comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tis sustinebitis iugũ scd̃m illuo
qͦd in hie zechiel scriptũ ẽ: a scũa¬
rio meo incipice: non a scĩs ut
pleriq ȩstimant. s a subuersione
cẽpli. qd scm̃ fuit. Potentes enĩ
pocent̾ torm̃ta patientꝰ᷑: & cui pluᷤᷤ
credit᷑ plus exiget᷑ ab eo. Et au¬
feret᷑ inqͥt factio lasciuientium.
qͥ incapiendis uoluptatibꝰ unum
habuere consensur̃: & cõmessationeᷤ
exercuere. ac simbola. hi pariceR
auferent᷑: ut quoꝵ una fuit lux¬
uria. una sit pęna.  quo lxͣx in¬
cerp̃tati sc̃. auferet᷑ hinnitꝰ eqͥ
de ephraim: qͦd in hȩbraico non
habet᷑ ͥ & ex suꝑfluo disseret᷑ a nob̾.
cũ cropologiam texere cȩperimꝰ.
Iurauit oñs ds̃ insemetipso. siue
uc in hȩbreo legimꝰ. in anima sua:¬
iuxta illud qͦd in ysaia scriptũ ẽ.
Neomenias & sabbata ur̃a. & dies
festos odit anima mea. ñ qͦ ds̃
animã habeat. s qͦ humanis loqͣt᷑
affectibꝰ. Nec mirũ si animã ha¬
bere dicat cũ ętiam membra cęt̃a

Expanded text:
is sustinebitis jugum, secundum illud quod in Ezechiele scriptum est: A sanctuario meo incipite . Non a sanctis, ut plerique aestimant; sed a subversione templi, quod sanctum fuit. Potentes enim potenter tormenta patientur , et cui plus creditur, plus exigetur ab eo . Et auferetur, inquit, factio lascivientium, qui in capiendis voluptatibus unum habuere consensum, et comessationes exercuere ac symbola: hi pariter auferentur, ut quorum una fuit luxuria, una sit poena. Pro quo LXX interpretati sunt, auferetur hinnitus equi de Ephraim: quod in Hebraico non habetur, et ex superfluo disseretur a nobis, cum tropologiam texere coeperimus. Juravit Dominus in semetipso, sive ut in Hebraeo legimus, in anima sua,juxta illud quod in Isaia scriptum est: Neomenias et sabbata vestra, et dies festos odit anima mea : non quo Deus animam habeat, sed quo humanis loquatur affectibus. 316 Nec mirum si animam habere dicatur, cum etiam membra caetera,
Abbreviated transcription (Latin):
aduersus eum. Hic uir. & dñs. qͥ stat
supͣ murũ ad amantinũ. habet in
manu sua ad amantẽ: qͥ nisi dei tene¬
at᷑ manu. & illiꝰ uallet᷑ auxilio. omẽm
ꝑdit fortitudinẽ: dicente dño ine¬
uangłio. Nemo potest raꝑe de ma-

Expanded text:
adversus eum . Hic vir et Dominus, qui stat super murum adamantinum, habet in manu sua adamantem, qui nisi Dei teneatur manu, et illius valletur auxilio, omnem perdit fortitudinem, dicente Domino in Evangelio: Nemo potest r
Abbreviated transcription (Latin):
Uetabuntur itaq ab hac gente
seuissima cui supplicia delegata
sc̃ confugere ad ciuitatẽ munitã.
quȩ est cęlestis hierłm. ne incroe¬
ant. & saluent᷑: in modũ illius
capituli quo ingenesi legimus:
ubi posuit deus cherubinꝰ. & flã¬
meam rompheam quȩ uertit᷑.
ad custodiendam uiam ligni uitȩ:
ut qͥ eiectꝰ fuerat de paradyso.
nequaquã illuc ingrederetur
indignꝰ. Qͦdq seqr̃ usq ad torren¬
tem occidentis: de sexagesimo
septimo psalmo interp̃tabimur.
in qͦ scͥptũ ẽ. Cantate dño psal¬
mũ dicite nomini eiꝰ: ic̃ facite ei
qͥ ascendit suꝑ occasũ. dñs nom̃
illi. Nisi enim mala oꝑa in nob̾
occiderint : xp̃ce non ascendet suꝑ
nos. Cũq illa occiderint. & xp̃m
habuerimꝰ aurigã: cunc nobis ꝓ¬
ficientibꝰ. & ad meliora ꝑgentibꝰ.
in eodẽ psalmo imperabitur. Can¬
cate deo. psallite dño. qͥ ascendit
suꝑ cęlũ cęli adorientẽ. Unde et
inmysteriis. primũ renuntiamꝰ ei

Expanded text:
Vetabuntur itaque ab hac gente Vetabuntur itaque ab hac gente saevissima, cui supplicia delegata sunt, confugere ad civitatem munitam, quae est coelestis Jerusalem, ne introeant et salventur: in modum illius capituli quod in Genesi legimus, ubi posuit Deus Cherubim et flammeam rompheam , quae vertitur ad custodiendam viam ligni vitae, ut qui ejectus fuerat de paradiso, nequaquam illuc ingrederetur indignus. Quodque sequitur: Usque ad torrentem Occidentis, de sexagesimo septimo Psalmo interpretabimur, in quo scriptum est: Cantate Domino, psalmum dicite nomini ejus: iter facite ei qui ascendit super occasum: Dominus nomen illi . Nisi enim mala opera in nobis occiderint, Christus non ascendet super nos. Cumque illa occiderint, et Christum habuerimus aurigam: tunc nobis proficientibus et ad meliora pergentibus in eodem psalmo imperabitur: Cantate Deo, psallite Domino qui ascendit super coelum coeli ad Orientem . Unde et in mysteriis, primum renuntiamus ei
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. qͥ ẽ. iusticia: & fructũ illius
uertit in amaritudinem. Qͥ hoc
faciunt. letant᷑ in nullo uerbo bo¬
no. siue frustra ut syminachus
cti insuꝑbiã dicunt. Nonne in
fortituoine nr̃a habuimꝰ cornua ᷑.
Cũ ẽ regione iustꝰ in dño głetur.
& dicat. in te inimicos nros uenti-¬
labimꝰ cornu. Et in alio loco. Non
enim in arcu meo sꝑabo: & gladuiᷤᷤ
m̃s ñ saluabit me. Unde & in ex-¬
odo. iuxta hȩ̨braicũ. & aqͥlȩ edici¬
onem legimꝰ: & moyses nesciebat.
qͥa cornuta erat species uultꝰ eiꝰ:
& in alio loco exaltabit cornũ ppłi
sui: & exaltabit cornu xp̃i sui. &
cornu altaris. & munda animalia
atq cornuta. quȩ sola offerunt᷑
deo: quoꝵ inc̾pretatio ñ huius ẽ.
tẽporis. Ob hȩc tanta peccata. & ex-¬
tremã suꝑbiam. quȩ iniqͥtatem
loqͥt᷑ contra dm̃. & ponit in excel
ꝓhibeat ingredi in emath: & usq
ad correntẽ occidentis. Emach
inc̃pretat᷑ murus: aut murata

Expanded text:
Christi, qui est justitia; et fructum illius Christi, qui est justitia; et fructum illius vertit in amaritudinem. Qui hoc faciunt, laetantur in nullo verbo bono, sive frustra, ut Symmachus cti in superbiam dicunt: Nonne in fortitudine nostra habuimus cornua? cum e regione justus in Domino glorietur, et dicat: In te inimicos nostros ventilabimus cornu. Et in alio  Al. eodem loco: Non enim in arcu meo sperabo, et gladius meus non salvabit me . Unde et in Exodo juxta Hebraicum, et Aquilae editionem, legimus: Et Moyses nesciebat, quia cornuta erat species Al. facieset in alio loco: Et exaltabit cornu populi sui: Et: Exaltabit cornu Christi sui , et cornu altaris, et 322 munda animalia atque cornuta, quae sola offeruntur Deo, quorum interpretatio non hujus est temporis. Ob haec tanta peccata et extremam superbiam, quae iniquitatem loquitur contra Deum, et ponit in excelsprohibeat ingredi in Emath, et usque ad torrentem Occidentis. Emath interpretatur murus, aut murata.
Abbreviated transcription (Latin):
dicente dño non accipies personã
iniudicium. Et in alio loco ñ mi¬
sereberis pauꝑis iniudicio. Et qͥa
dei iudicium est. ille irata ad iu¬
dicandũ mente descendit. immo
cũ causã nesciat. nec iudicii
nouerit ueritatẽ. ante p̃iudicat
qualẽ debeat ferre sententiam:
fructũ quoq iustitię qͥ dulcissimꝰ
est uertit in amaritudinẽ. Qͦd
de una uirtute diximꝰ. incelli¬
gamꝰ & de reliqͥs: prudentia. for¬
ticudine. tẽperantia: quarũ qͥ
iratꝰ fuerit. fructꝰ carpere non
pot̾it : & cũ cęperit. amari ert̃.
Unde dr̃ in ysaiaͥ ue qͥ dicunt dulcȩ
amarũ: & amarũ dulcȩ. Hoc au¬
tem illi dicunt. qͥ ñ causas iniu¬
dicando. s ꝑsonas considerant:
& fructũ xp̃i iusticiȩ. qui ẽ dul¬
cissimus uertunt in amaritudi¬
nem. Qcũq igit᷑ aut consangui¬
nitate. aut amicitia. aut e contͣrio.
uel hostili odio uel inimicitiis in
iudicandoducit ꝑ uertit iudiciũ

Expanded text:
dicente Domino: Non accipies personam dicente Domino: Non accipies personam in judicio . Et in alio loco: Non misereberis pauperis in judicio; quia Dei judicium est : ille irata ad judicandum mente descendit, immo cum causam nesciat, nec judicii noverit veritatem, ante praejudicat qualem debeat ferre sententiam: fructum quoque justitiae, qui dulcissimus est, vertit in amaritudinem. Quod de una virtute diximus, intelligamus et de reliquis, prudentia, fortitudine, temperantia, quarum qui iratus fuerit, fructus capere non poterit, et cum ceperit, amari erunt. Unde dicitur in Isaia: Vae qui dicunt dulce amarum, et amarum dulce . Hoc autem illi dicunt, qui non causas in judicando, sed personas considerant, et fructum Christi justitiae, qui est dulcissimus, vertunt in amaritudinem. Quicumque igitur aut consanguinitate, aut amicitia; et econtrario, vel hostili odio, vel inimicitiis in judicando ducitur, pervertit judicium
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcutientis dei manum ostendit.
Q ũa si uolumꝰ effugere: cõparatio¬
nes audiamꝰ. & fatiamꝰ exemplum.
Inpetris. eqͥ ꝑ seqͥ ñ ualent. Petra
uersarie potestates. quȩ appellan᷑
eqͥ. de qͥbꝰ supra diximꝰ ꝑseqͥ eũ ñ po¬
tert̃. cursibꝰ p̃peditis: & ꝑ singulas
petras corruentibꝰ. Ueniamꝰ & ad
aliam similitudinẽ. iuxta consue¬
tudinem nrãm. editionẽ lxͣx int̃p̃¬
hębraico illusisse lectoris diligen¬
tiȩ: & tacendo de ȩditione uulga¬
ca. frustra eam ꝓposuisse uideam᷑.
Et reticebt̃ inqt infeminis. hauo
dubiũ quin eqͥs significet. de qͥbꝰ
uirilem uiderint animum. & dĩ
forcitudine roboratũ: non audent
accedere. Quando uero effemina¬
tam m̃tẽ. & unguentis ac deliciis
eneruatã. & inmuliebrẽ uersam
molliciem᷑:. statim insaniunt. & ce
nere se non posst̃: & gestiunt ad li-¬
bidinem. Sequit᷑. Qͥa conuertistiᷤᷤ
infurore iudicium. Conuertit
infurore iudicium. qͥ iratꝰ udicat:

Expanded text:
cutientis ostendit manum: quam si volumus effugere, comparationis audiamus et faciamus exemplum. In petris equi persequi non valent. Petra versariae potestates, quae appellantur equi, de quibus supra diximus, persequi eum non poterunt, cursibus praepeditis, et per singulas petras corruentibus. Veniamus et ad aliam similitudinem, juxta consuetudinem nostram, editionem LXX interprHebraico, illusisse lectoris diligentiae, et tacendo de editione Vulgata, frustra eam proposuisse videamur. Aut reticebunt, inquit, in feminis, haud dubium quin equos significet, de quibuvirilem viderint animum, et Dei fortitudine roboratum, non audent accedere. Quando vero effeminatam mentem, et unguentis et deliciis enervatam, et in muliebrem versam mollitiem, statim insaniunt, et se tenere non possunt; et gestiunt ad libidinem. Sequitur: Quia convertistis in furore judicium. Convertit in furorem judicium, qui iratus judicat, et
Abbreviated transcription (Latin):
migrabt̃ in capite tnͣs migrantiũ:
& auferet᷑ factio lasciuientium.
Iurauit dñs ds̃ mnanima sua: dicit
dñs ds̃ exercituum. Decestor ego
suꝑbiam iacob. & domos eiꝰ odi:
& tradã ciuitatẽ cũ habitatoribuᷤᷤ
sius. Qͦd si reliqͥ fuerint decem
uiri in domo una. & ipsi morient᷑:
& collet eum ꝓpinquus suus. &
cõburet eum. ut efferat ossa de
domo. E dicet ei qͥ in pęnetralibꝰ ẽ
respondebit. finis ẽ. & dicet ei.
Tacȩ. & non recorderis nominis dñi.
Lxͭ&. ꝓpterea nunc captiui ert̃
ab initio fortiũ & auferet᷑ hinnitꝰ
equoꝵ ex ephraim: qͥa iurauit
dñs ꝑsemet ipsum. licit dñs ds̃
uirtutũ. Qa ab hominabor ego¬
omẽm contumeliam iacob: & re¬
giones eius odi. Et auferã ciui¬
tatem cũ om̃ibꝰ habitatoribꝰ suis.
Et erit si remanserint decẽ uiri
indomo una. & mortui fuerint:
tollent domestici eiꝰ. & cona-¬
buntur ut auferant ossa eoꝵ de
domo: & dicent his qͥ p̃st̃ domo:

Expanded text:
migrabunt in capite transmigrantium, migrabunt in capite transmigrantium, et auferetur factio lascivientium. Juravit Dominus Deus in anima sua, dicit Dominus Deus exercituum: Detestor ego superbiam Jacob, et domos ejus odi, et tradam civitatem cum habitatoribus suis: quod si reliqui fuerint decem viri in domo una, et ipsi morientur; et tollet eum propinquus suus, et comburet eum, ut efferat ossa de domo; et dicet ei qui in penetralibus respondebit, finis est; et dicet ei: Tace, et non recorderis nominis Domini. LXX: Propterea nunc captivi erunt ab initio fortium, et auferetur hinnitus equorum ex Ephraim; quia juravit Dominus per semetipsum, dicit Dominus Deus virtutum: quia ego abominabor omnem contumeliam Jacob, et regiones ejus odi, et auferam civitatem cum omnibus habitatoribus suis. 315 Et erit, si remanserint decem viri in domo una, et mortui fuerint; et tollent domestici ejus, et conabuntur ut auferant ossa eorum de domo; et dicent his qui praesunt domui:
Abbreviated transcription (Latin):
cũ inscĩs script᷑is nichil tͣbidũ sit.¬
atq cęnosũ. s totũ de suꝑiori unda
purissimũ. Isti pͥmis unguntua
unguentis: qͥ ñ habentes arcem
unguentariam. absq ulla scien¬
tia scripturarũ. & traditionibuᷤᷤ
sacerdotii dignitatẽ: & unctos dñi
e̾e se dicunt: oleumq purissimum
sensꝰ fui fȩce concaminant. Cũq
hȩc faciant in int̾fectionẽ eoꝵ qͦs de¬
ceꝑunt. nullo dolore cruciantur:
s gaudent in alienis mortibꝰ: &
miseroꝵ sanguine delectantur.
Sensꝰ iste pulcherrimꝰ in qͦ dr̃ qͣsi
stantia putauert̃. & non quasi fu-¬
gientia. in hȩbraico non habetur:
sͦ: ꝓ eo scͥptũ ẽ. sicut darid putauer̃
se habere uasa cantici. Unde uidet᷑
luxuriȩ.contra uitia. & uoluptateᷤᷤ.
huiꝰcemodi sententiã ꝓculerunt :
ut ñ conuerterent qͦd scͥptũ erat.
s de suo qͦd sͥ uideret᷑ adderent. im¬
mo mutarent. Qua ꝓpter nunc

Expanded text:
cum in sanctis Scripturis nihil turbidum cum in sanctis Scripturis nihil turbidum atque coenosum sit, sed totum de superiori unda purissimum. Isti primis unguntur unguentis, qui non habentes artem unguentariam, absque ulla scientia Scripturarum, et traditionibus sacerdotii dignitatem, et unctos Domini dicunt se esse: oleumque purissimum sensus sui faece contaminant. Cumque haec faciant in interfectionem eorum quos deceperunt, nullo dolore cruciantur; sed gaudent in alienis mortibus, et miserorum sanguine delectantur. Sensus iste pulcherrimus in quo dicitur: quasi stantia putaverunt, et non quasi fugientia, in Hebraico non habetur; sed pro eo scriptum est: sicut David putaverunt se habere vasa cantici. Unde videtur luxuriae, contra vitia et voluptates hujusmodi sententiam protulerunt, ut non verterent quod scriptum erat, sed de suo, quod sibi videretur, adderent, immo mutarent. Quapropter nunc
Abbreviated transcription (Latin):
& sonitũ. ut om̃ia oꝑa eoꝵ expe¬
tant uoluptatẽ: nichilq faciunt
nisi qͦd uentri ꝓcuret. & libidini.
Nec statim nobis illudaprudens
lector opponat. qͦmͦ scͥptũ
est. flumina concrepent
concrepare: s in laudes dei unum¬
habere consensũ. Post organoꝵ
uocẽ intulit. quasi stantia ꝓuca¬
uert̃: & ñ quasi fugientia. Res
enim scłi & om̃ia corpora. scd̃m
epicurũ. ꝑ mom̃ta fluunt. & abe¬
unt: et nichil in suo statu consistit.⁊
s uel crescunt om̃ia. uel decrescũt:
& aquarũ more torrentiũ labun
inp̃ceps. Unde & in scłi littãtura
legimꝰ s fugit in terea. fugit in re¬
parabile cẽpꝰ. & in alio loco heu fu
in quȩ septẽ spatia. philo uitam
describit humanam: mutamur.
& currimꝰ : & nescientes ad mortis
bibunt defecatũ uinũ. ꝓͥe referri¬
pocest ad hȩreticos: qͥ quasdam
scripturas ꝓbant. qsͣdã reꝓbant.
defecata cupientes uina potare:

Expanded text:
et sonitum, ut omnia opera eorum exspeet sonitum, ut omnia opera eorum exspectent voluptatem: nihilque faciunt nisi quod ventri procurant et libidini. Nec statim nobis illud prudens lector opponat, et quomodo scriptum est: Flumina concrepent concrepare; sed in laude Dei habere unum consensum. Post organorum vocem intulit: quasi stantia putaverunt, et non quasi fugientia. Res enim saeculi, et omnia corpora, secundum Epicurum, per momenta fluunt et abeunt, et nihil in suo consistit statu, sed vel crescunt omnia, vel decrescunt, et aquarum more torrentium labuntur in praeceps. Unde et in saeculari litteratura legimus : Sed fugit interea, fugit irreparabile tempus. Et in alio loco : Eheu fugin quae septem spatia Philo vitam describit humanam, mutamur, et currimus, et nescientes ad mortis bibunt defaecatum vinum, proprie referri ad haereticos potest, qui quasdam scripturas probant, quasdam reprobant, defaecata cupientes vina potare:
Abbreviated transcription (Latin):
non scã. atq m̃datia : qͥ occidentis
litterȩ sequunt᷑ otiũ. Qͦdq seqr̃
qͥ dormitis suꝑ lectis eburneis. sic
int̾erp̃tari possumꝰ. qͥ adhleta est
dñi. & exercet᷑ ad luctã. & p̃parat
se contra ad uersarias potestateᷤᷤ.
dormit in nuda humo. imitans
iacob: & ponit sͥ lapidẽ ad caput.
quẽ reꝓbauert̃ ȩdificantes. & factꝰ
est incaput anguli. Qͥ uero de¬
liciis uacant. atꝙͣ luxurię. & om̃ia
uentris causa faciunt. dormiunt
in lectis eburneis: mortui animałꝰ
& inmundis herent ossibꝰ. Et qͥa
pulchra uident᷑ uicia. & presenti
nitore delectant: reqͥescunt in eoꝵ
lectulis. & sopore grauissimo depͥ¬
munt᷑. Isti non comedunt solidũ
cybũ. & athleticũ. de quo roborent᷑
iures luctantiũ. s mollẽ. & cene¬
rum. & sinistrarũ parcium. qͣle ᷤᷤ¬
st̃ hedi de gregibꝰ. & uituli sagina¬
ti. & tenelli. ymmo ad huc lacte
nutriti. hoc enim significat.
quoq manibꝰ ad uocẽ organoꝵ.

Expanded text:
a atque mendacia, quae occidentis litterae sequuntur otium. Quodque sequitur: qui dormitis super lectos eburneos, sic interpretari possumus: Qui athleta est Domini, et exercetur ad luctam, et praeparat se contra adversarias potestates, dormit in nuda humo imitans Jacob ; et ponit sibi lapidem ad caput, quem reprobaverunt aedificantes, et factus est in caput anguli . Qui vero deliciis vacant atque luxuriae, et omnia causa ventris faciunt, dormiunt in lectis eburneis mortui animalis, et immundis haerent ossibus; et quia pulchra videntur vitia, et praesenti nitore delectant, requiescunt in eorum lectulis, et sopore gravissimo deprimuntur. Isti non comedunt solidum cibum et athleticum, de quo roborantur vires luctantium, sed mollem, et tenerum et sinistrarum partium: quales sunt haedi de gregibus et vituli saginati, et tenelli, immo adhuc lacte nutriti: hoc enim significat quoque manibus ad vocem organorum
Abbreviated transcription (Latin):
gentiũ discutere phẏlosophẏam :
ȩgy ptioꝵ indoꝵ atq persarum:
repperiemꝰ angustiores earũ t̃mi¬
nos. sc̃arum t̾minis scripturarũ.
Inomẽm terrã exiuit sonus eoꝵ:
& infines orbis t̾re uerba eorum.
ad meliora transire iubeantur. se¬
quens sermo describit. Queniunt
indiem malũ. parantes sͥ uitio suo
diem malũ: ñ quo dies ullus sit
malusͥ. s quo unusquisq paret sibi
malũ: iuxta illud qͦd in ęccłiastȩ le¬
gimꝰ. Ne. dixeris. dies priores me¬
liores erant mͥ quã isti.qm̃ ñ insipi¬
entia in t̾rogas suꝑ hoc: stultũ est
enim referre ad tẽpora. cũ in nr̃a
sit potestate. uel bonũ diem nobiᷤ
facere. uel malum. Isti apꝓpinquan.
Qm enim circũcisio carnis. & circũ¬
cisio cordis appellat᷑. & sc̃ inmani¬
festo iudȩi. & in occulto. quoꝵ alt̃ũ¬

Expanded text:
gentium discutere philosophiam, gentium discutere philosophiam, Aegyptiorum, Indorum, atque Persarum, reperiemus angustiores earum terminos sanctarum terminis Scripturarum: In omnem enim terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum .ad meliora transire jubeantur, sequens sermo describit: Qui veniunt in diem malum, parantes sibi vitio suo diem malum: non quo dies ullus sit malus; sed quo unusquisque paret sibi malum, juxta illud quod in Ecclesiaste legimus: Ne dixeris, dies priores meliores erant mihi quam isti: quoniam non in sapientia interrogas super hoc : stultum est enim referre ad tempora, cum in nostra sit potestate, vel bonum diem nobis facere, vel malum. Isti sunt qui appQuomodo enim circumcisio carnis, et circumcisio cordis apellatur, et sunt in manifesto Judaei
Abbreviated transcription (Latin):
sissimis. Cũq deliciis affluatis.
si qͦs uideritis perire de popło. nul¬
la miscd̃ia suꝑ eoꝵ interfectione
flectimini: s contẽpnitis qͣsi bruca
animalia: & in suo bestias cruore
pereuntes. Hunc eundẽ sensum
ȩtiã hiezechiel ꝓpħa sub pastoꝵ
ponit exemplo: qͥ comedunt lac de
mum ẽ deuorant. & uulnerata
non sanant: confracta non solidant:
pereuntia non requirunt. Cun:
ad allegoriȩ nubilũ crans feramꝰ.
Domꝰ isrł᷑ quȩ ame recessisti. quę
confidis in montẽ samariȩ: quȩ
uindemiasti primitias nationum:
transi. & uidȩ. & ꝑge ad muros
plurimos. hoc enim interpretatꝰ
emath rabba: atq inde clem̃ter
descende intorcular eoꝵ qͥ cadunt
bibentes: geth enim. & phẏ listiim
hoc resonant. Et om̃ia contem¬
plare. p̃cipueq optima regna. uł
optimas ciuitates de om̃ibꝰ regniᷤ.
& considera si plures sint termini
eoꝵ quã ur̃i. Si enim uoluerimꝰ
mente tractare. & uniuers arum

Expanded text:
sissimis. Cumque his affluatis, sissimis. Cumque his affluatis, si quos videritis perire de populo, nulla misericordia super inferfectione eorum flectimini, sed contemnitis quasi bruta animalia, et in suo bestias cruore pereuntes. Hunc eumdem sensum etiam Ezechiel propheta sub pastorum ponit exemplo: Qui comedunt lac de mum est devorant, et vulnerata non sanant, confracta non solidant, pereuntia non requirunt . Cuncad allegoriae nubilum transferamus. Domus Israel, quae a me recessisti, quae confidis in monte Samariae, quae vindemiasti primitias nationum, transi, et vide, et perge ad muros plurimos, hoc enim interpretatur Emath Rabba: atque inde clementer descende in torcular eorum, qui cadunt bibentes: Geth enim et Philistiim hoc resonant. Et omnia contemplare, praecipueque optima regna, vel optimas civitates de omnibus regnis: et considera si plures sint termini eorum quam vestri. Si enim voluerimus mente tractare, et universarum
Abbreviated transcription (Latin):
ti estis indiem malũ. indiem uide¬
licet captiuitatis. & ad ꝓpinqͣtis
solio iniqͥtatis: ad miquũ iudicẽ
ꝑgences regem babilonyum. Q
cum hȩc passuri sitisi nunc dormi¬
cis in lectis eburneis. & lasciuitis
instratis mollibꝰ: ut sõno. libidinẽ
copuletis. Q comeditis non ad
repellandã famẽ. & ad sustentandũ
corpꝰ humanũ.s ad delicias. atq
luxuriam: ut qͥcqͥd ingregibꝰ. & in
arm̃tis tenerũ. & pinguȩ ẽ. ur̃ȩ
gulȩ paretis: qͥbꝰ non sufficit libi¬
do pęnis. & gucturis. & estuans
cybis aqͥliculus: nisi tibiarũ. &
psalterii. & lyrȩ candicis. aures
urãs mulceatis: ut qͦd dauid fȩcit
incultũ dei. leuitarũ ordines. &
organoꝵ repꝑiens uarietates:
uos ad uoluptatẽ. & luxuriam con¬
feratis. Et bibitis uinũ infialis:
non ad saciandã sicim. s ad oppri¬
mendũ animũ. & unguimini ñ
ad labores corporis mitigandos
oleo purissimo: s unguentis p̃tio¬

Expanded text:
ti estis in diem malum, in diem videti estis in diem malum, in diem videlicet captivitatis, et appropinquatis solio iniquitatis, ad iniquum judicem pergentes regem Babylonium. Qui cum haec passuri sitis, nunc dormitis in lectis eburneis, et lascivitis in stratis mollibus, ut somno libidinem copuletis. Qui comeditis non ad repellendam famem, et ad sustentandum corpus humanum; sed ad delicias atque luxuriam, ut quidquid in gregibus et in armentis tenerum atque pingue est, vestrae gulae paretis: quibus non sufficit libido penis, et gutturis, et aestuantis cibis aqualiculi, nisi et tibiarum et psalterii et lyrae canticis aures vestras mulceatis, ut quod David fecit in cultum Dei , Levitarum ordines, et organorum reperiens varietates, s ad voluptatem et luxuriam conferatis. Et bibitis in phialis vinum, non ad satiandam sitim, sed ad opprimendum animum. Et ungimini, non ad labores 312 corporis mitigandos, oleo purissimo, sed unguentis pretio
Abbreviated transcription (Latin):
ditis in montȩ samarię. Uos igit᷑
transite in ꝑsidis ciuitatẽ. & diligent̃
ad tendite: & in de ꝑgice in emath
magnam: quę nunc antiochya no¬
minat᷑. Magnã autẽ uocat. ad
diffinitionem minoris emath. qͦ
appellat᷑ epiphania: unde usq ho¬
die ꝑgentibꝰ mesopotamiam. pͥma
mansio uocat᷑ emath. corrupto
qͥdẽ uocabulo.s pristini nominiᷤ
uestigia retinens: cuius regio ap¬
pellat᷑ reblacha: inqua presente
nabuchodonosor. regis iudeȩ̨ sede-¬
chie inc̾fecti sc̃ filii: & oculi illius
excecati. Et descendite inqtͥ ingech
palestinoꝵ.Uos qͥ habitatis in mon¬
te syon. & in monte samariȩ. descen¬
dite ad palestinos. qͥ morant᷑ in cam¬
pestrib. & ad optima quȩq regna
haꝵ. quȩ diuersis ciuitatibꝰ subia-¬
cent: gaze. & ascaloni. aroto. accharon.
& geth. & uidete si latior t̃minꝰ eoꝵ
cermino ur̃o sit: utrũ uos an illi
maiores obtineatis ꝓuintias. Uoᷤ
inquã. uos de ppło isrł. qͥ separa¬

Expanded text:
monte Samariae. Vos igitur transite in Persidis civitatem, et diligenter attendite, et inde pergite in Emath magnam, quae nunc Antiochia nominatur. Magnam autem vocat, ad distinctionem minoris Emath, quae appellatur Epiphania. Unde usque hodie pergentibus Mesopotamiam prima mansio vocatur Emmas, corrupto quidem vocabulo; sed pristini nominis vestigia retinens, cujus regio appellatur Reblatha, in qua praesente Nabuchodonosor, regis Judaeae Sedechiae interfecti sunt filii, et oculi illius excaecati. Et descendite, inquit, in Geth Palaestinorum . Vos qui habitatis in monte Sion, et in monte Samariae, descendite ad Palaestinos, qui morantur in campestribus, et ad optima quaeque regna horum, quae diversis civitatibus subjacent, Gazae et Ascaloni, Azoto, Accaron, et Geth, et videte si latior terminus eorum termino vestro sit, utrum vos, an illi, majores obtineatis provincias: vos, inquam, vos de populo Israel, qui separa
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝑ transide in de in emath rabba.
& descendite ingeth alienigenarũ.¬
ad optima ex omĩbꝰ regnis his. si
ampliores sc̃ t̃mini eoꝵ. t̾miniᷤᷤ urĩs.
Quenitis indiem malũ: qͥ apꝓyinqͣtiᷤᷤ
& tangitis sabbata mendatia: qͥ
dormitis in lectis eburneis. & afflu¬
itis deliciis instratis urĩs: & come¬
ditis hedos de gregibꝰ. & lactenteᷤᷤ
uitulos demedio armentoꝵ: qui
concrepatis ad uocẽ organorum.
Quasi stantia pucauert᷑: & ñ quasi
fugientia. Q bibitis uinũ defeca¬
cum. & primis unguentis ungui¬
mini: & nichil patiebamini super
concritionẽ ioseph. Iransite om̃s
in chalanne. quȩ nunc appellat᷑
thesiphon: & transite om̃s. Qst̃
isti om̃s:Utiq illi deqͥbꝰ supra
dixerat. optimates. capita ppłoꝵ.

Expanded text:
pertransite inde in Emath Rabba, et descendite in Geth alienigenarum optimas ex omnibus regnis his, si ampliores sunt termini eorum terminis vestris, qui venitis in diem malum, qui appropinquatis et tangitis sabbata mendacia. Qui dormitis in lectis eburneis, et affluitis deliciis in stratis vestris, et comeditis haedos de gregibus, et lactentes vitulos de medio armentorum, qui concrepatis ad vocem organorum: quasi stantia putaverunt, et non quasi fugientia; qui bibitis vinum defaecatum, et primis unguentis ungimini, et nihil patiebamini super contritione Joseph. Transite omnes in Chalane, quae nunc appellatur Ctesiphon, et transite omnes. Qui sunt isti omnes? utrique illi de quibus supra dixerat: Optimates, capit
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃. & non mucor: & cuinos dicimꝰ:
tu autẽ idẽ ipse es. & anni tui ñ
deficient. s qͦ nobis ad meliora con¬
uersis. & ipsũ pęniteat sententię
suȩꝰ. ut nec iusto reddat premia
quȩ ꝓmisit. si declinauerit ad mi¬
qͥtatẽ: nec peccatori pęnas quas
cõminatꝰ est. si conuersus fuerit
ad salutẽ. Dr̃ ad eũ qͥ acturus ẽ
pęnitentiam. Ne dederis sõnũ
ocłis tuis. neq dormitationem
palpebris cius: ut libereris qͣsi¬
& sicut auis exlaqueis. Qui si
dñi primũ mandata cõtẽpserit:
& postea in angustiis constitutꝰ.
ȩuigilare cȩper̾it: suscitat onm̃¬
dormientẽ ͥ. & dicit. Exurge qͣre
dormis o dñẽ. Econtrario qͥ cheᷤ¬
aurizauerit sͥ irã in die irȩ: dm̃

Expanded text:
s, et non mutor . Et cui nos dicimus: Tu autem idem ipse es, et anni tui non deficient ; sed quod, nobis ad meliora conversis, et ipsum poeniteat sententiae suae, ut nec justo reddat praemia quae promisit, si declinaverit ad iniquitatem, nec peccatori poenas, quas comminatus est, si conversus fuerit ad salutem. Dicitur ad eum qui acturus est poenitentiam: Ne dederis somnum oculis tuis, neque dormitationem palpebris tuis, ut libereris qet sicut avis ex laqueis . Qui si Domini primum mandata contempserit, et postea in angustiis constitutus evigilare coeperit, suscitat Domdormientem sibi, et dicit: Exsurge, quare obdormis, Domine ? Econtrario, qui thesaurizaverit
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ uirtutũ gentẽ: & conteret uoᷤ¬
ut non introeatis inemath. & usq
ad orientem occidentis. Qa incan-¬
tam rabiem ꝓsilistis. ut ętiã mortiᷤ
cẽpore. & inminentibꝰ malis. nolu-¬
ericis nom̃ dñi nominare: ideo man-¬
dabit dñs. & ꝑcutiet domũ rumiᷤ
quomͦ mandat: S in eo qͦd man¬
dat. & iubet ministris. uidetur
ipse ꝑcutere: qͦmͦ iubente ƿatre.
& faciente filio. facit ipse qͥ iꝰsit :
impleto illo uersiculo ipse dixit.
& facta st̃: ipse mandauit. & cre¬
ata st̃. Om̃ia enim ꝑipsũ facta sc̃.
& sine ipso factũ ẽ. nichił: & ine
gypto primogenita quȩ ab ext̃¬
minatore rȩsa referuntur. se dñs
interfecisse cestatur. Sic & inp̃¬
senti loco mandat dñs. & ipse per-¬
cutit ꝑministros domũ maiorẽ
ruinis: id ẽ decẽ cribꝰ. quȩ appella¬
bant᷑ isrł: & domũ minorẽ scissio¬
nibꝰ. duas tribꝰ. quȩ regebantus

Expanded text:
 conterent vos: non ut introeatis in Emath, et usque ad torrentem Occidentis. Quia in tantam rabiem prosiliistis, ut etiam mortis tempore, et imminentibus malis, nolueritis nomen Domini nominare: ideo mandabit Dominus, et percutiet domum quomodo mandat? Sed in eo quod mandat et jubet ministris, videtur ipse percutere. Quomodo in jubente Patre et faciente Filio, facit ipse qui jussit, impleto illo versiculo: Ipse dixit, et facta sunt: ipse mandavit et creata sunt . Omnia enim 319 per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est  primogenita quae ab exterminatore caesa referuntur, se Dominus interfecisse testatur . Sic et in praesenti loco mandat Dominus, et ipse percutit per ministros domum majorem ruinis, id est, decem tribus, quae appellabantur Israel, et domum minorem scissionibus, duas tr
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙ̾ concidã tribũ exuiris charrañ. qͦd¬
in lingua nr̃a inforamina uertit᷑.
Non enim habent fenestras ꝑ quas
ad eos ueritatis lumen introeat:
s foramina quȩdã. & occultos meat̾:
ꝑ quos noxia. & inmunda in gredi¬
untur animantia. Et captiuus du¬
cet᷑ ãsiañ. ppłs excelsus atq subli¬
mis: qͥ erectus est insuꝑbiam. & sibi
cȩlestia reꝓmittit. ut capiatua
insalutẽ suamꝰ. & iuxta hȩbraicũ¬
ec dicit dñs. Suꝑ tribꝰ sceleribus
gare. & suꝑ quatuor non conuertã
eum: eo qͦd transtulerit captiuitatẽ
ꝑfectã. ut concluderet eam inidumeã.¬
& mittã ignẽ in murũ garȩ. & deuo¬
rauit edes eius: & disꝑdã habitatorẽ
de azoto. & cenentẽ sceptrũ de asca

Expanded text:
Et concidam tribum ex viris Charram, quEt concidam tribum ex viris Charram, quod lingua nostra in foramina vertitur. Non enim habent fenestras, per quas ad eos lumen veritatis introeat; sed foramina quaedam et occultos meatus, per quos noxia et immunda ingrediantur animantia. Et captivus ducetur Aram, populus excelsus atque sublimis, qui erectus est in superbiam, et sibi coelestia repromittit, ut 230 capiatur in salutem suam: ec dicit Dominus super tribus sceleribus Gazae et super quattuor non convertam eum eo quod transtulerit captivitatem perfectam ut concluderet eam in Idumea et mittam ignem in murum Gazae et devorabit aedes eius et disperdam habitatorem de Azoto et ten
Abbreviated transcription (Latin):
onem dei: qͥ ligna in eis. stipulamq
consumat. & deuoret fundamenta
filii ader̃. Debemꝰ enĩ & iuxta lxxͣ¬
dicere: ne eos frustra ꝓposuisse uide-¬
quẽ nos decorẽ possumꝰ dicere: eo qͦd
om̃is sermo heriticoꝵ concinnus.
atq cõpositꝰ. & habens pulchritudi¬
nem eloquentię secularis. facilius
decipiat audientes. Uectes autem
M st̃ arcȩ dialectica. & argumentis
philosophoꝵ. Uerbi gr̃a. Ostium
uocat᷑ qͥ falsũ dogina concepit. & pe¬
perit. ut arrius in alexandria: uecte ᷤᷤ
immo sophismatibꝰ. & pseudomeniis.
atq soritis. quȩ male ab aliis inuen-¬
ta st̃ roborare conant᷑. Cũq contrici
fuerint atq confracti uectes dama¬
sci: disꝑdet ȩtiam habitatores de
campo õrĩ. quod interpretat᷑ labor.
siue. dolor. Om̃s enim hȩretici la¬
bore nimio. ac dolore querendi:
ordinẽ aliquẽ. & consequentiam
hȩreseos suȩ repperire conati sunt.

Expanded text:
onem Dei: ignem qui ligna in eis stipulamque onem Dei: ignem qui ligna in eis stipulamque consumat, et devoret fundamenta filii Ader. Debemus enim et juxta dicere, ne eos frustra proposuisse videquem nos decorem possumus dicere: eo quod omnis sermo haereticorum concinnus atque compositus, et habens pulchritudinem eloquentiae saecularis, facilius decipiat audientes. Vectes autem cti sunt arte dialectica, et argumentis philosophorum. Verbi gratia: Ostium vocatur, qui falsum dogma concepit et peperit, ut Arius in Alexandria: vectes ejimmo sophismatibus, et pseudomenis atque soritis, quae ab aliis male inventa sunt, roborare conantur. Cumque contriti fuerint atque confracti vectes Damasci, disperdet etiam habitatores de campo Ὦν, quod interpretatur labor, sive dolor. Omnes enim haeretici labore nimio ac dolore quaerendi ordinem aliquem, et consequentiam haereseos suae reperire conati sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ. & nutrientibꝰ in illis diebꝰ.: Preg¬
nantes st̃ animȩ credentiũ: quȩ inpn-¬
cipio fidei posst̃ dicere a cimore tuo
dñẽ concepimꝰ: & parturiuimꝰ. & si
non fuerint plaustris. ac rotiᷤ ferreiᷤ.
acq dentatis. de quibꝰ psalmista dicit.
filii hominũ. dentes eoꝵ arma & sa¬
gictȩ. concisȩ. atq serratȩ: possc̃ ȩtiã
ea dicere quȩ secunt᷑: fecimus. & peꝑi¬
mulq considera. qͦd ꝑfectȩ ȩ̨tatis
uiros secare non possint: s eõs qui
adhuc inutero st̃. uel qͥ solidũ cybũ
capere nequeunt: & ad huc lacte nu¬
criunt᷑ infantię. Istȩ autẽ p̃gnanteᷤᷤ
degalaad st̃: qͦd int̾p̃tat᷑ trans latio.
siue transmigratio cestimonii. Mi¬
grauert̃ enim de ęccłia in hęresim:
& cestimonia dei quȩ prius acceꝑ¬
ant. ad alienos t̾minos tnͣstulert̃.
S mittet dñs ignẽ in domũ arahel.
quã ipsi uocant arabel. id est uisio¬

Expanded text:
tibus, et nutrientibus in illis diebus . Praegtibus, et nutrientibus in illis diebus . Praegnantes sunt animae credentium, quae in principio fidei possunt dicere: A timore tuo, Domine, concepimus et parturivimus ; et si non fuerint plaustris ac rotis ferreis ac dentatis de quibus Psalmista dicit: Filii hominum dentes eorum arma et sagittae , concisae atque ferratae, possunt etiam ea dicere quae sequuntmulque 229 considera quod perfectae aetatis viros secare non possint; sed eos qui adhuc in utero sunt, vel qui solidum cibum capere nequeunt, et adhuc lacte nutriuntur infantiae. Istae autem praegnantes de Galaad sunt, quod interpretatur translatio, sive transmigratio testimonii. Migraverunt enim de Ecclesia in haeresim, et testimonia Dei quae prius acceperant, ad alienos terminos transtulerunt. Sed mittet Dominus ignem in domum Azael, quam ipsi vocant AZAEL  , id est, visi
Abbreviated transcription (Latin):
damascippłm. siue anam̃ id est syrum:
hunc sensũ iuxta hystoriam habere
ticerit. ut captiuã multitudinem
plaustris ferreis cereret: nonne eũ
Primũ peccatũ est cogitasse quȩ mala
st̃. scd̾m cogitationibꝰ ad quieuissȩ ꝑ¬
uersis. tercium qͦd mente de creueriᷤᷤ.
oꝑe cõplesse. quartũ post peccatũ
non agere pęnitentiam: & in suo s cõ¬
placere delicto. Hoc om̃s faciunt he-¬
recici. qͥ non solũ cogitant. & faciunt
mala. s doctrina sua simplices qͦsq de¬
cipiunt: & in mortẽ damascenoꝵ qui
int̃p̃tant᷑ sanguinẽ bibentes. eoꝵ qͦs
deceꝑint sanguinẽ bibunt. Super
huiuscemodi in qt peccatũ dñs. ñne
dignũ est. ut eos plagis corripiam.
& auertã ab eis faciem meam ͥut qͥ
ueritatẽ dogmatũ meoꝵ ñ uident.
auersione uultꝰ mei cenebris obru-¬
ant᷑᷑ Contriuert̃ enim. siue dissecu¬
ert̃. in plaustris ferreis pregnantes
galaad. Istȩ st̃ pregnantes de quibuᷤᷤ
dñs in exangelio loqr̃. Ue pregnan-¬

Expanded text:
Damasci populum, sive Aram, id est, Syrum, hunc sensum juxta historiam habere stiterit, ut captivam multitudinem plaustris ferreis tereret: nonne debePrimum peccatum est, cogitasse quae mala sunt. Secundum, cogitationibus acquievisse perversis. Tertium, quod mente decreveris, opere complesse. Quartum, post peccatum non agere poenitentiam, et in suo sibi complacere delicto. Hoc omnes faciunt haeretici, qui non solum cogitant, et faciunt mala, sed doctrina sua quosque simplices decipiunt, et in morem Damascenorum, qui interpretantur, sanguinem bibentes, eorum quos deceperint, sanguinem bibunt. Super hujuscemodi, inquit, peccatis Dominus: nonne dignum est, ut eos plagis corripiam, et avertam ab eis faciem meam? ut qui veritatem dogmatum meorum non vident, aversione vultus mei tenebris obruantur. Contriverunt enim, sive dissecuerunt in plaustris ferreis praegnantes Galaad. Istae sunt praegr: Vae praegnan
Abbreviated transcription (Latin):
& iuuenes eoꝵ int̾ficies gladio. Q
paruulos elides: & pregnantes diuideᷤᷤ.
Dixicq arahel. Qd enim sũ seruus
tuus canis. ut faciam rem istã magnãe
& ait hȩlyseus. Ostendit mͥ dñs cere¬
gẽ sẏriȩ fore. Qd autẽ seqͥt᷑ in ꝓpħa.¬

Expanded text:
t juvenes eorum interficies gladio, et t juvenes eorum interficies gladio, et parvulos elides, et praegnantes divides. Dixitque Azael: Quid sum enim servus tuus canis, ut faciam rem istam magnam? Et ait Elisaeus: Ostendit mihi Dominus te regem Syriae fore . Quod autem sequitur in p
Abbreviated transcription (Latin):
id est uocatũ. uel nominatũ tnͣstulert᷑.
ꝓꝓcer uerbi similitudinem. qͥa cãrẽ.¬
& c̃yrã. &iã uocatio dicipocest. & nom̃
propriũ. appellatiuũ incellexerunt.
De causis diuersȩ translationis breuit̃
diximꝰ: nunc ad sensũ eoꝵ quȩ dictast̃
transeamꝰ. Primum aduersũ damas¬
cũ. in qua regnabat azahel dei ser
mo dirigit᷑: qui eo tẽpore qͦ amos ꝓ¬
pħabat grauit̃ urgebat isrł. id est
decem tribꝰ. intantũ ut suꝑato ah-¬
ab rege isrł in ramoth galaad. oẽm
regionẽ quȩ appellabat᷑ galaad. &
inhereditatẽ cesserat dimidiȩ tribui
manasse. instar tribularũ frum̃tum
inareis triturantium iugularet.
atq contereret. Qͦd plenius helyseuᷤ
ꝓpħa in regũ uolumine loqͥt᷑: ubi
scriptũ legimꝰ. Scetit corã eo. & con¬
turbatꝰ est usq ad suffusionẽ uultꝰ:
fleuitq uir dei. Cui azahel ait. Nre
dñs m̃s flet: At ille respondit. qͥa
scio quȩ facturus sis filiis isrł mala.

Expanded text:
id est, vocatum, vel nominatum transtulerunt, propter verbi similitudinem, quia CARAE  , vocatio dici potest, et nomen proprium, appellativum intellexerunt. De causis diversae translationis breviter diximus: nunc ad sensum eorum quae dicta sunt transeamus. Primum adversum Damascum, in qua regnabat Azael, sermo Dei dirigitur, qui eo tempore quo Amos prophetabat, graviter urgebat Israel, id est, decem tribus: intantum ut, superato Achab rege Israel in Ramoth Galaad, omnem regionem quae appellabatur 227 Galaad, et in haereditatem cesserat dimidiae tribui Manasse, instar tribularum frumentum in areis triturantium jugularet atque contereret. Quod plenius Elisaeus propheta in Regum volumine loquitur, ubi scriptum legimus: Stetitque cum eo, et conturbatus est usque ad suffusionem vultus, flevitque vir Dei. Cui Azahel ait: Quare dominus meus flet? At ille respondit: Quia scio, quae facturus sis filiis Israel mala.
Abbreviated transcription (Latin):
numerus ȩtatis alterius. cum cantꝰ sit
paruuloꝵ: uel certe quia magna erat
urbs. & indomo magna. non solũ uasa
sunt aurea. & argentea. sed & lignea. &
fictilia: erat in ea multitudo magna.
quȩ ignorabat ante actam pęnitentiã.
qui comparantur iumentis insipienti¬
bus. & assimilantur eis. AMGN.

Expanded text:
numerus aetatis alterius, cum tantus sit parvulorum. Vel certe quia magna erat urbs, et in domo magna non solum vasa sunt aurea et argentea, sed et lignea et fictilia  erat in ea plurima multitudo, quae ignorabat ante actam poenitentiam qui comparantur jumentis insipientibus, et assimilantur eis .
Abbreviated transcription (Latin):
filius cuus hic qui deuorauit substan¬
tiam suam cum meretricibꝰ uenit. occi¬
disti illi uiculum saginatũ: nec tamen
confucatur a patre. s clem̃t̃ ei dicitur.
Fili cu semꝑ mecum es. & oĩa mea cuast᷑.
epulari & gaudere te oportebat᷑:
reuixit: ꝑierat & inuentus est.
ꝓ gentium ppło. immolatꝰ ẽ. uitu lus
saginatꝰ : & preciosus sanguis effusꝰ.
De quo paulus ad hebreos plenius
cuus ẽ. ut ille uiueret:. hic descendit
ad inferos. ut ille cȩlos ascenderet.
Inisrł uero nullus cantꝰ labor fuit.
Unde & inuidet iuniori fr̃iꝰ. quod post
substantiam cum meretricibus. leno¬
nibusq ꝓfligatã. recipiat anulũ. &
stolã. & polleat pristina dignitate.
Qd autem ait. quę sub una nocte nata ẽ:
significat tẽpꝰ ante aduentũ xp̃i. qui
mundi lum̃ fuitͥ de quo dicitur. nox
preteriit : dies autẽ apꝓpinquauit.
& una nocte ꝑiit: qͣnͣdo occubuit eis sol
iusticiȩ. & dei ꝑdidere sermonẽ. Ciuitaᷤᷤ
uero niniuȩ magna.atq pulcherrima.

Expanded text:
uus hic qui devoravit substantiam suam cum meretricibus, venit, occidisti illi vitulum saginatum : nec tamen confutatur a patre, sed clementer ei dicitur: Fili, tu semper mecum es, et omnia mea tua sunt: epulari et gaudere te oportebat, revixit: perierat, et inventus est. Pro gentium populo immolatus est vitulus saginatus, et pretiosus sanguis effusus, de quo Paulus ad Hebraeos plenissime tuus est, ut ille viveret: hic descendit ad inferos, ut ille coelos ascenderet. In Israel vero nullus tantus labor fuit. Unde et invidet juniori fratri, quod post substantiam cum meretricibus lenonibusque prodactam, recipiat annulum et stolam, et polleat pristina dignitate. Quod autem ait, quae sub una nocte nata est, significat tempus ante adventum Christi, qui mundi lumen fuit, de quo dicitur: Nox praecessit, dies autem appropinquavit . Et una nocte periit, quando occubuit eis sol justitiae, et Dei perdidere sermonem. Civitas vero Ninive magna atque pulcherrima,
Abbreviated transcription (Latin):
respondit. & dicitͥ bene irascor ego.
uel contristor: usq ad mortem. Non
enim sic uolui saluare alios: ut ꝑirent
alii. Non sic alienos lucrificare: ut
plangit usq admortem ͭ. non suam. sed
iudeoꝵs: ut moriantur negantes. & re¬
surgant. dei filium confitentes. &
dix̃ dñs. Tu doles suꝑ hedera inqͣ ñ labo¬
rasti. neq fecisti ut cresceret. qͦ sub una

Expanded text:
respondit et dicit: Bene irascor ego, respondit et dicit: Bene irascor ego, vel contristor usque ad mortem: non enim sic volui salvare alios, ut perirent alii, non sic alienos lucrifacere, ut plangit usque ad mortem, non suam, sed Judaeorum, ut moriantur negantes, et resurgant Dei Filium confitentes. Et dixit Dominus: Tu doles super hedera, in qua non laborasti: neque fecisti ut cresceret: q
Abbreviated transcription (Latin):
uelle mori ibaptismate cum
israhele: ut in lauachro recipiat
humorem. quem inegatio ne
ꝑdiderat. Unde & petrus arentibꝰ
loquit᷑ iudȩis. Penitentiam agite
mem. & urentem. uentũ . romanos in¬
telligant duces: qͥ pꝰresurrectionẽ xpĩ
isrł. pęnitus deleuerunt. & dixit dñs
ad ionam. Putasne bene irasceris tu.
suꝑ hederam ÷ & dixit. Bene irascor
ego: usq ad mortem I R. & dix̃
dñs d̾s ad ionam. Si ualde contrista¬
ris tu. suꝑ cucurbita: & ait. Ualde
contristor ego: usq ad mortem. Suꝑ
niniuitis a gentibꝰ pęnitentiam. & gen¬
tium orbe saluato. interrogatus id¬
ipsum ꝓpħa. putasne bene irasceris
tu. nichil respondit: s int̾rogationem
dei silentio comꝓbauit. Sciens enim
clementem esse dm. & misericordem.
& patientem. & mulde miseradionis.
& ignoscentem maliciis: suꝑ salutem
gentium nondolebat. Hic autem pꝰꝗͣ
distinctione interrogatus bene iras¬
ceris tu suꝑ hederam. confidenter

Expanded text:
velle mori in baptismate cum velle mori in baptismate cum Israele, ut in lavacro recipiat humorem, quem in negatione perdiderat. Unde et Petrus arentibus loquitur Judaeis: Poenitentiam agite, mem et urentem ventum, Romanos intelligant duces, qui post resurrectionem Christi, Israel penitus deleverunt. 428 Et dixit Dominus ad Jonam: Putasne bene irasceris tu super hederam? Et dixit: bene irascor ego usque ad mortem. LXX: Et dixit Dominus Deus ad Jonam, valde contristaris tu super cucurbita? Et ait: valde contristor ego usque ad mortem. Supra Ninivitis agentibus poenitentiam et gentium urbe salvata, interrogatus idipsum propheta: Putasne bene irasceris tu? nihil respondit, sed interrogationem Dei silentio comprobavit, sciens enim clementem esse Deum, et misericordem, et patientem, et multae miserationis, et ignoscentem malitiis, super salute gentium non dolebat: hic autem postqdistinctione interrogatus: Bene irasceris tu super hedera? confidenter
Abbreviated transcription (Latin):
Meluis ẽ. michi mori: quam uiuere.
LXA. Et precepit dñs uermi mane
incrastinum:. & ꝑcussit cucurbitam.
& a refacta est. Statimq ut ortus ẽ. sol
precepit ds spiritui ardoris urenti
& ꝑcussit sol suꝑ caput ionȩ. & angusti¬
atus ẽ: & teduit eum animȩ suȩ. et
dixit. Melius ẽ. michi mori: quã uiuere.
Antequam oriretur sol. iusticiȩ urens
erat umbraculum:. & non arebat isrł.
Postquã ille surrexit. & tenebre niniui¬
ticȩ eius lucȩ discussȩ st̃: paratus uer¬
mis incrastinum ascensione diluculi.
de quo uicesimus primꝰ psalmꝰ inscribit᷑.
ꝓ assumptione matutina. & qͥ absq ullo
semine de terra oritur. & dicit. ego sũ
uermis & homo nonͥ ꝑcussit umbra¬
culum. quod desertum auxilio dei omẽ
uirorem ꝑdidit: precepitq dñs uento
calido. & urenti. de quo ꝓpħatur ino¬
dedeserto ascendentem. & siccabit ue¬
nas eius. & desolabit fondem eius
& estuare cȩpit ionas. & iterum

Expanded text:
Melius est mihi mori, quam vivere. Melius est mihi mori, quam vivere. LXX: Et praecepit Deus vermi mane in crastinum, et percussit cucurbitam, et arefacta est: statimque ut ortus est sol, praecepit Dominus spiritui ardoris urenti, et percussit sol super caput Jonae, et angustiatus est, et taeduit eum animae suae, et dixit: Melius est mihi mori, quam vivere. Antequam oriretur sol justitiae, virens erat umbraculum, et non arebat Israel: postquam ille surrexit, et tenebrae Niniviticae ejus luce discussae sunt, paratus vermis in crastinum ascensione diluculi de quo vicesimus primus psalmus inscribitur: Pro assumptione matutina; et qui absque ullo semine de terra oritur, et dicit: Ego sum vermis et non homo percussit umbraculum, quod desertum auxilio Dei omnem virorem perdidit. Praecepitque Dominus vento calido et urenti, de quo prophetatur in Ode deserto ascendentem, et siccabit venas ejus, et desolabit fontem ejus . Et aestuare coepit Jonas, et iterum
Abbreviated transcription (Latin):
huic generi comparatum. qͦd qͦndam
ꝓtexerit ionam sub umbra sua. conuer¬
sionem gentium prestolantemͥ & ñ
paruam leticiam tribuerit ei faci¬
ens umbraculum. & tabernaculum.
potius quã domum:. habens tectoꝵs
ymaginem. domoꝵ ñ habens funda¬
menta. Porro cyceyioꝵ. nrã arbuscu¬
la modica. cito consurgens. & cito
radices paruas mittentis interram÷
&e conantis qͥdẽ mexcelsa sustolli. sed
altitudinẽ cedroꝵ dĩ. & abietũ ñ eqͣnͣtis.
Q uod mͥ uiclent᷑ & locustę significare.
qͥbꝰ uescebat᷑ ioħs: qͥ dicit isrłisͥ illũ¬
oportet crescere. me autem minui.
Animal paruum. infirmas habens alas.
de terra qͥdẽ consurgens. s altius ñ
ualens auolare: ut plus sit quam
diluculi incrastinum: & ꝑcussit hȩderã.
& exaruit. & cum ortꝰ fuisset sol. prece¬
pit dñs uento calido. & urenti. et
ꝑcussit sol suꝑ caput ionȩ. & estuabat:
& petiuit animȩ suȩ ut moreret᷑. & dix̃.

Expanded text:
huic generi comparatum, quod quondam huic generi comparatum, quod quondam protexerit Jonam sub umbra sua conversionem gentium praestolantem, et non parvam laetitiam tribuerit ei faciens umbraculum et tabernaculum, potius quam domum, habens tectorum imaginem, domorum non habens fundamenta. Porro CICEION nostra arbuscula modica, cito consurgens, 427 et cito radices parvas mittenti in terram, et conanti quidem in excelsa sustolli; sed altitudinem cedrorum Dei et abietum non aequanti. Quod mihi videntur et locustae significare, quibus vescebatoportet crescere, me autem minui : animal parvum, infirmas habens alas, de terra quidem consurgens, sed altius non valens avolare, ut plus sit quam diluculi in crastinum: et percussit hederam: et exaruit. Et cum ortus fuisset Sol: precepit Dominus vento calido et urenti: et percussit Sol super caput Jone: et estuabat. Et petivit anime su