comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uella quuedum chrodigil¬
dis nomine: dum post mortẽ
patris in urbis cinom anicȩter¬
r&urio resider& oculorũ ammis¬
sione multatur : Post quã autẽ
ex iussione chilperici regis ad huc
beata redegundae regina suꝑsti¬
te adunte dieq monasteriitraps¬
misiss& regulũ Ips abeatissima
ostexdente ante scãm̃ psternitꝰ
arcam Ibiq cimreliqui sscae¬
monialib: uigilias ex plicans
Datomape hisdem discedeTib:¬
ꝓsesta solo in eodem locoqͥ euit
Apparuitq eiꝑ uisũ qͥas aperi¬
r& aliqͥs oculos eius: Etunum
sanita tiredditũ dũ cũ aliolabo¬
rcr& subito ad ost res erati
sonum ex ꝑ gefucta unius oculi
lume recepit : Quodũ ambigitꝰ
haec ꝑ crucis uirdutẽ fuis sep̃sti¬
tũ: Inrgumini clodi & alii
quoq infirmi ꝑ saepein hoc loco
ctenus hipo
membratenuerunt ab helena
regina postipsius sacrae cru¬
cis inuentionẽ reꝑtisunt :
Et deduobi quidera frenũ impe¬
ractoris muniuit : quo faciliur
si aduersaegenter restitissent

Expanded text:
Puellaque quaedam ChrodegilPuellaque quaedam Chrodegildis nomine, dum post mortem patris in urbis Cenomanicae territorio resideret, oculorum amissione multatur. Postquam autem ex jussione Chilperici regis, adhuc beata Radegunde regina superstite, ad antedicti monasterii transmisisset regulam, ipsa beatissima ostendente, ante sanctam prosternitur arcam: ibique cum reliquis sanctimonialibus vigilias explicans, dato maprostrata solo in eodem loco quievit, apparuitque ei per visum, quasi aperiret aliquis oculos eius, et unum sanitati redditum, dum cum alio laboraret, subito ad ostii reserati sonum expergefacta, unius oculi lumen recepit. Quod non ambigitur, haec per crucis virtutem fuisse praestitum. Inergumini, clodi et alii quoque infirmi persaepe in hoc loco ctenus hinc. membra tenuerunt, ab Helena regina post ipsius sacrae crucis inventione reperti sunt; et de duobus quidem frenum imperatoris munivit, quo facilius, si adversae gentes restitissent
Abbreviated transcription (Latin):
adornda cruce acsacris beatorũ
prosternor pignoribus. Depiq
oratione fucta surrexi : Enaet
enĩ addexterã lrchnus accepsus ⁊
Quemcũ stillis frequentib deflu¬
ere conspexissem. testor dm̃qͥa
putaui quasiuas e&̃ effractum
quia erocteiconca subposita in qͥr
oleũ deflens decidebat : tunc
conuersus ad abbatissam Ao
tanta netere qͥn& mentis ig¬
rare p̃possis in quo oleũ acceidatꝰ
pisi effracctũ quo defluat ponas
Etilla ne ẽ itadomine mi
seduirturẽ crucis scãe quae
cernis : Tunc ego admereuer¬
sus & admemoriã reuocuns
quaeprius audiert̃ conuersus
ad ychnũ inmodũ ollaeferue¬
tis magnis fluctib exundare
acꝑ horã ipsũ undis intumer¬
centib suꝑ fluere: Eut
credo adincredulita tẽmea
arguendã magis acmagir augir
Itautirs anius horacespatio
plus quam unũ sestarium
redir& uasculũ. quod quar¬
tariũ non tenebat ⁊ Admi¬
ractusq siluis Acuirtutem.
adorundae crucis deiucepsp̃dicaui:

Expanded text:
adoranda cruce ac sacris beatorum adoranda cruce ac sacris beatorum prosternor pignoribus. Denique oratione facta surrexi. Erat enim ad dexteram lychnus accensus, quem cum stillis frequentibus defluere conspexissem, testor Deum quia putavi quasi vas esset effractum, quia erat ei concha supposita, in quam oleum defluens decidebat. Tunc conversus ad abbatissam, aio: Tantane te retinet mentis igrare non possis, in quo oleum accendatur, nisi effractum quo defluat ponas? Et illa: Nec est ita, domine mi, sed virtus est crucis sanctae quam cernis. Tunc ego ad me reversus, et ad memoriam revocans quae prius audieram, conversus ad lychnum, video in modum ollae ferventis magnis fluctibus exundare, ac per oram ipsam undis intumescentibus superfluere, et, ut credo, ad incredulitatem meam arguendam, magis ac magis augeri; ita ut in unius horae spatio plusquam unum sextarium redderet vasculum, quod quartarium non tenebat: admiratusque silui, ac virtutem adorandae crucis deinceps praedicavi.
Abbreviated transcription (Latin):
dignatus ẽ reuelare.
Sexta feria ante scm pascha
cum inuigiliis sine lum ineꝑ poc¬
tarent ÷ circa horaẽ tertiam
noctis apparuit ante altare
lumen paruulum in modũ
scintillae : Demđ ampliatũ
huc illucq: comas fulgoris
spargens : Coepit gradatm
in alto conscendere : Effec¬
taq pharus magna obscurcce
noctisuigilantiq plebicula
lumen p̃buit supplicapti
Iplucescente qͥoq: caelo paula t̃
deficienr data terris luce: ab
oculis mirantũ euanuit.
Co aut ẽ audiebũ saepius qđ
&iũ lichipi qͥ accendebant᷑
apte haec pignoroc ebullienes
uir tu tediuina in tuNtũ exun¬
darent oleumutuas subposi¬
tũplerũq replerent : Et tam̃
iuxta stultitiã mentis durcce
nũ quã adhaec crededa mo¬
ueba don ec brutam segni
Ideoq qua eoculis ꝓpriis uide¬
rim explicabo : Causa deuo¬
tionis extocitã sepulchrũ
sc̃i helari uisitans. huius reginae
adire colloqͥa ⁊ In gressusq mopas¬
terio consalutatam reginã coroe

Expanded text:
dignatus est revelare. dignatus est revelare. Sexta feria ante sanctum Pascha, cum in vigiliis sine lumine pernoctarent, circa horam tertiam noctis apparuit ante altare lumen parvulum in modum scintillae: deinde ampliatum, huc illucque comas fulgoris spargens, coepit gradatim in altum conscendere: effectaque pharus magna obscurae nocti vigilantique plebeculae lumen praebuit supplicanti; illucescente quoque coelo, paulatim deficiens, data terris luce, ab oculis mirantium evanuit. Ego autem audiebam saepius, quod etiam lychni, qui accendebantur ante haec pignora, ebullientes virtute divina, in tantum exundarent oleum, ut vas suppositum plerumque replerent: et tamen juxta stultitiam mentis durae nunquam ad haec credenda movebar, donec brutam segnitideoque quae oculis propriis viderim explicabo. Causa devotionis exstitit ut sepulcrum sancti Hilarii visitans, hujus reginae adirem colloquia. Ingressusque monasterium, consalutata regina, coram 726
Abbreviated transcription (Latin):
mãtius tracdidit michahelo
angelo & recest. Diluculo
autẽ leuauerunt apostoli
cum lecto corpus eius posue¬
runtq illud. inmonumento
& custodiebant et aduetũ
dñi p̃stolapter. Et eccelterũ¬
ad st&it eis dñr susceptũq cor¬
pus scm̃ in nubede ferri lussit
inporodiso Vbi nunc resũpta
auima cũ electis eius exultapos
a & ernitatisbona pullo occa
abhelena augustarep¬
ta ẽ hierus olrmis. Ita quasta
&& sexta feria adoratur
Huius reliqͥas & merito &
fide helenae compancuda
regina rodegundis ex p&uut.
ac deuote iumonasteriũ pic¬
tauensim. quod suostudio
constituit collocauit :
Hisitq puerositerũ hieru¬
solimis acꝑtotam orientis
plagã Qui circũ euntes se¬
pulchra scõrũ martrrũcm¬
fessorũq cunctorũ reliqͥas
d&ulerunt. Quas in arco
argente a cũ ipsa crucescãlo¬
catus multa exindeminicula
conspiceremeruit :
Deꝗͥb illud primũ exponã quod
ibidem dñr in dieb passionis suae

Expanded text:
mam eius, tradidit Michahelo mam eius, tradidit Michahelo angelo et recessit. Diluculo autem levaverunt apostoli cum lectulo corpus eius posueruntque illud in monumento et custodiebant cum, adventum Domini praestolantes. Et ecceadstitit eis Dominus, susceptumque corpus sanctum in nube deferri jussit in paradisum: ubi nunc, resumpta anima, cum electis ejus exsultans, aeternitatis bonis, nullo occasab Helena augusta reperta est Hierosolymis , ita quarta et sexta feria adoratur. Hujus reliquias et merito, et fide Helenae comparanda, regina Radegundis expetiit , ac devote in monasterium Pictavense, quod suo studio constituit, collocavit; misitque pueros iterum Hierosolymis, ac per totam Orientis plagam. Qui circumeuntes sepulcra, sanctorum martyrum confessorumque cunctorum reliquias detulerunt: quibus in arca argentea cum ipsa cruce sancta locatis, multa exinde miracula conspicere meruit. De quibus illud primum exponam, quod ibidem Dominus in diebus passionis suae
Abbreviated transcription (Latin):
ceidit ad caelos ueturũt se
adiudicandũgelis testieptib
rȩꝓmittens ⁊ dicente apostolici
accus historia. hic iht qͥreceo¬
dum iuidistis eũ euntemincaela:
OSł Admꝑabilem
igiturt dominicae ascqr s de¬
simnis gloria quae contrito taio¬
diabol caemalignitatis capileo
meotes fidelia ad contẽplada
caelestia auimauit tsuĩapos¬
tolidñi & saluatoris nr̃icum
beata maria matre eius inuna
congregati domũ omniapoue¬
bant inmedio nec quic quã suu
aliquieẽ dicebat sed unusqͥs¬
q: cuncta posredebat iucarita¬
te sicut sucer a postolicae
Actionis panoet stilus: Post
haec disꝑsisunt ꝑ regiones di¬
uers as ad p̃dicun dũ uerbũ di
Ieniq implat obeatamaria
huius uitaecursu cũiam
uocareeuntt as ueculo con¬
gregati sunt omnesta postoli
desingulis regiouib: ad domũ
eiura Etumq audissent qͥa
ex ad sũm enda demundo
uigilabant cũ ea simult
Et eccedñs ihs̃. ad uenitcũ ap¬
gelissuis ⁊  accipiens api¬

Expanded text:
cendit ad caelos, venturumque se cendit ad caelos, venturumque se ad iudicandum, angelis testantibos, repromittens, dicente apostolici actus historia: Hic Iesus, qui recepdum vidistis eum euntem in caelum. 4. Post admirabilem igitur dominicae ascensionis gloriam, quae, contrito diabolicae malignitatis capite, mentes fidelium ad contemplanda caelestia animavit, sancti apostoli domini et Salvatoris nostri cum beata Maria, matre eius, in unam congregati domum, omnia ponebant in medio; nec quicquam suum aliquis esse dicebat, sed unusquisque cuncta possedebat in caritate, sicut sacer apostolicae actionis narrat stilus. Post haec dispersi sunt per regiones diversas ad praedicandum verbum Dei. Denique impleto beata Maria huius vitae cursu, cum iam vocaretur a saeculo, congregati sunt omnes apostoli de singulis regionibus ad domum eius. Cumque audissent, quia esset adsumenda de mundo, vigilabant cum ea simul; et ecce dominus Iesus advenit cum angelis suis, et accipiens ani
Abbreviated transcription (Latin):
Idropicũ coꝵpraesso tũmore sapang
Leprẽc discedere sacrioris uistute
matdauit Muherẽ daemonio
ipclinatã In uidentib: iudaeiser exss
Suꝑ aquas uero non de his certib
aqs ipcessit ũprofla iumuliea¬
ris tactusim briae solutarir
auertit ÷̃ MHulta quidem&dia
fecitꝰ quae suerc euangeloru
panet hrstoria ÷ Tamqrcũ mulios
s alubri caelestiq mapdacorer¬
taurocr & aduitãtrs ab inser¬
nalimortereductos uita erest:¬
tuit Id ẽ archisina gogifiua re¬
sus citauit indomo unicũ uidu&
surgerȩ iussit ad postae egres¬
sum. Et latarum uocauit &
eitur iudreifupore¬
. Succtist falsis accusictonib
cirtum daTes iustum tradide¬
sunt morti & crucis ad sixione
damna uerunt quẽ dr̃ pater
surcitauit amortu is tertiadie
solut doloribus mostir
qnm̃ in possibile
eũ aapud inferos
ro enerĩsicuts
ait apostoli
p&rus post haec ꝓmittens parq¬
drtũ & imbuens cuelestibus
doctrip a postolis uictor as¬

Expanded text:
hydropicum compresso tumore sanavit, hydropicum compresso tumore sanavit, lepram discedere sacri oris virtute mandavit, mulierem daemonio inclinatam invidentibus Judaeis erexit; super aquas vero, non dehiscentibus aquis, incessit: profluvium mulieris tactu fimbriae salutaris avertit. Multa quidem et alia fecit, quae sacra euangeliorum narrat historia. Tamen cum multos salubri caelestique mandato restaurasset ad vitam, tres ab infernali morte reductos vitae restituit, id est archisynagogi filiam resuscitavit in domo, unicum viduae surgere iussit ad portae egressom et Lazarum vocavit ex gitur Iudaei furore succensi, falsis accusationibus circumdantes Iustum, tradiderunt morti et crucis adfixione damnaverunt. Quem Deus pater suscitavit a mortuis tertia die, solutis doloribus mortis, quoniam inpossibile erat eum apud inferos reteneri, sicut ait apostolus Petrus. Post haec promittens Paraclytum et imbuens caelestibus doctrinis apostolos, victor as
Abbreviated transcription (Latin):
opido hdiebis henodisnegis
luxtafidem. euan gelicum
mugiab oriepte uenerunt
hierus olrmis dicentes ubi est
qͥ natus ẽr ex iuda eorũ s̃ uidi¬
mus epĩ stellã eius iporiepte
& uenimus adorure eum
EtNeliqua
st autem ipb& hlẽputeus
magnus. dequ& maria
gloriosa aquamfertur hau¬
risre saepius aspicentibus as¬
mireculũ iplustre monstratir
Id ẽ. stella ibimundis corde quae
apparuiti magis osteniditu
Uenien tib deuotir ac hecũbe¬
tib suꝑos putei operiuntur ep¬
teo capita eorũ : Cuncillecuius
meritũ obtinuerit: uid& steue
abunopar &epute: suꝑaquas
traens migrar: ad aliũ iN illomõdo
quo solent suꝑ caelorũ cirtulol
stellae traps ferri Excumo
multis
Nuꝑ autẽ diciconus poster re
in ad sumpta carne deuirgo
sene multa populis miracula ẽ
dignatus ostendere Haustos
qũ latices hnuinis a pore conuestit
Cactorum ocubr depulra pocte
lumex infudit. pare diticorũ gresus
ablieta debilitate direxit febrer
aegro tunłiũ fugato ardore restinxis

Expanded text:
oppido in diebus Herodis regis iuxta fidem euangelicam, magi ab oriente venerunt Hierusolymis, dicentes: Ubi est qui natus est rex Iudaeorum? Vidimus enim stellam eius in oriente et venimus adorare eum, et reliqua. Est autem in Bethlem puteus magnus, de qua Maria gloriosa aquam fertur hausisse. Saepius aspicientibus miraculum inlustre monstratur, idest stella ibi mundis corde, quae apparuit magis, ostenditur. Venientibus devotis ac recumbentibus super os putei, operiuntur lenteo capita eorum. Tunc ille, cuius meritum obtenuerit, videt stellam ab uno pariete putei super aquas transmigrari ad alium in illo modo, quo solent super caelorum circulo stellae transferri. Et cum multi Nuper autem diaconus noster retin adsune , multa populis miracula est 723 dignatus ostendere. Haustos enim latices in vini saporem convertit, caecorum oculis depulsa nocte lumen infudit, paralyticorum gressus ablata debilitate direxit, febres aegrotantium fugato ardore restinxit,
Abbreviated transcription (Latin):
uel uincicupio uel iuolur Nonego
sucurni fugã Ñ iunonis iraem.
non iouis imieistupra .Ñ neptuni
iniuniũ Noneoli sceptroe. Non
uoneada bella piufrugio uel
ega commemoro. Taceo
cupidinis emissionẽ: Non ascapn
dilectionẽ emeneosq lucri¬
mas uel exitia sa eua didonis
non plãtonis triste uestibulũ
ñ proserpinae stuꝓsũ roptũ
non cerberi triforme caput
Ñ reuoluc̃ dincises colloqͥa
Non itachis iugenia Non
achillis argutius Ñsi nonis
fullaciad Non ego luguon¬
the consiha Non apphrtrio¬
nidis nobora ñ lii conflic¬
tus fugas uel obitũ exitalep¬
fert̃ Non eomepidũ uariorũq
monstrorũ formas exponã
Non steliquarũ fabulurũ
commenta qua ehicapctor
aut finxit mendacio autui¬
su depixit heroico Sed ista
omuiatam quã suꝑ hderenã locata
Etcto ruitura conspiciens:
Ad diuina & eucingelsa potius
I Inde lohauinis eucqigelista
ex or sus
est diccts
In principio erutut bũ
ce uerbũ erut apud dm̃
e dr̃ crut uerbum

Expanded text:
vel vinci cupio vel involvi. Non ego Saturni fugam, non Iunonis iram, non Iovis stupra, non Neptuni iniuriam, non Eoli sceptra, non Aeneada bella, naufragio vel regna commemoro. Taceo Cupidinis emissionem, non Ascanii dilectionem emeneosque, lacrimas vel exitia saeva Didonis, non Plutonis triste vestibulum, non Proserpinae stuprosum raptum, non Cerberi triforme caput, non revolvam Anchisae colloquia, non Itachis ingenia, non Achillis argutias, non Senonis fallacias. Non ego Laguonthe consilia, non Amphitrionidis robora, non Iani conflictus, fugas vel obitum exitiale proferam. Non Eomenidum variorumque monstrorum formas exponam, non reliquarum fabularum commenta, quae hic auctor aut finxit mendacio aut versa depinxit heroico. Sed ista omnia tamquam super harenam locata et cito ruitura conspiciens, ad divina et euangelica potius . Unde Iohannis euangelista exorsus est, dicens: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deut erat Verbum.
Abbreviated transcription (Latin):
in nobis Et uidimus glo¬
riũ eius glorũ qua siunige¬
pitia patreplenũ groctia
spborhlem nasciturus erat
itaat ꝓphala Et tuborhlẽ
eufratha ñ es minima in
milib: iuda Exte enĩ pdutre
quir egat populũmenisr ał
Hoc enim t pathanabel
ille achana gahleaedix̃
Pabbistues filius dĩ tuer
rex ist¬
Ipse. ẽ¬

Expanded text:
nobis, et vidimus gloriam eius, gloriam quasi Unigeniti a Patre, plenum gratia in Bethlem nasciturus erat, ita ait propheta: Et tu, Bethlem Eufratha, non es minima in milibus Iuda. Ex te enim prodiet rex, qui regat populum meum Israhel. Hoc enim et Nathanahel ille a Chana Galileae dixit: Rabbi, tu es filius Dei, tu es rex IsrIpse e
Abbreviated transcription (Latin):
siue restut se ducuii
ante tribunad a &erpi
iudicis & ex tensum ho
supplicio giiur scuesu
eoquod cieeronis argudus
uelusrgili fullacias saepres
lectiture i onfessumq
se cont̃ ngelis scis ipsi domi¬
nator omnium. pũquũ se
deinceps haec lecturũ neq
ultric tuctuturum
pisea quae dõdigna & ad
oꝑot tuna iudicurentur

Expanded text:
siae, refert se ductum ante tribunal aeterni Judicis, et extensum in supplicio graviter caesum, eo quod Ciceronis argutias vel Virgilii fallacias saepius lectitaret: confessumque se coram angelis sanctis ipsi Dominatori omnium, nunquam se deinceps haec lecturum, neque ultra tractaturum, nisi ea quae Deo digna et ad opportuna judicarentur
Abbreviated transcription (Latin):
Bonus ad cedificetionẽ ut
doc gratiũ audientibus
Ergo haec pos oport&seo
scribere atq loqui qua
eclesiũdi uedificent e quae
mentes iopes ad potitiam
ꝑfetue fides instructone
scã facundent onemim
oporta fulluces cõmemora¬
refabulas neq philosopho¬
rtum inimicũdõ supientiaeseq
Quod egomeruens xuliqug

Expanded text:
bonus ad aedificationem, ut det gratiam audientibus . Ergo haec nos oportet sequi, scribere atque loqui, quae Ecclesiam Dei aedificent, et quae mentes inopes ad notitiam perfectae fidei instructione sancta fecundent. Non enim oportet fallaces commemorare fabulas, neque philosophorum inimicam Deo sapientiam sequi, Quod
Abbreviated transcription (Latin):
III Deuir tute fontis ubi caput¬
eius ablutum est.
reuoluit.
VI. De conuersionem colarũ¬
VII. qualiter hillidius populũ
abhastilitate libeicuit¬
UIII. Deinteritueorũ qͥministe¬
riũ basilicae portauerunt¬
VIIII. Defed amia para drtica
X Deeo qui ꝑcussorẽsuu ũ debasi¬
lica conabatur extrahere
AI De coñiracto qͥdi edomini caboues
iunxit.
II. De a nagildomuto & surdo
De contum acia becconis
Dedia cono qͥoues basilic̃¬
abstulit
enI De eo quicaballũ inuigi
I De eo qͥ propt̃ treantem
XX De eoqͥbasilicã scãm fur
tus poliauit.
XXI De eoqui caballũ infesti¬
uitate perdidit.
AXII De caeco in luminato¬
XIII Depedegalli postmodũ ep̃i
XXU Demei capitis dolore
AMI Defebricitante adfon¬
tem sanato¬
xXUII De tonitruombasilicas ac¬
tocũ corrus catioe.
XXUIII De eoqͥ p̃ multitudine
populi adsepulchrũ ñ ualeba taccedere
XXXIII. Dereliqͥ is eiꝰ incampa¬
niã trans latis.

Expanded text:
3. De virtute fontis, ubi capu3. De virtute fontis, ubi capueius ablutum est. voluit. 6. De conversione incolarum. 7. Qualiter Hillidius populum ab hostilitate liberavit. 8. De interitu corum qui ministerium basilicae portaverunt. 9. De Fedamia paralytica. 10. De eo qui perenssorem suum de basilica conabatur extrahere. 11. De contracto, qui die dominica boves iunxit. 12. De Anagildo muto et surdo De contumacia Becconis. 17. De diacono, qui oves basilicabstulit. 18. De eo qui caballum in 19. De eo qui pr De eo qui basilicam sanctam spoliavit. 21. De eo qui caballum in festivitate perdidit. 22. De caeco inluminato23. De pede Galli postmodum episc25. De mei capitis dolore. 26. De febricitante ad fontem sanato. 27. De tonitruo in basilica facto cum corruscatione. 28. De eo qui prae multitudine populi ad sepulchrum non valebat accedere.m. 32. De reliquiis eius in Campaniam translatis.
Abbreviated transcription (Latin):
ũ suis uirib: sed dĩ haec auxiliis
ꝑ signaculũ crucis gloriosissime
ꝑegerunt : In qͥb: ut sae pediximꝰ
ipsed̃s & dimicat & triũ phat
Vnđ oport&nõb eorũ patro¬
cinio exp&ere uteorũ merea¬
mur suffragiis adiuuarȩ uel
qͦd nostris digni ñsumus meritis
obtenere: eorũ possqͥmus int̃ces¬
sionib ad ipisci ÷ Vt adiutorio
sacrcctae trinitatis usi effici
mereamur martrres: Carna¬
lib desideriis abdicatis ut ipse
dicit qͥ prose fideliter dimicar¬
tes lapidib p̃tiosis coronatin
calo : Alumnos cultoresq
amicorũ suorũ ꝓtegere dig¬
n&ur in scło acp̃st& ut adsis¬
tant martyres inuocati asuis
qͦs postuictoriã paradisus
beatitudinis r&ei & in morta¬
les ut in illo examinationis
tempore cum illor gloria a &er¬
na circumdat nos aut excus&
media trix ueniã aut leuis poe¬
na ꝑ transeat: Nec damn&reos
ꝑcriminis actione in ꝑ p&uo
quos p̃tiosis anguinis commer¬
I De passione eius¬

Expanded text:
non suis viribus, sed Dei haec auxiliis, non suis viribus, sed Dei haec auxiliis, per signaculum crucis gloriosissime peregerunt, in quibus, ut saepe diximus, ipse Dominus et dimicat et triumphat. Unde oportet nobis corum patrocinia expetere, ut eorum mereamur suffragiis adiuvari, vel, quod nostris digni non sumus meritis obtenere, corum possimus intercessionibus adipisci, ut adiutorio sacratae Trinitatis usi, effici mereamur martyres, carnalibus desideriis abdicatis, ut ipse dicit, qui pro se fideliter dimicantes lapidibus pretiosis coronat in caelo; alumnos cultoresque amicorum suorum protegere dignetur in saeculo ac praestet, ut adsistant martyres invocati a suis, quos post victoriam paradisus beatitudinis retenet inmortales; ut in illo examinationis tempore, cum illos gloria aeterna circumdat, nos aut excuset mediatrix venia aut levis poena pertranseat; nec damnet reos pro criminis actione in perpetuo, quos pretiosi sanguinis commerI DE PASSIONE E
Abbreviated transcription (Latin):
uideo legẽ in membris meis. repug¬
nantẽ. legẽ ÷ mentis mea e& cap¬
tiuũ meducentẽ in legepeccaci
ergosite senseris captiuũ abduci
in legepeccati. Tuta fronte tuã
signũ crucis. insigno qͦ ppellas
iaculit huius insidiae qͥ aiuxta
prudentiũ crux pellit omnecri¬
men: fugiunt cruce tenebrce
talidicata signo meni fluctua¬
renerciti Nã qualis sit huius
uixillis acratissimi fortitudo
termini prb du ad conuiuiũ
cũ amicis qͦs euo cauentt resꝗ¬
deres poculũ poscit: qͦ accep̃lo
mus camportunior circũ uolaus
qͦd cũ saepiur manu prb̵ abigis¬
s&l &illa paululũ eleuans
rursus reuertinicer&ur: senst
eẽ insidiã inimici susceptũq
leua poculũ dedextera crucẽ
facit mox inquat tuor diui¬
sũ partib: liqor qͥ in erat eleua¬
ta in excelsounda tene diffun¬
ditur patuit nãq: manifestis¬
Ergo & tusi uiriliter & ñtepide.
signũ uel fronti uel pectori sal
ouitis martrr habeberis: qͥa
& ipsimartyres eaqua euicerunł

Expanded text:
Video legem in membris meis repugnantem legi mentis meae et captivum me ducentem in lege peccati. Ergo, si te senseris captivum abduci in lege peccati, tuta frontem tuam signum crucis insigne, quo propellas iaculum huius insidiae, quia iuxta Prudentium: Crux pellit omne crimen, Fugiunt crucem tenebrae. Tali dicata signo Mens fluctuare nescit. Nam qualis sit huius vixilli sacratissimi fortitudo,termini presbiter, dum ad convivium cum amicis quos evocaverat resederet, poculum poscit. Quo accepto, musca inportunim saepius manu presbyter abegisset, et illa paululum se elevans rursus reverti niteretur, sensit esse insidiam inimici, susceptoque laeva poculo de dextera signum crucis facit: mox in quatuor divisus partes liquor qui inerat, elevata in excelso unda, terrae diffunditur. 844-847 Patuit namque manifestisErgo et tu, si viriliter et non tepide signum vel fronti, vel pectori saludo vitiis martyr habeberis, quia et ipsi martyres ea quae vicerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
uersationẽ caelestẽ & opolen¬
tiã s aecularẽ si quantũ distat
intermastrrũ diuitias & sđipõ¬
pas: uides cpalia martrrib:
sint conlata p̃mia aduitareli¬
giosae compendia. Ettu o homo
mostalis ũ declinas abscelerib:
ñ cessas auitus Ñ agonizascũ CUI¬
coniupescentiis saeuis: Temlic&
oculurdũ contẽplaris aliena
cũ scm̃ martrrẽ ñ deflexit di¬
uidarũ oblatio opelenta: Tu
cogitationib: in iquis fluctuaris
& sedis cũ ille m artrr ũcessit
flamis & ungulis. Teunũ deside¬
rii pessimiiaculũs auciat : cũ xp̃i
martrrẽ excurbare a iuistitiae
tramite neo turbo uerberũ pua¬
luit nec catasta: Haet martrr
sustenuit uisibir ut tuusur corpo¬
re : Et tunui sibiles non refre¬
nas corporis cõmotiones : Etlic&
iuxta apostolũ caro concunis tat

Expanded text:
versationem caelestem et opolenversationem caelestem et opolentiam saecularem, quantum distat inter martyrum divitias et saeculi pompas; vides, qualia martyribus sint conlata praemia ad vitae religiosae conpendia. Et tu, o homo mortalis, non declinas ab sceleribus, non cessas a vitiis, non agonizas concupescentiis saevis. Te inlicet oculus, dum contemplaris aliena, cum sanctum martyrem non deflexit divitiarum oblatio opolenta! Tu cogitationibus iniquis fluctuaris et cedis, cum ille martyr non cessit flammis et ungulis! Te unum desiderii pessimi iaculum sauciat, cum Christi martyrem exturbare a iustitiae tramite nec turbo verberum praevaluit nec catasta! Haec martyr sustenuit, visibili ut tu usus corpore, et tu invisibiles non refrenas corporis commotiones! Et licet iuxta apostolum caro concupiscat
Abbreviated transcription (Latin):
uersi tatẽ ep̃o qͥd actũ suenit
indicant : Illeu ero cõmotus
iussit reseratosepulchro pecuni¬
ã suꝑ corpur ex animepicidicens ÷¬
sint tua tibiq̃ congregastĩpau¬
perib uero xp̃i ñ deerit unde
sustent&cur: Necmora cũpri¬
maqͥes noctur notẽporedata
fuiss&. audiuntur uoces ãti¬
mulo fl&us & ululatus in men¬
sus hiter quas uoces hoc maxi¬
meresonabat semis eram
sein felicẽ : quae auri consumebãb
incendio: Deniq cũ ꝑtriduũ haec
uoces adueniente nocteresona¬
rent : populis nondurentib: ad
sacerdo cẽ uenitur. Atille acce¬
dens iub& tumulioꝑ turiũ amo¬
uerii sub motoq: uid& aurũ qͥasi
infornaceres olutũ in os mulieris
ingredicũ flãmas p̃ hurea
Tunc sacerdos oriuit ad dnm̃:
ut qͥa malitia eius populis fuerat
declarita : tandẽ dñs poenãces¬
sare iuber& a corporẽ et oꝑto
tumulo discessit : Vocesq mulse¬
ris amolius p̃sunt auditaeꝰ cii¬
desergo quantũ distat int̃con¬

Expanded text:
erversitatem, episcopo quid actum fuerat erversitatem, episcopo quid actum fuerat indicant. Ille vero commotus, iussit reserato sepulchro pecuniam super corpus exanime proici, dicens: 'Sint tua tibi quae congregasti; pauperibus vero Christi non deerit, unde sustententur'. Nec mora, cum prima quies nocturno tempore data fuisset, audiuntur voces a tumulo, fletus et ululatus inmensus; inter quas voces hoc maxime resonabat, se miseram, se infelicem, quae auri consumebatur incendio. Denique cum per triduum haec voces adveniente nocte resonarent, populis non durantibus, ad sacerdotem venitur. At ille accedens, iubet tumuli operturium amoveri, submotoque videt aurum quasi in fornace resolutum in os mulieris ingredi cum flamma sulpurea. Tunc sacerdos oravit ad Dominum, ut, quia malitia eius populis fuerat declarata, tandem Dominus poenam cessare iuberet a corpore, et operto tumulo, discessit; vocesque mulieris amplius non sunt auditae. Vides ergo, quantum distat inter con
Abbreviated transcription (Latin):
nulli pater& oc cultus
exsecranda cupiditas q̃
luci frocudans homines di¬
mergis intenebris: Quidplu¬
ro. Cũ olla impl&a fuirs&
ã nũmis huic mulier tempii
resolutionis aduenit:
Mortua uero dõ migrans
Inferno sepulta ẽ post
cuius exseqͥas. sacerdo tesqͥad¬
eraent puella eeiꝰ familiari int̃ro¬
gant qd detanta feciss & pecunia
autsiea eroganda tẽporissip
misit spatiũ: Atilla respđ pum¬
quã seuidisse : quod ulli inope
manũ miseri cordiae porrexiss&
autqͥd pecunia datadeueniss&
ign orares econfic&ur Vnum
tantũ scio ait qͥd incellula depor¬
tatũ. regressũ foris ultra p̃ui¬
di Haec audientes dericistu¬
pent auditũ et qͥd ex hoc factũ
fuiss& diligenter inqͥrunt: Totũ¬
q crebris ictb: pauimentũ lo¬
cus in qͦ occulta iacebatpecunia
tinnitũ dedit inpulsus cauoq re¬
sonans ꝑdidit quae latebant :
&statĩ remoto lapide inuenitꝰ
auricogeries : Et dericistu¬
pentes tantae subtilitatis p¬

Expanded text:
nulli pateret occultum. nulli pateret occultum. exsecranda cupiditas, quae luci fraudans homines dimergis in tenebris! Quid plura? Cum olla impleta fuisset a nummis, huic mulieri tempus resolutionis advenit; mortua vero Deo, migrans inferno sepulta est. Post cuius exsequias sacerdotes qui aderant puellae eius familiari interrogant, quid de tanta fecisset pecunia, aut si ea eroganda temporis sui permisit spatium. At illa respondit, numquam se vidisse, quod ulli inopum manum misericordiae porrexisset; aut quid pecunia data devenisset, ignorare se confitetur. 'Unum tantum scio', ait, 'quod in cellula deportatum regressum foris ultra non vidi'. Haec audientes clerici, stupent auditu , et quid ex hoc factum fuisset, diligenter inquirunt; totumque crebris ictibus pavimentum, locus, in quo occulta iacebat pecunia, tinnitum dedit inpulsus, cavoque resonans, prodidit quae latebant. Et statim remoto lapide, invenitur auri congeries. Et clerici stupentes tantae subtilitatis p
Abbreviated transcription (Latin):
&usq aduitae p̃sentis: amis¬
sionẽ intolercebiliũdolorũ
cruciatutor queri multieñ
ex hir confitebantur seiudi¬
ciodi ob in iuriã martrris fus¬
semorti pessime obirtinatos
eccequantu ds̃ p̃stat martr¬
ribisuis eccequalib: eosdem
nitas xp̃iani sinan gertiliũ mo¬
re aut in hiamus cupiditati
aut luxoriae seruiamus: EN
am audiui p̃terriis
ANNIS gestũ ingalliis
Mulier q̃dã subspecie
religionis uacabat ieiunis
orictionib: in sistebat uigila¬
batꝑtinaciter. ac locascãde¬
uotione simulata: cireuibat
assidue. Cũq in hoc colore iur¬
taeuita eduror& : inmensas
opes amultas suscipieb at
Comgregabat aurũ cotidie
mendis porregebat captiuis
Loculis abdebacur occultis
Et quaed abantur inopũ ne¬
cessitatib: ꝓfutura : in iqͥsmar¬
supus condebanturNã effos¬
sẽ mulier humũ in mediũcel¬
lulae ollã in mensa inposuit :
ibiq: cũ aliqd datũ fuiss& re¬
condebat diligenter & lapi¬
desuꝑ posito claudens. ut

Expanded text:
et usque ad vitae praesentis amiset usque ad vitae praesentis amissionem intolerabilium dolorum cruciatu torqueri. Multi enim ex his confitebantur, se iudicio Dei ob iniuriam martyris fuisse morti pessimae obstinatos. Ecce quantum Deus praestat martyribus suis! Ecce qualibus eosdem nitas christiani, si non gentilium more aut inhiamus cupiditati aut luxoriae serviamus! 105. Nam audivi praeteritis annis gestum in Galliis. Mulier quaedam sub specie religionis vacabat ieiuniis, orationibus insistebat, vigilabat pertinaciter ac loca sancta devotione simulata circuibat assiduae. Cumque in hoc colore iustae vitae duraret, inmeusas opes a multis suscipiebat; congregabat aurum cotidie, mendis porregebat captivis, loculis abdebatur occultis; et quae dabantur inopum necessitatibus profutura, iniquis marsupiis condebantur. Nam effossam mulier humum in medio cellulae ollam inmensam inposuit, ibique cum aliquid datum fuisset recondebat diligenter, et lapide superposito claudens, ut
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ contrac gundo uualdũ cõmo¬
tus exercitus ad conuenien¬
simurbẽ directus ẽ ab huius
hostilitatis multitudinebas¬
lic&eius uallatur tota eect
enĩinea plebs omnia rerũ suar
p̃sidia confidens dereuerentia
martrris: qͦd nullus eap̃sũp¬
tione temerari auder& attip¬
gere & obseratis ostiisseab
in tus cũ reb incluseraeticr¬
cũ dantes aut̃ postes cũ aditup
qͦd in grederentur: inuenire
non possint ignẽ ostiis aedis
subiciunt : Quã diumulttiq
succendentes ñ ad p̃hendeba
ualuae donec inpulsu securã
cõminutae in gressisunt : diri¬
pienterres populũq: indusc
inore gladiitrucitandes:
sed nondiu haecres remansit
inulta : Nã alii adaemonecor¬
reptinon nulli influm inega¬
ronnae necati: multi &iã
afrigora occupati : diuersisq
inpartib: diuersorũ morborũ
gene reuex abantur Nãuidi
ex his multos inturonicoeer¬
riturio qͥ in hoc fueront mig¬
tiscelere grauiter trucidari:

Expanded text:
quo contra Gundovaldum commoquo contra Gundovaldum commotus exercitus ad Conveniensim urbem directus est, ab huius hostilitatis multitudine basilica eius vallatur tota. Erat enim in ea plebs omnia rerum suarum praesidia confidens de reverentia martyris, quod nullus ea praesumptione temeraria auderet attingere, et obseratis ostiis, se ab intus cum rebus incluserat. Circumdantes autem postes, cum aditum, per quod ingrederentur, invenire non possint, ignem ostiis aedis subiciunt; quam diu multumque succendentes, non adprehendebant valvae, donec inpulsu securum comminutae ingressi sunt, diripientes res populumque inclusum in ore gladii trucidantes. Sed non diu haec res remansit inulta. Nam alii a daemone correpti, nonnulli in flumine Garonnae necati, multi etiam a frigora occupati, diversis in partibus diversorum morborum genere vexabantur. Nam vidi ex his multos in Turonico territurio, qui in hoc fuerant mixti scelere, graviter trucidari
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝓximũ tefacito pereunti
qͥ loco pximus adstas. emitte
sacras ꝑocculta medicamina
manus & extrahe malũ qͥdad¬
uersatur lumini uelum ineui¬
duatus abscedã qͥlum̃ misacu¬
lorũ tuorũ cernereueni: Ndhuiꝰ
lamentahili uociferation ẽ exhi¬
bito qͥ ad eraentlumine. ad uer¬
tunt hominẽ trans fixo oculo
de funere pendere. Cũq ꝓfluen¬
tes anguinenullus manũ aderꝰ¬
endũ auder& ad pomere
mar trris uirtus
sabeati qͥ sic up¬
cũ abstraxit ut neoculũ eruer&
necuis ũpene trar& : & sungui¬
nis decur rentis eluentũ strin¬
ger&: siceruto ferro deoculo
dolorepalpebriu resedato uir¬
tus madtyris scideclantur in
populo Inerguminos aut̃ ad
scripsit hic auctor sed ad galli
nensis urbis & ipsemastrr
Cuius passionis historia ab in¬
colis r&en&ur. Leticaesto¬
lae candore ineclesia xpi
micans: magnis saepissime
uirtutib fulg&. In ꝑuascrib:
rerũ suarũ plerũq ultorseue¬
rus exsistit Tempr aut̃ illo

Expanded text:
et proximum te facito pereunti, et proximum te facito pereunti, qui loco proximus adstas. Emitte sacras per occulta medicamina manus et extrahe malum, quod adversatur lumini, ne lumine viduatus abscedam, qui lumen miraculorum tuorum cernere veni'. Ad huius lamentabili vociferatione exhibito qui aderatunt hominem transfixo oculo de fune pendere. Cumque, profluente sanguine, nullus manum ad eruendum auderet apponere, Martyris virtus sa beati, quae sic uncum abstraxit, ut nec oculum erueret, nec visum penetraret, et sanguinis decurrentis fluentum stringeret. Sic eruto ferro de oculo, dolore palpebrarum resedato, virtus Martyris sancti declaratur in populo. Energumenos autem ad scripsit hic auctor. Sed ad Gallianensis urbis, et ipse martyr , cujus passionis historia ab incolis retinetur, leviticae stolae candore in Ecclesia Christi micans, magnis saepissime virtutibus fulget, in pervasoribus rerum suarum plerumque ultor severus exsistit. Tempore autem illo,
Abbreviated transcription (Latin):
q: hominis huius quẽ caecũ ha¬
bebat mostrris uirtus in l¬
minauit.
Dhuius qͦq cellulaepari¬
&em qͦ beatũ corpus tu¬
mulo conditũ reqͥ est & adha¬
r& adpendens porticus inqͣ
dependens fun elxchnus lum̃
loco sueuerat ministrare
Ille dut̃ cuihoc erat officiũ
contueri ad eius conpositioẽ
Accedens laxato
fune disces¬
sit quasi ol eũ pe¬
titurus. Cũq omnia tenebris
nocturnalib: tenerentur oꝑta :¬
& funis cũ uncinulis inmediopor¬
tici submissior depender& ꝗqdã
de adstantib: inuigilia sc̃i nebii¬
la cellulae quaede exusta papi¬
ro surrexerat. fatigatus foris
egreditur : Cũq ꝑporticũ illã
p̃terir& unus deuncinulis fu¬
nis : faciẽ excepit hominis ueni¬
entis in lato acumine traensfi¬
gens oculũ eius: At ille dolorẽ
sentiens: ex tensis celeriter
palmis uultus periclitanter
cũ ipsis obtegit oculis : clamans
ñ mediocriheiulatu acdicens
succurre dep̃cor scẽ sacerdos

Expanded text:
que hominis huius, quem caecum haque hominis huius, quem caecum habebat, martyris virtus inluminavit. Ad huius quoque cellulae parietem, quo beatum corpus tumulo conditum requiescit, adhaeret adpendens porticus, in qua dependens fune lychnus lumen loco sueverat ministrare. Ille autem, cui hoc erat officium contueri ad eius conpositionem , accedens, laxato fune discessit, quasi oleum petiturus. Cumque omnia tenebris nocturnalibus tenerentur operta, et funis cum uncinulis in medio portici submissior dependeret, quidam de adstantibus in vigilia sancti nebula cellulae, quae de exusta papiro surrexerat, fatigatus, foris egreditur. Cumque per porticum illam praeteriret, unus de uncinulis funis faciem excepit hominis venientis, inlato acumine transfigens oculum eius. At ille dolorem sentiens, extensis celeriter palmis, vultus periclitantis cum ipsis obtegit oculis, clamans non mediocri heiulatu ac dicens: 'Succurre, deprecor, sanctae sacerdos,
Abbreviated transcription (Latin):
sio nisi qͦdabhis potuis saste¬
lurẽ scindens uomerelaborte¬
re : Accedit aut̃ ut dieqͣ dalas¬
sus de hoc opereueniens hisdi¬
missis. sehospiciolo reconder&
ecmort fur rapax ad fuit:
qͥ eos dã capiens secũ ab duxit,
Egres susq pauꝑ incrastinũ :
nihilinuenit: De inđ quaerit o
deuia circuit siluas. scandit
montiũ. ardua sed nec uestigi¬
ũ qdẽ dep̃hendere potest redit
ad ꝓpria dat uoces infl&u.
atq cũ uxore acliberis plangit
dicens uaemihiqͥa iuuenis defđc¬
tis hoc annofame moriemini
qͥ dolura : Accedit lamentans
adsepulchrũ beati felicis mar¬
tyris datcũ fl&ugemitũ ex¬
oraet uteiuir tureius quaẽꝑ¬
diderat reddi obtener& adño
Egressus aut̃ atẽplo anteip¬
sã a trii lanuã agnoscit bouer
suos & at Omagnau irtus
martrris qua emihi ꝑditũ tã
uel ociter restitui fecit : In¬
gressusq: iterũ ꝓsternitꝰ ad
pauimentũ: & groctias agens
cũ reb regressus. ẽsuis : Oculũ¬

Expanded text:
sio, nisi quod ab his potuisset tesio, nisi quod ab his potuisset tellurem scindens vomere laborare. Accedit autem, ut die quadam lassus de hoc opere veniens, his dimissis, se hospiciolo reconderet. Nec mora, fur rapax adfuit, qui eos clam capiens secum abduxit. Egressusque pauper in crastinum, nihil invenit. Deinde quaerit per devia, circuit silvas, scandit montium ardua; sed nec vestigium quidem deprehendere potest. Redit ad propria, dat voces in fletu atque cum uxore ac liberis plangit, dicens: 'Vae mihi, quia, iuvencis defactis, hoc anno fame moriemini!' Quid plura? Accedit lamentans ad sepulchrum beati Felicis martyris, dat cum fletu gemitum, exorat, ut ei virtus eius quae perdiderat reddi obteneret a Domino. Egressus autem a templo, ante ipsam atrii ianuam agnoscit boves suos et ait: Ό magna virtus martyris, quae mihi perditum tam velociter restitui fecit'. Ingressusque iterum, prosternitur ad pavimentum, et gratias agens, cum rebus regressus est suis; oculum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑs equutor in seqͥtur sed dr̃ solli¬
citudine quaerentis elust:
Nã iussudiuinitatis artneae
ꝑ aditũ qͦ martrr ingressus fue¬
ract: telarũ p̃tendunt stamma:
Atiuli ꝑ uestigiũ ꝑ sequentera
dũ locũ explorare nituntur
exordia telaeconspiciunt:
Dixeruntq ad sem & ipsos nu¬
tas ne ꝑ haec fila homotitensit
quã saepius tenuitasmus carũ
erũpit ⁊ Et inlusi puidenti
discesserunt: beatus qͦq fely
data nocte sec essit ad aliũ
locũ : in qͦ ꝑ tres menses amulie¬
re quadã ciborũ alimenta
suscipiens: Data pace ecdesi ae
suae acpopulores tauratur:
Nũquã tam̃ mulieris ministrꝵ¬
tis faciẽ uidit Aut abea sus¬
pectus ẽ dũ in latibulũ morit¬
recur : Igitur inpaceqͥ escens
sepultus ẽ: iuxta urbẽ :mul¬
tisq se declarans uirtutib
inpopulis : De qͥb pauca ꝑstrinq̃a
rat enĩqͥdã pauꝑ habens du¬
os boues ad exercendã cul¬
turãc̃suã necierat alia posses¬

Expanded text:
persecutor insequitur; sed Deus sollipersecutor insequitur; sed Deus sollicitudinem quaerentis elusit. Nam iussu Divinitatis araneae per aditum, quo martyr ingressus fuerat, telarum praetendunt stamina. At illi per vestigium persequentes, dam locum explorare nituntur, exordia telae conspiciunt dixeruntque ad semet ipsos: 'Putasne, per haec fila homo transiit, quam saepius tenuitas muscarum erumpit?' Et inlusi providentia Dei, discesserunt. Beatus quoque Felix, data nocte, secessit ad alium locum, in quo per tres menses a muliere quadam ciborum alimenta suscipiens, data pace, eclesiae suae ac populo restauratur; numquam tamen mulieris ministrantis faciem vidii, aut ab ea suspectus est, dum in latibulum moraretur. Igitur in pace quiescens, sepultus est iuxta urbem, multisque se declarans virtutibus in populis, de quibus pauca perstringam. Erat enim quidam pauper habens duos boves ad exercendam culturam suam, nec ei erat alia posses
Abbreviated transcription (Latin):
q peraclitanti porreger& neq
qͦignis accendere turhaber& :
dũ star& attanitus quasi de
a& heriis sedib: dilapsũ qͥ dita
epat munus conteplatur ap¬
gelicũ ⁊ Etce enĩ desente q̃ erat
ꝓxima uuã pendere miratur:
De qua granis in os. confessoris ex¬
p̃ssis paululũ senior resocillati
erectus ẽ: quẽ humeris in positũ:
tanta uelocitate d&ulit utpu¬
tar &ur magis ille ferriquã fer¬
re sic tuguriu cuiusdã uiduae
conmendatũ: alimentũ ꝓbuit
domec in secuti oxp̃iana discesit
qͦ s acerdo temi grante : selix ele¬
tus apopulo ut cathednreee¬
desi asticae suꝑ poner&ur po¬
luit ad quiescere : quintus no
per&: ne a recto itineredeuia¬
r& ꝑ secutor missus ad fuit
&ignitus felici prbo sollicitus
ipsecoepiteẽ qͥs nã ess& felix
Dextera ille innuens. at hac
inpaste abiit q discedente hic
latebrãt p&ut ÷ seq: int̃ pari&er
dirutos ꝑmodicũ in gressiadi¬
tũ: occu liuoluit, Nec morer

Expanded text:
quo periclitanti porregeret, neque quo periclitanti porregeret, neque quo ignis accenderetur haberet; dum staret attonitus, quasi de aethereis sedibus dilapsum, quod ita erat, munus contemplatur angelicum. Ecce enim de sente, quae erat proxima, uvam pendere miratur, de qua granis in os confessoris expressis, paululum senior refocillatus, erectus est. Quem humeris inpositum tanta velocitate detulit, ut putaretur magis ille ferri quam ferret. Sic tugurium cuiusdam viduae commendatum alimentum praebuit, donec insecutio christiana discessit. Quo sacerdote migrante, Felix electus a populo, ut cathedrae eclesiasticae superponeretur, noluit adquiescere; Quintus nomneret, ne a recto itinere deviaret, persecutor missus adfuit, et ignotus Felici presbitero, sollicitus ipse coepit esse, quisnam esset Felix. Dextera ille innuens, ait: 'Hac in parte habiit'. Quo discedente, hic latebram petiit seque inter parietes dirutos, per modicum ingressus aditum, occuli voluit. Nec mora,
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ dnihil fuerint disputass&l:
ꝑcurs adiuersorũ suppliciorũ
genera: carceriduudicatur:
In qͦ non medio crib uinclis
tenebatur ad strictus : Noc
te aut̃ media uenit ad eũ ap¬
gelus dñi & confractis catenis.
scissaq trobe quaepedes eius
conclusi eront ait surge&
sequere me: Qͥ surgens egres¬
sus ẽ cũ eo ianuã carceris. Dix̃¬
q: ei angelus dñi Conscendead
montana & reqͥresacerdotẽ
tuũ inuentũq ac refocillatũ
reduc adurbẽ & in loco abs¬
conde secr&o nemn aedia ac¬
rigore depereat. domecdesi¬
nat ꝑ secutio axp̃ianis. Accep¬
tofelix mandato : ꝑgit qͦ nes¬
ciebat⁊ sed ƿuidentedõsepe¬
rit sacerdotẽsolo ꝓstratũ
clausis oculis strictisq derłib:
inqͦ nihil aliud quã tenuis anhe¬
litus inspirobat. Int̃pellatũ¬
q: nullũ sermonẽ potuitelice¬
re ⁊ Tactũq sensit eius mebra.
hiemerigida: & absq ullo uitali
tepore p̃mortuan Anxius
aut̃ cũ nullũ alim ꝗrtũ ess&

Expanded text:
quod nihil fuerint, disputasset, quod nihil fuerint, disputasset, percursa diversorum suppliciorum genera, carceri diiudicatur; in quo non mediocribus vinclis tenebatur adste autem media venit ad eum angelus Domini, et confractis catenis, scissaque trabe qua pedes ejus conclusi erant, ait: Surge, et sequere me. Qui surgens egressus est cum eo januam carceris; dixitque ei angelus Domini: Conscende ad montana, et require sacerdotem tuum; inventumque ac refocillatum reduc ad urbem, et in loco absconde secreto, nerigore depereat, donec desinat persecutio a christianis'. Accepto Felix mandato, pergit quo nesciebat; sed providente Deo, repperit sacerdotem solo prostratum, clausis oculis strictisque dentibus, in quo nihil aliud quam tenuis anhelitus inspirabat. Interpellatumque, nullum sermonem potuit elicere, tactumque, sensit eius membra hieme rigida et absque ullo vitali tepore praemortua. Anxius autem, cum nullum alimentum esset,
Abbreviated transcription (Latin):
se. apuldiritudine geminȩ
At ille accipiens. Et iterum
Atq: iterũ gractias agens & con¬
laud ansmatronã in palatio
eregressus. Vnđ ñ ẽ dubiũ
&iũ in hacre mastrris huui
in.cessisseuir tutẽ. Neo pes
locisscis & pauperib: delegatȩ
in illius trans ferentur domi¬
natione cuiꝰ ñ fueraent stu
re qahistoria passio¬
nis ñ ẽ in ꝓmptu. iuxta id qͦd
beatus ꝑaulinus uersucons¬
cripsit: Pauca huie lecti oni
oblectat inserere. Hic enĩ a
maximianop̃ dicta eurbis pon
tifice praer byteri honor ep̃¬
ditus quantae fuerit sapien¬
tiae eruditionisq ñmodoxp̃i
occuli ñ potuit ⁊ Cũ aut̃ impe¬
roctorũ decr&a: xp̃i anos in se¬
qui p̃cepissent. m aximus pon¬
tifex lã senio p̃ grocuatus pu¬
tansse ñ posse ferre supplicia
siluarũ saltus adiuit: qͦsdũ
turbidus de acꝑ secutione ꝑ¬
errat : ad fectus fame gelu
adtritus solo corruit semiui¬
uus: At felix prbt captus.
cũ multa dedeorũ portenta

Expanded text:
se a pulchritudine gemmae. se a pulchritudine gemmae. At ille accatque iterum gratias agens et conlaudans matronam, in palatio est regressus. Unde non est dubium, etiam in hac re martyris huius intercessisse virtutem, locis sanctis et pauperibus delegatae, in illius transferrentur dominationem, cujus non fuerant studre , quia historia passionis non est in promptu, juxta id quod beatus Paulinus versu conscripsit, pauca huic lectioni oblectat inserere. Hic enim a Maximo, praedictae urbis potifice praesbiterii honore praeditus, quantae fuerit sapientiae eruditionisque, non modo occuli non potuit. Cum autem imperatorum decreta christianos insequi praecepissent, Maximus pontifex iam senio praegravatus, putans se non posse ferre supplicia, silvarum saltus adivit. Quos dum turbidus de hac persecutione pererrat, adfectus fame, gelu adtritus, solo corruit semivivus. Ad Felix presbiter captos, cum multa de deorum portenta,
Abbreviated transcription (Latin):
er occursũ humiliter reddidis¬
s& inuitat incemplũ marto¬
ris adoritionẽ ⁊ Erateñ
habere potuert loco illi dele
ess& senex ingreditur aedẽ
ꝓsternitur adoractionẽ: qͣu
ex plea Nt mulier :sus pice
quaeso camerõ huius aedisglo¬
riosissime auguste & scito qͥa
pauꝑtas meam hoc opereconte¬
n&ur : Tuuero qͦd uolueris
ex inđ facito: Ñ aduersor
Iueuero suspiciens atq admi¬
raens. erubuit. Et nepudor eiꝰ
manifestar& conlaudans
opus & gratias agens absce¬
derecoepit ⁊ sed neredir& uacis¬
us amunere ex trocctũ muli¬
er anolũ adigito cuius gemmã
uola concdus erat qͥñ amplu:
auri pondus quã unius semi¬
unciae cor. tenebat obtulites
dicens Accipe imp̃r sacructis¬
sime hoc munus culũ demanu
mea qͦd suꝑ p̃tiũ huius auriua¬
lere censelur.⁊ Erat enĩ i eo
lapis neronianus minte uiridi¬
tacis ac splendoris qͥ cũ fuis¬
s& ostensus omne aurũquas
in uiriditate uisu ẽ conuertis¬

Expanded text:
er occursum humiliter reddidiser occursum humiliter reddidisset, invitat in templum martyris ad orationem, – erat enim habere potueresset senex, ingreditur aedem, prosternitur ad orationem. Qua expleta, ait mulier: Suspice, quaeso, cameram hujus aedis, gloriosissime Auguste, et scito quia paupertas mea in hoc opere continetur. Tu vero quod volueris exinde facito, non adversor. Ille vero suspiciens atque admirans, erubuit, et ne pudor ejus manifestaretur, collaudans opus, et gratias agens, abscedere coepit. Sed ne rediret vacuus a munere, extractum mulier annulum a digito, cujus gemmam vola concluserat, qui non amplius auri pondus quam unius semiunciae continebat, obtulit ei, dicens: Accipe, imperator sacratissime, hoc munusculum de manu mea, quod supra pretium hujus auri valere censetur. Erat enim in eo lapis Neronianus mirae viriditatis ac splendoris: qui cum fuisset ostensus, omne aurum quasi in viriditatem visum est convertis