comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
omĩs qui inuocauerit nomen dñi. saluus erit. Deinde
ia inuidebant ipsi uidĩ gentib euuangłium etiã il
qui credid̾unt in xp̃m. ⁊ dicebant non debe Aiiuntiari
euuanglium xp̃i eis qui circoncisi non fuissent: quia col¬
statim ad illos conuncendos qui uolebant euuangłiaꝵi
gentib ꝯait. Qnomͦ autẽ uocabunt in quem ñ credid̾utł
Aut quomͦ credent quem non audierunt: Quomͦ autẽ¬
audient sine predicante. Aut quomͦ p̾dicabunt si non
non credidunt: ideo non accepistis pͥus orationẽ ⁊ post
ubi nossetis quem in uocaretis. Simbolum gͦ ꝑtinet ad
fidem oratio ad precem. quia qui credit ipse exaudit᷑ ad
Duas gͦ res qui inuocat cauere debet. ne petat qd̾ ñ deb.
ꝯ ne ab illo petat a quo non debet. Adiabolo. abidolis. a de¬
monib non est pecenlũ aliquid. A dño dõ nr̃o thuap̃o

Expanded text:
us erit. Deinde quia invidebant ipsi Judaei Gentibus Evangelium, etiam illi qui crediderunt in Christum, et dicebant non debere annuntiari Evangelium Christi eis qui circumcisi non fuissent; quia constatim ad illos convincendos, qui nolebant evangelizari Gentibus, et ait, Quomodo autem invocabunt, in quem non crediderunt? aut quomaudient sine praedicante? aut quomodo praedicabunt, si non non crediderunt: ideo non accepistis prius Orationem, et poubi nossetis quem invocaretis. Symbolum ergo pertinet ad fidem, Oratio ad precem: quia qui credit, ipse exauditur ires, qui invocat, cavere debet: ne petat quod non debet, et ne ab illo petat a quo non debet. A diabolo, ab idolis, a daemonibus non est petendum aliquid: a Domino Deo nostro
Abbreviated transcription (Latin):
ẽet affeclus: recte dicereniꝰ ñ posse iã restingui flãmã. que tot
ac tantis succensa sit malis. Cũ uͦ inpassibilẽ esse naiurã diuinã de¬
finitio uecitatis ostendit: intelligere debemꝰ. quia etiã si punit
dẽ. euã si penas iusert. ñ hoc cũ ira passibili. scũ in effabili cle¬
iũtia fac̃. medenus ĩ ꝑurtus affectu. & ideo ualde libenter re¬
cipit penitentẽ. Penitentie enĩ medicam̃tũ si p̃ueniens curet
animã. ñ fac̃ eã ad medicam̃ta iracundie ꝑuenire ꝓhis que cõ¬

Expanded text:
esset affectu, recte diceremus non posse jam restingui flammam, quae totesset affectu, recte diceremus non posse jam restingui flammam, quae tot ac tantis peccatorum succensa sit malis. Cum vero impassibilem esse naturam divinam definitio veritatis ostendat, intelligere debemus quia etDeus, etiamsi poenas infert, non hoc cum ira passibili, sed cum ineffabili clementia facit, medentis non perimentis affectu. Et ideo valde libenter recipit poenitentem. Poenitentiae medicamentum si praeveniens curet animam, non facit eum ad vindic
Abbreviated transcription (Latin):
T. forte ut se habet agonis conditio rursus labatur ut cadat:
ñ continuo iaupsus sui pudore desꝑare iterũ debet. s. memi¬
nerit hanc eẽ agonis & certaminũ legẽ. ñ ut nũquã qͥs cadat.
s it nũquã cedat qͥa ñ ille qͥ sepe cec dit uictus dicit᷑. s ille qui
iures reꝑare certandi. uł resistere aut repugnare potest cũ fugiat.
nec Im̃ino redeat ad certamen: Et nolo putes quia de his mͥ sermo
sit tantũ. qͥ ĩ paucis & leuib peccauert̃. s de illo loqͦr qͥ omĩb malis
succubuit. qͥ ĩmanitate scelerũ uiã sibi excluserit regni celoꝵ
& ñ de infidelib s de fidelib suerit. &. ex his qͥ pͥus placuert̃
dõ. post hec aut̃ decidert̃ ł̃ in alulteria. uł ui om̃s inpudicicias.
que ut apłs ait turpe ẽ. etiã dicere. Nec hunc ego dico salutẽ
desꝑare deb̃e. etiã si adultimã huiꝰmodi malis obsessus ꝑuenerit
seneccutẽ. S que sit ratio huiꝰ dicti ausculta. Si ira dĩ passibił

Expanded text:
 conditio habet agonis, rursum labitur ut cadat, non continuo lapsus sui pudore desperare iterum debet, sed meminerit hanc esse agonis et certaminum legem, non ut nunquam quis cadat, sed ut nunquam quis cedat: quia non ille qui saepe cecidit victus dicitur, sed ille qui uomodo vel vires reparare certandi, vel resistere et pugnare potest cum fugiat, nec omnino redeat ad certamen? Et ego nolo quia tu putes quia de his mihi sermo sit tantum qui in paucis et levibus peccaverunt, sed de illo loquor qui omnibus succumbit malis, qui immanitate scequi prius placuerit Deo, post haec autem deciderit vel in adulteria, vel in omnes impudicitias, quae, ut Apostolus ait, turpe est etiam dicere, nec hunc ergo dico salutem desperare debere, etiamsi ad ultimam hujus modi malis obsessus usque pervenerit senectutem, sed quae sit ratio dicti hujus ausculta: Si ira Dei passibilis
Abbreviated transcription (Latin):
nib posita. Nam si etiã corporei decoris potestatẽ nr̃o
atq in his que nichil ꝓdessent ome uite nr̃e tẽpꝰ occupa¬
remꝰ. ex quo cultus anime necessario neglegeretur. Quip
pe qui etiã nc̃ ubi nulla nob̃ potestas ẽ. conferendi aliqͥd
corporis decori: hoc tam̃ agimꝰ &. hoc studemꝰ ut spetiẽ corꝑis
omĩmodis excolamꝰ. dũ coloꝵ fucis uł cõpositione criniũ.
uł ocłoꝵ rotatu. uł uarietate uestiũ. diũsisq aliis & exquisitĩ¬
molitionib conferre aliquid ut dixi decori corꝑis cupimꝰ. S
uantomagis conueniebat nos ad cultũ anime dare oꝑã.¬

Expanded text:
nclusit. Nam etsi etiam corporei decoris potestatem Dominatque in his quę nihil prodessent omne vitæ nostræ tempus occuparemus. pe qui etiam nunc, ubi nulla nobis potestas est conferendi aliquid corporis decori, hoc tamen agimus, et hoc studemus, ut speciem corporis omnimodis excolamus, dum colorum fucis, vel compositione crinium, vel oculorum rotatu, vel varietate vestium, diversisque aliis et exquisitis conferre aliquid, ut dixi, decori corporis cupimus; sed quanto magis conveniebat nobis, ut ad cultum animae o
Abbreviated transcription (Latin):
tiis consticutiis. Quia sic̃ impossibile ẽ. ut ignis in siamet᷑ in aqua. ita
impossibile e conpunctionẽ cordis uige in deliciis. Contnia enĩ sibi inuicẽ
sunt ⁊ ꝑemptoria. Illa enĩ mat̾: fietus. hec aut̃ mat̾ : risus. Illa enĩ cor¬
constringit. ista dissoluit. Illa auime alas innectit. ⁊ uolare facit ad cęlũ
hec ei plumbi pondus inponit. ⁊ dem̾git in infernũ. Ded ⁊ illud con¬

Expanded text:
t compunctio. Sicut impossibile est ut ignis inflammetur in aqua, ita impossibile est compunctionem cordis vigere in deliciis. Contraria haec enim sibi invicem sunt et peremptoria. Illa enim mater est fletus, haec mater est risus; illa constringit, ista dissolvit. Illa animae alas innectit et volare facit ad coelum, haec plumbi pondus imponit et demergit in infernum. Prop
Abbreviated transcription (Latin):
mit.⁊ quantacumq in ea repꝑerit mala. abstergit uniu̾sa
mala. ⁊ penitus delet̃. concu piscentiarũ flaminas siin uen̾it.
ut fluuiꝰ inundans ertinguit ⁊ necat. Curarum multitudi¬
ues i ꝑtͣbationum siuideat uelut flagello quodam exturbat
cogitationum in anima reside pot̾. uͥ conpunctio cordis asfuerit: Si

Expanded text:
is quantacunque repererit mala, absterret universa et penitus delet. Concupiscentiarum flammas si invenerit, ut fluvius mundans exstinguit et enecat. Curarum multitudines et perturbationes si videat, ut flagello quodam exturbat cogitationum in anima residere potest, ubi cordis compuncti
Abbreviated transcription (Latin):
tia. crux uirginum castitas. Crie gaudiũ sa ẽdotum. cripx
eccł̃iȩ fundamentũ. Crux orbis t̾re cautela. crux temploꝵ
destructio. crux idoloꝵ repulsio. Erux scand alũ uideoꝵ. cripx
ꝑditio impioꝵ. Crux inualidoꝵ uirtus. etut egrotantium
Crux esurientĩ panis.crux sitientium fons: crux nudoꝵ
ꝓtectio. Huditatẽ aut̾ cum dixõ. ñ corpoream estimes. s infi¬
delitatis penam. cum aut̃ inxp̃o credidit uestitus in uenie

Expanded text:
tia, crux virginum castitas, crux gaudium sacerdotum, crux tia, crux virginum castitas, crux gaudium sacerdotum, crux Ecclesiae fundamentum, crux orbis terrae cautela tutela, crux templorum destructio, crux idolorum repulsio, crux scandalum Judaeorum, crux perditio impiorum, crux invalidorum virtus, crux aegrotantium crux esurientium panis, crux sitientium fons, crux nudorum protectio. Nuditatem autem cum dixero, non corpoream aestimes, sed infidelitatis poenam, cum autem in Christum crediderit, vestitus invenie
Abbreviated transcription (Latin):
uaret ꝑ crucem genus humanum. Et si nosse desideras rm̃e
uirtutem crucis. ⁊ quanta possum ad eiꝰ laudem dicere:
audi. Crus sp es xpĩanoꝵ. cruo resurrectio mortuoꝵ. Cxux
cecoꝵ dux. crux desꝑatorum uia. Crux claudoꝵ bacłus.
crux consolatio pauꝑum. Crux refrenatio diuitum. crux
destructio suꝑboꝵ Crux male uiuentiũ pena. cruyadu̾sꝰ
demones trihumphus. Crux deuictio diaboli. crux adho¬
lescentiũ pedagogus. Crux sustentatio in opum. crux speᷤ
desꝑatoꝵ. Crux nauigantiũ gubnator. crux periclitanti¬
um port̾. Erux obsessoꝵ murus. erux pat̾ orphanorun.
latorum requies. crux pariuloꝵ custos. Crux iuiroꝵ caput.
crux senum finis. Erux lumen intenebris sedentiũ. crux
regum magnificientia. Erux scutũ ꝑpetuum. crupo insensa¬
torum sapientia. Crux lib̃tas seruoꝵ. erux imꝑatoꝵ philo¬
sophia. Erux lex impioꝵ. crux ꝓpħarum p̾conatio. Erux anñ¬
tiatio apłoꝵ. crux martirũ głiatio. Crux marcirũ abstinen¬

Expanded text:
varet per crucem genus humanum. virtutem crucis, et quanta possum ad ejus laudem dicere, audi: crux spes Christianorum, crux resurrectio mortuorum, crux caecorum dux, crux desperatorum via, crux claudorum baculus, crux consolatio pauperum, crux refrenatio divitum, crux destructio superborum, crux male viventium poena, crux adversus daemonas triumphus, crux devictio diaboli, crux adolescentum paedagogus, crux sustentatio inopum, crux spes desperatorum, crux navigantium gubernatio, crux periclitantium portus, crux obsessorum murus, crux pater orphanorum, latorum requies, crux parvulorum custos, crux virorum caput, crux senum finis, crux lumen in tenebris sedentium, crux regum magnificentia, crux scutum perpetuum, crux insensatorum sapientia, crux libertas servorum, crux imperatorum philosophia, crux lex impiorum, crux prophetarum praeconizatio, crux annuntiatio apostolorum, crux martyrum gloriatio, crux monachorum abstinen
Abbreviated transcription (Latin):
conp̃hendi ñ potest. suꝑans om̃em sensum. uincens omẽm
Miseret᷑ quidem. s ñ passim miseret᷑. Prouocat nos ⁊ di c̃. Datir ialiqͥd.
Utpitta mille sceła ꝑpetrasti. habes honera delictoꝵ. Uolo alleiuare
pondꝰ tuum. Da itumañ tuã. non quia tui egeo. s quia uolo ⁊
te aliqͥd
conferrs adcuã utilitatem. Qmͦ gͦ lat᷑ saluatꝰ: ttãta

Expanded text:
comprehendi non potest, superans omnem sensum, vincens omnem Miseretur quidem, sed non passim miseretur. Provocat nos et dicit: Da tu et aliquid, ut puta, mille scelera perpetrasti, habes onera delictorum, volo alleviare pondus tuum, da et tu manum tuam: non quia tui ego egeo, sed quia volo et te aliquid conferre ad tuam salutem. Quomodo ergo latro salvatus est et
Abbreviated transcription (Latin):
ipẽ urtulit fidem ad salutẽ suam. Hec non ⁊ publicanꝰ iniustes
aliena
sic puiblica nꝰ obediennã suã. ⁊ meruit in apostolatꝰ ordinẽ conlo can.
caminib ⁊ actenuatꝰ: sumptib si introiento medicꝰ ⁊ dix̾it adeuu
uꝰ ogrotans. ñ habeo unde tantas species emam. pauꝑtate detine¬
or. dic̃ adeũ medicus. Illam ⁊ illã dabo speciem tͥ. cer̾a tantũ de meo

Expanded text:
em intulit ad salutem suam? Necnon et publicanus aliena sic publicanus 157 obedientiam suam, et meruit in apostolatus ordine collocari. caminibus, et attenuatus est sumptibus, si introierit medicus, et dixerit ad eum vero aegrotans, Non habeo unde tantas species emam, paupertate detineor; dicat ad eum medicus, Illam et illam da mihi speciem tantum, caetera de meo
Abbreviated transcription (Latin):
D ingenuitas animȩ. o mentis integͥtas. Non: oblitus pestifui. ⁊iniqͥ.¬
tatis. Quam uis cotcessrm ei fuerit. ille tamen in cͥnsciencia. sira
tanꝗͣ inimagine adult̾ium ⁊ homicidiũ depictũ habebat. ⁊ ꝑ sin-¬
głos dies uidebat putredinem. ⁊ idõ dicebat. ⁊ pece̾m coam me: sei

Expanded text:
est semper . O mentis integritas! Non est oblitus peccati sui et iniquitatis; quamvis concessum sibi fuerit, ille tamen in conscientia sua tanquam in imagine adulterium et homicidium depictum habebat, et per singulos dies videbat putredinem, ideo dicebat: Et peccatum me
Abbreviated transcription (Latin):
sepus int̾pellȩs dñm ꝓ nobis. ut possimus lugere nosmet ipos
⁊ peccorũ nr̃orum pondus resoluere. multitudine lacͥmarum.
⁊ ita post hec. non enĩ flendum ÷ ⁊ nichil agendum. apprehen
dere aliquam uitã dõ placitam. ⁊ ad celum ducentem. ne forte cũ
malis nr̃is descendamus in infernum. uͥ nemo ẽ qͥ confiteat᷑ ei.
⁊ ibi patiat᷑ ea que patiunt᷑ impii.cum nullus fuerit iam qͥ exore

Expanded text:
e. Rogemus Dominum ut possimus lugere nosmetipsos, et peccatorum nostrorum pondus resolvere multitudine lacrymarum. Et ita posthac non semper flendum est et nihil agendum. Apprehendamus igitur aliquam vitam Deo placitam, et ad coelum ducentem, ne forte cum malis nostris descendamus ad infernum, ubi nemo est qui confiteatur ei, et ibi patiamur ea, quae i
Abbreviated transcription (Latin):
e hoc ut dixi mandato erubescens plura dicere p̾tereo. a
quentia uenio. si forte alicubi solatiũ qualecũq mei pudoris in¬
ueniã. Quid gͦ seqͥt᷑ pꝰhec . Nolite inqͥt iudicare. ut ñ iudicemi¬
ni. Ego solatiũ confusionis meȩ inuenire credebã. aug
sufficeret. quippe qui in alioꝵ delictis seueri & amarissimi
uidices residemꝰ. nr̃as aut̃ trabes ocłis infixas ꝓpriis ñ uide¬

Expanded text:
e hoc, ut dixi, mandato plura dicere erubesco, ad sequentia tamen veniam, si forte alicubi solatium qualecunque mei pudoris inveniam. Quid ergo sequitur post haec? Nolite judicare, ut non judicemini . Ego enim solatium mei pudoris invenire credebam, augmsufficeret; quippe qui in alienis delictis severi et amarissimi judices residemus, nostras autem trabes in oculis propriis i
Abbreviated transcription (Latin):
similis factꝰ ÷ illis. Hic ẽ. affectꝰ serui fideł. ut benefi¬
cia dñi sui quȩ cõmuniter om̃ib data sunt. quasi
soli sibi p̾stita reputet. & quasi ipse sit om̃iũ debitor
& ꝓ om̃ib ipse solus habeat᷑ obnorius. Hoc fec̃ & paulꝰ.
qui mortẽ dñi & saluatoris nr̃i quȩ ꝓ uniu̾so expen¬
sa ẽ. mundo. sibi soli p̾stitã dicit. Quod enĩ nc̃ uiuo¬
in carne. in fide uiuo filii dei. qui tradidit semetipsũ
ꝓ me. Hec aut̃ dicebat. non coangustare uolens am¬
plissima & ꝑ orbẽ t̾re diffusa xp̾i munera. sed quasi
ut diximꝰ qui ꝓ omib se solũ uidicaret obnoriũ. Et¬
re uera quid int̾ ẽ.
quasi nulli alii
requirere sed unã. Una nãq ẽ. quia sic om̃ib quasi
uni diuina beneficia conferunt᷑. Hec gͦ sunt. ꝓ qͥb.

Expanded text:
ctione: « Hic est affectus servi fidelis, ut beneficia domini sui, quae communiter omnibus data sunt, quasi soli sibi reputet, et quasi ipse sit omnium debitor, et pro omnibus ipse solus habeatur obnoxiis. Hoc fecit et Paulus, qui mortem Domini et Salvatoris nostri, quae pro universo expensa est mundo, sibi soli praestitam dicit. Quasi enim de in carne, in fide vivo Filii Dei, qui tradidit seipsum pro me. Haec autem dicebat, non coangustare volens amplissima et per orbem terrae diffusa Christi munera: sed quasi, ut diximus, qui pro omnibus se solum judicaret obnoxium. Etrevera quid interest uasi nulli alii requirere, sed unam. Una namque est, quia sic omnibus quasi uni divina beneficia conferuntur. » Et
Abbreviated transcription (Latin):
qui nouit corda nr̃a. & iudicaturus ÷ ea : Quid gͦ dicã de illo
nandato: quo iubem᷑ ñ thessauritare suꝑ t̾ram  Quod¬
pͥceptũ. & quasi dictũ sit ad eos. thessauritate om̃i modo suꝑ
t̾ras: ita relinquentes celũ adheser̃t t̾rȩ. & insaniunt erga pe¬
cuniã congregandã. totoq affectu dm̃ oderunt. diligunt
aut̃ mãmona. Quod aut̃ dictũ ÷. nolite cogitare de crasti-¬
no: nec audire ego scio aliquẽ. nec omino seruare. & ꝓpt̾ea
de hoc mandato dicere aliqͥd erubesco. s cũ confusione¬
p̃tereo. Et enĩ oportebat nos quocũq pacto loquenti. xp̾o & ꝓ.
nuntianti ñ dubitare s credere. Nunc uͦ etiã cũ caułas &.
rationes adhibeat mandatoꝵ suoꝵ. atq exẽplis ea ualidissimi
muniat: nec sicquidẽ erubescimꝰ. Propt̃ hoc enĩ & auiũ quȩ
ñ arant neq seminant. & liliorũ que ñ nent. similitudines
posuit. ut nemo dubitaret. & tam̃ nos sic̃ gentes. aut forte aliqͥs

Expanded text:
dicam de illo mandato quo jubemur non thesaurizare super praeceptum, et quasi dictum sit ad eos: Thesaurizate omni modo super terram; ita relinquentes coelum adhaeserunt terrae, et insaniunt erga pecunias congregandas, totoque affectu odiunt Deum, diligunt autem mammonam. Quod autem dictum est. Nolite cogitare de crastino, nec audire scio aliquem, nec omnino servare. Et propterea de hoc mandato dicere aliquid erubesco. Etenim oportebat nos quocunque pacto loquente Christo et pronuntiante non dubitare, sed credere. Nunc vero etiam cum et causas et rationes adhibeat mandatorum suorum, atque exemplis ea validissimis muniat, nec sic quidem erubescimus. Propter hoc enim et avium quae non arant, neque seminant, et liliorum, quae non nent, similitudines posuit, ut nemo dubitaret, et tamen nos sicut gentes, aut forte etiam a
Abbreviated transcription (Latin):
sunt iniqͦ spu uenerit accensus. si te ꝓliriorẽ inuen
in largiendo quã ille uenerat indiripiendo: quãuis sit ille fe¬
rus. qu̾auis ĩmanis & barbarus. erubescit bonitatẽ tuã. miti¬
gat᷑ a furore. resipi̾cet continuo & facti pigebit. ac suũ qͥdẽ
peccatũ exurescet. tui uͦ animi uirtutẽ mirabit᷑ & amabit.¬

Expanded text:
tua sunt iniquo spiritu fuerit accensus, si te prolixiorem invenerit in largiendo quam ille venerat in diripiendo, quamvis ille sit ferus et barbarus, erubescet tamen bonitatem tuam, mitigabitur a furore, resipiscet continuo et facti poenitebit, ac suum quidem peccatum exhorrescet, tui vero animi virtutem mirabit
Abbreviated transcription (Latin):
mere. Et uis scire quantus in eo tremor sit diuin
iudicii :. Audi quid dicit. Iniquitates si obseruaneris dñe.¬
dñe quis sustinebit. Nouerat eni & ualde nouerat. qm in
multis criminib obnoxii sumꝰ dõ. & quia etiã parua
peccata. et ea de quib nec suspicam᷑. deducent᷑ ad uidi-¬

Expanded text:
. Vis scire quantus in eo timor sit divini judicii? Audi quod dicit: Iniquitates si observabis, Domine, quis sustinebit? Noverat enim et valde noverat quia in multis criminibus obnoxii sumus Deo. Et quia etiam parva peccata, et ea de quibus etiam nec suspicamur, deducuntur ad judi
Abbreviated transcription (Latin):
N ã si tantũmodo ñ ledas eũ qui te lesit. auertas te tam̃ ab eo.
nec libent̃ eũ uideas: manet sine dubio uulnꝰ in pectore.
mandauit inpletur. Nunqͥd tu ita uis tibi ꝓpiciũ fieri dm̃.
ut ñ te quidẽ ledat. au̾tat se tam̃ abste. & peccatoꝵ tuoꝵ me¬
moriã teneat. & uidere te nolit : Igit᷑ qualẽ uis erga te ẽe dm̃
cũ delictoꝵ ueniã poscis: talẽ te exhib̾e debes his qͥ delique¬
runt in te. sic̃ & sapientũ qͥdã scripsit dicens. hõ homini

Expanded text:
 Et si tantummodo non laedas eum qui te laesit, avertis te tamen ab eo, nec libenter eum vides, manet sine dubio vulnus in pectore, ibi fieri Deum, ut non quidem te laedat, avertat se tamen abs te, et peccatorum tuorum memoriam teneat et videre te nolit? Igitur qualem vis esse erga te Deum, cum peccatorum veriam poscis, talem te exhibere debes his qui deliquerunt in te, sicut et sapientium quidam dixit: Homo homini
Abbreviated transcription (Latin):
ipsũ animi uirtutes. & finẽ redde iniciis similẽ. nec patia¬
ris tantũ tibi &e tanto labore quęsitũ spũaliũ gr̃arũ de¬
perire censũ. Pibit enĩ si ꝑsistas in peccatis. & exacerbes
dm̃ in actib tuis. Si uͦ priquã census tui fiat multa iactu¬
ra & priusquã tra tua noxiis inundationib repleat᷑. exclu¬
das irruptionũ fauces. &. ingressũ ꝓhibeas inundantiũ uitiorũ: pote¬
ris rursus pͥstinã reꝑare culturã. & ad fructus solitos ru¬
ris optimi quondã tui exercere noualia. Crurge gͦ. exur¬
m crede t̾rebit᷑ adũsarius tuus. Ille enĩ itate qͥdẽ
deiecit. quasi ultra ñ surrecturũ. Si aut̃ uiderit exurre-¬
risse de tra. & brachia rursũ certamini ponentẽ ÷ ipsa
tui audatia det̾rebit᷑. & quanto tu potentior. tanto ille
formidolosior. &. quanto tu maiora p̃sumis. tanto ille in-¬
firmior fragiliorq reddet᷑. Sed & illud cogita. quo tͥ maio¬

Expanded text:
ipso animi virtutes et finem redde initiis similem, nec patiaipso animi virtutes et finem redde initiis similem, nec patiaris tantum tibi et tanto labore quaesitum spiritalium gratiarum diripere censum; peribis enim si persistas in peccatis, et exacerbas Deum in actibus tuis; si vero priusquam census tui fiat multa jactura, et priusquam terra tua noxiis inundationibus repleatur, exclusas irruptionum fauces et ingressum perhibeas inundantium vitiorum, poteris rursum pristinam reparare culturam, et ad fructus solitos ruris optimi quondam tibi exercere novalia. Exsurge ergo, exsur crede, terrebitur adversarius tuus: ille enim ita te quidem dejecit, quasi ultra non resurrecturum, si autem videat te surrexisse de terra, et brachia rursus certamini protendentem, ipsa tui audacia deterrebitur, et quanto tu promptior tanto ille formidolosior fiet, et quanto majora praesumis tanto ille infirmior fragiliorque redditur. Sed et illud cogita quod ti
Abbreviated transcription (Latin):
de absurdũ uidet᷑. cũ uidex nr̃ nec calicis qͥdẽ aquȩ fri¬
mmo uͦ ego etiã illud addo. quia siqͥs parua ñ cõtennat¬
& minima: certũ ÷. quod paulatĩ etiã ad magna ꝑueniat.
qui uͦ sꝑnit minima sic̃ scriptura dicit paulatĩ decidet.
Et ideo arbitror dnm & saluatorẽ nr̃m in reb minimis mag̃¬
nas statuisse m̃cedes. Quid enĩ tã leue. qͥd tã facile. quã in¬
sitare infirmũ: Et tã huic tã exiguo oꝑi. remunerationẽ
magnificã posuit. Et iterũ qͥd tã facile. qͥd tã gratũ. qͣ
esurienti p̃bere cibos. sicienti potũ. nudo indum̃tũ. conclu¬
sum in carcere reqͥrere : It hec que tã parua sunt &e.
tã minima. ita magna ducit ꝙ̃ sũma: ut ea ñ homini s
sibi ipsi ds̃ deputet ministrata.&. ꝓ eis regnũ celeste ꝓmi-¬
sus suscipe iugũ xp̃i suaue & onꝰ eiꝰ leue. Recuꝑa intemet¬

Expanded text:
de absurdum videtur, cum judex noster ne calicis quidem aquae fride absurdum videtur, cum judex noster ne calicis quidem aquae friimo vero ego etiam illud addo: et quia si quis parva contemnat et minima, certum est quod paulatim etiam ad magna perveniat: « Qui vero spernit minima, » sicut Scriptura dicit, « paulatim decidit , » et ideo arbitror Deum et Salvatorem nostrum in rebus minimis magnas statuisse mercedes: quid enim tam leve, tam facile, quam visitare infirmum, et tamen huic tam exiguo operi remunerationem mesurienti praebere cibum, sitienti potum, nudo indumentum, conclusum in carcere requirere? et haec quae tam parva sunt et tam minima ita magna ducit et summa, ut ea non homini, sed sibi ipsi Deus deputet ministrata, et pro his regnum coeleste promisus suscipe jugum Christi suave et onus ejus leve, recupera in temet
Abbreviated transcription (Latin):
fert in claritate. ut ꝑ hoc ostendẽt. quia & int̃ singłos
eoꝵ qui in regno erunt futura sit differentia. Hegͭom̃ĩa
scientes. non nos subtrahamꝰ ab oꝑib bonis. neq desꝑati¬
onis obtentu desidie nos atq ignauiȩ concedamꝰ. Neq si
ad splẽdorẽ soł ac lume ꝑuenire ñ possumꝰ: eciã stelle a nol
quãuis inferior claritas cõtẽnẽda ẽ. tantũ ⁊ ut aliquantu¬
lũ lucis uirtutũ merito queramꝰ. tantũ ÷ ut quãuis mi¬
nimulu. celi tam̃ ornam̃tũ meream᷑ explere. Si aurũ si la¬
pis p̃ciosus ẽẽ ñ possumꝰ: argenti saltẽ expleanꝰ locũ. tantũ¬
est ne in illam materiã com̃tam᷑ quã facileꝰ ignis absu¬
mat. ne lignũ. ne fenũ inueniam᷑ aut stipula. Simꝰ in bo¬
noꝵ parte uł ultimi tantũ. ne in malis pͥmi. Et enĩ sic̃¬
nec minimũ quidẽ boni oꝑis contẽnendũ ẽ. Alioquin ual¬

Expanded text:
fert in claritate , » ut per hoc ostenderet, quia et inter singulos fert in claritate , » ut per hoc ostenderet, quia et inter singulos eorum qui in regno erunt futura sit differentia. Haec igitur omnia scientes non nos subtrahamus ab operibus bonis, neque desperationis obtentu nos desidiae atque ignaviae concedamus; neque si ad spleuantulum lucis virtutum merito quaeramus, tantum est ut quamvis minimum coeli tamen ornatum mereamur explere, si aurum, si lapis pretiosus esse non possumus, argenti saltem expleamus locum; tantum ne in illam materiam convertamur quam facile ignis absumit, ne lignum, ne fenum inveniamur, aut stipula simus; in bonorum parte vel ultimi tantum, ne in malis primi. Cnec minimum quid est boni operis contemnendum est; alioquin val
Abbreviated transcription (Latin):
secũ illuc plura oꝑa bona. & plura mala: etiã in ipsis
penis habebit aliquid refrigerii. Qui aut̃ bonoꝵ
oꝑũ nichil. maloꝵ aut̃ secũ multã copiã defert : qui
ei maneat nec opꝰ ÷ dicere. Erit enĩ sine dubio cõpensa
s pars que demerserit. illa sibi eũ quo mom̃tũ uerget᷑
bonoꝵ: sũma ui obsistent & repugnabunt malis. atq oꝑa¬
torẽ suũ ad regionẽ uiuoꝵ ex ipso etiã gehennȩ cõfinio
reuocabunt. Uerũ hec ñ ex nr̃o sensu. quã ex diuinis scrip¬
turarũ sermonib affirmant᷑. Sic enĩ scriptura ꝓnuntiat
ingehenna supplicioꝵ s in regno cęlesti multȩ erunt dif¬
ferentiȩ. Mansiones inqͥt multȩ sunt apud patrẽ meũ.
Et iterũ. Alia ÷ gła soł. alia gła lunȩ. Et quod uere ampliꝰ
admirandũ sit. ut ostenderet qđ̵ etiã in minimis ratio
&. m̃sura pensabit᷑ meritoꝵ. & stella inqͥt abstella dif¬

Expanded text:
secum illuc plura bona et plura mala, in ipsis secum illuc plura bona et plura mala, in ipsis poenis habebit aliquid refrigerii; qui autem bonorum operum nihil, malorum secum multam copiam defert, quid eum maneat nec opus est dicere; erit enim ibi sine dubio compensatue pars quae emerserit, illa sibi eorum quo momentum vergitur bonorum summa vi absistent et repugnabunt malis, atque operatorem suum ad regionem vivorum ex ipso etiam gehennae confinio revocabunt. Verum haec non tam ex nostro sensu quam ex divinis Scripturarum sermonibus affirmantur, sic enim Scriptura pronuntiat olum enim in gehenna suppliciorum, sed in regno coelesti multae erunt differentiae, « Mansiones enim, inquit, multae sunt apud Patrem meum ; » et iterum: « Alia gloria solis et alia lunae ; » et quod vere amplius admirandum sit, ut ostenderet quod etiam in minimis ratio et mensura pensabitur meritorum, « et stella, inquit, ab stella dif
Abbreviated transcription (Latin):
pit᷑ inp̃ceps. S nc̃ quid dicamꝰ ausculta. Sepe accidit ut
ꝑpenitentiã quis multa & magna corrererit. int̾ hec
tam̃ bona quȩ ꝑpenitentiã correxit etiã peccata cõmise¬
rit. Et hoc ÷ quod maxime desꝑationẽ animo inducit.
quia uidetur sibi destruxisse quod edificauerat. & om̃s
iuos labores iianit̃ effudisse. Et hȩc ÷ cogitatio quȩ pͣ¬
cipue aniniȩ pondus desꝑationis imponit. S illud
rursus opportet cogitari. ꝑ quod pessima &. inimica
uitȩ nr̃e cogitatio ista pellat᷑. quia illa bona quȩ agimꝰ.
& em̃clatio illa quȩ ꝑpęnitentiã quęsita ÷ nisi fuisset.
& uelut contrariũ pondus ponderi huic quod expec
cato introductũ ÷ nobis obstitisset: nichil fuerat
quod in ꝓfundũ nos maloꝵ decidere ꝓhiberet. Nunc
aut̃ sic̃ fortis quedã lorica. iaculũ graue & amarũ
ñ ꝑmisit usq ad uitalia uiscerũ penetrare. s uĩ lȩtał
teli maxima fregit ex parte. Certũ ÷ enĩ quia qͥ fert

Expanded text:
 Sed nunc quid dicamus, ausculta. Saepe accidit, ut per poenitentiam quis multa et magna correxerit, inter haec tamen bona quae per poenitentiam correxit et peccata commiserit: et hoc est quod maxime desperationem inducit animo, quia videtur hic destruxisse quod aedificaverat, et omnes illos labores inaniter effudisse. Et haec est cogitatio, quae praecipue animae pondus desperationis imponit. Sed illud rursus oportet cogitari, per quod pessima et inimica vitae nostrae cogitatio ista repellatur: quia illa bona quae egimus, et emendatio illa quae per poenitentiam quaesita est, nisi fuisset, et velut contrarium pondtatio nobis introductum est, obstetisset, nihil fuerat quod in profundum nos malorum decidere prohiberet, nunc autem sicut fortis quaedam lorica jaculum grave et amarum non permisit usque ad vitalia viscerum penetrare, sed vim lethalis teli maxima fregit ex parte: certum est enim quod qui fert
Abbreviated transcription (Latin):
nec parua quidẽ nos ꝓea cura sollicitat. S hoꝵ causa¬
illa ẽ. quod om̃s partt̃ morbꝰ obtinuit. &. tanquã si acci¬
dat multis subuno morbo languentib presto esse ne¬
minẽ sanũ. certũ ÷ quod om̃s parit̃ corrũpat & absumat
incuria dũ nemo ÷ qui uł opportuna p̾beat uł importu¬

Expanded text:
o ea cura nos sollicitat. Sed haec causa est quod omnis pariter morbus obtinuit, et tanquam si eveniat, multis sub uno languentibus praesto esse neminem sanum. Certum est quod omnis pariter corrumpat et absumat incuria, dum nemo est qui vel opportuna praebeat, vel importu
Abbreviated transcription (Latin):
tur munera sua relinqui. & ante altare imꝑfecta re-¬
manere. atq interrũpi ministeria sua. donec tu eas¬
& resoluas iracũdiã. discingas inimiciciã cũ fr̾e tuo.
iec hoc ipsũ erubescimꝰ. s dies multos patim᷑ mi¬
nere inimicicias. & traimꝰ sic̃ funẽ longũ discordias.
Non enĩ iracundos tantũ & maliciȩ memores punit ds̃:
sario dolent & irascunt᷑. qui uͦ fecert̃. nec doloris ali-¬
quid nec iracũdiȩ gerunt. Obhoc gͦ hunc qͥ ab iracũdia
liber ẽ. adducit ad illũ qͥ in dolore est. & lib̃ ñ ẽ ÷ osten¬
dens quia cͥminis huiꝰ nora penes hc̃ magis ẽ. qui
causas pectati dedit. S nec sic qͥdẽ em̃dam᷑. ꝑsistimꝰ¬
cerimꝰ. de satisfactione neglegimꝰ. & obliuioni tradi-¬

Expanded text:
tur munera sua relinqui, et ante altare imperfecta manere, atque interrumpi met resolvas iracundiam et disjungas inimicitias cum fratre tuo, nec nos ipsum erubescimus, sed dies multos patimur manere inimicitias, et trahimus sicut funem longam discordiam. Non iracundos tantum et malitiae memores punit Deus,sario dolent et irascuntur; qui vero fecerunt, nec doloris aliquid nec iracundiae gerunt. Ob hoc ergo hunc qui ab iracundia liber est adducit ad illum qui in dolore est, et liber non est, ostendens quia criminis hujus noxa penes hunc magis est qui causam peccati dedit. Sed nec sic quidem emendamur. Persistimcerimus de satisfactione negligimus, et oblivioni tradim
Abbreviated transcription (Latin):
ta turpia & ꝑiculosa ł dicantur. ł etiã gerantur.
nec pudoris tñ aliquid. nec pęnitudinis capiunt. qͥnĩmo
& magnifici sibi ac sapientiores sanis uidentur ac
sapientib. Ita gͦ & nos cũ omĩa quȩ sanitati contraria
sauerit: statĩ & medicos adhibemꝰ & peccuniã ꝓfundimꝰ.

Expanded text:
ta turpia et periculosa vel dicantur vel gerantur, nec pudoris tamen aliquid nec poenitudinis capiunt; quinimo et magnifici sibi ac sapientiores sanis videntur ac sapientibus. Ita ergo, et nos cum omnia quae sanitati contraria saverit, statim et medicos adhibemus, et pecuniam profundimus,
Abbreviated transcription (Latin):
dix. s & nutrix eiꝰ &. mat̃. Nã sic̃ uestim̃tũ generat tinea
& nutrit. ita & ignauia ñ solũ ex se desꝑationẽ gignit
s alit ac fouet. Ex semetipsis gͥ animantur hec parit̃ &.¬
augescunt. &. si alterã quis harũ abscidat. altera sine

Expanded text:
dix sed nutrix ejus et mater. Nam sicut vestis generat tineas dix sed nutrix ejus et mater. Nam sicut vestis generat tineas et nutrit, ita et ignavia non solum gignit desperationem, sed et alit et fovet, ex semetipsis igitur animantur haec pariter et augescunt, et si alteram quis harum abscidat, altera sine
Abbreviated transcription (Latin):
nec eo affectu quasi si oder̃ ea quȩ accusant. nec ultra
ñ dico agere hȩc. s nec audire quidẽ uelinit : s tantũ res
in sermone ÷ &. sermo om̃is e labiis ñ ex intimo cordis do¬
lore ꝓductꝰ. ita ut int̾dũ etiã ꝓ hoc ipso laudari expetant.
quasi qui nichil fallat. S licet contͣ semetipsos. tam̃ ue¬
ra ꝓnuntiant. quasi uͦ ita graue apud homines appareat
peccatũ cũ abeo ꝓfert᷑ qͥ admisit. & cũ ab alio arguit᷑. S
istud faciunt hi qui multa desꝑatione etiã sensu doloris
carent. nec hominũ iã uerent᷑ notã. s cũ fiducia quadã
quasi aliena. ita ꝓpͥe nunciant mala. Le aut̃ hoꝵ nichil
facere uolo. neq ex desꝑatione ad confitendũ uenire. sed
cũ spe bona & pͣsũptione indulgentiȩ. desꝑationis radice
penitꝰ excisa. Radix autẽ ẽ desꝑatiõis ignauia. &. ñ solũ ra¬

Expanded text:
eruntur, nec eo affectu quasi qui oderint ea quae accusant, nec ultra eruntur, nec eo affectu quasi qui oderint ea quae accusant, nec ultra non dicam agere haec, sed ne audire quidem velint, sed tantum res in sermone est, et sermone summis e labiis non ex intimo dolore cordis producto, ita ut interdum etiam pro hoc ipso laudari exspectent, quasi qui nihil fallant; sed licet contra semetipsos, tamen vera pronuntient, quasi ita grave apud homines appareat peccatum, cum ab eo perfertur qui admisit, ut cum ab alio arguitur; sed istud faciunt hi, qui multa desperatione etiam sensu doloris carent, nec hominum jam verentur notam, sed cum fiducia quadam qu si aliena ita propria pronuntiant mala. Te autem nihil horum facere volo, neque desperatione ad confitendum venire, sed cum spe bona et praesumptione indulgentiae, desperationis radice penitus excisa: radix est enim desperationis ignavia, non solum ra
Abbreviated transcription (Latin):
contingit mortuũ. qͥd ꝓficit in lauachro suo. Ita &. homo
qͥ ieuinat ꝓ peccatis suis & iterũ uadit & eadẽ agit : orati¬
onẽ eiꝰ qͥs exaudiet: Et iterũ dicit. Qui redit aiusticia ad
peccatũ. dñs pͣcipitat in gladiũ. Et sic̃ canis cũ reũtitur ad
suũ. Non gͦ hoc solũ sufficit. si incusans temetipsũ pecca¬
ta tua uidearis exponere. sed eo affectu hoc age. ut speres
tibi in eo iustificationis aliquid conferri ꝑ pęnitentiã. Sic
enĩ poteris & ipsi animȩ tuȩ confitenti incutere uerecũdiã.
ne ultra in hec ꝓ quib confitet᷑ incurrat. Nã con¬
dẽpnare seipsũ &. peccatorẽ dicere: cõmune hoc ÷ fide
liũ & infideliũ. Deniq multi de scena quoq uiri & p̾ci¬
pue mulieres ĩpudicȩ peccatores semetipsos & sceleratos
appellant. s non eo ꝓspectu hec dicunt quo cupiant
em̃dari. &. ideo ñ ÷ ista dicenda confessio. Non enĩ ex cor¬
de conpunttio. nec in amaritudine lacrimarũ ꝓferunt᷑.

Expanded text:
mortuum, quid proficit in lavacro suo? Ita et homo qui jejunat pro peccatis suis, et iterum vadit, et eadem agit, orationem ejus quis exaudiet ? Et iterum dicit, Qui redit a justitia ad peccatum, Dominus praecipitat eum in gladium. Et sicut canis, cum revertitur ad suum. Non ergo hoc solum sufficit si incusans temetipsum peccata tua videaris exponere, sed eo affectu haec age, ut speres tibi in eo justificationis aliquid conferri per poenitentiam. Sic enim poteris animae tuae confitenti incutere verecundiam, ne ultra in haec pro quibus confitetur incurrat. Nam condemnare semetipsum et peccatorem dicere, commune hoc e infidelium; denique multi de scena quoque viri et praecipue mulieres impudicae peccatores semetipsos et sceleratos appellant, non eo prospectu haec dicunt quo cupiant emendari, ideo non est dicenda ista confessio, non enim ex corde compuncto nec in amaritudine lacrymarum talia prof
Abbreviated transcription (Latin):
dentẽ. dñs transtulit peccm̃ tuũ. Uelox confessio. uelotioᷤ medicina.
Facto peccauit. u̾bo penituit. Annuit ds. ⁊ correptio facta: uulnꝰ ap¬
paruit. ⁊ sanitas redit. S ñ fuit his ꝓpħ̃a contentꝰ. Nam pꝰ correptio¬
nẽ. pꝰ penitentiã. pꝰ enĩdacionẽ. pꝰ pecoatoꝵ ablutiõem. ꝑsalmũ obhãc
in hisdem incedentib ip̃a possint uti medicatuenta. ⁊ em̃datiõe

Expanded text:
dit: Dominus transtulit peccatum tuum. Velox confessio: velocior medicina: facto peccavit: verbo poenituit: annuit Deus: et correptio facta est; vulnus aperuit et sanitas redit; sed non fuit his Propheta contentus, nam post correptionem, post poenitentiam, post emendationem, post peccatorum absolutionem, psalmum ob hanc in iisdem incidentes; ipsa possint uti medicina, et emendatione
Abbreviated transcription (Latin):
exponere suas. Dix̃q dauid adregem. Pascebat seruus tiuis gregẽ¬
patris sui. ⁊ ueniebat leo. uł ursus. tollebarq arietẽ de medio gregs.
⁊ sequebar eos. ⁊ ꝑcutiebam eruebamq eos. de ore eoꝵ. ⁊ illi c̃ surge
bant aduersum me. ⁊ app̾hendebam mentũ eoꝵ. ⁊ suffo cabani
int̾ficiebamq eos. Erit gͥ philisteus hic incirconcisus quasi unꝰ eoꝵ:
mea. ⁊ sic eggred̾e. Quod cũ fecisset: iuxta morem ꝓgredi ñ ualebat. ꝙ
⁊ miles iactat lapidem ñ nat᷑a corꝑis fisus. s uirtute fidĩ. Ex uno
rotatu fonde. in fronte ꝑcussit blapheniũ. Quo corruente cucrit ⁊¬
accepto gladio eius. amputauit cap̃ illiꝰ. ut conpleret᷑ illud qd̃
scriptũ ẽ. inoꝑib manuu̾ suarũ cortuit inpiꝰ sonitu sempit̾no.¬

Expanded text:
exponere suas: Dixitque David ad regem : Pascebat servus tuus patris sui gregem, et veniebat leo, vel ursus, tollebatque arietem de medio gregis, et seqm me, et apprehendebam mentum eorum, et suffocabam, interficiebamque eos. Erit igitur et Philistaeus hic incircumcisus, quasi unus ex eis. mea, et sic egredere. Quod cum fecisset, juxta morem progredi non valebat, quia et miles: jactat lapidem non natura corporis fixus, sed virtute fidei, et uno rotatu fundae in fronte percussit blasphemum: quo corruente cucurrit, et accepto gladio ejus amputavit caput illius, ut compleretur illud quod scriptum est : In operibus manuum suarum co
Abbreviated transcription (French):
ictores unitantur arte naturam. ⁊ colores colorib permiscen¬
tes. uisibiles corꝑum depingunt imagines. ⁊ faciunt homies
⁊ animalia. ⁊ arbores. ⁊ greges ⁊ tanes. et rusticos. ⁊ barbaros
⁊ pugnas ⁊ iras. torrentes sangninũ. ⁊ lanceas ⁊ loricas. ⁊ scuta.
⁊ seder regalem. et imꝑatorem sedentem. et barbarum subditum. ⁊ gia¬
aium acucũ. et fluuios decurrentes ⁊ campos uariis florib adornatos. et
omnĩa quȩ uident ꝑartẽ ⁊ imitantes. mirabilem historiam uidentib pres

Expanded text:
ictores imitantur arte naturam, et colores coloribus permiscentes visibiles corporum depingunt imagines, et faciunt homines, et animalia, et arbores, et reges, et rusticos, et barbaros, et pugnas, et rixas, torrentes sanguinum, et lanceas, et loricas, et scuta, et sedem regalem, et imperatorem sedentem, et barbarum subditum, et gladium acutum, et fluvios decurrentes, et campos variis floribus adornatos, et omnia quae videntur per artem imitantes, mirabilem historiam videntibus praes
Abbreviated transcription (Latin):
dixit philisteus dauid et dixit. U eni adme. et dabo carnes
tuas tiolaelib celi ⁊ bestiis t̾rȩ. Dirit autem daiid add
philisteum. T̃u uenis aãme cum gladio et hasta ꝙ. cli¬
peo. ego ant uenio ad te innomine domini exercitirom
aĩ agrinũ israel. quib exprobasti hocuie. et dabit te
añs in manu mea. et ꝑcutiã te. et aufexã caput tuum¬

Expanded text:
dixitque ad David veni ad me et dabo carnes tuas volatilibus caeli et bestiis terrae dixit autem David ad Philistheum tu venis ad me cum gladio et hasta et clypeo ego autem venio ad te in nomine Domini exercituum Dei agminum Israhel quibus exprobrasti hodie et dabit te Dominus in manu mea et percutiam te
Abbreviated transcription (Latin):
uade. et ungue mͥ unum de filiis iesse. Et cur dubie non
specialit̃ dauia nominauit : He scilicet pateret dauid qđ
passus ẽ. ioseph. Sic̃ enĩ illi addĩs cęntes fut᷑um sĩbi regem
insidiati sunt. et post multas iniurias uendid̾unt: sic for¬
mia̾inis erat.ne. et isti hec eadem ꝑpetͣrent. Una igno¬

Expanded text:
ur dubie, et non specialiter David nominavit? Ne scilicet pateretur David quod passus est Joseph . Sicut enim illi addiscentes futurum sibi olim regem, aut Dominum insidiati sunt, et post multas injurias vendiderunt, sic formidinis dandum erat, ne et isti haec eadem perpetrarent, unde igno
Abbreviated transcription (Latin):
tituat angłoꝵ. ut dõ societ habenti om̃ium potestatẽ. Aniam
suam ꝓ te dñs dedit. ⁊ tu inimicus cũ seruo ꝑduras. ⁊cũ
hoc animo admensam pacis accedis: Ille ne mori quidẽ ꝓ
rua utilitate recusauit. ⁊ tu nec iram tuam conseruo ꝓ tua
liberatione concedis: S forsitan dicis. Abinimico fraudatꝰ
sunt. multis me lesit dispendiis. magnis me detrimentis
onerauit. Quicqͥd dix̃is peccuniarum uertit᷑ causa. Non te
ad salutem eoꝵ qui effud̾unt larga pietate concessit. In imicũ

Expanded text:
tituat angelorum, et Dei habentis omnium potestatem. Animam tituat angelorum, et Dei habentis omnium potestatem. Animam suam pro te Dominus dedit, et tu inimicus conservo perduras? et cum hoc animo ad mensam pacis accedis? Ille nec mori quidem pro tua utilitate recusavit, et tu nec iram tuam conservo pro tua liberatione concedis? Sed forsitan dicis: Ab inimico fraudatus sum, multis me laesit dispendiis, magnis me detrimentis oneravit. Quidquid dixeris pecuniarum vertitur causa. Non te pro salute eorum qui effuderunt larga pietate concessit. Inimicum
Abbreviated transcription (Latin):
tia uidȩ ꝯ malignitas mentis ut aduersariꝰ in eũ habi¬
taret effecit. ut discas qd̵ indigna. ⁊ fueata mente mysteria
celebrantib. a diabolo preparant᷑ insidie. ⁊magis ac mags
attentant᷑. qui non equo animo conmunicare festinant.
⁊hec dico non ut uos t̾ream. s ut cautiores efficiam. Nemo
sit uidas in mensa. Hoc sacrificium spũalis est. ħam sicut
occupatum. amplius ledit magisq nocet. ⁊nullum pres¬
tat auxilium. ita s⁊ iste spũalis cib si aliquem repperere
rit pollutum malignitate. magis eum ꝑdit. non sua na¬
tura s accipientis uicio. Pura gͥ mens in omĩb pura co¬
gitatio. quia ⁊ sacrificium purum est. scam animã p̃pa¬
remus. ⁊ hoc non multo temrꝑe s una corrigit᷑ die. Nam
si tͥ contra inimicũ tuum dolor est solue iram. inimiciti¬
as laxa ut remedium de mensa ꝑcipias. Ad scm̃ ac t̃¬
ribile sacrificium ꝓperas. erubesce oblationis archana.

Expanded text:
tia et malignitas mentis ejus ut adversarius in eo habitia et malignitas mentis ejus ut adversarius in eo habitaret effecit. Ut discas quod indignis, et fucate mysteriorum secreta celebrantibus a diabolo praeparantur insidiae, et magis magisque ademptantur, qui non aequo animo communicare festinant. Et haec dico non ut vos terream, sed ut cautiores efficiam. Nemo sit Judas in mensa. Hoc sacrificium cibus est spiritualis, noccupatum amplius laedit, magis nocet, nullum praestat auxilium, ita est iste spiritualis cibus, si aliquem repererit malignitate pollutum, magis eum perdit, non sua natura, sed accipientis ex vitio. Pura igitur mens in omnibus, pura cogitatio, quia et sacrificium purum est. Sanctam animam praeparemus. Ex hoc non multo tempore, sed una corrigitur die. Nam si tibi contra inimicum tuum dolor est, solve iras, inimicitias laxa, ut remedium de mensa percipias. Ad sanctum ac terribile sacrificium properas? Erubesce oblationis arcana. O
Abbreviated transcription (Latin):
Nullus ibi uidas repperiat᷑. nullus inalignus accedat. nul¬
insidie mente condantur. s quod uoluntas possidet. ser-¬
mo declaret. Et nunc iste presto est xp̃e. qui illam ornauit
mensam. ipse istam quoq consecrat. Non enim homo est
qui ꝓposita corpus xp̃i facit ⁊ sanguinem. s ille qui eru¬
iurtute cuncta consecrant᷑. ⁊ gr̃a. Hoc est ait corpus meum.
Hoc uerbo ꝓposita consecrant᷑. Et sicut illa uox q̃ dicit. cres¬
cite ⁊ multiplicamini ⁊ replete t̾ram. semel quid exa die¬
ta est. s om̃i temꝑe sentit affectum ad generationẽ oꝑai-
ce natura. ita  uox illa semei dicta est. s ꝑ om̃s mensas eccłȩ
ficio firmitatem. Hullus gͥ fictus accedat. nullus fucato
animo tantis audeat ꝓximare misteriis. ne condenpnet᷑ ⁊
sententiam mereatur. ⁊ qd̾ uidas sustinuit patiat᷑. Nam¬
in illum post conmunicatiõem mense diabolus intrauit.
non quia contenpserat dĩcum corpus. s quia impuden-¬

Expanded text:
nullus ibi Judaeus reperiatur, nullus malignus accedat, insidiae mente condantur, sed quod voluntas possidet, sermo declaret. Et nunc illo praesto est Christus, qui illam ornavit mensam, ipse istam quoque consecrat. Non enim homo est, qui proposita corpus Christi facit et sanguinem, sed ille qui cruvirtute consecrantur, et gratia, hoc est, ait, corpus meum, hoc verbo proposita consecrantur; et sicut vox illa, quae dicit: « Crescite, et multiplicamini, » semel quidem dicta est, sed omni tempore sentit effectum ad generationem: ita nte natura: ita et vox illa semel quidem dicta est, sed per omnes mensas Ecclesiraestat sacrificio firmitatem. Nullus igitur fictus accedat, nullus fucato animo tantis audeat proximare mysteriis, ne condemnetur, et sententiam mereatur, et quod Judas sustinuit patiatur. Nam illum post communicationem mensae diabolus intravit, non quia contempserat Dominicum corpus, sed quia impuden
Abbreviated transcription (Latin):
causa hoc sacrificium constitutũ est. ⁊ si sacrificii p̾cepta
contenpseris. sacrificii remedium habe ñ pot̾is. Conple
illud cuiꝰ causa sacrificiũ factũ est. ut sacrificio ꝑfruaris.
Idõ dĩ filius aduenit. ut humanã nat᷑am dñice reconciliet
pietati. Ideo ⁊ nos cum hec facimus suo fecit uocabulo ñ cupari.
Beati inquit pacifici. qm̃ filii dĩ uocabunt᷑. Hoc enĩ facis. qd̃ dĩ
filius unicus fecit. si ⁊tͥ ⁊ aliis pacis uolueris actor existere. Ideo
te uocat filium dĩ. ideo in sacrificii celebratiõe nichil aliud ñde
Scm̃ osculũ teneamus qd̾ animas sociat. reconcilat mentes. ⁊
unum corpus ostendit. quia unum corpꝰ om̃s uidem᷑. ẽẽ. sortiti.
ciliatiõe contenpta nullum possumꝰ solacium ꝓmereri. His gͥ¬

Expanded text:
causa hoc sacrificium constitutum est. Et si sacrificii praecepta contemnis, sacrificii remedium sentire non poteris. Comple illud cujus causa sacrificium factum est, ut sacrificio perfruaris. Ideo Filius advenit, ut humanam naturam divinae reconciliet pietati. Ideo et nos, cum hoc facimus, suo fecit vocabulo nuncupari. Beati, inquit, pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur. Hoc enim fac quod Dei unicus fecit, si et tibi et aliis pacis volueris auctor existere; ideo namque te vocat Filium Dei. Deus in sacrificii celebratione nihil aliud nisi de Sanctum osculum teneamus quod animas sociat, mentes et unum corpus ostendit, quia unum corpus omnes videmur esse sortiti. ciliatione contempta nullum possumus solatium promereri.
Abbreviated transcription (Latin):
nem ⁊ fregit.⁊ dixit. hoe ÷ corpus meum q̃d ꝓ uobi
decur. Agnoscunt qd̾ locor. qui sunt aiuinis cͥonsecti
misteriis. Et it̾m accepit calicem ⁊ dixit. Hic est sanguis ms
qui ꝓ multis effundetur in remissionẽ peccoꝵ. Et presens
uirdas erat ista xp̃o dicente. Iste est sanguisde quo ante cum
enim triginta denariis pascicebat᷑. ut uenderet. xep̃c ei
sangiunem quem uendidit offerebat. ut habet remissio¬
nem peccatoꝵ si tamen impius existere noluisset. Nam affu¬
it uidas. ⁊ illius sacrificii conmunicatioem meruit. ⁊ pe¬
des eius quando alioꝵ discipłoꝵ lauit. ut excusationẽ sue ma¬
liciȩ non haberet. sed ille detestandus suȩ mentis insidias

Expanded text:
git et dixit: Hoc est corpus meum quod pro vobis tradetur. Agnoscunt quod loquor, qui sunt divinis consecrati mysteriis. Et iterum: Accepit calicem et dixit: Hic est sanguis meus qui pro multis effundetur in remissionem peccatorum. Et praesens Judas erat, ista Christo dicente. enim triginta denariis paciscebatur ut venderet, et Christus ei sanguinem quem vendidit offerebat; ut haberet remissionem peccatorum, si tamen impius existere noluisset. Nam adfuit Judas, qui illius sacrificii communicationem meruit, et pedes ejus quando aliorum discipulorum lavit, ut excusationem suae malitiae non haberet: sed ille detestandas mentis insidias
Abbreviated transcription (Latin):
omiã que sunt legis adimpleuit. Nam quando baptizabat᷑
dicebat. Sic enim decet nos implere omẽm iusticiã. Ueni in¬
sub lege erant redimeret.⁊ ipse legi requiem daret. Et ut
nemo dicat qd̾ ideo eam euacuauit. quia eam conplere ut
molestam ⁊ arduam ñ ualuit: ipse prius eam conpleuit.¬

Expanded text:
omnia quae legis sunt adimpleuit. Nam quando baptizabatur dicebat: Sic enim decet nos implere omnem iustitiam. sub lege erant redimeret, et ipsi legi requiem daret: et ut ne no dicat quia ideo eam euacuauit, quia eam complere ut molestam et arduam non ualuit, ipse prius eam compleuit, et
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾it. studiosis autem etiam admonitione cessante. mul¬
tum conmoditatis accedit. Ham ⁊ iste quando magister
admonebat nonflectebat᷑. ⁊ quando nullus ad monuit. ex¬
citata conscientia scelus cognouit admissum. ⁊ꝓiecit trigm¬

Expanded text:
poterit; studiosis autem, etiam admonitione cessante, mulpoterit; studiosis autem, etiam admonitione cessante, multum commoditatis accedit. Nam et iste quando magister admonebat non flectebatur, et quando nullus admonuit, excitata conscientia scelus cognovit admissum, et projecit trigi