comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
olescentes lubricos. Ad cõmuia pre¬
latoꝵ uemmnus int̾ arma prandẽ¬
dum est stipatores hinc sunt beia

Expanded text:
olescentes lubricos, ad convivia praeliatorum venimus. Inter arma prandendum est, stipatores hi sunt be
Abbreviated transcription (Latin):
audare nõ possit. feuerare ergo
dommo pecuiam urãm ĩmau
paupis. Ille astringitur et te¬
netur. ille scribit quioquid ege¬
mis acceꝑit Euũgeliũ eius cau¬
cio. Ille ꝓmittit ꝓ oĩb indigen¬
tib ille dicit fẽdem quid dubita¬
tis dare. Si quis uobis diues hꝰ
seculioffãtur qii fide promittit
sua pro aliquo debitore: stati
u̾atis pecumam. Pauꝑ ẽ uobis
do  munꝰ celi et conditor mũdi hꝰ
et ad huc delib̾atis quem dicio¬
rem queratis fideiullorem.s
allegatis quia pauꝑ ẽ factus cũ
diues esset uidistiergo quia fides
ꝓ nobis solueret. et adhuc paup¬
tas ipã nõ decipit. Nos em̃ diuites
fecit. quos paupes putabuatis. di¬
cit enĩ apostolus. Paupfactus est
cũ diues ess. et illi mopia uos di¬
taremim. Bona inopia que largi¬
tur dunicias. Nolite ergo uos pau¬
ptatem tim̾e ut sitis ountes.
Date ociosam pecuĩam. et recipi¬
etis fructuosam grãm.Et pauyr

Expanded text:
audare non possit. faenerate ergo audare non possit. faenerate ergo domino pecuniam uestram in manu pauperis. ille adstringitur et tenetur, ille scribit quidquid egenus acceperit — euangelium eius cautio —, ille promittit pro omnibus indigentibus, ille dicit fidem. quid dubitatis dare? si quis uobis diues huius saeculi offertur, qui fide promittit sua pro aliquo debitore, statim numeratis pecuniam. pauper est nobis dominus caeli et conditor mundi huius, et adhuc deliberatis, quem ditiorem quaeritis fideiussorem. sed allegatis quia pauper est factus, cum diues esset. uidistis ergo quia fides pro nobis solueret, et adhuc paupertas ipsa non decipit; nos enim diuites fecit, quos pauperes putabatis. dicit enim apostolus: pauper factus .. est, cum diues esset, ut in illius inopia uos ditaremini. bona inopia quae largitur diuitias. nolite ergo uos paupertatem timere, ut sitis diuites. date otiosam pecuniam et recipietis fructuosam gratiam et pau
Abbreviated transcription (Latin):
nerator et debitor uos aut ama¬
te iniquit ĩunicos urõs. Nõ discu¬
ciatis ꝙͥ mereantur uumici. s ꝙͥ
uos face opteat. Date mutum his
aquib non spatis uos qd̾ datum
fint recepturos. Nullũ hic damp¬
num ẽ: si cõpendiũ. Mminiũ datis
multum recipietis. Int̾ra datis.
et id uobis soluetis incelo. fenꝰ
amittitis. mercedem magnam hẽ¬
bitis. feneratores esse desuntis.
filii eritis altissimi Ericis misen¬
cordes. qui uos etͥm pris p̾betio
heredes. S feneratoꝵ uos delec¬
tat et usura et uocabulũ. Idquoq
ud ĩuideo. docebo quomodo bomi
teneratores esse possitis quõ bouaᷤ
queratis usuras. Dicit sałon. se¬
uerauit domino qui miseretur
paupi. sin datum autem ei retͥ¬
ouet ei. ecce bonũ femis de malo
factum ẽ. Ecce uirep̾hensibilis
fenerator. Ecce usura laudabib
Nolice ergo iam me in urdentẽ
urĩs cõmodis estinare. putatis
ꝙ hoĩem uobis subtraham debi¬
torem: Deũ prouideo. xp̃m̃ subro¬
go. illum demonstro qui uos fr¬

Expanded text:
bitor. uos autem amate inquit inimicos uestros. non discutiatis quid mereantur inimici, sed quid uos facere oporteat. date mutuum his a quibus non speratis uos quod datum fuerit recepturos. nullum hic damnum est, sed conpendium. minimum datis, multum recipietis. in terra datis et id uobis soluetur in caelo: faenus amittitis, mercedem magnam habebitis: faeneratores esse desinitis, filii eritis altissimi: eritis misericordes, qui uos aeterni patris probetis heredes. Sed faeneratorum uos delectat et usurarum uocabulum. id quoque non inuideo. docebo quomodo boni faeneratores esse possitis, quomodo bonas quaeratis usuras. dicit Solomon: faenerat domino qui miseretur pauperi, secundum datum autem eius retribuet ei. ecce bonum faenus de malo factum est, ecce inreprehensibilis faenerator, ecce usura laudabilis. nolite ergo iam me inuidentem uestris commodis aestimare. putatis quod hominem uobis subtraham debitorem? deum prouideo, Christum subrogo, illum demonstro qui uos fr
Abbreviated transcription (Latin):
bus ut nõ trubes sitis sicut et ce¬
ti qui spem nõ hũt Nam sicreomiꝰ
quod ihc mortus ẽ ⁊ resurrexitita
et deus illos qui dormierunt ꝑ
ihesum adducet cũ ipõ. man er¬
go eos iuta quos manz resurrec¬
cio. Quod sigentes qui spem re¬
surreccio nõ habent hoc uno secõ¬
solantur quodicant quod millus
post mortem seusus sit defumctoꝵ
ac ꝑ ħ nullus remaneat sensus do¬
loris quͣto magis nos consolacio¬
nem recipe debemus quamors
mecuenda non sit eo quod finss¬
re surreccio ne reparatur. Iob qͦ d
nec mortẽ timendã. s pocius op¬
taudã pus dicens. utitiã ĩinf̾uo
me custodires absconderes me
douec untigetur ira tua ut consti¬
tuas michi cempus in quo memor
sit mnei. Sienĩ mortus fuerat homo
inuet ⁊ consumas dies uite meesus

Expanded text:
 ut non tristes sitis, sicut et caeteri qui spem non habent. Nam si credimus quod Jesus mortuus est, et resurrexit; ita et Deus illos qui dormierunt per Jesum, adducet cum eo . Manet ergo eos vita, quos manet resurrectio. 45. Quod si gentes, quae spem resurrectionis non habent, hoc uno se consolantur, quod dicant quod nullus post mortem sensus sit defunctorum, ac per hoc nullus remaneat sensus doloris: quanto magis nos consolationem recipere debemus; quia mors metuenda non sit, eo quod finisresurrectione reparatur? Job quoque docet nec mortem timendam, et potius optandam piis, dicens: Utinam in inferno me custodires, et absconderes me, donec mitigetur ira tua, et constituas mihi tempus, in quo memor sis mei. Si enim mortuus fuerit homo, vivet. Consummans dies vitae meae sus
Abbreviated transcription (Latin):
ius lacrums euaporat dolor. Seo
id postulo ue uł infixum pectori
urd̃ frẽm duris getintib reuellatis
uł auert.atis planctibus uł requies¬
centrin excitetis. Ille uobis mane¬
at incorde. illeuuiat inpectore il¬
le amplexib pus hereat ut solebat
illa frat̾na oscula premat.ille sẽ¬
ei nichil timeatis sicut añ obluns¬
camneius erupnam tencatis gͥ¬
ciam. Ille uobis auxili atu ⁊ spereᷤ¬
tur. Ille noctib presul adsistat illũ
auobis cũ nec sonus excludat pp̃
tumulũ circumfuse tenetis. Ille
tumulus nobis fc̃ĩs hĩtacio sit. il¬
le fit aula palacii inquo cara uob
menbͣ requiescent Quod si me ao
illun reuocatis dolorẽ ꝙ cito exces
ret qui fungi ñ potuit suis. s q̃ro
utrum aliquis sit sensus post mo

Expanded text:
is lacrymis evaporat dolor. Sed id postulo, ne vel infixum pectori vestro fratrem duris gemitibus revellatis, el avertatis planctibus, vel requiescentem excitetis. Ille vobis maneat in corde, ille vivat in pectore, ille amplexibus piis haereat, ut solebat; ille fraterna oscula premat, ille semei nihil timeatis sicut ante. Obliviscamini ejus aerumnam, teneatis gratiam. Ille vobis auxiliaturus speretur, ille noctibus 1186 praesul assistat, illum a vobis jam nec somnus excludat. Protumulum circumfusae tenetis. Ille tumulus fratris vobis habitatio sit, ille sit aula palatii, in quo chara vobis membra requiescent. 43. Quod si me ad illum revocatis dolorem, quod cito excessret, qui fungi non potuit suis. 44. Sed quaero utrum aliquis sit post mortem
Abbreviated transcription (Latin):
cerum gestarum aterbitates nuu
consolacioms oem absorbeam. Qe
si breuis sit inlaffert quo mestũ
affectũ demulceat sinplipror lõ¬
giorem affert admonicĩonẽ dolo¬
ris. quo eĩ plixior fi̾us ħ magis in
consolando afficies eũ quẽ cõsola¬
u uelis. ⁊ diucus meiorẽ eius te¬
nebis. Non igitur uelut punicuti.
quodã umonis mei urãs abster

Expanded text:
rerum gestarum acerbitas vim omnem consolationis absorbeat. Quae si brevis sit, nihil affert quo moestum affectum demulceat: sin prolixior, longiorem affert admonitionem doloris. Quo enim prolixior fueris, hoc magis in consolando afficies eum, quem consolari velis, et diutius moerorem ejus tenebis. 41. Non igitur velut penicillo quodam sermonis me
Abbreviated transcription (Latin):
sepulchrum licet: pͥusquã his qui pas¬
et de omĩbus se umdicatum iide
Cut ulciscatur dispendiũ. Qui
ut̾ oampna nõ sentit. hanc mẽ¬
⁊ sue gioriam putat. si ex ea uul¬
neratioins̃ ac saucii tãquam de
rena exeant. Spectaculum triste
cernas iuuenes t̾ribiles uisu hos¬
tib de cõmino portari foras: et

Expanded text:
sepulchrum licet, prius quam is qui pascit de omnibus se uindicatum uiderit, ut ulciscatur dispendium. qui autem damna non sentit hanc mensae suae gloriam putat, si ex ea uulnerati omnes ac saucii tamquam de harena exeant. spectaculum triste cernas iuuenes terribilis nisu hostibus de conuiuio portari foras et
Abbreviated transcription (Latin):
testatio: inalũ õmonẽ nõ ꝓfãmus
deore nr̃o ue ĩculpã ruamꝰ s ingum
sit ubis tius. et stat̾ah ẽ huilitas ac¬
q iñsura ut lingua tua m̃ti subdita

Expanded text:
testatis; malum sermonem non proferamus de ore nostro, ne in culpam ruamus: sed jugum sit verbis tuis et statera, hoc est, humilitas atque mensura; ut lingua tua menti subdita
Abbreviated transcription (Latin):
uox egentis est q̃ uox alia scipe
publicam postulantis: nͥ da mi¬
chi: hoc ẽda michi. qr egeo. da m
qui aliud uiuendi subłidiũ rẽre
panis ad uctũ. mĩmis ad potum
poto.da m̾ quia scpͥtum est. date
elemosinam. hec quam abietta
ꝙͣ uilia. Non hñt eĩ hũilitatis af¬
fectum. S cupiditatis incendiũ
In ip̃ã ã deiectõe quanca mpudẽa

Expanded text:
uox egentis est, quae uox alia stipem uox egentis est, quae uox alia stipem publicam postulantis nisi da mihi\'? hoc est da mihi, quia egeo. da mihi, quia aliud uiuendi subsidium habere panis ad uictum, nummus ad potum, potero. da mihi, quia scriptum est: date elemosynam.\' haec quam abiecta, quam uilia! non habent enim humilitatis affectum, sed cupiditatis incendium. in ipsa autem deiectione q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑo sessiomo et pauptatis q̃uela est.
Et iam scͥpture u̾ba conside¬
temus et factum ẽ iniquit
põst ħ uerba: erat uinea uaboth
israhelice in isral uix̃ domũ achab
regis samarie. Et locutꝰ est achab
tibi tibi pͥro ea aliam uineam si¬
u̾o placuit tibi dabo tibi pecũa
pro ista uinea et erit mͥ in bortũ
holerum. Et dixit uaboch ad a¬
chab. Nõ fiat hoc adeo. ut dẽ cibi
heditatem pr̃in meoꝵ mcoꝵ et
turbatus est spc̃ eius. etͣ dor iui ͭ¬
uilecto suo et uelauit faciem su¬
auret nõ manducait panem. Er¬
posuerat sup̃ scͥptura dina. quia
helyseus cũ ess pauꝑ reliquit bo¬
ues suos. et cucurrit ad heliam ⁊
occidit cos et erogauit populo
et adhesit ꝓphe. Ad cõdẽpnacõ m
igitur p̾missa sũt diuitis qui in
ĩsto rege describitur.eo qd̾h̃ns be¬
neficia dei sũt iste achab.cui doꝰ
et regnum donauit. et plũam be¬
lỹe uatis orõne cõcessit d̾ina inã¬
data molauit. audiamus gͦ qd
dicat. Da michi inquit. que alia

Expanded text:
ossessionis et paupertatis querella est. Sed iam scripturae uerba consideremus. et factum est inquit post haec uerba. erat uinea Nabuthae Israhelitae in Israhel iuxta domum Achab regis Samariae. et locutus est Achab  tibi pro ea aliam uineam. si.uero placuerit tibi, dabo tibi pecuniam pro ista uinea, et erit mihi in hortum holerum. et dixit Nabuthae ad Achab: non fiat hoc a deo, ut dem tibi hereditatem patrum meorum. et turbatus est spiritus eius et dormiuit in lecto suo et uelauit faciem suam et non manducauit panem. exposuerat supra scriptura diuina quia Helisaeus, cum esset pauper, reliquit boues suos et cucurrit ad Heliam et occidit eos et erogauit populo et adhaesit prophetae. ad condemnationem igitur praemissa sunt diuitis, qui in isto rege describitur, eo quod habens beneficia dei, sicut iste Achab, cui dominus et regnum donauit et pluuiam Heliae uatis oratione concessit, diuina mandata uiolauerit. audiamus ergo quid dicat. da mihi inquit. quae altera
Abbreviated transcription (Latin):
ciosissimũ cõcupiscit. Si uo placinit
uinea. Nichil eĩ uult alt̾m poss̃¬
dere: qui totũ desiderat sins posso¬
nbus occupare .iiii.
Gerit m in quit in hortũ hole

Expanded text:
iosissimum concupiscit. si uero placueruinea; nihil enim uult alterum possidere, qui totum desiderat suis possessionibus occupare. Et erit mihi inquit in hortum hole
Abbreviated transcription (Latin):
uist̾ia conutas si aut de simitraci¬
bum suggeras aut de dextra fum¬
gatis inunst̾io sunstrs ut reliqa
dboꝵ abluat insi forte poscat ne¬
cessitas. finge hanc et da oculo
u̾tutem ut possit detrahere sensũ
capiti auroitũ aurib. menti cogͥi¬
cacõnes. odoratum narib. oisap¬
rem. et sibi conferat. Nõ ne oẽm stai¬
tum dissoluit nature. uñ pulche
apłs ait. Sitotũ corpus oculuo
ubi audicus: Sitotꝰ auditus ubi
odoratus. Oms gͦ unũ corpus su¬
mus et oiu̾sa menbra. s oĩa corst
necessaria. Non eĩ pot̾ mẽbꝵ de m̃¬
bro dice non es inichi necessariũ

Expanded text:
isteria convertas: si aut de sinistra cibum suggeras, aut de dextera fungaris ministerio sinistrae, ut reliquias ciborum abluas nisi forte poscat necessitas. 18. Finge hanc et da oculo virtutem, ut possit detrahere sensum capiti, auditum auribus, 112 menti cogitationes, odoratum naribus, ori saporem, et sibi conferat; nonne omnem statum dissolvet naturae? Unde pulchre Apostolus ait: Si totum corpus oculus, ubi auditus? Si totum auditus, ubi odoratus ? Omnes ergo unum corpus sumus et diversa membra, sed omnia corpori necessaria; non enim potest membrum de membro dicere: Non est mihi necessa
Abbreviated transcription (Latin):
i. Eigo qui sic sciebat s aturan. et sic
esurire sciebat ut semꝑ nouaq̃re¬
ret esuriret deum. sitiret deum. sci¬
ebat esurire. qui sciebat qd esurien¬
tes marducabunt. ꝯciebat ipote¬
rat habudare qui uicħ hẽbat. et
possidebat oĩa Egregie itaq uiros a
licui psidentes inimeri ꝯm̃dat iꝰ¬
ticia et contra iniquitas desticiit

Expanded text:
rgo qui sic sciebat saturari et sic esurire, sciebat ut semper nova quaereret, esuriret Deum, sitiret in Dominum. Sciebat esurire, qui sciebat quia esurientes manducabunt : sciebat et poterat abundare, qui nihil habebat, et possidebat omnia licui praesidentes muneri commendat justitia: contra iniquitas destituit
Abbreviated transcription (Latin):
st eĩ humilitas formdis
est impicie atq iguoranci¬
.e. et io scͥptura ait. Et hiles spũ
saluabit. p̾cłare gͦ dixit. scio et hi¬
miliari .i. quo in loco. qua modaci¬
one. quo fine. in quo officio. ĩ quo
mune. Nescunt phariseus. hũli¬
an ĩo deiectus. scunt publicu¬
mis iõ iustificatus est. Sciebat
et habundare. paulus quia aĩa
hẽbat diutem. et si thesaurum di¬
uitis nõ hẽbat. Sciebat habunda¬
re qui nõ q̃rebat datum ĩpetunã
s requirebat fructum ingrã. Pꝰ¬
sumus ⁊ sic intellig̾e. quia sciebat
habundare qui pot̾at dice Osnr̃¬

Expanded text:
st enim humilitas formidinis, est imperitiae atque ignorantiae; et ideo Scriptura ait: Et humiles spiritu salvabit . Praeclare ergo dixit: Scio et humiliari, id est, quo in loco, qua moderatione, quo fine, in quo officio, in quo munere. Nescivit Pharisaeus humiliari, ideo dejectus est: scivit publicanus, ideo justificatus est . 91. Sciebat et abundare Paulus, quia animum habebat divitem; etsi thesaurum divitis non habebat. Sciebat abundare, qui non quaerebat datum in pecunia, sed requirebat fructum in gratia. Possumus et sic intelligere, quia sciebat abundare, qui poterat dicer
Abbreviated transcription (Latin):
pauperes mensuram tenere
habun das plurib non ꝯcilianoi
fauoris grã ultra modum fluere
Qui. Iuio ex act̾cũ puro ac sincero
bificacõnes aggredi nec ꝑtimttere
necessarias. Et maxtme sacerdo¬
ti hoc cõuenit Quare dei templũ
decore cõgruo ut ⁊̃ hoc cultu aula
diu replenꝰdeat. Impeusas misen¬
cordie cõuementes freq̃tare qnͣ¬
suꝑflua s cõpetencia non redim¬
dancia. s congrua huãmtati ue
sup̃cu paupetum alienam sibiq̃¬
rat grãm nec restriccõrem gͣ cłicos
aut indulgenciorem se p̾beat al¬
tumi eĩ in huanum altini prodigũ
si aut sup̃tus desit netessitati qͦs
asoroidis negociacõms aucupus
retrahẽ debeas aut uoluptati su¬

Expanded text:
pauperes mensuram tenere, ut abundes pluribus: non conciliandi favoris gratia ultra modum fluere. Quidquid ex affectu puro ac sincero dificationes aggredi, nec praetermittere necessarias. 111. Et maxime sacerdoti hoc convenit, ornare Dei templum decore congruo, ut etiam hoc cultu aula Domini resplendeat: impensas misericordiae convenientes frequentare: quasuperflua, sed competencia, non redundanda, sed congrua humanitati, ne sumptu pauperum alienam sibi querat graut indulgentiorem se praebeat. Alterum enim inhumanum, alterum prodigum; si aut sumptus desit necessitati eorum quos a sordidis negotiationis aucupiis retrahere debeas: aut voluptati su
Abbreviated transcription (Latin):
corpori sup iuuat ut ea iam depo¬
sitis ppͥi sensus repagulis expeoit
libo cernat obtutu: q̃ añ sita in cor
non iidebat. Quod exemplo toran¬
enciũ possumus estimare quor a
ab sencium uł eciã celestiũ isione
Ergo si mors caruis ex seculi uos

Expanded text:
corpori supervivat, et ea, jam depositis proprii sensus repagulis expedita, libero cernat obtutu, quae ante sita in corpore non videbat. Quod exemplo dormientium possumus aestimare quorum absentium, vel etiam coelestium visiones. Ergo si mors carnis ex saeculi nos
Abbreviated transcription (Latin):
dio dũ uitos qui erubuit desid̾iũ
sini regis maluerunt finẽ eius
uerecuroie uł piculo pp̾e salutis
affre plus laudo eum qui erubu

Expanded text:
do uiros, qui erubuerunt desiderium sui regis et maluerunt finem eius uerecundiae uel periculo propriae salutis adferre, plus laudo eum qui erubu
Abbreviated transcription (Latin):
ingreditur unãm. Demq bono ser¬
uodicitur. Iutra ingaudiũ domini
tii. De ẜuo a nequam dicitur. Tol¬
lite ulum intenebras ext̾iores. Ide¬
o et adam eiectus de patria celesti ⁊
uia sede ꝑadisi in insulam pcc̃i est
relegatus. recte ergo dicit scpͥtura
lenouamnm insule qui a pcc̃oꝵ flu¬
ctib sicut insule paduentum uͥo¬
põoꝵ remissione renouate sunt. id
ehoĩes in lauacro meoii nit̾ aquas
quasi insule constituti tundebant᷑

Expanded text:
icordiam. denique bono seruo dicitur: intra in gaudium domini tui, de seruo autem nequam dicitur: tollite illum in tenebras exteriores. ideo et Adam eiectus de patria caelesti et illa sede paradisi in insulam peccati est relegatus. recte ergo dicit scriptura: renouamini, insulae, quia peccatorum fluctibus sicut insulae m orum remissione renouatae sunt, id est homines in lauacro medii inter aquas quasi insulae constituti tundebant
Abbreviated transcription (Latin):
intempe ucc̃itatis aliena subsidia de¬
sid̾aret. Mdelius emĩ fuit confre ali¬
quid defructib ꝙͣ totum de uic̾ a¬
mct̾e. Qͥntam porcõm collacõnis
statuit et inpindendo ꝓspicacior ⁊

Expanded text:
in tempore necessitatis aliena subsidia desiderarent. Melius enim fuit conferre aliquid de fructibus, quam totum de jure amittere. Quintam portionem collationis statuit et in providendo perspicacior
Abbreviated transcription (Latin):
definicti nõ defen̾ata excliroit
eedẽ aula ieumii. Eciam ipĩs ie¬
iiũ ꝯmiiis dat grãm dulcio¬
res post fainẽepuletuit que as¬
sidintate factidio sunt et duues
anuacione uilescunt. Codim̃tum
abi ieurmũ est. Qnͣto aindior appe

Expanded text:
defuncti: non defenerata excludit haeredem aula jejuni. 32. Etiam ipsis jejunium conviviis dat gratiam. Dulciores post famem epulae fiunt, quae assiduitate fastidio sunt, et diuturna continuatione vilescunt. Condimentum cibi jejunium est. Quanto avidior appe
Abbreviated transcription (Latin):
nsidi huiꝰ tenebras ꝑtulit lõgemi¬
qr melior illi abortiꝰ hinc enĩ re¬
ques uiagis quam illi quia nou
ceptus eit uarietatẽ huiꝰ seculi
ĩqua et si mille annor quis uix¬
etit qd bouum ẽ ide no pot̾it fu¬
coꝵ ludunt accipientes psalte¬
num et citharam et delectantur
uoce psalm. Cõsũmant autẽ inbo¬
nis utam suam. in requie autẽ
ifin uorimerut. Distingue hec
et quia spũalis es: diuidica ĩpi
possut et̾intatem accipe ab eoqui
io sit etinis. Non ergo pot᷑ dareq
non habet. nec pot illum mareqͥ
nõ possidet lucem. s tranffigurat
se i angelum lucio ut decipiat
nicredulos. Tranffigurat a sumi
lacionem false lucis. non splendore
ppetue claritatis. uñ et saluatorait.
uidebam sathanã sic̃ fulgur caden¬
tem de celo. Nec fulgurest: s sicut fl¬
gu. Considera hereticum aliquem
intentum abstinencie corporis et
diũ quia falsum habet unitacionẽ.
qui fidei nõ habet u̾itatem. ħꝰ pinili
ludunt. sicut illa que cũ luxutia

Expanded text:
tulit longaeviquia melior illo abortivus . Huic enim requies magis quam illi; quia non expertus est varietatem saeculi, in qua et si mille annos quis vixerit, quod bonum est videre non potuit. Fueri autem eorum ludunt accipientes psalterium et citharam et delectantur uoce psalmi. consummarunt autem in bonis uitam suam, in requie autem inferni dormierunt. distingue haec et quia spiritalis es diiudica. impii possunt aeternitatem accipere ab eo qui non sit aeternus. non ergo potest dare quod non habet nec potest inluminare qui non possidet lucem, sed transfigurat se in angelum lucis, ut decipiat incredulos. transfigurat autem se simulatione falsae lucis, non splendore perpetuae claritatis. unde et saluator ait: uidebam Satanan sicut fulgur cadentem de caelo. nec fulgur est, sed sicut fulgur. considera haereticum aliquem intentum abstinentiae corporis et dium, quia falsam habet imitationem qui fidei non habet ueritatem. huius paruuli ludunt sicut illa quae cum luxuria
Abbreviated transcription (Latin):
lutis. De iustis ergo dicitur quia
salutis sp̃m generauerunt ꝙ̃ acce¬
perunt de timor domim nõ de ma¬
licia iscius seculi dequa legimus.
Etoe pturunt in iusticiam et con¬
cepit laborem et peperit ĩiquitatẽ.
axliorergo ẽ abortꝰ qui iam ptus

Expanded text:
lutis. de iustis ergo dicitur quia salutis spiritum generauerunt, quem acceperunt de timore dei, non de malitia istius saeculi, de qua legimus: ecce parturiuit iniustitiam et concepit laborem et peperit iniquitatem. melior ergo abortus quam partus
Abbreviated transcription (Latin):
tulit oetis q int̾emptis quos ne¬
candos putau̾at ne sͥ impedñ¬
to forent ħ die reguum adeptuo
est. Dainquit hũt amulũ sapien¬
ti nt beneficio eius possit later
ĩpumtatis s ĩnocencia s̃ Demi
lex nõ uisto s ĩiusto positaẽ. qui
iustus lege ht̃ mentis sue ⁊equ

Expanded text:
tulit, caeterisque interemptis, quos netulit, caeterisque interemptis, quos necandos putaverat, ne sibi impedimento forent, Lydiae regnum adeptus est. 31. Da, inquit, hunc annulum sapienti, ut beneficio ejus possit latereimpunitatis, sed innocentia est. Denique lex non justo, sed injusto posita est ; quia justus legem habet mentis suae
Abbreviated transcription (Latin):
S
fastidiũ ĩ quo uelut inf̾me
dispucacioms ure̾ dirigamꝰ
sentencim ut uichil npetendum
sit usi quod honestum. nichil agci
sapiens iusi ꝙ cũ sinc̾itate ⁊ sũ fraude
sit. u quicquam facit in quo se cri¬
inme quoquam obliget. etiam si
lacere possit. Sibi em̃ est reus pͥus¬
quam cet̾is. nec tum pudendaa
piro eum publicacio flagitu quam
consciencia est.ꝙ uonfictis fobulis
que magins quibusdã dililuer᷑
soluta itub̾b inꝙ̃ descendisse gy¬
ges atq infabillarẽ illum equunt
eneuii offerdisse aplatone indu¬
citur qui in latib sus fores hẽret
Quas ut apuit aiadutit amilũ
auoeum indigito mortici hoĩs cꝰ
allic exammec corpus iaceret auci¬
qr auarum sustulisse amulũ e
cũ se ao pastores recepisset regios
de quor ipẽ nuio foret casuquo¬
dam quod palecm eius amuli. do
atq amillo uidebitur. Deinde ã
in locum suĩ reuocasset auulũ
nuraculi ꝑ auuli optiuntatem ⁊̃¬
gine stupro potitus. necẽ regi in¬

Expanded text:
s fastigium, in quo velut in fine disputationis nostrae dirigamus sententiam: ut nihil expetendum sit, nisi quod honestum. Nihil agit sapiens, nisi quod cum sinceritate, sine fraude sit: neque quidquam facit, in quo se crimine quoquam obliget, etiamsi latere possit. Sibi enim est reus priusquam caeteris; nec tam pudenda apud eum publicatio flagitii, quam conscientia est. Quod non fictis fabulis,quae magnis quibusdam dissiluerit soluta imbribus, in quem descendisse Gyges, atque ibi fabularum illum equum aeneum offendisse a Platone inducitur, qui in lateribus suis fores haberet: quas ubi aperuit, animadvertit annulum aureum in digito mortui hominis, cujus illic exanimum corpus jaceret, aurique avarum sustulisse annulum. Sed cum se ad pastores recepisset regios de quorum ipse numero foret, casu quoam, quod palam ejus annuli ad atque a nullo vilocum suum revocasset annulum, miraculi, per annuli opportunitatem reginae stupro potitus, necem regi in
Abbreviated transcription (Latin):
In quib uidẽ elucere doctrina mo¬
ralis eo quod sublato pariete ma¬
cerie. solute suit incarne hoĩs ĩum¬
posta pura a qua in eo puteo sit
riendum. puteus quoq lacitu¬
duns quid alurd significat insi
de uaturalibus disciplinam. Qua
causa et lacitiroo dicitur quia sũ
contencione sine lite iam quiecꝯ
atq securꝰ ẽ. qui mũdana hec et
sensibilia fu̾it suꝑgressus. uñ suꝑ¬
atis iam ad u̾santibus ⁊ aliemge¬
is oogitaciombus. quid em̃ eũ
alieuum quã oĩa secularia. que
ppetua esse non possunt potest sa
nos suꝑ t̾ram quia t̾rena transcẽ¬
dit. Ultinus ẽ puteus uiram̃ti
inquo em̃ uisus ẽ deus et ait ei . Ro¬
li timere cecũeĩ sumi et beuedixit.
Ec doctͥna ia inistica eit. hõs h

Expanded text:
In quibus videtur elucere doctrina moIn quibus videtur elucere doctrina moralis; eo quod sublato pariete maceriae, solutae sint in carne hominis inimpostea pura aqua in eo puteo sit riendum. Puteus quoque Latitudinis quid aliud significat nisi de naturalibus disciplinam? Qua causa et Latitudo dicitur, quia sine contentione, sine lite, jam quietus atque securus est, qui mundana haec et sensibilia fuerit supergressus. Unde superatis jam adversantibus et alienigenis cogitationibus quid enim tam alienum quam omnia saecularia, quae perpetua esse non possunt potest sanos super terram , quia terrena transcendit. Ultimus est puteus 364 Juramenti, in quo ei visus est Deus, et ait ei: Noli timere, tecum enim sum . Et benedixit eum. Haec doctrina jam mystica est. 23. H
Abbreviated transcription (Latin):
lio reperimus. uelut sontes quidã
gen̾is hũam et speciale deuociomis
at fidei. Quid em̃ puceus aque in¬
ueiisi profunde altitudo doctͥne
uñ et agar adputeum agelum
indit. etͦ iacob ad puteumꝰ rachel
sͥ in ueinit uxorem. Moyses quoq¬
secus puteum futuri locauit m̾¬
ita pͥmacõiuigii. aputeo igitur iu¬
sioius aperireysaic adorsus ẽ pu¬
teos et bono ordine ut eius putei
aqua pͥmum racionabile. mue
oculũq eius dilueret et foueret
quo uisum eius faceret clariorẽ.
fodit etiã alios puteos plures. uñ
et scpͥtum ẽ bibe aquam de tiuoua¬
sis. et deputeoꝵ tuoꝵ fontib qnͣ¬
co plures fuerunt. tanto ẽ uberiꝰ
redundancia grãrum fodit cũ
puteũ quem foderat pr̃ abraham
de quo litem fecerunt pastores ge¬
racum hoc ẽ mac̾ie. Ubi enĩ mace᷑¬
ria ibi disio int̾repugnauteo.
uͥ inusticia. ⁊ io uocauitꝰ inustici¬
am Alium quoq fodit ⁊ orta dissẽ¬
sione. uocauit ciun inimicicias.

Expanded text:
lio reperimus, velut fontes quidam lio reperimus, velut fontes quidam generis humani, et specialiter devotionis ac fidei. Quid est enim puteus aquae vivae, nisi profundae altitudo doctrinae? Unde et Agar ad puteum angelum vidit, et Jacob ad puteum Rachel sibi invenit uxorem: Moyses quoqsecus puteum futuri locavit merita prima conjugii. 22. A puteo igitur visionis, aperire Isaac adorsus est puteos, et bono ordine; ut ejus putei aqua primum rationabile animae, oculumque ejus dilueret et foveret, quo visum ejus faceret clariorem. Fodit etiam alios puteos plures. Unde et scriptum est: Bibe aquam de tuis vasis, et de puteorum tuorum fontibus . Quanto plures fuerint, tanto est uberior redundantia gratiarum. Fodit tamen puteum, quem foderat pater ejus Abraham, de quo litem fecerunt pastores Gerarum, hoc est, maceriae. Ubi enim maceria, ibi divisio inter repugnantes, ibi injustitia; et ideo vocavit Injustitiam. Alium quoque fodit, et orta dissensione, vocavit eum Inimicitias.
Abbreviated transcription (Latin):
atq pacifica aunua coĩs magis pi¬
etatis ꝙ̃ͣ specialis copule nom̾en
accipiat et quia uuilisis magisꝙ
uui se: existimet obligatam. Un
odit autem puteos ysaac et
plimos quidẽ quos foderat
pr̃eus ⁊ repleuerant illos primo
mortẽ abrahe prĩs illuis aliemge¬
ne. Pre cecis tũ fodis hos puteos
uuũ in ꝯualle gerarum et inueit
Sl puteum aque uiue ⁊ litem fece¬
runt pastores geraru. cũ pastori¬
b ysaic eo qd aquã sͥ huiꝰ puter
quasi ꝓpriam uidicabant ⁊̃ uoca
nom̃ eius in iusticiam. et fodit
aliũ puteum in quo orta ẽ discep¬
tacio: et imposut illi uomẽ imim¬
cias. Et fodit cͥcium puteũ. ĩquo
lis nulla int̾ pastores cõmissa est.
et uocauit eum lacitudinẽ fodit
et puteum iuram̃ti et nõ inuenit
in eoaquã. ⁊ uocauit eum puteũ
gis quã spiritalia opera eẽ arbitre¬
tur. qd̾ ue abraham fodit puteos
uel ysaac tanti uidelicet patriar¬
che. uł eciam iacob. sicut in euange¬

Expanded text:
atque pacifica anima communis magis piatque pacifica anima communis magis pietatis quam specialis copulae nomen accipiat; et quia universis magis quam uni se existimet obligatam. 20. Fodit autem puteos Isaac; et plurimos quidem, quos foderat pater ejus, et repleverant illos post mortem Abrahae patriis illius, alienigenae. Prae caeteris tamen fodit hos puteos, unum in convalle Gerarum, et invenit ibi puteum aquae vivae: et litem fecerunt pastores Gerarum cum pastoribus Isaac; eo quod aquam sibi ejus putei quasi propriam vindicabant, et vocavit nomen ejus Injustitiam. Et fodit alium puteum, in quo orta est disceptatio; et imposuit illi nomen Inimicitias. Et fodit tertium, in quo lis nulla inter pastores commissa est, et vocavit eum Latitudinem. Fodit et puteum Juramenti, et non invenit in eo aquam; et vocavit eum puteum gis quam spiritalia opera esse arbitretur, quod vel Abraham fodit puteos, vel Isaac, tanti videlicet patriarchae, vel etiam Jacob, sicut et in Evange
Abbreviated transcription (Latin):
aiã dicendo suscipimus. huiꝰ eq̃
cuiroi p̾dicacioms suetocius orbis
t̾rarum spacia referserunt et quã¬
itis incorpore constituti nulla tñ
curlus spiritalis sensere dispendia
Iõq laudatur qd̾ celesti sͥ alum¬
naute p̾cepto iaui sꝑeciosa iam pł¬
chra sit. que uultu p̾ferat castitatis
decorem et redunicula cͥuitis at¬
tollat inqua sunt paciẽcie ⁊hum¬
litatis insigina.Talis aũ diligebat
psaic uerus decorẽ. himulitẽ paciẽ¬
ciam ⁊ so ptus eius auide requite¬
bat cõcepit aut̃ iebecca ⁊ pacieuca
sua nodum stilitatis absoluit &sus
a pariat ꝓpletica atqr aposcolica
nma. Considemus et quomodo
pariat. Abut inquit interrogateto¬
uiũ qr exultabant uifantes nũ¬
tero eiꝰ. Et responsũ accepit. douuine
gentes in uto tuo sunt eo qd inchͣ
ponte psumat s in oĩbus sumum
deum psulem poscat suor conłi¬
lior. Sinuil pleua pacis atq pi¬
etatis duos populos suafide ⁊ pre¬
gis quã uxor appellatur eoꝙ untio

Expanded text:
suscepimus. Hujus equcunditate praedicationis suae totius orbis terrarum spatia referserunt; et quamvis in corpore constituti, nulla tamen cursus spiritalis sensere dispendia. Ideoque laudatur quod coelesti sibi illuminante praecepto, jam speciosa, jam pulchra sit, quae vultu praeferat castitatis decorem, et redimicula cervicis attollat, in qua sunt patientiae et humilitatis insignia. Talis animae diligebat Isaac verus decorem, humilitatem, patientiam; et ideo partus ejus avide requirebat. 18. Concepit autem Rebecca, et patientia sua nodum sterilitatis absolvit. Quid autem pariat prophetica atque apostolica anima consideremus, et quomodo pariat: Abiit, inquit, interrogare Dominum , quia exsultabant infantes in utero ejus. Et responsum accepit: Duae gentes in utero tuo sunt ; eo quod nihil sponte praesumat: sed in omnibus summum Deum praesulem poscat suorum consiliorum: simul plena pacis atque pietatis duos populos sua fide et praegis quam uxor appellatur, eo quod mitis
Abbreviated transcription (Latin):
hes et inpphã. Seminate uobis
ad iusticiam uutormiate adfruc¬
tum inrte uliui̾ate uobis lumen
hr̃e catitatis ꝑfectionem. Ioq dictũ
est. Noli tunere caritas enĩ timorem
excuidit foras. ut cognoscamus au¬
tem quia. et salomõ. ita hos int̾preti¬
tus puteos.ut admoralẽ doctrinã
⁊ uaturalem referret et iisticam.
usingulis libris sius. quos demo
diceret. seculaus illecebre ait bibe
lis quoq doctima que ymaginem
uuindane uoluptatis meretritꝰ
quibdã ulicam fucis inriguo suo
diluat et fluento sii foutis abst᷑¬
gat Denaturalibus quoq hẽs in e¬
dlesiasten dam̃ feci m pucinas aq̃ꝵ

Expanded text:
ait scriptura: seminate uobis ad iustitiam, uindemiate ad fructum uitae, inluminate uobis lumen habere charitatis perfectionem. Ideoque dictum est: Noli timere; charitas enim timorem excludit foras. Ut cognoscamus autem quia et Salomon ita hos interpretatus est puteos, ut ad moralem doctrinam, et naturalem referret, et mysticam, in singulis libris suis quos de modiceret saecularis illecebrae, ait: Bibelis quoque doctrina, quae imaginem mundanae voluptatis meretriciis quibusdam illitam fucis irriguo suo diluat, et fluento sui fontis abstergat. 25. De naturalibus quoque habes in Ecclesiaste dictum: Feci mihi piscinas aq
Abbreviated transcription (Latin):
referre simile homicidio iudicatum
ẽ ꝙrͣ tum crimen non referre deoxiii.
st gͦ priroentis agnoscere se

Expanded text:
referre, simile homicidio judicatum est; quantum crimen est non referre Deo! 45. Est ergo prudentis agnoscere se
Abbreviated transcription (Latin):
rat sacrilegio sanata ẽ religionedã
maturum in imnoet miẽ diume et
ego uobis sce̾ uͥgines non dũcrĩ¬
nalis sacerdos ũminꝰ culpa param
usu in doctus licet s uris edoctus
morib qnͣtus et eĩ adolescere usus
pocint cam pua miciate religiomis
etate. Siquos hic flores cͥintis ue
ure inte coslectos legite sinu. Non
exempla ure uirtutis effigiem uꝰ
nem. quasi inspc̃culo quodam aet¬
monis istius c̾itis refulgere. w̾li
qua est ura grã inihilastis inge nd¬
uĩmi ẽ quicquid iste redolet liber.
Et qui quot hoĩes tot sentencie si
quid defecatum ẽ in sermone ñõ
uĩs legant. siquid decoctũ ma¬
uriores probent. Si quio modes¬
qun pectorib in hereat genas pĩ¬
aat siquid florulentũ etas flo

Expanded text:
rat sacrilegio, sanata est religione . Tam rat sacrilegio, sanata est religione . Tam maturum in uno et misericordiae ego vobis, sanctae virgines, nondum triennalis sacerdos munuscula paravi, licet usu indoctus, sed vestris edoctus moribus. Quantus etenim adolescere usus potuit tam parva initiatae religionis aetate? Si quos hic flores cernitis, de vestrae vitae collectos legite sinu. Non exempla. Vestrae virtutis effigiem nosatis imaginem quasi in speculo quodam sermonis istius cernitis refulgere. Vos si quam nostro gratiam inhalastis ingenum est quidquid iste redolet liber. Et quoniam quot homines, tot sententiae: si quid defaecatum est in sermone nostro, omnes legant: si quid decoctum, maturiores probent: si quid modestum, pectoribus inhaereat, genas pingat: si quid florulentum, aetas flo
Abbreviated transcription (Latin):
gus pucaret. Idem cũ escolapu bar¬
bam udiss auream colli imperaũ.
In congruum eẽ appellans ut filus
barbam hrẽt pr̃e non hẽnte. Item si¬
mulacris tenencib aureas pacer
adeunt allegans accipere se deben
tũ si malum ẽ hẽre deos nondebet᷑
Si bonũ brẽ magis hoiẽs debereͥ
ut scirent. ita ludibrio habici sũd int
n iuppit̾ uestem suam defendet
potu̾it uec barbam ad escolapius
nec appollo pubescere ad huc cept
potuerint pateras quas tenebant
Non tam furti reatum timentes ꝙ̃
sensũ nõ hũtes. Quis gͥeos colat
qui nec uefendere se quasi dii. nec
abscondere quasi hoĩes possuntat
intemplum dei nostri. cũ iherobũ
rex sceleratissimꝰ dona ꝙ̃ pr̃eius ꝑ¬
suerant aufferret ac suꝑ sanccur a¬
tare libaret ydolis dextera eius quã
detenoit aruit nec sua ci que muo¬
cabat ydola profuerunt. Deindecõ¬
u̾sus ad deum rogauit uemam
Statunq mams eins que acue¬

Expanded text:
igus putaret. Idem cum Aesculapii barigus putaret. Idem cum Aesculapii barbam vidisset auream, tolli imperavit, incongruum esse appellans ut filius barbam haberet, patre non habente. Idem simulacris tenentibus aureas pateras ademit, allegans accipere se debere, tamen si malum est, habere deos non debere: si bonum est, habere magis homines debere, qui uti scirent. 37. Ita ludibrio habiti sunt, ut neque Jupiter vestem suam defendere potuerit, nec barbam Aesculapius, nec Apollo pubescere adhuc coeperpotuerint pateras quas tenebant: non tam furti reatum timentes, quam sensum non habentes. Quis igitur eos colat, qui nec defendere se quasi dii, nec abscondere quasi homines possunt? 38. At in templo Dei nostri cum Jeroboam, rex sceleratissimus, dona quae pater ejus posuerat, auferret, ac super sanctum altare libaret idolis; nonne dextera ejus quam tetendit, aruit, nec sua ei quae invocabat, idola profuerunt? Deinde conversus ad Dominum, rogavit veniam, statimque manus ejus quae arue
Abbreviated transcription (Latin):
faceret fideussor uultu sereno mor¬
cẽ non recusauit cũ duce̾tur ami¬
cus rͥuertitur cerinoem substituit
quos dampnau̾at in ainiciciam
recipecur. Tanquam uͥtutis eẽ grã¬
ut ꝙrãnũ inclinaret. Digna lau¬
de s unnora urĩs. Nam islic ambo
iuri. hic una uirgo. Que p̾mo. et¬
iam sexum uniceret. Illi amia. is¬
ci in cogriti. Illi tyrãno uiri seob¬
culerunt. isti tỹramus płi̾bus. ħ
eciam crudeliorib qd ille peꝑcit is¬
ti occidecunt Int̾ illos in uno ob¬
noxia necessitas in his amboꝵ uo¬
luncas lib̾a. hoc quoq isti prudẽ¬
ciores qd̃ illistudii sui fines amici¬
cie gr̃ã istis corona martyrii. Illi
eĩ certarunt hoĩb isti deo. Et qm̃ rei
i. Nam is cũ uenisset intempsũ iouie
amictũ aureũ quo oꝑiebatur simu¬
lacrũ eiꝰ detrahi iussit ĩpoi lanie¬
uin dicens. Auum hreme frigidum
estate bonerosum eẽ. Sic deumꝰ iusit
summi ut nec omis fre posse nec fu¬

Expanded text:
faceret, fidejussor vultu sereno morfaceret, fidejussor vultu sereno mortem non recusavit. Cum duceretur, amicus revertitur, cervicem substituit, quos damnaverat, in amicitiam reciperetur. Tantam virtutis esse gratyrannum inclinaret. 35. Digna laude, sed minora nostris. Nam illic ambo viri; hic una virgo, quae primo etiam sexum vinceret: illi amici, isti incogniti: illi tyranno uni se obtulerunt, isti tyrannis pluribus, hoc etiam crudelioribus, quod ille pepercit, isti occiderunt: inter illos in uno obnoxia necessitas, in his amborum voluntas libera. Hoc quoque isti prudentiores, quod illis studii sui finis amicitiae gratia, istis corona martyrii; illi enim certaverunt hominibus, isti Deo. 36. Et quoniam rei i. Namque is cum venisset in templum Jovis, amictum aureum quo operiebatur simulacrum ejus, detrahi jussit, imponi laneum, dicens aurum hyeme frigidum, aestate onerosum esse. Sic deum irrisit suum, ut nec onus ferre posse, nec fr
Abbreviated transcription (Latin):
non professione mutaui. Quod si mich
pripis mortem nõ redemisti me s ac¬
cũ uenisti. Caue q̃so concendas. Caue
contradicc̾ audiaris. Noli eripe bene¬
ficium qd̾ dedisti dũ mͥ hanc siñam u¬
gas illam restitues supiore si sia em̃
sacisfacere siñe si me prius paciaris
occidi. Inte nõ hẽanit aliam quam
aris de adultera martirem reddisse.
ambo uicer̃. Nec diuisa ẽ corona set
addita. Ita scĩ inartyres in uicẽ sibi
beneficia confe̾ntes alt̾a pͥncipium
martyrio dedit. alt̾ effcm̃. At eciam
ploꝵ gyumasia damonẽ et phinci¬
am pitagoreos incelum ferunt q ͦ¬
rum unus cũ ec̃ morti adiudicatꝰ
cͥ ñoandoꝵ suoꝵ tẽpus poposcit Ty¬
raunus aut̃ astutissimus ꝙ reppire
nõ posse escimaret petiit ut spon¬
sorem daret qui prose fericetus fi
ipẽ faceret moram. Quid de duobꝰ
precdarius. Nescio utt̾q p̾cdarum.
Alt̾ uadã mortis ĩuenit alt̾ seob¬
tulit Itaq cũ reus moram supplicõ

Expanded text:
non professionem mutavi. Quod si mihi non professionem mutavi. Quod si mihi praeripis mortem, non redemisti me, sed circumvenisti. Cave, quaeso, ne contendas, cave ne contradicere audeas. Noli eripere beneficium, quod dedisti. Dum mihi hanc sententiam negas, illam restituis superiorem. satisfacere sententiae, si me prius patiaris occidi. In te non habent aliam quam aris de adultera martyrem fecisse, qambo vicerunt: nec divisa est corona, sed addita. Ita sancti martyres invicem sibi beneficia conferentes, altera principium martyrio dedit, alter effectum gymnasia Damonem et Pythiam Pythagoreos in coelum ferunt, quorum unus cum esset morti adjudicatus, commendandorum suorum tempus poposcit: tyrannus autem astutissimus, quod reperiri non posse existimaret, petivit ut sponsorem daret, qui pro se feriretur, si ipse faceret moram. Quid de duobus praeclarius, nescio. Utrumque praeclarum. Alter mortis vadem invenit, alter se obtulit. Itaque dum reus moram supplicio
Abbreviated transcription (Latin):
go.set iam martyres exierunt. ferto
puella ad locum supplicii cutilirisse
ctasse ambo de nece cũ ille diceret E¬
gosum uissus oocidr ceabsoluit sẽ¬
tenciam. qñ mortis elegi s p̾sam pu
doris optami. Si pudor queritur ma¬
uet sexus. si sanguis exposcicur fide¬
iussorem non desidero. hẽo unde dissol¬
uam Iume lata ẽ ista sentencia. qr
pro me lata ẽ Certe sipeccisĩe te fides¬
sorẽ dedissem. et absente me uider cu
cusarem quis ine uidignũ indigna
morte censeret Qũto maior ẽ capitis
hꝰ usura. coriar in nocens. ne moriar
nocens. Nichil hic mediũ ẽ hodie aut re¬
a ero cui sangiñs aut martyr meusi
cito redii quis me auoet excludere si
moram feciqͥs audet absoluere. Plus
legib debeo rea nou solum fuge mee
eciam cedis aliene. Sufficumt men¬
bra morti q̃ non sufficiebant ĩumrio
Est in uͥgine uulneri locus qui nõ
erat contumelio Ego obprobum de¬
dinaui nõ martyriũ tibicessi uestem

Expanded text:
go, sed etiam martyres exierunt. Fertur go, sed etiam martyres exierunt. Fertur puella ad locum supplicii cucurrisse, certasse ambos de nece, cum ille diceret: Ego sum jussus occidi, te absolvit sentendoris optavi. Si pudor quaeritur, manet sexus: si sanguis exposcitur, fidejussorem non desidero, habeo unde dissolvam. In me lata ista sententia, quae pro me lata est. Certe si pecuniae te fidejussorem dedissem; et absente me, judex tucusarem, quis me indignam indigna morte censeret? Quanto major est capitis hujus usura! Moriar innocens, ne moriar nocens. Nihil hic medium est: hodie aut rea ero tui sanguinis, aut martyr mei. Si cito redii, quis me audet excludere? Si moram feci, quis audet absolvere? Plus legibus debeo, rea non solum fugae meae, sed etiam caedis alienae. Sufficiunt membra morti, quae non sufficiebant injuriae. Est in virgine vulneri locus, qui non erat contumeliae. Ego opprobrium declinavi, non martyrium. Tibi cessi vestem,
Abbreviated transcription (Latin):
mniseracõe consimiles. ut cõplea¬
ut oraculũ. Tue lupi et agm sunul
alcentur Et ecce agna et lupus nõ
dlum pascuntur lił. s et iam ĩmo¬
Antur. & iud plura mutato hĩtu
euolat puella de laqueo iam non
lisalis ut pote que spintalibus fe¬
eula egreoitur de luꝑanau ulgo. ac¬
llqmi uidebunt oculio. et nõ uide¬
baut ceu raptores ad.aguam lupi fie¬
mere ad predam. unus qui erat ĩmo¬
destior intro uuit. S ubi hausit ocuł
rei tertum. quid ħ inquit ẽ: puella ĩ¬
gressa ẽ uir uidecur Eoce uon fabulo
illud. cerua pro u̾gie. S qd̾ inmẽ m¬
les exuirgine. At et iam audieram ⁊
Necedamus hinc. dum adhuc qui
fumus sumꝰ. Nũquid et ipẽ inutatꝰ
sum qui aluro cͥno quamcredo: Aolu¬
pauar uemi ceruo uadimouiũ. et
tũ mutatus egrediar Piroitus exi¬
bo quia adult̾ꝰ intram. In dicõ rei q̃a
debebatur tanto corona inctori dãna¬
tus ẽ prou̾gine qui pro uͥgmecõpͣhen¬
sus ẽ. Ita de lupanari nonsolum uir¬

Expanded text:
miseratione consimiles; ut compleatur oraculum: Tunc lupi et agni simul pascentur . Ecce agna et lupus non solum pascuntur simul, sed etiam immolantur. Quid plura? Mutato habitu, evolat puella de laqueo, jam non suis alis, ut pote quae spiritalibus fesaecula egreditur de lupanari virgo, qui videbant oculis, et non videbant, ceu raptores ad agnam, ceu lupi fremere ad praedam. Unus qui erat immodestior, introivit. Sed ubi hausit oculis rei textum: Quid hoc, inquit, est? Puella ingressa est, vir videtur. Ecce non fabulosum illud cerva pro les ex virgine. At etiam audieram etRecedamus hinc, dum adhuc qui fuimus, sumus. Numquid et ipse mutatus sum, qui aliud cerno, quam credo? Ad lupanar veni, cerno vadimonium: et tamen mutatus egrediar, pudicus exibo, qui adulter intravi. 32. Indicio rei, quia debebatur tanto corona victori, damnatus est pro virgine, qui pro virgine comprehensus est. Ita de lupanari non solum vir
Abbreviated transcription (Latin):
oraculo. Beata einĩ inquit que creoi¬
diti. et crib cũ ea mensib mansit
Santi a int̾uallo temporis nonfroes
queritur. s pietas exhibetur. Et bos
postã quam inuto parentis exilies
puer imnatiem domini salutauit
pus compos deuociouis quamn¬
ture. Iude coto sequentib sigis
st̾ilis pareret nirgd cõcipet. loquerit
mutus adoraret᷑ magus expectas
symeon. Sydera minciarent. aur¬
a mobilis ad introitum in mobilis
adiniraculum csuabit uiquitl
dia in corde suo. Quãuis mr̃ dm̃¬

Expanded text:
oraculo: Beata enim, inquit, quae credioraculo: Beata enim, inquit, quae credidisti . Et tribus cum ea mensibus mansit. Tanti autem intervallo temporis non fides quaeritur, sed pietas exhibetur. Et hoc posteaquam in utero parentis exsiliens puer matrem Domini salutavit, prius compos devotionis, quam naturae. 13. Inde tot sequentibus signis, cum sterilis pareret, virgo conciperet, loqueretur mutus, adoraret magus, exspectaret Simeon, sidera nuntiarent, Maria mobilis ad introitum, immobilis ad miraculum: Conservabat, inquit, nia in corde suo . Quamvis m
Abbreviated transcription (Latin):
git. Quid em̃ in singulis morer uc
ẽam parentes dilexerint. exͣnci p̃¬
dicauerint que digna fuit ex qua
dei filis nasceretut. ħ ad ipõs ingrs¬
sus augeli inuenta doun ipene¬
tralib sine comite nequis intenc¬
minas desiderabat que bonas cog¬
taciones hẽbat. Quid et iam tuins
uimus sola uidebatur. cũ solaeẽt N
quemad sola. cui tot libri. adessent
ueinit. et angelum maria quasi ui¬
rum specie uiutata crepidauit qua¬
si uõ incogintum audito uoĩe iag¬
nouit. Ita peguata ẽ iuurro. que p̃
ẽ progatuia in angelo. ut aguosa
aures religiosas oculos uerecuntos
Demq salucata obinuturt. et appe¬
lata respondit. S q̃ pͥo turbauerat.
affectum postã promisit obsequiũ
Quã uo religiosa inppinquas suit
scͥptura diuina siginficat. NLamet hu¬
milior facta est. ubi adeo se cognoint
elctam. Et statim ad coguatamꝰ suam
inmontatia processit. Non utiq ute¬
emplo cuederet. que iam credideri

Expanded text:
git. Quid enim in singulis morer? ut git. Quid enim in singulis morer? ut eam parentes dilexerint, extranei praedicarint, quae digna fuit ex qua Dei Filius nasceretur. Haec ad ipsos ingressus angeli inventa domo in penetralibus sine comite, ne quis intentminas desiderabat, quae bonas cogitationes habebat. Quin etiam tunc sibi minus sola uidebatur, cum sola esset. Nam quemadmodum sola, cui tot libri adessent, nuenit, et angelum Maria quasi uirum specie mutata trepidauit, quasi non incognitum audito nomine recognouit. Ita peregrinata est in uiro, quae non est peregrinata in angelo, ut agnoscas aures religiosas, oculos uerecundos. Denique salutata obmutuit, et appellata respondit. Sed quae primo titubauerat affectu, postQuam vero religiosa in propinquas fuerit, Scriptura divina significat . Nam et humilior facta est, ubi se a Deo cognovit electam, et statim ad cognatam suam in montana processit: non utique ut exemplo crederet, quae jam crediderat