comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
isse uideatur. No Non inuenio quid
respondeam: nec satis er plicare possum
quantum me ista moueant. Et mul¬
nun me ipse derideo qui suꝑiori iatio¬
ni tam cito consenseram: ut er isto cor¬
poris mͦ quanta sit amia terminatẽ.
lui. Nungͦ iam tibi aliquid tale uidetur.
qualis uentus est:Ad̃ Hullo mͦ Nam
ediam si aer iste cuiꝰ quasi fluctus uẽ¬
uis eẽ probabiliter creditur. uniuersĩ
istum mundum possit implerez un¬
numerabiles tales tantos q mundos
secum amma imaginari potest: quas
imagines quo spatio contineat suspi¬
ari non possumꝰ Aug̃ Uide gͦ ne meliꝰ
sit eam credere ut suꝑiꝰ direram. nec
longam. nec latam. nec altam: sicut mͥ
de iusticia concesseras. Ad̾ facile assen¬
tirer nisi me plus conturbaret. quo
rursum pacto tantorum spatiorum
imagines ininumerabiles. nulla sua et
longnudine. et latitudine. et altitu¬
hoc fortasse quantum licet. si prius
diligenter discutiamꝰ aeria: idest longi¬

Expanded text:
isse videatur? E. Non invenio quid isse videatur? E. Non invenio quid respondeam, nec satis explicare possum, quantum me ista moveant: et multum me ipse derideo, qui superiori rationi tam cito consenseram, ut ex isto corporis modo quanta sit anima terminarem. A. Non ergo jam tibi tale aliquid videtur, qualis ventus est? E. Nullo modo: nam etiamsi aer iste cujus quasi fluctum ventum esse probabiliter creditur, universum istum mundum possit implere, innumerabiles tales tantosque mundos secum anima imaginari potest, quas imagines quo spatio contineat suspicari non possum. A. Vide ergo ne melius sit eam credere, ut superius dixeram, nec longam, nec latam, nec altam, sicut mihi de justitia concesseras. E. Facile assentirem, nisi me plus conturbaret, quo rursum pacto tantorum spatiorum imagines innumerabiles nulla sua et longitudine, et latitudine, et altituhoc fortasse quantum licet, si prius diligenter discutiamus haec tria, id est longi
Abbreviated transcription (Latin):
rarem si animus meus risq ad illa
porigeretur. p̃sentia q sentiret. Aug̃
Uerum mͥ uideris dicere: s certe iste
imagines corporum funt. Ad̾ Ita nece
est Non enim aliuid urbes terre que¬
sunt quam corpora Au Numq. ne in¬
tuitus es parua specula: aut numq
in pupilla oculi alieni iudisti faciem
breuior quam est apparet: Ad Quid
enim uelles aliud quam ut ꝓ modo
speculi iuderetur. A Neccesse est gͦ
imagines corporum si parua sunt cor¬
pora inquib apparent. paruas appa¬
rete. Heccesse est omnino. lus cur
gͦ cum tam paruo spatio sit anima qͣ.
corpus eius est. tam magnȩ in ea posst̃
erprimi imagines. ut et urbes et lati¬
tudo terrarum. et queq illa ingentia.
apud se possit imaginari: Uolo enĩ
cogites paulo diligentius. quanta et
quam inulta memoria nr̃a contineat:
quȩ inanima continetur. Qui gͦ fu¬
dus est quisinus. que unm̃sitas quȩ
possit hec capere: cum et eam tantam
quantum corpus est fuꝑior ratio docu¬

Expanded text:
rarem, si animus meus usque ad ea loca rarem, si animus meus usque ad ea loca porrigeretur, praesentiaque sentiret. A. Verum mihi videris dicere: sed certe istae imagines corporum sunt. E. Ita necesse est: non enim aliud sunt urbes terraeque, quam corpora. 9. A. Nunquamne intuitus es parva specilla, aut nunquam in pupilla oculi alieni faciem tuam vidbrevior quam est apparet? E. Quid enim velles aliud quam ut pro modo speculi videretur? A. Necesse est ergo imagines corporum, si parva sunt corpora in quibus apparent, parvas apparere. E. Necesse omnino. A. Cur ergo, cum tam parvo spatio sit anima quam corpus est ejus, tam magnae in ea possunt exprimi imagines, ut et urbes, et latitudo terrarum, et quaeque alia ingentia apud se possit imaginari? Volo enim cogites paulo diligentius, quanta et quam multa memoria nostra contineat, quae utique anima continentur. Qui ergo fundus est, qui sinus, quae immensitas quae possit haec capere, cum et eam tantam quantum corpus est superior ratio docu
Abbreviated transcription (Latin):
Cui hoc uderi potest: Au anime hane
esse arbitraris an corporis: Ad Et hinc
dubitare ridiculum est. Quod enim er¬
anime corpꝰ. meminisse aliquid aut intel¬
ligere potest: Au Meministi ne tandem
urbis mediolanensis: Ad̃ ualde memini
AuNunc gͦ quia eius facta mentio est.
recordaris quanta et qualis sit: Ad Re¬
cordor fane: ac nichil recentius atq in¬
tegrius Aug̾ Hunc gͦ cum oculis eam
non uideas: animo uides. Ad̾ Ita est.
Au Meministi credo etiam quanto spa¬
tio t̾rarum nunc a nobis longe absit.
Ad̾ Ita et hoc memimi aug̃bides itaq
animo etiam ipsam auimo locorum
distantiam. Ad̾ Uideo. AuCum gͥ ans¬
ma tua hic fit ubi corpꝰ. nec ultra sꝑati¬
um eius porrigatur ut suꝑior ratio
demonstrabat: iuide fit ut illa memi
nerit: Ad̃ ꝑ memoriam hȩc fieri puto:
non quo illis locis sit p̾sens lugmagi¬
nes gͦ illorum locorum: memoria con¬
tinentur. Ad̾ Ita sentio. Nam et quid ibi
agatur ignoro Quod ittiq non igno¬

Expanded text:
Cui hoc videri potest? A. Animae hanc Cui hoc videri potest? A. Animae hanc esse arbitraris, an corporis? E. Et hinc dubitare ridiculum est. Quid enim? exanime corpus meminisse aliquid credi, aut intelligi potest? A. Meministine tandem urbis Mediolanensis? E. Valde memini. A. Nunc ergo quia ejus facta mentio est, recordaris quanta et qualis sit? E. Recordor sane, ac nihil recentius atque integrius? A. Nunc ergo cum oculis eam non videas, animo vides. E. Ita est. A. Meministi, credo etiam, quarto spatio terrarum nunc a nobis longe absit. E. Ita et hoc memini. A. Vides itaque animodistantiam. E. Video. A. Cum igitur anima tua hic sit ubi corpus, nec ultra spatium ejus porrigatur, ut superior ratio demonstrabat, unde fit ut illa omnia videat? E. Per memoriam hoc fieri puto, non quod illis locis sit praesens, A. Imagines ergo illorum locorum memoria continentur. E. Ita sentio: nam et quid ibi nunc agatur ignoro; quod utique non igno
Abbreviated transcription (Latin):
pungentem. Aug Quid gͦ amplius que¬
ris. quanta sit anima : cum uideas ẽẽ.
tantam quanta ipsa spatia corporis pati¬
untur: Ad̾ Si hoc ratio docet: nichil
amplius requiro lug Recte facis: ni¬
chil querere amplius quam docet
ratio. S hec ratio uidetur ne tibi fir¬
missima: Ad Quando aliam non in¬
uenio: iudetur suo enim loco queram
quod me multum mouet: utrum hec
figura cum eadem maneat cum corꝑe
ercesserit. Nam hoc uiter discutienda
ultimum me posuisse memini. S qm̃
de numero ammarum querere ad gu̾a¬
titatem mͥ uidetur ꝑtinere: non ẽe hoc
loco p̃tereumdum eristimo Aug Hon in¬
congrue eristimas.S prius de spatio eiꝰ
quod me adhuc mouet explicennus si pla¬
cet: ut etiam ego aliquid dicam si tibi
iam satiffactum est Ad̾ Quere ut uis.
Nam ista tua simulata dubitatio: dubi¬
tare me uerissime facit de hoc ipso qd̃
quesote utrum et quȩ appellatur meino¬
ria. non tibi nom̃ inane udeatur. Ad

Expanded text:
pungentem. A. Quid ergo amplius quaepungentem. A. Quid ergo amplius quaeris quanta sit anima, cum videas esse tantam quantam ipsa spatia corporis patiuntur? E. Si hoc ratio docet, nihil amplius requiro. A. Recte facis nihil quaerere amplius quam docet ratio. Sed haec ratio videturne tibi firmissima? E. Quando aliam non invenio, videtur. Suo enim loco quaeram, quod me multum movet, utrum haec figura eadem maneat cum corpore excesserit: nam hoc inter discutienda ultimum me posuisse memini. Sed quoniam de numero animarum quaerere, ad quantitatem mihi videtur pertinere, non esse hoc loco praetereundum existimo. A. Non incongrue existimas, sed prius de spatio ejus quod me adhuc movet, explicemus, si placet, ut etiam ego aliquid discam, si tibi jam satisfactum est. E. Quaere ut vis; nam tua ista simulata dubitatio, dubitare me verissime facit de hoc ipso quod quaeso te, utrum ea quae appellatur memoria, non tibi nomen inane videatur. E.
Abbreviated transcription (Latin):
terrenorum corporum. ꝑ magnum spatiui
mundi uentus uocatur: ex diuersis par¬
tib cęli nomina etiam  sortitus an tibi
aliter uidetur: Ad̾ Michi uͦ nichil. et
ꝓbabile ẽẽ accipio quod dicis: s ego ani¬
mam non ipsum s tale aliquid ẽẽ diri.
Aue Dic mͥ prius uttum ipsum uentum
cuiꝰ mentionem fecisti. habere aliquam
longitudinem latitudinemͤ altitudi¬
nem sentias: deinde uidebimus utrũ
tale aliquid anma sit. ut hoc mͦ etiam
quanta sit inuestigate possimꝰ Ad̾ Quid
hoc aere longius latiꝰ et altius facile in¬
ueri potest: quem cominotum uentũ
tuam putas eẽ nisi in corpore tuo: Ad̾
Ita puto. lug Intrinsecus tantum ut
tanq utrem impleat. an tantum forĩ¬
secus uelut tectornu: an et intrinsecꝰ
et extrinsecus eam ẽẽ arbitratis: Ad hoc
sentio quod ultunum requisisti. Nam
nisi eẽt intrinsecus: nichil inuiscerib
nr̃is uitale haberetur. Nisi eẽt extrinsec:
non etiam incute leuiter possec sentire

Expanded text:
terrenorum corporum per magnum spatium terrenorum corporum per magnum spatium mundi, ventus vocatur, ex diversis partibus coeli nomina etiam diversa sortitus. An tibi aliter videtur? E. Mihi vero nihil, et probabile esse accipio quod dicis: sed ego animam non ipsum ventum, sed tale aliquid esse dixi. A. Dic mihi prius, utrum ipsum ventum cujus mentionem fecisti, habere aliquam longitudinem, latitudinem et altitudinem sentias. Deinde videbimus utrum tale aliquid anima sit, ut hoc modo etiam quanta sit, investigare possimus. E. Quid hoc aere longius, et latius, et altius facile inveniri potest, quem commotum, ventum tuam putas esse nisi in corpore tuo? E. Ita puto. A. Intrinsecus tantum, ut tanquam utrem impleat; an tantum forinsecus, velut tectorium; an et intrinsecus et extrinsecus eam esse arbitraris? E. Hoc sentio quod ultimum requisisti. Nam nisi esset intrinsecus, nihil in visceribus nostris vitale haberetur; nisi esset extrinsecus, non etiam in cute leviter possit sentire
Abbreviated transcription (Latin):
aut etiam sentiantur siꝑlucet ut ui¬
trum: quam si demas corporib. quan¬
cum mea opinio est neq sentiri possunt.
neq omnino corpora eẽ recte eristimari.
hincmͥ uolo aꝑias quid tu sentis. Ad̾
ꝓrfus non dubito corpora omnia his
carere non posse. Augquid illuo: Potes
cogitare ista tria non eẽ nifi incorpori¬
bus: Ad̾ Hon intelligo quomͦ ẽẽ alibi
possint. Aus Ergo animam non pritas
ẽẽ aliuo quam corpus: Ad Sietiam
uentum corpus eẽ confitemur: negare
non possum corpus mͥ animam uideri
Hamtale aliquid etiam ẽẽ cogito. Aug
Corpus quid̃ uentum ẽẽ tam concedo:
quam sime de fluctu intertoges Nam
nichil aliud quam iftum aerem com¬
motum et agitatum. uentum ẽẽ fen¬
timus: quod in loco tranquillissimo
et ab om̃ib uentis quietissimo. uel bre¬
ui flabello aꝓpbari potest: quo etiam
muscas abigentes aetem cominouemꝰ.
flatum q sentiinus: quod cum uenert
occultiore quodam motu celestium ul

Expanded text:
aut etiam sentiantur, si perlucet ut viaut etiam sentiantur, si perlucet ut vitrum; quanquam si hoc demas corporibus, quantum mea opinio est, neque sentiri possunt, neque omnino corpora esse recte existimari. Hinc mihi volo aperias quid tu sentias. E. Prorsus non dubito corpora omnia his carere non posse. A. Quid illud? potes cogitare ista tria non esse nisi in corporibus? E. Non intelligo quomodo alibi esse possint. A. Ergo animam non putas esse aliud quam corpus? E. Si etiam ventum corpus esse confitemur, negare non possum corpus mihi animam videri: nam tale aliquid eam esse cogito. A. Corpus quidem ventum esse tam concedo, quam si me de fluctu interrogares. Nam nihil aliud quam istum aerem commotum ac agitatum ventum esse sentimus; quod in loco tranquillissimo, et ab omnibus ventis quietissimo vel brevi flabello approbari potest, quo etiam muscas abigentes aerem commovemus, flatumque sentimus. Quod cum evenerit occultiore quodam motu coelestium vel
Abbreviated transcription (Latin):
nisi eiꝰ aliqua longitudo sit: Ad̾. Age
iam non mͥ uicdetur ex eo niehil ẽẽ ani¬
ma. quod nec longa nec lata. nec robus¬
sta sit: s utrum uͦ ita fit. nondum
ate ita ẽẽ dictum scis. fieri enim potest
ut multa sint magni estimanda quȩ
istis carent: s non continuo ex hoc gne
animam ẽẽ credendum puto. Aug Scio
istud nobis enodandum restare: et hoc
me deinceps erplicaturum ꝓmiseram.
Uerum quia res fubtilissima est. et longe
alios m̃tis oculos querit. quam huinaua
consuetudo in cotidiane uitȩ actibus
habere solita est: admoneo te ut ꝑ eã
qua te ducendum eristimo libens ꝑgas:
nec nr̃o quodam neccessario circuitu
defatigatus. egre tolleres aliqñ te tar¬
dius ad id quod cupis ꝑuenire. Nam
prius a te quero utrum corpꝰ ullum. pu¬
tes eẽ. quod non ꝓ suo mͦ abeat aliqũa
longitudinem. et lonitudinem. et alti¬
tudinemad̃ Quam dicas altitudinẽ
non intelligo. Aũ Iulam dico qua effici¬

Expanded text:
nisi ejus aliqua longitudo sit? E. Age; nisi ejus aliqua longitudo sit? E. Age; jam non mihi videtur ex eo nihil esse anima, quod nec longa, nec lata, nec robusta sit, sed utrum vere ita sit, nondum a te dictum esse scis. Fieri enim potest, ut multa sint magni aestimanda, quae istis careant; sed non continuo ex hoc genere animam esse credendum puto. 6. A. Scio istud nobis enodandum restare, et hoc me deinceps explicaturum promiseram: verum quia res subtilissima est, et longe alios mentis oculos quaerit, quam humana consuetudo in quotidianae vitae actibus habere solita est; admoneo te, ut per ea, per quae te ducendum existimo, libens pergas, nec nostro quodam necessario circuitu defatigatus, aegre tuleris aliquanto te tardius ad id quod cupis pervenire. Nam prius abs te quaero, utrum corpus ullum putes esse, quod non pro modo suo habeat aliquam longitudinem, et latitudinem, et altitudinem? E. Quam dicas altitudinem, non intelligo. A. Illam dico qua effici
Abbreviated transcription (Latin):
re hanc arborem non ẽẽ omnino nchil.
Quis dubitauent: AugQiio illuo:
Non dubitas nisticiam multo ẽe hac
arbore meliorem: Ad Ridiculum istuo
liberaliter mecum agis. S illud nunc
attende. Cum constet ita ẽẽ hanc arbo¬
rem exteriorem quam est iusticia. ut
comparanda quid̃ tibi uideatur. et hoc
lignum non eẽ nichil confessus sis.
placet ne tibi ut ipsam iusticiam nichil
eẽ. credam᷑: Quis hoc demens credide¬
rit: ug Recte omnino: s fortasse arbor
hec ꝓpterea tibi uidetur ẽẽ aliquid qd̾
longa est pro suo modo et robusta: que
si derareris nichilerit. Ad̾. Ita uidetur.
L Quid gͦ iusticia quam non nichil
eẽ confessus es. immo quiddam longe
diuimiꝰ longe q p̃stantius. uidetur cibi
longa eẽ. Ad̾ Hullomͦ mͥ iusticia aut
longa. aut lata. aut tale aliquid cogi¬
tanti potest occurrere Auc̾ Si gͥ nichil
horum est iusticia et tñ ipsa nichil
non est. cur tibi anima nichil uidetur.

Expanded text:
re hanc arborem non esse omnino nihil. E. re hanc arborem non esse omnino nihil. E. Quis dubitaverit. A. Quid illud? num dubitas justitiam multo esse hac arbore meliorem? E. Ridiculum istud o. A. Liberaliter mecum agis; sed illud nunc attende: cum constet ita hanc arborem esse deteriorem quam est justitia, ut nec comparanda quidem tibi videatur, et hoc lignum non esse nihil confessus sis; placetne tibi ut ipsam justitiam nihil esse credamus? E. Quis hoc demens crediderit? A. Recte omnino: sed fortasse arbor haec propterea tibi videtur esse aliquid, quod longa est pro suo modo, et lata, et robusta; quae si detraxeris, nihil erit. E. Ita videtur. A. Quid ergo? justitia, quam non nihil esse confessus es, imo quiddam longe divinius hac longeque praestantius, videtur tibi longa esse? E. Nullo modo mihi justitia aut longa, aut lata, aut tale aliquid cogitanti potest occurrere. A. Si igitur nihil horum est justitia, et tamen ipsa nihil non est; cur tibi anima nihil videtur,
Abbreviated transcription (Latin):
suo. Quam obrem quanta sit anima
scõm inquisitionem hanc tibi responde
non possum: s possum affirmare neq
illam longam ẽẽ. nec latam. nec rotunidã.
neque aliquid horum quȩ inm̃suris
corporum queri solent. Et hoc cur exiiti¬
mem: rationem tibi reddam si placet.
Ad̾ Piacet uͦ ac uehem̃ter expecto. Uidet᷑
enim mͥ quasi nichil eẽ anima: si nichil
est horum. Au̾ Pͥrus gͦ si uidetur osten¬
dam tibi multas ẽẽ res quas non possis
dicere nichil eẽ: nec tñ in eis inuenire
aliqua huius modi spatia. qualia in
anima requiris: ut non solum non tibi
er eo anima nichil ẽẽ uideatur. quod in
ea non in uenis longitudinem siue ali¬
quio tale: nodi s eo p̾ciosior et pluris en¬
stimanda sit quod nichil horum ht̃. Uem¬
de utrum uere nichil horum habeat. u¬
derimus  Uere quo uis ordine: et mͦ
te facis. S uolo interrogantimͥ responde¬
as. fortasse enim ea quȩ te docere conor:
ipse iam nosti. Credo enim non dubita¬

Expanded text:
suo. Quamobrem quanta sit anima suo. Quamobrem quanta sit anima secundum inquisitionem hanc tibi respondere non possum; sed possum affirmare, neque illam longam esse, nec latam, nec robustam, neque aliquid horum quae in mensuris corporum quaeri solent. Et hoc cur existimem, rationem tibi reddam, si placet. E. Placet vero, ac vehementer exspecto: videtur enim mihi quasi nihil esse anima, si nihil est horum. A. Prius ergo si videtur, ostendam tibi multas esse res quas non possis dicere nihil esse, nec tamen in eis invenire aliqua hujusmodi spatia, qualia in anima requiris: ut non solum non tibi ex eo anima nihil esse videatur, quod in ea non invenis longitudinem, sive aliquid tale; sed eo pretiosior et pluris aestimanda sit, quo nihil horum habet. Deinde utrum vere nihil horum habeat, videbimus. E. Utere quo vis ordine ac modo, te facis: sed volo interroganti mihi respondeas; fortasse enim ea quae te docere conor, ipse jam nosti: credo enim non te dubita
Abbreviated transcription (Latin):
anima AiQuomͦ quens quanta sit ani¬
ma: Hon enim intelligo utrum eiꝰ quasi
spatium latitudinis. uel longitudims.
uel roboris. uel horum simul omnium
requiras: an quantum ualeat nosse ue¬
lis. Solemꝰ enim querere quantus fuert
hercules: id est in quot pedes statura eiꝰ
porrecta fuerit: et item quantus fuerit¬
uir. idest quantȩ potentiȩ atq uirtutis
Ad Utrumq de anima scire cupio. Mue
dt qui illud suꝑiꝰ dici non potest nec
omnino intelligi de anima: non enim
ullomͦ. aut longa aut lata. aut quasi
ualida fuspicanda est anima. Corporis
ista sunt ut mͥ uidetur: et de consuetu¬
dine corporum sic animam querimus
Ideoq bene p̾cipitur etiam in misteriis.
ut omnia corporea contempnat. untu̾so¬
q huic mundo renuntiet. qui ut uidemꝰ
corporeus est: quisquis se talem reddi. de¬
siderat qualis adeo factus est. id est simi¬
lem deo. Non enim alia salus anime est.
aut renouatio aut reconciliatio auctori

Expanded text:
anima. A. Quomodo quaeris quanta sitanima. A. Quomodo quaeris quanta sit? Non enim intelligo utrum ejus quasi spatium latitudinis vel longitudinis, vel roboris, vel horum simul omnium requiras; an quantum valeat nosse velis. Solemus enim quaerere quantus fuerit Hercules, id est, in quot pedes statura ejus porrecta fuerit. Et item quantus vir fuerit, id est, quantae potentiae atque virtutis. E. Utrumque de anima scire cupio. A. Atqui illud superius dici non potest, nec omnino intelligi de anima. Non enim ullo modo, aut longa, aut lata, aut quasi valida suspicanda est anima: corporea ista sunt, ut mihi videtur; et de consuetudine corporum sic animam quaerimus. Ideoque bene praecipitur etiam in mysteriis, ut omnia corporea contemnat, universoque huic mundo renuntiet, qui, ut videmus, corporeus est, quisquis se talem reddi desiderat, qualis a Deo factus est, id est, similem Deo: non enim alia salus animae est, aut renovatio, aut reconcilaitio auctori
Abbreviated transcription (Latin):
ab ipso deo factam supra direris. Aug
Quio tu difficile putas deo fuisse.ut ali¬
quio sibi simile faceret: cum hoc u tan¬
ta uarietate imaginum. etiam nobis ui
deris ẽẽ concessum: Ad̃ s nos uidem᷑
mortalia facere: deus autem immor¬
talem animam fecit ut opinor: nisi
forte tibi aliter uidetur. Aug Ergo iu
uelles talia fieri ab hominibus: qualia
deus facit:Ad Non equid̃ hoc dixerun:
s quemad modum ipsi immortales
a deo sumꝰ facti. ad similitudinem.
nrãm quod facimꝰ immortale ẽẽ debe¬
ret. AuRecte diceres si ad eius imagi¬
nem pingeres tabulam. quod irte iin¬
mortalle ẽẽ credis: nunc uͦ in eo exprimis
similitudinem qd̃ ꝓfecto mortale est.
AD Quomͦ gͦ sum similis deo: cum un¬
mortalia nulla possum facere ut ille:
Au Quomͦ nec imago corporis tui potest
hoc ualere quod corpus tuum ualet:
sic anuna non mirandum est si poten¬
tiam tantam non ht̃ quantam ille ad
interim satis est: dic nunc quanta sit

Expanded text:
ab ipso Deo factam supra dixeris. A. ab ipso Deo factam supra dixeris. A. Quid? tu difficile putas Deo fuisse, ut aliquid sibi simile faceret, cum hoc in tanta varietate imaginum etiam videas nobis esse concessum? E. Sed nos videmur mortalia facere, Deus autem immortalem animam fecit, ut opinor, nisi forte tibi aliter videtur. A. Ergo tu velles talia fieri ab hominibus, qualia Deus fecit? E. Non equidem hoc dixerim. Sed quemadmodum ipse imma Deo facti, ad similitudinem nostram quod facimus, immortale esse deberet. A. Recte diceres, si ad ejus imaginem pingeres tabulam, quod in te immortale esse credis: nunc vero in ea exprimis similitudinem corporis, quod profecto mortale est. E. Quomodo ergo sum similis Deo, cum immortalia nulla possum facere ut ille? A. Quomodo nec imago corporis tui potest hoc valere quod tuum corpus valet; sic anima non mirandum est si potentiam tantam non habet, quantam ille ad interim satis est: dic nunc quanta sit
Abbreviated transcription (Latin):
querenti tibi. cum simpler quedam et
ꝓpria sustantia uideatur ẽẽ: non alit̾¬
ras ut dictum est un fit terra. Simpler
lis habere sustantiam cum diretis a
deo factam: non intelligam. Quomͦ
et tñ non possum dicere er quib qua¬
si alus corporib terra constat. Simpler
enim corpus est terra. eo ipso quo terra ẽ:
et ideo eleintum dicitur omnium istoꝵ
corporum. que fiunt er quatuor elem̃tis.
Hongͦ fibi aduersatur sententia qua dicimꝰ
et animam adeo factam: et ꝓpriam quã¬
dam habere naturam. Hanc enim eiꝰ ꝓpͥam
quandam natuiam. et fuam deus ipse
fecit: ut ignis ut aeris. ut aquȩ et terrȩ:
quo cetera exhis omnibus componerẽ¬
me mouerit. post requiram. Unde que¬
so explices qualis sit Augidetur mͥ
ẽẽ similis deo. De anima enim nisi fallor
requiris humana. Ad̾ Id ipsum equid̃
abste explicari uellem. quemadmod̾
sit anima deo similis. cum deum a
nullo factum ẽẽ credamꝰ: animam uͦ

Expanded text:
quaerenti tibi, cum simplex quiddam et quaerenti tibi, cum simplex quiddam et propriae substantiae videatur esse, non alitras, ut dictum est, unde sit terra. E. s habere substantiam, cum dixeris a Deo factam, non intelligo. A. Quomet tamen non possum dicere, ex quibus quasi aliis corporibus terra constet. Simplex enim corpus est terra, eo ipso quo terra est; et ideo elementum dicitur omnium istorum corporum, quae fiunt ex quatuor elementis. Non ergo sibi adversatur sententia qua dicimus, et a Deo animam factam, et propriam quamdam habere naturam. Hanc enim ejus propriam quamdam naturam et suam, Deus ipse fecit, ut ignis, ut aeris, ut aquae, ut terrae, quo caetera ex his omnibus componerenme moverit, post requiram. Unde quaeso, explices qualis sit. A. Videtur mihi esse similis Deo. De anima enim, nisi fallor, requiris humana. E. Idipsum est quod abs te explicari vellem, quemadmodum sit anima similis Deo; cum Deum a nullo factum esse credamus, animam vero
Abbreviated transcription (Latin):
requiris:A Et quid̃ utrumq seire
uellem: s quid sit fciendum prius tuo
uidicio malo cõmittere:  ꝓriam que¬
dam habitationem animȩ ac patriam
dm̃ ipsum credo eẽ. a quo creata est: sus¬
tantiam uͦ eiꝰ nominare non possum.
Hon enim eam puto eẽ. ex his usitatis
notisq naturis: quas istis corporalib
sensibus tanginus Nam neq er terra
neq ex aqua. neq er aere. neqs ex igne.
neq ex his omnib neq ex aliquib con
iunctis. horum constare aminam puto:
s quemadinodum si me quereres. ar¬
bor ista ex quib constet. notissuna ista
elem̃ta quatuor nominatem: erquib
omnnia ista constare credendum est: por¬
ro si ꝑgeres querere unde ipsa terra. uł
aqua uel aer. uel ignis constet: nichil
iam quod dicetem reꝑirem: sic cum q̃¬
ritur ex quib sit homo compositus
respondere possum ex anuna et corꝑe.
Rursum de corpore si queras: ad illa e¬
lem̃ta quatuor recurram. Ue anuna uͦ

Expanded text:
requiris E. Equidem utrumque scire requiris E. Equidem utrumque scire vellem, sed quid scit sciendum prius, tuo judicio malo committere. A. Propriam quamdam habitationem animae ac patriam Deum ipsum credo esse a quo creata est. Substantiam vero ejus nominare non possum: non enim eam puto esse ex iis usitatis notisque naturis, quas istis corporis sensibus tangimus. Nam neque ex terra, neque ex aqua, neque ex aere, neque ex igni, neque ex his omnibus, neque ex aliquibus horum conjunctis constare animam puto. Sed quemadmodum si ex me quaereres, arbor ista ex quibus constet, notissima ista elementa quatuor nominarem, ex quibus omnia talia constare credendum est; porro si pergeres quaerere, unde ipsa terra, vel aqua, vel aer, vel ignis constent, nihil jam quod dicerem reperirem: sic cum quaeritur ex quibus sit homo compositus, respondere possum, ex anima et corpore; rursum de corpore si quaeras, ad illa elementa quatuor recurram; de anima vero
Abbreviated transcription (Latin):
his que
non ut opmor importune atq ins¬
congrue. Sepe enim cum abste multa
quesissem. nescio qua illa sententia grȩ¬
ca me deterrendum putasti: qua ꝓhibe¬
mur ea quȩ supra nos sunt requirere
Nunc uͦ non puto nos supra nos eẽ.
Quamobrem cum de anima quero nõ
sum dignus qui audiam quid supra
nos. quid ad nos: s fortasse dignus qui
audiam quid suimus nos lugustiniꝰ
Enumera breuiter quȩ audire de ani¬
ma uelis. Ad̾ faciam. Nam funt mͥ ista
diuturna cogitatione p̃ꝑata Quero gͥ
cur corpori fuerit data: cum ad corpus
uenerit qualis efficiatur. qualis cum
abscesserit Lu Cum queris unde sit
amma: duo quedam intelligere cogor.
Auter enim dicinꝰ unde sit homo. quȩ
sit eiꝰ patria scire cupientes: aliter un
sit cum querimus unde constet. id est
ei quib elem̃tis rebq conpositus. qͥd
horum scire ius cum interrogas unde
sit anima : Utium nam quasi regionẽ
eus et patriam unde huc uenerit nosse
desideras: anuͦ quȩ sit eius sustantia

Expanded text:
iis quae non, ut opinor, importune atque incongrue. Saepe enim cum abs te multa quaesissem, nescio qua illa graeca sententia me deterrendum putasti, qua prohibemur ea quae supra nos sunt requirere: nunc vero non puto nos ipsos supra nos esse. Quamobrem cum de anima quaero, non sum dignus qui audiam: Quod supra nos, quid ad nos? sed fortasse dignus qui audiam, quid simus nos. A. Enumera breviter quae de anima audire velis. E. Faciam: nam sunt mihi ista diuturna cogitatione praeparata. Quaecur corpori fuerit data, et cum ad corpus venerit qualis efficiatur, qualis cum abscesserit? 2. A. Cum quaeris unde sit anima, duo quaedam intelligere cogor. Aliter enim dicimus unde sit homo, quae sit ejus patria scire cupientes; aliter unde sit, cum quaerimus unde constet, id est, ex quibus elementis rebusque compositus. Quid horum scire vis cum interrogas unde sit anima? Utrumnam quasi regionem ejus et patriam, unde huc venerit, nosse desideras; an vero quae sit ejus substantia,
Abbreviated transcription (Latin):
est. et in quo habet suminum atq om¬
ne suum bonum: dicendo ac disputã¬
do explicaret. Hunc aũt mͥ cum ad hãc
rem desit alius. audeo tñ tibi non de¬
eẽ. S hoc m̃cedis ẽ quod dum quid
ualeat anima doeͤtiui expedio: quid
ipse ualeam securus erꝑior. In primis
tñ tibi iam putem latissimam quandã.
et infinitam expectationem: nec me de
omni anima dicturum putes. s tan¬
tum de humana: quam solam curare
debemus. si nobis met ipsis curȩ sumus
ec gͥ primo quod cui uis. grad̃¬
adnimaduertere facile ẽ. corpus
hoc terrenum atq mortale p̾sentia
sua iuiuficat: colligat in unum. atq¬
inuno tenet: defluere atq contabes¬
cere non siait: alunta ꝑ m̃bra equalit̃
sius quibusq redditis distribuit: fa¬
cit congruentiam eius modumq cõ¬
seruat: non tantum in pulchritudi¬
ne. s etiam increscendo atq gignen¬
do. S hȩe homini etiam cum arbu̾tis
communia uideri queunt. Hȩc enim

Expanded text:
est et in quo habet summum atque omest et in quo habet summum atque omne bonum suum, dicendo ac disputando explicaret! Nunc autem cum mihi ad hanc rem desit alius, audeo tamen tibi non deesse: sed hoc mercedis est, quod dum, quid valeat anima, indoctus expedio; quid ipse valeam securus experior. In primis tamen tibi amputem latissimam quamdam et infinitam exspectationem, ne me de omni anima dicturum putes, sed tantum de humana, quam solam curare debemus, si nobismetipsis curae sumus. Haec igitur primo, quod cuivis animadvertere facile est, corpus hoc terrenum atque mortale praesentia sua vivificat; colligit in unum, atqin uno tenet; defluere atque contabescere non sinit: alimenta per membra aequaliter suis cuique redditis distribui facit, congruentiam ejus modumque conservans, non tantum in pulchritudine, sed etiam in crescendo atque gignendo. Sed haec omnia homini etiam cum arbustis communia videri queunt. Haec enim
Abbreviated transcription (Latin):
uel tam inuolutam questionem mͦ
ame tibi posse expediri. Si enim direro
unam ee animam: conturbaberis qd̾
in altero beata ẽ. in altero misera: nec u¬
na res simul et beata et misera ẽẽ potest.
Si unam simul et multas dicam ẽẽ.
ridebis: nec mͥ facile unde tuum con¬
primam risum suppetit sin mul¬
tas tantum mͦ ẽẽ dixero. ipse me ride¬
bo: minusq me michi displicentem
quam tibi ꝑferam. Audi gͦ quod ex
me bene te audire posse polliceor.
quod uͦ aut ambobus aut alteri nr̃m
ita onerosum ẽ ut fortasse opprimat.
ne subire aut imponere uelis. Ad̾ ce¬
do prorsus: et quod tibi congruenter
mecum uidetur agi posse. quantum
ualeat anima erpeto ut erponas. Aug
Outinam doctissimum aliquem. neq
id tantum s etiam eloguentissimum
et omnino sapientissimum ꝑfectumq
hominem. de hoc ambo interrogare pos¬
semus: quonam ille mͦ quid anima
in corpore ualeret. quid inse ipsa. qͥd
apud deum. eui mundissima ꝓrima

Expanded text:
vel tam involutam quaestionem modo vel tam involutam quaestionem modo a me tibi posse expediri. Si enim dixero unam esse animam, conturbaberis, quod in altero beata est, in altero misera; nec una res simul et beata et misera potest esse. Si unam simul et multas dicam esse, ridebis; nec mihi facile, unde tuum risum comprimam, suppetit. Sin multas tantummodo esse dixero, ipse me ridebo, minusque me mihi displicentem, quam tibi, perferam. Audi ergo quod ex me bene te audire posse polliceor; quod vero aut ambobus, aut alteri nostrum ita onerosum est, ut fortasse opprimat, ne subire aut imponere velis. E. Cedo prorsus, et quod tibi congruenter mecum videtur agi posse, quantum valeat anima, exspecto ut exponas. CAPUT O utinam doctissimum aliquem, neque id tantum, sed etiam eloquentissimum, et omnino sapientissimum, perfectumque hominem de hoc ambo interrogare possemus! Quonam ille modo quid anima in corpore valeret, quid in seipsa, quid apud Deum cui mundissima proxima
Abbreviated transcription (Latin):
suas moras ac tempora possidentes. ue¬
lut animauerat .atq compleuerat.
hac similitudine interim contentus sis
peto: quate sentio delectatum. Quȩ
autem subtilissime de hoc disputari pos¬
sunt. ita ut non similitudinibus quę
plerumq fallunt. s rebus ipsis satiffi¬
at: ne in p̾sentia expectes. Nam et con¬
cludendus est tam longus sermo: et
multis aliis quȩ tibi desunt animus.
ad hec intuenda et despitienda recolend̃
est: ut possis intelligere liquidissime.
utrum quod aquibusdam doctissimis
pe a me si uoles. uel potius recognosce.
ꝑme quanta sit anima: non spatio lo¬
. ac temꝑis s ui ac potentia. Nam ita
simeministi ꝓpositum ac distributum
iam dui a nobis ẽ. Penumero uͦ animar
nescio quid tibi respondeam: cum hoc
ad istam questionem ꝑtinere putaue¬
ris. Citius enim direrim non eẽ omnino
querendum. aut certe tibi nunc dife¬
rendum. quam uel numerum ac mul¬
titudinem non ꝑtinere ad quantitatẽ :

Expanded text:
suas moras ac tempora possidentes, vesuas moras ac tempora possidentes, velut animaverat atque compleverat. Hac similitudine interim contentus sis peto, qua te sentio delectatum. Quae autem subtilissime de hoc disputari possunt, ita ut non similitudinibus quae plerumque fallunt, sed rebus ipsis satis fiat, ne in praesentia exspectes: nam et concludendus est tam longus sermo, et multis aliis quae tibi desunt, animus ad haec intuenda et dispicienda praecolendus est, ut possis intelligere liquidissime, utrum quod a quibusdam doctissimis pe a me, si voles, vel potius recognosce per me, quanta sit anima non spatio loci ac temporis, sed vi ac potentia: nam ita si meministi, propositum ac distributum jamdiu nobis est. De numero vero animarum, nescio quid tibi respondeam, cum hoc ad istam quaestionem pertinere putaveris: citius enim dixerim non esse omnino quaerendum, aut certe tibi nunc differendum, quam vel numerum ac multitudinem non pertinere ad quantitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
et obhoc quasi retinet uitam. Cum
aut locus et tempus sit quibus omĩa
quȩ sentiuntur occupantur. uel potiꝰ
quȩ occupant: quod occulis sentimꝰ
ꝑ locum. quod auribus ꝑ tempus di¬
uiditur. Ut eium uermieulus ille plus
soci totus. quam pars eius occupabat: ita
maiorem temporis moram tenet cum lu¬
cifer dicitur. quam si luci tantum mnͦ
diceretur. Quare si hoc significatione ui¬
uit. ea diminutione temꝑis quȩ liuiso
illo sono facta est. cum eacdem significa¬
tio diuisa non sit. non enim ipsa ꝑtempꝰ
distendebatur s sonuis: ita eristiman¬
dumẽ secto uermiculi corpe. tanqͣm
inminore loco pars eo ipso quo pars
erat uiueret: non omniuo animam sec¬
tam: nec loco minore minorem ẽẽ fac¬
tam: licet integri animantis m̃bra
omnia. ꝑ maiorem locum porrecta siml
possederint. Hon enim locum ipsa seo
corpus quod ab eadem agebatur tene¬
bat: sicut illa significatio non disten¬
ta ꝑ corpus. om̃s tñ nominis litteras.

Expanded text:
et ob hoc quasi retinet vitam. 68. Cum et ob hoc quasi retinet vitam. 68. Cum autem locus et tempus sit, quibus omnia quae sentiuntur occupantur, vel potius quae occupant; quod oculis sentimus, per locum; quod auribus, per tempus dividitur. Ut enim vermiculus ille plus loci totus, quam pars ejus occupabat; ita majorem temporis moram tenet, cum Lucifer dicitur, quam si Luci tantummodo diceretur. Quare si hoc significatione vivit in ea diminutione temporis, quae diviso illo sono facta est, cum eadem significatio divisa non sit non enim ipsa per tempus distendebatur, sed sonus; ita existimandum est, secto vermiculi corpore, quanquam in minore loco pars eo ipso quo pars erat viveret, non omnino animam sectam, nec loco minore minorem esse factam, licet integri animantis membra omnia per majorem locum porrecta simul possederit. Non enim locum ipsa, sed corpus quod ab eadem agebatur, tenebat: sicut illa significatio non distenta per tempus, omnes tamen nominis litteras
Abbreviated transcription (Latin):
tanquam eranuna mbra id est signif¬
catione carentia: considabimus. Quam¬
obrem sialiquod nomen inuenerimꝰ.
quod diuisum queat etiam singulis
partibus quippiam significare. conce¬
das oportet non omnimodam ueluti
mortem tali p̾cisione factam ẽẽ : cum
tibi menbra seꝑati considata. quod¬
libet significantia et quasi spuantia
uidebuntur Ad̾ Concedam omnino:
et ut etiam id ipfum sones flagito. Lug
accipe. Ham dum ueniam solis attendo
de cuius nomine suꝑius egimus. luci¬
fer mͥ occurrit: qui ꝓfecto inter scdam
et terciam sillabam cissus. non mehi
priore parte significatum dicumis
luci: et ideo in hoc plusquam duni¬
dio corpore nominis uiiit. Extrema
etiam pars ht animam. Nam cum
fere aliquid iuberis: hane audis. Qui
enum posses obtemꝑare siquis tibi di¬
ceret fer codicem: si nichil significa¬
ret fer: Quod cum additur luci. luci¬
fer sonat. et significat stellam: ciun
autem demitur non nichil significał.

Expanded text:
tanquam exanima membra, id est, signiftanquam exanima membra, id est, significatione carentia, considerabamus. Quamobrem si aliquod nomen invenerimus, quod divisum queat etiam singulis partibus quidpiam significare; concedas oportet, non omnimodam veluti mortem tali praecisione factam esse, cum tibi membra separatim considerata quodlibet significantia et quasi spirantia videbuntur. E. Concedam omnino, et ut jam idipsum sones, flagito. A. Accipe: nam dum viciniam solis attendo, de cujus nomine superius egimus, Lucifer mihi occurrit; qui profecto inter secundam et tertiam syllabam scissus nonnihil priore parte significat, cum dicimus, Luci, et ideo in hoc plusquam dimidio corpore nominis vivit. Extrema etiam pars habet animam: nam cum ferre aliquid juberis, hanc audis. Qui enim posses obtemperare, si quis tibi diceret, Fer codicem, si nihil significaret Fer? quod cum additur Luci, Lucifer sonat, et significat stellam; cum autem demitur, nonnihil significat,
Abbreviated transcription (Latin):
ditur. uidetur tibi significationem
illam retinere: ad. Quomͦ possunt sin¬
gule literȩ significare nomen. quod er
his consitum significat. Aug̾at cum
ꝑdita significatione discerptus in lit¬
teris sonus est. mim aliud putas eẽ.
factum. quam dilaniato corpore dis-¬
cessisse animam: et quasi mortem qu̾a¬
dam nominis contigisse: Ad Non solũ
assentior: s italibenter ut nichil me ina¬
gis in hoc sermone delectauerit. Au̾ si
gͦ satis ꝑꝑeristi in hac similitudine.
quomͦ possinit defecto corpore anima
non seccari: accipe nunc quoinͦ frusta
ipsa corporis cum anima non secta sit.
uiuere possint. Iam enm concessisti
recte ut opinor significationem. quȩ̨
quasi anima soni est dum nom̃ editur
ꝑse ipsam nullo pacto diuidi posse:
cum ipse sonus quod uelut corpuseiꝰ
est possit. S in solis nomine ita soni
est facta diuisio: ut nulla pars eius sig¬
nificationem aliquam retineret. Itaq
illas litteras dilacerato corpore nominis.

Expanded text:
ditur, videtur tibi significationem ditur, videtur tibi significationem illam retinere? E. Quomodo possunt singulae litterae significare, quod nomen quod ex his confit, significat? A. At cum, perdita significatione discerptus in litteris sonus est; num aliud putas esse factum, quam dilaniato corpore discessisse animam, et quasi mortem quamdam nominis contigisse? E. Non solum assentior, sed ita libenter, ut nihil me magis in hoc sermone delectaverit. 67. A. Si ergo satis perspexisti in hac similitudine, quomodo possit dissecto corpore anima non secari; accipe nunc quomodo frusta ipsa corporis, cum anima secta non sit, vivere possint. Jam enim concessisti, et recte, ut opinor, significationem quae quasi anima soni est, dum nomen editur, per seipsam nullo pacto dividi posse, cum ipse sonus, quod velut corpus ejus est, possit. Sed in solis nomine ita soni est facta divisio, ut nulla pars ejus significationem aliquam retineret. Itaque illas litteras, dilacerato corpore nominis,
Abbreviated transcription (Latin):
teneas: nonne intua cogitatione ma¬
net. quod exp̾ssa uoce alius audituruᷤᷤ
est: A Manfestum ẽ. Aus Quid. cum
ipse sol tantȩ sit magnitudinis: num¬
illa noticia eius quam cogitatione añ
uocem tenes. aut langa aut lata aut
quid eiusmodi iuideri potest: Ad̾ nullo
mͦ. Augage iam dic mͥ cum ore ipsum no¬
m̃ erumpit tuo. atq ideo audiens solem
cogito. quem tu ante uocem et cum ip̃a
uoce cogitasti. et nunc forte ambo cogi¬
tamus: nonne tibi uidetur nomen
ipsum ueluti accepisse abste significa¬
tionem. quam adme ꝑ aures deportare
uidetur : Cum gͦ nomen ipsum sono
et significatione constet. sonus autem
ad aures. significatio adm̃tem ꝑtineat:
nonne arbitraris in nomine uelut in
tende nunc utrum nominis sonus ꝑ
nificatio non possit Siquidem ipsa ẽ
quam paulo ante in nr̃a cogitatione.
nec latam nec longum. respondisti tibi
uideri. Ad̾ Prorsus assentioraug̾ Quid.
cum ꝑ litteras singulas sonus ille diui¬

Expanded text:
teneas; nonne in tua cogitatione mateneas; nonne in tua cogitatione manet, quod expressa voce alius auditurus est? E. Manifestum est. A. Quid? cum ipse sol tantae sit magnitudinis, numilla notio ejus, quam cogitatione ante vocem tenes, aut longa, aut lata, aut quid ejusmodi videri potest? E. Nullo modo. 66. A. Age, jam dic mihi: cum ore ipsum nomen erumpit tuo, atque id ego audiens solem cogito, quem tu ante vocem et cum ipsa voce cogitasti, et nunc fortasse ambo cogitamus; nonne tibi videtur nomen ipsum veluti accepisse abs te significationem, quam ad me per aures deportaret? E. Videtur. A. Cum ergo nomen ipsum sono et significatione constet, sonus autem ad aures, significatio ad mentem pertineat; nonne arbitraris in nomine, velut in tende nunc, utrum nominis sonus pe, id est significatio, non possit. Siquidem ipsa est quam paulo ante in nostra cogitatione nec latam nec longam respondisti tibi videri. E. Prorsus assentior. A. Quid, cum per litteras singulas sonus ille divi
Abbreviated transcription (Latin):
nullius eẽ talis qualitatis qualem
in corporib cernimus: aliquam sus¬
picaris ẽẽ causam cur non nullu
aminal concissum. in om̃ib partib
uiuiat: non eam tñ quod cum corꝑe
aiuma concidi potuerit: Quam si rep¬
perire non possumus. querenclanon
est potius uera: quam falsa credeucla:¬
Deinde quero abste utrum putes in
u̾bis nr̃is aliud ẽẽ ipsum sonum: ali¬
ud quo sono significatur. Ad Ego u¬
triunq idem putolu Dic gͦ mͥ. sonus
ipse unde ꝓcedat dum loquens
Quis dubitet a me ꝓcedere: Auste
gͦ sol ꝓcedit: diun nominas solem:
A be sono me non de ipsa re interro¬
gasti.  Auud gͦ sonus est aliud res
quam significat sonus: tu aũt utrũq
rem quȩ significatur diristi. Die gͦ u¬
trum posses ignarus latinȩ linguę
nominare in loquendo solem: si nõ
intellectus solis precederet sonum ad
Nullo mͦ possem. Iu Quid÷ anteqũã
ipsum nom̃ ore ꝓcedat. si uolens ide¬
numtiare. aliquandii te insilentio

Expanded text:
nullius talis esse quantitatis, qualem nullius talis esse quantitatis, qualem in corporibus cernimus, aliquam suspicaris esse causam, cur nonnullum animal concisum in omnibus partibus vivat; non eam tamen quod cum corpore anima concidi potuerit? Quam si reperire non possumus, quaerenda nonne est potius vera, quam falsa credendaDeinde quaero abs te, utrum putes in verbis nostris aliud esse ipsum sonum, aliud quod sono significatur. E. Ego utrumque idem puto. A. Dic mihi ergo, sonus ipse unde procedat cum loqueris. E. Quis dubitet a me procedere? A. Abs te ergo sol procedit, dum nominas solem? E. De sono me, non de re ipsa interrogasti. A. Aliud ergo sonus est, aliud res quam significat sonus: tu autem utrumqurem quae significatur. A. Dic ergo, utrum posses gnarus latinae linguae nominare in loquendo solem, si non intellectus solis praecederet sonum. E. Nullo modo possem. A. Quid? antequam ipsum nomen de ore procedat, si volens id enuntiare aliquandiu te in silentio
Abbreviated transcription (Latin):
usi sums. ut satiffacere nobis interro¬
gatus non possit. Humquid nam
ereo quicquid ex contraria parte fir¬
missime didiciius. ac uetissimum ẽẽ
confitemur: labi nobis atq extorque¬
ri decet: At qui illa maneãt integra. q̃
interrogatus certa et indubia eẽ respõ¬
disti: nichil ẽ quod uermiculiun istũ¬
pueriliter metuamus. quanquam
uiuacitatis et numerositatis eius cau¬
sam non ualeamus afferre. Si enu
apud te de aliquo fium immotum¬
ar conlaret. quod eẽt uir bonus eumq
irlaeitonum conuiuio quos ꝑsequi¬
deberet deprehencleres.atq aliquio
casu antequam abste posset interro¬
gari moreretur: quamlibet causamputares
potiꝰ illius cum sceleratis. comunetio¬
nem atq coniuuium etiam si te semꝑ
lateret. quam sceleris et sotietatis:
Cur gͦ non cum  multis argum̃tis
suꝑiꝰ editis. atq abste firmissime cõ¬
probatis. planum tibi factum sit
non loco animam contineri. atq obhoc

Expanded text:
ipsi simus, ut satisfacere nobis interroipsi simus, ut satisfacere nobis interrogatus non possit. Numquidnam ex eo quidquid ex contraria parte firmissime didicimus, ac verissimum esse confitemur, labi nobis atque extorqueri decet? Atqui si illa maneant integra, quae interrogatus certa et indubia esse respondisti; nihil est quod istum vermiculum pueriliter metuamus, quanquam vivacitatis et numerositatis ejus causam non valeamus afferre. Si enim apud te de aliquo fixum immotumque constaret, quod esset vir bonus, eumque in latronum convivio quos persequerere deprehenderes, atque aliquo casu, antequam abs te interrogari posset, moreretur; quamlibet causam putares potius illius cum sceleratis conjunctionis atque convivii, etiamsi te semper lateret, quam scelus et societatem. Cur ergo non, cum tam multis argumentis superius editis, atque abs te firmissime comprobatis, planum tibi factum sit non loco animam contineri, atque ob hoc
Abbreviated transcription (Latin):
onem diseruntur. ad dandam palmam
his qui corpus ẽẽ animam dicunt. de¬
clinatem. Quappt̃ te ut possum etiam
atq etiam admoneo. ne temere aut in
ubros ant indisputationes ioquacissimoꝵ
hominum. nimiuin sensibꝰ his corporeis
credentium te p̾cipites: donec corrigas
firines uestigia que usq ad ipsum deum
animam ducunt: ne ab illo tranquillis¬
ut sentio multum moueris. non quod
robustius de multis s quod breuius:
neq quod mͥ ꝓbabiluis quam cetera s qd̃
tib aptius. eligere potui. Ad Die orote
quam citissime potes Au primum illõ
dico si marima causa lateat. cur incir
cumcisione quoritindam corporum illa
contingant. non continuo nos hocu¬
no ita ꝑturbari oportere: ut tam multa
quȩ suꝑius luce clariora tibi uisa sunt.
falsa eẽ arbitremur. fieri enim potest
ut huius rei causa nos lateat. que uel
humanȩ naturȩ occulta ẽ. uel si alicui
homini cognita. nec iste a nobis inter¬
rogari possit: aut etiam hoc ingenio

Expanded text:
onem disseruntur; ad dandam palmam onem disseruntur; ad dandam palmam iis, qui corpus esse animam dicunt, declinarem. Quapropter te, ut possum, etiam atque etiam moneo, ne temere aut in libros aut in disputationes loquacissimorum hominum, nimiumque sensibus his corporis credentium te praecipites, donec corrigas firmesque vestigia, quae usque ad ipsum Deum animam ducunt, ne ab illo secretisquo, ut sentio, multum moveris, non quod robustius de multis, sed quod brevius; neque quod mihi probabilius quam caetera, sed quod tibi aptius eligere potui. E. Dic, oro te, quam citissime potes. A. Primum illud dico, si maxime causa lateat, cur in concisione quorumdam corporum illa contingant, non continuo nos hoc uno ita perturbari oportere, ut tam multa quae superius luce clariora tibi visa sunt, falsa esse arbitremur. Fieri enim potest ut hujus rei causa nos lateat, quae vel humanae naturae occultata est; vel sit alicui homini cognita, nec iste a nobis interrogari possit; aut etiam hoc ingenio
Abbreviated transcription (Latin):
ego quod ulis adolescentib diri cum in¬
tentissime mirarentur: tibi nunc dicete
uereor. Iam eium tantum ꝓcessimus ut
nisi tibi aliter respontlero. qd̃ sed̾m meam
carisam ꝓbabiliter ualet: tota nr̃a int̾e¬
tio ꝑtam longum munita sermonem
ab uno uermiculo penetrata succubuisse
uideatur. Iuis autem p̃ceperam ut instu¬
diis sicut ceꝑant suum cursum tenerent:
ita eos oportumus aliquando adqueten¬
da et discenda ista si res moneret ẽẽ uentu¬
ros. S quȩ illis discedentibus cum alipio
sermocinatus sum. cum ut̃q nr̃m prosus
quisq modulo recordaretur et coniectu¬
ret et guereret. si exponere uelim: Longi
plus anobis dicenda sunt quam ab ip̃i
principio tantis ambagibus atq anfras¬
tibus dicta sunt. Non apd̃ te tñ tacebo qd
sentio. Nisi mͥ tunc muita n ota eeñt. de
corpore. de spetie. quȩ in est corpori. de loeo
de tempore. de motu. que subtilissime
atq abstrusissime ꝓpt̾ hanc ipsam questi¬

Expanded text:
ego quod illis adolescentibus dixi, cum inego quod illis adolescentibus dixi, cum intenti me intuerentur, tibi nunc dicere vereor: jam enim tantum processimus, ut nisi tibi aliter respondero quod secundum meam causam probabiliter valet, tanta nostra intentio per tam longum munita sermonem, ab uno vermiculo penetrata succubuisse videatur. Illis autem praeceperam, ut in studiis, sicuti coeperant, suum cursum tenerent; ita eos opportunius aliquando ad quaerenda et discenda ista, si res moneret, esse venturos. Sed quae illis discedentibus cum Alypio sermocinatus sum, cum uterque nostrum pro suo quisque modulo recordaretur et conjectaret et quaereret, si exponere velim; longe plura nobis dicenda sunt, quam ab ipso principio tantis ambagibus atque anfractibus dicta sunt: non apud te tamen tacebo quod sentio. Nisi mihi tunc multa jam nota essent de corpore, de specie quae inest corpori, de loco, de tempore, de motu, quae subtilissime atque abstrusissime propter hanc ipsam quaesti