comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
an aliqua refectõe indigeant ⁊ si qua
cepta sint: ut consumantur. proutui¬
res eius rei .p. ꝑmittunt curared. cu¬
ratoresq oꝑum diligentes solempni¬
ter i̾ponere. mĩntst̾ia quo miutana si
opus fu̾it as curatores adiuuandos da

Expanded text:
vel an aliqua refectione indigeant, et si qua coepta sunt ut consummentur, prout vires eius rei publicae permittunt, curare debet curatoresque operum diligentes sollemniter praeponere, ministeria quoque militaria, si opus fuerit, ad cu
Abbreviated transcription (Latin):
pertas eis n ꝑmisit: extusata ⁊
eoꝵ inopĩa. S ⁊ sitestato ⁊uenẽ¬
tunt debitorem int si ip̃e putarei
appellaret puto rõm eis ꝯstate
doio au facere indetur qui id qsd
ꝓc restituere non restituit. ꝓmde:
as so⁊si dolo emere neglȩxisti
torte .n. peta accepta ain cessisti
q̃m emusti fugit si quidẽ doioᷤ tũ
ꝯteneb̾is. si doius non int̾uenis
taueas simpotestatẽ tuampue¬

Expanded text:
as eis non permisit? excusata est eorum inopia. sed et si testato conuen‹e›runt debitorem, ut si ipse putaret appellaret, puto rationem eis constare. Dolo autem facere uidetur, qui id quod potest restituere non restituit: proinde sas. sed et si dolo emere neglexisti forte enim pecunia accepta alii cessisti uus quem emisti fugit, si quidem dolo tuo, teneberis, si dolus non interuenit ut caueas, si in potestate
Abbreviated transcription (Latin):
ut fund̾ emeres siinterat mea emi:
cessat mandati attio. ¶Mandauiu
negociagereres. si nicħ depient qͣ¬
uis negocia gesuit nemo nulla ac
coz. aut si auusi ydonee gessit: ces¬
sat mandati accio ⁊ insmilibus

Expanded text:
ut fundum emeres: si intererat mea emi, cessat mandati actio. mandavi, ut negotia gereres: si nihil deperierit, quamvis nemo gesserit, nulla actio est, aut si alius idonee gesserit, cessat mandati a
Abbreviated transcription (Latin):
riciano reprehensum ẽẽ in ħ. de¬
diͣ tibi stitum ut pauphit ma¬
nem .i. p̃scriptis sibis fufficere
dicit. un ħ nastitur accio. ¶ si
ob maleficium ne fiat ꝓmifsũ
sit᷑: nulla est obligacio ex hac cõ¬

Expanded text:
riciano reprehensum in hoc: dedi tibi Stichum ut Pamphilum manem, id est praescriptis uerbis sufficeredicit, unde haec nascitur actio. Si ob maleficium ne fiat promissum sit, nulla est obligatio ex hac con
Abbreviated transcription (Latin):
debitori meo reddidim cautom
sndelur inter nos quemre ne pe¬
tere. ꝓfuturamq ei uenconis
exceptõm placuit. Modestiꝰ.
tur si peccunia soluta non fu̾it debi¬
tum peu posse dubion non est.

Expanded text:
debitori meo reddiderim cautionem, videtur inter nos convenisse ne peterem, profuturamque ei conventionis exceptionem placuit. Modestinustur, si pecunia soluta non fuerit, debitum peti posse dubium non est,
Abbreviated transcription (Latin):
dei ĩudicus: s ħ sic accipiendũ:
ut si quidem ex ꝯtĩnenti pacta
subsecutã simt᷑ ⁊ ex ꝑte actoris
insmt. si exinteruallo: non in¬
erunt nec ualebunt liagas ⁊pͥn
ne ex pacto at̾tio nascatur. ¶uͣ¬
Ide marcellus scribit. ⁊ si intutele
accionem ꝯuenit ut maigres
ꝙͣ statu̾te iit usure prestenͣtur
locum non hẽbrͣtͣ ne ex pacto ac¬
si post empcom ex interuallo:
auquid exͣ nat̾uam contrastꝰ
ꝯͣuenat. obhant cam agi ex
empto non posse ppeandem re¬
quia solent ⁊ ea pacta que postea
interponuntur parere excepto¬
nes. ¶ adeo autem in pone frdĩ

Expanded text:
dei iudiciis. sed hoc sic accipiendum est, ut si quidem ex continenti pacta subsecuta sunt, etiam ex parte actoris insint: si ex interuallo, non inerunt, nec ualebunt, si agat, ne ex pacto actio nascatur. uidem Marcellus scribit. et si in tutelae actione convenit, ut maiores quam statutae sunt usurae praestentur, locum non habebit, ne ex pacto nascsi post emptionem ex interuallo aliquid extra naturam contractus conueniat, ob hanc causam agi ex empto non posse propter eandem requia solent et ea pacta, quae postea interponuntur, parere exceptiones. Adeo autem bonae fidei
Abbreviated transcription (Latin):
Eħ. ⁊ mutus pacisci potest. ¶ Nu
tei asgumẽto. ⁊̃ stipulacio dbͥtu
tausa sc̃a÷. nam añ nupcias ma¬
nescit stipuio:. sdem iuliano
ss ut donec usure soluerentur
sors non peteretur. ⁊ stipulacio
pure conceta fuist: ꝯdicõm n¬
ẽẽ stipulacioͣm: at si ħꝰ expͣressũ
fuisset. lpianis.
onuencionumtres sũt spẽs. au
.n. ex̃p ͣ causafiunt aut ex pri¬
uata. priuata aut iuris genciũ¬
antͥ lima. publita ꝯuencio est.
que fit per pacem. quociens int̾
se duces belli qued̾ paciscunt᷑.¬

Expanded text:
et mutus pacisci potest. Huius rei argumentum etiam stipulatio dotis causa facta est: nam ante nuptias manescit stipulatio. idem Iuliano um conuenisset, ut donec usurae soluerentur sors non pet‹ere›tur, et stipulatio pure concepta fuisset, condicionem inesse stipulationi, atque si hoc expressum fuisset.onum autem tres sunt species. aut enim ex publica causa fiunt aut ex priuata: priuata aut legitima aut iuris gentium. publica conuentio est, quae fit per pacem, quotiens inter se duces belli quaedam paciscunt
Abbreviated transcription (Latin):
oicenoum÷. ¶ hec in fc̃m accioin
eumdatur qui inh̾itat cum quid
deiceretur ⁊ effuderetur non in do-¬
minumedium. Cuipa .n. p̃enes
eum÷. nec aicitur culpe mencio
u& inticiacõnis ut in duplum de

Expanded text:
dicendum ‹est›. Haec in factum actio in eum datur, qui inhabitat, cum quid de‹i›ceretur uel effunderetur, non in dominum aedium: culpa enim penes eum est. nec adicitur culpae mentio uel infitiationis, ut in duplum de
Abbreviated transcription (Latin):
tinita ÷ legis aũctãs Imud rectipu¬
me placuit qͣlicũq uolũtate in¬
siisse qiͣ in unͦorem. finiri legis ħ̃
xauam importet que ñ solt nͥ exdĩ¬
uorcõ ꝙrri q̃re si accusate eam ad¬
uitii ceꝑit: ⁊ auo cͥmine postularen
qd̾ urori nemoꝰ obicit. mag̃ : ut di¬
reptum sit mm̃. ⁊ eniinmemitis¬

Expanded text:
finita est legis auctoritas. Illud rectissime placuit, qualiquali uoluntate inuasi in uxorem, finiri legis huiuel aliam inportet, quae non solet nisi ex diuortio oriri. quare si accusare eam adulterii coeperit uel alio crimine postulare, quod uxori nemo obicit, magis est, ut diremptum sit m
Abbreviated transcription (Latin):
re creditori suo. ¶Prediũ quo si
ita temꝑanoa res errs ut iubeat᷑
uen onor reddito p̾cio. retuꝑare p̃¬
uium. itaut sñ alt̾ius dampno ⁊̃
treditor aiuuene suũ ꝯsequatur.
Ex quo .s. simł ratelligimus qo¬

Expanded text:
suo. praedium quoque si ita temperanda res erit, ut iubeatur uenditor reddito pretio reciperare praedium, ita ut sine alterius damno etiam creditor a iuuene suum consequatur. ex quo scilicet simul intellegimus, q
Abbreviated transcription (Latin):
annis. iustis ex fais dan sol ⁊ repetõ.¬
¶ Si tat int̾uemat iuuenis suip̃stan¬
da sit restõ: ip̃o postulante pr̃an or.
manrat̃ sit. Qi uͦ gn̾ale mandatũ
dẽ uniũsis negotus gerẽdis alleget:
non d audiri.  Panlut¬

Expanded text:
annis iustis ex causis dari solet repetitio.Si talis interueniat iuuenis, cui praestanda sit restitutio, ipso postulante praestari mandatum sit: qui uero generale mandatum de uniuersis negotiis gerendis alleget, non debet audiri. 26 Paulu
Abbreviated transcription (Latin):
te ouctus omisit ⁊ repudiaũit ħre¬
integra sint: oĩ moro auoiend̾ :.
siuͦ iam distracta h̾reditate ⁊ nego¬
ciis finitis ad ꝑatam peccuniã labo¬
tib subitititti ueniat: repellenoꝰ ÷
Multo parcꝰ ex hac cã ħredem inĩo¬
ns restituerd eẽ. ¶Si s̾uus uł fi¬

Expanded text:
epudiauerit hereintegro sint, omnimodo audiendus est: si uero iam distracta hereditate et negotiis finitis ad paratam pecuniam laboribus substituti ueniat, repellendus est: multoque parcius ex hac causa heredem minoris restituendum esse.Si seruus uel fi
Abbreviated transcription (Latin):
qui de petuno tenetmr Ex quo appet
tetos cognatos ut affines alt̾uss ẽ cõ¬
eius uitezit adholescens: ut m̾ito ⁊̃
mã qm mutuã inmnoraccep difsi¬
pauit: de negare d ꝓtonsui creoito¬
risoũsus eũ accõm. Q si egẽt immĩor

Expanded text:
qui de peculio tenetur. ex quo apparet ceteros cognatos uel adfines alterius esse coneius uitae sit iste adulescens, ut merito etiam iam, quam mutuam minor accepit, dissipauit, denegare debet proconsul creditori aduersus eum actionem. quod si egenti minor
Abbreviated transcription (Latin):
ori sue quis mortis cã suum do
sit anualear institucõ qͣr⁊ putõ¬
scd̃tsi ħ animo scͥpsit eum heredẽ
uum fien. sec̾ni si postea qmͣ heredẽ
instituit donaiit. dotio preualebit.

Expanded text:
ori suae quis mortis causa seruum donripsit: an ualeat institutio, qusi hoc animo eum scripsit heredem, uum fieri: ceterum si, posteaquam heredem instituit, donauit, donatio praeualebit,
Abbreviated transcription (Latin):
cietatiuus ex sociis eotempore cͦi
interfuit socii ñ dirimi societatẽ.
mniure eum inpro socõ accõm. rã
siemimꝰ mancipia inita societate
demde renũcies m̾ eotempore qͦ
uendere mãcipta ñexpedit ħ ca.¬
su qr defiorem cãm meam facis.

Expanded text:
cietati unus ex sociis eo tempore, quo interfuit socii non dirimi societatem, committere eum in pro socio actione: nam si emimus mancipia inita societate, deinde renunties mihi eo tempore, quo uendere mancipia non expedit, hoc casu, quia deteriorem causam meam facis
Abbreviated transcription (Latin):
taz si ħ sp̃aliter mandat᷑ :. tũc ex-¬
cipiente eo tũ quo agitur si ñ m
mandat Iitut a debitorib pete¬
rẽ astolem itadetere repbicare.
aut sim̾ mandat᷑ ÷ ut a te peterẽ:¬

Expanded text:
 si hoc specialiter mandatum est, tunc excipiente eo cum quo agitur 'si non mihi mandatum sit, ut a debitoribus peterem' actorem ita debere replicare 'aut si mihi mandatum est, ut a te petere
Abbreviated transcription (Latin):
emisti ⁊ alii uenoroisti. poͣt destc̃are
interd̾ aou̾sus possõrem restitui ne
sognicoe prerona. uł recisla aliena¬
tõe dato mrem ucco. ¶ pomp̃quo¬
t axuui. scribit labionem existim
alienauit si quiõ ẽp̃tor s̃ ẽqñs scit rẽ
ita gestam: restõm aou̾̃sus eũ ficiẽ¬
dam si ignorauit⁊ priorep̃tor sol¬
ue̾nto eẽt: ñ faciendam sinuͦꝰ non
eẽt soluendo: eguins ee minori suc¬
curn ⁊̃ aduersꝰ igniorantẽ qm̃ins bo¬
pit aut h̾res eius ydoneus sit n no
ium ostituend̾  ineũ quite bona

Expanded text:
emisti et alii uendidisti: potest desiderare interdum aduersus possessorem restitui, ne cognitione praetoria uel rescissa alienatione dato in rem iudicio.Pompotauo scribit Labeonem existimaalienauit, si quidem emptor sequens scit rem ita gestam, restitutionem aduersus eum faciendam: si ignorauit et prior emptor soluendo esset, non esse faciendam: sin uero non esset soluendo, aequius esse minori succurri etiam aduersus ignorantem, quamuis bopit aut heres eius idoneus sit, nihil noui constituendum est in eum, qui rem bona
Abbreviated transcription (Latin):
d quod sub ꝯdicõe debetur fu pure
silie terco dre ꝯstituatur. eadem con¬
ditõe suspenditur ut exifente ꝯdicõ¬
ne tenẽatur. deficiente: ut raz accõ
eq n. ꝙ crestit petisliũ aut detrescit
ram ab eostam mortuo stichoͦ si cõn¬
stituit seꝑreciupoens soluturum:¬
non tẽnetur. ¶ Si fñ dĩe osticuas:
timagi tecum potit sistatim ut cõ¬
stituisti non soluas. S mod̾itum
tempus statuendum est non nmiꝰ¬

Expanded text:
d quod sub condicione debetur, sive pure sive certo die constituatur, eadem condicione suspenditur, ut existente condicione teneatur deficiente utraque actio quod crescit peculium aut decrescit, ram ab eo factam mortuo Sticho si constituerit se pretium eius soluturum, tenetur. Si sine die constituas, tim agi tecum poterit, si statim ut constituisti non soluas: sed modicum tempus statuendum est non mi
Abbreviated transcription (Latin):
cepcone docere doium aomissum d.
Introgaconis tre. procom actori in po¬
in debere .i. ei qui mnire introgatum
dix ioisse se solum redemee. iet si ta¬
cuisse dicatur inf̾ro at etiue tndẽ

Expanded text:
one, docere dolum admissum debet. Interrogationis factae probationem actori imponi debere, id est ei, qui in iure interrogatum dixit respondisse se solum heredem esse. uel si tacuisse dicatur interrogatus, aeque
Abbreviated transcription (Latin):
ueuit m̃tencõm implere. utputa si
ptĩnenti exceptõne utatur: docere o
adñsarii ft̃m quo ninꝰ siftetu: uł
uautudinẽ sibi impedmĩto fuisse ł
tẽpestatem. probare eũ iooz. ¶S ⁊ oi

Expanded text:
uelut intentionem implere: ut puta si pacti conuenti exceptione utatur, docere debaduersarii factum quo minus sisteretur, uel ualetudinem sibi impedimento fuisse uel tempestate‹m›, p
Abbreviated transcription (Latin):
er qui controu̾siam mouet. ħ pto¬
bare d qui eũdicit lib̾tum suum.
quio .n. interest suum suum quis
anuipertum⁊tenoat:: si quis au fi¬
oucia ingeruitatis sueultro in
se suscipiat probõnes aohut se¬
tenciam ferat proingenuitate faci¬
entem. h ⁊ ingemium ẽẽ ut pronũ.¬
ciecur. an obtem̃porare ei debeat itͣ
eĩ gen probandi se ingenuu ⁊ sẽ¬
tenciam scõm sedandam. cum nt¬

Expanded text:
ei controuersiam mouet, hoc probare debet qui eum dicit libertum suum: quid enim interest, seruum suum quis an libertum contendat? si quis autem fiducia ingenuitatis suae ultro in se suscipiat probationes ad hoc, ut sententiam ferat pro ingenuitate facientem, hoc est, ingenuum se esse ut pronuntietur, an obtemperare ei debeat, traei geri probandi se ingenuum et sententiam secundum se dandam, cum nu
Abbreviated transcription (Latin):
un est ncte pupmio proba Celsꝰ.¬
re fidenilsores protutore datos cu aca
sunt idem scriptum: in codicatus.
p̾eã dͦtmptis. referet duplicare legat̃
si creditũ petam:. ille edeat solita

Expanded text:
n est necesse pupillo probare fideiussores pro tutore datos, cum acsunt: i‹d›em scribtum est in codicillis postea scriptis: refert, duplicare legatumsi creditum petam, ille respondeat soluta
Abbreviated transcription (Latin):
lictus. ¶ Cet̾m si seꝑatim unicui¬
q ꝑtĩ reuisusfit̃us sitrelictus: sñ
dubio ius accrescendicessat. ¶ eniꝙ
uo ususfitus sit relictus. Arcriquedo¬
mino adquisicus an aro repuoiante
uł amittente usunfrĩm. alter totum

Expanded text:
lictus: ceterum si separatim unicuique partis rei usus fructus sit relictus, sine dubio ius adcrescendi cessat. Denique eruo usus fructus sit relictus et utrique domino adquisitus, an altero repudiante uel amittente usum fructum alter totum
Abbreviated transcription (Latin):
. quou ex hac accõe tognoscit. cum sit
uenda ubi ꝓmissas. quio .n. si sbi
ut oblata peccunia actori ditatur
ut deposita. u ex faciui soluenda
non ne debebit inte roum absor¬
uer̾e ¶In sũma etuitatẽ quoꝵ añ
ꝯcinos hr̃e d iudex qui hunc aitõi
addictus est.. Paia.

Expanded text:
 qui ex hac actione cognoscit, cum sit venda ubi promissa est. quid enim si ibi vel oblata pecunia actori dicatur vel deposita vel ex facili solvenda? nonne debebit interdum absolvere? in summa aequitatem quoque ante oculos habere debet iudex, qui huic actioni addictus est. Pa
Abbreviated transcription (Latin):
int̾cedere pasam cec̾m sũ in ip̃a
empcõne discensiant sũ in p̾cio su
in aliquõ auo: empcõ inꝑfr̃a est.
ei gͥ ego me funduemere putarẽ
corneuanum tumteuendere sẽpro¬
me stichum tu pamphix ab sentẽ
uentere putasti. Nam cum in corꝑe
dissencratur: aparet nullamẽe ep
dissenciamꝰ ini de corpore cõnsta¬

Expanded text:
erum siue in ipsa emptione dissentient siue in pretio siue in quo alio, emptio imperfecta est. si igitur ego me fundum emere putarem Cornelianum, tu mihi te uendere Semprome Stichum, tu Pamphilum absentem uendere putasti: nam cum in corpore dissentiatur, apparet nullam esse dissentiamus, uerum de corpore const
Abbreviated transcription (Latin):
ndebitam peccuniam pereno¬
rem ꝓͥmisi stieam qui prote fide¬
isserat soluit ego existimo si
ligͣatuͣm fore. nec exspectandum
solueret. ¶Si autem fideiussor
suo nõie soluit quod non debe-¬
bat. ip̃m a scipulatore repetere pꝰ¬
sẽ. qm̃ indebitam nux gencium
peccuniam solut. qud minus aũ
ꝯsequi pͥotit᷑ a bͥ eo  cui soluit. a te
mancati iudõ ꝯsecutur. si modo
ꝑ ignõranciam. petentẽ excepcõ¬
ne non submoueritdem.

Expanded text:
ndebitam pecuniam per errorem promisisti: eam qui pro te fideiusserat soluit. ego existimo, sibligatum fore: nec exspectandum solueretur: sin autem fideiussor suo nomine soluerit quod non debebat, ipsum a stipulatore repetere posse, quoniam indebitam iure gentium pecuniam soluit: quo minus autem consequi poterit ab eo cui soluit, a te mandati iudicio consecuturum, si modo per ignorantiam petentem exceptione non summouerit.
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cipiendi. ¶ Si genta includenda
x insculpenda data sit. eaq sit fc̃
ent ex locatoaccõ. simꝑitta fa¬
tienus erit. huic siñe audend̃ ÷ nꝑ
icuł quo in se arifex reciptat. tc̃
.n. isiuicõ mat̾ie id euenit: ent
ex locato accio. ¶ Si fuslouestim¬
ta poluenda acceꝑit. eaq mures
roserint: ex iocatotenetur. qr deb¬
uit ex hacre cãuere. ⁊ sipalium
ex locato accõne tenebr̃. ĩ siĩgnat᷑
tecit. ¶Exteritu uemente ffͣngũ
ꝯductor. deinde hospicõ miittes fe¬
nestͣs ⁊cetera sustulennt. si dño
ñ dentiauit ⁊ mig̃uit ex iocatote¬
br labio autemsi resistere potuit ⁊

Expanded text:
cipiendi. Si gemma includenda aut insculpenda data sit eaque fracta erit ex locato actio, si imperitia facientis, erit. huic quoque in se artifex receperat: tunc enim etsi uitio materiae id euenit, erit ex locato actio.Si fullo uestimenta polienda acceperit eaque mures roserint, ex locato tenetur, quia debuit ab hac re cauere. et si pallium ex locato actione tenebitur, etiamsi ignarus fecerit.Exercitu ueniente migrauit conductor, dein de hospitio milites fenestras et cetera sustulerunt. si domino non denuntiauit et migrauit, ex locato tenebitur: Labeo autem, si resistere potuit et
Abbreviated transcription (Latin):
id fecit edius. ⁊ ita labio ⁊ meta sͥc¬
si lege oꝑis locandi  p̾hesum eẽt.
ut siad diem effc̃m non eẽc resoͣ¬
care id liceret. nonat prior ouctor
ex iocatotenebr: ꝙ̃ si ead̾ lege relo
solum reconduxisse uidebr: s ⁊̃ ꝑt

Expanded text:
edilis. et ita Labeo et Mela scr.Si lege operis locandi comprehensum esset, ut, si ad diem effectum non esset, relocare id liceret, non alias prior conductor ex locato tenebitur, quam si eadem lege relocsolum reconduxisse uidebitur, sed et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpriet᷑as fimdiduou. ususfituc u
ni legatus sit. non trientes inusu
ficũ hant s semissem õuo. semis.¬
sem ficũarius. Itemcontra. si duo
non hntiꝑtem suam. s amittenti¬
ꝑtem suam accrescit. siam siusus fitus
duob fu̾it legatus. ⁊ alter lite ꝯtestata¬

Expanded text:
prietas fundi duobus, usus fructus uni legatus sit, non trientes in usu fructu habent, sed semissem duo, semissem fructuarius: item contra, si duo non habenti partem suam, sed amittenti adcrescit: nam si usus fructus duobus fu
Abbreviated transcription (Latin):
qui accepit pectãs: ostendere bñ eas ac¬
cepisse ⁊ debitas et fuisse soiutas. ⁊ si
ñ ostend̾it: eas redibete. s ħ ita si to¬
tat sũmani indebitam fuisse so¬
lutam is qui dedit itendat. ¶sin aũ¬

Expanded text:
accepisse et debitas ei fuisse solutas et, si non ostenderit, eas redhibere. Sed haec ita, si totam summam indebitam fuisse solutam is qui dedit contendat. sin au
Abbreviated transcription (Latin):
to ꝑsotint ut iam pecc̃am ꝑ errorẽ
repenta sosucõtie dependat. ⁊ tutus
excepcõne suam nesciens ꝓiecit pe¬
eos qui opponedas eẽ excepcões affir¬
mant ⁊ soluisse indebita contendt̃¬

Expanded text:
 solutam pecuniam per errorem repetita solutione dependit uel tutus exceptione suam nesciens proiecit peeos, qui opponendas esse exceptiones adfirmant uel soluisse debita contend
Abbreviated transcription (Latin):
zeumquiab inicio negauit peciu-¬
mam suscepisse postqͣm fl̾nt ꝯuie¬
tus eamaccepisse ꝓ bõm ñ debĩti
ab adũsario exigere: si uͦ ab incõ
ꝯfiteatur quidem accepisse pectãs.
oitat aũñ indebitas ei fuisse solu-¬
tas p̾simpcõm uidel pro eo ẽẽ qͥ
accepit nemo dubttat qui .n. solũ
mĩqͣm ita resuptuꝰ ÷ ut facriesua.
peccãs iactet ⁊ indebitas effutidat.
⁊ maximesi ip̃e qui indebitas dediᷤ
 in auquo facile errasse. ⁊ ideo eũ
qui dicit indebitas soluisse ꝯpetu¬

Expanded text:
eum, qui ab initio negauit pecuniam suscepisse, postquam fuerit conuictus eam accepisse, probationem non debiti ab aduersario exigere. sin uero ab initio confiteatur quidem suscepisse pecunias, dicat autem non indebitas ei fuisse solutas, praesumptionem uidelicet pro eo esse qui accepit nemo dubitat: qui enim soluit numquam ita resupinus est, ut facile suas pecunias iactet et indebitas effundat, et maxime si ipse qui indebitas dedissest in aliquo facile errasse. et ideo eum, qui dicit indebitas soluisse
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs romanus incerco mag iure ⁊ ꝯsu¬
ro q prope.xix annis passus÷. ¶pea
a grecis ciuitatib. ⁊ ciuitas fundare¬
tur legib quas intabulas hebore¬
as ꝑscriptas pro rostr̃is iposuerũt

Expanded text:
s romanus incerto magis iure et consuid prope XX annis passus est. Postea a grecis civitatibus et civitas fundaretur legibus: quas in tabulis eboreis prescriptas, pro rostris composuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃em:. sem̃pͣnio tenebitur . S̾: ei cau¬
cõm indempnitatis offõ iuditis ꝑͣ¬
bere ncc̃e ÷ adũsus ticium cin datur
accõ. idem in tutore iuris÷. ¶ litem
inurom dedlictam ⁊ a reo desertam
frustiatoris amicus ułt io egͣit cam
absencẽ eius allegaus nuditt cmpa

Expanded text:
tenebitur, sed ei cautionem indemnitatis officio iudicis praeberi necesse est adversus Titium, cui datur actio. idem in tutore iuris est. Litem in iudicium deductam et a reo desertam frustratoris amicus ultro egit, causas absentiae eius allegans iudici: culpa
Abbreviated transcription (Latin):
Iqiis creoid̾it peccuniam ⁊ pacc̃
sit ut q̃tenus fr̃epossit debitor
eatenus agͣat. an pt̃tm uaieat ⁊¬
magis est hedim uaiere. nec .n. in¬
ꝓbandum est si quis hactenus de¬
siderat comueniri quatenus fa¬
tultates eius paciuntur. Idem.¬

Expanded text:
quis crediderit pecuniam et pactus sit ut, quatenus facere possit debitor, eatenus agat: an pactum ualeat? et magis est hoc pactum ualere. nec enim improbum e‹s›t, si quis hactenus desideret conueniri, quatenus facultates ‹patiuntur›. 50 Idem
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ciis abstinere ¶Nunc uideamnis qͦ¬
tus intelliganur: ut sciamꝰ quas
fĩlicet ducere. quidam nou̾camꝑ
de pr̃is uxorem. ⁊ nurũ fuiiigxorem.
⁊ p̾uignam: uroris ex alio mͣmoͣ
duci posse. duas gͦ ut płes nolicas
ducete ñ pot̾it. nonmirum. ssa⁊
ts qui adoptiuus ÷ nec nat᷑at prĩs
nec adoptiui uxoremducete pot̃. s
⁊ si ples uxores pr hũit nullam
eaꝵ ducere possũ ¶ Itaz s ocrus appł̃¬

Expanded text:
Nunc uideamus, qurus intellegantur, ut sciamus, quas non liceat ducere. quidam nouercam per se patris uxorem et nurum filii uxorem et priuignam uxoris ex alio maritoduci posse. duas ergo uel plures nouercas ducere non poterit: non mirum, nam et is qui adoptiuus est nec naturalis patris nec adoptiui uxorem ducere potest: sed et si plures uxores pater habuerit, nullam earum ducere possum. itaque socrus appel
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ incellignur qͥue uxoris mee fili¬
eaꝵ ducete postim. Itẽ eiꝰ mnrẽm qͣm
sponsã hũi ñ posse meuxorẽ duc̾e
augustus int̾precatus ÷. funte enĩ
meam soctum. Cap̃.

Expanded text:
 intellegitur quae uxoris meae filiearum ducere possim. item eius matrem, quam sponsam habui, non posse me uxorem ducere. Augustus interpretatus est: fuisse enim eam socrum.
Abbreviated transcription (Latin):
nerauit quaorupes ita ut non de¬
sormitats racio uatur. cum liber
coipus estimacom non recipiat. s
impeniaꝵ in curacõne fc̃arum ⁊
operarum amisiarum quas s a dar¬

Expanded text:
nerauerit quadrupes: scilicet ut non deformitatis ratio habeatur, cum liberum corpus aestimationem non recipiat, sed impensarum in curationem factarum et operarum amissarum quasque a
Abbreviated transcription (Latin):
deperatom. ¶ ꝑlane qui post aditã
h̾eoitatem restituitur d prare si qo̾
toune utimur ut in lucio minori¬
ł si siẽ dolo cuiniqm̃ legatum re¬
ꝑuroiailit. uł in opcõnis iecgato tapt᷑
sit tum eleg̾it det̾iorem. ⁊̃ srouãs res
ꝓmisit. illam autillam. ⁊ pciosiorẽ
ded̾it: debere subuenir ⁊ subuenien¬
quo miporib subueniero or si res
endus sit. ⁊ cotroie pretores eos restitu¬
unt ut rursum admigatur licitatõ
¶Id̾e facumt᷑⁊ in hus reb que suanꝰ
ei debent. qd̾ cͣntunispecte ent faciẽ¬
oum. Cet̾m nemo accedet ao eptõm
rr̃pupillarium. nec si bona froedis
renoũ. nisi aut sordes aut euidens
gr̃a tutoꝵ uł curatoꝵ doceͬatur.¬
Restitutus autem tũ se ħreditati in¬
nuce̾at. ⁊ eam ãdeat qmͣ repudia¬

Expanded text:
separationem. plane qui post aditam hereditatem restituitur, debet praestare, si quid to iure utimur, ut et in lucro minori si sine dolo cuiusquam legatum repudiauerit, uel in optionis legato captus sit dum elegit deteriorem, uel si duas res promiserit illam aut illam et pretiosiorem dederit, debere subueniri: et subuenienquoque minoribendus sit? et cottidie praetores eos restituunt, ut rursum admittatur licitatio. idem faciunt et in his rebus, quae seruari eis debent. quod circumspecte erit faciendum: ceterum nemo accedet ad emptionem rerum pupillarium, nec si bona fide disrendum, nisi aut sordes aut euidens gratia tutorum siue curatorum doceatur.Restitutus autem cum se hereditati misceat uel eam adeat quam repudia
Abbreviated transcription (Latin):
subuemiri qĩ gestum se cũ eo. ⁊ iõ
simuiqr ꝯuemat debitorẽ. adiͣe
u curatorẽs ut ei soluratur peccu¬
na. Cet̾m ñ ei compelletut solu̾e
S bodie solet peccunia ĩ eoem de¬
cipũ debitori ꝯpellere abbolescen-¬
tes ad petendos sibi curatores.
Quro tñ si pretor discernat sol¬
uendam peccuniam minori sñcu-¬
ratorib. ⁊ solu̾it. an posuit ẽẽ se¬
curus dubitar i pocest. ¶ Puto
aũ si assegans minorẽ eẽ apusu
sit ad solucõm: incħ ei impũtan¬
uum. nis forte qiͣ apũsus iniuri-¬
am appelland̃ quis ei putet sec
credo pretorem hunc minorem
ñ eẽ ¶son solum aũ in hu eis¬
uccurritur: s ⁊̃ in int̾uencõib. ut
puta si fireussorio nomine se it
rem suam obligauit. pomp̃. aũ
utoetur abqiescere distinguen-¬
tib an arbiter ad ficenissores pro¬
bandos ꝯstittus eum pbauit. an
rend semꝑ udefur si minor fit. ⁊ se
cirtumuentum doc̾cãt. ¶ Art in
nroicuis subuenitur sũ duagat
sũ oũ ꝯuematur: capͣtus sit:

Expanded text:
subueniri, quasi gestum sit cum eo. et ideo si minor conueniat debitorem, adhibere debet curatores, ut ei soluatur pecunia: ceterum non ei compelletur soluere. sed hodie solet pecunia in aedem decipum debitori compellere adulescentem ad petendos sibi curatores. quid tamen: si praetor decernat soluendam pecuniam minori sine curatoribus et soluerit, an possit esse securus? dubitari potest: puto autem, si allegans minorem esse compulsus sit ad solutionem, nihil ei imputandum: nisi forte quasi aduersus iniuriam appellandum quis ei putet. sed credo praetorem hunc minorem non esse.Non solum autem in his ei succurritur, sed etiam in interventionibus, ut puta si fideiussorio nomine se vel rem suam obligavit. Pomponius autem videtur adquiescere distinguentibus: arbiter ad fideiussores probandos constitutus eum probavit an rendum uidetur, si minor sit et se cir‹cum›uentum doceat. Sed et in iudiciis subuenitur, siue dum agit siue dum conuenitur captus sit.
Abbreviated transcription (Latin):
lius quiiꝰ muciꝰ uoluni aicoitorde¬
nq sstius honorẽtestam̃to puppli¬
um muciũ nepotẽ eius reuituit re
ex hiis trebacius ꝑitõr cafellio. casei¬
lius trebacio eiotinencior tuisse õrof¬

Expanded text:
us, Quintus Mucius Volusii auditor, denique in illius honorem testamento Publium Mucium nepotem eius reliquit heredex his Trebatius peritior Cascellio, Cascellius Trebatio eloquentior fuisse dicit
Abbreviated transcription (Latin):
p̾crͣ quinẽ legatariũ accusanit. nͥ oꝑ¬
tinint apiro gaium cesarea. quint᷑
legatanus quicum afince horamtenet
intiriũ tub̾orem applicare ñ ꝑrsit nͥ
atm aurire. quonore atcusait eũ ⁊ ci¬
tho deferoit ⁊ extat eius or̃o satis płche¬
rima que indͥcbitur ꝓ qũito iegatario¬
liquro s̾mone ⁊ antiquousus affr̃auit

Expanded text:
 Quintum Ligarium accusauit nec optinuit apud Gaium Caesarem. is est Quintus Ligarius, qui cum Africae oram teneret, infirmum Tuberonem applicare non permisit nec aquam haurire, quo nomine eum accusauit et Cicero defendit: exstat eius oratio satis pulcherrima, quae inscribitur pro Quinto Ligario.liquit: sermone etiam antiquo usus affectauit
Abbreviated transcription (Latin):
accõm precor de peculis intraan¬
num dat. nam⁊ tut᷑⁊ aclesion¬
em⁊ decessionẽ quasi pecian reci¬
piendam qͣmꝙ̃ desiit morte s̃ui
urmanumissione ẽẽ peculium
ut postit ei accedere in pecuni fruc¬
tib ur pecoꝵ fetu ancuiaꝵq ꝑtu.¬

Expanded text:
or de peculio intra annum dat: nam et tunc et accessionem et decessionem quasi peculii recipiendam quamquam iam desiit morte serui uel manumissione esse peculium, ut possit ei accedere ut peculio fructibus uel pecorum fetu ancillaru
Abbreviated transcription (Latin):
Sitnit. ⁊⁊ post mortẽ memoria et.
ea que aliis donauit uasẽant siͣ mnor¬
modo impet̾uit ut testetur cum dãp¬
I naretͦur donõualebit siam ⁊ mortil
tã donare pot̾ie:. cu testari ꝑislũ¬

Expanded text:
tiam post mortem memoria eius ea quae aliis donauerit ualeant, si non mormodo impetrauit ut testetur cum damnaretur, donatio ualebit: nam et mortis causa donare poterit, cui testari
Abbreviated transcription (Latin):
eaq extet dd̃ ÷ siis decessit qui fcũs÷
locuplecõr pone repetere ⁊d qd̾ dedit
nec compensare id qo̾ sũpͦsit. cͣuis
Diuortio setuto ħ ꝯpensacio locum hc̃¬
¶Si diuorciũ post donõm int̾cessie. aũ
pͥor decessit qui donũ accepit uet̾i in

Expanded text:
 est, si is decessit, qui factus est locupletior, posse repetere id quod dedit nec compensare id quod consumpsit, quamuis diuortio secuto haec compensatio locum habeat.Si diuortium post donationem intercessit aut prior decesserit qui donum acce
Abbreviated transcription (Latin):
bitum sͥ quis recipiat. tñ si is quidat
non debitumdat: repeticõ competit¬
si fło existimãs debere me tibi nuini¬
mos soluero qui pro parte alien
proparte mei fũunt. eius sũme ꝑ¬
tem dimiotam non corꝑum coitã.¬
Si putem me stichum aut pai¬
philum detere . cumstichum debeã.
⁊ phamphilũ non soluani repetam
quasi inoebitum solutum. slec n ꝓ
eo quod debeo uideor io soluisse. ¶ Si
uerunt. celsus ait singulos quina

Expanded text:
ecipiat, tamen si is qui dat non debitum dat, repetitio competit.Si falso existimans debere nummos soluero, qui pro parte alieni, pro parte mei fuerunt, eius summae partem dimidiam, non corporum condicam.Si putem me Stichum aut Pamphilum debere, cum Stichum debeam, et Pamphilum soluam, repetam quasi indebitum solutum: nec enim pro eo quod debeo uideor id soluisse.Si verint, Celsus ait singulos quina
Abbreviated transcription (Latin):
errorem solut. pendentẽ quidẽꝰ
ditõe repetitur. ꝯuicõe aũ existen¬
te᷑ repeti ñ pot̃ ¶ Quod aũ sub inc̾¬
to die debetur die existent̾e ñ repe¬
Iam si tutu moriar dare ꝓmisero ⁊
añ loluam: ꝓͣeiere᷑ ñ possecelsus
ait. que sña ueraest Idem.¬

Expanded text:
errorem solutum pendente quidem condicione repetitur, condicione autem exsistente repeti non potest. Quod autem sub incerta die debetur, die exsistente non repeNam si cum moriar dare promisero et antea solvam, repetere me non posse Celsus ait: quae sententia vera est. Idem
Abbreviated transcription (Latin):
tur nec ꝓitnt ei istõties quib caue¬
tur eos quipro aliis pecam exioi¬
u̾int sortis solũmodo dampnũ
omnem causam conguctions
exemplocolomtardi illatar ũ
ꝑmoram coioni pensionũ pr̃are
debere uluras. uiure.n. ĩ bo. fidei
cantur ꝙͣ ex offo iudicis applicẽ

Expanded text:
tur nec prosint ei constitutiones, quibus cauetur eos, qui pro aliis pecuniam exsoluunt, sortis solummodo damnum omnem causam conductionis exemplo coloni tardius illatarum per moram coloni pensionum praestare debere usuras: usurae enim in bonae fidei scantur quam ex off
Abbreviated transcription (Latin):
pucuit: equuitidetur ip̃m ꝙ
agnoscere honꝰ usuraꝵ acu rta
fidenississes. inqñtum illum cõ
nouctorem ꝯuenit neintra tꝑa
locacõnis ei ꝯduccorde fudo imin¬
tus repesleretin: ⁊ si pulsatus ẽẽt.¬

Expanded text:
cuit, aequum uidetur ipsum quoque agnoscere onus usurarum, ac si ita fideiussisset: 'in quantum illum condet conductorem conuenit, ne intra tempora locationis Seius conductor de fundo inuitus repelleretur et, si pulsatus esset
Abbreviated transcription (Latin):
itis filii agitur. ⁊ inclinand̾ ÷ Non
ꝑdere prem sibidatum si scd̃m tes¬
tament ꝓnunciatum fuifs.
multomagͥs Si michi legatimtes¬
agens decessit me hede relicto. egoq
ꝑat. ¶ Item si arrgani eum qui
instituerat licem de inofficõso testõ
eius qui mͥ legatum dedit. litem q
ꝑagerem nomine filii nec opͣtinue¬
ro: ꝑdere me legatum non oz. quia
non sum dignus ut auferatur mͥ
a frico qõ io derelictum ÷. cum non

Expanded text:
eritis filii agitur. et inclinandum est non perdere patrem sibi datum, si secundum testamentum pronuntiatum fuisset. Multo magis si mihi legatum tesento filius agens decessit me herede relicto, egoque erat. Item si adrogaui eum, qui instituerat litem de inofficioso testamento eius qui mihi legatum dedit, litemque peregero nomine filii nec optinuero: perdere me legatum non oportet, quia non sum indignus, ut auferatur mihi a fisco id quod derelictum est: cum non
Abbreviated transcription (Latin):
aut qui ex anclus nrĩs nascunt᷑
Ingenui sunt: qui ex urera nire
natisunt. sutficit .n. uberam fuisie¬
intem eo temꝑe quo nascitur lic⁊
¶terest iustis nuꝑciis ꝯteꝑit aut uul¬
go. qr non d calamitas mr̃is nocẽ¬
re ei qui inuentrez ¶ Ex hque¬

Expanded text:
ris nascuntur. Ingenui sunt, qui ex matre libera nati sunt: sufficit enim liberam fuisse eo tempore quo nascitur, liceterest iustis nuptiis concepit an vulgo, quia non debet calamitas matris nocere ei qui in ventre e
Abbreviated transcription (Latin):
i per collusionem ymagmarram
colonũ cirtũuemendi emptoris cã
subposuit: exemptotenetur. nec
defenditur si quofatiliꝰ excogita¬
ta fraus ocultetur colonũ ⁊ qͥnꝙ̃¬
ini pensiones in sua fide recipta.
ꝑtecii forte licet pꝰ morã sotuta
usure petingnpossunt cum heeñ
sint in obligone o offõiudicis
prestantur.abõ¬
te debere desisset. añꝙͣ̃ res er trada¬
turut uenditor trade ipellatur.
⁊ resua carere. p̾sõne aũtradita
futurũ ut remuenditor eq̃ ad¬
miciet i pote cũ peienti eanrẽ

Expanded text:
i per collusionem imaginarium colonum circumveniendi emptoris causa subposuit, ex empto tenetur nec defenditur, si, quo facilius excogitata fraus occultetur, colonum et quinquennii pensiones in fidem suam recipiat. Pretii, sorte licet post moram soluta, usurae peti non possunt, cum hae non sint in obligatione, sed officio iudicis praestentur. Labetae debere desisset antequam res ei tradatur, venditor tradere compelletur et re sua careret. possessione autem tradita futurum est, ut rem venditor aeque amitteret, utpote cum petenti eam rem
Abbreviated transcription (Latin):
t si paucores fu̾int nati: resrouum
ei pro rata accrescere. si plures qmͣ
tres: decres ce de eaꝑte ex qua bes st̃s̃ ÷¬
lliro sciend̃  si młr ꝓregnãs Fauł.¬
non sit existimetir aũ p̃gnans eẽ.
int̾imfilium hedemee ex asse qmꝙ̃
ignoret se ex asse h̾edem ẽẽ. Ioem ⁊ ĩ
Exͣneo si ex certa porcõe ħes instititu¬
tussit ex teliqua postum᷑ ¶ Ꝙ si fo¬
rte ira institucõ fc̃a ÷ quottũ mͥ na¬

Expanded text:
t si pauciores fuerint nati, residuum ei pro rata adcrescere, si plures quam tres, decrescere de ea parte ex qua heres llud sciendum est, si mulier praegnans non sit, existimetur autem praegnans esse, interim filium heredem esse ex asse, quamquam ignoret se ex asse heredem esse.Idem est in extraneo, si ex certa portione heres institutus sit, ex reliqua postumi. quod si forte ita institutio facta est: 'quotcum
Abbreviated transcription (Latin):
Armittendum erit possori ¶at. Ldẽ.¬
ħeditatis. ꝑtem quid̃ heditatis defen-¬
dere ꝑtemuerocedere. nͨ n pro hibeta¬
liq̃m totam b̾editatem possidere. ⁊ ꝑ¬
tem scire dirpidramadse ꝑtinere. de
atcera ꝑtetontousiam non facete
u mułti hr̃e deᷤ stitit eeñt auł.
asia erat añ decesuisse. instituto exꝑ¬

Expanded text:
rmittendum erit possessori hereditatis partem quidem hereditatis defendere, parte uero cedere, nec enim prohibet aliquem totam hereditatem possidere et partem scire dimidiam ad se pertinere, de altera parte controuersiam non facere multi heredes instituti essent, Asia erat antea decessisse instituto ex
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓturator eius finis totam heditatem
qm̃ ex ħeditate eapecciña fuiss q̃ ad ꝓ¬
turatorẽ ex uenoicõe ꝑueniss petere
h̾editatis a coh̾ede eius. itafore. su ois
eapectunia pẽs eũqui ꝓturator finsses
resideret: ut oẽm ꝑ iuoicẽ ab eodem re¬
superarent. su̾is ꝑtẽ dimidiam coh̾ri
suoreddroiss: ip̃m ex dimidia parte¬
⁊ ex atgera dimidia cohedem eius con-¬
Sinuim ig norabat uiuo testatore decessis¬
se ꝑtem heditatis nõie pr̃is ut absentis
aomiistͣuit. ⁊ peccumas distractis reb
acceꝑit: ħeditas ab eoͣpeti non potest:

Expanded text:
procurator eius fuisset, totam hereditatem, quia ex hereditate ea pecunia fuisset quae ad procuratorem ex uenditione peruenisset, petere midiam hereditatis a coheredibus eius. ita fore, siue omnis ea pecunia penes eum qui procurator fuisset resideret, ut omnem per iudicem ab eodem recuperarent, siue is partem dimidiam coheredi suo reddidisset, ipsum ex dimidia parte et ex dimidia coheredes eius consuum ignorabat uiuo testatore decessisse, partem hereditatis nomine patris ut absentis administrauer‹i›t et pecunias distractis rebus acceperit, hereditas ab eo peti non potest,
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ abstulit. simuto raciario retinu-
bitor sua uolũtate ꝯcessiss ut reti¬
netet cmpamdũtaxat exp̾standã

Expanded text:
tem abstulit. si inuito ratiario retinuisbitor sua uoluntate concessisset, ut retineret, culpam dumtaxat ei praestanda
Abbreviated transcription (Latin):
litis estimacõmꝯsetutꝰ sit. ꝓostea debi¬
tor eand̾ rẽ petens excepcc̃e submoue¬
tur. nisi forte offerat ei debitor quod
ꝓeo  oͣlutũ. ¶ Si suus ꝓ pecculiari
nõie pignꝰ acceꝑit. accõpignorati-¬
sia aoũsus onm debitori ꝯpet̃. Id̾

Expanded text:
litis aestimationem consecutus sit, postea debitor eandem rem petens exceptione summouetur, nisi offerat ei debitor, quod pro eo solutum est.Si seruus pro peculiari nomine pignus acceperit, actio pigneraticia aduersus dominum debitor
Abbreviated transcription (Latin):
campñ debitoris: ñ ⁊ ad creditorie
ꝑtĩnet. s cũ traiectia petã ita dat᷑.
ut ñ ar pecitõ eiꝰ treditori ipetat.
ꝙ̃ si salia nauis intra statuta
tempora ꝑuenit ipĩo creditiobli¬
gacio non existente. dõne defecisie
uidecur. ⁊ ideopignoꝵ quo ꝑsecucõ

Expanded text:
editoris pertinet: sed cum traiecticia pecunia ita datur, ut non alias petitio eius creditori competat, quam si salua nauis intra sta tuta tempora peruenerit, ipsius crediti obligatio non exsistente condicione defecisse uidetur, et ideo pignorum quoque persecutio
Abbreviated transcription (Latin):
si dedero .x. maiecticrant saiua na¬
ue lortem cum certifusuns recipi¬
am dicend̃ ÷ posse me sortẽ tum
posse. si pertreditorem stetiss qͦ
minꝰ eam intracertum tempꝰ

Expanded text:
si dedero decem traiecticia, ut salua naue sortem cum certis usuris recipiam, dicendum est posse me sortem cum posse, si per creditorem stetisset, quo minus eam intra certum temp
Abbreviated transcription (Latin):
modo mauam spem ñ cadãt. łuti
ea ex quib ͦ does naici solent ut si
manumittas. si ñilld̃ facias. si ñ
ꝯualuero ⁊ cecera: Nec dubttabit
si piscatorierogaturo in apparaẽ
mutuam datiro. quass m̃ces ĩna¬
ue pigͦn accep̃ ex quib siñ potuiss
totũ debitum exsolui auaꝵ m̃ciũ
auis nauib impositar. ꝓpriis q fi¬
neratorib obligataꝵ: si quid suꝑ¬
fuiss pignori accepit Quelitum:
ta naue ꝓpriã ꝑempta ex quatotũ sor¬
ui potuit. aniddampñ ad creditorẽ
ꝑtineat intra prestitutos dies. na¬

Expanded text:
modo in aleae speciem non cadat: veluti ea, ex quibus condictiones nasci solent, ut "si non manumittas", "si non illud facias", "si non convaluero" et cetera. nec dubitabis, si piscatori erogaturo in apparatummutuam dando quasdam merces in nave pignori accepit, ex quibus si non potuisset totum debitualiis nauibus impositarum propriisque faeneratoribus obligatarum si quid superfuisset, pignori accepit. quaesitum est naue propria perempta, ex qua totum solui potuit, an id damnum ad creditorem pertineat, intra praestitutos dies am
Abbreviated transcription (Latin):
consequi posuret ut lberentur. siec
refẽit oẽm quiiꝰ obligatom nne tau¬
a suscipiat. an maiorem qm̃ eum
io agitur ut omni obligõne liberetur
alias ut ex boneretur. uifutiqui.x ꝓ.
misit. nanfiquidem nullam cãm ꝑ
mittendi hũit incerti condiccone ꝯͣ¬
sequitur ut totastipitiacõ ałcepto fi¬
liberetur ffncamis.¬

Expanded text:
consequi possunt ut liberentur: nec refert, omnem quis obligationem sine causa suscipiat an maiorem quam suscondictione id agitur, ut omni obligatione liberetur, alias ut exoneretur: veluti qui decem promisit, nam si quidem nullam causam promittendi habuit, incerti condictione consequitur, ut tota stipulatio accepto filiberetur. Africanus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ que igͦrauit asseuerare. int̾ hc̃
munire debitit furemẽe. hic ñ de¬
buit facilis ee ad temeranam as¬
t̾it ut rempuis uenderet. putade
artificõ mentitũ eẽ aũ de peculb.

Expanded text:
ignorabat adseverare. inter aemonere debuit furem esse, hic non debuit facilis esse ad temerariam ifecerit, ut rem pluris venderet, puta de artificio mentitus est aut de peculio,
Abbreviated transcription (Latin):
Aocuratore irẽsuam dato pͥferẽ¬
uam uł pectuĩam suicipientam.
te eas intenoit. Idem.
ꝯfestim agat᷑ intelligendus:¬
ꝑmitcere ꝓcuratori ⁊ postea litẽ
ꝑagere. ¶ Siquis omisit excepcõm¬

Expanded text:
ocuratore in rem suam dato prdam vel pecuniam suscipiendam: rite eas intendit. Idem lnfestim agat, is intellegendusrmittere procuratori et postea litem peragere. Si quis remisit excep
Abbreviated transcription (Latin):
posie usufit̾ũariũ ferre: labio ait.
nec matia eum pro ligno usurum:
st ħat undeutatur ligno. sỹ suam
putoueram alioqumn ⁊ sitotus
ager sit hunc casum ꝑassus om̃ ar-¬
bores aufetiet inctuartuis. Matiam
tñ ip̃m suctidere qñtũ ad̾ uille resconẽ
inquid coquere urarenam focere. a¬
lio ue quid dificio nccͣm sumere.
Iauis nsustc̃u legato. nauigan᷑dum
mittendam puto. licet naufragii pr-¬
culum imineat. Nquis ⁊ .n. ad hoc

Expanded text:
posse usufructuarium ferre Labeo ait: nec materia eum pro ligno usurum, si habeat unde utatur ligno. quam sententiam puto veram: alioquin et si totus ager sit hunc casum passus, omnes arbores auferret fructuarius: materiam tamen ipsum succidere quantum ad villae refectionem inquit, coquere uel harenam fodere aliudue quid aedificio necessarium sumere. Nauis usu fructu legato nauigandum mittendam puto, licet naufragii periculum immineat: nauis etenim ad hoc
Abbreviated transcription (Latin):
zansit de pecuuo accio. ⁊÷ ueriꝰ
in seruo cãm fideuibendiriã.
iussore. si gͥ quasi intercessor s̾¬
inis intuenit ñ rem peculiarẽ
agens: non obligabitur domin
blło solui mandauit: ẽẽ oblig¬
atum dñm depeculio. ꝙ sriter¬
cessoris officio functus sit: non
lio meo fide iussorem accepem:
quicquio a fideiussore accepero: id
me non de inremũso: s depecuuo

Expanded text:
an sit de peculio actio. et est uerius in seruo causam fideiubendi uel iussore. si igitur quasi intercessor seruus interuenerit, non rem peculiarem agens, non obligabitur dominus suo solui mandauit, esse obligatum dominum de peculio: quod si intercessoris officio functus sit, non lio meo fideiussorem accepero, quidquid a fideiussore accepero, id me non de in rem uerso, sed de peculio
Abbreviated transcription (Latin):
nem. ut puta sicum suo hedita on
rio cctum sit ante aditam here
tercio ue gradu substitutus sic
seruus. ⁊ deliberantib primis
hedibus cumeo cͣtum sit. mor
repudiantib eis ipe uberq he.¬
res extitit. possediti eum depẽcu¬
lio ꝯueniri ⁊ deinremũso. ¶ Par¬
ui aũ refert quis suus mascu-¬
li an mlris fuit slam de peclio
⁊ młr ꝯuenietur. pedius ⁊ ĩpu¬
beres unas de peculio obligani
ait. Non .n. cum ip̃is impubibus
Ihiturut tutoris auccem sͥpec-¬
tes ¶Ioem dicit pupillum non
posie s̃uo petulium ꝯstituere.
nec tutoris autͣte/ in furiosi qͦip
curatore dmñs dandam de pecu¬
uo accõm. Nam ⁊ hiꝰ s̾ uus pͥecu¬
lium hie potest. nõnfuit ꝯceis¬

Expanded text:
nem, ut puta si cum servo hereditario contractum sit ante aditam heredecundo tertiove gradu substitutus sit servus et deliberantibus primis heredibus cum eo contractum sit, mox repudiantibus eis ipse liber heresque exstiterit, posse dici de peculio eum conueniri et de in rem uerso. Parui autem refert, seruus quis masculi an mulieris fuerit: nam de peculio et mulier conuenietur. Pedius etiam impuberes dominos de peculio obligari ait: non enim cum ipsis impuberibus contrahitur, ut tutoris auctoritatem spectes. idem adicit pupillum non posse seruo peculium constituere nec tutoris auctoritate. In furiosi quoque curatorem dicimus dandam de peculio actionem: nam et huius seruus peculium habere potest, non si fue
Abbreviated transcription (Latin):
quadrupe qui petudum nũo sunt¬
⁊ gregatim hntur. uluti oues. capre
ter peccũtes ñ÷ longe mag̃ bestie in
eo numero fisunt unirti uisi leones
pantere selephanti aũ ⁊ ca meli qͣsi
mͣnt ount. nam ⁊ iumentoꝵ oper̃a
prestant. ⁊ natura eoꝵ fera ÷. ⁊ ideo pͥ

Expanded text:
quadrupedes, quae pecudum numero sunt et gregatim habentur, ueluti oues caprae ter pecudes non est. longe magis bestiae in eo numero non sunt, ueluti ursi leones pantherae. elefanti autem et cameli quasi mixti sunt nam et iumentorum operam praestant et natura eorum fera
Abbreviated transcription (Latin):
hiꝰ sui noie auquid prestitit᷑. anͦ
adusus mĩtem agentem dotis noe
deduͣcere possit. ⁊ an. si id quod cre¬
dftori prestitm ad utriusc genis
pecinium pertinebit. pporata utriz
pecuuo discedere debere. ex quointel¬
tus ꝑtinebit. mͥnodo eon nxori detra¬
bi modo non decrabi. si aoro petu¬
lium ꝑtinuuit ꝯctus goͥ apiro ma¬
ritum resedit. ¶ Interdum ⁊ ipsi
tructuario aouius dñm datur ac-¬
cio deͣpetiuo liputa si apuo eu
hat petulium apud ipͣm uero aut̃¬

Expanded text:
i serui nomine aliquid praestiterit, an aduersus mulierem agentem dotis nomine deducere id possit? et ait, si id quod creditori praestitum est ad utriusque generis peculium pertinebit, pro rata utrique peculio decedere debere. ex quo inteltus pertinebit, modo soli uxori detrahi, modo non detrahi, si ad id peculium pertinuit contractus, quod apud maritum resedit.Interdum et ipsi fructuario aduersus dominum datur actio de peculio, ut puta si apud eum habeat peculium, apud ipsum uero aut
Abbreviated transcription (Latin):
int qliertur ꝯiordinarii sui nõe
actun t de petuuo. anagipossit
uicariox ͤ ⁊ puto nomposse. d u
actibsit depecuũ mtarii: agi po¬
tit de pecuuo oromarii. ¶ potest
eẽ apiro meͣ duplicis uiris peculi¬
um utpita suus : dotaus ⁊ potest
hrepetuliũ qd aꝯme respiciet. ⁊¬
p̃t ⁊ quod ao mulierem. siam t
ex remariti qͥsiuit uł eropis su¬
tꝵ. is: idad maritum ꝑtms: ⁊ ico si
tui. ur ei legatum datum iõ en n
aome respicit utrum ꝯm̃e deduta
ex ẽa qiue ad urore respicit. an uero
ad mulierem spectat. rodedutan
quod ex eo cõmractu debeatur:. s̃i
ex eo ꝯtractu quiadme respicit me¬
fructuario tractata. utrum ex eo

Expanded text:
inc quaeritur, si ordinarii servi nomine actum sit de peculio, an agi possit et vicariorum: et puto non posse. sed si actum sit de peculio vicarii, agi poterit et de peculio ordinarii. Potest esse apud me duplicis iuris peculium: ut puta servus est dotalis, potest habere peculium, quod ad me respiciat, potest et quod ad muliex re mariti quaesiit uel ex operis suis, id ad maritum pertinet: et ideo, si tus uel ei legatum datum, id eum nad me respicit, utrum omne deducam ex ea quae ad uxorem respicit? an uero ad mulierem spectat, id deducam, quod ex eo contractu debeatur, si ex eo contractu, qui ad me respicit, meius est in fructuario tractata, utrum ex eo
Abbreviated transcription (Latin):
Soeruus meus oromariꝰ ui U ip̃.¬
canios bat. Io quod incarii ichi de¬
bent an deoucam et pecuno s̾ũ o̾roi¬
nani: ⁊ prima illa questioz anhec
ant sicut ipsi uicariisunt inpecu
id uero quod ipsiuicarii debent dũ¬
taxat ex ip̃oꝵ pecuuo. ¶ S ⁊ si quro
si michi s oroinario seruo debent.
deducetur de peculio eoͣꝵ cĩ seruo
debitum rou̾o quod ipͣsis d oroina¬
rius s̾uus. non deducetur de pecuuo

Expanded text:
seruus meus ordinarius uicarios habeat, id quod uicarii mihi debent an deducam ex peculio serui ordinarii? et prima illa quaestio est, an haec ant, sicut ipsi uicarii sunt in pecuid uero quod ipsi uicarii debent, dumtaxat ex ipsorum peculio: sed et si quid non mihi, sed ordinario seruo debent, deducetur de peculio eorum quasi conseruo debitum: id uero, quod ipsis debet ordinarius seruus, non deducetur