comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tonsis tͥmb puelle. ũu̾itas cõm̃dande
u̾titis uł uiti suffocandi amplius cõtũ¬
detur i confimetur testimoĩo ad ũ siͥ oͥꝵ¬
demus. ⁊ gͣtuita nob̾uidñtur. qͣ sa¬
tilsime constat. ex eo licet stupornt̃
appareat. ꝙ easola putamus eniͥ ꝓto
mus q̃ em̃e nollemus. si domus nob̾ nr̃ã
piilis eẽt iͥanda si amenuim aͦd. fr¬
ustuosum ue p̾diũ ad ea ꝑatissim
sumus ꝑuenire tum solicitudine. ĩ
itaq mnomily consiliis rebq fatia¬
ius ꝙ solem fac̾e quociens adi¬
stitorem alicuꝰ m̃cis accessimus. iude¬

Expanded text:
et tonsis crinibus puellae, ut veritas commendandae virtutis, vel vitii suffocandi, amplius commendetur et confirmetur testimonio adversariodemus, et gratuita nobis videntur, quae carissime constant. Ex eo licet stupor noster appareat, quod ea sola putamus emi, pro mus. Quae emere nollemus, si domus nobis nostra pro illis esset danda, si amoenum aliquod fructuosumve praedium, ad ea paratissimi sumus pervenire cum itaque in omnibus consiliis rebusque faciamus, quod solemus facere, quotiens ad institorem alicuius mercis accessimus; vide
Abbreviated transcription (Latin):
ad pstlẽit ocsos meos. quonens occunit
lettica formosis inpõita colorib ꝙͥ inira¬
tis quid stupes. pompa: ostũduntur
iste res non possi dñtur. ⁊ dum placent
transeunt adu̾as te pocius com̾ite diui¬
tias. disce ꝑuuo esse contentus. S illam
uocem magnus atq aĩosus exclama :
habeamus aqͣm. ħamus polñtam. tipe¬

Expanded text:
quotiens occurrit lectica formonsis inposita calonibus: Quid miraris ? Quid stupes ? Pompa est. Ostenduntur istae res, non possidentis, et dum placent, transeunt. Ad veras potius te converte divitias. Disce parvo esse contentus et illam vocem magnus atque animosus exclama: ' habemus aquam, habemus polentam
Abbreviated transcription (Latin):
ad
amare pecuniam hic enim ⁊ animam
suamnon tm̃ linguam uenalem habit
qm̃ inuita suaꝓient intima sua .s. ui¬
sia. se ip̃m eiuscans sic̃ are̾na que texit
inutilestelas. solliitudine ad quiten¬

Expanded text:
am amare pecunias. Hic enim et animam suam, non tantum linguam, venalem habet, quia in vita sua projecit intima sua, » seipsum eviscerans sicut aranea quae texit inutiles telas sollicitudine acquiren
Abbreviated transcription (Latin):
nas. magnum aimpondus seĩ detulit.
quimuia set̃ delib̾ans ⁊ considerans se
non posse simul uͥtutes ⁊ diuitias pꝰsid̾e.
cum add̃e discendam auanciam iret.
diuiciasq fomentũ ⁊ nutͥmẽtum ẽt̃
auanne conspic̾et: ꝓietit ase aurum.
lio degentis quiuatañ speritimorsee¬
ꝑs locupletem fͣnsega pauꝑ tatem al
ꝙ anstippus quidamaulitus cumcõ
mendare ilaudaret oła suã non lai¬
meiliom sent̾iti: non oport̾et te regi¬
b m̃ditando adulatõne m̃tiri. ¶tẽ
horatius. si pͣnd̾et olus ꝑatient regi¬
b utinollet arist ppus siscuet regib
uti fastidiret olus quime notat. Aio¬

Expanded text:
nas, magnum auri pondus secum detulit. Qui in via secum deliberans, et considerans se non posse simul virtutes et divitias possidere, cum ad dediscendam avaritiam iret, divitiasque fomentum et nutrimentum esse avaritiae conspiceret, projecit a se aurum, lio degentis, qui vacuus spei et timoris expers, locupletem transegit paupertatem. Ad quem Aristippus quidam aulicus, cum mundaret et lavaret olera sua, amediocri scires uti, non oporteret te regibus mendicando adulatione mentiri. Unde Horatius : Si pranderet olus patienter, regibus uti Nollet Aristippus: si sciret regibus uti, Fastidiret olus, qui me notat.
Abbreviated transcription (Latin):
et pauꝵ ⁊̃ lacedemomꝰ ait regi m̃ciuunt᷑
tibi quiteuictorẽ ꝓmitunt obmulti¬
tudinẽ ex̃citus. S nonł euemet. ip̃a
enim moles excatas tui oppͥmet te iate¬
ip̃ouint̃ois. et ita contingit. Item ꝙ
hni qui teliqͥitunt ommia sedebunt ĩu¬

Expanded text:
etiam Lacedaemonius, ait regi: « Mentiuntur tibi, qui te victorem promittunt ob multitudinem exercitus. Sed non ita eveniet. Ipsa enim moles exercitus tui opprimet te, et a teipso vinceris; » et ita contigit. Item: Quod ii « qui reliquerunt omnia sedebunt ju
Abbreviated transcription (Latin):
pm mcins elucelit qͣmillo apolo¬
pugiamelior cõib hbis pellebar do¬
netminorinĩtamine longo mmplora¬
uit opes hominis. frenuum q recepit.
ho quam iuctor molens dis cesit ab hos¬
te: on equitem dorso non frenum de¬
pulit ore. s qui pauꝑiem u̾ntuspociore
metallis. lib̾tate caret dnm̃q uehet

Expanded text:
m melius elucesci quam in illo apolopugna melior communibus herbis Pellebat, donec minor in certamine longo, Imploravit opes hominis, frenumque recepit Sed postquam victor violens discessit ab hoste, Non equitem dorso, non frenum depulit ore. Sic qui pauperiem veritus, potiore metallis Libertate caret, dominum vehit
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa qͣi ad oscłand̾ manus domini. qũo
p̃siumnis atted̾e aid oscłm capitis eius.
ĩmo aa cõfit̾ionẽ ⁊ sumpnonom ⁊ os¬
gradusꝙ suos. sinit iordines in quo
sacramento gradu abiquo omilio amp¬
liuis pͥcatut ꝙͣ momissione gradus ordi¬
nis adordiiem. ¶I temsalui. Sechst
adm̃sam dinitis scito qm̃ talia oꝑ appo¬

Expanded text:
opera, quasi ad osculum manuum Domini; quomodo praesumis accedere ad osculum capitis ejus, imo ad confectionem, sumptionem, et osgradusque suos, sicut et ordines. In quo sacramento, aliquo gradu omisso, amplius peccatur quam in omissione gradus ordinis ad ordinem. Item Salomon: « Sedisti ad mensam divitis, scito quia talia te opo
Abbreviated transcription (Latin):
tabilis domus di ⁊ porta celi timeas
ne seturis adiaditem arboris iam poi̾ta
sit ex eo quod mdigneaccedis. timeas
chorum angelorum assistentium ꝯͣ te
ferentium testimoniũ iniuriamq suã
⁊ iram am̃ iundicare ꝑatoram. simdig¬

Expanded text:
bilis, domus Dei, et porta coeli . » Timeas ne « securis ad radicem arboris jam posita sit , ex eo quod indigne accedis. Timeas chorum angelorum assistentium contra te ferentium testimonium injuriamque suam, et iram Domini vindicare paratorum, si indig
Abbreviated transcription (Latin):
sa ÷ inlatͥmas. litet .Ni. singłis adieb lalͥ¬
ad calicem pietatis se totam matiat latͥ¬
mis calicio toaptat:. ¶tem de milig¬
ne accedentib ad ħ altare cõq̃ritur do¬
minis dicens. ⁊ dedert̃ in escam meam

Expanded text:
sa in lacrymas. Licet enim singulis diebus lacrad calicem pietatis. Se totam mactat lacrymis, calicique coaptat. Item: De indigne accedentibus ad hoc altare, conqueritur Dominus dice
Abbreviated transcription (Latin):
chalimisse ⁊ laudes ad illd̾ tp̃s ꝑti¬
nentes decant̾etur. ita ut in aliist̃ꝙ¬
ibus ut uanetas offõrum deuotõuẽ
augeat mĩstroꝵ ⁊ idemptitatis tollat
fastidium. deuotionẽ atalium. ut. ⁊̃¬

Expanded text:
chali missae et laudes ad aliud pertinentes decantentur, ita in aliis temporibus, ut varietas officiorum devotionem augeat ministrorum et identitatis tollat fastidium. Devotionem autem talium, ut
Abbreviated transcription (Latin):
offõrii imitio quas inquiby libet
horis iõ nõ insitis licet multiplican.
temmissa sit inserata smilis ÷ idolo
nabugodonosor de quo ap̃ damelẽ
deargento. uent̾ ⁊ femora exexe. ped̾

Expanded text:
officiorum, quas in quibuslibet horis, non ideo insitis, licet multiplicari. Item: Missa sic inserta, similis est idolo Nabuchodonosor, de quo apud Danielem de argento, venter et femora ex aere,
Abbreviated transcription (Latin):
licet sibi inpenttentiã iniuntt̾as no¬
luit tũ eas asat̃dote quadragesimali
s̾uctõ obligato decantari s quid faci¬
et saĩdos rogatus abillo ⁊ abillo tͥcẽ¬
nalli fac̾e. Si nõ susfic̾et ad sp̃alia
t̾cennalia. ꝑagenda dicat rogantib¬

Expanded text:
licet sibi in poenitentiam injunctas, noluit tamen eas a sacerdote quadragesimali servitio obligato decantari. Sed quid faciet sacerdos rogatus ab illo et ab illo tricennalia facere, si non suffecerit ad specialia tricennalia peragenda? Dicat rogantib
Abbreviated transcription (Latin):
nas insepułt in quo non dum quisꝙͣ
positus fũit. ł si diabłi ibi collotatus
fũit non nͥ eg eietto sepelias dñm in
miñdo sepuliꝰ tuo. uide ne ponasum¬
um nouum mutres uet̾es pecãs. uide
ut suꝑ nonum planstrum portes ar
tas: tales adumgas. te .s. ⁊ alios q̃ nõ
nouennt ret᷑ flect̃e colla pͥ utulosa.
cto tañe ꝓcedentes licet mugientes
archam dommi deferant int̾iam pro¬
missionis indomum aminadab celes

Expanded text:
nas in sepulcro, in quo nondum quisquam positus fuerit : » vel si diabolus ibi collocatus fuit, non nisi, eo dejecto, sepelias Dominum in mundo sepulcro tuo. Vide « ne ponas vinum novum in utres veteres » peccatis. Vide ut super novum plaustrum portes arcam cas, tales adjungas, te scilicet et alios, qui non noverunt retro fleccto itinere procedentes, licet mugientes, arcam Domini deferant in terram promissionis, in domum Aminadab coeles
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ nõ tm̃ tang̃e s mergastulo cor¬
aquo tota debes inhĩtari. totum illũ
inuili hospicio corꝑis tuinonuet̾is hĩ¬
tare: ¶tem simarie intanto feruo¬
re dñiti diligñti eiq tam deuote inuo
⁊ mortuo obseq̃nti dt̃m ÷ nolime tan¬
ge nõ dum. enm ascendi ad pr̃em in¬

Expanded text:
non tantum tangere, sed in ergastulo cora quo tota debes inhabitari, illum totum in vili hospitiolo corporis tui non vereris includere? Item: Si Mariae in tanto fervore Dominum diligenti, eique tam devote vivo et mortuo obsequenti dictum est: « Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem
Abbreviated transcription (Latin):
Sii qͦ potius dicend̾ eẽt sub duob can¬
ombus unam missam ꝙ hostie misse
unam rep̾sentatõm teleb̃ti qͣm duas
missas subumno canõt. ¶Item tales
obruant instituõi sinodi ꝓiunci ali¬
celebͣte. ĩ qͣ p̾ceptum fuit ꝙ nłss nͥ

Expanded text:
Sic ergo potius dicendum esset, sub duobus canonibus unam missam, quia hostiae missae unam repraesentationem, celebrari, quam duas missas sub uno canone. Item: Tales obviant institutioni synodi vel concilic
Abbreviated transcription (Latin):
hostiam eẽ millam. ¶ Item ꝑmissã
pasuio dm̃ qui de simi patͥs quasi de dextͦ
qui c̃ eius bora ueniret ut de mundo
ꝓpassionem transsiret ad prẽm missus
esb hostia ꝓnob̾ incelum. ascendens ułq
ad altum captiuam dux̃ captiuitatẽ.
hanc figuram misis p̾cipuam tales
destiuunt. ł flam ł manem ẽẽ ostend¬
unt. ĩ acornu ad cornu redeant. adext. ad. si.

Expanded text:
hostiam esse missam. Item: Per missam passio Domini, « qui de sinu Patris , » quasi, de dextro Qui « cum ejus hora veniret, ut de hoc mundo » per passionem « transiret ad Patrem , » missus est hostia pro nobis in coelum, « ascendensq altum captivam duxit captivitatem . » Hanc figuram missae praecipuam tales destruunt, vel falsam et inanem esse ostendunt, cum a cornu ad cornu redeant, ad sinistram a
Abbreviated transcription (Latin):
dum quidam uitant płalitatẽ missaꝵ
cidert̃. monstruose missas bifacientes.
tem ap̃poe . legimus ianum bicipitẽ
idram septi capd̃. bareum tentimanũ.
g̃ionẽ bicorporem alium t̾corporem
sro missas bifatiare tͥfatiare ⁊ hiͦ.¬

Expanded text:
dum quidam vitant pluralitatem missarum, onstrum incidunt, monstruose missas bifacientes, Item: Apud poetas legimus Janum bicipitem, hydram septicipitem, Briareum centimanum, Geryonem bicorporem, alium tricorporem,stro est missas bifaciare, trifaciare,
Abbreviated transcription (Latin):
ta est pestis ingratitudinis ꝙͣ si ñ
dimiserimus ex corde ꝙ in nos de
⁊ reuocatur. Et scd̾m leges: inanu¬
missus ⁊ lib̾ ꝓ ingracitudine reuo¬
catur insernitutẽ. Achenienses. ĩ
nequissima habuerunt in gema
d pñe. quia ingratos ut ali

Expanded text:
ta est pestis ingratitudinis, quod si non dimiserimus ex corde, quod in noset revocatur; etiam secundum leges manumissus et liber pro ingratitudine revocabatur in servitutem. Athenienses etiam nequissima habuerunt ingenia,  quia ingratos, ut ali
Abbreviated transcription (Latin):
nator erit discordie ꝑdetq aĩas sub¬
ditoꝵ eoꝵ odiũ incurrens. ¶ Item
moyses instituens decanes cil iartos
iuramento s eis simiłr precepit
ut maiores questiones et quas sol¬
referrent ad ipsum ¶tem scd̾m
leges nullus tenetur accusare ¶ tẽ
alia ratione uidetur hoc sacragnen
que pax hodie turbatur et rũpitur
cupiditate prelatorũ non pacienti¬
um aliquos prius inimicantes sibi
reconciliari gratis. nisi prius .s. la¬
trm̃ĩtur rei ꝓ bursa sua emuncta:
quam ꝓ delicto qd̾ patet ꝑ exem¬
plũ pueroril quorũ unus ũderdo
sagitta uuln̾auit aliũ usq ad mortẽ

Expanded text:
nator erit discordiae, perdetque animas subnator erit discordiae, perdetque animas subditorum, eorum odium incurrens. Item, Moyses instituens decanos, centurionejuramento, sed eis simpliciter praecepit, ut majores quaestiones, et quas solreferrent ad ipsum. Item, secundum leges nullus tenetur accusare. Item, alia ratione videtur hoc sacramentu. » Quae pax hodie turbatur et rumpitur cupiditate praelatorum non patientium aliquos, prius inimicantes, sibi reconciliari gratis, nisi prius scilicet lacrymentur rei pro bursa sua emuncta quam pro delicto. Quod patet per exemplum puerorum, quorum unus, ludendo, alium sagitta vulneravit usque ad mort
Abbreviated transcription (Latin):
onib earũ imꝑonamus. fere cois est
traditio in ecełia multisq ꝑiculosa
qd̾ cũ instituitur et inuestitur sac̾¬
dos de cara aĩarũ. iuratur ab eo se
obseruaturũ esse omnia iura et pͥ¬
cepta maloꝵ prelato. Et qd nee
subprimet nec celabit si uiderit
aliquos sibi subditos delinquen¬
tes. litigantes. rixantes. seq ꝓpul¬
santes incimiterio uel in die festo
et huiusmodi. ex quib possit pocłͦ
bursa emungi: quam anima sal¬
uari. s referet ea ad notitiam ma¬
loꝵ prelatoꝵ quod uiramentũ płibꝰ
scrupulũ peꝑit. Uidetur enim li¬
eitũ ex eo qd̾ sic intans curã anima¬
rũ quã habet ñ habet nisi a suꝑio¬
ri prelato pendentẽ. ergo et iudicio
euis et tradicionib statutis ab eo
de ipsis regendis uidetur esse stan¬
dũ. ⁊ adquiescend̾ sic̃ minori. E contͣ
gitur dicere eccłie. ¶ Item sic refe¬
rens lites ⁊ delicta ad questores pa¬
latiĩ enninctores ⁊ depilatores semi¬

Expanded text:
onibus earum imponamus, fere communis est onibus earum imponamus, fere communis est traditio in ecclesia, multisque periculosa, quod cum instituitur et investitur sacerdos de cura animarum, juratur ab eo se observaturum omnia jura et praecepta majorum praelatorum, et quod nec supprimet vel celabit, si viderit aliquos sibi subditos delinquentes, litigantes, rixantes, seque propulsantes in caemeterio, vel die festo, et hujusmodi ex quibus potius possit bursa emungi, quam anima salvari; sed referet ea ad notitiam majorum praelatorum: quod juramentum pluribus scrupulum peperit. Videtur enim licitum ex eo, quod sic jurans curam animarum, quam habet, non habet nisi a superiore praelato pendentem. 209 Ergo et judicio ejus et traditionibus statutis ab eo de ipsis regendis, videtur esse standum et acquiescendum; sic minori, econtra, gitur dicere ecclesiae. Item, sic referens lites et delicta ad quaestores palatii, emunctores et depilatores, semi
Abbreviated transcription (Latin):
minari a finib illius eccłie suspec¬
tũ debere purgari iudicio ignis
uel aque. Et hoc sacram̃tũ diabolicã
continet p̾sũptionẽ. sicut in decreta¬
uo non recipiendo in ea. et hoc
propter seruos ⁊i familiam princi¬
pis amonendos ꝓ quib susceptis re¬
missius ag̾etur contra principẽ ma¬
leficũ. S hec ecͣc modo sernos illius
principis recipit ⁊ alienos citisdẽ
conditionis magis pͥos iurat se non
recepturã. E cce quam difficile abo¬
letur uiciosa ⁊ inuet̾ata consuetudo.
¶Item in alia ecc iuratur de non
recipiendo pignore nisi aureo uel
argenteo ꝓ reb uel dompnis ecc
illatis ⁊ hoc uanũ est uel friuolum
uel cupidũ qd̃ etiam abhominatꝰ
est sũmus pontifex. ¶Item in
alia uiratur ne quis admitat dis¬
pensationẽ uel relaxationẽ foranei¬
tatis sue etiam cum precepto dñi
p. ⁊ uolutate capitłi uolentiũ aug̃e
pensionẽ eiꝰ uta abiurat in se fierĩ
opera pietatis ineccłia illa. Et ut
finem traditiom bimino increꝑati¬

Expanded text:
minari a finibus illius Ecclesiae, suspectum debere purgari judicio ignis vel aquae; et hoc sacramentum diabolicam continet praesumptionem, sicut in Decretavo non recipiendo in ea; et hoc propter servos et familiam principis amovendos, pro quibus susceptis, remissius ageretur contra principem maleficum; sed haec ecclesia modo servos illius principis recipit, et alienos ejusdem conditionis magis probos, jurat se non recepturam. Ecce quam difficile aboletur viscosa et inveterata consuetudo. Item, in alia ecclesia juratur de non suscipiendo pignore, nisi aureo vel argenteo, pro rebus vel damnis ecclesiae illatis, et hoc vanum est, vel frivolum, vel cupidum: quod etiam abominatus est summus pontifex. Item, in alia, juratur ne quis admittat dipensationem, vel relaxationem, vel augmentum foraneitatis suae etiam cum praecepto domi voluntate capituli, volentium augere pensionem ejus, et ita abjurat in se fieri opera pietatis in ecclesia illa. Et ut finem traditionibus, imo increpati
Abbreviated transcription (Latin):
u. Quidã aũt conuersus. cũ ei ue¬
niret indubium. utrũ magis pa¬
rẽd̾ ess humanis traditionib audiui¬
uis. elegit p̃pon̾e in necessitate oꝑa
pietatis mandatis hominis. Et forte
sp̃c sc̃s qui eũ fecit dubitare qͥd es¬
set agendũ in dubio reuelauit. ne
ait dominus. Uos at dicitis si dix̾it
homo patri. uel matri. uł fr̃i cor¬

Expanded text:
» Quidam autem conversus, cum ei veniret in dubium, utrum magis parendum esset humanis traditionibus, an divinis, elegit praeponere, 206 in necessitate, opera pietatis mandatis hominis; et forte Spiritus sanctus, qui eum fecerat dubitare, quid esset agendum in dubio, revelavit, ne ait Deus: « Vos autem dicitis, si dixerit homo Patri vel matri cor
Abbreviated transcription (Latin):
interfec boris diues ess non ꝑmissi st̃
reconciliari gratis. ¶ Iuramentuoꝯ
aũ licitũ uideretur qd̾ minor cͥura¬
ret se executurũ uices maioꝵ ꝓ posse
lucro captando in minorib. Et̃ quod
enoriia delicta ad que curanda ex igͦ
maior medicus referret ad maiorẽ.
Apłs etiam om̃s tradiciones preter
neccĩa cissitas saluti enacuare uidet᷑
perans dico fieri auobis grãm et cõi¬
cationẽ ministerii in sc̃os. ne forte
non obediendo transgredt animi.
s ꝑ aliorum sollicitudinẽ etiam
re ait illis. Infirmos curate et c̃. ura¬
tis accepistis gratis date. Nichil tulĩ¬
tis uobiscũ edentes ⁊ bibentes que
apud illos sunt. Et̃ cũ digno deͭͤi. ma¬
nete. Nonne ħ doctrine contrarie
uidentur institutiones date de re¬
cipiendis legatis. ẽ tot. uel tot equis
cũ tanta familia de ex actione pastꝰ
płiũ ferculoꝵ eoꝵ etiã que non sũt
p̃dicans et nichil ab eis accipiens. dic̃
se spoliasse alias eccłias. que ei interim

Expanded text:
oris dives esset non permissi sunt sibi reconciliari gratis. Juramentum autem licitum videretur, quod minor juraret se exsecuturum vices majoris pro posse lucro captando in minoribus, et quod enormia delicta, ad quae curanda exigitur major medicus, referet ad majorem. Apostolus etiam omnes traditiones praeter necessarias saluti, evacuare videtur perans dico fieri a vobis gratiam et communicationem ministerii in sanctos, ne forte inobediendo transgrediamini; sed per aliorum sollicitudinem, et vere ait illis: « Infirmos curate, etc. Gratis accepistis, gratis date. Nihil tuleritis vobiscum; edentes et bibentes, quae apud illos sunt; et cum digno in civitate manete . » Nonne huic doctrinae videntur contraire institutiones datae de recipiendis legatis cum tot vel tot equis, cum tanta familia, de exactione pastus plurium ferculorum? Eorum etiam, quae non « sunt nthiis etiam praedicans, et nihil ab eis accipiens, dicit se spoliasse alias ecclesias, quae ei interim
Abbreviated transcription (Latin):
non dico ad quamlibet. s ad eam
que contemplatiua est respectu ac¬
tiue inferioris. Est enim contempla¬
tiua excellens quasi que mente in¬
heret contemplationi trinitatis et
celestium sp̃uum. Est et contem¬
platiua indignior. ut lectio scͥptita¬
tio et huiusmodi que et contem¬
platiue ꝑs sunt respectu actiue in¬
rium. Est etiam actiua prelati
dignior inmeritum. ad mediam
ergo receat fastiditus excellenciore
¶ꝯtẽplatiua.
Item traditio de ꝓprietate fu¬
gienda. et de non erogando pau¬
perib. de non subueniendo tribu¬
latis. nisi per eũ cui dispeusatio e¬
dita estr obuiare uidetur hiis pre¬
ceptis. Esto consentiens aduersario
aduersarius inuia. qͥ clamat. fran¬
ge esurienti panem. ⁊cͤ. Et itẽ om̃i
petenti te tribue. ⁊c̃. Et itẽ. Si esu.¬

Expanded text:
Non 205 dico ad quamlibet, sed ad eam, Non 205 dico ad quamlibet, sed ad eam, quae et contemplativa est respectu activae inferioris. Est enim contemplativa excellens, qua quis mente inhaeret contemplationi Trinitatis et coelestium spirituum. Est et contemplativa indignior, ut lectio, scriptitatio, et hujusmodi, quae et contemplativae partes sunt respectu activae indium. Est etiam activa praelati dignior in meritum. Ad medium ergo redeat fastiditus in excellentiore contemplativa. Item: Traditio de proprietate fugienda, et de non erogando pauperibus, de non subveniendo tribulatis, nisi per eum, cui dispensatio credita est, obviare videtur his praeceptis: « Esto consentiens adversario adversarius in via, quod clamat: « Frange esurienti panem , » etc. Et item: « Omni petenti te tribue . » Et item: « Si esu
Abbreviated transcription (Latin):
grinis inditiis omnino illicitas:
sunt quedam tradiciones licite
et utiles. Sepe tamen et in casu
diuinis preceptis et exangelicis
et apostolicis sicut uidetur obice
et contrarietates parrentes. Sũt
et alie licite nullumqi offendicu¬
lum mandatis diuimis preben¬
tes.et tamen p̃ multitudine sua
grauant constituentes inobediẽ¬
tes illarũ tnsgressores Ergo etiã in
parcitate & in paucitate et non¬
nisi ꝓ manifestissima causa et uti¬
li instituende essent sobicem uiden¬
tur prebere diuinis preceptis. ħ q̃
euacuant ewangelicam liber tatẽ.
In uenialib & minꝰ atrocib crimi¬
nib. s ita in atrociorib dormit et
ex spirat: forte apud claustrales h
cam et ordinem uidiciariũ ¶tẽ
tradicio de non recedendo a contẽ¬
platiua ad actiuam nisi ꝓutilita¬
te eccłie. hiis obuiat mandatis. do¬
minus suis dedit potestatem cuiꝰq
operis. Et item. si dextera tua scan
umi tibi peꝑĩt: redi ad acliuam.

Expanded text:
regrinis judiciis omnino illicitas, regrinis judiciis omnino illicitas, sunt quaedam traditiones licitae et utiles. Saepe tamen, et in casu divinis praeceptis evangelicis et apostolicis, sicut videtur, obicem et contrarietatem praebentes. Sunt et aliae licitae, nullumque offendiculum mandatis divinis parientes, et tamen prae multitudine sua gravant constituentes, et inobedientes illis transgressores, nisi in parcitate et in paucitate, et nonnisi pro manifestissima causa et utili instituendae essent. Obicem videntur praebere divinis praeceptis. Hae evacuant evangelicam libertatem coin venialibus et minus atrocibus criminibus, et ita in atrocioribus dormit et exspirat forte apud claustrales hoc cam et ordinem judiciarium. Item: Traditio de non recedendo a contemplativa ad activam, nisi pro utilitate Ecclesiae, his obviat mandatis: Dominus suis dedit potestatem cujusque operis . Et item: « Si dextera tua scandum tibi peperit, redi ad activam.
Abbreviated transcription (Latin):
missurus idnomachiam uel confi¬
dit uuirtute et robore suo mag̾.
ł inde exc̃citio artis uel momni¬
moda innocentia sua. uel martis¬
pericula uel in miraculo dei facien¬
do. Si inuirtute sua uel martis ꝑi¬
cula: ergo inequale est iudicium.
si in om̃ida innocentia: presũptio ẽ.
et anticipatio diuimi iuidicii in qͦ
solo manifestabuntur abscondita
tordis nr̃i. Si in miraculo: diaboli
agas scdm humanam rationem.
inaquam si fundum non tetige¬
rit: dampnãt. alii illum uistificãt.
et saluant si aqua eum totum rece¬
perit. et concluserit et operuit cũ
capillis. Alii. ⁊ si soli capilli enatent
cum sint excrementa caͥr. non de
substancia eius talem iustum ꝓnũ¬
ciant. tem. ferrum si atrib
defetatur minus ignitum et całm
est delat abultimo. Unde et ma¬
nus cercii inuenta est. non com¬
busta. cum atrib deferetur ma¬
nus q aliorum combuste. Item.
callosa est manus uel ñz Contra tra¬
et adinuentiones diabolicas de ꝑe¬

Expanded text:
missurus monomachiam, vel confidit in virtute et robore suo magis, vel in exercitio artis, vel in omnimoda innocentia sua, vel in miraculo Dei faciendo. Si in virtute sua vel in artis peritia, ergo inaequale est judicium. Si in omnimoda innocentia, praesumptio est, et anticipatio divini judicii, in quo solo « manifestabuntur abscondita cordis nostri . » Si in miraculo, diabolicagas secundum humanam rationem. in aquam, si fundum non tetigerit, damnant; alii illum justificant et salvant, si aqua totum eum receperit, et concluserit, et operuerit cum capillis: alii etsi soli capilli enatent, cum sint excrementa corporis, non de substantia ejus talem justum pronuntiant. Item: Ferrum si a tribus deferatur, minus ignitum et calidum est delatum ab ultimo. Unde et manus tertii inventa est non combusta, cum a tribus deferretur, manusque aliorum combustae essent. Item: Callosa est manus, vel non. et adinventiones diabolicas de pe
Abbreviated transcription (Latin):
la canonite regularis traditio de
non confitendo capellano suo inqͥ¬
busdami criminib a conuer sis suis.
s priori sic instituta ob auariciam
Sicut etiam illa traditio grandi¬
mõtensiũ de non confitendo fur¬
tũ uel lapsũ carnis. et quedã alia cͥ

Expanded text:
o canonicae regularis de non confitendo capellano suo in quibusdam criminibus a conversis suis, sed priori, sic instituta ob avaritiam. Sicut etiam illa traditio Grandi-Montensium, de non confitendo furtum, vel lap
Abbreviated transcription (Latin):
m᷑m et occasionem delinquendi.
Uide apłm non nisi paucas tradi¬
ciones tas et mistitas instituisse. ũ
de uelando capite mulieris in
oratione propter angelos:⁊ hi. an¬

Expanded text:
materiam et occasionem delinquendi. Vide Apostolum non nisi paucas traditiones honestas et mysticas instituisse, ut de velando capite mulieris « in oratione propter angelos ,
Abbreviated transcription (Latin):
decreta lat̾a .9. ut illud de reuo¬
candis decimis a manib laicoꝵ
subĩt̾minatione anatħatis. Et̃ illd̾
de beneficio eccłiastico non ꝓmitt̃¬
do antequã uacaret. in quib hodie
dispensatur. nulla ħita memoria
pͣdentiũ canonũ. Uide etiã quo¬

Expanded text:
illud de revocandis decimis a manibus laicorum sub interminatione anathematis; et illud de beneficio ecclesiastico non promittendo antequam vacaret, in quibus hodie dispensatur nulla habita memoria praecedentium canonum . Vide
Abbreviated transcription (Latin):
in ecclesia exequetur iusticiam et
uindictã pro dampnis et miuriis
dͥ & eccłie uel hominib eius illatis
qd̃ sacram̃tũ preceps est. sicut sum¬
tatus est. Quis enim tuni de obse¬
quendo ꝓ posse suo deo sine precipi¬
cio uiraret.est tamen qͥddã pro
posse nectitatis ad qd̃ tenemur. Uñ dr̃.
frustra ad deum manus erigit. qui
dit. ¶Item in alia uiratur decreta
summa non telaxanda in ablatis
ecełie uel hominum illius ut de .c.

Expanded text:
et vindictam pro damnis et injuriis sibi et ecclesiae, vel hominibus ejus illatis, quod sacramentum praeceps est, sicut sumtatus est. Quis enim etiam de obsequendo pro posse suo Deo, sine praecipitio juraret? Est tamen quoddam pro posse necessitatis, ad quod tenemur. Unde frustra manus ad Deum erigit, qui dit. Item, in alia juratur de certa summa non relaxanda in ablatis ecclesiae vel hominum illius, ut de cen
Abbreviated transcription (Latin):
debet apparere. Utrũ autẽ monae᷑
subm̃sus eo qd̾ influctib ⁊ ꝑiculo
tunica noluit exii. magis inni
ratione debeat dãpnari. uel xp̃ia¬
na sepultura sepeliri: non est me¬
um uidicare. forte enim se tumca
non exuit ꝑ internam inspirati¬
onem pocius quam obrelum sue

Expanded text:
debet apparere. Utrum autem monachus debet apparere. Utrum autem monachus submersus eo quod in fluctibus et periculo tunica noluerit exui, magis innitratione debeat damnari vel Christiana sepultura sepeliri, non est meum judicare. Forte enim se tunica non exuit per internam inspirationem, potius quam ob zelum sanctae
Abbreviated transcription (Latin):
tynum in necessitate que legẽ non
ãduersario. quam abbati militan¬
ti inclaustro. Sic etiam quidam
monachus religiosus deo pocius
quam hominib obtẽꝑans. abbatis
hospitis capã furatus est. dans etĩ
pauperi nudo. fr̃em ⁊̃ cõpeditum in
nocte dominice natiuitatis soluit
i ꝑmisit abire. quia nocte illa mł¬
liflui fancti sunt celi ⁊ pax et liber¬
tas reddita est hominib. ¶ tẽ tra¬
ditio de iacendo in cuculla crucis
formam habente eo qd̾ dixerit be¬
atꝰ benedictus. monach i semꝑ
uestiti ⁊ precucti iaceant. ut ꝑmp¬
tiores .⁊ magis parati sunt o̾ceur¬
rere domino. contradicere uidet᷑
huic mandato. rationabile sit ob¬
sequium ur̃m. ⁊ etiam exemplo
petri incarcere dormientis. S cũ
ꝑatiores essent si calciati iacerẽt
cum maiori enim mora calciam᷑
quã uestianiuir. cur ⁊ hoc eis ob eã¬
dẽ causã ñ ẽ p̃ceptũ: s nec quidaẽ
monacho iacere nudũ licet. nec
cłicũ decet. cuiꝰ caro nũquã nuda

Expanded text:
tinum in necessitate, quae legem non adversario, quam abbati militanti in claustro. Sic et monachus quidam religiosus, Deo potius quam hominibus obtemperans, abbatis hospitis cappam furatus est, dans eam pauperi nudo; fratrem etiam compeditum in nocte Dominicae Nativitatis solvit et permisit abire, quia nocte illa « melliflui facti sunt coeli , » et pax, et libertas reddita est hominibus. Item: traditio de jacendo in cuculla crucis formam habente, eo quod dixerit B. Benedictus : Monachi semper vestiti et praecincti jaceant, ut promptiores et magis parati sint occurrere Domino, contradicere videtur huic mandato: « Rationabile sit obsequium vestrum . » Et item: Exemplum Petri in carcere dormientis . Sed cum paratiores essent si calceati jacerent cum majori enim mora calceantur quam vestiuntur, cur et hoc eis ob eamdem causam non est praeceptum? Sed nunquid monacho jacere nudum licet? Nec clericum decet, cujus caro nuda nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
est lacte querentes pocius suum in¬
mis ꝓdesse. ¶tem idem. In tẽ¬
plo dñi erant acce tabula. phiale
⁊i ciathi. sic inect᷑. mordax increpa¬
tio. larga pͥdicatio. minor ⁊ suauis
Nec enim omnia omnib in differẽ¬
ter proponere debemꝰ. s quasi ad

Expanded text:
est lacte, quaerentes potius suum osmis prodesse. Item idem : In templo Domini erant acetabula, phialae, et cyathi ; sic in Ecclesia mordax interpretatio, larga praedicatio, et minor, et suavis. Non enim omnibus omnia indifferenter proponere debemus, sed quasi ad
Abbreviated transcription (Latin):
głie. Et enim si introierit in conspec lu
ur̃o uir aureum anulum habens in
indutus ueste preclara dixeritis ei.
Sede hic. bene: pauꝑi ⁊̃ dicatis. tu sta
illic. aut fede sub scabello pedom

Expanded text:
 Etenim si introierit in conspectu vestro vir aureum annulum habens in indutus veste praeclara, et dixeritis ei: Tu sede hic bene; pauperi autem: Tu sta illic aut sede
Abbreviated transcription (Latin):
re. ⁊ predicare.ut qui delinquen¬
tium culpas redarguit. in ułłiꝰ re¬
fr̃m suum amicum ⁊ ꝓximum.
quos interficit qui cum pumen¬
da inuenit: inerepationis gladio
ferit. nec eis quos ꝑ cognationem
carnis diligit: ꝑcit. Si ergo ille tm̃
lo diuini amoris ex citatur. ꝓfc̃o se
dei esse negat qui quantum sufficit
uitam carnalium increpare recu
precepit honorem & reuerentiam
dam die leto ⁊ alacri coram mar¬
docheo sedente ante fores palatii.

Expanded text:
re et praedicare, ut qui delinquentium culpas redarguit, in nullius refratrem suum, amicum et proximum. Quos interficit, qui, cum punienda invenit, increpationis gladio ferit; nec eis, quos per dilectionem carnis diligit, parcit. Si ergo ille vir lo divini amoris excitatur, profecto se esse Dei negat, qui quantum sufficit, vitam carnalium increpare recuspraecipit honorem et reverentiam dam die laetus et alacer coram Mardochaeo sedente ante fores palatii
Abbreviated transcription (Latin):
indicasti.  restituit ablata. ¶tem
beatus martynꝰ poculum porrexit
pariꝑi sacerdoti sedenti a latere eius
non principi sedenti ex alia par¬
thas contra decretum pacris ⁊ ppłi
intinxit summitat̾e uirge infauũ
melł i comedit. ⁊ statim illuminati
sunt oculi eiꝰ ⁊ ex hilarati. Cui ꝑ sortẽ
deprehenso ⁊ capto ait saul. hec
faciat michi deus. ⁊ hec addat quia
magnam in isrł: hoc nephas est.
Uiuit dñs si cecsderit capilłs de ca¬
pite eius interram. quia cum deo
operatus est hodie. lib̾auie q
ppłs ⁊ excussit de manib patris io¬
nathã ne moreretur. Ecce quantũ

Expanded text:
dicasti. » Et restituit ablata. Item : Beatus Martinus poculum porrexit sacerdoti pauperi sedenti a latere ejus, non principi sedenti ex alia parthas contra decretum patris et populi intinxit summitatem virgae in favum mellis et comedit; statimque illuminati sunt oculi ejus et exhilarati. « Cui, » per sortem deprehenso et capto, « ait Saul: Haec faciat mihi Deus, et haec addat, quiamagnam in Israel? Hoc nefas est. Vivit Dominus, si ceciderit capillus de capite ejus in terram, quia cum Deo operatus est hodie. Liberavitque populus, et excussit de manibus patris Jonatham ne moreretur. » Ecce quantum
Abbreviated transcription (Latin):
est: accingatur metum gladio et
transeat unusquisq ꝑ medium
castroꝵ interficiens gladio omnes
qui adorauer̃t uitułũ ita qd̾ ñ par¬
eat oełs eiꝰ patri. filio. fr̃i. uel ami¬
de omnes principes inpatibulo. ⁊
nemim parcas. ut ita furor ieꝰ
lamundus. ist constitutus iudex
in expedstĩdue quando primo lib̃a¬
ra est terra ꝓmissionls ab hesi ma¬
ometina: eo qd̃ comes scĩ egidii spo¬
li auerat mercatores quosdam tranꝰ¬
euntes nec ad citationem eius ter¬
ciam uellet restituere ablata. aiti
Qͥ uir dei est. accingat᷑ met̃ gladiolłi¬

Expanded text:
 accingatur mecum gladio, et transeat unusquisque per medium castrorum, interficiens gladio omnes qui adoraverunt vitulum, ita ut nec parcat oculus ejus patri, filio, fratri vel amide omnes principes in patibulo, et nemini parcas, ut ita avertatur amundus etiam constitutus judex in expeditione quando primo liberata est terra promissionis ab haeresi Mahometica, eo quod comes Sancti Aegidii spoliaverat 174 mercatores quosdam transeuntes, nec ad citationem ejus trinam vellet restituere ablata, ait ei: « Qui vir Dei est, accingatur mecum gladio
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑanda est scd̾m qualitatem dicen¬
doꝵ. scd̃m qualitatem ⁊̃ ⁊ capacitatem
hon enim omnia omnib. s disere¬
te sp̃ualia sp̃ualib sapientiam sapien¬
tib carnalib uero minora ut hystori¬
ałia debet predicator annunciare.
Item ascendunt montes. ⁊ descendũt

Expanded text:
tem et quantitatem dicendorum, secundum qualitatem etiam et capacitatem Non enim omnia omnibus, sed discrete spiritualia spiritualibus, sapientiam sapientibus. Carnalibus vero minora, ut historialia, debet praedicator annuntiare. Item: « Ascendunt montes , » apost
Abbreviated transcription (Latin):
potum dedi. non escam.¶tem. xxiiii.
Siquis uiderur ẽẽ sapiens inter uos
in hoc scło: stultus fiat ut sit sapieñ.
tem ͤ.li. infirmus infirmis factꝰ sũ.
ut infirmos lucrifacerem. Et quid
plura: omnib omnia factus sumi
ut omnes saluos facerem. uñ ad
ro .iii. cdebitor sum sapientib ⁊ in¬
inum meiseruum feci. ¶ Item
ͣ. ad choꝵ .xu. sie enim mente
excedimiis contemplando ea que
enim urget nos ut minus capati¬
b condescendamus. Ob hoc ̃ figu¬

Expanded text:
. Si quis videtur esse sapiens inter vos in hoc saeculo, stultus fiat, ut sit sapiens. Item, cap. IX: Infirmus infirmis factus sum, ut infirmos lucrifacerem. Et quid plura? Omnibus omnia factus sum, ut omnes salvos facerem. » Unde ad Rom., cap. I: « Debitor sum sapientibus et inium me servum feci. » Idem, II ad Cor. V: « Sive enim mente excedimus contemplando ea quaeenim urget nos , » ut minus capacibus condescendamus. Ob hoc etiam figu
Abbreviated transcription (Latin):
quentes suꝑbiam ⁊ mirantes p᷑s
hominum q̃stus causa. ergoꝰ in ali¬
is attenditur acceptio ꝑsonarum:
sicut ⁊ in iudicii ꝑu̾sione ¶tem
exempla phinees ⁊ elo dei armatus
madianitidem licet filiam prin¬
li. de tribu symeon: transfixit Moy.

Expanded text:
quentes superbiam, et mirantes personas hominum quaestus causa. » Ergo in aliis attenditur acceptio personae, sicut et in judicii perversione. Item per exempla. Phinees zelo Dei armatus Madianitidem, licet filiam prinli de tribu Simeon, transfixit .
Abbreviated transcription (Latin):
autem confitentem supportet in cupi¬
ditate sua. in decentõe rei aliene. s si op¬
tulerit secreto oblationem eiꝰ reiciat
nuinquam ꝑͦͥm ꝯfitentis accipiat. ł ei
aduletur s uste iudicet ut sanet. De
hiis cophinis dr. Manus eiꝰ in cophi¬
no seriuierunt. hii sunt cophini de qͥbꝰ¬
quos uissit dñs impleri fraumentis q̃
suꝑerant fram comedentib que subt̾su¬
gunt manus prandentium. In con¬
fessione enim tria pͣcipua ⁊ maxime
necessaria debet confessor inuing̾e

Expanded text:
autem confitentem supportet in cupiautem confitentem supportet in cupiditate sua, in detentione rei alienae; sed si obtulerit secreto oblationem, rejiciat; nunquam personam confitentis accipiat, vel ei aduletur: sed juste judicet, ut sanet. De his cophinis dicitur: « Manus ejus in cophino servierunt . » Hi sunt cophini, quos jussit Dominus impleri fragmentis, quae superaverant comedentibus, quae subterfugiunt manus prandentium . In confessione autem tria praecipua maxime necessaria debet confessor injungere
Abbreviated transcription (Latin):
ponit ad inserendum uͥtutes. ꝙ fit
ꝑ p̾dicationem ⁊ exemplum. Sunt
ergo prelati cophini quib exportari
debent pcc̃a non inferriait colligãt
entes: amplus coinquinantur. habe¬
at autem ꝯfessor uinum ⁊ oleum: sa¬
maritani. Uinũ. ut ꝑ mnerepationem
mordatem confitens. a timore dñi con¬
cipiat ⁊ pariat sp̃m salutis. oleum:
ut ꝑ consolationem non absorbeat᷑
a tristicia. s tristicia eiꝰ ꝯuertatur in
gaudium. Ex hibeat se ꝯfitenti mitẽ.
suauem. ⁊ dulcẽ: ⁊ quasi in amplexibus
suis eum fouentem: dicens ei. Soli do ꝯ¬
fiteris cuius ego sum uicarius. ut nec
uerbo. nutu uel signo. ei reuelata possĩ
degere. qr michi ꝯfiteris tibi obligor in
pat̾nitate sp̃uali. ut pcca tua sicue i
filii supportem. ꝓ illis doleam. ⁊ ꝓ illis ⁊ tec̃
ꝓ eis satisfaciam. Conside ergo ⁊ age pe¬
nitentiam ꝙͣ si scd̾m consalium meũ
egeris ꝓmitto me ꝙͥ suꝑ ħ fide uissorẽ
dabo. qd̃ ex toto lib̾aberis. numquam

Expanded text:
ponit ad inserendum virtutes, quod fit per praedicationem et exemplum. Sunt ergo praelati cophini, quibus extra portari debent peccata, non inferri, ut colligant entes amplius coinquinantur. Habeat autem confessor vinum et oleum Samaritani: vinum ut per increpationem mordacem confitens a timore Domini concipiat et pariat Spiritum salutis; oleum, per consolationem, ut non absorbeatur a tristitia, sed « tristitia ejus vertatur in gaudium . » Exhibeat se confitenti mitem, suavem et dulcem, et quasi in amplexibus suis eum foventem, dicens ei: Soli Deo confiteris, cujus ego sum vicarius, ut nec verbo, nutu, vel signo ei revelata possim detegere. Qui mihi confiteris, tibi obligor in paternitate spirituali, ut peccata tua, sicut et filii supportem, pro illis doleam, et tecum pro illis satisfaciam. Confide ergo, et age poenitentiam, quod si consilium meum egeris, promittoque me super hoc fidejussorem, dabo, quod ex toto liberaberis. Nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
rat eligi diuitem ad sedem honoris
tiore. ⁊ sanctiore: Si autem de coti¬
dianis consessib loquitur. quis hic
non peccat: non tͣsi hic peccat nisi
apud semetip̃m ita uidicet
ita iudicet
qͦd diues pauꝑe tanto sit melior qͣn¬
to est dicior: qd̾ significare uidetur
p̃sertim cum exhibetur alicui ho¬
nor ex certa delibatione. non ꝑ ig¬
norantiam. non per obreptionẽ
s per scientiam ⁊ tantum propter
tam que in eo sit. cui ĩmo cuiꝰ chui¬
tiis pogus potest dic. Onumini nũ. m
nobis hunc prestat ho. uos estis
fratres.¶Item alia ratione si
scd̾m argustinum. quis apiso se
iudicat qd̃ diues tanto sit melioe
quanto est ditior ⁊ ideo honoran¬
dus. ħ poctus est exror. ⁊ ignoran¬
preponendo alii propter diuicias¬
quisi uid̾is dice̾ quia melior est illo.
tem quod hoc gen̾aliter de co¬
tidianis ut de eccsiasticis consessib.
iacobi non erant dignitates ⁊ ho¬
nores in ecclesia distributi ut mo¬
ẏsen. qd̾ iustum est iudicate. siue

Expanded text:
rat eligi divitem ad sedem honoris ientiore? . Si autem de quotidianis consessibus loquitur, quis hic non peccat? Non tamen hic peccat, nisi cum apud semetipsum intus ita judicat, ut dives paupere tanto sit melior quanto est ditior, quod significare videtur personae; praesertim cum exhibetur alicui honor ex certa deliberatione, non per ignorantiam, non per obreptionem, sed per conscientiam, et tantum propter tam, quae in eo sit; cui imo potius divitiis ejus, potest dici: O nummi, nummi, vobis hunc praestat honorem, Vos estis fratres. Item alia ratione: Si secundum Augustinum, quis apud se judicat quod dives tanto sit melior quanto ditior, et ideo honorandus. Hoc potius est error et ignorantem: Hunc praeponendo alii propter divitias, videris dicere quia melior est illo. Item: Quod hoc generaliter de quotidianis, ut de ecclesiasticis consessibus,sancti Jacobi non erant dignitates et honores in Ecclesia distributi, ut moet quod justum est judicate, sive
Abbreviated transcription (Latin):
principio erat uerbum ⁊ c̃. ait.p̃¬
latus  debet esse. sicut gallina
que cro citat raucescit. ⁊ matres¬
cit suꝑ pullos suos. alis eos tegendo
n fouendo. Debet ⁊̃ ẽẽ sicut or ator.
uelud tullius hortensis ut inꝯciõe
N capitelio icibusto eloqͥo ⁊ tubali¬
ter ratonet. Cum uero uentũ fue.¬
rit domum: inter paruulos in¬
cipiat balbutire ⁊ uerba fran¬
gere puerilia uerba hñs ut ił
conformatus intelligatin¶Itẽ
dñs. Quis putas fidelis sexułłis ẽ.¬

Expanded text:
principio erat Verbum, » etc., ait: Praelatus debet esse sicut gallina, quae crocitat, raucescit et macrescit super pullos suos, alis eos tegendo et fovendo. Debet etiam esse sicut orator, ut Tullius, Hortensius, ut in concione, et in capitolio robusto eloquio, et tubaliter intonet. Cum vero ventum est domum inter parvulos, incipiat balbutire, et verba frangere, puerilia verba habens, ut illis conformatus intelligatur. Item Dominus: « Quis putas fidelis est se
Abbreviated transcription (Latin):
na ⁊ huiusmodi. quandoq autem ñ ex¬
hibetur alieui reuerentia ex causa de¬
bita. c̃ exhibenda e̾e̾t: ⁊ hoc est abiectio ꝑ¬
sone. sunt autem quedam medie cau¬
se acceptionis ꝑsone. nec ꝓrsus debite. nͨͦ
incliscreta bñiuolentia. qua diciorẽ
pͣpono pauꝑi. in colligendo eum ⁊ huiꝰ¬
modi. Ad hunismodi uicii obiur gationẽ
recole exemplum. defna. garino. gra¬
matico exemplum. dema. petro. abaeł.
Exemplum. ⁊ de p̃lato infulato colligen¬
te feneratorem ditissimum. Exemplũ
ñ lenonis irridentis quosdam poten¬
tes. ⁊ detegẽntis nates contra ipsos. quia
assur g̾ent ⁊ uenerarentur quendam¬

Expanded text:
na, et hujusmodi. Quandoque autem non exna, et hujusmodi. Quandoque autem non exhibetur alicui reverentia ex causa debita cum esset exhibenda, et hoc est abjectio personae. Sunt autem quaedam mediae, personae acceptionis causae, in discreta benevolentia, qua ditiorem praepono pauperi, in colligendo eum, et hujusmodi. Ad hujus vitii objurgationem recole exemplum de magistro Garnerio grammatico; exemplum de M. Petro Abaelardo; exemplum etiam de praelato infulato colligente feneratorem ditissimum; exemplum etiam lenonis irridentis quosdam potentes, et detegentis nates contra illos, quia assurgerent et venerarentur
Abbreviated transcription (Latin):
penitentiam dare. predicare: Maxi¬
me impedit ꝑsone acceptio. quam re
ta patrum iudeos male operantes re¬
cipit. non ꝓpter pcc̃a parentum gẽ¬
tes conuersas respuit. ut autem liqͥ¬
queat quid sit̃ ꝑsonarum acceptio: usdẽ
dum est. quid sit honorificentia quam
precepit dñs ut ꝯtrari uniꝰ suo ꝯtrario
oꝑetur doctͥna ⁊ notitia. E st autem hono¬
rificentia reuerentia exhibenta alicui
ex causa debita. puta religionem. honesta¬
nem omnem. principatum. prepositu¬
rã officium necessarium: eccłie. generis
nobilitatem. ut quia filius regis obliga¬
tionem honestam. Prima causa debita¬
est. ⁊ honesta. alie subhoneste ⁊ quasi appẽ¬
dices honestati. S si qͥsꝗ̃ habens unam
istarum preponendꝰ sit alii habenti ali¬
am earundem q̃oẽ. Acceptio uero ꝑsone q̃n
est. quedam fatua reuerentia ex hibita
alicu ꝓ cã indebita ⁊ illicita. puta ꝓpter
timorem. cupiditatem. diuicias. uel quã¬
cumq turpitudinem: qͣi ꝓ concubi¬

Expanded text:
oenitentiam dare, praedicare, maxime impedit acceptio personae. Quam redta patrum, Judaeos male operantes recipit, nec propter peccata parentum gentes conversas respuit. Ut autem liqueat quid sit acceptio personae, videndum quid sit honorificentia, quam praecipit Deus, ut contrarii unius suo contrario comparetur doctrina et notitia. Est autem honorificentia, reverentia exhibenda alicui ex causa debita; puta propter religionem et honestalationem, principatum, praeposituram, officium necessarium Ecclesiae generis nobilitatem, ut quia filius regis, obligationem honestam. est et honesta, aliae subhonestae, et quasi appendices honestati. Sed quis habens unam istarum praeponendus sit alii habenti aliam earumdem, quaestio est. Acceptio vero personae, est quaedam fatua reverentia exhibita alicui ex causa non debita et illicita; puta propter timorem, cupiditatem, divitias, vel quamcunque turpitudinem, ut quia concubi
Abbreviated transcription (Latin):
ta eunuchis mollibus ⁊ st̾ilib ⁊ in¬
doctis dis pñsanda cõmittant᷑. hoc id̾
deflet ieremias int̾nis dicens. egresiꝰ
ẽ afilia syon om̃is decor eius fcĩ sũt
entes pascua. ⁊ abierunt absq forti¬

Expanded text:
a eunuchis mollibus, sterilibus et indoctis dispensanda committuntur. Hoc idem deflet Jeremias in Threnis, dicens : « Egressus est a filia Sion omnis decor ejus. Facti sunt entes pascua,
Abbreviated transcription (Latin):
dicos. s quis sit mediator si comuiersus
fuit inlupũ ⁊ mertẽnariũ nõ legit᷑ s si.¬
ne custode sub ptextu officii ⁊ friuolis qͥ¬
busdam rõnibus se tuens deseuit insub¬
dites quitã sucressit inlocũ ⁊ miist̾rumꝰ
heh̾e. cui cũ igneo curbu nsistente. iiii.¬

Expanded text:
ditos. Sed quis sit mediator ejus, si conversus fuerit in lupum et mercenarium, non legitur, sed sine custode, sub praetextu officii frivolis quibusdam rationibus se tuens, desaevit in subditos, qui tamen successit in locum et ministerium Eliae. Cui cum igneo curru insistente
Abbreviated transcription (Latin):
d. fruetũ querite uobis insubditis
et̾nu ⁊ ꝑmanentem non temporale
que nõ ꝑmanet. it̃. in eod̾ gcis ac bar¬
baris debitor sum sapientib ⁊ insipi¬
entib. ita qd̾ me ꝓmptumẽ ⁊ nob̾
ꝓruptꝰ fie̾t ad illud. sicut hui qui
aplicandi sũt doct̾ue cũ deb̾ñt docẽ.

Expanded text:
 Fructum quaerite vobis, in subditis, aeternum et permanentem, non temporalem, qui non permanet. Item in eadem: « Graecis ac barbaris debitor sum sapientibus et insipientibus; ita, quod in me promptum est promptus fieret ad illud, sicut ii qui applicandi sunt doctrinae, cum deberent docere.
Abbreviated transcription (Latin):
ex quolocutꝰ es ad simm tuũ ingepedi¬
tõrs ⁊ tardioris lingue sum. obsecro
⁊ ẽ sũmaquia nec tardus lingua erat
sut fieientem. qui aũ credidit se suffi¬
cientem tẽ insufficiens ẽ ⁊ bñ patiens¬

Expanded text:
ex quo locutus es ad servum tuum impeditioris et tardioris linguae sum. » Obsecret est summa, quia nec tardus lingua erat,sufficientem. Qui autem credit se esse sufficientem, insufficiens est; et qui
Abbreviated transcription (Latin):
nia cesar erat ⁊ stat᷑ rei publice ꝑire:
ait. Si audetis o superi sustinere rem¬
publicam et libertatem romanoꝵ
deꝑire: sustinebo quidẽ ⁊ ego. U̾d ꝓ ea
quicquid potero exꝑiar. honestius¬
esse iudicans libertatem trahendamꝰ
ẽe inseruitutem. quam ituram. egͣ
rex erechias mollissimꝰ uerbũ pessi¬

Expanded text:
nia Caesar erat, » et statum reipublicae perire, ait: Si audetis, o superi, sustinere rempublicam et libertatem Romanorum deperire, sustinebo quidem et ego, verum pro ea quidquid potero experiar, honestius judicans libertatem trahendam esse in servitutem, quam ituram. E contra rex Ezechias mollissimum verbum, pessi
Abbreviated transcription (Latin):
iussus÷ edificare domilni domino.
Ecce quam abhominabile est bel¬
lum domino. maxime cum domes¬
ticis fidei s igitur a predictis pacem
habes pacificus es. ⁊ edificas tem¬
plũ domino: sin autem bellicosus
sermo paci. directus ad discipulõ.
dicite. Pax huic domui. s par qua¬
si concludens omnes alias uir tutes
infascieulo pacis. Item dau. dñs di¬
in habit᷑are facit ⁊ sedebit dñs rex

Expanded text:
jussus est aedificare domum Domino. Ecce quam abominabile bellum Domino cum domesticis fidei. Si igitur a praedictis pacem habes pacificus es et aedificas templum Domino; sin autem bellicosus sermo paci, directus ad discipulos: « di, sit huic domui, sed « pax » ; quasi concludens omnes alias virtutes in fasciculo pacis. Item David: « Dinhabitare facit, et sedebit Dominus rex