comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
actio prauã conpescitur
et abhoc qui sus tin& dolo¬
risferuor uulnere a perto
temperatur:
Quiproximorũmala res¬
piciunt & tam̃ insilentio
linguã premunt. quasi cons¬
pectis uulneribus usum me¬
dicaminis ubtrahunt :¬
& eomortis auctoressiunt
quo uirus quod poterant
curare noluerunt :¬
CIX. DECAUENDA
DETRACTIONE
ui alienȩ uitȩ d& rac¬
tione pascuntur.
alienis procul dubio
carnib: satiantur: sicut
scribtum est: non come¬
dascumeis qui carnes ad
uescendum conferunt :
Carnes quippe aduescen¬
dũ conferre est: in con¬
locutione de rogationis¬
uicissim proximorum
Deobtra tatoribus sa tȩ
ꝑsalomonem dicitur :
qui auacantes potibus &
dantes simbolam consumen¬
tur & uesti durpannis
dormitio: potibus uacant
quide obprobrio alienȩ
uitae sedebriant: simbo¬
lamuero da reest : Sicut
unus quisque e sol& depar¬
tesua cibos aduescendũ
ita in confabulatione
de tractionis uerba
conferre
acantes inquid potibus
& dan tes simbolam con¬

Expanded text:
actio prava compescitur, actio prava compescitur, et ab hoc qui sustinet doloris fervor vulnere aperto temperatur. Qui proximorum mala respiciunt, et tamen in silentio linguam premunt, quasi conspectis vulneribus usum medicaminis subtrahunt; et eo mortis auctores fiunt, quo virus quod poterant curare noluerunt. CXLIV. De cavenda detractione. Qui alienae vitae detractione pascuntur, alienis procul dubio carnibus satiantur, sicut scriptum est: Non comedas cum eis qui carnem ad vescendum conferunt . Carnes quippe ad vescendum conferre est in collocutione derogationisvicissim proximorum De obtrectatoribus recte per Salomonem dicitur: Quia vacantes potibus, et dantes symbolum, consumentur, et vestietur pannis dormitio . Potibus vacant, qui de opprobrio alienae vitae se debriant. Symbolum vero dare est sicut unusquisque solet de parte sua cibos ad vescendum, ita in confabulatione detractionis verba conferre. Vacantes, inquit, potibus, et dantes symbolum con
Abbreviated transcription (Latin):
ti. insuꝑbiam tollitur:
& quos loquentes audit
qua simsirmos despicit:
um que oscorporis clau¬
dit. qͣuantum seuitiis suꝑ¬
bi endo aperiat ñ agnoscit:
Plerumq: contigitut
mensnimium tactu lin¬
guam praemat. mentem
eleua & cum su amnequi¬
tiam minime considerat.
tanto apudse cunctos libe¬
rius quanto & secra &ius accusat :¬
epenimis taciti cumnul¬
la miusta patiuntur. eo
mnacriorem dolorem ꝓ¬
deunt : quo eaquae susti¬
nent non locuntus:: Nam
si in latas molestias tran¬
quille lingua dicer&acons¬
cientia dolor emanar& :
Vulnera enim claus a p̃lus
cruciat : nam cũ putredo
quȩ interius ferua eici¬
iur adsalucem dolor a perit᷑:
Sciredebent quiplus quã
ex pedit tacent. ne in ter
molesta quȩ tolerant:
dum linguam tenent:
uim doloris exagerent
Monen di enim sunt ut si
proximos sicut sediligunt:
minime illis taceant un¬
de cos usterepsxhendunt :
Vocis medicamine utro¬
rum ques aluti concur¬
ritur. dum ab illo qui in sest:

Expanded text:
ti in superbiam tollitur, ti in superbiam tollitur, et quos loquentes audit, quasi infirmos despicit. Cumque os corporis claudit, quantum se vitiis superbiendo aperiat, non agnoscit. Plerumque contingit ut mens nimium taciti linguam premat, mentem elevet. Et cum suam nequitiam minime considerat, tanto apud se cunctos liberius, quanto et secretius accusat. Saepe nimis taciti, cum nonnulla injusta patiuntur, eo in acriorem dolorem prodeunt, quo ea quae sustinent non loquuntur. Nam si illatas molestias tranquille lingua diceret, a conscientia dolor emanaret. Vulnera enim clausa plus cruciant. Nam cum putredo, quae interius fervet, ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Scire debent qui plusquam expedit tacent ne inter molesta quae tolerant, dum linguam tenent, vim doloris exaggerent. Monendi enim sunt ut si proximos sicut se diligunt, minime illis taceant, unde eos juste reprehendunt. Vocis medicamine utrorumque saluti concurritur, dum ab illo qui infert
Abbreviated transcription (Latin):
Pone dñecus todiã orimõ:
&ostium circũ stantiae
labis mis : Non enim poni
orisuo paraetem sod os¬
u um petit: quod ui delic&
aperitur & clauditur :
Vnde & nobis cautedis¬
cendum est quatenuso
discfexum & congruou
pose uoxaperiat & run¬
sum congruataciturni¬
tas claudat :¬
Sollicite studeant nimos
taciti non solum quale
foras ostendere : sed a
quales se debeant imis
ex hibere : ut plus ex con¬
tationibus occultum iu¬
cium. quam ex sermon
reprachensionẽ meuu
proximorum :
nsinuarinimis tacitse
bex quiadum quaedan
uitia in caute fugiunt:
occulte de terioribus
implicantur: nam sept
linguam quia in mode¬
ratius frenant incord
grauius multlo quium
tolerant : Vt eo plusco¬
gitationes inmente fer¬
ueant. quo illas uiolenta
cus todia indiscra&i silo¬
tuangustat :.
Mlerum qua e nimistaci¬
ti tanto latius in cogita¬
tionibus defluunt : Quas¬
to seesse securius ex limas
quia soris a repraehenso¬
ribus non uidentur:
onnum quam mens taci¬

Expanded text:
Pone, Domine, custodiam ori meo, Pone, Domine, custodiam ori meo, et ostium circumstantiae labiis meis . Non enim poni ori suo parietem, sed ostium petit, quod videlicet aperitur et clauditur. Unde et nobis caute dicendum est, quatenus os discrete et congruo tempore vox aperiat, et rursum congruo taciturnitas claudatSollicite studeant nimis taciti, non solum quales foras ostendere, sed etiam quales se debeant intus exhibere, ut plus ex cogitationibus occultum judicium, quam ex sermonibus reprehensionem metuant proximorum . Insinuari nimis tacitis debet, quia dum quaedam vitia incaute fugiunt, occulte deterioribus implicantur. Nam saepe linguam quia immoderatius frenant, in corde gravius multiloquium tolerant. Ut eo plus cogitationes in mente ferveant, quo illas violenta custodia indiscreti silentii angustat. Plerumque nimis taciti tanto latius in cogitationibus diffluunt, quanto se esse securius aestimant, quia foris a reprehensoribus non videntur. Nonnunquam mens taci
Abbreviated transcription (Latin):
llȩnam que angustamui¬
am ingreditur : qui in cunc
tis qua e agit discr &io¬
nis subrtilitate sollicitȩ
qiso ar tatur : Nam qui ꝑ
uolum tates propriasse¬
cura mente sedilatat: an¬
gustȩ sibi por tȩaditũdanat :
Sc̃a eolesia quae ex causis
singulis tempta menta
prodeant ꝑdiscr &ionẽ
conspicit & uentura
uinorũ bella ex altode p̃hendit:¬
ingua disccetȩfrenan¬
Iida est. non in solubiliter
obliganda: scriptum nam¬
que est : sapiens tacelut
us quee ad tempus: ut nimi¬
rum cum opor tunum con¬
siderat post posita censu¬
ra silentii loquendo quae
congruunt :musumse
hutilitatis inpendat:
De tacendi at que loquen¬
dicensura ꝑsa lomonem
dicitur: Tempus loquen¬
di& tempus tacendi : dis¬
crae te quippe uicissitũ¬
dinum pensanda sunt tem¬
pora neaut cum restrin¬
gi lingua debeat ꝑuerba
inhutiliter defluat aut
cum loqui hutiliter potest :
sema ipsampigrȩ sestringat:
Quã tesit hutilitas tacitur¬
mista considerans ait:

Expanded text:
Ille namque angustam viIlle namque angustam viam ingreditur, qui in cuntis quae agit discretionis subtilitate sollicite coarctatur. Nam qui pro voluntate propria secura mente se dilatat, angustae sibi portae aditum damnat. Sancta Ecclesia, quae ex causis singulis tentamenta prodeant per discretionem conspicit, et ventura vitiorum bella ex alto deprehenditLingua discrete frenanda est, non insolubiliter obliganda. Scriptum namque est: Sapiens tacebit usque ad tempus , ut nimirum cum opportunum considerat, postposita censura silentii, loquendo quae congruunt in usum se utilitatis impendat. De tacendi atque loquendi censura per Salomonem dicitur: Tempus tacendi, et tempus loquendi . Discrete quippe vicissitudinum pensanda sunt tempora, ne aut cum restringi lingua debet, per verba inutiliter defluat, aut cum loqui utiliter potest, semetipsam pigre restringat. Quanta sit utilitas taciturmista considerans ait:
Abbreviated transcription (Latin):
DEDISCRETIONF
aglim est disciplinȩ
magisterium subtili¬
as dis cra&ionis. quate¬
nus quis que sectorcul¬
pasdelinquentum dis¬
re tenouerit parcese
e piae sesecare : quiaũ
sic dimit tunt peccata ut
non corrigant. aut sic
quasi corrigen do feriunt.
ut non dimit tant: discsȩ¬
tionis spiritũ ñ habeant:
criptum est in libroge¬
nesis: si recte offeras
& sectȩ ñ diuidas paccasti :
Rectȩ offertur cũ secta in¬
tentione agitur sed rectȩ
non diuiditur. si non hoc qđ
pia eagitur. &iam subtiliter
discernatur:
blata secie diuidereest :¬
quae liba bona nr̃a studia
discernendo peiuare:
quod nimirũ qui ageredis¬
simulat &iã secteoffe¬
rens peccat:
Sepe quodbono studioge¬
rimus dum discernere
caute neglegimus quo
udic&ur finꝰ e nescimus :
Et nonnum quã hoc fit
seatus criminis quod puta¬
tur causa uirtutis:
Rectȩ ergo offerimus tũ
bono studiobonum opus
agimuss sedrecte non di¬
uidimus si habere discrȩ¬
tonẽ in bono operȩ
post ꝑonamus :

Expanded text:
De discretione. --1. De discretione. --1. Magnum est disciplinae magisterium subtilitas discretionis, quatenus quisque rector culpas delinquentium discrete noverit parcere, et pie resecare. Qui autem sic dimittunt peccata, ut non corrigant, aut sic quasi corrigendo feriunt, ut non dimittant, discretionis spiritum non habent. Scriptum in libro Genesis est: Si recte offeras, et recte non dividas, peccasti . Recte offertur, cum recta intentione quid agitur; sed recte non dividitur, si non hoc quod pie agitur etiam subtiliter discernatur. Oblata recte dividere, est quaelibet bona ndiscernendo pensare. Quod nimirum qui agere dissimulat, etiam recte offerens peccat. Saepe quod bono studio gerimus, dum discernere caute negligimus, quo judicetur fine nescimus; et nonnunquam hoc fit reatus criminis, quod putatur causa virtutis . Recte ergo offerimus, cum bono studio bonum opus agimus; sed recte non dividimus, si habere discretionem in bono opere postponamus .
Abbreviated transcription (Latin):
minime gustaus: sedq
bum uitȩ ex palatocor¬
dis tangite : ut ꝓbantes
eius duscedinem a mast
ualeats:
p̃ales delicias. tunc
homo amisit: cũ in par¬
diso peccauit : ex trasos
enim acibo aernȩdil¬
cedinis osclausit: une
nos quoq: nati in huns
peregrinationis erũn
qui fastidiosiiam uenin
nescimus quid desi den¬
re debeamus : Tanto
amplius fastidii nr̃i se
morbus ex agerat qu¬
tomagis abe su illius
dulcedinif animus elon¬
gat: & coiam internas
delicias non app&it q̃u
se eas comedere diula¬
geq desuaeuit:
fartidio miseriae nr̃ae
tabescimus & longam
a ediae peste fatigamus
& quia gustare intus
nolumus dulcedinem
praeparatamana mus
foris miserisa memnram:
uꝑ napi&as nos nec dese¬
rentes sẽdeserit: contem¬
ptas enim illas delicias.
ad memoriae nr̃ae oculos
seuocat: easque nobisp¬
þonit in promissione
corporẽ excutit: adqu e
ut fasti dium nr̃m repel¬
eredebeamus inuitatac
dicit: custate & uidorẽ:
quam suauis est dñr::¬

Expanded text:
minime gustatis. Sed minime gustatis. Sed cibum vitae ex palato cordis tangite, ut probantes ejus dulcedinem amare valeatis. Spiritales delicias tunc homo amisit, cum in paradiso peccavit. Extractus enim, a cibo aeternae dulcedinis os clausit. Unde nos quoque nati in hujus peregrinationis aerumna, qui fastidiosi jam venimus, nescimus quid desiderare debeamus. Tantoque amplius fastidii nostri se morbus exaggerat, quanto magis ab esu illius dulcedinis animus elongat. Et eo jam internas delicias non appetit, quo se eas comedere diu longeque desuevit. Fastidio miseriae nostrae tabescimus, et longa inediae peste fatigamur. Et quia gustare intus nolumus dulcedinem praeparatam, amamus foras miseri famem nostram. Superna pietas nos nec deserentes se deserit. Contemptas enim illas delicias ad memoriae nostrae oculos revocat, easque nobis proponit, in promissione torporem excutit, atque ut fastidium nostrum repellere debeamus, invitat, ac dicit: Gustate, et videte, quam suavis est D
Abbreviated transcription (Latin):
diuinȩ scientia e aquãtollunt :
Inmandatorũ dĩ perscriitatio¬
ne. insidias. malignorum
spũm psabnista ꝑtulerat:
cumdicebat: declinate amẽ
maligni & scrutabor man¬
data dĩmĩ: uidelic& paten¬
ter insinu ansiquia manda¬
tadĩ perscrutari non pote¬
rat. cummalignorum spũum
insidia sinmente tolerabat:
Lectores sacri eloquiidum¬
foris ambigunt quod dis¬
ponant. mente semꝑ quasi
ad tabernaculũ edeant :¬
& uelut coram testamen¬
ti archa dñm consulant
sidehis in quibus dubitant:
aput sem & ipsos intufsa¬
ori eloquii pagina ssequirant:
Qugent spãles deliciac
desiderium inmente
dum satiant quia quan¬
to magis earum sapor
ꝑcipitur. co amplius cognos¬
citur quo auidius amatur
& idcirco non habite ama¬
rinon possunt quia earũ
sapor ignoraturquis enim
amase ualeat quod ignorat.
psal mista nos ammone
dicens : Custate &iudete
quã suauis est dñs hacs
aꝑ tedicat: suauitatem
eius non cognoscius. siha

Expanded text:
divinae scientiae aquam tollunt. divinae scientiae aquam tollunt. In mandatorum Dei praescrutatione insidias malignorum spirituum Psalmista pertulerat, cum dicebat: Declinate a me, maligni, et praescrubator mandata Dei mei . Videlicet patenter insinuans quia mandata Dei praescrutari non poterat, cum malignorum spirituum insidias in mente tolerabat. Lectores sacri eloquiiforis ambigunt quid disponant, ad mentem semper quasi ad tabernaculum redeant; et velut coram testamenti arca Dominum consulant, si de his in quibus dubitant apud semetipsos intus sacri eloquii paginas requirant. Augent spiritales deliciae desiderium in mente, dum satiant, quia quanto magis earum sapor percipitur, eo amplius cognoscitur quod avidius ametur . Et idcirco non habitae amari non possunt, quia earum sapor ignoratur. Quis enim amare valeat quod ignorat? Psalmista nos admonet dicens: Gustate, et videte, quam suavis est Dominus ; ac si aperte dicat: Suavitatem ejus non cognoscitis, si hanc
Abbreviated transcription (Latin):
intellectu luminis anicat:
ł uerosibene uiuendior¬
dines querat & ꝑ gressum
cordis inueniat quem ad¬
modum pedẽ bonioperis
ponat : tantum insacro
eloquio ꝓfectũ inuenit.
quantũ apud illũ ipse ꝓsiterit :
Mlerũque sit utscripturae
sacrae uerba essomistica
quisq: rentiat. si accen
uirtus agnoscitur. cũ suꝑ¬
no amose legentis ani¬
mus penaratur:¬
Cũ ȩloquiis sacris intendi¬
mus plerumque malig¬
norũ sp̃uũ insidias graui¬
us toleramus : quia men¬
tinr̃ȩ terrenarũ cogita¬
tionum puluerem aspar¬
gunt. ut intentionis nr̃ae
oculofaluce intimȩ uisio¬
nis obscurent :
De ne ysa ac patri archa
designat: cũ puteos quos ꝓ
haurienda a qua foderat
allo filiterrȩ congeriae
seplebant: Nos nimirum
quasi puteos fodimus:
cũ inscripture ab ditissen¬
sibufalta peneramus:
Quos tamen occuliȩ replent
Allofili: quando nobis ad al¬
ta tendentibus inmundi
sps terrenas cogitationes
ingerunt & quasi in uortã

Expanded text:
intellectu luminis emicat. intellectu luminis emicat. At vero si bene vivendi ordines quaerat, et per gressum cordis inveniat quemadmodum pedem boni operis ponat, tantum in sacro eloquio profectum invenit, quantum apud illum ipse profecerit. Plerumque fit, ut Scripturae sacrae verba esse mystica quisque sentiat, si accensvirtus agnoscitur, cum superno amore legentis animus penetraturCum eloquiis sacris intendimus, plerumque malignorum spirituum insidias gravius toleramus, quia menti nostrae terrenarum cogitationum pulverem aspergunt, ut intentionis nostrae oculos a luce intimae visionis obscurent . Bene Isaac patriarcha designat, cum puteos, quos pro haurienda aqua foderat, Allophyli terrae congerie replebant . Nos nimirum quasi puteos fodimus, cum in Scripturae abditis sensibus alta penetramus. Quos tamen occulte replent Allophyli, quando nobis ad alta tendentibus immundi spiritus terrenas cogitationes ingerunt, et quasi inventam
Abbreviated transcription (Latin):
tempatriam uocat : atd
aterrenis desiderusas
suꝑna amplectendacor
legentis inmutat dicus
quꝰ e obscurioribus gq¬
o fortes & paruulis.
do cum legentibus cresc
arudibus lectoribus qui¬
si se cognoscitur: & tame
dostis semꝑ noua sepperiu
Adetechielem prophea
dicitur: fili hominis quo¬
cumque inueneris com¬
de: quidquid enim insa¬
crascriptura inuenitus
edendum est: q̃uia & eius
parua simplicem conpo¬
unt uitam & eius magna:
ib tilem edificant
tellegentiam :¬
e cepta scripturȩ sacsȩ
egendor euiui scimus. q̃ui
or tui inculpa iacebamꝰ:
nde omnipotemtidño ꝑ
salmistam dicitur. In
e ernum non obliuis car
ermones tuos q̃ui a inip¬
is uiuisi castime:
cã scriptura in tenebris
litae praesentis. sacta est
obis lumen itineris: hinc
inim pexrus ait: cui bene¬
acitis. intendentes quasi
ucerne lucentuncaligi¬
osoloco:
ũ legenti cuilib& : sermo
scriptus e sacrȩ tepidus
id&ur sensus diuinido¬
quii ciusmentem ñ exitat:
& in cogitatione suanullo

Expanded text:
tem patriam vocat; quod a terrenis desideriis ad superna amplectenda cor legentis immutat; quod dictis obscurioribus exercet fortes, et parvulis modo cum legentibus cresca rudibus lectoribus quasi recognoscitur, et tamen a doctis semper nova reperitur. Ad Ezechieiem prophetam dicitur: Fili hominis, quodcunque inveneris comede . Quidquid enim in sacra Scriptura invenitur, edendum est: quia et ejus parva simplicem componunt vitam, et ejus magna subtilem aedificant intelligentiam. Praecepta Scripturae sacrae legendo, reviviscimus, qui mortui in culpa jacebamus. Unde Omnipotenti Domino per Psalmistam dicitur: In aeternum non obliviscar sermones tuos: quia in ipsis vivificasti me . Sancta Scriptura in tenebris vitae praesentis facta est nobis lumen itineris. Hinc enim Petrus ait: Cui benefacitis intendentes, quasi lucernae lucenti in caliginoso loco . Cum legenti cuilibet sermo Scripturae sacrae tepidus videtur, sensus divini eloquii ejus mentem non excitat, et in cogitatione sua nullo
Abbreviated transcription (Latin):
gratiam respicit uagãr
hominis misericor diur
dignatur aspicere hunq
tinus ad constantiae mui¬
ritatẽ format: atqu esi¬
ꝑnȩ gratiae respectucos
eius ad grauitatẽ consi¬
lurepente perducit :
gius praedicator mobis utra¬
qua e commendans ait.cari¬
tas fraternitatis maneat
nuobis: & ospitalitatem
olite obliuisci:
eatus pecrus princeps apsło

Expanded text:
gratiam respicit vagam gratiam respicit vagam hominis misericorditer dignatur aspicere, hunc protinus ad constantiae maturitatem format, atque supernae gratiae respectu cor ejus ad gravitatem consilii repente perducit. Cgius praedicator, nobis utraque commendans, ait: Charitas fraternitatis maneat in vobis, et hospitalitatem nolite oblivisci . Beatus Petrus princeps apo
Abbreviated transcription (Latin):
quod fecimus incraepat:
quo dsi suꝑbȩdefendimus
liqu& quia peccator es nõs
ex nobis fute dicebamus:
urandum sum mopere
estut mala quae fecim:
&sponte sateamur &
haec aliis asguentibus ñ
negemus: Suꝑbiaequip¬
peuiuum est : ut quod se
sateri quis quiequasisua
sponte dignatur. hoc sibi
dici ab aliis dedigneur:
ignus debitoris est cõn¬
fessio peccatoris a debi¬
tore enim pignus accipi¬
tus. cuma peccatore iam
peccati confessio teneur:
catum: aliut est grauẽ
esse ꝑ constantiam: aliut
ꝑ culpam: Ista enimgra¬
uita s pondus hab& hone¬
ris : illa uirtutis:
Respectu suꝑnȩ remu¬
nerationis hoc praemiũ
plerũq ꝑcipiunt anime.
uti ab intentione dĩ
noniam leui motudesilias
sed in eo fixa constantias
grauitate consistant:
Iudaicus ille populus leu
ier mouebatur : dequoꝵ
ueaũm consilium cordis
nuncista nunc illa desie¬
ipsas leues sluctuations
mentum non leuiter pei¬
satiũ agationẽ cos dissti¬
quen do diuidicat: Sedcũ

Expanded text:
quod fecimus increpat. quod fecimus increpat. Quod si superbe defendimus, liquet quia peccatores nos ex nobis ficte dicebamus. Curandum summopere est ut mala quae fecimus et sponte fateamur, et haec aliis arguentibus non negemus. Superbiae quippe vitium est, ut quod se fateri quisque quasi sua sponte dignatur, hoc sibi dici ab aliis dedignetur. Pignus debitoris est confessio peccatoris; a debitore enim pignus accipitur, cum a peccatore jam peccati confessio tenetur.catum; aliud est gravem esse per constantiam aliud per culpam. Ista enim gravitas pondus habet oneris, illa virtutis . Respectu supernae remunerationis hoc praemium plerumque percipiunt animae, uti ab intentione Dei non jam levi motu desiliant, sed in eum fixa constantiae gravitate consistant. Adhuc ille populus leviter movebatur, de quo pave autem consilium cordis e levi motu nunc ista, nunc illa desideipsas leves fluctuationes mentium non leviter pensat, vagationem cordis relinquendo dijudicat. Sed cum per
Abbreviated transcription (Latin):
& iniquitatẽ suã quẽque
cognoscere: & cognitam
uoce confessionis aperire:
sitatũ hum anigeneris
uitiũ est&x labendo peccaiũ
committere . & commis¬
sum ñ consitendo prodere.
sed negando defendere:
at̾ qu e conuis tũ defen¬
dendo mulo plicare:
Ex illo quippela psupri¬
mi hominis haet augmen¬
ta nequitiae ducimus. ex
quo ipsamra dicẽ traxi¬
mus culpae :
Adhoc primus homo requi¬
si tus fuesatut peccatum
quodtrans grediendo cõ¬
miserat confitendo dele¬
r& : & interrogatur ubi
ess& : ut ꝑpe ratã culpã
respicer&. & confiten¬
do cognos cer&: quam lon¬
gea conditoris sui facie
ab esse:
ndicia uerȩ consessionis
sunt : sicum quis que se
peccatorem dicit. idde
sedicenu&iã alteri non
contradicit:
Ccriptũ est: iustus in prin¬
cipio accusator est suiñ
magis peccator. sediustus
uideri a ppecit : cum pecca¬
torẽ sequisquis nullo ar¬
guente confite tur :¬
onfessionis ueritate pro¬
batur. cum alter malum

Expanded text:
et iniquitatem suam quemque et iniquitatem suam quemque cognoscere, et cognitam voce confessionis aperire . Usitatum humani generis vitium est, et labendo peccatum committere, et commissum non confitendo prodere, sed negando defendere, atque convictum defendendo multiplicare. Ex illo quippe lapsu primi hominis haec augmenta nequitiae ducimus, ex quo ipsam radicem traximus culpae. Ad hoc primus homo requisitus fuerat, ut peccatum quod transgrediendo commiserat, confitendo deleret; et interrogatur ubi esset, ut perpetratam culpam respiceret, et confitendo cognosceret, quam longe a conditoris sui facie abesset . Indicia verae confessionis sunt, si cum quisque se peccatorem dicit, id de se dicenti etiam alteri non contradicit . Scriptum est: Justus in principio accusator est sui . Non magis peccator, sed justus videri appetit, cum peccatorem se quisquis nullo arguente confitetur. Confessionis veritatem probat, cum alter malum
Abbreviated transcription (Latin):
t: &x eat ad publicũ iudicu
cum uero promalis quaeͥ
cimus dirciplinȩ elagelo
ad terimur & ha ec ꝑper
tentiã deflemus iniquita¬
tẽnr̃am signat & curat
quia nec inulta hic dese¬
rit nec in iudicio punienda
re seruat :
Signat igitur dr̃ delictam̃
quia hic ea sub tiliter ad ten¬
dit ut feriat: curat uero :
quia liec ꝑflagellum fun¬
dntus relaxat :¬
catus iobhumanigeneris ad¬
sumens ꝑsonã dicit: signas¬
tiquasi insacculor delicta
mea : Peccata nr̃a signan¬
tur in sacculo cũ mala quae
fecimus sollicitosemꝑcor¬
de pensamus : quidnam¬
que est corhominis nisi
sacculus dĩ. Zibi dumstudio¬
se conspicimus ꝑquanta
sindĩ sacculo signata por¬
tamus. quiaculpasquas
nos intuendo & penitendo
cognoscimus p̃ius nobis con
ditor selaxat: secte post
signata in sacculo delicta
dicitur : sed curasti iniqui¬
tatẽ mea : acsiaꝑtedicat:
quȩ modo signas ut penitendo
iudeam: agis proculdubio
Iumilitatis testimonia sunt:

Expanded text:
reti exeat ad publicum judicii. reti exeat ad publicum judicii. Cum vero pro malis quae fecimus disciplinae flagello atterimur, et haec per poenitentiam deflemus, iniquitatem nostram signat, et curat quia nec inulta hic deserit, nec in judicio punienda reservat. Signat igitur Deus delicta nostra, quia hic ea subtiliter attendit, ut feriat; curat vero, quia haec per flagellum funditus relaxat. Beatus Job, humani generis assumens personam, dicit: Signasti quasi in sacculo delicta mea . Peccata nostra signantur in sacculo, cum mala quae fecimus sollicito semde pensamus. Quid namque est cor hominis, nisi sacculus Domini, ubi dum studiose conspicimus per quanta uasi in Domini sacculo signata portamus, quia culpas quas nos intuendo et poenitendo cogditor relaxat. Recte post signata in sacculo delicta dicitur: Sed curasti iniquitatem meam , ac si aperte dicat: Quae modo signas, ut poenitendo videam, agis, procul dubio,Humilitatis testimonia sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
punientes ipsadelectatio¬
nis praua eblandimenta ÷
ꝑdistricta penitentiae
lamenta cruciamus:
&flendomsequimur qͣuid¬
quid incorde taciti ex de¬
lectatione peccamur:
Pidelisquisqua e dum cogita¬
tiones iniudicio ex quiri
subtili ternon ignorat se¬
m& ipsum introrsus discu¬
tienrante udicium uehemen¬
ter examinat : ut distric¬
tus iudex eo iã tranquillus
pa punitum cernit:
Omni potens dr̃ subtiliter
acta nr̃a considerat: &
tamen haec penitentibus
misericorditer selaxi
qui & duritiã in peccant
conspicit : sed tamenhan
praeueniente gratia q
penitentiã emollit
Culpas nr̃as dr̃ enumero
cũ nos m& ipsos ad sin¬
la quae fecimus defleno
conuertit : quasmiseria¬
diter relaxat qui a eads
nos punimus ipsenequaqs
in ex tremo ex amine iua¬
cat : paulo ad testantequ
uodexterius agimus ns
penitentia interueno¬
te diluamus insecr& oul¬
ciorum dĩ sub quadã ocd¬
tatione seruatur. ut qui¬
doqu e&iã desigillosen¬

Expanded text:
punientes ipsa delectatiopunientes ipsa delectationis pravae blandimenta per districta poenitentiae lamenta cruciamus et flendo insequimur quidquid in corde taciti ex delectatione peccamus. Fidelis quisque dum cogitationes in judicio exquirit subtiliter, non ignorat semet introrsus discutiens, se ante judicium vehementer examinat, ut districtus judex eo jam tranquillius pa punitum cernit. Omnipotens Deus subtiliter acta nostra considerat, et tamen haec poenitentibus misericorditer relaxat, qui et duritiam peccantibus conspicit, sed tamen hanc praeveniente gratia ad poenitentiam emollit. Culpas nostras Deus enumerat, cum nos ipsos ad singula quae fecimus deflenda convertit, quas misericorditer relaxat, quia ea dum nos punimus ipse nequaquam in extremo examine judicat, Paulo attestante, qui uod exterius agimus, nisi poenitentia interveniente diluamus, in secreto judiciorum Dei sub quadam occultatione servatur, ut quandoque etiam de sigillo sec
Abbreviated transcription (Latin):
re paenitentiã a gereest :
contemplata sum ma essen¬
tia nihilaliuł quã fauillã
secinerẽqcognoscere:
Incilicio as peritas & punc¬
Itio peccatorũ: in rinere
aum pulus ostenditur
mortuorũ : &idcir co
utrũque hoc hadibẽri
ad paenitentiã sol& : ut in
punctiones cilicii tognos¬
camus quid ꝑculpã fecimꝰ
& infauillã cineris ꝑpenda¬
mus quid ꝑiudiciũ facti
sumus : Considerentur
ergo incilicio pungenua
uitia consider&ur Inci¬
nere ꝑmortis sententiã
subsequens iusta penauitior̃ :
Quia post peccatum casnis
contumeliae susrex e¬
runt. uideat homo in aspe¬
ritate cilicu suꝑbiendo
quid fecit iudeat incinere
usqu equo peccandoꝑuenit :
Quasi quodã cilicio pecca¬
tor pungitur dumin
mente sua asperissedar¬
gutionũ stimulis confrica¬
tur: incinereaũm agit
penitentiã qui ex primo
peccato quid ꝑiũstum iudi¬
cium factussit sollerter
adtendit:
Intenebras diem uertimus.
cũ nosm& ipsos districte

Expanded text:
re poenitentiam agere est, re poenitentiam agere est, contemplata summa essentia, nihil aliud quam favillam se cineremque cognoscere. In cilicio asperitas et punctio peccatorum, in cinere autem pulvis ostenditur mortuorum. Quare idcirco utrumque hoc adhiberi ad poenitentiam solet, ut in punctione cilicii cognoscamus quid per culpam fecimus, et in favilla cineris perpendamus quid per judicium facti sumus. Considerentur ergo in cilicio pungentia vitia. Consideretur in cinere per mortis sententiam subsequens justa poena vitiorum, quia propter peccatumcontumeliae surrexerunt; videat homo in asperitate cilicii superbiendo quid fecit, videat in cinere usquequo peccando pervenit, quasi quodam cilicio peccator pungitur, dum in mente sua asperis redargutionum stimulis constringitur; in cinere autem agit poenitentiam, qui ex primo peccato quid per justum judicium factus sit solenter attendit; in tenebras diem vertimus cum nosmetipsos districte
Abbreviated transcription (Latin):
ri praedicat. tanta dis¬
habent quoqi satione componere praedi¬
ationẽ deb&. ut nec dese¬
cta spetimorẽ subtrahat.
esubtracta speinsolocũ
ore derelinquat :¬
ola superior aut inferior
litur : si ꝑ praedicantis
guam uinpeccatoris pec¬
tia duplũ haberege
mitũ deb& : nimirum
la & bonũ quod oportu
onfecit: & malũ quod
iopor tuit fecit ::
nadbon a opera non ad¬
gimus. nec es se est ut
n& ipsos dupliciter de¬
amus quia & recta non
imus aex praua operatisum:
sbeatũ moysenunustur¬
s propeccato alterue
offerrimn holocaustũ
&ur: Holo caus tumnã¬
e totũ incensumdicitꝰ:
ũergotur tus ẽ propec¬
to offerimus cũ ꝓculpa
mitũ damus: Dealte¬
coholo caus tũ facimuscũ
nos me ipsos funditus suc¬
cedentes igne doloris ardem:
Beatus iobpost flagella ꝓ¬
ficiens & a scin&ipsainmag¬
na suire dargutione dis¬
sentiens dicit Id cir coipse
me repraehendo & agope¬
nitentiã in fauilla & cine¬
re: Insa uilla enime&cine¬

Expanded text:
ori praedicat, tanta disori praedicat, tanta dispensatione componere praedicationem debet, ut nec derelicta spe timorem subtrahat, nec subtracta spe in solo eum timore derelinquat. Mola superior aut inferior tollitur, si per praedicantis linguam in peccatoris pectia duplum mitum debet; nimirum, quia et bonum quod oportuit non fecit, et malum quod non oportuit fecit. Cum ad bona opera non assurgimus, necesse est ut nosmetipsos dupliciter defleamus, quia et recta non fecimus, et prava operati sumus. Per beatum Moysen unus turtur pro peccato, alter vero offerri in holocaustum jubetur . Holocaustum namque totum incensum dicitur. Unum ergo turturem pro peccato offerimus, cum pro culpa gemitum damus; de altero holocaustum facimus, cum pro nosmetipsos funditus succendentes igne doloris ardemus . 2. Beatus Job per flagella proficiens, et a semetipso in magna sui redargutione dissentiens, dicit: Idcirco ipse me reprehendo et ago poenitentiam 242 in favilla, et cinere . In favilla enim et cine
Abbreviated transcription (Latin):
Scĩ uirun eo quod se peccas¬
sememinerunt quia ꝑ¬
timescunt & deflentiquid
aliud quam corpus coope¬
riunt qui facta carna¬
lia ꝑsuꝑducta bonaopera
districto examine absconduntͦ
scriptũ estbeati quorum
semis sesunt iniquitates :¬
& quorũ tecta sunt peccata:
peccata enim tegimus cũ
bona factamalis actib:
suꝑ ponimus : omne enim
quod operitur inferius po¬
nitur & hoc unde operitur
desuꝑducitur: quando
ergo abdicamus mala
quae fecimus & eligimus
bona quae facimus quasi
tegmen illi rei suꝑducimus
quã uideri erubescimus:
Sciuri adhuc in hacuita
beant quia omninoes
in possibile ut aut in or¬
setaut in locutione aus
in cogitatione nũquis
delinquant :
timor aũm cor infero
praemit :¬
ola superior & in fe¬
orita sibi necessariou¬
gitur. ut una sine alten
inunliter habeatur : I
catoris itaquie pest
in cessanter deb& s
& formido coniungio
in cassum misericor dia
o copignoris. mola supe¬
rior aut inferior tolli
hibecur. quia quipeccat¬

Expanded text:
In eo enim quod se peccasse meminerunt, quia pertimescunt et deflent, quid aliud quam corpus cooperiunt? Qui facta carnalia per superducta bona opera a districScriptum est: Beati quorum remissae sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . Peccata enim tegimus, cum bona facta malis actibus superponimus. Omne enim quod operitur, inferius ponitur; et hoc unde operitur, desuper ducitur. Quando ergo abdicamus mala quae fecimus, et eligimus bona quae facimus quasi tegimen illi rei superducimus, quam videri erubescimus. Sancti viri adhuc in hac vitabeant, quia omnino est impossibile ut aut in opere, aut in locutione, aut in cogitatione nunquam delinquant . timor autem cor inferius premit. Mola superior et inferior ita sibi necessario jungitur, ut una sine altera inutiliter habeatur . In peccatoris itaque pectore incessanter debet spes, et formido conjungi, quia incassum misericordiam Loco pignoris mola superior aut inferior tolli prohibetur, quia qui peccat
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi&ante iudicium hoces¬
seostender & quod dixiss&.
ut uidelic& demonstra¬
r& quia bona quisuis nunc
opera indigentibus ex hibe:
ei haec specialiter inpendit¬
cuius haec amore ex hibuae¬
rit : & tanto insẽ plus quisq
maiorẽ mescedem recipit :
quantonec eũ despicit qui
amplius despiciendus uideur:
sarcina suae corruptionis
honerosa est: quoduigiliae
defatigant. Somnus quȩ¬
ritur ut uigiliarum labor
atquae anxiadas tempe¬
rexur nonnum qua m&iã
somnus occidit famescor¬
pus adterit : at quaeut cius
neces sitas sepellatur cibi
requiruntur Sed sepe
& cibi grauant qui adre¬
pellendũ debilitatis graua¬
men quȩ siti fuerant :
Crauis est ualde sarcina
corruptionis :: qua enisi
uehementer honerosaes¬
s& paulus nequaquam di¬
cer& : uanitati craeatura
subiecta est non uolens sed
propter eũ qui subiecit in
spuei quia & ipsacracatu

Expanded text:
Nisi et ante judicium hoc esNisi et ante judicium hoc esse ostenderet, quod dixisset; ut videlicet demonstraret quia bona quisquis nunc oei haec specialiter impendit cujus haec amore exhibuerimajorem mercedem recipit, quanto nec eum despicit qui amplius despiciendus videtur.sarcina suae corruptionis onerosa est, quod vigiliae defatigant, somnus quaeritur, ut vigiliarum labor atque anxietas temperetur . Nonnunquam etiam sonus occidit, fames corpus atterit, atque ut ejus necessitas repellatur, cibi requiruntur. Sed saepe et cibi gravant, qui ad repellendum debilitatis gravamen quaesiti fuerant. Gravis est valde sarcina corruptionis, quae nisi vehementer onerosa esset, Paulus nequaquam diceret: Vanitati creatura subjecta est non volens, sed propter eum qui subjecit in spe, quia
Abbreviated transcription (Latin):
dicens: ospitales inuicem :¬
sinemur murationibus:
unc ipsaueritas dicitiospes
uie sus cepistis me :
irapiuecate redemtor
os terloquitur exsuorũ
onpassione membrorũ:
dicens: quod cũ quae umiex
minimis is tisfecistis. mihi
fecistis: lpseigitur nos ꝑ
nioc quod caput nr̃m estad¬
uuat: quiꝑ nr̃a bona opera
insuis membris adiuuatus :
ensandum nobis est quan¬
tũ ospitalitas fraternae
conpassionis ualeat : quan¬
tũ nos omnipotentidño.
misericordiae uis cera
coniungant: Inde enim
ei qui est suꝑ om̃a ad pro¬
pinquamus : unden os ꝑ con¬
passionẽ proximu&i am
sub nos m& ipsos de ponimus:¬
nrebus corporalibus nemo
alta tangit nisi quitenditur
in rebus uero s p̃alibus cer¬
tũ est quia quanto plus ꝑ
conpassionẽ ad trahimur
tanto altis uerius ꝓpinquam::¬
edem torigeneris huma¬
nra dedificationem nr̃am
minime sufficit. quod in
ex tremoiudicio dicturũ
seesse ꝑ hibuit quan diufe¬
cistis uni ex his fratribus¬
mĩs minimis mihi fecistis:

Expanded text:
icem sine murmurationibus . Hinc ipsa Veritas dicit: Hospes fui, et suscepistis me . Mira pietate Redemptor noster loquitur ex suorum compassione membrorum, dicens: Quodcunque uni ex minimis istis fecistis, mihi fecistis . Ipse igitur nos per hoc quod caput nostrum est adjuvat, qui per nostra bona opera in suis membris adjuvatur . Pensandum nobis est quantum hospitalitas fraternae compassionis valeat, quantum nos omnipotenti Domino misericordiae viscera conjungant . Inde enim ei qui est super omnia appropinquamus, unde nos per compassionem proximi etiam sub nosmIn rebus corporalibus nemo alta tangit nisi qui tenditur. In rebus quoque spiritualibus certum est quia quanto plus per compassionem attrahimur, tanto altis verius appropinquamedemptori generis humani ad aedificationem nostram minime sufficit quod in extremo judicio dicturum se esse perhibuit: Quandiu fecistis uni ex his fratribus meis, mihi fecistis .
Abbreviated transcription (Latin):
suspu erile quiddã ex¬
terius ꝑscribunt: & nisi
interiori grauitatis pon¬
dere & quasi iuueni li
quodã uigore frenentur:
adfluxa quae que & leuia
mentem eneruẽ trahunt:
eruisum plerũquefre¬
quenter inculpã labimur
suncaute quod non lic&
sibilis anim anequa quã
corporearũ rerũ dele¬
tanone tangitur : nisiquod
inherenscorporrquasi
quȩdã egrediendi forami¬
nacius dẽ corporis
sensus hab&:¬
Hieremias proph& xde
corporis sensib: narrans
ait: Ascendit moss ꝑse
nes trasnras ingressa
est domos nrãs: mosr
quippe ꝑfenestras ascen¬
dit & domos ingreditur cũ
ꝑsensus corporis concu¬
piscentia ueniens. habi¬
taculũ mentis inrumpit:
Peresaiam prophecant
deiustis dicitur : qui sunt
hu quiut nubes uolant &
quasi colũbȩad fenestras
suas iustinãq: uola seut
nubes dictisunt q̃uia a ter¬
senis contagiis subleuan¬
tur: & quasi colũbȩad fe¬
nestrassuas sunt : quia ꝑ
sensus corporis exterio¬
ra quȩq: intentione ñ ser¬

Expanded text:
sus puerile quiddam exsus puerile quiddam exterius praescribunt. Et nisi interioris gravitatis pondere et quasi juvenili quodam vigore frenentur, ad fluxa quaeque et levia mentem enervem trahunt. Per visum plerumque frequenter in culpam labimur, si incaute quod non licet sibilis anima, nequaquam corporearum rerum delectatione tangitur, nisi quod inhaerens corpori quasi quaedam egrediendi foramina ejusdem corporis sensus habJeremias propheta, de corporis sensibus narrans, ait: Ascendit mors per fenestras nostras, ingressa est domos nostras . Mors quippe per fenestras ascendit, et domos ingreditur, cum per sensus corporis concupiscentia veniens habitaculum mentis irrumpit. Per Isaiam proIsaiam dicitur: Qui sunt hi qui ut nubes volant, et quasi columbae ad fenestras suas ? Justi namque volare ut nubes dicti sunt, quia a terrenis contagiis sublevantur; et quasi columbae ad fenestras suas sunt, quia per sensus corporis exteriora quaeque intentione non res
Abbreviated transcription (Latin):
naris gust& : neq mansodo¬
rentur: & cũ ꝑ unũ sensũ ce¬
rebrtomnia disponantur .
qui lib& tamenorũ sensus.
aliut facere ñ potest. prae¬
ter id quod ex dispositione
conditoris accepit :
existis sensib: corporalib:
x terioribꝰ. interiora &
spãlia colligenda sunt :
ut ꝑ id quod in nobis publi¬
cũ est. transise debeam:
ad secr&ũ quo din nobis
q: talenta : quinq s ensuũ
idest ex teriorũ scientia
exprimitur:. Duob: uero :¬
intellectus &operatiode¬
monstratur: unius autẽ
talenti nomine: intellectus
tantum modo designatur:
Inquinq: corporis sensib :
unus quisq: subsis titigemi¬
natus aũm quinarius. le¬
nariũ ꝑficit : & quia ex utro¬
q: s exusideliũ multitudo
colligitur : scã eclesiade¬
ceuir ginib similis denuntiat᷑
dcus todiendã cordismun¬
ditiã ex teriorũ sensuũ.
nobis disciplina seruan¬
daest : Nam quantã lib&
uir tute mens polleat.
quanta lib& grauitate
uigeat: casnales tamensen¬

Expanded text:
naris gustet, neque manus odenaris gustet, neque manus oderetur. Et cum per unum sensum cerebri omnia disponantur, quilibet tamen horum sensus aliud facere non potest, praeter id quod ex dispositione Conditoris accepit. Ex istis ergo corporalibus et exterioribus, interiora et spiritualia colligenda sunt, ut per id quod in nobis publicum est transire debeamus ad secretum quod in nobis que talenta quinque sensuum, id est, exteriorum, scientia exprimitur . Duobus vero intellectus et operatio demonstratur. Unius autem talenti nomine intellectus tantummodo designatur. In quinque corporis sensibus unusquisque subsistit. Geminatus autem quinarius denarium perficit . Et quia ex utroque sexu fidelium multitudo colligitur, sancta Ecclesia decem virginibus similis denuntiatur. Ad custodiendam cordis munditiam exteriorum sensuum nobis disciplina servanda est . Nam quantalibet virtute mens polleat, quantalibet gravitate vigeat, carnales tamen sen
Abbreviated transcription (Latin):
iudiciũ codio habensrapi¬
nã in holo caus tũ Plerique
& enim indigentib: subira¬
hunt quaedõ largiuntur
seal quanta cos anim aduer¬
sione renuat dñs demons¬
trat dicens: hostiae in pio¬
rũ ab ominabiles qui a osse¬
runtur exscelere :
Plerũ que homines pessi¬
miquanta ꝑ oblationẽ dõ
tribuant pensant. quants
autem rapiantconsidera¬
se dissimulant : quasimer¬
cedem operũ numerant.
& ꝑpendere scelerum
culpas secusant :¬
E QUINOUE SENSIBUS
TORPORIS.
enenullũ latex quod
quinque sensus corpo¬
ris nr̃ tui delic& uisus.
auditus. gustus. odoratus
& tactuf in omne quod sen¬
tiunt atque discernunt. ũir¬
tutẽ discra &ionis & sensus
acese brotraunt: & cum
unus sit iudex sensus cere¬
briquiin trins ecus praesi¬
d& : per meatus tamen ꝓ¬
prios sensus quinq: disceshit :¬
s̃ omnipotens ingenere
huma nomisabili disposi¬
tione operatus est: ut neq:¬
oculus audiat . neq auris
uideat : neq: os olfaciat. neq

Expanded text:
judicium, et odio habens rapijudicium, et odio habens rapinam in holocausto . Plerique etenim indigentibus subtrahunt quae Deo largiuntur. Sed quanta eos animadversione renuat Dominus demonstrat, dicens: Hostiae impiorum abominabiles, quae offeruntur ex scelere . Plerumque homines pessimi quanta per oblationem Deo tribuant pensant, quanta autem rapiant considerare dissimulant; quasi mercedem operum numerant et perpendere scelerum culpas recusante quinque sensibus corporis. Pene nullum latet quod quinque sensus corporis nostri, videlicet visus, auditus, gustus, odoratus et tactus, in omne quod sentiunt atque discernunt virtutem discretionis et sensus a cerebro trahunt . Et cum unus sit judex sensus cerebri, qui intrinsecus praesidet, per meatus tamen proprios sensus quinque discernit. Deus omnipotens in genere humano mirabili dispositione operatus est, ut neqoculus audiat, neque auris videat, neque os olfaciat, neque
Abbreviated transcription (Latin):
discamus . quia exteriora
munera : ex interna cordis
munditia condiuntur:
Virtus discreionis unũ¬
quẽ que nr̃m doceat qua¬
lis aput se esse debeat : cũ
ex teriora bona non solũ dõ
ꝑ oblationis uotũ sed &i am
proximis sub ministrat :
Adiscordantib: accipere
ñ uult dñs sacrificiũ. Ho¬
lo caustũ suscipere recusat:
hinc ergo ꝑpendideb& :
quantũ sit malũ discordiae:
propter quod & illut habi¬
citur ꝑ quod culpa laxatur:
In libro ȩlesias ticoseriptũe :
quios fest sacrificiũ esi¬
tantia pauperis qua sis
uictimat siliũ in conspers
patris sui: quid nãq: esre
tolerabiliꝰ potest quã moss
filii ante oculos patris
itaq: sacrificiũ quanta in
aspiciatur ostenditurquos
orbati patris dolos exonpun
Aluit est propeccatis ni¬
ricordia facere : alu
misericordia facienda
peccare : Quaeiã neciit¬
ricordia nuncuparipoe
radicis amarescit:
n proborũ hominũ sacri¬
cia ꝑ propheã dñs repro¬
bat dicens: Ego dñi diligis

Expanded text:
discamus quia exteriora discamus quia exteriora munera ex interna cordis munditia condiuntur. Virtus discretionis unumquemque nostrum doceat qualis apud se esse debeat, cum exteriora bona non solum Deo per oblationis votum, sed etiam proximis subministrat. A discordantibus accipere non vult Dominus sacrificium, holocaustum suscipere recusat. Hinc ergo perpendi debet quantum sit malum discordiae, propter quod et illud abjicitur, per quod culpa laxatur . In libro Ecclesiastico scriptum est: Qui offert sacrificium ex substantia pauperis, quasi qui victimat filium in conspectu patris sui . Quid namque esse intolerabilius potest quam mors filii ante oculos patris? Hoc itaque sacrificium quanta ira aspiciatur ostenditur, quod orbati patris dolori comparatur. Aliud est pro peccatis misericordiam facere, aliud pro misericordia facienda peccare. Quae jam nec misericordia nuncupari potradicis amarescit. Improborum hominum sacrificia per prophetam Dominus reprobat, dicens: Ego Dominus diligens
Abbreviated transcription (Latin):
nus & manunon ac¬
cipitus : quodcor¬
de obligato in ma¬
litia profertur: Munda¬
re& enim deb& prius ani¬
mũ quimunus offerre
uult dõ quia omne quod
datur dõ ex dantis men¬
te pensatur :¬
mnis malitiae macula
ab interiorenr̃o homine.
cogitationis inmutatione
tergenda est : quia iram
iudi cisplacasenescit obla¬
tio nisi ex munditia pla¬
ceat offerentis:
In librogenesis scriptũ est:
res pexit dr̃ ad abel &ad
munera eius: ad camn aum̃
& ad munera illius nonres¬
pexit : Neque & enimsa¬
crũ eloquium dicit. res¬
pexit ad munera abel &ad
cam munera ñ res pexit :
Sed prius ait. quia res pexit
adhabel acdeinde sub¬
rur sũ dicit. quia nonser¬
pexit ad cam: acde inde sub¬
didit nec admuneraeius:
Exdantis nãque corde id
quod facitur accipitur: Id
circoñ abel exmuneribus
sed abel munera oblata
placuaerunt: ꝓrius nãq:
ad eũ legitur dñm respexis¬
sequidabat quã ad illa quae
dabat : ut auditoscilic&
narrationis huiusordine.

Expanded text:
nus ex manu non acnus ex manu non accipitur quod corde obligato in malitia profertur. Mundari etenim debet prius animus qui munus offerre vult Deo, quia omne quod datur Deo, ex dantis mente pensatur. Omnis malitiae macula ab interiore nostro homine cogitationis immutatione tergenda est, quia iram judicis placare nescit oblatio, nisi ex munditia placeat offerentis . In libro Genesis scriptum est: Rexpexit Deus ad Abel, et ad munera ejus; ad Cain autem et ad munera illius non respexit. Neque etenim sacrum eloquium dicit, respexit ad munera Abel, et ad Cain munera non respexit, sed prius ait: Quia respexit ad Abel, ac deinde subrursum dicit, quia non respexit ad Cain, ac deinde subdidit, nec ad munera ejus. Ex dantis quippe corde id quod datur accirco non Abel ex muneribus, sed ex Abel munera oblata placuerunt. Prius namque ad eum legitur Dominum respexisse, qui dabat, quam ad illa quae dabat. Ut audito scilicet narrationis hujus ordine
Abbreviated transcription (Latin):
igitur pl&atẽ uocantis eru¬
bescere siiusticiã nolum:
formidare : quiatanto
grauioriim probitate con¬
tempni iur. quanto & con¬
temptus adliuc uocare ñ
dedignatur :
Ser iheremiã propli&..
dñs dicit: & uenies usque
adbabylonẽ : ibiliberabe¬
ris : Babylonquippe confu¬
sio inter pra&atur : sepe
enim quis postquã in con¬
fusione uiuorũceciderit.
erubescens malaquae ꝑ¬
perauit. ad penitentiã
redit : s eque a suis lapsib:
bene uiuendo erigit :
Quidergo iste nisi usq: ad
babylonem uenit & ibi li¬
berctus est
onnum quã quisq: eru¬
bescens mala quȩ fecit:
se contricse erigit &be¬
ne operando a dsta tum
recti tudinis redit:
nbabylonemitaque libe¬
ratus est: quiper diui¬
naingratia ostenditur.
&um de confusione saluatus
Proph&ic ergo adtrans¬
muigrationẽ loquitur
cumillos increpat. qui
absta tu recti tudinis.
aderroris uitia intrans¬
migratione ceciderunt :
II SEMUN GRIBUS
ELOBLALIONIBUS DO
OFERENDIS
bomni potente dõmu¬

Expanded text:
igitur pietatem vocantis eruigitur pietatem vocantis erubescere, si justitiam nolumus formidare, quia tanto graviori improbitate contemnitur, quanto et contemptus adhuc vocare non dedignatur. Per Jeremiam prophetam Dominus dicit: Et venies usque ad Babylonem, ibi liberaberis . Babylon quippe confusio interpretatur. Saepe enim quis postquam in confusione vitiorum ceciderit, erubescens mala quae perpetravit, ad poenitentiam redit, seque a suis lapsibus bene vivendo erigit. Quid ergo iste nisi usque ad Babylonem venit, et ibi liberatus est? Nonnunquam quisque erubescens mala quae fecit, se contra se erigit, et bene operando ad statum rectitudinis redit. In Babylone itaque liberatus est, qui per divinam gratiam ostenditur etiam de confusione salvatus. Propheta ergo ad transmigrationem loquitur, cum illos increpat qui a statu rectitudinis ad erroris vitia in transmigratione ceciderunt. CAPUT IV. De muneribus, vel oblationibus, Deo offerendis. Ab omnipotente Deo mu
Abbreviated transcription (Latin):
cũ amatorib multis tamen
reuerte &d mẽ dicit dñr.
Eccede fosnicante & relic¬
ta muluere argumentũ
iuititiae ꝓponitur & tamen
nobis post lapsum redeun¬
tib: non ius titia : sedpuetas
exhibetur : Hinc utiquae
colligamus si nobis delin¬
quentib: tanta pice tate
parcitur: a nobis nec post
deliciũ releuntib quas
in probuitate peccatur
Aut quae ab illo erit in
uocare post culpã:¬
Eraias ꝓph&a dicit:ero
oculinu uilentes prag¬
audient uerbũ posti
gũ monentis: Quasiem
corã positus deoquis qua
uerba monitionis eius
pit. cũ prius quã peccat
praecepta cognoscit:
huc enimante eius sacõ
stareesł m̃ecdũ eũ peaas¬
docontẽnere : Cũ ueros
relictobono in nocenne
iniquitatẽ eligens appo
nos subsequens mona:
quia &iã post culpã ads
redire ꝑsuad& :: Auersis
reuocat. commissa ñ sesp¬
cit reuertenti sinũ pla¬
tatis expandit: uocẽ erq
postergũ monentis audi¬
mus si post peccata hun¬
li & contrito corde re¬
uer umur : debemus

Expanded text:
en revertere ad me, dicit Dominus . Ecce de fornicante et relicta muliere argumentum justitiae proponitur, et tamen nobis post lapsum redeuntibus non justitia, sed pietas exhibetur. Ut hinc utique colligamus, si nobis delinquentibus tanta pietate parcitur, a nobis nec post delictum redeuntibus quanta improbitate peccatur; aut quae ab illo erit super vocare post culpaIsaias propheta dicit: Erunt oculi tui videntes praeaudient verbum post tergum monentis . Quasi enim coram positus Deo quisque verba monitionis ejus percipit, cum priusquam peccata praecepta cognoscit. Adhuc enim ante ejus faciem stare est, necdum eum peccando contemnere. Cum vero, derelicto bono innocentiae, iniquitatem eligens appetnos subsequens monet, quia etiam post culpam ad se redire persuadet. Aversum revocat, commissa non respicit, revertenti sinum pietatis expandit. Vocem ergo post tergum monentis audimus, si post peccata humili et contrito corde revertimur. Debemus