comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inter sacerdocium ⁊ aron
et istius iusti domini dix̃
dominus domino mõ tu
es sacerdos inet̾num nõ
ad tempus sicut aaron ꝗ
runt carnes et sacrificiũ
nis ⁊ uinũ ẜm ordine m
melchi sedech inquib uer¬
bis deus per prophaz oñ¬
dit manifeste ꝙ sacerdoci¬
um aaron finietur quõ in¬
ciperet illud sacrificium in

Expanded text:
sacrificium Aaron et Justi istius Domini. « Dixit Dominus Domino meo: Tu es sacerdos in aeternum , » non ad tempus sicut Aaron, qrunt carnes, et sacrificium nis et vinum secundum ordinem Melchisedech. In quibus verbis Dominus per Prophetam ostendit manifeste quoniam sacrificium Aaron finiretur, quando inciperet illud sac
Abbreviated transcription (Latin):
nobis fuit aũt sinagogamii
lier que habuit alium uiꝵ
suple deum et ꝑdidit illũ
et domũ santam ⁊ iullas
deserto sine marito set
ip̃e fortis et gloriosus de¬
xliiiiͦ. puelle sequestrate
melius sunt qm̃ille que hñt
dict sic ego faciam dicit do¬
minus uinea et flumina ma¬
meo electo ⁊ tu iacob nõ obe¬
dies et tu ssrl nõ audies ⁊
sic nos domine sumus extͣ
obedienciã nec habeniis au¬
res nec oculos qua propter¬
et captiuitas nr̃a iamusq
ad conplem̃tum mille anno¬
rum peruenit Et timeo do¬
mine mi quod delege no¬
stra que ut furiẽs iram ha¬
na facie statue illi alteram
ta dulcedo tua domine ꝙͣ
abscõdisti atimẽtib ⁊ cõple¬
iusti eam sperantib inte
culo quia erat in per petnũ
exequco sed populus enis¬
cedine dei qui percussim
facie nõ repercussumt qua¬
propter parauit illis deus

Expanded text:
 Fuit autem Synagoga sicut mulier quae habuit alium virum, supple Deum, et perdidit illum et domum sanctam. Et ista deserto sine marito, sed ipse fortis et gloriosus di« Puellae sequestratae meliores sunt quam illae quae habent heta: « Ego faciam, dicit Dominus Deus, viam, et flumina ameo electo, et tu, Jacob, non obedies, et tu, Israel, non audies . » Sicut nos, domine mi, sumus extra obedientiam, nec habemus aures nec oculos, quapropter captivitas nostra jam usque ad complementum mille annorum pervenit. Timeo, domine mi, de lege nostra quae furoris iram hastatue illi alteram ta dulcedo tua, Domine, quam abscondisti timentibus te, et complevisti eam sperantibus in te. culo, quia erat in promptu exsecutio. Sed populus Ecclcedine Dei, qui percussi in faciem non repercutiunt. Quapropter paravit Deus
Abbreviated transcription (Latin):
auerbis frequenter ĩ¬
am propham dixit deus
synagoge cũ ayt nõ est mi¬
chi noluntas in sacrificiis
brĩs quia abortu solis usq
gnũ meum est inter gẽtes
natura sua mũda sunt aqͣ¬
et uinu ⁊ farina pura de
quibus factũ est sacrifici
um nõ indiget mundacio¬
ni nec locioni set sinago¬
ga indiget lauar carnes
sacrificiorum suorũ ⁊ purga¬
re uentres aĩalium q̃ insacͥ¬
ficio sacrificabantur ⁊ laua¬
re locam de sanguine ⁊ de
pinguedine sacrificiorum
al esset error tractare et
bidere insacrificio autẽ pa¬
nis ⁊Lii et aque ut appa¬
mo domine mi ꝙ de isto sa¬
crificio dixit deus ꝑ salamo¬
meliuis est bucella pura pa¬
nis cum caritate qmͣ uitulus
saginatus cui inimiticia buce¬
la amoris Domine mi est
man suetudo super mã suetu¬
dinem et remissio mutua
offensarum ⁊ uitulus odii
saginatus est oculum poro
oculo et interfectio inimico¬
rum ergo domine mi sacͥ¬
ficium sinagoge est uitulꝯ
pingnis cum mimicitia et

Expanded text:
erius frequenter am prophetam; dixit Deus Synagogae: « Non est mihi voluntas in sacrificiis vestris, quia ab ortu solis usque nomen meum inter gentes, natura sua munda sunt, aqua, vinum, et farina pura, de quibus factum est sacrificium, et non indiget mundatione et lotione; sed Synagoga indiget lavare carnes sacrificiorum et purgare ventres animarum quae in sacrificio sacrificabuntur, et lavare locum de sanguine et pinguedine sacrificiorum, aliter esset horror tractare et videre. In sacrificio autem panis et vini et aquae non appamo, domine mi, quod de isto sacrificio dixit Deus per SalomoMelior est buccella panis cum charitate quam vitulus saginatus cum inimicitia . » Buccella amoris, domine mi, pura est mansuetudo super mansuetudinem, et remissio mutua offensarum, et vitulus odii saginatus est oculus pro oculo, et occulta interfectio inimicorum. Ergo, domine mi, sacrificium Synagogae est vitulus pinguis cum inimicitia, et
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. Manifestabunt scm̃
iacob et euangelizabũt de¬
um isrł ⁊ accipiẽt ignorã¬
tes prudençiam ⁊ mu sici sa¬
ent legẽ apte ui demus
domine mĩ quod sunt
mille anni quod ignorã¬
tes musici sunt ⁊ docent
legem nostram. Et qͥ sũt
ignorantes nisi sentiles
qui eciã sunt musici cant᷑a¬
tes ꝑsalterĩ nostrum ⁊
prophecias in ecelesiis su¬
is nisi xpõian dequib
musias sine cãtorib dic̃
deus per os dauid pͬs.
cxuiiͦ. cantate domino cã¬
ticum nouũ quia mirabili
fecit ⁊ quid istud canticu
nouũ. o domine mi ni si
te stamẽtum nouũ ⁊ anti¬
quiĩ Lex antiqua ⁊ de isti
musicis dicit eciam ꝑos

Expanded text:
 Manifestabunt sanctum Jacob, evangelizabunt Deum Israel, et accipient ignorantes scientiam, et musici scient leges . » Aperte videmus, domine mi, quod jam sunt illi anni quod ignorantes musici, et docent legem nostram, et qui sunt ignorantes nisi gentiles, et qui sunt musici cantantes, Psalterium nostrum, et prophetas in Ecclesiis suis nisi Christiani? De quibus musicis, sive cantoribus, dicit Deus per os David: « Cantate Domino canticum novum, quia mirabilia fecit . » Et quid est canticum illud novum, domine mi, nisi Testamentum Novum; et Antiquum, nisi lex antiqua? Et de istis etiam musicis dicit Deus per
Abbreviated transcription (Latin):
bno nõ habente parem ĩ
nobilitate ⁊ gracia. Tĩnc
ad dit domine mi ⁊ dicit
mebrient te bbera eius
om̃i tempor et dilectare
filios Set mhoc quod di
In ebriabit te denotat ⁊
notat mreliquis partibus
fruitur ⁊ delectatur eciam
sunt mille anni ⁊ aquo tẽ¬
gogam sacrificio ymulis
eciãm est tam grata deo
eius Dant uinũ ꝑpetuu
de quo peruenit gaudiũ
sempiternũ nõ dicit ꝙ
dabit carnes et pinguedi¬
nem et sanguĩnẽ que fue¬

Expanded text:
non habens parem in nobilitate et gratia. » Tunc addit, domine mi, et dicit: « Inebrient te ubera ejus omni tempore, delectare filios, et in hoc quod dixit: « Inebriabo te, » denotat manotat in reliquis partibus fruitur et delectatur Ecclesia. Jam mille anni sunt, a quo temgogam sacrificio. Aemulus cclesia est, tam grata Deo, ejus dant vinum perpetuum, de quo provenit gaudium sempiternum, et non dicit quod dabit carnes et pinguedinem vel sanguinem quae fac
Abbreviated transcription (Latin):
loco ponitur cantilena de
sunt mille linii ꝙ nos
ticum in domo sancta de
istis cantacionili dicit da¬
indomo dei ĩeternum
quo modo cantabimus
canticũ nouu̾ in terra ali¬
ena et qualr potest esse
domine mi ꝙ sꝑarnus te¬
ram habere ⁊ nomẽ cum
dixit deus per amos
i srł nõ resurget. uirga

Expanded text:
 cantilenam sunt mille anni quod nos vimus in domo sancta. De istis cantoribus dicit Dain domo Dei in aeternum. Quomodo cantabunt canticum Dei in terra aliena? » Et qualiter potest esse, domine mi, quod speramus terram habere et nomen, cum Deus dixit per Amos Israel, et non resurget
Abbreviated transcription (Latin):
eis tribulaçio ⁊ nõ salua¬
bitur qui sugiet exeis ⁊
si absconderit se ĩmonte
carmeli inde precipitabit
eos manus meas eciam si
descendant ĩ inprofundũ
maris illuc mictam serpẽ¬
tes et mordebunt cos ⁊ si abie¬
runt ad captuutãte corã inumi¬
cis suis ibi mandabo gladio et
occidet eos ponam oculos me¬
os super os ĩmalum ⁊ nõ in
bonum ⁊ cum fecerit hoc no¬
bis deus iam sunt mille ã¬
ni completi ⁊ quod canticu
et quẽ psalmũ cantabimus
ex quo sic estͥ.

Expanded text:
 tribulatio et non salvabitur qui effugerit ex eis, et si absconderint se in monte Carmeli, inde praecipitabit eos manus mea; etiamsi descenderint in profundum maris, illuc mittam serptes, et mordebunt eos; et si abierint in captivitatem coram inimicis suis, ibi mandabo gladium et occidet eos. et ponam oculum super eos in malum et non in bonum . » Quod fecit nobis Deus. Jam sunt mille anni completi, quod canticum et psalmum cantavimus, ex quo sic est.
Abbreviated transcription (Latin):
Luiiͦ et cum iniquis omꝑu¬
tatus est propter noc nõ
reputauimus eum et ie¬
remias dicit xiͦ. cͦ. Ip̃e ẽ
homo et quis scit eum Et
timeo domine mi quod pa¬
tres nostri inprimo ad¬
uentu messie de fecerunt
et errauerunt ⁊ propter
hoc sumus inista captun¬
tate que non habet finẽ
et tamen quicquid dõtin¬
gat dei sumus/ et inip̃o
speramus

Expanded text:
 Et inter iniquos computatus est, et propter hoc non reputavimus eum . » Et Jeremias dicit: « Ipse est homo, et quis scit eum? » Et timeo, domine mi, quod patres nostri in primo adventu Messiae defecerunt, et erraverunt, et propter hoc sumus in ista captivitate, quae non habet finem. Et tamen quidquid contingat, Dei sumus, et in ipso speramus.
Abbreviated transcription (Latin):
ge brachium dominibis
dicit consurge propoter du
policẽ euis aduentum et
sigillatim et clare porimũ
xpĩ describit aduentum qͣ¬
tum adpassiones et ad de¬

Expanded text:
 brachium Domini . » Bis dicens « Consurge, » propter ejus duplicem adventum. Et sigillatim clare primum Christi describit adventum quantum ad passionem et de
Abbreviated transcription (Latin):
conuenit habere creatur
corporee dicit dau.d pro¬
pheta quod allegeatum ẽ¬
supra loquens de secũdo
spectus quod aͥs possit es¬
set crcuitu eius inquãtũ
deus Sed iste anctorita¬
tes et similes habent ue¬
ritatem ad litteram in illo
iusto quem prophẽ scri¬
bunt / nunc loquentes de¬
eis eius humilitate / tunc
de euis maiestate et hoc
loquitur malachias cͦ.iiiͦ.¬
cum dicit Ecre dominus
uenit et quis poterit se¬
dere ñt aduentum eiꝯ¬
et ip̃ẽ est quasi ignis cõ¬
flans et sedebit ut lique
in secundo aduentu Et acte¬
niam et intrabo mudicio ad
cos et ero testis uelor super
adilteris et malis pluris
et super illis qui de fraudãt
mercedem mercẽnarii ⁊ hu
milian⁊ pupillos ⁊ uiduas
et oprimauit peregrinuim
et pauperem Et idem do¬
mine mi describit propħa¬
ezechiel cum dicit cͦ.xxxiiiͦ¬
ubi loquitur de pastoribus
et ombus dicit ego sperabo
ab eis.s. a iustis transgres¬
sores et mgredulos. hoc nõ

Expanded text:
convenit omni creaturae convenit omni creaturae corporeae. Dicit etiam David propheta quod supra allegatum est, loquendo de secundo mscriptus, quod aliquid posset esse in circuitu ejus, in quantum Deus; sed auctoritates similes habent veritatem ad litteram in illo justo quem prophetae describunt, nunc loquentes de ejus humilitate, nunc de ejus majestate, et de hoc loquitur Malachias cum dicit: « Ecce Dominus venit, et quis poterit stare ante adventum ejus? ipse enim quasi ignis conflagrans et sedebit et liquefin secundo adventu. Et atteniam et intrabo in judicio ad eos, et ero testis verax super adulteris, et malis, et perjuris, et super illos qui defraudant mercedem mercenarii, et qui spoliant pupillos et viduas, et opprimunt peregrinum et pauperem » Et idem, domine mi, describit Ezechiel cum dicit ubi loquitur de pastoribus et ovibus, dicens: « Ego separabo ab eis, scilicet a justis, transgressores et incredulos . » Haec non
Abbreviated transcription (Latin):
Prmum enim aduentũ¬
biiiiͦ. cum dicit paulus na¬
tus est nobis et statun sq¬
iungit secundum eius ad¬
uentum cum dicit et uoca¬
bitur fortissimus gracia
potens super tronum da¬
uid sedebit et confirmab
illud ab micio usq meter¬
nũ zacharias aut desc̾bit
ip̃m̃ paupem̃ et sedentẽ
super asinam cͦ.uiiii. Et qͥd
aliid est hoc nisi quod pro
bi dicit filii hominis uenie¬
anticum dierum et sedit co
gnum et honor et potestas
eternum et manifestum
est domine mi quod in ẜo
aduentu sedebit xpus añt
anticum dierum qui es de¬
us aduidicandum sicut se¬
tur et istos duos aduentꝰ
messie id est xpi innuit
terram propter primum
plex dicit quoniam uenit
propter secundum qui erit
in potencia dicit quoniam
uenit uidicare terram de
secundo eius aduen n loqͥ¬
tur zacharias prophã ca.
uestigia pedes eius super
montem oluiarum ⁊ qͥ Et
nos domine non dicius
quod deus in essencia ⁊ in
natura sua habeat pedes
nec carnem nec ista que
corporis sunt set pedes

Expanded text:
Primum ejus advent cum dicit: « Parvulus natus est nobis . » Et statim subjungit secundum ejus adventum, cum dicit: « Et vocabitur fortissimus gigas, potens, super thronum David sedebit, ut confirmet illum ab initio usque in aeternum » Zacheum pauperem et sedentem super asinum . Et quid aliud est hoc, nisi quod propi ut filius hominis uenieanticum dierum peruenit. etgnum et honor et imperium, etur. » Et manifestum est, domine mi, quod in secundo adventu sedebit Christus ante Antiquum dierum, qui est Deus ad judicium, sicut setur. Et istos duos adventus Messiae, id est Christi, terram . » Propter primum plex, dicit: quia venit; propter secundum vero quia erit cum potentia, dixit, quoniam venit judicare terram. De secundo ejus adventu loquitur Zacharias cum vestigia pedes super montem olivarum, etc. . » Et nos, domine, non dicimus quod Deus in essentia sua et natura habet pedes, nec carnem, nec ista quae corporis sunt, sed habere pedes
Abbreviated transcription (Latin):
pistis. recte pateremini. Existimo enĩ
me nichil minꝰ fecisse amagnis aplis.
ꝯquantomagis ab his quinꝗch

Expanded text:
poni forsitan pateremini. Existimo enim me in nullo inferiorem a magnis apostolis. Quanto magis ab his qui
Abbreviated transcription (Latin):
F E xponit quid supius in tellexerit euanu¬
erunt in cogitationibus suis.¬
Q. Moris fuit romanis ab antiquis tempo¬
ribus ad orare simulacra hominum. ut romu¬
li. iouis. & aliorum fere innumerabilium. &
a ł exandria ab augusto uicta. & romano im¬

Expanded text:
nuerunt in cogitationibus suis. Moris fuit Romanorum ab antiquis temporibus, adorare simulacra hominum, ut Romuli, Jovis et aliorum fere innumerabilium, et quo Alexandria ab Augusto victa Romae
Abbreviated transcription (Latin):
U Aꝑ Corinthu sum mopere
desiderabant genera linguarum.
sed hortatur eos apłs ut meliora
carismata desiderent. & maxime
grãm ꝓphetandi.
U. In dic uidici & ꝓphetia cua¬
cuabitur & uarietas linguarum ces¬
sabit. & scientia siue mundanarũ
rerum siue ad quam dispositione ꝑ
uenitur

Expanded text:
a. Corinthii summopere desiderabant gratiam linguarum; sed hortatur eos Apostolus ut meliora charismata desiderent, et maxime gratiam prophetandi.. In die judicii et prophetia evacuabitur, et varietas linguarum cessabit, et scientia sive mundanarum rerum, sive ad quam dispositionem venitur
Abbreviated transcription (Latin):
corporis infirma & sermo contentibilis.
hoc cogitet qui eius modiẽ. quia quales
sumꝰ uerbo ꝑ epłas absentes. tales & p̃s¬
entes infacto. Non enĩ audemꝰ in serere
aut cõparare nos quib dã. qͥ seipsos cõ¬
m̃dant .s. ipsi innos metipsos intͤientes

Expanded text:
corporis infirma et sermo contemptibilis hoc cogitet qui eiusmodi est quia quales sumus verbo per epistulas absentes tales et praesentes in facto non enim audemus inserere aut conparare nos quibusdam qui se ipsos commendant sed ipsi in nobis nosmet ipsos met
Abbreviated transcription (Latin):
L Insent & cõparem se facit aliqͥs
qui oꝑa eoꝵ imitatur. non in qđ uo¬
lumus imitari eos qui se ipsas cõmen¬
dantes adulantur uobis sed bona
urõs esse apłos nos dicamus. hȩc .ẽ. enĩ
mensura głȩ nr̃e quã mensus est nob̾ds.¬
id est ultramodum głari uideretur¬
adõ magnificabimur¬
.R. Spem inquit habemus euange¬
li zandi fidem xpĩ in illa loca que

Expanded text:
 Inserit et comparem se facit aliquibus, qui opera eorum imitantur. Non, inquit, volumus imitari eos, qui seipsos commendantes adulantur vobis; sed bona vestros esse apostolos nos dicamus; haec est enim mensura gloriae nostrae quam mensus est nobisid est, ultra modum gloriari videturari. Magnifica inquit, habemus evangelizandi fidem Christi in illa loca quae
Abbreviated transcription (Latin):
& formã serui accepit. matrẽ .i. sẏ nagogã
ex qua natus est reliquit. quando in sua
te. qͣsi sponse sponsus adhesit. cũ qͣ unitꝰ
est in carne una. qr carnẽ quã de uirgi¬
ne sũpsit in missarũ cȩlebritatibꝰ cotidie¬

Expanded text:
t formam servi accepit. Matrem Synagogam, ex qua natus est, reliquit; quando ipsa in sua ta, quasi sponsae sponsus adhaesit, cum qua unigenitus est in carne una; quia carnem quam de virgine sumpsit, in missa et celebritatib
Abbreviated transcription (Latin):
meoꝵ quibus dixinos apłos debere
existimari ut dispensatores. querit
aliqͥs quis int̾nos dispensatores re.¬
uera fidelis inueniat᷑. uolens ordina¬
tiones nras iuidicandas esse scđ̾m me¬
rita nr̃a.
dispensatores suꝑ hoc sentiant
nescio. Sed ego uituꝑationes ur̃as
uilipendo sciens ꝑnos seu dignos
seu indignos opussuum dm̃ õꝑari¬
Iquibus me plantasse apollo rigasse.
sed nec plantantem nec rigantem esse
& apollo transtuli. ut humilitatẽ in
nobis discatis habere.
ꝓ doctoribus esse suꝑbiendum. quia
ipsi doctores ministri tantũ sunt:
nec aliquid esse existimantur ad cõpa¬
rationem eiꝰ a quo & ꝑquem in crem̃tum
toꝵ tedoctor tuus discerneret:. tolera¬
I.Q Aliud genus arrogantiȩ amo¬
Iuere conatur. uidelicet ne homo suꝑ¬
biat. ꝓpter aliquam gr̃am adõ sibi

Expanded text:
m, quibus apostolos dixi debere existimari ut dispensatores, quaerit aliquis quis inter nos dispensator revera fidelis inveniatur, volens ordinationes nostras judicare secundum merita nostra. dispensatores super hoc sentiant nescio. Sed ego vituperationes vestras nihili pendo, sciens per nos, seu dignos seu indignos, opus suum Deum operariquibus me plantasse, Apollo rigasse. Sed nec plantantem nec rigantem aliqus, in me et Apollo transtuli, ut humilitatem in nobis discatis habere. pro doctoribus esse superbiendum, quia ipsi doctores, ministri tantum sunt; nec aliquid esse existimantur, ad comparationem ejus a quo et per quem incrementum torum te doctor tuus discerneret, toleraic aliud genus arrogantiae admonere conatur, scilicet ne homo superbiat propter aliquam gratiam a Deo sibi
Abbreviated transcription (Latin):
.I. Quasi quis diceret. Nonne quidõ
seruiunt. etiam in hac uita auanitate
& corruptione liberantur. Huic ob¬
iectioni respondet apłs dic̾s. spe̾ habeniꝰ
ut in ȩt̾na uita lib̾emur. sed nondum
borat pusillanimitatem nr̃am. ita &
sp̃s sc̃s adiuuat infirmitatẽ nr̃am. in si¬
nuans nobis quid facere debeamus.
.E Quasi diceret. Non solum orati
. Responsio cur dixerit ꝓpositum.
Et est ordo. Nam quos presciuit con¬
formes fieri ĩ maginis filii sui. Id est fu¬
turos imitatores uestigioꝵ iħu xp̃i. &
nitus sit in multis fr̃ibus .i. principatũ
habens incollegio sc̃oꝵ.¬

Expanded text:
. Quasi aliquis diceret: nonne qui Deo serviunt, etiam in hac vita a vanitate et corruptione liberantur? Huic objectioni respondet Apostolus, dicens: Spem habemus ut in aeterna vita liberemur, sed nondum borat pusillanimitatem nostram, ita et spiritus adjuvat infirmitatem nostram, insinuans nobis quid facere debeamus.. Quasi diceret: non solum oratio5. Nam quos. Responsio cur dixerit propositum. Et est ordo: nam quos praescivit conformes fieri imaginis filii sui, id est futuros imitatores vestigiorum Jesu Chrisnitus sit in multis fratribus, id est, principatum habens in collegio s
Abbreviated transcription (Latin):
p̃. Quasi quis dicer&. Eccła quȩ tan¬
tã expectationem ht̃. cur uana cogitat.
curuana non nunꝗ desiderat: Ad hoc
respondet. Non uolens hoc patitur. sed
ita placuit dõ qui uanitati eã subiecit.
dans ei spẽ quia quandoq lib̾abitur a
seruitute uanitatis & corruptionis. cũ
data sibi fuerit lib̾ tas głe quã filu dĩ

Expanded text:
. Quasi quis diceret: Ecclesia quae tantam exspectationem habet, cur vana cogitat? Cur vana nonnunquam desiderat? Ad hoc respondet: non volens hoc patitur. Sed ita placuit Deo, quia vanitati eam subjecit, dans eis spem quia quandoque liberabitur a servitute vanitatis et corruptionis; cum data sibi fuerit libertas gloriae quam filii Dei
Abbreviated transcription (Latin):
suo ꝓbat alterũ. qr in religione xpĩana
in mediata st̃ bonũ & malũ. Om̃̾is enĩ homo.
Om̃e enĩ bonum qđ in hoie est. aut bo¬
na uoluntas est aut bona oꝑatio. Sed uelle
inquit bonũ non est in carnemea. Ex ui¬

Expanded text:
alterum. Quia in religione christiana, immediata sunt bonum et malum. Omnis enim homo, Omne enim bonum quod in homine est, aut bona voluntas, aut bona operatio. Sed velle, inquit, bonum non est in carne mea. Ex vi
Abbreviated transcription (Latin):
& ideo non uult sibi imꝑare sed obse¬
crare: ipse enĩ suꝑius dixit senio¬
remne in crepaueris¬
monis fuit: qui fugiens dñm suũ
quȩdam sibi furattis est. sed ueni¬
ens romam ab apło baptizatus.
est quem remittens ꝓ eo nunc rogat.

Expanded text:
et ideo non vult sibi imperare, sed obsecrare; ipse enim superius dixit: Seniorem ne increpaverismonis erat, qui fugiens dominum suum, quaedam furatus est; sed veniens Romam ab Apostolo baptizatus est; quem remittens, pro eo nunc rogat.
Abbreviated transcription (Latin):
.N. Quimultũ collegerat.
id est amplius quam gomor non
habundauit .i. non plus habuit
quamgomor. & qui modicum col¬
legerat . i. minus quam gomor.
non minorauit .i. nonminus habu
it quam gomor. In exodo autẽ
ita habetur. Nec qui plus collegȩ¬
rat habuit amplius. nec qui minꝰ
parauerat. reꝑit minus.

Expanded text:
. Qui multum saepe collegerat, id est, amplius quam gomorum non abundavit, id est, non plus habuit quam gomorum, legerat, id est minus quam gomor, non minoravit, iit quam gomorum. In Exodo autem ita habetur: Nec qui plus collegerat, habuit amplius; nec qui minus paraverat, reperit minus.
Abbreviated transcription (Latin):
R. Exponit causam cur xp̃o mor¬
tuus sit. uidelicet quia testam̃ tum con¬
diturus erat. testam̃tum autẽ nisi a
moriente non conditur
non esse ratum. est autẽ testamentum
a quo diuina testam̃ta in similitudinẽ
ducit. ordinatio hominis p̃cipientis.
qͥđ post mortem eius de rebus ipsiussit
agendum.

Expanded text:
. Exponit causam cur Christus mortuus sit, videlicet quia testamentum conditurus erat. Testamentum autem nisi a moriente non conditur.non esse ratum. Est autem testamentum, a quo ad divina testamenta similitudine ducitur, ordinatio hominis praecipientis quid post mortem ejus de rebus ipsius sit agendum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶T Luxta conscientiã dic̃ ł quia
Ilegales hostiȩ peocata cogitationum
non purgabant. ł quia ab anima
conscientiam ꝑ petrati sceleris ꝑ fe¬
cte abstergere non poterant.

Expanded text:
m. Juxta conscientiam dicit, vel quia legales hostiae peccata cogitationum non purgabant, vel quia ab anima conscientiam perpetrati sceleris perfecte abstergere non poterant.
Abbreviated transcription (Latin):
E Xpc̃ mortuus est non
solum gentẽs sed & uideos tam ui¬
uos quam mortuos ad uitã ȩt̾nam
p̃destinatos ap̃uaricationib quas
ipsi sub uęti lege cõmiserant.¬

Expanded text:
 mortuus est, non solum ut gentes, sed et Judaeos, tam vivos quam mortuos, ad vitam aeternam praedestinatos a praevaricationibus quas ipsi sub veteri lege commiserant
Abbreviated transcription (Latin):
MC Cũ principalis causato¬
lerantiȩ illoꝵ dicta sit salus et̃na.
aliã adhuc causã subponit. ut
uidelicet spessua quam ꝓ eis ha¬
bebat firma appareat¬
ꝑ. Non deea asia hic loquit᷑
ut uidelicet ex ꝑ sonis multarum

Expanded text:
 Cum principalis causa tolerantiae illorum dicta sit salus aeterna, aliam causam supponit, ut videlicet spes sua, quam pro his habebat, firma appareat. ut videlicet, ex multarum
Abbreviated transcription (Latin):
R Quandam causam tribulati¬
onis suȩ subponit. ut uidelicet
corinthii exemplo eiusꝓuocati. ex¬
hortentur ad ferendum tribulatio¬
nes. & sic salutem sempit̾nam con¬
sequantur.

Expanded text:
 Quamdam causam tribulationis suae supponit, ut videlicet Corinthii exemplo ejus provocati exhortentur ad ferendum tribulationes, et sic salutem sempiternam consequantur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶.P. Quasi diceret. Prȩdicatio nr̃a non
Idocuit homines m̃tiri. quia magister
Inr̃. quem prȩdicamus uobis non docuit
nos de eadem re dicere. est & non.
quia ds̃ pater ꝓmissiones suas in illo
etiam .i. uere cõpleuit.

Expanded text:
on. Quasi diceret: Praedicatio nostra non docuit homines mentiri, quia Magister noster, quem praedicamus vobis, non docuit nos de eadem re dicere, est, et non; quia Deus Pater promissiones suas in illo etiam, id est, vere, complevit.
Abbreviated transcription (Latin):
catione ꝑmultos habentes eam do¬
nationẽ fideique in eis. ẽ. ꝑsonas
aut̃ multarũ facierũ uocat. in fan
ant in orationibꝰ uidelicet qđ consci¬
entia eoꝵ testis eissit qđ sincere
conuersati sint int̾eosꝰ:¬

Expanded text:
cationem, per multos habentes eam donationem fidei quae in ipsis est. Personas autem multarum facierum vocat, infanteant, in orationibus videlicet, quia conscientia eorum testis sit quod sincere conversati sint inte
Abbreviated transcription (Latin):
suã ut eandẽ dilectionẽ habeatis.
et sitis unanimes.
Ergo dilectissimi. ut audistis pre¬
sentiã mei ita retinete. et faate
intimore dĩ. et erit uobis uita in
ȩternũ. Est enĩ d̾̃s ꝗ oꝑat᷑ in uobis.
Et facite sine retractatu quecũꝙ
dm̃. Estote firmi insensu xp̃i. et
quȩ integra st̃ ex uera. et pudica.
et casta. et amabilia facite. et quȩ¬
audistis: et accepistis. in corde reti¬
nete. et erit uobis paxꝰ. Salutant.

Expanded text:
ut eamdem dilectionem habeatis et sitis unanimes. Ergo, dilectissimi, ut audistis praesentiam Domini, ita retinete et facite in timore Dei, et erit vobis vita in aeternum. Est enim Deus qui operatur in vobis, et facite sine retractu vel Deum, et estote firmi in sensu Christi, et quae integra, et vera, et pudica, et casta, et justa, et amabilia sunt, facite. Et quaudistis et accepistis, in corde retinete, et erit vobis pax. Salutate
Abbreviated transcription (Latin):
expectantes ꝓmissũ indie iudicii.
N eꝙ destituit uos quorundã uanilo¬
quiũ insinuantiũ. ut uos euerterent
aueritate ȩuangłii qđ ame p̃dicat᷑.
Et nunc faciet ds̃ ut ꝗ sunt exme

Expanded text:
exspectantes in die judicii. Neque destituant vos quorumdam vanilquia insinuantium, ut vos avertant a veritate Evangelii, quod a me praedicatur. Et nunc faciet Deus ut qui sunt ex
Abbreviated transcription (Latin):
.F. Sanguinem more suo uo
resurrexit. nisi enĩ moreretur.
nec ad inferos descenderet. nec ab in
G. Eternum duobus dicitur
modis. & qđ initio & fine caret. &
qđ tantum usq ad finem scłi ꝑ manet.
scđm quam significationem hic ponit᷑.¬

Expanded text:
. Sanguinem more suo vocrtuis resurrexit. Nisi enim moreretur, nec ad inferos descenderet, nec ab inf 7. Aeterni. Aeternum duobus dicitur modis, et quod initio et fine caret, et quod tantum usque ad finem saeculi permanet, secundum quam significationem
Abbreviated transcription (Latin):
Id est intelligat ipsam
linguam. & sic exponat. Plerũq
enĩ sp̃s loquebat᷑ ꝑos hominis extͣ¬
nea lingua. & tam̃ homo non in¬
telligebat ipsam linguam. aut
in ipsa lingua. ꝓlata mẏsteria.¬
.R. Si uox loquentis in cognita
lingua benedicat dm̃ uelcibum
uel aliquid huius modi auditor
Lidiota .i. audiens & non intelli¬
gens. nescit quando debeat respon¬
dere amen uł dõ gras. nec est qui
suppleat locum responsionis eius .i.
habere. non considerantes quid uti¬
litatis habeant ea quȩ desideratis.
ꝓdesignat. Est autem hoc testimo¬
nium in isaia. his uerbis. In loquela
enĩ labu & lingua altera loquet᷑ ad
popłm cui dixit hȩo requiescere fa
& noluerunt audiree¬

Expanded text:
id est, intelligat ipsam linguam, et sic exponat. Plerumque enim Spiritus loquebatur per os hominis extranea lingua, et tamen homo non intelligebat ipsam linguam, aut in ipsa lingua mysterine. Si vox loquens incognita lingua benedicat Deum, vel cibum, vel aliquid hujusmodi; auditor idiota, id est, audiens et non intelligens, nescit quando debeat respondere amen; aut Deo gratias; nec est qui suppleat locum responsionis ejus, id habere; non considerantes quid utilitatis habeant ea quae desideratis. ne, prophetiam designat. Est autem hoc testimonium in Isaia, his verbis: In loquela enim labii, et lingua altera loquitur ad populum. Cui dixit hoc: Requiescere facet noluerunt audire
Abbreviated transcription (Latin):
Q UI In ipsa cognita lingua
sp̃s scs sepe loquebatur miste¬
ria .i allegoria uerba. quȩ ne¬
mo intelligebat nisi qui gr̃am
interprȩtandi habebat

Expanded text:
 In ipsa incognita lingua, Spiritus sanctus, loquebatur mysteria, id est, allegorica verba, quae nemo intelligebat, nisi qui gratiam interpretandi habebat
Abbreviated transcription (Latin):
Tam̃ quȩ sine anima sunt uocẽ dantia.
siue tibia. siue cithara. nisi distinctio¬
nẽ sonitũ dederint. quomͦ sciet᷑ id qđ
canit᷑. aut qđ citharizat᷑. & enĩ si incer¬
ta uocẽ det tuba: ꝗs parabit se adbellũ:

Expanded text:
ait: Quae sine anima sunt uocem dantia, siue tibia sive cithara, nisi distinctionem sonituum dederint, quomodo scietur quod canitur aut citharizatur? Etenim si incert
Abbreviated transcription (Latin):
N ol matrem suam cumma¬
tre illius precipit salutandam.
ues unam & eandem feminam matrẽ
illius dicit & suam. illius scđm car¬
contriuit. quia menbra eius in quibꝰ
eccłam ꝑ sequebatur ad fidem conuer¬
sa iꝑsi ȩccłȩ subiugauit.ndo
urc Ot Id est qui potest uos ad tan¬
tam ꝑfectionem ducere. quantam ego¬
Iprȩdico. & quantam xp̃c prȩdicauit
& prȩdicandam instituit
¶O. Misterium dicit in carnationẽ
parte antiquis patribus essent cognita.
pleniter tamen a nullo fuerunt scita.
quo adusq suo tempore ꝑ ipsũ xpm fue
runt reuelata¬

Expanded text:
l matrem suam cum matre illius praecipit salutandam. Vel unam eamdem feminam matrem illius dicit, et suam illius secundum carcontrivit, quia membra ejus, quibus Ecclesiam persequebatur, ad fidem conversa, ipsi Ecclesiae subjugavit. utem, id est, qui potest vos ad tantam perfectionem ducere, quantam praedico, et quantam Christus praedicavit, et praedicandam instituit. . Mysterium dicit incarnationem parte antiquis patribus fuissent cognita, plene tamen a nullo fuerunt scita, quousque suo tempore per ipsum Christum sunt revelata
Abbreviated transcription (Latin):
ascis dĩ mortuos suos de resur¬
Srectione id est resurgentes. ut
ab helia unicũ filium uiduȩ sa¬
repthenȩ & ab heliseo sunami¬
this
M. Resurrectio corpoꝵ qͥm
scĩs suis ꝓmisit ds̃. ideo adhuc
differt᷑ ut simul om̃s resur¬
gamus. quatinus in cõmuni
guloꝵ
unt & miraculis coruschant.

Expanded text:
anctis Dei mortuos suos de resurrectione, id est, resurgentes, ut ab Elia unicum filium vidua Sareptana, et ab Eliseo Sunamitis resurrectio corporum, quam sanctis suis promisit Deus, ideo adhuc differtur, ut simul omnes resurgamus, quatenus, in communi guloruunt et miraculis coruscant.
Abbreviated transcription (Latin):
Quasi aliqͥuis diceret. Cur dixi¬
sti ut fructificemus dõ. quasi non fructi¬
ficaremꝰ cum legem carnaliter obserua¬
remus. Ita inquit. Cum eñĩ essemus
in carne .i. in carnali legis obseruantia¬
sine ulla miseratione peccantes in t̾fici
augebat.
antea non eram exꝑtus. quantam post ea
quam cognoui esse ꝓhibitam. uel nesci¬
ebam concupiscentiam esse peccatum.

Expanded text:
Quasi aliquis diceret. cur dixisti, ut fructificemus Deo, quasi non fructificaremus, cum legem carnaliter observaremus? Ita, inquit, cum essemus in carne, id est, in carnali observantiaulla miseratione, peccantes interfici augebat. antea non eram expertus, quantam postea; quod cognovi esse prohibitum. Vel, nesciebam concupiscentiam esse peccatum.
Abbreviated transcription (Latin):
N Quasi diceret. Est quidẽ xp̃i¬
ana religio. questus. sed non qualẽ
ipsi putant. sed magnus .i. et̃nus.¬
IId est fides cui sufficit qđ a dño
QRatio. cur sufficere debeat

Expanded text:
 Quasi diceret: est quidem religio Christiana quaestus, sed non qualem ipsi putant, sed magnus, ia, fides cui sufficit quod a Deo Ratio cur sufficere debeat,
Abbreviated transcription (Latin):
Dd est qualem restores talẽ
& qui regebant᷑. uidelicet manna¬
¶Non reuera petra seque¬
Ibatur exercitum. sed aqua flu¬
ens de petra. Spũ alem autẽ eam
menta erant eadem. sed uita
diuersa. Atq ideo alii placue¬
re. & alu non
M humana tẽptatio. est de
Scibo de potu. de somno. & cȩt̾is
quibus humana infirmitas care
cis. se fideles suos non deserturum.
¶ .O. Ia est. quia sola sacramenta illos
saluare non poterant. &o qui stat ui¬
quia corpꝰ dni comedens. & sanguinẽ
eius bibens. idolis immolata contin¬
gere non debet i¬
Exponit modum & causam.
Iquo & qua calix benedictionis &panis
qui frangit᷑ fiant accipienti sanguinis
ligi. quȩ si desit uidicium sibi sumunt
& unum corpus ex multis membris cõpo¬
nitur. sic ȩccła xp̃i ex multis fidelibus
qđ suꝑ ius dictum est.¬
I. CUI. Sic qui edunt carnem xp̃i &
sanguinem eius bibunt. participes
eus sunt

Expanded text:
d est, qualem rectores, talem et qui regebantur, videlicet mannaNon revera petra sequebatur exercitum; sed aqua fluens de petra. Spiritualem autem eam menta erant eadem, sed vita diversa; atque ideo alii placuere, et alii non Humana tentatio est de cibo, de potu, de somno et caeteris quibus humana infirmitas carercis se fideles suos non deserturum. id est, quia sola sacramenta illos salvare non poterant. Et qui stat, viquia corpus Domini comedens, et sanguinem ejus bibens, idolis immolata contindere non debetExponit modum et causam, quo et qua calix benedictionis et panis qui frangitur fiant accipienti caro et saligi; quae si desit, judicium sibi sumunt et unum corpus membris componitur; sic Ecclesia Christi ex multis fidelibus,quod superius dictum estis. Sic qui edunt carnem Christi, et sanguinem ejus bibunt, participes ejus sunt
Abbreviated transcription (Latin):
cionem a se remouet. Ideo enĩ a iude¬
is ꝑsecutionem sustinebat. quia cir¬
cũcisionem in ꝓbabat. & ꝑ fidem
crucis iustificari hominem assere¬
bat. Unde & uidei aduersus eũ
scanda li ⁊ abantur. qđ scandalũ
euacuatum esset. sici roucidi
deb ere fideles prȩdicaret.¬
leg ales obseruationes curantur¬
tas potest uos saluare spreta car¬
nali obseruatione. & reddit causã
dicens. quia om̃is lex dilectione im¬
pletur. & hac occasione breuit᷑ expo¬
nit que uitare & que seruare de¬
beant xp̃iani ꝓ obseruanda carita¬
te quibus expletis ad suꝑiorẽ de¬
N. Quasi diceret. Ideo utriusq
repetit subsequens. hȩc enĩ sibi in ui¬
¶O.Id est si sp̃s scs moderatur uobis
legem carnaliter non obseruatis ł le
lquam lex iub eat

Expanded text:
cionem a se removet; ideo enim a Judaeis persecutionem sustinebat, quia circumcisionem improbabat, et per fidem crucis justificari hominem asserebat. Unde et Judaei adversus eum scandalizabantur; quod scandalum evacuatum esset, si circumcidi debere fideles praedicaret.legales observationes curanturtas potest nos salvare, spreta carnali observatione; et reddit causam dicens: quia omnis lex dilectione impletur; et hac occasione breviter exponit quae vitare et quae servare debeant Christiani pro servanda charitate. Quibus expletis, ad superiorem . Quasi diceret: Ideo utriusquete repetit subsequens: haec enim sibi inviid est, si Spiritus sanctus moderatur vobis, legem carnaliter non observatis. Vel quam lex jubeat
Abbreviated transcription (Latin):
hoc qdicit mo¬
uebo declaratur cęłi & t̾re
translatio .i. in alium statum
ostenditur quod postea futura
sint immobilia. qđ uͦ dicit᷑ ea
quȩ sunt. sic intelligendũ est.¬
qͥm quasi diceret᷑ id quod sunt. quie¬
quid enĩ erunt siue in principa

Expanded text:
od dicit: Movebo, declaratur coeli et terrae translatio, id est, in alium statum ostenditur, quod postea futura sunt immobilia. Quod vero dicitur: Ea quae sunt, sic intelligendum est quasi diceretur: Id quod sunt. Quidquidquid erunt, vel in principal
Abbreviated transcription (Latin):
ORDO. Sapientia
dĩ. multi formis Scđne: sapientiã
dĩque in ꝓpria nat᷑a simplex est
scđ m ordinem scłoꝵ multiformis
dr̃ eo qđ ipsa scła in ipso dĩ ordine
multiformiter uari anturd
dĩ. circa se ipsos uidentes eũ tan¬
ta pati.
.C. Celos uocat sp̃u̾a¬
les homines. terrã carnales.
minantur cet̃ patres siue car¬
nales. siue sp̃uales. quiã enĩ fa¬
cit res ẽe. qđ st̃ ipse causa ẽ. ut
nominent᷑ qđ st̃. Alit̃. ex qͦ .i.
ex oui similitudine nominant᷑ pa¬
tres seu carnales. seu sp̃u ales. quia
similitudine ꝓpt᷑ eãdẽ causã patres
dicunt᷑ ł qđ ex se ipsis filios gene¬
rent. ł qđ subiectos piostudio gu¬
bnant cõreg̃t. Si uͦ ꝑ celos angłos
ĩ telligi uoluit credendũ est in ino¬
res angłos. patresnã re maiores qͦqͦ.
tam̃ mͦ iñ sententia intelligit᷑. bo¬

Expanded text:
pientia Dei multiformis secundum sapientiam Dei, quae in propria natura simplex est, secundum ordinem saeculorum multiformis dicitur, eo quod ipsa saecula in ipso Dei ordine multiformiter variantur. 9Dei circa seipsos, videntes eum tanta pati.. Coelos vocat spirituales homines. Terram carnales. minantur caeteri patres seu spirituales, seu carnales. Qui enim fecit esse res quod sunt, ipse causa est ut nominentur quod sunt. Aliter: ex quo, id est, cujus similitudine nominantur patres spirituales, vel carnales. Quia similitudine propter eamdem causam patres dicuntur, vel quia ex se ipsis filios generant; vel quia subjectos pio studio gubernant et regunt. Si vero per coelos angelos intelligi voluit, credendum est minores angelos, patres nominare majores; quoquo tamen modo sententia intelligitur, bo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpter hoc xp̃c. Idiuersis diuersa de¬
dit ut ꝑ fecte quisq exercere posset in
opus ministerii qđ accep̃. si enĩ unus acce¬
pisset om̃a. non ꝑfecte posset uacare
ad singła. qđ autem sit opus ministe¬
rii scoꝵ. quibus sp̃uales grẽ axp̃o collo¬
cate sunt. subiungit dicens in edificati¬
one corporis xp̃i. Ad hocẽtłam spũalia
om̃s inunitate fidei. & agnitionis
filii dĩ. in hoc scło sub sistentes occur
bemus unam fidem. & unam cognitionẽ
filii dei. Sicut ex diuersismun¬
di partibus occurremis in inuicẽ ut qͥsq¬

Expanded text:
pter hoc Christus diversis diversa dedit, ut perfecte quisquis exerceri possit in opus ministerii quod accepit. Si enim unus accepisset omnia, non perfecte posset vacare ad singula. Quid autem sit opus ministerii sanctorum, quibus spirituales gratiae a Ctae sunt, subjungit dicens: In aedificationem corporis Christi, ad hoc enim spiritualia omnes, in unitatem fidei et agnitionem Filii Dei in hoc saeculo subsistentes, occurbemus unam fidem et unam agnitionem Filii Dei, sic ex diversis partibus mundi occurremus invicem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
F. Per archam noe dãpnauit
mundũ quia tanto magis pecca¬
O tum habuerunt homines qͣnto
Imaiorẽ eius in fabricanda ar¬
cha insticiam uidebant & non
credebant

Expanded text:
. Per arcam Noe damnavit mundum; quia tanto majus peccatum habuerunt homines, quanto majorem ejus in fabricanda arca instantiam videbant, et non credebant
Abbreviated transcription (Latin):
.Y. Si doctor corripiendo con¬
tristat discpłm lȩticia illius est si disci¬
pulus ad penitentiam contristat᷑:¬
¶ .S. Si quis inquit peccans contristauit
me. non me tantũ modo contristauit.
sed uos ex parte.i. quosdam ex uobis. ut
non onerem om̃suos. Id est ideo di couos
ex parte contristatos. ut onustristicię
non imponam omibus uobis. Non enĩ
ita intelligi. Non me contristauit exto¬
to. sed exparte.

Expanded text:
. Si doctor corripiendo contristat discipulum, laetitia illius est, si discipulus ad poenitentiam contristat. Si quis, inquit, praedicans contristavit me, non me tantummodo contristavit, sed vos ex parte, id est, quosdam ex vobis, ut non onerem vos omnes, et ideo dico vos ex parte contristatos, ut onus tristitiae non imponam omnibus, non enim ita intelligi, non me contristavit ex toto, sed ex parte.
Abbreviated transcription (Latin):
U Uidentes alii apłm inuinculis
non timentem uerbum dĩ loqui. ab un¬
Idantiorem audatiam sumebant. sine
timore uerbum dĩ loqui cum ipsi non
essent uincti. O¬
Uituperationem etiam aduersa¬
erioꝵ inxp̃m iaculatã ꝓuenire sibi di¬
Icit in salutem. quia quo magis ꝓpt᷑ eã
punitus ẽ. eo amplius coronatus ẽ¬
Oseumori seu uiuere. si eni incarne nichil
possem ꝓdesse haud dubium quin mor¬
tem eligerem.
su. ł ituperabant xp̃m. ut magis puniretur
apłs. qui ligarise passus ẽ ꝓpt̃ talem dñm.¬

Expanded text:
 Videntes alii Apostolum in vinculis non timentem verbum Dei loqui abundantiorem audentiam sumebant sine timore loqui verbum Dei, cum ipsi non essent vincti. Vituperationem etiam adversariorum in Christum jaculatam pervenire sibi dicit in salutem, quia quo magis propter eum punitus est, eo amplius coronatuseu mori seu vivere; et si enim in carne nihil prodesse possem, haud dubium quin mortem eligerem.s. Vituperabant Christum, ut magis puniretur Apostolus, qui ligari se passus est propter talem Dom
Abbreviated transcription (Latin):
mum diem. quo de corpore exit. & ad
dmoro. de uobis bene confido. sicut
iustum est mͥ de uob̾ hoc sentire .i.
ita uelle.¬
euangłium. ut om̃s sitis socii gaudu¬

Expanded text:
mum, quo de corpore exit, et adDeum oro. De vobis bene confido, sicut justum est mihi de vobis hoc sentire, id ita velle.Evangelium, ut omnes sitis socii gaud
Abbreviated transcription (Latin):
statutum cenandi terminum non po¬
test expectare : domi suȩ potius
manducet. quam horam cenandian¬
ticipet
¶.R. Quasi diceret. Quia ingen¬
tilitate etiam ad malum oboedientes
fuistis.: credo qđ infide xp̃i adbone
magis ob oedientes sitis.

Expanded text:
, comedendi terminum, non potest exspectare domi suae, potius manducet; per horam 51 coenandi anticipet. Quasi diceret: Quia in gentilitate etiam ad malum audientes fuistis, credo quod in fide Christi ad bona magis audientes sitis.
Abbreviated transcription (Latin):
In corpore suo portabat
cicatrices uulnerum & uir¬
garum. in collo & manilis catenas.
Que om̃a signa erant. se esse
signa quȩdam quȩ in manibꝰ mili¬
tariũ fiebant ꝑque cognoscebant᷑
esse de militia imꝑatoris
A. Cedestia uocat uirtutes
Sꝑ quarum obseruantiam itur ad
celum. in quibꝰ dicit se habere om̃em
spũalem copiam in fide xp̃i.
in sapientia fecit quȩ est xp̃c.¬

Expanded text:
In corpore suo portabat cicatrices vulnerum et virgarum, in collo et manibus catenas; quae omnia signa erant se esse Dsigna quaedam, quae in manibus militantium fiebant, per quae cognoscebantur esse de militia imperatoris. Coelestia vocat virtutes, per quarum observantiam itur ad coelum, in quibus dicit se habere omnem spiritualem copiam in fide Christin sapientia fecit, quae est Ch
Abbreviated transcription (Latin):
.R. Quiinquit uerbam̃ di
instruitur ei qui se instruit cõmu
uos non habere qđ predicatoribꝰtri¬
buatis. homines quidem potestis fal¬
lere . sed dm̃ qui occultor cognitor
est non potestis irridere id est deciꝑe.¬
Shennam quȩ est ꝑ petua corruptio.

Expanded text:
. Qui, inquit, verbo Dei instruitur, ei qui se instruit communvos non habere quod praedicatori tribuatis, hominem quidem potestis fallere, Deum autem, qui occultorum cognitor est, non potestis irridere, id est, deciperhennam, quae est perpetua corruptio.
Abbreviated transcription (Latin):
M. Hanc potestite habut. ut
quotienscũq hominem a cepta stul¬
ticia a mouere non posset. diabolo eũ
tãdiu aduexandũ traderet. qͦ adusq
penitentiã ꝓfitens aꝓposito malode
sisteret.
cõmixta simulsine ferm̃to. Similit᷑
azima. Mon et igit᷑ ut sint uiuendo
mundi a peccatis. sicut sunt mundati
in baptismo
B. Ratio curmundos nos apeccato
Iuiuere oporteat. uid elicet quia xp̃c
immolatus est. quẽ ȩpulari debemus.
Et est ordo. & enĩ xp̃c qui est pascha
nr̃m. est immolatus
I .C. Id est in illã uicẽ qua uidei azimos
panes manducare solebant. nos since
non habet᷑ misit illis. in qua p̾cepit
ne participationem haberent cum
fornicariis ⁊ cet̾is de quibꝰ dicit. Sed
quia non distinxit de quibus fornica¬
tilibus. putatum est a corinthiis de
fornicariis gentilibus eum dixisse.
Quam eoꝵ ꝑuersam intelligentiã
corrigit hic apłs.
Itis de mundana conuersatione
in locum desertum exire. Om̃s enĩ¬
st̃ fornicarii. auari & ceła¬

Expanded text:
. Hanc potestatem habuit, ut quotiescunque homini accepta stultitia amovere non posset, diabolo eum ad vexandum tandiu traderet, quoadusque, poenitentiam profitens, a proposito malo desisteret. commista simul sine fermento, similiter et azyma. Monet igitur ut sint vivendo mundi a peccatis, sicut inundati in baptismo. Ratio cur nos mundos a peccato vivere oporteat, videlicet quia Christus immolatus est, quem epulari debemus. Et est ordo: etenim Christus, qui est Pascha nostrum, est immolatus, id est, in illam vicem, qua Judaei azymos panes manducare solebant; nos sincernon habetur, misit illis; in qua praecepit ne participationem haberent cum fornicariis et caeteris de quibus dicit. Sed quia non distinxit de quibus fornicatibus, putatum est a Corinthiis, de fornicariis gentibus eum dixisse. Quam eorum perversam intelligentiam corrigit hic Apostotis de mundana conversatione, in locum desertum exire; omnes enim fornicarii, avari, etc
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Y. Uel quo tempore dñs resurrexit.¬
& cum eo multa corpora scõꝵ mortuoꝵ.
ł inbaptismo in quo scđm quendã modũ
homines moriunt᷑ & resurgunt
TQuicqͥd garriant heretici.
Pinquo fidesdĩ firmit̃ fundata est¬
stat. id est non titubat. non uacillans
habens ħ signaculũ .i. hanc m̃ti sue
impressam memoriam. cognouit
saluti contraria deuitat. quia scit
qͥdanĩ discederent similitudinem hanc

Expanded text:
. Vel quo tempore Dominus resurrexit, et cum eo multa corpora mortuorum, vel in baptismo, in quo secundum quemdam modum homines moriuntur, et resurguntquid garriant haeretici, in quo fides Dei firmatur et fundata est, id non titubat, non vacillat, habens hoc signaculum, id est, hanc menti suae impressam memoriam, Cognovit saluti contraria devitat; quia scit quidam discederent, similitudinem hanc
Abbreviated transcription (Latin):
ucius aennius. Seneca cordubensiꝰ. fotini stoici
discipłs. et patruus lucani poete. continentissime
epłe ꝓuocarent quȩ legunt᷑ aplurimiꝰ pauli ad senecã.

Expanded text:
ucius Anneus Seneca Cordubensis, Stocionis stoyci discipulus et patruus Lucani poete, continentissime epistole provocarent, que leguntur a pluribus, Pauli ad Senecam
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutes. quȩ potentes sunt auxilio
dĩ ut destruant munita diuersis
calliditatibus consilia aduersarioꝵ.
sȩu hominum seu demonum.
Sintellectũ ad obsequium xp̃i ł intel¬
lectum quod est contra obsequiũ xp̃i.¬
Q Id est diligenter considerate oꝑa
eoꝵ qui in conspectu ur̃o tantũ bona
Uagunt. neforte uosseducant.
¶ .H. Quasi diceret. possem dicere.
diceret & non esset¬
.R Hoc dicit occasione illiꝰ
sententie quam suꝑiꝰ dixit. parati
ulcisci omẽm in oboedientiam. Ut in

Expanded text:
virtutes, quae potentes sunt auxilio Dei, ut destruant munita diversis calliditatibus consilia adversariorum, sive hominum, seu daemonum. intellectum ad obsequium Christi vel intellectum, qui est contra obsequium Christi; id est, diligenter considerate opera eorum qui in conspectu vestro tantum bona agunt, ne forte vos seducant.. Quasi diceret: Possem dicere: diceret, et non esset.sententiae, quam superius dixit, parati ulcisci omnem inobedie
Abbreviated transcription (Latin):
quia cogitationes nr̃e ꝑ quas mens qͦdã¬
modo ambulat munite debent esse
contra insidias malignoꝵ spũum. ut
p̃paremus in nob̾ ea quȩ p̃parari uibet
euanglium pacisꝰ id est xp̃i

Expanded text:
quia cogitationes nostrae, per quas mens quodammodo deambulat, munitae debent esse contra insidias malignorum spirituum, ut praeparemus in nobis ea quae jubet Evangelium pacis, id est, Chri
Abbreviated transcription (Latin):
a est similia in simplicitate
cordis & cũ bona uoluntate. ut
serui xp̃i facientes uoluntatẽ dĩ er¬
ga illos om¬
sibilem regere subiet̃ qͥd nõe nnindi intel¬

Expanded text:
 est, similia in simplicitate cordis, et bona voluntate, ut servi Christi facientes voluntatem Dei erga illosndum regere, subdit quid nomine mundi intel
Abbreviated transcription (Latin):
abrahã isaãc cũ tep̾taret᷑. & unicũ offerebat
in quo susceꝑat repmissiones. ad quẽ dictũ :
quia inisaac uocabit᷑ tͥ sem̃ arbitrans qͥa
& mortuis suscitare potens ẽ ds̃. Unde eũ
inparabolã accepit. Fide & defutis benedix̃
isaac. iacob. & esau. Fide iacob moriens sin¬
gulos filioꝵ io seph benedix̃ & ad orauit
fastigiũ uirge eiꝰ. fide ioseph moriens de
G. Utrunq credidit abrahã
I&o quia in isaac sem̃ habiturus eẽt.¬
& placeret dõ. siei ipsum isaac
immolaret. credebat᷑ quia mortu¬

Expanded text:
Abraham Isaac cum tentaretur et unigenitum offerebat, in quo susceperat repromissiones, ad quem dictum est quia in Isaac vocabitur tibi semen arbitrans quia et a mortuis suscitare potens est Deus unde eum et in parabola accepit fide et de futuris benedixit Isaac Iacob et Esau fide Iacob moriens singulis filiorum Ioseph benedixit et adoravit fastigium virgae eius fide Ioseph moriens de. Utrumque credidit Abraham, et quia in Isaac semen habiturus esse, et placere Deo si ei ipsum Isaac immolaret; credidit enim quoniam mortu