comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Et hoc mimn̾o quidꝰ quidam sp̃ĩtalit̾
inuunt. ⁊ suꝑemmentẽ inam carita¬
tis ingrediuit᷑. Et cum pͥocupatum ho¬
minẽ maliquo delicto instruunt in
spũ leurtatis. Intendunt ne ⁊ ip̃i tẽp¬
tentur. Et cum forte ⁊ ipĩ pͥoccupant᷑
repͥmntur in eis aliqnͣtulum ñ tñ ex¬
tingint᷑ caritatis asfectus. Rursusq
insurgens ⁊ mardescens pͥstio cursin
restituitur. Nor̃ enim dr̃e. Sormitaũ
amina mea p̾tedio confirma me in
u̾b̃ tius. Cum autẽ aliquid alit̾ sapi¬
unt id ꝙ illis incaritatis flagnͣcia ꝑ¬
manentib nec rumpentib unitłm pa¬
cis ds reuelabit. Quid autẽ u̾o ad¬
huc carnales ⁊ anmales ꝓuectus su¬
os instant̾ ex̾cent. ⁊ ut in cibo spũa¬
lnim fiant ydonei. scõrum myst̾ioꝵ
lacte mitͥunt᷑. ea que in pͣiis morib ppła¬
ri ⁊̃ iudicio manifesta sunt in dei tunore
deuitant. Et ut mnius mimisq in reb
t̾penis ⁊ temꝑalib delectent᷑. ingilamissi¬

Expanded text:
ex hoc numero quidam spiritaliter uiuunt et supereminentem uiam caritatis ingrediuntur et, cum praeoccupatum hominem in aliquo delicto instruunt in spiritu lenitatis, intendunt ne et ipsi temptentur, et cum forte et ipsi praeoccupantur, reprimitur in eis aliquantulum, non autem extinguitur caritatis adfectus rursusque insurgens et inardescens pristino cursui restituitur. norunt enim dicere: dormitauit anima mea prae taedio: confirma me in uerbis tuis. cum autem aliquid aliter sapiunt, id quoque illis in caritatis flagrantia permanentibus nec rumpentibus uinculum pacis deus reuelabit. quidam uero adhuc carnales et animales prouectus suos instanter exercent et, ut cibo spiritalium fiant idonei, sanctorum mysteriorum lacte nutriuntur, ea quae in pri etiam judicio manifesta sunt, in Dei timore devitant; et ut minus minusque rebus terrenis et temporalibus delectentur, vigilantissi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quos plenarii concilii auctate origiał
ꝯ̃suetudo firmata ẽ. Etram onem que foris
errabat. ⁊ dm̃cum caract̾em a sallicib de pre¬
dicatorib sins foris acceꝑat. uementem ad
xͥane uitatis salutem ab ertore corrigi. a
captantate lib̾ari. a uululre sanari. caract̾em
tam̃ in ea dm̃tum agnosci. pocus qmͣ impba¬
ri. Qsiquidem ip̃m caratt̾em multi ⁊ lupi
⁊ supis infigunt. Qm indentur quid̃ intus
ẽẽ u̾maptũ ad illam ouem que t̃ ex mul¬
tis ima ẽ nõ ꝑtinore moꝵ suoꝵ fcuctib con

Expanded text:
 plenarii concilii auctoritate originalis consuetudo firmata est, etiam ouem, quae foris errabat et dominicum caracterem a fallacibus depraedatoribus suis foris acceperat, uenientem ad christianae unitatis salutem ab errore corrigi, a captiuitate liberari, a uulnere sanari, caracterem tamen in ea dominicum agnosci potius quam improbari, quando quidem ipsum caracterem multi et lupi et lupis infigunt, qui uidentur quidem intus esse, uerum tamen ad illam ouem, quae etiam ex multis una est, non pertinere morum
Abbreviated transcription (Latin):
b q̃n ista q̃stio contra utilẽ ꝯfuetudinẽ
disputacõnib salua caritate atq uinta¬
te ałt̾antib discuciebatur. uisum ẽ ⁊̃ qui
bdam egregiis uiris antistib xp̃i. Int̾ qͦs
p̾cipue b̾̃s cypͥamis emiebat ñ ẽẽ posse
xp̃i. nͥ qr ñ distinguebat᷑ saccam̃tum ab
esfectu uł usu sacram̃ti. Et qr enis esfectꝰ
atq usus in lib̾acõne a peccatis ⁊ cordis
reccitudine apud heticos ñ innemobatur
ipĩm qͦ sacram̃tum illic sĩ eẽ putat᷑. Sed
missionẽ pocõrum nec dare posse nec hr̃e.
Si cui dimiseritis pecc̃a dimittent᷑ ei. Si
cin temi̾ntis tenobunt᷑. Hr̃e tñ. ⁊ dare ⁊ ac

Expanded text:
 ista quaestio contra utilem consuetudinem disputationibus salua caritate adque unitate altercantibus discutiebatur, uisum est quiam egregiis antistitibus Christi, inter quos precipue beatus Ciprianus eminebat, non esse posse m ab effectu, vel usu Sacramenti. Et quia ejus effectus atque usus in liberatione a peccatis et cordis rectitudine apud haereticos non inveniebatur, ipsum quoque Sacramentum non illic esse putabatur. Sed missionem peccatorum nec dare posse nec habere; Si cui dimiseritis peccata, dimittentur ei; si cui te
Abbreviated transcription (Latin):
ledicti. Qua ubi tases sc̃a scͥptura exe¬
ctatur.⁊ mortin. qr carent inta nisticie.
⁊ impacati. qr contͣcns factis cum dei sermo¬
ne cõsligunt. ⁊ blasphemi. Qnd ꝑ eorun
ꝑditos accus nemim xpĩano derogatur.
re se clusi sunt ⁊ sacͥlegi. qr in seip̃it tem¬
plum dei maleiuendo corrumpunt. Et
antistes dyabłi. qr frandi ⁊ auaricie que ẽ
ydolat̾a ẜinunt. Tase est autẽ nĩ muros imi¬

Expanded text:
ti, quia ubique tales sancta scriptura execratur, et mortui, quia carent uita iustitiae, et inpacati, quia contrariis factis cum dei sermone confligunt, et blasphemi, quia per eorum perditos actus nomini christiano derogatur, re seclusi sunt, et sacrilegi, quia in se ipsis templum dei male uiuendo corrumpunt, et antistites diaboli, quia fraudi et auaritiae quae est idololatria seruiunt. tales aute
Abbreviated transcription (Latin):
dñtes aliqñ ꝙ sĩ debeat. Nonsolum autẽ istor
ariditas illius inriditati confẽnda nõ est.
s nec aliorum fcuctus illius ub̾tati ad eqͣr¬
dum ẽ. Gentes enim uidaizare nemo cogit
minc. Nec ideo tam̃ quisqmͣ nec in eccła qnͣ¬

Expanded text:
d fieri non debebat. non solum autem istorum ariditas illius uiriditati conferenda non est, sed nec aliorum fructus illius ubertati adaequandus est. gentes enim iudaizare nemo nunc cogit nec ideo tamen quisquam nunc in ecc
Abbreviated transcription (Latin):
cłia int̾rogatur. Sicut gͦ hunis falsa
responsio ñ esficit ut baptismus nõ fsit
quẽ ꝑcipit. Sic ⁊ illius de occłia sc̃a falsa
responsio ñ esficit ut baptisimis nõ fit
quem ꝑcipit. Et sicut ille si pꝰ ea ꝙ fal¬
laciter respond̾at. ueracit᷑ impleat. nõ ei
baptisimus repentur. s inta corrigitur.
Sic ⁊ ille si pꝰ ea uemat ad eccłam de qua¬
int̾cogatus falsa respond̾e̾at. qr eam se ha¬
be dum nõ heret putabat. Ipã qmͣ nõ
hebat ei datut. minqmͣ acceꝑit it̾atur.
Cur autem ad u̾ba que ꝓcedunt ex ore
honnade possit tñ ds oleum scĩficare. ⁊
in altari ꝙ ħ̾etici posu̾nt. ñ possit. nescõ.
Nisi forte quẽ cor honnins fallacit̾ com̾¬
sum intus ñ impedit. lignum fallatit̾
positum impedit. foris quo iminis sacra¬
m̃tis suis adeẽ dignetur milł hominũ
falsitatib imipeditũs. Sigͦ ad hoc ualet

Expanded text:
ut ergo huius falsa responsio non efficit, ut baptismus non sit quem percipit, sic et illius de ecclesia sancta falsa responsio non efficit, ut baptismus non sit quem percipit, et sicut ille si postea quod fallaciter responderat ueraciter impleat, non ei baptismus repetitur sed uita corrigitur, sic et ille si postea ueinterrogatus falsum responderat, quia eam se habere, dum non haberet, putabat, ipsa quam non habebat ei datur, non quod acceperat iteratur. Cur autem ad verba quae procedunt ex ore homicidae possit tamen Deus oleum sanctificare, et in altari quod haeretici posuerunt non possit, nescio: nisi forte quem cor hominis fallaciter conversum intus non impedit, lignum fallaciter positum impedit foris, quominus sacramentis suis adesse dignetur, nullis hominum falsitatibus impeditus. Si ergo ad hoc valet
Abbreviated transcription (Latin):
iudicas. temzip̃m ꝯdempnas. Hiis autẽ dicit
apłs. Qui p̾dicas ñ furandum suraris. ⁊ cet̾a.
Et tales ꝓfecto erant illi qui cum ẽẽnt epĩ
⁊ cum ip̃o cypͥano in untate catholica ꝯsti¬
tuti fundos insidiosis frandib rapiebant p̾¬
reguł breuit̾ ꝑcͣrere ñ morabor. Contͣ man¬
datum dei ẽẽ ꝙ uemientes ab ħ eticis si iam
illic baptisinum xp̃i acceꝑunt. ñ baptirant᷑
qr scͥpturaꝵ scãrum oñditur. S plane oñ¬
ditur multos psendo xp̃ianos. qmͣns non
h̾eant eandem caritatẽ cum scĩs. sine qua
a baptismo uislt intelligi seꝑatos. Quod
acceꝑit discesserit. discedit a baptismo. ꝙ
nõ ita est. Nam ideo redeunti nõ redditur.
maligii. ⁊ tñ baptisimũ hñt. Sic ⁊ eccłam
sicut hñt catholici nõ hñt ħetici. ⁊ tñ bap¬

Expanded text:
icas temet ipsum condemnas? his autem dicit apostolus: qui praedicas non furandum furaris et cetera. et tales profecto erant illi, qui, cum essent episcopi et cum ipso Cypriano in unitate catholica constituti, fundos insidiosis fraudibus rapiebant, prregulis breuiter percurrere non morabor. contra mandatum dei esse, quod uenientes ab haereticis, si iam illic baptismum Christi acceperunt, non baptizantur, qua scripturarum sanctarum ostenditur? sed plane ostenditur multos pseudochristianos, quamuis non habeant eandem caritatem cum sanctis, sine qua o spiritu, etiam a baptismo uult intellegi separatos. quod inde discesserit, discedit a baptismo. quod non ita est. nam ideo redeunti non redditur, maligni et tamen baptismum habent, sic et ecclesiam, sicut habent catholici, non habent haeretici et ta
Abbreviated transcription (Latin):
Magis enim qui hanc legem rebaptizindi te¬
nu̾nit in pła frustra contisi sunt. Iam uero
cum dicit ep̃m docibłem ẽẽ debe. ⁊ adiungit.
Docibił autem ilłe ẽ qui ẽ addiscendi paci¬
cotidie crescit ⁊ ꝓficit discendo meliora.
hiis utiq u̾b̾ satis indicat uir scũs ⁊ piaca¬
titate p̾ditus nõ ẽẽ metuend̾. Sic ens epłis
uł ꝯfirmauit. ñ ambigamus qr sicut unil¬
autẽ uos admonet ut ad fontem recut¬

Expanded text:
magis enim qui hanc legem rebaptizandi temagis enim qui hanc legem rebaptizandi tenuerunt in plura frusta concisi sunt. Iam uero cum dicit episcopum docibilem esse debere et adiungit: docibilis autem ille est qui est ad discendi paticotidie crescit et proficit discendo meliora, his utique uerbis satis indicat uir sanctus et pia caritate praeditus non esse metuendum sic eius epistulas confirmauit, non ambigamus, quia, sicut mulautem nos ammonet, ut ad fontem recur
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sp̃m ⁊ ħecici. s ad ꝑuiciem ñ ad salutem.
dei. Qm̃ que societas templo dei cum ydolis.
sponsa nõ ẽ. nec turba illa maloꝵ intus ꝯ¬
sticutoꝵ pot̃. Qina ⁊ ip̃a xp̃i sponsa ñ est.
Designatur enum xp̃i sponsa sine macła ⁊
ruga. Ergo autẽ ñ om̃s baptirati sunt fi
sii dei. aut pot̾ ⁊ nõ sponsa gen̾are filios
dei. Sicut autem q̃ritur uttum spãlit̾ ua¬
tñ baptisinum ñ accepit. Iam illa que in ste¬
phanuim irritatus esfudit rectactare nolo
qr ⁊ nõ opus ẽ. Eadem qmppe ipa dicunt᷑
que iam satis discussa sunt. ⁊ ea pret̾rre
habu̾nt. Stephamis autẽ ⁊̃ abstinendos pu¬
tau̾at. qui de suscipiendis ħ etitis pͥscam
ꝯsuetudinẽ mnuellere conarent᷑. Iste autẽ
q̃onis ip̃nis disficultate ꝑmotus. ⁊ sc̃ĩs cari¬
tatis uisc̾ib largissime p̾ditus in uintate
cum eis manend̾ qui diu̾sa sentirent. Ita
ceptacõne nłłum int̾ eos malum scisia¬
tis oriretur. Non autem huac ub̾nis extre¬

Expanded text:
 haeretici, sed ad perniciem, non ad salutem, dei, quoniam quae societas templo dei cum idolis? sponsa non est, nec turba illa malorum intus constitutorum potest, quia et ipsa Christi sponsa non est. designatur enim Christi sponsa sine macula et ruga. ergo aut non omnes baptizati filii sunt dei aut potest et non sponsa generare filios dei. sicut autem quaeritur, utrum spiritaliter naideo baptismum non accepit. Iam illa quae in Stephanum inritatus effudit retractare nolo, quia et non opus est. eadem quippe ipsa dicuntur quae iam satis discussa sunt et ea praeterire habuerunt. Stephanus autem etiam abstinendos putaverat, qui de suscipiendis haereticis priscam consuetudinem convellere conarentur: iste autem quaestionis ipsius difficultate permotus, et sanctis charitatis visceribus largissime praeditus, in unitate cum eis manendum qui diversa sentirent. Ita ceptatione nullum inter eos malum schismatis oriretur. Non autem hinc uberius excre
Abbreviated transcription (Latin):
lutem q̃tumq alia sc̃a in homĩe fu̾int ma¬
baptizati estis xp̃m indiustis. satis deseruisse
meiim. Neq enim auari templum dĩ sunt.
cum scͥptum sit. Que societas templo dei cum
ydolis ⁊ auariciam ydolatͥam eẽ testimonum
pauli cypͥamis assumpserit. Induunt autẽ ho¬
nem. aliq̃u ⁊ usq ad uite scĩficaconem. Atq¬

Expanded text:
lutem quaecumque alia sancta in homine fuerint, mabaptizati estis, Christum induistis , satis disseruisse me memini. Neque enim avari templum Dei sunt, cum scriptum sit, Quae societas templo Dei cum idolis ? et avaritiam idololatriam esse, testimonium Pauli Cyprianus assumpserit. Induunt autem honem, aliquando et usque ad vitae sanctificationem: atq
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ se quebatur ⁊ in fine ipẽ dictus est.
cum um ex innimis mĩs ñ fecistis. mͥ nõ
fetistis. Qm̃obrem om̃s qui ex nob̾ exeunt ñ
sunt ex nob̾. S nõ om̃s qui nob̾cum sunt
ex nob̾ sunt. Sicut area cum tͥcurat᷑ quicꝙͥ
inde uolat ñ ẽ tͥticum. s ñ quicqͥd ibi ẽ tͥci¬
tum ẽ. Ideoq ⁊ ioħ̾es. E nob̾ in quit exierũt.
s ñ erint ex nob̾. Si enim fuissent ex nõbis.
ꝑmansissent utiq nob̾cum. Quapp̃ sacram̃¬
tum gr̃e dat d̾s ꝑ malos. Ip̃am u̾o gr̃am ñ

Expanded text:
 dicturus est: cum uni ex minimis meis non fecistis, mihi non fecistis? quamobrem omnes qui ex nobis exeunt non sunt ex nobis, sed non omnes qui nobiscum sunt ex nobis sunt, sicut area cum trituratur quidquid inde uolat non est triticum, sed non quidquid ibi est triticum est. ideoque et Iohannes: ex nobis, inquit, exierunt, sed non erant ex nobis; si enim fuissent ex nobis, permansissent utique nobiscum. quapropter sacramentum
Abbreviated transcription (Latin):
i̾ntati osficit. ꝙ multi coep̃i cypͥano in illã
g̾a unitatẽ xp̃i caritas in notestat. Si enim
solus ista senciens nullo ꝯsenciente rema¬
neret indẽtur pp̃ea refrigisse ab scełe scis¬
matis. qr socios ñ inuemebat erroris. Iam
multis autem sibi ꝯsencientib ꝙ cum cet̾is¬

Expanded text:
veritati officit quod multi coepiscopi Cypriano in illam ga unitatem Christi charitas innotescat? Si enim solus ita sentiens nullo consentiente remaneret, videretur propterea refriguisse ab scelere schismatis, quia socios non inveniebat erroris: tam multis autem sibi consentientibus, quam
Abbreviated transcription (Latin):
caritatis fulgore sucet. pͥmo qr id ꝙ sensit
nõ dacint. Demide qr tam mansuere ⁊ paci¬
fice ꝓtulit. qr cum hiis qui aliud senciebãt
eccłiastiomi pacem tenuit. qr in iitatis iñ¬
culo tancam salubritatẽ eẽ intellexit. quia
eam tm̃ dilexit. ⁊ sobrie custodunt. qr indit
⁊ sensit ⁊̃ adu̾sa sencientes posse. salna cari¬
tate sentire. Neqr enim cum malis tenere
se dret dĩnam ꝯcordiam ⁊ dĩcam pacem.
Bonus quippe hr̃e erga malos pacem pot̃.
ten̾e autem cum eis pacem ñ pot̃. qm ipi
q pͥmdicans. quo inmus innisquisq ep̃or¬

Expanded text:
fulgor elucet: primo quia id quod sensit non tacuit, deinde quia tam mansuete et pacifice protulit, quia cum his qui aliud sentiebant ecclesiasticam pacem tenuit, quia in unitatis uinculo tantam salubritatem esse intellexit, quia eam tantum dilexit et sobrie custodiuit, quia uidit et sensit etiam diuersa sentientes posse salua caritate sentire — neque enim cum malis tenere se diceret diuinam concordiam et dominicam pacem; bonus quippe habere erga malos pacem potest, tenere autem cum eis pacem non potest quam praeiudicans, quominus unusquisque ep
Abbreviated transcription (Latin):
rultos annos quid ẽẽt rectuis eluc̾et.
s̃ ali qua nouitate mstituta. s antiqͥtate
roborata. Ad pompenĩ ⁊̃ scbit cypͥamus dehac
eadem re. ubi aꝑte indicat scephanum quẽ
romane eccłie ep̃m tunc fuisse didicius. ñ
solum sibi ad ista nõ ꝯsensisse. U̾m ⁊̃ contra
scͥpsisse atq pͥcepisse. Qui utiq stephamis nõ¬

Expanded text:
multos annos quid esset rectius eluceret multos annos quid esset rectius eluceret non aliqua nouitate instituta, sed antiquitate roborata. Ad Pompeium etiam scripsit Cyprianus de hac eadem re, ubi aperte indicat Stephanum, quem Romanae ecclesiae episcopum tunc fuisse didicimus, non solum sibi ad ista non consensisse, uerum etiam contra scripsisse adque praecepisse. qui utique Stephanus no
Abbreviated transcription (Latin):
tiem. tanqmͣ tanto dei um̾e male uten¬
tib. Sicut ⁊ maligui ⁊ muidi. quos ⁊ int̾
ẽẽ ip̃e testatur. remissionẽ pocõrum dare
ũ possunt. cum eos baptisiũ dare posse
om̃s fateamur. Si enim de hiis qui ĩ uos
peccau̾int dictum ẽ. si ñ diiseritis pec
Qnͣto magis fiꝰ ñ pot̃ ut eis peccã dumit¬
tant᷑. qui frẽs a quib diliguntur od̾unt.
⁊ in ip̃o odio baptizant᷑. Quibr tñ pꝰea cor¬
rectis ñ tͣsus baptisimis datur. S uema
comisione p̾statur. Ideoq ⁊̃ illa que ad
qͥntum scͥbit cypͥanus. Et illa que cum col¬
legiis suis lib̾ali coldonuo uimo. ⁊ cen̾s
ad satͤminum ⁊ maximũ. ⁊ alios bñ consi¬
d̾ata millo mͦ consid̾ata p̾fe̾nda sunt adu̾¬
sus tociuns eccłie catholice ꝯsensionem. Cu¬
nis se illi m̃bra eẽ gandebãt ⁊ unde se
neq ip̃i p̾cid̾unt. neq diu̾sa sencientes.
p̾cidi passi sunt. Donet aliq̃n indm̃ uo¬
luntate ꝑ plenarium ꝯcilium licet post

Expanded text:
iem, tanquam tanto munere Dei male utentibus: sicut etiam maligni et invidi, quos et intus esse ipse testatur, remissionem peccatorum dare non possunt, cum eos Baptismum dare posse omnes fateamur. Si enim de his qui in nos peccaverint, dictum est, Si non dimiseritis pecquanto magis fieri non potest ut eis peccata dimittantur, qui fratres a quibus diliguntur oderunt et in ipso odio baptizantur, quibus tamen postea correctis non rursum baptismus datur, sed ipsa conuersione praestatur! ideoque etiam illa, quae ad Quintum scripsit Cyprianus, et illa, quae cum collegis suis Liberali Caldonio Iunio et ceteris ad Saturninum Maximum et alios, bene considerata nullo modo proferenda sunt aduersus totius ecclesiae catholicae consensionem, cuius se illi membra esse gaudebant et unde se neque ipsi praeciderunt neque diuersa sentientes praecidi passi sunt, donec aliquando in domini uoluntate per plenarium concilium licet post
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s equalit̾. nec eqͣli peudencia sunt om̃s
p̾diti ⁊ in einigłizando allius alio meluis¬
oꝑatur.et ideo dici pot̃ alius alio den̾or ⁊ ipã
doccͥua spãli. Anis autẽ alio magis mimus ne
baptizatus dici ñ pot̃. siue ab inferiore. suie
a maiore baptretut. Puide cum manifesta
sint oꝑa carius. que sunt formcacões. ĩ mun¬
dicie. luxͣie. ꝓdolorum ẜuitus. neneficia. im¬

Expanded text:
s aequaliter nec aequali prudentia \' sunt omnes praediti et in euangelizando alius alio meliueratur et ideo dici potest alius alio doctior et ipsa doctrina salutari: alius autem alio magis minusue baptizatus dici non potest, siue ab inferiore siue a maiore baptizetur. proinde cum manifesta sint opera carnis, quae sunt fornicationes, inmunditiae, luxuriae, idolorum seruitus, ueneficia, i
Abbreviated transcription (Latin):
m̾ari. Cur gͦ pꝰ tͥticum baptiratur.
⁊ pꝰ paleam nõ baptiratur. Si pp̃ea
paulus pꝰ ioħem baptizauit.qr ioħe
melior erat. Cur ñ ⁊ cypͥamis pꝰ fen̾a¬
tores. collegas suos baptirauit. Quib
ultra comꝑacõnem molior erat. Si pp̃¬
ea pꝰ tales collegas cypͥamis ñ bapti¬
rauit. qr in int̾ate tã illo erant. Nec
⁊ rapaces ad columbe illius uince m̃bra
ꝑtinent. ⁊ ille ñ ꝑtinet cui pt̃as ipsa

Expanded text:
post triticum baptizatur et post paleam non baptizatur? si propterea Paulus post Iohannem baptizauit, quia Iohanne melior erat, cur non et Cyprianus post faeneratores collegas suos baptizauit, quibus ultra conparationem melior erat? si propterea post tales collegas Cyprianus non baptizauit, quia in unitate cum illo erant, \'neet rapaces ad columbae illius unicae membra pertinent et ille non pertinet, cui potestas ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
iam tĩ hre eccłam dicumus. ⁊ baptisimm
rogat. ⁊ hetico tͥbint. Qma eum dicit secũ
ab stulisse ꝙ ñ lĩme daret. s tũ lĩmum da¬
&łam neq rugam. ⁊ illa columba int̾ mł¬
torum coruoꝵ imꝑꝓbitatẽ gemens. Nisi
forte cum esiu pp̃ senticule concupĩam
pͥmatum ꝑ did̾it. ten̾e pͥmatum arbitndi
sunt. fraudatores. raptores. fen̾atores. in¬
Quapp̃ ant ꝙ ẽ ten̾e eccłam ñ hoc ẽ in
dinims ten̾e pͥmatum. aut si omĩs qui te¬
net eccłam ⁊ pͥmatum tenet. om̃s illi i¬
qui eccłam ñ tenent. qui tñ intus uident᷑.
⁊ baptisinum dare ⁊ hr̃e a uullo nr̃m uegã¬
tur. Nlam eos pͥmatum in diuinis hr̃e quis¬
negat. uł quis dicat. nͥ qui nicħ dumum
sapit. S iam ad illa eloqua pacifica cyp̾¬
ani. ħ ẽ ad epłe finem omĩb consid̾atis
ꝑtractatis qr ꝑuentum ẽ. Que me legentẽ
⁊ sepe repetentẽ nõ saciant. Tanta ex eis
iocunditas fc̃m amoris exhalat. tanta dul¬
cedo caritatis exubat. Hec tͥ inquit breu¬

Expanded text:
am dicimus et tamen baptismum rogat et haeretico tribuit, quia eum dicit secum abstulisse quod non legitime daret sed tamen legitimum daculam neque rugam et illa columba inter multorum coruorum inprobitatem gemens; nisi forte, cum Esau propter lenticulae concupiscentiam primatum perdiderit, tenere primatum arbitsunt fraudatores, raptores, feneratores, inquod est tenere ecclesiam non hoc est, in diuinis tenere primatum, aut si omnis qui tenet ecclesiam etiam primatum tenet, omnes illi iniqui ecclesiam non tenent, qui tamen intus uidentur et baptismum dare et habere a nullo nostrum negantur. nam eos primatum in diuinis habere quis dicat, nisi qui nihil diuinum sapit? Sed iam ad illa eloquia pacifica Cypriani, hoc est ad epistulae finem omnibus consideratis pertractatisque peruentum est, quae me legentem et saepe repetentem non satiant. tanta ex eis iucunditas fraterni amoris exhalat, tanta dulcedo caritatis exuberat. haec tibi, inquit, breu
Abbreviated transcription (Latin):
dat ⁊ ipõ baptizante sp̃m stm̃. Quod u̾o
ait baptizandus ẽ.⁊ innonandus qui ad
eccłam uenit. ut intus ꝑ scõs scificetur.
Quid faciet si ⁊ intus in nõ scos incut¬
rerit. An forte scũs ẽ homicida ⁊ pp̃ea si
ꝙ ħomo ad deum ueniens dum sacetdotẽ
querit in satͥlegnm fcaude erroris incur¬

Expanded text:
dat etiam ipso baptizante spiritum sanctum. Quod uero ait: baptizandus est et innouandus qui ad ecclesiam uenit, ut intus per sanctos sanctificetur, quid faciet, si et intus in non sanctos incurrerit? an forte sanctus est homicida? et siquod homo ad Deum ueniens, dum sacerdotem quaerit, in sacrilegum fraude erroris incur
Abbreviated transcription (Latin):
litt̾is sicut sepe ꝯmemoram ub̾nis distimꝰ
⁊ docennis. Nam dicat mͥ aliquis. quomꝰ ir¬
repserint mortum ꝯclusim. ⁊ fontem sig¬
natum quos scł̃o u̾b solis ⁊ ñ fc̃is renunci¬
asse ꝙipͥamis. ⁊ tñ intus fuisse destatur. Si
enim ⁊ ip̃i ibi sunt. ⁊ ip̃i sponsa xpi sunt.
Ita ue uero talis ẽ iłła sine macła ⁊ ruga.
⁊ illa specõsa columba tali m̃brorum peste
cur patitur. Au iste sunt spine inquar me¬
dio ẽ illa sicut lilium ꝙ in eodem cantico
dr̃. In qnͣtum gͦ lilium in tantũ ⁊ ortus
ꝯclũsus. ⁊ fous signatus in illis. uidel ins¬
tis qra in occulto uidei sunt cartumcisio¬
ne cordis. Omĩs enm puscͥtudo filie ue¬
gum intͥusecus in quib ẽ inim̾us c̾cus
scõrum p̾destinatus ante imindi ꝯstitucõ¬
nem. Illa u̾o multitudo spinaꝵ sine oc¬
cus adiacet suꝑ mimnum. ãm̾unciam
inquit ⁊ socutus sum. multiplicati sunt
suꝑ mim̾um. Nnm̾us gͦ iste instorum
qui scd̃m ꝓpostum uocati sunt. De qui

Expanded text:
litteris, sicut saepe commemoraui, uberius discimus et docemus. nam dicat mihi aliquis, quomodo inrepserint in hortum conclusum et fontem signatum, quos saeculo uerbis solis et non factis renuntiasse Cyprianus et tamen intus fuisse testatur. si enim et ipsi ibi sunt, et ipsi sponsa Christi sunt. itane uero talis est illa sine macula et ruga, et illa speciosa columba tali membrorum parte turpatur? an istae sunt spinae, in quarum medio est illa sicut lilium, quod in eodem cantico dicitur? in quantum ergo lilium, in tantum et hortus conclusus et fons signatus, in illis uidelicet iustis qui in occulto Iudaei sunt circumcisione cordis — omnis enim pulchritudo filiae regis intrinsecus —, in quibus est numerus certus sanctorum praedestinatus ante mundi constitutionem. illa uero multitudo spinarum siue occus adiacet super numerum. adnuntiaui, inquit, et locutus sum: multiplicati sunt super numerum. numerus ergo ille iustorum q
Abbreviated transcription (Latin):
negare pot̾u̾nt. Nulli paulo attentius
adu̾tenti pot̃ ẽẽ dubim ⁊ eos sic eẽ sus¬
ceptos. qui foris in ħesibr baptizati sũt.
Illud autem quid ħ̾eat rõms nõ indeo
ut ũdum dicatur. ouis ertans cui que¬
renti salutem xp̃ianam in ħ eticorum
incid̾e errorem ⁊ apud eos contigit bap¬
tizari. ⁊ ouis iam fac̾ta dicatur. in ip̃a
ntus catholica qui scło u̾b̾ solis ⁊ nõ
factis reminciant. ⁊ mea ctedis falsitate
baptismũ accepit. ut si ⁊ talis nõ fit
oins nͥ cum se ad dm̃ netati corde com̃i¬
t̾it. sicut iste ñ qñ sit oms baptratur. su
iam baptizatus erat. s oius ũdum erat.
Sic ⁊ ille qui uenit ab ħ̾eticis ut oins fi¬
at. nõ tunt baptizandus ẽ. Si apud eos iã
tizatus erat. qmͣns adhuc ous nõ erat.
Qnapp̃ cum om̃s ⁊̃ intus mali auari. In¬
udi. ebriosi. ⁊ contra disciplinam pp̃ianã
umentes. m̾ito dici possint ⁊ m̃daces. ⁊ te¬

Expanded text:
negare potuerunt, nulli paulo adtentius negare potuerunt, nulli paulo adtentius aduertenti potest esse dubium etiam eos sic esse susceptos, qui foris in haeresibus baptizati sunt. Illud autem quid habeat rationis non uideo, ut nondum dicatur ouis errans, cui quaerenti salutem ohristianam in haereticorum incidere errorem et aput eos contingit baptizari, et ouis iam facta dicatur in ipsa intus catholica, qui saeculo uerbis solis et non factis renuntiauit et in ea cordis falsitate baptismum accepit. aut si et talis non fit ouis nisi cum se ad deum ueraci corde conuerterit, sicut iste non quando fit ouis baptizatur, si iam baptizatus erat, sed ouis nondum erat, sic et ille qui uenit ab haereticis ut ouis fiat non tunc baptizandus est, si aput illos iam tizatus erat, quamuis adhuc ouis non erat. quapropter cum omnes etiam intus mali auari inuidi ebriosi et contra disciplinam christianam uiuentes merito dici possint et mendaces et te
Abbreviated transcription (Latin):
q sit nõ posse ab eo unuficiri alt̾um qui
ipẽ ñ uruit manifm̃ ẽ eos qui initus atali
bus baptizantut. si uera com̾isione cordis
accedunt. ab eo ininsicari cunis est bap¬
tisimis. Si autem scło u̾bis ⁊ nõ factis re¬
muciant quales cypͥamis ⁊ intus testat᷑.
nec ipõs ininficati nͥ comitantur. Et u̾m
eis tunt ꝓfit ad untam si com̾tant᷑ ad pa¬
cem similit̾ maifmũ ẽ. Quapp̃ qui tunc
ab h̾esib nementes in eodem xp̃i baptis¬
mo quem foris acceꝑant suscipiebant. ⁊ di¬
cebant se uet̾em ꝯsuetudinem sequi. Si¬
cut ⁊̃ nec eccłia suscipit. frustta contra e¬
os dicebatur. apud uet̾es heses. ⁊ scisma¬
ta pͥma adhuc fuisse micia ut hii illic
eẽnt qui de eccłia recedebant ⁊ hic bapti¬
zati pͥus fu̾ant. Quos tunc ad eccłam re
baptizari. statim enim ut ut unaqueq
h̾esis existebat. ⁊ acong̾gõne catholice
ꝯinumonis exibat. ñ dico alio die. s ipõ

Expanded text:
que sit non posse ab eo uiuificari alterum qui que sit non posse ab eo uiuificari alterum qui ipse non uiuit, manifestum est eos, qui intubus baptizantur, si vera conversione cordis accedunt, ab eo vivificari cujus est Baptismus. Si autem saeculo verbis et non factis renuntiant, quales Cyprianus et intus esse testatur; nec ipsos uiuificari nisi conuertantur et uerum eis tunc prosit ad uitam, si conuertantur ad pacem, similiter manifestum est. Quapropter qui tunc ab haeresibus uenientes in eodem Christi baptismo quem foris acceperant suscipiebant et dicebant se ueterem consuetudinem sequi, sicut etiam nunc ecclesia suscipit, frustra contra eos dicebatur aput ueteres haereses et schismata prima adhuc fuisse initia, ut hi illic essent qui de ecclesia recedebant et hic baptizati prius fuerant, quos tunc ad ecclesiam baptizari. statim enim, ut unaquaeque haeresis existebat et a congregatione catholicae communionis exibat, non dico alio die, sed et i
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃e qmͣ sic ille dilexit ⁊ diligit in quatã
uben cum tolłancia fructum attulit. cu¬
nis um̾isitas ip̃ẽ ñ fuit. s in enis uin¬
u̾isitate ꝑmansit. Cimis tadicẽ minqm̃
deseruit. s in cunis radice fecundus ut
ẽẽt fecundior ab agͥcola celesti purgatꝰ
est ꝓ cunis pace ac salute ne sumiil cum
azaniis eradicaretur. ⁊ tͥticum. Tanta
mnala hominũ secum in unitate ꝯstitu¬
toꝵ ⁊ u̾itatis lib̾tate redargint. et cari¬
tatis u̾tute sustiuint unde nos idem
ip̃e copiosifsime ãmoneri imatos in pec¬
catis ⁊ delectis sins mortuos. qm̃ius ad
ꝓp̃i societatẽ. t ad ilius colunbe unco¬
inoicentes ⁊ simplicis m̃bra nõ ꝑruenres
que in sola baptitaret illi utiq nõ bapn¬
zarent. Spẽ tam̃ intus uid̾i ⁊ baptirati ⁊
baptizare. ⁊ meis qmͣus mortuis. illins tñ
baptisimim uiu̾e qui nõ moritur. ⁊ mors
ei ultͣ nõ dñabitur. Cum gͦ ⁊ intus sint mor¬
eam ñ ꝑtineant. uł ñdum ꝑtineant. U̾m¬

Expanded text:
cae, quam sic ille dilexit et diligit, in qua tam uberem cum tolerantia fructum attulit: cujus universitas ipse non fuit, sed in ejus uniuersitate permansit, cuius radicem numquam deseruit sed in cuius radice fecundus ut esset fecundior ab agricola caelesti purgatus est, pro cuius pace ac salute, ne simul cum zizaniis eradicaretur et triticum, tanta mala hominum secum in unitate constitutorum et ueritatis libertate redarguit et caritatis uirtute sustinuit. Unde nos idem ipse copiosissime ammonet multos in delictis et peccatis suis mortuos, quamuis ad Christi societatem et ad illius columbae uninnocentis et simplicis membra non pertinentes, quae si sola baptizaret illi utique non baptizarent, specie tamen intus uideri et baptizari et baptizare, et in eis quamuis mortuis illius tamen baptismum uiuere, qui non moritur et mors ei ultra non dominabitur. cum ergo et intus sint moream uel non pertineant uel nondum pertineant, uerum
Abbreviated transcription (Latin):
la consuetudine. s ⁊̃ de u̾itatis rõne p̾fi¬
unt. qui uulloꝵ hominũ ꝑu̾sitate p̾u̾sũ
sĩ dicit sacram̃tum dei. Quod ⁊̃ impu̾sis
dicit. Qui odit frẽm suum intenebris ẽ.
usq adhuc. Et it̾m. qui odit sĩem suum
honicida ẽ. Cum gͦ tales intus baptrent
um tenebre. Si antem deus adest sactam̃¬
tis ⁊ u̾bis siis. ꝑ qualesl administrent᷑.
⁊ sactamĩta dei ubiq uecta sunt. Et ma¬
li homnies quib nicħ ꝓsunt ubiq ꝑu̾si
sunt. Illud antẽ quale ẽ ⁊ ideo pucet᷑ he¬
ticus ñ hr̃e baptisimim. qr nõ ħt̃ eccłi¬

Expanded text:
nsuetudine, sed etiam de ueritatis ratione praesumit, qui nullorum hominum peruersitate peruersum fieri dicit sacramentum dei quod etiam in peruersis dicit: qui odit fratrem suum, in tenebris est usque adhuc, et iterum: qui odit fratrem suum homicida est. cur ergo talesum tenebrae? Si autem Deus adest Sacramentis et verbis suis, per qualeslibet administrentur, et Sacramenta Dei ubique recta sunt, et mali homines quibus nihil prosunt, ubique perversi sunt. 28. Illud autem quale est, ut ideo putetur haereticus non habere Ba
Abbreviated transcription (Latin):
quas cum feliciano ⁊ p̾textato ⁊ cet̾is ase
dampnatis ⁊ ad se redeuntib acceꝑunt
uł excepunt. Cum enim fit hoc raro in
singłis int̾ multa spacia locoꝵ ⁊ demꝑum.
horror facci ñ ita sentitur. Si autem re¬
pente ꝯuemrentur quos ꝑ tam lengum tẽ¬
pus siue irogentib piculis mortis sine ꝑ
sollempnnates pascales memorati maxi¬
imaniste baptrau̾ant. Et eis dr̃etur ut ite¬

Expanded text:
quas cum Feliciano et Praetextato et ceteris a se quas cum Feliciano et Praetextato et ceteris a se damnatis et ad se redeuntibus susceperunt. Cum enim fit hoc raro in singulis, inter multa spatia locorum et temporum horror facti non ita sentitur. si autem repente conuenirentur, quos per tam longum tempus siue urgentibus periculis mortis siue per sollemnitates paschales memorati Maximianistae baptizauerant, et eis diceretur ut ite
Abbreviated transcription (Latin):
lrcici inde disputent. frontem confricent.
⁊ ꝑpe onĩs eorum. laici qui apud eos iuete¬
tau̾nt ⁊ aĩmosam ꝑtinaciam adu̾sus catho¬
sitam concepunt. Hoc solum sibi illic dis¬
plice̾ fateantur. Et multi qui pp̃ adipiscen¬
da aliqua ꝓpria cõmoda scłaria uł incõmo¬
da deuitanda tñsire ad eos uolunt occultis
conatib ambiant ut hoc eis qͣi pecisliari ⁊
domestico bũficio pͥstetur ne rebaptizentur.
⁊ ñ muilli cet̾is corum uanic errorib ⁊ ffis
tͥmmiaconib adu̾sus catholicam eccłam cre¬
dentes hoc uno reuotẽtur ut eis sociari no¬
linit ne rebaptirati cogantur. Quẽ sensum
hominũ omina poritus corda occupantem.
Is donatiste uenientes mału̾nt acciꝑe bap¬
tisimuim qu apud marninanistas quos dãp¬
nau̾ant datus est. ⁊ eo mͦ sibi siuguas p̾cid̾e.
⁊ ora opilare qm̃ demio bapurare tot hoĩ¬
nes mustitane ⁊ asuritanei ⁊ aliaꝵ plebiũ

Expanded text:
haeretici cum inde disputant, frontem confricent, haeretici cum inde disputant, frontem confricent, et prope omnes eorum laici qui apud eos inveteraverunt, et animosam pertinaciam adversus Catholicam conceperunt, hoc solum illic sibi displicere fateantur: et multi qui propter adipiscenda aliqua commoda saecularia, vel incommoda devitanda, transire ad eos volunt, occultis conatibus ambiant, ut hoc eis quasi peculiari et domestico beneficio praestetur, ne rebaptizentur; et nonnulli ceteris eorum uanis erroribus et falsis criminationibus aduersus catholicam ecclesiam credentes hoc uno reuocentur ut eis sociari nolint, ne rebaptizari cogantur. quem sensum hominum omnia penitus corda occupantem isti Donatistae metuentes maluerunt recipere baptismum, qui aput Maximianistas quos damnauerunt datus est, et eo modo sibi linguas praecidere et ora oppilare quam denuo baptizare tot homines Mustitanae et Assuritanae et aliarum plebium,
Abbreviated transcription (Latin):
sit siue ꝙ cypͥamis tunt sensit. siue qd̾
catholice innu̾sitas. Unde ille ñ recessit
obtimnt foris aꝑtissime ꝯstutos in ma¬
infesto sacͥlegio scismatis saluos eõ nõ
putarent se bap̃m ñ hr̃e nisi nicatholica ac¬
cipent. nec sic eis dełemus ad it̾acõnẽ bap¬
tisim consentire. S pocuis docendi ẽẽnt. nec
indegͥtatem baptisii ꝓdesse ꝑu̾sitati eorum
si corrigi nollent. nec eorum pu̾sitati uiola¬
tum fuisse integcum baptsuia qmͣdiu cor¬
rigi nolunt. nec qr corrigi uolunt melius
meis baptisima fi. S ip̃os a maligritade dis¬
ced̾e. Illud autem incipe iam ꝓdesse ad salu¬
tem ꝙ pͥns merat ad ꝑinciem. Hoc eium
discentes ⁊ salutem incatholica uuutate de¬
⁊ u̾tatis sacram̃tum qm̃ in se positum cũ
ertore ꝓprio ñ miscebunt. Huc accedit qr sic
homĩes occulta nescio qua inspitõne der de¬
testantur. si quis itum baptisiũ accipiat.
quem ubicumq iam acceꝑat ut idem ip̃i

Expanded text:
sit, siue quod Cyprianus tunc sensit siue quod catholicae uniuersitas unde ille non recessit optinuit, foris apertissime constitutos in manifesto sacrilegio schismatis saluos esse nonputarent se baptismum non habere nisi in catholica acciperent, nec sic eis deberemus ad iterationem baptismi consentire, sed potius docendi essent nec integritatem baptismi prodesse peruersitati eorum si corrigi nollent, nec eorum peruersitate uiolatum fuisse integrum baptisma quamdiu corrigi noluerunt, nec quia corrigi uolunt melius in eis baptisma fieri, sed ipsos a malignitate discedere, illud autem incipere iam prodesse ad salutem quod prius inerat ad perniciem. haec enim discentes et salutem in catholica unitate deet veritatis Sacramentum, quamvis in se positum, cum errore proprio non miscebunt. 6. Huc accedit, quia sic homines occulta nescio qua inspiratione Dei detestantur, si quis iterum Baptismum accipiat, quem ubicumque jam acceperat, ut iidem ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊eccłam. Si enim baptisma in baptira¬
to inseꝑabilit̾ manet. Quomͦ baptiratꝰ
s̃eꝑari ab eccł̃ia pot̃. ⁊ baptismms nõ pot̃.
In baptizato autem inseꝑabilit̾ baptismũ
p̃manere manism̃ ẽ. Qina in ꝙlibet ꝓfundũ
nalorium. ⁊ inqmͣl horribłem noraginem pͤ¬
citorum irenat baptizatus usq ad apostati¬
cam rumam nõ caret baptismo. Et i deo ꝑ
sepati ab eccłia quis dubitau̾t. Inde quippe
om̃s heses exierunt que nocabło xp̃iano de¬
cipiunt. Qmͣobrem qr maiifm̃ ẽ in bapti¬
zato eẽ bap̃m. cru baptiratus ab eccłia se¬
patur. Gaptismus qui illo in ẽ. cum illo u¬
tiq sepatur. ⁊ ideo ñ om̃s qui teuent bap¬
tismum.tenent eccłam. Si cut ñ omẽs qͥ
tenent eccłam tenent ⁊ uatam et̾nam.
dut si eccłam ten̾e ñ dicimus nͥ eos qui

Expanded text:
n baptizato inseparabiliter manet, quomodo baptizatus separari ab ecclesia potest et baptisma non potest? in baptizato autem inseparabiliter baptisma permanere manifestum est, quia, in quemlibet profundum malorum et in quamlibet horribilem uoraginem peccatorum inruat baptizatus usque ad apostaticam ruinam, non caret baptismo et ideo per separari ab ecclesia quis dubitauerit? inde quippe omnes haereses exierunt quae uocabulo christiano decipiunt. Quamobrem quia manifestum est in baptizato esse bapparatur, Baptismus qui in illo est, cum illo utique separatur. Et ideo non omnes qui tenent Baptismum, tenent Ecclesiam; sicut non omnes qui tenent Ecclesiam, tenent et vitam aeternam. Aut si Ecclesiam tenere non dicimus, nisi eos
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse muidos pp̃i ãmunciatores ip̃is ꝓpłicis
temꝑib ip̃e cypͥamis ex apło paulo sicut
arbitror ẽẽ declaratũ. Et pp̃ea incħ ex illo do
tizandum sit. qr baptitatum ẽ pꝰ ioħ̾em. cũ
ioħs h̾eticus ñ fu̾it. Et potuit hr̃e bapm̃ ꝙͣ¬

Expanded text:
fuisse inuidos Christi adnuntiatores ipsis apostolicis temporibus ipse Cyprianus ex apostolo Paulo, sicut arbitror esse declaratum. et propterea nihil ex illo doctizandum sit, quia baptizatum est post Iohannem, cum Iohannes haereticus non fuerit et potuerit habere bap
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑu̾sitate integrum mansisse cognoinit imꝑ¬
bare ñ ansus ẽ. Nam si nõ hñt baptisuim
qui de deo pͣua senciunt. hoc posse ⁊ intus ac¬
cid̾e iam satis ut arbitror disputatum ẽ. Ipłi
que opponebatur cypͥano ab eorum tradicõne
exordnim. sumpsisse ccedenda ẽ. Sicut sunt
multa que unnu̾sa denz eccła. Et ob ħ ab apłis

Expanded text:
sitate integrum mansisse cognouit, inprobare non ausus est. nam si non habent baptismum qui de deo praua sentiunt, hoc posse et intus accidere iam satis ut arbitror disputatum est. aposquae opponebatur Cypriano ab eorum traditione exordium sumpsisse credenda est, sicut sunt multa quae uniuersa tenet ecclesia et ob hoc ab apos
Abbreviated transcription (Latin):
quis sp̃m scm̃ dare nõ pot̃. nec baptrea¬
re nõ pot̃. tur nitus baptizat homicida.
Qui autem odit fr̃em intenebris est.
usq adhuc. Si qr unus ẽ baptisinus ⁊
unus sp̃t. i deo ñ possunt hr̃e unum bap¬
tisina qui ñ hñt unum spm̃. qui cur
possunt in catholica innocens ⁊ homi
in quocumq agnoscend̾. sit ꝙ ħt hoc ei
dandum ꝙ nõ ht̃. Si intħ pot̃ ratum
⁊ firmum eẽ apud dñm ꝙ illi faciunt
quos dñs hostes ⁊ adusarios suos dicit.
cur firmnus ẽ baptisimis. quẽ tradunt
honicide. An hostes ⁊ adu̾sarios dnĩ
ñ dicimis homicidas. Qui autem odit

Expanded text:
quis sanctum spiritum dare non potest, nec baptizare potest, cur intus baptizat homicida? qui autem odit fratrem suum in tenebris sit usque adhuc? si, quia unus est baptismus et unus spiritus, ideo non possunt habere unum baptisma qui non habent unum spiritum, cur possunt in catholica innocens et homiin quoque agnoscendum sit quod habet, hoc ei dandum quod non habet. si nihil potest ratum et firmum esse aput dominum, quod illi faciunt quos dominus hostes et aduersarios suos esse dicit, cur firmus est baptismus quem tradunt homicidae? an hostes et aduersarios domini non dicimus homicidas? qui a
Abbreviated transcription (Latin):
tur ałud eẽ saccam̃tum baptisim. aliud
com̾isionẽ cordis. s salutẽ homĩs ex utco¬
q complere. Nec si unum horumꝰ desũ¬
erit. Ideo putare delxmus ꝯseq̃ns ẽ at
⁊ alt̾um desit. qr illud sine isto pot ẽẽ
trone complente deo suie millo siue ĩ
isto ꝙ ex uoluntate alt̾um hoꝵ defi̾nt
reatu hominẽ innołmn. Et baptisunis qͥ¬
dem pot̃ mẽẽ ubi comifio cordis defuit.
cum dei saccam̃tum ꝯtemipint᷑. Iuste gͥ
testam᷑. ab honimam᷑. ꝑu̾sitatem cordis
heticorum. Sactaiñtum tã euu̾głicim
ñ ideo nõ hñt. Quapp̃ cum ad fidem ⁊ in
uti peccata deposcunt ñ eos deapunis ne¬
qr fallinas cum correctos a nob̾ ac refor¬
miatos in eo ꝙ dep̃nati atq pu̾si sunt.
ad regnum celoꝵ fic disciplis celestib
erudumt᷑. ut ꝙ meis integcum ẽ nulło

Expanded text:
tur aliud esse sacramentum baptismi, aliud conversionem cordis, sed salutem hominis ex utroque compleri; nec si unum horum defuerit, ideo putare debemus consequens esse ut et alterum desit, quia et illud sine isto potest estrone, complente Deo, sive in illo, sive in uero ex uoluntate alterum horum defuerit, reatu hominem inuolui. et baptismus quidem potest inesse ubi conuersio cordis defuerit, cum dei sacramentum contemnitur. iuste igitur testamur abominamur peruersitatem cordis haereticorum, sacramentum tamen euangelicum non ideo non habent, qeccata deposcunt, non eos decipimus neque fallimus, cum correctos a nobis ac reformatos in eo quo deprauati adque peruersi sunt ad regnum caelorum sic disciplinis caelestibus erudim
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ aaron sacerdos. Ita in enuis ecc̃ã
ubi pła ⁊ maiora młacła fcã sunt. ꝑ aliꝙ sig¬
num demonararent᷑. excellencõris sc̃ĩtatis imi¬
mit᷑. ⁊ dispensatores mĩst̾iorum. qui soli bapti¬
⁊are deb̾ent.S si hoc fĩet. qmͣuis eis a dũo att᷑¬
butus. tũ ipõrum iam raptisiꝰ dr̃et᷑. sic̃ bap¬
tisims ioh̾is fuit. Ideo paulus gt̃as egit deo ꝙ
neminẽ ip̃oꝵ baptitiu̾at. qui tanqmͣ obliti in
cuius nomĩe baptirrati eẽnt. ꝑ hominũ se uo¬
testatur. Nam scd̾m quid aliud dix̾it. Ego nes¬
ciebam eum cũ plane uideo Si enĩ cum õi¬
no uestiret. ñ uementi ad bapm̃ suñ drẽt.
Ego ate debeo baptizari. quid ẽ gͦ at ꝙ. Qm̃¬

Expanded text:
tus est Aaron sacerdos, ita in eius ecclesia, tus est Aaron sacerdos, ita in eius ecclesia, ubi plura et maiora miracula facta sunt, per aliquod signum demonstrarentur excellentioris sanctitatis ministri et dispensatores mysteriorum, qui soli baptizare deberent. sed si hoc fieret, quamuis eis a domino adtributus tamen ipsorum iam baptismus diceretur, sicut baptismus Iohannis fuit. ideo Paulus gratias agit deo, quod neminem ipsorum baptizauerat, qui tamquam obliti in cuius nomine baptizati essent per hominum se notestatur. nam secundum quid aliud dixerit: et ego nesciebam eum, non plane uideo. si enim eum omnino nesciret, non uenienti ad baptismum suum diceret: ego a te debeo baptizari. quid est ergo q
Abbreviated transcription (Latin):
qui ip̃m xp̃m ꝑ quẽ baptizarent᷑ ui bap¬
tirant᷑ cet̾i bapͥtizauit. sic baptizare nõ
m̾uit. ut pꝰ eum ñ baptizarent᷑ qui ab
eo fu̾ant baptizati. Et pꝰ auaros frau¬
datores. ⁊ rapaces. fen̾atores. nemo qm̃
in eccłia bapnrandũ putabit. Nõne cũ
dignum putas qͣi aut ioħes exhonoratꝰ
fuit. aut auarus honoratꝰ. S illius bap¬
tismum ñ oꝑtinit it̾ari. De qͦ idẽ ioħs
ait. hic ẽ qui baptirat in spũ sc̃o. ꝑ quẽ¬
libet em̃ mĩstrum detut illuis ẽ. baptis¬
mus de qͦ dcm̃ ẽ. hic ẽ qui baptirat. Sed
n ip̃nis ioh̾is baptismꝰ it̾atus ẽ. cum ab
eo. baptizatos baptirari in ꝓp̃o paulus
apłs uissit. Quod emĩ ab aiico sponsi
ñ acceꝑant. h oc ab ip̃o sponso acciꝑe de¬
bunt. De qͦ ille amicus dix̾at. Hic ẽ qui
dare alicin ił aliquib p̾cipins ẜuis sn¬
is qͦs iam feciss amicos suos qlib ait.
Lam ñ uos dicam ẜuos. s amicos. Ut
quẽadmod̾ ꝑ u̾gam florentẽ de monstra¬

Expanded text:
aptizantur caeteri, baptizavit; sic baptizare non meruit, ut post eum non baptizarentur qui ab eo fuerant baptizati: et post avaros, fraudatores, rapaces, feneratores, nemo quemquam in Ecclesia baptizandum putabit? Nonne cum dignum putas, quasi aut Joannes exhonoratus sit, aut avarus honoratus? Sed illius Baptismum non oportuit iterari, de quo idem Iohannes ait: hic est qui baptizat in spiritu sancto. per quemlibet enim ministrum detur, illius est baptismus de quo dictum est: hic est qui baptizat. sed neque ipsius Iohannis baptismus iteratus est, cum ab eo baptizatos baptizari in Christo Paulus apostolus iussit. quod enim ab amico sponsi non acceperant, hoc ab eo ipso sponso accipere debuerunt, de quo ille amicus dixerat: hic est qui dare alicui uel aliquibus praecipuis seruis suis quos iam fecisset amicos suos, qualibus ait: iam non uos dicam seruos sed amicos, ut, quemadmodum per uirgam florentem demonstra
Abbreviated transcription (Latin):
baptizati oport̾et. Mimis płeniis minꝰ¬
q ꝑfectus xp̃i baptisimis nnto uidere¬
tur᷑ qui ñ susfit̾et ad salutem. Quo cir¬
ca ⁊ baptismo ioħis baptizatus ẽ dñi. ut
sirpbas hominũ c̾uices ad salutarem
sinim bap̃m fleco̾e̾t ⁊ ñ solus illo bap¬
tismate tinctus ẽ. ne hoc ip̃e suꝑnis
illud oñderet. ꝙ eo soluc ip̃e baptirari
m̾uisset. ⁊ ulita illud ꝑseuerare ñ fi

Expanded text:
izari oporteret, minus plenus minusque perfectus Christi Baptismus merito videretur, qui non sufficeret ad salutem. Quocirca et baptismo Joannis baptizatus est Dominus, ut superbas hominum cervices ad salutare suum Baptisma flecteret; et non solus illo baptismate tinctus est, ne hoc ipso superius illud ostenderet, quod eo solus ipse baptizari meruisset; et ultra illud perseverare
Abbreviated transcription (Latin):
intali u̾itatis luce posito. ubi cͥcissime cer¬
unt ꝙ hic pacatissime requirebat. Ex illa
emum ubtate ħ nr̃a que uident᷑ eloquia tan¬
qmͣ infantilia rudim̃ta deridet. Ibi uidet qͣ
regła pietatis ħic eg̾it. ut nicħ eẽt ei inec¬
cłia carnis uintate. Ibi ⁊̃ niesfabili dilectio¬
ne cõtuetur qmͣ ꝓuida ⁊ mẜicordissima dis¬
pensacõne dñs ut tumores nrõs curaret
stulta niundi elegit ut ꝯfund̾et sapientes.
Atq mordinib m̃brorum eccłie tam sa¬
lubriter omina collocaret. ne de ingemo
uł sitt̾is suis quas adhuc ignorarent. ciniꝰ
mimere hr̃ent. electos se adnitorium eu¬
uangłicũ homĩes dr̃ent. atq inde pestifa
nislarent᷑ suꝑbia. Qmͣ gaudet cypͥanus qũ
seremus in illa luce ꝯtuetur. ꝓ qnͣta salu¬
te humam gen̾is factum sit ut inuema
deo sc̃e illius amine omino securus. neq
illlomͦ meas litt̾as ab omm etrato lib̾as
andeo uł putate uł dre. Neq illuis huic

Expanded text:
tali veritatis luce posito, ubi certissime certali veritatis luce posito, ubi certissime cernit quod hic pacatissime requirebat. Ex illa enim ubertate haec nostra quae videntur eloquia, tanquam infantilia rudimenta deridet: ibi videt qua regula pietatis hic egerit, ut nihil esset ei in Ecclesia carius unitate. ibi etiam ineffabili delectatione contuetur, quam prouida et misericordissima dispensatione dominus, ut tumores nostros curaret, stulta mundi elegit, ut confunderet sapientes adque in ordinibus membrorum ecclesiae suae tam salubriter omnia conlocaret, ne de ingenio uel litteris suis, quas adhuc ignorarent cuius munere haberent, electos se ad adiutorium euangelicum homines dicerent adque inde pestifera inflarentur superbia. quam gaudet Cyprianus, quanto serenius in illa luce contuetur, pro quanta salute humani generis factum sit, ut inuenidio sanctae illius animae omnino securus neque ullo modo meas litteras ab omni errato liberas audeo uel putare uel dicere neque illius huic
Abbreviated transcription (Latin):
tem. ⁊ nob̾ qualibcumq locum dedit pa¬
tifice secum ista tractandi. Psens ẽ enim ñ
maxie iuguit ⁊ mori minqmͣ potuit.
caritatẽ. hinc gͦ in here ⁊ ꝯglutinari deside¬
dũs ⁊ qnͣto solacõ gub̾nau̾it. ⁊ ꝑ eius ser¬
monis asfectum uisc̾ib humilitatie indu¬
tus. Siquid i̾ms sencio cum orbe t̾rarũ
nõ ei p̾ponam coi meum. nec in eo ipõ
ꝙ ałr sentiens. ñ tam̃ direptus ẽ ab orbe
t̾rarum. M anis quippe in eo robur u̾tutis
eninnt. cum ista q̃stio ñdum discussa
imuitaret. Qd̾ ałt senciens qmͣ mslti col¬
sege.tantam mod̾acõnem obtirnt. ut
oecłie dei scĩam societatẽ mllla scismatis
labetruncaret. Qm̃ si omma ñ solum ueraci¬
ter s ⁊̃ ꝑiter sine ista uͥture sentiret. Neq
enim ei placeo. si enis ingemum facultatẽ¬
qr ẜmonis ⁊ doctͥue ub̾tatem sc̃o concilio
cuuctaꝵ gencium cuni ꝓfectõ intͥfunt ꝑ spc̃
untatẽ p̾ponere affectĩe. p̾sertim iam eo

Expanded text:
m nobis qualibuscumque locum dedit, pacifice secum ista tractandi. Praesens est enimmaxime viguit, et mori nunquam potuit, charitatem. Huic ergo inhaerere et conglutinari desideus et quanto solacio gubernauerit, et per eius sermonis adfectum uisceribus humilitatis indutus si quid uerius sentio cum orbe terrarum, non ei praeponam cor meum nec in eo ipso, quod aliter sentiens non tamen diremptus est ab orbe terrarum. maius quippe in eo robur uirtutis eminuit, cum ista quaestio nondum discussa nutaret, quod aliter sentiens quam multi collegae tantam moderationem optinuit, ut ecclesiae dei sanctam societatem nulla schismatis labe truncaret, quam si omnia non solum ueraciter sed etiam pariter sine ista uirtute sentiret. neque enim ei placeo, si eius ingenium facultatemque sermonis et doctrinae ubertatem sancto concilio cunctarum gentium, cui profecto iunitatem, praeponere affectem: praesertim jam in
Abbreviated transcription (Latin):
intie ꝑtinz. Isti u̾o ilł occõne alicuiꝰ
scandali. uł ultima uentilacõne atͥtico
seꝑandi neqͣꝙͣ ꝑtinent. Et tñ pꝰ illum bap
ꝑe. ñ hoc erat ꝙ ꝑ ioh̾em dabat᷑. Et ideo
meadem ip̃a uintate eccẽ baptismꝰ xp̃i
si baptirante fen̾atore tradat᷑. repeti nõ¬

Expanded text:
uel occasione alicuius scandali uel ultima uentilatione a tritico separandi nequaquam pertinent, et tamen post illum baptpere, non hoc erat quod per Iohannem dabatur? et ideo in eadem ipsa unitate ecclesiae baptismus Christi, si baptizante