comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
distincta ꝑ loca. s intellectu totum ui¬
det simul quib̾t caritatem. habita et
in h̾itaberis. Mane et manebit᷑ inte
Quid emĩ frẽs mei. qui aniat quod
nonuidet. Quare aut̃ quando lauda¬
tur. caritas. erigimim. ac clamatis.
laudatis. quid uob̾ ostendi aliquos
colores ꝓtuli: aurum et argentum ꝓ¬
posui. Semmas de thesamnis effudi:
Qand tale ostendi occłis nr̃is. Nũqͥd
facies mutata es cum loqueor. Carnẽ
gero. In ip̃a forma sum. inqua p̾cessi.
In ip̃a forma estis in qua uenissis.
Laudatur caritas et clamatis. Certe
nichiluidetis. S quomodo uob̾ pla¬
cet quando laudatis. sic nob̾ placeat
ut m corde seruetis. Intendite euim
quid dicam fr̃s ex hortatur nos quantui
dat dñs ad magnũ thesaurum. Si nobis
ostendetur aliquod uasculũ anadiphum
in auratum oꝑose fcm. et inlicet occłos
nr̃os. ⁊duceret in seintentõnem cordis
nr̃i et placeret nob̾manꝯ artificis. ⁊ pon¬

Expanded text:
distincta per locos, sed intellectu totum sidistincta per locos, sed intellectu totum simul videt qui habet charitatem. Habita, et inhabitaberis; mane, et manebitur in te. Quid enim, fratres mei, quis amat quod non videt? Quare autem quando laudatur charitas, erigimini, acclamatis, laudatis? Quid vobis ostendi? aliquos colores protuli? aurum et argentum proposui? gemmas de thesauris effodi? Quid tale ostendi oculis vestris? numquid facies mea mutata est cum loquor? Carnem gero, in ipsa forma sum in qua processi, in ipsa forma estis in qua venistis: laudatur charitas, et clamatis. Certe nihil videtis. Sed quomodo vobis placet quando laudatis, sic vobis placeat ut in corde servetis. Intendite enim quid dicam, fratres; exhortor vos, quantum dat Dominus, ad magnum thesaurum. Si vobis ostenderetur aliquod vasculum anaglyphum, inauratum, operose factum, et illiceret oculos vestros, et duceret in se intentionem cordis vestri, et placeret vobis manus artificis, et pon
Abbreviated transcription (Latin):
ita deus dilexit nos. debemꝯ et nos in¬
uicem diligere. Petre amas me. et ille
dixit. Amo. Pasce oues meas. Deumi
nemo indit umꝙͣ. Res est inuisibił.
admodũ si solem istum uidere uelumno
occłm corporis purgaremꝰ unde uide¬
ip̃iuidebunt deum. S nemos ꝓcon¬
cupiscencia occłoꝵ cogitet deum. Fac̃
enim sibi. aut ingentem formam. aut
maguitudinẽ asiqͣm in estimabilem
distendit ꝑ locos uelut lucemistam
qͣmuidet hiis occłis. auget ꝑ campoᷤᷤ
quantum potest. aut faciat s aliquẽ
quasi ueuerabił forme semen. Nicħ
ẽ ꝙ cogites. Sinis indere deum. deus
dilectio est. Qualem faciem h̾t diłctõ
quales mamus ht. nemo potest dr̃e.
H̾t tñ pedes. nam ip̃iducunt ad ecc̃a
Habet manꝯ. nam ip̃e pauperi porti¬
gunt. Habet occłos. namuide intelli¬
gitur qui eget. Beatus qui intelligit
suꝑ egenum et pauperem. Habet ain
de quibꝰ dicit dñs. qui habet aures
audiendi audiat. Non sũt enĩmẽbra

Expanded text:
 Dilectissimi, si ita Deus dilexit nos, debemus et nos in Dilectissimi, si ita Deus dilexit nos, debemus et nos invicem diligere. Petre, inquit, amas me? Et ille dixit: Amo. Pasce oves meas . 10. Deum nemo viditadmodum si solem istum videre vellemus, oculum corporis purgaremus, unde lux videidebunt . Sed nemo sibi pro concupiscentia oculorum cogitet Deum. Facit enim sibi aut ingentem formam, aut magnitudinem aliquam inaestimabilem distendit per locos, velut lucem istam quam videt his oculis, auget per campos quantum potest; aut facit sibi aliquem quasi venerabilis formae senem. Nihil cogites, si vis videre Deum: Deus Dilectio est. Qualem faciem habet dilectio? quales manus habet? Nemo potest dicere. Habet tamen pedes; nam ipsi ducunt ad Ecclesiam: habet manus; nam ipsae pauperi porrigunt: habet oculos; nam inde intelligitur ille qui eget: Beatus, inquit, qui intelligit super egenum et pauperem . Habet aures, de quibus dicit Dominus, Qui habet aures audiendi, audiat . Non sunt membra
Abbreviated transcription (Latin):
tur fc̃a hoĩmim nisi de radice caritatis.
Nam multa fieri possunt. que spẽm
hent bonam. et non ꝓcedunt de radice
mel gͦ breue p̾ceptũ tibi p̃̾cipitur. dili¬
ge et quodius fac.Siue taceas dilec¬
tione taces. siue clames. dilectõne cla¬
mas. siue emendes. dilectõne emẽdas
siue parcas. dilectõne parcis. Radix sit
intꝰ dilectõnis. nõ potest deistaradi¬
ce insi bonũ existere. In hoc ẽ dilectõi
In hoc manifesta est dilectõ dei in ub̾
quia deus filiũ suum misit uingeni¬
tum in hunc mundum.ut uiuamꝯ
ꝑ ipĩn. In hoc est dilectio. nõ quia
nos dileximꝰ s quia ip̃e dilexit nos
Non illiu dileximꝰ prius nam ad
hoc uos dilexit ut diligamus eum.
Et misit filiur suum litatorẽ ꝓ pecis
nr̃is. Litatorem. sacrificatorẽ. Sacrifica¬
uit ꝓpecis nr̃is. Ubi inuenit hostiamu̾
inuenit uictimam qͣmpuram uolebat
offerre. Aliud nõ inuenit. se ip̃m obtulit

Expanded text:
tur facta hominum, nisi de radice charitatis. tur facta hominum, nisi de radice charitatis. Nam multa fieri possunt quae speciem habent bonam, et non procedunt de radice mel ergo breve praeceptum tibi praecipitur, Dilige, et quod vis fac: sive taceas, dilectione taceas; sive clames, dilectione clames; sive emendes, dilectione emendes; sive parcas, dilectione parcas: radix sit intus dilectionis, non potest de ista radice nisi bonum existere. 9. In hoc est dilectio. In hoc manifestata est dilectio Dei in nobis, quia Deus Filium suum misit unigenitum in hunc mundum, ut vivamus per ipsum. In hoc est dilectio, non quia nos dileximus, sed quia ipse dilexit nos. Non illum dileximus prius: nam ad hoc nos dilexit, ut diligamus eum. Et misit Filium suum litatorem pro peccatis nostris: litatorem, sacrificatorem. Sacrificavit pro peccatis nostris. Ubi invenit hostiam? ubi invenit victimam quam puram volebat offerre? Aliud non invenit, seipsum obtulit.
Abbreviated transcription (Latin):
cogitauit iudas ut traderet. Deus cogi¬
tauit salutẽ nr̃am qua redempti sumiꝰ
Iudas cogitauit p̾cium quo uendidit
dũm. Filius ip̃e cogitauit p̾ciũ quod de¬
dit ꝓ nob̾. Iudas cogitauit p̾cium quod
accepit ut uenderet. Diu̾sa gͦ intentõ
diũsa fc̃a fecit. cum sit unares exdiu̾̃sis
intentõnibꝰ eamsi metiamur: unũ amã¬
dum alt̾um dampnandũ unũ głifican¬
dum alt̾um ad testandũ inuenimꝰ. Uã¬
tum ual caritas uidete qr sola disceruit
Loidete quia fc̃a hominũ sola distinguiti¬
Hoc diximꝰ in similibꝰ fcĩs in diũsis
fcĩs. Inuenimꝰ seuientem hominẽ fcm̃
de caritate /et blandum fcm̃ de iniquita¬
te. Puerum cedit pat̾ et mango blan¬
ditur. Si duas res ꝓponas plagas a⁊blan¬
dimenta quis non eligat bsandimẽ¬
ta et fugiat plagas:. Siꝑsonas attẽdas
caritas cedit blanditur iniquitas. Ui¬
dete quid cõmẽdamꝰ.quia nõ discernũ¬

Expanded text:
cogitavit Judas ut traderet? Deus cogicogitavit Judas ut traderet? Deus cogitavit salutem nostram qua redempti sumus; Judas cogitavit pretium quo vendidit Dominum. Filius ipse cogitavit pretium quod dedit pro nobis; Judas cogitavit pretium quod accepit ut venderet. Diversa ergo intentio diversa facta fecit. Cum sit una res, ex diversis eam intentionibus si metiamur, unum amandum, alterum damnandum; unum glorificandum, alterum detestandum invenimus. Tantum valet charitas. Videte quia sola discernit, videte quia facta hominuHoc diximus in similibus factis. In diversis factis, invenimus saevientem hominem factum de charitate; et blandum factum de iniquitate. Puerum caedit pater, et mango blanditur. Si duas res proponas, plagas et blandimenta; quis non eligat blandimenta, et fugiat plagas? Si personas attendas, charitas caedit, blanditur iniquitas. Videte quid commendamus, quia non discernun
Abbreviated transcription (Latin):
Eoce xp̃m tradidit iudas. Num quid
nõ quasi simile fc̃m udetur. Traditor
iudas. Ergo traditor est et deus pater.
Absit iniquis. Non dico. S apłs dicit
qui filio ꝓprio non pepercit s ꝓ nobus
omibꝰ tradidit eum. Et pater illum
tradidit et ip̃e se tradidit. Ait idem
apłs. Quime dilexit et tradidit se¬
ip̃m prome. Si pater tradidit filium.
et tradidit se ip̃m filiꝯ iudas quid fecit
fr̃a est traditio apr̃e. Eta est traditio a fi¬
lio. Ec̃a est traditõ auida. Una res fẽa
dentem magr̾m sini. Qiua hoc fecit
pat̾ et filiꝰ in caritate fecit aut̃ hoc iudas
inproditõne. Uidetis quia nõ quid faciat
homo cõsid̾andũ est. s quo ammo et uo¬
luntate faciat. In eodem fco inuenimꝯ
deum prẽmin quo inuenimꝰ iudam.
Pr̃em benedicimꝰ iudam detestannir.
Quare prẽm benedicimꝰ udam detes¬
tamur. Benedicimꝰ caritatem detestam᷑
inquitatẽ. Quantũem̃p̾stitũ est. gene¬
ri humano tradito xp̃o: Numquid hoc

Expanded text:
er, tradidit Judas; numquid non quasi simile factum videtur? Traditor est Judas: ergo traditor est et Deus Pater? Absit, inquis. Non dico, sed Apostolus dicit: Qui Filio proprio non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit eum. Et Pater illum tradidit, et ipse se tradidit. Ait idem apostolus: Qui me dilexit, et tradidit seipsum pro me . Si Pater tradidit Filium, et tradidit seipsum Filius, Judas quid fecit? Facta est traditio a Patre, facta est traditio a Filio, facta est traditio a Juda; una res facta dentem magistrum suum? Quia hoc fecit Pater et Filius in charitate; fecit autem hoc Judas in proditione. Videtis quia non quid faciat homo, considerandum est; sed quo animo et voluntate faciat. In eodem facto invenimus Deum Patrem, in quo invenimus Judam; Patrem benedicimus, Judam detestamur. Quare Patrem benedicimus, Judam detestamur? Benedicimus charitatem, detestamur iniquitatem. Quantum enim praestitum est generi humano de tradito Christo? Numquid hoc
Abbreviated transcription (Latin):
.que nũstrat. Nam sicut ad cõꝑatõe
luc̾ne tenebre nõ tm̃ obscure s et sor¬
dide st̾ ad cõpatõem aũt stellaꝵ lucer¬
na caligo est ad soł u̾o cõꝑatõem stel¬
le nebulose sũt ad dei aũt clacritatẽ
sol nox est ita que ad nos liciter⁊ mũ¬
da sũt ad deia dignitatẽ. q. illicita ⁊
pꝑ ͤ nõ cõpetũt. Nunꝙͥ nõ tunice medi¬
ocris hõis ꝙͣuis mũda ĩpatoritñ sor¬
dida et illicita est. Siłr et saxonicia
senatoriac ꝓ ħ antistites dei piores

Expanded text:
am sicut ad conparationem lucernae tenebrae non tantum obscurae, sed et sordidae sunt, ad conparationem autem stellarum lucerna caligo est, ad solis uero conparationem stellae nebulosae sunt, ad dei autem claritatem sol nox est, ita quae ad nos licita et munda . sunt, ad dei autem dignitatem quasi inlicita et personae non conpetunt. numquid non tunica mediocris hominis, quamuis munda, imperatori tamen sordida et inlicita est? similiter et saxonicia senatori P ac per hoc antestites dei puriores
Abbreviated transcription (Latin):
obstitit gnͣo filioꝵ. Qũo ergo cõdẽpnã¬
dũ putatur ꝙ nõ ĩpedit n̾ntũ hĩc apłs
eñ qͥui uxorem hẽat eũ si in cet̾is ẜuet¬
mandata sacerdotẽ fi̾ posse nẽ debere
oũdit qd̾ si illicitũ eẽt nõ pot̾at utiq
pcc̾orẽ dr̃e debere fĩ sacenotẽ et qͥd tã
aꝑtũ eiusdẽ em̃ cipłi uox est dicentis
inthii exagitarent᷑ abhereticis qui
ĩ ypocrisi imptias dãpnandas docebãt
uxorẽ dimitte tũc p̾cepit apłs nõ debe̾
uxorẽ auiro reced̾e cũ hũerit occ̃one

Expanded text:
obstitit generatio filiorum. quo modo ergo condemnanobstitit generatio filiorum. quo modo ergo condemnandum putatur quod non inpedit meritis? Hinc apostolus eum qui uxorem hamandata, sacerdotem fieri posse ac debere ostendit. Quod si illicitum esset, non poterat utique peccatorem dicere debere fieri sacerdotem. Et quid tam apertum? Ejusdem enim Apostoli vox est dicentis:inthii exagitarentur ab haereticis, qui in hyprocrisi nuptias damnandas docebant, uxorem remittere. tunc praecepit apostolus non debere uxorem a uiro recedere, cum habuerit occasionem
Abbreviated transcription (Latin):
ut qui ip̃ius dei uolũtatẽ fecerat deꝰ
uolũtatẽ eius ĩpleret que mĩme fuist
ĩpleta nͥ ĩnoxia eẽt nec deus ĩpleret
ꝙ male uł ĩpiste posci uidebat. Maxĩe
ãb eo qui sibi place̾t hoc enĩ nec hõi
ꝯͥt. et anna cũ st̾ił eẽt et deũ dilig̾et
peciit ut hẽret filiũ et accepit ꝙ si ꝯͣu
um eẽt mou̾i potuit ab eo ꝙͣ diligebat
nec tẽ postularet adu̾scĩ et natus exea
sc̃issimꝰ samuel filios gemut et nõ tũ
iustĩẽ .s. m̾ita nõ minuit. pͥma eĩ etate
sua sp̃ auctus est ut in senectute ꝓpen¬
siori dei testimomo cõmendet᷑. Et za¬
charias scicerdos ut iustus dei mitu¬
comeruit ꝓpħ̾are. Qua gͥ rõne accu¬
satur ꝙ mĩe obesse ꝓbatut et quis
neget bonũ debere dici ꝙ neĩem ledit
et ut hoc loco ad de apłis dicat᷑ ad ro¬
bur ꝑtinet cãẽ certe scũs ioħes sc̃imo¬
petrus uxorẽ et filios hũisse cognosci
et pͥmatũ ut acciꝑet int̾ apłos nõ ei

Expanded text:
quia ipse dei uoluntatem fecerat, deus uoluntatem eius impleret? quae minime fuisset impleta, nisi innoxia esset, nec deus impleret. quod male uel inperite posci uidebat, maxime ab eo, qui sibi placeret; hoc enim nec homini conuenit. et Anna, cum sterilis esset et deum diligeret, petit ut haberet filium eum esset, moneri potuit ab eo quem diligebat, ne rem postularet adversam. Et natus ex ea sanctissimus Samuel, filios genuit, non tamen justitiae suae merita minuit. Prima enim aetate sua semper auctus est, ut in senectute propensiori Dei testimonio commendaretur. Et Zacharias sacerdos, vir justus, ito meruit profetare. qua igitur ratione accusatur quod minime obesse probatur? et quis neget bonum debere dici quod neminem laedit? Et ut hoc loco aliquid de apostolis dicatur, ad robur pertinet causae. certe sanctus Iohannes sanctimoPetrus uxorem et filios habuisse cognoscitur et, primatum ut acciperet inter apostolos, non ei
Abbreviated transcription (Latin):
fuerat fcũs s cũ detrimẽto añeĩ po¬
seq̃ret᷑ eũ laboris effcũs at uͥ & spre¬
unt p̃ceptũ dei melius s̾ ꝓcurer cre¬
dens consilio serpentis qm̃ fec̾at de
ad ĩstitutũ pͥstinu reuocaret᷑ cũ lcibo¬
ris dispendio ut t̾ra ei ẜ laborẽ mĩme

Expanded text:
posequeretur eum laboris effectus: at ubi autem sprevit praeceptum Dei, melius sibi procurari credens consilio serpentis quam fecerat Deus, ad institutum pristinum revocatur cum laboris dispendio; ut terra ei secundum laborem minime
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cesserat crescite et multiplicanũ nõ
incipit ad creand̾ s ad creciture q̃ fu¬
erat concessa ꝑuiciẽ. Mulieri ad piẽ¬
duͣ filios dolor addit᷑ dicficultas ĩpom¬
tur nõ ꝓcreatõis nona forma cõpõit᷑
iꝑaꝵ. Si quis̃ ã se existimat ita natũ
hĩtura erat filioꝵ cresc̾et ei cã delicti
quia et cũ gemitu et mexore ꝑĩt᷑. Na

Expanded text:
ia quae ante processerat, Crescite et multiplicamini , non incipit ad creandum, sed ad creaturae, quae fuerat concessa, perniciem. Mulieri ad pariendum filios dolor additur, difficultas imponitur, non procreationis nova forma componitur: . Si quis autem se existimat ita natum,habitura erat, filiorum cresceret ei causa delicti: quia et cum gemitu et moerore pa
Abbreviated transcription (Latin):
re dũant nõ bñ ꝓmũtiant᷑ ant ĩꝓprie
distingũt᷑. Cũ añt legitur fecit deus et
esse drẽtur forte aliqͣ fła falła cred̾e̾tur.
ꝓdigia ꝑ moysẽ fc̃a in egypto. Sucide¬
ant t̾ utirtibilia que in rubro marige¬
sta sũt ad lib̾atõem filioꝵ ifrł audi ma¬

Expanded text:
re, dum aut non bene pronuntiantur aut inproprie distinguntur. cum autem legitur: \'fecit deus. etesse diceretur, forte aliqua fallacia crederetur: prodigia per Moysen facta in Aegypto; suadeant tibi mirabilia quae in Rubro mari gesta sunt ad liberationem filiorum Israel. Audi ma
Abbreviated transcription (Latin):
ens eĩ iam se cp̃s nõ hr̃e ut peccet morte
exseccator pcc̃i est nõ ut iã nont peccare
s nõ possit p̾uemiente morte: Iste se le¬
gi d qr dens nõ uridet᷑. Nã et solent
ne euadãt et cõfimcant᷑ q fc̃i sũt xͥam¬
¶ ẽ regñotõne et filius hõis cõfũdet eu
cũ ueu̾it in regno pr̃is S fortedicant
escientes fragile ẽẽ genus hũanũ Id¬
cirtom fine unte uolumꝰ fidẽ accipe ne
ic̃ peccemꝰ. S fides sic eiccipid ut sciat᷑¬

Expanded text:
ens enim se iam tempus non habere ut peccet morte ens enim se iam tempus non habere ut peccet morte exsecratur peccari, ut non iam nolit peccare, sed non possit praeueniente morte. istis legi debet, quia deus non inridetur. Nam et solent ne euadant et confundantur, quia facti sunt generatione, et Filius hominis confundet eum, cum venerit in regno Patris sui . Sed forte dicant, scientes fragile esse genus humanum, idcirco in fine vitae volumus fidem accipere, ne jam peccemus. Sed fides sic accipi
Abbreviated transcription (Latin):
si uictus fu̾it dolerene iteꝵ uincat᷑ qr
qui se dolet uctũ reꝑat se. Qui ergo re¬
pugnat ht̃ uñ se excuset si nictus fu¬
erit oũdit eĩ se uotũ hu̾isse uincendi
s mĩme p̾ualuisse de hoc spes ẽ qr p̃t
gressione ꝑitior et fortior ĩuemat᷑. Nã
qui ad hoc surgit ut peccet in excusa
sub dei niu̾e ꝓfessõne et nolũtatẽ hr̃e
peccandi qnsi ignoret quis deũ ⁊ tur¬
pit̾ et ꝯtaminate u̾setur. ħ enĩ nescit
quẽ tim̾edebeat. Ille sciens cõtẽpnit.
eredentes gͥ accipiũt remissionẽ pcc̃o¬
tũ nõ tñ głiosi erũt nͥ post acceptam
fidem iuxerint subdei timore ut colluc
faciant ut possint p̾miũ meri du
płs unicũt ꝙͣ uinicĩt᷑. stam qui ĩcel¬
ligit deũ et nõ aiccedit ad fidem eius
ne uinat xͥcinus s in fine nult fidem
acciꝑe ut moriat᷑ xͥanus aut erubescit¬
istũ puto nõ bonã cãm hr̃e qr ut ꝙͣ diu
eis n scło pece nõ nult fieri et inuere

Expanded text:
— si uictus fuerit, dolere, ne iterum uincatur, quia qui se dolet uictum reparat se. qui ergo repugnat, habet unde excuset, si nictus fuerit. ostendit enim se uotum habuisse uincendi, sed minime praeualuisse. de hoc spes est quia pgressione peritior et fortior inueniatur. Nam qui ad hoc surgit, ut peccet, et inexcusasub Dei vivere professione, et voluntatem habere peccandi, quam si ignoret quis Deum et turpiter et contaminate versetur. Hic enim nescit quem timere debeat, ille sciens contemnit. Credentes igitur accipiunt remissionem peccatorum; non tamen gloriosi erunt, nisi post acceptam fidem uixerint sub dei timore, ut conluctfaciant, ut possint praemium mereri, dum plus uincunt quam uincuntur. Nam qui intellegit deum et non accedit ad fidem eius, ne uiuat Christianus, sed in fine uult fidem accipere, ut moriatistum puto non bonam causam habere: quia ut quamdiu est, peccet, non uult fieri et uiuere
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑ̾ urg̾et addit᷑ cou̾sio aduirũ ut eẽt
uñ ei dolorit̾m ĩnouaret᷑. Si coitũ dsĩs
dãpnabat in seruis cur addetat ad uix
cõuersiotua nemo ꝙ dampnat hoc ꝓ
pena cõstituit cũ uti pena sit dãpnate
contͣrianec ũꝙͣ ex uno s eꝯͣ ꝓueniat
ꝙ si i umo ẽẽnt dãpnatõne nemonie¬
tu̾et. Deniq aliquis in hoc addisceret
ex quo in lege cõmissũ ind̾et ẽẽ hoc ẽ
confirmasse nõ ꝓunisse põm. Sud̾o cõ¬

Expanded text:
per urgueret, additur conuersio ad uirum, ut esset unde eidem iterum innouaretur. Si coitum dominus damnabat in seruis, cur addebat: ad uirum conuersio tua? nemo, quod damnat, hoc pro poena constituat, cum utique poena sit damnato contraria nec umquam ex uno, sed e cont si in uno essent, damnationem nemo metueret. Deinde aliquis in hoc addiceret, ex quo in legem commissum videret. Hoc est confirmasse, non punisse peccatum,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ bac reaccipiant a iudice d̾o ultͣ ꝙͣ fu̾at
concessũ ade ut in futuro et głiosi sĩc et
et̾uã hẽant uitã et adoptriti filii dei no¬
cent᷑ ut buccũ sit qr natisũt. ¶ Ex hoc
iamreu̾tar ad reliqmͣ ꝑtem lcĩonis cũ
positus esset hõ in paradiso ħ accepit
mandata ex oñ inquit ligno ꝙ ẽ in ꝑa¬
diso ad escãedes de ligno & ñi dinosci
bonũ et malũ nõ edetis ex eo oĩa ligna
q̃ memorat fructus st̃ aid edendũ creata¬
intelligñt᷑ in fructib. om̃ia tũ ligna st̃¬

Expanded text:
o hac re accipiant a iudice deo ultra quam fuerat concessum Adae, ut in futuro et gloriosi sint et aeternam habeant uitam et adoptati filii dei uocentur, ut lucrum sit, quia nati sunt. Ex hoc iam reuertar ad reliquam partem lectionis. cum positus esset homo in paradiso, haec accepit mandata: ex omni, inquit, ligno, quod est in paradiso ad escam, edes; de ligno autem, unde dinoscitur bonum et malum, non edetis ex eo. omnia ligna, quae memorat, fructuum sunt ad edendum creatointelleguntur in fructibus; omnia t
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ renascim᷑ cõsilio mutam cõris expici¬
tõe ꝑcepta ut reddam᷑ ad pͥstinũ statu
ades aĩe añt pc̃co maculatũ est cor᷑ quo
repato et meliorato ꝑ fidem consilio ci¬
bluit᷑ ut sicut ꝑ cõtẽptũ dei fu̾at poslutũ
ita ꝑ obedĩam abluat᷑ ut effugiat sen¬
tentiãdatã ade et possit resurg̾e. Itaq
si ab aĩa cepit pcc̃m cur ñ coris accusciͤ
cũ incã pcc̃i ade nõ fu̾it desideriũ coͣrle¬

Expanded text:
 renascimur, consilio mutamur, corporis expiatione suscepta, ut reddamur ad pristinum statum Adae. Animae autem peccato maculatum est corpus, quo reparato et meliorato per fidem consilio abluimur: ut sicut per contemptum Dei fuerat pollutum, ita per obedientiam abluatur, ut effugiat sententiam datam Adae, et possit resurgere. Itaque si ab anima coepit peccatum, cur non a corpore accusatur, cum in causa peccati Adae non fuerit desi
Abbreviated transcription (Latin):
siña pc̃ci genus intelligi grande delictũ
fuisse põt cognosci nõ tñgenꝰ delicti ĩtel¬
ligi. Scimꝰ enĩ etiã alios hac tãpnatos
siña cũ sciant᷑ ałr deliquisse et amorrei eĩ
et sodomite cũ oĩb sus ꝑisse noscunt᷑.

Expanded text:
ia peccati genus intelligi? Grande delictum fuisse potest cognosci, non tamen genus delicti intelligi. Scimus enim alios hac damnatos sententia, cum sciantur aliter deliquisse. Et Amorrhaei et Sodomitae cum
Abbreviated transcription (Latin):
ccedid̾it in quit iã iudiccitus est. Ut
ꝑ hoc qui credid̾it nõ indicio sbiectũ
ad siñam excipiendã significar s
fidei mito laude dignũ futuꝵ gͥ cog̾¬
tio dei hanc h p̃rogatiuã ut pc̃coꝵ
consequat᷑ remisia credens enĩdei ẽẽ
filiũ iħm dignus existit ab oĩb liba¬
ri pcc̃is. Di cͦm̃ errore demꝰ cũ ꝑdiu̾sa¬
ignorantie fluctib iactaret᷑ illũgt
ueritatis cortuscatõe nactus est i q̃
post niimias tẽpestates requiescat
securus cui cõgruit ut post cognitõ¬
nẽ temꝑet ab hñs que iam p̾dem in
igno positus agebat. Quidem̃ ꝓdest
cognitiosi manet pͥstina cõn̾satio. l
enĩ quis uidet᷑ cognonisse deũ si uitã
mutet et cõu̾satõnem suã cognituo
ut et fideles iusticie sue ꝓcipiãt fruc¬
tũ et ĩpn .i. increduli ꝑfidie sue con¬
gruas peneis exsoluant cõueĩt enĩ

Expanded text:
catus est : ut per hoc eum qui crediderit, non judicio subjectum ad sententiam excipiendam significaret, sed fidei merito laude dignum futurum. Ergo cognitio Dei hanc habet praerogativam, ut peccatorum consequatur remissam. Credens enim Dei esse Filium Jesum, dignus existit ab omnibus liberari peccatis. Diu enim errore deviusignorantiae fluctibus jactaretur, illuminatus veritatis coruscationem nactus est, in qua post nimias tempestates requiescat securus: cui congruit, ut post cognitionem temperet se ab iis quae jam pridem in ignorantia positus agebat. Quid enim prodest cognitio, si manet pristina conversatio? Hinc enim quis uidetur cognouisse deum, si uitam mutet et conuersationem suam. Cognitus praedicatur, ut et fideles iustitiae suae percipiant fructum et impii, id est increduli, perfidiae suae congruas poenas exsoluant. conuenit enim
Abbreviated transcription (Latin):
istos & qr fło florere uident᷑ ꝑ mẽda¬
tiũ repugnãtes intatim pena tribu¬
leri ut qui ꝑ fucũgłosi insi uiri sũt
ꝑ um despecti et hm̃iliari minis cape¬
ant tũc enĩ iusti ccedidisse se gande¬
bñt cũ ꝑfidos uid̾ũt cruciati et n ͨ
penitebit ꝑfidos nõ credidisse uͥ inde¬
rũt głiam illoꝵ et suã penã quos qr

Expanded text:
rere uidentur, per mendacium repugnantes ueritati in poena tribulari, ut qui per fucum gloriosi uisi sunt per uerum despecti et humiliati nimis appareant. tunc enim iusti credidisse se gaudent, cum perfidos uiderint cruciari, et nec paenitebit perfidos non credidisse, nisi uiderint gloriam ill
Abbreviated transcription (Latin):
bat in uitant dignus fieret ⁊ in p̾sẽti
uidere quẽ lib̾atorẽ sꝑabat post mortẽ.
Qͥ ergo reseruatus in uita nõ ꝑmict.
est mori nͥ spei sue fructũ iudiss ut se¬
curus ẽẽt qr de ita ad intam tñsiret
l pena et gehẽne ꝑditio/ nõ timerer
alteꝵ gn̾are qui se sciret netũ cid per

Expanded text:
bat in uita, ut dignus fieret etiam in praesenti uidere, quem liberatorem sperabat post mortem. qui ergo reseruatus in uita non permissus est mori, nisi spei suae fructum uidisset, ut securus esset quia de uita ad uitam transiretsed poena et gehennae perditio, ut timeret alterum generare, qui se sciret natum ad perdi
Abbreviated transcription (Latin):
assequtũ te greitularis. ag̾e nosi nat᷑
nõ eẽs cessaret cognitõnec ꝓseq̃ret᷑ lit̾a¬
tio. Ica si gaudes aĩam liberari faue
maiicheꝰ es qui nuptias . q. cõtriare¬
nuis. q̃ro a te qr si cõr mĩme gign̾ent᷑
qũo aĩa hinc ꝙͣ fusã in tenebraꝵ partẽ
et herentẽ hilicis reb asseris ecpet᷑ na¬
scendo eñ lib̾ari eam in libris nr̃is scͥptũ
hẽtisnt a lua suscepte cũe exemites
de cor̃ib solitradantur quẽ deũ ur̃aꝵ
asseritis aĩaꝵ. Nam gandetis cũ maĩ¬
imptias nos cõdẽpnare scimomiã eñ
ꝓfitentes latent̾ ĩmũdicie studetis ꝙ¬

Expanded text:
adsecutum te gratularis. age uero, si natus non esses, cessaret cognitio nec prosequeretur liberatio. itaque si gaudes animam liberari, faueManicheus es, qui nuptias quasi contrarias rennuis, quaero a te, quia, si corpora minime gignerentur, quo modo anima hinc, quam fusam in tenebrarum partem et haerentem hylicis rebus asseris, eriperetur? nascendo enim liberari eam in libris uestris scriptum habetis, ut a luna susceptae animae exeuntes de corporibus soli tradantur, quem deum uestrarum adseritis animarum. nam gaudetis, cum Maninuptias uos condemnare. sanctimonium enim profitentes latenter inmunditiae studetis
Abbreviated transcription (Latin):
hũano labore costructũ ẽ et hoc sb̾ spe
et̾nitatis est illud ꝑdictõis. Ita qui
d̾o ĩstituente natũ est se nouitut ei gr̃a
qui creatorẽ suũ peliqntes głicam eiꝰ
cilus deputant. Hoꝵ enĩ ncitinitas ꝓ¬
ficit ad penã s nõ natĩtas camẽ ĩcur¬
tit s uosu̾tas. S quis cor tu es qͥ nup

Expanded text:
humano labore constructum est; et hoc sub spe aeternitatis est, illud perditionis. Itaque qui Deo instituente natum se novit, ut ei gratias qui Creatorem suum relinquentes, gloriam ejus aliis deputant: horum enim nativitas proficit ad poenam: sed non nativitas crimen incurrit, sed voluntas. Sed quis es tu,
Abbreviated transcription (Latin):
inquit ꝓcedit et de meo accipiet hĩc ẽ
lios audeant cipplłare nͥ eñ signũ deita¬
tis hũerĩt dei filii dici nõ poterũt ꝙ̃ꝙͣ aͥs.
ꝙ de deo est ꝙͣ in se hñt spm̃. In filuis eĩ
uideri sb̃a. In mũdo enĩ qr res imꝑfc̃e st̃
adoptatiab hoĩb filii ulłm ꝑignus sed
solum nomẽ accipiũt. deus ce quia pet¬
fcũs est pls facit ut adoptatis spm̃ sĩ
det per ꝙ̃ aliqm̃ u̾itatera adoptati ab
eo uideant᷑ hr̃e quisi nocabula sũ rebꝰ
ĩcima sũt. Apłus nr hanc assertõnez
nrãm adiunat dicens o cltitudo di
Quid ut cũ alibi dicat scrutabilia esse
alta dei .i. secreta. hoc ia loco deneget
dicens inscrutaibilia cẽ. S in hoc loco
de crecituta dixit qr inscartabilia st̃
ei secreta uł indicia dei. spñi aũt scõ
ẽẽ cuncta que in d̾o sũt ut ꝙ creciture
ĩcognitũ est dei spm̃ assertit nõ igno¬
rare. dei ergo natura negati esse nõ
põt que cognitũ h ꝙ accecitura nõ

Expanded text:
inquit, procedit; et, de meo accipiet. Hinc eslios audeant appellare: nisi enim signum divinitatis habuerint, Dei Filii dici non poterunt. Quamquam quod de Deo est, quem in se habent spiritum; in filiis enim uideri substantia. In mundo enim quia res inperfectae sunt, adoptati ab hominibus filii nullum pignus, sed solum nomen accipiunt; deus autem, quia perfectus est, plus facit, ut adoptatis spiritum suum det, per quem aliquam ueritatem adoptati ab eo uideantur habere, quia uocabula sine rebus inania sunt. Apostolus noster hanc adsertionem nostram adiuuat dicens: o altitest ut, cum alibi dicat scrutabilia esse alta dei, id est secreta, hoc in loco deneget dicens inscrutabilia esse? sed in hoc loco de creatura dixit quia inscrutabilia sunt ei secreta uel iudicia dei; spiritui autem sesse cun cta quae in deo sunt, ut, quod creaturae incognitum est, dei spiritum adserat non ignorare. dei ergo natura negari esse non potest, quae cognitum habet quod a creatura non
Abbreviated transcription (Latin):
sat ĩ ocio. Nũꝙ utile corꝰ est cuiꝰ quetã
membra uigẽt. quedã corpescũt. qd̾ gͥ
a dño bñdcm̃ ẽ cur sordidũ et cõtam̃s¬
tũ opus a quibtã asserit᷑ nͥ qr ip̃ideo
manus quodãmõ inferũt. nõ enĩ hoc
rep̾hẽde̾nt. nͥ de deo huiꝰ oꝑis cuictore
male sentirent qr enĩ a pte d̾o detrah̾e
u̾ent᷑ ꝑ opus tñ aib eo unuentũ accusãt
ciꝑent scriptãs. Memores ẽẽnt baleam
dicentis quid maledicã inquit ꝙ̃ bũ¬
dicit dens. frustra enĩ accusat᷑ q̃ ai uidi¬
ce laudat᷑ ĩmo ip̃e sui accusator ẽ qui
reũ dicit quẽ leges defendẽt. Qans gͣ
tu es qui tãpnarecenses ꝙ a d̾o bñdcmn
legis nͥ qr euic deũ hũc eẽ negas aut
sccipturã fłam accuses: Sũt enĩ qͥ qͣsi
noua accipientes netera repudianda
gcitꝰ ad iuptias nre nõdedignatꝰ est

Expanded text:
sat in otio. numquid utile corpus est, cuius quaedam sat in otio. numquid utile corpus est, cuius quaedam membra uigent, quaedam torpescunt? Quod ergo a deo benedictum est, cur sordidum et contaminatum opus a quibusdam adseritur, nisi quia ipsi deo manus quodam modo inferunt? non enim hoc reprehenderent nisi de deo huius operis auctore male sentirent. quia enim aperte deo detrahere uerentur, per opus tamen ab eo inuentum accusant ciperent scripturas, memores essent Balaam dicentis: quid maledicam, inquit, quem benedicit deus? frustra enim accusatur qui a iudice laudatur, immo ipse sui accusator est, qui reum dicit quem leges defendunt. quis ergo tu es, qui damnare censes quod a deo benedictum legis, nisi aut deum hunc esse negas aut scripturam falsam accuses? Sunt enim qui quasi noua accipientes uetera repudianda gatus ad nuptias ire non dedignatus est
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ sensũ cõtuem in lege. c̾uimꝰ eĩ scrip¬
tũ esse crenit ppłs et mulciplicatus eit
in egypto. &x benedc̃one em̃ benedc̃a st̃
que ad utilitatem creata sũt hõis: ea be¬
nedictõne et homo est bñdcũs. Ut siłr ex
genus adhĩta cura idstud̾et ut c̾atoris
cognitõe pcepta uitã suc̃ frenaret ad ꝓ¬
i̾cud̾ eũ ut sił om̃ia ꝓfic̾ent aid laude
res ip̃e testant᷑ om̃ia eĩ que fc̃a st̃ d̾i mitu
młtipliceta et melioratast̃ suꝑ t̾rã nec
enĩ alit̾ poss credere ꝙͣ dei uolũtas et be¬
nedictõ decrenit seĩb. Qũo ergo dici p̃t
malefieri aut nõlic̾e ꝙ ex dei benedictõe
et ip̃o fauente augietũ facit cuiᷤꝰ reitra¬
ditio et in sẏnagoga nãsit et nc̃ mecc̃a
auctore sic data est forma s si cessare
deb̾e putatur tũc cessare debebit qũces¬
satura et illa sũt que siłr bũdc̃a st̃ ut
nõ põt enĩ mũdꝰ ex ꝑte ag̾e et expte ces¬
sare cuit totus eĩ oꝑatur cuit totus pau¬

Expanded text:
iptum esse, Crevit populus, et multiplicatus est in Aegypto . Qua benedictione enim benedicta sunt, quae ad utilitatem creata sunt hominis, ea benedictione et homo est benedictus, ut similiter ex genus adhibita cura id studeret, ut Creatoris cognitione percepta, vitam suam frenaret ad promerendum eum, ut simul omnia proficerent ad laudem res ipsae testantur. Omnia enim quae facta sunt, Dei nutu multiplicata et meliorata super terram. Nec enim aliter posset accidere, quam Dei voluntas et benedictio decrevit seminibus. Quomodo ergo dici potest male fieri, aut non licere quod ex Dei benedictione et ipso favente augmentum facit? Cujus rei traditio et in Synagoga mansit, et nunc in Ecclesia  quia ab ipso auctore sic data est forma. Sed si cessare debere putatur, tunc cessare debebit, quando cessatura et illa sunt, quae similiter benedicta sunt ut non potest enim mundus ex parte agere et ex parte cessare. aut totus enim operatur aut totus pau
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑari debere salutari p̃cepto monstͣmt
et quia natiuitas ꝓdeit cũ iã relinq̃ret
mũdũ mr̃e suã ioħi discipulo suo con¬
mendauit. Qm̃ obrem et nos ꝑ omña
nuptiaꝵ aditus inc̾clud̾e qñ tã nona
quos çib deus ad ꝑcipiᵈ creauit abstiᵈ do¬
cent. hoc enĩ in ypoctisi mminiciciaꝵ cã
face̾ denotãt᷑ ut legem a d̾otraditam
ta enĩ mente aliud scientes ad ꝓfiten¬
tes sũt sicut et udei qui nõ ignorãtes
gesta saluatoris oꝑa esse sp̃c sc̃i ĩudẽteᷤ
dicebãt qr in beelzebul eicit demonia
nt ppłm ei fide eius au̾t̾ent. ẽał ẽ ⁊ supͣ
memoratoꝵ u̾sucia qr ut castitatis ⁊¬
mendent᷑ et ppłm a u̾̃itete au̾tent et
ut abstinentie stud̾e̾ fingãt se tẽꝑand̾
a cibis tradũt ut ꝑ ħ alienos se am̃do
a̾celescia regna festinare oñdant per
ꝙ mentes hoĩm illicientes deinceps
illicita doceant lic̾e̾ et licita. q. ĩ cõcessa
dãpnare. ħ sũt p̾stigia sathane ut cão¬

Expanded text:
separari debere salutari praecepto monstravit. Et quia nativitas prodest, cum jam relinqueret mundum, matrem suam Joanni discipulo suo commendavit . Quamobrem et nos per omninuptiarum aditus intercludere, quando tam noua quos deus ad percipiendum creauit, abstinendum docent. hoc enim in hypocrisi inimicitiarum causa facere denotantur, ut legem a deo traditam ta enim mente aliud scientes aliud profitentur, sicut et Iudaei, qui non ignorantes gesta saluatoris opera esse spiritus sancti inuidentes dicebant, quia in Belzebul eiciebat demonia, ut populum a fide eius auerterent. talis est et supra memoratorum uersutia, quia, ut castitatis mendentur, et populum a veritate avertant: et ut abstinentiae se studere fingant, temperandum a cibis tradunt, ut per hoc se alienos a mundo ad coelestia regna festinare ostendant, per quod mentes hominum illicientes deinceps illicita doceant licere, et licita quasi inconcessa damnare. Haec sunt praestigia satanae, ut ca
Abbreviated transcription (Latin):
le mentis est ut ĩduuduã caritatẽ iud̾i
contendat ĩmiciciã. Ecce hẽs et u̾boꝵ
testĩonia et exẽpla u̾tutũ que eũm tu
sundũ a nob̾ estimat᷑ accepto ferri debe¬
cit et ałr sentiri ꝙͣ a nob̾ putat᷑ si dei
iudicio cõmendet᷑ qr mag̾ deo credere
debemus ꝙ̃ nob̾. Infrrtas em̃ nrr̃a et ĩ¬
ri nefas ẽ. Non est enĩ nͣ que possit fal
li quͣto mag̾ de cõuigus dubitari nõ
Est em̃ res aꝑta et simpłx. certe oĩs hõ
gandet cũ fuerit dei dignatoẽm a dep¬
tus et meliorari se credit dñ saccm̃ac̾t
toris addiscit ꝙuti nõ assequeretur
.uͥ natus. Cur ergo plangit qd̃ gauder
et ꝙ głiatur sedidicisse cõdẽpnat. Si
em̃ gandet quia didicit nõ ã didiciss
uͥ natus fiuss sñdubio bonũ est nasci
qr fructus natinitatis est cogrtõ m̾
tatis. Si aũt malũ ẽ nasci nõ erit bõ
cognitõ cui enĩ rei ꝓderit cognitõ si
dãpnatur natinitas qr si nõ expedit
nasci nec d mane est ut discat dãp¬

Expanded text:
uiduam caritatem uideri contendat inimicitiam? ecce habes et uerborum testimonia et exempla uirtutum, quae animum tuumsurdum a nobis aestimatur, accepto ferri debeat et aliter sentiri quam a nobis putatur, si dei iudicio commendetur, quia magis deo credere debemus quam nobis. infirmitas enim nostra et inri nefas est — non est enim natura, quae possit falli —: quanto magis de coniugiis dubitari non Est enim res aperta et simplex. Certe omnis homo gaudet cum fuerit Dei dignationem adeptus, et meliorari se credit dum sacramentum Creatoris addiscit, quod utique non assequeretur, nisi natus. Cur ergo plangit quod gaudet, et quod gloriatur se didicisse, condemnat? Si enim gaudet quia didicit, non autem didicisset, nisi natus fuisset; sine dubio bonum est nasci, quia fructus nativitatis, cognitio est veritatis. Si autem malum est nasci, non erit bona cognitio. Cui enim rei proderit cognitio, si damnatur nativitas? Quia si non expedit nasci nec debet, inane est ut discat dam
Abbreviated transcription (Latin):
u̾m̃ cõu̾sio simpłr euĩ concessa cũ ultit.
seruitute ꝓp̃penã eidẽ credatur ĩposita
rat uir et sine dubio sr̃ior iundebat᷑ cui
consilio usus putaiit ꝓdesse ꝙ suauit
ut fcm̃ dei sb̾ti ͭ ͤ serpentis destrui ind̾e¬
tur instaurat᷑ ꝑ siñam dei inscitutũ¬

Expanded text:
 concessa cum ultima seruitute propter poenam eidem credatur inposita. rat uir et sine dubio superior uidebatur, cuius consilio usus putauit prodesse quod suasit, ut factum dei subtilitate serpentis destrui uideretur, instauratur per sententiam dei ins
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯͣ hostes eius dimicare nõ tĩuit armãs
icis dñ sui cõnemẽs et eis assiscẽs
in fine uite ad dnm̃ suũ regressus est
nõ ut regnũ dñi sui iundicar. S sibi soli
ꝓdessem ẽẽ ciuis aũꝙͣ miles: Ile enuĩ qui

Expanded text:
 hostes ejus dimicare non timuit, armans imicis Domini sui conveniens, et eis assistens, in fine vitae ad Dominum suum regressus est, non ut regnum Domini sui vindicaret, sed ut sibi soli prodesse
Abbreviated transcription (Latin):
pens ut nõ solũ in eo ꝙ fc̃i sũt nõ rema¬
nent. U̾m ef adde̾nt᷑ eis laborad penã
cũ enĩ om̃ia pecora et aĩancia hõi fuis¬
sent sicut legimius subiecta. Serpens
u̾o contra hanc constõnem erexit se ⁊
dolo et fallacia cutũnentũ hoĩem sibi
sb̃iet̾at. Sine dubio enĩ qui aliꝙ̃ capit
infra se eũ facit pp̃ꝙ serpens ne astucie
mit᷑ ultra ꝙͣ fu̾at fc̃s ne supͣ hoĩe eẽt
ut ccilliditate sua nõ solũ ad uł ꝓficicse
nuinẽ maledc̃s fc̃s est ab oĩb bestiis
t̾re. post siñam datã ĩ ẜpentẽ sm̃a da¬

Expanded text:
pens, ut non solum in eo quod facti sunt non manerent, uerum etiam adderetur eis labor ad poenam. cum enim omnia pecora et animantia homini fuissent, sicut legimus, subiecta, serpens uero contra hanc constdolo et fallacia circumventum hominem sibi subjecit. Sine dubio enim qui aliquem capit, infra se eum facit. mitur ultra quam fuerat factus, ne supra hominem esset, ut calliditate sua non solum nihil profecisse minem, maledictus factus est ab omnibus bestiis terrae. Post sententiam datam in serpentem
Abbreviated transcription (Latin):
et tractauit apd̃ se et uotũ hõ peccandi
nõ ut uincat᷑ cogente aliqͣ cã s uelit pec¬
ꝑmansit ut in lib̾tate durat s iteꝵ se
subiecit pcc̃o: lam̃tatõe et gemitu spͨtat
oblr̃ari pocm̃. Sciens enĩ prudẽsq pecca
uit / nõ ꝙ aliquis ignoret pcc̃m. s qͥ nescit
deũ iudicatuꝵ ĩpune putat futuꝵ ꝙ pec¬
cat ac ꝑ ħ gentił si ceꝑit ĩfirͣti et ip̃a uite
desꝑatõne tractet apud se de fide ⁊ spe ꝓmissa
integr̃a ht̃ cãm ut huic credenti remutãt᷑
pc̃ca nec teneat᷑ minferis signũ fe̾ns se¬
cũ enicte mortis ac spoliãte licet nõ he¬
at dignitatẽ uł remim̾atõnẽ qr d ad

Expanded text:
et tractauit apud se et uotum habet peccandi, et tractauit apud se et uotum habet peccandi, non ut uincatur cogente aliqua causa, sed uelit pecpermansit, ut in libertate duraret, sed iterum se subiecit peccato, lamentatione et gemitu impetrat oblitterari peccatum. sciens enim pvit: non quod aliquis ignoret peccatum, sed qui nescit Deum judicaturum, impune putat futurum quod peccat. Ac per hoc gentilis si coeperit infirmari, et in ipsa vitae desperatione tractet apud se de fide et spe promissa, integram habet causam, ut huic credenti remittantur peccata, nec teneatur in inferis, signum ferens secum evictae mortis ac spoliatae, licet non habeat dignitatem vel remunerationem. Quia d
Abbreviated transcription (Latin):
accipe. Ille erĩ accipit qui ꝓfitetur seac¬
cepisse sciens qr aiccipit.si etũ coedũt
qr datur credentib remissio pc̃coꝵ sci¬
re debẽt q hic credit qui corde suo teste
credit quia deus ꝓmisit qui cordis ĩspector
est ip̃m enĩ suscipit ꝙ corde uidet credere
fĩ xͥcaꝰs accepta fide qui id agerec̾int᷑
ne facile pecoet/ nã qui peccare festinat
idcirco nõ nult accipe fidem: ne cogat᷑
iã uti nõ pot̾it peccare morit᷑us. s hoc
nõ bono fit consilion mũda conscĩa ut
tũc uelit acciꝑe fidera qũ iã nõ possit n ͨ
nelit peccare. hus cõnent dcm̃ illud fa¬
ciamꝰ mala ut ueniãt bonia. hoc ẽ mõ
peccemꝰ et ĩnouissimo credamꝰ ⁊ remit¬
iusta est. Non est enĩ dignũ ut hno det
remissio ꝑcc̃oꝵ qui iã scientes deũ ꝙ no¬
lit peccate et odio hẽcit pc̃cores peccare
gestiũt nolentes adu̾t̾e domũ dei hiis ꝓ¬
fic̾e qui ignorantes deũ sic peccant nt
nesciant iudicatuꝵ deũ. Qm a audiuit

Expanded text:
accipere? ille enim accepit, qui profitetur se accepisse sciens quia accepit, si enim credunt quia datur credentibus remissio pec-. catorum, scire debent quia hic credit qui corde suo teste credit, quia deus, qui promisit, cordis inspector est; ipsum enim suscipit, quem corde uidet credere.fieri Christianus accepta fide, qui id agere cernitur, ne facile peccet. nam qui peccare festinat, idcirco non uult accipere fidem, ne cogaturiam utique non poterit peccare moriturus. Sed hoc non bono fit consilio neque munda conscientia, ut tunc uelit accipere fidem, quando iam non possit, non nolit peccare. his conuenit dictum illud: faciamus mala, ut ueniant bona, hoc est \'modo peccemus et in nouissimo credamus et remitiusta est. non est enim dignum ut his detur remissio peccatorum, qui iam scientes deum. qui nolit peccari et odio habeat peccatores, peccare gestiunt nolentes aduertere donum dei his proficere, qui ignorantes deum sic peccant, ut nesciant iudicaturum deum. qui autem audiuit
Abbreviated transcription (Latin):
Tũc enĩ aliquis cõdẽpnasse se p̃terita
et uitam urͣ mutare. Si enĩ pͥus ideo
peccabat qr nesciebat deũ ut cognoscit
eũ ult̾ nõ d peccare ne frustra sit cogno¬
uisse illũ d enĩ aliqͥs ꝓfcũs esse cogita¬
mãdata data sũt acetis legib puriora
et cid sc̃itatem ꝑtinẽtia ut ex hus deicł¬
tura appeat si quomimꝰ audient qͥd me
uocatis dñe dñe et nõ fecitis que dico
legis recitanda sũt que dicũt qr deus nõ

Expanded text:
Tunc enim aliquis condemnasse se praeterita Tunc enim aliquis condemnasse se praeterita et uitam uidetur mutare. si enim prius ideo peccabat, quia nesciebat deum, cum cognoscit eum, ultra non debet peccare, ne frustra sit cognouisse illum; debet enim aliquis profectus esse ex cognitdata data sunt a ceteris legibus puriora et ad sanctitatem pertinentia, ut ex his dei cultura appareat; si quo minus, audient: quid me uocatis, domine, domine, et non facitis quae dicoLegis recitanda sunt, quae dicunt quia Deus non
Abbreviated transcription (Latin):
tur scit quia nõ sũt cõdigne passiones
hꝰ tp̃ris cid futurã głiam que reuelabr̃
in nob̾. ac ꝑ ħ suscepta arma fidei non
dubitat congredi contͣ pͥncipes et pt̃a¬
tes ut i seculouictor existens post sem¬
lũ coronct᷑. Dignũ est enĩ ut qui int̾ ꝑ¬
fidos et rebelles et dñi sui regnũ ad p̃¬
sens cestatut huiꝰ rei in futuro cõseqt᷑
incedẽ ut uidentes ĩmuicĩdei testẽ x ꝓp̃
no dei doleant confusi fli estimasse
tarde credid̾unt nõ in uita s in morte
conficentes deũ uidentes qũta głiai e¬
oꝵ est qui sub armatura xmilitãtes
bella imꝑatoris sin deuoce et fidel̾r ege¬
rũt peniteant nõ se uixisse s mortuos
esse xp̃ianos. p̃t enĩ inderi m̃ime ydo¬
neus morixͥanus qui uotũ nõ hũit
est ꝙ creditut ut qr iam in morte non
noluptas peccandi s poc̃m fĩ desut
cẽptat si ꝓdesse pot̾it fides post mortem
cũ ħ uti fuerat utile ut in hac uita et
pc̃ca emeudarẽt nͥ fu̾ant admissa.⁊

Expanded text:
tur, scit quia non sunt condignae passiones huius temporis ad futuram gloriam, quae reuelabitur in nobis, ac per hoc suscepta arma fidei non dubitat congredi contra principes et potestates, ut in saeculo uictor exsistens post saeculum coronetur. dignum est enim ut qui inter perfidos et rebelles domini sui regnum ad praesens testatur huius rei in futuro consequatur mercedem, ut uidentes inimici dei testem Christno dei doleant confusi falsum se aesttarde crediderunt, non in uita, sed in morte confitentes deum, uidentes quanta gloria eorum est, qui sub arma Christi militantes bella imperatoris sui deuote et fideliter gerunt, paeniteant non se uixisse, sed mortuos esse Christianos. Potest enim uideri minime idoneus mori Christianus, qui uotum non habuit est quod creditur\'. ut quia iam in morte non uoluntas peccandi, sed peccatum fieri desinit, temptat si prodesse poterit fides post mortem, cum hoc utique fuerat utile, ut hic uitia et peccata emendarentur, ubi fuerant admissa.
Abbreviated transcription (Latin):
tati ĩputent quib nõ dab̃r ꝓmissũ ẽ
ce natis bñ agentib ut n natuitas
et
ꝓsit male agenti n obẽe possit bñ agenti.
a fidelib eĩ et bũ agentib meliorat᷑ natĩ¬
tas ab infidelib a et male agentib det̾io¬
rat᷑. Sic et enĩ natĩtas .q. arbor q̃ inserit᷑.
qr si bono surtulo inẜitͦ melior fiet ⁊ bo¬
erit et nõ hona s mala nocabr. Ita et
natĩtati si bona accedat doctrina bonoᷤ
faciet fructus. Si em̃t mala malos fa¬
ciet fructus ita sicut nccie est actor ut
sit ubi inẜatur ita et nccͣia est natĩtas
est et qui renouat᷑ instaurat ᷑ nõ gͦ accu¬
sat renascibilitas natĩtate s refort ⁊ ꝙ¬

Expanded text:
missum est autem natis bene agentibus, ut e sit male agenti, neque obesse possit bene agenti. A fidelibus enim et bene agentibus melioratur nativitas: ab infidelibus autem et male agentibus deterioratur. sic enim est natiuitas quasi arbor quae inseritur, quia, si bono surculo inseritur, melior fiet et boerit et non bona, sed mala uocabitur. ita et natiuitati si bona accedat doctrina, bonos faciet fructus; si autem mala, malos faciet fructus. ita sicut necessaria est arbor, ut sit ubi inseratur, ita et necessaria est natiuitas, est et qui renouatur instauratur. non ergo accusat renascibilitas natiuitatem, sed refor
Abbreviated transcription (Latin):
sistere decłarut qr si consb̾stantunis
nõ est d̾o et xp̃o ĩ eptũ ẽ pon̾e istũ ĩ mn̾io
patris et filiiut sũ hoc n salus alicui
sit n dignitas. Si eni nõ est eiusde
diuitatis euit stulte ant gratiose fric¬
tũ est qd̾ absit. Qͥs enĩ prudentiũ de¬
neget catorem cũ credtura cõmuĩa¬
ti nõ posse n etͥmĩ cũ eo qui sb̾mitõ¬

Expanded text:
sistere declarauit, quia, si consubstantiuus non est deo et Christo, ineptum est ponere istum in numero patris et filii, ut sine hoc neque salus alicui sit neque dignitas. si enim non est eiusdem diuinitatis, aut stulte aut gratiose factum est, quod absit. quis enim prudentium deneget creatorem cum creatura connumerari non posse n
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ. Audi ñc catholice em̃n ͦ teste ꝓdesse
hoĩs natĩtatẽ cñ symeon epã mirnst
nell exire de seculo suffic̾e s ꝑutãs c̾a¬
toris sñ mist̾ii eius cognitõne noticiã
nõ ꝑmissũ est ei uͥ crementũ fac̾et ĩ dei
ꝑceptõe ut plenã hr̃et fidei sue m̃cedẽ
dem natũ sclnatorẽ accipiens ĩma¬
nib bñdix̃ deũ et dix. dñe nc̃ dimicte

Expanded text:
. Audi nunc, catholice, euangelio teste prodesse hominis natiuitatem. cum Symeon enim uir iustus uellet exire de saeculo sufficere sibi putans creatoris sine mysterii eius cognitione notitiam, non permissum est ei, nisi crementum faceret in dei perceptione, ut plenam haberet fidei suae mercedem. denique natum saluatorem accipiens in manibus benedixit deum et dixit: domine, nunc dimitte
Abbreviated transcription (Latin):
ritatem in qͣ nͥ nonũ est qr cotũ et̾nũ est.
Quis enĩ adũtat sensũ istũ aibadu̾sa¬
rio ẽẽ aptritũ quis enĩ audeat dei ĩuẽtũ
repłare est ꝙ nũꝙͣ alicui obfuit nͥ adu̾¬
sarius n̾itatis qui ut ĩpuritatẽ s. tegat
sclmoniã p̾̃dicat ꝯr nõ amat ut dũ
ex eose . q. bone uorũcatis oñderit: illici¬
cãe sue aliqmͣ conferturt medicinam
grandit̃ hõies suadet peccare / magnũ
ex eo q̃rens solatiũ ducr̃s sui socios
ius sit si secũ młtos uideat in gehẽna
mitatẽ aut ꝑ ignõm se se defendẽt non
uindicando s que cõtria decipit cõcu¬
pĩa. aut q̃ obstat caligo ut nõ ꝙ u̾mẽ¬

Expanded text:
novum est, quia totum aeternum. Quis non advertat sensum istum ab adversariis esse aptatum? Quis enim audeat Dei inventum reprobare, et quod nunquam alicui obfuit, nisi adversario veritatis? Qui ut impuritatem suam tegat, sanctimoniam praedicat quam non amat, ut dum ex eo se causae suae aliquam conferat medicinam, granditer suadet homines peccare, magnum ex eo quaerens solatium, dum criminis sui socios c si minus gravis sit, si secum multos videat in gehenna. mitatem, aut per ignorantiam sese defendunt, non vindicando haec quae contraria decipit concupiscentia. Aut quae obstat caligo ut non qu
Abbreviated transcription (Latin):
id̾o sp̃c dei scit quid in d̾o est qr de deo est.
Nam si cogitatões hõminemo noui
uͥ deus qnͣtũ mag̾ dei secceta et uolũ¬
tatem nlłs pt cognosc̾e uͥ sit de deo ħ
est enĩ soli sibi cognitus. Nã utiq ĩ
d̾o nõ sunt cogitatões. nec enĩ tractat
diat qr om̃ia que in d̾o st̃ sũ dubita¬

Expanded text:
itus Dei scit quid in Deo est, quia de Deo est. Nam si cogitationes hominum nemo novit nisi Deus; quanto magis Dei secreta et voluntatem nullus potest cognoscere nisi sit de Deest enim soli sibi cognitus. Nam utique in deo non sunt cogitationes. nec enim tractat diat, quia omnia, quae in deo sunt, sine dubita
Abbreviated transcription (Latin):
enuni in quodam libello eusebu
quondam egregii in reliquis uiti
significauit n enĩ põt dici ded̾o ẽẽ si
nescit quedei sũt q infĩor ñ qͥd ĩpotõ¬
deuiq filius dei quia ego inquit et pr

Expanded text:
e in quodam libello Eusebii quondam egregii in reliquis viri significavit. Neque enim potest dici de Deo esse, si nescit quae Dei sunt: quia inferior natura quid in potioDenique Filius Dei, quia, Ego, inquit, et Pater