comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sexta lictera uau. cuius inter¬
p̾tatio ille est. et non alius.
uel cuius int̾pretatio et ille. Et ue¬
tare tuũ scd̾m eloquiũ tuum.
uo significet intpretatio licte̾.
qm̃ sub obscura est. ex psalmm
serie colligendũ putam. Iam cum
niqz in suꝑiorib idem poscit ĩ ꝓsal¬
mo octogesimo quarto: in quo eui¬
dentius dñi ihũ ꝓphetauit aduẽtũ.
sam t̾ram qm̃ͣ bñdici postulat.
satis notũ est: illam uidelicet que
prc̃iu in adani contexerat cui dicit᷑.
Terit os: et in t̾ram ibis. Maledi¬
rerat autẽ ds. nõ elemẽtũ natirt
carnis: sed carẽ p̾uaricantium.
Bñdicitur caro gͥ in xp̃o: ut malẽ¬
dicto suꝑiore soluatur. Sñdicitur
caro: quã bñdicens filius dei assũꝑ¬
ta honũs conditione suscepit. et
ideo subdidit. Deus tu cõuertens
unuficabis nos: et plebs tua leta¬
bitur in te. Ostende nobis dñe mi¬
sericordiã tuã: et salutare tuũ dã

Expanded text:
Sexta littera Vau, cujus interpretatio, Ille est, et non alius. Vel cujus interpretatio: Et ille. 2. Et vetare tuum sec undum eloquium tuum. quid significet interpretatio litterae, quoniam subobscura est, ex psalmi serie colligendum putaui. nam cum nique in superioribus idem poposcit in psalmo octogesimo quarto, in quo euidentius domini Iesu prophetauit aduentum. nam terram quam benedici po- stulet satis notum, illam uidelicet quae peccatum in Adam contraxerat, cui dicitur: terra es et in terram ibis. maledixerat autem deus non elementum naturae carnis, sed carnem praeuaricantium. benedicitur caro igitur in Christo, ut maledicto superiore caro soluatur, benedicitur caro, quam benedictus filius dei adsumpta hominis condicione suscepit. Et ideo subdidit: deus, tu conuertens uiuificabis nos et plebs tua laetabitur in te. ostende nobis, domine, misericordiam tuam
Abbreviated transcription (Latin):
men prope timẽtes cũ. salutare ip¬
sius: ut in hĩtet glia in t̾ra nr̃a.
Totus hic locus dñm ih̾ui sonat.
qui uiuificat mortuos. Laz arum
ante passionẽ: plurimos trmpẽ
ꝓpr passioins. ipse est mĩa: ut pote
ienussio pccõꝵ. Ideo dicit ostende.
quẽ bidere possit. ĩ corꝑe: nã dñi ĩ
maiestate sua bidẽ nou poterat. q.¬
deũ nento uidit umqũt. ãuidus
ꝓpha. desiderat bidere: quẽ sperat teue̾.
quẽ si biderit: desidãt prop̾is manib
comphendere. I dooq ait. et salutare
tuũ da nobis. Salutare dei uirtus
est. salutare dei xp̃s est: et idco ꝓpe fi¬
mentes hoc salutare. Longe erat p̃
a nobis. longe crat a natiomibus
descendit in terras. factus est propx.
cepimus nõ timere. Nam qui xp̃m
timet: nõ timori est subditus. sed de¬
uotiomi pictatis. Hic tunor. nõ ĩfir¬
nutatis est. emqs nichil deest ninẽ¬
tib cum. Quom autẽ factus sit ꝓpx
audi. Ut ihabitet inquit głia n
terra nr̃a. Quis est glĩa. insi dñs

Expanded text:
men prope timentes eum salutare ipsius, ut inhabitet gloria in terra nostra. totus hic locus Iesum dominum sonat, qui uiuificauit mortuos, Lazarum ante passionem, plurimos tempore propriae passionremissio peccatorum. Ideo dicit: Ostende, quem videre possit in corpore. Nam Deum in majestate sua videre non poterat; qdeum nemo uidit umquam. auidus propheta desiderat uidere quem sperat tenere, quem si uiderit desiderat propriis manibus conprehendere. ideoque ait: et sa1utare tuum da nobis. salutare dei uirtus est, salutare dei Christus est et ideo prope timentes hoc salutare. longe erat Christus a nobis:, longe erat a nationibus; descendit in terras, factus est prope, coepimus non timere. nam qui Christum timet, non timori est subditus, sed deuotioni; pietatis hie timor, non infirmitatis est. denique nihil deest timentibus eum. quomodo autem factus sit prope, audi: ut inhabitet, inquit, gloria in terra nostra. quis est gloria nisi domin
Abbreviated transcription (Latin):
mũdane cõuersationis exemplũ est. ne
quis dei populũ ꝑsequatur. Deniqz po¬
fuit eũ deus uoluntati sue facere obedi¬
entem: sed eius pena om̃s uoluit emẽ¬
dari. Ideoz dicit ad cũ dñs. Quia ad hoc
ip̃m te suscitaui ut ostendam inte uir¬
tutẽ meã: et annũciet᷑ nomen meũ
in uniu̾sa terra. Non utiqz dñs sue lau¬
dis: sed nr̃e correptionis incremẽta q̃¬
rebat. Om̃s ergo sapientes dicunt.
Iustus es dñe: et rectũ iuditiũ tuum.
Neq eiũ tradimur adusariis sine iu¬
ditio ip̃ius: neqz sine ip̃ius iuditio in
tribulationes uenimus. Hec iustoꝵ est
consolatio: hoc est diũ iuditiũ. Deniq
et supra habes. Miemor fui iuditiorum
tuoꝵ que a sdõ sũt: et me cõsolatꝰ sũ.
Auertis gͦ quia dñi iudicia cõsolatio¬
iis sũt. Mlandasti iusticiam testimoni¬
a tua: et ueritatem tuam iimis.
trum nimis mãdasti.
aut iinuiam ueritatẽ: Sed et
numia ueritas plena laudis: ⁊ nimiũ

Expanded text:
mundanae conuersationis exemplum est, ne mundanae conuersationis exemplum est, ne quis dei populum persequatur. denique potuit deus eum uoluntati suae facere oboedientem, sed eius poena omnes uoluit emendari, ideoque dicit ad eum dominus: quia ad hoc ipsum te suscitaui, ut ostendam in te uirtutem meam et adnuntietur nomen meum in uniuersa terra. non utique dominus suae laudis, sed nostrae correctionis incrementa quaerebat. Omnes ergo sapientes dicunt: iustus es, domine, e t rectum iudicium tuum. neque enim tradimur aduersariis sine iudicio ipsius neque sine ipsius iudicio in tribulationes uenimus. haec iustorum est consolatio, hoc est domini iudicium, denique et supra habes: memor fui iudiciorum tuorum quae a saeculo sunt et me consolatus sum. aduertis ergo quia domini iudicia consolationes sunt. Mandasti iustitiam m testi monia tua et ueritatem t u a m nimis. utrum \'nimis mandasti an \'nimiam ueritatem\' ? sed et nimia ueritas plena laudis et nimium
Abbreviated transcription (Latin):
poscis alicnũ: sed tuũ reposcis: ip̃m tibi
restituo quẽ dedisti. Hunc imitatus iob
extinctis liberis. patrimonioq nudatus
amisso: amittum sui corꝑis scindẽs: ait.
riar. Dñs dedit. dñs abstulit: sit nomen
et qui moribunda sepulchro sua mẽbra
compouit. et qui dampno feritur. aut
funere filioꝵ: dicat. Iustus es dñe. Quid
enĩ nr̃m amictimus: Clamat a płs. Quid
habes quod nõ accepisti: Quod habeniꝰ ergo
accepimus. Quod igitur amuttimꝰ. red¬
dimus. nõ amittimus. Iustus est dñs ĩ
in dampnis: nõ solũ quia unusquisq
iiste culpe sue preciũ luit: uerũ etiam qz
dun uinus punitur. plurimi corigũtur.
quod de agͥ sui uenditione ꝑceperat. crimẽ
amsit: qui potuerat nichil conferre. et
crimen euadere. Berun ne quis ĩpune
cirtũscribendos apłes arbitraretur. ant
ꝑfidic morti addittioᷤ eterue: unmersos
ad fidei studiũ iusto terrore composuit
Oharaio cũ populo suo fluctibus mersus

Expanded text:
poscis alienum, sed tuum reposcis; ipsum tibi poscis alienum, sed tuum reposcis; ipsum tibi restituo quem dedisti. hunc imitatus Iob extinctis liberis patrimonioque nudatus amisso amictum sui corporis scindens ait: riar. dominus dedit, dominus abstulit; sit nomen et qui moribunda sepulchro sua membra conponit et qui damno feritur aut funere filiorum, dicat: iustus es, domine. quid enim nostrum amittimus ? clamat apostolus: quid habes quod non accepisti ? quod habemus ergo accepimus, quod igitur amittimus reddimus, non amittimus. iustus dominus in  non solum quia unusquisque iuste culpae suae pretium luit, uerum etiam quia, dum unus punitur. plurimi corriguntur. quod de agri uenditione perceperat. crimen admisit. qui potuerat nihil offerre et crimen euadere. uerum ne quis inpune circumscribendos apostolos arbitraretur aut mperfidiae, morti addictus aeternae uniuersos ad fidei studium iusto terrore conposuit. Pharao cum populo suo fluctibus mersus
Abbreviated transcription (Latin):
ruerũt. ut illesi ignib dñi iusticias
predicarent. Daniel quoq ꝓpha scdo ĩ
lacum nussus leonũ et ĩmanium feraꝵ
seuitia atqz horrore circũdatus: recta oĩa
in conspectu eẽ diũ. imꝑt̾rito clamore
iactabat. Ionas iniclusus utero bestiali
hanclandi sp̃s iux habens cõmeatũ instꝰ
niuistoꝵ sorte dampuatus. clamabat
de uentre ceti in mari: cũ uoce laudis ⁊ cõ¬
fessionis supplico fibi. Dauid cum fugeret
a facie ab salon. parricidalibz armis ⁊ tris
pulsus. ⁊ regno egressus: cũ pro tociꝰ ppłi
se offerret excidio dicebat. Iustus es dñe: ⁊
rectũ iudinũ tuũ. Grex innocens iste qͥd
fecit: Ego pastor feci malignũ apd̾ iustũ
deum: pena de culxe auctore sumatur.
Ip̃e pater fidei abrahã cũ ad imolãdũ
uiicus a sene filius posceret᷑ paterne ꝑi¬
etatis affectũ diuine cõfessione iusticie tẽ¬
perabat dicens. Iustus es dñe: nõ enim

Expanded text:
ruerunt, ut inlaesi ignibus domini iustitias ruerunt, ut inlaesi ignibus domini iustitias praedicarent. Danihel! quoque propheta secundo in lacum missus leonum et inmanium ferarum saeuitia atque horrore circumdatus recta omnia in conspectu esse domini inperterrito clamore iactabat. lima:; inclusus utero bestiali anhelandi spiritus uix habens commeatum iustus iniustorum sorte damnatus clamabat de uentre ceti in mari: c um uoce laudis et confessionis supplic-o tibi. Dauid cum fugeret a facie Abessalon parricidalibus armis et telis pulsus et regno egressus, cum pro totius populi se offerret excidio, dicebat: iustus es, domine, e t rectum i u dicium tuum. grex innocens iste quid fecit? ego pastor feci malignum. apud iustum deum poena de culpae auctore sumatur. ipse pater fidei Abraham, cum ad immolandum unicus a sene filius posceretur, paternae pietatis affectum diuinae confessione iustitiae temperabat dicens: iustus es, domine. non enim
Abbreviated transcription (Latin):
sine certanine coronatur. Sinit ergo
nos sepe temptari. uolens iuste p̾mia
dare: luctanti utiqz nõ dornuẽti. Nonde¬
cet redimitos floribz corona. sed pulue¬
rulentos: nec molles deliciis: sed labore
exercitatos ornat bictoria. Iustus ergo
madu̾sis sius iusticiã dei laudat: sed ñ
hoc sentit amissis teneris parens liberis:
nõ ĩmaturo nupte iuduatus consortio.
nõ eger in dolore. ñ naufragus ĩ ꝑiculo.
nõ reus in iudicio: nõ captus ĩ laqueo.
Clamabat tamẽ iherenuas. cũ future
aunũtians ppłis captiuitatis crũpnã.
in luti uoraginẽ turpi necandus illu¬
uie mergeretur: iustus es dñe. Clama¬
bat iterũ: cũ uicte plebis miserandis
seruitiis augeretur. Iustus est dñs: qz
os eius irritauimus. a foris sine filiis
fecit: et ab initus mors. Clamabãt hebͦi
cũ ꝓpt̃ uirtutẽ deuocionis et fidei grãm
fornacis ardentis ambirentur ĩcendii s:
iustus es in omĩbz que fecisti: et ido me¬

Expanded text:
sine certamine coronatur. sinit ergo sine certamine coronatur. sinit ergo nos saepe temptari. uolens iuste praemia dare luctanti utique, non dormienti. non decet redimitos floribus corona, sed puluerulentos nec molles deliciis, sed labore exercitatos ornat uictoria. Iustus ergo in aduersis suis iustitiam dei laudat. sed non hoc sentit amissis teneris parens liberis, non inmaturo nuptae uiduatus consortio, non aeger in dolore, non naufragus in periculo, non reus in iudicio, non captiuus in laqueo. clamat tamen Hieremias, cum futurae adnuntians populis captiuitaris aerumnam in luti uoragine turpi necandus inluuie mergeretur: iustus es, domine. cJamat iterum, cum uictae plebis miserandis seruitiis angeretur: iustus est dominus, quia os eius inritaui. a foris sine filiis fecit et ab intus mors. clamabant Hebraei, cum propter uirtutem deuotionis et fidei gratiam fornacis ardentis ambirentur incendiis: iustus es in omnibus quae fecisti et ideo me
Abbreviated transcription (Latin):
ad nos hic tnͣsire nõ possint neqz inde
huc tnͣsmeare. Sed iam audiamus:
quid iustus in consolando se loquat᷑.
Iustus es dũe: et rectum iudiciũ tuum.
Maudasti iusticiã testimonia tua: et ue¬
ere ritatem tuam nims.
iustus uir. qui lacrimis ꝓflu¬
ens inuolutus erũpnis. graui suppli¬
cio delicta ꝑsoluens. nõ tedio uincitur
nõ metu frangitur. nõ labore lassatur:
nõ ingratus aut tristis est. Plerũq
enĩ uulgus hominũ. sua delicta non
reputans: iniuste. se putat. tolerare
que patitur. At uero uir iustus qui
se ipsum statim in exordio sermonis
accusat iusticiã diũ predicat: quod
meritis suis digna panat᷑. Sicendo ãt
iustũ dñi. de sua quidẽ iniusticia ante pro¬
nũtiat: sed de iusticia diũ sperat ⁊ beniã.
iustus enĩ nõ semꝑ irascitur: sicut ultor
culpe ita moderator est pene. Sicut iunder
est pocõx: ita remunerator est uirtutũ
optimoꝵqz meritoꝵ. Qui uult dare pre¬
miumi. debet spectare certamẽ: qͥa nemo

Expanded text:
ad uos non possint neque inde huc transmeare. sed iam audiamus quid iustus in consolando se loquatur. Iustus es. domin e, et rectum iudicium tuum. mandasti iustitiam testimonia tua et ueritatem tuam nimis. uere iustus uir qui lacrimis profluens, inuolutus aerumnis, graui supplicio delicta persoluens non taedio uincitur, non metu frangitur, non labore lassatur, non ingratus aut tristis est. plerumque enim uulgus hominum sua delicta non reputans iniuste se putat tolerare quae patitur. at uero uir iustus, qui se ipsum statim in exordio sermonis accusat, iustitiam domini praedicat, quod meritis suis digna patiatur. dicendo autem iustum deum de sua quidem iniustitia ante pronuntiat. sed de iustitia domini sperat et ueniam. iustus enim non semper irascitur; sicut ultor culpae, ita moderator est poenae, sicut uindex peccatorum, ita remunerator est uirtutum optimorumque meritorum. qui uuit dare praemium, debet spectare certamen, quia nemo
Abbreviated transcription (Latin):
indialogum tnͣstulit: quẽ scripsit de uir¬
tute. Quẽ locũ tamen dñs ĩ euangelio
plenius comprchendit. et aꝑius declara¬
uit: dicens per abrale personam ad illũ
diuitẽ sclĩ huius. Sili recordare quia
recepisti bona in uita tua: et lazarus

Expanded text:
in Dialogum transtulit, quem scripsit de Virin Dialogum transtulit, quem scripsit de Virtute. Quem locum tamen Dominus in Evangelio plenius comprehendit, et apertius declaravit, dicens per Abrahae personam ad illum divitem saeculi hujus: Fili, recordare quia recepisti bona in vita tua, et Lazar
Abbreviated transcription (Latin):
git et emẽdat crrantẽ. Si talis est qͥ emẽ¬
dari nequeat: auferetur e medio. ne gra¬
uiora cõmictat. Mortuus est cĩ: iam
errare nescit. Ideoqz ecclesiastes ait. Et
laudaui ego mortuos: magis qmͣ unẽ¬
tes. Optimus supra hos qui nondum
natus est: qui non uidit hoc opus ma¬
li. Mortuus prefertur uiuẽti. quia
poctare nõ desiuit: mortuo prefertur
qui natus nõ est. qui pradare nestiuit.
Nunc dicanius ctiam de his qui penas sce¬
lerum suoꝵ soluerũt. Nõne isti tulerũt
culpe precium. et iam nõ integra his pe¬
na debetur: Clamat ꝑ ysaiam dñs. Cõ¬
solamini populũ meũ: quia recepit de
manu dñi dupplicia pccã. Discite: unde
plato hec sumpserit. E ruditionis gr̃a
in egiptũ profectus. ut moysi gesta. le¬
gis oracula. ꝓpħaꝵ dicta cognosceret:
audiuit consolationẽ populi. qui supͣ
pcc̃i modũ uidebatur fuisse punitus:
et hunc locũ quadã ad opertũ doce u̾bor.

Expanded text:
git et emendat errantem. si talis est qui emengit et emendat errantem. si talis est qui emendari non queat. aufertur e medio. ne grauiora committat; mortuus enim iam nescit errare. ideoque Ecclesiastes ait: et laudaui ego mortuos magis quam uiuentes, et optimus supra hos qui nondum natus est, qui non uidit hoc opus mali. mortuus praefertur uiuenti.quia peccare desiuit. mortuo praefertur qui natus non est, quia peccare nesciuit. Nunc dicamus etiam de his qui poenas scelerum soluerunt suorum. nonne isti tulerunt culpae pretium et iam non integra his poena debetur ? clamat per Esaiam dominus: consolamini populum meum, quia recepit de manu domini duplicia peccata. discite unde Plato hin Aegyptum profectus, ut Moysis gesta, Legis oracula, prophetarum dicta cognosceret, audivit consolationem populi, qui supra peccati modum videbatur fuisse punitus: et hunc locum quadam adopertum dote verborum
Abbreviated transcription (Latin):
sua. E ciam si fides deerat: pena satis fec̾at.
Qeleuãtur solutione penarũ: qui nõ ab¬
soluunt᷑ cõmẽdatione meritoꝵ. Tertiũ
est cũ lacrimis crimen abluitur: ut est
illud. Discedite a me om̃s qui oꝑanimi
iniquitatẽ: qm̃ exaudiuit dñs uocẽ fletus
mei. Quod etiã hoc loco et plerisqz locis in
libro psalmoꝵ facile repperitur. Cõsolacõ
igitur pͥma ordine: qũi non obluuscit᷑
deus facere mĩani: neqz in cternũ proicit
quos putauerit cohercendos. Secũda: qd̾
nulli philosophi disputauĩt obeẽ. impro¬
bis absolutionẽ: predẽe mortẽ: qd̃ ĩ illa
inicentiuũ sit delinquẽdi in morte autẽ
finis pcc̃i. Quod assumptũ eẽ de nr̃ĩs cui
dubiũ cũ in prou̾biis salomonis sit. qͥ
parcit baculo odit filiũ suũ: caftigat ãt
dñs quẽ diligit: Et infra. Flagellum
equo. et stimulus a sino imperat: birga
autẽ nationi imprudenti. Pdena eĩ corri¬

Expanded text:
sua. etiamsi fides deerat, poena satisfecerat; sua. etiamsi fides deerat, poena satisfecerat; releuantur solutione poenarum qui non absoluuntur commendatione meritorum. tertium est, cum lacrimis crimen abluitur, ut est illud: discedite a me omnes qui operamini iniquitatem, quoniam exaudiuit dominus uocem fletus mei. quod etiam hoc loco et plerisque locis in libro Psalmorum facile repperitur. Consolatio igitur prima ordine, quoniam non obliuiscitur deus facere misericordiam neque in aeternum proicit quos putauerit cohercendos. secunda. quod nulli philosophi disputarunt obesse inprobis absolutionem, prodesse mortem, quod in illa incentiuum sit delinquendi, in morte autem finis peccati. quod adsumptum esse de nostris cui dubium. cum in Prouerbiis Salomonis sit: qui parcit baculo, odit filium suum, c astigat autem dominus quem diligit. et infra: flagellum equo et stimulus asino imperat, uirga autem nationi inprudenti? poena enim corri
Abbreviated transcription (Latin):
Luerunt criminũ. sperant indulgentiã:
et qui fletib ⁊ lacrimuis ꝓpͥa delicta laue¬
runt. requiẽ promerentur. ⁊ ec omma
in scripturis diuinis qui querit ĩuenit.
Lam pͥmũ illud ut in dolore positos cõ¬
solemur: docet illa que in libro iheremie
flebiliter clamat ad captiuos. ⁊ exles
iudeoꝵ. Ite proficiscinum filii: ego enĩ
derelicta sum. Deserta. exu me stolam
pacis: indui autẽ stolam precationis
mee: et clamabo ad excelsũ in diebus
meis. Animo equo estote filii: clamate
ad dñm: et extrahet uos de manu pͥncipũ
mimicoꝵ. Ego enĩ speraui in illo eterꝰ¬
aliud consolationis genus. his qͥ graue ᷤ
soluerint penas: ut habes scriptũ ĩ ysaie
libro. Consolanii. cõsolanum populũ
meũ dicit dñs sacerdotes: loquimini in
cor ihrłm. consolamuini cã: qm̃ repleta
est humiliatio eius. solutũ est pcc̃m eius:
quia accepit de manu dñi duplicia peccata

Expanded text:
luerunt criminum, sperant indulgentiam: luerunt criminum, sperant indulgentiam: et qui fletibus et lacrymis propria delicta laverunt, requiem promerentur. 2. Haec omnia in Scripturis divinis qui quaerit, invenit. Nam primum illud ut in dolore positos consolemur, docet illa quae in libro Hieremiae flebiliter clamat ad captivos et exsules Judaeorum: Ite, proficiscimini, filii; ego enim derelicta sum deserta. Exui me stolam pacis: indui autem stolam precationis meae, et clamabo ad Excelsum in diebus meis. Animo aequo estote, filii, clamate ad Dominum; et extrahet vos de manu principum inimicorum. Ego enim speravi in illo aeteratio. Est etiam aliud consolationis genus iis qui graves solverint poenas, ut habes scriptum in Esaiae libro: Consolamini, consolamini populum meum, dicit Dominus: Sacerdotes loquimini in cor Hierusalem, consolamini eam; quoniam repleta est humiliatio eius; so- lutum est peccatum eius, quoniam accepit de manu domini duplicia peccata
Abbreviated transcription (Latin):
than ei deurie morte. indignationẽ dñi
nuntiauit: et pcc̃m suũ de preuaricatio¬
ne legis agnouit. Demiqz filio in egri¬
tudine constituto. nẽq cibũ sumpsit.
neq regiũ thronũ: aut cubile cõscẽdit:
sed stratus in terram. ieuia hora lacͥmi s
diluebat: non tãm filii mortẽ. qmͣ poc̃¬
sui penã in illo lauari desiderans. Fleuit
qũ nui̾ato ppło repente corde pcussus
est. Deniqz peccaui inquit grauiter:
peccaui stulte. Fleuit igitur pͥmo: quia
clatus regia potestate. querendo numerũ
plebis: mensurã egressus̾ conditionis
humane. Deinde quia sub erroris precis
uindicabat᷑ in plebem: sed a dño hec pro¬
posita pena fuerat. nõ a rege est postulata.
populus laborabat: ipẽ se offerendo pro
ost more torrentium lacruas
profluentes. ⁊ graues fletus dolo¬
ris: oportebat consolationẽ sequi. Nam
et qui in dolorib sũt cõsolatione indigẽt.
et qui grauibz crũpnis penas cõmissor.

Expanded text:
than ei de Uriae morte indignationem domini than ei de Uriae morte indignationem domini nuntiauit, et peccatum suum de praeuaricatione legis agnouit. denique filio in aegritudine constituto neque cibum sumpsit neque regium thronum aut cubile conscendit, sed stratus in terra ieiuna ora lacrimis diluebat, non tam filii mortem quam peccati poenam in illo lauare desiderans. fleuit, quando numerato populo repente corde percussus est. denique: peccaui, inquit, grauiter r, peccaui stulte. fleuit igitur primo, quia elatus regia Potestate quaerendo numerum plebis, mensuram egressus est conditionis humanae: Deinde quia sui erroris pretio vindicabatur in plebem. Sed a Domino haec proposita poena fuerat, non a Rege est postulata. populus laborabat, ipse se offerendo pro Post more torrentium lacrymas profluentes, et graves fletus doloris, oportebat consolationem sequi. Nam et qui in doloribus sunt, consolatione indigent: et qui gravibus aerumnis poenas commissorum
Abbreviated transcription (Latin):
plus est aquas la crinis uncere: qmͣ
cculos ab sorberi fletib. t alibi idem
iherenuas. Exclamauit cor coꝵ ad dñm:
muri filie syon. deducant torrentes. flu¬
ant la crunas die ac nocte. noli dare tibi¬
tibi requiẽ. nõ sileat pupilla oculi tui.
Oculi gͥ qui torrentes deducũt lacrimis
suis. ip̃i deductus aquarũ descendunt.
hpc est cumulant: ut faciant eos suis
angentes fletib impetu exundare tor¬
rentiũ. Sũt tamẽ codices qui habeant¬
ium direxerũt culi mei. Ezed ego ĩ gre¬
co codice meo. kate Gi can legi. hoc est de¬
scenderũt. In quo potest fieri: ut utrãli¬
bet partẽ duaꝵ ad iectione. aut dimi¬
nitione licterarũ. scriptor erraucrit.
Et habuit quidẽ multa que fleret uel ĩ¬
cestũ filie. uel interitũ filioꝵ: sed hic nõ
hoc fleuisse se dicit: sed quia nõ custedi¬
uit legẽ dñi. ã scõ uiro. plus culpa qmͣ
crumpna defletur. Fleuit itaqz qñ na¬

Expanded text:
plus est aquam lacrimis uincere quam plus est aquam lacrimis uincere quam oculos absorberi fletibus. et alibi idem Hieremias: exclamauit cor eorum ad dominum: muri filiae Sion deducant torrentes, fluant lacrimas die ac nocte; noli dare tibi requiem, non sileat pupilla oculi tui. oculi igitur, qui torrentes deducunt lacrimis suis, ipsi ductus aquarum descendunt, hoc est cumulant, ut faciant eos suis augentes fletibus impetu exundare torrentium. Sunt tamen codices qui habeantrum deuexerunt oculi mei. sed ego in Graeco codice meo κατέβηϭαν legi, hoc est: descenderunt. in quo potest fieri, ut in utramlibet partem duarum adiectione aut deminutione litterarum scriptor errauerit. Et habuit quidem multa quae fleret, uel incestum filiae uel interitum filiorum. sed hic non hoc fleuisse se dicit, sed quia non custodiuit legem domini. a sancto uiro plus culpa quam aerumna defletur. fleuit itaque, quando Na
Abbreviated transcription (Latin):
Et possumus dicere. tnͣscendit ⁊ suꝑgres¬
sus est : sed minuit᷑ us eloquii. qd̾ ius maio
affluẽcie descẽdẽtis ꝙͣ ascẽdẽtis expͥmitur.
Dide gͦ quid de usu u̾ba habeant: ut
impetum suũ sermo ꝓpheticus nõ amit¬
tat. Licet usus ip̃e scriptoꝵ. sensui ser¬
uire maiore decore consueu̾it: diuerse
hoc et sepe significauit. ⁊ prope modum
incremẽta semꝑ assũpsit. Dixit enim
pͥno. Lauabo ꝑsingulas noctes lectũ
meũ: lacrimis meis stratũ meũ riga¬
bo. Dixit iterũ. Fuerũt mnͥ lacrime urec
panes. Dyxit etiã. Et potũ meum cũ
detu miscebã. Hic adidit dicẽs. Pecur¬
sus aquar descenderũt oculi mei. ĩ pc sequu¬
tus in fhrenis iheremias. affectũ doloris
expressit: ium oculi descendentis mutat
Sic eiũ habes. Defecerũt in lacrimas
cculi mei. oculi mei caligauerũt. Canꝙͣ
descendũt oculi: qui deficiũ lacrinus. Et
alibi. Oculus meus absortus est. Eed

Expanded text:
et possemus dicere: \'transcendit eos et supergreset possemus dicere: \'transcendit eos et supergressus est\\ sed minuitur uis eloquii, quo uis maior afluentiae descendentis quam ascendentis exprimitur. uide, rogo, quid de usu uerba habeant, ut impetum suum sermo propheticus non amittat, licet usus ipse scriptorum sensui seruire maiore decore consueuerit. diuerse hoc et saepe significauit et propemodum incrementa semper adsumpsit. dixit enim primo: lauabo per singulas noctes lectum meum, in lacrimis stratum meum rigabo. dixit iterum: fuerunt mihi lacrimae meae panis. dixit etiam: et potum meum cum fletu miscebam. hic addidit dicens: decursus aquarum descenderunt oculi mei. Hoc secutus in Threnis Hieremias affectum doloris expressit, uim oculi descendentis imitatus; sic enim habes: defecerunt in lacrimas oculi mei; oculi mei caligauerunt. tamquam descendunt oculi qui deficiunt in lacrimis. et alibi: oculus meus absortus est. sed
Abbreviated transcription (Latin):
collectis in unũ apłis et plurimis credẽ¬
tib. factus est subito de celo sonus: tãqmͣ
ui magna sp̃s ferrct᷑: et repleti sũt om̃s
spũ scõ diuersitates donante liugnaꝵ.
Bonus impetus: qui ledere nesciat. norit
implere. Si quis igitur hunc impetum
supuenientis e celo gr̃e uult mereri: destẽ¬
dat etiam ip̃e oculis in docursus aquarũ.
Qui hũc pͥmũ impetũ fuderit illũ mere¬
bitur. Pescendit oculis suis in hos ductus
aquarũ. que lacrimis irrigauit in euan¬
gelio pedes dii: et ideo fidei sue precio emit
anime sue et corꝑis sanitatẽ: iani non
sangiũs pro flinuo. sed grẽ spiritalis.
Descendit ergo dauis ꝓpheta: ideo de pcc̃o
grãm retulit. Descendit in aquarum
ductus. loc est. repleuit eos: ⁊ decurrẽtiũ
aquarũ lacrimis suis fluenta cumu¬
lauit. aut manes. et uacuos ductus so¬
lis repleuit fletibz: aut quod eloquucio¬
nis moralis quidam sensus ostendit:
descendit in aquarũ ductus: trãsiuit eos.

Expanded text:
collectis in unum apostolis et plurimis credentibus factus est subito de caelo sonus. tamquam ui magna spiritus ferretur, et repleti sunt omnes spiritu sancto dinersitates donante linguarum. bonus impetus qui laedere nesciat, norit inplere. Si quis igitur hunc impetum superuenientis e caelo gratiae uult mereri. descendat etiam ipse oculis in decursus aquarum. qui hunc primum impetum fuderit, illum merebitur. descendit oculis suis in hos ductus aquarum. quae lacrimis inrigauit in euangelio domini pedes, et ideo fidei suae pretio emit animae suae et corporis sanitatem iam non sanguinis proflua, sed gratiae spiritalis. Descendit ergo Dauid propheta; ideo de peccato gratiam rettulit. descendit in aquarum ductus, hoc est: repleuit eos et decurrentium aquarum lacrimis suis fluenta cumulauit aut inanes et uacuos ductus solis repleuit fletibus. an, quod elocutionis moralis quidam sensus ostendit, descendit in aquarum ductus, transiuit eos
Abbreviated transcription (Latin):
scłm: eo qd̾ recia ꝑ sequentiũ
et insidiatoꝵ laqueos euaserit. Dox
digna martirib quibz multa
supplitia proponebantur. multa
etiam offerebantur premia: ut a
martirii studio. uel terrore penaꝵ
et seue mortis horrore. uel p̾mioꝵ

Expanded text:
m, eo quod retia persequentium et insidiaterum laqueos euaserit. uox digna martyribus, quibus multa supplicia proponebantur, multa etiam offerebantur- bantur praemia, ut a martyrii studio uel terrore poenarum et saeuae mortis horrore uel praemio
Abbreviated transcription (Latin):
eo. suscepit te manus diũ: et de peritu¬
lis liberauit. Non dimisisset te pharao:
nisi tu ad deum refugisses. Dicebat
pharao. Dñm nescio: i frł̃ nõ diuit¬
to. Uides quam suꝑbus. Merito ergo
susceptus in bono est: qui malum
fugit. Non patitur ergo deus ĩ malo
nos eẽ: suscipit in bono: nec patitur
suos calumpniis subiacere. Oculi mei
defecerunt in salutare tuum: et ĩ
eloquium iusticie tue.X
ui sint isti oculi considera. qui
in xp̃m deficiunt: dũ eius p̾sto

Expanded text:
eo, suscepit te manus domini et de pericueo, suscepit te manus domini et de periculis liberauit. non dimisisset te Pharao. nisi tu ad dominum refugisses. dicebat Pharao: dominum nescio et Israel non dimitto. uides quam superbus. merito ergo susceptus in bono est qui malum fugit. non patitur ergo deus in malo nos esse. suscipit in bono nec patitur suos calumniis subiacere. Oculi mei defecerunt in salutare tuum et in eo loqui m ius titiae tu a e. qui sint isti oculi considera, qui in Christum deficiunt. dum eius praesto
Abbreviated transcription (Latin):
desertum. ⁊ ciuitates destrixit: eos qui
in abductione erant nõ soluit: Ca¬
ueamus ergo ne muros anime nr̃e
destruat: ne propugnacula nr̃e mẽtis
dimiat: ne suꝑ sydera fhronũ suum
ponat. Ponit suiꝑ sydera. qñ electum
decipit: qñ iustum circũuenit: cuiꝰ
oꝑa lucent sicut stelle in celo. Nõne
et iudas preditor inter ceteros audie¬
bat: uos estis lux mũdi: Nonne dia¬
bolus nomẽ eius extinxit: Qui etiã
quos nõ potuerit cirtũuenire. calũp¬
natur inuidens regni celestis głiam:
ut quos illecebris suis a xp̃o nõ potuit
separare: eos calumpniis suis. debiti
honoris fructu fraudare conetur. Fu¬
giamus ergo malos calũpniatores.
qui pocm̃ opantur in nobis: et ip̃i no¬
bis calumpnias infestissima accusa¬
tione componunt: id quod ip̃i fecerint
arguentes. Ecce manus diũ parata
est: que te fugientẽ ab adu̾sariis tue¬
atur ac protegat. Pharao te ĩ prĩb
tenebat suꝑbus. inmitis. fugisti ab

Expanded text:
desertum et ciuitates destruxit, eos qui desertum et ciuitates destruxit, eos qui in abductione erant non soluit? Caueamus ergo. ne muros animae nostrae destruat. ne propugnacula nostrae mentis diruat, ne super sidera thronum suum ponat. ponit super sidera, quando electum decipit, quando iustum circumuenit. cuius opera lucent sicut stellae in caelo. nonne et ludas proditor inter ceteros audiebat: uos est i slu x huius mundi? nonne diabolus lumen eius extinxit? quin etiam quos non potuerit circumuenire calumniatur. inuidens regni caelestis gloriam. ut. quos inlecebris suis a Christo non potuit separare, eos calumniis suis debiti honoris fructu fraudare conetur. fugiamus ergo malos calumniatores, qui peccatum operantur in nobis et ipsi nobis calumnias infestissima accusatione conponunt, id quod ipsi fecerint arguentes. ecce manus domini parata est, quae te fugientem ab aduersariis tueatur ac protegat. Pharao te in patrious tenebat superbus inmitis. fugisti ab
Abbreviated transcription (Latin):
iuditii et iusticie conscius. au¬
ctoritate prophetica progredit᷑:. ut ẜuũ
dnĩ se dicere nõ reformidet. Seriius
enĩ diũ:. nichil de bet alienis. Preciosa
hec seruitus: que uͥtutũ cõstat expẽsis.
Cur autẽ tunet nocentib tradi. aꝑit
euidenter: quia calumpniatores stͥ
qui oderint u̾itatẽ. impugnent ĩo¬
centiam: quia suꝑbi sunt. Qualis
eiũ adu̾sum seruulos dei potest suꝑbꝰ
ẽẽ qui adu̾sum dñi se exaltat ⁊ dicit.
in celum ascendã. suꝑ sydera ponam
sedem meã: sedebo in monte extelso
suꝑ montes altis qui sunt ab aqui¬
lone. ascendã suꝑ nubes. ⁊ ero similis
altissimo: Quid mirũ igitur si gra¬
uare homines possit: qui ꝑuicaci spũ
nec deo cedit: Quomodo mensurã
ueritatis et fidem in homine reserua¬
bit: qui sacrilegio impudentiq mẽ¬
datio. omnipotenti se dño ad equan¬
dum eẽ ꝑmittit: Quomꝰ calũꝑniat᷑
singulis. qui totam irritauit terrã:
cõcussit reges. posuit uniu̾sũ or bem

Expanded text:
iudicii et iustitiae conscius auctoritate prophetica progreditur. ut seruum domini se dicere non reformidet; seruus enim domini nihil debet alienis. pretiosa haec seruitus quae uirtutum constat expensis. cur autem timet nocentibus tradi, aperit euidenter: quia calumniatores sunt qui oderint ueritatem, inpugnent innocentiam. quia superbi sunt. qualis enim aduersum seruulos dei potest superbus esse. qui aduersus deum se exaltat et dicit: in caelum ascendam. super sidera caeli ponam sedem meam. sedebo in monte excelso super montes altos qui sunt ab aquilone, ascendam super nubes et ero similis altissimo? quid mirum igitur, si grauare homines possit. qui peruicac-i spiritu nec deo cedit? quomodo mensuram ueritatis et fidem in hominem reseruabit. qui sacrilego inpudentique mendacio omnipotenti se domino adaequandum esse promittit ? quomodo calumniatur singulis. qui totam inritauit terram, concussit reges. posuit uniuersum orbem
Abbreviated transcription (Latin):
Defecit uquitas tua filia syon: nõ adici¬
et te expellẽ adhuc. Uisitauit miquitates
tuas filia edom: reuelauit suꝑ pccã tua.
Adu̾tis qm̃ mniquitas nõ potuit sine dei
uisitatione deficere: nec plena esse correp¬
tio: nisi ꝑ grãm dnũi saluatoris. Quom ͤ
autẽ deficiat unquitas: audi dicentem
eccłiam. Exui tunicã meã: quomͦ ĩduã
eam Laui pedes meos: quomͦ inquinabo
cos: Deteris igitur honũs uestimẽtũ uiciis.
erroris ĩtextum. in lauacri regen̾atione
depositum: uescit quomͦ possit niduere:
Studio eiũ correctionis: moleuerat obli¬
mo pecõꝵ. Tanta ius consũmate emẽda¬
tionis est: ut in qnͣdam redeat pucricie
spiritalis ctatẽ que uias erroris ignoret:
crimen eciam si uelit nõ possit admitte̾:

Expanded text:
Defecit iniquitas tua, filia Sion: non adjiciDefecit iniquitas tua, filia Sion: non adjiciet te expellere adhuc. Visitavit iniquitates tuas, filia Edom: revelavit super peccata tua . Advertis quoniam iniquitas non potuit sine Dei visitatione deficere, nec plena esse correctio, nisi per gratiam Domini Salvatoris? Quomodo autem deficiat iniquitas, audi dicentem Ecclesiam: Exui tunicam meam, quomodo induam eam? Lavi pedes meos, quomodo inquinabo eos . Veteris igitur hominis vestimentum vitiis erroris intextum, in lavacri regeneratione depositum nescit quomodo possit induere; studio enim correctionis inoleverat oblivio peccatorum. Tanta vis consummatae emendationis est, ut in qspiritalis aetatem, quae uias erroris ignoret, crimen, etiamsi uelit, non possit admitte
Abbreviated transcription (Latin):
quia plus est auicio se reuocasse: qmͣi ꝓpe
uicia ip̃a necisse. Inibutos eñ biciis animos
exuere frenis cupiditatũ. atq emẽdasse:
nõ solum ꝑfecte uirtutis. sed eciã celestis
est grẽ. Emendare etenĩ futura. attentio¬
ius humane est preterita donare. diine
est potestatis. Deniqz nuentã pastor ouẽ
humeris imposuit suis. ĩgnoscis utiq
misteriũ. quomͦ oiis lassa reficiatur. qr
non potest aliter humana conditio lassa
recreari. nisi sacramẽto dnĩce passionis.
et sangiĩs ihũ xp̃i: cuius principatus
suꝑ humeros eius. In illa enĩ cruce t̃fir¬
mitates nrãs portauit: ut ibi oĩm pocã
uacuaret. Merito gaudent angłi. quia is
qui errauit. iam nõ errat. iam suũ ẽ obli¬
tus errorẽ. Non error igitur sed cõsũmacõ
est: ut alt̾a docet interpretacio. Cõ sũmacõ
autem: pfectio discipline est. Unde et ihe¬
remas in sus threnis sub hac lictera ait.¬

Expanded text:
quia plus est a uitio se reuocasse quam prope quia plus est a uitio se reuocasse quam prope uitia Ipsa nescisse. inbutos enim uitiis animos exuere frenis cupiditatum atque emendasse non solum perfectae uirtutis, sed etiam caelestis est gratiae. emendare etenim futura attentionis humanae est. praeterita donare diuinae est potestatis. denique inuentam pastor ouem umeris inponit suis. agnoscis utique mysterium. quomodo ouis lassa reficiatur, quia non potest aliter humana condicio lassa recreari nisi sacramento dominicae passionis et sanguinis Iesu Christi, cuius principium super humeros eius; in illa enim cruce infirmitates nostras portauit, ut ibi omnium peccata uacuaret. merito gaudent angeli, quia is qui errauit iam non errat, iam suum est oblitus errorem. Non error igitur, sed consummatio est, ut altera docet interpretatio; consummatio autem perfectio disciplinae est. unde et Hieremias in suis Threnis sub hac li
Abbreviated transcription (Latin):
Neqz dixisset eramus errantes: insi qui
supiorem deposuisset errorẽ. Deniq ut
abolitum lapsũ doceret. nec ullum offen¬
sions resedisse uestigium: ait. Cũ autẽ
benignitas et humanitas apparuit sal¬
uatoris nr̃i dei. non ex oꝑib iusticie q̃
feciinus nos. sed scd̾m suã mĩam saluos
nos fecit: per lauacrum regenerationis.
et renouationis sp̃s scĩ. Deteri igitur er¬
rore deposito. et spũ scõ atq omĩ morum
emendatione renouatus: dicit. Eramꝰ
enĩ aliquando errantes. Uides gͦ quia
errori renũciasse et uiciis: profectus est.
Postremo ip̃e te doceat dũs ih̾s: si huma¬
nis consiliis uel sentenciis non putas
esse credendũ. Namqz in euãgelio suo ip̃e
asseruit. qd̾ pastor reliquit nonaginta
et nouẽ oues: et unã requirit q̃ errauit.
Centesima oius est:qmͣi dicit enasse. ⁊der¬
fectio et plenitudo numeri: ip̃a te instruat.
et informet. Non ĩerito ceteris aute fert᷑:

Expanded text:
neque dixisset: eramus errantes, nisi neque dixisset: eramus errantes, nisi superiorem deposuisset errorem. denique ut abolitum lapsum doceret nec ullum offensionis resedisse uestigium, ait: cum - autem benignitas et humanitas apparuit saluatoris nostri, non ex operibus iustitiae quae fecimusnos fecit per lauacrum regenerationis et renouationis spiritus sancti. ueteri igitur errore deposito et spiritu sancto atque omni morum emendatione renouatus dicit: eramus enim a aliquando errantes. uides ergo, quia errori renuntiasse non uitii, sed profectus est. Postremo ipse te doceat dominus Iesus, si humanis consiliis uel sententiis non putas esse credendum. namque in euangelio suo ipse adseruit. quod pastor reliquit nonaginta et nouem oues et unam requirit quae errauit. centesima ouis est quam dicit errasse; perfectio et plenitudo numeri ipsa te instruat et informet. non inmerito ceteris antefertur,
Abbreviated transcription (Latin):
lictera est: que apud hebreos est
ultima. Psalmo autẽ ista hoe est centẽ¬
simo actauo decimo. profectũ honinis
diximus significari.: qui doctrine moralis
magisteriis eruditus. deponẽt ominẽ in exer¬
citate mentis infantiam: assumeret autẽ
ueteram consilii scientiam. et prudentie se¬
nilis etatem. Ubi autẽ error est: culpa sig¬
nificatur. Nic ergo profectus est finis. ut
culpa sit: Sed uide quid interpretetur.
Errauit inquit. Nonerrat: sed errauit.
Errasse preteriti est temporis: errare pre¬
sentis. Qui errauit. desunit erraie: et uete¬
rem condempnat errorẽ. De eo enĩ dicitur.
errauit: qui in errore iam nõ sit. Ilam is
dicitur. sed errare. Errare eĩ ꝑmanentis
in uicio est: crrasse corrigentis est lapsũ.
Deniq emendator moꝵ ait. E ramus eĩ
aliquãdo insipientes. iicreduli. errantes
desideriis et uoluptatibz. Non dixisset un¬
qz eranius aliquãdo insipientes: nisi qͥ
adeptus eẽt postea sapientie disciplinam.

Expanded text:
tera est, quae apud Hebraeos est ultima. Psalmo autem isto, hoc est, centesimo octavo decimo profectum hominis diximus significari, qui doctrinae moralis magisteriis eruditus, deponeret omnem inexercitatae mentis infantiam, assumeret autem veterani consilii scientiam et prudentiae senilis aetatem. Ubi autem error est, culpa signatur. Hic ergo est profectus finis, ut etiam culpae sit. Sed vide quid inte\'errauit\', inquit; non \'errat, sed \'errauit\'. errasse praeteriti est temporis, errare praesentis; qui errauit desiuit errare et ueterem condemnat errorem. de eo enim dicitur \'errauit\', qui in errore iam non sit. nam is, dicitur, sed errare; errare enim permanentis in uitio est, errasse corrigentis est lapsum. Denique emendator morum ait: eramus enim ali quando insipientes, increduli, errantes in desideriis et uoluptatibus. non dixisset utique: eramus aliquando insipientes, nisi qui adeptus esset postea sapientiae disciplinam,
Abbreviated transcription (Latin):
letaris. metis agrũ proximi tui. In tẽpo¬
re ocii pͥmũ lectio cognoscende ueritatis.
et exercende uͥtutis oꝑani tribuit: deinde
meditatio formam laboris. In tempore
laboris pͥmũ opus exemplum tribuit:

Expanded text:
taris, metis agrum proximi tui. In tempore otii primum lectio cognoscendae veritatis et exercendae virtutis materiam tribuit; deinde meditatio formam apponit. In tempore laboris primum opus exemplum tribuit,
Abbreviated transcription (Latin):
suã nulla suꝑboꝵ iniquitate attẽp¬
tatam. ait. Suꝑbi mique agebãt
nimis. Non solũ miquitatẽ agẽ¬
tium: sed etiã nimiã iniquitatẽ
pariter declarauit. q̃ conueniret
suꝑbis: quoꝵ ne aliquo tẽptaret᷑
contagio: audi alibi dicentẽ. Su¬
ꝑbo oculo et insatiabili corde cum
hoc nõ edebani. ĩ taq qm̃i qnͣta ius
mali in suꝑbia cẽt expresserat. qmͣ¬
ad modũ uinceretur debuit nos do¬
cere: meritoq qiͣ bonus doctor demõ¬
stnt remediũ: qui exaggerauit
uenenum.. ĩudi gͦ. quomͦ exlu¬
das uinus suꝑbie. a lege autẽ fus¬
iniquit nõ declinaui. Lex igitur
dei sola potest suꝑbie niris he¬
betare. que informauit uirum.
deuocioni deditũ. quali se debeat re¬
gere cautione. Multi enĩ nõ solũ
alieni a fide. sed etiam qui uidentꝰ.
nõ mediocri scripturaꝵ p̾cepta gu¬
stasse. tẽptari solent prosperis su¬
perboꝵ successib: uidentes eos qͥ
p̾uaricantur legẽ impietatis

Expanded text:
suam nulla superborum iniquitate adtempsuam nulla superborum iniquitate adtemptatam ait: superbi inique agebant nimis. non solum iniquitatem agentium, sed etiam nimiam iniquitatem pariter declarauit, quae conueniret superbis. quorum ne aliquo temptaretur contagio, audi alibi dicentem: superbo oculo et insatiabili corde, cum hoc non edebam. Itaque quoniam, quanta uis mali in superbia esset, expresserat, quemadmodum uinceretur debuit nos docere meritoque quasi bonus doctor demonstrat remedium qui exaggerauit uenenum. audi ergo, quomodo excludas uirus superbiae: a lege, inquit, tua non declinaui. lex igitur dei sola potest superbiae uirus hebetare, quae informauit uirum deuotioni deditum, quali se regere debeat cautione. multi enim non solum alieni a fide, sed etiam qui uidentur non mediocria scripturarum praecepta gustasse, temptari solent prosperis superborum processibus, uidentes eos, qui praeuaricantur legem, imp
Abbreviated transcription (Latin):
quid de homine dicaut: Ip̃e diabol
niq dũ dicit. ponã thronũ meũ
suꝑ nubes. et ero similis altissimo¬
a consorciis excidit angłoꝵ. cuus
criminis digna merccde dãpnat.
hominẽ sibi participẽ requisnut.
in quẽ cõsortiũ sue tñsfiuideret of¬
fense. Quid igitur hoc pcc̃o potest
cẽ det̾ius. quod a dei cepit nuuria:
Ideo scriptura dicit. dñs suꝑbis
resistit: tanqmͣ sue contumelie prõ
dicat. Mens iste adu̾sarius est.
qui me lacessit: mͥ debet ista con¬
gressio. Unde et apls multiplicis
culpe materiã eẽ suꝑbiã declarauit.
diceus de heretico. quia ei que scd̃m
pietatẽ est. doctrine nõ adquiescit.
suꝑbit. nichil sciens. sed langue¬
scens cuta questiones ⁊ pugnas
u̾boꝵ: ex quib oriuntur iuidie
contentiones. sacrilegia. suspitio¬
nes male. conflictationes hoĩm
mente corruptoꝵ. et a ueritate ali¬
enoꝵ: existimantiũ questum esse
pietatẽ. Qnͣtoꝵ itaq expressit cau

Expanded text:
quid de homine dicam ? ipse diaboluquid de homine dicam ? ipse diabolunique dum dicit: ponam thronum meum super nubes et ero similis altissimo, consortiis excidit angelorum; cuius criminis digna mercede damnatus hominem sibi participem requisiuit, in quem consortium suae transfunderetur offensae. Quesse deterius, quod a Dei coepit injuria? Ideoque Scriptura dicit: Dominus superbis resistit . Tamquam suae contumeliae propudicat: Meus iste adversarius est, qui me lacessit, mihi debetur ista congressio. Unde et Apostolus multiplicis culpae materiam esse superbiam declaravit, dicens de haeretico: Quia ei quae secundum pietatem est, doctrinae non acquiescit: superbit nihil sciens, sed languescens circa quaestiones et pugnas verborum, ex quibus oriuntur invidiae, contentiones, sacrilegia, suspiciones malae, conflictationes hominum mente corruptorum et a ueritate alienorum, existimantium quae stum esse pietatem. quantorum itaque expressit caus
Abbreviated transcription (Latin):
gregenus nobis allonua dei. et cõ¬
geramus in pͥncipale nr̃m. ĩ sensus.
in sollicitudines considerationes
actusq nrõs. ut alloquiis scriptu¬
rarunt facta nr̃a conueniant. nec
a serie p̾ceptoꝵ celestiũ actus nr̃i
discordare uideantur. qͣ possimus. ⁊
nos dicere. qm̃ eloquiũ tuũ unufi¬
cauit nos. Tercius uersus est
Suꝑbi miq agebant nunis:. a
lege autent tua non declinau.
aximũ pocm̃ in homine suꝑ¬
bia est: qñquidẽ inde mana¬
uit nĩ origo delicti. ł pe telo nos
pͥmũ diabolus bulneranit et pertu¬
lit. nam nisi homo seppentis ꝑsua¬
sione deceptus. sicut ds ec̃ uoluisset.
et uerum falsũq cognoscere. quod
penitus disceruere humana fragili¬
litate nõ poterat. idooq qͥd seq̃retur
acceperat. ne temeraria usipatiõ
de illo paradiso decideret: insi inqn̾i
honio suis nõ contentus fiubus
int̾dicta temerasset. nũqmͣ feralis
culpe ad nos tnͣssisset hrditas. Et

Expanded text:
gregemus nobis alloquia dei et congregemus nobis alloquia dei et congeramus in principale nostrum, in sensus, in sollicitudines, considerationes actusque nostros, ut alloquiis scripturarum facta nostra conueniant nec a serie praeceptorum caelestium actus noster discordare uideatur, quo possimus et nos dicere, quoniam eloquium tuum uiuificauit nos. Tertius uersus est: superbi inique agebant n nimis, a lege e aut e m tua non de cl i n a u i. maximum peccatum in homine superbia est, quandoquidem inde manauit nostri origo delicti. hoc telo nos primum diabolus uulnerauit et perculit. nam nisi homo serpentis persuasione deceptus sicut deus esse uoluisset et uerum falsumque cognoscere, quod penitus discernere humana fragilitate non poterat ideoque quid sequeretur acceperat, ne temeraria usurpatione de illa paradisi sede decideret, nisi, inquam, homo suis non contentus finibus interdicta temerasset, numquam feralis culpae ad nos transisset hereditas. et
Abbreviated transcription (Latin):
cõfũdit. Tempus autẽ temptationũ.
tempus humilitatis anime ur̃e
arbitror. humiliatur enĩ aĩa nñ
dum traditur temptatori duris ex¬
aminanda laborib: ut luctetur et
certet. congressus contrarie erpiens
potestatis. Sed in his tẽptationib
uiuificatur alloquio dei. ł̃ xc ẽ enĩ
amme nr̃e uitalis substantia. qͣ a¬
litur. et pascitur. et gubernat᷑ ͤ nec
quicqmͣ est aliud qued unitre faciat
rationabilẽ amimã quã allouiã
di. Sicut cuĩ auget᷑ serio dei m
aĩa nr̃a dũ suscipitur. dũ intelligit᷑.
dũ cõphenditur:. ita etiam uita or
angetur. Et quẽadmodũ e cõtrario
alloquium dei. deficit in aĩa nr̃a:
ita et nicurrit cius uita defectum.
Itaq ut conexio ista anime et co:¬
poris nr̃i spũ uitali animaturꝰ.
atq alitur. et tenetur. ita uerbõ
dei et sp̃ĩali grã aia nr̃a uuuficat᷑.
Tinde omiĩ genere studere deleims.
ut reliqua omĩa post hibentes con¬

Expanded text:
confundit; tempus autem temptationum confundit; tempus autem temptationum tempus humilitatis animae nostrae arbitror. humiliatur enim nostra anima, dum traditur temptatori duris examinanda laboribus, ut luctetur et certet, congressum contrariae experiens potestatis. sed in his temptationibus uiuificatur alloquio dei; haec est enim animae nostrae uitalis substantia, qua alitur et pascitur et gubernatur, nec quicquam est aliud quod uiuere faciat rationabilem animam quam alloquium dei. sicut enim augetur sermo dei in anima nostra, dum suscipitur, dum intellegitur, dum conprehenditur, ita etiam uita eius augetur, et quemadmodum e contrario alloquium dei deficit in anima nostra, ita et incurrit eius uita defectum. itaque ut conexio ista animae et corporis nostri spiritu uitali animatur atque alitur et tenetur, ita uerbo dei et spiritali gratia anima nostra uiuificatur. unde omni genere studere debemus, ut reliqua omnia posthabentes con