comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
si quisꝙͣ eorũ conatꝰ. dicet ele¬
phantos ẽẽ sapientes. sensi enĩ
qmͣuis admirans sensi tam̃ etiã
hinc homines sepe ambige̾ illd̾
qͣntũ opmor saltẽ concedet. plꝰ
asino saꝑe apiculã. quorũ com¬
ꝑare magnitudines plus ꝓfc̃o ẽ
nob̾ intanta luce difficile c̾uat᷑.
latentem sub frutice lepꝰculum.
et sb̾ filnclib piscem ide̾ comꝑ¬
ta ẽ. Ꝙ si in ip̃is sensib qͥb nͥ
corꝑea sentire ñ datũ ẽ. nicħ ad
rem .i. ad niro sentiendi n cor¬
poris magnitudo. Metuendũ ne
ẽ queso. ne animꝰ humanꝰ. cͦ ex¬
cellentior pene solus asptꝰ ẽ ip̃a
rõ qua etiam se inuenire molit᷑
nicħ sit si illũ eadem rõ .i. se
ip̃e om̃i magnitudĩe qua opti¬
net᷑ locus caiere conuicit. mag
na mͥ crede. magna s sine ulla
mole de ammo cogitanda sunt.
Ꝙ faciliꝰ contingit hiis qͥ aut
bñ eruditi ad ħ accedunt. nõ stu¬
dio inanis gl̾e. s d̾mo amore u̾i¬

Expanded text:
si quisquam eorum cognatus dicet elesi quisquam eorum cognatus dicet elephantos esse sapientes; sensi enim quamvis admirans, sensi tamen etiam hinc homines saepe ambigere; illud, quantum opinor, saltem concedet, plus asino sapere apiculam; quorum comparare magnitudines plus profecto nobis in tanta luce difficile cernatur, latentem sub frutice lepusculum, et sub fluctibus piscem videre comperta est. Quod si in ipsis sensibus, quibus nisi corporea sentire non datum est, nihil ad rem, id est ad vim sentiendi, valet corporis magnitudo; metuendumne est, quaeso, ne animus humanus, cujus excellentior et pene solus aspectus est ipsa ratio qua etiam se invenire molitur, nihil sit, si illum eadem ratio, id est se ipse omni magnitudine, qua obtinetur locus, carere convicerit? Magam, crede mihi, magna, sed sine ulla mole de animo cogitanda sunt. Quod facilius contingit iis, qui aut bene eruditi ad haec accedunt, non studio inanis gloriae, sed divino amore veri
Abbreviated transcription (Latin):
meliꝰ ꝑuncto. atq potentius. ꝙ
nullo dubitante ꝑtib caret . ꝙ̃
mirũ si anima n corꝑea sit n
ulla aut songitudĩe porrecta.
aut lacitudĩe diffusa. aut al¬
titudĩe solidata. et tñ tr̃o ua¬
seat in corꝑe. ñ penes eam sit
regimũ om̃ium menbrorũ. et qͣiͣ
cardo qͥdam in agendo cunctarũ
corꝑaliũ motõnũ. Cum aut̃ ocłi
mediũ ꝙ pupilla dicit᷑. nich̾ aliud
sit qmͣ ꝙdam pñgctũ ocub in
quo tñ tanta uis ẽ ut eo dimidi¬
um celũ cuiꝰ meffabile spatiũ ẽ. &e
aliquo eminenti loco c̾m conlus¬
trar q possit. Non abhorret a u̾o
l ip̃o animo animũ c̾n̾e .i. ut ip¬
se se amimꝰ uideat. Uidet aut̃ ꝑ
intlłigentiam. huic soli etiam li¬
cet id̾e nicħ cẽ in reb potentiꝰ
et magnificentiꝰ hiis natiͣs. q̃ u
ita dicam sñ timorib eẽ intel¬
ligiit᷑ timor enuim nõ absur¬
de appłat corꝑis magnitudoq̃
si magniꝰ᷑ penp̃anda eẽt / plus
nobis ꝓfrõ elephanti saꝑent. Q

Expanded text:
potentius, quod nullo dubitante partibus caret; quid mirum si anima neque corporea sit, neque ulla aut longitudine porrecta, aut latitudine diffusa, aut altitudine solidata; et tamen tantum valeat in corpore, ut penes eam sit regimen omnium membrorum, et quasi cardo quidam in agendo, cunctarum corporalium motionum? 24. Cum autem oculi medium, quae pupilla dicitur, nihil aliud sit quam quoddam punctum oculi, in quo tamen tanta vis est, ut eo dimidium coelum, cujus ineffabile spatium est, ex aliquo eminenti loco cerni collustrarique possit; non abhorret a verolicet ipso animo animum cernere, id est ut ipse se animus videat; videt autem per intelligentiam. Huic soli enim licet videre nihil esse in rebus potentius et magnificentius iis naturis, quae, ut ita dicam, sine tumoribus esse intelliguntur: tumor enim non absurde appellatur corporis magnitudo, quae si magnipendenda esset, plus nobis profecto elephanti saperent. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
sibi ex cõtͣrio respond̾e. ad Ceno
et fimissime teneo. aug̃. Nich̾¬
ne ce mou ⁊̃ in hiis reb canta
⁊ cam inconcussa q̃dam iusticia
ad Q nonã modo: aug̃. Q uia nͤ
ut arbitror dicimꝰ eẽ iusticiam
nͥ eqͥtarem. Eqͥta aut̃ ab equa¬
s q̃ in hac nͥtute equalitas nͥ uͦ
sua cuiq tͥbuant᷑. porro sua cͦq
ñ qͣdam distinctõne tͥhui nõ pꝰ¬
sunt. an alit̾ putas: ad. Mani¬
festũ ẽ. ⁊ ꝓrsus assentior. aug̃
Qͥd distinctõnẽ arbitraris ne eẽ
ullam si omĩa ꝑĩa sint. ut n¬
cħ omino it̾ se differant. ad̾.
sullo modo. aug̃ Ergo iustici¬
a suari non pͤ. nͨ in reb io qͥb¬

Expanded text:
sibi ex contrario respondere. E. Cerno, et firmissime teneo. 15. A. Nihilne te movet etiam in his rebus tanta et tam inconcussa quaedam justitia? E. Quonam modo? A. Quia nihil, ut arbitror, dicimus esse justitiam nisi aequitatem: aequitas autem ab aequaSed quae in hac virtute aequitas, nisi ut sua cuique tribuantur? Porro sua cuique, nisi quadam distinctione tribui non possunt. An aliter putas? E. Manifestum est, et prorsus assentior. A. Quid? distinctionem arbitrarisne esse ullam, si omnia paria sint, ut nihil omnino inter se differant? E. Nullo modo. A. Ergo justitia servari non p
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ. ang̃ Quid duab. ad. Ne ħ̾
posse. aug̃ Bñ gͥ nosti ac tenes
cũ figa᷑ lineis rectis facienda ẽ.
minus qmͣ tͥb nõ posse. an si
deuocabit᷑ . plane siquis mͥ hoc
me scire posse confidam . ang̾
Auc gͦ allud responde qũo tͥbꝰ
sineis figam feci̾s. ad̾ cũ se fini¬
d iungunt. aug̃ Q uid uͥ se m̃¬
gunt nõne indetur tͦ ongulus
ħ figa constat. ad̾ botidem qͦt
lieis. aug uid ipãs lineas pa¬
res cõstituis. an imꝑes: ad. ꝑes.
ang̃. Quid angłi mm̃dem om̃s
pares . on ẽ alius alio contͣcti¬

Expanded text:
modo. A. Quid, duabus? E. Ne hoc posse. A. Bene igitur nosti ac tenes, cum figura lineis rectis facienda est, minus quam tribus non posse. An si devocabit? E. Plane si quis mihi hoc me scire posse confidam. A. Nunc ergo illud responde, quomodo tribus lineis figuram feceris? E. Cum se finibus jungunt. A. Quid? ubi se jungunt, nonne videtur tibi angulus haec figura constat? E. Totidem quot lineis. A. Quid? ipsas lineas pares constituis, an impares? E. Pares. A. Quid? anguli tantumdem omnes patent, an est alius alio contracti
Abbreviated transcription (Latin):
facillime decipunit᷑ ⁊ in nari¬
as noxiasq opiniones ita la¬
dunt᷑. ut em̾g̾e m̃ ac lib̾ari
aut nũqm aut eg̾nme q̃ans.
hiis gͦ utiliũ ẽ ⁊ excellen¬
tissie ancboritati cred̾e. et sm

Expanded text:
facillime decipiuntur, et in varias noxiasque opiniones ita labuntur, ut emergere inde ac liberari, aut nunquam, aut aegerrime queant. His ergo utilissimum est excellentissima
Abbreviated transcription (Latin):
tudo. secfõnẽ ꝑ longũ deorsum
u̾sus nõ admittit. q in ea mil
la possunt int̾iora cogitari. qmͣ¬
uis mediũ ⁊ exma cogitent᷑. S̾m
intꝰ cogitari põt. aug̃. Recte di¬
cis. et sic te omĩno meminisse
cupiebam.Q mobrer rͥ iam uo¬
lo respondeas. uccũ fło u̾m añpo¬
nat. ad̾. Iam hine dubitare inc̾¬
dibił dem̃tia ẽ aug̃. Dic gͦ que

Expanded text:
tudo sectionem per longum deorsum tudo sectionem per longum deorsum versus non admittit: quare nulla in ea possunt interiora cogitari, quamvis medium et extrema cogitentur. Secintus cogitari potest. A. Recte dicis, et sic te omnino meminisse cupiebam. Quamobrem illud jam volo respondeas, utrum falso verum anteponas. E. Jam hinc dubitare, incredibilis dementi
Abbreviated transcription (Latin):
nõ fallor. et saritudo. ⁊ longi¬
tudo ⁊ altitudo nota ẽ. quero
utr̃ possint deesse duo suꝑiora
uͥ aderit altitudo. ad̾. Sñ longi¬
tudĩe quidem uideo ẽẽ nõ pos¬
se altitudinẽ. sine laritudinẽ ã
pͣ. aug̃. Redi gͦ ad cogitatõnem
altitud̾is. et si eam qiͣ iacentẽ a¬
nimo figa̾u̾at. erigat᷑ in qd̃lib
latꝰ. tamꝙꝙͣ si eam uelles ꝑ tenuis¬
simam rimam. dͥ se clause ianue
iungirat. eduo̾e̾. an nũdũ intelli¬
gis ꝙͥ uelim: ad̾ Intlłigo quid
dicas. s ñdũ forrasse quid uelis.
aug̃. illud .s. ut respondeas utrũ
sic erecta latitudo uideat᷑ tͥ migͣł¬
se in altindinem ⁊ latitudĩs iã
nom̃ descͥpcõm q amississe. an
ad huc sateat maneat latitudo.
ꝙͣuis ita sit collocata: ad Uidet᷑
inͥ altitudo ẽẽ fc̃a. aug̃. Recorda¬
ris ne obsecro ꝙ̃ad̾m alticudĩem
defimeramꝰ. ad̾. Recordor plane
et me iam sit respondisse pudz.
slam ⁊̃ hoc modo qiͣ erecta lari¬

Expanded text:
non fallor, et longitudo, et latitudo, et altitudo nota est; quaero, utrum possint deesse duo superiora, ubi aderit altitudo. E. Sine longitudine quidem video esse non posse altitudinem, sine latitudine autem potest. A. Redi ergo ad cogitationem latitudinis, et si eam quasi jacentem animo figuraveris, erigatur in quodlibet latus, tanquam si eam velles per tenuissimam rimam, ubi se clausae januae jungunt, educere. An nondum intelligis quid velim? E. Intelligo quid dicas, sed nondum fortasse quid velis. A. Illud scilicet ut respondeas, utrum sic erecta latitudo videatur tibi migrasse in altitudinem, et latitudinis jam nomen descriptionemque amisisse; an adhuc maneat latitudo, quamvis ita sit collocata. E. Videtur mihi altitudo esse facta. A. Recordarisne, obsecro, quemadmodum altitudinem definieramus? E. Recordor plane, et me jam sic respondisse pudet. Nam etiam hoc modo quasi erecta lati
Abbreviated transcription (Latin):
ue niuitus es ꝑna specula. aut
nũqmͣ in pupilla oculi alieni
faciem tuam nidisti. ad̾. Immo
sepe. angCur multo bremor ꝙͣ
ẽ apparẽt: ad Qͥd enĩ uelles ali¬
ud quã ut ꝓ modo speculi ui¬
porũ si ꝑna sunt corꝑa. in qͥb
apparẽt ꝑuas hr̃e. ad̾olcc̃e om̃i
no. aug̃. Cur cum tam magno
spacio ꝑuo sit anima qm copꝰ
est eiꝰ. tam magne in ea possñt
expͥmi ymagines. ut et urbe ᷤᷤ
et laritudõ t̾rarũ. et q̃q a¬
lia ingentia apud se possit
ỹmaginari. uolo enim cogi¬
tes paulo diligentiꝰ qnͣta et
qm multa memoria nr̃a cõ¬
tineat q̃ utiq aĩa cõtinent᷑.
sitas q̃ p̾sit ħ caꝑe cũ ⁊ eam

Expanded text:
e intuitus es parva specilla, aut nunquam in pupilla oculi alieni faciem tuam vidisti? E. Imo aepe. A. Cur multo brevior quam est apparet? E. Quid enim velles aliud quam ut pro modo speculi viporum, si parva sunt corpora in quibus appano. A. Cur ergo, cum tam parvo spatio sit anima quam corpus est ejus, tam magnae in ea possunt exprimi imagines, ut et urbes, et latitudo terrarum, et quaeque alia ingentia apud se possit imaginari? Volo enim cogites paulo diligentius, quanta et quam multa memoria nostra contineat, quae utique anima continentur. sitas quae possit
Abbreviated transcription (Latin):
facier. qui aut de solis talib.
aut c̾re de hiis maxĩe dep̃candꝰ
ẽ. s ad rem qm insticueram re¬
deamus. Nam si et quid sit li¬
nea. ⁊ quid sit figã iam tͥ no¬
tum ẽ. dic ꝙ abste quero .i. n
crũ potes ullã figam fi̾ posse.
si linea ex utraq ꝑte. aut ex al¬
t̾a ꝑ infinitũ ducat᷑. ad̾ Nullo
mꝰ ĩd fiꝰ posse confirmo. aug̃
Quid igit᷑ agendũ ẽ ut figãm
faciam. ad̾ Quid nͥ ut illa sine¬
a infinita nõ sit et ducat inc̾¬
culũ ut ex alia ꝑte se consiugat
mͦ alit̾ p̾sit ex una liuea con¬
cludi aliꝙͣ spatiũ. ꝙ ni fiat. ẜ¬

Expanded text:
faciet, qui aut de solis talibus rebus, aut certe de his maxime deprecandus est. Sed ad rem quam institueram redeamus. Nam si et quid sit linea, et quid sit figura jam tibi notum est, dic quod abs te quaero, id est utrum putes ullam figuram fieri posse, si linea ex utraque parte, aut ex altera per infinitum ducatur? E. Nullo modo id fieri posse confirmo. A. Quid igitur agendum est ut figuram faciamus? E. Quid, nisi ut illa linea infinita non sit, et ducatur in circulum, ut ex alia parte se contingat? do aliter possit ex una linea concludi aliquod spatium; quod nisi fiat,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑte ꝯͣpõit᷑. uirũ linnea angłs.
ad. Lineam indeo. augołd gͦ
si et angulus angulo ⁊ linea
lince ꝯͣia sit. nõne fati̾s equa¬
litatẽ ẽẽ potõrẽ in ea figa᷑ in
qua id accidit. ad fateor qͥdẽ.
s ꝙ̃admodũ id fiat tͥb linei ᷤᷤ
om̃ino nõ iuideo. angłd qͣtu¬
or sineis. p᷑ ne hoc fi̾. ad̾ ꝓrsus

Expanded text:
 positum; utrum linea an angulus. E. Lineam video. A. Quid ergo? si et angulus angulo, et linea lineae contraria sit, nonne fateris aequalitatem esse potiorem in ea figura in qua id accidit? E. Fateor quidem, sed quemadmodum id fiat tribus lineis omnino non video. A. Quid? quatuor lin
Abbreviated transcription (Latin):
ut semꝑ rerũ curã mag̃ qm
u̾borũ te hr̃e delectet. S line¬
a ista qm iam ut opinor bñ
intelligis si porrigat᷑ sine ex
una siue ex utraq patte qui
ĩ longũ porrigi põt c̾nis nul¬
lũ eẽ finẽ. an ad hoc contẽ¬
plandũ minꝰ ualet aties m̃tis
tue. ad Contemplor omĩno.
ae nicħ faciliꝰ. aug uides gͦ
t̾im noco. cũ aliqd̾ spaciũ line¬
a liueis ne concluditur. tamꝙͣ
si circulũ fac̾e̾s. aut quatuor
liueas finib sins sibum iim¬
geres. ita ut ulłiꝰ finis ab alti¬
us copulatõne lib̾ ẽẽt. ad Qd
dicas figam iam me uid̾e arbi¬
tror. s utinã iam iud̾em quo
ista tendant. aut quid ex hiis
effecturꝰ scis. ut ego ꝙ de aiã
reqͥro stiam. ang̃. Hoc initõ re
ãmonui ⁊ postulaui ut paciẽ

Expanded text:
ut semper rerum curam magis quam verborum te habere delectet. Sed linea ista quam jam, ut opinor, bene intelligis, si porrigatur sive ex una, sive ex utraque parte, quam in longum porrigi potest, cernis nullum esse finem. An ad hoc contemplandum minus valet acies mentis tuae? E. Contemplor omnino, ac nihil facilius. A. Vides ergo terim voco, cum aliquod spatium linea lineisve concluditur, tanquam si circulum faceres, aut quatuor lineas finibus suis sibimet jungeres, ita ut nullius finis ab alterius copulatione liber esset. E. Quid dicas figuram, jam me videre arbitror; sed utinam tam viderem quo ista tendant, aut quid ex his effecturus sis, ut ego quod de anima requiro, sciam. 12. A. Hoc initio te admonui, et postulavi ut pati
Abbreviated transcription (Latin):
nam hoc int̾ discutienda ustirõ
me posuisse memini. S qm̃ de
numero animarũ q̃re̾ ad qnͣtita¬
loco p̃t̾eundũ existimo. aug̃ Nõ
incongrue existimas. S pͥns de
spatio eiꝰ ꝙ me adhuc moiet
Quere ut uis. nam tua ista simł¬
ata dubitatõ. dubicare me u̾issĩe
facit. de ħ ip̃o ꝙ iam ꝑactũ ẽẽ p̃¬
sumpsam. aug̃. Dic micħ queso¬

Expanded text:
nam hoc inter discutienda ultimum me posuisse memini. Sed quoniam de numero animarum quaerere, ad quantitaloco praetereundum existimo. A. Non incongrue existimas, sed prius de spatio ejus quod me adhuc movet,Quaere ut vis; nam tua ista simulata dubitatio, dubitare me verissime facit de hoc ipso quod jam peractum esse praesumpseram. 8. A. Dic mi
Abbreviated transcription (Latin):
to. nõ quo ilł locis sit p̃sens. aug̃
ymagĩes gͦ illorũ socorũ memo¬
na continent᷑. ad. Ita sentio. nã
ad eam porrigẽt᷑. p̃sentiaq sen¬
certe ute ymagines corꝑm sũt.

Expanded text:
to, non quod illis locis sit praesens, A. Imagines ergo illorum locorum memoria continentur. E. Ita sentio: nam ad ea loca porrigeretur, praesentiaque sencerte istae imagin
Abbreviated transcription (Latin):
Et hoc it̾m satis ẽ./ dic nunc qnͣ¬
ta sit: nõ .n. incelligo. utrum qiͣ
spaciũ latitudinis uł longitud̾is
nł roboris uł horum simul oĩ¬
um reqͥras. an qnͣtũ ualeat noᷤᷤ¬
se uelis. solemus enĩ quere qnͣ
lata aut quasi ualida sũspican¬
da ẽ anima. corporea ista sut ut
ẽ aut renonacõ. aut reconsilia¬
cõ auctori suo. Qm̃obrem qnͣta
ꝗfit anima sm̾ inqͥsitõnem hãc
tͥ respond̾e non possam affir¬
mare nz illam eẽ longam. nec
latam. nͨ robustam. neq ad ho¬
rũ q̃ in m̃suris corꝑm q̃ri solẽt.
et hoc cur existuẽ rõnẽ t̾
teddam si placet. ad̾. Placet
u̾e ac nehemt̾ exspͨto. iidetur
enĩ mnͥ quasi nicħ cum anima¬

Expanded text:
Et hoc interim satis est: dic nunc quanta sit? Non enim intelligo utrum ejus quasi spatium latitudinis vel longitudinis, vel roboris, vel horum simul omnium requiras; an quantum valeat nosse velis. Solemus enim quaerere qlata, aut quasi valida suspicanda est anima: corporea ista sunt, uest, aut renovatio, aut reconcilaitio auctori suo. Quamobrem quanta sit anima secundum inquisitionem hanc tibi respondere non possummare, neque illam longam esse, nec latam, nec robustam, neque aliquid horum quae in mensuris corporum quaeri solent. Et hoc cur existimem, rationem tibi reddam, si placet. E. Placet vero, ac vehementer exspecto: videtur enim mihi quasi ni
Abbreviated transcription (Latin):
lam dĩonem patiat᷑. pũctum q¬
nocat᷑. cũ mediũ tenet figure.
si añ ꝓnͥcipiũ linee ẽ uł lineis aut
etiam finis. uł cũ omĩno ad no¬
tat. ꝙ sine ꝑtib intelligendũ sit.
ner tñ obtineat fignrẽ mediũ.
ñ figure tenens. Ita sit ut om̃e
punctũ ⁊̃ signũ sit. nõ aut̃ oẽ
signũ punctũ indeat᷑  Uolo enĩ

Expanded text:
lam divisionem patiatur; et punctum vocatur, cum medium tenet figurae: si autem principium lineae est vel lineis, aut etiam finis; vel cum omnino aliquid notat quod sine partibus intelligendum sit, nec tamen obtineat figurae medium, um figurae tenens. Ita fit ut omne punctum etiam signum sit, non autem omne signum punctum videatur. Vol
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ caderent. ⁊ se in misiam
casuros ẽẽ nesciebant. erat tñ
adhuc ꝙ eorũ add̾er ᷑ bĩtudini.
si ꝑ lib̾m arbitͥũ in u̾itate stetis¬
sent. donec istam sũme beatitu¬
dĩs plenitudinẽ. tamqm pͥmũ
ip̃ius mansioneis acciperent .i. is
tia caritatis di. cad̾e ult̾ius omi¬
se nossent. hanc plenitudmẽ uĩ¬
cudinis non hebant. S q nesci¬
ebant suam fut᷑am misĩam mi¬
nori qͥdem. s tñ bĩtudĩe. sineul¬
io uitio fruebant᷑. Nam suũ si
casũ fucum nossent et̾nũ q sup¬
pliciũ beati utiq ẽẽ nõ possent
quos hꝰ tanti mnali metꝰ. iam tr̃
misõs ẽẽ complłe̾t. Sic et homi¬
nem fecit cũ libero arbito. et ꝙͣ¬
uis sui futi casus ignarũ. tñ idõ
beatũ. qr et nõ mori ⁊ miserũ
nõ sĩ in scia potestate ẽẽ sentie¬
bat. in quo statu tͦro. ac sñ nit̃o.

Expanded text:
equam caderent, et se in miseriam casuros esse nesciebant, erat tamen adhuc quod eorum adderetur beatitudini, si per liberum arbitrium in veritate stetissent, donec istam summae beatitudinis plenitudinem, tanquam praemium ipsius permansionis acciperent, id estia charitatis Dei, cadere ulterius omnissime nossent. Hanc plenitudinem beatitudinis non habebant: sed quia nesciebant suam futuram miseriam, minore quidem, sed tamen beatitudine sine ullo vitio fruebantur. Nam si suum casum futurum nossent aeternumque supplicium, beati utique esse non possent, quos hujus tanti mali metus jam tunc miseros esse compelleret. 28. Sic et hominem fecit cum libero arbitrio, et quamvis sui futuri casus ignarum, tamen ideo beatum, quia et non mori et miserum non fieri in sua potestate esse sentiebat. In quo statu recto ac sine vitio,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓm̃ qnͣtũ ad nos ꝑtinet qͥ p̃des¬
naros a nõ p̃destinatis disc̾ne
non ualemꝰ. et ob hoc om̃s sal¬
uos siꝰ uelle debemus omĩb ne
ꝑeant uł ne alios ꝑdant. ad hi¬
benda ẽ a nobis medicinalit̾
seuera correptõ. Bei ẽ aut̃ ilꝑe
am facere utuem quos ip̃e p̃¬
morẽ nõ corripuꝰ. ne aliquis
iora gestamꝰ qmͣ beatus apłs qͥ
dicit᷑. corripite inquieros. con¬
solamini pusil ammes. suscipite
infirmos. ꝑatiences estote ad
om̃s. Uidete ne quis malũ ꝓ
malo alicui reddat. ubi intel¬
ligendũ ẽ. tũc potiꝰ malũ ꝓ ma¬
lo reddi. si corripiendus ũ corri¬
piat᷑. s pͣua dissimulacõne ne¬
gligit᷑. dicit .n. p̾cantes coram
heãnt. ꝙ de hiis pcc̃ĩs accipiẽ¬
dũ ẽ q̃ nõ latent. ne contͣ dm̃
Si nec eccãm audierit. sit t̾
tamqm echnicus et puplicanꝰ.
et quis mag̃ dilexit infirmoᷤ
mus. et ꝓ om̃ib ex ip̃a ẽ infir¬
mitate crucifixꝰ. q̃ cũ ita sint.

Expanded text:
ntum ad nos pertinet, qui praedestinatos a non praedestinatis discernere non valemus, et ob hoc omnes salvos fieri velle debemus; omnibus, ne pereant, vel ne alios perdant, adhibenda est a nobis medicinaliter severa correptio: Dei est autem illis eam facere utilem, quos ipse pmore non corripimus, ne aliquis iora gestamus quam beatus apostolus, qui dicit: corripite inquietos, consolamini pusillanimes, suscipite infirmos, patientes estote ad omnes. uidete, ne quis pro malo malum alicui reddat. ubi intellegendum est tunc potius malum pro malo reddi, si corripiendus non corripitur, sed praua dissimulatione neglegatur. dicit enim: peccantes coram habeant. quod de his peccatis accipiendum est, quae non latent, ne contra domsi nec ecclesiam audierit, sit tibi tamquam ethnicus et publicanus. et quis magis dilexit infirmos mus et pro omnibus ex ipsa est infirmitate crucifixus? quae cum ita sint,
Abbreviated transcription (Latin):
nem qͣ eis c̾tissimũ sit seꝑ se ĩ
illa ẽẽ mansuros. si aut̃ hoc ad¬
mũ fc̃ sunt defuiss. qñ nõ ta¬
lis nata᷑ frã erat ut sine diui¬
no adiutorio poss man̾e si uel¬
let. ñ utiq sũa culpa cecidiss.
adiutoriũ qͥpe defpiss sine qͦ
man̾e nõ possent. Nunc aut̃ qͥ¬
bidam deest tale adtutonũ: iã

Expanded text:
nem, qua eis certissimum sit semper se in illa esse mansuros. Si autem hoc adimum facti sunt, defuisset, quoniam non talis natura facta erat, ut sine divino adjutorio posset manere si vellet, non utique sua culpa cecidissent. Adjutorium quippe defuisset, sine quo manere non possent. Nunc autem quibus deest tale adjutorium, jam
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ẜ ꝓpositũ uocati sunt. pro
at fides eorm̃. sñ dubio nõ defi¬
tiet usz in finẽ. ac ꝑ hoc ꝑseue¬
bit us ur finẽ. nͨ eam nͥ manẽ¬
tot et tantas tempratõnes q̃ ĩ
ꝑadyso nõ fuerũt. dono ꝑsene¬
rantie inuuita atq firmata u̾
cũ om̃ib amorib. t̾rorib. erro¬
rib suiseuncat᷑. Hic mũdus ħ
scõꝵ matinia docuerunt. deu
dĩ t̾rentis imꝑiũ. lib̾o hmiꝰ arbi¬
tͥo ñ stetit in tanta felicitate.
ĩ tanta nõ p̾candi facilitate. isti
aut̃ nõ dico t̾rentete mũdo. s
seuience ne starent. sterert̃ in
aide cũ iud̾et ille bona p̃sencia
q̃ fu̾at relictutꝰ. isti futã q̃ ac¬

Expanded text:
 propositum uocati sunt. pro at fides eorum, sine dubio non deficiet usque in finem, ac per hoc perseuerabit usque in finem, nec eam nisi manentot et tantas temtationes, quae in paradiso non fuerunt, dono perseuerantiae munita atque firmata, ut cum omnibus amoribus, terroribus, erroribus suis uincatur hic mundus. hoc sanctorum martyria docuerunt. denique dei terrentis imperium libero usus arbitrio non stetit in tanta felicitate, in tanta non peccandi facilitate, isti autem, non dico terrente mundo, sed saeuiente, ne starent, steterunt in fide. cum uideret ille bona praesentia, quae fuerat relicturus, isti futura quae ac
Abbreviated transcription (Latin):
argum̃tem᷑. et contͣ ista p̃cepta
salubrẽ t̾rorem dicentes. et cor¬
tipiunt mores bonos colloqͥa
mala et ꝑit infirmus. quid ad
nos in hac negligentia ẽẽ deb̾e
credamus. U̾m ẽ etiam q nemo
erechielẽ ꝓpħam. Ille qͥdem in¬

Expanded text:
argumentemur contra ista praecepta salubremque terrorem dicentes, Et corrumpant mores bonos colloquia mala; Et, pereat infirmus, quid ad nos in hac negligentia esse debere credamus. Verum est enim quia nemo Ezechielem
Abbreviated transcription (Latin):
s uelle saluos fĩ quib p̃dicamꝰ
hanc pacem. Neq enim meru¬
end̾ ẽ ne ꝑdamꝰ eam. si ille cui
p̃dicamns nõ ẽ filius pacis. ig¬
norantib nobis. ad nos .n. ren̾¬

Expanded text:
s salvos fieri, quibus praedicamus hanc pacem. Neque enim metuendum est ne perdamus eam, si ille cui praedicamus, non est filius pacis, ignorantibus nobis: ad nos enim reve
Abbreviated transcription (Latin):
qnͣdiu fidelit̾ ac iꝰte niu̾e. ⁊ pꝰ¬
ea cade̾. neq de hac uita pͥus¬
qm hoc eis cõtingat aufferri.
Ꝙ si nemini contigiss tam¬
diu hr̃et homines istũ salubri¬
iam seci nũꝙͣ se ab illo ẽẽ casu¬
tos. Que p̃sũpt̃o in ito tempta¬
tionũ loco ñ expedit. uͥ tanta ẽ¬

Expanded text:
ndiu fideliter ac iuste uiuere et postea cadere neque de hac uita, priusquam hoc eis contingat, auferri.I quorum si nemini contigisset, tamdiu haberent homines istum saluberriiam securi numquam se ab illo esse casuros. quae praesumtio in isto temtationum loco non expedit, ubi tanta e
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ enodand̾ restare. et hoc me
deinceps explicatum ꝓmiseram.
uerũ qr res sb̃tilissima ẽ. et
longe alios menris oculos q̃rit.
qm hũana consuetudo in coti¬
diane uite actib hr̃e solita ẽ.
admoneo te ut ꝑ ea q̃ re ducẽ
tigatus egre tołes asiqnͣto te
tardius ad id ꝙ cupis ꝑuenire
Nam pͥus abs te querõ utrũ
corpꝰ illud pntes eẽ qd̾ nõ ꝓsuo
modo ħ̃eat aliqmͣ lõgitudinẽ
et lattudiẽm ⁊ altidiem. ad
Qmͣ dicas altitudĩem non in¬
telligo. aug̃ Illam dico qͣ ef¬
ficitur in intiora corꝑis cogi
ri possunt. neq om̃ino corpo
ra tͤte existimari. hinc mͥ no¬
lo aꝑas quid tu sentia ᷤᷤ ad̾. ꝓr¬
sus non dubito corꝑa omĩa
hiiᷤs carere non possẽ. aug̾ Quid
illd̃ potes cogitare ista tͥa eẽ nͥ¬

Expanded text:
nobis enodandum restare, et hoc me nobis enodandum restare, et hoc me deinceps explicaturum promiseram: verum quia res subtilissima est, et longe alios mentis oculos quaerit, quam humana consuetudo in quotidianae vitae actibus habere solita est; admoneo te, ut petigatus, aegre tuleris aliquanto te tardius ad id quod cupis pervenire. Nam prius abs te quaero, utrum corpus ullum putes esse, quod non pro modo suo habeat aliquam longitudinem, et latitudinem, et altitudinem? E. Quam dicas altitudinem, non intelligo. A. Illam dico qua efficitur ut interiora corporis cogitri possunt, neque omnino corpora esse recte existimari. Hinc mihi volo aperias quid tu sentias. E. Prorsus non dubito corpora omnia his carere non posse. A. Quid illud? potes cogitare ista tria n
Abbreviated transcription (Latin):
ce facis. s uolo in t̾roganti mͥ
respondeas. fortasse enim ea q̃
te docere conor ipe iom nosti.
credo enim nõ te dubitare hãc
aiborem nõ eẽ. om̃ino nicħ. ad
Quis dubitau̾it. ag. Qd iud:
an dubitas iusticiam multo ẽẽ
hac arbore meliorẽ. adoRidicu
sit comꝑatõ. ãg̾. Lib̾alit̾ mec̃
agis. s illud nc̃ actende. cum
ẽẽ credamus: ad Quis hoc de¬
mens credidet̃: aug Recte om̃i¬
trax̾is nicħ eris. adod Ita uide¬
tur. aug̃. Quid gͦ: i̾ticia qmͣ
ñ nicħ ẽẽ confessus es immo
quidd am longe diuinꝰ ħ. lon¬
ãd. Qullo modo michi sticia
aut longa aut lata. aut tale ali.¬
ꝙ cogitanti p᷑ occuitẽ. aug̃. Si gͥ
der᷑. nͥ eiꝰ aliqua longitudo sit.
nicħ ẽẽ aĩa. ꝙ nec longa nec la¬
ta nec robusta sit. s utrũ uere
ita sit ñdũ a te ẽẽ dictũ scis.
fiꝰ enĩ põt ut multa sint mag¬
in estimanda q̃ istis carent. S
ñ continuo ex hoc gnẽ animã
ẽẽ credendũ pnto. aug̃ scio istd̾

Expanded text:
te facis: sed volo interroganti mihi respondeas; fortasse enim ea quae te docere conor, ipse jam nosti: credo enim non te dubitare hanc arborem non esse omnino nihil. E. Quis dubitaverit. A. Quid illud? num dubitas justitiam multo esse hac arbore meliorem? E. Ridiculsit comparatio. A. Liberaliter mecum agis; sed illud nunc attende: cum esse credamus? E. Quis hoc demens crediderit? A. Recte omnitraxeris, nihil erit. E. Ita videtur. A. Quid ergo? justitia, quam non nihil esse confessus es, imo quiddam longe divinius hac lonE. Nullo modo mihi justitia aut longa, aut lata, aut tale aliquid cogitanti potest occurrere. A. Si igitur detur, nisi ejus aliqua longitudo sit? nihil esse anima, quod nec longa, nec lata, nec robusta sit, sed utrum vere ita sit, nondum a te dictum esse scis. Fieri enim potest, ut multa sint magni aestimanda, quae istis careant; sed non continuo ex hoc genere animam esse credendum puto. 6. A. Scio istud
Abbreviated transcription (Latin):
sm̃a qua difis a deo animã fac¬
naturam et suam. deus ip̃e fec̃
ut ignis. et aeris. nt oque ut
t̾rere. quo cet̾a ex hiis omib cõ¬
tabo. et siquid me mou̾it ptꝰ re¬
qͥram. Uñ q̃so explices qualis
sit. aug̾. uioet᷑ michi ẽẽ simł
deo. de anima enim nͥ fallor reqͥ¬
cũ dm̃ a ulło factũ ẽẽ credamus.
aĩa u̾o ab ip̃o deo feam̃ supͣ dix̾i ᷤ
aug̾. Quid ta difficile putas
deõ fuisse aͥd it sibi simle facet
talia fac̾e. deus aut̃ ĩmortalẽ
animam fecit ut opmor nͥ for¬
re tͥ alit̾ nideat᷑᷑ aug Ergo tu
uelles talia fĩ ab hominib qͣli¬
a deus fecit. ad̾ Non equid̾ ħ
dix̾im. s ꝙͣadmod̾ ip̃e ĩmortał
ĩnortale qddidem fecit ad simili¬
cudĩem snam. sic et nos ĩmorta¬
les a deo facti. ad simlitudinẽ
nrãm ꝙ facimꝰ ĩmortale eẽ deb̾e.
aug̃. Recte diceres si ad eiꝰ pin¬
te iniortale ẽẽ credis. nunc in ea

Expanded text:
a qua dicimus, et a Deo animam facuamdam naturam et suam, Deus ipse fecit, ut ignis, ut aeris, ut aquae, ut terrae, quo caetera ex his omnibus comtabo, et si quid me moverit, post requiram. Unde quaeso, explices qualis sit. A. Videtur mihi esse similis Deo. De anima enim, nisi fallor, requcum Deum a nullo factum esse credamus, animam vero ab ipso Deo factam supra dixeris. A. Quid? tu difficile putas Deo fuisse, ut aliquid sibi simile faceret,talia facere, Deus autem immortalem animam fecit, ut opinor, nisi forte tibi aliter videtur. A. Ergo tu velles talia fieri ab hominibus, qualia Deus fecit? E. Non equidem hoc dixerim. Sed quemadmodum ipse immortalis immortale quiddam fecit ad similitudinem suam; sic et nos immortales a Deo facti, ad similitudinem nostram quod facimus, immortale esse deberet. A. Recte diceres, si ad ejus imte immortale esse credis: nunc vero in ea
Abbreviated transcription (Latin):
dix̾is a deo sb̃am fcãm non incel¬
ligo. ang̃. Qũõ t̾ram ipãm a dõ
factam negare non possũ. ⁊ rñ
non possũ dr̃e ex quib qiͣ aliis
corporib t̾ra const. simplex em̃
corpus ẽ t̾ra eo ip̃o quo t̾raẽ.
et id̾o elem̃tũ dicit᷑ oĩm istorũ

Expanded text:
dixeris a Deo factam, non intelligo. A. Quomodo et terram ipsam a Deo factam, negare non possum; et tamen non possum dicere, ex quibus quasi aliis corporibus terra constet. Simplex enim corpus est terra, eo ipso quo terra est; et ideo elementum dicitur omnium is
Abbreviated transcription (Latin):
cere uoluntatem qui in eiꝰ cor¬
et fac̾er. Icem pauso ptꝰ ait
eadem scͥpt᷑a. Om̃s hii iri
bellatores ducentes aciem.
corde pacifico uenerunt in
ebron et consticuerunt dd̾
sciꝑ omnẽ iscł. sua uolunta¬
re utiq isti consticuerũt re¬
regem dauid. quis nõ uide¬
at: quis nõ neget hoc: slon
enim hoc nõ ex animo. aut
corde pacifico et tñ hoc in ei ᷤ
egit. qui in cordib hominũ¬
scͥpta. ⁊ ambulabat dauid ꝓfi¬
ciens. et magnificabat᷑. et doꝰ
omũipotens erat cũ illo. ac ꝑ
ħ dñs om̃ipotens qui erat᷑ ẽ
illo adduxit istos ut eũ rege
it. corda mouit. eosq uolun¬
tatib eorũ quas ip̃e in illis
teges in t̾ra deus cõstituere
mag̃ ht̃ in pͣcate uolintates
hominũ qm ip̃i suas. Quis
alis facit uͨ salubris sit cor¬
repc̃o. ⁊ fiat incorrepti corde
rept̃onib de cautate uemienti¬
b ꝓ culparũ diu̾sitate diu̾sis.
uł minorib uł ampliorib. qr
et ip̃a q̃ dampnatio nomina¬

Expanded text:
ui in ejus coret faceret? Item paulo post ait eadem Scriptura: Omnes hi viri bellatores, dirigentes aciem corde pacifico venerunt in Hebron, ut constituerent David super omnem Israel . Sua voluntate utique isti constituerunt regem David. Quis non videat? quis hoc neget? Non enim hoc non ex animo, aut corde pacifico: et tamen hoc in eis egit, qui in cordibus hominuScriptura, Et ambulabat David proficiens, et magnificabatur, et Dominus omnipotens erat cum illo. Ac per hoc Dominus omnipotens qui erat cum illo, adduxit istos ut eum regemit, corda movit, eosque voluntatibus eorum, quas ipse in illis reges in terra Deus constituere, magis habet in potestate voluntates hominum quam ipsi suas; quis alius facit ut salubris sit correptio, et fiat in correpti corde reptionibus de charitate venientibus, pro culparum diversitate diversis, vel minoribus, vel amplioribet ipsa, que dampnatio nomina
Abbreviated transcription (Latin):
horũ constare animam puto. S
ꝙ̃admod̾ si ex me quereres. arbor
ista ex qͥb constat. notissima ista
elem̃ta quatuor nomĩarẽ. ex qͥb
omĩa talia constare credendũ ẽ.
porro si ꝑgeres quer̾e. unde ip̃a
t̾ra. uł a qua. uł aer. uł ignis cõ¬

Expanded text:
 conjunctis constare animam puto. Sed quemadmodum si ex me quaereres, arbor ista ex quibus constet, notissima ista elementa quatuor nominarem, ex quibus omnia talia constare credendum est; porro si pergeres quaerere, unde ipsa terra, vel aqua, vel aer, vel ignis con
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ nos qui salui futĩ sunt neso¬
entes. om̃s qͥb p̃dicamꝰ hanc pa¬
cem saluos fi̾ nelle deus uoluit
tur. diffundñdo istam caritatem
nos facit uelle. sicut misit spm̃
ritũ adoptõnis filiorũ in quo cla¬
mamꝰ abba pr̃. nos gͦ clamamus.
s ille clamare dcũs ẽ. qͥ efficit
ut clamemꝰ. Si gͦ clamantem spi¬
ritũ recte dicit spͥcaͣ a quo effici¬
tur ut clamemus. recte ⁊̃ no
lentẽ deum. a quo efficit᷑ ut ue¬
liaꝰ. ac ꝑ hoc q in corripiendoni¬
cħ aliud debemꝰ ag̾e̾ niut ab ista
pace q̃ ẽ ad deum non recedat᷑.
ut ad eam qͥ recesserat reu̾itat᷑.
nos agamꝰ sine desꝑatõe ꝙ agi¬
mus si filius pacis ẽ quem corn¬

Expanded text:
go nos qui salvi futuri sint nescientes, omnes quibus praedicamus hanc pacem salvos fieri velle Deus jubet, tur, diffundendo istam charitatem nos facit velle: sicut misit Spiritum ritum adoptionis filiorum, in quo clamamus, Abba, Pater . Nos ergo clamamus, sed ille clamare dictus est, qui efficit ut clamemus. Si ergo clamantem Spiritum recte dixit Scriptura, a quo efficitur ut clamemus; recte etiam volentem Deum a quo efficitur ut velimus. Ac per hoc, quia et corripiendo nihil aliud debemus agere, nisi ut ab ista pace quae est ad Deum non recedatur, aut ad eam qui recesserat revertatur, nos agamus sine desperatione quod agimus. Si filius pacis est quem corr
Abbreviated transcription (Latin):
ei correptõ penale corm̃tũ. Sb̾
isto gͦ inc̾co ex caritate adhibũ¬
da ẽ cuiꝰ exitiis ignorat᷑. et ꝓ il¬
lo cui adhibet᷑ orandũ ẽ ut sa-¬
net᷑. ssum aut̃ homines ꝑ corep¬
rõnẽ in mam iusticie seũ ueni¬
unt seu rentinit᷑. quis oꝑat᷑ in
cordib eorũ salt̃. nͥ ille qui qõl¬
in agris uł arbuscuł oꝑante. dat
increm̃tũ deus: cui uolintati fa¬
c̾e saluũ nullũ hominũ resistit
arbit̾ũ sic .n. seu uelle sen nol¬
le in uolentis. aut uolentis ẽ po¬
testate. ut diuinam uolinitatẽ¬

Expanded text:
correptio poenale tormentum. Sub isto ergo incerto ex charitate adhibenda est, cujus exitus ignoratur; et pro illo cui adhibetur, orandum est ut sanetur. Cum autem homines per correptionem in viam justitiae seu veniunt seu revertuntur, quis operatur in cordibus eorum salutem, nisi ille qui quolin agris vel arbustulis operante dat incrementum Deus; cui volenti salvum facere nullum hominum resistit arbitrium? Sic enim velle seu nolle in volentis aut nolentis est potestate, ut divinam voluntate
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uid̾i põt. aug̾. Anme hãc
cẽ arbit᷑ris an corꝑis. ad. Et hĩc
dubitare ridiculum. ꝙ enĩ ex aĩe
corpꝰ meminisse ad credi aut intł¬
li põt. aug̃. Meministis ne tand̾
urb̃ mediolanensis. ad. Ualde

Expanded text:
hoc videri potest? A. Animae hanc esse arbitraris, an corporis? E. Et hinc dubitare ridiculum est. Quid enim? exanime corpus meminisse aliquid credi, aut intelligi potest? A. Meministine tandem urbis Mediolanensis? E. Valde
Abbreviated transcription (Latin):
obrulerunt ei muna. Nũqͥd
aliqͥs dicturꝰ ẽ. ñ iturũ fuisse
cũ saule ꝙ̃qm eorũ quorũ te¬
tigit corda doꝰ ut irent cũ
iio. aut isse aliꝙ̃ pestilentiũ
quorũ ut hoc fac̾ent corda
nõ retigit. Item de dd̾ quẽ
consticuit. ita legit᷑. ⁊ ambu¬
labat dauid ꝓficiens ⁊ magni¬
ficabat᷑. ⁊ dñs erat cũ illo.
ħ cũ p̃missũ fuisset. paulo ptꝰ

Expanded text:
attulerunt ei munera . Numquid aliquis dicturus est, non iturum fuisse cum Saül, quemquam eorum, quorum tetigit corda Dominus ut irent cum illo; aut isse aliquem pestilentium, quorum ut hoc facerent corda non tetigit? Item de David, quem constituit, ita legitur: Et ambulabat David proficiens, et magnificabatur, et Dominus erat cum illo . Hoc cum praemissum fuisset, p
Abbreviated transcription (Latin):
so mͥ respondeas
de hiis que me
mouent. nõ ut o¬
pmor importue atq incongrue.
Sepe enĩ cũ abs te multa que¬
sissem. nescio qua illa greca sen¬
centia me det̾rendũ putasti. Qͣ
phibemur ea q̃ supͣ nos sunt re¬
qͥͣre. minc u̾ͥo non putes nos ip¬
sos supͣ nos ẽẽ. Q mobrẽ cum
de amina q̃ro nõ sũ dignus qͥ
andiam ꝙ supͣ nos. qͥd sio nos.
s fortasse dignus qͥ audiã quid
ad̾odatꝰ. Faciam. Nam sunt mͥ¬
ħ ista diut᷑na cogitatõe p̃parata.
Quero gͥ ude sit anima. qͣl
sit. qnͣta sit. cur corꝑi fu̾it da¬
ta. ⁊ cũ ad corpꝰ adneu̾it qua¬
lis efficiat᷑. quał cũ abscessĩt.
aug̃ Cũ q̃ris unde sit anima:
duõ q̃dam intellig̾e̾ cogor. alit̾
enim dicimꝰ ũ sit h omo: q̃ s̃
eiꝰ prĩa scire cupientes. aliter
unde sit. cũ q̃tiiꝰ unde con¬
compositꝰ. Quid horũ scire ui ͤ
cũ int̾rogas ũ sit anima: utr̃¬
unde huc ueu̾it nosse desid̾as.
an u̾o q̃ sit eiꝰ substantia q̃ris:

Expanded text:
mihi respondeas de iis quae me movent, non, ut opinor, importune atque incongrue. Saepe enim cum abs te multa quaesissem, nescio qua illa graeca sententia me deterrendum putasti, qua prohibemur ea quae supra nos sunt requirere: nunc vero non puto nos ipsos supra nos esse. Quamobrem cum de anima quaero, non sum dignus qui audiam: Quod supra nos, quid ad nos? sed fortasse dignus qui audiam, quid velis. E. Faciam: nam sunt mihi ista diuturna cogitatione praeparata. Quaero igitur unde sit anima, qualis sit, quanta sit, cur corpori fuerit data, et cum ad corpus venerit qualis efficiatur, qualis cum abscesserit? 2. A. Cum quaeris unde sit anima, duo quaedam intelligere cogor. Aliter enim dicimus unde sit homo, quae sit ejus patria scire cupientes; aliter unde sit, cum quaerimus unde concompositus. Quid horum scire vis cum interrogas unde sit anima? Utruunde huc venerit, nosse desideras; an vero quae sit ejus substantia, requiris
Abbreviated transcription (Latin):
te. inctissime ꝙ bonũ ẽ uellẽt
ut hoc deser̾e iniuctissime nollẽt
Dicente gͦ xp̃o. rogaui ꝓ te ne
deficiat fides tua. Intelligamꝰ
ei dcm̃ q̃ edificat᷑ suꝑ t̾ram. at¬
q ita homo dĩ non solũ qi mi¬
scd̾am consecutꝰ ẽ ut fidelis ẽẽt.

Expanded text:
te invictissime quod bonum est vellent, te invictissime quod bonum est vellent, et hoc deserere invictissime nollent. Dicente ergo Christo, Rogavi pro te ne deficiat fides tua , intelligamus ei dictum, qui aedificatur super petram. Atque ita homo Dei non solum quia misericordiam consecutus est ut f
Abbreviated transcription (Latin):
cñ infirmitate p̃p̃ el acõnẽ repͥm̃¬
dam ꝑfici u̾tutem oporrebat.
ip̃is relinq̃ret᷑ uoluntas sua. ut
ĩ adiutorio dĩ sñ quo ꝑserare nõ
possent . mau̾ent si uelent. nec
deus in eis oꝑaret ut uellent ĩt̾
tot ⁊ tantas temptatõnes inftͥ¬
mitare sua uosmitas subcũb̾et
et id'o ꝑseu̾are non possent qi
deficientes in infirmitate nec uel¬
lent. aut nõ ita uelent infirmi¬
tate uoluntatis ut possent. sb̾uẽ¬
tũ ẽ gͥ infirmitati uoluntatis hu¬
mane ut dĩ grã in declinabilit̾.
et inseꝑabilitꝰ age̾t᷑. ⁊ id̾o qmui ᷤᷤ
tate aliqua iunc̾e̾t᷑. Ita fcm̃ ẽ ut
uoluntas homĩs inualida et in¬
becilla in bono adhuc ꝑtio ꝑse¬
ueraret. ꝑ u̾tucẽ d̾ĩ. cũ uolutas
pͥmi hominis fortis ⁊ sana in bo¬
tutem lib̾i arbiti. qmͣnis non de¬
fuco adimorio di sine quo nõ
possent ꝑseuerare si uellet. nõ
ut uellent futissimo qͥpe dimi¬
sit atq ꝑmisit fac̾e̾ ꝙ uellet. in¬
firmis seruauit. ut ip̃o donan¬

Expanded text:
n infirmitate propter elationem reprimendam perfici virtutem oportebat ipsis relinqueretur voluntas sua, ut in adjutorio Dei sine quo perseverare non possent, manerent si vellent, nec Deus in eis operaretur ut vellent, inter tot et tantas tentationes infirmitate sua voluntas ipsa succumberet, et ideo perseverare non possent, quia deficientes infirmitate nec vellent, aut non ita vellent infirmitate voluntatis ut possent. Subventum est igitur infirmitati voluntatis humanae, ut divina gratia indeclinabiliter et inseparabilitate aliqua vinceretur. Ita factum est ut voluntas hominis invalida et imbecilla in bono adhuc parvo perseveraret per virtutem Dei: cum voluntas primi hominis fortis et sana in boutem liberi arbitrii; quamvis non defuturo adjutorio Dei sine quo non posset perseverare si vellet, non ut vellet. Fortissimo quippe dimisit atque permisit facere quod vellet: infirmis servavit, ut ipso donan
Abbreviated transcription (Latin):
ista ꝙͥ int̾ se differunt diligent̾
et nigilant̾ intuend̾ ẽ. posse nõ p᷑¬
care. ⁊ nõ posse pͤcare. posse nõ
mori. ⁊ ñ posse mori. bonũ posse
nõ deser̾e̾. ⁊ nõ bonũ posse dese¬
rere. potuit .n. nõ p̾care pͥmꝰ hõ.
potuit nõ mori. potuit nõ honũ
deser̾e. Nũquid dictun sumiꝰ nõ
potuit p̾care qui tale hẽbat libe
rũ arbitͥum : aut nõ potuit mo¬
ri cͥ dc̃m ẽ. Sip̾cau̾is morte mori¬
eris. aut nõ potuit bonũ deset̾e
cũ hoc p̾cando deseruerit. ⁊ idõ

Expanded text:
nt, diligenter et vigilanter intuendum est; posse non peccare, et non posse peccare, posse non mori, et non posse mori, bonum posse non deserere, et bonum non posse deserere. Potuit enim non peccare primus homo, potuit non mori, potuit bonum non deserere. Numquid dicturi sumus, Non prum arbitrium? aut non potuit mori cui dictum est, si peccaveris morte morieris? aut non potuit bonum deserere, cum hoc peccando deseruerit, et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
continuo. tñ respexit ad p̃desti¬
natos. ⁊ ait. Srabit aut̃. ⁊ ne
hoc sibi arrogarent. potens ẽ
enim deus inqͥt statuere eum
ip̃ẽ itaq dat ꝑseu̾antia qͥ sta¬
tuere porens ẽ eos qͥ stant. uͭ
ꝑseu̾entissime stent. uł restitu¬
ere qui ceciderunt. Dñs enĩ e¬
tit elisos. ut gͦ nõ acciperent
hoc donũ dĩ .i. in bono ꝑsene¬
rantiam pͥmus homo. s ꝑse

Expanded text:
continuo tamen respexit ad praedestinatos, et ait, Stabit autem: et ne hoc sibi arrogarent, Potens est enim Deus, inquit, statuere eum . Ipse itaque dat perseverantiam, qui statuere potens est eos qui stant, ut perseverantissime stent; vel restituere qui ceciderunt: Dominus enim erigit elisos . 37. Ut ergo non acciperet hoc donum Dei, id est in bono perseverantiam, primus
Abbreviated transcription (Latin):
ni et bene uiuendi facilitati ꝑ¬
seu̾andi cõmutet᷑ arbitͥum d̾o
qͥdem p̃sciente ꝙͥ eẽt facturꝰ᷑
iuste. p̃sciente tñ nõ ad hoc
cogente. s simtl sciente qͥd de
qmͣ illa ẽ magna pcã mĩto a¬
missa lib̾tas. ⁊̃ maiorib donis
adiuanda remandsit infirmitaᷤ.
P̾lacuit .n. deo ut maxĩe hũe
suꝑbiam p̃sũpcõnis extingu̾et.¬
ut ñ głerur omĩs caro coram ip¬
aut̃ nõ głetur caro coram ip̃o uͥ

Expanded text:
litati perseverandi committeretur arbitrium: Deo quidem praesciente quid esset facturus injuste; praesciente tamen, non ad hoc cogente: sed simul sciente quid de est illa magna peccati merito amissa libertas, etiam majoribus donis adjuvanda remansit infirmitas. Placuit enim Deo, quo maxime humanae superbiam put non glorietur omnis caro coram ipautem non glorietur caro coram ipso, ni
Abbreviated transcription (Latin):
dñe inquit in uoluntate tua
p̃stitisti decori mõ u̾tutẽ. au̾¬
tisti faciem tuam et fẽs sũ
contͣbatꝰ. ecce doctior et ob ħ
etiã humilior. tenuit uiam iã
uidens. et confidens in uolũta¬
te sua dm̃ decori eiꝰ p̃stitisse
se p̃sumnens in tali h abundanti

Expanded text:
inquit, in voluntate tua praestitisti decori meo virtutem; avertisti faciem tuam a me, et factus sum conturbatus . Ecce doctior, et ob hoc etiam humilior, tenuit viam, jam videns et confitens, in voluntate sua Deum decori ejus praestitisse se praesumen
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ dare. Sic erat in potes¬
tate irahelitarũ subdere se me¬
utiq in eorũ erat positũ uo¬
sumxate ut.⁊̃ deo ualerent re¬
sist̾e. qͥ cũ hoc non fecit. nͥ ꝑ ip¬
sorũ hominũ uoluntates sine
dubio hñs hũanorũ cordiũ qͦ
plac̾e̾r incliandorũ omĩporen¬
tissimam potestatẽ. sic enĩ scͥp

Expanded text:
regnum dare. Sic erat in potestate Israelitarum subdere se meutique in eorum erat positum voluntate, ut etiam Deo valerent resistere. Qui tamen hoc non fecit, nisi per ipsorum hominum voluntates, sine dubio habens humanorum cordium, quo placeret inclinandorum omnipotentissimam potestatem. Sic ergo cum
Abbreviated transcription (Latin):
fit. ⁊ ad ẽ adiutoriũ quo ad fit.
llam sine alm̃tis nõ possumꝰ ni-¬
ne̾. nec tam̃ cũ adfu̾init alim̃¬
ta eis fit ut uinat qui mori no¬
ta filit continuo fit beatus. adin¬
roniũ ẽ .n. nõ solũ sũ quo nõ fit.

Expanded text:
d est adiutorium, quo aliquid fit. nam sine alimentis non possumus uiuere, nec tamen, cum affuerint alimenta, eis fit, ut uiuat qui mori uota fuerit, continuo fit beatus. adiutorium est enim non solum, sine quo non fit,
Abbreviated transcription (Latin):
apłis dicebat᷑. si mansitis i me.
dicente illo qui eos utiq scie¬
sciret ip̃e in quib oꝑaret᷑ ⁊ uel¬
le. ⁊ similia multa dñr. slam
creti. credendũ ẽ quosdam de
filiis ꝑdicõnis nõ accepto doro
ꝑseu̾andi usq in finẽ. in fide  ꝓ¬

Expanded text:
apostolis dicebatur: Si manseritis in me, dicente illo qui eos utique sciesciret ipse in quibus operaretur et velle; et similia multa dicuntur. creti credendum\' est quosdam de filiis perditionis non accepto dono perseuerandi. usque in finem in fide,
Abbreviated transcription (Latin):
ut iurelligant᷑ om̃s p̃destina¬
ti. qr om̃e genꝰ hominũ in eiꝰ
ẽ. sicut dictũ ẽ phoriseis. Deci¬
matis om̃e olus. Ubi nõ ẽ ĩtł¬
enĩ om̃e olus ꝙ erat in toto s̾¬
rarũ orbe decimabant. sm istñ
locutõnis modum dcm̃ ẽ. Sicut
et ego om̃ib ꝑ omĩa placeo. slũ¬
ꝙͥ enim qui soc dixit placebat
⁊̃ tam multis ꝑsecutorib suis.
S placebat om̃i gñi hominũ ꝙ
xp̃i congregabat eccãm. siue iã
intꝰ positis siue introducendis
in eam . Nõ ẽ itaq dubitand̾
uoluntati dĩ qͥ in celo ⁊ in t̾ra
om̃a q̃cũ uoluit fecit. ⁊ qͥ ⁊̃¬
illa q̃ futa᷑ fecit humanas uo¬
luntates ñ posse resut̾e. quo mi¬
nus faciat ip̃e qd̾ uult. qũ qͥd̾¬

Expanded text:
ut intelligantur omnes praedestinati; quia omne genus hominum in eis est. Sicut dictum est Pharisaeis, Decimatis omne olus : ubi non est inteenim omne olus quod erat in toto terrarum orbe decimabant. Secundum istum locutionis modum dictum est, Sicut et ego omnibus per omnia placeo . Numquid enim qui hoc dixit, placebat etiam tam multis persecutoribus suis? Sed placebat omni generi hominum, quod Christi congregabat Ecclesia, sive jam intus positis, sive introducendis in eam. 45. Non est itaque dubitandum, voluntati Dei, qui in coelo et in terra omnia quaecumque voluit fecit , et a sunt, fecit, humanas voluntates non posse resistere, quo minus faciat ipse, quod vult, et
Abbreviated transcription (Latin):
deda̾t homimi deus bonam uo¬
lutatẽ. in illa qppe eũ feca̾t. qͥ
fecat rectũ. ded̾at aduitorium.
sine quo in ea nõ non poss ꝑma
si uell. ut aut̃ uellet. in eius re¬

Expanded text:
derat homini Deus bonam voluntatem; in illa quippe eum fecerat, qui fecerat rectum, dederat adjutorium sine quo in ea non posset permanere si vellet; ut autem vellet, in ejus
Abbreviated transcription (Latin):
nicm̃ quib id dare̾ placuit deo.
ut non solum addsit de quo ꝑ¬
manł nõ possumus etia si ueli¬
mꝰ. uerum etiam tantum ac
tale sit ut uelimꝰ. fit quippe in
nob̾ ꝑ hanc dĩ grãm in bono re¬
cipiendo ꝑseu̾ant̾ tenendo. nõ
solũ possẽ quod uolumꝰ. netum

Expanded text:
uibus id dare Deo placuit, ut non solum adsit, sine quo permanere non possumus, etiamsi velimus, verum etiam tantum ac tale sit ut velimus. Fit quippe in nobis per hanc Dei gratiam in bono recipiendo et perseveranter tenendo, non solum posse quod volumus, verum
Abbreviated transcription (Latin):
mini beatirudo. continuo fit be¬
rit. alim̃ta u̾o nõ cõseqnt᷑. faci¬
unt ut homo uiuat. s tñ sine
qui in eo bono quo factus erat
rͤtus acceꝑat posse nõ p̾caie. pos¬
se nõ mori. posse ipm bonũ nõ
deser̾e. datum ẽ adiutoriũ ꝑse¬
u̾antie. nõ quo fi̾et ut ꝑseu̾aret.
s sine quo ꝑ lib̾m arbit̾um ꝑse¬

Expanded text:
ini beatitudo, continuo fit berit. alimenta uero non consequenter faciunt, ut homo uiuat, sed tamen sine qui in eo bono, quo factus erat rectus, acceperat posse non peccare, posse non mori, posse ipsum bonum non deserere, datum est adiutorium perseuerantiae, non quo fieret, ut perseueraret, sed sine quo
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ sũ mĩa. illi qui non fe̾cit
iudicõ in quo iꝰti coronant᷑. in
cũ fr̃ib te recipiam. Cum enĩ
rexit iꝰtꝰ sicut scͥpt̾ ẽ sed̾it in
trono nõ adu̾sabit᷑ añ eñ om̃e
malũ. Quis gloriabit᷑ castũ se

Expanded text:
icordia illi qui non fecit judicio, in quo justi coronantur, incum fratribus te recipiam . Cum enim rex justus, sicut scriptum est, sederit in throno, non adversabitur ante eum omne malum. Quis gloriabitur c
Abbreviated transcription (Latin):
se p̾care. pͥma ĩortalis erat pꝰ¬
se nõ mori. nouissima erit mlto
maior. t̃ posse mori . pͥma erat
ꝑseu̾antie pͣtestas. bonũ posse ñ
deser̾e. nouissuma erit ꝑseuantie
Nũꝙͣ qr erunt bona nouissima
potentiora at mesiora. id̾o fue¬
tunt illa pͥma uł nulla uł ꝑtia.
Icemq ip̃a adiutoria destinda st.¬

Expanded text:
ma immortalitas erat posse non mori; nouissima erit multo maior, non posse mori. prima erat perseuerantiae potestas bonum posse non deserere; nouissima erit perseuerantiae numquid quia erunt bona nouissima potiora atque meliora, ideo fuerunt illa prima uel nulla uel parua? Itemque ipsa adiutoria distin