comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
auro int̾ius &e ext̃ius. inoracło.
scitꝰ & intẽplo: i. in contemplatione
coram d̾o. & inactione coram ꝓtimo.
Est autẽ misticum pauim̃tũ humtl
ꝯcordia fr̃m. qui spiritali fratnitate.
sub magiff̾is regula humilit̾ seipsas
ꝓst̾nunt: calcandos cẽ ꝑsequentib
ꝯcordi societate. ne in dispositione
pauim̃ti scientia que inflat. inter
frẽs in equalitatis offendiculum
ponat:. ne in aliquo nobuitas gñs
scrupulum faciat elationis. ne is
qui de scło ad monastĩum aliquid
de ꝓpͥo attulit. remissior in labore.
paratior in habitu. delicatior inuie¬
priꝰ tam̃ marmoreos lapides supit̃a
st̾nens: deinde uͭ marmori tabules
suꝑponens a biegnas: in matmoi
uideł. fortitudinem fidei̾ inabies
altitudinẽ spei: inauro p̾cũ cactal
ut prius marmor acdeinde tabule a¬
biegne suꝑponantur. Intelligit᷑ itaq
in marmore ꝓpositi firmitas. in abiete
desidu ꝓcecitas: inauro intentionis
puritas. Habes nc̃ abietẽ in medio

Expanded text:
interius et exterius in oraculo, et in templo , id est in contemplatione coram Deo, et in actione coram proximo. Est autem mysticum pavimentum, humilis concordia fratrum, qui in spirituali fraternitate sub magisterii regula humiliter seipsos prosternunt calcandos etiam persequentibus, concordi societate, ne in dispositione pavimenti scientia, quae inflat, inter fratres inaequalitatis offendiculum ponat; ne in aliquo nobilitas generis scrupulum faciat elationis; ne is, qui de saeculo ad monasterium aliquid de proptio attulit, remissior in labore, paratior in habitu, delicatior in vicprius tamen marmoreos lapides super terram sternens, deinde vero marmori tabulas superponens abiegnas . In marmore videlicet fortitudinem fidei, in abiete altitudinem spei, in auro pretium charitatis ut prius marmor, ac deinde tabulae abiegnae superponantur. Intelligitur itaque in marmore propositi infirmitas; in abiete, desiderii proceritas; in auro intentionis puritas. Habes nunc abietem in medio
Abbreviated transcription (Latin):
ext̾ior eidẽ animo similis: panno¬
sus sciłc abiecꝰtus &e uilis. Gestus
siquid̾e modestie demonstratur ex
habituconscĩe: ut talis appareas ex¬
t̾ius. qualis exsistis intꝰ. Effectus aũt
uere patientie ꝓminet & eg̾dit᷑. dũ¬

Expanded text:
exterior eidem animo similis, pannoexterior eidem animo similis, pannosus scilicet, abjectus, et vilis. Gestus siquidem modestiae demonstrantur ex habitu conscientiae, ut talis appareat foris, qualis est et intus. Effectus autem verae patientiae proeminet et egreditur, du
Abbreviated transcription (Latin):
ornamꝰ manum uictricẽ: cotidie ce eñi
pugnamꝰ. & cotidie uincimꝰ: qi cotidie
nobis lucta ẽ cũ diabolo. & cotidie dia¬
bolum suꝑamꝰ. Tenemꝰ itaq cotidie
palmam inmanu: i. uictoriã de con-¬
flictu. habemus etiam pugnam diffi
cilem adu̾sus carnem ce sanguinem.
manu tenemꝰ: & ꝑtingimꝰ aduictoriam.
ꝑpatientiam. Scͥptum ẽ enĩ. In pati¬
entia ur̃a. possidebitis animas ur̃as.
fecit quoq picturas uarias ꝓminentes
de pariete: &e egredientes ł minent.
picture uarie de pariete & egrediunt᷑.
dũ ea que cogitãtur in animo ut lu¬
ceat lux nr̃a coram hominibꝰ. oꝑe ꝑfi¬
ciuntur. Hoc aũ fit cũ apparet mĩa
in effectu: benignitas inuultu᷑. hu-¬
militas in habitu: modestia in co¬
habitatione: patientia intribulatio-¬
ne. Si autẽ uelis cognoscere effectũ
succurrit egenis: exdulcedine uero
benigni. tatis. efficit᷑ mansueta
facies emitis.Si autem fuerit
animus humilis. fit ce habitus

Expanded text:
ornamus manum victricem. Quotidie etenim ornamus manum victricem. Quotidie etenim pugnamus, et quotidie vincimus, quia quotidie nobis lucta est cum diabolo, et quotidie diabolum superamus. Tenemus itaque quotidie palmam in manu, id est, victoriam de conflictu. Habemus etiam difficilem pugnam adversus carnem et sanguinem, manu tenemus, et pertingimus ad victoriam per patientiam. Scriptum est enim: In patientia vestra possidebitis animas vestras . Fecit quoque picturas varias proeminentes de pariete, et egredientes. Proeminent picturae variae de pariete, et egrediuntur, dum ea, quae cogitantur in animo, ut luceat lux vestra coram hominibus , opere perficiuntur. Hoc autem fit, cum apparet misericordia in effectu, benignitas in vultu, humilitas in habitu, modestia in cohabitatione, patientia in tribulatione. Si autem velis cognoscere effectum  miseris, succurrit egenis, ex dulcedine vero benignitatis efficitur mansueta facies et mitis. Si autem fuerit animus humilis, fit et habitus
Abbreviated transcription (Latin):
adtantam scientie multitudinem
es ꝑuenisse cognosc ũt: ut sapienti¬
D huius mundi diuine scͥpture ꝓfun¬
ditatem. & secreta celestia ũbis pandãt.
Palmas fac̃: dum spem ae memoriam
retributionis et̾̃ne. post agonẽ legitu¬
me certantibꝰ. sine dubitatione habi¬
turos reꝓmittit. facit picturas ꝓmi¬
nentes de pariete &e egredientes. cum
ad hoc electi ex bona consuetudine ꝑ¬
ueni ut : ut quid dicendum uł qͥd
faciendum. ñ ab aliis. s ase ipsis ꝓfe¬
rentes querant. Moralit̾ uͦ cberubin
fac̃ in pariete. dum ꝑ sp̃m scientie.
qui nouit omnia prudent̃ dispone¬
uelat. Telum quoq scd̃m scientiam
habet. ut modum teneat: ut sciat
pati penuriam c&e habundare. saciari
&e esurire: ut sit in eo multiplex supͣ
multiplicandis boms oꝑi bus. Pal¬
mas fac: dum inconflictu uicioꝵ
de diabolo triumphans. ui ctor exi¬
stit. In palma siquidem: notatur uic¬
toria. Palma eñĩ post uictorie finem

Expanded text:
ad tantam scientiae multitudinem ad tantam scientiae multitudinem eos pervenisse cognoscunt, ut sapientibus hujus mundi divinae Scripturae profunditatem, et secreta coelestia verbis pandant. Palmas facit, dum spem et memoriam retributionis aeternae post agonem legitime certantibus sine dubitatione habituros repromittit. Facit picturas proeminentes de pariete, et egredientes, cum ad hoc electi ex bona consuetudine perveniunt, ut quid dicendum vel quid faciendum, non ab aliis sed a seipsis proferentes quaerant. Moraliter vero cherubin facit in pariete, dum per spiritum scientiae, qui novit omnia prudenter disponevelat. Zelum quoque secundum scientiam habeat, et modum teneat, ut sciat pati penuriam et abundare, satiari et esurire , ut sit in eo multiplex supramultiplicandis bonis operibus. Palmas facit, dum in conflictu vitiorum de diabolo triumphans victor existit. In palma siquidem notatur victoria, palma enim post victoriae finem
Abbreviated transcription (Latin):
t fecit in eis cherubin &e pal¬
mas ce picturas uarias: quasi
ꝓminentes de pariete. & ꝓgredientẽ :
facit salomon cherubin in parietibꝰ
templi mistici: dum quoslibet fide¬
les scripture sacre p̃cepta inqua ẽ. sci¬
entie multitudo. docet imitari. Che-¬
rubin fac̃dum fieri docet int̾ris. qd̃
angłi tenent incelis. Dũ docet huma-¬
nam creaturã. angłicam possidere ui-¬
tam: dum etiã cet̾os in mundo mul-¬
utudine scientie p̾cellunt. qui dm
p̃cet̾s diligunt. Nonne de n̾c uides
aliquos ascło longe remotos tanta
scientia p̃ditos. ut scientia scl̃aris
subdat᷑ eis. ut ñ tantũ uocentur ad
consilia principum. s &̃ int̾ sint ne¬
gotiis regum: ut quiceꝑunt dñari
ꝓpͥis moribꝰ. dominent etiã alienis. &
honorentur a ꝑsonis sublimioubꝰ: hi
sunt qui loquunt᷑ int̾ philosophos
sapientiam: quorum rethores mir̾at᷑
eloquentiam. Quos enim nullis seu
paucis artibꝰ imbutos inscło uideĩt.
nẽ de singłis loquentes audiunt: ce

Expanded text:
t fecit in eis cherubin, et palmis, et picturas varias, quasi proeminentes de pariete, et progredientes . Facit Salomon cherubin in parietibus templi mystici, dum quoslibet fideles Scripturae praecepta, in qua est scientiae multitudo, docet imitari. Cherubin facit, dum fieri docet in terris, quod angeli tenent in coelis, dum docet humanam creaturam, angelicam possidere vitam, dum etiam caeteros in mundo multitudine scientiae praecellunt, qui Deum prae caeteris diligunt. Nonne et nunc vides aliquos a saeculo longe remotos, tanta scientia praeditos, ut scientia saecularis subdatur eis, ut non tantum vocentur ad consilia principum, sed etiam intersint negotiis regum, ut qui coeperunt dominari propriis moribus, dominentur etiam alienis, et honorentur a personis sublimioribus? Hi sunt, qui loquuntur inter philosophos sapientiam, quorum rhetores mirantur eloquentiam. Quos enim nullis seu paucis artibus imbutos in saeculo viderunt, nunc de singulis loquentes audiunt, et
Abbreviated transcription (Latin):
hit ce sustentat: timor cogit. erig̃.
appetant. quam tueri. Nec tam̃
nunium parrat amor: nec nimiũ
t̃reat timor. S sic amorem timor
comitetur: ut nec timor odiũ pari¬
at. nec amor negligentiã patiat᷑.
hinc ꝑ beatum iob dicit᷑. Cũ sederem
quasi rex cirrum stante exercitu: e¬
ram tam̃ merentium consolator. Ec̃¬
ce timor ex auctoritate regiminis:
amor autẽ exdulcedine consolatio¬
nis. Sic ce uulñib ipsius qui incidit
in latrones. samaritanꝰ uinũ adbi¬
signans seueritatem districtionis.
in oleo uͦ molliciem pietatis. Unde
ꝑbeatum gregorium dicit᷑. facien¬
dumẽ inquit quoddam exutroq
temꝑam̃tum ut neq multa asꝑi¬
tate exulcetentur subditi: neq ni¬
mia benignitate soluantur. S ce
m archa tab̾naculi uirga simul ce
manna erant: idest uirga distric¬
tionis. & manna dulcedims. hino¬
ce psalmista. Uirga tua ce baculus
tuus ipsa me consolata sunt. Uir¬
ga enim ꝑcutimur. baculo susten¬

Expanded text:
hit et sustentat; timor cogit, erigit, hit et sustentat; timor cogit, erigit, appetant, quam timeri. Nec tamen nimium parcat amor, nec nimium terreat timor; sed sic amorem timor comitetur, ut nec timor odium pariat, nec amor negligentiam patiatur. » Hinc per beatum Job dicitur: Cum sederem quasi rex circumstante exercitu, eram tamen moerentium consolator . Ecce timor ex auctoritate regiminis, amor autem ex dulcedine consolationis. Sic et vulneribus illius, qui incidit in latrones, Samaritanus vinum et osignans severitatem districtionis, in oleo vero mollitiem pietatis. Unde per beatum Gregorium dicitur: « Faciendum est quoddam ex utroque temperamentum, ut neque multa asperitate exulcerentur subditi, neque nimia benignitate solvantur. » Sed et in arca tabernaculi virga simul et manna erant , id est, virga districtionis, et manna dulcedinis. Hinc Psalmista: Virga tua et baculus tuus ipsa me consolata sunt . Virga enim percutimur, baculo susten
Abbreviated transcription (Latin):
quosdam delinquentes recipuis
quos frẽs despiciunt: domuncis¬
passionis intrare dedignantira
s e angeli suꝑ uno percate pe¬
tentiam agente gaudent Ques
spitalis miscdit̾ ignoscit filio delin¬
quenti. Descendit samuel de excelso
inopidumꝰ ut in regem saulungeret:
condescensionis. Punctionemu̾ de¬
monstratur. ut qui descendit mise¬
reatur: ut qui p̃bet effectum compã¬
sionis. ungat blandiens oleo conso¬
lationis. Descendit suꝑior ad inferi¬
oremut sublimet ad bonorem. ut
qui sequebatur asinas regat animaᷤ.:
id est qui carnis affectus querebat ir¬
rationabiles. eligatur ut eosdem re¬
gat. & obtineat spiritales. Qui autẽ¬
iacet ñ erigitur: nisiqui iacentem
erigit inclinetur. Uñ beatus grego¬
rius. Iacentem inquit ñ erigit: nisi
qui statum sue rectitudinis ꝑ com-¬
erigitur: quasi ꝑ se surgere cogit᷑.
Quiuͦ ꝑ amoris dulcedin̾e trahit᷑.
quasi ꝑ compassionem blandien-¬
tis adiuuatur. Amor erigit. tra-¬

Expanded text:
quosdam delinquentes recipiunt, quosdam delinquentes recipiunt, quos fratres despiciunt, qui domum compassionis intrare dedignantur; et Sed et angeli super uno peccatore poenitentiam agente gaudent . Quispiritualis misericorditer ignoscit filio delinquenti. Descendit Samuel de excelso in oppidum, ut in regem Saulem ungeret . condescensionis; per unctionem vero demonstratur, ut qui descendit misereatur, ut qui praebet effectum compassionis, ungat blandiens oleo consolationis. Descendit superior ad inferiorem, ut sublimet ad honorem, ut qui sequebatur asinas, regat animas, id est, qui carnis affectus quaerebat irrationabiles, eligatur ut eosdem regat et obtineat spiritales. Qui jacet, non erigitur, nisi qui jacentem erigit, inclinetur. Unde beatus Gregorius: « Jacentem, inquit, non erigit, nisi qui statum suae rectitudinis per comerigitur, quasi per se surgere cogitur; qui vero per amoris dulcedinem trahitur, quasi per compassionem blandientis adjuvatur. Amor erigit, tra
Abbreviated transcription (Latin):
tiendo: occurrit indulgendo: am¬
plectitur familiarem sibi faciendo.
occidit uitulum carnis mortificatio¬
nem p̃dicando: chorum ordinat.
simphoniam tangit: moꝵ concor¬
diam ce unitatem edocendo. Inui¬
tat gͥ pietas desꝑantem: trahit
caritas inuitũ. iratũ miscdia paci¬
ficat. hilaritas securum reddit. af¬
fabilitas familiarẽ. familiaritas se¬
cretum aꝑit: aꝑtio secretoꝵ amiciti¬
am seruat p̃dicatio instruit: moꝵ
concordia fac̃ amicũ ꝓrimo himt¬
litas deo S dum hec fiunt timao
ne frat ille quiforis erat. suꝑuemn
amicis meis epularer: s postquam
filius tuus hic quideuoraurt sub¬
stantiam suam cum meretricib
uenit: occidisti ei uitulũ saginatib
Reuera ille ẽẽ dicitur extradomĩt
compassionis. qui nescit benefieũ
consolationis: qui tantum nous
increpare ñ obsecrare. Sic̃tañten¬
peranda ẽ miscdia regentis. ncm¬
punita remaneat culpadelinqiss¬
tis. Sic quandoq sputtales pade

Expanded text:
tiendo; occurrit indulgendo, amtiendo; occurrit indulgendo, amplectitur familiarem se illi faciendo; occidit vitulum, carnis mortificationem praedicando; chorum ordinat, symphoniam tangit, morum concordiam et unitatem docendo. Invitat igitur pietas desperantem, trahit charitas invitum, iratum misericordia pacificat, hilaritas securum reddit, affabilitas familiarem, familiaritas secretum aperit, apertio secretorum amicitiam servat, praedicatio instruit, morum concordia facit amicum proximo, humilitas Deo. Sed dum haec fiunt, timeo ne frater ille, qui foris erat, superveniat s meis epularer . Sed postquam hic filius tuus, qui devoravit substantiam suam cum meretricibus, venit, occidisti ei vitulum saginatum. Revera ille dicitur esse extra domum compassionis, qui nescit beneficium consolationis, qui tantum novit increpare non obsecrare. Sic tamen temperanda est misericordia regentis, ne impunita remaneat culpa delinquentis. Sic quandoque spiritales patres
Abbreviated transcription (Latin):
ficii spiritalis officinas. hospitum pͥor
domꝰ occurrit: que ꝑegrinantibꝰ inre¬
gionẽ longinqũã cumadclaustra
anime redierint. aꝑtis ianuis mise¬
ricordie patet. Hospitum siquidẽ domꝰ:
mens compatiens appellari potest.
Unde beatus ambrosius. Mensinqͥt
sapientis hospitalis debet ẽẽ. Mens
enimhospitalitatis officiofungit᷑.
cum delinquentium frm̃ culpis be-¬
ingne compatimur. Ht̃ hec domꝰ
ministros suos: qui hospitibꝰ serui¬
recipit: receptũ affabilitas detinet:
esurientem collatio pascit. fesso hu¬
militas seruit hec hospiti debent᷑.
hec reu̾tenti filio. qui luxuriose ui¬
uendo. partem substantie dissipa¬
uerat: pat̾familias exsoluit. Alon¬
ge enim uenientẽ uidet. occurrit.
amplectitur: occidit uitulũ sagi-¬
natum: ordinat chorum. simpho-¬
niam tangit. Sic ce spiritalium pa-¬
trum pietas que quasi pat̾no affec¬
tu p̾sidet subiectis. de linquentẽ
discipulum cum ꝑpenitentiã redi-¬
erit longe uenientem uidet cõpa-¬

Expanded text:
ficii officinas, hospitum domus prima occurrit, quae peregrinantibus in regionem longinquam, cum ad claustra animae redierint, apertis misericordiae januis patet. Hospitum siquidem domus, mens compatiens appellari potest. Unde Ambrosius: « Mens, inquit, sapientis hospitalis esse debet. Mens enim hospitalitatis officio fungitur, cum delinquentium fratrum culpis benigne compatitur. » Habet haec domus ministros suos, qui hospitibus servirecipit, receptum affabilitas detinet, esurientem collatio pascit, fesso humilitas servit. Haec hospiti debentur, haec reverenti filio, qui luxuriose vivendo partem substantiae dissipaverat, paterfamilias exsolvit . A longe enim venientem cum videret, occurrit, amplectitur, occidit vitulum saginatum, ordinat chorum, symphoniam tangit. Sic et spiritualium patrum pietas, quae quasi paterno affectu praesidet subjectis, delinquentem discipulum cum per poenitentiam redierit longe venientem videt compa
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicta ciuitas in muro duo¬
decim portas. fiunt autem porte
ciuitatis de duodecim margaritis
margarita. hoc autẽ genꝰ lapidis.
inuenit᷑ in quibꝰda piscibꝰ mari¬
nis. de clocdeis .i. marinilegͥ. qd̾ in eax
carne calculus candidꝰ nascatur.
De celesti siquidẽ rore calculuꝰ
ginnit᷑. quicertis anni tẽporibus
acocleis hauritur. Meliores au¬
cunt. quam eas que flauescunt.
aut matutini roris conceptio red¬
dit candidas. has senectus seu
uesꝑtinus aer ginnit obscuras.
Margarita uͦ mistice. significat eu¬
angłicam doctrinam seu dulcedi-¬
nem celestis uite. unde legit᷑ in euan-¬
głica parabola. de homine queren
te bonas margaritas. qd̃ inuenta
una p̃ciosa margarita. abierit ce
uendid̾it omnia que habuerat:
Qui celestis inquit uite dulcedinẽ
in quantum possibilitas admittit
ꝑfecte cognou̾it ea que int̾ris a

Expanded text:
dicta civitas in muro duodecim portas. Fiunt autem portae civitatis de duodecim margaritis, margarita . Hoc autem genus lapidis invenitur in quibusdam piscibus marinis. De cocleis enim marinis legitur quod in earum carne quasi calculus candidus nascitur. De coelesti siquidem rore calculus gignitur, qui certis anni temporibus a cocleis hauritur. Candidas aucunt, quam eas quae flavescunt.  matutini roris conceptio reddit candidas; has senectus seu vespertinus aer gignit obscuras. Margarita vero mystice significat evangelicam doctrinam seu dulcedinem coelestis vitae. Unde legitur in evangelica parabola de homine qute bonas margaritas, quod, inventa una pretiosa margarita, abierit et vendiderit omnia quae habuerat, qui coelestis vitae dulcedinem in quantum possibilitas admittit perfecte cogno
Abbreviated transcription (Latin):
in cõparatione eiꝰ uilescunt. om̃ia
deserit habita: congregata disꝑ¬
git. In ardesscit in celestibꝰ animꝰ.
nil int̾ris libet deforme conspicit᷑
quicquid de t̾rena placebat spe¬
cie. quia sola p̾ciose margarite cla¬
ritas fulget in m̃te. hs̃ nc̃ ꝑ mar¬
garitam dulcedinem celestis untȩ.¬
& euangłicam doctrinam. Hec st̃
margarite ex quibꝰ fuint duodici
porte. Ex rore sicut suꝑiꝰ diximus:
margarite fiunt. que certis anni
temꝑibꝰ coclee hauriunt. quia ui¬
sti qui in mari huiꝰ scl̃i habitant.
quandoq dulcedinem diuine
contemplationis. quamuis tenu¬
iter gustant. Undebeatus gͥguiꝰ
Ros desuꝑ ae subtilit̾ cadit. E toci¬
ens de rore celi accipimꝰ. quociens
ꝑ infusionem contẽplationis in¬
time. desuꝑnis aliquid tnuites
uidemus. Ex rore gͥ creau dicitu.
qui indulce. di ne diuine cond̾¬
p̃lationis nitͥtur. Nota qd̵ situda¬
ta p̃dicte cuutatis: habat colub
ꝑpetue uiriditatis. Nota etia quod

Expanded text:
ejus vilescunt omnia, deserit habita, congregata dispergit. Inardescit animus in coelestibus, nil in terris libet. Deforme conspicitur quidquid in terra placebat specie, quia sola pretiosae margaritae claritas fulget in mente. Habes nunc per margaritam, dulcedinem coelestis vitae et evangelicam doctrinam. Hae sunt margaritae, ex quibus fiunt duodecim portae. Ex rore, sicut superius diximus, margaritae fiunt, quae certis anni temporibus cocleae hauriunt, quia justi, qui in maris hujus saeculi habitant, quandoque dulcedinem divinae contemplationis quamvis tenuiter gustant. Unde beatus Gregorius: « Ros desuper et subtiliter cadit. » Et toties de rore coeli accipimus, quoties per infusionem contemplationis intimae, de supernis aliquid tenuiter videmus. Ex rore igitur creari dicitur, qui in dulcedine divinae contemplationis nutritur. Nota quod structura praedictae civitatis habet colorem perpetuae viriditatis. Nota etiam quod
Abbreviated transcription (Latin):
tiores dici possunt. Cũ gͥlegas deli¬
quisse ionathan ingustu mellis. esau
ineduliolentis. sodomitas insatu¬
ritate panis: putasne sine ꝑicł̃o
ẽẽ tot carnium fercłis. tot piscũ
generibꝰ: tot frixuraꝵ diũsitatibꝰ
delectari: Nonne sic differt pala¬
tium a refectorio: sic̃ egiptꝰ adeser¬
to: Sigͥ in deserto sumꝰ: mirandũ¬
ñ est si ollas carnium suspiramꝰ.
Ollas carnium suspirat: qu̾e car¬
nis desidium temptat. Istiautem
quare suspirent: qui ollas carm¬

Expanded text:
tiores dici possunt. Cum enim legas delitiores dici possunt. Cum enim legas deliquisse Jonathan in gustu mellis . Esau in edulio lentis , Sodomitas in saturitate panis , putasne sine periculo esse tot carnium ferculis, tot piscium generibus, tot frixurarum diversitatibus delectari? Nonne sic differt palatium a refectorio, sicut Aegyptus a deserto? Si igitur in deserto sumus, mirandumne est si ollas carnium suspiramus? Ollas carnium suspirat, quem carnis desiderium tentat. Isti autem quare suspirent, qui ollas carn
Abbreviated transcription (Latin):
uestis asꝑitatem conũsationis ostñ¬
dunt: s indelectatione delicatip̃a¬
ni suauitatis molliciẽ
querunt. Uidice ego nͥ fallor mona¬
chum camisia uestitũ. iocantemoe
dicentem. Carior ẽ. staminia qũa
camisia: tunica uͦ uestiri magnaẽ.
difficultas. S forsitandices: qm̃
infirmus erat huiusmõi. Immosa¬
nꝰ &e petulans. & pingui residens
equo: habundans rebꝰ. & curias fre¬
quentans. Qui tam̃ ante conu̾sioĩs
habitum pedes ire consueuerat.
nec sẽꝑ lineis induebatur: ceidõ
hec abusio ñ tm̃ claustri. s &ẽ abu¬
sio scłi põt appellari. De exi
on negat religio
quod requirit necessitas natu¬
re: ꝓhibet tam̃ quod appetit suꝑ¬
fluitas gule. Causarice enĩsolent
quidam scłares. qđ tot diu̾sis ce
tam delicatis utant᷑ cibis: qd̾ tã
magno labore cibus conficit᷑. & tã
cito glutitur. Nec minus forsitan
quia delicatiores possunt appeliau.
Qui enimdelicatiora quer̃t: delica¬

Expanded text:
vestis, asperitatem conversationis ostenvestis, asperitatem conversationis ostendunt, sed in delectatione delicati panni suavitatis mollitiem quaerunt. Vidi et ego, ni fallor, monachum camisiam indutum, locantem et dicentem: carior est stamina, quam camisia; tunica vero vestiri magna est difficultas. Sed forsitan dices, quod infirmus fuit hujusmodi, imo sanus et petulans, et pingui residens equo, abundans rebus, et curias frequentans. Qui tamen ante conversionis habitum, pedes ire consueverat, nec semper lineis induebatur. Et ideo haec abusio non tantum claustri, sed etiam abusio saeculi potest apon negat religio quod requirit necessitas naturae, prohibet tamen quod appetit superfluitas gulae. Causari etenim solent quidam saeculares, quod tam diversis et tam delicatis utuntur cibis, quod tam magno labore cibus conficitur, et tam cito deglutitur. Nec minus forsitan qui delicatiores possunt appellari. Qui enim delicatiora quaerunt, delica
Abbreviated transcription (Latin):
Nec mirum si hoc uideat qui ca¬
put in lapide posuit: idẽ m̃tem
in xp̃o. Audistis de lectulo: audi-¬
te de uestim̃to. Et indiuit inquit
eum mat̾ sua uestibꝰ esauuestibꝰ
ualde bonis quas apud se habebat.
forsitan cum audis quod induit eũ
mat̾ suauestib ualde bonis. simi¬
lit̃ p̃ciosis uestiriqueris. dumle¬
gis tunicam iosepħ habuisse tala¬
rem: conaris ce tu habere longi¬
orem. Annescis ut ait apl̃s quia
omnia contingebant illis infigu¬
ram: Anignoras quia in iacobfra¬
glantia uestim̃torum famã desig¬
nat uirtutũ: in ioseph tunica ta¬
laris ꝑseuerantiã longanimita¬
tis: he sunt gͥ uestes quas apud
se habebat rebecca. & quibꝰ indu¬
it iacob cum apatre benediceret᷑.
est iurtutum ut infine quilibet be-¬
nedictione ꝑfruatur. Int̾ illos cẽ qͥ
tunicis in duuntur uoluptas ped̾e
posuit: ñ qd̃ camisiis induantur.
s quodã delicato panno qui uulgo
saya uocatur. In ostensionegͥ lanee

Expanded text:
Nec mirum si hoc videat, qui caNec mirum si hoc videat, qui caput in lapide posuit, id est, mentem in Christo. Audistis de lectulo, audite de vestimento: Et induit, inquit, eum mater sua vestibus Esau valde bonis, quas apud se habebat . Forsitan cum audis, quod induit eum mater sua vestibus valde bonis, similiter pretiosis vestiri quaeris, dum legis tunicam Joseph fuisse talarem, conaris et tu habere longiorem. An nescis, quod, ut ait Apostolus, omnia contingebant illis in figura? An ignoras, quod in Jacob fragantia vestimentorum famam designat virtutum; in Joseph tunica talaris perseverantiam longanimitatis? Hae sunt igitur vestes, quas apud se habebat Rebecca, et quibus induit Jacob cum a patre benediceretur, est virtutum, ut in fine quilibet benedictione perfruatur. Inter illos etiam, qui tunicis induuntur voluptas pedem posuit, non quod camisiis utantur, sed quodam delicato panno, qui vulgo saia dicitur. In ostensione igitur lanei
Abbreviated transcription (Latin):
somnia uanitatis: ne in eisdem
patiat᷑ animꝰ illusionẽ carnis: et¬
sicut in ext̾iori lectulo caro molli¬
ter uolutatur: sic ce inuolupta¬
tis lectulo anima spoliata uitutibꝰ
eneruit̾ delectetur. In lectulogͥ
fluxe m̃tis dum dilectus querit᷑.
noninuenitur. In hoc lectulo ia¬
cet paraliticus om̃i compage
membiorum dissolutus: ilest
animꝰ in omniactione dissipatꝰ
Inlectulo iacob ad caput ponit᷑
pitur. cum dicitur. Ponam sede
meam adaquilone: ce similis
ero altissimo Iacob in itinere
sub capite lapide po¬
suit &e dormiuit. scalam uidit:
angłos ascendentes ce descendñ¬
tes &e dñmin nixum scale. In itinẽ
dormit: quiintͣnsitu uite p̃sentiꝰ
oculos quos ad concupiscendũ
aꝑuerat. ab appetitu scl̃ariũ clau¬
dit. Uidet angłos quanto desidĩo
suꝑse dõ inhereant: qnto carita¬
tis affectu nobis infirmis condes¬
cendant. uidet aẽ dominum in-¬
nixum scale: ut uideat si est in¬
telligens aut requirens deum.

Expanded text:
somnia vanitatis, ne in eisdem somnia vanitatis, ne in eisdem patiatur animus illusionem carnis. Sicut in exteriori lectulo caro molliter volutatur, sic et in voluptatis lectulo anima spoliata virtutibus enerviter delectatur. In lectulo igitur fluxae mentis dum dilectus quaeritur, non invenitur. In hoc lectulo jacet paralyticus omni compage membrorum dissolutus, id est, animus in omni actione dissipatus in lectulo Jacob ad caput poniturpitur, cum dicitur: Ponam sedem meam ad aquilonem, similis ero Altissimo . Jacob in itinere sub capite lapidem posuit, et dormivit, scalam vidit, angelos ascendentes et descendentes, et Dominum innixum scalae . In itinere dormit, qui in transitu vitae praesentis oculos quos ad concupiscendum aperuerat ab appetitu saecularium claudit. Videt angelos, quanto desiderio super se Deo inhaereant, quanto charitatis affectu nobis infirmis condescendant. Videt etiam Dominum innixum scalae, ut videat, si est intelligens aut requirens Deum .
Abbreviated transcription (Latin):
debent quib ñ dat᷑ quantũ de
sua scł̃ari uita illi ad istam descen¬
derint. Consentimus auctorita¬
ti ut detur delicato quod suffici¬
at nedeficiat: non quo suꝑbiat.
Audi ce tu carissime beatumau-¬
gustinum. Non contingat in¬
quit detestanda ꝑu̾sitas: ut in¬
monaffĩo ubi quantum possui
fiunt diuites laboriosi: fiant pau¬
dam quorũ pauꝑtas tanta erat
quando foris erant. quod nec
ipsa necessaria potãnt inuenire
&e quia inuenerunt uictum &e
tegum̃tum. quale foris inueni¬
re ñ potãnt. erigentes ceruicẽ
nolueit̃ sociarieis. ad quos foris
accedere ñ audebant. s egressi
de pauꝑe eccłia cireuierunt di¬
tiores. ut ibidem reciperentur
nos habere consueuerant. ñe
semꝑ nouos aut p̃ciosos hab̾e
contendant: ꝙ qui ante conũsi¬
onem lectulum ꝓprium nusqͣm
habebant. nc̃ si forte uoluntas eiꝰ
fuerit eundi alicubi. ornam̃ta lec¬
tuli secum portant. Timeo autẽ ne
in huiusmodilectulis uideantur

Expanded text:
debent, quibus non datur, quantum de debent, quibus non datur, quantum de sua saeculari vita illi ad istam vitam descenderint. » Consentimus auctoritati, ut detur delicato quod sufficiat ne deficiat, non quo superbiat. Audi et tu, charissime, beatum Augustinum. « Non contingat, inquit, detestanda monasterio, ubi quantum possunt, fiunt divites laboriosi, fiant paudam, quorum paupertas talis erat, quando foris erant, quod nec ipsa necessaria poterant invenire. Et quia invenerunt victum et tegumentum, quale foris invenire non poterant, erigentes cervicem, voluerunt sociari eis, ad quos foris accedere non audebant, sed egressi de paupere Ecclesia circuierunt ditiores, ut ibidem reciperentur, les habere consueverant, nunc semper novos aut pretiosos habere contendant, et qui ante conversionem lectulum proprium nusquam habebant, nunc si forte voluntas eis fuerit eundi aliquo, ornamenta lectuli secum portant. Timeo autem, ne in hujusmodi lectulis videantur
Abbreviated transcription (Latin):
sit diu̾sitas int̾ indum̃tum pa¬
latii &e monastii. Qui enim mol¬
sunt. Loquor qualiscumq ca¬
nonicus de monachis: s qͥd
dicidebeat de quibusda nr̃i
ordinis canonicis. c mens et
facies uehem̃t erubescunt. Le¬
ctuli ce enim eorum culeitris
fulciunt᷑ plumeis:. linteis ce lodi¬
cibꝰ accurate parantur: catinis
tegunt᷑ oꝑtoriis: quos si forte
uideres. lectulum sponse que
sponsum desid̾aret forsitan es¬
timares. Cappa canonici ae cu¬
culla monachi ñdifferunt a
pallio militis: s ut ait quidã
sapiens. miles &e monachus ex
eode panno partiunt᷑ cucullã.
ce clamidem. Non multũdiffert
habitꝰ canonici reglaris & scła¬
ris: s si forte regularem uideas.
archidianum uł ep̃m te uidisse
contendas. S forsitandis
Delicatis delicata conueniunt
ex reglatestimoniũ ꝓferens. Att
enim beatꝰ augustinꝰ. Si eis qui ue¬
nerunt ex moribꝰ delicatioribus
ad monastĩũ aliquid alim̃toꝵ.

Expanded text:
sit diversitas inter indumentum pasit diversitas inter indumentum palatii et monachi. » Qui enim molsunt . Loquor qualiscunque canonicus de monachis. Sed quid dici debeat de quibusdam nostri ordinis canonicis? et mens, et facies vehementer erubescunt. Lectuli eorum culcitris fulciuntur plumeis, linteis et lodicibus accurate parantur, cothurnis teguntur et opertoriis, quod si forte videres, lectulum sponsae, quae sponsum desideret, forsitan aestimares. Cappa canonici, et cuculla monachi non differunt a pallio militis; sed, ut ait quidam sapiens, miles et monachus ex eodem panno partiuntur cucullam, et chlamydem. Non multum differt habitus canonici regularis et saecularis, sed si forte regularem videas, archidiaconum vel episcopum te vidisse contendas. Sed forsitan dices, delicatis delicata conveniunt, ex regula testimonium proferens. Ait enim beatus Augustinus: « Si eis, qui venerunt ex moribus delicatis ad
Abbreviated transcription (Latin):
deo testis ẽ conscientia: coram ho¬
minib uita Concordant autẽ in
iudicio scientia &e meditatio. dũ
qd̃ fit aut quod dicit᷑ diligñti con¬
sideratione ꝓuidetur. Totau̾ iusticia
p̃dicte legis pendet exduob p̃-¬
cedentib consiliariis. Exhis du
obꝰ mandatis: tota lex pendet ce
est. inclaustralib reꝑꝑiri potest.
tegritas: nͥ diligat᷑ pauꝑtas. Qui
eñ diuitiis abundant. si cor appo
beat religionis habitus. Ait eñĩ.
Non inueste p̃ciosa. Qui molliciei
mulierum p̃ciosiorẽ uestẽ negat:
putasne monachop̃ciosiorẽ habi¬
tum concedat: Plus amat sponsꝰ
sponse castitatẽ. qũa speciosã uestẽ:
plus simplicitatẽ. quam tortum
crinẽ. Sic immortalis sponsus:
plus amat intĩorem habitũ qͣm
extiorem. Molles mollia q̃ruii:
elatip̃ciosa: delicati speciosa. Ex¬
terior enim suꝑfluitas: animi
nuntiat uanitatẽ Iuxta regłã
quod ulius occurrerit ñ quod
carius fuerit emendũ puto: ut

Expanded text:
Deo testis est conscientia, coram hoDeo testis est conscientia, coram hominibus vita. Concordant autem in judicio scientia et meditatio, dum quod fit aut quod dicitur diligenti consideratione providetur. Tota vero justitia praedictae legis pendet ex duobus praecedentibus consiliariis. Ex his duobus mandatis tota lex pendet et est, in claustralibus reperiri potest. tegritas, nisi diligatur paupertas. Qui enim divitiis abundant, si cor apponbeat religionis habitus, ait enim: Non in veste pretiosa . Qui mollitiei mulierum pretiosam vestem negat, putasne monacho pretiosiorem habitum concedat? Plus amat sponsus sponsae castitatem quam pretiosam vestem, plus simplicitatem quam tortum crinem. Sic immortalis sponsus plus amat interiorem habitum quam exteriorem. Molles mollia quaerunt, elati pretiosa, delicati speciosa. Exterior ergo superfluitas, animi nuntiat vanitatem. Juxta Regulam: « Quod vilius occurrerit, non quod carius fuerit, emendum puto, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ seipso uł ꝓ alio iuret ñ euitat. Inde
ꝯquerit᷑ apłs quod fraud̃ẽ patinolu¬
mus: qd̾ uidicuis contendamꝰ. quod
ira succensi nos metipsos uindicamꝰ.
kmm̃i: s date locumite. Pħdolor. ubi
uera religio: ubi ꝑfectionis integri¬
tas: Ubi caritatis inueniet᷑ fun¬
dam̃tum. Forsitan in claustralibus
quiseipsos iudicantes cotidie accu-¬
sant: summiudicis sententiã for¬
midant dicentes. Nonintres in
iudiciũ cum seruo tuo: quia ñ
iustificabit᷑ inconspectu tuooĩs
uiuens. Scrutarit᷑ enĩ claustrales
iudicia dñiuera. ñ secularia legem
domini custodiunt uiuendo. me¬
ditando. amando. uiuendo pu¬
ritas conscientie: meditando ple-¬
nitudoscientie: amando caritatiꝰ
ꝑfectiosolet adipisci. Ht̃ enĩ lex lau-¬
stralium iudices &e testes. atq consi¬
liarios suos. In lege ceemim dm̃du
duo consiliarii. amorꝓximi ce a¬
mord̾̃i. Sonꝰ testis bona uita. Corã

Expanded text:
pro seipso, vel pro alio juret, non evitat. Inde pro seipso, vel pro alio juret, non evitat. Inde conqueritur Apostolus quod fraudem pati nolumus, quod judiciis contendimus, quod ira succensi nosmetipsos vindicamus , imi, sed date locum irae! Proh dolor! Ubi vera religio? ubi perfectionis integritas? ubi charitatis invenitur fundamentum? Forsitan in claustralibus, qui seipsos judicantes quotidie accusant, summi judicis sententiam formidant dicentes: Non intres in judicium cum servo tuo, quia non justificabitur in conspectu tuo omnis vivens . Scrutantur enim clajudicia Dei vera, non saecularia. Legem Domini custodiunt vivendo, meditando, amando. Vivendo, puritas conscientiae; meditando, plenitudo scientiae; amando, charitatis perfectio solet adipisci. Habet etiam lex claustralium judices, et testes atque consiliarios suos. In lege etenim Dominiduo consiliarii, amor proximi et amor Dei. Bonus testis bona vita. Coram
Abbreviated transcription (Latin):
porcum pauꝑis. In carcere principis
pauꝑ moritur: & tñde substantia
pauꝑis comedens monachꝰ pͥncipi
blanditur. S ce ego ipse carissime
qñq cum herode inconuuuo mora¬
lit̾ discumbo. saltantẽ puellam
considero: caput ioħis truncatũ
indisco conspicio. Herodes siquide
pellis gła int̃p̃tatur. Omĩs enĩgła
deforis ẽ. Inconuiuio gͥ cũ herode
conspicio filiam herodiadis: dũ
m̾ placet uanitas curiositatis. hec
st̃ illa duo que auferunt caput io¬
bis uanitas scilicet &e curiositas
bonum qd̃ oꝑat᷑. Tales apud deũ
grãm ñ inueniunt: quia nec q̃runt.
Suꝑbi enim apud homines. apud
n dm̃ humiles grãm querunt.
Unde ce paulus. Grãdi sũ id quod sũ
&e grãdi inme uacua ñ fuit. Audit
monachus causidicꝰ apł̃m dicentẽ
ne repetas: audit & determinat.
Ne repetas inquit cumlitigio. non
cum molestia ꝓsequaris. &e tam̃ si
quidei auferat᷑. subire iudiciũ non

Expanded text:
porcum pauperis. In carcere principis porcum pauperis. In carcere principis pauper moritur, et tamen de substantia pauperis comedens monachus principi blanditur. Sed et ego ipse, charissime, quandoque cum Herode in convivio moraliter discumbo, saltantem puellam considero, caput Joannis truncatum in disco conspicio. Herodes siquidem pellis gloria interpretatur. Omnis enim gloria deforis est. In convivio igitur cum Herode conspicio filiam Herodis, dum mihi placet vanitas curiositatis. Haec sunt illa duo, quae auferunt caput Joannis, vanitas scilicet et curiositas.bonum quod operatur. Tales apud Deum gratiam non inveniunt, quia nec quaerunt. Superbi enim apud homines, apud Deum humiles gratiam quaerunt. Unde et Paulus: Gratia Dei sum id quod sum, et gratia Dei in me vacua non fuit . Audit monachus causidicus Apostolum dicentem: Ne repetas . Audit, et determinat: Ne repetas, inquit, cum litigio, non cum molestia prosequaris, et tamen si quid ei auferatur, subire judicium non
Abbreviated transcription (Latin):
disse confirmant:. deincertis udi¬
cant. testant᷑ sepissime qd̃ ignorãt.
Si uͦ aliq̃n illicita conubia coniun¬
gunt. communem utilitatẽ pre-¬
tendunt: eccliaꝵ quietẽ ꝓmittunt:
pacẽ popłi patrie salutẽ. siui res sic
ad effectum ꝑuenire ñ ualeat. mo-¬
nachꝰ causidicꝰ iter parat. ut quod
alibifieri ñ potuit rome fiat. Pro
pͥncipe gͦ scłari alpium frigus. italie
calorem libent̃ patit᷑ qui ꝑ magi¬
stro spiritali multo leuiora forsi¬
tan inuitus pateret᷑ Oneratus
cartulis. auctoritatibꝰ fultꝰ reũtit᷑.
ponit diẽ cause ꝑsonas inducit:
que si uelis parate st̃ urare quodẽ.
ce siuelis iterum iurent qd̾ ñ est.
hec sunt pͥncipum negotia. Audi
iudicium iohis baptiste in consi-¬
mili causa. Non licet inquit tibi¬
hr̃e uxorem frĩs tui Quidgͥ dicã:
Honne magis amat monachus
causidicus. ẽẽ de simul discũben¬
tibus cum herode: qua inuincłis
sanguine adquirunt᷑ uaccã uidue

Expanded text:
disse confirmant, de incertis judidisse confirmant, de incertis judicant, testantur saepissime quod ignorant. Si vero aliquotres illicita connubia conjungunt, communem utilitatem praetendunt, Ecclesiarum quietem promittunt, pacem populi, patriae salutem. Si vero res sic ad effectum pervenire non valeat, monachus causidicus tunc parat, ut quod alibi fieri non potuit, Romae fiat. Pro principe igitur saeculari Alpium frigus, Italiae calorem libenter patitur, qui pro magistro spirituali multo leviora forsitan invitus pateretur. Oneratur chartulis, auctoribus fultus revertitur, ponit diem causae, personas inducit, quae si velis, paratae sunt jurare quod est, et si velis, iterum jurare quod non est. Haec sunt principum negotia. Audi judicium Joannis Baptistae in consimili causa: Non licet tibi habere uxorem fratris tui . Quid igitur dicam? Nonne magis amat monachus esse causidicus, de simul discumbentibus cum Herode, quam in vinculis, sanguine acquiruntur, vaccam viduae, et
Abbreviated transcription (Latin):
inet̾na:. Et hoc pondere publico
solui ce eẽ cum xp̃o. Audi pondus
publicum. Ue habitantibꝰ int̾ra:
ñ uuis qui corꝑe habitant.s qui
corde amant. Amet gͥ monachꝰ¬
curialis consilium chusi. idẽ si¬
lentium claustri respuat autem
consilium achitofel. ut ñ amet
negocia principũ nec scłarium
uagꝰ querat accessum. de mona
frequentãt. causas audiant. iudi¬
cia ꝑquirant: ce si aliqnͣdo ꝓpriȩ
cause necessitates occurrant: ad
curiam securiores recurrant. Nec
causas. hoc amant. hoc frequen¬
tant. Amant decta conciliorũ:
ñ secreta misteriorum. Decreta ñ
psalmos ruminant. fiuint oratoreᷤ
incausis: rethoricis utunt᷑ coloribꝰ:
laudari appetunt qͥa ꝓ multis lo¬
quunt᷑: s monachꝰ multũ loqueis
multis displicet. Coniugia copulãt
illicita: licita quandoq dissoluũtꝰ
quorum ñ nouer̃t patres attauos
nominant. consanguinitatis or¬
dinẽ narrant. hunc ex illo descen¬

Expanded text:
in aeterna; et hoc pondere publico,in aeterna; et hoc pondere publico,solvi, et esse cum Christo . Audi pondus publicum: Vae habitantibus in terra ; non illis qui corpore habitant, sed qui corde amant. Amet igitur monachus consilium Chusai, id est, silentium claustri. Respuat autem consilium Achitophel, ut non amet negotia principum, nec saecularium vagus quaerat accessum. CAP. frequentant, causas audiant, judicia perquirant, et si aliquando propriae causae necessitates occurrant, ad curiam securiores recurrant. Nec causas, hoc amant, hoc frequentant. Amant decreta conciliorum, non secreta mysteriorum. Decreta, non psalmos ruminant, fiunt oratores in causis, rhetoricis utuntur coloribus; laudari appetunt, quia pro multis loquuntur. Sed monachus multum loquens, multis displicet. Conjugia copulant illicita, licita quandoque dissolvunt, quorum non noverunt patres, atavos nominant, consanguinitatis ordinem narrant, hunc ex illo descen
Abbreviated transcription (Latin):
me iniusticiã meã dño: &e ture¬
misisti impietatẽ peccati mei. Ius¬
tum pondabundans miscłia. de¬
lictum suũ cognitum fac̃. confi¬
tetur iniusticiã: ce quo plus
peccatũ detegit᷑ ab eo. tanto plꝰ
tegit᷑ adeo. Audi pondꝰ publicum:
pondꝰ cam. Ait enim. Maiorest
iniquitas mea: quam ut ueniã me¬
rear. Plus suã maliciam: quãdei
miscłiam pond̾auit. s ce appetitꝰ
carnis cesariem nutrit: quia cogi¬
tationum suꝑfluitatẽ ꝓducit. Que
cesaries grauat m̃tem: dum depri-¬
mit t̾rena inhabitatio sensum
multa cogitantem. Qui tonsus
semel in annoducentis siclis cͥnes
ponderat: q̃nin omni uite sue spa¬
cio cupiditatibꝰ seculi semel renun¬
tiat. & hoc infine Tuncenim tm̃
abhis quepossidet spoliat᷑. quan¬
dosuccisione mortis ultime at̾reniꝰ
separat᷑ Pond̾at autẽ plus t̾ram ꝙͣ
celum. Plus enimamat eẽ in do
molutea. quam innon manufac¬
ta que estincelis: intnͣsitoria. ꝙͣ

Expanded text:
me injustitiam meam Domino, et tu reme injustitiam meam Domino, et tu remisisti impietatem peccati mei . Justum pondus abundans misericordia, delictum suum cognitum facit, confitetur injustitiam, et quo plus peccatum detegitur ab eo, tanto plus regitur a Deo. Audi pondus publicum, pondus Cain; ait enim: Major est iniquitas mea, quam ut veniam merear , plus suam malitiam, quam Dei misericordiam ponderavit. Sed et appetitus carnis caesariem nutrit, quia cogitationum superfluitatem producit. Quae caesaries gravat mentem, dum deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Qui tonsus semel in anno ducentis siclis crines ponderat, quando in omni spatio vitae suae cupiditatibus saeculi semel renuntiat, et hoc in fine. Tunc enim tantum ab iis, quae possidet, spoliatur, quando succisione mortis ultimae a terrenis separatur. Ponderat autem plus terram quam coelum, plus enim amat emo lutea quam in domo non manu facta, quae est in coelis; in transitoria quam
Abbreviated transcription (Latin):
Quẽcuq osculatꝰ fuero: ipse ch
tenete eum. O sculo pacẽ ꝓmati
ce afflgit. Comam nutriebat
S quomodo: fur erat ce locus
habebat: ce semel inanno tors
ẽ: qnͣdo semel triginta argente
retulit. & intemplo ꝓiecit. ss¬
nes ducentis siclis ponderat
qͥ numerꝰ ẽ. immundoꝵ: quid
penitentia ductꝰ ait. peccau
tradens sanguinẽ iustũ. siss
sanguinis ñ ad laqueũ ciels
s adcrucem domini humilit̃ ꝓpe-¬
raret. Ponderauit autẽ pondẽ pu¬
blico. ñ pondere scũarii. Posuit t.
talentum plumbi suꝑ qd̃ sedet
diabolus: ñ leue pondus miscdiȩ
cui dominꝰ supponit manum suã.
Posuit pondꝰ desꝑationis ñ miscd̃e:
hocpondꝰ apud se habebat illo ca-¬
rebat: ce ideo forsitan quia mise¬
reri noluit. miscdie ueniam que¬
rere dubitauit. Audipondꝰ scũarii.
Peccaui: delictum meum cogni¬
tumtibi feci: &e iniusticiam meã
ñ abscondi. Dixi confitebor adu̾sũ

Expanded text:
Quemcunque osculatus fuero, ipse est, Quemcunque osculatus fuero, ipse est, tenete eum . Osculo pacem promittit, et affligit. Comam nutriebat, sed quomodo? Fur erat, et loculos habebat . Et semel in anno tonsus est, quando semel triginta argenteos retulit, et in templo projecit. Crines ducentis siclis ponderavit, qui numerus est immundorum, quia poenitentia ductus ait: Peccavi, tradens sanguinem justum . Si ssanguinis, non ad laqueum curreret, sed ad crucem Domini humilis properaret. Ponderavit autem pondere publico, non pondere sanctuarii . Posuit enim talentum plumbi, super quod sedet diabolus, non leve pondus misericordiae, cui Dominus supponit manum suam. Posuit pondus desperationis, non misericordiae, hoc pondus apud se habebat, illo carebat, et ideo forsitan, quia misereri noluit, misericordiae veniam quaerere dubitavit. Audi pondus sanctuarii: Peccavi, delictum meum cognitum tibi feci, et injustitias meas non abscondi. Dixi: Confitebor adversum
Abbreviated transcription (Latin):
dauid ne moriat᷑. Erat autẽchu¬
si ut scriptum est amicꝰ dauid.
S quomodo amabat eũ: Obmu-¬
tui inquit daiuid ce humiliatuᷤ
sum: ce silui abonis. Sic enĩfruc¬
tum silentii iustus amat. ut etiã
a quibꝰdã bonis sileat. sic amat
consilium chusi. ut ponat silen¬
tium ori suo custodiam: dum ñ
loquit᷑ nisi ꝑ licentiam. Cantat
dauid psalmum ꝓ u̾bis chusi.
silentia silentiũ oris: tnquillitaᷤᷤ
m̃tis: uelamen misterii. Uerbapͥ¬
misilentii discreta. scd̃i secreta:¬
ũba tercii manifestatio mifti
hystoriam nosti. nota mift̾ium
assigna mor alitatẽ. ꝑ sequebiat
titus carnis animũ. Estuabat al¬
salon amore regnandi.hec ẽra
omniũ malorum cupiditas: pl
ẽ. caput exquo pendet uicioꝵ cr¬
suos ponderabat ducentis siclis pi¬
dere publico. Absalon pax patrs
int̃p̃tat᷑ Ipse ẽ iudas. Audipacm
patris. Quimecũ inquit intin¬
git manum in parapside h
me traditurꝰ ẽ. Audi pacẽ fili

Expanded text:
David ne moriatur. Erat autem ChuDavid ne moriatur. Erat autem Chusai, ut scriptum est, amicus David . Sed quomodo amavit eum? Obmutui, inquit David, et humiliatus sum, et silui a bonis . Sic enim fructum silentii justus amat, ut etiam a quibusdam bonis taceat. Sic amat consilium Chusai, ut ponat silentium ori suo custodiam, dum non loquitur nisi per licentiam. Cantat David psalmum pro verbis Chusai: unt tamen silentia. Silentium oris, tranquillitas mentis, velamen mysterii. Verba primi silentii, discreta; secundi, secreta; tertii, manifestio mysterii. Historiam nosti, nota mysteriuassigna moralitatem. Persequebatur etitus carnis animum. Aestuabat Asalon amore regnandi: haec est radix omnium malorum , cupiditas, ipsa est caput, ex quo pendet vitiorum ca tunc crines suos ponderabat ducentis siclis pondere publico. Absalon pax patris interpretatur. Ipse et Judas est. Audi pacem patris: Qui mecum, inquit, intingit manum in paropside, hic me traditurus est . Audi pacem filii:
Abbreviated transcription (Latin):
laudas qd̃ ñdebesꝰ. defendis quod
ñ expedit: oꝑaris quod ñ licet. loq̃ris
que ñdecent. Duesunt tam̃ curie
principum sclarium: quorumd̃a
scilicet quieccł̃ias construunt. et
quorumda qui destruunt. Adutrã¬
q necessarus ẽ. religiosorum accessꝰ.
curialium uͦ monachoꝵ inutilis ce
ꝑiculosꝰ. hec ẽ curiadauid: illa uͦab
salon. In utraq necessariumẽ. ꝯsili
um chusi. Lego achitophelconsilia¬
rium dauid quandoq fuisse: s tam̃
recessisse ab eo. c cum absalon ꝑman¬
sisse. Locꝰ est forsitanut ex quisitius
de adducto loquamur exemplo.
lium chusi. ñ consiliũ achitofeb
Chusisilentium: achitofel runa
frĩs interp̃tatur. uir linguosus
ñ dirigetur int̾ra: uirũ iniustũ
malacapient inintĩtu. Si autem
diligis dies uidẽ bonos: ꝓhibe
lingũa tuam amalo & labia
tua ne loquant᷑ dolum. Hoc ẽ.
consilium chusi: illud achito
fel. Lingua eni sedet inudo &
facile labitur: in illa ruma frm̃.
Insilentio uͦ pax nutrit᷑: seruat᷑

Expanded text:
efendis quod non expedit, operaris quod non licet, loqueris quod non decet. Duae sunt tamen curiae principum saecularium, quorumdam scilicet, qui ecclesias construunt, et quorumdam, qui destruunt. Ad utramque necessarius est religiosorum accessus, curialium vero monachorum inutilis et periculosus. Haec est curia David, illa vero Absalon. In utraque necesum Chusi. Lego Achitophel consiliarium David quandoque fuisse, sed tamen ab eo recessisse, et cum Absalon permansisse . Locus est forsitanti ut exquisitius de adducto loquamur exemplo. lium Chusi, non consilium Achitopel. Chusi silentium. Achitopel ruina fratris interpretatur . Vir linguosus non dirigetur in terra: virum injustum mala capient in interitu . Si autem diligis dies videre bonos. prohibe linguam tuam a malo, et labia tua ne loquantur dolum . Hoc est consilium Chusi, illud Achitoel. Lingua enim sedet in udo, et facile labitur. In illa, ruina fratrum, in silentio vero pax nutritur, servatur
Abbreviated transcription (Latin):
scii sunt & int̾nuncii: curiales posst̃.
appellari. Consilia pͥncipum ꝑu̾sa.
siea scias & int̾ nuntius fias: timeo
ne consentias. Ordo claustri ce ordo
cum diuitibꝰ in occultis ut int̃fi¬
ut rapias pauꝑem. raꝑe pauperem
dum attrahis eum: hicdicis. odiui
eccł̃iam malignantium cecũ impiis
ñ sedebo. Ibidextera tua repleta ẽ.
munĩbꝰ: hiclauas int̾ in nocenteᷤ
manus tuas. Ibi pauꝑum res iuo¬
lent̃ auferuntur: hic apauꝑibus
sponte offerunt᷑. Ibilaudat᷑ peccator
indesidiis anime sue ce iniquus be-¬
nedicitur: hic autẽ benedicitur¬

Expanded text:
scii sunt et internuntii, curiales possunt scii sunt et internuntii, curiales possunt appellari. Consilia principum perversa, si ea scias, et internuntius fias, timeo ne consentias. Ordo claustri et ordo cum divitibus in occultis, ut interfiut rapias pauperem, rapere pauperem dum attrahis eum ; hic dicis: Odivi Ecclesiam malignantium, et cum impiis non sedebo . Ibi dextera tua repleta est muneribus; hic lavas inter innocentes manus tuas. Ibi pauperum res violenter auferuntur; hic a principibus sponte offeruntur. Ibi laudatur peccator in desideriis animae suae, et iniquus benedicitur ; hic autem Dominu