comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mirabiliarios: cautum me fecit dñs meus dicens. In nouissimis
temporib exurgent pseudo ꝓpħȩ facientes signa ⁊ ꝓdigia.
Ergo sponsus cautos nos fec̃ qr imiraculis decipi ñ debemꝰ.
Aliquando enim et desertor t̾ret ꝓuincialẽ. s utrum ĩcastris
sit ⁊ aliquid illi ꝓsit caract᷑ ille in quo signatus ẽ. hoc at¬
tendit qui terreri ⁊ seduci non uult. Teneamus gͦ unitatẽ
fr̃s mei . Prȩt̾ unitatẽ ⁊ qui facit miracula nich ẽ. In unntate
enim erat ppłs isrł: ⁊ non faciebant miracula. Pret̃ unitatẽ
erant magi pharionis: i faciebant similia moysi. Popłs isrł ut
dixi non faciebat. Qui crant salui apud dm̃: qui faciebant
an qui non faciebant. Petrus apłs resuscitauit mortuũ.
simon magus fecit multa. Erant quidam xp̃iani qui ñ
poterint facere nec qđ faciebat petrus: nec qđ faciebat
symon. S unde gaudebant : qi nomina ipsorum scͥpta

Expanded text:
mirabiliarios cautum me fecit Deus meus, dicens: In novissimis mirabiliarios cautum me fecit Deus meus, dicens: In novissimis temporibus exsurgent pseudoprophetae, facientes signa et prodigia, Ergo cautos nos fecit sponsus, quia et miraculis decipi non debemus. Aliquando enim et desertor terret provincialem; sed utrum in castris sit, et aliquid illi prosit character ille in quo signatus est, hoc attendit qui terreri et seduci non vult. Teneamus ergo unitatem, fratres mei: praeter unitatem, et qui facit miracula nihil est. In unitate enim erat populus Israel, et non faciebat miracula: praeter unitatem erant magi Pharaonis, et faciebant similia Moysi . Populus Israel, ut dixi, non faciebat: qui erant salvi apud Deum; qui faciebant, an qui non faciebant? Petrus apostolus resuscitavit mortuum ; Simon Magus fecit multa : erant ibi quidam christiani qui non poterant facere, nec quod faciebat Petrus, nec quod faciebat Simon; sed unde gaudebant? Quia nomina eorum erant
Abbreviated transcription (Latin):
Nȩccła si sponsa sum. si arras accepi. si p̃cio sanguinis illiꝰ ͣ
redempta sum. audio uocẽ sponsi. ⁊ uocem amici sponsi
tunc audio si sponso meo det głam non sibi. dicat ami¬
cus. Qui h̃t sponsam sponsus ẽ. Amicus aut̃ sponsi stat
⁊ audit eum. ⁊ gaudio gaudet ꝓpt̃ uocem sponsi. Ecce
habes sacramenta ⁊ ego concedo. habes forĩam s sarmen¬
tum es de uite p̃cisum. Tu formam ostendis. ego radicem
quęro. De forma fructus non exit nisi ubi ẽ. radir. ubi
iutem ẽ. radix: incaritate. Et audi formam sacramentoꝵ.
Paulus loquatur. Si sciam inquit om̃a sacramenta. et ha¬
beam ominem ꝓphetiam ⁊ omnẽ fidem ita ut montes¬
sͦ uob fabulas uendat. Et pontius fecit miraculum.
Et donatus orauit. et respondit ei dñs de celo. Primo
uuit̾ falluntur aut fallunt. Postremo fac illum mon¬
tes transferre. Caritatem aut inquit non habeam ni¬
hil sum. Uideamus utrum habuerit cartiatẽ. sredere
si non diuisisset unitatem. Nam et eontra istos ut sic loquar

Expanded text:
clesia, si sponsa sum, si arrhas accepi, si pretio sanguinis illius redempta sum, audio vocem sponsi; et vocem amici sponsi tunc audio, si sponso meo det gloriam, non sibi. Dicat amicus, Qui habet sponsam, sponsus est: amicus autem sponsi stat et audit eum, et gaudio gaudet propter vocem sponsi. Ecce habes Sacramenta, et ego concedo. Habes formam, sed sarmentum es de vite praecisum; tu formam ostendis, ego radicem quaero: de forma fructus non exit, nisi ubi est radix; ubi autem est radix, nisi in charitate? Et audi formam sarmentorum; Paulus loquatur: Si sciam, inquit, omnia sacramenta, et habeam omnem prophetiam et omnem fidem et quantbis fabulas vendat. Et Pontius fecit miraculum; et Donatus oravit, et respondit ei Deus de coelo. Primo, aut falluntur aut fallunt. Postremo, fac illum montes transferre: Charitatem autem, inquit, non habeam, nihil sum. Videamus utrum habuerit charitatem. Crederem, si non divisisset unitatem. Nam et contra istos, ut sic loquar,
Abbreviated transcription (Latin):
ruptione resurgere. si nr̃m mincorruptione resurret¬
turum ꝓmittitur. Nec potuit illud sine gła si nr̃m re¬
surget ingła. Quȩ aut̃ gła. ubi adhuc corruptioꝵ r̾limis
itãq absurdũ ẽ. ut credamꝰ illud corpꝰ et in infirmita¬
de semimnatum ẽe. idẽ mortificatũ. et in infirmitate
resurrexisse. cum corpꝰ nr̃m seminet᷑ minfirmitate. sur¬
gat inuirtute. et dicat idẽ apłs de. xp̃o. et si crucifixisse.
exifirmitate s unnt in inrtute dĩ. Quis uero tamab¬
surde sapiat ut credat illud corpꝰ amimale seminatuao
animale resuscitatum. si nr̃m seminat᷑ animale
ñ uidit unde scriptũ ẽ. nec dabis scm̃ tuũ uidẽ corrup¬
tionẽ: clains tam̃ et lancea prumpi potuit. nuntom

Expanded text:
ruptione resurgere, si nostrum in incorruptione resurrecturum promittitur, nec potuit illud sine gloria, si nostrum resurget in gloria: quae autem gloria, ubi adhuc corruptio? nimis itaque absurdum est, ut credamus illud corpus et in infirmitate seminatum esse, id est mortificatum et in infirmitate resurrexisse, cum corpus nostrum seminetur in infirmitate, resurgat in uirtute et dicat idem apostolus de Christo: Etsi crucifixus est ex infirmitate, sed uiuit in uirtute dei. quis uero tam absurde sapiat, ut credat illud corpus animale seminatum, animale resuscitatum, si nostrum seminatur animale, non uiderit, unde scriptum est: Nec dabis sanctum tuum uidere corruptionem, clauis tamen et lancea
Abbreviated transcription (Latin):
Quomodo resurgent mortui : quo aut̃ corꝑe uenient. id ẽ.
qͣli corꝑe: deinde adhibens docum̃ta seminum. In sipiẽs¬
tu qđ seminas ñ uiuificat᷑. nͥ priꝰ moriat᷑. Et qđ seminas
ñ corpꝰ qđ futurũ ẽ. seminas. s nudũ granum. ut putatri is¬
ci aut alicuiꝰ cȩteroꝵ. ds̃ aut̃ dat illi corpꝰ. sic̃ uoluit. et
ñ corpꝰ qđ futurum ẽ. seminas. Neq enĩ ñ triticum. erit
extritico s qr nemo seminat herbam. uł stipulam. et mul¬
tiplicia in palea tegim̃ta granoꝵ. cum quib tm̃ semina
exurgunt. Ideo ait. s nudum gͣnum. Hinc uolens ostende.
qr si ds̃ potest adde qđ non erat innudo semine. multo
magis potest reꝑare qđ erat in hominis corꝑe. Iam uero
qđ adiungit ad differentiã ꝑtinet resurgentiũ ꝓpt̃ diu̾¬
sas głas fidelium atq scõꝵ. Non om̃is caro eadẽ

Expanded text:
\'Quo modo resurgent mortui? quo autem corpore uenient?\' id est quali corpore. deinde adhibens documenta seminum: Stulteseminas non vivificatur nisi prius moriatur et quod seminas non corpus quod futurum est seminas sed nudum granum ut puta tritici aut alicuius ceterorum Deus autem dat illi corpus sicut voluit et Non corpus, quod futurum est, seminas. neque enim non triticum erit ex tritico; sed, quia nemo seminat herbam uel stipulam et multiplicia in palea tegimenta granorum, cum quibus tamen semina exsurgunt, ideo ait: Sed nudum granum hinc uolens ostendere, quia, si deus potest addere, quod non erat in nudo semine, multo magis potest reparare, quod erat in hominis corpore. lam uero, quod adiungit, ad differentiam pertinet resurgentium propter diuersas glorias fidelium atque sanctorum. non omnis, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
transfert amorẽ a temporalib ad et̃na. a uisibilib ad in¬
telligibilia. acarnalib adspũalia. atq ab istis cupiditatẽ
frenare uł minuere. illis se caritate alligare diligenter
in sistit. Tantũ aũt facit: qͣntũ diuinitꝰ adiuuat᷑: deiqͥp¬
pe sententia ẽ. sine me nichil potestis facere. In quo profec¬
tii et accessu tenentis mediatoris fidẽ cũ dies uitȩ huiꝰ ul¬
timꝰ quemq cõꝑerit. ꝑducendus addm̃ quẽ coluit et ab eo
ꝑficiendus excipiet᷑ ab angłis scĩs. in corruptibile corpus
inficie scłi ñ ad pęnã s ad głam recepturus. In hac quippe
imagine tunc ꝑfecta erit dĩ similitudo tͣndo dĩ ꝑfecta

Expanded text:
transfert amorem a temporalibus ad aeterna, a visibilibus ad intransfert amorem a temporalibus ad aeterna, a visibilibus ad intelligibilia, a carnalibus ad spiritualia; atque ab istis cupiditatem frenare atque minuere, illisque se charitate alligare diligenter insistit. Tantum autem facit, quantum divinitus adjuvatur. Dei quippe sententia est: Sine me nihil potestis facere . In quo profectu et accessu tenentem Mediatoris fidem cum dies vitae hujus ultimus quemque compererit, perducendus ad Deum quem coluit, et ab eo perficiendus excipietur ab Angelis sanctis, incorruptibile corpus in fine saeculi non ad poenam, sed ad gloriam recepturus. In hac quippe imagine tunc perfecta erit Dei similitudo, quando Dei perfecta
Abbreviated transcription (Latin):
cũq remanet qđ non remittat᷑. S quem ad modũ aliud ẽ.
carere febrib altud ab infirmitate quȩ febrib facta ẽ. re¬
ualescere. itemq aliud ẽ. infixũ telũ de corꝑe demere. ali¬
ud uulnꝰ qđ eofactum ẽ. scda curatione sanare: ita pͥma
curatio ẽ. causam remouere langoris qđ ꝑ om̃ium fit indul¬
gentiam peccators. scđa ipsum sanare languorem. qđ fit
paulatĩ ꝓficiendo in renouatione huiꝰ imaginis. Quȩ duo
demonstrant᷑ inpsalmo ubi legit᷑. qui ꝓpitiꝰ fit om̃ib iniq¬
tatib tuis. qđ fit in baptifino. deinde sequit᷑. qui sanat
om̃s languores tuos. qđ fit quotidianis accessibꝰ cũ hȩc ima¬
go renouat᷑. De qua re apłs aꝑtissime locutꝰ ẽ. dicens. Et si
exterior homo nr̃ corrũpit᷑. s in terior renouat᷑. de diem
diem. Renouamͣ aũt magnitione dĩ. hoc ẽ. in iusticia
et scĩtate ueritatis. In agnitione igit᷑ dĩ iusticiaq et scĩ¬
tate ueritatis qui de die indiem ꝓficiendo renouatur.

Expanded text:
cunque remanet, quod non remittatur. Sed quemadmodum aliud est carere febribus, aliud ab infirmitate quae feb ibus facta est, revalescere; itemque aliud est infixum telum de corpore demere, aliud vulnus quod eo factum est, secunda curatione sanare: ita prima curatio est causam removere languoris, quod per omnium fit indulgentiam peccatorum; secunda, ipsum sanare languorem, quod fit paulatim proficiendo in renovatione hujus imaginis. Quae duo demonstrantur in psalmo, ubi canitur: « Qui propitiatur omnibus iniquitatibus tuis; quod fit in Baptismo: deinde sequitur, Qui sanat omnes languores tuos ; quod fit quotidianis accessibus, cum haec imago renovatur. De qua re Apostolus apertissime locutus est, dicens: Et si exterior homo noster corrumpitur, sed interior renovatur de die in diem . Renovatur autem in agnitione Dei, hoce commemoravi. In agnitione igitur Dei, justitiaque et sanctitate veritatis, qui de die in diem proficiendo renovatur,
Abbreviated transcription (Latin):
chil sum. Se dix̃ nicħ ẽẽ. si non habeat caritatem. non
sacramenta et scientiam ⁊ ꝓphetiam ⁊ fidem. illa enim
magna sunt etiam si ille nicħ sit qui ea sine caritate
habuerit. et eorum ueritatẽ in sua iniquitate tenuerit.

Expanded text:
hil sum. se dixit nihil esse, si non habeat caritatem, non hil sum. se dixit nihil esse, si non habeat caritatem, non sacramenta et scientiam et prophetiam et fidem. illa enim magna sunt, etiamsi ille nihil sit, qui ea sine caritate habuerit et eorum ueritatem in sua iniquitate tenuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
habueritis in inuicem. Osponsa xp̃i pulchra int̾ mulieres.
odealbata ascendens. ⁊ in cumbens suꝑ frat̾uelem tuum
qm̃ cuius lumine illustraris ut candeas. cius adiutorio ful¬
citis ne cadas. O quam bene tibi cantatur in illo cantico canti¬
non comꝑdit cum impiis animam tuam. ipsa discernit.
causam tuam. ⁊ sic̃ mors ualida ẽ. ⁊ indeliciis tuis ẽ. Quam
mirandi generis mors ẽ. cui parum fuit non ẽẽ. inpęnis
nisi ẽẽt. insuꝑ indeliciis. Ecce accipit sacramentum nati¬
uitatis homo. Baptiratus sacramentum habet.⁊ magnum sa¬
cramentum. diuinum scm in effabile. Consida quale. ut
nouum hominem faciat dunissione⁊ omnium peccato¬
dicat natum ex dõ. S habeo inquit sacramentum. Au¬
di apłm. Si sciam om̃a sacramenta ⁊ habeam omnem
fidem ita ut montes transferam. caritatem aut̃ ñ habeã:
ita ut montes transferam caritatem aut̃ non habeam ni¬

Expanded text:
habueritis in invicem. O sponsa Christi, pulchra inter mulieres! habueritis in invicem. O sponsa Christi, pulchra inter mulieres! o dealbata ascendens, et incumbens super fratruelem tuum, quoniam cujus lumine illustraris ut candeas, ejus adjutorio fulciris ne cadas! o quam bene tibi cantatur in illo Cantico cantinon comperdit cum impiis animam tuam. Ipsa non discernit causam tuam, et sicut mors valida est, et in deliciis tuis est. Quam mirandi generis mors est, cui parum fuit non esse in poenis, idete quid dicam. Ecce accepit Sacramentum nativitatis homo baptizatus; Sacramentum habet, et magnum Sacramentum, divinum, sanctum, ineffabile. Considera quale: ut novum hominem faciat dimissione omnium peccatodicat natum ex Deo. Sed habeo, inquit, sacramentum. Audi Apostolum: Si sciam omnia sacramenta, et habeam omnem fidem, ita ut montes transferam, charitatem autem non habeam, ita ut montes transferam, caritatem autem non habeam, ni
Abbreviated transcription (Latin):
incordib nr̃is dĩ caritas. ꝑ quem nos tota in habitet trini¬
nitas. Quo cuta rectissime sp̃s sc̃s cum sit ds̃ uocatur etiam do
num dĩ. Quod donum ꝓpriȩ quid nisi caritas intelligenda ẽ.
quȩ ꝑducit ad dm̃. ⁊ sine qua qđ libet aliud dĩ donum non
ꝑducit ad dm̃: Et si habuero ꝓphetiam ⁊ nouerun mistesẽ
ria om̃a. ⁊ omnem scientiam. Un hoc inquit cognoscẽt q¬
om̃s qr mei discipłi estis: si dilectionem habueritis ininuicẽ.
anquam diceret. alia munera mea habent uob̃cum etiam
non mei. non solum naturam. uitam. sensum. rationem.
⁊ eam salutem quȩ hominib pecoribusq communis est
uerum etiam linguas. sacramenta. ꝓphetiam. scientiam. fidẽ.
distributionem rerum suarum pauꝑib ⁊ traditionẽ corpo
crepant. nichil sunt. nichil eis ꝓd ẽ. Non gͦ in illis quam uis
munerib meis quȩ hab̾e possunt etiam non discipłi mei
s in hoc cognoscent om̃s qi discipłi mei estis. si dilectionẽ

Expanded text:
in cordibus nostris dei caritas, per quam nos tota inhabitat trinitas. quocirca rectissime spiritus sanctus, cum sit deus, uocatur etiam dei donum. quod donum proprie quid nisi caritas intellegenda est, quae perducit ad deum et sine qua quodlibet aliud dei donum non perducit ad deum? . In hoc, inquit, cognoscent omnes quia mei discipuli estis, si dilectionem habueritis in invicem. Tanquam diceret: Alia munera mea habent vobiscum etiam non mei, non solum naturam, vitam, sensum, rationem, et eam salutem quae hominibus peccatoribusque communis est, verum etiam linguas, sacramenta, prophetiam, scientiam, fidem, distributionem rerum suarum pauperibus, et traditionem corpocrepant, nihil sunt, nihil eis prodest . Non ergo in illis quamvis bonis muneribus meis, quae habere possunt etiam non discipuli mei, sed in hoc cognoscent omnes quia discipuli mei estis, si dilectionem
Abbreviated transcription (Latin):
abstinere uelit. sine molestia et anguore ñ possit. cũ
id ante tota sanitate ñ ageret. Ergo aculeus mortis
peccatũ ẽ. qr peccato facta ẽ. delectatio que iam pos¬
sit resistere. uoluntati. et cum dolore cohibi. Quã delec¬
tationẽ qr indefectu ẽ. animȩ decerioris effecte. iure inor¬
tem uocamꝰ. Uirtus aũt peccati lex ẽ. qr multo scelerna
et flagiciosius que lex ꝓhibet cominituntur. qͣm si nlla¬

Expanded text:
abstinere uelit, sine molestia et angore non possit, cum abstinere uelit, sine molestia et angore non possit, cum id ante tota sanitate non ageret. ergo aculeus. mortis peccatum est, quia peccato facta est delectatio,\' quae iam possit resistere uoluntati et cum dolore cohiberi. quam delectationem, quia in defectu est animae deterioris effectae, iure mortem uocauit. uirtus autem peccati lex est, quia multo sceleratius et flagitiosius quae lex
Abbreviated transcription (Latin):
biciantur. & sicut nunc uidemꝰ multis puerilibꝰ delecta¬
tionib nos carere: quȩ nos pueros si denegarent᷑ acerri¬
me cruciabant: ita credendum ẽ. de om̃ carnali delectatioẽ
futurum eẽ. cũ ꝑfecta scĩtas totũ hominẽ repauerit. Nime
aut̃ qͣm diuẽ. in nob̾ qđ resistat bone uoluntati auxilio dĩ
ꝑ bonos homines et bonos angłos indigem. ut donec sane
tur totum ñ ita molestet᷑: ut ꝑiat etiam bonã uolunta¬
tem. hanc aut̃ mortẽ peccato merumꝰ. Qđ̃ peccatũ erat
omimꝰ in lib̾o arbitrio cũ imꝑadiso nullus dolor dene¬
gade delectationis uoluntati bone hominis resistelut᷑
Sicuti nunc uerbi grã si quisqͣm existat que nũqͣm ue¬
natio delectauit: om̃imꝰ liber ẽ. utrũ uenari uelit añ
nolit. nec cũ cruciat. quishoc ꝓhibet. At si ista libtate
male usus uenatꝰ fuerit cont̾ ꝓhibendi imꝑium. pau¬
latim subripiens delectatio mortificat animã. ut si se

Expanded text:
bjiciatur. Et sicut nunc videmus multis puerilibus delectabjiciatur. Et sicut nunc videmus multis puerilibus delectationibus nos carere, quae nos pueros, si denegarentur, acerrime cruciabant: ita credendum est de omni carnali delectatione futurum esse, cum perfecta sanctitas totum hominem reparauerit. nunc autem, quamdiu est in nobis quod resistat bonae uoluntati, auxilio\' dei per bonos homines et bonos angelos indigemus, ut, donec sanetur uulnus nostrum, non ita molestetur, ut perimat etiam bonam uoluntatem. hanc autem mortem peccato meruimus. quod peccatum erat omnino in libero arbitrio, cum in\' paradiso nullus dolor denegatae delectationis bonae uoluntati hominis resistebat, sicuti nunc. uerbi gratia, si quisquam exsistat, quem numquam uenatio delectauit, omni modo liber est, utrum uenari uelit an nolit, nec eum cruciat quisquis hoc prohibet; at si ista libertate male usus uenatus fuerit contra prohibentis imperium, paulatim subrepens delectatio mortificat! animam, ut, si se
Abbreviated transcription (Latin):
atq ut ꝓmissio exfide iħu xp̃i daret᷑ credentib et uin¬
ceremꝰ mortẽ ꝑ inmortalẽ resurrectionẽ et aculeũ eiꝰ
peccatũ. ꝑ gratuitam iustificationẽ. Absorta ẽ. mors¬
muctoriã. Ubi ẽ. mors contentio tua: Ubi ẽ. mors a¬
culeus tuus: Aculeus aut̃ mortis: peccatũ. Girtus aut̃
peccati: lex. Mortem significari arbitror hoc loco car¬
nalem consuetudinẽ. que resistit bone uoluntati de¬
lectatione temporaliũ fruendorum. Nomn enĩ dicere¬
tur. ubi ẽ. contentio tua: Si ñ restitisset et repugnass
Ipsius cõtentio etiã illo loco describit᷑: caro cõcupiscit
aduersus sp̃m. sp̃s aut̃ aduersus carnem. Nec enĩ mui¬
cem sibi aduersant᷑: ut non quȩ uultis faciatis. fit ergo¬
ꝑscĩficationẽ ꝑfectã ut om̃s carnales appetitus. sp̃iuĩ
nr̃o illuminato. et uiuificato. idẽ. bone uoluntati su¬

Expanded text:
atque ut promissio ex fide Iesu Christi daretur credentibus et uinatque ut promissio ex fide Iesu Christi daretur credentibus et uinceremus mortem per inmortalem resurrectionem et aculeum eius peccatum per gratuitam iustificationem\'. Nemoubi est, mors, contentio tua? ubi eat, mors, aculeus tuus ? aculeus autem mortis peccatum, uirtus autem peccati lex. mortem significari arbitror hoc loco carnalem consuetudinem, quae resistit bonae uoluntati delectatione temporalium fruendorum. non enim diceretur: ubi est contentio tua? si non restitisset et repugnasset. ipsius contentio etiam illo loco describitur: caro concupiscit aduersus spiritum, spiritus aduersus carnem; haec enim inuicem sibi resistper sanctificationem perfectam, ut omnis carnalis appetitus spiritui nostro illuminato et vivificato, id est, bonae voluntati su
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s sic uiceras ut etiam dĩ filius tecum confligeret. teq
ñ uitam donando s suscipiendo suꝑaret: Uicisti unmori¬
entib uicta es inresurgentibus. Gictoria tua qua absor¬
bueras corpora morientium temꝑalis fuit. Gictoria nr̃a
qͣ in corꝑib absorta es resurgentiũ. ec̃a constabit. bi ẽ.
aculeus tuns: hoc ẽ. peccatum quo puncti et uenenati
sumꝰ  ut etiam in nr̃is coꝑib fieres. ut ea tam longo tp̃r
possideres: aculeus aut̃ mortis: est peccatum. Uirtꝰ uꝰ pec¬
cati lex. Peccauimꝰ in uno om̃s ut morerem in uno om̃s.
accepimꝰ legẽ ñut emendatione finiremꝰ peccatũ. s ut
trangressione augeremꝰ. Lex enĩ sub intrauit ut habũ¬
daret delictum. St conclusit scriptura om̃a sub pecca¬
to. S dõ grãs qui dedit nob uctoriã ꝑdñm nr̃m iħm
xp̃m. ut ubi abundauit peccatũ suꝑ habundaret gr̃a.

Expanded text:
omnes sic viceras, ut etiam Dei Filius tecum confligeret, teque omnes sic viceras, ut etiam Dei Filius tecum confligeret, teque non vitando, sed suscipiendo superaret? Vicisti in morientibus, victa es in resurgentibus. Victoria tua qua absorbueras corpora morientium, temporalis fuit: victoria nostra, qua in corporibus absorpta es resurgentium, aeterna constabit. Ubi est aculeus tuus? hoc est, peccatum, quo puncti et venenati sumus, ut te etiam in nostris corporibus figeres, et ea tam longo tempore possideres? Aculeus autem mortis est peccatum; virtus vero peccati, lex. Peccavimus in uno omnes; ut moreremur in uno omnes: accepimus legem, non ut emendatione finiremus peccatum, sed ut transgressione augeremus. Lex enim subintravit ut abundaret peccatum, et conclusit Scriptura omnia sub peccato. Sed m, ut, ubi abundauit peccatum, superabundaret gratia
Abbreviated transcription (Latin):
tis. utrum animȩ ancorpis: utrã pͥme qua nunc om̃s mo¬
rimur. an scđe qua tunc impiĩ morient᷑: Nulla causa ẽ.
exagitandi quȩstionẽ: nullus tergiuersandi locus.: Apł e
uerba quib id agebat. int̾rogata respondent. Cũ mortale
hoc induerit immortalitatẽ tunc fiet sermo qui script᷑
ẽ. Absorta ẽ. mors in uictoriam. Ubi ẽ. mors uictoria tua :
ubi est mors aculeus tuus: Aculeus aut mortis peccatũ ẽ.
Uirtus uͦ peccati.lex. Deresurrectione corpis agebat qua
absorbebitur mors in uictoriam. cũ mortale hõc induerit
immortalitatem. Tunc ipsi morti insultabitur. quȩ in
iuictoriam resurrectione corporis ab sorbebit᷑. tunc ei di¬
cetur. Ubi ẽ. morscontentio tua: Ubi est mors aculeus tiuis :
Morti gͦ corpi hoc dicetur. Hanc enĩ absorbebet uictoriosa
immortalitas cum mortale hoc iminortalitate inductur.
Morti in quam corporis hoc dicet᷑ ubi ẽ. uctoria tua. qͣ

Expanded text:
tis, utrum animae an corporis? utrum primae, qua nunc omnes motis, utrum animae an corporis? utrum primae, qua nunc omnes morimur, an secundae, qua tunc impii morientur? nulla causa est est exagitandi quaestionem, nullus tergiuersandi locus; apostoli uerba, quibus id agebat, interrogata respondent.. cum mortale hoc, inquit, induerit inmortalitatem, tunc fUbi est, mors, victoria tua? ubi est, mors, aculeus tuus? Aculeus autem mortis est peccatum; virtus vero peccati, lex. De resurrectione corporis agebat, qua absorbebitur mors in victoriam, cum mortale hoc induerit immortalitatem. Tunc ipsi morti insultabitur, quae in victoriam resurrectione corporis absorbebitur. Tunc ei dicetur, Ubi est, mors, victoria tua? ubi est, mors, aculeus tuus? Morti ergo corporis hoc dicetur. Hanc enim absorbebit victoriosa immortalitas, cum mortale hoc immortalitatem induetur. Morti, inquam, corporis hoc dicetur: Ubi est victoria tua, qua
Abbreviated transcription (Latin):
rant. eo absorbitur mors iinctoriam. qđ corruptibile et mor¬
tale hoc induet incorruptionẽ. et immortalitatẽ. idẽ quod
iuuficabit ds̃ et mortalia corpora nr̃a ꝓpt̃ in habitantẽ
spm̃ eiꝰ in nob̾ manifestũ ẽ. et huiꝰ mortis corpis quȩ resui¬
rectioni corꝑis cõtraria ẽ. aculeum fuisse peccatum: acu¬
leum aut̃ quo mors facta c̃. ñ quẽ morsfecit. Peccato enĩ
morimur. ñ morte peccamꝰ. Sic itaq dictum ẽ. Aculeus
mortis. quomꝰ lignum uitȩ. Non qđ hominis inta faceret:
s quo uita homini fieret. Et quomͦ lignum scientie ꝑ qđ
scientia fieret hominis ñ qđ ꝑsuam scientiam fecerit hõ.
Sic gͦ et aculeus mortis quo morsfacta ẽ. non quẽ mors
fecit. Sic enĩ dicimꝰ et poculũ mortis quo aliquis mortu¬
us sit uł mori possit: ñ qđ moriens mortuus ue̾ cũ fecerit.
Aculeus itaq mortis: peccatũ ẽ. Peccato punctũ. morti¬
ficatum ẽ. genꝰ humanum. Quid adhuc querimꝰ. cuiꝰ mor¬

Expanded text:
rant, 10 absorbebitur mors in uictoriam, quo corruptibile et mortale hoc induet incorruptionem et inmortalitatem, id est quo uiuificabit deus et mortalia corpora nm ejus in nobis: manifestum est et hujus mortis corporis, quae resurrectioni corporis contraria est, aculeum fuisse peccatum: aculeum autem quo mors facta est, non quem mors fecit: peccato enim morimur, non morte peccamus. Sic itaque dictum est, aculeus mortis\', quomodo lignum uitae, non quod hominis uita faceret, sed quo uita hominis fieret, et quomodo lignum scientiae, per quod scientia fieret hominis, non quod per suam scientiam fecerit homo. sic ergo et aculeus mortis, , quo mors facta est, non quem mors fecit. sic enim dicimus et poculum mortis, quo aliquis mortuus sit ucl mori possit, non quod moriens mortuusue confecerit. aculeus itaque mortis peccatum est, peccato punctum mortificatum est genus humanum. quid adhuc quaerimus cuius mor
Abbreviated transcription (Latin):
tione: s ñ ẽ. contͣ p̃ceptũ uiratio. que amalo ñ ẽ. uiran¬
tis s in credulitatis eiꝰ cui uirare cogit᷑. Nam hinc intelligit᷑
ita dñm ꝓhibuisse a uirando. ut qͣntũ in ipso ẽ. qͥsq ñ iuret.
Qđ multi faciunt in ore habentes uirationẽ. tanqͣm mag¬
num ac suaue aliqͥd. Nam utiq apłs nouerat p̃ceptũ dñĩ.
cupiditate. aut delectatione uirandi. Ampliꝰ ẽ. enĩ qđ ẽ.

Expanded text:
n est contra praeceptum juratio quae a malo est, non jurantis, sed incredulitatis ejus cui jurare cogitur. Nam hinc intelligitur ita Dominum prohibuisse a jurando, ut quantum in ipso est quisque non juret: quod multi faciunt in ore habentes jurationem tanquam magnum aut suave aliquid. Nam utique Apostolus noverat praeceptum Domini, cupiditate aut delectatione jurandi. Amplius est enim quam e
Abbreviated transcription (Latin):
inp̃sentia eiꝰ. deinde finis cũ tradidit regnũ dõ et patri.
idẽ. quos redemit sanguine suo. tͣdidit contẽplando ȩtiã
patͥ suo. hoc ẽ. regnũ regnũ cęloꝵ de quo dr̃. Simile ẽ. reg¬
num cęloꝵ homini seminanti bonum sem̃ in agro suo. Bonũ
aut̃ sem̃: hii sunt filii regni. qui et si nunc habent ꝑmixta
tizania. mittet infinẽ infinẽ ipse rex angłos. et colligent
de regno eiꝰ. om̃a scandala. Tunc iusti fulgebunt sic̃ solin
regno patris. sui. Regnum fulgebit in regno: cum regno
uenerit regnum. Qđ nunc oramꝰ. et dicimus. ueniat reg¬
nifestum regnum eiꝰ. qͣndo erit aꝑta claritas scõꝵ eiꝰ. post¬
ueronimũ Cum tradiderit regnum deo et patri. Uñ etiã ipse. Uenite
turum dõ patri. ut adimat fibi. Nam et hoc quidam ua¬
mloqui crediderunt. Cum enĩ dr̃ tradiderit regnum dõ
et patri. ñ separatur ipse. qr simul cũ patre unꝰ ẽ. ds. quid
ad speciẽ. quam uisionẽ dic̃. idẽ apłs facie ad faciem. Ita

Expanded text:
ejus: deinde finis, cum tradiderit regnum Deo et Patri ; id est, quos redemit sanguine suo, tradiderit contemplando etiam Patri suo. Hoc est regnum coelorum, de quo dicitur, Simile est regnum coelorum homini seminanti bonum semen in agro suo. Bonum autem semen, hi sunt filii regni: qui etsi nunc habent permixta zizania, mittet in fine rex ipse Angelos suos, et colligent de regno ejus omnia scandala. Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris sui . Regnum fulgebit in regno, cum regno venerit regnum, quod nunc oramus, et dicimus, Veniat regnifestum regnum, quando erit aperta claritas sanctorum ejus propt Cum tradiderit regnum Deo et Patri . Unde etiam ipse dicit, Venite, rum regnum Deo et Patri, ut adimat sibi. Nam et hoc quidam vaniloqui crediderunt. Cum enim dicitur, tradiderit regnum Deo et Patri, non separatur ipse; quia simul cum Patre unus Deus ad speciem, quam visionem dicit idem apostolus, Facie ad faciem ; ita
Abbreviated transcription (Latin):
in ipsã diuinitatẽ. uł ut certiꝰ exp̃sserit dĩtatẽ. quȩ ñ ẽ. creat᷑a.
s ẽ. unitas trinitatis. in corporea et in cõmutabilis. et sibimet
cõsubstantiał et coȩt̾na natura. aut si qͥsquam cõtendit ut ali¬
qui senserunt ita chctũ. et ipse filius subiectꝰ erit ei qui illi sub¬
iecit om̃a. ut ipsam subiectionẽ cõmutationẽ et conuersionẽ
credant fut᷑am creaturȩ in ipsam substantiã uł essentiam
creatoris. idẽ. ut quȩ fuerat substãtia creat̾ȩ. fiat substantia
hoc ñ solũ anteqͣm ascendisset in cęlũ: uerũ etiã anteqͣm passꝰ
resurrexisset a mortuis. Illi aut̃ qui putant humanã in eo na-¬
turam in dĩtatis substantiã mutari atq conuerti. et ita dictũ
tunc et ipse filiꝰ subiectꝰ erit ei. qͥ sibi subiecit om̃a. ac sidicere¬
tur. tũc et ipse filiꝰ hominis et auerbo dĩ suscepta natura hu

Expanded text:
divinitatem, vel, ut certius expresserim, deitatem, quae non est creatura, sed est unitas Trinitatis incorporea et incommutabilis et sibimet consubstantialis et co3aeterna natura. Aut si quisquam contendit, ut aliqui senserunt, ita dictum, Et ipse Filius subjectus erit ei qui illi subjecit omnia, ut ipsam subjectionem, commutationem et conversionem credat futuram creaturae in ipsam substantiam vel essentiam Creatoris, id est, ut quae fuerat substantia creaturae, fiat substantia hoc, non solum antequam ascendisset in caelum, uerum etiam antequam passus resurrexisset a mortuis. illi autem qui putant humanam in eo naturam in deitatis substantiam mutari atque conuerti et ita dictum: tunc et ipse filius subiectus erit ei qui illi subiecit omnia, ac si diceretur: tunc et ipse fil
Abbreviated transcription (Latin):
iuficabuntur : qr sicut in regno mortis. nemo sine adam:
ita in regno uitȩ nemo sine xp̃o. Sic̃ ꝑ adam om̃s peccato¬
in gr̃a fiunt filii dĩ. eq enim alio sensu dictum est
quam illo qđ dictum ẽ. ad co̾rintios. ꝑ hominẽ mors. et per
moriuntur .   et in xp̃o om̃s uiuificabuntur. Nemo qͥp¬
pe ambigit. Hoc ibi de corꝑe mortis dictum. qm̃ de resur¬
rectionẽ corꝑis magna apłi intentione questio uersabat᷑.
&ideo uidetur ibi depeccato tacuisse qr non erat quęstio
de iusticia. Hic aut̃ ad romanos utrumq posuit. et utrũq¬
in adam. iusticiam in xp̃o. et mortem in adam. uitam in¬
xp̃o. Quo ista quȩ inuno fiunt homine: nasci. et re¬
nasci ad duos homines ꝑtinent. Unum ad illum pͥmum

Expanded text:
uificabuntur, quia, sicut in regno mortis nemo sine Adam, ita in regno uitae nemo sine Christo, sicut per Adam omnes homiin gratia fiunt filii Dei. Nemo quam illo quo dictum est ad Corinthios, Per hominem mors, et permoriuntur, sic et in Christo omnes uiuificabuntur. nemo quippe ambigit hoc ibi de morte corporis dictum, quoniam de resurrectione corporis magna apostoli intentione quaestio uersabatur. et ideo uidetur ibi de peccato tacuisse, quia non erat quaestio de iustitia; hic autem ad Romanos utrumque posuit et utrumquin Adam, iustitiam in Christo et mortem in Adam, uitam int, duo ista, quae in uno fiunt homine,. nasci et renasci, ad duos homines pertinent, unum ad illum primum
Abbreviated transcription (Latin):
mortem carnuis qͣm mortem sp̃s. idẽ. magis pęnã qͣm meritũ
pęne. Nam ñpeccare aut ñ curatur aut parum curatur.
non mori aut̃ qͣmius ñ optineat᷑ uehem̃t̃ satagitur. uitȩ me¬
diator ostendens qͣm ñ sit mors timenda quȩ ꝑhumanam
cõditionẽ iã euadi ñ potest Ioccurrit nobis ad finẽ quoue¬
nimꝰ: s ñ qua uenimꝰ. Nos enĩ ad mortẽ ꝑpeccatũ uenimꝰ.
ille ꝑ iusticiam. Et ideo cũ sit. mors nr̃a pęna peccati. mors
illius facta ẽ. hostia ꝓpeccato. Per unum hominem¬
mors. et ꝑ unũ hominẽ resurrectio mortuoꝵ. sic̃ eñi in adã
om̃s moriunt᷑ sic et in xp̃o om̃s uiuificabunt᷑. Perhanc enĩ
apłicam diuinã claramq sententiam satis euident̃ elucet
nõminẽ irȩ in mortẽ nsi ꝑ adam. neminẽ inuitam ȩt̃nam
ꝑpͥmã. hoc ẽ. ꝑcarnalem generationẽ ꝑtinent ad adam: sic

Expanded text:
mortem carnis, quam mortem spiritus, id est, magis poenam quam meritum mortem carnis, quam mortem spiritus, id est, magis poenam quam meritum poenae nam non peccare, aut non curatur, aut parum curatur; non mori autem quamvis non obtineatur, vehementer satagitur; vitae Mediator ostendens, quam non sit mors timenda, quae per humanam conditionem jam evadi non potestnimus, sed non qua venimus. Nos enim ad mortem per peccatum venimus; ille, per justitiam: et ideo cum sit mors nostra poena peccati, mors illius facta est hostia pro peccato. CAPUT XIrrectio mortuorum ? sicut enim in Adam omnes moriuntur, sic et in Christo omnes uiuificabuntur. per hanc enim apostolicam diuinam claramque sententiam satis euidenter elucet neminem ire in mortem nisi per Adam, neminem in uitam aeternam primam, hoc est per carnalem generationem pertinent ad Adam: sic
Abbreviated transcription (Latin):
nemo nisi ꝑ istum. In primo patuit quid hominis arbi¬
trium ualeret ad mortẽ : in scđo aut̃ quid dĩ ad uito¬
rium ualuit ad uitam. Deniq pͥmus homo ñ nͥhomo:
scđs uero dĩ et homo. Peccatum enĩ factum est. relicto
dõ. iusticia non fit. sine dõ. Ac ꝑhoc nec moreretur nͥ
pcarnalem ꝓpagationem de m̃bris illius ueniremus:
nec unieremꝰ ñ ꝑspĩtalem conexionem. m̃bra huiꝰ c̃ẽmꝰ¬
Ideo nobis opus fuit nasci ed renasci. illi aut tantũmͦ ꝓpt̃ nos
nasci. Nos enim apeccato adiusticiam renascendo tͣransimꝰ:
ille aut̃ anullo peccato adiusticiam t̾ransitum fecit. S in eo
qđ baptizatus ẽ. nr̃ȩ regenerationis sacram̃tum sua humili¬
tate altius cõm̃dauit. ueterem tam̃ hominẽ nr̃m passione.
nouũ aut̃ resurrectione significans.At gͦ sic̃ ꝑunum¬
hominẽ mors: ita et ꝑunum hominẽ fieret refurrectio mor¬
tuorũ. quia magis uitabant homines qđ euitare ñ poterant

Expanded text:
nemo nisi per istum; in primo patuit, quid hominis arbitrium ualeret ad mortem. in secundo autem, quid dei adiutorium ualeret ad uitam. denique primus homo nonnisi homo, secundus uero deus et homo; peccatum enim factum est relicto deo, iustitia non fit sine deo. ac per hoc nec moreremur, nisi per carnalem propagationem de membris illius ueniremus, nec uiueremus, nisi per spiritalem conexionem membra huius esideo nobis opus fuit nasci et renasci, illi autem propter nos tantum modo nasci; nos enim a peccato ad iustitiam renascendo transimus, ille autem a nullo peccato ad iustitiam transitum fecit; sed in eo, quod baptizatus est, nostrae regenerationis sacramentum sua humilitate altius commendauit ueterem tamen hominem nostrum passione, nouum autem resurrectione significans. Inhominem mors, ita et per unum hominem fieret resurrectio mortuorum , quia magis vitabant homines quod evitare non poterant,
Abbreviated transcription (Latin):
qui uiuificabunt᷑. ñ nͥ in xp̃o uiuificabunt᷑. Ac ꝑ hoc qͥsquis
nob̾ dixerit quẽquam resurrectio mortuoꝵ uiuificari nisi
inxp̃o. tanqͣm pestis cõmunis fidei detestandus ẽ. Item dixe¬
rit quisqͥs qđ in xp̃o uiuificabunt᷑ etiam paruuli qͥ sine sacͣ¬
menti eius participatione de uita exeũt. Hic ꝓfecto et contͣ
apłi p̃dicationẽ uenit. et totã condeminat ȩccłiam. ubi ꝓp¬
terea cum baptizandis paruuł festinat᷑ et currit᷑. qr sine
dubio credit᷑ aliter eos in xp̃o uiuificari non posse omĩno
Qui aut̃ ñ uiuificant᷑ in xp̃o. restat ut in ea cõdemnatiõe
maneant de qua dic̃ apłs. Per unius delictũ in om̃s homi¬
nes ad condẽnationẽ. Cui delicto obnoxios paruulos nasci.

Expanded text:
icabuntur, non nisi in Christo uiuificabuntur. ac per hoc quisquis nobis dixerit quemquam resurrectione mortuorum uiuificari nisi in Christo. tamquam pestis communis fidei detestandus est. item rit, quod in Christo uiuificabuntur etiam paruuli, qui sine sacramenti eius participatione de uita exeunt, hic profecto et contra apostoli praedicationem uenit et totam condemnat ecclesiam, ubi propterea cum baptizandis paruulis festinatur et curritur, quia sine dubio creditur aliter eos in Christo uiuificari omnino non posse. qui autem non uiuificantur in Christo, restat, ut in ea condemnatione maneant, de qua dicit apostolus: Per unius delictum in omnes homines ad condemnationem. cui delicto obnoxios paruulos nasci
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionẽ mortuoꝵ. Istis aut̃ falsis repudiatis: qm̃ ue
ra erunt si mortui ñ resurgunt. consequens erit resurrectio
dormientium. qm̃ enĩ ꝑ hominẽ mors et ꝑ hominẽ resurrec¬
tio mortuoꝵ. & sicut enĩ in adam om̃s moriunt᷑ ita ĩ xp̃o¬
om̃s uiuificabunt᷑. Unusqͥsq enimaut̃ in suo ordine.
Prumtiȩ Ap̃c̃: de inde hi qui sunt &ͥ ma

Expanded text:
resurrectionem mortuorum. Istis autem falsis repudiatis, quoniam vera erant si mortui non resurgunt, consequens erit resurrectio si in eodem manere uoluerit, necesse est etiam illa quae damnat tenere cogatur. non enim uera inferebat apostolus, cum diceret: neque Christus resurrexit, et illa alia: inanis est praedicatio nostra, inanis est et fides
Abbreviated transcription (Latin):
stat ut nullo morbo uł senectute in ueterata moriantur.
neq ullis aliis corꝑalib alim̃tis. quib esuriendi uł sitiendi.
qualcũq molestia deuitet᷑. qm̃ certo et omimꝰ ininolabili
munere immortalitatis in duent᷑. ut ñ nͥ uelint possibilita¬
te ñ necessitate uescant᷑. Certe fides xp̃iana de ipso saltia
tore ñ dubitat. qđ etiã post resurrectionẽ iã quidẽ in spĩ¬
tali carne. s tm̃ uera. cibũ ac potũ cũ discipłis sũpsit. Nenĩ
potestas s egestas edendi acbibendi talib corꝑib auferet᷑.
Unde et sp̃italia erunt. Nonqr corꝑa eẽ. desistent. s qi sp̃u
ta illa spiritalia uocant᷑ corpora
tionẽq carnalẽ spũ uiuificante passura. Tunc iam ñ t̾renus
s cȩlestis homo erit. N qr corpꝰ qđ det̾ra factũ ẽ. ñ ipsũ erit
s qr dono cęlesti iã tale erit. ut etiã celo in colendo ñ amissa

Expanded text:
fiat ut nullo morbo uel senectute inueterata moriantur, fiat ut nullo morbo uel senectute inueterata moriantur, neque ullis aliis corporalibus alimentis, quibus esuriendi ac sitiendi qualiscumque molestia deuitetur; quoniam certo et omni modo inuiolabili munere inmortalitatis induentur, ut non nisi uelint, possibilitate, non necessitate uescantore non dubitat, quod etiam post resurrectionem, iam quidem in spiritali carne, sed tamen uera, cibum ac potum cum discipulis sumsit. Non enim potestas, sed egestas edendi ac bibendi talibus corporibus auferetur. Unde et spiritalia erunt, -non quia corpora esse desistent, sed quia spiritu ta illa spiritalia vocantur corporationemque carnalem spiritu vivificante passura. Tunc jam non terrenus, sed coelestis homo erit: non quia corpus, quod de terra fictum est, non ipsum erit; sed quia dono coelesti jam tale erit, ut etiam coelo incolendo non amissa
Abbreviated transcription (Latin):
turi ñ eẽnt nͥ peccassent. alim̃tis tam̃ ut homines utebant᷑.
ñ dũ spĩtalia s adhuc animalia corpora terrena gestantes.
Quȩ licet senio ñ ueterascerent ut necessitate ꝑducerentur
ad mortẽ. qui status. eis deligno uitȩ qđ inmedio paradiso cũ
arbore uetita simul erat. mirabili dĩ grã p̃stalatur: tameri
et alios sumebant cibos p̃ter unã arborẽ quȩ fuerat in ter¬
molestiȩ aliquid esuriendo. ac sitiendo sentirent. deligno
aut̃ uite ꝓpt̾ea gustabat᷑. ne mors eis undecũq subreperet.
uł senectute confecta: de cursis temporũ spatiis interirent.
tanqͣm cȩt̾a eẽnt. alim̃to. illud sacram̃to: ut sic fuisse accipi¬
at᷑ lignũ uitȩ in paradiso corporali. sic̃ in sp̃itali. hoc est in¬
telligibili paradiso sapientia dĩ. de q̃ scriptum ẽ. lignum
surrectione futura sint. neq ullo ligno indigebunt. quos

Expanded text:
turi non essent, nisi peccassent, alimentis tamen ut homines utebantur, turi non essent, nisi peccassent, alimentis tamen ut homines utebantur, nondum spiritalia, sed adhuc animalia corpora terrena gestantes. Quae licet senio non ueterescerent, ut necessitate perducerentur ad mortem qui status eis de ligno uitae, quod in medio paradiso cum arbore uetita simul erat, mirabili Dei gratia praestabatur, tamen et alios sumebant cibos praeter unam arborem, quae fuerat intermolestiae aliquid esuriendo ac sitiendo sentirent: de ligno autem vitae propterea gustabatur, ne mors eis undecumque subreperet, vel senectute confecta decursis temporum spatiis interirent: tanquam caetera essent alimento, illud sacramento; ut sic fuisse accipiatur lignum vitae in paradiso corporali, sicut in spirituali, hoc est intelligibili paradiso, Sapientia Dei, de qua scriptum est, Lignum surrectione futura sunt, neque ullo ligno indigebunt, quo
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectionẽ corpꝰ xp̃i caro appellata ẽ. S ideo ait apłs. semi¬
nat᷑ corpꝰ animale. surget corpꝰ sp̃itale. qm̃ tanta erit tunc
cõcordia carnis et sp̃s. uiuificante spũ sine sustentaculi aliciuꝰ
in digentia subditam carnẽ: ut nichil nob̃ repugnet ex nob̾.
S sic̃ foris neminẽ : ita nec intus nos ipsos patiamͣ mimicos.
Sic enĩ sp̃s carni seruiens ñ in congrue carnał: ita caro sp̃u
ñ nulli putant ex eo qđ scriptũ ẽ. seminat᷑ corpꝰ animale surget
corpus sp̃ĩtale: sed quia sp̃ui sũma et mirabili obtemꝑandi
facilitate subdetur: usq adimplendã iminortalitatis indis¬
solubilis securissimã uoluntatẽ. om̃i molestiȩ sensu om̃ĩ corrup¬
tibilitate et tarditate distracta. Nõ solũ enĩ ñ erit tale qua¬
le nunc ẽ. in qua uis obtima ualitudine s nec tale quidem
quale fuit inprimis hominib ante peccatũ. qui licet mori¬

Expanded text:
resurrectionem corpus Christi caro appellata est . Sed ideo ait Apostolus: Semiresurrectionem corpus Christi caro appellata est . Sed ideo ait Apostolus: Seminatur corpus animale, surget corpus spiritale , quoniam tanta erit tunc concordia carnis et spiritus, vivificante spiritu sine susindigentia subditam carnem, ut nihil nobis repugnet ex nobis; sed sicut foris neminem, ita nec intus nosipsos patiamur inimicos. Sicut enim spiritus carni seruiens non incongrue carnalis, ita caro spiritui nonnulli putant ex eo quod scriptum est: Seminatur corpus animale, surget corpus spiritale, sed quia spiritui summa et mirabili obtemperandi facilitate subdetur usque ad inplendam inmortalitatis indissolubilis securissimam uoluntatem, omni molestiae sensu, omni corruptibilitate et tarditate detracta. Non solum enim non erit tale, quale nunc est in quauis optima ualetudine, sed nec tale quidem, quale fuit in primis hominibus ante peccatum, qui licet mori
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ibi lucebit uirginitas. Alit̾ ibi lucebit castitas comugał.
Alit̾ ibi lucebit scã uiduitas. diuerse lucebunt s om̃s ibier̃.
Splendor dispar: cęlum cõmune. Seminat᷑ corpꝰ ani¬
male surget corpꝰ spĩtale. Resurgent scoꝵ corpora
sine ullo uicio. sine ulla deformitate. sicut sine ulla corrup¬
tione. onere difficultate. In quib tanta facilitas qͣnta feli¬
citas erit. P ropt̃ qđ et spĩtalia dicta sunt. cũ ꝓculdubio
corꝑa sunt fut᷑a ñ sp̃s. s sic̃ nunc corpꝰ animale dr̃. qđ tm̃
animam. et uitia quib caro aduersus sp̃m concupiscit tunc ñ
erit caros corpꝰ. qr et cęlestia corꝑa ꝑhibent᷑. Propt̃ qđ dictũ est.
caro et sanguis regnũ dĩ ñ possidebunt. & tanqͣm ex ponens
quid dixerit: neq̃ corruptio inquit incorruptionẽ possidebit
Qđ prius dixit caro et sanguis. hoc posteriꝰ dixit. corruptionẽ.
tinet ad substantiam. etiam tunc caro erit. Propt̃ qđ et post

Expanded text:
enim ibi lucebit virginitas, aliter ibi lucebit castitas conjugalis, aliter ibi lucebit sancta viduitas. Diverse lucebunt: sed omnes ibi erunt. Splendor dispar, coelum comale, surget corpus spiritale. Resurgent sanctorum corpora sine ullo vitio, sine ulla deformitate, sicut sine ulla corruptione, onere, difficultate, in quibus tanta facilitas, quanta felicitas erit. Propter quod et spiritalia dicta sunt, cum procul dubio corpora sint futura, non spiritus. Sed sicut nunc corpus animalanimam , et vitia quibus caro adversus spiritum concupiscit , tunc non erit caro sed corpus, quia et coelestia corpora perhibentur. Propter quod dictum est: Caro et sanguis regnum Dei non possidebunt . Et tanquam exponens quid dixerit: neque incorruptio, inquit, corruptionem possidebis : quod prius dixit caro et sanguis, hoc posterius dixit corruptio; et tinet ad substan
Abbreviated transcription (Latin):
bom. Quid eñĩ quisq maleficꝰ. latro adult̃. sceleratus. sacri¬
legus. ꝑtulit legib qđ ñ ꝑtulit mr̃ inconfessione xp̃i : ista
&ͦ que hic sunt. multo faciliora sunt. & tamen uidete quẽ¬
admodũ ea homines ñ paciant᷑. qͥcquid iusseris faciunt:
Quanto meliꝰ faciunt qđ iubet ds̃ ne illa grauiora paciant᷑.¬
tant scismata. faxẽ. in eis. Custodiunt eam incęt̾is q̃ntũ
possunt. Ubi in aliis deficiunt. inse tenent. Si erit ibi in qͥt
filiꝰ pacis. requiescet suꝑ eum pax urã. Si qͦminꝰ aduos reuer¬
tet᷑. Non ẽ. filiꝰ pacis. diuidi uoluit. reuertet᷑ adte pax tua.
qͥa auesñ diuisit. Uenit &e caminꝰ. Nam consedit ibi abra¬
ham usq aduesꝑam. Et uenit magnus t̾ror diei iudicii.
Uesꝑa enim illa. fiiis scłi. et caminꝰ ille ueniens. dies iudi¬
cũ. Diuisit int̾ media illa quȩ diuisa erant etiã caminus.

Expanded text:
boni. Quid enim quisque maleficus, latro, adulter, sceleratus, sacriboni. Quid enim quisque maleficus, latro, adulter, sceleratus, sacrilegus pertulit legibus, quod non pertulit martyr in confessione Christi? Ista ergo quae hic sunt mala, multo faciliora sunt: et tamen videte quemadmodum ea homines ne patiantur, quidquid jusseris faciunt. Quanto melius faciunt quod jubet Deus, ne illa graviora patianttant schismata: pax est in eis, custodiunt eam in caeteris quantum possunt; ubi in aliis deficiunt, in se tenent. «Si erit ibi,» inquit, «filius pacis, requiescet super eum pax vestra; si quo minus, ad vos revertetur» . Non est filius pacis, dividi voluit, revertetur ad te pax tua; quia aves non divisit. Veniet et caminus: nam consedit ibi Abraham usque ad vesperam, et venit magnus terror diei judicii. Vespera enim illa finis est saeculi; et caminus ille, veniens dies judicii. Divisit inter media illa quae divisa erant, etiam caminus
Abbreviated transcription (Latin):
gat &e dic̃. Dñe ne in indignatione tua arguas me. Nõ
sim int̾ illos quibꝰ dicturꝰ es ite in ignẽ ȩt̃nũ qui paratꝰ ẽ.
diabolo & angłis eiꝰ. Neq inira tua em̃des me. ut in hac
uita purges me. & talem me reddas cua iam em̃datorius
ignis ñ opꝰ sit ꝓpt̃ illos qͥ salui erunt sic tam̃ qͣsi ꝑignem.
Quare nͥ quia hic edificant suꝑfundam̃tũ ligna fenũ stipu¬
igne securi eẽnt. Nonsolũ de illo ęt̃no qui in ȩt̃nũ cruciatu¬
rus ẽ. impios. s. etiam de illo qͥ emendabit eos qͥ ꝑiguẽ sal
ui er̃. Dr̃ eiĩ ipse autẽ saluus erit. sic tam̃ qͣsi ꝑignẽ. Et qͥa
dr̃ saluuꝰerit. conteniunit᷑ ille ignis. Ita plane qͣmuis salui ꝑ
ignẽ. Grauior tam̃ erit ille ignis qͣm quicqͥd potest ho¬
mo pati inhac uita. Et nostis qͣnta hic passi sunt mali.
&e possunt pati. T̃ am̃ tanta passisunt. qͣnta potuer̃ pati &e

Expanded text:
gat et dicit: Domine, ne in indignatione tua arguas me. Non gat et dicit: Domine, ne in indignatione tua arguas me. Non sim inter illos quibus dicturus es: Ite in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus. Neque in ira tua emendes me: ut in hac vita purges me, et talem me reddas, cui jam emendatorio igne non opus sit, propter illos qui salvi erunt, sic tamen quasi per ignem. Quare; nisi quia hic aedificant supra fundamentum ligna, fenum, stipuigne securi essent; non solum de illo aeterno qui in aeternum cruciaturus est impios, sed etiam de illo qui emendabit eos qui per ignem salur enim, Ipse autem salvus erit, sic tamen quasi per ignem . Et quia dicitur, salvus erit, contemnitur ille ignis. Ita plane quamvis salvi per ignem, gravior tamen erit ille ignis, quam quidquid potest homo pati in hac vita. Et nostis quanta hic passi sunt mali, et possunt pati: tamen tanta passi sunt, quanta potuerunt pati et
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ. siue & ibi & hic. siue idõ hic ut ñ ibi. & scłaria ꝗͣuis
a dampnatione uenialia concremantẽ ignẽ transitorie
tribulationis inueniant. ñ redarguo quia forsitan uerũ ẽ.¬
nẽ ne indignatio tua arguas me. neq inira tua e.¬
mendes ine. Futurũ ẽ. enim ut qͥd am inira dĩ emendent᷑.
et indignatione arguant᷑. Et forte ñ om̃s qui arguent᷑
em̃dabunt᷑ s tam̃ futuri sunt inemendatione quidam
salui. Faiturum ẽ. quidẽ quia emendatio nominata est.
dabunt᷑. Nam utiq arguet eos quib dicet. Esuriui et
ñ dedistis mͥ manducare. sitiui & ñ potastis me. ⁊ cȩtera.
quȩ ibi ꝓsequens qͣndam inhumanitatẽ &e sterilitatem
increpat dicens. mał adsinistrã constitutis. Ite inignẽ
ȩt̃nũ. qͥ paratꝰ ẽ. diabolo & angłis eiꝰ. Nȩc iste grauiora for¬
midans. excepta uita ista incuiꝰ mał plagit & gemit. ro¬

Expanded text:
tantum sine et hic et ibi sine ideo hic, ut non ibi saecularia, quamuis tantum sine et hic et ibi sine ideo hic, ut non ibi saecularia, quamuis a damnatione uenialia, concremantem ignem transitoriae tribulationis inueniant: non redarguo, quia forsitan uerum earguas me, neque in ira tua emendes me. Futurum est enim ut quidam in ira Dei emendentur, et in indignatione arguantur. Et forte non omnes qui arguuntur emendabuntur: sed tamen futuri sunt in emendatione quidam salvi. Futurum est quidem, quia emendatio nominata est: dabuntur. Nam utique arguet eos quibus dicet, Esurivi, et non dedistis mihi manducare; sitivi, et non potastis me: et caetera quae ibi prosequens, quamdam inhumanitatem et sterilitatem increpitat malis ad sinisaeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus . Haec iste graviora formidans, excepta vita ista, in cujus malis plangit et gemit, ro