comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
planda transe amus De isto quippe
sp̃u: scriptũ ẽ Sp̃s eius ornauit cę¬
los. Ornam̃ta enim caelorũ : sunt
uirtutes praedicantiũ Quȩ
uidelicet ornam̃ca: paulus enu¬
sermo scipientiȩ : alii ser moscientiȩ
scđm eundem sp̃m Alteri fides: in

Expanded text:
planda transeamus. 7. De isto quippe planda transeamus. 7. De isto quippe Spiritu scriptum est: Spiritus ejus ornavit coelos . Ornamenta enim coelorum sunt virtutes praedicantium. Quae videlicet ornamenta Paulus enusermo sapientiae, alii sermo scientiae secundum eumdem Spiritum, alteri
Abbreviated transcription (Latin):
rosret At contra suꝑ discipłos inigne
debuit sp̃s sc̃s de mons trari: ut hi
qui eniint simplicit̾ homines acq.
ideo peccatores. eos contra sẽmet¬
ipsos spirictilis feruor accenderet.
et peccaca quȩ ds ꝑ mansuetudi¬
nẽ parceret ipsi uisẽ ꝑpoenitentiã
punirent: nec ipsĩ quippe poteraN
sine peccato  qui adherebant cae¬
lesti maigis terio. Iohanne attes¬
tante qui ait. Si dixerimus quia
peccatũ non habemus. nos ipsos
sedicimus: et uerittis in mob̾ non ẽ.
Inigne ergo uenit in hominibus.
incolũbã apparuit in dño. quia
peccatt nñs quȩ pie dñs ꝑ mansue¬
tudinẽ tolenit nosptelũ rectitu¬
dinis debem caute conspicere. et
ꝑ opera sẽmꝑpenitenti de cremare.
ꝑignẽ uero in hominibꝰ quia quan¬
tum nobis nr̃i iudicis factaẽ. se uen¬
tas cẽpenita tanco erga se debet fie¬
ri nr̃a infirmittis accensa Quat tuo
ittiq propositiond̾ expletti ratio¬
ne : addona eiusdem sp̃s contem¬

Expanded text:
raret. At contra super discipulos in igne raret. At contra super discipulos in igne debuit Spiritus sanctus demonstrari, ut hi qui erant simpliciter homines, atque ideo peccatores, eos contra semetipsos spiritalis servos accenderet, et peccata, quibus Deus per mansuetudinem parceret, ipsi in se per poenitentiam punirent. Nec ipsi quippe esse poterant sine peccato qui adhaerebant coelesti magisterio, Joanne attestante, qui ait: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nosmetipsos seducimus, et veritas in nobis non est In igne ergo venit in hominibus, in columba vero apparuit in Domino, quia peccata nostra, quae pie Dominus per mansuetudinem tolerat, nos per zelum rectitudinis debemus caute conspicere, et ardore semper poenitentiae cremare. per ignem vero in hominibus, quia quanto nobis nostri judicis facta est severitas temperata, tanto erga se debet fieri nostra infirmitas accensa. Quatuor itaque propositionum expleta ratione, ad dona ejusdem Spiritus contem
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc pculus ait Nolut pueri effici
sẽnsibus: Ecce prudentiã serpentis
audiuimus: nunc de simplicicate
colubȩ monecimur. Sed malitia pcor¬
uuli estote. Hinc debeato iobdicit¬
ł rat uir simplex et rectusi Qi eẽ. autẽ
rectitudo si ne simplicitice. aut que
simplicitts sine rectitudine :
Quia ergo et rectitu dinẽ docet
iste sp̃s et simplicitatẽ: et in igne
montrisri debuit. et incolũba.
quatinꝰ omne cor quod ttingit̾
accensum fiat Ad extremũ uero
uero ꝑ ignem Certe unigenitus.
quis eius iustitiã ferret. sĩ priusquã
nos ꝑ mansuetudinẽ colligeret.
culpas nras ꝑ telũ rectitũ dinis
examinare uoluisset : Homo ergo
pro hominib factiis: mitenisẽ
hominib p̃buit. Noluit peccatores
ferire : sed colligere . Prius uoluit
mansuete colligere : ut haberet
quos post modũm in iuditio seđua¬
ret In colũ ba ergo apparere suꝑ¬
eũ debuit sp̃s: qui non ueniebat
sed adhuc ꝑmansue tudinẽ tole¬

Expanded text:
Hinc Paulus ait: Nolite pueri effici Hinc Paulus ait: Nolite pueri effici sensibus . Ecce prudentiam serpentis audivimus, nunc de simplicitate columbae moneamur: Sed malitia parvuli estote . Hinc de beato Job dicitur: Erat vir simplex et rectus . Quae est autem rectitudo sine simplicitate, aut quae simplicitas sine rectitudine? Quia ergo et rectitudinem docet iste Spiritus et simplicitatem, et in igne monstrari debuit et in columba, quatenus omne cor quod ejus grataccensum fiat. 6. Ad extremum vero vero per ignem? Certe unigenitus Dquis ejus justitiam ferret, si priusquam nos per mansuetudinem colligeret culpas nostras per zelum rectitudinis examinare voluisset? Homo ergo pro hominibus factus, mitem se hominibus praebuit. Noluit peccatores ferire, sed colligere. Prius voluit mansuete corripere, ut haberet quos postmodum in judicio salvaret. In columba ergo super eum apparere debuit Spiritus, qui non veniebat sed adhuc per mansuetudinem tole
Abbreviated transcription (Latin):
ardet post modum ꝑ uerba. Unde ꝑ.
morsen dicit᷑ Indextenis eius: ignea
lex. Sinistris quippe rȩpbi. qui et ad
sinistram ponendi sunt: dex tent aut̃
dĩ. appellant᷑ electi Indextera ergo
di lexignet ẽ : quia electi mandãta
cȩlestia nequaquã frigido corde cu¬
diunt. sed adhaec am̃oris intimi faci¬
bus in ardescunt. Sermo ad aurẽm
ducit᷑: et menseorũ sibi met irata
exint̾naȩ dulcedinis flamma con
Simplices purtate: ardendentes emu¬
latione. Neq et enim places et dõ. aut
simplicicts sine zelo : cuit telus siue
simplicitate  Hinc ipsa uerictis dicit
E stote prudentes sicut serpentes : et
simplices sicut columbae Qua inrẽ
notandum est. quod discipłos suos
nec de columba sine serpente. nẽ de
serpente sine columba uoluit dñs
am monere : quatenus et colũ bae
simplicitatem. ascut: a serpentis
accenderet: et serpentis astutiam
c lumbȩ simplicitas cempensret

Expanded text:
ardet postmodum per verba. Unde bene per ardet postmodum per verba. Unde bene per Moysen dicitur: In dextera ejus ignea lex . Sinistra quippe reprobi, qui et ad sinistram ponendi sunt; dextera autem Dei appellantur electi. In dextera ergo Dei lex ignea est, quia electi mandata coelestia nequaquam frigido corde audiunt, sed ad haec amores intimi facibus inardescunt. Sermo ad aurem ducitur, et mens eorum sibimet irata ex internae dulcedinis flamma concsimplices puritate, ardentes aemulatione. Neque enim placere Deo potest aut simplicitas sine zelo, aut zelus sine simplicitate. Hinc ipsa Veritas dicit: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Qua in re notandum est quod discipulos suos nec de columba sine serpente, nec de serpente sine columba voluit Dominus admonere, quatenus et columbae simplicitatem astutia serpentis accenderet, et serpentis astutiam columbae simplicitas temperaret.
Abbreviated transcription (Latin):
Et negare dĩ uerbum non ualet: quia
icm̃ sc̃ĩ sp̃s linguam habet Uel certe
in linguis igneis apparuit sp̃s: quia om̃s
quos repleuerit. ardentes parit̾ et lo¬
quentes ftcit. Linguas ignetis doc¬
tores habent : quiãdum dm̃ amando
p̃dicant: corcla cudientium inflãmat
Nam et ociosũs sermodoctoris ẽ. sip̃bere
non ualet incendium amoris: Hoc
doctrinȩ incendiũ ab ipso ueritits
ore concepenint.: qui dicebant. Non¬
ne cor nr̃m ardens erat in nobis cumlo¬
queret᷑ inuia. et apperiret nobis scrip¬
turas: Erauditu quippe sermotus.
in ardescit animus: torporis frigus
recedit Fit mens insuꝑno desiderio
nxia: a concupiscentus terrenus
aliena. Amor uerus qui hanc repleuerl
infletib cruciat. S eddum tali ardos
cruciatur : ipsis suis cruciatibus
pascitur. Audire ei libet p̃cepta
caelestia: et quot mandatis instrui¬
tur. quasi tot facibus iniflamma¬
tur: Et que torpebat prius desideria:

Expanded text:
et negare Dei Verbum non valet, quia et negare Dei Verbum non valet, quia jam sancti Spiritus linguam habet. Vel certe in linguis igneis apparuit Spiritus, quia omnes quos repleverit ardentes pariter et loquentes facit. Linguas igneas doctores habent, quia, dum Deum amandum praedicant, corda audientium inflammant. Nam et otiosus est sermo docentis, si praebere non valet incendium amoris. Hoc doctrinae incendium ab ipso Veritatis ore conceperant, qui dicebant: Nonne cor nostrum ardens erat in nobis cum loqueretur in via et aperiret nobis Scripturas ? Ex audito quippe sermone inardescit animus, torporis frigus recedit, fit mens in superno desiderio anxia, a concupiscentiis terrenis aliena. Amor verus qui hanc repleverit, in fletibus cruciat; sed dum tali ardore cruciatur, ipsis suis cruciatibus pascitur. Audire ei libet praecepta coelestia; et quot mandatis instruitur, quasi tot facibus inflammatur; et quae torpebat prius per desideria,
Abbreviated transcription (Latin):
mens ẽ. ds̃ quippe ignis dicitur :
quia ꝑhunc peccat̾orum rubigo
consumitur. De hoc igne uerittis
dicit Ignem ueni mit tere in terram.
et quid uolo nisi ut ardeat: Teirti
enim uocata sunt corda terrena:
quae dum semꝑ infimas inse cogitu¬
tiones congerunt. amaligius spiritib
conculcantur: Sed ignem dñs int̾rã
nalium inflammat. Terra itique
accendit̾: cum cor carnalium in suis
prius uoluptatibꝰ frigidũ. relinquit
concupiscentias prȩsentis scłi . et ar¬
quod replet. torporẽ frigoris excucit
et hoc indesiderio suȩ a et̃nitticis cic¬
cendit Inigneis autẽ linguis mons
filio. et habet cognitionem maximã
linguat cum uerbo Uerbũ quippepa¬
trĩs: filius : Et quit una ẽ sp̃s et uerbi
substtintia : isdem sp̃s monstitri debuit
inlingua Uelcerte quia ꝑ linguam
ꝓcedit uerbũ. in linguis appcruit sp̃s.
quia quisquis scõ sp̃uctangit᷑. dĩ uer¬
bum idẽ unigenitum filium confitet᷑:

Expanded text:
mens est . Deus quippe ignis dicitur, mens est . Deus quippe ignis dicitur, quia per hunc peccatorum rubigo consumitur. De hoc igne Veritas dicit: Ignem veni mittere in terram, et quid volo nisi ut ardeat ? Terra enim vocata sunt corda terrena, quae dum semper infimas in se cogitationes congerunt, a malignis spiritibus conculcantur. Sed ignem Dominus in terram nalium inflammat. Terra itaque accenditur, cum cor carnale, in suis pravis voluptatibus frigidum, relinquit concupiscentias praesentis saeculi, et arquod replet, torporem frigoris excutit, et hoc in desiderio suae aeternitatis accendit. In igneis autem linguis monsternus est Patri, et habet cognitionem maximam lingua cum verbo. Verbum quippe Patris est Filius. Et quia una est Spiritus et Verbi substantia, idem Spiritus monstrari debuit in lingua. Vel certe quia per linguam procedit verbum, in linguis apparuit Spiritus, quia quisquis sancto Spiritu tangitur, Dei Verbum, id est unigenitum Filium confitetur;
Abbreviated transcription (Latin):
distiset enim quia sps ses super
discipłos inigneis linguscippet¬
ruit : omniumq lingũ arun
scientiam dedit. d̾iudseilicet
Quiuero contra dm̃ turrim ȩdifi¬
care conatisunt: communionẽ
unius linguȩ ꝑdiderunt: In his
autem quĩ dm̃ humilit̃ metue.¬
bant: linguae om̃s unce sunt.
Hic uero humilitas uirtutẽ męruit :
illic suꝑbia confusionem Sed¬
quȩrendum nobis ẽ .cur sp̃s sc̃s
pctri et filio cocet̾nus. in igne
cpparuit : cur inigne simul et
linguis. cur aliquãndo in colũba.
aliquando uero in igne monstra¬
tur.: cur suꝑ unigenĩtum filium
apparuit in columbȩ spetiȩ. et suꝑ
discipłos inignen: it ut neque
suꝑdñm uenĩret inigne. neque suꝑ
discipłos monstrtret᷑ incolumba EIII.¬
Per quat tuor ittiq haec quce pro¬
posuimus soluendo redeamus.
Patri nãq. et filio coȩt̃nus sp̃s inigne
monstnatur : quia incorporeus et in¬
effabilis atq inuisibilis ignis ẽ. ds̃.¬
Attescante paulo: Ds̃ nr̃ : ignis consũ¬

Expanded text:
distis etenim quia Spiritus sanctus super discipulos in igneis linguis apparuit, omniumque linguarum scientiam dedit. Quid scilicet Qui vero contra Deum turrim aedificare conati sunt communionem unius linguae perdiderunt , in his autem qui Deum humiliter metuebant linguae omnes unitae sunt. Hic ergo humilitas virtutem meruit, illic suquaerendum nobis est cur Spiritus sanctus Patri et Filio coaeternus, in igne apparuit, cur in igne simul et linguis, cur aliquando in columba, aliquando vero in igne monstratur, cur super unigenitum Filium apparuit in columbae specie, et super discipulos in igne, ita ut neque super Dominum veniret in igne, neque super discipulos monstraretur in columba? Per quatuor itaque haec quae proposuimus solvendo redeamus. Patri namque et Filio coaeternus Spiritus in igne monstratur, quia incorporeus et ineffabilis atque invisibilis ignis est Dattestante Paulo: Deus noster ignis consu
Abbreviated transcription (Latin):
neste ambulate: Non in cõmessationibus
& hebrietatibus: non incubilib et inpu¬
diciciis. Non in contentione & emulati¬
& uitam inductis quã sacnimento iN¬
duistis. Quot quot enim inxp̃o baptizciti
enim digne cogittri potest ista dignatio

Expanded text:
neste ambulate; non in comessationibus neste ambulate; non in comessationibus et ebrietatibus, non in cubilibus et impudicitiis, non in contentione et aemulatiet vita induatis quem sacramento induistis. Quotquot ergo in Christo baptizati enim digne cogitari potest illa dignatio
Abbreviated transcription (Latin):
ASTHALIS
SOLLEMPNTTAS
hodier na festiui¬
tate concluditur.
& idõ hodie Neo¬
phytorum. habitus
cõ muttitur : Itti tamen ut candor
qui dehabitu deponit᷑. semꝑ incorde
Nobis agendum.ẽ: ut quia paschales
dies sunt. idest indulgentie ae remis¬
sionis: itti nobis scõium dierum fes¬
tiuittis cigat᷑. ut relaxatione corporũ
purittis non obfuscetur. Sed potius
abstinentes a bomni luso. abrietate.
lasciuia. demꝰ oꝑam sobrię remissio¬
ni ac scẽ sinceritati: ut quicquid mo¬
do corporcili cibstinencia non cid qui¬
rimus. mentiũ puritate queni mus
Ad om̃s quidem ꝑtin& sermo: quoscu¬
ra nñi complectit᷑. Veruntam̃ hodie
t̃mincitt sicrũ mentorũ sollẽpnittite:
uos clloquim᷑. Nouella germina sci¬
tatis regenenrtti exciqua et sp̃u germ̃
pium. examen nouellum. flos nr̃i hono¬
ris. & fructuslaboris: gaudiũ et coronamei
loquor. Ecce nox p̃cessit. dies autẽ apꝓ¬
pinquauit: abicite oꝑa tenebriirum.
& induite uos armis lucis : sicut indie ho

Expanded text:
aschalis solemnitas hodierna festivitate concluditur: et ideo hodie neophytorum habitus commutatur; ita tamen, ut candor, qui de habitu deponitur, semper in corde nobis agendum est, ut quia Paschales dies sunt, id est, indulgentiae ac remissionis, ita a nobis sanctorum dierum festivitas agatur, ut relaxatione corporum puritas mentis non obfuscetur; sed potius abstinentes ab omni luxu, ebrietate, lascivia, demus operam sobriae remissioni ac sanctae sinceritati: ut quidquid modo corporali abstinentia non acquirimus, mentium puritate quaeramus. Ad omnes quidem pertinet sermo, quos cura nostra complectitur: verumtamen hodie terminata sacramentorum solemnitate vos alloquimur, novella germina, sanctitas regenerata ex aqua et Spiritu, germen pium, examen novellum, flos nostri honoris et fructus laboris; gaudium et corona mealoquor, Ecce nox praecessit, dies autem appropinquavit: abjicite opera tenebrarum, et induite vos arma lucis: sicut in
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃smei.filii mei quid habetis uxores. Ni
chil aliud noueritis. Qui non habetis
sed ducere uultis. integri uos ad eas serua
Et tãmen uobis possumꝰ ubi dat᷑ locus: ubi
concedit᷑ Ubiscimus corripimus. obiur
uobis. quia moneo uos opus. ẽ. ut ex audiat

Expanded text:
filii mei, qui habetis uxores, ut nihil aliud noveritis; et qui non habetis, et ducere vultis, integros vos ad eas servatEt tamen ubi possumus, ubi datur locus, ubi conceditur, ubi scimus, corripimus, objurg, quia moneo, quid opus est, nisi exaudiat
Abbreviated transcription (Latin):
tum a paganis: Nontancũ a iudeis.
Nontantũ abhereticis: quantũ ama¬
lis catholicis Eligite uobis inpopulo
dĩ : quos imitemini. Nam si turbam imi¬
tare uolueritis int̃paucos angustã uiã
hebriositatum repellant᷑ a uobis.: for¬
nicationẽ sic fugite quomodo mortem
Mortemnonque cinima soluit acorpore:
sed ubi cinima semꝑ ardebit incorpore
Fr̃s mei. filumei. filiȩ meȩ. sorores meȩ.
scio cigere dicibolũ paistes sucis. Ne c
quiescere loqui incordibus eorum quos¬
Scio fornicatorib ad ulteris. qui contenti
non sunt coniugibus suis: dicere diabolũ
in cordib eorum: Non sunt magna carnis
peccatt Contiu hanc diaboli susumtionẽ
debemꝰ habere xp̃i in carnationẽ Id ẽ. unde
xp̃icinos decipit inimicus ꝑcarnis illecebnĩ

Expanded text:
tum a Paganis, non tantum a Judaeis, non tantum ab haereticis, quantum a malis catholicis. Eligite vobis in populo Dei quos imitemini. Nam si turbam imitari volueritis, inter paucos angustam viam ebrietatum repellantur a vobis; fornicationes sic fugite quomodo mortem, mortem non quae animam solvit a corpore, sed ubi anima semper ardebit cum corporeres mei, filii mei, filiae meae, sorores meae, scio agere diabolum partes suas, nec quiescere loqui in cordibus eorum quosscio fornicatoribus, adulteris qui contenti non sunt conjuge sua, dicere diabolum in cordibus eorum, Non sunt magna carnis peccata. Contra hanc diaboli susurrationem debemus habere Christi incarnationem. Hoc est unde Christianos decipit inimicus per carnis illecebras,
Abbreviated transcription (Latin):
uris. Breuit̃ dico ethocuobis cõmendo.
& fideles terreo: & uos
aedifico Membri
xp̃i estis. nolite
habeo: sed concubina mectest. Verum

Expanded text:
ris? Breviter dico, et vobis commendo, et fideles terreo, et vos aedifico. Membra Christi estis: nolite habeo, concubina mea est. O
Abbreviated transcription (Latin):
biiam adomino non pocest mereri
qđ petit : quihic noluit audire
qđ uissit. quice qui tompus con¬
gruae poenitentie ꝑ didit.
frustra ante regni irnu am
cum precibus uenit. Hinc est¬
enim per salomonem dñs cat.¬
Uoc cui etrennuistis. extendi ma¬
num mem: et non fuit qui aspi¬
ceret. Dis pexi stis omne consiliũ
meum. et increpationes mecis
neglex istis. Ego quoque in interitu
urõ ridebo : et sub sannabo cũ uob
qđ timebatis euenerit. cũ irru¬
er̾it repenti na calamitað: et in¬
teritus quasi tẽpestas in gruerit.
quando uenerit suꝑ uos tribulatio
et non ecudiam. manltonsur¬
gent: et non in uenient me.
Ecce aperiri clamant: et repul¬
sionis suce dolore conpulsce:
appellationem dominationis
in geminaant dicentes. Dñe dñe :
aperi nob̾. Preces offerunt: sed
ne sciuntur. quici tunc uelut
in cognitos deus deserit: quos mo
do suos per uitaiemeritum non
agnoscit. Ubi cipte quoque ge¬
neralis ad discipulos exhorta.¬
tio sub infertur : cum dicitur.

Expanded text:
am a Domino non potest mereri quod petit, qui hic noluit audire quod jussit. Qui tempus congruae poenitentiae perdidit, frustra ante regni januam cum precibus venit. Hinc etenim per Salomonem Dvocavi et rennuistis extendi manum meam et non fuit qui aspiceret despexistis omne consilium meum et increpationes meas neglexistis egvestro ridebo, et subsannabo, cum vobis, quod timebatis, evenerit . Cum irruerit repentina calamitas, et interitus quasi tempestas ingruerit: quando veneet non exaudiam, mane consurgent et non invenient me . Ecce aperiri clamant, et repulsionis suae dolore compulsae appellationem dominantis ingeminant dicentes: Domine, Domine, atis. Preces offerunt, sed nesciuntur, quia tunc velut incognitos Dedo suos per vitae meritum non agnoscit. 6. Ubi apte quoque generalis ad discipulos exhortatio subinfertur, cum dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
petisse. quid pro fuit quiea sdẽ indu¬
cicis quas petut non accepit :
cogit̾temus : ne nobis inuacuũ tẽ po¬
ra pereant. et tunc queramus aid
bene agendum uiuere. cũ ia cõpel¬
limur de corpore exire. Memento¬
te : quid ueritas dicat. Orate : ne
fiat fuga urã hieme uel sabbato.
Per legis quippe mandatũ: ambu¬
lare longius in sabbato ñ licet
Hiempsquoque ad ambulandum:
impedimento est : quia gressus
ambulantium torpor frigoris
ad stringit. Aitergo. Orate :¬
nesiat fuga ur̃a hie me uel sab¬
bato. Acsia perte dicat.
Ui dete netunc queratis pecca ta
urti fugere : quando iem noN
licet ambulare. Illud ergo tẽ¬
pus quo fugere non licet: modo
debet cogittoridum licet.
lla est horai nr̃i exitus semper
intuenda: ista redemptoris
ad monitio. ante mentis oculos
semper ponenda qua ait.
Uigilcite ittique . quia nescitis
diem neque hori m.

Expanded text:
petiisse, quid profuit, qui easdem indupetiisse, quid profuit, qui easdem inducias quas petiit, non accepit? Ncogitemus, ne nobis in vacuum tempora pereant, et tunc quaeramus ad bene agendum vivere, cum jam compellimur de corpore exire. Mementote quid Veritas dicat: Orate ne fiat fuga vestra hieme vel Sabbato . Per legis quippe mandatum ambulare longius Sabbato non licet ; hiems quoque ad ambulandum impedimento est, quia gressus ambulantium torpor frigoris astringit. Ait ergo; Orate ne fiat fuga vestra hieme vel Sabbato. Ac si aperte dicat: Videte ne tunc quaeratis peccata vestra fugere, quando jam non licet ambulare. Illud ergo tempus quo fugere non licet modo debet cogitari dum licet. Illa hora nostri exitus est semper intuenda, ista Redemptoris nostri admonitio ante mentis oculos semper ponenda, qua ait: Vigilate itaque, quia nescitis diem neque horam.
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid feci: infide tua me suscipe.
Turbatus mox maximus affuit lu¬
gens: et ꝑ strepens familia conue¬
nit. Eos cutem quos ille insistentes
si bigrauit̃ tole rabat: ipsi malig¬
nos sp̃s uidere ñpo terant:
sed eorum presentiam iNconfu¬
sione et pallore. ac tremore illius
qui trahebatur uidebant. Pauore
autem tethre eorũ imaginis. huc
illucq uercebatur : in lectulo. lace¬
bat insinistro latere : aspectum
eorum ferre non poterat. Uerte¬
batur ad parietem : ibi aderant.
Cum que constrictus nimis relaxa¬
ri se iam posse de speraret: cõepit
magnis uocibus clamare dicens
Inducicis uel usquȩ mane : inducias
uel usque mane. Sed cũ haeccla¬
marec: in ipsis suis uocibus deha¬
bitaculo sude carnis euulsus est.
De quo nimirũ corstat. quia pro
nobis ista non pro se uiderit.: ut
eius uisio nobis proficiat. quos
adhuc diuina pacientia lo iguanimic̃
expectat. Namilli te thros spiritꝰ
ante mortemui disse. et inducias

Expanded text:
quid mali feci, in fidem tuam me suscipe. quid mali feci, in fidem tuam me suscipe. Turbatus mox Maximus adfuit, lugens et perstrepens familia convenit. Eos autem quos ille insistentes sibi graviter tolerabat ipsi malignos spiritus videre non poterant, sed eorum praesentiam in confusione, in pallore ac tremore illius qui trahebatur videbant. Pavore autem tetrae eorum 1481 imaginis huc illucque vertebatur in lectulo, jacebat in sinistro latere, aspectum eorum ferre non poterat; vertebatur ad parietem, ibi aderant. Cumque constrictus nimis relaxari se jam posse desperaret, coepit magnis vocibus clamare, dicens: Inducias vel usque mane, inducias vel usque mane. Sed cum haec clamaret, in ipsis suis vocibus de habitaculo suae carnis evulsus est. De quo nimirum constat quia pro nobis ista, non pro se, viderit, ut ejus visio nobis proficiat, quos adhuc divina patientia longanimiter exspectat. Nam illi tetros spiritus ante mortem vidisse, et inducias
Abbreviated transcription (Latin):
te audire uult caritas
urti : ex consideratione illiuꝰ
uehementer instruatur.
uidã uir nobilis inuale¬
rici ꝓ uincia Nomine
crisorius fuit. quem lingua
rustica populus criserium
uocabat . uir ualde idoneuꝰ.
sed tantũ plenus uitus. quan¬
tum rebus: superbia tumidꝰ.
carnis suce uoluptatibus
subditus : in ad quirendis re¬
bus auariciae fti cibus accen¬
sus. Sed cum tot malis dñs
finem ponere de creuisset. si
are ligioso quo dã qui nuNc
super est propinquo illius didici.
colporas languore percussus et
Qui ad ex cremum ueniens ecidẽ hora
quariã decorpore erait exiturus.
cpertis oculis uidit thetros et niger¬
rimos sp̃s contrase assistere : et ue¬
hemencer imminere. ut ad infer¬
ni claustra seraperent. Coepit tre¬
mere. pallescere. sud arȩ et magnis
uocibus inducias petere : filiũq su¬
um nomine maximũ quẽ ipse iam
monachus monachũ uidi: nimis et
turbatis clamoribus uocare dicens
Maxime curre : numquã tibi mali¬

Expanded text:
ult charitas vestra, ex consideratione illius vehementer instruetur. Quidam vir nobilis in Valeria provincia nomine Chrysaorius fuit, quem lingua rustica populus Chryserium vocabat: vir valde idoneus, sed tantum plenus vitiis, quantum rebus; superbia tumidus, carnis suae voluptatibus subditus, in acquirendis rebus avaritiae facibus accensus. Sed cum tot malis Dominus finem ponere decrevisset, sicut a religioso viro quodam, qui nunc superest, propinquo illius didici, corporis languore percussus est. Qui ad extremum veniens, eadem hora qua jam de corpore erat exiturus, apertis oculis vidit tetros et nigerrimos spiritus coram se assistere, et vehementer imminere, ut ad inferni claustra se raperent. Coepit tremere, pallescere, sudare, et magnis vocibus inducias petere, filiumque suum nomine Maximum, quem ipse jam monachus monachum vidi, nimiis et turbatis clamoribus vocare, dicens: Maxime curre, nunquam tibi ali
Abbreviated transcription (Latin):
es illa. dies tribulationis ec angustiae. di¬
es calamittitis et miseriae: dies genebra¬
rũ et caliginis. dies nebulae et turbinis.
dies tubae et clangoris. Pensace ergo
rescere: que toc appellationib ñ ua¬
let explicare. Quanta uero tunc erit
electorũ laeticia quide eiꝰ merent᷑
uisione gcudere. decuiꝰ c̃spectu ui¬
dent et elementa c̃tre mescere.
cũ eosimul ad nuptias intrare.
qui et insponsi nuptias gaudent̃.
ec tam̃ ipsi sunt sponsa: Quia in
illo aet̾ni regni thalamo uisioninrẽ
ds̃ coniungitur: que scilicet uisio.
nũ ꝗ ic̃ inꝑ petuũ ab amoris sui
amplex ubus euellatur. Tunc regni
ianua lugentib clauditur : que mo¬
do cotidie penitentib aperitur.
Erit namq et tunc poenitentia. sed
fructuo Sa ic̃ ñ erit: quia nequaꝗ
tunc ueniã inuenit. qui modo
aptum uenice tempus perdit.
Hinc et enĩ paulus dicit. Ecce nunc
tempus acceptabile : ecce nunc
dies salutis. Hinc ꝓpħa cut
Querite dnm̃ dũ in ueniri potest:

Expanded text:
es illa, dies tribulationis et angustiae, dies calamitatis et miseriae, dies tenebrarum et caliginis, dies nebulae et turbinis, dies tubae et rescere, quem tot appellationibus non valet explicare. Quanta vero tunc erit electorum laetitia, qui de ejus merentur visione gaudere, de cujus conspectu vident et elementa omnia contremiscere, cum eo simul ad nuptias intrare! Qui et in sponsi nuptiis gaudent, et tamen ipsi sunt sponsa, quia in illo aeterni regni thalamo visioni nostrae Deus conjungitur. Quae scilicet visio nunquam jam in perpetuum ab amoris sui amplexibus evelletur. Tunc regni janua lugentibus claudetur, quae modo quotidie poenitentibus aperitur. Erit namque et tunc poenitentia, sed fructuosa jam non erit, quia nequaquam tunc veniam invenit, qui modo aptum veniae tempus perdit. Hinc etenim Paulus dicit: Ecce nunc tempus acceptabile, ecce nunc dies salutis . Hinc propheta ait: Quaerite Dominum dum inveniri pot
Abbreviated transcription (Latin):
debemus metuere : quemnũ¬
quã possumus p̃ uidere.
Ecce hunc diem ipsum in quo
loquimur: ađ inducicis con¬
uersionis accepimus: et ttm̃
mala quae feci mꝰ. flere
recuscimus. Non solũ cõ
missa non plangimus : sed
eticm quae defleantur au¬
gemus. At si aliquanos egri¬
tudo corripiat. si signa egritu¬
dinis uicinam mortis denun¬
cient: inducias uiuendi que¬
rimus. ut peccati nr̃a defle¬
amis et etis cũ magno estu
desi ru petimus. quað accep¬
tas modo pro nichilo habemꝰ.¬

Expanded text:
debemus metuere, quem nunquam possumus praevidere. Ecce nunc ipsum diem, in quo loquimur, ad inducias conversionis accipimus, et tamen mala quae fecimus, flere recusamus. Nos omissa non solum non plangimus, sed etiam quae defleantur, augemus. At si aliqua nos aegritudo corripiat, si signa aegritudinis vicinam mortem denuntient, inducias vivendi quaerimus, ut peccata nostra defleamus, et eas cum magno aestu desiderii petimus, quas acceptas modo pro nihilo habem
Abbreviated transcription (Latin):
Sed quomodo consũmauit opus qđ ac¬
scepit ut faciat. cum restet adħue pas¬
sionis experimentũ. ubi mastirib suis
maximȩ p̃buit qđ sequerent᷑ exemplũ . ͤ¬
est relinquens nobis exemplũ. ut se¬
quamur uestigia eiꝰ: Nisi quia consũ¬
masse se dicit qđ se consũmaturum
esse cestissime Nouit : sicut ante lon¬
ge in ꝓphetia p̃teriti temporis usus
est uerbis: quando post annos pluri¬
mos futurum fuen c qđ dicebat: Fode¬
dinumerauer̃ om̃ia osscimea. Et nunc¬

Expanded text:
Sed quomodo consummavit opus, quod acSed quomodo consummavit opus, quod accepit ut faciat, cum restet adhuc passionis experimentum, ubi martyribus suis maxime praebuit quod sequerentur exemplum; relinquens nobis exemplum, ut sequamur vestigia ejus : nisi quia consummasse se dicit quod se consummaturum esse certissime novit? Sicut longe ante in prophetia praeteriti temporis usus est verbis, quando post annos plurimos futurum fuerat quod dicebat: Fodedinumeraverunt omnia ossa mea ; non
Abbreviated transcription (Latin):
omne qđ dediftiei: det eis uitam ȩt̃ nam u
Haec ẽ. cuitem uita et̃na inquit: ut eog¬
noscantte solum uerum dm̃. et quem
misistiiħm xp̃m. Ordo uerborum est.
ut te etquemmisisti iħm xp̃m. cognos¬
cant solũ uerum dm̃. Consequenter
enim et sp̃s sc̃s intellegitur: quia sp̃s
est patris etfilu. tanquam carittis
substtincicilis et consubstancialis
amborum: qm̃ non duodi pat̾ et fi¬
Nec idemtamen pat̃ qui filius. Necĩdẽ
filius quipct̃. Necidem sp̃s sc̃s qui
pater cuit filius. qm̃tres sunt pater.
& filius. et sp̃s sẽs sed ipsatrinictis uNꝰ¬
est ds̃ Ego te clarificaui suꝑtemum:
opus consumciui qđ dedistimichi ut fa¬
ciam Non cut iussisti. sed dedisti. ubi
cõmendatur euidens gr̃a. Quid enim
habet qđ non accepit etiam inunige¬
nito humana natunx: An non acce¬
pit ut nichil mali sedbona faceret
omnia. quando inunitate ꝑsonȩ sus¬
cepta. ẽ. auerbo ꝑ qđ factt sunt om̃ia.

Expanded text:
omne quod dedisti ei det eis vitam aeternam. omne quod dedisti ei det eis vitam aeternam. Haec est autem vita aeterna, inquit, ut cognoscant te solum verum Deum, et quem misisti Jesum Christum. Ordo verborum est: ut te, et quem misisti Jesum Christum, cognoscant solum verum Deum. Consequenter enim et Spiritus sanctus intelligitur, quia Spiritus est Patris et Filii, tanquam charitas substantialis et consubstantialis amborum quoniam non duo dii Pater et FiNec idem tamen Pater qui Filius, nec idem Filius qui Pater, nec idem Spiritus sanctus qui Pater aut Filius, quoniam tres sunt, Pater, et Filius, et Spt: Ego te clarificavi super terram: opus consummavi quod dedisti mihi, ut faciam. Non ait jussisti, sed dedisti, ubi commendatur evidens gratia. Quid enim habet, quod non accepit, etiam in unigenito humana natura? An non accepit ut nihil mali, sed bona faceret omnia, quando in unitatem personae suscepta est a Verbo, per quod facta sunt omnia?
Abbreviated transcription (Latin):
catus cipatre. resurrestionis suȩ p̃dicati¬
one clarificat patrem: Hocquippe aiꝑit
ordo ipse uerborum. Clarifica in quit
filium tuum: ut filius tuus clarificet te
Tanquã diceret: Resuscitame : ut in notes¬
cas toto orbe ꝑme: Dein de magis magisq
pandens: quomodo clarific& patrem filius
Sicut dedistieunquit potestatem omnis car¬
nis: ut omne qđ dedistiei. det eis uitt̃ et̃nã:
Imnẽ carnẽ dixit omnem hominẽ . cipasteto E. Ui¬
tum si gnificans. que mad modũ rursus cipar¬
te superiore significatur homocatus: Vbi
ut cipłs. Omnis cinimci potestatib sublimi¬
oribus subditt̃ sit. Quid enim dix̃ omnis ani
ma. nisi omnishomo.: Hoc cutẽ qđ pocestas
xp̃o apatre data .ẽ. omnis carnis. scđm ho¬
minem intellegendum est. Sicut ergo de¬
distiei potes tatẽ inquit omnis carnis. ita te
Nlorificet filius. idest Notum tefaciat omni
ecrni quam dedistiei. Sicenim dedisti: ut

Expanded text:
catus a Patre, resurrectionis suae praedicaticatus a Patre, resurrectionis suae praedicatione clarificet Patrem. Hoc quippe aperit ordo ipse verborum. Clarifica, inquit, Filium tuum ut Filius tuus clarificet te, tanquam diceret: Resuscita me, ut innotescas toti orbi per me. Deinde magis magisque pandens, quomodo clarificet Patrem Filius: Sicut dedisti, inquit, ei potestatem omnis carnis, ut omne quod dedisti ei, det eis vitam aeternam. Omnem carnem dixit omnem hominem, a parte totum significans; quemadmodum rursus a parte superiore significatus est homo totus, ubi ait Apostolus, Omnis anima potestatibus sublimioribus subdita sit . Quid enimma, nisi, omnis homo? Hoc autem, quod potestas Christo a Patre data est omnis carnis, secundum hominem intelligendum est; disti ei potestatem, inquit, omnis carnis, ita te glorificet Filius, id est, notum te faciat omni carni, quam dedisti ei. Sic enim dedisti, ut
Abbreviated transcription (Latin):
LoRIFICatum deLC¬
ci patre filium scđm formã
serui quam pater suscitt¬
uit amortuis: et ad suam
dextenim collocauit: res ipsa indicat
& nullus ambigit xp̃ianus Sed qm̃
nontantum dixit pat̃ larificci filium
tuum sed ad lidit etiam ut filiuscuus
clarific&te. Merito queritur quomodo
patrem clarificaiuerit filius. cum sempi¬
terna darittis patris Nec diminuta fuerit
in forma humanai: Nec augeri poterit in
sua ꝑfectione diuina: sed inseipsa claritas
pcitris Necminui. Nec ciugeri possit Apud
Homines cuitẽ ꝓculdubio minorercit: quan¬
do inudeti tantũ modo ds̃ notus ercit Non¬
duma solis ostuusque cidoccosum LaudabcnT
pueri Nomend̃i: Hłoc autẽ quiciꝑeuangłiũ
xp̃iftictum ẽ. ut ꝑfilium pater in notesce¬
ret gentibiis: ꝓfesto pacrem darificcuut
& filius Sicutẽ ttntũ modo mortuus fuiss& E.h
filius ecresur rexisset: ꝓcul dubio nec apa¬
tre clarificatus ess&. nec patrem clarifi¬
cass& Nunc autẽ resurrectione clarifi¬

Expanded text:
larificatum a Patre Filium secundum formam servi, quam Pater suscitavit a mortuis et ad suam dexteram collocavit, res ipsa indicat, et nullus ambigit christianus. Sed quoniam non tantum dixit: Pater, clarifica Filium tuum, sed addidit etiam ut Filius tuus clarificet te, merito quaeritur quomodo Patrem glorificaverit Filius, cum sempiterna claritas Patris nec diminuta fuerit in forma humana, nec augeri potuerit in sua perfectione divina. Sed in seipsa claritas Patris nec minui nec augeri potest: apud homines autem procul dubio minor erat, quando in Judaea tantummodo Deus notus erat : et nondum a solis ortu usque ad occasum laudabant pueri nomen Domini . Hoc autem quia per Evangelium Christi factum est, ut per Filium Pater innotesceret gentibus, profecto Patrem clarificavit et Filium. Si autem tantummodo mortuus fuisset Filius, nec resurrexisset, procul dubio nec a Patre clarificatus esset, nec Patrem clarificasset. Nunc autem resurrectione clarifi
Abbreviated transcription (Latin):
debemꝰ ut illi ꝓpterea esse adhucdicant᷑
inmundo qđ mundana adhuc scpiant:
ille autẽ iam nonesse inmundo scipiendo
diuina. Positum ẽ. hic enim unũ uerbũ:
qđ nositt intellegere omnino nonsinat. quia
noncut. e nonsum in mundo: sed iam non sũ
inmundo. Perhoc ostendens fuisse seinmun¬
do: iam nonesse. Numqui dergoftis . ẽ. uttũ
credamus aliquando mundana sapuisse
& ab hoc errort libertuum iamilla non
sapere : Quis itim impio sensu se induerit:
Restat igit᷑ ut scđm id qđ etiam ipse ini
mundo prius ertit: inmundo sedixe¬
rit etiam non esse ꝓfecto p̃sentia cor¬
porali amundo scilic& cibsentiã suam
cito futuram Illorum ctem tardius phoc
ostendens: qđ se iam non hic esse illos autẽ
hic essedixit. cum et ipse hic: & illi adhuc
essent. Sicenim locutus. ẽ. homo congruens
hominibus: ut mos loquendi sese habet
humanus. An non cottidie dicimus iam
nonest hic decili quo quam totius habituro:

Expanded text:
debemus, ut illi propterea esse adhuc dicantur debemus, ut illi propterea esse adhuc dicantur in mundo, quod mundana adhuc sapiant; ille autem jam non esse in mundo, sapiendo divina. Positum est enim hic unum verbum quod nos ita intelligere omnino non sinat, quia non ait: Et non sum in mundo, sed: Jam non sum in mundo, per hoc ostendens se fuisse in mundo, jam non esse. Nunquid ergo fas est ut eum credamus aliquando mundana sapuisse, et ab hoc errore liberatum, jam illa non sapere? Quis tam impio sensu se induerit? Restat igitur ut secundum id quod etiam ipse in mundo prius erat, in mundo se dixerit jam non esse, profecto praesentia corporali, a mundo, scilicet, absentiam suam jam cito futuram, illorum autem tardius: per hoc ostendens, quod se jam non hic esse, illos autem hic esse dixit, cum et ipse hic, et illi hic, adhuc essent. Sic enim est locutus homo congruens hominibus, ut mos loquendi sese habet humanus. An non quotidie dicimus: Jam non est hic, de aliquo quantocius abituro?
Abbreviated transcription (Latin):
grãe ut abillo eligantur exmundo
dedit rogaire sedicit Perhocenim quotł
eos illipat̃ iam dedit: ftictum est ut
non ꝑtinetint. ad eum mundũ ꝓquonon
rogat. Deinde subiungit: quia tui surat
N eque enim quici pater eos filio dechit:
amisit ipse quos dedit: cum cdhuc sequat᷑
acdicat. Et mea om̃ia tua sunt: et tua
mea Ubi sacis apparet. quomodo uni¬
geniti filii sunt om̃ia quȩ sunt patris.
patri. ẽ natus aequalis. Etclarificctꝰ sũ
inquit ineis. Nunc suã clarificationem
tanquã factti sit dicit: cum adhuc ess&
futura. Dicendo enim esse iam factum:
ostenditi fuisse p̃destinatum: et cestum
haberi uoluit qđ esset futurum. Etiam
inquit non sum inmundo: ethi inmundo
sunt Sihoram ꝓrsus illam qualo quebat᷑
ad tendas: utrique adhuc inmundo
ercint: et ipsiscilicet et illi dequib hoc
dicebat. Nonenim scđm ꝓuestum
cordis et uite id accipere possumus uł

Expanded text:
gratiam, ut ab illo eligantur ex mundo. gratiam, ut ab illo eligantur ex mundo. dedit, rogare se dicit. Per hoc enim, quod eos illi Pater jam dedit, factum est ut non pertineant ad eum mundum pro quo non rogat. Deinde subjungit: « Quia tui sunt. » Neque enim quia Pater filio dedit, amisit ipse quos dedit, cum adhuc Filius sequatur ac dicat: « Et mea omnia tua sunt, et tua mea. » Ubi satis apparet quomodo unigeniti Filii sunt omnia quae Patris. PatetPatri est natus aequalis. Hoc enim dictum inquit, in eis. « Nunc suam clarificationem tanquam facta sit dicit, cum adhuc esset in eis? Dicendo enim esse jam factum, ostendit jam fuisse praedestinatum, et certum haberi voluit quod esset futurum. Et jam, inquit, non sum in mundo, et hi in mundo sunt. Si horam prorsus illam qua loquebatur attendas, utrique adhuc in mundo erant, et ipse, scilicet, et illi de quibus hoc dicebat. Non enim secundum profectum cordis et vitae id accipere possumus vel
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Et michi eos dedisti. hominẽ se cicce¬
pisse hanc pocestatem ut eos haber&e
ostendit. ꝗm̃ qui semꝑ omnipñs fuit.
Non semꝑ homo fuit. Quã obrem cũ
patri potius tribuisse uideat᷑. ut abeo
ipse sibi eos dedit. hoc ẽ. cum patre ds̃¬
Et sermonẽ tuum seruauerunt. Nunc cog¬
nouerunt: quici om̃ia quȩ dedistimichi
abste sunt Id est: cognouer quia abstesũ
Simul enim pater dedit om̃ia: cumge¬
nuit qui haberet om̃ia. Quia uerbum
inquid qđ dedisti michi dedieis: et ipsi
acceperunt: id est intellexerunt atque
tenuerunt. Tunc enim uerbũ accipit᷑.:
quando mente ꝑcipitur . It cognouer̃
inquit uere quĩa ate exii : & credider̃
quia tu me misisti. Et hic sub audiendũ
Hoc ittiq crediderunt uere qđ cognouer̃
uere Idenim ẽ attexii: qđ est cume
misisti łgo peis non ꝓmundo rogo sed
phis quos dedistimichi Mundũ uult
modo intelligi: qui uiuunt scđm concu¬
piscentiam mundi. etnon sunt᷑ eti nsorte

Expanded text:
ait: Et mihi eos dedisti, hominem se acceait: Et mihi eos dedisti, hominem se accepisse hanc potestatem, ut eos haberet, ostendit, quoniam qui super omnes fuit non semper homo fuit. Quamobrem cum Patri potius tribuisse videatur ut ab eo ipse sibi eos dedit, hoc est, cum Patre DEt sermonem tuum servaverunt: nunc cognoverunt quia omnia quae dedisti mihi, abs te sunt: id est, cognoverunt quia abs te sum. Simul enim Pater dedit omnia, cum genuit qui haberet omnia. Quia verba, inquit, quae dedisti mihi, dedi eis, et ipsi acceperunt: id est, intellexerunt atque tenuerunt. Tunc enim verbum accipitur, quando mente percipitur. Et cognoverunt, inquit, vere quia a te exivi, quia tu me misisti. Et hic subaudiendum Hoc itaque crediderunt vere quod cognoverunt vere. Id enim est a te exii, quod est: Tu me misisti. Cum eis quos dedit ei Pater. Mundum vult modo intelligi, qui vivunt secundum concupiscentiam mundi, et non sunt in ea sortiti
Abbreviated transcription (Latin):
ad modũ illud. Om̃ici que cudiui apatre
meo notti feci uobis. qđ nondum fecerat
sed loquebat᷑ quasi fecissa. qđ immuttibi¬
liter esse p̃fixum sciuebat ut ftceret Quid
est cutẽ quos dedisti michi demundo.
D itum ẽ. enim deillis: qđ non essent demun¬
do Sed hoc eisregenertitio p̃scitit : Noro
genertitio. Quid est etiam qđ sequitur.
tui ertint et michi cos dedisti: anali¬
quando ertnt patris. aliquando non
erant unigeniti filii. et habuit aliquan¬
do pat̃ cliquit sine filio: Absit. Ve¬
runta men habuit aliquit aliquan
do dĩ filius: qđ nondum habuit idem
ipsehomo filius. quia non dum ertit
homo ftistus exmatre. quando tam̃
habebat uniuersa cum patre. Qua¬
ꝓpt̃ qđ dixittuierant : Non seinde se¬
panruit ds̃ filius. sine quo Nichil um¬
quã pater habuit. Sed solet ei tribue¬
re omne ꝗđ potest. Aquo enĩ habet ut¬
quicquid potuit pater: semꝑ cum illo
Numquam sineillo pat̃ fuit. Qđ utiq

Expanded text:
admodum illud. Omnia quaecunque audivi a Patre admodum illud. Omnia quaecunque audivi a Patre meo, nota feci vobis, quod nondum fecerat, sed loquebatur quasi fecisset quod immobiliter esse praefixum sciebat ut faceret. Quid est autem Quos dedisti mihi de mundo? Dictum est enim de illis quod non essent de mundo. Sed hoc regeneratio praestitit, non generatio. Quid est etiam, quod sequitur: Tui erant, et mihi eos dedisti? An aliquando erant Patris, quando non erant unigeniti Filii ejus? et habuit aliquando Pater aliquid sine Filio? Absit; veruntamen habuit aliquando aliquid Deus Filius, quod nondum habuit idem ipse homo Filius, quia nondum erat homo factus ex matre, quando tamen habebat universa cum Patre; quapropter dixit Tui erant. Non se inde separavit Deus Filius, sine quo nihil unquam Pater habuit; sed solet ei tribuere omne quod potest, a quo est ipse quidquid potuit Pater, semper cum illnunquam sine illo Pater fuit. Quod itaque
Abbreviated transcription (Latin):
am nunc ergo uidetimꝰ quid deillis ciquib
tunc audiebat᷑ discipulis suis dicat. Ma¬
nifestaui inquit nomentuum hominib
quos dedisti michi Nonergo nouerant
dĩ nomen cum essent iudei. Et ubi. ẽ. qđ
legitur : Notus iniudeti ds̃. et in isrł mag¬
num nomen eiꝰ Ergo manifesitii nom̃
tuũ hominib istis. quos dedisti michi de
mundo : qui me cudiunt hȩc dicentem:
Non illud nom̃ tuum quo uocaris ds̃: sed
illud quouocaris pat̃m̃s. Sed quomodo
manifesituit sĩ nondum uenithora de
qua superius dixenit. qđ ueniret hora
cumiam non in ꝓuerbiis inquit loquar
uobis. sed palam depatre meo ad Nunci¬
abo uobis: An uero ad nuntiatio mani¬
fesiti puttibit᷑ in ꝓuerbus: Curergo
dictum. ẽ. palã adnunciabo. Nisi quia
in ꝓuerbus non .ẽ. palam¶ Qđ autem
non in ꝓuerbus occultatur: sed uerbis
manifestaitur: ꝓculdubio palam. Quo¬
modo ergo manifesttiuit qđ nondũ palã
dixit: Proinde sic incellegendum ẽ. ꝓ
tempore futuro p̃teritum positum. quẽ¬

Expanded text:
am nunc ergo videamus quid de illis a quibus tunc audiebatur discipulis suis dicat: Manifestavi, inquit, nomen tuum hominibus, quos dedisti mihi. Non ergo noverant Dei nomen, cum essent Judaei? et ubi est, quod legitur: Notus in Judaea Deus, in Israel magnum nomen ejus ? Ergo manifestavi nomen tuum hominibus istis, quos dedisti mihi de mundo, qui me audiunt haec dicentem, non illud nomen tuum, quo vocaris Deus, sed illud quo vocaris Pater memanifestavit, si nondum venit hora de qua superius dixerat quod veniret hora cum jam non in proverbiis, inquit, loquar vobis, sed palam de Patre meo annuntiabo vobis? An vero annuntiatio manifesta putabitur in proverbiis? Cur ergo dictum est, palam annuntiabo, nisi quia in proverbiis non est palam? Quod autem non proverbiis occultatur, sed verbis manifestatur, procul dubio palam dicitur. Quomodo ergo manifestavit, quod nondum palam dixit? Proinde sic intelligendum est pro tempore futuro praeteritum positum, quem
Abbreviated transcription (Latin):
te scđm sp̃m scĩficationis exresur¬
rectione mortuorũ. Scđm hancer¬
go p̃distinationẽ: etiam clarificatꝰ
est antequã mundus esset. ut ess&
claritus eius ex resurrectione mor¬
tuorum apud patrem ad cuius dex¬
tertim sed& Cum ergo uideret illius
p̃destinate suȩ clarificationis uenis¬
se iam tempus. ut et niunc fieret in
redicione qđ fuerat in p̃distinatione
icm ftictum oraiuit dicens: Et nunc
el arificame tupat̃ apud temetipsũ:
clarittite quam habui priusquam¬
mundus ess& apudte. Id est illã clari¬
ttitem quam habui cpudte in p̃disai¬
natione tua: tempus. ẽ. ut apud te ha¬
betim etiam uiuens indextertitua.¬
ł UIM anifes ttiui nomentuum hominibus
quos dedisti michi demundo Tuierant:

Expanded text:
m sanctificationis ex resurrectione mortuorum . Secundum hanc ergo praedestinationem etiam clarificatus est antequam mundus esset, ut esset claritas ejus ex resurrectione mortuorum apud Patrem, ad cujus dexteram sedet. Cum ergo videret illius praedestinatae suae clarificationis venisse jam tempus, ut et nunc fieret in redditione, quod fuerat in praedestinatione jam factum, oravit dicens, Et nunc clarifclaritate quam habui apud te, id est, illam claritatem quam habui apud te in praedestinatione tua, tempus est ut habeam etiam vivens in dextera tua. Manifestavi nomen tuum hominibus, quos d
Abbreviated transcription (Latin):
tunc p̃distinacione: iti etnunc ꝑ¬
fectione facinmundo qđ apudte
iam fuerat ante mundũ. Ecicinsuo
tempore: qđ ante om̃ia tempora
tionem claritatis humanȩ quae
in illo est naturit ex mortali : im¬
mortalis apud patrem fucura &
hociam p̃distinando fictũ fuisse
ante quam mundus esset qđ in
mundo etiam suo tempore fieret.
Si enim denobis dixit cipłs. sicut ele¬
git nos in ipso antemundi constitu¬
tionem : cur abhorrere puctit᷑
ciuero. si tunc pat̃ capud nr̃m glori¬
ficauit. quando nos in ipso ut men¬
bra eius essemus elegit: H inc cu¬
dicimus apłm insurum exordio
principium . ẽ. ubi legitur. Pau¬

Expanded text:
tunc praedestinatione ita et nunc perfectione fac in mundo, quod apud te jam fuerat ante mundum. Fac in suo tempore quod ante omnia tempora tionem claritatis humanae quae in illo est naturae, ex mortali immortalis apud Patrem futurae; et hoc jam praedestinando factum fuisse antequam mundus esset, quod in mundo etiam, si toto tempore fieret. Si enim de nobis dixit Apostolus: Sicut elegit nos in ipso ante mundi constitutionem , cur abhorrere putatur a vero, si tunc Pater caput nostrum glorificavit, quando nos in ipso, ut membra ejus essemus, elegit? Sic diamus Apostolum in suarum exordio principium est, ubi legitur: Pau
Abbreviated transcription (Latin):
autem clamaret: aperitur cũ subditur Parate
uiam dñi : rectas fucite semitts eius: Om̃is qui
fidem rectti et bona opera predicat. quid aliud
quã uemente dño ad corda audientiũ uiã parate
ut haec uis grãe penetret. & lumen ueritotis

Expanded text:
autem clamaret, aperitur cum subditur: Parate autem clamaret, aperitur cum subditur: Parate viam Domini, rectas facite semitas ejus. Omnis qui fidem rectam et bona opera praedicat, quid aliud quam venienti Domino ad corda audientium viam parat? Ut hae
Abbreviated transcription (Latin):
ngłs uocatur ioħs. non fature societa¬
te. iuxtti heresim origenis. sed officui
dignitate. Angls enĩ grece : latine nuncius
dicitur: Quo nomine recte appellari potuit
homo ille qͥ fuit missus adeo. ut testimonis̃
ꝑhiberet de lumine. & uenientẽ in carne
dnm̃ mundo nunciar&. Nec mirandum
mistice angłm nominari eum. quo internatos
mulierũ maior nemo surrexit: cum constet
om̃s qͥ sacerdocii gradi rite fungunt᷑. ob
euangelitandi officium angłos posse uocari:
Dicente propheta: Labia sacerdotis custo di¬
ent sciencia. & legem requirtnt exore eius:
quia angłs dnĩ exercituũ est: Uox clamantis
tts eius: Constat quia unigenitus filius. uerbũ
patris uocatur. iohanne ad cestante qui ait:
In principio erat uerbũ. & uerbũ erat apud
dm̃: & ds̃ erait uerbũ. Et ex ipsa nr̃a locutione
cognoscimus. quia prius uox sonat: ut uerbum
post modũ possit audiri:  x.¬
in deserto clamat: quia derelicte ac desticute
uidee solaciũ redẽptionis ad nunciat. Quid

Expanded text:
ngelus vocatur Joannes, non naturae societate juxta haeresim Origenis, sed officii dignitate. Angelus enim Graece, Latine nuntius dicitur. Quo nomine recte appellari potuit homo ille qui fuit missus a Deo ut testimonium perhiberet de lumine , et venientem in carne Dominum mundo nuntiaret. Nec mirandum mystice Angelum nominari eum quo inter natos mulierum major nemo surrexit , cum constet omnes qui sacerdotii gradu rite funguntur ob evangelizandi officium angelos posse vocari, dicente propheta: Labia sacerdotis custodient scientiam, et legem requirent ex ore ejus, quia angelus Domini excercituum est . Vox clamantis tc. Constat quia unigenitus Filius Verbum Patris vocatur, Joanne attestante qui ait: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Et ex ipsa nostra locutione cognospostmodum possit audiri. Iin deserto clamat, quia derelictae ac destitutae Judaeae solatium redemptionis annuntiat. Quid