comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tie eiuis usq infinem firmum retineamus. Illis autem.
nolite pueri effici sensib s malitia infantes estote.
ut sensib ꝑfecti sitis. Et idõ neq inueteri neq uinouo
testamento. tales ad mittuntur adnumerum. Mpłs
ad unitationem puerorum quando ante se paruulum
posuit ⁊ ait. siquis non fuerit ut puer iste non intra¬
amente puerili. ⁊ uocat rursus adimitationem pue¬
rilem. Nolite inquit pucri effici sensib s malicia par¬
iuili estote: ut mentib ꝑfecti sitis. Quem delectat
imitari puerum: non delectet imꝑitia s inocentia.
Sroponitur enim pueritia ꝓpt̾ imitandam humilita¬
tem. Et item ꝓponitur pueritia adcauendã fatuitatẽ.
Propositum exemplum pueritiȩ propt̃̾ imitandã humilitatem
a dño ẽ: qͣndo uocauit ad se pueros et cũ ꝓhiberent᷑ ab illo dixit.
Sinite paruulos uenire ad me: talium ẽ. enĩ regnũ cȩlorum.
Propositum exemplum pueritię ad cauendã fatuitatem.

Expanded text:
tiae ejus usque in finem firmum retineamus ; illis autem, Nolite pueri effici sensibus, sed malitia infantes estote, ut sensibus perfecti sitis . Et ideo neque in Vetere, neque in Novo Testamento tales admittuntur ad numerum; sad imitationem puerorum, quando ante se parvulum posuit, et ait, Nisi quis fuerit ut puer iste, non intraa mente puerili, vocat rursus ad imitationem puerilem: Nolite, inquit, pueri effici mentibus, sed malitia parvuli estote, ut mentibus perfecti sitis . Quem delectat imitari puerum, non delectet imperitia, sed innocentia.roponitur enim pueritia ad imitandum humilitatem, et item proponitur pueritia ad cavendum fatuitatem. Proposita pueritia ad imitandum humilitatem a Domino est, quando vocavit ad se pueros, et cum prohiberentur ab illo, dixit: Sinite eos venire ad me, talium est enim regnum coelorum . Propositum exemplum pueritiae ad cavendam fatuitatem
Abbreviated transcription (Latin):
ducaueritis carnem filii hominis. ⁊biberitis eius sanguinem
non habebitis uitam in uob̃. Hȩc ñ utiq cadauerib s uiuen¬
tib loquebatur. Unde ne istam uitam intelligentes. ⁊ de hac
re litigarent: sequutus adiunxit. Qui manducat ineam
carnem ⁊ bibit meum sanguinem: habet uitã etnam. hãc
gͦ non habet. qui istum panem non manducat. nec istum
sanguinem bibit. Nam tẽpralem uitam sine illo habe hor̃es poss etnã u̾oĩ
sanguinem non habet uitam inse: ⁊ qui manducat eius car¬
nem ⁊ibibit eius sanguinem. habet uitam. adutrumq aũ
respondit. qđ dix̃ gc̃nam. Non ita ẽ. in hac esca quam susten¬
tande huius temporalis uitȩ causa sumimus. Nam qui eã
non sumpserit ñ uiuet. nec tam̃ qui eã sumpserit uiuet.
Fieri enim pot̾. ut senio uł morbo uł aliquo casu plurimi ⁊
qui eam sumpserint moriantur. In hoc uero cibo ⁊ potu idẽ.
corpore ⁊ sanguine dñi. ñ ita ẽ. Nam ⁊ qui eam ñ su r ñ ht̃

Expanded text:
biberitis ejus sanguinem, non habebitis vitam in vobis. Haec non utique cadaveribus, sed viventibus loquebatur. Unde, ne istam vitam intelligentes et de hac re litigarent, secutus adjunxit, Qui manducat meam carnem, et bibit meum sanguinem, habet vitam aeternam. Hanc ergo non habet, qui istum panem non manducat, nec istum sanguinem bibit: nam temporalem vitam sine illo habere homines possunt, aetersanguinem, non habet in se vitam: et qui manducat ejus carnem, et bibit ejus sanguinem, habet vitam. Ad utrumque autem respondet quod dixit, aeternam. Non ita est in hac esca, quam sustentandae hujus temporalis vitae causa sumimus. Nam qui eam non sumpserit, non vivet: nec tamen qui eam sumpserit, vivet. Fieri enim potest ut senio, vel morbo, vel aliquo casu, plorimi et qui eam sumpserint moriantur. In hoc vero cibo et potu, id est corpore et sanguine Domini, non ita est. Nam et qui eam non sumit,
Abbreviated transcription (Latin):
dentur. erit aut̃ species cum uise fuerint. Et spes rei ẽ.
quȩ non tenitur. adueniente ipsa re non erit iam spes.
qua tenebimus non sꝑabimus. Caritas aũt ñ nouit
nisi crescere magis magisq. Si enim amimus quem
non uidemus. quomodo amaturi sumus cum uidimꝰ.¬
huc ista fides. discernatur ab imminidis sp̃itib. Ait¬
apłs iacobꝰ. Et demones credunt. ⁊ contremiscunt. Si
tantum credis. ⁊ sine spe uiuis. ł dilectionẽ ñ habes.
⁊ demones credunt ⁊ contremiscunt. Quid magnũ ẽ:
obmutescite. Prius gͦ discerne fidem tuam afide de
monis. Unde enim discreta: Dęmones hoc dixerut̃
tremendo: petrus amando. Adde gͦ fidĩ spem. Et quȩ
spes ẽ. nisi de aliqua bonitate conscientiȩ speiq ipsi.
adde caritatẽ. Id ẽ. suꝑ eminentem uiam. Habemus di
enim quȩ ꝑdilectionem oꝑatur. sine spe eẽ. ñ pot̃. Cũ
aut̃ uenerimus iam erit ibi fides. dicetur nob erede.

Expanded text:
dentur; erit autem species cum visae fuerint: et spes rei est dentur; erit autem species cum visae fuerint: et spes rei est quae non tenetur; quae adveniente ipsa re, non erit jam spes, quia tenebimus, non sperabimus: charitas autem non novit nisi crescere magis magisque. Si enim amamus quem non videmus, quomodo amaturi sumus cum viderhuc ista fides discernatur ab immundis spiritibus. As Jacobus: Et daemones credunt, et contremiscunt . Si tantum credis, et sine spe vivis, vel dilectionem non habes: Et daemones credunt, et contremiscunt. Quid magnum est,Obmutescite. Ille monis. Unde eam discernis? Daemones hoc dixerunt timendo, Petrus amando. Adde ergo fidei spem. Et quae spes est, nisi de aliqua conscientiae bonitate? Speique ipsi adde charitatem.enim quae per dilectionem operatur, sine spe esse non potest. Cum autem venerimus, jam erit ibi fides? dicetur nobis, Crede?
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ pacientiam expectamus. Modo gͦ pacientia necessa¬
ria ẽ : quamdiu ueniat qđd ꝓmissum ẽ. Nemo aũt paci¬
ens ẽ. inbonis. Quando exigitur de homine pacientia
in malis agit. Quando dr̃ patiens esto. tolera. sustine.
molestia ẽ. sub qua te ds̃ uult ẽẽ. fortẽ. tolerantem.
longanimum. pacientẽ.S numquid decipit qui pro¬
misit: Medicus exerit ferrum ad secanda uulnera. et
dicit ei quem secturus ẽ. Paciens esto. sustine. tolera. In
dolorib erigit pacientiam s post dolores ꝓmittit salu¬
trm. Et ille qui tolerat dolores inferro medici. nisi si¬
bi ꝓponat salutem quam non dum ht̃. deficit ĩdolo¬
re. quem patitur. Multa gͦ multa sunt in isto specło.
Intus foris. ꝓrsus non cessant. abundant scandala. Nemo
illa sentit nisi qui graditur uiam dĩ. Ei dr̃ in om̃ib di¬
uinis paginis ut tolerit p̾sentia sꝑet futura. Amet quę
non uidet. ut amplectatur cum uidit. Caritas enim
ẽ. supra fidem. ⁊ spem. qr fides rerum ẽ. quȩ non ui¬

Expanded text:
Modo ergo patientia necessaria est, quamdiu veniat quod promissum est. Nemo autem patiens est in bonis. Quando exigitur de homine patientia, in malis agit: quando dicitur, Patiens esto, tolera, sustine, molestia est, sub qua te Deus vult esse fortem, tolerantem, longanimem, patientem. Sed numquid decipit qui promisit? Medicus exserit ferrum ad secandum vulnera, et dicit ei quem secturus est, Patiens esto, sustine, tolera: in doloribus exigit patientiam, sed post dolores promittit salutem. Et ille qui tolerat dolores in ferro medici, nisi sibi proponat sanitatem, quam nondum habet, deficit in dolore quem patitur. Multa ergo mala sunt in isto saeculo, intus, foris; prorsus non cessant, abundant scandala: nemo illa sentit, nisi qui graditur viam Dei. Ei dicitur in omnibus divinis paginis, ut toleret praesentia, speret futura, amet quem non videt, ut amplectatur cum viderit. Charitas enimest supra fidem et spem : quia fides rerum est quae non vi
Abbreviated transcription (Latin):
ctum ẽ. qđ ex parte ẽ. destructur. Id ẽ. non iam ex par¬
te erits extoto. qr fidĩ. ⁊ spei iam res ipsa quȩ credat᷑
isꝑetur s quȩ uideatur teneaturq succedet. Caritas
aut̃ quȩ his trib maior ẽ. non auferatur s augeat᷑
⁊ impleatur. contamplata qđ credebat ⁊ qđ sꝑabat
indep ta. In qua plenitudinẽ. caritatis p̃ceptum illd̃¬

Expanded text:
ctum est, quod ex parte est destruatur, id est non iam ex parctum est, quod ex parte est destruatur, id est non iam ex parte sit, sed ex toto, quia fidei et spei iam res ipsa, non quae credatur et speretur, sed quae uideatur teneaturque, succedet, caritas autem, quae in his tribus maior est, non auferatur, sed augeatur et impleatur contemplata quod credebat et quod sperabat indepta. in qua plenitudine caritatis praeceptum ill
Abbreviated transcription (Latin):
ea quȩ corporis sensus attingit. S idõ dicuntur ĩ¬
uisibilia q ocłis istis mortalib uidi omnino non pos¬
his mortalib ocłis conspici: sic̃ se discipłis post re¬
surrectionem dñs ostendit. sic̃ etiam post ascensionẽ
tur. sꝑemus ea nos quandoq uisuros. S hȩc inuisibi¬
lia simplici mentis atq rationis itentione intellectu
conspicimus sine ullis formis ⁊ molib corporalib
sine ullis liniamentis. figurisq membrorum sine
ullis loqualib siue finib siue spaciis infinitis. Hoc¬
gͦ lumen ubi hȩç cuncta diuidicantur. non utiq
sic̃ huius solis ⁊ cuiuscumq corporeis luminis fulgor
ꝑ localia spacia circumquaq diffunditur. mentemq
nrãm quasi uisibili candore collustrat: s in uisibilit̃
⁊ ineffabilit̾ ⁊ tamen intelligibilit̾ lucet. Tamq nob
certum ẽ. quam nob̾ efficit certa quȩ scđm ipsum
cuncta conspicimus. Cum uenerit qđ ꝑfe¬

Expanded text:
ea, quae corporis sensus adtingit; sed ideo dicuntur inea, quae corporis sensus adtingit; sed ideo dicuntur inuisibilia. quia oculis istis mortalibus uideri omnino non poshis mortalibus oculis conspici, sicut se discipulis post resurrectionem dominus ostendit, sicut etiam post ascensionem tur, speremus ea nos quandoque uisuros nec lia simplici mentis atque rationis intentione intellecta conspicimus sine ullis formis et molibus corporalibus, sine ullis liniamentis figurisque membrorum, sine ullis localibus siue finibus siue spatiis infinitis. go lumen, ubi haec cuncta dijudicantur, non utique sicut hujus solis, et cujusque corporis luminis fulgore, per localia spatia circumquaque diffunditur, mentemque nostram quasi visibili candore collustrat: sed invisibiliter et ineffabiliter, et tamen intelligibiliter lucet, tamquo nobis certum est, quam nouc currimus, ut cum uenerit quod perfe
Abbreviated transcription (Latin):
ficta. aquib quidam aberrantes conuersi sunt inuamlo¬
quium. Qia fides sine spe. ⁊ sine caritate eẽ. non uult
Sic gͥ homõ fidelis debet credere qđ non dum uidet.
ut uisionem ⁊speret. et amet. Et uisibilium quidem re¬
rum p̃titarum quȩ temporalit̾ transierunt. sola fides
ẽ. qm̃ non adhue uidenda sperantur. s facta ⁊transacta
iam morietur et mors ei ultra non. dñabitur. Ea u̾
quȩ non dum sunt s futura sunt. sic̃ nr̃orũ sp̃italiũ
corporum resurrectio: ita creduntur ut etiam uiden¬
da sꝑentur. s ostendi nullo. possunt mͦ. Quȩ uͦ ita st̃
ut neq p̃t̾eant neq futura sint s ęt̾na ꝑmaneant. par¬
tim sunt inuisibilia. sic̃ iusticia. sic̃ sapientia. partim
uisibilia sic̃ xp̃i inmortale iam corpus. S inuisibilia
intellectu conspiciuntur. Ae ꝑ hoc upsa modo qͦdã
sibi congruo uidentur multo cerciora sunt. quam

Expanded text:
ficta, a quibus quidam aberrantes conuersi sunt inficta, a quibus quidam aberrantes conuersi sunt inm pia fides sine spe et sine caritate esse non uult. sic igitur homo fidelis debet credere, quod nondum uidet, ut uisionem et speret et amet. Et uisibilium quidem rerum praeteritarum, quae temporaliter transierunt, sola fides est, quoniam non adhuc uidenda sperantur, sed facta et transacta iam morietur et mors ei ultra non dominabitur. ea uero, quae nondum sunt, sed futura sunt sicut nostrorum spiritalium corporum resurrectio, ita creduntur, ut etiam uidenda sperentur; sed ostendi modo nullo possunt modo. quae uero ita sunt, ut neque praetereant neque futura sint, sed aeterna permaneant, partim sunt inuisibilia sicut iustitia, sicut sapientia, partim uisibilia sicut Christi inmortale iam corpus. sed inuisibilia intellecta conspiciuntur ac per hoc et ipsa modo quodam sibi congruo uidentur et, cum uidentur, multo certiora sunt quam
Abbreviated transcription (Latin):
fide uiuat. finisq p̾cepti sit caritas de corde puro
⁊ conscientia bona. ⁊ fidẽ non ficta. maneantq ad
formandam uitam fidelium tria hȩc. fides. spes.
caritas. unde ficri pot̾ ut pares cum aliquo mores.
habeat. qui hȩc tria cum illo patria non habet. &¬
Qui enim aliud credit. lilitid sꝑat. aliud amat. ne¬
cesse ẽ. ut alit̾ uiuat. Et si usus quarundam rerum
similis uidetur nob eẽ. cum gentib sic̃ cibi ⁊ potus.
tectorum. uestimentorum. lauaerorum. ⁊ qui ex nris
coniugalem uitam gerunt. uxorum ducendarũ et ha¬
btudarum. filiorum gignendorum. nutriendorum. heredi¬
tindorum: longe tãmen alit̾ his reb utitur. qui ad aliũ
finem usum earum refert et alit̾ ex his dõ gr̃as agit de
quo praua. ⁊ falsa non credit casdem res non ad cundẽ¬
finem referendo s ad finem legitummi diuiniq p̾cepti ca¬
ritatem de corde puro. et conscientia bona ⁊ fide non

Expanded text:
fide uiuat finisque praecepti sit caritas de corde puro fide uiuat finisque praecepti sit caritas de corde puro et conscientia bona et fide non ficta maneantque ad formandam uitam fidelium tria haec: fides, spes, caritas: unde fieri potest, ut pares cum aliquo mores habeat, qui haec tria cum illo paria non habet? qui enim aliud credit, aliud sperat, aliud amat, necesse est, ut aliter uiuat. et si usus quarundam rerum similis uidetur nobis esse cum gentibus, sicut cibi et potus, tectorum. uestimentorum, lauacrorum, et qui ex nostris coniugalem uitam gerunt, uxorum ducendarum et habendarum, filiorum gignendorum, nutriendorum, hereditandorum, longe tamen aliter his rebus utitur, qui ad alium finem usum earum refert, et aliter, qui ex his deo gratias agit, de quo praua et falsa non creditfinem referendo, sed ad finem legitimi diuinique praecepti, caritatem de corde puro et conscientia bona et fide non
Abbreviated transcription (Latin):
ranti conceditur plus de illo existimare quam se ht̃
ut ei ulescat cum minus inuenerit. s quantũ qͥsq
ueniens existimare potuerit. plus ꝑueniens inuen¬
turus ẽ. Homo itaq fide. spe. caritate. subnixus. eaq
in concusse retinens. non indiget scripturis: nisi ad
alios instruendos. Itaq multi ꝑ hȩc tria. etiam in so¬
litudine sine codicib uiuunt. Unde in illis arbitror
iam impletum eẽ. qđ dictum ẽ. siue ꝓphetiȩ eua¬
cuabuntur. siue lingue cessabunt. siue scientia eua¬
cuabitur. Quib tamen quasi machinis tante fidĩ.
spei. ⁊ caritatis. in eis surrexit instructio: ut ꝑfectũ
aliquid tenentes. ea quȩ sunt ex parte non querant.
Perfectum sane quantum in hac uita pot̾. Nam in
comparationem futurȩ uite nullius iusti. ⁊ scĩ ẽ. ui¬
ta. ista ꝑfecta. Ideo manent inquit fides. spes. caritas.
tria hȩc maior autem horum caritas. Quia et cum

Expanded text:
ranti conceditur plus de illo existimare quam se habet, ranti conceditur plus de illo existimare quam se habet, ut ei uilescat, cum minus inuenerit, sed quantum quisque ueniens existimare potuerit, plus perueniens inuenturus est. Homo itaque fide, spe et caritate subnixus eaque inconcusse retinens non indiget scripturis nisi ad alios instruendos. itaque multi per haec tria etiam in solitudine sine codicibus uiuunt. unde in illis arbitror iam impletum esse quod dictum est: siue prophetiae, euacuabuntur, sine linguae, cessabunt, siue scientia, euacuabitur, quibus tamen quasi machinis tanta fidei et spei et caritatis in eis surrexit instructio, ut perfectum aliquid tenentes ea quae sunt ex parte non quaerant: perfectum sane, quantum in hac uita potest; nam in comparatione futurae uitae nullius iusti est et sancti uita ista perfecta. ideo: manent, inquit, fides, spes, caritas, tria haec: maior autem horum est caritas, quia et cum
Abbreviated transcription (Latin):
sustis. uocatiõnem nrãim quę fit in oeculto arbitror
significare. Prȩ destinatio enim nr̃e uocationis occulta ẽ.
Cuius secreti signum ẽ. int̾rogatio dñi quasi nescientis
cum ipsi nesciamus: sic̃ dic̃ apłs. ut cognoscam sicut
hec sunt quib et scientia om̃is. ⁊ ꝓphetia militat. fi¬
des. spes. caritas. S fidĩ succedit speties. quã uidebi¬
mus. ⁊ spei succedit beatitudo. ipsa ad quã ꝑuenturi
sumus. Caritas aut̃ etiam istis decidentib augebitur
potius. Si enim credendo. diligimus qđ non uidemꝰ.
quantomagis cum uide ceꝑimus: Et si sꝑando diligimꝰ.
quo non dum ꝑuenimus quantomagis cum ꝑuenerunꝰ:
Int̃ temporalia quippe ⁊ ȩt̾na hoc int̾ ẽ. qđ tẽporale
aliquid plus diligitur antequam habeatur. uilescit
aut̃ cum aduenerit. Non enim saciat animam cui
uera ⁊ certa ẽ. sedes ętnitas. Aet̾num ũt ardentius dili

Expanded text:
suistis? vocationem nostram quae fit in occulto, arbitror suistis? vocationem nostram quae fit in occulto, arbitror significare. Praedestinatio enim vocationis nostrae occulta est: cujus secreti signum est interrogatio Domini quasi nescientis, cum ipsi nesciamus; sicut dicit Apostolus Ut cognoscam, sicut haec sunt, quibus et scientia omnis et prophetia militat: fides, spes, caritas. Sed fidei succedet species, quam uidebimus, speciei succedet beatitudo ipsa, ad quam peruenturi sumus; caritas autem etiam istis decedentibus augebitur potius. si enim credendo diligimus quod nondum uidemus, quanto magis, cum uidere coeperimus? et si sperando diligimus quo nondum peruenimus, quanto magis, cum peruenerimus ? inter temporalia quippe atque aeterna hoc interest, quod temporale aliquid plus diligitur, antequam habeatur, uilescit autem, cum aduenerit — non enim satiat animam, cui uera est et certa sedes aeternitatis — aeternum autem ardentius dili
Abbreviated transcription (Latin):
mate : siue in illa patria cum ꝑ speciem contemplabi¬
tur. Pro qua uisione positum ẽ. facie ad faciem
Rer fectim cognitionem di hoc ẽ. qua homini muor eẽ. non¬
possit infutura. uita sꝑat apłs. quę sola beata uita dicenda ẽ.
ubi i corpus incorruptibile atꝙ in mortale sp̃ui suo sine ulla
molestia. uł reluctationt. subdetur. Non qr inhac uita ni¬
chil ueri omĩno inutniri pot̃ qđ mente cernatur. non fi¬
de credaturq s q tantum ẽ. quicquid ẽ. ut non faciat be¬
atissimos. Neq eium qđ ait apłs. uidemus nunc ꝑ speculũ
ui eniginate.⁊ nuncu seio. ex parte. non ceruitur mente.
Cernitur plant.. s btatissimos. nun dum facit. Iulud enim be¬
atissimos facit. qđ uit. tunc aut̃ facie. ad faciem: et tuno
cognoscam sic̃ ⁊ eognitus sum. Qui hocĩuenerunt: ipsi di¬
cendi sunt iubeatitudinis possessione. consistere. ad quã
ducit uia fidĩ quam tenemus. ⁊ quo credendo. cupimꝰ

Expanded text:
mate, siue in illa patria, cum per speciem contemplabimate, siue in illa patria, cum per speciem contemplabitur, pro qua uisione positum est facie ad faciemPerfectam cognitionem Dei hoc est, qua homini major esse nonpossit in futura vita sperat apostolus, quae sola beata vita dicenda est, ubi et corpus incorruptibile atque immortale spiritui suo, sine ulla molestia, vel reluctatione subdetur. Non quia in hac vitahil veri omnino inveniri potest quod mente cernatur, non fide credatur; sed quia tantum est quidquid est, ut non faciat beatissimos. Neque enim quod ait Apostolus, Videmus nunc per speculum in aenigmate, et, Nunc scio ex parte; non cernitur mente: cernitur plane, sed beatissimos nondum facit. Illud enim beatissimos facit quod ait: Tunc autem facie ad faciem; et, Tunc cognoscam sicut et cognitus sum . Qui hoc invenerunt, ipsi dicendi sunt in beatitudinis possessione consistere, ad quam ducit via fidei quam tenemus, et quo credendo cupimus
Abbreviated transcription (Latin):
bant carni suȩ tantum hoc p̃stitisse xp̃m. ut corpo¬
reis ocłis uidet dm̃ deinde addidert̃ etiam om̃s scõs
receptis in resurrectione corporib eodem modo dñi
eẽ. usuros. nunc iam istam possibilitatẽ etiam impus
donauerunt. Donent sane quantum uolunt. ⁊ quib
uolunt. Nam quis audeat contradicere hominib de
suo donantib: Qui enim loquitur mendatium: de
suo loquitur. Tu aut̃ cum his qui sanam doctrinam
tenent nichil audeas usurpare detuo. S cum legis
beati mundi cordes qm̃ ipsi dm̃ uidebt̃: intellige im¬
pios non uisuros. Neq enim beati mundi cordes sunt
impii. Itum cum legis uidemus nunc ꝑ speculum
in enigmate. tunc aũt facie ad faciem: intelligite
inde tunc uisuros facie ad faciem unde nunc uide¬
mus ꝑ speculum in enigmate. hoc autem utrumq
int̾ioris hominis munus ẽ. siue cum in ista ꝑegratione
adhuc fiden ambulat inqua utitur speculo et enig¬

Expanded text:
bant carni suae tantum hoc praestitisse Christum ut corpobant carni suae tantum hoc praestitisse Christum ut corporeis oculis videret Deum, deinde addiderunt etiam omnes sanctos, receptis in resurrectione corporibus, eodem modo Deum esse visuros. Nunc jam istam possibilitatem etiam impiis donaverunt. Donent sane quantum volunt, et quibus volunt. Nam quis audeat contradicere hominibus de suo donantibus? qui enim loquitur mendacium de suo loquitur: tu autem cum his qui sanam doctrinam tenent, nihil istorum audeas usurpare de tuo. Sed cum legis: « Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt , » intellige impios non visuros, neque enim beati mundo corde sunt impii. Item cum legis: « Videbimus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem, intellege inde nos tunc uisuros facie ad faciem, unde nunc uidemus per speculum in aenigmate. hoc autem utrumque interioris hominis munus est, siue cum in ista peregrinatione adhuc per fidem ambulatur, in qua utitur speculo et aenig
Abbreviated transcription (Latin):
ut in hac uita quantum cumq ꝓuectus sit. longe ab¬
sit ab illa ꝑfectione similitudinis quȩ idonea erit ad
uidendum dm̃ sic̃ dic̃ apłs facie ad faciem. In quib cer¬
te uerb̃ si corporalem faciem uoluerimus acciꝑe con¬
sequens erit. ut etiam ds̃ talem habeat faciem. ⁊ si
aliqđ int̾uallum int̾ nãm ⁊ ipsius cum eum uidebimꝰ
facie ad faciem. Et si int̾uallum utiq ⁊ finis ⁊ membro¬
rum habitus t̾minatus. ⁊ cet̃a absurda dictuq ⁊ co¬
gitatu impia. quib animalis homo ñ ꝑcipiens ea
quȩ sunt sp̃s dĩ fallacissimis uanitatib luditur. di¬
cunt enim quidã eorum qui talia garriunt sicut
ad me potuit ꝑuenire. nos dm̃ uide nunc mente.
tunc corꝑe : ita ut etiam impios eum pari modo as¬
seuerent eẽ. uisuros. Uide quantum inpeius ꝓfecerint.
dum sine limmite timoris uł pudoris. hac atq hac
uagabunda fertur impunita loquacitas. antea dice¬

Expanded text:
ut in hac uita, quantuscumque prouectus sit, longe abut in hac uita, quantuscumque prouectus sit, longe absit ab illa perfectione similitudinis, quae idonea erit ad uidendum deum, sicut dicit apostolus, facie ad faciem. in quibus certe uerbis si corporalem faciem uoluerimus accipere, consequens erit, ut etiam deus talem habeat faciem et sit aliquod interuallum inter nostram et ipsius, cum eum uidebimus facie ad faciem, et si interuallum, utique finis et membrorum habitus terminatus et cetera absurda dictuque et cogitatu impia, quibus animalis homo non percipiens, quae sunt spiritus dei, fallacissimis uanitatibus luditur. Dicunt enim quidam eorum, qui talia garriunt, sicut ad me potuit peruenire, nos deum uidere nunc mente tunc corpore, ita ut etiam impios eum pari modo adseuerent esse uisuros. uide, quantum in peius profecerint. dum sine limvagabunda fertur impunita loquacitas. Antea dice
Abbreviated transcription (Latin):
sicuti ẽ. Dm̃ enim nemo uidit umquam uł inhac uita
sic̃ ipse ẽ. uł etiam in angłorum uita sic̃ uisibilia ista q̃
corporali uisione cernuntur qr unigenitus filius qui ẽ.
in sinu patris ipse enarrauit. Unde non adocłorum
corporalium s admentium uisionem dictum ẽ. ꝑtin̾e
qđ narrat. Si enim quęris utrum possit ds uidi: res
pondeo. Pot̃. Si queris unde sciam respondeo. qr in
ueracissima scriptura legitur. Beati mundo corde qm̃
ipsi dm̃ uidebunt. ⁊ cet̾a talia. Si queris quomodo di¬
ctus sit inuisibilis si uidi pot̾: respondeo inuisibilem ẽẽ.
naturam. uidi aũt cum uult sic̃ uult. Plurimis enĩ ẽ.¬
uisus non sicuti ẽ. s quali specię illi placuit apparere.
Si queris utrum etiam sicuti ẽ. Aliquando possit uidi
respondeo filiis hoc ẽẽ. ꝓmissum de quib dictum ẽ.
Scimus qi cum apparuerit similes erimus ei qm̃ uidebi¬
mus eum sicuti ẽ. Et si ext̃ior homo nr̃ corrum¬
pitur. s int̾ior renouatur. de die indiem. Ita sane

Expanded text:
ssu\'. deum enim nemo uidit umquam uel in hac uita, sicuti ipse est, uel etiam in angelorum uita, sicut uisibilia ista, quae corporali uisione cernuntur, quia unigenitus filius, qui est in sinu patris, ipse narrauit. unde non ad oculorum corporalium sed ad mentium uisionem dictum est pertinere, quod narrat. Sed rupondeo: potest. si quaeris, unde sciam, respondeo: quia in ueracissima scriptura legitur: Beati mundo corde, quoniam ipsi deum uidebunt, et cetera talia. si quaeris, quo modo dictus sit inuisibilis, si uideri potest, respondeo inuisibilem esse natura, uideri autem, cum uult, sicut uult; plurimis enim uisus est, non sicuti est, sed quali specie illi placuit apparere. si qurespondeo, filiis hoc esse promissum, de quibus dictum est, « Scimus quia cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus, quia, etsi exterior homo noster corrumpitur, sed interior renouatur de die in diem ita sane,
Abbreviated transcription (Latin):
meam ⁊ si tradido corpus meum ut ardeã. caritatem aut̃
non habeam nicħ michi ꝓd ẽ. Si aut̃ sit sola caritas. ñ
inueniat quid distribuat pauꝑib diligat solum. calicẽ
aq frigide det: tantum illi inputatur quantũ tacheo
qui dimidium pauꝑib patrimonii donauit. Quare h:
Sine dubio aliquid ẽ. qđ mali iboni commune ñ hñt.
Hoc inueniamus ⁊ inuenunus uestem nuptialem. In donis
dĩ quid ẽ. qd commune non hnĩt boni ⁊ mali: qđ hoĩes
sumus ⁊ pecora non sumus. dĩ donum ẽ. s commune ẽ. hoc cum
bonis et malis. Quod nobis de cȩlo lux oritur. de nube pluuie
descendunt. fontes manant. agri fructificant: dona sunt s
bonis malisq commnunia. Intremus adnuptias. Foris alios re¬
linquamus qui non uenerunt uocati. Ipsos conuiuas idẽ xp̃
anos considemus. Baptisinus donum dĩ ẽ. Habent illum bo¬
ni ⁊ mali. Altaris sacramenta simul accipiunt boni ⁊ mali.
Prophauit saul inquus. ⁊ uiro sco atq iustissimo infestus. dũ¬

Expanded text:
tem autem non habeam, nihil mihi prodest» . Si autem sit sola charitas, quae non inveniat quod distribuat pauperibus, diligat: solum calicem aquae frigidae det ; tantum illi imputabitur, quantum Zacchaeo qui dimidium patrimonii donavit pauperibusSine dubio aliquid est quod mali et boni commune non habent: hoc inveniamus, et invenimus vestem nuptialem. In donis Dei quid est quod commune non habent boni et mali? Quod homines sumus et pecora non sumus, Dei donum est: sed commune hoc cum bonis et malis. Quod nobis lux de coelo oritur, de nube pluviae descendunt, fontes manant, agri fructificant, dona sunt, sed bonis malisque communia. Intremus ad nuptias; foris alios relinquamus, qui non venerunt vocati. Ipsos convivas, id est, Christianos consideremus. Baptismus donum Dei est, habent illum boni et mali. Altaris Sacramenta simul accipiunt boni et mali. Prophetavit Saül iniquus, et viro sancto atque justissimo infestus; du
Abbreviated transcription (Latin):
abundantiam beneficientiȩ ds̃ amare putaretur. Cuius
rei memor apłs dicturus de caritate suꝑ eminentiorẽ
uiam demonstraturum seait. Et alio loco. Suꝑ emunentem
tem significat. Unde hoc ꝓbamus : Quomodo enim oleũ
nullo humore p̾mitur s di ruptis om̃ib exilit ⁊ suꝑem¬
net : sic ẽ. caritas. Non pot̾ prsmi inina. necesse ẽ. ut
ad suꝑna emicet. Propt̾ea de illa dicit apłs. Adhuc suꝑ¬
eminentiorem uiam uob̃ demonstro. Quia diximus de
Si linguis hominum loquar et angłorũ caritatẽ aũt ñ
habeam factus sum tanquam xramentum sonans et eym¬
balum tinniens. In hunc donate exclama disertus sum.
et clama doctus sum. Quantum dissertus. quantũ doctꝰ¬
audirẽ ęra sonantia. ⁊ cymbala tinnientia. Soliditatem
aliquam quero. fructũ infoliis inueniam: non sint sola
uerba. Habeant oluiam redeant adartam. S inquies habeo
sacramentum. Uerum dicis. Sacramentum diuinum ẽ.

Expanded text:
abundantiam beneficentiae Deus amare putaretur? Cujus abundantiam beneficentiae Deus amare putaretur? Cujus rei memor Apostolus dicturus de charitate, supereminentem viam demonstraturum se ait : et alio loco, Supereminentem, tem significat. Unde hoc probamus? Quomodo enim oleum a nullo humore premitur, sed disruptis omnibus exsilit et supereminet: sic et charitas non potest premi in ima; necesse est ut ad superna emineat. Propterea de illa dicit Apostolus, Adhuc supereminentiorem viam vobis demonstro. Quia diximus de Si linguis hominum loquar et angelorum, charitatem autem non habeam, factus sum tanquam aeramentum sonans, aut cymbalum tinniens . I nunc, Donate, et clama, Disertus sum: i nunc, et clama, Doctus sum. Quantum disertus? quantum doctaudirem aera sonantia et cymbala tinnientia. Soliditatem aliquam quaero, fructum in foliis inveniam: non sint sola verba, habeant olivam, redeant ad arcam. 21. Sed, inquies, habeo sacramentum. Verum dicis: Sacramentum divinum est;
Abbreviated transcription (Latin):
phetia quale munus : ꝓphauit ⁊ saul malus rex. et
ex his erunt qui dicturi sunt. in nomine tuo ꝓpħaui¬
mus. Non illis dr̃ mentimini. s dr̃ non noui uos. rece¬
dite ame qui oꝑamini iniquitatẽ. Quia si habeam ni
aut̃ oꝑatur iniquitatẽ nisi qui non habuerit caritatẽ:
optinet. Non ad eam aspirant nisi boni. hane nob̾cũ
non cominunicant mali. Possunt communicare bap¬
iunctionem caritatem nob̾cum non commnunicant.
Ipse ẽ. enim fons ꝓprius bonorum. ꝓprius scõrum.¬
de quo dr̃. Nemo alienus comimunicet tibi. Qui st̃¬
non agnoscuntur utiq alieni sunt quib dr̃. non noui
uos. Suꝑ eminens gͦ ua caritatis. tenet eos qui ꝓprię.¬
ꝑtinẽt ad regna cęlorum. Qm̃ egenus atq indigꝰ.¬
amor ita diligit. ut reb quas diligit subiciatur. Propt̃̾ea
cum commemoraretur sp̃s dĩ in quo sca eius beniuolen¬
tia dilectioq intelligitur.suꝑ ferri dictus ẽ. ne facien¬
do oꝑa sua ꝑ indigentię necessitatem potius quam ꝑ

Expanded text:
« Respice ad munera ipsius Ecclesiae, munus sacramentorum in Ex his erunt qui dicturi sunt: «In nomine tuo prophetavimus.» Non illis dicetur, Mentimini; sed dicetur, «Non novi vos; recedite a me, qui operamini iniquitatem» . Quia «si habeam omautem operatur iniquitatem, nisi qui non habuerit charitatem? obtinet; non ad eam aspirant nisi boni, hanc nobiscum non communicant mali: possunt communicare Bapjunctionem; charitatem nobiscum non communicant. Ipse est enim fons de quo dicitur: Nemo alienus communicet tibi. Qui snon cognoscuntur, utique alieni sunt, quibus dicitur, «Non novi vos.» Supereminens ergo via charitatis tenet eos qui proprie pertinent ad regnum coelorum. amor ita diligit, ut rebus quas diligit subjiciatur; propterea cum commemoraretur Spiritus Dei, in quo sancta ejus benevolentia dilectioque intelligitur, superferri dictus est, ne facienda opera sua, per indigentiae necessitatem potius quam per
Abbreviated transcription (Latin):
Cum apparuerit inquit similes ei erimus qm̃ uidebimus eũ
sicuti ẽ. facies aut̃ dĩ manifestatio eius intelligenda ẽ. non
aliquod tale membrum quale nos habemus in corpore atq
isto nomine nuncupamus. Itaq uisuri sunt dm̃ scĩ uiisto
corpore. S utrum ꝑ ipsum sic̃ ꝑ corpus nunc uidemus
solem. lunam. stellas. mare ac t̾ram. ⁊ quȩ sunt inea non par¬
ua quęstio ẽ. Durum ẽ. enim dicere. qđ scĩ talia corpora
tunc habebunt ut non possint ocłos daudere. atq aꝑire
cum uolent. Durius aũt qđ ibi dm̃ quisquis ocłos clau¬
serit non uidebit. Si enuim ꝓpħa heliseus puerum suũ
gieri absens corpore uidit accipientem munera quę¬

Expanded text:
Cum apparuerit, inquit, similes ei erimus, quoniam uidebimus eum Cum apparuerit, inquit, similes ei erimus, quoniam uidebimus eum sicuti est. Facies autem Dei manifestatio eius intellegenda est, non aliquod tale membrum, quale nos habemus in corpore adque isto nomine nuncupamus. Qucorpore; sed utrum per ipsum, sicut per corpus nunc uidemus solem, lunam, stellas, mare ac terram et quae sunt in ea, non parua quaestio est. Durum est enim dicere, quod sancti talia corpora tunc habebunt, ut non possint oculos claudere adque aperire cum uolent; durius autem, quod ibi Deum, quisquis oculos clauserit, non uidebit. Si enim propheta Helisaeus puerum suum Giezi absens corpore uidit accipientem munera, qu
Abbreviated transcription (Latin):
nomine speculimaginem uoluit intelligi. ita nomine
enigmatis quamuis similitudinem tamen obscuram. ⁊ ad
ꝑ spiciendum difficilem. Cum gͥ speculi ⁊ enigmatis nomine
quecumq similitudines ab apł̃o significate intelligi possut᷑
que ac commodate sunt adintelligendum dm̃ eo modo quo potest.
nichil tamen ẽ. ac commodatius quam id qđ imago eius non
frustra dr̃. Nemo itaq miritur etiam in isto uidendo modo
qui concessus ẽ. hinic uitȩ ꝑspeculum scilieet in enigmate labo¬
rare nos ut quomodocumq udeamus. Nomen quippe hic
non sonaret enigmatis. si eẽt. facilitas uisionis. Hico enim¬
uob qđ angłi eorum semꝑ incęlis uident faciem patris
mei qui incelis ẽ. Sic̃ gͦ illi uident. ita ⁊ nos uisuri sumus.
s nomn dum ita uidemus. Propt̃ qđ ait apłs. Uidemus nunc¬
ꝑ speculum inenigmate. tunc aut facie ad faciem. Premium
itaq fidĩ nob uisio ista seruatur. de qua ⁊ ioħs loquens.

Expanded text:
nomine speculi imaginem voluit intelligi; ita nomine nomine speculi imaginem voluit intelligi; ita nomine aenigmatis quamvis similitudinem, tamen obscuram, et ad perspiciendum difficilem. Cum igitur speculi et aenigmatis nomine quaecumque similitudines ab Apostolo significatae intelligi possint, quae accommodatae sunt ad intelligendum Deum, eo modo quo potest; nihil tamen est accommodatius quam id quod imago ejus non frustra dicitur. Nemo itaque miretur etiam in isto modo videndi qui concessus est huic vitae, per speculum scilicet in aenigmate, laborare nos ut quomodocumque videamus. Nomen quippe hic non sonaret aenigmatis, si esset facilitas visionis. Et nobis, quia angeli eorum semper in caelis uident faciem patris mei, qui in caelis est. sicut ergo illi uident, ita et nos uisuri sumus; sed nondum ita uidemus. propter quod ait apostolus quper speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. Praemium itaque fidei nobis uisio ista seruatur, de qua et Iohannes apostolus loquens:
Abbreviated transcription (Latin):
nocte ebrii sunt. Nos aũt qui diei sumus sobrii simus:
S hȩc allegoria non ẽ. enigma. Nam nisi multum tardis
iste sensus in promptu ẽ. Enigma ẽ. aut̃ ut breuius expli¬
cem obscura allegoria sicuti ẽ. sanguisuge tres erant filiȩ:
⁊ quęcumq similia. S ubi allegoriam nominauit apłs.
non inuerb eam repꝑit s infacto. cum exduob filiis
abrahȩ. uno de ancilla altõ de lib̾a. qđ non tantum di¬
ctum s etiam factum fuit. duo testamenta intelligen¬
da monstrauit. Qđ antequam exponeret obscurũ fuit.
Proinde allegoria talis qđ ẽ. generale nom̃: posset specialit̃
te nos uide uerum etiam qui scuint: tam̃ qđ sit illud
ẽ. inuenienda sententia ⁊ ex illo scilicet qđ ait. uulemus
nunc ꝑ speculum. ⁊ ex isto scilicet qđ atłlidit. in enigma¬
te. Una ẽ. enim cum tota sic dr̃. uidemus nunc ꝑ specu¬
lum in enigmate. Proinde quantum michi uidetur sicut

Expanded text:
nocte ebrii sunt: nos autem qui diei sumus, sobrii simus ? nocte ebrii sunt: nos autem qui diei sumus, sobrii simus ? Sed haec allegoria non est aenigma. Nam nisi multum tardis iste sensus in promptu est. Aenigma est autem, ut breviter explicem, obscura allegoria, sicuti est, Sanguisugae erant tres filiae ; et quaecumque similia. Sed ubi allegoriam nominavit Apostolus, non in verbis eam reperit, sed in facto, cum e duobus filiis Abrahae, uno de ancilla, altero de libera, quod non dictum, sed etiam factum fuit, duo Testamenta intelligenda monstravit; quod antequam exponeret, obscurum fuit: proinde allegoria talis, quod est generale nomen, posset specialiterte nos videre; verum etiam qui sciunt, tamen quod sit illud una est sententia; et ex illo scilicet quod ait, Videmus nunc per speculum; et ex isto quod addit, in aenigmate. Una est enim cum tota sic dicitur, Videmus nunc per speculum in aenigmate. Proinde, quantum mihi videtur, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
tere. Ibi quippe speculum ubi apparent imagines rerum
ab specula de cuuis altitudine longiuis aliquid intuem:
etiam sono uerbi distat omnino. Satisq apparet apłm
ab speculo non ab specula dixisse głam dnũ speculantes.
luteras nesciunt. in quib ẽ. doctrina quȩdam de locutio¬
num modis. quos greci tropos uocant. eoq greco uoca¬
bulo etiam nos utimur ꝓ latino. Sic̃ enim schemata
usitacius dicimus quam figuras: ita usitatius tropos qͣm
modos. Singłorum modorum siue troporũ nomina ut
singłis singła referantur: diffillimum ẽ. ⁊ insolentissimũ
quȩ sunt inallegria. nolentes grecum uocabulũ ponere.
circum loquendo int̃p̃tati sunt dicentes. quȩ sunt aliud
ex alio significantia. Huius aut̃ tropi allegoriȩ plures ft̃
species. in quib ẽ. etiam qđ dr̃ enigma. Definitio autem
alio aliud intelligitur. quale illud ẽ. ad thessalonicenses.
nam qui dormiunt. nocte dormiunt: ⁊ qui in ebriantur

Expanded text:
terae. Ibi quippe speculum ubi apparent imagines rerum, a specula de cujus altitudine longius aliquid intuemur, etiam sono verbi distat omnino; satisque apparet Apostolum a speculo, non a specula dixisse, gloriam Domini speculantes. litteras nesciunt, in quibus est doctrina quaedam de locutionum modis, quos Graeci tropos vocant, eoque graeco vocabulo etiam nos utimur pro latino. Sicut enim schemata usitatius dicimus quam figuras, ita usitatius dicimus tropos quam modos. Singulorum autem modorum sive troporum nomina, ut singula singulis referantur, difficillimum est et insolentissimum t Apostolus, Quae sunt in allegoria , nolentes graecum vocabulum ponere, circumloquendo interpretati sunt dicentes, Quae sunt aliud ex alio significantia. Hujus autem tropi, id est allegoriae, plures sunt species, in quibus est etiam quod dicitur aenigma. Definitio autemalio aliud intelligitur, quale illud est ad Thessalonicenses: Nam qui dormiunt, nocte dormiunt; et qui inebriantur,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ hanc faciem corporalem ubi sunt ocłi corporales nos
iusuro eẽ. credamus. quem sp̃u sine int̾missione uidebimꝰ.
nisi enum eẽt. etiam interioris hominis facies. non dic̾et
idem apłs. Nos aut̃ reuelata facie głam dñi reuelantes
in eandem inaginem transformamur. de gła in głam
udimus facie ad faciem: qr ⁊ hoc ꝓmititur nob Nam qͥs
audet sꝑare qđ ds̃ non dignatus eẽt. uł polliceri. uel da¬
re: Uidebimus facie ad faciem. Apłs dic̃. Nunc scio ex
parte nunc in enigmate ꝑ speculum. tunc aũt facie ad

Expanded text:
 hanc faciem corporalem, ubi sunt oculi corporales, nos uisuros esse credamus, quem spiritu sine intermissione uidebimus. Nisi enim esset etiam interioris hominis facies, non diceret idem apostolus: Nos autem reuelata facie gloriam Domini speculantes in eandem imaginem transformamur, de gloria in gloriam, viderimus facie ad faciem; quia et hoc promittitur nobis. Nam quis auderet sperare quod Deus non dignatus esset vel polliceri vel dare? Videbimus facie ad faciem. Apostolus dicit: Nunc scio ex parte, nunc in aenigmate per speculum, tunc autem facie ad
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. nob̾. Quis gͦ nominet patrem ⁊ filium. ⁊ non ibi in¬
telligat caritatem patris ⁊ filii. quam cum habe coꝑit
spm̃ scm̃ habebit. quam si non habuerit. sine spu sc̃o erit. Et
quomodo corpus tuum sine spũ qđ ẽ. anima tua si fuerit
mortuum ẽ. sic anima tua sine sp̃u scõ idẽ. sine caritate
si fuerit: mortua deputabitur. Pnus enuim p̃cepti est
caritas de corde puro. Quando isto fine id ẽ. huius rei con
templatione fit mandatum dĩ. tunc fit uere opus bo¬
num. et tunc leuantur manus. quia suꝑnum ẽ. quo le¬
uantur. Propt̾ea de ipsa caritate loquitur apłs ⁊ dic̃. Suꝑ¬

Expanded text:
est nobis . Quis ergo nominet Patrem et Filium, et non ibi intelligat charitatem Patris et Filii? Quam cum habere coeperit, Spiritum sanctum habebit: quam si non habuerit, sine Spiritu sancto erit. Et quomodo corpus tuum sine spiritu, quod est anima tua, si fuerit, mortuum est; sic anima tua sine Spiritu sancto, id est, sine charitate si fuerit, mortcharitas de corde puro. Quando isto, etc., usque ad templatione fit mandatum Dei, tunc fit vere opus bonum; et tunc levantur manus, quia supernum est quo levantur. Propterea de ipsa charitate locuturus Apostolu
Abbreviated transcription (Latin):
niȩ nisi eo se putarent excellentiores quo ditiores. Cui mor¬
bo contraria caritas non quęrit quȩ sua sunt. idẽ. non
priuata excellentia letatur. Merito ꝙͦ ⁊ non inflatur.

Expanded text:
niae, nisi eo se putarent excellentiores quo ditiores. cui morniae, nisi eo se putarent excellentiores quo ditiores. cui morbo contraria caritas non quaerit, quae sua sunt, id est non priuata excellentia laetatur; merito ergo et non inflatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uob crescat ⁊ anima solidatur. qr non inflatur.O
lectio enim non inflatur. Et ds̃ dilectio ẽ. ⁊ fideles in
dilectione adquiescunt illi. Reuocat abstrepitu qui fo¬
ris ẽ. ad gaudia silentia. Ecce dĩ dilectio ẽ. Ut quid
imus ⁊ currimus in sublimia cęlorum ⁊ una t̾rarum
querentes cum qui ẽ. apud nos. si nos eẽ. uelimus apud
⁊ diligat eandem dilectionẽ. Magis enim nouit dilec¬
tionẽ qua diligit. quam frẽm quem diligit. Ecce iam
pot̾ notiorem dm̃ habe quam frem. Plane notiorẽ.
lectionem dñi. et dilectione amplectere dm̃. Ipsa ẽ. di¬
lectio quȩ om̃s bonos angłos ⁊ om̃s dĩ seruos consociat
iunculo scĩtatis. Nosq ⁊ illos conuingit inuicẽ nob.
subiungit sibi. Quanto gͥ seniores sumus atumore suꝑ¬
biȩ. tanto sumus dilectiore pleniores. Et quo nisi dõ ple¬
nus ẽ. qui plenus ẽ. dilectione: Non querit quȩ¬
sua sunt. eq enim eeñt. etiam homines amatores pecu¬

Expanded text:
vobis crescat, et anima solidatur, quia non inflatur. vobis crescat, et anima solidatur, quia non inflatur. lectio enim non inflatur, et: deus dilectio est, et: fideles in dilectione adquiescunt illi, reuocati ab strepitu, qui foris est, ad gaudia, silentia. ecce deus dilectio est, et quid imus et currimus in sublimia caelorum et ima terrarum quaerentes eum qui est apud nos, si nos esse uelimus apud et diligat eandem dilectionem. magis enim nouit dilectionem, qua diligit, quam fratrem, quem diligit. ecce iam potest notiorem deum habere quam fratrem, plane notiorem, lectionem deum et dilectione amplectere deum. ipsa est dilectio, quae bonos omnes angelos et omnes dei seruos consociat uinculo sanctitatis, nosque et illos coniungit inuicem nobis, subiungit sibi. quanto igitur saniores sumus a tumore superbiae, tanto sumus dilectione pleniores. et quo nisi deo plenus est qui plenus est dilectione? at enim um est. neque enim essent etiam homines amatores pecu
Abbreviated transcription (Latin):
cidit enim. ⁊inuidit stanti. Non idõ uoluit deicere ut ip¬
se staret. s ne solus caderet. Tenete in animo ex hoc qđ sub¬
ieci. inuidiam non posse eẽ. incaritate. Habes aꝑte cum
laudaretur ipsa caritas: caritas non emulatur. Non fu¬
it caritas in cam. Et nisi eẽt. caritas in abel. non acciꝑet
causam. attende qđ sequitur non inflatur. Prior est
ꝑit suꝑbiam. s suꝑbia peꝑit inuidiam. Non enim in¬
uidet nisi amor excellentię. Amor excellentiȩ. suꝑbia
uocatur. Cum gͦ mordine prior sit suꝑbia. sequatur
aut̃ inuidia: apłs in laudib caritatis noluit dicere pͥꝰ
non inflatur. ⁊pꝰ ea non emulatur. s prius dix̃ non emu¬
latur. postea non inflatur. Quare hoc : qr cum dixiss
non emulatur. quasi quesiturus eras causam quare ñ
emulatur subdidit non inflatur. Ergo si ido ñ emula¬
tur qr non inflatur: si inflaretur emularetur. hoc ĩ

Expanded text:
cidit enim, et invidit stanti. Non ideo voluit dejicere ut ipcidit enim, et invidit stanti. Non ideo voluit dejicere ut ipse staret, sed ne solus caderet. Tenete in animo ex hoc quod subjecit, invidiam non posse esse in charitate. Habes aperte cum laularetur ipsa charitas, Charitas non aemulatur . Non fuit charitas in Cain; et nisi esset charitas in Abel, non acciperet causam? Attende quod sequitur: Non inflatur . Prior estperit superbiam, sed superbia peperit invidiam. Non enim invidet, nisi amor excellentiae. Amor excellentiae, superbia vocatur. Cum ergo in ordine prior sit superbia, sequatur autem invidia; Apostolus in laudibus charitatis noluit dicere prius, Non inflatur; et postea, Non aemulatur: sed prius dixit, Non aemulatur; postea, Non inflatur. Quare hoc? Quia cum dixisset, Non aemulatur, quasi quaesiturus eras causam, quare non aemulatur; subdidit, Non inflatur. Ergo si ideo non aemulatur, quia non inflatur; si inflaretur, aemularetur. Hoc in
Abbreviated transcription (Latin):
credit. om̃a sꝑat. om̃a sustinet. caritas numquã excidet¬
ista anima linguarum ꝓphecię uutus. sacramentorum
salus scientiȩ solidamentum. fidĩ fructus. diuitiȩ pau
ꝑum. uita morientium: Quid tam magnanimum. qͣm
ꝓ impus mori : quid tam benignum. quam ⁊ inimicos
non inflatur. Sola ẽ. quam conscientia mala non pun¬
git. qr non agit ꝑperam. Int̾ obꝓbria secura ẽ. int̾ odia
benefica ẽ. int̾ iras placida ẽ. int̾ insidias in nocens inter
iniquitates gemens. inueritate respirans. Quid illa for¬
tius non ad retribuendas s ad non curandas inurias:
Quid illa fidelius non uanitati s ec̃nitati: Nam idco
tolerat om̃a inp̾senti uita qr credit om̃a de futura
uita. Et suffert om̃a quȩ hic imiituntur: qi sperat oĩa
quȩ ibi ꝓmittuntur. Merito numquam cadit. Caritas non¬
potest. Intendat caritas ur̃a. Qui inuidet. non amat. Pecca¬
tum diaboli ẽ. in illo. qr ⁊ diabolus inuidendo deiecit. Ce¬

Expanded text:
at, omnia sustinet: charitas nunquam exciista anima linguarum, prophetia, virtus, sacramentorum salus, scientiperum, uita morientium. quid tam magnanimum quam pro impiis mori? quid tam benignum quam et inimicos non inflatur; sola est, quam conscientia mala non pungit, quia non agit perperam. inter obprobria secura est, inter odia benifica est, inter iras placida est, inter insidias innocens, inter iniquitates gemens, in ueritate respirans. quid illa fortius non ad retribuendas, sed ad non curandas iniurias ? quid illa fidelius non uanitati, sed aeternitati? nam ideo tolerat in praesenti uita, quia credit omnia de futura uita, et suffert omnia, quae hic immittuntur, quia sperat omnia, quae ibi promittuntur: merito numquam cadit. ergopotest. Intendat Charitas vestra. Qui invidet, non amat. Peccatum diaboli est in illo; quia et diabolus invidendo dejecit. Ce
Abbreviated transcription (Latin):
les non ꝑtinẽt ad ppłm dĩ qr non sunt pauꝑes dĩ. Pauꝑes
quippe dĩ dicunt. Nos autem non sp̃m huiusmundi accepimꝰ.
s spm̃ qui ex dõ ẽ. ut sciamus quȩ adõ donata sunt nob̾.
tuum ualde. Intrauerat quippe in scũarium dĩ untellexe¬
rat in nouissuma. Omnis aut̃ consummatio michi uidet᷑
hoc loco intelligenda usq ad mortẽ ꝓueritate certare. ⁊
ꝓ uͦ ac summo bono mala om̃a tolerare. Cuius consum¬
⁊ habe ibi sine morte. sine dolore ⁊ cum magno hono¬
re uitam: morte huius uite ac dolorib ⁊ obꝓbrus ad¬
quisitam. Qđ autem addidit. latum mandatum ualde¬
tuum. non intelligo nisi caritatẽ. Quid enim ꝓfuiss
quancumq morte imminente unt̃ quantacumq tor¬
menta illa martẏria confiteri. si caritas inconfitente
non eẽ: Audiamus apłm. Et si tradido corpus meum¬

Expanded text:
les non pertinent ad populum Dei, quia non sunt pauperes Dei. Pauperes les non pertinent ad populum Dei, quia non sunt pauperes Dei. Pauperes quippe Dei dicunt: Nos autem non spiritum hujus mundi accepimus, sed Spiritum qui ex Deo est, ut sciamus quae a Deo donata sunt nobis tuum valde.» Intraverat quippe in sanctuarium Dei, et intellexerat in novissima . Omnis autem consummatio mihi videtur hoc loco intelligenda, usque ad mortem pro veritate certare , et pro vero ac summo bono mala omnia tolerare: cujus consumt finem; et habere ibi sine morte, sine dolore, et cum magno honore vitam, morte hujus vitae ac doloribus et opprobriis acquisitam. Quod autem addidit, «Latum mandatum tuum valde;» non intelligo nisi charitatem. Quid enim profuisset quacumque morte imminente, et inter quantacumque tormenta illa martyria confiteri, si charitas in confitente non esset? Audiamus Apostolum: «Etsi tradidero,»