comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidambeato a mbrosio quaedam ꝓposuit ad quorum solutionem incras¬
tinaillum ad ecdã m inuitauit. unde sermonem adorien sad soluendum
in quit debitum creditorimeo adueni : sedecegodemihi ꝓpositaheri ques¬
tione cuius solutionem nunc adfero tuncdom naguntario ꝓtrib: causis
respondere ñ potui . uidelicet quia ad reuertendum lamlamq commo¬
uebamur scomun et qm̃ plures uiri sapientes in conuentu consistunt
quorumꝗdã amebrũo certant ꝓponere quidam autemabsoluere : In t̃dũ
er compulsus tanta uel ocitate cogoruerba confun¬
dere potiusqua ÷ ꝓferre. antequam alius mihi sententiamabipsis
labiu s rapiat ut necbucca efferre sufficiat quod uel conuulsa me¬
moria subministrat. sed etsicut scriptume st̃ qui fortiter premit
ubera ex primiebutirum et quiuc hement̃ emulgetelicitianguinẽ:
timui nesiin consulte acprȩpropere responderem in carnalem intel¬
lectum deciderem quia occupatum ad alia cormeum medereliquorat

Expanded text:
Quidam beato Ambrosio quaedam proposuit, ad quorum solutionem in crastina illum ad ecclesiam invitavit, unde sermonem adoriens : « Ad solvendum, inquit, debitum creditori meo adveni. Sed et ego de mihi proposita heri quaestione, cujus solutionem nunc assero, tunc domno Gunthario pro tribus causis respondere non potui: videlicet, quia ad revertendum jam jamque commovebamur, et quoniam plures viri sapientes in conventu consistunt, quorum quidam certant proponere, quidam autem absolvere, interdum necessitate compulsus tanta velocitate cogor verba confundere potius quam proferre, antequam alius mihi sententiam ab ipsis labiis rapiat, ut nec bucca efferre sufficiat quod vel convulsa memoria subministrat. Sed et sicut scriptum est: Qui fortiter premit ubera, exprimit butyrum; et qui vehementer emulget, elicit sanguinem , timui ne si inconsulte ac praepropere responderem, in carnalem intellectum deciderem, quia occupatum ad alia cor meum me dereliquerat,
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃me terimus contẽptibiles ut uidelicetlegalemiustitiã inustisadño positã com¬
tep̃nentes ꝗa unaquaeq lexiusta crim̃ ron habit nestiniusta et tam̃ crimino sum
punitutuere sitiusta : Eteregione quidã lactabt̃s criptura dicit Ne sũmultum
uadectã pliu snolipecuare : Ettus acerdoscuimiseđamnisimisero debes in pen¬
dere et illidaudis nimiserendomi scđa e uiscera qui ineũ liberes a punitione
Quamutriusq partisderagationemergasa crismysteriis seruientes puidea ti
discretecauensbeacusgregorius adleontium ex c̃sulẽ seribit. Debedngensglo¬

Expanded text:
nostrum, et erimus contemptibiles, ut videlicet legalem justitiam injustis a Domino positam connostrum, et erimus contemptibiles, ut videlicet legalem justitiam injustis a Domino positam contemnentes, quia unaquaeque lex justa crimen non habet, ne sit injusta, et tamen criminosum punit, ut vere sit justa. Et e regione quidam jactabunt, Scriptura dicit: Ne sis multum vade, et amplius noli peccare . Et tu sacerdos, cui misericordiam nisi misero debes impendere, et illi claudis non miserendo misericordiae viscera, qui in eum liber esca punitione? Quam utriusque partis derogationem erga sacris mysteriis servientes provide atque discrete cavens beatus Gregorius ad Leontium exconsulem scribit: « Debet, in
Abbreviated transcription (Latin):
inuenireualebit : Vnde frac̃carissime collige quia contrahȩca gere
autexigere ũ solumes pietatisiura confundere: uerumet sacerdotali
innocentiae acpuritatide tractionis molefa s in portare etdero¬
gationis blasphemias in rogare : Dicenteni maliloqui : Paulusdict
Ñ solũ qui faciunt sed quican sentiunt facientib dignisunt morte aste
iniquosoo erceriuans nct: Vnde etdñs ꝑpsalmistã tau siut isterst
sacerdoti : quareinꝗt tuenarrasiustitia siea setad sumistestam̃tu meũ ꝑostuũ
cuueroa distidisciplina curreba scũ fure eccũ adulceris portionetua ponebas :
Neni foueretmalos sibonũ diligeret sed diligens hominẽ etodien sutiũ.
qđ suũ est ageret et qđ a dõ ꝑc̃ditores legũiusta decernentes decretũẽ non
oppugnaret. et iniqͣ mulieres acꝑuersi homines inꝗent : Faciam qđ uolumus

Expanded text:
invenire valebit. Unde, frater charissime, collige, quia contra haec agere invenire valebit. Unde, frater charissime, collige, quia contra haec agere aut exigere, non solum est pietatis jura confundere, verum et sacerdotali innocentiae ac puritati detractionis molestias importare, et derogationis blasphemias irrogare. Dicent enim maliloqui: Paulus dicit: Non solum qui faciunt, sed qui consentiunt facientibus, digni sunt morte , iste iniquos coerceri non sinit. Unde et Dominus per Psalmistam tali sicut iste est sacerdoti: Quare, inquit, tu enarras justitias meas, et assumis testamentum meum per os tuum? Tu vero odisti disciplinam, currebas cum fure, et cum adulteris portionem tuam ponebas . Non enim foveret malos si bonum diligeret: sed diligens Dominum, et odiens vitium, quod suum ageret, et quod a Deo per conditores legum justa decernentes decretum est non oppugnaret. Et iniquae mulieres ac perversi homines inquient: Faciamus quod volumus,
Abbreviated transcription (Latin):
iuberetutq obuiosibi quosq comnfadere : quid tandem hoceełmmnanius
Atsi alius cosquidem quiabillo armatiessent ligaret uiolent̃q oomstrin¬
geret : eosucro qui lnterimendierant abiniquis illis manib. lberaret
quideregionei stoinueniret᷑ humanius : Haecigit᷑ etia madlegum
transferexempła : Qud eeni moculũ poculo effodere p̃cepte timorẽ
qua si carnificum peccatorib in mittens illius similis inuenit᷑ qui llos
quosdixi cohibuit armatos: qui ueronullã omnino poenã decreuit
nocenti sed armasiẽtibi iniquita tẽ uidet᷑. eũq imitatũ fuisse qui scele¬
ratosillos gladiis instruxit hincq totiusciuitatis inmisit exitium:
Vides ne quẽ ad modum ñ solig nullius crudelitatis uerũ etiã maximȩ
pietati ssuntilla pcepta : Et inepłis beatigregorii idẽ competenti
ultione plectendis maleficis et iniquis se penumero quilegereuoluerit

Expanded text:
juberet, atque obvios sibi quosque confodere, quid tandem hoc esset immanius? juberet, atque obvios sibi quosque confodere, quid tandem hoc esset immanius? At si alius eos quidem, qui ab illo armati essent, ligaret, violenterque constringeret, eos vero qui interimendi erant ab iniquis illis manibus liberaret, quid e regione isto inveniretur humanius? Haec igitur etiam ad legum transfer exempla. Quae enim oculum pro oculo effodere praecepit, timorem quasi carnificum peccatoribus immittens, illius similis invenitur, qui illos quos dixi cohibuit armatos. Qui vero nullam omnino poenam decrevit nocenti, sed armasse tibi iniquitatem videtur, eumque imitatum fuisse qui sceleratos illos gladios instruxit, hincque totius civitatis immisit exitium, videsne quemadmodum non solum nullius crudelitatis, verum etiam maximae pietatis sunt illa praecepta? » Et in epistolis beati Gregorii idem competenti ultione plectendis maleficis et iniquis saepenumero qui legere voluerit,
Abbreviated transcription (Latin):
neo qũ equã ꝓhuiusce modi factis formidare supplicium : sed cunctis
prorsus malignis licereutimorib: suis & adulteris echomicidis et fu¬
ribus ec ꝑiuris et parricidis. ñ ine subhacdicentia om̃a paric̃una con¬
fus io mniquitatis inuoluer& : Non ne mille sceleribus & cedibus
urbesfora domus maria. totusq ominin omundus fuisset impletus.
Nũ silegibuscertedominantib: et ui gente comminationeatq t̃rore
uixtam̃ uoluntates cohibent᷑ malignȩ. sieci am hoc p̃sidium defuisset quanã
possetmalitiaratione frenari : auc qua e inuitam hominum pestis lrrueret
uectam̃ solustud crudeleest. ꝑmittere scilicet malisagere qua euelint.
sed aliud quoq istocertenihilminu sidest lȩ sum e dnmerito ad flictum
neglegereatq despiccre : Dice nimmihi si quisferos homines ac semꝑma
lignos hiunũ colligens gladiis armaret totãq circum ire ciuitatem

Expanded text:
nec quemquam pro hujuscemodi factis formidare supplicium, sed cunctis nec quemquam pro hujuscemodi factis formidare supplicium, sed cunctis prorsus malignis licere uti moribus suis, et adulteris, et homicidis, et furibus, et perjuris, et parricidis, nonne sub hac licentia omnia pariter una confusio iniquitatis involveret? Nonne mille sceleribus et caedibus urbes, fora, domus, maria, totusque omnino mundus fuisset impletus? Nam si legibus certe dominantibus, et vigente comminatione atque terrore, vix tamen voluntates cohibentur malignae, si etiam hoc praesidium defuisset, quanam posset malitia ratione fraenari? aut quae non in vitam hominum pestis irrueret? Nec tamen solum istud crudele est, permittere scilicet malis agere quae velint: sed aliud quoque isto certe nihil minus, id est laesum et immerito afflictum negligere atque despicere? Dic enim mihi, si quis feros homines ac semper malignos in unum colligens, gladiis armaret, totamque circumire civitatem
Abbreviated transcription (Latin):
parricida secꝑiurantes non sinere uiuere. filiossuos nisinere
dentẽ ꝑdente : Neni ut nobi siucissim effoderemoculos sanxit handegẽ
sedut mecuquoabali oistudtimemus pati. Ipsi quoq talequippiam
caueremus admittere ut et quiipsouoluntatis bononollent acru¬
delitate desinere. saltem ecuco gerent᷑oculis parcep ximorũ : siuero
illud crudeledicit᷑ echomicidã & adulterũ coerceri crudeledicat᷑
sed insipientiũ ommnino ista uerba sunt etextremofurore dem̃tium:
ł goenimadeo metuodicere hȩc eẽ crudelia uthis contrarłetiã iiqua
ꝑdoceam qđ certe cõmunis quoq ratiodephendit : Tuenimdicis quia
oculũ poculoius sit auferri id circorudelis ego dutẽ refero quianisi
pͣcepis setistud tuncuere apud plurimostalis fuisset qualemtueum
falso eẽ conquiroris : Deniq sermone fingamus omne legẽ eẽdissolutã

Expanded text:
parricidas et perjurantes non sinere vivere, filios suos non sinere parricidas et perjurantes non sinere vivere, filios suos non sinere dentem pro dente . Non enim ut nobis vicissim effoderemus oculos sanxit hanc legem, sed ut metu quo ab alio istud timemus pati, ipsi quoque tale quidpiam caveremus admittere, ut et qui ipso voluntatis bono nollent a crudelitate desinere, saltem metu cogerentur oculis parcere proximorum: si vero illud crudele dicitur, et homicidam et adulterum coerceri crudele dicatur. Sed insipientium omnino ista verba sunt, et extremo furore dementium. Ego enim adeo metuo dicere haec esse crudelia, ut his contraria etiam iniqua perdoceam, quod certe communis quoque ratio deprehendit. Tu enim dicis quia oculum pro oculo jussit auferri, idcirco crudelis; ego autem refero, quia nisi praecepisset istud, tunc vere apud plurimos talis fuisset, qualem tu eum falso esse conquereris. Denique sermone fingamus omnem legem esse dissolutam,
Abbreviated transcription (Latin):
inustis et ñ subditis impii s et peccatorib: scderatis c̃taminatis patricid
et matricidis homicidis fornicariis. masculorũ concubitoribus
plagiariis mendacibus ec siquid aliud sanȩdoctrinȩ aduersat : Edtẽ
Nã qui principant᷑ ñ st̃ timori bonisoperib sed malis : Vnde ã brosius :
Principes hosregesdicit quiꝓpt̃ corrigenda uitã et ꝓhibenda aduersa
doctor : Lauseta potestate tunc surgit cũquis in nocens inuenit᷑ : Dĩenũ
minist̃ estaibiinbono : manifestume id eoret toresdatosne malũfiat
Siautemalũ feceris time : Neni sinecausa gladiũ portat : F locẽ ideo
cominat᷑ ut sifuerit c̃tentu s uindicet : Dieniminister ẽ. und eocinira int
erudiente sillosquid seruent nein poenã incidant futuri uidicii:
prianus in nono abusionis gradudicit quia regẽñ iniquũ sed correcco¬
rẽii quorum eẽoportet : Ed tẽ ibi in t̃cecera: debet furt a cohibere. ad¬
ulteria punire impios deterraꝑdere

Expanded text:
ccatoribus, sceleratis, contaminatis, patricidis et matricidis, homicidis, fornicariis, masculorum concubitoribus, plagiariis, mendacibus, et si quid aliud sanae doctrinae adversatur . « Et item: Nam qui principantur non sunt timori bonis operibus, sed malis . Unde Ambrosius: « Principes hos reges dicit, qui propter corrigendam vitam et prohibenda adversa doctor: « Laus ex potestate tunc surgit, cum quis innocens invenitur. Dei enim minister est tibi in bono. Manifestum est ideo rectores datos ne malum fiat. Si autem malum feceris, time. Non enim sine causa gladium portat: hoc est, ideo comminatur, ut si fuerit contemptus, vindicet. Dei enim minister est, vindex in iram, in eum erudientes illos quid servent, ne in poenam incidant futuri judicii. ctus Cyprianus in nono abusionis gradu dicit: « Quia regem non iniquum, sed correctorem iniquorum esse oportet. » Et item ibi inter caetera: « Debet furta cohibere, adulteria punire, impios de terra perdere,
Abbreviated transcription (Latin):
cumsibi creditis ouibus & subiectis in futuro actremendo iudiciome¬
reantur audire utboni & fidelesserui inministerio in quo fueran
constituti ab ipsoqui eos constituit d nõ fideles inuenti. Uenitebe¬
nediotipatrismei ꝑcipi teregnum quod uob paratum est aborigi¬
nemundi qtđ pmiset quin mentitur ds̃ diligentib se. & uiuit &rag

Expanded text:
cum sibi creditis ovibus et subjectis in futuro ac tremendo judicio mecum sibi creditis ovibus et subjectis in futuro ac tremendo judicio mereantur audire, ut boni et fideles servi in ministerio in quo fuerant constituti, ab ipso qui eos constituit Domino fideles inventi, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab origine mundi , quod promisit
Abbreviated transcription (Latin):
toriumero quae hec capitanea duo praecedunt. Id est sapiens & prae¬
dicatorsi ne oporibus senex finereligione. ad alescens sine oboe¬
dientia diuessine elemosina femina sine pudicitia dominis
si neuirtute . xpĩanus contentiosus paupersuperbus : Adistaduo
capttae quibus principaliter mundus hicregitur siuecum laude aglo¬
ria siue cumui tuperatione & iudicio respicere dinoscunt᷑ : qm̃ epis¬
copalis auctoritas praedicando uita & uerbo : & regia dignitas
regendo & corrigendo prae esse acꝓ desse omnibus debent quidisci¬
plinam id estordinatam correctionem & masorum praecedentiũ
regularem obseruationem sequi & obseruare cupiunt : Eos autẽ
qui diuinadicta & legumscita contem nunt : ep̃s medicinali mu¬
crone ut membrum putridum a sanis abscidere & rexiudiciali gladio
impios deb& d&erra ꝑdere : quatenus a summo pastore  regeregũ

Expanded text:
to numero, quae haec capitanea duo praecedunt, id est, sapiens et praeto numero, quae haec capitanea duo praecedunt, id est, sapiens et praedicator sine operibus, senex sine religione, adolescens sine obedientia, dives sine eleemosyna, femina sine pudicitia, dominus sine virtute, Christianus contentiosus, pauper superbus, ad ista duo capitula, quibus principaliter mundus hic regitur, sive cum laude et gloria, sive cum vituperatione et judicio, respicere dignoscuntur. Quoniam episcopalis auctoritas praedicando vita et verbo, et regia dignitas regendo et corrigendo, praeesse ac prodesse omnibus debent, qui disciplinam, id est ordinatam correctionem, et majorum praecedentium regularem observationem sequi et observare cupiunt. Eos autem qui divina dicta et legum scita contemnunt, episcopus medicinali mucrone, ut membrum putridum a sanis abscidere, et rex judiciali gladio impios debet de terra perdere, quatenus a summo Pastore et Rege regum
Abbreviated transcription (Latin):
narum fidelem sermonem : Ante episcopatum non plures habens
ux ores quamunam Nonpercussor Nonbilinguis Nonȩbriosus
nonneophitus ut perhȩc ipseprius ostendat in opere quod alios doc&
populum meum & non pascebant pastores gregemmeum. sed pas¬
cebant pastores sem& ipsos : Sed potius procurent hi quos constitu¬
it dñs supra familiam suam dare illiscibum intempore suo mensu¬
ramtritici : Puram scilic& & ꝓbatam doctrinam . quatenus ue¬
niente dño mereant᷑ audire : Euge seruebone & fidelis quia supͣ
pauca fuisti fidelis supramultate c̃stituam intraingaudium
dominitui : Haecdeniq duo alia abusiua secuntur quae ab isto¬
rum neglegentia & periculo secr&a c̃ẽ non possunt : plobs uidelica
sine disciplina quod ad neglegenti sepi reatum : Copulus sinelege
quoda dregis iniqui prauitatem Non dubium est ꝑtinere : Sed &oc¬

Expanded text:
narum fidelem sermonem; ante episcopatum non plures habens narum fidelem sermonem; ante episcopatum non plures habens uxores quam unam; non percussor, non bilinguis, non ebriosus, non neophytus, ut per haec ipse prius ostendat in opere, quod alios docet populum meum , et non pascebant pastores gregem meum, sed pascebant pastores semetipsos . Sed potius procurent hi, quos constituit Dominus supra familiam suam, dare illis cibum in tempore suo mensuram tritici , puram scilicet, et probatam doctrinam, quatenus, veniente Domino, mereantur audire: Euge, serve bone et fidelis, quia supra pauca fuisti fidelis, supra multa te constituam; intra in gaudium Domini tui . » Haec denique duo alia abusiva sequuntur, quae ab isto709 negligentia, et periculo secreta esse non possunt. Plebs videlicet sine disciplina, quod ad negligentis episcopi reatum; Populus sine lege, quod ad regis iniqui pravitatem non dubium est pertinere. Sed et oc
Abbreviated transcription (Latin):
regulam scelerum operarios declinare : Sienim inquit in euange¬
lio peccauerit frat̃tuus: corripeillum interte &ipsum solum:
si te audierit . lucratus es fratremtuum : Siteñ audierit : ad¬
st& omne uerbum : Sullos non audierit. dic ecclȩsiae :
si ecłam nonaudierit : sit tibi sicut & hnicus & publicanus : Tali
ordine expellendus est quicuicumq doctori ł ep̃o adhȩrere contẽ¬
nit : Et quitali ordine expulsus fuerit: ab alio aliquodoctore
ad eos quibus inspeculatione positus c̃ eẽ oport& : C&erum uero
qualis insem& ipso eẽ debeat. in lege dosa cordote scribitur : Viduã
autrepudiatam nonaccipiatuxtirem : Et paulus apłs exponit
ut ad gradum ep̃i ueniens sit sobrius prudens castus sapiens mo¬
destus & hospitalis filios habens subditoscumomni castitate . tes¬
timonium habens bonum abhisquiforis sunt praeferens doctri¬

Expanded text:
regulam, scelerum operarios declinare. Si enim, inquit in Evangeregulam, scelerum operarios declinare. Si enim, inquit in Evangelio, peccaverit in te frater tuus, corripe illum inter te et ipsum solum. Si te audierit, lucratus es fratrem tuum. Si te non audierit, adstet omne uerbum: si illos non audierit, dic ecclesiae: si ecclesiam non audierit, sit tibi sicut ethnicus et publicanus. tali ordine expellendus est qui cuicumque doctori uel episcopo adhaerere noluerit. et qui tali ordine expulsus fuerit ab alio aliquo doctore ad eos, quibus in speculationem positus est, esse oportet. Caeterum vero, qualis in semetipso esse debeat, in lege de sacerdote scribitur: Viduam aut repudiatam non accipiat uxorem . Et Paulus apostolus exponit, ut ad gradum episcopi veniens, sit sobrius, prudens, castus, sapiens, modestus, et hospitalis, filios habens subditos cum omni castitate, testimonium habens bonum ab his qui foris sunt, proferens doctri
Abbreviated transcription (Latin):
legatione fungit᷑ noncustodit : Primumnamq: ab ep̃o quidsui
sit speculator interpr&atur : Quare uero speculatorponitur
& quid aspeculatore requiritur : dñsipsedenudat cum sub ezedielis
ꝓph&e persona ep̃i officiisui rationem denuntiat itainquiens :
Speculatorem dedite domui isrł : audiensergo exore meo sermo¬
nem Nuntiabis eis exme : si aut̃ uideris gladium uenientem &
tunon ad nuntia ueris utreuertatur impius auia sua: Ipse quidem
impius in impi& atesu amori&ur : sanguinẽ aut̃ eius demanu
tua requiram : Siauctu adnuntia ueris & ille nonfueritre uersus
Ipsequidem in iniquitatesuamori&ur . sed tuanimam tuam liberas¬
ti : Dec&ergo epim omniumenim speculatorpositus est peccata
diligent̃ intendere : Audien sergo & postquam at tenderit sermo¬
ne si poterit& actu corrigere & si non poterit : iuxta e uangeli

Expanded text:
legationem fungitur, non custodit. primum namque ab episcopo quid sui legationem fungitur, non custodit. primum namque ab episcopo quid sui sit, speculator interpretatur. quare uero speculator ponitur et quid a speculatore requiritur Dominus ipse denudat, cum sub Ezechielis prophetae persona episcopo officii sui rationem denuntiat, ita inquiens: speculatorem dedi te domui Israel. audiens ergo ex ore meo sermonem adnuntiabis eis ex me. si autem uideris gladium uenientem et tu non adnuntiaueris ut reuertatur impius auia sua, ipse quidem impius in iniquitate sua morietur, sanguinem autem eius de manu tua requiram. si autem tu adnuntiaueris et ille non fuerit reuipse quidem in iniquitate sua morietur, sed tu animam tuam liberasti . Decet ergo episcopum, omnium enim speculator positus est, peccata diligenter intendere. Audiens ergo, et postquam attenderit, sermone si potuerit et actu corrigere, et si non potuerit, juxta Evangelii
Abbreviated transcription (Latin):
faciem fuscat sed &iam filiossuos &nepotes nie postse regni heredi¬
tatem teneant obscurat: propterpiaculum enim salomonis reg¬
num domus isrł dñs demanib: filioriim euis dispersit : & ꝓpt̃ listi¬
tiam dauid regis : Iucernam de semine eius semꝑ in hierusalem
reliquit : Eccequantum iustitia regissȩłoual&: intuentib
perspicue pat& : Pax populorum est tutamentum patriae:
in munitas plebis munimentum gentis cura languorum
gaudium hominum temperiesaeris serenitas maris. terrae
fecunditas solacium pauperum hereditas filiorum & sibi¬
m& ipsis posfuturȩ beatitudinis : At tamensciat quod sicut
inthrono hominum primus constitutus est sic & in poenis
siiustitiam nonfecerit locum primatus habiturus est : Om̃s nãq
quoscumq peccatores subse in presenti habuit. supra semodo
plagali in illa futura poena habebit.
hit̃ homines requirit : sed ministeriis uidignitatem coramdõ ꝓquo

Expanded text:
faciem fuscat sed etiam filios suos et nepotes, ne post se regni heredifaciem fuscat sed etiam filios suos et nepotes, ne post se regni hereditatem teneant, obscurat. propter piaculum enim Salomonis regnum domus Israel Dominus de manibus filiorum eius dispersit. et propter iustitiam Dauid regis lucernam de semine eius semper in Hierusalem reliquit. ecce quantum iustitia regis saeculo ualeat, intuentibus perspicue patet. pax populorum est, tutamentum patriae, inmunitas plebis, munimentum gentis, cura languorum, gaudium hominum, temperies aeris, serenitas maris, terrae fecunditas, solacium pauperum, hereditas filiorum et sibimet ipsi spes futurae beatitudinis. attamen sciat quod sicut throno hominum primus constitutus est, sic et in poenis, si iustitiam non fecerit, primatum habiturus est. omnes namque quoscumque peccatores sub se in praesenti habuit, supra se modo plagali in illa poena habebit. inter homines requirit, sed ministerii sui dignitatem coram Deo, pro quo
Abbreviated transcription (Latin):
cat holicam bidm̃ habere. filiossuos nonsinere impie agere cer¬
tis orisorationibus in sistere ante horas congrua sñgistare cibũ:
la eonim terrie cuiusrexestpuer &ciui principes mnane comedunt :
Hec regni prosperitatem in presentifaciunt & regem ad cueles¬
sat : multasnimirum aduersitates imperiitolerat : Id circoenĩ
sepepax populorum rumpit᷑ & offendicula &iam deregno sus¬
citantur : Terrarum quoq fructus deminuuntur & seruitia po¬
pulorũ praepediuntur : Multi&iam dolores prosperitatẽ regni
inficiunt : Carorum & liberorum mortes tristitium conferunt
Nostium incursus ꝓuintia s undiq uastant. Bestiae armentorũ
& pecorum greges dilacerant. Tempestates ueris & hiemis terra¬
rum fecunditatem & marisminis teria ꝓhibent . & aliquando
fulminum ictus seg& es &arborum flores & pampinos exurunt :
Suꝑomĩa ueroregis in iustitia Nonsolum praesentis imperii

Expanded text:
catholicam in Deum habere, filios suos non sinere impie agere, cercatholicam in Deum habere, filios suos non sinere impie agere, certis horis orationibus insistere, ante horas congruas non gustare cibum. uae enim terrae, cuius rex est puer et cuius principes mane comedunt. haec regni prosperitatem in praesenti faciunt et regem ad caelessat, multas nimirum aduersitates imperii tolerat. idcirco enim saepe pax populorum rumpitur et offendicula etiam de regno suscitantur, terrarum quoque fructus diminuuntur et seruitia populorum praepediuntur,, multi etiam dolores prosperitatem regni inficiunt, carorum et liberorum mortes tristitiam conferunt, hostium incursus prouincias undique uastant, bestiae armentorum et pecorum greges dilacerant, tempestates ueris et hiemis terrarum fecunditatem et maris ministeria prohibent, et aliquando fulminum ictus segetes et arborum flores et pampinos exurunt. super omnia uero regis iniustitia non solum praesentis imperii
Abbreviated transcription (Latin):
rigere poterit quipprios ioros Neiniqui sint non corrigit : qͥm̃
iustitiaregis ex altatur solium &ueritate solidantur gubernacu¬
la populorum : lustitia uero regis estneminem iniuste ꝑ potenti¬
am opprimere sine acceptione personarum interuirum& ꝓximũ
suum iudicare : Aduenis &pupillis &uiduis defensoremesse fur¬
ta cohibere: adulteriapunire. ihniquosñ ex altare. inpudicose his¬
triones nonnutrire. impios de t̃raꝑdere. parricidas a perlurantes
uiuere nonsinere ecclesias defendere. pauperes elemosinis ale¬
re iustos superregni iegotia constituere : sones & sapientes &so¬
brios consili arios habere : magorum & ariolorum phitonissarũq suꝑ¬
stitionibiis nonintendere hracundiam differre patriam fortit̃¬
& iuste contra aduersarios defendere. peromĩã indõ uiuere pros¬
peritatbNoneleuare animum cuncta aduersa patient̃ ferre. fide

Expanded text:
rigere poterit qui proprios mores ne iniqui sint non corrigit? quoniam rigere poterit qui proprios mores ne iniqui sint non corrigit? quoniam iustitia regis exaltatur solium et ueritate solidantur gubernacula populorum. iustitia uero regis est neminem iniuste per potentiam opprimere, sine acceptione personarum inter uirum et proximum suum iudicare, aduenis et pupillis et uiduis defensorem esse, furta cohibere, adulteria punire, iniquos non exaltare, inpudicos et histriones non nutrire, impios de terra perdere, parricidas et periurantes uiuere non sinere, ecclesias defendere, pauperes eleemosynis alere, iustos super regni negotia constituere, senes et sapientes et sobrios consiliarios habere, magorum et ariolorum pythonissarumque superstitionibus non intendere, iracundiam differre , patriam fortiter et iuste contra aduersarios defendere, per omnia in Deo uiuere, prosperitatibus non eleuare animum, cuncta aduersa patienter ferre, fidem
Abbreviated transcription (Latin):
hominum indiuin oreddituri st̃ examinerationẽ : De hisduabus
excellentissimis dignitatum ꝑsonis. beati cypriani pontificis & mar¬
trris gloriosi sententias huicopusculo subnectere dignũ duxim
ut ad tendentes ad formam su in ominis quantũ patitur humana
fragilitas in nullo exorbitent a regula sibi ab eodem pontifice pontifi¬
cum & rogeregum traditae dignitatis : Aitenim in libro deduo de¬
cim scłi abusiuis : primo derege & postea de ep̃o quia quanto gra¬
dus est celsior tanto casus est grauior : & quanto est dignitas spi¬
ritalior : tanto ascensus sublimior : Nonus inquit abusionis est
gradus rex iniquus : & enim regem non iiquum sed correcto
rem iniquorum eẽ oport& : Vnde in sem& ipsoniominis sui dignita¬
tem custodire deb& : Nomenenim regis intellectualit̃ hoc roun&
ut subiectis omnibus rectoris officium ꝓcur& : sed qualiter alioscor¬

Expanded text:
hominum in divino reddituri sunt examine rationem, de his duabus 707 hominum in divino reddituri sunt examine rationem, de his duabus 707 excellentissimis dignitatum personis, beati Cypriani pontificis et martyris gloriosi sententias huic opusculo subnectere dignum duximus, ut attendentes ad formam sui nominis, quantum patitur humana fragilitas, in nullo exorbitent a regula sibi ab eodem pontifice pontificum, et rege regum traditae dignitatis. Ait enim in libro de duodecim saeculi abusivis, primo de rege, et postea de episcopo, quia quanto gradus est celsior, tanto casus est gravior, et quanto est dignitas spiritalior, tanto ascensus sublimior. « Nonus, inquit , abusionis est gradus, rex iniquus. Etenim regem non irem iniquorum esse oportet. unde in semet ipso nominis sui dignitatem custodire debet: nomen enim regis intellectualiter hoc retinet, ut subiectis omnibus rectoris officium procuret sed qualiter alios cor
Abbreviated transcription (Latin):
papae cdecr & oscorum canonũ scõspũ conditorum prolicentia
libertatis & potestatis suae arbitrium ꝓprium tamquiludi cari
ab alionom possit quã nec ipse porestalterum singularit̃ iudicare :
tunro iudicandi.
Hoctantum om̃s dominos & consacerdotesnrõs & noscũ illis pa¬
rimus sequendum quod nec prȩceptis euangelicis contrari¬
um : Nec de cr&isscorum inueniat᷑ aduersum:
Porro quiaredemptornoster qui rex nobis pariter & sacerdos fieri
dignatus est sacerdos uidelic& : ut nos a peccatis hostia suae pas¬
si onisemund& : rex ut regnum nobis perenne tribuat
regnumq nosdõ & sacerdotes faciat ac solus utrumq dignita¬
te & nomine rexscilic& & sacerdosessenti aliter fieri potuit. duo
ꝓuidentia sua constituit Vt scs gelasius ad anastasium impera¬
torem scripsit quibus principaliter mundus hicregit᷑: Id estauc¬
toritatem sacram pontificum & regiam potestatem. in quibus
tanto grauius pondus ẽ sacerdotum : quanto &iam ꝓipsis regibus

Expanded text:
papae, et decreto sanctorum canonum sancto Spiritu conditorum, pro licentia libertatis et potestatis suae arbitrium proprium, tam qui judicari ab alio non possit, quam nec ipse potest alterum singulariter judicare: stu nostro judicandi. » Hoc tantum omnes dominos et consacerdotes nostros, et nos cum illis parimus sequendum quod nec praeceptis Evangelicis contrarium, nec decretis sanctorum Patru» Porro quia Redemptor noster, qui rex nobis pariter et sacerdos fieri dignatus est, sacerdos videlicet, ut nos a peccatis hostia suae passionis emundet, rex, ut regnum nobis perenne tribuat, regnumque nos Deo et sacerdotes faciat, ac solus utrumque dignitate et nomine, rex scilicet, et sacerdos essentialiter fieri potuit, duo providentia sua constituit, ut sanctus Gelasius ad Anastasium imperatorem scripsit, quibus principaliter mundus hic regitur, id est auctoritatem sacram pontificum, et regiam potestatem, in quibus tanto gravius pondus est sacerdotum, quanto etiam pro ipsis regibus
Abbreviated transcription (Latin):
nam hanc qui non cegnouerunt altitudinem satanae quẽ¬
ndmodum dicunt : Nonmit tam superuos aliud pondus
tames u quod hubeis ten&e donce ueniam: Asituuui perit
aquicus touer us que infinem opera mea i daboui uam
uas figalb coñfringentur. sicit & ego accepi apauremeo

Expanded text:
nam hanc, qui non cognoverunt altitudinem Satanae, quemnam hanc, qui non cognoverunt altitudinem Satanae, quemadmodum dicunt non mittam super vos aliud pondus: tamen id quod habetis tenete, donec veniam. Et qui vicerit, et qui custodierit usque in finem opera mea, dabo illi vas figuli confringe
Abbreviated transcription (Latin):
pisi poenitentiam egerint ab opcribus suis & filios eius interfi¬
ciam inmortem & scient om̃s ecđae quia egosum scrutans renes
& corda & dabo uniauq scđm opera sua : Eos autem qui redar¬
quunt hiqui tatẽ quiahuius modi non consentiunt blande con¬
solatur dicens: Sciotribulationem tuam & paupertatem
tuam scddiues es &blas phemaris ab his quisedicunt iud eos
esse & non sunt sed sunt srnagoga satanae. nihil horum
timeas quaepas surus cs et cemissurus est. diabolus exuo
bis in carcerem ut temptemini & habebitis tribulationem
diebus decem esto fidelis usquea d mortem & dabotibi coro¬
nam iute equiuicerit nonled&ur amorte secundas Elis
uero quiauctoritate or dinis aut dignitate potestatis ul sor¬
titudine ur tutis talifacto non possunt resistere : consulit
iliuna dementia dicens ineadem a pocalros he lobiscaier
dico alem quid iatire estis quicumq non habent edo tue¬

Expanded text:
nisi poenitentiam egerint ab operibus suis, et filios ejus interfinisi poenitentiam egerint ab operibus suis, et filios ejus interficiam in mortem, et scient omnes Ecclesiae, quia ego sum scrutans renes et corda, et dabo unicuique secundum opera sua . Eos autem qui redarguunt iniquitatem, quia hujusmodi non consentiunt, blande consolatur dicens: Scio tribulationem tuam et paupertatem tuam, sed dives es; et blasphemaris ab his qui se dicunt Judaeos esse, et non sunt, sed sunt synagoga Satanae. Nihil horum timeas quae passurus es. Ecce missurus est diabolus aliquos ex vobis in carcerem, ut tentemini; et habebitis tribulationem diebus decem. Esto fidelis usque ad mortem, et dabo tibi coronam vitae: qui vicerit, non laedetur a morte secunda . His vero, qui auctoritate ordinis, aut dignitate potestatis, vel fortitudine virtutis, tali facto non possunt resistere, consulit divina clementia, dicens in eadem Apocalypsi: Vobis autem dico caeteris qui Thyatirae estis: Quicunque non habent doctri
Abbreviated transcription (Latin):
supsalinus de dño : Perdes om̃s quilo quuntur mendacium le
et stennapls lohannes i apocalrpsi. Nechntrabithica llero
In caelestihierusalem aliquid coinquinatum. faciens ab homi¬
nationem &mendacium:. Etltem. Timidis autem & incredu¬
lis iancreratis & homicidis & fornicatoribus &ueneficis
& ido latris & omnibus mendacibus pars illorum erit hi
fcagno ardert sinc &sul phure quod est mors secunda: Sed
&cos terribilis morepatio euangelica iuehit. quidilexert̃
gloriam hominum magis quamdi. & eos increpant acperse¬
quunturꝰ quise subtrahere uolunt ab omni fratre ambulan¬
temnordinate : Ve quibus uidelic& per secutoribus dicitur in apo¬
calrpsi : Habeo aduersuste quia permattis mulierem ierabel
quae sedicit proph& as docere & seducere seruos ieos fornica¬
ri & manducare de idolotita. & dedi illi tem pus ut poenitentiã
ager& & non uult penitere a fornicatione sua : Ecceego mito cã
inlaum & quimoe chantur cumea in tribulationem maximã

Expanded text:
qui loquuntur mendacium . Et item apostolus Joannes in Apocalypsi: Nec intrabit in ea, id est in coelesti Jerusalem, aliquid coinquinatum, faciens abominationem, et mendacium . Et item: Timidis autem, et incredulis, et exsecratis, et homicidis, et fornicatoribus, et veneficis, et idololatris, et omnibus mendacibus, pars illorum erit in stagno ardenti igne et sulphure, quod est mors secunda . Sed et eos terribilis increpatio evangelica invehit, qui dilexerunt gloriam hominum magis quam Dei , et eos increpant ac persequuntur qui se subtrahere volunt ab omni fratre ambulante inordinate. De quibus videlicet persecutoribus dicitur in Apocalypsi: Habeo adversus te, quia permittis mulierem Jezabel, quae se dicit prophetas docere, et seducere servos meos, fornicari et manducare de idolothytis. Et dedi illi tempus ut poenitentiam ageret, et non vult poenitere a fornicatione sua. Ecce ego mitto eam in lectum, et qui moechantur cum ea in tribulationem maximam,
Abbreviated transcription (Latin):
uerit : &tu prae uentus es & ego nonde dlinaui: non quod cauere
debuerat sed gratias dnõ quia uult seruulos suos castigare ne
perdat. Istud mihi commune est cum proph&is. &tibierit cõ¬
mune cumscis.
Quomodo autem is dembeatus imperator publice poenitens
haec ob audierit monita : Isdem beatus ambrosius inter alia
in sermone quadragesimi diei defunctionis ipsius coram honorio
augusco filio eius demonstrat : Qualicer &iamc&eri xpĩani atq
fideles dĩ decommunicatione huius modi periculum euadere ua¬
leant. & dñs in eu angelio de eo qui pro peccato correptus e men¬
dare noluerit demonstrat : & paulus in epła ad corinthios dic̃ :
Nolite errare neq fornicarii. neq idolis seruientes. neq

Expanded text:
verit. Et tu praeventus es, et ego non declinavi, non quod cavere verit. Et tu praeventus es, et ego non declinavi, non quod cavere debueram. Sed gratias Domino, quia vult servulos suos castigare, ne perdat. Istud mihi commune est cum prophetis, et tibi erit commune cum sanctis. » Quomodo autem isdem beatus imperator publice poenitens haec obaudierit monita, isdem beatus Ambrosius inter alia in Sermone quadragesimi diei defunctionis ipsius coram Honorio Augusto filio ejus demonstrat. Qualiter etiam caeteri Christiani atque fideles Dei de communicatione hujusmodi periculum evadere valeant, et Dominus in Evangelio de eo qui pro peccato correptus emendare noluerit demonstrat , et Paulus in Epistola ad Corinthios dicit: Nolite errare; neque fornicarii, neque idolis serviente
Abbreviated transcription (Latin):
peratores : Certeuis probaridõ omnirei tempus ut scrip¬
tum est: Tempus inquit faciendidnẽ & tempus bene¬
placiti ds̃: Tuncofferes : cum sacrificandi acceperis facultatem
quando hostiatua accepta sit dõ: Omnino medelectar& habere
gratiam imperatoris. ut scđm uoluntatem tuam agerem si cau¬
sapater&ur: & simplex oratio sacrificium est : Haecueniam
refert illa offensionem: quia haec hab& humilitatem. illa
contemptum : Dĩ enim uoxest. quod malit ut fiat mandatum
eius quam deferatur sacrificium: Clamat istud ds̃ ad populũ
morses adnuntiat. a postolus paulus prȩdicat: Id facito quod
intellegis tempore plus placere. miseri cordiam inquit ma¬
lo quam sacrificium. quasi non illi magis sint xp̃iani qui
peccatum condem: nant suum quam quidefendendum
putant : lustus iexordio sermonis accusator ẽ sui : qui
seaccusat cum peccauerit : iustus est non ille quise lauda¬

Expanded text:
peratores. Certe vis probari Deo. Omni rei tempus, ut scripperatores. Certe vis probari Deo. Omni rei tempus, ut scriptum est: Tempus, inquit, faciendi, Domine ; et: Tempus beneplaciti, Deus . Tunc offeres, cum sacrificandi acceperis facultatem, quando hostia tua accepta sit Deo. Omnino me delectaret habere gratiam imperatoris, ut secundum voluntatem tuam agerem, si causa pateretur. Et simplex oratio sacrificium est: haec veniam refert illa offensionem: quia haec habet humilitatem, illa contemptum: Dei enim vox est, quod malit ut fiat mandatum ejus, quam deferatur sacrificium. Clama istud Deus ad populum, Moyses annuntiat, apostolus Paulus praedicat. Id facito quod intelligis in tempore plus placere. Misericordiam, inquit, malo quam sacrificium . Quasi non illi magis sint Christiani, qui peccatum condemnant suum, quam qui defendendum putant. Justus enim in exordio sermonis accusator est sui . Qui se accusat cum peccaverit, justus est, non ille qui se lauda
Abbreviated transcription (Latin):
surpasse multis offuit : Et post pauca e go inquam causa
intecontumaciae nullam habeo sed habeo timoris: offerre
non audeo sacrificium si uolueris adsistere: postremoscribo
manumea quod solus legas : Ita medñs ab omnibus tribula¬
tionibus liber& quia non ab homine neq per hominem sed
apertemihi interdictum ad uerti: Cum enim essem sollicitꝰ
ipsa nocte qua adte sicut p&ieras proficisci parabam. uenis se
quidem uisus es ad ecđam sed mihi sacrificium offerre non
lcit : Alia pra&ereo quae potui tacere sed pertuli amo¬
retuo ut arbitror: Dns faciat ut om̃a cum tranquillitate
cedant : Multi faria dehisnos ad mon& signis caelestib
proph&arum praeceptis uisionibus &iam peccorum. Vlult
nos intellegere quod rogemus eum utpercurbationes aufe¬
rat pacem uobis imperantibus seru& fidesecđae & tran¬
quillitas perseuer&. cui prodest xp̃ĩ anos &pios esse im¬

Expanded text:
surpasse multis obfuit. » Et post pauca: « Ego, inquam, causam surpasse multis obfuit. » Et post pauca: « Ego, inquam, causam in te contumaciae nullam habeo, sed habeo timoris: offerre non audeo sacrificium, si volueris assistere. Postremo scribo manu mea quod solus legas. Ita me Dominus ab omnibus tribulationibus liberet, quia non ab homine, neque per hominem, sed aperte mihi interdictum 703 adverti. Cum enim essem sollicitus ipsa nocte, qua ad te, sicut petieras, proficisci parabam, venisse quidem visus es ad ecclesiam, sed mihi sacrificium offerre non licuit. Alia praetereo, quae potui tacere, sed pertuli amore tuo, ut arbitror. Dominus faciat ut omnia cum tranquillitate cedant. Multifarie de his nos admonet signis coelestibus, prophetarum praeceptis, visionibus etiam pectorum. Vult nos intelligere, quo rogemus eum, ut perturbationes auferat, pacem vobis imperantibus servet, fides Ecclesiae et tranquillitas perseveret, cui prodest Christianos et pios esse im
Abbreviated transcription (Latin):
enimtunc sacrificia prode lictis. & nunc sunt sacrificia poeniten¬
tiae : Itaq rexea humilitate acceptior dõ factus est: Non enim
mirandum peccare hominem. sed illudreprehensibile si non se
cognoscat errasse non sehumili&dõ: Lobsc̃s & ipse potens in sae¬
culo: ait: Peccatum meum nonabs condised coram plebe om¬
ni ad nuntiaui : Etitemad locum: Haec ideoscripsi ut nonte con¬
fundam sed utregum exempla prouocent ut tollas hocpeccatũ
deregnotuo : Tollas aut humiliando dõ animamtuam: Ho¬
moes & tibi uenit temptatio uina eam: peccatum nontollitur
uisilacrimis & poenitentia: Nec angelus potest nec archangelus
dns ipse qui solus potest dicere egosum qui deleo iiquita testuas.
si pecca uerimus nisi poenitentiam deferentibus. non relaxat
Etitem ad locum: Vincediabolum dum habes ad huc unde
possis uincere : Nolipeccatum addere ut usurpes quod u¬

Expanded text:
enim tunc sacrificia pro delictis, et nunc sunt sacrificia poenitenenim tunc sacrificia pro delictis, et nunc sunt sacrificia poenitentiae. Itaque rex ea humilitate acceptior Deo factus est. Non enim mirandum peccare hominem, sed illud reprehensibile, si non se cognoscat errasse, si non se humiliet Deo. Job sanctus et ipse potens in saeculo ait: Peccatum meum non abscondi, sed coram plebe omni annuntiavi . » Et item ad locum: « Haec ideo scripsi, ut non te confundam, sed ut regum exempla provocent, ut tollas hoc peccatum de regno tuo. Tolles autem humiliando Deo animam tuam. Homo es, et tibi venit tentatio, vince eam. Peccatum non tollitur nisi lacrymis et poenitentia, nec angelus potest, nec archangelus: Dominus ipse, qui solus potest dicere: Ego sum qui deleo iniquitates tuas , si peccaverimus, nisi poenitentiam deferentibus non relaxat. » Et item ad locum: « Vince diabolum, dum habes adhuc unde possis vincere. Noli peccatum addere, ut usurpes quod u
Abbreviated transcription (Latin):
reuocare non potui nefier&. imo quod ante a trocissimum
fore duxi cum totiens rogarem & quod ipsere uocando graue
factum putasti. hoc factum extenuare non poteram: quando
primum auditum est . quia propter aduentum gallorum ep̃oꝵ
synodus conuenerat. nemo non ingemuit. nullus medio crit̃
accepit : Nonerat faccitui absolutio iambrosii cõmunione¬
imo&iam amplius commissi exaerar&ur inuidiasine¬
modicer& dĩnr̃i reconciliationem fore necessariam: Anpud&
te imperator hoc facere quod rex & proph&a ductor xp̃ĩ se¬
cundum carnem prosapiae fecit dauid: Cognito quod ipse¬
enter ferre imperator sidicatur tibi tufeci fo istud. quod
dauid regidictum est a proph&a : Sienĩ hoc sedulo audieris
& dixeris peccauidño sidixeris &illud proph&icum. Vlenite
adoremus & procidamus antecum & ploremus ante dnm qui fecitnos
gelo ut parcer& plebi. sacrificium autem offerr& dauid Erant

Expanded text:
revocare non potui ne fieret, imo quod ante atrocissimum revocare non potui ne fieret, imo quod ante atrocissimum fore duxi cum toties rogarem, et quod ipse revocando grave factum putasti. Hoc factum extenuare non poteram, quando primum auditum est, quia propter adventum Gallorum episcoporum synodus convenerat: nemo non ingemuit, nullus mediocriter accepit. Non erat facin me etiam amplius commissi exaggeraretur invidia, si nemo diceret Dei nostri reconciliationem fore necessariam. 7. An pudet te, Imperator, hoc facere quod rex propheta, auctor Christi secundum carnem prosapiae fecit David? eDavid regi dictum est a propheta. Si enim hoc sedulo audieris et dixeris: Peccavi Domino; si dixeris et illud propheticum: Venite adoremus, et procidamus ante eum, et ploremus ante Dominum qui fecit nosgelo ut parceret plebi, sacrificium autem offerret David. Erant
Abbreviated transcription (Latin):
dulgentiarum &ideo plus m&uo : Amplius sollicitor ne &iam
ipsetuome postea iudicio condem nes. quod mea autdissimu¬
latione aut adulatione prolapsionem non eui taueris: silme
peccari uiderem non deberem tacere: Scriptume st̃ eni: Si frater
tuus intepeccauerit corripe illum primo deinde increpa duobus
aut tribus testibus : Site non audierit dic eccłȩ. Causam ergodĩta¬
abo : Etitem ad locum : Egocerte quod honorificentius fieri potui
scci. ut memagis audires hregia. nesi neces se ess& audires in
ecđa : Et item in altera epła ad eundem dicit ad locum: Iacerem
sed quod miserrimum omnium for& alligar&ur conscentia
uoxeriper&ur : Etubi est illud sis acerdos nondixerit erratus
quierrauerit in suaculpamori&ur & sacerdos reuserit poenȩ
quia non ad monuit errantem: Etltem ad locum: Factumẽ
iurbe thessalonicensium quod nulla memoria hab& quod

Expanded text:
dulgentiarum, et ideo plus metuo. Amplius sollicitor ne etiam dulgentiarum, et ideo plus metuo. Amplius sollicitor ne etiam ipse tuo me postea judicio condemnes, quod mea aut dissimulatione, aut adulatione, prolapsionem non evitaveris. Si in me peccari viderem, non deberem tacere. Scriptum est enim: Si frater tuus in te peccaverit, corripe illum primo, deinde increpa coram duobus aut tribus testibus. Si te non audierit, 702 dic Ecclesiae . Causam ergo Dei tacebo? » Et item ad locum: « Ego certe quod honorificentius fieri potui, feci, ut me magis audires in regia, ne si necesse esset audires in ecclesia. » Et item in altera epistola ad eumdem dicit ad locum: « Tacerem, sed quod miserrimum omnium foret, alligaretur conscientia, vox eriperetur. Et ubi est illud, Si sacerdos non dixerit erratus, qui erraverit in sua culpa morietur, et sacerdos reus erit poenae, quia non admonuit errantem? » Et item ad locum: « Factum est in urbe Thessalonicensium quod nulla memoria habet, quod
Abbreviated transcription (Latin):
quemq prosuo suggerentem offitio. immo corripiatis si non utat᷑
militiae suae ordine : Quod ergo in his libenter accipitis qui uobis
militant. Num hoc insacer dotibus potest molestum uideri. cumid
loquamur non quod uolumus sed quod iubemur : Scis enim lectum
cum stabitis ante reges & praesides nolite cogitare quidloquamini:
rei public eloquar quamuis &iam illiciustitia seruanda sit : p̃
tanto ad stringar m&u si non audiar : In causa uerodĩ quem audi¬
es si sacerdotem non audies: Cuius maiore peccatur periculo:
quis tibi uerum audebitdicere si s acerdos non audeat : Noui te
pium dementem mitem atq tranquillum fidem actimorem
dñĩ cordi habentem. sed plerumq aliquanos fallunt: Habent
aliqui ⁊elumdi sed non scđm scientiam : Nelgitur hoc &am fidelib:
animis obrepat cauendum arbitror : Nouipi& atemtuam erga
dm̃ lenitatem in homines : Obligatus sum beneficiis tuarum in¬

Expanded text:
quemque pro suo suggerentem officio, imo corripiatis si non utatur quemque pro suo suggerentem officio, imo corripiatis si non utatur militiae suae ordine. Quod ergo in his libenter accipitis qui vobis militant, num hoc in sacerdotibus potest molestum videri, cum id loquamur, non quod volumus, sed quod jubemur? Scis enim lectum: Cum stabitis ante reges et praesides, nolite cogitare quid loquamini. reipublicae loquar, quamvis etiam illic justitia servanda sit, non tanto astringar metu, si non audiar. In causa vero Dei, quem audies, si sacerdotem non audies, cujus majore peccatur periculo? Quis tibi verum audebit dicere, si sacerdos non audeat? Novi te pium, clementem, mitem atque tranquillum, fidem ac timorem Domini cordi habentem, sed plerumque aliqua nos fallunt. Habent aliqui zelum Dei, sed non secundum scientiam. Ne igitur hoc etiam fidelibus animis obrepat, cavendum arbitror. Novi pietatem tuam erga Deum, lenitatem in homines: obligatus sum beneficiis tuarum in