comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Apri  andus ꝯfiretur sidem suã corã
sac̾dore. ⁊ int̾rogatꝰ Rndet. hoc et
martyr corã ꝑsecutore facit qui ⁊ ꝯfite¬
tur sidem ⁊ int̾rogatꝰ Rindet. Ille post
Mic ip̃e renũciat uite illi pcc̃a oĩa remit¬
tuntꝰ. in isto extinguntur. Quałr eu¬
debet aqͣ pura offerri. ut quidã sobrie¬
taris ymagine fallũtur. s uinũ ⁊ aqua
mixrum. qr ⁊ uinũ fuit in redẽpcionis
nr̃e mist̾i̾o cũ dicit nõ bibam ã modo ex
hoc genimine uitis. ⁊ aqua mixtĩt ꝙ¬
ꝑtꝰ ceña dabat᷑. S ⁊ delat̾e̾ enꝰ ꝙ lancea
ꝑfossum ẽ. a qua cũ sangĩe egressa¬
uinũ de uera eiꝰ carnis uite cũ aqua ex¬

Expanded text:
aptizandus confitetur fidem suam coram sacerdote, et interrogatus respondit. Hoc et martyr coram persecutore facit qui et confitetur fidem, et interrogatus respondit. Ille post a omnia remittuntur; in isto exstinguuntur. In Edebet aqua pura offerri, ut quidam sobrietatis imagine falluntur: sed vinum et aqua mistum, quia et vinum fuit in redemptionis nostrae mysterio, cum dicit: Non bibam amodo ex hoc genimine vitis . Et aqua erat atere ejus lancea perfosso aqua cum sanguine egressavinum de vera ejus carnis vitae cum aqua ex
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑa ⁊ p̃cipue br̃oꝵ martyꝵ reliqͥas
ac si xp̃i mẽbͣ sincerissime honoranda.
⁊ basilicas eoꝵ nõib appellatas uelud
loca diuino cul tui mãtipata afscũ dei p¬
iissimo. ⁊ deuotiõe fide lissima adeũdis.
eunomianus ⁊ uigilancius creditur
B̾aptizatis tm̃ it̾ ẽẽ salutis. De cathe¬

Expanded text:
aecipue beatorum martyrum reliquias ac si Christi membra, sincerissime honoranda, et basilicas eorum nominibus appellatas, velut loca divino cultui mancipata, affectu piissimo et devotione fidelissima adeundas. Eunomianus et Vigilantianus creditur. Baptizatis tantum iter esse salutis. N
Abbreviated transcription (Latin):
sũ ñ macłare. catholitra ꝑ oĩa ꝯsẽtire
Deo soli ad hereᷤ. castitatẽ int̾ncmnẽtis
mortis tãtũ t̾mino finire. pñtes tri¬
hulacões animi fortitudĩe neglige
amare. Cũcti amoris ĩcelo thezaurũ¬
ꝯstitue̾. i ꝓ om̃i bono acti mercetem
ĩ celestib a deo sperare ꝓuditicia or¬
namẽtũ nobiliũ ẽ. exaltatõ humi¬
liũ. nobilitas ignobiliũ. pulcritudo debi
liũ. ꝓsperitas iaborãtiũ. solamẽ meste¬
rũ. Augmentũ oĩs pultritudĩs. detꝰ
religionis. defensio criminũ. multi¬
plicatõ mĩtoꝵ. creatoris dei oĩũ ami

Expanded text:
sum non maculare, catholicis per omnia consentire; sum non maculare, catholicis per omnia consentire; Deo soli adhaerere, castitatem aeternae mentis mortis tantum termino finire; praesentes tribulationes animi fortitudine negligeramare, cuconstituere et pro omni bono actu mercedem in caelestibus a Deo sperare. pudicitia ornamentum nobilium est, exaltatio humilium, nobilitas ignobilium, pulclium, prosperitas laborantium, solamen moerentium, augmentum omnis pulchritudinis, decus religionis, defensio criminum, multiplicatio meritorum, creatoris omnium Dei
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ intiorem. coram deo ꝓuidimꝰ oꝑa
bona. Eudicitia nãq corꝑis ẽ. alie¬
nas res ñ appete̾. eẽm ĩmũdiciã deui¬
tare. añ horã ꝯgruã nõ gustare uel¬
le. rissi ñ excitare. uana uerba ⁊ fãsa
q ꝯuẽientẽ tã cap̃illoꝵ quã uestium
sic̃ dec hr̃e. cũ indignis ꝯtub̾nia nõ
inire. Sr̃cilii ĩ tuitu neminẽ aspite̾.
uagari oculos ñ ꝑmitte. pompatico
⁊ illetebroso gressu ñ incete. nullo ĩ¬
ferior ĩcepto bono oꝑe apparei nũquã¬
ꝯtumeliam aut ruborem ĩcute̾. ne¬
minẽ blasphemare. Senes ñ irride̾.
meliori ñ ꝯtrou̾sari. De hiis q̃ igno¬
dicicia u̾o aĩe ẽ. plus ꝓptꝰ dei ocułos
qm hoĩnũ oĩa pona face̾. appeticões
turpiũ crgitacõnũ ꝯpesce̾. om̃is me¬
liores se estimari ẽse. nemim inuideᷤᷤ
de semet ip̃o nitħ ꝯ fide̾. Dei semper
auxilio res oẽs ꝯmitte. añ dei otulos
semet ipm ꝯstitue̾. he̾tica pͣuitate sen¬

Expanded text:
 modum coram Deo prouidemus opera bona. pudicitia namque est corporis alienas res non appetere, omnem. inmunditiam deuitare, ante horam congruam non gustare uelle, risum non excitare, uerba uana et falsa que conuenientem tam capillorum quam uestium sicut decet habere, cum indignis contubernia non inire, supercilioso intuitu neminem aspicere, uagari oculos non permittere, pompatico et inlecebroso gressu non incedere., nullo inferior in incepto bono opere apparere, nulli contumeliam aut ruborem incutere , neminem blameliori non controversari, de hiis, que ignoplus propter Dei oculos quam hominum omnia bona facere; appetitiones turpium cogitationum compescere; omnes meliores se esse aestimare, nemini invidere; de semetipso nihil confidere, Dei semper auxilio res omnes committere, ante Dei oculos semetipsum constituere, haeretica pravitate sen
Abbreviated transcription (Latin):
onis gradꝰ ẽ femina sine pu¬
¶ dicicia. Sic̃ enĩ oẽs bonos mores ꝓ¬
curat ⁊ custodit ĩuiris prudencia
sic ⁊ ĩ feminis cũctos honestos at
lites deuitat. iram initigat. libidi¬
nẽ occupat. cupiditatẽ tẽperat. la¬
sciuiam castigat. ebrietatẽ canet.
uerba ñ młtiplitat. gule ꝯcupiscẽ¬
cias obpugnat. furtũ oĩno dãpnat
Quid plura Dĩa uicia restͥngit ⁊
nis landabile ẽ nutrit. Impudica¬
nãq uita nec laudẽ ab hoĩb ĩ ꝑñ
ture bt̃itudĩs gaud. p̃sentib semet¬
ipãm mirabilem facit. posteris me¬
moriam amabilem relĩquit bonis
is scͥpturaꝵ meditacõib ⁊ eloquiis am¬
mũ figit. Bonoꝵ p̃cedentiũ exempla
custoditi ⁊ ĩ seꝑabilia ꝑfectis ꝯtub̾mã
nectit. Duob gͤ modis ꝯstat ue̾ pu¬

Expanded text:
e pudicitia. sicut enim omnes mores bonos procurat et custodit in uiris prudentia, sic in feminis cunctos honestos actlites deuitat, iras mitigat, libidinem occupat, cupiditatem temperat, lasciuiam castigat, ebrietatem canet, uerba non multiplicat, gulae concupiscentias propurgat, furtum omnino damnat. quid plura ? omnia uitia restringit et nis laudabile enamque vita nec laudem ab hominibus in pturae beatitudinis gaudet. Praesentibus semetipsam imitabilem facit, posteris memoriam amabilem relinquit. Bonisis Scripturarum meditationibus et eloquiis animam vegetat. Bonorum praecedentium exempla custodit, et inseparabilia perfectis contubernia nectit. Duobus ergo modis constat verae pu
Abbreviated transcription (Latin):
mũdꝰ minime posse ñ dubitat᷑. Li¬
ut illa dilc̃o ĩinicũ illũ exĩinico ef¬
ficiat. Quis̃ꝗs gͦ diues cupidꝰ uult
eternas hr̃e diuicias. distribuendo
egenis p̃stet intim ñ mãsuras. Si
enĩ ꝙ diligit ñ uendit. nemo emneᷤ
a rectissimo iudice nũcupãt᷑ male¬

Expanded text:
sse non dubitatur. siut illa dilectio amicum illum ex inimico efficiat. quisque ergo dines cupidus si uult aeternas habere diuitias, distribuendo egenis perdat interim non mansuras. si enim quod diligit non uendit, nemo emere a rectissimo iudice nuncupantur male
Abbreviated transcription (Latin):
hebimꝰ. p̃sertim cuc̃ erpertẽ rẽm̃s a¬
naꝵ diuitẽ thezauiri sui ⁊ agri ⁊
oĩa q̃ ht̃ ostendũt. qui toto cordis in¬
Si ⁊ enĩ aurũ ⁊ argentũ ⁊ agros ⁊ ue¬
stimenta ⁊ cibos ⁊ metalla ⁊ bruta
anmalia quis dilexi̾t ⁊ ħ oĩa uitẽ
ꝯͥ amoris rephendeᷤ ñ posse ip̃a reꝵ
nat᷑a ostendit. quid a ratõe lõgius
ẽ quã dilige̾ ꝙ te amare ñ ual ⁊ ne¬
glige̾ illũ qui tue dicõni cũ dilcõe

Expanded text:
ebimus, praesertim cum expertem rationis auarum diuitem thesauri sui et agri et omnia quae habet ostendant, qui toto cordis insi enim aurum et argentum agros et uestimenta cibos et metalla et bruta animalia quis dilexerit, haec omnia uicem sibi amoris rependere non posse ipsa rerum natura ostendit. quid a ratione longius est quam diligere quod te redamare non ualet, et neglegere illum qui tuae dictioni cum dile
Abbreviated transcription (Latin):
tis impietatẽ meã. Quarto ꝑ lacri¬
mas ut dicitur. beati qͥ lugent qm̃
ipsi consolabuntur: Quinto ꝑele¬
mostnã ut dicitur. sicut aqua extin¬
guit ignẽ ita elemosina peccatũ : Sex¬

Expanded text:
iniquitatem meam ; quarto, per lacrymas, ut dicitur: Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur ; quinto, per eleemosynam, ut dicitur: Sicut aqua exstinguit ignem, ita eleemosyna exs
Abbreviated transcription (Latin):
ossunt aliquibꝰ signis in ternosci
boni & mali. ͣ Aa. Possunt. lustina¬
q sibibene conscii & defutura spe
certi sunt uultuhilares: oculi eord
quadã gratia micantes: in in ceisse
nodesti : de habundatia cordis dul¬
es inuerbis. Maliuꝰ depraua conscĩ¬
entia & cordis amaritudine sunt
uultu nebuloso u̾bis & factis in stabi¬
lis: risu in moderati: tristicia mor¬
dici: in in gressu intemperati. scł
gerunt nunc amaris nunc inpuris
dictis fundunt. D. Si in morte xͥ pec¬
cata sunt remissa : cur baptita mur:¬

Expanded text:
ossunt aliquibus signis internosci boni et mali?--M. Possunt. Justi namque sibi bene conscii, et de futura spe certi, sunt vultu hilares; oculi eorum quadam gratia micantes, in incessu modesti, de abundantia cordis dulces in verbis. Mali autem de prava conscientia et cordis amaritudine sunt vultu nebuloso, et verbis et factis instabiles; risu immoderati, tristitia mordaces, in ingressu intemperati, scilgerunt, nunc amaris, nunc impuris dictis fundunt. D. Si in morte Christi peccata sunt remissa, cur baptizamur?
Abbreviated transcription (Latin):
Ilatinalano: romati romulo. Undedicitur:¬
płm presponsa seducentes ludifica¬
bant . D. Ubi fuit babel: aa.In ideo
qͦ nunc t̾ magna babilonia qũa de
latere & bitumine construxit semi¬
ramis regina: ut lateres igni: bitu¬
men aquȩ resisteret. Cuiꝰ longitu¬
dinẽ & latitudine̾ ꝑ sexagnita mi¬
liaria extendissedicitur. Muriuͦ
latitudine̾ qͥ nquagnnta cubitoꝵ:
latitudine̾ ducentorũ cubitorũ ex¬
truxisse fertur. In hac ciuitate i do¬
latria cepisse phibetur: in hac e¬
tiam anticristus nasci fertur ut
dicitur. Debalone coluber exibit :
quitotum muđu cleuorabit. Driterd.

Expanded text:
Latini Jano, Romani Romulo; unde dicitur:Latini Jano, Romani Romulo; unde dicitur:pulum per responsa seducentes ludificabant. D. Ubi fuit Babel?--M. In loco in quo nunc est magna Babylonia, quam de latere et bitumine construxit Semiramis regina, ut lateres igni, bitumen aquae resisterent. Cujus longitudinem et latitudinem per sexaginta milliaria extendisse dicitur, muri vero latitudinem quinquaginta cubitorum, altitudinem ducentorum cubitorum exstruxisse fertur. In hac civitate idololatria coepisse perhibetur. In hac etiam Antichristus nasciturus fertur, ut dicitur: « De Babylone coluber exibit, qui totum mundum devorabit. » 22.
Abbreviated transcription (Latin):
clolis immolarent: qm̃ritum in
egipto positi didicerant. Immoꝑtiã
tantͦ tempore circu̾ duxit eos ꝑ
heremũ ut hunc more̾ obliuiscerẽ¬
tur. Et ꝓpt̾ aliud. Sicut iudaicus
populus erat infigura immo um¬
bra xani popłi: ita in eo debuit
p̾cedere umbra ueri sacrificii. ut
in pas chali agno uł rufa uitula
posuit. & singulare sacrificium
qͦd aufert peccata se ipsum offe¬
umn homines non colerent nͥ unũ
dm abinicio: unde cepit idoloꝵ
.culturȩ suꝑsticio: Aa. Apud ba¬
bel turrim gigantũ exorta legi¬
tur. cuiꝰ altitudo sexaginta.iiiiͦͬiͦ.
stadiorũ fuisse legitur : in qua
pͥmus rex huiꝰ mundi nem roth &
post eaninus regnauit : qͥ belo
patri suo imaginẽ faciens cunctos
sibi sub iugatos eã ad orare impe¬
rauit. Qu̾e post alii imitati ca¬
rissuis aut p̾potentibꝰ regibꝰ mor¬
tuis idola fecerunt : que uulgus
colere cõpulerunt. Ut cretenses
suo regi ioui. & atheisi enses cecropi.¬

Expanded text:
idolis immolarent, quem ritum in idolis immolarent, quem ritum in Aegypto positi didicerant. Ideo etiam tanto tempore circumduxit eos per eremum, ut hunc morem obliviscerentur; et propter aliud: sicut Judaïcus populus erat in figura, imo umbra Christiani populi; ita in eodem debuit praecedere umbra veri sacrificii, ut in paschali agno, vel rufa vitula, posuit; et singulare sacrificium, quod aufert peccata, seipsum offeum homines non colerent nisi unum Deum ab initio, unde coepit idolorum culturae superstitio? --M. Apud Babel turris gigantum exorta legitur, cuius altitudo sexaginta quatuor stadiorum fuisse fertur; in qua primus rex hujus mundi, Nemroth, et postea Ninus, regnavit; qui Belo patri suo imaginem faciens, cunctos sibi subjugatos eam adorare imperavit, quem post alii imitati charis suis, aut praepotentibus regibus, mortuis idola fecerunt, quae vulgus colere compulerunt: ut Cretenses suo regi Jovi, et Athenienses Cecropi,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcaritatis oꝑa ut dicitur: Caritas oꝑit
multitudinẽ peccatorũ. de confes.ꝓ.¬
Ui o ualet confessio: aasione.
Quantum baptismus. Sicut en̾i in bap¬
tis mate originalia: ita in confessione
remit tuntur peccata actuałia. Est
eciam udicium. Puosunt iudiciadi :
unũ ꝑ confessionẽ hic: aliud in ultimo
diabolus accussator: homo reus. In isto
Qui hictudicatur non ibi accusaturut
dicitur. Non udicat dĩbis id ipsum.
Et alibi. Si nos iudicaremꝰ : non utiq iu
dicaremur . D. Ualet penitentia uel
elemosine sinon deseruntur peccataꝰ¬
.aa.Sicut om̃a medicamenta non ua¬
lent ad sanandũ uulnꝰ quã diu ferrũ
fuerit infixũ : nisi ferrũ extrahatur :
lta om̃a bene facta non ꝓderunt nisi
alienũ seruũ facere liberũ. D. ꝓ
mines retributionẽ: sute in hac
Ante dei uultũ nichil uinqͦm tran¬
sit in ultum. Igitur aut ipse ho¬
mo punit penitendo : aut ds̃ uin¬
ds̃ udeis legalia sacrificia: cuni
non auferrent peccata : M. Nei

Expanded text:
s opera, ut dicitur: Charitas operit multitudinem peccatorum . D. Quid valet confessio?--M. Quantum baptismus; sicut enim in baptismo originalia, ita in confessione remittuntur peccata actualia. D. Et etiam judicium?--M. Duo sunt judicia Dei: unum hic per confessionem; aliud in ultimo judex erit diabolus accusator, homo reus. In isto Qui hic judicatur, non ibi accusatur, ut dicitur: Non judicat Deus bis in idipsum ; et alibi: Si nos judicaremus, non utique judicaremur . D. Valet eleemosyna vel poenitentia, si non deserantur peccata?--M. Sicut omnia medicamenta non valent ad sanandum vulnus, quamdiu ferrum fuerit infixum, nisi ferrum extrahatur: ita omnia benefacta non proderunt, nisialienum servum facere liberum. D. Prmines retributionem, sive in hac Ante Dei vultum nihil unquam transit inultum. Igitur aut ipse homo punit poenitendo, aut Deus vinDeus Judaeis legalia sacrificia, cum non auferrent peccata?--M. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
sine quo nicħ felix est. et ꝑ mãsit ꝙ ꝑ se
⁊ miẜe deẜuit. Nos ĩfelitit̾ egemꝰ et mi¬
serabilit̾ desid̾amꝰ. ⁊ heu uacui remane¬
mꝯ. cͦ nõ uacui nb custodiuit cũ facile
posset quo tã grauit̾ caremꝰ. Qrͣ sic nb ob¬
serauit lucẽ ⁊ obduxit nos tenebͥs: nt qͥd

Expanded text:
sine quo nihil felix est, et remansit quod per se et misere deseruit; nos infeliciter egemus, et miserabiliter desideramus; et heu! vacui remanemus! Cur non nobis custodivit, cum facile posset, quo tam graviter careremus? Quare sic nobis obseravit lucem, et obduxit nos tenebris? Ut qui
Abbreviated transcription (Latin):
fuge paululũ occippatõnes
tuas absconde te modicũ atui̾¬
tuosis cogicatõib tuis. Abice n̾c hoño¬
sas curas ⁊ pꝰpone laboriosas distẽtõnes. tuas.
uaca aliꝙͣtulũ dõ ⁊ reqͥesce aliꝗͣtulũ ĩ eo
Incͣ cubicłm m̃tis tue exclude omĩa p̾t̃¬

Expanded text:
fuge paululum occupationes tuas, absconde te modicum a tumultuosis cogitationibus tuis. Abjice nunc onerosas curas, et postpone laboriosas distensiones tuas. Vaca aliquantulum Deo, et requiesce aliquantulum in eo. Intra in cubiculum mentis tuae; exclude omnia p
Abbreviated transcription (Latin):
ciuis loginqꝯ exul. ꝙͥ faciet ẜ̃uꝯ tuus ã¬
xiꝯ amore tur̾ lõge ꝓiectꝰ a facie tua.
hanelat uid̾e te ⁊ nmisabest illaͥ facies
tua acced̾e ad te de sid̾at et ĩ accessibił
ẽ h̾itatõ tua .q̃ ueĩre te cupit ⁊ nescit
loqũ tuũ. q̃ rere te affectat ⁊ ignorat
me fecisti et refecisti ⁊ omĩa bona mã mͥ¬

Expanded text:
 longinquus exsul? Quid faciet servus tuus anxius amore tui et longe proiectus " a facie tua "? Anhelat videre te, et nimis abest illi facies tua. Accedere ad te desiderat, et inaccessibilis est habitatio tua. Invenire te cupit, et nescit locum tuum. Quaerere te affectat, et ignorame fecisti et refecisti, et omnia mea bona tu m
Abbreviated transcription (Latin):
se sion puto. quid tũc. quatinꝰ aptã
formã ex lamiã form nũc eam suo
puo̾s cupitis morib ornatos eẽ. ne¬
cesse  ut cũ de p̃ssioĩb u̾bum ĩpen¬
datis eis pr̃ne pietatis ⁊ mansue¬
tudĩs leuam̃ atq sbsidiu̾̃ tena qui¬
d̾ ten̾is sicut u ip̃i teniꝰ sũt lac .s. nõ so

Expanded text:
se? Non puto. Quid tunc? Quatenus aptam formam ex lamina formet, nunc eam suo ros cupitis moribus bonis ornatos esse, necesse est ut cum depressionibus verberum, impendatis eis paternae pietatis et mansuetudinis levamen atque subsidium. Tenera quidem teneris, sicut et ipsi teneri sunt, la
Abbreviated transcription (Latin):
nec ymagnĩe̾ sigilli quoqͦmͦ re¬
cipiẽs mediꝰ eoꝵ ad holescens ⁊
iuuenis ÷ ex teni̾tudĩe atq duri¬
cia quasi ex se nectute ⁊ puerici
ad que utilitatis uoles sũ ho

Expanded text:
nec imaginem sigilli quoquomodo recipiens. Medius horum adolescens et juvenis est, ex teneritudine atque duritia quasi ex senectute et pueritia ad quemcunque utilitatis profectum vo
Abbreviated transcription (Latin):
et ist̾e nec ad meliora ꝑficiat nec
ꝙ accipit diu teneat aũ in eo utiłr
existat. qͥppe cum ĩcessant̾ laborio¬
sis cogitatõib de mutando. aũ si
mutari nõ ualeat laltem de inꝓb̾a¬

Expanded text:
io nec ad meliora proficiat, nec quod accepit diu teneat, aut in eo utiliter persistat. Quippe dum incessanter laboriosis cogitationibus de mutando, aut si mutari non valet, saltem de improba
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ posuit displic nua̾tenꝰ uli struc¬
turam bone uite sr̃edificare libet
uñ fit ꝙ ꝙ̃ ad mod̾ ab buscła sisepe
tͣnoplantat᷑ aũ nuꝑ plantata in
eod̾ loco crebra ꝯculcatoẽ inquiete¬
tur nequa ꝙͣ radicare ualens ari¬
tur ftilitatẽ per uenit. sic ĩfelix mo¬
nachꝰ si sepiꝰ de loco ad loc̃ ꝓ ꝓpͥo appe¬
titu mouet᷑ aut ĩ uno ꝑmauens
frequẽt̾ eius odio ꝯcutit᷑ de puis¬
Ic queso si plantam plante ꝯ¬
arboris ĩorto tuo pła paratis¬
tares ⁊ mox ilła om̃i ex ꝑte ita⁊
cludens ut ramos suos fllatenꝰ
extend̾e̾ poss cũ aun post annos ex
ti sut᷑ ꝑ oblacõm in ec̃te orto ut c̃s¬
cat᷑ ⁊ fructificẽt d̾o. uos aut̃ ĩtu̾ t̾¬
rorib minis ⁊ u̾bib undiq illo
coartatis ut nlla penitꝰ liceat siłu
lib̾tate potiri itaq indisc̾te opp̃ssi
pͣuas ⁊ spinaꝵ more ꝑplexas cogi¬
tatões ĩfra se ꝯgerũt. fouẽt ⁊ nut¬
pietatis nicħ bñiuole̾qe ccͣ se in

Expanded text:
quod posuit displicet, nullatenus illi structuram bonae vitae superaedificare libet. Unde fit ut quemadmodum arbuscula, si saepe transplantetur, aut nuper plantata in eodem loco, crebra convulsione inquietetur, nequaquam radicare valens, aritus fertilitatem pervenit: sic infelix monachus, si saepius de loco ad locum proprio appetitu movetur, aut in uno permanens, frequenter ejus odio concutitic, quaeso, si plantam arboris in horto tuo plantares, et mox illam ex omni parte ita concluderes ut ramos suos nullatenus extendere posset, cum eam post annos excti sunt per oblationem in Ecclesiae horto, ut crescant et fructificent Deo. Vos autem in tantum terroribus, minis et verberibus undique illos coarctatis, ut nulla penitus liceat sibi libertate potiri. Itaque indiscrete oppressi, pravas et spinarum more perplexas cogitationes infra se congerunt, fovent et nutpietatis, nihil benevolentiae circa se in
Abbreviated transcription (Latin):
cũsñ illa ÷. h pͥmo quis quãtulã¬
d lib̾tatẽ intellig . .i scit intellige̾
quid sibi expedit᷑. uelit illam ĩ bo¬
no ⁊ sic ꝓ me̾b̃ adipisci lib̾tatẽ in¬
telligendi quicꝙͥ ex pedit. uolendi

Expanded text:
cum sine illa est. Habet primo quis quantulamcunque libertatem intelligendi, id est scit intelligere quid sibi expedit; velit illam in bono, et sic promerebitur adipisci libertatem intelligendi quidquid expedit, volendi
Abbreviated transcription (Latin):
unã pm ⁊ dit est ina qua me ducis ũdiq¬
munita rõe ut n ad dext̾̃am necq ad sim¬
stram uideam ab illa me posse decliuare.
A nõ ego te duco ẜ ille de quo locquim᷑ sũ
qͦ nͭ possumꝰ nos duc̃ ubic nia u̾itatic

Expanded text:
nam. BOS. Sic est via, qua me ducis, undiqmunita ratione, ut neque ad dexteram, neque ad sinistram videam me ab illa posse declinare. ANS. Non ego te duco; sed ille, de quo loquimur, sine quo nihil possumus, nos ducit ubicunque vi
Abbreviated transcription (Latin):
corrnpubłitate ac mortalitate ꝑueiũt
tus. hẽbunt om̃s scĩ amorẽ ꝑscm. tĩorẽ
nullũ ⁊ gandiũ sẽpit̾nũ. iͥ eiserit uolũ¬
tas pͨta. cupiditas nulla. qm̃ fruẽdo ce
lestib bonis ad q̃ ꝑuenire cupiebant il
eis deerit ꝙ ult̾iꝯ cõcupistant. ꝙ ĩ illa re
gione ꝓpetue secitatis ac pacis ꝑfc̃e bãti nͨ
timoris stimłos passurisũt nͨ doloris. S ti

Expanded text:
corruptibilitate ac mortalitate, pervenitus: habebunt omnes sancti amorem perfectum, timorem nullum, et gaudium sempiternum. Ibi eis erit voluntas recta, culestibus bonis, ad quae pervenire cupiebant, nihil eis deerit quod ulterius concupiscant, et illi perpetua regione securitatis ac pacis perfecte beati, nec timoris stimulos passuri sunt, nec doloris. Ibi
Abbreviated transcription (Latin):
ac sapĩe fonte ꝓredit spũales om̃s a carnali¬
b uiciis ee fetatos illustrat ⁊ ab oĩdełcãcõ¬
ne noxie cĩositatis au̾sos desid̾io ꝯtẽplnͣde
fiant ꝓsputant ĩ minẽtia mala sił ⁊ caueãt
nͣ putant ulla eẽ mala nͥ ea q̃ malos effici

Expanded text:
cedit fonte, spiritales omnes a carnalibus vitiis defecatos illustrat; et ab omni delectatione noxiae curiositatis aversos, desiderio contemplandae fiant, prospiciant imminentia mala simul et caveant, nec putent ulla esse mala, nisi ea quae malos
Abbreviated transcription (Latin):
bant: sũ ullo ĩ pedim̃to cormpnis ac morta¬
reuelata ꝯspiciant. Capłm .xxxiiii.
Daq si placet ħꝰ qͦ libelli t̾minꝰ fiat nc am¬
pliꝯ iusdo ꝓductus ñ solum de suo sqͣlore s
⁊̃ de minia ꝓlixitate displicoat ħ sans õs
qui ħ forte lecturi sũt ꝯtestor ⁊ obsecro ut
quitquid ĩ reb ip̃is q̃ intrũ digeste simt
rep̾hensione dignũ inuen̾int uicõ r̾ti
ant. qr dum studeo p̾ceptũ inbentis ĩpłe
⁊̃ maiora uirib meis p̾sumpsi susciꝑe. ła

Expanded text:
rant, sine ullo impedimento corruptionis ac mortarevelata conspiciant? CAPUT XXXIV. quoque libelli jam terminus fiat: ne amplius justo productus, non solum de sui squalore, sed etiam de nimia prolixitate displiceat. Hoc sane omnes qui haec forte lecturi sunt, contestor, et obsecro, ut quidquid in rebus ipsis, quae utcunque digestae sunt, reprehensione dignum invenerint, ant: qui dum studeo praeceptum jubentis implere, etiam majora viribus meis praesumpsi suscipere. Ea
Abbreviated transcription (Latin):
mus mun̾a p̃dicarri. Nec illi suã pꝰs̃t iac¬
tare uirtutẽ qͥb dñs fc̃s ẽ ĩ salutẽ. Is gͦ cui
dñs ẽ aĩ fortitudo mullis carnalib deside¬
riis cedat. nullis uoluptatib acqͥescat. Am¬
bicõm ac ppłarem głam uĩcat. sIõ eũ pet¬
cunie amor addicat. Nõ ac̾bittis passionũ
uiͣ dampnoꝵ sb̾itiat. Sit illi d̾s laus tota
ꝑfcã gła. delcãco puri. spes c̾ta. secitas
firma. possibłitas sana. s̾anitas ĩcorrup¬
ta ut ei quicꝙͣ carnaub placet ĩ ħ inũ¬

Expanded text:
 illi suam possunt jactare virtutem, quibus Dominus factus est in salutem. 3. Is ergo cui Dominus est animi fortitudo, nullis carnalibus desideriis cedat, nullis voluptatibus acquiescat, ambitionem ac popularem gloriam vincat. Non eum pecuniae amor addicat, non acerbitas passionum damnorumque subjiciat. Sit illi Deus laus tota, perfecta gloria, delectatio pura, spes certa, securitas firma, possibilitas sana, sanitas incorrupta: ut ei quidquid carnalibus placet, in hoc mun
Abbreviated transcription (Latin):
nis euertu modo negligentes qͥ o uolũt o¬
bedire destitnũt mͦ ad alios quib displi¬
cent sua pc̃c̃a uł accedũt d̾oͥ nusa̾nte uł
recedũt. ¶ãł ⁊ si erit tp̃rancia ñ ut desi¬
d̾ia mala uł uicia refren ut nĩcat. s ut¬

Expanded text:
nis eventu, modo negligentes, qui sibi nolunt obedire, destituunt; modo ad alios, quibus displicent sua peccata, vel accedunt, Deo miserante, vel redeunt. Nam ibi etsi erit temperantia, non ut desideria mala vel vi
Abbreviated transcription (Latin):
iftipłr iuuari homĩes p̾łt. lib̾alitas ẽ q̃ ⁊̾
ĩ nos qui nicħ indig̾e indemur exub̾a̾t. In
qͣ lib̾alitate rei familiaris ponit᷑ amplitu¬
ciũ miẜicordit᷑ sb̾uenit᷑. ⁊ de t̾reno censu reg¬
ni celestis h̾edutis comꝑat᷑ si modo ab s ulla
obstentacõne opꝰ bñficĩe fiat. Nec nos ad mi¬
ẜicordiam faciendã turpis amor głe ppłaris
ĩpellat. Inuenti sũt qͥdã qui di̾si qͥdẽ diu̾soꝵ
ncc̃itatib sb̾uenirent. s añ appetitu ꝯꝑan

Expanded text:
ter juvari homines possunt. Liberalitas est quae etiam in eos qui nihil indigere videntur, exuberat; in qua liberalitate rei familiaris ponitur amplitutium misericorditer subvenitur, et de terreno censu regni coelestis haereditas comparatur, si modo absque ulla ostentatione opus beneficentiae fiat, nec nos ad misericordiam faciendam turpis amor gloriae popularis impellat. Inventi sunt quidam qui diversis quidem diversorum necessitatibus subvenirent; sed aut ap
Abbreviated transcription (Latin):
tis meis mñda me dũe ⁊ ab alienis ꝑce suo
tates humanas qͣs trhitnt sũ sciẽtes seu
noscientes aliquotiẽs aũ suo pcc̃o cadũt
eos error aũ inf̾irmitas pcãis ĩ uolu̾e ab
illo se illuĩari fidełi postłent ⁊ sauari
cui exultans clamabat ille ĩ spũd̾i dicẽs

Expanded text:
uoqtates humanas quas trahunt, sive scientes, sive nescientes, aliquoties aut suo peccato cedunt,eos error aut infirmitas peccatis involvere, ab illo se illuminari fideliter postulent et sanari, cui exsultans ille clamabat in Spiritu, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
sa languorẽ: tũc meus illr̃ata dĩat᷑
⁊ sanata nͨ ĩ eis q̃ cauenda ł appetñda st̃
hũano decipiat᷑ errore. ut aut ꝓ u̾is fła
defendat. Añ ꝓ fłis u̾a reiciat. ⁊ sñ ułlo
ualeat. S alia ẽ salus ħꝰ uite qͣ morta¬
lit̾ iuuit᷑. alia ilłiꝰ uͥ mortale nr̃m in¬
luortalitate donabr̃. Alit̾ .n. saluifã sumꝰ
ĩ spe. ałr salui erimꝰ ĩ re. hic ita salui
fcĩ sumꝯ ut adhuc ꝑire possimꝰ. Ibi qͥq
saluus fc̃s erit ꝑ ire ultra ñ pot̾it. Ac

Expanded text:
sa languorem, tunc mens illuminata divinitus et sanata, nec in eis quae cavenda vel appetenda sunt, humano decipiatur errore, ut aut pro veris falsa defendat, aut pro falsis vera rejiciat; et sine ullo valeat. 3. Sed alia est salus hujus vitae qua mortaliter vivitur, alia illius ubi mortale nostrum immortalitate donabitur; et aliter salvi facti sumus in spe, aliter salvi erimus in re. Hic ita salvi facti sumus, ut adhuc perire possimus; ibi quicunque salvus fuerit, perire ultra non poterit; ac
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ ⁊ stͣdordentiũ ac̾imos eoꝵ dolores ostẽ¬
dunt qͥ supplicõ et̾ne mortis addicti ñ uiuẽ¬
disũsũ hĩturi sunt s dolendi. quoꝵ ꝯtuuꝰ
gemitꝰ. cuciatus et̾mis. dolor sũm. pe¬
mũt corda dampnatoꝵ nͨ finiũt. Rͦ iõ

Expanded text:
t stridor dentium acerrimos eorum dolores ostendunt qui, supplicio aeternae mortis addicti, non videndi sensum habituri sunt, sed dolendi. Quorum continuus gemitus, cruciatus aeternus, dolor summus, poeniunt cor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ sic̃ ociũ studiosũ ĩeffabilẽ suauitatẽ sa¬
pĩe celestis inf̾undat a carualib ocõso: iͣ
fructus hñane societatis uditatib occupa¬
to. ĩ ip̃is quo studiis spũalib qnͣt posst̃ ex¬
cłiastici uiri ꝓfic̾e quis sufficient̾ enũẽt
cũ ⁊ inf̾i̾ores docendo se ip̃os exc̾ceant ⁊ ꝯfe¬
reudo cũ eqͣtĩ eruditis caucõres ĩ płius fi¬
ant ⁊ ab erudicõrib audiendo mole sibi
ꝑsuasa deponant r̾ta firmiꝰ te ueant
occulta cognoscant ⁊ ꝯfirmẽt᷑ ĩ eis qͦꝵ
dubiis fluctuabant. s qm̃ disputacõtus
ordo deposcit ut ⁊̃ de prudencia q̃ pͥncipał
nͥtus qͣrta ponit᷑ pauca dicamꝰ. decͨtĩa¬

Expanded text:
d sicut otium studiosum ineffabilem suavitatem sapientiae coelestis infundit a carnalibus otioso; ita fructus humanae societatis utilitatibus occupato? In ipsis quoque studiis spiritalibus quantum possint ecclesiastici viri proficere, quis sufficienter enumeret: cum et inferiores docendo, seipsos exerceant, et conferendo cum aequaliter eruditis, cautiores in pluribus fiant; et ab eruditioribus audiendo, male sibi persuasa deponant, recta firmius teneant, occulta cognoscant, et confirmentur in eis quorum dubiis fluctuabant? Sed quoniam disputationis ordo deposcit ut etiam de prudentia, quae principalis virtus quarta ponitur, pauca dicam
Abbreviated transcription (Latin):
inłomodas ꝑsequcõnes ĩfatigata ꝑsistrt ⁊
tñ de ip̃a se adñsarioꝵ sustinẽtia iactet nͣde
dono dei qui illustint᷑ exulret s carnalit̾
se uislgi fauore ꝙ p̃dictit᷑ oblectet. plusq
gandeat ex eo ꝙ laudat᷑ ꝙͣ ex eo ꝙ ht̃ uͣ lau¬

Expanded text:
imodas persecutiones infatigata persistat, et tamen de ipsa se adversariorum sustinentia jactet, nec de dono Dei, quo illustratur, exsultet, sed carnaliter se de vulgi favore, quo praedicatur, oblectet; plusque gaudeat ex eo quod laudatur, quam ex eo quod ha
Abbreviated transcription (Latin):
ciat. ⁊ qͥcꝙͥ in cofides plantat deuõri
gat ip̃e so ĩc̾m̃tũ ꝯsũmate matitatis
adducat atq ita ub uolũtarie sb̾stis
desid̾ia nm̃ s ib̾iciat ut ex ip̃is actib n¬
nr̃is qui sit hĩtator nr̃ ⁊ cui ĩ nb̾ fiat
uolũtas appareat Capłm .xxuii.

Expanded text:
ciat: ut quidquid in eo fides plantat, devotio rigat, ipse ad incrementum consummatae maturitatis adducat; atque ita nobis voluntarie sibi subjectis desideria mala subjiciat, ut ex ipsis actibus nostris, qui sit habitator noster, et cujus in nobis fiat voluntas, appareat. CAPUT XXVII.
Abbreviated transcription (Latin):
eaq iam de caritate uñ pła ĩ ħ libͦ supͣdis¬
serui. qr locus exigit hic quo pauta ꝑstͥa¬
gam ẽ aceo de carnali amore qui ĩcipit a
ꝯiugio manat ĩ filios qr talẽ amorẽ cũ pe¬
ñ ꝙ hii amores honesti ñ sinit cũ sit̃ om̃ib¬

Expanded text:
e jam de caritate, unde plura in hoc libro supra disserui, quia locus exigit, hic quoque pauca perstringam. Tacco de carnali amore qui incipiens a conjugio manat in filios, quia talem amorem cum peNon quod hi amores honesti non sint, cum sint omnib
Abbreviated transcription (Latin):
dampnacõnis eiꝰ efficõ ⁊ ĩ oĩb p̾cantib p̾co
qñ eos quos scio p̾asse sũ pcare qͣdã crudeł
animi malignitate ñ ĩc̾po. Nec u̾o andiẽdi
sũt ssli qui se dñt pp̃ ea delinquẽtes ĩcpare¬
uł obuirgure ñ posse. ne eos qui em̃dare
nolu̾int sͥ faciant ĩ imicos. Qͥ dũ ꝑcunte¬
oꝵ uolmtat saluti ñ ꝑcint. Aut si ñ ex ue¬

Expanded text:
damnationis ejus efficio; et in omnibus peccantibus pecco, quando eos quos scio peccasse sive peccare, quadam crudelis animi malignitate non increpo 2. Nec vero audiendi sunt illi qui se dicunt propterea delinquentes objurgare non posse, ne eos qui se emendare noluerint, sibi faciant inimicos. Qui dum parcunt eorum voluntati, saluti non parcunt. At si non ex
Abbreviated transcription (Latin):
tribuimꝰ. si inf̾i̾ora meliorib ⁊ u̾tutib car¬
nalia oblectam̃ta sb̾damꝰ. Ut sic̃ uiuẽtia
uita carentib. sñ sibłia uiuentib ⁊ ĩtlłc¬
tualia sũssolib. ĩ mortalia mortalib sc̃ci¬
nando p̃ponimꝰ ita bñ uiuendo uoluptu

Expanded text:
tribuimus, si inferiora melioribus, et virtutibus carnalia oblectamenta subdamus; et sicut viventia vita carentibus, sensibilia viventibus, intellectualia sensibilibus, immortalia mortalibus, ratiocinando praeponimus, ita
Abbreviated transcription (Latin):
asꝑisꝰ passionib facit mũdi cupiditas ĩ
quib ñ pacĩa laudanda ẽ s nusa̾nda di¬
cia. eos at̃ qͣ ad tołanciam passionũ fortes
dei caritas reddet nłła delectacõ cabnis. nł¬
la uoluptas male blanda corrũpit. Qañ¬

Expanded text:
undi cupiditas: in quibus non patientia laudanda est, sed miranda duritia. 2. Eos vero quos ad tolerantiam passionum fortes Dei caritas reddit, nulla delectatio carnis, nulla voluptas male blanda corrumpit. Q
Abbreviated transcription (Latin):
quo aũ ille qui poscur᷑ forte ñ hẽat aũ aͦs
qͦs desid̾io nr̃o placet offendat. Aut gule
nr̃s ĩtemꝑans appetit᷑ appareat. Net ii.¬
dicemus eos qui uolunt cibos qͦs ip̃i ꝑcipt¬
mus abstiñe noc eis u̾eꝯdiã faciamꝰ qͥ ea

Expanded text:
quod aut ille qui poscitur forte non habeat; aut alios quod desiderio nostro placet offendat, aut gulae nostrae intemperans appetitus appareat; nec judicemus eos qui volunt cibis, quos ipsi percipimus, absti
Abbreviated transcription (Latin):
bent̾ q̃ nos mod̾atos ac sobͥos faciunt obsu̾a¬
mus. S de tp̃rancia ħ dcã sufficiant ut de
ꝑmaneat. s ⁊̃ nĩis noluptatũ illecebͥ re¬
soluta succulrt. Alioqͥ ᷤ i ĩpetꝰ quid̾ maloꝵ
seuuẽtiũ frangat si calantatib qͥb lĩ pactis

Expanded text:
benter, quae nos moderatos ac sobrios faciunt, observamus. Sed de temperantia haec dicta sufficiant, ut et de permaneat, sed etiam nullis voluptatum illecebris resoluta succumbat. Alioquin si impetus quidem malorum saevientium frangat, si calamitatibus quibuslibet impactis
Abbreviated transcription (Latin):
fraudes ingilanti aĩ caucõne uitare. Qͣ
tutis e uictũ at dỹabłica fraude decep¬
sum suscipiendo ꝓpositũ que ꝯtempsat
dclectari. Hiis ⁊ talib uicõsa ꝯsuetudo
dubiũ scẽ ꝯu̾sacõnis affligit. Uirtus eꝯͣ¬
q̃ ꝯtuencia uõiatur ĩ orante ꝯfident̾ ob¬
uirgat ad delc̃acõues puras castasq de¬
licias quib frusit᷑ oñs sui amatores ĩui¬
tat. offt̾ uudo iticie uestim̃tũ. illiũato sui
apparatus demiñt ornatũ. diffidenti de se
ꝓ tectõns sue ꝓuattir auxiliũ. Hortat᷑ ⁊
ꝓuocat ut diffonis ambiguitate deposi¬
ta ꝓpositũ spũale suscipiat ꝑseũaturc̃
se ĩ suscepto oꝑt ꝓpositi sui ñ sua prssibu
git et qnͣti ⁊ qnͣte potuerunt ⁊̃ possunt
ꝙ se posse desꝑant. Aͫ illi uł ille potuer̃t
iude se posse firmit̾ c̾dat. c̾ta spe spũa¬
lia carnalib ac t̾renis celestia ⁊ futã p̾ͥ¬
sñtib añpouat. Capłm .xuii. n
ui ꝑsuasioue ac pulcͥtuͤ uͥtutis illot¬

Expanded text:
vitare; quam tatis evictum, ac diabolica fraude decepsum suscipiendo propositum contempserat, delectari. 3. His et talibus vitiosa consuetudo, dubium sanctae definitionis affligit. Virtus entia nominatur, morantem confidenter objurgat, ad delectationes puras castasque delicias, quibus fruuntur omnes sui amatores, invitat, offert nudo justitiae vestimentum, illuminato sui apparatus demonstrat ornatum, diffidenti de se protectionis suae promittit auxilium. Hortatur et provocat ut, diffinitionis ambiguitate deposita, propositum spiritale suscipiat, perseveraturum se in suscepto labore propositi sui; ngitet quanti et quantae potuerunt et possunt quod se posse desperat: unde illi vel illae potuerunt, inde se posse firmiter credat; certa spe spiritalia carnalibus, et terrenis coelestia, et futura praesentibus anteponat. CAPUT XVIIsuasione ac pulchritudine virtutis illec
Abbreviated transcription (Latin):
a se uolentẽ morat᷑ ⁊ reuocat ⁊ paulisꝑ
tate uoluptatii ad monicõne blandr̃ ⁊ õs
pia quo desid̾ia quib iũcebat᷑ ĩnuctit
ac iam pene fastidienti blande uestio ꝗͥ
mollit̾ insusurrat ⁊ supplicat ne p̾po¬
uat mołub dum. letis tͥstia. c̾tis dubia
p̾sũti uoluptati futum. Cogitat ꝙͣ pena¬
le sit atq difficile dulcib carere dĩciis
ille cebris reñciare ccirnalib. Absti¬
nẽcie uig is gͣuari laborib. ieuiioꝵ
ac iugiliaꝵ ꝯtinuacõne cõrq̃ui. c̾ta car¬

Expanded text:
paulisper tiatae voluntatis admonitione blandiens, omnes pia quoque desideria quibus vinciatur immittit, ac jam pene fastidienti, blandum nescio quid mollit, insusurrat, et supplicat ne praeponat mollibus dura, laetis tristia, certis dubia, praesentium voluptati futura; cogitet quam poenale sit atque difficile dulcibus carere deliciis, illecebris renuntiare carnalibus, abstinentiae jugis gravari laboribus, jejuniorum ac vigiliarum continuatione torqu
Abbreviated transcription (Latin):
ciant. Int̾ fallencia ⁊ solida bona disc̾nant
Nich̾ ĩ ħ mũdo cãu aut ĩuiste s oĩa d̾o uo¬
lente ł ꝑmutente fiꝰ prudent̾ accipiant
Alit̾ ĩtłłntes aũ doceant sapient̾ aut argu¬
ant. Dolores uarios ac ĩfirmitates du̾sas¬
dentib sequi. s płm ex ip̃a ꝯdicõne mor

Expanded text:
da bona discernant; nihil in hoc mundo casu aut injuste, sed omnia, Deo volente ac permittente, fieri prudenter accipiant; aliter intelligentes aut doceant sapienter, aut arguant; dolores varios ac diversas infirmitates quadentibus sequ
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtatib chachitus aitelłe. t᷑ pes ictos libẽ¬
t̃ audire. alienam penam fac̾e fatignudo
leticiam. Urbanos qsq ꝙͣius tͦpes explere de¬
liciis sỹrios ncͣcͣiis indigentes ab hic̾e. Do¬
mos amplisissimas ⁊ ornatas exstruere.
facultates ꝓprias indosment᷑ aug̾e.alieĩs
rem cupiditatis s nestic cuiꝰ utilitatis ex
ta ⁊ usitata nobłis cͥ mue amiͥtõtus ĩfam¬

Expanded text:
ibus cachinnis attollere, turpes jocos libe audire, aliorum poenam suam facere fatigando laetitiam, urbanos quosque quamvis turpes, explere deliciis, serios necessariis indigentes abjicere, domos amplissimas et ornatas exstruere, facultates suas indesinenter augere, alienis exita et usitata nobilibus crimine ambitionis infam
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ imple potu̾int ab sic se ad uitos ut pos¬
cõsue noluntatis ascribũt. Aͥcꝙͥ bom ñ po¬
tiunt ĩplere ab illo ut possint iugit̾ ce¬
tunt. cũ potu̾int illi grãs agunt. bona e¬
is que fu̾int ꝯsequii ⁊̃ aliis ꝯf̾ri socialit̾

Expanded text:
 implere potuerint, ab illo se adjutos ut postio suae voluntatis ascribunt; quidquid boni non potuerint implere, ab illo ut possint jugiter petunt; cum potuerint, illi gratias agunt. Bona ejus quae fuerint consecuti, etiam aliis conferri socialiter
Abbreviated transcription (Latin):
mors sa dampnatis exiliũ. uita supplici¬
ñ. ñ sũtire ĩ illo igne ꝙ illũiat sñtire
ꝙ cruciat. ex luudantis ĩcendii t̾ribiles stre¬
pitꝰ pati. bauitͥ fumantis amara caligĩe
ocłõs obsecari. ꝓfiido gehenne fluctu¬
autis ĩ m̃gi. edatissimis met̾nũ dilamari

Expanded text:
um, vita, supplicium; non sentire in illo igne quod illuminat, sentire quod cruciat: exundantis incendii terribiles strepitus pati, barathri fumantis amara caligine oculos caecari, profundo gehennae fluctuantis immergi, edacissimis in aeternum dilaniari
Abbreviated transcription (Latin):
tnͣsf̾u̾tit maledices ad ungͣm ⁊ studiosiꝯ
eloqũciã uelint care ꝙͣ uitam. Si suꝑti¬
lio uane loqͣcitatis elati dc̃a sua mag̃ cupi¬
ant laudari ꝙͣ fĩ. nec stat de scĩtate oꝑis
s de smonis elutubrati uonustate solli¬
titi: nũꝙͥ ñ tules m̾ito eram̃to sonauti
aut tiuienti cymbalo comꝑant᷑. &ͥ ĩ mnoo̾
tm̃ientis eram̃ti ł cymbali p̃clara q̃q ma¬
gis appetunt sonare ꝙͣ fac̾e nͨ erubesctinit

Expanded text:
nsferant male dicaces ad linguam, et studiosius eloquentiam velint curare quam vitam: si supercilio vanae loquacitatis elati, dicta sua magis cupiant laudari, quam fieri; nec sint de sanctitate operis, sed de sermonis elucubrati venustate solliciti: nunquid non tales merito aeramento sonanti, aut tinnienti cymbalo comparantur? qui in modum tinnientis aeramenti, vel cymbali, praeclara quaeque magis appetunt sonare, quam facere: nec erubescunt
Abbreviated transcription (Latin):
fectꝰ temꝑꝑat. de sid̾ia scã multiplicat. Uicõ¬
sa castigat. oĩa intm nos ꝯfusa ordinat. or¬
dinata corroborat. cogitacõues pͣuas remo¬
uet. inserit scãs. ignẽ libidinose uolp¬
tatis extrnguit. Animi teporẽ desid̾io fute
ꝯponit ⁊ tutam semꝑ ab onũ uicõꝵ potesta¬

Expanded text:
fectus temperat, desideria sancta multiplicat, vitiosa castigat, omnia intra nos confusa ordinat, ordinata corroborat, cogitationes pravas removet, inserit sanctas, ignem libidinosae voluptatis exstinguit, animi teporem desiderio futurae componit, et totam semper ab omni vi
Abbreviated transcription (Latin):
bescant ĩ ũli qͦs ip̃a flagicia sua delcant
huic ẽ ꝙ hii qui bona sua uane ac deferͥ¬
dacõnib conficiunt. Capłm .xii.
ũ uen̾imꝰ ab eo iudice iudicandi qͥ
nec falli crcultatõne cͥminũ pͭ uͭ eb ĩ¬

Expanded text:
bescant etiam illi, quos ipsa flagitia sua delectant? Hinc est quod hi qui bona sua vane ac deformdatione conficiunt. CAPUT XII. Dum venerimus, ab eo judice judicandi, qui nec falli occultatione criminum pote
Abbreviated transcription (Latin):
audiet locquet᷑. nõ det̃mĩanit a qͦ au¬
diet. Cũ uͦ ait de nõ accpiet ne quis
soli pat̾.att̾buat ꝙ ab alio audit aꝑte
de esse a qͦ sicut. a patre stiãm siue.
ceñciam accipiat demonstͣt. ficut .n.

Expanded text:
audiet, loquetur, non determinavit a quo audiet. Cum vero ait: De meo accipiet, ne quis soli Patri attribuat quod ab alio audit; aperte se esse, a quo sicut a Patre, scientiam sive essentiam accipiat, demonstrat. Sicut enim,
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuerba p̃licacoĩs eiꝰ q̃ ex isto acreo spũ
huãno in ore forͣuit quia uerbis suis.
int̃ficit impiũ c̃ docendo ab hoĩe au̾tit
impietatẽ. nõ utiq hoc faciũt uerba
sensibilia ⁊ iste sp̃t sensibił. s sps̃ ẜ de¬

Expanded text:
erba praedicationis ejus quae ex isto aereo spiritu humano in ore formavit; quia verbis suis interficit impium, cum docendo ab homine avertit impietatem: Non utique hoc faciunt verba sensibilia; et iste sensibilis sp
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯdie ac pudoris ĩuenit ⁊ qͦs iã suis tͥumphis¬
adiũxit addixit. adhuc tunꝙͣ resipiscendis
susp̾tꝰ omib uͥrib honestatis exarmat. nẽ
qñ ꝯͣ eam qui bellare uolumꝰ rebellem̃. Ra¬
pit nos at passim ꝑ oĩa adqͥsicõnũ gña cupi¬
dos acquirendi disꝑgit ñ ꝑmittit am̃libũ.
ñ stabile corpꝰ nagame aĩo mobłit̾. Rñ qͥe¬
tum ⁊ uelut q̃dam cadau̾a ĩpastũ feris anib
bestiisq ꝓiecta captiuos suos ĩmũdis sp̃ib
trndet. nec lac̾i̾ndos s auidissimis mortife̾⁊
cͥminũ fauoib deuorandos. Nec tñ ut eẽ iam
desinãt s ut penalit̾ uiuant. deiuq adhuc¬

Expanded text:
ae ac pudoris invenerit; et quos jam suis triumphis addixit, adhuc tanquam resipiscendi suspectos omnibus viribus honestatis exarmat: ne quando contra eam qui bellare noluimus, rebellemus. Rapit nos, ac passim per omnia acquisitionum genera cupidos acquirendi dispergit. Non permittit animum liberum, non stabile corpus, vagante animo mobiliter, aut quietum; et velut quaedam cadavera in pastum feris avibus bestiisque projecta, captivos suos immundis spiritibus tradit non lacerandos, sed avidissimis mortiferorum criminum faucibus devorandos; nec tamen ut esse jam desinant, sed ut poenaliter vivant. Denique in vi
Abbreviated transcription (Latin):
Ubet eite nb̾ imꝑiosa cupiditas. Capłm .xu.¬
ut dĩna ꝑiupendentes posst̾nũ t̾estͥum dãp¬
nosa compendia cogitemius ut ĩ eis totam sol¬
licitisdinẽ cãmq reponamus. Ut iñ nos mor¬
bida uanitate iactemꝰ ut amplitu ͤ pr̃imo¬
uii diffusioris elati fiꝰ pauꝑes spũ negliga¬
ꝯtempto fr̾eũ cupidititis imꝑiũ uolunta¬
uia m̃ciũ inclinacõne suscipimꝰ ⁊ dd̾ uñ le

Expanded text:
ubet ecce nobis imperiosa cupiditas, ut divina parvipendentes, possessionum terrestrium damnosa compendia cogitemus, ut in eis totam sollicitudinem curamque ponamus, ut inde nos morbida vanitate jactemus, ut amplitudine patrimonii diffusioris elati, fieri pauperes spiritu negligacontempto, ferreum cupiditatis imperium voluntaria mentium inclinatione suscipimus;
Abbreviated transcription (Latin):
sił ⁊ d̾o. Ac sic ip̃ ea nolint d̾s cultorsᷤ su¬
os omĩb reminciare pp̃ q̃ diligit᷑ mnũd̾
ut exclusa cupiditate mundi dĩna ĩ eis
caritas possit aug̾i uł ꝑfici. Et id̾o deci¬
mas atq pͥmicias frugũ pͦgenita ⁊ sa¬
t̾ ficia ꝓ pc̃c̃o uł uota que s ds̾ iussit off̾¬
ri sac̾dotib ac mĩstͥs distribui deb̾e ꝯsti¬
tuit ut denotissimo ꝓp᷑ unte nccͣ nũstͣn¬
te ip̃i datori ac pastori suo lib̾ is m̃tib
nũstrarent atq in eiꝯ cultu sñ ulla
sollicituoine corꝑali ꝓfic̾ent. ne t̾re¬
nis occ upacõnib ĩplicati officõ suo d¬
dignas excubias strenue curare ñ pꝰ

Expanded text:
et Deo. Ac sic propterea voluit Deus cultores suos omnibus renunciare propter quę diligitur mundus, ut, exclusa cupiditate mundi, divina in eis caritas possit augeri vel perfici. Et ideo decimas atque primicias frugum, primogenita et sacrificia pro peccato vel vota quę sibi Deus iussit offerri sacerdotibus ac ministris distribui debere constituit, ut devotissimo populo ministrante ipsiministrarent, atque in ejus cultu sine ulla sollicitudine corporali proficerent: ne terrenis occupationibus implicati, officio suo dignas excubias strenue curare non po
Abbreviated transcription (Latin):
Rodest hierosolima petere ⁊ gen
aut alia sacra ᷤ miusere:m. Me¬
lius est pecuniã cuniqua ituri sũt
in pauperes expendere. Si qͥ aut̃
ac qͥ sita ierint. & se inttinere a¬
pud congregationes orationibꝰ
uł ali is pauperibꝰ inꝑtiunt lau¬
dandisunt: quia helena & eudox¬
ia laudantur que hec fecerunt.
sacra loca discurunt hoc in mer¬
cede recipiunt. qđ amena locã aut
sicut is qͥ filiũ corã patre suo im¬
molat: & siceruentis manibꝰ ad

Expanded text:
rodest Hierosolymam petere, aut alia loca sacra invisere?--M. Melius est pecuniam, cum qua ituri sunt, in pauperes expendere. Si qui auteacquisita ierint, et se in itinere apud congregationes sanctorum ovel aliis pauperibus impertierint, laudandi sunt quia et Helena et Eudoxia laudantur, quae haec fecerunt. sacra loca discurrunt, hoc in mercede accipiunt, quod amoena loca, aut sicut is qui filium coram patre suo immolat, et sic cruentis manibus ad
Abbreviated transcription (Latin):
aiNtora mea exultat in d̾no .P.
qͦd deterso ignorantiȩ nubilo :
tanto ꝑte illustratus sum scren¬
tiȩ radio. Queso itaq decꝰ etcłȩ
ut liceat mͥ ad huc aliqua inqͥre¬
re.m. Quere quȩ uis : & audies
mału nichil esse. & si nichil est
faciant. Si autẽ aliquid est. in de¬
tur ado esse cũ om̃ia sint ex ipso.
& seqͥtur qͦd ds̃ auctor sit mali &
in iuste eos qͥ hoc faciunt dapnari.¬
uero substantia bonaest: & małũ
non habet substantiã. Igitur mału
nichil est. Quod aut̃ in ału dicitur.
nihil est aliud quã ubi non est honũ.
sicut cecitas ubi non est uisus: aut
tenrbre ubi non est lux. cũ cectt̃as
&e tenebre nonsint substantiȩ. Tria
sunt creatuara natura ifatura .¬
tura ut elementa: Natura ut e¬
is nascentia: factura.quȩ ang¬

Expanded text:
Anima mea exsultat in Domino, quod deterso ignorantiae nubilo, tanto per te illustratus sum scientiae radio. Quaeso itaque, decus Ecclesiae, ut liceat mihi adhuc aliqua inquirere.--M. Quaere quae vis, et audies malum nihil esse, et si nihil estfaciant. Si autem aliquid est, videtur a Deo esse, cum omnia sint ex ipso; et sequitur quod Deus sit auctor mali, et injuste eos qui hoc faciunt, damnari.vero substantia bona est; sed malum non habet substantiam: ergo malum nihil est. Quod autem malum dicitur, nihil aliud est quam ubi non est bonum; sicut caecitas, ubi non est visus; et tenebrae, ubi non est lux, cum caecitas et tenebrae non sint substantiae. sunt, creatura, natura et factura. Creatura, ut elementa; natura, ut ex eis nascentia; factura, qua
Abbreviated transcription (Latin):
te letentur. Benuseria maloꝵ.
afflitione. corporis dolore suspi¬
rant: ut ꝑ hec discant qu̾a amara
sunt adq prauis moribꝰ festiuant:
.D. Quare qͥ da mali diuuiuunt :
Quida uͦ boni ciciꝰ moriuntur
& etontra a liqͥ boni diuturnam
uitã ducunt: maliuͦ celeriꝰ obe¬
unt : Aa. Mali ideo diu iuuere
ꝑmituntur: ut electi peos exer¬
ceantur & auiciis corrigantur :
ipsiuͦ post maiori suppliciotor¬
que antur. Boni autẽ ciciꝰ tollũ¬
tur. nedutius hic ad uersis
atteran᷑: sed mansuris gaudi is

Expanded text:
te laetentur. Econtra, mali te laetentur. Econtra, mali afflictione, corporis dolore suspirant; ut per haec discant quam amara sint ad quae pravis moribus festinant. D. Quare quidam mali diu vivunt, quidam vero boni citius moriuntur; et e contra, aliqui boni diuturnam vitam ducunt, mali vero celerius obeunt? --M. Mali ideo diu vivere permittuntur, ut electi per eos exerceantur, et a vitiis corrigantur; ipsi vero post majoribus suppliciis torqueantur. Boni autem citius tolluntur, ne diutius hic adversis atterantur, sed mansuris gaudiis