comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
passiõis xͥ. unitꝰ capiti suo d̾o ⁊ hõi.
Post ħ eccł̃a int̾uis aqͣ scificata asꝑgit᷑.
ut ⁊ intꝰ n ext̾ius aĩa scĩficanda osten¬
nificat. qͣ asꝑsa sc̃a mundat᷑ eccła.
sireuit pontifex altare ⁊ eccłam tocã
asꝑgendo. quasi om̃s lustrando ⁊ cu¬
diant᷑ inibi iuxta petentes qm̃ opꝰ
hõis sine diuino adiutorio ẽẽ pot̃.
fructuosum ẽẽ ñ pot̃. Nouissime
ꝯpleta expiatioe pontifex ad altare
ꝯuertit᷑. qd̾ reliquũ ẽ de aqua pu¬
rificationis ad basim eiꝰ effundens.
quasi ꝯmittens dõ qd̃ suꝑ ẽ uires
suas excedens in ꝑfectiõe sacͥ mini¬
ft̾ii. Dehinc linteo altare ext̃git᷑.
in capite p̾cessit. dehinc participa
altari duodecim cruces in parietib
mundi partes cũ fide tͥnitatis p̃di¬
carent. Candidũ uelam̃ qͦ pꝰ ꝯsecra¬
tionẽ altare oꝑit᷑. głam incorrup¬
tionis designat. qͣ pꝰ passionẽ ꝯsũpta

Expanded text:
passionis Christi, unitus capiti suo Deo et homini. passionis Christi, unitus capiti suo Deo et homini. Post ut et intus et exterius anima sanctificanda ostennificat, qua aspersa sancta mundatur Ecclesia. Circuit pontifex altare, et ecclesiam totam aspergendo, quasi omnes lustrando, et cudiantur ibi justa petentes, quoniam opus hominis sine divino auxilio esse potest: fructuosum esse non potest. Novissime completa expiatione pontifex ad altare convertitur, quod reliquum est de aqua purificationis ad basim ejus effundens, quasi committens Deo quod super est vires suas excedens in perfectione mysterii. Dehinc linteo altare extergiturin capite praecessit. Dehinc participataltari duodecim cruces in parietibusmundi partes cum fide Trinitatis praedicarent. Candidum velamen, quo post consecrationem altare operitur, gloriam incorruptionis designat, qua post passionem consumpta
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ rursum in fine ẽ plenitudo gentiõ
intrau̾̃it. tẽ om̃is isrł saluis erit.
Utriꝰq qͣ popłi collectionẽ hii duo
u̾sus significant in crucis effigie
ꝯpacti. ħ ẽ qd̾ iacob filios ioseph bene¬
dicens cancellatis manib formã cru¬
eis exprimens dextrã mañ suꝑ ca¬
pd̃ effraim ⁊ sinistrã suꝑ capud ma¬
nasse posuit qr priori popło abiec¬
do iunior ad dext̾am collocatꝰ ẽ. cã¬
buca siue uirga pastorał qͣ scͥpt᷑a si¬
gat᷑. ininistiũ significat doctoꝵ¬
tiũ facta ẽ. ⁊ ꝑficienda ẽ iudeorũ.
Qd̾ stans altare dñ in adiutoriũ
inuoeat. significat eos qui ꝑcepta
fid̾i cognitiõe. se ad bona oꝑa ⁊ adlu¬
ctã ꝯtra inuisibiles hostes accingũt.
nqr de suis uirib minꝰ p̃sum̃t. diui¬
num auxiliũ sͥ ẽẽ deposcunt. In qͦ
doctrina. cinis passionis xͥ memoria.
diuinitas aqua mortalitas. Sic enĩ po¬
płs sc̃ĩficat᷑ doctrina fidĩ ⁊ memoria

Expanded text:
do gentium intraverit; tunc omnis Israel salvus erit . Utriusque ergo populi collectionem hi duo versus significant in crucis effigie compacti; hoc est quod Jacob filios Joseph benedicens, cancellatis manibus formam crucis exprimens; dextram manum super caput Ephraim, et sinistram super caput Manasse posuit; quia priori populo abjecto, junior ad dexteram collocatus est . Cambuca sive virga pastoralis qua Scriptura figuratur, ministerium significat doctoa est Judaeorum. Quod stans ante altare Deum in adjutorium invocat, significat eos qui praecepta fidei cognitione se ad bona opera et ad luctam contra invisibiles hostes accingunt; et quia de suis viribus minus praesumunt, divinum auxilium sibi adesse deposcunt. In quo doctrina, cinis passionis Christi memoet homo. Vinum divinitas, aqua mortalitas. Sic enim populus sanctificatur doctrina fidei, et memoria
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥd hab̾e uidet᷑ nom̃ ꝙͣ. fidesiliã
fides intꝰ ẽ ⁊ latet occulta donec no¬
minari incipiat ⁊ uenire ñ mani¬
festationẽ. ⁊ ẽ qͥppe nom̃ ẽẽ incipu
qñ noĩari incipit. ⁊ notificari ut
cognoscat᷑. E sic qͥdẽ in noĩe patͥs¬

Expanded text:
aliquid habere videtur nomen quam fides. Nam fides intus est, et latet occulta donec nominari incipiat, et venire in manifestationem. Tunc quippe nomen esse incipit quando nominari incipit et notificari, ut cognoscatur. Et sic quidem in nomine Pat
Abbreviated transcription (Latin):
bũ d̾i. ꝑ qd̾ scificat᷑ elem̃tũ ut sit
sacͣmentỹ. Et recte ꝑ u̾bũ d̃ĩ scĩfi¬
cantur q̃ ꝑ u̾bũ dĩ creata subsistũt.
Ipse dixit ⁊ facta st̃. ꝑ u̾bũ creare
Quib ꝑ u̾bũ subsistenciã dedit. pu¬
tas qr ꝑ ipsũ uerbũ grãm appoñe¬
non possit: Ne gͦ mireris si ꝑ u̾bũ
d̃i scĩficat᷑. qd̃ ad remediũ salutis

Expanded text:
um Dei, per quod sanctificatur elementum, ut sit sacramentum. Et recte per verbum Dei sanctificantur quae per verbum Dei creata subsistunt: Ipse dixit et facta sunt . Per verbum creare Quibus per verbum subsistentiam dedit; putas quod per ipsum verbum gratiam apponernon possit? Ne ergo mireris si per verbum Dei sanctificatur, quod ad rem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽt: s qͣntũ ad ꝓfessionẽ u̾itatis ñ
õet ꝯtrariũ. utrũ ne uerũ baptisma¬
tis sacͣm̃tũ in illo ꝯstare deb̾et. Iote¬
rant fortasse ad hanc questionẽ tuã
soluandã plurime hinc inde ratiõs
ꝯduci. ⁊ offtendi qr ubi eadẽ fides ꝯ¬
stat. diu̾sitas sermonis ab ipsa dũ¬
taxat sinceritate ⁊ unitate fidĩ ñ
disc̃pans nicħ officiat.S in hac par¬
te uisũ ẽ mͥ auctoritate potiꝰ ꝙͣ. in¬

Expanded text:
fessionem veritatis non esset, contrarium: An ne verum baptismatis sacramentum in illo constare deberet? Poterant fortasse ad hanc quaestionem tuam solvendam plurimae hinc inde rationes conduci et ostendi, quod ubi eadem fides constat, diversitas sermonis ab ipsa duntaxat sinceritate et unitate fidei non discrepans, nihil officiat. Sed in hac parte visum est mihi auctoritate poti
Abbreviated transcription (Latin):
sit nom̃ patͥs ꝯfi i s.s. inqͦ baptiza¬
mͦ. ii remissionẽ peccatoꝵ ꝯseqͥm᷑.
ego diligentiã sid̾i tue ne qͣꝙͣ ꝯ
tẽpnendã existimo. Quomͦ enĩ in
ipso noĩe baptizare possumus.
si ipsũ nom̃ ignoramꝰ: Ciamamꝰ
cotidie sc̃ificet᷑ nom̃ tuũ ⁊ qͦmͦ in¬

Expanded text:
in quo baptizamur et remissionem peccatorum consequimur, ego diligentiam fidei tuae nequaquam contemnendam existimo. Quomodo enim in ipso nomine baptizare possumus, si ipsum nomen ignoramus? Clamamus quotidie: Sanctificetur nomen tuum . Sed
Abbreviated transcription (Latin):
potiꝰ loqͥ ñ ualentes saluari ñ
posst̃ qr loqui ñ posst̃. Quis ħ di¬
cat: G nom̃ dĩ in qͦ nos scĩficarr
saluari oportet. extra uocẽ que¬
rere oportet. ne forte si illud in
sola uoce ponimꝰ. scandalum
u̾itati faciamꝰ. Notꝰ in iudea d̾s̃.

Expanded text:
ntes salvari non possunt, quia loqui non possunt. Quis hoc dicat? Ergo nomen Dei in quo nos sanctificari et salvari oportet, extra vocem quaerere oportet, ne forte, si illud in sola voce ponimus, scandalum veritati faciamus. Notus in Judaea Deus;
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ baptismꝰ simul cucurrer. aliud
ut finiret᷑. aliud ut confirmaret᷑.
Itẽ qñ hoĩes obligari ceꝑunt p̃cep¬
to suscipiendi baptismi. Itẽ qͥd di
forma baptismi ioħis. Itẽ q̃ sit forma
mi. De hiis gͦ omib que multa que¬
renda restant.S nos int̾im pauea¬

Expanded text:
aptismus simul cucurrerunt; altera ut finiretur, alter ut confirmaretur. Item quaudo homines obligari coeperunt praecepto suscipiendi baptismi. Item quid diforma baptismi Joannis. Item quae sit forma mi. De his omnibus multa quaerenda restant; sed nos interim p
Abbreviated transcription (Latin):
gis ⁊ taces. tingis ⁊ ñ doces. habes
baptizate s docete ñ habes. Crede
gͦ  ꝯfit̾e. loquere ⁊ m̃ge. ut in ꝯ¬
fessiõe lauent᷑ q̃ mundanda st̃. S
forte q̃ris ipsã ꝓfessioĩs fidi formã

Expanded text:
ngis et taces, tingis et non doces. Habes baptizate, sed docete non habes. Crede ergo et confitere; loquere et merge, ut in confessione laventur quae mundanda sunt. Sed forte quaeris ipsam professi
Abbreviated transcription (Latin):
donec accedat u̾bũ ad elem̃tũ:
sit sacram̃tũ. ꝑ u̾bũ enĩ elem̃tũ
sc̃ificat᷑ ut uirtutẽ sacͤm̃ti accipiat.
ut quẽ admodũ elem̃tũ ex nat᷑ali
qͥdẽ qualitate rep̾sentat ex suꝑ¬
addita institutiõe significat. sic ex
sc̃ificatiõe ꝯtineat que scificandĩ
ꝑ eam ĩꝑcienda ẽ grãm spiritalẽ.
Uerbũ aut̃ qͦ elem̃tũ scĩficat᷑. ut¬

Expanded text:
c accedat verbum ad elementum, et sit sacramentum. Per verbum enim elementum sanctificatur, ut virtutem sacramenti accipiat. Ut quemadmodum elementum ex naturali quadam qualitate repraesentat, ex superaddita institutione significat, sic ex sanctificatione contineat quae sanctificandis per eam impertienda est gratiam spiritualem. Verbum autem quo elem
Abbreviated transcription (Latin):
ylta in hiis õĩb latent ꝓfunda mi¬
stĩa. ex qͥb pauca ad memoriã
sordes abluens peccatoꝵ. Sal sermo
diumꝰ inc̃patiõe mordens. ⁊ ꝯdiens
corda insipida. Trina asꝑsio trina
m̃sio ẽ purificandi ꝑ aꝙͣ Duodecĩ
suꝑ liminaris ꝑcussio. celi terre in
ferni dominatio. Int̾rogatio ĩ clusi.
ignorantia ppłi. Aꝑtio hostii sub¬
latio peccati. Pontifex eccłam̃ in¬
gͥdiens pacẽ domui imp̃cat᷑. qi xͦ¬

Expanded text:
Multa in his omnibus latent profunda mysteria, ex quibus pauca ad memoriam entia est, sordes abluens peccatorum. Sal sermo divinus increpatione mordens, et condiens corde insipida. Trina aspersio, trina mersio est purificandi per aquam. Duodecim superliminaris percussio, coeli, terrae et inferni damnatio. Interrogatio inclusi, ignorantia populi; apertio ostii, sublatio peccati. Pontifex ecclesiam ingrediens pacem domni imprecatur;
Abbreviated transcription (Latin):
dis popls pͥma ac simplici doct̾na
orientis in dextrũ occidentis ⁊ itẽ
a dextro angło orientis in sinistrũ
occidentis formam erueis expͥmit. q̃
m̃tib hõiũ ꝑ fidẽ euuangłice p̾dica¬
tiõis inpͥmitur. Et qr pͥmum fides in

Expanded text:
dis populus prima ac simplici doctrinaorientis in dextrum occidentis, et item a dextro angulo orientis in sinistrum occidentis, formam crucis exprimit, quae mentibus hominum per fidem Evangelicae praedicationis imprimitu
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ baptisma. Ubi aut̃ ñ ẽ plenũ
baptismatis sacͣm̃tũ. nec pͥncipiũ
ł speties aliqua baptismatis estimat᷑.
Pienũ aut̃ ẽ patrẽ ⁊ filiũ sp̃mq¬
fati. Si unũ negeẜ totũ subruis. ⁊
quẽadmodũ si unũ in sermone ꝯp̃¬
hendas aut patrẽ aut filiũ aut
aut filii aut sp̃c scĩ minuas pote¬
statẽ. uacuũ ẽ om̃e mist̾iũ. Deniq
n illi ipsi qͥ dixerant necͥ sꝑc sẽs sit.¬

Expanded text:
ens, baptisma. Ubi autem non est plenum baptismatis sacramentum, nec principium, nec species aliqua baptismatis aestimatur. Plenum autem est, si Patrem et Filium Spi. Si unum neges totum subruis, et quemadmodum si unum in sermone comprehendas aut Patrem aut Filium, autaut Filii aut Spiritus sancti minuas potestatem; vacuum est omnino mysterium. Denique et illi ipsi qui dixerant: Nec si Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ait seire neminẽ posse. dpor¬
tunitas uͦ illiꝰ tẽꝑis ꝓfecto ñerit.
orbi. in testimoniũ cunctis gen¬
tib. aꝑtissima enĩ de hac relegit᷑
sententia saluatoris: dicentis. Et
tam̃ ñ ee̾ uent᷑m dubitare itaq
tificante atq crescente uniu̾sus
omĩno amari usq admare orb
implebit᷑. ꝓculdubio latet qñ
finis erit. Ante qͥppe ñ erit. Punc

Expanded text:
ipse ait scire neminem posse. Opportunitas uero illius temporis profecto non erit, orbe in testimonium omnibus gentibus. apertissima enim de hac re legitur sententia saluatoris dicentis: Et tamen non esse uenturum dubitare utique tificante atque crescente universus a mari usque ad mare orbis implebitur, procul dubio latet quando finis erit. Ante quippe non erit. « Tunc
Abbreviated transcription (Latin):
tiã. nec caꝑe possumꝰ nec inuesti¬
gare. ħ unũ certũ ẽ scoꝵ aĩas
insecreto diuine ꝯtẽplatioĩs ꝯ¬
stitutas eoꝵ q̃ foris agunt᷑ tantũ
scire. qͣntũ ilł ł adgaudiũ ł nob̾
ad auxiliũ ꝓ desse ꝯstat. Nos in¬
t̃cessores querumꝰ apud dm̃. Qͥ a
ãpliꝰ uis: Pumes ne forte ñ oret᷑.

Expanded text:
am nec capere possumus nec investigare? Hoc unum certum est sanctorum animas in secreto divinae contemplationis constitutas eorum quae foris aguntur tantum scire quantum illis vel ad gaudium vel nobis ad auxilium prodesse constat. Nos intercessores quaerimus apud Deum. Quid amplius vis? Times ne forte non orent,
Abbreviated transcription (Latin):
cũ elisioᷤᷤ campos poeta ille descͥbe¬
ret uͥ putant habere animas beatoꝵ
ñ solũ ibi posuit eos qͥppriis mitis
ad illas sedes ꝑuenire potuer̃t. s
adiecit atq ait. qͥq sui memores
alios fecere merendo. idẽ qͥ ꝓme¬
ruert̃ alios eosq sui memores ꝓ¬
merendo fecẽt. Prsus tanꝙͣ dr̃ ois
qđ frequentat᷑ ore ͥano cũ secuiq
meinor esto mei atq ut id ee pos¬
sit: ꝓmerendo efficit. S qͥs iste sit¬
modꝰ ⁊ q̃ sint ipsa peccata qͣita un¬
pediit ꝑuentionẽ adregnũ
di ut tantũ scõꝵ amicoꝵ m̃itis im¬
petrent indulgentiã. difficiliũ ẽ
inuenire. ꝑiculosũ ẽ diffinire. Ego
certe usq ad ħ tẽpꝰ cũ inde satage¬
rẽ adeoꝵ indaginẽ ꝑuenire ñ po¬
lib̾atio q̃ fit siue suis qͥbꝰq oratiõib
rit missus pꝰ qͣntũ cũq tẽpꝰ inde

Expanded text:
cum Elysios campos poeta ille describeret, ubi putant habitare animas beatorum, non solum ibi posuit eos, qui propriis meritis ad illas sedes pervenire potuerunt, sed adjecit, atque ait, Quique sui memores alios fecere merendo; id est, qui promeruerunt alios, eosque sui memores promerendo fecerunt. Prorsus tanquam eis frequentatur ore Christiano cum se cuique Memor esto mei atque ut esse possit promerendo efficit. Sed qmodus, et quae sint ipsa peccata, quae ita impediunt perventionem ad regnum Dei, ut tamen sanctorum amicorum meritis impetrent indulgentiam, difficillimum est invenire, periculosissimum definire. Ego certe usque ad hoc tempus cum inde satagerem, ad eorum indaginem pervenire non poliberatio, quae fit siue suis quibusque orationibus rit missus, post quantumcumque inde
Abbreviated transcription (Latin):
tat᷑ adquos hec bñficia possint:
aebeat ꝑuenire. Meliꝰ eñi suꝑer̃t
ista his qͥb nec obsut nec ꝓsunt
ꝙͣ eis deerunt qͥb psũt. Diligen
Corpoꝵ aũ humano qͥcqͥd impen¬
dit᷑ ñ ẽ p̾sidiũ salutis. s htimani¬
tatis officiũ. scd̃m affeectũ qͦne
de oportet. ut qͥ pot̾ ꝓcarne ꝓet¬
Ipompa exequiaꝵ magis sũt
uiuoꝵ solatia ꝙͣ mortuoꝵ subsidia.
Si aliqͥd ꝓdest impio sepultura
p̃ciosa. oberit pio uilis aut nul
la. Preclars exeqͥas in conspectu
hominũ. purpurato illi aunti ex
clariores inconspectu dñi ilecero¬
so illi pauꝑi minist̾i̾ũ p̃buit ange¬
loꝵ. qui eũ extulert᷑ ñ in marmo¬
reũ tumulũ s inabrahe gremiũ.
i culpe De sacͥficio ꝓdefunctis.

Expanded text:
quos haec beneficia possint et debeant pervenire. Melius enim supererunt ista eis quibus nec obsunt nec prosunt, quam eis deerunt quibus prosunt. DiligentCorpori autem humando quidquid impenditur, non est praesidium salutis, sed humanitatis officium, secundum affectum de oportet ut qui potest pro carne propompa exsequiarum, magis sunt vivorum solatia quam mortuorum subsidia. Si aliquid prodest impio sepultura pretiosa, oberit vilis aut nulla pio. Praeclaras exsequias in conspectu hominum, purpurato illi diviti exlto clariores in conspectu Domini ulceroso illi pauperi ministerium praebuit angelorum, qui eum extulerunt non in marmoreum tumulum, sed in Abrahae gremium. CAP. IX. De sacrificio pro defunctis.
Abbreviated transcription (Latin):
mandatis scdm dispensationẽ
ad tẽpꝰ suꝑaddita st̃ siue ꝓ exerci¬
taciõe siue ꝓ significatiõe. P exer¬
citacione qͥdem ut plurima ẽẽnt.
in quib erudiendoꝵ obediencia
ꝓbaret᷑. ⁊ deuocio excoleret᷑. E si¬
gnificatiõe aut̃ ut in eis fut̾e ue
da erant demonstrarent᷑. ħ aut̃
oĩa de mediis sũpta st̃ ħ ẽ de hiiꝰ
que in sua nat᷑a nec ita bona e¬
rant ut in euitabilit̾ debuissent
fieri. nec ita mala ut om̃ino de¬
buissent ex necessitate uitari. Dĩa
lia fuer̃. q farbitrio agentis sine
culpa possent fieri. ⁊ rursum sine
culꝑa int̾mitti. Accedens aut̃ man¬
datũ ħ q̃ ꝑ se med̾ia erant. ⁊ ad
utrum libet se habebant siue p̃cis¬
do siue ꝓhibendo in alt̾am. par¬
deflexit ita lit iam ea que ꝓhibes¬
sine culpa ñ possint fieri. neq i¬
sum ea q̃ p̃cepta st̃ possint om̃n¬
ne culpa dimitti. Qd̾ tñ ñ nat᷑a
facit s ius ⁊ obediencia manda

Expanded text:
spensationem ad tempus superaddita sunt, sive pro exercitatione, sive significatione. Pro exercitatione quidem ut plurima essent in quibus erudiendorum obedientia probaretur, et devotio excoleretur. Pro significatione autem ut in eis futurae vda erant demonstrarentur. Haec autem omnia de mediis sumpta sunt; haec est de iis quae in sua natura, nec ita bona erant ut inevitabiliter debuissent fieri; nec ita mala ut omnino debuissent ex necessitate vitari. Omnialia fuerunt, quae pro arbitrio agentis sine culpa possent fieri, et rursum sine culpa intermitti. Accedens autem mandatum hoc, quae per se media erant et ad utrumlibet se habebant, sive p sive prohibendo in alteram pardeflexit; ita ut jam ea quae prohibsine culpa non possint fieri, neqquae praecepta sunt, possint omnne culpa dimitti. Quod tamen non vis et obedientia manda
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ similia. dix̃ scͥpt᷑a. Carnẽ c̃ sangͥ¬
ne ñ comedatis ħ ẽ elem̃tũ Subiun¬
xit postea. Non occides ħẽ ex ordiũ.
Dostea compleuit q̃ iram ꝓhibens.
ħ ẽ sermo. Item dixit carnẽ porei¬
nam ñ edendã. Inħ fuit elem̃tũ.
Addidit pꝰ ħ ñ mechab̾iẜꝰ In ħ fuit
ex ordiũ. Nouissime appołuit. si qͥs
indĩt mulierẽ ad concupiseendam
eam iam mechatꝰ ẽ in corde suo.
In ħ fuit sermonis ꝯplecio. Icepta gͥ
ad tẽpꝰ suꝑ addita elem̃ta fuerũt
p̃cepta decalogi exordia. p̃ceyta no¬
ui testamti sermo. Prima ex insti¬
dueioẽ discipline secda ex u̾itate nate.
t̾ria ex ꝑfectiõe gr̃e. Precepta ĩmobi¬
lia naturalit̾ priora st̾ s p̾cepta mo¬
bilia siẽ dictũ ẽ significatiõe p̃cedt̃.
q in eis pͥmum bonitas formatur q̃
p̾ea in illis inchoat᷑. ⁊ nouissime ꝑ
gr̃am ꝯsũmat᷑. De p̃ceptis suꝑad di¬
tis ⁊ mobilib quedã ñ nẽ in tẽꝑe¬

Expanded text:
Dei similia. Dixit Scriptura: Carnem cum sanguine non comedetis ; hoc est elementum. Subjunxit postea: Non occides , hoc est exordium. Postea complevit etiam iram prohibens, hoc est sermo . Item dixit carnem porcinam non edendam , in hoc fuit elementum. Addidit post hoc: Non moechaberis , in hoc fuit exordium. Novissimcupiscendam eam, jam moechatus est in corde suo , etc. In hoc fuit sermonis completio. Praecepta igitur ad tempus, superaddita, elementa fuerunt. Praecepta decalogi, exordia. Praecepta Novi Testamenti, sermo. Prima ex institutione disciplinae; secunda ex veritate naturae; tertia ex perfectione gratiae. Praecepta immobilia naturaliter priora sunt. Praecepta mobilia sicut dictum est, significatione praecedunt; quia in eis primum bonitas formatur, quae postea in illis inchoatur; et novissime per gratiam consummatur. De praeceptis superadditis et mobilibus quaedam etiam nunc in temp
Abbreviated transcription (Latin):
cer miniff̾ĩum altaris sub ep̃o
ispensat Simise sac̃dos ⁊ pontiser
iue sũm qiecios unꝰ gradus ẽ in sa¬
Aneo dinisa tñ potestas in miniffio¬
picatheritandi. p̃dicandi. ligandi.
soluendi. una qͦdãmͦ sit dignitas.
ontifieib tn eccłas dedicandi. ordi¬
nes fatiendi. manꝰ imponendi. sal
esmatis ꝯsecrandi. cõmunẽ suꝑ ꝑo¬
płm benedictionẽ faciendi: singu¬
lans data ẽ potestas Sic itaq in sa¬
es ordinib alia ẽ differentia gra

Expanded text:
er ministerium altaris sub episcdispensat. Similiter sacerdos et pontifex sive summus sacerdos unus gradus est in sacramento, diversa tamen potestas in minidi, catechizandi, praedicandi, ligandi, solvendi, una quodammodo sit dignitas, pontificibus tamen Ecclesias dedicandi, ordines faciendi, manus imponendi, sacri chrismatis consecrandi, communem super populum benedictionem faciendi, singularis data est potestas. Sic itaque alia est differentia gra
Abbreviated transcription (Latin):
cleros qd̾ latine int̾ptatũ sortem
sonat. siue qd ipse sorte electus sit a¬
đo ⁊ ad seruitũ dĩ. siue qd̾ ipse. ds sors
illius sit.⁊ qd̾ porcionẽ aliam int̾ra
hab̾e ñ debeat clericus nͥd̃m.⁊ ad ea
que partẽ dĩ spectant. cin statutũ
⁊ ascimis ⁊ oblationib q̃ do offerũ¬
tur sustentari. Laicis gͦ. xp̃ianis fi¬
delib t̾rena possicłe concedit᷑. clericis
uͦi spiritalia tm̃ cõmittunt᷑. quẽ ad

Expanded text:
ce, quod Latine interpretatum sortem sonat, sive quod ipse sorte sit electus a Deo ad servitium Dei, sive quod ipse Deus sors illius sit; et quod portionem aliam in terra habere non debeat; clericus nisi Deum et ea quae ad partem Dei spectant, cui statutum est decimis et oblationibus quae Deo offeruntur sustentari. Laicis ergo Christianis fidelibus terrena possidere conceditur, Clericis vero spiritualia tantum committuntur, quema
Abbreviated transcription (Latin):
e qͥppe uite st̃ una t̾rena
alia celestiẜ alt̾a corporea alt̾a
sp̃uał. Una q̃ corpꝰ uiut ex anima.
alia q̃ anĩa iuuit excło. utͣq bonum
suum ht̃ quo uegetat᷑ ⁊ nutrit᷑. ut
possit subsistere. Uita t̾rena bonis
t̾renis alit̾. uita spũalis sp̃ualib bo¬
lem que spiritalia st̃ bona omĩa.
Ut aut̃ in utraq uita iusticia serue¬
tur. ⁊ utilitas ꝓueniat primũ u¬
trũq distributi st̃ qui utriꝰq bona
sedm necessitatẽ ł rationẽ studio ac
labore acqͥrant. de uide alii qͥ ea po¬
testate officii ꝯmissi scdm eqͥtatẽ
dispensent. ut nemo fratrẽ suum
in negotio suꝑg̃diat᷑. s iusticia in¬
uiolata ꝯseruet᷑. Propt̾ea in utroq
popłõ scdm utrãq uitã distributo
potestates st̃ ꝯstitute. In laicis qͥppe
ad quoꝵ studiũ⁊ ꝓuidentiã ea que
c̾rene uite necessaria st̃ ꝑtinent.
pote stas ẽ t̾rena. In clericis aut̃
ad quoꝵ officiũ spectant ea q̃ spuał
ab uno pͥncipio deducti: ad unũ

Expanded text:
e quippe vitae sunt: una terrena, altera coelestis; altera corporea, altera spiritualis. Una qua corpus vivit ex anima, altera qua anima vivit ex Deo. Utraque bonum suum habet quo vegetatur et nutritur ut possit subsistere. Vita terrena bonis terrenis alitur; vita spiritualis bolem quae spiritualia sunt bona omnia. Ut autem in utraque vita justitia servetur, et utilitas proveniat; primum utrinque distributi sunt, qui utriusque bona secundum necessitatem vel rationem studio ac labore acquirant. Deinde alii qui ea potestate officii commissi secundum aequitatem dispensent, ut nemo fratrem suum in negotio supergrediatur; sed justitia inviolata conservetur. Propterea in utroque populo secundum utramque vitam distributolaicis quippe ad quorum studium et providentiam ea quae terrenae vitae necessaria sunt, pertinent, potestas est terrena. In clericis autem ad quorum officium spectant ea quae spirab uno principio deducti, et ad unum
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ auos ordines ꝯplectit᷑. Laicos
ꝯ cłicos quasi dͥuo latera corꝑis uniꝰ.
Quasi enim ad sinistram st̃ laiei qͥ ui¬
de p̃sentis necessitati inseruiunt. p̃¬
ita dico ad sinistram quẽ admodũ il¬
li ad sinistrã statuent᷑ qͥb dicet᷑. ite
maledueti mignẽ et̾nũ. Absit a me
ut bonos laicos ibi statuere p̾sumã.
Nam qui boni erunt siue laiei siuie
esici ibi ñ er̃t. ⁊ qͥ mali er̾t siue laiei
siue cłiei ibi ert̃. Non gͣ ad illã si
de qua dr̃ in dext̾a eiꝰ longeuitas ui¬
te. in sinistra aut̃ eiꝰ diuitie ⁊ gła.
Qd enim ad sinistram incorꝑe ẽ dei
corꝑe ẽ i bonũ ẽ qͣnuis optimũ ñ
sio Laiei gͦ xp̃iani quia t̾rena ⁊ t̾rene
uite necessaria tractant. pars corꝑis x
sinistra st̃. clerici uͦ qm̃ ea que ad spi¬
ritalem uitã ꝑtinent dispensant.

Expanded text:
 duos ordines complectitur, laicos et clericos, quasi duo latera corporis unius quasi enim ad sinistram sunt laici, qui vite presentis necessitati inserviunt, ita dico ad sinistram quemadmodum illi ad sinistram statuentur, quibus dicetur: « Ite, maledicti, in ignem aeternum . » Absit a me ut bonos laicos ibi statuere praesumam! Nam qui boni erunt, sive laici sive clerici, ibi non erunt, et qui mali erunt, sive laici sive clerici, ibi erunt. Non ergo ad de qua dicitur: In dextera ejus longaevitas vitae; in sinistra autem ejus divitiae et gloria . Quod enim ad sinistram in corpore est de corpore est et bonum est quamvis optimum non sit. Laici ergo Christiani qui terrena et terrenae vitae necessaria tractant, pars corporis Christi sinistra sunt. Clerici vero quoniam ea quae ad spiritualem vitam pertinent dispensant,
Abbreviated transcription (Latin):
đo habitat plenitudinẽ diuinita¬
tis. nemo ꝯspexerit. nemo m̃te aut
ocłis cõp̃hendit. Unde moyses ait
a̾o. cũ ꝗͣ ut amicꝰ amico facie adfa¬
ciẽ loq̃bat᷑. si ͥ nueni grãm ante
te ostende mͥ te met ipsũ. Qͥa gͦ ille
ñ erat ipse  Siñ e̾e̾t ipse. ñ ei dice¬
ret. ostende mͥ te met ipsũ. s osten¬
de mͥ dm̃. Et tam si eiꝰ nat᷑am sub¬
stantiãq ꝯspiceret. multo minꝰ di¬
ceret. ostende mͥ gemet ipsũ. Ipse
erat inea sp̃e apparere uoluerat.
ñ aut ipse apparebat mea nat᷑a pͥa.
quã moyses uid̾e cupiebat. ła qͥppe
ꝓmittit᷑ scĩs. inalia uita. Unde quod
responsũ ẽ moysi uerũ ẽ. qr nemo

Expanded text:
Deo habitat plenitudinem divinitatis nemo conspexit, nemo mente aut oculis comprehendit. Unde Moyses ait Deo cum quo ut amicus amico facie ad faciem loquebatur. Si inveni gratiam ante te, ostende mihi temetipsum . Quid ergo, ille non erat ipse? Si non esset ipse non ei diceret: Ostende mihi temetipsum, sed ostende mihi Deum. Et tamen si ejus naturam substantiamque conspiceret, multo minus diceret ostende mihi temetipsum. Ipse ergo erat in ea specie qua apparere voluerat; n autem ipse apparebat in natura propria quam Moyses videre cupiebat, Ea quippe promittitur sanctis in alia vita. Unde quod responsum est Moysi; verum est, quia nemo
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo factas. aliqn audiunt. Neq em̃
uid̾unt eũ. qͥ audiert᷑ qñ dixit acd
filiũ. ⁊ clarificaui ⁊ it̾m clarificabo.
Ueruntam̃ ñ ẽẽ mirandũ si aliqͥa
ñ ñ mundi cordes uident dm̃ in
spẽ. qͣm uoluntas eiꝰ fecerit. laten¬
te inuisibili. ⁊ apud se in cõmutabi¬
li manente nat᷑a Si q̃ris utrũ y
sicuti ẽ aliqnͣ possit uidi. respon¬
deo filiis ħ eẽ ꝓmissũ. deqͥb dictũ ẽ.
Scimꝰ qr cũ apparuerit similes ei eri¬
mus. qm uidebimꝰ eũ sicuti ẽ. Nẽ enĩ¬

Expanded text:
ctas aliquando audiunt; neque enim uiderunt eum, qui audierunt. quando dixit ad filium: Et clarificaui et iterum clarificabo; uerum tamen non esse mirandum, si aliqui etiam non mundi corde uident deum in specie, quam uoluntas eius fecerit, latente inuisibili et apud se incommutabili manente natura. si quaeris, utrum etiam, sicuti est, aliquando possit uideri, respondeo filiis hoc esse promissum, de quibus dictum est: Scimus, quia, cum apparuerit, similes ei erimus, quo- Diam uidebimus eum, si
Abbreviated transcription (Latin):
mortus ꝯ dãpnatis iniꝰtis minime
ꝯpatiunt᷑. qñ adhuc aliqͥa iudici¬
bile de sua causa sese ꝑpeti y ipsi
nouert᷑. qͣnto districtius tunc in¬
iquoꝵ torm̾ta respiciũt. qñ ab oĩ
uitio corruptiois exuti. ipsi nã
mo inheret᷑ uidici uis a istrictioi
de sciã. respondeo qr uerissima
scͥpt᷑a legit᷑. beati mnundo corde.
Si qͥris qͦmͦ dictꝰ sit inuisibił si
uidi pot̃. respondeo inuisibilẽ
uult. Plurimis eni uisus ẽ nͥs
cuti ẽ. s qͣli sp̃e illi placuit appa¬

Expanded text:
et mortuis et damnatis et injustis minime compatiuntur, quando adhuc aliquid judicabile de sua causa sese perpeti etiam ipsi noverunt. Qui tanto districtius tunc iniquorum tormenta despiciunt, quanto ab omni vitio corruptionis exuti ipsi jam jmo inhaerent judici, vis districtionis nde sciam? respondeo: Quia in verissima Scriptura legitur: Beati mundo corde si quaeris, quo modo dictus sit inuisibilis, si uideri potest, respondeo inuisibilem uult; plurimis enim uisus est, non cuti est, sed quali specie illi placuit appa
Abbreviated transcription (Latin):
celũ locꝰ ẽ gaudioꝵ. Bene ⁊ enĩ locꝰ
torm̃toꝵ deorsum ẽ. ⁊ locꝰ gaudioꝵ
sursum. qi ⁊culpa deorsũ p̃mit.
n iꝰticia sursũ sustollit. Oarima
torm̃ta locũ inimo hñt. maxina
gaudia insũmo. O edia aut bona
n mala in medio. ħ ẽ ĩħ mundo
mixta st̃. Dr̃ infernꝰ inferior eẽ
pꝑatꝰ. de qͦtam̃ oĩno certũ ñ ẽ in
qua parte eiꝰ idẽ utrũ intͣ ꝯca¬
uitatẽ illiꝰ siue extrinsecꝰ in aliqͣ
regione ambitꝰ ipsiꝰ dispositꝰ sit.
ꝙͣ. uiis tam̃ ueri similiꝰ uideat᷑ in¬
fra t̾ram qͣsi carcerẽ quendã. ⁊ il¬
lud ergastulũ tenebarũ e ollocatũ
In ħ inferno dicunt in extingui¬
bilẽ ignẽ. ⁊ qui ut semꝑ ardeat
nutrũto ñ eget ab initio mundi
demonib et̾nalit᷑ cruciandis p̃pa¬
ratum. in quo scilicet igne etiã
hoĩes maligni cũ demoĩb et̃nã
penã passuri st̃. qr eis inhac uita
positi adculpã ꝯsensert. Ad hũc
infernũ aĩe sceleratoꝵ a corꝑib

Expanded text:
est locus gaudiorum. Bene etenim locus tormentorum deorsum est, et locus gaudiorum sursum, quia et culpa deorsum premit, et justitia sursum sustollit. Maxima tormenta locum in imo habent, maxima gaudia in summo. Media autem bona et mala in medio, hoc est in hoc mundo mixta sunt. Dicitur infernus inferior esse atus. De quo tamen omnino certum non est in qua parte ejus, id est utrum intra concavitatem illius sive extrinsecus in aliqua regione ambitus ipsius dispositus sit; quamvis tamen verisimilius videatur infra terram quasi carcerem quemdam, et velut ergastulum tenebrarum collocatum. In hoc inferno dicunt ignem inexstinguibilem; et qui ut semper ardeat nutrimento non egeat, ab initio mundi daemonibus aeternaliter cruciandis praeparatum; in quo scilicet igne etiam homines maligni cum daemonibus aeternam poenam passuri sunt, quia eis in hac vita positi ad culpam consenserunt. Ad hunc infernum animae sceleratorum a corporibus
Abbreviated transcription (Latin):
egressis. signa q̃dã corporalib si¬
milia a demonstrationẽ spualiũ
p̾sentant᷑. qr nͥ in talib n ꝑtalia ab
aĩab corpore exutis uident᷑. nul
lomͦ ab eisdẽ ad corꝑa reu̾sis incor¬
pore uiuentib ꝯcorporalia tantũ
scientib dicerent᷑. Quãuis enĩ illa
posset: ñ tam̃ hͥ nob̾ alit narra¬
re possent. Et manerẽt sẽꝑ occul¬
aut aĩe q̃ hinc ampliꝰ ñ reu̾sure
exeunt. sc̃m hc modũ illa uide¬
ant aut sentiant. omĩno dubiũ¬

Expanded text:
 corporibus similia, ad demonstrationem spiritalium praesentantur, qui nisi in talibus et per talia ab animabus corpore exutis videntur, nullo modo ab eisdem ad corpora reversis in corpore viventibus et corporalia tantum scientibus dicerentur. Quamvis enim illa possent, non tamen hic nobis aliter narrare possent, et manerent semper occulautem animae quae hinc amplius non reversurae exeunt, secundum hunc modum illa videant aut sentiant, omnino dubiu
Abbreviated transcription (Latin):
atam aduiuificandũ ĩ misit siue
qr ibidẽ fẽc̃ ubi posuit. ⁊ abintꝰ
creatã inuiuificatiõe ꝓdire iussit
nec alia fuit in spiratio. ꝗͣ ipsa ui¬
ificatio. Sic gͦ nescit᷑ qͦmͦ inspira¬
tur. qͦmͦ sciri põt qͣlit̾ expirat᷑.
Ds̃ inspiat. ħo exspirat. a̾s mit¬
tit. ħo remitit. Qͥa uia mittit᷑ cũ

Expanded text:
am ad vivificandum immisit, sive quia ibidem fecit ubi posuit, et ab intus creatam vivificationem prodire jussit; nec alia fuit inspiratio quam ipsa vivificatio? Si ergo nescitur quomodo inspiratur, quomodo sciri potest qualiter expiratur? Deus inspirat, homo expirat. Deus mittit, homo remittit. Qua via mittit
Abbreviated transcription (Latin):
multis ex emplis ⁊ reuelatiõib ani¬
marũ in eiꝰ modi pena positaꝵ se¬
pe numero monstratũ ẽ inħ mun¬
do illa exerceri. Et fortassis ꝓbabi¬
liꝰ erit. ut inhis potissimũ locis
singłe penam sustinere credantur
inqͥb culpam cõmiserunt sic̾ sepe
multis docum̃tis ꝓbatũ ẽ. Alia uͦsi
qͣ sunt harũ pen̾arũ loca. ñ facile
assignant᷑. B eatꝰ augustinꝰ exepła
petͥ ostendit qͦ mͦ apotestate angłi
labentes in huiꝰ mundi imna detru¬
si st̃ usq ad fut᷑am indie iudicii
ultimam dãpuationẽ. Nã qdđ petrꝰ
carcerẽ uocat caliginis inferi. idẽ
paulus tenebras appellasse credit᷑
dics. rectores tenebrarũ harũ sp̃ua¬
lia neqͥcie incelestib Hunc aũ car¬
cerẽ siue tenebras istas. aere istũ in¬
telligimꝰ e̾ẽ. unde ⁊ aerie potestares
dicuntur. in qͦmͦ ipsi maligni sp̃c
ante ultuni iudicii diẽ ⁊ sedm̃ ali¬

Expanded text:
multis exemplis et revelationibus animarum in ejusmodi poena positarum saepe numero monstratum est in hoc mundo illam exerceri, et fortassis probabilius erit ut in iis potissimum locis singulae poenam sustinere credantur, in quibus culpam commiserunt, sicut multi saepe documentis probatum est. Alia vero si qua sunt harum poenarum loca non facile assignantur. Beatus Augustinus ex Epistola Petri ostendit quomodo apostatae Angeli labentes in hujus mundi ima detrusi sunt usque ad futuram in die judicii ultimam damnationem. Nam quod Petrus carcerem vocat caliginis inferi , idem Paulus tenebras appellasse ostenditur, dicens: Rectores tenebrarum harum spiritualia nequitiae in coelestibus . Hunc autem carcerem sive tenebras istas aerem istum intelligimus esse. Unde et aeriae potestates dicuntur, in quo modo ipsi maligni spiritus ante ultimi judicii diem et secundum ali
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptandos hoĩes scđm moderam
diuine dispensationis ab ilł maxi¬
mis interun geheune torm̃tis laxati
uacare ꝑmittunt᷑. De inferno aũ
beatꝰ gregoriꝰ in libro dia logoꝵ tes¬
tat᷑ ħ ueri similiꝰ iudicari. ut sic̃
diximꝰ sub t̾ra ẽẽ credat᷑ ꝓpt̾ scͥptã

Expanded text:
m moderamen divinae dispensationis ab illis interim maximis gehennae tormentis laxati vacare permittuntur. De inferno autebeatus Gregorius in libro Dialogorum testatur hoc verisimilius judicari, ut, sicut diximus, sub terra esse creda
Abbreviated transcription (Latin):
cordis deuociõe sͥ adẽe imploraret.
ecce subito qͥ mortuus fuerat sur¬
rexit. ⁊ rẽ gestã cunctis astantib
ꝯ mirantib exponẽs innocentẽ
absoluit. R eferebat se abeodẽ ange¬
lo malo aqͦ adint̾fectionẽ sui ꝑsua¬
sus fuerat. adtorm̃ta deductũ. S dũ
duceret᷑ quendã splendida facie ip
tib occurrisse. eũq ereptũ incelũ
adthronũ iudicis duxisse. illicq
p̃cib ꝓipso fusis ut uitȩ denuo red¬
aet᷑ : obtinusse. Ibi se multa milia
angłoꝵ uidisse affirmabat. deqͦrũ
tam̃ statu ⁊ facie interrogatꝰ. nicħ
qͦ illã ꝙͣ in ipsis uiderat qͣlitatẽ
expͥmere potuiss. nͥ forte ignẽ aut

Expanded text:
cordis devotione sibi adesse imploraret, cordis devotione sibi adesse imploraret, ecce subito qui mortuus fuerat surrexit et rem gestam cunctis astantibus et mirantibus exponens innocentem absolvit. Referebat se ab eodem angelo malo a quo ad interfectionem sui persuasus fuerat ad tormenta deductum. Sed dum duceretur quemdam splendida facie virtibus occurrisse, eumque ereptum in coelum ad thronum judicis deduxisse, illicque, precibus pro ipso fusis, ut vitae denuo redderetur obtinuisse. Ibi se multa millia angelorum vidisse affirmabat, de quorum tamen statu et facie interrogatus nihil quo illam quam in ipsis viderat qualitatem exprimere potui
Abbreviated transcription (Latin):
iacobũ adquẽ tend̾et ꝓtestat᷑. Se
iã pͥdẽ omĩa scisse. nc uͦ qͣsi bñ pla¬
cito ⁊ gͣtuito uenisse obuiã. Berion¬
onẽ laudat. bonũ ꝓpositũ ꝯm̃dat.
p̃miũ apud se magnũ parari. nec
longe e̾e iã remuneratiõe. Multis
pꝰ ħ u̾bis hinc inde currentib tan¬
de̾ miserias ⁊ dolores uite huiꝰ qͣlts
aut qͥntist᷑ exponit. Om̃e qđ ħ ama¬
Postremo testat᷑ nicħ magis uiro
uirtutis expedire: ꝙͣ ut hĩc exits
festinet. ꝯsi alia uia ñ det᷑ mortẽ
tat se in his dolorib aui teneri: qͥ
gaudiũ s paratũ ẽẽ ñ dubitat. Qͥa
multa. Pec eptꝰ finudulente ꝑsua¬
sioni assensũ p̾bet. ⁊ iniecto ferro
se met ipsum iugulat. Comites eiꝰ¬
cadauer ex aĩe reportãt. Et qr hos¬
pes apud quẽ nocte illamanserat
huiꝰ sceleris ueri similit̾ ꝯsciꝰ uide¬
batur. eundẽ falsa cͥminatiõe ad
penam ex poscũt. Ille dũ innocen¬
tiã suã sine causa ꝑiclitari cer¬
neret ⁊ diuinũ auxiliũ intima

Expanded text:
testatur. Se jam pridem omnia scisse; nunc vero quasi beneplacito et grato venisse obviam devotionem laudat, bonum propositum commendat; praemium apud se magnum parari, nec longe esse jam remunerationem. Multis post haec verbis hinc inde intercurrentibus, tandem miserias et dolores vitae hujus quales aut quantae sint exponit; omne quod hic amaPostremo testatur nihil magis vero virtutis expedire, quam ut hinc exire festinet, etsi alia via non detur, tat se in his doloribus diu teneri, qui gaudium sibi paratum esse non dubitat. Quid multa? Deceptus fraudulentae persuasioni assensum praebet, et injecto ferro semetipsum jugulat. Comites ecadaver exanime reportant: et quia hospes apud quem nocte illa manserat hujus sceleris verisimiliter conscius videbatur, eamdem falsa criminatione ad poenam exposcunt. Ille dum innocentiam suam sine causa periclitari cerneret et divinum auxilium intima
Abbreviated transcription (Latin):
Qͥa ampliꝰ q̃rimꝰ: Suscipiamꝰ ñ
ꝯtradicamꝰ. Beatꝰ gregoriꝰ dicit. ꝙ
ineo ardent qđ se ardentes uidẽt.
aĩe in eo ipso ardent qdͦ ardore su¬
um uident. In reb corporalib ñ
ita ẽ ut ardorẽ sentiant qͥcũq ig¬
ne̾ ꝯspicat᷑. Que ẽ gͦ iusio illa ani¬
me qͥsentit omẽ qd uidet. ł si ñ õẽ
ħ certe qđ ad penam uidet : Anq

Expanded text:
 plus quaerimus, suscipiamus, non contradicamus. Beatus Gregorius dicit quia in eo ardent quod se ardentes vident. animae in eo ipso ardent quod suum ardorem vident? In rebus corporalibus ita non est, ut ardorem sentiat quicunque ignem conspicatur. Quae est ergo visio illa animae quae sentit omne quod videt, vel si non omne, hoc certe quod ad poenam videt? An quia
Abbreviated transcription (Latin):
onis pͥue usu imp̃ssis obuolutȩ
⁊ inuolute exeunt. Que uͦ hic ma¬
uentes ab eiꝰmodi delectatiõib
cogitationũ phantasiis. mundare¬
se ac spoliare studuerunt. illic
rit. penã in eis ⁊ torm̃ta ñ sentuit.
qr in ħ ipso qͦdam mͦ inpassibiles
las alias penas sustinere credũt.
nͥ eas solum qͥas ꝯscientia intꝰ ac¬
cusatrix irrogat. S uerissime
nc̃ ante susceptionẽ corpoꝵ cruci¬
ari. Si eni demonib qͥ sp̃e st̃ corꝑ¬
me acoꝑib ex rite corporali igne
sunt: Ecce dicamꝰ. Nescimꝰ qͦmͦ
ħ fieri possit. nũqd̾ io uerũ ñ
mirũ ẽsi aĩe extra corꝑa patiũt᷑.
Si ledunt᷑ dñ credunt᷑ ĩ ditte.
cur n ledant᷑ si credant᷑ exute:
Si affici posst̃ qñ int̾ ipsas n il¬
lud a quo afficiunt᷑ mediũ ẽ illuã
no ẽ multo magis eãs affici deb̾e.
qñ illi aqͦ afficiunt᷑ in mediate ꝯ¬

Expanded text:
impressis obvolutae et involutae exeunt. Quae vero hic manentes se ab eisdem delectationibus et cogitationum phantasiis mundare ac spoliare studuerunt; illicrint, poenam in eis et tormenta non sentiunt; quia in hoc ipso quodammodo impassibiles las alias poenas sustinere credunt, nisi eas solum quas conscientia intus accusatrix irrogat. Sed verissime nunc ante susceptionem corporum cruciari. Si enim daemonibus qui sunt spirmae a corporibus exutae corporali igne sunt? Ecce dicamus: Nescimus quomodo hoc fieri possit; nunquid ideo verum non mirum est si animae extra corpora patiuntur? Si laeduntur dum caeduntur indutae, cur non laedantur si caedantur exutae? Si affici possunt quando inter ipsas et illud a quo afficiuntur medium est illud no multo magis eas affici debere, quando illi a quo afficiuntur immediate c
Abbreviated transcription (Latin):
mile recitasse. flumina. flãmas.
pontes. naues. domos. nemora.
prata. flores. hoĩes nigros. candi¬
dos ⁊ cet̾a qͣlia in hoc mundo uide¬
ri ⁊ haberi solẽt. ⁊ ł adgaudiũ ama¬
ri ł timeri adtorm̃tũ. Se qͦ solutas
corꝑib manib trahi. pedib dedu¬
ci. collo suspendi. flagellari p̃cipi¬

Expanded text:
mile recitasse; flumina, flammas, pontes, naves, domos, nemora, prata, flores, homines nigros, candidos, etc., qualia in hoc mundo videri et haberi solent, vel ad gaudium amari vel timeri ad tormentum. Se quoque solutas corporibus, manibus trahi, pedibus deduci, collo suspendi, flagellari, praecipi
Abbreviated transcription (Latin):
gat᷑. Nil ⁊ eni refert aqͥb reb. pa¬
tiant᷑. s qͣntũ paciant᷑. qr uis do¬
loris ñ intorm̾̃to s insensu pati
patientiũ tam̃ dolor ꝓptẽa ñ minor
eet. Ut qͥd igne ae flãmã times nͥ
qr uri tunes. Si uulnera ac pla¬
ge ñ dolexẽt. quis arma aut tela
sensum doloris dare. s dignũ ẽ
ut in eis pumiant᷑ inqͥb: peccauert᷑.
pꝰ quidẽ sine corporib sicut inip¬
ieut De locis penarũ.
peccatorib cruciandis deus
penas corporales p̃ꝑauit: ita ñ
adipsas penas corꝑales loca corpo¬
ralia distinxit. Qa enĩ ea q̃ foris

Expanded text:
gatur? Nil etenim refert a quibus rebus patiantur, sed quantum patiantur; quia vis doloris non in tormento sed in sensu patiepatientium tamen dolor intus presset? Utquid ignem ac flammam times, nisi quia uri times? Si vulnera et plagae non dolerent, quis arma, aut tela sensum doloris dare, sed dignum est ut in eis puniantur in quibus peccaverunt, prius quidem sine corporibus, sicut in ipIV. De locis poenarum. Sicut peccatoribus cruciandis Deus poenas corporales praeparavit, ita etiam ad ipsas poenas corporales loca corporalia distinxit. Quia enim ea quae foris
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcipit qr adꝑcipienda illa instęu¬
m̃tũ corꝑalis sensus ñ sufficit. sͦbi
enĩ sensus deficit. uͥ ampliꝰ instrum¬
tũ ñ sufficit. ꝓ ꝑtẽa illi sensus qͥm
Oculus longe posita uidet. tactͦ
uͦ sentire ñ põt. nͥ inmediate con¬
iincta. Si instrum̃tũ tangendi
eque ut uidendi ꝑspicax ẽẽt. eq
tactꝰ ut uisus eminꝰ ꝯstituta ꝑei¬
sitas nulla erit. quare ñ oĩs sen¬
sus eqͣs erit. ut indelicet idẽ sit
illic uide qđ tang̾e̾. tang̾e quod do¬
co int̾ penas corporales ⁊ ipsã ani¬
mam qͣsi aliqͥ locor spacia collocamꝰ
qr ipsa que insui nata᷑ nulla dim̃¬
siõe tendit᷑ ubiq p̾sens ẽ sensu. ꝑ
semet ipsã n̾ p̾sens e̾ẽ ꝓbatur. Qa

Expanded text:
percipit, quia ad percipienda illa instrumentum corporalis sensus non sufficit. Ibi enim sensus deficit, ubi amplius instrumentum non sufficit. Propterea illi sensus qui Oculus longe posita videt, tactus vero sentire non potest, nisi immediate conjuncta. Si instrumentum tangendi? aeque ut videndi perspicax esset, aeque tactus ut visus eminus conjuncta persitas nulla erit, quare non omnis sensus aequalis erit, ut videlicet idem sit illic videre quod tangere, tangere quod dorco inter poenas corporales et ipsam animam quasi aliqua locorum spatia collocamus, quia ipsa quae in sui natura nulla dimensione tenditur, ubicunque praesens est sensu per semetipsam etiam praese
Abbreviated transcription (Latin):
acorꝑe utrũ ħ solum illi exire sit
quod se retͣhit ase iniuificatiõe cor¬
corpꝰ uiuificare cessat. In ħ eni ui¬
detur ꝙ iã qͦdãmͦ extra om̃e corpꝰ
ẽ qd insemet ipsa sola subsistens
ad corpꝰ uiuificationeeffusa ñ ẽ Eñ¬

Expanded text:
a corpore utrum hoc solum illi exire sit, a corpore utrum hoc solum illi exire sit, quod se retrahit ad se a vivificatione corcorpus vivificare cessat. In hoc enim videtur, quia jam quodammodo extra omne corpus est. quod, in semetipsa sola subsistens, ad corporis vivificationem effusa non est. Q
Abbreviated transcription (Latin):
essentialit̾ ⁊ localit foras egrediant᷑.
ut extͣ eẽ incipiant qͣsi excluse. si¬
ue ħ solũ ilt egredi sit. qđ seꝰ uiui¬
ficatioẽ corpoꝵ retrahunt. ⁊ qͣsi se
adse colligentes auegetatiõe corpoꝵ
cessat̃. ut insemet ipsis subsistant.
Uerb grã. Qñ flatꝰ iste corporeᷤꝰ spi¬
rat᷑ egredit᷑ a corꝑe nincipit essen¬
tialit atq localit extͣ corpꝰ eeͥ. qͥ pͥᷤ
essentialit atq localit̾ infra corpꝰ
pit in arbore. exit humor ab illo
⁊ contͣhit᷑ adint̾iora. neq foras
egredit᷑ ut extͣ sit. S iit̾iꝰ rema¬
net in eo qđ intꝰ ẽ siue in ligno
siue in medulla. ut in cortice ip¬
so ñ sit. Tam̃ omino exit acortice
ut incortice iã ñ sit neq exit qͣsi¬
ad ext̾iora effusus. s exit qͣsi ad
intiora collectꝰ. Et si forte humor
rursũ abint̾iori suo ꝓdeat. ut se
it̾m effundat incorticẽ: rursũ reui¬
rescit cortex ipse qm̃ humor in ipso
ẽ uita eiꝰ. Sic q̃rt̃ de aĩa qñ exit

Expanded text:
essentialiter et localiter foras egrediantur, ut extra esse incipiant quasi exclusae, sive hoc solum illis egredi sit, quod se a vivificatione corporum subtrahunt, et quasi ad se colligentes a vegetatione corporum cessant, ut in semetipsis subsistant. Verbi gratia: Quando flatus iste corporeus spiratur, egreditur a corpore, incipit essentialiter atque localiter extra corpus esse qui prius essentialiter atque localiter intra corpus llo, et contrahitur ad interiora, neque foras egreditur ut extra sit, sed interius remanet in eo quod intus est, sive in ligno, sive in medulla, ut in cortice ipso non sit. Tunc omnino exit a cortice, ut in cortice non sit, neque extra quasi exteriora effusus, sed exit quasi ad interiora collectus. Et si forte humor rursum ab interiori suo prodeat, ut se iterum effundat in corticem, rursum revirescit cortex ille, quoniam humor in ipso est vita ejus. Sic quaerunt de anima quando exit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtͣea disponunt᷑.  scdm ea retͥbu¬
unt᷑ q̃ ante mortẽ inuita p̃cedũt.
usq ad mortẽ meritũ ẽ. pꝰ mortẽ
In die suo ħo sͥ relinqͥt᷑. ut qͦd uult
oꝑet᷑. In die uͦ dñi ĩa inpotestate sua
ñ ẽ ħo. s illiꝰ potestate ad quẽ ue¬
nit. ut remuneret᷑. ꝓptẽa adhomi¬

Expanded text:
m ea retribuuntur quae ante mortem in vita praecedunt. Usque ad mortem meritum est; post mortem In die suo homo sibi relinquitur, ut quod vult operetur. In die vero Domini jam in potestate suaed in illius potestate ad quam venit ut remuneretur. Propterea ad homi
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑatas corꝑa eẽ ⁊ ad similitudinẽ
corꝑoꝵ m̃bris cõpactas. atq distinc¬
tas ꝯfitem᷑. Ego qͥadã qͦd de hac re
audiui. tacere ñ debeo. Qͥdã ꝓbati
testimonii fr̃ narrauit mͥ se asuo
abbate ueratit᷑ ħ affirmante au
geret. initinere ut solet qͦdã loco
hospiciũ accepit. Ubi factũ t̾e apud̃i
õs eiꝰdẽ loci habitatores celebre. pau¬
cis ante dieb ꝯtigisse didicit. Qa
ꝑgens in eodẽ loco hospitatꝰ ẽ. Noc¬
te ut itinerantib mos ẽ ante dilu¬
culũ surrexit. E gressus de uico ĩ
siluã q̃ eidẽ uicina erat deuenit.
Ibi acomitib itineris casu ut so¬
let discͥmine uie disiunctꝰ deuiare
cepit. Cũq longiꝰ ꝓcessiss.. obuiũ
ħt quenda uenẽrandi habitꝰ ⁊ uisltͥ
uirũ. a qͦ int̾rogatꝰ qͥs aut unde ess¬

Expanded text:
atas corpora esse ad similitudinem corporum membris compactas atque distinctas confitemur. Ego quidem quod de hac re audivi tacere non debeo. Quidam probati testimonii frater narravit mihi se a suo abbate veraciter hoc affirmante auditandos pergeret, in itinere, ut solet, quodam loco hospitium accepit. Ubi factum tunc apud omnes ejusdem loci habitatores celebre paucis ante diebus contigisse didicit. Quipergens, in eodem loco hospitatus est. Nocte, ut itinerantibus mos est, ante diluculum surrexit, egressus de vico in silvam quae eidem vicina erat devenit. Ibi a comitibus itineris casu, ut solet, discrimine viae disjunctus, deviare coepit. Cumque longius processisset, obvium habet quemdam venerandi habitus et vultus virum, a quo interrogatus quis aut unde ess
Abbreviated transcription (Latin):
angłoꝵ maloꝵ siue bonoꝵ p̃sen¬
tiã adee. qͥ illas ꝓmeritis ł adtor¬
m̃ta ꝑtrahant. ł ad reqͥẽ deducãt.
S n ipsas animas adhuc ĩ corꝑe
positas ante exitũ multa aliqñ
de his q̃ futura st̃ suꝑ eas siue ex
responso ꝯscientie intiori siue ꝑ
reuelatiões extiꝰ factas p̃cisse cog¬

Expanded text:
 sive bonorum praesentiam adesse, qui illas pro meritis vel ad tormenta pertrahant, vel ad requiem deducant; sed et ipsas animas adhuc in corpore positas ante exitum multa aliquando de iis quae futura sunt super eas; sive ex responso conscientiae interioris, sive per revelationes, exterius factas, praescisse cog
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ qͣntũ adlocũ eqͥlit̾ ꝓpe ẽ om̃i cor¬
ꝑi. qr si extͣ corpꝰ posita uni corꝑi ꝓpi
locꝰ eẽt. Si locꝰ eet corpꝰ eet. Si aũt
int̃ ipsam noñẽ corpꝰ corpꝰ ee̾t: ext
om̃e corpꝰ corpꝰ ẽẽt qd fieri ñ pot̾.
Itaq dicunt qr aĩa neq ꝑ corpꝰ acor¬
pore recedit. neq ꝑcorpꝰ ad corpꝰ at¬
cedit. Et ico nec loco mouetur ut
recedat acorꝑe. qđ ẽ in loco. neclo¬
co mouet᷑ ut accedat adcorpꝰ qͦa ẽ
in loco. In ter omnẽ eñi locũ ⁊ ia qdđ
ẽ innullo loco. nullus ẽ locꝰ. ẜ pt
h itaq dictũ putant qđ sp̃e creatꝰ
loco ñ mouet᷑. qr nec loco mouet᷑
recedens acorꝑe qͦd ẽ in loco. nec lo¬
co mouet᷑ accedens ad corpꝰ qđ ẽ
in loco. N eq enĩ loco mouet᷑ qñ re¬
cedit aloco. neq itm loco mouet᷑. qñ
ta anima corpꝰ localit̾ mouet. ipsa
tũ localit᷑ ñ mouet᷑. Si enĩ idcͥco lo¬
calit moueri existimat᷑ qr in corꝑe

Expanded text:
est, quantum ad locum aequaliter prope est omni corpori, quia si extra corpus posita uni corpori prlocus esset; si locus esset, corpus esset. Si autem inter ipsam et omne corpus corpus esset, extra omne corpus corpus esset, quod fieri non potest. Itaque dicunt quod anima neque per corpus a corpore recedit, neque per corpus ad corpus accedit; et ideo nec loco movetur, ut recedat a corpore quod est in loco; nec loco movetur, ut accedat ad corpus quod est in loco. Inter omnem enim locum et id quod est in nullo loco nullus est locus. Propter hoc itaque dictum putant, quod spiritus creatus loco non movetur, quia nec loco movetur recedens a corpore quod est in loco; nec loco movetur accedens ad corpus quod est in loco. Neque enim loco movetur quando recedit a loco, neque iterum loco movetur quando ta anima corpus localiter movet, ipsa tamen localiter non movetur. Si enim idcirco localiter moveri existimatur, quia in co