comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nant uel liberant: qui semae ipsos dampnari metuebant: Hoꝵ ꝓtecto
nunc in ȩccła epĩ locum tenent: soluendi ac ligandi auctoritate sus¬
cipiunt: qui gradum regiminis sortiuntur: Grandis honor: sed gle
pondus istiuis est honoris: Durum quippe est. ut qui nescit tenere modera¬
mina uitȩ suȩ : iudex uitȩ fiat alienȩ: & plerumq contigit: ut hunc iudi¬
eii locus teneat: cui ad locum uita minime concordat: Ac sepe agitur.
ut uel dampnae immeritos: uel alios ipse ligatus soluat: Sepe in soluendis
ac ligandis subditis: suȩ uoluntatis motus. non aut̃ causarum merita sequit᷑.
Unde fit: ut ipsa hac ligandi & soluendi potestate se priue: qui hanc ꝓsuit
uoluntatibus. & non ꝓsubiectorum moribus exerco: Sepe fit. ut erga¬

Expanded text:
nant, vel liberant, qui semetipsos damnari metuebant. 5. Horum profecto nant, vel liberant, qui semetipsos damnari metuebant. 5. Horum profecto nunc in Ecclesia episcopi locum tenent. Ligandi atque solvendi auctoritatem suscipiunt, qui gradum regiminis sortiuntur. Grandis honor, sed grave pondus istius est honoris. Durum quippe est ut qui nescit tenere moderamina vitae suae judex vitae fiat alienae. Et plerumque contingitcii locum teneat, cui ad locum vitae minime concordat. Ac saepe agitur ut vel damnet immeritos vel alios ipse ligatos solvat; saepe in solvendis ac ligandis subditis suae voluntatis motus, non autem causarum merita sequitur. Unde fit, ut ipsa hac ligandi et solvendi potestate se privet, qui hanc pro suis voluntatibus, et non pro subjectorum moribus exercet. Pr
Abbreviated transcription (Latin):
attestante qui ait: Ubi sp̃s dñi : ibi libertas Sciendum uͦ est qđ hu qui
prius spm̃ scm̃ habuerunt. ut &e ipsi innocenter uiuerent. & in p̾dicatione
quibusdam ꝓdessent: id circo p ost resurrectionẽ dnĩ patenter acceperunt
ut ꝓdesse non paucis sed pluribus possent Unde & in hac ipsa datione
sp̃s. dicitur: Quoꝵ remiseritis peccata. remittuntur eis & quoꝵ retinu-¬
eritis: retenta sunt: lib& in tueri. illi discipuli ad tanta onera humilita¬
tis uocati: ad quantum culmen głe sint ꝑducti: Ecce non solum de
sem&e ipsis securi fiunt: sed ętiam alienȩ obligationis potestatem rela¬
xationis accipiunt: Principatum suꝑni iudicii sorciuntur: ut uice dĩ
quibusdam peccata retineant: quibusdam relaxent Sic sic eos a deo
decebat erigi : Qui tantum ꝓ dõ consenserant humiliari: Ecce qui di-¬
trictum dĩ udicium metuunt: animarum uidices fiunt & alios dãp-¬

Expanded text:
attestante, qui ait: Ubi spiritus Domini, ibi libertas . Sciendum vero est quod hi qui attestante, qui ait: Ubi spiritus Domini, ibi libertas . Sciendum vero est quod hi qui prius Spiritum sanctum habuerunt, ut et ipsi innocenter viverent, et in praedicatione quibusdam prodessent, idcirco hunc post resurrectionem Domini patenter acceperunt, ut prodesse non paucis, sed pluribus possent. Unde et in hac ipsa datione Spiritus dicitur: Quorum remiseritis peccata remittuntur eis, et quorum retinueritis retenta sunt. Libet intueri illi discipuli, ad tanta onera humilitatis vocati, ad quantum culmen gloriae sint perducti. Ecce non solum de semetipsis securi fiunt, sed etiam alienae obligationis potestatem relaxationis accipiunt; principatumque superni judicii sortiuntur, ut vice Dei quibusdam peccata retineant, quibusdam relaxent. Sic sic eos a Deo decebat erigi, qui tantum pro Deo consenserant humiliari. Ecce qui districtum Dei judicium metuunt animarum judices fiunt; et alios dam
Abbreviated transcription (Latin):
ma petra Neq enim quicquã tale uixta istoriam legitur: si tota testa¬
menti ueteris series recenseatur: Nusquã de petra mel : nu
ille populus suxit: Sed quia uixta pauli uocem petra erat xp̃s: mel de
petra suxerunt. qui eiusdem redemptoris nr̃i facta & miracula uiderunt.
leum uͦ de firma petra suxerunt: qui effusione scĩ sp̃s post resurrectionẽ
eius ungi meruerunt: Iuasi gͦ infirma petra mel dedit: quando ad¬
hũc mortalis dñs. miraculorum suoꝵ dulcedinẽ discipulis ostendit:
d firma petra oleum fudit : quia post resurrectionẽ suã fac
impassibilis. ꝑ afflationem sp̃s donum scẽ unctionis emanauit: De hoc
oleo ꝑ ꝓpħam dicitur: Computrescae iugum a facie olei Sub iugo qͥppe
tenebamur demoniacȩ dominationis : sed uncti sumus oleo sp̃s scĩ:
Et quia nos gr̃a libertatis unxit : dñationis demoniare ugũ putruit: paulo

Expanded text:
ma petra . Neque enim quidquam tale juxta historiam legitur, si tota Testama petra . Neque enim quidquam tale juxta historiam legitur, si tota Testamenti Veteris series recenseatur. Nusquam de petra mel, nusquam oleum ille populus suxit. Sed quia juxta Pauli vocem: Petra erat Christus , mel de petra suxerunt, qui ejusdem Redemptoris nostri facta et miracula viderunt. Oleum vero de firma petra suxerunt, quia effusione sancti Spiritus post resurrectionem ejus ungi meruerunt. Quasi ergo infirma petra mel dedit, quando adhuc mortalis Dominus miraculorum suorum dulcedinem 1555 discipulis ostendit. Sed firma petra oleum fudit, quia, post resurrectionem suam factus jam impassibilis, per afflationem spiritus donum sanctae unctionis emanavit. 4. De hoc oleo per prophetam dicitur: Computrescet jugum a facie olei . Sub jugo quippe tenebamur daemoniacae dominationis, sed uncti sumus oleo Spiritus sancti. Et quia nos gratia libertatis unxit, dominationis daemoniacae jugum putruit, Paulo
Abbreviated transcription (Latin):
monstratur: nisi nunc cum ꝑ insusflacionẽ ꝑcipitur : & post modũ cum
de cȩlo ueniens. in linguis uariis demonstratur: Cur gͦ prius in terra dis¬
cipulis datur. post modum e cęlo mittitur : nisi qđ auo sunt p̾cepta carita-¬
tis dilectio uidelic&e dĩ & dilectio ꝓximi : In t̾ra datur sp̃s.: ut diligatur ꝓximus
Ccelo dat᷑ spc̃ ut diligaturds̃: Sicut gͦ una est caritas & duo p̃cepta : ita unus sp̃s ae duo data: Prus
a consistente anõ in terra. post modum ȩcȩlo: quia in ꝓximi amore disit̃.
qualiter ꝑueniri debeat ad amorem dĩ: Unde isdem iohannes dicit¬
ui non diligit frem suũ quẽ uidet: dm̃ qũe ñuidet quomͦ potest diligere: Et
manifesta datione non nisi post resurrectionẽ datus est Unde & seriptũ
est: Non dum erat sp̃s datus: quia iħc non dum fuerat glorificatus:
nde ętiam ꝑ moysen dicitur: Suxerunt mel de petra: & oleum de fir¬

Expanded text:
monstratur, nisi nunc cum per insufflationem percipitur, et postmodum, cum monstratur, nisi nunc cum per insufflationem percipitur, et postmodum, cum de coelo veniens in linguis variis demonstratur. Cur ergo prius in terra discipulis datur, postmodum de coelo mittitur, nisi quod duo sunt praecepta charitatis, dilectio videlicet Dei, et dilectio proximi? In terra datur Scoelo datur, ut diligatur Deus. Sicut ergo una est charitas et duo praecepta, ita unus spiritus et duo data. Prius a consistente Domino in terra, postmodum in coelo, quia in proximi amore discitur, qualiter perveniri debeat ad amorem Dei. Insufflando siQui non diligit fratrem suum quem videt, Deum quem non videt quomodo potest diligere ? Etmanifesta datione non nisi post resurrectionem datus est. Unde et scriptum est: Nondum erat spiritus datus, quia Jesus nondum fuerat glorificatus . Unde etiam per Moysen dicitur: Suxerunt mel de petra, et oleum de fir
Abbreviated transcription (Latin):
mito: qua me caritate pater diligit quem uenire ad tolerandas passiones fe¬
cit: quãuis mitti ȩtiam uixta naturam diuinitatis possit intelligi: Eo enĩ
ipso a patre filius mitti dicitur: quo a patre generatur: Nam scm̃ quoq
filius mittere ꝑhib&e dicens Cum uenerit paraclitus: quẽ ego mitto uobis
a patre: Si enim mitti solum modo incarnari deber&e intelligi: sc̃s ꝓcul
dubio sp̃s. nullo modo diceretur mitti. qui nequaquã in carnatus est: Sed
euis missio. ipsa ꝓcessio est: qua de patre ꝓcedit & filio: Sicut itaq sp̃s miti
licitur. quia ꝓcedit: ita & filius non incongrue mitti dicitur.
neratur: Hoc cum dixissae : insufflauit. & dicit eis: Accipite sp̃m sanctũ:
Querendum nobis est. quid est qđ sp̃m scm̃ dñs nr̃ & semel dedit in terra con-
sistens: & semel. cȩlo presidens Neq enim alio loco datus sp̃s sc̃s aperte

Expanded text:
mitto, qua me charitate Pater diligit, quem venire ad tolerandas passiones femitto, qua me charitate Pater diligit, quem venire ad tolerandas passiones fecit. Quamvis mitti etiam juxta naturam divinitatis possit intelligi. Eo enim ipso a Patre FiFilius mittere perhibet dicens: Cum venerit Paracletus, quem ego mittam vobis a Patre . Si enim mitti solummodo incarnari debet intelligi, sanctus procul dubio Spiritus nullo modo diceretur mitti, qui nequaquam incarnatus est, sed ejus missio ipsa processio est, qua de Patre procedit et Filio. Sicut itaque Spiritus mitti dicitur, quia procedit, ita et Filius non incongrue mitti dicitur, quia generatur. Hoc cum dixisset, insufflavit et dixit eis: Accipite Spiritum sanctum . Quaerendum nobis est, quid est quod Ssistens, et semel coelo praesidens. Neque enim alio in loco datus Spiritus sanctus aperte
Abbreviated transcription (Latin):
trando in corruptibile. inuitaroe ad p̃mium. p̃bendo palpabile. formarae ad
fidem Et incorruptibilem se gͦ & palpabilem demonstrauit: ut ꝓfecto esse
post resurrectionem ostender& corpus suum & eiusdem naturȩ: & alterius głȩ
Dixit eis: Pax uobis Sicut misit me pater: & ego mitto uos Pater filium misit:
qui hunc ꝓ redemptione generis humani in carna si constituit. Iuẽ uidelicae
in mundum uenire ad passionem uoluit: sed tam̃ amauit filium quẽ ad pas¬
sionem misit Electos uero apostolos añs non ad mundi gaudia: sed sicut ipse
missus est ad passiones in mundum mittit Iuia gͦ & filius amatur a patre
& tamen ad passionem mittitur: ita & discipuli amantur a dnõ: qui tam̃
ad passionem mittuntur in mundum: Itaq dicitur: Sicut misit me pater.
&e ego mitto uos: id est ea caritate uos diligo. cum inter scandala ꝑsecutoꝵ

Expanded text:
trando incorruptibile invitaret ad praemium, et praebendo palpabile firmaret ad trando incorruptibile invitaret ad praemium, et praebendo palpabile firmaret ad fidem. Et incorruptibilem se ergo, et palpabilem demonstravit, ut profecto esse post resurrectionem ostenderet corpus suum et ejusdem naturae, et alterius gloriae. 2. Dixit eis: Pax vobis. Sicunstituit. Quem videlicet in mundum venire ad passionem voluit, sed tamen amavit Filium quem ad passionem misit. Electos vero apostolos Dominus non ad mundi gaudia, sed, sicut ipse missus est, ad passiones in mundum mittit. Quia ergo et Filius amatur a Patre, et tamen ad passionem mittitur, ita et discipuli a Domino amantur, qui tamen ad passionem mittuntur in mundum. Itaque dicitur: Sicut misit me Pater, et ego mitto vos, id est, ea vos charitate diligo cum inter scandala persecutorum
Abbreviated transcription (Latin):
ratio p̃bae experimentum: S hȩc ipsa redemptoris nr̃i oꝑa quȩ ex sema¬
ipsis cõphendi nequaquã possunt: ex alia eius oꝑatione pensanda sunt.
ut rebus mirabilibus. fidem p̃beant facta mirabiliora: Illud enum corpꝰ¬
sis ianius post resurrectionem suam in ȩternũ iam uicturus intrauit:
qui moriturus ueniens. non aꝑto utero uirginis exiuit: Sed quia ad illud cor¬
pus qđ uideri poterat. fides intuentium dubitabat: oftendit eis ꝓtinus manus
& latus: Palpandam carnem p̃buit: quã clausis ianuis introduxit: Iua in
re duo mira. &e uixta humanam rationem sibi ualde contraria ostendit :
dum post resurrectionem corpus suum & in corruptibile. & tamen palpa-¬
bile demonstrauit: Nam &e corrũpi necesse est. quod palpatur: &e palpari non
potest. qđ non corrumpitur: Sed miro mͦ atq inesti mabili redemptor noster
& incorruptibile post resurrectionem. & palpabile corpus exhibuit: ut mons¬

Expanded text:
Redemptoris nostri opera quae ex semetipsis comprehendi nequaquam possunt, ex alia ejus operatione pensanda sunt, ut rebus mirabilibus fidem praebeant facta mirabiliora. Illud enim,nem suam in aeternum jam victurus intravit, qui moriturus veniens non aperto utero Virginis exivit? Sed quia ad illud corpus quod videri poterat, fides intuentium dubitabat, ostendit eis protinus 1553 manus et latus; palpandam carnem praebuit, quam clausis januis introduxit. Qua in re duo mira, et juxta humanam rationem sibi valde contraria ostendit, dum post resurrectionem suam corpus suum et incorruptibile et tamen palpabile demonstravit. Nam et corrumpi necesse est quod palpatur, et palpari non potest quod non corrumpitur. Sed miro modo atque inaestimabili Redemptor noster et incorruptibile post resurrectionem, et palpabile corpus exhibuit, ut mons
Abbreviated transcription (Latin):
ci : dedignamur iniurias ubi tolerare: Di contingat iurgium fortasse cũ
ꝓximo: erubescimus priores satisfacere: Cor quippe carnale dum huius uite
głam querit: humilitatem respuit: & plerũq ipse homo qͥ irascitur: discor¬
danti sibi reconciliari appetit: sed ire ad satisfaciendum prior erubescit Pense.
summi capitis sumus : imitari eum cui conectimur debemus
tione fungimur: tamquã dõ exor̾ante ꝑ nos: Obsecramus ꝓxp̃o: reconcilia¬
mini dõ: Ecce inter nos & dm̃. discordiam peccando fecimus: & tamen
ad nos ds̃ suos legatos prior misit: ut nos ipsi qui peccauimus ad pacem
dĩ rogati ueniamus Erubescat gͦ humana suꝑbia: Confundatur quisq
non satisfaciat prior ꝓximo: quando post culpam nrãm ut
liari debeamus. & ipse qui offensus est legatis in teruenientib obsecrat
ds̃ Sequitur: Dico aut̃ uobis: uere sunt hic aliqui stantes. qui non

Expanded text:
ci, dedignamur injurias verbi tolerare; si contingat jurgium fortasse cum ci, dedignamur injurias verbi tolerare; si contingat jurgium fortasse cum proximo, erubescimus priores satisfacere. Cor quippe carnale dum hujus vitae gloriam quaerit, humilitatem respuit. Et plerumque ipse homo qui irascitur discordanti sibi reconciliari appetit, sed ire ad satisfaciendum prior erubescit. Pensemusummi capitis sumus, imitari eum cui connectimur debemus.tione fungimur, tanquam Deo exhortante per nos; obsecramus pro Christo, reconciliamini Deo . Ecce inter nos et Deum discordiam peccando fecimus, et tamen ad nos Deus suos legatos prior misit, ut nos ipsi qui peccavimus ad pacem Dei rogati veniamus. Erubescat ergo humana superbia, confundatur quisque si non satisfaciat prior proximo, quando post culpam nostram ut ei reconciliari debeamus et ipse qui offensus est, legatis intervenientibus, obsecrat Deus. 6. Sequitur: Dico autem vobis, vere sunt aliqui hic stantes qui non
Abbreviated transcription (Latin):
ueremur: Sed huic quoq uulneri congruum subiungitur medicam̃tũ.
cum dñs dicit: Iui me erubuerit & meos sermones: hunc filius hominis
& cum uenerit in maiestate sua. & patris. & scõꝵ angeloꝵ:¬
ecce nunc apud se homines dicunt: Nos iam adnm & sermones eius ñ
erubescimus: quia aꝑta eũ uoce ꝓfitemur: Quibus egorespondeo: qđ in
hac plebe xp̃iana sunt ñ nulli. qui xpm̃ ideo confitentur: quia cunctos
cit ꝓfessionis: quam defendit a uerecundia. ꝓfessio generalitatis Est tañ
ubi se quisq interrog&e: ut in confessione xp̃i se ueraciter ꝓb&. si non iã¬
nom̃ eius erubescit: si plene iurtuti mentis humanum pudorẽ subdidit Certe
enim ꝑsecutionis tempore. erubescere poterant fideles substantiis nudari: dedig¬
nitatibus deiri : uerberibus affligi: Pacis aut̃ tempore. quia hȩc a nr̃ĩs ꝑsecuto¬
mbus desunt: est aliud ubi ostendamur nobis: Ueremur sepe a ꝓocuis despi¬

Expanded text:
veremur. Sed huic quoque vulneri congruum subjungitur medicamentum veremur. Sed huic quoque vulneri congruum subjungitur medicamentum cum Dominus dicit: Qui me erubuerit et meos sermones, 1590 hunc Filius hominis erubescet cum venerit in maecce nunc apud se homines dicunt: Nos jam Dominum et sermones ejus non erubescimus: quia aperta eum voce profitemur. Quibus ego respondeo quod in hac plebe Christiana sunt nonnulli qui Christum ideo confitentur, quia cunctos  fidei vox sufficit professionis, quam defendit a verecundia professio generalitatis. Est tamen ubi se quisque interroget, ut in confessione Christi se veraciter probet, si non janomen ejus erubescit, si plena virtute mentis humanum pudorem subdidit. Certe enim persecutionis tempore erubescere poterant fideles, substantiis nudari, de dignitatibus dejici, verberibus affligi. Pacis autem tempore quia haec a nostris persecutionibus desunt, est aliud ubi ostendamur nobis. Veremur saepe a proximis despi
Abbreviated transcription (Latin):
ualde uigilantius cor custodiendum est. Nam pacis tempore quia lic& ui-¬
uere: lib& ȩtiam ambire: Quȩ ꝓfecto auaritia. bene compescitur: si ipse
status ambientis. sollicite consideretur: Nam cur inst& ad colligendũ: qu̾ãdo
stare non potest ipse qui colligit: Cursum ergo suum quisque consideret.
& cognosc& sibi posse sufficere parua quȩ hab&: Sed fortasse metuit: ne
in huius uitȩ itinere. sumptus desit: Longa nr̃a desideria: increpat uia
breuis In cassum multa portantur: cum iuxta est quo ꝑgitur Plerumq aũt
& auariciam uincimus: sed adhuc obstat. quod uias rectitudinis. minori tenemꝰ
custodia ꝑfectionis: Nam sepe labentia cuncta asspicimus: sed tamen
adhuc humanȩ uerecundiȩ usu p̾pedimur: ut rectitudinẽ quã seruamꝰ
in mente. non dum exprimere ualeamus in uoce: & tanto dĩ faciem ad
iusticiȩ defensionem negl gimus: quanto humanas facies contra iusticiã

Expanded text:
valde vigilantius cor custodiendum est. Nam pacis tempore quia licet vivalde vigilantius cor custodiendum est. Nam pacis tempore quia licet vivere, libet etiam ambire. Quae profecto avaritia bene compescitur, si ipse status ambientis sollicite consideretur. Nam cur instet ad colligendum, quando stare non potest ipse qui colligit? Cursum ergo suum quisque consideret, et agnoscet sibi posse sufficere parva quae habet. Sed fortasse metuit ne in hujus vitae itinere sumptus desit. Longa nostra desideria increpat via brevis, incassum multa portantur cum juxta est quod pergitur. Plerumque autem et avaritiam vincimus, sed adhuc obstat quod vias rectitudinis minori tenemus custodia perfectionis. Nam saepe labentia cuncta despicimus, sed tamen adhuc humanae verecundiae usu praepedimur, ut rectitudinem quam servamus in mente nondum exprimere valeamus in voce; et tanto Dei faciem ad justitiae defensionem negligimus, quanto humanas facies contra justitiam
Abbreviated transcription (Latin):
facere. ꝑd& eam: & qui ꝑdiderit animã suam ꝓpter me. saluã eam faci&:¬
Sic dicitur fideli. qui uoluerit animã suã saluã facere ꝑd& eam: & qui ꝑ¬
diderit animam suã ꝓpter me saluam eam faci& : ac si agricolȩ dicatur
Frumentum si seruas ꝑdis: si seminas renouas: Quis enim nesciat qđ frum̃tũ
cum in semine mittitur. perit ab oculis: in t̾ra deficit: Sed unde putres-¬
cit in puluere: inde uiridescit in renouacione: Quia uͦ sca ȩccła aliud tempꝰ
hab& ꝑsecutionis. atq aliud pacis: redemptor nr̃ ipsa eius tempora distin¬
guit in p̃ceptis: Nam ꝑsecutionis tempore. ponenda est anima: pacis aut̃
p̃r. eaque ãplius dominari possunt. frangenda sunt desideria i
Unde & nunc dicitur: Quid enim ꝓficit homo si lucretur totum mundum:
se aũt ꝑdat. & detrimentũ sui faciat: Cum ꝑsecutio ab aduersariis de est.

Expanded text:
facere, facere, oluerit animam suam salvam facere, perdet eam; et qui perdiderit animam propter me, salvam faciet eam, ac si agricolae dicatur: Frumentum si servas, perdis; si seminas, renovas. Quis enim nesciat, quod frumentum cum in semine mittitur, perit ab oculis, in terra deficit? Sed unde putrescit in pulvere, inde viridescit in renovatione. Quia vero sancta Ecclesia aliud tempus habet persecutionis, atque aliud pacis. Redemptor noster ipsa ejus tempora designavit in praeceptis. Nam persecutionis tempore ponenda est anima, pacis autem tempore ea quae amplius dominari possunt frangenda sunt desideria terrena. Unde et nunc dicitur: Quid enim prodest homini, si lucretur totum mundum, se autem perdat, et detrimentum sui faciat? Cum persecutio ab adversariis deest,
Abbreviated transcription (Latin):
afficiunt. sed fructum abstinentiȩ interius non requirunt: Crucẽ gͦ dñi in
ngaria symon portat : quia cum ad opus bonũ ex bona uolunt
rem iusti sine fructu peccator operatur: Unde & isdem symon crucẽ portat
sed non moritur: quia abstinentes & arrogantes. ꝑ abstinentiã quidẽ corpus
afficiunt: sed ꝑ desiderium głȩ. mundo uiuunt Compassionẽ uͦ animi plerũq
latenter obsid& pietas falsa: ut hanc non nunquã usq ad condescendendum
uitiis ꝑtrahat: dũ ad culpas quisq non debeat compassionẽ exercere .s relum:
Compassio quippe homini & rectitudo uitiis debetur: ut uno eodemq ho¬
mine. & diligamus bonũ qđ factus est. & psequamur mala quȩ fecit: nedũ
culpas incaute remittimus: non iam ꝑcaritatem compati. sed ꝑ negligentiã
condescendisse uideamur: Sequitur: Qui enim uoluerit animã suã saluã

Expanded text:
afficiunt, sed fructum abstinentiae interius non requirunt. Crucem ergo Domini in afficiunt, sed fructum abstinentiae interius non requirunt. Crucem ergo Domini in angaria Simon portat, quia cum ad opus bonum ex bona voluntate non ducitur, rem justi sine fructu peccator operatur. Unde idem Simon crucem portat, sed non moritur, quia abstinentes et arrogantes per abstinentiam quidem corpus afficiunt, sed per desiderium gloriae mundo vivunt. Compassionem vero animi plerumque latenter obsidet pietas falsa, ut hanc nonnunquam usque ad condescendendum vitiis pertrahat, cum ad culpas quisque non debeat compassionem exercere, sed zelum. Compassio quippe homini, et rectitudo vitiis debetur, ut in uno eodemque homine et diligamus bonum quod factus est, et persequamur mala quae fecit, ne dum culpas incaute remittimus, non jam per charitatem compati, sed per negligentiam concidisse videamur. 4. Sequitur: Qui enim voluerit animam suam salvam
Abbreviated transcription (Latin):
cem portabat in corpore: E quia in se trahebat damna infirmitatis alienae
crucem portabat in corde S quia ipsis uirtutibus quedam uitia iuxta sunt:
dicendum nobis est. qđ uitium abstinentiam carnis. & qđ obsideat compassi-¬
onem mentis Euicino nãq abstinentiã carnis non numquã uana gloria
obsid& : quia dum tenuitas in corpore. dum pallor in uultu respicitur: uirtꝰ
patefacta laudatur: & tanto se celerius foras fundit: quanto adhumanos
oculos ꝑ ostensum pallorẽ exit Et plerumq fit: ut qđ causa dĩ agi credit᷑:
ꝓsolis humanis fauoribus agatur: Quod bene symon ille significat: qui in-¬
uentus in itinere. crucem dñicã in angaria portat Aliena quippe onera in an-¬
garia portantur: quando ꝑuanitatis studium aliquid geritur: Iuigͦ ꝑsimone
designantur. nisi abstinentes & arogantes.: Qui ꝑ abstinentiã quidẽ carnem

Expanded text:
cem portabat in corpore. Et quia in se trahebat damna infirmitatis alienae, cem portabat in corpore. Et quia in se trahebat damna infirmitatis alienae, crucem portabat in corde. 3. Sed quia ipsis virtutibus quaedam vitia juxta sunt, dicendum nobis est quod vitium abstinentiam carnis et quod obsideat compassionem mentis. E vicino namque abstinentiam carnis nonnunquam vana gloria obsidet, quia dum tenuitas in corpore, dum pallor in vultu respicitur, virtus patefacta laudatur; et tanto se celerius foras fundit, quanto ad humanos oculos per ostensum pallorem exit. Et plerumque fit ut hoc quod causa Dei agi creditur pro solis humanis favoribus agatur. Quod bene Simon ille significat, qui, inventus in itinere , crucem dominicam in angaria 1589 portat. Aliena quippe onera in angaria portantur, quando per vanitatis studium aliquid geritur. Qui ergo per Simonem designantur, nisi abstinentes et arrogantes? Qui per abstinentiam quidem carnem
Abbreviated transcription (Latin):
dicat: Siquis uult post me uenire. ab neg&e semae ipsum: quia nisi quis
a sema łeficiat: ad eum qui suꝑ ipsum est ñ adꝓpinquat: nec ual& adpre¬
hendere qđ ultra ipsum est. si nescierit mactare qđ est: Sic olerum plantȩ
transponuntur. ut ꝓficiant : atq ut ita dixerim. eradicantur ut cres¬
cant: Sic rerum semina in terrę cominixtione deficiunt: & in repaci¬
onem sui generis uberius assurgunt: Unde enim uidentur ꝑdidisse
qđ erant : inde accipiunt hoc apparere qđ non erant: Sed iam qui se
a uitiis ab negat: exquirendȩ ei uirtutes sunt. inquibus crescat Nã cũ
ꝓximi. affligitur animus: Pensemus qualiter utroq modo paulus crucem
uam tulerat. qui dicebat Castigo corpus meũ. & in seruitute
uimus crucem carnis : audiamus nunc in compassione ꝓximi cruc̃ẽ mentis.
Ait namq Quis infirmatur. & ego non infirmor: Quis candaliratur. &
ego non uror: ꝑfectus quippe p̃dicator. ut exemplum dar& abstinentiȩ. c̃ru-¬

Expanded text:
Quia nisi quis a semetipso deficiat, ad eum qui super ipsum est non appropinquat; nec valet apprehendere quod ultra ipsum est, si nescierit mactare quod est. Sic olerum plantae transponuntur ut proficiant, atque, ut ita dixerim, eradicantur ut crescant. Sic rerum semina in terrae admistione deficiunt, ut in reparatione sui generis uberius assurgant. Unde enim videntur perdidisse quod erant, inde accipiunt hoc apparere quod non erant. 3. Sed qui jam se a vitiis abnegat, exquirendae ei virtutes sunt in quibus crescat. Nam cum proximi affligitur animus. Pensemus qualiter utroque modo Paulus crucem suam tulerat, qui dicebat: Castigo corpus meum, et in servitutevimus crucem carnis, audiamus nunc in compassione proximi crucem mentis. Ait enim: Quis infirmatur, et ego non infirmor? Quis scandalizatur, et ego non uror? Perfectus quippe praedicator, ut exemplum daret abstinentiae, cru
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ malitiam: Hinc enim scriptum est Uerte impios: & non erunt: Conũsi
namq impii non erunt: non quia omino nerunt in essencia : sed scilicet
qđ ꝑ uetustatem fuimus. & ad hoc nitimur quo ꝑ nouitatem uocamur:
Pensemus quomͦ se paulus abnegauerat : qui dicebat Uiuo aut̃ iam ñego:
Extinctus quippe fuerat seuus ille ꝑsecutor: & uiuere ceperat p̃dicator puis¬
dienim ipse ess&e: pius ꝓfecto non essoe Sed qui se uiuere denegat: dicat

Expanded text:
 malitiam. Hinc enim scriptum est: Verte impios, et non erunt . Conversi namque impii non erunt, non quia non erunt omnino in essentia, sed scilicet quod per vetustatem fuimus, et ad hoc nitimur quod per novitatem vocamur. Pensemus quomodo se Paulus abnegaverat, qui dicebat: Vivo autem jam non ego . Exstinctus quippe fuerat saevus ille persecutor, et vivere coeperat pius praedicator. Si enim ipse esset, pius profecto non esset. Sed qui se vivere denegat, dicat
Abbreviated transcription (Latin):
qđ plerosque cernimus & bona agere: & tamen sub graui tribulacionum
fasce desudare Terrena namq desideria fugiunt: & tam̃ flagelis durionb
fatigantur: S upeta uocem dñi. fructum ꝑpacientiã reddunt: quia eum
humiliter fagella suscipiunt: post flagella ad requiem sublimit᷑ suscppuntꝰ
Sie uua calcibus tunditur. &e in uini saporem liquatur: Sic oliua cũ tonse¬
onibus exp̃ssa. amuream suã deserit: & in olei liquore pinguescit. Sic ip
triturã areȩ. a paleis grana separantur: & ad horreum purgata puenunt
Qiusquis gͦ appetit plene uitia uincere: studeat humilit̾ purgacionis sue
fiagella tolerare: ut tanto post ad uidicem mundior ueniat: quanto nẽ¬
euis rubiginem ignis tribulacionis purgat
Inporticu quȩ euntibus ad

Expanded text:
quod plerosque cernimus et bona agere, et tamen sub gravi tribulationum quod plerosque cernimus et bona agere, et tamen sub gravi tribulationum fasce desudare. Terrena namque jam desideria fugiunt, et tamen flagellis durioribus fatigantur. Sed juxta vocem Domini fructum puis flagella suscipiunt, post flagella ad requiem sublimiter suscipiuntur. Sic uva calcibus tunditur, et in vini saporem liquatur; sic oliva contritionibus expressa amurcam suam deserit, et in olei liquorem pinguescit, sic per trituram areae a paleis grana separantur, et ad horreum purgata perveniunt. Quisquis ergo appetit plene vitia vincere, 1491 studeat humiliter purgationis suae flagella tolerare, ut tanto post ad judicem mundior veniat, quanto nunjus rubiginem ignis tribulationis purgat. 5. In ea porticu quae euntibus ad
Abbreviated transcription (Latin):
nis cogita cionibus suis. guitur mentis strangulant: E dum bonum desideriũ
intrare ad cor non sinunt: quasi aditum flatus uitalis necaͣt: Notandum aeiam.
qđ duo sunt quȩ diuitiis uingit: sollicitudines uidelicae. & uoluptates: quia
ꝓfecto &e ꝑ curam menten opprimunt.⁊ & ꝑaffluentiam resoluunt: Re enum
contraria: possessores suos. & afflictos & lubricos faciunt: S quia uoluptas
conuenire non potest cũ afflictione: alio quidem tempore ꝑ custodiȩ suȩ solli¬
citudinẽ affligunt: atq alio ꝑ abundantiam ad uoluptates emolliunt: Terra
aut̃ bona fructum ꝑ pacientiã redlit: quia scilieae nulla s̃ bona quȩ agimꝰ.
si non ȩquanimit᷑ &eiam ꝓximoꝵ mala toleramus: Iuanto enĩ quisq altius
ꝓfecerit: tanto in hoc mundo inuenit qđ durius porta: quia cũ a p̃senti
scło. mentis nr̃ȩ dilectio deficit: eiusdem scłi aduersitas crescit Hinc est enĩ.

Expanded text:
nis cogitationibus suis guttur mentis strangulant; et dum bonum desiderium nis cogitationibus suis guttur mentis strangulant; et dum bonum desiderium intrare ad cor non sinunt, quasi aditum flatus vitalis necant. Notandum etiam quod duo sunt quae divitiis jungit, sollicitudines videlicet et voluptates, quia profecto et per curam mentem opprimunt, et per affluentiam resolvunt. Re enim contraria possessores suos et afflictos et lubricos faciunt. Sed quia voluptas convenire non potest cum afflictione, alio quidem tempore per custodiae suae sollicitudinem affligunt, atque alio per abundantiam ad voluptates emolliunt. 4. Terra autem bona fructum per patientiam reddit, quia videlicet nulla sunt bona quae agimus, si non aequanimiter etiam proximorum mala toleramus. Quanto enim quisque altius profecerit, tanto in hoc mundo invenit quod durius portet, quia cum a praesenti saeculo mentis nostrae dilectio deficit, ejusdem saeculi adversitas crescit. Hinc est enim
Abbreviated transcription (Latin):
oculis apparae: sic mens ad desiderium rapitur: ac si adhuc ab ea nichil sit
contra hȩc eadem desideria deliberatum: E dampnanda agit: quȩ quicquid
egisseᷤ meminit: ceiam & ipsa dampnauit: Sepe ȩtiam contra culpas compungi¬
mur. & tam̃ post fletum ad culpas redimus Sic balaam israhelitici populi
tab̾nacula contemplatus fleuit: eisq se similem fieri in morte poposcit dicens:
oriatur anima mea morte ustoꝵ: & fiant nouissima mea horũ similia: Sed¬
mox ut hora compunctionis transiit : in auaritiȩ nequitiam exarsit: Nam
ꝓpt̃ ꝓmissa munera. in eius populi morte consilium dedit: cuius morti se fi¬
eri similem optauit: & oblitus ẽ qđ planxerat: cum extinguere noluit. qđ ꝑ
auaritiam ardebat Notandum uͦ est. qđ exponens dñsdicit. quia sollicitudi-¬
nes & uoluptates & diuitiȩ suffocant u̾bum Suffocant enim: quia importu¬

Expanded text:
oculis apparet, sic mens ad desideria rapitur, ac si adhuc ab ea nihil sit oculis apparet, sic mens ad desideria rapitur, ac si adhuc ab ea nihil sit contra haec eadem desideria deliberatum; et damnanda agit, quae quidquid egisse se meminit jam et ipsa damnavit. Saepe etiam contra culpas compungimur, et tamen post fletum ad easdem culpas redimus. Sic Balaam Israelitici populi tabernacula contemplatus flevit, eisque se similem fieri in morte deposcit, dicens: Moriatur anima mea morte justorum, et fiant novissima mea horum similia ; sedmox ut hora compunctionis transiit, in avaritiae nequitiam exarsit. Nam propter promissa munera in ejus populi mortem consilium dedit, cujus morti se fieri similem optavit; et oblitus est quod planxerat, cum exstinguere noluit quod per avaritiam ardebat. 3. Notandum vero est quod exponens Dominus dicit quia sollicitudines, et voluptates, et divitiae suffocant verbum. Suffocant enim, quia importu
Abbreviated transcription (Latin):
habae aures audiat. dicit: aures ꝓcul dubio cordis requirit: Curate gͦ: ut
acceptus sermo. in cordis aure remaneat: Curate. ne semen iuxta uiam
cadat : ne malignus sp̃s ueniat. & a memoria ũbum tollat Curate. ne
petrosa t̾ra semen excipiat: & fructum boni operis sine ꝑseuerantie
radicib mitat: Multis enĩ lib& qđ audiunt: boni operis initia ꝓponut̃.
sed mox ut fatigari adũsitatib cȩperi nt: in choata derelinquunt: Pe¬
trosa gͦ tra. humorem ñ habuit: quȩ hoc qđ germinauerat. ad fructũ
pseuereͤntiȩ ñ ꝑduxit: Multi nãq cum ubum contra auariciam audi¬
unt. eandem auaritiam detestantur: rerum omniũ contẽptũ laudant: sed mox
ut uiderit animus qđ concupiscat. obliuiscitur qđ laudabat: Multi enim¬
cum uibum contra luxuriã audiunt: polluciones carnis non solum ꝑpetrare
ñ ap̃petunt: sed eiam ꝑpetratas erubescunt: S mox ut carnis species eorum

Expanded text:
habet aures audiendi audiat dicit, aures procul dubio cordis requirit. Curate ergo ut habet aures audiendi audiat dicit, aures procul dubio cordis requirit. Curate ergo ut acceptus sermo in cordis aure remaneat. Curate ne semen juxta viam cadat, ne malignus spiritus veniat, et a memoria verbum tollat. Curate ne petrosa terra semen excipiat, et fructum boni operis 1490 sine perseverantiae radicibus mittat. Multis enim libet quod audiunt, boni operis initia proponunt; sed mox ut fatigari adversitatibus coeperint, inchoata derelinquunt. Petrosa ergo terra humorem non habuit, quae hoc quod germinaverat ad fructum perseverantiae non perduxit. Multi namque cum verbum contra avaritiam audiunt, eamdem avaritiam detestantur, rerum omnium contemptum laudant; sed mox ut viderit animus quod concupiscat, obliviscitur quod laudabat. Multi cum verbum contra luxuriam audiunt, pollutiones carnis non solum perpetrare non appetunt, sed etiam perpetratas erubescunt; sed mox ut carnis species eorum
Abbreviated transcription (Latin):
diligitis: in illa suꝑna angłoꝵ curia adscribi festinate Uerba dĩ quȩ aure
ꝑcipitis : mente retinete: Cybus enĩ mentis: est sermodĩ & quasi acceptus
cibus. stomacho languente reicitur: quando auditus sermo. in uentre
memoriȩ non tenetur Sed quisquis alim̃ta non retinoe: huus ꝓfecto
uita desperatur: Eternȩ gͦ mortis periculum formidate: si cybum quidẽ
scẽ exhortacionis accipitis: sed u̾ba uitȩ id est alimenta iusticiȩ. in memo¬
ria ñ tenetis Ecce transit ome qđ agitis: & ad extrenum udiciũ. sine
ulla mom̃ti int̾positione cotidie uolentes nolentesq ꝓperatis Cur ergo
amatur. qđ relinquitur: cur illud negligitur. quo ꝑuenitur: mementote
qđ dicitur: Siquis hab& aures audiendi: audiat: Om̃s enim qui illic
aderant: aures corporis habebant: S qui cunctis aures habentibus. si qͥs

Expanded text:
iam dignitatum diligitis, in illa superna angelorum curia ascribi festinate. 2. Verba Domini, quae aure iam dignitatum diligitis, in illa superna angelorum curia ascribi festinate. 2. Verba Domini, quae aure percipitis, mente retinete. Cibus enim mentis est sermo Dei. Et quasi acceptus cibus stomacho languente rejicitur, quando auditus sermo in ventre memoriae non tenetur. Sed quisquis alimenta non retinet, hujus profecto vita desperatur. Aeternae igitur mortis periculum formidate, si cibum quidem sanctae exhortationis accipitis, sed verba vitae, id est alimenta justitiae, in memoria non tenetis. Ecce transit omne quod agitis, et ad extremum judicium sine ulla momenti interpositione quotidie volentes nolentesque properatis. Cur ergo amatur quod relinquitur? Cur illud negligitur quo pervenitur? Mementote quod dicitur: Si quis habet aures audiendi audiat. Omnes enim qui illic aderant aures corporis habebant. Sed qui cunctis aures habentibus Si quis
Abbreviated transcription (Latin):
isdem dnis ꝑsemae ipsum dignatus est exponere qđ dicebat: ut sciatis rer
significaciones querere. in his &eiam quȩ ꝑsemae ipsum noluit explanare:
Exponendo gͦ qđ dixit. figurate se loqui innotuit: quatinus certos uos
reddera. cum uob̾ nr̃a fragilitas ũboꝵ illius figuras aperirae Iuis enĩ
mͥ umquã crederae. si spinas diuitias int̾pretari uoluissem: maxime cum
illȩ pungant. istȩ delectent : & tam̃ spinȩ sunt : quia cogitacionũ suarũ
punctionibus.mentem lacerant: & cum usq ad peccatum ꝑ trahunt: quas
inflicto uulnere cruentant: Quas bene hoc in loco. alio ȩuangelista tes¬
tante. ne quaquã dñs diuitias: sed fallaces diuitias appellat: Fallaces enĩ
sunt : quȩ nobiscum dui ꝑmanere non possunt: fallaces sunt: quȩ mentis
nr̃e in opiam non expellunt Solȩ aut̃ diuitiȩ. uere sunt: quȩ nos diuites
i culmen ueri honoris quęritis: ad celeste regnum tendite Si gła

Expanded text:
dignatus est exponere quod dicebat, ut sciatis rerum significationes quaerere in iis etiam quae per semetipsum noluit explanare. Exponendo ergo quod dixit figurate se loqui innotuit, quatenus certos vos redderet cum vobis nostra fragilitas verborum illius figuras aperiret. Quis enim mihi unquam crederet, si spinas divitias interpretari voluissem, maxime cum illae pungant, istae delectent? Et tamen spinae sunt, quia cogitationum suarum punctionibus mentem lacerant, et cum usque ad peccatum pertrahunt, quasi inflicto vulnere cruentant. Quas bene hoc in loco, alio evangelista attestante, nequaquam Dominus divitias, sed fallaces divitias appellat . Fallaces enim sunt quae nobiscum diu permanere non possunt, fallaces sunt quae nostrae inopiam non expellunt. Solae autem divitiae verae sunt, quae nos divites Si culmen veri honoris quaeritis, ad coeleste regnum tendite. Si glor
Abbreviated transcription (Latin):
iħm inquẽ credidit. sequi contempnit Diuerso qͥppe itinere ambulat.
sigaudia delectacionesq appetit. cui dux suus uiam amaritudinis ostendit:
Reuocemus gͦ ante oculos peccata quȩ fecimus: consideremꝰ quã terribilis
uidex. hȩc puniturus adueniat: Mentem formemꝰ ad lam̃ta : uita nr̃a ad
tempꝰ amarescat in penitentia ne ęt̾nam amaritudinem sentiat inuindicta:
Pfletus quippe. ad gaudia ducimur: ueritate pollicente. quȩ ait Beati qui
lugent nẽ : qm̃ ipsi consolabunt᷑ Aa fletum uͦ ꝑ gaudia ꝑuenit᷑: hac eadem
ueritate attestante. quȩ ait Ue uobis qui ridetis nẽ: quia lugebitis & flebitis
Di gͦ retributionis gaudium in ꝑ uentione quęximꝰ : penitentiȩ amaritudinem
in uia teneamus Sicq fit. ut non solum nr̃a in dm̃ uita ꝓficiat. sed hȩc ipla
nr̃a conuersacio. ad laudem dĩ & alios accendat. Unde illic subditur Et

Expanded text:
Jesum in quem credidit sequi contemnit. Diverso quippe itinere ambulat, Jesum in quem credidit sequi contemnit. Diverso quippe itinere ambulat, si gaudia delectationesque appetit, cui dux suus viam amaritudinis ostendit. Revocemus ergo ante oculos peccata quae fecimus; consideremus quam terribilis judex haec puniturus adveniat; mentem formemus ad lamenta; vita nostra ad tempus amarescat in poenitentia, ne aeternam amaritudinem sentiat in vindicta. Per fletus quippe ad aeterna gaudia ducimur, Veritate pollicente, quae ait: Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur . Ad fletum vero per gaudia pervenitur, hac eadem Veritate attestSi ergo retributionis gaudium in perventione quaerimus, poenitentiae amaritudinem in via teneamus. Sicque fit ut non solum vita nostra in Deum proficiat, sed haec ipsa nostra conversatio ad laudem Dei et alios accendat. Unde illic subditur: Et
Abbreviated transcription (Latin):
Consideremus gͦ qua graditur: ut sequi mereamur Ecce cum sit dñs & creator
angeloꝵ. Iuscepturus naturam nr̃am quã condidit. in uterum uirginis
uenit Nasci tamen in hoc mundo ꝑ diuites noluit . parentes pauꝑes elegit:
Unde & agnus qui ꝓ illo offeretur defuit: columbarũ pullos & par turturum
ad sacrificium mat̾ inuenit Prosꝑari in mundo noluit: ob probria ur risio¬
nesq tolerauit: Sputa. flagella. alapas: spineam coronam crucem  susti¬
nuit & quia rerum corporalium delectacione. a gaudio intertio cecidimꝰ:
cum qua a maritudine illuc redeatur. ostendit Quid itaq homo ꝓse pati
debaisi tanta ds̃ ꝓ hominib ꝑtulit: Qui ergo in xp̃m iam credidit. sed adhuc
iariciȩ lucra sectatur: insuꝑbia honoris extollitur. inuidiȩ fac
libidinis se immunditia polluit: ꝓsꝑari ad ea quȩ in mundo sunt concupiscit.

Expanded text:
Consideremus ergo qua graditur, ut sequi mereamur. Ecce, cum sit dominus et creator Consideremus ergo qua graditur, ut sequi mereamur. Ecce, cum sit dominus et creator angelorum, suscepturus naturam nostram quam condidit, in uterum Virginis venit. Nasci tamen in hoc mundo per divites noluit, parentes pauperes elegit. Unde et agnus qui pro illo offerretur defuit, columbarum pullos et par turturum ad sacrificium mater invenit Prosperari in mundo noluit; opprobria irrisionesque toleravit; sputa, flagella, alapas, spineam coronam, crucemque sustinuit; et quia rerum corporalium delectatione a gaudio interno cecidimus, cum qua amaritudine illuc redeatur ostendit. Quid itaque homo pro se pati debet, si tanta Deus pro hominibus pertulit? Qui ergo in Christum jam credidit, sed adhuc avaritiae lucra sectatur, in superbia honoris extollitur, invidiae facibus inardescit, libidinis se immunditia polluit, prospera quae in mundo sunt concupiscit,
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ se dubitat anim̃a habere quã ñ uid& Ex inuisibili anuna iusibile regit
corpus Si auferatur qđ est inuisibile: ꝓtinus corruit hoc qđ usibile stare
iudebatur: Ex inuisibili gͦ substantia. in hac uita uisibili uiuitur & eẽ
uita inuisibilis dubitatur: sed iam petenti cȩco quid factum est. uel quid
ipse fecit. audiamus Sequit᷑ Confestim uidit: & sequebatur eum Uid& &
sequitur : qui bonũ qđ intelligit. oꝑatur: Uid & aut̃. sed ñ sequitur : qui bonũ
nr̃ȩ peregrinationis agnoscimꝰ. si credendo in redemptoris nr̃i misteriũ. uixta
uiam sedemus: si exorando cotidie. ab auctore nr̃o lucem petimus: si eandẽ
lucem iam ꝑ intellectum uidendo. ulluminati post cecitatem sumus: iħm
quẽ mente cernimus. opere sequamur: Aspiciamꝰ qua graditur : & eius ues
imitare Hinc rursum ammon&e dicens Siquis mͥ ministrat: me sequatur:

Expanded text:
tamen dubitat se animam habere, quam non videt. Ex invisibili namque anima visibile regitur tamen dubitat se animam habere, quam non videt. Ex invisibili namque anima visibile regitur corpus. Si autem auferatur quod est invisibile, protinus corruit hoc quod visibile stare videbatur. Ex invisibili ergo substantia in hac vita visibili vivitur, et esse vita invisibilis dubitatur? 8. Sed jam petenti caeco quid factum est, vel quid ipse fecerit, audiamus. Sequitur: Confestim vidit, et sequebatur illum. Videt et sequiturnostrae peregrinationis agnoscimus, si credendo in Redemptoris nostri mysterium, juxta viam sedemus, si exorando quotidie ab auctore nostro lucem petimus, si eamdem lucem jam per intellectum videndo illuminati post caecitatem sumus, Jesum quem mente cernimus opere sequamur. Aspiciamus qua graditur, et ejus vesimitare. Hinc rursus admonet, dicens: Si quis mihi ministrat, me sequatur .
Abbreviated transcription (Latin):
N. on falsas diuitias. ñ terrena dona. non fugitiuos honores a dño : sed lucẽ que
ramus Hec lucẽ que loco clauditur. quȩ tempore finitur. quȩ noctium int̾-¬
ruptione uariatur. quȩ a nobis cominunit̃ cum pecorib cernitur: sed lucẽ
queramus quã uidere cum solis angelis possimus: quã nec initium inchoat.
nec finis angustat: Ad quã ꝓfecto lucẽ : uia fides est Unde recte & illu-¬
minando cęco ꝓtinus respondetur: Respice: fides tua te saluum fecit.:
Ded ad hȩc cogitacio carnalis dicit Quomͦ possum lucem spiritualẽ querere.
quã uidere ñ possum: unde michi certum est. si sit quȩ corporeis oculis ñ inful-¬
gae eui scilicae cogitacioni. est qđ breuit̾ quisq respondeat: liua & hȩc ipsa
quȩ sentit: ñ ꝑ corpus sed ꝑ animã cogitat Et nemo suam animã uid&e: nec

Expanded text:
non falsas divitias, non falsas divitias, ramus; nec lucem quae loco clauditur, quae tempore finitur, quae noctium interruptione variatur, quae a nobis communiter cum pecoribus cernitur, sed lucem quaeramus quam videre cum solis angelis possimus, quam nec initium inchoat, nec finis angustat. Ad quam profecto lucem via fides est. Unde recte et illuminando caeco protinus respondetur: Respice, fides tua te salvum fecit. Sed ad haec cogitatio carnalis dicit: Quomodo possum lucem spiritalem quaerere, quam videre non possum? Unde 1443 mihi certum est si sit, quae corporeis oculis non infulget? Cui scilicet cogitationi est quod breviter quisque respondeat, quia et haec ipsa quae sentit, non per corpus, sed per animam cogitat. Et nemo suam animam videt, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ens audit. stans illuminat: quia ꝑhumanitatem suã uocib nr̃ȩ cęcitatis com-¬
patiendo misertus est : sed lum̃ nob̾ gratiȩ ꝑ diuinitatis potentiam infudit:
Et notandum. qͥd cęco uenienti dicat: Quid tibi uis faciam: Num qͥd qui
lum̃ reddere poterat: quid uellae cęcus ignorabat. Sed peti uult. hoc quod
& nos petere. & se concedere p̃noscit In portiine namq ad oracionem nos ain-¬
mon&e : & tamen dicit: Scit namq pater ur̃ quid opus sit uobis. ante quã
petatis eum Ad hoc gͦ requirit ut petatur: ad hoc requirit ut cor ad ora-¬
cionem excit& Unde & cȩcus ꝓtinus ad uingit Dñe. ut uideam: Ecce cȩcus
a dño non aurum sed lucem querit: Pariupendit extra lucem aliquid querere.
e si habere cȩcus quod lib&e potest̾. sine luce non potest uidere
hab& Imitemur gͦ fr̃s km̃i eum quẽ & corpore audiuimus & mente saluatũ

Expanded text:
ens audit, stans illuminat, quia per humanitatem suam vocibus nostrae caecitatis comens audit, stans illuminat, quia per humanitatem suam vocibus nostrae caecitatis compatiendo misertus est, sed lumen nobis gratiae per divinitatis potentiam infudit. 7. Et notandum quid caeco venienti dicat: Quid tibi vis faciam? Nunquid qui lumen reddere poterat quid vellet caecus ignorabat? Sed peti vult id quod et nos petere et se concedere praenoscit. Importune namque ad orationem nos admopetatis eum . Ad hoc ergo requirit, ut petatur; ad hoc requirit, ut cor ad orationem excitet. Unde et caecus protinus adjungit: Domine, ut videam. Ecce caecus a Domino non aurum, sed lucem quaerit, parvipendit extra lucem aliquid quaerere. Quia et si habere caecus quodlibet potest, sine luce non potest videre quod habet. Imitemur ergo eum quem et corpore audivimus et mente salvatum,
Abbreviated transcription (Latin):
manu scĩ desiderii ab oculis cordis ahigitur: uix eoꝵ fantasmata ꝑ peniten¬
adduci ad se Ecce stat qui ante transiebat: quia dum adhuc turbas fantas-¬
matum in oracione patimur: iħm aliquatenus transeuntem sentimꝰ: Cum uͦ
oracioni uehement̃ insistimus. stat iħc ut lucem restituat: quia ds in corde fi¬
qđ intelligi de humanitate ac diuinitate illius utiliter possit: Clamantem &¬
enim cȩcum transiens audiuit : sed stans. miraculum alluminationis exibuit:
ransire namq humanitatis est: stare. diuinitatis: Fer humanitatẽ quippe habuit
nasciꝰ crescere: mori: resurgere: de loco ad locum uenire: Quia gͦ in diuinitate
est. non ex diuinitate Per diuinitatem uͦ. ei semꝑ stare est: quia ubiq prȩsens.
nec ꝑ motum uenit. nec ꝑ motum recedit Cȩcum igitur clamantẽ. dñs transi¬

Expanded text:
manu sancti desiderii ab oculis cordis abigitur, vix eorum phantasmata per poenitenmanu sancti desiderii ab oculis cordis abigitur, vix eorum phantasmata per poenitenadduci ad se. Ecce stat qui ante transibat, quia dum adhuc turbas phantasmatum in oratione patimur, Jesum aliquatenus transeuntem sentimus. Cum vero orationi vehementer insistimus, stat Jesus ut lucem restituat, quia Deus in corde fiminus innuit, quod intelligi de humanitate ac divinitate illius utiliter possit. Clamantem etenim caecum Jesus transiens audivit, sed stans miraculum illuminationis exhibuit. Transire namque humanitatis est, stare divinitatis. Per humanitatem quippe habuit nasci, crescere, mori, resurgere, de loco ad locum venire. Quia ergo in divinitate us ex carne est, non ex divinitate. Per divinitatem vero ei semper stare est, quia ubique praesens, nec per motum venit, nec per motum recedit. Caecum igitur clamantem Dominus transi