comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tarum or dinem seruaremus : Si uirginitatem dñs imperasrs
uidebat ur nuptias condem nire & hominem auferre seminas
Vnde &ipsa uirguntas nascitur : si praecid isr& radicem quo modo
fruges quȩrer& nisi ante fundamenta ixcirr&. quaratione aecdif¬
cium exstruer& & opestorium a de superculmen inponer&
sira dicem nuptias siuir ginitatem fructus hximus sifundamen¬
tum matrimonium & aedificium uel culmen per p&uam castita¬
tem &quis quam uel tam inuidus uel tam caecus ob trectator n
erit. ut in eadem domo aedificium & culmen uideat & funda¬
mentum quod & aedificium & culmen postat ignor it. Porrohi
alio loco proponentes a postoli testimonium inquo ait. Alligatus
es uxori. noli quȩ rere solutionem solutus es ab uxore. Noli qu¬
rere uxorem : ilico ista subiecimus : hab& unus quisque nos¬
trum terminos suos : Redde mihi meum. & tu tenetuum : si all¬
gatus es utori : ne illi des repudium : si solutus sum abixore non

Expanded text:
tiarum ordinem seruaremus: si uirginitatem dominus imperasset, tiarum ordinem seruaremus: si uirginitatem dominus imperasset, uidebatur nuptias condemnare et hominum auferre seminarium, unde et ipsa uirginitas nascitur. si praecidisset radicem, quomodo fruges quaereret? nisi ante fundamentaiecisset, qua ratione aedificium extrueret et operturum cuncta desuper culmen inponeret? si radicem nuptias, uirginitatem fruges diximus, si fundamentum matrimonium et aedificium uel culmen perpetuam castitatem, quisquam uel tam inuidus uel tam caecus obtrectator mei erit, ut in eadem domo aedificium et culmen uideat, fundamentum, quod aedificium et culmen portat, ignoret? porro in alio loco proponentes apostoli testimonium, in quo ait: alligatus es uxori: noli quaerere solutionem; solutus es ab uxore: noli quaerere uxorem, ilico ista subiecimus: habet unusquisque nostrum terminos suos; redde mihi meum et tu tene tuum. si alligatus es uxori, ne illi des repudium; si solutus sum ab uxore, non
Abbreviated transcription (Latin):
mon s abuerit mostua esre dicatur : & hac lege uirgines quoque
uesto : & iunonis uniuirȩ in sc̃arum que ant ordine numerari :¬
& post paululum seruus uocatur e nonsit tibi cure: sedo
sipotes liber fieri magis utere : &iam sihabes inquit ixorem¬
& illl alligatus es & solues debitum & non habestui corporispor¬
tatem aque ut mani festius loquar : seruus uxorises. Noli propas
hoc habere tristitiam nec deamisra uirginitate suspires: Ses
&um si potes causas aliquas inuenire discidi utlibestatem pudo¬
tae per fruaris. Noli salutem tuam cum alterius interitu quȩres
hab&o paulisper uxorem: nec prae curras morantem expecta
sequitur. siegeris patienter coni mutabitur insororem: Ineo qu¬
que loco ubi trac tauimus cum chxisra paulus. deuirginibus autem d¬
prae ceptum non habeo consilium autem do tam quam mipericor q
consecutus adñõ utsim fidelis ita uirginitatem extulimus ut nug¬

Expanded text:
non habuerit, mortua esse dicatur et hac lege uirgines quoque non habuerit, mortua esse dicatur et hac lege uirgines quoque Uestae et Iunonis uniuirae in sanctarum queant ordine numerari. et post paululum: \'seruus uocatus es: non sit tibi curae; sed et si potes liber fieri, magis utere\\ etiam si habes, inquit, uxoremetilli alligatuseset soluis debitum et non habes tui corporis potestatem atque — ut manifestius loquar — seruus uxoris es, noli propter hoc habere tristitiam nec de amissa uirginitate suspires. sed etiam sipotescausasaliquas inuenire discidii, ut libertatem pudicitiae perfruaris, noli salutem tuam cum alterius interitu quaerere. habeto paulisper uxorem nec praecurras morantem: expecta, dum sequitur. si egeris patienter, coniux mutabitur in sororem. In eo quoque loco, ubi tractauimus, cur dixisset apostolus: de uirginibus autem praeceptum domini non habeo; consilium autem do, tamquam misericordiam consecutus a domino, ut sim fidelis, ita uirginitatem extulimus, ut nup
Abbreviated transcription (Latin):
a p̃iano : qui fecundis nuptas testias quae concedit indño
primas cum & hnico prohibent aperiant quȩso aures obtrec¬
tiatores mei : & uideant me Secundas & tertias nuptias in
dño conces sisre : quis ecundas & tertas non damnaui. pr¬
mum potui damnare matrimoniũ. Ineo quoque loco ubi
inter pr&amur capitulum a postoli. circumcisus aliquiss uoca¬
tus est Non ad ducat prȩputium: in praeputio uocatus est
non circum ciditur : Lic& quidã prudentissimi inter pre¬
tes scripturarum hoc dircum cisione & ser uitute hetum
esse contendant. Nonne a pestissime foedera seruamus
muptiarum : Diximus enim siin prȩputio quis uocatus est non
circum cidatur : habebas inquit uxorem comcredidisti: Noli fi¬
dem xp̃i causam putare discidui: quia in pace nos uocauit ch̃: cir¬
cum cisio nihil est. & prȩputium nihibẽ sed obseruatio man¬
datorum di ⁊ Nihil enim prodest absque operib caelibatus &
nuptiȩ : Cum &iam fides quȩ proprie xp̃ianorum est. sio pera

Expanded text:
iano. qui secundas nuptias tertiasque concedit in domino, primas cum ethnico prohibet. Aperiant, quaeso, aures obtrectatores mei et uideant me secundas et tertias nuptias in domino concessisse. qui secundas et tertias non damnaui, primum potui damnare matrimonium? in eo quoque loco, ubi interpretamur capitulum apostoli: circumcisus aliquis uocatus est: non adducatpraeputium. in praeputio uocatus est: non circumcidatur, licet quidam-prudentissimi interpretes scripturarum hoc de circumcisione et seruitute dictum esse contendant, nonne apertissime foedera seruauimus nuptiarum? diximus enim: \'si in praeputio quis uocatus est, non circumcidatur.\' habebas, in.quit, uxor, cum credidisti; noli fidem Christi causam putare discidii, quia in pace nos uocauit deus. \'circumcisio nihil est et praeputium nihil est, sed obseruatio mandatorum dei\'. nihil enim prode est absque operibus caelibatus et nuptiae, cum etiam fides, quae proprie Christianorum est, si opera
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ipso uso. & stercore degeruntur: escaenim uentri.
& uenter escis: & omne quod intrat ꝑos non cominun cat
hominem : sed ea quae de nobis exeunt: secundũ praecepta
inquid & doctrinas hominum secundum illud quod esaias
loquitur : Populus hic labus mehonorat: coruero eius lon¬
ge est ame : frustra autem colunt me docentes & doctrinas
statuer&is. ⁊Ds̃ enim dixit. honora patrem & matrem. &
quima ledixerit patri & matri moste mori&ur : uos autem
dicitis quicumq dixerit patri & matrimunus qđ cumq .ẽ.

Expanded text:
sunt ipso usu, et stercore digeruntur? Esca enim ventri, sunt ipso usu, et stercore digeruntur? Esca enim ventri, et venter escis, Et, Omne quod intrat per os, non coinquinat hominem; sed ea quae de nobis exeunt . Secundum praecepta, inquit, et doctrinas hominum; secundum illud quod Isaias loquitur: Populus hic labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me . Frustra autem colunt me, docentes doctrinas statueretis. Deus enim dixit: Honora patrem, et matrem, et qui maledixerit patri vel matri, morte moriatur. Vos autem dicitis, quicumque d
Abbreviated transcription (Latin):
tigeritis neq gustuueritis neq contractuueritis quae sunt om̃a
in interitũ ipsousu. secundum praecepta. doctrinus hominum
quae sunt rationem quidem habentia sapientiue in suꝑstitione
& humilitute &ad pascendum corpori. Non in honorem aliquem
ad saturitatem carnis: hunc nobis hubere sensum uid&ur : Curra¬
mus ꝑsingulu : & obscuritatẽ sensuum atq uerborum. xp̃o rese¬
elementis curmecum nondicitis. mihi autem ab sit gloriari
do sicut ego non sum demundo : nec audistis dnm dicentem ad
patrem demundo non sunt sicutego non sum demundo: sed
econtrario quasi uiuentes inmundo decernitis: n&eti
geritis corpus hominis mostui: neuestimoitum & scabllũ
in quo sederit mulier menstruata. Neq gustaueritis suillã¬
carnem & leporum & sepiarum & lolliginum murenae &
anguillae. & uniuersorum piscium quis quamas & pennu¬
las non habent : quae omnia incorruptione & in interiturs

Expanded text:
tigeritis, neque gustaveritis, neque contrectaveritis: quae sunt omnia tigeritis, neque gustaveritis, neque contrectaveritis: quae sunt omnia in inquae sunt rationem quidem habentia sapientiae, in superstitione et humilitate. et non ad pascendum corpori, non in honore aliquo ad saturitatem carnis , hunc nobis habere sensum videtur. Curramus per singula, 883 et obscuritatem sensuum atque verborum, Christo reseelementis; cur mecum non dicitis, Mihi autem absit gloriari,  et ego mundo ? » nec auditis Dominum dicentem ad Patrem: « De mundo non sunt, sicut et ego non sum de mundo ; » sed e congeritis corpus hominis mortui, nec vestimentum, nec scabellum in quo sederit mulier menstruata: neque gustaveritis carnem suillam, et leporum, et sepiarum, et loliginum, murenae, et anguillae, et universorum piscium, qui squamas, et pennulas non habent: quae omnia in corruptionem, et interitum
Abbreviated transcription (Latin):
gloria imaltis simisdõ & interrapax hominib bonae uo¬
duntatis: ficit enimds̃ angelossuos sp̃s & ministros suos
ignem urentem ⁊ &ut sciamus semꝑ eos qui ex coleb̾it idola
lc& intem pͥore hostias uiderentur offerre nondo eas
obtulisse sed angelis ꝑ exechiel plenius discimus: dedieis
& pp̃tea quiuitulum fecerant inchoreb & coluerant sidus dĩ
rem fam. de quo in ꝓphola amos plenius deseruimus: ad oraue¬
runt figuras quas ipsi fecertnt & tradidit cos ut seriurent
militiae caeli. quaenunc ab apostolo seligio dicitus angelorũ:
ꝓhumilitate in greco. tãtiẽino ꝙpoerrn legitur id est humili¬
tas mentis siue sensus ⁊uere enim humilis sensus & miserandu
suspicio dm̃csedere hircorum atq taurorum sunguine de¬
lecturi & nidore thimia matis quem saepe homines declinu¬
mus: Quod autẽ sequitur si mostui estis cum xp̃o abhelementis
mundi quid adhuc tamquam uiuoites inmundo decernitis. p̃ee

Expanded text:
gloria in altissimis deo et in terra pax hominibus bonae uogloria in altissimis deo et in terra pax hominibus bonae uoluntatis. facit enim deus angelos suos spiritus et ministros suos ignem mentem. et ut sciamus semper eos, qui colebant idola, licet in templo hostias uiderentur offerre, non deo eas obtulisse, sed angelis, per Hiezechihel plenius discimus: dedi eis despicit. et propterea, qui uitulum fecerunt in Choreb et coluerunt sidus dei Rempham, de quo in propheta Amos plenius disseruimus, adorauerunt figuras, quas ipsi fecerunt, et tradidit eos deus, ut seruirent militiae caeli, quae nunc ab apostolo religio dicitur angelorum. pro \'humilitate\' in Graeco ταπεινοφροσύνη legitur, id est humilitas mentis siue sensus. uere enim humilis sensus et miseranda suspicio deum credere hircorum atque taurorum sanguine delectari et nidore thymiamatis, quem saepe homines declinamus. quod autem sequitur: si mortui estis cum Christo ab elementis mundi, qu
Abbreviated transcription (Latin):
s. hoc post passionem dñi faciant: cumꝑamos quoq ꝓph&am
dicatur adeos ⁊ Num quid hostius & uictimas obtulistis mihi
quad raginta annis in desesto domus isrł: & ad sumpsistis
tabernaculum moloch. & sidusdĩ remfa. figuras quas fecistis
ut adoꝵar&is eas: quod plenius in contentione iudaiea. ste¬
phanus mastys exponens & reuoluens historiam u&erẽ :
sic locutus est : & uitulum fecerunt in diebus illis. & obtu¬
lerunt hostias idolo & laubantus in operibus manuum
suarum : conuersus autem estds̃ & tradidit eos ut colerent
militiam caeli sicut scriptum est in libro ꝓph&arum :
militia autem̃ caeli nontantum sol appellatur & luna
& astra rutilanta: sedõmnis angelica multitudo eorum¬
q exercitus qui hebraeieae appellantur sabuotd dẽ
uistutum siue exercituum : unde & inuangelio iuxta
lucam leginus: & subito facta est cumangelo angeloꝵ
multitudo miliciae caelestis laudantiumdm̃ & dicentium

Expanded text:
si hoc post passionem domini faciant, cum per Amos quoque prophetam si hoc post passionem domini faciant, cum per Amos quoque prophetam dicatur ad eos: num qui d hostias et uictimas obtulistis mihi quadraginta annis in deserto, domus Israhel, et adsumpsistis tabernaculum Moloch et sidus dei Rempham, figuras, quas fecistis, ut adoretis eas? quod plenius in contione Iudaica Stephanus martyr exponens et reuoluens historiam ueterem sic locutus est: etuitulum fecerunt in diebus illis et obtulerunt hostias idolo et laetabantur in operibus manuum suarum. conuersus autem est deus et tradidit eos, ut colerent militiam caeli, sicut scriptum est in libro prophetarum. militia autem caeli non tantum sol appellatur et luna et astra rutilantia, sed et omnis angelica multitudo eorumque exercitus, qui Hebraice appellantur sabaoth, id est \'uirtutum\' siue \'exercituum\'. unde et in euangelio iuxta Lucam legimus: et subito facta est cum angelo multitudo militiae caelestis laudantium deum et dicentium:
Abbreviated transcription (Latin):
haec inquit omniu umbre sunt futurorum. & imugines uentura
felicitatis : ut in quib iudaei iuxta litteram haesitant & tenentur
interra Nosiuxta sp̃m transeamus ahxp̃m. qui& ad distinctionẽ
umbrarum Nunc corpus appellatur : Quomodo enim in corpor
ueritus est. & in corporis umbra moidatium : sic inspirituli intel¬
legentia mundus omnis. &cibus & potus & tota festiuitas. &
ꝑp&uae kalendae & a&erna sequies expectanda est : quae¬
rimus quid dicere uoluerit. in humilitate. & religione ange¬
loꝵ: aut que sensum habeat: ex quodñs locutus est addiscipulos
surgite ab eamus hinc & relinqu&ur uobis domus uestra de¬
sesta & locus in quo crucifixus estdñs spiritaliter aegeptus
uocatur & sodomu : omnis iudaicarum obseruationum cul¬
tura destrustu est ⁊ & quas cumq offerunt uictimas. Nondõ
offerunt sed angelis sefugis & spiritibus inmundis : teemirã

Expanded text:
haec, inquit, omnia umbra sunt futurorum et imagines uenturae haec, inquit, omnia umbra sunt futurorum et imagines uenturae felicitatis, ut, in quibus Iudaei iuxta litteram haesitant et tenentur in terra, nos iuxta spiritum transeamus ad Christum, qui ad distinctionem umbrarum nunc corpus appellatur. quomveritas, et in corporis umbra mendacium, sic in spirituali intelligentia mundus omnis cibus, et potus, et tota festivitas, et perpetuae Calendae, et aeterna requies exspectanda est. Quaerimus quid dicere voluerit, in humilitate et religione Angelorum aut quem sensum habeat. ex quo dominus locutus est ad discipulos: surgite, abeamus hinc et: relinquetur uobis domus uestra deserta, et: locus, in quo crucifiximus est dominus, spiritaliter Aegyptus appelletur et Sodoma, omnis Iudaicarum obseruationum cultura destructa est et, quascumque offerunt uictimas, non deo offerunt, sed angelis refugis et spiritibus inmundis. nec mirum,
Abbreviated transcription (Latin):
ientum corporis facit in aedificationem sui incaritate
suꝑ quo in conmentariis eiusdem epistolae: plenus diximis ⁊
loquitus autem uniuersa contraeos quicredentes exiudais
in dñm suluatorem : iuduicas cerimonius obseruare cupiebant
suꝑquure: & in actibus a postolorum non paruu quaestio con ci¬
tatu est iunde & supra paulus ait ⁊ Nemouos iudic& dehis qui
magistros legis esse seiactant in cibo & potu: quod aliu munda
sint aliu inmundu: aut in paste diei festi: autalios dies festos
putent alios non festos: nobisenim quixp̃m credimus resurgen¬
tem: iugis & a&ernu festiuita sest aut in paste nomeniae. hoc ẽ
Kalendarum & moisis noui: quando decrescens lunusinitur &
noctis umbras tegitur: Xp̃ianorum enim lumen a&ernum est: &
semꝑ solis iustitiue radiis in lustratur : aut in parte subbatorum :
ut non faciant seruilem opus onera non postent: quianos xp̃i
umus libestute donati : &onera peccatorum gesture desiuimu

Expanded text:
mentum corporis facit in aedificationem sui in caritate. mentum corporis facit in aedificationem sui in caritate. super quo in commentariis eiusdem eLoquitur autem universa contra eos, qui credein dominum saluatorem Iudaicas caerimonias obseruare cupiebant. super qua re et in Actibus apostolorum non parua quaestio concitata est. unde et supra Paulus ait:nemo uos iudicet — de his, qui magistros legis esse se iactant — in cibo et potu, quod alia munda sint, alia inmunda, aut in parte diei festi, ut alios dies festos putent, alios non festos — nobis enim, qui in Christum credimus resurgentem, iugis et aeterna festiuitas est — aut in parte neomeniae, hoc est kalendarum et mensis noui, quando decrescens luna finitur et noctis umbris tegitur — Christianorum enim lumen aeternum est et semper solis iustitiae radiis inlustratur — aut in parte sabbatorum, ut non faciant seruile opus et onera non portent, quia nos Christi sumus libertate donati et onera peccatorum gestare desiuimus.
Abbreviated transcription (Latin):
eorum quae quicredunt & omnis intellegentiae spirita¬
lis exicͣapite corpus ecclesiae ꝑsuas conpages ãque iunc¬
turas. uitalem doctrinȩ caelestis accͥpit su cum: ut om̃a
paulatim membra ueg&entur: & ꝑ occultos uenarum
meatus fundantur defecatus sanguis ciborum & minis¬
tr&ur atq subcrescat. Immo teneatur temperantia
corporis: ut de fonte capitis rigati astus crescant in pi¬
fectionemđi : & impleatur saluatoris oratio : pater
uolo ut sicut ego & tuunum sumus ssic & ist innobis unũ
sint : ut post quam xp̃s nostradideritpatri: sit ds̃ omnia
in omnibus: talequid & in uerbis. & insensib: & in gene¬
re locutionis obscurissimȩ scribit adephesios: ueritatẽ aut
loquentes in caritate crescamus in illo ꝑ omnia qui est
caput xp̃s ex quo totum cospus conpactum & conexum
ꝑomnem iuncturam subministrationis secun¬
dũ operationem in mensuram unius cinusq membrraug¬

Expanded text:
eorumque, qui credunt, et omnis intellegentiae spiritaeorumque, qui credunt, et omnis intellegentiae spiritalis. ex quo capite corpus ecclesiae per suas conpages atque iuncturas iuncturas doctrinae caelestis accipit sucum, ut omnia paulatim membra uegetentur et per occultos uenarum meatus fundatur defaecatus sanguis ciborum et ministretur atque subcrescat, immo teneatur temperantia corporis, ut de fonte capitis rigati artus crescant in perfectionem dei, ut inpleatur saluatoris oratio: pater, uolo, ut, sicut ego et tu unum sumus, sic et isti in nobis unum sint, ut, postquam nos Christus tradiderit patri, sit deus omnia in omnibus. tale quid et in uerbis et in sensibus et in genere elocutionis obscurissime scribit ad Ephesios: ueritatem autem loquentes in caritate crescamus in illo per omnia, qui est caput Christus, ex quo totum corpus conpactum et conexum per omnem iuncturam subministrationis secundum operationem in mensuram uniuscuiusque membri aug
Abbreviated transcription (Latin):
hodie utuntur cilices: Ne hoc miremur in apostolo siutatur eius
linguae consu&udinem inquanutus est & nutritus : cumuer¬
gilius alteramerus aputnos. patriae suae sequens consu&u¬
dinem sceleratum frigus appell&: Nemo ergouos super& at¬
que deuincat uolens inhumilitatẽ litterae sequi. & ange¬
lorum religionem atq culturam. ut non seruiatis spirituli
intellegentiae. sed exemplaribus futurorum: quae nec ipse uida
qui uos superare desiderat siue uidit utrumq enim hab&ur
ingreco: prae sestim cumtumens ambul& & incedat infla¬
tus mentisq suꝑbiam g estu corporis p̃ferat. hoc enim signi¬
ficat enipateyion: frutra autem in fletur & tume sensi
carnis suae : carnaliter euncta intellegens: & traditionum
iuduicarum deliramenta ꝑquirens. & non tenens caput
omnium scripturarum. illud de quodietum est. Caput
uirix p̃s est ⁊c aput autem ad principium totius corporis :¬

Expanded text:
hodie utuntur Cilices. nec hoc miremur in apostolo, si utatur eius hodie utuntur Cilices. nec hoc miremur in apostolo, si utatur eius linguae consuetudine, in qua natus est et nutritus, cum Uergilius, alter Homerus apud nos, patriae suae sequens consuetudinem \'sceleratum\' frigus appellet. nemo ergo uos superet atque deuincat uolens humilitatem litterae sequi et angelorum religionem atque culturam, ut non seruiatis spiritali intellegentiae, sed exemplaribus futurorum, quae nec ipse uidit, qui uos superare desiderat, siue uidet — utrumque enim habetur in Graeco —, praesertim cum tumens ambulet et incedat inflatus mentisque superbiam et gestu corporis praeferat-hoc enim significat eaatsvcov —, frustra autem infletur et tumeat sensu carnis suae carnaliter cuncta intellegens et traditionum Iudaicarum deliramenta perquirens et non tenens caput omnium scripturarum illud, de quo dictum est: caput uiri Christus est, caput autem atque principium totius corporis
Abbreviated transcription (Latin):
quid delatinis dicoidum ẽ qui uerbũ deuerbo ex primere conantes
obscuriores faciunt eius sentius &ueluti herbis crescentibus
frugum strangulant ubestutem : conubitur ituq ñ apa qͥ pactili
sensuseius euoluere : & trica simplicnate eloquii suo ordina
reddere atq iuncturae ut simplici stam in e uerborum fila de¬
currant puroq subtegimine a postolici sermonis textura sub¬
crescat ⁊ Ne mouos super& nemo aduersum uos brauium
accipiat ⁊ hocenim grece dicitur. Rata BpaBertu quando
quis incestumine positus iniquitate agonethaetae uel insi¬
dis mugistrorum Bp̃al cr & pulmam sibi debitam per¬
dit: multuque sunt uerbu quibus iuxtu morem urbis
& prouintiue suue. famiburias apostolus utitur: ẽ quibus
exempli gratiu pauca ponendu sunt ⁊ mihi autem parum
ĩõnapłucar mãc. hoc est non grauuuiuos & quod nunc dici¬
aduersũ suos brauium accipiat : quibus & aliis multis uerbis usq

Expanded text:
quid de Latinis dicendum est, qui uerbum de uerbo exprimere conantes quid de Latinis dicendum est, qui uerbum de uerbo exprimere conantes obscuriores faciunt eius sententias, ueluti herbis crescentibus frugum strangulant ubertatem? conabimur itaque παραφραστικῶς sensum eius euoluere et tricas inplicati eloquii suo ordini reddere atque iuncturae, ut simplici stamine uerborum fila decurrant puroque subtegmine apostolici sermonis textura subcrescat. nemo uos superet: \'nemo aduersum uos brauium accipiat\'. hoc enim Graece dicitur καταβραβευέτω, quando quis in certamine positus iniquitate agonothetae uel insidiis magistrorum βραβεῖον et palmam sibi debitam perdit. multaque sunt uerba, quibus iuxta morem urbis et prouinciae suae familiarius apostolus utitur. e quibus exempli gratia pauca ponenda sunt: mihi autem parum ὑμᾶς, hoc est \'non grauaui uos\', et, quod nunc diciaduersum uos brauium accipiat\'. quibus et aliis multis uerbis usque
Abbreviated transcription (Latin):
fratressuos displicere uideatur & uel austera esse uel nimiu : in quibus
*super& uolens in humilitute mentis &religione angelorum quae
nonuidit ambulans frustra influtus sensu carnis suae & non tenens
& coniunctum crescit in augmoitum đi. & reliquu
llud quo crebro diximus & siinperitus sermone Non tamoi scientia
nequaquam paulum dehumilitate sed de conscientiae ueritatem
dixisse. &iam nunc ad ꝓbamus : ꝓfundos enim & reconditos sensus
linguu nonexplicat: &cum ip̃se sentiat quod loquictur ĩ nali¬
enus aures puro non potest tsansferre sermone: quem cum inuer¬
nuculu linguu habebat disestissimum quippe uthebrȩus ex hebrę¬
is &eruditus ad pedes gamuliheł uis inlege doctissimi : seipsum
int̃pra&uri cupiens inuoluitur: siuutem ingreca lingua hoc ei
accidit quã nutritus intharso cyliciae a paruu a&ute inbiberat

Expanded text:
fratres suos displicere videatur, et vel austera esse, vel nimia. In quibus fratres suos displicere videatur, et vel austera esse, vel nimia. In quibus seducat uolens in humilitate et religione angelorum, quae non uidit ambulans frustra inflatus sensu carnis suae et non tenens et constructum crescit in augmentum dei et reliqua. — Illud, quod crebro diximus: etsi inperitus sermone, non tamen scientia, nequaquam Paulum de humilitate, sed de conscientiae, ueritate dixisse etiam nunc adprobamus. profundos enim et reconditos sensus lingua non explicat et, cum ipse sentiat, quod loquatur, in alienas aures puro non potest transferre sermone. quem cum in uernacula lingua habeat disertissimum — quippe ut Hebraeus ex Hebraeis et eruditus ad pedes Gamalielis, uiri in lege doctissimi — se ipsum interpretari cupiens inuoluitur. sin autem in Graeca lingua hoc ei accidit, quam nutritus in Tarso Ciliciae a parua aetate inbiberat,
Abbreviated transcription (Latin):
quibus quondam dñs loquebatur ⁊ filius primogenitus meus isrł :
& filios genui & exultiuir: Nunc dicit. filii alieni mortiti sunt mihi
& quoꝵ gloriu ut decunctis gentib eliger&ur. in peculiurem populũ
dĩ : & quoꝵ testumoitu : unum in littera alterum in sp̃u : ut qui pri¬
us in carne seruierant caeremoniis legis abolitae posteu serui¬
rent in spũmandutis euungelii sempiterni : & legifl tio ad utr̃u¬
que sespondit & noui & u&eris testumenti: & cultus id estuera
seligio & ꝓpͣmissiones : ut quic quid se ꝓmis sum est putrib: conpler&ur
infilus : & qđ omnib muius est : ex quib xp̃s demuriu generatus
uirgine : ut sciremus quis istesitxp̃s : causus dolorissui uno sermone
conp̃hendit. qui est suꝑ omnia ds̃ benedistus in saecula ameñ. ⁊ut iste
tantus actulis ab eis non secsper&ur: dequoꝵ stirpe generatus est.
& nihilo minus luudut iudici ueritatem : Nesententiu dĩ in ꝓpinquos &

Expanded text:
quibus quondam dominus loquebatur: filius primogenitus meus Israhel quibus quondam dominus loquebatur: filius primogenitus meus Israhel et: filios genui et exaltaui, nunc dicit: filii alieni mentiti sunt mihi. et quorum gloria, utde cunctis gentibus eligerentur in peculiarem populum dei. et quorum testamenta, unum in littera, alterum in spiritu, ut, qui prius in carne seruierant caerimoniis legis abolitae, postea seruirent in spiritu mandatis euangelii sempiterni. et legislatio ad utrumque respondet: et noui et ueteris testamenti. et cultus, id est uera religio. et repromissiones, ut, quicquid repromissum est patribus, conpleretur in filiis. et — quod omnibus maius est — ex quibus Christus, de Maria generatus uirgine. et ut sccomprehendit, qui est super omnia Deus benedictus in saecula, amen. Et iste tantus ac talis, ab eis non recipitur, de quorum stirpe generatus est. Et nihilominus laudat judicii veritatem, ne sententia Dei in propinquos et
Abbreviated transcription (Latin):
quantȩ caritatis in xp̃o sit: ut ꝓ illo cupiat mori & solus pe¬
rire dummodo omne in illum credut hominum genus Pe¬
rire autem non in ꝑ p&uum: sed in prae sentiurum: Quienim
ꝑdiderit animam suam ꝓxp̃o suluam eam facit ⁊ unde
& de quadragensimo & testio psulmo ad sumit exemplum
m̃ propter te mostificamur totudie. seputiti sumus ut oues oc¬
cisionis : uult ergo a postolus perire in carne : ut alii suluintur
in sp̃u:suum sanguinem fundere : ut multoꝵ animae conserue¬
tur : Quod autem anathemu interdum occisionem son&: multis
u&eris instrumorti testimonis ꝓburi potest: &neleuem pute¬
mus esse tristitium & modicam: causam doloris iungit &dicit. ꝓ
fratribus meis & ꝓpinquis iuxtu carnem ⁊ quundo ꝓpinquos ap¬
pellat & fratres iuxtu carnem: in spu ostendit alienos: Quorum est
inquit udoptio quae significantius grece dicitur rio seciã de

Expanded text:
quantae caritatis in Christo sit, ut pro illo cupiat mori et solus pequantae caritatis in Christo sit, ut pro illo cupiat mori et solus perire, dum modo omne in illum credat hominum genus, perire autem non in perpetuum, sed inpraesentiarum. qui enim perdiderit animam suam pro Christo, saluam eam facit. unde et de quadragesimo tertio psalmo adsumit exemplum: quoniam propter te mortificamur tota die, reputati sumus ut oues occisionis. uult ergo apostolus perire in carne, ut alii saluentur in spiritu, suum sanguinem fundere, ut multorum animae conseruentur. quod autem anathema interdum occisionem sonet, multis ueteris instrumenti testimoniis probari potest. et ne leuem putemus esse tristitiam et modicam causam doloris, iungit et dicit: pro fratribus meis et propinquis iuxta carnem. quando propinquos appellat et fratres iuxta carnem, in spiritu a se ostendit alienos. quorum est, inquit, adoptio, quae significantius Graece dicitur vlofteoia, de
Abbreviated transcription (Latin):
spm̃ scm̃: sehubere tristitiam: & non leuem & fostuitam: sed
mugnam & incredibilem: & habese dolorem in corde : Non qui
adħoram pugnat & transeat. sed qui iugiter in corde per¬
maneat. ⁊ Quotendit istu tristitia. ad quid ꝓficit incessubilis
dolor: optat anthema esse axp̃o &perire utulus sului fi¬
ant ⁊ sed si consideremus mor si uocem rogantͥdm̃ ꝓpopulo
iudaeorum atquedicoitis. sidimittis eis peccatum suum
dimitte. sinautem nouis deleme delibrotuo quemscripsi¬
ti ꝑ spiciemus etindem & morsi & puuli erga creditum
sibi gregem affectum: pastorłbonus. ponit animum sugnm
ꝓouibus: mercennurius autem cum uiderit lupum fu
git. quiu non sunt eius oues: & hoc ipsum est dicere. optabun
anathema esse axp̃o: & deleme de librotuo quemscripsisti. ⁊¬
Quienim delentur delibro uiuentium & cumiustis nonscri¬
buntur: a nathemu fiunt adño: simulq cerne a postolum

Expanded text:
spiritum sanctum, se habere tristitiam non leuem et fortuitam sed spiritum sanctum, se habere tristitiam non leuem et fortuitam sed magnam et incredibilem et habere dolorem in corde, non qui ad horam pungat et transeat, sed qui iugiter in corde permaneat. quo tendit ista tristitia ? ad quid proficit incessabilis dolor? optat anathema esse a Christo et perire, ut alii salui fiant. sed si consideremus Moysi uocem rogantis deum pro populo Iudaeorum atque dicentis: si dimittis eis peccatum suum, dimitte; sin autem non uis, dele me de libro tuo, quem scripsisti, perspiciemus eundem et Moysi et Pauli erga creditum sibi gregem affectum. pastor enim bonus ponit animam suam ouibus, mercennarius autem, cum uiderit lupum uenientem, fugit, quia non sunt eius oues. et hoc ipsum est dicere: optabam anathema esse a Christo et: dele me de libro, quem scripsisti. qui enim delentur de libro uiuentium et cum iustis non scribuntur, anathema fiunt a domino. simulque cerne apostolum,
Abbreviated transcription (Latin):
mors. nequeuita: neq angeli. neque principatus. neque p̃sentia
neq futura. Neq fostitudo. neq excelsu. neq ꝓfundum neque
aliu creatura poterit nos separare a caritatedĩ quam habe
ueritutem dieo in xp̃o ihũ non moitior testimonium mihi ꝑ hiben¬
te conscientiu mea in spu scõ. Qm̃ tristitiu est mihi magnu
& continuus dolor cordimeo. Optubam enim a nathema
liquu : sienim tantae est indm̃ caritatis. ut nec m&u mostis. nec
spe uitae. nec ꝑ secutione nec fame. Nec nuditute. nec pericu¬
lo nec gludio possit sepurari acuritate eius. & si angeli quoq
& potestictes & uel praesentiu uel futura. & omnes cuelorum
fostitudines. & excelsu pariter acꝓsundu. & uniuersa simulq
creaturaei ingruat. quo dnequuquam potest fieri. Tamen non
sepur&ur a caritatedĩ quam hab& in xp̃o ihũ: quae est ista
tanta mutitio immo inaudita prudentia. ut procaritate
xp̃i nolit huberexp̃m: & ne ei forsitun noncredumus: iurat
& confirmat in xp̃o. & conscientiae suae testem inuocat

Expanded text:
mors neque uita neque angeli neque principatus neque praesentia neque futura neque fortitudines neque excelsa neque profundum neque alia creatura poterit nos separare a caritate dei, quam habueritatem dico in Christo, non mentior, testimonium mihi perhibente conscienet continuus dolor cordi meo; optabam enim anathema ecarnem et reliqua. si enim tantae est in dominum caritatis, ut nec metu mortis nec spe uitae nec persecutione nec fame nec nuditate nec periculo nec gladio possit separari a caritate eius, et, si angeli quoque et potestates et uel praesentia uel futura et omnes caelorum fortitudines et excelsa pariter ac profunda et uniuersa simul creatura ei ingruat — quod nequaquam potest fieri —, tamen non separetur a caritate dei, quam habet in Christo Iesu, quae est ista tanta mutatio, immo inaudita prudentia, ut pro caritate Christi nolit habere Christum? et ne ei forsitan non credamus, iurat et connrmat in Christo et conscientiae suae testem inuocat
Abbreviated transcription (Latin):
t& enim corruptibile istudinduere in corruptionẽ. & mostale induc¬
re in mostalitalitatẽ : ut possit in utramq pastẽ uel in poenis uel in cae¬
lorum regno manere ꝑp&uũ theodorus tarsensis epis copus. pre¬
terito hoc capitulo in consequentib: breuiter ad notauit in eo qđ serip
in corrupti resurgent mostui haut dabiũ quin&ipsi ad meliora muta¬
ti quid necesse fuit dicere & nos in mutabimur an hocuoluit intellegi
quod in corruptio communis sit omiũ : in mutatio aut̃ ꝓprie iustoꝵ dũ non
solum in corruꝑtionẽ & in mostalitatẽ sed & gloriã consequuntur: Apoli¬
naris lic& uerbis aliis eadẽ quȩ presens sermo significat : quando enĩ¬
dicit in puncto temporis & in motuoculi atque momenta futurã om
fabulã. ut ali primi alii nouissimi resurresturieẽ credantur:
athomus aut̃ punctũ temporis ẽ. qđ secari & diuidi non pot̃tunde & epi¬

Expanded text:
tet enim corruptibile istud induere incorruptionem et mortale induetet enim corruptibile istud induere incorruptionem et mortale induere inmortalitatem, ut possint in utramque partem uel in poenis uel in caelorum regno manere perpetuum\'. Diodorus, Tarsensis episcopus, praeterito hoc capitulo in consequentibus breuiter adnotauit in eo, quod scrsi\', inquit, \'incorrupti resurgent mortui, haud dubium, quin et ipsi ad meliora mutati. quid necesse fuit dicere: et nos inmutabimur? an hoc uoluit intellegi, quod incorruptio communis sit omnium, inmutatio autem proprie iustorum, dum non solum incorruptionem et inmortalitatem, sed et gloriam consequuntur?\' Apollinaris licet uerbis aliis eadem, quae dicit: \'in puncto temporis et in motu oculi atque momento\', futura omniit fabulam, ut alii primi, alii nouissimi resurrecturi esse credantur. atomus autem punctum temporis est, quod secari et diuidi non potest; unde et Epi
Abbreviated transcription (Latin):
a postoli sic locutus est:omnes quidẽ non dormiemus omnes aut̃ in ma¬
bimur : Enoch enim & helius mostis necessitate superata : Ita utera
incorporib d&errena conuersatione ad caelestia regna trans lati su
unde & scĩ quidie consum mationis atq: iudicii incorporib: reperien¬
Omnerꝰ quidẽ non dor miemus omnes aut̃ in mutabimur : quie nin
ex mostuis resur rexerint & in nubib: uiuentes rapti fuerint transibu
ad incorruptionẽ : & mostalitatẽ in mostalitate mutabunt : ñ intem por
non saltim in breui spatio : s in athomo & in puncto temporis atque mo¬
mento quo pal pebra oculi moueri potest in nouirsima tuba: Tanta
enim fi& celeritate resurrextio mostuorum ut uiui quos incorporib
suis consũmationis tempus inuenerit . mostuos de inferis resurgentes
prȩuenire nonualeant : qđ manifestius paulus edisserens ait. can&
enim tuba & mostui resurgent in corrupti & nos in mutabimur : Opor¬

Expanded text:
apostoli sic locutus est: omnes quidem non dormiemus. omnes autem inmutaapostoli sic locutus est: omnes quidem non dormiemus. omnes autem inmutabimur. Enoch enim et Helias mortis necessitate superata ita, ut erant in corporibus, de terrena conuersatione ad caelestia regna translati sunt. unde et sancti, qui die consummationis atque iudicii in corporibus repperienomnes quidem non dormiemus, omnes autem inmutabimur. qui enim ex mortuis resurrexerint et in nubibus uiuentes rapti fuerint, transibunt ad incorruptionem et mortalitatem inmortalitate mutabunt non in tempore, non saltim in breui spatio, sed in atomo et in puncto temporis atque momento, quo palpebra oculi mouere potest, in nouissima tuba. tanta enim fiet celeritate resurrectio mortuorum, ut uiui, quos in corporibus suis consummationis tempus inuenerit, mortuos de infernis resurgentes praeuenire non ualeant. quod manifestius Paulus edisserens ait: canet enim tuba et mortui resurgent incorrupti et nos inmutabimur. opor
Abbreviated transcription (Latin):
nomihi apud uos labore opuresti qđ philosophũ quenda in suadendo
gustico esse ꝑpessum narrant fabulȩ. Uixdũ dimidiũ inquit
dixeram iam intellexerat : Itaq: & ego tempore co astatus : singuloriĩ
uobis qui in sacrã scripturã cõmentariolos reliquerunt. senten¬
tias protuli & ad uerbũ pleraque int̃pr&atus sum: ut & me libe¬
rem questione & uobis u&erum tractatoꝵ mittatur auctoritas.
qui in legendis singulis a ꝓbandis non meae uoluntaseduro
ad quiefc&is arbitrio : Quȩritis quosensu dictum sit & quomodo
in prima ad corinthios epistola pauli a postoli sitlegendũ Om̃s
quidem dormiemus non omnes autem in mutabimur. an
uata quȩ dã exemplaria non omnes dor miemus. om̃s autẽ
inmutabimur : utrumq: enim ingrecis codicib: inuenitur: suꝑ quo ti¬
odorus heracleotes quȩ urbs olim perinthus uocabaturi in cõmentariol

Expanded text:
no mihi apud uos labore opus est; quod philosophorum quendam in suadendo no mihi apud uos labore opus est; quod philosophorum quendam in suadendo rustico esse perpessum narrant fabulae: uixdum dimidium, inquit, dixeram, iam intellexerat. itaque et ego tempore coartatus singulorum uobis, qui in sacram scripturam commentariolos reliquerunt, sententias protuli et ad uerbum pleraque interpretatus sum, ut et me liberem quaestione et nobis ueterum tractatorum mittatur auctoritas, quo in legendis singulis ac probandis non meae uoluntati, sed uestro adquiescatis arbitrio. Quaeritis, quo sensu dictum sit et quomodo in prima ad Corinthios epistula Pauli apostoli sit legendum: omnes quidem dormiemus, non autem omnes inmutabimur an iuxta quaedam exemplaria: non omnes dormiemus, omnes autem inmutabimur; utrumque enim in Graecis codicibus inuenitur. super quo Theodorus Heracleotes, quae urbs olim Perinthus uocabatur, in commentariolis
Abbreviated transcription (Latin):
ipso ñ ꝓfectionis asticulo seĩ fratris pt̃i sistmi qui urã miliscripta dacua¬
era ħ qualia cummq s̃ dicta recon pella nec posũ uram̃ celare pruden¬
pam & obseero nehoe dictũ referats ad gloriã : quin potius ad plenã ne¬
ces sitadin ẽ dumita uobis qua simloquor multas sc̃ox fratrũ acserorũ
de ura ꝓuintia adme d&ulit questiones ad quas usqr ad diẽ epiphani oꝵ
lar gissimo spatiome responsurũ putibã: Cumq fustiuis noctiũ lucu
t differ& iter libere mihi coepit fainen obtendere monusterioꝵ aegipti
pecessitates nili nom plenis aquas multoꝵ inaedã uepe offensȩ eã ix
dñmi illum ultra uelle r&inere : Itaq subtemen & stamina luciaq & telas
quȩ mihiaduram̃ tdnicã parauerã uob̵ confesta trans misi : ut quic quid
mihi de est uestro texatur eloquio prudentes estis &eruditi& dicani¬
pina utait appius facundia achxpĩ distitudinẽ trans migrastis: nec mag¬

Expanded text:
ofectionis articulo fratris nostri Sisinnii, qui uestra mihi scripta detulerat, haec, qualiacumque sunt, dictare conpellor. nec possum uestram celare prudentiam et obsecro hoc dic-J1 tum referatis ad gloriam, quin potius ad plenam necessitudinem, dum ita uobis quasi mihi loquor: multas sanctorum fratrum ac sororum de uestra prouincia ad me detulit quaestiones, ad quas usque diem epiphaniorum largissimo spatio me responsurum putabam. cumque furtiuis noctium lucubut differret iter, Libyae mihi coepit famem obtendere, monasteriorum Aegypti necessitates, Nilo non plenas aquas, multorum inediam, ut prope offensa esset in dominum illum ultra uelle retinere. itaque subtegmen et stamina liciaque et telas, quae mihi ad uestram tunicam paraueram, uobis confecta transmisi, ut, quicquid mihi deest, uestro texatur eloquio. prudentes estis et eruditi et de canina, ut ait Appius, facundia ad Christi disertitudinem transmigrastis. nec mag
Abbreviated transcription (Latin):
icantur eẽ mutandi animas debere accipi qñ in maiorẽ gloriam
fuerint cõmutatȩ & ꝑuenerint inuirũ ꝑfectũ in mensurã a&atis
plenitu dinis xp̃i : Alii uero adserunt mostuos debere intellegi pecca¬
tores : quire surgunt incorrupti. ut possint a&erna sustinere sup¬
plicia IEos aut̃ qui commutantur eẽ scõs quid eui stute in uistutẽ
& degloria trans ferunt᷑ in glorã : unde & ad incorruptionẽ mostuoꝵ
intulit: opost& enĩ corruptiuũ hoc induere in corruptionẽ : ad id aut̃
qđ dycerat nos inmutabimur. illud adiunxit & mostale hoc indu&
inime talitutem saliud est enim in mos altas ali ad in corruptio Srat
abind mostile & aliud corrupticiũ: quic quid aut̃ mostale e & coctuptida.¬

Expanded text:
dicantur esse mutandi, animas debere accipi, quando I in maiorem gloriam dicantur esse mutandi, animas debere accipi, quando I in maiorem gloriam fuerint commutatae et peruenerint in uirum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi. alii uero adserunt mortuos debere intellegi peccatores, qui resurgant incorrupti, ut possint aeterna sustinere supplicia, eos. autem, qui commutantur, esse sanctos, qui de uirtute in uirtutem et de gloria transferuntur in gloriam. unde ad incorruptionem mortuorum intulit: oportet enim corruptiuum hoc induere incorruptionem. ad id autem, quod dixerat: nos inmutabimur, illud adiunxit: et mortale hoc induere inmortalitatem. aliud est enim inmortalitas, aliud incorruptio, sicut aliud mortale et aliud corruptiuum. quicquid autem mortale e
Abbreviated transcription (Latin):
icut tuba exalta uocẽtuã : aut apestam omni fesurgectio¬
em iuxti id qđ in euangelio legimus tuaut̃ qtł facis lemos¬
Ne noli tuba canere ante te hoc est abscondite fac miseracor¬
dam & insecr&o : neuidearis dealterius miseria glouari qus¬
rimus aut̃cur ad nouissimã tubã mostuos scripserit sur
fimo quoq clangente primo ude lic& & secundo. &etestio quasto
ue & quinto & sexto: quidper singulos actum sit inhcatur aouissi¬
mo autem idest septimo claro tubȩ strepitu ꝑsonante : mostui
suscitintur: Ecorpora quȩ prius habuerant corruptibilia in¬
sor rupta recipientes : unde post nouissimã tubam: exponit a posto¬
uis quidsequatur : can& nim & mostui resurgent in corrupti nos
utem in mutabimur :Quando dicit nosaliũ se & eos qui secũ sunt
pr&er mostuos esse significat : ad quod intellegendũ sua quidicant
mostuos quiresurgantꝰ in corrupti eẽ corpora mostuoꝵ. Eos aut̃ qui

Expanded text:
sicut tuba exalta uocem tuam, aut apertam omnium resurrectionem iuxta id, quod in euangelio legimus: tu autem, quando facis elemosynam, noli tuba canere ante te, hoc est: abscondite fac misericordiam et in secreto, ne uidearis de alterius miseria gloriari. quaerimus autem, cur ad nouissimam tubam mortuos scripserit resuet unoquoque clangente, primo uidelicet, secundo et tertio et quarto et quinto et sexto, quid per singulos actum sit, indicatur. nouissimo autem, id est septimo, claro tubae strepitu personante mortui suscitantur corpora, quae prius habuerant corruptibilia, incorrupta recipientes. unde, post nouissimam tubam, exponit apostolus, quid sequatur: canet enim et mortui resurgent incorrupti, nos autem inmutabimur. quando dicit \'nos\', alium. se et eos, qui secum sunt, 5 praeter mortuos esse significat. ad quod intellegendum sunt qui dicant mortuos, qui resurgant incorrupti, esse corpora mortuorum, I eos autem, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Anihil eibecillius quiscartre superatur utrius o
uͦii. nec intinctione bucelle nec osculigratia frangitt ut quasi ho¬
minẽ tradat quẽ filiumdĩ nouerat : quid samaritunulius o¬
nsolũ ipsa credidit & post sex uiros unũ inant dum messamq:
cognos ut ad fomem quem intem ploi rum populos gno¬
rabut sed te sit multor it salius de a postolist mentib cibos
esurientem reficit. lassumq sustentat quslomone sipicntiusee
ait amen infaruatur amoribus faeminatũ onũẽ sbnullũq᷑ e¬
sacrificium absq: huius as persione sisopitur : undc&a pesto¬
lus precepit : sermo uester sit sale condis quodsi infatuatur.
forspicitur Intantumq ꝑ dit nominis digntater õ incinster¬
quelinio quidem utilesit. quoselent ciertium arua condiri
& sicrile animarũ solũ piguescere ꝓbacadcimusa primatẽ fili
rustice fronte doccamus tpgna cocpisse. excelsa sectarr& adulis¬

Expanded text:
nihil inbecillius, qui a carne superatur. Utriusquivii nec intinctione buccellae nec osculi gratia frangitur, ne quasi hominem tradat, quem filium Dei noverat. Quid Samaritana vilius? Non solum ipsa credidit et post sex viros unum invenit dominum Messiamque cognoscit ad fontem, quem in templo Iudaeorum populus ignorabat, sed auctor fit multorum salutis et apostolis ementibus cibos esurientem reficit lassumque sustentat. Quid Salomone sapientius? Attamen infatuatur amoribus feminarum. Bonum est sal nullumquesacrificium absqlus praecipit: sermo uester sit sale conditus —, quod, si infatuetur, foras proicitur in tantumque perdit nominis dignitatem, ut ne in sterquilinio quidem utile sit, quo solent credentium arua condiri et sterile animarum solum pinguescere. haec dicimus, ut prima te, fili Rustice, fronte doceamus magna coepisse, excelsa sectari et adules
Abbreviated transcription (Latin):
iudaicus populus primas sibi cathedras & salutationes in soro uindica
depututo antea instillã situlȩ gentili populo succedente delaus est
Contra sofistus quoq: scđi & sapientes mundi perus &ia cobus piscuo
mittiturcuius rei causa scripturaait suꝑbis ds̃ rerstit humilibus dat
gratiã Vlide frat̃ quale malũ sit qđ ad uersariũ hab& dm̃iobquod
in euangelio & pharisaeus a Tro gans sꝑnitur & humilis publicanus
auditur : Decemiam nisi fallor epistolas plenas tum offici quã p̃o
misi cuntunein uttum quidẽ faceredignaris : & dñoloquente cũ se¬
uis fratercum fratre neloqueris nimis inquies contumeliose : crudem
nisistili uerecundia ꝓhiber& tantalȩsus ingererẽut inciperes mihi
rescribere ueliratus sedqm̃ & irasci hominisẽ & iniuriã n face re xp̃i

Expanded text:
Judaicus populus primas sibi cathedras, et salutationes in foro vindicans, Judaicus populus primas sibi cathedras, et salutationes in foro vindicans, deputato antea in stillam situlae , Gentili populo succedente, deletus est. Contra sophistas quoque saeculi, et sapientes mundi, Petrus et Jacobus piscatores mittuntur. Cujus rei causa Scriptura ait: Superbis Deus resistit, humilibus autem dat gratiam. uide, frater, quale malum sit, quod aduersarium habet deum. ob quod in euangelio et pharisaeus adrogans spernitur et humilis publicanus auditur. decem iam, nisi fallor, epistulas plenas tam officii quam precum misi, cum tu ne muttum quidem facere dignaris et domino loquente cum semis frater cum fratre non loqueris. \'nimis\', inquies, \'contumehose\'. crede mihi, nisi stili uerecundia prohiberet, tanta laesus ingererem, ut inciperes mihi rescribere uel iratus. sed quoniam et irasci hominis est et iniuriam non facere Christiani,
Abbreviated transcription (Latin):
ubi uero sanguine pasta feritas uiscera distenta conpleuerit cũ saturitate
succedit obliuiopã diu nescitura quid capiat doneo memoriã reuo caritesuries
cunecdũ saciatus e nobcur finẽ iungis exordio : cur amatis antequã teneas niss
sorte neglegentiae sẽꝑ excusatione socia ad screstẽ ñ habuis se qđ scriberes
cur hocipsum debueres scribere aliudte ñ habuisse quod scripe¬
ñs nr̃ humilitats magisterdisceptantib dedignitate discipulis unum
potest introire in regnum cacloꝵ quod netantũ docere nec facere uide¬
r&ur impleuit exemplo dum discipulorũ pedes lauict dũ iradi¬
toram osculo excipit. dumloquitur cum sa marituna dum ad peds
sibi sedente maria de caeloꝵ disputat regno. dum ab inferis resurgens
primũ mulierculis apparescit Satunas autem ex archangelico fas¬
gio ñ aliam obcausã nisi ob conirariam humilitatẽ suꝑbiã ruit:&

Expanded text:
ubi uero sanguine pasta feritas uiscera distenta conpleuerit, cum saturitate ubi uero sanguine pasta feritas uiscera distenta conpleuerit, cum saturitate succedit obliuio tam diu nescitura, quid capiat, donec memoriam reuocauerit esuries. tu necdum satiatus e nobis cur finem iungis exordio? cur amittis; antequam teneas? nisi forte neglegentiae semper excusatione socia adseras te non habuisse, quod scriberes, cum hoc ipsum debueris scribere, aliud te non habuisse, quod scribenoster humilitatis magister, disceptantibus de dignitate discipulis, unumpotest introire in regnum coelorum . Quod ne tantum docere, nec facere videretur, implevit exemplo: dum discipulorum pedes lavat : dum traditorem osculo excipit : dum loquitur cum Samaritana : dum ad pedes sibi sedente Maria, de coelorum disputat regno : dum ab inferis resurgens, primum mulierculis apparescit . Satanas 27 autem ex Archangelico fastigio non aliam ob causam, nisi ob contrariam humilitati superbiam ruit. Et