comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ic uersus noui &u&eris testa¬
menti sacramenta cõplec¬
titur: Dic̃ enĩ sacrificiũ &obla¬
tionem quȩ in honorem dñi
fiebant ante peccorib immo¬
latis. unde sacerdotes &icc̃ues¬
cebantur: dm̃ postremo tẽpore
respuisse: Prius quippe tidi
suscipere dignatus ẽ. qm̃ per
illa sacrificia prȩfiguratio quȩ¬
dam corporis xp̃i esse uidebat᷑:
Postquam uero ipse messias.
& se pro omnib nob hostiam
pi&atis exhibuit : necessarium
non erat : ut ueritate conpleta
adhuc illa figura precursoria
ꝑmaner&: Quos uersus na
exponit apłs hatbrȩis scribens
Aufert inquid primum ut se¬
quens statuat: Vbi sub audi¬
endum est corpus inqua uolun¬
tate scĩficati sum̃ ꝑ oblationẽ cor¬
poris xpĩ ihũ põsemel: & c&era
quae ad causȩ huiꝰ pulcherri¬
mã distinctionẽ ꝑtinerenoscunt᷑
sequit᷑ Corp autẽ ꝑfecistimihi
qđ ante fuit ꝑsacrificiore imagi¬
nes ꝓmissũ : ⁊uncdicat aduentu
ꝓprio fuisse cõpl&ũ: Ad didit: ho¬

Expanded text:
 Veteris Testamenti sacramenta complectitur. Dicit enim sacrificium et oblationem, quae in honorem Domini fiebant ante pecoribus immolatis, unde sacerdotes etiam vescebantur, Deum postremo tempore respuisse. Prius quippe talia suscipere dignatus est, quoniam per illa sacrificia praefiguratio quaedam corporis Christi esse videbatur. Postquam vero ipse Messias q se pro omnibus nobis hostiam pietatis exhibuit, necessarium non erat ut, veritate completa, adhuc illa figura praecursoria permaneret. Quos versus ita exponit Apostolus Hebraeis scribens: Aufert, inquit, primum, ut sequens statuat: ubi subaudiendum est corpus. In qua voluntate sanctificati sumus per oblationem corporisquae ad causae hujus pulcherrimam distinctionem pertinere noscuntur. Sequitur, corpus autem perfecisti mihiquod ante fuit per sacrificiorum imagines promissum, nunc dicat adventu proprio fuisse completum. Addidit, ho
Abbreviated transcription (Latin):
natio: sed post figuram exulle¬
rem quae latine appellatur in¬
nutatio: exꝑsonadñĩmistica
unba ꝓferuntur : ubi aduentũ
sum & pias p̃dicationes gentib
anotescit : Adnuntiare ẽ enĩ
entura p̃dicare : qđ fecit ore
ph &arum: Locutus sum : id ẽ
um internos conuersatur :¬
sungelizauit : quandõ sacra¬
nentum beate in carnationis
d sumpsit: Addidit. Multi¬
picatisunt suꝑ numerum:
cilic& quia suꝑ calculum bea¬
drũ multiplicata ẽ turba peccan¬
dũ: Dequa magnis enĩ populis
quam pauci fideles sunt non
in merito : quedũ multi mun¬
dihuius: uanitatib: occupantur
rocros poteris ueraciter in uenire
sapientes & uide qđ dicit. super
numerum designat enim: illos
tantum in libro uiuentium

Expanded text:
atio, sed per figuram exallage, quae Latine appellatur immutatio. Ex persona Domini mystica verba proferuntur, ubi adventum suum et pias praedicationes gentibus innotescit. Annuntiare est enim ventura praedicare, quod fecit ore prophetarum. Locutus sum, id est, cum inter nos conversatus evangelizavit, quando sacramentum beatae incarnationis assumpsit. Addidit, Multiplicati sunt super numerum; scilicet quia super calculum beatorum multiplicata est turba peccantium. De quam magnis enim populis quam pauci fideles sunt! Non immerito, quia dum multi mundi hujus vanitatibus occupantur, raros poteris veraciter invenire sapientes. Et vide quod dicit, super numerum; designat enim illos tan
Abbreviated transcription (Latin):
susceperunł me :¬
arratis scĩs operib: ad passio¬
nis sude gloriã uenit : ut to¬
tus uitȩ atq uiuificatricis mor¬
tis declar&ur integritar : ubi
merito patrem p̃catur nelonge
abeo faci& miseri cordias suas:
qui eraet suscepti hominis ueri¬
tute moriturus : Sic̃ & idibi dic̃ dr̃ dr̃
m̃s respiceme quare medereliquistie
micã enĩ fuit ut humanã natunẽ p̃ua¬
ricationis uitio sauciatã : sca in carna¬
tione saluar&: ueritas ut resurrecti¬
onis ꝓmisse beneficio seder& uddex¬
terã patris : in deuenturus iudicare
uiuos & mortuos: susceper̃me : id ẽ
glorificandũ receper̃: Illo senĩ inbo¬
nã pastẽ susciperedicimꝰ : quos nrae
grãe ꝓfitemur acceptos:¬

Expanded text:
susceperunt me. Narratis sanctis operibus, ad passionis suae gloriam venit: ut totius vitae atque vivificatricis mortis declararetur integritas. Ubi merito Patrem precatur, ne longe ab eo faciat misericordias suas, qui erat suscepti hominis veritate moriturus; sicut et alibi dicit: Deus meus, respice in me, quare me dereliquisti ? Misericordia enim fuit, ut humanam naturam praevaricationis vitio sauciatam sancta incarnatione salvaret. Veritas, ut resurrectionis promissae beneficio sederet ad dexteram Patris, inde venturus judicare vivos et mortuos. Susceperunt me, id est glorificandum receperunt. Illos enim in bonam partem suscipere dicimur, quos nostrae gratiae profitemur acceptos
Abbreviated transcription (Latin):
i suerit p̃dicare ueritatẽ. dũ mor
isuã exinde noss&. ẽẽ uenturbom:
luñ ñ destitit admonere populũ
ne patrẽ habuit testẽ quẽ inuocat:
nuanulla pericula timuit quando
urnali populo sp̃italia bona p̃di¬
uit. Sic primi psalmi uerissimꝰ
teus: nunc &iã dominica cõmemo¬
retione uid&ur eẽ repetitus:¬
bitiãtuã ñ abscondi incordem eo uerttatẽ
uĩ etsalutare tuum dixi:
ist uoluntas ẽ : quando potest pro¬
dese ñ abscondere ueritatẽ : qđ d nmo
bluatorẽ fecisse ñ dubiũ ẽ : quando
ebas arguebat. increpabat incre¬
llos : & multa huĩ cemodip̃dica¬
e quȩ eugłii textus eloquitur:
uit itim̃ tempus: cũ in passione

Expanded text:
sum fuerit praedicare veritatem, dum mortem suam exinde nosceret esse venturam, tamen non destitit admonere populum parte Patrem habuit testem quem invocat, quia nulla pericula timuit, quando carnali populo spiritualia bona praedicavit. Sic primi psalmi verissimus textus, nunc etiam dominica commemoratione videtur esse repetitusitiam tuam non abscondi in corde meo: veritatem tuam et salutare tuum dixi. Justi voluntas est, quando potest prodesse, non abscondere veritatem; quod Dominum Salvatorem fecisse non dubium est, quando turbas arguebat, increpabat incredulos, et multa hujuscemodi praedicabat, quae Evangelii textus eloquitur. Fuit tamen tempus cum in passione
Abbreviated transcription (Latin):
multe tribulationesiustorx etdeõnib
his liberccuit eos dñs: Et hic
& alt̃ uersus ad huc iustore bona cõme¬
morant: Aptũ enĩ fuit plus deis tapar¬
te loqui ne fragilia corda mortaliũ
iterato sepius timore succũberent :
multȩreuera tribulationes s̃iustorx :
quia eos &diabolus ualidus in sequit᷑:
et homines ꝑinuidiã frequent᷑ ad fli¬
tunt Deinde impius tribulare potest:
siqͥ aduersũ solus ipsepatiat: Iustus
uero & ꝓpriis passionib: ad fligit᷑ : & a¬
lii scaritate compatit᷑ sed cũ subium¬

Expanded text:
ribulationes justorum, et de his omnibus liberavit eos Dominus. Et hic et alter versus adhuc justorum bona commemorant. Aptum enim fuit plus de ista parte loqui, ne fragilia corda mortalium iterato saepius timore succumberent. Multae revera tribulationes sunt justorum, quia eos et diabolus validius insequitur, et homines per invidiam frequenter affligunt. Deinde impius tribulari potest, si quid adversum solus ipse patiatur; justus vero et propriis passionibus affligitur, et aliis charitate compatitur. Sed cum subjun
Abbreviated transcription (Latin):
cõmitat᷑: Nã si adistã moste respicis
quȩ nrĩs oculis pat& frequent̃ micis
diuites peccatores põposis apparatii
decent̃ efferriquẽsicfamilia plans
ut piũ fuissehumanis aurib: mñtiais
amici&iũ eũ inpensis lacrimis pstos
ut reuera putes bonorũ aliquee¬

Expanded text:
comitatur. Nam si ad istam mortem respicias quae nostris oculis patet, frequenter invenis divitem peccatorem pomposis apparatibus decenter efferri, quem sic familia plangit, ut pium fuisse humanis auribus mentiatur. Amici etiam eum impensis lacrymis prosequuntur; ut revera putes bonorum alique
Abbreviated transcription (Latin):
hisqui tribulato r̃ corde & humiles
spũ sccluabit: Et iste uersus
& humana c̃su& udodiuersa ẽ : Nã
qͥuult altiorib uicinꝰ fieri erigit᷑
tendit᷑ ut possit fastigia celsa c̃tin¬
gere: Dñs enĩ altissim̾ at tingiñ po¬
test nsi ꝑ humilitates uidelic& in¬
clinatus nec addulciaciꝰgaudia :¬
nisi ꝑ amaras lacrimas ꝑuenitur :
siue ut aludixer̃ iuxta significat
ñ loco sed auxilio: Inspiciendũ ẽ
quoq qđ dic̃ qui tribulato s̃ corde
Multi enĩ tribulant᷑ : sed ñ ex corde
ut quȩruli fatuiqui ñ peccata deflent
sed mundana eosdãna c̃tristant. Ili
aut̃ corde tribulant᷑ : qui aliena mala
suas faciunt eẽ miserias. quimundũ
lugentes generalitatis cladib: ad fli¬
gunt᷑: Ipsositaqs aluauit qui sehu¬
millimis c̃uersationib: subdideruNt
et intende quia ñ dic̃ uerbis humiles
qđ hab& plerũq nequitia peccatorũ

Expanded text:
his qui tribulato sunt corde, et humiles spiritu salvabit. Et iste versus et humana consuetudo diversa est. Nam qui vult altioribus vicinus fieri erigitur; tenditur ut possit fastigia celsa contingere. Dominus enim altissimus attingi non potest, nisi per humilitates videlicet inclinatas; nec ad dulcia ejus gaudia nisi per amaras lacrymas pervenitur. Sive, ut alii dixerunt, juxta, significat non loco, sed auxilio. Inspiciendum est quoque quod dicit, qui tribulato sunt corde. Multi enim tribulantur, sed non ex corde, ut queruli, fatui, qui peccata non deflent, sed mundana eos damna contristant. Illi autem corde tribulantur, qui aliena mala suas faciunt esse miserias, qui mundum lugentes generalitatis cladibus affliguntur. Ipsos namque salvabit, qui se humillimis conversationibus subdiderunt. Et intende quia non dicit verbis humiles, quod habet plerumque nequitia peccatorum,
Abbreviated transcription (Latin):
sis imperat nequisquã uis bene merit
uiluberrima intentione discedat:
sed quid utilitatistimor eĩ habeat con¬
egenter ostendit dicens qm̃ nibilde et
mentib: eũ: Obreuis sentent ia.ommen
pissio possunt aliqud agere quib:
uciȩ quib salus crporis quib regnatri¬
uintur solus ipsenihil indig& qui

Expanded text:
is imperat, ne quis, quamvis bene meritus, a saluberrima intentione discedat. Sed quid utilitatis timor ejus habeat consequenter ostendit dicens: Quoniam nihil deest timentibus eum. O brevis sententia, o immensa promissio! Possunt aliquid egere. quibus divitiae, quibus salus corporis, quibus regna tribuuntur: solus ipse nihil indiget qui
Abbreviated transcription (Latin):
& sic depane illo edat & decalicebibat:
Studendũ ẽergo ut qui ad eũ accedit.
ita sehumili satis factione moder&ur
ut in luminaripotius quã cecariposse
uidetit᷑: uultꝰ aut̃ sic̃ sepediximꝰ signifi¬
cat p̃sentiã quȩ potest mutato colore c̃fu¬
sionẽ pati. si ei caelestia munera subdu¬
cant᷑: Fi delesergo ñ erubescunt qm̃ im
p&rant. Erub escere enĩ decepti ẽ qui
ads uadesideria ñ ual& ꝑuenire:
quidã hocsic aestimant sentiendum
hic quomodo ponit accedite ad eũ &
in luminamini sed hoc c̃pendio ipsius
ueritatis absoluit᷑. In accessibilis ci
lux dicit᷑ quando substantiȩ ipsius sin¬
gularis & omp̃s na cura declanatur:
c&erũ cũ segratia scaẽ diuinitatis in fundit

Expanded text:
et sic de pane illo edat, et de calice bibat . Studendum est ergo, ut qui ad eum accedit, ita se humili satisfactione moderetur, ut illuminari potius quam caecari posse videatur. Vultus autem, sicut saepe diximus, significat praesentiam, quae potest mutato colore confusionem pati, si ei coelestia munera subducantur. Fideles ergo non erubescunt, quoniam impetrant. Erubescere enim decepti est, qui ad sua desideria non valet pervenire. Quidam hoc sic aestimant sentiendum, essibilem , hic quomodo ponit: Accedite ad eum, et illuminamini? Sed hoc compendio ipsius veritatis absolvitur. Inaccessibilis ejus lux dicitur, quando substantiae ipsius singularis et omnipotens natura declaratur. Caeterum cum se gratia sanctae Divinitatis infundi
Abbreviated transcription (Latin):
nes qui sperant hieũ:
Iuãbene in spebonorũ psalmꝰ iste finit᷑
eut malorũ collegia deserentes adbona
idderit a peccatorx debita captiuitate
dintt᷑animas frequent̃ scriptura ponit
aminib: sic̃ in exodo scriptũ ẽ. Descen
arbene totꝰ homosuscipit᷑ sed uidequia
udiditquoq & ñ derelinqu& scilic&tã¬
ũpas torbonꝰ qui ouessuas sedula pi&ate
esto dit sed geminauit ꝓmissionis õm
cutellã ñ enĩ dic̃nullũ derelinqui sed
nis qusperant in eũ : Nãd erelinqu& illos

Expanded text:
omnes qui sperant in eum. Quam bene in spe bonorum psalmus iste finitus est, ut malorum collegia deserentes, ad bona crediderit, a peccatorum debita captivitate redimetur. Animas frequenter Scriptura ponit pro hominibus, sicut in Exodo scriptum est: Descenliore bene totus homo suscipitur. Sed vide quia ddidit quoque, et non derelinquet, scilicet tanquam Pastor bonus, qui oves suas sedula pietate custodit. Sed geminavit promissionis omnino cautelam. Non enim dicit nullum derelinqui, sed omnes qui sperant in eum. Nam derelinqu
Abbreviated transcription (Latin):
Iacta s̃ psalmihiũ sacroscã mysteria
ubisicmissarũ ordo conpl&tus ẽ ut eũ
tantur uenire qui prima fidei rudim̃ta
suscipiunt ut nihil tantȩ reide eẽsentias
cũ toõ nullũ horũ tunc ꝓuenisse cog¬
noscas hic &iã genꝰ hum anũ &iustorũ
bonis inuitat᷑ & malorũ ultione t̃ret᷑ :
hoc ẽ qđ titulusille p̃cinuit quando
đđ ante abinelech uultũ mutauit ut &
nos nr̃ã uoluntate utilit̃ cõmutantes
ad tutissimã dnĩ ecłam catholicã c̃¬
fugere debeamꝰ ẽ&iã calculus iste qua
dñs &ate ꝑpessus ẽ inqua& nos lectione¬

Expanded text:
acta sunt psalmi hujus sacrosancta mysteria, ubi sic missarum ordo completus est, ut eum tantur venire qui prima fidei rudimenta suscipiunt, ut nihil tantae rei deesse sentias, cum tamen nullum horum tunc provenisse cognoscas. Hic etiam genus humanum, et justorum bonis invitatur, et malorum ultione terretur. Hoc est quod titulus ille praecinuit, quando David ante Abimelech vultum mutavit; ut et nos nostram voluptatem utiliter commutantes, ad tutissimam Domini Ecclesiam catholicam confugere debeamus. Est etiam calculus iste, qua Dominus aetate passus est, in
Abbreviated transcription (Latin):
cis delectationib: occupamur sed illos
qui uereboni s̃ & in sũma scĩtate uersant᷑:¬
cohibelinguãtuã amalo & labiatua ne
loquantur dolũ : Hoc ẽ uelle uide¬
re diesbonos si lingua nra aliquid ñ
loquat᷑ in cõp&tens : malũ ẽ enĩ omne
ꝓhibitũ : & quic quid ueritati repug¬
nat : tuli apellatione discernit᷑ : In ten¬
de uero subtilius : quia prius cohiberi
dic̃ linguã : quã cũ loqui uolumꝰ: ante¬
rus cõmouemꝰ : Adidit : lubianelo¬
quart᷑ dolũ: Quȩ ling̃ȩ motũ ꝓtinꝰ con¬
sequunt᷑ : & quasi quadã armonia so¬
ciata amborũ modulamine humanꝰ
sermo ꝑagitur: dolus ẽ autẽ quando
fallimꝰ audientẽ : ut qđ creditũ ad au¬
xiliũ inferte iudeatur in cõmodũ:
Qđ merito prohibet᷑ qͥa purȩ consci¬
entiȩ constat sẽꝑ ad uersum :¬

Expanded text:
cis delectationibus occupamur, sed illos cis delectationibus occupamur, sed illos qui vere boni sunt, et in summa sanctitate versantCohibe linguam tuam a malo, et labia tua ne 112 loquantur dolum. Hoc est velle videre dies bonos, si lingua nostra aliquid non loquatur incompetens. Malum est enim omne prohibitum; et quidquid veritati repugnat, tali appellatione discernitur. Intende vero subtilius, quia prius cohiberi dicit linguam, quam, cum loqui volumus, anterius commovemus. Addidit, labia ne loquantur dolum, quae linguae motum protinus consequuntur, et quasi quadam harmonia sociata amborum modulamine humanus sermo peragitur. Dolus est autem, quando fallimus audientem, ut quod creditur ad auxilium, inferre videatur incommodum. Quod merito prohibetur, quia purae conscientiae constat semper adversum
Abbreviated transcription (Latin):
Fecłȩ ꝑtinebat: Nunc uenit ad t̃tiã
pastẽ ubi illos ad loquit᷑. qui prima fidei
rudim̃ta suscipiunt : dicendo enĩ uenite
significat eos intra eccłam ñ fuis se qđ &iã
confitentib: nunc dicit᷑ quando ad fidẽ
ueniunt xp̃icentt̃ uox pat̃na sonat uox
pi&atis admon& ut ultro dicentẽ au¬
diamꝰ quẽ tacentẽ ex quirere deberemꝰ:
Sed quã suauis quãutilis timor ẽ ad quẽ
filios inuitat. Cũ dic̃ : Docebouos ad mo¬
n& Ne pauescamꝰ qđ audiuimꝰ timorẽ
Non ẽ enĩ timoriste qui formid& ur
sed quidiligat᷑. łimorhumanꝰ a maritu¬
dinẽ hab&. Istedulcedinẽ illead ser¬
uitiũ cogit. iste ad libtatẽ trahit:
postremoille cluustrametuit. hic
cȩlor regna pate facit. Merito ergo
timorẽ istũ sicutilȩ pfessusẽ ut auida¬
aut uitã nolo aut dies bonos uidere ñ
cupio. sed utinã sic uitã ꝑp&uã quere¬
remꝰ sic̃ inista tẽporali corda defigimꝰ
bonos aut̃ dies ñ istos dic̃ inquib: cadu¬

Expanded text:
nc venit ad tertiam partem, ubi illos alloquitur qui prima fidei rudimenta percipiunt. Dicendo enim, Venite, significat eos intra Ecclesiam non fuisse; quod etiam confitentibus nunc dicitur, quando ad fidem veniunt Christianam. Vox paterna sonat, vox pietatis admonet, ut ultro dicentem audiamus, quem tacentem exquirere deberemus. Sed quam suavis, quam utilis timor est, ad quem filius invitatur. Cum dicit, docebo vos, admonet ne pavescamus, quod audivimus timorem. Non est enim timor iste qui formidetur, sed qui diligatur. Timor humanus amaritudinem habet, iste dulcedinem; ille ad servitium cogit, iste ad libertatem trahit; postremo ille claustra metuit, hic coelorum regna patefacit. Merito ergo timorem istum sic utilem professus aut vitam nolo, aut dies bonos videre non cupio? Sed utinam sic vitam perpetuam quaereremus, sicut in ista temporali corda defigimus. Bonos autem dies, non istos dicit in quibus cadu
Abbreviated transcription (Latin):
nientes mala ut ꝑdat de t̃ramemoriã eor:
iposita istore gratia : nunc conuerti¬
ur adpoenas mulorũ : Et nedicerent
iossimiuistos adtendit: nos aut̃ ñ respic̃:
ituri ĩ facimꝰ: qui ab illo conspici non
eremur: pronuntiat uultũ dñi idẽ
uit ñ respiciat: sic ñ respic : ut tam̃ eorx
a cognoscat: Timeam ergo malũ fa¬
dera quȩ inistisdicit᷑ suꝑfacientes ma
bit falliñ possit. c̃iuncta uicinitas :¬
adlege uero qđ utrosq uid & : sed cos
ertui dispari c̃tu & : Iustosut audiat:
secura patria : quã solidõ placitipos¬
ibunt: memoria eorx peribit: quia
non erit iniquorũ int̃iustos ulla cõme¬
monctio : Illos enĩ in memoria nos ha¬
besedicimꝰ quib: aliqua p̃stare desidera¬
mꝰ: Nã quidememoria dniexeunt :
ad & na supplicia sine dubitatione
exaudiuit eos: etexõmib tribulationib
eorum liberabit eos:
terx redit ad iustos de quib: paulo la¬
tius dic̃ : ut ppłos ennarratadonare¬
ficiant : quosimalorx poena t̃ruerat :

Expanded text:
ientes mala, ut perdat de terra memoriam eorum. Exposita justorum gratia, nunc convertitur ad poenas malorum. Et ne dicerent pessimi, justos attendit, nos autem non respicit, securi jam facimus qui ab illo conspici non meremur: pronuntiat vultum Domini, idut non respiciat, sic non respicit ut tamen eorum facta cognoscat. Timeamus ergo malum faonsidera quia et in istis dicitur, super facientes mala, ut falli non possit conjuncta vicinitas. Intellige vero quod utrosque videt, sed eos eventu dispari contuetur: justos ut audiat, de futura patria, quam soli Deo placiti possidebunt. Memoria eorum peribit, quia non erit iniquorum inter justos ulla commemoratio. Illos enim in memoria nos habere dicimus, quibus aliqua praestare desideramus. Nam qui de memoria Domini exeunt, ad aeterna supplicia sine dubitationeexaudivit eos, et ex omnibus tribulationibus eorum liberavit eos. Iterum redit ad justos, de quibus paulo latius dicit, ut populos enarrata dona reficiant, quos malorum poena terruerat.
Abbreviated transcription (Latin):
unũ exhis ñ conter& : Ossa dix̃ fidc¬
liũ firmitate : Idẽpatientiã & mansu&¬
dinẽ c&erasq uistutes quȩ perireinscãsie
queunt : quia dnõ custode seruant : pa̾
enĩ quȩ c õminui ñ poss. quã uis corpora
ossa frangant᷑ : Nas adliterã c̃sideros
ñminima questio uid ẽt᷑ obriri quomold¬
enĩ latronis illius ossa cuih r̃hxerati

Expanded text:
his non conteretur. Ossa dixit fidelium firmitatem, id est patientiam, mansuetudinem et caeteras virtutes, quae perire in sanctis nequeunt, quia Domino custode servantur. Ipsa sunt enim quae comminui non possunt, quamvis corporea ossa frangantur. Nam si ad litteram consideres, non minima quaestio videtur oboriri: quomodo latronis illius ossa cui Domi
Abbreviated transcription (Latin):
aud ꝑp&uȩ uitȩ regna ꝑducit: sub¬
ungit ab solutã firmãq sententiã
leatũ eẽ uirũ qui sperans desistit in
dlimnp̃cipua resq tã frequent̃ iteratur
it nũ quã illud desinamꝰ expetere qđ
anta cognoscit᷑ assiduitate p̃dicare :¬

Expanded text:
e vitae regna perducit. Subjungit itaque absolutam firmamque sententiam, beatum esse virum qui sperare non desistit in Domino. Praecipua res quae tam frequenter iteratur, ut nunquam illud desinamus expetere, quod tanta cognoscitur assiduitate praedicar
Abbreviated transcription (Latin):
puenire: Sustate ñ ꝑtin& ad paliũ
sed ad animȩ suauissimũ sensũ quid¬
uina c̃tẽplatione saginat: Nã utoł
gustũ intelligeres: Sequit᷑: Vid&e
qđ utq ñ ad osꝑtin& : sed adinspt¬
tiuã si ne dubio qualitatẽ : ui cũtie
corp̾accipimꝰ: uite nob̵ concedigãn
c̃fidamꝰ : & utipstt cõmunicationem
ñ ad corp̃ cõmune trahere s. dnm

Expanded text:
 ad palatum, sed animae suavissimum sensum, qui divina contemplatione saginatur. Nam ut ipsum gustum intelligeres, sequitur, videte, quod utique non ad os pertinet, sed ad inspectivam sine dubio qualitatem; ut cum tale corpus accipimus, vitae nobis concedi gratiam confidamus. Et ut ipsam communicationem non ad cor
Abbreviated transcription (Latin):
ñpalã facit sedoccultis in missionib:
operletur : ut tenescientȩ psalut &uaqt
expedire possit accipias: Anglus at
minist̃ ẽ uoluntatis diuinȩ: Qua ppt̃
siuis te angelũ fieri. fac qđ p̃cepit idi
berespericlitantẽ subuenias anxo
eripias innocentẽ & c&era quediumn
iub& auctoritas : Tunceni spũ andi
sumꝰ quando ministri suꝑnȩ uolura¬

Expanded text:
non palam facit, sed occultis immissionibus non palam facit, sed occultis immissionibus operatur; ut te nesciente, pro salute tua, quod expedire possit, accipias. Angelus autem minister est voluntatis divinae. Quapropter si vis te angelum fieri, fac quod praecipit, ut liberes periclitantem, subvenias anxio, eripias innocentem, et caetera quae divina jubet auctoritas. Tunc enim spiritu angeli sumus, quando ministri supernae volunta
Abbreviated transcription (Latin):
qui ñ tantũ mundanis opib: sed uitioꝵ
ub tate uacuat᷑: Istepauꝑ ẽ quiaccedens
ad dnm inluminat᷑ : Isteciũ uultꝰ ñeni¬
bescit qui quando clamataddĩm : salu¬
tarit̃ & cõp&ent̃ auditur: Et tunc
ꝓuenit ut liber& : ñ ab una tribulatio¬
ne sed exõnib: mundanis angustus
qđ accederesol& iustis. quando in scã
c̃uersatione animas reddunt & descłi
istius clade confusa ad securitatẽ ꝑ¬
p&uã trans ferunt᷑: Perpende &iam
qđ hic hȩbrei a fab&i sidittera tran¬
silita: prosexta enĩ septima posita
ẽ: qđ ad illud ut puto referendũ ẽ :
qđ supra memoraui huncpsalmũ :¬
Significari quidẽs cõs uiros qui tam̃
ñ totis operib ꝓbant᷑ eẽ ꝑfecti:
ego enĩ ñ inueni patrũ definitã de
lũ dñs incircuitutim̃tiũ eũ & eripiatos
ecreder&ur dñs fideles suos
posse neglegere : p̃senti eos
oraculo c̃solatur : Et inspice medi¬
cinale uerbũ qđ dic : inmittit : Nã
ꝓpt̃ in solentiã humane fragilitatis.

Expanded text:
opibus, sed vitiorum ubertate vacuatur. Iste pauper est, qui accedens ad Deum illuminatur, iste cujus vultus non erubescit, qui quando clamat ad Dominum, salubriter et competenter auditur; et tunc provenit, ut liberetur non ab una tribulatione, sed ex omnibus mundanis angustiis. Quod accidere solet justis, quando in sancta conversatione animas reddunt, et de saeculi istius clade confusa ad securitatem perpetuam transferuntur. Perpende etiam quod hic Hebraei alphabeti sit littera transilita; pro sexta enim septima posita est; quod ad illud, ut puto, referendum est, quod supra memoravi, hunc psalmum significare quidem sanctos viros, qui tamen non totis operibus probantur esse perfecti. Ego enim non inveni Patrum definitam de lum Dominus in circuitu timentium eum, et eripiet eos. Ne crederetur Dominus fideles suos posse negligere, praesenti eos oraculo consolatur. Et inspice medicinale verbum quod dicit, Immittet; nam propter insolentiam humanae fragilitatis
Abbreviated transcription (Latin):
ifica contrari & a tedistinxit. Aitenĩ : diui
bono deficiunt quisp̃taclideside¬
rio ꝑfruuntur : Nãcũ diligimꝰ dnm̃ in
ipso omã reperimus. uñ ẽ quiquerit᷑
sed in quo omã continent᷑ olucrũ mi¬
rabile o compendiũ singulare curnos
ꝑdiuersa fatigemꝰ ad ipsũ ergo uniani¬
mit̃ festinem pͥquẽ cuncta bona ultra
ñ querimꝰ sed tenemꝰ : sic apłsdic̃ scimꝰ¬
qm̃ diligentib dm̃ om̃a cooperant᷑ in bonũ :
hocargum̃ tũ dicit᷑ ex contrario com¬
trocriũ ẽ enĩ egerediuites & pauperes

Expanded text:
ifica contrarietate distinxit. Ait enim: « Divnullo bono deficiunt qui spiritali perfruuntur; nam cum diligimus Dominum, in ipso omnia reperimus. Unus est qui quaeritur, sed in quo omnia continentur. O lucrum mirabile! O compendium singulare! Cur nos per diversa fatigemus? ad ipsum ergo unanimiter festinemus, post quem cuncta bona ultra non quaerimus, sed tenemus, sicut Apostolusm omnia cooperantur in bonum . Hoc argumentum dicitur ex contrario. Contrarium est enim egere divites, et pauperes
Abbreviated transcription (Latin):
haudiuit me et exõnib: tribulationibus meis
ipuit me: Vt inuitat᷑ ppłs adpsal¬
nodũ dñi festinar& nunc dic̃q: sibi exinde
aona ꝓuenerint: Inquisiui dñm ñspatio
ingo t̃rarũ ñ ꝑlocorx latitudines fortedis¬
insas. sed incorde ubi simaiestatẽ ipsius
ertamꝰ ibi eã p̃sentẽ modis õnib: inuenimꝰ
etntende quid dicat: Inquisiuidnm̃ et
lecti t̃ nec corporalib: sensib: sed spĩtali
iurtutib operat᷑. Sequit᷑ quantum
̃ quesisse ꝓfuit quando cũ ȩxõmb:
besduit angustiis quis enĩ sufficer&
u aiculatĩ tanta petere quanta iste si¬
sulmeruit impetrare dicendo enĩ
e ab uihil relictũ e qđ reman sisse sus

Expanded text:
audivit me, et ex omnibus tribulationibus meis audivit me, et ex omnibus tribulationibus meis eripuit me. Ut invitatus populus ad psalmodiam Domini festinaret, nunc dicit quae sibi exinde bona provenerint. Inquisivit Dominum, non spatio longo terrarum, non per locorum latitudines forte distentas, sed in corde, ubi si majestatem ipsius cogitamus, ibi eam praesentem modis omnibus invenimus. Et intende quid dicat: Inquisivi Dominum, et  sed spiritualibus virtutibus operatur. Sequitur quantum Deum quaesisse profuit, quando eum ex omnibus liberavit angustiis. Quis enim sufficeret particulatim tanta petere, quanta iste simul meruit impetrare? Dicendo enim, ex omnibus, nihil relictum est, quod remansisse sus
Abbreviated transcription (Latin):
tis sed indnõ suã animã dic̃ eẽ laudinbi
Tunc enĩgloriat᷑ fidelisseruus quando
laudabilẽ h̃m abere cognoscit. Scit
at deuotꝰ famulus quo furore sucors
quastomacatione cruciat᷑: datueo¬
fidelib: seruis ut aut defama domns
aduersa saeuiant : aut depsperaqs¬
ne congaudeant: Sequit. Audus
tẽperantiã consueruNT: meg¬
dm mecum et ex altem̃ nom̃ ei m inuicem:
Iolita sista carnalis singularit ꝑfruide¬
idrat qđ delectatione auida c̃cupiscit :
sstilis aut̃ gratia ñ uult sola facere qđ
qultis ꝓficit ad sulutẽ. neint̃ officia scĩta¬
as decestabilis inuidia misceat᷑ qđ nunc
i susiste explanat: Uocat enĩfrr̃ ostat᷑
ate magnisicent: Sequit᷑: & exaltemus
usima regula ut abõmib: in unũ fiat qđ
sacunitati constat offerri . In inuicẽ ue¬
n sinificat cõpositos choros quando &
pulmodiã dñĩ alt̃na sibi successione res¬
pndent quȩ figura dicit᷑ energia idẽ
aculis subministrat: In quisi uidnmet

Expanded text:
in Domino suam animam dicit esse laudandam. Tunc enim gloriatur fidelis servus, quando laudabilem Dominum habere cognoscitur; scit hat, devotus famulus quo furore succenditur, qua stomachatione cruciatur? Datufidelibus servis ut aut de fama dominorum adversa saeviant, aut de prospera opinione congaudeant. Sequitur, auditemperantiam consueverunt. Vem mecum, et exaltemus nomen ejus in invicem. Utilitas ista carnalis singulariter perfrui desiderat, quod delectatione avida concupiscit. Spiritualis autem gratia non vult sola facere quod multis proficit ad salutem, ne inter officia sanctitatis detestabilis invidia misceatur, quod nunc versus iste explanat. Vocat enim fratres, hortatur tate magnificent. Sequitur, et exaltemus tissima regula, ut ab omnibus in unum fiat, quod sanctae unitati constat offerri. In invicem vero significat compositos choros, quando et psalmodiam Domini alterna sibi successione respondent. Quae figura dicitur energia, id oculis subministrat; et dicit
Abbreviated transcription (Latin):
INunc in scđa paste & ad ipsã cõmunica¬
tionẽ ppłosortatur accedere : ut eccłae
futu rȩ ritũ monitor spitalis in funder& :¬
et accedite Ñdicit᷑ ebriosis ñadulteris.
ñ suꝑbis. sed sobriis : Castis atq: humilib
xp̃icnis qui in luminari desacraꝑcep¬
tione merecntur sic̃ apłr deipsa cõmu¬
nicatione testatur: quicũq mandu¬
cauerit panẽ autbi berit calicem dñi

Expanded text:
nunc in secunda parte et ad ipsam communicationem populos hortatur accedere, ut Ecclesiae futurae ritum monitor spiritualis infunderet. Accedite non dicitur ebriosis, non adulteris, non superbis, sed sobriis, castis atque humilibus Christianis, qui illuminari de sacra perceptione mereantur, sicut Apostolus de ipsa communicatione testatur: Quicunque manducaverit panem, aut
Abbreviated transcription (Latin):
diuinis laudib applicat᷑: Ipsiuis eñipo¬
niũ ẽ. qui donat ore ac corde honeta
meditari: Lausenĩ a lauro dictat̃qꝑ
solebat coronare usetores: haemstiȩ
salibȩ s̃ : quastitulis similitudo p̃dixt
hȩc uerba quȩ scripturarũ diuinarĩõ¬

Expanded text:
divinis laudibus applicatur. Ipsius enim praeconium est qui donat, ore ac corde honesta meditari. Laus enim a lauro dicta est, quae solebat coronare victores. Haec mysticae salivae sunt, quas tituli similitudo praedixit: haec verba qu
Abbreviated transcription (Latin):
hebrei litiras excepto sextã in capitib
uersuũ ꝑ ordinẽ ponens in prima paste be¬
nedicere se dnm ꝙ̃ ꝓmittit ad monens man¬
p̃dictiaut̃ alfab&i hȩc pars quattuor
lit teras c̃phendit. secunda ad c̃uersionẽ
fideliũ quȩ sint bene meritor p̃mia ñta¬
cent᷑ quȩ c̃tin& litteras .ui. testio quasi
filios admon& aquib: sedelictis debe¬
ant abstinere. hichab& litteras .iui.
quartaiustos dic̃ deõnib: tribulationib:
eruendos &impios debitas poenas eẽ
passuros ne inpericulissuis aliquadu¬
bi &ate mollescerent: Hic &iã residue
uicesimo IIII. psalmo iã dictũ ẽ : hunc
al fab&ũ in ꝑfectũ illos indicare qui lau¬
desdnĩ nequeunt plenissima operum
integritate cantcore: Henedicam¬

Expanded text:
i litteras, excepta sexta, in capitibus versuum per ordinem ponentis. In prima parte benedicere se Dominum compromittit, admonens manPraedicti autem alphabeti haec pars quatuor litteras comprehendit. Secunda ad conversionem fidelium, quae sint bene meritorum praemia non tacentur, quae continet litteras sex. Tertia quasi filios admonet a quibus se delictis debeant abstinere; haec habet litteras quatuor. Quarta justos dicit de omnibus tribulationibus eruendos, et impios debitas poenas esse passuros, ne in periculis suis aliqua dubietate mollescerent; hic etiam residuae vigesimo quarto psalmo jam dictum est, hunc alphabetum imperfectum illos indicare qui laudes Domini nequeunt plenissima operum integritate cantare. Exposi
Abbreviated transcription (Latin):
diesbonos. ñ suffic̃
tantũ ama¬
lis actib ubstinere : insinos pi&ces ẽ¬
pellat &bon a ꝑagere : Nã primꝰ̃ uir¬
tutis gradus ẽ aliena ñ querere.
sed iterũ superior egentib ꝓpriam̃ns
re : In illo culpã refugimꝰ: nistoni¬
mã pi&atis ad quirimꝰ : Nãpupilloña
cuisse aut pauperẽ ñ expoliasse : absti¬
nentia ẽ quȩ ad p̃miũ sola ñ suffiat
In illa quippe iudicatione soliaudas
uenite benedicti patrismei ꝑcipiters¬
nũ qđ uob̵ paratũ ẽ. abinitio munq:
qui gratiã dñĩ ipso in spirante diursi
largitione mercati s̃. Videsero
necessario additũ & facbonũ : Ipsi
siquidẽ. qđ nos liberat atq cõmende
Scien saut̃ proph&a in hoc agonesđ
cũ corpore pacẽ fidelissi mos ñ habot
& cũ suis uitiis hic illis continuũ cẽo
tam̃ pulcherrime dixit inquistpũ
Vt quã uis eac̃ hic ñ habecnt tam̃sꝑ
ab eis studiosissime ꝑquiratur : Et̃

Expanded text:
n sufficit tantum a malis actibus abstinere, nisi nos pietas compellat et bona peragere. Nam primus virtutis gradus est aliena non quaerere, sed iterum superior egentibus propria non negare. In illo culpam refugimus, in isto palmam pietatis acquirimus. Nam pupillo non nocuisse, aut pauperem non exspoliasse, abstinentia est, quae ad praemium sola non sufficit. In illa quippe judicatione soli audient: Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum quod vobis paratum est ab initio mundi , qui gratiam Domini, ipso inspirante, diversa largitione mercati sunt. Vides ergo necessario additum, Et fac bonum; ipsum est siquidem quod nos liberat atque commendat. Sciens autem propheta in hoc agone saeculi cum corpore pacem fidelissimos non habere, et cum suis vitiis hic illis continuum esse certamen, pulcherrime dixit, inquire pacem; ut quamvis eam hic non habeant, tamen semper ab eis studiosissime perquiratur. Et non
Abbreviated transcription (Latin):
confirmat: Modo iustorũ p̃mles
narretns modo impiorũ poꝰ¬
astigins : Vt abutraq paste cõmonitus :¬
serure dis catd nõ ppłs ad quisitus. qđ sce¬
aadicit᷑ paradigma efficacissimũ pla¬
ae figurȩ genꝰ quando duplici utilitate
auis ostendit ut aspectꝰ ĩ mobilis suꝑ
os ct̃uidecct᷑: sub iungit quoq exaudi¬
conis uelo cissimã celeritatẽ : quando
uresdnĩ paratas. in eorũ p̃ceseẽ cõme¬
nonit: Quȩenũllis adoptinendũ fiat
naior : cũ in ipsis quiex audirepossit
in habitat: sedlic& frequent̃ exaudiat
niatores : iustis tam̃ multo ãplius pro¬
nittit᷑: quando in p̃ceseorũ paratas

Expanded text:
confirmat: modo justorum praemium narrans, modo impiorum pastigans, ut ab utraque parte commonitus servire discat Domino populus acquisitus. Quod schema dicitur paradigma, efficacissimum plane figurae genus, quando duplici utilitate tatis ostendit, ut aspectus immobilis super eos esse videatur. Subjungit quoque exauditionis velocissimam celeritatem, quando aures Domini paratas in eorum preces esse commemorat. Quae enim illis ad obtinendum fiat mora, cum in ipsis qui exaudire possit inhabitat? Sed licet frequenter exaudiat peccatores, justis tamen multo amplius promittitur, quando in preces eorum parat
Abbreviated transcription (Latin):
am̃ dico uob̵ nisimanduca uertisa
filii hominis &biberitis sangiunti
ñ habebitis. inuob̵ uitã &erne
maredebemꝰ peccati alicui c̃ag
aericẽ quȩ peccata dimittie ꝓp̃t̃ uer¬
lum cuiadunata ẽ. sic̃ in eugło ipsedns

Expanded text:
 manducaveritis carnem Filii hominis, et biberitis sanguinem ejus, non habebitis in vobis vitam aeternam . aestimare debemus peccati alicujus concatricem, quae peccata dimittit propter Verbum cui adunata est, sicut in Evangelio ipse
Abbreviated transcription (Latin):
tus ẽ eo qđ adsiduȩ calidã soleat
suscipere potionẽ. Macrouius
quoq theodosius in quodã opere
suo gentẽ dic̃. Cylicranorũ fuisse
iuxta hera deã conftitutã. Cõ
poculigenus una littera inmuta¬
ta calicẽ dix̃ unde hocnom̃ me¬
moriue constat infixum:
tũ dic̃ dñm amare iustitiã quia
nescit alios respicere nisiqui no¬
runt custodire iustitiã. Adiec̃
aequitatẽ uidit uultꝰ eius Illã
scilic& ȩquitatẽ quã tunc ꝓpitius
ipse concedit. Nenĩ quicquũ exse
ꝓbihum anitas hab&. nisi qđ
ad nõ bonorũ omniũ susceperit
largitore. uultus uerohic pro¬
piticctionẽ dñi significat. Nłã
& malio psalmo legit᷑ uult̾ aut̃
dñi suꝑ facientes mala Sed qm̃
hic dixit aequitatẽ uidit. ꝑe
quitatẽ gratiã ipsius fecit intel¬
legi: CONCLUSIO

Expanded text:
tus, eo quod assidue calidam soleat tus, eo quod assidue calidam soleat suscipere potionem. Macrobius quoque Theodosius in quodam opere suo gentem dicit Cylicranorum fuisse juxta Heracleam constitutam, comp poculi genus una littera immutata calicem dixit. Unde hoc nomen memoriae constat infixum. tum dicit Deum amare justitiam: quia nescit alios respicere nisi qui norunt custodire justitiam. Adjecit: aequitatem vidit vultus ejus, illam scilicet aequitatem quam tamen propitius ipse concedit. Non enim quidquam ex se probi humanitas habet, nisi quod a Domino bonorum omnium susceperit largitore. Hinc pitiationem Domini significat. Nam et in alio psalmo legitur: Vultus autem Domini super facientes mala . Sed quoniam hic dixit, aequitatem vidit, per aequitatem gratiam ipsius fecit intelligi. Conclusio
Abbreviated transcription (Latin):
tanda derogatio quaendo dñs
iustũ requirit & impiũ : qui omã
subueritate discernit: Qd ideo
dicit᷑ in hominũ desideria opiꝰ¬
nones fatuȩ ñ seducant. sed
unusquis circũ spiciat conscien¬
tiã suã. dequa nouit solũ dnm̃
ferre iudiciũ. sequit᷑ breuis &
manifesta sententia quid ẽ dili¬
gere iniquitatẽ. Odisseanimã
metre uult quae ad poenarũ
et suphur et sp̃s procellarũ pars
calicis corum:
Iluit cid uerba p̃dicantiũ
r&ulit caelo manantiaquȩ
pussimis imbressunt. ꝑfi¬
dis aut̃ igniti luquȩi. Illi enĩ
bene intellegendo indefructi¬
siant isti mule tractando ani¬
mas suas nodo ꝑuersitatis stran¬
gulant. Ignis ẽ quando cos fla¬
mea cura consumit. sulphor
quia cogitatioes corũ detes¬
abili f&ore sordescunt: Sp̃s
pcellcrum dũ setumultuos a
nente confundunt. pars ca¬
lcis eorum id ẽ m̃ surbe qua
pollutis actib: ebruntur: Ca
x ccut̃ & in bonodicitur . ut
qua potant᷑ animȩ. Calixaut̃ dic¬

Expanded text:
quando Dominus justum requirit et impium, qui omnia sub veritate discernit. Quod ideo dicitur, ut hominum desideria, opiniones fatuae non seducant; sed unusquisque circumspiciat conscientiam suam, de qua novit solum Dominum ferre judicium. Sequitur brevis et manifesta sententia. Quid est diligere iniquitatem? odisse animammeare vult, quae ad poenarum et sulphur et spiritus procellarum pars calicis eorum. Pluit, ad verba praedicantium retulit coelo manantia, quae piissimis imbres sunt; perfidis autem igniti laquei. Illi enim bene intelligendo, inde fructificant; isti male tractando animas suas nodo perversitatis strangulant. Ignis est quando eos flammea cura consumit; sulphur, quia cogitationes eorum detestabili fetore sordescunt; spiritus procellarum, dum se tumultuosa mente confundunt; pars calicis eorum, id est mensura qua pollutis actibus ebriantur. Calix autem et in bono dicitur, ut qua potantur animae. Calix autem dic
Abbreviated transcription (Latin):
rores enĩ ñ dep̃ cepͥto trechunt
sed denequissima sua uolunta
EsentiuNT dereligione ueris¬
sima ad secundũ capud prop¬
h&a ꝑuenit. in quo iã iudicia dñi
manaꝑ uersitas saltĩ secdr¬
siderata dnĩ districtione recor¬
rigat. & ut in nocentẽ decipiali¬
quis nom putar&. In pune dnm̃
dic̃ in uno quoq religioso consis
disꝑdi a quonascunt᷑ corda recte
credentiũ possideri Caclũ enĩ
scõs̃ uiroł significat quos p̃sentiȩ
maiestatis suȩ diuinitas insi¬
deredignat᷑. & quã pulchrȩ
suboritur laus rei lesȩ qua¬
lis enĩ honor qualis ẽgloria¬
suscipere creatorẽ quẽ non ẽ
dubium bonos semꝑ inuisere:¬

Expanded text:
rores enim non de praecepto trahunt, rores enim non de praecepto trahunt, sed de nequissima sua voluntatsentiunt de religione verissima, ad secundum caput propheta pervenit, in quo jam judicia Domini mana perversitas saltem se considerata Domini districtione recorrigat. Et ut innocentem decipi aliquis non putaret impune, Dominum dicit in unoquoque religioso consistdisperdi, a quo noscuntur corda recte credentium possideri. Coelum enim sanctos viros significat, quos praesentia majestatis suae Divinitas insidere dignatur. O quam pulchre suboritur laus re illaesa! Qualis enim honor, qualis esuscipere Creatorem, quem non est dubium bonos semper invisere
Abbreviated transcription (Latin):
erman& in conparatione sa¬
git tarii. Nã e quã i sic̃ isteha¬
b& sagittas infare ̃ e tra. ittcille
gestat incorde uerba uenenosa in
obscuro uero siue cũ ꝑsecutionib
ꝑ turbat᷑ ȩcđa quando timore pe¬
riculi carnales homines credunt᷑
facilius inmutari siue in abscondi¬
to consilio. Cũ opostunius puttont
xpianos decipere quando eos iudi¬
cant sua consilia ñ uidere. sed cũ
dic̃ rectos corde. insidias eorumb
ostendit in anes & uacuas. Rectienĩ
corde ñ sunt pisi qui nulla in iqua
qm̃quȩ ꝑfecisti distruxer̃ iust̃ aut̃qͥo fec̃¬
diẽ deipsis her&icis dic̃ distruxis¬
se illos legẽ onĩ cũ int̃p̃tictionib
falsis scripturas scãs lacerare mo¬
liuntur Conuertentes inquorim¬
dam necẽ quȩ ad nõ ꝓph&atas¬
ad salutẽ subiungit᷑ &iã defen¬
sio dñĩ xpĩ dic̃ enĩ si homines
uoluer̃ aequitatẽ in iqua int̃p̃¬
tatione sub uertere. Curaccu¬
sant eũ qui iuxta locutus ẽ. er¬

Expanded text:
ermanet in comparatione sagittarii: nam sicut iste habet sagittas in pharetra, ita ille gestat in corde verba venenosa: in obscuro vero, sive cum persecutionibus perturbatur Ecclesia, quando timore periculi carnales homines creduntur facilius immutari: sive in abscondito consilio, cum opportunius putant Christianos decipere, quando eos judicant sua consilia non videre: sed cum dicit, rectos corde, insidias eorum ostendit inanes et vacuas. Recti enim corde non sunt, nisi qui nulla iniqua am quae perfecisti destruxerdem de ipsis haereticis dicit, destruxisse illos legem Domini, cum interpretationibus falsis Scripturas sanctas lacerare moliuntur: convertentes in quorumdam necem, quae a Domino prophetangitur etiam defensio Domini Christi: dicit enim, si homines voluerunt aequitatem iniqua interpretatione subvertere, cur accusant eum qui juste locutus est? Er
Abbreviated transcription (Latin):
beneficiũ ẽ quȩ peccatorũte¬
nebris ñ offendit᷑ qui tana da¬
ritate lustratur. Nã & lapsis
p&rus redire tunc meruit quo¬
do eũ clem̃tia diuinitatis asp
& intende qd prius posuit ou¬
los p̾uero palpebras. palpes¬
brȩ dictȩ s̃ apalpitando su
enĩ quȩdã luminũ theuea
quasi folles oculorũ quo sdau¬
dimus dormientes. Vt fatga¬
tũ corp̾culũ reparare possin
ergo quȩ indnõ membrorũ
minis teria ꝑ allegoriã freqie
apracnt᷑ dic̃ eũ ñ solũ quaende
intendit oculis sed &iã tuno
reqturere. Idẽ considerarꝰ
filtos hominũ. Cũ ea neg¬
gere quasi dormiens aestir¬

Expanded text:
beneficium est, quia peccatorum tenebris non offunditur, qui tanta claritate lustratur. Nam et lapsus Petrus redire tunc meruit, quando eum clementia Divinitatis aspexit. Et intende quod prius posuit oculos; post vero palpebras. Palpebrae dictae sunt a palpitando. Sunt enim quaedam luminum thecae, et quasi folles oculorum, quos claudimus dormientes, ut fatigatum corpusculum reparare possimus. Ergo quia in Domino membrorum ministeria per allegoriam frequenter aptantur, dicit eum, non solum quando intendit oculis, sed etiam tunc requirere, id est considerare filios hominum, cum ea negligere quasi dormiens aesti
Abbreviated transcription (Latin):
ses iniquitates & quorũ tecta s̃
peccata. In quonumero & scĩs
qui nullus sine peccato ẽ. Sic
beatus iohannes apłs dic̃ si di¬
xerimus quia peccatũ non ha¬
bemus nos ipsos seducimus &
ueritas in nob̵ non ẽ. Ergo
deillo primo numero peccan¬
tiũ dicit᷑ quia nulla fuer̃ dig¬
ni miserationis aluari. Hii enĩ
cũ iustis minime iudicabunt.
qđ euangelica uoce solis fide¬
lib: suis dñs in p̃miũ pollic&ur
Inconsilio enim iniudicio dic̃
quia omne rectũ iudiciũ in con¬
silio ẽ. Consiliũ enĩ dictũ ẽ
siliũ impiorũ abusiue positũ ẽ
quã uis cognoscant᷑ unãquãq¬
rem noxia sibimachinatione

Expanded text:
sunt iniquitates, et quorum tecta sunt sunt iniquitates, et quorum tecta sunt peccata . In quo numero et sancti sunt, quia nullus sine peccato est, sicut beatus Joannes apostolus dicit: Si dixerimus quia peccatum non habemus, nosmetipsos seducimus, et veritas in nobis non est . Ergo de illo primo numero peccantium dicit qui nulla fuerunt digni miseratione salvari. Hi enim cum justis minime judicabunt, quod evangelica voce solis fidelibus suis Dominus in praemium pollicetur. In consilio enim, in judicio dicit, quia omne rectum judicium in consilio est. Consilium enim dictum est silium impiorum abusive positum estquamvis cognoscantur unamquamqrem noxia sibi machinatione
Abbreviated transcription (Latin):
iã sua infidelitate dacmnatis.
In eugło dicentedño. qui aut̃
ñ credit filio. iam condemp¬
natus ẽ Nac̃ sicd iudiciũ resur¬
gere est: ꝓsuis factis quẽ piã
reddererationẽ. merito illi
nominantur in iudiciũ non
resurgere quos iã cognoscitur
sententia diuina damnasse.
Omnes enĩ resurgere fides ca
inmutabimur. Resurgit enĩ
iustus ut iudic&. peccator
ut iudic&ur. Impius ut sine
iudicio punictur:
neq peccatores in consilio iustoꝵ.
Ieccatores s̃ pro fessione
quidem xpĩconi sed minori¬
.b. peccatis obnoxi. quib: do¬
minicadatur orctio ut se exu¬
ant adelictis Impii aut̃ s̃ qui
suũ nescientes auctorẽ diuer¬
sis scelerib polluuntur. utblas¬
phemi inpenitentes cultores
idolorum & principadib: uiti¬
is obligati qua ꝓpt̃ duos̃ gene¬
rapeccantiũ. primũ qđ nullac
placabili satis factione com¬
pl&a reman& indelictis.
aliud ẽ. cui ꝑ grãm confessio¬
nis peccata donantur. sicut
legitur. Beceti quorũ remis

Expanded text:
damnati sunt, in Evangelio dicente Domino: Qui autem non 15 credit in Filio, jam condemnatus est . Nam si ad judicium resurgere est pro suis factis quempiam reddere rationem, merito illi dicuntur in judicium non resurgere, quos jam cognoscitur sententia divina damnasse. Omnes resurgere fides catnon omnes immutabimur . Resurget enim justus, ut judicet; peccator, ut judicetur; impius, ut sine judicio puniatur. Neque peccatores in consilio justorum. Peccatores sunt professione quidem Christiani, sed minoribus peccatis obnoxii, quibus dominica datur oratio, ut se exuant a delictis; impii autem sunt qui suum nescientes auctorem diversis sceleribus polluuntur, ut blasphemi, impoenitentes, cultores idolorum, et principalibus vitiis obligati. Quapropter duo sunt genera peccantium: primum, quod nulla placabili satisfactione completa remanet in delictis; aliud est cui per gratiam confessionis peccata donantur, sicut legitur: Beati quorum remissae
Abbreviated transcription (Latin):
reas ludiuaga cõpulsione
trans ponit. Hinc enĩ facilita¬
tem expulsionis uultostende¬
re ñ aceruitatẽ discriminis
leuigare: fuciẽ uero terrȩ
significat suꝑ ficiẽ telluris
ubi reuera potest puluis te¬
nuis simus insidere: Hanc
greci ephifaniã uocant qua
solã longitudinẽ & latitud inꝰ
hab&. haec colore suscipi
diuersa qualitate distincto
hacc ꝓbatur recipere figuras.
illas geum&rice disciplinȩ . In
eu deniq datur conspici. quic¬
qud potest corporeis oculis in¬
tueri Ieo ñresurgunt¬
impii iniudicio
Impii s̃ qui scãm trinitatẽ cru¬
delitate mentis nullatenꝰ con¬
sitentur nec u&eris ac noui tes¬
tam̃ti parere regulis ad quies¬

Expanded text:
reas ludivaga compulsione reas ludivaga compulsione transponunt. Hic enim facilitatem expulsionis vult ostendere, non acerbitatem discriminis levigare. Facies vero terrae significat superficiem telluris, ubi revera potest pulvis tenuissimus insidere. Hanc Graeci epiphaniam vocant, quae solam longitudinem et latitudinem habet. Haec colores suscipit diversa qualitate distinctos: haec probatur recipere figuras illas geometricae disciplinae; in ea denique datur conspici, quidquid potest corporeis oculis intueri. Veimpii in judicio. Impii sunt qui sanctam Trinitatem crudelitate mentis nullatenus confitentur, nec Veteris aut Novi Testamenti parere regulis acquies