comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ignorantiȩ malũ de se ñ patiunt᷑ excludi. Nesciunt eni. qͣnta sit
in horũ ꝑmutatione diuersitas. Propt̾ qđ consiliũ do unicuiq
discentium. libent̾ prȩbere aurẽ uerbo dĩ. & cũ amore uerita
tis audire quȩ dicimꝰ. ut mens optimo semine suscepto: ꝑ bonos actꝰ
letos afferat fructꝰ. Nã si me docente ea quȩ ad salutẽ ꝑtinent re¬
ciꝑe qͥs abnuit. & animo prauis opinionib occupato obsistere
nicitur: ñ ex nob̾ sed ex semet ipso habebit ꝑeundi causã. Debet
eñi iusto iudicio examinare quȩ dicimꝰ. & intelligere qͥa uerba
loquim̃ ueritatis. ut cognitis iis quȩ sunt ut sunt. & in bonis
actibꝰ dirigens uitã suã. regni cȩloꝵs possit particeps inueniri.
subiciens sibi carnis desideria. & dñs eoꝵs factꝰ itademũ etiã ipse
fiat dominatoris om̃iũ iocunda possessio. Nã qͥ ꝑmanet in malo

Expanded text:
ignorantiae malum de se non patiuntur excludi. Nesciunt enim quanta sit ignorantiae malum de se non patiuntur excludi. Nesciunt enim quanta sit in horum permutatione diversitas, pariter quod consilium do unicuique discenti, libenter praebere aurem verbo Dei, et cum amore veritatis Domini audire quae dicimus, ut mens, optimo semine suscepto, per bonos actus laetos afferat fructus. Nam si me docente ea quae ad salutem pertinent, recipere quis abnuit, et animo pravis opinionibus occupato obsistere nititur, non ex vobis, sed ex semetipso habebit pereundi causam. Debet enim justo judicio examinare quae dicimus, et intelligere quia verba loquimur veritatis, ut cognitis his quae sunt ut sunt, in bonis actibus dirigens viam suam regni coelorum possit particeps inveniri, subjiciens sibi carnis desideria, et dominus eorum factus, ut ita demum etiam ipse fiat dominatoris omnium jucunda possessio. Nam qui permanet in malo
Abbreviated transcription (Latin):
& gratulat᷑ bonorũ sibi doctrinã fuisse delatã: reqͥrat intentius
& discere ñ desinat. usq qͦ cognoscat si est uere aliud scłm. in qͦ
bonis prȩmia p̃parata sunt. Et cũ certꝰ de hoc fuerit: gr̃as agat
dõ. qͦd sibi ueritatis lum̃ ostenderit. De cętero dirigat actꝰ suos
in om̃ib oꝑibꝰ bonis. quoꝵs sibi infuturo mercedẽ certꝰ est p̃pa¬
ratã. demirans ꝑ om̃a & stupens cȩceroꝵ hominũ errores. & qͦđ
ante oculos positã ueritatẽ nemo uideat: Ipse tam̃ gaudens suꝑ
diuitiis sapientiȩ quas inuenit insatiabilit̾ his ꝑfruat᷑. &
exercitio bonoꝵs oꝑum delectet᷑. festinans ad scłm futurum
mundo corde & pura conscientia ꝑuenire. ubi etiã uidere dm̃
regẽ omniũ possit: His aut̃ om̃ib carere nos & fraudari sola facit
ignorantia. Dũ eñi ignorant homines quantũ boni habeat scientia.

Expanded text:
et gratulanter bonorum sibi doctrinam fuisse delatam requirat intentius et gratulanter bonorum sibi doctrinam fuisse delatam requirat intentius et discere non desinat usquequo cognoscat, si est vere aliud saeculum in quo bonis praemia praeparata sint, et cum certus de hoc fuerit, gratias agat Deo. Quod si veritatis lumen ostenderit de caetero dirigat actus suos in omnibus operibus bonis, quorum sibi in futuro mercedem certus est praeparatam demirans per omnia, et stupens caeterorum hominum errores, et quod ante oculos positam veritatem nemo videbat. Ipse tantum gaudens super divitiis sapientiae quas invenit satiabiliter his perfruatur, et exercitio bonorum operum delectetur, festinans ad saeculum futurum mundo corde et pura conscientia pervenire, et etiam videre Deum Regem omnium possit. His autem omnibus carere nos, et fraudari sola facit ignorantia. Dum enim ignorant homines quantum boni habeat scientia,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quã liberũ ñ ee̾t ad aliã migrare sententiã: Aut si rursus ex
audientib nullus om̃ino reciꝑet: & hoc naturȩ uis erat quȩ¬
unũ aliqͥd fieri cogeret. & alteri parti ñ daret locũ. Nunc aut
qͥa liberũ ÷ animo in quã uelit partẽ declinare iudiciũ suũ. &
quã ꝓbauerit eligere uiã: constat euident̾ inesse hominibus
arbitrii libertatẽ Igit᷑ priꝰ quã audiat qͥs qͦd ei expedit: certũ
est qͥa ignoret. & ignorans uult & desiderat qͦd ñ expedit agere
ropt̃ quod ꝓhoc non iudicat᷑. Cũ uͦ audierit causas erroris sui
& rationẽ ueritatis acceꝑit: tunc si ꝑmanserit in iiserroribꝰ
quib dudũ fuerat p̃uentꝰ. recte iã uocabit᷑ ad iudiciũ. daturus
poenas. qͥa uitȩ huius spaciũ qͦd ad beneuiuendũ accepit : iN
ludibriis consũpsit erroꝵs. Qui uͦ audiens hȩclibent̃ acceperit.

Expanded text:
er quam liberum non est ad aliam migrare sententiam, aut si rursus ex er quam liberum non est ad aliam migrare sententiam, aut si rursus ex audientibus nullo omnino reciperet, et hoc naturae vis erat, quae aliquid unum cogeret fieri, et alteri parti non daret locum, nunc autem quia liberum est animo in quam velit partem declinare judicium suum, et quam probaverit eligere viam, constat evidenter inesse hominibus arbitrii libertatem, igitur priusquam audiat quis quod ei expedit, certum est quia ignoret, et ignorans vult, et desiderat quod non expedit agere, propter quod pro hoc non judicatur. Cum vero audierit causas erroris sui et rationem veritatis acceperit, tunc 10 si permanserit in his erroribus quibus dudum fuerat praeventus, recte jam vocabitur ad judicium daturus poenas, quia vitae hujus spatium quod ad bene vivendum accipit, in ludibriis consumpserit errorum. Qui vero audiens haec libenter accepit,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑniciem quasi ad salutẽ festinant. Propt̃ qͦd ante om̃a ꝓperan.¬
dũ est ad agnitionẽ ueritatis. ut possimꝰ quasi lumine nob̾ inde
succenso: erroꝵ tenebras depellere: Grande enĩ malũ. ẽ. ut dixi¬
mus ignorantia: sed qͥa substantiã ñ habet. facile abiis qͥ studio¬
si st̃ effugat᷑. Nichil eñĩ aliud.c̃. ignorantia: nisi ñ agnouisse
qͦd expedit. Ubi agnoueris: perit ignorantia. Quȩri gͦ magno
pere debet ueritatis agnitio. Qũa nemo alius assignare potest.
nisi uerus ꝓpħa. Hȩc enĩ porta. ẽ uiã uicȩ uolentibꝰ ingredi.
ne audiens sermonẽ uerĩ ꝓpħȩ. uelit reciꝑe aut nolit. & am¬
plecti onꝰ eiꝰ idest mandata uitȩ: habet in sua potestate. Liberi
eñi sumꝰ arbitrii. Nã si hoc esset ut audientes eũ iã ñ haberent
in potestate aliud facere quã audirent: uis erat quȩdã naturȩ.¬

Expanded text:
perniciem quasi ad salutem festinant, propter quod ante omnia properanperniciem quasi ad salutem festinant, propter quod ante omnia properandum est ad agnitionem veritatis, ut possimus quasi lumine nobis inde accenso errorum tenebras depellere. Grande enim malum est, ut diximus, ignorantia, sed quia substantiam non habet facile ab his qui studiosi sunt effugatur. Non enim aliud est ignorantia, nisi non cognovisse quod expedit, ubi autem cognoveris perit ignorantia, quaeri ergo in agone debet veritatis agnitio, quam nemo alius assignare potest nisi verus Propheta. Haec enim via est vitam volentibus ingredi, ne audiens sermonem veri Prophetae velit recipere aut nolit et amplecti onus ejus, id est mandata vitae habet in sua potestate, liberi enim sumus arbitrii. Nam si hoc esset ut audientes ea, jam non haberent in potestate aliud facere quam audierant; vis erat quaedam naturae p
Abbreviated transcription (Latin):
ab ignorantia descendat. & ipsa sit maloꝵ om̃iũ mat᷑. Quȩ igna¬
insensib hominũ radicat᷑ dũ amatur. Quã siqͥs forte doceat effu¬
gandã : uelut antiquis & hereditariis sedib moleste & indignant̃
auellit᷑. Et idõ paululũ laborandũ nob̾. ẽ: ut indignantes igno¬
rantiȩ prȩsũptiones scientiȩ ratione resecemꝰ. in iis prȩcipue qui
in aliquib minꝰ rectis opinionib pͣuenti st̃. ꝑ quas quasi sub specie
alicuiꝰ scientiȩ ignorantia iniis uehem̃tius radicata est. Nichil enĩ
grauius. quã si id qͦd ignorat qͥs scire se credat. & defendat uerũ
ẽẽ qͦd falsũ est. Quod tale est. quale qͥs ebrius sobriũ se putet. &
agat qͥdem cuncta ut ebrius. sobriũ se tam̃ & ipse putet. & dici
a cȩceris uelit. Ita st̃ gͦ & ii qͥ ignorantes qͦd uerũ est: speciem
tam alicuiꝰ scientiȩ tenent. & mala quasi bona gerunt. atq ad

Expanded text:
ab ignorantia descendat, et ipsa sit omnium malorum matab ignorantia descendat, et ipsa sit omnium malorum matin sensibus hominum radicatur, dum amatur: quam si quis forte doceat effugandam, velut antiquis et haereditariis sedibus moleste et indignanter avellitur. Et ideo paululum laborandum nobis est, ut indignantes ignorantiae praesumptiones scientiae ratione resecemus in his praecipue qui in aliquibus minus rectis opinionibus praeventi sunt, per quas quasi sub specie alicujus scientiae ignorantia in his vehementius radicata est. Nihil enim est gravius quam si id quod ignorat quis, scire se credat et defendat verum esse quod falsum est, quod tale est, quale si quis ebrius sobrium se putet, et agat quidam cuncta ut ebrius, sobrium se tamen et ipse putet, et dici a caeteris velit: ita sunt ergo et hi ignorantes quod verum est, speciem tamen alicujus scientiae tenent et mala quasi bona gerunt atque ad
Abbreviated transcription (Latin):
ua indm̃ fide alioꝵ passiones curantes. Ita enĩ uerus ipse ꝓpħa
docum̃ta cępistis. & iã facta quȩdã ꝑ magistros nr̃os. ipsos uidelicet
apłos ñ ignoratis. qͥa astantib nobis eors meritis demones cũ pas¬
sionib quas hõinib inuexerant transiert̃ & fugati st̃. Quia gͦ
alii qͥdem homines patiunt᷑: alii patientes sanant: causa sine dubio
uł patiendi uł sanandi noscenda est. Quȩ ñ alia esse. quã patientibꝰ
qͥdem infidelitatis : curantib uͦ fidei demonstrat᷑. Infidelitas enim
dũ ñ credit futurũ dĩ iudiciũ: peccandi licentiã prȩbet. Feccatũ
uͦ. hõinẽ passionib obnoxiũ facit. Fides aũt futurũ esse dĩ iudiciũ
credens: continet hõines a peccato.Non peccantes uͦ. non solum
liberi st̃ a demonib & passionibꝰ: uerũ & aliors demones & passi¬
ones fugare posst̃. Ex his gͦ om̃ib colligit᷑ qd origo totius mali

Expanded text:
va in Deum fide aliorum passiones curantes, ita enim verus ipse Prophva in Deum fide aliorum passiones curantes, ita enim verus ipse Prophdocumenta cepistis, et jam facta quaedam per magistros nostros, ipsos videlicet apostolos, non ignoratis, quia astantibus nobis eorum meritis daemones cum passionibus quas hominibus invexerant transierunt, et fugati sunt. Quia ergo alii quidem homines patiuntur, alii patientes sanant, causa sine dubio vel patiendi vel curandi noscenda est. Quae non alia esse quam patientibus quidem infidelitatis, curantibus vero fidei demonstratur; infidelitas enim, dum non credit futurum Domini judicium, peccandi licentiam praebet, peccatum vero hominem passionibus obnoxium facit. Fides autem futurum Dei judicium esse credens, continet homines a peccato. Non peccantes vero non solum liberi sunt a daemonibus et passionibus, verum et aliorum daemones et passiones fugare possunt. Ex his ergo omnibus colligitur quod origo totius mali
Abbreviated transcription (Latin):
& quȩ didicerint doceant: Certissimũ nanq est. qͦd neq amici¬
cia. neq ꝓpinquitas generis. neq regni sullimitas. hominib
debet e̾e̾ preciosior ueritate. qͥa nichil est p̃ciosius animã. Os̃
aut̃ creator om̃iũ ex initio ad imaginẽ suã hõinẽ fecit. eiq do¬
minationẽ t̾rȩ marisq & aeris ipsius dedit. ueritatẽq inqͥrere
precepit. sicut & uerus nob̾ ꝓpħa enarrauit. & ipsa rerũ ratio docet:
Solus eñi homo. ẽ rationalis. & consequens est ut rationalis irrationa¬
libus dominet᷑. Hic eñi ab initio cũ adhuc e̾e̾t iustꝰ: cunctis uiribꝰ
& om̃i fragilitate suꝑior erat. Ubi aut̃ peccauit & factus est seruus
peccati: simul & fragilitati efficit᷑ obnoxius. Qđ iccirco scriptũ
est: ut sciant homines. qͥa sic̃ ex impietate passibiles facti st̃. ita
ꝑ pietatẽ posst̃ eẽ impassibiles: Et ñ solũ impassibiles: uerũ & par¬

Expanded text:
et quae didicerit doceat? Certissimum namque est quod neque amiciet quae didicerit doceat? Certissimum namque est quod neque amicitia, neque propinquitas generis, neque regni sublimitas, homini debet esse pretiosior veritate, quia nihil est pretiosius anima. Dominus autem creator omnium ex initio ad imaginem suam hominem fecit, eique dominationem terrae, marisque et aeris ipsius dedit, veritatemque inquirere praecepit, sicut et verus nobis Propheta enarravit et ipsa rerum ratio docet. Solus enim homo rationalis est, et consequens est, ut ratio irrationabilibus dominetur. Hic enim ab initio cum adhuc justus esset cunctis vitiis, et omni fragilitate superior erat, ubi autem peccavit et factus est servus peccati, simul et fragilitati efficitur debitor obnoxius. Quod idcirco scriptum est ut sciant homines quia sicut ex impietate passibiles facti sunt, ita per pietatem possunt esse impassibiles, et non solum impassibiles, verum et par
Abbreviated transcription (Latin):
riũ dõ largiente conceꝑint faciant. Siqͥs gͦ fidelis uoluerit
existere. & desiderat baptirari: exutus prioribꝰ malis. de reliquo
ꝓbonis actibꝰ heresbonoꝵ cȩlestiũ exgestis ꝓpriisfiat. Accedat
aut̃ qͥ uult ad sacerdotẽ suũ & ipsi det nom̃ suũ. atq ab eo audiat
mysteria regni cȩloꝵs. Ieiuniis freqnͣtib oꝑam impendat. ac se¬
met ipsũ in om̃ib ꝓbet. ut tribꝰ mensib iam consũmatis: in die
festo possit baptizari. Baptizat᷑ aut̃ unꝰqͥsq in aquis ꝑennibus
Nomine trinȩ beatitudinis inuocato suꝑ se. ꝑunctꝰ pͥmo oleo ꝑ ora¬
tis & salutis inquirere neglegat. Qui eni rebellit̾ uiuit. & disce¬
re atq agere bona recusat: magis diaboli quã xẽi membrũ esse
ostenditur. & potius infidelis quam fidelis monstrat᷑. Quomͦ gͦ ñ
om̃ibꝰ hoc amabile. ẽ. cunctisq exoptatũ. ut quȩ ignorant discar

Expanded text:
rium, Deo largiente, conceperint, faciant. Si quis ergo fidelis voluerit rium, Deo largiente, conceperint, faciant. Si quis ergo fidelis voluerit existere et desiderat baptizari, exutus prioribus malis de reliquo pro bonis actibus haeres bonorum coelestium ex gestis propriis fiet. Accedat autem qui vult ad sacerdotem suum, et ipsi det nomen suum atque ab eo audiat mysteria regni coelorum, jejuniis frequentibus operam impendat, ac semetipsum in omnibus probet ut tribus mensibus jam consummando in die festo possit baptizari. Baptizetur autem unusquisque in aquis perennibus, nomine trinae beatitudinis invocato super se, perunctus primo oleo per oratis aut salutis, inquirere negligat. Qui enim rebelliter vivit, et discere atque agere bona recusat, magis diaboli quam Christi membrum esse ostenditur, et potius infidelis quam fidelis monstratur. Quomodo ergo non omnibus hoc amabile est cunctisque exoptatum, aut quae ignorat discat,
Abbreviated transcription (Latin):
seruisq earũ ad iutoriũ prȩbete. Uiduarũ religiosã curã gerite
pupillos enixius liberate: Pauꝑibꝰ miscđiam facite. iuuenes pu¬
diciciã docete. Et ut totũ breuiter dicã: alterutrũ uos in qͥbꝰ res
credite. Inuicẽ uos diligite & misericordes estote in om̃s. ñ uerbo
solo sed oꝑe & reb repleti caritate. AIgite ꝓ uiribus conserui
dilectissimi. qr bonũ. ẽ ut unꝰqsq urm scđm qͦd potest prosit
accedentibꝰ ad fidẽ religionis nr̃ȩ. Et ideo uos ñ pigeat. scđm
sapientiã quȩ uob̾ ꝑ dĩ ꝓuidentiã collata. ẽ instruere ignaros
& docere. Desiderium ergo habere om̃s erga doctorẽ ueritatis.
eũq ut ocłos suos amare oportet. qͥa & ipsũ popłm sibi cõmissũ
ceu ꝓpͥos filios amare & docere condecet. Hoc enĩ a patre cȩlesti
donatũ est. sed salus in eo est: ut uoluntatẽ eiꝰ cuiꝰ amorẽ & deside¬

Expanded text:
servisque eorum adjutorium praebete, viduarum religiosam curam gerite, servisque eorum adjutorium praebete, viduarum religiosam curam gerite, pupillos enixius liberate, pauperibus misericordiam facite, juvenes pudicitiam docete. Et ut breviter totum dicam alterutrum vos, in quibus res credite; invicem vos diligite et misericordes estote in omnes. Non verbo solo, sed opere et rebus replete charitatem. Agite pro viribus, conservi dilectissimi, quia bonum est ut unusquisem religionis nostrae. Et ideo non vos pigeat secundum sapientiam quae nobis per Dei providentiam collata est instruere ignaros et docere. Desiderium ergo habere omnes erga doctorem veritatis eumque ut oculos suos amare oportet, quia et ipsum populum sibi commissum ceu proprios filios amare, et docere eum decet, hoc enim a Patre coelesti donatum est, sed salus in eo est ut voluntatem ejus cujus amorem et deside
Abbreviated transcription (Latin):
tẽporalis grã ab hominibꝰ cõposita tantũ ualuit. intelligite iam
quantũ sit illud unguentũ qd a dõ de uirgulto uitȩ platũ est.
cũ hoc qͦd ab hominib factũ est. tã eximias int̾ homines conferat
dignitates. Quid enĩ in p̃senti scło ꝓpħa gloriosius. pontifice
clarius. rege sullimius: Om̃is eni pontifex sacro chrismate ꝑ¬
unctꝰ & inciuitate constitutꝰ. scripturis sacris eruditꝰ: carus &
p̃ciosus hominibꝰ oppido eẽ debet. Quẽ quasi xp̃i locũ tenentẽ
honorare om̃s debent eiq seruire. & obȩdientes ad salutẽ suã
uitȩ a prb̃ris inquirere. a diaconibꝰ uͦ ordinẽ disciplinȩ ł ropt̃
qͥd deprecor uos conseruos & adiutores meos. ut discatis atten¬
cius animarũ curã gerere & ꝓ om̃ibꝰ stare. maxime tam̃ pro¬
iis qui in cultu diuino laborant: Eccłarũ om̃iũ curã habetote.

Expanded text:
temporalis gratia ab hominibus composita tantum potuit, intelligite jam temporalis gratia ab hominibus composita tantum potuit, intelligite jam quantum sit illud unguentum quod a Domino de virgulto vitae prolatum est, cum hoc quod ab hominibus factum est tam eximias inter homines conferat dignitates. Quid enim in praesenti saeculo propheta gloriosius, pontifice clarius, rege sublimius? Omnis enim pontifex sacro chrismate perunctus, et in civitate constitutus, Scripturis sacris conditus, charus et pretiosus hominibus oppido esse debet. Quem quasi Christi locum tenentem honorare omnes debent, eique servire, et obedientes ad salutem suam vitae a Patribus inquirere. A diaconibus vero ordinem disciplinae, propter quod deprecor vos conservos et adjutores meos, ut discatis attentius animarum curam gerere, et pro omnibus stare, maxime tamen prohis qui in cultu divino laborant. Ecclesiarum omnium curam habetote,
Abbreviated transcription (Latin):
aũt dat gr̃am. Ds̃ nr̃ mittens nos uice sua in loco apłoꝵs ad p̃dican¬
dũ: p̃cepit nob̾ docere om̃s. om̃sq nob̾ fidelit̾ obȩdientes ut ipsi
existere. Qm̃ nec alit̾ t̾ra pariet fructꝰ suos: nisi culta receperit
sem̃. & irrigata germinauerit. ut pariat quȩ est paritura. Sic &¬
om̃is homõ qͥ libent̾ ñ receꝑit uerbũ dĩ. illudq in corde suo ger¬
beniuolus sed rebellis atq in obȩdiens extiterit: fructũ ñ ger¬
minabit nec pariet. sed similis erit arbori illi dequa dñs ait
Om̃is arbor quȩ ñ facit fructũ bonũ. excidet᷑ & in ignẽ muitet᷑
rimꝰ eñi pontifex aaron chrismate cõpositionis ꝑunctꝰ. pͥnceps
popłi fuit. & tanꝗ rex primicias & tributũ ꝑ capita accepit a
popło. & iudicandi plebẽ sorte suscepta. de mundis immundisq
iudicabat. Sed & si alius ex ipso unguento ꝑunctꝰ est: uirtuce
inde concepta. etiã ipse rex aut ꝓpħa aut pontifex fiebat. Q si

Expanded text:
us noster mittentes nos vice sua in loco apostolorum ad praedicandum, praecipit nobis docere omnes, omnesque nobis fideliter obedientes ut ipsi, existere, quoniam nec aliter terra pariet fructus suos, nisi culta receperit semen et irrigata germinaverit et pariat quae est paritura. Sic omnis homo qui libenter non recipit verbum Dei, illudque in corde suo geruis, non benevolus sed rebellis atque inobediens exstiterit, fructum non germinabit, nec pariet, sed similis est arbori illi de qua Dominus ait: « Omnis arbor, quae non facit fructum bonum, excidetur et in ignem mittetur . » Primus enim pontifex, Aaron, chrismate compositionis perunctus, princeps populi fuit, et tanquam rex primitias et tributum per capita accepit a populo, et judicandi populos sorte suscepta de mundis immundisque judicabat. Sed si alius ex ipso unguento perunctus est, virtute inde concepta, etiam ipse rex, aut propheta aut pontifex fiebat. Quod si
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ difficiles causȩ aut maiora niegotia ortafuerint: ad maiorẽ
sedẽ referant᷑. Et si ibi facile discerni ñ potuerint aut iuste termi¬
nari: ubi fuerit sũmoꝵ congregatio congregata qđ ꝑ singulos
annosbis fieri solet & debet. iuste & dõ placite corã ꝑatriarcha
coris. ut maiores & difficiliores quȩstiones semꝑ ad sedẽ deferant᷑¬

Expanded text:
autem difficiles causae aut majora negotia orta fuerint, ad majorem autem difficiles causae aut majora negotia orta fuerint, ad majorem sedem referantur, et si illic facile discerni non potuerint aut juste terminari, ubi fuerit summorum congregata congregatio, quae per singulos annos bis fieri solet et debet, juste et Deo placite coram patoris, ut majores et difficiliores quaestiones semper referant
Abbreviated transcription (Latin):
eos eccł aplica firmamꝰ auccoritate. & ꝑegrina iudicia sũmo¬
ueni Unde & dñs mentionẽ faciens loth. ꝑ moysen loquit᷑ dices
Ingressus es quidã inquiunt ut aduena. nunqͥd ut iudices : na¬
queqs enĩ ꝓuintia tã iuxta ȩccłasticas qua unta scłi leges. suos
debet iustos & ñ iniquos habere iudices. & non externos. nisi
apłice huiꝰ sedis decreuerit auctoritas. Quatinꝰ quicunq causam
habuerit apud suos iudices iudicet᷑ & ñ ad alienos causa uagan.¬
distunulante ꝓteruia suã despiciens patriã transeat. setd ad
tatũ referunt᷑: deferat᷑ negotiũ. Si aũt fuerit ȩccłasticum:
apud ep̃os int̃ueniente primate si maior causa fuerit. siuero¬
minor: metropolitano. Si uͦ fuerit scłare: apud eiꝰdẽ ordinis u¬
ad eccłas deferri. & ibidẽ sacerdotali udicio t̃minari uoluit.
angis eni oppressus libere sacerdotũ si uoluerit appellet uii¬
iudiciu & ã nullo ꝓhibeat᷑ sed abhis fulciat᷑ & liberet᷑ Si

Expanded text:
e apostolica firmamus auctoritate et peregrina judicia submovemus, unde et Dominus mentionem faciens Loth per Moysen loquitur, dicens: « Ingressus es quidam inquiunt ut advena, nunquid ut judices? » Unaquaeque enim provincia, tam juxta ecclesiasticas quam juxta saeculi leges, suos debet justos et non iniquos habere judices, et non externos, nisi apostolicae hujus sedis decreverit auctoritas: quatenus quicunque causam habuerit, apud suos judices judicetur, et non ad alienos, causa vagandi, stimulante protervia, suam despiciens patriam transeat, sed ad tatum referuntur, deferatur negotium. Si autem fuerit ecclesiasticum, apud episcopos, interveniente primate, si major causa fuerit; siminor metropolitano; si vero fuerit saeculare, apud ejusdem ordinis vs Ecclesiis deferri, et ibidem sacerdotali judicio terminari voluit. Omnis enim oppressus libere sacerdotum, si voluerit, appellet judicium et a nullo prohibeatur, sed ab his fulciatur et liberetur. Si
Abbreviated transcription (Latin):
a nichil omino respondere. auditoꝵs causȩ utile ñ uidet᷑ ne forte
estimet nos responsionis penuria declinare certam̃. & fideseorum
lȩdatur nõn intelligentia ꝓpositi nr̃i. Magna contumelia & graue
nob̾ erit peccatũ : si ita desipiamꝰ. ut uideamꝰ eũ qͥ idola colit esse
sobriũ. & nos qͥdm̃ colimꝰ sobrii eẽ recusemꝰ. Non hoc sit int̾ nos.
sed magnũ habeamꝰ studiũ. ut si illi qͥ errant homicidiũ ñ faciun:
nos ne irascam᷑ quidẽ Et si illi adulteriũ ñ cõmittunt : nos nẽ
concupiscamꝰ quidẽ alienã mulierẽ: Si illi amant ꝓximossuos: nos
diligamꝰ etiã inimicos nr̃os:. Si illi mutuo dant iis qͥ habent unde
redelant: nos etiã iis demꝰ a quib reciꝑe ñ sꝑamꝰ. Et ꝑ om̃a nos qui

Expanded text:
Nam nihil omnino respondere, auditorum causa, utile non videtur, ne forte Nam nihil omnino respondere, auditorum causa, utile non videtur, ne forte existiment nos responsionis penuria declinare certamen, et fides eorum laedatur, non intelligentia propositi nostri. Magna contumelia et grave nobis erit peccatum, si ita desipiamus ut videamus eum qui idola colit esse sobrium, nos qui Deum colimus sobrii esse recusemus. Non hoc sit inter nos, sed magnum habeamus studium, ut si illi qui errant homicidium non faciunt, nos ne irascamur quidem. Et si illi adulterium non committunt, nos nec concupiscamus quidem alienam mulierem. Si illi amant proximos suos, nos diligamus etiam inimicos nostros. Si illi mutuo dant his qui habent unde reddant, nos etiam his demus a quibus recipere non speramus. Et per omnia nos
Abbreviated transcription (Latin):
uenit noscere quis qualisue sit is cui immortalitatis uerba creden¬
da st̃ Solliciti & eñi & ualde solliciti. ẽẽ debemꝰ ne margaritas
nras mittamꝰ ante porcos. Sed & alias obcausas utile est uirĩ huiꝰ¬
me habere noticiã. Si eñi sciã. qͥa in iis dequib ñ potest dubitari
qͦd bona sint em̃datꝰ est & inculpabilis. hoc est si sobrius. si miseri¬
cors. si iustus. si mitis & humanꝰ est. quȩ utiq bona ẽẽ nullus
ambigit: tunc conseqͣns uidebit᷑. ut ei qͥ obtinet bona uirtutum
lam st̃ peccatis in uolutꝰ ꝑmanet & inquinatꝰ: ñ me oportet aliqͥd
de secretiorib & remotis diuinȩ scientiȩ ꝓloqui. sed magis pro¬
testari & conuenire eũ ut peccare desinat. & actus suos a uitiis
em̃det. Qđ si ingesserit se & ꝓuocauerit nos dicere quȩ eũ minus
recte agentẽ ñ õporteat audire: prudent̃ eũ debemꝰ erudire

Expanded text:
enit noscere quis qualis priusve sitis cui immortalitatis verba credenenit noscere quis qualis priusve sitis cui immortalitatis verba credenda sunt. Solliciti enim et valde solliciti esse debemus, ne « margaritas nostras mittamus ante porcos . » Sed et alias ob causas utile est viri hujus habere notitiam. Si enim sciam quia in his de quibus non potest dubitari quod bona sint, emendatus est et inculpabilis, hoc est si sobrius, si misericors, si justus, si mitis et humanus, quae utique bona esse nullus ambigit, tunc consequens videbitur ut ei qui obtinet bona virtutum lam sunt peccata involutus permanet inquinatus, non me oportet aliquid de secretioribus et remotis divinae scientiae proloqui, sed magis protestari et convenire eum, ut peccare desinat et actus suos a vitiis emendet. Quod si ingesserit se, et provocaverit nos dicere quae eum minus recte agentem non oporteat audire, prudenter eum debemus eludere.
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ eos Iolerabilius erit t̾rȩ sodomoꝵs & gomorreoꝵs in die iudicii.
quã illi ciuitati uł domui. Qͦd utiq ita demũ fieri p̾cepit: si prius
inciuitate uł domo ueritatis sermo p̾dicet᷑. ex quo uł recipientes
ueritatis fidẽ filii pacis & filii dĩ fiant: uł ñ recipientes arguant᷑
uelut in iici pacis ce dĩ.: Ita gͦ & nos magistri instituta sectantes.
pacẽ pͥmo ꝓponimꝰ auditoribꝰ. ut absq ulla ꝑturbatione possit
uia salutis agnosci. Quod siqͥs uerba pacis non suscipit neq adqͥ¬
escit ueritati: scimꝰ aduersus eũ pugnã uerbi mouere. & urge̾re
acrius confutando ignorantiã & arguendo peccata. Necessario gͥ
pacẽ ꝓponimꝰ. ut siquis ÷ filiꝰ pacis pax nr̃a ueniat suꝑ eũ Abeo
aũt qui se alienũ pacis effecerit: regrediet᷑ ad nos pax nr̃a. Et
si uerũ inmandatis habemꝰ. ut uenientes ad ciuitatẽ discamus¬
priꝰ quis in ea dignꝰ sit ut apud eũ cibũ sumamꝰ. qͣnto magis cori¬

Expanded text:
e Sodomorum et Gomorrhaeorum in die judicii, quam illi civitati vel domui . » Quod utique ita demum fieri praecepit, si prius in civitate vel domo veritatis sermo praedicetur, ex quo recipientes veritatis fidem filii pacis et filii Domini fiant, vel non recipientes arguant quasi inimici pacis et Domini. Ita ergo et nos magistri instituta sectantes pacem proponamus auditoribus, ut absque ulla perturbatione possit via salutis agnosci. Quod si quis pacis verba non suscipit, nequae acquiescit veritati, scimus adversus eum pugnam verbi movere, et arguere acrius confutando ignorantiam, et redarguendo peccata. Necessario igitur pacem proponimus, ut si quis est filius pacis, pax nostra veniat super eum, ab eo autem qui se alienum pacis effecerit, regredietur 11 ad nos pax nostra. Et iterum in mandatis habemus, ut venientes ad civitatem discamus quis in ea dignus sit, ut apud eum cibum sumamus, ut quanto magis conv
Abbreviated transcription (Latin):
dũ est agant. nec sine eiꝰ ꝑmissu a sua parochia abscedant. uł in
ea aduentantes morari pͣsumant: Animȩ eni eors ei creditȩ sunt.
idõ om̃a eiꝰ consilio agere debent. & eo inconsulto nichil Quicunq
enĩ oboediunt ep̃issius: uident᷑ qͥdẽ aliqͥd gr̃ȩ conferre dõ. Qui
aũt eis ñ obȩdiunt : indubitant̃ rei & reꝓbi existunt. Porro ipsi
a dõ donũ sũmi muneris consequunt᷑ : qui iusticiȩ & pͣcepti eiꝰ
obȩdiunt. Deqͥb & beatꝰ eTTRUS instructor & ordinator nr̃ &
pͥnceps apłors. manifeste cunctos audientes instruebat dicens.
lident᷑ mͥ si qͥ loquunt᷑ uerbũ ueritatis & illum inant animas hõinũ
similes ẽẽ radiis solis. qͥ ut ꝓcesserint & apparuerint mundo: cȩla¬
riultra aut occultari Nullatenꝰ posst̃. dũ non tã uident᷑ ab homi¬
nib quã uidere om̃ib pręstant. Unde & bene ipsa ꝑse ueritas ad

Expanded text:
dum est, agant, nec sine ejus permissu a sua parochia abscedant, vel in dum est, agant, nec sine ejus permissu a sua parochia abscedant, vel in ea adventantes morari praesumant. Animae vero eorum ei creditae sunt. Ideo omnia ejus consilio agere debent, et eo inconsulto nihil. Quicunque enim obediunt episcopis suis, videntur quidem aliquid gratiae conferre Deo. Qui autem eis non odediunt, indubitanter rei et reprobi existunt. Porro ipsi a Deo donum summi muneris consequuntur, qui justitiae et praecepti ejus  libenter obediunt. De quibus et beatus Petrus instructor, et ordinator noster, et princeps apostolorum manifeste cunctos audientes instruebat, dicens: Videntur mihi qui loquuntur verba veritatis, et qui illuminant animas hominum similes esse radiis solis. Qui ut processerint et apparuerint mundo, celari ultra, aut occultari nullatenus possunt, dum non tam videntur ab hominibus quam videre omnibus praestant. Unde et bene ipsa per se
Abbreviated transcription (Latin):
regni eiꝰ credentes consequamini. scđm qͦd ipsedix̃. qͥa unꝰqͥsq illius
ac similitudinẽ reformate. sicut ipse uerus ꝓpħa docet dicens Esto¬
te boni & misericordes sic̃ & pat̾ ur̃ cȩlestis misericors est: qͥ oriri
facit solẽ suũ suꝑ bonos & malos. & pluit suꝑ iustos & in iusto
Hunc gͦ imitamini . & hunc timete sic̃ mandatũ dat᷑ hominibꝰ. dñm
dm̃ tuũ adorabis & ipsi soli seruies. Infidelib qͥdem dormit dñs. &
absens habet᷑iis a quib ẽẽ ñ credit᷑ & mandatis eiꝰ ñ oboediunt.
atq ob id illis uidet᷑ quasi dormire dñs. qͥa ꝓpeccatis suis ñ ex au¬
diunt᷑. Qua ꝓpt̃ cunctis fidelib & sũ moꝑe om̃ib prbris & diaconib
agat. ñ baptizet. nec quicquã absq eiꝰ ꝑmissu faciat. Similit̃ &¬
reliqui popłi maiores scilicet & minores ꝑ eiꝰ licentiã quicꝗͥd agen¬

Expanded text:
regni ejus credentes consequamini, secundum quod ipse dixit, quia unusquisque illius regni ejus credentes consequamini, secundum quod ipse dixit, quia unusquisque illius ac similitudinem reformate, sicut ipse verus Propheta docet dicens: « Estote boni et misericordes sicut et Pater vester coelestis misericors est , qui oriri facit solem suum super bonos et malos et pluit super justos et injustos . » Hunc ergo imitamini, et hunc timete, et, sicut mandatum datur hominibus, Dominum Deum tuum timebis, et illi soli servies. Infidelibus quidem dormit Dominus, et absens habetur his a quibus esse non creditur, et mandatis ejus non obediunt, atque ob illis videtur quasi dormire Dominus, quia pro peccatis suis non exaudiuntur. Quapropter cunctis fidelibus, et summopere omnibus presbyteris, et diaconibus, agat, non baptizet, nec quidquam absque ejus permissu faciat. Similiter et reliqui populi, majores scilicet ac minores, per ejus licentiam quidquid agen
Abbreviated transcription (Latin):
tes ẽe referenda: iã non scđm consequentiã rerũ. sed in credibili
quodã uaticinationis euentu magnificentia ꝓphetica confirma
Iudei nanq ex initio affore aliqͣndo hunc uirũ ꝑ quẽ cuncta repa¬
rarent᷑ uerissima traditione susceꝑant. & cocidie meditantes ac
ꝓspicientes qͣndo eiꝰ fieret aduentꝰ: ubi adesse eũ uidert̃ & signa
ac ꝓdigia sic̃ de eo scriptũ fuerat adimplentẽ: inuidia excȩtati
agnoscere Nequiuert̃ p̃sentẽ in cuiꝰ spe lȩcabant᷑ absentis. In tel
lexert̃ tam̃ scĩ apłi qui a dõ electi st̃: & nos qͥ post ab eis electi sumꝰ
agnoscerent eũ. illi uero qͥ cotidianis meditationibꝰ euanuerunt
doctrinã fidei eiꝰ. & agnoscere. quis. & qͦmͦ & qualis sit eiꝰ aduentꝰ:
ꝓpħica dicta cõpleri: huic uni recte creditis. hunc recte expectatis.
de hoc recte inquiritis. ut ñ solũ expectetis eũ: sed & hȩreditatem

Expanded text:
tes esse transferenda, jam non secundum consequentiam rerum, sed incredibili tes esse transferenda, jam non secundum consequentiam rerum, sed incredibili quodam vaticinationis eventu, magnificentia prophetica confirmatur. Judaei namque ex initio affore aliquando hunc virum, per quem cuncta reparantur verissima traditione suscepererunt, et quotidie meditantes, ac perspicientes quando ejus fieret adventus, ubi adesse eum viderunt, et signa ac prodigia sicut de eo ascriptum fuerat adimplentem, invidia excaecati agnoscere nesancti apostoli qui a Deo electi sunt, et nos qui post ab eis electi sumus. agnoscerent eum: illi vero qui quotidianis meditationibus evanuerant doctrinam fidei ejus, et agnoscere quis, et quomodo, et qualis sit ejus adventus, prophetica dicta compleri, huic uni recte creditis, hunc recte exspectatis, de hoc recte inquiritis, ut non solum exspectetis eum, sed et haereditatem
Abbreviated transcription (Latin):
tanꝗ uero ꝓpħȩ credidimꝰ. firmitatẽ fidei nr̃ȩ ñ solũ ex uerbis
eiꝰ sedetiã ex oꝑib assumentes. qͥa dicta legis quȩ ante multas
generationes de prȩsentia eiꝰ exposuerant: in ipso consignant᷑
Et imagines gestoꝵ moy si. & ante ipsũ patriarchȩ iacob: ipsius ꝑ¬
omnia typũ ferebant. Tempus quoq aduentꝰ eiꝰ. hoc est ipsu in qͦ
uenerat. prȩdictũ abhis constat: Et suꝑ om̃a. qͦd esset agentibus
expectandus. sacris litteris cõp̃hensũ est. Quȩ in eo parit̾ uniuer
expectandũ: ñ aliqͥd eximiũ ꝓpħasse uideret᷑: qđ a contribuli
popło & a ꝓpͥa gente sparet᷑ is cuiꝰ aduentꝰ ad salutẽ mundi fue¬
rat repmissus. Uideret᷑ enĩ magis consequens ratio ẽẽ ut hoc fie.¬
ret: qua magnificentia ꝓphetalis. Nunc aut̃ cũ ꝓpħȩ dicant.
omne illã sp̃em quȩ de salute mundi reꝓmutit᷑. & nouitatẽ regn
quȩ instruenda ꝑ xx̃m est. atꝙ om̃a quȩ de eo indicant᷑ ad gen¬

Expanded text:
e credimus, firmitatem fidei nostrae non solum ex verbis ejus, sed ex operibus assumentes, qui dicta legis quam ante multas generationes de poenitentia ejus exposuerant in ipso designantur, et imaginem gestorum Moysi, et ante ipsum patriarchae Jacob ipsius omnia typum ferebant. Tempus quoque adventus ejus, hoc est ipsum in quo venerat praedictum ab his constat, et super omnia quod esset a gentibus exspectandus sacris litteris comprehensum est. Quae in eo pariter universexspectandum, non aliquid eximium prophetasse videretur, quod a contribuli populo et a propria gente speraretur is cujus adventus ad salutem mundi fuerat repromissus, videtur enim magis consequens ratio esse ut hoc fieret quam magnificentia prophetalis. Nunc autem cum prophetae dicant omnem illam spem quae de salute mundi repromittitur, et novitatem regni quae instruenda per Christum est, atque omnia quae de eo judicantur ad gen
Abbreviated transcription (Latin):
& cȩteris cunctis fidelibus. qui coȩqualẽ Nobiscũ sortiti sunt fidẽ.
Gr̃a uobis & pax atq consolatio multiplicet᷑ a dño inscła. Nolite¬
mirari km̃i qͥ ꝑsecutiones patimini quasi Noui aliqͥd uob̾ contin¬
gat. sed cõmunicantes xẽi passionib gaudete. ut & in reuelatione
głe eiꝰ gaudeatis exultantes. Si exꝓbramini in nomine xp̃i beati

Expanded text:
et caeteris cunctis fidelibus qui coaequalem nobiscum sortiti sunt fidem, gratia vobis et pax, atque consolatio multiplicetur a Domino imi, qui persecutiones patimini, quasi novi vobis aliquid contingat; sed communicantes Christi passionibus gaudete, ut in revelatione gloriae ejus gaudeatis exsultantes. Si exprobram
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃m est eos instruere. eoꝵs uͦ est uob̾ obȩdire ut dõ cuiꝰ legati¬
one fungimini. dicente dño. Qui uos audit me audit. & q̃ui
uos spernit me sꝑnit. & qui uos recipit me recipit. Et qͥ me recipit.
recipit eũ qͥ me misit. Nichil enĩ in iustius uł in honestius est:
qua filios patrib rebelles. aut clericos uł laicos doctoribꝰ seu
discipłos magistris. in obȩdientes uł ꝓteruos existere. Nouimꝰ
eñĩ primũ hominẽ ꝑ in oboedientiã cecidisse. iccirco om̃s hoc¬

Expanded text:
vestrum est eos instruere; eorum vero est, vobis obedire ut Deo, cujus legativestrum est eos instruere; eorum vero est, vobis obedire ut Deo, cujus legatione fungimini, dicente Domino: « Qui vos audit me audit, et qui vos spernit me spernit; et: Qui vos recipit me recipit, et qui mrecipit eum qui me misit , » nihil enim injustius vel inhonestius est quam filios patribus rebelles, aut clericos vel laicos doctoribus seu discipulos magistris inobedientes vel protervos existere. Novimus enim primum hominem per inobedientiam cecidisse, idcirco om
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃o. Urget nos fr̃s multꝰ amor ur̃. & religiosa inuitat deuotio
qua debitores sumꝰ: ut quȩdã uob̾ scribamꝰ. Uobis gͦ qͥ sacerdotio
dñi fruimini & inspecula estis positi. plus scire oportet. ut
subditos uob̃ popłos plenit̃ docere possitis. eisq ad regna cȩloꝵs
ducatũ prȩbere dño annuente ualeatis. Unde & ipsa ꝑse ueri¬
tas ait. Uob̾ datũ . ẽ. Nosse mysteriũ regnidĩ. cȩteris aũt in para
bolis. & Rł. Propt̃ qđ consiliũ do unicuiq ur̃m. constant̃ doce¬
re uerba diuina. & discentib. libent̃ ac cõmodare aurẽ uerbo dĩ
uob̾ oboedire ut dõ. Si aũt uob̃ ep̃is ñ obȩdierint om̃s prb̃ri.
diaconi ac subdiaconi. & reliqͥ clerici cuncti. om̃sq pͥncipes tam¬
maioris ordinis quã & inferioris. atq reliqͥ popłi. tribꝰ & linguȩ
ñ obtẽperauerint: ñ solũ infames. sed & extorres a regno dei &
consortio om̃iũ fideliũ acliminib scẽ dĩ eccłȩ alieni ert̃. Nam

Expanded text:
 religiosa vestra devotio, quia debitores sumus ut quaedam vobis scribamus; vobis ergo, qui sacerdotio Domini fruimini, et in specula estis positi plus scire oportet ut subditos vobis populos pleniter docere possitis, eisque ad regna coelorum ducatum praebere, Deo annuente, valeatis. Unde et ipsa per se Veritas ait: « Vobis dat. Propter quod consilium do unicuique vestrum constanter docere verba divina, et discentibus libenter accommodare aurem verbo Dei.vobis obedire ut Deo. Si autem vobis episcopis non obedierint omnes presbyteri, diaconi, ac subdiaconi, et reliqmajoris ordinis quam inferioris, atque reliqui populi, tribus, et linguae non obtemperaverint, non solum infames, sed extorres a regno Dei, et consortio fidelium, ac a liminibus sanctae Dei Ecclesiae alieni erunt. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
be ab ore sc̃i etTR iubentis accepi. tibiq ut optabas insinuare
studui. ut seruari om̃a immaculata pͣcipias. qͥa eccłastica ñ oportet
neglegent̃ sed diligent̾ expleri negotia. Hȩc gͦ p̾cepta nemo credat
absq sui ꝑiculo neglegere uł dissimulare. qͥa udicio dĩ ignis ȩterni
torm̃ta sustinebit. qͥ eccłastica decreta neglexerit. Qui uͦ te audierit:
utilis erit minister xẽi iłiu. & głam accipiet. Qui uͦ te ñ audierit. ĩ mo
loqͤntẽ dñm ꝑ te : ipse sibi dãnationẽ accipiet. Currendũ gͦ & atten¬
dendũ est nob̾ om̃ib qͦd in ꝑpetuũ expedit. ut xẽipassionibꝰ ꝑpati

Expanded text:
be, ab ore sancti Petri jubentis accepi, tibique ut optabas insinuare studui, ut servare omnia immaculata praecipias, quia ecclesiastica non oportet negligenter, sed diligenter expleri negotia. Haec ergo praecepta nemo credat absque suo periculo negligere, vel dissimulare, quia judicio Dei ignis aeterni tormenta sustinebit qui ecclesiastica decreta neglexerit. Qui vero te audierit, ut jusserat minister Christi Jesu, gloriam accipiet. Qui autem te non audierit imo loquentem Dominum per te ipsi sibi damnationem accipiet. Curandum ergo, et attendendum est nobis omnibus q
Abbreviated transcription (Latin):
Currite dũ lum̃ uitȩ habetis. ne uos tenebre mortis cõp̃hendant.
Im̃is qͥ uult uitã & cupit uidere dies bonos: ꝓhibeat lingua suã
a malo. & labia eiꝰ ne loquant᷑ dolũ. Deuertat a malo & faciat
bonũ. inquirat pacẽ & ꝑsequat᷑ eã. qr oculi dnĩ suꝑ iustos. &
aures eiꝰ in p̃ces eoꝵ. Uultus aut̃ dñi suꝑ facientes mala. ut¬
ꝑdat de t̾ra memoriã eoꝵs. Propt̃ qͦd nolite fieri sicut equus
& mulus in quib ñ .ẽ. intellectus. sed lȩtamini in dño & exul¬
tate iusti & głamini om̃s recti corde. quia multi uenient ab ori¬
ente & occidente dicente dño. ac a septentrione atq meridie.
& recũbent cũ abrahã & isaac & iacob Propt̃ qđ dep̃cor tẽ fr̃¬

Expanded text:
vitae habetis, ne tenebrae mortis vos comprehendant . » « Omnis qui vult vitamet cupit videre dies bonos, prohibeat linguam ejus a malo, et labia sua ne loquantur dolum, divertat a malo, et faciat bonum, inquirat pacem et prosequatur eam, quia oculi Domini super justos, et aures ejus ad preces eoperdat de terra memoriam eorum . » Propterea nolite fieri sicut equus et mulus, in quibus non est intellectus. Sed laetamini in Domino et exsultate, justi, et gloriamini, omnes recti corde . « Quia multi venient ab oriente et occidente Domino dicente et a septentrione atque meridie, et recumbent cum Abraham, et Isaac, et Jacob . » Propter quod deprecor te, fr
Abbreviated transcription (Latin):
etur. & om̃is uictima salliet᷑. Bonũ est sal:. Qͦd si insulsum fueru
inqͦͥ illud sallietis: Habete in uob̾ sal: & pacẽ habete int̾ uos¬
Quia quisquis ur̃m recte docuerit & iuste uixerit: habebit glłam
Qui autẽ secus egerit: indubitant̃ poenã sustinebit. Ideobona agi¬
re uossemꝑ oportet. ut brauiũ ȩt̃nȩ uitȩ ꝑcipiatis. His gͦ bene
parete sententiis. nequis hȩc prȩcepta minime credat implenda
Siquis hȩc p̃cepta ñ in tegra custodierit: sit anathema usq ad acd¬
fr̃ hĩne insinuare curaui. ut seruari om̃a p̾cipias sine macula:

Expanded text:
etur et omnis victima sallietur bonum est sal quod si sal insulsum fuerit in quo illud , » quia quisquis vestrum recte docuerit et juste vixerit, habebit gloriam. Qui autem secus egerit indubitanter poenam sustinebit, ideo bona agere vos semper oportet, ut 9 bravium aeternae vitae percipiatis, his ergo bene parete sententiis, ne quis haec praecepta minime credat implenda,Si quis praecepta haec non integra custodierit, sit anathema usque ad adr Jacobe, insinuare curavi, ut servari omnia precipias sine macula.
Abbreviated transcription (Latin):
reliquis sc̃is collegis suis statuit dicens. AAccusandi uł testificandi
lientia denegetur iis. qͥ xp̃ianȩ religionis & Nominis dignitatẽ.
& suȩ legis uel sui ꝓpositi normã. aut regularit̃ ꝓhibita negle¬
sion sua ñ in accusatione recte agentiũ aut testimonio suscipiendus
alius sacenios Sicut enĩmaioris honoris gradu fruit᷑ sic maioris
aut septe aut gͣ aut tres diaconos qͥ eiꝰ oculi dicunt᷑. & subdiacono
at reliquos ministros secũ habeat. qui sacris induci uestimentis
afronte a a tergo. & prb̃ri e regione dextra leuaq contrito cor¬
de & humiliato spũ ac pronostent uultu. custodientes eũ a mal¬
uous hominib & consensũ eiꝰ p̃beant sacrficio. Per acta aũt cons¬
uratione oms comunicent. qͥ noluerint ȩccłasticis carere liminibꝰ¬

Expanded text:
ificandi licentia denegetur his qui Christianae religionis et nominis dignitatem, et suae legis vel sui propositi normam aut regulariter prohibita neglesionem suam, non in accusatione recte agentium aut testimonio suscipiendusalius sacerdos. Sicut enim majoris honoris gradu fruitur, sic majoriaut quatuor, aut quinque, aut tres diaconos, qui ejus oculi dicuntur, et subdiaconos, atque reliquos ministros secum habeat, qui sacris induti vesti mentis a fronte et a tergo, et presbyteri e regione dextra laevaque contrito corde, et humiliato spiritu, ac prono stent vultu, custodientes eum a malis hominibus, et consensum ejus praebeant sacrificio. Peracta autem consecratione omnes communicent, qui noluerint ecclesiasticis carere liminib
Abbreviated transcription (Latin):
on eñi inqͥt diligit rectȩ dm̃: qͥ frẽm insequit᷑. Nec diligit ꝓximũ:
qͥ ei detrahit uł qui illũ accusat. Quia qͦd sibi qͥs fieri non uult.
hoc alteri nullatenꝰ facere debet. Discite inqͥt filii mei sapientiã
& tenete fidẽ rectã. & amplectimini caritatẽ: ut ñ excidatis. Data
est enĩ uob̾ a dño potestas & uirtꝰ ab altissimo. qͥ int̾rogabit opera
ur̃a & cogitationes scrutabit᷑ ur̃as. Qui aut̃ custodierint iusticiã
iuste iudicabunt᷑. & qͥ crediderint iusta inuenient qͥd responde
mittamꝰ prȩcepta dĩ nr̃i. Eccłas ꝑ congrua & utilia facite loca.
quas diuinis p̃cib sacrari oportet. & in singulis sacerdotes diui¬
nis orationibꝰ dõdicatos poni. Quos ab omnib uenerari oportet.
ne confundamini dicere uerũ. Mendacia fugite & ueritatẽ cor¬
de ꝓferte. qm̃ multos iã supplantauit suspicio. Caritatẽ sẽꝑ
diligite. & fr̃s adiuuate. Erunt enĩ quasi ñ sint. & peribt̃ uiri

Expanded text:
 recte diligit Deum qui fratrem insequitur, nec diligit proximum qui ei detrahit, vel qui illum accusat, quia quod sibi quis fieri non vult, hoc alteri nullatenus facere debet. Discite, inquit, filii mei, sapientiam et tenetote fidem rectam, et amplectimini charitatem, ut non excidatis; data est enim vobis a Domino potestas, et virtus ab Altissimo, qui interrogabit opera vestra, et cogitationes scrutabitjuste judicabuntur, et qui crediderint justa juste invenient quid respondeamittamus praecepta Dei nostri. Ecclesias per congrua et utilia facite loca, quae divinis precibus sacrare oportet, et in singulis sacerdotes divinis orationibus Deo dicatos poni. Quos ab omnibus venerari oportet, ne confundamini dicere verum. Mendacia fugite, et veritatem corde proferte, quoniam multos jam supplantavit suspicio. Charitatem semper diligite, et fratres adjuvate. Erunt enim quasi non sint, et peribunt viri
Abbreviated transcription (Latin):
olite timere opprobria hominũ. & blasphemias eoꝵ ne metu¬
atis. Sicut eni uestim̃tũ sic comedet eos uermis. & sicut lanã
cia mea in generationes generationũ. Et iterũ. Abscondita est
uia mea a dño. & adõ meo iudiciũ meũ transiuit. Nunquid
nescis. aut ñ audisti: Ds̃ sẽpit̾nus. dñs qͥ creauit t̾minos t̾rȩ
ñ deficiet neq laborabit. nec est inuestigatio sapientiȩ eius.
Quidat lasso uirtutẽ. & iis qͥ ñ sunt fortitudinẽ & robur multipli¬
cat. Deficient pueri & laborabt̃. & iuuenes in infirmitate cadent.

Expanded text:
olite timere opprobrium hominum, et blasphemias eorum ne metuatis. Sicut enim vestimentum, sic comedet eos vermis; et sicut lana, neratione generationum . » Et iterum: « Abscondita est vita mea a Domino, et a Domino meo judicium meum transibit. Nunquid nescis aut non audisti? Deus sempiternus, Dominus, qui creavit terminos terrae, non deficiet neque laborabit, nec est investigatio sapientiae ejus. Qui dat lasso virtutem, et his qui non sunt fortitudinem, et robur multiplicat. Deficient pueri, et laborabunt,
Abbreviated transcription (Latin):
Qui uult uitã diligere & uidere dies bonos: coerceat linguã suam
amalo. & labia eiꝰ ne loquant᷑ dolũ. Et cętera. Qui aut ista transgre¬
diunt᷑: ꝓfecto transgressores legis dĩ. & contẽptores atq in obędi¬
entes eius pͣceptis existunt. Unde & beatꝰ iacobꝰ apłs ait. Si diligi¬
tis ꝓximos sicut uosmet ipsos: benefacitis. Si autẽ ꝑsonas accipi¬
tis: peccatũ oꝑamini. redarguti a lege quasi transgressores. Et cȩt̾a

Expanded text:
rceat linguam suam a malo, et labia ejus ne loquantur dolum , » etc. Qui autem ista transgrediuntur, profecto transgressores legis Domini et contemptores atque inobedientes ejus praeceptis existunt. Unde et beatus Jacobus apostolus ait: « Si diligitis proximos sicut vosipsos, bene facitis. Si autem personas accipitis, peccatum operamini, redarguti a lege quasi transgressores , » et
Abbreviated transcription (Latin):
claues ep̃os e̾ẽ dicebat. Ipsi enĩ habent potestatẽ claudere cęlũ &
aꝑire portas eiꝰ. qr clauescȩli facti st̃: Amouere aut̃ eosneminem
debere docebat. qͥa oculi dñi st̃: & qͥ eos tangit. tangic pupillã ocłi
eiꝰ Et quantȩ poenȩ dignꝰ sit qͥ eos scandalizat. ipsũ dñm docuisse
dicebat. ubi ait. Qui scandalizauerit unũ de pusillis istis qͥ in me
credunt: expedit ei ut suspendat᷑ mola asinaria in collo eiꝰ. & de

Expanded text:
i enim habent potestatem claudere coelum et aperire portas ejus, quia claves coeli facti sunt. Amovere autem eos neminem debere docebat, quia oculi Domini sunt, et qui eos tangit, tangit pupillam oculi ejus. Et quanta poena dignus sit qui eos scandalizat, ipsum Dominum docuisse dicebat, ubi ait: Qui scandalizaverit unum de pusillis istis qui in me credunt, expedit ei ut suspendatur mola asinaria in co
Abbreviated transcription (Latin):
illud. Hic ds̃ nr̃. & ñ reputabit᷑ alt̾ adeũ. Et post int̾ra uisus. ẽ: & int̃
hõines c̃uersatꝰ est. Diligere gͦ dm̃ unũquenq ex toto corde & extota ani¬

Expanded text:
illud: « Hic Deus noster et non reputabitur alter ad eum, » et post, « in terra visus est, et inter illud: « Hic Deus noster et non reputabitur alter ad eum, » et post, « in terra visus est, et inter homines conversatus est