comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tancum orent ut ꝑsecutionis causa xp̃e sit. ne
ꝓpt̃ iniusticiam neꝓpt̃ delicta. neꝑpt̃ auariciã
deprimantur:Siquando aũt ꝓpt̾ iusticrã aliqͥs
exagitatur audiat. Beat estis cum exꝑbrant
uobis & ꝑsecuntur: & dicunt omne malt̃i adu̾sũ
uos mei causa. Gaudete & exultate quia merces
ur̃a multa est in cęlis. Sic enim ꝑsecut sunt ꝓpbas
qui fuerunt ante uos. Qm̃ tecum sum ut eruã¬
ad me. & tecigit os meum. Ꝙ dixit dñs ad me.
Obserua differentias iheremiȩ & ysaie. Ysarasait
Immunda labra habens. in meclio populi ĩmun¬
da labia habentis ego habito. & regem dominum
sabaoth uidi oculis meis. & qm̃ confessus est se¬
non hr̃e facta immunda s uerbatantã. usq
ad hunc enim finẽ pcc̃a commiserat. ñ excendit
dominus manũ suam. neq unũ exseraphim
manti sua labia eustecegt s forcipe solũ angᷤᷤ
ait. Eece abstuli ini quitates tuas. Hiereme
aũt quia iam sanctificatus fuerat in uulua.

Expanded text:
tantum orent ut persecutionis causa Christus sit; ne propter injustitiam, ne propter delicta, ne propter avaritiam deprimantur. Si quando autem propter justitiam aliquis exagitatur, audiat: Beati estis cum exprobrant vobis, et persequuntur, et dicunt omne malum adversum vos, mei causa: gaudete et exsultate, quia merces vestra magna est in coelis. Sic enim persecuti sunt prophetas, qui fuerant ante vos et tetigit os meum, et dixit Dominus ad me . Observa differentias Jeremiae et Isaiae. Isaias ait: Immunda labia habens, in medio populi immunda labia habentis ego habito, et regem Dominum sabaoth vidi oculis meis . Et quoniam confessus est non habere facta immunda, sed verba tantum usque ad hunc enim finem peccata commiserat, non extendit Dominus manum suam, neque unum ex Seraphim manu sua labia ejus tetigit, sed forcipe solum tangens ait: Ecce abstuli iniquitates tuas. Jeremiae autem, quia sanctificatus fuerat in vulva,
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. Beatus qui loquit᷑ in aures audientiũ.
fructus ꝑcipit ex salute eoꝵ. quodã & id iheremias
in iudeis se hr̃e non dicit Non ꝓfuit mͥ quisquã
Si enim debet auditorib ꝓdesse quod loquor. au¬
ditores uͦ quȩ loquunt᷑ abiciunt & ego dico. Nõ
ꝓfui neq ꝓfuit michi quisqͣm. quia hancuti¬
litatem nondum sit consecutus. quam ꝯsequit᷑
is qui beatus efficitur. dum in aures loquitur
auclientiũ. Potest aũt & alit̾ intelligi. Quic̃q
discipulis p̃cipit. si ingeniosos si ardentis nat᷑ȩ
habeat auditores. quanto plus p̃cipit. tanto
plus ꝓficit. illis in t̾rogantibus. & deeoquod
dicit sepe querentib. qui sit sensus in dicto:
qui ordo quȩ scripti uoluntas. Unde contra¬
riisait. non ꝓfui neq ꝓfuit michi quisqͣm.
Quia aũt & alia uob̾ expositio residua ẽ. ꝓpt̃¬

Expanded text:
dicitur: Bdicitur: Bfructus ex salute eorum quodammodo metit. Jeremias  Judaeis non habere se, dicit: Non profuit mihi quisquam. Si enim debet auditoribus prodesse, quod loquor: auditores vero quae dicuntur, abjiciunt: et ego dico: Non profui, neque profuit mihi quisquam; quia hanc utilitatem non sum consecutus, quam consequitur is qui beatus efficitur, dum in aures loquitur audientium. Potest autem et aliter intelligi. Quicumque discipulis praecipit, iste, si ingeniosos, et audientis naturae habeat auditores, quanto plus praecipit, tanto plus proficit, illis interrogantibus, et de eo quod dicit saepe quaerentibus, qui sit sensus in dicto, qui ordo, quae scripti voluntas. Unde econtrario ait: Non profui, neque profuit mihi quisquam. Quia autem et alia
Abbreviated transcription (Latin):
omni t̾ra: & quia egrotantes bene sibi consu
tempserunt. non ꝓfui inquit. Rursumq qr
illo spiritales peccunias commodante. auditores
acciꝑe noluerant ut utilitatẽ consequerent᷑. et
fructum exhis quȩ acceꝑant redderent. ait. Neq
ꝓfuit michi quisquã. Uerum hȩc anticipans lo¬
cutus sum priusqͣm exponerẽ non ꝓfui. neꝙ ꝓ¬
fuit michi quisquam. Bupplex quippe scͥptura
est. Nam in multis exemplaribus continetur
mias mandata diuina. nemohis quȩ p̃dicaban¬
tur accendit. Quam obrem quasi medicus libens
ac ꝓmptus medicamina languentibus tribuit.
& illis ñ scłm artificiũ curantib. s uixta uolun¬
tatem suam agengib dic̃. Non ꝓfui neq ꝓfu¬
it michi quisqͣm. Quoͣmͦ enim benefictum
consequitur ipse quicurat. si fructũ laboris su¬
in egrotante conspiciat. & ꝑ leticiam mentis ⁊̃
ipse consequit᷑ utilitatẽ. scdm̃ illud qd̾ alib

Expanded text:
omni terrae? Et quia aegrotantesomni terrae? Et quia aegrotantestempserunt: Non profui, inquit. Rursusque quia illo spiritales pecunias commodante, auditores accipere noluerunt, ut utilitatem consequerentur, et fructum ex his quae acceperant, redderent, ait: Neque profuit mihi quisquam. Verum haec anticipans locutus sum, priusquam exponerem: Non profui, neque profuit mihi quisquam . Duplex quippe scriptura est: nam in multis exemplaribus continetur:mias mandata divina; nemo his quae praedicabantur attendit. Quamobrem quasi medicus libens ac promptus medicamina languentibus tribuit, et illis non secundum artificium curantis, sed juxta voluntatem suam agentibus dicit: Non profui, neque profuit mihi quisquam. Quodammodo enim beneficium consequitur ipse qui curat, si fructum sui laboris in aegrotante conspiciat, et per laetitiam mentis etiam ipse consequitur utilitatem, secundum illud, quod alibi
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ in obedientes atq languentes. medicos: & ma¬
qmͦ ferro accutissimo corꝑa secent. & execran¬
tur eos quasi auctores tantoꝵ cruciatuũ. & ñ
sanitatis quȩ ex doloribus reddit᷑. Populusgͥ
egrotabat uariis languorib. misit illos medi¬
cosꝓpħas ds̃. Unus ex medicis ieremias fuit
corripiens peccatores. & conuertere uolens a
uiciis ad uirtutes. Illi uͦ cum deb̾ent ea quȩ
dicebantur audire. econtrario accusabant pro¬
phetam apud iudices similes sui. Ex quofac¬
tum est ut semꝑ in ealumpniis & intristici¬
is fuerit iheremias. ob eoꝵ ꝑuersitacẽ qui tan¬
tum in se fuit curam gerebat eoꝵ: iuxta ꝓpͥã
aũt incredulitatẽ adhuc ill egrotabant. Un¬
de istius modi aliquando loquit᷑. & dixi. Non
loquar. neq nominabo nomen dñi. & factã
est ut ignis ardens in ossibus meis. & dissolu¬
riis insectari. heu michi inquit mat̾. utqͥd
me genuist uirũ qui iudicer. & discernar in¬

Expanded text:
ergo inobedientes atque languentes medicos, et maergo inobedientes atque languentes medicos, et maquomodo acutissimo ferro corpora secent; et exsecrantur eos quasi auctores tantorum cruciatuum, et non sanitatis quae ex doloribus redditur. Populus igitur aegrotabat variis languoribus, et misit illis medicos prophetas Deus. Unus ex medicis et Jeremias fuit, corripiens peccatores, et convertere volens a vitiis ad virtutes. Illi vero cum deberent ea quae dicebantur audire, econtrario accusabant prophetam apud judices 841 similes sui. Ex quo factum est ut semper in calumniis et in tristitiis fuerit Jeremias, eorum perversitatis, quantum in se fuit, curam gerens. Juxta propriam autem incredulitatem adhuc aegrotantibus istiusmodi aliquando loquitur: Et dixi: Non loquor, neque nominabo nomen Domini. Et factum est ut ignis ardens in ossibus meis, et dissolu et injuriis insectari: Heu mihi, inquit, mea mater, ut quid me genuisti virum, qui judicer et discernar
Abbreviated transcription (Latin):
& uixta disciplinam artis suȩ uolentes
curare eos qui in infirmitatibꝰ const¬
tur in iocunda ꝑtractant. & in ali¬
enis calamitatib merore ꝓprio
conficiuntur. Semꝑenim conuersatio eoꝵ in ge¬
mitu: semꝑ in curis ẽ. Num quã cum
letis consortium habent. Cum uulneratis. cũ his
quoꝵ carnes in commodis uariis debilitant᷑. qui
febribus estuant qui dolore torquent᷑ iugi seruiti
o ꝑseuerant. & si quis eoꝵ uult implere medicmã.
non indignat᷑. non obliuiscitur ꝓpositi arcis suȩ
postquam cum his fu̾it quos sermo p̃fat᷑ ẽ. Hȩc
idcuro in ꝓemio diximus. quia ⁊ ꝓphȩ medici
cesse habent sani medicũ. s hii qui se male hñt.
Quod aut̃ a luxuriosis egrotantib medici pa¬
ciuntur. hoc sustinent ꝓpħȩ ac magistri. abhis
qui curari nolunt. Odio quippe habent᷑. quasi
pcipientes aduersũ desidia languentiũ. qͣsi ꝓhi¬
bentes deliderus & cybis uaris utz cos. qui cum
sint infirmi nolunt eseis infirmoꝵ uesei. Fugiunt

Expanded text:
et juxta disciplinam artis suae volentes curare eos qui in infirmitatibus constiia, injucunda pertractant, et in alienis calamitatibus moerore proprio conficiuntur: semper enim conversatio eorum in gemitu, semper in curis est, numquam cum laetis consortium habent: cum vulneratis, cum his quorum carnes incommodis variis debilitantur, qui febribus aestuant, qui dolore torquentur, jugi servitio perseverant. Et si quis eorum vult implere medicinam, non indignatur, non obliviscitur propositi artis suae, postquam cum his fuerit quos sermo praefatus est. Haec idcirco in prooemio diximus, quia et prophetae medici cesse habent sani medicum, sed ii qui se male habent . Quod autem a deliciosis aegrotantibus medici patiuntur, hoc sustinent prophetae ac magistri ab his 840 qui curari nolunt. Odio quippe habentur quasi praecipientes adversum desideria languentium, quia prohibent deliciis et cibis variis uti eos, qui cum sint infirmi, nolunt escis infirmorum vesci. Fugiunt
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃ui gr̃e. quis parcet suꝑ ce quis contristabitur
suꝑ te. quis reuertet᷑ iogare ea quȩ in pace t st̃:
Ipsum iħm qui rogabat parit̃. & pr̃abat ea quȩ
erant in pace. ꝓdidit anima peccatrix. Quis po¬
cest ultra rogare conuersus ad ea. quȩ st̃ in pa¬
ce cibi: Scientes gͦ quia impossibile ẽ eos qui semel
sunt illuminati. gustauerunt etiã donũ cȩleste.

Expanded text:
quis parcet super te? quis contristabitur super te? quis rever tetur rogare ea quae in pace sunt tibi? Ipsum Jesum, qui rogabat, pariter et praestabat ea quae erant in pace, prodidit anima peccatrix: quis potest ultra rogare, conversus ad ea quae sunt tibi in pace? Scientes ergo quia impossibile est eos, qui « semel sunt ill
Abbreviated transcription (Latin):
populum. & ego ero uobis in dm̃. Non est omra¬
um õs. s eoꝵ tantum: quibusse largit᷑ ẽ. quomo
Ero. Quid: d̾s eoꝵ. sutasne aliquando consequim᷑
id qd̾ ꝑ singulos dico. ut ds̃ omniũ sit ds̃ nr̃ Si
autẽ iris plemꝰ discere quoꝵ sit ds̃. & quib uoca¬
bulum sui nominis largiatur. Ego inquit ds̃

Expanded text:
populum, et ego ero vobis in Deum. » Non est omnipopulum, et ego ero vobis in Deum. » Non est omnium Deus, sed eorum tantum quibus se largitus est. Quomod« Ero, inquit, Deus eorum: » putasne aliquando consequimur id quod per singulos dico, ut Deus omnium sit Deus noster. Si autem vis plenius discere quorum sit Deus, et quibus vocabulum sui nominis largiatur: « Ego, inquit, Deus
Abbreviated transcription (Latin):
populus dĩ est. Iudeoꝵ poprilus populum se uendi¬
cans di. meruit audire quia ñ populus m̃s uos.
in quit me suꝑ non dõ. Be illis dic̃. Irritauert̃
me in ydolis suis: & ego emulabor uos suꝑ non
gentem. ingentẽ aũt insipientẽ irritabo yos.¬
Nos gͥm populum dĩ fact sumus. & annunciat᷑
iusticia a populo qui nascitur degentib. Iste g.
populus subito nascitur. & m ꝓpħa scriptũ ẽ.Si
nata estgens in semel. Quando saluator ascen¬
dit ad celos. & crediderunt una die quinq mi¬
lia. & alia addita sunt tria milia. uere tunc fuit
cernere popłm in semel natum sermone dĩ. & re
sterilis quȩ non paris.erumpe & clama quȩ non
parturis. quia plures filii desertȩ magis quã eiꝰ
quȩ habet uirũ. Beserta eccłia alege desertaerat
a dõ. Habens aũt uirum synagoga. legẽ habe¬
bat & łm. Quid gͦ pollicetur ds̃ Eritis m in

Expanded text:
populus Dei est. Judaeorum populus, populum se vindipopulus Dei est. Judaeorum populus, populum se vinditans Dei, meruit audire, « quia non populus meus vos: » inquit, me super non Deum. » De illis dicit: « Irritaverunt me in idolis suis, et ego aemulabor eos super non gentem: in gentem enim insipientem irritabo eosNos igitur in populum Dei facti sumus, et annuntiatur justitia populo, qui nascetur de gentibus. Iste enim populus subito nascitur: et in propheta scriptum est: Si nata est gens in semel. Quando Salvator ascendit ad coelos, et crediderunt una die quinque millia , et alia die addita sunt tria millia: vere tunc fuit cernere populum in semel natum sermone Dei, et resterilis quae non paris, erumpe et exclama quae non parturis, quia plures filii desertae magis quam ejus quae habet virum . » Deserta Ecclesia a Lege, deserta erat et a Deo, habens autem virum Synagoga Legem, habebat et Deum. Quid ergo pollicetur Deus? « Eritis mihi in
Abbreviated transcription (Latin):
t huius qd̾ mandauit ds patrib nr̃is. nos qui
in xp̃o credimus. an ill qui nec moysi credide¬
rant dumimn ꝓp̃onon eredane. ato qͦs saluatos
ait. Si eredereil moydi. erederetis foritan &e michi.
runt. nos uͦ credentes in xp̃o. credimus testamento qd̾
traditum ẽ ꝑ moysen. & ad nos dicit᷑ ne maledictifi¬
amus. maledictus homo qui non audierit uerba tes¬
tamenti huius. qd̾ mandauit patribus ur̃is. Ergo illi
maledicti sunt. Neq enim audierunt destamentũ
qd̾ mandauit ds̃ patribus eoꝵ. in die inquit quaedu
ta indelligentem id. quod seriptum est in iohis apo¬
chalipsin. quia locus ubi dñs crucifixus est. uocet᷑¬
intelligentiam corꝑalem. haut dubiũ ẽ. quin si
intellexeris egẏptam sp̃italẽ. & exieris de ea. tu
sis egrediens ex t̾ra egypti defornace ferrea:⁊ tibi
dicitur. Audite uocem meã. & facite iuxta hȩc oĩa
uobis in dm. Non omnis qui se popłm dĩ ẽẽ dicit.

Expanded text:
ti, quod mandavit Deus patribus? Nos qui ti, quod mandavit Deus patribus? Nos qui in Christo credimus, an illi qui nec Moysi crediderunt, dum in Christo non credunt? ad quos Salvator ait: Si crederetis Moysi, crederetis utique et mihirunt, nos vero credentes in Christo, credimus Testamento quod traditum est per Moysen. Et ad nos dicitur ne maledicti fiamus: « Maledictus homo qui non audierit verba Testamenti hujus quod mandavit patribus vestris. » Ergo illi maledicti sunt? Neque enim audierunt Testamentum quod mandavit Deus patribus. « In die, inquit, qua eduta intelligentem id quod scriptum est in Joannis Apocalypsi: quia locus ubi Dominus crucifixus est vocatintelligentiam corporalem, haud dubium est, quin si intellexeris Aegyptum spiritalem et exieris de ea, tu sis egrediens ex terra Aegypti de fornace ferrea, et tibi dicatur: « audite vocem meam et facite juxta haec omnia. » vobis in Deum. » Non omnis qui se populum Dei esse dicit,
Abbreviated transcription (Latin):
sup iheremiã a dño dicens. Quid gͦdicat & nos
ipsum uda siuxta scripturas ꝓbauero ad
fr̃s cui. manus tuȩ suꝑ dorsa iimicoꝵ tuoꝵ. Te
laudant. Non illum iudam filium iacob fẽs
Ait quippe iste iudas. Narrabo nomen tuum
fr̃ibus meis. in medio eccłie cantabo tibi. Bicit᷑
poliantis principatus & potestates. & ostentu
cos facientis & triumphantis in ligno. uidebis
quomodo fuꝑ istum udã completa sit ꝓpħia di
quin ad xp̃ianos sermo fiat. ꝓpt̾ xp̃m qui ex
tribu uda natus est. Fit quoq sermo & ad inha¬
bitantes iherłm. scilicet & ad eos qui in ȩccłia ha¬
bitant. Hȩc est ciuitas magni regis. hec ẽ uisio
pacis. Pax quippe in nobis sitamen filii pacis
sumus. multiplicatur & cernit᷑. Audite gͥ uer¬
ba testament huius. & loquimim ad uirosuda.
& inhabitantes iherłm. & dicetis ad eos. Hȩc¬
dicit dñs. Maledictus homo qui non audierit
uerba destament huius qd̾ mandauit ds̃ pa¬
tribus ur̃is. Quis magis audit uerba testamen¬

Expanded text:
s ipsum Juda si juxta Scripturas probavero ad res tui: manus tuae super dorsum inimicorum tuorum . Te laudant. Non illum Judam filium Jacob fratres Ait quippe iste Judas: Narrabo nomen tuum fratribus meis, in medio Ecclesiae cantabo tibi . Dicituenti Zabulum, exspoliantis principatus et potestates , ostentui eos facientis, et triumphantis in ligno, videbis quomodo super istum Judam completa sit prophetia dicquin ad Christianos sermo fiat propter Christum, qui ex tribu Juda natus est. Fit quoque sermo et ad inhabitantes Jerusalem, scilicet ad eos qui in Ecclesia habitant. Haec est civitas magni Regis, haec est visio pacis. Pax quippe in nobis, si tamen filii pacis sumus, multiplicatur et cernitur. Audite ergo verba testamenti hujus, et loquimini ad viros Juda, et inhabitantes Jerdicit Dominus: Maledictus homo qui non audierit verba testamenti hujus, quod mandavit patribus vestris . Quis magis audit verba testamen
Abbreviated transcription (Latin):
rirate uobis thesauros in celo: qui thesaurirau̾it
sibi in cęlo. ipse sibi causa est ut scribat᷑ in cȩlis.
hȩc ꝓpt̃ id quod scriptum ẽ suꝑ t̃ram scribant᷑.
Causamq commemorat. quia dereliquerunt
fontẽ uite dominũ. Ꝙ in principio ip̃e ꝓpħa
exꝑsona domini dicit. Me dereliquerunt fon

Expanded text:
rizate vobis thesauros in crizate vobis thesauros in csibi in coelo, ipse sibi causa est, ut scribatur in coelis. Haec propter id quod scriptum est: Super terram scribantur; causamque commemorat: Quia dereliquerunt fontem vitae Dominum. . Et in principio ipse propheta ex persona Domini dicit: Me dereliquerunt font
Abbreviated transcription (Latin):
qui đm deserunt sit futurũ aitͦ. Uniuersi qui¬
te derelinquunt confundant᷑ discedentes. hoc
est quantam te ddeserant. tantũ confundant᷑.
Discedentes suꝑ t̾ram scribant᷑. Omnes homines
describunt᷑. Sc̃i in cȩlo peccatores suꝑ t̾ram Bicit
ad discipulos iħe. Gandete aũt quia nomina
ur̃a sicipta sunt in celis. Igi tur oportet letari
si talis quis fuerit. ut nomen eius scribat᷑ in ce
t̾renȩ. qui non ꝑtranseunt t̃ram edom. s agros
terre edom & uin easpossident. scribuntur
nomina quasi reliquentiũ dõ suꝑ t̾rã. Cen¬
fundar.tar discedentes suꝑ t̾ram scribant᷑. Quo n.
metro mensi sunt. remetietur eis. Ipse sibi unus
requirat in t̾ra. si semꝑ anima eius de istius mun¬
di negociis estuet. quȩ uident᷑ scło bona. Si uero
audiens iħm loquentẽ. nolite uobis thesaurizare
thesauros suꝑt̾ram. ubi tinea & uermes ext̃mi¬
nant. & ubi fures effoditint & furant᷑. s thesau¬

Expanded text:
qui Deum deserunt, sit futurum, ait: Universi quiqui Deum deserunt, sit futurum, ait: Universi qui derelinquunt confundantur, discedentes, hoc est, quantum deserunt, tantum confundantur discedentes. Super terram scribantur. Omnes homines describuntur, sancti in coelo, peccatores super terram. Dicit ad discipulos Jesus: Gaudete autem, quia nomina vestra scripta sunt in coelis . Igitur oportet laetari si talis quis fuerit, ut nomen ejus scribatur in coconversantur terrene, qui non pertranseunt terram Edom, sed agros terrae Edom et vineas possident, scribuntur nomina quasi relinquentium Deum super terram. Confundantur discedentes, super terram scribantur. Quo enim metro mensi sunt, remetietur eis ipsis . Sibi unuoelestia requirat in terra, si semper anima ejus de istius mundi negotiis aestuet, quae videntur saeculo bona. Si vero audiens Jesum loquentem: Nolite vobis thesaurizare thesauros super terram, ubi tinea et vermes exterminant, et ubi fures effodiunt et furantur, sed thesau
Abbreviated transcription (Latin):
uidi dominũ sabaoth sedentem suꝑ sedẽ excelsã
& eleuatam. Uidit & iheremias quomͦ ds̃ regnat.
ꝓp̃t quod glorifi cans eum ait. Thronus głȩ exal¬
tatus ab inicio locus sanctificationis nr̃ȩ. Siue
de xp̃o uolueris ista intelligere ñ peccabis. siue
de patie non impiesenties. Est enim thronus et
excelsus et a principio saluator. Thronus gloriȩ
sumus. Sustentatio isrł. Sicut ipse iusticia iħc
ipseu̾itas. ipse sanctificatio. simuit̃ ipse est
Ipse est enim sustentatio isrł. Si aũt & ad patrẽ
hoc retuleris. ñ impie intelliges. Bñe omnes
qui derelinquunt ce confundantur discedentes.
Unusquisq nr̃m quando peceat. ꝑ ea quȩ
peccat. xp̃m relinquit. Relinquens aũt filiũ
relinquit & patrem. In iustus a iusti cra longe
ẽ.pollutus a sanctimonia. bellator a pace. & qͥ
sub potestate inimici ẽẽ incipit. a redemptione
fit alienus. sy qui extra sapientiã dei. sapientiã
derelinquit. Bocensitaq nos ꝓpħa. quid om̃ib

Expanded text:
idi Dominum Sabaoth sedentem super sedem excelsam et elevatam. Vidit et Jeremias quomodo Deus regnat, propter quod glorificans eum ait: Thronus gloriae, exaltatus ab initio locus, sanctificatio nostra. Sive de Christo volueris ista intelligere, de Patre, non impie senties: est enim thronus claritatis et excelsus, et a principio Salvator: thronus gloriae,sumus. Sustentatio Israel. » Sicut ipse justitia Jesus, ipse veritas, ipse sanctificatio, similiter ipse est ipse est enim sustentatio Israel. Si autem ad Patrem et hoc retuleris, non impie intelligis. Domine, omnes qui te derelinquunt, confundantur discedentes . Unusquisque nostrum quando peccat, per ea quae peccat, Christum relinquit: relinquens autem Filium, reliquit et Patrem. Injustus a justitia longe est, pollutus a sanctimonia, bellator a pace, et qui sub potestate inimici esse incipit, a redefit alienus: et qui est extra sapientiam Dei, sapientiam derelinquit. Docens itaque nos propheta quid de omnibus,
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ splendor est gle. Splendor aũt non semel
nascitur. & deinceps desinit nasci. s quociens¬
cumq ortum fuerit lumen ex quo splendor
oritur. totiens oritur & splendor głe. S aluator
noster sapientia d̃i est. sapientia uero splendor
ẽ lucis et̃nȩ. Sic gͥ saluator semꝑ nascitur et
idcireo aicit. an te omnes aũt colles generauit
me.non ut quidam male legunt genuit.Si
senꝑ ex patre nascitur dominꝰ. etiam tu in si¬
militudinẽ eius. si tamen adoptionis sp̃m ha¬
bes. semꝑ generaris a dõ ꝑ singulos intellectꝰ.
ꝑ singula oꝑa. & efficeris filius dĩ in xp̃o iħu
cui est gła & imꝑium in scła scłoꝵ amen.

Expanded text:
noster splendor est gloriae, splendor autem non semel noster splendor est gloriae, splendor autem non semel nascitur, et deinceps desinit nasci: quotiescumque ortum fuerit lumen, ex quo splendor oritur, toties oritur et splendor gloriae. Salvator noster sapientia est Dei. Sapientia vero splendor est lucis aeternae. Sic igitur Salvator semper nascitur, et idcirco dicit: Ante omnes colles generat me, non, ut quidam male legunt, generavit. Si semper ex Patre nascitur Dominus, etiam tu in similitudinem ejus tantum adoptionis scriptum habens, semper generaris a Deo per singulos intellectus, per singula opera, et efficeris filius Dei in Christo Jesu, cui est gloria et imperium i
Abbreviated transcription (Latin):
dragesimo quarco psalmo ita dicentis. Audifi¬
lia & uide & inclina aurẽ tuam. & obliuiscere
populi tui & domum patris tui. Quasi pater
quippe cepit audi filia. Ergo dupplices nr̃i pa¬
tres sunt. Sed obliuiscere inquit domũ pat̾s
tui prioris. Si gͥoblitus domus patͥs tui prioris
rursus fueris ad pcc̃a conuersus. meidisti in
rabulum patrẽ nr̃m fuisse. ante quã d̃s factus
sit pat̃ ñr. si tamen etiam nunc non habemus
tabulum patrẽ. Quod etiam de ioħis epła ap¬
ꝓbamus. in qua ita scribit᷑. Omnis qui pec¬
catum facit ex tabulo natus est. Tõciens ex
tabulo nascimur. quotiens peccamꝰ. Infelix il¬
le qui semꝑ generatur a rabulo. Rursũq mul
tum beatus. qui ex dõ semꝑ nascit᷑. Neq enĩ
semel dicam nistũ exdo natũ. s ꝑ singula uir¬
tutis oꝑa. semel iustus nascitur ex dõ. Hoc air̃e
ut plenius possit ꝓbari. etiam de saluatoris nr̃i
cottidiana natiuitate dicamus. liquido id in
iustis obtinentes qd̾ in dño p̾cessit. Saluator

Expanded text:
o psalmo, ita dicentis: Audi, filia, et vide, et inclina aurem tuam, et obliviscere populum tuum, et domum patris tui. Quasi pater quippe coepit: Audi, filia. Ergo duplices nostri patres sunt. Sed obliviscere, inquit, domum patris tui prioris. Si igitur oblitus domum patris tui prioris rursus fueris ad peccata conversus, incidisti in zabulum patrem nostrum fuisse, antequam Deus factus sit pater, si tamen nunc non habemus etiam zabulum patrem: quod etiam de Joannis Epistola approbamus, in qua ita scribitur: Omnis qui peccatum facit, ex zabulo natus est. Toties ex zabulo nascimur, quoties peccamus. Infelix iste qui semper generatur a zabulo. Rursu ex Deo nascitur. Neque enim semel dicam, justum ex Deo natum, sed per singula virtutis opera semper justus nascitur ex Deo. Hoc autem ut plenius possit probari, etiam de Salvatoris nostri quotidiana nativitate dicamus, liquido id in justis obtinentes quod in Domino praecesserit. Salvator
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ colligatio in uiris ruda. & in habitan¬
tibus iherłm. Cum mȩccłiadĩ tales sunt. in
quibus repꝑiaturlaqueus iniquitatis. & uincu¬
la peccati. intantum ut id quod de peccatore
dicitur eisualeat conuemre. uinculis aũt pecca¬
toꝵ suoꝵ unusquisq constringit᷑. tunc dicit
non inueniet᷑ colligatio in nobis.si usq ad
hanc horam colligatio in quibusdam est :
Sed solue omne uinculũ iniquitatis. Dissol¬
ue obligationes uolentarũ cõmutationum.
omnẽ conscriptionẽ iniquam dissipa. frange
esurienti panẽ tuũ. Inuenta ẽ gͦ colligatio
in uiris nida. & in habitantib iherłm. Con¬
uersi sunt ad iniquitates patrũ suoꝵ pͥoꝵ.

Expanded text:
e conjuratio in viris Juda, et in habitantibus Hierusalem. Cum in ecclesia Dei tales sunt, in quibus reperiatur laqueus iniquitatis, et vincula peccati, in tantum ut id, quod de peccatore dicitur, eis valeat convenire: « Vinculis peccatorum suorum unusquisque constringitur, » tunc dicit non invenietur colligatio in nobis, si usque ad hanc horam colligatio in quibusdam est. Sed: Solve omne vinculum iniquitatis, dissolve obligationes violentarum commutationum, omnem conscriptionem iniquam dissipa. Frange esurientibus panem tuum . Inventa est ergo colligatio in viris Juda, in habitantibus Jerusalem. Conversi su
Abbreviated transcription (Latin):
p̃parauit in głam. quos & uocauit nos ñ solum
ex uideis sed exiam ex gentibus. Generaliter
apłs omnes homines diuisit biphariã. dicens
quosdam ẽẽ uasa misccłiȩ. quosdã uasa irȩ.
Uerbi gr̃a. Pharaonem & egyptios uasa ir̃ȩ.
rursus se qui primus miscdiam consecutus est

Expanded text:
paravit in gloriam, quos et vocavit, non solum ex Judaeis, verum etiam ex gentibus . Generaliter Apostolus omnes homines dividit bifarie, dicens quosdam esse vasa misericordiae, quosdam vasa irae. Verbi gratia: Pharao et Aegyptii vasa irae. Rursus se qui primus misericordiam consecutus est,
Abbreviated transcription (Latin):
fuero sp̃itibus in dĩ thesauris commorantib E
duxit enim uentos de thesaurissuis. Infatua¬
tus est omnis homo ab scientia. Si omnis homo
infatuatus est abscientia. & paulus homo ẽ. pau¬
lus infatuatus ẽ abscientia. Ex parde enim cog¬
noscimꝰ. & ex parte ꝓpħamus. In fatuatus est
porciunculam quandam uicdens. & si sic expedit
dr̃ẽ. ipsius quoq partiunculȩ partã minimam
recognoscans. Econtrario aũt ut intelligeres
quidsit infatuat᷑ est omnis homo ab scientia.

Expanded text:
fuero spiritibus in Dei thesauris commorantibus. fuero spiritibus in Dei thesauris commorantibus. Eduxit enim ventos de thesauris suis . Infatuatus est omnis homo ab scientia . Si omnis homo infatuatus est ab scientia, et Paulus homo est, Paulus infatuatus est ab scientia. Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus . Infatuatus ab sportiunculam quamdam videns, et si sic expedit dicere, ipsius quoque portiunculae partem minimam recognoscens. Econtrario autem intelliges quid sit: Infatuatus est omnis homo ab scientia.
Abbreviated transcription (Latin):
alii sermo scientiȩ ux̾ta eundẽ sp̃m. alii fides in
eodem sp̃u. E duxit gͦ nubes ab extremot̾re fulgu¬
ra in pluuiã fecit. & eduxituentos de thesauris su¬
is. & nos iuxta miscdiam di. ad hos thesauros nos
occur futos putamꝰ. Ꝙ quia plures sunt thesauri
forte iusta ordinẽ resurgentiũ erit et requies in thes¬
auris dĩ. Quod aũt dico istrsmodi est. Refurrectio
mortuoꝵ in quibusdã ordinib futura ẽ. Ait qͥppe
apłs. Unusquisq aũt resurget in fuo ordine. et ñ
non utlibet miscentur ordines resurgentium.
Alius ordo erit in illo & in illo thesaurodĩ. & alius
ordo in alio &e in alio thesauro dĩ. Isti aũt om̃s
beaur unum habent chesaurũ. in quo sunt
thesauri sapientiȩ & scientiȩ abscondit. & qͦm
possideo unam p̃ciosissimã margaritã ꝑ plures
alias margaritas. sic uenio ad thesaurũ thesau¬
roꝵ. & dominũ dominoꝵ & regẽ regũ. cũ dignꝰ

Expanded text:
alii sermo scientiae juxta eumdem spiritum: alii fides in alii sermo scientiae juxta eumdem spiritum: alii fides in eodem spra in pluviam fecit, et eduxit ventos de thesauris suis, » et nos juxta misericordiam Dei ad hos thesauros nos occursuros putamus. Et quia plures sunt thesauri, forte juxta ordinem resurgentium erit et requies in thesauris Dei. Quod autem dico, istiusmodi est, resurrectio mortuorum in quibusdam ordinibus futura est. Ait quippe Apostolus: « Unusquisque autem resurget in suo ordine , » et non ut libet miscentur ordines resurgentium. Alius ordo erit in illo et in illo thesauro Dei, et alius ordo in alio et in alio thesauro Dei: isti autem omnes thesauri unum habent 799 thesaurum, in quo sunt thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Et quomodo possideo unam et pretiosissimam margaritam per plures alias margaritas: sic venio ad thesaurum thesaurorum, et Dominum dominorum, et regem regum, cum dignus
Abbreviated transcription (Latin):
concursus. ex quibus ignes emittant᷑. Ut aũt¬
& ad nouum testamentũ ueniamus. paulus et
siluanus duȩ nubes in unũ conuenerunt. & ec¬
cetotum mundũ epłe eoꝵ fulgur illunnnat. Ful¬
gura in pluuiam fecit. & educit uentos de thesauris
Siuis. Ergo nehiiuenti qui suꝑ t̾ras flant in thesau¬
ris dei sant. & non boꝵ natura manifesta ẽ. qͦmͦ
& qua ratione fubsistant: S sunt quidã uentoꝵ
thesaur. Tesaur fp̃uum thesauri sap̃ie ⁊ intellec¬
sp̃s taoris di. fortitudinis dilectionis. ⁊ carita¬
tis. Potes etipse de seripturis hos uentos congre¬
gare. & istoꝵ sp̃ũum inuenire chesauros. Ubi st̃
isti thesauri . Utiq in eo in quo sunt thesauri sa¬
pientiȩ et seientie abscondit. In xp̃o sẽdẽ hñt.
in de oriunt᷑ hii sp̃s. ut alius sapiensit. aliusfi¬
delis aliꝰ erudit᷑. & alius aliud quodeũq donoꝵ dei
possideat. Alii enim ꝑ sp̃m datur sermosapientiȩ

Expanded text:
concursus, ex quibus ignes emittantur. Ut auteconcursus, ex quibus ignes emittantur. Ut autem ad novum Testamentum veniamus: Paulus et Silvanus duae nubes in unum convenerunt, et ecce totum mundum Epistolae eorum fulgor illuminat. Fulgura, et pluviam fecit, et eduxit ventos de thesauris suis . Ergone hi venti, qui super terram perflant, in thesauris Dei sunt, et non horum natura manifesta est, quomodo et qua ratione subsistant? Sed sunt quidam ventorum thesauroris Domini, fortitudinis, dilectionis et charitatis. Potes et ipse de Scripturis hos ventos congregare, et istorum spirituum invenire thesauros. Ubi sunt isti thesauri? Utique in eo in quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi . In Christo sedem habent: inde oriuntur hi spiritus, ut alius sapiens sit, alius fidelis, alius eruditus, et alius quodcumque donorum Dei possideat. Alii enim per spiritum datur sermo sapientiae:
Abbreviated transcription (Latin):
educat ds̃ nebulas: ꝓpt̾ea si uolumus nubes fieri
ad quas puenit ueritas dĩ. nouissimi omniũ fiamꝰ.
& tam affecto quam opedicamus. Puto enim ds̃
nos apłos nonissimos ostendit. Quod si non sum
apłs. licet tam̃ mͥfieri extremũ. ut educens nubes¬
ds ab extremo t̾re. educat & me. & fulgura in plu¬
uiam faciat. Aiunt naturaliũ causarũ
serutatores. quia fulgura ex nubrũ collisi¬
one generentur. in morẽ silicum durioꝵ
quos cum comploseris sibi. medius ex his ignisela¬
bitur. atq ita cum falgore parit̃ & tonitrua mu¬
gire.tonitru scilicet sonitũ indicante coneur sus.¬
nis claritate. Si intellexist exemplum considera
nune nubes racionales. Moyses nubes erat. ih̃y
naue nubes erat. Isti sisecum collocunt᷑. ex ser¬
monibus eoꝵ fulgura micant. Hieremias & ba¬
ruch nubes erant. Sermocinentar inuic̃ẽ et
uidebis rutilare fulgura. Potes & tipse descͥp¬
turis sanctis in hunc modũ nubiũ inuenire

Expanded text:
eas nebulas? Propterea si volumus nubes fieri, ad quas pervenit veritas Dei, novissimi omnium fiamus, et tam affectu quam opere dicamus; Puto enim, nos Deus apostolos novissimos ostendit. Quod si non sum apostolus: licet tamen mihi fieri extremum, ut educens nubes ab extremo terrae, educat et me, et fulgura in pluviam faciat. Aiunt naturalium causarum scrutatores , quia fulgura ex nubium collisione generentur, more silicum duriorum: quos cum comploseris, id est, colliseris sibi, medius ex his ignis extritus elabitur, atque ita cum fulgore pariter et tonitrua mugire: tonitruo, scilicet, sonituum indicante concursus,inis claritate. Si intellexisti exemplum, considera nunc nubes rationales. Moyses nubes erat: Jesus Nave nubes erat. Isti si secum collocantur, ex sermonibus eorum fulgura micant. Jeremias et Baruch nubes erant: sermocinentur invicem, et videbis rutilare fulgura. Potes et tu ipse de Scripturis sanctis in hunc modum nubium invenire
Abbreviated transcription (Latin):
nam quippediuinã facta es iherłm que prius
fueras iebus. In istoria refertur quia nomen lo¬
ciistius fuerat ihebus. & postea commnutato uo¬
cabulo nuncupata sit ierłm. Hiebus aũt hebre¬
oꝵ posteri tradunt int̾̃pretar conculcatã. Ihebꝰ
g conculeata a fortitudinib contrariis anima
nr̃a transmutata ẽ. & facta ẽ iherłm uisiopa¬
cis. Si itaq post demutationẽ a ihebus in ihe¬
rusalem peccaueris. & sanguinẽ testament
sicut quidam o tu communẽ existimaueris
bicur sitalis fu̾is ut cradas iħm. Unusquisq enĩ¬

Expanded text:
nam quippe divinam factus est Jerusalem, qui prius nam quippe divinam factus est Jerusalem, qui prius fuerat Jebus. Historia refert, quia nomen loci istius fuerat Jebus, et postea commutato vocabulo nuncupata sit Hierusalem. Jebus autem Hebraeorum posteri tradunt interpretari Conculcatam. Jebus ergo conculcata, a fortitudinibus contrariis, anima ra transmutata est, et facta Jerusalem, Visio pacis. Si itaque post demutationem  Al. dirusalem peccaveris, et sanguinem testamenti, sicut quidam et tu communem existimaveris, bitur, si talis fueris, ut tradas Jesum? Unusquisque nos
Abbreviated transcription (Latin):
adte. quotiens uolui congregare filios tuos
quasi gallina congregat pullos suos subalas
& noluist. ecce dimittetur uobis domus ur̃a
deserta. idõ dimissa est. & usq ad presens tẽ¬
pus destituta. Angeli quippe qui semꝑ auxi¬
liabantur ei.ꝑ quos etiam lex moysi tradita
est. disposica ꝑangelos in manu mediatoris.
deseruerunt eam & dixerunt. Multis facinori¬
bus oppressa est. Iħm int̾fecit. & in dñm nr̃m
misit manus. Quandiu minora peccauit potu¬
imus rogare ꝑ ea. pocuimus obsecrare dominũ.
potuimus parcere ei. Suꝑ ista quis parcat. Si¬
Grande piaculum cõmisit iherłm. grande ꝑpe¬
trauit nefas. idõ in commotione facta ẽ et dr̃
cem domini mei. Quis parcet suꝑ te iherłm. aut quis
contristabitur suꝑ ce: transcendam autẽ ad spiri¬
talem intellectum. ab humilitate litcere. uã mͥ
pandente ratione. & uideam quom unaqueq am¬
ma digna pacedi ierłm nuncupet᷑. Post discipli¬

Expanded text:
ad te, quoties volui congregare filios tuos, ad te, quoties volui congregare filios tuos, quasi gallina congregans pullos suos sub alas, et noluisti? Ecce dimittetur vobis domus vestra deserta , ideo dimissa est, et usque 837 ad praesens tempus destituta. Angeli quippe qui semper auxiliabantur ei, per quos etima lex Moysi tradita est, disposita per Angelos in manu mediatoris , deseruerunt eam, et dixerunt: Multis facinoribus oppressa est, Jesum interfecit; et in Dominum nostrum misit manus. Quamdiu minora peccavit, potuimus rogare pro ea, potuimus obsecrare Dominum, potuimus parcere ei: super isto vero quis parcat? Si« Grande piaculum commisit Jerusalem: grande perpetravit nefas. » Deo in comminationem facta est et dicitur cem Domini mei: Quis parcat super te, Jerusalem, et quis contristabitur super te? Transcendam autem ad spiritalem intellectum ab humilitate litterae, viam mihi pandente ratione, ut videam quomodo unaquaeque anima digna pace Dei Jerusalem nuncupetur. Post discipli
Abbreviated transcription (Latin):
tetur rogare in pacem tibi: auer¬
sa esame dicit dominus. retro
ambulabis & excendam manũ
meam
suꝑte. & disꝑgam te. & ultra non sinam te.
&e ddisꝑdam illos in disꝑsionẽ. Dixisine filiis ef¬
fectussum. egestasteniitme. Eremplũ accipi¬
aufertur. scilicet nedum dampnato quis mise¬
retur. incipiat offendere condempnantẽ. Sunt
offendant. Si intellexist considera mͥ ꝓpter
peccata multa a dõ condempnatum pcc̃orem.
& uide quomodo innumerabilib angłis hu¬
mano generi p̃sidentibus neabuno quidẽ mi¬
sericordia dignus iudicetur. Singuli quippe
angłoꝵ ꝑspicientes quia ds̃ est qui ꝯdẽpnauit.
quia ereator ẽ qui eum aduersetur. & tale esse
peccatum ut misericors & clemens quodã modo
non reuertunt᷑ ut rogent ꝓ eo pacẽ. Iherłm qr¬
ad priora scelera etiam hocadiecit. ut erucifi¬
geret dominũ meũ iħm. & intantũ consurreẽ
scelus. ut de ea diceret ipse saluator. iherłm ie
rusalem que occidis ꝓph̾as. & lapidas missos

Expanded text:
 tibi? Aversata es a me, dicit Dominus. Retro ambulabis, et extendam manum meam super te, et disperdam te, et ultra non sinam te, et dispergam illos in dispersione. Dixi: Sine filiis effectus sum: egestas tenuit me. Exemplum accipiaufertur; scilicet ne dum damnato quis miseretur, incipiat offendere condemnantem. Sunt eoffendi. Si intellexisti, considera mihi propter peccata multa 836 a Deo condemnatum peccatorem, et vide quomodo innumerabilibus angelis humano generi praesidentibus, ne ab uno quidem misericordia dignus judicetur. Singuli quippe angelorum perspicientes, quia Deus est qui condemnavit, quia Creator est qui aversatur, et tale esse peccatum, ut misericors et clemens Deus quodammodo non revertuntur, ut rogent pro eo pacem. Jerad priora scelera etiam hoc adjecit, ut crucifigeret Dominum meum Jesum, et in tantum surrexit scelus, ut de ea diceret Salvator: Jerusalem, Jerusalem, quae occidis Prophetas, et lapidas missos
Abbreviated transcription (Latin):
pera eius. Sed̾m omnia quȩ fecit facite ei. qr
domino restitit. aduersum d̃m̃ sanctum isrł.
Quandiu habes in te cogitationes nequã. resis¬
tentes pietati & fidei. uere habes in te babylo
sis mundatus ad iherłm transgredi cruitatẽ

Expanded text:
pera ejus; secundum omnia quae fecit facite ei, quia pera ejus; secundum omnia quae fecit facite ei, quia Domino restitit, et adversum sanctum Deum Israel. Quandiu habes in te cogitationes nequam resistentes pietati et fidei verae, habes in te Babylonsis mundatus Hierusalem transgredi civitatem
Abbreviated transcription (Latin):
continentia. Uox fugientium & resaluatoꝵ de
t̾ra babylonis. ad annunciandũ dño dõ nr̃o in
syonuindictam. De his nunc ꝓpħat. qui mo¬
res patrios relinquentes. & leges gentiũ & in¬
credulitatẽ ueterẽ. ueniunt ad sermonẽ dei.
Tale enim quiddã significat᷑ in eo quod dicit.
Uox fugientiũ ⁊ resaluatoꝵ det̾ra babylonis.
fugere de t̾ra babylonis.sed et reseruari ext̃ra
babylonis. ad annunciandam in syon uindictam¬
a domino dõ nr̃o. ut fugientes de t̾ra babylonis
a dño dõ nr̃o. uindictam populi eius. Denunci¬
ate in babylone multis. omni intendenti arcũ.
Signifi cant̃ positum est multis. multi enĩ s̃t
qui in babilone funt in iherłm uͦ pauci. Non i.
estis ab omnibus gentib. Intellige porro ex
hoc pauci sunt qui saluantur.S ⁊ illud. con
uetur. Disꝑdite int̾ficite omnia babylonis. Nu¬
per diximus de parabolis babylonis. de uiris
babyloniis de semine babylonio. Non sit et
qui resaluetur babylonis. retribuite ei iuxta o¬

Expanded text:
continentia: Vox fugientium, et resalvatorum de terra Babylonis, 781 ad annuntiandum Domino nostro in Sion vindictam. De his nunc prophetat, qui mores patrios relinquentes, et leges gentium, et incredulitatem veterum, veniunt ad sermonem Dei. Tale enim quiddam significatur in eo, quod dicit: Vox fugientium et resalvatorum de terra Babylonis. fugere de terra Babylonis: sed et resalvari ex terra Babylonis, ad annuntiandum in Sion vindictam Domino Deo nostro, ut fugientes de terra Babylonis a Domino Deo nostro. Vindictam populi ejus denuntiate in Babylone multis, omni intendenti arcum. Significanter positum est, multis; multi enim sunt, qui in Babylone sunt, in Jerusalem vero pauci. Non enim estis ab omnibus gentibus. » Intellige porro et hoc: « Pauci qui salvantur, » sed et illud: « Covetur. Disperdite, interficite omnia Babylonis. » Nuper diximus de parvulis Babyloniis, de viris Babyloniis, de semine Babylonio. Non sit et qui resalvetur de semine Babylonis: retribuite ei juxta o
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ defunc tus est. he: In illis sine dubio qͥ
sepe penitẽ do & it̾m deliquendo. uelut inful¬
tare morti ibu ddicuntur. Be quibus scribens
ad hebreos dicit apłs. rursum crucifigentes
iħc. uerum & crucifigi abeis asseritur & illudi.
Seder tu ip̃e considera apudte. siquando de auari¬
eia cogitas. & cupis aliena diriꝑe. nũquid potes
dicere quia uiuit xp̃c in me̾. Aut si de stupro cogi¬
tas. si furore exagitaris. si liuore succenderis.simui¬
dia stimularis. si temulentia debacharis. si fuꝑ¬
bra extolleris. si crudelitate crassaris. num quid
potes in omnibrs hisdicere. quia xp̃c uiuit in
me: Sigͥ peccantibus defungit᷑ xp̃c. ꝓ eo quod
nichil in eis iusticia. nichil patientia nichil uitas
dicit. omnia possum in eo qui me confortat xp̃o.Sed¬

Expanded text:
autem defunctus est Jesus? In illis, sine dubio, qui saepe poenitendo, et iterum delinquendo, velut insultare morti Jesu dicuntur. De quibus scribens ad Hebraeos dicit Apostolus: Rursum crucifigentes Jesus, verum et crucifigi ab eis asseritur, et illudi? Sed et tu ipse considera apud te. Si quando de avaritia cogitas, et cupis aliena diripere, nunquid potes dicere, quia vivit Christus in te? Aut si de stupro stipularis, si furore exagitaris, si livore succenderis, si invidia stimularis, si temulentia debaccharis, si superbia extolleris, si crudelitate grassaris, nunquid potes in his omnibus dicere, quia Christus vivit in te? Si ergo peccantibus defungitur Christus pro eo quod nihil in eis justitia, nihil patientia, nihil veritadicit: Omnia possum in eo qui me confortat, Chris
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ad iniꝰquitates patrum. s patrũ suoꝵ pͥoꝵ:
Duplices habemus patres: & una species est
pessimoꝵ patrum. Siquidem antequã crede¬
remus. tabulus pat̾ nr̃fuit. ut sermo eugłicus
ostendit dicens: Uos de ⁊abulo patre estis.Cũ
autem credidimus fact sumus filii dei. Si gͦ
post hec peceauerimꝰ conu̾timur ad iniquitaces
non simplicit᷑ patrum s patrũ prioꝵ. Appro¬

Expanded text:
nt ad iniquitates patrum, et patrum suorum priorum? Duplices habemus patres, et una species est pessimorum patrum. Siquidem antequam crederemus, diabolus pater noster fuit, ut sermo Evangelicus ostendit, dicens: Vos de patre zabulo nati estis. Cum autem credidimus, facti sumus filii Dei. Si ergo post haec peccaverimus, convertimur ad iniquitates patrum, non simpliciter
Abbreviated transcription (Latin):
patriarcha inea ẽ inqua coniugia patrã. & reliquiȩ
eoꝵ iacent. id est abraham eumsara. ẏsaac cũ rebecca.
ia cob cumlia. Meruit gͦ caleph patrũ reliquias in
hereditate suscrpere. sine dubio quia ꝑ sapientiam
quȩ ineo erat. q̃ uigebat sub moyse & sub ihũ. ĩ tel¬
lexerat comunctioris ipsius racionẽ. & ꝓspexerat
quideẽt causȩ qd̾ cum abrabam solasara ibi iace¬
ret. & neq agar neq cethura ei meruisset adiungi
uel quidẽẽt causȩ qd̾ cũ iacobsolalya iacere uidere¬
tur. & neq rachel quȩ ampliꝰfuerat dilecta. neq
aliqua ex concubinis in sepulchro eifu̾it copulata.
Ipsegͥ in memoriis patrũ. hereditatẽ capit pruden᷑
polim tribuit chebron. & efficit᷑ ei sorsusq in hodi¬

Expanded text:
patriarcha in ea est, in qua conjugia patrum et reliquiae patriarcha in ea est, in qua conjugia patrum et reliquiae eorum jacent, id est, Abraham cum Sara, Isaac cum Rebecca, Jacob cum Lia. Meruit ergo Caleb patrum reliquias in haereditatem suscipere, sine dubio quia per sapientiam, quae in eo erat, quae vigebat et sub Moyse et sub Jesu, intellexerat conjunctionis ipsius rationem, et perspexerat quid esset causae quod cum Abraham sola Sara jaceret, ibi neque Agar, neque Cethura ei meruisset adjungi; vel quid esset causae quod cum Jacob sola Lia jacere videretur, et neque Rachel quae amplius fuerat dilecta, neque aliqua ex concubinis, in sepulcro ei fuerat copulata. Ipse ergo in memoriis patrum haereditatem capit prudens polim tribuit Hebron, et efficitur ei sors usque in hodi
Abbreviated transcription (Latin):
& uerba mendacii ũbis ueritatis subuertit. sicut
apłs paulus dicebat. Cogitationes destruentes et
omnem altitu dinẽ excollentẽ seaduersũ sciam d̃i
Ita etrã nunc sapientissimꝰ hic caleph astitit ante iħm
ꝓmictit ualere se ad bellum. & pp̃tum ẽẽ ad p̃lrum
⁊ ĩo deposẽ ꝑmicti sͥ. uelut dispucandi facultate ut
congrediatur cum dialectieis scłi. cum bis qui pue¬
ris falsa confirmant. ut eos confutet & suꝑet subuer¬
tat omnia quȩ illi falsis assertionib construxer̃t.
at. Sedet tusiuis dare oꝑamstudiis. & legẽ dĩ pru¬
clent̃ meditari. & effici cor in legedĩ. potes istas mag¬
nas et munitas urbes idestassertiones subuertere
falsitatis. ut et tu merearis benedici ab ih̃u.⁊ acci¬
pere ab eo chebron. Int̃pretaturaũt chebron con¬
iunctio uł conuigiũ. ꝑ qd̾ potest fortasse iltudos¬
tendi. qd̃ spelunca duplex comparata ab abrahem

Expanded text:
et urbes mendaces veritatis ariete subvertit; sicut et urbes mendaces veritatis ariete subvertit; sicut et Paulus dicebat, « cogitationes destruentes, et omnem altitudinem quae extollit se adversum scientiam Dei , » ita etiam nunc sapientissimus hic Caleb assistit ante valere ad bellum, et promptum esse ad praelium, et ideo deposcit permitti sibi velut disputatori facultatem, ut congrediatur cum dialecticis saeculi, cum his qui pro veris falsa confirmant, ut eos confutet et superet, et subvertat omnia, quae illi falsis assertionibus construxerunt. at; sed et tu, si vis dare operam studiis, et legem prudenter meditari, et effici cor in lege Dei, potes istas magnificas et munitas urbes, id est, assertiones subvertere falsitatis, ut et tu merearis benedici ab Jesu et accipere Hebron. Interpretatur autem Hebron conjunctio vel conjugium; per quod potest fortasse illud ostendi, quod spelunca duplex comparata ab Abraham
Abbreviated transcription (Latin):
cunc sub moyse. quia in utriusq testamenti mysti̾is
cor uigilans ualet. Sed uideamus etiã peticionẽ eras
quã primã poposeit ab ihũ ealeph filius iephone. Peto te
inquit montẽ hunc.sicut dixit dñs in die illa.
Nichil humile uł deiectũ sarctus requirit. nichil
qd in demersis conuallib iaceat. s montem querit
excelsum. & montẽ in quociuitates magnȩ sunt &¬
belligerare sicut seriptũ est. Ciuitates munitas
occupauit sapiens. & destruxit munitionẽ in qͣ
confidebant impii. Putas cum hȩc drẽt salomon
hoc nos uolebat docere. quia sapiens caꝑet eiuitates
& munitiones destrueret ex lapidibus constructas:
impra queq de diune legi contraria. quȩ apud pa¬
ganos uł barbaros obseruant᷑: S ⁊ illa in his sunt¬
deputanda. ⁊ ciuitates munitȩ ẽẽ atq in montib
in alt̃is montibus collocant. Ital g̃ euucates muimi¬
tas sapiens quisquã ũbũ u̾itatis p̃aicans destruxit.

Expanded text:
tunc sub Moyse, quia in utriusque Testamenti mysteriis tunc sub Moyse, quia in utriusque Testamenti mysteriis cor vigilans valet. Sed videamus etiam petitionem ejus, quam poscit ab Jesu iste Caleb filius Jephonae: « Peto te, inquit, montem hunc sicut dicit Dominus in die illa. » Nihil humile vel dejectum sanctus requirit, nihil quod in demersis convallibus jacet; sed montem quaerit excelsum, et montem in quo civitates magnae et belligerare, sicut scriptum est: « Civitates munitas occupavit sapiens, et destruet munitionem in qua confidebant impii . » Putas cum haec diceret Salomon, hoc nos volebat docere, quia sapiens caperet civitates, et munitiones destrueret ex lapidibus constructas? impia quaeque et divinae legi contraria, quae apud paganos vel barbaros observantur? Sed illa his deputanda sunt, et civitates muniin altis montibus collocant. Istas ergo civitates sapiens quisque verbum veritatis praedicans destruit,