comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cis conspectu discessit
uanti ꝑ hunc sc̃m carcerali erga¬
stulo reuincti absoluti st̃. qͣntoꝵ
cõpeditoꝵ cathene siue cõpedes sunt
confracti: destis ẽ hodie moles illa fer¬
ri. que inbasilica eiꝰ aspicit᷑: de supra¬
dictis suppliciis aggregata.
uꝑ aũ in conspectu gunthranm
pͥncipis siagriũ augustudunen¬
sem ep̃m regi referentẽ audiui una
nocte in cͥiuitatib sẽptẽ carceraris
apparuisse beatũ uirũ. eosq absolu¬
tos ab ergastulis liberos abire ꝑmi¬
sisse. S nec iudices contͣ eos quicquã
agere deinceps ausi st̃. De cuiꝰ etram
sepulcro si febricitans. si frigoras ha¬
bens. ac diu̾sis morbis laborans pul¬
ceꝑit: mox recipiet sanitatẽ. Qd̃ ñ
ẽ dubiũ p̃stare eũ : qͥ ait scĩs suis.
Om̃ia quecũq petieritis in nomine

Expanded text:
cis conspectu discessit. X. Quanti per hunc Sanctum carcerali ergastulo revincti absoluti sint, quantorum compeditorum catenae sive compedes sint confractae, testis est hodie moles illa ferri, quae in basilica ejus aspicitur, de supradictis suppliciis aggregata. Nuper autem in conspectu Guntchramni principis Syagrium Augustodunensem episcopum regi referentem audivi, in una nocte in septem civitatibus carcerariis apparuisse beatum Virum, eosque absolvisse ab ergastulo et abire liberos permisisse; sed nec iudices contra eos quicquam agere deinceps ausi sunt. De cuius sepulchro si febricitans, si frigoras habens ac diversis morbis laborans pulceperit, mox recipit sanitatem. Quod non est dubium praestare eum qui ait sanctis suis: Omnia quaecumque petieritis in nomi
Abbreviated transcription (Latin):
et tunc pͥmũ post tot annorũ curri¬
cula ꝓcedens: ad martyriũ scĩuenit.
Ubi or̃onib rite ꝑfectis. oꝑiri cepit
tale tempus quo om̃s penitꝰ a memo¬
rato recedent loco. Quod cũ ita faclũ
uideret:cepit sede et uiuocare mar¬
tyrẽ sc̃m dicens. Sc̃e colothe bene¬
dic escã meã: atq int̾cessionib tuis
mecũ ꝓficisci dignare. Sũpto gͥ cibo
et facta rursus or̃one: circa solis occa¬
sũ ad monast̾ium susi rediit. Ubi matri
sue clementi que stromatens dicebat᷑.
libellũ dedit in amos ꝓpħe dicta con¬
scriptũ hoc ei dicens. Istud ep̃o qui
exul extat dabis: dicesq ei ut ꝓ me
orare dignetur. Pficiscor enĩ ad dñi
meũ. ⁊in ipsa nocte defecit⁊ neq
aut dolore ullũ capitis aut calorẽ
corporis lensit. s ipsa se ut erat iepe¬
lieuda cõposuit ip̃m suũ manib di

Expanded text:
Et tunc primum post tot annorum curriEt tunc primum post tot annorum curricula procedens, ad martyrium sancti venit. Ubi orationibus rite perfectis, opperiri coepit tale tempus diei, quo omnes penitus a memorato recederent loco. Quod cum ita factum videret, coepit sedere et invocare sanctum martyrem, dicens: Sancte Colothe, benedic escam meam, atque interventibus tuis mecum proficisci dignare. Sumpto igitur cibo, et facta rursus oratione, circa solis occasum ad monasterium suum rediit: ubi matri suae, Clementis, qui Stromateus dicebatur, libellum dedit, in Amos prophetae dicta conscriptum, hoc ei dicens: Istum episcopo qui exul stat, dabis, dicesque ei ut pro me orare dignetur, proficiscor enim ad Dominum meum. Et in ipsa nocte defecit, et neque aut dolorem ullum capitis, aut calorem corporis sensit, sed ipsa se ut erat sepelienda composuit, spiritum suum manibus Dei
Abbreviated transcription (Latin):
dero: ne ꝓpt̾ hoc ⁊ foras ꝓgredi cogar.
induta pannis in monast̾io sola re¬
sidebat opus suũ iugit̾ faciens. Tã
elegantis aũ forme erat ut castissi¬
mũ quoq et constantissimũ uirum.
uultus ipsiꝰ ac pulctudo posset illic̾e̾: n¬
si ita morib eẽt ornata. ut in semet ipsa
baberet mestimabilẽ quendã custodẽ
ꝓprie castitatis. qui etiã ocłos cuiꝰqͣm
turpit̾ cupientis ad ĩmensũ pudorem
cõpellet ac tumorem. De alia quadã¬
lia quoq in incinio cõmanebat
Icuiꝰ ego faciem quidẽ uidere ñ
potui: nunqͣm enĩ ex quo hinc mun¬
do renunciauit. de monastio refer¬
t egressa. In quo seraginta annos una
cũ matre sua habitans memorat᷑ im¬
Splesse. Cui ad postremũ cũ recessura
lothus uocabulo martyr. qui in eisdẽ
colebat᷑ locis. hoc ei dicens. Hodie ad
pͥma statim luce surretit. ac solito
mnore uestita in sportella sua panẽ et
oliuas et olera cominiita sustulit secũ:

Expanded text:
dero, ne propter hoc et foras progredi cogar. dero, ne propter hoc et foras progredi cogar. induta pannis, in monasterio sola residebat, opus jugiter suum faciens. Tam elegantis autem formae erat, ut castissimum quemque et constantissimum virum vultus ipsius ac pulchritudo posset illicere, nisi ita moribus esset ornata, ut in semetipsa haberet inaestimabilem quemdam custodem propriae castitatis. Qui et oculos cujusquam turpiter cupientis, ad immensum pudorem compelleret ac timorem. Alia quoque in vicino commanebat , cujus ego faciem quidem videre non potui; nunquam enim ex quo huic mundo renuntiavit, de monasterio fertur egressa, in quo sexaginta annos una cum matre sua habitans implesse memoratur. Cui ad postremum cum recessura lothus vocabulo martyr, qui in eisdem colebatur locis, hoc ei dicens: Hodie ad o audito, prima statim luce surrexit, ac solito more vestita, in sportella sua panem, et olivas, et olera comminuta sustulit secum.
Abbreviated transcription (Latin):
conu̾satione iuuentiũ. In quib ama¬
tam qͣndã noĩe ancillã xp̃i iã senẽ
iũdi. nonaginta iam in monast̾io
suo annos habentẽ: sicuti uicine
ipsiꝰ ⁊ ipsa referebat. Cum qua fexi¬
ginta numero mulieres habitan¬
tes atq in abstinentie puritate ꝑ
eiꝰ doctrinã uiuentes in tantũ ean¬
dẽ amatã om̃s diligebant: ut ne
clauẽ quidẽ uestibulo monast̾ii
ad similitũbinẽ cet̾aꝵ necesse ec̃t
affigi. Sola enĩ illic om̃s eas ĩmen¬
sa dilectio anus ipsius doctrinaq
retinebat: ad incorruptionis głam
corpora earũ mentesq conseruans.
Hec ipsa quã dixisenex usq adeo
pure mentis et corporis erat acogi¬
tatione et passione peccati. ut cũ
ad ipsam ingressus fuissem atq
sedissem: iuxta me indifferent᷑ se¬
deret: manus etiã suas suꝑ hume¬
ros meos poñet:stupendaq illi e¬
rat in xp̃o ĩmense fiducia castita
in monast̾io non tunica ñ mauorte
non calciamentis unqͣm nouis uti
uoluit: hoc dicens. Nichil tale desi¬

Expanded text:
one viventium ; in quibus Amatam quamdam nomine, ancillam Christi senem vidi octoginta jam in monasterio suo annos habentem, sicuti vicinae ipsius et ipsa referebant. Cum qua sexaginta numero mulieres habitantes, atque in abstinentiae puritate per ejus doctrinam viventes, intantum eadem omnes diligebant, ut ne clavem quidem vestibulo monasterii ad similitudinem caeterarum necesse esset infigi. Sola enim illic omnes eas immensa dilectio anus ipsius doctrinaque retinebat, ad incorruptionis gloriam corpora earum mentesque conservans. Haec ipsa quam dixi senex usque adeo purae mentis et corporis erat a cogitatione et passione peccati, ut cum ad ipsam ingressus fuissem, atque sedissem, juxta me indifferenter sederet, manus etiam suas supra humeros meos poneret, stupendaque illic erat in Christo immensae fiducia castitatis. in monasterio habens, non tunica, non mavorte, non calceamentis unquam novis uti voluit, hoc dicens: Nihil tale desi
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ uos nescire dicentes. ⁊pt̾e ⁊ qͥa
necesse erat ubiq me queri. Incel¬
la uͦ illiꝰ uirginis latui: ubi me
celari nulla pot̾at eẽ suspicio eo q̃d
et pulchra ⁊ uiuenis uidet᷑. duppli¬
cit̾ hoc meo consilio gaudens qd̾ et
me lucͥfac̾e̾m ⁊ salutẽ ipsiꝰ. ꝓ fui eñ

Expanded text:
rem vos nescire dicentes. Et propterea quia rem vos nescire dicentes. Et propterea quia necesse erat ubique me quaeri, in cella vero illius virginis latui, ubi me celari nulla poterat esse suspicio, eo quod et pulchra et juvenis videretur. Dupliciter hoc meo consilio gaudens, quod et me lucrifacerem, et salutem ipsius; profui enim
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut apud illã scias te posse saluari.
At illa tunc gaudio leticie sp̃ualis e¬
recta. ꝓiectisq cogitationib uanis ce¬
pit totis sensib eẽ cũ deo: sc̃mq uirũ
illũ ꝑ sex annos intͣ celle sue secreta ce¬
lauit quoãd memoratꝰ constantiꝰ u¬
xit: ipsa illi abluens pedes: ipsa ꝑse
om̃ia ei quecũq necessaria erant p̃pa¬
rans ac ministans. Libros quoq quos
ille q̃rebat mutuo sumens: atq ipsi
p̃bens legendos. Nullus tam̃ hominũ
in alȩxandrie ciuitate ꝑsexeninũ cotũ
ubuiã sc̃s athanasiꝰ ep̃s degeret potu
nit : nocte rursus ut fecerat priꝰ indutꝰ
bñ ꝓpriis uestib in eccłia subito stupen¬
tib cunctis⁊ admirantib inuenitur.
Quẽ om̃s tc̃ ueluti ex mortius susci¬
tatũ se uidere credebant. Amicis auͥ¬
sius intimis satisfaciebat. hoc dicens.
ꝓpt̾ea me ad ur̃as ñ contuli latebras.
ut tuto nirare possetis ubinã dege¬

Expanded text:
ita ut apud illam scias te posse salvari. ita ut apud illam scias te posse salvari. At illa cum gaudio laetitiae spiritualis erecta, projectisque cogitationibus vanis, coepit totis sensibus esse cum Deo, sanctumque illum virum per sex annos intra cellae suae secreta celavit, quoad memoratus Constantius vixit. Ipsa illi abluens pedes, ipsa per se omnia et quaecunque necessaria erant praeparans ac ministrans, libros quoque quos ille quaerebat, mutuo sumens, atque illi praebens legendos. Nullus tamen hominum in Alexandria civitate, per sexennium totum, ubinam sanctus Athanasius degeret potuinit, nocte rursus, ut fecerat prius, indutus bene propriis vestibus, in ecclesia subito stupentibus cunctis et admirantibus invenitur. Quem omnes tunc veluti ex mortuis suscitatum se videre credebant. Amicis autem intimis suis satisfaciebat, hoc dicens: Propterea me ad vestras non contuli latebras, ut tuto jurare possetis, ubinam dege
Abbreviated transcription (Latin):
testimoniũ clici om̃s ferebant qd̃
tunc cũ adhuc iuuenis uidet᷑ iugi¬
ti fortassis anorũ pulchritudinis
magne conspectus om̃iũ uitare con.¬
sueuisset: ne qua ꝓpt̾ miracłm uultꝰ
ex suspicione quorũdã macula nota¬
ret᷑. Qꝰ i tp̃i accidit ut arriani sub
constantio imꝑatore ꝑ p̃positũ eius
eusebiũ beato athanasio alexandri¬
no ep̃o fac̾ent factionẽ: et execrau¬
didit adq cõmisit: s cũ subito qui¬
dã p̃fecture apparitores ip̃m inue¬
stigantes domũ eiꝰ intrassent: tunica
ille cantũ sua byrroq uestitꝰ. medio
noctis surgens ad hauc uirginẽ uenit.
Ad quã cam inopinate rei nouitate
ꝑt̾ritã: his sc̃s ep̃s locutꝰ ẽ uerbis. Ab
arriauis inquit plurimũ queror:
calũpniosis criminib incusor. Ne gͦ et
ego irrationabili nota deformer.⁊ ꝓpt̃
me qui ad meã penã unque parati
sunt in peccatũ ruant: fugiendũ ma¬
gis crẽdidi. Ds̃ aũ mͥ hac nocte reue¬
lare dignatus ẽ dicens. Apũd nullũ

Expanded text:
ic omnes ferebant, quod tunc cum adhuc juvenis videretur, viginti fortassis annorum, pulchritudinis magnae, conspectus omnium vitare consuevisset, ne qua propter miraculum vultus ejus ex suspicione quorumdam macula notaretur. Quo in tempore accidit ut Ariani sub Constantio imperatore per praepositum ejus Eusebium beato Athanasio Alexandrino episcopo facerent factionem, et exsecranedidit atque commisit; sed cum subito quidam praefecturae apparitores ipsum investigantes, domum ejus intrassent, tunica ille tantum sua birroque vestitus, medio noctis fugiens, ad hanc virginem venit. Ad quam tam inopinatae rei novitate perterritam, his sanctus episcopus locutus est verbis: Ab Arianis, inquit, plurimum quaeror, et calumniosis criminibus incusor; ne igitur et ego irrationabili nota deformer, et propter me qui ad meam poenam inique parati sunt in peccatum ruant, fugiendum magis credidi. Deus autem mihi hac nocte revelare dignatus est, dicens: Apud nullum
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib aliis sub captuutatis ui gum
missis memorate sole euasert̾ atq
seruate sunt domꝰ. Que stũdio sc̃e
melanie tanqͣm sacrificiũ illd̾ qd̃
holocaustomata uocant deo fũant
reseruate: cet̾is in urbe qui eor
adu̾sabant᷑ saluti. sera penitentia
infructuosaq conclusis. De uirgine

Expanded text:
omnibus aliis sub captivitatis jugum omnibus aliis sub captivitatis jugum missis, memoratae solae evaserunt atque servatae sunt domus, quae studio sanctae Melaniae tanquam sacrificium illud quod holocaustoma vocant a Deo fuerant reservatae, caeteris in urbe qui eorum adversabantur saluti sera poenitentia infructuosaque conclusis. Evenit
Abbreviated transcription (Latin):
num̾atione collecto iherosolimã
rursus transuexit. Ibiq om̃ib opi
sis: intra qua draginta dies obtuna
ac mansuetissima feminaꝵ. beato
fine in dño requieuit. relicto ap̃d̃
iherosolimã monastĩo sufficientibq
sũptib deputatis. Ubi uͦ om̃s isti
abscessere de roma. tempestas quedã
ac ꝓcella barbarica opp̃ssit ipsã ur¬
bẽ repente: et usq adeo om̃ia eiꝰ in¬
uasit ac rapuit: ut ne es quidẽ qd in
publico stare consueu̾at relinquere¬
tur. Ita cuncta hostilis impetus p̃de
euertit ac ꝑdidit: ut illa roma q̃
inmille ⁊ ducentis annis aucta semꝑ
fuerat ac semꝑ ornata. una subito q̃¬
dã ruina ac solitudo maxima uidet᷑.
Tunc gͥ illi qui saluberrime doctri¬
ne obtẽꝑauerant letabant᷑. q̃d̾ in to¬
łandis malis quoꝵ mat̾ est semꝑ obsi¬
dio subtracti fuissent. Et illi quidẽ
qui obedire noluerunt stupuert̾ uir¬
tutẽ ⁊ głam dei qui tali ꝑmutatiõe
rerũ cred̾e ꝑsuasit incredulis. quia

Expanded text:
atione collecto, Jerosolymam rursus transvexit. Ubi omnibus suis sis, intra quadraginta dies, optima ac mansuetissima feminarum beato fine requievit, relicto apud Jerosolymam monasterio, sufficientibusque ei sumptibus deputatis. Ubi vero omnes isti abscesserunt e Roma, tempestas quaedam ac procella barbarica oppressit ipsam urbem repente, et usque adeo omnia ejus invasit ac rapuit, ut ne aes quidem quod in publico stare consueverat, reliquerit; ita cuncta hostilis impetus praedae evertit ac perdidit, ut illa Roma quae in mille et ducentis annis aucta semper fuerat, ac semper ornata, una subito quaedam ruina ac solitudo maxima videretur. Tunc igitur et illi qui saluberrimae doctrinae obtemperaverant, laetabantur, quod intolerandis malis, quorum mater est semper obsidio, subtracti fuissent. Et illi quidem qui obedire noluerunt, stupuerunt virtutem et gloriam Dei, qui tali permutatione rerum credere persuasit incredulis; quia
Abbreviated transcription (Latin):
tẽt. Illa aũ ipsis ista dicebat. Scͥptũ
estan te quãdringentos nume¬
ro annos: quia hora iam uenit ex¬
trema. Quid gͦ tam libent̃ mo¬
ramini in uanitatẽ ltuꝰ uite: Ti¬
mere nẽpe debetis ne antixp̃i tempus¬
cito adueniat: ⁊iam uobis diuitiis
ur̃is ac parentũ bonis frui minime
liceat. Et hos gͥ om̃s scłarib laqueis
liberatos: ad solitũdinũ uitã fecit
uenire. filiũ quoq admõdũ iuuenẽ
consilio suo docuit ut uolebat. ⁊ ad
siciliã usq ꝑduxit. om̃ib reb suis i

Expanded text:
teret. Illa autem ipsis ista dicebat: Scriptum teret. Illa autem ipsis ista dicebat: Scriptum est ante quadringentos numero annos: Quia hora jam venit extrema . Quid ergo tam libenter moramini in vanitate istius vitae? timere debetis ne Antichristi tempus adveniat: neque vobis divitiis vestris ac parentum bonis frui jam liceat. Et hos igitur omnes saecularibus laqueis liberatos, ad solitudinum vitam fecit venire. Filium quoque admodum juvenem consilio docuit ut volebat, et ad Siciliam usque perduxit; omnibusque rebus su
Abbreviated transcription (Latin):
sisse neptẽ suã melamã uiro renun¬
ciare autẽ post nuptias scło huic uel¬
le cognouisset: metuens ne qui ma¬
le uite homines ac male uite hor̃es¬
ac male secte ꝑu̾seq doctrine eidem
uingerent᷑. ob hoc ip̃m cũ iam admo¬
Dũ fenex hoc ẽ sexaginta eẽt annoꝵ.
de cesariensiũ ciuitate ad urbe ro¬
iugauit. atq illis ꝓpt̾ quos uen̾at
uisis. benedictũ illum quidẽ neptis
sue maritũ pini anũ nomine
honestũ ac nobilẽ uirũ. paganum
diuina gr̾a potuit ut etiã a concu¬
bitu se ꝓprie coniugis abstineret.
suã hoc ẽ uxorẽ filii suiꝑ om̃ia do¬
cuit. Itaq istis om̃ib suasit. ut re¬
b quascũq habebant mn urbe di¬
stractis: ad castũ atq tͣnquillum
uite portũ uenirent. Contͣ om̃s
q mat᷑nas: ueluti contra feras a¬
liquas cotidie dimicabat. Phibe¬
bant enĩ illi eam ab om̃ib cet̾is:
uerentes ne ⁊ alios ad tale ꝓp osi¬
tũ doctriue sue sermone conuer¬

Expanded text:
sisse neptem suam Melaniam viro, renunsisse neptem suam Melaniam viro, renuntiare autem post nuptias saeculo huic velle cognovisset, metuens ne qui malae vitae homines ac malae sectae perversaeque doctrinae eidem jungerentur, ob hoc ipsum cum jam admodum senex, hoc est sexaginta esset annorum, de Caesariensium civitate ad urbem Rovigavit, atque illic propter quos venerat visis, benedictum illum quidem neptis suae maritum, Pinianum nomine, honestum ac nobilem virum, paganum ualiter potuit, ut etiam a concubitu propriae se conjugis abstineret. suam, hoc est uxorem filii sui per omnia docuit. Itaque istis omnibus suasit, ut rebus quascunque habebant in urbe distractis, ad castum atque tranquillum vitae portum venirent. Contra omnes que matronas, veluti contra feras aliquas quotidie dimicabat. Prohibebant enim illi eam ab omnibus caeteris, verentes ne et alios ad tale propositum doctrinae suae sermone conver
Abbreviated transcription (Latin):
aliqua dixi: nichilominꝰ tam̃ et re¬
liqua que desunt meis fermonib
cophendã: qͣntũ opũ illa disꝑserit.
anore maximo d̾i ueluti flamma
in bonis facta: om̃s celi .iiͦiͦi. plage no¬
runt atq senserunt. ꝑ tͥginta enĩ et
septẽ annos suscipiens semꝑ ac pascens
limenta ac necessaria om̃ia minisfͥ¬
uit ecclesiis. monast̾iis. carterib at¬
q ꝑegrinis. Cun parentes quoq eiꝰ
ac filii ꝓcuratores ipsiꝰ ex facultatib
ꝓpriis multa p̃bebant. Que in tantũ
atq ita sugit᷑ in fuscipiendo om̃s ac
fouendo ꝑmansit. et ne uniꝰ quidẽ in
solo paline spaciũ uoluit possidere.
quatinꝰ aliqũ a dilectione xp̃i posset
auelli. Cuiꝰ orationib magnis atq
ꝑpetuis ⁊ ille ip̃e iuuenis erudi¬
tione laudabili morib bonis ⁊ sclari¬
b quoq honorib creuit. ꝑuenitq
ad nobiliũ matͥmoniũ nuptiarũ. ex
quo ⁊ filios suscepit duos. Post multũ
uero temporis cũ audisset cuidã nup¬

Expanded text:
 nihilominus tamen et reliqua quae desunt in his sermonibus comprehendam. Quantum opum illa disperserit, amore maximo Dei, veluti flamma in bonis facta omnes coeli quatuor plagae norunt atque senserunt. Per triginta enim atque septem annos suscipiens ac pascens sempelimenta ac necessaria omnia ministravit ecclesiis, monasteriis, carceribus, atque peregrinis. Cui parentes quoque ejus, ac filii procuratores ipsius, ex facultatibus propriis multa praebebant. Quae in tantum atque ita jugiter in suscipiendo omnes ac fovendo permansit, ut ne unius quidem in solo palmi spatium voluerit possidere.  aliquando a dilectione Christi posset avelli. Cujus orationibus magis atque perpetuis, et ipse ille juvenis eruditione laudabili, moribus bonis, et saecularibus quoque honoribus crevit, pervenitque ad nobilium matrimonium nuptiarum, ex quo et filios suscepit duos. Post multum vero temporis cum audisset cuidam nup
Abbreviated transcription (Latin):
paneniciũ. pampo. int̾ quos etiã quen¬
dã senẽ ammoniũ unã habentẽ aure
culã ⁊ duodecĩ ep̃os. prbrosq ⁊ alios
quosdã usq ad centũ decẽ numero
enta palestina ⁊ diocesareã dãpnasset
exilio: istõ hec beatissima om̃s secuta
ẽ.⁊ de ꝓpriis facultatib sius eis offici¬
Cũq ab illis qui in memoratoꝵ ui¬
tur ħ face̾. sicut mͥ ⁊ ipsi sepe refere¬
bant. nam ⁊ ego scm pithimũ ⁊ ysi¬
dorũ ⁊ pannuciũ uidi: benedicta
illa melania sũpta ueste uirili
circa uesꝑtinas boras om̃ia eis ui¬
te necessaria deferebat. Quo cogni¬
to palestine ꝓuincie consularis cre¬
dens qd̾ sinus suos posser fumo qͦ¬
dã atq t̾rore ex pecunia eiꝰ implere.
iussit eam ignota e nĩ erat illi cor¬
ripi et incarcerẽ tradi. Ex quo loco
tunc ei ꝑ int̾nuncios qͣsdã sc̃a illa
mandauit. Ego inquit illiꝰ filia:
extolłe si ueli ipsa me possũ. Nec

Expanded text:
Paphnutium, Pambo, inter quos etiam et quemPaphnutium, Pambo, inter quos etiam et quemdam senem Ammonium, unam lios quosdam, usque ad centum duodecim numero, circa Palaestinam et Diocaesaream damnasset exsilio; istos haec beatissima omnes secuta est, et ex propriis facultatibus eis miniCumque ab illis qui in memoratoretur haec facere sicut mihi et ipsi saepe referebant, nam et ego sanctum Pithimum, et Isidorum, et Paphnutium vidi, benedicta tunc illa sumpta veste puerili, circa vespertinas horas omnia eis vitae necessaria deferebat. Quo cognito, Palaestinae provinciae consularis, credens quod sinus suos posset fumo quodam atque terrore ex pecunia ejus implere, jussit eam ignota enim ipsis erat corripi atque in carcerem tradi. Ex quo loco tunc ei per internuntios quosdam sancta illa mandavit: Ego, inquit, illius filia, extollere, si velim, ipsa me possum: nec
Abbreviated transcription (Latin):
cã illa ⁊ multũ beata melania de
hnspano uł urbico gen̾e descen¬
dens. filia cuiꝰdã marcellini exconsu¬
redacta. diuinitatis amore eterno
sponso meruit copulari: usq in finẽ
uite sue diligens eũ. Que nulli secre¬
tũ cordis sui pandens. ꝓ hibebat᷑ en im
int̾ pͥncipia ualencis imperii ꝓcura¬
tore ante filio suo constitudo. que ha¬
bere in mobilib uidebat᷑ cũ certispu¬
eris ac puellis innauem misit. Ita¬
ꝙ festinans alexandriã nauiga.
Ex qua postea quã illic om̃ia uendi¬
dit ⁊ inpecunias totũ atq in aurũ
redegit. nitrie attigit montẽ: atq
ibidẽ uen̾abiles patres uidit. pãbo
beatissimũ. assisiũ famulũ xp̃i. se¬
rapionẽ quoq maiorẽ scitẽnsen.
p annuciũ. ⁊ ysidorũ confessorem.
cis sex tantũ mensib cõmorata:. om̃s qͥ
illic erant scõs uiros ꝑagrauit acuidit.
Post hec aũ cũ alexandrie p̃fectus au¬
gustalis ysidorũ ⁊ pichimũ. adelphiũ

Expanded text:
a illa et multum beata Melania , de Hispano vel urbico genere descendens, filia quidem Marcellini cujusdam exconsuredacta, divinitatis amore, aeterno sponso meruit copulari, usque in finem vitae suae diligens eum. Quae nulli secreta animi sui prodens prohibebatur enim inter principia Valentis imperii, procuratore ante filio suo constituto, ea quae habere in mobilibus videbatur cum certis pueris ac puellis in navem misit, itaque festinans Alexandriam navigavit. Ex qua posteaquam illic omnia vendidit, et in pecunias totum atque in aurum redegit Nitriae attigit montem; atque ibidem venerabiles patres vidit Pambo beatissimum, Arsisium famulum Christi, Serapionemque majorem, Scythensem Paphnutium, et Isidorum confessorem acis sex tantum mensibus commorata, omnes qui illic erant sanctos viros peragravit ac vidit Post haec autem cum Alexandriae praefectus Augustalis Isidorum, et Pithimum, Adelphium,
Abbreviated transcription (Latin):
tes eiusdẽ loci cłicos. ⁊ hoc pari am¬
mo facientes uitã suã pio stũdiosi¬
nierunt. Nulli quidẽ ex se uł leuẽ
dantes scandali suspitionẽ: totũ
uͦ orbẽ t̾iaꝵ sp̃uali edificatione ple¬

Expanded text:
tes ejusdem loci clericos. Et haec parittes ejusdem loci clericos. Et haec pariter facientes, vitam suam pio studio finierant, nulli quidem ex se vel levem dantes scandali suspicionem, totum vero orbem terrarum spirituali aedificatione ple
Abbreviated transcription (Latin):
tra eosuti: que congruo te pore sup¬
bos cõphensura mutat᷑. Talil gͦ ũbis
mor ip̃e t̾ritus iudex excusauit eidẽ
factũ suũ: ⁊ita eã ut meruerat ho¬
norauit: ⁊ iussit ut ad illos uiros
quociens uellet accẽd̾et. hec aui
reuocatis ab exilio memoratis ui¬
ris. monast̾iũ apd ierosolimã si bi
tempus impleuit. qͥnquaginta secũ
sorores uirgines hñs. Crat enã cũ ea ru¬
finus quidã noĩe cuiis italus ex aqͥle¬
gensi oppido. uir nobiliũ ⁊ in ꝓposito
singłari satis fortiũ morũ. Qͥ ⁊ ad p̃sbi¬
tatũ postea meruit ꝑuenire. Quonulł
sciens in sexu uirili potuit mueniri.
deo susciꝑe ꝓpriis sumptib ac foue¬
re consueuerant. om̃sq ad se ueni¬
entes meliores tantarũ ac taliũ rerũ
contẽplatione fecerunt. Illos etiam
quãdringentos numero monachos
qui ꝑpt̾ paulinũ se ab eccłia separa¬
tes ad eccłiã nr̃am uera suadendo
ac iugit̾ cunctos docendo reuocart᷑.
honorantes quidẽ ac sepe pascen¬

Expanded text:
tia uti, quae congruo tempore superbos comprehensura immittatur. Talibus ergo verbis mox ipse territus judex, excusavit eidem factum suum, et ita eam ut meruerat bonoravit. Et jussit ut ad illos viros, quoties vellet, accederet. Haec autem revocatis ab exsilio memoratis viris. monasterium apud Jerosolymam sibi tempus implevit, quinquaginta secum sorores virgines habens. Erat etiam cum ea Ruffinus quidam nomine, civis Italus ex Aquileiensi oppido, vir nobilium, et in proposito singulari satis fortium morum; qui et ad presbyteratum postea meruit pervenire. Quo nullsciens, in sexu virili potuit inveniri. Deo suscipere propriis sumptibus ac fovere consueverant, omnesque ad se venientes meliores tantarum ac talium rerum contemplatione fecerunt. Illos etiam quadringentos numero monachos qui propter Paulinum se ab Ecclesia separates, ad Ecclesiam nostram, vera suadendo, ac jugiter cunctos docendo revocaverunt, honorantes quidem ac saepe pascen
Abbreviated transcription (Latin):
mersus ẽ: ita ut nec cadauer eiꝰ
potͥit inueniri. digno dãpnatꝰ
iudicio. qui ꝑsecutionẽ in xp̃i¬
anos mouens. int̾ cet̾os. beatissi¬
mũ leuitã ⁊ martyrẽ laurentiũ
extinxit. Mox imꝑatores creati
st̃. gallus hostilianꝰ ⁊ galli filiꝰ
.uolusianꝰ. Sub his ȩmilianis. in
moesia res nouas molitus est.
Ad quẽ oppͥmendũ cũ ambo ꝓ¬
fecti eẽnt. interanne int̾fecti st̾:
ñ cõpleto biennio. Nicħ om̃uio
clarũ gesserunt. Sola pestilentia.
et morbis atq egͥtudinib: notꝰ
eoꝵ pͥncipatus fuit. sẜ miliꝰ obscu¬
rissime natꝰ: obscuriꝰ imperauit.
Siquidẽ maurus fu̾at. ac tercio
mense extinctꝰ ẽ. Hinc licinniꝰ ua¬
lerianꝰ in recia ⁊ norico agens ab
exertitu imꝑator ⁊ mox augustus ẽ
factus. Galienus quoq a senatu
rome cesa .r ẽ appellatꝰ. Horum
unꝑiũ romano nomini ꝑnitiofũ
⁊ pene exiciabile fuit : ut uł infe¬
licitate principũ uł ignauia: ger¬

Expanded text:
mersus est ita ut nec cadaver eius mersus est ita ut nec cadaver eius potuerit inveniri; || digno damnatus iudicio, qui || persecutionem in Christianos movens || inter ceteros beatissimum levitam et martyrem Laurentium extinxit. Mox imperatores creati sunt Gallus Hostilianus et Galli filius Volusianus. sub his Aemilianus in Moesia res novas molitus est; ad quem opprimendum cum ambo profecti essent, Interamnae interfecti sunt non completo biennio. nihil omnino clarum gesserunt. sola pestilentia et morbis atque aegritudinibus notus eorum principatus fuit. Aemilianus obscurissime natus obscurius imperavit, siquidem || Maurus fuerat || ac tertio mense extinctus est. Hinc Licinius Valerianus in Retia et Norico agens ab exercitu imperator et mox Augustus est factus. Gallienus quoque Romae a senatu Caesar est appellatus. horum imperium Romano nomini perniciosum et paene exitiabile fuit, ut vel infelicitate principum vel ignavia Ger
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ. sine contͦuersia clausit. ce¬
pit .occidit. Hanc maximi ꝑdi¬
tionẽ: beatꝰ martinꝰ aute p̃duit¬
Ualentinanꝰ gͦ recepta italia.
potitꝰ imꝑio ẽ. Andragatius co¬
mes cognita maximi nece. p̃cipi¬
tem sese e naui in undas dedit:
ac suffocatꝰ eIheodosiꝰ uͦ incruen¬
cã uictoriã deo ꝓcurante suscepit
Uictorẽ quoq maximi filiũ quẽ
imꝑatorẽ pat̾ gallis infantilieta¬
te reliquerat: extinxit¶Igit᷑ ua¬
lentiniauꝰ iunior cũ in galliam
tͣnsisset. ibiq tͣnquilla republica
in pace ageret: apud uiennã do¬
lo arbogastis comitis sui strangu¬
latꝰ ẽ: atq ut uoluntariã sibi con¬
sciuisse mortẽ putaret᷑ laqueo sus¬
pensus ẽ. Quo extincto. arboga¬
stes tyrannũ creauit eugenium:
eligens hominẽ cui tytulũ imꝑa¬
toris impon̾et. ip̃e acturus imꝑiũ
uir barbarus animo. consilio. ma¬
nu. audacia. potentiaq nimius.
contraxit undiq innum̾as inui¬

Expanded text:
tem sine controversia clausit cetem sine controversia clausit cepit occidit. || hanc Maximo perditionem beatus Martinus ante palentinianus, recepta Italia, potitus imperio est. Andragatius comes, cognita Maximi nece, ptem sese e navi in undas dedit ac suffocatus est. Theodosius incruentam victoriam deo procurante suscepit; Victorem quoque Maximi filium, quem imperatorem pater Gallis infantili aetate reliquerat, extinxit. Igitur Valentinianus iunior, cum in Galliam transisset ibique tranquilla re publica in pace ageret, apud Viennam dolo Arbogastis comitis sui strangulatus atque, ut voluntariam sibi conscivisse mortem putaretur, laqueo suspensus est; quo extincto Arbogastes tyrannum creavit Eugenium eligens hominem, cui titulum imperatoris inponeret ipse acturus imperium; vir barbarus animo consilio manu audacia potentiaque nimius, contraxit undique innumeras invi
Abbreviated transcription (Latin):
s non sinit ds̃ rem sue potentie
infideliũ uirtutẽ uĩderi. Con¬
t̾ritus namq diuuntꝰ ragodai¬
sus in asꝑo felusiam montis iu¬
go urgente undiq timore con¬
cluditur: agminaꝙ quib an¬
gusta dudũ uidebat᷑ italia. la¬
tendi spe. in unũ acparuũ uer¬
ticẽ truduntur. Quo cũ fame
⁊ siti conficerent᷑: rex ragodais
solus spem fuge sumens. captus
a romanis in uincla conicitur.
ac paulisꝑ retentꝰ uita pͥuatur.
Tanta uͦ multitudo captiuoꝵ
gothoꝵ fuisse fertur: ut uilis¬
simoꝵ pecudũ modo singulis
aureis passim greges hominũ uen¬
derent᷑ ¶Interea alaricus italiã
ingressus cũ ab honorio seddes quo

Expanded text:
Sed non sinit Deus rem suae potentiae Sed non sinit Deus rem suae potentiae infidelium virtutem videri. Contritus namque divinitus Radagaisus in aspero Fesulani montis jugo, urgente undique timore, concluditur, agminaque, quibus angusta dudum videbatur Italia, latendi spe, in unum ac parvum verticem truduntur. Ubi cum fame et siti conficerentur, rex Radagaisus solus spem fuga Romanis in vincla coicitur ac paulisper retentus vita privatur. tanta vero multitudo captivorum Gothorum fuisse fertur, ut vilissimorum pecudum modo singulis aureis passim greges hominum venderentur. || Interea Alaricus Italiam ingressus cum ab Honorio sedes, quo
Abbreviated transcription (Latin):
temptaret inuad̾e: morte ustis¬
sima penas luit. Stilico quoq oc¬
extabat honorii: regnũ et ipse eu¬
therio filio affectans. ingentia rei
publice intulit mala. Nanicũ sepe
delere posset barbaros fouit. Sepe
alaricũ cũ gothis uicit. sepe con¬
clusit: semꝑq dimisit. Cui quis
fu̾it exitus: suo meliꝰ in loco dicet᷑.
uisdauit italiã impetu. Nam fuis¬
se ui eiꝰ popło plusqͣm ducenta
milia gothoꝵ ferunt. Hic supͣ
hanc incredibilẽ multitudinẽ
indomitamq uirtutẽ barbarus
erat ⁊ scitha. qui omnẽ romani
geñis sanguinẽ diis suis ꝓpina¬
re deuouerat. Inuãdit ilico ro¬
mã pauor infuutꝰ. fit om̃iũ pa¬
ganoꝵ in urbẽ concursus. ac¬
clamat᷑ a cunctis se hec ideo ꝑ¬
peti qd̾ neglecta fueruit mag¬
norũ sacra deorũ. magnis que¬
relis ubiꝙ agit᷑: ⁊ continuo de
repetendis sacris ce lebrandisq
tractatur. feruent tota urbe
lues aliqua ꝓbris ingrauatur.

Expanded text:
temptaret invadere, morte iustistemptaret invadere, morte iustissima poenas luit. Stilico quoque Ocextabat Honorii regnum et ipse Eucherio filio affectans ingentia rei publicae intulit mala: nam cum saepe delere posset barbaros, fovit, saepe Alaricum cum Gothis suis vicit, saepe conclusit, semperque dimisit. || cui quis fuerit exitus, suo melius in loco dicetur.undavit Italiam impetu. nam fuisse in eius populo plus quam ducenta milia Gothorum ferunt. hic supra hanc incredibilem multitudinem indomitamque virtutem barbarus erat et Scytha, qui omnem Romani generis sanguinem diis suis propinare devoverat. invadit ilico Romam pavor infinitus, fit omnium paganorum in urbe concursus; adclamatur a cunctis se haec ideo perpeti, quod neglecta fuerint magnorum sacra deorum. magnis querelis ubique agitur et continuo de repetendis sacris celebrandisque tractatur; fervent tota urbe lues aliqua, probris ingravatur.
Abbreviated transcription (Latin):
bellũ acre nimis ⁊ ꝑtinar qua¬
le uix ulla narrat᷑ historia: nec
antea p̃liandi ardore quieuere
qͣm eis not suꝑueniens pegnã¬
diuoluntate ad mmeret Eoiã¬
quidẽ p̃lio centũ octoguita
milia hominũ cesa referunt᷑
tintũq ẽ sangiunis effusciut
paruulus qui ibidẽ labebatur
riuulus ĩmodiens subito torren̾
esfectus: edauera secũ traheret
pemptorũ. Actilam sane demor¬
te echii sua suspitio fefeslite he
incolumi ethio: rex ibi gotho¬
rutheodericus occubit Iñꝙ
plio qͣmuis neut᷑ cessisset exc¬
tus. constat tam̃ attilã fuisse

Expanded text:
bellum acre nimis et pertinax, quabellum acre nimis et pertinax, quale vix ulla narratur historia. nec ante a proeliandi ardore quievere, quam eis nox superveniens pugnandi voluntatem adimeret. eo siquidem proelio centum octoginta milia hominum caesa referuntur tantumque est sanguinis effusum, ut parvulus, qui ibidem labebatur, rivulus inmodicus subito torrens effectus cadavera secum traheret peremptorum. Attilam sane de morte Aetii sua suspicio fefellit: nam incolomi Aetio rex ibi Gothorum Theodoritus occubuit. In quo proelio quamvis neuter cessisset exercitus, constat tamen Attilam fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
affricã hunericus qui mortuo
geserito in regnũ successerat. ar¬
riana ꝑfidia trusis inexiliũ ef¬
fugatisq ampliꝰ qm trecentis tri¬
eorũ clausis. plebẽ uariis suppli¬
ciis affecit. Et quidẽ innumeris
manus abscidens linguas eorum
p̃cidit: nec tam̃ loquelem catho¬
lice confessionis eriꝑe potuit. A¬
pud britannias quoq ambrosiꝰ
aurelianꝰ qui solus forte roma¬
ne gentis saxonũ cedi suꝑfũat
purpurã induit: uictoresq saxo¬
nes britonũ ducens exertitũ sepe
suꝑauit. Atq ex eo tp̃r nẽ hi nẽ
illi palmã habuerunt. donec sa¬
rones potentiores effecti tota ꝑ
longũ insula potirent᷑ ¶Thesderi

Expanded text:
Africam Hunuricus, qui mortuo Geiserico in regnum successerat, Arriana perfidia trusis in exilium effugatisque amplius quam trecentis trieorum clausit, plebem variis suppliciis affecit et quidem innumeris manus abscidens linguas eorum praecidit nec tamen loquellam catholicae confessionis eripere potuit. Apud Brittanias quoque Ambrosius Aurelianus, qui solus forte Romanae gentis Saxonum caedi superfuerat, purpuram induit victoresque Saxones Brittonum ducens exercitum saepe superavit, atque ex eo tempore nunc hi nunc illi palmam habuerunt, donec Saxones potentiores effecti tota per longum insula potirentur. Theoderi
Abbreviated transcription (Latin):
lasse: freamq consiliũ dedisse
ut guinuloꝵ mulieres solutos
crines erga faciẽ ad barbe simili¬
tudinẽ cõponent. mancq pͥma
cũ uiris adẽẽnt: seq ad godam ui¬
dendas pariter in regione quam
ille ꝑ fenestrã orientẽ uersus soli¬
tus erat aspicere collocarent: atq
ita factũ fuisse. Quas cũ godam
Tunc frea uxor eiꝰ subuuxit: ut
quib nom̃ tribuerat. uictoriã
condonaret. Sicq guinulis. go¬
dã. iuictoriã fingunt concessisse.
di appellati st̃. ⁊ qd̾ godam ip̃e sit qͥ apud
ertũ tam̃ ẽ langobardos ab
intacte ferro barbe longitu¬
dine cũ pͥmũ guinuli dictifue¬
ruit: ita postmodũ appellatos eẽ.¬

Expanded text:
lasse, Freamque consilium dedisse, lasse, Freamque consilium dedisse, ut Winilorum mulieres, solutos crines erga faciem, ad barbae similitudinem componerent, maneque primo cum viris adessent, seseque a Wodan videndas pariter e regione, qua ille per fenestram, Orientem versus, erat solitus aspicere, collocarent; atque ita factum fuisse. Quas cum Wodan Tunc Fream subjunxisse, ut quibus nomen tribuerat, victoriam condonaret; sicque Winilis Wodan victoriam concessisse. di appellati sint, et quod Wota ipse sit, qui apud autem est, Longobardos ab intacte ferro barbe longitudine, cum in primis Guimuli dicti fuerunt, ita postmodum appellati
Abbreviated transcription (Latin):
nauia guinul cũ ibor ⁊agione du¬
cib. in regionẽ que appellat᷑ sco¬
riuga uenientes: ꝑ annos illic aliqͦt
resederunt. Illo itaꝙ tp̃r anibri et
assi guandalorũ duces: uicinas
quasq ꝓuincias bello p̃mebant.
hii iam multis elati uictoriis nun¬
cios ad guinulos mittunt. ut aut
tributa guandalis ꝑsolũent. aut
se ad belli certamina p̃parent. Lẽ
ibor ⁊ agio annitente matre gami¬
bara deliberant meliꝰ ẽẽ libertatẽ¬
armis tueri: quã tͥbutoꝵ eandẽ
solutione fedare. Mandant itaq
se pociꝰ qͣm seruituros. Erant tunc¬
Qͥ ppe qui uniꝰ ñ nimie amplitu¬
diuis insule c̾cia solũmͦ particula
tiquitas ridiculosã fabulã
qd̾ accedentes guandali ad godã
uictoriã de guinulis postulaue¬
rint: illeq respondit se illis uicto¬
riã daturũ: quos pͥmũ oriente
sole conspexisset. Tunc accessisse¬
dr̃ et gambara ad fream uxorem
godam ⁊ guinulis uictoriã. postu¬

Expanded text:
navia Winnili, cum Ibor et Aione dunavia Winnili, cum Ibor et Aione ducibus, in regionem quae adpellatur Scoringa venientes, per annos illic aliquod consederunt. Illo itaque tempore Ambri et Assis Wandalorum duces vicinas quasque provincias bello premebant. Hi iam multis elati victoriis, nuntios ad Winnilos mittunt, ut aut tributa Wandalis persolverent, aut se ad belli certamina praepararent. Tunc Ibor et Aio, adnitente matre Grambara, deliberant, melius esse armis libertatem tueri, quam tributorum eandem solutione foedare. Mandant per se potius quam servituros. Erant quippe qui unius non nimiae amplitudinis insulae tertia solummodo particula tiquitas ridiculam fabulam: quod accedentes Wandali ad Godan victoriam de Winnilis postulaverint, illeque responderit, se illis victoriam daturum quos primum oriente sole conspexisset; tunc accessisse Gambaram ad Fream, uxorem Wodan, et Winilis victoriam postu
Abbreviated transcription (Latin):
illuc ruitursi expectaret: subito
qd̾ sꝑare non pot̾at saxo cuidam
suꝑiectus insedit. Decursis siqui¬
dem iam om̃ib que sorbende erãt
aquis. ore illiꝰ fuerant margines
denũdati. Dumq ibi int̾ tor
angustias auxiꝰ uix ob metum
palpitans resideret. dilatãꝙ ad
modicũ mortẽ nichilomuꝰ oꝑire¬
tur: conspicit ecce subito qͣi ma¬
guos aquaꝵ montes de ꝓfundo
resilire. nauesq que absorte fue¬
rant pͥmas emergere. Cũꝙ una ex
ullis ei contigua fieret: ad eam se
nisu quo potuit app̃hendit. Nec
mora celeri uolatu ꝓpe littus ad¬
uectꝰ. nietuende necis calus euasit:
ꝓprii postmodũ ꝑicłi relator exi¬
stens. Nr̃m quoq id ẽ adriaticum
mare qd̾ licet minꝰ sit similit̾ tam̃
uenetiaꝵ histrieq littora ꝑua¬
dit. credibile ẽ paruos huiꝰmͦi
occultosꝙ habere meatus quib
et recedentes aque sorbeant᷑. ⁊rur¬
sũ inuasure litora reuomantur.
his ita p̃libatis: ad ceptũ narran

Expanded text:
illuc ruiturum exspectaret, subito illuc ruiturum exspectaret, subito quod sperare non poterat, saxo quodam superjectus insedit. Decursis siquidem jam omnibus, quae sorbendae erant, aquis, orae illius fuerant margines denudati. Dumque ibi inter tot angustias anxius, vix ob metum palpitans resideret, dilatamque ad modicum mortem nihilominus opperiret, conspicit ecce subito, quasi magnos aquarum montes de profundo resilire, navesque, quae absorptae fuerant, primas emergere. Cumque una ex illis ei contigua fieret, ad eam se nisu quo potuit apprehendit. Nec mora, celeri volatu prope littus advectus, metuendae necis casus evasit, proprii postmodum periculi relator existens. Nostrum quoque, id est, Adriaticum mare, quod licet minus, similiter tamen Venetiarum, Hystriaeque littora pervadit, credibile est parvos hujusmodi, occultosque habere meatus, quibus et recedentes aquae sorbeantur, et rursum invasurae littora revomantur. His itaque praelibatis ad coeptam narrand
Abbreviated transcription (Latin):
Affirmant ẽẽ et aliã huiꝰ mõdi uo¬
raginẽ int̾ britanmã insulã galli¬
camꝙ ꝓuinciã. cui etiã rei asti¬
pulant᷑ sequanite aquitanieq lit¬
tora. que bis in die tam fubitis in¬
undationib ob̃plent᷑. ut qui foctas¬
se aliqͣntulũ introrsus alittore re¬
ꝑtas fuerit euad̾e uix possit uide¬
as earũ regionũ flumina fontẽ uersus
cursu uelo cissimo relabi: ac ꝑ mul
toꝵ miliũ spacia: dulces fluminũ
limphas in amaritudinem uerti.
Triginta ferme a sequanicolit¬
tore euodia insula milib distat.
inqua sic̃ ab illiꝰ incolis asseu̾atur
uergentiũ ii eandẽ caribdim aqͤ¬
rũ garrulitas auditur. Audrui
quendã nobilissimũ gallorũ refe¬
rentẽ qd̾ aliquante naues prius
tempestate conuulse postinodum
oram usq ĩmanissimi illiꝰ bara¬
tri ꝑuenit. Qui cũ iã ꝓfundissi¬
mũ et sine fine patens chaos aspi¬
ceret ipsoq pauore p̃mortuus sese

Expanded text:
Adfirmant, esse et aliam huiusmodi voAdfirmant, esse et aliam huiusmodi voraginem, inter Britanniam insulam, Galliamque provinciam; cui etiam rei astipulantur Sequanicae, Aquitaniaeque littora, quae bis in die tam undationibus opplentur, ut, qui fortasse aliquantulum introrsus a litore repertus fuerit, evadere vix possit. Videas earum regionum flumina fontem versus cursu vetorum millium spatia, dulces fluminum lymphas, in amaritudinem verti. Triginta ferme a Sequanico littore Evodia insula millibus distat, in qua, sicut ab illius incolis asseveratur, vergentium in eamdem Charybdim aquarum garrulitas auditur. Audivi quemdam nobilissimum Gallorum referentem, quod aliquantae naves, prius tempestate convulsae, postmodum oram usque immanissimi illius baratri pervenit. Qui cum jam profundissimum, et sine fine patens chaos aspiceret, ipsoque pavore praemortuus, se
Abbreviated transcription (Latin):
ec satis ꝓcul ab hoc de quo p̃¬
misimus littore contͣ occiden¬
talẽ partẽ qua sine fine occeanũ
pelagus patet ꝓfundissima aqͣꝵ
illa uorago ẽ: quã usitato noĩe
maris umbilicũ uocamꝰ. que bis
indie fluctus absorbere ⁊ rursũ
dora accedentib ac recedentib
fluctib celeritate ninna fiericõ¬
ꝓbat᷑. huiꝰmodi uorago siue uer¬
tigo a poeta uirgilio caribdis
appellat᷑: quã ille infreto siculo
eẽ suo incarmine loquit᷑ hoc mͦ
dicens. Dextrũ scilla latus. leuũ
implacata. saribdis obfidet. atq
imo baratr̃ ter gurgite uastos
sorbet in abraptũ fluctus. rur¬
susq sub auras erigit autennos
⁊ sidera uerberat unda. Ab hac
trahi affirmant᷑ tanta celerita¬
te. ut sagittaꝵ ꝑ aera lapsus
imitari uideantur. ⁊ nonnun¬
qͣm in illo baratro horrendo ni¬
nus exitu ꝑeunt. Sepe cũ iam
iamq mergende sint. subitis
undarũ molib retͦacte. tanta
rursus agilitate exinde elon¬
gant᷑ quanta priꝰ attracte sunt.

Expanded text:
ec satis procul ab hoc de quo praemisimus litore, contra occidentalem partem, qua sine fine oceanum pelagus patet, profundissima aquarum illa vorago est, quam usitato nomine maris umbilicum vocamus. Quae bis in die fluctus absorbere et rursumilla litora accedentibus ac recedentibus fluctibus celeritate nimia fieri conprobatur. Huiusmodi vorago sive vertigo a poeta Virgilio Caribdis appellatur; quam ille in freto Siculo esse suo in carmine loquitur, hoc modo dicens: “Dextrum Scylla latus, laevum implacata Caribdis Obsidet, atque imo baratri ter gurgite vastos Sorbet in abruptum fluctus, rursusque sub auras Erigit alternos, et sidera verberat unda”. Ab hac trahi adfirmantur tanta celeritate, ut sagittarum per aera lapsus imitari videantur; et nonnumquam in illo baratro horrendo nimis exitu pereunt. Saepe cum iam iamque mergendae sint, subitis undarum molibus retroactae, tanta rursus agilitate exinde elongantur, quanta prius adtractae sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
mate cohibuerunt. hec sunt. Petrus
de altino. clarissimꝰ ingenuiꝰ de sa¬
bione. agnellus tridentinꝰ. uinior
ueronensis. horociꝰ uincentinꝰ. rusti¬
cus de tarusio. fonteiꝰ feltinꝰ. agnel¬
lus de acilo. laurentiꝰ beldunensis.

Expanded text:
mate cohibuerunt hec sunt: Petrus mate cohibuerunt hec sunt: Petrus de Altino, Clarissimus, Ingenuinus de Sabione, Agnellus Tridentinus, Iunior Veronensis, Horontius Vicentinus, Rusticus de Tarvisio, Fonteius Feltrinus, Agnellus de Acilo, Laurentius Bellunensis.
Abbreviated transcription (Latin):
is dieb defuncto helia aquilei¬
ensi patͥarcha post qͣm .xu. an¬
nos sacerdotiũ gesserat. seuerus hiuc
succedens regendã suscepit eccłiam.
Quẽ smaragus patricius ueniens
de rauenna ingradus ꝑ semet ipsũ
e basilica extrahens rauennã cũ in¬
uiria duxit. cũ aliis tͥb ex histria
atq iundemio. necñ etiã antonio
iã sene. eccłie defensore. Qͥb cõnui¬
nans exilia atq uolentiã inferens
cõmunicare cõpulit ioħi rauennati
ep̃o tͥũ capituloꝵ dãpnatori. qui
a tp̃r ugilii uł pelagii pape a roma¬
ne eccłie describerat socierate. Erem¬
plo uͦ anno e rauenna ad grados re¬
uersi sunt. Qͥb nec plebs cõmunicare
uoluit: nec cet̾i ep̃i eos recepert̾. Sina¬
nio correptꝰ. successorẽ romanũ patri¬
ciũ accipiens. constantinopolĩ reme
inmariano: ubi receperunt seuerũ
patͥarchã aquileiensẽ dantẽ libel-¬
lũ erroris sui quia triũ capitulorũ
dampnatorib cõmunicau̾at rauen

Expanded text:
is diebus, defuncto Helia Aquileiensi patriarcha, postquam quindecim annos sacerdotium gesserat, Severus huic succedens regendam suscepit ecclesiam. Quem Smaracdus patricius veniens de Ravenna in Gradus, per semet ipsum e basilica extrahens, Ravennam cum iniuria duxit cum aliis tribus ex Histria atqueuimdemio, necnon etiam Antonio iam sene Ecclesiae defensore. Quibus comminans exilia atque violentiam inferens, communicare conpulit Iohanni Ravennati episcopo, trium capitulorum damnatori, qui apae Vigilii vel Pelagii a Romanae ecclesiae describerat societate. Exempto vero anno, e Ravenna ad Gradum reversi sunt, quibus nec plebs communicare voluit, nec ceteri episcopi eos receperunt. Smaste correptus, successorem Romanum patricium accipiescoporum in Mariano, ubi receperunt Severum patriarcham Aquilegensem, dantem libellum erroris sui, quia trium capitulorum dampnatoribus communicarat Ravenn
Abbreviated transcription (Latin):
etiã absente: multi de uirga quã u
manu ferre solitus erat suspensos atq
tebant. Nam et de stratu eiꝰ siquis etg
quippiã abstulisset: erat p̃sens medi¬
camentũ. Armentaria aũ neptis eius
cũ grauit̾ quodã tp̃r in adolescentia
sua a quartano fatigaret᷑ incõmõdo:
ac medicorũ studio plerũq fota nul¬
lũ posset sentire leuamen: ⁊ ab ipso
confessore beato sepiꝰ ut orationi insi¬
steret hortaret᷑: quadã die eo absente¬
lectũ eiꝰ expetiit. In quo decũbens: sta¬

Expanded text:
illo absente multi de virga quam in illo absente multi de virga quam in manu ferre solitus erat suspensos atque lebant. Nam et de stratu eius si quis aegrotus quidpiam abstulisset, erat praesens medicamentum. Armentaria autem, neptis eius, cum graviter quodam tempore in adulescentia sua a quartano fatigaretur incommodo, ac medicorum studio plerumque fota, nullum possit sentire levamen et ab ipso confessore beato saepius, ut orationi insisteret, hortaretur, quadam die lectum eius expetiit, in qua posita
Abbreviated transcription (Latin):
tissime silentiũ ibierat. Pͥostea psal¬
lentiũ tanquã multaꝵ uocũ. ꝑ
triũ horarũ ⁊ fere ampliꝰ spacium
incõmune reddebant. Nam ipleto
cursu reu̾tens ad lectulũ. ita se caute
suꝑ stratũ suũ deponebat: ut prsus
nemo sentiret. Obseruatores uͦ ostiũ
baptisterii obseratũ inuenientes: cla¬
ue sua solite aꝑiebant. Cõmotoq si¬
gno. sc̃s dĩ sic̃ reliqui nouus ad offici¬
ũ dñicũ consurgebat.
um aũ inergumum eũ in pͥmo
die ep̃atus sui confit̾ent᷑: roga¬
bant eũ prb̃ri ut eos bñdic̃e dignaret᷑.
Qd̃ ille uirilit̾ ne uanã incurreret
glam refugiebat: clamans indignũ
se ad manifestandas uirtutes dũicas
ẽẽ muustrũ. S tam̃ quia diutiꝰ hoc
dissimulare ñ potuit: adduci eos
ad se iubeus sine ullo tactu. facto tan¬
tũ signo crucis econtͣ. uerbo demonia
discedere imperabat. Qd̃ illi ꝓtimus
audientes corpora que nequicia sua
deuinrerant absoluebant. Nam illo

Expanded text:
tissime silentium erat: postea psaltissime silentium erat: postea psallentium tanquam multarum vocum per trium horarum et fere amplius spatium in commune reddebant. Nam, impleto cursu, revertens ad lectulum, ita se cante super stratum deponebat, ut prorsus nemo sentiret: observatores vero ostium baptisterii obseratum invenientes, clave sua solite aperiebant, commotoque signo, sanctus Dei, sicut reliqui, novus ad officium dominicum consurgebat. Nam cum inergumini eum in primo die episcopatus sui confiterentur, rogabant eum presbiteri, ut eos benedicere dignaretur. Quod ille viriliter, ne vanam incurreret gloriam, refugebat, clamans, indignum se ad manifestandas virtutes dominicas esse ministrum, sed tamen, quia diutius hoc dissimulare non potuit, adduci eos ad se iubens, sine ullo tactu, facto tantum signo crucis econtra, verbo daemonia discedere imperabat. Quod illa protinus audientes, corpore quae nequitia sua devinxerant absolvebant. Nam et