comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mmente suꝑbia: sicut in oculis caligo
generat᷑. Quo se hec latius dilatat: eo
gͦ elatio in p̾cordiis crescit. et cum se
uastius extendit: oppresse mentis ocu.¬
lum funditus claudit. ut captiuus ani¬
mus elationis tipum et pati possit:
et tam̃ id quod patit᷑ uidẽ non possit:
Sed quia arrogantes uiri aliqͣndo ut
liximꝰ. recta non recte sentiunt: et bona
nuenire nouerunt: sed hec bene proferre
contẽpnunt: helui post elationis tipũ
quo dixerat Si habes in tellectũ. au.¬
ll quod dicit᷑: subdidit dicens Nũquid¬
qui non amat iudicium sanari pot:
Quomͦ tu eum qui iustus est intan.¬
al condempnas: Bonã quidẽ senten.¬
ia protulit. sed beato iob proferenda
lon fuit: In om̃e enim quod dicit᷑. sũmope¬
intuendũ ẽ quod dicat᷑. cui dicat᷑. quãdo
dicat᷑. quomͦ dicat᷑ Heliui autẽ attendit
quod diceret. sed cui diceret non attendit
b̾eatus quippe iob amabat uidicium:

Expanded text:
in mente superbia sicut in oculis caligo in mente superbia sicut in oculis caligo generatur, quo se haec latius dilatat, eo ergo elatio in praecordiis crescit, et cum se vastius extenderit, oppressae mentis oculum funditus claudit; ut captivus animus elationis typum et tamen id quod patitur videre non possit. Sed quia arrogantes viri aliquando, ut diximus, recta non recte sentiunt, et bona invenire noverunt, sed haec bene proferre contemnunt, Eliu post elationis typum, quo dixerat: Si habes intellectum, audi quod dicitur, subdit dicens: qui non amat judicium sanari potest? quomodo tu eum qui justus est, in tantum condemnas? - Bonam quidem sententiam protulit, sed beato Job proferenda non fuit. In omni enim quod dicitur summopeintuendum est quid dicatur, cui dicatur, quando dicatur, quomodo dicatur. Eliu autem attendit quid diceret, sed cui diceret non attendit. Beatus quippe Job amabat judicium, 785
Abbreviated transcription (Latin):
tamen dignus pot̾is ẽẽ qͥ dicas: hic aut̃
qus pot̾is ẽẽ qui audias: Isti sunt cotidi.¬
ai defectus: qui incordibus reproboꝵ
pns. quibus indesient᷑ ad det̾ius des.¬
endunt Quia dum minora in caute.
negligunt: ad maiora ꝑniciose prorũ.¬
punt Iam et hoc desuꝑbia fuerat: qd
seatũ iob id quod tustũ ẽ loqui posse
dibitabat Sed dum hanc in semet.¬
pso consid̾are negligit. ad nequiora
quod iustũ ẽ loqui posse dubitabat
sed dum hanc insemet ipso consid̾a.¬
re negligit: ad nequiora ꝑuenit: ut
non solum posse ab eo dici quod iustũ
idubitet: sed dicente se iusta. ab eo in¬
tlligi posse desꝑet Unde uitium suꝑ¬
hie abipsa mox radice secandũ est: ut
cum latent̾ orit᷑: tunc uigilant̾ absci.¬
datur:. ne prouectu uigeat: ne ufu
roboretur: Difficile enim in se quisq in
ueteratam suꝑbiam deprehendit. qͥa
nmirũ hoc uitiũ quantomagis pati.¬
mur: tanto minus uidemꝰ: Sic quippe

Expanded text:
tamen dignus poteris esse qui dicas. Hic autemtamen dignus poteris esse qui dicas. Hic autemgnus poteris esse qui audias. Isti sunt quotidiani defectus, qui in cordibus reproborum fiunt, quibus indesinenter ad deteriora descendunt, quia dum minora incaute negligunt, ad majora perniciose prorumpunt. Jam et hoc de superbia fuerat, quod beatum Job id quod justum est loqui posse dubitabat. Sed dum hanc in semetipso considerare negliquod justum est loqui posse dubitabat. Sed dum hanc in semetipso considerare negligit, ad nequiora pervenit, ut non solum posse ab eo dici quod justum est dubitet, sed etiam dicentem se justa ab eo intelligi posse desperet. Unde vitium superbiae ab ipsa mox radice secandum est, ut cum latenter oritur, tunc vigilanter abscidatur, ne provectu vigeat, ne usu roboretur. Diffveteratam superbiam deprehendit, quia nimirum hoc vitium quanto magis patimur, tanto minus videmus. Sic quippe
Abbreviated transcription (Latin):
prium om̃s arrogantes. ut si fortasse
acutũ aliqͥd sentiunt: inde mox aduiti.¬
um elationis erumpant. sensusq om̃iũ
in sui con paratione despiciant. seq suo
iudicio alioꝵ mentibus anteponãt.
Quibus contingit miseris. ut plus uiden.¬
do tenebrescant. quia dum subtilia at.¬
tendunt: semet ipsos in tueri neseuint.
et quo intelligenciã acutius ꝑcipiunt:
eo ꝑsuꝑbiã det̾ius cadunt. Quibene qͥdẽ
subtilia conspicerent: si meo quod profe.¬
runt se uident Suꝑuisnamq heluidi.¬
xerat Si habes quod loquaris: responde
michi Loquere Uolo enim te appa.¬
rere iustũ. nunc autẽ ait Si autẽ ha¬
bes intellectũ: audi quod dicit᷑. Ecce quo.¬
mͦ paulisꝑ elatio. ꝑuerboꝵ in crementa
proficit Suꝑuis dubitauit: si possit l.¬
atus pͣroferre quod iustũ ẽ: nũc uͦ dscu.¬
tit si hoc quod dicit᷑. saltim possit audu
Ibi dixit Si habes quod loquaris: res.¬
ponde mͥ Acsi diceret Dic aliquid si

Expanded text:
oprium omnes arrogantes, ut cum fortasse acutum aliquid sentiunt, inde mox ad vitium elationis erumpant, sensusque omnium in sui comparatione despiciant, seque in suo judicio aliorum meritis anteponant. Quibus contingit miseris ut plus videndo tenebrescant, quia dum subtilia attendunt, semetipsos intueri nesciunt; et quo intelligentiam acutius percipiunt, eo per superbiam deterius cadunt. Qui bene quidem subtilia conspicerent, si in eo quod proferunt se viderent. Superius namque Eliu dixerat: Si habes quod loquaris, responde mihi: loquere, volo enim te apparere justum . Nunc autem ait: Si habes intellectum, audi quod dicitur. Ecce quomodo paulisper elatio per verborum incrementa proficit. Superius dubitavit si posset beatus Job proferre quod justum est; nunc vero discutit si hoc quod dicitur saltem possit audire. Ibi dixit: Si habes quod loquaris, responde mihi. Ac si diceret: Dic aliquid, si
Abbreviated transcription (Latin):
ac sibi placentes quasi displiceals
usi. quibus multa eueniunt. quasi
a egeruit impioꝵ. et sunt impii qͥ
a securi siut. ac si iustoꝵ facta ha.¬
abili pietate dispensat. ut et iustoᷤ
Nagella crucient: ne oꝑa extollant:
eii iusti saltim sine pena hanc uitã
rigant. quia ad tormenta que sine
e sunt male agendo festinant: Nã
Ma aliqͣndo iusti nequaꝗͣ tuxta oꝑa
sagellant᷑. hac ipsa historia quã trac.¬
timus ostenditur Heq enim isdem
heatus iob pro culpa fuerat flagella.¬
ns. qui ante flagelli stunrubũ ipso
iulice attestante laudatus est Ueriꝰ
g̾ helu diceret. si dixisset. quia in om̃i.¬
potente dõ impietas. atq inquitas
non ẽ. etiã cum iuxta uias proprias
hominibus redde non uidet᷑. Ham et
quod anobis non in telligitur: ex oc.¬
nculto ndicio non iniusta lance pro.¬
fartur:. Quia uͦ predicatores arro¬
gantes dum multa mania spargũt.
itiam sepe uera ac solida proferunt:

Expanded text:
ac si placentes quasi displiceant ac si placentes quasi displiceant justi quibus multa proveniunt, quasi opera egerint impiorum; et sunt impii qui a securi sunt, ac si justorum facta haabili pietate dispensat, ut et justos flagella crucient, ne opera extollant; et injusti saltem sine poena hanc vitam peragant, quia ad tormenta quae sine fine sunt male agendo festinant. Nam quia aliquando justi nequaquam juxta opera flagellantur, hac ipsa historia quam tractamus ostenditur. Neque enim idem beatus Job pro culpa fuerat flagellatus, qui ante flagelli stimulum ipso judice attestante laudatus est. Verius ergo Eliu diceret, si dixisset: Quia in omnipotente Deo impietas atque iniquitas non est, etiam cum juxta vias proprias hominibus reddere non videtur. Nam et quod a nobis non intelligitur, ex occulti judicii non injusta lance profertur. Quia vero praedicatores arrogantes, dum multa inania spargunt, etiam saepe vera ac solida proferunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ti. dum infirmitatẽ conditionis sue cõs¬
pitiunt: nichil aliud quam fauillã se es
cognoscunt: ut asuꝑbie sue duritia resi¬
luti: ꝑpenitenciã dicant. id quod supu
eficiet om̃is caro simul. et homoura
et magna que dicit Sed quia male mox
exeo quod bene sensit. tntumuit: uerb̃
sequentibus prodit dicens Si habes gͦ¬

Expanded text:
ti, dum infirmitatem conditionis suae consti, dum infirmitatem conditionis suae conspiciunt, nihil aliud quam favillam se esse cognoscunt, ut a superbiae suae duritia resoluti, per poenitentiam dicant id quod supra eficiet omnis caro simul, et homo in et magna, quae dicit; sed quia male mox ex eo quod bene sensit intumuit, verbis sequentibus prodit, dicens: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
dauid reu̾sus fuerat: cum dicebat. Me.¬
mento dñe: quod pulius sumus. Abra.¬
ham incinerẽ reuersus fuerat. dicens
Loquar ad dñm. cum sim puluis et ci.¬
nis Et si uiuentẽ carnẽ nec dum int̾ra
mors soluerat: hoc tñ apud se erant. qd
se futuros absq dubitatione p̃uidebãt
Hinc alias dicit᷑. Auferes spm̃ eoꝵ et de.¬
ficient. et inpuluerẽ suum reuertent᷑:
natur: Tollatur gͦ sp̃s eoꝵ ut defici.¬
ãt. id ẽ subducto suꝑbie spu nichil se de¬
se ẽẽ cognoscant. Et reuertant᷑ inpulue.¬
rem: idẽ humilient᷑ ex infirma conditi.¬
one. Propt̾ hunc puluerẽ. ad cuius me¬
moriã qui semetapsos considant reuo.¬
cant᷑: ꝑ sapientiã dicit᷑. Fulgebunt iusti.
et sicut scintille in arundineto discurrẽt:
Seĩ enim uiri dum peccatoribus ꝑmis.¬
centur: eos exemploꝵ suoꝵ igne sucẽ¬
dunt: Atq om̃e quod iutent uicinerẽ
redigunt. quia pietatis fla̾ma consũp¬

Expanded text:
David reversus fuerat, cum dicebat: MeDavid reversus fuerat, cum dicebat: Memento, Domine, quod pulvis sumus . Abraham in cinerem reversus fuerat, dicens: Loquar ad Dominum meum, cum sim pulvis et cinis . Et si viventem carnem necnon in terra mors solverat, hoc tamen apud se erant, quod se futuros absque dubitatione praevidebant. Hinc alias dicitur: Auferes spiritum eorum, et deficient, et in pulverem suum revertuntur . natur? Tollatur ergo spiritus eorum ut deficiant, id est subducto superbiae spiritu nihil se esse cognoscant, et revertantur in pulverem, id est humilientur ex infirma conditione. Propter hunc pulverem, ad cujus memoriam qui semetipsos considerant revocantur, per Sapientiam dicitur: Justi fulgebunt, et sicut scintillae in arundineto discurrent . Sancti enim viri dum peccatoribus centur, eos exemplorum suorum igne succendunt, atque omne quod nitent, in cinerem redigunt, quia pietatis flamma consump
Abbreviated transcription (Latin):
seruit. quia p̃sidens sp̃s cuncta eius flu.¬
xa restringit. et quodã districtionis sue
gladio. om̃e quod milla male iuuebat
int̾ficit: Hoc nimirũ discipline gladio¬
semetipsum hieremias interfecerat cum
mur meu̾ Quid enim infemore.
nͥ uoluptas carnis accipit᷑: Et quid ẽ
quod ait. post ꝗͣ ostendisti mͥ. ꝑcussi fem᷑
meum. nisi postꝗͣ suꝑna spiritalit̾ uidit.
om̃e quod inferus inse carnalit̾ uiuebat
extinxit. ut quanto magis summa pates.
cerent. tanto amplius uma que tenue.¬
rat. non liberent: Nam quanto incipit
quisq suꝑuis uiuere: tanto et inchoat
inferius int̾ire Iuxta affectum namq
carnalis oꝑationis om̃is caro pauli si¬
mul int̾ierat cum dicebat Uiuo ego iã
in cinerẽ reuertet᷑ Inpeccato enim quisq
positus mortalitatis sue obliuiscit᷑. et t̾rã
se ẽẽ non meminit. dũ adhuc ꝑsuꝑbiã
ud quam cinerẽ recordat᷑ Iam incinerẽ

Expanded text:
servit, quia praesidens spiritus cuncta ejus fluservit, quia praesidens spiritus cuncta ejus fluxa restringit, et quodam districtionis suae gladio omne quod in illa male vivebat, interficit. Hoc nimirum disciplinae gladiosemetipsum Jeremias interfecerat cum ateatur. Quid enim in femore, nisi voluptas carnis accipitur. Et quid est quod ait: « Postquam ostendisti mihi, percussi femur meum; » nisi postquam superna spiritaliter vidit, omnia quod inferius in se carnaliter vivebat exstinxit: ut quancerent, tanto amplius ima quae tenuerat non liberent? Nam quanto incipit quisque superius vivere, tanto et inchoat inferius interire. Juxta affectum namque carnalis operationis omnis caro Pauli simul interierat, cum dicebat: Vivo autem jam in cinerem revertetur. In peccato enim quisque positus mortalitatis suae obliviscitur, et terram se esse non meminit, dum adhuc per superbiam ud quam cinerem recordatur? Jam in cinerem
Abbreviated transcription (Latin):
regit. quia quod pie condidit: impie non
disponit. Et qui nec dum facta curauit
ut ẽent: que sunt facta non deserit. Qͥa
gͦ presens ẽ in regimine: qui auetor exti¬
tit increatione: curam nr̃i non p̃terit.
eum cor suum: spm̃ illius et flatũ ad se
rigitur. cũ ad suꝑna subleuat᷑. Si ergo
homo cor suũ ad dm̃ dirigit: spm̃ et fla
licet pro int̾nis cogitationibus flatum
uero quod ꝑ corpꝰ trahitur. pro ext̾nis
cogitationibꝰ ponit Deogͦ spm̃ homins
et flatũ ad se trahere ẽ : ad conuersionẽ
sui desidii. et int̾iora nr̃a et ext̾iora com¬
mutare. ut nichil iam menti ext̾uis libe¬
at. inchil caro inferus uel si appetit: a¬
dipisci conetur: sed om̃e quod homo est.
ad eum uidelicet aquo ẽ: et int̾tus desi.¬
dando ferueat: et ext̾uis se edomando
Deficiet om̃is caro fumul. et homo inei¬
nerẽ reuertet᷑. Simul enim omĩs caro
deficit. quando iam nullis sus motibꝰ

Expanded text:
regit, quia quod pie condidit impie non regit, quia quod pie condidit impie non disponit; et qui necdum facta curavit ut essent, quae sunt facta non deserit. Quia ergo praesens est in regimine qui auctor exstitit in creatione, ideo curam nostri non praeterit. eum cor suum, spiritum illius et flatum ad se rigitur cum ad superna sublevatur. Si ergo homo cor suum ad Dominum dirigit, spiritum et flatlicet pro internis cogitationibus, flatum vero qui per corpus trahitur, pro externis actionibus ponit. Deo ergo spiritum hominis et flatum a se trahere est ad conversionem sui desiderii et interiora nostra et exteriora commutare, ut nihil jam menti exterius libeat, nihil caro inferius, vel si appetit, adad eum videlicet a quo est et interius desiderando ferveat, et exterius se edomando Deficiet omnis caro simul, et homo in cinerem revertetur. - Simul enim omnis caro deficit, quando jam nullis suis motibus
Abbreviated transcription (Latin):
subuertet iudiciũ Ad diabolũ dñs dix̃
Commouisti me aduersus eum: ut
afligerẽ eum frustra. Helui autẽ
dicit. quia non condẽpnabit dñs
frustra. Qd̾ utiq discordare dictis
ueritatiᷤ credit᷑. nsi subtili consid̾ati.¬
me penset᷑: A liud nãq ẽ dãpnare:
alud affligere. Affligit gͦ iuxta ali¬
quid frustra. sed frustra non dãpnat.
amon iuxta aliqͥd frustra iob afflixe.¬
i. cũ non delebat uitium. sed meri¬
ul augebat᷑ Frustra enim condep̾¬
lire non potest. quia dãpnatio fieri
loni exparte ad aliqͥd potest. Que
hie quisq iiq cõmiserit. Nec omp̃s subuer
ẽẽ que patimꝰ: recta tam̃ in occulto exami¬
ne decernuntur Sequit᷑: capͥ.xi.
quippe mundũ regit. quẽ ꝑse condidit.
nec eget alieno adutore adregendũ: qui
non eguit ad faciendũ Sed hec idcirco
colligunt᷑. ut liquido indicet: quia om̃ps
ds̃ ꝑse ipsum regere non negligit: quod
creauit. Quod bene creauit: utiq bene

Expanded text:
Ad diabolum Dominus dicit: Commovisti me adversus eum, ut afflgerem eum frustra . Eliu autem dicit: Quia non condemnabit Dominus frustra. Quod utique discordare dictis Veritatis creditur, nisi subtili consideratione pensetur. Aliud namque est damnare, aliud affligere. Affligit ergo juxta aliquid frustra, sed frustra non damnat. An non juxta aliquid frustra Job afflixerat, cum non delebatur vitium, sed meritum augebatur? Frustra enim condemnare non potest, quia damnatio fieri non ex parte ad aliquid potest, quae hic quisque inique commiserit. Nec omnipotens Deesse quae patimur, recte tamen in occulto examine decernuntur. Sequitur: CAPUT XXquippe mundum regit, quem per se condidit; nec eget alienis adjutoriis ad regendum, qui non eguit ad faciendum. Sed haec idcirco colliguntur, ut liquido indicet quia omnipotens Deus, si per semetipsum regere non negligit quod creavit, quod bene creavit utique bene
Abbreviated transcription (Latin):
militatẽ custo diunt: et in humilitate dis¬
ciplinã Paulus disciplinã tenuit: cum
corinthiis diceret. Cum enim sit int̾ uos
zelus et contencio. nonne carnales estiᷤ.
et scdm hominem ambulatis: Sed hu.
militatẽ indisciplina non ꝑdidit: quia
dep̾cando p̾monuit dicens Obsecro uos
fr̃s ꝑmiscdiam dĩ. ut idipsũ dicatis om̃s.
et non sint inuobis scismata Rursũ hu
militatẽ tenuit: cum eisdẽ corinthuis
loquens: paulo latius fortasse quã uo.¬
luerat semetapsum reprehendit dicens
Factus sum insipiens. Sed disciplinam
in hac humilitate non ꝑdidit: quia ilico
adiunx̃. Uos me coegistis. E.xemplum
magne humilitatis exhibuit: cum dis.¬
cipulis dixit Hon enim nos met ipsos

Expanded text:
militatem custodiunt, et in humilitate dismilitatem custodiunt, et in humilitate disciplinam. Paulus disciplinam tenuit, cum Corinthiis diceret: Cum enim sit inter vos zelus et contentio: nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis? Sed hanc humilitatem in disciplina non perdidit, quia deprecando praemisit, dicens: Obsecro vosericordiam Dei, ut idipsum dicatis omnes, et non sint in vobis schismata . Rursum formam humilitatis tenuit, cum eisdem Corinthiis loquens, paulo latius fortasse quam voluerat semetipsum reprehendit, dicens: Factus sum insipiens . Sed disciplinam in hac humilitate non perdidit, quia illico adjunxit: Vos me coegistis. Exemplum magnae humilitatis exhibuit, cum discipulis dixit: Non enim nosmetipsos
Abbreviated transcription (Latin):
nis grãm non amitunt: Nam sepe per
inquietudinẽ refrenandã prauoꝵ. duri.¬
ciam districti uigoris assumunt. sed intꝰ
caritatis igne liquefiunt: atq eoꝵ amo¬
re ardent: in quos asꝑa correptione seui.¬
unt: Seq etiã eis in trinsecus in secre.¬
to cordis humiliant: quos duris foris
amimaduersionũ stimulis quasi despici.¬
endo castigant: Plerũq autẽ et non despi.¬
ciendo despiciunt. et nõ despundo desꝑant.
ut tanto eos celerius exculpa pauescere
ac resilire faciant: qͣnto iam quãlam eis
uicinius mortis foueã ostentant. Sepe
etiã quodã dicendi mod̾amine suas cul.¬
pas corã discipulis dicunt. ut illi audiẽ.¬
tes discant. quomodo semet ipsos desuis
actionibus subtilit̾ reprehendant Tanta
autẽ dispensatione se temꝑant. ut neq
cum se erigunt. intrinsecus rigidi sint
neq rursum cum se humiliant. extrin¬
secus remissi: quia et in disciplina hu¬

Expanded text:
nis gratiam non amittunt. Nam saepe pro nis gratiam non amittunt. Nam saepe pro inquietudine refrenanda pravorum duritiam districti vigoris assumunt, sed intus charitatis igne liquefiunt, atque eorum amore ardent, in quos aspera correptione saeviunt; seque etiam eis intrinsecus in secreto cordis humiliant, quos foris duris animadversionum stimulis quasi despiciendo castigant. Plerumque autem et non despiciendo despiciunt, et non desperando desperant, ut tanto eos celerius a culpa pavescere ac resilire faciant, quanto jam quasi vicinius mortis foveam ostentant. Saepe etiam quodam decenti moderamine 781 suas culpas coram discipulis indicant, ut illi audientactionibus subtiliter reprehendant. Tanta vero dispensatione se temperant, ut neque cum se erigunt intrinsecus rigidi sint, neque rursum cum se humiliant extrinsecus remissi, quia et in disciplina hu
Abbreviated transcription (Latin):
mei. abhis qui sunt eloes: quia conten.¬
ciones int̾uos sunt: Deqͥbus contencionibꝰ
paulopost subdidit dicens Cum enim sit
int̾ uos zelus et contencio. nonne carna.¬
les estis. et scđm hominẽ ambulatis:
Ecce quod laudibꝰ ad aꝑta correptionis
uerba descendit. ecce in corda audientiũ
quam blanda fauoris manu uiã distric.¬
te increpationis aꝑuit Prius namq
suꝑboꝵ brachia studuit. ꝑ blandimentoꝵ
uincla religare. ut post modũ potuisset
uulnus suꝑbie ferro correptionis incidẽ
Erant ꝓfecto in corithiis. et que laudari
debuissent. erant et que argui. Peritus
ittq medicus prius sana mẽbra que
circa uulnus erant laudando palpauit.
et post modũ putridũ sinũ uulneris fe.¬
riendo transfixit. Habet gͦ in scĩs p̃di¬
catoribꝰ adutrũq aptũ doctrine regu¬
la pondus suum. ut et recta fouentes
nutrrant: et ꝑuersa ammaduertentes
iusticia stimulat. aliud cum suꝑbia inflat
Iusti cũ seuere corrigunt: int̾ne dulcedi.¬

Expanded text:
 ab his qui sunt Chloes, quia contentiones inter vos sunt. . De quibus contentionibus paulo post subdidit, dicens: Cum enim sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis ? Ecce quibus laudibus ad aperta correptionis verba descendit; ecce in corde audientium quam blanda favoris manu viam districtae increpationis aperuit. Prius namque superborum brachia studuit per blandimentorum vincula religare, ut postmodum potuisset vulnus superbiae ferro correptionis incidere. Erant profecto in Corinthiis et quae laudari debuissent, erant et quae argui. Peritus itaque medicus prius sana membra, quae circa vulnus erant, laudando palpavit, et postmodum putridum sinum vulneris feriendo transfixit. Habet ergo in sanctis praedicatoribus ad utraque aptum doctrinae regula pondus suum, ut et recta faventes nutriant, et perversa animadvertentes justitia stimulat, aliud cum superbia inflat. Justi cum severe corrigunt, internae dulcedi
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ predicatores scĩ utroq modamine
artẽ magisterii temꝑare. cum delinqͣn¬
tiu̾ reatus inueniunt. Sciunt modo
seuere corriꝑe. mͦ humilit̃ dep̾cari
Sed cũ arrogantes uiri eos imitari
appetunt: sumunt abhis asꝑa uerba
correptionis. et sumere abhis ueracit̃
nesciunt preces humilitatis: Magis
enim terribiles possunt eẽ quã mittes¬
et ideirco discunt unde se erigant
et discere negligunt ut animũ sub¬
mittant C umq aid monere delinquẽ¬
tes placidi nesciunt: nimio rigoqo
usu ꝑ inuectionis iracundiã. etiam
contͣ recte agentes effrenant᷑. Quoꝵ
iste helui speciẽ tenens : beatũ iobo
fouet sed obuirgat dicens Quis
uir ut ẽ iob quibibit subsannationẽ
quasi aqͣm. qui gradit᷑ cũ oꝑantibus

Expanded text:
go praedicatores sancti utroque moderamine artem magisterii temperare, et cum delinquentium reatus inveniunt, sciunt modo severe corripere, modo humiliter deprecari. Sed cum arrogantes viri eos imitari appetunt, sumunt ab eis aspera verba correptionis, et sumere ab eis veraciter nesciunt preces humilitatis. Magis enim terribiles possunt esse quam miteset idcirco discunt unde se erigant, et discere negligunt, ut animum submittant. Cumque admonere delinquentes placide nesciunt, nimio rigoris usu per invectionis iracundiam, etiam contra recte agentes effrenantur. Quorum iste Eliu speciem tenens, beatum Job non refovet, sed objurgat, dicens: Quis est vir, ut est Job, qui bibit subsannationem quasi aquam, qui gra
Abbreviated transcription (Latin):
erudire : sed se ostende. nec intuetur
quã iusti qui audiunt fiant: sed ipse
quã doctus cũ adoctis auditur appa
de humilitatis imagine ꝑmiscerẽt:
bene helui postꝗͣ ꝑtumida uerba se ex¬
tulit. rursũ quasi ad equalitatis cõcor¬
diam condescendit dicens Iudicium¬
eligamꝰ nobis. et int̾ nos tudicemꝰ quid
sit melius Sed utrũ hoc tudiciũ exhu¬
mili corde quesierit: facile cognoseinꝰ
si subsequentia eius uerba pensemus
et d̃s subuertit iudiciũ meũ Inuidieꝰ¬
do enim me mendaciũ ẽ : et uolena
sagita mea absq ullo peccato. Hec bea¬
tum iob dixisse querit᷑. que tam̃ quia
minime dixerit: requisita sacre histo¬
rie uerba testant᷑ Sed quia tudicnĩ
eque quesierat: exculpa quã finxit pm¬
tinus sentenciã promulgat. Hanset¬

Expanded text:
erudire, sed se ostendere; nec intuetur erudire, sed se ostendere; nec intuetur quam justi qui audiunt fiant, sed ipse quam doctus , cum a doctis auditur 779 ade humilitatis imagine permiscerent, bene Eliu postquam per tumida verba se extulit, rursum quasi ad aequalitatis concordiam condescendit, dicens: eligamus nobis, et inter nos videamus quid sit melius. - Sed utrum hoc judicium et humili corde quaesierit, facile cognoscimus si subsequentia ejus verba pensemus.et Deus subvertit judicium meum. In judicando enim me mendacium est, et violenta sagitta mea absque ullo peccato. - Haec beatum Job dixisse queritur, quae tamen quia minime dixerit requisita sacrae historiae verba testantur. Sed qui judicium aeque quaesierat, ex culpa quam finxit protinus sententiam promulgat; nam se
Abbreviated transcription (Latin):
hoc quod audiunt doceant. et isti ꝑ illoᷤ
hoc  docendo proferunt discant Helu
gͦ tipum arrogancium tenẽs. cũ ꝓnun¬
tiationis ostentatione in cohans. quid di.
Auris enim uerba ꝓbat. et guitur es.¬
cas gustu diudicat: Ac si diceret: Si¬
cut nec auris escas. nec guttur uerba
cognoscit: ita nec stultus quisq senten¬
ciam sapientis intelligit Sapientes
gͦ atq eruditi audite quod dico. qui
potestis ea que fuerint dicta cognosce.¬
re Uideamꝰ igͥ quantũ tumeat. qui
uerba sua non nͥ asapientibꝰ audiri de-¬
center existunat Uerus autẽ sapientie
predicator dicit Sapientibꝰ et insipi¬
entibꝰ debitor sum At contra arrogãs
inp̾dicatione sua aures tantũmͦ sapi.¬
enciũ expectat. quia non idõ p̾dicat.
ut possit quos libet sapientes efficere:
sed ideo sapientes querit. ut possit qd
senserit suꝑbiendo monstrare Sicut
eniꝰ suꝑius dictũ ẽ. non illos appetit.

Expanded text:
hoc quod audiunt doceant, et isti per illos hoc quod audiunt doceant, et isti per illos hoc quod docendo proferunt discant. Eliu ergo typum arrogantium tenens, et cum pronuntiationis ostentatione inchoans, quid dicaAuris enim verba probat, et guttur escas gustu dijudicat. - Ac si diceret: Sicut nec auris escas, nec guttur verba cognoscit; ita nec stultus quisque sententiam sapientis intelligit. Sapientes ergo atque eruditi audite quod dico, qui potestis ea quae fuerint dicta cognoscere. Videamus igitur quantum tumeat, qui verba sua non nisi a sapientibus audiri decenter existimat. Verus autem sapientiae praedicator dicit: Sapientibus et insipientibus debitor sum . At contra arrogans in praedicatione sua aures tantummodo sapientium exspectat, quia non ideo praedicat ut possit quoslibet sapientes efficere, sed ideo sapientes quaerit, ut possit quod senserit superbiendo monstrare. Sicut enim superius dictum est, non illos appetit
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ. Quid enim ꝑhuius pronuntiati.¬
onis uocabulũ. nͥ inflatio elationis
ostendit᷑. ut uerba que de alta suꝑbie
radice ueniebant: cũ quadã quasi alti.¬
tudine et distinctione procedent:
runt. hoc quod singularit̾ intellexisse
se credunt. et fortasse tue̾ humilitatẽ
p̾dicant cum ꝑ p̾dicationis tipum ex¬
empla suꝑbie ostendunt Unde fit. ut
eoꝵ p̾dicatio concors sibi manere non
possit. quia id quod rectũ loquentes se¬
minant. ꝑuerse tumentes mpugnãt.
Humilibꝰ namq auditoribꝰ uerba sua
non conpatiendo sed uix dedignando
larguint᷑. Longe quippe se inalto po¬
sitos estimãt. et suꝑ eos dẽ auditores
suos quasi p̃cedentis doctrine respectũ.
unde de summo dignant᷑ inclurant: At cõ.¬
tra uerba iustoꝵ ex radice ueniunt hu.¬
militatis: ut fructũ ualeant ferre pie.¬
tatis. et quicqͥd salubre potuerint: nõ
tumendo sed compatiendo subminis.
in auditoribus sus. uel auditores suos
inse ita transformant. ac si et illi ꝑistos

Expanded text:
ui.---Quid enim per hujus pronuntiationis vocabulum, nisi inflatio elationis ostenditur, ut verba, quae de alta superbiae radice veniebant, cum quadam quasi altitudine et distinctione procederentrunt hoc quod singulariter intellexisse se credunt; et fortasse tunc humilitatem praedicant, cum per elationis typhum exempla superbiae ostentant. Unde fit ut eorum praedicatio concors sibi manere non possit, quia id quod rectum loquentes seminant, perverse tumentes impugnant. Humilibus namque auditoribus verba sua non compatiendo, sed vix dedignando largiuntur. Longe quippe se in altum positos aestimant, et super eosdem auditores suos quasi praecedentes doctrinae respectum x de summo dignanter inclinant. At contra verba justorum ex radice veniunt humilitatis, ut fructum valeant ferre pietatis: et quidquid salubre potuerint, non tumendo, sed compatiendo subministrin auditoribus suis, vel auditores suos in se ita transformant, ac si et illi per istos
Abbreviated transcription (Latin):
inueniunt: ad eadẽ obiurgationis
uerba cũ quadã dispensatione descen.¬
dunt: E ece paulus corinthios docens.
eosq iculpa diuisionis aspiciens. exor.¬
sus ẽ dicens Cirãs ago dõ meo semꝑ pro
iobis in grã dei que data ẽ uobis in xͦ¬
hi: quia inom̾ibus diuites facti estiˢ
nillo Multũ profecto laudauit: quoᷤᷤ
i xp̃o diuites in om̃ibꝰ dixit Et ecce
ahuc blandimenta multiplicat dices
n om̃ĩ uerbo et in om̃i sciencia. sicut
testimoniũ xpĩ in uob confirmatũ ẽ¬
iait ac fi oꝑe ꝑegissent: quod doctri.¬
a didicerant Et mox in laudis con¬
imatione subiunxit. Ita ut nichil uo.
tot fauoribꝰ iam quo tendas insinua. Et
ecce paulo post sequit᷑ Obsecro autẽ uos

Expanded text:
inveniunt, ad eadem objurgationis inveniunt, ad eadem objurgationis verba cum quanta dispensatione descendunt. Ecce Paulus Corinthios docens, eosque in culpa divisionis aspiciens exorsus est, dicens: Gratias ago Deo meo semper pro vobis, in gratia Dei, quae data est vobis in  quia in omnibus divites facti estis in illo . Multum profecto laudavit quos in Christo divites in omnibus dixit. Et ecce adhuc blandimenta multiplicat, dicens: In omni verbo et in omni scientia, sicut testimonium Chriixit, ac si opere peregissent quod doctrina didicerant. Et mox in laudis consummatione subjunxit: Ita ut nihil vobistot favoribus jam quo tendas insinues. Et ecce paulo post sequitur: Obsecro vos
Abbreviated transcription (Latin):
do confirment: Suꝑiores quippe inderi
desidsant. et magis gaudent. cũ eoꝵ am.¬
um ira eleuat: quã caritas exequat:
Semꝑ inuenire optant: quod increpã.¬
ao rigide feriant: Unde scriptũ ẽ: Inore
Osuos obiurgando corrigere. Solẽt
meoꝵ uiciis districta increpatione de¬
seure Unde scriptũ ẽ Uerba sapien.¬
tium quasi stimuli. et sic̃ claui in altũ
defixi Recte autẽ eoꝵ uerba claui uoca.¬
ti sunt. quia culpas delinquentiũ nesci.¬
unt palpare sedpungere: An ioħis u̾ba
daui non erant: cũ dicebat: progenies
inꝑarũ. quis uobis demonstrauit fug̾e
abira uentura: An uerba stephani da
erant. cum dicebat. o insensati galathe.
quis uos fascinauit: Et rursũ cũ corĩ¬
thiis diceret: Cum enĩ sit int̾ uos zelus
et contencio. nonne carnales estis. et
sađ̃m hominem ambulatis: Sed necesse
ẽ ut caute uideamꝰ. quia predicatores
iusti mipsis quos corrigunt. cũ expar.¬
te alia fortasse aliqͥd bone oꝑationis

Expanded text:
do confirment. Superiores quippe videri desiderant, et magis gaudent cum eorum animum ira elevat, quam cum charitas exaequat. Semper invenire optant quod increpando rigide feriant. Unde scriptum est: In ore suos objurgando corripere, solent in eorum vitia districta increpatione saevire. Unde scriptum est: Verba sapientium quasi stimuli, et sicut clavi in altum defixi . Recte autem eorum verba clavi vocati sunt, quia culpas delinquentium nesciunt palpare, sed pungere. An Joannis verba clavi non erant, cum dicebat: Progenies viperarum, quis vobis demonstravit fugere ab ira ventura ? An verba Stephani claerant, cum dicebat: O insensati Galatae, quis vos fascinavit ? Et rursum cum Corinthiis diceret: Cum enim sit inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis, et secundum hominem ambulatis ? Sed necesse est ut caute videamus quia praedicatores justi in ipsis quos corrigunt, cum ex parte alia fortasse aliquid bonae operationis
Abbreviated transcription (Latin):
enciam Quia uͦ arrogantes om̃s ĩ eo
quod proferunt tipo suꝑbie inflantur.
et uelut in alto positi. sic doctoꝵ speciẽ
sumunt. ac si eoꝵ uerba dignatione
quatlã suꝑ indignos homines celitus
effundant᷑: bene ab scriptore huius
historie uersus int̾ponit᷑ quodicatur.¬

Expanded text:
entiam. Quia vero arrogantes omnes in eo entiam. Quia vero arrogantes omnes in eo quod proferunt typho superbiae inflantur, et, velut in alto positi sic doctorum speciem sumunt ac si eorum verba dignatione quadam super indignos homines coelitus effundantur, bene a scriptore hujus historiae versus interponitur, quo dicatur
Abbreviated transcription (Latin):
querunt: Helui autẽ quia ueracit̾
reqͥsitionis uerba non ꝓtulit: dici qđ
quesierat non ꝑmisit. sed max quid
intrinseciis gestabat erupit. qualẽq
se mocculis suis habebat: ostendit
lcens Cace. et docebo te sapienciã
mogantes enĩ iuri quando aliqͥd
luamlit̾ sonant: dui m enusdẽ humili¬
tatis specie non ꝑdurant Cum fortasse
querunt ut audiant: mox loquendo
obuiant ne doceant᷑. quia suꝑficiẽ uociᷤ
quam protulerant. eitus ostentationiᷤ
intentio corrũpit: que exradice cordis
exsurgit. Atq eandẽ humilitatis for¬
mam specietenus fsumptã eo celerius
probant quia aliena ẽ: quo illã duitiꝰ
tenere nõ possunt E cce helui iustici¬
am cum requirit ut discat: promitiit
quia doceat E cce quasi requirendo qd
iustũ ẽ. aliquid planum sonauerat lin¬
gua. sed mox celari non potuit hoc. qđ̃
altũ tumebat consciencia Nam repen¬
te subiunxit Tace. et docebote sapi¬

Expanded text:
quaerunt. Eliu autem, quia veraciter quaerunt. Eliu autem, quia veraciter requisitionis verba non protulit, dici quod quaesierat non permisit, sed mox quod intrinsecus gestabat erupit, qualemque se in oculis suis habebat ostendit, dicens: Tace, et docebo te sapientiam. Arrogantes enim viri quando aliquid humiliter sonant, diu in ejusdem humilitatis specie non perdurant. Cum fortasse quaerunt ut audiant, mox loquendo obviant ne doceantur, quia superficiem vocis quam protulerant citius ostentationis intentio 778 comprimit, quae ex radice cordis exsurgit, atque eamdem humilitatis formam specie tenus sumptam eo celerius probant quia aliena est, quo illam diutius tenere non possunt. Ecce Eliu justitiam cum requirit ut discat, promittit quia doceat. Ecce quasi requirendo quod justum est aliquid planum sonuerat lingua; sed mox celare non potuit hoc quod altum tumebat conscientia. Nam repente subjunxit: Tace, et docebo te sapi
Abbreviated transcription (Latin):
se apud se habeat: hac locitione mar¬
nfestat qua dicit Attende iob et
idime. et tace dum egoloquor In¬
mensa enim suꝑbia ẽ.asemore sibi re¬
uerenciã exigere. et filentiũ imꝑare
aũ quoslibet corriptunt. sepe ꝑbumili¬
tatis grãm ad cogitationũ suarũ in¬
tima reuertunt᷑: atq ineo ipso quod
corripiunt nequid fortasse fallantur
exquirunt. correctisq licentiã tribu¬
unt. ut siquid prose ipsi iustius sen¬
tiunt fateant᷑: hoc non nũquã etiã
arrogantes umitari appetunt:. Pauliꝰꝑ
enĩ inuerbis elatione post posita. qͣsi
eoꝵ quos corripiunt si forte reꝑire po¬
tuerint iusticiam querunt non quia
ita sentiunt. sed quia ornari ꝑhuim
enim. ne suꝑbi ac tumidi. quia sunt:
tum: Sed hec quia excorde non pro.¬
tulit: audire quod quesierat non
expectauit: Nam ilico subumxit:
Quod si non habes: audime. Tace.
et docebo te sapienciã Qui enĩ uera¬
eit̾ querunt audire quod ustũ est.
aquamimit̾ expectant audire quod

Expanded text:
se apud se habeat hac locutione manifestat, qua dicit: Attende, Job, et audi me, et tace dum ego loquor. Immensa enim superbia est, a seniore sibi reverentiam exigere, et silentium imperare dum quoslibet corripiunt, saepe per humilitatis gratiam ad cogitationum suarum intima revertuntur, atque in eo ipso quod corripiunt, ne quid fortasse fallantur exquirunt, correptisque licentiam tribuunt, ut si quid pro se ipsi justius sentiunt fateantur. Hoc nonnunquam etiam arrogantes imitari appetunt. Paulisper enim in verbis elatione postposita, quasi eorum quos corripiunt, si forte reperiri potuerint, justitiam quaerunt, non quia ita sentiunt, sed quia ornari per spenim ne superbi ac tumidi quia sunt, tum. Sed quia haec ex corde non protulit, audire quod quaesierat non exspectavit. Nam illico subjunxit: Quod si non habes, audi me; tace, et docebo te sapientiam. Qui enim veraciter quaerunt audire quod justum est, aequanimiter exspectant audire quod
Abbreviated transcription (Latin):
ne dignũ exreproboꝵ societate iudica.¬
uit Ait enĩ Quis ẽ uir ut ẽ iob: Ut
utiq subaudiamꝰ nullus Atq subiun¬
git: Qui bibit subsannationẽ qͣsi aꝗͣ
Aqua enim cũ bibitur: ita liquide sumt̃
ad sorbendũ: ut nulla sui pinguedine
retardet᷑ Subsannationẽ uͦ ut aquã
biliere ẽ: dm̃ sine aliquo obstaculo cogi.¬
tacionis irridẽ. ut in eo quod suꝑbit lmn.¬
gua uel consciencia. nulla trepidatio
contradicat Hec autẽ eius sentencia
suꝑ beatum iob quantũ atramite ue.¬
ritatis excorbitet: exilla domͥni attesta.
cione cognoscimꝰ: qua ad diabolum
dicit. Numqͥd consid̾asti seru̾ii meum
iob. quod non sit similis ei in terra: Ecce
quẽ ueritas dicit absq con paratione
iustũ. helui eũ asserit absq con pariu.¬
one peccatorẽ Sed hec ẽẽ propͥa ario.¬
gantiũ p̾dicatoꝵ solent. ut etiã afflc.¬
tos auditores suos magis districte
corriꝑe appetant: quam bande refo.¬
uere Plus enim student. ut mala ob¬

Expanded text:
proborum societate judicavit. Ait enim: Quis est vir, ut est Job? Ut utique subaudiamus, nullus. Atque subjungit: Qui bibit subsannationem quasi aquam. Aqua autem cum bibitur, ita liquide sumitur, ut ad sorbendum nulla sui pinguedine retardetur. Subsannationem vero ut aquam bibere est Deum sine aliquo obstaculo cogitationis irridere, ut in eo quod superbit lingua vel conscientia, nulla trepidatio contradicat. Haec autem ejus sententia super beatum Job quantum a tramite veritatis exorbitet, illa Domtione cognoscimus qua ad diabolum dicit: « Nunquid considerasti servum meum Job, quod non sit ei similis super terram? » Ecce quem Veritas dicit absque comparatione justum, eum Eliu asserit absque comparatione peccatorem. Sed haec esse propria arrogantium praedicatorum solent, ut etiam afflictos auditores suos magis districte corripere appetant, quam blande refovere. Plus enim student ut mala ob
Abbreviated transcription (Latin):
nitudinẽ qua docebatur amittit. Un.¬
de et helui quẽ tenere arrogantiũ
tipũ sepe iam diximus: post quã mil¬
ta sapiencie profunda digessit: subto
post easdẽ sentencias ueraces ac mil.¬
ticas. fastu sciencie inflatus extollit᷑
Cuius mox inflationis merito: eus
sensus admama u̾ba diriuat᷑. Nam

Expanded text:
nitudinem qua docebatur amittit. Unnitudinem qua docebatur amittit. Unde et Eliu, quem tenere arrogantium typum saepe jam diximus, postquam multa sapientiae profunda digessit, subito post easdem sententias veraces ac mysticas fastu scientiae inflatus extollitur, cujus mox inflationis merito ejus sensus ad inania verba derivatur. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
Ut reuocet animas eoꝵ acorrupto¬
ne. et illitminet luce unientũ l
quippe morientiũ est: quã corporeio
oculis cerminꝰ. Qui autẽ adhuc hunic
mundo uiuunt: luce morientiũ tene¬
brescunt Illuminant᷑ autẽ luce u¬
uentium: qui despecto temporali
mine ad splendorẽ int̾ne claritatis
recurrunt ubi iuuant: ubi uerũ lum
sit. ubi sic nos lux ext̾ius circũseribat
ut int̾ius impleat. sic int̾ius impleat.
ut in cireũ scripta ext̾iꝰ circũ seribat.
Illuminant᷑ gͦ hac luce uiuentium.
quã tanto tunc subtilius conspitar᷑.
quanto nunc ad illã purius uiuunt
Magna helui ac ualde fortia protu¬
lit Sed hoc unusqͥsq arrogans habe
ꝓprium solet. quod dum uera et mnis¬
tica loqͥtur: subito ꝑtumorẽ cordis
quedã in ania et suꝑba ꝑmiscet: Fo.¬
ris enĩ placere appetit: i hoc quod
ueracit̾ sentit Et inde mox in anes.¬
cit alumine uͦ. unde ꝑ elationis tipũ
recedit abintimo. Quia enim appro.¬
bari doctus ext̾uis querit: intus ple.¬

Expanded text:
Ut revocet animas eorum a corruptione, et illuminet luce viventium. - Lux quippe morientium est, quam corporeis oculis cernimus. Qui autem adhuc huic mundo vivunt, luce morientium tenebrescunt. Illuminantur autem luce viventium qui, despecto temporali lumine, ad splendorem internae claritatis recurrunt ut ibi vivant, ubi verum lumsit, ubi sic nos lux exterius circumscribat, ut interius impleat; sic interius impleat, ut incircumscripta exterius circumscribat. Illuminantur ergo hac luce viventium, quam tanto tunc subtilius conspiciunt, quanto nunc ad illam purius vivuntMagna Eliu ac valde fortia protulit, sed hoc unusquisque arrogans habere proprium solet, quod dum vera ac mystica loquitur, subito per tumorem cordis quaedam inania et superba permiscet. Foris enim placere appetit in hoc quod veraciter sentit; et inde mox inanescit a vero, unde per elationis typum recedit ab intimo. Quia enim approbari doctus exterius quaerit, intus ple
Abbreviated transcription (Latin):
Que enimꝰ admutabilitatis statũ iiu.¬
tabilẽ uidendo format᷑. Igit᷑ helui de
afflicto hoc lib̾atoq homine quia pͥmũ
meroris amaritudinẽ. et post modum
gaudia consolationis exp̾ssit: apte
probationis et mortis. quia ꝑtria hec
et duris primũ stimulis meroris affi¬
citur: et magnis post modũ securita¬
tis gaudiis refouet᷑ Et quia electi ime¬
ciuusq mens. isdẽ tribus uicibꝰ i est
labore conu̾sionis. uel temptatione

Expanded text:
 immutabilitatis statum immutabilitatem videndo formatur. Igitur Eliu de afflicto hoc liberatoque homine, quia prius moeroris amaritudinem et postmodum gaudia consolationis expressit, apte probationis, et mortis, quia per tria haec, et duris primum stimulis moeroris afficitur, et magnis postmodum securitatis gaudiis refovetur. Et quia electi uniuscujusque mens iisdem tribus vicibus, id est vel labore conversionis, vel tentation
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗdieniat. suumq terminũ cotidie ꝓspi¬
. et ante seueritatẽ tante iusticie qͣs
rationes uite sue sit positurus attendit:
Et si cuncta praua oꝑa que in telligere
potinit deuitauit: uenturꝰ tam̃ corã dis¬
rricto uidice illa magis que insemet¬
ipso non intelligit. ꝑtimescit Quis enĩ
consid̃are ualeat. quanta mala ꝑmom̾ta
tempoꝵ ipsis inconstantibus cogitati.¬
onũ motibus ꝑpetramus: Facile ẽ autẽ
oꝑa ꝑuersa uitare. sed nimis difficile
ẽ abillicita cogitatione cor tergere:

Expanded text:
adveniat, suumque terminum quotidie prospiadveniat, suumque terminum quotidie prospicit, et ante severitatem tantae justitiae quas rationes vitae suae sit positurus attendit. Etsi cuncta prava opera, quae intelligere potuit, devitavit, venturus tamen coram districto judice, illa magis quae in semetipso non intelligit, pertimescit. Quis enim considerare valeat quanta mala per momenta temporum ipsis inconstantibus cogitationum motibus perpetramus? Facile est enim opera perversa vitare, sed nimis difficile est ab illicita cogitatione cor tergere.
Abbreviated transcription (Latin):
tionis opus occurrit: et surgentes
temptationũ stimulos mitigat. in¬
pugnantesq se cogitationũ motus
int̾na pace tranquillat. moxq inmen¬
sã de spe cȩlesti letitiã anima ꝑcipit:
dũ deuictũ malũ respicit quod tole.¬
rauit. ut iure de hoc temptato lib̾a¬
toq homine dici debeat Uidebit
faciem eius inubilo. et lib̾auit am.¬
mã suã ne ꝑgeret iĩteritũ. sed uiuẽs
lucẽ ud̾et his itaq duabꝰ uicibꝰ idẽ
cõuersionis et probationis ꝑmerorẽ
letitiamq transactis: suꝑ ẽ tercia.
citius et merorẽ adhuc sustineat: et
gaudia consequat᷑. Post conu̾sions
nãq certamina. post probationis eil.¬
nam: restat adhuc dura temptatio
quia uenire nõ potest ad ꝑfecta gal¬
dia lib̃tatis: nisi prius debitũ solu̾tt
humane cõditioĩs Conu̾sus autẽ qͥlꝙ
sibi caute sollicitus. tacitꝰ secũ cosidass
noncesfat. etͣnus tudex quã districtus

Expanded text:
tionis ope succurrit, et surgentes tionis ope succurrit, et surgentes tentationum stimulos mitigat, impugnantesque se cogitationum motus interna pace tranquillat. Moxque anima immensam de spe coelesti laetitiam percipit, dum devictum malum respicit, quod toleravit, ut jure de hoc tentato liberatoque homine dici debeat: Videbit faciem ejus in jubilo; et, liberavit animam suam, ne pergeret in interitum, sed vivens lucem confessionis et probationis, per moerorem laetitiamque transactis, superest tertia cujus et moerorem adhuc sustineat, et gaudia consequatur. Post conversionis namque certamina, post probationis aerumnam, restat adhuc dura tentatio, quia venire non potest ad perfectae gaudia libertatis, nisi prius debitum solverit humanae conditionis. Conversus autem quisque sibi caute solnon cessat, aeternus judex quam districtus
Abbreviated transcription (Latin):
illucq distendit᷑ et multiplicibꝰ tempta.¬
tionũ estibꝰ dissipat᷑. Et sepe hinc inde
prouocata. cui temptanti uitio obiuiet.
uel quod primũ inpugnet ignorat Un¬
de plerumq euenit. ut dũ nimis in sur¬
gencia uitia cruciant. dũ repugnan¬
tis animũ iamiamq quasi in lapsũ
desꝑationis inclinant. conuersus qͥs
hanc ipsam sublimitatis uiã quã si
adremediũ elegit expauescat. et qͣs
in su̾mũ eductus titubet. qui inimno so¬
lidius stabat Ita uͦ circũ frementibus
temptationũ motibus angustat᷑: ut
recte de eo dici debeat Abhominabis
ei fit inuita sua panis. et anime illus
cibus ante desid̾abilis. uel certe. n¬
ricors ds̃ probari nos ꝑmittit temp¬
tationibus non reprobari. sicut scrip¬
tũ ẽ. E idelis autẽ ds̃ qui nõ patietur
uos temptari supͣ quam potestiᷤᷤ sed
faciet cum temptatione etiã prouen.¬
tũ ut possitis sustinere: citius cõsola.¬

Expanded text:
illucque distenditur, et multiplicibus tentaillucque distenditur, et multiplicibus tentationum aestibus dissipatur, et saepe hinc inde provocata cui tentanti vitio obviet, el quod primum ide plerumque evenit ut dum nimis insurgentia vitia cruciant, dum repugnantis animum jamjamque quasi in lapsum desperationis inclinant, conversus quisque hanc ipsam sublimitatis viam, quam sibi ad remedium eligit, expavescat, et quasi in summo eductus titubat, qui in imo solidius stabat. Ita vero circumfrementibus tentationum motibus angustatur, ut recte de eo dici debeat: Abominabilis ei fit in vita sua panis, et animae illius cibus ante desiderabilis. Vel certe: ricors Deus probari nos permittit tentationibus, non reprobari, sicut scriptum est: « Fidelis autem Deus qui non patietur vos tentari supra id quod potestis, sed faciet cum tentatione etiam proventum, ut possitis sustinere , citius nobis consola
Abbreviated transcription (Latin):
multis itinerantibꝰ premit᷑ neuideatur
Si autẽ ꝑconu̾sionis grãm auia cordis
curarũ turba remouet᷑: ut nulla acti¬
onũ insolencia cont̾at. nullus cogita.¬
tionum tumultus premat: tunc qđ
occultũ latebat agnoscit᷑. tunc de ra¬
dice utiorũ pungit lib̾e spina temp¬
tationũ. contͣ quã bene uiuentis ma¬
nu agit᷑: ut inquantũ pot̾ fieri non
tegat᷑ occulta : sed radicitꝰ euellatur:
Quod donec fiat: unniscuiꝰq conu̾si ani¬
mũ ita hec spina cont᷑bat: ut sepe ꝑcus¬
sione subita pene suꝑari se sentiat. eiꝰq¬
uulnꝰ medullitus inflictũ exitrabiliter
ꝑtimescat Plerumq uͦ ipsi temptatio¬
nũ stimuli dũ unusũ ueniunt dilatãt᷑.
et nõ qͥdẽ acriores sed longiores existũt.
Minus autẽ dolent. sed magis inficiũt:
quia dum menti du adherent: tanto
fiunt minus pauendi. quanto magiᷤᷤ
assueti Int̾ hec gͦ dep̾hensa mens huc

Expanded text:
multis itinerantibus premitur, ne videatur. multis itinerantibus premitur, ne videatur. Si autem per conversionis gratiam a via cordis curarum turba removetur, ut nulla actionum insolentia conterat, nullus cogitationum tumultus premat, tunc quod occultum latebat agnoscitur, tunc de radice vitiorum pungit libere spina tentationum. Contra quam bene viventis manu agitur ut, in quantum potest fieri, non tegatur occulta, sed radicitus evellatur. Quod donec fiat, uniuscujusque conversi animum ita haec spina conturbat, ut saepe percussione subita pene suvulnus medullitus inflictum exitiabiliter pertimescat. Plerumque vero ipsi tentationum stimuli dum in usum veniunt, dilatantur, et non quidem acriores, sed longiores existunt. Minus autem dolent, sed magis inficiunt: quia dum menti diutius adhaerent, tanto fiunt minus pavendi, quanto magis assueti Inter haec ergo deprehensa mens huc
Abbreviated transcription (Latin):
bꝰ occupatus. sepe sibimetipsi aliquomͦ
manet in cognitus. ut ommo quod to¬
lerat nesciat. quia dum ꝑmulta spar¬
git᷑. ab int̾na su cognitione remouet᷑:¬
Si autẽ deo uacare appetit: et ramos
multimode cogitationis abscidat: tunc
libere conspicit. quod de intima radice car.¬
nis procedit Carduus namq si nascatur
mnina: iterancium pedibus terit᷑. atq ip¬
so usu transeuntium eius suꝑficies ne ap¬
pareat confricat᷑. Sed quamuis desuꝑ
fruticantes spine non appareant: subt̾
tam̃ radixe occulta ꝑdurat Si autem
transeuntiũ pedes terere et calcare ces.¬
sauerint: mox insuꝑficiem surgendo
progreditur. et ꝑ spinã prodit inpubli¬
cum: quicqͥd mradice uiuebat occultũ:
Ita et incorde seculariũ sepe occulta
quedã temptationũ radix non facile
apparet exsurgere: quia uelut inua
actionũ sita transeuntiũ terit᷑ pede
cogitacionũ. et ꝑ innumeras curas qͥfi

Expanded text:
us occupatus, saepe sibimetipsi aliquo modo us occupatus, saepe sibimetipsi aliquo modo manet incognitus, ut omnino quod tolerat nesciat, quia dum per multa spargitur, ab interna sui cognitione removetSi autem Deo soli vacare appetat, et ramos multimodae cogitationilibere conspicit, quod de intima radice carnis procedit. Carduus namque si nascatur in via, itinerantium pedibus teritur, atque ipso usu transeuntium ejus superficies ne appareat confricatur. Sed quamvis desuper fruticantes spinae non appareant, subter tamen radix occulta perdurat. Si autem eum transeuntium pedes terere et calcare cessaverint, mox in superficiem surgendo progreditur, et per spinam prodit in publicum quidquid in radice vivebat occultum. Ita et in corde saecularium saepe occulta quaedam tentationum radix non facile apparet exsurgere, quia velut in via actionum sita transeuntium teritur pede cogitationum, et per innumeras curas quasi