comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
maritus rer̃suaꝵ decedens ugori fruct̾ relidi¬
reliquerit ea q̃ inscd̃as nupcias ꝯsorcuim¬
q ꝯueu̾it usuratrm quem exp̾ore mau¬
to ꝯsecuta su̾it annitat atq eum filsis
ey die quo riupserit mature restituato

Expanded text:
maritus rerum suarum decedens uxori reliquerit eaque in secundas nuptias consorti usum fructum, quem ex priore marito consecuta fuerit, amittat atque eum filiis ex die quo nupserit mature restituat.
Abbreviated transcription (Latin):
bͥoꝵ maritoꝵ fuerunt assccute id cos
ita ut ꝑceꝑint mitogium ad filior̃
quos exp̃cecente ꝯugio habuorĩt
transiittant ł quẽlibet ex filiss
dun mͦ ẽy huis tm̃ quostau sũcͣcessio¬
ne dignusimos iudicamus ĩ quem
ꝯtemplacõe moricoꝵ libalitatis sue
indicium mat̾ cedidit dirigrend

Expanded text:
cutae, id totum ita ut perceperint integrum ad filios, quos ex praecedente coniugio habuerint, transmittant vel ad quemlibet ex filiis, dummodo ex his tantum, quos tali successione dignissimos iudicamus, in quem contemplatione meritorum liberalitatis suae iudicium mater crediderit dirigend
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.nquib casib pat̾dotem mat̾ añ
nupcias donatões i alias res ad se exalt̾a ꝑte
de uolutas filiis utͥusq sexus fuare p̃copti
sunt si quem exfilis ł ex filiab aũ patris
ł̃ matͥs obitui mori ꝯtig̾it siue asi scdas
nupcias su cr postea filioł filia ł nepte

Expanded text:
In quibus casibus pater dotem, mater ante nuptias donationem vel alias res ad se ex altera parte devolutas filiis utriusque sexus servare praecepti sunt, si quem ex filiis vel filiabus ante patris vel matris obitum mori contigerit sive ante secundas nuptias sive poste
Abbreviated transcription (Latin):
parari s siminꝰ ydonee mulieri ꝯ¬
stitute aliquus pecunsaseres ced̾it
nt ꝓ eo se obligaret inudien qͥdẽ que
antiqum agredił inꝑtem si aliquid
auuliere possit acciꝑe ł nito cum¬

Expanded text:
 si minus idoneae mulieri constitutae aliquis pecunias vel res dedit, ut pro eo se obligaret, mulieri quidem, quae antiquum adgredi, vel in partem, si aliquid a muliere possit accipere,
Abbreviated transcription (Latin):
que ex mllieris persona calliditate
creditoris smp̃sserunt pͥmorĩ decret̃
patrum quod de interressione femi
excepcõe contͣ petitores scõm ea cirie.
asseneras deffendi potes.

Expanded text:
ae ex mulieris persona calliditate creditoris sumpserunt primordium, decretum patrum, quod de intercessione feminexceptione contra petitores secundum ea quae adseveras defendi potes.
Abbreviated transcription (Latin):
taͣtune certis ccͣtib sen pro una ue c̾cis
ꝑsoms sen reb ⁊ uriipotecarum sĩbi
⁊pecenti per consensum propͥum reñc¬
iare Qds̾ q iͣ gestum sid hac auctorita¬
te rã firmum illibatumq custodiri
ĩ tñut si generalit̾ talirerrantiacõe ꝑ

Expanded text:
actu vel certis contractibus, seu pro una vel certis personis seu rebus iuri hypothecarum sibi competenti per consensum proprium renuntiare, quodque ita gestum sit, hac auctoritate nostra firmum illibatumque custodiri: ita tamen, ut, si generaliter tali renuntiatione pro
Abbreviated transcription (Latin):
scnptis siuc ꝑscriptur am sescint̾ posa¬
entss ⁊ si quid̾ in p̃o instr̃o int̾cessio¬
ins dixerit sese aliquiꝰ accepisse i
sic ad int̾cessionem uenisse ⁊ hec in¬
strm puplice ꝯfoctum nueniatui
i atrib cestib ꝯsignatum oĩ tuͦ eẽ

Expanded text:
scriptis sive per scripturam sese interposuerit. Sed si quidem in ipso instrumento intercessionis dixerit sese aliquid accepisse et sic ad intercessionem venisse et hoc instrumentum publice confectum inveniatur et a tribus testib
Abbreviated transcription (Latin):
re q ad huc ex ꝯseauencia sue fragili¬
tatis inscdam iacturam incid̾i sin
autem post biẽnium ħ fecerit sibi ĩ¬
prceti si ad̾ sepius cogitare pot̾at. i eui¬
ꝙ aliena obligatõe se alligaie.s ꝓsua
causa aliquid agere ⁊ cam ex sed̾a cau¬
tione sc obnoxiam fac̾e. inquantũ he
fecit quam pigiis aut int̾cessorem

Expanded text:
quod adhuc ex consequentia suae fragilitatis in secundam iacturam inciderit. Sin autem post biennium haec fecerit, sibi imputet, si, quod saepius cogitare poterat et evipro aliena obligatione se illigare, sed pro sua causa aliquid agere et tam ex secunda cautione sese obnoxiam facere, in quantum hoc fecit, quam pignus aut intercessorem
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ꝯtisctus fuiis .ẜ. ad quiruntur uus
cadẽ obsuãtur. q̃ inmat̾iis. ⁊ nuptialib
rebus stacita sunt ¶ nou aut̃ ypoche¬
hunc scu iam mortui sꝑaie audoãt noc
set trã modõ ł alienacone ł ypotera suo

Expanded text:
adquiruntur, iura eadem observentur, quae in maternis et nuptialibus rebus statuta sunt. Non autem hypothehuc seu iam mortui sperare audeant nec sed tantummodo alienatione vel hypotheca su
Abbreviated transcription (Latin):
.t. cuius nt̃a suggestio meminit .l ĩcer
germanũ cius ũcicur mãgnicudo tua
dĩisis leogibus exutraq ꝑte ꝓlacis nrãn
credidit consulendam ciłc clem̃ciã cu̾
mult diũsis uius leccõibus eurdẽ ialłi¬

Expanded text:
 cuius vestra suggestio meminit, et germanum eius vertitur, magnitudo tua diversis legibus ex utraque parte prolatis nostram credidit consulendam esse clementiam, cum mulier diversis iuris lectionibus idem i
Abbreviated transcription (Latin):
diuor rtro pͥncipiũ thcodosũ. ⁊ malenti¬
mani q̃ cauetur quicquid matit᷑ ł upor ĩ
potestare conilituꝙ ĩuicẽ sibi reluiq̾unt
scqũs eit ĩ ambigius acq leg̃ diũsis it̾pc̃a¬
cõibus titubantes causas becugne acq
uaturał uiris mod̾amine cẽꝑare. ũ pigat
uoᷤ inp̃scatiquoq neg̃o doquo sublimitas
tua suogessit cquitati ꝯ uenientẽ uiliani

Expanded text:
Valentiniani, qua cavetur, quidquid maritus vel uxor in potestate constituti invicem sibi reliquerint, sequens est ambiguas atque legum diversis interpretationibus titubantes causas benigne atque naturalis iuris moderamine temperare, non piget nos in praesenti quoque negotio, de quo sublimitas tua
Abbreviated transcription (Latin):
ebiumus porcõies sũ mulier morrtis alis̾
exsilus cmancipatos expr̃e alios aut ĩ pa¬
cna potestace dimesit in hoc casu dispa¬
riutitur martc defiince bñfic̾e. quo ca
porcõnem quos ad huc insacris ꝯͣcinet u

Expanded text:
ero mulier moriens alios ex filiis emancipatos a patre, alios in patria potestate dimiserit, in casu dispari utitur maritus defunctae beneficio, quod portionem, quos adhuc in sacris retinet, u
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑali p̾scripcõue obitante cas dem res
omnib modis uendicare nisi forte pꝰꝙͣ
potestate ꝑentum eos contigĩt potesta¬
te lib̾ari tm̃ cemporis assiͥit ut ex coͥ¬
tinua ⁊ ĩ concussa tenentis possõe eꝯr e
dudatur intencio

Expanded text:
temporali praescriptione obsistente easdem res omnibus modis vindicare, nisi forte, postquam potestate parentium eos contigerit liberari, tantum temporis effluxerit, ut ex continua et inconcussa tenentis possessione eorum excludatur intentio
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ t̃p̾tacõe scĩmus utq̃ ꝑfilios nepotes ꝓ¬
nepotes it̃ꝙ filias neptes ꝓneptes qͣuis
inpotesbate sint mune ad quiri d̾ cͥni¬
mus amarito ł uxoie quoconr ciculo
collata sũ ultima uoluntate cr̃asmissa

Expanded text:
 filios nepotes pronepotes itemque filias neptes proneptes, quamvis in potestate sint, minime adquiri decrevimus a marito vel uxore quocumque titulo collata sive ultima voluntate transmissa,
Abbreviated transcription (Latin):
endi dum taxat haist ĩ diẽ uice faculti¬
parentes aũt penes quos pͣat̾natũ rerñ
utendi fruendi quia cm̃ po̾tatas est.om¬
nem debent cuende tri indiliginciait
ad hib̾esi ꝙ iure siliis debetur ĩ exami̾̃e
ꝑse ł ꝑ procuracoum possõe ⁊⁊ sumptꝰ
e fructib inpignore fac̾e̾. ilitẽ infi̾nci¬
bus ressstẽ acꝙ omnia ita age̾ camd̃

Expanded text:
 facultaParentes autem, penes quos maternarum rerum utendi fruendique tantum potestas est, omnem debent tuendae rei diligentiam adhibere et quod iure filiis debetur in examine per se vel per procuratorem poscere et sumptus ex fructibus impigre facere et litem inferentibu
Abbreviated transcription (Latin):
posico prouocacõnis auxilio iñ execu¬
cõnis cludunt. noc iam opimonis ꝯx̃¬
plum. nec resucatonas p̃cas cuuant i¬
prouocacõ eitimetur. mox ꝙ debitum
exgatur

Expanded text:
io vim exsecutionis eludunt nec iam opinionis exemplum nec refutatorias preces curant pprovocatio aestimetur moxque debitum exigatur
Abbreviated transcription (Latin):
leot ualicum censcius ne ł alluniou̾
ionorare incia ł remꝰ noxiam poiso̾ai¬
bus iudeamiur iudice simili necea
quidͥ q̃ paludibus ant̃ca ł pascuis uide¬
bancur ad scapta si sumptibus poisõi
cim ccascri ł sunccõnes enigi concedim̃
nceolenit dilugentes oꝑam suam agͥ
deduse culture noc diligentiã suam ł.
dĩpnosam inclligaut ciũ logis crmue¬

Expanded text:
us, ne vel adluvionum ignorare vitia vel rem noxiam possessoribus videamur indicere. Similiter nec ea quidem, quae paludibus antea vel pascuis videbantur adscripta, si sumptibus ac laborratim censeri vel functiones exigi concedimus, ne doleant diligentes operam suam agri dedisse culturae nec diligentiam suam sibi damnosam intellegant
Abbreviated transcription (Latin):
udelicet diem̃i uiro liblłcutes q̃ ap̃ arbi¬
tros gosta sunt suscipiãt cegnicẽnes in¬
ducant. et ca q̃ getuntus excipiant sci¬
bant scripta q̃ litagator edant᷑ ã et̃ ap
arbitros lioctilliultes sunt ex desegõne
nra cognoscentes excipiunt sũ sacratis
dicancur sane si illustrum ac magni
decoratus dionitatenꝑiacui:. codẽ al ẜ¬
uando ut si alt̾ conuitus sit arbit᷑ qui
ñ illuitoe nictuit dignitatẽ quicquid¬

Expanded text:
i vero libellenses quae apud arbitros gesta sunt suscipiant, cognitiones inducant et ea quae geruntur excipiant scribant scriptaque litigatoribus edant: qui etiam apud arbitros, licet illustres sint, ex delegatione nostra cognoscentes excipiunt, si in sacratisdicantur. Sane si illustrium ac magnifdecoratus dignitate reperiatur: eodem observando et si alter ei coniunctus sit arbiter, qui non illustrem meruit dignitate
Abbreviated transcription (Latin):
refcratur clom̃ciam de nogõ q̃ cuidi¬
cand̾ ci cradidimꝰ ł dequo prosua
int̾dicõne iudicau̾it petrncis au̾o¬
ab oo disceptatum eit sũ ad icum sit
cide̾ suo gcitioni quid̾ refetendi pla¬

Expanded text:
referatur clementiam de negotio, quod iudicandum ei tradidimus vel de quo pro sua iurisdictione iudicaverit, petentis a noab eo disceptatum est, sive additum sit eidem suggestioni, quid referenti pla
Abbreviated transcription (Latin):
dicrum spacia eydie sin̾e difinita sũt
incra qͥ gesta una cum rełone littiga¬
toubus ꝯuenit p̾stati iudice et osfc̃o
ciuis si itacuca fui̾t aliqua ꝑce nu¬
cilata młcte subiaccucibus. Ax podo am¬

Expanded text:
dierum spatia ex die sententiae definita sunt, intra quae gesta una cum relatione litigatoribus convenit praestari. iudice et officio eius, si statuta fuerint aliqua parte mutilata, multae subiacentibus. D. prid.
Abbreviated transcription (Latin):
cam auidice appisonem asfirmet pͥ¬
fectos adeat. ut ap̾ coidr̾ icigro licti¬
get camquam appiłone suscipta su¬
ꝑatus enim si iniuste appllãre uderit᷑
lice ꝑdica nocatus ab scrdat aũc siui¬
ñ reciꝑit adnos restare est nc̃ce. ut dig

Expanded text:
tam a iudice appellationem adfirmet, praefectos adeat, ut aput eos de integro litiget tamquam appellatione suscepta. Superatus enim si iniuste appellasse videbitur, lite perdita notatus abscedet, aut, si vinon rec
Abbreviated transcription (Latin):
quam fiũt procuactus camim̃a ꝗ sicula.¬
pa sui fu̾it difata cognicõ ł minĩe acdõm
suc alfĩit ł delata probaũit procalũpnu
quid soluat penam logibus consticutam
mpꝰ. cum quid̾ ꝑloges sacras q̃ conlli¬
procomuencõnb usq ad c̾tam quancita¬
tem p̃bñdis quãsuꝑ expu̾sis litutmł

Expanded text:
qua fuerit protractus examina, quod, si culpa sui fuerit dilata cognitio vel minime actioni suae adfuerit vel delata probaverit, pro calumnia quidem poenam luat legibus constitutam; m. Cum quidam per leges sacrasque constipro conventionibus usque ad certam quantitatem praebendis qu
Abbreviated transcription (Latin):
accꝑunt clanionbus. icon peudiosis scõir
renouan iubemus om̃s p᷑les accoies quas u̾¬
bosa quorundã int̾p̃tato iactare extra me¬
ciis concludi. nͥ logitimus modus qur ue
t̾ibus ci nr̃is legibus nũatus est ĩ t̾ruptõn̾e
cemꝑis introduãt sola.y pothecania. acbõe.⁊¬

Expanded text:
unt, clarioribus et compendiosis sanctionibus renovare, iubemus omnes personales actiones, quas verbosa quorundam interpretatio iactare extra metiis concludi, nisi legitimus modus, qui et veteribus et nostris legibus enumeratus est, interruptionem temporis introduxerit: sola hypothecaria ac
Abbreviated transcription (Latin):
q gase litigator credid̾it. ꝙ ĩ iudicio
acco fuit omissum ap̃ cum qui de appllo¬
ne cognoscit prosoquatur. cum notũ
gcrentibus nobis aluis incħĩ iudiciis quã
nuticiam locum hoe deb̾c not̾ia res fol̾te

Expanded text:
gasse litigator crediderit, quod in iudicio acto fuerit omissum, apud eum qui de appellatione cognoscit persequatur, cum votum gerentibus nobis aliud nihil in iudiciis quam iustitiam locu
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃. ⁊ Dimis ꝑpam. iudex pignori
marcelle capi ac dislrahi nusit aute.
rem uidicatam prius estergont sua¬
to oĩdme actonem adu̾sus oamdi¬
ngris. et cã cognita suãm accipias¬
rom iudicatam p̃sas prouuicieĩ
pignoubus captis ac distractis ad me¬
lumentum produci iubebit q̃ sino¬
uata causa cit exilipulatu tibi actõ
q̃ int̾ccisit conibantuis desid̾at ione¬
dium. sutaꝙ p̾sidẽ prounncie qui
tem iudicatã alignd adicnsu alle¬
orãis ras soli q̃ pignori dace siuit
dui. subastatas. exconpacto si a̾bic̃o¬
medio res camdiu cracta ad eifrm̃¬

Expanded text:
. Nimis propere iudex pignora Marcellae capi ac distrahi iussit ante rem iudicatam. prius est ergo, ut servato ordine actionem adversus eam dirigas et causa cognita sententiam accipiasrem iudicatam praeses provinciae etiam pignoribus captis ac distractis ad emolumentum perduci iubebit. quod si novata causa est, ex stipulatu tibi actio quae intercessit, constantius desiderat remedium. si itaque praesidem provinciae, qui rem iudicatam ris res soli, quae pignori datae sunt, diu subhastatas ex compacto sive ambitiomedio res tam diu tracta ad ef
Abbreviated transcription (Latin):
cacurum. ł relaturum ce cise promissis
płota fiu̾̃nt nichil pꝰ hanc ł qꝰlib et sp̃ale.
ac requisicum. ł quibuscom mõis fano¬
dum ut nista priora statuca sossꝙpnica¬
tis more eꝓplato gcita comicatum oĩa¬

Expanded text:
promiseris pleta fuerint, nihil posthac tibi quodlibet speciale ac requisitum vel quibuscumque modis favondum, ut iuxta priora statuta sollemnitatis more expleto gesta ad comitatum o
Abbreviated transcription (Latin):
mamplissimo p̾coriane
p̃fecturt iudicõ si concra
iis se icids assumãt non prouocãdi
s supplicandiliceatiam ministramus
icct pro cuna ł qualibet .p. ucilicatẽ
scu alia cã dicatur pro lata sãa nec
cuĩ punco prodat singulis sogum

Expanded text:
amplissimo praetorianae praefecturae iudicio, si contra ius se laesos adfirment, non provocandi, sed supplicandi licentiam ministramus, licet pro curia vel qualibet publica utilitate seu alia causa dicatur prolata sententia nec enim publice prodest singulis legum
Abbreviated transcription (Latin):
gocus mñ iudicia roquirendi expoctã¬
di ꝙ responsas om̃s oĩo causas relo̾nis
scties. conp̾hendat ut recitata cõsulcõe
q̃ ica cit dingenda ꝓpe mod̾ accor retẽ¬
sione non opus sit accis et nct̾io sotia

Expanded text:
gotiis nostra iudicia requirendi expectandique responsa, omnem omnino causam relationis series comprehendat, ut recitata consultatione, quae ita est dirigenda, propemodum actorum recensione non opus sit: actis etiam necessario socia
Abbreviated transcription (Latin):
nis ꝯstitutis de hus q̃ añ inpetͣtam uẽi¬
am etatis gessert̃ auxiliũ nũtegrũ te¬
stõnis deneget᷑. Si qñ sane ĩ minoris
sa suecesserit minor ininime ꝓhibeat᷑
mĩtegr̃ restõnis auxilio uti tpre illi¬
atꝰo Q si maioris fu̾it inmnor sa nactꝰ
qͣnc̃ ad eas ꝑtin cãs qͣs exꝑsona maioris
fu̾it consequtꝰ cm̃ tẽporis ad exponẽ¬
das mĩtegr̃ restõnes. decidendasq
causas acciꝑe debebit quant̃ deffũc¬
to cunꝰ heres aut bonoꝵ possesor doce¬
bit᷑ exstitisse ueliqum fuerat. Cin
u maior successionẽ fu̾t a deptus
minoris. Si quid̾ euuli iure abinte
sticucõis neg̃o solida sine ullatimim¬

Expanded text:
nis constitutis de his, quae ante impetratam veniam aetatis gesserunt, auxilium in integrum restitutionis denegetur. Si quando sane in minoris iura successerit minor, minime prohibintegrum restitutionis beneficio uti tempore illibato. Quod si maioris fuerit minor iura nactus, quantum ad eas pertinet causas, quas ex persona maioris fuerit consecutus, tantum temporis ad exponendas in integrum restitutionis decidendasque causas accipere debebit, quantum defuncto, cuius heres aut bonorum possessor docebitur extitisse, reliquum fuerat. Cum vero maior successionem fuerit adeptus minoris, si quidem civili iure ab intestitutionis negotio solida sine ulla
Abbreviated transcription (Latin):
obseruatis si diło ab actore petat᷑ que
nitͣ metas restõis uab aitari eaudẽ
quoõq flagitante eũs ꝯgnitis tͥbui
nõ queunt. Quippe si mconfimo legi¬
tum tẽporis petant᷑ et eiꝰ tͥminos ꝓ¬
rrogabunt diłoriem petitori conue
niet deuegari ineiꝰ n. arbido fuerat
to̾ inferra litiguĩcũ petite diłonis mo¬
rasuꝑstite spacio passet includi¶ d̾
culum dẽporis differi sanceimꝰ qr

Expanded text:
observatis, si dilatio ab actore petatur, quae intra metas restitutionis valet artari, eandem quocumque flagitante causis cognitis tribui non queunt  quippe si in confinio legitimi temporis petantur, et eius terminos prorogabunt, dilationem petitori deneniet; in ejus enim arbitrio fuerat, tunc inferre litigium, cum petitae dilationis mora superstite spatio posset includi. § 1culum temporis, deferri sancimus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Scnsemꝰ ut ois tm̃ quos supᷤ mimerauimꝰ
lioceat de inĩtegr᷑ restitõe discepta
gñalit̾ iudices dati st̃ uł ĩ alus spe¬
u̾. ¶ Dumes adolescentes qui
honestate moꝵ p̾diti pruam frugo̾
uł auor pr̃imonia sub̾nare cupi¬
unt et suꝑ ħ inperiali auxilio in¬
dig̾e ceperĩt. ita demũ etatis ueni¬
am inpetͣre audeant c̾ xx anni m¬
etas admpleuerĩt ita ut post mꝑe¬
tͦcũ etatis uemam ndẽ ip̃i ꝑ se pͥn¬
cipale bñficiũ allegantes ñ solum
bꝰ ĩdoneis aduocatis moꝵ suoꝵ insti¬
tuta ꝓbitatẽq ammi ⁊ testimõiũ
uite honestioris edoceant feminas
quoq quas moꝵ honestas mentisq¬

Expanded text:
censemus, ut eis tantum quos supra enumeravimus liceat de in integrum restitutione disceptargeneraliter iudices dati sunt, vel in aliis speu. Omnes adulescentes, qui honestate morum praediti paternam frugem vel avorum patrimonia gubernare cupiunt et super hoc imperiali auxilio indigere coeperint, ita demum aetatis veniam impetrare audeant, cum vicesimi anni metas impleverint, ita ut post impetratam aetatis veniam idem ipsi per se principale beneficibus idoneis advocatis morum suorum instituta probitatemque animi et testimonium vitae honestioris edoceant. Feminas quoque, quas morum honestas mentisq
Abbreviated transcription (Latin):
tbres pupille uicti sũt ĩ
integi᷑ iratitui pupillã illã desid̾a¬
bant cũ cũ nouis deffeusionib cãit
titrui posse dicas adeaut cͧuratores
uxoris cue npetant ut cãc ĩintegũ

Expanded text:
tores pupillae victi sunt, cum in integrum restitui pupillam desiderabant, cum tamen novis defensionibus causam instrui posse dicas, adeant curatores uxoris tuae et petant, ut causas in
Abbreviated transcription (Latin):
nõ reꝑitint cessise ac teminoremtẽ
integr̃restitius iudebit sitñ ĩi¬
striuũto ꝑ sacram̃ti religionem ma¬
iorem te ẽẽ asseuerasti nõ ignorare
debes exclus ũ tͥ ẽẽ inĩtegrꝰ restitu¬
cionis bũficiũ nͥ palam ⁊ eudent̾
deposicõem te fuisse minorẽ ostẽde
to nullũ t̾ suꝑ ẽẽ auxiliũ ꝑspitui¬

Expanded text:
non reppererit intercessisse, ac te minorem integrum restituistrumento per sacramenti religionem maiorem te esse adseverasti, non ignorare debes exclusum tibi esse in integrum restitutionis beneficium, nisi palam et evidenter depositiones te fuisse minorem ostenderto nullum tibi superesse auxilium p
Abbreviated transcription (Latin):
exteptis unħ casu caltiẽsibus .i quasi
castrensib tm̃nodo petulus quibus
nicħ uet exhac cã diminuitur. sicem̾
nec lib̾is ciuusconx serus aliquid do¬
minii aufertur. u pt̾ib amplior pad¬
crimonir ususi assignabitur n optr

Expanded text:
et in hoc casu castrensibus et quasi castrensibus tantummodo peculiis, quibus nihil nec ex hac causa diminuitur. Sic enim nec liberis cuiuscumque sexus aliquid dominii auferetur et patribus amplioris patrimonii usus fructus adsignabitur. 3a
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃. q Qũi indignum estobina¬
nem obsuacone irritas sieri tabulas q
indicia mortuor placuit ademptis
hiis quor̾ p̃magmarius usus est insti¬
uanciam utrum imꝑatiuis adiroc¬
tis u̾bis fiat aut inflexis nec cnĩ int̾e
si dicatur ħedem facio ł instituo ł uo¬
lo ł mando ł cupio ł eito ł erit sorqui
loqn̾di formata inititucõ ualeat si
modo ꝑcam liq̃bit uoluntatis intenc̃
nec nocia sint momenca ũboꝵ q̃ fortr
scnimetis ͣ balbuciens imga ꝓfudit
Impostoemis dͦ uidiciis odmendĩs
amoca erit sollempmum smonun

Expanded text:
m. Quoniam indignum est ob inanem observationem irritas fieri tabulas et iudicia mortuorum, placuit ademptis his, quorum imaginarius usus est, instiervantiam, utrum imperativis et directis verbis fiat an inflexa. Nec enim interest, si dicatur "heredem facio" vel "instituo" velgenere formata institutio valeat, si modo per eam liquebit voluntatis intentio, nec necessaria sint momenta verborum, quae forte seminecis et balbutiens lingua profudit. Et in postremis ergo iudiciis ordinandis amota erit
Abbreviated transcription (Latin):
mum ad se ꝯuocatos om̃s ut sũ scrip¬
cis teibentur. doce aut dem̃ expͥmant
nomina sp̃alit̾ ħedum ⁊ dignitatessĩ¬
gulor. iiudicia ne sola nominum cõ¬
memoracio quicquam ambiguitatis
ꝑiat.  . quoca quanca parte ł ex quot
unciis insuccessionem ad mitti deboant
i quid unumꝗͣq legatarium scu fidei¬
cõmissarumi ꝯsoqui ueluit omnia
demq palani dicant q̃ ulcĩarum ca¬
pit disposicõnum scries loge concessa
Quib omnib exordine ꝑ oratisimo
codemꝙ loco. icemꝑe set i tabularii.
manu conscriptis sub ocemptu .uii.
tam ab hiisdem costibus quam atabi¬
lario plenum obtinebit robur testanti
arbitrium q̃ ineumdem mod̾ erunt
obsuanda quamius non hedes non in¬
stitucre. sec logata solum ł fidei cõmis
fragilitas moitis p̃cipͥue cogitacõne tur¬
bata iinus memoria possitres plures
consoqui. pacebit eis licencia uoluntatẽ
suam sũ inceiłm̃ti sũ incodicilli cenore
conpõitam cui uelint scribendã õdẽait

Expanded text:
ut sine scriptis testentur, edoceat, deinde exprimat nomina specialiter heredum et dignitates singulorum et indicia, ne sola nominum commemoratio quicquam ambiguitatis pariat, et ex quanta parte vel ex quotis unciis in successionem admitti debeant et quod unumquemque legatarium seu fideicommissarium adsequi velit: omnia denique palam edicat, quae ultimarum capit dispositionum series lege concessa. Quibus omnibus ex ordine peroratis uno eodemque loco et tempore, sed et tabularii manu conscriptis sub obtentu septemtam ab isdem testibus quam a tabulario, plenum obtinebit robur testantis arbitrium. Quae in eundem modum erunt observanda, quamvis non heredes instituere, sed legata sfragilitas mortis praecipue cogitatione turbata minus memoria possit res plures consequi, patebit eis licentia voluntatem suam sive in testamenti vel in codicilli tenore composita
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ ncip codicillos : noq fidei cõmissũ
relinq̃re neq mortis cã donacõnem
celebrare concedatur nop libtatem sũ
tundicta sũ alio modo impoñe eidon
legi cam masculos quam feminas
obedire imꝑantes  Ubi aũ inhuius¬
modi uicus non nisi naturalis sũ
masculo sũ femine accidͭ calamitas
set morbus postra suꝑ ueniens liuo

Expanded text:
commissum relinquere neque mortis causa donationem celebrare concedatur nec libertatem sive vindicta sive alio modo imponere: eidem legi tam masculos quam feminas oboedire imperantes. Ubi autem et in huiusmodi vitiis non naturalis sive masculo sive feminae accedit calamitas, sed morbus postea
Abbreviated transcription (Latin):
ac consultissima loge sc̾imus
licete ꝑscripturã conficientibus cestam̃¬
tum si nullum scire uolunt ca q̃ ĩ eo
scripta sunt cõsignatał ligatam. uel
tm̃ clausam inuoluntã q ꝓferre scͥp¬
turã ł ip̾ius cestatoris ł cuuislib cesta¬
toris alt̾ius manu conscͥptã eamq ro¬
nis pub̾ibus omnib simul offerre sig¬

Expanded text:
 consultissima lege sancimus licere per scripturam conficientibus testamentum, si nullum scire volunt quae in eo scripta sunt, signatam vel ligatam vel tantum clausam involutamve proferre scripturam vel ipsius testatoris vel cuiuslibet alterius manu conscriptam eamque ronis puberibus omnibus simul offerre sig
Abbreviated transcription (Latin):
rio re ũ ut dcm̃ est patefacca cuius cou¬
sa conuocati sunt i carcula ꝓmetur ꝙ
susceptam cestacori retitabit cabularĩ
simul ⁊ testibus ut ubi teno eor cunc¬
tis innocũit elogium ip̃e suum ꝓsite¬
atur agnoscẽ uexanimi sui q̃ locta sunt
disposuise fña i infine subscriptio se¬
quatur cestium nec non tam ominũ
non inomnib locis datur q̃rentibus in¬
bemꝰ ubi cabilarus reꝑiriri non poisit

Expanded text:
cta, cuius causa convocati sunt, et chartula prometur, quam susceptam testatori recitabit tabularius simul et testibus, ut, ubi tenor eorum cunctis innotuerit, elogium ipse suum profiteatur agnoscere et ex animi sui quae lecta sunt disposuisse sententia, et in fine subscriptio sequatur testium nec non omnium signnon in omnibus locis datur quaerentibus, iubemus, ubi tabularius reperiri non possit,
Abbreviated transcription (Latin):
stum piua fide p̃cibus int̾ cot nobi¬
les ꝓbacas ꝙ ꝑsonas i conscienciam
pͥncipis crnct sicut igitur secutus oit
qui actis ciuiscomꝙ uidicis aũ mu¬
nicipum. aut auribus pͥuator m̃tis
sue postremum publicauit uidiciũ
ita n ͨ de eius umquã successione trac¬
cabitur qui nobis medus  coto uire
ꝙ ĩ nr̃is est scͥntis. conilitutũ ceite
succrdit: nec sane illud ħedibus nocẽ¬
noc̾e ꝑmictimꝰ si rescripta nr̃a nich il
deadem uoluntate respond̾int uolũ¬

Expanded text:
sertum mera fide precibus inter tot nobiles probatasque personas etiam conscientiam principis tenet. Sicut igitur securus erit, qui actis cuiuscumque iudicis aut municipum aut auribus privatorum mentis suae postremum publicavit iudicium, ita nec de eius umquam successione tractabitur, qui nobis mediis et toto iure, quod nostris est scriniis constitutum, teste succedit. Nec sane illud heredibus nocere permittimus, si rescripta nostra nihil de eadem voluntate responderit. volu
Abbreviated transcription (Latin):
ci. cum ꝓħide ag̃x cuncta susficiat iius
om̃e implire ip̃a adicio uideitur omni¬
bus ⁊ienim p̃standum esse censemus
ut Rido arbitrio cui testandi facultas
suppotit Nicccisorem suam ablacispos¬
sit p̾cibus decłarareu stabile sciat õẽ
quod fecĩt nec militut᷑ hĩs ꝑtimescat
cum ablatas p̃ces ẜ uoluntace̾ defunca¬
s doneis possit castibus conꝓbare siciala

Expanded text:
sufficiat et ius omne ipsa complere aditio videatur. Omnibus etenim praestandum esse censemus, ut libero arbitrio, cui testandi facultas suppetit, successorem suum oblatis possit precibus declarare et stabile sciat esse quod fecerit, nec institutus heres pertimescat, cum oblatas preces secundum voluntatem defuncti idoneis possi
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ n Polumus conuelli deficienci¬
um scriptam uix ac sollempnit̾ uolũ¬
tatem d̾ ꝗdam morientis supp̾mũ ⁊ ñ
scriptum ꝓcessisse confirmatur arbitͥ¬
um caiquam patrimonium suumad
nos deficiens maliuãt ꝑeciñe omnibus
quim pͥuatis imilitantibus int̾dicint
ut huius ꝑhibrant tellimonia ⁊ falsi¬

Expanded text:
 Nolumus convelli deficientium scriptas iure ac sollemniter voluntates, dum quoddam morientis supremum et non adscriptum processisse confirmatur arbitrium, tamquam patrimonium suum ad nos deficiens maluerit pertinere. Omnibus enim privatis et militantibus interdicimus, ut huiusmodi perhibeant testimonia
Abbreviated transcription (Latin):
nam̃ huĩmodi ꝑsonam lict̃as sciẽ¬
com omnia q̃ pͥori intdiximus ħ
ei suia moni scubenti ꝑmittimꝰ
sin aũt inforcunium discretũ est
ꝙ ita raro conting̾. ⁊ surdis licet
inullum esse exposuisse qui penitus
ñ exudiat siquis supra colibrum ilłiꝰ
cuit  meo auce cui morbus super¬
ueniens auditum tm̃ medo abstulit
noc dubitati potest qumn possit oĩa

Expanded text:
sonam litteras scientem, omnia, quae priori interdiximus, haec ei sua manu scribenti permittimus. Sin autem infortunium discretum est, quod ita raro contingit, et surdis, licetet nullum esse exposuisse, qui penitus non exaudit, si quis supra cerebrum illiuscuit. In eo autem, cui morbus superveniens auditum tantummodo abstulit, nec dubitari potest, quin possit omnia
Abbreviated transcription (Latin):
dicilł sen fidei ꝯmissariis epłis iure scͥp¬
tis obsuand̾ critri sicuti priscis logibus
caucum eit imꝑatori queq ł auguste¬
mp̃ ħPac consulcusima loge sc̃i¬
mus ut carentes occulis seu morbol.
ita nati ꝑn̾cupacõnem sue condant
mod̾amma uoluntatis p̾sentibus .uii.

Expanded text:
dicillis vel fideicommissariis epistulis iure scriptis observandum erit. et sicuti Priscis legibus cautum est, imperatori quoque vel Augustp. Hac consultissima lege sancimus, ut carentes oculis seu morbo vel ita nati per nuncupationem suae condant moderamina voluntatis, praesentibus septem
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ s Suinus de .uii. ceitibus defũt.
ł coram testatore om̃s codem loco celtes
suo ł alieno anulo non signauerunt
ris sollempnitatem soc ad fidei ꝑtinẽt
q̃stionem ut appareat utrum uõlunca¬
łabalẽo inconsulte delecta sunt anab
d̾t Testandi cã depecunia sua le¬
gibus certis facultas eit ñ nccdicõnis
mutare formam ł iuri pił. derogare.⁊

Expanded text:
 Si unus de septem testibus defuerit vel coram testatore omnes eodem loco testes suo vel alieno anulo non signaverint, ris sollemnitatem, sed ad fidei pertinet quaestionem, ut appareat, utrum testatorvel ab altero inconsulte deleta sunt, an ab di. Testandi causa de pecunia sua legibus certis facultas, non iurisdictionis mutare formam vel iuri publico derogare cu
Abbreviated transcription (Latin):
S I Licet antiquis legair ꝑmittebat᷑
pupilł si tribunatum nũm meirantur
ultimum elogium consicẽ posse at tñ
ĩ dignum ñis temꝑib esse uidecur cum
qui stabilem m̃ten nondum ad eptus ẽ
ira ꝑtractare ł nitonera etate extali li¬
cencia parentibus forte suis ł alus ꝓpin¬
quis uocere ꝓpͥam subltanciam eytraneis
trlinqñtem᷑ idooꝙ ficri nullo mͦ. ⁊ocdutꝰ.

Expanded text:
 Licet antiquis legibus permittebatur pupillis, si tribunatum numeri mereantur, ultimum elogium conficere posse, attamen indignum nostris temporibus esse videtur eum, qui stabilem mentem nondum adeptus est,iura pertractare et in tenera aetate ex tali licentia parentibus forte suis vel aliis propinquis nocere propriam substantiam extraneis relinquentem. ideoque hoc fieri nullo modo
Abbreviated transcription (Latin):
defuncti se cura logata seu fidei con¬
missa scu li̾tates legibus ñ sit subiuxa
si tã sua sponte agnou̾ implen di ei
nec̃itatem habeat .s. s. luea
bebita dũsis ħ deficiens nominib
applsauit cum super flua ñ nocoant¬
oificium consuale publicari solent ĩ
codem reserentur nec usquã ꝑmictat᷑¬

Expanded text:
defuncti circa legata seu fideicommissa seu libertates legibus non sit subnixa, tamen, si sua sponte agnoverit, implendi eam necessitatem habeat. S. D. k. ersis hoc deficiens nominibus appellavit, cum superflua non noceantofficium censuale publicari solent, in eodem reserentur nec usquam permittat
Abbreviated transcription (Latin):
.. te iure ac sollemnit̾ deficͥaim extiãnt
uoluncaces ñ scriptum aliquid sib no¬
sttor nominũ ncõne falso altruere.
moliantur nemo ita relictus hr̃s ł se¬
gibus ad successionem uocatꝰ nr̃m ł po¬
tencior nĩor nomen horrescat nemo
ferre testimõia ĩ hc̃ modum ł susciꝑe
gestis huius uoces audeat nr̃o ł ũ pͥuate

Expanded text:
c sollemniter deficientium extiterint voluntates, non scriptum aliquid sub nostrorum nominum mentione falso adstruere moliantur. Nemo itaque relictus vel legibus ad successionem vocatus nostrum vel potentium nomen horrescat; nemo ferre testimonia in hunc modum vel suscipere gestis huiusmodi voces audeat nostro ve
Abbreviated transcription (Latin):
f. cuiuscomq gradus ł sexus cestam̾¬
ta face̾ sũ sine patris conscnsu bona
sũ cum eoꝵ uoluntate ulło i enim
modo hoc eis ꝑmittimus scrantiqua
si incaabus certis testamenta nullo .mͦ.¬
caltrensia peculia hr̃e exlegibus ꝯ¬
cessum est hãnt licenciam ĩca cm̃¬

Expanded text:
familias cuiuscumque gradus vel sexus testamenta facere, sive sine patris consensu bona sive cum eorum voluntate. Nullo etenim modo hoc eis permittimus, sed antiqua isi in casibus certis testamenta castrensia peculia habere ex legibus concessum est, habeant licentiam in
Abbreviated transcription (Latin):
tuam ħodem scripsit qñ teltm̃ ordinalit
sanc m̃tis fuit noc p̾ea aliciuus sccłis cõ¬
sciencia concrict̾ est sct̃ aut inpacientia
doloris aut aliqͥ furoris rebie contric¬
iudiciũ conuelli non debet. qd̾ si fucu¬
tatrm eius consuari leges uetant

Expanded text:
rdinavit, sanae mentis fuerit nec postea alicuius sceleris conscientia obstrictus, sed aut impatiens doloris aut aliqua furoris rabie constriciudicium convelli non debet. Quod si fututar
Abbreviated transcription (Latin):
te sortem derelinquũt huiusmodi uo¬
luncatem stabilem esse oppoit̾et
ap̃. s ctiniarns ł apparitoi sbus uiror¬
qui magnificor magistior militum.
iussionibus ł accõnibus obcemꝑant i si
nomina cor matriculis militatibus re¬
ferri uid̾ancur nullatenus ĩ uttimis uo¬

Expanded text:
e sortem derelinquunt, hujusmodi voluntate stabilem esse opportetp. Scriniarios vel apparitores, qui virorum magnificorum magistrorum militum iussionibus vel actibus obtemperant, etsi nomina eorum matriculis militaribus referri videantur, nullatenus in ultimis
Abbreviated transcription (Latin):
ante la te forme d̾clarant cui uelint ex ces¬
cestm̃ custodiendam mandare :sic fiꝰnã¬
q confidimꝰ ut non recipiat se tm̃ cͥcistͤ
ramquat infidiis totocculis spectata
tot insimniata sensibus tot nisuꝑ ĩ tuto.
locata manibus
uriosum insuis indiciis ul¬
cimum condic᷑e elogium posse licet
abantiquis dubicabatur tñ ⁊ retro pͥn¬
cipibus i nobis placuit nunc aũt di
mouit si cepto cestõ furor eum ĩ uasit
scĩmus ita q cale cestm̃ hominis qui
imipõ accu testĩ adu̾sa ualitudine tẽ¬
tus est ꝓnichsło esse sui u̾o uolu̾it indi¬

Expanded text:
antelatae formae declarant, cui velint ex testibus custodiendam mandare. sic fieri namque confidimus, ut non recipiat se tantum in carelinquat insidiis tot oculis spectata, tot insinuata sensibus, tot insuper in tuto locata manibusuriosum in suis indutiis ultimum condere elogium posse, licet ab antiquis dubitabatur, tamen et retro principibus et nobis placuit: nunc autem hmovit, si coepto testamento furor eum invasit. Sancimus itaque tale testamentum hominis, qui in ipso actu testamenti adversa valetudine tentus est
Abbreviated transcription (Latin):
mpͥ. s iquis modeitie nesaiꝰ et pudotis
ignanisamꝓbo pͥetillanti ꝓ maledc̃o
nomna nr̃a credid̾it lacescenda. ac
temu lantiast̾bulentꝰ obtrectaorr ĩ potoꝵ
fuit ᷤ pene nolumꝰ subiugaci te du

Expanded text:
p. Si quis modestiae nescius et pudoris ignarus improbo petulantique maledicto nomina nostra crediderit lacessenda ac temulentia turbulentus obtrectator temporum fuerit, eum poenae nolumus subiugari neque
Abbreviated transcription (Latin):
P a quis se l iutiã ab aliqͦ passum
putaũit ecq̃ rese̾m deferce uolu̾̃it. ñad
itacinanios decurrats p̾sidalẽ adeat
p̾acem aut libilõs auferẽs aut q̃ telas
suas ap̾ acta deponens

Expanded text:
 quis se iniuriam ab aliquo passum putaverit et querellam deferre voluerit, non ad stationarios decurrat, sed praesidalem, adeat potestatem aut libellos offerens aut querellas suas apud acta deponens.
Abbreviated transcription (Latin):
dos q meitos ponates spaciũ. tora loci
te ap̾ eũ qui adexibe̾d̾ missus ẽ copia nr¬
dinandi qui pꝰ ai quã ad iudicẽ uen̾itad¬
hibita aduotatõne tus debebit explota¬
re q̃itũ et cã dui ꝑari ꝯacõatore fortuna

Expanded text:
dosque maestos penates spatium coram loci nte aput eum qui ad exhibendum missus est copia nundinandi. Qui posteaquam ad iudicem venerit, adhibita advocatione ius debebit explorare quaesitum ac tamdiu pari cum accusatore fortuna
Abbreviated transcription (Latin):
legitimus successor pat fc̃ssit siueĩ
lalios desceudentes filios hãt eos mod̾
oĩb ad eiꝰ successiouem siũ testõ mouẽ¬
tes uocari net curie socũ ẽẽ p̃t ꝙͣ si qͣr¬
taporcio bonoꝵ el eid̾ curie debeat ᷑ eo ꝙ
mulbꝰ forte ex mortius libis curialia
uerit n de curiones sine dubio st̃ ucu¬
rialia ꝑag̾e mun̾a ꝯpellant᷑. Sine uͦ

Expanded text:
egitimus successor patri factus sit sive in imonio vel alios descendentes liberos habeat, eos modis omnibus ad eius successionem sine testamento morientis vocari nec curiae locum esse, praeterquam si quarta portio bonorum eius eidem curiae debeatur eo, quod nullus forte ex mortui liberis curialia verit, decuriones sine dubio sint et curialia peragere munera compellantur.  1
Abbreviated transcription (Latin):
istr̃a c̃ en fec̾it filiosq bfilias habue¬
ruit non soł scd̾os lib̾os qui post sotem
edeti sunt iustos ⁊ inpotostate eẽ pr̃ib¬
post dotem ĩscptam lib̾i siue ⁊̃ ab hac
luce subtracti nõ añriores filios iustos
hab̾i iͥ ĩ utraꝵ tẽpe uiuẽtes ⁊ suꝑstites
utatem pouitus iuhibendã cẽsemꝰ suffi

Expanded text:
instrumenta cum ea fecerit filiosque vel filias habuerit, non solum secundos liberos qui post dotem editi sunt iustos et in potestate esse patribpost dotem conscriptam liberi sive etiam ab hac luce subtracti, non anteriores filios iustos haberi, nisi in utroque tempore viventes et superstites litatem penitus inh
Abbreviated transcription (Latin):
exdud̾e cũ grãs agere fiĩb suis post̾iores
debcaut quoꝵ beueficio ip̃i sunt iusti fi¬
iii ⁊ noinẽ ⁊ ordinem subseciutin .n. ne¬
siñ p̾ea una ead̾q lance trittinari ⁊ cẽs
suos ⁊ inpocestate sius existere geuito¬
rib ut nec pͥor nec inmor ullo hãt discͥ¬

Expanded text:
 cum gratias agere fratribus suis posteriores debeant, quorum beneficio ipsi sunt iusti filii et nomen et ordinem subsecuti. Neque enim vesive postea, una eademque lance trutinari et omnes suos et in potestate suis existere genitoribus, ut nec prior nec iunior ullo habeatur discr
Abbreviated transcription (Latin):
ał ꝯgnati ex matͥua linendescẽ dentes
Rascendentes reꝵx lat̾e ueniẽtes adciꝰ
uocentur successionẽ tc̃ ea quid̾ ã e
patre naturali adest ꝓuenunt eid
curie ꝯretͥe siauid a post filio pꝰ eaq

Expanded text:
gnati ex materna linea descendentes vel adscendentes vel ex latere venientes ad eius vocentur successionem, tunc ea quidem, quae a patre naturali ad eum pervenerunt, eidem curiae competere: si quid vero filio posteaq
Abbreviated transcription (Latin):
uocare non licet set si hec epꝑ sana slia
nouendid uł exceptionete doli mali
siłac iuam olegeris tuenẜ eictare .⁊¬
si defensione monstrata nolueus uti
quãtituaint̾ est pot̾is expeuri.¬
d̾. Macpia patus qui fund̾ aphnlipo
ꝯduxit exsuccessione tibi quesica dño fũ¬
di ꝓ debitis iisolutum mat̾ tua dandosł
nõgocium fecisti ratum oblato dobito si
non si locator uire pignoris ebligata gͥ¬

Expanded text:
vocare non licet: sed et si hoc ex persona sua vindicet, vel exceptione te doli mali, si hanc viam elegeris, tueri vel evicta re, etsi defensione monstrata nolueris uti, quanti tua interest poteris experi. Mancipia patris, qui fundum a Philippo conduxerat, successione tibi quaesita domino fundi pro debitis in solutum mater tua dando nihil non fecisti ratum, oblato debito, si non haec locator iure pignoris obligata
Abbreviated transcription (Latin):
defmudari sin aut̃ casualis est cõ¬
dicõ  exfmcune insidiis defecĩt cc̾
hũanicastis intuitu. lib̾cacem ciqͥ&̾
omnimodo conpece ħoditatem aũt
siquid̃ soluendo sit ad alios uenire
quos loges uocabant  si non aliqus
fuisset sbllicutus. sin aut̃ soluẽdo

Expanded text:
defraudari. Sin autem casualis est condicio et ex fortunae insidiis defecerit, tunc humanitatis intuitu libertatem quidem ei omnimodo competere, hereditatem autem, si quidem solvendo sit, ad alios venire, quos leges vocabant, si non aliquis fuisset substitutus. Sin autem solvendo
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ naximũ uicium anciq̃ subcili¬
catis p̃senci loax corrigimus q̃ putauit
alia suta esse obsuanda insuccessione
parencum si ex cestõ yemant ĩ mascu¬
lis ⁊ alia infeminis cum ab incestõ
simile uis ucriq sexi resuauerunt᷑ et
alus ũbis ex ħndari debe silium sanxtr̃t¬
⁊ alus filiam ͥ int̾nepoces exħrdandes

Expanded text:
 Maximum vitium antiquae subtilitatis praesenti lege corrigimus, quae putavit alia esse iura observanda in successione parentum, si ex testamento veniant, in masculis et in feminis, cum ab intestato simile ius utrique sexui servaverunt, et aliis verbis exheredari debere filium sanxerunt, aliis fi
Abbreviated transcription (Latin):
sine ucił esset calis substituto  ꝓsuum le¬
gacum substicõ post mortem pupilli le¬
gatauo ad quiratur sũ inutilis est huiꝰ
cire sec expectand̾ esse substitucdnis cu̾e¬
tum ⁊ siquid̃ pupillo mortuo locus
qͣ ad mod̾ onim uet̾es sicum lib̾cate
ĩ suspcnso fiat lib̾cas u ltatu lib̾ ĩ taili¬

Expanded text:
 esset talis substitutio et per servum legatum substitutio post mortem pupilli legatario adquiritur, sive inutilis est huiusmodi cire, sed expectandum esse substitutionis eventum. Et si quidem pupillo mortuo locus 3b . Quemadmodum enim veteres, si cum libertate in suspenso fiat libertas et statuliber intelle
Abbreviated transcription (Latin):
incodicillis añ ei lib̾datem irliquis¬
sec si possit illic̃õ uałe ⁊ ille cam
hĩs quam lid̾ feri ne indeacur ꝑ
codicillos ħrditas cõfirmari inqui¬
non pot̾ nos i tali disposicõue lie
incodicillis su̾it scupta. ⁊ lib̾tacem
tatem. wbenignam int̾p̾tacõuem
ĩdulexinus exgratulentur cum ñ
cur cum canita uit̾ eos nr̃i num̃is
benignobentia esfusa est ut usile

Expanded text:
quisset, si possit institutio valere et ille tam heres quam liber fieri, ne videatur per codicillos hereditas confirmari, in quinon potest: nos in tali dispositione, licet in codicillis fuerit scripta, et libertatemtatem et benignam interpretationem indulgemus, ut gratulentur, cum non tur, cum tanta in eos nostri numinis benivolentia effus
Abbreviated transcription (Latin):
phonis acfelicis equos cua pocuna ꝯpa¬
ratosł insolutum aꝓpͥo debitore tibi
craditos uui de hiis utriusq uoluntate
de disti adparend̾ placitis eos mandatiiu¬
dicio ꝯuentos bona fid̾e̾ urget.

Expanded text:
phonis ac felicis equos tua pecunia comparatos vel in solutum a proprio debitore tibi traditos uni de his utriusque voluntate dedisti, ad parendum placitis eos mandati iudicio conventos bona fides urguet.
Abbreviated transcription (Latin):
i quis defiuitũ ioiate atq deserre xͥaue
reugionis acusat eũꝙ rad sacruoria tẽ¬
ploꝵ uł in nit᷑ indaicos trausisse ꝯtũdit
ea grã que testari minime potuisse con
ficiosis accõib cõstitutũ ẽ ppͥas etigat
accões fut᷑iꝙ iudicii hulcẽmodi sqitiat᷑

Expanded text:
ae religionis accusat eumque in sacrilegia templorum vel in ritus iudaicos transisse contendit eaque gratia testari minime potuisse confficiosis actionibus constitutum est, proprias exserat actiones futurique iudicii huiuscemodi sortiatur
Abbreviated transcription (Latin):
gain testimonũs aliemi testam̃ti ut aut̃
iam sanximus nõ habeant facexẽm stulli in
h̾coita te succedãt a nemine scͥbant ħiedes.
Quos eciam p̾cipinꝰ ħ edes ꝓcui abicia lõ¬
gniis mãdar nisi pene uisum añt cẽ maioris¬

Expanded text:
egati sint, a testimoniis alieni, testamenti, ut ante iam sanximus, non habeant factionem, nulli in hereditate succedant, a nemine scribantur heredes. Quos etiam praecepissemus procul abici ac longius amandari, nisi poenae visum fuisset
Abbreviated transcription (Latin):
uea querei puplice te deb̾efa¬
tearis ꝯpensari ea que abeadem tibi
debentur is cuiꝰ deqa re nocõ est iu¬
ebit si n ex Ralendario n ex nectiga¬
libus n ex frumenti ł olei puplici pecu¬

Expanded text:
ea, quae rei publicae te debere fateris, compensari ea, quae ab eadem tibi debentur, is cuius de ea re notio est iubebit, si neque ex kalendario neque ex vectigalibus neque ex frumenti vel olei publici pecu
Abbreviated transcription (Latin):
cura. ĩ quib: casib  pupillos ieges acu¬
sari ꝯcedant c̃ caucius et melius est
cumsnasio ẽ ꝑfectissima u resions a fade
minores ci litem ĩ ferre. neexsua ĩꝑicia ł
uinenrli calore aliquid i dicant ł taceãt
pot̾at iadet̾iori casculo eos eriꝑe¬
D̾ ¶eterum dubitatõeni amputãces
postqmͣ testamẽtarii quid̾ s ꝑ in quisitõ¬
nem daci tutoris iunius auctoritas suffi¬
ciebat lic: plures fuerant non tñ diu̾sis
regionib destinarti legitime a̾ ł simpłi dat

Expanded text:
 in quibus casibus et pupillos leges accusari concedunt, cum cautius et melius est cum suasione perfectissima et responsa facere minores et litem inferre, ne ex sua imperitia vel iuvenali calore aliquid vel dicant vel taceant, poterat et a deteriore calculo  Veterem dubitationem amputantes, per quam testamentarii quidem vel per inquisitionem dati tutoris et unius auctoritas sufficiebat, licet plures fuerant, non tamen diversis regionibus destinati, legitimi autem vel simplicit
Abbreviated transcription (Latin):
finitum admĩsecõis officiuĩ
college cui indẽpitati p̃stande ido¬
nei fueruit postea q d̾ nõ dñ ꝯue¬
mũtur minꝰ idonei effectisunt ui¬
cium alienecessa cõis ad dispendiu̾
tuũ ꝑtin̾e iurisi acõ nõ patitur.
siñ cumeod̾ loco seu ꝓm̃cia ꝯsticu¬
tossi dum fu̾it licẽtiam habet ad¬
holescens ⁊ uñ eoꝑelig̾e. tot debit̾
erig̾e cessione iudelicet ab eo adu̾sꝰ
cetos tutores seu. cu. actõnũ ei ꝯpecẽ¬

Expanded text:
finitum administrationis officium collegae tui indemnitati praestandae idonei fuerunt posteaque, dum non conveniuntur, minus idonei effecti sunt, vitium alienae cessationis ad dispendium tuum pertinere iuris ratio non patitur. in eodem loco seu provincia constitutos necdum fuit, licentiam habet adulescens et unum eorum eligere et totum debitum exigere, cessione videlicet ab eo adversus ceteros tutores seu curatores actionum ei competen
Abbreviated transcription (Latin):
ceri am̃t̃ de modo honoꝵ auerit ᷑ u̾ltͦ
ꝓ ferri. ⁊ apd̾ ⁊ ta ius dicentis ꝯͣ uti¬
litatem pupilloꝵ signari uan dubio
accopto ferre̾ de bebunt ca q̃ uir do¬
mis arhictur. merito adexibit õe m
eductõi minist̾ia studiaq erro¬
gata eẽ nec ferendris est nuenis
qui c̃ p̃sens eẽt studũsq eruditꝰ
atn alitus est sica ꝑ aliũ fecit᷑ ꝯse¬
uento iuxit aut millo lb̾i hamimis.

Expanded text:
ceri quam, cum de modo bonorum quaeritur, ultro proferri et apud acta ius dicentis contra utilitatem pupillorum signari, non dubio accepto ferre debebunt ea, quae vir bonus arbitrabitur merito ad exhibitionem educationis ministeria studiaque erogata esse. Nec ferendus est iuvenis, qui, cum praesens esset studiisque eruditus atque alitus est, si ea per alium se consevento vixerit aut nullo liberi hominis
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃. Si ꝯtramatͥs ultinã
uoluntatem fuscrmũ filio cõi tuto¬
rem datũ ꝓbaũis cum sine dãpno esti¬
macõis atutela remouend̾ p̃tor deẽn
uon suffragabit᷑¬

Expanded text:
. Si contra matris ultimam voluntatem Fuscinium filio communi tutorem datum probaveris, eum sine damno existimationis a tutela removendum praetor decernet. non suffragabit
Abbreviated transcription (Latin):
pr̃ius sedł edc̃ formam abstẽtus
hr̃ditanis actionib auenirinulla
rtio suad nec adrem facit ꝙ ad
⁊ exostoꝰ geita sunt ꝑgeri debebũt
uit᷑ fuit ex non fuise abstentũ etti¬
matur cui ꝯsequensest ut sipp̃ eã
Insns t̾ẽ creditorib pat̾ͥs cuiretõ ꝯpe

Expanded text:
ernis secundum edicti formam abstentus est, hereditariis actionibus conveniri nulla ratio suadet. Nec ad rem facit, quod ex officio gesta sunt vel geri debebunt interfuit eius non fuisse abstentum aestimatur. Cui consequens est, ut, si propter eam versus te creditoribus patris tui pe
Abbreviated transcription (Latin):
pali icco ꝯueniri dese cetis ob cuspe
racoem non fuari detͥmenti ꝑ icło
substitutis uł si parit᷑ ad mĩstrasse
doceantur ⁊̃ aduersus umĩ lib̾ꝵ ex¬
periendi arbitruũ ꝯpet̾enta ut:
actõnes quas ad u̾sus alios habetis
ad electum trãsferatis¬

Expanded text:
ali loco conveniri debere, ceteris ob culpae rationem non servati detrimenti periculo substitutis, vel, si pariter administrasse doceantur, etiam adversus unum liberum experiundi arbitrium competere, ita ut actiones, quas adversus alios habetis, ad electum transfera