comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rem uirbonus dicendi peritus: anteuita
sic lingua in rep̃ hensibilis quaeritur ut
doctus merito suscipiatur: perdit enim
auctoritatem docendi cuius sermo opere
destruitur unius uxoris uirũ. De hoc supra
diximus : nunc tantum ad monemus ut si
unius uxoris uir&iam ante baptismũ quaȩ¬
ritur : c&eta quoque quae praecepta sunt
ante baptismum requiramus: neq enim
comp&it uniuersa postbaptismũ: & unũ
hoc mandatũ intellegere ante baptismũ
sobrium siue uigilantem. Nnganoc. quip¬
peutrumq significat prudentem ornatũ¬
hospitalem doctorem Sacerdotes quimi¬
nistrant intemplo dĩ prohibentur uinum & si¬
cerabibere ne lncrapula &ebri&ate ad gra¬
uentur cordaeorũ. & ut sensus officium ex¬
hibensdõ uigeat semper & tenuis sit
Quod autem infert prudentẽ. excluditeos qui
sub nomine simplicitatis excusant stultitiã
sacerdotum: nisi en im cerebtũ sanum fuerii.
omnia mem bra inuitio erunt. ornatus qq̃

Expanded text:
rem: \'uir bonus, dicendi peritus.\' ante uita, rem: \'uir bonus, dicendi peritus.\' ante uita, sic lingua inreprehensibilis quaeritur, ut merito suscipiatur. perdit enim auctoritatem docendi, cuius sermo opere destruitur. uniusuxoris uirum: de hoc supra diximus. nunc tantum admonemus, ut, si unius uxoris uir etiam ante baptismum quaeritur, cetera quoque, quae praecepta sunt, ante baptismum requiramus. neque enim conpetit uniuersa post baptismum et unum hoc mandatum intellegere ante baptismum. sobrium siue uigilantem — quippe utrum que significat -, prudentem, ornatumhospitalem, doctorem: sacerdotes, qui ministrant in templo dei, prohibentur uinum et siceram bibere, ne in crapula et ebrietate adgrauentur corda eorum et ut sensus officium exhibens deo uigeat semper et tenuis sit. quod autem infert \'prudentem\', excludit eos, qui sub nomine simplicitatis excusant stultitiam sacerdotum. nisi enim cerebrum sanum fuerit, omnia membra in uitio erunt. \'ornatum\' quoque
Abbreviated transcription (Latin):
losophum non faciunt iniuriam de mostheni
& platoni sed res ipsas absq personis de fini¬
unt : sic in descriptione ep̃i & in eorũ expositi¬
one quaescripta sunt quasi speculum sacer¬
dotii proponitur: Iam in potestate & cons¬
cientia singulorum est quales seibi aspiciant.¬
& uel dolere ad de formitate uel gaudere ad
pulchritudinem. Siquis episcopatum defide¬
rat bonum apus desiderat. Opus non dignitatẽ.
laborem non delicias: opus perquod humilitate
decrescat non intumescat fastigio. Oport& er¬
go ep̃m In rep̃hensibilem eẽ. Idipsum quod adti¬
tum. Siquis est sine crimine : om̃s uirtutes in
uno sermone conp̃hendit. & penerem contra
naturam exigit: sienim omne peccatũ &iam
inotio so uerbo rep̃hensione dignumest: Quis
ille qui absque peccato id est sinerep̃hensione uer¬
s&ur inmundo : sed futurus pastor ecclesiae
talis eligitur: ad cuius cõnparationẽ reste grex
c&eri nominentur definiunt r& hores orato¬

Expanded text:
losophum, non faciunt iniuriam Demostheni losophum, non faciunt iniuriam Demostheni et Platoni, sed res ipsas absque personis definiunt, sic in descriptione episcopi et in eorum expositione, quae scripta sunt, quasi speculum sacerdotii proponitur. iam in potestate et conscientia singulorum est, quales se ibi aspiciant, ut uel dolere ad deformitatem uel\' gaudere ad pulchritudinem possint. si quis episcopatum desiderat, bonum opus desiderat: opus, non dignitatem, laborem, non delicias: opus, per quod humilitate decrescat, non intumescat fastigio. oportetergoepiscopuminreprehensibilemesse:id ipsum, quod ad Titum: si quis est sine crimine, omnes uirtutes in uno sermone conprehendit et paene rem contra naturam exigit. si enim omne peccatum, etiam in otioso uerbo, reprehensione dignum est, quis est ille, qui absque peccato, id est sine reprehensione, uersetur in mundo? sed futurus pastor ecclesiae talis eligitur, ad cuius conparationem recte grex ceteri nominentur. definiunt rhetores orato
Abbreviated transcription (Latin):
unius mulieris possit intelligi ut ad coitum
magis referatur quam ad dotales tabulas:
noserat chiro graphum decr&i quod erat
contrarium nobis & ipsum tulit demedio
ad figens illut cruci: Omnia nr̃a cũ xp̃o
mortua sunt uniuersa chi rografi u&e¬
ris peccata del&a solumnomen uiuit
uxoris : dies medefici& sicuncta quae ad
potentiam baptis mipertinent descriptu¬
ris sc̃ĩs uoluero digerere : & natiuitatis se¬
cundae immo inxp̃o primae ponere sacra¬
menta: ante quamdictandi finem facciam:
Iamenim intellego me mensurã exceder e
epistulae. uolo superiora capitula in quibus
futuri ep̃i uita describitur cursim exponere
ut a postolum nonunius uxoris elogio sed in
omnibus quae praecepit doctorem gentiũ sus¬
cipiamus: simulobsecro nequis me insuggilla¬
tionẽ istius temporis sacerdotum scripsisse
quae scripsi ex istim&. sed inecclesiae utilitatem
utenimoratores & philosophi describentes
qualem eẽ uelint perfectum oratorem &phi¬

Expanded text:
unius mulieris possit intellegi, ut ad coitum unius mulieris possit intellegi, ut ad coitum magis referatur quam ad dotales tabulas. nos erat chirografum decretis quod erat contrarium nobis et ipsum tulit de medio adfigens illud mortua sunt, uniuersa chirographi ueteris peccata deleta: solum nomen uiuit uxoris? dies me deficiet, si cuncta, quae ad potentiam baptismi pertinent, de scripturis sanctis uoluero digerere et natiuitatis secundae, immo in Christo primae, ponere sacramenta. «. Antequam dictandi finem faciam — iam enim intellego me mensuram excedere epistulae —, uolo superiora capitula, in quibus futuri episcopi uita describitur, cursim exponere, ut apostolum non in unius uxoris elogio, sed in omnibus, quae praecipit, doctorem gentium suscipiamus. simul obsecro, ne quis me in sugillationem istius temporis sacerdotum scripsisse, quae scripsi, aestimet, sed in ecclesiae utilitatem. ut enim oratores et philosophi describentes, qualem uelint esse perfectum oratorem et phi
Abbreviated transcription (Latin):
uxorem potius intellegi: uiolenta est inquies
& satisdura &iam haec interp̃tatio: Redde
igitur scripturȩ simplicitatem suam : n& iuis
contrate legibus dimicemus: Quaeram & aliut
Siquis antebaptis mum habuerit concubinam
& illa mortua baptizatus uxorem duxerit
utrum clericus fieridebeat. annon: Respon¬
debis posse fieri quia concubinam habuerit
nonuxorem: Coniugales ergo tabulae & iura
dotalia non coitus ab apło condemnantur:
multosuidimus obnimiam paupertatem uxo¬
rum sarcinam declinare: & ancillulas suas
habere prouxoribus. susceptosq ex his liberos
colere ut propinos si forte ditati ab impera¬
tore stolam illis meruerint: confestim apłs
colla submittit & inuitus inter uxorestas
recipere cog&ur : Sin autem principalem rescrip¬
tum eadem tenuitas imp&rare non qui uerit
cum romanis legibus scitaecclesiae mutabun¬
tur : uide nehocquoddicitur unius uxorisuirũ

Expanded text:
uxorem potius intellegi. \'uiolenta est\', inquis, uxorem potius intellegi. \'uiolenta est\', inquis, \'et satis dura etiam haec interpretatio.\' redde igitur scripturae simplicitatem suam, ne tuis contra te legibus dimicemus. quaeram et aliud: si quis et ante baptismum habuerit concubinam et illa mortua baptizatus uxorem duxerit, utrum clericus debet fieri an non? respondebis posse fieri, quia concubinam habuerit, non uxorem; coniugales ergo tabulae et iura dotalia, non coitus ab apostolo condemnatur. multos uidemus ob nimiam paupertatem uxorum sarcinam declinare et ancillulas suas habere pro uxoribus susceptosque ex his liberos colere ut proprios; si forte ditati ab imperatore stolas illis meruerint, confestim apostolo colla submittet et inuitus inter uxores eas recipere cogetur; sin autem principale rescriptum eadem tenuitas inpetrare non quiuerit, cum Romanis legibus scita ecclesiae mutabuntur. uide, ne hoc, quod dicitur: unius uxoris uirum,
Abbreviated transcription (Latin):
quaerat amplexus. & quomodo culpa & ui¬
tium filiorum in logismois. Id est incogita¬
tionibus accipitur. Domusq dispensatio
ad animam refertur & corpus Itauxores
pontificum dici ecdesias dequib Inisaiascriptũ ẽ
mulieres properantes despectaculo uenite. non
ostenim populus habens intelle gentiã : & rursũ:
mulieres diuites. surgie : & aud ite uocem meã:
& in prouerbus mulierem fortem quis inueni&.
honorabiliorest pra&iosis lapidibus : quaetalis
est. confidit in ea coruirisui : & in eodem uolu¬
mineu sapientes mulieres aedificauerunt domũ.:
insipiens autem destruxit manibus: Nec hoc in¬
quiunt epĩ uideatur Indignũ : cum dedõ quoque
scriptumsit: sicut despicit uxor uirum suum :
sic despexitme domus isrł.: & in apło : despondi
enim uos uni uiro uirginẽ castam ex hiberexp̃o
Mulierem autem idest᷑ sr uaiła iuxta graeci
sermonis ambiguitatẽ. in his omnibus testimonis

Expanded text:
quaerat amplexus — et, quomodo culpa et uiquaerat amplexus — et, quomodo culpa et uitium filiorum in λογισμοῑς, id est in cogitationibus, accipitur domusque dispensatio ad animam refertur et corpus, ita uxores pontificum dici ecclesias. de quibus in Esaia scriptum est: mulieres, properantes de spectaculo uenite; non est enim populus habens intellegentiam, et rursum: mulieres diuites, surgite et audite uocem meam, et in Prouerbiis: mulierem fortem quis inueniet? honorabilior est pretiosis lapidibus, quae talis est; confidit in ea cor uiri sui, et in eodem uolumine: sapientes mulieres aedificauerunt domum, insipiens autem destruxit manibus. nec hoc, inquiunt, episcopis uideatur indignum, cum de deo quoque scriptum sit: sicut despicit uxor uirum suum, sic despexit me domus Israhel, et in apostolo: despondi enim uos uni uiro, uirginem sanctam exhibere Christo; mulierem autem, id est γυναῑκα, iuxta Graeci sermonis ambiguitatem in his omnibus testimoniis
Abbreviated transcription (Latin):
& aquae in xp̃o scĩ ficatae gratia paululum
post dicebo Interim iuxta uulgare prouer¬
bium malo arboris nõdo : malus cuncus re¬
quirendus est Hoc quod dicit unius uxoris
uirum potest & aliter disseri exiudaeis erat
cogebatur. sciebat lege concessum & exemplo
patri archarum ac mosi familiare populo noue¬
rat. In multis uxoribus liberos spargere. ip¬
sis quoque sacer dotibus huius licentiae pate¬
bat arbitrium : Praecipit ergo neeandem
licentiam ecclesiae sibi uindicent sacerdotes.
neb ina pariter & terna coniugia sortiantur:
sed ut singulas un otempore uxores habeant᷑
Contentiosum clamases se quod diximus: acci¬
pe& aliam explanationem netibi soli liceat
tantur uxores pro ecclesiis uiros ꝓep̃is debe¬
re suscupi. & hoc innicena quoque srnodo
a patribus eẽ decr&um nedealia ad abã ecde¬
siam ep̃s trans feratur necuir ginali. pauꝑ¬
culae soci&ate contempta ditioris adultera

Expanded text:
et aquae in Christo sanctificatae gratiam paululum et aquae in Christo sanctificatae gratiam paululum post docebo; interim iuxta uulgare prouerbium malo arboris nodo malus cuneus requirendus est. hoc, quod dicit unius uxoris uirum, potest et aliter disseri. ex Iudaeis erat cogebatur. sciebat lege concessum, exemplo patriarcharum ac Moysi familiare populo nouerat in multis uxoribus liberos spargere, ipsis quoque sacerdotibus huius licentiae patebat arbitrium: praecipit ergo, ne eandem licentiam ecclesiae sibi uindicent sacerdotes, ne bina pariter et trina coniugia sortiantur, sed ut singulas uno tempore uxores habeant. contentiosum clames esse, quod diximus; accipe et aliam explanationem, ne tibi soli liceat tantur uxores pro ecclesiis, uiros pro episcopis debere accipi — et hoc in Nicena quoque synodo a patribus esse decretum, ne de alia ad aliam ecclesiam episcopus transferatur, ne uirginali pauperculae societate contempta ditioris adulterae
Abbreviated transcription (Latin):
dore celauit : tuquodnon licebat impuden¬
ter omniumoculis ingessisti Illiscriptũ est
honorabiles nuptiae & cubile inmaculatum.
T ibi legitur. fornicatores autẽ & adulteros per¬
d& dsꝰ & quicorrum pit templumdĩ corrũp&
illum ds̃ : Omnia inquit nobis in baptis mate
condonata sunt crimina: nec post indulgen¬
tiam. iudicis m&uenda seueritas dicente apło:
Uhaec quidam fuistis: sed ablutiestis sed scĩ ficati
Bene & feliciter condonata sed quaero quo mo¬
do tuae sordes lotȩsint & meae munditiae
sordidatae: nondico ais sordidatas. sed in eo¬
dem statu mansisse quo fuerant: sienim
sordes fuissent lotae utiq essent ut & meae:
rogo quae est ista tergiuersatio. & acumen
omni pistillo r&unsius: quanonẽ peccatũ
peccatum est. quia nonẽ sordidum sordi¬
dumest : non dimisit dñs quia non habuit quod
dimitter& : & quia nondimisit idcircoman&
quod non fuit squantiuim habeat baptisma

Expanded text:
dore celauit, tu, quod non licebat, inpudendore celauit, tu, quod non licebat, inpudenter omnium oculis ingessisti; illi scriptum est: honorabiles nuptiae et cubile inmaculatum, tibi legitur: fornicatores autem et adulteros perdet deus et: qui corrumpit templum dei, corrumpet illum deus. omnia, inquit, nobis in baptismate condonata sunt crimina — nec post indulgentiam iudicis metuenda seueritas dicente apostolo: et haec quidem fuistis, sed abluti estis, sed sanctificati bene et fideliter condonata. sed quaero: quomodo tuae sordes lotae sunt et meae munditiae sordidatae? \'non dico\'. ais, csordidatas, sed in eodem statu mansisse, quo fuerant; si enim sordes fuissent, lotae utique essent ut meae\\ rogo, quae est ista tergiuersatio et acumen omni pistillo retunsius: quia non est peccatum, peccatum est; quia non est sordidum, sordidum est? non dimisit dominus, quia non habuit, quod dimitteret; et quia non dimisit, idcirco manet, quod non fuit? Quantam uim habeat baptismum
Abbreviated transcription (Latin):
plangat adatis: cumq u&erum iudicẽ priorũ
seex hibuerit delictorũ : audiant increpantẽ
iħm: Hypocrita eice primum trabem deocu¬
latuo: & tunc uidebis eicere festicam deoculo
fratristui: Uere scribarum &phariseorum
similes culicem liquantes & camelum glut¬
tientes: decimamus mentam & an&hum & dĩ
iudicium p̃termittimus: quid simile uxor
& scortum imputatur. Infelicitas coniugis
mortua est. Libido mer& ricia coronatur
Ille siprior uxor uiuer& aliam non haber&:
tuut passim caninas nubtias iungeres quid
potes excusare : forsitam timuisse tedicas
nesimatrimoniũ copulasses. non posses ali¬
quando cdericus ordinari. Ille inuxore
optabit liberos : tu in mer&ice sobolem
perdi disti: Illum naturae & benedicti oni
dñi seruientem. Crescite & multipli cami¬
ni& repl&e terram. Cubiculorum secr&a
texerunt : te subantẽ ad coitum publica facies
execr&aest ille quod licebat uerecundo pu¬

Expanded text:
plangat aetatis, cumque uerum iudicem priorum plangat aetatis, cumque uerum iudicem priorum se exhibuerit delictorum, audiat increpantem Iesum: hypocrita, eice primum trabem de oculo tuo et tunc uidebis eicere festucam de oculo fratris tui. uere scribarum et pharisaeorum similes, culicem liquantes et camelum glutientes decimamus mentam et anetum et dei iudicium praetermittimus. quid simile uxor et scortum? inputatur infelicitas coniugis mortuae \'et libido meretricia coronatur? ille, si prior uxor uiueret, aliam non haberet; tu, ut passim caninas nuptias iungeres, quid potes excusare? forsitan timuisse te dicas, ne, si matrimonium copulasses, non posses aliquando clericus ordinari? ille in uxore optauit liberos, tu in meretrice subolem perdidisti; illum naturae et benedictioni domini seruientem: crescite et multiplicamini et replete terramcubiculorum secreta texerunt, te subantem ad coitum publica facies execrata est; ille, quod licebat, uerecundo pu
Abbreviated transcription (Latin):
rentes atq in extra ordinarie uoluptates
utriusq sexus mutata natura xp̃i fonte¬
purgantur. uxores in hacrebunt maculae
& lũ panaria thalamis praeferentur: Ego
tibi non in puto mer&ricum exercitus exoleto¬
rum greges effusionem sangunis & ad instar
suis in omni caeno libidinum uoluptabra
tumihiolim omortuam desepulchro uxor¬
culam protrahas quamideo accepi ne facerem
quod fecisti : Audiant & hnici messis ecclesiae
de quibus quotidie borreanr̃a implentur
Audiant catechumini quisunt fidei candi¬
dati neuxores ducant ante baptisma. ne ho¬
nesta iungant matrimonia sed scottorum
& ata cortorũ ritu acdere publica platonis.
promiscuas uxores. communes liberos habeant:¬
uocabulum Immo caueant qualecumq con¬
iugis : ne postquam in xp̃m crediderint. noceat
eis quod aliquando non concubinas nec mere¬
trices seduxores habuerint : Recolat unus¬
quisque conscientiam suam : & totius uulnera

Expanded text:
rentes, atque in extraordinarias voluptates rentes, atque in extraordinarias voluptates utriusqpurgantur: uxoris inhaerebunt maculae et lupanaria thalamis praeferentur? ego tibi non inputo meretricum exercitus, exoletorum greges, effusionem sanguinis et ad instar suis in omni caeno libidinum uolutabra: et tu mihi olim mortuam de sepulchro uxorculam protrahis, quam ideo accepi, ne facerem, quod fecisti? audiant ethnici, messis ecclesiae, de quibus cotidie horrea nostra conplentur; audiant catechumeni, qui sunt fidei candidati, ne uxores ducant ante baptisma, ne honesta iungant matrimonia, sed Scottorum et Aticottorum ritu ac de Re publica Platonis promiscuas uxores, communes liberos habeant; immo caueant qualecumque uocabulum coniugis, ne, postquam in Christo crediderint, noceat eis, quod aliquando non concubinas nec meretrices, sed uxores habuerint! Recolat unusquisque conscientiam suam et totius uulnera
Abbreviated transcription (Latin):
non proteruum non iracundum non umolentũ
non ꝑcus sorem non turpes lucri cupidum. sed
hospitalem beniuolum prudentẽ iustum scm̃
continentem optinentem eum quisecundũ doc¬
trinam est fidelẽ sermonẽ ut potens sit & ex hor¬
tari indoctrina sana & contradicentes reuincere.
nutraq epistola siue ep̃i siue praes brteri quam¬
quia illud nomen dignitatis est hoc a&atis. Iu¬
bentur monogami Inclerum ad legii certe
debaptizatis apłi sermoest. Nemo dubitat: sier¬
go omnia quae inordinatione quaeruntur ep̃i
non praeiuidicant ordinando lic& ea ante baptis¬
ma non habuerit. Quaeritur enim quid sit¬
& non quid fuerit. quate solum nomen uxoris
impediat quod solum peccatum non fuit: dicis
quia peccatum non fuit: idcirco non est dimissũ
inbaptismate. Rem nouam audio: quia pecca¬
tum non fuit inpeccatum reputabatur: Om¬
nia scorta & publicae conluuiones sordes Im¬
pi&as indm̃ parricidium & incestum inpa¬

Expanded text:
non proteruum, non iracundum, non uinolentem, non proteruum, non iracundum, non uinolentem, nonpercussorem, nonturpislucricnpidum, sed hospitalem, beniuolum, prudentem, iustum, sanctum, continentem, obtinentem eum, qui secundum doctrinam est, fidelem sermonem, ut potens sit exhortari in doctrina sana et contradicentes reuincere. in utraque epistula siue episcopi sine presbyteri - quamquia illud nomen dignitatis est, hoc aetatis - iubentur monogami in clerum adlegi. certe de baptizatis apostoli sermo est — nemo dubio tat —: si ergo omnia, quae in ordinatione quaeruntur episcopi, non praeiudicant ordinando, licet ea ante baptisma non habuerit — quaeritur enim, quid sit, et non, quid fuerit — quare solum nomen uxoris inpediat, quod solum peccatquia peccatum non fuit, idcirco non est dimissum in baptismate. Rem novam audio: quia peccatum non fuit, in peccatum reputabitur. Omnia scorta, et publicae colluvionis sordes, impietas in Deum, parricidium, et incestus in pa
Abbreviated transcription (Latin):
cuomebat: Apostolus dixit p̃aulus haec do¬
cuit: proferuntur ergo apłi epistolȩ una adti¬
motheum altera adtitum: In prima scrip¬
tumerat. Siquis episcopatũ desiderat: bonum
opus desiderat. o port& ergo ep̃m In rep̃hensibi¬
lem eẽ : unius uxoris uirum sobrium. pru¬
dentem. ornatum. hospitalem doctorem
subditos cumomni castitate: Siquis autem
domuisuae prae eẽ nescit quomodo ecclesiae
diligentiam habebit: nonne ophrtũ ne in su¬
perbiam elatus in iudicium incidat diaboli:
Opost& autem eũ & testimonium habere bonũ
abhis quiforis sunt ut non in ob probrium incidat
& laqueum diaboli. Adtitum statim inprinci¬
pio haec mandata ponuntur. huius rei gratia
reliquite cr&ae. ut ea quaede erant corrigas :¬
& constitixs perciuitates pręsbiteros sicut ego
tibi disposui. Siquis est sine crimine unius
uxoris uirũm filios habens fideles non lnac cu¬
satione luxoriae aut non subditos. Oport& enĩ

Expanded text:
euomebat: \'apostolus dixit, Paulus haec doeuomebat: \'apostolus dixit, Paulus haec docuit\'. Proferuntur ergo apostoli epistulae, una ad Timotheum, altera ad Titum. in prima scriptum erat: si quis episcopatum desiderat, bonum opus desiderat. oportet ergo episcopum inreprehensibilem esse, unius uxoris uirum, sobrium, prudentem, ornatum, hospitalem, doctorem,subditos cum omni castitate — si quis autem domui suae praeesse nescit, quomodo ecclesiae dei diligentiam adhibebit? —, non neophytum, ne in superbiam elatus in indicium incidat diaboli. oportet autem eum et testimonium habere bonum ab his, qui foris sunt, ut non in obprobrium incidat et laqueum diaboli. ad Titum statim in principio haec mandata ponuntur: huius rei gratia reliqui te Cretae, ut ea, quae deerant, corrigas et constituas per ciuitates presbyteros, sicut ego tibi disposui, si quis est sine crimine unius uxoris uir, filios habens fideles, non in accusatione luxuriae aut non subditos. oportet ergo
Abbreviated transcription (Latin):
siccari & plustimore quam adate contrahi
erupit aliquando: Non ne legisti ab apostolo
unius uxoris uirum ad sumi in sa cerdotium &
rem non temporat definiri: qua mesyllogismis
prouocauerat & uidebam taedere hominem
ad inter rogaꝵ iunculas tortuosas. sua contra
illum tela iaciebam: baptizatos inaquã apos¬
tolus elegit inepiscopatum ancate chuminos.
respondere nolebat. Ego idipsum ingerere
& secundo actertio sciscitari niobam putares
uerto me adauditores: nihil inter est Oboni
iudices aduersarium uigilantẽ andor mientem
ligem: nisi quod facilius est quiescenti quam re¬
luctanti uincula in nectere Sia postolus non
catecuminos inclerum ad legit. sed fideles.
fidelis autem est quiep̃s ordinatur: uitia cate¬
chumini non in putabuntur fideli: Torque¬
bam istius modi spicula : & iubrantes hastas
inl & hargicum dirigebam: O scitabat tantũ
& quasi per mentis crapulam ructans & nausians

Expanded text:
siccari et plus timore quam aetate contrahi. siccari et plus timore quam aetate contrahi. erupit aliquando: \'nonne legisti ab apostolo unius uxoris uirum adsumi in sacerdotium et rem, non tempora, definiri?\' quia me syllogismis prouocauerat et uidebam tendere hominem ad interrogatiunculas tortuosas, sua contra illum tela iaciebam. \'baptizatos\', inquam, \'apostolus elegit in episcopatum an catechumenos?\' respondere "nolebat. ego tamen id ipsud ingerere et secundo ac tertio sciscitare. Niobam putares. uerto me ad auditores: \'nihil interest, o boni iudices, aduersarium uigilantem an dormientem ligem, nisi quod facilius est quiescenti quam reluctanti uincula innectere. si apostolus non catechumenos in clerum adlegit, sed fideles, fidelis autem est, qui episcopus 1 ordinatur, uitia catechumeni non inputabuntur fideli.\' torquebam istius modi spicula et uibrantes hastas in lethargicum dirigebam. oscitabat tantum et quasi per mentis crapulam ructans et nausians
Abbreviated transcription (Latin):
peccatum. baptismũ autem peccata dimittit.
quisi a fortissimo pugili pertussus eẽm : ante oculos
caligo obuersari coepit statimque recordatus
chrrsippeis opbismatis simentiris idquȩ uera
dicis mentiris & in me m& reuersus : conuerti in
aduersarium propositionis stropham: quaeso in¬
quam te utrespondeas. baptismum nouum homi¬
nem facit annon: uixdedit quod nouum facer&
gradatim intuli: extoto nouum facit anex parte
respondit ex toto : Delnceps inter rogaui: nihil
ergo u&eris hominis in baptismate reseruatur
mouit cput. coepit protinus texere sibaptis¬
mum nouum hominem facit. & extoto nouum
creati Nihilq In eo u&eris hominis reseruate
Nonpotest nouo lmputari quod inu&eri quor¬
damfuit: Primum spinosulus nr̃ ommutuit
postea uero pisoniano uitio cumloqui nescir&
taceret nomm potuit.:. Sudare tamen frons : pallere
genae tremere labia haerere lingua saliua

Expanded text:
peccatum, baptismum autem peccata dimittit, peccatum, baptismum autem peccata dimittit, ' ilico mihi, quasi a fortissimo pugili percussus essem, ante oculos caligo obuersari coepit, statimque recordatus Chrysippei sophismatis: si mentiris idque uerum dicis, mentiris\' et in memet reuersus conuerti in aduersarium propositionis stropham. \'quaeso\', inquam, \'te, ut respondeas: baptismum nouum hominem facit an non?\' uix dedit, quod nouum faceret. gradatim intuli: \'ex toto nonum facit an ex parte?\' respondit: \'ex toto.\' deinceps interrogaui: \'nihil ergo ueteris hominis in baptismate reseruatur?\' mouit caput. coepi protinus texere: si baptismum nonum hominem facit et ex toto nouum creat nihilque in eo ueteris hominis reseruatur, non potest nouo inputari, quod in ueteri quondam fnit.\' primum spinosulus noster obmutuit; postea uero Pisoniano uitio, cum loqui nesciret, tacere non potuit. sudare tamen frons, pallere genae, tremere labia, haerere lingua, saliua
Abbreviated transcription (Latin):
unius uxoris uirũ praeceperit ordinandũ
mirorautem te unum prottaxisse in me¬
dium : cum omnis mundus his ordinationibus
plenussit: non dico depraes brieris non dein¬
feriori gradu. ad epõs uenio : quos si singilla¬
tim uo luero nominare. tantus numerus
congregabitur. ut ariminensi synodi multi¬
tudo super&ur: sed & indecens est sic unum
tueri ne plures accusare uidearis. &quẽ ratio¬
ne non possis. peccantium socieate defendas:
sustinui romae auiro eloquentissimo cor¬
nuatum ut dicitur syllogismũ: ut quocũq
meuerterem strictus tenerer. Vx orem in¬
quit ducere peccatum est. annon : ego
simplex & qui insidias uitare nescirem
dedi non essepeecatum: Rursum aliud proposunt
in baptismate bonaopera dimittuntur an mala
& in hoc eadem simplicitate respondi peccata
dimitti: cum me securum putarem: coeperunt
mihi hinc inde cornua in crescere & abs condita
prius acies dilatari: siinquit uxorẽ ducere non est

Expanded text:
unius uxoris uirum praece- perit ordinandum. unius uxoris uirum praece- perit ordinandum. miror autem te unum protraxisse in medium, cum omnis mundus his ordinationibus plenus sit. non dico de presbyteris, non de inferiori gradu: ad episcopos uenio, quos si singillatim uoluero nominare, tantus numerus congregabitur, ut Ariminensis synodi multitudo superetur. sed indecens est sic unum tueri, ut plures accusare uidearis et, quem ratione non possis, peccantium societate defendas. sustinui Romae a uiro eloquentissimo cornuatum, ut dicitur, syllogismum, ut, quocumque me uerterem, strictus tenerer. \'uxorem\', inquit, \'ducere peccatum est an non?\' ego, simplex et qui insidias uitare nescirem, dedi non esse peccatum. rursum aliud proposuit: \'in baptismate bona opera dimittuntur an mala?\' et in hoc eadem simplicitate respondi peccata dimitti. cum me securum putarem, coeperunt mihi hinc inde cornua increscere et abscondita prius acies dilatari. \'si,\' inquit, \'uxorem ducere non est
Abbreviated transcription (Latin):
trans. Ecce agnusdĩ quitollit peccata mundi
Si sunt adhuc inscło quorum xp̃s peccata non
tulerit: autenim ostendisunt noneẽ demun¬
do quos xp̃i ignor& indulgentia. autside
mundo sunt eligendum eduobus alterum:
liberati apeccatis xp̃ipotentia: adhuc rei.
in becillitatem probant: sed absit deomꝰni¬
potente credere quod inaliquo in potens sit.
Omnia quae pater facit & filius facit similit:
Infirmitas filii redundat ad patrem: cuncta
ouiculae membra portata sunt: tota apli
epistolae xp̃igratiam sonant & ne parum
uider&ur simplex gratiae nuncupatio. Grratia
inquituobis & pax multi plic&ur. mult̾ipli¬
catio promittitur & a nobis paucitas ad firma¬
tur : quor sum ista nosti problematuum.
& sacerdotio : unam ante quam baptizar&ur
alterã post lauacrum priore mortua duxit
uxorem. & arbitraris eum contra apł̃i factũ
sententiam qui incatalogo uirtutum ep̃i

Expanded text:
trans: ecce agnus dei, qui tollit peccata mundi, trans: ecce agnus dei, qui tollit peccata mundi, si sunt adhuc in saeculo, quorum Christus peccata non tulerit. aut enim ostendendi sunt non esse de mundo, quos Christi ignoret indulgentia, aut, si de mundo sunt, eligendum e duobus alterum: liberati a peccatis Christi potentiam, adhuc rei inbecillitatem probant. sed absit de omnipotente credere, quod in aliquo inpotens sit. omnia, quae pater facit, et filius facit similiter. infirmitas filii redundat ad patrem. Cuncta ouiculae membra portata sunt; totae apostoli epistulae Christi gratiam sonant. et ne parum uideretur simplex gratiae nuncupatio, gratia, inquit, uobis et pax multiplicetur. multiplicatio promittitur et a nobis paucitas adfirmatur? Quorsum ista? nosti problema tuum: tate uetus et sacerdotio, unam, antequam baptizaretur, alteram post lauacrum priore mortua duxit uxorem; \'et arbitraris eum contra apostoli factum sententiam, qui in catalogo uirtutum episcopum
Abbreviated transcription (Latin):
Tumquam fili oceane fore putabam ut in¬
dulgentia principis calumniam sustineret
reorum & decarceribus ex euntes. post sordes
acuestigia catenarũ dolerent. alios relaxatos
in euangelio audit Inuidus salutis alienae:
Amice siegobonus : quare oculus tuus nequã:
Condusit ds̃ omnia ista subpeccato: ut omni¬
bus misereatur: ubi abundauit peccatũ. super¬
babundauit gratia: Caesa sunt aegrpti pri¬
mogenita & ne iumentum quidem israheli¬
ticum in aegrpto derelictum. & con surgit mi¬
hi caiana heresis atq olimemortua ipera
contritum caput leuat. quae non ex parte
utante consuerat sediotum xp̃i subruit sacra¬
mentum dicendo enim ẽẽ aliqua quae xp̃s
non possit purgare sanguine suo & tampro¬
funda sscelerum pristinorũ inuri corporibus
atq animis cicatrices ut medicina illius attenu¬
arinon queant. Quid aliut agit nisi ut xp̃s
frustra mostuus sit. frustra autẽ mortuus est
si aliquos non potest uiuificare: mentitur io¬
hannes baptifta. & digito xp̃m & uoce demons¬

Expanded text:
umquam, fili Oceane, fore putabam, ut indulgentia principis calumniam sustineret reorum et de carceribus exeuntes post sordes ac uestigia catenarum dolerent alios relaxatos. in euangelio audit inuidus salutis alienae: amice, si egobonus, quare oculus tuus nequam? conclusit deus omnia sub peccato, ut omnibus misereatur. ubi abundauit peccatum, superabundauit gratia. caesa sunt Aegypti primogenita et ne iumentum quidem Israheliticum in Aegypto derelictum est. et consurgit mihi Caina heresis atque olim emortua uipera contritum caput leuat, quae non ex parte, ut ante consueuerat, sed totum Christi subruit sacramentum. dicendo enim esse aliqua, quae Christus non possit purgare sanguine suo, et tam profundas scelerum pristinorum inuri corporibus atque animis cicatrices, ut medicina illius adtenuari non queant, quid aliud agit, nisi ut Christus frustra mortuus sit? frustra autem mortuus est, si aliquos non potest uiuificare. mentitur Iohannes Baptista et digito Christum et uoce demons
Abbreviated transcription (Latin):
imitari exemplum debeas & neuidear addla¬
tione persingulas campere. sufficittibi
scã mar cella quaeres pd̾ndens gener̃ sud̃ :¬
Aliquid nobis de euangelio r&ulit: anna
septem annis auirginitate sua uixerat cum
marito: Ista septem mensibus: illaxp̃i ex¬
pectabat aduentũ: Ifta ten&: quemilla sus¬
ceperat : illauagientẽ canebat : ista praedi¬
cat trium phantem : Illoloquebatur deeo
omnibus qui ex pectabant redemptionem
hierusalem: Haeccum redemptis genti¬
bus clamitat : frater non redim& redim&
homo : & dealio psalmo : homo natus est in ea
& ipse fundauit eam altissimus Scio me
ante hoc ferme biennium edidisse libros
contra io uianũ : quibus uenientes e contra¬
rio quaestiones ubi apostolus concedit se.¬
cunda matrimonia: scripturarũ auctori¬
tate contriui: & non neces seest eadem
ex integro scribere: cumpossis inde quae
scripta sunt mutuari : hoc tantum  ne mo¬
dumegrediatur epistolae admonitam

Expanded text:
imitari exemplum debeas? Et ne videar adulaimitari exemplum debeas? Et ne videar adulatione per singulas currere, sufficit tibi sancta Marcella, quae respondens generi suo aliquid nobis de evangelio retulit. Anna septem annis a virginitate sua vixerat cum marito, ista septem mensibus; illa Christi expectabat adventum, ista tenet, quem illa susceperat; illa vagientem canebat; ista praedicat triumphantem; illa loquebatur de eo omnibus, qui expectabant redemptionem Hierusalem, haec cum redemptis gentibus clamitat: Frater non redimit, redimet homo, et de alio psalmo: Homo natus est in ea et ipse fundavit eam altissimus. Scio me ante hoc ferme biennium edidisse libros contra Iovinianum, quibus venientes e contrario quaestiones, ubi apostolus concedit secunda matrimonia, scripturarum auctoritate contrivi. Et non necesse est eadem ex integro scribere, cum possis inde, quae scripta sunt, mutuari Hoc tantum, ne modum egrediar epistulae, admonitam
Abbreviated transcription (Latin):
tari possumus consolatam: marito &liberis
peregre mortus pudicitiam reportauit
in patriam: & hoc sustentata uiatico nunierũ
moab̾itidem tenuit: utillut aesa iaeuati¬
cinium compler&ur: emitite agnũ domi
natoremterrae : dep&ra deserti: uenio
aduiduam de euangelio : uiduam pauperculã
omni i srabelitico populo ditiorem : quae
accipiens granũ sinapis. & mittens fermen
tum infarinae satis tribus: patris & filu
confessionẽ sp̃s sc̃i gratia temperauit: & duo
minuta misit inggazo filacium : quicquid
habere poterat. in substantia sua ÷ unuis itaq:
diuitias: Inutroque fideĩ suae obtulit
testamento : Haec sunt duoseraphint. ter
glorificantia trinitatẽ : & inthesauro
ecclesie condita : unde & forcipe utrius¬
que instrumenti. ardens carbo conpre¬
hensus. purgat labia peccatoris : quid
u& era rep&am & urtutes feminarũ deli¬
bris proferam. cum possis multas tibi ante
oculos proponere Inurbe quauiuis. quarũ

Expanded text:
tari possumus \'consolatam1, marito et liberis tari possumus \'consolatam1, marito et liberis peregre mortuis pudicitiam reportauit in patriam et hoc sustentata uiatico nurum Moabitidem tenuit, ut illud Esaiae uaticinium conpleretur: emitte agnum, domine, dominatorem terrae, de petra deserti. uenio ad uiduam de euangelio, uiduam pauperculam, omni Israhelitico populo ditiorem, quae acctum in farinae satis tribus Patris et Filii confessionem Spiritus Sancti gratia temperavit et duo minuta misit in gazophylacium quidquid habere poterat in substantia sua universasque divitias in utroque fidei suae obtulit testamento. Haec sunt duo seraphin ter glorificantia Trinitatem et in thesauro ecclesiae condita, unde et forcipe utriusque instrumenti ardens carbo conprehensus purgat labia peccatoris. Quid vetera repetam et virtutes feminarum de libris proferam, cum possis multas tibi ante oculos proponere in urbe, qua vivis, quarum
Abbreviated transcription (Latin):
uidua: olei fluenta manabant: Liegimus
iudithsi cuitamen plac& uolumen recipere
Uiduam confectam ieiuniis. & habitu lugu¬
bris ordidatam : quaenon lugebat mortuum
uirũ. sedsqualore corporis. sponsi quaerebat
aduentum : Video armatam cladio manũ :
cruentam dexteram: recognosco Caput olo¬
fernae demediis hostibus reportatum: uin¬
eit uiros femina : & castitas truncat libidi¬
nem : habituque repente mutato: ad uictri¬
ces sordes redit: omnibus scłi cultibus mun¬
diores: quidam imperite & debboram
inter uiduas numerant : ducem que barac
arbitrantur. debborae filium: cum aliu d
scriptura commemor& : nobis adhoc nomina¬
bitur quod pro ph&issa fuerit: & Inordine
iudicum supput&ur : & quia dicere poterat.
Quam dulcia gutturim eo eloquiatua super
mel& fauum orimeo: Apis nomen accepit:
scripturarum floribus pasta: sp̃s scĩ odore
petfusa: & dulces ambrosiae sucos propheta¬
li ore componens : noommin que nobiscum

Expanded text:
uiduae olei fluenta manabant. legimus uiduae olei fluenta manabant. legimus Iudith — si cui tamen placet uolumen recipere — uiduam confectam ieiuniis et habitu lugubri sordidatam, quae non lugebat mortuum uirum, sed squalore corporis sponsi quaerebat aduentum. uideo armatam gladio manum, cruentam dexteram, recognosco caput Holofernae de mediis hostibus reportatum. uincit uiros femina et castitas truncat libidinem habituque repente mutato ad uictrices sordes redit omnibus saeculi cultibus mundiores. Quidam inperite et Debboram inter uiduas numerant ducemque Barac arbitrantur Debborae filium, cum aliud scriptura commemoret. nobis ad hoc nominabitur, quod prophetissa fuerit et in ordine iudicum supputetur. et quia dicere poterat: quam dulcia gutturi meo eloquia tua, super mei et fauum ori meo, apis nomen accepit scripturarum \' floribus pasta, spiritus sancti odore perfusa et dulces ambrosiae sucos prophetali ore conponens. JNoomin, quae nobiscum
Abbreviated transcription (Latin):
uiduae. legamus euangelium secundũ lucam
Sedat inquit anna prople&issa filia fanuhol
d&ribu aser: Anna inter pra&atur gratia:
fanuhel in lingua nr̃a resonat uultum dĩ : A ser
uel lin beatitudinem : uel indiuitias uertitur.
quia ergo ab adulescentia usque adocto ginta
quattuor annes uiduitatis onus sustinuerat. &
non recedebat de templo dĩ. diebus ac noctibus
insistens ieuiniis & obsecrationibus : Idcirco
meruit gratiam spiritalem & nuncupatur
filia uułtus dĩ &abatauis beatitudine diuitus¬
quecens&ur : Re cordemur uiduae sarapthaenȩ :
quȩ & suae & filiorũ saluti heliae praetulit᷑
famem & ipsa nocte moritura cumfilio: super¬
stitem hospitem relinquebat: malens uitam
perdere: quam elemosynani: & inpugillo far¬
risse minarium sibi dominicae messis prae¬
parauit : farina seritur : & olei capsaces nascitur : erogat᷑
Iniudea frumenti paenuria. granũ enim
tritici ibi mortuum fuerat : & in gentium

Expanded text:
uiduae? legamus euangelium secundum Lucam: uiduae? legamus euangelium secundum Lucam: et erat, inquit, Anna prophetissa, filia Phanuel de tribu Aser. Anna interpretatur gratia\\ Phanuel in lingua nostra resonat \'uultum dei\', Aser uel in \'beatitudinem\' uel in \'diuitias\' uertitur. quia ergo ab adulescentia usque ad octoginta quattuor annos uiduitatis onus sustinuerat et non recedebat de templo dei diebus ac noctibus insistens ieiuniis et obsecrationibus, idcirco meruit gratiam spiritalem et nuncupatur filia uultus dei et atauis beatitudine diuitiisque censetur. recordemur uiduae Sareptenae, quae et suae et filiorum saluti Heliae praetulit famem et ipsa nocte moritura cum filio superstitem hospitem relinquebat malens uitam perdere quam elemosynam et in pugillo farris seminarium sibi messis dominicae praeparauit. farina seritur et olei capsaces nascitur. in Iudaea frumenti penuria — granum enim tritici ibi mortuum fuerat — et in gentium
Abbreviated transcription (Latin):
padori : scribuntur tibinunc sponsales tabulȩ:
ut post paululum testamentũ facere compellaris:
simulabitur mariti infirmitas: & quod te moritu¬
rã facere uol& ipseuicturus faci& : autsi euenerit
ut & dese condo marito habeas filios: domestica
pugna intestinũ proeliũ: non licebit tibi a mare
liberos: nec aequis aspicere oculis quos geniusti:
clam porriges cibos : in uidebit mortuo : & nisi
oderis filios adhuceorũ amare uideberis pa¬
trem : quod si depriori uxore habens sobolem
tedomũ introduxerit : & iamsidementissima
fueris : Omnes comediȩ & mimo graphi: & com¬
munes r&horũ locũ inno uercamꝰ saeuissimã
declamabunt:. Si priuignus languerit &¬
condoluerit caput: in fama beris u̾t uenefica ⁊
si nondederis cibos: crudelis: sidederis: male¬
fica diceris: Orote quid habent tantũ boni
secundae nuptiae ut haec mala ualeant con¬
pensare : uolumus scire quales ẽẽ: debeaN

Expanded text:
pudori? scribuntur tibi nunc sponsales tabulae, pudori? scribuntur tibi nunc sponsales tabulae, ut post paululum testamentum facere conpellaris. simulabitur mariti infirmitas et, quod te morituram facere uolet, ipse uicturus faciet. aut si euenerit, ut et de secundo marito habeas filios, domestica pugna, intestinum proelium. non licebit tibi amare liberos nec aequis aspicere oculis, quos genuisti. clam porriges cibos, inuidebit mortuo et, nisi oderis filios, adhuc eorum amare uideberis patrem. quodsi de priori uxore habens sobolem te domum introduxerit, etiamsi clementissima fueris, omnes comoediae et mimographi et communes rhetorum loci in nouercam saeuissimam declamabunt. si priuignus languerit et condoluerit caput, infamaberis ut uenefica. si non dederis cibos, crudelis, si dederis, malefica diceris. oro te, quid habent tantum boni secundae nuptiae, ut haec mala ualeant conpensare?, Uolumus scire, quales esse debeant
Abbreviated transcription (Latin):
Imperium ancilla neglexit: Quis procedit
ad publicum : quis res pondebit proagrorum
tributis : paruulos meos quis erudi&: uernu¬
las qui sedocabit & hanc pronefas causam
opponunt matramonii: quȩ uel sola debuit
nuptias inpedire: superducit mater filiis: ñ
uitricum: sed hostem: non parentem: sed tr¬
rannum : in flammat libidine : obliuiscitur:
uterisui : ut inter paruulos suas miserias nes¬
cientes: iugens dudum noua nubta conponi¬
tur : quidobtendis. patrimonium : quid suꝑbiã
seruulorum: confitere turpitudinẽ: nulla
idcirco ducit maritum: ut cum marita nondor¬
miat : autsicerte libido nonstimulat. quaetan¬
ta insaniaest immorem scortorũ prostituer e
castitatem. ut augeantur diuitiae & propter rem
uilem atq perituram. pudicitia qua e& p̃ciosa
& adernaest polluatur : si habes liberos nubtias
urre quires si non habes quare expertam non me¬
tussterilitatem. & rem incestam cesto praefers

Expanded text:
imperium ancilla neglexit. quis procedet imperium ancilla neglexit. quis procedet ad publicum? quis respondebit pro agrorum tributis? paruulos meos quis erudiet? uernulas quis educabit?\' et hanc — pro nefas! — causam opponunt matrimonii, quae uel sola debuit nuptias inpedire. superducit mater filiis non uitricum, sed hostem, non parentem, sed tyrannum. inflammata libidine obliuiscitur uteri sui et inter paruulos suas miserias nescientes lugens dudum noua nupta conponitur. quid obtendis patrimonium, quid superbiam seruulorum? confitere turpitudinem.. nulla idcirco ducit maritum, \'ut cum maritcnon dormiat. aut si certe libido non stimulat, quae tanta insania est in morem scortorum prostituere castitatem, ut augeantur diuitiae et propter rem uilem atque perituram pudicitia, quae et pretiosa et aeterna est, polluatur? si habes liberos, nuptias quid requiris? si non-habes, quare expertam non metuis sterilitatem et rem incertam certo praefers
Abbreviated transcription (Latin):
ratimeat egestetem. redime uir gines: :¬
quas incubiculum saluatoris inducas: suscipe
uiduas : quas inter uirginũ lilia & martrrũ
rosas : quasi quasdam uiolas misceas : procorona
spina. in qua mundi ep̃s delicta por tauit
talia serta componae: la& &ur & adiuu&ur
nobilissimus patertuus : discat afilia: quod
didicerat abuxore. Iam incanuit caput : tre¬
munt genua : dentes cadunt: & frontem obs¬
cenam : rugis arat : uicina est mors inforibus:
di signator rogus prope: uelimus nolimus: se¬
nes sumus: par& sibi uiaticum : quod longo
itinere necessariumest: secum post&: quod
inuitus dimissurus est: immo pras amittat
incaelum : quod nica uerit terra sumptura est :
Solent adulescentulae uiduae. quarũ non¬
nullaȩ abierunt pͣ&ro post saianan. cũ luxu¬
riatae fuerint in xp̃o: subantesdicere : pͥatri¬
moniolum meũ : cotidie perit : maior ũ here¬
ditas dissipatur : seruus contumeliose locutus est.

Expanded text:
ra timeat egestra timeat egestquas in cubiculum saluatoris inducas, suscipe uiduas, quas inter uirginum lilia et martyrum rosas quasi quasdam uiolas misceas; pro corona spinea, in qua mundi Christus delicta portauit, talia serta conpone. laetetur et adiuuet uir nobilissimus, pater tuus; discat a filia, quod didicerat ab uxore. iam incanuit caput, tremunt genua, dentes cadunt et frontem obscenam rugis arat, uicina est mors in foribus, designatur rogus prope: uelimus nolimus, senes sumus. paret sibi uiaticum, quod longo itinere necessarium est. secum portet, quod inuitus dimissurus est, immo praemittat in caelum, quod, ni cauerit, terra sumptura est. Solent adulescentulae uiduae, quarum nonnullae abierunt retro satanan, cum luxuriatae fuerint in Christo, subantesdicere: \'patrimoniolum meum cottidie perit, maiorum hereditas dissipatur, seruus contumeliose locutus est,
Abbreviated transcription (Latin):
dixit cess& uitium: cessauit &rumor.. Haec
dico non quo dete sinistrum quid m&uam: sed
quo pi&atis ad fectus &iam quaetuta sunt per¬
timescam: Osiuideres sororemtuam: & il lut
sacrioris eloquium coram audire contin¬
ger&: cerneres in paruo corpusculo: Ingentes
animos: audires toram u&eris & noui testam̃ti
supellectilem: exillius corde feruere: ieiuma
proludo hab&: crationem: prodelicus : Ten&
trmpanum in exemplum mariae: & pharao¬
ne sum merso uirginum chorum praecinit:
Cantemus dño : glorioseenim magnificatus est:
equm & ascensorem proiecit Inꝰ mare.
Has doc& psalterias xp̃o has fidicina serudit
saluatoris: sicdies : sic nox ducitur: & oleum
adlam padas praeparato : sponsi expectatiuine
aduentus: Imitare ergo &tu consangumneã
tuam : habeat roma : quodaugustior urbe
romana ÷ possid& b&hleem: habesopes:
facile tibi est Indigentibus uictũsub sidiau
ministrare : quod luxuriae parabiturino¬
tus insumat: n allar nuptias contemptu¬

Expanded text:
dixit, cesset uitium, cessabit et rumor. haec dixit, cesset uitium, cessabit et rumor. haec dico, non quo de te sinistrum quid metuam, sed quo pietatis affectu etiam, quae tuta sunt, pertimescam. o si uideres sororem tuam et -illud sacri oris eloquium coram audire contingeret, cerneres in paruo corpusculo ingentes animos, audires totam ueteris et noui testamenti supellectilem ex illius corde feruere. ieiunia pro ludo habet, orationem pro deliciis. tenet tympanum in exemplum Mariae et Pharaone submerso uirginum choro praecinit: cantemus domino; gloriose enim magnificatus est, equum et ascensorem deiecit in mare. has docet psaltrias Christo, has fidicisalvatori. Sic dies, sic nox ducitur et oleo ad lampadas praeparato sponsi expectatur adventus. Imitare ergo et tu consanguineam tuam: habeat Roma, quod angustior urbe Romana possidet Bethleem. Habes opes, facile tibi est indigentibus victus subsidia ministrare. Quod luxuriae parabatur, virtus insumat; nulla nuptias contemptu
Abbreviated transcription (Latin):
incumbit necessitas: arbitros Nedeuites: tanta
q: fabulandi fiducusit : ut intrante alio nec paue¬
as necerubescas: speculum mentis ẽ facies: & taciti
oculi cordis fatentur arcana : Uidimus nuper
ignominio sum pͣ totd̃ orientẽ uolitasse  &
a&as &cultus & habitus & incessus. Indiscr&a
soci&as: ex quesitae epulae regius apparatus :¬
neronis & sardana palli niptias loquebant᷑
aliorum uulnus : nr̃a sit cautio : Pestilente
flagellato stultus sapientiorerit : Sc̃samoi
inpatientiam non hab&: falsus rumor cito
opprimitur : &uita posterioriudicat depriori:
Fieri quidem non potest : utabsq morsu hominũ
uitae hiuius curricula quis pertranseat: malo¬
rumque solacium est bonos carpere : dum pec¬
cantium multitudine: putant culpamminuu
peccatorum: Sediam̃ cito ignis stipulae con¬
quiescit : &exundans flamma deficientibus
nutrimentis: paulatim emoritur. ÷ Sianno
pradderito fama mentita est. aut sicerte uerũ

Expanded text:
incumbit necessitas, arbitros ne deuites tantaque incumbit necessitas, arbitros ne deuites tantaque confabulandi fiducia sit, ut intrante alio nec paueas nec erubescas. speculum mentis est facies et taciti oculi cordis fatentur arcana. uidimus nuper ignominiosum per totum orientem uolitasse: et aetas et cultus et habitus et incessus, indiscreta societas, exquisitae epulae, regius apparatus Neronis et Sardanapalli nuptias loquebantur. aliorum uulnus nostra sit cautio; pestilente flagellato stultus sapientior erit. sanctus amor inpatientiam non habet; falsus rumor cito opprimitur et uita posterior iudicat de priori. fieri quidem non potest, ut absque morsu hominum uitae huius curricula quis pertranseat, malorumque solacium est bonos carpere, dum peccantium multitudine putant culpam minui peccatorum; sed tamen cito ignis stipulae conquiescit et exundans flamma deficientibus nutrimentis paulatim emoritur, si anno praeterito fama mentita est aut, si certe uerum