comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Runc autẽ derident me
irnores tẽpore qͦrũ ñdig¬
nabar pres ponere cũ cam¬
bus gregis mei. quoꝵ uirtꝰ
manuũ erat in ꝓnichilo.
& uita ipsa putabant᷑ indi¬
gni egestatẽ & fame steri¬
les. Qui rodebant in solitu¬
dine squalentes calamita¬
te & miseria. & mandebaNT
herbas & arboꝵ cortices:

Expanded text:
unc autem derident me juniores tempore, quorum non dignabar patres ponere cum canibus gregis mei: Quorum virtus manuum erat mihi pro nihilo, et vita ipsa putabantur indigni. Egestate et fame steriles, qui rodebant in solitudine, squallentes calamitate et miseria. Et mandebant herbas, et arborum cortices,
Abbreviated transcription (Latin):
Nunqͥd fiduciã habebis in
magna fortitudine eiꝰ & de¬
relinques ei labores tuos:
Nunqͥd credes ei qđ reddat
sementẽ tͥ. & areã tuã congre¬
get: Penna structionis si¬
milis÷ pennis herodii & ac¬
cipitris. Quȩ derelinqͥt in
t̾ra oua sua. tu forsitan in
pulu̾e calefacies ea: Obliuis
citur qđ pes conculcet ea.
aut bestia agͥ cont̾at. Du¬
rat᷑ ad filios suos qͣsi ñ sint
sui. Frustra laborauit nul¬
lotimore cogente. ꝑ riuauit.
enĩ eã ds̃ sapientia. nec de¬
dit illi intelligentiã. Cum
tẽpꝰ fuerit in altũ alaserig̃.
Ueridet eqͥtẽ & ascensorẽ

Expanded text:
uid fiduciam habebis in magna fortitudine ejus, et derelinques ei labores tuos? Numquid credes ei, quod reddat sementem tibi; et aream tuam congreget? Penna struthionum similis est pennis herodii et accipitris; quando derelinquit in terra ova sua, tu forsitan in pcitur quod pes conculcet ea, aut bestiae agri conterant. Duratur ad filios suos quasi non sint sui; frustra laboravit, nullo timore cogente. Privavit enim eam Deus sapientia, nec dedit illi intelligentiam. Cum tempus fuerit, in altum alas erigit: deridet equum et ascensorem
Abbreviated transcription (Latin):
ingressus es thesauros n¬
uis. aut thesauros gnͣdi¬
nis aspexisti:Quȩ p̃para
ium tempꝰ hostis. indiem
pugne & belli: Per quã
uiam spargitur lux: di¬
uidit᷑ estꝰ suꝑ t̾ram: Quis
dedit uehementissimo ym¬
bri cursũ. & uiã sonantis
tonitrui: ut plueret suꝑ
t̾ram absq homine. in de¬
serto ubi nullꝰ mortaliũ
cõmoratꝰ: ut impleret in¬
uiam & desolatã. & ꝓduc̾et

Expanded text:
es thesauros nivis, aut thesauros grandinis aspexisti? Quae praeparavi in tempus hostis, in diem pugnae et belli? Per quam viam spargitur lux. dividitur aestus super terram? Quis dedit vehementissimo imbri cursum, et viam tonantis tonitrui; ut plueret super terram absque homine in deserto, ubi nullus mortalium commoratur? Ut impleret inviam et de
Abbreviated transcription (Latin):
onagrũ libum. & uincła eiꝰ
qͥs soluit: Cui dedi in solitu¬
dine domũ. & tab̾nacła eiꝰ
in t̾ra salsuginis: Contẽp¬
nit multitudinẽ ciuitatis.
clamorẽ exactoris ñ audit.
Circũspicit montes pascuȩ

Expanded text:
onagrum liberum, et uincula eius quis soluit? Cui dedi in solitudine domum, et tabernacula eius in terra salsuginis? Contemnit multitudinem ciuitatis, et clamorem exactoris non audit. Circumspicit montes pascuae
Abbreviated transcription (Latin):
mo ludis circensib delecta¬
ri.Sic istud abstersit. ut ne
censes putaret. eẽ. celebrandos.
Aiebant aliqui ferarũ eum
uenationib occupari. atq
ab actib publicis intentiõe
eiꝰ abduci. Om̃s feras in mom̃¬
toiussit int̾fici. audire incon¬
sistorio negotia. & danhelis
sp̃u in quib dubitarent senes.
uł ꝑsone alicuiꝰ intuitu du¬
cerent᷑: congruã uͦ adolescen¬
tem uides senilẽ ferre senten¬
tiam. Iactabant inuidi. qđ

Expanded text:
mo ludis circensibus delectamo ludis circensibus delectari: sic istud abstersit, ut ne censes putaret esse celebrandos. Aiebant aliqui ferarum eum venationibus occupari, atque ab actibus publicis intentionem ejus abduci: omnes feras uno momento jussit interfici. 16. Audire in consistorio negotia, et Danielis spiritu, in quibus dubitarent senes, vel personae alicujus contuitu ducerentur, congruam vero adolescentem videres senilemque ferre sententiam. Jactabant invidi, quod
Abbreviated transcription (Latin):
torum plerũq delinqͥt.
sito autẽ meret᷑ ueniã: qͥ
p̾tendit ignorantiã. Pro¬
phetaitaq̃ dicit. Delicta
iuuentutis meȩ & igno¬
rantiȩ ne memineris. Non
dicit delicta iuuentis mee
& scientie ne memineris:s
quasi ꝓpha qͥcito correx̾it
& emendau̾it uicia. iuuen¬
tis ȩtatẽ agnorantiãq pre¬
tendit. Halentimanꝰ qͦq eti¬
am in delicto ꝓpħe similis:
ait. Delicta adolescentiȩ mee¬
& ignorantie meȩ ne memi¬
neris. Nec solũ dixit. s etiã
ante correx̃ errorẽ: ꝗͣ disc̾et
eẽ. lapsũ alicuits erroris.
Itaq dicit. Correctionẽ iu¬
uentutis meȩ ne memine¬
ris. E rror in plurib est: in
paueis correctio. Et qͥd de aliis
dicam. qͥ etiã ludo iuuentu¬
tis putau̾it abstinendũ. re¬
secandam etatis leticiã. seue¬
ritatis publice duriciã molli¬
endam. lenitatẽ senectutis
in alienis annis deferendã
ei qui in ꝑicłm conuicti cri¬
minis uocaret᷑: Ferebat᷑ pri¬

Expanded text:
torum plerumque delinquit: torum plerumque delinquit: cito autem meretur veniam, qui praetendit ignorantiam. Propheta itaque dicit: Delicta juventutis meae et ignorantiae meae ne memineris. Non dicit: Delicta senectutis meae, et scientiae meae ne memineris; sed quasi propheta, qui cito correxerit et emendaverit vitia juventutis, aetatem ignorantiamque praetendit. 14. Valentinianus quoque etiam in delicto Prophetae similis ait: Delicta adolescentiae et ignorantiae meae ne memineris. Nec solum dixit, sed etiam ante correxit errorem, quam disceret esse lapsum alicujus erroris. Itaque dicit: Correctionem juventutis meae ne memineris. Error in pluribus est, in paucis correctio. 15. Et quid jam de aliis dicam, qui etiam ludo juventutis putaverit abstinendum, resecandam aetatis licentiam, severitatis publicae duritiem molliendam, lenitatem senectutis in alienis annis deferendam ei, qui in periculum convicti criminis vocaretur? Ferebatur pri
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ tulerit in iuuentute iu¬
gum. singłarit᷑ sedebit & si¬
lebit. reuelata sibi gaudens
diuine remunerationis et̾¬
na misteria. Aut certe sile¬
bit ñ opꝰ habens excusatiõe
peccati. cũ matura confessio
& sic intelligi. s m̃ quicito
portau̾it iugũ u̾bi. hoc ÷ a
iuuentute: ñ se miscebit
cũ iuuenib. s sedebit seor¬
sum & silebit: donec plena
se ꝑfectione uirtutis erudi¬
at. & magnã induat ammo
pacientiam. dabitq ꝑcu¬
cienti maxillã suã. et̾iã ce¬
dis contentꝰ iniuriã: ut man¬
datis obsequat᷑ celestib
Magnum. ẽ. em̃ uł abstinere
a uiciis iuuentutis. uł ea in
ipso iuuentutis uestibulo
derelinquere.atq ad serio¬
ra conu̾ti. lubricȩ enĩ& ꝑ
Deniq salomon ait. Triast̃
mimpossibilia intelligere.
& qͣrtũ qđ ñ cognosco. Uesti¬
gia aqͥle uolantis. & uias
serpentis in pet᷑. & semitas
memineris. Iuuenis enĩ ñ
solũ fragilitate lubrice
etatis ꝓlabit᷑: uerũetiam
ignoratia celestiũ manda¬

Expanded text:
go tulerit a juventute jugum, singulariter sedebit, et silebit, revelata sibi gaudens divinae remunerationis aeterna mysteria. Aut certe silebit, non opus habens excusatione peccati, quod matura confessionet sic intelligi, quoniam qui cito portaverit jugum Verbi, hoc est, a juventute, non se miscebit cum juvenibus, sed sedebit seorsum et silebit; donec plena se perfectione virtutis erudiat, et magnam 1178 induat animo patientiam: dabitque percutienti maxillam suam, etiam caedis contemnens injuriam; ut mandatis obsequatur coelestibus. 13. Magnum est enim vel abstinere a vitiis juventutis vel eam in ipso juventutis vestibulo derelinquere, atque ad seriora converti; lubricae enim et Denique Salomon ait: Tria mihi inpossibilia intellegere et quartum quod non agnosco: uestigium aquilae uolantis et uiam serpentis in petra et semitas memineris . Juvenis enim non solum fragilitate lubricae aetatis prolabitur, verum etiam ignorantia coelestium manda
Abbreviated transcription (Latin):
lilia. Ceruix tua sic̃ turris
eburnea. ocłi tui stagna nie
sebon. Bonꝰ umbilicꝰ anime
uirtutũ omĩũ capax. sic cra-¬
ter ab ipso fidei auctore tor¬
natꝰ. Sapiencia enĩ in crat̾e
miscuit uinũ suũ dicens.
uenite edite panes meos: &
bibite tnũ qđ miscui uob̃.
Ergo umbilicꝰ iste tornatꝰ omi
decore uirtutũ: ñ deficit mu¬
uelut frum̃tario cibo reple¬
bat᷑: s etiã gre suauitate. qͦ
florebat ut liliũ. Ceruix qͦq
eiꝰ candida & pura iugo xp̃i
sponte subiecta. cogitationeᷤᷤ
racionabiles fidei. honorcir¬
ademata. s d̾nici sanguinis
insignia coronarent. Merito
tanquã rex peccati uictor. &
celesti corona redimitꝰ ascen¬
dit. cuiꝰ animȩ dicit ds̃ u̾bũ.
Quid pulchra & suauis facta
es caritas in deliciis tuis: Pul¬
chra ꝑuirtutis decorẽ. suainis
ꝓ gr̃a. ꝓcera sic̾ palma que
uncentis. ẽ. p̃miũ. Huic ascen¬
denti anime gͣcianꝰ frͣ occur¬
rit: & cõplexꝰ eã dicit. E go
Nel qđ sibi eũ cupiat herere.

Expanded text:
tua sicut turris eburnea. Oculi tui sicut stagna in Esebon . Bonus umbilicus animae, virtutum omnium capax, sicut crater ab ipso fidei auctore tornatus. Sapientia enim in cratere miscuit vinum suum, dicens: Venite, edite panes meos, et bibite vinum, quod miscui vobis . Umbilicus ergo iste tornatus omni decore virtutum non deficit mivelut frumentario cibo replebatur, sed etiam gratia suavitateque florebat sicut lilium. Cervix quoque ejus candida et pura, jugo Christi sponte subjecta, cogitationes rationabiles, fidei odor, cirademata, sed Dominici sanguinis insignia coronarent. 70. Merito tamquam rex peccati victor, et coelesti corona redimitus ascendit, cujus animae dicit Deus Verbum: Quam pulchra et suavis facta es, charitas, in deliciis tuis ! Pulchra per virtutis decorem, suavis per gratiam. Procera sicut palma, quae vincentis est praemium. 71. Huic ascendenti animae Gratianus frater occurrit, et complexus eam dicit: Ego vel quod sibi eum cupiat inhaerere,
Abbreviated transcription (Latin):
bens in se imagine̾ xp̃i. lalib
enĩ ꝓseqͥt᷑ eccłia in canticis
xp̃m. Nec iniuriã putes. Ca-¬
ractere dñi inscribunt᷑ & ser¬
uuli. & nomine imꝑatoris
signant᷑ milites. Deniq &
um lo quebat᷑. & dñm reuela¬
bat. Et de ioseph dictũ. ẽ. filiꝰ
ms̃ ampliatꝰ. filiꝰ m̃s ampliatꝰ

Expanded text:
in se imaginem Christi; talibus enim prosequitur Ecclesia in Canticis Christum. Nec injuriam putes: charactere Domini inscribuntur et servuli, et nomine imperatoris signantur milites. Denique eum loquebatur, et Dominum revelabat. Et de Joseph dictum: Filius meus ampliatus, filius meus 1190 ampliatus
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tristes sitis. sic̃ & cet̾i qͥ spẽ
ñ habent. Nam si credimꝰ qđ
ita & ãs illos qͥ dormiert̃ ꝑ
rãm adducet cũ ipso. Manet gͦ
eos uita. qͦs manet refurrectio.¬
&d sigentes qui spem refurrecti¬
onis ñ habent hoc uno seconso¬
lant᷑ qͦ dicant qdđ nullus pͦ mor¬
tem sensus sit defunctoꝵ. ac
ꝑ hoc nullꝰ remaneat sensus
metuenda ñ sit. eo qđ finis sit
custodires. abscondes medo¬
nec mitiget᷑ iratua. & consti¬
tuas mͥ tempꝰ in qͦ memor sis
mei. Si enĩmortuus fuerit hõ
uiuet. cũ sũmas diesuite mee
sustinebo. donec iterũ fiam.
lunc uocabis & ego tͥ obediã.
oꝑa autẽ manuũ tuarũ ne
despicias. Esto tam̃ dolendũ
sit qđ pͥmeua obierit etate:
gͣtulandũ tam̃ qdđ uirtutũ
stipendiis ueteranꝰ decesserit.
Tanta enĩ fuit emendatio
uitȩ eiꝰ in illoomĩb ludibrio
adolescentie tẽpore. tanta
laus morũ eiꝰ: ut omnẽ me¬
moriã doloris obducat. Qđ

Expanded text:
s, ut non tristes sitis, sicut et caeteri qui spem s, ut non tristes sitis, sicut et caeteri qui spem non habent. Nam si credimus quod ita et Deus illos qui dormierunt per Jesum, adducet cum eo . Manet ergo eos vita, quos manet resurrectio. 45. Quod si gentes, quae spem resurrectionis non habent, hoc uno se consolantur, quod dicant quod nullus post mortem sensus sit defunctorum, ac per hoc nullus remaneat sensus metuenda non sit, eo quod finis sit custodires, et absconderes me, donec mitigetur ira tua, et constituas mihi tempus, in quo memor sis mei. Si enim mortuus fuerit homo, vivet. Consummans dies vitae meae sustinebo, donec iterum fiam. Tunc vocabis, et ego tibi obediam: opera autem manuum tuarum ne despicias . 46. Esto tamen, dolendum sit quod primaeva obierit aetate; gratulandum tamen quod virtutum stipendiis veteranus decesserit. Tanta enim fuit emendatio vitae ejus in illo omnibus lubrico adolescentiae tempore, tanta laus morum ejus, ut omnem memoriam doloris obducat. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
ille uiuat in pectore. ille sem
ꝑ in ocłissit: semꝑ in alloqͥ¬
is. semꝑ inmentib. Ille iam
talis ut nichil ei timeatis sic̃
ante. obliuiscamini eiꝰ erũp-¬
nam: teneatis gr̃am. Ille uo¬
bis auxiliatur᷑ sꝑet᷑. ille no¬
ctib p̾sul assistat. Illũ a
uob nec iã sompnꝰ excludat.
ꝓpt̾ ipsũ delectet quies. ut uo¬
bis gratior reu̾tat᷑. In uob̾. ẽ.
filię ut frẽm uobis iã nemo
possit auferre. s corpꝰ eiꝰ te¬
nere desidatis. tumulũ circũ¬
fuse tenetis. Ille tumulꝰ uob̃
fr̃is babitatio sit. ille sit au¬
la palacii. in qͦ cara uob m̃bra
requiescent. E dͦ si mead illũ
reuocatis dolorẽ. qđ cito exces¬
sit e uita: nec ego abnuo in¬
matura obisse etate quẽ nr̃e
uitȩ tẽporib fulcire cuꝑemꝰ.
ut de nr̃isan nis iuueret.
qͥ fungi n potuit suis. S qͦto
utrũ aliqͥs sit pͦ mortẽ senfꝰ
& iuget. & remanebit in cor¬
pore. & faciet illud cũ refu-

Expanded text:
ille vivat in pectore, ille amille vivat in pectore, ille am in osculis, semper in alloquiis, semper in mentibus: ille jam talis, ut ei nihil timeatis sicut ante. Obliviscamini ejus aerumnam, teneatis gratiam. Ille vobis auxiliaturus speretur, ille noctibus 1186 praesul assistat, illum a vobis jam nec somnus excludat. Propter ipsum delectet quies, ut vobis gratior revertatur. In vobis est, filiae, ut fratrem vobis jam nemo possit auferre. 42. Sed corpus ejus tenere desideratis, tumulum circumfusae tenetis. Ille tumulus fratris vobis habitatio sit, ille sit aula palatii, in quo chara vobis membra requiescent. 43. Quod si me ad illum revocatis dolorem, quod cito excessit e vita: nec ego abnuo immatura obisse aetate, quem nostrae vitae temporibus fulcire cuperemus; ut de nostris annis viveret, qui fungi non potuit suis. 44. Sed quaero utrum aliquis sit post mortem sensus, et viget, et remeabit ad corpus; et faciet illud, cum refusa
Abbreviated transcription (Latin):
mea ñ merui: affectũ pater¬
num exhibere desidero. Illũ
intueor in uob̃. illũ teneo.
mo utrũq germanũ qͦs ue¬
lut ocłos effessos marbitror.¬
tores qͣm diligunt. Qnto mͥ
beatiꝰ maximꝰ minabat᷑. In
illiꝰ odio laus erat. in horũ
amore supplicii feralis here¬
ditas. Utinã filii ꝓ uob̾ licu¬
obire pignorib. S ad ur̃a
tar. qnuis rerũ gestarũ acer¬
bitas. uuim omne consolatio¬
nis absorbeat. Quȩ si breuis
sit: nicbil affert quo mestũ
affectũ demulceat. Sin ꝓli
longiorẽ affert ammonitio¬
nem doloris. Quo enĩ ꝓlixior
fueris: hoc magis in consolan¬
quodã sermonis mei ur̃as ab¬
stergam lacͥmas. neq enĩ id fa-¬
cere uellem etiã si possem. Est
eniꝰ piis affectib quedã flen-¬
di uoluntas. & plerũq gͣuis
lacͥmas euaporat dolor. S id
postulo. ne uł infixũ pectori
ur̃ofrẽm duris gemitib re¬
uellatis. ue adu̾tatis plan-¬
ctib. uł reqͥescentẽ excitetis.
Ille uobismaneat in corde.

Expanded text:
n merui, affectum paternum exhibere desidero. Illum intueor in vobis, illum teneo, mo utrumque germanum, quos velut octores, quam diligunt. Quanto mihi beatius Maximus minabatur? In illius odio laus erat, in horum amore supplicii feralis haereditas. Utinam, filii, pro vobis liquobire pignoribus. 40. Sed atar, quamvis rerum gestarum acerbitas vim omnem consolationis absorbeat. Quae si brevis sit, nihil affert quo moestum affectum demulceat: sin prolixior, longiorem affert admonitionem doloris. Quo enim prolixior fueris, hoc magis in consolanquodam sermonis mei vestras abstergam lacrymas; neque enim id facere vellem, etiamsi possem: est enim piis affectibus quaedam etiam flendi voluptas, et plerumque gravis lacrymis evaporat dolor. Sed id postulo, ne vel infixum pectori vestro fratrem duris gemitibus revellatis, vel avertatis planctibus, vel requiescentem excitetis. Ille vobis maneat in corde,
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. Reqͥescamꝰ inqͥt in castel¬
lis. ostendens illic. eẽ. reqͥẽ
tutiorẽ: qͣ septo celestis refu¬
gii munita atq uallata.
ñ exagitet᷑ scłariũ incursib
bestiarũ. In forib inquit
nr̃is om̃s fructus arborũ. no

Expanded text:
. Requiescamus, inquit, in castellis , ostendens illic esse requiem tutiorem, quae septo coelestis refugii munita atque vallata, non exagitetur saecularium incursibus bestiarum. 74. In foribus inquit, nostris omnes fetus arborum: n
Abbreviated transcription (Latin):
speciosa sic̃ luna. electa sicut
sol: Uideormͥ te uidere ful¬
gentẽ. uideor audire dicentẽ.
ꝓcessit. dies celestis appropin¬
istis de tenebris huiꝰ scłi.
& ut luna resplendes: ut
sol refulges. Et bene ut lu¬
na. qͥa & ante inumbra licet
istiꝰ corporis refulgebas. &
t̾rarũ tenebras illumma¬
bas: & nẽ lum̃ a sole iusti¬
cie mutuata clarũ dedu

Expanded text:
speciosa ut luna, electa ut speciosa ut luna, electa ut sol . Videor mihi te videre fulgentem, videor audire dicentem: errena praecessit, dies coelestis appropinisti de tenebris istius saeculi, et ut luna resplendes, ut sol refulges. Et bene ut luna, quia et ante in umbra licet istius corporis refulgebas et terrarum tenebras illuminabas, et nunc lumen a sole justitiae mutata clarum
Abbreviated transcription (Latin):
eo qdđ in u̾bis eiꝰ iusticia
refulgeret. in factis & oꝑib
reniteret gr̃a. in qͦ & plenũ
uirtutis auctoritatisq re¬
galis. eẽt. alloqͥum. nec in¬
flexa alocomortis t̾rore con¬
stantia. & factoꝵ p̃ciosa &
em̃data correctio. Omĩs enĩ
ces eiꝰ dulcedines. & totꝰ de¬
sidium. Quã dulcia enĩ oĩa
iudicia eiꝰ uniu̾soꝵ faucib
adhesert̃. qͣnta gra sermo¬
nes ipsiꝰ singłi recensent᷑:
Quẽ admodum fili desidera¬
ris apopłis: Michi certe im¬
presisti quȩ pectore teneo
uerbailla postrema. qͥb me
adesse tͥ fieri postulabas.
Requi sisti ipse de metesti¬
moniũ iudicii głosi: ego te
fidẽ meã exhibere ñ potui
qͣm parabã. Dix̃ tam̃ abseis.
audiuit. lenet᷑ in celo res¬
ponsio mea: & si ñ tenet᷑
in t̾ris. Obligatꝰ sũ deo:
& si ñ potui homĩb obliga
ri. Locutꝰ de corpore tuo. nc̃
alloqͦr animã tuã. dignã
ꝓpħicis ornamentis. hisdẽ
gͥ utar exordiis. Quȩ nam
est hec ꝓspiciens sic̃ dilucłm.

Expanded text:
eo quod in verbis ejus justitia refu geret, in factis et operibus reniteret gratia: in quo et plenum virtutis et auctoritatis regalis esset alloquium, nec inflexa aliquo mortis terrore constantia, et factorum pretiosa et emendata correctio; omnis enim cedines, et totus desiderium . Quam dulcia enim omnia judicia ejus universorum faucibus adhaeserunt! Quanta gratia sermones ipsius singuli recensentur! Quemadmodum, fili, desideraris a populis? Mihi certe impressisti, quae pectore teneo verba illa postrema quibus me vadem tuum fieri postulabas. Reliquisti ipse de me testimonium judicii gloriosi. Ego tibi fidem meam exhibere non potui, quam parabam; dixi tamen absens, audivit. Tenetur in coelo sponsio mea, etsi non tenetur in terris. Obligatus sum Deo, etsi non potui hominibus obligari. 64. Locutus sum de corpore tuo, nunc alloquar animam tuam dignam propheticis ornamentis. Iisdem igitur utar exordiis: Quaenam est haec prospiciens sicut diluculum,
Abbreviated transcription (Latin):
Speciosos enĩꝓcessus habu¬
isti in corpore. tanqͣm calcia¬
mento eo usa. ñ ut inuolucͣ
ut qͣsi suꝑior & eminentior
q̃ uelles tuũ circũferres sine
ulla offensione uestigium.
Helcerte sic̃ calciam̃tũ illud
ex solũe. sic̃ moyses fecit cui
aminadab: ille popłi pͥncepꝰ.
cti sunt gressus tui in calcia¬
mentis filia aminadab: mo¬
duli femoꝵ tuoꝵ similes tor
quib. Hoc .ẽ. consonans si¬
bi in omib factis suis gr̃a
atq moderatio magnorũ
eqͣuit signa tͥumphoꝵ. De-¬
niq moderatione tua & tnͣ¬
quillitate pacifica. nec gal¬
lia hostẽ sensit: ytalia hostẽ
reppulit. qͥ eiꝰ finib immine¬
bat. lorqͤs autẽ insignia. eẽ.

Expanded text:
speciosos enim processus habuspeciosos enim processus habuisti in corpore, tamquam calceamento eo usa, non ut involucro; ut quasi superior et eminentior, quo velles tuum circumferres sine ulla offensione vestigium: vel certe sicut calceamentum illud exsolveres, sicut Moyses fecit, cuiAminadab, ille populi princeps: cti sunt gressus tui in calciamentis, filia Aminadab. moduli femorum quibus , hoc est, consonans sibi in omnibus factis tuis gratia atque moderatio, magnorum aequavit insignia triumphorum. Denique moderatione tua et tranquillitate pacifica nec Gallia hostem sensit, et Italia hostem repulit, qui ejus finibus imminebat. Torques autem insignia esse
Abbreviated transcription (Latin):
apꝓpinqͣntẽ deo. & rapido
uolatu sic̃ aqͥla quȩ t̾rena
st relinquentẽ. Conũtere
sunamitis. conũtere & uide¬
bimuste. Conũtere ad nos
pacifica. ut głam tuã sororib
monstres. & incipient se tue
quietis & gr̃e securitate sola¬
uertere. ut te uideamꝰ & rur¬
sus conũtere atq ad illam
ierłm ciuitate᷑ scõꝵ tota in¬
tentione festina. Aut certe
uidebitis in qͥt insunamiti¬
de. quȩ uenit sic̃ chori castro¬
rum: hoc. ẽ. in ea que mul¬
tum &̃ adu̾sũ plurimos in
corpore p̾liata. ẽ. Et enĩ pu¬
gnauit adu̾sus extͣneos ho
adu̾sus corporis fragilitates.
aduersus multiplices passi¬
ones. idõ audiuit adño. Con¬
uertere sunamitis. Conu̾sa
.ẽ. ad pacẽ semel in scło. con¬
uersa .ẽ. it̾ata cõmunione
ad gr̃am xp̃i. Et idõ pulchra
conu̾sio eiꝰ in scło. Pulcher¬
rimꝰ incessus eiꝰ. & uolatꝰ in
celum: unde mereret᷑ audire.
Speciosi facti ft᷑ gressus tui
in calcianttis filia amina¬
dab: hoc.ẽ. filia pͥncipis.

Expanded text:
ntem Deo, et rapido volatu sicut aquilam, quae terrena sunt, relinquentem. 65. Convertere, Solamitis, convertere; et videbimus te . Convertere ad nos pacifica; ut gloriam tuam sororibus tuis monstres, et incipiant se tuae quietis et gratiae securitate solavertere, ut te videamus, et rursus convertere, atque ad Hierusalem illam civitatem sanctorum tota intentione festina. Aut certe videbitis, inquit, in Solamitide, quae venit sicut chori castrorum ? hoc est, in ea quae multum et adversus plurimos in corpore praeliata est. Etenim pugnavit adversus extraneos hosadversus corporis fragilitates, adversus multiplices passiones. Audivit a Domino: Convertere, Solamitis . Conversa est ad pacem semel in saeculo, conversa est iterata communione ad gratiam Christi; et ideo pulchra conversio ejus in saeculo, pulcherrimus incessus ejus et volatus in coelum. 67. Unde meretur audire: Speciosi facti sunt gressus tui in calceamentis, filia Aminadab , hoc est, filia principis;
Abbreviated transcription (Latin):
ens te foris oscłabor te. assu¬
mam te. & inducã in domũ
matͥs mee: & insecretũ eiꝰ qͣ
concepitme. Potu tͥ dabo
a uino oꝑosi unguenti. a flu¬
Leua eiꝰ sub caput meũ. &
dext̾a eiꝰ cõplectet᷑ me. Pro¬
mittit fr᷑ augustȩ memoriȩ
gͣtianꝰ. p̾sto sibi fructꝰ diuer¬
sarũ. eẽ. uirtutũ. Fuit enĩ &
ipse fidelis in dño. piꝰ atq
mansuetꝰ puro corde. Fuit
etiã castꝰ corꝑe. qͥ pret̾ con¬
iugiũ nescierit femine al
consuetudinem. Ideo info¬
ribus sedis suȩ habet fructꝰ
paratos nec longe petendos.
offert que seruauerit fr̃i.
noua & uet̾a. hoc . ẽ. testam̃¬
tiuet̾is & eungelii sacͣmen-¬
ta & dicit Ruis dabit te fr̃¬

Expanded text:
assumam te, et inducam te in domum matris meae, et in secretum ejus quae concepit me. Potum dabo tibi a vino operosi unguenti, a fluLaeva ejus sub caput meum, et dextera ejus complectetur me . Promittit fratri augustae memoriae Gratianus praesto sibi fructus diversarum esse virtutum; fuit enim et ipse fidelis in Domino, pius atque mansuetus, puro corde. Fuit etiam castus corpore, qui praeter conjugium nescierit feminae alterius consuetudinem. 75. Ideo in foribus sedis suae habet fructus paratos, nec longe petendos. Offert quae servaverit fratri nova et vetera, hoc est, et Testamenti veteris, et Evangelii sacramenta, et dicit
Abbreviated transcription (Latin):
ne cognouit meruit. Solue
inqͣm seruo tuo ualentinia¬
no munꝰ qđ concupiuit. mu¬
nus qđ poposcit. sanꝰ. robu¬
stus. incolumis. Si affectus
egritudine distulisset. tam̃
ñ penitꝰ a tua miscłia. eẽt.
alienꝰ qui celeritate tẽpo¬
ris. eẽt. ñ uoluntate frauda
uit. qui ante diem mortistẽ¬
plorũ pͥuilegia denegauit.
his urgentib qͦs reuereri pos¬
sed. Astabat uiroꝵ catua
gentiliũ. supplicabat senatꝰ.
Non metuebat hominib.
displic̾e: ut tͥ soli placeret
in xp̃o. Qui habuit sp̃m tuũ.
martyres si catecumini fue¬
rint coronant᷑. Non enĩco¬
ronant᷑: s nͨ iniciant᷑. Qđ
si suo abluunt᷑ sanguine:
& hunc sua uoluntas ab¬

Expanded text:
ne cognovit, emeruit. Solve, ne cognovit, emeruit. Solve, inquam, servo tuo Valentiniano munus, quod concupivit: munus quod poposcit sanus, robustus, incolumis. Si affectus aegritudine distulisset, tamen non penitus a tua misericordia esset alienus, qui celeritate temporis esset, non voluntate fraudatumquam negavit, qui ante diem mortis templorum privilegia denegavit, his urgentibus, quos revereri posset. Adstabat virorum caterva gentilium, supplicabat senatus: non metuebat hominibus displicere, ut tibi soli placeret in Christo. Qui habuit spiritum tumartyres, si catechumeni fuerint, coronentur; non enim coronantur, si non initiantur. Quod si suo abluuntur sanguine, et hunc sua pietas ab
Abbreviated transcription (Latin):
putatis ur̃i. eẽ. supplicia: Si fre
ur̃m redimere possetis exitio:
nollet tam̃ ille ur̃a afflictioe
resuscitari. qͥ se meliꝰ credit in¬
riã. qui ꝓ uob selibent̾ fuit
paratꝰ offerre: qͥ ipso nr̃i dolo¬
ris die dicit᷑ hanc solã emifisse
diẽ. Ne miseris sororib meis.
Itaq magis ur̃a destitutionẽ:
qͣm suã mortẽ dolebat. S au¬
dio uos dolere qđ ñ acceꝑit
sacͣmentũ baptismatis. Dici¬
te mͥqͥd aliud. ẽ. in uobis m
si uoluntas. nisipetitio: Aut¬
qui etiã dudũ hoc uoti ha
buit ut cũ in italiã uenisset
iniciaret᷑. & ꝓximo baptita¬
ri se a me uelle significauit.
& idõ pre cet̾is causis me acci¬
endũ putauit. Non habet ro¬
gͦ grãm qͣm desid̾auit: Non
habet gͦ gr̃am qͣm poposcit:
Et quia poposcit: accepit.
morte p̾uentꝰ fuerit. anima
eiꝰ in requie erit: Solue gͥ pa¬
ter sc̃e munꝰ seruotuo. qđ¬
moyses qͥa in spu uidit. ac¬
cepit: qđ da qͥa ex reuelatio¬

Expanded text:
putatis vestra haec esse supplicia? Si fratrem putatis vestra haec esse supplicia? Si fratrem vestro redimere possetis exitio, nollet tamen ille vestra afflictione resuscitari; quia se melius viriam qui pro vobis se libenter fuit paratus offerre, qui ipso nostri doloris die dicitur hanc solam emisisse vocem. Vae miseris sororibus meis! Itaque magis vestram destitutionem, quam suam mortem dolebat. 51. Sed audio vos dolere, quod non acceperit sacramenta baptismatis. Dicite mihi quid aliud in nobis est, nisi voluntas, nisi petitio? Atqui etiam dudum buit ut, cum in Italiam uenisset, initiaretur et proxime baptizari se a me significauit et ideo prae caeteris causis me accercendum putauit, non habet ergo gratiam quam desiderauit? non habet quam poposcit? Et quia poposcit accepit. morte praeuentus fuerit, anima eius in requie erit? Solue igitur, Pater sancte, munus seruo tuo. ses quia in spiritu vidit, accepit: quod David, quia ex revelatio
Abbreviated transcription (Latin):
ad p̾liũ uouerat. qͥa id re-¬
rum potiꝰ offerret dño: qđ
sibipͥmũ occurreret pͦ ui-¬
ctoriã. Reu̾tenti uͦ occurrit
filia agnara pietatis. ignara
ꝓmissi. Hidit eã. ingemuit
pat̾ dicens. Heu me filia. im¬
pedistime. in stimulũ dolo¬
ris facta esmͥ. Ego uͦ aꝑui os
meũ de te ad dñm: & ñ pot̾o
au̾tere. Illa dix̃ ad eũ. Pat̃. si
in me aꝑuisti os tiuĩ: fac mͥita
ut exiit de ore tuo. Et it̾um
dixit. Sine me mensib duob
& uadens flebo inmontib
suꝑ uirginitatẽ meã. ego &̃
cõpares amitȩ meȩ. Itaq duo¬
bus exactis regressa mensib
sacrificii munus impleuit.
Que decreto popłi istł qͣt̾ns
inannos dieb ab eiꝰdẽ plebis
feminis deplorat᷑. Ad deflen¬
dum gͥ uirginitatis sue flo¬
rem duossat.eẽ. menses iepte
filia iudicauit. & adhuc ñ
uenerat resurrectio. & hoc spa¬
cio tep̃oris satis putauit apau¬
cis ẽẽ. defletã. Nobiscũ om̃s
popłi defleuert̃. om̃s inge¬

Expanded text:
ad praelium voverat quia id read praelium voverat quia id rerum potitus offerret Domino, quod sibi primum occurreret. Post victoriam revertenti occurrit filia, ignara pietatis, ignara promissi. Vidit eam, et ingemuit pater, dicens: Heu me, filia, impedisti me, in stimulum doloris facta es mihi. Ego enim aperui os meum de te ad Dominum, et non potero avertere. Illa dixit ad eum: Pater, si in me aperuisti os tuum, fac mihi ut exiit de ore tuo. . Et iterum dixit: Sine me mensibus duobus, et vadens flebo in montibus super virginitatem meam ego, et compares amicae meae . Itaque duobus exactis regressa mensibus, sacrificii munus implevit; quae decreto populi Israel quaternis in anno diebus ab ejusdem plebis feminis deplorabatur. 50. Ad deflendum igitur suae virginitatis florem duos sat esse menses Jephte filia judicavit, et adhuc non venerat resurrectio; et hoc spatio temporis satis putavit a paucis se esse defletam; vobiscum omnes populi defleverunt, omnes inge
Abbreviated transcription (Latin):
moriturũ filiũ flebat: mor¬
tuũ ñ dolebat. Flebat ne sͥ
eriꝑet᷑. s flere desiuit erep¬
tũ: quẽ sciebat. eẽ. cũ xp̃o.
Et ut scias uerũ . eẽ. qđ afsero:
incestũ amon fleuit occisũ.
Parricidaᷤ ab salon doluit
dum. quia illos sibi ꝑisse ꝓ
scelere: hunc pro innocentia
credidit. eẽ. uicturũ. Nichil
gͦ habetis qđ gͣuissime dole¬
atis infrẽ. homo natꝰ. ẽ. huma¬
ne. fuit obnoxiꝰ fragilitati.
Auob̾ qͦq ipsis tã acerba in¬
cidisse patient᷑ ferre debetis.
que uidetis uobis cõmunia
.eẽ. cũ sc̃ĩs. Etiã dd̃ amissis filiis
destitutꝰ. ẽ Optasset illosta¬
les obire. qͣlis uobis ereptꝰ. ẽ
fr̃. Ille cͥmina doluit: nexitũ
silioꝵ. S esto. fuerit inge¬
miscendũ. qͦusq luctꝰ tẽpora
ꝓtͣhant᷑. Duorũmensiũ curri¬
cula in fr̃ni funeris cotidia¬
no clausistis amplexu. Sola
in scͥpturisiepte filia fletꝰ
sui tẽpora postulauit. co¬
gnito qđ pat̾ eiꝰ ꝓfecturus

Expanded text:
moriturum filium flebat, mortuum non dolebat . Flebat ne sibi eriperetur, sed flere desivit ereptum, quem sciebat esse cum Christo. Et ut scias verum esse quod assero, incestum Ammon filium flevit occisum , parricidam Abessalon doluit dum, quia illos sibi periisse pro scelere, hunc pro innocentia credidit esse victurum. 48. Nihil ergo habetis quod gravissime doleatis in fratre: homo natus est, humanae fuit obnoxius fragilitati.uoque ipsis tam acerba incidisse patienter ferre debetis, quae videtis vobis communia esse cum sanctis. Etiam David amissis filiis destitutus est: optasset illos tales obire, qualis vobis frater ereptus est; ille crimina doluit, non exitum filiorum. 49. Sed esto fuerit ingemiscendum. Quousque luctus tempora protrahuntur? Duorum mensium curricula in fraterni funeris quotidiano clausistis amplexu. Sola in Scripturis Jephte filia fletus sui tempora postulavit, cognito quod pater ejus profecturus
Abbreviated transcription (Latin):
uideris. s stabat & sc̃a maria
iuxta crucẽ filii & spectabat
uirgo sui unigeniti passionẽ.
Stantẽ illã lego. flentẽ ñ lego.
Unde dix̃ ei filiꝰ. Mulier. ecce
filius tirus. & discipło dixit.
ecce mat̾ tua. hereditatẽ ca¬

Expanded text:
videtis; sed stabat et sancta Maria videtis; sed stabat et sancta Maria juxta crucem Filii, et spectabat Virgo sui unigeniti passionem. Stantem illam lego, flentem non lego. Unde dixit ei Filius: Mulier, ecce filius tuus. Et discipulo dixit: Ecce mater tua ; haereditatem
Abbreviated transcription (Latin):
ledet. Priuatĩ tam̃ qͣntũ ex
ꝓposito nobiliũ puellarũ
adu̾timꝰ. piũ sc̃is sororib im¬
pressit affectũ: ut concedendi
predii uoluntatẽ hab̾ent &
indiciũ. Darent uͦ digne
tanto fr̃i germanȩ que id
qđ mat̾ sͥ reliquerat mallent
de suo potiꝰiure laxare: qͣm
frẽmin sua causa uerecundiã
sustinere. Hec. ẽ. uob̾sce ani¬
me hereditas. p̾ciosior fr̃nȩ lau¬
dis & głe. his uos piꝰ frͣ nobilio¬
res & ditiores reddidit. qͥ caput
culis. manꝰ ur̃as ñ tam regalib
ambiebat insignib: qͣmimꝑa¬
torio ore lambebat. In ur̃e fru¬
ctu p̾sentiȩ omne ponebat so¬
laciũ. ut nec ipsãnimie deside¬
raret uxorẽ. Ideo nuptias dif-
cebat affectus. Hec uobis desi¬
deroam plius qͣm dolo¬
ris. intot fr̃na gła plꝰ reficiat
mentẽ qͣm dolor torqueat.
Pascunt frequent̾ & lacrime.
& mentẽ alleuant fletꝰ. Re¬
frigerant pectꝰ. & mestũ so¬
lant᷑ affectũ. Durũ qͥdẽ funꝰ

Expanded text:
laederet. Privatim tamen, quantum ex laederet. Privatim tamen, quantum ex proposito nobilium puellarum advertimus, pium sanctis sororibus impressit affectum; ut concedendi praedii voluntatem haberent, indicium darent. Vere dignae tanto fratre germanae, quae id quod mater sibi reliquerat, mallent de suo potius jure laxare, quam fratrem in sua causa verecundiam sustinere. 38. Haec est vobis, san haereditas pretiosior fraternae laudis et gloriae, his vos pius frater nobiliores et ditiores reddidit, qui 1185 culis: manus vestras non tam regalibus ambiebat insignibus, quam imperatorio ore lambebat. In vestrae fructu praesentiae omne ponebat solatium, ut nec ipsam nimie desideraret uxorem. Ideo nuptias diffecebat affectus. Haec vobis desiderio amplius, quam dolori sint; ut fraterna gloria plus reficiat mentem, quam dolor torqueat. Pascunt frequenter et lacrymae, et mentem allevant: fletus refrigerant pectus, et moestum solantur affectum. 39. Durum quidem funus
Abbreviated transcription (Latin):
in ipsis se consolabat᷑. in ipsis
relaxabat animũ. & fessa
curis corda mulcebat. Roga¬
bat eas ut si qͦ puericie suȩ
lapsu.si sermone aliqͦ offen¬
se afr̃e uident᷑ ignoscerent.
ueniã sibi adño dõ dep̾caren¬
tur. ooanꝰ. capita sororũ oscła¬
bat᷑. immemor imꝑii. memor
germanitatis. Et qntomagis
aliis potestatis iure presta¬
ret: hoc se magis humilẽ
sororib exbibebat. Roga¬
bat ut ñ meminissent iniu¬
sriȩ
meminissent gr̃e. Acciderat
ut quoddã de earũ possessioe
audiret negociũ. Lantꝰ enim
erat. ut etiãin causa sororũ
equus fore arbit̾ a ꝓuinciali¬
bus estimaret᷑. Qđ & si circa
scãs necessitudines suas carita¬
te ꝓpenderet. tam̃ pietate
uit negotiũ ñ de iure. s de
possessione predii. Hinc pietas
ꝓsororib. inde miscdia ꝓ orpha¬
ni causa certabat: ut ꝓ eo apd̃
ipsas int̾ueniret sorores. Re¬
misit ad iudicẽ publice nego¬
cium. ne aut iusaut pietatẽ

Expanded text:
in ipsis se consolabatur, in ipsis in ipsis se consolabatur, in ipsis relaxabat animum, et fessa curis corda mulcebat. Rogabat eas, ut si quo pueritiae suae lapsu, si sermone aliquo offensae a fratre viderentur, ignoscerent, veniam sibi a Domino Deo deprecarentur. Manus, capita sororibus osculabatur, immemor imperii, memor germanitatis: et quanto magis aliis potestatis jure praestaret, hoc se magis humilem sororibus exhibebat. Rogabat ut non meminissent injuriae, meminissent gratiae. 37. Acciderat ut quoddam de earum possessione audiret negotium; tantus enim erat, ut etiam in causa sororum aequus forte arbiter a provincialibus aestimaretur: quod etsi circa sanctas necessitudines suas charitate propenderet, tamen pietatem vit negotium non de jure, sed de possessione praedii. Hinc pietas pro sororibus, inde misericordia pro orphani causa certabat; ut pro eo apud ipsas interveniret sorores. Remisit ad judicem publicum negotium, ne aut jus, aut pietatem
Abbreviated transcription (Latin):
dimitte illis: ñ enĩ sciunt
qͥd faciunt. Uide clem̃tiam
magnã. Illi suũ ꝑsequebant᷑
auctore᷑: ipse adu̾sariis etiã
gͣuia peccata donabat. Quin
etiã ignorantiȩ uelamine
excusabat admissũ dicens.
quia nesciunt quid facuĩ.
contenti: addebant male¬
dicta atq conuicia. Et ipse¬
ait. Maledicent illi & tu be¬
nedices. Docuit nos qđ ti¬
mere maledicta ꝑsequen¬
tium minime debeamꝰ. cũ
habeamꝰ benedictionis au¬
ctorẽ. Nec mouere nos con¬
uicia debeant. ubi p̾sul. ẽ
qui possit auferre male¬
dicta. Quid illud qđ mo¬
rinꝰ timuit. immo ꝓ omĩb
se obtulit dicens. qͦqđ fru¬
stra in noxii in muidia uo¬
carent᷑. qđ frustͣ ꝓpt̾ se alii
ꝑiclitarent᷑. sibiq potiꝰ mor
optabat. ne ipse aliis causa
mortis. eẽt: hoc ẽ. illud eumͣn¬
gelicũ dñi. in ipsa sua captio¬
ne dicentis. si me queritis. si¬
nite hos abire. Occidit itaq
amici sui parũ putabant.
circa amicos suos habuerit
germanas suas habuertt̃

Expanded text:
illis; non enim sciunt quid faciunt . Vide clementiam magnam. 1184 Illi suum persequebantur auctorem, ipse adversariis etiam gravia peccata donabat; quin etiam ignorantiae velamine excusabat admissum, dicens: Quia nesciunt quid faciunt; contenti, addebant maledicta atque convicia, ut ait ipse: Maledicent ipsi, et tu benedices . Docuit nos quod timere maledicta persequentium minime debeamus, cum habeamus benedictionis auctorem: nec movere nos convicia debeant, ubi praesul est, qui possit auferre maledicta. 35. Quid illud quod mori non timuit? Immo pro omnibus se obtulit dicens quod frustra innoxii in invidiam vocarentur, quod frustra propter se alii periclitarentur: sibique potius mortem optabat, ne ipse aliis causa mortis esset. Hoc est illud Evangelicum Domini in ipsa sui captione dicentis: Si me quaeritis, sinite hos abire . Occidit itaque amici sui parum putabant, circa amicos suos habuerit germanas suas habuerit a
Abbreviated transcription (Latin):
deferat ꝗͣ qđ sibioptat. ñ me
ab illis p̾mortẽ separes. qͦs in
hac uita clarissimos sensi.
Dñe peto. ut ubi ego fuero.
ꝑpetua copula fruat. Quia
hic eoꝵ uti diuturmore con¬
runctione ñ potui. de queso
sũme ds. ut carissimos iuue¬
nes matura resurrectione sus
cites. & resuscites: ut imma¬
turũ hunc uite istiꝰ cursũ.
matura resuscitatione cõ¬
penses. A co EN.

Expanded text:
deferat, quam quod sibi optat; non me deferat, quam quod sibi optat; non me ab illis post mortem separes, quos in hac vita charissimos sensi. Domine, peto ut ubi ego fuero, eorum perpetua copula fruar, quia hic uti eorum diuturniore conjunct one non potui. Te quaeso, summe Deus, ut charissimos juvenes matura resurrecticites et resuscites, ut immaturum hunc uitae istius cursum matura resuscitatione compenses. Cap.
Abbreviated transcription (Latin):
gita ñ ÷ reu̾sa retro. &
ualentiniam iusticia ñ fuit
uacua: nec manis auctoritas.
Quom᷑ sine pugna cecidunt
potentes: Doleo in te fili gra-¬
tiane suauismͥ. Ualde pluri¬
ma dedisti tuȩ pietatis insi¬
gnia. lume int̾ tua ꝑicła
requirebas. tumtuis extre¬
mis me appellabas: meũ de
te plꝰ dolebas dolorẽ. Doleo
etia in te fili ualentiniane.
speciosus mͥualde. Decidat
amor tuus in me. sic̃ amor
pignoris. lu ꝑ me putabas
eripi te aꝑicłis. tume ñso¬
lum ut parentẽ diligebas.
s ut redẽptorẽ tui & libera¬
torẽ sꝑabas. Tu dicebas.
Putasne uidebo pr̃em meũ:
Speciosa de me uoluntas tua.
s ñ efficax p̾sũptio. Heumͥ
uana spesin homine.S tu
insacerdote dm̃ requirebas.
hei mͥ qđ uoluntatẽ tuã ñ
ante cognoui. Heimͥ qł ñ
clancłmi ante misisti. Heimͥ
qͣlia amisi pignora. Quom
cecidert̃ potentes. & ꝑiert̃
arma concupiscenda: Dñe.
qͥa nemo habet qđ alii plus

Expanded text:
gitta non est reversa retro, et gitta non est reversa retro, et Valentiniani justitia non fuit vacua, nec inanis auctoritas. Quomodo sine pugna ceciderunt potentes? 79. Doleo in te, fili Gratiane, suavis mihi valde. Plurima dedisti tuae pietatis insignia. Tu me inter tua pericula requirebas, tu in tuis extremis me appellabas, meum de te plus dolebas dolorem. Doleo etiam in te, fili Valentiniane, speciosus mihi valde. Deciderat amor tuus in me, sicut amor pignoris. Tu per me putabas eripi te periculis: tu me non solum ut parentem diligebas, sed ut redemptorem tui, et liberatorem sperabas. Tu dicebas: Putasne, 1196 videbo patrem meum? Speciosa de me voluntas tua, sed non efficax praesumptio. Hei mihi vana spes in homine! sed tu in sacerdote Dominum requirebas. Hei mihi quod voluntatem tuam non ante cognovi! Hei mihi quod non clanculo ante misisti! Hei mihi qualia amisi pignora! Quomodo ceciderunt potentes, et perierunt arma concupiscenda ? 80. Domine, quia nemo habet, quod alii plus
Abbreviated transcription (Latin):
car. Et si sermo unꝗͣ tacebit:
loquet᷑ affectꝰ. & siuox defi¬
ciet: ñ deficiet gr̃a que meis
ẽ infixa p̾cordiss. Quomͦ ceci¬
d̾erunt potentes: Quom ut̃¬
ꝙ suꝑ illa babylonis cecidert̃
flumina: Quomodo rapidio¬
curricła. qͣm ipsiꝰ rhodani st̃
fluenta: Omͥ graciane & ua¬
lentiniane speciosi & carissi¬
mi ꝗͣ angusto uitã fine clau¬
sistis. ꝗͣ ꝓxima uob mortis
fuere continia: ꝗͣ sepulchra
uicina. Graciane in qͣm &
ualentiniane. inurĩs nõib
adherere iuuat. atq dele¬
ctat in ur̃i cõmemoratioe
reqͥesce. O omĩb graciane &
ualentiniane speciosi & ca¬
rissimi. & inseparabiles in
uita: & in morte nͨ estis sepa¬
rati. Non uos discreuit tu¬
mulus: qͦs ñ discernebat
affectꝰ. Non causa mortis
separauit. qͦs pietas una
uingebat: ñ uirtutũ di¬
staritia impares fecit. Suꝑ
aqͥlas leuiores. suꝑagnos
clementiores. suꝑ uitulos
innocentiores. Graciani sa¬

Expanded text:
car: et si umquam sermo tacebit, car: et si umquam sermo tacebit, loquetur affectus: et si vox deficiet, non deficiet gratia, quae meis est infixa praecordiis. 79. Quomodo ceciderunt potentes? Quomodo uterque super illa Babylonis ceciderunt flumina? Quomodo rapidiocurricula, quam ipsius Rhodani sunt fluenta? O mihi Gratiane et Valentiniane speciosi et charissimi, quam augusto vitam fine clausistis! quam proxima vobis mortis fuere confinia! quam sepulcra vicina! Gratiane, inquam, et Valentiniane, in vestris nominibus adhaerere juvat, atque delectat in vestri commemoratione requiescere. O omnibus Gratiane et Valentiniane speciosi et charissimi! Inseparabiles in vita, et in morte non estis separati . Non vos discrevit tumulus, quos non discernebat affectus. 1195 Non causa mortis separavit, quos pietas una jungebat. Non virtutum distantia dispares fecit, quosaquilas leviores, super agnos clementiores, super vitulos innocentiores. Gratiani sa
Abbreviated transcription (Latin):
ec nos quidẽ dubitamꝰ
de meritis yalentinani.
s iã credimꝰ uł testimonus
angłoꝵ qđ de tersalabe pec¬
cati ablutꝰ ascendit. quẽ sua
fides lauit. & peticio consecͣ¬
uit. Credamꝰ & sic̃ alii babeñ
qͥaascendit a deserto hoc
ex hoc arido & inculdo loco
ad illas florulentas delecta¬
tiones. ubi cũ fr̾e coniunctꝰ
et̾nȩ uitȩ fruit᷑ uoluptate.
Beati ambo. Si qͥd mee oratio¬
nes ualebt̾. nulla dies uos silen¬
tio pret̾ibit. nulla honoratos
uos mea tnͣsibit oratio. nulla
nox ñ donatos aliqͣ precũmea¬
rum contexione tnͣscurret.
Omĩb uos oblationib freqͥn¬
tabo. Quis ꝓhibebit innoxios
nominare e Quis uetabit cõ¬
mendationes ꝓsecutione cõple¬
cti: Si oblitus fuero te sc̃a ierłm.
boc. ẽ. sc̃a anima. pia & pacifi¬
ca germanitas: obliuiscatur
me dext̾a mea. adhereat lin¬
gua mea faucib meis sinon
meminero tui. Si ñ memine¬
ipse me citiꝰ qͣm uos obliuis¬

Expanded text:
Nec nos quidem dubitemus Nec nos quidem dubitemus de meritis Valentiniani, sed jam credamus vel testimoniis angelorum, quod detersa labe peccati, ablutus ascendit, quem sua fides lavit, et petitio consecravit. Credamus et sicut alii habent, quia ascendit a deserto, hoc est, ex hoc arido et inculto loco ad illas florulentas delectationes, ubi cum fratre conjunctus aeternae vitae fruitur voluptate. 78. Beati ambo, si quid meae orationes valebunt! nulla dies vos silentio praeteribit, nulla inhonoratos vos mea transibit oratio, nulla nox non donatos aliqua precum mearum contextione transcurret: omnibus vos oblationibus frequentabo. Quis prohibebit innoxios nominare? Quis vetabit commendationis prosecutione complecti? Si oblitus fuero te, sancta Hierusalem, hoc est, sancta anima, pia et pacifica germanitas, obliviscatur me dextera mea: adhaereat lingua mea faucibus meis, si non meminero tui, si non memineIpse me citius, quam vos oblivis
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c illuminauit. gra sp̃ua¬
lulle te baptirauit. qͥa hu¬
mana tͥ officia defuert̃. plꝰ
adeptꝰ es: qui minora te ami¬
sisse credebas. Que st̃ ubera
eccłiȩ nisi sacͣmenta baptis¬
matis: Et bene ait lactentẽ.
qͣsi qͥ baptiratꝰ lactis niuei
succũ reqrat. Inueniens in¬
quit de foris oscłabor te. hoc
est extͣ corpꝰ te reppiens oscło
mistice pacis amplector. Ne¬
mo te sꝑnet. nullus excludet.
in penẽtralia te & archana
ȩccłiȩ matͥs inducã. & in oĩa
secreta mist̾ii. ut bibas po¬
mansionẽ. Et qͥa ꝓ officio ad
ulteriora ꝓcesserat. cũ fr̃e ce¬
pit ascendere. petens ut sibi
& fr̃ĩ maior illic caritas auge¬
atur. eo qđ uicia humana de¬
fecerant. inuidia atq iactan¬
tia qͣ in plerisq solent fr̃ne
pietatis iurauacuare auden¬
tes uel angłiuł alie animȩ
quert̾ abhis ꝗͣ ueluti comita¬
tu suo frẽs & hos & ex officio
deducebant dicentes. Quȩ
est hec que ascendit candi¬
da. innitens suꝑ frẽm suũ:

Expanded text:
 illuminavit gratia spiritali, Ille te baptizavit, quia humana tibi officia defuerunt. Plus adeptus est, qui minora te amisisse credebas. Quae sunt ubera Ecclesiae, nisi sacramenta baptismatis? Et bene ait, lactentem, quasi eum qui baptizatus lactis nivei succum requirat. Inveniens, inquit, te foris, osculabor te, hoc est, extra corpus te reperiens, osculo mysticae pacis amplectar. Nemo te spernet, nullus excludet, in penetralia te et arcana Ecclesiae matris inducam, et in omnia secreta mysterii; ut bibas pomansionem: et quia pio officio ad ulteriora processerat, cum fratre coepit ascendere, petens ut sibi et fratri major illic charitas augeatur; eo quod vitia humana defecerant, invidia atque jactantia, quae in plerisque solent fraternae pietatis jura vacuares vel angeli, vel aliae animae, quaerunt ab iis, quae veluti comitatu suo fratres hos et officio deducebant, dicentes: 1194 Quae est haec quae ascendit candida, innitens super fratrem suum ?
Abbreviated transcription (Latin):
rii ignita spicłarepellunt᷑.
oratio: Ecce in pͥmo uitȩ occi¬
dit cursu. De celeritate mor¬
tis. ñde genere loquor.Nor
enĩ accusationis uoceutor s
doloris. S etiã dñs orabat &
cructfixiis . ẽ. hoc enĩ orabat.
ut peccatũ mundi tolleret.
Audiamꝰ gͦ quid oret xp̃idis¬
cipulus. utiq qđ magister
docuit. Dociit autẽ ut ui¬
gilemꝰ & ploremꝰ. ne ingre¬
diam᷑ intẽptationẽ. hoc ẽ.
ne incidamꝰ in peccatũ. Hec

Expanded text:
repelluntur oratio? Ecce in primo vitae occidit cursu. De celeritate mortis, non de genere loquor; non enim accusationis voce utor, sed doloris. Sed etiam Dominus orabat, et crucifixus est; hoc enim orabat, ut peccatum mundi tolleret. Audiamus ergo quid oret Christi discipulus: utique quod magister docuit. Docuit autem ut vigilemus et oremus, ne ingrediamur in tentationem, hoc est, ne incidamus in peccatum.
Abbreviated transcription (Latin):
tro dicit. li dabo claues re¬
gni celoꝵ. hic gͦ pauꝑ. qͥ regnũ
celeste donabat : S audi qͦmͦ
pauꝑ. Lollite inqͥt iugũme¬
um suꝑ uos: qͥamitis sũ & hu¬
milis corde. Iddeo & popłs eiꝰ
pauꝑ.ẽ. ñ indigentia: quẽ
tiore.
Non solũ enĩ oracła ꝓpħarũ. s

Expanded text:
Petrum dicit: Tibi dabo claves regni coelorum . Hic ergo pauper, qui regnum coeleste donabat? Sed audi quomodo pauper: Tollite, inquit, jugum meum super vos; quia mitis sum, et humilis corde . Ideo et populus ejus pauper est, non indigentia, quem tiorem; non solum enim ora
Abbreviated transcription (Latin):
ni inqͥt frͣ m̃s exeamꝰ inagrũ.
requiescamꝰ in castellis. dilu¬
culo surgamꝰ inuineas. Hoc
est uenisti eo ubi diu̾sarũ uir¬
tutũ fructꝰ ꝓ singłoꝵ meri¬
tis deferunt᷑. ubi abundant
meritoꝵ pͬmia. Exeamꝰ gͦ in
agrũ inqͦ ñ uacuus labor:s
fecundus ꝓuentꝰ. ẽ. gr̃arũ.
Qd̾in t̾risseminasti: bic mete.
qͦd ibi sparsisti: hic collige.
Aut certe ueni in illũ agrũ
qͥ.ẽ. odoriacob: hoc. ẽ. ueni
ingremiũ iacob. ut sic̃ lararꝰ
pauꝑ in abrahȩ sinu: itaeti¬
anitum iacob patͥarche tnͣ¬
quillitate reqͥescas. Sinꝰ enĩ
patriarcharũ: recessus qͥdã
.ẽ quietis et̾nȩ. ceritũ gͦ ia

Expanded text:
ni, inquit, frater meus, exeamus in agrum, requiescamus in castellis, diluculo surgamus in vineas , hoc est, venisti eo ubi diversarum virtutum fructus pro singulorum meritis deferuntur, ubi abundant meritorum praemia. Exeamus ergo in agrum, in quo non vacuus labor, sed fecundus proventus est gratiarum. Quod in terris seminasti, hic mete: quod ibi sparsisti, hic collige. Aut certe veni in illum agrum, qui est odor Jacob, hoc est, veni in gremium Jacob, ut sicut Lazarus pauper in Abrahae sinu, ita etiam tu in Jacob patriarchae tranquillitate quiescas; sinus enim patriarcharum recessus quidam est quiet