comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rapuit. & sanabit nos: ꝑcutiet &
curabit nos: sanos nos fatiet: & pꝰ
duos dies. in tercio resurgemꝰ: & ui
uemꝰ coram eo. & sciemꝰ. ꝑsequemur.
ut cognoscamꝰ dñm. Ideo ds tra-¬
didit ephraim & uidam captiui-¬
tati. & nullus. ẽ. qͥ de manu eius poᷤ¬
sit eripere: & reuertetur ad locum
suum donec deficiant. & querant
faciem eiꝰ ut quẽ ꝓpitiũ. p̃sentẽq
non senserant. iratũ & ab sentem
requirant: & intribulatione sua.
orto eis lumine pęnitentiȩ. mane
consurgant ad eum: iuxta illud
qͦd in xsaia legimꝰ: in tribulatione.
dñi recordatꝰ sum: & inprimo gra¬
duum psalmo: ad dñm cũ cribula¬
rer clamaui: & exaudiuit me. Cũ¬
q ad dnm mane surrexerint: qd
loquentur: Uenite & reuertam᷑
addnm̃. Non st̃ ꝓpria salute
contenti. s se mutuo ꝓuocant. ut
reuertant᷑ ad dnm. quẽ derelique-¬
rant: quẽ ꝓpt̃ peccata deseruerãt:
a quo fuerant derelicti. Qͥa ipse
cȩpit & sanabit nos qui supra dixe¬

Expanded text:
rabit, et sanabit nos: percutiet, et curabit nos: sanos nos faciet post dies duos: in tertio resurgemus et 61 vivemus coram eo, et sciemus, et persequemur, ut cognoscamus Dominum. Ideo Deus tradidit Ephraim et Judam captivitati, et nullus est qui de manu ejus possit eripere, et revertetur ad locum suum donec deficiant, et quaerant faciem ejus, ut quem propitium praesentemque non senserant, iratum et absentem requirant, et in tribulatione sua, orto eis lumine poenitentiae, mane consurgant ad cum, juxta illud quod in Isaia legimus: In tribulatione, Domini recordatus sum . Et in primo graduum psalmo: Ad Dominum cum tribularer clamavi, et exaudivit me . Cumque ad Dominum mane surrexerint, quid loquentur? Venite et revertamur ad Dominum. Non sunt propria salute contenti, sed se mutuo provocant, ut revertantur ad Dominum quem reliquerant, quem propter peccata deseruerant, a quo fuerant derelicti. Quia ipse cepit, et sanabit nos: qui supra dixe
Abbreviated transcription (Latin):
Miscđia ur̃a quasi nubes matu¬
tina: & quasi ros mane ꝑtransi¬
ens. Proꝑterea succidi ꝓpħ as ur̃os:
dicium meum quasi lux egredi¬
etur. Quando dicit. qͥd fat̾iam
tibi ephraim. qͥd faciam tͥ uida:
parentis in ꝑditos filios monstrat
affectum: iuxta illud qͦd inysaia
legimꝰ. Qͥd est qͦd ultra debui fa-¬
cere uineȩ meȩ & nonfȩciꝰ & in

Expanded text:
stra quasi nubes matutina, et quasi ros mane pertransiens: propterea succidi prophetas vestros, dicium tuum quasi lux egredietur. Quando dicit: Quid faciam tibi, Ephraim? quid faciam tibi, Juda? parentis in perditos filios monstrat affectum, juxta illud quod in Isaia legimus: Quid est quod ultra debui facere vineae meae et non feci
Abbreviated transcription (Latin):
& absq pluuiis iecere sem̃tem:. se¬
getẽ fructꝰ inultimo cẽpore non re¬
cipiunt. Hȩc est pluuia. de qua dñs
pollicetur dicens: dabo uobis plu¬
uiam cẽporaneam. atq serotinã.
Iuxta allegoriam. datur pluuia
temporanea: quando exparte
cognoscimꝰ. Datur pluuia serotina:
quando uenerit qd ꝑfectum est.
Semperq dñs mane surgentibꝰ¬
p̃paratꝰ est : quipossunt dicere con¬
surgam diluculo: & ds̃ d̾s m̃s ad te

Expanded text:
et absque pluviis jecere semen, seet absque pluviis jecere semen, segetum fructus in ultimo tempore non recipient. Haec est pluvia de qua Dominus pollicetur dicens: Dabo vobis pluviam temporaneam, et serotinam . Juxta allegoriam, datur 63 pluvia temporanea, quando ex parte cognoscimus: datur pluvia serotina, quando venit quod perfectum est. Semperque Dominus mane surgentibus paratus est, qui possunt dicere, Consurgam diluculo . Et: Deus, De
Abbreviated transcription (Latin):
cepit sanabit nos. & ꝑcutiet. & cura¬
bit nos. & uuificabit nos post du¬
os dies. & diȩ tertio suscitabit nos.
Ipse & non alius. quasi mane &
aurora. paratꝰ est nobis: de quo &
ptione matutinaliᷤ & in hȩbreo scͥp¬
cũ est ꝓ ceruo matutino: eo quod
int̾fecta morte. & tortuoso antiqͦ
serpente. cupiat ad montana con¬
scendere: & ipse tenebris dissipatiᷤ
orit᷑ nobis sol iustitiȩ: ut nrãm il-¬
luminet cecitatẽ. It pulchre p̃pa¬
ratꝰ ẽ. inqͥt egressus eiꝰ. de quo iux¬
ca cropologiam.in octauo decimo
psalmo legimꝰ: & ipse tanqm sponsꝰ
ꝓcedẽs dethalamo suo. Qui non
solũ mane uocat᷑. & aurora. & di-¬
luculũ. s ueniet nobis quasi ym¬
ber tẽporaneus. & serotinꝰ terrę.¬
quando fidei innobis iacta st̃ fun¬
dam̃ta. Et suscipiemꝰ eum ymbr̃e
serotinum: quando maturis segeti¬
bꝰ fruges capiemꝰ ȩ̨ternas. & in dnĩca
horrea recondem. Ergo iudȩi qͥ
cẽporaneaᷤᷤ pluuias non recepert̃:

Expanded text:
et sanabit nos, percutiet et curabit nos, et vivificabit nos, post dies duos, et die tertio suscitabit nos, ipse et non alius, quasi mane et aurora paratus est nobis. De quo etptione matutina: licet in Hebraeo scriptum sit: Pro cervo matutino: eo quod interfecta morte, et tortuoso antiquoque serpente cupiat ad montana conscendere, et ipse, tenebris dissipatis, oritur nobis sol justitiae, ut nostram illuminet caecitatem. Et pulchre, praeparatus est, inquit, egressus ejus. De quo juxta tropologiam in octavo decimo psalmo legimus: Et ipse tamquam sponsus egreditur de thalamo suo . Qui non solum mane vocatur, et aurora, et diluculum: sed veniet nobis quasi imber temporaneus et serotinquando fidei in nobis jacta sunt fundamenta et suscipiemus eum imbrem serotinum, quando maturis segetibus, fruges capiemus aeternas, et in dominica horrea recondemur. Ergo Judaei, qui temporeneas pluvias non receperunt,
Abbreviated transcription (Latin):
inrama clara bucina. & tuba ꝑsona¬
ce. quarũ bucina pastoralis. ẽ. & cor-¬
nu recuruo efficitur: unde & ꝓprie
pellat᷑. Tuba autem de ęre efficit᷑.
quȩ quondam uocabat᷑ betheł: & ẽ.
intribu ephraim. inqua uitulus
aureus erat: non clangore. & sonitu.
s ululatu opus. ẽ qͥa uicina captiui¬
tas. ẽ. Et pulchre dixit. qͦd bethauen
post t̃gum beniaminsit. Ubi enim
cribꝰ finit᷑ beniamin: haud ꝓcul in
tribu ephraim. hȩc urbs condita ẽ.
Idcirco autẽ dico. atq p̃cipio. clangi¬
te bucina ingabaa. & cuba in rama.
& ululate in bethauen: quia domꝰ
regia ephraim. siue ipse ephraim.
hoc est imperium isrł. iam indeso¬
latione erit: & instat uicina capti-¬
uitas. Indie correptionis atq suppli¬
cii decem tribuum isrł. ostendi

Expanded text:
in Rama clara buccina et tuba personain Rama clara buccina et tuba personate; quorum buccina pastoralis est, et cornu recurvo efficitur: unde et proprie pellatur. Tuba autem de aere efficitur, quae quondam vocabatur Bethel, et est in tribu Ephraim, in qua vitulus aureus erat, non clangore et sonitu, sed ululatu opus est: quia vicina captivitas est. Et pulchre dixit quod Bethaven post tergum sit Benjamin: ubi enim tribus finitur Benjamin, haud procul in tribu Ephraim, haec urbs condita est. Idcirco autem dico atque praecipio: Clangite buccina in Gabaa, et tuba in Rama, et ululate in 55 Bethaven; quia domus regia Ephraim, sive ipse Ephraim, hoc est imperium Israel, jam in desolatione erit; et instat vicina captivitas. In die correptionis atque supplicii decem tribuum Israel, ostendi
Abbreviated transcription (Latin):
in bechauen: post.
cergum tuum
beniamin. Ephra:¬
Lim indesolatione
erit indie correcti:¬
onis intribꝰ isrł ostendi fidem. Lx
Clangite tuba suꝑ colles. sonate sr̃
excelsa. p̃dicate indomo õti. mente¬
excidit beniamin. Pphraim indeso¬
latione factꝰ est: in diebꝰ correptioniᷤᷤ
intribꝰ isrł ostendi fidelia. Ephraim.
& isył. & iudam. m̃ses singuli. siue ru¬
bigo. cũ suis partibꝰ deuorabunt.
Quam obrem p̃cipio uobis qͥ audi¬
tis: ut nonuoce sublimi. s clara bu¬
cina concrepetis. Claro enim audi-¬
tu opꝰ est: ut om̃s audiant qͥ incircui
tust̃. Clangite bucina ingabaa:
cuiꝰ ethimologiam. incolles septua¬
ginta transtulert̃: & cuba in rania:
quȩ interpretat᷑ excelsa. Istȩ autem
duȩ st̃ intribu beniamin uicinȩ sͥ
mutuo ciuitates. id.ẽ gabaa. inqua
gabaa. inseptimo lapide ab hieroso¬
limis sita: & quã rex isrł occupare
conatꝰ est. ut exitũ. & introitum clau¬
deret tribui iudȩ. Ingabaa itaq &

Expanded text:
en post tergum tuum Benjamin: Ephraim in desolatione erit in die correptionis, in tribubus Israel ostendi fidem. LXX: Clangite tuba super colles, sonate super excelsa, praedicate in domo ὢν: mentexcidit Benjamin, Ephraim in desolatione factus est in diebus correptionis, in tribubus Israel ostendi fidelia. Ephraim et Israel et Juda menses singuli, sive rubigo cum suis partibus devorabunt. Quamobrem praecipio vobis qui auditis, ut non voce sublimi, sed clara buccina concrepetis: claro enim auditu opus est, ut omnes audiant qui in circuitu sunt. Clangite buccina in Gabaa, cujus etymologiam in colles Septuaginta transtulerunt: et tuba in Rama, quae interpretatur excelsa: istae autem duae sunt in tribu Benjamin, vicinae sibi mutuo civitates, id est, Gabaa, in qua Gabaa, in septimo lapide a Jerosolymis sita; et quam rex Israel occupare conatus est, ut exitum et introitum clauderet tribui Judae. In Gabaa itaque et
Abbreviated transcription (Latin):
tredo: non quo ds̃ tinea sit. & putredo.
aut conturbatio. uel stimulus. s quo
sustinentibꝰ pęnas hȩc uniuersa uide¬
atur. Primꝰ igit᷑ consũmatus ephra¬
im. & isrł. deinde secuta est & domus
iuda : non ipse uida. s domus eiꝰ.
Alioquin non reseruat᷑ de genere
iuda cui repositũ fuit: & ipse erit ex¬
spectatio gentiũ. Punitis autem hę¬
reticis qui intelligunt᷑ ephraim: ȩtiã
iudas. scilicet hi qui cum ęccła ꝑma-¬
nent. & hȩreticoꝵ uel erroribꝰ. uel
uiciis continentur. simili sententię
sub iacebt̃. Q uidit ephraim lan-¬
guorẽ suum: & iudas uinculum suũ.
& abiit ephraim ad assur. & misit
ad regem ultorẽ: & ipse non poterit
saluare uos. nec soluere pogerit a
uobis uinculum. LTX. Et uidit

Expanded text:
tredo, non quod Deus tinea sit vel putredo, tredo, non quod Deus tinea sit vel putredo, aut conturbatio vel stimulus, sed quod sustinentibus poenas haec universa videatur. Primus igitur consumptus est Ephraim et Israel, deinde secuta est et domus Juda: non ipse Juda, sed domus ejus; alioquin reservabatur de genere Juda cui repositum fuit: Et ipse erat exspectatio gentium. Punitis autem haereticis, qui 58 intelliguntur Ephraim, etiam Judas, scilicet hi qui cum Ecclesia permanent, et haereticorum vel erroribus vel vitiis continentur, simili sententiae subjacebunt. Et vidit Ephraim languorem suum et Judas vinculum suum, et abiit Ephraim ad Assur: et misit ad regem ultorem, et ipse non poterit sanare vos: nec solvere poterit a vobis vinculum.
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ traditi diabolo. & angłis eius: ui¬
dentur sͥ calũpniam pati. & in se
fractam essȩ iudicii ueritatem. Ali¬
ter. Uastat᷑ isrł. & om̃s labores eius
assyrio uincente populant᷑: deumq
cio est: qͥa secutꝰ ẽ. idola. E ego quasi
tinea ephraim: & quasi putredo do¬
mui iuda. LEx. Etego quasi con¬
turbatio ephraim: & quasi stimu-¬
lus domui iuda. As. lingua hebrea
tinea dicit᷑ Recos. putredo. & caries. ⁊¬
quoꝵ alterũ uestes. alterũ ligna
consumit: ꝓ qͥbꝰ lxx. tayaxnñ. id est
tumultũ uel conturbationem. et
stimulum transtulert̃. Et notan¬
dum qͦd tinea referat᷑ ad ephraĩ. & pu¬
tredo ad domũ iuda Quomͦ igitur
tinea uestim̃ta consumit. & putre¬
Do uel caries ligna᷑ qͦd utrũq longo
fit tẽpore. ita deus. & decem tribubꝰ.
& postea tribubꝰ duabꝰ. longo tẽpore
dans penitentiam. & eos ꝓuocans ad
salutem thes aurizantes sibi iram
indie irȩ. quasi tinea efficit᷑. & pu¬

Expanded text:
qui traditi diabolo et angelis ejus, viqui traditi diabolo et angelis ejus, videntur sibi calumniam pati, et in se fractam esse judicii veritatem. Taliter vastatur Israel; et omnes labores ejus Assyrio vincente populantur: Deumque cio est; quia secutus est idola. Et ego quasi tinea Ephraim, et quasi putredo domui Juda. LXX: Et ego quasi conturbatio Ephraim, et quasi stimulus domui Juda. AS lingua Hebraica   tinea dicitur: RECOB   putredo et caries; quorum alterum vestes, alterum ligna consumit: pro quibus LXX, ταραχὴν, id est, tumultum, vel conturbationem, et stimulum transtulerunt. Et notandum quod tinea referatur ad Ephraim, et putredo ad domum Juda. Quomodo igitur tinea vestimenta consumit, et putredo vel caries ligna: quod utrumque longo fit tempore: ita Deus et decem tribubus, et postea tribubus duabus longo tempore dans locum poenitentiae, et eos provocans ad salutem, thesaurizantes sibi iram in die irae, quasi tinea efficitur et pu
Abbreviated transcription (Latin):
sar. non qͦd illi iusti fuerint. qͥ eum
obpressert̃. & id circo illis traditus
sit. s quo qͥ qͦndã fuerunt ppłs meuᷤ.¬
me eos deserente tradunt᷑ ad pęnaᷤ.
torm̃ta sustinent: dũ peioribꝰ ad
uersariis concedunt᷑. Redditq cau-¬
sas dñs. idcirco eos in hac parte ca-¬
lũpniam sustinere. & tradi peioribꝰ.
& erga illos iudiciũ ñ seruari: qr cepit
ephraim id est hieroboam. ab ire
post idola: & dm̃ derelinquere Ipse
enim aureos fabricatꝰ ẽ uitulos.
Scd̾m lxͣx. interpretationẽ. oppres-¬
sit ephraim. id est hieroboam. ad¬
uersarium suum roboam. id est
tria bũ iuda: & in eo oppressit. qͥa
deserta hierłm. & templo. ȩgyp¬
tiarũ sordium simulachra sectatus
sit. De hȩreticis manifestꝰ ẽ. sensus.
qͦd sophismatibꝰ suis. & arte dialecti-¬
ca sepe obprimant ȩccłasticos.s cũ
hȩc fecerint. non munditiam uerę
fidei. s sordes eloquant᷑ mendatii.

Expanded text:
sar; non quod illi justi fuerint, qui eum sar; non quod illi justi fuerint, qui eum oppresserunt, et idcirco traditus eis sit; sed quod qui quondam fuerunt populus meume eos deserente traduntur ad poenas,tormenta sustinent, dum pejoribus se adversariis conceduntur. Redditque causam Dominus, idcirco eos in hac parte calumniam sustinere, et tradi pejoribus, et erga illos judicium non servari: quia coepit Ephraim, id est, Jeroboam abire post idola, et Deum derelinquere: ipse enim aureos fabricatus est vitulos.Septuaginta interpretationem, oppressit Ephraim, id est, Jeroboam adversarium suum Roboam, id est, tribum Juda et in eo oppressit: quia deserta Jerusalem et templo, Aegyptiarum sordium simulacra sectatus sit. De haereticis manifestus est sensus: quod falsis sophismatibus suis et arte dialectica saepe opprimant ecclesiasticos: sed cum hoc fecerint, non munditiam verae fidei, sed sordes sequuntur mendacii,
Abbreviated transcription (Latin):
ut p̃c̃ lxx. cranstulert̃. ira accipien-
dñm. Effunde suꝑ eos irã tuam: et
furor irȩ tuȩ cõprehendat eos. Inͣs¬
fert̃ pͥncipes iuida t̾minos. qͦs posue¬
rt̃ patres eoꝵ. quando inmutant¬
ueritatẽ m̃datio: & aliud p̃dicant
qũa ab apłis acceꝑunt. Calũpniã
patiens ephraim. fractꝰ iudicio: qͦd
cȩpit abire post sordem. La.x.
Oppressit ephraim aduersarium
suum. conculcauit iudicium: qͥa
cȩpit ire post uana. Sumpius ẽ
ephraim. & ꝓpt̃ impietatẽ suam
erit indesolationem: qͦmͦ nunc dr̃
calũpiam patiens ephraim. fractꝰ
iudicio: Qͥ enim calũpniam patit᷑
& frangit᷑. iudiciũ eiꝰ iniq oppͥmit᷑:
maxime cũ causa iusta ponat᷑ qͣre
sit traditꝰ captiuitati. Seqͣr enim.
qm̃ cępit abire post sordem: hoc ẽ
post idola. quȩ sordibꝰ cõparant᷑.
Qͦd gͦ dicit. hoc ẽ. obprimit̾ ephra¬
im ab assyriis. primũ aphul. deinde
a teglathfalasar. postea a salmana-¬

Expanded text:
ptuaginta transtulerunt ira accipiendaptuaginta transtulerunt ira accipiendaDominum: Effunde super eos iram tuam, et furor irae tuae comprehendat eos . Transferunt principes Juda terminos quos posuerunt patres eorum, quando iiud praedicant quam ab apostolis acceperunt. Calumniam patiens est Ephraim, fractus judicio, quoniam coepit abire post sordem. LXX: Oppressit Ephraim adversarium suum, conculcavit judicium, quia coepit abire post vana. Si impius est Ephraim, et propter impietatem suam erit in desolationem, quomodo nunc dicitur: calumniam patiens Ephraim fractus judicio? qui enim calumniam patitur, et frangitur, judicium ejus inique opprimitur, maxime cum causa justa ponatur, quare sit traditus captivitati. Sequitur enim: quoniam coepit abire post sordem, hoc est, post idola quae sordibus comparantur. Quod ergo dicit, hoc est: opprimitur Ephraim ab Assyriis, primum a Phul, deinde a Teglatphalasar , postea a Salmana
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ ad possidendũ latiuꝰ: & factist̃ qͣ
si assum̃tes t̃minos ispł. tͣnseuntes
fines suos: & in locis qͦndã eoꝵ regnũ
suum. & possessionẽ dilatare cupienteᷤ.
Quã obrẽ dicit dñs. & sr̃ ipsos pͥn-¬
cipes iuida uenient baby lonii. & ita
eos quasi aquȩ mpetꝰ occupabt̃.:
non suis uiribꝰ. s in dignationẽ mea.
Dixit quoq & ad pͥncipes iuida. hoc
est eccłȩ. qͦd non debeant exultare:
& hȩreticoꝵ ꝑdicionẽ suam salutẽ
estimare: s potius plangere qͦd illi pe¬
rierit. Unde & apłs paulus docet ȩ¬
cłasticos uiros. ne glorient᷑ suꝑ fracti¬
one iudaicoꝵ ramoꝵ: s potius el¬
meant. ne & ipsi frangantur. E in alio
loco qͥs ait scanoalizatur. & ego non
uror e Alioqͥn suꝑ tales principes
qui inalioꝵ miseriis gloriantur&
idcirto stare putant. si alii corruant:
transtulert̃: & putant qͥdã ꝓbene¬
dictione accipiendum. iuxta illud
qd alibi legimꝰ: fluminis impetus

Expanded text:
eorum ad possidendum latius: et facti sunt 56 eorum ad possidendum latius: et facti sunt 56 quasi assumentes terminos Israel, transeuntes fines suos; et in locis quondam eorum regnum suum et possessionem dilatare cupientes. Quamobrem dicit Dominus: Et super ipsos principes Juda venient Babylonii; et ita eos quasi aquae impetus occupabunt: non suis viribus, sed indignatione mea. Dicit quoque et ad principes Juda, hoc est, Ecclesiae. quod non debeant exsultare; et haereticorum perditionem suam salutem aestimare: sed potius plangere, quod illi perierint. Unde et apostolus Paulus docet ecclesiasticos viros, ne glorientur super fractione Judaicorum ramorum, sed potius timeant ne et ipsi frangantur . Et in alio loco: Quis, ait, scandalizatur, et ego non uror ? Alioquin super tales principes qui in aliorum miseriis gloriantur, et idcirco se stare putant, si alii corruant, transtulerunt; et putant quidam pro benedictione accipiendum, juxta illud quod alibi legimus: Fluminis impetus
Abbreviated transcription (Latin):
rt̃ mente motꝰ ẽ. beniam in: semper
minuiro eccłastico coaptantes unde
& insexagesimo sexto psalmo dicit᷑
Ibi beniamin adolescentulus: inm̃tiᷤ
excessu & inbenedictionibꝰ. ia cob. sub
ꝑsona beniamin de qͣ tribu paulus
principio ꝑsequebat᷑ ȩccłam: postea
in toto orbe ȩ̨uangłii credentibꝰ ali¬
m̃ta largitꝰ ẽ. Unde & saul. qͥ de tri¬
bu beniamin fuit. inm̃tis excessu cota
die. usq ad uesꝑam uaticinatꝰ est:
inter ꝓpħarũ choꝵ. facti st̃ pͥncipeᷤ
÷iuida. quasi assum̃tes t̾minũ: suꝑ eos
Seffundam quasi aquã iram meam.
LEX. factist̃ pͥncipes iuda quasi tnͣs¬
ferentes t̃minos: suꝑ eos effundam si¬
cut aquã impetũ meũ. Ductis ephra-¬
im & isrł incaptiuitatẽ. & redacta q̾ra
eoꝵ insolitudinẽ: pͥncipes iuda qͥfle¬
re debuerant. & suum ppłm cohor¬
cari. ut recederent ab idolatria. ne
& ipsi similia sustinerent: cȩperunt
gaudere atq lȩtari. qͦo pateret s t̾ra

Expanded text:
t, mente motus est Benjamin: semper min, viro ecclesiastico coaptantes. Unde et in sexagesimo septimo psalmo dicitur: Ibi Benjamin adolescentulus in mentis excessu. Et in benedictionibus Jacob, sub persona Benjamin, de qua tribu Paulus principio persequebatur Ecclesiam, postea in toto orbe Evangelii credentibus alimenta largitus est. Unde et Saul qui de tribu Benjamin fuit, in mentis excessu, tota die usque ad vesperum vaticinatus est inter prophetarum chorum . Facti sunt principes Juda quasi assumentes terminum; super eos effundam quasi aquam iram meam. LXX: Facti sunt principes Juda quasi transferentes terminos: super eos effundam sicut aquam impetum meum. Ductis Ephraim et Israel in captivitatem, et redacta terra eorum in solitudinem, principes Juda qui flere debuerant, et suum populum cohortari ut recederent ab idololatria, ne et ipsi similia sustinerent, coeperunt gaudere atque laetari, quod pateret sibi terra
Abbreviated transcription (Latin):
Et cum ferm̃tũ doctrinȩ eoꝵ. qͦd &
dñs intelligens loquit᷑. cauete a
ferm̃to phariseoꝵ. cũ intum uerit
incordibꝰ deceptoꝵ. tunc in aꝑtam
ert̃: s non fuert̾ ex nobis. Si enim
fuissent ex nobis: mansissent utiq
nobiscũ. Dies regis nr̃i: cȩperunt
pͥncipes furere auino: excendit

Expanded text:
et fermentum doctrinae eorum quod et et fermentum doctrinae eorum quod et Dominus intelligens loquitur: Cavete a fermento Pharisaeorum cum intumuerit in cordibus deceptorum, tunc in apertam erunt, sed non fuerunt ex nobis: si enim fuissent ex nobis, mansissent utique nobiscum . Dies regis nostri: coeperunt principes furere a vino: ex
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥ inmalicia sua lȩtificauerunt
regem. & inm̃datiis suis pͥncipes.
om̃s adulterati st̃: & instar clybani
a hieroboam idolatriȩ igni suc-¬
censi. ut panem coquerent impie-¬
tatis. Qͥ cũ erroris in animas eoꝵ
misisset incendium. quasi caminꝰ
& clibanꝰ primo igne succensus
paululũ cõqͥeuit: ut non uim fa¬
ceret ppło. s suȩ eum dimitteret
uoluntati: donec fermtaret᷑ ome
m̃datiũ. Qͥcqͥd enim necessitate
fit:cito soluit᷑. Qͦd uoluntate ar-¬
ripimꝰ: ꝑseuerat. Idõ & hic quia
crans lationẽ a clibano sũpserat.
qͥ ad coquendos panes succenditur.
seruat in reliqͥs. ut in cõmixtione
fermenti. tocius popłi monstraret
assensum: qͥa scilicet & rex & ppłs pa-¬
ri in idolatria errore. corruerat. Hȩ¬
reticoꝵ corda. diaboli igne succen¬
sa. ut in eis panes coquant᷑ anti xͥ:
nemo ambigit Idcirco primum
qͥescuis inȩccła. & loquunt᷑ occulte.
& omĩa pacificare ꝓmittunt: ut
cancer paulatim serpat inpopłos.

Expanded text:
ia sua laetificaverunt regem, et in mendaciis suis principes, omnes adulteri sunt, et instar clibani ab Jeroboam idololatriae igne succensi, ut panem coquerent impietatis, qui cum erroris in animas eorum misisset incendium, quasi caminus et clibanus primo igne succensus, paululum conquievit, ut non vim faceret 71 populo, sed suae eum dimitteret voluntati, donec fermentaretur omne mendacium: quidquid enim necessitate fit, cito solvitur: quod voluntate arripitur, perseverat. Ideo et hic quia translationem a clibano sumpserat, qui ad coquendos panes succenditur, servat in reliquis, ut in commixtione fermenti totius populi monstret assensum: quo scilicet et rex et populus pari in idololatria ardore corruerint. Haereticorum corda diaboli igne succensa, ut in eis panes coquantur Antichristi, nemo ambigit: qui idcirco primum quiescunt in Ecclesia, et loquuntur occulte, et omnia pacifica repromittunt, ut cancer paulatim serpat in populos,
Abbreviated transcription (Latin):
cũ eo contentio. Quoꝵ succensa st̃
corda: ut allidant qͦs deceꝑunt.
Hoc enĩ iuxta lxͣxͣ. significant catha¬
racthȩ: quȩ non sursum leuant. s
allidunt de orsũ. Qͦdq dicit tota
noct& ephraim somno repletus.ẽ:
ostendit hęreticos dormientes. lucẽ
solis iustitię non uidere. Qͥ enim
dormiunt. nocte dormiunt: quia
oppressus est sensus eoꝵ. Et dehiᷤᷤ
inpsalmis legimꝰ: dormiert̃ sõnũ
suum: & nichil inuenert̃. Horũ
corda calefiunt & uariis ꝑ tͣbati-¬
onibꝰ. ira. amore. & auaricia. & de-¬
uorant iudices suos: uel siquid poᷤ¬
sunt inanimo habere uirtutum.
uel sensus. quibꝰ mala discernunt.
a bonis. Siue hoc dicendũ. qͦd du-¬
ces hȩreticoꝵ a suis ppłis deuoren¬
t᷑: ut quoꝵ domꝰ deuorant turpis
lucri gr̃a. ipsi eoꝵ deuorent᷑ assen¬
su. Om̃s hȩreticoꝵ pͥncipes cecider̃.
quamuis clament ad dnm. nullus
est qui inuocet nom̃ eiꝰ. Om̃ĩs enĩ

Expanded text:
cum eo contentio : quorum succensa sunt cum eo contentio : quorum succensa sunt corda, ut allidant quos deceperint. Hoc enim juxta Septuaginta significant cataractae, quae non sursum levant, sed allidunt deorsum. Quodque dicit: Tota nocte Ephraim in somno repletus est, ostendit haereticos dormientes lucem solis justitiae non videre. Qui enim dormiunt, nocte dormiunt: quia oppressus est sensus eorum. Et de his in Psalmis legimus: Dormierunt somnum suum, et nihil invenerunt . Horum corda calefiunt variis perturbationibus: ira, amore, avaritia; et devorant judices suos, vel si quid possunt in animo habere virtutum, vel sensus quibus mala discernunt a bonis. Sive hoc dicendum quod duces haereticorum a suis populis devorentur, ut quorum domos devorant turpis lucri gratia, ipsi eorum devorentur assensu. Omnes haereticorum principes ceciderunt: quamvis clamet ad Dominum, nullus est qui invocet nomen ejus: Omnis enim
Abbreviated transcription (Latin):
sollẽnitates alias susceperunt. re¬
linquentes eccłam. & ueritatẽ fidei¬
conculcantes: solent clamare & di-¬
cere. Hic est dies regis nr̃i. Uerbi
gr̃ã. ualentini. marcionis. arrii. atq
cunomii. Qͦd audientes qͥ eis p̃po¬
siti st̃. non inebriant᷑ uino. ne leue
putet᷑ ęssȩ peccatũ. s insaniunt e
uino. dequo moyses scribit incan¬
cico deuteronomii. furor draconũ¬
uinum eoꝵ. & furor aspidũ insana¬
bilis. Hi enim comedunt cibos impi-¬
ȩtatis: & uino iniquitatis ebriantur
De quo dicit apłs: nolite in ebriari
luno: in quo est luxuria. E inꝓuer¬
biis legimꝰ principes uinũ ñ bibant:
ne obliuiscantur sapientię. & recta
iudicare non possint. Unde de¬
ceptis. & ppłis. & ducibꝰ. princeps
manũ suam cũ illusoribꝰ. & pestilen¬
tibꝰ: quales erant filii hely de quibꝰ
inprimo psalmo legimꝰ in cathedra
pestilentiũ non sedit de quo dr̃ eice
pestilentẽ de conuiuio: & egrediet᷑

Expanded text:
solemnitates alias susceperunt, resolemnitates alias susceperunt, relinquentes Ecclesiam, et veritatem conculcantes fidei, solent clamare et dicere: Haec est dies regis nostri: verbi gratia, Valentini, Marcionis, Arii, atque Eunomii. Quod audientes qui eis praepositi sunt, non inebriantur vino, ne leve putetur esse peccatum; sed insaniunt ex vino, de quo Moyses scripsit in Cantico Deuteronomii: Furor draconuvinum eorum, et furor aspidum insanabilis : hi enim comedunt cibos impietatis, et vino iniquitatis inebriantur. De quo dicit et Apostolus: Nolite inebriari vino, in quo est luxuria . Et in Proverbiis legimus: Principes vinum non bibant: ne obliviscantur sapientiae, et recta judicare non possint . Unde deceptis et populis et ducibus, princeps manum suam vel illusoribus et pestilentibus, quales erant filii Heli, et de quibus in primo psalmo legimus: In cathedra pestilentium non sedit ; de quo dicitur: Ejice pestilentem de consilio, et egredietur
Abbreviated transcription (Latin):
Unde postea surrex̃ mane: & scelerũ
suoꝵ flãmam. aꝑta ostendit insania:
ut nequaquam ꝑ insidias. s in pu-¬
dent̃ ã dei cultu. ad idoloꝵ cerimo¬
nias transilirent. Qd plura: Om̃s
quasi clibanus idolatriȩ igne cale-¬
factist̃. & deuorauert iudices suos:
ut ȩtiam qͥ bonꝰ esse potuerat ꝑna-
curam. & religionis dñi recordari:
uidens & pͥncipes. & ppłm uitulis
subdidos. & illos putare deos: ȩtiam
ipse a scelere deuoraret᷑. Deniq
om̃s reges cecidert̃ isrł. & ambu-¬
lauert̃ inuiis hieroboam. filii na¬
bath. qͥ peccare fecit isrł: & nullus
inuentꝰ.ẽ. qͥ desertis idoł. reuerte.¬
ret᷑ ad dñm. Hȩc iuxta hȩbreorũ
tradicionem. audacter magis qm
scient̃. locuti sumꝰ: fidem dictorũ
auctoribꝰ relinquentes. Nunc ad
spiritalem intelligentiam tnͣseamꝰ.
Infelices popłi. qͥ a rege diabolo. &
ab eiꝰ pͥncipibꝰ seducunt᷑.: siue qͥ ab
hereseos principe. & ab eiꝰ ducibus

Expanded text:
Unde postea surrexit mane, et scelerum Unde postea surrexit mane, et scelerum suorum flammam aperta ostendit insania, ut nequaquam per insidias, sed impudenter a Dei cultu ad idolorum caeremonias transilirent. Quid plura? omnes quasi clibanus, idololatriae igne calefacti sunt, et devoraverunt judices suos, ut etiam qui bonus esse potuerat per naturam, et religionis Domini recordari, videns et principes et populum vitulis subditos, et illos putare deos, etiam ipse a scelere devoraretur. Denique omnes reges ceciderunt Israel, et ambulaverunt in viis Jeroboam filii Nabath, qui peccare fecit Israel, et nullus inventus est qui, desertis idolis, reverteretur ad Deum. 73 Haec juxta Hebraeorum traditionem audacter magis quam scienter locuti sumus, fidem dictorum auctoribus relinquentes. Nunc ad spiritualem intelligentiam transeamus: Infelices populi, qui a rege diabolo, et ab ejus principibus seducuntur: sive qui ab haereseos principe, et ejus ducibus
Abbreviated transcription (Latin):
ligentiam suȩ m̃tis amittere: obli¬
uisci dei: & in idoloꝵ cult᷑a ligna im¬
pingere. Qͦd cũ rex cerneret. cla¬
mare scilicet ppłm & dicere. dies
iste regis nr̃i est. & pͥncipes quasi
cemulentos. & fanaticos nescire
qd dicerent: extendit manũ suã¬
cũ illusoribꝰ: copulauit assensum
his qͥ ei uanis laudibꝰ illudebant:
Qͥ illusores cũ insidiaret᷑ eis rex
suus. & eos a deo suo ab duceret:
p̃buert̃ ei quasi clibanũ cor suũ:
ut eos succenderet. & idolatriȩ
flãmis ardere faceret. Id circo enĩ
assensus est ppło: qͥa in tellexit õĩ
eos ad errorẽ m̃te conuersos. Qdq
seqͥt᷑. tota nocte dormiuit coquens
eos. mane ipse succensus. qͣsi igniᷤ
flãmȩ: hoc significat. postquam
misit ignem inclibanũ cordis eoꝵ
& uidit eos furere. & nullum
esse qͥ suȩ resisteret uoluntatu
tota nocte dormiuit hoc ẽ securꝰ fuit.
Uersatꝰ intenebris est dũ illi coque¬
rent᷑. ut inpietatis panem efficerent.

Expanded text:
ligentiam suae mentis amittere, oblivisci Dei, et in idolorum ligna impingere. Quod cum rex cerneret, clamare scilicet populum et dicere: dies iste regis nostri est, et principes quasi temulentos et fanaticos, nescire quid dicerent, extendit manum suam illusoribus, populavit assensum his qui ei vanis laudibus illudebant. Qui illusores, cum insidiaretur eis rex suus, et eos a Deo suo abduceret, praebuerunt ei quasi clibanum cor suum, ut eos succenderet et idololatriae flammis ardere faceret. Idcirco enim assensus est populo, quia intellexit omni eos ad errorem mente conversos. Quodque sequitur: tota nocte dormivit coquens eos, mane ipse succensus est quasi ignis flammae, hoc significat: postquam misit ignem in clibanum cordis eorum, et vidit eos furere, et nullum esse qui suae resisteret voluntati, tota nocte dormivit, id est, securus fuit: versatus in tenebris est, dum illi coquerentur et impietatis panem efficerent.
Abbreviated transcription (Latin):
õñ. ciuitatem solis interp̃tati sunt:
& solem iustitię xp̃m dicentes: urbẽ
illius. eccłam esse uoluert̃: qͦd mͥ dis¬
plicet. Neq enim domꝰ idoli. quam
aqͥla incerp̃tatꝰ ẽ domũ inutilem:
iuxta tropologiam ad ęccłam re-¬
ferri potest. S hoc dicamꝰ qͦd hę̧re¬
tici qͥ ingabaa. & rama. excelsã sͥ sci-¬
entiam pollicent᷑. iubeant᷑ ululare
indomo idoli: & non sint ante fatiẽ
beniamin. qͥ interpretat᷑ filiꝰ dext̃ȩ:
s post tergũ eiꝰ. ubi ocłos non habẽt.
Omnis enim ephraim iactantia.quȩ
interpretat᷑ ubertas. breui in deso¬
latione erit: & cũ iudicii inquit dies.
& cempus correptionis aduenerit:
uerba mea non esse inania rebus

Expanded text:
ὢν, civitatem solis, interpretati sunt: et solem justitiae Christum dicentes, urbem illius Ecclesiam esse voluerunt. Quod mihi displicet: neque enim domus idoli, quam Aquila interpretatus est, domum inutilem, juxta tropologiam ad Ecclesiam referri potest. Sed hoc dicamus, quod Haeretici qui in Gabaa et Rama, excelsam sibi scientiam pin domo idoli; et non sint ante faciem Benjamin, qui interpretatur, filius dexterae: sed post tergum ejus, ubi oculos non habet. Omnis enim Ephraim jactantia, quae interpretatur ubertas, brevi in desolatione erit, et cum judicii, inquit, dies et tempus correptionis advenerit, verba mea non esse inania
Abbreviated transcription (Latin):
lxͣx. posuert̃ iarib nos iuxta sẏmina¬
chum ulcorem uertimꝰ. Nã aqͥla
& theodotio iudicem int̃p̃tati st̃.
Qeo autem iarib ultorem significet.
& iudicem nom̃ gedeonis ostendit.
quẽ cum cultores haal expeterent
ad supplicium. eoqͦd lucũ baal a¬
rasq euertisset. respondit pater.
In telligens itaq ephrami infirmi¬
tatem suam. & iudas uinculum
suum. qͦd cum decem tribubꝰ pec¬
cato fuerat colligat᷑: non a deo qͥ
soluere poterat. s a rege assirioꝵ
quȩ siuit auxilium. Legimꝰ quod
sub rege manaen. qͥ decem tribubꝰ
p̃fuit. isrł assyriis dona transmi.¬
serit: & iudas subrege achat. p̃sidiũ
flagitarit ceglath falasar regis as¬
sẏrioꝵ: qͥ eos aduersante deo libe¬
rare non potuert̃. nec captiuitatiᷤᷤ
uinculũ soluere. Possumꝰ uinculũ
ꝓ quo in hębreo sicut scriptum ẽ.

Expanded text:
b, nos juxta Symmachum, ultorem vertimus: nam Aquila et Theodotion, judicem interpretati sunt. Quod autem JARIB   ultorem significet et judicem, nomen Gedeonis ostendit , quem cum cultores Baal expeterent ad supplicium, eo quod lucum Baal arasque evertisset, respondit pater, Intelligens itaque Ephraim infirmitatem suam, et Judas vinculum suum, quo cum decem tribubus peccato fuerat colligatus, non a Deo qui solvere poterat, sed a rege Assyriorum quaesivit auxilium. Legimus, quod sub rege Manahen, qui decem tribubus praefuit . Israel Assyriis dona transmiserit; et Judas sub rege Achaz, praesidium flagitarit Teglathphalasar regis Assyriorum, qui eos adversante Deo liberare non potuerunt, nec captivitatis vinculum solvere. Possumus vinculum, pro quo in Hebraeo script
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ut nullus pedagiũ in ea accipiat. Medietatẽ criste ⁊ man¬
dam̃ti. ⁊ deuauia ⁊ augustã: ⁊ castrũ. sci medardi cũ mãda.¬
m̃tis suis. ⁊ qͥcqͥd yilłmꝰ de pictauis habet in ep̃atu dieñ
excepto castro qd̾ dr̃ qͥntũ. Concedimꝰ opegue. Mirabel. Ma¬
liiac. Iusti. Romeier. Montẽ maiorẽ. Menglo. Roca forcha
Auribel. Luc. foillias. Praabois. cũ om̃ibꝰ mandam̃tis sius.
uallem que dr̃ tresmenich cũ suis munitiobꝰ. Medietatẽ
de thorana. medietatẽ bellimontis. medietatẽ de leo. cũ me¬
dietate mandam̃toꝵ eoxdem. Terciã partẽ mandam̃ti de ais.
Hec omĩa tͥ ⁊ tue ecełe damꝰ concedimꝰ ⁊ c̃õfirmamꝰ. saluo ꝑ

Expanded text:
et mandamenti et Deuauia et Augustam et castrum sancti Medardi cum mandamentis suis, et quicquid Willelmus de Pictauis habet in episcopatu Diensi excepto Castro, quod dicitur Quintum. Concedimus Opegue, Mirabel, Maliniac, Iusti, Romeier, Montemmaiorem, Menglo, Rocaforcha, Auribel, Luc, Foillias, Praabois cum omnibus mandamentis suis, vallem, que dicitur Tresmenich, cum suis munitionibus, medietatem de Thorana, medietatem Bellimontis, medietatem de Leo cum medietate mandamentorum eorundem, tertiam partem mandamenti de Ais. Hec omnia tibi e
Abbreviated transcription (Latin):
ẽp̃aru Sieĩ excepto castro qd̾ dr̃ quintũ. Concedimꝰ dpe¬
gue. Mirabel. Maliniac. Iusti. Romeier. Montẽmaiorẽ. mMẽ¬
glo. Rochaforcha. auribel. Luc fõillas. Praabois cũ om̃ibus
mandam̃tis suis. Uallem q̃ dr̃ ẽ resinenich. cũ suis muniti¬
onibꝰ. Medietatẽ de Thorana. Medietatẽ Bellimõtis. medie¬
tatẽ de leo cũ meclietate mandam̃toꝵ eoꝵdẽ. Terciã par¬
tem mandam̃ti de Ais. Hec om̃ia tͥ ⁊ tue eccł̃ie damus
concedimꝰ ⁊ cõfirmamꝰ. saluo ꝑ om̃ia iure imꝑiali ⁊ sua cuilib
ꝑsc̃ẽ cõẜuata iusticia. Pretea statuunꝰ ut p̃fata dieñ ciuitas¬

Expanded text:
patu Diensi excepto Castro, quod dicitur Quintum. Concedimus Opegue, Mirabel, Maliniac, Iusti, Romeier, Montemmaiorem, Menglo, Rocaforcha, Auribel, Luc, Foillias, Praabois cum omnibus mandamentis suis, vallem, que dicitur Tresmenich, cum suis munitionibus, medietatem de Thorana, medietatem Bellimontis, medietatem de Leo cum medietate mandamentorum eorundem, tertiam partem mandamenti de Ais. Hec omnia tibi et tue ecclesie damus, concedimus et confirmamus salvo per omnia iure imperiali et sua cuilibet persone conservata iusticia. Preterea sta
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a donatio ⁊ ꝯfirmatio ⁊ patͦtinii clem̃cia. ep̃o. eccłie ⁊ si¬
uirati Sieñ: rata deinceps ⁊ incõuulsa ꝑpetuo maneat pre¬
sentẽ pͥuilegii paginã fecimꝰ inde ꝯscribi ⁊ aurea bulla de nr̃e
maiestatis sigillo in signiri. Testes Raimundꝰ arelateñ
archiep̃s. Nicholaꝰ uiuarieñ ep̃s. Ponciꝰ aumioneñ ep̃s.¬
prior sancti medardi. St̾randus bonelli. Beringariꝰ de borna.
Petrꝰ pineti. Humb̾tꝰ de filinis ⁊ Teuthonici. Burchardus
p̃fectꝰ magbebg̃. Nouptꝰ de turne. Boto de messin. ⁊ alii¬

Expanded text:
onfirmatio et patrocinii clementia episcopo, ecclesie et civitati Diensi rata deinceps et inconvulsa perpetuo maneat, presentem privilegii paginam fecimus inde conscribi et aurea bulla de nostre maiestatis sigillo insigniri. Testes : Raymundus Arelatensis archiepi scopus, Nicholaus Uiuariensis episcopus, Poncius Avinionensprior sancti Medardi, Bertrandus Bonelli, Beringarius de Borna, Petrus Pineti, Humbertus de Filinis; et Teuthonici Burchardus prefectus Magdeb
Abbreviated transcription (Latin):
rata deinceps ⁊ in conuulsa ꝑpetuo maneat. p̃sentẽ pͥuisegii
paginã fecimꝰ inde conscribi. ⁊ aurea bulla de nr̃e maiestatiᷤᷤ
sigillo in signiri. Testes Raymundꝰ arelatensis archiep̃s
Hicholaus uiuariensis ep̃s. Ponciꝰ auionensis ep̃s. Bertrãdꝰ
uasionensis ep̃s. Nugo ep̃s uerdensis de saxonia. Gustmꝰ
pͥor .s. Medardi. Bertrandꝰ bonelli. Beringariꝰ de borna.
perrꝰ pineri. humb̾tus de filinis. ⁊ ẽeuthonici. Burchar
et alii qͣm plures honesti uiri. Signũ domni fred̾ici
romanoꝵ inꝑatoris inuictissimi.
Ego godefridꝰ imꝑiał curie cãcel¬
lariꝰ uice Rurb̃ti uienuensis

Expanded text:
sentem privilegii paginam fecimus inde conscribi et aurea bulla de nostre maiestatis sigillo insigniri. Testes : Raymundus Arelatensis archiepi scopus, Nicholaus Uiuariensis episcopus, Poncius Avinionensis episcopus, Bertrandus Uasionensis episcopus, Hugo episcopus Uerdensis de Saxonia, Guillelmus prior sancti Medardi, Bertrandus Bonelli, Beringarius de Borna, Petrus Pineti, Humbertus de Filinis; et Teuthonici Burcharduet alii quam plures honesti viri. Signum domni Frederici Romanorum inperatoris invictissimi. M. Ego Godefridus imperialis curie cancellar
Abbreviated transcription (Latin):
eccłam tuã ꝑ te om̃sq successores tuos sic̃ mos est inuestimꝰ.
qͦx q̃dam suis uocabulis duximꝰ expͥm̃da. Diam ciuitatẽ ⁊ mã
dam̃tum eiꝰ cũ sua ꝓpͥa moneta. mercato. plateis. furnis.
ac molendinis. ⁊ huiꝰmodi om̃ibꝰ que ad nr̃am specialiter
coronã ꝑtiñe noscunt᷑. S tratã publicam in om̃i ep̃atu tuo
⁊ ut nullus pedagiũ in ea accipiat. Medietatẽ criste ⁊ mã

Expanded text:
st, investimus, quorum quedam suis vocabulis duximus exprimenda : Diam civitatem cum sua propria moneta, mer cato, plateis, furnis ac molendinis et huiusmodi omnibus, que ad nostram specialiter coronam pertinere noscuntur, stratam publicam in omni episcopatu tuo et ut nullus pedagium in ea accipiat, medi
Abbreviated transcription (Latin):
seiris enii iagnus formam.
hic uestrum puicit maxima fa¬
cta patrum. MNercedem glori¬
e flagitat ab his quorum patres
affecerat gloria. Opifice
eciam nobilitari uoluerunt. Pħi
dias enim sui similem speciem inclu
conteninenda gloria. sua nomina
qui pro laboribus susceptis. periculis¬
qz aditis non quasi mercedem uerum
gestarum desideret gloriam. eam¬

Expanded text:
enis Enni imaginis formam: Hic vestrum panxit maxima facta patrum? mercedem gloriae flagitat ab is quorum patres adfecerat gloria, idemortem nobilitari volunt. quid enim Phidias sui similem speciem incluscontemnenda gloria, sua nomina qui laboribus susceptis, periculisque aditis, non quasi mercedem rerum gestarum desideret gloriam.
Abbreviated transcription (Latin):
quenquam licteris cogitaciones
suas. qui eas. nec dispõnere nec
illustrare possit. nec delectaciõe
aliqua allicere lectorem hominis
est intemperanter abutentis. et
ocio et luteris. Sed hec alias.¬

Expanded text:
quemquam litteris cogitationes suas, qui eas nec disponere nec illustrare possit, nec delectatione aliqua allicere lectorem, hominis est intemperanter abutentis et otio et litteris. Hoc i
Abbreviated transcription (Latin):
Ded cum temporibus quibusdam.
et aut officus. debitis aut uerum
ne cessitatibus. plerunqz euenit.
Ut et uoluptates repudiande sunt
et molestie non recusande. Sepe

Expanded text:
dus. temporibus autem quibusdam et aut officiis debitis aut rerum necessitatibus saepe eveniet, ut et voluptates repudiandae sint et molestiae non recusandae.
Abbreviated transcription (Latin):
Pleriqz autem. inquit acero ꝙ tenẽ
atqz seruare. id quod statuerunt
non possunt. uicti et debilitati. ob¬
iecta specie uoluptatis. trãdunt se
libidimbus coristoingendos. nec
quĩd prouentirrum sit prouident.
ob eamqz causam propter uoluptã¬
tem. et paruan et non neccessariam
et que uel aliter pararetur. et qua
eciam carere possent sine dolore
tum in morbos graues. tum in
dannna. tum in dedecora incirorũt.
Sepe etiam legum iudiciorum qz
penis obligantur. Qui autem ita
frui uolunt uoluptatibus. ut nulli
propter eas sequantur dolores. et
qui suum iudicium uetinent. ne
uoluptate uicti faciant id quod sen¬
ciant non esse faciendum. hi uolup¬
tatem maxiimam consequñtur pre¬
termictenda uoluptate. Quam.¬

Expanded text:
plerique autem, quod tenere atque servare id, quod ipsi statuerunt, non possunt, victi et debilitati obiecta specie voluptatis tradunt se libidinibus constringendos nec quid eventurum sit provident ob eamque causam propter voluptatem et parvam et non necessariam et quae vel aliter pararetur et qua etiam carere possent sine dolore tum in morbos gravis, tum in damna, tum in dedecora incurrunt, saepe etiam legum iudiciorumque poenis obligantur. Qui autem ita frui volunt voluptatibus, ut nulli propter eas consequantur dolores, et qui suum iudicium retinent, ne voluptate victi faciant id, quod sentiant non esse faciendum, ii voluptatem maximam adipiscuntur praetermittenda voluptate. idem
Abbreviated transcription (Latin):
contierisuam. Sic ne eos censes
hostem impetum fecisse. aut in li¬
beros. aut in sanguinem. aliquan¬
do in suos tam coudeles fuisse inhil
ut de utilitatibus. nihil ut de cõ¬
modis suis cogitarent.. Simili¬

Expanded text:
taris? sicine eos censes hostem impetum fecisse aut in liberos atque in sanguinem suum tam crudelis fuisse, nihil ut de utilitatibus, nihil ut de commodis suis cogitarent? at i
Abbreviated transcription (Latin):
tullius. Multos aduersarios.
esse. multa proponi perieula.
multas inferri inuidias. mag¬
nos esse excipiendos et subeundos
qui cum uixtute non cum desidia
cum dignitate: non cum uolupta¬

Expanded text:
te dixi, multos adversarios, esse, multa proponi pericula, multas inferri iniurias, magnos esse experiundos et subeundos est cum virtute non cum desidia, cum dignitate non cum volupta
Abbreviated transcription (Latin):
uidentur sequuntur. fugiint q cõ¬
traria. Nam cum simul obiecta
species est cuuispiam quod bonum
uideatur. ad id ãdipiscendum ĩpel¬
lit ipsa natura. Itaqz nemo est¬

Expanded text:
videntur, secuntur fugiuntque contraria; quam ob rem simul obiecta species est cuiuspiam, quod bonum videatur, ad id adipiscendum impellit ipsa natura. id cum
Abbreviated transcription (Latin):
ro cum non sit delictum. propter
tum est. nec rem publicam ge
rere cruminosum est. sed ideo re¬
esse damnabile. Propterea. in¬
quãdam militantibus. surit
stipendia constituta. ne dum
sumptus queritur. predo crasse¬

Expanded text:
 non est delictum, sed propter am peccatum est, nec rem pubrere criminosum est; sed ideo geesse damnabile. Propterea enquaedam militantibus sunt stipendia constituta, nedum sumptus quaeritur, praeda grasse
Abbreviated transcription (Latin):
bonorum uirorum incorrupta uox
bene iudicancium de excellente uir¬
tute. ea uirtuti resonat turiquam
⁊ mago glorie que quia uecte facto¬
dum plerunqz comes est non est
bonis urois repudianda. Illam¬

Expanded text:
bonorum, incorrupta vox bene iudicantium de excellenti virtute, ea virtuti resonat tamquam imago; quae quia recte factorum plerumque comes est, non est bonis viris repudianda. illa
Abbreviated transcription (Latin):
cum suit insaciabiles non modo sui¬
gulos hommes. sed uniuersas fa¬
milias euertunt totam et labefactãt
sepe rem publicam. Ut emm medi¬
non ipsius artis sed bone ualitudinis
causa probamus. et gubernatoris
ars. quia bene nauigandi pacionẽ
arte laudatur. Sic sapiencia.

Expanded text:
m sunt insatiabiles, quae non modo singulos homines, sed universas familias evertunt, totam etiam labefactant saepe rem publicam. ex non ipsius artis, sed bonae valetudinis causa probamus, et gubernatoris ars, quia bene navigandi rationem arte laudatur, sic sapientia,
Abbreviated transcription (Latin):
aut uoult tollere mala et nõ potest, aut pt̃ et non
uoult, aut neqz uult neqz potest aut uult et potest,
Si uult et non potest imbecillis est quod in deũ non
cadit Si potest et nõ uult imudus quod eque alienũ est
a deo. Si neqz uult neq potest inuidus ⁊ Imbecillis
est Ideoq n dens Si et uult et potest quod solũ deo
conueĩt unde ergo sũt mala aut cur Illa non tollit: Hos

Expanded text:
\'aut uult tollere mala et non potest, aut potest et non uult, aut neque uult neque potest, aut et uult et potest. si uult et non potest, inbecillus est, quod in deum non cadit; si potest et non uult, inuidus, quod aeque alienum est a deo; si neque uult neque potest, et inuidus et inbecillus est ideoque nec deus; si et uult et potest, quod solum deo conuenit, unde ergo sunt mala aut cur illa non tollit Y s
Abbreviated transcription (Latin):
Pauer ea sunt Ulementie ẽ aliqͥt ultrici detiahere sententie:
Nlusqͣs undꝰ rectus ipunitũ telinqͥt delinqͥt Ctilpa. Est totã ꝑ seqͥ
culpã. In misercordem ꝓfitetur: cu qͥcqͥa licet lib. Itẽ głosa uit
tus est. in pͥncipe. citra punite ꝙͣ liceat. Sutus est aduindictam
fimessiã trahi ũ uoluntate uenut: Magnũ qͥa ⁊ diuinũ. sapit of¬
fensis clemens. It̃. Bomis pͥnceps neminiẽ sine petia punit. nemi¬
nẽ sine dolore ꝓsctibit: Ponus pͥnceps ita crim̃ iusaqtur. ut quem
punit. homunẽ reminiscatur. Itt̃. Bontis pͥacepł sibi dñatur. popło
setuit. tulluis sanguinẽ contẽpnit. Inimici est. s. eͥ qͥ fieri amicuu¬
tat aufctit. Ideo quociens fundicur. confunditur. Sufficuint her
aunto docili ⁊ amanti disciplinam Ex quibus diligentiorer
fuale ꝑcipient quantũ uẽ cradelitas obsit uol ꝓsit slem̃tia po¬
testati uale atui¬

Expanded text:
Pauca ea sunt: « Clementiae est aliquid ultrici detrahere sententiae. Pauca ea sunt: « Clementiae est aliquid ultrici detrahere sententiae. Quisquis nihil reatus impunitum relinquit, delinquit. Culpa est totam persequi culpam. Immisericordem profitetur, cui quidquid licet, libet. » Itpunire quam liceat. Virtus est ad vindictam necessitate trahi, non voluntate venire. Magnum quid et divinum sapit offensus clemens. Item : Bonus princeps neminem sine poena punit, neminem sine dolore proscribit. Bonus princeps ita crimen insequitur, ut quem punit, hominem reminiscatur. Item : Bonus princeps sibi dominatur, populo servit, nullius sanguinem contemnit : inimici est, sed eius, qui amicutat auferre. Ideo quoties funditur, confunditur. » Sufficiunt haec animo docili et amanti disciplinam. Ex quibus diligentiores facile percipient quantum vel crudelitas obsit, vel prosit clementia potestati. Vale
Abbreviated transcription (Latin):
est cõ crudelitate cõsortiũ. Illa cũ deo ⁊ cũ sapientibus dm
pepigit mansinem: Hec adinfima. & sanguine gaudentia
demigͣuit. Que gͥ societas homini alcudelitatẽ cuiꝰ la¬
res ratio tã suꝑne despicit. tã longe telinqͥd. tã constant᷑
ab iurat. tã penitus ignorat. Iliuul habet illa contuber¬
uiũ: atq aliss eohabitationibus constipatur Int̃ quos
clementia ñ ultimũ possudet locũ: qua sicut humanitati uicħ est
asfinius: ita uicħ głosins inpͥncipe Ca ratiotiem qͣsi pedisequa
mart̃ famihaᷤᷤ comitetur. oportet cuiꝰ arbitrio seueras potestates
emolliat. mittiores animos ad uuet. reis parcat. Om̃bris enĩ
uirtutibus eatio p̃sulet. om̃ibus fines ordinat om̃ibus suoꝑ
tẽporã denõtiat officioꝵ De clementia qͦq conpendiosa pͥn¬
cepta. suscipe atq tecordaie que dudũ duliceris exte ⁊ ꝑte:

Expanded text:
s cum crudelitate consortium. Illa cum Deo et cum sapientibus 6 divinam s cum crudelitate consortium. Illa cum Deo et cum sapientibus 6 divinam pepigit mansionem; haec ad infima et sanguine gaudentia demigravit. Quae igitur societas homini ad crudelitatem, cujus lares ratio tam superne despicit, tam longe relinquit, tam constanter abjurat, tam penitus ignorat. Aliud habet illa contubernium, atque aliis cohabitatoribus constipatur, inter quos clementia non ultimum possidet locum, qua sicut humanitati nihil est affinius, ita nihil gloriosius in principe. Ea rationem, quasi pedissequa matremfamilias, comitetur oportet, cujus arbitrio severas potestates emolliat, mitiores animos advocet, reis parcat. Omnibus enim virtutibus ratio praesidet, omnibus fines ordinat, omnibus suorum tempora denuntiat officiorum. De clementia quoque compendiosa princepta suscipe, atque recordare quae dudum didicisti ex te, et pro te.