comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ENTURUS INCARNE
dñs et redemptor nr̃ multos
dispensctionis suae testes
pruemisit et nuntios : quidiuersis
temporibus diuersis hisitheliticȩ
plebis tribubus orti : non diuersti
fide. sed uno eodemq ꝑ om̃ia sensu
eiusdem incarnationis eiꝰ mysteri¬
um prophetando p̃cinerent. Horũ
ultimus et quasi limes quidam legis
et euangelii figurȩ et ueritatis
ioħs cipp̃aruit: dño ad testante qui
cut. L ex et prophetȩ usq ad iohan¬
nem: exeo: regnum dĩ euangelita¬
tur. Unde eti am plusquã prophe¬
ta dictus ẽ: quia quem cęteri alonge
prophettndo solum p̃dixerãnt. Ile
et primo uenturũ prophetando sig¬
nauit. et mox uenientem ostenden¬
do monstrauit. Quicerte gratia
dispensãtionis non solum iũstus.
sed et depontificali scirpe hortis
parentibus natus asseritur. Fuit enĩ
sacerdos sicut ex lectione euangelica
cuidiuimus nomine tacharias de uice
abia: et uxor illi defiliabus a cron
et nomen eiꝰ heliscibeth. Enint cuitẽ
iusti ambo antedm̃. Iustis quippe

Expanded text:
enturus in carne Dominus et Redemptor noster multos dispensationis suae testes praemisit et nuntios, qui diversis temporibus diversis Israeliticae plebis tribubus orti, non diversa fide, sed uno eodemque per omnia sensu, ejusdem incarnationis mysterium prophetando praecinerent. Horum ultimus et quasi limes quidam legis et Evangelii, figurae et veritatis Joannes apparuit, Domino attestante qui ait: Lex et prophetae usque ad Joannem, ex eo regnum Dei evangelizatur . Unde etiam plus quam propheta dictus est, quia quem caeteri a longe prophetando solum praedixerant, ille et primo venturum prophetando signavit, et mox venientem ostendendo monstravit. Qui certe gratia dispensationis non solum justis, sed et de pontificali stirpe ortis parentibus natus asseritur. Fuit enim sacerdos, sicut ex lectione evangelica audivimus, nomine Zacharias, de vice Abia, et uxor illi de filiabus Aaron, et nomen ejus Elisabeth. Erant autem justi ambo ante Dominum. Justis quippe
Abbreviated transcription (Latin):
patitur. cum potesttis eius resurgen¬
tib uacuat᷑. Videtimꝰ autẽ quidsit qđ ait.
Mortẽ inuistoriã esse consumpttm. Ad sum-¬
piti.ẽ. plane mors inuistoria suc. dũ xp̃m
inferni legib subiciens ipsa sccum eum
uincit Obtinuit: ineoenim inquo illũ
quem se supenisse credebat pos sedit abeo
uicta .ẽ. cum resurgit. Totã ergo fidem
nium in resurrestionis gła collocare
debemꝰ : & defutuni magis uita sꝑcre
dedño. Sicenim aitbetitus cpostolus¬
Si in hac uita
tantum inxp̃o sꝑamus: miseraibilia¬
res sumꝰ omnib hominibus. Miser
ergo .ẽ. qui in hac ttntum uitti .spertit
indño Miser plane. ẽ. quia cito spes eiꝰ
sub ducit᷑: dum cito haec breuis uitti
cedinis eis uolupitis elabit᷑. Detali enĩ
spe: dicit apłs: Spes autem quȩ uidet᷑
uitti speremus indño. quȩ solida est
atq ꝑpetua: ut non mi senbiliores cunc¬
tis hominibus. sed meliores es se pos

Expanded text:
patitur, cum potestas ejus cunctis resurgentibus vacuatur. Videamus autem quid sit, quod ait, mortem in victoria esse consumptam. Consumpta est plane mors in victoria sua, dum Christum inferni legibus subjiciens, ipsa se, cum eum vicit, obruit. In eo enim, in quo illum, quem se superasse credebat, possedit, ab eo victa est, cum resurrexit. Totam ergo fidem m in resurrectionis gloria collocare debemus, et in futura magis vita sperare de Domino. Sic enim ait beatus ApostolusSi in hac vita tantum in Christo speramus, miserabiliores sumus omnibus hominibus . Miser ergo est qui in hac tantum vita sperat in Domino. Miser plane est; quia cito spes ejus subducitur, dum cito haec brevis vita fcedinis ejus voluptas elabitur. De tali enim spe dicit Apostolus, Spes autem quae videtur, vita speremus in Domino, quae solida est atque perpetua: ut non miserabiliores cunctis hominibus, sed meliores esse pos
Abbreviated transcription (Latin):
to exercitu iustoru aduersus
anthiochi duces cirma corripiens.
eosq de uidea expellend ꝑ secuti¬
oni seuissimcie finẽ imposuit : ac
templũ abidolorũ i maginib: emu¬
dans: nouarursus altaria et
cetera uasa uel ornam̃ta faciens.
atq in tẽplo reponens. dedic auic
ea simul cũ templo Qđ purifica¬
uit et renouauit uicesima quinta

Expanded text:
to exercitu Justorum adversus to exercitu Justorum adversus Antiochi duces, arma arripiens, eosque de Judaea expellens persecutioni gravissimae finem imposuit, ac templum ab idolorum imaginibus emundans, nova rursus altaria, et caetera vasa, vel ornamenta faciens, atque in templo imponens dedicavit ea simul cum templo quod purificavit, et renovavit vicesima quinta
Abbreviated transcription (Latin):
ence angło de dnĩcae misterio natiuita¬
tis guudioq. humcinae salucitionis ins¬
dringentos triginta incender chaldei
et hiero solimorũ urbe destructa. po
nẽusque ꝑductũ : cui uidelicet tunc
opĩ p̃suerunt duces plebis strenuis¬
et ꝓpħce aggeus et ⁊ acharias.
ad iuuantes eos: atque ad uersus
in sidias impedientiũ opꝰ hostium.
corpopłi cor roborantes: inde pꝰcinnos
cepta hierusalẽ tẽplũ idem sordib
idolorũ ꝓfcnauit: auferens in de
etc̃ fringend altare dni aureũ. men¬
scm ꝓpositionis. candelabrũ lumi¬
nid. et caetera uasa tẽplicurea.¬
quae in uenire potuit: sed et tẽ plo
iouis simula chrũ sta tuens. popu¬
lumq torm̃tis ad sacrisicandũ
idolis cogens. Qua ꝑ secutione
multi de popło ꝓdiuinde legis
custodia truci datisunt: in ter
quos et mac̃ illa septẽ filiorum
merico famosa. nobilissimã ꝓdño
cũ sobole martiru coronam ꝑme¬
eet̃ degenere sacerdo tali collec¬

Expanded text:
ente angelo de dominicae mysterio nativitaente angelo de dominicae mysterio nativitatis gaudioque humanae salvationis insdringentos triginta incenderunt Chaldet Hierosolymorum urbe destructa popunem usque perductum: cui videlicet tunc operi praefuerunt duces plebis strenuiset propheta Aggaeus, et Zacharias, adjuvantes eos, atque adversus insidias impedientium opus hostium cor populi corroborantes. Inde post annocapta Jerusalem, templum idem sordibus 97 idolorum profanavit, auferens inde et confringens altare Domini aureum, mensam propositionis, candelabrum luminis, et caetera vasa templiquae invenire potuit; sed et in templo Jovis simulacrum statuens, populumque tormentis ad sacrificandum idolis cogens. Qua persecutione multi de populo pro divinae legis custodia trucidati sunt, inter quos et mater illa septem filiorum merito famosa nobilissimam pro Domino cum sobole martyrii meruit coronam. Sede genere esset sacerdotali , collec
Abbreviated transcription (Latin):
laciuꝰ disserere: Hoc autẽ in primis
nottindũ est qđ enchenia qđ in lectio¬
ne euangelica fticta cognouimꝰ. ñ ad
primã tẽ plidedicationẽ. sed adultimã
ꝑtinent: qđ ex eofticile colligit᷑: quia
hieme fticta referuntur: Prima si¬
quidẽ eiꝰ dedicatio a scilomone tẽpore
autumni media at orobabel et iheso
sac̃ dote temprẽ ueris. ultima auida
machabeo tẽprẽ hiemis est faciti quan¬
do spetialit̃ c̃stitutũ esse legitꝰ. ut e¬
adẽ dedicatio ꝑ om̃i cinnos in memori¬
am sollẽpnib reuocaretur officusiux¬
ta qđ ad tẽpus usque dominicae ir¬
carnationis obseructũ fuisse modo
tẽpli opꝰ qđ dño condidic. septẽ annis
ꝑfecit. Oettiuo autẽ  anno decima
tucti sollẽpnis: ita ut inea tab naculum
omẽ ꝑ singulos annos maiorib hostus
expiari deberet: Deniq rccharias pat̾
beciti babtiscae iohannis: eis dẽ expia¬
tionib adaltare de seruiens. adueni

Expanded text:
latius disserere. Hoc autem in primis latius disserere. Hoc autem in primis notandum est, quod encaenia, quae in lectione evangelica facta cognovimus, non ad primam dedicationem templi, sed ad ultimam pertinent, quod ex eo facile colligitur, quia hieme facta referuntur. Prima siquidem ejus dedicatio a Salomone, tempore autumni; media a Zorobabel, et a Jesu sacerdote, tempore veris; ultima a Juda Machabaeo, tempore hiemis est facta, quando specialiter constitutum esse legitur, ut eadem dedicatio per omnes annos in memoriam solemnibus revocaretur officiis, juxta quod ad tempus dominicae incarnationis observatum fuisse, modotempli opus, quod Domino condidit, septem annis perfecit. Octavo autem anno decima tuta solemnis; ita ut in ea tabernaculum omne per annos singulos majoribus hostiis expiari deberet. Denique Zacharias pater beati Baptistae Joannis, eisdem expiationibus a
Abbreviated transcription (Latin):
et ideo minor patre credendus.
uI c̃tradicens ipse ego et pater
inquit: unũ sumꝰ. Quis enĩ ñ facile
uideric. quia nulla creatura unũ c̃ũ
illo quiomĩa creauic naturalit̃ existere
possic : et quia xp̃s natur alic̃ unũ cum
patre est: dãpnanda ese arru ꝑuicati
quae illũ eẽ creciturã affirmac. Porro
scibellius non sunt inquit duae ꝑ sonce pci¬
tris et filii c̃ficende sed ipse pac̃ quando
uult pat̃ est: quando uult filiu est idem
filius ipse c̃dep̃nat: Constat nãq quia
ego ecpat̃ deunaꝑsona dici ñ potuit sumꝰ
de uno dici ñ congruit: Qua ꝓpt̃ etiã sa¬
bellu errore cũ cacteris ab iecto. sequen¬
da est nob aipłica beati petri fides: qua
dnm̃ c̃fessus ait: Tues xps. filius dei uiui
Haec delectione a euangelica ꝓ ue dr̃s
donauit explanando trans currimus.
sedlibet ad huc de eNcheniorũ sollẽ pni¬
tace quã et tunc hiero solimita et
nos hodie caelebramꝰ frac̃nicati urũe

Expanded text:
et ideo minor Patre credendus est. et ideo minor Patre credendus est. Cui contradicens ipse: Ego, inquit, et Pater unum sumus. Quis enim non facile viderit quia nulla cillo, qui cuncta creavit, naturaliter existere possit? Et quia Christus naturaliter unum cum Patre est, damnanda est Arii perfidia, quae illum creaturam esse affirmat. Porro Sabellius: Non sunt, inquit, duae personae Pater et Filius confitendae; sed ipse Pater, quando vult, Pater est, quando vult Filius est; idem Filius ipse condemnat. Constat namque: Ego et Pater, de una persona dici non potuit; sumus, de uno dici non congruit. Quapropter etiam Sabellii errore cum caeteris abjecto, sequenda est nobis apostolica beati Petri fides, qua Dominum confessus, ait: Tu es Christus Filius Dei viri . Haec de lectione evangelica prout Dominus donavit explanando transcused libet adhuc de encaeniorum solemnitate, quam et tunc Hierosolymitae, et nos hodie celebramus, fraternitati vestrae
Abbreviated transcription (Latin):
sub iungit. ec nemo pocest raꝑe
demanu patris mei: Aꝑtedans
incellegi. unã acque in dissimilẽ
eẽ manum hocese uirtutẽ suam
et patris: ac que ideo xp̃m se eẽ
credendũ qui ñ sicuc caeteri scĩ¬
ficatꝰ ꝑ gr̃am ex tempore : sed uerꝰ
semꝑ extiterie filius di: Qđ etiã
se quente sententia luce clariuꝰ
aꝑ ic dicens. ego et pat̃: unum
sumus: cinũ in quiđ sumꝰ : una
nob̾ substantia. una est diuini¬
tas. una aet̾nicas. ꝑ fecto ae
qualis dissimilitudo nulla: Quib
ꝓfecto uerbis ñ p̃sentẽ solũ modo
iudaeorũ questionẽ qua aN ipse
eec̃ xp̃s interrogabant̃ explicauit.
sed etia herecicorũ ꝑfidia. quã
suturtĩ p̃uidic: quantũ sic exe¬
cranda monstrauit. Fotinus enĩ
ese At cũ ipse dicat ego et pac̾
unũ sumꝰ. manifes te patet quia
unũ cũ dõ patre subs tantialic.
homo purꝰ eẽ ñ potest: et quia
Heresis fotini. quae hunc cre¬
inquit factꝰ adeo ñ ex dõ nacꝰ ese

Expanded text:
subjungit: Et nemo potest rapere subjungit: Et nemo potest rapere de manu Patris mei; aperte dans intelligi, unam atque indissimilem esse manum, hoc est virtutem suam et Patris; atque ideo Christum se esse credendum, qui non sicut caeteri sanctificatus semper exstiterit Filius Dei. Quod etiam sequenti sententia luce clarius aperit, dicens: Ego et Pater unum sumus. Unum, inquit, sumus, una nobis substantia, una est divinitas, una aeternitas, perfecta 571 aequalitas, dissimilitudo nulla. Quibus profecto verbis non praesentem solummodo Judaeorum quaestionem, qua an ipse Christus interrogabant, explicavit; sed etiam haereticorum perfidiam, quam futuram praevidit, quantum sit exsecranda monstravit. Fotinus  Al.est. At cum ipse dicat: Ego et Pater unum sumus; manifeste patet quia unum cum Deo Patre substantialiter homo purus esse non potest. Et quia eresis Fotini, qui hunc creinquit, factus a Deo, non ex Deo natus est;
Abbreviated transcription (Latin):
inqua certauer in mortalem
suo tẽprẽ reddic Quib uer¬
bis eorũ quoq temeritatẽ qui
sibi laqueos mortis parabaNt
redarguit. manifeste insinu¬
ans quia stultissimde de eiud
ꝑditione dolosce agerent : qui
uitã dare posset in mortalem.
cui nemo rtiꝑet aliquẽ de his
quossuos ẽẽ ante scła p̃ nosset:
Sed ne haec loquendo suã uide¬
retur głam quȩrere : totam
suã potentic̃ ad patris głam
refert: cũ sub iungit  Pctꝰ
m̃s qđ dedit michi : maius om¬
nibus est. Maius ese omnibus
quod medictoridõ ethominũ ho¬
ut sit unigenicud eiꝰ filuiꝰ in
nullo gig̾nenti. uel natura dis¬
similis. uel uirtute inferior.
uel temprẽ posterior Quã ui¬
delicet Aequalitatẽ ipse dñð
indiuinitate habuit. priuꝰquã¬
mundus eet̃ apud patrẽ : ipse in
humani tate ex temprẽ in carna¬
tionis accepit Et nemo potest eas¬
rape de manu pacris mei. Supͣ
de buib: suis dicit ñ rapiec etis
quisquã demanu mea: et nunc

Expanded text:
in qua certaverunt immortalem in qua certaverunt immortalem suo tempore reddet. Quibus verbis eorum quoque temeritatem qui sibi laqueos mortis parabant redarguit, manifeste insinuans, qui stultissime de ejus perditione dolis agerent, qui vitam dare posset immortalem; cui nemo raperet aliquid de his quos suos esse ante saecula praenoscet. Sed ne haec loquendo suam videretur gloriam quaerere, totam suam potentiam ad Patris gloriam refert, cum subjungit: Pater meus quod dedit mihi majus omnibus est . Majus autem omnibus, quod mediatori Dei et hominum hout sit unigenitus ejus Filius in nullo gignenti vel natura dissimilis, vel virtute inferior, vel tempore posterior. Quam videlicet aequalitatem ipse Dominus in divinitate habuit priusquamundus esset apud Patrem, ipse in humanitate ex tempore incarnationis accepit. Et nemo potest rapere de manu Patris mei. Supra de ovibus suis dicit: Non rapiet eas quisquam de manu mea; et nunc
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ suã et sequerentur : ait. Etego
inta̾ aec̾nã do eið: et ñ ꝑhibunt in
aec̃nũ. Uisi sunt namq̃ martires
oculis insipientiũ mori : uisisunt ꝑire
cũ mortalẽ uitã diuersis poenarum
generib sub acti amicterent sed ñ
cere carnis. debica suꝗ certaminis
p̃mia sortiuntur: De quib adhuc apte
subditur. Non rapiet etiðquis quã: de
manu mec. Nitebant᷑ quippe ꝑ secu¬
tores impi rciꝑe pios xp̃i c̃fessores
demanu eiꝰ quando uel eoð ad negan¬
dum fidẽ tormentis cogebanti
ut animas eorũ aliencis red¬
derent xp̃o. uel amorientib
uicti nichil ominus exinima
eorũ corporai. aut inaquas dis¬
soluenda aut in ignes cõburenda
iactabant: ut quasi xpo resus¬
citandi ea ftcultatẽ tollerert:
Sed nemorapit eos demanu eius.
cui sicut ipse alibicut. omĩa tra¬
dita sunt ipatre : quia et cer¬
tantes ut uincane ad iuuat.
et uictores ut ꝑpetuo regnerT
coronat : et eisdẽ etiã carnẽ

Expanded text:
cem suam et sequerentur, ait: Et ego cem suam et sequerentur, ait: Et ego vitam aeternam do eis, et non peribunt in aeternum . Visi sunt namque martyres oculis insipientium mori. Visi sunt perire cum mortalem vitam diversis poenarum generibus subacti dimitterent. Sed nocere carnis debita suo certamini praemia sortiuntur. De quibus adhuc aperte subditur: Non rapiet eas quisquam de manu mea . Mittebant quippe persecutores impii rapere pios Christi confessores de manu ejus, quando vel eos ad negandum fidem tormentis cogebant, ut animas eorum alienas redderent Christo, vel morientibus victi, nihilominus exanimata eorum corpora, aut in aquas dissolvenda, aut in ignem comburenda jactabant; ut quasi Christo resuscitandi eam facultatem tollerent. Sed nemo rapit eos de manu ejus, cui, sicut ipse alibi ait: Omnia tradita sunt a Patre meo , quia et certantes ut vincant adjuvat, et victores ut perpetuo regnent coronat; et eisdem etiam carnem
Abbreviated transcription (Latin):
uitari. Mericoq ex ouibus eiꝰ ñ eẽ dicun¬
tur quinon ouina simplicitate pastorem
bonũ sequi: sed ferino potius rabise scta¬
gebane ꝑsequi: Uerũ quia sunt ñ nulli
qui fidem uerbotenꝰ ob seruant. etha¬
bicu ouiũ beluina corda p̃texunc: sub¬
sequenc̃ ipse postorq ouiũ sucrũ uita
quae sic merces edocet: Oues mecie uo¬
cẽ metĩ audiunt: et ego cognosco etis
et sequunt᷑ me : et ego uittĩ ae c̾ncĩ do eis.
et ñ ꝑibunt incet̾nũ: Quicumq ergo
aecernũ declinare interitũ : ae uitam crpu¬
desiderat uidere ꝑpetuã: uocẽ xpĩ
necesse est ñ solum audiendo et cre¬
dendo. sed etbene iuuendo sequatur.:
Qđ autẽ se oues suas cognoscere dicit.
eligere utiq et ad regnũ caeleste p̃¬
destinare significat: unde salomon
Nt: Vios quae adextris sunt nouit
dñs: et ec̃ trario de reꝓbis apłs. Aui
autem ignorcit inquit: ignorabit᷑.
Pulchre autẽ dehis qui audirent uo¬

Expanded text:
vitari; meritoque ex ovibus ejus non esse dicunvitari; meritoque ex ovibus ejus non esse dicuntur, qui non ovina simplicitate pastorem bonum sequi, sed ferina potius rabie satagebant persequi. Verum quia sunt nonnulli qui fidem verbo tenus observant, et habitu ovium belluina corda praetexunt; subsequenter ipse pastor, quae ovium suarum vita, quae sit merces, edocet. Oves meae vocem meam audiunt, et ego cognosco eas, et sequuntur me, et ego vitam aeternam do eis, et non peribunt in aeternum . Quincunque aeternum enim declinare interitum, ac vitam desiderat perpetuam, vocem Christi necesse est non solum audiendo et credendo, sed et bene vivendo sequatur. Quod autem se oves suas cognoscere dicit, eligere utique, ad regnum coeleste praedestinare significat. Unde Salomon ait: Vias enim quae a dextris sunt novit Dominus ; econtrario de reprobis Apostolus: Qui autem ignorat, inquit, ignorabitur . Pulchre autem de his qui audirent vo
Abbreviated transcription (Latin):
uinitate. nrãe substantiae parai¬
cipẽ ex tẽprẽ factũ eẽ cognouimꝰ
daut qđ interim piafide uenera¬
mur plena infuturo uisione specu¬
lemur: Hhec est et enĩ unica ani¬
mae nrãe salus ecuita: tuũ ꝑpetu¬
o uultũ tũ cernere lucẽ: Nec du¬
bitandũ quia rogantes exauditnos.
quando qđ ipse p̃cepit rogamꝰ qđ dare
ipse de siderat intenta m̃te poscimus:
Quomodo enĩ pilie supplicantib famu¬
lis negare credendus est dona quȩ
et dei filiũ seeẽ non tacuit: Nes¬
pondit enĩ eidicenis :: Loquor uob
et ñ creditis: oꝑa quae egofticio inno¬
mine patris mei. haec testimonium
ꝑhibent deme: sed uos ñ creditis: qͥa
ñ estis ex ouib meis: Quiergo se in
nomine patris oꝑa sua fecere tes¬
tatur ꝓfecto quia filius dĩsicere¬
dendus in sinuat Sed illi du plici
featu tenencur obnoxii: qui nec uerbis
quaelocutꝰ est nec factis quib ueritatẽ
uerborũ adstruebat: ad fidẽ poterane iN¬

Expanded text:
nostrae substantiae participem, ex tempore factum esse cognovimus, da ut quod interim pia fide veneramur, plena in futuro visione speculemur. Haec est etenim unica animae nostrae salus et vita, tuum perpetuum vultum, tuam cernere lucem. Nec dubitandum quia rogantes exaudiet nos, quando quod ipse praecepit rogamus: quod dare ipse desiderat, intenta mente poscimus. Quomodo enim pie supplicantibus famulis negare credendus est dona, quae et Dei Filium se esse non tacuit: Respondit enim eis dicens, loquor vobis et non creditis. Opera quae ego facio in nomine Patris mei, haec testimonium perhibent de me. Sed vos non creditis, quia non estis ex ovibus meis . Qui ergo se in nomine Patris opera sua facere testatur, profecto quia Filius Dei sit credendus insinuat. Sed illi duplici reatu tenentur 95 obnoxii; qui nec verbis quae locutus est, nec factis quibus veritatem verborum astruebat, ad fidem poterant in
Abbreviated transcription (Latin):
bant eũ tradere potestatȩ
p̃sidis puniendũ quasic̃tra¬
tre cugustũ repugñans illi¬
citũ sibi usurparet imperium.
Sed ipse nrãe saluti consulens.
propc̃ quos haec scribenda e¬
rant: itares ponsũ temꝑaiuit
suũ : ut et calũp niatorẽ hora
conduderet. et quia xp̃s estsi¬
delib aꝑta uoce ꝓderet: Illi enĩ
de homine xp̃o querebant: ipse
autẽ diuinitatið sucie qua ȩqͣ¬
lisese patri palã mysteria.
narrat: Circũ demus ergo
insiduis appetendo: sed ut fide¬
lissima domus eius placidam
in nobis sedẽ parando: Deqͥb
merito dicatur: Scĩ sicaiuit
tabnaculũ suũ altissimꝰ deus
in medio eiꝰ. ñ cõ mouebit᷑:
quã ut magis trũ ueritatis. ideo
quia nẽið incredulis ec contra¬
direntibus cꝑtae sucie mgiesta¬
tis archana reserauit: sed ut

Expanded text:
bant eum tradere potestati bant eum tradere potestati praesidis puniendum; quasi contra Augustum repugnans illicitum sibi usurparet imperium. Sed ipse nostrae saluti copropter quos haec scribenda erant, ita responsum temperavit suum, ut et calumniatorum ora concluderet, et quia Christus est fidelibus aperta voce proderet. Illi enim de homine Christo quaerebant, ipse autem divinitatis suae qua aequalis est Patri, palam mysteria narrat. Circumdemus ergo insidiis appetendo, sed ut fidelissima domus ejus placidam illi in nobis sedem parando, de quibus merito dicatur: Sanctificavit tabernaculum suum Altissimus, Deus in medio ejus non commovebitur . quam ut Magistrum veritatis ideo quia non eis incredulis et contradicentibus aperte suae majestatis arcana reseravit; sed, ut
Abbreviated transcription (Latin):
morare. nisiquia duritiã ꝑfidicie iu¬
dacorũ ꝑ asꝑittitẽ aurarũ uol t desig¬
nare brumaliũ : Et quia plurimis eo¬
rũ quos tunc in templo inueni c̃grue¬
hac sermo quẽ dixic. et qm̃ habun
dabit iniqui tus: refrigesct eari¬
tas multorũ : Sicut etiã subsequen¬
t̃ aꝑte denunciat dicens Circũ de¬
derunt ergo eũ uidaei : et dicebant.
Quo usque cnimã nram̃ tollis: si
tues xp̃s: dic nob palã. Non enim
hcec uerittitẽ fidei querendo. sed
illi quẽ in t̾ rogabant insidiando
eccalũ pniã struendo dicebant
rũ dm̃. uerũ c̃fite t᷑ echominem:
illipurũ tantũ modo hominẽ futu¬
rũ. ñ cuitẽ et dm̃ eẽ credebarit:
Memores uidelicet. quia de humani¬
ttace illiuꝰ iurcunit dñs dcuud de
fructu uentris eiꝰ sedere suꝑ sedẽ
suc sed obliti qđ ipse de sua diumi¬
tace ꝑ eundẽ dauid cecinit. dñs¬
dñs dixit adme. filius ins̃ estu.
etiam dementia posteri eorum

Expanded text:
morare, nisi quia duritiam perfidiae Jumorare, nisi quia duritiam perfidiae Judaeorum per asperitatem aurarum voluit designare brumalium; et quia plurimis eorum quos tunc in templo invenit, congruebat sermo quem dixit: Quoniam abunscet charitas multorum ? Sicut etiam subsequenter aperte denuntiat, dicens: Circumdederunt ergo eum Judaei, et dicebant: Quousque animam nostram tollis? Si tu es Christus, dic nobis palam. Non enim haec veritatem fidei quaerendo, sed illi quem interet calumniam struendo dicebant.rum Deum, verum confitetur et hominem, illi purum tantummodo hominem futurum; non autem et Deum esse credebant. Memores videlicet quia de humanitate illius juravit Dominus David de fructu ventris ejus se sedere super sedem suam; sed obliti quod ipsi de sua divinitate per eumdem David cecinit: Dominus dixit ad me, Filius meus es tu . etiam dementia posteri eorum
Abbreviated transcription (Latin):
adorandũ stare solebat. quanto magis
penetralia cordiũ nr̃orũ inuisere.
atque in lus trare desiderat: Sittim̃
porticũ eẽ salomonis: hoc est sieatimorẽ
suũ qđ est in itiũ scipientiae habere
ꝑ spexerit Neque enĩ putandĩ est
dum uel ed misteria cuele branda
c̃uenimꝰ. tẽplũ sit dnĩ et ñ ĩpsi qui in no¬
mine dnĩ c̃uenimꝰ. multe ampliuꝰ tem¬
plũ eiꝰ et appellemꝰ et simꝰ cũ manifes¬
te dicat apłs: Cos enĩ estis templũ
dĩ uiui sicuc dicit ds̃. in habitabom
eis: et it̃ illos ambu labo. Siergo
tẽplũ dĩ sumꝰ curemꝰ sollerter etbo¬
nis scita gamꝰ actibus. ut in eodem
suo templo sepius ipse etuenire : et
mansionẽ fticere dignet᷑. Caueam
hiemis exemplũ: ne uide licet corda
nrã dñs adueniend acaritatis ardo¬
re torpentia reperiat. ideoq eccituiꝰ
auersatꝰ relinquat. Quid enĩ ꝑtinuit
cid ceuangelistũ hiemis tempꝰ cõme¬

Expanded text:
ad orandum stare solebat, quantad orandum stare solebat, quantpenetralia cordium nostrorum invisere atque illustrare desiderat, si tamen ea porticum esse Salomonis, hoc est, si ea timorem suum quod est initium sapientiae habere perspexerit! Neque enim putandum est dum, vel ad mysteria celebranda convenimus, templum sit Domini, et non ipsi qui in nomine Domini convenimus, multo amplius templum ejus et appellemur, et simus, cum manifeste dicat Apostolus: Vos enim estis templum Dei vivi , sicut dicit Deus, Inhabitabo in eis, et inter illos ambulabo . Si ergo templum Dei sumus, curemus solerter, et bonis actibus satagamus, ut in eodem suo templo saepius ipse et venire, et mansionem facere dignetur. Caveamus hiemis exemplum, ne, videlicet, corda nostra Dominus adveniens a charitatis ardore torpentia reperiat, et ideo ea citius aversatus relinquat. Quid enim pertinuit ad Evangelistam hiemis tempus comme
Abbreviated transcription (Latin):
DE EADEM LECTIONE
hm̃i quia facto sunc
enchenia in hierosoli¬
mis. Enchenia autẽ
uocabant sollẽpnia
dedicationis templi quae popłs dĩ ex an¬
tiqua patrũ traditione ꝑ cnnos singulos
celebrare consueuerat: Quorũ uesti¬
gia nos hodie iuxta morẽ xpĩ aniorbis
sequentes annuã dedicationis cec cłae
nrac̃ dic̃. diuinis laudibus e cuigilus
studuimꝰ agere sollẽpnẽ: Et hanc nos
fostiui tatẽ eo maiore deuotione cue¬
lehrare oportet: quo eã redẽptor i
aro gratissimã eẽ cognouimꝰ. adeo utin
cere ad popłm. ac diui nitacis suae sa¬
cram̃ta pandere dignaicꝰ sic: Factti
sunc in quid enchenia ĩ hierosolimis.
intemplo. in porticu salo monis.
in quo earo et scinguis brutorum a¬
nimaliũ offerebat᷑: multo magis nr̃am
or ctionis domũ ubi carnis ipsius ac scin¬
gius sacramenta ccelehrant᷑ uisitti regtui¬
debic: Si ꝑ cimbulare ñ dispexic porticũ
inqua rex quondã mortalis ac terren
quamuis potentissimꝰ cic scpientissimꝰ

Expanded text:
 ex lectione imi, quia facta sunt Encaenia Hierosolymis. Encaenia autem vocabantur solemnia dedicationis templi quae populus Dei ex antiqua patrum traditione per annos singulos celebrare consueverat. Quorum vestigia, nos hodie juxta morem Christiani orbis sequentes, annuam dedicationem ecclesiae nostrae diem divinis laudibus et vigiliis studuimus agere solemnem. Et hanc nos festivitatem eo majori devotione celebrari onostro gratissimam esse cognovimus, adeo ut in cere ad populum, ac divinitatis suae sacramenta pandere dignatus sit. Facta sunt, inquit, encaenia in Hierosolymis, Jesus in porticu Salomonis. in quo caro et sanguis brutorum animalium offerebatur, multo magis nostram orationis domum, ubi carnis ipsius ac sanguinis sacramenta celebrantur, visitare gaudebit. Si perambulare non despexit porticum, in quo rex quondam mortalis ac terrenus, quamvis potentissimus ac sapientissimus,
Abbreviated transcription (Latin):
tuo demonstret. Miroq atque in effc̃i¬
bili Nobis ordine eum qui nil umquã
potest̃ obliuisci. qui semꝑ misereri pa
ipsẽ dĩ filius effectus sit. ꝓquib. ipsẽ con¬
fligens mortis imperium moriendo ꝓs¬
triruerit Tercio: ut om̃s elesti ꝑpetua
becititudine suscepti : uidentes in dõ
ac dño suo signa passionis: Numquã
illi gr̃as agere desiscant: ꝑ cuiꝰ morcẽ¬
Ad extremũ ut etiam reꝓbi iniudiciosig¬
na eiusdem passionis as piciant: sicut
scriptum est Videbunt inquem truns¬
fixerunt. ac se iustissime dampnan¬
dos intellegent. Nonsolũ hi qui ei im¬
picis intulere manꝰ. sed et illi qui uł
suscepta eius misteria ꝓ nichilocon¬
tempnunt. uł sibi oblatt numquam
suscipere cunrrunt. uł etiam maiori
impiectite in eis qui susceperint. odus
acꝑsecutionib extinguere aut corrũ¬
pere laborant. Nonergo fallit nos fi¬
des resurrectionis xp̃i. Nondecipit
spes resurrectionis Nñre. qui cd s̃

Expanded text:
tuo demonstret, miroque et ineffatuo demonstret, miroque et ineffabili nobis ordine eum qui nil unquam potest oblivisci, qui semper misereri pipse Dei Filius effectus sit, pro quibus ipse confligens, mortis imperium moriendo prostravit. Tertio, ut omnes electi perpetua beatitudine suscepti, videntes in Deo ac Domino suo signa passionis, nunquam illi gratias agere desistant, per cujus morte. Ad extremum ut etiam reprobi in judicio signa ejusdem passionis aspiciant, sicut scriptum est: Videbunt in quem transfixerunt , ac se justissime damnandos intelligant, non solum hi qui ei impias intulere manus, sed et illi qui vel suscepta ejus mysteria pro nihilo contemnunt, vel sibi oblata nunquam suscipere curarunt, vel etiam majore impietate in eos qui susceperant odiis ac persecutionibus exstinguere aut corrumpere laborant. Non ergo fallit  Al. add. nos fides resurrectionis Christi, non decipit nos spes resurrectionis nostrae, quia Deus
Abbreviated transcription (Latin):
pora possit incorruptt reducere qui Nec
suorũ uulnerum quȩ incruce suscepit
potuit cicatrices obducere : sed resus¬
cittito ut dicitis suo corpore amortuis:
signa ad huc mortis inesse non cȩlauit
Quib respondemꝰ. qui cixp̃s: cumomipns
sit ds̃: et nñr ut ꝓmisit corpora decorrup¬
tione ad incorruptionem. demorte adui¬
tam. detemre puluere celestem suscitti¬
uit ad głam. & suum qđ moriendo ex¬
uerat corpus. quale uoluit. reuocauit
ad uitam. Ođ cum abolitis passionis
indiciis ostendere discipuli: poss&:
onis ineo maluit inditia reseruare
Primo uidelic&. ut discipuli qui hȩc ui¬
debant: manifeste possent dinõscere.
Non spm̃ sine corpore. sed corpus esse
spiricale : qđ ui debant. Certumque
fidem ꝑ aste resurrestionis eiꝰ cestam
spem futurȩ om̃ium hominũ resurrec¬
tionis mundo p̃dicarent. Deinde ut
uul nerum suorum cicatricib quantũ
ꝓhumana salute laborauerit. ei ꝑpe¬

Expanded text:
pora possit incorrupta reducere, qui nec pora possit incorrupta reducere, qui nec suorum vulnerum, quae in cruce suscepit, potuit cicatrices obducere, sed resuscitato, ut dicitis, suo corpore a mortuis, signa adhuc mortis inesse non celavit? Quibus respondemus, quia Christus, cum omnipotens sit Deus, et nostra, ut promisit, corpora de corruptione ad incorruptionem, de morte ad vitam, de terrae pulvere coelestem suscitavit ad gloriam, et suum quod moriendo exuerat corpus quale voluit revocavit ad vitam. Quod cum abolitis passionis indiciis ostendere discipulis posset,s gratia passionis in eo maluit indicia reservare. Primo, videlicet, ut discipuli, qui haec videbant, manifeste possent dignoscere non spiritum sine corpore, sed corpus esse spirituale quod videbant, certamque fidem peractae resurrectionis ejus, certam spem futurae omnium hominum resurrectionis mundo praedicarent. Deinde, utvulnerum suorum cicatricibus, quantum pro humana salute laboraverit, ei perpe
Abbreviated transcription (Latin):
disse ꝑhibet. Ut qđ plura notissimȩ passi¬
onis ac suscepte mortis indicia cognoscerent
herrori patrute iam resurrestionis ac di¬
rutȩ mortis fide gcuiderent: Qui ut illos
pom̃ia defide resurrestionis cestos red¬
deret. Nontantum oculis intuendũ. sed ad¬
trestandũ quoq manib corpus qđ in mor¬
tole illis ostendebat ex hibuit dicens. Pal
pate et uidete: quia sp̃s carnẽ et ossa non
hab&. sicut me uidetis habere O uatenus
głam resurrectionis p̃dicaturi. modũ
quoq nobis resuscittiti corporis qualis ess&
spenindus cibsque omni ualerent timbi¬
guitate monscrare: Unde cum magna fi
ad sequenda fidei et ueritatis quã didic̃
archana ꝓuocait dicens. Q đ fuit aibinicio
quod ciudiuimꝰ et uidimꝰ oculis nr̃is qđ ꝑ
uite. Solent autẽ gentiles hoc in loco sim¬
plicittiti fidei nurẽ deceptionũ tendere la¬
queos dicendo. qua temerittite confiditis
quia xp̃s quem colitis unĩ depuluere cor¬

Expanded text:
disse perhibet, ut quo plura notissimae passidisse perhibet, ut quo plura notissimae passionis ac susceptae mortis indicia cognoscerent, eo certiori patratae jam resurrectionis ac dirutae mortis fide gauderent. Qui ut illos per omnia de fide resurrectionis certos redderet, non tantum oculis intuendum, sed attrectandum quoque manibus corpus, quod immortale illis ostendebat, exhibuit dicensvidete, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere. Quatenus gloriam resurrectionis praedicaturi, modum quoque nobis resuscitati corporis qualis esset sperandus absque omni valerent ambiguitate monstrare. Unde cum magna fidad sequenda fidei et veritatis, quam didicit, arcana provocat dicens: Quod fuit ab initio, quod audivimus et vidimus oculis nostris, quod vitae . Solent autem gentiles hoc in loco simplicitati fidei nostrae deceptionum laqueos tendere dicendo: Qua temeritate confiditis quia Christus quem colitis vestra de pulvere cor
Abbreviated transcription (Latin):
Idest quici non corpus ipsius qđ defunctũ
& sepultum nouenint. iam resuscitatum
a mortuis conspicerent: sed sp̃m pocius
quẽ relisto corpore in manꝰ patris cõmen¬
dauenit p̃oculis haberent. Sed hunc eorũ
errorem simul etpauorem qđ ad nouc̃ in cog¬
nicamq uisionem fuenint ꝑculsi: benigno¬
magister pussimus grai consolationis & am¬
momtionis abstergere cuniuit Quidine¬
quiens turbati estis. et cogitticiones ciscen¬
dunt in corda uñi.: Uidete manꝰ mecis. &
pedes: quia ipse egosum Nonautẽ si necau¬
sc̃ manꝰ sucis pocius acpedes: quã uultum
quem equae nouenint eos uidere ac recog¬
noscere iub&. sed ut uisis clauorũ signis qui¬
bus cruci enit cd fixus: nonsolum corpus. eẽ.
qđ ui debant: sed ut ipsum dñi sui corp̾es se qđ
crucifixum nouerant intellegere possent
Vn de bene ioħs dominice apparitionis memo¬
riam faciens: latus quoq suum qđ amilite
fuenit uul nenitum. discipulis eum osten¬

Expanded text:
id est, quia non corpus ipsius quod defunctum id est, quia non corpus ipsius quod defunctum et sepultum noverant, jam resuscitatum a morte conspicerent, sed spiritum potius quem, relicto corpore, in manus patris commendaverat, prae oculis haberent. Sed hunc eorum errorem simul et pavorem, quo ad novam incognitamque visionem fuerant perculsi, benignmagister piissimus gratia consolationis et admonitionis abstergere curavit. Quid, inquiens, turbati estis, et cogitationes ascendunt in corda vestra? Videte manus meas et pedes, quia ego ipse sum. Non autem sine causa manus suas potius ac pedes, quam vultum quem aeque noverant, eos videre ac recognoscere jubet, sed ut, visis clavorum signis quibus cruci erat affixus, non solum corpus esse quod videbant, sed ut ipsum Domini sui corpus quod crucifixum noverant intelligere possent. Unde bene Joannes, dominicae apparitionis memoriam faciens, latus quoque suum, quod a milite fuerat vulneratum, discipulis eum osten
Abbreviated transcription (Latin):
apparens saluator discipulis: pacis eis¬
statim gtudici mandat: id ipsum cęlebra¬
iti immortailitatis głaiterans. qđ ad pas¬
sionẽ mortis iturus. quasĩ pignus eis spe¬
ciale salutis & uitȩ cõmendauerat dicens.
Pacem relinquo uobis: pacem meã douobis
Cuius grãm muneris eo quoq Nato uisi mox
pastorib angłi p̃dicabant. laiudantes
dm̃ et dicentes. Gla in excelsis dõ. et intemr
pax hominib bone uoluntatis Quia Ni¬
mirum tota redemptoris nri in carnedis¬
pensctio: mundi . ẽ. reconcilicitio: Adhoc
quippe incarnat᷑. adhoc passus. ad hoc
resuscittitus amortuis: ut nos qui peccan¬
do inim dĩ incidimꝰ. ipsẽ reconciliando
ad dĩ pacem reduceret. Unde reste et a
ꝓpħa pat̾ futuri scłi. princeps pacis no¬
minat᷑ Et apłs deeo sc̃ribens. hisqui ex
gelizauit pacem uobis qui longe fuistis.
re: Agnoscentes quidem dñm esse qui
apparuit: sed putantes quia non corpo¬

Expanded text:
apparens Salvator discipulis pacis apparens Salvator discipulis pacis statim eis gaudia mandat, id ipsum celebrata immortalitatis gloria iterans, quod ad passionem iturus mortis quasi pignus eis speciale salutis accurate commendaverat dicens: Pacem relinquo vobis, pacem meam do vobis . Cujus gratiam muneris eo quoque nato visi mox pastoribus angeli praedicabant laudantes Deum, et dicentes: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis , quia nimirum tota Redemptoris nostri in carne dispensatio, mundi est reconciliatio. Ad hoc quippe incarnatus, ad hoc passus, ad hoc est resuscitatus a mortuis, ut nos qui peccando iram Dei incidimus, ipse reconciliando ad Dei pacem reduceret. Unde recte et a propheta Pater futuri saeculi, Princeps pacis, nominatur . Et Apostolus de eo scribens his qui ex gelizavit pacem vobis qui longe fuistis, re. Agnoscentes quidem Dominum esse qui apparuit, sed putantes quia non in corpo
Abbreviated transcription (Latin):
loquentib discipulis dñs adstare
in medio. et p̃sentiam suę uisionis
reuelare dignatus est. Hoc. ẽ. enim
qđ fidelib cunctis alibi ꝓmisit di¬
cens. Vbi sunt duo uł tres. congre¬
gati in nomine meo : ibi sum in me¬
dio eorum: Ad confirmandã nãq
fidei nr̃e constanciam qđ semper
agit p̃sentia diuine pietttis: oli¬
quando etiã p̃sentia uoluit corpo¬
nelis ostendere uisionis. Nam etde
Nobis quamuis porro infraapłoꝵ
pedes iacentib: hoc ipsum eiꝰ miscđia
fieri confidere debemus: ipsum ui¬
delic& es se in medio nr̃i. quociens¬
cumq conuenientes innomine il¬
lius congregtm. Nomen quippe
illius ihs. id est saluatorẽ ostendit: Et cũ de
ad quisicione ꝑpetue salutis locuturi con¬
uenimus: constat nimirũ quia in nomine
iħu congregaimur. Nec dubittire fas esc
dehis quȩ ipse amat conferentib nobis.
nobiscum. eẽ. p̃sentem. Et tanto utique
uerius: qͥanto eti quȩ ore ꝓferimꝰ: ꝑfesti¬
ori corde retinemus Deinde uidendũ qđ

Expanded text:
nus astare in medio, et praesentiam suae visionis revelare dignatus est. Hoc est enim quod fidelibus cunctis alibi promisit, dicens: Ubi sunt duo vel tres congregati in nomine meo, ibi sum in medio eorum . Ad confirmandam namque fidei nostrae constantiam, quod semper agit praesentia divinae pietatis, aliquando etiam praesentia voluit corporalis ostendere visionis. Nam et de nobis quamvis porro infra apostolorum pedes jacentibus hoc ipsum ejus misericordia fieri confidere debemus, ipsum, videlicet, esse in medio nostri, quotiescunque convenientes in nomine illius congregamur. Nomen quippe illius Jesus, id est, Salvator est. Et cum de acquisitione perpetuae salutis locuturi convenimus, constat nimirum quia in nomine Jesu congregamur. Nec dubitare fas est de his quae ipse amat conferentibus nobis eum esse praesentem, et tanto utique verius, quanto ea quae ore proferimus perfectiori corde retinemus. Deinde videndum quod
Abbreviated transcription (Latin):
restionẽ suis pres signauerint scriptis
ad medium ꝓducit᷑. Neuero ad intellegen¬
da horum i ystica dicta ttirdi forte rema¬
nerent: sensum quoq illi quohec incelle¬
gere possent aperuit: Quofacto: Nichil
ultrir priscȩ dubietatis. ineorũ mente re¬

Expanded text:
rectionem suis praesignaverunt scriptis, rectionem suis praesignaverunt scriptis, ad medium producitur. Ne vero ad intelligenda horum mystica dicta, tardi forte remanerent, sensum quoque illis quo haec intelligere possent aperuit: quo facto, nil ultra priscae dubietatis in eorum mente re
Abbreviated transcription (Latin):
s ed quia tunc nulla manducandi Necessitas
uł utiliitis aliunde potest incurrere. Nul
esse fruiturum ubi filiis resurrestio¬
nis. Non aliut esca. et potus. uita. et salus
gcudium. pcx. et om̃iabonai: quã illud
Simirũ fuit qđ in psalmo canit᷑ Beati
qui habittint indomotua: in scłm scłilau
dabunt te Et iterũ Videbit᷑ ds̃ dõrum
omnibus. Expletti cutẽ refestione. dñs
adhuc exortticionis monitti subiunexit
dicens. hȩc sunt uerba que locutus sum
quo mortali adhuc & pcissibili carne uri
essem similis: qm̃ necesse. ẽ. impleri om̃ia
quȩ scripiti s̃ in lege moysi et ꝓphetis et psal¬
mis deme. Omnẽ magister uerittitis tol¬
lit scrupulũ simulationis: undiq ueritti¬
tis iunr confirmat. Uidet̾. pal pat᷑. reficit᷑:
sermo ex hortacionis ꝑ singula p̃betur
Et ne solum ei testimoniũ mĩnus sufficere
puttiret᷑: etiam moysi et ꝓphettrũ aucto¬
ritis qui eiꝰ incarnationẽ passionẽ et resur¬

Expanded text:
sed quia tunc nulla manducandi necessitas sed quia tunc nulla manducandi necessitas vel utilitas aliunde potest incurrere  Al.esse fruiturum, ubi filiis resurrectionis non aliud esca et potus quam vita et salus, gaudium, pax, et omnia bona, quam illud nimirum sit quod in psalmo canitur: Beati qui habitant in dodabunt te . Et iterum: Videbitur Deus deorum omnibus . Expleta autem refectione Dominus adhuc exhortationis monita subjunxit, dicens: Haec sunt verba quae locutus sum cum mortali adhuc et passibili carne vestri essem similis. Quoniam necesse est impleri omnia quae scripta sunt in lege Moysi et Prophetis et Psalmis de me. Omnem Magister veritatis tollit scrupulum simulationis, undique veritatis jura confirmat. Videtur, palpatur, reficitur, sermo exhortationis per singula praebetur, et ne solum ejus testimonium minus sufficere putaretur, etiam Moysi et prophetarum auctoritas, qui ejus incarnationem, passionem et resur
Abbreviated transcription (Latin):
sinit. Vnde ardentissimus uitȩ illius
amator desua cestus deuotione dõspe
lȩctibundus loquitur. Ego autẽ cum
iusticia apparebo in conspectutuo: sa¬
cicibor dũ manifestabit᷑ glatua Et
phylippus eodem feruensamore dñe
inquit ostende nobis patrẽ: et sufficit
nobis. Simplicit̃ ittiq et pie sencien¬
dum. ẽ. resuscitatũ amorte. & immor¬
tale iam ftctum corpus dominicũ. Nul¬
lam quidem necessittitem ad tam̃ facul¬
tatem habuis se uescendi. Idõque ubi
oportunitas ꝓbandę substanciȩ Natu¬
nelis exigebat cibis. eẽ. refectum: qui
nimirũ cibi. Nullũ sagine adium̃tũ.
ut mortaliũ corporib solent illi p̃bu¬
erint. sed quomodo inignẽ missaaqua.
itt mox comesti spiritali eius sint
uir tute absumpti. Sed et nñrpost̃ re¬
surrectionẽ corpora celesti gła p̃ditt.
credendũ est ad quicquid uoluerint
agendum. ẽẽ. potencia. adꝑueniendũ
ubicumq libuerit esse promptissima

Expanded text:
sinit. Unde ardentissimus vitae illius sinit. Unde ardentissimus vitae illius amator de sua certus devotione, Deo spe laetabundus loquitur: Ego autem cum justitia apparebo in conspectu tuo, satiabor dum manifestabitur gloria tua . Et Philippus eodem fervens amore: Domine, inquit, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis . Simpliciter itaque et pie sentiendum est resuscitatum a morte, et immortale jam factum corpus dominicum, nullam quidem necessitatem, attamen facultatem habuisse vescendi; ideoque ubi opportunitas probandae substantiae naturalis exigebat, cibis esse refectum, qui nimirum cibi nullum saginae adjumentum, ut mortalium corporibus solent, illi praebuerint, sed quomodo in ignem missa aqua, ita mox comesti spirituali ejus sint virtute absumpti. Sed et nostra post resurrectionem corpora coelesti gloria praedita, credendum est ad quidquid voluerint agendum esse potentia, ad perveniendum ubicunque libuerit esse promptissima;
Abbreviated transcription (Latin):
ad confirmandã resurrectionis fidẽ
seipsum uiuum discipulis p̃buit. uer¬
ba exhortationis cittulit. uestigia pas¬
sionis nonsolum intuenda: sed etpal¬
panda demonstriruit: Sed infirma
adhuc eoiũ p̃cordia. nouititẽ tante
potencie capere nequeunt: magisq
mitiri p̃gtudio qđ uidebant. quã
credere qđ docebant᷑ incipiunt Ue¬
rum dñs nequid in eorum mente reside¬
ret ambigui sumptis etiã ȩpulis come¬
dit coram eis. ut si uisib oculorũ. sisuoꝵ
tactib non crederent digitorum uł
ali mentorũ carnaliũ ꝑeceptione
carnẽ esse quȩ cipparuit agnoscerent
ta cherintianorũ. Nequis uidelic& pue¬
rilit̃ desipiens estim&. uł medicitoris
dĩ etdninr̃i corpus excittitũ amortuis.
sustentaiculo eguisse ciborũ. uł nr̃a post
re surrestionẽ corpora inuita et con¬
uersctione spirictli. escis reficienda
carnalib ubi diuine contẽplaciocari¬
cctis esurire. et sitire. si cut et bonorũ
coeterorum penuriam pati nullatenꝰ

Expanded text:
onis fidem, se ipsum vivum discipulis praebuit, verba exhortationis attulit, vestigia passionis non solum intuenda, sed et palpanda demonstravit. Sed infirma adhuc eorum praecordia novitatem tantae potentiae capere nequeunt, magisque mirari prae gaudio quod videbant, quam credere quod docebantur incipiunt. Verum Dominus ne quid in eorum mente resideret ambigui, sumptis etiam epulis, comedit coram eis, ut si visibus oculorum, si suorum tactibus non crederent digitorum, vel alimentorum carnalium perceptione carnem esse quae apparuit cognoscerent.ta Cerinthianorum, ne quis videlicet pueriliter desipiens aestimet vel Mediatoris Dei et Domini nostri corpus excitatum a mortuis, sustentaculo eguisse ciborum, vel nostra post resurrectionem corpora in vita et conversatione spirituali escis reficienda carnalibus, ubi divinae contemplatio claritatis esurire et sitire, sicut et bonorum caeterorum penuriam pati nullatenus
Abbreviated transcription (Latin):
rum ordo enit necessarius: ut prius
& oscensionẽ patefieret hominib cae¬
lestis ianua regni. Et sic demũ mitte¬
rent᷑ : qui cunctis ꝑ orbem nationibus
uerbũ uitȩ p̃dicarent ac sacruimenta
fidei quib saluare atq ad gtiudici
sempit̃ nę patrie possent ad tingereminis¬
tnrrent. Coopeninte ipso mediatore dĩ
& regnat cũ patre in tini tate sp̃s scĩds̃.¬

Expanded text:
rum ordo erat necessarius, ut prius et ascensionem patefieret hominibus coelestis janua regni; et sic demum mitterentur qui cunctis per orbem nationibus verbum vitae praedicarent, ac sacramenta fidei, quibus salvari atque ad gaudia supernae patriae possent attingere, ministrarent, cooperante ipso Mediatore Dei et regnat cum Patre in unitate Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
care in nomine eiꝰ poenitenciã : & remis¬
sionẽ peccatorũ in om̃s gences. Idõ autẽ
xp̃m pati et resurgerẽ oportebat amor¬
tuis. quia impossibile enit mundũ
saluari. Nisi ds̃ homo ueniret. qui in
hominis habitu apparens. & hominis
homo suscipiens diuina
uistute. reuinceret. sicque inse cre¬
dentes. & ad contemptũ sub eunde mor¬
tis accenderet & certitudinẽ
spenende resurrectionis ac
uitȩ ꝑpetis animar&. Quo
enim aptius exemplo pocenint
homines ad fidem participande glo¬
riande. et ꝓmerende uite immortalis
humanittitis ac mortalitatis suȩ factũ
ordine adtoleninda ꝓsua salute ad¬
uersa queque ꝓuocarent᷑. quã cum
auctorem suum didicissent ꝓ ipsorum
ꝓborum. & ipsam mortis subisse sentenciã :
Qua ratione congruentius spemresur¬
restionis acciperent. quã cum eius
se sacnirm̃tis ablutos et scĩ ficatos. ettor¬
pori ad unctos esse meminissent. qui ꝓ
ipsis moste gustata cicius exemplum
resurgendi amorte p̃berent: Oporte¬

Expanded text:
ne ejus poenitentiam et remissionem peccatorum in omnes gentes. Ideo autem Christum pati et resurgere oportebat a mortuis, quia impossibile erat mundum salvari nisi Deus homo veniret, qui in hominis habitu apparens, et homineshomo suscipiens divina virtute revinceret, sicque in se credentes, et ad contemptum subeundae mortis accenderet, et certitudine sperandae resurrectionis ac vitae perpetis animaret. Quo enim aptius exemplo poterant homines ad fidem participandae gloriae, et promerendae vitae immortalis humanitatis ac mortalitatis suae factum ordine ad toleranda pro sua salute adversa quaeque provocarentur, quam cum auctorem suum didicissent pro eorum probrorum, et ipsam mortis subiisse sententiam? Qua ratione congruentius spem resurrectionis acciperent, quam cum ejus se sacramentis ablutos et sanctificatos, ejus corpori adunatos esse meminissent, qui, pro ipsis morte gustata, citius exemplum resurgendi a morte praeberet? Oporte
Abbreviated transcription (Latin):
tuis: uiuificabit etmortalia corpora
ur̃t. ꝑ in habitantẽ sp̃meius in uobis.
qđ de electis specialit̾ dictũ constat
O m̃ quidem om̃s resurgemus. Non
autẽ om̃s immuttibimͣ. sed soli qui
Nunc scĩ sp̃s in habitacione regunt᷑.
tunc inet̃ ne uitȩ bettitu dine maiori

Expanded text:
tuis, vivificabit et mortalia corpora vestra per inhabitantem Spiritum ejus in vobis . Quod de electis specialiter dictum constat, quoniam quidem omnes resurgemus, non autem omnes immutabimur, sed soli qui nunc spiritus sancti inhabitatione reguntur, tunc in aeternae vitae beat
Abbreviated transcription (Latin):
Nunciare discipulis. quȩ cib angłis
deꝑfecta eiꝰ resurrectione didiceriN.
dequib scriptum . ẽ. quia accesser̃
& tenuerunt pedes eiꝰ. et adorauer̃
eum. a pparuit ipsodie ad uespe¬
cantes. in panis fractione cognouer
Apparuit et petro qđ si euangelista
quando uł ubi factum sit minime de¬
si gnauerit: ttm̃ quia factũ sit Non
itic&. Scribens quia cum p̃fati duo
discipuli. cognito dño inemaus stci¬
tim redissent᷑ hierłm. in uener con¬
gregcitos undecim. et eos quicũ ipsis
enrnt dicentes: quia surrexit dñs
uere et cipparuit simoni: Ac deinde
subiunxit: Et ipsi namrbant queges¬
ta eriint inuia: et quomodo cognoue¬
runt eum infrirstione panis. Statimq
adnectit quintã eius apparitionem
ihs scetit in medio eorũ: et dicit eis.

Expanded text:
nuntiare nuntiare ctione didicerant, de quibus scriptum est: Quia accesserunt, et tenuerunt pedes ejus, et adoraverunt eum . Apparuit ipso die advespecantes in panis fractione cognoverunt; apparuit et Petro . Quod si evangelista quando vel ubi factum sit, minime designaverit, tamen quia factum sit non tacet, scribens quia cum praefati duo discipuli, cognito Domino in Emaus, statim redissent Hierusalem, invenerunt congregatos undecim, et eos qui cum ipsis erant, dicentes: Quia surrexit Dominus vere, et apparuit Simoni. Ac deinde subjungit: Et ipsi narrabant quae gesta erant in via, et quomodo cognoverunt eum in fractione panis. Statimque annectit quintam ejus apparitionem, Jesus stetit in medio eorum, et dicit Al.