comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
um non malitia sed sola ignorantia ł infir¬
mitate delinquitur. profecto neces seest ut mag¬
nomod eramine ipsa delicti correptio tem peret᷑.
Cuncti quippe. quousq hac mortalicarne subsisti¬
mus correptionis nr̃ȩ infirmitatibus subiacem
Exseergo deb& quisq colligere. qualiter alienȩ
oporteat in becillitati misereri. Ne contra infir¬
mitatem proximi siad in crepationis uocem fer¬
uentius rapitur. oblitus sui eẽ uideatur Vn¬
debene paulus ammon& dicens: Si preoccupa¬
tus fuerit homo in aliquo delicto uosquis piri¬
tales estis instruite huius modi inspũ mansue¬
tudinis considerans teipsũ ne&tutep̃teris. Ac
si a pertedicat. Cumdis plic& exaliena in firmi¬
tate quod conspicis pensa quod es. utin increpa¬
tionis telo sesps temper& dumsibi quoq: quod

Expanded text:
um non malitia, sed sola ignorantia vel infirmitate delinquitur, profecto necesse est ut magno moderamine ipsa delicti correptio temperetur. Cuncti quippe quousque in hac mortali carne subsistimus, corruptionis nostrae infirmitatibus subjacemus. Ex se ergo debet quisque colligere qualiter alienae hunc oporteat imbecillitati misereri, ne contra infirmitatem proximi si ad increpationis vocem ferventius rapitur, oblitus sui esse videatur. Unde bene Paulus admonet, dicens: Si praeoccupatus fuerit homo in aliquo delicto, vos qui spiritales estis, instruite hujusmodi in spiritu mansuetudinis, considerans teipsum, ne et tu tenteris . Ac si aperte dicat: Cum displicet ex aliena infirmitate quod conspicis, pensa quod es; ut in increpationis zelo se spiritus temperet, dum sibi quoque quod
Abbreviated transcription (Latin):
ta sectari. & dicere qđ de apocalipsi elietestimoniũ
sumptũ sit. cũ nisa ia uxta hebraicũ italegat᷑ & scło
ñ audier̃ neq aurib ꝑceperunt Oculus ñuidit dr̃
aliter trnstuler̃. a scđo ñ audiuimus neq: oculinri uider̃
dm̃absq te &operatuauerr. & facies expectantib
e uerbo sed paroe fhrasticos eundẽ sensum aliis sermonib:
indicauit :¬

Expanded text:
i Heliae testimonium sumptum sit, cum in Isaia iuxta Hebraicum ita legatur: a saeculo non audierunt neque auribus perceperunt. oculus non uidit, deus, aliter transtulerunt: a saeculo non audiuimus neque oculi nostri uiderunt deum absque te et opera tua uera et facies expectantibus e uerbo, sed παραφραστικω̄ς eundem sensum aliis sermonibus indicauit
Abbreviated transcription (Latin):
ciũ Vigilat inquit uirga cuncta populi peccata
considerans ut ꝑcuciat et corripiat delinquen¬
tes unde & apłs scribit peccantib quiduultis
inuirga ueniã aduos anincaritate et spũ
mansuetudinis. ista est uirga ł baculus. deqͣ
et đd loquitur. uirgatua et baculus tuus
ipsa me consolattis. pulchreq posuit c̃solatas
Ad hoc eñĩ dñs corripit ut emendet. et quo¬
modo nux siue amig dalum a marissimam
habet corticem ettesta durissima cingitur:
ut detractis austeriorib: et duris. fructus
dulcissimus repperiatur. sic om̃is correptio
et labor continentiae. amaraquidem uidet᷑
ad p̃sens sed fructũ parit dulcissimũ: unde
etuetus illa sententia est. lit terarũ radices

Expanded text:
uigilat autem uirga cuncta populi peccata considerans, ut percutiat et corripiat delinquentes. unde et apostolus scribit peccantibus: quid uultis? in uirga ueniam ad uos, an in caritate et spiritu mansuetudinis? ista est uirga uel baculus, de qua et Dauid loquitur: uirga tua et baculus tuus, ipsa me consolata sunt. pulchreque posuit consolata sunt\'; ad boc enim dominus corripit, ut emendet. et quomodo nux siue amygdalum amarissimam habet corticem et testa durissima cingitur, ut detractis austerioribus et duris fructus dulcissimus repperiatur, sic omnis correptio et labor continentiae amara quidem uidetur ad praesens, sed fructus parit dulcissimos. unde et uetus illa sententia est: litterarum radices
Abbreviated transcription (Latin):
onenĩ sum us sicut plurimi adulterantes
uerbum dĩ. Adulter quippe in carnali coitu
non prolem sed uoluptatem quaerit: & peruersus
quisq: acuanȩ gloriȩ seruiens. Recte adulterare
uerbum dĩ dicitur. Quia persacrũ eloquium rion
dõ filios gignere. sed suam scientiam desiderat osten¬
tare. Quem enim libido gloriae adloquendum
trahit. uoluptati magis quampro orationi operã
impendit

Expanded text:
on enim sumus, sicut plurimi, adulterantes verbum Dei . Adulter quippe in carnali coitu non prolem, sed voluptatem quaerit. Et perversus quisque ac vanae gloriae serviens recte adulterare verbum Dei dicitur, quia per sacrum eloquium non Deo filios gignere, sed suam scientiam desiderat ostentare. Quem enim libido gloriae ad loquendum trahit, voluptati magis quam generationi operam impendit
Abbreviated transcription (Latin):
aduentum ipsius & regnũ eius. p̃dica uerbum
insta oportunae inportunae. Dicturus inpor¬
tunae. premisit oportunae. quia scilic& apud
auditoris mentem ipsa sua uilitate sed estruit.
si habere in portunitas oportunitatem nescit

Expanded text:
dica verbum, insta opportune, importune , dicturus importune, praemisit opportune, quia scilicet apud auditoris mentem, ipsa sua vilitate se destruit, si habere importunitas opportunitatem nescit
Abbreviated transcription (Latin):
ta inquit bona facere operadebemus. utperhaec
quoq: cumhis inquib: uiuimus unanimitatem
inquantum fectepossumus conseruemus. Id est
non deserendo quod agimus. sed preueniendo bonis
persuasionibus malum discordiȩ quodtimemus
Sir in suis operibus unitatem palmi custodiens pau¬
lus. discordiam generari prohibebat. cum quendã
lapsum atq ab eccła abiectum iam uellere cipere
corinthios uider& dicens. Si cui aliquid don astis
&ego. Nam & ego siquiddonaui propteruos in ꝑ¬
sonaxpĩ. ut non circum uenamur a satana. Quiui¬
delic& sol& debonis mala generare. & hocquod
percaritatem agitur. ad discordiam trahere
Vnde & nox deipso subiecit dicens . Non ignoram̃

Expanded text:
ta enim bona facere opera debemus, ut per haec quoque cum his cum quibus vivimus unanimitatem, in quantum recte possumus, conservemus, id est non deserendo quod agimus, sed praeveniendo bonis persuasionibus malum discordiae quod timemus. Sic in suis operibus unitatem palmi custodiens Paulus, discordiam generari prohibebat, cum quemdam lapsum atque ab Ecclesia abjectum jam velle recipere Corinthios videret, dicens: Si cui aliqud donastis, et ego. Nam et ego si quid donavi, propter vos in persona Christi, ut non circumveniamur a Satana . Qui videlicet solet de bonis mala generare, et hoc quod charitate agitur ad discordiam trahere. Unde et mox de ipso subjecit, dicens: Non
Abbreviated transcription (Latin):
icut fabrica inquit columnis. colum nȩ
autem basibus innituntur. Itauita nra
inuirtutibus uirtutes uero in in tima intentio¬
ne subsistunt. Et quia scriptumẽ. Fundam̃tũ
est qui estxp̃s ih̃s Tuncbases infundamento suat
uero alta superse bases ȩdificia erigunt. si non ip¬
se infundamenti soliditate consistunt. Quia
nimirum quam lib& summa opera in aniter faci¬
unt. Suntentiones cordium. extra ȩternitatis
certitudinem deflectuntur : Etuere uitȩ p̃mia
non requirunt. Tantoq graui ora ruinae super
sed ãpna aedificant. quanto altiora aedifitia ex¬
tra fund amentũ portant. Quiacum ȩternȩ uitȩ
premus non intendunt. quoplus sequasi in uir¬
tutibus erigunt eo ingloriȩ in anis. foueam pro¬
fundius cadunt Noner gopensandũ ẽ. bases
quid sustinent. sed ubi sustinentur. Quia profec¬
to humana corda diuinitus perscrutantur. Non
solum quae faciunt sed quid in operib: quȩrunt

Expanded text:
icut fabrica columnis, columnae autem basibus innituntur: ita vita nostra in virtutibus, virtutes vero in intima intentione subsistunt. Et quia scriptum est: « Fundamentum e, » etc. , tunc bases in fundamento sunt, vero alta super se bases aedificia erigunt, si non ipsae in fundamenti soliditate consistunt, quia nimirum quamlibet summa opera inaniter faciunt, si intentiones cordium extra aeternitatis certitudinem deflectuntur, et vitae verae praemia non requirunt, tantoque graviora ruinae super se damna aedificant, quanto altiora aedificia extra fundamentum portant, quia cum aeternae vitae praemiis non intendunt, quo plus se quasi in virtutibus erigunt, eo in gloriae inanis foveam profundius cadunt. Non ergo pensandum est bases quid sustinent, sed ubi sustinentur, quia profecto humana corda divinitus perscrutantur, non solum quae faciunt, sed quod in operibus quaerunt
Abbreviated transcription (Latin):
ideo paulum exilla persetcutionis seuitia
ad gratiam a postolatus uocatum & tam̃
sicinter iudicia occulta formidat. utreprobari
se &iam postquam uocatus est timeat. Aitenĩ
Castigo corpus meum & seruituti subicio. Nefor
aliis predicans ipsere probus efficiar. Etrursũ
Egome non arbitror conprehendisse. Unumaut̃
queretro oblitus in ea quaes in priora exten¬
dens me addestinatũ sequor ad palmam suꝑnȩ
uocationis dĩ in xp̃õ ihũ. Sequor autem sicon¬
prehendam in quo & con prehensus sum. & certe
lam deillo uocedominica dictum fuerat. uas
electionis mihi est. & tamen adhuc castigans
corpussuum metuit Nere probetur. Uaemise¬
ris nobis qui delectationenrã Nullam adhuc
dĩ uocem cognouimus. &iam inotitio quasi
desecuritate torpemus. Deb & profecto deb&
inspe eẽ securitas. sed &iam timor in conuersati¬
one ut & illa certantes foueat. &iste torpentes
pungat. Vnderecte perpro fetã dicitur. Qui
timent dnm sperent in dño. Acsia pertedicer&

Expanded text:
ideo Paulum ex illa persecutionis saevitia ad gratiam apostolatus vocatum , et tamen sic inter judicia occulta formidat, ut reprobari se etiam postquam vocatus est timeat. Ait enim: « Castigo corpus meum et servituti subjicio: ne forte aliis praedicans ipse reprobus efficiar . » Et rursum: « Ego me non arbitror comprehendisse; unum autem quae retro oblitus, in ea quae sunt priora extendens me, ad destinatum sequor, ad palmam supernae vocationis Dei in Christo Jesu. Sequor autem si comprehendam, in quo et comprehensus sum . » Et certe jam de illo voce Dominica dictum fuerat: « Vas electionis mihi est , » et tamen adhuc castigans corpus suum metuit ne reprobetur. Vae miseris nobis, qui de electione nostra nullam adhuc Dei vocem cognovimus, et jam in otio quasi de securiin spe esse securitas, sed etiam timor in conversatione, ut et illa certantes foveat, et iste torpentes pungat. Unde recte per Prophetam dicitur: Qui timent Dominum, sperent in Domino : ac si aperte diceret:
Abbreviated transcription (Latin):
uod ait om̃a in omnib: hoc sensuaccipien¬
dũ ẽ. Ddñs atq saluator nr̃. nuncom̃a ñ ẽ
in omnib sed pars insingulis. uerbi gratia in sa¬
lomone sapientia. indđ bonitas in iobpacientia:
Indanihele cognitio futuroꝵ. Inpetro fides Ix
fine es & paulo telus. in io hanne uirginitas. In
ceteris cetera. cũ aut̃ omniũ rerũ finis aduene¬
rit. Tuncomã in omnib erit . ut singuliscõrũ
om̃ s uirtutes habeant et sit xõs totus incunctis

Expanded text:
deus omnia in omnibus, hoc sensu accipiendum est: dominus atque saluator nunc omnia non est in omnibus, sed pars in singulis — uerbi gratia in Salomone sapientia, in Dauid bonitas, in-Iob patientia, in Danihelo cognitio futurorum, in Petro fides, in Finees et Paulo zelus, in Iohanne uirginitas, in ceteris cetera —, cum autem omnium rerum finis advenerit, tunc omnia in omnibus erit, ut singuli sanctorum omnes uirtutes habeant et sit Christus totus in cunctis
Abbreviated transcription (Latin):
port& utrectores boni placerehominib:
app&ant. Sedut suae aestimationis dul¬
cedine proximos in affectũ ueritatis trahant.
Nonut sea mari desiderent. sed ui dilectionem suam
quasiquandã uiam faciant perquam corda audi¬
entium adamorem conditoris introducant. Dif¬
ficilequi ppeest ut quamlib& secta denuntians.
Predicator quinor diligitur. libenter audiat.
Deb& ergo qui preest studeres ediligi quatenus possit
audiri. & tamen amorem suum prosem & ipso
Non querere neinueniatur ei cuiseruire peroffi¬
cium cernitur occulta cogitationis trrannide
resultare Quod bene paulus insinuat. Cum sui
nobis studii occulta manifes tatdicens. Sicut &
ego peromã omnib: placeo. Quitam en rursus dic̃
Siadhuc hominib: placerem xp̃i seruus nonessem
Plac&ergo paulus . & non plac&. qui alneo quodpla¬
cere app&it nonse sed ꝑse hominib placere ueri¬
tatem quaerit

Expanded text:
porteat ut rectores boni placere hominibus appetant, sed ut suae aestimationis dulcedine proximos in affectum veritatis trahant, non ut se amari desiderent, sed ut dilectionem suam quasi quamdam viam faciant, per quam corda audientium ad amorem Conditoris introducant. Difficile quippe est, ut quamlibet recta denuntians praedicator qui non diligitur, libenter audiatur. Debet ergo qui praeest, et studere se diligi, quatenus possit audiri, et tamen amorem suum pro semetipso non quaerere, ne inveniatur ei cui servire per officium cernitur, occulta cogitationis tyrannide resultare. Quod bene Paulus insinuat, cum sui nobis studii occulta manifestat, dicens: Sicut et ego per omnia omnibus placeo . Qui tamen rursus dicit: Si adhuc hominibus placerem, Christi servus non essem . Placet ergo Paulus, et non placet, quia in eo quod placere appetit, non se, sed per se hominibus placere veritatem quaerit
Abbreviated transcription (Latin):
auene hominũ rumusculos aucuperis. ne i nof¬
fensã dĩ pauloꝵ laude cõmutes. siadhuc inquit
apłs hominib placerẽ xp̃i seruus ñ essẽ. Desiuit
placere hominib: et seruus factus ẽ xp̃i ꝑ bonã
et malã famem ad extris etsinistris xpĩmiles
gradim᷑. Nec laude & tollit᷑ necuituperatione
frangit᷑ Ñdiuitiis tumet. Ñc̃trahit᷑ pauꝑtate :
ec laeta c̃ tẽp̃nit et tristi a. ꝑ diem solriur&
eum neq luna ꝑ noctem.¬

Expanded text:
aue, ne hominum rumusculos aucuperis, ne offensam dei populorum laude commutes. si adhuc, inquit apostolus, hominibus placerem, Christi seruus non essem; desiuit placere hominibus et seruus factus est Christi. per bonam et malam famam a. dextris et a sinistris Christi miles graditur, nec laude extollitur nec uituperatione frangitur, non diuitiis tumet, non contrahitur paupertate, et laeta contemnit et tristia. per diem sol non uret eum neque luna per noctem
Abbreviated transcription (Latin):
li orem desiderant idesttęlestem. multisq in me¬
dio scĩs. ad extremum intulit: Ethuom̃s testimo
nium habentes infide non acceperunt repromis¬
sionem dõ pronobis quid melius prouidente.
nes inen obis perfectifierent. Accessimus enĩ
tdmontemsi on &ciuitatem dĩ uiuentis hieru¬
salem cȩlestem. & multamilia angelorum sol¬
lẽp̃nitatem & ecđam primitiuorum qui scriptis
incaelis

Expanded text:
liorem desiderant, id est caelestem. multisque in meliorem desiderant, id est caelestem. multisque in medio sanctis ad extremum intulit: et hi omnes testi- . monium habentes in fidem non acceperunt repromissionem deo de nobis quid melius prouidente, ne sine nobis perfecti fierent. accessimus enim ad montem Sion et ciuitatem dei uiuentis, Hierusalem caelestem, et multa milia angelorum sollemnitatis et ecclesiam primitiuorum, qui scripti sunt in caelis
Abbreviated transcription (Latin):
braham atquem primum facta est promissio.
Dicented nõ tibi dabo terram hanc & seminituo iux¬
tastephaniprimi inxpõmartiris contionem neues¬
tigium quidem pedis dr̃ accepisse. Ita enĩ scriptum
est. Tuncegres sus de terra caldeorum habitauit
in carram. Etinde postquam mortuus ẽ. patereius
migrauitin terrã in quanuncuos habitatis & non
dedit ei possessionem necuestigium quidem pedis
quamrepromis it dareei possessionem & seminicius
postipsum. Neneforsitan lectoris tacita cogitatio
trahat eum ad illam intellegentiã ut quod non ẽ.
datum parenti reddatur posteris. Uaselectionis
loquitur adhebreos. fidequiuocatur abra ham
oboediuit egredi in locũ quem accepturus erat in pos¬
sessionem: & egressus ẽ nesciens quo ir&. fidepere
ac &ia cobheredibus eiusdem possessionis. Expec¬
tabat enim fundamentum habentem ciuitatem
cuius artifex &rectords̃ est Qiterum cum deabel
ant tempus utreuerterentur: Nunc uero me¬

Expanded text:
braham, ad quem primum facta est promissio dicente domino: tibi dabo terram hanc et semini tuo, iuxta Stephani, primi in Christo martyris, concionem ne uestigium quidem pedis dicitur accepisse. ita enim scriptum est: tunc egressus de terra Chaldaeorum habitauit in Charran et inde, postquam mortuus est pater eius, migrauit in terram, in qua nunc uos habitatis; et non dedit ei possessionem, ne uestigium quidem pedis, quam repromisit dare ei in possessionem et semini eius post ipsum. ac ne iorsitan lectoris tacita cogitatio trahat eum ad illam intellegentiam, ut, quod non est datum parenti, reddatur posteris, uas electionis loquitur ad Hebraeos: fide, qui uocatur Abraham, oboediuit egredi in locum, quem accepturus erat in possessionem, et egressus est nesciens, quo iret. fide pereac et Iacob, coheredibus eiusdem promissionis; expectabat enim fundamentum habentem ciuitatem, cuius artifex et creator deus est. et iterum, cum de Abelant tempus, ut reuerterentur; nunc uero me
Abbreviated transcription (Latin):
plandum est. Scimus nubes proph&cis quibus prece¬
pit ds̃ nepluerent superisrł imbrem. quando imple¬
uerunt mensuram patrum suorum & facta est lex
& proph&cce usqueadio hannem baptistam. Etqͥ a
dr̃ posuit in ecclesia primum a postolos secundo pro¬
ph&as non solum proph&ae & cpostoli nubes in
supernubes legis &euangelii super proph&cs & a¬
postolos & ussumptis aliscolumbȩ eorum que doctri¬
na ad excelsa sublatus occurrit non deorsum
sed in aere & spiritali intellegentia scripturarũ.
ccurrens autem inspiritalibus & terrena dimit¬
tens siue illesit dormiens & in xp̃o mortuus. siue
uiuens & inillius presentiam reseruutus semper
cum illo erit & fruetur uerbodĩ & scpientia ueri¬
tate atque iustitia¬

Expanded text:
plandum est. scimus nubes prophetas, quibus praeceplandum est. scimus nubes prophetas, quibus praecepit deus, ne pluerent super Tsrahel imbrem, quando inpleuerunt mensuram patrum suorum et facta est lex et prophetae usque ad Iohannem Baptistam. et quia deus posuit in ecclesia primum apostolos, secundo prophetas, non solum prophetae, sed et apostoli nubes intascendit super nubes legis et euangelii, super prophetas et apostolos et adsumptis alis columbae eorumque doctrina ad excelsa sublatus occurrit non deorsum, sed in aere et spiritali intellegentia scripturarum. occurrens autem in spiritalibus et terrena dimittens, siue ille sit dormiens siue in Christo mortuus siue uiuens et in illius praesentiam reseruatus, semper cum illo erit et fruetur uerbo dei et sapientia, ueritate atque iustitia
Abbreviated transcription (Latin):
simplicis tubȩ clangor dormientibus & mortuis
in xp̃o neces arius est. Vox autẽ archangeli & tubȩdĩ
hisquiuiuunt &in presentiam dĩ nr̃i reseruantur.
Uideamus quid possit intelligi &id quod sẽquitur.
S. imulcum illis rapiemur. Quo uerbo ostendi puto
subitum ad meliora transcensum &idcirco raptum
uoluis sedicere. ut uelocitas transeuntis. sensum
cogitantis excederst. Quod & in alioloco eiusdẽ
uerbi propri&ate signauit. Sciohominem in xp̃o
nescio dsscit quia raptus est inparadisum & cudiuit¬
uerba in effabilia quaenon lic& homini loqui. Alui
enim proficientes &ut itadicam gradientes admaio¬
ra crescebant donec fierent iuxtaid quod scriptum ẽ
magni ualdenimis. Et quosdam incaelum assumtos
legimus. Pauluscuitem uuselectionis intertium
caelum raptus ascendit & idcirco audiuit uerba
in effabilia. Quomodo autem hiqui rapiuntur in nu¬
bibus sapiantur obiuiam xp̃o. Diligentius contem¬

Expanded text:
simplicis tubae clangor dormientibus et mortuis simplicis tubae clangor dormientibus et mortuis in Christo necessarius est, uox autem archangeli et tubae dei his, qui uiuunt et in praesentiam domini reseruantur. uideamus, quid possit intellegi et id, quod sequitur: simul cum illis rapiemur. quo uerbo ostendi puto subito ad meliora transcensum et idcirco raptum uoluisse se dicere, ut uelocitas transeuntis sensum cogitantis excederet. quod et in alio loco eiusdem uerbi proprietate signauit: scio hominem in Christo nesciouerba ineffabilia, quae non licet homini loqui u i. alii enim proficientes et, ut ita dicam, gradientes ad maiora crescebant, donec fierent iuxta id, quod scriptum est, \'magni ualde nimis, et quosdam in caelum adsumptos legimus. Paulus autem, uas electionis, in tertium caelum raptus ascendit et idcirco audiuit uerba ineffabilia. quomodo autem hi, qui rapiuntur in nubibus, rapiantur obuiam Christo, diligentius contem
Abbreviated transcription (Latin):
uox proph&ȩ in deserto erit. seduox archangeli paran¬
tis uias. Non incarnis humilitate uenienti. sedei
qui est apud patrem uerbum ds̃. Et tunc quidem
egrediebantur indesertum utcudirent assumpri
hominis precorsorem & uiderent harundinem uen¬
to agitatim. Dequa facte sunt tybiae &uocalis
calamus qui in ore puerorum dulci sonat modula¬
mine. canentium in plateis at quedicentium. Canta¬
uimus uobis & non saltastis. Nuncautem in uoce arhan¬
geli precedentis dnm. descendentem decȩlis. & inclaris¬
sima tuba unusquisque credentium. ład prelium uel
ad sacerdotalium ministeria prouocatur. Legimus
innumerorum libro sacratas dõtubas quaeante hos¬
tias personarent. Sin autem magna estuox ange¬
lice tubȩ & archangeli quanto maiorerit tubȩdi
quae parat uias primum dormientium & mortuoꝵ
in xp̃o. Deinde eorum qui uiuunt & residui sunt
& sermoni sdĩ prestolantur aduentum. Forsitan

Expanded text:
uox prophetae in deserto erit, sed uox archangeli paranuox prophetae in deserto erit, sed uox archangeli parantis uias non in carnis humilitate uenienti, sed ei, qui est apud patrem uerbum deus. et tunc quidem egrediebantur in desertum, ut audirent adsumpti hominis praecursorem et uiderent harundinem uento agitatam, de qua factae sunt tibiae et uocalis calamus. qui in ore puerorum dulci sonat modulamine canentium in plateis atque dicentium: cantauimus uobis et non saltastis; nunc autem in uoce archangeli praecedentis dominum descendentem de caelis et in clarissima tuba unusquisque credentium uel ad proelium uel ad sacerdotalia ministeria prouocatur. legimus in Numerorum libro sacratas deo tubus, quae ante hostias personent. sin autem magna est uox et angeli tubae et archangeli, quanto maior erit tubae dei, quae parat uias primum dormientium et mortuorum in Christo, deinde eorum, qui uiuunt et residui sunt et sermonis dei praestolantur aduentum! forsitan
Abbreviated transcription (Latin):
sed presentia illius & contubernio insublimibus per¬
fruantur. Quanta quexp̃i dementia ut prosalu¬
tenostra non solum caro factussit sed admortuos
usqued escenderit &in ipsa morte habeat signa
uiuentium. Aquaenim & sanguis delatere eius
egressasunt. Descendit igitur sermo diuinus uoce
archangeli precedente & preparante sibiuiam
in his qui eius possint ferre presentiam. Quodut
que amus intelligere primi aduentus misterium
cognoscamus. Scriptum est deiohanne qui precursor
eius fuit quod in heremo dixerit. Ego uoxclamantis
indeserto &reliqua. Quidclamauit uox indeserto:
parate uiam dñi rectas facite semitas eius. Obquod
premium quamue mercedem: Omnis uallis imple
bitur &omnis mons & collis humiliabitur. &erunt in
directa & aspera inuiasplanas. & uid ebit omnis caro
sedutaredĩ. Hoc autem ideo quia uerbum caro factũ
est & habitauit in nobis. Nuncautem nequa quam

Expanded text:
sed praesentia illius et contubernio in sublimibus persed praesentia illius et contubernio in sublimibus perfruantur. quantaque Christi clementia, ut pro salute nostra non solum caro factus sit, sed ad mortuos usque descenderit et in ipsa morte habeat signa uiuentium! aqua enim et sanguis de latere eius egressa sunt. descendit igitur sermo diuinus uoce archangeli praecedente et praeparante. sibi uiam in his, qui eius possunt ferre praesentiam. quod ut queamus intellegere, primi aduentus mysteria cognoscamus. scriptum est de Iohanne, qui praecursor eius fuit, quod in heremo dixerit: ego uox clamantis in deserto et reliqua. quid clamauit uox in deserto? parate uiam domini, rectas facite semitas eius. ob quod praemium quamue mercedem? omnis uallis inple bitur et omnis mons et collis humiliabitur et erunt praua in directa et aspera in uias planas et uidebit omnis caro salutare d e i. hoc autem ideo, quia uerbum caro factum est et habitauit in nobis. nunc autem nequaquam
Abbreviated transcription (Latin):
ergo haet dedormitione dicantur & morte & illud
legamus in apło. Surge quidormis & exsurge
demortus &inlumin abittexp̃s. iuremnus dño &
uotum faciamus dõ iacob Vnusquis quedicens
incordesuo. Siascendero superstratum meum side¬
dero somnum oculis meis & palphebris meis dormi¬
tationem donec inueniam locum dño. haud dubium
quin in anima sua. Tabernaculd dõ iacob: ut ds̃ in illo
aeterna sede requiestat. Sequitur. Quia ipsed ñs
in iussu &reliqua. descend& enim missus a patre non
diuersitate uirtutis sed dispensatione iudicis.
Etdescend& cadeos quideor sum sunt uerbumdi & sapi¬
entia &ueritus atqueiustitia. Et quam quam mortui
sint ad quos dignatur descendere: tamen non sunt abeo
alieni. Mortui autem uocantur in xp̃o. Quiautẽ
uiuunt hochabent priuilegium quodeliguntur
epluribus. At tamen ut utrum que agmen & mortu¬
orum in xp̃o &iuuentium pariterrapiantur obuiã
ut non eum expectent don ec ad terrena descendat

Expanded text:
ergo haec de dormitione dicantur et morte et illud legamus in apostolo: surge, qui dormis, et exsurge de mortuis et inluminabit te Christus, iuremus domino et uotum faciamus deo Iacob unusquisque dicens in corde suo: si escendam super stratum meum, si dedero somnum oculis meis et palpebris meis dormitationem, donec inueniam locum domino — haud dubium, quin in anima tua-, tabernaculum deo Iacob, ut deus in illo aeterna sede requiescat. sequitur: quia ipse dominus in iussu et reliqua. descendet enim missus a patre non diuersitate uirtutis, sed dispensatione iudicis, et descendet ad eos, qui deorsum sunt, uerbum dei et sapientia et ueritas atque iustitia. et quamquam mortui sint, ad quos dignatur descendere, tamen non sunt ab eo alieni; mortui enim uocantur in Christo. qui autem uiuunt, hoc habent priuilegium, quod eliguntur e pluribus. attamen utrumque agmen, et mortuorum in Christo et uiuentium, pariter rapientur in ut non eum expectent, donec ad terrena descendat,
Abbreviated transcription (Latin):
redimer& a peccato et omnib: om̃a fier& ut om̃s
saluos facer&. Peccataeni nrã portauit in corpo¬
resuo ligno crucis affigens ea ut deler& erro grafũ
qđ dicibolo et angelis illius fecera m̃ scriptũ manib
animȩ iđ operib eĩ. Dequib paulus apłs loquitur
Etuos cũ essetis mortui in peccatis indesideriis car¬
nis uiuere fec̃ cũ xp̃o. Donans nobisom̃a peccata
et delens qđ aduersũ erat cyrogra fũ qđ erat ẽtra¬
fidenter trium phans decis

Expanded text:
redimeret a peccato, et omnibus omnia fieret, ut omnes salvos faceret? Peccata enim nostra portavit in corpore suo , ligno crucis affigens ea, ut deleret chirographum, quod diabolo et angelis illius feceramus, scriptum manibus animae, id est, operibus ejus. De quibus Paulus apostolus loquitur: Et vos cum essetis mortui in peccatis, et in desideriis carnis, vivere fecit cum Christo, donans nobis omnia peccata. Et delens quod adversum nos erat chirographum, quod erat contravit, confidenter triumphans de eis
Abbreviated transcription (Latin):
cipehaec & doce nemo adolescentiam
tuam contẽpnat. Sciendum nobis ẽ quia
in sacro eloquio aliquando adulescentia iu¬
uentus uocatur: quod citius ostenditur. sis a¬
lomonis admedium uerba proferantur qui
ait. la&are iuuenis in adules centiatua. si enĩ
unumeẽ utraq: non decerner &: quem mone¬
bat in adules centia luuenem non uocar&¬

Expanded text:
entiam tuam contemnat ; sciendum nobis est quia in sacro eloquio aliquando adolescentia juventus vocatur. Quod citius ostenditur, si Salomonis ad medium verba proferantur, qui ait: Laetare juvenis in adolescentia tua . Si enim utraque unum esse non decerneret, quem monebat in adolescentia, juvenem non vocar
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Acsi eis apertius diceretur. Sinequaquam
amplius potestis. saltim tales estote infructubono
rum quales fuistis dudum in actione uitiorum. Ne
debiliores uos habeat scã libertas heres. quos incar¬
neualidos habuit usus terrene uoluptatis

Expanded text:
tur, ac si eis apertius diceretur, Si nequaquam amplius potestis, saltem tales estote in fructu bonorum operum, quales fuistis dudum in actione vitiorum, ne debiliores vos habeat sancta libertas in bonis, quos in carne validos habuit usus terrenae voluntatis
Abbreviated transcription (Latin):
quo autem pacto prophetiae dicatur sp̃s. quini
futurũ indicat sed p̃sens narrat: Qua inreanim¬
aduertendum est. Quod recteproph&ia dicitur
Nonquia predicit uentura. sed quia prodit occulta
Rem quippe quam lib& sicut ab oculis nr̃is infuturo
subtrahunt tempora. Ita ab oculis nostris in pre¬
senti subtrahit causa. Uentura & enim res. occultat᷑
infuturo tempore. Presens autem cogitatio abi¬
conditur in latenti corde

Expanded text:
Quo autem pacto prophetiae dicatur spiritus, qui nihil futurum indicat, sed praesens narrat? Qua in re animadvertendum est quod recte prophetia dicitur, non quia praedicit ventura, sed quia prodit occulta. Rem quippe quamlibet, sicut ab oculis nostris in futuro subtrahunt tempora, ita ab oculis nostris in praesenti subtrahit causa. Ventura enim res occultatur in futuro tempore, praesens autem cogitatio absconditur in latenti corde
Abbreviated transcription (Latin):
buis sent erant &quȩ argui. Peritus itaq me¬
dicus prius sana membra quȩ circa uulnus erant
laudando palpauit. & postmodũ putridum si¬
num uulneris feriendo transfixit. Hab &ergo
inscĩs p̃dicatoribus adutrumq aptum doctrinȩ
regula pondus suum ut recta fauentes nutri¬
ant & peruersa anim aduertentes abscidaNt

Expanded text:
buissent, erant et quae argui. Peritus itaque mebuissent, erant et quae argui. Peritus itaque medicus prius sana membra, quae circa vulnus erant, laudando palpavit, et postmodum putridum sinum vulneris feriendo transfixit. Habet ergo in sanctis praedicatoribus ad utraque aptum doctrinae regula pondus suum, ut et recta faventes nutriant, et perversa animadvertentes abscindant
Abbreviated transcription (Latin):
eces seest ut taute uideamus predicato¬
res iusti in ipsis quos corrigunt cumex¬
parte alia fortas se aliquid bonȩ opera¬
tionis inueniunt ad eadem obiurgationis uer¬
ba cum quanta dispensatione descendunt. Ecce
paulus corrinthi os docens eosq inculpa diuisio¬
Multum profecto laudauit quos inxpõ diuites in
omnib dicit. Etecce adhuc blandimenta mul¬
quod doctrina didicerant & mox inlaudis con¬
sum matione subiunx̃. Itaut nihiluobis desit in
lam quotendas insinues. Eteccepaulo postre¬
quitur. Obsetro autem uos frs̃ permisericordi¬
deu obis fr̃s mei ab his quisunt does. quia con¬
tentiones interuos sunt. De quibus contentio¬
nibus paulo postsubdidit dicens. Cum enĩ sit in¬
teruos telus & contentio. non necarnales estis
trictȩ increpationis aperuit. Priusnamq suꝑ¬
borum brachia studuit perblandimentorum
uinda religare. ut postmodum potuiss& uul¬
nus superbiȩ ferro correptionis incidere.
Erant profecto inchorinthus. & quaeblan diride¬

Expanded text:
ecesse est ut caute videamus quia praedicatores justi in ipsis quos corrigunt, cum exparte alia fortasse aliquid bonae operationis inveniunt, ad eadem objurgationis verba cum quanta dispensatione descendunt. Ecce Paulus Corinthios docens, eosque in culpa divisio. Multum profecto laudavit quos in Christo divites in omnibus dixit. Et ecce adhuc blandimenta mulquod doctrina didicerant. Et mox in laudis consummatione subjunxit: Ita ut nihil vobis desit in jam quo tendas insinues. Et ecce paulo post sequitur: Obsecro vos autem, fratres, per misericordide vobis, fratres mei, ab his qui sunt Chloes, quia contentiones inter vos sunt. . De quibus contentionibus paulo post subdidit, dicens: Cum enim sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis, trictae increpationis aperuit. Prius namque superborum brachia studuit per blandimentorum vincula religare, ut postmodum potuisset vulnus superbiae ferro correptionis incidere. Erant profecto in Corinthiis et quae laudari de
Abbreviated transcription (Latin):
ura mentumin quid dñĩ complebitur etueniet qđ
mente trectauit ut contenatur assirius in terra eiꝰ
et in montib: illius conculcetur : Hostis quippe temera¬
rius non solum terramdĩ ethumiliona quaequae
occupare festinat: sed etiam eos qui indĩ seruitu¬
te uistutibus profecerunt : it aut mõtib: cõparent᷑
et dicatur de eis. fundamentum eius in montibus
sc̃is. & nota pro prietatẽ. interra c̃teritur in mon¬
tib dĩ ab ipsodñõ conculcatur. Cumenimom̃s
destruetur mors: Tuncauferetur a sc̃is gntuis simũ
iugum asprii quieos antedepresserat: quod aũ¬
conterantur et conculcentur asprii Id est
contraerie fortitudines &illud euangelium
docet. Eccedediuobis potestatem culcandi
suꝑ serpentes & superscorpiones & sup
omnemuis tutem in imici. & a płuerbates

Expanded text:
complebitur, et eveniet quod mente tractavit, ut conteratur Assyrius in terra ejus, et in montibus illius conculcetur. Hostis quippe temerarius, non solum terram Dei et humiliora quaeque occupare festinat, sed etiam eos, qui in Dei servitute virtutibus profecerunt, ita ut montibus comparentur, et dicatur de eis: Fundamenta ejus in montibus sanctis . Et nota proprietatem. In terra conteritur: in montibus Dei ab ipso Domino conculcatur. Cum enim omnes vissima destruatur mors, tunc auferetur a sanctis gravissimum jugum Assyrii, quo eos ante depresserat, et conterantur et conculcentur Assyrii, id est, contrariae fortitudines, et illud Evangelicum docet: Ecce dedi vobis potestatem calcandi super serpentes, et scorpiones, et super omnem virtutem inimici . E
Abbreviated transcription (Latin):
dmirationẽ magnã populo iuda eorũ stupendũq mira¬
eulũ facturũ esse sedicit ut ꝑdat eorum sapientiã et intellec
riant quiin litterx continetur. De hocloco apłs paulus
scribens adchorinthios posuit testimoniũ. ꝑdã sapientiã
sapientiũ & intellectũ prudentium reprobrabo
Sedcumadditam̃to positũ in hebraico est. sapientiũ popu¬
li & prudentium illius id est populoiudaeorũ : & reuera
grandeminculũ dr̃ fecit in populo post aduentum dnũ
saluatoris. Vtuno atq: eodẽ tempore arderet hierus alẽ
tẽplumque corrueret & om̃is magistrorũ scientiatol¬

Expanded text:
dmirationem magnam populo Judaeorum stupendumque miraculum facturum esse se dicit; ut perdat eorum sapientiam qui non receriant qui in littera continetur. De hoc loco Apostolus Paulus scribens ad Corinthios posuit testimonium: Perdam sapientiam sapientium, et intellectum prudentium reprobabo sed cum additamento posuit, ut in Hebraico est, sapientium populi et prudentium illius, id est, populi Judaeorum. Et revera grande miraculum Deus fecit in populo post adventum Domini Salvatoris, ut uno atque eodem tempore arderet Jerusalem, templumque corrueret, et omnis magistrorum scientia tol
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃s inquitds̃ Interiora discernens ip
homo quod apprehendere conatur. &
Nonual& in illis sen on eleu& quaeual& Unde
ille quoq egregius predicator quiraptus ad t̃¬
tium caelum fuerat paradisi archana penetra¬
uerat eẽ perelationem tranquillus atq intẽp̃¬
tatus uolebat. Sed quia om̃ps ds̃ terminos cons¬
tituit homini qui pretere non poter. Eteleua¬
uit hunc ad cognorcenda sublimia & redux̃ iterũ
ad infirma toleranda. ut modisui mensuras as¬
piciens. dumsecuritatẽ conprehendere conaret᷑
& non poss& neper elationem extraseir&. perin¬
firmitatem cogeretur. Intrasuos semper ter¬
minos redire

Expanded text:
s Deus, interiora discernens, ipshomo quod apprehendere conatur, et non valet, in illis se non elevet quae valet. Unde ille quoque egregius praedicator, qui raptus ad tertium coelum fuerat, paradisi arcana penetraverat, esse post revelationem tranquillus atque intentatus non valebat . Sed quia omnipotens Deus terminos constituit homini, qui praeteriri non poterunt, et elevavit hunc ad cognoscendum sublimia, et reduxit iterum ad infirma toleranda, ut modi sui mensuras aspiciens dum securitatem comprehendere conaretur et non posset, ne per elationem extra se iret, per humilitatem cogeretur intra suos semper terminos redire
Abbreviated transcription (Latin):
Iaranatha magis syrũ ẽ quã hebreũ tã & si
exc̃finio utrcirũq linguarx aliquid ethebreũ
quẽ uenisse iam const&.

Expanded text:
aran atha magis Syrum est quam Hebraeum, tametsi ex confinio utrarumque linguarum aliquid et Hebraeuquem uenisse iam constet.
Abbreviated transcription (Latin):
Decatedra quod dicitur. Ducitur ad catedram idest
desuꝑbia ad suꝑbiam. Iudicium autem & ruina dia¬
holi nullidubiũ quinarrogantiasit. Incidunt in eã.
qui inpuncto hore necdũ discipuli iãmagistrisunt.
O port& autẽ eum & testimonium haberebonum ab
his quiforis s̃. Qude principium talis & clausula:
qui in rep̃hensibilis ẽ non solum ad omesticis. uerũ¬
& ab alienis consono orelaudatur. Alieni extra
ecclesiã s̃ ludȩi. heretici atq gentiles. Talisergosit
pontifexxpĩ utqui religioni detrahunt: uitȩeius
detraherenon audeant. Atunc plerosq: cernimus
uel stiuorum populi inurigarũ modũ p̃tio redire¬
mere. ueltanto omniũ odio uiuere ut non extorquȩ¬
ant pȩcunia quod mimi imp&rant gestibus

Expanded text:
De cathedra quodammodo ducitur ad cathedram, id est, De cathedra quodammodo ducitur ad cathedram, id est, de superbia ad superbiam. Judicium autem et ruina diaboli, nulli dubium, quin arrogantia sit. INCIDUNT IN EAM qui in puncto horae, necdum discipuli 425 jam magistri sunt. Oportet autem eum et testimonium habere bonum ab his qui foris sunt. Quale principium, talis et clausula. Qui irreprehensibilis est, non solum a domesticis, sed et ab alienis consono ore laudatur. Alieni et extra Ecclesiam sunt Judaei, haeretici, atque Gentiles. Talis ergo sit Pontifex Christi, ut qui religioni detrahunt, vitae ejus detrahere non audeant. At nunc plerosque cernimus, vel favorem populi, in aurigarum morem pretio redimere: vel tanto omnium hominum odio vivere, ut non extorqueant pecunia, quod mimi impetrant gestibus
Abbreviated transcription (Latin):
ux oribus antebaptismum disputare &rem in baptis¬
mate mortuam immocumxp̃o uiuificatam in calum¬
niam traherẽ: cumtamapertũ euidensq preceptum
nemocustodiat hericaticuminus hodiepontifex: he¬
apostolus tergiuersationes nr̃as. & argumentorum
ineptias nesciebat Quidix̃ unius uxoris uirum. Ip¬
semandauit in rep̃ hensibilem sobriũ prudentem.
ornatum hospitalem. doctorẽ. modestum. nonui no¬
lentũ non percus sorem non litigiosũ. non auarũ.
non neophitum : Adhȩ comã claudimus oculos & solas
uidemus uxores. Quod autem ait: nein superbiam
elatus incidat iniudiciũ diaboli quis non exemploue¬
rum prob&. Ignorat momentaneus sacerdos humili¬
tatem & mansu &udinem rusticorum. Ignorat bbtn¬
ditias xpĩanas nescitseipsum contemnere. Dedignita¬
tetrans fertur ad dignitatẽ. Nom eiunat non fleũ
non mores suos sepe: rep̃hendit & assidu ameditatio¬
ne correx̃. Non substantiam pauperib: erogauit.

Expanded text:
uxoribus ante baptismum disputare et rem in baptisuxoribus ante baptismum disputare et rem in baptismate mortuam, immo cum Christo uiuificatam, in calumniam trahere, cum tam apertum euidensque praeceptum nemo custodiat. heri catechumenus, hodie pontifex; heapostolus tergiuersationes nostras et argumentorum ineptias nesciebat? qui dixit: unius uxoris uirum, ipse mandauit inrepreliensibilem, sobrium, prudentem, ornatum, hospitalem, doctorem, modestum, non uinolentum, non percussorem, non litigiosum, non auarum, non neophytum. ad omnia claudimus oculos, solas uidemus mores, quod autem ait: ne in superbiam elatus incidat in iudicium diaboli, quis non exemplo uerum probtatem, et mansuetudinem rusticorum: ignorat blanditias Christianas; nescit seipsum contemnere: de dignitate transfertur ad dignitatem: non jejunavit, non flevit, non mores suos saepe reprehendit, et assidua meditatione correxit: non substantiam pauperibus erogavit.
Abbreviated transcription (Latin):
a fratrib: accipiebant . & preteruictum atq uestitũ
nihilsealiud necuellegloriabantur. quam adti mo¬
theum auaritiã adtitum turpis lucri cupiditatẽ
apertissimenotat. Domumsuã bene regentem
Non ut opes augeat non utregias par& epulas. non
utcelatas patenas instruat. & fasides aues lentis
uaporib coquat. quiadossaꝑueniant & suꝑ ficiem
carnium non dissoluant artifici temporamento
sed ut quod populis precepturus ẽ prius adomes¬
ticis exigat: filios habentẽ subditos cumomnicas¬
titate nescilic& imitent᷑ filios heli quiues tibula
templicummuli eribus dormiebant & religionẽ
predam putantes quicquid optimum in hostuserat
uespere incirco mane maltario. Dudũ fautor
istrionũ nunc uirginũ consecrator
in suas delicias conuertebant. Non neophitum nem
superbiam elatus incidat inudicium diaboli. Mi¬
sarisatis non queo quȩ hominum tanta sit cecitas de

Expanded text:
a fratribus accipiebant et praeter uictum atque uestitum a fratribus accipiebant et praeter uictum atque uestitum nihil se aliud nec habere nec uelle gloriabantur. quam ad Timotheum auaritiam, ad Titum turpis lucri cupiditatem apertissime notat. domum suam bene regentem: non ut opes augeat, non ut regias paret epulas, non ut caelatas patinas struat et Phasides aues lentis uaporibus coquat, qui ad ossa perueniant et superficiem car- Dium non dissoluant artifici temperamento, sed ut, quod populis praedicatums est, prius a domesticis exigat. filios habentem subditos cum omni castitate: ne scilicet imitentur filios Heli, qui in uestibulo templi cum mulieribus dormiebant et religionem praedam putantes, quidquid optimum in hostiis eratuespere in circo, mane in altari; dudum fautor strionum, nunc uirginum consecratorin suas delicias conuertebant. non neophytum, ne in superbiam elatus in iudiciumincidatdiaboli: mirari satis non queo, quae hominum tanta sit caecitas de
Abbreviated transcription (Latin):
uenterq: mbroestuans cito despumat in libines. in
uinoluxuria. inluxuriauo luptas : Inuoluptate
rripudicitia ẽ. Quiluxuriatur uiuens mortuus
est. Ergo qui in ebriatur &mortuus & sepultus ẽ
Noetedunius horȩ hebri&atemnudat femora sua
quȩ persex centos annos sobri& ate conterat. Loth
pertemulentiam nesciens. libi dini misc& incestũ
Etquem sodoma nonuicerat: uinauicer̃. Percusso¬
rem autem epis copum ille condẽnat qui dorsum
suum posuit adflagella & maledicentes non re¬
maledix. Sed modestum. duobus malis. unumop¬
posuit bonum ut temulentia &ira modestia refre¬
nentur: non litigiosum. non auarũ. Nihilest in¬
potentius arrogantiarusticorum. Qui garru¬
litatẽ auctoritatẽ putant . & partti sem ꝑ adlites
insubiectum sibigregem tumidis sermonib: tonant
Aucritiã in sacerdo te uitandam & samuheldoc&.
nihilcoram populo rapuisse secui quam probans.
& a postolorũ paupertas qui refrigeria sũptuũ

Expanded text:
venterque mero aestuans, cito despumat in libidines. In venterque mero aestuans, cito despumat in libidines. In vino luxuria, in luxuria voluptas, in voluptate impudicitia est. Qui luxuriatur, vivens mortuus est: ergo qui inebriatur, et mortuus et sepultus est. Noe ad unius horae ebrietatem nudavit femora sua, quae per sexcentos annos sobrietate contexerat . Loth per temulentiam nesciens libidini miscet incestum: et quem Sodoma non vicerat, vina vicerunt . Percussorem autem episuum posuit ad flagella et maledictus non remaledixit. sed modestum: duobus malis unum obposuit bonum, ut temulentia et ira modestia refrenetur. non litigiosum, non auarum: nihil enim inpotentius arrogantia rusticorum, qui garrulitatem auctoritatem putant et parati semper ad lites in subiectum sibi gregem tumidis sermonibus tonant. auaritiam in sacerdote uitandam et Samuel docet nihil coram populo eripuisse se cuiquam probans et apostolorum paupertas, qui refrigeria sumptuum
Abbreviated transcription (Latin):
citatis excusant stultitiam sacerdotum. Nisienĩ
cerebrum sanum fuerit omã membra inuitio erunt
Ornatus quoq eñitacic. Est prioris uerbi idest
tullii Capudẽ artis docere quod facias. Suntenĩ
quidam ignorantes mensuram suam & tante stoli¬
ditatis acuerecundiȩ ut in motu& in incessu& habi
tu & in sermone comunirisum spectantibus tribu¬
ant & quasi intellegentes quid sit ornatus. Comant
seuestibus & munditiis corporis & lautioris mensȩ epu¬
lasparant. Cum omnis istius modiornatus &cultus
sordibus foediorsit quod autem doctrina asacerdo¬
tibus expectatur. & ueteris preceptas legis : Etad
titum plenius scribitur. In nocensenim absq sermo¬
ne conuersatio. Quantũ exemplo prodest tantũ
silentio noc&. & latratu canum baculoq pastoris
luporum rabies deterrendaẽ. Nonuinolentum
nopercus sorem uirtutib: uitia opposuit. Diximus
sacerdotes. Vinolentias curronum ẽ & comesator

Expanded text:
citatis excusant stultitiam sacerdotum. nisi enim citatis excusant stultitiam sacerdotum. nisi enim cerebrum sanum fuerit, omnia membra in uitio erunt. \'ornatum\' quoque Izttaatc est prioris uerbi, id est Tullii: \'caput est artis decere, quod facias\'. sunt enim quidam ignorantes mensuram suam et tantae stoliditatis ac uecordiae, ut et in motu et in incessu et itu, et in sermone communi, risum spectantibus tribuant; et quasi intelligentes quid sit ornatus, comunt se vestibus et munditiis corporis, et lautiotis mensae epulas parant, cum omnis istiusmodi ornatus et cultus sordibus foedior sit. Quod autem doctrina a sacerdotibus expetatur, et veteris praecepta sunt legis, et ad Titum plenius scribitur . Innocens enim et absque sermone conversatio, quantum exemplo prodest, tantum silentio nocet. Nam latratu canum, baculoque pastoris, luporum rabies deterrenda est. Non vinolentum, non percussorem. Virtutibus vitia opposuit. Didicimusacerdotes. Vinolentia, scurronum est et comessatorum:
Abbreviated transcription (Latin):
idest sinereprehensione uersetur inmundo: Sed fu¬
turus pastor ecđȩ talis eligitur ad cuius conparatio
nem rectegrex c&eri nominetur. Definiunt retho¬
res. orator est uirbonus dicendi peritus. anteui ta
siclingua. in rep̃ hensibilis quȩritur ut doctus meri¬
tosuscipiatur. Perditenimauctoritatem docendi
cuius sermo operedes truitur. unius uxoris uirum
Dehoc supra diximus nunctantum admonemus utsi
unius uxoris uir &iam antebaptis mum quȩritur.
mus Neq: enĩ comp&it uniuersa postbaptismum.
&unũ hoc mandatũ intellegere antebaptis mum.
sobriũ siueuigilantẽ NΦΑ ΛΕ iõC̃ quippeutrũ¬
q significat prudentem ornatum. hospitalem. doc¬
torem. Sacerdotes quiminis trant intemplodĩ pro¬
hibent᷑ uinũ & sicerã bibere nein crapula &ebritate
aggrauentur cordaeorum. &utsensus officium ex¬
hibens dõ uigeat semper & tenuissit. Quod ctutẽ
infert prudentẽ : excluditeos qui sub nomi nes impli¬

Expanded text:
id est sine reprehensione, uersetur in mundo? sed fuid est sine reprehensione, uersetur in mundo? sed futurus pastor ecclesiae talis eligitur, ad cuius conparatinem recte grex caeteri nominentur. Definiunt rhetores oratorem qui sit vir bonus, dicendi peritus. Ante vita quam lingua sic lingua irreprehensibilis quaeritur, ut doctus merito suscipiatur. Perdit enim auctoritatem dicendi, cujus sermo opere destruitur. Unius uxde hoc supra diximus. nunc tantum admonemus, ut, si unius uxoris uir etiam ante baptismum quaeritur, mus. neque enim conpetit uniuersa post baptismum et unum hoc mandatum intellegere ante baSobrium, sive vigilantem, νηφάλιος quippe utrumque significat. Prudentem, ornatum, hospitalem, doctorem . Sacerdotes qui ministrant in templo Dei, prohibentur vinum et siceram bibere: ne in crapula et ebrietate aggraventur corda eorum; et ut sensus officium exhibens, Deo vigeat semper, infert \'prudentem\', excludit eos, qui sub nomine simpli