comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bo na intentione ionfacit : ꝑ hoc magis cȩcatur opus: p qđ mnluminari potuert
iudiciũ bona patent ã pude xamen diligentis simi acutis simisucapist pdr uott¬
guntur: Ideo que om̃is sc̃sueretur ne forte bonũ qđagit ꝓuliqul a nimlinter¬
Reo ua aqui lonis uitiasunt: Que sedes suas in portis ponunt : q̃uando ꝑsensi Etãr me
libẽ anime ingeor: sdeo que inpsis portis. id t̃ inipsis sensibus regnant Ne qte eti alumde
peccamus: nsi uidendo audiendo odoran do. gustando ađ que tangendo:unde aalias dicitur

Expanded text:
bona intentione non faciunt, per hoc magis caecantur opere per quod illuminari potueranjudicium bona apparent, apud examen diligentissimi et acutissimi judicis reproba deteguntur. Ideoque omnis sanctus veretur ne forte bonum quod agit, pro aliqua animi inten. Regna Aquilonis vitia sunt, quae sedes suas in portis ponunt, quando per sensus carnis labem animae ingerunt; ideoque in ipsis portis, id est, in ipsis sensibus regnant. 2. Neque enim aliunde peccamus, nisi videndo, audiendo, attrectando, gustando, atque tangendo. Unde et alias dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ suȩ sedens ad opus manuũ : pannũ habebat insinu ꝓpt̃ lacrimas. quȩ bdesi de¬
riũ aeternȩ uitȩ crebro currebant ex oculis eius. CXLUis

Expanded text:
itae suae sedens ad opus manuum, pannum habebat in sinu propter lacrymas, quae ob desiderium aeternae vitae crebro currebant ex oculis ejus . 212.
Abbreviated transcription (Latin):
ne dicens oleũ misit ad illã . Ex quo ꝑtriduũ tangens oculos suos. uisũ recepit.
& dõ grãs. Sedmulta sunt eius gesta: quȩ enarrare satis longũ est. Unde omissis
his interim quae auditu cõperimus. adea quȩ occulis nr̃is inspeximus ueniamꝰ
Septẽ fuimus simul comitantes. quiad eũ uenimus. Cũq salutas sẽmus eũ om̃iq
nos. Leticia suscepiss&. Un.ũ quemq nr̃m gratifice alloquitur: rogatus a nobis
ut orationẽ simul acbenedictionẽ dar&  idoͦq: moris. ẽ apud egrpt ios monadus¬

Expanded text:
nedicens oleum, mittit ad eam. Ex quo per triduum contingens oculos suos, visum recepit, et Deo gratias egit. Sed multa sunt ejus gesta quae enarrare longum est. Unde omissis his interim quae auditu comperimus, ad ea quae oculis nostris inspeximus, veniamus. Septem fuimus simul comitantes , qui ad eum venimus: cumque salutassemus eum, omnique nos laetitia suscepisset, unumquemque nostrum gratifice alloquitur, et rogatus est a nobis, ut orationem simul et benedictionem daret hic enim mos est apud Aegyptum, u
Abbreviated transcription (Latin):
ad sacietatẽ : dicebat quia occidi auariciã & uanã głam. Quod cũ audiss& abba abrahã
uenit adeũ & requi siuit illũ sermonẽ si ipse dixisset. Atillo confitente : dicit ei abrahã
e ccedũ puiã ambulas uides lapides & fragmenta laterculorũ & inter hȩc massã auri
nec potest cogitatiotuq & illud simile illis aliis iudicare : dicit ei senex. Non. Sed
it es ũ pugno cũ cõgitatione mea. Ecce enĩ uenit a uaricia: sedligata ẽ. Itẽ dicit
abraham. hic diligitte & laudat alter uerote honorat & detrahit. Siutriq ueniunt
ad te neutrosq similit̃ aspicis: dicit ei senex. Non. Sed iterũ pugno cũ cogitationemea
Vt & illũ diliga quẽ horreo. Cui abrahã. Ecce ergo uiuunt inte passiones adhuc. sedliga¬
te sunt a scĩs qui tabi forte ꝓpt̃ uita tuã ad subsidiũ ꝑmanent.C¬

Expanded text:
 gloriam et avaritiam. Quod cum audisset abbas Abraham, venit ad eum, et requisivit illum sermonem si ipse dixisset. At illo confitente, dixit ei Abraham: Ecce dum per viam ambulas, vides lapides et fragmenta laterculorum, et inter haec massam auri, nec potest cogitatio tua illud simile illis aliis judicare? Dixit ei senex: Non, sed iterum pugno cum cogitationibus meis. Ecce enim vivit avaritia, sed ligata est. Item dixit abbas Abraham: Hic diligit te et laudat, alter vero te horret et detrahit; si utrique veniunt ad te, non utrosque aequaliter aspicis? Dixit ei senex: Non, sed iterum pugno cum cogitatione mea, ut et illum diligam quem horreo. Cui abbas Abraham ait: Ecce ergo vivunt in te passiones adhuc, sed ligatae sunt a sanctis, quae tibi forte propter vitam tuam permanent.
Abbreviated transcription (Latin):
Quidã senex dixit. Qui ab hominib: amplius honoratur aut laudatur : non paruum
dãpnũ animȩ patitur. Qui aũt pęnitus ab hominib: ñ honoratur : de suꝑgloriã adõ ac¬
cipi&. Itẽ dixit Fieri non potest : ut similis herba nascatur & semen : Itẽ in possibile ẽ
ut laudẽ agłam seculariũ habenͣs simul &iã & fructũ faciamus cȩlestẽ . Itẽ dixit:
Sicut thesaurus manifestus minuitur : ita &uirtus deperit publicata. Nã sicut cera a fo¬
cie ignis soluitur : ita & anima ꝑlaudẽ resoluta perit abintent ione sua. Itẽ dixit. Quando
cogitatio uanȩ gloriae. uł supbiȩ te inpugnat ꝑscrutare te ipsũ. Si om̃ia mandata dĩ¬
seruasti si inimicostuos diligis sigaudes ingła inimicitui & contristaris indilectio¬
tutamen grande aliquid sapias tãquã aliquid feceris sciens quodelata cogitatio
omnia illa bona dissoluit.
uidã senex cũ uenis set ad alterũ senẽ : dicit ei . Ego iã mortuussũ scło huic. Cui ille

Expanded text:
Quidam senex dixit: Qui ab hominibus amplius honoratur aut laudatur, non parvum animae damnum patitur; qui autem penitus ab hominibus non honoratur, desuper gloriam a Deo accipiet 113. Idem dixit: Fieri non potest ut simul et herba nascatur et semen; ita impossibile est ut laudem et gloriam saecularium habentes, simul etiam et fructum faciamus coelestem . 114. Idem dixit: Sicut thesaurus manifestus minuitur, ita et virtus deperit publicata. Nam sicut cera a facie ignis solvitur, ita et anima per laudem resoluta, perit ab intentione sua . 115. Idem dixit: Quando cogitatio vanae gloriae vel superbiae te impugnat , perscrutare teipsum, si omnia Dei mandata servasti, si inimicos tuos diligis, si gaudes in gloria inimici tui, et contristaris in dejectiouid grande sapias, tanquam aliquid boni feceris, sciens quod elata cogitatio omnia illa bona dissolvit. Quidam senex, cum venisset ad alium senem, dicit ei: Ego jam mortuus sum saeculo huic . At ille
Abbreviated transcription (Latin):
senior. ammiratus ualde : grãs agebat saluatori nr̃o dño. Dixit aut̃ discipłs eius.
Eccednẽ sicut p̃cepisti: ad duxi ligata leenã. Uolens aut̃ semior humiliare sensueius
ita &iã & istã insensibilẽ bestiã adduxisti. Solue ergo & dimitte ea ut ꝑgat
ad locũ suum.

Expanded text:
senior, admiratus valde, gratias agebat Salvatori nostro Domino. Dicit autem discipulus ejus: senior, admiratus valde, gratias agebat Salvatori nostro Domino. Dicit autem discipulus ejus: Ecce, domine, sicut praecepisti, adduxi leaenam ligatam. Volens autem humiliare sensum ejuita etiam et istam insensibilem bestiam adduxisti; solve ergo, et dimitte eam, ut pergat ad locum suum.
Abbreviated transcription (Latin):
ut requirer& ibi fimũ boum & cũceleritate afferr& admonasterium. Erat aut
millo loco mala bestia leena Statim ergo egressus supra dictus discipłs eius iohannes
ibat scđ p̃ceptũ abbatis. Cũq ꝑger& : dixit abbati suo. Dnẽ pat̃. audiui quã plurimo
dicentes : qđ in locosit mala bestia leena: Tunc senior quasi iocularit᷑: dixit ei. Siue¬
nerit suꝑte : tene & alliga eam & duces eã tecũ. Cũ aut ꝑuenis s& ad locũ iauesꝑi stat im
egressa leena inruit suꝑ eũ. Ille aut̃ cõp̃hendens: tenere eã uoluit . Illa uero excu¬
tiens se demanib: eius: aufugit. Sequebatur aut̃ ille eã dicens. Quia abba m̃s p̃cepit
ut alligata ꝑducãte adeũ. Continuo aut̃ stetit bestia: & tenens eã reuertebatur
admonasteriũ. Dũ aut̃ retarda retur it inere : abba eius nimis sollicitus ꝓeo. tristabat̃
grauit̃. Et ecce subito suꝑuenit discipłs eius: tenens ligata leenã. Quod cũ uidiss&

Expanded text:
t requireret ibi fimum boum, et cum celeritate afferret ad monasterium. Erat autem in loco illo mala. bestia leaena. Statim ergo egressus discipulus ejus Joannes, ibat secundum praeceptum abbatis; cumque pergeret, dixit abbati suo: Domine pater, audivi quamplurimos dicentes quia in illo loco mala bestia leaena sit. Tunc senior, quasi joculariter dicit ei: Si venerit super te, tene, et alliga eam, et adduces eam tecum. Cum autem venisset ad locum jam vespere, statim egressa leaena irruit super eum, et ille comprehendens tenere eam voluit, illa vero excutiens se, de manibus ejus aufugit. Sequebatur autem ille dicens; Quia abbas meus praecepit ut alligatam te perducam ad eum. Continuo autem stetit bestia, et tenens eam, revertebatur ad monasterium. Dum autem retardaret in itinere, abbas nimis sollicitus pro eo, tristabatur graviter; et ecce subito supervenit discipulus ejus tenens ligatam leaenam. Quod cum vidisset
Abbreviated transcription (Latin):
abstulit abeo molestiã inpugnationis dȩ monũ. & glorificauit dnm̃ suꝑ magnitu dine gr̃e en¬
Quidã frat̃ int̃rogauit beatũ poemenem dicens. Quid faciã
pat̃ quia in pugnat me passio fornicationis &iã & rapior inpassione furoris : Etres¬

Expanded text:
abstulit ab eo molestiam impugnationis daemonum. Et glorificavit Deum super magnitudine grabstulit ab eo molestiam impugnationis daemonum. Et glorificavit Deum super magnitudine grQuidam frater interrogabat beatum abbatem Poemenem, dicens: Quid faciam, Pater, quia impugnat me passio fornicationis, et rapior in passionem furoris? Et res
Abbreviated transcription (Latin):
rat quidã frat̃ inheremo habitans in loco quidicitur cellia & inpugnabant
eũ de mones in passione fornicationis. Cogitauit aũt apud sem& ipsũ dicens
Quia forsitan oport& me magis in opere manuũ labore : ut extenuetur carna¬
lis sensus m̃s. Erat aũt idem frat̃: arte figulus. Exurgens aũt fecit inluto &plas¬
mauit quasi figuram mulieris. & dixit cogitationib: suis. Ecce uxortua: necessa¬
riũ est ergo : ut suꝑ consuetudinẽ addas in opere manuũ tuarũ. Et post aliquantos
dies. iterũ similit̾ fecit exluto & plasmauit quasi filiã sibi. & dixit cogitationib
ra manuum. ut possis pascere & uestire & te &uxorẽ & filiã tuã. Et p̃nimio la¬
bore : macerauit corpussuũ. ut non p̃ualer& iã subportare tantũ laborẽ. Tunc
dixit cogitationibus suis. Quia si non p̃uales nimiũ istũ sustinere laborẽ. neq
mulierẽ requiras. Videns aut̃ ds̃ feruens ppositũ mentis eius. ꝓcertamine uaritatiseus

Expanded text:
rat quidam frater in eremo, habitabat autem in loco qui dicebatur Cellia, et impugnabant eum daemones in passione fornicationis. Cogitavit autem apud semetipsum, dicens: Quia forsitan oportet me magis in opere manuum laborare, ut exstinguatur carnalis sensus meus. Erat autem idem frater arte figulus. Exsurgens autem fecit in luto, et plasmavit quasi figuram mulieris, et dixit cogitationibus suis: Ecce uxor tua, necessarium est ergo ut super consuetudinem addas in opere manuum tuarum; et post aliquantos dies iterum similiter fecit ex luto, et plasmavit quasi filiam sibi, et dixit cogitationibus ra manuum, ut possis pascere et vestire, et te, et uxorem, et filiam tuam; et ita prae nimio labore maceravit corpus suum, ut non praevaleret jam supportare tantum laborem. Tunc dixit cogitationibus suis: Quia si non praevales nimium istum sustinere laborem, neque mulierem requiras. Videns autem Deus fervens propositum mentis ejus pro certamine castitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
pensionẽ ꝑsingulos annos adimplere eis: ut quicquid ĩa cũ adiutorio dñi inie uinus
hoc mihii in aet̃nã uita & salutẽ animȩ meae ꝓficiat: Neforsitan sipensionẽ ꝓserui¬
tio meo minime inrulero. iã totus sp̃italis labor m̃s adillorũ mercedem ꝓficiat:
quime ꝑmiseru. t xp̃o dño deseruire & sp̃italit̃ conuersari

Expanded text:
pensionem per singulos annos adimplere eis, ut quidquid jam cum adjutorio Domini in jejunipensionem per singulos annos adimplere eis, ut quidquid jam cum adjutorio Domini in jejunihoc mihi in aeterna vita, et ad salutem animae meae proficiat, ne forte si pensionem pro servitio meo minime intulero, jam totus spiritalis labor meus ad illorum mercedem proficiat, qui me permiserunt Christo Domino deservire, et spiritaliter conversari
Abbreviated transcription (Latin):
tismeae. Dñi aut̃ eius contendebant : nolentes accipere quã detulerat persionẽ. Respon¬
dens aut̃ monachus: dixit eis. Si nolueritis accipere pensionẽ meã : it a decreui ut ñre¬
uertar inheremũ sed hic in p̃senti ꝑmaneo & seruio uobis. Haec aut̃ audientes dñi eius.
adqui euerunt suscipere pensionẽ ne contristaretur : sed magis ut reuerteretur adloca
heremi ad cellulã suã. Illud aut̃ qđ depensione sua &iã nolentibus dabat dominissuis
statim qđ accipiebant : pauperib: erogabant : Int̃ rogantes aut̃ eundẽ seniorẽ fr̃s:
dixerunt ei . Obsecramus te pat̃ ut dicas nobis. cur cũ tanta intentione ꝓseruitio
tuo pensionẽ &iã nolentib &nimis resistentib: tibi dominis ingessisti : Adhȩc res¬
pondens senior: dixit . Ego fr̃s ideo festino ꝓseruitio qđ tãquã dominis meis debeo

Expanded text:
tis meae. Domini autem ejus contendebant, nolentes accipere quam detulerat pensionem. Respontis meae. Domini autem ejus contendebant, nolentes accipere quam detulerat pensionem. Respondens autem monachus dixit eis: Si nolueritis accipere pensionem meam, ita decrevi ut non revertar in eremum, sed hic in praesenti permaneo, et servio vobis. Haec autem audientes domini ejus, acquieverunt suscipere pensionem, ne contristaretur, sed magis ut reverteretur ad loca eremi ad cellulam suam. Illud autem quod in pensionem suam etiam nolentibus dabat dominis suis, statim ut accipiebant, pauperibus erogabant. Interrogantes autem eumdem seniorem fratres, dixerunt ei: Obsecramus te, Pater, ut dicas nobis cur cum tanta intentione pro servitio tuo pensionem etiam nolentibus et nimis resistentibus tibi dominis ingessisti? Ad haec respondens senior dixit: Ego, fratres, ideo festino pro servitio, quod tanquam dominis meis debeo
Abbreviated transcription (Latin):
de quodã monacho iã seniore inscithrȩ heremo cõmanente. qm̃ seruis quonldã
erat : & ꝑsingulos annos de scendebat deheremo in alȩxandria ubi cõmanebant dnieus
deferens pensionẽ sicut solent seruidare dominis suis. Nã dñi eius magis reuerentiam
ꝓtimore dĩ habentes circa eũ. honorabant occurrentes & salutantes eũ petentesq
peis dnm̃ ut exorar& . Ille aut̃ mit tebat a quã impeluim. & festinabat lauare pe¬
des dñorũ suorũ cũ omĩ humilitate obsequiũ eis cupiens exhibere. Ipsi uero nolebant
ad quiescere ut pedes eorũ abluer&: sed dicebant ei. Nolibeatissime pat̃. grauare
animas nrãs atille respondens : dicebat. Ego seruus ur̃ sum: Na uos dominos meos ẽẽ:¬
omp̃s d̃ constituit. Et grãs dño nr̃o ago : quia dignati estisme ꝑmittere ut seruiã dõ
uiuo & uero creatori acdominatori caeli& t̃rȩ. xideo detuli uobis pensionẽ seruitu¬

Expanded text:
quodam monacho jam seniore in Scythi eremo commanente, quomodo servus quorumdam erat, et per singulos annos descendebat de eremo in Alexandriam, ubi commanebant domini ejus, deferens eis pensionem, sicut solent servi dare dominis suis . Sed domini ejus magis reverentiam pro timore Dei habentes circa eum, honorabant occurrentes et salutantes eum, petentesque ut pro eis Dominum exoraret. Ille autem mittebat aquam in pelvim, et festinabat lavare pedes dominorum suorum, cum omni humilitate obsequium eis exhibere cupiens. Ipsi vero nolebant acquiescere ut pedes eorum ablueret, sed dicebant: Noli, beatissime Pater, gravare animas nostras. At ille respondens dicebat ei: Ego servus vester sum, nam vos esse dominos meos omnipotens Deus constituit; et gratias ago dominio vestro, quia dignati estis me permittere ut serviam Deo vivo et vero, creatori ac dominatori coeli et terrae, et imo detuli vobis pensionem servitu
Abbreviated transcription (Latin):
unũ tẽpusẽ. nec unus ĩ sis unũ tem pus ẽ. nec dies. nechora:q̃uiadũ hec om̃a particulis accedunt.
suis & decedunt : quomodo unũ dicendũ ẽ qđ ñ simllẽ. ur trũ sit p̃teritũ suturũ uetẽpus
Preterta reminiscen do: p̃sentia contuendo. futura ex pectando speramus: Igitur adimius uen¬
entia intuemur p̃sentia: recolimus tran seuntia: haec nonita indõ sunt:. cii simul om̃a

Expanded text:
unum tempus est; nec unus mensis unum tempus est; nec dies, nec hora, quia, dum haec omnia particulis accedunt suis, et decedunt, quomodo unum dicendum est quod non simul est? 3. Utrum sit praeteritum, futurumve tempus, onstat, praeterita reminiscendo, praesentia contuendo, futura exspectando. Speramus igitur advenientia, intuemur praesentia, recolimus transeuntia. Haec non ita in Deo sunt, cui simul omnia
Abbreviated transcription (Latin):
eũ existime. Masi corrigere potest a dissimulat uerũ est qđ consensũ erroris
ncqueunt histacere disponunt : Sed calore sp̃s quo agunt̾ ferre ñ sustinentes
iterũ in increpationẽ prosiliunt irpierũ XLu DΓPΛEΡENDΑ SaCΕR
comissa est multũ sub eunt periculi si contra dicentib ueritati res istere
no iuerunt. Dũ ꝓphaa doctorẽ ecclesiae instruat ad sum mũ usq: iustaię¬
ꝑuenire dũ dicit. Suꝑ montẽ excelsũ ascende qui euuangelitas syon
Scilico lit ita p̃mineat merito. sicut & gradu sequent. Neforte debeat
ado cenditimore restingi audit: exalta infortitudine uocẽtuã & noleineste¬

Expanded text:
 existimat. Nam si corrigere potest et dissimulat, verum est quod consensum erroris tinacia, quia iniquos emendare nequeunt, his tacere disponunt: sed calorem spiritus quo aguntur ferre non sustinentes, iterum in increpationem prosiliunt iniquorum. Qui praesunt, prmmissa est, multum subeunt periculi si contradicentibus veritati resistere noluerint; dum propheta doctorem Ecclesiae instruat ad summum usqenire, cum dicit: Super montem excelsum ascende, qui evangelizas Sion ; scilicet, ut ita praeemineat merito, sicut et gradu. Sequenter, ne forte debeat a docendo timore restringi, audiat: Exalta in fortitudine vocem tuam, et noli t
Abbreviated transcription (Latin):
Sĩ non sueris loqutus ut secustodiat impius auia sua ille in iniquitate sua mori&ur.
sanguine uero eiꝰ demanu tua requiram. Sic enĩ sacerdos ꝓfiliorũ iniquitate
dãpnatꝰ .ẽ. Et lic& cos de linquentes ammonuit. sed cam̃ ñ ut oportebat redarguit
Sacer dotes ex quirere debent peccata popłorũ & sagaci solliltud ingedinũ quẽq
ꝓbare : Iuxta testimoniũ dñi ad hieremiã loquentis. Probatore in quid n popło

Expanded text:
Si non fueris locutus, ut se custodiat impius a via sua, ille in iniquitate sua morietur; sanguinem vero ejus de manu tua requiram . Sic enim Heli sacerdos pro filiorum iniquitate damnatus est, licet eos delinquentes admonuit, sed tamen non ut oportebat redarguit . Sacerdotes exquirere debent peccata populorum, et sagaci sollicitudine unumquemque probare juxta testimonium Domini ad Jeremiam loquentis: Probatorem, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
prindie udcoriapn qleplebib: sibi conmissis quando a potentibi ug et sep¬
primut ad corrapi ds cos boni sacerdetes ꝓtectionis auxciliũ p̃bent Ncc uerent
ciuius quam iumieteuariũ molestias sedoppress ores pauperũ pala arquunt
tus esse deb&i nemnimicus uast& neꝑsecutor infesla. iepotentior suiso lui
cupiditas uitã pauperu inqui&et Prauiaut pistores nhabent turo deouib.
sed sic legit in euuangelio demercennariis uident lupũ ueniente & sugiunt:

Expanded text:
cunt de plebibus sibi commissis, quando a potentibus pauperes opprimuntur. Ad eripiendos eos boni sacerdotes protectionis auxilium ferunt, nec verentur cujusquam inimicitiarum molestias, sed oppressores pauperum palam arguunt, tus esse debet, ne inimicus vastet, ne persecutor infestet, ne potentioris cujusque cupiditas vitam pauperum inquietet. Pravi autem pastores non habent curam de ovibus, sed, sicut legitur in Evangelio de mercenariis, vident lupum venientem, et fugiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dilectionis dĩ ÷ aliud timore suppliciu. Quienĩ amore caritatis dĩ non peccat
horrescit omne malũ amplectendo iustitiȩ bonũ. Nec eũ delectat peccatum
&iã sisceleris in punitas ꝓmittat᷑. Quiuꝰ sola pęna suppliciui . seuitiã repͥmit.

Expanded text:
dilectionis Dei, aliud timore supplicii. Qui enim amore charitatis Dei non peccat, dilectionis Dei, aliud timore supplicii. Qui enim amore charitatis Dei non peccat, horrescit omne malum, amplectendo justitiae bonum; nec cum delectat peccatum, etiamsi sceleris impunitas promittatur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmagnis scelerib: quide paruis corrigi non nouer̃. Iudicio aut̃ diuino inreatu nequi¬
ore labunt᷑ qui distringere maiora sua facta contẽpnunt. Multi a crimine corruunt
incrimen qđ dĩ cognitionẽ habentes timorẽ eiꝰ neglegunt. Et quẽ nouerunt ꝑsci¬
entiã ꝑactionẽ nonuenerant᷑. Idõq: cecant᷑ diuino iuditio punienda cõmittere
& in poenã cõmisso facinori facinꝰ deterius addere. Sepe peccatũ alterius pecca¬
ti causa ẽ qđ cũ cõmittitur aliud ex ipso quasi sua soboles orit᷑ sic̃ sol& nascilibido
amplius quiad miserit sordidetur. Ergo p̃cedens peccatũ. causa ẽ. sequentis pec¬
cati. Sequens uero peccatũ poena ẽ. p̃cedentis delicti. srȩcedentia itaq pecca¬
ta sequentiũ sunt criminũ causa. ut illa quȩ sequuntur sint p̃cedentiũ poena.
Prȩcedentiũ peccatorũ poena ipsa uocat᷑ induratio: ueniens de diuina iusticio
Hinc ẽ qđ ait ꝓpħa. Indurasti cornr̃m: netimere muste. Aliud ẽ ñ peccare amore

Expanded text:
magnis sceleribus, qui de parvis corrigi non noverunt. Judicio autem divino in reatum nequiorem labuntur, qui distringere minora sua facta contemnunt. Multi a crimine corruunt in crimen, qui Dei cognitionem habentes, timorem ejus negligunt, et quem noverunt per scientiam, per actionem non venerantur. Ideoque sinuntur divino judicio punienda committere, et in poenam commisso facinori facinus deterius addere. Saepe peccatum alterius peccati causa est, quod dum committitur, aliud ex ipso quasi sua soboles oritur: sicut nasci solet libido amplius qui admiserit sordidetur. Ergo praecedens peccatum causa est sequentis peccati, sequens vero peccatum poena est praecedentis delicti. Praecedentia itaque peccata sequentium sunt criminum causa, ut illa quae sequuntur sint praecedentium poena. Praecedentium peccatorum poena ipsa vocatur induratio, veniens de divina justitia. Hinc est quod ait propheta: Indurasti cor nostrum, ne timeremus te . Aliud est non peccare amore
Abbreviated transcription (Latin):
conteplationis egrediune ad pubii oũ actionis. itarto sis ab actions manifesto ad secretu
ita & scĩ a contẽplatione ad actualõ uicũ intdũ reflectune : Considerantes illa suma sicesse
utilia : ut tam̃ ista humilia sint paululũ nrȩ indigentu& neces saria: Inactiuȩ uite ĩgenore hu¬
mane intentio ꝑsouerant̃ incedit : In contẽplatione aut̃ : sesepͣint uallare sumit qr
diuturnitate contẽplandi lassat᷑. Visio animaliũ inctechiele que ibant u ñ reuerte
tebant : ꝑtinent ad contẽplatiuae utae mensura inquadũ quisq: incenderit. suare uerbe¬
rata n firmitas reflactit᷑. Atq: iterũ renouata intentioe ad caunde descenderat rursus
erigit᷑. Qđ ficri in actiua uita ñ potest. Dequa si quisq reflectat uład modicũ: statĩ
uitiorũ excipit᷑ luxu Orulũ de&trũ scandali tantẽ que euelli dñs p̾cepit : uita
contẽplatiua .ẽ: duo oculi in facie: actiua &m̃ contẽplatiua in homine. Qui igit᷑

Expanded text:
onis egrediuntur ad publicum actionis, ita rursus ab actionis manifesto ad secretum 302 ita et sancti a contemplatione ad actualem vitam interdum reflectuntur, considerantes illa summa sic esse utilia, ut tamen ista humilia sint paululum nostrae indigentiae necessaria. 8. In activae vitae genere humana intentio perseveranter incedit; in contemplatione autem sese per intervalla resumit, quia diuturnitate contemplandi lassatur. 9. Visio animalium in Ezechiele, quae ibant, et non revertetebantur, pertinent ad contemplativae vitae mensuram, in qua dum quisque intenderit, sua reverberatus infirmitate reflectitur; atque, iterum renovata intentione, ad ea unde descenderat rursus erigitur. Quod fieri inactiva vita non potest, de qua si quisque reflectat vel ad modicum, statim vitiorum excipitur luxu. 10. Oculus dexter scandalizans, quem evelli Dominus praecepit , vita contemplativa est. Duo oculi in facie, activa vita et contemplativa in homine. Qui igitur
Abbreviated transcription (Latin):
anomeũ. Utrũ quȩ enĩ fecit apłs qui& periculis seultodedituibi marconũ
anune luerũuidit : & sapient̃ se apericulo absculit : in quo potiore
daborẽ qua luorũ esse ꝑspexit:. Vitro se pauluis apudephest̃ penculis
obtulit. quia potiof periculo iucrũ uidit : Lam asco aut̃ ides apericulo
subtrahit sem & ipsũ : quia nullum ꝑericuli ipsius arbitratus e fructum.
disce quomodose ad martrrium offrat quisque ultro uł quo modo sen¬
tentiam dĩ cingatur ab altero . & quo non uult ipseducatur: nisi qđ
a ꝓpt̃ głam futuram decertamine iustus gaudet & ꝓpt̃ passioni
uolentia resugit subire qđ dolet Accipe exemplũ adeim cdi subtrepidatio
martyrii deusu bellandi: inquo exercitatus quisque inp̃lio. & ꝑauda¬
tiã certam̃ adgreditur: & ꝑcimorẽ cunctatione mouetur Itẽ accipe exẽplũ
martirii. dere paratione humani corporis ad salutẽ. Dũ quisque & de spe
reparationis gaudet. & de incisionibus seu amarissimis poculis mer&.¬

Expanded text:
rumque enim fecit Apostolus qui et periculis se ultro dedit, ubi maximum animarum lucrum vidit; et sapienter se periculo abstulit, in quo potiorem laborem quam lucrum esse perspexit. Ultro se Paulus apud Ephesum periculis obtulit, quia 179 potius periculo lucrum vidit. Damasci autem ideo periculo subtraxit semetipsum, quia nullum periculi ipsius arbitratus est fructum. 4. Disce quomodo ad martyrium se offerat quisque ultro, vel quomodo juxta sententiam Dei cingatur ab altero, et, quo non vult ipse, ducatur, nisi quod et propter gloriam futuram de certamine justus gaudet, et propter passionis violentiam refugit subire quod dolet. 5. Accipe exemplum adeundi sub trepidatione martyrii de usu bellandi, in quo exercitatus quisque in praelio et per audaciam certamen aggreditur, et per timorem cunctatione movetur. 6. Item accipe exemplum martyrii de reparatione humani corporis ad salutem; dum quisque et de spe reparationis gaudet, et de incisionibus ceu amarissimis poculis moer
Abbreviated transcription (Latin):
Nseruus ad uersitate ulla ñ sungit᷑ sed ꝓueritatis defensione ultra secertamini
ꝓstert. necum quã ꝓueritate dissidit: Sepe ex discipulis aamar tyriũ cliguntir:
qu suos doctores ad coronã p̃cedant Etquis ordine postremi siant inu qua

Expanded text:
Dei servus adversitate ulla non frangitur, sed pro veritatis defensione ultro se certamini Dei servus adversitate ulla non frangitur, sed pro veritatis defensione ultro se certamini offert, nec unquam pro veritate diffidit. 2. Saepe ex discipulis ad martyrium eliguntur, qui suos doctores ad coronam praecedunt; et qui sunt ordine postremi, fiunt nonnunqua
Abbreviated transcription (Latin):
ipsũ putarent baptismi p̃miũ ñ illud act̾nũ. Ergo soluto reatu peccati. manet tam̃
nueda tẽporalis poena. ut illã uita feruentius requirat᷑ quȩ erit apoenis omibus lid
nullus megat si deliũ ẽtiã post baptismũ quo peccata delentur. cotidie quãdiũ iniss
seso sumus. ad dm̃nos debere conuerti : Qđ quã uissi ne int̃missione sit cotidic agenda
nbua tam fecisse sufici& his qui inmatonis uterisc̃. Ndeo cuma trebaptizari neoses
regeneratio in eũ poterit quẽ generatio non pcessit Quis celerate uiuunt in eclaaca
muni care non desinunt. putan tes setali conmunione mundari. eliscant nihilas
dationẽ ꝓsicere sibi. Dicenteꝓpheta Quid ẽ. qđ dilectus m̃s in domomea facit scelos
mulcas nũ quid carnes sceẽ auiferent atemalitias tuas : & apłs ꝓb& se inquit homo & sic
depane illo edat & decalice bibat .xxiiii. de aaptyrio.

Expanded text:
ipsum putarent baptimi praemium, non illud aeternum. Ergo, soluto reatu peccati, manet tamen ipsum putarent baptimi praemium, non illud aeternum. Ergo, soluto reatu peccati, manet tamen quaedam temporalis poena, ut illa vita ferventius requiratur quae erit a poenis omnibus aliena. 4. Nullus negat fidelium etiam post baptismum quo peccata delentur, quotidie, quandiu in issine intermissione sit quotidie agendum, nunquam tamen fecisse sufficiet. Qui autem in maternis uteris sunt, ideo cum matre baptizari non possunt, est. Neque enim dici regeneratio in eum poterit quem generatio non praecessit. Qui scelerate vivunt in Ecclesia et communicare non desinunt, putantes se tali communicatione mundari, dicant nihil ad emundationem proficere sibi dicente Propheta, quid est quod dilectus meus in domo mea fecit scelera multa? Nunquid carnes sanctae auferent a te malitias tuade pane illo edat et de calice bibat . CAPUT XXIII. De martyrio. 1.
Abbreviated transcription (Latin):
simboli breuitatem in quibus ut p̃dictũ ẽ : omnẽ scripturarũ coartari cernimus
olã eccłam catholi cã habere baptsmũ ad salutẽ ⁊ accharias ꝓpħa testatur
Inde inqͥt illa erit sons patens domus dauid: habitantibus hierłmin ablution¬
manet fons in ablutionẽ peccatorũ Heretici aut̃ id solũ imaginaria osten¬
tatione faciunT . Ĩ deo que illis bapt̾imũ. non ad remissione peccatorũ sed
ad supplicii testimoniũ cdatur. Pro soto reatu originaliluunt in inferno nuꝑnati
infantuli poenas. sire nouati ꝑlauacrũ ñ fuerint proinde cũ ea causa nuꝑnatus
dãpnat᷑ infans siñ regeneratur quia originis noxietate ꝑimitur. quur pariuili
peccatũ originale carentes ꝑbaptismũ. & necdũ pro priũ habentes delictũ: ab estus
poenis que c eteris laniantur Hȩc igit̾ causa .e baptismũ enim apoena xterna non
ap̾sentis uitȩ supplicid liberat: Qđ si a poenã p̾senti homines lbarent ꝑbaptismũ.

Expanded text:
symboli brevitatem, in quibus ut praedictum est omnem Scripturarum coarctari cernimusSolam Ecclesiam catholicam habere baptismum ad salutem Zacharias propheta testatur: In die, inqmanat fons in ablutionem peccatorum Haeretici autem id solum imaginaria ostentatione faciunt; ideoque illis baptismus non ad remissionem peccatorum, sed ad supplicii testimonium datur. 2. Pro solo originali reatu Inunt in inferno nuper nati infantuli 176 poenas, si renovati per lavacrum non fuerint. Proinde cum causa nuper natus damnatur infans, si non regeneratur, quia originis noxietate perimitur. 3. Cur parvuli peccato originali carentes per baptismum, et necdum proprium habentes delictum, a bestiis poenisque caeteris laniantur? Haec igitur causa est: baptismus enim a poena aeterna, non a praesentis vitae supplicio liberat. Quod si a poena praesenti homines liberarentur per baptismum,
Abbreviated transcription (Latin):
mantẽ uero timotheum sidelẽ . ñoratione sed medicinaliter tẽperat: ut noueris
miracula ꝓ incredulis: ñ ꝓside libus fieri antẽquã anticristus appareat. uirtu¬
tes abȩcła & signa cessabunt: quatinus ẽ quasi abieciorẽ ꝑsequatur audacius
Ob hanc utilitatẽ cessabunt sub anticristo ab&cłemiracula & uirtutes: ut ꝑ hoc
scõrũ appareat pacientia: &reꝓborũ quis candali tabuntur leuitas ostendat᷑

Expanded text:
mantem vero Timotheum fidelem, non oratione, sed medicinaliter temperat, ut noveris, mantem vero Timotheum fidelem, non oratione, sed medicinaliter temperat, ut noveris, miracula pro incredulis, non pro fidelibus fieri. 4. Antequam Antichristus appareat, virtutes ab Ecclesia, et signa cessabunt, quatenus eam quasi abjectiorem persequatur audacius. Ob hanc utilitatem cessabunt sub Antichristo ab Ecclesia miracula et virtutes, ut per noc et sanctorum clareat patientia, et reproborum, qui scandalizabun
Abbreviated transcription (Latin):
t si apostolis uirtus data . ẽ. signoru ꝓpt̃ sidem gentiũ nutriendã : ȩcłȩ
tam̃ data.ẽ. uirtus operũ. ꝓpt̃̾ eandẽ fidem ornandam. Ettam̃ inpsis
apostolis plus erat mirabilis uirtus operũ. quanuirtus signorũ: Itanune
o maecła plus ẽ. bene uiuere: quã signa facere : Qđ nunc ȩcło non ca
miracula facit quae sub apłis faciebat. ea causa .ẽ. quiatuñc oportebat
mundum miraculis credere : nunc uero iã credentẽ . oportet bonis
opibus coruscare Nã ideo tunc signa siebat exterius. ut interius
ides roboraretur : Iã infide miracula quicũque requirit: uanã gloyiã
utlaudetur quȩrit Scriptũ .ẽ enĩ ł inguȩ insignũ sunt: ñ sidelibus
sed infidelibus : Ecce signũ ñ ẽ fidelibus necessariũ qui iã credider
dalins̃ddibus ut conuertantur Nã paulus ꝓñeredentiũ insideli¬
ate patrẽ publu demsirmitate febriũ uirtutibus curat Infir¬

Expanded text:
data est signorum propter fidem gentium nutriendam, Ecclesiae tamen data est virtus operum propter eamdem 180 fidem ornandam. Et tamen in ipsis apostolis plus erat mirabilis virtus operum quam virtus signorum. Ita eEcclesia plus est bene vivere quam signa facere. 2. Quod nunc Ecclesia non ea miracula faciat quae sub apostolis faciebat, ea causa est, quia tunc oportebat mundum miraculis credere, nunc vero jam credentem oportet bonis operibus coruscare. Nam ideo tunc signa fiebant exterius, ut interius fides roboraretur. 3. Jam in fide miracula quicunque requirit, vanam gloriam, ut laudetur, quaerit. Scriptum est enim: Linguae in signum sunt, non fidelibus, sed infidelibus . Ecce signum non est fidelibus necessarium, qui jam crediderunt, sed infidelibus, ut convertantur. Nam Paulus pro non credentium infidelitate patrem Publii de infirmitate febrium virtutibus curat , infir
Abbreviated transcription (Latin):
Minc paulus ait apłs. Quicũq hancregulã secuti fuerint p̃ax suꝑ illos & miscđia. Doc¬
trina dĩ quȩdã regula sermonis ẽ quȩ int̃ iusta iudicat & iniusta . Quã qui secutus fuerit:
habebit pacẽ insem& ipso que exuperat omnẽ sensũ. & post pacẽ miscđiam consequet᷑
Noua creatura ẽ. generatio xp̃iana : quia xp̃s uenit in mundũ nouus homo. & noua
ad qđ ꝑuenimꝰ ut idẽ sapiamꝰ & in eadẽ ꝑmaneamꝰ regulã. Id ẽ inministerio fidei ꝑma
fidei sapiamus Sed hoc sapiamꝰ qđ cõmune sit & modestũ in euangelica ueritate & in
eadẽ fidei regula ꝑmaneamus. Regula in hocloco: fides uocatur catholica. Regulauͦ
ab eo qđ recte ducat & recte regat ẽ dicta Vnde & illa patrũ instituta quȩ recte uiuere
catholicã docent ȩcłam : canones uocant᷑. Canon aut̃ grece : latine uͦ regula dr̃ hinc &¬

Expanded text:
lus ait: Quicunque hanc regulam secuti fuerint, pax super illos et misericordia . Doctrina Dei quaedam regula sermonis est, quae inter justa judicat et injusta: quam qui secutus fuerit, habebit pacem in semetipso, quae exsuperat omnem sensum, et post pacem misericordiam consequetur. Nova creatura est generatad quod pervenimus, ut idem sapiamus, et in eadem permaneamus regula , id est, ut in ministerio fidei permanfidei sapiamus, sed hoc sapiamus quod commune sit et modestum, in evangelica veritate et in eadem fidei regula permaneamus. Regula hoc in loco fides vocatur catholica. Regula vero ab eo quod recte ducat, et recte regat est dicta. Unde et illa Patrum instituta, quae recte vivere catholicam docent Ecclesiam canones vocant
Abbreviated transcription (Latin):
illihic ꝑdilectionẽ adherens at eggo eius nũꝗ recedit. Vnde & dñs inquit. Quidiligit
me : me sequat᷑ Et ubi egosũ. illic & minister m̃s erit : Id ẽ mecũ imꝑp&uo uiuens.
sẽꝑ gloriosus & inmortalis regnabit: Dixit abb euagrius. Si deficis animo: ora sicut
scriptũ ẽ. Ora aũt cũtimore & trȩmore . & labore sobrie & iuigilanter: ita oporta¬
orare maxime ꝓpt̃ malignos & nequitis uacantes in uisibiles inimicos nr̃õs. q̃ui nob̵
in hoc p̃cipue impedire nitunt᷑. Dixit iterũ. Quando cogitatio contraria in corde ue¬
nerit noli alia ꝓ aliis ꝑorationẽ querere : sed aduersus eum quite inpugnat gladiũ
lacrimarũ exacue

Expanded text:
illi hic per dilectionem adhaerens, a tergo ejus nunquam receilli hic per dilectionem adhaerens, a tergo ejus nunquam recesequatur. Et ubi ego sum, illic et minister meus erit . Id est, mecum in perpetuo vivens, semper gloriosus et immortalis regnabit. Dixit abbas Evagrius: Si deficis animo, ora sicut scriptum est. Ora autem cum timore, et tremore et labore, sobrie et vigilanter. Ita oportorare, maxime propter malignos et ad nequitias vacantes invisibiles inimicos nostros, qui nos in hoc praecipue impedire nituntur. 5. Dixit iterum: Quando cogitatio contraria in corde venerit, noli alia pro aliis per orationem quaerere, sed adversus eum qui te impugnat, gladium lacrymarum exacue
Abbreviated transcription (Latin):
non uidentur &aeterna sunt : sed sẽꝑ dehis cogitant quȩ uidentur & caduca & tẽpora¬
lia sunt. Nos aut̃ non sic̃ illi dormiamus sed uigilemus Hinc nos & marchus euange¬
lantes. Vigilat enĩ : qui ad aspectũ ueriluminis oculos aꝑtos ten&. Uigilat : qui ser¬
uat oꝑando qđ credit. Vigilat : qui a se.torporis & neglegentiae tenebras repellit.
hinc & alibi idem ait apłs Siue uigilemus siue dormiamus simul cũillo uiuamus. Idẽ
siue uigilemus ad custodiã nr̃ȩ salutis. siue dormiamꝰ a nociuis huius scłi curis. simul
mitione. incanticis canticorũ salomonait. Ego dormio & cormeũ uigilat. Acsi dicer& :
Quantomagis a terrenis uelud dormiens quiescocuris tanto magis liberius cormeum
ad sui contẽ plationẽ uigilat creatoris. Illa enĩ anima in ȩt̃nũ semꝑ cũ dñouiuet : quȩ

Expanded text:
non videntur et aeterna sunt, sed semper de iis cogitant quae videntur, et caduca et temporanon videntur et aeterna sunt, sed semper de iis cogitant quae videntur, et caduca et temporalia sunt. Nos autem non sicut illi dormiamus, sed vigilemus. Hinc nos et Marcus evangelantes . Vigilat enim, qui ad aspectum veri luminis oculos apertos tenet. Vigilat, qui servat operando quod credit. Vigilat, qui a se corporis et negligentiae tenebras repellit. Hinc et alibi idem ait apostolus: Sive vigilemus, sive dormiamus, simul cum Christo vivamus . Id est, sive vigilemus ad custodiam nostrae salutis, sive dormiamus a nocivis hujus saeculi curis, simul mitione, in Canticis canticorum Salomon ait: Ego dormio, et cor meum vigilat . Ac si diceret: Quanto magis a terrenis velut dormiens quiesco curis, tanto liberius cor meum ad sui contemplationem vigilat creatoris. Illa enim anima in aeternum semper cum Domino vivet, quae
Abbreviated transcription (Latin):
cat aut̃ hic sermo bonũ actũ altũ & rectũ &dulcẽ. Est enĩ in palma unũ in cardiũ
& ipsũ in cardiũ omnẽ habens oꝑationẽ inse. Similit̃ aut̃ & in uiro iusto repperit᷑ unũ
ei & simplex in eẽ .cor. addm̃ tantũ modo respiciens. Est aũt & albũ habens in lumina.¬
tionẽ fidei & om̃is oꝑatio iusti in corde ipsius ẽ. Nã cacum̃ stimuloꝵ eiꝰ aduersus
diabolũ ẽ. ꝓpugnaculũ.
IIũ. UT UIGILANTESSINT MONACHI
aulus apłs nos ammon& dic̃s Non dormiamꝰ sicut ceteri sediugelemus: Id ẽ.
nondormiamꝰ sicut ceteri infideles. iniusti. iniqui. quiignorantiȩ & corporis
somno dep̃ssi. & peccatoꝵ suoꝵ mole gralati. quȩ illis infuturo eueniant pui¬
dere ñualent. Quitã grauiter torpit̃q dormiunt. ut adsui custodiã cordis oculos non
aperiant : quinihil defutura gła sed semꝑ de p̃senti cogitant uita : Nondehis quȩ

Expanded text:
cat autem hic sermo bonum actum, altum, et rectum, et dulcem. Est enim in palma unum incardium cat autem hic sermo bonum actum, altum, et rectum, et dulcem. Est enim in palma unum incardium et ipsum candidum, omnem habens operationem in se. Similiter autem et in viro justo reperitur unum ei et simplex inesse cor, ad Deum tantummodo respiciens. Est autem et album, habens illuminationem fidei, et omnis operatio justi in corde ipsius est. Nam et acumen stimulorum ejus adversus diabolum est propugnaculum. CAPUT LXXV. Ut vigilantes sint monachi. Paulus apostolus nos admonet dicens: Non dormiamus sicut caeteri, sed vigilemus . Id est, non dormiamus sicut caeteri infideles, injusti, iniqui, qui ignorantiae et corporis somno depressi, et peccatorum suorum mole gravati, quid illis in futuro eveniat praevidere non valent. Qui tam graviter turpiterque dormiunt, ut ad sui custodiam cordis oculos non aperiant; qui nihil de futura gloria, sed semper de praesenti cogitant vita. Non de iis quae
Abbreviated transcription (Latin):
fratre inqͥete ambulate &c&era : Ista denuntiatio ñ ab auditorib: parui pendenda.
uis apłica caritate sit plena auctoritatẽ tam̃ contin& regiã. quȩ fideliũ om̃ium
salubrit̃ catuam. ad rectã animarũ ꝑducit regulã. Ait enĩ. Vt subtrahatisuos a bom̃
fratre inquiete ambulate & ñ scđm traditionẽ quã acceper̃ a nõb̵: hic auctoritatẽ
firmã subtrahendi a prauis hominib: ab apło scorũ accepit ȩcła. Regulã aũt bene
ambulandi id ẽ bene & iuste & pie uiuendi tradider̃ fidelib: apłi. quã om̃iũ fide¬
liũ deb& tenere firmit̃ ȩcła quȩ ad illorũ suã uult dirigere uitã. Istius ergo regulȩ
norme om̃ib: xp̃ianis ipsorũ apłorũ facta ẽ uita. Vnde & se qͥtur. Ipsieñ scitis quẽ¬
ad modũ oporteat uos imitarinos. libent̃ tantũ facite qđ ortam᷑ sia nob̵ traditã sidei
uultis tenere regulã. Dixit quidã senex. Scriptũ ẽ. iustus ut palma florebit. Signifi¬

Expanded text:
te et inordinate . Ista denuntiatio non est ab auditoribus parvipendenda, vis apostolica charitate sit plena, auctoritatem tamen continet regiam, quae fidelium omnium salubriter catervam ad rectam animarum perducit regHinc auctoritatem firmam subrahendi se a pravis hominibus ab apostolo sanctorum accepit Ecclesia. Regulam autem bene ambulandi, id est, bene, et juste, et pie vivendi, tradiderunt fidelibus apostoli, quam omnium fidelium debet tenere firmiter Ecclesia, quae ad illorum suam vult dirigere vitam. Istius ergo regulae norma, omnibus Christianis, ipsorum apostolorum facta est vita. Unde et sequitur: Ipsi enim scitis quemadmodum oporteat vos ivultis tenere regulam. Dixit quidam senex: Scriptum est, Justus ut palma florebit . Signifi
Abbreviated transcription (Latin):
omĩsq contẽplatio scõrum suꝑse tendit. ut illud possit ad ipisci qđ inceles¬
tib app&it: Siue enĩ bono oꝑi seu uero inuigil& contẽplationi. tuncuera¬
citer hoc qđ agit bonũ ẽ quando ei placere concupiscit a quo ẽ : Qua in re
pensandũ est ut omne bonũ qđ agitur. ꝑ intentionẽ semꝑ ad cȩlestia leuetur:
Clecti aut̃ quia & in bono oꝑe omnipotenti dõ placere appetunt & ꝑcontẽpla¬
tionis grãm aet̃nã iambeatitudinẽ degustare concupiscunt: facies & pen
oncupiscentia carnis est motus animi turpis in affectũ sordide delec

Expanded text:
omnisque contemplatio sanctorum super se tendit, ut illud possit adipisci quod in coelesomnisque contemplatio sanctorum super se tendit, ut illud possit adipisci quod in coelestibus appetit. Sive enim bono operi, seu coelesti invigilet contemplationi, tunc veraciter hoc quod agit bonum est quando ei placere concupiscit a quo est. Qua in re pensandum est ut omne bonum quod agitur per intentionem semper ad coelestia levetur. Electi autem quia et in bono opere omnipotenti Deo placere appetunt, et per contemplationis gratiam aeternam jam beatitudinem degustare concupiscunt, facies et pennoncupiscentia carnis est motus animae turpis in affectum sordidae delec
Abbreviated transcription (Latin):
atq inuia dñi ꝑfectus & homo & uitulus & leo simul & aquila est:
homo enĩ rationale ẽ. animal : Vitulus aut̃ in sacrificiũ mactari sol& : Leo
uͦ fortis ẽ. bestia sicut scriptũ est : Leo fortissimus bestiarũ anullius pauebit
occursũ : A quila ad sublimia euolat & in uerberatis oculis solis radiis intendit:
Om̃is itaq: qui in ratione ꝑfectus ẽ : homo ẽ : Et qm̃ sem& ipsũ ab huis mundi
uoluptate mortificat : Uitulus : quia uͦ ipsa sua spontanea mortificatio¬
ne contra aduersa omnia fortitudinẽ securitatis hab& Vnde scriptũ ẽ
Iustus aut̃ quasileo confidens. absq: terrore erit : Leo: quia uͦ sublimiter
contẽ platur ea quȩ cȩlestia atq aet̃na sunt : Aquila ẽ: igĩtur qm̃ iustus
quisque ꝑrationẽ homo ꝑsacrificiũ mortificationis suȩ uitulus ꝑforti
tudinẽ securitatis leo. Percontẽ plationẽ uero efficitur aquila Recte
ꝑhȩc sc̃a animalia signari unus quisq ꝑfectus potest: Quia omnis intentio

Expanded text:
atque in via Domini perfectus, et homo et vitulus, leo simul et aquila est. Homo enim rationale est animal, vitulus autem in sacrificio mactari solet, leo vero fortis est bestia, sicut scriptum est: Leo fortissimus bestiarum ad nullius pavebit occursum . Aquila ad sublimia evolat, et inreverberatis oculis solis radiis intendit. Omnis itaque qui in ratione perfectus est homo est. Et quoniam semetipsum ab hujus mundi voluptate mortificat, vitulus est; quia vero ipsa sua spontanea mortificatione contra adversa omnia fortitudinem securitatis habet, unde scriptum est: Justus autem, quasi leo confidens absque terrore erit , leo est. Quia vero sublimiter contemplatur ea quae coelestia atque aeterna sunt, aquila est. Quoniam justus quisque per rationem homo, per sacrificium mortificationis suae vitulus, per fortitudinem securitatis leo, per contemplationem vero efficitur aquila, recte per haec sancta animalia signari unusquisque perfectus potest. Quia omnis intentio,
Abbreviated transcription (Latin):
differ aut ꝑuertunt iuditia nec finiunt cepta partiũ negotiõ quous quȩ marsup
corũ qui causantur ex hauriant: Quando enĩ iudicant : n causa seddona considerant
&sic̃ negle gentes sunt indiscussione causanti ũ sic ineorũ dã pnosolliciti sunt iudi¬
cospraui iuxta ꝓphi&e uerbũ quasi lupiuespere ñ relinquunt in mano. hoc c̃ de

Expanded text:
differunt, aut pervertunt judicia, nec finiunt coepta partium negocia, quousque marsupia differunt, aut pervertunt judicia, nec finiunt coepta partium negocia, quousque marsupia eorum qui causantur exhauriant. Quando enim judicant, non causas sed dona desiderant, et sicut negligentes sunt in discussione causantium, sic in eorum damno soliciti sunt. Judices pravi, juxta Prophetae vocem, quasi lupi vespere non relinqu
Abbreviated transcription (Latin):
tramite deuians cadat aiunde non iustificat᷑ . in depotius condepnatur
L.IIII. DEPRA UIS IUDI CIBUS:
ius eni predota cupidus in alienis q̃ua uidex iniquus in suis. Latrones ia
cessisfaucibus ac latebrosis latentes insidias ponunt . Isti palarapes iraas
auariciã seuiunt. hostes in aliorũ satigiunẽ intendunt: Iudices quasi
crudeliss mi carnifices c̃ĩuiũ obpressione sua subiectorũ uitã extingunt: Quieni
destruant multisunt Rarisunt qui popłos legũ moderamine regant: Plerũ que a
boni iudicessunt. sed& ministros raptores habent: horũ figura ut ait quidã tanpuã
scilla pingit̾᷑ atq de scribit. Ipsa quidẽ humana spaies sed capitib: caninis ac¬
cincta &circũdata. Non alit̃ quib: dã potestatib accidit ut ipsorũ humanitatẽ
inmanitas iniquorũ sotiorũ ꝓturb& Sepe iudices praui cupiditatis causa aut

Expanded text:
tramite devians cadat, et unde non justificatur, inde potius condemnetur. tramite devians cadat, et unde non justificatur, inde potius condemnetur. CAP. 26.-- De pravis judicibus  Nullus enim praedo tam cupidus in alienis, quam judex iniquus in suis. Latrones in accessis faucibus ac latebrosis jacentes insidias ponunt: isti palam rapacitatis avaritia saeviunt. Hostes in aliorum sanguinem tantum intendunt: judices quasi crudelissimi carnifices civium, oppressione sua subjectorum vitam extinguunt. Qui enim destruant multi sunt: rari sunt qui populos legum moderamine regant. Plerunque et boni judices sunt, sed ministros rapaces habent, horum figura, ut ait quidam, tanquam scilla pingitur, atque describitur. Ipsa quidem humana specie, sed capitibus caninis accincta et circundata. Non aliter quibusdam potestatibus accidit, ut ipsorum humanitatem immanitas iniquorum sociorum perturbet. Saepe judices pravi, cupiditatis causa, aut
Abbreviated transcription (Latin):
qua arpotuendã suscipiunt Nãsiue augeatur pax&edisciplina escło ꝑfidele
principes siue soluatur. ile ab eis rationẽ exig& quieorũ potestatisuam
uib: prefer : Na sic̃ popti delictũ ẽ. quando principes malis: sic principis est
peccatũ quando iudices iniqui existunt: Bonus iudex sic̃ nocere ciuibines cit
ita pdesse omnib nouit: luis enĩ prestat qun surã iustitie ãlis bonitatẽ Iudi¬
cia sine ꝑsonarũ acceptione suscipit : Non in firmat iustitiã auaritiȩ flama
nec stud& auserri alteri qđ cupiat sibi. Boni iudices iustitia ad sola obteneno¬
dã salutt̃ aetͥnã suscipiunt nec cã munerib: acceptis distribuunt: Ut dũ deuisto
uiditio tẽporalia lucra non appetunt p̃mio aeterno ditentur: om̃is quirocte
iudicat: states mmanu gestat. Inutroq pensũ ĩustitia & miscricordiã potar
corrigat quedã uero ꝑmiserationẽ indulgeat Quidĩ iuditia oculis suis
ꝓponit seꝑtimens tremensq inom̃i negotiore formidat nedderusliare

Expanded text:
 tuendam suscipiunt. Nam sive augeatur pax et disciplina Ecclesiae per fideles principes, sive solvatur, ille ab eis rationem exiget, qui eorum potestati suam libus praeferunt. Nam sicut populi delictum est quando prinpeccatum, quando judices iniqui existunt Bonus judex sicut nocere civibus nescit, ita prodesse omnibus novit. Aliis enim praestat censura justitiae, aliis bonitate. Qui judicia sine personarum acceptione suscipit, non infirmat justitiam, avaritiae flamma, nec studet auferre alteri, quod cupiat sibi. Boni judices, justitiam ad solam obtinendam salutem aeternam suscipiunt, nec eam muneribus acceptis distribuunt, ut dum de justo judicio temporalia jura non appetunt, praemio aeterno ditentur. Omnis qui juste judicat, stateram in manu gestat. In utroque penso justitiam et misericordiam portat, corrigat, quaedam vero per miserationem indulgeat. Quod Dei judicia oculis suis praeponit, semper timens tremensque in omni negocio reformidat, ne de justitiae