comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
excessum bĩ martini turonice ci¬
uitatis. ep̃i summi et inconꝑabi¬
balis uiri decuius uitutib mag¬
na ã i pud nos uolumina retinent᷑.¬
sis. At uero hic bricius cum e eẽt
primene etatis uiuenis: sancto marti
no adhuc uiuenti incorpore. multas
nus inplatea conuenit. Cui simplicit᷑
ait. Ecce ego prestolor beatũ uirum: ⁊
nescio uhi sit uł quid oꝑis agat: Cui
bricius  Si inquit delicũ illum. queris.
ꝓspice emmus: ecce celum solito sicut
amẽs respicit. Cumq pauꝑ ille. ocius
loquitur. En ego brici delirus tibi uide¬
or: Cumq ille ⁊fusus. hec autdiens di¬
xisse se cdenegaret: ait uero sanctus mar¬
cinus: Nonne aures mee ad os tuum e¬
rant: cum hec eminus loquebaris:
Amen dico tͥ. quia optimii apud d̃m
ut post me ad pontificatus honorem
accetleres: s noueris te inep̃atu multa
aduersa passurum. Bricius hec audiens:
irrilebat eum dicens. RoIonne uerĩ
dixi: istum delira uerba proferre: Sed
et presbit̾u honore preditus: sepius

Expanded text:
excessum beati Martini Turonicae civitatis episcopi, summi et inconparabilis viri, de cuius virtutibus magna apud nos volumina retinentdit. At vero hic Brictius, cum esset primaevae aetatis iMartino viventi in corpore multas num in platea convenit; cui simpliciter ait: Ecce ego praestolor beatum virum, et nescio ubi sit, vel quid operis agat? Cui Briccius: Si, inquit, delirum illum quaeris, prospice eminus: ecce coelum solito sicut amens respicit. Cumque pauper ille, occursu loquitur: En ego, Bricci, delirus tibi videor? Cumque ille confusus haec audiens, dixisse se denegaret, ait vir sanctus: Nonne aures meae ad os tuum erant, cum haec eminus loquebaris? Amen dico tibi, quia obtinui apud Deum, ut post me ad pontificatus honorem accedas, sed noveris te in episcopatu multa adversa passurum'. Brictius haec audiens inridebat, dicens: 'Nonne verum dixi, istum delera verba proferre?' Sed et praesbiterii honore praeditus, saepius
Abbreviated transcription (Latin):
Que planc a deo ex nichilo facta nt:
et in hanc mundi formam mirabili ⁊¬
spiracione sociata. Que sicut inicium
exdei creatione sumpserunt: ita ꝑenni¬
tatem euis beneficio consequentur.
Et ideo coet̾na d̾o ñ sunt: quia imposibi¬

Expanded text:
 dixi, et ex nihilo facta sunt, et in hanc mundi formam mirabili conspiratione sociata; quae sicut initium ex Dei creatione sumpserunt, ita perennitatem ejus beneficio consequentur: et ideo ei coaeterna non sunt a quo
Abbreviated transcription (Latin):
rator respondit. Si predicta miracula
ut credi uibes manens inhoĩe d̾s p̾¬
satit ÷ nunquid suscipere et pati crucẽ
debuit : Aut quam obcausam alios ere¬
pturus amorte: ip̃e etiam morte non
caruit᷑. Nel certe quom aliis proderit
qui sibi prodesse non potuit: cum insia

Expanded text:
 APOLL.--Si praedicta miracula, ut credi studes, manens in homine Deus praestitit, numquid suscipere et pati crucem voluit? aut quam ob causam erepturus a morte alios, morte non caruit? vel quemadmodum aliis proderit, qui sibi prodesse non potuit? cum in
Abbreviated transcription (Latin):
n̾e gͥssum recepit: et ibat gr̃as agens. An
no alt̾o cã extitit ut iir sc̃s lingonas pe¬
t̾et: int̾ ep̃m et clerũ cuuitatis illiꝰ ortagͣ¬
m ad mod̾ simultate. uͥ cũ pͥma cdie mes¬
ficacit̾ laborasset. et mane fc̃o paret abi¬
intͦeuuti mͥ eccaͣm offerri claudam femi¬
nam et sanari. Post unam fere horam
cum it̾m cleri ꝯuenissent: pt̾ spem oium
reformata pace. multis p̾cib coeger̃t illũ
b̾i mamnetis mͣris intrare basilicã: ⁊ qr
fames inualuerat ppłm adelemosinan
exhortari. U̾ int̾loq̃ndum sic̃ p̾dixat
oblata est ei clauda mulier et erecta. Mi¬
rantib qͥdem oĩb⁊ s eisampliꝰ qui sic̃ ui¬
debant fcm̃ita sese recordabant᷑ aucluse
futurũ. INpago tͤuerensi antiquimi
extat cenobiumn: ꝙ nitinense uocat᷑. U
celebrante aliqñ missanum sollemp¬
ma uiro dei: innum̾abił aderat mul

Expanded text:
nere gressum recepit, et ibat gratias agens. 46. nere gressum recepit, et ibat gratias agens. 46. Anno altero causa exstitit ut Vir sanctus Lingonas peteret; inter episcopum et clerum civitatis illius orta gravi admodum simultate. Ubi cum prima die inefficaciter laborasset, et mane facto pararet abiintroeunti mihi ecclesiam offerri claudam feminam. et sanari. » Post unam fere horam, cum iterum clerici convenissent, praeter spem omnium reformata pace multis precibus coegerunt illum beati Mammerti martyris intrare basilicam; et quia fames invaluerat. populum ad eleemosynam exhortari. Ubi inter loquendum sicut praedixerat oblata est ei clauda mulier. et erecta. mirantibus quidem omnibus, sed eis amplius, qui sicut videbant factum, ita sese recordabantur audisse futurum. 47. In pago Treverensi antiquum exstat coenobium, quod Rutinense vocatur: ubi celebrante aliquando Missarum solemnia Viro Dei, innumerabilis aderat mul
Abbreviated transcription (Latin):
rore cessabat. Cumq eumd̾ iã ĩ colum̃ fi¬
lium pat̾ de uotꝰ. ad oratorium b̾e dĩ gem¬
tris cum gr̃aꝵ actione deduc̾et: loq̃ bant᷑
deierat. et maligni sp̃c cdira uexatio .
Uidi enĩ nocte p̾t̾ita ħ eodem in loco. erat
aũt iuxta flunium albam uͥ sanatꝰ est
puer: hic inqͥt iudi oblatũ mͥ puerum
rociꝑe sospitatẽ usũq m̃broꝵ. Addidit
⁊̃ uir beatꝰ de ead̾ scił. uisione. Cumo panlulũ
longum campum offerebat᷑ mͥ puella clau¬
da: ⁊ cdñs eigͥssum reddebat. audiert̃ et mi¬
rati st̃ fr̃s: fut᷑i mag̾ attoniti expectatione
miraculi. qmrecordatione p̾teriti. Qd enĩ
unꝙͣ simile minidꝰ andiuit: Uentum ẽ
ad locum : inuenta est ibi ꝓtinꝰ puella
clauda. expectans dei hõiem tͣnsiturum:
et a simultnͣseuntib uxta u̾bum qd̃
ip̃e dix̾at expectata. Oblataꝙͥ ab eis qͥ actu¬
lerãr ean⁊ signata ab hoĩe dei. ex deimu¬

Expanded text:
rore cessabat. Cumque eumdem jam incolumem firore cessabat. Cumque eumdem jam incolumem filium pater devotus ad oratorium beatae Dei Genitricis cum gratiarum actione deduceret, loquebantur Dei erat, et maligni spiritus dira vexatio. Vidi enim nocte praeterita hoc eodem in loco: erat autem juxta fluvium Albam, ubi sanatus est puer: hic, inquit, vidi oblatum mihi puerum recipere sospitatem, usumque membrorum. » Addidit etiam Vir beatus de eadem scilicet visione: « Cumque paululum Longum-Campum offerebatur mihi puella clauda, et Dominus ei gressum reddebat. » Audierunt et mirati sunt fratres, futuri magis attoniti exspectatione miraculi, quam recordatione praeteriti. Quid enim unquam simile mundus audivit? Ventum est ad locum, inventa est ibi protinus puella clauda exspectans Dei Hominem transiturum, et a simul transeuntibus, juxta verbum quod ipse dixerat, exspectata. Oblata igitur ab eis qui attulerunt eam, signata ab Homine Dei, ex Dei mu
Abbreviated transcription (Latin):
pͥostendit ÷ multas ip̃e cumfierent aĩmi
u̾tute ꝑsensit: ad aliqͣs ⁊̃ sp̃u sugg̾ente ñ
rogatꝰ accessit. E qͥb ne uideat᷑ in ĩmensũ
ꝓcessisse narratio. exempla pauca subi¬
cimꝰ: illd̃. ⁊ e regione monentes ne qͥs forte
tam bͤuit̾ scͥbi oꝑa tanta miret᷑ Si qͥdem
multa ex his in tam b̾ui fĩ uidimꝰ. ut tã
celit̾ ea ꝓ loqͥ neq̃amꝰ. Et cum dici soleat.
nich̾ẽẽ faciliꝰ cdictu: huic tñ dei famulo per
grãm qm acceꝑat. signa fac̾e mag̾ facile
uidebat᷑ ꝙͣ nob̾ fc̃a narrare. Egͤlienti
aliqñ monast̾ium pr̃i scõ. hõ qͥdam de fi¬
nib ilł occurrens: sauandum filiũ offe̾¬
bat. Nã int᷑ monast̾ium qͥdẽ. infirmis ĩpo¬
n̾e manũ difficiliꝰ atqͥescebat: ne uidelic
si ocesus illuc hõium fieret⁊ qͥescenobii tͦ¬
baret᷑. et disciplina ꝑiret. Erat aũt p̾dictꝰ
puer ille fatuus et m̃tis inops: claudꝰ qͦ
m̃tis effectꝰ a pͥori penitꝰ inqͥetudine et fu¬

Expanded text:
ndit; multas ipse, cum fierent, animi virtute persensit: ad aliquas etiam spiritu suggerente non rogatus accessit. E quibus, ne videatur in immensum processisse narratio, exempla pauca subjicimus, illud etiam e regione monentes, ne quis forte tam breviter scribi opera tanta miretur: siquidem multa ex his in tam brevi fieri vidimus, ut tam celeriter ea proloqui nequeamus. Et cum dici soleat nihil esse facilius dicto; huic tamen Dei famulo per gratiam quam acceperat, signa facere magis facile videbatur, quam nobis facta narrare. Egredienti aliquando monasterium Patri sancto homo quidam de finibus illis occurrens, sanandum filium offerebat. Nam intra monasterium quidem infirmis imponere manum difficilius acquiescebat, ne videlicet, si concursus illuc hominum fieret, quies coenobii turbaretur, et disciplina periret. Erat autem praedictus puer ille fatuus et mentis inops, claudus quomentis effectus, a priori penitus inquietudine et fu
Abbreviated transcription (Latin):
Is quoq ubi signatus est deponi et in¬
ced̾e iussus. planstrum suum suis pedi¬
b incolumis seq̃bat᷑ uehem̃t̾ stͣpenti¬
b et indei laudem acclamantib uni¬
u̾sis. Alio temꝑe ꝓximum castrũ
bremam transiens. obuiam hu̾it
claudã ex eod̾ opido tetigit ⁊ erexit: qmͣ
nico apd̾ castrũ ꝙ tͥangłm uocãt int̾ mis¬
saꝵ sacͤ sollẽpnia feminacꝰ ibid̾ ꝑ ãnos
.x.cecitas oĩb ĩ notuerat. sb manu iuri
dei mirantib oĩb usũ recepit. Apd̾
monast̾iolũqͦ uͥ iona et seqͣna ꝯflu¬
unt p̾sente pussimo pͥncipe comite
thes baldo aliiscy astantib ñ paucispo¬
tentib uiris offecenti cliuina sacͥficla
iuiro dei ꝑaliticã fẽmnihã obtuletunł.
Q mͣ expletis sollẽpnus tangens et en¬
gens ip̃a hora sanam remisit ad ꝓpͥa. ita
ut suis illa pedib ab eunte gbatũ ĩ qͦ
fu̾at apportata in ead̾ basilica uacium
castr̃ iouiuiacũ tnͣseunti eid̾ famłoxͥ:¬

Expanded text:
Is quoque ubi signatus est, deponi et inIs quoque ubi signatus est, deponi et incedere jussus, plaustrum suum suis pedibus incolumis sequebatur, vehementer stupentibus et in Dei laudem acclamantibus universis. 42. Alio tempore proximum castrum Brenam transiens, obvium habuit claudam ex eodem oppido tetigit et erexit, quam enico apud castrum quod Triangulum vocant, inter Missarum sacra solemnia, femina cujus ibidem per annos decem caecitas omnibus innotuerat, sub manu Viri Dei, mirantibus omnibus, visum recepit. Apud Monasteriolum quoque, ubi Yona et Sequana confluunt, praesente piissimo principe comite Theobaldo, aliisque astantibus non paucis potentibus viris, offerenti divina sacrificia Viro Dei paralyticam feminam obtulerunt: quam expletis solemnibus tangens et erigens, ipsa hora sanam remisit ad propria, ita ut suis illa pedibus abeunte, grabatum in quo fuerat apportata, in eadem basilica vacuum castrum Joviniacum transeunti eidem fam
Abbreviated transcription (Latin):
nuꝑauduumꝰ. ¶Neadem urbe fili¬
am mutam patͥ sc̃o obtulit mater:
cui morbꝰ epilensie loq̃ndi ademerat
facultatem. Nec iora seruo xͥ impo¬
nente ei manum solutum est uin¬
culum oris eiꝰ: et loq̃bat᷑ recte. IN
eiꝰ demurb diocesi. loco cui nom̃ dom¬
namant cum uir sc̃s missaꝵ sollem¬
pnia celebrasset: cecum illi ilium
obtulit pat̾. Ex puens aũt indigi¬
cos suos. et palpebras eiꝰ liniens: eadẽ
hora udentem illum reddidit pr̃i suo.
HIee longe ab eodem uico apdꝰ opidũ
argillerias pꝰ missaꝵ simiłr celebratio¬
nem. feminam claudam q̃ ibidem ml¬
to t̾ꝑe mendica iuuebat cum basilicã
egred̾e̾t᷑ signans et sanaus: ppłm mul¬
tum qͥ undiq fu̾at ꝯgͤgatꝰ admira¬
tione et exultatione repleuit.si
exitu qͦ opidi qd̃ rostaium uocãt:
ꝑaliticum hoĩem sic extenuatũ corpe
ut solam circumferre uid̾etur pal¬
lide mortis imaginem. impositum
plaustro transeunti uiro dei offert̃.

Expanded text:
nuper audivimus. In eadem urbe filinuper audivimus. In eadem urbe filiam mutam Patri sancto obtulit mater, cui morbus epilepsiae loquendi ademerat facultatem. Nec mora, Servo Christi imponente ei manum, solutum est vinculum oris ejus, et loquebatur recte. In ejusdem urbis dioecesi loco, cui nomen Domnamant, cum Vir sanctus Missarum solemnia celebrasset, caecum illi filium obtulit pater. Exspuens autem in digitos suos, et palpebras ejus liniens, eadem hora videntem illum reddidit patri suo. Nec longe ab eodem vico, apud oppidum Argillerias, post Missarum similiter celebrationem feminam claudam, quae ibidem multo tempore mendica vivebat, cum basilicam egrederetur, signans et sanans, populum multum qui undique fuerat congregatus, admiratione et exsultatione replevit. In exitu quoque oppidi quod Rosnaium vocant, paralyticum hominem sic extenuatum corpore, ut solam circumferre videretur pallidae mortis imaginem, impositum plaustro transeunti Viro Dei offerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ de cet̾is fr̃ib: et hoc illi bñficium
aliqñ pat̾ sc̃s ad monast̾ium tͥum¬
fontium. oblatꝰ est ei cłicꝰ qͥdam ex
his qͥ regulares nominant᷑ hõ gem¬
deuus et cecꝰImposuir manum et bre¬
uem ex more fecit oronem: et eadeni
hora uidentem illum remisit ad ec¬
cłiam suam. IN trecensium urbe:
multa ꝑ hunc dei famulum mira
ep̃is godefrido lingonensi. et henrico
trecensi fr̃a sc̃ memoramꝰ. Puellam cͣ¬
uam in p̾dicti trecensis ep̃i domo ꝓpin¬
qui et noti cum multis ei pͥcib offere¬
bant. Tantꝰ uͦ ꝯcͦsus erat. ut cum eam
signatam dei famulus ac si molle lu¬
tum int᷑ sacͣs manꝰ inuabiłr formãs
erexisset et erectam inced̾e p̾cepisset: lo¬
cꝰ ñ potu̾it inueniri. Denium sr̃ m̃sã
magnam q̃ ꝓpe posita erat statuer̃t̃
illam. et erecta lib̾e gradiebat᷑: Magni¬
ficedñm collaudantib uniu̾sis. Hãc
qͦ ad huc suꝑstitem ab his qͥ eam nou̾e

Expanded text:
unus de caeteris fratribus: et hoc illi beneficium unus de caeteris fratribus: et hoc illi beneficium aliquando Pater sanctus ad monasterium Trium-Fontium, oblatus est ei clericus quidam ex his qui Regulares nominantur, homo grandaevus et caecus. Imposuit ei manum, et brevem ex more fecit orationem, et eadem hora videntem illum remisit ad ecclesiam suam. In Trecensium urbe multa per hunc Dei famulum miracibus episcopis Godefrido Lingonensi, et Henrico Trecensi facta sunt, memoramus. Puellam curvam, in praedicti Trecensis episcopi domo, propinqui et noti cum multis ei precibus offerebant. Tantus vero concursus erat, ut cum eam signatam Dei Famulus, ac si molle lutum intra sacras manus mirabiliter formans erexisset, et erectam incedere praecepisset, locus non potuerit inveniri. Demum super mensam magnam quae prope posita erat, statuerunt illam, et erecta libere gradiebatur, magnifice Dominum collaudantibus universis. Hanc quoque adhuc superstitem ab his qui eam novere,
Abbreviated transcription (Latin):
mis remearet ad ꝓpͥa. Eodem tẽpe
in monast̾io morimundo. q̃ est cisf¬
ciensis orclinis abb̃ia unade pͥmis.
monachꝰ qͥdam iacebat usq adeo
ꝑalisi clissolutꝰ ut omib pene m̃¬
bris officio ꝓpͥo destitutis. ñ manun
posset mou̾e ñ pedem. Int̾ea sr̃ueni¬
ens uir beatꝰ ꝑaliticum uisitat ÷ ma¬
num postulatꝰ imponit: et ꝯtinuo
opem sensit egrotꝰ. Ut tñ gratiꝰ eẽt
miraculum: uelut gradatim pꝰ alte¬
ram manum fełs alt̾am recuꝑauit.
Ex inde ꝓfecturꝰ palliolo suo oꝑuit
postulantem.: et subito inbreui ob¬
tinuit et reliqͥ corꝑis sospitatem.
N monast̾io albe ripe monachꝰ
quidam a dolescens usum uocis ami¬
serat: ut nec psallere int̾ fr̃es. nͨ aqͦꝙͣ
qͥd loq̃ret᷑. Eui uir sc̃s clum idẽ mo¬
nast̾ium iusitaret. aqmͣ cũ uino bñ¬
dicens potum dedit: et pꝰ paululum
frigidꝰ ex eiꝰ pectore. mira cum suaui¬
tate sudor erupit. Deinde ip̃a die ab eo¬
dem in ꝯmodo lib̾atꝰ. psallere cepit qͣr

Expanded text:
mis remearet ad propria. Eodem tempore in monasterio Morimundo, quae est Cisterciensis ordinis abbatia una de primis, monachus quidam jacebat usque adeo paralysi dissolutus, ut omnibus pene membris officio proprio destitutis, non manum posset movere, non pedem. Interea superveniens Vir beatus paralyticum visitat, manum postulatus imponit, et continuo opem sensit aegrotus. Ut tamen gratius esset miraculum, velut gradatim prius alteram manum, secundo alteram recuperavit. Exinde profecturus palliolo suo operuit postulantem, et subito in brevi obtinuit etiam reliqui corporis sospitatem. In monasterio Albae Ripae monachus quidam adolescens usum vocis amiserat, ut nec psallere inter fratres, nec a quid loqueretur. Cui Vir sanctus, dum idem monasterium visitaret, aquam cum vino benedicens potum dedit: et post paululum frigidus ex ejus pectore mira cum suavitate sudor erupit. Deinde ipsa die ab eodem incommodo liberatus, psallere coepit quasi
Abbreviated transcription (Latin):
nune manꝰ ĩposuit: ⁊ dñs aꝑuit ocłos eiꝰ.
Ut aũt uidere uisa esti exultatõ mag¬
na secuta oĩum qͥ aderant ÷ et claman¬
tes alt̾ ad alt̾m anna uidet. anna uidet.
accelerans declinabat tͤbas et egͤcdiebat᷑:
cũ iuuenis qͥdã ale̾o ocło: cecꝰ abuc̾o ma¬

Expanded text:
minae manus imposuit, et Dominus aperuit oculos ejus. Ut autem videre visa est, et exsultatio magna secuta est omnium qui aderant, et clamantes alter ad alterum, « Anna videt, Anna videt » sanctus accelerans declinabat turbas, et egrediebatur, cum juvenis quidam, altero oculo caecus ab utero ma
Abbreviated transcription (Latin):
noluit locum tenere doccoris. Et .xi.¬
eatꝰ planequi sic̃ ipe de qͦdam
scõꝵ ait. lgeni dilexit: et ca¬
thedrani ñ affectauit. Qm̃ feliciꝰ si qͥd̾
iuii tutum cathedra sed̾e meruit:
clum naliutꝰ p̾sid̾e in cathedris digni¬
catum. Peniq sic̃ iustꝰ et fortis in pre¬
dicatione enͣngelica laborauit: sicut
prudenset temꝑans cauit sͥ semper
ab eccͣastica p̾latione. Nec eniniꝯ tu:¬
macit̾ iqmͣ renuit: s freq̃nt et ad
maximos electꝰ honor es puudenter
egit. cdiuina sͥ eooꝑante gr̃a ne aliqñ
cogͥef᷑.Mqyses quidem sc̃s cessit aa¬
ron fr̃isuo pontificium: s lingneerat
ampeditioris. Bnarcdumi nr̃m. ñ ab
.oꝑe enͣngłiste nec̃citas aliqͣ. s ab ho¬
nore solo sola humilitas reuocauit.
Merito ꝓ inde apd̾ łr et hoĩes obti¬
uuit grãm singularem. qͥñ mͦ sine
sumptu temꝑalis facultatisi uerũ
⁊̃ sñ gractu eccastice diguitatis. ĩi
añt sũ fenctu frat̾ne salitis ennge¬

Expanded text:
oluit locum tenere doctoris. Beatus plane, qui, sicut ipse de quodam sanctorum ait, « legem dilexit, et cathedram non affectavit. » Quam felicius siquidem in virtutum cathedra sedere meruit, dum noluit praesidere in cathedris dignitatum: Denique sicut justus et fortis in praedicatione evangelica laboravit, sicut prudens et temperans cavit sibi semper ab ecclesiastica praelatione. Nec enim contumaciter unquam renuit, sed frequenter et ad maximos electus honores, prudenter egit, divina sibi cooperante gratia, ne aliquando cogeretur. Moyses quidem sanctus cessit Aaron fratri suo pontificium; sed linguae erat impeditioris. Bernardum nostrum non ab opere evangelistae necessitas aliqua, sed ab honore solo sola humilitas revocavit. Merito proinde apud Deum et homines obtinuit gratiam singularem, qui non modo sine sumptu temporalis facultatis, verum etiam sine gradu ecclesiasticae dignitatis, non autem sine fructu fraternae salutis E
Abbreviated transcription (Latin):
uit: s qͦciens eum nẽccita falici trabe¬
ret semiuebat sr̃ d̃s aqͣs publice et pͥ¬
natim amiuntians u̾bum der .s d̾
tñ ip̃m ex mandato sũ mipontifiras
Nimirun qnto magnꝰ erat humili¬
ans se moĩb eo magis sac̾dotib de¬
ferelat. qͦ pleniꝰ intellexat q̃ ministͥs
ec tacendum qd̃ exp̃dicatio¬
ne itiu̾is ierosoliitant gra¬
ue ꝯtͣ erm qͦꝵ dam hominum uelsĩ¬
plicitas uel malignitas seandalũ
sumpsit: cum tristior seq̃ref᷑ effec¬
tꝰ. Qd̃ tũ ubum. dice possumꝰ ab eo
quidem inicium ñ sũmpsisse. Cum
enim multoꝵ iam animosꝑmõ¬
uisset audita necͣcitas: a rege fran¬
coꝵ semel et itͥum ꝓpt̾ ħ expetitꝰ apo¬
stolicis ⁊̃ litt̾is monitꝰ. nec sic acqͥe¬

Expanded text:
tas aliqua traheret, seminabat super omnes aquas, publice et privatim annuntians verbum Dei. Quod tamen ipsum ex mandato summi Pontificis Nimirum quanto magnus erat, humilians se in omnibus, eo magis sacerdotibus deferebat, quo plenius intellexerat, quae ministris ec tacendum quod ex praedicatione itineris Jerosolymitani grave contra eum quorumdam hominum vel simplicitas, vel malignitas scandalum sumpsit, cum tristior sequeretur effectus: quod tamen verbum dicere possumus ab eo quidem initium non sumpsisse. Cum enim multorum jam animos permovisset audita necessitas, a rege Francorum semel et iterum propter hoc expetitus, apostolicis etiam litteris monitus, nec sic acquie
Abbreviated transcription (Latin):
um. qd̃ tantaꝵ aĩaꝵ salute ꝯpensat.
fi̾e duob: malo in nos murmur
sidignet᷑ ine uti ꝓ clipeo. Iebens excipio ĩ
me detrahentium linguas male dicatas.
et uenenata spicula blasphemoꝵ ut ñ
ad ip̃m ꝑueniant. Nonrecuso inglorius
in libro de ꝯsuetudine consid̾atio ne scd̃o.
Accidit au̾t uͥ pmum de eiꝰdem ex̾citꝰ dis¬
sipatione lam̃tabilis uit᷑ gallias insonu¬
erat rumor ut illuminandum dei fa¬
mulo filium cecum offe̾ns pat̾. multis
pͥcib uinc̾et excusantem. Et imponẽs
sc̃s pueco manum. orabat ad dñmqͣ
AAttollit᷑ illico clamor astantium. płes
erant: qui ut puer uid̾e̾ uidentem mul¬
tipliciter ꝯsolati dõ gr̃as referebant. S¬

Expanded text:
um, quod tantarum animarum salute compensat. um, quod tantarum animarum salute compensat. fieri e duobus, malo in nos murmur si dignetur me uti pro clypeo. Libens excipio in me detrahentium linguas maledicas, et venenata spicula blasphemorum, ut non ad ipsum perveniant. Non recuso inglorius in libro de Consideratione secundo. Accidit autem, ubi primum de ejusdem exercitus dissipatione lamentabilis intra Gallias insonuerat rumor, ut illuminandum Dei Famulo filium caecum offerens pater, multis precibus vinceret excusantem. Et imponens Sanctus puero manum, orabat ad Dominum» Attollitur illico clamor astantium. Plureerant, qui ut puerum videre videntem, multipliciter consolati, Deo gratias referebant.
Abbreviated transcription (Latin):
mnonem ꝯsusnaute seq̃ntib sig¬
iis. s qͣuas et qͣm multiplicib si¬
gnisie. uanta uel num̾are nedũ
narrare disficile foret. Nanr et eodeni
rem numerositas secibendoꝵ et mate¬
ria suꝑauit auctorem. Nimirũ cũ
aliqñ una lie uiginti seu ⁊̃ ples
ab inꝯmodis uariis sanarent᷑: nec
facile ab hiꝰ clies ulla uacaret. Deniq
et or̃onem. ex ip̃is ⁊̃ matrum ut̾is
cecos iud̾e. claudos ambulare. aridos
ꝯualesc̾ez surdos fecit auclire et mu¬
tos loquiꝰ mirabiliꝰ restituente gr̃a.
qd̾ minꝰ ꝓ̾stitum fu̾at a natura. Nec
tñ ex illa ꝓfectione orientał eccłia
lib̾ari s celestis meruit impleri et
paganis. occidentalium aĩas a pec̃cis:
quis andeat dic̾e illi quid fecisti sic:
Aut quis recte sapiens. illoꝵ sortem
tem qui in fructib penitentie. purga¬
tas uariis tͥbulationib xͦ aĩas reddi¬
derunt. Alioquin qmͣ libet clicant
egiptiudicant filiitenebraꝵ qui ue¬
ritatem ne uid̾e ualeant nec ꝓferre.

Expanded text:
te sequentibus signis. Sed quantis, et quam multiplicibus signis? Quanta vel numerare, nedum narrare difficile foret. Nam et eodem teriptorem numerositas scribendorum, et materia superavit auctorem: nimirum cum aliquando una die viginti, seu etiam plures ab incommodis variis sanarentur, nec facile ab hujusmodi dies ulla vacaret. Deniqueet orationem, ex ipsis etiam matrum uteris caecos videre, claudos ambulare; aridos convalescere, surdos fecit audire, et mutos loqui; mirabilius restituente gratia, quod minus praestitum fuerat a natura. 10. Nec tamen ex illa profectione orientalis Ecclesia liberari, sed coelestis meruit impleri et paganis, Occidentalium animas a peccatis; quis audeat dicere illi, Quid fecisti sic? Aut quis recte sapiens, illorum tem, qui in fructibus poenitentiae purgatas variis tribulationibus Christo animas reddiderunt? Alioquin, quamlibet dicant Aegyptii, dicant filii tenebrarum, qui veritatem nec videre valeant, nec proferre,
Abbreviated transcription (Latin):
lam et illud ꝓpt̾ posteros me
maticoꝵ furorib ꝯpͥmendis. in hereti¬
coꝵ errorib confutandis. Si quidem
pͥter eos quos docuit sobrie et uiste et
sauit qm̃diu uixit deserta scł̃i. scl̃ide
sertorib implens. Cuiꝰ minist̾io uide

Expanded text:
Jam et illud propter posteros memmaticorum furoribus comprimendis, in haereticorum erroribus confutandis. Siquidem praeter eos quos docuit sobrie, et juste, esavit, quamdiu vixit, deserta saeculi, saeculi sertoribus implere. Cujus ministerio vide
Abbreviated transcription (Latin):
multos suo p̾sertim tp̃e cerisẽt p̾graia¬
riz et insimplicitate sua głosilis triunu¬
phabat. Tantam eniingiãm uerꝰ et diui¬
na contusat ÷ ut licet abiesiꝰ ẽe eregisser
qnͣ ali qui libet in sublime porrecti. ⁊
lucens ampliꝰ illustraret ectͣam uelut
de submodio sue humilitatis qmͣ ee¬

Expanded text:
multos suo praesertim tempore cerneret praegravamultos suo praesertim tempore cerneret praegravari: et in simplicitate sua gloriosius triumphabat. Tantam enim gratiam virtus ei divina contulerat, ut licet abjectus esse elegisset quam alii quilibet in sublime porrecti; et lucens amplius illustraret Ecclesiam velut de sub modio humilitatis suae
Abbreviated transcription (Latin):
locutio . edificari illoꝵ deuotio ideba¬
t᷑ et u̾boꝵ eiꝰ magͥ sentire uirtutem.
Cuiꝰ rei c̾ta ꝓbatio tonsio pectoꝵ erat: et
effusio lacͥmaꝵ. Utebat᷑ sane scͥpturis
tam lib̾e ꝯmodeq. ut ñ tam sequi illas.
qm̃ preced̾e cred̾etur. et duc̾e̾ip̃e quo
uellet auctorem eaz ducem sp̃m. se¬
quens. Quem nimirum ut in meclio
dita ꝓferret in lucem. Nam et confessus
est aliqñ sͥ mecditanti uel oranti sacrã
omnem uelut sub se positam et expo¬
sitam sͥ appariusse scͥpturam. Eecerũ
qmgratis erigłitauit quis digne p̾¬
dicet: quis digne miret᷑: Minꝰ fore
credidit. nullas sͥ ab auditorib trarisi¬
torias pet̾e facultates: nͥ oblatas sepius
rrfutaret eccͣasticas clignitates. Parũ
illi fuit uulla q̃rere stipendia militan¬
tem: uc in signia quidem recipe acͥent:
denic uelut alt̾ dauĩd ꝓcessurꝰ ad bellũ.
bellica arma sͥ grauiora causatꝰ est qͥib

Expanded text:
locutione, aedificari illorum devotio videbalocutione, aedificari illorum devotio videbatur, et verborum ejus magis sentire virtutem: cujus rei certa probatio tunsio pectorum erat, et effusio lacrymarum. Utebatur sane Scripturis tam libere commodeque, ut non tam sequi illas, quam praecedere crederetur, et ducere ipse quo vellet, auctorem earum ducem Spiritum sequens. Quem nimirum ut in medio , et abscondita proferret in lucem . Nam et confessus est aliquando, sibi meditanti vel oranti sacram omnem, velut sub se positam et expositam, apparuisse Scripturam. 8. Caeterum quam gratis evangelizaverit, quis digne praedicet? quis digne miretur? Minus fore credidit, nullas sibi ab auditoribus transitorias petere facultates, nisi oblatas saepius refutaret ecclesiasticas dignitates. Parum illi fuit nulla quaerere stipendia militantem: ne insignia quidem recipere acquievit. Denique velut alter David, processurus ad bellum, bellica arma sibi graviora causatus est , quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ferende fortassis: referende ñꝙͣ
int̾ueniendum caute et prudent̾ nugi¬
ꝑsuasibilem. cimq eruditam lingam
ded̾itiet d̾s uit scitet quem et qñ deb̾et
ꝓferre sermoneme quib uidelicet ꝯso¬
latio: uł obsecratio. quib exhortatio cõ¬
grieret uel in crepatio nosse potert̃ ali¬
qͣtenꝰ qͥ ip̃iꝰ leg̾int scͥpta: et si longe ninꝰ
abeis qui u̾ba eiꝰ sepiꝰ audiert̃. Si quidẽ
diffusa erat gm̃ iñ labiis eiꝰ. et ignitum
eIoquium eiꝰ uesemteriut ñ posset ne
ip̃ꝰ quidem stilus. licet eximiꝰ. totam
illam dulcelinem totum retin̾e feruo¬
rem. Melet lac sub linga eiꝰ et nich̾o¬
minꝰ inore eiꝰ ignea lex suxta illud can¬
tici canticoꝵ Sic̃ uita cõccinea labia tia:
et eloquium tuum dulce Inds erat qd̾̃
germanicis ⁊̃ ppłis loquens miro au¬
diebat᷑ affectii. et ex sermdne eiꝰ quem
intellig̾e ut pote alt̾uis lingue hõies
ñ ualebunt. mag̾ qmͣ exꝑitissimi cͥ lib
post eum loquentis intͥpͥtis intellecta

Expanded text:
ferendae fortassis, referendae nunquam. Interveniendum caute et prudenter nugabilem et persuasibilem, quamque eruditam linguam dederit ei Deus, ut sciret quem et quando deberet proferre sermonem, quibus videlicet consolatio vel obsecratio, quibus exhortatio congrueret vel increpatio, nosse poterunt aliquatenus qui ipsius legerint scripta, etsi longe minus ab eis qui verba ejus saepius audierunt. Siquidem diffusa erat gratia in labiis ejus, et ignitum eloquium ejus vehementer, ut non posset ne ipsius quidem stylus, licet eximius, totam illam dulcedinem, totum retinere fervorem. Mel et lac sub lingua ejus; nihilominus in ore ejus ignea lex, juxta illud Cantici canticorum: Sicut vitta coccinea labia tua, et eloquium tuum dulce . Inde erat quod Germanicis etiam populis loquens miro audiebatur affectu, et ex sermone ejus quem intelligere, utpote alterius linguae homines, non valebant, magis quam ex peritissimi cujuslibet post eum loquentis interpretis intellecta
Abbreviated transcription (Latin):
incãdescente pet̾ leonis scismate. fer¬
uor tue religionis et discretionis sus¬
ceꝑit defendendam: et se murum in¬
expugnabilem ꝓ domo dei opponens.
dientiam frequentib argum̃tis et
rõne munitis induc̾e laborau̾it: ma¬
gna q̃ ecc̃e dei et nob̃ ꝓuenit utilitas
magnifice eg̾it seruris fideł et prudẽs.
breuiter intimandum. Ea xii.

Expanded text:
incandescente Petri Leonis schismate, fervor tuae religionis et discretionis susceperit defendendam, et se murum inexpugnabilem pro domo Dei opponens, dientiam, frequentibus argumentis, et ratione munitis reducere laboraverit; magna, quae Ecclesiae Dei et nobis provenit, utilitas uoque quam magnifice egerit servis fidelis et prudens, breviter intimandum. 13.
Abbreviated transcription (Latin):
ret coram eo a repentino impetu ma¬
li illꝰ corriit. s appͥhensa uir olñi
manueiꝰ. ꝯtinuo erexit eam. nͨ tm̃
in illa hora s ꝑfecte oĩo ciunta est
ab infirmitate sua. Capͫ xu.

Expanded text:
ret coram eo, a repentino impetu mali illius corruit. Sed apprehensa Vir Domini manu ejus, continuo erexit eam; nec tantum in illa hora, sed perfecte omnino curata est ab infirmitate sua. 68. Du
Abbreviated transcription (Latin):
ladem cdie sanꝰ fc̃s post paucissimos
uies iter arripuit. et incolumis reu̾¬
sus est ad suos. Tuum in hoc oꝑe sp̃m
trum agnoscimꝰpat̃ dulcissime relũ:
tuam consid̾ationem. Tuum hoc opꝰ
sic deferre college tuo: ut hunc cͦ ei
ꝯmunicares honorem et amorem. cũ
qͦ uerius et felicius honorificaris in
mun̾is ds ñ. Cuenim omnem re¬
plesti ab initio c̃ꝑis t̾ram p̾sentia di
uinitatis. omnem aliq̃n repleturus
gła maiestatis: cuiꝰ tñ partes int̾im
qͣsdam. et et̾no p̾electa loca ꝯsilio ex¬
cellentius uisitans. reples speciali
re quam nõie clariorem. dignatus
estam eximie claritatis sid̾ib illu¬
strare cluob: enstocli domũ inqͣ tͥ
geminum ħ tam p̾ciosum depositũ
custodif᷑. Fiat nob̾deniꝙ ux̃ u̾bũ
tuum. ut uͥ est thesauiꝰ tuus ibi
respectꝰ assidue pietatis omnib as

Expanded text:
Eadem die sanus factus, post paucissimos Eadem die sanus factus, post paucissimos dies iter arripuit et incolumis reversus est ad suos. 25. Tuum in hoc opere spiritum, tuum agnoscimus, Pater dulcissime, zelum, tuam considerationem: tuum hoc opus, sic deferre collegae tuo, ut hunc quoque ei communicares honorem et amorem cum quo verius et felicius honorificaris in muneris, Deus noster. Tu enim omnem replesti ab initio temporis terram praesentia tuae divinitatis, omnem aliquando repleturus gloria majestatis: cujus tamen partes interim quasdam, et aeterno praeelecta loca consilio excellentius visitans, reples speciali re quam nomine clariorem, dignatus es tam eximiae claritatis sideribus illustrare duobus. Custodi domum, in qua tibi geminum hoc tam pretiosum depositum custoditur. Fiat nobis denique juxta verbum tuum, ut ibi est thesaurus tuus, ibi respectus assiduae pietatis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
scił. et febris cotidiane iamq eatenꝰ
longa uexatione defec̾at: ut solum
aĩe eiꝰ exitum. frẽs qͥ ei ñ qͣm deerant
obseruarent. Cumq animum eius
angeret ñ tam desid̾ium uite pͥsen¬
tis qm absentium desolatio filiorũ
qd̃ ꝑ egre moreret᷑: obnixe peciit. ut
ad tumulum sc̃i deportaret᷑ abb̃is.
Scum orasset tota denotione qͣ po
uit uisitare sepulchrum. auxiliũ
flagitare: s fatigationem ueritꝰ. ⁊
qͣuam secuiꝰ de in columitate: qd̃
cogitau̾at ñ impleuit. Die alt̾a̾ it̾m
fĩsaduocans: ut adoratoriũ ueniat
pemsͥ postulat exhiberi. Causantib
Ał periculum siquidem uerebantur.
omnimodis inquit oportet ut sc̃ĩ
malachie tumulum petam. Cũ enĩ
nocte p̾c̾ita uix tenuit̾ obdormissem:
exꝑge factꝰ subito audiebam uocem
tua: siabalt̾a uis sanari ep̃m pete.
fecert illi nt ille uoluit: et continuo
fc̃m est sicut dictum erat ad illum.

Expanded text:
scilicet, et febris quotidianae. Jamque eatenus scilicet, et febris quotidianae. Jamque eatenus longa vexatione defecerat, ut solum animae ejus exitum fratres, qui ei nunquam deerant, observarent. Cumque animum ejus angeret non tam desiderium vitae praesentis quam absentium desolatio filiorum, quod peregre moreretur, obnixe petiit ut ad tumulum sancti deportaretur Abbatis: ubi cum orasset tota devotione qua povit visitare sepulcrum, auxilium flagitare; sed fatigationem veritus, et quasi jam securus de incolumitate, quod cogitaverat non implevit. Die altera iterum fratres advocans, ut ad oratorium veniat opem sibi postulat exhiberi. Causantibus illis: periculum siquidem verebantur: « Omnimodis, inquit, oportet ut sancti Malachiae tumulum petam. Cum enim nocte praeterita vix tenuiter obdormissem, expergefactus subito audiebam vocem tua, si ab altera vis sanari, episcopum pete. » Fecerunt illi ut ille voluit, et continuo factum est sicut dictum erat ad illum.
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ u̾ba multe ꝯsolationis et ꝓmis¬
corpꝰ. cꝰ et ego habeo uestẽ in oratorio
eẽ sepultum. Bicebat aũt ep̃m ma¬
lachiam. Ip̃iꝰ enimtunicam inqua
sc̃sille felicit̾ obdormierat. ad mis¬
sarumsͥ seruau̾at celebrationem
et moriturꝰ in ea sese iusserat sepe¬
liri: sic̃ ⁊ sc̃m illum in sua sepelierat
ueste. Qd̾ tñ u̾bum et ip̃i fr̃i et qmͣ¬
płib aliisuse ad hanc uisionemꝑi¬
suserat ignotum.
elix pontifex : cꝰ m̾ita p̃r sc̃s
et uiuens p̃dicau̾it et defũc
Felix caritasq̃ in morte ñexidit:
felix societas qm nec illud diuortiũ
tam crudele dire. ⁊mit. Głosi siqͥdẽ
patres quemadmodum in uita sua
dilexer̃t se: ita et in morte ñ st̃ seꝑati.
illiꝰ societatis uirtutem. felicit ex¬
periri meruit risc in se ip̃o. Qeodẽ
tempore cum cet̾is coalb̃ib suis ex
more cist̾cium petens. inclara ual¬
le remanserat gemino qͦdam desꝑ¬
abilit̾ occupatꝰ in cõmodo: pleuresis

Expanded text:
post verba multae consolationis, et promispost verba multae consolationis, et promiscorpus, cujus et ego habeo vestem, in oratorio esse sepultum. » Dicebat autem episcopum Malachiam. Ipsius enim tunicam, in qua sanctus ille feliciter obdormierat, ad Missarum sibi servaverat celebrationem, et moriturus in ea sese jusserat sepeliri, sicut et sanctum illum in sua sepelierat veste. Quod tamen verbum et ipsi fratri, et quampluribus aliis usque ad hanc visionem prorsus erat ignotum. Felix pontifex, cujus merita Pater sanctus et vivens praedicaverat, et defunctus. Felix charitas, quae in morte non excidit. Felix societas, quam nec illud divortium tam crudele diremit. Gloriosi siquidem Patres quemadmodum in vita sua dilexerunt se, ita et in morte non sunt separati. illius societatis virtutem feliciter experiri meruit in seipso. Qui eodem tempore cum caeteris coabbatibus suis ex more Cistercium petens, in Clara-Valle remanserat, gemino quodam desperabiliter occupatus incommodo, pleuresis
Abbreviated transcription (Latin):
xͦ⁊ uͥ õs docibiles dei. Trahe nos pꝰ te
q̃s ⁊ et de monte excelso misericor¬
oit̾ respice uallem tuam :a desto la¬
borantib. subueni ꝑielitantib ⁊as¬
cendentib manũ porrige. Dat fidu¬
ciam tuam nob̾ ab olim exꝑta. nec
exinanita mͦ s ampliꝰ cumulata
mꝰ ab ead̾ nr̃a p̾sũptione ñ discͤpat.
roxima nocte pꝰꝙͣ sacrum corpꝰ
sepult᷑e traditum fu̾at qͣntã
adhuc ꝓfiliis sollicitulinem gere
lexerat infinem qͦ dilig̾et euident
ostendit. Apparens enim cuidam
fr̃i in multa głaet fulgore magno
uestis ac uultꝰ et desid̾antem ten̾e
et mirabant᷑. et circa horam die c̾tiã
u̾itas ꝯꝓbata est uisionis. Defunct̾
est enim quidam fr̾ landabil ad¬
modum simplicitatis: et sic̃ õĩno
credibile est aĩam eiꝰ tãto cluce felicẽ
qͥ ꝓ eo uenire se clixerat sec̃ tulit.
Daucis qͦ expletis dieb alt̾i cuidã
fr̃i magnifice satis apparens et argu¬
ens de suo nos dissoluisse discessu:

Expanded text:
 jam docibiles Dei. Trahe nos post te, quaesumus, et de monte excelso misericorditer respice Vallem tuam. Adesto laborantibus, subveni periclitantibus, ascendentibus manum porrige. Dat fiduciam tua nobis ab olim experta, nec exinanita modo, sed amplius cumulata mus, ab eadem nostra praesumptione non discrepat. 23. Proxima nocte postquam sacrum corpus sepulturae traditum fuerat, quantam adhuc pro filiis sollicitudinem gererlexerat, in finem quoque diligeret, evidenter ostendit. 1160 Apparens enim cuidam fratri in multa gloria, et fulgore magno vestis ac vultus, et desiderantem tenere et mirabantur: sed circa horam diei tertiam veritas comprobata est visionis. Defunctus est enim quidam frater laudabilis admodum simplicitatis; et, sicut omnino credibile est, animam ejus tanto duce felicem, qui pro eo se venire dixerat, secum tulit. Paucis quoque expletis diebus, alteri cuidam fratri magnifice satis apparens, et arguens de suo nos doluisse discessu,
Abbreviated transcription (Latin):
mittens eum in montem altissimũ
subiit coram illo. Cumq intueret᷑
cuntem illum experge fc̃s est: et occͦ¬
rit ꝓtinꝰ ei u̾bum illud qd̃ ad ioħ̾em
olim de celo sonuit bi mortui qͥ in
comino moriunt᷑. ut gͦ mane locu¬
tꝰ est alb̾i suo et fr̃ib: prẽm sc̃m̃ ex
hac uita migrasse dicebat. Et notã¬
tes diem ac cliligentiꝰ inqͥrentes: ut
audierant inuenert̃. Euge pat̾ sc̃e
qui ascensiones incorde disposiusti.
inualle lacͥmarũ felicit̾ iam ascen¬
disti de clara ualle in montẽ libani:
montem canclidationis. plenitudi¬
nem lucis: celsitudinem claritatis.
Innocens manib et mundo corde:
ascendisti in montẽ dm̃i: ad diuici¬
as salutis. ad thesauros sap̃ie ⁊ scĩe

Expanded text:
mittens eum, in montem altissimum subiit coram illo. Cumque intueretur euntem illum, expergefactus est, et occurrit protinus ei verbum illud, quod ad Joannem olim de coelo sonuit: Beati mortui qui in Domino moriuntur. Ut ergo mane locutus est abbati suo et fratribus, Patrem sanctum ex hac vita migrasse dicebat. Et notantes diem ac diligentius inquirentes, ut audierant invenerunt. Euge, Pater sancte, qui ascensiones in corde disposuisti in valle lacrymarum, feliciter jam ascendisti de Clara-Valle in montem Libani, montem candidationis, plenitudinem lucis, celsitudinem claritatis. Innocens manibus et mundo corde ascendisti in montem Domini, ad divitias salutis: ad thesauros sapientiae
Abbreviated transcription (Latin):
sta sic ͤ ordine inquirere aut referre po¬
terit: ut exẽquio laudare sufficiat:
Tamen nos quantum inuestigare po¬
tuimus. serbere ficeliter studuimꝰ.
Hanc lperantes merteclis retbucioneꝰ
acciꝑe: ut clum. hec legunt᷑ inlaude
sanctissimi sacerdotis: nobis fortassis
tribuatur refrigerium ꝓdelictis : Dicẽ¬
de poeta. forsan et hec olim meminis¬

Expanded text:
sta sic ex ordine inquirere, aut referre posta sic ex ordine inquirere, aut referre poterit, ut ex aequo laudare sufTamen nos, quantum investigare potuimus, scribere fideliter studuimus, hanc sperantes mercedis retributionem accipere, ut, dum haec leguntur in laude sanctissimi sacerdotis, nobis fortassis tribuatur refrigerium pro delictis, dicente poeta: Forsan et haec olim meminis
Abbreviated transcription (Latin):
t qm̃ sermo clausulam petiit.
unum uobis ad huc preclarũ
miraculum priusquam liber finem
accipiat: enarrabo: Ad olescens quidã
nomine securus: exutero matris egre¬
diens. manum aridam pedemq procu¬
lerat: Et ita om̃ium menbroꝵ siccata
compage diriguerat: ut monistrum
aliꝙͦ similaret: Erat autem et iugo ser¬
uitutis innexus. Quem cum uiclerent
domini sui. iam ꝑseptem annosꝰ nicħ
omnino posse ꝓfic̾e: manib deportan¬
tes. posuerunt eum ante sepulcrum:
ut uł apretereuntib pasceret᷑: qui
labore proprio. ali non poterat: Iacen¬
te autem eo inloco illo ꝑmultos dies.
directus est pes eius qui fuerat debił:
manus q eus sicca infectis sanguine
uenis sanata est: Et ita omi: corpore
accepta beati confessoris ope formatͣis
est: ut putares eum denuo fuisse re¬
natum: Qui puerulus a iustino comi¬
te redempcus: et ingenuus dimissus
est: Et post ea baptismum consecutꝰ:
usq hodie sub patrocinio sc̃e eccł̃ie
ꝑsticit incolimis Quisunquam i¬

Expanded text:
m sermo clausulam petit, unum vobis adhuc praeclarum miraculum priusquam liber finem accipiat, enarrabo. Adolescens quidam, nomine Securus, ex utero matris egrediens, manum aridam pedemque protulerat, et ita omnium membrorum siccata compage diriguerat, ut monstrum aliquod simularet: erat autem et jugo servitutis innexus. Quem cum viderent domini sui jam per septem annos nihil omnino posse proficere, manibus deportantes posuerunt eum ante beatum sepulcrum, ut vel a praetereuntibus pasceretur, qui labore proprio ali non poterat. Jacente autem eo in loco illo per multos dies, directus est pes ejus qui fuerat debilis, manusque ejus sicca, infectis sanguine venis, sanata est: et ita omni corpore, accepta beati Confessoris ope, formatus est Ed., sanatus, ut putares eum denuo fuisse renatum. Qui puerulus a Justino comite redemptus, et ingenuus dimissus est: et postea baptismum consecutus, usque hodie sub patrocinio sanctae ecclesiae persistit incolumis. Quis unquam i
Abbreviated transcription (Latin):
uidi. qui iam ꝑquadraginta an¬
nosibi degere. ita ut nunquanz
inde discesserint. ferebantur:
quoꝵ pret̾eunda mͥ ꝯmemoratio
non uidetur. Si quidem id deeoꝵ uir¬
tutib et abbatis ip̃ius testimonio. et
om̃ium fr̃m audieram. sermone con¬
sone celebrari: ꝙ unum eoꝵ. sol nũ¬
quam uidisset epulantẽ: alterum
numquam uidisset iratum. Ad hec
gallus me intuens. o si u̾r ille nolo
nomen edicere. nunc ad eẽt: uelim
ad moclum istud audiret exemplũ:
quem inmultoꝵ sepe ꝑsonis. ni¬
mium exꝑti sumus. uehementer i¬
rasci S tamen quia ininicis suis
quantum audio nuꝑ ignouit ⁊ si
istud andiret. magis magisq ꝓpo¬
sito confirmaretur exemplo: p̾cla¬
tam esse urtutem uracũclia non
moueri. sec uero inficiabor iustas
illi causas ire fuisse. S ubi durior

Expanded text:
uidi, qui iam per quadraginta annos ibi degere, ita ut numquam inde discesserint, ferebantur. quorum praetereunda mihi commemoratio non uidetur, siquidem id de eorum uirtutibus et abbatis ipsius testimonio et omnium fratrum audierim sermone celebrari, quod unum eorum sol numquam uidisset epulantem, alterum numquam uidisset iratum. Ad haec Gallus me intuens: o si uester ille — nolo nomen dicere - nunc adesset, uellem admodum istud audiret exemplum, quem in multorum saepe personis nimium experti sumus uehementer irasci: sed tamen, quia inimicis suis, quantum audio, nuper ignouit, si istud audiret, magis magisque proposito confirmaretur exemplo, praeclaram esse uirtutem iracundia non moueri. nec uero infitiabor iustas illi causas irarum fuisse: sed ubi durior
Abbreviated transcription (Latin):
Omne animi uctium tanto conspectius in se
Crimen habet: q uanto maior ꝗ peccat habet:¬
Malo pater tibi sit thersites: dũ modo tu fis
Aecide similis: uulcaniaq arma capessas:
Quã te thersitę simile produat achilles:¬

Expanded text:
Omne animi vitium tanto conspectius in se Crimen habet, quanto major qui peccat habetMalo tibi pater Thersites, dummodo tu sis Eacide similis vulcaniaque arma capessas, quam te Thersite similem producat Achilles
Abbreviated transcription (Latin):
Et manet in nullo certa tenaxque loco.
Sed modo laeta manet: iulltus modo sumit acerbos
et tantum constans in leuitate sua est¬

Expanded text:
et manet in nullo certa tenaxque loco, sed modo laeta venit, vultus modo sumit acerbos, et tantum constans in levitate sua est
Abbreviated transcription (Latin):
illud amicitiae sanctum & ueneribile nomien
Nunc tibi pro iuuili sub pedibus que iacet
Donec ens foelix: multos numerabis amicos :
tempora si fuerint nubila: solus eris.
Aspicis ut itt̾niant ad candida tetta columbie
Accipiat nullas sordida turis aues
Horea sormitae tendunt ad inaonia nunqua
Nullus ad amissas ibit amicus opes.
Utq comes ridios ꝑ solis euntib umbra est
Cum latet hic pressus nubibus. illa figit.¬

Expanded text:
illud amicitiae sanctum et venerabile nomen re tibi pro vili sub pedibusque iacetis felix, multos numerabis amicos; Tempora si fuerint nubila, aspicis, ut veniant ad candida tecta columbae, accipiat nullas sordida turris aves. horrea formicae tendunt ad inania numquam: nullus ad amissas ibit amicus opes. utque comes radios per solis euntibus umbra est, cum latet hic pressus nubibus, illa fugit
Abbreviated transcription (Latin):
ex nubilo serenũ hylari aspectu sentitur:
tione celebranda est:¬
atura emim sic comparatũ est : ut ouisquis
se aliquid ordine ac recta mente comple¬
xum confidit: uel iam gestum si obtrectertur
acriter tueatur: uel nondũ editũ si
pelletur sine ulla contactione ad esfectũ per¬
ducat:

Expanded text:
ex nubilo serenum hilari aspectu sentitur, tione celebranda estnatura enim sic conparatum est ut, quisquis se aliquid ordine ac recte mente complexum confidit, uel iam gestum, si obtrectetur, acriter tueatur, uel nondum editum, si interpelletur, sine ulla cunctatione ad effectum perducat.
Abbreviated transcription (Latin):
randa.
dem aiebat si in uenũ locum cuncti mala sua contulissent
futurũ ut propria de portare domũ ꝙ̃ ex omni mise¬
riarũ aceruo portionẽ suã ferre mallent: quo colliget nõ
op ortere nos quae fortuitu patiamut praecipue & ut ĩ tole.¬
rabilis amaritudinis iudicare:
ias aũt cum patriam eius prienem hostes ĩ uasissent. oĩ¬

Expanded text:
randa. idem aiebat, si in unum locum cuncti mala sua contulissent, futurum ut propria deportare domum quam ex communi miseriarum aceruo portionem suam ferre mallent. quo colligebat non oportere nos quae fortuito patiamur praecipuae et intolerabilis amaritudinis iudicare. Bias autem, cum patriam eius Prienen hostes inuasissent, o
Abbreviated transcription (Latin):
uitrix fortunę sapientia: diçimus auten
Hos quoq faelices ꝗ ferre ĩ tõmoda uitę
Hec iactare iugit uita didiceie magistra
Credebant hoc grande nephas: et morte piandu¬
Si uiuenis uctulo nõ assureferat: et si
Barbato uicunq puer.
Maxima debetur puero reuerentia : siquid
urpe paras. ne tu ꝑuer centempseris a nos:
Sed pectatiro obsistat tibi. filius infans.
Crescit amor nũmi. quantu ipsa pecunia cescit:
Et minus hanc optat qui nõ habet:¬
Hullum numen abest: si sit prudentia: sed te¬
Nos facimus fortuna deam:
Uos ego pupulli moneo quib amplior est res :
nimas: et nulli credite mõse

Expanded text:
trix fortunae sapientia; ducimus autem hos quoque felices, qui ferre incommoda vitae nec iactare iugum vita didicere magistraCredebant hoc grande nefas, et morte pianduSi juvenis vetulo non assurrexerit, et si Barbato cuicunque puer.maxima debetur puero reverentia, siquid urpe paras; nec tu pueri contempseris annos, sed peccaturo obstet tibi filius infans. Crescit amor nummi, quantum ipsa pecunia crescit, et minus hunc optat qui non habetNullum numen habes, si sit prudentia, sed tenos facimus, Fortuna, deam vos ego, pupilli, moneo, quibus amplior est res, animas et nulli credite me
Abbreviated transcription (Latin):
omnes enim trahimio e ducimur ad cognitoniss centiẽ er¬
piditet in qua excelere pulchtũ ꝓutsoaus labi aũt et
eitatet: nquine. decigi et malũ et turpe dicimus.
Videndũ est .n ꝓrimug ne ob sit benignitas et iiquib
benignitis sit ꝙ̃ facultas¬

Expanded text:
Omnes enim trahimur et ducimur ad cognitionis et scientiae cupiditatem, in qua excellere pulchrum putamus; labi autem, errare, nescire, decipi et malum et turpe dicimus. Videndum est enim, primum ne obsit benignitas et iis ipsbenignitas sit quam faculta
Abbreviated transcription (Latin):
Quãcbre prigus dunda oꝑa ẽ. nequa amicoꝵ dissidia fianit
sin tale aliꝗd euenerit. ut extimige potius amiatiȩ: ꝙ̃
ũ micitias cõuertat᷑ se amicitię: e ꝗbus iurgia maledida
cõtumdię gignunt : Quę eñ si tollerabiles erũt ferede
sunt: it hue honos ueteri amicitie tribuedus t̃: ut ĩs
in cuspa sit quui faciat. nõ ꝙ patiatur miuria.¬
ut neꝗ timaant qui ihil cõmiserit: pae nã semper
ante oculos uersari putent qui peccauerint:¬

Expanded text:
quam ob rem primum danda opera est ne qua amicorum discidia fiant, sin tale aliquid evenerit, ut exstinctae potius amicitiae quam inimicitias convertant se amicitiae ex quibus iurgia maledicta contumeliae gignuntur. quae tamen si tolerabiles erunt, ferendae sunt et hic honos veteri amicitiae tribuendus, ut is in culpa sit qui faciat, non is qui patiatur, iniuriaut neque timeant qui nihil commiserint et poenam semper ante oculos versari putent qui peccarint
Abbreviated transcription (Latin):
Luc̃tatio pinthia sꝑlendido eꝗte romano iudex addi
uoluit: ne aut probatũ uiriom si contra eum iudicasset fa¬
ma spoliaret: aut iuraret eum uirũ bonũ esse cum
ea res ĩ numerabilib laudibus contineatur:
ocrates humanae sapientiae quasi quoddã terrestre

Expanded text:
Lutatio Pinthia, splendido equite Romano, iudex addiuoluit, ne aut probatum uirum, si contra eum iudicasset, fama spoliaret, aut iuraret uirum bonum esse, cum ea res innumerabilibus laudibus contineretur. ocrates, humanae sapientiae quasi quoddam terrestre