comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
carne uenit occidi. Ercibesce
erubesce heretice. Quid iteras
quod semel datur. In mͣbris
suis. lam intus est. rp̃e. Noli
scendere. Redemit. xp̃c aĩas:
custodire quod ille redemit.
Integro xp̃o integrũ assigna¬
te. Prediũ nemo inuadat: ne¬
mo inuasori consentiat. Gara¬
cterem dñicũ nullus abster¬
gat: titulos xp̃i nenio depo¬
nat. Reddituri estis rationẽ
dño regi boni serui: data est
uob̾ occasio bene oꝑandi. ha¬
bundant pegrini: captiui. ex¬
poliati. facite uob̾ amicos de
mãmona iniqͥtatis: ut et ipsi
recipiant uos in tab̾na cła¬

Expanded text:
carne venit occidi. Erubesce, erubesce, haeretice. Quid iteras quod semel datur? In membris suis jam intus est Christus, noli scendere . Redemit Christus animas, custodite quod ille redemit. Integro Christo integrum assignate praedium. Nemo invadat, nemo invasori consentiat: characterem dominicum nullus abstergat, titulos Christi nemo deponat. Reddituri estis rationem Domino regi, boni servi, data est vobis occasio bene operandi. Abundant peregrini, captivi, exspoliati. Facite vobis amicos ex mammona iniquitatis, ut et ipsi recipiant vos in tabernac
Abbreviated transcription (Latin):
clauso utero concepit: ita ce
clauso utero peperit: non cõ
simi qua legitur obumbrata.
At uero isti nisu quo posst̃
conantur astipulare uirginẽ
in uicio peperisse: & pudicitie
contumelias inferre. Uñ as¬
sumunt illud ex eu̾gło cuͣ
impleti essent dies purgatio¬
nis eius qnͣ obtulerunt iħm
in ierłm ut sisterent eũ dño
sicut scriptũ est in lege dñi:
quia om̃e masculinũ ad aꝑi¬
bitur. Ecce inquiunt cũ dicit
completos dies purgationis
eius. ostendit euangłista le¬
gali nature eam subiacuisse:
et sordib comquinatã fuisse.
simul &ꝵ iesum uulua matͥs
aperuisse. Qui ꝓfecto temera¬
rii assertores dum ita senti.¬
unt: totum desipiunt et
destruunt quod sane doctͥne
est: quod rudimenta fidei
de xp̃o eccłiis cõmendarunt.
pleti dies purgatioĩs eiꝰ di¬
cuntur: quasi beata uirgo
purgatione eguerit ullus
delicti. quia peperit dñm
factus. factus de muliere
legis precepta et instituta
ueterum in eo seruiantur.
iure ad tẽpus quousq cessan¬

Expanded text:
clauso utero concepit, ita et clauso peperit, non commsimi qua legitur adumbrata. At vero isti nisu quo possunt conantur astipulare Virginem in vitio peperisse, et pudicitiae contumelias inferre. Unde assumunt illud ex Evangelio: Cum impleti essent dies purgationes ejus, quod obtulerunt Jesum in Jerusalem ut sisterent eum Domino, sicut scriptum est in lege Domini: Quia omne masculinum adaperibitur . Ecce, inquiunt, cum dicit completos dies purgationis ejus, ostendit evangelista legi naturae eam subjacuisse, et sordibus coinquinatam fuisse, simul et Jesum vulvam matris aperuisse. Qui profecto temerarii assertores dum ita sentiunt, totum desipiunt et destruunt quod sanae doctrinae est, quod rudimenta fidei de Christo ecclesiis commendarunt,  sic completi dies purgationis ejus dicuntur, quasi beata Virgo purgatione eguerit ullius delicti, quia peperit Dominfactus, factus de muliere, legis praecepta et instituta veterum in eo servantur jure ad tempus, quousque cessan
Abbreviated transcription (Latin):
ac suꝑ choros angłoꝵ suꝑ sollẽp¬
niter euexit. Qua ꝓpt̾ dilectissi¬
me sollẽpnitatẽ huiꝰ diei dignatt̃
celebrate: de qua exultant angłi
letant᷑ archangłi. de qua gau¬
det omĩs illa celestis ierłm cuu¬

Expanded text:
choros angelorum supersolemniter evexit. Quapropter, dilectissimae, solemnitatem hujus diei dignanter celebrate, de qua exsulant angeli, laetantur archangeli, de qua gaudet omnis illa coelestis Jeru
Abbreviated transcription (Latin):
tio aĩaꝵ scãꝵ. de uisione tante cla¬
ritatis qͣntꝰ famulatꝰ beatoꝵ spi¬
rituũ. qͣntqͦ numerꝰ angłoꝵ ho¬
die genitͥtis uerbi d̃ĩ gratulabund̾
occurrit: ad qnta uł qualia gau¬
dia felicit̾ hodie intrauit: que ꝓ¬
fecto nec ocłs uidit nec auris an¬
diuit. Sitͣt enĩ iuisibilia atq in¬
effabilia. que ꝑcepit. Et ut iam
dictũ est filiũ suũ dnm iħm .ꝙͣ.¬
quẽ pendentẽ in cruce olim dolu¬
erat. multũq ꝑdoluerat: suꝑ oĩa
eleuatũ in dextera patͥs regnantẽ
iam conspicit. Quẽ gaudens ad¬
orat omĩs ordo celoꝵ: cui uene¬
rantes inherent: & inherentes
inmortali deo. inmortalit̾ ui¬
uunt. Cui hodie leta canit:
ipsa eademq beata mater &
uirgo. Adhesit aĩa mea post
te: iccirco me suscepit dextͥa
lua. Nichil enĩ letius. nichil¬
q iocundius: quãqͤ ipsa ca¬
nit. Tenuisti inquit manu᷑
dexteram meã & ĩ uolũtate
tua deduxisti me. ⁊ c̃ gła susce¬
pisti me. S &e alibi. Qd enĩ ẽ¬

Expanded text:
 sanctarum de visione tantae claritatis; quantus famulatus beatorum spirituum, quantusque numerus angelorum hodie genitrici Verbi Dei gratulabundus occurrit, ad quanta vel qualia gaudia feliciter hodie intravit, quae profecto nec oculus vidit, nec auris audivit! Sunt enim invisibilia, atque ineffabilia quae percepit, et, ut jam dictuquem pendentem in cruce olim doluerat, multumque perdoluerat, super omnia elevatum in dextera patris regnantem jam conspicit. Quem gaudens adorat omnis ordo coelorum, cui venerantes inhaerent, et inhaerentes immortali Deo immortaliter vivunt. Cui hodie laeta canit ipsa eademque beata mater et virgo: Adhaesit anima mea post te: idcirco suscepit me dextera tua , nihil enim laetius, nihilque jucundius quam quae ipsa canit: Tenuisti, inquit, manum dexteram meam, et in voluntate tua deduxisti me, et cum gloria suscepisti me . Sed et alibi: Quid enim
Abbreviated transcription (Latin):
laudatores sumꝰ. si ea sectam᷑
que & ipsi sectati st̃: & ad eam
fidem que ꝑ dilectionẽ est festi¬
namus uenire quãtociꝰ. Alioqͥn
in scaumate uani inspecttores
sumꝰ. & laudatores imꝓbi. cũ
ipsi coronant᷑ &e accipiunt pal¬
mas. eoqd̃ in agone legittime
certauerit:. si non &e ipsi ꝓ mo¬
dulo nr̃o. digne ad ea ꝑting̾e
laboramꝰ. Qui enĩ dicit se eẽ
in xp̃o man̾e: debet sicͤ ille
ambulauit & ipse ambulare.
ꝓpterea ut sepe dictũ ẽ. imi¬
tamini matrẽ diĩ. que uob̾
sponsũ genuit in mortalem:
imitamini & scõs. quoꝵ exem¬
pla fauente deo plurima le¬
gunt᷑. Sequimini sponsũ: et
festinate ingredi. quo hodie
ingressa est beata uͥgo. ad et̾¬
nas nuptias. Preꝑate lampa¬
des ur̃as. ut cũ uen̾it sponsus
⁊ pulsau̾it. uos uigilantes in¬
ueniat: qr beati sũt serui il¬
li. quos cũ uen̾it dñs inuene¬
rit pꝑatos. ac ꝑuigiles. sicuti
hodie hanc uigilantẽ inuenit.

Expanded text:
laudatores sumus, si ea sectamur laudatores sumus, si ea sectamur quae et ipsi sectati sunt, et ad eam fidem, quae per dilectionem est, festinemus venire quantocius. Alioquin incaute vani inspectores sumus et laudatores improbi, cum ipsi coronantur et accipiunt palmas, eo quod in agone legitime certaverint, si non et ipsi pro modulo nostro digne ad ea pertingere laboramus. Qui enim dicit se in Christo manere, debet, sicut ille ambulavit, et ipse ambulare . Propterea, ut saepe dictum est, imitamini matrem Domini, quae vobis sponsum genuit immortalem; imitamini et sanctos, quorum exempla, favente Deo, plurima leguntur. Sequimini sponsum, et festinate ingredi, quo hodie ingressa est beata Virgo ad aeternas nuptias. Praeparate lampades vestras, ut cum venerit sponsus, et pulsaverit, vos vigilantes inveniat, quia beati sunt servi illi quos, cum venerit Dominus, invenerit praeparatos ac pervigiles , sicuti hodie hanc vigilantem invenit.
Abbreviated transcription (Latin):
unicũ dm̃. ut uiderẽ. quẽ a¬
quẽ cupiui: quẽ de toto corde
diu quesiui. ut es. Et ecce iam
uideo. iamq teneo: cui me olĩ
tota deuotiõe cõmisi: Nec di¬
mittã quẽ amaui. &e qr iã pre
amore defecit cor meũ &e caro
mea: ido tu ds̃ cordis mei. de¬
inceps pars mea inet̾nũ eris.
Porro ad sodales conu̾sa. forte
&e ad reliquos gratulabuncla
scõs: hodie inqͥt. sic̃ audiuimꝰ
o dilectisimi. ita iam uidemꝰ in
ciuitate dnĩ uͥtutũ. in ciuitate
dei nr̃i. quam d̾s fundauit in
eternũ. De qua nimirũ nobis
dudũ głosa dicebant᷑: iam con¬
spicimus. et frium᷑ plenissimo
caritatis intitu. Igit᷑ ꝓ talib
ce huiuscemodi gaudiis. qͥbus
exultant cũ ea scĩ in gła. et
letabunt᷑ in cubilib sius. le¬
temur et nos kine. in spe filioꝵ
dei. et ad ea imploremꝰ suffra-¬
giis eoꝵ ꝑtingere: ad que illos
ꝑuenisse cũ beata uͥgine. cre¬
dimꝰ corde ad iusticiã. et ore
ꝓfitem᷑ ad salutẽ: qr tẽ ueri

Expanded text:
unicum Dominum ut viderem, quam aquem cupivi, quem toto corde diu quaesivi, ut es. Et ecce jam video, jamque teneo, cui me olim tota devotione commisi, nec dimittam quem amavi. Et quia jam prae amore defecit cor meum et caro mea, ideo, tu Deus cordis mei, deinceps pars mea in aeternum eris . Porro ad sodales conversa, forte et ad reliquos gratulabunda sanctos hodie inquit: Sicut audivimus, o dilectissimi, ita jam videmus in civitate Domini virtutum, in civitate Dei nostri, quem Deus fundavit in aeternum. De qua nimirum nobis dudum gloriosa dicebantur, jam conspicimus et fruimur plenissimo charitatis intuitu. Igitur pro talibus et hujuscemodi gaudiis, quibus exsultant cum ea sancti in gloria, et laetantur in cubilibus suis , laetemur et nos, charissimae, in spe filiorum Dei, et ad ea imploremus suffragiis eorum pertingere, ad quae illos pervenisse cum beata Virgine credimus corde ad justitiam, et ore profitemur ad salutem, quia tunc veri
Abbreviated transcription (Latin):
& nullus e̾e̾t ꝑ qu̾e adoptaret᷑
beatꝰ augꝰ testat᷑ in om̃ibꝰ libͥs
suis: ex quo cepit esse sine du¬
bio in utero uͥginis filiꝰ dei
unicus ẽẽ cepit. S esse cepisse
dicit᷑. ñ scdm id quod est ds:
s ꝑ id quod hõ fieri tẽporalit̾
est dignatꝰ. Nam qui semꝑ e

Expanded text:
us esset per quem adoptaretur beatus Augustinus testatur in omnibus libris suis, ex quo coepit esse, sine dubio in utero Virginis Filius Dei unicus esse coepit. Sed esse coepisse dicitur, non secundum id quod Deus est, sed per id quod homo fieri temporaliter est
Abbreviated transcription (Latin):
iam ipse etiã assidet patͥ in
trinitate ꝑfectus. Et id̃o non
d̃s recens neq homo purꝰ. sed
unus integer xp̃s cũ dõ patre:
& cũ spũ scõ colitur & adorat᷑.
Qd̾ sane myst̾iũ ñ maledictioĩs
est fructus: ñ ꝯcipientis gemitꝰ.
ñ dolor parturientis. ñ ad op¬
tio uentris. & ideo ñ ẽ ille ad¬
optiuus filiꝰ. s ad optator ut
itadicã ceteroꝵ: qͥa ñ ininiqͥta¬
tib concepit eũ uirgo mater.
neq in delictis peꝑit. sicut reli¬
que pariunt mulieres. quem
conceptũ de spu scõ & natũ unũ
in utraq nat᷑a dm̃ ueracit̾ pe¬
perit: que ut in conceptu. ita
& in partu uirgo ꝑmansit. qd̾
nulli alteri umquã conting̾e
potuit: qr qͥeqͥd corruptio in ia
corruptis generat uiscerib. in¬
corruptũ esse ñ potest. Ido cor¬
rupte nat᷑e filii de concubitu
iniquitatis concepti. & in delic¬
tis de matris utero cũ dolorib
piecti: non aliud esse queunt

Expanded text:
jam ipse etiam assidet Patri in jam ipse etiam assidet Patri in Trinitate perfectus. Et ideo non Deus recens, neque homo purus; sed unus integer Christus cum Deo Patre, et cum Spiritu sancto colitur et adoratur. Quod sane mysterium non maledictionis est fructus, non concipientis gemitus, non dolor parturientis, non adoptio ventris. Et ideo non est ille adoptivus filius, sed adoptator, ut ita dicam, caeterorum; quia non in iniquitatibus concepit eum Virgo mater, neque in delictis peperit, sicut reliquae pariunt mulieres, quae conceptum de Spiritu sancto, et natum, unum in utraque natura Deum veraciter peperit; quae ut in conceptu ita et in partu virgo permansit, quod nulli alteri unquam contingere potuit; quia quidquid corruptio humana in corruptis generat visceribus incorruptum esse non potest. Ideo corruptae naturae filii de concubitu iniquitatis concepti, et in delictis de matris utero cum doloribus projecti, non aliud esse queunt
Abbreviated transcription (Latin):
ab om̃ib sicut &r ab ipso. ubicy
unicꝰ dei filiꝰ p̃dicat᷑. hinc qͦ in
epła sua ad petrũ. Quibꝰ in¬
quit uerbis explicabit᷑ car¬
nis illius excellentia singła¬
ris cuius diuina est ex ipsa
sui ꝑceptione ꝑsona: Qa sic
uerbũ caro factũ est. ut
in una ꝑsona e̾e̾t cũ carne sua
unigenitꝰ ac sempit̾nꝰ d̃s.
ipsa sue carnis ꝯceptiõe con¬
ceptus. Ipse unigenitꝰ dum
concipet᷑: ueritate᷑ cepit car¬
nis ex uͥgine. Et ista est inqͥt
clausula quod ds̃ factus ẽ
filius uirginis marie. & ma¬
ria uͥgo mat̾ facta ẽ unige¬
niti dei. De quo sane myst̾io
cyrillus ad nestoriũ ita unũ
xp̃m confitet᷑. scilicet dm̃ &
hominẽ. non tanquã hominẽ
ad orantes cũ uerbo. ne ꝑ hoc
diuisionis quedã species in¬
troducatur: s unũ eũdẽq ad¬
orantes in unitate ꝑsone. qr ñ
alienũ a u̾bo corpus suũ est
neq diuisum: qr uerbũ caro
factũ ẽ. & hõ in dm̃ tta counitꝰ
&e assũptus. ut unus sit d̾s cũ qͦ

Expanded text:
ab omnibus, sicut et ab ipso, ubique unicus Dei Filius praedicatur. Hinc quoque in epistola sua ad Petrum: Quibus, inquit, verbis explicabitur carnis illius excellentia singularis, cujus divina est ex ipsa sui perceptione persona? Quia sic Verbum caro factum, ut in una persona esset cum carne sua Unigenitus ac sempiternus Deus ipsa suae carnis conceptione conceptus. Ipse unigenitus dum conciperetur, veritatem coepit carnis ex Virgine. Et ista est, inquit, clausula, quod Deus factus est filius virginis Mariae, et Maria virgo mater facta est Unigeniti Dei. De quo sane mysterio Cyrillus ad Nestorium ita unum Christum confitetur, scilicet Deum et hominem, non tanquam hominem adorantes cum Verbo, ne per hoc divisio quaedam Spiritus introducatur; sed unum eumdemque adorantes in unitate personae, quia non alienum a Verbo corpus suum est, neque divisum; quia Verbum caro factum est, et homo in Deum ita counitus et assumptus, ut unus sit Deus, cum quo
Abbreviated transcription (Latin):
dictum est sub maledicto fu¬
it. S qr solus inter om̃s liber
fuit a culpa: lib̾e egit in nas¬
cendo ex maria libere & in
om̃ib ꝓ quib uenit. Alioqͥn
si ipse ex matre coinqͥnatꝰ ẽẽt.
aut mat̾na uisc̾a qͣsi ꝓ pec̾c̾o
corrũꝑet & sordib ex uicio pͥ¬
me dãpnatioĩs coinqͥnaret: nͣ

Expanded text:
dictum est, sub maledicto fuit. Sed quia solus inter omnes liber fuit a culpa, libere egit in nascendo ex Maria, libere et in omnibus pro quibus venit. Alioquin si ipse ex matre coinquinatus esset, aut materna viscera quasi pro peccato corrumperet, et sordibus ex vitio primae damnationis coinq
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit crebra ingeminatiõe
inquiens. Ueni de libano spon¬
sa mea: ueni de libano ueni.
Et pulere de libano uenire iu¬
betur: hoc est de candidatioẽ.
Libanus enĩ: candidatio int̾p̃¬
erat uͥtutibꝰ: et dealbata sp̃s
scĩ munerib: colũbe lactee.
seruans simplicitatẽ: et u̾gi¬
nitatis in macłatũ candorem:
atq id̾o sola digna fuit. ꝑ quã
et ex qua dei filius ad reconci¬
liationẽ humaui generis ueni¬
ens carne̾ assum̾et. Uñ &e ei
soli angłica illa salutatio: co¬
ueniens fuit. Aue maria grã
plena. Cet̾is enĩ electis ex par¬
te gr̾a datur: huic uͦ uͥgini
tota se infudit plenitudo gre.
Qd considerans ꝓpħa dd̾:. ait.
Descendet sic̃ pluuia in uellus.
Uellus enĩ: uͥginitatẽ p̾signat.
Sic̃ enĩ uellus cũ sit de corpore.

Expanded text:
ostendit crebra ingeminatione inquiens: Veni de Libano, sponsa mea; veni de Libano, veni . Et pulchre de Libano venire jubetur, hoc est, de candidatione; Libanus enim candidatio interprerat virtutibus, et dealbata Spiritus sancti muneribus, columbae lacteae servans simplicitatem, et virginitatis immaculatum candorem; atque ideo sola digna fuit, per quam et ex qua Dei filius, ad reconciliationem humani generis veniens, carnem assumeret. Unde et ei soli angelica illa salutatio conveniens fuit: Ave, Maria, gratia plena . Caeteris enim electis ex parte gratia datur, huic vero Virgini tota se infudit plenitudo gratiae. Quod considerans propheta David ait: Descendet, sicut pluvia in vellus . Vellus enim virginitatem praesignat. Sicut enim vellus cum sit de corp
Abbreviated transcription (Latin):
enit quidam scl̃aris ad
alb̃em sysoim in montẽ
alb̃is antonii. habens filium
suuͣ secum: & in itinere mor¬
tuus est filiꝰ eiꝰ. Et non est con¬
turbatus: s cũ fide tulit eũ
ad illum senẽ: & ꝓcidens cũ
filio suo tanquã penitentiã
agens. ut benedicerent᷑ ab eo¬
dem sene. & surgens pater
tentiam ageret ei ante pedẽ
suos puer ille: dixit ei. Surge.
uade foras. Non enĩ sciebat:
quod mortuus fuerat. Et sta¬
tim surgens: egressus est. &
uidens eũ pater eiꝰ expauit :
et intrans adorauit senem:
&̃ dixit ei causam. Audiens
autẽ senex hoc: constristatus
est. N enĩ uolebat hec fieri.

Expanded text:
ndo quidam saecularis ad abbatem Sosoi in montem abbatis Antonii, habens filium suum secum ; et in itinere mortuus est filius ejus, et non est conturbatus, sed cum fide tulit eum ad illum senem, et procidit cum filio suo tanquam poenitentiam faciens, ut benediceretur ab eodem sene. Et surgens pater tentiam ageret ante pedes ipsius puer ille, dixit ei: Surge, vade foras. Non enim sciebat quia mortuus erat. Et statim surgens egressus est. Et videns eum pater ejus, expavit, et intrans, adoravit senem, et dixit ei causam. Audiens autem hoc senex, contristatus est, non enim volebat hoc fieri
Abbreviated transcription (Latin):
henchiridion int̃ cet̾a dispu¬
tantẽ. Ait enĩ. Nicħ huma¬
ne nature in illa susceptiõe
fas est dicere defuisse ñqͣlis
de utroq sexu nascit᷑ ꝑ con¬
cupiscentiã carnis cũ obliga.¬
tione delicti: cuiꝰ reatus re¬
generatiõe diluit᷑: s qͦlem
de uirgine nasci oportebat.
quẽ fides matͥs non libido
conceꝑat. Qm̃ si uel ꝑ nascen¬
tem corrũꝑet᷑ eius integͥtas
non iam ille de uͥgine nasce¬
retur. eumq falso quod ab.¬
sit natum de uͥgine maria
tota confiteret᷑ eccłia: que
imitans eius matrẽ. cotidie
parit mẽbra eius & uͥgo ẽ.
de quo sane oꝑe. ad uolusia¬
nũ satis elegant̾ scribit: ad
quẽ etiã librũ nos legendũ
ꝓ hoc remittit. S isti quia
nec illũ librũ neq hẽ locũ
legere uolunt: erraut sua te¬
meritate decepti. Alioqͥn ut
hic egregius doctor fatet᷑:

Expanded text:
Euchiridii inter caetera disputantem. Ait enim: Nihil humanae naturae in illa susceptione fas est dicere defuisse. Non qualis de utroque sexu nascitur per conccupiscentiam carnis cum obligatione delicti, cujus reatus regeneratione diluitur, sed qualem de virgine nasci oportebat, quem fides matris non libido conceperat; quoniam si vel per nascentem corrumperetur ejus integritas, non jam ille de virgine nasceretur, eumque falso, quod absit, natum de Virgine Maria tota confitetur Ecclesia, quae imitans ejus matrem, quotidie parit membra ejus, et virgo est. De quo sane Opere ad Volusianum satis eleganter scribit, ad quem etiam librum nos legendum pro hoc remittit. Sed isti quia nec illum librum, nec hunc locum legere volunt, errant sua temeritate decepti. Alioquin, ut hic egregius doctor fatet
Abbreviated transcription (Latin):
nos fluuiꝰ lacrimaꝵ cõpel¬
leret plangere eos qui peccañ
et nolunt agere penitentiã.
Si est in nob̾ humanus affectꝰ.¬
si est in nobis compassionis
sensus. unius hominis mortẽ
flere. dolere. ac plangere debe¬
remus. Quibus lacrimis: Quo
gemitu: Quib planc̃tib exa¬
cotamur. qnͣ aut maximã par¬
tem aut pene totam plangi¬
mus ciuitatẽ: Eger est carus:
et uena eius mala renuntiat.
Om̃s qui eũ diligunt. egrotant
simul animo. si eũ et in uicinia
ipsa mortis ridere uiderint.¬
Et quemadinodum ab eo om
nem salutis spem ablatam sen¬
tiunt: eum̃ quem adhuc uniũ
tanquam mortuum merito plan¬
gunt: ita in tantis angustus
et in ipso fine rerum posita ẽ
uniuersa prouintia. et cotidie
frequentantur spectacula.
Sanguis hominũ cotidie fun¬
ditur in mundo: et in satuen-¬
tium uoces crepitant iccirco.
Oplanctus omĩ tristicia accep¬
tior. Oplanctus omĩ mesticia
affligens cor. libet stere. Nan¬
gimus enĩ dilectissimi et illos

Expanded text:
nos fluvius lacrymarum compelleret plangere eos qui peccant, et nolunt agere poenitentiam. Si esset in nobis humanus affectus, si esset compassionis sensus, unius hominis mortem flere, dolere ac plangere deberemus: quibus lacrymis, quo gemitu, quibus planctibus exagitamur, quando aut maximam partem, aut pene totam plangimus civitatem? Aeger est charus, t vena ejus malum renuntiat; omnes qui eum diligunt, aegrotant simul animo. Si eum et in ipsa vicina morte ridere viderint, quemadmodum ab eo omnem spem salutis ablatam sentiunt, eumque adhuc vivum tanquam mortuum merito plangunt? Inter tantas angustias et in ipso fine rerum posita est universa provincia, et quotidie frequentantur spectacula: sanguis hominum quotidie funditur in mundo, et insanientium voces crepitant in circo. O planctus omni tristitia acceptior! o planctus omni moestitia affligens cor! Libet flere. Plangimus enim, dilectissimi, et illos
Abbreviated transcription (Latin):
dentur quidem sibi mali. ad¬
huc stare. ad hue florere. Quisqͥs
talis es. quisqͥs es malus. quisqͥs
corrigi non uis. non te consolet᷑
altitudo tua: qr maior te expec¬
tat ruina. ampliorq sustinet
flãma. Quia securis hec ad te
ñdũ uenit. ideo putas te semꝑ
te hic agricola differt eius est
patientie: ne forte intercedat
apud eũ locus penitentie. Colonꝰ
enĩ ille in ei̾uigłio qͥ int̾cedebat
ꝓ arbore quam dñs eradicare
uolebat qd̃ fructũ ꝑ trienaium
ñ hab̾et : uidete quid ait. dñe
dimitte illã &e̾ hoc anno: faciã
ei fossam. adhibeam cophinuͤ ster¬
coris. Si fecerit fructũ: bene. Sin
bor hec sterilis: genꝰ hominũ est
non habens fructus penitentie.

Expanded text:
dentur quidem sibi mali addentur quidem sibi mali adhuc stare, adhuc florere. Quisquis talis es, quisquis malus es, quisquis corrigi non vis, non te consoletur altitudo tua; quia major te exspectat ruina, ampliorque sustinet flamma. Quia securis haec ad te nondum venit, ideo putas te possete hic agricola differt, ejus est patientiae, ne forte intercedat apud eum locus poenitentiae. Colonus enim ille in Evangelio, qui intercedebat pro arbore, quam dominus eradicare volebat, quod fructum per triennium non haberet, videte quid ait: Domine, dimitte illam et hoc anno; faciam ei fossam, adhibeam cophinum stercoris: si fecerit fructum, bene; sin bor haec sterilis, genus hominum est non habens fructum poenitentiae.
Abbreviated transcription (Latin):
potest ꝑdere et liberare. Tu
autẽ quis es qui iudices ꝓxi¬
hentiũ: silentiũ possunt ĩ¬
ponere uerbo dei. Clamat
ille ꝑ bonos ꝑ malos. agite
penitentiã ad ꝓpinquabit
ad uos regnũ dei. Nolite esse
auditores legis tantũ s facto¬
res: facite dignos fructus pe¬
nitentie. E cce enĩ ait eu̾głista
securis ad radices arboris po¬
sita est. Oĩs enĩ arbor ñ faci¬
ens fructũ bonũ. excidetur
& in igne̾ mittet᷑. Uideo in¬
quit om̃s hoĩes diuersas ar-¬
bores: fructus etiã diu̾sos ha¬
bentes. s bonus fructꝰ q̃ritur
qui pascat: non qui pungat.
Sunt enĩ et arbores spinose
igni deputate merito incenden¬
de: quia in eis nullus fructus
est aĩe. Putatis ne dilectissimi
ñ õs tales sumꝰ qui in istis ma¬
lis ꝓpeccatis nrĩs dimi̾si sumꝰ:
Exacuit agricola ferrũ. ampu¬
tat in utile lignũ: abscisũ ser¬
uat incendio concremandũ. Hoc
nunc agit᷑ a uero agricola. Ui¬

Expanded text:
potest perdere et liberare. Tu potest perdere et liberare. Tu autem quis es, qui judicas proxihentium silentium possunt imponere verbo Dei. Clamat ille per bonos, et per malos: Agite poenitentiam, appropinquavit ad vos regnum Dei. Nolite esse auditores legis tantum, sed factores . Facite dignos fructus poenitentiae. Ecce enim, ait Evangelista, securis ad radices arborum posita est. Omnis enim arbor non faciens fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur . Video, inquit, omnes homines diversas arbores, fructus etiam diversos habentes: sed bonus fructus quaeritur qui pascat, non qui pungat. Sunt enim et arbores spinosae, igni deputatae, merito incendendae, quia in eis nullus fructus est animae. Putatisne, dilectissimi, nos omnes tales sumus, qui in istis malis pro peccatis nostris dimissi sumus? Exacuit agricola ferrum, amputat inutile lignum, abscisum servat incendio concremandum. Hoc nunc agitur a vero agricola. Vi
Abbreviated transcription (Latin):
a pec̾co: Adueniet tẽpus il¬
lud quod p̾dix̃ dñs. Putas cũ
uenerit filius hoĩs. inueniet
fidem in terra: Qͥs habet fidẽ:
bit aliquis nr̃m assignare qͥ
fidem. qnͣ audit dnm dicen¬
tt̃ discipłis. si hab̾etis fidem
sicut gramĩ sinapis. diceretis
arbori huic eradicare ce plan¬
tare in mari. et obaudisset
nobis: Qs sibi audebit assig¬
nare. eoqd̃ faciat omĩa que
p̾ceꝑit ds: Nemo ꝓrsus nemo.
Predicamꝰ et ñ facimꝰ: auditis
et facere ñ curatis. Merito om̃s¬
sumus sub flagello & doctor
et factor: & auditor et contẽp¬
tor. Studemꝰ inuice rep̃hen¬
dere: & non studemꝰ oꝑa
nrã discutere. Detrahit ꝓxi¬
mus ꝓximo. detrait elericus
nacho. detrahit laicus laico.
uideo quid̾e se inuicẽ accu¬
santes: s neminẽ uideo iuste
se excusantẽ. Unusquisq enĩ
dilectissimi. ꝓprium onus por¬
detrahit legi. & iudicat lege̾.
Si autẽ iudicas lege̾. non es
factor legis sed iudex. Unus
est enĩ legis lator & uidex: qͥ

Expanded text:
Advenit tempus illud quod praedixit Dominus: Putas, cum venerit Filius hominis, inveniet fidem in terra ? Quis habet fidem? bit aliquis nostrum assignare sibi fidem, quando audit Dominum dicentem discipulis: Si haberetis fidem sicut granum sinapis, diceretis arbori huic, Eradicare, et plantare in mari; et obaudisset vobis ? Quis sibi audebit assignare quod faciat omnia quae praecepit Deus? Nemo, prorsus nemo. Praedicamus, et non facimus: auditis, et facere non curatis. Merito omnes sub flagello, et doctor et factor, et auditor et contemptor. Studemus invicem reprehendere, et non studemus opera nostra discutere. Detrahit proximus proximo, detrahit clericus co, detrahit laicus laico. Video quidem se invicem accusantes, sed neminem video juste se excusantem. Unusquisque enim, dilectissimi, proprium onus pordetrahit legi et judicat legem. Si autem judicas legem, non es factor legis, sed judex. Unus est enim legislator et judex, qui
Abbreviated transcription (Latin):
tunc fecit: ac dicit. Tu be
nedic inqͥt dñe. Om̃s sororẽ
obstupuert̃ simul dicentes.
Noli abba: talem iniuriã
sustinere. fatua est enĩ ista:
quam cernis. Tunc sẽs pite¬
rius: hec ipsis om̃ib ait.
Uos inquit estis fatue. Nam
nomine uocabant illi: semi¬
nas sp̃itales. Q dep̃cor dm̃
ait: ut dignꝰ ipsa in die iui
dicii merear inueniri. Qͦ
audito. om̃s simuil ad pedes
isius ꝓciderunt. singłe
uaria peccata ei & opprobria
confitentes. Alia enĩ abluens
sordescatini supra eam se fu¬
disse dicebat: alia uͦ colaphis
eam a se uerberatã sepe me¬
morabat. Alia nares ipsius
sẏnape impletas a se ẽẽ defle¬
bat. Cetere quoq diuersas re¬
ferebant se ei in urias irro¬
gasse. Pro quib om̃ibꝰ ille
sẽs fusis deo p̾cib: egressus
est. Post paucos autem dies
non ferens illa tantã sui glo¬
riam: tantoq se nolens soroꝵ
honore cu mulari grauariq
se credens excusationib sin¬
gularũ: egressa de monast̾io

Expanded text:
ipsa fecit, ac dixit: Tu me ipsa fecit, ac dixit: Tu me benedic, domine. Omnes sorores obstupuerunt simul, dicentes: Noli, abba, talem injuriam sustinere; fatua est enim ista quam cernis. Et sanctus Pyoterius hoc ipsis omnibus ait: Vos, inquit, estis fatuae; nam enim in ea vocant illi feminas spirituales. Et deprecor Deum, aiteniri. Quo audito, omnes simul ad pedes ipsius prociderunt, singulae varia peccata ei propria confitentes. Alia enim abluens sordes catini supra eam se fudisse dicebat; alia vero colaphis eam a se verberatam saepe memorabat; alia nares ipsius sinapi impletas a se esse deflebat; caeterae quoque diversas referebant se ei injurias irrogasse. Pro quibus omnibus sanctus ille fusis Deo precibus egressus est. Post paucos autem dies non ferens illa tantam sui gloriam, tantoque se nolens sororum honore cumulari, gravarique se credens excusationibus singularum, egressa est de monasterio
Abbreviated transcription (Latin):
popłm sola dieb ac noctibus
pugnat: cor ipsius nunquã¬
a deo recedit. Tu autẽ in loco¬
uno residens. nec quoquam
bes animo & cogitatiõe uaga¬
ris. Statimq ad supradictum
monast̾iũ uenit & magistros
fratrũ rogauit: ut introdu
introduci fecert̃. Ingressus au¬
tem: om̃s sorores desicdauit
inspicere. inter quas solam
detur aliqua. Dicunt ad eũ.
Unam inquiunt stultã habemꝰ
intrinsecus: in coquina. Sic
enim eas que a demone uexa¬
bantur appellabant. Exhi¬
bete inquit ad me ipsam: ut
eam uideam. Quo audito: su¬
pra memoratã uocare cepert̃.
Que cũ nollet audire. sentiens
credo aliquid. aut fortasse hoc
ipsum diuina iam reuelatiõe
cognoscens: dicunt ei. Sc̃s
pitherius te uidẽ desidãt. Erat
enim uir: fame ac noĩs grandiᷤ.
Cũq ad eum fuisset erhibita.
uidissetq pannũ fronti ipsiꝰ
inuolutũ: ꝓiecit se ad pedes eiꝰ
dicens. Benedic me inqͥt. Quod
rursus ad illiꝰ pedes. & ipsa

Expanded text:
populum sola diebus ac noctibus populum sola diebus ac noctibus pugnat, cor ipsius a Deo nunquam recessit, tu autem uno in loco residens, neque quoquam bes animo et cogitatione vagaris. Statimque ad supradictum monasterium venit, et magistros fratrum rogavit, ut introducintroduci fecerunt. Ingressus autem, omnes sorores desideravit inspicere: inter quas solam detur aliqua. Dicunt ei: Unam, inquiunt, stultam habemus intrinsecus in coquina. Sic enim eas quae a daemone vexantur appellant. At ille: Exhibete, inquit, ad me ipsam quoque, ut eam videam. Quo audito, supra memoratam vocare coeperunt. Quae cum nollet audire, sentiens, ut credo, aliquid, aut fortassis hoc ipsum divina revelatione cognoscens, dicunt ei: Sanctus Pyoterius te videre desiderat. Erat enim vir famae ac nominis grandis. Cumque ad eum fuisset exhibita, vidissetque panno frontem ipsius involutam, projecit se ad pedes ipsius, dicens: Benedic me, inquit. Quod rursus ad illius pedes tunc et
Abbreviated transcription (Latin):
se rebus probans: qd in scͥis
inquit ex uob̾ putat se ẽẽ
sapientẽ in hoc mundo: sit
tonse cucullis coopiuntur.
Nulla gͥ aliqñ hanc potuit¬
de quadrĩgentis uirginib¬
uid̾e manducantẽ: nunquã
ꝑ euum suu̾ sedit ad mensã.
a nulla uel modicã partem
panis accepit. S micas tan¬
tũ detergens illa ipsa m̃saꝵ
et abluens ollas: his solis ali¬
moniis contenta uiuebat.
Nulli unquã fecit in iuriã.
nulla ipsius murmur au¬
diuit: nulli aut parũ aut
certe cũ ab oĩb cedet᷑. cum
dicta omĩũ sustin̾et. sc̃o pithe¬
rio cui hoc uocabulũ erat. ꝓ.¬
batissimo uiro semꝑq in de¬
serto uiuenti astitit angłs
dñi quadã die sedenti in loco¬
est eũ his uerb̾. Cur inqͥt gran¬
de aliquid esse te credis: ut sc̃s
&e in huiꝰmodi degens loco: uis
uide mulierem te scĩorẽ : Uade
ad tabennensiotariũ monast̾iũ
feminarũ & unã ex ipsis illic
corona: ipsamq cognosce te ẽẽ
meliorẽ. Que dũ contra tantũ

Expanded text:
se rebus probans, quod sanctis inquit, ex vobis putat se esse sapientem in hoc mundo, sit irgines tonsae cucullis cooperiuntur. Nulla aliqde quadringentis videre manducantem: nunquam per omne aevum suum sedit ad mensam, a nulla vel modicam partem panis accepit; sed micas tantum detergens ipsarum mensarum, et abluens ollas, his solis alimoniis contenta vivebat. Nulli unquam fecit injuriam, nulla ipsius murmur audivit, nulli aut parum aut certe cum ab omnibus caederetur, cum dicta omnium sustineret, sancto Pyoterio, cui hoc vocabulum erat, probatissimo viro, semperque in diserto viventi astitit angelus Domini quadam die sedenti in locoe est his verbis: Cur, inquit, grande aliquid esse te credis, ut sanctus, et in hujusmodi degens loco? Vis videre mulierem te sanctiorem? Vade ad Tabennesiotarum monasterium feminarum, et unam ex ipsis illic coronam, ipsamque cognosce te esse meliorem. Quae dum contra tantum
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃s mons est in quo benepla¬
eitũ ẽ. dõ patri habitare in fi
ẽ. et concretus de humore uł
sangͥne qd̃ est ut physici uoluis
semen mulieris. Coagulatꝰ est
autẽ ac si ex lacte seminis. ut
unus sit. rp̃s: ex quo conceptꝰ
est d̾s & homo potentia sue dei¬
tatis. & uͥtute quã ipse nouit: qi
sic̃ beatus augꝰ. ait̃. conceptꝰ in
carne non est carnałr factus:
cuiꝰ ortus ex carne ub̃tatẽ attu¬
lit. integͥtatẽ parientis ñ abstulit.

Expanded text:
Christus mons est, in quo beneplaChristus mons est, in quo beneplacitum est Deo Patri habitare in finest, et concretus de humore vel sanguine, quod est, ut physici volunt, semen mulieris. Coagulatus est autem ac si ex lacte seminis, ut unus sit Christus, ex quo conceptus est Deus et homo potentia suae deitatis, et virtute quam ipse novit, quia sicut beatus Augustinus ait, conceptus in carne non est carnaliter factus, cujus ortus ex carne ubertatem attulit, integritatem parientis non abstulit.
Abbreviated transcription (Latin):
ad familiaritatẽ ꝑsonarũ
attendis lector: hec beati au¬
gustini uerba sunt. Si aut̃
ad calupniantiũ astutias:
nec d̾s uerbũ ullis inclusus
ẽ liniam̃tis corporeis. qui ẽ
ĩmensus. quãuis totus in u¬
tero sit clausus factus hõ:
qͥa totus ds totũ suscepit
homine̾ in unitate ꝑsone.
ut uerbũ caro ẽẽt: nec se
ad miscuit ut confundẽ t᷑
substantia uerbi in carne̾
ac si duo liquores ad inuicẽ.
s ut couniret sibi suseipien¬
do hoĩem sine diuisiõe. et
sine ulla cõmixtioe in dm̃.
Ac ꝑ hoc in effabilit̾ licet
falsus sit iste: qd potuit o¬
ꝑatus ẽ sp̃s sc̃s. a quo con¬
ceptus est xpͣs. sicut est mater
de qua conceptus est. ne duo
dicantur patres. Ceterũ de liqͦre
seminis. & de coagulo humoris
quod fuit in uirtute & poten¬
tentia uerbi quodam prout
loqui fas est elegant̾ ẽ locutꝰ:
coagulatꝰ in utero uͥginis. &
ñ illi qui falso suspicati st̃ mon¬
tes incaseatos. s solus ex uͥgine

Expanded text:
ad familiaritatem personarum ad familiaritatem personarum attendas, lector, haec beati Augustini verba sunt. Si autem ad calumniantium astutias, nec Deus Verbum ullis inclusus est liniamentis corporeis, qui est immensus, quamvis totus in utero sit clausus factus homo, quia totus Deus totum suscepit hominem, in unitate personae, ut Verbum caro esset; nec se admiscuit, ut confunderetur substantia Verbi in carnem, ac si duo liquores adinvicem, sed ut uniret sibi suscipiendo hominem sine divisione et sine ulla commistione in Deum. Ac per hoc ineffabiliter, licet fassus sit iste quod potuit, operatus est Spiritus sanctus, a quo conceptus est Christus: sicut est mater de qua conceptus est, ne duo dicantur patres. Caeterum de liquore seminis et de coagulo humoris, quod fuit in virtute et potentia Verbi, quodammodo, prout loqui fas est, eleganter est locutus, coagulatus in utero Virginis: et non illi qui falso suspicati sunt montes incaseati, sed solus ex Virgine
Abbreviated transcription (Latin):
mascłinũ ad aꝑiens uuluam
scm̃ dño uocabit᷑ in myst̾io
legis. & sacram̃to sacre pͣfigu¬
rationis. Non enĩ eu̾głista
hoc testimoniũ de lege. id̾o
adhibuit. ut monstraret uul
sicut ceteri pͥmogeniti: s ut
ostendet eũ sub lege factum
&̃ de uulua uͥginis ꝓdisse: ñ
qui uocaret᷑ tantũ: s qͥ esset
nẽ suã quã luculent̃ diffinieis
et breuiter antẽ ait. Tune in¬
quit clausũ reliquisti uterũ.
deiñ adlidit obscuriora my¬
sterii: & ait. Dicam tam̃ qd̾
in cubitulũ nature conficit᷑.
In uulua gͥ uirginis sangͥs
genitalis: et semen eiꝰ humor
fuit. Huius sangumis hu¬
morisq substantiã: celatam
carne̾ intus fecit. Accessit qͦ
animando formauit. forma¬
ta quoq distinxit in formã
hoĩs animatã in qua deus
inclusus liniam̃tis suis tene¬
batur. Ecce dixi tibi inqͥt
quẽadmodũ peꝑit. Ita pepe¬
rit quẽadmodũ ante conce¬
pit. In quib nimirũ dictis
si ad simplicitatẽ dictoꝵ &

Expanded text:
iens vulvam sanctus Domino vocabitur, in mysterio legis et sacramento sacrae praefigurationis. Non enim evangelista hoc testimonium de lege ideo adhibuit, ut monstraret Chrisicut caeteri primogeniti; sed ut ostenderet eum sub lege factum, et de vulva Virginis prodisse, non qui vocaretur tantum, sed qui esset nem suam, quam luculenter definiens et breviter ante ait: Tu, inquit, clausum reliquisti uterum. Deinde addidit obscuriora mysterii, et ait: Dicam tamen quod in cubili naturae conficitur. In vulva igitur Virginis sanguis genitalis et semen ejus humor fuit. Hujus sanguinis humorisque substantiam celatam carnem intus fecit: accessit quoqanimando formavit, formata quoque distinxit in formam hominis animatam, in qua Deus inclusus liniamentis suis tenebatur. Ecce dixi tibi, inquit, quemadmodum peperit; ita peperit quemadmodum ante concepit. In quibus nimirum dictis, si ad simplicitatem dictorum, et
Abbreviated transcription (Latin):
ro: om̃ib tam̃ diebus istis.
mulier immunda erat et sor¬
dida multis ex uiciis: donec
redintegraret᷑ status totius cor¬
poris & sanarentur t̾ori. sangͥq
cessaret a feruore uiciatꝰ: sieq
emundatis sordib mulier di¬
uinis purgaret᷑ hostiis & mu¬
nerib. S beata mari¬
talib eguit sacrificii
mundus purgatus es
Qd dicit eu̾głista. qr omͣtte ma¬
culinũ ad aꝑiens uuluã sc̃m
dño uocabitur: non ideo di¬
cit ut nos cogat crełẽ. qd̃ xp̃c

Expanded text:
ro ; omnibus tamen diebus istis ro ; omnibus tamen diebus istis mulier immunda erat et sordida multis ex vitiis, donec redintegraretur status totius corporis, et sanarentur corpora, sanguisque cessaret a fervore vitiatus, sicque emundatis sordibus, mulier divinis purgaretur hostiis et muneribus. Sed beata Maritalibus eguit sacrificiismundus purgatus est. Nam quod dicit evangelista: Quia omne masculinum adaperiens vulvam, sanctum Domino vocabitur , non ideo dicit ut nos cogat credere quod C
Abbreviated transcription (Latin):
maculata & incor rupta ꝑ¬
mansit: nullis coinqͥnata sor¬
dib nullis. uexata eue crucia¬
tibus. Non potest fieri iuxta
tu suo matri attuleritꝰ. int̾ an¬
głoꝵ excubias & laudes. non
credo quod matri gemitus &
dolores tristiciasq eue contrarit
Et ido alia erat purgatio illa
feminarũ. in qua purgabant᷑.
ñ minus delicta aĩaꝵ quã et
uicia corpoꝵ: & alia purgatio
marie in qua ñ aliud quã pro
myst̾io consuetudo legis seruat᷑:
qr nullis egebat purgam̃tis. qͦ
dm̃ de se om̃iũ purificatorem
genuit in carnatũ. Porro com¬
pletio dierũ purgatioĩs eius
nulla alia causa est: quã exple¬
tio  consuetudo legis. Purgatio
uero & seꝑatio reliquarũ femi¬
narũ. multis ex causis est: in qͦ
& uicia purgant᷑ aĩaꝵ. et uicia
corꝑoꝵ. Uñ seꝑtẽ deputantur
dies ĩmundi: qͥbꝰ secde iubetur
mulier in sanguine in mun¬
do inmundissima. iuxta dieᷤ
seꝑationis eius. & tͥginta tres¬
dies ut sedeat in sangͥne pu¬

Expanded text:
maculata et incorrupta pmansit, nullis coinquinata sordibus, nullis vexata Evae cruciatibus. Non potest fieri juxta tu suo matri attulerit. Inter angelorum excubias et laudes non credo quod matri gemitus, et dolores, tristitiasque Evae contraxerit. Et ideo alia erat purgatio illa feminarum, in qua purgabantur non minus delicta animarum quam et vitia corporum; et alia purgatio Mariae, in qua non ob aliud quam pro mysterio consuetudo legis servatur, quia nullis egebat purgamentis, quae Deum de se omnium purificatorem genuit incarnatum. Porro completio dierum purgationis ejus nulla alia causa est quam expletio et consuetudo legis. Purgatio vero et separatio reliquarum feminarum multis ex causis est in qua et vitia purgantur animarum, et vitia corporum. Unde septem deputantur dies immundi, quibus sedere jubetur mulier in sanguine immundo immundissima juxta dies separationis ejus, et triginta tres, ut sedeat in sanguine pu
Abbreviated transcription (Latin):
q ad fine̾ uite dilexit. et
coluit: quiq sibi cõmissã
uͥgine̾. uirgrni accepit in
suam. et sic ei quasi filius
matri astitit. et obsecutꝰ ẽ:
recordans illd̃ qd̃ a benigno
magistro quod in cruce
audierat. mulier ecce filiꝰ
ginis et matris dñi hodi¬
ernã festiuitatẽ sp̃uali le¬
ticia celebremꝰ: que sic̃ euã¬
geliũ loqͥt᷑ optimã partẽ

Expanded text:
que ad finem vitae dilexit et que ad finem vitae dilexit et coluit; quique sibi commissam Virginem virgini accepit in suam, et sic ei, quasi filius matri, assistit et obsecutus est, recordans illud quod a benigno magistro in cruce audierat: Mulier, ecce filius ginis et matris Domini hodiernam festivitatem spirituali laetitia celebremus, quae, sicut Evangelium loquitur, optimam parte
Abbreviated transcription (Latin):
uicia carnis ignorat. Descen¬
dit gͦ siẽ pluuia in uellus:
qr celestis ymber hoc ẽ unda
diuinitatis. uirgineo uelłe
placido se infudit illapsu:
qñ uerbũ caro factũ ẽ ⁊ ha¬
bitauit in nob̾. Nec sane illd
omitt̾e debemꝰ. qd̃ multi pi¬
etatis studio libentissume am¬
plectunt᷑: eam hodierno die
celi corporalit̾ subleuatã pa¬
latia. Qd̃ licet piũ sit cred̾e:
a nob̃ tam̃ non debet affir.¬
mari: ne uideam᷑ dubia ꝓ
certis reciꝑe. Uerum enim
hoc sit nec ne. nos tam᷑ cred̾e
conuenit eam filio suo in ce¬
lestibus conregnare: nosq post
dm̃ in omĩ u̾itate confirma¬
re. meritis et p̾cib p̃munire.
Si autẽ uultis scire quid post
dnĩ ascensionẽ egerit: hoc
unũ certũ ẽ. qi uͥgo sc̃a corport
&e m̃te ꝑmansit conuersata
cũ apłis donec ipsi ꝑdiu̾sas
regiones predicaturi st̃ mis¬
si. Et licet om̃s apłi. eã ue¬
nerarent᷑ eiq officio dilecti¬
onis famularent᷑: plus tñ
et spetialius ceteris ioħs us¬

Expanded text:
cendit ergo sicut pluvia in vellus, quia coelestis imber, hoc est unda divinitatis virgineo velleri placido se infudit illapsu, quando Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Nec sane illud omittere debemus, quod multi pietatis studio libentissime amplectuntur: eam hodierno die to ad coeli corporaliter sublevatam palatia. Quod licet pium sit credere, a nobis tamen non debet affirmari, ne videamur dubia pro certis recipere. Verum enim hoc sit, necne, nos tamen credere convenit eam filio suo in coelestibus conregnare, nosque post Deum in omni veritate confirmare, meritis et precibus praemunire. Si autem vultis scire quid post Domini ascensionem egerit, hoc unum certum est, quia virgo sancta corpore et mente permansit, conversata cum apostolis, donec ipsi per diversas regiones praedicaturi sunt missi. Et licet omnes apostoli eam venerarentur, eique officio dilectionis famularentur, plus tamen et specialius caeteris Joannes us
Abbreviated transcription (Latin):
telligit᷑: specialit̾ tñ beate
d̾i genitͥci conuenire cred̃r.
Q optimã partẽ elegit: qͥa
ei singłarit̾ datũ est matrẽ ẽẽ
et sigillũ castitatis ñ ꝑdere. ꝓ¬
lem suscipe: & incorrupta uͥ¬
ginitate gaudẽ. Nam cũ sĩt in
ecdia tͤs ordines fideliũ. ꝯiuga¬
toꝵ uidelicet. continentiũ at
uͥginũ: hec sola suꝑexcellenti
& in cõmutabili dono. mat̾
potuit eẽ u̾go. seruare pudorẽ:
et in tactis suis uiscerib ed̾e
dm̃ &e hoĩe. Un merito eã dei
confitem᷑ genitͥcẽ. Iã gͦ ad eã
opem int̾cessioĩs eiꝰ poscamꝰ
singłi. poscamꝰ om̃s : oremꝰ ut
sit ꝓtectͥr in ꝓsꝑis: submoueat
noria suggerat ꝓfutura⁊ ad¬
mittat preces supplicantiũ
intra sacrariũ diuinitatis. no¬
b̃̾q ĩpetret consortiũ sue heati¬
tudinis: fauente ⁊ adiuuante do¬

Expanded text:
beatae Dei genitrici convenire creditur, quae optimam partem elegit, quia ei singulariter datum est matrem esse, et sigillum castitatis non perdere; prolem suscipere, et incorrupta virginitate gaudere. Nam cum sint in Ecclesia tres ordines fidelium, conjugatorum videlicet, continentium, atque virginum, haec sola superexcellenti et incommutabili dono mater potuit esse virgo, servare pudorem, et intactis suis visceribus edere Deum et hominem; unde merito eam Dei confitemur genitricem. Jam ergo ad eam, opem intercessionis ejus poscamus singuli, poscamus omnes. Oremus ut sit protectrix in prosperis, submoveat noxia, suggerat profutura, admittat preces supplicantium intra sacrarium divinitatis, nobisque impetret consortium suae beatitudinis, favente et adjuvante Do
Abbreviated transcription (Latin):
iudei expauescunt resurgentẽ.
et uos male tractatis in celo reg¬
nantẽ. Cauete dilectissimi ar¬
rianam partẽ. non uos separet
a xp̃o terrena ꝓmittendo:
propter tunicam ñ uos expo¬
liet fide. Membra xͥ seruate
unitatẽ. atq integritatẽ uniꝰ
tunice. quam nec ꝑ secutores
xp̃i ausi sunt scindere. Nolite.
Pro uob̾ est ille mortuus: ne¬
tismũ uiuificauit. quare eum
arriantis rebaptizando occidit:
Erubesce erubesce heretice. Ne¬
gauit petrus et reuersus est:
et flendo deleuit quod timore
negauit. Apm in suis ꝑsecutꝰ
est paulus: s ad eiꝰ uocẽ cecidit
ex surrexit. Aliter cecidit: alit̾
surrexit. Cecidit ꝑ secutor: erectꝰ
est predicator. In xp̃ianis xpͣm¬
xp̃m ꝑsecutu sunt reges: sed
multũ eis prestiterunt qͣndo

Expanded text:
udaei expaverunt resurgentem, et vos male tractatis in coelo regnantem! 10. Cavete, dilectissimi, arianam pestem; non vos separent a Christo terrena promittendo, propter tunicam non vos exspolient fide. Membra Christi, servate unitatem atque integritatem unius tunicae, quam nec persecutores Christi ausi sunt scindere. Nolite pro vobis ille mortuus etismum vivificavit, quare eum arianus rebaptizando occidit? Erubesce, erubesce, haeretice. Negavit Petrus, et reversus est, et flendo delevit quod timore negavit. Christum in suis persecutus est Paulus, sed ad ejus vocem cecidit et surrexit. Aliter cecidit, aliter surrexit: cecidit persecutor, erectus est praedicator. In Christianis Christum persecuti sunt reges: sed multum eis praestiterunt, quando
Abbreviated transcription (Latin):
dñs autẽ assũpsit eam. Co¬
tidie namq ab angłis fre¬
quentabat᷑: cotidie diuina
uisione fruebatur: que eam¬
et a malis om̃ib custodiebat.
et bonis om̃ib redundare fa¬
ciebat: ita quartũ decimũ
solũ mali nicħ de ea rep̾hensioẽ
dignũ ꝯfing̾e po̾sent. s ⁊ boni õs
admiratiõe dignã iudicarent. Uc̃.
pontifex publice denuntiabat. ut
uͥgines qͤ in tẽplo instiebai e hoc
etatis tẽpus ĩplessent. domũ re¬
uerterentur: nuptiis scd̾m
morem gentis et etatis matu

Expanded text:
nus autem assumpsit eam . Quotidie namque ab angelis frequentabatur: quotidie divina visione fruebatur; quae eam a malis omnibus custodiebat, et bonis omnibus redundare faciebat. Itaque ad quartum decimum solum nihil de ea mali reprehensione dignum conadmiratione dignam judicarent. Tunc pontifex publice denuntiabat, ut virgines quae in Templo constituebantur, et hoc aetatis tempus implessent, domum reverterentur, et nuptiis secundum morem gentis, et aetatis matu
Abbreviated transcription (Latin):
Michi quidẽ o mirabił uir.
cũ adhuc essem paruula. erat
pater modestus ac mansuetus
morib: debilis uͦ & infirmꝰ cor¬
pore. Qui ita iuxit curã sui
agens. ut uix aliqũ uidet᷑ ab
his qͥ in eode habitabant uico.
Terrã autẽ suã assidue oꝑabat᷑.
&e ibidem semꝑ occupabat uitã
suã: siqñ fortasse sanꝰ fuisset.
fructũ culture sue domi por¬
tabat. Plurimũ autẽ tẽporis:
in lecto & in languorib deti¬
nebatur. Tantaq ei erat tacit᷑¬
nitas: ut ignorantib euͣ si ne
uoce crecdet᷑ esse. mat̾ uͦ mͥ erat
econtrario curiosa absq modo.
& que ultra om̃s que erant in
regione hac turpior esset. Ser¬
mones uͦ eiꝰ. ita ad uniu̾sos mo¬
uebant᷑: ut putaret᷑ om̃e corpus
ipsiꝰ lingua esse. Lites. frequentiꝰ
cõmittebant᷑ ad om̃s ab ea. In
ebrietate uini: cũ uiris luxii¬
riosis demorabat᷑. Dispensabat
autẽ & ea que intus domi erãt
tamqͣ meretrix pessime: ut &̃

Expanded text:
Mihi quidem, o mirabilis vir, Mihi quidem, o mirabilis vir, cum adhuc essem parvula, erat pater modestus ac mansuetus moribus, debilis vero et infirmus corpore: qui ita vixit curam sui agens, ut vix aliquando videretur ab his qui in eodem habitabant vico: terram autem suam assidue operabatur, et ibidem semper occupabat vitam suam. Si quando fortasse sanus fuisset, fructus culturae suae domi portabat; plurimum autem temporis in lecto et languoribus detinebatur, tantaque ei erat taciturnitas, ut ignorantibus eum sine voce crederetur esse. Mater vero mihi erat e contrario curiosa absque modo, et quae ultra omnes quae erant in regione hac turpior esset; sermones vero ejus ita ad universos movebantur, ut putaretur omne corpus ipsius lingua esse: lites frequentius commovebantur ad omnes ab ipsa; in ebrietate autem vini, cum viris luxuriosis demorabatur. Dispensabat autem et ea quae intus domi erant tanquam meretrix pessima, ut eti