comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dato u̾o abstmendi a cibis cominib insemĩ
Nob̾ ẽ ⁊ nehem̃ter creditum mortciã qui¬
dem ⁊ ĩmolata eẽ sane ĩnminda . De poꝯ¬
na u̾o idem cred̾e noluistis. nec de lepore aut
hermacio neq de mislis ⁊ loltigiir recit¬
qr que uob̾ assapuere gen̾ib puscima qm¬
uis edem moyses omma ninda ẽẽ testet᷑.
Ia n̾oum ne audire quidꝰ nos uelle credo.
ex testam̃to uet̾i necdum admitte l soce¬
cum filiab tanqmͣ loth. ꝓpħas cum form¬
catͥcib ut oser. maritos ricorum suaruu.
noctes amatorib uend̾e tanqm̃ abraham
duab g̾manis sororib uum misc̃i mati¬
trrm tanqmͣ iacob. fiectores ppł ⁊ quos mar¬
une entheos credas. millems ⁊ tentems uo¬
lutari cum scortis. tanquͣ damd ⁊ salomõ
Aut illud item ꝙ lege uporia cantumꝰ m
dent̾ononuo ẽ. debe uxorem defuncti frĩs
si idem sine filiis obierit supstiti frĩ nułe
Et eumd̾ sobolem ex eadem in locum fut¬
titare sratͥs. Quod fac̾e si uoli̾t uir. debe

Expanded text:
ndato uero abstinendi a cibis communibus uisum uobis est et uehementer creditum morticina quidem et inmolata esse sane inmunda; de porcina uero idem credere noluistis nec de lepore aut herinacio neque de mullis et lolliginibus ceterisque quae uobis adsapuere generibus piscium, quamuis eadem Moyses omnia inmunda esse testetur. Illa uero iam ne audire quidem uos uelle credo ex testamento uetere, nedum admittere, id est socecum filiabus tamquam Loth; prophetas cum fornicibus tamquam Osee; maritos uxorum suarum noctes amatoribus uendere tamquam Abraham; duabus germanis sororibus unum misceri maritum tamquam Iacob; rectores populi et quos maxime entheos credas, millenis et centenis uolutari cum scortis tamquam Dauid et Salomon; aut illud item. quod lege uxoria cautum in deuteronomio est, debere uxorem defuncti fratris. si idem sine filiis obierit. superstiti fratri nubere et eandem subolem ex eadem in locum suscitare fratris: quod facere si noluerit uir, debere
Abbreviated transcription (Latin):
inquinati m̃te atq consc̃ĩa sna. ut ꝯgrue
in ipõs ⁊ illud cad̾e̾ possit ꝙ sequitur. Dem¬
de se scire ꝓfitentur. oꝑib autẽ negant.
Cin autem hoc magis competit. qm̃ ꝓpħic
atqr moysi. qui songe alit̾ iuxisse ꝓbant᷑.
qmͣ dĩ cognntorib congruebat. Ego tñ
muic usqr. pret̾ adult̾ia ⁊ fraudes ⁊ homi¬
cidia. nich alind eẽ putau̾am. ude consciãs
pollutas huisse uid̾ent᷑ moyses ⁊ ꝓpħete.
Nunc autẽ ħ demonstñte capitło sare iã
datur. ⁊̃ huic eos inqumate ñtis funsse.¬

Expanded text:
grue in ipsos et illud cadere possit, quod sequitur: deum se scire profitentur. operibus autem negant. cui autem hoc magis conpetit quam prophetis atque Moysi, qui longe aliter uixisse probantur quam dei cognitoribus congruebat. ego tamen nunc usque praeter adulteria et fraudes et homicidia nihil aliud esse putaueram, unde conscientias pollutas habuisse uiderentur Moyses et prophetae; nunc autem hoc demonstrante capitulo scire iam datur etiam hinc eos inqu
Abbreviated transcription (Latin):
ueniat ñ pot̾ inueniri. qui docet rcħ
Nec quiqqͣm int̾est. nͥ ꝙ hebreus in quib¬
dam ammalib a pagano dissentit. Riestat
xͥana fides. Cinus si ꝓprium ħ eẽ putas
nncħ existimare pollutum. pͥus ẽ ut fatea¬
ris in uob̾ ẽẽ nemmnẽ rͥamim. Onĩs enĩ
apud uos ut cet̾a reticeam mortitina tũ
⁊ ĩmolata inqͥnam̃tum existimant eẽ ñ
ꝑuum. Aut si ⁊ a uob̾ uire x̾antatis hoc
agitur. ne hinus quidẽ gͦ religionis sen¬
teucia ẽ ꝙ onmẽ penitũs r̃mĩndorum
abstmenciam tollit. Quorsum gͦ a paulo id
diti potuit. ꝙ milłi sit religiomi quemens
Et enĩ apłs ñ tam religionẽ exuit qmͣ ri¬
tum ntauit. cum ex iudeo fcũs ẽ ꝓp̃imus.
At u̾o qui ħ capitłm scͥpsit. udet᷑ ille mͥ
nulla prorsus religione fuisse sb̾mxnt.
Qnapp̃ siquio de cetͥo in lesionẽ nrẽ fidei
de scͥpturis q̃rentes inuenirens. tunc demũ
id nob̾ oppon̾e mem̃tote. cum nob̾ pinde̾¬

Expanded text:
ueniat, non potest inueniri, qui docet nihiueniat, non potest inueniri, qui docet nihinec quicquam interest, nisi quod Hebraeus in quibusdam animalibus a pagano dissentit. restat christiana fides, cuius si proprium hoc esse putas nihil existimare pollutum, prius est, ut fatearis in uobis esse neminem christianum. omnes enim apud uos, ut cetera reticeam, morticina tamen et inmolata inquinamentum existimant esse non paruum; aut si et a uobis iure christianitatis hoc agitur, ne huius quidem ergo religionis sententia est, quae omnem penitus inmundorum abstinentiam tollit. quorsum ergo a Paulo id dici potuit, quod nulli sit religioni conueniens? etenim apostolus non tam religionem exuit quam ritum mutauit, cum ex Iudaeo factus est christianus. at uero qui hoc capitulum scripsit, uidetur ille mihi nulla prorsus religione fuisse subnixus. Quapropter si quid de cetero in laesionem nostrae fidei de scripturis quaerentes inueneritis, tunc demum id nobis obponere mementote, cum uobis peruider
Abbreviated transcription (Latin):
uenes habiti sunt in indaismo. Qina sci¬
licet pat̾uaꝵ meniores tͣdicõnuimi agenciũ
dapib. ⁊ maxime ĩmolatis omm cum stu¬
dio se consernau̾int illibatos. Nunc enim
demũ apparuit. ⁊ ipõs ꝯtaminatos finsse
m̃tib ⁊ conscĩa. cum maxie tum om̃s a
sangume ⁊ cib̾ ferałib abstinebant. S il¬
los fortasse excuset ignorancia. Necdume¬
nim appente xp̃iana hac fide. que doce̾t oĩa
ẽẽ muda mundis. q̃dam ⁊ ip̃i putau̾int¬
ittinum si paulo clamante nnch eẽ ñ mũ¬
dum ⁊⁊ doccͥnas demomioꝵ appellante ciboꝵ
abstmenciam. Et m̃te pollutos uotante
tis exunt. ⁊ eo acceptiores uos corditis xͦ
quo etitis abstinenciores a cib̾ .i. sod̾ hac
eo magis conscĩa ur̃a polluti. Quid qd̾
⁊̃ cumꝰ toes ĩmundo religiones sint que
m̃tis purgacõnem ꝑiter in castimonis
⁊ abstiuencia.ritu qmͣus diu̾sissimo ponũt.
Dico autẽ indeos ⁊ xp̃ianos ⁊ gentes. ex
qua nam istaꝵ religionu ẜmo. Hic

Expanded text:
aismo, quia scilicet paternarum memores traditionum a gentium dapibus et maxime inmolatis omni cum studio se conseruauerint inlibatos. nunc enim demum adparuit et ipsos contaminatos fuisse mentibus et conscientia tum maxime, cum os a sanguine et cibis feralibus abstinebant. Sed illos fortasse excuset ignorantia; necdum enim adparente christiana hac fide, quae doceret omnia esse munda mundis, quaedam et ipsi putauutimini, si Paulo clamante nihil esse non mundum, et doctrinas daemoniorum appellante ciborum abstinentiam , et mente pollutos vocante tis exinde, et eo acceptiores vos creditis Christo, quo eritis abstinentiores a cibis; id est, secet magis conscientia uestra polluti ? quid ? quod etiam cum tres in mundo religiones sint, quae mentis purgationem pariter in castimoniis et abstinentia ritu quamuis diuersissimo reponunt, dico autem Iudaeos et christianos et gentes, ex quanam istarum religionum sermo hic
Abbreviated transcription (Latin):
tum int̾eẽ int̾ abstinentes. a cib pp̃ sacca¬
uĩti significacõnẽ. uł pp̃ corꝑis castigacio¬
nẽ ⁊ abstinentes a cib ꝙ d̾s creauit. dicendo
tum cred̾e. ꝯsid̾andum ẽ. haccemis enm
ñ tm̃ demoniis agitatos ꝯstabit moy sen

Expanded text:
nentes a cibis propter sacramenti significationem uel propter corporis castigationem et abstinentes a cibis, quos deus creauit, dicendo,tum credere, considerandum est; hactenus enim non tantum daemoniis exagitatos constitit Moysen
Abbreviated transcription (Latin):
nos p̾cipue mainchi qulb onimo nichil
ẽ mundum. Neq enim cib ipẽ quẽ sumi¬
tis. qnͣnns cum magna diligencia qͣi a car¬
ins contagione separetis. mimdus ẽ uob̾
quẽ cceatum nͥ adyabło ñ dicitis. In illo. ⁊
do purgare ꝑhibetis. Uos saltem nob̾ mũ¬
di ind̾emim quoꝵ uentͥb meret᷑ ille pur¬
gari. S ⁊ ur̃a corꝑa nat᷑am ⁊ opificium ge¬
neris tenebraꝵ eẽ ꝯtenditis. aminas autẽ
nr̃as ipĩs adhuc corꝑib inqumatas. Qind
gͦ uob̾ ẽ nunmdum. ñ que sumitis ñ quo
mittitis ea que siunitis. ñ uos ip̃i qui sip̃p¬
ta purgatis. Uid̾is gͦ pp̃ quos tunc istam
sentenciam dixit apłs. Talem tñ dixit que
om̃s infideles ⁊ ĩndos tenet. s uos pͥs¬
pue maximeq ꝯuinceret. Omma gͦ mĩ
tatis apta sunt. S cum sua cuuq reddim¬
tur. ⁊ natalem ordinem ẜuant. omĩa mũ¬
da sunt mundis. In muudis autẽ ⁊ infide¬
lib quales p̾cipue uos estis. nncħ ẽ mum¬

Expanded text:
o nihil est mundum. neque enim cibus ipse, quem sumitis, quamuis eum magna diligentia quasi a carnis contagione separetis, mundus est uobis, quem creatum nisi a diabolo non dicitis. in illo etido purgare perhibetis. uos saltem uobis mundi uideremini, quorum uentribus meretur ille purgari. sed et uestra corpora naturam et opificium gentis tenebrarum esse contenditis, animas autem uestras ipsis adhuc corporibus inquinatas. quid ergo uobis est mundum ? non quae sumitis, non quo mittitis ea, quae sumitis, non uos ipsi, qui sumpta purgatis. uidetis ergo, propter quos tunc istam sententiam dixit apostolus; talem tamen dixit, quae omnes infideles et inmundos teneret, sed uos praecipue maximeque conuinceret. omnia ergo mtatis apta sunt; sed cum sua cuique redduntur et naturalem ordinem seruant, omnia munda sunt mundis; inmundis autem et infidelibus, quales praecipue uos estis, nihil est mun
Abbreviated transcription (Latin):
creuit. Unde qr multa ⁊ multis locis iam
dixmmis. nnc bt̃ admonuisse susfec̾it.
Pinde illos qui iam temꝑe reuelacõnis
noui testam̃ti. adhuc illas inubras fu¬
turoꝵ ita custodiendas putarent. ut sũ

Expanded text:
crevit : unde quia multa et multis locis jam crevit : unde quia multa et multis locis jam diximus, nunc breviter admonuisse suffecerit. Proinde illos qui jam tempore revelationis Novi Testamenti, adhuc illas umbras futurorum ita custodiendas putarent, ut sine
Abbreviated transcription (Latin):
qn de celo diissum nas in quo eẽnt onnã
geneta ammalium ⁊ ẜpentes. atq eo atto¬
into ⁊ admirante. nox audita sit. dicens
ad eum. Petre quiqqͥd in uase indes. mac¬
ta. ⁊ manduca. Cui idem respondens. duẽ
cõmune inquit ⁊ ĩmudum ñ ꝯtingam.
Et it̾m uox ad eum. Quod ego scĩficaman
mundũ uocau̾is. Quod quid̾ ip̃m licet ⁊
ꝑ alsegoriam aliud qͥddam et nõ indisfẽnci¬
am indeat᷑ significare ciboꝵ. tñ qr uob̾ ⁊¬
ħ ita intellig̾e placet. nescamini gͥ noc̃ẽ
ẽ. passimbelins omnib. ⁊ echinis. ⁊ colub̾s.
Ac reliquo omm gene ẜpentino nxta o¬
roma petͥ. Hactenus enim uere dicto au¬
dientes nos eẽ ꝓbabitis. noci qmͣ fertur
nocis huis sentenciã multa putau̾int¬
esse polluta.I
naturas ipãs intelligi uoluit quas
d̾̃s creauit. scd̃m illud ꝙ moyses inge¬
nesi scͥpsit. Et fecit ds omnia ⁊ ecce nal¬
de bona. ñ significacõnes scd̃m quas d̾s̃ p
eumd̾ moysen ab ĩmundis munda dił¬

Expanded text:
 de caelo demissum uas, in quo essent omnia genera animalium et serpentes atque eo adtonito et admirante uox audita sit dicens ad eum: Petre, quicquid in uase uides, macta et manduca. cui idem respondens: domine, commune, inquit, et inmundum non contingam. et iterum uox ad eum: quod ego sanctificaui, inmundum ne uocaueris. quod quidem ipsum licet et per allegoriam aliud quiddam et non indifferentiam uideatur significare ciborum,  ita intellegere placet, uescamini igitur necesse est passim belluis omnibus et echidnis et colubris ac reliquo omni genere serpentino iuxta opajia Petri. hactenus enim uere dicto audientes uos esse probabitis uoci, quam fertur uocis huius sententiam, multa putauesse polluta. Cnaturas ipsas intelligi voluit, quas Deus creavit, secundum illud quod Moyses in Genesi scripsit, Et fecit Deus omnia: et ecce bona valde ; non significationes, secundum quas Deus per eumdem Moysen ab immundis munda dis
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ talib ⁊̃ minc uos uisionem daime maies¬
tatis continge̾ potuisse arbit̾mim. Cum sit
scͥptum. nͥ eos qui corde puri fũt dm̃ ide̾
nõ posse. At uͥo hn ⁊ siccasti ab sllicitis faci¬
nonb extitissent. sola tñ ħ abstinendi a quib¬
dam cibis suꝑsticio si m̃tem contanmat.
dnmutatt eis potuit negaste conspettũ. Eua¬
nuuit gͦ iam atq extuicta siiul ẽ damelis

Expanded text:
go talibus etiam nunc uos uisionem diuinae maiestatis contingere potuisse arbitramini, cum sit scriptum nisi eos, qui corde puri fuerint, deum uidere non posse? at uero hi etiam si casti ab inlicitis facinoribus exstitissent, sola tamen haec abstinendi a quibusdam escis superstitio, si mentem contaminat, diuinitatis eis potuit negasse conspectum. euanuit ergo iam
Abbreviated transcription (Latin):
hibentes mibe. Ille enim ꝓhibet qui hoc
malum ẽẽ dicit. nõ qui ħinc bono ałiud
melius anteponit. Beniq uos eum p̾¬
cipue ꝯcubitum detestamini qui sołus
sa. Unde uere ñ tam ꝯcumbere. qũ iibe
ꝓhibetis. Concunsbit᷑ enim ⁊̃ causa libi¬
dim. nubit᷑ autẽ ñ nͥ filiorum. Nec ĩo ues
in hoc obedire nolentes uł ñ ualentes. sal¬
na amicicia toleratis. Ilud enim hẽtit ĩ doc¬
tͥna ntĩ erroris. hoc in noc̃itate societatis.
Hinc ẽ ꝙ paulo ante distuleram dr̃e. cur uo¬
b̾ mors xp̃i nisa sit uł fallax ⁊ simulata p̾¬
dicanda. ⁊ ñ ⁊̃ natiurtas. Mortem namq¬
i corꝑe ĩuincorum enis. hoc ẽ a figm̃to dya¬
boli p̾dicatis atq laudatis. Ac pħ rem dig¬
tate autẽ qr ñ solm s ligari pot̾ius d̃m ues¬
tum creditis. Hanc renec saltem fallacit̾
sic uob̾ maria displice̾t si ñ concubusset᷑
⁊ ñ concepiss. quomꝰ displicet qr ñ concu¬
bint ⁊ tã peꝑit. Uidetis gͦ multum int̾esse

Expanded text:
hibentes nubere. ille enim prohibet, qui hoc malum esse dicit, non qui huic bono aliud melius anteponit. denique uos eum praecipue concubitum detestamini, qui solussa: unde uere non tam concumbere quam nubere prohibetis. concumbitur enim etiam causa libinum, nubitur autem nonnisi filiorum. nec ideo nosin hoc oboedire nolentes uel non ualentes salua amicitia toleratis. illud enim habetis in doctrina uestri erroris, hoc in necessitate societatis. hinc est, quod paulo ante distuleram dicere, cur uobis mors Christi uisa sit uel fallax et simulata praedicanda et non etiam natiuitas. mortem qa corpore inimicorum eius, hoc est a figmento diaboli, praedicatis atque laudatis . ac per hoc rem digtate autem quia non solui, sed ligari potius deum uestrum creditis, hanc nec saltem fallaciter sic uobis Maria displiceret, si concubuisset et non concepisset, quomodo displicet, quia non concubuit et tamen peperit. uidetis ergo multum interesse
Abbreviated transcription (Latin):
ħ illud ꝙ sequit᷑. ea u̾ba apłi quib cõme¬
moracõnẽ hunis capituli t̾minasti. ipm̃ ẽ
omnino ꝙ nos facit ħ testimoniũ uobis
obice̾. Quad ⁊ tu puto sciebas. ut ea u̾ba
pͥmo ñ pon̾es. ⁊ nob̾ ĩ extremo dic̾e̾s. qua
m̃te aut consilio ħ adu̾sum nos capitłm
ꝓferatis. Ego ñ uideo cum ħ ipm̃ nr̃m cõ¬
silium tac̾e̾ qmͣ memorare malu̾is. C̃um
enim apłs dixiss abstinentes a cib̾ quos d̾s
treaunt ad ꝑcipiendum cum gcãrum accio¬
ne sidelib. secutus ait. Et huc qui cogno

Expanded text:
hoc illud, quod sequitur ea uerba apostoli, quibus commehoc illud, quod sequitur ea uerba apostoli, quibus commemorationem huius capituli terminasti, ipsum est -omnino, quod nos facit hoc testimonium uobis obicere: quod et tu, puto, sciebas, ut ea uerba primo non poneres et nobis in extremo diceres: qua mente aut consilio hoc aduersum nos capitulum proferatis, ego non uideo, cum hoc ipsum nostrum consilium tacere quam commemorare malueris. cum enim apostolus dixisset: abstinentes a cibis, quos deus creauit ad percipiendum cum gratiarum actione fidelibus, sec
Abbreviated transcription (Latin):
rum a qͥbrdam ⁊̃ t̾re fructib absiment.
uł semꝑ sicut pauci uł c̾tis dieb atq tem¬
ꝑib sicut ꝑ q̃dragesimam fere om̃s. qnͣto
magis quisq uł nimus sen uolu̾it. seu
pot̾u̾rit. uos autẽ ipãm creaturam uega¬
tis bonam ⁊ ĩmundam dicitis. ꝙ carnes
dyabłs opetur feculenciore mat̾ia małi.
Ac ꝑ ħ eas tanqmͣ ĩmundiora ⁊ truculen¬
ciora dĩ utĩ uincła exhorrentes abicitis. au¬
ditorib autẽ urĩs quos tanqmͣ distinctos
a genere sacdotum dixisti.scd̃m uemam
ħ edenda conceditis. Sicut quibdam conce¬
dit apłs. scd̾m ueniam ñ omnẽ ꝯcubitũ
ꝯuigalem ⁊̃ qui sit sola cansa geu̾andi. sed
uige. Neq emim concedit᷑ scd̃m uemam uͥ
pcc̃m. ħ uos de omini carmũ cibo sentitis.
loc ⁊ ip̃i ab heresi ura didicistis. ⁊ nr̃os audi¬
dicentes ñ eẽ pccm̃. s peccantib nenam lar¬
gientes: Uos autẽ ab ommi tali tanqm ma¬
la ⁊ ĩmunda contagione abstinetis. Ac ꝑ

Expanded text:
rum a quibusdam etiam terrae fructibus abstinent, uel semper, sicut pauci, uel certis diebus atque temporibus, sicut per quadragesimam fere omnes, quanto magis quisque uel minus seu uoluerit seu potuerit. uos autem ipsam creaturam negatis bonam et inmundam dicitis, quod carnes diabolus operetur faeculentiore materia mali, ac per hoc eas tamquam inmundiora et truculentiora dei uestri uincula exhorrentes abicitis. auditoribus autem uestris, quos tamquam distinctos a genere sacerdotum dixisti, secundum ueniam haec edenda conceditis; sicut quibusdam concedit apostolus secundum ueniam non omnem concubitum coniugalem, etiam qui fit sola causa generandi, sed oniuge. neque enim conceditur secundum ueniam nisi peccatum. hoc uos de omni carnium cibo sentitis, hoc et ipsi ab haeresi uestra didicistis et uestros audidicentes non esse peccatum, sed peccantibus ueniam largientes; uos autem ab omni tali tamquam mala et inmunda contagione abstinetis . ac per
Abbreviated transcription (Latin):
gmes face ⁊ nõ ꝓhibicione mibendi. Nob̾
enim qͦ ħ ip̃m insitum ẽ. ⁊ demens ꝓ fec¬
to. ile ñ tm̃ stultus putandus ẽ. qui id ex¬
istaet lege pͥnata ꝓhib̾i posse ꝙ sit pn¬
blica concessum. Dico autẽ ħ ip̃m iłe.¬
uapp̃ ⁊ nos hortamnur quid̾ uosentes ut
ꝑmaneant. ñ tñ cogninis mintas ut acce¬
dant. Noumius cmm qnͣtum uoluntas.
qnͣtum̃ nature ip̃nis uis ⁊̃ contͣ legem pu¬
blicam ualcat. nedum adu̾sus pͥuatam.
cui responde̾ sit lib̾m. nolo. Si gͦ ħͥ mͦ iur

Expanded text:
gines facere et non prohibitione nubendi. nobis enim quoque hoc ipsum insitum est . et demens profecto ille, non tantum stultus putandus est, qui id existimet lege priuata prohiberi posse, quod sit publica concessum; dico autem hoc i nos hortamur quidem volentes ut permaneant, non tamen cogimus invitas ut accedant. Novimus enim quantum voluntas, quantum et naturae ipsius vis etiam contra legem publicam valeat, nedum adversus privatam, cui respondere sit liberum, Nolo. Si igitur
Abbreviated transcription (Latin):
carnib abstiere deb̾e demomoꝵ doctͥne in¬
deamur uob̾ assectatores. Urõs u̾o ꝓpħas
s milla int̾dix̾it ⁊ leporma ⁊ herecina car¬
ne. ⁊ sepiis at loliginib cet̾isq gem̾b pis.¬

Expanded text:
carnibus abstinere debere, daemoniorum doctrinae vicarnibus abstinere debere, daemoniorum doctrinae videamur uobis assectatores; uestros uero prophetas ri suilla interdixerit et leporina et hericina carne et sepiis ac lolliginibus ceterisque generibus pis
Abbreviated transcription (Latin):
e uob̾ iam dudum paulus sqͥsit. Quia
discedent qͥdam a fide intendentes spĩ¬
tib seductoriis doctͥnis demonioꝵ in hipocti¬
si soq̃ntes m̃dacumi. caut̾iatam hñtes con¬
scĩam suam ꝓhibentes nubere. Abstinentes
acibis quos d̾s crearit. ad ꝑcipiendum cum
grãrum accione fidelib. Nuqmͣ plane tibi
ego ħ ab apło dicta eẽ ꝯsenserim. ñ antea
confitearis ip̃e moysen ⁊ ꝓpħas doctͥnas at¬
tulisse demomoꝵ ⁊ seductorii sp̃c ac malig¬
in fuisse int̾pretes. qui a porsina ⁊ cet̾is carin¬
b quas ĩmundas uocant. sollicite doceant
a bstinend̾. De hiis gͦ pͥmo delib̾andum uo¬
u est ⁊ dni multumq cogitand̾. ħ ec qui debe¬
ant accpi. in dõ ne ħ ip̃n an in demomo so¬
cuti indeant᷑. Haccemis enm aut ⁊ moyses
⁊ ꝓpħe nob̾cum dampnati erunt. aut ⁊ nos
cum illis absolui. Neq enim iusta hec ur̃a
sentencia ẽ. ut nos quid̃ qui solum in płe¬
be sac̾dotale homniũ gemis censeamus a

Expanded text:
e uobis iam dudum Paulus scripsit, quia discedent quidam a fide intendentes spiritibus seductoriis, doctrinis daemoniorum, in hypocrisi loquentes mendacium, cauteriatam habentes conscientiam suam, prohibentes nubere, a cibis quos Deus creavit, ad percipiendum cum gratiarum actione fidelibus . Nunquam plane tibi ego haec ab Apostolo dicta esse consenserim, nisi antea confitearis ipse, Moysen et Prophetas doctrinas attulisse daemoniorum, et seductorii spiritus ac maligni fuisse interpretes, qui a porcina et caeteris carnibus, quas immundas vocant, sollicite doceant abstinendum. De his ergo primo deliberandum vobis est, et diu multumque cogitandum, haec qui debeant accipi, in Deone ipsi haec, an in daemonio locuti videantur. Hac enim tenus, aut Moyses et Prophetae nobiscum damnati erunt, aut et nos cum illis absoluti. Neque enim justa haec nunc vestra sententia est, ut nos quidem, qui solum in plebe sacerdotale hominum genus censeamus a
Abbreviated transcription (Latin):
tum in cͥmen deuocare discordie. Que qr
nos legentes ammadu̾timus cordis obtutu
samssimo equissimum iudicaumus. utili¬
b acceptis ex hiisdem .i. hiic que ⁊ fidem
que nec eorum maiestati nec sidĩ nr̃e que¬
mant. Pinde nec uos ut dre cepam de testa¬
m̃to uet̾i circumasionẽ creditis accipiendã
carnalit̾. Qmͣuis ita sit scͥptum. neq sub
ocio ac uocacõne colendum sabbm. qmͣns
ita legatur: S nec sacͥficuis ut moysi inde¬
tur. ⁊ ĩmolacionib placandum d̃m. S ħ
quidem ut aliena prorsus. ⁊ ꝓculdubio a
ritu xͥano posita. ac milla ex ꝑte ꝓbabłia
ꝯtempsistis. Quedam u̾o eoꝵ ⁊̃ dimsistis ĩ
duo. ⁊ ꝑtem quidẽ amplectimim. ꝑtem uͦ
respintis. ut pascha ꝙ ẽ ⁊ ipm̃ testamẽti
uet̾is ammu̾sale sacrum. Cimis in celebra¬
tione cum sit scͥptum uob̾turiñ solum ag¬
num mattare edend̾ sub nocte. S ⁊̃ die¬
b septem abstine aferm̃to. ⁊ ẽẽ ꝯtentos

Expanded text:
tum in crimen deuocare discordiae? quae quia tum in crimen deuocare discordiae? quae quia nos legentes animaduertimus cordis obtutu sanissimo, aequissimum iudicauimus utilibus acceptis ex isdem, id est his, quae et fidem quae nec ipsorum maiestati nec fidei nostrae conueniant. Proinde nec uos, ut dicere coeperam, de testamento uetere circumcisionem creditis accipiendam carnaliter, quamuis ita sit scriptum, neque sub otio ac uacatione colendum sabbatum, quamuis ita legatur, sed nec sacrificiis, ut Moysi uidetur, et inmolationibus placandum deum; sed haec quidem ut aliena prorsus et procul a ritu christiano posita ac nulla ex parte probabilia contempsistis. quaedam uero eorum etiam diuisistis in duo, et partem quidem amplectimini, partem uero respuitis, ut pascha, quod est et ipsum testamenti ueteris anniuersale sacrum: cuius in celebratione cum sit scriptum uobis non solum agnum mactare edendum sub nocte, sed etiam diebus septem abstinere fermento et esse contentos
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾. partim moyses scͥpserit fidelis ⁊ inte¬
ger. Solnis filii putatis testam̃tum nõ po¬
tuisse corrum i pi. solum ñ hr̃e aliquid ꝙ
in se debeat imꝓbari. Presertim ꝙ nes ab
ip̃o scͥptum constat. nec ab enis apłis. sed
longo pꝰ temꝑe a quib inc̾ti nominis ui¬
ris. Qui necsibi ñ hr̃etur fides scͥbentib.
que nescirent. ꝑtim apłorum nomina. par¬
tum eoꝵ qui apłos secuti ind̾e̾nt᷑ scͥptorum
suoꝵ frontib indid̾unt asseu̾antes scd̾m eos
scͥpsisse que sqͥpserint. Quo magis mͥ indent᷑
inuiria gram affecisse discipulos xp̃i. qr que
dissona idem ⁊ repugnancia sibi scberent ei
referrent ad ipõs. Et scd̾m eos hoc scͥbere se
ꝓfic̾entur enu̾głica. que tantis sint referta
errorib. tantis contrarietatib narrõnum
simul ac sentenciaꝵ. ut nec sibi prorsus. nec
int̾ se ip̃a ꝯueniant. Quid gͦ alud ẽ calũp¬
mari bonos. xp̃i discipsoru ꝯ cordem coe¬

Expanded text:
uobis, partim Moyses scripserit, fidelis et inteuobis, partim Moyses scripserit, fidelis et integer — solius filii putatis testamentum non potuisse corrumpi, solum non habere aliquid, quod in se debeat inprobari? praesertim quod nec ab ipso scriptum constat nec ab eius apostolis, sed longo post tempore a quibusdam incerti nominis uiris, qui, ne sibi non haberetur fides scribentibus, quae nescirent, partim apostolorum nomina, partim eorum, qui apostolos secuti uiderentur , scriptorum suorum frontibus indiderunt adseuerantes secundum eos se scripsisse, quae scripserint. quo magis mihi uidentur iniuria graui adfecisse discipulos Christi, quia quae dissona idem et repugnantia sibi scriberent, ea referrent ad ipsos et secundum eos haec scribere se profiterentur euangelia, quae tantis sint referta erroribus, tantis contrarietatibus narrationum simul ac sententiarum, ut nec sibi prorsus nec inter se ipsa conueniant. quid ergo aliud est calumniari bonos et Christi discipulorum concordem coe
Abbreviated transcription (Latin):
i accipis euugłnm. crede EST.
omnna debes que meodem scͥpta sunt
Q uid emim. Tu qr uetus accipis testam̃¬
tum. id cuco ne credis omina passam qui
in eodem ccͥpta sunt. Nempe solas itidem
excerpentes ꝓpħias. que regem uideis uẽ¬
turum ẽẽ significabant. qr ip̃m putetis
ss̾m eẽ ⁊ pauca q̃dam discipline cuislis p̾
b̾is. cet̾a pret̾mitatis. ⁊ arbitͣmim eẽ nõ
minus atq eadera que paulus putauit
stͥcora. Quad gͦ ꝑegͥnum ħ. aut quid mirũ
ẽ si ⁊ ego de testam̃to nouo purissima
queq legens ⁊ mee saluti comuemẽcia.
ea pret̾mitto que a urĩs maiorib in duc¬
ta fallacit̾. ⁊ maiestatem ipũis ⁊ grãm de¬
colorant. An si prĩs destam̃tum st aliã
in quib parum debeat audiri. prĩs enm
eẽ iuiltis uidaicam legem cums nom¬
mis quͣ multa uob̾ horrorẽ qmͣ multa
pudorem faciant. ut qͣnͣtum ad aninũ iam du¬
dum ip̃i iudicau̾itis eam ñ eẽ sunt̾am. Qmͣ¬
uis partim pr̃ ipe ut creditis digito suo eã

Expanded text:
i accipis. euangelium, credere omnia debes, quae in eodem scripta sunt. quid enim tu, quia uetus accipis testamentum, idcircone credis omnia passim. quae in eodem scripta sunt ? nempe solas indidem excerpentes prophetias, quae regem Iudaeis uenturum significabant, quia ipsum putatis esse Iesum, et pauca quaedam disciberis, cetera praetermittitis et arbitramini esse non minus atque eadem, quae Paulus putauit stercora. quid ergo peregrinum hoc aut quid mirum est. si et ego de testamento nouo purissima quaeque legens et meae saluti conuenientia ea praetermitto, quae a uestris maioribus inducta fallaciter et maiestatem ipsius et gratiam docolorant? An si patris testamentum habet aliqua, in quibus parum debeat audiri — patris enim esse uultis Iudaicam legem, cuius nouimus quam multa uobis horrorem, quam multa pudorem faciant, ut quantum ad animum iamdudum ipsi iudicaueritis eam non esse sinceram, quamuis partim pater ipse, ut creditis, digito suo eam
Abbreviated transcription (Latin):
qui ꝑ dn̾isa possessionẽ bom ilus inter
uargines ac pneros dnmo pͥcomo ceti¬
nerunt. formam nob atq adõ nob̾ ipĩs
faciendarum uirrginum relnq̃ntes. Sed
hos quid̾ ut dixi pret̾eo. qr eos uos ex¬
usistit ex canone. falileq m̃te sacͥlega
ur̃a demomoꝵ hus potestis importare
ꝯstat ⁊ u̾bo semp p̾tulisse imptis innup¬

Expanded text:
qui per diversa professionem boni istius inter virgines ac pueros divino praeconio cecinerunt, formam nobis atque adeo vobis ipsis faciendarum virginum relinquentes. Sed hos quidem, ut dixi, praetereo; quia eos vos exclusistis ex canone, facileque mente sacrilega vestra daemoniorum his potestis importare constat, et verbo semper praetulisse nuptis innup
Abbreviated transcription (Latin):
comiccus ⁊ u̾itate miqmͣ fortasse fecis¬
ses. id ñ uentͥs causa fac̾e indearis. blasple¬
mare moysen. Et uͥo alind de tͥbus pu̾s
apud uos in danyele. quo uehem̃ter ꝓ¬
inide ꝯfinidennu. si istud constit̾it a cibis
abstin̾e demonioꝵ ẽẽ religio. Illi emim¬
ñ tm̃ ab int̾dictis sege. s ⁊̃ a concessis
abitumisse legunt᷑. Quos uehem̃t̾ rm¬
rari soletis ⁊ in martirib mimerare. cum
sunt ⁊ ip̃i doct̾nam assecuti demomoꝵ. si
se ꝑhibet. ⁊ carnem ñ edisse. nec bibisse
Et hit in doccͥlia se demonioꝵ magnificat.
⁊ de seduccorii sp̃c cõmento głam captat.
riq u̾o quadrupede ommn. aln ⁊̃ cuncto
mimali peratus abstinent. Esfert qr obħ
mocus eos omns eccłia. ⁊ summa cum ue¬
neracõne suscipiens solum ñ deos existi¬
sunt ludificati dociͥs. Quid u̾o ⁊ de illo
dicemus ꝙ sane frustrari quis andeat aut
abnegare. cum constet ħ int̾ om̃s. ⁊ eque ꝑ
obcem t̾carum. quot amns omi cõstudio¬

Expanded text:
conuictus et ueritate numquam fortasse fecisses, id nunc uentris causa facere uidearis, blasphemare Moysen. Est uero et aliud de tribus pueris apud uos in Danihele, quo uehementer perinde confundemini, si istud constiterit a cibis abstinere daemonionon tantum ab interdictis Lege, sed etiam a concessis abstinuisse leguntur : quos vehementer mirari soletis, et in martyribus numerare; cum sint et ipsi doctrinam assecuti daemoniorum,se perhibet, et carnem non edisse, nec bibisse et hic in doctrina se daemoniorum magnificat et de seductorii spiritus commento gloriam captat? rique uero quadrupede omni, alii etiam cuncto animali penitus abstinent, fertque ob hoc in oculis eos omnis ecclesia et summa cum ueneratione suscipiens solum non deos existisunt ludificati doctrinis. quid uero et de illo dicemus, quod sane frustrari quis audeat aut abnegare, cum constet hoc inter omnes et aeque per orbem terrarum quotannis omni cum studio
Abbreviated transcription (Latin):
tore iħu ⁊ hiis ip̃nis ꝓfessionis puella¬
rum cilite sponso. qui mennͣgło tͥa ge¬
nera taxans spadomim. unum natiuum.
alt̾um faccicium. t̾cium uoluntaniũ. Eis
tũ palmam attͥbuit. qui se ipõs inquit spa¬
dones fet̾int. pp̃ regnum celoꝵ. significans
uirgies ⁊ pu̾os. qui mibendi ipã a cordib
suis exsecta cupiditate. spadonum uice
menis eccłia semꝑ tanqͣm in domo regi¬
a comisent᷑. Quid gͦ. Et hoc nob̾ doctͥna
udetur ẽẽ demonioꝵ. ⁊ in seductorio spũ

Expanded text:
tore Iesu et huius ipsius professionis puellatore Iesu et huius ipsius professionis puellarum caelite sponso, qui in euangelio tria genera taxans spadonum, unum natiuum, alterum facticium, tertium uoluntarium, eis tamen palmam adtribuit, qui se ipsos, inquit, spadones fecerunt propter regnum caelorum, significans uirgines et pueros, qui nubendi ipsa a cordibus suis exsecta cupiditate spadonum uice in eius ecclesia semper tamquam in domo regia conuersentur ? quid ergo ? et hoc uobis doctrina uidetur esse daemoniorum et in seductorio spiritu
Abbreviated transcription (Latin):
ad mod̾ nec illud ꝙ dicit ⁊̃ urrgines dicare
sine consid̾acõne legentes ut cet̾a. ad nos
sub inde respacras. Nec uideas hinic ⁊ iur¬
gies ur̃as demoroꝵ doccͥna captas nota¬
ri e⁊ ulos ẽẽ antistites demonioꝵ qui certa¬
tun semꝑ ad hanc eas intetis ꝓfessionem
suasionib urĩs ut pene iam maior in ec¬
cłis omnib uirgium apud uos. qmͣ mu¬
lierum ninnerositas hẽatur. Qud gͦ nõ
⁊ uos iam desistitis a tałib inceptis. Qͥd
in fcaudem iseras inducctis filias homi¬
nim. si ñ in eis xp̃i uoluntas implet᷑ sed
demomor. Et tñ ħ nob̾ pͥmo respondea¬
tis uelim. utru onnino iurgines fa¬
c̾e doct̾na sit demonoꝵ. an solum ꝑ ꝓ
qͦ doctͥnam putatis ẽẽ demonioꝵ. taceo
manc ur̃m piculũ. Ipi iam timeo apło.
ne demoioꝵ doccͥnam intrlisse tunc ico¬
mo indeatur. cum ceclam oppigneratam
iam talamo. in amorẽ ẜmone suo ꝑpe¬
tus u̾guntatis accendit. Qind u̾o ⁊ de ma¬
gr̃o ip̃o docennis ac sc̃imome tocuis auc¬

Expanded text:
admodum nec illud, quod dicit etiam uirgines dicare sine consideratione legentes ut cetera ad nos subinde respicitis nec uidetis hinc et uirgines uestras daemoniorum doctrina captas notari et uos esse antistites daemoniorum. qui certatim semper ad hanc eas incitetis professionem suasionibus uestris, ut paene iam maior in ecclesiis omnibus uirginum apud uos quam mulierum numerositas habeatur? quid ergo non et uos iam desistitis a talibus inceptis? quid in fraudem miseras inducitis filias hominum, si non in eis Christi uoluntas inpletur, sed daemoniorum? et tamen hoc nobis primo respondeatis uelim, utrum omnino uirgines facere doctrina sit daemoniorum, an solum per quoque doctrinam putatis esse daemoniorum, taceo nunc uestrum periculum, ipsi iam timeo apostolo, ne daemoniorum doctrinam intulisse tunc Iconium uideatur, cum Theclam obpigneratam iam thalamo in amorem sermone suo perpetuae uirginitatis incendit. quid uero et de magistro ipso dicemus ac sanctimoniae totius auc
Abbreviated transcription (Latin):
rasit capłm ħ. Ant a quõ sqͥtum puta¬
immis ⁊ contͣ quos. ꝙ nec uet̾is testam̃ti
tradiciones. nec noin ꝯfremant scita. Si¬
quid̃ ħ ab hom̃b ut ex nob̾ ipĩs apparet
Illud u̾o aquibrdam qmͣns abstun tñ do¬
cet. Sentencia ħ uͥo ur̃a. cunctam penitꝰ
carnalium ciborum abstmenciã. demoni¬
or nult ẽẽ doctͥnas. Cin ⁊ si nos creditis.
cadem sepus dix̾o. dampnate moysen.
renunciate ꝓpħis. ferce parem ⁊ de nob̾
ipĩs sentenciam. Quia ut illi semꝑ aqͥ
cum escas dnudicant. dĩ segem sancire
tis instrnctua ołib uti maluerunt ⁊ legu¬
minib. Si demq in nob̾ quot qtͦ ab sti¬
nent ñ a demoiis impulsi id facunt. si

Expanded text:
 aut a quo scriptum putabimus et contra quos, quod nec ueteris testamenti traditiones nec noui confirmet scita? siquidem hoc ab omnibus, ut ex uobis ipsis adparet, illud uero a quibusdam quamuis abstineri tamen docet, sententia uero haec uestra cunctam penitus carnalium ciborum abstinentiam daemoniorum uult esse doctrinas. cui si et uos creditis, eadem saepius dixero, damnate Moysen, renuntiate prophetis, ferte parem et de uobis ipsis sententiam, quia ut illi semper cum escas dijudicant, Dei legem sancire tis instinctu, oleribus uti maluerunt et leguminibus; si denique in vobis quotquot abstinent, non a daemoniis impulsi id faciunt; si
Abbreviated transcription (Latin):
gas. ⁊ quicqͥd ꝓtułis. demonstrabit᷑. Nullag
causa ẽ q̃r illis lit̾i̾s tanta auctate p̾ditis
ñ credanius. Et plane ista maxima causa est
a natus ñ est. Eadem uite inicissim ar¬
guitatõ retorq̃tur. ut magia ⁊ illud fu̾it.
ꝙ ut̾o portatus. aut ꝙ editus sit. si semnia¬
nis ñ fuit. Extͣ legem nature ẽẽ constat
uirgiẽ peꝑisse. multoq magis ĩuentam
tem. sine forte natuntatis. Michi crede. qnͣ¬
tum ad rem attinet. utͥq in ħ nature con¬
tͣria ꝓfitemur. S ħ int̾est. ꝙ nos honeste
uos turpit̾. Nos passionis enis rõnem ali¬
qm redominis ⁊ ꝓbabilem. nos natuntatis
uit millam p̾statis aut falsam. Demq
nos spẽtemis passum ꝯfitemur. nec uere
mortinim. uos ꝓc̾co puerꝑium fuisse cre¬
ditis. ⁊ utero unisiebri portatum. Aut si ñ
sit fcõi. ut ind̾etur natus. ⁊ onmis uob̾ e¬
rit ꝓfligata contencio. Nam illud quidẽ
ꝙ sepe asfirmare soletis. nccͣio eum eẽ na¬

Expanded text:
quicquid protuleris, demonstrabitur. nulla ergo causa est, quare illis litteris tanta auctoritate praeditis non credamus; et plane ista maxima causa est, si natus non est. eadem in te uicissim argumentatio retorquetur, ut magia et illud fuerit, quod utero portatus aut quod editus sit, si seminatus non fuit. extra legem naturae esse constat uirginem peperisse multoque magis inuentam tem sine sorte natiuitatis? mihi crede; quantum ad rem adtinet, utrique in hoc naturae contraria profitemur . sed hoc interest, quod nos honeste, uos turpiter; nos passionis eius rationem aliquam reddimus et probabilem; uos natiuitatis aut nullam praestatis aut falsam; denique nos specie tenus passum confitemur nec uere mortuum; uos pro certo puerperium fuisse creditis et utero muliebri portatum. aut si non sit factum, ut videretur natus, et omnis nobis erit profligata contentio. Nam illud quidem, quod saepe affirmare soletis, necessario eum esse na
Abbreviated transcription (Latin):
uł amplius annos uementi ⁊ suadenti ut ilsi
potus quid xpc̃ dix̾it fec̾it q credatur. Cum
ip̃ẽ apłs paulus pꝰ ascensionem dm̃i de ceło
nocatus si ñ inuerret incarne apłos. qui¬

Expanded text:
uel amplius annos uenienti et suadenti, ut illi uel amplius annos uenienti et suadenti, ut illi potius, quid Christus dixerit feceritque credatur, cum ipse apostolus Paulus post ascensionem domini de caelo uocatus, si non inueniret in carne apostolos, qui
Abbreviated transcription (Latin):
minciantib quid de se ip̃e p̾dicau̾nt. Si e¬
ni plate fuint alique litt̾e que nillo
alio narrante ip̃nis ꝓprie xp̃i ẽẽ dicantur.
Unde sĩ potu̾at. ut si uere ip̃ius eẽnt ñ
ea iam cõpletis que ante p̾dicta sunt. ⁊
usq in finem que restant sine dubio su¬
turis atq uenturis. Quia ⁊ ille litt̾e si ꝑ¬
ferrent᷑. utiq ꝯsid̾andum erat a quib pͥ¬
ferrent᷑. Si ab ipõ. illis pͥmitus siue dubio
ꝓferri potu̾nt. qui tunc eidem coħebant.
⁊ ꝑ illos ⁊̃ ad alios ꝑuenire. Quod si fcm̃
eẽt. ꝑ illas quas cõmemoram p̾positoꝵ ⁊
ppłorum successiones ꝯfirmatissima aut¬
toritate aaresc̾ent. Quis ẽ gͦ tam demens
que soͥpsit matħs. Nut si ⁊̃ de matħo utrũ
ista ip̃e sc̃pserit dubitat. de ip̃o qͦr matħo
ñ pocnis id credat ꝙ inuenit in eccłia. que
ab ipõis matħi temꝑib usq ad ħ terapus
cͥta successionum serie decdaritur. ⁊ credat
nescio cui extnͣsu̾so depside post ducentos

Expanded text:
nuntiantibus , quid de se ipse praedicauerit ? si enim prolatae fuerint aliquae litterae, quae nullo alio narrante ipsius proprie Christi esse dicantur, unde fieri poterat, ut si uere ipsius essent, nea iam conpletis, quae ante praedicta sunt et usque in finem quae restant, sine dubio futuris atque uenturis? quia et illae litterae si proferrentur, utique considerandum erat, a quibus proferrentur: si ab ipso, illis primitus sine dubio proferri potuerunt, qui tunc eidem cohaerebant, et per illos etiam ad alios peruenire. quod si factum esset, per illas, quas commemoraui, praepositorum et populorum successiones confirmatissima auctoritate clarescerent. quis est ergo tam demens.quae scripsit Matthaeus? aut si etiam de Matthaeo, utrum iste ipsa scripserit, dubitat, de . ipso quoque Matthaeo non potius id credat, quod inuenit in ecclesia, quae ab ipsius Matthaei temporibus usque ad hoc tempus certa successionum serie declaratur, et credat nescio oui ex transuerso de Perside post ducentos
Abbreviated transcription (Latin):
magna. qr mira. qr diuma.⁊ eo magis
uera cͥta firmata. Et angłi inqͥt unsi ⁊ so¬
cicti sunt. qmͣuis nati ñ fu̾int. Quasi nos
uid̾i nec loqui potuisse. Potuit s noluit.
⁊ ħ melius ẽ ꝙ uolunit. Hoc autem eum ue¬
linsse idõ cͥcum ẽ. qr hoc fecit qui unich ncc̃i

Expanded text:
magna, quia mira, quia diuina et eo magis magna, quia mira, quia diuina et eo magis uera, certa, firmata. Et angeli, inquit, uisi et locuti sunt, quamuis nati non fuerint. quasi nos a, nec uideri nec loqui potuisse. potuit, sed noluit; et hoc melius est, quod uoluit. hoc autem eum uoluisse ideo certum est, quia hoc fecit, qui ni
Abbreviated transcription (Latin):
hñt. d̾s temꝑauit corpus ei cui deerat
maiorẽ ħonorẽ dans. ut ñ eẽnt scissure in
iectus m̃broꝵ illorum usus ẽ turpis. ñ ip̃a
m̃bra. que ñ solum in excellenti integͥtate
telibes ⁊ uirgies ẜuant. S ip̃i ꝯnigati
scĩ prẽs ac mrẽs sic eis generaciom tm̃m᷑
ꝯsulentes utebant᷑. ut ille naturał motus
nullomͦ tupis eẽt. qui ñ libidim s ib̃m¬
ẜiret. Qnͣto magis gͦ in sc̃a uirgine ma¬
ria que xpi carnem fide concepit. rcħ
habu̾nt turpitudinis m̃bra. que nec hu¬
mano licitoq ꝯceptui. s diumo tr̃ par¬
tin ẜmerunt. m̾ito plane sic honestã. ut
nob̾ xp̃m quẽ cordib integris credendo cõ¬
paliter seruata integͥtate tnͣsfund̾et. Nullo
mͦ enim ꝓp̃t̃ inrẽm nascendo fac̾et det̾io¬
rem. ut cui muinus fecunditatis attułat.
detiss uirguntatis ausfertet. ħ ueracit̾ nõ
fallacit̾ dicta sunt. s noua sinit. ẜ insolita.
s contͣ nature cͤsum notissimum sunt. qr

Expanded text:
t: deus temperauit corpus ei, cui deerat, maiorem honorem dans, ut non essent scissurae in jectus membrorum illorum usus est turpis; non ipsa membra, quae non solum in excellenti integritate caelibes et virgines servant, sed ipsi conjugati sancti patres ac matres, sic eis generationi tantummodo consulentes utebantur, ut ille naturalis motus nullo modo turpis esset, qui non libidini, iret. quanto magis ergo in sancta uirgine Maria, quae Christi carnem fide concepit, nihil habuerunt turpitudinis membra, quae nec humano licitoque conceptui, sed diuino tantum partui seruierunt? merito plane sic honestata, ut nobis Christum, quem cordibus integris credendo conporaliter seruata integritate transfunderet. nullo modo enim Christus matrem nascendo faceret deteriorem, ut cui munus fecunditatis adtulerat, decus uirginitatis auferret. haec ueraciter, non fallaciter facta sunt; sed noua sunt, sed insolita sunt, sed contra naturae cursum notissimum sunt, quia
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ quẽ admod̾ duos prẽs pot̾u̾nt hr̃e ioseph.
Quod si cogitantib ñ occͣrisset unus quige¬
nint. alius qui adoptauit. nec sit facile debu¬
istis. adu̾sus tantam auct̃atem p̾ꝓperam ꝓ¬
ferre sentenciam. Nunic no si uel admomiti
cogitatis. qm̃ hoc fi̾ potint. euũgłio simpli¬
citer coedite. ⁊ uos pocius tam male ac pu̾se
argum̃tari desistite. Qnod autẽ putat que¬
rendum ẽẽ faustus. quid de se iħc ip̃e p̾di¬
cau̾it. cui ñ nistum indeat᷑. S minquid ħ

Expanded text:
nisi quemadmodum duos patres potuerit habere Ioseph. nisi quemadmodum duos patres potuerit habere Ioseph. quodsi cogitantibus non occurrisset unus, qui genuit, alius, qui adoptauit, nec sic facile debuistis aduersus tantam auctoritatem praeproperam proferre sententiam; nunc uero si uel admoniti cogitatis, quam hoc fieri potuerit, euangelio simpliciter credite et uos potius tam male ac peruerse argumentari desistite. Quod autem putat quaerendum esse Faustus, quid de se Iesus ipse praedicauerit, cui non iustum uideatur? s
Abbreviated transcription (Latin):
brum credite ẽẽ mathei. Quẽ ex illo temꝑe
quo matheus ip̃e incarne ixit ñ intrup¬
ta serie temꝑum eccłia c̾ta ꝯnexionis suc¬
cessione usq ad tempa ista ꝑduxit. Et dic
mͥ. cumis libro pocnus cred̾e debeannus. Enis¬
heserat. an. uescio cimuis ꝑ se qui tanto post
natus ẽ. S alium forte ꝓferes librum. qui
electum. ⁊ ibi xp̃m natum ex maria nõ ẽẽ
lectus es. Tum gͦ nocẽ sit alt̾um ħoꝵ libro¬
rum ẽẽ m̃dacem.cui nos potus censes fidẽ
a ccõmodare deb̾e. Ei ne quem illa eccłia. ab
ta successionũ/ tulte qr ł serie usq ad hec
agnoscit. atq met : aꝓpbat. An ei quẽ ead̾
eccłia incogintum reꝓbat. tum ⁊̃ ꝓferatur
ab łyminib ita ueratib ut xp̃m laudent
ẽẽ m̃titum. Hic dictus es. Genealogia ipa
considetur. duoꝵ emͣigłn libroꝵ. utrum si¬
bi conemat. Iam huic alibi in hoc ope dixi¬
mus. ꝙ dicendũ fint. Neq enim uos mouet.

Expanded text:
brum credite esse Matthaei, quem ex illo tempore, brum credite esse Matthaei, quem ex illo tempore, quo Matthaeus ipse in carne uixit, non interrupta serie temporum ecclesia certa conexionis successione usque ad tempora ista perduxit. et dic mihi, cui libro potius credere debeamus: eiushaeserat, an nescio cujus Persae, qui tanto post natus est? Sed alium forte proferes librum, qui electum, et ibi Christum natum ex Maria non esse lecturus es. Cum ergo necesse sit alterum horum librorum esse mendacem, cui nos potius censes fidem accommodare debere? Eine quem illa Ecclesia abta successionum serie usque ad haec agnoscit atque approbat; an ei quem eadem ecclesia incognitum reprobat, cum etiam proferatur ab hominibus ita ueracibus, ut Christum laudent esse mentitum? Hic dicturus es: genealogia ipsa consideretur duorum euangelii librorum, utrum sibi conueniat. iam hinc alibi in hoc opere diximus, quod dicendum fuit. neque enim uos mouet,
Abbreviated transcription (Latin):
tum ac sepe tͥ. ꝓponis. quod ñ audis ab
eis a quib confutaris. Nemo tͥ dicit. nõ
pot̾at mori nͥ natus eẽt. qr mortuus ẽ adam
qmͣus natus ñ fuiss. S dr̃ tͥ natus ẽ. qr loc¬
alicunis hetici legit᷑. S tu qui ꝓhibes ar¬
ginũtari cum de reb agitur que ꝑtiuent
ad iħm. ⁊ qͣrendum censes quid ip̃e de se quid¬
ue apłi sin de eodem p̾dicarint. Cum ceponi
cio natĩitatis eius tota ꝯtexitur. Continio
dices illam narracõnem ñ ẽẽ matħi. quam
mathei ẽẽ dicit inm̾sa eccłia ab apłicis se¬
dib usq ad pͥsentes epõs c̾ta successione ꝑ¬
ducta. Tu mͥ quid contͣ lectus es. Aliquẽ for¬
te librorum manichei. ubi iħc negatur ẽẽ
natus ex uirgine.Sicut gͦ ego credo illum li¬
brum ẽẽ manichei qm̃ ex ipõ temꝑe quo ma¬
nicħs uinebat incarne ꝑ discipulos eius cer¬
ta successione p̾positoꝵ ur̃orum ad ur̃a usq
temꝑa custoditus atq ꝑditus ẽ. sic ⁊ istum li¬

Expanded text:
um ac saepe tibi proponis, quod non audis ab eis a quibus confutaris. Nemo tibi dicit, Non poterat mori, nisi natus esset: quia mortuus est Adam, quamvis natus non fuisset. Sed dicitualicujus haeretici legitur. Sed tu qui prohibes argumentari, cum de rebus agitur quae pertinent ad Jesum, et quaerendum censes quid ipse de se, quidve Apostoli sui de eodem praedicarint, cum coeperotio nativitatis ejus tota contexitur, continuo dices illam narrationem non esse Matthaei, quam Matthaei esse dicit universa Ecclesia, ab apostolicis sedibus usque ad praesentes episcopos certa successione perducta. Tu mihi quid contra lecturus es? Aliquem forte librum Manichaei, ubi Iesus negatur esse natus ex uirgine. sicut ergo ego credo illum librum esse Manichaei, quoniam ex ipso tempore, quo Manichaeus uiuebat in carne, per discipulos eius certa successione praepositorum uestrorum ad uestra usque tempora custoditus atque perductus est: sic et istum li
Abbreviated transcription (Latin):
ritatis euñgłice ponde̾ erubu̾nt. ⁊ iõ nõ
ansi sunt xp̃m ñ saltem ymaginarie pas¬
sum dr̃e. natuntatẽ qͦ enis eadem emũge¬
lica testat᷑ auccoritas. Et si emm duo enui¬
głiste ipm̃ ꝑtum marie narrau̾nt. millus
qr gen̾aciones alias matħs. alias lucas exe¬
quitur. Unde indentur ñ sibi cõuenire.
S da hominẽ qui ñ intelligat. putabit
⁊ i multis que ad xp̃i passionem ꝑtinẽt.
euugłistas sibi ñ comienire. Da uͥo qui intel¬
ligat. ⁊ ubiq ꝯueniunt. An qr mortẽ simu¬
lare honestum ẽ. natiuitatẽ autẽ ⁊̃ simula¬
ie turpe ẽ. Cur gͦ nos hortatut ħ confin̾. qͦ
possit nr̃a contencio ꝓfligari. Unde gͦ mͥ in
decur natuntatẽ xp̃i nec s̃altem sicut mortẽ
simłatam. s prorsus uillam p̾dicare uolinsse.
in ꝯseq̃nti ẜmone apparebit. ubi alt̾i responde
scõrum ⁊̃ genitalib aliqua tͣpitudo. Dicun¬
tur quid̃ inhonesta. qr ñ hñt eam spẽm de¬

Expanded text:
ritatis evangelicae pondere erubuerunt, et ideo non ritatis evangelicae pondere erubuerunt, et ideo non ausi sunt Christum non saltem imaginarie passum dicere: nativitatem quoque ejus eadem evangelica testatur auctoritas. Etsi enim duo evangelistae ipsum partum Mariae narraverunt ; nullus quia generationes alias Matthaeus, alias Lucas exsequitur, unde videntur non sibi convenire? Sed da hominem qui non intelligat, putabit etiam in multis quae ad Christi passionem pertinent, Evangelistas sibi non convenire: da vero qui intelligat, et ubique conveniunt. An quia mortem simulare honestum est, nativitatem autem etiam simulare turpe est? Cur ergo nos hortatur hoc confiteri, quo possit nostra contentio profligari? Unde ergo mihi videatur nativitatem Christi, nec saltem sicut mortem simulatam, sed prorsus nullam praedicare voluisse, in consequenti sermone apparebit, ubi alteri respondesanctorum etiam genitalibus aliqua turpitudo. Dicuntur quidem inhonesta, quia non habent eam speciem de
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾ nata ex ungnie homins caro. qr ca¬
ro ꝓpĩ sola ita nãta ẽ. sicut nec illa magi¬
a ẽ. qr sola xp̃i caro die tertio resurrexit᷑
mmqmͣ ult̾ius moritura. Alioqͥn omĩa mi¬
racula di magica erunt. qr singulariter
fc̃a sunt. S uere fc̃a sunt. um̃q õnderũt
ñ ocłos hominum p̾stigiis fallacib illuse¬
runt. Que quid̾ contͣ uat᷑am plerum q
appellantur. ñ ꝙ nature adu̾sent᷑. s ꝙ na¬
ture modum qui nob̾ ẽ usitatus excedant.
ẽ. ut ⁊̃ nos ymagmariam ñ u̾am natin¬
tatem ip̃i ꝑficeamur. Atq ita int̾ nos oĩs
ꝯtencio sunatur. Immo u̾o maneat nob̾
adu̾sus illos pocius ꝓu̾itate cͥcamen qm
cum illis in fałsitate ꝯcordia. uerumptam̃
quero ab eis si nr̃a contencio tinnat᷑ cum
ħ diximus. cur ħ ip̃i ñ dũt. Cur ip̃i mor¬
tem ñ ueram. s ymagiiariam xp̃i assir¬
mant. natiuitatẽ autẽ ñ salcem talem.
s prorsus millam dr̃e deleg̾unt. Si aucto¬

Expanded text:
potest nata ex virgine hominis caro, quia capotest nata ex virgine hominis caro, quia caro Christi sola ita nata est: sicut nec illa magia est, quia sola Christi caro die tertio resurrexit, nunquam ulterius moritura. Alioquin omnia miracula Dei magica erunt, quia singulariter facta sunt: sed vere facta sunt, verumque ostenderunt, non oculos hominum praestigiis fallacibus illuserunt: quae quidem contra naturam plerumque appellantur, non quod naturae adversentur, sed quod naturae modum, qui nobis est usitatus, excedant. est, ut etiam nos imaginariam, non veram nativitatem Christi profiteamur atque ita inter nos omnis contentio finiatur, immo uero maneat nobis. aduersus illos potius pro ueritate certamen quam cum illis in falsitate concordia. Uerumtamen quaero ab eis, si nostra contentio terminatur, cum hoc dixerimus, cur hoc ipsi non dicunt? cur hoc ipsi mortem non ueram, sed imaginarmant; nativitatem autem non saltem talem, sed prorsus nullam dicere delegerunt? Si aucto