comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ cum om̃ib patrib qͥ fuerui
ante diluuium. licet ꝓlixioris
uitȩ fiu̾nt. qͣsi in suꝑiori u̾tice
temꝑis : tam̃ mortui sunt. Apłi
quoq inplenitudine temporiᷤ.
licet sanguine agni redẽpti. li¬
cet cum xp̃o resuscitati. licet ui¬
te ȩtnȩ participes effecti: tam̃
mortui sunt. Quis est enĩ h̃o qͥ
uiuet & non uidebit mortem:
Nam &̃ dñi iħu exitus mortis.
Nec mirũ si morimur. qui cũ
pecc̃o nascimur. Nam natura
om̃s ut ait apl̃s filii irȩ sumꝰ.
Cum enĩ filius gr̃e nchil de¬
bens morti. tam̃ debitũ morien¬
do ꝓdebitoꝵ suscepta ꝯditio¬
ne soluit: qua ratione mortis
nexus effugere filiꝰ ire poterit:
Nonne ꝓsemetipso soluere cen¬
sum mortis debuit: Hoc aũt
ẽ debitum: ut homo cinere o¬
ꝑiatur mortalitatis. quo usq
a pecc̃o & pena pecci ꝓrsus li¬
beret᷑. Simul autẽ in fine ⁊ cȩ¬
lum reuoluetur & terra reno¬
uabitur. & homo reu̾sabitur.
Celum qͥdem reuoluet᷑. qr ab
officio huiꝰ administrationis

Expanded text:
tribus qui fuerunt ante diluvium, licet prolixioris vitae fuerint, quasi in superiori vertice temporis, tamen mortui sunt. Apostoli quoque in plenitudine temporis, licet sanguine Agni redempti, licet cum Christo resuscitati, licet vitae aeternae participes effecti, tamen mortui sunt. Quis est enim homo qui vivet et non videbit mortem? Nam etiam Domini Jesu exitus mortis ; nec mirum si morimur, qui cum peccato nascimur, nam natura omnes ut ait Apostolus filii irae sumus . Cum enim Filius gratiae nihil debens morti, tamen debitum moriendo pro debitorum suscepta conditione solvit, qua ratione mortis nexus effugere filius irae poterit? Nonne pro semetipso solvere censum mortis debuit? Hoc autem est debitum, ut homo cinere operiatur mortalitatis, quousque a peccato et poena peccati prorsus liberetur. Simul autem in fine, et coelum revolvetur et terra renovabitur, et homo reversabitur. Coelum quidem revolvetur, quia ab officio hujus administrationis
Abbreviated transcription (Latin):
rationis. seu contemplationis
Inspiciamus gͦ. quo sufflante
ignis inflãmam eruꝑie. & qͥ
uorau̾it. & quatenus. uidelir
usq ad cineres mortalitatis.
deniq panẽ cineri supposuer
scilicet ds̃ in sententia ȩt̾̃nȩ m¬
ledictionis. Nam donec atte¬
ratur hoc mortalitatis oꝑtor¬
um. a tineis cotidie corrosur
& auermib conscissũ: cini st
mortalitatis ñ releuabit᷑. ⁊ po¬
nis non reu̾sabitur. Suppontꝰ
itaq quãquã nolens panise
neri.dum subiacet homo na¬
raliter uanitati & mortalite
Naturalit̃ autẽ dixerim h¬
minẽ subiacere mortalitati
ex infirmitate creationis. s
pena transgressionis. Nãp¬
se non mori. habuit excreati¬
ne. mori uͦ in euitabilit̾ hi
ex p̃uaricatiõe. Expandi
ramos suos & ꝓpagines su
ab adam pͥmo usq ad ultat
in carne futurũ hoĩem: ho
preuaricatio: oꝑuitq mor¬

Expanded text:
rationis seu contemplationis. rationis seu contemplationis. Inspiciamus ergo, quo sufflante ignis in flammam erupit et quid voraverit et quatenus, videlicet usque ad cineres mortalitatis; quis denique panem cineri supposuerit, scilicet Deus in sententia aeternae maledictionis. Nam donec atteratur hoc mortalitatis opertorium, a tineis quotidie corrosum et a vermibus conscissum, cinis nostrae mortalitatis non relevabitur et panis non reversabitur. Supponitur itaque quanquam nolens panis cineri, dum subjacet homo naturaliter vanitati et mortalitati. Naturaliter autem dixerim hominem subjacere mortalitati, non ex infirmitate creationis sed ex poena transgressionis. Nam posse non mori habuit ex creatione; mori vero inevitabiliter, habet ex praevaricatione. Expandit autem ramos suos et propagines suas, ab Adam primo usque ad ultimum in carne futurum hominem, haec praevaricatio: Operuitque mo
Abbreviated transcription (Latin):
ficiens adolescit. De pane sub
E pane¬
⁊ pane cinericio.
subcineritio iam tͣctan¬
dum ẽ. ac pͥmum qui
sint cineres panẽ oꝑientes. &
quid sit panẽ contectum cine¬
rib iuxta ꝓpħam ñ reuersari:
explanandum est. Quis etiã
ignis. & inqua mat̾ia cinerem
ꝯficiat: inuestigandũ ẽ. Ut
planiꝰ autẽ & comprehendiosiꝰ
sũmam huius rei prelibemuᷤ:
ignẽ ẽẽ dicimus concupiscen¬
tiã. mat̾iam : animã. cinerem:
mortalitatẽ. panẽ: hominem.
panẽ u̾satum: hominẽ in pec¬
catis lapsũ. panẽ ñ reu̾satum.
& subcinerium: hominẽ pecc̃o
mortali aggrauatũ. nec ꝑ peni-¬
tentiã releuatũ. Dicimus etiã
legem moysi panẽ subcinerici¬
um ẽe quȩ dum carnaliter intel¬
ligitur. qͣsi cinere oꝑitur: nec
eatenus reuersatur. quousq
uelamen ignorantiȩ ꝯu̾sis ad
dñm auferatur. Dicimus & ani-¬
mã scłarib negotiis occupatã:
panẽ ẽe subcinericiũ. Ut enĩ
cinis excecat oculos corporis:
sic curiositas obnubilat iusũ

Expanded text:
ficiens adolescit. CAPUT XVII. De pane subcinericio. De pane subcinericio jam tractandum est; ac primum qui sint cineres panem operientes, et quid sit, panem contectum cineribus juxta prophetam non reversari, explanandum est; quis etiam ignis et in qua materia cinerem conficiat investigandum est. Ut planius autem et compendiosius summam hujus rei praelibemus, ignem esse dicimus concupiscentiam, materiam animam; cinerem mortalitatem; panem hominem, panem versatum hominem in peccatis lapsum; panem non reversatum et subcinericium, hominem peccato mortali aggravatum, nec per poenitentiam relevatum. Dicimus etiam legem Moysi panem subcinericium esse, quae dum carnaliter intelligitur quasi cinere operitur, nec eatenus reversatur, quousque velamen ignorantiae conversis ad Dominum auferatur. Dicimus et animam saecularibus negotiis occupatam, panem esse subcinericium; ut enim cinis excaecat oculos corporis, sic curiositas obnubilat visum
Abbreviated transcription (Latin):
aut assiduitate mala ꝯtẽpnẽt.
aut turpitudine illecebrosa
uidentes inficeret. Hac itaq
ratione occultanda fuerunt
cordis consilia & archana. Rur¬
sum si ꝑpetua obstinatione
clauderetur. & occultaret᷑ uo¬
luntas hominis. & coagulũ hu¬
mane societatis deꝑiret: & fo¬
m̃tum malignitatis ȩternum
silentium ẽẽt. Quomͦ autẽ
amicũ diligeres. quẽ amicum
& fidelẽ nullatenꝰ intellig̾es:
Utilitatis gͦ nr̃e fuit. ut u̾bũ
in corde lateret.⁊ inore pates¬
ceret. S ne duplex sis: labium.
ne dolosus: aureũ. ne infidꝰ ⁊ in¬
stabilis: ꝑcircuitũ debet fieri.
Labium: simplicitatẽ ꝯfessio¬
nis. aureũ: puritatẽ intentio¬
nis. circuitus integͥtatẽ actio¬
nis designant. Seqͣr. Et ipsi
labio coronã int̾asilẽ. altam
digitis .iͦii. In eugłio coronã fa¬
cit dñs labio aureo: cum dicit.

Expanded text:
aut assiduitate mala contemneret, aut assiduitate mala contemneret, aut turpitudine illecebrosa videntes inficeret. Hac itaque ratione occultanda fuerunt cordis consilia et arcana. Rursum si perpetua obstinatione clauderetur et occultaretur voluntas hominis et coagulum humanae societatis deperiret, et fomentum malignitatis aeternum silentium esset. Quomodo autem amicum diligeres, quem amicum et fidelem nullatenus intelligeres? Utilitatis ergo nostrae fuit, ut verbum in corde lateret, et in ore patesceret. Sed ne duplex sis, labrum, ne dolosus, aureum, ne infidus et instabilis per circuitum debet fieri. Labium simplicitatem confessionis, aureum puritatem intentionis, circuitus integritatem actionis designat. Sequitur: Et ipsi labio coronam interrasilem altam digitis quatuor . In Evangelio coronam facit Dominus labio aureo cum dicit
Abbreviated transcription (Latin):
debet ẽe u̾bum cordis. & u̾bum
oris. ut purum lac cogitationiꝰ
emulgeat᷑ ubere locutionis: ñ
degenerans colore optimo. non
sapore bono. ñ liquore u̾o. Co¬
loratum sit u̾bũ tuũ: u̾itate.
saporatum. honitate. liq̃factũ:
caritate. Totum hoc & in õibꝰ
& in singuł u̾bis sit. ut sit om
sit bonum deutilitate. sit ca¬
ritatiuũ deaffectione. Hoc
ist labium aureũ ꝑ circuitum
m̃se. cum memoria cordis ta¬
lia oriministrat. qͥb & occulta
facies secretoꝵ nr̃oꝵ cũ luce ad
publicũ ꝓdeat: & locutionis
offm̃ cuius utilitatis cã consti¬
dutũ sit declarat. ꝑnitiosum
quidẽ ẽẽt. si innumerabilis ⁊
indomabił reuolutio cordis
lam om̃ib pateret. tũ ꝓpter
pud orem uerecundiȩ. tũ ꝓpt̾
seminarium discordie. Quis .N.
humanũ uisũ ad tam incõpre¬
hensibiliter commaculatũ gre¬
mium cordis pacient̃ admit¬
deret: Certe aut nimia suffu¬
sione ruboris succũbet homo.

Expanded text:
debet esse verbum cordis et verbum debet esse verbum cordis et verbum oris, ut purum lac cogitationis emulgeatur ubere locutionis, non degenerans colore optimo, non sapore bono, non liquore vero. Coloratum sit verbum tuum veritate, saporatum bonitate, liquefactum charitate. Totum hoc et in omnibus et in singulis verbis sit, ut sit omnsit bonum de utilitate, sit charitativum de affectione. Hoc est labium aureum per circuitum mensae, cum memoria cordis talia ori ministrat, quibus et occulta facies secretorum nostrorum cum luce ad publicum prodeat, et locutionis officium cujus utilitatis causa constitutum sit declarat. Perniciosum quidem esset, si innumerabilis et indomabilis revolutio cordis jam omnibus pateret, tum propter pudorem verecundiae, tum propter seminarium discordiae. Quis vero humanum visum ac tam incomprehensibiliter commaculatum gremium cordis patienter admitteret? Certe aut nimia suffusione ruboris succumberet homo,
Abbreviated transcription (Latin):
nantib a necessitate tm̃. & ñ
a miseria. neq a pecc̃o. Hȩc de
longitudine. latitudine & al¬
titudine m̃se quȩ ẽ memoria
nr̃a dicta sint. Seqͣr. Et deaura¬
bis eam auro purissimo. Cũ a
facie memoriȩ fu̾int erroꝵ ca¬
ligines. & illecebraꝵ sordidis¬
sime paludes detersȩ: tunc
deaurabis eã si scͥpture sacris
& puris intellectib iliã in nex¬
eris. ut sanũ sapiat. ut uerũ
intelligat. ut clarũ uideat.
Excludant᷑ uanȩ cogitatiom̃
lenocinationes. noue fantas¬
matũ illusiones. fictȩ imagi¬
nationum recordationes. ne
occupet᷑ memoria in lito. s
honestet᷑ in auro: ne uilesca
inceno. s fulgeat incelo.de¬
aurata purissimo auro uet̾i
& noue legis. Uide mensã me-¬
morie deauratã. Memoria iusti
cũ laudib. Itẽ. In memoria ȩt̾na
erunt iusti. Quȩ gͦ cum laudib
est. quȩ ȩt̃na est: deaurata est.
cum sonitu. Sequit᷑. facies illi
labiũ aureũ ꝑcircuitũ. Unum

Expanded text:
inantibus a necessitate tantum et non inantibus a necessitate tantum et non a miseria neque a peccato. Haec de longitudine, latitudine et altitudine mensae quae est memoria nostra dicta sunt. Sequitur: Et deaurabis eam auro purissimo . Cum a facie memoriae fuerint errorum caligines, illecebrarum sordidissimae paludes detersae, tunc deaurabis eam si Scripturae sacris et puris intellectibus illam innexueris, ut sanum sapiat, ut verum intelligat, ut clarum videat. Excludantur vanae cogitationum lenocinationes, novae phantasmatum illusiones, fictae imaginationum recordationes, ne occupetur memoria in luto, sed honestetur in auro, ne vilescat in coeno, sed fulgeat in coelo deaurato, purissimo auro veteris et novae legis. Vide mensam memoriae deauratam: Memoria justi cum laudibus ; item: In memoria aeterna erunt justi . Quae ergo cum laudibus est, quae aeterna est, deaurata est. a eorum cum sonitu . Sequitur: Facies illi labium aureum per circuitum . Unum
Abbreviated transcription (Latin):
in longitudine memoria ut
sit tenax maloꝵ suoꝵ ad deflẽ¬
dũ. & bonoꝵ. ut grates d̾o re¬
pendat. Hãt cubitũ & semis¬
sem in latitudine. ut inunocu¬
bito latitudinis. di ad se ꝑfec¬
tam dilectionẽ intelligat᷑: ĩ
dimidio suã imꝑfectionẽ ⁊ p̃¬
uaricationẽ recolligat. Inuno
cubito creationis beneficium:
in dimidio casus sui p̃cipiciũ.
in uno redẽptionis preciũ. in
dimidio diffidentiȩ quoꝵdã
baratrũ. qui nec redempti re¬
demptorẽ diligunt. nec lib̾ati
exire uolunt. Hãt qͦq in alti¬
tudine cubitũ ⁊ semissem. ut
in uno cubito memoria cap̃
nr̃m iam ꝑfecte glorificatum
agnoscat. & in dimidio m̃bro¬
rũ xp̃i illam particionẽ ani¬
madu̾tat. qua cũ capite suo
pars quedam regnat. & alia
pars adhuc in ꝑegnatiõe ista
militat. In uno retineat quiã
iam lib̾ata ẽ. eccłia in scĩs carne
exutis. a necessitate. amiseria.
& apecc̃o in dimidio. qr inꝑegͥ¬

Expanded text:
in longitudine memoria ut in longitudine memoria ut sit tenax malorum suorum ad deflendum, et bonorum ut grates Deo rependat. Habeat cubitum et semissem in latitudine, ut in uno cubito latitudinis, Dei ad se perfectam dilectionem intelligat, in dimidio suam imperfectionem et praevaricationem recolligat. In uno cubito creationis beneficium, in dimidio casus sui praecipitium, in uno redemptionis pretium, in dimidio diffidentiae quorumdam barathrum, qui nec redempti Redemptorem diligunt, nec liberati exire volunt. Habeat quoque in altitudine cubitum et semissem, ut in uno cubito memoria caput nostrum jam perfecte glorificatum agnoscat, et in dimidio membrorum Christi illam partitionem animadvertat, qua cum capite suo pars quaedam regnat et alia pars adhuc in peregrinatione ista militat. In uno retineat, quia jam liberata est Ecclesia in sanctis carne exutis, a necessitate, a miseria et a peccato; in dimidio, quia in peregr
Abbreviated transcription (Latin):
bato pone panes in mensa. ut
illustrante gr̃a sermones inchoes.
insabb̃o dolle panes ut eadem
cooꝑante fructum sermonis ip¬
si gr̃e resignes: Thus deniq pa¬
nib suꝑpone. ut deuotionem
non fauorẽ queras. ut sane doc¬
trinȩ bonum odorẽ tam inmo¬
ralib dictis ꝗͣ in mysticis resꝑ¬
gas. Cum sermo tuus gemitibꝰ
& suspiriis castis desidioꝵ euapo¬
rationes qͣsi quodam remigio a¬
larum addm̃ euehit: incensũ
panib ꝓpositionis suꝑposue¬
ris. Benẽ itaq olet mensa ĩ spe
futuroꝵ. bene pascit in re pre¬
sentiũ. cũ de m̾ito fidei iꝰticiȩ
& caritatis. cũ de crassitudine
p̃sentis iustificationis impin¬
guat ossahumiliata.⁊ de remu¬
n̾atione futura odore bono at¬
trahit scã suspiria. Hȩc omĩa
inmensa memorie exponunt᷑
si fuerit de lignis sethĩ ne cor¬
rumpat᷑ obliuione. si duret ꝯ¬
tinua uiuacitate. nicħ de sen¬
su amittens. nunqͣm se extͣ fun¬
dens. Habeat duos cubitos

Expanded text:
bato pone panes in mensa, ut bato pone panes in mensa, ut illustrante gratia sermones inchoes, in Sabbato tolle panes ut eadem cooperante fructum sermonis ipsi gratiae resignes; tuus denique panibus superpone, ut devotionem non favorem quaeras, ut sanae doctrinae bonum odorem tam in moralibus dictis quam in mysticis respergas. Cum sermo tuus gemitibus et suspiriis castis desideriorum evaporationes quasi quodam remigio alarum ad Deum evehit, incensum panibus propositionis superposueris. Bene itaque olet mensa in spe futurorum, bene pascit in re praesentium, cum merito fidei, justitiae et charitatis, cum de crassitudine praesentis justificationis impinguat ossa humiliata, et de remuneratione futura odore bono attrahit sancta suspiria. Haec omnia in mensa memoriae exponuntur, si fuerit de lignis sethim, ne corrumpatur oblivione, si duret continua vivacitate, nihil de sensu amittens, nunquam se extra fundens. Habeat duos cubitos
Abbreviated transcription (Latin):
munt᷑. Quando enĩ ũbum di p̃¬
dicandum ẽ: nͥ cũ uacat ⁊ audi¬
torib audire. & p̃dicatoribꝰ do¬
cere: Non sabb̃o ponit panes:
qui euangłizat ñ recipientibus
ubum dei. qui loquit᷑ inaure
naudientis. N sabbato ponit
am̃sa panes: qui sc̃m dat cani¬
h. ⁊ margaritas ponit ante por¬
cos. Non sabbado ponit panes.
qui ñ atcendit qͥd loquatur ꝓ
& causa qͣntum ꝓnegotii suffici¬
entia. Sicut aut̃ ille peccat ꝯfes¬
sione qͥ ñ discernit ista: utiq
sic ille p̃cipitatione qͥ ante sab¬
batũ sumit panes qui loquitur
ante meditationis decoctionẽ.
ante appetitꝰ requisitionẽ. ante
famis delib̾ationẽ. ante stomachi
euacuationẽ. Insabb̃o dollit pa-¬
nes: quidat escã pullis coruoꝵ
in tempore oportuno. qͥ librat
sensum ꝓpositum & utilitatẽ
audentium. sensui aptans loq̃n¬
di mat̾iam. ꝓposito tẽꝑans mo¬
dum. utilitati subministrans
ꝯgruum finẽ & pͥncipiũ. In sab¬

Expanded text:
muntur. Quando enim verbum Dei prmuntur. Quando enim verbum Dei praedicandum est, nisi cum vacat et auditoribus audire, et praedicatoribus docere? Non Sabbato ponit panes qui evangelizat non recipientibus verbum Dei, qui loquitur in aure non audientes. Non Sabbato ponit in mensa panes, qui sanctum dat canibus et margaritas ponit ante porcos . Non Sabbato ponit panes, qui non attendit quid loquatur pro  causa, quantum pro negotii sufficientia. Sicut autem ille peccat confessione, qui non discernit ista, utique sic ille praecipitatione qui ante Sabbatum sumit panes, qui loquitur ante meditationis decoctionem, ante appetitus requisitionem, ante famis deliberationem, ante stomachi evacuationem. In Sabbato tollit panes, qui dat escam pullis corvorum in tempore opportuno, qui librat sensum propositum et utilitatem audientium, sensui aptans loquendi materiam, proposito temperans modum, utilitati subministrans congruum finem et principium. In Sab
Abbreviated transcription (Latin):
sethim hñtẽ duos cua¬
dos longitudinis. & in latiu¬
tatio in archa reponit: meme¬
ria inm̃sa ꝓponit. Metit nãs
& colligit meditatio tp̃r ope¬
tuno. qd̾ exigit memoria pil¬
sante & urgente necessitati
alicuiꝰ articulo. De archa m̃l
ditatur: cũ de ꝯscĩa bona ã
fide non ficta oratio im pi¬
guat᷑. & p̃dicatio informat᷑. Ue¬
lum quidẽ silentii int̾dum int̾
archam & msam appenditur:
cum tantis labiis mens dõ &
bono sensu repletur. cũ deadipe
mis eructuationib sci p̃dicatoreᷤ
suos auditores reficiunt. Mensa
ista nec uiles. nec uet̾es panes ha¬
bet. qr sicut duriciã uetustatis ĩ
pamb. ñ nouit ne errore putres¬
cant. sic utilitatẽ mat̾iei respu¬
it. ne uanitate scłari sordescant.
Neq enĩ ultͣ septenariũ gr̃ȩ. pa¬
nes inm̃sa morant᷑ ne sine gr̃a lo¬
q̃ris. nec nͥ de simila conficiunt᷑.
ne u̾itatem falsoꝵ cõmixtione
adultereris. Regularit̃ namq
in sabb̃o ponunt᷑: & in sabb̃osu¬

Expanded text:
tem duos cubitos longitudinis et in latitutatio in arca reponit, memoria in mensa proponit. Metit namque et colligit meditatio tempore opportuno, quod exigit memoria pulsante et urgente necessitatis alicujus articulo. De arca mensa ditatur, cum de conscientia bona et fide non ficta oratio impinguatur, et praedicatio informatur. Velum quidem silentii interdum inter arcam et mensam appenditur, cum tantis labiis mens Deo et non sensu repletur, cum de adipe mis eructationibus sancti praedicatores suos auditores reficiunt. Mensa ista nec viles, nec veteres panes habet, quia sicut duritiam vetustatis in panibus non novit, ne errore putrescant, sic utilitatem materiei respuit, ne vanitate saeculari sordescant. Neque enim ultra septenarium gratiae panes in mensa morantur ne sine gratia loquaris, nec nisi de simila conficiuntur, ne veritatem falsorum commistione adultereris. Regulariter namque in Sabbato ponuntur, et in Sabbato su
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝑtinet adm̃sam. donec unus¬
de seraphin forcipe dealtari tan¬
gat labia eiꝰ. Non labia sed
labiũ ⁊ labrũ aureũ fit in m̃sa
scͥpt᷑ȩ diuinȩ. qr ñ recipit here
ses & scismata quȩ garriunt
patre filiũ. ⁊ filio minorẽ sp̃m
sc̃m. Asserit autẽ scͥpt᷑a diuina

Expanded text:
non pertinet ad mensam, donec unusnon pertinet ad mensam, donec unus seraphim forcipe de altari tangat labia ejus. Non labia, sed labium et labrum aureum fit in mensa Scripturae divinae, quia non recipit haere ses et schismata quae garriunt Patre Filium, et Filium minorem Spiritu sancto. Asserit autem Scriptura divina
Abbreviated transcription (Latin):
latitudo: ꝙr caritas una ẽ &
ꝑfecta. Altitudo unũ & semis¬
sem ꝓpt̃ unitatẽ spei cȩlestis
& initiũ contẽplationis. Seq̃r.
Et maurab̾ eam auro purissimo.
Scͥptura qͣi matͦna quedã gͣuis
& grandeua licet stibio. pͣpu¬
ra & serisso recuset ornare genã
suas rubentes satis naturali ui-¬
gore & decore: tam̃ illis pħi¬
losophoꝵ studiis & doctͥnis q̃
tantummꝰ in facie ũboꝵ głant᷑.¬
neqͣqͣm inferior inuenit᷑. Sen¬
su namq maiestas eiꝰ uenustior.
numerosa sententiaꝵ cõpac¬
tio ualidior. intellectus utilior.
fructus ub̃ior lectio modestior.
Hȩc: tam habitũ quã uiciũ me¬
retricum respuit ut ampliꝰ pla-¬
ceat nucleus sub cortice: quã
m̃dax fucus inu̾tice. In aurata
itaq ẽ. qr & facie pulchra. ⁊ sen¬
su est bona. Sequit᷑ facies illi
labrum aureũ ꝑ circuitũ. ⁊ ip¬
si labio coronã aureolam. Qui¬
ht̃ ĩmunda labia. nec ht̃ labia
sac̃dotis quȩ custodiunt scĩam.

Expanded text:
latitudo, quia charitas una est et latitudo, quia charitas una est et perfecta; altitudo unum et semissem, propter unitatem spei coelestis et initium contemplationis. Sequitur: Et inaurabis eam auro purissimo . Scriptura quasi matrona quaedam gravis et grandaeva licet stibio, purpura et serisso recuset ornare genas suas rubentes satis naturali vigore et decore, tamen illis philosophorum studiis et doctrinis quae tantummodo in facie verbonequaquam inferior invenitur. Sensu namque majestas ejus venustior, numerosa sententiarum compactio validior, intellectus utilior, fructus uberior, lectio modestior. Haec tam habitum quam vitium meretricum respuit, ut amplius placeat nucleus sub cortice quam mendax fucus in vertice. Inaurata itaque est, quia et facie pulchra et sensu est bona. Sequitur: Facies illi labrum aureum per circuitum et ipsi labio coronam habet immunda labia nec habet labia sacerdotis, quae custodiunt scientiam,
Abbreviated transcription (Latin):
liuida tauris ferculũ in m̃sa i¬
m̃sa inferunt: quia ꝯtemplati¬
sursũ sunt querere debeamus.
innotescunt. Omĩa poma noua
& uet̾a dilecta dilecto inm̃sa ap¬
ponit: quia abinitio mundi fi¬
delium noĩa. & oꝑa & dicta. &
exempla sigillatim retmnens in
scͥptura: totam mensã antiqua
& noua patrũ memoria resꝑgit.
Huiꝰ m̃se delicias tam inpossibi¬
le est explicare: quã uniu̾sum
abyss̃ pelagꝰ absorbe. ht̃ qͥdem
in longitudine duos cubitos. in
latitudine uͦ cubitũ. inaltitudi¬
ne cubitum & semissẽ. Longi¬
tudo mense actionẽ. latitudo
dilectionẽ. altitudo designat
spem seu contẽplationẽ. Duos
cubitos habet actio: mundici¬
am & innocentiã. Unde. Re¬
ligio munda & inmaculata a¬
pud dm̃ & patrẽ. hȩc ẽ: uisita¬
re pupillos & uiduas intͥbula¬
tione earũ: & in maculatũ se
custodire abhoc scło. Idẽ. Sint
lumbi ur̃i p̃cincti: & lucernȩ
ardentes. Unum cubitũ ht̃

Expanded text:
aliud a tauris ferculum in mealiud a tauris ferculum in mensa inferunt, quia contemplatisursum sunt quaerere debeamus innotescunt. Omnia poma nova et vetera dilecta dilecto in mensa apponit, quia ab initio mundi fidelium nomina et opera et dicta et exempla sigillatim retinens in Scriptura totam mensam antiqua et nova patrum memoria respergit. Hujus mensae delicias tam impossibile est explicare, quam universum abyssi pelagus absorbere. Habet quidem in longitudine duos cubitos, in latitudine vero cubitum, in altitudine cubitum et semissem. Longitudo mensae actionem, latitudo dilectionem, altitudo designat spem seu contemplationem. Duos cubitos habet actio, munditiam et innocentiam. Unde: Religio munda et immaculata apud Deum et Patrem, haec est: Visitare pupillos et viduas in tribulatione eorum et immaculatum se custodire ab hoc saeculo . Item: Sint lumbi vestri praecincti, et lucernae ardentes . Unum cubitum habet
Abbreviated transcription (Latin):
acies & m̃sam delignis
sethim hñtem duos cu¬
bitos longitudinis. ⁊ in
latitudine cubitũ. & in altitudi¬
ne cubitũ ac semissẽ. Mensa de
tiõe est. qr sc̃a scͥpt᷑a nec senten¬
tiaꝵ dapib. nec fercułꝰ exẽploꝵ
inanis est. De lignis uͦ sethim ĩo
est: quia cęlum & t̾ra tͣnsibunt.
u̾ba autẽ mea ñ transibt̃. Mi¬
nistratores huiꝰ m̃se scͥpdores sc̃.
& actores dumȩ scͥpture. Dñs¬
& linguas docuit illoꝵ qͥ ꝯtrec̃¬
tauerunt de u̾bo uite. aꝑiens
illis sensũ ut intellig̾ent. & scͥbe¬
rent miracła in lege dñi. Conu¬
uatores: meditantes in lege do¬
mini die ac nocte. Epulȩ coni¬
uantiũ: instructiones legentiũ.
quib sicut adipe & pinguedine
replet᷑ anima. Taurina caro: it¬
citacio illoꝵ quiiugũ legis sub
lege agentes sustinuert̃ serui¬
entes incibis & potib. & uariis
baptismatib usq ad p̃finitũ
dempꝰ apatre. incult᷑a tam̃ le¬
gis frum̃tum gr̃e meditantẽs.
altilia iuxta celũ euolantia.

Expanded text:
acies et mensam de lignis sethim, habentem duos cubitos longitudinis: et in latitudine cubitum unum: et in altitudine cubitum et semissem . Mensa de tione est, quia sancta Scriptura, nec sententiarum dapibus, nec ferculis exemplorum inanis est. De lignis vero sethim ideo est, quia coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt . Ministratores hujus mensae scriptores sunt et actores divinae Scripturae. D linguas docuit illorum qui contrectaverunt de verbo vitae, aperiens illis sensum ut intelligerent et scriberent miracula in lege Domini convivatores meditantes in lege Domini die ac nocte. Epulae convivantium instructiones legentium, quibus sicut adipe et pinguedine repletur anima. Taurina caro, recitatio illorum qui jugum legis sub lege agentes sustinuerunt, servientes in cibis et potibus et variis baptismatibus usque ad praefinitum tempus a Patre, in cultura tantum legis frumentum gratiae meditantes. Altilia juxta coelum evolantia,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpiciatio. Seq̃r. Facies ꝓpicia¬
toriũ de auro purissimo. ⁊c̃.
Quantũcumq opulentissi-¬
mo bone ꝯscĩe thesauro locu¬
pletet᷑ anima: semꝑ infra uis-¬
ticie regulã consistit. & si ad
unguẽ humana diuinȩ iusti¬
ciȩ comꝑaret᷑. teste scͥptura:
quasi pannꝰ menstruate repir¬
taret᷑. Elaboret gͦ humana
industͥa cũ gr̃a ne desidie argua¬
tur: s ñ p̃sumat de messe sua.
ut stulticie ꝯdẽpnada cũ fatu¬
is uirginib excludat᷑. Suppo¬
gr̃a nec nominari uita aut bo¬
nũ opꝰ ualeret. Sine me inquit
nicħ potestis facere.ꝓpitia¬
dorium gͥ faciendũ est de au¬
ro purissimo. ut dicas exaudi

Expanded text:
propitiatio. Sequitur: Facies propitiapropitiatio. Sequitur: Facies propitiatorium de auro purissimo, etc. , quantumcunque opulentissimo bonae conscientiae thesauro locupletetur anima, semper infra justitiae regulam consistit, et si ad unguem, humana divinae justitiae comparetur teste Scriptura, quasi pannus menstruatae reputaretur. Elaboret ergo humana industria, cum gratia nec desidiae arguatur, sed non praesumat de messe sua, ut stultitiae condemnanda, cum fatuis virginibus excludatur. Suppogratia nec nominari vita aut bonum opus valeret: Sine me, inquit, nihil potestis facere . Propitiatorium igitur faciendum est de auro purissimo, ut dicas: Exaudi
Abbreviated transcription (Latin):
testificationes s destificatio:
qr hii tres unũ sunt.Si pat̾ in
m̃te tua. u̾bum in intelligen-¬
tia tua. sp̃s sc̃s ẽ ĩ dilectiõe uł
uolũtate tua: destificatio deiẽ
in archa tua. Nichilominus
sp̃s. aqua. & sanguis una te¬
stificatio d̾i est: qͣndo ꝯseruaᷤᷤ
impollute sacram̃tũ regene¬
rationis. Testificatio est intabu¬
lis legis ut in eis meditando.⁊
mores componas: & linguã
eudias. Testificatio est uirga
aaron q̃ fronduit. ut in ea te
ẽẽ degen̾e regali ⁊ sac̾dotali re¬
motuũ & m̃broꝵ agendo. &
sac̾dotaliter caste & deuote ui-¬
uendo. Testificatio ẽ urna au-¬
rea hñs manna. ut conscientia
bona coram deo gr̃aredoleat.
& in monim̃tum iusticiȩ ad di¬
em iudicii construet᷑. hec oĩs
testificatio ñ formidat tͥbunal
iudicis: s clamat confidenter.
Quis accusabit adu̾sus elec¬
tos dei: Ds̃ qui iustificat. qͥs
ẽ qui condẽpnat: Adhuc tñ
seqͥt᷑. ꝓpitiatoriũ. qͦ siqͥd minꝰ
poterat testificatio: suppłet

Expanded text:
testificationes, sed testificatio, quia hi tres unum sunt . Si Pater in mente tua, Verbum in intelligentia tua, Spiritus sanctus est in dilectione vel voluntate tua, testificatio Dei est in arca tua, nihilominus Spiritus, aqua et sanguis, una testificatio Dei est, quando conservas impollute sacramentum regenerationis. Testificatio est in tabulis legis, ut in eis meditando et mores componas et linguam erudias. Testificatio est virga Aaron quae fronduit ut in ea te esse de genere regali et sacerdotali remotuum et membrorum agendo et sacerdotaliter, caste et devote vivendo. Testificatio est urna aurea habens manna, ut conscientia bona coram Deo gratia redoleat, et in monumentum justitiae ad diem judicii conservetur. Haec omnis testificatio, non formidat tribunal Judicis, sed clamat confidenter, Quis accusabit adversus electos Dei? Deus qui justificat, quis est qui condemnet? Adhuc tamen sequitur propitiatorium, quo si quid minus poterat testificatio, suppleret
Abbreviated transcription (Latin):
dant. semꝑ aꝓpiciatorio hau¬
rientes. qͥd sibi qͥd nob̃ facere
debeant. Inde p̃cipit & loqͥt᷑¬
suꝑ ꝓpitiatorio. s. ac medio
duoꝵ cherubin. cuncta q̃ man¬
dat filiis isrł. A ꝓpiciatorio siue
oraculo pͥncipalit̾ sententia
decretoꝵ firmat᷑. ut de omni
q̃stione filioꝵ isrł diffiniatur
qͥd in occultis dei celãdum. &
quousq quidq ad publicũ de¬
ferendũ sit. & qͣndo. S iam aqͥ¬
la reclinet uolatus suos ad escã
& ad m̃sam. ut de uisiõe angelo¬
tum tnseat ad refectionẽ ciboꝵ¬

Expanded text:
dant semper a propitiatorio haudant semper a propitiatorio haurientes, quid sibi, quid nobis facere debeant. Inde praecipit et loqac medio duorum cherubim cuncta quae mandat filiis Israel; a propitiatorio sive oraculo principaliter sententia decretorum firmatur, ut de omni quaestione filiorum Israel definiatur quid in occultis Dei celandum, et quousque quidque ad publicum deferendum sit et quando. Sed jam aquila reclinet volatus suos ad escam et ad mensam, ut de visione angelorum transeat ad refectionem cibo
Abbreviated transcription (Latin):
nos tẽptationib. & qͣndo celãt
amorẽ ꝓpitiatorii. ut incitent
adquerendũ ardentiꝰ. Cũ maria
dñm ortolanũ credet. ñne che-¬
rub unum latus eiꝰ tegebat. ut
querendo flãma amoris uehe¬
mentiꝰ excresceret: Itẽ. Cum
petrus dñm negaret. ñne alter
cherub alt̾um ꝓpitiatorii latus
degebat. ut postmodũ in recor¬
datiõe negationis uberiꝰ fleret.
& qͥd de humana adhuc fragili¬
tate gestaret pͥnceps apłoꝵ ag¬
nosceret: Expandentes gͥalaᷤᷤ
oꝑiunt oracłm. qr diuinis iussio¬
nib obedientes. subsignaculo¬
nob̾ claudunt usq ad tẽpus &
tempora. & dimidiũ tẽporis q̃
sint suꝑnos diuina ꝯsilia. Minꝰ
enĩ sollcitos efficerent: sipre¬
destinatos ẽẽ innotescerent. Ef¬
feratiꝰ qͦ desꝑantes nos irritarẽt:
si iam condempnatos manifes¬
tarent. Respiciunt etiã se mu¬
tuo u̾sis uultib inpropitiato¬
rium quo oꝑienda est archado¬
mini: quia in nr̃o ꝯsilio concor¬

Expanded text:
nos tentationibus, et quando celant nos tentationibus, et quando celant amorem propitiatorii, ut incitent ad quaerendum ardentius. Cum Maria Dominum hortulanum crederet, nonne cherub unum latus ejus tegebat, ut quaerendo, flamma amoris vehementius excresceret? Item, cum Petrus Dominum negaret, nonne alter cherub alterum propitiatorii latus tegebat, ut postmodum in recordatione negationis uberius fleret, et quid de humana adhuc fragilitate gestaret Princeps apostolorum agnosceret? Expandentes igitur alas, operiunt oraculum, quia divinis jussionibus obedientes, sub signaculo claudunt usque ad tempus et tempora, et dimidium temporis quae sint super nos divina consilia, minus enim sollicitos efficerent, si praedestinatos esse innotescerent, efferatius quoque desperantes nos irritarent, si jam condemnatos manifestarent. Respiciunt etiam se mutuo versis vultibus in propitiatorium quo operienda est arca Domini, quia in nostro consilio concor
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ad aduitoriũ uł ornatũ: s
ad nr̃m auxiliũ & ministeriuim.
Uoluit enĩ ministros hab̃e qui
discurrerent fideli legatione
ad religatos. & uid̾ent utrum
ꝓsꝑa eẽnt erga greges ⁊ pecora
& renuntiarent qͥd ageret᷑. ht̃
itaq ꝓpitiatoriũ angulos. ad¬
iuitoriũ simile sui. ñ effectu po¬
tentiȩ. s ratione pietatis: qͥbꝰ
& tucius c̃õmitt̾et secreta sua.⁊
fidelius crederet minift̾ia nr̃a:
& ciciꝰ audiret peticiones nr̃as.
Sunt autẽ ex utͣq parte oraculi.
ut cherub unus sit in lat̾e uno.
alter in alt̾o. Duȩ partes oracłi
sunt remotio maloꝵ: & adeptio
bonoꝵ.Unus nãq ꝓpiciatorii
cherub est in lat̾e uno qui fugat
malaanob̃: alt̃ in alt̾o. qͥ ad qui¬
rit bona nobis. Totũ enĩ qͣntũ
adnos officium eugłicũ est ut
defendant nos amalo: & con¬
seruent inbono. Utrũq latus
ꝓpitiatorii tegunt. qͣndo dif¬
ferunt uł absꝯdunt int̾dũ au¬
xilium ꝓpiciatorii. ut exerteãt

Expanded text:
n ad adjutorium vel ornatum, sed ad nostrum auxilium et ministerium. Voluit enim ministros habere qui discurrerent fideli legatione ad religatos, et viderent utrum prospera essent erga greges et pecora, et renuntiarent quid ageretur. Habet itaque propitiatorium angelos, adjutorium simile sui , non effectu potentiae, sed ratione pietatis, quibus et tutius committeret secreta sua, et fidelius crederet ministeria nostra, et citius audiret petitiones nostras. Sunt autem ex utraque parte oraculi, ut cherubim unus sit in latere uno, alter in altero; duae partes oraculi, sunt remotio malorum et adeptio bonorum. Unus namque propitiatorii cherubim est in latere uno, qui fugat mala a nobis, alter in altero, qui acquirit bona nobis. Totum enim quantum ad nos officium angelicum est, ut defendant nos a malo et conservent in bono. Utrumque latus propitiatorii tegunt, quando differunt vel abscondunt interdum auxilium propitiatorii, ut exerceant
Abbreviated transcription (Latin):
ruminat. in eiꝰ expectatione ge¬
mens ut columba. & sic̃ ceruꝰ
ad fontes aquarũ currens ad
dm̃ uiuũ. Nunquã uectes extͣ¬
hendi sunt. s sunt semꝑ incir¬
culis. ut tota moles actionũ.
& cogitiationũ nr̃arum hissub¬
uehatur uehiculis. Inuitor
forte ad illicitum prandiũ. ñ
uadã quia timeo iudiciũ. In¬
uitor ad concubitũ. ñ facio qr
leo ẽ initin̾e. & ignis ẽ usq ad
int̾nitionẽ deuorans. Unde
cũq quecũq alia suggerunt᷑
officia: corruptionis. s ꝯtineo
m̃bra. non exhibeo arma iniqͥ¬
tatis pecc̃o. Non extͣho uectes
de circulis aureis. qr ñ utor ad
malũ s ad bonũ uͥtutib ado mͥ
collatis ut portet᷑ meis archa
anime. naturali sustentatione.
ñ concupiscibili lenocinatione.
Seqͣr. Ponesq in archa destifi¬
cationẽ ꝗͣ dabo tͥ. Quid ĩ aĩa q̃
templum ẽ sp̃s sc̃i responden¬
dum. nͥ testificatio dei: Apłs
testificationem dei in archasua

Expanded text:
ruminat, in ejus exspectatione geruminat, in ejus exspectatione gemens ut columba et sicut cervus ad fontes aquarum currens ad Deum vivum. Nunquam vectes extrahendi sunt, sed sunt semper in circulis, ut tota moles actionum et cogitationum nostrarum his subvehatur vehiculis. Invitor forte ad illicitum prandium, non vadam quia timeo judicium; invitor ad concubitum, non facio quia leo est in itinere, et ignis est usque ad internecionem devorans. Unde quaecunque alia suggerentur officia corruptionis, sed contineo membra non exhibeo arma iniquitatis peccato . Non extraho vectes de circulis aureis, quia non utor ad malum, sed ad bonum virtutibus a Deo mihi collatis ut portetur in eis arca animae, naturali sustentatione, non concupiscibili lenocinatione. Sequitur: Ponesque in arca testificationem quam dabo tibi . Quid in anima quae templum est Spiritus sancti reponendum, nisi testificatio Dei? Apostolus testificationem Dei in arca sua
Abbreviated transcription (Latin):
ligna sethim que imputribi¬
lia sunt. Ita nec amore necodi
nec fraude. nec gr̃a. nec per¬
cunia corrũpendꝰ est animꝰ.
qui debet fac̾e iudiciũ & us¬
diciam in oĩ tp̃r. Oꝑies eos
auro: ne facias iusticiã tiul
corã hominib. ut uidear
abeis. s in abscondito. he
ram dõ: ut glorificet᷑ pat̃ tu¬
us qui incȩł est.Oꝑies eos auro:
ut bonum bona intentione fa¬
cias. Uectes illiñ fuert̃ oꝑti au¬
ro: qui receꝑunt mercedẽ suã.
pietatẽ q̃stum estimantes. ut
omnis labor eoꝵ ẽẽt in ore ipso¬
rum. Quoꝵ deniq tecta sunt
peccata ꝑpenitentiã: illi st̃ tec¬
ti auro. Uñ cuidam dr̃ age pe-¬
nitentiã. Alioqͥn mouebo cande¬
labrum tuum delocosuo. Indu¬
cesq ꝑcirculos qui sunt marche
laterib. ut portet᷑ in eis. ꝑcir¬
culos qui sunt in arche lat̾ib in¬
ducit uectes. qui ꝑ om̃s anguloᷤ
cordis ⁊ ꝑcirculos uniuse suȩ ac-¬
tionis fut᷑i examinis distͥctionẽ.
& iustiuidicis ȩquitatẽ semꝑ

Expanded text:
ligna sethim quae imputribilia sunt. Ita nec amore, nec odio, nec fraude, nec gratia, nec pecunia corrumpendus est animus, qui debet facere judicium et justitiam in omni tempore. Operies eos auro, ne facias justitiam tuam coram hominibus ut videaris ab eis , sed in abscondito ; sed coram Deo, ut glorificetur Pater tuus qui in coelis est. Operies eos auro, ut bonum bona intentione facias. Vectes illi non fuerunt operti auro, qui receperunt mercedem suam , pietate quaestum aestimantes, ut omnis labor eorum esset in ore ipsorum, quorum denique tecta sunt peccata per poenitentiam, illi sunt tecti auro. Unde cuidam dicitur: Age poenitentiam, alioquin movebo candelabrum tuum de loco suo . Inducesque per circulos qui sunt in arcae lateribus, ut portetur in eis. Per circulos qui sunt in arcae lateribus inducit vectes, qui per omnes angulos cordis et per circulos universae suae actionis, futuri examinis districtionem et justi judicis aequitatem semper
Abbreviated transcription (Latin):
lum ẽ. s nat᷑e & bonitatis suȩ
pͥuilegiũ quo utunt᷑ int̾dũ
pene audatiꝰ mali ꝗͣ boni. Qͥa
enĩ sine pͥulegii huiꝰ auctori¬
tate phariseus gr̃as agebat.
ut m̃dax p̃dicator repulsꝰ ẽ.
Publicanꝰ u̾o denorẽ pͥuilegii¬
secum relegens. & deꝓpͥo ni
chil nͥ reatũ habens sũmam
precum suarũ iudici alleganᷤᷤ
legium. Nec ĩmanitas. nec ue¬
tustas corrupte m̃tis te abho¬
ret. immo tu recipis oĩa execrabi¬
lia hominũ facinora. Indulges
indulgenda. audeo dicere sccd̃m
atrocitatẽ criminũ pene ⁊̃ non
indulgenda. nͥ ꝓpiciatoriũ cẽs.
Plane autẽ om̃ia potes & debes
indulg̾e quȩ indulges. ut scđm
nom̃ tuũ ita & laus tua sit infi¬
nes t̾rȩ. Habes duos cubitos in
longitudine. ut dimittas pecca¬
ta cogitationũ & oꝑationũ. Ha¬
bes & dimidiũ. ut dimittas am¬
bigua peccata quȩ excollisione
carnis & sp̃s exiliunt. qͣndo ex¬
cusans & accusans cogitatio sub
caligine laborat. ñ dep̃hendenᷤᷤ

Expanded text:
tatis suae privilegium quo utuntur interdum pene audacius mali quam boni. Quia enim sine privilegii hujus auctoritate Pharisaeus gratias agebat, ut mendax praedicator repulsus est. Publicanus vero tenorem privilegii relegens, et de proprio nihil nisi reatum habens, summam precum suarum Judici allegans dlegium! Nec immanitas, nec vetustas corruptae mentis te abhorret; imo tu recipis omnia exsecrabilia hominum facinora. Indulges indulgenda; audeo dicere, secundum atrocitatem criminum pene etiam non indulgenda, nisi propitiatorium esses. Plane autem omnia potes et debes indulgere quae indulges, ut secundum nomen tuum, ita et laus tua sit in fines terrae . Habes duos cubitos in longitudine, ut dimittas peccata cogitationum, operationum; habes dimidium, ut dimittas ambigua peccata, quae ex collisione carnis et spiritus exsiliunt; quando excusans et accusans cogitatio sub caligine laborat, non deprehendens
Abbreviated transcription (Latin):
sio & subiectio in alt̾o: anr
si peccau̾it corripientes. Nis
enim peccaret homo: nec ar¬
fessione indig̾et. nec subiet¬
one. Rursum nͥ peccare posi
uł timeret. suꝑfluo se morte¬
caret aut mortẽ cogitaret.
Sequit᷑. facies qͦ uectes deli¬
gnis sechim. & oꝑies auro. n¬
ducesq ꝑciculos qui sunt
arche lat̾ib. ut portet᷑ ineu

Expanded text:
sio et subjectio in altero, animam si peccaverit corripientes. Nisi enim peccaret homo, nec confessione indigeret, nec objectione. Rursum, nisi peccare posset vel timeret, superfluo se mortificaret aut mortem cogitaret. Sequitur: Facies quoque vectes de lignis sethim, et operies auro inducesque per circulos qui sunt in arcae lateribu
Abbreviated transcription (Latin):
erminium siue rubeum ht̃
colorẽ insanguine. nigrũ
in passione. seu in morte. uiride ĩ
resurrectione. in ascensione. terre¬
num in conu̾sione mortali. pur¬
pureũ in uexatione. assidui cer¬
taminis. siue cũ hominib seu
cũ malignis sp̃ib. Ecce colores.
S ubi uascula ĩmo cornua nͥ st̃
in quib seruant᷑ colores isti:
Quȩ corma iusticiȩ colores con¬
cornu in quo meliꝰ reponuntur
ista: est illud modicũ humilita

Expanded text:
erminium sive rubeum habet colorem in sanguine, nigrum in passione seu in morte, viride in resurrectione et in ascensione; terrenum in conversatione mortali, purpureum in vexatione assidui certaminis, sive cum hominibus, seu cum malignis spiritibus. Ecce colores. Sed ubi vascula, imo cornua ubi sunt in quibus servantur colores isti? Quae cornua justitiae colores concornu in quo melius reponuntur ista, est illud modicum humilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
tis cornu deqͦ daniel loquitur.
qd̾ factum ẽ grande contͣmeri¬
diẽ. ⁊ contͣ orientẽ. & contͣ forti¬
tudinẽ. Uẽ humilis conscĩa. q̃
sicut cornu de carne qͥdẽ ꝓcedit.
s carnẽ. fortitudine. duricia. ⁊
longitudinis quadã ꝓminẽtia
nociuum libidinis. contͣ orientẽ:
qñ inanẽ głam. ꝯtra fortitudinẽ:
qñ omnẽ dẽptationẽ diabolicã.
Uirtus conscientiȩ tanta in facie
moysi apparebat. ut cornuta di¬
ceret᷑: ut oculos reu̾b̾aret insipien¬
tium exub̾ans sc̃itas legis lato¬
ris. Est tam̃ sub intelligendũ.
feruentis gr̃e. uelut musti noui
impetꝰ in scõꝵ pectorib cohib̾i
carnis ponđib. silex cũ gr̃a mon¬
dem m̃tis ꝯscendit. ⁊ totas tabu¬
las descͥptione mandatoꝵ ĩple¬
u̾it. Sicuti ⁊ enĩ instabilis litt̾a
uł pictura mandat᷑ adinforma¬
tionẽ mentiũ. ł delectationẽ
oculoꝵ. sic incorde memoria bo¬
noꝵ celestiũ retinet᷑. uł ad meri¬
tũ głȩ: uł ad munim̃tũ ipsius

Expanded text:
tis cornu, de quo Daniel loquitur, quod factum est grande contra meridiem, et contra orientem, et contra fortitudinem. Vere humilis conscientia, quae sicut cornu de carne quidem procedit, sed carnem fortitudine, duritia et longitudinis quadam prominentia nocivum libidinis; contra orientem, quando inanem gloriam; contra fortitudinem, quando omnem tentationem diabolicam. Virtus conscientiae tanta in facie Moysi apparebat ut cornuta diceretur, ut oculos reverberaret insipientium exuberans sanctitas legislatoris. Est tamen subintelligendum, ferventis gratiae velut musti novi impetus sanctorum pectoribus cohiberi carnis ponderibus, si lex cum gratia montem mentis conscenderit et totas tabulas descriptione mandatorum impleverit. Sicuti etenim instabilis littera vel pictura mandatur ad informationem mentium, vel delectationem oculorum; sic in corde memoria bonorum coelestium retinetur, vel ad meritum gloriae, vel ad munimentum ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
pus dotum plenũ oculis. ꝑ cumũ¬
spectionẽ industrie. Pingit a¬
num ⁊ unũ dm̃ in capite. pingi
iħm passum in oculis. pingit li¬
brũ euangelii in aurib. pingit
flagella indorso. pingit lancea
in lat̾e. pingit dotũ corpꝰ extensi
ad eo ut ossa dinumerarent᷑. pi¬
git acetum in potu. fel ingust
piscesũ. pingit mortuũ. pni
mariȩ magilalene in orto appa¬
rentẽ. ⁊ confabulantẽ. pingit cũ
apłis conuescentẽ. ping̃ ad cȩloᷤᷤ
ascendentẽ. pingit addexterã
patris residentẽ. ⁊ regnantẽ. pin¬
git adiudicium manifeste. cũ
potestãte magna.⁊ maiestate ue¬
nientẽ. pingit sinistͥs derribilẽ.
dextͥs amabilẽ. Ecce sculpt᷑a. ecce
pictura caritatis. S unde illi uł
quales st̃ colores qͥb immat̾ialis
tam sublimit̃ anime depingitur
imago Animadũte unde st̃
colores & qͣnti sint: & affectuosiꝰ
tas imagines.

Expanded text:
pus totum plenum oculis, per circumspectionem industriae. Pingit trinum et unum Deum in capite, pingit Jesum passum in oculis, pingit librum Evangelii in auribus, pingit flagella in dorso, pingit lanceam in latere, pingit totum corpus extensum, adeo ut ossa dinumerarentur, pingit acetum in potu, fel in gustapis caesum, pingit mortuum, pingit Mariae Magdalenae in horto apparentem et confabulantem, pingit cum apostolis convescentem, pingit ad coelos ascendentem; pingit ad dextram Patris residentem et regnantem, pingit ad judicium manifeste cum potestate magna et majestate venientem, pingit sinistris terribilem, dextris amabilem. Ecce sculptura, ecce pictura charitatis. Sed unde illi vel quales sunt colores quibus immaterialis tam sublimiter animae depingitur imago? Animadverte unde sunt colores et quanti sint, et affectuosius tas imagines.
Abbreviated transcription (Latin):
orum & gr̃e reꝑatiuo gen̾e pin¬
gendi ꝑ neruos & uenas pͥncip¬
lium uirtutũ in anima cõponit
Pingit enĩ dilectio ñ stilo fen
timoris. inungue adamantino s¬
stinati cordis s penniculo uolis¬
tante ad suꝑeminentẽ sciente
caritatẽ xp̃i. Quam pulchras
& quã decoras nouit depingest
formas dilectio. Caput sꝑicum
& rotundum. s aureũ instatua
sua caritatis pingit. qr inteni¬
onem purã & ꝑfectã facit. Gi¬
lumbinos aspectus subiungit
ꝑ innocentiã. manus tornatiles
ꝑ elemosinã. nasũ aꝑtũ ⁊ recur¬
uum ꝑ discretionis tẽꝑantiã. us

Expanded text:
orum et gratiae reparativo genere pingendi per nervos et venas principalium virtutum in anima componunt. Pingit enim dilectio non stylo ferreo timoris, in ungue adamantino obstinati cordis, sed penniculo volitante ad supereminentem scientiae charitatem Christi. Quam pulchras et quam decoras novit depingere formas dilectio! Caput sphaericum et rotundum, sed aurum in statua sua charitatis pingit, quia intentionem puram et perfectam facit. Columbinos aspectus subjungit per innocentiam, manus tornatiles per eleemosynam, nasum apertum et recurvum per discretionis temperant
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ mortificanda sunt corpora.
quia uita nr̃a absꝯdita ẽ cũ xͦ¬
ĩ.gła. Item. anguluᷤᷤ desidii. con¬
fessionẽ pecc̃i ñ ĩm̾ito excipit..
qr ñ nolendo s uolendo ñ cum
dedio s cum desidio facienda ẽ
confessio. Alatrone enĩ & reo ex¬
dorquet᷑ tanqͣm abinuito & dep̃¬
henso ꝓfessio furti: apeccatore
& penitente suscipit tanqͣm gra¬
ta hostia confessio. Uoluntarie
spei. & subiectionẽ uoluntariã
bunt᷑. qui ñ ad oculũ seruiẽtes
subiciunt᷑ prelatis. qͥ dño spon¬
tanei obtulert̃ aĩas. qui sic̃ xp̃s
obediens fuit patͥ usq ad mor¬
tẽ. dicens. mipat᷑ ñ qđ ego sed
qđ tu: sic istiammas suas pont̃
inmanib suis obedientes cũ
gaudio & spe p̾positis suis.
Aurei sunt circuli isti. ut in ca¬
ritate. claritate. sap̃ia & casti¬
tate fabricent᷑. In caritate: ut
excludatur necessitas. In cla¬
ut amputet᷑ suꝑfluitas. Cari¬
tas est insubiectiõe.claritas

Expanded text:
enim mortificanda sunt corpora, enim mortificanda sunt corpora, quia vita nostra abscondita est cum oria . Item angulus desiderii, confessionem peccati non immerito excipit, quia non nolendo sed volendo, non cum taedio, sed cum desiderio facienda est confessio. A latrone enim et reo extorquetur tanquam ab invito et deprehenso professio furti; a peccatore poenitente suscipitur, tanquam grata hostia confessio: Voluntarie, spei, subjectionem voluntariam, buntur qui non ad oculum servientes subjiciuntur praelatis, qui Domino spontanei obtulerunt animas, qui sicut Christus obediens fuit Patri usque ad mortem, dicens: Mi Pater, non quod ego, sed quod tu . Sic isti animas suas ponunt in manibus suis, obedientes cum gaudio et spe praepositis suis. Aurei sunt circuli isti, ut in charitate, claritate, sapientia et castitate fabricentur. In charitate ut excludatur necessitas, in claut amputetur superfluitas. Charitas est in subjectione, claritas
Abbreviated transcription (Latin):
singuł anguł dicendũ uł cogi¬
dandũ sit explanare. s sedens
manguł angulos tuos reuolue.
a pliora & meliora his appone.
Deniq pones.iiiiͬ. cuculos au¬
reos ꝑ quatuor arche anglilos.
Scd̾m angulos: pone cͥculos.
Primus cͥculus ẽ : meditatio
mortis continua. Scd̾s: mor¬
tificatio corꝑis assidua: ẽ erciꝰ:
confessio pecc̃i spontanea. Quar¬
tus subiectio p̃lati uoluntaria.
Meditatio mortis inangulo ti¬
moris & spei. Mortificatio cor¬
poris: in angulo spei ⁊ timoriᷤ
Confessio pecc̃i: in angulo defi¬
derii & timoris. Subiectio pre¬
lati: mangulo gaudii ⁊ spei.
ꝑfecto angulus timoris bene
capit cͥculũ meditationis mor¬
tis. qr qui mortẽ meditatur.
timet c̾omitt̾e unde dãpnet᷑.
Uñ. Fili memorare nouissi¬
ma tua. ⁊ ñ peccab̾ in ȩt̾nũ. Itẽ.
Angulus spei apte recipit mor¬
tificationẽ corporis. qr qͥ arat
in desidio debet arare. & qͥ tritu¬
rat inspe ꝑcipiendi fructus. Id̃o

Expanded text:
singulis angulis dicendum vel cogisingulis angulis dicendum vel cogitandum sit explanare, sed sedens in angulis angulos tuos revolve, et pluriora et meliora his appone. Denique, pones quatuor circulos aureos per quatuor arcae angulos, secundum angulos pone circulos. Primus circulus est meditatio mortis continua, secundus mortificatio corporis assidua, tertius confessio peccati spontanea, quartus subjectio praelati voluntaria. Meditatio mortis in angulo timoris et spei, mortificatio corporis in angulo spei et timoris, confessio peccati in angulo desiderii et timoris, subjectio praelati in angulo gaudii et spei. Profecto angulus timoris bene capit circulum meditationis mortis, quia qui mortem meditatur, timet committere unde damnetur. Unde: Fili, memorare novissima tua, et non peccabis in aeternum . Item angulus spei, apte recipit mortificationem corporis, quia qui arat, in desiderio debet arare, et qui triturat in spe percipiendi fructus. Ideo