comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iactarent. pͥmatꝰ q̃rerẽt̃ dignitatũ. eoꝵ qͥsac̃ dotio uł pͥmatu ho¬
noris ut̃entur ad questũ. eoꝵ ꝗ indulgentes gule neqͣquã debitã
c̃tinentiȩ p̃starẽt custodiã. Hec uera ẽ pestilentia. Deniq heli
filii. erant filii pestilentiȩ. In hac quadã sede uicioꝵ ꝓhibet nos¬
scriptura ceruicẽ reflectere. uiresq totiꝰ corporiᷤ reclinare. Adu̾te
gͥ ꝓpͥetates. Beat᷑ qͥ inuia peccatorũ ñstetit. & incathedra qͦq pesti¬
lentiȩ ñsedit. Uiã dici uite huiꝰ cursuꝰ indubiũ ñ ueñ. cũ ipsa scͥpt̾a
dicat. Inuia hacqͣ ambulabã. ab sc̃der̃ laqueũ mͥ. Et esto c̃sentiens
adu̾sario tuo cito dũ escũ illo ĩ uia. Et enĩ qm̃ cursũ uite huiꝰ currimꝰ.
habemꝰ semitã ꝑquã ambulamꝰ cotidie. donec ꝑueniamꝰ ad finẽ. Et si
ñ uidem corporalit̃ ire. ꝓ gredim̃. Nã sic̃ ĩ nauib dormientes uentis

Expanded text:
iactarent, primatus quaererent dignitatum, eorum, qui sacerdotio uel primatu hoiactarent, primatus quaererent dignitatum, eorum, qui sacerdotio uel primatu honoris uterentur ad quaestum, eorum, qui indulgentes gulae nequaquam debitam continentiae praestarent custodiam. haec uera est pestilentia; denique Heli filii erant filii pestilentiae. in hac quadam sede uitiorum prohibet scriptura nos ceruicem reflectere uiresque totius corporis reclinare. aduerte igitur proprietates. Beatus qui in uia peccatorum non stetit et in cathedra quoque pestilentiae non sedit. uiam dici uitae huius cursum in dubium non uenit, cum ipsa scriptura dicat: in uia hac qua ambulabam absconderunt laqueum mihi, et: esto consentiens aduersario tuo cito, dum es cum illo in uia. etenim quamdiu cursum uitae huius currimus, habemus semitam per quam ambulamus cotidie, donec perueniamus ad finem; etsi non uidemur corporaliter ire, progredimur. nam sicut in nauibus dormientes uentis
Abbreviated transcription (Latin):
dio suꝑstitiõis explorant. & impie fer̃ gentilitatis errores.
Ab his fuge nete cipiant. ne tegͣui laqueo captiuitatis in nec¬
tant łl abraã chaldeuꝰ fuit. sed sug̃ achaldeis. & anlegẽ.
Tu sublege iã dãpnatꝰ es. fuge ab impiis. Ille hereditatẽ pa¬
trũ respuit: ut fidei posidetꝰ. tu successionẽ corporis delin¬
que. hereditatẽ deuotioĩs ad ꝗre. Si aũt in peccto ñstere¬
ris. nec sicbeat᷑. Ad hic habes quo carere debeas. Multe st̃
illecebre. multi auirtute deflexꝰ. Grauia irritam̃ta s̃ uoluptatũ.
grauis fomes auariciȩ. cupiditas potestatũ. honoris ambitio. que
uelut ueneno qͦdã m̃tes hõiũ.⁊ quadã animas pestilentia uitioꝵ
tabe c̃taminãt. Hȩc ẽ cathed̾a pestilentiȩ suꝑquã seder scbe &c
pharisei. ꝗ ĩponunt hoĩb honera gͣuia. ipsi aũt digito nolt ea
mouere. Has cathedras detẽplosaluator eiecit. eoꝵ ꝗ sede honore

Expanded text:
dio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. dio superstitionis explorant et impiae serunt gentilitatis errores. ab his fuge, ne te capiant, ne te graui laqueo captiuitatis innectant. Abraham Chaldaeus fuit, sed fugit a Chaldaeis et ante legem; tu sub lege iam natus es, fuge ab impiis. ille hereditatem patrum respuit, ut fidei possideret; tu successionem corporis derelinque, hereditatem deuotionis adquire. Si autem in peccato non steteris, nec sic beatus; adhuc habes quo carere debeas. multae sunt inlecebrae, multi a uirtute deflexus, grauia inritamenta sunt uoluptatum, grauis fomes auaritiae, cupiditas potestatum, honoris ambitio, quae uelut ueneno quodam mentes hominum et quadam animas pestilenti uitiorum tabe contaminant. haec est cathedra pestilentiae, super quam sederunt scribae et Pharisaei, qui inponunt hominibus onera grauia, ipsi autem digito nolunt ea mouere. has cathedras de templo saluator eiecit eorum, qui se de honore
Abbreviated transcription (Latin):
git qđ ultͣ nat̾am ẽ. ut peccatũ ñfacias. ꝗa nec uniꝰ diei infans
sine peccato sed ut ñ maneas in peccato. qͣdãstatione diut̃na
Si fueris adolȩ scentioriᷤᷤ lapsũ aetatiᷤᷤ. debet te maturitatis e¬
m̃dare ꝓcessus. Ergo ĩ grauiora ñ ab eas. ĩ leiuorib ñstes.
Habes hoc ⁊ in esaia dictũ adño. Exi ababilone. fugiens a
chaldeis. Hocẽ. & sunt̾sti ĩ c̃fusionẽ utioꝵ exi. Nonopor¬
tuit intͣre. sed ingͣssꝰ es carni lege cogente. & captiuante te
in lege peccati. Exi. egredere uł seruĩ. Exue te seruicio gͣ¬
ui. Nͣ potiusti ñ intͦire inpeccatũ ꝑfragilitatẽ.dat᷑ tͥ exire
peccato ꝓsobrietatẽ. Exigͣ debabilone. fugiens achaldeis. Ba¬
bilon c̃fusio ẽ. quȩ uirtutũ ordinẽ ntenet. Confusa enĩ ille¬
cebris m̃te delinꝗmꝰ. Chaldei st̃. ꝗ siderũ cursuꝰ uanȩ stu¬

Expanded text:
git quod ultra naturam est, ut peccatum non facias, quia nec unius diei infans git quod ultra naturam est, ut peccatum non facias, quia nec unius diei infans sine peccato, sed ut non maneas in peccato quadam statione diuturnsi fueris adulescentioris lapsus aetatis, debet te maturitatis emendare processus. ergo in grauiora non abeas, in leuioribus non stes, habes hoc et in Esaia dictum a domino: exi a Babylone fugiens a Chaldaeis, hoc est: etsi intrasti in confusionem uitiorum, exi. non oportuit intrare, sed ingressus es carnis lege cogente et captiuante te in lege peccati; exi, egredere uel serius, exue te seruitio graui. non potuisti non introire in peccatum per fragilitatem; datur tibi exire peccato per sobrietatem. exi ergo de Babylone fugiens a Chaldaeis. Babylon confusio est, quae uirtutum ordinem nimus. Chaldaei sunt, qui siderum cursus uanae stu
Abbreviated transcription (Latin):
succmoit meio potest dicere mundũ se ht̃ cor. esto ut uena¬
bili cogepilissit. Nũ ꝗd uemi abiliꝰ oꝑ atio peccatoꝵ Postremo
si ueniabiliꝰ antio. nũꝗd etiã plenabeatitudinis. eo qđpse
ditione n pretmittendã putaui. qͦtres qͣduꝰ recto ordine factoᷤᷤ
ñ. uel tuꝗ ad gram tendis. abstine ab impioꝵ ẽsciliis. ut pos¬
sis dicere. N Ie ꝑdas cũ impiis ds̃ animã meã. ⁊ cũ uiri sangui¬
nũ uitã meã. Nec cogites que st̃ impia. Quesilla. nͥq̃ indĩex
cogitãt᷑ inuiriã: Pietas enĩ pͥma ĩ dm̃. scđa in parentes. Et ꝗdẽ
umicꝰ in serit frequent̃ du̾sa m̃tib nr̃is. Widõ caure ꝓpħa co¬
gitatioes magis quã infusiones in ꝓuisas. putauit aderim̃ te:¬
nendas. Abstiniusti gͦ ab impioꝵ c̃silus recte. ñ tm̃statĩbeat᷑.
Caueetiã ne inuia peicatorũ steteris. Quanto ex amine serip¬
t̃e diune u̾ba ponunt᷑. Et eni qrõs sub peccato sumꝰ. nate exi¬

Expanded text:
quia nemo potest dicere mundum se habere cor, esto ut ueniabilis cogitatio sit: numquid ueniabilis operatio peccatorum? postremo si ueniabilis statio, numquid etiam plena beatitudinis eo, quod nditionem non praetermittendam putaui, quo tres gradus recto ordine factos nus, vel qui ad gratiam tendis, abstine ab impiorum consiliis, ut possis dicere: Ne perdas cum impiis, Deus, animam meam, et cum viris sanguinum vitam meam . Nec cogites quae sunt impia.cogitantur iniuriam? pietas enim prima in deum, secunda in parentes. et quidem inimicus inserit frequenter diuersa mentibus nostris et ideo caute propheta cogitationes magis quam infusiones inprouisas putauit ad crimen tenendas. abstinuisti ergo ab impiorum consiliis; recte, non tamen statim beatus. caue etiam, ne in uia peccatorum steteris. Quanto examine scripturae diuinae uerba ponuntur! etenim quia omnes sub peccato sumus, non a te exi
Abbreviated transcription (Latin):
re decept᷑. supͣ lutũ residas. Cauenda gͦ pͥma ĩ uicia. ne inplura
dem̃ gͣuora ꝓserpant. Et enĩ sic̃ hii ꝗse in luto uersant. qͦmagis uo¬
lutant᷑ eo ampliꝰ inꝗnant̃. ita ꝗsemel seluto imꝑbitatis aspserit.
ñ ab ea uelocit̃ esiliat. gͣuiuꝰ sibi dedecoris suicenũ ꝑsingulo̾ dies lu¬
tulente c̃uersatiõis obducit. Itaq gͣui odore tetre illuꝰ ac flagicio¬
sȩ uoraginiᷤᷤ. cont᷑hit̃ quȩdã animaꝵ pestilentia. corruptoq salubri¬
um cogitationũ spiramine. lues estuantiũ passionũ miseranda cras¬
sat̃. Hinc letale sẽ mentib uirꝰ infundit. hinc subrepit egritudo

Expanded text:
re deceptus supra lutum residas. Cauenda ergo prima sunt uitia, ne in plura re deceptus supra lutum residas. Cauenda ergo prima sunt uitia, ne in plura deinde grauiora proserpant. etenim sicut hi, qui se in luto uersant, quo magis uolutantur, eo amplius inquinantur, ita, qui semel se luto inprobitatis asperserit, nisi ab eo uelociter exiliat, grauius sibi dedecoris sui caenum per singulos dies lutulentae conuersationis obducit. itaque graui odore taetrae illius ac flagitiosae uoraginis contrahitur quaedam animarum pestilentia corruptoque salubrium cogitationum spiramine lues aestuantium passionum miseranda grassatur. hinc letale se mentibus uirus infundit, hinc subrepit aegritudo
Abbreviated transcription (Latin):
meretrice. ne intendas in eã oculũ tuũ. sed esili. Non moreris.
esili añquã aͣnni iuuentutiᷤ inueniant. Sed qđ gͣuiuꝰ ẽ. pleriꝙ lu¬
xurie corporis. nec albenti erubuere canicie. & usq adsenectutiᷤᷤ
etatẽ. uitã ꝓduxere maculosã. Intimis enĩ c̃cepta uiscerib lues
culpe. ꝓcessu tpr̃is coaceruat᷑. Caue gͥ ab impiorũ c̃siliis. ñ pene¬
trent huimꝰdi c̃silia m̃tẽ tuã. nedicat᷑ dete. Alligauit ꝗs ignẽ
insinu. uestim̃ta aut̃ ñ cõburet: Etenĩ ꝗsemel ĩsinu m̃tis fla¬
gicu flãmã feruentis ad oleuerit. cito corporis sui uestim̃ta cõbi¬
ret. Et ut stipulã ignis absumit. itauł exigua sintilla peccati.¬
siqͦ uicioꝵ fomite fuerit excitata. incendiũ gͣnde excitat. Noligͦ
stare inpeccato. Postremo posiusti uestigũ suꝑͣ uoraginẽ culpe.
cito aufer pedẽ. ne suꝑ plantã tͥ ascendat pollutio. & lapsu facilio¬

Expanded text:
meretrice: ne intendas in eam oculum tuum, sed exsili, ne moreris, meretrice: ne intendas in eam oculum tuum, sed exsili, ne moreris, exsili, antequam te anni iuuentutis inueniant. sed, quod grauius est, pienque luxunam corporis nec albenti erubuere canitie et usque ad senectutis aetatem Jitam produxere maculosam; intimis enim concepta uisceribus lues culpae processu temporis coacerbatur. caue igitur ab impiorum consiliis; non penetrent huiusmodi consilia mentem tuam, ne dicatur de te: alligabit quis ignem in sinu, uestimenta autem non conburet? etenim qui semel in sinu mentis flagitii flammam feruentis adoleuerit, cito corporis sui uestimenta conburet. et ut in stipulam ignis exiliens inhasi quo uitiorum fomite fuerit excitata, incendium grande excitat. noli ergo stare in peccato. postremo posuisti uestigium supra uoraginem culpae; cito aufer pedem, ne supra plantam tibi ascendat pollutio et lapsu facilio
Abbreviated transcription (Latin):
in huiꝰ modi qđ inusu ẽ solio rep̃hendatur. Ꝙd enĩ inuidie hab̾et
adculpã: Sed cũ sẽꝑ oculidnĩ suꝑfideles t̾re sint. tãquã subcon¬
spectu imꝑatoris locati. & uelut in ministerio qͦdã positi. stare
debemꝰ. Miles in ꝓcinctustat. ñ sedet. Miles in armis ñ se reflec¬
dnm õsserui dnũ. ꝗ statis indomodñ. At ctra inigtas intalento
plũbeo sedet. eo qđ fixa inpeccato. se ab eoseparare ñposit. E t enĩ
inuet̾ati inerrore.⁊ studiose flagiciis inherentes sede dicunt᷑. ꝗ
nolunt adsurgere ne c audire dicentẽ. surgte postquã seđitis. De¬
nuꝙꝓhic ipse ꝓpħa alibi ait. Seder̃ pͥncipes ⁊ adu̾sũ me det̾hebant
An ignoramꝰ qđ tantã uimhãt ĩuet̾ata c̃suetudo peccandi. ut ex¬
cludat nat᷑am: Que cũ sit medicabilis ad salutẽ. tm̃corroboratiᷤ
tpr̃ pasiõib. in medicabilis inuenit᷑. Non gͦ ꝑmaneamꝰ inuicus.
sed unꝰꝗsꝙ etiã si fuit. e siliat aculpa. sic̃ scriptũ ẽ. de muliere

Expanded text:
enim inuidiae haberet ad culpam ? - sed cum semper oculi domini super fideles terrae sint, tamquam sub conspectu imperatoris locati et uelut in ministerio quodam positi stare debemus. miles in procinctu stat, non sedet, miles in armis non se reflec serui domini, qui statis in domo domini. at contra iniquitas in talento plumbeo sedet, eo quod fixa in peccato se ab eo separare non possit. etenim inueterati in errore et studiose flagitiis inhaerentes sedere dicuntur, qui nolunt adsurgere nec audire dicentem: surgite, postquam sederitis. deque hic ipse propheta alibi ait: sederunt principes et aduersum me detraheb a an ignoramus, quod tantam uim habeat inueterata consuetudo peccandi, ut exaturam, quae, cum sit medicabilis ad salutem, tamen corroboratis passionibus inmedicabilis inuenitur? non ergo permaneamus in uitiis, sed unusquisque, etiamsi fuit, exsiliat a culpa, sicut scriptum est de muliere
Abbreviated transcription (Latin):
surũ ẽẽ ꝓnob̃. & sanguine suo mundaturũ nr̃a peccata. tituli
ꝓ torcularib declarart̃. & resurrecturũ. psalmꝰ resurrectionis
ex p̃ssit. Et aliuꝰ postea tituluꝰ indicauit. in qͦ t̾ra eiꝰ ẽ restituta.
cõmutationẽ quoq uniuersorũ fut᷑am fidei sacram̃tis. Et demoralib
plura c̃texuit. diuersaq uirtutũ gnr̃a demonstrauit. Et dedit p̃cep¬
ta uiuendi. ꝗbus ulcera nostrorũ sanauit errorũ. moresq renoua¬
uit humanos. atq intimos mutauit affectus. sic̃ docet psalmꝰ trice¬
simꝰ terciuꝰ. quẽ etiã petrꝰ sc̃s in epła sua tãquã medicam̃tũ nr̃is
pectorib affix̃. atq iste ꝗ nob hodierna lectione ꝓpositus ẽ. Nam¬

Expanded text:
surum esse pro nobis et sanguine suo mundaturum nostra peccata tituli surum esse pro nobis et sanguine suo mundaturum nostra peccata tituli \'pro torcularibus\' declararunt et resurrecturum psalmus \'resurrectionis\' expressit, et alius postea titulus indicauit, in quo \'terra eius est restituta\', commutationem quoque uniuersorum futuram fidei sacramentis. et de moralibus plura contexuit diuersaque uirtutum genera demonstrauit et dedit praecepta uiuendi, quibus ulcera nostrorum sanauit errorum moresque renouauit humanos atque intimos mutauit affectus, sicut docet psalmus tricesimus tertius, quem etiam Petrus sanctus in epistula sua tamquam medicamentum nostris pectoribus affix
Abbreviated transcription (Latin):
MNIS scriptura diuina. uł naturalis. uel mistica. uel moralis
mitur quomͦ facta sunt. celũ. maria. t̃r&. et quẽ ad modũ mundus
iste sit c̃stitutus. Mistica in leuitico. in qͦ cõprehenditur sacerdo¬
tale misteriũ. Moralis in deuteronomio. inqͦ scđm legis p̃ceptũ
uita humana formatur. Unde et salomonis tres libri expluri¬
mis uidentur electi. Eccłastes denaturalib. Cantica canticorũ.
de mnysticis. Prouerbia demoralib. Sed ꝗa om̃iũ psalmorum
corpꝰ unũ est. idcirco nichil in his diuisum ẽ atq distinctum.
sed ꝓut se obtulit ratio. nulla int̃missa doctrinȩ istiuꝰmodi di¬
sciplina ẽ. Namq et naturalẽ eiudentisime cõprehendit. di¬
cendo de angłis atq uirtutib. sole et luna. stellis. et lumine.
nis unguento. & de c̃sumatione scripserit tab̃naculi. quoꝵ mul¬
tiplex grã. qm̃ multifariã et multiꝰ modis locutꝰ ẽ dñs in pro¬
phetis. Nã et uenturũ p̃fatꝰ ẽ dĩ filiũ pͥncipẽ sacerdotũ. & pas¬

Expanded text:
Omnis scriptura diuina uel naturalis uel mystica uel moralis mitur, quomodo facta sunt caelum maria, terrae et quemadmodum mundus iste sit constitutus; mystica in Leuitico, in quo comprehenditur sacerdotale mysterium; moralis in Deuteronomio, in quo secundum legis praeceptum uita humana formatur. unde et Salomonis tres libri ex plurimis uidentur electi: Ecclesiastes de naturalibus, Cantica canticorum de mysticis, Prouerbia de moralibus. Sed quia omnium psalmorum corpus unum est, idcirco nihil in his diuisum est atque distinctum, sed prout se obtulit ratio, nulla intermissa doctrinae istiusmodi disciplina est. namque et naturalem euidentissime comprehendit dicendo de angelis atque uirtutibus, sole et luna, stellis et lumine canis unguento et de consummatione scripserit tabernaculi. quorum multiplex gratia, quoniam multifariam et multis modis locutus est dominus in prophetis. nam et uenturum praefatus est dei filium principem sacerdotum, et pas
Abbreviated transcription (Latin):
appellat int̃pretatio. ꝗ falsa testimonia deferebãt: Aduersuꝰ eos ꝗ dice¬
bant. descendat nẽ decruce. ⁊ credimꝰ ei. q̃ cliabolũ suꝗgerebat. Habes
tigrin & eufraten flumina. Quadriptitũ .aut nobcertam̃ ẽẽ. etiuun
upfo co prehendit dicens. Rañ ẽ nob luctatio adusũ carnẽ esangiinẽ¬

Expanded text:
appellat interpretatio, qui falsa testimonia deferebant, aduersus eos qui diceappellat interpretatio, qui falsa testimonia deferebant, aduersus eos qui dicebant descendat nunc de cruce, et credimus ei, quae diabolus suggerebat. habes Tigrin et Euphraten flumina. Quadripertitum autem nobis certamen esse etiam apostolus conprehendit dicens quia non est nobisluctatio aduersus carnem e
Abbreviated transcription (Latin):
grauioriꝰ reȩ flagicii. inbabiloniã transier̃. Atrocuiꝰ enĩ sacerdotis
filia ad ultera quã cet̾ȩ puniunt᷑. Ꝙa sacerdotali gn̾is grãm turpi
ob ꝓb̾io decolorauit. Sic̃ illi gͦ intẽptatioĩb grauisimis fuer̃. ita
multiꝰ tẽptatioĩb se saluator nr̃ obiec̃. ut nulla tẽptatioĩs nr̃e certa¬
mina p̃teriret. Plantatꝰ gͦ recte dr̃ secꝰ decursuꝰ horũ fluminũ. non
in ipsis decursib. ut finitimũ ñ dimersũ intellegas. Fuit illi con¬
gressio pͥma carnis et sanguinis. Deniq ait. Pat̃ tͣnsfer ame calicẽ istũ.
sed ñ ꝙ ego uolo. sed ꝙ tu uis. Fuit diuiciaꝵ obiecta tẽptatio. cũ om̃a
regna t̾re ei inimicꝰ offerret. si ꝓcidens dñs ad oraret eũ. Habes duoꝵ
fluminũ decursuꝰ. geon. ⁊ physon. Fuit illi c̃luctatio ad u̾sũ principes
mundi. fuit in ipsa passione certam̃ adu̾suꝰ tẽptatores. quos ꝑsas hebrea

Expanded text:
grauioris reae flagitii in Babyloniam transierunt. atrocius enim sacerdotis grauioris reae flagitii in Babyloniam transierunt. atrocius enim sacerdotis filia adultera quam ceterae puniuntur, quia sacerdotalis generis gratiam turpi obprobrio decolorauit. Sicut illi ergo in temultis temptationibus se saluator noster obiecit, ut nulla temptationis nostrae certamina praeteriret. plantatus ergo recte dicitur secus decursus horum fluminum, non in ipsis decursibus, ut finitimum, non demersum intellegas. fuit illi congressio prima carnis et sanguinis. denique ait:pater, transfer a me calicem istum; sed non quod ego uolo sed quod tu uis. fuit diuitiarum obiecta temptatio, cum omnia regna terrae ei ini- micus offerret, si procidens dominus adoraret eum. habes duorum fluminum decursus Geon et Phison. fuit illi conluctatio aduersus principes mundi, fuit in ipsa passione certamen aduersus temptatores quos Persas Hebraea
Abbreviated transcription (Latin):
quib ꝓhibet nos bibe hieremias dicens. Qdtͥ & uie egypti. ut bi¬
bas aquã geon: Est et tigris fluuiuꝰ assirios p̃terfluens. Est & eufra¬
ten inbabilonia intendens. Est & phison ꝗlatina int̃p̃tatiõe dr̃oriᷤ
bunculꝰ. ⁊ lapis pͣssinꝰ. Merito os illic cõmutat᷑. ut ñ teneat᷑ ꝓmissoꝵ
fides. sed sit inore dolũ. ubi ẽ aurũ bonũ. Auaricia enĩ fidẽ frang̃.
nec tenet u̾borũ sĩplicitatẽ. Ornam̃ta qͦq p̾ciosa m̃tẽ animũq cõ¬
mutant. ut aliud inpectore. aliud in sermone sit. In illi gͦ regiõib
fluminũ. fuer̃ iudei captiui abducti in egyptũ. & ada ssirios. &
adbabilonios. ubi suꝑ flumina babilonis sedebãt ⁊ flebant suȩ cala¬
mitatis erũnã. Ut hic ipse ꝓpħa testat᷑. illic supender̃ orgina sua.
& omẽm deposuere leticiã. ubi grauiora tollerar̃. Deniq relique
decẽ trib ad assirios ductȩ s̃. Duc aũt uida ⁊ beniamin. tanquam

Expanded text:
quibus prohibet nos bibere Hieremias dicens: Quid tibi et viae Aegypti, ut bibas aquam Geon ? Est et Tigris fluvius Assyrios praeterfluens. Est et Euphrates in Babyloniam tendens. Est et Phison, qui Latina interpretatione oris dicitur bunculus, et lapis prasinus. Merito os illic commutatur, ut non teneatur promissorum fides: sed sit in ore dolus, ubi est aurum bonum; avaritia enim fidem frangit, nec tenet uerborum simplici- tatem, ornamenta quoque pretiosa mentem animumque commutant, ut aliud in pectore, aliud in sermone sit. in illis ergo regionibus fluminum fuerunt Iudaei captiui abducti in Aegyptum et ad Assyrios et ad Babylonios, ubi super flumina Babylonis sedebant et flebant suae calamitatis aerumnam et, ut hic ipse propheta testa- tur, illic suspenderunt organa sua et omnem deposuere laetitiam, ubi grauiora tolerarunt. denique reliquae decem tribus ad Assyrios ductae sunt, duae autem Iuda et Beniamin tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
s eiꝰ. Sermo eiꝰ testam̃tũ ẽ uetꝰ. sermo eiꝰ testam̃tũ ẽ nouũ. bi¬
t̃ scripta diuina & deuorat᷑ scͥpt᷑i diuina. cũ inuenas m̃tiᷤᷤ ac
ires aiȩ. sucꝰ u̾bi descendit aet̾ni. Deniq ñinsolo pane uiuit hõ.
tłitiom̃ĩ u̾ho dĩ. hoc u̾bũbibe. sedordine suobibe. Primũ in
et̃i test am̃to. cito fac ut bibas & ĩ nouo testam̃to. Et tãquã ip
festinet dic̃. Galilea gentiũ. & partes uidȩ.ppłs ꝗãbulabas
i tenebriᷤ. lucẽ uidete magnã. Ꝙhabitatiᷤᷤ inregione mortis.
ux fulgebit suꝑuos. Bibe gͦcito. ut lux tͥ effulgeat magna. Lux
ncotidiana. ñdiei. ñ soli̾. ñ lunȩ. sed illa q̃ umbrã mortis excludat
ã ꝗ ĩ umbra mortiꝰᷤ st̃. lucẽ utiꝙ soliꝰᷤ aut diei uidẽ ñ post. &
puer natꝰ ẽ nob.filiꝰ cdatꝰ ẽ nob̾. Puer. ꝗa ortꝰ ex uirgine ẽ. filius¬

Expanded text:
nouum. bibitur scriptura diuina et deuoratur scriptura diuina, cum in uenas mentis ac uires animae sueus uerbi descendit aeterni; denique non in solo pane uiuit homo, sed in omni uerbo dei. hoc uerbum bibe, sed ordine suo bibe, primum in ueteri testamento, cito fac ut bibas et in nouo testamento. et tamquam ipse festinet, dicit: Galilaea gentium et partesludaeae, populusin tenebris, videte lucem magnam; qui habitatis in regione mortis, lux fulgebit super vos . Bibe ergo cito, ut lux tibi effulgeat magna; lux non quotidiana, non diei, non solis, non lunae; sed lux illa quae umbram mortis excludat. nam qui in umbra mortis sunt, lucem utique solis aut diei uidere non possunpuer natus est nobis, filius datus est nobis, puer, quia ortus ex uirgine est, filius
Abbreviated transcription (Latin):
Alercedem ꝓmisit ut unũ ꝗsq p̃sentiũ rerũ sollicitudines ac labo¬
pescorde transiliens. ad emerendã beatitudinẽ futuroꝵ. auida
ͦ nichil ãpliuiꝰ potuit dõ apłica auc toritate deferri. Bent enias
soł potẽs ⁊ rexregũ ⁊ dñs dñantiũ. Ds̃ dictꝰẽ. Ille soluꝰ potẽs. lle
rex regũ ille dñs dñãnantiũ: Beatitudinis tam̃ ñ sr̃ gredit᷑ potesta
tẽ. Donaũ nob̵ apellatiõis eiꝰ cõmune c̃sortiũ: que dignaestimata c
honore diuino. Consideremꝰ nunc. q̃ ratiõe beatꝰ uir dixerit.
non migis beati homines cũ ut̃q sexus uocet᷑ ad grãm. Fiũ ꝗd
ac sortiobeatitudinis exclusit mulieres. qͥauirũ solũbãtũ nuncu¬
paũ : ab sit. Qa nec ac̃ sortio ereaturȩ exclusit dõ feminas. qi pͥia

Expanded text:
mercedem praemisit, ut unusquisque praesentium rerum sollicitudines ac labomercedem praemisit, ut unusquisque praesentium rerum sollicitudines ac labores corde transi- liens ad emerendam beatitudinem futurorum auida quo nihil amplius potuit deo apostolica auctoritate deferri ? beatus enim et solus potens et rex regum et dominus dominantium deus dictus est. ille solus potens, ille rex regum, iltem; donauit nobis appellationis eius commune consortium, quae digna aestimata est honore diuino. Consideremus nunc, qua ratione \'beatus uir\' dixerit et non magis \'beati homines\', cum uterque sexus uocetur ad gratiam. numquid a consortio beatitudinis exclusit mulieres, quia uirum solum beatum nuncupauit? absit, quia nec a consortio creaturae exclusit deus feminas ,
Abbreviated transcription (Latin):
spũ. psallã & m̃te. Et ad superioꝵ intuitũ uitã nram actꝰq
formare. ne delectato dulcedinis. exit& corporis passiones.
quib ñ redimit᷑ nrã anima. s gͣuat᷑. cũ ad redẽptionẽ aĩȩ
nr̃ȩ psallere se sc̃s ꝓpħa memorauerit dicens. Psallã tͥ ĩ cytha¬
ra sc̃s isrł. Gaudebt̃ labia mea cũ cantauero tͥ. c aĩa mea quã
redemisti. Sed iam psalmiistiuꝰ qui propositus est nobis m¬
grediamur exordia.
Eatiis inquit uir qui nõ habit ĩ c̃silio impioꝵ. Quã
aptũ quã oportinũ Principiũ nãq ut hi qͥ agonis aliquã
sollẽpnitatẽ receperint exibendã ꝓponere p̃miũ solẽt:
iactare coronȩ nobilitatẽ. quo certaturi studo maiore c̃ue¬
aduirtutis humanȩ incentiua ꝓposuit. Imperator qͦq cũ
ꝓgredit᷑ ad bellũ donatiuũ militi. & ꝓmotiones dignitatũ
lnumers militarib pollicet. ut spescomimodi furos labores . Et

Expanded text:
spiritu, psallam e t m e n t e, et ad superiorum intuitum uitam nostram actusque spiritu, psallam e t m e n t e, et ad superiorum intuitum uitam nostram actusque formare, ne delectatio dulcedinis excitet corporis passiones, quibus non redimitur nostra anima, sed grauatur, cum ad redempllam tibi in cithara, sanctus Israel: gaudebunt labia mea cum cantavero tibi; et anima mea, quam redemisti . Sed jam psalmi istius qui propositus est nobis, ingrediamur exordia. inquit, uir qui non abiit in consilio impiorum. quam aptum, quam oportunum principium ! namque ut hi, qui agonis aliquam sollemnitatem receperint exhibendam, proponere praemium solent, iactare coronae nobilitatem, quo certaturi studio maiore conuead uirtutis humanae incentiua proposuit. imperator quoque, cum progreditur ad bellum, donatiuum militi et promotiones dignitatum numeris militaribus pollicetur, ut spes commodi furetur labores et
Abbreviated transcription (Latin):
uenerabił. cȩlestis sonitꝰ fec̃ ĩt̾ris dulcedinẽ resultare simul
cum ille infidibus ⁊ cordis. Hoc ẽ in releꝗis mortuis. diũsaꝵ
uocũ modulatus. discrimina diuinȩ laudationes. ad celestia
diriger& cantilena. Docuit utiq pͥũ nob̾ peccato e̾e̾ mori¬
endũ. ⁊ tt̃ demũ ĩ hoc corpore diũsa oꝑa discriminanda uir
tis intentione celestiũ. nulla ir reperet t̾renoꝵ libido uitioꝵs.
Simul animꝰ cȩlestis grẽ suauitate intesceret. Merito igͥ
tanti ministrũ muneris dñs laudans ait. Inueni dd scd̾m
cormeũ. Aunnt ętiã eoꝵ qͥcithara canunt peritiores. ĩ tꝰ
canere ut fer̾ fabulȩ. de aspendio cytharista. Causas qͦq modu¬
laminũ ⁊ q̃dã claustra ritinoꝵ. insuperiore parte e̾e̾ psalterii.
Docuit gͦ dđ ita nos canere oportere. Intꝰ psallere. quẽ ad¬
modũ canebat ⁊ paulꝰ dicens. Orabo spũ. orabo & m̃te. psallã

Expanded text:
uenerabilis caelestis sonitus fecit in terris dulcedinem resultare? simul, uenerabilis caelestis sonitus fecit in terris dulcedinem resultare? simul, cum ille in fidibus et chordis, hoc est in reliquiis mortuis diuersarum uocum modulatus discrimina diuinae laudationis ad caelestia dirigeret cantilenam, docuit utique prius nobis peccato esse moriendum et tunc demum in hoc corpore diuersa opera discriminanda uirttis intentione caelestium nulla inreperet terrenorum libido uitiorum, simul animus caelestis gratiae suauitate nitesceret. n erito igitur tanti ministrum muneris dominus laudans ait: inueni Dauid secundum cor meum. Aiunt etiam eorum, qui cithara canunt, peritiores intus canere, ut ferunt fabulae de Aspendio citharista, causas quoque modulaminum et quaedam claustra rhythmorum in superiore parte esse psalterii. docuit ergo Dauid intus nos canere oportere, intus psallere , quemadmodum canebat et Paulus dicens: orabo s p iritu, orabo et mente; psallam
Abbreviated transcription (Latin):
Snie porestoti supcilio resutãt. In hoc se ministerio dã guudeb et ui¬
tderi. ꝓsalmꝰ can i t abimpatorib iuibilit̃ appłis cegancdelama¬
re meiguloi d iomib ꝓficit. Domi psalmꝰ canitir so res reret setino
Dine laborẽ ꝑcapit᷑. cũ uoluptate seruatur. Q almꝰ dsidenescopu¬
choru totiuiꝰ numerũ plebis coure. Difares erthare neculst peuu
mna simphonia. In paucisimis cordis sepe errant digitt arifico
diurnũ reei stipendiũ. Institutio incipientiũ. pselormefe ma
sara respondent . Psalmꝰ canit᷑ ed ipsa etiã saxosa pectora mossi¬
uoiti undemꝰ fiere pduros fiecti inmuericordes ercte ⁊ ipclmo
derio caritatis inflãmor insus torcularia dium misteris
recogno so. In his reuelationũ grãm. resurrecliõis recen¬
seo testimonia. repmissionis munera. Inbis disco uitare
petcatũ. dedisco erubescere penitentiã delictoꝵ. Tantꝰ rex
tentꝰ ꝓpbeta. suo me ꝓuocauit exemplo. ut aut cõmissum

Expanded text:
gaudebat uideri; psalmus cantatur ab imperatoribus, iubilatur a populis. certantur clamare singuli quod omnibus proficit. domi psalmus canitur, foris recensetur; sine labore percipitur, cum uoluptate seruatur. psalmus dissidentes copuchorum totius numerum plebis coire. dispares citharae nerui sunt, sed una symphonia. in paucissimis chordis saepe errant digiti artificidiurnae requiei stipendium, institutio incipientium, perfectorum cosaxa respondent; psalmus canitur et ipsa etiam saxosa pectora molliuntur: uidemus flere praeduros , flecti inmisericordes. Certat in psalmo derio caritatis inflammor, in his torcularia diuini mysterii recognosco, in his reuelationum gratiam, resurrectionis recenseo testimonia, repromissionis munera, in his disco uitare peccatum, dedisco erubescere paenitentiam delictorum. tantus rex, tantus propheta suo me prouocauit exemplo, ut aut commissum
Abbreviated transcription (Latin):
penã. Dilexer̃ enĩ magiꝰ tenebras quã lucẽ. Et idõ iudiciũ eorum
pena ẽ. et forte pena tenebrarũ. Et pot̾at ꝗdẽ intelligi. ꝙ hiqui
mala oꝑa habent. credentes tm̃ inxp̃m. uolentes ꝗdẽ recte uiuere.
sed uicti illecebris peccatorũ. dilexer̃ pluꝰ tenebras quã lucẽ. id ẽ utrũq
dilexer̃. sed magis tenebras. Sedꝗadeillis p̃misit ꝗñcredider̃. sic acci¬
piendũ puto. qđ dilexer̃ tenebras & ñlucẽ. Luxenĩ xp̃c. Ꝙgͦ ñcre

Expanded text:
poenam: dilexerunt enim magis tenebras quam lucem ; et ideo judicium eorum poenam: dilexerunt enim magis tenebras quam lucem ; et ideo judicium eorum poena est et forte poena tenebrarum. et poterat quidem intellegi, quod hi, qui mala opera habent credentes tamen in Christum, uolcntes quidem recte uiuere, sed uicti inlecebris peccatorum, dilexerunt plus tenebras quam lucem, id est: utrumque dilexerunt, sed magis tenebras. sed quia de illis praemisit qui non crediderunt, sic accipiendum puto, quod dilexerunt tenebras et non lucem; lu
Abbreviated transcription (Latin):
arida. sed acceꝑimꝰ rorẽ u̾bi. humorẽ sp̃s scĩ. & illic uiuemꝰ. Si hic
nos excitauerit iħc uoce sua magna ut ęxcitauit et lazarũ. & ꝑdi
scipłos suos soluerit auinculiꝰ mortiꝰ. & induxerit inbethaniã ubi
erat la zarꝰ. hoc ẽ indomũ obeditioĩs. & adibuerit c̃iuuio suo. et
hic cũ eo sẽꝑ epulabim᷑. et illic cũ eodẽ recũbemꝰ. & illic nob̃ redole
bit unguentũ. ꝙ solũ ꝓditor dolebat effusũ. Ergo impii ñ resurgt̃
in iudicio. hoc ẽ inportionẽ eoꝵ. ꝗuidiciũ subituri s̃. nec peccatores
peccatores & si ñ surgt̃ inc̃silio iustorũ. resurgt̃ tm̃ iniudicio. Uñ
uident᷑ ꝗbene credider̃. et fidẽ suã etiã oꝑibꝰ exsecuti st̃. ipsi ñ udi¬
cari. sed surgere ĩ consilio iustoꝵ. Peccatores aũt ꝗ ñ posst̃ int̃ iustos
surgere. surgent ĩ iudicio. Habes duos ordines. Terciuꝰ suꝑ ẽ impio

Expanded text:
arida, sed acceperimus rorem uerbi, umorem spiritus sancti, et illic uiuemus; si hic arida, sed acceperimus rorem uerbi, umorem spiritus sancti, et illic uiuemus; si hic nos excitauerit Iesus uoce sua magna, ut excitauit et Lazarum, et per discipulos suos soluerit a uinculis mortis et induxerit in Bethaniam, ubi erat Lazarus, hoc est in domum oboeditionis et adhibuerit conuiuio suo, et illic cum eo semper epulabimur et illic cubit unguentum, quod solus proditor dolebat effusum. 56. Ergo impii non resurgunt in judicio. hoc est, in portionem eorum qui judicium subituri sunt; nec peccatores surgunt tamen in judicio. Unde videntur qui bene crediderunt, et fidem suam etiam operibus exsecuti sunt, ipsi non judicari, sed surgere in consilio justorum: peccatores autem qui non possunt inter justos surgere, surgent in judicio. Habes duos ordines. Tertius superest impi
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ & saluator duognͣa resurrectionis posuit. & ioħs in apocalipsin
dicens. beat ꝗ ht̃ partẽ in pͥma resurrectione. Istienĩ sine uidicio ue¬
niunt ad grãm. Ꝙ aũt ñ ueniunt ad pͥmã resurrectionẽ. sed ad
scđ am reseruantur isti urent᷑ donec impleant tpr̃a int̃ pͥmam
qn audient mortui uocẽ filii dĩ. & ꝗ audierint uiuent. & ingͥssi
sunt inscãm ciuitatẽ. Puto qđ magis illã significet suꝑnã. quã
istã ierłm quã reliꝗt. quã incusauit. Qđ in istã pedib. in il¬
lã aũt suꝑnã meritiꝰ intrauer̃. Sed & illud caueamꝰ. ut hic positi sur¬
gamꝰ detumulo t̾rȩ. St̃ ꝗ uiuentes sepulchro s̃ circũdati et repleti
mortuis. quoꝵ guit᷑ sepulchrũ ẽ. ñ loquentiũ u̾ba uitȩ sed mortis.
Sihic resurrexerimꝰ amortuis. et ibi resurgemꝰ. Si hic ñ fuerimꝰ ossa

Expanded text:
quoniam et saluator duo genera resurrectionis posuit et Iohannes in Apocalypsi quoniam et saluator duo genera resurrectionis posuit et Iohannes in Apocalypsi dicens: beatus qui habet partem in prima resurrectione — isti enim sine iudicio ueniunt ad gratiam, qui autem non ueniunt ad primam resurrectionem, sed ad secundam reseruantur, isti urentur, donec impleant tempora inter primam quando audient mortui uocem filii dei et qui audierint uiuent, et: ingressi sunt in sanctam ciuitatem. puto quod magis illam significet supernam quam istam Hierusalem quam reliquit, quam incusauit, quod in istam pedibus, in illam autem supernam meritis intrauerunt. .Sed et illud caueamus, ut hic positi surgamus de tumulo terrae. sunt qui uiuentes sepulchro sunt circumdati et repleti mortuis, quorum guttur sepulchrum est non loquentium uerba uitae, sed mortis. si hic resurrexerimus a mortuis, et ibi resurgemus; si hic non fuerimus ossa
Abbreviated transcription (Latin):
apices meos: & ego scripsi dona mea. Quomͦ delesti muncramea. et
mei. lingua mea calamꝰ scribe uelocit scribentis : ludiciũ aut uerbi
ẽ. Multi gͦ dormientiũ intumulo t̾re surgent. ꝗ bñeger̃ in resur
tionẽ uitȩ. ꝗ mala eger̃ in resurrectionẽ udicu. Qđ damhel ait in
uit a et̃na. hoc saluator resurrectionẽ uite dix̃. Itẽ qđ ait danihel.
in obꝓbriũ et c̃fusionẽ. saluator dix̃. in resurrectionẽ iudicii. Unde
ñ expedit nob̾ ad iudiciũ uenire. & ñ expedit ñuenire. ne aut p̃¬
dãpnati uideam̃ in hac labe uitiorũ. subeamꝰ tantipondũ uidicũ:
ł pħa rogat ne intret dñs iniudiciũ cũ seruosuo. Quantomagĩ nos
udiciũ dnitimere debemꝰ: Pone ꝗa misericors dñs ignoscet. Quan
taꝑdent̃ que latere credebã Ꝙpudor. que cfusioerit. cũ ꝗalios ꝓ¬
fitebar docere. ipse in eo dephendar. in qͦ alios arguebã. Et ideo

Expanded text:
apices meos? Ego scripsi dona mea, quomodo delesti munera mea, et apices meos? Ego scripsi dona mea, quomodo delesti munera mea, et mei: Lingua mea calamus scribae velociter scribentis ; judicium autem Verbi est. 53. Multi ergo dormientium in tumulo terrae surectionem uitae, qui mala egerunt in resurrectionem iudicii. quod Danihel ait: in uitam aeternam, hoc saluator in r esurrectionem uitae dixit; item quod ait Danihel: in obprobrium et confusionem, saluator dixit: in resurrectionem iudicii. unde non expedit nobis ad iudicium uemre et non expedit non uenire, ne aut praedamnati uideamur aut in hac labe uitiorum subeamus tanti pondus iudicii. propheta rogat, ne intret dominus in iudicium cum seruo suo; quanto magis nos iudicium domini timere debemus! pone, quia misericors dominus ignoscet; quanta prodentur, quae latere credebam! qui pudor, quae confusio erit, cum, qui alios profitebar docere, ipse in eo deprehendar in quo alios arguebam! Et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
gitatiꝰ mala incordib̾ uris:: Cũ uideis dicẽt. dicebat om̃ib. neꝗs
putaret qđ occulta possent eẽ quȩ faceret. neꝗsputaret qđ parie¬
tib clausũ testẽ occultierroris effugeret. Idõq & eugłia testatur
dicens. lns aũt sciebat cogitationes eoꝵ. Quomͦ gͦ ait libri aꝑtisunt.:
nam̃to. Aꝑiet̃ lib c̃scientie tuȩ. aꝑiet᷑ lib corditui. culpa nr̃a recita¬
bit̃. Est ibi liber. ubi c̃ tabula. Im most libri inscripti. ubis in.
intabulis lapideis. sed intabulis cordiꝰ carnalib̾. St̃ gͦ tabule cordis
inscripte sp̃u sc̃õ. iste recitabunt᷑. sibene egeris manebit scriptura.
Uide netollas sp̃s sc̃ĩ gr̃am. uide nedeleas. & scribas atram̃to flagicia
tua. ne ueni. it dies uidicii. & dicat uidex recitent᷑ libri. recitent᷑
t abule gestorũ eiꝰ. & dicat tibi. Egoscͥpsitibulas tuas. ꝗcur delesti

Expanded text:
gitatis mala in cordibus uestris? cum Iudaeis diceret, dicebat omnibus, ne quis gitatis mala in cordibus uestris? cum Iudaeis diceret, dicebat omnibus, ne quis putaret quod occulta possent esse quae faceret, ne quis putaret quod parietibus clausus testem occulti erroris effugeret. ideoque et euangelista testatur dicens: Iesus autem sciebat cogitationes eorum. quomodo ergo ait: 1ibri aperti sunt? namento. Aperietur liber conscientiae tuae, aperietur liber cordis tui, culpa nostra recitabitur. Est ibi liber, ubi est tabula; immo sunt libri inscripti, ubi sunt in tabulis lapideis, sed in tabulis cordis carnalibus . Sunt ergo tabulae cordis inscriptae 763 Spiritu sancto, istae recitabuntur. Si bene egeris, manebit Scriptura. Vide ne tollas Spiritus sancti gratiam; vide ne deleas, et scribas atramento flagitia tua, ne veniat dies judicii, et dicat Judex: Recitentur libri, recitentur tabulae gestorum ejus; et dicat tibi: Ego scripsi tabulas tuas, cur delesti
Abbreviated transcription (Latin):
de cogranones nr̃e aut accusabt̃ se ut scriptũẽ. aut defendent .x
patebt̃ cords occulta. Qd aut hoc eudentiũ qđ ait alibi. om̃s ꝗdẽ
resur gem̃. sed ñ om̃s immutabim̃: Inmutabunt᷑ eniuis trusa
corruptionẽ: manente corporiꝰ ueritate. danihel qͦ ꝙ dic̃. Iudici¬
aim sedit i libri aptist̃. Ostendit gͦ iudiciũ futurũ. maxime cũ
alibi idẽ dicat Suilti ꝗ sedemt intumulo trȩ exurgent iust m
uitã et̃niã. et ist mobpbriũ et c̃fusione et̃nã. Et intellegentes
splendebt̃ sic̃ splendor celi. & deistis multi sic̃ stellȩ lucebt̃. Qđ
istud ẽ uidiciũ sedentiũ uidicũ. et ꝗ libri apti. nisi conscientie
nr̃e uelut libri peccatorũ nr̃oꝵ seriem c̃tinentes: Quãquã hoc ipsũ
uile sit estimare. quisi humani simile uidicu. Aliud ẽ xp̃i udiciũ:
ubi c̃scientia ipsa scꝓdit. quȩ lat̾ȩ ñ potest occultori arbitrũ. ubi
cogitationes lucent ap̃ eũ. ꝗ ad huc cogitantib̾ dicebat. Quidco¬

Expanded text:
 cogitationes nostrae aut accusabunt se, ut scriptum est, aut defendent et patebunt cordis occulta. quid autem hoc euidentius, quod ait alibi omnes quidem resurgemus, sed non omnes immutabimur? immutabuntur enim iusti in incorruptionem manente corporis ueritate. Danihel quoque dicit: iudicium sedit et libri aperti sunt. ostendit ergo iudicium futurum, maxime cum alibi idem dicat: multi qui sedent in tumulo terrae exurgent, isti in uitam aeternam et isti in obprobrium et confusionem aeternam; et intellegentes splendebunt sicut splendor caeli et de iustis multi sicut stellae lucebunt. Quod istud est iudicium sedentium iudicum et qui libri aperti nisi conscientiae nostrae uelut libri peccatorum nostrorum seriem continentes ? quamquam hoc ipsum uile sit aestimare quasi humani simile iudicii. aliud est Christi iudicium, ubi conscientia ipsa se prodit, quae latere non potest occultorum arbitrum, ubi cogitationes lucent apud eum qui adhuc cogitantibus dicebat: quid co
Abbreviated transcription (Latin):
⁊alibi clamat. Radix õium maloꝵ ẽ auaricia. Morboᷤ excitat.
dolores inserit. Deniꝙ ꝗeã appetier̃. ĩ seruer̃ se multis doloribus.
Ista ẽpestilentia. quȩ plerũq neq callidos. nec frigidos. sedꝙi &
tat egritudines. Omẽ cap̃ indolore. qñ sapientes ꝗ estimantur¬

Expanded text:
et alibi clamat: radix omnium malorum est auaritia. morbos excitat, et alibi clamat: radix omnium malorum est auaritia. morbos excitat, dolores inserit; denique qui eam appetierunt, inseruerunt se multis doloribus. ista est pestilentia, quae plerumque neque calidos neque frigidos, sed, quod et tat aegritudines. omne caput in dolore, omne cor in maestit
Abbreviated transcription (Latin):
lũ que iuddi sub sole. diuitias custodiri ĩ malũ posidentis eas. Die
moeicłastes qua causa malꝰ hiclanguor sit. Respondebit. qi mul¬
tũ auara spes deuorat. in saciabiliꝰ ecdlacitas cupiditatis ẽ. Nescit
saciari argento. ꝗc̃ cupiscit argentũ. Distendt̃ diuitie nexe¬
& qdem om̃s dies eiꝰ intenebris &luctu. & iracundia multa. &
Languore ⁊ ira. Quomꝰ enĩ potest dormire. qͥsollicitã auri exer¬
cet custodiã : Ꝙ dãpna formidat. ꝗlucra cogitat. ꝗusuras com¬
putat. qͥ apothecas numerat : M al gͦ languor ꝗbonã aufert m̃¬
tis quierẽ. Est languor maluꝰ luxuria. libido. c̃cupiscentia. der¬
lectatio. scłaris abicio. quȩ cito corrũpit salutẽ sobrietatis. Om̃is
postremo mundihuiꝰ corruptela. pestilentia ẽ. Hegͦ tetigerits
ne attaminaueritis eã. Lues ẽ c̃taminat. morb ẽ polluit. Ne
gustaueritis. quȩ sor̃a ad corruptelã ipso usu ut apło dix̃. qui

Expanded text:
lus quem vidi sub sole, divitias custodiri in malum possidentis eas . Dic mihi, o Ecclesiastes, qua causa malus hic languor sit? Respondebit, quia multos avara spes devorat. Insatiabilis edacitas cupiditatis est. Nescit satiari argento, qui concupiscit argentum . Distendunt divitiae, non eet quidem omnes dies eius in tenebris et luctu et iracundia multa et languore et ira. quomodo enim potest dormire, qui sollicitam auri exercet custodiam, qui damna formidat, qui lucra cogitat, qui usuras computat, qui apothecas numerat ? malus ergo languor, qui bonam aufert mentis quietem. est languor malus luxuria, libido, concupiscentia, delectatio saecularis, ambitio, quae cito corrumpit salutem sobrietatis. omnis postremo mundi huius corruptela pestilentia est. ne ergo tetigeritis, ne attaminaueritis eam: lues est, contaminat; morbus est, polluit. ne gustaueritis quae sunt omnia ad corruptelam ipso usu, ut apostolus dixit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
& hoc putas ẽẽ pͥuatũ : Quẽ umquã amorte diuitiȩ redemert̃:
Immo quẽ ñ ad mortẽ diuiciȩ coeger̃ : quẽ ab inferis suȩ reuocart᷑
opes : Quẽ potentia excus auit apena : Puluis c̃ impietas. Sicut
puluis ẽ impiorũ potentia. caliginẽ infert. dare salutẽ ñ potest.
Simul ut ueemens fare cepit sp̃s spargit eã atq dissoluit. aerẽ tur¬
bat. solũ nudat. ut pulius ꝓicit᷑. defic̃ ut fumꝰ. liquescit ut cera.
Hinc pleriq ñ mediocrẽ mouer̃ questionẽ. utrũ pit̾am nat᷑ am ui¬
deatur asserere scripta diuina. maxime ꝗa alibi dix̃. Cõminii ĩ
eos ut puluerẽ añ faciẽ uenti. & ut lutũ platearũ delebo eos. Ft alibi¬

Expanded text:
 hoc putas esse priuatum? quem umquam a morte diuitiae redemerunt,  hoc putas esse priuatum? quem umquam a morte diuitiae redemerunt, immo quem non ad mortem diuitiae coegerunt ? quem ab inferis suae reuocarunt opes, quem potentia excusauit a poena ? puluis est impietas, sicut puluis est impiorum potentia; caliginem infert, dare salutem non potest. simul ut uehemens flare coeperit spiritus, spargit eam atque dissoluit, aerem turbat, solum nudat; ut puluis proicitur, deficit ut fumus, liquescit ut cera. Hinc plerique non mediocrem mouerunt quaestionem, utrum perituram naturam uideatur asserere scriptura diuina, maxime quia alibi dicit: comminuam eos ut puluerem ante faciem uenti et ut lutum platearum delebo eos, et
Abbreviated transcription (Latin):
Qpuluis es. & tu disꝑgeris ⁊ dissipaberis: Uidi inꝗt impiũ suꝑ¬
exaltatũ. & eleuatũ suꝑ cedros libani. Et transiui et ecce ñerat.
Ad gł aris quia multa te seruicia ambiunt. multi amici tegt̃
latera tua. plurimi eq secunt᷑: Quoꝵ nob̃ ennarres ꝓsapiam.
& tanquã maiorũ tuorũ geniis. p̃feras duucias. ꝗac̾unuiis pasciꝰ
sodales : Utinã egenos pasceres. utinã ñ iocorũ ministros. sed
tiotoꝵ. Ad uitores. iactus ꝗa ꝓdeunt. ilico cedit᷑ & hoẽs te tanquã
ferũ declinãt aut bestiã. Non hec ẽẽ aliꝗd ñ audis. ꝗa ea oĩa tan¬
quã ũbra p̃tereant : Qid uiuant c̃sulares p̃texte. annitentes
auro triumphales palmate .: Nudus exib. nemo illic c̃sulẽ reco¬
gnoscit. Quid ꝓst̃ innumere possessiones publicȩ : St̃ ne tuȩ :¬
Hodie tutenes. cras alius. Cũ tuexieris aliũꝰ intrat. Uix moiisti pe¬

Expanded text:
quia puluis es et tu dispergeris et dissipaberis ? uidi, inquit, impium supquia puluis es et tu dispergeris et dissipaberis ? uidi, inquit, impium superexaltatum et eleuatum super cedros Libani et transiui, et ecce non erat.Quid gloriaris, quia multa te servitia ambiunt, multi amici tegunt latera tua, plurimi te equi sequuntur, quorum nobis enarras prosapiam, et tamquam maiorum suorum genus? praefers diuitias, quia conuiuiis pascis sodales. utinam egenos pasceres, utinam non iocorum ministros, sed uotorum adiutores! iactas, quia prodeunti ilico ceditur et homines te tamquam ferum declinant aut bestiam. \'non haec esse aliquid?\' non audis, quia ea omnia tamquam umbra praetereant? quid iuuant consulares praetextae aut nitentes auro triumphales palmatae? nudus exibis, nemo illic consulem recognoscet. quid prosunt innumerae possessiones ? publicae sunt, non tuae; hodie tu tenes, cras alius. cum tu exieris, alius intrat; uix mouisti pe
Abbreviated transcription (Latin):
incanticis. lleni auster. ut clem̃tia aeris mollioris cordis nr̃iar¬
ua laxent̃. quȩ brumali gelustricta. recipiendis gremiũ
seminib denegabant. Bonũ ẽ nob uthic uentꝰ aspiret. ꝗ naues
tharsis ferentes uero salomoni quȩ ad tẽplũ eiꝰ necessaria uideut᷑.
tutos declucat inportꝰ. Sed tc̃ isteuentꝰ aspirat. siboreas ille gra¬
lus uentꝰ flare desierit. Idõ uł eccła. uł aĩa piadic̃. Exurge bõ¬
sta. ⁊ ueni auster. Hoc ẽ tuborea recede. & ueni auster. asspira
ertũ meũ. ut flores ñ discutias sed reserues Anima gͥ plena pietatiꝰ
ortũ ht̃. uł ipsa ortꝰ ẽ. ꝗ fructꝰ ferat. Anima quę impietati patet.
puluerẽ ht̃. ꝗẽ in fecunduꝰ ad fructũ. Fructiferã illã ꝗdẽ fec̃ dñs.
sed ipsa sibi colleg̃ impietatis puluerẽ. Qdte iactas oplene impie¬
tatis : Anꝗa honoribꝰ es potens ⁊ habundas cliuiciis . Non aduertis

Expanded text:
in Canticis: ueni, auster, ut clementia aeris mollioris cordis nostri arin Canticis: ueni, auster, ut clementia aeris mollioris cordis nostri arua laxentur, quae brumali gelu stricta recipiendis gremium seminibus denegabant. bonum est nobis ut hic uentus aspiret, qui naues Tharsis, ferentes uero Salomoni quae ad templum eius necessaria uidentur, tutos deducat in portus. sed tunc iste uentus aspirat, si boreas ille grauis uentus flare desierit. ideo uel ecclesia uel anima pia dicit: exurge, borea, et ueni, auster, hoc est: tu, borea, recede et ueni, auster, adspira hortum meum, ut flores non discutias, sed reserues. anima igitur plena pietatis hortum habet uel ipsa hortus est, qui fructus ferat, anima quae impietati patet puluerem habet, qui est infecundus ad fructum. fructiferam illam quidem fecit dominus, sed ipsa sibi collegit impietatis puluerem. Quid te iactas, o plene impietatis? an quia honoribus es potens et abundas diuitiis? non aduertis,
Abbreviated transcription (Latin):
ri.  pspos habe exitꝰ: Aꝗla aũt dirigent᷑ ait. qcł &ai quecũq
hoem referendũ iudet᷑. quẽ dirig̃ dns fauore celesti. adno em̃ diri¬
stulauit. Sed et ipie dñs direx opa sua. ut nuillo errorss car pa¬
rentur anfractu. Seꝗt᷑. Nonsic impii nse. sedcaequã puliusduẽ
me silio impior. ꝗaimpetcato ñ stecit. i nc̃cilio pestileorun ⁊ sedit
uosenti u ues credentes pie uł uiuentes ꝑuertere. quoluntatẽ
habiit i lege. & meditabit̃ inea. Autsic̃ aꝗla posuit. resonauit
mle gt. ut pcepta leqi resonet uita eiꝰ. mores resultent. sic̃ illorũ
glo ĩ omem trã exiuit sonꝰ. Forte hicsonꝰ doctriue houim exeat
qlor a ñ tnbifacit adfaciẽ dabit̃ ude. plenior q̃dã uerbi fieriuide
Eexpsio. Nongͥ sic beat᷑ iste ꝗ hȩc fecerit ꝗerit tãquã lignano
lintatũ. cui gesta oĩa ꝓsꝑabunt᷑. ita erit & impius. Ido repe
anime. salutaris sic̃ uentꝰ auster aspirare c̃sueũ. Huic uento dr̃

Expanded text:
 ad quemcumque hominem referendum uidetur quem dirigit dominus fauore caelesti; a domino enim diridirigi postulauit. sed et ipse dominus direxit opera sua, ut nullo erroris curuarentur anfractu. Sequitur: non sic impii, non sic, sed tamquam puluis quem in consilio impiorum, quia in peccato non stetit, in concilio pestilentium non sedit uolentium uel credentes pie uel uiuentes peruertere, qui uoluntatem habuit in lege et meditabitur in ea aut, sicut Aquilas posuit, resonabit in lege, ut praecepta legis resonet uita eius, mores resultent, sicut illorum quorum in omnem terram exiuit sonus. forte hic sonus doctrinae hominum exeat, illic autem, ubi facie ad faciem dabitur uidere, plenior quaedam uerbi fieri uideatur expressio. non ergo, sicut beatus iste qui haec fecerit, qui erit tamquam lignum plantatum, cuius gesta omnia prosperabuntur, ita erit et impius. ideo repetanimae salutaris sicut uentus auster aspirare consueuit. Huic uento dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
iã psalinĩ explanationẽ. ⁊uirtutẽ inspiciamꝰ ꝓpheticã. Beatꝰ
ipgt uir qui nõ habut inc̃silio impioꝵ. ⁊ mina peccatoꝵ nõ
stetet: pincathedra pestilentie non sedit. Possumꝰ dico tres es
speties peccatoꝵ. quas hic putamꝰ exp̃ssas. sogitatiois. opatiõis.
ꝑmansiois. Beatũꝙ eũ significari. qui ⁊ ncogitauerit qđ malũ ẽ.
Nã qͦrs̃ potest bãtꝰ eẽ. qͥ suis cogitatioib accusantib die nidicũ
reuincendus ẽ : Etiã si hommẽ fefellit testẽ refugit. accusa¬
iortin euasit: Se tam̃ sui accusatorẽ uitare ñ potit. quẽ ma¬
pune deb timere. quia accusatorẽ habehit ⁊ c̃fitentẽ reu.

Expanded text:
. Beatus, inquit, vir qui non abiit in consilio impiorum, et in via peccatorum non stetit, et in cathedra pestilentiae non sedit. Possumus dicere tres esse speeies peccatorum, quas hic putamus expressas, cogitationis, operationis, permansionis; beatumque eum significari, qui et non cogitaverit quod malnam quo modo potest beatus esse, qui suis cogitationibus accusantibus die iudicii reuincendus est? etiamsi hominem fefellit, testem refugit accusatorem euasit, se tamen sui accusatorem uitare non poterit; - quem maxime debet timere, quia et accusatorem habebit et confitente