comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
isset. ut ñ ex uirgine assumpta. s dñ in
uera carue apparens. nos ueta morte redi¬
meret. quis eum ñ potuisse dr̃e auderet.
S illud melius erat ꝙ fecit. ut ⁊̃ de uir¬
gine nascetur. ⁊ utrumq sexum ꝑ quo
libando morit᷑us erat dignaretur ⁊ ꝯmen¬
dare nascendo masculmõ suo corpe ex fe¬
nima ꝓcreato. contͣ uos ipõs maxͥnne fcõ
ipõ soqͥns nosq sũbu̾tens. qui mascłm ⁊
semimam ñ di. si dyabłi opus eẽ p̾dicatis d̃.
dicatis. Neq enim enis qui ñ uͥe mortirs
ẽ. uera eẽ resurrectio pot̃. Ita fit. ut ⁊ tica¬
tͥces discipiss dubitantib falsas oñd̾it. nec
thomas intate ꝯfirmatus. s fallatia decep¬
tus clamai̾nt. dñs ms̃ ⁊ d̾s m̃s. Et tñ psuade
conamim. lingna uos soqui uerum᷑ cum
xp̃m dicatis toto corꝑe fuisse m̃titum ł st
que uob̾ obiciunt᷑. qui talem xp̃m nob̾ fix¬
istis cuis nob̾discipłi uei ñ sitis. nͥ mda¬
ces uos ꝙͦ fu̾tis. Nos autem io magia mo̾i

Expanded text:
isset, ut non ex uirgine adsumpta, sed tamen in uera carne adparens nos uera morte redimeret, quis eum non potuisse dicere auderet? sed illud melius erat, quod fecit, ut etiam de uirgine nasceretur . et utrumque sexum, pro quo liberando mortuus erat, dignaretur etiam commendare nascendo, masculino suo corpore ex femina procreato contra uos ipsos maxime facto ipso loquens uosque subuertens, qui masculum et feminam non dei, sed diaboli opus esse praedicatis. sed dicatis; neque enim eius, qui non uere mortuus est, uera esse resurrectio potest. ita fit, ut et cicatrices discipulis dubitantibus falsas ostenderet nec Thomas ueritate confirmatus, sed fallacia deceptus clamaret: dominus meus et deus meus. et tamen persuadere conamini lingua uos loqui uerum, cum Christum dicatis toto corpore fuisse mentitum. haec sunt, quae uobis obiciuntur, qui talem Christum uobis finxistis, cuius discipuli ueri nces vos quoque fueritis. Non autem ideo magia videri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbo qmͣ eis ñ ubiq ccedendum sit. qm̃ co¬
traria sibi loquntur. Cur ñ gͦ dicis pocuis
misqmͣ eis ẽẽ ccedendum. tanqmͣ incõstã¬
tib seseq ĩpugnantib testib. S ħ inqͥt¬
intati. fabule scil tue hñti in capite bellum
dĩ. in medio ꝯtaminacionẽ d̃i. in fino dãp¬
nacõnem d̾i. Et misqmͣ inquit credit᷑ litt̾is
sibun adu̾sis atq contrariis. S ĩ otͥ ħ in
detur. qr ñ intelligis. Nam ⁊ quicqͥd ꝓtulisti¬

Expanded text:
probo, quam eis non ubique credendum sit, quoniam coprobo, quam eis non ubique credendum sit, quoniam contraria sibi loquuntur. Cur non ergo dicis potius nusquam eis esse credendum, tanquam inconstantibus seseque impugnantibus testibus? veritati? Fabulae scilicet tuae, habenti in capite bellum Dei, in medio contaminationem Dei, in fine damnationem Dei. Et nusquam, inquit, creditur litteris sibimet adversis atque contrariis. Sed ideo tibi hoc videtur, quia non intelligis: nam et quidq
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ãnunciantẽ ꝙ ⁊ illi ãminciabant. ⁊ in eoꝵ
cõmumone atq initate inuentẽ. accedẽ¬
sime dixit socutus audiatur. Et putat
auccoritate firmatas ꝑ quas ei p̾cipne cõ¬
mñdatum ẽ. ut quisqͥs iͤlli a̾minciau̾it p̾t᷑¬
qmͣ ꝙ accepit. anathema sit. S põnem in¬
quit ꝓfero. qua demonstrem scͥpturis ilł ñ
ẽẽ coedendum. Certe ñ argum̃taris. Et tñ
in ipã qͦ argum̃tacõne suꝑaris. Ad ħ emm
redigitur omnus argumũtacõ tua. ut ad
exccemum coedat ammna iõ se mħ mum
do eẽ misetam. qr miseria sua dõ suo sub¬
uenit. ne ille regno pͥuaretur. Enisq na¬
turam atq sub̾am usq adõ eẽ mutabi¬
sem. corruptibsem molabłem. comqͥnabi¬
lem. Ut ꝑs euis q̃dam nec mundari uale
at. ⁊ ab ipõ qui eam sciens innocentẽ. de
te ꝯtammaciom pmiscuit. et̾no globisup
nam sit funs. s incorde ⁊ more urõ. ut
aliqñ tam epecrandas blasphennias cred̾e
ac dre desinatis. S ex ip̃is inquit litt̾is

Expanded text:
tiam illi annuntiabant, et in eorum communione atque unitate viventem, accedensime dixit, locutus audiatur . Et putat auctoritate firmatas: per quas ei praecipue commendatum est, ut quisquis illi annuntiaverit pquod accepit, anathema sit. Sed rationem, inquit, profero, qua demonstrem scripturis illis non esse credendum. certe non argumentaris ? et tamen in ipsa quoque argumentatione superaris. ad hoc enim redigitur omnis argumentatio tua, ut ad extremum credat anima ideo se in hoc mundo esse miseram, quia miseria sua deo suo subuenit, ne ille regno priuaretur, eiusque naturam atque substantiam usque adeo esse mutabilem, corruptibilem, uiolabilem. coinquinabilat, et ab ipso, qui eam sciens innocentem de stae contaminationi permiscuit, aeterno globi supnam sit finis, sed in corde et in ore vestro, ut aliquando tam exsecrandas blasphemias credere ac dicere desinatis. Sed ex ipsis, inquit, litteris
Abbreviated transcription (Latin):
cupisces rem ꝓxum. Quib qnͣtum po¬
tu̾it obyuatis. pꝰea qmͣ homimi ꝓ concu¬
pita ⁊sꝑata pulchrima deleccacõne doctͥ¬
ne. ꝑ tempta cõnes uarias qͣi ꝑ himis sc¬
cłi uoctem tołancia laboris adheserit. qͣi
ꝓ rachel lya mopinata ꝯuncta sit. Et
hanc sustinet ut ad illam ꝑueniat. si ꝑse¬
Ut sit pauꝑ spũ. mitis. lugens. esuriens.
siciensq nistitiam. insericors mundicors.
pacificus. Uellet enim homo si sieri posset.
sine ulla tosancia labons. que magendo
paciendo qr amplectenda ẽ. statun ad pulcce
atq ꝑfecte sapĩe delicias ꝑuenire. S hoc ñ
pot̃ int̾ra moriencium. Hoc enim indet᷑
significare ꝙ dictum ẽ ad iacob. Nõ est mo¬
ris in loco nr̃o. ut inmor imbat pͥusquͣ
maior. Quia ñ absurde maior appellatur.
que temꝑe prior ẽ: Prior autẽ ẽ in recte
homuns erndictione labor opandi q̃ iusta
sunt qm̃ uoluptas intlłndi que ue uera
sunt. ad ħ nalet ꝙ scͥptum ẽ. Concupisti sa¬

Expanded text:
potuerit obseruatis posteaquam homini pro concupita et sperata pulcherrima delectatione doctrinae per temtationes uarias quasi per huius saeculi noctem tolerantia laboris adhaeserit — uelut pro Bachel Lia inopinata coniuncta sit — et hanc sustinet ut ad illam perueniat, si perseut sit pauper spiritu, mitis, lugens, esuriens sitiensque iustitiam, misericors, mundi cordis, pacificus. uellet enim homo, si fieri posset, sine ulla tolerantia laboris, quae in agendo patiendoque amplectenda est, statim ad pulchrae atque perfectae sapientiae deliciapotest in terra morientium. hoc enim uidetur significare quod dictum est ad Iacob: non est moris in loco nostro, ut minor nubat prius quam maior; quia non absurde maior appellatur quae tempore prior est. prior est autem in recta hominis eruditione labor operandi quae iusta sunt quam uoluptas intellegendi quae uera sunt. ad hoc ualet quod scriptum est: concupisti sa
Abbreviated transcription (Latin):
Nicħ ampluis conic̾e̾ ualeo qmͣ ꝙ ex ilło cõ¬
ium sensu mͥ sugg̾itur. ut illo manoragor¬
o pomio sigurari intelligam famam bonam.
Non cam que confeit᷑. cium laudant hominẽ
panci iusti atq sapientes. s illam popula¬
rem qua ⁊̃ maior ⁊ clarior notitia compat.
q̃ gem̾i huinano consulunt ꝑ nccͣia. unde di¬
cit apłs. Oportet ⁊̃ testimoniũ hr̃e bonm.
ab eis qui foris sunt. Qui licet parum sapi¬
ant. reddunt tñ plerumq labori coꝵ ꝙ qͥs
sibi cõsulitur. ⁊ splendorẽ sandis. ⁊ odorẽ bo¬
ne opinonis. Nec ad istam głam popula¬
rem p̾mi ꝑuemunt corimĩ qͥ sunt in eccl̃ia.
ca lye filius mala mandragorica mueint exiẽs
in agrum .a. honeste ambłans ad eos qui foris
siit. Doctͥna u̾o illa sapĩe que amulgi screpi¬
cu remotissima. in ꝯtempłone u̾itatic dulci de¬
lectacõne defigitur. hanc ppłarem głam qnͣtu¬

Expanded text:
nihil amplius conjicere valeo, quam quod ex illo comnihil amplius conjicere valeo, quam quod ex illo communi sensu mihi suggeritur: ut illo mandragorico pomo figurari intelligam famam bonam, non eam quae confertur, cum laudant hominem pauci justi atque sapientes, sed illam popularem, qua etiam major et clarior notitia comparatqua generi humano consulunt, pernecessariam. Unde dicit Apostolus, Oportet etiam testimonium habere bonum ab eis qui foris sunt . Qui licet parum sapiant, reddunt tamen plerumque labori eorum per quos sibi consulitur, et splendorem laudis, et odorem bonae opinionis. Nec ad istam gloriam popularem primi perveniunt eorum qui sunt in Ecclesia, erea Liae filius mala mandragorica invenit, exiens in agrum, id est, honeste ambulans ad eos qui foris sunt: doctrina vero illa sapientiae, quae a vulgi strepitu remotissima, in contemplatione veritatis dulci delectatione defigitur, hanc popularem gloriam quantu
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ lye duos alios ab illa nocte ꝑtus dñs eĩ
ꝓle donau̾it. nicħ ẽ cur de man̾drigora tal
aliquid suspicem᷑. quale in milla femma.
ꝑti sumus. Dicam gͦ quid senciam. Dice
hinc forte meliora docciores. Cum emm ħ
mala ip̃e iudissem. ⁊ pp̃ istum ip̃m sacce lec¬
tionis socum id mͥ obtigisse gratularer. ra¬
ta enim res ẽ nat᷑am eorum diligent̾ qnͣtũ
potin ꝑscrutatus sum. Nõ aliq̃ ad cõmum
sensu remotiore sciencia. que docet u̾tutes
radicum ⁊ pot̾ates ħbarum. S qnͣtum mͥ ⁊
tus. ꝓinde rem comꝑi pultͣm ⁊ suaueolẽ¬
tem. sapore autem insipido. Et ĩõ cur eam
uilier tantoꝑe cupunt iguorare me fateor.
nͥ forte pp̃ poim raritatem̃ ⁊ odoris iocundi¬
tatem. Cur u̾o ip̃ãm rem gestam sc̃a scͥptu¬
ra tac̾e nolu̾it. que ñ utiq tałia desid̾ia mu¬
liercsaꝵ nob̾ ꝓ magno insinuare curaret. nͥ
aliquid meis magnum querere cõmonet.

Expanded text:
post Liae duos alios ab illa nocte partus, Dominus eam post Liae duos alios ab illa nocte partus, Dominus eam prole donaverit, nihil est cur de mandragora tale aliquid suspicemur, quale in nulla femina experti sumus. Dicam ergo quid sentiam: dicent hinc forte meliora doctiores. Cum enim haec mala ipse vidissem, et propter istum ipsum sacrae lectionis locum id mihi obtigisse gratularer rara enim res est, naturam eorum diligenter, quantum potui, perscrutatus sum: non aliqua a communi sensu remotiore scientia, quae docet virtutes radicum et potestates herbarum; sed quantum mihi et tus. Proinde rem comperi pulchram et suaveolentem, sapore autem insipido; et ideo cur eam mulier tantopere concupierit, ignorare me fateor, nisi forte propter pomi raritatem et odoris jucunditatem. Cur vero ipsam rem gestam sancta Scriptura tacere noluerit, quae non utique talia desideria muliercularum nobis pro magno insinuare curaret, nisi aliquid in eis magnum quaerere commoneret,
Abbreviated transcription (Latin):
sioris ꝓlis accensa. Inuenimus autẽ ⁊ el¬
pham eius ancillam int̾p̾tari os hians.¬
os hiat. ⁊ cor ñ hiat. cum in scͥpturis adu̾¬
t̾imus. hec intelligit᷑ ancilla lye. Scͥptumẽ
enim de quibrdam:. Popłs hic labris me ho¬
norat. cor autẽ eoru longe ẽ a me. Et
talib apłs dicit. Qui p̾dicas ñ furandum.
furaris. Qui dicis ñ mechandũ. mecharis.
uerumptũ ut ⁊̃ ꝑ hanc cõdicõnalem lib̾a
illa uxor iacob laboris filios hedes regni
suscipiat. ĩ o dñs dicit. Que dñt facite. que an¬
dem facurt fac̾e nolite. Unde in labore im¬
debita nocce cubit᷑um. acceptis a filio lye
mandragoritis malis. cum sorore cubitare
ꝑmittit. De ħ autem ponugen̾e opmari
qͣsdam scio. ꝙ acceptum mescam sũlibus
femins feciditatẽ paret. Ac ꝑ ħ putant
omnimᷤ institisse rachel. ut ħ afilio sororis
acciꝑet cupiditate ꝑiendi. Quod ego nõ ar¬
bitͣrer. nec si tunt concepiss. Nunc uͦ cum

Expanded text:
sioris prolis accensa. inuenimus autem Zelsioris prolis accensa. inuenimus autem Zelpham eius ancillam intos hiat et cor non hiat, cum in Scripturis adverterimus, haec intelligitur ancilla Liae. Scriptum est enim de quibusdam: populus hic labiis me honorat; cor autem eorum longe est a me. et talibus apostolus dicit: qui praedicas non furandum, furaris; qui dicis non moechandum, moecharis. uerumtamen ut etiam per hanc condicionalem libera illa uxor Iacob laborans filios heredes regni suscipiat, ideo dominus dicit: quae dicunt, facite: quae autem faciunt, facdebita nocte cubiturum, acceptis a filio Liae mandragoricis malis, cum sorore cubare permittit. De hoc autem pomi genere opinari quosdam scio, quod acceptum in escam sterilibus feminis fecunditatem parit; ac per hoc putant omni modo institisse Rachel, ut hoc a filio sororis acciperet cupiditate pariendi: quod ego non arbitrarer, nec si tunc concepisset. Nunc vero cum
Abbreviated transcription (Latin):
creandi caritate mardescit. uult emmi do¬
t̾e ꝙ nouit. neq cum muidia tabescente it̃
hr̃e. iudit sororem labore agendi atq paci¬
endi filiis hñdantem. ⁊ dolet pocius c̾rere
honimes ad eam u̾tutem. qua eorum ĩ fir¬
mitatib noc̃itatib q consulit᷑. qmͣ ad illam
unde diuinũ ⁊ in ꝯmutabłe aliquid discitur.
Et relauit rachel uporem suam. ꝓmde quia
liquidus p᷑usꝙ intelłcus de illa sub̾a que
corpus ñ ẽ ac ꝑ ħ ad carnis sensum ñ ꝑtinz.
tudines ut cumiq cogitandi insinuare.
diumna. qmͣ ab osficio tałia docendi cessare.
situt elegit rachel ex inro suo ⁊ ancilli sus¬
ciꝑe libos. qmͣ sine filus omnino remanere.
Gala quippe int̾pͥtari dr̃ inuet̾ata. hanc
hũit ancillam rachel. De uet̾i quippe ui¬
ta carualib sensib dedita corꝑee cogitaut᷑¬
sub̾a dumntatis aliquid auditur. Suscipit
⁊ lya de antilla sua filios. amore hũde mm̾o¬

Expanded text:
creandi caritate inardescit — uult enim docreandi caritate inardescit — uult enim docere, quod nouit, neque cum inuidia tabescente iter habere — uidet sororem labore agendi atque patiendi filiis abundantem et dolet potius currere homines ad eam uirtutem, qua eorum infirmitatibus necessitatibusque consulitur, quam ad illam, unde diuinum et incommutabile aliquid discitur. tum est: et zelauit Rachel sororem suam. proinde quia liquidus purusque intellectus de illa substantia, quae corpus non est ac per hoc ad carnis sensum non pertinnes et similitudines utcumque cogitanda insinuare diuina quam ab officio talia docendi cessare, sicut elegit Rachel ex uiro suo et ancilla suscipere liberos quam sine filiis omnino remanere. Bala quippe interpretari dicitur "inueterata," hanc habuit ancillam Rachel. de uetere quippe uita carnalibus sensibus dedita corporeae cogitantsubstantia veritatis auditur. Suscipit de Lia et ancilla sua filios, amore prolis numero
Abbreviated transcription (Latin):
błacõnes p̾dicando emigłium. Et eos pp̃
quos sunt in laborib hñdantius. in pla¬
gis supͣ modum ĩmortib sepuis pp̃ quos
hũt foris pugnas. nitus timores. gla diũ
⁊ coronam suam uocant. Nascunt᷑ autẽ¬
eis facilnis atq copiosius. ex ilło ẜmone
sid̾i quo p̾dicant pp̃m crucifixum. ⁊ quimid
humanitatis eius cicius humana cogitacõne
chel autem cłara aspectu. iñte excedit dõ. et in¬
det in pͥncipio u̾bum dm̃ apud dm̃n. Et nult
parere ⁊ ñ pot̃. qr generacõnem enis quis e¬
narrabit. Pinde uita que studio ꝯtemplacõ¬
nis competit. ut ea que carm sunt minsibi¬
ha ñ infirmis ocuł m̃tis ꝑ ea que fc̃a sut
mesfabilit̾ c̾tiat. uocare uult ab omm ne¬
gocio. ⁊ ĩo ssiͥlis. Affectando quippe ocum.
quo studia ꝯtempłonis ignesceñt. ñ cõtem¬
ꝑatur infirmitati hominũ. qui in uariis pͥs¬
suris sibi desid̾ant sb̾nenri. S qr ⁊ ip̃a ꝓ¬

Expanded text:
bulationes praedicando euangelium, et eos, propter bulationes praedicando euangelium, et eos, propter quos sunt in laboribus abundantius, in plagis supra modum, in mortibus saepius, propter quos habent foris pugnas, intet coronam suam uocant. nascuntur eis autem facilius atque copiosius ex illo sermone fidei, quo praedicant Christum crucifixum; et quidquid humanitatis eius citius humana cogitatione chel autem, clara aspectu, mente excedit deo et uidet in principio uerbum deum apud deum et uult parere et non potest, quia generationem eius quis enarrabit? proinde uita, quae studio contemplationis competit, ut ea quae carni sunt inuisibilia non infirmis oculis mentis per ea quae facta sunt ineffabiliter cernat, uacare uult ab omni negotio et ideo sterilis. adfectando quippe otium, quo studia contemplationis ignescunt, non contemperatur infirmitati hominum, qui in uariis pressuris sibi desiderant subueniri; sed quia et ipsa pro
Abbreviated transcription (Latin):
amari diguissimum. s p̾us inibit lya. ⁊
pꝰea rachel. Atdor gͦ iste ad ħ ualeat ut
ordo ñ recusetur. s pocius dołetur. sie qͦ
ũ pot̃ ad id ꝑuenii ꝙ tanto ardore diligit᷑.
Cum autẽ ꝑuentum fu̾it. simul hẽbitur
m ħ scło. nõ solum specõsa intlłncia. s¬
⁊̃ saboriosa mslicia. Qrͣl enim acute
sinc̾itetq c̾uatur a mortalib incõmutabi¬
se bonum. adhuc corpus ꝙ corrumpit᷑ ag¬
grauat nãm. ⁊ depͥmit t̾rena inhabitacẽ
sensum multa cogitantẽ. Ad unum gͦ¬
tendendũ ẽ. s pp̃ hoc mułta ferenda sunt.
Itaq dne sunt uxores iacob libe. Ambe
quippe sunt filie remissionis pocõrum. hoc
ẽ albacõnis. ꝙ ẽ laban. uerum tñ una ama¬
tur. ⁊ alt̾a tolłatur. S que dolłatur. ⁊p̃a
pͥus ⁊ ub̾uis fecundat᷑. ut si ñ pp̃ se ipãm
c̾ce ꝓ filiis diligatur. Labor enm iusboꝵ
maxiũ fruitum ht̃ meis quos regno
dĩ gen̾ant. int̾ multas temptacõnes ⁊ tri¬

Expanded text:
amari dignissimum, sed prius nubit Lia et postea Rachel. ardor ergo iste ad id ualeat, ut ordo non recusetur, sed potius toleretur, sine quo non potest ad id perueniri quod tanto ardore diligitur. cum autem peruentum fuerit, simul habebitur in hoc saeculo non solum speciosa intellegentia s laboriosa justitia. Quamlibet enim acute sinceriterque cernatur a mortalibus incommutabile bonum, adhuc corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem . Ad unum contendendum, sed propter hoc multa ferenda sunt. Itaque duae sunt uxores Jacob liberae ambae, quippe sunt filiae remissionis peccatorum, hoc est, dealbationis, quod est Laban; verumtamen una amatur, altera toleratur, sed quae toleratur ipsa prius et uberius fecundatur, ut si non propter se ipsamer filios diligatur. labor enim iustorum maximum fructum habet in eis, quos regno dei generant inter multas temptationes et tri
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ pͥmnciatiua ĩ molacio sanguiis. futu¬
tam passionẽ mediatoris ab micio gen̾is
hinuam testificans. Hanc enim pͥmus
abel obtulisse in sacris litu̾s inuenitur.¬
Non gͥ mirum ẽ si pͥpͥuaricatores angłi
quoꝵ duo maxima incia sunt. suꝑbia at¬
qr fallacia. ꝑ hunc aerem uolitantes qd̃
um u̾o dõ deb̾i nou̾ant. ħ sibi a suis cul¬
torib exeg̾unt. A quib dii putari uolu¬
erunt. dande sibilocum naitate cordis
humam. maxime cum ex desid̾io mor¬
tuoꝵ consttu̾ent᷑. ymagines. unde sumi¬
lacroꝵ usus exortus ẽ. ⁊ maiori adislacio¬
ne diuim honores desferrent᷑ tanqm
in celum receptis. ꝓ quib se in t̾ris de¬
moma colenda suppon̾ent. ⁊ sibi sacͥsi¬
tan a deceptis ⁊ ꝑditis flagitarent. Sat̾
satis oñdit cui debeatur. ħ illi pagano si es
adem in qua tam longe ante consiͥpta sunt
que muic impleta monstrarẽ. Quod si ⁊ hac¬

Expanded text:
enuntiativa, immolatio sanguinis, futuram passionem mediatoris ab initio humani generis testificans. Hanc enim primus Abel obtulisse in sacris Litteris inveniturmirum est, si praevaricatores angeli, quorum duo maxima vitia sunt superbia atque fallacia, per hunc aerem volitantes, quod uni vero Deo deberi noverant, hoc sibi a suis cultoribus exegerunt, a quibus dii putari voluerunt; dante sibi locum vanitate cordis humani: maxime cum ex desiderio mortuorum constituerentur imagines, unde simulacrorum usus exortus est ; et majore adulatione divini honores deferrentur tanquam in coelum receptis, pro quibus se in terris daemonia colenda supponerent, et sibi sacrificari a deceptis et perditis flagitarent. Sacrisatis ostendit cui debeatur. Haec illi pagano si esshetia persuaderem, in qua tam longe ante conscripta sunt, quae nunc impleta monstrarem. Quod si et ha
Abbreviated transcription (Latin):
dinis distrnccõne iussit intͥum. facile ẽ ut
intelligatur. Hominũ illoꝵ int̾empcionẽ
s̃iguificare uicioꝵ talium. qual illi ad ean¬
dein ydolatam deflux̾unt. Ia talia quippe
uatia nos serare mubet psalmis. crm dicit.
Irascimim ⁊ nolite peccare. In talia uicia
seiure nos ibet apłs. cum dicit. Mortifica¬
te ñbra ur̃a que sunt suꝑ t̾ram.formca¬
cõnem. ĩmundiciã luximi. concupĩam ma¬
lam. ⁊ auariciam que ẽ ydoloꝵ ẜuitus.
quid sibi uelit ꝙ pͥus fecit. ut ip̃m iitu¬
lum igne cõbureret. ĩnnitatum concidet.
⁊ in aqm̃ sparg̾et. ⁊ potum ppło daret. ma¬
iorem intencõnem ꝑscrutando si grificacõ¬
is inquirit. Si enm tabulas quas digito
int. Si demq ut ab eis ille uitulus penitus
sit. atq sũmersit. ut quid ⁊ potum ħ ppło
dedit. Quẽ nõ exctet frm ħ ad inquirendã¬

Expanded text:
it interimi. facile est ut intellegatur hominum illorum interemtionem significare uitiorum talium, qualibus illi ad eandem idololatriam defluxerunt. in talia quippe nitia saeuire nos iubet psalmus, cum dicit: irascimini et nolite peccare. in talia uitia saeuire nos iubet apostolus, cum dicit: mortificate membra uestra, quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, luxuriam, concupiscentiam malam et auaritiam, quae est idolorum seruitus. Sed quid sibi uelit quod prius fecit, ut ipsum uitulum igne combureret, minutatim concideret et in aquam spargeret et potum populo daret, maiorem intentionem perscrutandae significais inquirit. si envit, si denique ut ab eis ille vitulus penitus sit atque submersit. Ut quid potum hoc populo dedit, quem non excitet factum hoc ad quaerenda
Abbreviated transcription (Latin):
incit mundum. Et quid desid̾abłius illo
de quo ppħa dicit. uemet desid̾atus omĩb
gentib. Bechsabee int̾pr̃ puteus sacietatis.
siue putens septimuis. Qml autẽ harum
nominis hunis intͥptacõnum. in id ꝙ drẽ
intẽdimus assinnannis. satis congruit. Nam

Expanded text:
uicit mundum? et quid desiderabilius illo uicit mundum? et quid desiderabilius illo de quo propheta dicit: ueniet desideratus cunctis gentibus? Bersabe interpretatur "puteus satietatis" siue "puteus septimus"; quamlibet autem harum nominis huius interpretationum in id quod dicere intendimus assumamus, satis co
Abbreviated transcription (Latin):
los ⁊ uocnut. Quos autẽ. nocauit. illos ⁊ ius¬
tificauit. Et quos nistificauit. illos ⁊ głifica¬
int. S ħ ut dixi. adhuc mocculto. iibi fit
⁊ concepcio sc̃e ub̃tatis. Mntit᷑ autẽ ꝓmis¬
sus hedus tanqmͣ meretͥci. Hedus exꝓb̃o
pectati ꝑ eind̾ odollamitam tanqmͣ incre¬
pantem ⁊ dicentẽ. Generõ iparum. S ed¬
cõfessionis amaritudo. Post u̾o iam pu¬
ulicis sigras. amuli. momiłq iurge. incit
temere indicantes nideos. Quoꝵ iam ꝑ¬
sonam iudas ipẽ gestabat. qui hodieq
sem̃ abrahe. S ꝓlatis cͥcissimis docimĩtis
nr̃e uocacõnis. iistificacõnis. głificacõ is.¬
sine dubio confundent᷑. ⁊ nos magis qmͣ
se uistisficitos eẽ fatebintt̃ enuicdeicuis ħ et
m̃bratm qͦdaminꝰ articulatiq scrutarer
acq dissererem. qnͣtum intencõnẽ mei dñs
adniuaret. nͥ me ab hac laboriosiore diligen¬
in ꝓpħia significau̾it. qnͣta possum breuita¬
te pstͥngam. Nomina quppe ipa int̾pͥtata

Expanded text:
uocauit; quos autem uocauit, illos et iustificauit; et quos iustificauit, illos et glorificauit. sed haec, ut dixi, adhuc in occulto, ubi fit et conceptio sanctae ubertatis. mittitur autem promissus hedus tamquam meretrici, hedus exprobratio peccati, per eundem Odollamitem tamquam increpantem et dicentem: generaticonfessionis amaritudo. post uero iam publicis signis anuli, monilis et uirgae uicit temere iudicantes Iudaeos, quorum iam personam ludas ipse gestabat, qui hodieque semen Abrahae; sed prolatis certissimis documentis nostrae uocsine dubio confundentur et nos magis quam se iustificatos esse fatebuntur. enucleatius haec et membratim quodam modo articulatimque scrutarer atque dissererem, quantum intentionem meam dominus adiuuaret, nisi me ab hac laboriosiore diligenin prophetia significauerit quanta possum breuitate perstringam. nomina quippe ipsa interpretata
Abbreviated transcription (Latin):
illo ñ exsurrexit. qr ex omnib pͥminaana¬
pierunt ind̾e̾ ⁊ ñ ind̾unt. Salutaint ex ut̾o
aguouit ꝑfectus ex columba. ⁊ ĩo tanqmͣ
o dollamites u̾e testimonium phibuit in
aqua. Uenit autem dñs ad oues tondendis
hoc ẽ exhonorandas sarcinis labonosis. ex qu¬
b eccłie laudate incanticis tanticoꝵ den¬
tes ẽẽnt uelud grex detonsatum Iai tha¬
mar habitum mutet. nam ⁊ cõmũtans in¬
t̾pr̃ thamar. S in ea prorsus nom̃ amati¬
tudinis maneat. Non illius amaritudinis¬
ui qua dño fel imimistcaiat. s illuis inqͣ
petrus amare flenit. Nam ⁊ ida satine¬
confessio ẽ. Confessiom gͦ amarnudo mis
tencia fecundat᷑ eccłia in ominib geitib
ꝯstituta. Oportebat enim pp̃m pati ⁊ resur¬

Expanded text:
illo non exsurrexit, quia ex omnibus praenillo non exsurrexit, quia ex omnibus praencupierunt videre, et non viderunt . Salutavit ex utero, agnovit perfectus ex columba, et ideo tamquam Odollamites vere testimonium perhibuit in aqua. Venit autem Dominus ad oves tondendas, hoc est, ad exonerandas sarcinis laboriosis, ex quibus Ecclesiae in Canticis canticorum, Dentes essent velut grex detonsarum . Jam Thamar habitum mutet. Nam et Commutans interpretatur Thamar: sed in ea prorsus nomen amaritudinis maneat: non illius in qua Domino fel ministravit, sed illius in qua Petrus amare flevit ; nam et Judasconfessio est: confessioni ergo amaritudo miscitentia fecundatur Ecclesia in omnibus gentibus constituta. Oportebat enim pati Chris
Abbreviated transcription (Latin):
ceps ex inda. neq dux de femorib enis.
donec ueniat cui repoĩtum ẽ ⁊ ip̃e eꝓpecta¬
cio gencium. Iam isto demꝑe omne q ma¬
b̾ant᷑ iiccio ipa defec̾at. scd̃m ꝓpħiam ⁊̃¬
dinielis. Tunc uenit cii repõĩtum erat ex¬
oleo exultacõnis p̃ͥparticipib fus. Natus ẽ
emini ħodis maioris dempe. passus ẽ au¬
tem mioris ħodis tetrarchia. ħinus ita
qr uementis ad ones que pierant domus
ifrł. figutam gessit ipẽ nidas cum iet ad
tondendas oues suas ri thanua. ꝙ int̾pr̃
uida ⁊ omne magist̾ium atq iractio iu¬
deorum. ut ueniet cui repõitum repori e¬
rat. uenit autem cum pastore odollam¬
tacin nom̃ erat iras. Et intͥpĩ odollami¬
tes testimoniũ maqua. Cum ħ plane testi¬
monio dñs uenit. hñs quid̃ testimoniũ
manis iohanne. s tñ pp̃ oues infarmas ħ
testimonio ẽ usus in aqua. Nam ⁊ ipse
mei uisio.Uidit onmino frẽm suum io
uidit ominno. ⁊ ĩo in natis mulierũ maior

Expanded text:
ceps ex Iuda neque dux de femoribus eius, ceps ex Iuda neque dux de femoribus eius, donec ueniat cui repromissum est. et ipse expectatio gentium. iam isto tempore omne quoque mabantur — unctio ipsa defecerat secundum prophetiam Danihelis. tunc uenit cui repositum erat, exoleo exultationis prae participibus suis. natus est enim Herodis maioris tempore, passus est autem minoris Herodis tetrque venientis ad oves quae perierant domus Israel, figuram gessit ipse Judas, cum iret ad tondendas oves suas in Thamna, quod interJuda, et omne magisterium atque unctio Judaeorum, donec veniret cui repositum erat. Venit autem cum pastore suo Odollamite, cui nomen erat Hiras, et interpretatur Odollamites testimonium in aqua. Cum hoc plane testimonio dominus uenit, habens quidem testimonium maius Iohanne, sed tamen propter oues infirmas hoc testimonio est usus in aqua. nam et ipsemei uisio". uidit omnino fratrem suum Iohuidit omnino; et ideo in natis mulierum maior
Abbreviated transcription (Latin):
nouum tũ ꝑtinent testam̃tum. cui ꝓ¬
phando scienter utiles fu̾nt. qͣlis dauid
funt. Eo sane temꝑe quo iam uidea cepat
reges ex tͥbu nida ñ hr̃e. ñ ẽ computandus
herodes maior in regib enis tanqmͣ mari¬
tus thamar. Erat enimi aliemgena. nec ei
sacram̃to illo mystice unccionis tanqmͣ
migali fede̾ coħebat. s tanqmi extraneus
dñabatur. Qmͣ pot̾atem a ronianis ⁊ a cesa¬
re accepat. Sic ⁊ eius filii teccarche. quorũ
erat unnus ħodes prĩs nomine appellatus.
i cum pllato in passione dñi concor¬
dauit. Isti gͦ aliengene usq a dõ ñ depu¬
cabantũr in regno illo mystico iudeorum.
ut ip̃i uidei publice clamarent. frenden¬
tes adu̾sus pp̃m. Nos ñ hũis iregem. nͥ cesare
ularent᷑. iõ se tali uoce dampnarunt. Illo
gͦ dempe quoiam de tͥbu nide regnum de¬
fecerat. uemendum erat xpõ u̾o saluatori
dic enim fu̾at ꝓpħ̾atum. Non deficiet pͥn¬

Expanded text:
Novum tamen pertinent Testamentum, cui pNovum tamen pertinent Testamentum, cui prophetando scienter utiles fuerunt, qualis David fuit. Eo sane tempore, quo jam Judaea coeperat reges ex tribu Juda non habere, non est computandus Herodes major in regibus ejus, tanquam maritus Thamar: erat enim alienigena, nec ei sacramento illo mysticae unctionis tanquam coniugali foedere cohaerebat, sed tamquam extraneus dominabatur: quam potestatem a Romanis et a Caesare acceperat. sic et eius filii tetrarchae, quorum erat unus Herodes patris nomine appellatus, qui cum Pilato in passione domini concordauit. isti ergo alienigenae usque adeo non deputabantur in regno illo mystico Iudaeorum, ut ipsi Iudaei publice clamarent frendentes aduersus Christum: nos non habemus regem nisi Caesarem. ularent, ideo se tali uoce damnarunt. Illo ergo tempore, quo iam de tribu Iudae regnum defecerat, ueniendum erat Christo, uero saluatori sic enim fuerat p
Abbreviated transcription (Latin):
lor ẽ qui nocet. qm̃ iłse qui ñ ꝓdest. ĩo ma¬
ior dr̃ malignus ille. ⁊ seq̃ns qui fuudebat
in t̾ram. Nomen qͦ maioris qm uocabat᷑
her. intͥpr̃ pellitius. qualib tumicis indiro
sunt pͥmi homiẽs in pena dampnacõnis
eorum. Quorum nͥ quib incħ ꝓdest cum
habrat unde ꝓdeẽ possit. atq id ꝑdat int̾¬
ra. Maius porro malum ẽ ablate inte ꝙ
significat pellicius. qmͣ ñ ad uite ꝙ signisi¬
cat meror eoꝵ. D̾s tñ ambor ocadisse
dictus ẽ. nbi figuratur. regnum talib h¬
minib absbulisse. Tertius uo filius ude
qui illi imilieri ñ rungit᷑. significat tẽ¬
pus ex quo reges plebi iudeoꝵ cepunt de
tbu inda ñ fieri. Et ĩo qr erat quid̾ filius
nide. s erim maritum thamat ñ accipi¬
ebat. qr erat eadem tͥbus iudas iam ra¬
ppło inde nemo regnabat unde ⁊ noñ
nent sans ad hanc significacõne uiri
scĩ ⁊ isti. Qui licet illo temꝑe fu̾int ad

Expanded text:
est ille qui nocet quam ille qui non prodest, ideo maest ille qui nocet quam ille qui non prodest, ideo major dicitur malignus ille, et sequens qui fundebat in terram. Nomenque mHer, interpretatur Pellicius, qualibus tunicis induti sunt primi homines in poenam damnationis eorum: quorum, nisi quibus nihil prodest, cum habeat unde prodesse possit, atque id perdat in terra? Majus porro malum est ablatae vitae, quod significat pellicius, quam non adjutae, quod significat moeror eorum: Deus tamen ambos occidisse dictus est, ubi figuratur regnum talibus hominibus abstulisse. Tertius vero filius Judae, quod illi mulieri non jungitur, significat tempus ex quo reges plebi Judaeorum coeperunt de tribu Juda non fieri: et ideo erat quidem filius Judae, sed eum maritum Thamar non accipiebat; quia erat eadem tribus Juda, sed jam populo inde nemo regnabat. Unde et nomnent sane ad hanc significationem viri sancti et justi, qui licet illo tempore fuerint, ad
Abbreviated transcription (Latin):
gens peat. dcm̃ q de illo ẽ. ħ autem a se ñ¬
dixit. s cum ẽẽt pontifex ꝓpħauit. qr o
portebat iħm mori ꝓgente. ita factumm
nide scd̃m illius libidinẽ malum fuit. s il¬
lo nesciente bomim magnum significaint.
A se ip̃o quispe malum fecit. s ñ ase ipõ bo¬
mun quib bonum aliquid a narrante pro¬
pħatum ẽ. In thamar gͦ miru iide intlłi¬
gitur plebs regi ideoꝵ. cui de tͥbu iuda
fellis potłm dedit. Duo autem genera ho¬
pͥncipum qui ñ recte oꝑabantur implebe
innum eorum qui oberant alt̾um eor
qui incħ ꝓderant significant᷑ in duob fi¬
his inde. quoꝵ uiũs erat malignus nel
ne senĩ daret ad fecũdandam thamar.
Nec sunt amplius qmͣ duo gen̾a hominũ.
mutilia gem̾ humano. Unum nocenciũ.
alt̾um p̾stare nolentun. ⁊ siquid bom
hñt in hac t̾cena inta ꝑdentium. tanqm
in t̾ram fundencium. Et qm̃ in malo pe

Expanded text:
gens pereat: dictumque de illo egens pereat: dictumque de illo edixit, sed cum esset pontifex prophetauit, quia oportebat Iesum mori pro gente. ita factum secundum illius libidinem malum fuit, sed illo nesciente magnum bonum significauit; a se ipso quippe malum fecit, sed non a se ipso bonum, quibus bonum aliquid a narrante prophetatum est. In Thamar ergo nuru Iudae intellegitur plebs regni Iudaeorum, cui de tribu Ifellis potincipum qui non recte operabantur in plebe, unum eorum qui oberant, alterum eorum qui nihil proderant, significantur in duobus filiis Judae: quorum unus erat malignus vel ne semen daret ad fecundandam Thamar. Nec sunt amplius quam duo genera hominum inutilia generi humano: unum nocentium, alterum praestare nolentium, et si quid boni habent in hac terrena vita perdentium, tanquam in terra fundentium; et quia in malo prior
Abbreviated transcription (Latin):
inspirante collegit ꝓph̾a narrator. quoꝵ
intͥposicio ñ uacaret ad p̾signacõnem reꝵ
quas intend̾at ꝓphare. Ad signisicanda
aliquid legendo cognosc̾e̾. utrum ex mimi¬
o repiam scͥptos igros ethiopes. ⁊ exara¬
ĩto candidos gallos. Uerummptũ si ñ scͥ¬
turam s pituram talem uid̾em. siue dubi¬
tacõne rep̾hend̾em. Ita in facus hominũ
que admntand̾ intandum ue ꝓponuntur.
magm int̾est hona ne an mala sint. Que
autẽ ad significand̃ scͥbunt᷑ siue dicunt᷑.
nncħ infect. in morib faciencium qmͣ lau¬
dem repͥhensionẽ ue mereant᷑. si mͦ hũt
aliqm̃ rei de qua agitar nccͣiam p̾figuran¬
di ꝯgruenciam. Sicut enimi chayphe meu
uangłio qnͣtum ad enis noxium ꝑincio¬
ipã u̾ba sum eis uolutatẽ dicentis attẽ¬
das. Quib agebat ut iistus miste neca¬
retur. utiq mała erant. tñ magnum bo¬
num illo nesciente significabait qñ ait.
expedit ut unus moriatur homo ⁊ ñ dota

Expanded text:
inspirante collegit propheta narrator, quorum inspirante collegit propheta narrator, quorum interpositio non uacaret ad praesignationem rerum, quas intenderat prophetare. ad significanda aliquid legendo cognoscere, utrum ex minio reperiam scriptos nigros Aethiopes et ex atramento candidos Gallos? uerum tamen si non scripturam, sed picturam talem uiderem, sine dubitatione reprehenderem. ita in factis hominum, quae ad imitandum uitandumue proponuntur, magni interest bonane an mala sint. quae autem ad significandum scribuntur siue dicuntur, nihil refert in moribus facientium, quam laudem reprehensionemue mereantur, si modo habeant aliquam rei, qua de agitur, necessariam praefigurandi congruentiam. sicntum ad ejus noxium pernicioipsa verba, si in eis voluntatem dicentis attendas, quibus agebat ut justus injuste necaretur, utique mala erant: tamen magnum bonum illo nesciente significabant, quando ait, Expedit ut unus moriatur homo, et non tota
Abbreviated transcription (Latin):
fendat. ꝙ de quib dam malis oꝑib homi¬
num in scͥturis scĩs q̃dam ñ mala. sed
bona fututa sigrisicint᷑. Seruat enim
tis sue. ut quẽadmod̾ ex adultͥorum concubi¬
tu formatur ⁊ nascit᷑ homo. ⁊ de hominũ oꝑe
malo bonum opus dĩ. Sicut in p̾cedenti ẜ¬
futuroꝵ bonorin. ñ peccantis oꝑe s sc̾̃ben¬
tis. Neq enim nidas cum ad thamar concu¬
piscencia uictus intraret. Hanc sue libidi¬
nis intencõnem gerebat. ut inde aliquid
significaret᷑. ꝙ ad salutẽ hominũ ꝑtinet.
sĩcut nec udas ilłe qui dñm tradid̾it ħ in¬
tendit. nt aliud inde gereret᷑ ꝙ ad eandem
salutẽ hominũ ꝑtineret. Porro side tam
malo oꝑe inde ilłins tam bonuim opus d̾s
fecit. ut enidem sue passionis sanguinie
nos redim̾et. Quio mirum si ꝓpħi eius
de quo ip̃e ait. de me enm ille sqͥpsit. ex
malo facco uide istius bom aliquid signifi¬
cauit. ut suo minist̾io nos doc̾et. Ea quip¬
pe hominũ facca sc̃o spũ disponente atii

Expanded text:
fendat, quod de quibusdam malis operibus hominum in scripturis sanctis quaedam non mala, sed bona futura significantur. seruat enim tis suae, ut. quemadmodum ex adulterorum concubitu formatur et nascitur homo, de hominum opere malo bonum opus dei — sicut in praecedenti serfuturorum bonorum non peccantis opere, sed scribentis. neque enim ludas, cum ad Thamar concupiscentia uictus intraret, hanc suae libidinis intentionem gerebat, ut inde aliquid significaretur, quod ad salutem hominum pertineret, sicut nec ludas ille, qui dominum tradidit, hoc intesalutem hominum pertineret; porro si de tam malo opere Iudae illius tam bonum opus dominus fecit, ut eiusdem suae passionis sanguine nos redimeret, quid mirum si propheta eius, de quo ipse ait: de me enim ille scripsit, ex malefacto Iudae istius boni aliquid significauit, ut suo ministerio nos doceret? ea quippe hominum facta sancto spiritu disponente atque
Abbreviated transcription (Latin):
alia et̾na in qua delectacõnem dĩ ꝯtempla¬
bninir. Istam dñs passione illam rrͦne de¬
clarauit. Ammonent nos ad hoc mtłndũ.
pͥncipuam. sine u̾bum ex quo udet᷑ pͥnai¬
pͥnim. Accio gͦ humane mortałq uite m
qͥua unumis ex fide. multa laboriosa ops
facientes. nicͥti quo exitu ꝓueniãt ad itti¬
litatem eoꝵ quib consulere uolinis.
ip̃a ẽ lya pͥor uxor iacob. Ac ꝑ hoc ⁊ insir¬
mis ocuł finsse cõmemoritur. Cogitatõ¬
cie. hanc enim amat onñs pie studiosus. ⁊ pp̾
hanc ẜuit gracie d̾i. qua pecc̃a nr̃a ⁊ si fu̾int
sicuit fentium. tanquͣ iux dealbabunt. La

Expanded text:
alia aeterna, in qua delectationem dei contemplaalia aeterna, in qua delectationem dei contemplabimur. istam dominus passione, illam resurrectione declarauit. admonent nos ad hoc intellegeprincipium" siue "uerbum, ex quo uidetur principium". actio ergo humanae mortalisque uitae, in qua uiuimus ex fide multa laboriosa opera facientes, incerti quo exitu proueniant ad utilitatem eorum quibus consulere uolumus, ipsa est Lia, prior uxor Iacob; ac per hoc et infirmis oculis fuisse commemoratur; cogitatio pulchra specie. Hanc enim amat omnis pie studiosus, et propter hanc servit gratiae Dei, quia peccata nostra et si fuerint sicut Phoenicium, tanqu
Abbreviated transcription (Latin):
deputaret. Nunc lam defensis prĩarche mo¬
rib refutatoq tͥmine ꝙ nefarius ertor
obiecerat. de libo ut possimns myst̾ioꝵ se¬
creta rimemur. Pulsemusq fid̾i pietate
ut nob̃ aꝑiatur a dño. quid reꝑ signisica¬
u̾it .iiiiͣ. iste uxores iacob. quaꝵ due lib̾e
due ancille fu̾nt. uidemus erm apłm in li¬
b̾a ⁊ ancilla quas hiñt abraham. duo testa¬
m̃ta intlłigere. S ibi in una ⁊ una faciliꝰ
apparet ꝙ dicit᷑. hic autem due sunt ⁊ due.
Dende ancilla ibi filius exheredat᷑. hic
n̾o ancillarum filii simul cum filiis lib̾a¬
rum t̾ram ꝓmissionis accpunit. Unde hic
ꝓculdubio aliquid aliud significaret᷑. Qm̃¬
qmͣ enim duas lib̾as uporẽs iacob ad no¬
uum testam̃tum quo in lib̾tatem uocati¬
summus existimẽ ꝑtinere. ñ tñ frustͣ duo e
sunt. Nisi forte qr id ꝙ in scͥturis adu̾ti
⁊ inueniri pot̃. due inte nob̾ in xp̃i corpe
p̾dicantur. una temꝑalis in qua laboramꝰ.

Expanded text:
deputaret. Nunc iam defensis patriarchae modeputaret. Nunc iam defensis patriarchae moribus refutatoque crimine. quod nefarius error obiecit, de libero, ut possumus, mysteriorum secreta rimemur pulsemusque fidei pietate, ut nobis aperiatur a domino, quid rerum figurauerint quattuor istae uxores Iacob, quarum duae liberae, duae ancillae fuerunt. uidemus enim apostolum in libera et ancilla, quas habuit Abraham, duo testamenta intellegere. sed ibi in una et una facilius adparet, quod dicitur; hic autem duae sunt et duae. deinde ibi ancillae filius exheredatur, hic uero ancillarum filii simul cum filiis liberarum terram promissionis accipiunt: unde hic procul dubio aliquid aliud significatur. Quamquam enim duas liberas uxores Iacob ad nouum testamsumus, existimem pertinere, non tamen frustra duae sunt; nisi forte, quod in scripturis aduerti et inueniri potest, duae uitae nobis in Christi corpore praedicantur: una temporalis, in qua laboramus;
Abbreviated transcription (Latin):
ram uocaret᷑. ñ ira canduit. ñ tͥsticia nu¬
bilatus ẽ ñ enerint̾ blandus. ut sibi po¬
tus rathel noctẽ redd̾et. int̾ ambas sata¬
git. s maritus inssus ⁊ ꝓuidus pr̃ cum
illas ꝓlis curam gerere ind̾et.⁊ ip̃e intħ
aliud de cõcubitu quereret earum uolun¬
titti obtemꝑandũ iudicarit. que sibi sigilla¬
tim filios optabant. sue nitħ minui c̾ui
amibe ꝑiebant. Tanqmͣ drẽt. Uob̾ int̾ uos
ut uultis cedite atq concedite. quenam
nr̃m. fiat mat̾. Ego quid ꝯtendam. qñ siue
hinc. siue inde nascenti ñ eris alius pater.
Hanc ꝓfecto modestiam. hanc concupie oo
galium solum appetitum poss̾itatis huma¬
ne. ut erat acutus faustus in ilł litt̾is ⁊ in¬
tellige̾t ⁊ laudaret. nͥ eius ingeniũ detesta¬
bili secta depͣuatum ⁊ quid rep̾hende̾t que¬
reret. ⁊ umam nupsialis ꝯuencõms hones¬
tatem qua mares ⁊ femine liborum ꝓcce¬
andoꝵ causa copulant᷑.cͥmen maximum

Expanded text:
ram uocaretur. non ira excanduit, non tristitia nuram uocaretur. non ira excanduit, non tristitia nubilatus est, non eneruiter blandus, ut sibi potius Rachel noctem redderet, inter ambas sategit; sed maritus iustus et prouidus pater, cum illas prolis curam gerere uideret, et ipse nihil aliud de concubitu quaereret, earum uoluntati obtemperandum iudicauit, quae sibi singillatim filios optabant, suae nihil minui, cui ambae pariebant. tamquam diceret: uobis inter uos, ut uultis, cedite atque concedite, quaenam uestrum fiat mater; ego quid contendam. quando siue inde siue inde nascenti non erit alius pater? hanc profecto modestiam, hanc concupiscentrporum coniugalium solum adpetitum posteritatis humanae, ut erat acutus Faustus, in illis litteris et intellegeret et laudaret, nisi eius ingenium detestabili secta deprauatum et quid reprehenderet quaereret et unam nuptialis conuentionis honestatem, qua mares et feminae liberorum procreandorum causa copulantur. hoc crimen maximum
Abbreviated transcription (Latin):
nerum ⁊̃ ordinis iure debebat. Ut̾etur poci¬
us ip̃e pot̾ate maritali. qua uxor ñ ht̃ po¬
t̃atem corꝑis si s iuir. Et ꝓ eo trnic ẜin¬
tutis illaꝵ incissitudo faciebat. Comugali
gͦ pot̾ate multo unicibilius ut̾etur. si for¬
me desid̾io uince̾tur. S eo meliores fenn¬
ne ĩuenirent᷑. si ille ꝓ filiis concipiendis
ip̃e autẽ ꝓ concubitus si uoluptate c̾ca¬
ret. Itaq uir tempantissimus. ⁊ plane
uir qr tam urilit̾ fenmis utebat᷑. ut de
sectacom carnali nõ subic̾etur. s dñaret᷑.
magis quid debet qmͣ quid ei debetut atten¬
dit. Nec ad ꝓpͥam uoluptaten sua pot̾ate
abriti uoluit. s illius debra redditor qmͣ
exactor ẽẽ malint. unde conseq̃ns erat
ut ei redd̾et. qmͣ ꝓse id acciꝑe illa cui debe¬
batur elegit. Quo earum placido pacto¬
q compto. cum repente atq inopinate a
pulchrima ꝯnge nocaret᷑. ⁊ ad immis deco¬

Expanded text:
uerum etiam ordinis iure debebat? utereturque potiuerum etiam ordinis iure debebat? utereturque potius ipse potestate maritali, quia et uxor non habet potestatem corporis sui, sed uir, et pro eo tunc seruitutis illarum uicissitudo faciebat. coniugali ergo potestate multo uincibilius uteretur, si formae desiderio uinceretur. sed eo meliores feminae inuenirentur, si illae pro filiis concipiendis, ipse autem pro concubitus sui uoluptate certaret. itaque uir temperantissimus, ut plane uir, quia tam uiriliter flectationi carnali non subjiceretur, sed dominaretur, magis quid deberet, quam quid ei deberetur attendit; nec ad propriam voluptatem sua potestate abuti uoluit, sed illius debiti redditor quam exactor esse maluit. unde consequens erat, ut ei redderet. quam pro se id accipere illa cui debebatur elegit: quo earum placito pactoque conperto cum repente atque inopinate a pulcherrima coniuge reuocaretur et ad minus deco
Abbreviated transcription (Latin):
NO: n hebat in ordine ut man̾et cum inro.
Tt penes eam pot̾as illa erat. de qua per
apłm uox c̾ce nom testam̃tti ñ tacint dicẽs.
Similit̾ ⁊ uir ñ ht̃ pot̾atem sin corꝑis. sed
mulier. Io iam cum sorore pacta etat. cui
facta debutͥx eam tralegaret ad debitorem
suum. Nam ħ nomine id appellat apłs.
uxori inquit. uir debitum ueddat. Cui gͦ
uit debitor erat iam acceꝑat a sorore ꝙ ele¬
gerat uoluntate. ut ei daret ꝙ ħebat in pot̃a¬
te.Hic u̾o ille quem faustus tanqmͣ impudi¬
diem in uoluntatẽ illius noctis estuaret. qͣ
erat cum pultͥore ꝯtubit᷑us qmͣ c̾ce amplnis
diligebat. ⁊ ꝓ qua bisseptenarium annorũ
laborem gͥtintum repend̾at. Cum gͦ iam
die ꝑaccõ in eius iret amplexus. qñ inde
au̾teretur si tał eẽt qͣlem marichei ncħ
intłłutes opmnant᷑. Nõne placito ꝯtempto
milieꝵ intraret pocius ad speciosam suam.
que illi noctem ip̃am ñ solum ꝯmgis more.

Expanded text:
noctem habebat in ordine ut maneret cum viro: noctem habebat in ordine ut maneret cum viro: tunc penes eam potestas illa erat, de qua per Apostolum vox certe Novi Testamenti non tacuit, dicens, similiter et uir non habet potestatem sui corporis, sed mulier. ideo iam cum sorore pacta erat, cui facta debitrix eam tralegaret ad debitorem suum. nam hoc nomine id appellat apostolus: uxori, inquit. uir debitum reddat. cui ergo uir debitor erat, iam acceperat a sorore, quod elegerat uoluntate, ut ei daret, quod habebat in potestate. Hic uero ille, quem Faustus tamquam inpudidiem in uoluptatem illius noctis aestuaret, qua erat cum pulchriore cubiturus? quam certe amplius diligebat et pro qua bis septenarium annorum laborem gratuitum penderat. cum ergo iam die peracto in eius iret amplexus, quando inde auerteretur, si talis esset, qualem Manichaei nihil intellegentes opinantur? nonne placito contempto mulierum intraret potius ad speciosam suam, quae illi noctem ipsam non solum coniugis more,
Abbreviated transcription (Latin):
ne fausto ꝑsuasit pectori adult̾atõ fałtita¬
tis senma infudens. ut has male ꝯcep¬
tas calumpmas ore ĩ mindissimo paretet¬
⁊ stilo andacissimo ⁊̃ memorie comĩdar.
Nulla enim ancillatum utrũ iacob ab alta
rapint. nilla de illius ꝯcubini cum alta
litigant. Io magis ordo erat. qr libido nõ
erat᷑. Et tanto siuimis seruabant᷑ quigau
pot̾atis nira. qnͣto castius intabat᷑ tarnał
cupiditatis nuria. Quod emm ⁊ ab nro¬
re conducit᷑. ibi uera nr̃a manifestat᷑ asser¬
cio. ibi ꝓ se adu̾sus maledicta maincheoꝵ
ipã u̾tas clamat. Qid enim opus erat
ut oum alt̾a conduc̾et. nͥ qr ordo alt̾ius
erat. ut ad eam maritus intraret. sleq
emm alia unqmͣ accessiss. nͥ eum ꝯdux¬
isset. S utiq ustis ad enm uicib accede
bat. de qua tot filios ꝓcceau̾at. ⁊ cui obe¬
dierat. ut ⁊̃ de ancilla ꝓccearet. ⁊ de qua
pꝰ ea ñ ꝯducente ꝓcoeaint. S tunc rachel

Expanded text:
ne Fausto persuasit pectori adulterato falsitane Fausto persuasit pectori adulterato falsitatis semina infundens, ut has male conceptas calumnias ore inmundissimo pareret et stilo audacissimo etiam memoriae commendaret. nulla enim ancillarum uirum Iacob ab altera rapuit, nulla de illius concubitu cum altera litigauit. ideo magis ordo erat, quia libido non erat; et tanto firmius seruabantur coniugalis potestatis iura. quanto castius uitabatur carnalis cupiditatis iniuria. quod enim et ab uxore conducitur, ibi uera nostra manifestatur adsertio. ibi pro se aduersus maledicta Manichaeorum ipsa ueritas clamat. quid enim opus erat, ut eum altera conduceret, nisi quia ordo alterius erat, ut ad eam maritus intraret? neque enim ad aliam umquam accessisset, nisi eum conduxisset: sed utique iustis ad eam uicibus abat, de qua tot filios procreaverat, et cui obedierat ut etiam de ancilla procrearet, et de qua postea non conducente procreavit. Sed tunc Rachel
Abbreviated transcription (Latin):
ende noluptatis. s ꝓuidencia ppagude auopes¬
siouns. Ac ꝑħ nec illos ambiciosos multitdo
ppłorim. nec illos libidiosos miltitudo fa¬
ciebat uporum. S quid de irit loquast. qͥ¬
bus excellentisanum testimoniũ dumii
uoce ꝑhibet᷑ cum ipãs femias satis eluoe¬
at incħ aliud inꝯcubitu appetisse qmͣ fili¬
os. Qmppe ubi se mimme parere i nd̃unt
famulas suas ded̾uat uiro suo ut ilłas ma¬
tres fac̾e̾nt carne. ipẽ fierent uotusas te.
ta c̾tamen. quenam eum ad cõcubitum ra¬
ꝑet. ubi ħ leg̾it nescio. nͥ forte in corde suo
tanqmͣ in libro nefaritum fallaciarũ ubi
uere ip̃e scortabat᷑. s cum ẜpente illo de aͦ
apłs timebat eccłie qm̃ inigginẽ castani
cupiebat um uiro echib̾e pp̃o. ne sic̃ euã
de ceꝑat ascuta sua. sic ⁊ illorum iñtes axͣ
castitate au̾tendo corrumꝑet. Ita enim hu¬
it serpenti amiai sirat nisti. ut eum pͥssitis¬
se pocuis qmͣ nocuisse ꝯtendant. Ipẽ pla¬

Expanded text:
endae voluptatis, sed providentia propagandae successionis: ac per hoc nec illos ambitiosos multitudo populorum, nec illos libidinosos multitudo faciebat uxorum. Sed quid de viris loquar, quibus excellentissimum testimonium diuina uoce perhibetur, cum ipsas feminas satis eluceat nihil aliud in concubitu adpetisse quam filios? quippe ubi se minime parere uiderunt, famulas suas dederunt uiro suo, ut illas matres facerent carne, ipsae fierent uoluntate., ta certamen, quaenam eum ad concubitum raperet, ubi hoc legerit nescio, nisi forte in corde suo tanquam in libro nefariarum fallaciarum, ubi vere ipse scortabatur, sed cum serpente illo de quo Apostolus timebat Ecclesiae, quam virginem castam cupiebat uni viro exhibere Christo, ne sicut Evam deceperat astutia sua, sic et illorum mentes a Christi castitate auertendo corrumperet. ita enim huic serpenti amici sunt isti, ut eum praestitisse potius quam nocuisse contendant. ipse pla