comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
chodoxos epõs ꝓ ecoͣsticis uegociis fac̾e. S ne hos
hereticos es̃ denegemꝰ: audite seqñtia. Hereci¬
cos aut̃ inquiũt diu̾̃s. tam eos quiolum ab eccłia
ꝓiecti sc̾. quã qui post hec a nobis anachatizatist̃
a coĩcantib nobis ep̾is collectis faciunt. De ñ
uo ⁊ siquid̾ ab eccła suꝑ cãis quib dam rep̾hen¬
sist̾. ⁊ piecti. aut excõicati. siue exclero. siue ex
semet ip̃os illatoꝵ sibi ostend̾int cͥminũ. Q aut̃
ꝑiculũ reguie hmꝰ ĩmineat ⁊tep̃torib non igno¬
ratis. ¶ Scd̾a aut̃. ⁊ c̾cia qõ eod̾ concilio. uno eo

Expanded text:
ticis negotiis facere. Sed ne hos haereticos esse denegetis, audite sequentia: Haereticos, inquiunt, esse dicimus, tam eos qui olim ab Ecclesia projecti sunt, quam qui post haec a nobis anathematizati sunt. a communicantibus nobis episcopis collectas faciunt: deinde vero et siquidem ab Ecclesia super causis quibusdam t projecti aut excommunicati, sive ex clero sive ex semetipsos illatorum sibi ostenderint criminum. Quid autem periculi regulae hujus immineat contemtoribus, non ignoratis
Abbreviated transcription (Latin):
ĩminente depialsus aliam que a pastore uacat: debes et¬
cłam gub̾nare. Ita tñ ut siciuitatẽ illã hostib lib̾am effi¬
ci. ⁊ dn̾o ꝓtegente ad pͥorẽ statũ ꝯtig̾it reuocari. in eã inq̃
pͥusquã ordinatus es. eccͥm reu̾caris. Sin aut̃ p̾dicta ciui¬
tas ꝯtinua captiuittis calamitate p̾mit᷑. in hac in q̃ es ĩ¬
cransierit. si alius ei substitutus fu̾it. licet ille pͥoris

Expanded text:
pastore vacat debeas Ecclesiam gubernare. Ita tamen, ut si civitatem illam hostibus liberam effici, et Domino protegente ad priorem statum contigerit revocari, ad aliam in qua et prius ordinatus es Ecclesiam revertaris. Sin autem praedicta civitas continua captivitatis calamitate premitur, in qua a nobis intransierit, si alius ei substitutus fuerit, licet ille priori
Abbreviated transcription (Latin):
ualitudo occurrat. q̃ aut corpꝰ subito faciat. aut mẽ¬
tem alienatione. uł terrore ꝯfundat. Huiꝰ modi g ca
sib pͥcauentes necc̾m diximꝰ insticuere. ut ubi tp̃as
uł loci. siue cłi copia suffragat᷑. Hãt quisqͥs uiẽ ca¬
nens deo atq sacͥficans pꝰ se uicini solamĩs aduito¬
rem. ut si aliquo casu ille qui offitia implet᷑s ac¬
cedit curbatus fu̾it. uł ad t̾ram elisus a co semper
hãt. qui eiꝰ uicem exequat᷑ intrepidus. It̃. ex dͦ. toł .uiii.¬

Expanded text:
at, aut mentem alienatione vel terrore confundat. Pro hujusmodi ergo ausibus praecaventes necessarium duximus instituere, ut ubi temporis vel loci, sive cleri copia suffragatur, habeat quisquis ille canens Deo, atque sacrificans post se vicini solaminis adjutorem, ut si aliquo casu ille qui officia impleturus accedet, turbatus fuerit, vel ad terram elisus a tergo semper habeat, qui ejus vicem exsequatur intrepidus. XV. Peractis omni
Abbreviated transcription (Latin):
uincor enĩ cum in hac ꝑte cłicos uod̾ magis uideo tie¬
gligences. Quõ enĩ possc̾ corrig̾e filios. cum fres
emendare non possim: Auc qͣ fidutia succẽseã laitis.
cum a nortib pudoris u̾ecundia ꝯticescam: Ego aũ
fr̾es non de om̃ib loqͦr. Sunt aut̃ c̾ce qui deuoti st̃.
st̃ ⁊ alii negligentes. Ego neminẽ nomino: ꝯscĩa

Expanded text:
vincor enim cum in hac parte clericos vobis magis video negligentes. Quomodo enim possum corrigere filios, cum fratres emendare non possim? aut qua fiducia succenseam laicis, cum a consortibus pudoris verecundia conticescam? Ego autem, fratres, non de omnibus loquor. Sunt certe quidam devoti, sunt et alii negligentes: ego neminem nomino, conscientia
Abbreviated transcription (Latin):
ei obicuint᷑. Leges enĩ scłi accusacores p̃sentes exi¬
gunt. ⁊ ñ ꝑ scͥpta absentes. Uñ canoniea pr̃m ꝯsti¬
cuca ñ semei sed sepusime clamãt. nec accꝰaciones.
nec testimoniũ. nullum ꝑ scͥpta posse ꝓferre. nec
de aliis negotiis ciuicũq testi moniũ dicant. nͥ de
his que sub eoꝵ p̾sencia acta ẽẽ noscunt᷑. Similit̾
cuset. inscͥptione uidełc p̃missa. Neq umquã uilus
iudicet᷑. añquã legitimos accusatores hat p̾sentes.
locũq defendendi accipiat. ad abluend̾ cͥmma. Cu¬
rand̾ qͦ est. ne uncuiq surupiat. faciatq cicius.

Expanded text:
 1: Leges enim saeculi accusatores praesentes exigunt, et non per scripta absentes. Unde canonica Patrum constituta non semel, sed saepissime clamant, nec accusationes, nec testimonium ullum per scripta posse proferre, nec de aliis negotiis quicunque testimonium dicant, nisi de his quae sub praesentia eorum acta esse noscuntur. Similiter cuset, inscriptione videlicet praemissa; neque ullus unquam judicetur antequam legitimos accusatores praesentes habeat, locumque defendendi accipiat ad abluenda crimina. Curandum quoque est ne ira
Abbreviated transcription (Latin):
te ã p̾grauato non successor. s coadiutor ei dari debr.
qui ei decedemi ĩ locum regimĩs succedat. Sic aut̾ dic̃¬
as. accessisse. ñ succestisre. yponensiũ ep̃o. Hiac ĩ zacha¬
nas pp̃ se̾bit bonifacio ep̃o. maguntino archiepo.¬

Expanded text:
te autem gravato non successor, sed coadjutor dari debet, te autem gravato non successor, sed coadjutor dari debet, qui ei decedenti in locum regiminis succedat. Sic Augustinus dicitur accessisse, non successisse Hipponensium episcopo. Hinc etiam Zacharias Papa scribit Bonifacio
Abbreviated transcription (Latin):
ne sourant᷑. cũ ad hoo cm̃n fr̃ iussa sc̾. ne int̾rupta nos¬
cantur. ne langͦris ꝓuentu robore salutis nat᷑a pͥue
st̾ia ꝯsecrant᷑. si egͥtudinis accedat qiꝰ libet euentꝰ quo
ceptũ neq̃at. ꝯsecratiois explere minist̾iũ sit ucitũ
ep̃o. uł pbro alt̾i ꝯsecrationẽ exeqͥ cepti officii. ñ enĩ
sac̾dotis. quia nec ꝑfectauid̃i posst̃. nͥ ꝑfectionis ordĩe
compleant᷑. Cum enĩ simꝰ om̃s unũ ĩ ip̃o. nicħ cc̃num
ñ ambigant. sut p̾missũ ẽ. p̾cedentib libent̾ aui ꝑ cõ¬
plem̃to succedãt. non tñ ꝙ nate langris cã ⁊sulitur.¬
ĩ p̾sup̃tionis ꝑuitiem iu̾tatur. Nullus pꝰcibũ potumq
quẽ libet mĩmũ sup̃tum missas fac̾e̾ p̾sumat. nlłs
absq ꝓuentu patenti molestie. minist̾ uł sac̾dos cĩ
ceꝑit᷑ im ꝑfecta officia p̾sumat omĩo relinq̃re. Siqͥs
hoc tem̾arie p̾sũpsit. excõicatioĩs siñam sustinebit.
alius possit subrogari. patent̾ monstint᷑. Senectu¬

Expanded text:
 solvantur, cum ad hoc tantum fieri jussa sunt ne interrupta noscantur, vel languoris proventu robore salutis privetur mysteria consecrantur, si gratitudinis accidit cujuslibet eventus, quo cero alteri consecrationem exsequi officii coepti; non enim sacerdotis, quia nec perfecta videri possunt nisi perfectionis ordine compleantur. 416 Cum enim simus omnes unum in Christo, nihil connon ambigant, sed, ut praemissum est, praecedentibus libenter alii pro complemento sucin praesumptionis pernicie convertatur. Nullus post cibum potumque quemlibet minimum sumptum missas facere, nullus absque patenti proventu molestiae minister vel sacerdos, cum coeperit imperfecta officia, praesumat omnino relinquere. Si quis haec temerare praesumpserit, excommunicationis sententiam sustinebit. alius possit subrogari, patenter monstratur. Senectu
Abbreviated transcription (Latin):
uiroꝵ. qui ꝯsuiis. ⁊ isistorio ur̃o int̾sunt. Senator
qui nob̾ militat cogitau̾it. ead̾ enĩ seu̾itate uolũ¬
tatẽ scełis qua effectum puniri uira uolu̾nt. ip̃e
quid̾ ut poce marestacis rens glaclio ferierur. bo¬
nis enus omĩb fisco nr̃o addictis. filiis uo eius qͥb
uitam imꝑatoria spͥuant̾ lenitate ꝯcedimꝰ. Pat̾no
enĩ debent᷑ ꝑire supplicio. inquib pat̾m hoc est
h̾editarii cͥminis exempla metunt᷑. a successiõe
nil capiant. sit ꝑpetuo egentes. ⁊ pauꝑes ĩ famia
his ꝓpetua egestate sordentib. ⁊ sic mors soiatiũ. ⁊ni¬
ta̾ũt. Sane ⁊̃ ex his siquis in exordio uite factio¬
nis studio u̾e laudis accemꝰ ip̃e ꝓdid̾it factionem
⁊p̾mioa nob̾ ⁊ honore donabitur. Is uõ qui usus fu¬
erit factione. si sero cũ incognita ad huc ꝯcilioꝵ ar¬
chana patefec̾it. absolutione cĩ ac uenia dignus

Expanded text:
um, qui consiliis et consistorio nostro intersunt, senatoruqui nobis militat, cogitaverit eadem enim severitate voluntatem sceleris, qua effectum puniri jura voluerunt ipse quidem ut majestatis reus gladio feriatur, omnibus bonis ejus fisco nostro addictis. Filii vero ejus, quibus vitam imperatoria specialiter lenitate concedimus paterno enim deberent perire supplicio, in quibus paterni, hoc est haereditarii, criminis exempla metuuntur, a materna venihil capiant. Sint perpetuo egentes et pauperes, infamia his perpetua egestate sordentibus, sit et mors solatium, et vis ex his in exordio initae factionis studio verae laudis accensus ipse prodiderit factionem, et praemio a nobis et honore donabitur. Is vero, qui usus fuerit factione, si vel sero, tamen incognita adhuc consiliorum arcana patefecerit, absolutione tantum ac venia dignus
Abbreviated transcription (Latin):
di acquuat̃. qui scisina faciunt. ⁊ relicto ep̃o aliũ sibi
scisse sc̾. ⁊ relicto rege suo ait̾m sibi fous ꝯsticueit̾. Et
indignatus est inquit dñs: omni semini utł. ⁊ dem
olliuit eos. ⁊ delit eos inderisionẽ. donec abic̾et cos
⁊ eos in ꝑdicionẽ dedisse. qui ab ununte disipati. ai¬
t̾m sibi regẽ ꝯstituusẽt. ⁊ tanta indignatio dñi exticit.
adu̾sus illos qui cisma fecert̾. ut ĩ cum hõ dĩ adierobo¬
am missus eẽt. qui ei pct̾a sua exꝓbraret. atq uicionẽ
Q cum nõ custodisset. ⁊ ccͣ p̾ceptum diũ p̃ndisset. statĩ
⁊gentes ꝯputarent᷑. Nam cũ pͥmũ disciptos ĩ ministi¬
um sauitis mict̾et. mandauit ⁊dix̃. Inuiã gentiũ ne

Expanded text:
Dei acquirant qui schisma faciunt et relicto episcopo alium sibi scissae sunt, et relicto rege suo alterum sibi foris constituerunt. Et indignatus est, inquit, Dominus in omni semine Israel et dimouit eos et dedit eos in direptionem donec abiceret eos et eos in perditionem dedisse quod ab unitate dissipati m sibi regem constituissent. et tanta indignatio Domini extitit aduersus illos qui schisma fecerant, ut etiam cum homo Dei ad Hieroboam missus esset qui ei peccata sua exprobraret adque ultionem Quod quum non custodisset et contra praeceptum Dei prandisset, statim gentiles computarentur. Nam, quum primum discipulos suos in ministerium saluti
Abbreviated transcription (Latin):
rantes om̃s infames cunctosq suspectos uł mimi¬
cos. ⁊cos qui non sunt᷑ eoꝵ gentis. ⁊ quoꝵ fides ⁊iu¬
ta. ⁊ lib̾tas nescit᷑. ⁊ qui ñ stͥ bone ꝯu̾sationis. uł qͦ¬
rum iura est accusabit. ab omni acousatiõe ep̾oer
funditus submouemꝰ. Simiłr ⁊ om̃s quos diui¬
ne leges mortuos appellant. submouendos eẽ ab
ead̾ acc̾atione. ⁊ publice penĩesub mictendos uidi¬
asciscũt leges. diuina. ac synodica diuinitꝰ acłici ᷤ
repette auctoritate censemꝰ. qr indignũ ẽ suꝑi¬
ores patiab inferiorib. q̃ inferiores ab eis despici¬

Expanded text:
rantes, omnes infames, cunctosque suspectos, vel inimicos, et eos qui non sunt eorum gentis, vel quorum fides, vita et libertas nescitur, et qui non sunt bonae conversationis, vel quorum vita est accusabilis, ab omni accusatione episcoporum funditus submovemus. Similiter et omnes, quos divinae leges mortuos appellant, submovendos esse ab eadem accusatione, et publicae poenitentiae submittendos judiasciscunt leges, divina ac synodica funditus a clericis repelli auctoritate censemus, quia indignum est superiores pati ab inferioribus quae inferiores ab eis pati despici
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ reliqͦꝵ sac̾dotũ. ac ppłoꝵ isilio. translatꝰ ẽ ephesum.
Non enĩ tfisit dexiuitate ad enutatẽ. nͨ crans feit᷑ de
imnori ad maiorẽ. qui hoc ñ ambitu. nec ꝓpͥa uolim¬
tate facit. s aut ii. a ꝓpͥa sede puisus. aut necc̃ica¬
te coactus. aut utilitate loci. uł ppłi ñ suꝑbe. s huĩ¬
ut̾ ab aliis csĩs latus est. Nam sicut ep̃i hñt p̾atem or
utrutas. aut necc̃itas coͬg̾it supͣdicto mͦ ⁊ mutare. ⁊

Expanded text:
 reliquorum sacerdotum ac populorum consilio translatus est Ephesum. Non enim transit de civitate ad civitatem, nec transfertur de minori ad majorem, qui hoc non ambitu, nec propria voluntate facit, sed aut vi a propria sede pulsus aut necessitate coactus, aut utilitate loci aut populi, non superbe, sed humiliter ab aliis translatus et utilitas aut necessitas coegerit, supradicto modo et mutare et
Abbreviated transcription (Latin):
errore qui ñ ht̃. ꝙ ii se ip̃o ꝯdep̃net. Iudicet u¬
le qui nonagit. ead̾ que ĩ alio putau̾it puniẽ¬
da. ne cũ de auo iudicat: in se ferat siũam. Iu
Sonus uider. nicħ ex arbitͥo suo facit. ⁊ domes¬
tice ꝓposito uoluntatis. s uix leges. ⁊ iura ꝑnũ¬
crat. Scitis uris obtẽꝑat. non indulget ꝓprie uo¬
iuntati. nicħ ꝑacum.⁊ meclicatũ de domo defert.
s sicnt audit: ita uidicat. Eosic̃ se ht̃ nat᷑a decͥnit.¬
obsequit i egib non ad u̾sat᷑. examinat ca̾e mita:
non mutat. Discite uidices scłi. quẽ inuidicando
cen̾e̾ debeatis affcm. qm̃ sobrietatẽ. quã sinc̾ita¬
tem. ⁊ paulo post. Qui iudicat nõ uoluntati
sue obtemꝑare debet. s cen̾e̾ qd̾ legũ est. ⁊ post

Expanded text:
in se ipse condemnet, iudicet ille, qui non agat eadem quae in alio putauerit punienda, ne, cum de alio iudicat, in se ferat ipse sentenbitrio suo facit et domesticae proposito voluntatis, sed juxta leges et jura pronunciat, statutis juris obtemperat, non indulget propriae voluntati, nihil paratum et meditatum domo defert, sed, sicut audit, ita judicat, et sicut se habet negotobsequitur legibus, non adversatur, examinat causae merita, non mutat. Discite judices saeculi, quem in judicando tenere debeatis affectum, quam sobrietatem, quam sinceritatem. Et paulo post: § 2. Qui judicat, non voluntati suae obtemperare debet
Abbreviated transcription (Latin):
s potius ip̾e existens pr̃archa. mĩme debuit
eccł a ꝓpͥa pͥuari. ⁊ muimicis. ⁊ suspectis indicibus
geiasnis heticoꝵ expugnator fortissimꝰ.⁊ qd̾ deꝯ
stantino policanis epĩs more souto. dunce S̾t ã¬
uiudicio. nec humana debent ꝯmittinegocia.

Expanded text:
sed ipse potius exsistens patriarcha, minime debuit ecclesia propria inimicis et suspectis judicibus ereticorum expugnator fortissimus, et quod de Constantinopolitanis more solito tunc aegrotantali judicio nec humana debent committi negotia:
Abbreviated transcription (Latin):
nõ a nob̾ non debet addi flagellatᷤ afflictio. ne noᷤᷤ
culpe ꝙ ab sit offensa respitiat. t̃. Gõ. clem̃tino¬
q̃relam. qui se sui pb̾ratus ioco megrue dicitex.¬
pulsum. licet subdite cibi tertus pactionis expia¬
net. tñ Nulo iudicauimꝰ aꝑtius recerenda. Asserit
nãq a qͥncimano fr̃e. ⁊ coep̾o nr̃o in loco suo quibdã¬
se stus ordinandis negotiis relaxatũ. egͥtudĩsq causa
ꝑ duoꝵ m̃sium spatnuim sue se eccłe defuisse. cuius
rei occisionẽ captantẽ p̃dictum fre̾m nr̃m aliũ loco
eum fac clubiecace resticui. ⁊ infra. Iud̾ aut̃ cuã ca
ricatẽ sp̃alit̾ ãmonemꝰ. ut siu̾ã fu̾it huiꝰ sugges
loco enis ordinatꝰ esti subcilit̾ distͥete q debeas eẽ sol¬
licitus. ⁊ siquid̃ sũ datio̾e aliqua ad eundem ordi

Expanded text:
non debet a nobis addi flagellatis afflictio, ne nos culpae, quod absit, offensa respiciat. Et quia praesenrelam, qui se sui presbyteratus loco incongrue dicit expulsum, licet subditae tibi textus petitionis explanet, tamen paulo judicavimus apertius retexendam. Asserit namque a Qse suis ordinandis negotiis relaxatum, aegritudinisque causa per duorum mensium spatium suae se ecclesiae defuisse; cujus rei occasionem captantem praedictum fratrem nostrum alium loco eum fac dubietate restitui. Et infra: § 1. Illud aam specialiter admonemus, ut, si vera fuerit hujus suggestloco ejus ordinatus est, subtiliter districteque debeas esse solicitus. Et si quidem sine datione aliqua ad eundem ordi
Abbreviated transcription (Latin):
cinus hoc de cet̾o face ñ pͥsumat. s ineccła sua saĩdota¬
li more resideat. Q si forte ñ em̃dare post cuã int̾mi¬
nationẽ cognou̾is ĩ mõst̾ium eum deputare. ⁊ nobis
modis omib ca̾m iudicare curab̾. ut qdͥd fac̾e debeas.
facultas relicta pͥnci¬
pali cachedra ad aliqm̃ ecc᷑m ĩdiocesi aliena ꝯsticutam

Expanded text:
nus hoc de cetero facere non presumat, sed in ęcclesia sua sacerdotali more resideat. Quem si forte non emendari post tuam interminationem cognoveris, in monasterio eum deputare, et nobis curabis modis omnibus indicare, ut, quod facere debeas, facultas, relicta principali cathedra ad aliquam ecclesiam in dioecesi constitutam
Abbreviated transcription (Latin):
uamiui tͥite sit nobis uaide ꝙ loquim̃. atq frͥna nos cõ¬
paslio potius arguat. quã aliquid de auditis diffim
re ꝑmutat. suscepti tñ sollicitudo regimĩs cornrm
mistanti pusat aculeo magna nos eccliis cura ꝓspi¬
quibdam referentib quemdã ep̾m. ita passionẽ ea¬
pitis incurrisse. ut qđ m̃ce alienata agͥe soleat.
gemitus ⁊ flecus audire sit. Ne gͦ langͣnte pastore
grex ꝙ absit. insidiatoris laniandꝰ. dentib exponat᷑.
nisi recusante eo: nulla sunt ratio ordĩam. S si m¬
t̾ ualla egͥtuditus hr̃e ẽ solitus. ip̃e data peticione.
ñ se uit̾us ad hoc mulst̾ium subu̾tente ĩ firmitate
posse faceat᷑ assurg̾e. ⁊ aliũ loco suo expe tat ordinã¬
dum. Quo facto omiũ sollẽpuit electioe alt̾. qui
in hoc scło uita cenu̾it. suptus ei debiti de ead̾ eccła
minstrent᷑. Enimuͦ sinlło tp̃r ad sane m̃tis redit of¬
ficiũ. ꝑsona fideł ac uite ꝓbabił ẽ eligenda. q̃ ad re¬

Expanded text:
uamvis triste sit nobis valde quod loquimur, atque fraterna nos compassio potius arguat aggravat, quam aliquid de auditis definire permittat, suscepti tamen sollicitudo regiminis cor nostrum instanti pulsat aculeo, magna nos Ecclesiis cura prospiquibusdam referentibus, quendam episcopum ita passionem capitis incurrisse, ut quod mente alienata agere soleat gemitus et fletus audire sit. Ne ergo languente pastore grex quod absit! insidiatoris laniandus dentibus exponatur, nisi recusante eo nulla sinit ratio ordinari; sed si intervalla aegritudinis habere est solitus, ipse data petitione non se ulterius ad hoc miposse fateatur assurgere, et alium loco suo expetat ordinandum. Quo facto omnium solenniter electione alter, qui in hoc saeculo vita tenuerit, sumptus ei debiti de eadem ecclesia ministrentur. Enimvero, si nullo tempore ad sanae mentis redit officium, persona est fidelis ac vitae probabilis eligenda, quae ad re
Abbreviated transcription (Latin):
Uin pastoris uita¬
cłici quat sit insecreto uita sui pontificis nesciũt.
ut isqui in loco regimiuis ẽ. tales habeat testes.
qui u̾am eiꝰ insecreco ꝯu̾sanonẽ uideant. ⁊ ex se¬
diua uisione exemplũ ꝑfectus sumant. Itẽ.

Expanded text:
is vitaclerici qualis in secreto sit vita sui pontificis nesciunt, bsequantur, ut is, qui in loco regiminis est, tales habeat testes, qui vitam ejus in secreta conversatione videant, qui ex visione sedula exemplum profectus sumant. Item
Abbreviated transcription (Latin):
domũ siam p̾buit. ut stuprũ mac̾familias pac̾e¬
tur. qd̾ adult̾tum dep̾hensũ dicrit̾it. qd̾ p̃ciũ
ꝓ comꝑto stupro acceꝑit.⁊ si qd̾ simile idipm̃ in¬
icbesio cõp̾hen dend̾ erit. Si accusacor decessĩt.
sit. si quid simile rei nom̃ abolet᷑ postulante reo.
Id q ex lege iulia. de ii ⁊ senatus isulco cautũ ẽ.
itaut licet alii ex incegro repet̾e reum. s intra¬

Expanded text:
familias pateretur, quod adulterum deprehensum dimiserit, quod pretium pro comperto stupro acceperit, et si quid simile, id ipsum libello comprehendendum erit. Si accusator decesserit,sit, et si quid simile est, nomen rei aboletur postulante reo, idque et lege Julia de vi, et senatusconsultis cautum est, ita ut liceat alii ex integro repetere reum. S
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓposit sui normã. aut regłarit̾ ꝓhibita negle¬
r̾uit. Cransg̾ssores enĩ sponte legis sue. seu eus
ta refutandꝰ ẽ añ reu̾sionẽ suã. nec in acc̾atio¬
nẽ recte agenciũ. aut incestimor̃um aiscipi¬
endꝰ ẽ. ¶t̾ puis ppͣ. a suo ꝓposito discediẽtes fiunt

Expanded text:
propositi normam aut regulariter prohibita neglexerint. Transgressores enim sponte legis suae, ejusqueta refutandus est ante reversionem suam, non in accusatione recte agentium aut testimonio suscipiendus est. C. III. A suo proposito discedentes sunt
Abbreviated transcription (Latin):
res. grauitas. examinanda ẽ.⁊ iõ cestes qui adu̾sus
fidem sue cestationis uacillant. audiendi non st̃̾.
in ꝑsona eoꝵ ex ploranda er̾t in p̾mis ꝯdicio euius¬
ꝙ utrũ quis de curio. an plebenis sit. ⁊ anhoneste
an locuplex. uł egenus sit. ut uic̾ cã quid facue
admitat. uł an inimicus ei sit: ad u̾ sus quem
testimoniũ fert. uł amicus ei sit. ꝓ quo cestimo¬
niũ dat. Nam si careat suspitione cestimoniũ.
uł ꝓpt̾ ꝑsonam a qua ꝑfertur. quͦdhonesta sit.
uetur. n hac lege iureũ cestimoium dr̃e lic̾et.
qui se ab eo ꝑente ne esꝰ ub̾auĩt. quiue ĩpub̾es
ert̃ quiq iudicio publico dãpnacus erit. quiue
inuincłis custodiaue publica eriti quiue eoꝵ ĩ
depugnaret se locau̾it. qui ue palã questum
faciet feo̾it ue. qui ue ob cestiõniũ dicend̾. uł

Expanded text:
res, gravitas examinanda, est, et ideo testes, qui adversus fidem testationis suae vacillant, audiendi non sunt. in persona eorum exploranda erunt imprimis conditio cujusque, utrum quis decurio, an plebeius sit, et an honestae an locuples uel egens sit, ut lucri causa quid facile admittat: uel an inimicus ei sit, aduersus quem testimonium fert, uel amicus ei sit, pro quo testimonium dat. nam si careat suspicione testimonium uel propter personam a qua fertur quod honesta sit uetur, ne hac lege in reum testimonium dicere liceret, qui se ab eo parenteue eius liberauerit, quiue impuberes erunt, quique iudicio publico damnatus erit qui ein vinculis, custodiave publica erit, quive eorum rdepugnaret se locaverit, quive palam questum facit feceritve, quive ob testimonium dicendum vel
Abbreviated transcription (Latin):
testimonium dicatit. ita tñ ut faisa ñ simulent.
Cec̾̃i uͦ cłici. qui eoꝵ d̾ gradũ uł ordinẽ sceunt᷑. si ad
cestimoniũ dñdũ petiti fu̾it. ꝑut leges pcipiut
audiant᷑. Sauia cñ sit litigatorib falsi actio. si forte
pb̃ri. qui suo noĩe suꝑioris loci cestiõniũ dr̾e gtͣ au¬
quã corꝑalẽ in iutiam st̃ p̾cepti. hoc ip̃o qui nicħ
inecuunt uera sup̃serĩt. młdomagis ⁊ enĩ pena sc̾¬

Expanded text:
testimonium dicant, ita tamen, ut falsa non simulent. ceteri vero clerici, qui eorum gradum vel ordinem sequuntur, si ad testimonium dicendum petiti fuerint, prout lealva tamen sit litigatoribus falsi actio, si forte presbyteri, qui suo nomine superioris loci testimonium dicere citra aliquam corporalem injuriam sunt praecepti, hoc ipso, quod nihil metuant, vera suppresserint. Multo magis enim poena
Abbreviated transcription (Latin):
icut uet̾m ubroꝵ fides: de hebreis
uolumib examinanda est. ita nouoꝵ i̾tas gͥti
ĩ ad scͥpturat sactas
admissa fiu̾nt. uł offi¬
ciosa mendatia quid ineis remanebit.¬

Expanded text:
terum librorum fides de Hebraeis voluminibus examinanda est; ita novorum Graecae im ad scripturas sanctas admissa fuerint uelut officiosa mendacia, quid in eis remanebit
Abbreviated transcription (Latin):
no dubitari. ⁊ disceptari non possit. utrum umi. uł
uł scͥpte sunt. ux scribunt᷑. ꝑ sermonẽ forte sapiẽ¬
testimoĩa collig̾e uelle calup̃nias ex eporum sqͥp¬
tis. siue nr̃oꝵ sicut hylarii. siue añquam pars
ẽ. Nou enim sic legunt᷑ canꝙͣ ica ex eis cesti mo¬
nium p̾feratur. ut cc sencire nonliceat. sicubi
apło acciꝑe. Et siquid ałr sapitis. hoc quoq uob¬

Expanded text:
no dubitari et disceptari non possit, utrum verum, vel vel scriptae sunt, vel scribuntur, et per sermonem forte sapientestimonia, colligere velle calumnias ex episcoporum scriptis, sive nostrorum sicut Hilarii; sive, antequam pars est. Non enim sic leguntur, tanquam ita ex eis testimonium proferatur, ut contra sentire non liceat, sicubi Apostolo accipere . Et si quid aliter sapitis, id quoque Deus vob
Abbreviated transcription (Latin):
i coherere ꝓbantur. Sunt eium in iege q̃dam mora
cem recepisse monstrantur. oꝯistica uo̾ qsitum
ad suꝑficiem a naturali uite ꝓbant᷑ auena. qñtũ
ad moralem intelligentiam ĩueniunt᷑. sibi ad ne¬
ra. Ac ꝑ hoo. ⁊ siscd̃m suꝑficiem uideant᷑ ẽẽ muta¬
ta. cñ scd̃m moralem incelligentiam. iucabili¬
tatem nescire ꝓbantur.aturale gͦ uis ab exord¬
io rõnalis creature incipiens ut supͣdc̾m ẽ: manet
ĩmobile. us uõ ꝯsuetudinis pꝰ naturalem legem
exordium hũit. ex quo homĩes ꝯuenientes inum̃:
ceꝑunt sim ł habitare. Q ex eo tp̃r fc̾m creditur.
fere uidebatur excinctum. Postea a cp̃r nemroch
reꝑacum. siue potius ĩ mutatũ existimat᷑. cũ ip̃e
legitur de eo. Cepit nemroth robustus uenacor

Expanded text:
i cohaerere probantur. Sunt enim in lege quaedam moralem recepisse monstrantur. Mystica vero, quantum ad superficiem, a naturali jure probantur aliena, quantum ad moralem intelligentiam, inveniuntur sibi annexa; ac per hoc, et si secundum superficiem videantur esse mutata, tamen secundum moralem intelligentiam mutabilitatem nescire probantur. § 1. Naturale ergo jus ab exordio rationalis creaturae incipiens, ut supra dictum est, manet Ius vero consuetudinis, post naturalem legem exordium habuit, ex quo homines convenientes in unum ceperunt simul habitare quod ex eo tempore factum creditur, fere videatur exstinctum, postea a tempore Nemroth reparatum sive potius immutatum existimatur, quum ipse e in Genesi legitur de eo: Coepit Nemroth robustus venator
Abbreviated transcription (Latin):
go soreis scͥptorum. qmiam canõmei appłłant.
didicihune cimorem. honorẽq referre. ut nuilũ
coꝵ scͥbendo ẽr̃rasse audeam credere. aut si auqͥd
mĩme intellexisse: non ambigam. auos aucem
oneant. non iõ um putem. qi ip̃i ita senserunt.

Expanded text:
go solis eis scriptorum, qui iam Canonici appellantur, didici hunc timorem, honoremque deferre, ut nullum eorum scribendo errasse audeam credere: aut si aliquid l me minime intellexisse non ambigam. alios autem olleant. non ideo uerum putem, quia ipsi i
Abbreviated transcription (Latin):
ges edidit. e iñ cum ppłs sediciosus magr̾atus
ferre non posset .x. uiros legib scͥbendis cͥauit.
qui leges ex libris salonis inlatinum sermonem
trans latas .xii. cabuł exposu̾nt.
uerunt aͥ hii. apuis. claudiꝰ. gemicꝰ.
sextius. curanus. postumiꝰ. Hii .x. uiri legum scͥbẽ

Expanded text:
s edidit; deinde cum populos seditiosos magistratus ferre non posset, decemviros legibus scribendis creavit, qui leges ex libris Solonis in Latinum sermonem translatas XII tabulis exposuerunt. 4. Fuerunt autem hi: Appius Claudius, T. S
Abbreviated transcription (Latin):
sarum sotlep̃na celebrandi. cum fortasse aut fẽstꝰ
dies exigit. aut exhibe̾ mĩst̾ium.. eo ꝙ sac̾dos alius
de est. ipsa necc̃itas cõpellit. Nam si ad sunt alii qui
implere minist̾ium ualeant. illusio ꝑcrapilam
fcã. a ꝑceptione sacrimi sterii ꝓhibere non debet.¬

Expanded text:
sarum solemnia celebrandi, cum fortasse aut festus dies exigit, aut exhiberi ministerium pro eo quod sacerdos alius deest, ipsa necessitas compellit. Nam si adsunt alii qui implere ministerium valent, illusio per crapulam facta a perceptione sacri ministerii abstinere, ut arbit
Abbreviated transcription (Latin):
uitanda. ui pactum int̾ se gentis. aut ciuicatis
suecudinie. uł iege fiͥnatum. nuulla ciuis. aut ꝑegͥni
libidine: uioletur. Turpis est enum omnis pars: niu¬
statutum nõ erat: instituend̾ est. Sienum regi uer
inciuitate cui regnat. uibe aliquid. ꝙ ni añ ipsũ
quisquam. nec ipse unꝙͣ uisserat. ⁊ non est cõ soci¬
ecatem ciuitatis eius: si obtẽꝑatur ei. ĩmo cc̃ so
pe pactum ẽ societatishtimane. ob temꝑare regi

Expanded text:
itanda, ut pactum inter se, gentis aut civitatis consuetudine, vel lege firmatum, nulla civis aut peregrini libidine violetur. Turpis enstatutum non erat, instituendum est. Si enim regi licet in civitate, cui regnat, jubere aliquid quod neque ante ipsum quisquam, nec ipse unquam jusserat, et si non est contra societatem civitatis ejus, obtemperatur ei, imo contra spe pactum est societatis humanae obtemperare regi
Abbreviated transcription (Latin):
hec non disc̾uendo eẽ stacuta. s exhortando conscͥpta.
A eceptum uo̾ necc̃itatem facit. ex hortatio a ubam
gib nienuino. Nũne a ad diffram natutał iuris ⁊
cetͥorum reu̾taisĩ. Haturale uis int̾ omnia pͥmatũ
obtinet. ⁊ tp̃r. ⁊ dignicate. Cepit enĩ ab erordio rõna¬
licreature. ñec uariat᷑ tp̃r. s ĩiutabile ꝑmanet.
S cum naturale ius in lege. ⁊ euangło sup̃dicat᷑
eẽ cõ prehensum. que dã aut̃ cẽria his: que in lege
statuca sunt: nũc inuenunt᷑ concest. nõ uidet᷑
ius naturale ĩmutabile ꝑmane. Ilege namq
auc̃ statim post partum eccłam ingredi ñ ꝓhibet᷑.
cem. Muuer que menstrimm patitur. ex lege ĩ mũ

Expanded text:
ec non decernendo esse statuta, sed exhortando conscripta. Decretum vero necessitatem facit, exhortatio autem liberam gibus conveniunt. Nunc ad differentiam naturalis juris et tium canonum Naturale ius inter omnia primatum obtinet et tempore et dignitate. Cepit enim ab exordio rationalis creature, nec variatur tempore, sed immutabile permanet. Sed cum naturale ius in lege et in Evangelio supra dicatur esse comprehensum, quedam autem contraria his qustatuta sunt, nunc inveniantur concessa, non videtur jus naturale immutabile permanere. In lege namque autem statim post partum ecclesiam ingredi non prohibetur. Item mulier, quae menstrua patitur, ex lege immunda
Abbreviated transcription (Latin):
s cunc est pcc̾m si añ quam uludam᷑ cogitatiot̾s af¬
fectib pͥuenim. luxͣie quippe imagines quas ĩ u̾itate
gessins. sepe dormientib in animo apparent. s in¬
norie si non cupiendo occurrunt. It̾. Qui noctur¬
na ilusione pouuitur. qtñius extra memoriam co
gitationum curpiũ sese ꝑsentiat inquinatũ. Tñ
hoc ut cep̃taretur cuipe sue tͥbuat. siamq ĩ mũ

Expanded text:
sed tunc est peccatum, si, antequam illudamur, cogitationis affectibus praevenimur. Luxuriae quippe imagines, quas in veritate gessimus, saepe dormientibus in animo apparent, sed innoxiae, si non concupiscendo occurrunt. § 1. Qui nocturna illusione polluitur, quamvis extra memoriam turpium cogitationum sese persentiat inquinatum, tamen hoc, ut tentaretur, culpae suae tribuat, suam
Abbreviated transcription (Latin):
num eum uiudi reputat. qui cep̾tatus in mundi¬
tia. ueris imagitub in cogiatione inquinat᷑.s iꝗ¬
uandus est aqua: ut culpam cogitationis lacͥmns
ab̾luat. ⁊ nisi pͥus ignis cẽptationis recesserit: re¬
um se quasi usq adues ꝑam ignoscͣit. S est in ea¬
dem illusione necc̾ia uaide discretio. qua subcilit̾
pensare debeat. ex qua re accidat m̃ci dormientis.
auqnenim ex erap̾ula. aliqñ ex nat᷑e sue st̾ fluica
ce.ł infi̾mitate. auqñ excogitatione ꝯcingit pollu

Expanded text:
um eum illudi reputat, qui tentatus immunditia veris imaginibus in cogitatione inquinatur. Sed lavandus est aqua, ut culpam cogitationis lacrymis abluat, et nisi prius ignis tentationis recesserit, reum se quasi usque ad vesperam cognoscat. § 1. Sed est in eadem illusione valde necessaria discretio, qua subtiliter pensari debet, ex qua re accidat menti dormientis. Aliquando enim ex crapula, aliquando ex naturae superfluitate vel infirmitate, aliquando ex
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa cõi usu aꝓpbata non sunt: se non obseruan¬
ces dñsgressionis reos non arguunt. Auoquin
ins non obeclientes. ꝓprio pͥuarentur honore. cũ
iili qui sacris nel euint obedire canonib. penitꝰ
offõ iubeant᷑ carere suscepto. nͥ forte quis dicat

Expanded text:
i usu approbata non sunt, se non observantes transgressionis reos non arguunt; alioquin his non obedientes proprio privarentur honore, quum illi, qui sacris nesciunt obedire canonibus, penitus officio jubeantur carere suscepto; nisi forte quis dicat
Abbreviated transcription (Latin):
di sumant. ł suscipiatit.quo ⁊ aliquid apor
pheͣusum sc̃e institutionĩ adiciant᷑.⁊ eoꝵ qͥna
inlaicali oroine ⁊sistunt obseruantiam sicut
locõ ita religione p̾cellant. De ip̃a u̾o die diu̾ca
hesitamꝰ. quid nam dũdum sic. cum om̃s laiei. ⁊
scłares illa die. plus solico ⁊ cet̾is dieb accuratuis
cibos carinum appetant. ⁊ uisi noua quadam aui¬
dicate. u̾ ad medias noctes se ingurgitent. ñ ał̾r
tati ascribendum est. uñ uec a tau ꝯsuecudine a
di sc̃. ne forte peĩores exitant. sia tali ꝯsuetudine
ꝓhibeantur.t eiumait salomon. Qui multũ
emungit: elicit sangͥuem. Et post pauca. La
rum a̾ est. ut hii qui his dieb a carne animali¬
um abstinemꝰ. ab omnib qͦ que sementiuam

Expanded text:
jejunandi suscipiant, quo et aliquid ao pensum sanctae institutionis adjiciant, et eorum qui in laicali ordine consistunt observantiam, sicut loco ita et religione praecellant. De ipsa vero Dominica die haesitamus quidnam dicendum sit, cum omnes laici et saeculares illa die plus solito caeteris diebus accuratius cibos carnium appetant, et nisi nova quadam aviditate usque ad medias noctes se ingurgitent, non alitmentis ascribendum est. Unde nec a tali consuetudine adi sunt, ne forte pejores existant, si a tali consuetudine prohibeantur. Ut enim ait Salomon: Qui multum emungit, elicit sanguinem.--Et post pauca: § 2. Par autem est, ut quibus diebus a carne animalium abstinemus, ab omibus quoque, quae sementinam
Abbreviated transcription (Latin):
tutio alia ciuit. alia eccłastiea. cuuił u̾o forẽse.
ur cuule us appellatur. quo nomine ecͤestica in¬
nonis nomine censet᷑. Quid a̾ canon sit: ysidorus
inli .ui. ethimoiogiarũ declatat dicẽs. Qͥd sit cauon
Canon grece: lacine reguia nuncupatur.
aui sunt stacuta ꝯcilioꝵ. Concilioꝵ u̾o alia sunt
utuũ salia. aua ꝓuinciala. ꝓuincialiũ alia celebr¬
antur auctoritace poncificis romani. p̾sente u¬
dełe legato sc̾e romane eccłe. aua u̾o auctoritate
prĩarcharum. uł pͥmatum. uł mecͦpolicanoꝵ.
qͣiͣ priuate leges. Ilam pͥuilegium iñ dcm̃ est.
ꝙ in pͥuato feratur. Offin̾ u̾o scłarium. siue

Expanded text:
tutio alia est civilis, alia ecclesiastica: civilis vero forense vel civile jus appellatur, quo nomine ecclesiastica connonis nomine censetur. Quid autem sit canon Isidorus in lib VI Etym. c. 16 declarat dicens: C. I. Quid sit canon. Canoalii statuta conciliorum. Conciliorum vero alia sunt universalia, alia provincialia. Provincialium alia celebrantur auctoritate Pontificis Romani, praesente videlicet legato sanctae Romanae ecclesiae; alia vero auctoritate patriarcharum, vel primatum, vel metropoliasi privatae leges. Nam privilegium inde dictum est, quod in privato feratur. III. Pars
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ canones statu̾nt: sñam intułunt. tñ qr mise¬
ratio aplica ueniã solet pr̾are correctis. ob młtitu
dinem mĩe ulius. hanc indulgentiã exhibemꝰ. ut
scã coĩone saginati. studeant cͥb ꝯtinuis annis. per
nitus ieiunare. ⁊ ultra lugenda nequaquã umut¬

Expanded text:
sacr canones statuerunt sententiam intulerunt. Tamen, quia miseratio apostolica veniam solet praestare correctis, ob multitudinem misericordiae illis hanc indulgentiam exhibemus, ut sancta communione saginati studeant tribus continuis annis per hnitus jejunare, et ultra lugenda nequaquam commit
Abbreviated transcription (Latin):
uisquis inetu ouiꝰlibet potestatis uĩtatem oceul¬
tat. iram di suꝑ se ꝓuocat. qr magis timet hoĩ¬
nem quam dm̃. ⁊ post pauca. utͥq reus est. ⁊ qͣ u̾i¬
catem occultat.⁊ qͥ mendacium dicit. ⁊ quia uie
ꝓ desse ñ uult. ⁊ iste noc̾e desid̾at. tem. de eodem

Expanded text:
uisquis metu cujuslibet potestatis veritatem occultat, iram Dei super se provocat, quia magis timet hominem quam Deum. Et post pauca: § 1. Uterque reus est, et qui veritatem occultat, et qui mendacium dicit, quia et ille prodesse non vult, et iste nocere desiderat. C. LXXXI. De eodem
Abbreviated transcription (Latin):
opus erat. Atamas ã uir austerꝰ. ⁊ saphira uror eiꝰ.
tui delati ambo sc̃. Cet̾a que detalib. rgnouimꝰ ⁊
uidimꝰ: nec recordatiõe. nec demonstintiõe digna
uidẽnt᷑. Qua ꝑꝑt̾ hec uob̾ cauenda mandamꝰ. et
doctͥnis ⁊ exẽplis apłoꝵ obedire p̾cipimꝰ. quia hii

Expanded text:
ira uxor ejus, tui delati sunt ambo . Caetera quae de talibus cognovimus et vidimus, nec recordatione, nec demonstratione digna sunt. Quapropter haec vobis cavenda mandamus, et doctrinis et exemplis apostolorum obedire
Abbreviated transcription (Latin):
sciant a uob̾. quis rebaptizatis ip̃m ex sufflari.
d. in pst̾nis. Iulianus excicit infideł imꝑacor.
nõne extitit apostata ũquussydolat᷑ : Milites ⁊¬
ani s̾iuerunt imꝑacorinfidek. ubi ueniebat᷑
ad cãm xpͥi: non agnoscebant. nͥ illum qui ĩ ce¬
p̃ponebãt illi dm̾. Qñ aut̃ dicebat ꝓducite aci¬
em. ite cẽ illam gentẽ. statim obtemꝑabant ⁊

Expanded text:
s in eis, quos rebaptizatis, Christum exsufflari? Idem in Psalmis: § 1. Julianus exstitit infidelis imperator. Nonne exstitit apostata, iniquus, idololatra? Milites Christiani servierunt imperatori infideli. Ubi veniebatur ad causam Christi, non agnoscponebant illi Deum. Quando autem dicebat: Producite aciem, ite contra illam gentem, statim obtemperabant.
Abbreviated transcription (Latin):
olice cimere¬
o eos qui occidiunt corpus. ne force ꝓpt̾ cunorẽ mortis.
non lib̾e dicatis qd̾ audistic. nec fiducialit̾ p̾dicenis.
auiis omĩb ꝙ in aure soli audistit. Sicut gͥ ex his u̾¬
bis ostendicur. non solumille ꝑditor ẽ u̾itatis. quid
transgͥdiens iu̾tatem. Palam ꝑu̾tace iñdatiũ loqͥ¬
bere annũtiare oꝑtet. aut nonube u̾itatem de¬
fendit. qm̃ libere defend̾e muenit. ꝓdicor est ĩca¬
tis. Nlam sicut sac̃dos debitor est.: ut iutatẽ quã au¬
diuit ã deo libere p̃dicetur. Sio laicus debicor ẽ. ut

Expanded text:
olite timere eos, qui occidunt corpus, ne forte propter timorem mortis non libere dicatis quod audistis, nec fiducialiter praedicetis omnibus quod in aure soli audistis. Sic ergo ex his verbis ostenditur, quod non solum ille proditor est veritatis, qui transgrediens veritatembere pronuntiare oportet, aut non libere veritatem defendit, quam libere defendere convenit, proditor est veritatis. Nam sicut sacerdos debitor est, ut veritatem, quam audivit a Deo, libere praedicet, sic laicus debitor est, ut
Abbreviated transcription (Latin):
existunt. om̃s inuno selami acrii maneñt. ut lubͥ¬
ce etatis annos. nõ ĩ iuxĩa. s in disciplis ecc᷑sticis
puppiili existunt. sac̾docali tutela foueant᷑. ut ⁊ uita
eor a cͥminib uitacta sit. ⁊ rec eoꝵ ab iniuria ĩpioꝵ
Q autem his p̾ceptis resultau̾int. monast̾is depu

Expanded text:
existunt, omnes in uno conclavi atrii commaneant, ut lubricae aetatis annos non in luxuria, sed in disciplinis ecclesiasticis pupilli existunt, sacerdotali tutela foveantur, ut et vita eorum a criminibus intacta sit, et res ab injuria improborum. Qui autem his praecentis res
Abbreviated transcription (Latin):
aliqñ est iusta ex animo. ⁊ ex ordine. s ñ ex causa.
Cum aut̾ ex causa iusta fu̾it. aliqñ nullum omĩno
in eo delictum ẽ: qd̾ nonsit dapnatioe dignum.
Alañ non est meo illd̾ suꝑ qͦ fertur. s ex alio nomi
uł quemilibet cͥminosum. non amore iusticie. sell
liuore odii: uł p̾cio aut fauore adu̾satioꝵ. ĩ ductus
sũam ꝓfert. uñ beda suꝑ epłam iacobi ait̃. Irae

Expanded text:
 est iusta ex animo et ordine, sed non ex causa. Cum autem ex causa iniusta fuerit, aliquando nullum omnino in eo delictum, quod sit damnatione dignum. Aliquando non est in eo illud super quod fertur, sed ex alio nominvel quemlibet criminosum, non amore iustitie, sed livore odii vel pretio aut favore adversariorum inductus, sententiam profert. Unde Beda supe
Abbreviated transcription (Latin):
Iqd̾ a deo ꝓhibitum ẽ facere uisserit. uł ꝙ p̾ceptũ
est prec̾ierit. aut p̾cerire mandau̾it. sc̃ĩ Pauli apłi
snĩa ei ing̾enda est dicentis. Etiam si nos aut an¬
głs de celo euangłiz aũt uobis. p̾ter quam ꝙ uob̾
euangłizauimus anach̾a sit. deent¬

Expanded text:
ino prohibitum est facere jusserit, vel quod praeceptum est praeterierit aut praeterire mandaverit, S. Pauli apostoli sententia ei ingerenda est, dicentis: Etiamsi nos aut angelus de coelo evangelizaverit vobis, praeterquam quod vobis evangelizavimus, anathema sit. Ide
Abbreviated transcription (Latin):
seu ignorantia. seu timore. seu necc̃itate nego¬
tii cuiꝰ quam maximi ⁊ max᷑ necc̃arii eoꝵ se ꝯuic¬
tu: salutatiõe. oratiõe. osculatiõe otaminau̾it.
cum minoris pn̾ie. medicina societatis nr̃e ꝑtici¬
pationẽ sortiant᷑. Eos u̾o qui aut spontanee. aũ
nogligent̾ incid̾int. sub ea uolumꝰ discipline co¬
ħ̾cione suscipi: ut cet̾is metꝰ ĩcuciat᷑. Hĩcip̃ aui. cã¬
.

Expanded text:
isquis seu ignorantia, seu timore, seu necessitate negotii cujusque maximi et maxime necessarii eorum se convictu, salutatione, oratione vel osculo contaminaverit, cum minoris poepationem sortiantur. Eos vero, qui aut spontanee, aut negligenter inciderint, sub eo volumus disciplinae coercitione suscipi, ut ceteris metus incutiatur. CAUSA XII.
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a ꝑce absoluant᷑. Si cũ ip̃a eoꝵ ignoratitia. uel
necc̃itas u̾a ⁊ uĩ simłata. uł non ex uolũtate ꝑces¬
it inquid in teslig̾e: ut. uñ.ag. Illos ã qͥ studio suo
obligant᷑. ⁊ ꝯcẽptu inc̾clicta ñra postponũt. ñ nisi
digna satisfatio̾e p̾ueniẽte uolumꝰ a ce ꝓrsus ab¬

Expanded text:
bsolvantur, si tamen ipsa eorum ignorantia vel necessitas vera et non simulata, vel non ex voluntate procesit, inquit, intelligere ut bene ageret . Illos autem qui studio suo obligantur et contemptu interdicta nostra postponunt, non nisi digna satisfactione praeveniente volumus a te prorsus ab
Abbreviated transcription (Latin):
suas. ñ sac̾dotalit̾. s crudiłr desenire. ⁊ dũ scͥptã sit
forma estote gͥgi ⁊ si ut duãntes incłm. qui eractioẽs
diocesi sue. uł dapna infligunt. iõ censens excepto
qd̾ uet̾m institutiones a ꝑrochiis hr̃e iubent epõs. ut
ne iudeam᷑ ĩ eccła di exactores potuis ꝗm d̾i pontifices
nõiar. Hii u̾o cłici. tam locales. Qĩ diocesiani. qui ab
deferre ñ differant. ⁊ mespolitanꝰ nõ unmnoret᷑ euismͦi

Expanded text:
suas non sacerdotaliter sed et crudeliter desaevire, et dum scriptum sit: Forma estote gregis neque dominantes in clero, exactiones dioecesi suae vel damna infligunt: ideo excepto quod veterum constitutiones a parochiis habere jubent episcopos, ne videamur in ecclesia Dei exactores potius quam Dei pontifices nominari. Hi vero clerici, tam locales quam dioecesani, qui se deferre non differant, et metropolitanus non moretur ejusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
episti hre fr̾em cuũ tanquã publicanũ.st
ligas illum int̾ra. s ut iuste alliges in de. Nam
iniusta uincła: dirumpit iusticia. Quẽ solu̾is ĩ¬
nil nocet ei. de quo cem̃e uidicat᷑. Ei aut̃ qui te¬
mere iudicat: ip̃a tem̾itas uecc̃e est ut uoceat.
uid obest homini ꝙ ex illa cabula usta sũa¬
uult eum dełe humana ignoraticia. si de libro¬
nite ułiuiuentium. non eum deleat iniqua ꝯ
enci de a̾co quicquidlbet. sola me in ocłis dei⁊
N cunctis que in hac uita aduersa cueant. iun¬
ꝑuenert̃. sola est: sicut nostis omĩ pocentis dei
rendum. ut nullus ibi lingua implicet. uͥ ꝯscĩa
non accusat. Quẽ etum ꝯscĩa defendit. liberẽ
maleclicoꝵ hominũ rumorib ꝯficta credimꝰ.
inqualicũq modulo suspitionis adduci. quia
⁊ sacri eloquii cestimoniũ tenemꝰ. ut mala maio¬
ra cum forsitan dñr. nisi ꝓbata credi non debe¬

Expanded text:
episti habere fratrem tuum tanquam publicanum, ligas illum in terra, sed ut iuste alliges vide, nam iniusta vincula disrumpit iustitia. Item Gregorius iil nocet ei, de quo temere iudicatur; ei autem, qui temere iudicat, ipsa temeritas necesse est ut noceat. uid obest homini, quod ex illa tabula non vult eum recitare humana ignorantia, si de libro viventium non eum deleat iniqua coAugustino, quicquid libet; sola me in oculis Dei In cunctis, quae in hac vita adversa proveniunt, sola est, sicut nostis, omnipotentis Dei rendum, ut nullius nos ibi lingua implicet, ubi conscientia non accusat. Quem enim conscientia defendit, et maledicorum hominum rumoribus conficta credimus in qualicunque modulo suspicionis adduci, quia et sacri eloquii testimonium tenemus, ut majora mala cum forsitan dicuntur, nisi probata credi non debe
Abbreviated transcription (Latin):
publica iudicia ex̃cenit. in dictandis sencentiis
millateniis leuitate. aut furor uucti: sint p̾cipites. s cd̃es
pͥus diligent̾ uentilatis. cum res q̃ ignorabat᷑ plemt̃
ad nociciam uen̾it. cunc diuina. ⁊ humara lex reuoi¬
uatur. ⁊ scd̾m qu̾ ibi ꝯstitucum ost: remota ꝑsonate¬

Expanded text:
publica judicia exercent, ut in dictandis sententiis nullatenus levitate aut furore ducti sint praecipites; sed causis prius diligenter ventilatis, cum res quae ignorabatur pleniter ad notitiam venerit, tunc divina et humana lex revolvatur, et secundum quod ibi
Abbreviated transcription (Latin):
ila p̾positoꝵ sollicitudo utił. illa est cautela lauda¬
bilis uqua totum ratio agit. ⁊ furor sibi niluendicit.
Restͥngenda sub rõne pocestas est. nec quid agẽ¬
dum pͥusquam ꝯcitata ad cñquillitatẽ mens rede¬
at ⁊lam ꝯmocionis tp̃r: uistum putat omne ꝙ fe

Expanded text:
la praepositorum sollicitudo utilis est, illa est cautela laudabilis, in qua totum ratio agit, et furor sibi nihil vendicat. Restringenda sub ratione potestas est, nec quicquam agendum prius, quam concitata ad tranquillitatem mens redeat. Nam commotionis tempore justum om
Abbreviated transcription (Latin):
Nuistum iudicium ⁊ diffinitio iniusta. regio me¬
tu. ⁊ iussu. aut cuiuscumq ep̃i. aut potentis aiui¬
dicib ordinata. uł acta non ualeat. honuni reli¬
gioso parũ eẽ debet ĩimicicias alioꝵ non ex̃ce¬
re. uł aug̾e male loqñdo. nͥ ⁊ eas extinguere
bñ loquendo studuerit. Melior ẽ in malefactis

Expanded text:
ergo judicium et definitio injusta, regio metu aut jussu, aut cujuscunque episcopi aut potentis, a judicibus ordinata vel acta, non valeat. Homini religioso parum esse debet inimicitias aliorum non exercere vel augere, male loquendo, nisi etiam eas exstinguere bene loquend
Abbreviated transcription (Latin):
ant: que ñ uiuebãt. Non mouentẽ qui ppe morti¬
ficat: qui uistũ dap̃tat. ⁊ non uicturum iuiufi¬
care niutitur. qui reum a supplicio soluere conat᷑.
Cause gͦ pens ande sunt: ⁊ cunc ligandi. ac soluen¬
di potestas est ex̾cenda. Uñ uidendum ẽ. que cł¬
pa p̾cessit. ⁊ q̃ sit pni̾a secuta post culpam. ut

Expanded text:
n vivunt . Non morientem quippe mortificat, qui justum damnat: et non victurum vivificare nititur, qui reum a supplicio absolvere nititur. Causae ergo pensandae sunt, et tunc ligandi et solvendi potestas est exercenda; videndum quae culpa praecessit, quae sit poenitentia secuta post culpam, ut
Abbreviated transcription (Latin):
in aliquẽ snĩam ꝓfert. ⁊ si ille qñtum ad se uistã
reportet suĩam. iste cũ qui nõ amore uisticie. s u¬
uore odii in eum siu̾am dedit. iusticiam dĩ inquẽ
ꝑturbatio non cadit. non ĩmicatur. Item. Gõ.¬
tat. finudem in dm̃ ꝑpetrat. quia iusticiam quã
gratis im ꝑtire debuit. acceptiõe pecunie uẽdit.
Bonis male utuntur. qui ꝑ tp̃rali lucro iuste ui¬
dicant. Cales quippe adu̾itatem nonusticie de¬
fensio. s amor p̾cii ꝓuocat. Quib si spes nũmi
subtrahicur. ꝯfestim austicie ⁊fessione recedt̃.
acceptionũ moꝵ: p̾uaricatio u̾itatis est. Unde ⁊̃
ꝓ iusto d̾r. Qui excutit manũ suam ab omĩ mu¬
nere iste inexceluis habitabit.d. Mauritio ĩ¬

Expanded text:
iam profert, etsi ille quantum ad se iustam reportet sententiam, iste tamen qui non amore iustitie, sed livore odii in eum sententiam dedit, iustitiam dei, in quem perturbatio non cadit, non imitatur. Item Gregori in deum perpetrat, quia iustitiam quam gratis impartiri debuit, acceptione pecunie vendit. Bonis male utuntur, qui pro temporali lucro iuste iudicant. Tales quippe ad veritatem non iustitie defensio, sed amor premii provocat quibus si spes nummi subtrahitur, confestim a iustitie confessione recedunt. Acceptio nummorum prevaricatio veritatis est. Unde et pro iusto dicitur: Qui excutit manus suas ab omni munere, iste in excelsis habitat. Huic i
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ fertur. Iniustam qñ i sld̾ non sub ẽ. que cñ cum̃¬
da. uł seruanda ẽ: qr ex alio aliquo iam dudũ dãp¬
ua est. subsecutus adiecit. Ne is qui sub est. ⁊ cum
ĩ uiste forsitan ugat᷑. ipsam obligatioĩs sue scuĩ
ex alia culpa mereat᷑. Pastor qͦ uł absoluere in
uisorete cimeat. uł ligare. Is aut̃ qui sub manu

Expanded text:
quod fertur iniusta, quando illud non subest; que tamen timenda vel servanda est, quia ex alio aliquo iamdudum damia gregi timenda est, subsecutus adiecit, ne is qui subest et cum iniuste forsitan ligatur, ipsam obligationis sue sententiam ex alia culpa mereatur. Pastor ergo vel indiscrete absolvere timeat, vel ligare. Is a
Abbreviated transcription (Latin):
filii uda habitet ĩ ierł. Iõ gͦ nec istud uni ẽẽ pot̾¬
quidem habitabant mea. S nos intelligamꝰ hoc
spũalit̾ assum̃tes euangłi ꝑ abolã. q̃ dicit de zi¬
zaniis. Sunce utraq cresc̾e. ne forte uolences
eradicare zizania: eradicetis simł cũ ip̃is. ⁊ tͥcicũ.¬

Expanded text:
filii Juda habitent in Jerusalem. Ideo quidem habitant in ea. Sed nos intelligamus haec spiritualiter, assumentes evangelii parabolam, quae dicit de zizaniis: Sinite utraque crescere, ne forte, quum vultis eradicare zizania, eradicetis simul cum ipsis eti