comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quod intergenerationẽ ac ꝓcessionẽ hancdicit eẽ differentiã quod ge¬
neratio sit filii qm̃ ipsenatus eẽ dicaturde patre. ꝓcessio uero ꝑtine¬
at ad spm scm. nec eũ possedi et generatũ. Qđ sidicatur. nacus tam
patris quam filii eẽ dic&. quod sũ mȩ dicit eẽ stultitiae. neq diuinae
generationi conuenire. Quandonamq quisq filius depatre filioq
natus extiuit Ergo qm̃ ista sunt absurdissima dicat᷑ filius natus
Dictum namq ẽ patrem solum exnullo: Ex patreuero filium & sp̃m
Sed uitam denullauita. patrem solum. Filium uero uitam. de patre
solo sed genitam. Sp̃m quoq scmuitam non desolo patrenec desolo filio.
sed ab utroque. Sed nonsic de patre ut inde procedat infilium. & rur¬
sus defilio ꝓcedat ad creaturae scĩ ficationem. Non enimistio ulla
momenta temporis. uel ordo cogitandus. Si muldeniq procedit ab

Expanded text:
quod inter generationem ac processionem hanc dicit esse differentiam, quod gequod inter generationem ac processionem hanc dicit esse differentiam, quod generatio sit Filii, quoniam ipse natus esse dicatur de Patre; processio vero pertineat ad Spiritum sanctum; nec eum posse dici generatum; quod si dicatur natus, tam Patris quam Filii esse dicetur: quod summae dicit esse stultitiae, neque divinae generationi convenire. Quando namque quisque Filius de Patre, Filioque natus exstitit? Ergo quoniam ista sunt absurdissima, dicatur Filius natus Dictum namque est, Patrem solum ex nullo: ex Patre vero Filium et SpiSed vitam de nulla vita Patrem solum; Filium vero vitam de Patre solo, sed genitam; Spiritum quoque sanctum vitam non de solo Patre, nec de solo Filio, sed ab utroque; sed non sic de Patre, ut inde procedat in Filium, et rursus de Filio procedat ad creaturae sanctificationem: non enim isthic ulla momenta temporis, vel ordo cogitandus. Simul denique procedit ab
Abbreviated transcription (Latin):
amborumutiq filius dicer&ur quod ab surdii simumc̃: Filius
qui ppenullus ẽ duorum nisi patris & matris. Absit autem ut in¬
ter dm̃ patrem & dm̃ filium tale aliquid surpicemur. quia nec fili¬
us hominum simul ex patre & matre procedit : Sedcum in matrem
poedit expatre. nontuno procedit exmatre : &cum in hanolucem
ꝓcedit exmatre. nontunc procedit ex patre. Sp̃s autem scr̃ nande
patre procedit in filium. & defilio procedit ad sc̃ificandã creaturam.
sod simul deutroq procedit. Quã uis hoc filio paterdederit. ut que ad¬
beat uitã in sem& ipso dedit & filio habere uitam insem& i pso: sicei de¬
dit uitã pcedere deillo sicut procedit & deipso. Haecbeatus augusti
nus desermone quem sed ixit fecisse coram populo transtulit in li
mus & quid nobis uisũ exinde fuerit breuiterdiximus: Qua ereplica¬
renunc oredimus non eẽ necessarium. Hoc solũ modo dicendum

Expanded text:
ilius diceretur, amborum utique Filius diceretur, quod absurdissimum est. Filius ilius diceretur, amborum utique Filius diceretur, quod absurdissimum est. Filius quippe nullus est duorum, nisi patris et matris. Absit autem, ut inter Deum Patrem et Deum Filium tale aliquid suspicemur. Quia nec filius hominum simul et ex patre et ex matre procedit: sed cum in matrem procedit ex patre, non tunc procedit ex matre; et cum in hanc lucem procedit ex matre, non tunc procedit ex patre. Spiritus autem sanctus non de Patre procedit in Filium, et de Filio procedit ad sanctificandam creaturam; sed simul de utroque procedit: quamvis hoc Filio Pater dederit, ut quemadbeat vitam in semetipso, dedit et Filio habere vitam in semetipso; sic ei dedit vitam procedere de illo, sicut procedinus de sermone quem se dixit fecisse coram populo, transtulit in libmus, et quid nobis visum exinde fuerit breviter diximus, quae replicare nunc credimus non esse necessarium. Hoc solummodo dicendum
Abbreviated transcription (Latin):
cessionem: Ista uero quȩstio qm̃ in explicabilis uid& esse. in illa in¬
prȩclarissimus auctor augustinus senserit: Subiungit itaq siclo¬
quens Uerum quia in illa coa &erna & coaequali. & incorporali.
& ineffabiliter immutabili. atq inseparabili trinitate difficilli¬
mum ẽ generationem a processione distinguere : sufficiat inte
rim eis qui extendi nonualent amplius. id quod de hacre insermo¬
ne quodamꝓferondo ad aures populi xp̃iani diximus. dictumq
conscripsimus. Interc& era enimcum ꝑscripturarum scãrum
testimonia docuissem deutroq procedere spm̃sõm. si ergo in quã
curputas : nisiquem ad modumsol& ad eum referre. & quod ip¬
quam tamendixit non suam sed patris : quanto magis illio intelle¬
est enimdedõ dr̃ ab illo hab& utiq ut &i am deillo procedat sp̃s sõr
abipso haba patro. Hic ut cumq etiamillud intellegitur quan¬
tum a talibus quales nossumus intellegi pot est cur nondicatur

Expanded text:
rocessionem. Ista vero quaestio quoniam inexplicabilis esse videtur in illa inpraeclarissimus auctor Augustinus senserit. Subjungit itaque sic loquens: « Verum quia in illa coaeterna, et coaequali et incorporali, et ineffabiliter immutabili, atque inseparabili Trinitate difficillimum est generationem a processione distinguere, sufficiarim eis qui extendi non valent in amplius, id quod de hac re in sermone quodam proferendo ad aures populi Christiani diximus, dictumque conscripsimus. Inter caetera enim, cum per Scripturarum sanctarum testimonia docuissem, de utroque procedere Spiritum sanctum: Si ergo, inquam,Cur, putas, nisi quemadmodum solet ad eum referre, et quod ipquam tamen dixit non suam, sed Patris, quanto magis illic intelliest enim de Deo Deus ab illo habet utique, ut etiam de illo procedat Spiritus sab ipso habet Patre. Hic utcunque etiam illud intelligitur, quantum a talibus quales nos sumus, intelligi potest, cur non di
Abbreviated transcription (Latin):
ut quic quid asserunt auctoritas esse uideatur similes
eis qui cȩci non uidentes lucem iurant solis p̃sentiam non
esse suꝑterram. cũ dies sere nolumine fulgent. Sed dica¬
mus illis quod saluator iudeis loquit᷑. Scrutamini scrii¬
turas . & illȩ sunt quae testimonium ꝑhibent de me
Sic cisti sacrarum uolumina scripturarum scrutentur
& repperient unde suum corrigant errorem: Deponantq
stultitiae tumorem quo putant sibi potius quam ueritat
credendum & maiorum ac toritatem suae uȩsantae post po¬
nendam Discant prius quod app&unt docere. nedum
imperitiam suam ꝓsumma peritia uoluerint iactare.
similes illi fiant. qui postquã elatus ẽ in sublime dicente
salomone stultus apparuit. Uerum tempus est iamadre¬
liqua quae criminosde proferunt transire. Quibus gesti¬
unt latinos rep̃hendere quam sint ipsi rep̃hensibiles liquido
demonstrant EXPLICIT LIBER TERTIUS

Expanded text:
ut quidquid asserunt, auctoritas esse videatur: similes ut quidquid asserunt, auctoritas esse videatur: similes eis qui caeci non videntes lucem, jurant solis praesentiam non esse super terram, cum dies sereno lumine fulgeat. Sed dicamus illis quod Salvator Judaeis loquitur: Scrutamini Scripturas: illae sunt enim quae testimonium perhibent de me . Sic et isti sacrarum volumina Scripturarum scrutentur.et reperient unde suum corrigant errorem, deponantque stultitiae tumorem, quo putant sibi potius quam veritati credendum, et majorum auctoritatem suae vesaniae postponendam: discant prius quod appetunt docere, ne dum imperitiam suam pro summa peritia voluerint jactare, similes isti fiant, qui postquam elatus est in sublime, dicente Salomone, stultus apparuit. Verum tempus est jam ad reliqua quae criminose proferunt, transire, quibus dum gestiunt Latinos reprehendere, quam sint ipsi reprehensibiles, liquido demonstrant. LIBER QUARTUS
Abbreviated transcription (Latin):
& ueritatem diligentibus magisq. sapientiae lumenquã
tenebras erroris sectantibus De quibus utrisq loquitur
sp̃s sc̃s insalomonedicens. Noli arguere derisorem na
deritte: arge sapientem & festinabit accipera. Rur¬
sumꝙ Inauribus insipientium neloquaris . Nonen
recipient nisi dixeris illa quae uersantur in cordoeorun
Qua propter uideant sp̃sscĩ calumniatores nenolenites
recipere sapientiae disciplinam illis comparentur. qu
suam p̃ferre uolent insipientiam scãrum regulis scris¬
turarum. Hos tamen modernos non disputatores qui
nihil ex ratione uel redarguunt. uel astruunt. sed nout¬
tis assertores. quibus similes essedicamus Cumenin
negare uolunt sp̃m scm defilio procedere : unde quod dicis
compbent. nullam uel rationationem. uela uctoritate
ostendunt. Vnde tumor potius leuitatis esse uid& ur
quam grauitas prudentiae. Ad eodeniq arrogant sibi

Expanded text:
et veritatem diligentibus, magisque sapientiae lumen quam et veritatem diligentibus, magisque sapientiae lumen quam tenebras erroris sectantibus. De quibus utrisque loquitur Spiritus sanctus in Salomone, dicens: Noli arguere derisorem, ne oderit te. Argue sapientem, et festinabit accipere . Et rursum: In auribus insipientium ne loquaris: non enim recipient nisi dixeris illa quae versantur in corde eorum . Quapropter videant Spiritus sancti calumniatores ne nolentes recipere sapientiae disciplinam, illis comparentur, qui suam praeferre volunt insipientiam sanctarum regulis Scripturarum. Hos tamen modernos, non disputatores, quia nihil ex ratione vel redargunt, vel astruunt, sed novitatis assertores, quibus similes esse dicamus? Cum enim negare volunt Spiritum sanctum de Filio procedere, unde quod dicunt comprobent, nullam vel ratiocinationem, vel auctoritatem ostendunt: unde tumor potius levitatis esse videtur, quam prudentiae gravitas. Adeo denique arrogant sibi,
Abbreviated transcription (Latin):
defilio. Cui grecorum in peratores si uelint contradicere . ui¬
deant in professione scãe trinitatis quos sequantur auotores
Numistius beatissimi catholicissimiq uiria uotoritatem.
omnis catholica xp̃i am plectitur ecclesia. ueneratur. et de¬
fendit. Sufficiant ista nos dixisse despus cõ auetoritatẽ
maiorum sequentes. sc̃arumq scripturarum magisteriũ
imitantes. Non quidemap probare uolentes quod dr̃ sit
& consubstantialis patri filioq coa&ernus. quoq. & per
omnia similis potentiae. similis uirtutis. unius ei usdẽc
maiestatis: haec namq quaestio sc̃orum disputatione pa¬
trum uentilata atq derminata est. her&icorum per¬
negabant eumesse dm̃uerum Nobis autem ex hoc
non multa disputandi necessitas incubuit. quamuis
non pauca sinta nobis ex hocdicta. cum selocus obtulit
Dȩꝓcessione uero ipsius plura sunt dicta. dequa qua estio
nata est. quae sufficere credimus pi&atem amantibus.

Expanded text:
de Filio. Cui Graecorum imperatores si velint contradicere, vide Filio. Cui Graecorum imperatores si velint contradicere, videant in professione sanctae Trinitatis quos sequantur auctores. Nam istius beatissimi catholicissimique viri auctoritatem omnis catholica Christi amplectitur Ecclesia, veneratur et defendit. Sufficiant ista nos dixisse de Spiritu sancto, auctoritatem majorum sequentes, sanctarumque Scripturarum magisterium imitantes, nos quidem approbare volentes quod Deus sit et consubstantialis Patri Filioque coaeternus, et per omnia similis potentiae, similis virtutis, unius ejusdemque majestatis. Haec namque quaestio sanctorum disputatione Patrum ventilata atque determinata est, enegabant eum esse Deum verum: nobis autem ex hoc non multa disputandi necessitas incubuit, quamvis non pauca sint a nobis ex hoc dicta, cum se locus obtulit. De processione vero ipsius plura sunt dicta, de qua quaestio nata est; quae sufficere credimus pietatem amantibus,
Abbreviated transcription (Latin):
piendo sed procedendo accipiens Minducit filium dicentẽ
demeo inquit accipi& & ad nuntiabit uobis Et curhoc dixer
ex ponit cum subiungit: Hoc est inquiens defilio accipere qđ̃
estuetiam de patresumpsisse. Quo pater & filiussicut sub¬
stantia non sepanintur ita in processionesc̃ĩs p̃rnullo mo¬
do diuidantur Id cireo subiungit filium dixisie. Proptes
inquit dixi demeo accipi& qui a omnia quȩ hab& pater mcis
ne concludens ait sp̃m scm̃ a patrefilioq nonesse discretũ
quibus & natura iungitur & operatione: Nam ealo quit᷑ & ar
quȩ patris a silii propria eẽ noscunt᷑ ab utroq ꝓcedens. abutu
percipiens sicut essentiam si coperationem Indiuisus ab cis
tamuoluntate quam uirtute. ut poteunus ipsius eius demq
sc̃ȩ trinitatis existens. Haec beatus a tanasius de processione
sc̃i sp̃s doginatirans approbateum procedere tum de patre quã

Expanded text:
piendo, sed procedendo accipiens. Et inducit Filium dicentem: piendo, sed procedendo accipiens. Et inducit Filium dicentem: De meo, inquit, accipiet et annuntiabit vobis . Et cur hoc dixerit, exponit cum subjungit: Hoc est, inquiens, de Filio accipere, quod est etiam de Patre sumpsisse: quoniam Pater et Filius sicut substantia non separantur, ita in processione sancti Spiritus nullo modo dividuntur. Idcirco subjungit Filium dixisse: Propterea, inquit, dixi: De meo accipiet, quia omnia quae habet Pater, mea sunt ne concludens ait, Spiritum sanctum a Patre Filioque non esse discretum, quibus et natura jungitur et operatione. Nam ea loquitur et ait quae Patris et Filii propria esse noscuntur, ab utroque procedens, ab utroque percipiens sicut essentiam, sic operationem, indivisus ab eis tam voluntate quam virtute, utpote unus ipsius ejusdemque sanctae Trinitatis existens. Haec beatus Athanasius de processione sancti Spiritus dogmatizans, approbat eum procedere tam de Patre quam
Abbreviated transcription (Latin):
quae patris & fili ꝓpria c̃ẽ noscunt᷑ Iuceclarius ostendit
sp̃m sc̃m de patrefilioq procedere & ambobus eẽ consubstan¬
tialem. Ait enĩ eum a patris & filu substantia non esse alie¬
nũ. qm̃ non sit a semo ipso sed abeis a quibus procedit. Et qm̃st
eiusdem naturie substantiaeq cuius ẽpiter & filius non loq¬
tur propria. sed quae patris & filii sunt cominunia. Noneni
est a seipso. Sidcirco quaelo quitur eorum esse constat aquibis
iccepit ut & sit. aagat o loquatur: Sicut nec filius depropris
loquit᷑ sed a patre quod loquit accepit . quẽ ad modũ filius tes¬
tat̃ diceis. Omnis quilo quit᷑ mendatiũ deꝓpriis loquitur
Itideircobeitus at anasius sp̃m sc̃m dicit uerum loqui quia
non loquitur de proprio Nonenim ẽ a seipso : Sed ealoquis
quae sunt patris &filii. Quõ sicut consubstantialis ẽ illis n
percepit ab illis quelo quitur non prius existendo o postea ad¬

Expanded text:
quae Patris et Filii propria esse noscuntur. » Luce clarius ostendit quae Patris et Filii propria esse noscuntur. » Luce clarius ostendit Spiritum sanctum de Patre Filioque procedere et ambobus esse consubstantialem. Ait enim eum a Patris et Filii substantia non esse alienum, quoniam non sit a semetipso, sed ab eis a quibus procedit: et quoniam sit ejusdem naturae substantiaeque cujus est Pater et Filius, non loquitur propria, sed quae Patris et Filii sunt communia. Non enim est a seipso, et idcirco quae loquitur, eorum esse constat a quibus accepit, ut et sit, et agat, et loquatur. Sicut nec de propriis loquitur, sed a Patre quod loquit accepit. Omnis qui loquitur mendacium de propriis loquitur ; et idcirco beatus Athanasius Spiritum sanctum dicit verum loqui, quia non loquitur de proprio, non enim est a seipso, sed ea loquitur quae sunt Patris et Filii; quoniam sicut consubstantialis est illis, ita percepit ab illis quae loquitur, non prius existendo, et postea acci
Abbreviated transcription (Latin):
neq creatura sp̃s sẽs. Quibus euidenter instruit ei usdem
spm̃ scm esse substantiae. cuius est a filius. ut pote ꝓcedens
abillo. Et quisit unus decreaturis. sed ereaturarũ sc̃ificator
Vindecum dicit eum secundum a postolum sp̃mfilii. non
uult eum intellegi subiectum. quia non est creatus. sed uult
ut intellegatur ꝓcedens. non tamen genitus quia non est filius
Accepit tamen de substantia filii propriam existentiam.
ut poteunius eiusdemq naturae sociusquȩ patris & filii cõmu¬
na sunt agit& loquitur. Namsi de propriis loqueret. non solũ
a patre alienus sed & fallax & deceptor proculdubio haber&uer
sed patris & filii quaeloquenda sunt loquitur. Demeo inquit
filius accipi& & ad nunti abit uobis Et ut ostender& hoc esse
ase accipere quodẽ &iam depatre sumpsis seatt Ideo dixi de
meo accipi&. quia omnia quachab& pater mea sunt. Vides
ergo sp̃m scm a patre & filio non ẽẽ discrosum . dum ealoquit᷑

Expanded text:
identer instruit ejusdem Spiritum sanctum esse substantiae cujus est et Filius, utpote procedens ab illo; nec qui sit unus de creaturis, sed creaturarum sanctificator. Unde cum dicit eum secundum Apostolum Spiritum Filii, non vult eum intelligi subjectum, quia non est creatus; sed vult ut intelligatur procedens, non tamen genitus, quia non est Filius. Accepit tamen de substantia Filii propriam existentiam, utpote unius ejusdemque naturae socius, quae Patris et Filii communia sunt agit et loquitur; nam si de propriis loqueretur, non solum a Patre alienus, sed et fallax et deceptor procul dubio haberetur. sed Patris et Filii quae loquenda sunt loquitur: De meo, inquit Filius, accipiet, et annuntiabit vobis . Et ut ostenderet hoc esse a se accipere, quod est etiam de Patre sumpsisse, ait: Ideo dixi, De meo accipiet, quia omnia quae habet Pater, mea sunt . Vides ergo Spiritum sanctum a Patre et Filio non esse discretum, dum ea loquitur
Abbreviated transcription (Latin):
omnia suauiter Sedideo uultxp̃i sensumaccipi s p̃m sc̃m ut
sus animi non potest ab animo separari. nec aliunde quam ab
animonascitur . ita sp̃s sc̃s cumdicatur secundum a postolum
sensus eẽ ihũ xp̃i non a substantia diuinitatis xp̃i separatur
nec aliunde quam exea procedit. Estenim consubstantialis
filii processionem habens. ipsius dediuina substantia. &po¬
sterius Audientes ergo & saluatorẽ dicentem. egosum uita
rationem filii in propriauita & substantia manentis spm
es sedoce mur. &neq genitum neq creatum esse a filio sapi¬
amius Quibus omnibus instruimur spm scm̃ defiliopro¬
cedere. &in propria uita substantiaq manere &lic& in spi¬
retur a filio quod ẽ eum procedere defilio. non esse camen ne

Expanded text:
omnia suaviter ; sed ideo vult Christi sensum accipi Spiritum sanctum, utomnia suaviter ; sed ideo vult Christi sensum accipi Spiritum sanctum, utsus animi non potest ab animo separari, nec aliunde quam ab animo nascitur, ita Spiritus sanctus cum dicatur secundum Apostolum sensus esse Jesu Christi, non a substantia divinitatis Christi separatur, nec aliunde quam ex ea procedit; est enim consubstantialis Filii, processionem habens ipsius de divina substantia. Et posterius: « Audientes ergo et Salvatorem dicentem: Ego sum vita m sanctum ; inspirationem Filii in propria vita et substantia manentis, Spiritum esse docemur. Et neque genitum, neque creatum esse a Filio sapiamus. » Quibus omnibus instruimur Spiritum sanctum de Filio procedere, et in propria vita substantiaque manere. Et licet inspiretur a Filio, quod est e
Abbreviated transcription (Latin):
eo quod filius sit genitus sicut superius dixit. pater autem inge¬
nitus Nec tamen propterea uel creatum uel factum. cumsit
patris & filii sp̃s semper in patre & filio ꝑmanens. Dicens autẽ
patris filiiq esse sp̃m. non tamencreatum neq factum. ostendic
ab utroq procedentem. qui tamquam consubstintialis & coader¬
nus inpatresit semper &filio. Quõ scãẽ trinitatis unitas. nec
loco nec tempore separibilis extat. Itemin libro decimopͥo¬
nens testi monium a postolidicentes. Quis enim cognouit
sensum dñi qui instruat eum. Nosautem sensum xp̃i ha¬
bemnus quoposito subiungit. Sensum autemihũ xp̃i in
Substantiã propriam xp̃ibeatus atanasius appellat diuinita¬
Sensum autem in hoc loco non secundũ humani corporis. uel
auditũ uel uisum sentiendũ sed secundum quod appellamus
sensumanimi. intellectum eius significare uolentes

Expanded text:
eo quod Filius sit genitus, sicut superius dixit, Pater autem ingeeo quod Filius sit genitus, sicut superius dixit, Pater autem ingenitus, nec tamen propterea vel creatum, vel factum, cum sit Patris et Filii Spiritus, semper in Patre et Filio permanens. Dicens autem Patris Filiique esse Spiritum, non tamen creatum, neque factum, ostendit ab utroque procedentem, qui tanquam consubstantialis et coaeternus in Patre sit semper et in Filio, quo sanctae Trinitatis unitas nec loco nec tempore separabilis exstat. Item in libro decimo ponens testimonium Apostoli dicentis: « Quis enim cognovit sensum Domini qui instruat eum? Nos autem sensum Christi habemus . » Quo posito subjungit: « Sensum autem Jesu Christi in Substantiam propriam Christi beatus Athanasius appellat divinitasensum autem in hoc loco non secundum humani corporis vel auditum, vel visum sentiendum, sed secundum quod appellamus sensum animi, intellectum ejus significare volentes.
Abbreviated transcription (Latin):
deduobus nasci quod singulater subsistat nec dualitatem re¬
cipiat Item in codem libro. Pater infilio a filius in patre
sp̃s autem sc̃s coniunetio diuinae uirtutis. &unitas trinita¬
tis Haecdicens ostendit sp̃m scm caritatem esse patris &
filii. Neque enim aliud est quo potentius & conuenienti¬
us unitas scãe trinitatis perficiatur. Nonta mensic acci¬
ꝓcedens utrumq coniungit. manensipse nondiuisus. non
seꝑtitus. & consubstantialis. qm scãe trinitatis existit
ltemin libello fidessicait Pateruerus genut filium uerum
dm̃ dedõ lumen delumine. uitam exuita. per fectum de
perfecto totuma toto ꝓlenum apleno non creatum sed
genitum. non exnihilo seda patre. unius substantiae cum
non creatum nec factum. sed patris & filii. semper inpatre &
filio. Et hic spin scm nec genitum dicit esse necingenitum.

Expanded text:
de duobus nasci quod singulariter subsistat, nec dualitatem rede duobus nasci quod singulariter subsistat, nec dualitatem recipiat. Item in eodem libro: « Pater in Filio, et Filius in Patre; Spiritus autem sanctus conjunctio divinae virtutis, et unitas Trinitatis. » Haec dicens ostendit Spiritum sanctum charitatem esse Patris et Filii, neque enim aliud est quo potentius et convenientius unitas sanctae Trinitatis perficiatur. Non tamen sic accitroque procedens utrumque conjungit, manens ipse non divisus, non separatus, et consubstantialis, quoniam sanctae Trinitatis unus existit. Item in libello Fidei sic ait: « Pater verus genuit Filium verum, Deum de Deo, lumen de lumine, vitam ex vita, perfectum de perfecto, totum a toto, plenum a pleno; non creatum, sed genitum, non ex nihilo, sed a Patre, unius substantiae cum non creatum, nec factum, sed Patris et Filii, semper in Patre et Filio. » Et hic Spiritum sanctum nec genitum dicit esse, nec ingenitum,
Abbreviated transcription (Latin):
inseparabilis : sic depatre & filii uirtute procedit sp̃s sc̃s ipsã
uirtutem dĩtutis habens Nemo put& dm̃ patrem & dm̃ fi¬
lium tam quam duoligna unius flam mȩ uoluisse dicere
beatum a tanasium subi ectosspũisc̃o. Verum derebus ma¬
terialibus sumpsisse similitudinem eius reiquae non est
materialis uel lo codiui sibilis. et non extoto sed pro parte
Honenim creatura potest ex omni parte creatori consimi¬
lis inueniri. Quad eresensum debemus potius intellegentiȩ
perpendere. Dicit enim non quia sp̃s scr̃ depatre filioq pro¬
cedit iamquam deduobus lignis unus ignis & insepa rabilis
spm sc̃midcirco separabilem uideri. uel tam quamduossp̃s
unum patris & alterum filii. sed unum eundemq sp̃m scm
& filius a quibus procedit Nec hoc uel impossibile uel incredi¬
bile iuderi. qm̃ in rebus materialibus inueniatur aliquid

Expanded text:
inseparabilis, sic de Patre et Filii virtute procedit Spiritus sanctus, ipsam inseparabilis, sic de Patre et Filii virtute procedit Spiritus sanctus, ipsam virtutem deitatis habens. » Nemo putet Deum Patrem et Deum Filium tanquam duo ligna unius flammae voluisse dicere beatum Athanasium subjectos Spiritui sancto, verum de rebus materialibus sumpsisse similitudinem ejus rei, quae non est materialis, vel loco divisibilis; et non ex toto, sed pro parte: non enim creatura potest ex omni parte Creatori consimilis inveniri, qua de re sensum debemus potius intelligentiae perpendere. Dicit enim, non quia Spiritus sanctus de Patre Filioque procedit tanquam de duobus lignis unus ignis et inseparabilis, Spiritum sanctum idcirco separabilem videri; vel tanquam duos spiritus, unum Patris et alterum Filii, sed unum eumdemque Spiritumet Filius, a quibus procedit. Nec hoc vel impossibile, vel incredibile videri, quoniam in rebus materialibus inveniatur aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
prȩsenti uerbo dñi caelos firmatos dicens. filii diuinitatem spũ
uero oris eius omnem uirtutem eorum. sp̃s sc̃i consubstan¬
tialitatem significat De quo subiungit &iam. quod deipsa
unita substantia processit. Insinuans profecto quod de pa¬
tre filioq. procedat. quorum est unita substantia hinc con¬
sequenterait. Sicautem inuenimus non ex alia natura
arriani sp̃m scm ex alianatura fore quam sit pater. Conten¬
debant enim eum esse creaturam. Quos explodensbeatus
atanasius. dicit eum non exalia natura esse quam pater. &
deunita substantia patris filiiq. processisse. Acperhoc tes¬
tatur unitam esse patris & filii & sp̃s scĩ substantiam. quam
grecidicunt usiam : & unitã eiusdem esse trinitatis operatio¬
nem. In libro octauo. Quo modo ergo duo ligna coniuncta
missa infornacemignis. & deduobus lignis procedit flãma

Expanded text:
praesenti, Verbo Domini coelos firmatos dicens, Filii divinitatem; Spiritu praesenti, Verbo Domini coelos firmatos dicens, Filii divinitatem; Spiritu vero oris ejus omnem virtutem eorum, Spiritus sancti consubstantialitatem significat. De quo subjungit etiam, quod de ipsa unita substantia processit. Insinuans profecto quod de Patre Filioque procedat, quorum est unita substantia. Hinc consequenter ait: « Sic autem invenimus non ex alia natura Ariani Spiritum sanctum ex alia natura fore quam sit Pater: nam contendebant eum esse creaturam. Quos explodens beatus Athanasius, dicit eum non ex alia natura esse quam Pater, et de unita substantia Patris Filiique processisse. Ac per hoc testatur unitam esse Patris et Filii et Spiritus sancti substantiam, quam Graeci dicunt οὐσίαν et unitam ejusdemque esse Trinitatis operationem. In libro octavo: « Quomodo ergo duo ligna conjuncta missa in fornacem ignis, et de duobus lignis procedit flamma
Abbreviated transcription (Latin):
ita tamen unita ut non duae plenitudines seduna plenitudo
sicut necdua edĩtates sed unaditas. et dicatur. et existat
tudine patris & filii procedit plenus oipse consistens ds̃ quia¬
perfectus quia non ualens augmenti recipere quantitatem
Sienim iuxta nouam here simde patretantum procedit sp̃s
non deunita plenitudine procedit qm̃ non est illic communtta
filii singularitas ubiẽ patris. Est autem hoc falsum atq her&ic
prauitatis plerum. Di caturigitur iux tabeati ata nasii sente¬
ditate tam patris quam filii uerus dr̃. Item in fra. Ergoquia
dixit uerbo d ñi caeli firinati sunt & spũ oriseius omnis uirtus
eorum : cogno sce hoc uerbum substantiuũ non aliundequamde pa¬
ipsa unita substantia processit. Arriani negabant tamfilium
disputationis textum presentem tam filii quam sci sp̃s consubstan¬
tialẽ dĩ tatem patri contendit approbare. Quem ad modum loco

Expanded text:
ita tamen unita, ut non duae plenitudines, sed una plenitudo; ita tamen unita, ut non duae plenitudines, sed una plenitudo; sicut nec duae deitates, sed una deitas et dicatur, et existat; et Filii procedit, plenus et ipse consistens Deus, quia non valens augmenti recipere quantitatem. Si enim juxta novam haeresim de Patre tantum procedit Spiritus, non de unita plenitudine procedit, quoniam non est illic communitas Filii, singularitas ubi est Patris. Est autem hoc falsum atque haereticae pravitatis plenum. Dicatur igitur juxta beati Athanasii sentensistit de vera deitate tam Patris quam Filii verus Deus. Item infra: « Ergo quia dixit: Verbo Domini coeli firmati sunt, et Spiritu oris ejus omnis virtus eorum , cognosce hoc Verbum substantivum non aliunde quam de Paipsa unita substantia processit. » Ariani negabant tam Filiumdisputationis textum praesentem tam Filii quam sancti Spiritus consubstantialem deitatem Patri contendit approbare: quemadmodum loco
Abbreviated transcription (Latin):
ueranatura patris filiiq Sicut eniminaturae ueritate pater
& filius non separantur. sic sp̃s sc̃s deutriusq subsistit uera natu¬
ra. Quõ non potest procedere denatura patris. si non &iam pro¬
cedat denatura filii : qm̃ quaenatura patris ẽ. eadem est & filii
Et dicendo beatus a tanasius sp̃m sc̃m uerum dm̃ deuera natura.
neo addendo patris uel filii. profectodat intellegi deutriusq. uo
rantem Item. Hypocritae perquem sub ministrat᷑ sermosa¬
pientiae. siue uerbum scientia siue fides siue gratia sanicatis.
siue o peratio uircutũ. siue prophesia. siueseparatiospiricuũ
nisi qm̃ deunita plenitudine est. Haec omnia quae commemoret
dona scĩ sp̃s et̃ ne mofidelium ambigit Inferensautem incondi¬
confiteur quod depatrefilioq procedit. Vnitanamq plenitudo
diuinitatis patris est & filii: Namcum sit plenia diuinitas patris
& plena diuinitas filii quia perfecta quia non ualens augeri

Expanded text:
vera natura Patris Filiique. Sicut enim naturae veritate Pater vera natura Patris Filiique. Sicut enim naturae veritate Pater et Filius non separantur, sic Spiritus sanctus de utriusque subsistit vera natura: quoniam non potest procedere de natura Patris, si non etiam procedat de natura Filii: quoniam quae natura Patris est, eadem est et Filii. Et dicendo beatus Athanasius Spiritum sanctum verum Deum de vera natura, nec addendo Patris vel Filii, profecto dat intelligi de utriusque vrantem. Item: « Hypocritae, per quem subministratur sermo sapientiae, sive verbum scientiae, sive fides, sive gratia sanitatis, sive operatio virtutum, sive prophetia, sive separatio Spirituum, nisi quoniam de unita plenitudine est? » Haec omnia quae commemorat, dona sancti Spiritus esse nemo fidelium ambigit. Inferens autem in concluconfitetur quod de Patre Filioque procedit. Unita namque plenitudo divinitatis Patris eset plena divinitas Filii, quia perfecta, quia non valens augeri;
Abbreviated transcription (Latin):
Ipseq est deunita ueradĩtatis natura id est patris filiiq subston¬
tia Quae tanta unitate consistit. ut nulla separatione diui¬
datur. Cuius substantiae dum sp̃s sc̃s sit quoq unus. approba
euidentera patre filioq procedere . quibus in unita natura
dẽ catis coniungitur Iteminfra hy pocritȩ que ad modũ susci¬
pitis. haec omnia operatur unusatq idem sp̃s diuidens unicuiq
sicut uult sie umdeunitadĩtatis operatione secernitis: unita
ditas totius est scãẽ trinitatis. inqua pariter consistit & ꝑsona
sp̃s sc̃i sine qua nec trinitus erit. Ergodicensdĩtatem unita ope¬
Nec posse natura secerni. quos eademoperatio coniungit
Consequenter ergo deunita constat natura patris filiiq. sp̃s. quib:
& substantia iungitur & operatione. Item Hypocritae quo ino¬
Dum dicit deueranatura confit&ur nonase fore sp̃m scm̃. sed de

Expanded text:
ipseque est de unita vera deitatis natura, id est, Patris Filiique substanipseque est de unita vera deitatis natura, id est, Patris Filiique substantia, quae tanta unitate consistit, ut nulla separatione dividatur; cujus substantiae dum Spiritus sanctus sit quoque unus, approbatur evidenter a Patre Filioque procedere, quibus in unita natura deitatis conjungitur. Item infra: « Hypocritae, quemadmodum suscipitis: Haec omnia operatur atque idem Spiritus, dividens unicuique sicut vult , si eum de unita deitatis operatione secernitis? Unita deitas totius est sanctae Trinitatis, in qua pariter consistit et persona Spiritus sancti, sine qua nec Trinitas erit. » Ergo dicens deitatem unita openec posse natura secerni quos eadem operatio conjungit. Consequenter ergo de unita constat natura Patris Filiique Spiritus, quibus et substantia jungitur et operatione. Item: « Hypocritae, quomoDum dicit de vera natura, confitetur non a se fore Spiritum sanctum, sed de
Abbreviated transcription (Latin):
ter qđ negabant arriani. qm̃ sit in patre filioq. una in uisibilis
tiae fore cuiussit pater & filius. qm̃ existat deunita dĩ tate patris
& filii Quod dicens liquido monstrat quod procedat ab ut roq
Cum enim sit dĩtas patris & filii sic unita ut nullam differen¬
tiam recipere possit non potest procedere sp̃s dedĩtate patris
nisi procedat osdefilii. Quemadmodum nec defiliiditate nisi
pcedat &iam depatris. Alio qui nunitaditas patris & filii. non
eritiam indifferens si procedat sp̃s deditate patris. & non pari¬
ter procedat dedĩtate filii. Ac per hoc iamnonerit unita
Quod est impium & arrianum. Dicatur ergo secundum
fidem catholicam quod beatus ata nasius confit&ur. sp̃m scm
sp̃m potauerimus: Quod dicens approbat non alium esse
patris sp̃m & alium filii Sed quisit filii sit &iam patris

Expanded text:
ter, quod negabant Ariani, quoniam sit in Patre Filioque una invisibilis iter, quod negabant Ariani, quoniam sit in Patre Filioque una invisibilis itiae fore cujus sit et Filius, quoniam existat de unita deitate Patris et Filii: quod dicens, liquido monstrat quod procedat ab utroque: cum enim sit deitas Patris et Filii sic unita, ut nullam differentiam recipere possit, non potest procedere Spiritus de deitate Patris, nisi procedat et de Filii. Quemadmodum nec de Filii deitate, nisi procedat etiam de Patris; alioquin unita deitas Patris et Filii non erit jam indifferens, si procedat Spiritus de deitate Patris, et non pariter procedat de deitate Filii: ac per hoc jam non erit unita: quod est impium et Arianum. Dicatur ergo, secundum fidem catholicam, quod beatus Athanasius confitetur, SpiritumSpiritum potaverimus. Quod dicens, approbat non alium esse Patris Spiritum, et alium Filii, sed qui sit Filii, sit etiam Patris,
Abbreviated transcription (Latin):
filio communicat. Pater enim denullo. filius desolo patre :
Sp̃s autem sõs. depatre filioq Quod qui negare contendit. osten¬
dat unde sp̃sscĩ persona distinguatur. a patris filiiq. propri&ate
&hae trespersonae scã e trinitatis suis propri&atibus cumdistin¬
guantur a singulis. diuinitatis unitate sociantur : ut nullam con¬
tineant indĩtatis communione differentiam. sed sit in ꝑsonis
propri&as. indĩtate indifferens unitas. Item in libro septimo
Curqui meuid& uid& & patrem meum indicat. si non est in his
una in uisibilis imago ueritatis natunae Curlegitis seruari
unitatem sp̃s inuinculo pacis. si eum de ipsa unitadĩ tate patris
&ifilii esse non accipitis Curlegitis uas electionis dixisse omines
unum sp̃m potauimus. si eum uos deunita ueradĩtatis natura
discernitis Testatur filium eiusdem naturae essecuius sit pa¬

Expanded text:
Filio communicat. Pater enim de nullo, Filius de solo Patre, Filio communicat. Pater enim de nullo, Filius de solo Patre, Spiritus autem sanctus de Patre Filioque. Quod qui negare contendit, ostendat unde Spiritus sancti persona distinguatur a Patris Filiique proprietate. Et hae tres personae sanctae Trinitatis suis proprietatibus cum distinguantur a singulis, divinitatis unitate sociantur, ut nullam contineant in divinitatis communione differentiam, sed sit in personis proprietas, in divinitate indifferens unitas. Item in libro septimo: « Cur qui me videt, videt et Patrem meum , indicat, si non est in his una invisibilis imago naturae veritatis? Cur legitis, servari veritatem Spiritus in vinculo pacis , si eum de ipsa unita divinitate Patris, et Filii esse non accipitis? Cur legitis vas electionis dixisse: Omnes unum Spiritum potavimus , si eum vos de unita vera deitatis natura discernitis? » Testatur Filium ejusdem naturae esse cujus sit Pa
Abbreviated transcription (Latin):
pater impersona quia uere genuit. &in hoc ẽ alius filius a pa¬
tre inꝑsona quia uere ab eo genitus est: Sed& in hoc alius est
in persona sp̃s hie princi palis paraclrtus a putre aefilio quii
pente costen a płos effusus est. quia uere deunita dĩ tate patris & filu
procedit. Hic auctor singularum propri&atem personarum dis¬
tinguens. & unitate diuinitatis coniungens. ostendit quid singu¬
lissit proprium quid commune: proprium patris esse dicens
quod genuit. In quonec filio nec spũiscõ partici patur: Alio quin
non ei ess& proprium patris uocabulum. &filius in hoc dqscer¬
nitur a patre. quod genitussit. ille uero genuerit. Sed nec inge
qm̃ hic cumsit genitus. ille non esse genitus approb&ur. Sp̃s au¬
tem sc̃s hoc rursus hab& proprium ut nec genuerit neo genitus
sit. sed deunita patris filiiq. dĩtate procedat. In quo nec patri nec

Expanded text:
Pater in persona, quia vere genuit; et in hoc est aliud Filius a PaPater in persona, quia vere genuit; et in hoc est aliud Filius a Patre in persona, quia vere ab eo genitus est. Sed in hoc alius est in persona Spiritus hic principalis paraclitus a Patre et Filio, qui in Pentecoste in apostolos effusus est, quia vere de unita divinitate Patris et Filii procedit. » Hic auctor singularum proprietatem personarum distinguens, et unitate divinitatis conjungens, ostendit quid singulis sit proprium, quid commune. Proprium Patris esse dicens, quod genuit; in quo nec Filio nec Spiritui sancto participatur, alioquin non ei esset proprium Patris vocabulum: et Filius in hoc discernitur a Patre quod genitus sit, ille genuerit; sed nec in gequoniam cum hic sit genitus, illo non esse genitus approbetur. Spiritus autem sanctus hoc rursus habet proprium, ut nec genuerit, nec genitus sit, sed de unita Patris et Filii divinitate procedat; in quo nec Patri nec
Abbreviated transcription (Latin):
aturaliter enim hab& cum patre acfilio plenitudinem unitatis
& unitatem plenitudinis. & totus hab&ur a patre & totus haba n
afilio Nonergodiuinitas filii sp̃m sc̃m accepit quem prius non
habuit cum sit sp̃s sc̃s eius dem naturae cuius est filius ut pote
dequo accepit quic quid hab&. immodequo est hoc quod est quo
substantialiter dediuinitate filii est. Quibusomnibus euiden¬
ter ostenditur sp̃s sc̃ processio Nonminus esse defilio quam
depatre : Quđd quis quis negare contenderit. negabit pariter
accipiat abillo dequo procedendo subsistit. Haec sc̃s fulgenti¬
us aduersus arrianam perfidiam disputans. desp̃rsc̃i processio¬
in exordio catholicorum testium primũ posuimus. ut is sit
clausula testificationis de processione scĩsp̃s afilio qui fuit ini¬
tium In libro namq secundo de propriis ꝑsonis & d eunitono¬
mine diuinitatis aduersus arrianos sic att. In hoc sane alius e

Expanded text:
aturaliter enim habet cum Patre ac Filio plenitudinem unitatis, et unitatem plenitudinis, et totus habetur a Patre, et totus habetur a Filio. Non ergo divinitas Filii Spiritum sanctum accepit, quem prius non habuit, cum sit Spiritus sanctus ejusdem naturae cujus est Filius, utpote de quo accepit quidquid habet, imo de quo est hoc quod est; quoniam substantialiter de divinitate Filii est. Quibus omnibus evidenter ostenditur Spiritus sancti processio non minus esse de Filio quam de Patre: quod quisquis negare intenderit, negabit pariter nisi essentiam accipiat ab illo de quo procedendo subsistit. Hoc sanctus Fulgentius adversus Arianam perfidiam disputans de Spiritus sancti processio revertamur, quem in exordio catholicorum testium primum posuimus, ut is sit clausula testificationis de processione sancti Spiritus a Filio, qui fuit initium. In libro namque secundo de propriis Personis, et de unito nomine divinitatis adversus Arianos sic ait: « In hoc sane alius est
Abbreviated transcription (Latin):
causa existendi Est enimille sp̃s totus patris & tocus filii Et cum
sit amborum totus. uel alterutrius totus. non conuertibilitate
fit ut pater & filius dicantur essesp̃ssc̃ĩ. uelut ab illo suscipientes
essendi causam. Nec solus filius sp̃s sc̃ĩ filius uelut ab illo ꝑcipiers
existentiam. Quõ naturaliterunus sp̃s est tam patris quam fi¬
lii. percipiens ab illis essentiam. Pro inde sicut beatus fulgen¬
tius testatur. totus de patre procedit. & totus defilio. Non enĩ
pars illius a patre. pars quoq. procedit afilio. neq pars man& eius
inpatre. pars rursus infilio. Estenim in secabilis o inpartibilis
neq ex diuersis compositus. &sic manens ut procedat. sic pro¬
cedens ut maneat. Naturaliter erim haba cum patre acsilio

Expanded text:
causa existendi: est enim ille Spiritus totus Patris, et totus Filii; et cum causa existendi: est enim ille Spiritus totus Patris, et totus Filii; et cum sit amborum totus, vel alterutrius totus, non convertibilitate fit, ut Pater et Filius dicantur esse Spiritus sanctus velut ab illo suscipientes essendi causam; nec solus Filius Spiritus sancti Filius, velut ab illo percipiens existentiam, quoniam naturaliter unus Spiritus est tam Patris, quam Filii, percipiens ab illis essentiam. Proinde sicut beatus Fulgentius testatur, totus de Patre procedit, et totus de Filio: non enim pars illius a Patre, pars quoque procedit a Filio; neque pars manet ejus in Patre, pars rursus in Filio. Est enim insecabilis, et impartibilis, neque ex diversis compositus: et sic manens ut procedat, sic procedens ut maneat. Naturaliter enim habet cum Patre ac Filio
Abbreviated transcription (Latin):
fpriosom non quidem ad mensurim. quiadiuinttatis pleni¬
tudo consiftor in illasicut euan gelium tefatur dicons dexpͥo
Et uidimus gloriam eius gloriam quasi unigeniti a patre plenũ
gratiae & ueritatis. Veritas ad diuinitatem. gratia refertur id do¬
nuns Vtenim homo de uirginenatus perfectus ess& dr̃sicut per¬
fectus est homo non merito sed gratiae diui nae dono percepit
At uero diuinitas naturaliterhab& ut sit plenaatq perfecta
nullius indiga. nec minorationem ualens accipere. nec augmentũ
sustinere. Secundum hanc diuinitatis plenitudinem. filius dĩ
xp̃s non potuit sp̃m sc̃m accipere. quando quidem ipsespssc̃ssic
procedat ab ipso. sicut & a patre procedit. &d&urab illonihilomi¬
nus. quemnad modum datur a patre. Quaderediuinitas filii dequa
sumit originem sp̃s sc̃s. non ual& accipere largitatem eius. cui sit

Expanded text:
 Spiritum sanctum, non quidem ad mensuram, quia divinitatis pleni Spiritum sanctum, non quidem ad mensuram, quia divinitatis plenitudo consistit in illa, sicut Evangelium testatur, dicens de Christo: Et vidimus gloriam ejus, gloriam quasi unigeniti a Patre, plenum gratiae et veritatis . Veritas ad divinitatem, gratia refertur ad donum. Ut enim homo de Virgine natus perfectus esset Deus, sicut perfectus est homo, non merito, sed gratiae divinae dono percepit. At vero divinitas naturaliter habet, ut sit plena atque perfecta, nullius indiga, nec minorationem valens accipere, nec augmentum sustinere. Secundum hanc divinitatis plenitudinem Filius Dei Christus non potuit Spiritum sanctum accipere, quandoquidem ipse Spiritus sanctus sic procedat ab ipso, sicut et a Patre procedit, et detur ab illo nihilominus, quemadmodum datur a Patre. Qua de re divinitas Filii, de qua sumit originem Spiritus sanctus, non valet accipere largitatem ejus, cui sit
Abbreviated transcription (Latin):
Proprium uero singulis. quod pater solus genuit. Filius solus
natus de patresolo  sp̃ssc̃s quod de patre filioq procedit
Quadere qui recipiunt patris in esse proprium quod sit genitor.
& filii propriũ quod sit genitus : recipiant quoq necesse est
contendunt dicant quid itei proprium : Nam procenseo depet¬
eo mro ueuis est ai am filio. Nuõ omne quod nascitur procesttran
uoed ea cunduni doc onshuur sontentiam. propri uro cet it
quo dd e pator filioq procedit. Quod neo patri nefilio cernitur
esseagmimune Si quidem paterdenuillo filius uero desolopir
arcup relergalrem Sp̃sille torus est pagris. totus est fiolecorau
proos lit aturalter sõs est patris a filii Proinde cotii de petre
prtotedt custlio totus in patremana acfilio quia sicmaneuitp
catut ste proedet ut maneat. Vndenaturaliter hanc haba cuo
patre ae filio unitatis plenitudinẽ & plenitudimis uniciteba ut

Expanded text:
proprium vero singulis, quod Pater solus genuit, Filius solus proprium vero singulis, quod Pater solus genuit, Filius solus natus de Patre solo, Spiritus sanctus quod de Patre Filioque procedit. Qua de re qui recipiunt Patris inesse proprium, quod sit genitor, et Filii proprium, quod sit genitus, recipiant quoque necesse estcontendunt, dicant quid sit ei proprium. Nam processio de Patre communis est etiam Filio; quoniam omne quod nascitur procedit etiam, ergo secundum doctoris hujus sententiam, proprium estquo de Patre Filioque procedit, quod nec Patri nec Filio cernitur esse commune: siquidem Pater de nullo, Filius vero de solo Paargitatem. Spiritus ille totus est Patris, totus est Filii, quia unus naturaliter est Spiritus Patris et Filii. Proinde totus de Patre procedit et Filio, totus in Patre manet ac Filio; quia sic manet ut procedat, sic procedit ut maneat. Unde naturaliter hanc habet cum Patre ac Filio unitatis plenitudinem, et plenitudinis unitatem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
uel natum quia non ẽ filius. uel in genitum quia non est pater
Fulgentius ep̃s litterarumstudiis ad modumeruditus. & uitae
scitate perspicuus ab arrianis quoq procatholica fide multa
per pessus in libro quȩstionum desp̃sscĩ processione sicatt
Sictotum quod ẽ ipsa natura commune tribus inuenitur eẽ
ꝑsonis ut aliquid tamen inueniatur. quo propriae unaquȩq:
ꝑsona noscatur. quod tamen nec inueniatur separabile nec
possit esse commune Nam proprium patris dicimus esse
quod genuit proprium dicimus filii esse. quod solus desolo pa¬
trenatus est: Proprium sp̃sscĩ quod depatrefilioq procedit
in his uero propriis nilla ẽ naturtie separatio. sed qua edam per¬
sonalis agnitio. Dicithic auctor quid commune quid proprie
una quaeq: scã e trinitatis persona nã scatur habere. Commune
quidem in est tribus ꝑsonis unius naturae consubstanti alitas

Expanded text:
vel natum, quia non est Filius, vel ingenitum, quia non est Pater. vel natum, quia non est Filius, vel ingenitum, quia non est Pater. Fulgentius episcopus, litterarum studiis admodum eruditus, et vitae sanctitate perspicuus, ab Arianis quoque pro catholica fide multa perpessus, in libro Quaestionum de Spiritus sancti processione sic ait: « Sic totum quod est ipsa natura, commune tribus invenitur esse personis, ut aliquid tamen inveniatur, quo proprie unaquaeque persona noscatur: quod tamen nec inveniatur separabile, nec possit esse commune. Nam proprium Patris dicimus esse, quod genuit: proprium dicimus Filii esse, quod solus de solo Patre natus est, proprium Spiritus sancti quod de Patre Filioque procedit. In his vero propriis nulla est naturae separatio, sed quaedam personalis agnitio. » Dicit hic auctor quid commune, quid proprie unaquaeque sanctae Trinitatis persona noscatur habere; commune quidem inest tribus personis unius naturae consubstantialitas;
Abbreviated transcription (Latin):
ds mnecor mincollationedialogi contra pascentium arria na
dis putant att Sienimin homine cus ento ipte toarti or
dendis est habitare: quomodo filium totum insepater dict fi¬
us patru totumm nonoredatur excipere  Ac ꝑhoc ipse in
paro aspater ineomana. Et expatre uel filio ses credenduse
spos non soliunmrprocessis so. sed sem ꝑad agenda operatri nita¬
tis orropio procederu inumessedicit scmispmex scatrin¬
ne pesop eicoreo  quinon solum substantia. uerumoperatio¬
ie patri filioq copul&ur tam quam ab utroq procetent a
crom orrcnq ceopertins Quod non posse facero si non abie¬
quiasi cutnum qu am fuit nondr̃ itanum quã fuit non pater
nequofilius netus. a quo spises non natus qula n on estioupar
issubstantialiter proceder& ab utroq Propter quod dicit in
consequentibus quod ex dõpatre & dõfilio ds̃ sit procedens
&cum eum dicat procedentem negat tamen eum dici debere

Expanded text:
r. Hic etiam in collatione dialogi contra Pascentium Arianum r. Hic etiam in collatione dialogi contra Pascentium Arianum disputans ait: « Si enim in homine credente ipse totus Deus credendus est habitare, quomodo Filium totum in se Pater, aut Filius Patrem totum non credatur excipere? Ac per hoc ipse in Patre, et Pater in eo manet, et ex Patre et Filio sanctus credendus est Spiritus non solum processisse, sed semper ad agenda opera Trinitatis omnino procedere. » Unum esse dicit sanctum Spirie cooperatorem, qui non solum substantia, verum operatione Patri Filioque copuletur tanquam ab utroque procedens, et cum utroque cooperans: quod non posset facere, si non ab uquia sicut nunquam fuit non Deus, ita nunquam fuit non Pater, a quo Filius natus, a quo Spiritus sanctus non natus; quia non est Filius, substantialiter procederet ab utroque. Propter quod dicit in consequentibus, quod ex Deo Patre et Deo Filio Deus sit procedens. Et cum eum dicat procedentem, negat tamen eum dici debere