comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ne mauia ⁊ subpontio pilato cru¬
cifixã & sepultã. ⁊ t̾ria die resur¬
redeisse. ⁊ ĩcelũ ascendisse. s tam̃¬
modo filiũ nec eandẽ tͥnitatẽ de¬
cendisse ĩspetie colu̾be. suꝑ iłm
baptiratũ. aut die pente costes
pꝰ ascensione̾ dni sonitu facto de
celo qͣsi ferret᷑ flatus uehemens
iliriguis diu̾sis uelut ignis. s

Expanded text:
 sub Pontio Pilato crucifixam, et sepultam, et tertia die resurrexisse, et in coelum ascendisse, sed tantummodo Filium; nec eamdem Trinitatem descendisse in specie columbae super Jesum baptizatum, aut die Pentecostes post ascensionem Domini sonitu facto de coelo quasi ferretur flatus vehemens, et linguis divisus velut ignis, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Nichil ꝑsuasione aut subreptione ĩ¬
reũ. ut melito ⁊ tͣtullianꝰ. Nichil
cor poralit᷑ effigiatũ. ut antropomor¬
shus ⁊ uadianꝰ. Nichil sibi ĩ uisibile
ut origeniꝰ. Nichil cͥatis uisibile. ut
fortunatꝰ. Nichil moribꝰ. uł uolun¬
tate diu̾sũ. ut marcion. Nichil tͥni¬
tatis essentia aut creatorũ nata d̾¬
ductũ. ut plato ⁊ t̃tullianꝰ. Nichil
offitio singłare. nec alt̾i cõmunica¬
bile. ut origenis. Nichil c̃fusũ. ut sa¬
⁊ unũ ñ tn solitariũ ut p̃sumunt.¬

Expanded text:
rsuasione aut subreptione inreum, ut Melito et Tertullianus; nihil corporaliter effigiatum ut Antropomorfus et Vadianus; nihil sibi invisibile, ut Origenes; nihil creaturis visibile, ut Fortunatus; nihil moribus vel voluntate diversum, ut Marcion; nihil Trinitatis essentia aut creaturarum natura deductum, ut Plato et Tertullianus; nihil officio singulare aut alteri communicabile, ut Origenes; nihil confusum, ut Sao unum, non tamen solitariu
Abbreviated transcription (Latin):
ũ fec̾it necne. Deĩcantacionib
ediu̾so gn̾e magice artis. de nat᷑a
demonũ. de sordib. De obseruati¬
one dierͣ ⁊m̃siũ. De iuramͣto qđ
debeat teneri necne. ⁊ quo̾ habeat
comites. De oi̾ g̾n̾e mͣdatu

Expanded text:
um fecerit, necne; de incantationibus et diverso genere magicae artis; de natura daemonum: de sortibus, de observatione dierum et mensium: de juramento quod debeat teneri necne, et quos habeat comites: de omni genere mendacii.
Abbreviated transcription (Latin):
one c̃ iuncta tͥnitas sine separati¬
ebion dic̃. s carne̾ ex urrgiis cor¬
pore trahens. ⁊ ñ decelo secũ affe¬
rens sic̃ marchion origenis ⁊ euti¬
ces affirmant. neq ĩfantasia. id:
absq carne sic̃ ualentinꝰ neq ao.¬

Expanded text:
ncta sancta Trinitas, sine separatiEbion dicit; sed carnem ex virginis corpore trahens, et non de coelo secum afferens, sicut Marcion, Origenes et Eutyches affirmant. Neque in phantasia, id est, absque carne, sicut Valentinus a
Abbreviated transcription (Latin):
scire se desiderat quales testes ad¬
ad accusationẽ sacerdotũ recipi
debeant. & quid accusatore faci¬
endũ sit: plenit̾ in canonib repꝑi¬
ri poterit.

Expanded text:
scire desiderat, quales testes ad accusationem sacerdotum recipi debeant, et quid de accusatore faciendum sit, pleniter in canonibus reperire poterit.
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃orũ. om̃iũq sac̃dotũ. acleuitar̾.
auctoritate. & consensu. atq reliqͦ¬
rũ fideliũ. & cunctorũ consiliorũ
nr̃orũ consultu definitũ.ẽ: uos
om̃s utriꝰq ordinis ministros scire
uolumꝰ. Statutũ est nãq rome
& necessitate atq auctoritate¬
cũq cuiq sac̃ doti crim̃ imponi¬
tur. si ipse accusator tał fuerit
ut recipi debeat. ꝙ quales ad ac¬
cusationẽ sac̃dotũ addtti de¬
ant in canonib plenit̃ exp̃ssũ ẽ.
si aut̃ ut dictũ est ille accusator
qui canonice ÷ recipiendus. eũ
cũ legitimo uirorum numero
& bonorũ testiũ apꝓbare in
conspectu eporũ poterit. tẽ
canonice diiudicetur. & sicul¬
pabilis in uentꝰ fuerit: cano¬
nice dãpnet᷑. Si uͦ eũ supͣ scͥpto p̃tex¬
tu appbare ipse accusator mini¬
me pocerit. & hoc canonice diiu¬
dicetur. Ipse uͦ sac̃dos si suspiciosus.
aut in credibilis suo ep̃o aut re¬
liqͥs suis sac̾dotib. siue bonis. &ius¬
tis de suo popło. uł de sua plebe

Expanded text:
um ac Levitarum auctoritate et consensu, atque reliquorum fidelium et cunctorum consiliariorum nostrorum consultu definitum est, vos omnes utriusque ordinis ministros scire volumus. Statutum est namque ratione t necessitate, atque praecunque sacerdoti crimen imponitur, si ipse accusator talis fuerit ut recipi debeat, quia quales ad accusationem sacerdotum admitti debeant, in canonibus pleniter expressum est; si autem, ut dictum est, ille accusator, qui canonice est recipiendus, eum cum legitimo virorum numero et bonorum testium, approbare in conspectu episcoporum poterit, tunc canonice dijudicetur, et si culpabilis inventus fuerit canonice damnetur. Si vero eum supra scripto praetextu approbare ipse accusator minime potuerit, et hoc canonice dijudicetur. Ipse ergo sacerdos si suspiciosus aut incredibilis suo episcopo aut reliquis suis consacerdotibus, sive bonis et justis de suo populo vel de sua plebe
Abbreviated transcription (Latin):
uentilatum fuerit. nos can ple¬
nit̾ & adliqͥdum definitũ reꝑire
minime quiuimꝰ. Nr̃is quippe
sac̃dotib acet̃is ęccłasticȩ dignita¬
tis ministris nrĩs. in regnis seu in
aliis dõ degentib nob̃q una cum
eis agentib sepissime ꝓpt̾ multas
&̃nimiaᷤ reclamationes quȩ exħ
ad nos ex diuersis partih uenert᷑
uentilatũ: siqͣlit̾ c̃sultu dnĩ & pa

Expanded text:
ventilatum fuerit, nos tamen pluventilatum fuerit, nos tamen pluriter et ad liquidum diffinitum reperire minime quivimus. Nostris quoque sacerdotibus et ceteris ecclesiasticae dignitatis ministris, nostris in regnis seu in aliis Deo degentibus, nobisque una cum eis agentibus, saepissime propter multas et nimias reclamationes, quae ex hoc ad nos ex diversis partibus venerunt, venti
Abbreviated transcription (Latin):
.xp̃i ples fides sacramentũ. Prolẽ
cognoscimꝰ ipsũ dñm. fidẽ quia
nullũ adulteriũ. Sacramentũ
quia nullũ diuortiũ. Solus ibi
nuptialis concubit᷑ non fuit :
quia incarne peccati fieri pote¬
rant sine pudenda concupiscen¬
tia carnis quod occidit expeccato
sine quȩ concipi uoluit. qui fu¬
turꝰ erat sine peccato.¬

Expanded text:
tum. Prolem cognoscimus ipsum dominum; fidem, quia nullum adulterium, sacramentum, quia nullum divortium. . Solus ibi nuptialis concubitus non fuit, quia in carne peccati fieri non poterat, sine pudenda concupiscentia carnis, quae accidit ex peccato; sine qua concipi voluit, qui futurus sine peccato
Abbreviated transcription (Latin):
ill& nuptie decernuntur. Sicuti
thori coniuigał fides ⁊ cura ordi¬
nate filios ꝑcreandi ⁊ que maxi.¬
ma differentia ẽ. bonus usus ma.
li ħẽ. bonus usus concupiscentie
carnis. quo malo adulteri utun.¬

Expanded text:
is nuptiae discernuntur, sicut est thori conjugalis fides, et cura ordinate filios procreandi, et quae maxima differentia est, bonus usus mali, hoc est, bonus usus concupiscentiae carnis, quo malo adulteri utun
Abbreviated transcription (Latin):
De conuigali aut̃ uolatione
Srequisisti si desponsatã alii
puellã. alt̃ matrimoniũ possit
acciꝑe. hoc ne fiat modis om̃ib
inhibemus. quia illa benedictio
quã nupture sacerdos imponit.
apud fideles cuiꝰdã sacrilegirins.¬
tar est. sed ulla tradi tione uio¬
let᷑. ex concilio ancirono qꝑ̃ .x.¬
esponsatas puellas ⁊ pꝰaba
liis raptas: placuit exui &
eis reddi qͥb ante fuerant despon¬
sate xiã sieis araptorib isilla¬
ta constiterit. corcł iiicanta
Sponsus & sponsa cũ benedicen¬
dist a sacerdote.apcirentib apa
inuirginitate ꝑmaneant.
icausa ꝓcreandoꝵ filior dr
Duror non multũ tẽpus con¬
sensum uidr̃ adusum ipsum quia
st̃ dies festi & dies processionis.
& ipsa rõ concept᷑ ⁊ partꝰ iuxta
legẽ. cessari temporib his debe

Expanded text:
De conjugii violatione requisisti, si desponsatam alii puellam alter in matrimonium possit accipere. Hoc ne fiat modis omnibus inhibemus, quia illa benedictio, quam nupturae sacerdos imponit, apud fideles cujusdam sacrilegii instar est, si ulla transgressione violetur. Et in concilio Ancyrano : Desponsatas puellas, et post ab aliis raptas, placuit erui, et eis reddi, quibus ante fuerant desponsatae, etiamsi eis a raptoribus vis illata constiteritSponsus et sponsa, cum benedicendi sunt a sacerdote, a parentibus vel in virginitate permaneant.Si causa procreandorum filiorum ducitur uxor, non multum tempus concessum videtur ad usum ipsum, quia et dies festi, et dies processionis et ipsa ratio conceptus et partus juxta legem cessare temporibus his debere
Abbreviated transcription (Latin):
si aliquã sibi ad tẽpus adhibuerit
donec illã dignã honoribus ł suis
facultatib inueniat quã cõpa.¬
rẽ ducat: ipso anumo ad ulter ẽ.
nec cũ illa quã cupit inuenire
sed cũ ista rũ: qua sic cubat
ut cũ ea ñ habeat maritare c̃õ¬

Expanded text:
si aliquam sibi uir ad tempus adhibuerit, si aliquam sibi uir ad tempus adhibuerit, donec aliam dignam uel honoribus uel facultatibus suis inueniat, quam conparem ducat, ipso animo adulter est, nec cum illa, quam cupit inuenire, sed cum ista, cum qua sic cubat, ut cum ea non habeat maritale con
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ĩ &̃ infirmitatis in uicẽ excipi.¬
ende illicitos concubitus cuitan.¬
dos mcͥtuã quodã modo seruitu¬
tẽ ut & si alterieoꝵ continentia
ꝑpetua placetit nisi exalt̾ius
consensu non possit. It̃. Redde
uͦ dubitũ coniugale nullius :
criminis exigere ultra ꝑ genera.¬
di necessitatẽ culpe uenialis.
AUG̃DEBONO CONIUGALI.
Solet queri cũ mascłs ⁊ femuna¬
E nec ille maritꝰ nec illa uxor
alteriꝰ sibi met ñ filioꝵ ꝓcreando¬
rũ sed ꝓ incontinentia soliꝰ concu¬
bitꝰ causa. copulantur. ea fide me¬
utrum nuptię sint uocande. po
test quidẽ fortasse non absurcle
hoc appellan conubiũ. siusq ad
mortẽ alicuiꝰ eoꝵ id int̾ eos pla¬
cuerit ⁊ plisgenerationẽ quã.¬
uis non ea causa coniunctist̃
ñ tam uitauerunt. ut ł no¬
luerit sibi nasci filios ł dẽ oꝑe
aliqͦ mala agant renascantur.
Ceterũ siuł utrũq ł uiiu hoꝵ de
sit: ñ inuenio quẽ ad modũ has
nuptias appellare possimꝰ. Et enĩ

Expanded text:
nfirmitatis invicem accipiendae ad illicitos concubitus evitandos, mutuam quodammodo servitutem, ut si alteri eorum continentia perpetua placeat, nisi alterius consensu non possit. Item: Reddere vero debitum conjugale, nullius est criminis; exigere autem ultra generandi necessitatem, culpae venialis.de bono coniugali: Solet queri cum masculus et femina, nec ille maritus, nec illa uxor alterius, sibimet, non filiorum procreandorum, sed propter incontinentiam, solius concubitus causa copulantur, ea fide meutrum nuptiae sint uocandae. et potest quidem fortasse non absurde hoc appellari conubium, si usque ad mortem alicuius eorum id inter eos placuerit et prolis generationem, quamuis non ea causa coniuncti sint, non tamen uitauerint, ut uel nolint sibi nasci filios uel etiam opere aliquo malo agant, ne nascantur. csit, non inuenio, quemadmodum has nuptias appellare possimus. etenim
Abbreviated transcription (Latin):
dubiũ non ẽ. eã mulierẽ ñ ꝑti¬
nere admatrimoniũ. inquado¬
cet᷑ nuptiale non fuisse ministe¬
Dudor ẽ.feminis nuptiarũ
p̃mia ñ habere. qͥb. hec sola
causa est nubendi
tiarum partꝰ sit feminarum:
non mediocris causa est ut uirgi¬
nitas mariȩ fallerte p̃rincipe mũ¬

Expanded text:
dubium non est eam mulierem non pertinere ad matrimonium in qua docetur nuptiale non fuisse ministePudor est feminis nuptiarum praemia non habere, quibus haec sola causa est nubendi.tiarum partus sit feminarum, non mediocris est causa, ut virginitas Mariae falleret principem mu
Abbreviated transcription (Latin):
lege diffinitũ tale quid fieri presu¬
mat᷑. ambo adnuptiali a federa
ꝓducunt᷑. ⁊ primũ quidẽ ineccła
dñi cũ oblationib quas offerre
debent deo ꝑsacerdotis manu
statuunt᷑ sicq demũ benedictiõem
i uel amen celeste suscipiunt.

Expanded text:
lege definitum tale quid facere praesulege definitum tale quid facere praesumat, ambo ad nuptialia foedera producuntur, et primum quidem in Ecclesia Domini cum oblationibus quas offerre debent Deo per sacerdotis manum, statuuntur, sicque demum benedictionem et velamen coeleste suscipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
unitatis disrũpant. At uͦ qđ ean
dẽ uitta candido purpureoq co.¬
lore ꝑmiscet᷑. Candor quippe ÷ mũ¬
ditia inte purpura ad sangui.¬
nisposteritate adhibet᷑. ut hoc
signo ⁊ continentia ⁊ lex tenen¬
mutue dilec tionis signu ł ꝓp̃
id magis ut eodẽ pignore eor corda
iungunt᷑. Unde ⁊ quarto digito
anulus inserit᷑ idẽ. quã in eoue¬
na quedã ut fert̾ sanguis ad cor
femine non ligaturã aureã
ł argenteã aut ex quolibet me.¬
tallo cõpositã quando nuptia.¬
lia federõ contrahunt in capi¬
talib deferunt. S pꝰ ponsalia
que futurarũ sunt nuptiarũ
ꝓmissa federa quoq consensu
eoꝵ qui hec contrahunt ⁊ eoꝵ
inquoꝵ potestate sunt cele¬
brantur. ⁊ pꝰquã aris sponsa-¬
tã sibi sponsus ꝑdigitũ fidei a se
anulo insignitam desponderit
dotẽq utriq parte placitã
sponsusq ei conscripto pactu cõ
tinente corã inuitatis abutraq
tradiderit aut moi. aut apto
tẽpore ne uidelicet ante tẽpus

Expanded text:
unitatis dirumpant. At vero quod ea vita candido purpureoque colore permiscetur. Candor quippe est munditia vitae; purpura ad sanguinis posteritatem adhibetur, ut hoc signo et continentia et lex tenenmutuae dilectionis signum, vel propter id magis ut eorum pignore eorum corda jungantur. Unde et in quarto digito annulus inseritur, ideo quia in eo vena quaedam, ut fertur, sanguinis ad cor feminae, non ligaturam auream, vel argenteam, aut ex quolibet metallo compositam, quando nuptilia foedera contrahunt in capitibus deferunt: sed post sponsalia, quae futurarum sunt nuptiarum promissa foedera, quaeque consensu eorum qui haec contrahunt, et eorum in quorum potestate sunt, celebrantur, et postquam arrhis sponsam sibi sponsus per digitum fidei a se adotemque utrique placitam sponsus ejus cum scripto pactum hoc continente, coram invitatis ab utraque tradiderit, aut mox aut apto tempore, ne videlicet ante tempus
Abbreviated transcription (Latin):
nstitũ est ut iã pacte sponse nõ
tradant᷑ statun ne uilẽ habeat
maritus datã quã suspira uerit
risponsalib consensus eor erigendꝰ
est quor innuptũs desiderat᷑. Intel¬
ligit᷑ tam̃ semꝑ filiã patri consen¬
tire nͥ euident᷑ dissentiat. t̾. Spon.
salia sic̃ nuptie consensu fuint cõ¬
trahentiũ. n õ sic̃ nuptũs ita spon¬
salib fideliã familias consentire
oportet. Que patris uoluntati
non repugnat: consentire intel¬
ligit᷑. Iunc aut̃ dissentiendi apa-¬
tre licentia concedit᷑ sim dignꝰ
morib ł turpis sponsus ei apatre
eligit᷑. silio familias dissentien.¬
te. sponsalia ciꝰ nomine fieri ñ
dis eras contrahentiũ diffinita
non ẽ. ut in matrinoniis. Qua¬
ꝑꝑ aprimordio etatis sponsalia
effici possunt. si mado id fieri ab
utraq ꝑsona intulligat᷑ .i. si non¬

Expanded text:
nstitutum est, ut iam pactae sponsae non tradantur statim, ne uile habeat maritus datam, quam non suspirauerit sponsalibus consensus eorum exigendus est, quorum in nuptiis desideratur. Intelligitur tamen semper filiam patri consentire, nisi evidenter dissentiat. CAP.salia sicut nuptiae consensu fiunt contrabentium, et ideo sicut nuptiis, ita sponsalibus filiafamilias consentire oportet. Quae patris voluntati non repugnat, consentire intelligitur. Tunc autem dissentiendi a patre licentia conceditur, si indignus moribus vel turpis sponsus ei a patre eligitur. Filiofamilias dissentiente, sponsalia ejus nomine fieri non dis aetas contrahentium diffinita non est, ut in matrimoniis, » quapropter a primordio aetatis sponsalia effici possunt, si modo id fieri ab utraque persona intelligitur in
Abbreviated transcription (Latin):
eus qui mascłm & feminã ꝓpa.¬
gandi generis causa nuptiali
castitate coniunrit. ⁊ sedasnup¬
tias quȩ ĩniͦi o quoq testam̃to
ꝑmittunt᷑ licitas. eẽ. monstra¬
uit. Exdecretis lconis pare¬

Expanded text:
eus, qui masculum et feminam propagandi generis causa nuptiali castitate conjunxit; et secundas nuptias, quae in Novo quoque Testamento permittuntur, licitas esse monstravit.
Abbreviated transcription (Latin):
onuix uocat᷑ exprima despon.¬
sationis fide quã concubitu
nec cognouerat nec fuerat cogni¬
titrus. Nec ꝑierat nec mendar mã.¬
saerat conuigis appellatio. uͥ nec
fuerat. nec futura erat carius ul¬
la comutio. Propt̃ quod fidele
coniugiũ parentes rp̃i ambo uo¬
cari meruerunt. ⁊ non solũ illa

Expanded text:
jux vocatur ex prima desponsationis fide, quam concubitu nec cognoverat, nec fuerat cogniturus. Nec perierat, nec mendax manserat conjugis appellatio, ubi nec fuerat, nec futura erat carnis ulla commistio. Propter quod fidele conjugium parentes Christi ambo vocari meruerunt, et non solum
Abbreviated transcription (Latin):
condicionis sit occulte
nuptias faciat. s benedictiõe
a sacerdote accepta publice
giũ. uirta possibilitatẽ
fiat dos: nec sine publicis nup.¬
tiis quisquã nubere łuxorẽ
ducere p̾sumat. Siquis diuins
mulieri se ẽẽ. legitimã uxorẽ
sacram̃tũ dedit sit illa legiti¬
ma uxor. quãuis nulla dos.
nulla script᷑a alia int̃positasit.

Expanded text:
conditionis sit, occulte nuptias faciat, sed benedictionem a sacerdote accepta publice gium, juxta possibilitatem fiat dos, nec sine publicis nuptiis quisquam nubere vel uxorem ducere praesumat. CAP. VIII. mulieri se eam legitimam uxorem sacramentum dederit, sit illa legitima uxor, quamvis nulla dos, nulla scriptura alia interposita
Abbreviated transcription (Latin):
e his qui reliquistis qui obcau¬
sam frigide nature se dicunt
ñ posse inuicẽ oꝑa carnis dantes
comisceri. iste uero si ñpot̾ ea ut
pro uxore : habeat quasi sorore
Quod si retinaculũ iugale nolt̃
rescindere maneant utriq in¬
nupti. Nã si huic ñ potuit natu.¬
ralit̾ concordare. quo modo alti
conueniet: Igit᷑ si uir aliã uult
acciꝑe uxore: manifesta rõ pa¬
tet. quia succedente diabolo
odii fomitẽ exosam eã habuit
⁊ idcirco &c̃i dimittere menda¬
tii falsitate molit᷑. Q uod simu.¬
lier causat᷑ ⁊ dic̃ uolo mat̾. eẽ.
⁊ filios procre are. ut̃q eoꝵ. uii.
manu ꝓpinquoꝵ tacto sacro¬
sc̃is reliquiis: uire iurando .di.¬
cat. ut nũquã ꝑcomixtionẽ¬
ti fuissent. tr̃ uidr mulierẽ scđaᷤ
posse trahere nuptias. Humanũ
dico: ꝓpt̃̾ infirmitate carnis
nre. Uiraut qui frigide nature
est: maneat sine coniuge. Quod
si ⁊ille alia copulã acceꝑit: tt̃ hi
ant̾ ⁊ penitentia ꝑacta: prio.¬
ra cogant᷑ reciꝑe conubia.

Expanded text:
e his requisitis, qui ob causam frigidae naturae se dicunt non posse in invicem operam carnis dantes commisceri: Iste vero si non potest ea uti pro uxore, habeat quasi sororem. Quod si retinaculum jugale volunt rescindere, maneant utrique innupti: nam si huic non potuit naturaliter concordare, quomodo alteri conveniet? Igitur si vir aliam vult accipere uxorem, manifesta ratio patet, quia succendente diabolo odii fomitem, exosam eam habuit, et idcirco illam dimittere mendacii falsitate molitur. Quod si mulier causatur, et dicit, Volo mater esse et filios procreare, uterque eorum septima manu propinquorum tactis sacrosanctis reliquiis, jurejurando dicat ut nunquam per commistioneti fuissent. Tunc videtur mulier secundas posse contrahere nuptias, humanam dico propter infirmitatem carnis eorum . Vir autem qui frigidae naturae est, maneat sine conjuge. Quod si et ille aliam conjugem acceperit, tunc hi antur, et poenitentia peracta priora cogantur recipere connubia.
Abbreviated transcription (Latin):
litiã istã deserite. neminẽ ꝑcu.
ñ. ẽẽ. homicidas s ministros
s salutis publice defensores.
responde eis neminẽ concusse¬
ritis. nulli calũpnĩa fec̾itis.
sufficiat uob̾ stipendiũ ur̃m.¬
nichei. ħ stipendiũ iubentẽ
reddi cesari. qđ iohe dic̃ suffic̃e

Expanded text:
litiam istam deserite, neminem perculitiam istam deserite, neminem percunon esse homicidas, sed ministros sed salutis publicae defensores, respondit eis: neminem concusseritis, nulli calumniam feceritis, sufficiat uobis stipendium unichaei, hoc stipendium jubente reddi Caesari, quod Joannes dicit sufficere
Abbreviated transcription (Latin):
iuncit᷑. qm̃ nicħ ÷ infeliciꝰ feli.¬
citate peccantiũ. qr penalis
nucͥt᷑ inpunitas ⁊ mala uolun¬
tiosis cupiditatib domitis ħ
turpari ł uniri debuerint. Na
si rana cdisciplina oĩa bellacul¬
paret. ħ potius militib consiliũ
salutis petentib ineuangło
dicerẽt. ut abic̾ent arma. seq
militie oĩo subtͣhent. Dictũ ÷
aũ eis. Neminẽ concusseritis.
nulla calũpniã fec̾itis. sufficiat
stipendiũ suffic̾e deb̾e p̃cepit
militare utiq ñ ꝓhibuit.
rauide pugna c̃q̃reris. du.¬
bites nolo. Utile tͥ tiusq
ui glodio usus fuerit
gladio cadet. Ille aũ utit᷑
gladio qͥ nulla suꝑiore ac le.¬
gitima potestate ł iubente
⁊ cedente in sanguinẽ alicꝰ ar.¬
iꝑio iubente. bella ge¬
renda suscipiunt᷑ abonis. cũ
nec rer̃ humanar ordine in¬
ueniunt᷑. nͥ eos tale aliqͥd ł iu.¬
bente ł in talib obedire ordo
ad eũ baptizandi milites ue¬
nirent dicentes. & nos qͥd faciemꝰ.
Respondet eis arma abicite ma¬

Expanded text:
niam nihil est infelicius felicitate peccantium, qua poenalis nutritur impunitas et mala voluntiosis cupiditatibus domitis haec stirpari, vel puniri debuere. Nam si Christiana disciplina omnia bella culparet, haec potius militibus consilium salutis petentibus in Evangelio dicerentur, ut abjicerent arma, seque militiae omnino subtraherent. Dictum est autem eis. Neminem concusseritis, nulli calumniam feceritis. Sufstipendium sufficere debere praecepit, militare utique non prohibuit. ravi de pugna conquereris? dubites nolo, utile consilium  gladio usus fuerit, gladio cadet. ille autem utitur gladio, qui nulla superiore ac legitima potestate uel iubente uel concedente in sanguinem alicuius arimperio jubente, bella gerenda suscipiuntur a bonis cum in eo rerum humanarum ordine inveniuntur, ubi eos tale aliquid vel jubere, vel in talibus obedire ordo ad eum baptizandi milites venirent dicentes: Et nos quid faciemus, responderet: Arma abjicite, mi
Abbreviated transcription (Latin):
tasse reũ regẽ faciat iniqͥtatiᷤᷤ¬
inꝑandi. innocentẽ aũ militẽ
ostendit ordo seruiendi. qͣnto.
mag̾ in aministratiõe belloꝵ
in nocentissime deu̾sat᷑. qͥ dõui¬
bente bellig̾at : Que male ali-¬
qͥd iub̾e n posse nemo ei qͥ seruit

Expanded text:
tasse reum regem faciat iniquitas imperandi, innocentem autem militem ostendat ordo seruiendi — quanto magis in administratione bellorum innocentissime deuersatur, qui deo iubente belligerat, quem male aliquid iubere non posse nemo, qui ei seruit,
Abbreviated transcription (Latin):
comodat ħposc̃. ut suscipien.¬
di belli auctoritas atq con-¬
siliũ penes pͥncipẽ sit. Ex seqͥn.¬
diaũ uissa bellica ministeriũ
milites debeant pasci salutiq
cõmuni. Bellũ aũ qđ gerendũ:
do auictore suscipit᷑: recte sus.
hõe &̃ sacͥlego militet᷑
recte possit il lo ui bente bel.¬
lare. cui pacis ordinẽ seruatis

Expanded text:
 poscit, ut suscipiendi belli auctoritas atque consilium penes principem sit, exsequendi autem jussa bellica ministerium milites debeant paci salutique communi. Bellum autem quod gerendum Deo auctore suscipitur, recte suscihomine sacrilego militet, recte potest illo iubente militare, si vicem pacis ordine servans
Abbreviated transcription (Latin):
contͣ õs iniqͦs. ut t̾rore cõpͥmat¬
qͦs neqͥt corrigere monitis salu.¬
tarib Aggredi at᷑ gͥ secure q̃ st̃
dõ placita. In nullo ei beatus
pectus oberit cũ suo gladio an¬

Expanded text:
contra omnes iniquos , ut terrore comos nequit corrigere monitis salubribus, Aggrediatur igitur secure quae sunt Deo placita, in nullo ei beatus Petrus aberit cum suo an
Abbreviated transcription (Latin):
seruiunt intimore. nͥ ea q̃ cõtͣ¬
dmn iussa s̃ religiosa seu̾itate
ꝓhibendo atq plectendo: Alit̾
entes ⁊ cont᷑ria ꝓhibñtes conue¬
nienti iugore sanctiendo.¬

Expanded text:
seruiunt in timore nisi ea, quae contfiunt. religiosa seueritate prohibendo atque plectendo? aliterentes et contraria prohibentes conuenienti uigore sanciendo
Abbreviated transcription (Latin):
quidã cõmissã sibi regebat
ȩccłam. cũ magno timore do¬
mini. qͥ ex tẽpr̃e accepti ordi¬
nis p̾sbiterã suã ut sororẽ di¬
ligens. s quasi hoste̾ cauens
adse ꝓpriꝰ nũquã ac cedere si¬
nebat eãq sibi m& ꝓpiqua¬
re nulla occasione ꝑmitiens.
abea sibi cõmuione̾ funditꝰ
familiaritatis obsciderat. ha¬
ut semꝑ ab illicitis longe sint.
ase plerũ & iã licita abscidu̾t.
Unde idẽ uir. nequã ꝑea̾ meur¬
rerae culpã sibi ꝑeã &iã minis¬
trare refutabat. necessaria.

Expanded text:
quidam commissam sibi regebat ecclesiam, cum magno timore Domini, qui ex tempore accepti ordinis, presbyteram suam ut sororem diligens, sed quasi hostem cavens, ad se propius nunquam accedere sinebat, eamque sibimet propinquare nulla occasione permittens, ab ea sibi communionem funditus familiaritatis absciderat. Haut semper ab illicitis longe sint, a se plerumque etiam licita abscindunt, unde idem vir nequam per eam incurreret culpam, sibi, per eam, etiam ministrari refutabat necessaria.
Abbreviated transcription (Latin):
sit. cõpellat᷑ asua uxore sepa
cadat. Inde uidetur mͥ ut apͣ¬
senti die ep̃is om̃ib dicat᷑ ut
nullũ facere subdiaconũ p̃su¬
mant nͥ qͥse uicturũ ꝓmiserit

Expanded text:
it, compellatur a sua uxore separcadat. Unde videtur mihi ut a praesenti die episcopis omnibus dicatur ut nullum facere subdiaconum praesumant, nisi qui se victurum
Abbreviated transcription (Latin):
meũ suꝑ isrł. ego dñs benedicã
cos ut grã traditio ꝑministeriũ
nec uoluntas sac̾ dotis obce̾ aut
nitas or dinis sac̾dotał. Hinc ad¬
uertamꝰ. Dictũ ẽ aut̃ de neqͥssi¬
ino caipha int̾fectore saluatorĩ
ĩ tercet̃a. Hoc autͣ asemetipso
ñ dix̃ẽ. s cũ & et princeps sac̾do¬
tũ anni illiꝰ ꝓpħauit: ꝑ qđ oster
dit᷑ sp̃m gratiar̾ ñ ꝑsonã seqͥ
aut digni. aut maligni. s or¬
dinẽ traditonis ut quã uisali¬
quis boni meriti sit. ñ tamͣ po¬
sit benedicere nͥ fuerit or dina¬
tus. Ut offitiũ ministerii exhi¬
beat. Di ẽ autͣ effectũ tribue¬
re benedictionis. ercel tole¬

Expanded text:
filios Israhel; ego dominus benedicam eos, ut gratiam traditio per ministerium nec uoluntas sacerdotis obesse autnitas sit ordinis sacerdotalis, hinc aduertamus. dictum est autem de nequissimo Caipha, interfectore saluatoris, inter cetera: hoc autem a semet ipso non dixit, sed cum esset princeps sacerdotum anitum gratiarum non personam sequi aut digni aut indigni, sed ordinationem traditionis: ut quamvis aliquis boni meriti sit, non tamen possit benedicere, nisi fuerit ordinatus, ut officium ministerii exhibeat. Dei autem est effectum tribuere benedictionis. XII.
Abbreviated transcription (Latin):
instpiens quia ñ drẽ nũqͥd nõha¬
bemꝰ potestatẽ sorore̾ mulierẽ
ãplectendi s circũ ducendi. sci¬
lic& ut mercede p̃dicationissus¬
tentaret᷑ ab eis nec tam̃dem ceps

Expanded text:
insipiens, quod non dixit: Nunquid non habemus potestatem sororem mulierem amplexandi, sed circumducendi, scilicet ut mercede praedicationis sustentaretur ab eis, nec tamen deinceps
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ cũ ꝓpͥa concubitũ suasitq
c̃cilio ne talẽ̾ ponen& lege̾. gra¬
uẽ ce̾ͥ afserens causã. quȩꝰ aut
ipsis aut coꝵ iugalib occasio
fornicationis existera. ⁊⁊ hoc qͥd
pafmitiꝰ lic& nuptiar̃ ess& in¬
exꝑtꝰ exposuit sinodꝰq lauda¬
uit sententiã eiꝰ. & nichil ex
hac parte sancciuit : s ħ muniꝰ

Expanded text:
 cum propria coniuge. Suasitque concilio, ne talem poneret legem, gravem esse asserens causam, quȩ aut ipsis aut eorum iugalibus occasio fornicationis existeret. Et hȩc quidem Pafnutius, licet nuptiarum esset inexpertus, exposuit. Sinodusque laudavit sententiam eius et nihil ex hac parte sancivit, sed hoc in
Abbreviated transcription (Latin):
do. Quos qͥ recipit ⁊ uerba
eoꝵ. dñm recipit. Iui aut̃ sꝑ¬
nit euͣ a quo missi st̃ ⁊ cuiꝰ fun¬
gunt᷑ legatione sꝑnit. ⁊ pse
indubitant̃ sꝑnetur a dño. Ui¬
dentes aut̃ ipsi apostoli messẽ c̾e̾
multã ⁊ oꝑarios paucos. roga¬
uer̾ dñm messis. ut mitter& oꝑ¬
arios minessẽ suã. Inde electi

Expanded text:
verba eorum, Dominum recipit; qui autem spernit eos, eum a quo missi sunt, et cujus funguntur legatione, spernit, et ipse indubitanter spernetur a Domino . Videntes autem ipsi apostoli messem esse multam, et operarios paucos, rogaverunt dominum messis, ut mitteret operarios in messem suam . Unde electi
Abbreviated transcription (Latin):
ricatũ. Qđ siqͥs ex prefatis or¬
dinib desiderat ad subdiaco¬
natu ascendere. ñ potest sine
c̃sensu uxoris sue. ut fiat
decarnali demceps c̃ugium
spitale nemine eos cogente. Nec
ꝑmittit᷑ pea uxor uungi ei dẽ
marito suo carnalit᷑. Nec cui¬
qͣm nub̃e inuita aut pꝰmor¬
Si qui ft̃ clerici ex tra sacrosor¬
dines constitum. qͥse continere
ñ possunt sortiri uxores debent.
&stipendia sua exteriꝰ accipi¬

Expanded text:
re. Quod si quis ex praefatis ordinibus desiderat ad subdiaconatum accedere, non potest sine consensu uxoris suae, ut fiat de carnali deinceps conjugium spirituale, nemine eos cogente. Nec permittitur postea uxor jungi eidem marito suo carnaliter, nec cuiquam nubere in vita aut post morSi qui sunt clerici extra sacros ordines constituti, qui se continere non possunt, sortiri uxores debent, et stipendia sua exterius accip
Abbreviated transcription (Latin):
iterari. Nã si quando ex ipsa
suscepti s̃ &iã si iustũ ẽ opꝰ ee̾ ut
cadẽ offitia agerent quę gerebãt
gra. ꝙ inp̾scissione fuerat uicũ
qđ unitatis pace correptũ ÷ ñ in
p̃positi eoꝵ uenientes. in catholi¬
cã societate̾ honores suos ibi nõ
administrent. ñeis tam̃ ipsa &¬
dinationis sacram̾ta de trahun¬
tur. s suꝑ eos manent. ideo nõ
eis inppło manꝰ imponit᷑ nec nõ
homi. s ipsi sacram̾to fiat inui¬
ce unitate separati sunt nulla
noseq tradant ex tra uinculũ

Expanded text:
iterari. Nam si quando ex ipsa suscepti sunt, et si visum est opus esse ut eadem officia agerent quae gerebant, gra, quia in praecisione fuerat vitium, quod unitatis pace correptum est, nonpraepositi eorum convenientes in Catholicam societatem, honores suos ibi non administrent, non eis tamen ipsa ordinationis sacramenta detrahuntur, sed super eos manent; ideo non eis in populo manus imponitur, ne non homini, sed ipsi sacramenti fiat injucae unitate separati sunt, nullacioseque tradant extra uinculum
Abbreviated transcription (Latin):
nouimꝰ traditi᷑ eos qͥ or dinati
iã suis ñ copulent᷑ ux orib no
antiquũ sequentes canonẽ
apłicȩ diligentie ⁊ cõstitutio¬
ius sacroꝵ uiroꝵ. Legales nup¬
tias ⁊ amodo ualere uolumu
nullomͦ cũ uxorib suis eorũ
conubra dissoluentes aut pri¬
uantes eos familiaritate adin¬
uicẽ intẽpr̃e oportuno. Qu¬
cũq gͦ dignꝰ fuerit iuentꝰ sub¬
diaconali ordinatione. aut di¬
a conali. aut sac̾dotali. hinil
lomͦ ꝓhibent᷑ ad talẽ ascende¬
re gradũ. ꝓuxori sue coha¬
bitatione nec intpͣre ordina¬
tionis sue ꝓfiteri cogat᷑. qđ
abstinere debeat alegalis ir¬
ris fanuliaritate. Item. Opa¬
tet eos qͥ altari ministrant
intpre oblationis scõꝵ continen¬
tes eẽ mom̃ib ut adõ possint

Expanded text:
 eos qui ordinati jam suis copularentur uxoribus, nos antiquum sequentes canonem, apostolicae diligentiae et constitutionis sacrorum virorum, legales nuptias, et amodo valere voluimus, nullo modo eum uxoribus suis eorum connubia dissolventes, aut privantes eos familiaritate ad invicem, in tempore opportuno. Quicunque ergo dignus fuerit inventus subdiaconali ordinatione, aut diaconali, aut sacerdotali, hinc nullo modo prohibentur ad talem ascendere gradum, pro uxoris suae cohabitatione, nec in tempore ordinationis suae profiteri cogatur, quod abstinere debeat a legalis uxoris familiaritate. Item: Oportet eos qui altari ministrant, in tempore oblationis sanctorum continentes esse in omnibus, ut a Deo possint
Abbreviated transcription (Latin):
ci siue lectores licite ⁊ uxores
ducere. ⁊ filios ꝓcreare potu¬
erunt. S cũ ad p̾dictos ꝑue¬
ner᷑ gradꝰ cepit eos ñ licere qđ
licuit. Unde ut de caruali fi¬
at spũale c̾uigiũ oportet eos
dinuttere. uxores. ⁊ quasi ñ
habeant habere. qͦ ut salua
sit qualitas conubioꝵ. ⁊ cessent

Expanded text:
ores ducere et filios procreare potuerunt, sed cum ad praedictos pervenerunt gradus, coepit eis non licere quod licuit, unde ut de carnali fiat spirituale conjugium, oportet eos dimittere uxores et quasi non habeant habere, quo et salva sit castitas connubiorum, et cessent
Abbreviated transcription (Latin):
quęant altari semꝑ assistere:
semꝑ abuxorib c̃tinendũ casti¬
tas obseruanda p̾cipit᷑.¬
poͣs. diaconos. pbros. ita ut
placuit. ut dec& sacros sco̾s an¬
tistites. aut dĩ sac̾dotes. ⁊ leuitaᷤ
uł qͥ saciamm̃tis diuinis inseruiunt

Expanded text:
queant altari assistere, semper ab uxoribus abstinendum est, castitas observanda praecipitpos, diaconos, presbyteros, ita ut placuit, ut decet, sacrosanctos antistites, aut Dei sacerdotes et levitas, vel qui sacramentis divinis inserviunt,
Abbreviated transcription (Latin):
qui cũq ordinant᷑ si impsa or¬
amatione ꝓ testati st̃ & dixer̃
se uelle c̃iugio conꝓbari. qͣm
sic manere ñ possunt. hi si pꝰ¬
modũ uxorẽ duxer̃ inninis¬
sane tacuerunt. ⁊ susceꝑunt
manꝰ impositionẽ ꝓfessi c̾tinen¬
tiã. & pꝰea nuptiis obligati st̃:
inministerio sane cessare de¬
lacuit diaconos si
uł integri. uł casti st̃ &iã si
uxores habeant inministerio

Expanded text:
quicunque ordinantur, si in ipsa ordinatione protestati sunt, et dixerunt se velle conjugio copulari, quoniam sic manere non possunt hii, si postmodum uxorem duxerint, in minisicunque sane tacuerint et susceperunt manus impositionem, et confessi continentiam, et postea nuptiis obligati sunt, a ministerio sane cessare delacuit diaconos, si vel integri vel casti sunt, etiam si uxores habeant, in ministerio
Abbreviated transcription (Latin):
Qmͣ in qͥb dã ꝓuintiis cõcessũ
est lectorib. ⁊ psalmistis uxo¬
res ducere. cõstituit scaͣ synodꝰ.
ñ licere ciuqmͣ ex his acciꝑe sec¬
te alteriꝰ uxorẽ. cp̃ cartag̾¬

Expanded text:
am in quibusdam provinciis concessum est lectoribus, et psalmistis, uxores ducere, constituit sancta synodus, non licere cuiquam ex his accipere sectae alterius uxorem. CA
Abbreviated transcription (Latin):
isse dicebant ⁊ relicoꝵ discipu¬
loꝵ uicẽ tenere pbros debere
insinuabat. ⁊ siqͥs aliquẽ exhis
scandalizarte grauissimã penã
ĩferre debere pͣdicabat. Cunc¬
tos se muice̾ diligere ⁊ adiuua¬
re debere & neminẽ ab ad uito¬
rio fr̃is se abstrahere instruebat.

Expanded text:
isse dicebat, et reliquorum discipulorum vicem tenere presbyteros debere insinuabat, et si quis aliquem ex his scandalizaret, gravissimam poenam inferri debere praedicabat. Cunctos se invicem diligere et adjuvare debere, et neminem ab adjutorio fratris se subtrahere instruebat.
Abbreviated transcription (Latin):
cono. ñ pbro. ñ alicui om̃ino qͥ
melero ÷licere sub introduc¬
tã habere muliere̾ nsi forte
matrẽ aut sorore̾ aut amitã
aut eas &iã idoneas ꝑsonasquȩ
fugiunt suspitiones. canon¬

Expanded text:
cono, non alicui omnino qui in clero est licere subintroductam mulierem habere, nisi forte matrem aut sororem aut amitam, aut etiam eas idoneas personas quae fugiunt suspiciones. CA
Abbreviated transcription (Latin):
feminas mancipent seruitun
b ipsi offitu intraditione mul¬
iquis eoꝵ qͥ ad clerũ accedt
uoluerit nuptiali lege mu¬
lieri copulari. Hoc ante ordi¬
ne̾ sub diaconatꝰ fatiat. Qci¬
Srubescant impii ⁊ aꝑte no
intelligant. iuditio scĩ spiritꝰ
eos qͥ intrib sacris gradib ps
rint ⁊ caste uixerint. exclu¬
dere abeorundẽ graduũ dig¬
nitate. demanifestis qui dẽ
loqͥmͣ. secretoꝵ aut̃ cognuti

Expanded text:
feminas mancipent servitutibus, ipsi officii interdictione mulquis eorum, qui ad clerum accedunt, voluerit nuptiali jure mulieri copulari, hoc ante ordinem subdiaconatus faciat. CErubescant impii, et aperte nos intelligant, judicio Spiritus sancti eos qui in tribus sacris gradibus prrint, et caste non vixerint, excludere ab eorumdem graduum dignitate. De manifestis quidem loquimur. Secretorum autem cognitor
Abbreviated transcription (Latin):
pp constat declaratũ qđ ne¬
gelon hereticꝰ constat ab̾e¬
reticis ordinatꝰ qͥa qͥ nichilha¬
buit dare nil potuit cui manꝰ
imposuit. Nos gͥ tanti ponti¬
ficis auctoritate firmati da
masi & ĩã ppͬ testimonio robo¬
rati. qͥ ait reiterari oport&. qđ
male actũ :. Raibertũ abhere¬
ticis corpore ⁊ spũ digressum.
tituimꝰ qđ ñ reiterationẽ esti¬
mari censemꝰ. s tamͣ in tegrã

Expanded text:
ia constat declaratum, quod Nezelon haereticus, quem constat ab haereticis ordinatum, quia nihil habuit, dare nil potuit ei qui manus imposuit. Nos ergo tanti pontificis auctoritate firmati, et Damasi papae testimonio roborati, qui ait reiterari oportere quod male actum est, Daibertum ab haereticis corpore et spiritu digressum, tituimus, eo quod non reiterationem aestimari censemus, sed tantum integram
Abbreviated transcription (Latin):
uicis sue n discedebant. sic̃ de
zacharia legimꝰ. nec domũ suã
om̃mo tangebat. Quib utiq
ꝓpt̾ sobolis successione̾ usus fu
c̃̾dotes uł leuite pudicitiam
ex die ordmationis sue serua¬
uł ministeriũ sine successione
ẽ nec p̾terit dies qua uł a sacri¬
fitiis diuinis uł ab aptismatis
os adsacrifitia fas sit admi
⁊ qͥcũq fidelis orare ñ potest
nͥ careat offitio c̃ iugali sac̾do¬

Expanded text:
 non discedebant, sicut de Zacharia legimus , nec domum suam omnino tangebant. Quibus utique propter sobolis successionem usus fuecerdotes vel levitae, pudicitiam ex die ordinationis observavel miniterium sine successione est, nec praeterit dies qua vel a sacrificiis divinis vel a baptismatis Eos ad sacrificia fas sit admit quicunque fidelis orare non potest nisi careat officio conjugali, sacerdo
Abbreviated transcription (Latin):
de̾ ppłm uirtutẽ sue p̾dicati¬
onis ad dux̃. Ceteri uero a põ¬
toli cũ eode̾ pari c̾sortio hono¬
rẽ & potestatẽ acceper ipsũq
principe᷑ eoꝵ ee̾ uoluer:. Qui
xiã iubente dño in toto orbe
q decedentib ĩ loco eoꝵ surrex¬

Expanded text:
Dei, virtute suae praedicationis adduxit. Caeteri vero apostoli cum eodem pari consortio honorem et potestatem acceperunt, ipsumque principem eorum esse voluerunt. Qui etiam, jubente Domino, in toto orbe oque decedentibus in locum eorum succe
Abbreviated transcription (Latin):
habet uirũ infidelẽ. ⁊ hic consen-¬
tit habitare cũ illa: non dimit.¬
tat uirũ. Sc̃ificatꝰ enĩ uir erit
infideł. in muliere fideli. ⁊ scĩ¬
ficata erit mulier infidelis ꝑui
ditatis consortio qui erea sus.¬
cepti st̃ que ante baptismũ fuit
uror: Eruntq appellandi na.¬
tiuales : ł quia legitimũ ÷ matri¬
moniũ ut nobis uide at᷑ nisi illud
quã pꝰ baptismĩ assumit᷑̾. Ipse¬
dñs dũ interrogaret᷑ a uideis si
liceret dimittere uxorẽ atq ex¬
poneret fieri non debere addidit.
qđ ds coniunrit hõ non seꝑat.
Acde his locutꝰ. eẽ. credatur. qͥ
pꝰ baptisiũ urores sortiunt᷑. ne¬

Expanded text:
habet virum infidelem, et hic consentit habitare cum illa, non dimittat virum. Sanctificatus enim vir erit infidelis in muliere fideli, et sanctificata erit mulier infidelis per ditatis consortio, qui ex ea suscepti sunt, quae ante baptismum fuit uxor, eruntque appellandi naturales, vel quia non legitimum est matrimonium ut nobis videtur, nisi illud quod post baptismum assumitDominus dum interrogaretur a Judaeis, si liceret dimittere uxorem, atque exponeret fieri non debere, addidit : Quod Deus conjunxit, homo non separet. Ac ne de his locutus esse credatur, qui post baptismum uxores sortiunt
Abbreviated transcription (Latin):
Iam nẽ illud iudeã quã ait apłs.¬
ni fuerant conuigia. locuturus.
Quia enĩ conuix fidelis relinque¬
re conuigẽ licite potuit infidelẽ.
iõ hoc fieri non dñs s apłs ꝓhibet.¬

Expanded text:
ait ApostChristiani, conjugia locuturus, Quia enim conjux fidelis relinquere conjugem licite potest infidelem ideo hoc fieri non Dominus, sed Apost
Abbreviated transcription (Latin):
Intelligisne quid dicã : Anhoc ex
mone ponamꝰ. Ecce coniuiges duo
uniꝰ infidelitatis ita fuer quando
coniuncti sunt. Hulla de his q̃stio
ẽ. que ꝑcineat ad illã dñi uissio.¬
testam̃ti ueteris & noui. quop¬
bent᷑ fideł cũ infideli copulare
conuigiũ. Ia sunt coniuges
⁊ adhuc anibo sunt infideles.
adhuc tales sunt quales fuer̃
antequã coniungerent᷑. quasq
coniuncti sẽ. uenit euangłi i
p̃dicator. credidit eoꝵ aut unꝰ
aut una. Sed ita ut infidele cũ
infideli habitare consentiat.
Iubet fideli dñs: ne infidelẽ di¬
mittat aut ñ uibet: Si dire¬
ris non uibet. reclamat apłs
Ego dico ñ dñs. Si dixeris ñ iubet.
causam requiro. Neq illã michi
responsurus es quã tuis litteris
indidisti. quia dñs prohibet fi¬
deles infidelib iungi. hi enĩ nullo
modo est ita causa. De iã uinctis
loquimꝰ non iuniungendis. Si gͦ
tuã causam non inuenisti cur ñ

Expanded text:
Intelligisne quid dicamus? An in hoc expmone ponamus. Ecce conjuges duo unius infidelitatis ita fuerunt, quando conjuncti sunt. Nulla de his quaestio est quae pertineat ad illam Domini jussioTestamenti Veteris et Novi, quo prohibetur fidelis cum infideli copulare conjugium. Jam sunt conjuges, et adhuc ambo sunt infidadhuc tales sunt, quales fuerunt, antequam iungerentur, qualesque coniuncti sunt. uenit euangelii praedicator, credidit eorum aut unus aut una, sed ita ut infidelis cum fideli habitare consentiat. iubet fideli dominus, ne infidelem dimittat an non iubet? si dixeris \'iubet\', reclamat apostolus; ego dico, non dominus; si dixeris non iubet\', causam requiro. neque illam mihi responsurus es, quam tuis litteris indidisti: \'quia dominus prohibet fideles infidelibus iungi\'. hic enim nullo modo est ista causa; de iam iunctis loquimur, non de iungendis. si ergo tu causam non inuenisti, cur no
Abbreviated transcription (Latin):
contaminationẽ criminis elege¬
runt. ostendentes sibimet ꝓsua
continentia. placuisse que iꝰta
remissio prestat expiare. Rede¬
ant gͦ in suũ statũ uoluntaria
redintegratione conuigia. neq
ullomodo adobꝑbriũ male uo¬
luntatis trahatur ꝙ. condicio
necessitatis excorsit: quia sic̃

Expanded text:
contaminationem criminis elegerunt, ostendentes, sibimet pro sua incontinentia placuisse quod justa remissio poterat expiare. Redeant ergo in suum statum voluntaria redintegratione conjugia, neque ullo modo ad opprobrium malae voluntatis trahatur quod conditio necessitatis extorsit, quia, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
tunt᷑ adult̾nus nerib colligati
difficile resoluunt᷑. Ias hic ub
qđ licet non erpedit ñ potest
dici.s. dimiserit infidelẽ benefac̃.¬
qm aliud minus aliud amplius.
Unde ad id qđ amplius expedit cõ¬
cilio apłi quicũq pot̾ caꝑe puoca¬
t᷑. hoc aũ ubi dimictendo ł nio qđ
dimittendo infideli coniuigio que¬
rit᷑. utrũq quidẽ parit̾ licitũ est

Expanded text:
tuntur, adulterinis nexibus colligati tuntur, adulterinis nexibus colligati difficillime resoluuntur. Ideo hic, ubi id quod licet non expedit, non potest dici: si dimiserit infidelem, bene faci aliud minus, aliud amplius, unde ad id, quod amplius expedit, consilio apostoli quicumque potest capere prouocatur. hoc autem ubi de dimittendo uel non dimittendo infideli coniugio quaeritur, utrumque quidem pariter licitum est
Abbreviated transcription (Latin):
tatis que illi ẽ. adño inspirata
atq donata. fidele consiliũ ibi
aliud facere non licet. Hic aut̃
licet. Ita sane: ut ipsum licitũ
partĩ expediat. partĩ uero ñ expe¬
diat. Expedit tunc: quando ñ
inpedimentu salutis infertur.
uelut condat consiliũ non nu¬
bendi. apłs uirginib Vnde p̾cep¬
tu din se non habere testat¬
tate nubendi ut neminẽ inpe¬
diat ad salutẽ quã uis magis ex.
pediret magisq honestũ. ẽẽt. si
uirgo consiliũ quo p̾ceptũ eã
ñ conpellit arriꝑet. tunc aut̃
ñ expedit id quod licitũ ẽ. qñ
affert inpedimentũ salutis. sic̃
est unde ia diuloquim᷑ dissessio
conuigis fidelis ab infideli quã ñ
prohibet dñs p̃cepto legis. qui a
corã illo iniusta ñ est s prohi¬
bet apłs consilio caritatis. qr
infidelib affert inpedim̃tũ salu-¬
tis. Non solũ qui a ꝑintiosissime
scandalizant᷑ offensi. uerũ aẽ
quia mala conuigia cũ cecide¬
rint uiuentib eis qͣuib dimit¬

Expanded text:
tatis, quae illi est a domino inspirata atque donata, fidele consilium. ibi aliud facere non licet, hic autem licet, ita sane, ut ipsum licitum partim quidem expediat, partim uero non expediat. expedit tunc, quando noninpedimentum salutis infertur: uelut, cum dat consilium non nubendi apostolus uirginibus, unde praeceptum domini se non habere testattatem nubendi ut neminem impediat ad salutem, quam pediret magisque honestum esset, si uirgo consilium, quo praeceptum eam non conpellit, arriperet. tunc autem non expedit id quod licitum est, quaaffert inpedimentum salutis. sicut est, unde iam diu loquimur, discessio coniugis fidelis ab infideli, quam non prohibet dominus praecepto legis, quia coram illo iniusta non est, sed prohibet apostolus consilio caritatis, quia infidelibus affert inpedimentum salutis: non solum quia perniciosissime scandalizantur offensi, uerum etiam quia in alia coniugia cum ceciderint uiuentibus eis, a quibus dimit
Abbreviated transcription (Latin):
U debeant femine q̃ captis
uiris & captiuitatẽ duc¬
tis aliis uiris nupserant:
putantes int̾eptoᷤ maritos
remeatiᷤᷤ decaptiuitate pͥorib uiri
copulari: ut cuiq id qd legitime
habuit reformetur. & recipiat unꝰ¬
qͥsq qd̃ suũ ẽ. & reddintegrẽtur fe¬
U per bellicã cladẽ & ꝑgrauis¬
I simos hostilitatis incursus ita
ut abductis incaptiuitatẽ uiris.
femine corũ remanserint desti
rent. aut nũꝗ dñationẽ credet᷑
lib̾andos. ⁊ in alioꝵ conuigio sollici¬
tudine cogente transierint. cũq
statu rer auxili ante dño in meli¬
ora conuerso. non nulli eoꝵ qui
putabant᷑ pisse remearint. merito
icaritas tua uidr̃ ambigere quid
demulierib que aliis st̃ uincte ui
ris a uob̾ debeant ordinari. Sedqꝵ

Expanded text:
 debeant feminae, quae, captis viris et in captivitatem ductis, aliis viris nupserant, putantes interemptos maritos, remeatis de captivitate prioribus viris copulari, ut cuique id quod legitime habuit reformetur, et recipiat unusquisque quod suum est, et redintegrentur foe per bellicam cladem et per gravissimos hostilitatis incursus ita ut abductis in captivitatem viris feminae eorum remanserint destitrent, aut nunquam dominatione crederent liberandos, et in aliorum conjugium solitudine cogente transierint; cumque nunc statu rerum, auxiliante Domino, in meliora converso, nonnulli eorum qui putabantur periisse remearint, merito charitas tua videtur ambigere, quid de mulieribus quae aliis junctae sunt viris, a nobis debeat ordinari. Sed quia
Abbreviated transcription (Latin):
delib ꝑmissa licentia ñ utat᷑.
Tibi aut̃ uidet᷑ infideles quoq
dmitti a fidelib ñ licere qr hoc
uetat apłs. Cũ gͦ dicã licere qr
hoc ñuetat apłs dñs ñ tam̃ ex pe¬
dire. quia hoc ne fiat monet apłs
qui reddit rationẽ &̃ cur fieri ñ
expediat. quãuis liceat. Quid
enĩ scis inquid mulier infideł¬
infrẽ. hoc ẽ. in xp̃iano alioquin
filii ur̃i inquid mundi. eẽnt. nẽ
aut̃ scĩ st̃. Si adlucrandos con¬
iam prouenerant uident᷑ hortat᷑.
Cũ ergo non expediat &̃ infide¬
les coniuges dimitti a fidelib cau.¬
sa eiudent̾ expressa est. non enĩ
ꝓpt̃ uncłm cũ talib coniuga¬
le seruandũ ẽ. s ut querãt᷑ in
xp̃o recedi ab infidelib coniugib
apłsu̾etat. Alulta sunt faci¬
enda ñ iubente lege s lib̾a ca¬
ritate & ea sunt in nr̃is officiiᷤ
gratiora. Que cũ liceret nobis
&e̾ non inpendere tñ causa di¬
lectionis inpendimꝰ. Unde pͥor
ipse dñs cũ se tributũ ñ debere

Expanded text:
delibus permissa licentia non utantur. tibi autem uidetur infideles quoque dimitti a fidelibus non licere, quia hoc uetat apostolus, cum ego dicam licere. quia hoc non uetat, non tamen expedire, quia hoc ne fiat, monet apostolus: qui reddit etiam rationem cur fieri non expediat, quamuis liceat. quid enim scis, inquit, mulier, siin fratre, hoc est in christiano, alioquin filii uestri, inquit, inmundi essent; nunc autem sancti sunt. sic ad lucrandos coniam prouenerant, uidetur hortatus. cur ergo non expediat etiam infideles coniuges dimitti a fidelibus, causa euidenter expressa est. non enim propter uinculum cum talibus coniugale seruandum, sed ut adquiractur in Christo, recedi ab infidelibus coniugibus apostolus uetat. Multa sunt autem facienda non iubente lege, sed libera caritate; et ea sunt in nostris officiis gratiora, quae cum liceret nobis etiam non inpendere, tamen causa dilectionis inpendimus. unde prior ipse dominus, cum se tributum non debere