comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sanguine quo dudum redempti fueritd
renascendo iubemur abscidi. et sire¬
sipiscentes forte aliquando fuerint
ad lam̃ta conuersi his quã diu uiuanł
agenda poenitentia est. et in ultimo
fine suo reconciliationis gratia tribuenda.
quia docente dnĩo nolumus mortem
peccatoris tantũ sed ut conuertat᷑ et uiuat
Qdñ Liceat alerius spon¬
San admatrimonii iuRa
SORTIRI. III.
econiugali aũt uelatione requisisti si
desponsatam alii puellã alter in ma¬
trimoniũ possit acciꝑe. hoc nefiat
modis om̃ib in hibemus. quia illa be¬
nedictio quam nupturae sacerdos in¬
ponit apud fideles. cuiusdã sacrilegii in¬
star .ẽ. siulla trans gressione uoletur
dehis a penitentiã onime
ehis qui uero non in congrue dilectio tua
apłica sedem credidit: consulendã qui
acta poenitentia tamꝗ canes ac sues ad
uomitus pͥstinos et uolutabra redeuntes.
et militi& cingulũ ecludicras uoluptates
et noua coniugia et in hibitos denuo ap¬
p&liuere concupitus. quoꝵ ꝓfessam in¬

Expanded text:
sanguine, quo dudum redempti fuerant renascendo, jubemus abscindi. Et si resipiscentes forte aliquando fuerint ad lamenta conversi, his, quandiu vivunt agenda poenitentia est, et in ultimo fine suo reconciliationis gratia tribuenda, quia, docente Domino, nolumus mortem peccatoris, sed tantum ut convertatur, et vivat . Quod non liceat alterius sponsam ad matrimonii jura sortiri. IV. De conjugalium autem violatione requisisti, si desponsatam alii puellam alter in matrimonium possit accipere? Hoc ne fiat, modis omnibus inhibemus, quia illa benedictio quam nupturae sacerdos imponit, apud fideles cujusdam sacrilegii instar est, si ulla transgressione violetur. De his qui poenitentiam minime e his vero non incongrue dilectio tua apostolicam sedem credidit consulendam, qui acta poenitentia, tanquam canes ac sues ad vomitus pristinos et volutabra redeuntes, et militiae cingulum, et ludicras voluptates, et nova conjugia, et inhibitos denuo appetivere concubitus, quorum professam in
Abbreviated transcription (Latin):
Dearrianis tion rebaptitandis Ibrentur
Vt p̃t̃ pascha et penticosten baptisma ñ cele
nii iura sortiri:
De his qui pęnitentiam minime seruaueñ
De monachis & deuirginib: ꝓpositũ non
De clericis in continentib¬

Expanded text:
De Arianis non rebaptizandis. 2. Ut praeter Pascha, et Pentecosten baptismus non celnii jura sortiri. 5. De iis, qui poenitentiam minime servaverunt. 6. De monachis et virginibus propositum non De clericis incontinentib
Abbreviated transcription (Latin):
ad accusationem non admittaptur.
uel om̃s ad accusanda puplica crimina
leges puplicae non admictant. Om̃s enim
etiam infamiae maculis asꝑsi. Id est
histriones ac turbitudinib: subiectae
ꝑsonae. heretici &uiã. siue pagani. seu iudȩi
sed tam̃ om̃b quib accusatiõ denegat᷑.
Iti causis ꝓpͥis accusandi licentia non ne¬
ganda. ut o unũ crioĩ non
ꝓbauerit adalterũ ad¬
mirti nondebeat. xLui.
tem placuit. quotienscũq clericis ab
accusatoribus multa crimina obitiuN᷑
et unum exipsis de quo pͥus egerit ꝓbare
dos qui nec ad accusationẽ admitti p̃cepti
sunt uel &iam quos ipse accusator.
desua domo ꝓduxerit. ad testimoniũ

Expanded text:
ad accusationem non admittantur, vel omnes, quos ad accusanda publica crimina leges publicae non admittunt. Omnes etiam infamiae maculis aspersi, id est, histriones, ac turpitudinibus subjectae personae, haeretici etiam, sive pagani, seu Judaei: sed tamen omnibus quibus accusatio denegatur, in causis propriis accusandi licentia non neganda. Ut qui unum crimen non probaverit, ad alterum admitti non debeat. CXXX. Item paccusatoribus multa crimina objiciuntur, et unum ex ipsis de quo prius egerit probare dos, qui nec ad accusationem admitti praecepti sunt, vel etiam quos ipse accusator de sua domo produxerit. Ad testimonium
Abbreviated transcription (Latin):
iquis artifex opus inertis faciat
et ferram̃ta usq ad dimediũ que¬
siuerit dimediũ p̃tiũ habebit :
sinuero tertiam partẽ aedificui
sui accipiet : ut sit tertia pars
oꝑariis : tertia eybo et ferram̃tis.
unde iudices habebunt hoc. ẽ.
dicabunt.: Non scđm ut ilitatẽ :
pꝰ ea aũt artifex habebit p̃tiũ
benedictionis : sic iudicabunt᷑
et alia dona: qui aũt noluerit.
scđm hoc consiliũ facere fiat
ex cõmunis: et nemo eũ accipiat.
et inmorte carebit cõmunione.

Expanded text:
quis artifex opus inertis faciat, et ferramenta usque ad dimidium quaesiverit, dimidium precium habebit; sin vero, tertiam partem aedificii sui accipiet, ut sit tertia pars operariis, tertia cibo et ferramentis unde judices habebunt, hoc est ione judicabunt, non secundum utilitatem: postea artifex habebit pretium benedictionis. Sic judicabuntur et alia dona. Qui vero noluerit secundum hoc concilium facere, fiat excommunicatus, et nemo eum accipiat, et in morte carebit communione.
Abbreviated transcription (Latin):
enient suꝑ te uniuersaebene.¬
dictiones istae. et ad p̃hendent te :
tu inciuitate: benedictus in agro:
benedictus fructꝰ uentris tui : et
fructus uentris terrae tuae : et¬
fructus ium̃torũ tuorũ: et greges
ãmentorũ tuorum: et caulȩ
ouiũ tuarũ: Benedicta orreatua.
etbenedictae reliquiȩ tuae : be
nedictus eris ingrediens et egre¬
diens : dabit dñs inimicos tuos.
qui insurgunt aduersum te. cor¬
ruentes in conspectu tuo: emitt&

Expanded text:
enientque super te universae benedictiones istae, et apprehendent te, stu in civitate et benedictus in agro. Benedictus fructus ventris tui et fructus terrae tuae, fructusque jumentorum tuorum, greges armentorum tuorum, et caulae ovium tuarum. Benedicta horrea tua et benedictus eris egrediens et regrediens. Dabit Dominus inimicos tuos qui surgunt adversum te, corruentes in conspectu tuo: per
Abbreviated transcription (Latin):
eribit qui supͣdictis malis id.ẽ.
caragiis diuinisq et aruspicis ł
filacteris et aliis quib libet au¬
guriis crediderit : et si ieiun et
faciat etsi corpusculũ suũ in omni
ad flictione cruciauerit : nihil

Expanded text:
 qui praedictis malis, id est, caragis, et divinis, et aruspicibus, vel phylacteriis, et aliis quibuslibet auguriis crediderit, etsi jejunet, faciat, etsi corpusculum suum in omni afflictione cruciaverit, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
ger inquiratur inscriptione dua¬
rũ ȩcłarum : si inscriptione non
inueniat᷑ reqͥrat᷑ a seniorib. et
ꝓpinquis . qñtũ temporis fuit
cũ altera. et si subiubeleo certo
mansit sine uit uꝑatione maneat.
inȩt̃nũ. si uero senes non inuenti
fuerint interse diuidant.¬

Expanded text:
ger inquiratur in scriptione duarum ecclesiarum; si in scriptione non inveniatur, requiratur a senioribus et propinquis quantum temporis fuit cum altera, et si sub jubileo certo mansit, sine vituperatione maneat in aeternum. Si vero senes non inventi fuerint, inter se dividant
Abbreviated transcription (Latin):
.UII. SINONullũ oport& fraudare
filios aut fr̃s aut ꝓpinquos. item.
aecła ñ nisi partem dĩ accipiat.
cũ eñĩ heres mundi uenerit retra¬
het ea quae mundi st̃. Re¬

Expanded text:
us: Nullum oportet fraudare filios, aut fratres, aut propinquos. Item: Ecclesia nonnisi partem Dei accipiat: cum enim haeres mundi venerit, retrahet ea quae mundi sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
i ȩp̃s humanitatis obtentu uinulas
clericis ł monachis p̃stiterit ł exco¬
lendas ł ꝓtempore tenendas etiam
si longa temporũ spatia transire
comprobant᷑ ad ecłam reuertant᷑.¬

Expanded text:
iscopus humanitatis obtentu villulas clericis vel monachis praestiterit excolendas, vel pro tempore tenendas, etiam si longa temporum spatia transire comprobantur, ad ecclesiam revertent
Abbreviated transcription (Latin):
cui lex quae in membris. ẽ. repug¬
nabat. si aũt puggnabat captiuus
non erat. Ecceita ẽ. homo ut ita
dixerim et captiuus et liber
liber exiuscitia quã diligit. Capti¬
uus ex delectatione quã portat

Expanded text:
 lex, quae in membris est, repugnabat. Si autem pugnabat, captivus non erat. Ecce ita est homo, ut ita dixerim, et captivus et liber; liber ex justitia quam diligit, captivus ex delectatione quam portat
Abbreviated transcription (Latin):
mã quae in sacris canonib sicut p̃dix¬
imus sunt diuersa districtae sub
anathematis interpositione dampnent᷑
idest ut nullus ꝓadiepiscendis et¬
lesiasticis ordinibus dare aliquid
cõmodi p̃sũmat. uel ꝓdatis acciꝑe¬
neq enim exlaico habitu quisquam
rapide audeat ad locũ scĩ regiminis
ꝑuenire. neque aliquae mulieres cũ
sacerdotib habitant. nisi hae quae
sacris ut p̃diximus canonibus sunt

Expanded text:
a quae sanctis canonibus, sicut praediximus, sunt adversa, districte sub anathematis interpositione damnentur, id est, ut nullus pro adipiscendis ecclesiasticis ordinibus dare aliquod commodum praesumat, vel pro datis accipere, nec ex laico habitu quisquam repente audeat ad locum sacri regiminis 1011 pervenire. Neque ut aliae mulieres cum sacerdotibus habitent, nisi hae quae sacris, ut praedictum est, canonibus sunt
Abbreviated transcription (Latin):
EA Om̃e depositum
reddat᷑ nisi depositum eđȩ
matris omnium babtitatorum :
sic̃ enĩ om̃s mater uicem depositi
ꝑditi filio suo ñ reddidit. lta omis
ecła filioꝵ suoꝵ deposita quam¬
et fur suffodierit eam et furatꝰ
fuerit depositũ alicuiꝰ ñ redd&.
is qui accipit sed iurabit omis domꝰ
illius qndomagis si cũ peccunia
sua furatũ. ẽ¬

Expanded text:
 Omne depositum reddatur, nisi depositum ecclesiae matris omnium baptizatorum: sicut enim omnis mater vicem depositi perditi filio suo non reddit; ita omnis ecclesia filiorum suorum deposita, quamet fur suffoderit eam, et furatus fuerit depositum alicujus, non reddet is qui accepit, sed jurabit omnis domus illius: quanto magis, si cum pecunia sua furatum e
Abbreviated transcription (Latin):
diuini cultus abscedunt nec
debitam reuerentiam dependur̃
anathema sit. Item qui patrem
et matrẽ innecessitate reliquit
eum ex cõmunicandũ eẽ censuimꝰ.¬

Expanded text:
praetextu divini cultus abscedunt, nec debitam reverentiam dependunt illis, anathema sint . Item: Qui patrem et matrem in necessitate relinquit, eum excommunicandum esse censuim
Abbreviated transcription (Latin):
Nam et parentes nr̃os q̃sĩ
ꝓpria uiscera diligamus : si acce¬
a nobis
uae sit nobis causa parentes
non sunt. sed ministri. non enĩ uitã
p̃bent. sed in grediendi nobis ad
hanc uitam exhibeNt officium:

Expanded text:
Nam et parentes nostros quasi propria viscera diligamus, si accea nobis uae sit nobis causa parentes entes non sunt, sed ministri. Non enim vitam praebent, sed ingrediendi nobis ad hanc vitam exhibent ministerium,
Abbreviated transcription (Latin):
iquis filios relinquerit et eos non
enutrierit et non facit ꝙ ꝑtine eis
causa diuini cultus sine c̃tentione
anathema sit. Itẽ. Quicũq filios
ꝓcreauit causa posteritatis nutrire
debe. ne suae carnis homicida
siue dispector existat. Dicit enim
scriptura. Carnẽ tuam ne dispex¬

Expanded text:
quis filios reliquerit, et eos non enutrierit, et non facit quod pertinet eis causa divini cultus, sine contentione anathema sit . Item: Quicunque filios procreaverit causa posteritatis, nutrire debet, ne suae carnis homicida sive dispersor existat; dicit enim Scriptura: Carnem tuam ne despex
Abbreviated transcription (Latin):
ulti ut fallant ꝑiurant: ut fide
sacram̃ti fidem faciant uerbi
sicque fallendo dũ ꝑiurant ec
mentientur. hominẽ in cautũ de¬
cipiunt : interdum et falsis lacrimis
seducti decipimur : et creditur¬
eis dumplorant. quib credendũ ñerat.

Expanded text:
ulti, ut fallant, perjurant, ut per fidem sacramenti fidem faciant verbi sicque fallendo, dum perjurant et mentiuntur, hominem incautum decipiunt. 5. Interdum et falsis lacrymis seducti decipimur, et creditur, dum plorant, quibus credendum non erat.
Abbreviated transcription (Latin):
nimus : sed in credulitate eorum
qui ñ credunt qđ diximus iurare
conpellim̃: taliq necessitate iurandi
consu&udinẽ facimus. sunt multi
ad credendũ pigri qui non mouent᷑
ad fidem uerbi: grauiter enĩ de¬
linquunt qui sibi loquentes iurare

Expanded text:
dulitate eorum qui non credunt quod dicimus jurare compellimur. Talique necessitate jurandi consuetudinem facimus. Sunt multi ad credendum pigri, qui non moventur ad fidem verbi. Graviter autem delinquunt, qui sibi loquentes jurare
Abbreviated transcription (Latin):
oli subimagine pietatis augere
pecuniã. Dicens filiis meis seruo
has res: quarẽ potius non seruas
illi qui te exnihilo fecit qͥuite
pascit et filiosseruat. Nionne
meliꝰ creatori tuo tetauritari
quam filis: : Item qua fronte

Expanded text:
oli sub imagine pietatis augere pecuniam, dicens: Filiis meis servo has res. Quare non potius servas illi qui te ex nihilo fecit, qui te pascit, et filios servat? Nonne melius creatori tuo thesaurizabis quam filiis? Item idem: Qua fronte
Abbreviated transcription (Latin):
ebitor reddat quantũ
rata soluit et quantũ fatigatus fuent.
si aũt humanꝰ fuerit rata non quer&
usuram nͥ qđ tñ soluit. et quant ũ
fatigatus fuerit. si nõ uero in hu¬
manus fuerit̾ uno anno cresc& usura
et om̃e debitũ redde et qͥntam partẽ
debiti in omni m̃se.

Expanded text:
ebitor reddat quantum rata solvit et quantum fatigatus fuerit; si vero humanus fuerit, ratae non quaeret usuram, nisi quod tantum solvit, et quantum fatigatus fuerit; si vero inhumanus fuerit, uno anno crescet usura, et omne debitum reddat, et quintam partem debiti in omni mense.
Abbreviated transcription (Latin):
isi duo in absentia mortuorum contra¬
dixer̃ . Iii. iudicent᷑. aut sorte quaȩ
discernit om̃e in uisum̃. audiuidañ
qđ contendunt. aut alter abscedat
p̃tio. aut sacerdotib dent.

Expanded text:
Si duo in absentia mortuorum contradixerint, quatuor judicent, aut sorte quae discernit omne invisum, aut dividant quod contendunt, aut alter abscedat pretio, aut sacerdotibus dent.
Abbreviated transcription (Latin):
dubi&atem : aut iudicib idoneis¬
ĩpcart  Item. heredes mortuorũ
sic iudicent᷑. si alterthabuerit testes
adhibeat isi non habuerit uidenda
aetast et nobilitas et ordinatio etratio:
ueritate quae suꝑat iom̃a aut iudi¬
cibussuenis in alterã. partem ñ de¬
clinantib lihter p̃tent᷑ ib¬

Expanded text:
em, a judicibus idoneis. Item: Haeredes mortuorum sic judicentur: Si alter habuerit testes, adhibeat; si non habuerit, aetas videnda, et nobilitas, et ordinatio, et ratio: veritate quae superat omnia, aut judicibus veris in alteram partem non declinantibus interpretent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓgentili homine fide iussor fuerit
in quacumque quantitate si contigerit.
qđ mirum ñ . ẽ. ꝑ astutiam aliquam
gentilis ille fallat. De reb suis soluat
debitũ : Nam si armis conpũgnauerit
conputet᷑ extra eclesiam Dẽ pi
Non ẽ. dignus fideiussor fieri. Nec ꝑe¬
grinus. nec robustus. nec monachus.
nisi imꝑantẽ abate. Nec filius nisi
imꝑante. patre: Nec femina nisi
domina uirgo et sc̃a. De duitumdre¬
trate reddant. debita ꝓqͥb fixer̃
manus. Ita ut pͥma uice .xu. dieb
expect& debitorẽ. secunda uice
xx. dieb tertia uice .xxx. diebus.
Quarta uice xl dieb postea sine
repellatione reddat debitũ. ltẽ.
Alii aliter dicunt ut si ꝓuiuo pͥma
uice .x. dieb expecte .ii. uice .u. siuͦ¬

Expanded text:
ricus si pro gentili homine fidejussor fuerit in quacunque quantitate, si contigerit quod mirum non est ut per astutiam aliquam gentilis ille fallat, de rebus suis solvat debitum; nam si armis compugnaverit, computetur extra Ecclesiam. CAP. Non est dignus fidejussor fieri nec peregrinus, nec robustus, nec monachus nisi imperante abbate, nec filius nisi imperante patre, nec femina nisi domina, virgo et sancta. CAP. Irata reddat debita pro quibus fixerat manus, ita ut prima vice 15 diebus exspectet debitor; secunda vice 20 diebus; tertia vice 30 diebus; quarta vice 40 diebus. Postea sine reputatione reddat debitum. Item alii aliter dicunt: ut si pro vivo, prima vice 10 diebus exspectet; secunda vice 5. Si
Abbreviated transcription (Latin):
Difinitio incauta ladabilit̾ soluenda.
nec p̃uaricatio. sed temeritatis
emendatio.i saul¬
saul
iurauit. ionathan occidi. nec occisus
est : nec in hoc iuram̃to culpat᷑ quia
iuxta uoluntatẽ suam non dĩ uolun¬

Expanded text:
Definitio incauta solvenda, nec praevaricatio sed temeritatis emendatio. In RSaul juravit Jonathan occidere nec occisus est; nec in hoc juramento culpatur, quia juxta voluntatem suam non Dei volun
Abbreviated transcription (Latin):
si uero alter .ii. uel .iii. testes habuerit
aplurib erit iuram̃tum et debitor
debitum aut pęnitebit quantũ
ualet debitum.
et stipulationib ieciatur donec
scđm iudices peniteat.
eam utendam nisi insola necessi¬
iurare. sed dum̃ usum iurandi
facimꝰ ꝑ iuru crim̃ incurrimꝰ:¬
sicut mentiri non potest. qui ñ
loquit᷑ sic ꝑ iurare non poterit
qui iurare non appeit . Item. nũꝗ
iuret qui ꝑ iurare times.

Expanded text:
Si vero alter duos vel tres menses habuerit, aut pluribus erit juramentum, et debitor debitum, aut poenitebit quantum valet debitum. et stipulationibus, ejiciatur, donec secundum judices poeniteat.ea utendum, nisi in sola necessijurare, sed dum usum jurandi facimus, perjurii crimen incurrimusloquitur, sic perjurare non poterit, qui jurare non appetit. Nunquam ergo juret, qui peccare timet.
Abbreviated transcription (Latin):
onsiderandũ ẽ opus mercennarioꝵ
et tunc merces reddanda. ẽ. ltem.
narius deserit oues inquantum
mercennariꝰ. et non congregat
disꝑsum et qđ fractũ ñ foue.
I inpignus tribui. ut in lege dr̃.
redd& quintam partem: et si non
soluerit pignũs usuũ usque ad
certũ temp̃us. nonsolu& in aet̾nũ
et redde totũ debitũ nisi misere¬
aris illius.

Expanded text:
onsiderandum est opus mercenariorum, et tunc merces reddenda est. Item: m: Mercenarius deserit oves in quantum mercenarius, et non congregat dispersum, et quod fractum non fovet i in pignus tribui, ut in lege dicitur: Reddet quintam partem; et si non solverit pignus suum, usque ad certum tempus, non solvet in aeternum; et reddet totum debitum nisi miserearis illius.
Abbreviated transcription (Latin):
actum . ẽ. uerbum dñi ad me dicens.
Ecce ancillae filius sella patruelis
agrũ meũ qui .ẽ. in anathoth. tibi
enim conuenit exꝓpinquitate ut
signatum: stipulationes et ratas
et̃signa forinsecus. scã decre

Expanded text:
actum est verbum Domini ad me, dicens: Ecce Anemeel filius Sellum patruelis agrum meum, qui est in Anathoth: tibi enim competit ex propinquitate ut signatum, stipulationes, et rata et signa forinsecus : » et
Abbreviated transcription (Latin):
Idmonendi st̃ fideles scãe dĩ ecłae
ut filios suos et filias suas doceant pa¬
rentib: obȩdientiã exhibere. Dicente
dño fili honorifica patrẽ tuũ Nã
et ipsi parentes erga filios fuos acfilias
suas modestȩ debent agere dicente
apło. et uos parentes nolite a dira condiã
ꝓuocare filios ur̃os nam et hoc
dicendũ .ẽ. eis ut si illi genitali af¬
fectu parcere uelint iniurus filioꝵ
non has impune dtĩs sinit tusi forte
digna poenitentia exhibeat᷑ꝗ¬

Expanded text:
dmonendi sunt fideles sanctae Dei Ecclesiae ut filios suos et filias suas doceant parentibus obedientiam exhibere, dicente Domino, Fili, honorifica patrem tuum ; nam et ipsi parentes erga filios suos ac filias suas modeste debent agere, dicente Apostolo: Et vos, parentes, nolite ad iracundiam provocare filios vestros . Nam et hoc dicendum est eis ut si illi genitali affectu parcere velint injuriis filiorum, non has impune Dominus sinit, nisi forte digna poenitentia exhibeat
Abbreviated transcription (Latin):
dmonendus ẽ populus xxxiiii¬
I qđ hacc sit uera caritas quȩ dm̃
facere nisi qđ sibi uult fieri. et plu¬
ra quae recensere longũ .ẽ. Niam qͥcũq
dĩ non .ẽ. erb: et potus. Nã ẽt̃ipsa
qnđo cũ caritate fiunt bona sunt
et interuirtutes conputanda.

Expanded text:
dmonendus est populus quod haec sit vera charitas quae Deum dfacere nisi quod sibi vult fieri; et plura quae recensere longum est. Nam et quicunDei non est cibus et potus . Nam et ipsa quando cum charitate faciunt, bona sunt, et inter virtutes computanda.
Abbreviated transcription (Latin):
scicrilegos punire non ẽ. effussio
Quae ista uanitas uni parcere
et om̃s indiscrimen adducere:
polluitur eñi populus uno peccante.¬
ꝓph&a mortificabant animas quȩ
uunt Vt̃ Non morientẽ
quippe mortificat qui iustum
damnat : et nonuicturũ uiuificare
nititur. qui reum soluere a suplicio
nec inpedit illud ꝓpositũ quo
quisque paratus . ẽ. ab eo quem
correptum eẽ uult: et plura ꝑferre
sed huic uindictae referente ñ ẽ.
idoneus. nisi qui odium quo solen¬
homines flagellare qui se uindicare
desiderant dilectionis magnitudine¬
i suꝑ auit: non enĩ m&uendũm est
ne odisse paruulum filium parentes
uideantur. Cũ ab eis uapulatur
peccans. ñ pecc& amplius. et certe
ꝑfectȩ dilectionis ipsius dĩ patris

Expanded text:
sacrilegos punire non est effusio quae ista misericordia, uni parcere, et omnes in discrimen adducere? Polluitur enim ex uno peccatificabant animas, quae ur'. Non morientem quippe mortificat, qui iustum damnat; et non victurum vivificare nititur, qui reum supplicio absolvere Nec impedit illud propositum, quo quisque paratus est ab eo quem correptum esse vult, plura perferre. Sed huic vindictae referendae non est idoneus, nisi qui odium quo solent flagrare qui se vindicare desiderant, dilectionis mansuetudine superaverit. Non enim metuendum est, ne odisse parvulum filium parentes videantur, cum ab eis vapulat peccans, ne peccet ulterius. Et certe perfectio dilectionis ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
obt̃me scierunt mortẽ istam quȩ
animam soluit a corpore. non eẽ
formidandam: sed eoꝵ tam̃ animã
qui illam timent ꝓpter nulla
peccata morte punier̃ : quo et
uidentib ut ilius metus incuter&᷑
et illis qui morte puniebant᷑. non
dicium donauerat idest: quo
ꝓpͥa manu : et igni diuinitus in
humanis nontemere fecerunt:
tales uindictae quã uis multo
rarius quam in ueeri testam̃to:¬
nam et uerbis apłi peri annanias
et ueteri testam̃to noluerint credere
dequodam peccatore. quem tradi¬
dit satanae in interitũ carnis: ut
anima salua sit : et si nolunt mortẽ¬
hic intelligere. fortasse eñĩ incertũ
est. quãlibe uindictã ꝑsatanan
nonodio sed amore fecisse: mani¬
festat illud adiectum. ut anima
salua sit: aut in ipsis libris quib
ipsi magnam tribuunt auctoritatẽ
animaduertunt qđ dñs: I bi scripũ
est: apłm tomam in p̃catum cuidam

Expanded text:
optime scirent mortem istam quae animam dissolvit a corpore, non esse formidandam, secundum eorum tamen animum qui illam timerent, nonnulla peccata morte punierunt, quod et viventibus utilis metus incuteretur, et illis qui morte puniebantur, non dicium donaverat Deus. Inde est quod opria manu , et igne divinitus imphumanis non temere fecerunt. tales vindictae, quamvis multo rarius, quam in Veteri TestamentoNam et verbis apostoli Petri Ananias ur Veteri Testamento, nolunt credere,de quodam peccatore quem tradidit satanae in interitum carnis, ut anima salva sit . Et si nolunt hic mortem intelligere fortasse enim incertum est, quamlibet vindictam per satanam uod non eum odio, sed amore fecisse manifestat illud adjectum, ut anima salva sit. Aut in illis libris quibus ipsi magnam tribuunt auctoritatem, animadvertant quod dicimus, ubi scriptum est apostolum Thomam imprecatum cuidam,
Abbreviated transcription (Latin):
catione non idcirco diuersitas
sit fornicatio aut adulterium.
si pulchra sit. andeformis. diues¬
aut pauꝑ sit. meretrix. aut adult̃a
sed qualiscũq illa fuerit una. ẽ.
fornicatio. et unũ adulterium :
ita et infurto. quantũ cumq seruis
abstulerit. furti crimen incurrit.

Expanded text:
io, non idcirco diversa sit fornicatio aut adulterium, si pulchra, vel dives, deformis aut pauper, meretrix vel adultera sit: sed qualiscumque illa fuerit, una est fornicatio, vel adulterium. Ita et in furto, quantumcumque servus abstulerit, furti crimen incurrit.
Abbreviated transcription (Latin):
rimũ furtũ in ecła ꝑactũ
uice tamer reddi etpęniteri ad iudiciũ
sacerdotis. et hoc ꝓindulgentia.
ecła facit: et si secundo factũ fuerit
duplo uel quadruplo reddi. qđ
si mundialis hominis pecunia ablata
et ab omni censu libera damnũ domino
idem d omni restituẽur et usura
regi et ecłȩ erit.¬
et corpora sc̃oꝵ dormiuñ sors mit¬
tatur suꝑ trib: aut illꝰ manus
aut pes circũcidat᷑. aut in carcerẽ
mittatur ieiunans. tempus qđ

Expanded text:
rimum furtum in ecclesia peractum vice tantum reddi et poeniteri ad judicium sacerdotis. Et hoc pro indulgentia Ecclesia facit. Et si secundo factum fuerit, duplo vel quadruplo reddi. Quod si mundialis hominis pecunia ablata et ab omni censu libera, damnum dominoidem domini restituetur, et usura regi et eccleet corpora sanctorum dormiunt, sors mittatur super tribus, aut illius manus, vel pes circumcidatur, aut in carcerem mittatur, jejunans tempus q
Abbreviated transcription (Latin):
oue si non habuerit qđ ꝓfurto
reddat uenundabit᷑ et ipse:¬
si inuentũ fuerit apud eum uiuens¬
qđ furatũ. ẽ. siue bos siue assinus
siue ouis duplum redd&: si pec¬

Expanded text:
r. si non habuerit quod pro furto reddat, uenundabitur. si inuentum fuerit apud eum quod furatus est uiuens, siue bos siue asinus siue ouis, duplum restituet
Abbreviated transcription (Latin):
cũ eo : duxer̃ eum aduallẽ achor
ubi dixit iosue quia conturbasti nos
ex turbe te ds̃ in hac die. lapidabit
eum om̃s isrł. et cuncta quae illius
erant igni conbusta sunt. Notandũ¬

Expanded text:
cum eo duxerunt eos ad vallem Achor ubi dixit Iosue quia turbasti nos exturbet te Dominus in die hac lapidavitque eum omnis Israhel et cuncta quae illius erant igne consumpta sunt con
Abbreviated transcription (Latin):
sanguinis effusa sit ꝑ extremum
q̵libet membrũ sanguis tñ crasior
et solidior inquo anima sederat
intra carnẽ coagulatus man&.
Itaq qđ si non causa uulneris inlisi
sedem animae turbauerit non .ẽ.
sanguinis effussio sed extreme
partis offentio. itaq et qui eã carnẽ
cõmederit. sciat: carnẽ cũ scinguine
cõmedisse. Cum eñĩ ꝓhibuit ñ
carnis coctio deerat: sed sanguinis
effussio: Et hoc p̃dictũ intellegi
deb& et depȩcorib: quae post̃
abscisam ł tam̃ scisam aurem
inextrema in firmitate mortua s̃
adipem tñ et pelles inusus uarios
habebimus
isces aũt licent quia alterius nat᷑ae
sunt sĩ mortui inueniantur ł ĩ reb
strangulati. aues et animalia cũ a¬
si intetib strangulent᷑ non s̃ cõme¬
Abstinee uos a soffocato sanguine
& abidolatria
Similiter ab ancipitre mortificandas.
Apes si occidant hominẽ festinẽnt̃
occidendi s̃ mel tam̃ manduca
animalia coitu hominũ polluta
occidantur: carnesq canib:

Expanded text:
sanguinis effusa sit per extremum quodlibet membrum, sanguis tamen crassior et solidior in quo anima sederat intra carnem coagulatus manet. Itaque quod si non causa vulneris inlisi sedem animae turbaverit, non est sanguinis effusio, sed extremae partis offensio. Itaque et qui eam carnem comederit, sciat carnem cum sanguine comedisse. Cum enim prohibuit, non carnis coctio deerat, sed sanguinis effusio. Et hoc praedictum intelligi debet et de pecoribus, quae post abscissam, vel tamen scissam aurem, in extrema infirmitate mortua sunt, adipem tamen et pelles in usus varios habebimus. Pisces autem licent, quia alterius naturae sunt, si mortui inveniantur vel in retibus strangulati. Aves et animalia etiamsi in retibus strangulentur, non sunt comeAbstinete vos a suffocatu, sanguine et ab idololatria. Similiter ab accipitre mortificanda sunt. Apes si occidant hominem, festinanter occidendi sunt. Mel tamen manducetur. Animalia coitu hominum polluta occidantur, carnesque canibus
Abbreviated transcription (Latin):
indomibus ac possessionib rite
seruatur. qnđo magis in coniugioꝵ
redintegratione faciendũ sit: ut
quod bellica necessitate turbatũ
tatem reuersi ite indilectione
suarum coniugum perseuerent
ut eas capiant̃ insuum redire con¬
sortiũ. Omittendum . ẽ. et incul¬
pabile iudicandũ quod necessitas
intulit et restituendũ quod fides
poscit EXDECRE PAPE LEÕH¬
Ii aũt aliquȩ mulieres ita poste¬
riorum uirorum amore st̃ captȩ
ut malint̾eis coherere quam ad
legitimum redire consortium
merito sunt notandae. lta ut
quae de re excusabili contamina¬
tionẽ criminis eleger̃. Ostenden¬
tes sibimet ꝓsua in continentia
placuisse quod iusta remissio
poterat expiare. Redeant ergo
insuũ statũ uoluntaria redintegr̃a¬
tione cogi. Neq ullo modo adoꝓbrũ
malȩ uoluntatis trahatur. quod
conditio necessitatis extorsit.
qm̃ sic̃ hae mulieres quae reuerti
aduiros suos noluerunt impiȩ
sunt habendae. Ita illȩ in affectũ

Expanded text:
in domibus ac possessionibus rite in domibus ac possessionibus rite servatur, quanto magis in conjugiorum redintegratione faciendum est, ut quod bellica necessitate turbatum tatem reversi, ita in dilectione suarum conjugum perseverent, ut eas cupiant in suum redire consortium, omittendum est, et inculpabile judicandum quod necessitas intulit, et restituendum quod fides poscit. Ex decretis papae Leom aliquae mulieres ita posteriorum virorum amore sunt captae, ut malint his cohaerere, quam ad legitimum redire consmerito sunt notandae, ita ut quae de re excusabili contaminationem criminis elegerunt, ostendentes sibimet pro sua incontinentia placuisse, quod justa remissio poterat expiare. Redeant ergo in suum statum voluntaria redintegratione conjugia, neque ullo modo ad opprobrium malae voluntatis trahatur, quod conditio necessitatis extorsit: quia sicut hae mulieres, quae reverti ad viros suos noluerint, impiae sunt habendae, ita illae, quae in affectum
Abbreviated transcription (Latin):
eni adme et dicam tibi quem¬
ammodũ uirgo concepit. et
melius. ẽ. ut insermone sit uerecun¬
⁊dia
quam infide ꝑiculũ. da ueniam¬
nationis tuae misterium. temerariis
narrator attingo. edic& tuclu̾sũ
dimiseris uterum tuũ nobis tm̃
ꝓmisisti aꝑire incredulis ȩuange¬
uulua uirginis genitalis sanguis
et seminais humor fuit. huic
sanguini uel humori. uerbum se
uelut coagulatum miscuit. et san¬
guinis uel humoris substantia
cȩlata carnem fecit. accessit
sp̃s sc̃s. et haec quae fuerant uerbi
glutino cõmassata animando¬
formauit. formata distinxit. et
formam hominis animauit. Inqua
inclusus ds̃ liniam̃tis suis tenebat᷑.
peꝑit . Ita peꝑit quẽ ammodum

Expanded text:
eni ad me, et dicam tibi quemadmodum Virgo concepit, quia melius est ut in sermone sit verecundia, quam in fide periculum. Quinationis tuae mysterium temerarius narrator attingo. Et licet tu clausum dimiseris uterum, nobis tamen permisisti aperire incredulis Evangevulva Virginis genitalis sanguis et semineus humor fuit; huic sanguini vel humori Verbum se velut coagulatum miscuit, et sanguinis vel humoris substantia celatam carnem fecit. Accessit Spiritus sanctus et haec quae fuerant Verbi glutino coformavit, formata quoque distinxit in formam hominis animatam, in qua Deus inclusus liniamentis suis tenebatur. rit; ita peperit quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
ad grederẽ. Igitur amice carissime
et rursus. suscipe iugũ xp̃i suaue
et onus: leue recuꝑã intemetipsũ
animi uirtutes et infinẽ redde
initiis similẽ nec patiaris tantũ
tibi ettanto labore quȩsitum
sp̃italiũ gratiarum deriꝑe censum.
ꝑibit enim si ꝑsistas inpeccatis et
exaceruabis dm̃ in actibus tuis. siuer
priusquam sensus tui fiat multa
iactura et prius quã terra tua noxis
inundationib: repleatur excludas
inruptionum fauces et ingressum
ꝓhibeas inundantium iuitiorum
poteris rursus pristinam reparare
culturam . et adfructus solitos ruris
obtimi quondam cibi exercere.
noualia exsurge ergo exsurge sicut
mihi crede terrebitur aduersarius
tuus ille enim ita tequidem deiecit
quasi ultra nonsurrecturũ. si autem
uideat te surrexisse det̾ra et brachia
rursus certamini ꝓtendentem ipsa
tui audacia deterrebitur. et quando
tu ꝓpͥtior tanto ille formidolosior
fiet: et quanto tu maiora p̃sũmis tanto

Expanded text:
Aggredere igitur, amice charissime, Aggredere igitur, amice charissime, et rursus suscipe jugum Christi suave et onus ejus leve, recupera in temetipso animi virtutes et finem redde initiis similem, nec patiaris tantum tibi et tanto labore quaesitum italium gratiarum diripere censum; peribis enim si persistas in peccatis, et exacerbas Deum in actibus tuis; si vero priusquam census tui fiat multa jactura, et priusquam terra tua noxiis inundationibus repleatur, exclusas irruptionum fauces et ingressum perhibeas inundantium vitiorum, poteris rursum pristinam reparare culturam, et ad fructus solitos ruris optimi quondam tibi exercere novalia. Exsurge ergo, exsurge, sicut mihi crede, terrebitur adversarius tuus: ille enim ita te quidem dejecit, quasi ultra non resurrecturum, si autem videat te surrexisse de terra, et brachia rursus certamini protendentem, ipsa tui audacia deterrebitur, et quanto tu promptior tanto ille formidolosior fiet, et quanto majora praesumis tanto
Abbreviated transcription (Latin):
boni oꝑis contẽpnendũ . ẽ. Alio qͥn
ualde absurdũ uidetur cũ iudex
nr̃ ne calicis quidem aqua frigidȩ
mercedẽ se ꝓmiserit negaturũm
nos quidem dicere quia nisi magna¬
nihil ꝓderunt minima ĩmo uero
etiam illud addo quia siquis parua¬
non contempnat etminima certũ. ẽ.
quod paulatim etiam ad magna
ꝑueniat . qui uero sꝑnit minima
sicut scriptura dicit paulatim
decidit. et ideo arbitror dnm
et saluatorẽ nr̃m in reb minimis
magnas statuisse mercedes. quid
enim tam leue tam facile quã
uisitare infirmũ et tm̃ huic tã
exiguo oꝑi remunerationẽ magni¬
ficam posuit. et iterũ quiꝰ tam
facile quid tam gratum. quã esu¬
rienti p̃bere crbũm. sitienti potũ.
nudo indum̃tũ. conclusũ incarcere
requirere. ethȩc quae tam parua
sunt et tam minima ita magna
ducit ad sũma. ut ea non hõmini
sed sibi ipsi ds̃ deput& ministrata
et ꝓhis regnum celeste ꝓmiserit

Expanded text:
boni operis contemnendum est; alioquin boni operis contemnendum est; alioquin valde absurdum videtur, cum judex noster ne calicis quidem aquae frigidae mercedem se promiserit negaturum, nos quidem dicere quia nisi magnanihil proderunt minima; imo vero ego etiam illud addo: et quia si quis parva contemnat et minima, certum est quod paulatim etiam ad magna perveniat: « Qui vero spernit minima, » sicut Scriptura dicit, « paulatim decidit , » et ideo arbitror Deum et Salvatorem nostrum in rebus minimis magnas statuisse mercedes: quid enim tam leve, tam facile, quam visitare infirmum, et tamen huic tam exiguo operi remunerationem magnificam posuit? et iterum, quid tam facile, quid tam gratum, quam esurienti praebere cibum, sitienti potum, nudo indumentum, conclusum in carcere requirere? et haec quae tam parva sunt et tam minima ita magna ducit et summa, ut ea non homini, sed sibi ipsi Deus deputet ministrata, et pro his regnum coeleste promiserit.
Abbreviated transcription (Latin):
inquit multae sunt apud patrẽ meũ.
Et iterũ alia gloria solis. et alia
mirandũ sicut ostender& qđ etiam
inminimis ratio et m̃sura pensabit᷑
erunt fut ura sit differentia
haec igitur scientes om̃a non nos
subtr̃a hamus ab oꝑib: bonis. neq
disꝑationis obtentu dissidiae¬
nos atq ignauiae concȩdamus.
neq si ad splendorẽ solis aclunȩ
ꝑuenire non possimus etiã stellȩ
nobis quãuis inferior claritas
contemnenda est tantum est. ut
aliquantulum lucis uirtutũ me¬
rito queramus. tantum est ut quã¬
uis minimũ caeli tm̃ ornam̃tũ
mereamur explere si aurum
si lapides p̃tiosos eẽ noa possimis
argenti saltim expleamus locum
tantũ ne in illã materiã c̃uertam᷑
quã facile ignis absumit. nelignũ
ne fenũ inueniam᷑ aut stipulã
simus in bonoꝵ partẽ uelultimi.
tantum ne in malis pͥmi. et enim¬
augentur cũ nulla ꝓrsus lucra nec
talibus diuitus neminimũ quidẽ

Expanded text:
inquit, multae sunt apud Patrem meum ; » inquit, multae sunt apud Patrem meum ; » et iterum: « Alia gloria solis et alia mirandum sit, ut ostenderet quod etiam in minimis ratio et mensura pensabitur erunt futura sit differentia. Haec igitur omnia scientes non nos subtrahamus ab operibus bonis, neque desperationis obtentu nos desidiae atque ignaviae concedamus; neque si ad splendorem solis ac lunae pervenire non possimus, etiam stellae nobis, quamvis inferior, claritas contemnenda est. Tantum est ut aliquantulum lucis virtutum merito quaeramus, tantum est ut quamvis minimum coeli tamen ornatum mereamur explere, si aurum, si lapis pretiosus esse non possumus, argenti saltem expleamus locum; tantum ne in illam materiam convertamur quam facile ignis absumit, ne lignum, ne fenum inveniamur, aut stipula simus; in bonorum parte vel ultimi tantum, ne in malis primi. CAP. XXIaugentur si nulla prorsus lucra nec s divitiis nec minimum quid est
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit sciat se aut gradum
amisurum aut in carceres erũp¬
na longo tempore penas luit᷑ um¬
ertum̃ . ẽ. enĩ quia qui fert
secũ illuc plura bona et plura
mala in ipsis penis habebit
aliquid refrigii qui aut̃ bonoꝵ
oꝑum nihil malorũ aut secum
multam copiam defert quid
eum manet nec opus. ẽ dicere
Frit enim ibi sine dubio con¬
pensatio bonorũ oꝑũ malorũq
uelud instatera posita ut raq
pars. quae merserit illa sibi
eoꝵ quo mom̃tum uergelur oꝑũ
uindicauit. si ergo maloꝵ multi
ad gehennã si uero maiora fueriNt
oꝑã bonoꝵ sũma ui obsistent
et repugnabunt malis. atq: oꝑatorẽ
suum adregionẽ uiuorum exipso
etiam gehennae confinio reuocabunt̃.
Verum haec non tam exnr̃o sensu
quam ex diuinis scripturarũ sermo¬
nib: adfirmantur. sic enĩ scriptura
ꝓnuntiat dicens. ipse reddet unicuiq
secundũ oꝑa sua. non solũ enĩ ĩgehenna
suplicioꝵ sed et in regno cael estĩ multȩ
erunt differentia. mansiones eñi

Expanded text:
cupiditate, aut gradum amissurum, aut in carceris aerumna longo tempore poenitertum est enim quod qui fert secum illuc plura bona et plura mala, in ipsis poenis habebit aliquid refrigerii; qui autem bonorum operum nihil, malorum secum multam copiam defert, quid eum maneat nec opus est dicere; erit enim ibi sine dubio compensatio bonorum operum malorumque, et velut in statera posita, utraque pars quae emerserit, illa sibi eorum quo momentum vergitur operum vindicabit; si ergo malorum operad gehennam; si enim major fuerit operum bonorum summa vi absistent et repugnabunt malis, atque operatorem suum ad regionem vivorum ex ipso etiam gehennae confinio revocabunt. Verum haec non tam ex nostro sensu quam ex divinis Scripturarum sermonibus affirmantur, sic enim Scriptura pronuntiat dicens: « Ipse reddet unicuique secundum opera sua . » Non solum enim in gehenna suppliciorum, sed in regno coelesti multae erunt differentiae, « Mansiones enim,
Abbreviated transcription (Latin):
prb̵ facta oblatione non cõmu¬
nicauerit dicat rationabilem
rad scãm oblationẽm non ꝑseuera¬
uerint nec ꝑcipiunt sacrificium
et suam relinquat nisi multorũ
ȩp̃oꝵ iudicio et maxime suplica¬
tione ꝑficiat. Eunuchus si ꝑ
incidias hominũ factus. ẽ. uelsi
fuerit. Siquis post gradũ am¬
putauerit uirilia omnino dãneꝰ
iquis semetipsum absciderit .uii.¬

Expanded text:
r fracta oblatione non communicaverit, dicat rationabilem ac sanctam oblationem non praesumunt, nec percipiunt sacrificium,et suam relinquat; nisi episcopus multorum judicio et maxime supplicatione perficiat. insidias hominum factus est, vel us. Si quis post gradum amputaverit virilia, omnino damnetur. Si quis semetipsum absciderit, tri
Abbreviated transcription (Latin):
si audiens dominus tacuerit et
in alteram diem distulerit senten¬
tiam. quicquid uouerat atque
ꝓmiserat reddet. quia statim
ut audiuit drĩs tacuit. Si aũt
contradixerit postquã sciuit.
portauit ipse iniquitatẽ eius
iste sunt leges quas constituit
uũ inter uirum et uxorem inter

Expanded text:
si audiens vir tacuerit, et in alteram diem distulerit sententiam: quidquid voverat atque promiserat, reddet: quia statim ut audivit, tacuit. Sin autem contradixerit postquam rescivit, portabit ipse iniquitatem ejus. Istae sunt leges h. legitima, i, inter virum et uxorem, inter
Abbreviated transcription (Latin):
Diuina fulgens diuina sceptra ꝓ̃cellit
Solẽ ꝑspĩcimis legis gratiã laudis habere
I usto cognitus regĩ ȩcłȩ alme defensor
Num quam enĩ uinci potest disciplina
cȩlestis. olim eam sũmens paternis
trium pans regni
Exemplo quo deuota fides uicto¬
ria gaudet. xp̃o iuuante ac heato
Cunctas aduersas gentes regalibii subdit
En radix beata instar contulit
ꝓle lȩta dm̃ colere legem semꝑ
amare diuinũ. laudabilẽ seruare
fidem scãm quae debere uitam

Expanded text:
Divina fulgens doctrina sceptra praecelliMolem perspicimus legis gratiam laudis habere Iusto gignitur rege Ecclesiae almae defensor, Nunquam enim vinci potest disciplina coelestis, Olim jam sumens paterni triumphans regni Exemplum, quo devota fides victoria gaudet, Christo juvante, ac beato Cunctas adversas gentes regalibus subdit plantis. En radix beata instar contulit prole. Laeta Deum colere, legem semper amare divinam, Laudibilem servare fidem, sanctamque defendere vitam
Abbreviated transcription (Latin):
sepelientur. si ibi mortui ante quã
fuerit scĩficata sepulti sunt non
quaecũque enĩ aecła fuerit motata
in alio loco. Iterum scĩfic&ur. Si
uero non ipso loco emendata fuerit

Expanded text:
sepeliuntur. Si autem ibi mortui, antequam fuerit sanctificata, sepulti sunt, non quaecunque etiam ecclesia mutata fuerit in alio loco, iterum sanctificetur; si vero in ipso loco, et ei mutata fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
e disponsatis puellis etabaliis
corruptis. Desponsatas puellas et
post abaluis corruptas placuit
erudi et illis reddi quib ante pus¬
fuerant disponsatȩ¬

Expanded text:
e desponsatis puellis et ab aliis corruptis. Synodus: Desponsatas puellas, et post ab aliis corruptas, placuit erui, et aliis reddi quibus ante fuerant desponsat
Abbreviated transcription (Latin):
gnati dicti eo quod accedant
ꝓnatis dum desunt filii. qui ideo
primus ingente agnoscuntur
quiã ueniunt ꝑ uirius sexus ꝑsonas.
ł uti fr̃ ex eodem patre natus.
uel fris filius. uel nepos. uel exeo
item patruus. Cognati item¬
dicti qui sunt et ip̃si ꝓsqͣuitate
cognitionis coniunti. qui inde
post agnatos haibentur quia ꝑ
femininĩ sexus ꝑsonas ueniunt:
ne sunt agnati sed alias naturali

Expanded text:
gnati dicti, eo quod accedant pro natis, dum desunt filii. Qui ideo prius in gente agnoscuntur quia veniunt per virilis sexus personas, veluti frater eodem patre natus, vel fratris filius, neposve ex eo, item patruus. 2. Cognati dicti, quia sunt et ipsi propinquitate cognationis conjuncti. Qui inde post agnatos habentur, quia per feminini sexus personas veniunt, nec sunt agnati, sed alias naturali
Abbreviated transcription (Latin):
aec consanguinitas dũ se paulatim
ꝓpaginũ ordinib dirimens usque
adultimũ gradum subtraxerit. et
propinquit̃as eẽ deserit eam rursis
lex matrimonii uinculo repetit. et
quodã modo reuocat. fugientẽ. Ideo
aut usq ad sextũ generis gradũ
consanguinitas constituta .ẽ edex¬
intersit. ut sicut sex aetatib: mundi
generati et hominis status finit᷑
lta ꝓpnquitas
generationũ gradibus
terminaretur. Patruus fr̃t¬

Expanded text:
aec consanguinitas dum se paulatim propaginum ordinibus dirimens usque ad ultimum gradum subtraxerit, et propinquitas esse desierit, eam rursus lex matrimonii vinculo repetit, et quodam modo revocat fugientem. Ideo autem usque ad sextum generis gradum consanguinitas constituest, ut sicut sex aetatibus mundi generatio et hominis status finitur, ita propinquitas generis tot gradibus terminaretur. STEMMA
Abbreviated transcription (Latin):
ordo autem misȩ uel orationum
quib: oblata dõ sacrificia conse¬
crantur. Primum a scõ petro. ẽ
intitutus. cuius celebrationem uno
eodemq modo uniuersus ꝑ agat̃

Expanded text:
Ordo autem missae vel orationum, quibus oblata Deo sacrificia consecrantur, primo a sancto Petro est institutus, cujus celebrationem uno eodemque vocabulo universus peragit
Abbreviated transcription (Latin):
res biter siuiam ambulauerit et
occurrens mulier rogans eum filiũ
suũ imfirmum baptitari. et ipse
ꝓitineris sui festinatione neglexerit
non uult baptitare etsic sine baptis mo
morietur deponatur Similiter
fornicationẽ fecerit deponatur
seruũ possunt habere. si p̃tium
redimendi non habet.Mos est¬
uel homines religiosos defunctos
inecła portare et cum crismate
ungere pectorã: ubiq misas ꝓeis
celebrare. deinde cũ cantatione
adsepulturas. et cum possiti fuerint
orationes. Deinde humo uel pera

Expanded text:
Presbyter si viam ambulaverit, et occurrens mulier rogans eum filium suum infirmum baptizari, ipse pro itineris sui festinatione neglexerit;non vult baptizare, et sic sine baptismo morietur, deponatur. Similiter fornicationem fecerit, deponaturservum possunt habere, si pretium redimendi non habet. Evel religiosos defunctos in ecclesiam portare, et cum chrismate ungere pectora, ibique pro eis missas celebrare; deinde cum cantatione portare ad sepulturas: et cum positi fuerint oratio. Denique humo vel petra
Abbreviated transcription (Latin):
per noctem misȩ cȩlebrentur
nam omni cempore ante horae
tertiae cursum nullus p̃sumeret
missam celebrare nisi qua hora
dñs nr̃ ascendit crucẽ. et ante
sacrificium ymnus cȩlebraretur
angelicus. hoc .ẽ. gloria in excelsis
isiodori. Deresponsoriis. Responsoria
abitalis longo ante tempore sunt
reꝑta. Et uõcata hoc nomine
quod uno canente chorus c̃sonando
respondeat. ante aũt id solus qͥsq
agebat. Nunc interdum unus
interdũ duo uel tres cõmuniter
canent. Choro in plurimos
respondente. De alleluia in libro¬

Expanded text:
ini noctu missae celebrarentur, cum omni tempore ante horae tertiae cursum nullus praesumeret missam celebrare, qua hora Dominus noster ascendit crucem, et ante sacrificium hymnus diceretur angelicus, hoc est, GLORIA IN EXCELSIS it. De responsoriis. Responsoria ab Italis longo ante tempore sunt reperta. Et vocata hoc nomine, quod, uno canente, chorus consonando respondeat. Ante autem id solus quisque agebat, nunc autem interdum unus, interdum duo vel tres communiter canunt, choro in plurimis respondente. De laudib
Abbreviated transcription (Latin):
preum anñ mensis in dolore
magno sed dequo
non moritur quis iterata
post modum uita adiudiciũ sacerdotis
Irreum añn xldies et noctes in pane
etaqua et duae suꝑpositiones unicuiq
ebdomadę xl psalmi et xlinflec¬
tiones inuna quaq hora horandi
nreum añ .l. dies et noctes in pane
etaqua inmensura Ix psalmi
et lx inflectiones inuna quaque
hora horandi
Irreũ anñ dies .c. inpane et aqua
missa in omni hora horandi penitentia
illoꝵ annoꝵ ꝑ lungũ. quoꝵ arreum
in his p̃dictis em̃ittit᷑ sine carne
et uino et hutyro et lacte dulci agat᷑
Qui cum cane uel cum quo animali
peccauerit .ii. ann et dimediũ
Sui facit scelus uirile ut sodomitȩ
uii añn peñ. qui uero inferiorib
i ann peñ inpane etaqua totũ
si post uocũ ꝑfectionis. si aũt ante
annus deminuitur de omnib: hiscrib:¬

Expanded text:
Arreum anni mensis in dolore Arreum anni mensis in dolore magno, sed de quo non moritur quis iterata postmodum vita ad judicium sacerdotis. Arreum anni XL dies et noctes in pane et aqua, et duae superpositiones unicuique hebdomadae XL psalmi, et XL inflectiones in unaquaque hora orandi. Arreum anni L dies et noctes in pane et aqua in mensura LX psalmi et LX inflectiones in unaquaque hora orandi. Arreum anni dies C in pane et aqua missa in omni hora orandi poenitentia illorum per longum quorum arreum in his praedictis emittitur, sine carne et vino et butyro et lacte dulci agatur. Qui cum cane vel cum quo animali peccaverit, II annis et dimidium. Qui facit scelus virile, ut sodomitae, IIII annis poeniteat; qui vero inat in pane et aqua totum si post votum perfectionis: si autem ante, annus diminuitur de omnibus his trib