comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fuerint incense. ⁊ combustȩ incapellis cum tabula con¬
secita missas itm celebrare ꝑmittimꝰ donec ipse eccłiȩ
restaurari queant. Initinere uͦ positis si eccłia defuerit.
ut sub diuo seu intentoruis. Item. Si cabula altaris con¬
seorata cet̃aq sacra mitĩa ad id officium ꝑtinentia ibi
affuerint. missarũ sollẽpnia celebrare concedimꝰ. alit̾
Altaria si non sint lapidea. crismatis unctione
non consecrentur. Ad celebranda aut̃ diuina offitia
ordinem quem metrapolitani tenent conpiuntiales
locis absq magna necessitate fieri debere liquet om̃ib
altari eiis. ⁊ certis uasis ⁊ utensilib ad diuinũ cultũ
explendum legimus ⁊ non solum diuinis p̃cib eas sa¬

Expanded text:
fuerint incensae et combustae, in capellis cum tabula confuerint incensae et combustae, in capellis cum tabula consecrata missas interim celebrare permittimus, donec ipsae ecclesiae restaurari queant. In itinere vero, si ecclesia defuerit, ut sub divo, seu in tentoriis. Item, si tabula altaris consecrata caeteraque sacrata mysteria ad id officium pertinentia ibi adfuerint, missarum solemnia celebrare concedimus. Aliter Altaria si non sint lapidea, chrismatis unguine non consecrentur. Ad celebranda autem divina officia, ordinem quem metropolitani tenent, comprovinciales locis, nisi magna necessitate fieri debere, liquet omnibus, altari ejus, et caeteris vasis et utensilibus ad divinum cultum explendum legimus, et non solum divinis praecibus eos conse
Abbreviated transcription (Latin):
deniq fidem discordie nos anĩaduertentes om̃ib mõĩs
iubibe uolumꝰ.⁊ ne ampliꝰ fiat om̃ino ꝓhibemꝰ conside¬
rantes non eẽ bonũ. ut illi qui olim fuerunt socũ pas
atq iubemꝰ. ut quicũq amͦ in monastĩo conuerti uolu¬
possessionũ quas ꝓsalute anime suȩ disponi decreu̾it
medictatẽ ecdię cui ipse ꝑtinere dinoscit᷑ relinquat
i sic demũ in monatteriũ ꝓ ut sibi libitũ ÷ eundi con¬
uertendiq licentiã habeat. Qͥcũq aut̃ huiꝰ nr̃i decreti
contͣ dictor conuulsor ac temerator extiterit gladio
Iissarum sollempnia ñ ubicũq s in locis ab ep̃o con¬
secratis uł ubi ipse ꝑmiserit celebranda eẽ censemꝰ.¬
oncedimꝰ ⁊̃ ⁊ sicubi qd̃ peccatis nr̃is exigentib
ꝑplurimũ ÷ factum anormannuis ⁊ a flauis. ⁊ ab ul¬
garis. &. amalis xp̃ianis. seu alio quali cumq mͦ eccdiȩ

Expanded text:
denique fidem discordiae nos advertentes, omnibus modis denique fidem discordiae nos advertentes, omnibus modis inhibere volumus; et, ne amplius fiat, omnino prohibemus: considerantes non esse bonum ut illi qui olim fuerunt socii passatque jubemus, ut quicunque amodo in monasterio se converti voluet possessionum quas pro salute animae suae disponi decreverit, medietatem ecclesiae cui ipse pertinere noscatur relinquat, et sic demum in monasterium prout sibi libitum est eundi convertendique licentiam habeat. Quicunque hujus nostri decreti contradictor, convulsor ac temerator exstiterit gladio Missarum solennia non ubique, sed in locis ab episcopo consecratis, vel ubi ipse permiserit, celebranda esse censemetiam, si alicubi, quod, peccatis nostris exigentibus, perplurimum est factum a Northmannis et Sclavis, et a Bulgaris, et a malis Christianis seu alio qualicunque modo ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
que passim ꝑ agros. ⁊ ꝑuiuas camquam memorie mar¬
crrum constituunt᷑. inquib nullum corpꝰ aut rellqͥ
martyris condite ꝓbantur: ab ep̃is qui eisdem locis
p̃sunt. si fieri potest euertantꝰ. Si aut hoc ꝑtumultus
populares non finit᷑. plebes tam̃ amoreant He ells lac
go alicuiꝰ habitationis uł possessionus. uł passionuis. e¬
delissima origine traditur. Namnq ꝑsomnnin a ꝑonatie
quasi reuelationes quoꝵ libet hominũ uͥ cumꝙ coniti¬
tuuntur altaria om̃imꝰ repbentur. Ex deeto leonis p¬
nitis &ͥ quosdam ꝓuerse agt̾s qui subuertere. aeh
qͥ non studio caritatis ẜ zelo rapacitatis inuigilant
⁊docent atq seducere noncessant scłares homines qͦs
illa queare possunt ut res suas atq possessiones inui¬
ta siue inmorte inmonastus illoꝵ tradant ⁊ ecłiis¬
tiam. eucaristiã. nec non pabulũ uite cũ lacte carnis¬
acceꝑunt. ł accipiunt. nicħ debonis relinqt̃ sius. hanc

Expanded text:
passim per agros et per villas, tanquam memoriae martyrum constituuntur, in quibus nullum corpus, aut reliquiae martyris conditae probantur ab episcopis qui eisdem locis praesunt, si fieri potest, evertantur. Si autem hoc per tumultus populares non sinitur, plebes tamen admoneantur, ne illa igo alicujus habitationis, vel possessionis, vel passionis fidelissima origine traditur. Nam quae per somnia et inanes quasi revelationes quorumlibet hominum ubicunque constituuntur altaria, omnimodo improbentur. » Fuerunt nostris esse quosdam perverse agentes, qui subvertere atque t monachi, qui non studio charitatis, sed zelo rapacitatis invigilant, et docent atque seducere non cessant saeculares homines, quos illaqueare possent ut res suas atque possessiones, in vita, sive in morte in monasteriis illorum tradant, et ecclestiam, eucharistiam, nec non pabulum vitae cum lacte acceperunt vel accipiunt, nihil de bonis relinquant suis; hanc
Abbreviated transcription (Latin):
emporũ qualitas ammonet ep̃oꝵ sedes antiquitꝰ certis
ciuitatib consticutas ad alia que securiã putams eiuisdẽ
dioceseos loca trans ponere quo ⁊ habitatores degere se¬
curius. ⁊ barbaricũ possit ꝑidm facilius dedinari dpt̃¬
tatis incursu libior existere ualeas. ⁊ illic consuetudi
pͥmo eum necessitas ꝑsecutoꝵ loca eoꝵ gͣuauerit. Scda
cũ difficultas locoꝵ fuerit. ⁊ ercia cum maloꝵ societ̃

Expanded text:
emporum qualitas admonet episcoporum sedes, antiquitus certis civitatibus constitutas, ad alia quae securiora putamus ejusdem dioeceseos loca transponere, quo et habitatores degere securius, et barbaricum possit periculum facilius declinari. Proptetatis incursu liberior existere valeas, et illic consuetudinquum necessitas persecutorum loca eorum gravavit. Secundo, quum diffi
Abbreviated transcription (Latin):
pondebo. Misteriũ fidei÷ credi salubrit̾ pot̾. inuesti¬
gari utilit᷑ nom pot̾. E usebius emisenꝰ
n iusibilis sacerdos uisibiles creaturas in substantiam
corporis ⁊ sangiunis sui uerbo suo secrta potestato con¬
uertit. ita diceus. Accipite ⁊ cõmedite hoc÷ corp meũ.
Et sancificatione repecita: iccipite ibibite hict sang s
m̃s. G ad nutum p̾cipientis dm̃ repente ex mehilo sub¬
stiter᷑ excelsa celoꝵ. ꝓfunda fluctuum uasta erarum.
Sari potentia inspiritualib sacrim̃tis ubi p̾cepit uittus

Expanded text:
pondeo. Misterium est fidei credi salubriter potest, uestigari utiliter non potesInvisibilis sacerdos visibiles creaturas in substantiam corporis et sanguinis sui, verbo suo secreta potestate sua convertit, dicens ita: Accipite, hoc est corpus meum . Et sanctificatione repeti ad nutum praecipientis Domini repente ex nihilo substiterunt excelsa coelorum, profunda fluctuum, vasta terrarum, pari potentia in spiritualibus sacramentis Verbi praecipit virtus,
Abbreviated transcription (Latin):
ouerint aut̃ conditores basilicarum inreb quas eisdem
eceliis conferunt nullam potestatem habere s uixta ca¬
nonũ instituta sic̃ eccłiam ita dotem eius ad ordinationẽ
lerici eciam ł scculares qͥ oblationes. parentum. aut dona¬
tas aut testam̃tis relictas retinere p̃sũpser̃. aut id quod
ipsi donauerint ecdĩis uł monasteriis crediderint aufe¬
rend̾ sic̃ sy nodus sancta constituit. uelut necatores pauꝑũ
quo usq redoant ab ecdĩis excludantur. Ex õel aurelia¬
emo eccłiam edificat ante quam ciuitatis nensi capͥ ui¬
ep̃s ueniat ⁊ ibidem crucẽ figat publice ⁊ atrium desi¬
gnet. ⁊ ante p̾finiat qui edificare uult que adlumina¬
ria ⁊ ad custodiam istipendia custodũ sufficiant ⁊ os¬
tensa donatione sic domũ edificet. & post quam conse¬
erata fuerit. atrium eiusdem ecdłie soĩ aqua consꝑgat.
eccdiȩ presul uniuersis ep̃is. Quatuor tam dereditu quam
de oblatione fidelium. ꝓut cuiꝰ libet eccłiȩ facultas ad mit¬

Expanded text:
overint autem conditores basilicarum in rebus quas eisdem ecclesiis conferunt nullam potestatem habere, sed, juxta canonum constituta, sicut Ecclesiam ita et dotem ejus ad ordinationem lerici etiam vel saeculares, qui oblationes parentum aut donatas, aut testamentis relictas retinere perstiterint, aut id quod ipsi donaverint Ecclesiis vel monasteriis crediderint auferendum, sicut synodus sancta constituit, velut necatores pauperum, quousque reddant ab Ecclesiis excludantur. CAP. CXLIemo ecclesiam aedificet ante, quam episcopus civitatis veniat, et ibidem crucem figat, publice atrium designet, et ante praefiniat, qui aedificare vult, quae ad luminaria, et ad custodiam, et ad stipendia custodum sufficiant, et ostensa donatione sic domum aedificet, et post, quam consecrata fuerit, atrium ejusdem ecclesiae sancta aqua conspergat. ucaniam et Brutium. Quatuor tam de redditu, quam de oblatione fidelium, prout cujuslibet ecclesiae facultas admit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ calix domini cum patena si non exauro om̃imodis exargen¬
to fiat. Si quis aut̃ tam pauꝑ est saltim uł stagneũ calicem
habeat. Dehere aut̃ aut exauri calco non fiat calix quia
consulto om̃iũ constituimꝰ. ut sacrificium altaris non
serico panno. aut intincto quisquã celebrare p̃sumat. sed
inpuro linteo ab ep̃o consecrato tereno scił lino ꝓcreato
e ad nuptiarũ ornatum ministia diuina p̃stantur
ut dum in ꝓboꝵ cactu ł pompa secularis luxurie pollu¬
untur. ad officium sacri misterii uideantur indigna.

Expanded text:
t calix Domini cum patena, si non de auro omnino, tamen ex argento fiat. Si quis autem tam pauper est, saltem vel stanneum calicem habeat. De aere autem aut ex auricalco non fiat calix, quiaconsulto omnium constituimus ut sacrificium altaris non serico panno aut intincto quisquam celebrare praesumat, sed in puro lineo ab episcopo consecrato, terreno scilicet lino procreato eria nuptiarum ut dum improborum tactu vel pompa saecularis luxuriae polluuntur, ad officium sacri ministerii videantur indigna.
Abbreviated transcription (Latin):
quo libet mͦ aurũ argentum ł gẽmas uestes quoq si sunt. uł si
accesserint aliqua mobilia ad ornam̃ta diuina aliquid imꝑ
legat᷑ aut cantet᷑. nͥ que aucteritas diume sunt ⁊ patrum
othodoxoꝵ sanxit auctoritas. Nec falsa angłoꝵ nomina co¬
lant s ea tantũ que ꝓpħica ⁊ euangłica docet scriptura .i.

Expanded text:
 praeter aurum, argentum, vel gemmas, vestes quoque, si sunt, vel si accesserint aliqua mobilia ad ornamenta divina minime pertlegatur aut cantetur, nisi ea quae auctoritatis divinae sunt, et patrum orthodoxorum sanxit auctoritas. Nec falsa angelorum nomina colant, sed ea tantum quae prophetica et evangelica docet scriptura, id est
Abbreviated transcription (Latin):
cmn qͥ ad eccłiã c̃ fugiũ fecer̃ si uixta pͥscoꝵ canoniũ enaruu¬
ta hũ qͥ cos repetunt. sacram̃ta. redoider. ⁊ sacerdosi alis
ipsuis ab eccłis non abstraxerit ferib aut fuga calne it
euenerit. sacerdoti querenda÷. aut dapnator setrtellis
sed̃m elactionẽ pͥncipis. huiꝰ moi sacendotib orroganiđa

Expanded text:
tamen qui ad Ecclesiam confugium fecerint, si juxta priscorum canonum institutamen qui ad Ecclesiam confugium fecerint, si juxta priscorum canonum instituta, hi qui eos repetunt sacram reddiderint, et sacerdos ecclesiae ipsius, ab ecclesia non abstraxerit foribus aut fuga, talium si evenerit sacerdoti quaerenda est, aut damnorum sententia secundum electionem principis hujusmodi sacerdotibus irroganda
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃o eriugio rege. ħ scm̃ conciliũ diffiniuit. ut nullus au¬
deit confugientes adeccłiam residentes iñ abstrahere aut
quodcumq noribilitatis uł dãpni scu spoliationis residẽ¬
tib in loco sc̃o inferre. s d̾ pocius his ipsis qͥ eccłiam ꝓetunt
pomia licitũ intrai.xxx. passus ab eccłiȩ ianiuis progͦdi. inqͥb¬
.xxx. passib uniꝰ cuiq ȩccdiȩ in coto cirruitu reuerentia aẽ¬
fendant᷑. Sic tniut hi qͥ adeam confugiunt inextrans
longe separitis ab eccłia domib nullo mͦ accedant. ẜ iniboc
sc̃o .xxx. passuũ nũo. absq domoꝵ axt̾nearũ recetaculo
ꝓgredientes. aditũ obtinebunt ut ad qͥsite nature usumd e¬
bitis exeant locis ⁊ nullo teneantur euentu necessitudinis.
qͥ se dominicis defendendos comiser̃ claustris. Si quis. aut̃
hoc decretũ uiolare temptauerit. eccłiasticȩ excomuniess¬
omi sub iaceat. ⁊ se ueritatis regie feriatur sentent ai ples

Expanded text:
gio rege, hoc sanctum concilium definivit: ut nullus audeat confugientes ad ecclesiam residentes inde abstrahere, aut quodcunque nocibilitatis vel damni seu spoliationis residentibus in loco sancto, inferre: sed esse potius his ipsis qui ecclesiam petunt per omnia licitum in triginta passus ab ecclesiae januis progredi, in passibus uniuscujusque ecclesiae in toto circuitu reverentia defendatur. Sic tamen ut qui ad eam confugiunt, in extraneis vel longe separatis ab ecclesiae domibus nullo modo accedant, sed in hoc sancto XXX passuum numero absque domorum extranearum receptaculo progredientes, aditum obtinebunt, ut acquisitae naturae usum debitum exeant locis, et nullo teneantur eventu necessitudinis, qui se dominicis defendendos commiserunt claustris. Si quis autem hoc decretum violare tentaverit, ecclesiasticae excommunicationi subjaceat, et severitati
Abbreviated transcription (Latin):
fedetur. Qua in re unum ibi ostenditur ipsi inensom̃ino
ra nonsit. ł suo uiditio penitus libera cum se. ⁊si dormienti
aorp̾t nichil meminit uidisse tn inuigiliis corporeis memi¬
nit ingluuie cecidusse. Si uͦ exturpi agitatione ugilantis
xeirus alus̃o dormienti patit.amimo reitus sius. Udet enĩ

Expanded text:
inationibus non foedetur. Qua in re unum ibi ostenditur, ipsa mens rea non inationibus non foedetur. Qua in re unum ibi ostenditur, ipsa mens rea non tamen sit, vel suo judicio libera: quum se et dormienti corpore nihil meminit vidisse, tamen in vigiliis corporeis meminit in ingluviem cecidisse. Sin vero ex turpi cogitatione vigilantis oritur illusio dormientis, patet animo reatus
Abbreviated transcription (Latin):
necessairia ualde discretio que subtiliter pensari debertur.
erqua reaccidat m̃ti dormientis. N.am aliquando excrapu
fluitate uł infirmitate euenerit. ħ om̃ino illusio nonex
istimanda ÷ ꝙ hanc animus nesciens ꝑtulisse magis do¬
lendus est quam fecisse. Cum gͦ ultra modum appetitus
gule uisumendis alimentis rapitur atq idcirco humorũ
receptacula grauantur. Ht̃ ex inde aliquem reatum aiuimꝰ
non tn usq ao ꝓhibitionẽ ꝑcipiendi corporis xp̃i. ł missarũ
sollepnia celebrandi confortasse aut festus diesexigit. aut
exhibi nusterium ꝓeo ꝗ sacerdos alius in loco de ÷ ipsa ne¬
cessitas compellit mutatis uestib cantit. Nam si ad sunt alii
qui unplere musterium ualeant illusio ꝑ crapulam facta
debit. si tñ dormientis inentẽ turpi imnaginatione concus¬
serit. Nam sunt quib ita plerumq alusio nascitur ut eoꝵ

Expanded text:
ecessaria est valde discretio quae subtiliter pensari debetur ecessaria est valde discretio quae subtiliter pensari debetur ex qua re accidat menti dormientis. Nam aliquando ex crapuerfluitate, vel infirmitate evenerit, haec omnino illusio aestimanda non est, quia hanc animus nesciens, pertulisse magis dolendum est quam fecisse. Cum vero ultra modum appetitus gulae in sumendis alimentis rapitur, atque idcirco humorum receptacula gravantur, habet exinde animus aliquem reatum, non tamen usque ad prohibitionem percipiendi corporis Christi vel missarum solemnia celebrandi, quum fortasse, aut festus dies exigit, aut exhiberi mysterium pro eo quod sacerdos alius in loco deest, ipsa necessitas compellit, mutatis vestibus cantet. Nam si adsunt alii, qui implere mysterium valeant, illusio per crapulam facta debet, si tamen dormientis mentem turpi imaginatione non concusserit. Nam sunt quibus ita plerumque illusio nascitur, ut eor
Abbreviated transcription (Latin):
Um uidei nomine in romana eccłia synodum ep̃oꝵ siue
cetoꝵ consacerdotum dei fidelium congregatam huisse¬
mus. ⁊ deeccłiasticis statutis ut sunt ab apłis.⁊ asanctis
patrib tradita diligentius tractaremꝰ. suꝑ uenere litt̾e¬
hactenus haberet nr̃is literis uobis inandaremꝰ. Tum
de ura uoluntate ⁊ studio tambono. multum gauisi su¬
mus sacrum ordinem romanũ sacraq constituta nr̃oꝵ
ante cessoꝵ sollerte relegentes inuenimꝰ has .ix. p̾fationes.
tustas in romana ecdia hactenus seruauit .i. unã in albis
paschalib aliam de ascensione dñi .i.i.i. oepentecosten.
Quartam oenatali dñi. e uintam de apparritioue dñi.¬
sextam dcapłis. Septimam decrinitate. Octauam decruce.
Nonam de ieiuinio inquadragesimo tm̃ mͦ dicendam. has
p̾fationes cenet ⁊ custo dit scã romania eccłia hastenendas
oc quoq statutum ÷ ut nullus pƀroꝵ missirum sollẽpiua.
celebrare p̃sumat nͥ duob p̃sentib sibiq respondentib ipse

Expanded text:
um in Dei nomine in Romana Ecclesia synodum episcoporum sive caeterorum consacerdotum Dei fidelium congregatam habuissemus, et de ecclesiasticis statutis, ut sunt ab apostolis et sanctis Patribus tradita, diligentius tractaremus; supervenere littehactenus haberet, nostris litteris vobis mandaremus. Tunc de vestra voluntate, et studio tam bono multum gavisi sumus, sacrum ordinem Romanum, sacraque constituta nostrorum antecessorum solerter relegentes , invenimus has novem praefationes tustas in Romana Ecclesia hactenus servavit; id est unam in albis Paschalibus, aliam de Ascensione Domini, tertiam de Pentecoste, quartam de natali Domini, quintam de apparitione Dominsextam de apostolis, septimam de sancta Trinitate, octavam de sancta cruce, nonam de jejunio in quadragesima tantum dicendam. Has praefationes tenet et custodit sancta Romana Ecclesia, has tenendas missarum sollemnia celebrare praesumat, nisi duobus praesentibus sibique respondentibus ipse
Abbreviated transcription (Latin):
ccłia grecum ÷ nom̃ quod inlatinũ uertitur conuocat
ꝓpter quod ad se om̃s uocet. Catholica .i. uniuersalis.
ideo dicit᷑ qr ꝑuniuersum mundum ÷ constituta. ł
qm̃ catholica hoc gñalis ineadem doctrina ÷ ad instruc¬
tionem. Ex decretis melchiadis ppͣ capͥ xii¬
eniq reges ⁊ p̃sides. ac magistratus non solum ad ia
centia tribuere s̃ et̃ ipsi ꝓpria largiti sunt ꝑ uniuersa
regna terrarum. unde alerentur egentes qui in mundo
uuichil possidebant. eccłieq fabricarentur atq restaura¬
rentur deoq ⁊ ecdie eius rite famulantium seruorũq
illus supplem̃ta absq necessitate cribuerunt.
Quib uir religiossimꝰ ex decretis euisdem capłode¬
constantinꝰ primus fidem ueritatis patenter adeptus
licentiã dedit ꝑuniuersũ mundũ insuo de gt̾s implo
non solũ fieri. xp̃ianos s ĩ fabricandas eccłias. ⁊ p̃dia
tribuenda constituit. Deniq idem p̃fatꝰ priceps os¬
naria inmensa ⁊i fabricam templi prime sedis beiti

Expanded text:
ia graecum nomen est quod in latinum vertitur convocatio, propter quod ad se omnes vocet. Catholica id est universalis ideo dicitur, quia per universum mundum est constituta. Vel quoniam catholica, hoc est generalis, in eadem doctrina est ad instructionem. Denique reges et praesides ac magiscentia tribuere, sed et ipsi propria largiti sunt per universa regna terrarum, unde alerentur egentes qui in mundo nichil possidebant, aecclesiaeque fabricarentur atque restaurarentur, Deoque et aecclesiae eius rite famulantium servorumque illius supplementa absque necessitate tribuerunt. E quibus vir religiosissimus ConsConstantinus primus, fidem veritatis patenter adeptus, licentiam dedit per universum orbem in suo degentes Imperio non solum fieri Christianos, sed etiam fabricandas Ecclesias, et praedia tribuenda constituit. Denique idem praefatus princeps donaria immensa, et fabricam templi primae sedis beati Petri
Abbreviated transcription (Latin):
ut pudor ⁊ honor ecłie tam turpi ⁊ infami contagione
Ie& ueruat ad noticiam nrãm quod quidã pbri intan¬
tum parui pendant diuina misteria ut laico aut fe¬
minȩ sacrum corpꝰ dñi tradant ad defferendum infir¬
mis ⁊ quib ꝓhibetur ne sacrariũ ingrediant᷑. nec ad
altare appropinquent. illis scã scõꝵ comittuntur. Quod
quam sit horribile. quamq detestabile om̃ium religio¬
sorum aduertit prudentia. gͣ interdicit ꝑom̃a sy nos
netalis temeraria p̃sũptio ulterius fiat sed omni modis
pbi ꝑsemet ipsum infirmũ communicet. Quod si aliter
fecerit gradus sui piculo subi acebit.
Clerici uł monachi. seudiaconi. xl. diespenit̾. Pbr.lxx. di¬

Expanded text:
ut pudor et honor Ecclesiae, tam turpi et infami contagione ut pudor et honor Ecclesiae, tam turpi et infami contagione ervenit ad notitiam nostram, quod quidam presbyteri in tantum parvipendant divina mysteria, ut laico vel feminae sacrum corpus Domini tradant ad deferendum infirmis, et quibus prohibetur, ne sacrarium ingrediantur, nec ad altare appropinquent, illis sancta sanctorum committuntur. Quod quam sit horribile quamque detestabile, omnium religiosorum animadvertit prudentia. Igitur interdicit per omnia synodus, ne talis temeraria praesumtio ulterius fiat; sed omnimodis presbyter per semetipsum infirmum communicet. Quod si aliter fecerit, gradus sui periculo subjacebit. clerici vel monachi seu diaconi XL dies poeniteant,
Abbreviated transcription (Latin):
erit aut paruulꝰ infirmꝰ fuerit statim eum cõmunicet.
popło sufficere debeint. Qđ remanserit incrastinum ñ¬
reseruetur s cum timore ⁊ tremore clericoꝵ diligentia
dico eucharistie ꝑceptione quam purificari. & ideo quã¬
ristiam intrepidus. i securus. S ħ deello dico quẽ mor¬
talia peccata nongrauant. Ex epła fabiani p̃p eap̃. iii
ter manno nͥ forte quis maiorib quib libet criminib in¬
appria uxore abstinere debet. tres aut .iiii. aut .uii. dies.
Quod inter catholicos non connumeret᷑. qui mnistis tem¬
potib pascha. pent̾. natalis domini non comunicauerit.
confr̃ĩ salutem. ꝓ dilectione tua ⁊ reuerentia consulen
one. ⁊ mago illo qui aput nos constitutus ad huc in
quoq insinuat antalib sacra comunio cum cet̃is xp̃ia¬
nis debeat dari. haut uobiscum cõmunicare puto nec
maiestati diuine. nec euangłicȩ disciplinȩ congruere.

Expanded text:
erit aut parvulus infirmus fuerit, statim eum communicet, erit aut parvulus infirmus fuerit, statim eum communicet, populo sufficere debeant. Quod remanserit in crastinum non servetur, sed cum timore et tremore clericorum diligentia dico eucharistiae perceptione quam purificari, et ideo quamristiam intrepidus et securus. Sed hoc de illo dico quem mortalia pt nisi forte quis majoribus quibuslibet criminibus imopria uxore abstinere debere tres aut quatuor aut octo diebus Quod inter Catholicos non connumeretur qui in istis tribus Pascha, Pentecoste et Natali Domini non communicaverit. Pro dilectione tua et reverentia ut ad consulendone et mago illo, qui apud vos constitutus, adhuc in quoque insinuat, an tali sacra communione cum caeteris Christianis debeat dari, aut nobiscum communicare: puto nec majestati divinae, nec Evangelicae disciplinae congruere,
Abbreviated transcription (Latin):
Que copulatio & coniunctio aque ⁊ iuni sic miscetur inca¬
lice domini ut mutio illa non possit separari. N am si ui¬
num tantum quis offerat osanguis xp̃i incipit esse sine
nobis. Si uero aqua sit sola. plebs incipit ec̾ sine xpisto.
Gͦ quando botrus solus offertur in quo uini efficientia tm̃
demonitiatur. salutis nr̃e sacram̃tum negligit᷑ quos aqua
significatur. Non enim pot̾ calix dñi esse aqua sola aut
uinum solum nͥ inutrumq misceatur. & ideo qr iam exh
plurima ⁊ multiplex maioꝵ manauit sententia deincepis
⁊ in ordinata compago statum ueritatis eneruet.iideo
nulli deinceps licitum erit aliud indiuinis sacris offerre.
nͥ iuxta antiqͦꝵ sententiam concilioꝵ panc̃ tantũ ⁊ calicẽ
uino ⁊ aqua ꝑmuxtum. Pecgt̾o alit̾̃ quam p̃ceptũ ÷ faciẽs.
tam dui sacrificando cessabit. quam diu legitima peni¬
tentiȩ satis facione correptus. ad gradus sui officium re¬

Expanded text:
quae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in caquae copulatio et conjunctio aquae et vini sic miscetur in calice Domini, ut mixtio illa non possit separari. Nam si vinum tantum quis offerat, sanguis Christi incipit esse sine nobis; si vero aqua sit sola, plebs incipit esse sine Christo. Ergo quando botrus solus offertur, in quo vini efficacia tantum designatur, salutis nostrae sacramentum negligitur, quod aqua significatur. Non enim potest calix Domini esse aqua sola, aut vinum solum, nisi utrumque misceatur. Et ideo, quia jam ex hoc plurima et multiplex majorum manavit sententia, omnis et inordinata propago statum veritatis enervet. Et ideo nulli deinceps licitum erit aliud in divinis sacris offerre nisi juxta antiquorum sententiam conciliorum, panem tantum et calicem vino et aqua permixtum. De caetero aliter quam praeceptum est faciens, tamdiu a sacrificando cessabit, quamdiu legitima poenitentiae satisfactione correctus, ad gradus sui officium re
Abbreviated transcription (Latin):
cuan glice ueritatis illux̃. ꝗ pret̾ panem ⁊ uinũ aliudor¬
sarr i monliceat. ¶Illud uero quo a ꝓcomplemto cominun¬
onis incintam cradunt eucharistiam płis nec hoc platum
ereuariolio tesfimonium recepunt ubi apłis corpiis suum
b sasis uinem cõmendauit. Sarsum enum panis. ⁊ seor sum
eiiis eomendatio memoritur. Nam intinctum panem aliis
Apn pbuisse nonlegimus excepto timen discipło quem in¬
mmota bucebla magostri ꝓditorem ostenderet nonque sacra¬
nenti huis mniftitutione signarit. Nam quod de ci preso betio
.i. de uuarum g̃nis popłi cõmuniait. ualde ÷ omnino con¬
fusum. sed si necesse fuerit botrus incalice compriuantur
& aqua inisccatur. qr calix dominicus iuita canonum pre¬
ceptũ uino ⁊ aqua ꝑmutus debet offerri quia uidenius in
aqua popłm intelligi inuino uͦ ostendi sangumem ap̃i.
dentium plebs ci inquem credit. copulatur ⁊ iungitur.

Expanded text:
evangelicae veritatis illuxit, quod praeter panem et vinum aliudevangelicae veritatis illuxit, quod praeter panem et vinum aliudferri non liceat. Illud vero quod pro complemento communionis intinctam tradunt Eucharistiam populis, nec hoc prolatum ex evangelio testimonium receperunt, ubi apostolis corpus suum  sanguinem. Seorsum enim panis, et seorsum calicis commendatio memoratur. Nam intinctum panem aliis Christum praebuisse non legimus, exepto illo tantum discipulo, quem intincta buccella magistri proditorem ostenderet, non quae sacramenti hujus institutionem signaret. Nam quod de expresso botro, id est, de uvarum granis populis communicatur, valde est omnino confusum; sed, si necesse sit, botrus in calice comprimatur, et aqua misceatur: quia calix dominicus juxta canonum praecepta, vino et aqua permixtus debet offerri, quia videmus populum in aqua intelligi, in vino vero ostendi sanguinem Christi. dentium plebs ei in quem credit copulatur et jungitur;
Abbreviated transcription (Latin):
atq pecatum oblatis deo sacrificiis deleatur quid deceto
oblatione erratur.: Audiumꝰ enim quosdam scismatica
ambitione detentos. contra diuinos ordines ⁊ apłicas in¬
fiutiones lac ꝓuino indiuinis sacrificiis dedicare aliis
quoq intindam cucharistiam popłis ꝓ complem̃to com¬
munonis porrigere. Quosdam ⁊ iamꝰ exp̃ssum uinum
insacram̃to dominici calicis offerte. Alios uͦ paunũ line¬
um inusto intuitum ptotum annum reseruare. iintẽ¬
pere sacrificii aqua partem euis lauare. & sic offerre. Qã
quam sit euangłice atq apłicȩ doctrine contrarium e
consuetudini sediastice ad uersum non difflcile ib ipso
fonte ueritatis ꝓbabitur a quo ordinata ipsa sacramtoꝵ
misteria ꝓcesserunt. Cum enim magister ueritatis. uerũ
silutis ur̃e sacrificiũ sius cõmendiret discipłis. nulli lac
sed panem cantum ⁊ calicem sub hoc sacram̃to cognoscimꝰ
bi sinitificando offerri. ꝵ manifestũ ⁊ euidens eremplũ

Expanded text:
atque peccatum oblatis Deo sacrificiis deleatur, quid de caeoblatione erratur? Audivimus enim quosdam schismatica ambitione detentos, contra divinos ordines et apostolicas institutiones lac pro vino in divinis sacrificiis dedicare; alios quoque intinctam eucharistiam populis pro complemento communionis porrigere; quosdam etiam expressum vinum in sacramento Domini calicis offerre; alios vero pannum lineum musto intinctum per totum annum reservare, et in tempore sacrificii partem ejus aqua lavare, et sic offerre; quod quam sit evangelicae et apostolicae doctrinae contrarium, et consuetudini ecclesiasticae adversum, non difficile ab ipso fonte veritatis probatur, a quo ordinata ipsa sacramentorum mysteria processerusalutis nostrae sacrificium suis commendaret discipulis, non illum lac, sed panem tantum et calicem sub hoc sacramento benedixisslac in sacrificando offerri, quia manifestum et evidens exemplum
Abbreviated transcription (Latin):
dies peniteat. Ex decretis pii pͣp cap̃ .ili.
i uero ꝑ negligentiam decalice domini aliquid stillau̾it
interram linguabitur. tabula radetur.Si non fuerit ta¬
bula ut non conculcet᷑ locus. conradetur ⁊ iigne con¬
sũmatur ⁊ cinis intra altare recondetur. si suꝑ alcare
Si suꝑ linteum altaris aut aliud stilla ꝑuencrit .iiii. di¬
posito. ⁊ aqua ablutionis sumatur ⁊ iuxta altare recon¬
aliud anunal cõmederit illud.xl. dies peniteat. Qui aut̃
ꝑdiderit illud ineccłia. aut pars eius ceciderit. ⁊ non

Expanded text:
desistimus. Ex decretis Pii papae cap. III: Si vero per negligentiam de calice Domini ain terram, linguabitur, tabula radetur. Si non fuerit tabula, ut non conculcetur, locus corradetur, et in igne consumetur, et cinis intra altare recondetur, et sacerdos quSi per linteum altaris ad aliud stilla pervenerit, quatuor diposito, et aqua ablutionis sumatur, et juxta altare reconaliud animal illud comederit, XL diebus poeniteat. Qui autem perdiderit illud in ecclesia, aut pars ejus ceciderit, et non
Abbreviated transcription (Latin):
oblata ÷ hostia adsalutem sempit̾nam potens. Qͥd gͦ nos.
non ne ꝑsingłos dies offerimus: offerimus ẜ ad recordati
una ⁊ non multe: Qa seme oblatus ÷ xp̃c. hoc aut̃ sacrifi¬
E non multa corpora: ita & unum sacrificium. Pentifex
aut̃ ille est qͥhostiam obtulit nos mundantem. ipsãm of
ferimus ⁊̃ nunc que tunc oblata: consũmi nou potest.
Qđ nos facimꝰ in memorationem fit eiꝰ quod factum est.
hoc eni ficite ait. in meã commemorationem. Beatꝰ aug

Expanded text:
oblata est hostia ad salutem sempiternam potens. Quid ergo nos? nonne per singulos dies offerimus? Offerimus quidem, sed aduna et non multae? quia semel oblatus est Christus. Hoc autem sacrifiet non multa corpora: ita et unum sacrificium. Pontifex autem ille est, qui hostiam obtulit nos mundantem. Ipsam vero offerimus etiam nunc, quae tunc oblata consumi non potest. Quod nos facimus, in commemorationem fit ejus, quod factum est: Hoc enim facite, ait, in meam co
Abbreviated transcription (Latin):
iustus ꝓ iniustis.⁊ scimꝰ &. ceitum hm̃s. ⁊ spe unmobili re
non obliuiscantur quod semel factũ ÷ in memoria nostra
omi anno fit. Quotiens pascha celebratur. nunquid toci
ensape occiditur: S. ñ antiuisaria recordatio rep̃sentat
quod olim factum ÷ ⁊ sic nos facit moreri tamquã uide¬
insacramento quod ita intelligendũ ÷ qr manifestatione
psum hostiam uiuam paffibilem mortalem uiuoꝵ atq
mortuoꝵ redẽptionuis efficacem eoꝵ. scł quos altitudo di¬
uni comsilii redimendos udiciuit p̃seiuit pͥ deffinauit¬
uocauit modum atq temporib quib id fieri congruebat.

Expanded text:
ustus pro injustis, et scimus et certum habemus, et spe immobili retnon obliviscuntur; quod semel factum est memoria nostra omni anno fit. Quoties Pascha celebratur, nunquid toties Christus occiditur? Sed tamen anniversaria recordatio repraesentat quod olim factum est, et sic nos facit moveri tanquam videin sacramento. Quod ita intelligendum est, quia in manifestatione ipsum, hostiam vivam, passibilem, mortalem, vivorum atque mortuorum redemptionis efficacem: eorum videlicet, quos altitudo divini consilii redimendos judicavit, praescivit, praedestinavit, modis atque temporibus quibus id fieri congruebat.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ res sacramenti .i. corpꝰxͥ. Item. Caro eiꝰ÷ quã forma panuis
oꝑtam insacram̃to accipimꝰ. & sanguis cius quem sub iuni
spetie ac sapore potamus. caro uidł carnis ⁊ sanguis sacta¬
mentũ sanguinis. Carne ⁊ sanguine utroq inuisibili intel¬
ligibili. sp̃uali significatur corpꝰ usibile domini nr̃i tħu
turq ipsa carnis immolatio que sacerdotis manib fit aͥ
passio mors crucifirio non rei ueritate s significanti mis¬
terio fit sacramentum fidei quob baptisium intelligit᷑¬

Expanded text:
. Item: Caro ejus est, quam forma panis opertam in sacramento accipimus, et sanguis ejus quem sub vini specie ac sapore potamus, caro videlicet carnis, et sanguis sacramentum sanguinis. Carne et sanguine utroque invisibili, intelligibili, spirituali significatur corpus visibile Domini nostri Jeaturque ipsa carnis immolatio, quae sacerdotis manibus fit, Christi passio, mors, crucifixio, non rei veritate, sed significanti mysterio, sic sacramentum fidei quod baptismus intelligit
Abbreviated transcription (Latin):
dum sanguis de calice inora fidelium funditur quid
aluo quam dominii corporis iminolatio incrucȩ eiusq
singuinis delatere effusio designatur: Sergiꝰ pp
xp̃i quod iam resurrex monstrat. Pars omesta ambulans
adhuc suꝑ t̾ram. Pars inaltari usq ad nusse finem rema

Expanded text:
dum sanguis de calice in ora fidelium funditur, qui aliud quam Domini corporis in cruce immolatio ejusque sanguinis de latere effusio designatur? CAP. IX. QChristi quod jam surrexit monstrat, pars comesta ambulantem adhuc super terram;
Abbreviated transcription (Latin):
Iost quam p̃cio uictus ÷ eph̃om ut sepulcrum pulta¬
uendet & acciꝑet argentum. licet cogente abrabam:
uau lictera que apud illos ꝓolegitur. ablata de eius no¬
qui scpulcra uendunt ante ⁊ non coguntur ut acci¬
piant precium s anolentib quicꝗͣ extorquent: inuta¬
re nomen suũ. iꝑire quid de merito eoꝵ cũ eiã ille
ligiosum ualde ÷ aut uenalis oicatur eccłia ant uo
uideamini dehumanis mortib gratulari siexaꝵ cada¬
uerib studeatis querere quo libit mͦ compendium.

Expanded text:
ostquam pretio victus est Ephron ut sepulcrum vendeostquam pretio victus est Ephron ut sepulcrum venderet, et acciperet argentum, licet cogente Abraham, vau littera, quae apud illos pro o legitur, ablata de ejus noqui sepulcra vendunt voluntarie, et non coguntur ut accipiant pretium, sed a nolentibus quidquam extorquent, mutari nomen suum, et perire quid de merito eorum, cum etiam ille ligiosum valde est, aut venalis dicatur Ecclesia, aut vos videamini de humanis mortibus gratulari, si ex eorum cadaveribus, studeatis quaerere quolibet modo compendium.
Abbreviated transcription (Latin):
ȩccłic ł altiria que ambigua sunt de consecratiõe
conseerent᷑ i suꝑ flua altaria destruantur exdctis igini ppcap. iii¬
Si motum fuerit altare denuo consecret᷑ ȩccłia. Si pari¬
ecclia uiolata fuerit. diligentissime expurgetur ⁊ de¬
adium uͥ pagan sepultus ÷ non liceat consecrari neq
missas in ea celebrare s iactare foras ⁊ mundari opoctet.
eidauera infidelium sepeliunt᷑. sc̃ĩficare nonlicet s si
apca uidetur ad consecrandum. inde euulsis corporib i
fuerint qͥ in ea sepulti sunt. Ex c̃eł aureli mensi cap.x.i.¬
altare non liceat. Si.uit̾ consecratũ prius fuit. missas licet
ineno quẽ libet mortuoꝵ ineccłia quasi hereditario
ossa cuuis libet mortui de sepulcro suo eicere aut sepul¬
curam cuiꝰquã cemerario ausu qͦqͦmodo uiolare ẜunũ¬
quemq inloco sibi adeo parato atq concesso ad uentũ
sui iudicis p̃stolari concedat. quod n ñt exugenda se¬

Expanded text:
el altaria quae ambigua sunt de consecratione, el altaria quae ambigua sunt de consecratione, consecrentur, et ut superflua altaria destruantur. CAP. XISi motum fuerit altare, denuo consecretur ecclesia; si pariesia violata fuerit, diligentissime expurgetur et dein qua paganus sepultus est, non liceat consecrari neque in ea missas celebrare; sed jactare foras, et mundari oportet. fidelium sepeliuntur, sanctificare non licet; sed si apta videtur ad consecrandam, inde evulsis corporibus, fuerint qui in ea sepulti sunt. C. XXIX. Super monumenta ialtare non liceat. Si autem consecratum prius fuit missas licet nemo quemlibet mortuum in ecclesia quasi hereditario ossa cujuslibet mortui de sepulcro suo ejiciat, aut sepulturam cujusquam temerario ausu quoquo modo violet; sed unumquemque in loculo sibi a Deo praeparato atque concesso adventum sui judicis praestolari concedat; maxime cum non s
Abbreviated transcription (Latin):
eleutherio ep̃o. De fabrica cuiꝰ libet eccłiȩ si dirita
fuerit instauranda. ⁊ si in eo loco conseerationis sollep¬
dicamus officere. siꝑeam minime aqua exorerata las
ara non ponitur celebritatẽ tm̃n scimꝰ &e̾ missarunir
& ideo si qua sc̃oꝵ basilica afundam̃tis ĩ fuerit in norua¬
ta sine aliqua dubitatione cum inea missarum sollep¬
uitas fuerit celebrata tociꝰ scificatio conscerationis pu¬
plebit. Serer ⁊ uꝰ scũaria que habebat ablata suit rur¬
eitum dispositione. ⁊ missarum sollempnitate reuerenti¬
am scĩficaitionis accipiet. Exc̃cł ap̃ aquas gͣm cap.iiii.¬
uingi nͥ ad aliam eccłiam uł igni cõburenda. uel
ao ꝓfectum in monasteriũ frĩb. In laicoꝵ uͦ ñ debent
It nullus pbr in eccłia consecrata aliud altare erigat.
ñ qđ ab ep̃o loci uł eius misso sanctificatũ ÷ ut sit dis¬
eretio inter sacrũ. ⁊ ñ sacrum. Nec dedicitionẽ fingat.
nͥ fit. Ed si fecerit siclericꝰ ÷ de gradetur. Silaicꝰ. anache¬

Expanded text:
ae, c. 4. De fabrica cujuslibet ecclesiae, si dirupta fuerit, instauranda, et si in eo loco consecrationis solemdicamus officere, si per eam minime aqua exorcizata jacara non ponitur, celebritatem tamen scimus esse missarum. Et ideo, si qua sanctorum basilica a fundamentis etiam non fuerit innovata, sine aliqua dubitatione cum in ea missarum solemnitas fuerit celebrata, totius sanctificatio consecrationis implebitur: si vero sanctuaria quae habehat, ablata sunt, rureorum dispositione et missarum solemnitate reverentiam sanctificationis accipiet. Cjungi nisi ad aliam Ecclesiam, vel igni comburenda, vel ad profectum in monasterio fratribus; in laicorum opera non debent Ut nullus presbyter in ecclesia consecrata, aliud altare erigat, nisi quod ab episcopo loci vel ejus misso sanctificatum est, ut sit discretio inter sacrum et non sacrum. Nec dedicationem fingat nisi sit. Quod si fecerit, si clericus est, degradetur: si laicus anathe
Abbreviated transcription (Latin):
pecies namq ⁊ similitudo illarum rerum uocabuil i ft̃¬
misse oratur n or̃. sꝑficiant in nob domine qͣs cua sacꝰ¬
menta quod continent ut que nunc spetie gerini perũ
ueritate capiamꝰ. Postulat quippe sacerdos ut corpfept
quod sub specic panis ac uini nunc gentur manifesta
uisione sicuti reuera est qñq capiat᷑. Dequa uisione de

Expanded text:
pecies namque et similitudo illarum rerum uocabula sunmisse oratur et dicitur: Perficiant in nobis domine quesumus tua sacramenta quod continent, ut que nunc specie gerimus, rerum ueritate capiamus. Postulat quippe sacerdos ut corpus Christi quod sub specie panis uinique nunc geritur, manifesta uisione sicuti reuera est quandoque capiatur. Veritas enim pro
Abbreviated transcription (Latin):
Quera caro quomͦ uerꝰ sanguis qui similictudinẽ non ui¬
deo carnis. nonuideo sanguinis ueritatem : Primo om̃i¬
um dixi tͥ de sermone .xͥ. qui oꝑatar ut possit mutare.
& conuertere gn̾a & insticuta naturȩ. De iñ ubi non cu¬
suam daret manducare. ⁊ fanguinẽ suũ daret adbi¬
bendum recedebant. Solus tm̃ petrus dixit. Uerba uite
eternȩ habes. ⁊ ego ate quomͦ recedam: Negͥ plures boc
dicerent ⁊ ne ueluti quidam cet error cruoris s mane¬
ret gra redemptionis. ideo insimilitudinẽ quidẽ acci¬
pis sacramentum. s uere nature głam untutẽ con¬
sequeris. Ego sum inquid panis qͥ de celo descendi.

Expanded text:
vera caro, quomodo verus sanguis, qui similitudinem non video carnis, non video sanguinis veritatem. Primo omnium dico tibi de sermone Christi qui operatur ut possit mutare et convertere genera et instituta naturae. Deinde ubi non tusuam daret ad manducandum, et sanguinem daret ad bibendum recedebant. Solus tantum Petrus dixit: Verba vitae aeternae habes, et ego a te quomodo recedam? Ne igitur plures hoc dicerent, et ne veluti quidam esset horror erroris, sed maneret gratia Redemptionis, ideo in similitudinem accipis sacramentum. Sed verae naturae gloriam virtutemque consequeris. Ego sum
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ corpꝰ ⁊ sanguinẽ dñi nr̃i ibu xͥ esse ⁊ sensualit᷑ ñ
solum sacram̃tum s iniueritate manib sacerdotũ trac¬
tari. frangi. ⁊ fideliũ dentib att̾ri. iurans ꝓscãm ⁊ omo
anathemate dignos eẽ ꝓnuntio. Qđ si ego ipse aliqñ
aliqͥd contra hec sentire aut p̃dicare p̃sumpsero. canonũ
se ueritati sub iaceã. Lecto ⁊ ꝑlecto sponte scripsi. hanc
xp̃i. ab erengario. rome coram centum tredecim ep̃is
factam misit papa nicholaus ꝑ urbes ytalię gallis ger¬
manue & ad quecumq loca fama pͣtutatis eiꝰ antea ꝑue

Expanded text:
verum corpus et sanguinverum corpus et sanguinsolum in sacramento, sed in veritate manibus sacerdotum tractari, frangi, et fidelium dentibus atteri, jurans per sanctam et omouanathemate dignos esse pronuntio. Quod si ego ipse aliquando aliquod contra haec praesentire aut praedicare praesumpsero, canonum severitati subjaceam, lecto et perlecto sponte scripsi. Hanc esu Christi a Berengario Romae coram centum tredecim episcopis factam, misit papa Nicolaus per urbes Italiae, Galliae, Germaniae, et ad quaecunque loca fama pravitatis ejus ante pe
Abbreviated transcription (Latin):
carnem ⁊ sangumẽ honoramꝰ. nec similit pendimus tu
auas speties. quem admodũ ande consecrationiẽ pendle¬
bamus confident᷑ fateam̃. añ consectationẽ pancmi efse
iuinum quod natura formatuit.  cotisecrodore uerte
carnem xͥ ẽẽ ⁊ sangumem quod benedictio consecrauit.
tholicam ⁊ apłicam fidem. anathematizo om̃em heresim
p̃cipue eã dequa hactenus infamatꝰ sum que astruere co¬
natur panẽ iiunum que in altari ponunt᷑. pꝰ consecrati¬
sacram̃to manib sacerdotũ ractari ł frangi aut fideliũ
dentib at teri. Consentio aut̃ sc̃ẽ romane ⁊ apłice sedi.⁊
ore ⁊ corde ꝓfiteor de sacram̃tis dñice mense eandẽ fidem
me tenere. quãdonnus ⁊ uenerabił papa nicholaus. i hec
sc̃a sy nodus auctoritate euangłica .⁊ apłica tenendam
cradidit mͥq firmauit. Scilicet panẽ ⁊ uinũ que in al¬
tari ponunt᷑. pꝰ consectionẽ non solum sacramentũ s ñ

Expanded text:
et sanguinem; nec similiter pendimus has duas species, quemadmodum ante consecrationem pendebamus, cum fideliter fateamur ante consecrationem esse panem et vinum, quod natura formavit, post consecrationem vero carnem Christi et sanguinem, quod benedictio consecravit.tholicam et apostolicam fidem, anathematizo omnem haeresim, praecipue eam, de qua hactenus infamatus sum, quae adstruere conatur, panem et vinum, quae in altari ponuntur, post consecratisacramento manibus sacerdotum tractari, vel frangi, aut fidelium dentibus atteri. Consentio autem sanctae Romanae et apostolicae sedi, et ore et corde profiteor, de sacramentis dominicae mensae eamdem fidem me tenere, quam dominus et venerabilis Papa Nicolaus, et haec sancta synodus auctoritate evangelica et apostolica tenendam tradidit mihique firmavit: scilicet panem et vinum, quae in altari ponuntur, post consecrationem non solum sacramentum, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
ambrofius in libro de cathecurunti qne miticu
anisicalir non libet sed certa consecratione muticus
sit nob non nascitur. Pro inde quod ita sit nob qui ues st
panis i calir: alimentũ ÷ resurrectionus non sacramentum
religionis nou. quod benedicimꝰ grasq agimus año in

Expanded text:
Ambrosius in libro de cathechizandis rudibus . Panis et calix non qualibet, sed certa consecratione mysticus fit nobis, non nascitur. Proinde, quod ita fit nobis, quamvis sit panis et calix, alimentum est resurrectionis, non sacramentum religio
Abbreviated transcription (Latin):
dum ÷ dictur es& ipsa millo baptizari & sanctificari que¬
in intestinis ⁊ uesica ꝑdigestiones corporis digeruntur
Dicturꝰ es hominẽ baptizari ⁊ sanctificari in matris ut̃o
consticutũ. s. ad hoc sacrimentũ accipiendum necessitas
cogat grauidã. ⁊ ideo ẜ aptitari iam qui nascitꝰ nonde¬
bere. posttremo dicturꝰ es. raptizari ⁊ sanctificati febres
Ui in mat̾nus utas sunt ideo cum matre caplo de abun¬
baptizari non possunt. qr qui natus ad huc scadm adans
ratio ineũ potest. quem generatio non pcessit. E ui scelcrs¬
te uiuunt in eccłia ⁊ cõmunicare non desinunt pucantes
setali cõmunione mundari. discant nicħ ad emund. att¬

Expanded text:
dum est, dicturus es, et ipsa in illo baptizari et sanctificari, quae intestinis et vesica per egestionem corporis digeruntur; dicturus es hominem baptizari et sanctificari in matris utero constitutum, si ad hoc sacramentum accipiendum necessitas cogat, gravidam; et ideo baptizari jam qui nascitur jam non debere, postremo dicturus es baptizari et sanctificari febres, ui in maternis uteris sunt, ideo cum matre baptizari non possunt, quia qui natus adhuc secundum Adamratio in eum potest, quem generatio non praecessit. Qui scelerate vivunt in Ecclesia, et communicare non desinunt, putantes se tali communione mundari, discant nihil ad emundati
Abbreviated transcription (Latin):
crismate ꝑsacerdotẽ incapitis sumitatẽ ꝑpontificem
u infrontẽ ut in priori unctione significetur supip
inscda quoq ut eiusdem sp̃c scĩ septi formis gr̃a cũ om̃i
plenitudine sancticatis ⁊i scientiȩ & iuitutis uenire in
homine declaret᷑. ex concilio aurelianensi capͥ
lieunu ad confirmationẽ ueniant ꝑfecte ctatis ut
moneatur confesiones facere prius. ut mundi donũ

Expanded text:
s per sacerdotem in capitis summitate; per pontificem vero in fronte, ut in priori unctione significetur super In secunda quoque ut ejusdem Spiritus sancti septiformis gratia, cum omni plenitudine sant. Item ex Concilio Aurelianensi, c. 3. Ut jejuni ad confirmationem veniant perfectae aetatis, ut moneantur confessionem facere prius, ut mundi donum
Abbreviated transcription (Latin):
laretum. :. ea tunc impletur iniusibilit cum mifteriũ
bastiusni non contẽptus religionis s articulius neceisitatis
erclutit. ⁊ sic̃ iullo latrone quod baptismi sactimto
befuera⁊ sompleut omnipotentis benignitas q non suꝑ¬
bua t conteptus s̃ necessitas defuerat. sic minfantib qui
bantirati moruntur. eadem gra om̃ipotentis explere cre¬
dencda est quod non ermmpia uoluntate s̃ exetatis indi¬
srer .i. Nac corde credere ad iusticiã possunt nec ore con¬
scen ⁊ edsalitem. b aptismus quidẽ poest ince ieb iceona¬
lorsios cor dis defuerit. Conuersio aut̃ cordis potest᷑ qdẽ
bese nonipeto buptismo s̃ contempto baptismo non
tm. Nei ullo modo dicenda ÷ conuersio cedis addm̃
tum sei sicramentũ contẽpnit᷑: In libio sententias p sꝑi
bi cus ant xapt smus constit non tam ablutione coporis
qus fide coran quẽiadmodũ apłica ddotrina me det per¬

Expanded text:
claratum est. Sed tunc impletur invisibiliter, cum mysterium claratum est. Sed tunc impletur invisibiliter, cum mysterium baptismi non contemptus religionibaptismi sacramentum defuerat, complevit Omnipotentis benignitas, quia non superbia vel contemptu, sed necessitate defuerat, sic infantibus qui baptizati moriuntur eadem gratia Omnipotentis explere credenda est quod non ex impia voluntate, sed ex aetatis indigentia, nec corde credere ad justitiam possent, nec ore confiteri ad salutem. Baptismus quidem potest inesse ubi confessio cordis defuerit. Conversio autem cordis potest quidem inesse non percepto baptismo, sed contempto baptismo non potest. Neque ullo modo dicenda est conversio cordis ad Deum, cum Dei sacramentum contemnitur. CAP. us autem baptismus constat non tam ablutione corporis quam fide cordis, quemadmodum apostolica doctrina tradit di
Abbreviated transcription (Latin):
ui cumq non ꝑcepto regenerationis lauacro ꝓxp̃i confes¬
sione moriuntur cam̃ eis ualet ad dimitdenda peccata.
quantũ si abluerentur sacro fonte baptismatis. Exdietd¬
tirii sacramentũ compleat. Baptizatus conficetur fidẽ
suam coram sacerdote & interrogatus respondat. horidẽ
marter coram ꝑsecutore facit. qui ⁊ confitetur fideni a
oquitur. Ile cõmunicat qucharittiȩ in commemoratione
morts diubie ipsi lp̃o cõmoritur. Ille conficetur se mund
aetibs teminitiare. hic ipũ renuntiat ninitȩ. Iili om̃ia pacciti
ab.asmi ionoem aliquando implere passionem delatrone
illo ent non baptiato autum ÷ hodie merum eris inparadi¬
ial qid erbaptismo erat posse supplere. ẜ̃ ⁊̃ fidem conuersionẽ¬
ꝙ astidis ni fete ad celebrandum misteriũ baptismi in an¬
guntius cemꝑee succurri non petest. Neq enuim latro ille ꝓno
l s po ssus eał sed dum patitur credit. quantũ itaq ualeat

Expanded text:
iam non percepto regenerationis lauacro pro Christi confesiam non percepto regenerationis lauacro pro Christi confessione moriuntur, tantum eis ualet ad dimittenda peccata, quantum si abluerentur sacro fonte baptismatis. Qui enityrii sacramenta compleantur. Baptizatus confitetur fidem suam coram sacerdote, et interrogatus respondebit. Hoc idem martyr coram persecutore facit, qui et confitetur fidem, et loquitur. Ille communicat Eucharistiae in commemoratione mortis Domiactibus renuntiare; hic ipse renuntiat et vitae. Illi omnia peccata sane uicem aliquando implere passionem de latrone illo, cui non baptizato dictum est: hodie mecum eris in paradibaptismo deerat posse supplere, sed etiam fidem, conversionemque cordis, si forte ad celebrandum mysterium baptismi, in angustiis temporum, succurri non potest. Neque enim latro ille pro dit, passus est, sed dum patitur, credit. Quantum itaque valeat