comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tionis est. Sicut ergo iecur uel epar
suo calore. crudum cibum instoma¬
cho decoquid: & exinde succũ nutri¬
cium in om̃s corporis partes trans¬
mittit: sic nimirum ii qui alios per
feruoiem suȩ deuotionis. ad torpore
ad bene operandũ excitant quasi
ex sua decoctione. alimentum cor¬
pori xp̃i subministrant. Quid est
ergo quod peccato uastante popu¬
lum fidelem occłi ecclesiȩ deficiunt.
& uscera turbantur. iecur interrã
effunditur: nisi quod ii uere Rarita¬
tem xp̃i habent. semper alienis mi¬
seriis cumpatiunture Sicut apłs
dicit. Quis in firmatur. & ego non
infirmor: Quis scandixatur & ego
non uror. Nullus enim cercuis
indicium uere karitatis est. quã
affectus fr̃ne compassionis. Bene
autem dixit oculos deficere p̃lacri¬
mis. qui sepe tam uehementi plaga
uitam subditorum culpa exulcerat:
ut om̃s ratio & diligentia prelatorũ
succumbat. Qmtantis malis aliud
consilium non sit. nisi ad lacrimas

Expanded text:
tionis est. Sicut ergo jecut, vel hepar, tionis est. Sicut ergo jecut, vel hepar, suo calore crudum cibum in ipso stomacho decoquit, et exinde succum nutritivum in omnes corporis partes transmittit, sic nimirum ii qui alios per fervorem suae devotionis a torpore ad bene operandum excitant, quasi ex sua decoctione alimentum corpori Christi subministrant. Quid est ergo, quod peccato vastante populum fidelem, oculi Ecclesiae deficiunt, et viscera turbantur, jecur in terram effunditur, nisi quod ii qui vere charitatem Christi habent semper alienis miseriis compatiuntur? Sicut Apostolus dicit: Quis infirmatur, et ego non infirmor? quis scandalizatur, et ego non uror? . Nullum enim certius indicium est verae charitatis, quam affectus fraternae compassionis. Bene autem dixit oculos deficere prae lacrymis, quia saepe tam vehementi plaga vitam subditorum culpa exulcerat, ut omnis ratio et diligentia praelatorum succumbat, et jam in tantis malis aliud consilium non sit, nisi ad lacrymas
Abbreviated transcription (Latin):
nes uida. Post accintionem enim cili¬
cii capita in terra abicere est. post an¬
gustiam. & trepidationem malȩ con¬
scientiȩ eciam da uenia desperare.
Propt̃ quod etiam recte uirgines ui¬
da dicuntur. Ad aumentum nanq
doloris. postrenta meis confessio nomi¬
natur quia & illa nouissima post om¬
nes alias uirtutes amissas. a desꝑatis
ecluditur. Defecerunt pre lacrimis
ocłi mei. &cetera. Propħa inpersona
ecłiȩ menbra sua plangentis. enume¬
ratis malis perilitorum compassionẽ
bonorum adiungit. Pruis enim ma¬
li planguntur. abonis. quam. a semet¬
ipsis. & dum male sani. in sua ad huc
perditione exultant quantum flendi
sint. aliena suspiria indicant. dicat gͦ
Defecerunt prelacrimis oculi mei:
conturbata sunt uicera mea. effu¬
sum est interra iecur meum. Ocłi
in scã ęcd̃ia sunt prouisiores uice¬
ra. misericordes. Iecur: studiosi. &
in bono opere feruentes. Ut enim
ferunt phisici: in iecore caloi decoc¬

Expanded text:
nes Juda. Post accinctionem enim cilines Juda. Post accinctionem enim cilicii capita in terram abjicere, est post angustiam et trepidationem malae conscientiae etiam de venia desperare. Propter quod etiam recte virgines Juda dicuntur. Ad augmentum namque doloris postrema in eis confessio nominatur, quia et illa novissima post omnes alias virtutes amissas a desperatis excluditur. Defecerunt prae lacrymis oculi mei, etc. LITTERAL. Propheta in persona Ecclesiae membra sua plangentis, enumeratis malis perditorum, compassionem bonorum adjungit; prius enim mali planguntur a bonis quam a semetipsis; et dum male sani in sui adhuc perditione exsultant, quantum fiendi sint aliena suspiria indicant. Dicit ergo: Defecerunt prae lacrymis oculi mei, conturbata sunt viscera mea: effusum est in terram jecur meum. Oculi in sancta Ecclesia sunt provisores, viscera, misericordes, jecur studiosi et in bono opere ferventes. Ut enim ferunt physici, in jecore calor decoc
Abbreviated transcription (Latin):
sunt: quia illa sursum. & ista deor¬
sũ tendunt. illa celũ. & ista terram
appetunt. Senes ergo filiȩ sẏom: in
terra sedent: quando affectus animȩ
Internum enim desiderium qua¬
si clamor quidam est in auribus
dei. Et ideo praua mens. quanto ma¬
gis foris transitoria appetit tanto ã¬
pliuis intus adesiderio eternorum
contiscescit. Sequitur. Consperserũt
cinere capita sua. uirgines ierłm. Per
uirgines ierłm mundas animȩ cogi¬
tationes: intelligere debemus. Quid
est ergo quod postquam senes inter¬
ra sedent uirgines cinere capita sua
tim caligo cogitationum generature
Unde adhuc subiungitur. Accinti st̃
ciliciis. Post sessionem enim & aspersi¬
onem cineris cilicium sequitur. quia
prauam delectationem & confusionẽ
mentis aspera peccatrici conscientiȩ
de reatu sii sceleris compontio: gene¬
ratur. Postremo infine cumulus infe¬
licitatis apponitur. cum infertur sub.
Abiecerunt interra capita sua uirgi¬

Expanded text:
sunt, quia et illa sursum, et ista deorsunt, quia et illa sursum, et ista deorsum tendunt, illa coelum, et ista terram appetunt. Senes ergo filiae Sion in terra sedent, quando affectus animae Internum enim desiderium quasi clamor quidam est in auribus Dei. Et ideo prava mens quanto magis foris transitoria appetit, tanto amplius intus a desiderio aeternorum conticescit. Sequitur: Consperserunt cinere capita sua virgines Jerusalem. Per virgines Jerusalem mundas animae cogitationes intelligere debemus. Quid est ergo quod postquam senes in terra sedent, virgines cinere capita sua tim caligo cogitationum generatur? Unde adhuc subjungitur: Accincti sunt ciliciis. Post sessionem enim et aspersionem cineris cilicium sequitur, quia pravam delectationem et confusionem mentis aspera peccatrici conscientiae de reatu sui sceleris compunctio generatur. Postremo autem in fine cumulus infelicitatis apponitur, cum subinfertur: Abjecerunt in terram capita sua virgi
Abbreviated transcription (Latin):
tinguntur. Nam quod foris oficia
personarum discernunt: hoc in¬
trinsecus affectionũ motus discrete
peragunt. Quid ergo per senes filie
syon: nisi consilia fidelis anime ac¬
cipere debemus: Sed sciendum ẽ.
quod alia sunt electorũ consilia. &
alia reproborum. Consilia nanq
electorum sunt presentem uitam.
& euis delectationes: despicere. in ad¬
uersis: pacientiam conseruare. per
presentes tribulationes: ad futuram
głam pertingere. Consilia reproborũ
sunt. aduersa fugere. p̃sentẽ uitam
amare. carnalibus desideriis: morem
gerere. uitam futuram. aut despicere
aut desperara. De consilio impiorum.
per psalmistam dicit᷑. Beatus uir
qui non abiit inconsilio impiorum. &
de iustorum consilio. inodem postea
consequenter ad uingitur. Ideo non
resurgunt impii iniuditio. neq
peccatores inconsilio iustorum. Si gͦ
IIad consilio iustorũ conuertuntur
surgunt: merito sedere perhibẽtur.
qui in consilium impiorũ dilapsi

Expanded text:
tinguuntur. Nam quod foris officia tinguuntur. Nam quod foris officia personarum discernant, hoc intrinsecus affectionum motus discrete peragunt. Quid ergo per senes filiae Sion, nisi consilia fidelis animae accipere debemus? Sed sciendum est, quod alia sunt electorum consilia, et alia reproborum. Consilia namque electorum sunt praesentem vitam et ejus delectationes despicere, in adversis patientiam conservare, per praesentes tribulationes ad futuram gloriam per tingere. Consilia reproborum sunt, adversa fugere, praesentem vitam amare, carnalibus desideriis moram gerere; vitam futuram aut despicere, aut desperare. De consilio impiorum per Psalmistam dicitur: Beatus vir, qui non abiit in consilio impiorum ; et de justorum consilio in eodem postea n resurgunt impii in judicio, neque peccatores in consilio justorum. Si ergo ii qui ad consilium justorum convertuntur surgunt, merito sedere perhibentur qui in consilio impiorum dilapsi
Abbreviated transcription (Latin):
quidem actionibus boni per in firmi¬
tatem aliquando leues maculas
contrahunt. mali uero in his etiã
tentionem laudis sordescunt. Seqͥt᷑.
Accincti sunt ciliciis. Quid perciłiũ.
nisi cura terrenarũ rerũ signatur.
quȩ conscientiam assiduis occupa¬
tionũ aculeis pungit:: Orius ergo
senes in terra sedentes discribuntur.
& postea cilitiis accincti: quia ubi
mens in amoie carnalium delectati¬
onum primum resoluta fuerit: mox
demde cura sequitur. quȩ illam pr̃o
ad implendis desideriis suis sollici¬
tando compungit. Hirgines quoq
prius capita sua cinere aspergere.
ac postea ipsa capita sua in trrram
abicere dicuntur. qr hic ꝑdictionis
ordo est. ut primum quisq bona q̃
agit. perintentionem laudis huma¬
ne estuscet: ac demde etiam ipsa
bona opera. inprauas actiones com
municet. Sederunt in terra conti¬
cuerunt senes filiȩ syom Periliuer¬
sas etates. & sexus. atq officia per¬
sonarum: incerni motus anime dis¬

Expanded text:
quidem actionibus boni per infirmiquidem actionibus boni per infirmitatem aliquando leves maculas contrahunt; mali vero in iis etiam, tentionem laudis sordescunt. Sequitur: Accincti sunt ciliciis. Quid per cilicium, nisi cura terrenarum rerum signatur, quae conscientiam assiduis occupationum aculeis pungit? Prius ergo senes in terra sedentes describuntur et postea ciliciis accincti, quia ubi mens in amore carnalium delectationum primum resoluta fuerit, mox deinde cura sequitur, quae illam pro adimplendis desideriis suis sollicitando compungit. Virgines quoque prius capita sua cinere aspergere, ac postea ipsa capita sua in terram abjicere, dicuntur, quia hic perditionis ordo est, ut primum quisque bona, quae agit, per intentionem laudis humanae offuscet, ac deinde etiam ipsa bona opera in pravas actiones commutet. MORALIS. Sederunt in terra, conticuerunt senes filiae Sion. Per diversas aetates, et sexus, atque officia personarum, interni motus animae dis
Abbreviated transcription (Latin):
os post posito predicationis studio.
terrenis delectationibus uident in¬
cumbere: etiam in bonis q̃ agunt
carnaliter delectari intipiunt. Recte
autem senes filiȩ syon: & uirgines
ierłm nominauit. quia prelati in
scãm ecełiam per prouidentiam cir¬
conspectionis. sublimes debent esse:
subiecti autem. inbonis que humi¬
liter peragunt. semper per intentionẽ
mentis ad uisionẽ eternȩ pacis respi¬
cere: quatinus & illi in alto peruir¬
tutem cõstituti: ea quȩ subiecta sunt
custodiant: & isti. ꝑ humilitatem in
umo positi. in tentione: semꝑ ad su¬
periola contendant. Hoc ergo pro¬
pħa plangit. quod sedent ii erec̾ti
ẽẽ. debuerant. & qui cęlestia contẽ¬
plari consueuerant. cineremi super¬
initiunt ne uisum ad sullimia leua-¬
re queant. Et nota quod perfecti
etiam impedibus puluerem habere
dicuntur. qui autem puluere ca¬
pita sua aspergunt. iam inter plan¬
gendos numerantur. quia interrenis

Expanded text:
os, postposito studio praedicationis, os, postposito studio praedicationis, terrenis delectationibus vident incumbere, etiam in bonis quae agunt, carnaliter delectari incipiunt. Recte autem senes filiae Sion, et virgines Hierusalem nominavit, quia praelati in sancta Ecclesia per providentiam circumspectionis sublimes debent esse. Subjecti autem in bonis quae humiliter peragunt, semper per intentionem mentis ad visionem aeternae pacis respicere; quatenus, et illi in alto per virtutem constituti, ea quae subjecta sunt custodiant; et isti per humilitatem in imo positi, intentione semper ad superiora contendant. Hoc ergo propheta plangit, quod sedent ii, qui erecti esse debuerant, et qui coelestia contemplari consueverant, cinerem sibi supermittunt ne visum ad sublimia levare queant. Et nota, quod perfecti etiam in pedibus pulverem habere dicuntur; qui autem pulvere capita sua aspergunt, jam inter plangendos numerantur, quia in terrenis
Abbreviated transcription (Latin):
enim interra sedere nisi terrenis
delectationibus incombendo a bo¬
no opere cessare: Sed quia ii abo¬
no cessando peruersa agunt. ne
suȩ prauitatis testes fiant. uerbũ
ueritatis loqui erubescunt. recte
secutus. ad iunxit. conticuerunt.
Quia profecto ubi conscienti am
remordet reatus celeris. apreilica¬
cione. linguam ligat timor confusio¬
nis. Sequitur. Consperxerunt cine¬
re capita sua uirgines ierłm. Quid
per uirgines ierłm nisi boni subiec¬
ti in eccłia. qui fidei integritatem
sinceritate morum conseruantes.
ad uisionem suꝑne pacis festinant:
& quid ꝑ caput. nisi actio spiritua¬
lis. quid percinerem. qui abigne
relinquitur. nisi terrene cogitatio¬
nes signantur:. Quasi enim ab
igne cinis nacitur: quando cogita¬
tionum in anium reliquiȩ aconcu¬
piscentia carnali generantur. Be¬
ne ergo postquam senes in terra
seilent. & tacent uirgines. capita
sua cinere consꝑgunt. quia sim¬
plices quiq in eccłia. cũ p̃latos su¬

Expanded text:
enim in terra sedere, nisi terrenis enim in terra sedere, nisi terrenis delectationibus incumbendo a bono opere cessare? Sed quia ii, qui a bono cessando perversa agunt, ne suae pravitatis testes fiant, verbum veritatis loqui erubescunt, recte secutus adjunxit: Conticuerunt, quia profecto, ubi conscientiam remordet reatus sceleris, a praedicatione linguam ligat timor confusionis. Sequitur: Consperserunt cinere capita sua virgines Jerusalem. Quid per virgines Jerusalem nisi boni subjecti in Ecclesia, qui fidei integritatem sinceritate morum conservantes ad visionem supernae pacis festinant? Et quid per caput, nisi actio spiritualis? Quid per cinerem, qui ab igne relinquitur, nisi terrenae cogitationes signantur? Quasi enim ab igne cinis nascitur, quando cogitationum inanium reliquiae a concupiscentia carnali generantur. Bene ergo, postquam senes in terra sedent et tacent, virgines capita sua cinere conspergunt; quia simplices quique in Ecclesia cum praelatos su
Abbreviated transcription (Latin):
in congrue ad prȩsentem eccłiam
referri possunt. Sederunt inter¬
ra conticuerunt senes filie syon.
Quid ꝑfiliã syon: nisi presens ec¬
claesia signatur: quȩ desynagoga
lie sion prȩlati ecclesiȩ dicuntur
quorum senectus non in numero
annorum queritur: sed impro¬
uectu sapientiȩ & morum matu¬
ritatȩ. Et bene senes: quia nonꝙͣ
paruili sub lege. quasi sub peda¬
gogo constituti. Popłs enim anti¬
quus quasi pariuilus erat: quia
turum conscenderet. ut deo non
pro terrenis. sed ꝓ celestibus deseui¬
ret. Isti ergo senes filiȩ syon. int̾ra
sedere non debent. ul est ter¬
rena & transitoria querere. sed
conuersatione & desiderio incȩlis
ẽẽ. ut quod uerbo p̃dicant. mori¬
bus ostendant. Sed quia plerosq
propħa inscã eccłia. futuros pre¬
uidit. qui prelationis locum obti¬
nentes ꝑuersis moribus dignitatẽ
officii sui macularent: inuocem do¬
loris erumpens. sic ait. Sederunt
interra senes filiȩ syon. Quid est

Expanded text:
incongrue ad praesentem Ecclesiam incongrue ad praesentem Ecclesiam referri possunt. Sederunt in terra, conticuerunt senes filiae Sion. Quid per filiam Sion, nisi praesens Ecclesia accipitur: quae de Synagoga liae Sion praelati Ecclesiae dicuntur, quorum senectus non in numero annorum quaeritur, sed in provectu sapientiae et morum maturitate. Et bene senes, quia non ut parvuli sub lege, quasi sub paedagogo constituti. Populus enim antiquus quasi parvulus erat; quia turum conscenderet, ut Deo non pro terrenis, sed pro coelestibus deserviret. Isti ergo senes filiae Sion in terra sedere non debent, id est terrena et transitoria quaerere; sed conversatione et desiderio in coelis esse, ut quod verbo praedicant, moribus ostendant. Sed quia plerosque propheta in sancta Ecclesia futuros praevidit, qui praelationis locum obtinentes perversis moribus dignitatem officii sui macularent, in vocem doloris erumpent, sic ait: Sederunt in terra senes filiae Sion. Quid est
Abbreviated transcription (Latin):
nullo cõslio subueniri potuit.
Sequitur Consperserunt capita
sua cinere uirgines. Ultro speciem
decoris sui fedant. ut ipso scalore
fous: interni doloris uehementiã
ostendant. Pulchre aut̃ intribula¬
tione senes conticescunt. Hirgines
autem cinere capita sua spargunt:
quia malũ cum uebement ingru¬
it: maturos sensus in stuporem
& lasciuos. ad inpacientiam uer¬
tit. De quibus ad huc subditur
Accinti sunt cilitiis: hoc ad senes.
ad uirgines. Mortem accelerare uo¬
lunt. qui in gruentibus malis. spon¬
taneas etiam afflictiones. ad itiunt.
cens ab ipso primi hominis lapsu
usq ad excecationenem iudaici po¬
puli. ac deinde descendens ꝑ ma¬
la presentis ecclesiȩ. usq ad finen
temporis: planctũ uel ex ostendit.
Insuperioribus enin eilifitia des¬
tructa. menia diruta. quasi ammo¬
ri inci piens descripsit. Hinc iam
quasi ad maiora progrediens: ho¬
minum miseriam & dolorem plã¬
git. hec igitur quȩ sequuntur. non

Expanded text:
nullo consilio subveniri potuit. nullo consilio subveniri potuit. Sequitur: Consperserunt cinere capita sua virgines. Ultro speciem decoris sui foedant, ut ipso squalore foris interni doloris vehementiam ostendant. Pulchre autem in tribulatione senes conticescunt, virgines autem cinere capita sua spargunt; quia malum cum vehementer ingruit, maturos sensus in stuporem, et lascivos ad impatientiam vertit: de quibus adhuc subditur: Accincti sunt ciliciis. Hoc ad senes. . ALLEG. Hoc ad virgines. Mortem accelerare volunt, qui ingruentibus malis spontaneas etiam afflictiones adjiciunt. cens, ab ipso primi hominis lapsu, usque ad excaecationem Judaici populi, ac deinde descendens per mala praesentis Ecclesiae, usque ad finem temporis planctum extendit. In superioribus enim aedificia diruta, moenia destructa, quasi a minori incipiens descripsit: hinc jam quasi ad majora progrediens, hominum miseriam et dolorem, plangit haec igitur, quae sequuntur, non
Abbreviated transcription (Latin):
cesse est. eum sepuis decipi: qui
compresentes solummͦ delectatio¬
nes considerat. futuras amaritudi¬
nes non euitat. Hinc est quod tam
sepe moyses ad tabernaculum
recurit. ut dñm consulat: quia
nichil homo temere foris. uel appe¬
tetere uel declinare debet nisi priuꝰ
intus quid dei uoluntati placitum
sit: iudicio mentis discernat. Per¬
uerse aut̃ animȩ. quȩ affectũ car¬
nis non uditium mentis ubiq
sequitur recte hic ꝑ ex probratio¬
nem dicitur. Prophe eius non inue¬
nerunt usionem a dño. Quia il¬
le profecto se infoueam ꝑditionis
precipitat : qui semper precipitat:¬
qui semper considerat. quid carni
suȩ dulce sit. & quid deo placeat
non attendit. Sederunt in terra. &
ceps miseriam. & dolorem hominũ
plangit. Sederunt interra cõticu¬
erunt senes. Sessio: de iectionem.
silentium stuporem designat. Et
congrue. senes in quibus consilii au¬
toritas esse debuit. siliusse dicuntur.
quia tanta calamitas fuit: cu

Expanded text:
cesse est eum saepe decipi: qui cesse est eum saepe decipi: qui cum praesentes solummodo delectationes considerat, futuras amaritudines non evitat. Hinc est, quod tam saepe Moyses ad tabernaculum recurrit, ut Dominum consulat; quia nihil homo temere foris, vel appetere, vel declinare debet, nisi prius intus quid Dei voluntati placitum sit, judicio mentis discernat. Perversae aut animae, quae affectum carnis non judicium mentis ubique sequitur: recte hic per exprobrationem dicitur: Prophetae ejus non invenerunt visionem a Domino. Quia ille profecto se in foveam perditionis praecipitat, qui semper considerat, quid carni suae dulce sit, et quid Deo placeat, non attendit. Sederunt in terra, coceps miseriam et dolorem hominum plangit. Sederunt in terra, conticuerunt senes. Sessio dejectionem, silentium stuporem designat. Et congrue senes, in quibus consilii auctoritas esse debuit, siluisse dicuntur; quia tanta calamitas fuit cui
Abbreviated transcription (Latin):
tes perididit & contruit in gentib
id est per uitia frangi & opprimi
per misit. Hinic est enim quod ad¬
iungit dicens. Non est lex. Ani¬
musꝰ enim legem incrinsecus hab̾e
debet timorem uidelicet & amo¬
rem dei : Ad huuis legis iuditiũ.
sensus suos foris regere. Timorẽ
uidelicet: ne eum concupiscentia
carnis per lacuuam dissoluat.
amorem uero: ne: in bono opere
desidia torpentem reddat. Quod
si forte portas suas. id est sensus su¬
os. Animus interrenis oblecta¬
mentis defigit. ipse sibi uditio
est quod contritis uectibus. id est
amissis uirtutibus. etiam legem
uite incrinsecus. scilicet timorem
dei & amorem: perdidit. Cui bene
ad huc ex ꝓbrando dicitur ꝓpħe
eius non inuenerunt uisionem a
dño. Post quam enim animus amis¬
so moderamine mentis. iuditium
sensuum. sequi in cipit: iam solũ¬
modo ea refugit que affectꝰ sensuũ.
mala esse renuntiat. & ea sequit᷑.
que carnis affectus ꝓbat. unde ne¬

Expanded text:
tes perdidit et contrivit in gentibus, tes perdidit et contrivit in gentibus, id est per vitia frangi et opprimi permisit. Hinc est enim quod adjungit, dicens: Non est lex. Animus enim legem intrinsecus habere debet, timorem videlicet et amorem Dei, et ad hujus legis judicium sensus suos foris regere. Timorem videlicet, ne cum concupiscentia carnis per lasciviam dissolvat; amorem vero, ne in bono opere desidia torpentem reddat. Quod si forte portas suas, id est sensus suos animus in terrenis oblectamentis defigit, ipse sibi judicio est, quod contritis vectibus, id est amissis virtutibus, etiam legem vitae intrinsecus, scilicet timorem Dei et amorem perdidit. Cui bene adhuc exprobrando dicitur: Prophetae ejus non invenerunt visionem a Domino. Postquam enim animus, amisso moderamine mentis, judicium sensuum sequi incipit, jam solummodo ea refugit quae affectus sensuum mala esse renuntiat, et ea sequitur quae carnis affectus probat. Unde ne
Abbreviated transcription (Latin):
clinamus. Sed quia nonquam fo¬
ris sensus turpibus desideriis sub¬
cumbit. nisi prius in teruis mentis
custodia per ne gligentiam fracta
& dissipata fuerit: recte sub infert᷑.
cũ dicitur perdidit. & contriuit uec¬
tes eus. Nectes & enĩ perdit: quan¬
do sublato timore bono. mentem
hagam & dissolutam relinquid.
Nec̾ces conterit: quando ingreidien¬
tibus uitiis. constantiam mentis
frangi & emolliri permittit. De quo
sequitur. Reges eius & principes eiꝰ
in gentibus. Per gentes enim: uitia
signantur. Reges ergo & pricipes
anime ingentibus sunt quando
ipsa uitia ei per consensum dñari
incipiunt. Nel per reges & princi¬
pes. ipsas anime uirtutes per quas
ꝑrius regebatur: accipere possumus
Reges: quia intus uoluntatibus pre¬
sident: principes. qua foris animũ
ad bene agendũ: mouent. Et referẽ¬
dum est ad hoc quod premiserat. ꝑ¬
didit & contriuit uectes eius. uide¬
licet reges & principes. id est uirtu¬

Expanded text:
clinamus. Sed quia nunquam foclinamus. Sed quia nunquam foris sensus turpibus desideriis succumbit, nisi prius interius mentis custodia per negligentiam fracta et dissipata fuerit, recte subinfertur, cum dicitur: Perdidit, et contrivit vectes ejus, vectes etenim perdit, quando, sublato timore bono, mentem vagam et dissolutam relinquit. Vectes conterit, quando ingredientibus vitiis constantiam mentis frangi et emolliri permittit. De quo sequitur: Reges ejus, et principes ejus in gentibus. Per gentes enim vitia signantur. Reges ergo et principes animae in gentibus sunt, quando ipsa vitia ei per consensum dominari incipiunt. Vel per reges, et principes ipsas animae virtutes, per quas prius regebatur, accipere possumus. Reges quia intus voluntatibus praesident; principes quia foris animum ad bene agendum movent. Et referendum est ad hoc quod praemiserat, perdidit et contrivit vectes ejus, videlicet reges et principes, id est virtu
Abbreviated transcription (Latin):
aud itur constituit deus ut scilicet
gentiles regnent. & prineipentur suꝑ
eos. Sic igitur perditi sunt & con¬
criti uectes ut non solum regibus
gentium tributum soluerent: sed
etiam prefecti. & presides regum.
inter eos habitarent. & eos oppri¬
merent. tandemq rebelles a. terra
eicerent: & per totũ mundum dis¬
siparent. De quibus ad huc subdit᷑.
Non est lex scilicet apud eos. quia
&si libros legis habeant. & tamen
in xp̃m non credunt: legem non
obseruant. Sed quia ipsi xp̃m su¬
um ad huc sibi uenturum promit¬
tunt. contra hoc recte repondet᷑.
cũ dicitur. Propħe eius non inue¬
nenerunt uisionem a dño. Ac si dice¬
retur. Quod de aduentu xp̃i. Fal¬
so sibi blandientes predicunt: hoc
a semet ipsis non dño reuelante
in uenerunt. Defixe sunt interra
portȩ eius. Quid per portas anime.
nisi sensus corporis accipimus ÷
Quas ui delicet portas. tunc in ter¬
ra defigimus. quando ipsos sen¬
sus tir̃os ad cerrena desideria in¬

Expanded text:
auditur constituit Deus, ut scilicet auditur constituit Deus, ut scilicet gentiles regnent et principentur super eos. Sic igitur perditi sunt et contriti vectes, ut non solum regibus gentium tributum solverent, sed etiam praefecti et praesides regum inter eos habitarent, et eos opprimerent, tandemque rebelles a terra ejicerent et per totum mundum dissiparent. De quibus adhuc subditur: Non est lex, scilicet apud eos, quia, etsi libros legis habeant, quia tamen in Christum non credunt, legem non observant. Sed quia ipsi Christum suum adhuc sibi venturum promittunt, contra hoc recte respondetur, cum dicitur: Prophetae ejus non invenerunt visionem a Domino. Ac si diceret: Quod de adventu Christi falso sibi blandientes praedicant hoc a semetipsis, non a Domino revelante invenerunt. Defixae sunt in terra portae ejus. Quid per portas animae, nisi sensus corporis accipimus? Quas videlicet portas tunc in terra defigimus, quando ipsos sensus nostros ad terrena desideria in
Abbreviated transcription (Latin):
enim uel amor terrenarum rerum:
uel humanitas xp̃i. uel carnales
obseruantie legis: intelligi possunt.
Bene ergo porte interra de fixe dicũ¬
tur. quia scribe & pharisei. doctores
popłi. ꝓpter hoc quod mentem in
terrenis desideriis fixerant. non solũ
ces. in laquęum ꝑfidie inciderunt.
Nel in terra de fixi sunt: quia trans¬
lata sp̃itali intelligentia. legis ad
gentes. ipsi in carnalibus obseuan¬
tiis remanserunt. Unde bene subdi¬
tur. Perdidit ꝙ contriuit uectes eiꝰ.
Quid enim uectes: nisi occulta &
fortia consilia scribarũ & pharise¬
orum designant. quibus consiliati
sunt. xp̃m occidere ne terram per¬
derents Sed uectes perdidit & con¬
truut. quia consilium eorum ad
nichilũ redegit. Consiliũ perditum
est. quia xp̃m occidendo. extingue¬
re non potuerunt. Consilium
contritum est quia ob hoc terram
perdiderunt. quod xp̃m occider̃t.
Propt̃ quod subditur. reges eius
& principes eius ingentibus. sub¬

Expanded text:
enim vel amor terrenarum rerum, enim vel amor terrenarum rerum, vel humanitas Christi, vel carnales observantiae legis intelligi possunt. Bene ergo portae in terra defixae dicuntur, quia Scribae et Pharisaei doctores populi, propter hoc quod mentem in terrenis desideriis fixerant non solum Ctes, in laqueum perfidiae inciderunt. Vel in terra defixi sunt, quia translata spirituali intelligentia legis ad gentes, ipsi in carnalibus observantiis remanserunt. Unde bene subditur: Perdidit et contrivit vectes ejus. Quid enim vectes nisi occulta et fortia consilia Scribarum et Pharisaeorum designant, quibus consiliati sunt Christum occidere, ne terram perderent? Sed vectes perdidit et contrivit, quia consilium eorum ad nihilum redegit. Consilium perditum est, quia Christum occidendo exstinguere non potuerunt. Consilium contritum est, quia ob hoc terram perdiderunt, quod Christum occiderunt. Propter quod subditur: Reges ejus, et principes ejus in gentibus, sub
Abbreviated transcription (Latin):
quibus hic dicitur. Ne fixe sunt
in terra porte eus. Porte si quidem
erecte & solidos uectes habentes ꝓ
auectibiis siuis. ablate. adicũ qui¬
re uolentibus non obsistunt. Portȩ
uero quȩ contritis uertibus in t̾ra
defixe sunt: munimentum non p̃
doctores celestia predicantes: Quȩ
bene inuectibus pendent: quia de
consilio cordis. firmatur uerbum
predicationis. Et qui sunt portȩ des¬
tructȩ & ablate. nisi predicatores
negligentes & tepidi: Quos dñs ꝑ
non ualentes latrare. Et alibi. Non
aseendistis in die dñi ex ad uerso.
ut poneretis uos murum ꝓ domo
dñi. De quibus etiam suꝑuis dixe¬
rat: porte eius destructe. Hic autem
ampluis aliquid insinuare uolens:
ait. Defixe sunt interra porte eius.
Talibus nanq in euangłio dñs di¬
cit Ne uobis scribe & pharssei. quia
Aulistis clauem scientie. ipsi non
introistis. & alios intrare uolentes.
prohibuistis. dicatur ergo. Defixe
sunt in terra porte eius. Per terram

Expanded text:
quibus hic dicitur: Defixae sunt quibus hic dicitur: Defixae sunt in terra portae ejus. Portae, si quidem erectae et solidos vectes habentes pra vectibus suis, et ablatae, aditum re volentibus obsistunt. Portae vero, quae contritis vectibus in terra delixae sunt, munimentum quidem doctores coelestia praedicantes, quae bene in vectibus pendent, quia de consilio cordis firmatur verbum praedicationis? Et quae sunt portae destructae, et ablatae, nisi praedicatores negligentes et tepidi, quos Dominusnon valentes latrare? Et alibi: Non ascendisti in die Domini ex adverso, ut poneretis vos murum pro domo Domini . De quibus etiam superius dixerat: Portae ejus destructae. Hic autem amplius aliquid insinuare volens, ait: Defixae sunt in terra portae ejus. Talibus namque in Evangelio Dominus dicit: Vae vobis, Scribae et Pharisaei, quia tulistis clavem scientiae. Ipsi non introistis, et alios intrare volentes prohibuistis . Dicatur ergo: Defixae sunt in terra portae ejus. Per terram
Abbreviated transcription (Latin):
triuit᷑ in nichilum redegit. Quo
merito etiam hoc euenerit: sub in¬
fert. Non est lex uidelicet apud
eos. qui a legem dñi non custodiunt.
& ꝓphe eius non inuenerunt
uisionem a dño. Cum amaritudi¬
ne pronuntiandũ est ꝓpħe eius
ac si diceret. Illos magis dilexit.
qui suo sp̃u falsa ꝓpħabant: quam
illos qui adño ussionem in ueneriũ.
de fixe sunt interra porte eius & ce¬
tera. Quid ꝑportas & uertes ciuita¬
tis. nisi p̃latos p̾płi accipere debemus:
Idem namq & porte sunt.: per uerbũ.
plũ. Per uerbum desertum: porte
eree. per consilium firmum: uec¬
tes ferrei perexemplum bonum
iue plane. Porte enim sunt quando
extra positos peruerbum predicatio¬
nis ad fidem incroducunt lectes
sunt: quando intus ꝑ fidem consti¬
tutos per consilium salutis confir¬
mant & dirigunt. Uia sunt: quan¬
do iam incipientibus incedendi.
ꝑ bonam operationem. exemplum
fiunt. Recte ergo ꝑ port̾as ierłm
scribas & phariseos. doctores iude¬
orum intelligere possumus De

Expanded text:
t in nihilum redegit. Quo merito etiam hoc evenerit subinfert: Non est lex, videlicet apud eos, quia legem Domini non custodiunt: et prophetae ejus non invenerunt visionem a Domino. Cum amaritudine pronuntiandum est, prophetae ejus. Ac si diceret: Illos magis dilexit, qui suo spiritu falsa prophetabant, quam illos qui a Domino visionem invenerunt. Defixae sunt in terra portae ejus, etc. Quid per portas, et vectes civitatis, nisi praelatos populi accipere debemus? Idem namque et portae sunt per verbum, plum. Per verbum disertum, portae aereae; per consilium firmum, vectes ferrei; per exemplum bonum, viae planae. Portae enim sunt, quando extra positos per verbum praedicationis ad fidem introducunt. Vectes sunt, quando intus per fidem constitutos per consilium salutis confirmant et dirigunt. Viae sunt, quando jam incipientibus, recte incedendi per bonam operationem exemplum fiunt. Recte ergo per portas Jerusalem Scribas et Pharisaeos doctores Judaeorum intelligere possumus. De
Abbreviated transcription (Latin):
legales obseuantias reputaui ut
stercora: ut xp̃m lucrifacerem.
Uide quomͦ iste ordeum legis abicit.
& ñ nisi triticum. hoc est xp̃m ede¬
re querite Et bene per ordeum qd̃
asperum est adedemdũ lex. aꝑ
accipitur. quia lex uenit peccata
punire. & xp̃s soluere: quare ergo
xp̃c criticum dicatur iam per dei
gratiam & legendo discimus: &
edendo sentimus. Quatuor autẽ
modis. xp̃m comedimus. quando¬

Expanded text:
legales observantias, arbitror, ut legales observantias, arbitror, ut stercora, ut Christum lucrifaciam . Vide quomodo isti hordeum legis abjicit; et non nisi triticum, id est Christum, edere quaerit. Et bene per hordeum, quod asperum est ad edendum, lex, et per accipitur, quia lex venit peccata punire, et Christus solvere. Quare ergo Christus triticum dicatur, jam per Dei gratiam et legendo discimus, et edendo sentimus. Quatuor autem modis Christum comedimus.
Abbreviated transcription (Latin):
tricicũ & uinum: & quare ordeum &
aquam non pet ant filii. quanuis
In euangelio legimus. quod quinq
milia hominum: quinq panibus
ordeaceis pasta sunt. Postea uero mi
lia saciantur. & tamen ibi nichil di¬
citur de panibus ordeaceis. Item in
euangelio legimis. quod sex ydriȩ
lapideȩ prius aqua implete sunt. po¬
stea uero aque ipse inuinum cõmu¬
tate. De tritico quoq in euangelio do¬
minus ipse mencionem facit dicens.
Nisi granum frumenti cadens int̃¬
ram mortuũ fuerit: ipsũ solum ma¬
net. Si autem mortuũ fuerit. multũ
fructum affert. Quid ergo per tri¬
cũ nisi xp̃s. quid per ordeũ nisilex
quid per aquam nisi carnalis sen¬
sus. quid per uinum nisi intelligen¬
tia spiritualis accipimrif Seruis
igitur qui sensu carnali legem te¬
nuerunt ordeura & aqua sufficere
poterant. filii autem qui iam per
gratiam in xp̃o ad optatisunt. &
nisi criticum & uinum desiderant.
Hec omnia in quid apłs. iudelicet

Expanded text:
triticum, et vinum; et quare hordeum et triticum, et vinum; et quare hordeum et aquam non petant filii, quamvis In Evangelio legimus quod quinque millia hominum quinque panibus hordeaceis pasta sunt . Postea vero quatuor millia satiantur , et tamen nihil ibi dicitur de panibus hordeaceis. Item legimus in Evangelio quod sex hydriae lapideae prius aqua impletae sunt, postea vero aquae ipsae in vinum commutatae . De tritico quoque in Evangelio Dominus ipse mentionem facit, dicens: Nisi granum frumenti cadens in terram, mortuum fuerit, ipsum solum manet. Si autem mortuum fuerit, multum fructum affert . Quid igitur per triticum, nisi Christus; quid per hordeum, nisi lex; quid per aquam, nisi carnalis sensus; quid per vinum, nisi intelligentia spiritualis accipitur? Servis igitur qui sensu carnali legem tenuerunt, hordeum et aqua sufficere poterant; filii autem, qui jam per gratiam in Christo adoptati sunt, et nisi triticum et vinum desiderant. Haec omnia, inquit Apostolus, videlicet
Abbreviated transcription (Latin):
et atendite quod intem pore
necessitatis. filii non patres. sed ma¬
tres uocant. Ac si dicant. Si debitum
obliti estis: pietatem saltem obliuis¬
ci non debetis. Et erubescant canes
muti. & non ualentes latrare. Eru¬
bescant qui depastoribus lupi facti
sunt. Erubescant qui non sicut pa¬
stores. sed sicut mercennarii. gregẽ
dominicum pascunt. Qui ad lanian¬
dum sunt fortes. & ad protegendum¬
sunt imberilles. Ad accipiendum
promti. ad tribuendũ pigri. ad cir¬
cumueniendum diserti. adbenedi¬
cendum indocti. aut plus debito exi¬
gunt. minus uel nichil debito impẽ¬
dunt : quia uidicia ueritatis in cau¬
sas forenses tnutauerunt. Ue eis. qua¬
re nonat tendunt quid debeant:
Et si pecicionem preuenire noluerũt
saltem petentes audiant. quia & ip̃¬
sa fortassis peticione etiam discere
poterunt: quid debeant. Ubi est inqͥ¬
unt illi triticum & uinũ. Non petũt
ordeuni & aquam. sed triticum & ui¬
num. Uideamus ergo quod sit istuc̾

Expanded text:
Et attendite quod in tempore Et attendite quod in tempore necessitatis filii non patres, sed matres vocant. Ac si dicant: Si debitum obliti estis, pietatem saltem oblivisci non debetis. Erubescant canes muti et non valentes latrare . Erubescant, qui de pastoribus lupi facti sunt. Erubescant, qui non sicut pastores, sed sicut mercenarii gregem Domini pascunt. Qui ad laniandum sunt fortes, et ad protegendum imbecilles. Ad accipiendum prompti, ad tribuendum pigri. Ad circumveniendum diserti, ad bene dicendum indocti: qui aut plus debito exigunt; minus, vel nihil, debito impendunt; qui judicia veritatis in causas forenses mutaverunt. Vae eis quare non attendunt quid debeant; et si petitionem praevenire noluerint, saltem petentes audiant, quia et in ipsa fortassis petitione discere etiam poterunt quid debeant. Ubi est, inquiunt illi, triticum et vinum? Non petunt hordeum et aquam, sed triticum et vinum. Videamus ergo quod sit istud
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpħam dicitur. Matribus suis dixe¬
runt. ubi est triticũ & uinum: Iha¬
gnus dolor. quod petentibus subtra¬
hunt. hoc etiam non petentibus of¬
ferre debuerunt. Sciendum autem
quod tribus modis uita sub ditorũ
platis loquitur. per miseriam per
desiderum. per obedientiam. Petunt
enim quandꝰ indigent. petunt quan¬
do desiderant. petunt quando audi¬
re parati sunt. Per miseriam petũt.
quia uisa afflictorũ in digentia.
dum pias mentes ad subuenͣdum
prouocat. etiam si lingua silet: ui¬
ta clamat. per desiderium quoq pe¬
tunt. quia quodammͦ petere est
uelle habere. Item per obedientiã
petunt: quia dum paratos se ad re¬
cipiendum offerunt: quasi uelle &
desiderare se dicunt. Neglegentibus
igitur prelatis. subiectoriim & si ñ
lingua uita tamen loquitur semꝑ.
quia & malorũ periculo. & bonorum
desierio atq obedientia ad predicati¬
onis studium & bone conuersacionis
exemplũ impendendum: cõmonetur.

Expanded text:
prophetam dicitur: Matribus suis dixeprophetam dicitur: Matribus suis dixerunt: ubi est triticum et vinum. Magnus dolor, quia quod petentibus subtrahunt, hoc etiam non petentibus offerre debuerunt. Sciendum autem quod tribus modis vita subditorum praelatis loquitur, per miseriam, per desiderium, per obedientiam. Petunt enim quando indigent, petunt quando desiderant, petunt quando audire parati sunt. Per miseriam petunt, quia visa afflictorum indigentia, dum pias mentes ad subveniendum provocat, etiamsi lingua silet, vita clamat. Per desiderium quoque petunt, quia quodammodo petere est velle habere. Item per obedientiam petunt, quia, dum paratos se ad recipiendum offerunt, quasi velle et desiderare se dicunt. Negligentibus igitur praelatis subjectorum et si non lingua, vita tamen semper loquitur, quia et malorum periculo et bonorum desiderio atque obedientia ad praedicationis studium, et bonae conversationis exemplum impendendum commoventur.
Abbreviated transcription (Latin):
quia nec petere fed solebant sed
habere. Sed fortassis dices lascini
erant filii isti. & delicati super¬
flua querebant: quibus etiam
materna pietas contradicere de¬
beret. Audi quid sequtur. Cum
deficerent inquid quass uulnera¬
ti. inplateis ciuitatis. Nuplex ma¬
lũ: egestas & ignominia. Lolleta¬
biluis saltem fuisset indomo de¬
fieere. & in occulto fame cõsũmi.
quam in plateis cum tabe famis
confusionem ignominie sustinere
Sequitur. Cum exaltarent manus
suas in sinu matrum suarũ. Om¬
nia cooperantur ad malum. In pla¬
teis deficunt: insinu matrum ani¬
mas exaltant ut & manifesta tabes
confusionem & mors presens: dolo¬
rem multiplicent. Matribus suis &
cetera. Prelati scẽ eccłie. senes pru¬
dentia atq consilio & matres pieta¬
te esse debent. Seil quia praui quiq
& negligentes cum locum prelatio¬
nis obtinent. curam sub iectorum
post ponunt. & suȩ potius auaritie.
aut luxui student: rec̾te nunc per

Expanded text:
quia nec petere solebant, sed quia nec petere solebant, sed habere. Sed fortassis dices, lascivi erant filii isti et delicati, superflua quaerebant, quibus etiam materna pietas contradicere deberet; audi quid sequatur. Cum deficerent, inquit, quasi vulnerati in plateis civitatis. Duplex malum, egestas et ignominia. Tolerabilius saltem fuisset in domo deficere, et in occulto fame consumi quam in plateis, cum tabe famis confusionem ignominiae sustinere. Sequitur: Cum exhalarent animas suas in sinu matrum suarum. Omnia cooperantur ad malum. In plateis deficiunt. In sinu matrum animas exhalant, ut et manifesta tabes confusionem et mors praesens dolorem multiplicent. Matribus suis, etc. ALLEG. Praelati sanctae Ecclesiae, senes prudentia, atque consilio, et matres pietate esse debent. Sed quia pravi quilibet et negligentes cum locum praelationis obtinent, curam subjectorum postponunt, et suae potius avaritiae aut luxui suo student; recte nunc per
Abbreviated transcription (Latin):
enutritur. Sequitur. In plateis op¬
pidi. Per oppidum: non incongrue
corptis. quod anima inhabitat. &
per plateas oppidi: fluxa desideria
carnis intelligere possumus. Qua¬
re ergo incontricione filiȩ populi.
paruulus. & lactens. inplaceis oppi¬
di deficere dicuntur. nisi quod in
anima carnali. prius per illecebro¬
sa desideria foris sensus corumpit᷑.
ac deinde uirtus quoq ac constan¬
tia animi emollitur: Matribus
suis dixerunt & cetera. In matril:
tenerior affectus dilectionis notat᷑
quȩ filiorum affectus si potest. non
solum audit. sed peruenit. Cur gͥ
filios rogantes expectant: nisi ꝙͣ
non habent. quod egentibus. offe¬
rant: Et ne maternã. pietatera
naturali. uicio in duriuisse existi¬
mes: audi quales se olim filiis exi¬
buerint. Non petuntur ordeum
& aqua. scilicet alimenta seruilia.
quia nichil eius modi dare sole¬
bant. sed ubi est in quiunt. tritic̃u
& uinũ: Hoc petunt quod soliti
suerunt accipere. non tamen pe¬
tunt: sed amirantes interrogant

Expanded text:
enutritur. Sequitur: In plateis oppidi. Per oppidum non incongrue corpus, quod anima inhabitat, et per plateas oppidi fluxa desideria carnis intelligere possumus. Quare ergo in contritione filiae populi parvulus, et lactens in plateis oppidi deficere dicuntur, nisi quod in anima carnali prius per illecebrosa desideria foris sensus corrumpitur, ac deinde virtus quoque ac constantia animi emollitur? Matribus suis dixerunt, etc. LITTERAL. In matribus tenerior affectus dilectionis notatur, quae filiorum affectus, si possunt, non solum audiunt, sed praeveniunt. Cur igitur filios rogantes exspectant, nisi quia non habent, quod egentibus offerant? Et ne maternam pietatem naturali vitio induruisse existimes, audi quales se olim filiis exhibuerint. Non petunt hordeum et aquam, scilicet alimenta servilia, quia nihil ejusmodi dare solebant; sed: Ubi est, inquiunt, triticum et vinum. Hoc petunt, quod soliti fuerunt accipere. Non tamen petunt, sed admirantes interrogant,
Abbreviated transcription (Latin):
de fidei. spei. & karitatis fundam̃¬
ta euertuntur. Precipitauit inqͥt
menia. Quod sublime est. precipi¬
tatur. quod solidum est. dissipat᷑.
quia ut dictum est menia. ad głam
munitiones pertinent ad cutelam.
Sequitur. Et repleuit infilia uida
humiliatum & humiliatam. idẽ
sp̃m & carnem in homine. miseria
&̾ dolore replendo humiliauit. ut
qui bene humiliari noluerunt per
urtutem: humillarentur ꝑ afflic¬
tionem. Uel per humiliatum & hu¬
miliatam: sensum & cogitationem
accipere possumus. ut uitus & foris
contumeliis agatur. donec confusa
ad penitentiam redeat. Ad popłori
etiam iudaicũ hoc specialiter refer¬
ri potest. Considerans namq ꝓpħa
qualiter deus post eiectionem pri¬
mi hominis. misereri uolens huma¬
no generi solum hunc popłm ele¬
git. ut in eo nr̃e salutis exordia
preparet: quomodo illum date
legis mandatis coluit. & sua uͥq
protectione sullimauit. & post hȩc
om̃ia: peccantem & preuacantem¬

Expanded text:
de fidei, spei et charitatis fundamede fidei, spei et charitatis fundamenta evertuntur. Praecipitavit, inquit, moenia. Quod sublime est, praecipitatur; quod solidum est, dissipatur: quia, ut dictum est, moenia ad gloriam, munitiones pertinent ad tutelam. Sequitur: Et replevit in filia Juda humiliatum et humiliatam, id est, spiritum et carnem in homine miseria et dolore replendo humiliavit, ut qui bene humiliari noluerunt per virtutem, humiliarentur per afflictionem. Vel per humiliatum et humiliatam sensum et cogitationem accipere possumus, ut intus et foris contumeliis agatur, donec confusa ad poenitentiam redeat. Ad populum etiam Judaicum hoc specialiter referri potest. Considerans namque propheta qualiter Deus post ejectionem primi hominis, misereri volens humano generi, solum hunc populum elegit, ut in eo nostrae salutis exordia praepararet, quomodo illum datae legis mandatis coluit, et sua ubique protectione sublimavit, et post haec omnia peccantem et pra
Abbreviated transcription (Latin):
tatem humiliter agnoscere uolue¬
rint. confirmentur. & salui fiant.
factus est dñs uelut in imicus. nos
fecimus quare mimicus sit. qui pri¬
us inimicus non fuit:. quia non id
quod ipse creauit. sed quos nos
fecimus odit. Sequitur. Prrecipita¬
uit menia eius. dissipauit muni¬
tiones eius. Alia sunt menia ani¬
mȩ: aliȩ sunt munitiones. Menia
ad decorem. munitiones ad tu tam̃
pertinent. Sic sunt quedam dona
gratiarum que ornant. ut est pro¬
pħia. genera linguarum. interpre¬
tatio sermonum. quedam quȩ mu¬
niunt. ut est fides. spes. Raritas.
Illa s ad sint prebent uirtutibus or¬
namentum. Ista si desint: periculũ.
Illa & si desint: salutem tamen ñ
impediunt. sine istis homines ad
salutem peruenire non possunt.
Bene autem prius dicitur. Precipi¬
tauit menia: ac deinde subiungit᷑.
Dissipauit munitiones: quia cum
peccatrix anima relinquitur. pruis.
auferuntur ab ea dona quȩ ad ma¬
nifestationem data sunt. ac dein¬

Expanded text:
tatem humiliter agnoscere voluetatem humiliter agnoscere voluerint, confirmentur, et salvi fiant. Factus est Dominus velut inimicus. Nos fecimus quare inimicus sit, qui prius inimicus non fuit quia non id quod ipse creavit, sed quod nos fecimus, odit. Sequitur: Praecipitavit moenia ejus: dissipavit munitiones ejus. Alia sunt moenia animae, aliae sunt munitiones. Moenia ad decorem, munitiones ad tutamen pertinent. Sic sunt quaedam dona gratiarum, quae ornant, ut est prophetia, genera linguarum, interpretatio sermonum; quaedam quae muniunt, ut est fides, spes, charitas. Illa, si adsint, praebent virtutibus ornamentum; ista si desint, periculum. Illa, et si desint, salutem tamen non impediunt; sine istis homines ad salutem pervenire non possunt. Bene autem prius dicitur: Praecipitavit moenia, ac deinde subjungitur dissipavit munitiones, quia, cum peccatrix anima relinquitur, prius auferuntur ab ea dona quae ad manifestationem data sunt, ac dein
Abbreviated transcription (Latin):
cere fecit. & in trinsecus: conscienti¬
am hominis. rectarum cogitationũ
honestate spoliauit. Uel ꝑ omne qd̃
pulchrum erat. accipere possumus
forris disciplinam & decorem bono¬
rum operum. & intus ut dictumr:.
munditiam bonarũ cogitationũ.
Et nota quia non occiditur nisi qdꝰ
uiuit. Uuinit bona opera. quan¬
do recta incentione fuunt. Uuiunt
bone cogitationes. quando amoris
intimi affectum sentiunt. Cauendũ
autem est. cum deus ab homine
uirtutes perimere. & auferre dicit᷑:
quatins hoc non agendo. sed per¬
mittendo facere credatur. facit enĩ
quia iusto iuditio fieri permittit. Se¬
quitur. Et effudit quasi ignem in¬
dignationem suam. In effusione a¬
bundantia signatur. Ac si diceret.
cruciatur. Uel quia ignis lutum in¬
durat. dura uero aut lique facit.
aut incinerat: quasi ignis in digna¬
tio effunditur. ut in una eademq
pena: duri & rebelles confundant᷑.
& pereant. qui uero suam infirmi¬

Expanded text:
cere fecit, et intrinsecus conscienticere fecit, et intrinsecus conscientiam hominis rectarum cogitationum honestate spoliavit. Vel per omne quod pulchrum erat accipere possumus foris disciplinam, et decorem bonorum operum, et intus ut dictum est munditiam bonarum cogitationum. Et nota quod non occiditur nisi quod vivit. Vivunt bona opera, quando recta intentione fiunt; vivunt bonae cogitationes, quando amoris intimi affectum sentiunt. Cavendum autem est, cum Deus ab hominevirtutes perimere et auferre dicitur, quatenus hoc non agendo, sed permittendo facere credatur. Facit enim, quia justo judicio fieri permittit. Sequitur: Et effudit quasi ignem indignationem suam. In effusione abundantia signatur; ac si diceret, cruciatur. Vel quia ignis lutum indurat, dura vero aut liquefacit, aut incinerat: quasi ignis indignatio effunditur, ut in una eademque poena duri et rebelles confundantur et pereant; qui vero suam infirmi