comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
niat tp̃s nouor. Dicebant aũt tp̃s
nouoꝵ qͦ fruges noue collig̾ent᷑. sic̃
euident̃ post modum ꝓbauit euẽtꝰ:
oum in augusto m̃se decessit.Mane
gͦ fr̃ ille cui hoc ostensum fu̾at ꝯso¬
latꝰ est cetos uelut iam iminentem
patͥs obitum formidantes: et qd̃ ui¬
o̾at et audierat inlicauit. Ad huc
aũt hyempserat. Eodem tp̃r alt̾a
qͦ uisio pͥoris ꝯfirmatio fuit. nͥ qd̾
euidentius iam utͥusq cõpleta u̾itas
ꝓbat: qͣm euident̾ in utͣq ꝙ futu¬
rum erat dñs reuelanit. Uidebat
enim fr̃ quidam et ecce ꝑabat uir
beatissimꝰ ascendẽ iero solimani: iã ꝙ
ip̃o inꝑcinctu itiu̾is erat. Ad quem
uen̾abilis odo qui a pͥmis fere annis
strenue satis et laudabiłr ꝯu̾satꝰ in
monast̾io absentium ꝯsueu̾at p̾posi¬
toꝵ supplere uices reu̾ent̾ accedens:
dicebat se p̾cessurum. Cuiꝰuisionis
sic ostensa est u̾itas. nt p̃dictꝰ nir dõ
dignꝰ ad celestem ierłm uͥ uere uisio

Expanded text:
niat tempus novorum. » Dicebant autem tempus niat tempus novorum. » Dicebant autem tempus novorum, quo fruges novae colligerentur, sicut evidenter postmodum probavit eventus, dum in Augusto mense decessit. Mane ergo frater ille, cui hoc ostensum fuerat, consolatus est caeteros, velut jam imminentem Patris obitum formidantes, et quod viderat et audierat indicavit. Adhuc autem hiems erat. 19. Eodem tempore altera quoque visio prioris confirmidentius jam utriusque completa veritas probat, quam evidenter in utraque quod futurum erat, Dominus revelavit. Videbat enim frater quidam, et ecce parabat Vir beatissimus ascendere Jerosolymam, jamque ipso in procinctu itineris erat. Ad quem venerabilis Odo, qui a primis fere annis strenue satis et laudabiliter conversatus in monasterio, absentium consueverat praepositorum supplere vices, reverenter accedens, dicebat se praecessurum. Cujus visionis sic ostensa est veritas, ut praedictus vir Deo dignus ad coelestem Jerusalem, ubi vere visio
Abbreviated transcription (Latin):
cum in sũmo ꝑieulo et timore fr̃s
õs in or̃onib humiliarent aĩas su¬
as: uni eoꝵ uisiota łapparnit. Occͦ¬
rebat cum multa exultatione uiro
dei extͣ monast̾it claustra innume¬
rabil uiro multitrido. In qua tam̃
ꝓcessione. solos . iͦii. p̾euntes. idẽ fr̃
qͥ uidebat agnouit: magnum illũ¬
oilectorem eiꝰ atq cdilectum. cuiꝰ et
ip̃e in libro. uͭi. de consid̾atione cũ
laude meminit. gaufrid̃ ep̃m carno¬
tensem: humb̾tum qͦ qui igni acen
Exceptꝰ itaq reu̾ent̾. et pꝰ oscłm pacis
amica diu colloquia miscens. pat̾
sc̃s ac beatꝰ hisquatuor stabat: ex¬
pectante seorsum multitudine ce¬
teroꝵ. Nonissime salutantes eum
p̃licti uirr ex hoc sͥ iam redeundũ
eẽ clicebant. Tum uͦ expalluit ille. et
cͥꝯfusasͥ mesticia int̾num declarans
animi doloremz quid g ait sine me
uultisabire: Et illi. Non pot̾ adhuc
tuo et nr̃o satiffieri desid̾io donec ue¬

Expanded text:
cum in summo periculo et timore fratres cum in summo periculo et timore fratres omnes in orationibus humiliarent animas suas, uni eorum visio talis apparuit. Occurrebat cum multa exsultatione Viro Dei extra monasterii claustra innumerabilis multitudo. In qua tamen processione, solos quatuor praeeuntes idem frater qui videbat agnovit: magnum illudilectorem ejus atque dilectum, cujus et ipse in libro quarto de Consideratione cum laude meminit. Gaufridum episcopum Carnotensem; Humbertum quoque, qui IgniacensiExceptus itaque reverenter, et post osculum pacis amica diu colloquia miscens Pater sanctus ac beatus, cum his quatuor stabat, exspectante seorsum multitudine caeterorum. Novissime salutantes eum praedicti viri, ex hoc sibi jam redeundum esse dicebant. Tum vero expalluit ille, et circumfusa sibi moestitia internum declarans animi dolorem: « Quid ergo, ait, sine me vultis abire? » Et illi: « Non potest adhuc tuo, et nostro satisfieri desiderio, donec ve
Abbreviated transcription (Latin):
successori ip̃ius inlicante sibi eod̾
fr̃e extunc innotuisse testat᷑. Ma¬
nifeste enim eadem hora fr̃ ille pre¬
oixit: qr domnꝰ rob̾tꝰ qui hocdie ab¬
bas est de clunis. pꝰ hunc beatũ patͤm
abbas futurusest clareuallis. Nam
turum dicebat. ad hoc ꝑtinuisse ui¬
detur qd̾ inuentꝰ sit t̾minꝰ idem ult
sextum annum infra septimum tñ.
rope erat iamtempꝰ: et festinabat
sc̃sad metam. Infirmabat᷑ enim
sic̃ in hꝰ libelli pͥncipio memorauimꝰ
adeo ut illant iam infirmitate ip̃iꝰ
ꝑfici uirtꝰiam ĩminere exitꝰ uid̾et᷑.
Int̾ eafr̃s instare supplicationib et ob¬
secrationib quib pot̾ant apd̾ deum.
yñetiam sc̃s ip̃e cognoscens eoꝵ p̾cib
cesid̾ium suum deferri cum aliqͣnto
melius sccł̾m corpꝰ hr̃e cepisset. congͣ¬
gatis frĩb hec eadem u̾ba locutꝰ est.
Qd tenetis miserum hoĩem s fortio¬
res fuistiset inualuistis. Parcite qͤ¬
so parcite: sinite me abire. Priꝰ tam̃

Expanded text:
successoris ipsius, indicante sibi eodem fratre, extunc innotuisse testatur. Manifeste enim eadem hora frater ille praedixit, « quia dominus Robertus, qui hodie abbas est de Dunis, post hunc beatum Patrem abbas futurus est Clarae-Vallis. » Nam turum dicebat, ad 1158 hoc pertinuisse videtur, quod inventus sit terminus idem ultra sextum annum, intra septimum tamen. 18. Prope erat jam tempus, et festinabat Pater sanctus ad metam. Infirmabatur enim, sicut in hujus libelli principio memoravimus, adeo ut illa jam infirmitate ipsius perfici virtus, jam imminere exitus videretur. Interea fratres instare supplicationibus et obsecrationibus, quibus poterant, apud Deum. Unde etiam Sanctus ipse cognoscens eorum precibus desiderium suum differri, cum aliquanto melius secundum corpus habere coepisset, congregatis fratribus haec eadem verba locutus est: « Quid tenetis miserum hominem? Fortiores estis, et invaluistis. Parcite, quaeso, parcite, sinite me abire. » Prius tamen
Abbreviated transcription (Latin):
fideł famuli minist̾ium. declit clñs
penĩam ad salutem: Aut qͥs num̾et
ciales euis filii uidelant᷑. p̾t̾ eos qͥ iã
cͧsum uite felicit᷑ ꝯsũmau̾ant. p̃ter
eos qui ꝑ alia loca fu̾ant ꝓpagati: ea
oie qͣ felicissimꝰ pater ex clara ualle
montem ascende meruit clariorem.
reliquit habitantes in ea septingẽtes
ferme aĩas domino seruientes. Qd
gͥ mirum sigratuscurie. si acceptꝰ
regi. si exceptꝰ cum leticia et exulta¬
tione credat᷑. in qͦ gr̃a dei usq ad eo
uacua ñ fuit. quitam felicit̾ tamef¬
ficacit᷑ plus omnib sui temꝑis et
multaꝵ retro gen̾ationum labora¬
uit ⁊ quitalentum sͥ traditum tam
copiose multiplicauit ⁊ tanta deniq
lucra reculit de negocio: S de his hac¬
Sane in monast̾io pͥdicti illiꝰ abb̃is
qui sic eiꝰ natale p̾uid̾at. ea nocte qmͣ
nob̾cum patͥ sc̃s mane ꝓfecturꝰ ulti¬
mam fec̃ uen̾abili eiꝰ p̃posito appa¬
rens: ua le fecit illi et ait. Noueris
qr iam migro: nec ulteriꝰ hic mora¬

Expanded text:
fidelis famuli ministerium dedit Dominus poenitentiam ad salutem? Aut quis numeret ciales ejus filii videbantur, praeter eos qui jam cursum vitae feliciter consummaverant, praeter eos qui per alia loca fuerant propagati, ea die qua felicissimus Pater ex Clara-Valle montem ascendere meruit Clariorem, reliquit habitantes in ea septingentas ferme animas, Domino Servientes. Quid igitur mirum si gratus curiae, si acceptus Regi, si exceptus cum laetitia et exsultatione credatur: in quo gratia Dei usque adeo vacua non fuit, qui tam feliciter, tam efficaciter, plus omnibus sui temporis, et multarum retro generationum laboravit; qui talentum sibi traditum tam copiose multiplicavit, tanta denique lucra retulit de negotio? Sed de his hacSane in monasterio praedicti illius abbatis, qui sic ejus natalem praeviderat ea nocte, quam nobiscum Pater sanctus mane profecturus ultimam fecit, venerabili ejus praeposito apparens, valefecit illi, et ait: « Noveris quia jam migro, nec ulterius hic mora
Abbreviated transcription (Latin):
am de supͣ memoratis reuelationi¬
u. pauca clicturi abeo sumamꝰ iui¬
tium qd̾ p̃lictum est anno septimo
anqm fieret Erant cluo frẽs ĩ mo¬
nast̾io. De sacra b̾i patͥs uita et felici¬
b eiꝰ actib colloquentes. Quoꝵ alt̾
ab ineunte adolescentia eclucatꝰ ibi¬
dem: ad alt̾umait. Nosti qͦt annos
sit uictus hic beatissimꝰ pat̾ nr̃ : ẽui
ille. Nescio inquit. Et alt̾. Ego ait
minime iam scire possumꝰ: qr nec
tunc indicauit et añ prẽm scm̃ ip̃e
cecessit. Porro alt̾uis hocdieq sr̃sti¬
tis relatione hoc u̾bum nob̾ innotu¬
it:qui tunc magis miratꝰ est se an¬
oisse. ciñ ut abolim aucdierat. ita
uidit. Talis uͦ ille est de cꝰtestimonio
nec nos ambigimꝰ: nec eui libet alt̾i
quieum nou̾it credimꝰ dubitandũ.
Neq id solum s qd̾ ñ minori dignũ
admiratione uidet᷑ nom̃ qͦ et ꝑsonã¬

Expanded text:
am de supra memoratis revelationibus pauca dicturi, ab eo sumamus initium quod praedictum est anno septimo ante quam fieret. Erant duo fratres in monasterio, de sacra beati Patris vita et felicibus ejus actibus colloquentes: quorum alter ab ineunte adolescentia educatus ibidem, ad alterum ait: « Nosti quot annos sit victurus hic beatissimus Pater noster? » Cui ille: « Nescio, » inquit. Et alter: « Ego, ait, minime jam scire possumus, quia nec tum indicavit, et ante Patrem sanctum ipse decessit. Porro alterius hodieque superstitis relatione hoc verbum nobis innotuit, qui tunc magis miratus est se audisse, quando ut ab olim audierat, ita vidit. Talis vero ille est, de cujus testimonio nec nos ambigimus, nec cuilibet alteri qui eum noverit, credimus dubitandum. Neque id solum, sed quod non minori dignum admiratione videtur, nomen quoque et persona
Abbreviated transcription (Latin):
mane eccłie p̾sidente ⁊regnantib
autem in romanoꝵ imperio fre¬
cerico illustri. In francoꝵ reguo pus¬
simo rege ludonico filio ludomeiͭ
pͥuerpatum eccłie uniu̾se ac totiꝰ cre¬
ature. uisibilis et inuisibił monar¬
chiam tenente dei filio iħ̾u xͦ. anno
ab incarnatione sua.mͦ. cͦ. i.iͦi. Q¬

Expanded text:
manae Ecclesiae praesidente, regnantibus manae Ecclesiae praesidente, regnantibus autem in Romanorum imperio Friderico illustri; in Francorum regno piissimo rege Ludovico, filio Ludovici; principatum Ecclesiae universae ac totius creaturae visibilis et invisibilis monarchiam tenente Dei Filio Jesu Christo, anno ab Incarnatione sua millesimo
Abbreviated transcription (Latin):
scipati undiqꝑ sacrum corpꝰ obsed̾at:
ut nulla pene ep̃is reu̾entia. nulla fr̃ĩ
b hret᷑. Unde ueriti neqͥd simile aut
forte grauius accid̾et die t̾cia p̾occupã¬
tes horam et mane ex more diuina¬
sacͥficia ꝯsũmantes sic̃ ⁊ biduum iam
incelebratione missarum et iugi fe¬
t̾ant psalmodia purissimum illud
balsamum suo uasculo ꝯmisere: ĩ
lapide repouentes lapidem p̾ciosum.
optimam margaritam. Consum
nardꝰ d clareuallesisis ce nobri pͥmus
añ sc̃m altare bẽ uͥginis matͥs. cꝰ fu̾at
ceuotissimꝰ ip̃e sac̾dos. S et pectori enis
missas suo uisserat corꝑi sr̃poni. eo
utiq fidei et deuotionis intuitu. ut
papa nr̃ eugenius t̾ciuis eiusdem patͥs
scĩ in ꝯu̾satione sca filiꝰ. ab hac luce
uel ab hac magis caligine migrauit
ad lucem ⁊ cꝰ m̾ita inip̃a cui insignit̾
p̾fuit urbe. mirculispłib illustrata
choruscant: successore eiꝰ anastasio ro¬

Expanded text:
stipati undique sacrum corpus obsederant, stipati undique sacrum corpus obsederant, ut nulla pene episcopis reverentia, nulla fratribus haberetur. Unde veriti ne quid simile aut forte gravius accideret die tertia, praeoccupantes horam, et mane divina ex more Sacrificia consummantes, sicut et biduum jam in celebratione Missarum et jugi fecerant psalmodia, purissimum illud balsamum suo vasculo commisere, in lapide reponentes lapidem pretiosum, optimam margaritam. 15. Connardus, Clarae-Vallensis coenobii primus ante sanctum altare beatae Virginis matris, cujus fuerat devotissimus ipse minister. Sed et pectori ejus missas suo jusserat corpori superponi, eo utique fidei et devotionis intuitu, ut Papa noster Eugenius tertius, ejusdem patris sancti in conversatione sancta filius, ab hac luce, vel ab hac magis caligine migravit ad lucem, cujus merita in ipsa cui insigniter praefuit urbe miraculis pluribus illustrata coruscant: successore ejus Anastasio Ro
Abbreviated transcription (Latin):
Pł̾ima quoq nobilium et ignobi¬
lium de uicinis quibq locis geme¬
bunda ꝓtinꝰ turba ꝯuenit: et uallẽ
totam ploratꝰ et ululatꝰ multꝰ mi¬
rum: qd̃ accedentib ad beata uestigi¬
a uiris monastici ordinis disciplina
inexorabilit̾ eis etiam tc̃ negaret ĩ¬
gressum. Biduo mansit in medio
gregis pastor extinctꝰ dumpͥstina
illa cdulcissimi. gr̃a uultꝰ nil mino¬
rata. s acta magis omnium in se fi¬
geret ocłos aĩos traheret sepeliret af¬
fectꝰ. Crescebat autem supͣ modum
ueniens undic ppłimultitudo et in¬
tolłabilis iam fiebat impetꝰ ꝯc᷑rentiũ
ac desid̾abiles tenentium pedes oscu¬
lantium m anꝰ applicancium panes.
balteos. nunmos: et alia q̃ ꝙ seruan¬
b ꝓfutum. Maxime tñ ꝑati in cliẽ
t̾cium sollempnem. ꝑ loca ꝓxima
p̾stolabant᷑ reponencli sacri corporis
eiꝰ horam: copiosius horsundiq ꝯuẽ¬
turi. Nam et scd̾a cdie tantꝰ cͥca m̾idiẽ
ppłs fu̾at ꝯgͤgatꝰ et tanto pietati ⁊elo

Expanded text:
ima quoque nobilium et ignobilium de vicinis quibusque locis gemebunda protinus turba convenit, et vallem totam ploratus et ululatus multus imrum, quod accedentibus ad beata vestigia viris, monastici Ordinis disciplina inexorabiliter eis etiam tunc negaret ingressum. Biduo mansit in medio gregis pastor exstinctus, dum pristina illa dulcissimi gratia vultus nil minorata, sed aucta, magis omnium in se figeret oculos, animos traheret, sepeliret affectus. Crescebat autem supra modum ruens undique populi multitudo, et intolerabilis jam fiebat impetus concurrentium, ac desiderabiles tenentium pedes, osculantium manus, applicantium panes, baltheos, 1157 nummos, et alia quaeque servanMaxime tamen parati in diem tertium solemnem per loca proxima praestolabantur reponendi sacri corporis ejus horam, copiosius undique conventuri. Nam et secunda die tantus circa meridiem populus fuerat congregatus, et tanto pietatis zelo
Abbreviated transcription (Latin):
cuit sermo fr̃i: et inito federe obligaue¬
uunt hanc conuenienciam. ꝑarrabo¬
nem ꝙ pater pueroꝵ misit. Dato gͥ.
die nuptiaꝵ: factum est uerbum do¬
mini ad eos dicens. Nolite coniungere
filios ur̃os. donec ueniat famulus meꝰ
andreas. Ip̃e enim uobis que agere de¬
beatis oftentlet. Iam enim chalamus
pparatus erat et conuine uocati: et oĩs

Expanded text:
cuit hic sermo fratri, et inito foedere, obligavecuit hic sermo fratri, et inito foedere, obligaverunt hanc convenentiam per arrabone quod pater puerorum misit. Dato igitur die nuptiarum, factum est verbum Domini ad eos, dicens: 'Nolite coniungere filios vestros, donec veniat famulus meus Andreas. Ipse enim vobis quae agere debeatis ostendet'. Iam enim thalamum praeparatum erat et convi
Abbreviated transcription (Latin):
domine. ut decidat pater eoꝵ qui
hec eos agere instigauit: et contur¬
bentur uirtute diuina. ne noceant
sperantib inte. Hec eo dicente: an¬
gelus domini cum magno splendo¬
re preteriens tetigit gladios eoꝵ: et
Omnes enim progectis gladiis
ad orabant eum. Angłs quoq dñi
dicessit abeis cum magno lumine.
uenit ibi nauem que inmacedonia
ꝓparet. Apparuit enim ei iterum an¬
gelus domini: et iussit eum ingred
nauem. Tunc predicante eo in naui
uerbum dei. eredidit nauta incdñm
nec in mari defuit. qui audiret predi¬
cacionem eiꝰ: aut qui crederet filium
uiri inphilipis. fr̃s ÷ et uni quidem
erant filii duo. alt̾i filie due: quib
erat facultas magna eo qd eent ualce
nobiles. Dixit q unus ad alterum. Et¬
ce sunt nobis opeseximie: et non est
deciuib qui digne copuletur generacio¬
ni nr̃e. S ueni et fiat nobis una domꝰ
ex om̃ib. filii mei accipiant filias tuas:
ut opes nr̃e facilius coniungant᷑. P la¬

Expanded text:
Domine, ut decidat pater eorum, qui Domine, ut decidat pater eorum, qui haec eos agere instigavit. Conturbentur virtute divina, ne noceant sperantes in te'. Haec eo dicente, angelus Domini cum magno splendore praeteriens, tetigit gladios eorum, eomnes enim, proiectis gladiis, adorabant eum. Angelus quoque Domini discessit ab eis cum magno lumine cvenit ibi navem, quae in Machedoniam properaret. Apparuit enim ei iterum angelus Domini et iussit eum ingredi navem. Tunc praedicans in navi verbum Dei, credidit nauta in dominnec in mari defuit qui audiret praedicationem eius aut qui crederet filium autem duo viri in Philippis fratres, et uni quidem erant duo filii, alteri filiae duae, quibus erat facultas magna, eo quod essent valde nobiles. Dixitque unus ad alterum: 'Ecce sunt nobis opes eximiae, et non est de civibus qui dignae copuletur generationi nostrae; sed veni, et fiat nobis una domus ex omnibus. Filii mei accipiant filias tuas, ut opes nostrae facilius coniungantur'. Pla
Abbreviated transcription (Latin):
et sta supra pedes tuos. Et statim am¬
mirante ppło surrexit: ita ut om̃es
eri multa munera delerunt filio suo.
que beato apostolo obtulit: s ille ni¬
chil exhic accepit. Puerum tantum
secum usq ad macedoniam abire preci¬
piens. salutarib uerbis instruxit.
gressus uide apłs domini. nauẽ
ꝯscendit ÷ ingressusq helles pontum
fretũ: nauigabat ut ueniret bitan¬
cium. Et ecce cõmotum est mare:¬
et incubuit suꝑ eos uentus ualicdus:
et mergebat᷑ nauis. Deniq prestolã¬
tib cunctis ꝑiculum mortis ÷ orauit
beatus andreas ad dominũ: p̾cipiẽs¬
q uento siluit: fluctus autem maris
quieuerunt: et tranquillitas dataẽ.
Erepti q om̃es ap̾senti discrimine:
bitencium ꝑuenerunt. Inde pro¬
gressi rͣuenirent tracias. apparuit
eis multitisco hominum a longe cĩz
euaginatis gladiis. lanceas manu
gestantes: uolentes millos irruere.
& cum uidisset andreas apłs: faci¬
ens crucis signũ contra eos ait. Oro

Expanded text:
et sta super pedes tuos'. Et statim, amet sta super pedes tuos'. Et statim, ammirante populo, surrexit, ita ut omnes eri multa munera dederunt filio suo, quae beato apostolo obtulit; sed ille nihil ex his accepit. Puerum tantum secum usque ad Macedoniam abire praecipiens, salutaribus verbis instruxit. 8. Egressus inde apostolus Domini navem conscendit, ingressusque Helispontum fretum, navigabat, ut veniret Bizantium. Et ecce commotum est mare,et incubuit super cos ventus validus, et mergebatur navis. Denique, praestolantibus cunctis periculum mortis, oravit beatus Andreas ad Dominum, praecipiensque vento, siluit; fluctus autem maris quieverunt, et tranquillitas data est. Ereptique omnes a praesenti discrimine, Bizantium pervenerunt. 9. Inde progressi, ut venirent Thracias, apparuit eis multitudo hominum a longe cum evaginatis gladiis, lanceas manu gestantes, quasi volentes in illis irruere. Quod cum vidisset Andreas apostolus, faciens crucis signum contra eos, ait: 'Oro,
Abbreviated transcription (Latin):
At illis pretimore nichil respontlentib:
a famulis apłs hec aucdiuit. Dum eẽt
inquiunt iuuenis iste incubiculo solus:
aduenerunt subito septem canes: et ir¬
ruerunt ineum. Ab his igitur miser¬
rime discerptus: cecilit et mortuus
est. Tunc beatus andreas suspirans et
incelum oculos erigens: cum lacrimis
at. S cio domine qr demonum coꝵ sũt
insidie: quos expuili anicea urbe. Et
nunc rogo ih̾u benigne ut resuscites
eum: ne gaudeat ad uersarius hu¬
mani generis de euis interitu. Et hec
dicens: ait ad patrem. Quid dabis mͥ.
sirestituero tͥ filium tuum saluum :
Et ille. Nichil eo habeo preciosius:
ip̃m enim dabo. si ad uitam resurrex̾it
ut isto resuscitato. alii  relictis ydoł
ad te conuertant᷑ : fiat q eus uiuifi¬
catio. salus om̃ium ꝑeuncium: ut
iam non subdantur morti: s tui effec¬
ti uitam mereantur. Et responden¬
tib om̃ib amen: conuersus ad fere¬
tcum dixit. In nomine ihu xͥ surge:

Expanded text:
At illi prae timore nihil respondentes, At illi prae timore nihil respondentes, a famulis apostolus haec audivit: 'Dum esset', inquiunt, 'iuvenis iste in cubiculo solus, advenerunt subito septem canes et inruerunt in eum. Ab his igitur miserrime discerptus, caecidit et mortuus est'. Tunc beatus Andreas suspirans et in caelum oculos erigens, cum lacrimis ait: 'Scio, Domine, quia daemonum eorum fuit insidia, quos expuli a Nicea urbe. Et nunc rogo, Iesu benigne, ut resuscites eum, ne congaudeat adversarius humani generis de eius interitu'. Et haec dicens, ait ad patrem: 'Quid dabis mihi, si restituero tibi filium tuum salvum?' Et ille: 'Nihil eo habeo praetiosius, ipsum enim dabo, si ad vitam surrexerit ut, isto resuscitato, relictis cuncti idolis ad te convertantur, fiatque eius vivificatio salus omnium pereuntium, ut iam non subdantur morti, sed tui effecti, vitam mereantur aeternam'. Respondentibus fidelibus: 'Amen', conversus ad feretrum ait: 'In nomine Iesu Christi, surge
Abbreviated transcription (Latin):
q nom̃ dñi fuerit inuocatũ: donec
accipiatis debitum uobis supplicium
ignis et̾nz. Hec eo dicente: demones
dato rugitu euanuerunt ex ocłis astan¬
cium: et sic cuuitas liberata est. Bapti¬
⁊auit autem illos beatus apłs: et in¬
stituit eis ep̃m calestum uirum sapi¬
entem: et irreprehesibilit̾ custodientẽ
que adoctore susceperat. Deniq aꝓ¬
pinquans ꝑterram nichomedie: ecce
efferebatur mortuus ingrabato: cuiꝰ
pater senex sustentatus seruoꝵ mani¬
b. uix obsequium fueri ualebat im¬
pendere. Ilat̾ quoq hac etate grauata:
sparsis crinib. sequebatur eiulando
cadauer dicens. Ne mͥ cuiꝰ usq ad hoctẽ¬
pus etas producta est: ut fiieris meiap¬
paratum infilii fimus ex pendam. Cum¬
q hec et his similia deplorantes. cada¬
uer uociferando ꝓsequerẽtur: ad fuit a¬
postolus dez. Condolensq lacrimis eoꝵ:
ait. Dicite michi queso quid huic pu¬
ero ꝯtigit: ut abhcͣ luce migraret.

Expanded text:
ue nomen Domini fuerit invocatum, donec ue nomen Domini fuerit invocatum, donec accipiatis debitum vobis supplicium ignis aeterni'. Haec eo dicente, daemonas, dato rugitu, evanuerunt ex oculis adstantium, et sic civitas liberata est. Baptizavit autem illos beatus apostolus et instituit eis episcopum Calestum, virum sapientem et inrepraehensibiliter custodientem quae a doctore susceperat. 7. Denique adpropinquans portam Nicomediae, ecce efferebatur mortuus in grabatto, cuius pater senex servorum sustentatus manibus vix obsequium funeris valebat inpendere. Mater quoque hac aetate gravata, sparsis crinibus, sequebatur heiulando cadaver, dicens: 'Vae mihi, cuius usque ad hoc tempus aetas producta est, ut funeris mei apparatum in filii funus expendam'. Cumque haec et his similia deplorantes cadaver vociferando prosequerentur, affuit apostolus Dei, condolensque lacrimis eorum, ait: 'Dicite mihi, quaeso, quid huic puero contigit, ut ab hac luce migravit?'
Abbreviated transcription (Latin):
centes. Salus nr̃a inmanus tua homo
dei. Et exponentib eis omẽm rei ordi¬
nem: ait beatꝰ apłs. Si creditis in do¬
tis cum spiritu sancto unum dm̃: li¬
beramin euis auxilio ab hac infesta¬
cione demonioꝵ. At illi clamabant
dicentes. Quecumq predicaueris cre¬
demus et obaudiemus iussioni tue:
tantum ut liberemur abista tempta¬
cione. At ille gr̃as agens deo pro eoꝵ
fide: iussit ip̃os demones inconspectu
om̃is p̾płi assistere. Qui uenerunt in
similitudinem canum. Conuersus autẽ
beatus apł̃s ad ppłm ait. Ecce demones
qui aduersati sunt uobis. Si autem cre¬
ditis ꝙ in nomine ih̃i xp̃i possimeis im¬
perare. ut desistant auobis: confiteminz
coram me. At illi clamauerunt dicen¬
tes. Credimus ih̃m xp̃m filium dei esse
quem predicas. Tunc beatus andreas im¬
perauit demonib dicens. Ite inloca ari¬
da et infructuosa. nulli penitus hõm
ientes. nae acesum habentes ubis̃¬

Expanded text:
centes: 'Salus nostra in mann tua, homo centes: 'Salus nostra in mann tua, homo Dei'. Et exponentes omnem rei ordinem, ait beatus apostolus: 'Si creditis in doDei, cum Spiritu sancto unum Deum, liberabimini eius auxilio ab hac infestatione daemoniorum'. At illi clamabant, dicentes: 'Quaecumque praedicaveris credimus et obaudemus iussioni tuae, tantum ut liberemur ab ista temptatione'. At ille gratias agens Deo pro eorum fide, iussit ipsos daemonas in conspectu omnis populi eius adsistere; qui venerunt in similitudinem canum. Conversus autem beatus apostolus ad populum, ait: 'Ecce daemonas, qui adversati sunt vobis; si autem creditis, quod in nomine Iesu Christi possim eis imperare, ut desistant a vobis, confitemini coram me'. At illi clamaverunt dicentes: 'Credimus, Iesum Christum filium Dei esse, quem praedicas'. Tunc beatus Andreas imperavit daemonibus, dicens: 'Ite in loca arida et infructuosa, nullum paenitus hominum nocentes neque accessum habentes, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
stinere possit ab hoc flagicio: te iuben¬
te sanetur. Hec eo dicente: dirupto ꝑ
inferiorem partem humore: sanataẽ
cum uiro suo. Beatus autem apłs fie¬
git panem: et delit ei. Que gr̃as a¬
gens accepit: et credidit in domino cũ
om̃i domo sua: ne deinceps illa auturr
eus scelus quod prius ad miserant ꝑ¬
petrauerunt. Misit quoq gratmꝰ post¬
ea magna munera sancto apło ꝑfamu¬
los suos: ip̃e post modum secutus est.
cum uxore sua. prostratiq coram eo: ro¬
gabant ut acciperet munera eoꝵ. Q¬
b ille ait. Non est meum hec accipere
dilectissimi: s pociis ur̃m est ea indi¬
gentib erogare. Et nichil accepit ex
his que offerebant᷑. Post hec ad
as. ubi erant septem demones int̾ mo¬
num̃ta cõmorantes: sita secus uiam:
Homines quoq pretereuntes m̃idie
lapidabant: et multos iamneq tra
diderant. Heniẽte autem beato apło
exiit ei obuiam tota ciuitas cum ra¬
mis oliuaꝵ proclam̃tes laudes atq di¬

Expanded text:
stinere possit ab hoc flagitio, te iubenstinere possit ab hoc flagitio, te iubente sanetur'. Haec eo dicente, disrupto per inferiorem partem humorem, sanata est cum viro suo. Beatus autem apostolus fregit panem et dedit ei. Quae gratias agens, accepit et credidit in Domino cum omni domo sua; nec deinceps illa aut vir eius scelus quod prius admiserant perpetrarunt. Misit quoque postea Gratinus magna munera sancto apostolo per famulos suos. Ipse postmodum secutus est cum uxore, prostratique coram eo, rogabant, ut acciperet munera eorum. Quibus ille ait: 'Non est meum haec accipere, dilectissimi, sed potius vestrum est ea indigentibus erogare'. Et nihil accipit ex his quae offerebantur. 6. Post haec ad  ubi erant septem daemones inter monumenta commorantes, sita secus viam. Homines quoque praetereuntes meridie lapidabant et multos iam neci mortis adfecerant. Veniente autem beato apostolo, exiit ei obviam tota civitas cum ramis olivarum, proclamantes laudes atque di
Abbreviated transcription (Latin):
S et ip̃e apprehensus febre: grauiter
egrotabat. Uxor uero eius ab ydrope
intumuerat: De precante gͥ proconsule
andreas ascenso uehiculo uenit ad ciui¬
tatem. Cumq introisset indomũ grati¬
ni. conturbauit. sp̃s malus puerum:
et uenit et procidit ante pedes apłi. Q¬
uem ille increpans discede inquit hu¬
mani generis inimice: a famulo dei.
Et statim multum clamiaus: dicesit
abeo. Et ueniens ad stratum uiri: at.
Recte egrotas incõmodo: qui relicto ꝓ¬
prio thoro: misceris scorto. Surge in
nomine domini ihuxͥ et sta sanus ÷ et
noli ultra peccare: ne maiorẽ egrotacio¬
nem incurras. Et statim sanatus est.
Mulieri quoq dixit. Decepit de omii¬
lier ꝯconcupiscencia oculoꝵ: ut relicto
am ut exaudias seruum tuum : et p̾s¬
tesut si hec mulier ad cenum libiclinis
quõs prius gessit fuerit reuersa: ñ sane¬
tur om̃ino. Certe si scis domine ciuꝰ po¬
tencia etiam futura p̾noscunt᷑. ꝙ seab¬

Expanded text:
Sed et ipse adpraehensus febre, graviter Sed et ipse adpraehensus febre, graviter aegrotabat, uxor vero eius ab etrope intumuerat. Deprecante igitur proconsule, Andreas, ascenso vehiculo, venit ad civitatem. Cumque introisset in domum Gratini, conturbavit spiritus malus puerum, et venit et procidit ante pedes apostoli. Quem ille increpans: 'Discede', inquit, 'humanae generis inimice, a famulo Dei'; et statim multo clamitans discessit ab eo. Et veniens ad stratum viri, ait: 'Recte aegrotas incommode, qui, relicto proprio toro, misceris scorto. Surge in nomine domini Iesu Christi et sta sanus et noli ultra peccare, ne maiorem aegrotationem incurras'; et sanatus est. Mulieri quoque dixit: 'Decepit te, o mulier, concupiscentia oculorum, ut, relicto am, ut exaudias servum tuum et praestes, ut, si haec mulier ad caenum libidinis quod prius gessit fuerit revoluta, non sanetur omnino. Certe, si scis, Domine, cuius potentia etiam futura praenoscuntur, quod se ab
Abbreviated transcription (Latin):
ni huic ad hesit: et non dicessit ab eo.
ꝓconsul autem de his ira cõmotus. ius¬
sit puetum ineculeum particde relu¬
di. et influmine ꝓici: andream autem
in carcere retrudi ⁊ donec excogitato sup¬
plicio et ip̃m ꝑderet. Orante autem bea¬
to apło terremotus magnus cũ thoni¬
truo graui factus est: et proconsul de
sede cecidit ÷ et om̃es terre decubuerũt.
MNater uero puer ꝑcussa a ruit: et
mortua est. Tunc pro consul prostratꝰ
b famule d̾i: ne nos terra degluciat.
Orante autem beato apło cessauit ter¬
remotus: fulgura quoq ac thonitrua
quieuerunt. Ip̃e autem circuiens eos
qui turbati iacebant: cunctos reddidit
sanos. ꝑconsul uero suscipiens uerbum
dei: crelididit indm̃ cumom̃i domo sua:
senopinsis filius. dum inbalneum mu¬
lierum lauaret᷑: a demone. ꝑdito sen¬
su grauit̾ cruciabat᷑. Gratinus autem
misi epłam ad ꝓconsulem: inqua roga¬
bat ut andream exoraret ad se uenire.

Expanded text:
ni huic adhaesit et non discessit ab eo'. ni huic adhaesit et non discessit ab eo'. Proconsul autem de his ira commotus, iussit puerum in culeum parricidae recludi et in flumine proici, Andream autem in carcere retrudi, donec, excogitata supplicia, et ipsum perderet. Orante autem beato apostolo, terrae motus magnus cum tonitruo gravi factus est, et proconsul de sede cecidit, et omnes terrae decubuerunt; mater vero pueri percussa aruit et mortua est. Tunc proconsul prostratusbus, famule Dei, ne nos terra deglutiat'. Orante autem beato apostolo, cessavit terrae motus, fulgora quoque ac tonitrua quieverunt. Ipse autem circumiens eos qui turbati iacebant, cunctos reddidit sanos. Proconsul vero suscipiens verbum Dei, credidit in Domino cum omni domo sua, ratini quoque Senopinsis filius, dum in balneum mulierum lavaretur, a daemone, perdito sensu, graviter cruciabatur. Gratinus autem misit epistolam ad proconsulem, in qua rogabat, ut Andream exoraret ad se venire.
Abbreviated transcription (Latin):
ut digneris prome dominũ exorare:
ne innocens caream presenti uita. Hec
eo dicente: uenerunt ministri ꝓ consu¬
lis accersientes eum. Peatus uero apo¬
stolus facta oratione surrexit. et abiit
cum puero. Mat̾ autẽ instant̾ accusa¬
bat eum: dicens. Hic domine procon¬
sul oblitus materne pietatis affectum.
tui eripi ne ab eo iuolarer. Cui ait
proconsul. Dic puer siuera sunt ista:
que mater tua ꝓsequit᷑. At ille tace¬
bat. Iterum atq iterum ꝓesul ĩterro¬
gat: et nichil respondit. Durante aũ
eo insilencio: proconsul habebat cum
suis consilium quid ageret. Mat̾ aĩ
puer cepit flere. Ad quam beatus
andreas apłs ait. O infelix que fletꝰ
emitis a maritudinis. obstuprum
ꝙ infilium agere uoluisti: quam in
tantum concupiscencia precipitauit.
ut unicum amittere filium libidine
inflãmante non metuas. Hec eo dicẽ¬
te: ait mulier. Aucli proconsul. Postꝙͣ
filius meus hoc agere uoluit. homi¬

Expanded text:
ut digneris pro me Dominum exorare, ut digneris pro me Dominum exorare, ne innocens caream praesenti vita'. Haec eo dicente, venerunt ministri proconsulis arcersientes eum. Beatus vero apostolus, facta oratione, surrexit et abiit cum puero. Mater autem instanter accusabat eum, dicens: 'Hic, domine proconsul, oblitus maternae pietatis affectum, tui eripi, ne ab eo violarer'. Cui ait proconsul: 'Dic, puer, si vera sunt ista quae mater tua prosequitur'. At ille tacebat. Iterum atque iterum proconsul interrogabat, et nihil respondit. Durante autem eo in silentio, proconsul habebat cum suis consilium, quid ageret; mater autem pueri coepit flere. Ad quam beatus Andreas apostolus ait: 'O infelix, quae fletus emittis amaritudinis ob stuprum, quod in filium agere voluisti, quam in tantum concupiscentia praecipitavit, ut unicum amittere filium, libidine inflammante, non metuas'. Haec eo dicente, ait mulier: 'Audi, proconsul; postquam filius mens haec agere voluit, homi
Abbreviated transcription (Latin):
manister dei. Ecce enim puer meus ꝙ̃
unice diligebam mortinis est: et rogo
ut adeas domum meam. et reddas eũ
mͥ. Hec audiens apostolus condolens
lacrimis eius: uenit ad domum inqͣ
puer iacebat. Et predicans diutissime
ea que ad salutem populi ꝑtinebant.
euersus adferetrum ait. Tibi dico pu¬
et innomine ihu xͥ filii dez: surge et
sta sanus. Et confestim surrexit pu¬
er egyptius: et reldidit illym dño
suo. Tunc om̃es qui erant increclulz
crediderunt deo: et baptitati sunt ab
uer quidam sostratus nomine.
xp̃ianus uenit secrecus ad be¬
atum andream cdicens. Mater comcupi¬
uit formam speciei mee: et ingiter in¬
sectatur ut cõmiscear ei. Quod ego
infandum execrans: confiigi. At illa
felle cõmota adiit ꝓcõsulem: ut cri¬
men suum proiriat. anme. Et scio q¬
ioz
cum accusatus fuero: qđ nichil adhec
respondebo. Sacius enim luco uitan
amittere: quam matris mee detegere
crimen. Nunc autem hec tͥ conficeor.

Expanded text:
minister Dei. Ecce enim puer meus, quem minister Dei. Ecce enim puer meus, quem unice diligebam, mortuus est, et rogo, ut adeas domum meam et reddas eum mihi'. Haec audiens beatus apostolus, condolens lacrimis eine, venit ad domum in qua puer iacebat, et praedicans diutissime ea quae ad salutem populi pertinebant, conversus ad feretrum, ait: 'Tibi dico, puer, in nomine Iesu Christi, fili Dei, surge et sta sanus'. Et confestim surrexit puer Aegyptius, et reddidit illum domino suo. Tunc omnes qui erant increduli crediderunt Deo et baptizati sont ab Puer quidam Sostratus nomine christianus venit secretius ad beatum Andream, dicens: 'Mater mea concupivit formam speciei meae et iugiter me insectatur, ut commisceam ei. Quod ego infandum execrans refugi. At illa, felle commota, adiit proconsulem, ut crimen suum proiciat in me. Et scio, cum accusatus fuero, quia nihil ad haec respondebo; satius enim duco vitam amittere quam matris detegere crimen. Nunc autem tibi haec confiteor,
Abbreviated transcription (Latin):
ndreas autem recedens ab eo
loco: uenit inregionem suã.
Cum q de ambularet cum discipulis
suis: accessit ad eum cecus quidam
et ait. Andrea apostole xͥ. scio qi potes
michi reddere uisum: sed nolo eum
recipere. S deprecor ut iubeas his qui
tecum sunt. conferre mͥ pecuniam de
qua uestitum habeam sufficientem
et uictum. Cui beatus andreas. Nere
inquit cognosco quia non est hec uox
hõis sdiabłi: qui ñ sintlistum homi
nem recipere uisum. Et conuersus te¬
tigit ocłos eius ÷ et confestim recepit
lum̃ : et glorificabat dm̃. Cumq in¬
dumentum haberet ułẽ ⁊ hispidĩ:
ait apostolus. Aufferte ab eo uesti¬
menta sordicla: et date ei inlum̃¬
tum nouum. Expoliantib se pene
om̃ib: ait apostolus. Ꝙ sufficit accipi¬
at. Et sic accepto uestimento: gr̃as a¬
gens rediit addomum suam. d De¬
metrii autem primi ciuitatis amaseoꝵ:
erat puer egyptius quem amore uni¬
co diligebat. Orta autem meo febre:
cus: ait. Nichil tibi difficile confido

Expanded text:
ndreas autem recedens ab eo loco, venit in regionem suam. Cumque deambularet cum discipulis suis, accessit ad eum caecus quidam et ait: 'Andreas apostole Christi, scio, quia potes mihi reddere visum, sed nolo eum recipere, nisi depraecor, ut iubeas his qui tecum sunt conferre mihi pecuniam, de qua vestitum habeam sufficientem et victum'. Cui beatus Andreas: 'Vere', inquid, 'cognosco, quia non est haec vox hominis, sed diaboli, qui non sinit homini isti recipere visum'. Et conversus tetigit oculos eius, et confestim recepit lumen et glorificabat Deum. Cumque indumentum haberet vile et hispidum, ait apostolus: 'Auferte ab eo vestimenta sordida et date ei indumentum novum'. Expoliantibus se paene omnibus, ait apostolus: 'Quod sufficit, haec accipiat'. Et sic, accepto vestimento, gratias agens, rediit ad domum suam. 3. Demetrii autem primi civitatis Amaseorum erat puer Aegyptius, quem amore unico diligebat. Orta autem in eum febreius, ait: 'Nihil tibi difficile confido,
Abbreviated transcription (Latin):
predicat dm uerum. Quo delato et po¬
sito coram apło: narcauit ei qualit̾ int̾¬
fectus eẽt ademone dicens. Credo homo
dei. qd etiam amorte ꝑte possit resur¬
gere. Connersus autem apostolus ad
populum: ait. Qd uobis proderit uirz
thessalonicenses: cum hec fieri uideritis.
si non credideritis : At illi clixerunt. Ne
dubites uir dei: quia isto resuscitato
om̃es credemus. Hec illis dicentib: ait
Et statim surrexit. Et stupefactus om̃is
populus clamabat dicens. Sufficit.
nunc creclimus cuncti deo illi: quem
predicas famule di. Et deducentes eĩ
ad domum cum facib et lucernis eoqͦd
lam nox aduenisset introduxerunt

Expanded text:
praedicat Deum verum'. Quo delato et popraedicat Deum verum'. Quo delato et posito coram apostolo, narravit ei, qoaliter interfectus esset a daemone, dicens: 'Credo, homo Dei, quod etiam a morte per te possit resurgere'. Conversus autem apostolos ad populum, ait: 'Quid vobis proderit, viri Thesalonicenses, cum haec fieri videtis, si non creditis?' At illi dixerunt: 'Ne dubites, vir Dei, quia, isto resuscitato, omnes credimus'. Haec illis dicentibus, ait ét statim surrexit. Et stupefactus omnis populus, clamabat dicens: 'Sufficit; nunc credimus cuncti Deo illi quem praedicas, famule Dei'. Et deducentes eum ad domum cum facibus et lucernis, eo quod iam nox advenisset, introduxerunt
Abbreviated transcription (Latin):
sanus eris fili dilectissime: adiamathe.
Hoc enim nom erat pueri. Qui ait ad
pattem. Nerum effctum est sompnium¬
meũ. Nam ego uidi ꝑuisum uirum
hunc: qui me sanum redceret. Et hec di¬
cens induit se uestim̃ta sua. surrexit q
agrab̾ato: et ꝑgebat ad theatrum cur¬
suueloci. ita ut non eum possent parẽ¬
des assequi. Et procidens ad pedes bĩ a
postoli: gr̃as agebat prosanitate recep
ti tres annos uidentes eum ambulantẽ:
et glorificabant dm̃ dicentes quia non
est. similis deo andree. I nus autem
e ciuib cuiꝰ filius habebat sp̃m inmĩs¬
dum: rogabat beatum apłm dicens̃.
Sana queso uir dei filium meum: qr
male a demonio u̾exatur. Demon uero
sciens futurum se eici. duxit puerum
in secretum cubiculum: et suffocanit eĩ.
laqueo extorquens aĩam euis. Deniq
pater pueri cum inuenisset illum mor¬
tuum fleuit multum: et ait amicis siz¬
is. ferte cadauer adtheatrum: confido
enim ꝙ poterit resuscitari ab hospite qui

Expanded text:
sanus eris, fili dilectissime Adimathe'; sanus eris, fili dilectissime Adimathe'; hoc enim erat nomen pueri. Qui ait ad patrem: 'Vere enim effectum est somniummeum; nam ego vidi per visum virum hunc, qui me sanum redderet'. Et haec dicens, induit vestimenta sua, surrexitque a grabatto et pergebat ad theatrum cursu veloci, ita ut non possit a parentibus adsequi. Et procidens ad pedes beati apostoli, gratias agebat pro sanitate receptti tres annos ambulantem, et glorificabant Deum, dicentes, quia: 'Non est similis deo Andreae'. 14. Unus autem e civibus, cuius filius habebat spiritum inmundum, rogabat beatum apostolum, dicens: 'Sana, quaeso, vir Dei, filium meum, quia male a daemonio vexatur'. Daemon vero, sciens futurum se eici, seduxit puerum in secretum cubiculum et suffocavit eum, laqueo extorquens animam eius. Denique pater pueri, cum invenisset illum mortuum, flevit multum et ait amicis suis: 'Ferte cadaver ad theatrum; confido enim, quod poterit resuscitare ab hospite qui
Abbreviated transcription (Latin):
Qui exsecrantes ad olescentem regres¬
si sunt inpatriam: subdentes om̃ia que
habebant publicis dicionib. Postdi¬
mom̃to exspirauerunt. Et post hec pro
eo ꝙ diligerent om̃es uiri ciuitatis ad¬
olescentem ꝓp bonitatẽ et mansueti di¬
nem eiꝰ. om̃e patͥmonium ei concessum
ẽ a publico: et erat possidens cuncta
que habuerant parentes eius. Non t̾n
ab apostolo discedebat: s fructus pre¬
dioꝵ inpauꝑm necessitatib et curis in¬
digencium impendebat. Roganit aũ
adolescens beatum apłm: ut proficice¬
pentur simul inthessalonicam. Et cũ
uenissent ibi congregati sunt om̃es
acdeum: et gaudebant uidentes pue¬
tum. Tunc congregatis om̃ib inthea¬
trum. predicabat eis puer uerbum
prudenciam eius. At illi clamauerũt
dicentes. Salua filium carpiam ciuis
nri quia ualde egrotat: et crelimus
Si tamen ut creclatis adducite eum in
conspectu nr̃o: et sanabit illum dñs
mum suam: et dixit ad puerum. Hoclie

Expanded text:
Qui exsecrantes adolescentem, regresQui exsecrantes adolescentem, regressi sunt in patriam, subdentes omnia quae habebant publicis ditionibus. Post dimomento expiraverunt; et post haec, pro eo quod diligerent omnes viri civitatis adolescentem propter bonitatem et mansuetudinem eius, omne patrimonium ei concessum est a publico, et erat possidens cuncta quae habuerant parentes eius. Non tamen ab apostolo discedebat, sed fructus praediorum in pauperum necessitatibus et curis indigentium expendebat. 13. Rogavit autem adolescens beatum apostolum, ut proficiscerentur simul in Thesalonica, et cum venissent ibi, congregati sunt omnes ad eum; gaudebant enim videntes puerum. Tunc, congregatis omnibus in theatrum, praedicabat eis puer verbum irarentur prudentiam eius. At illi clamaverunt, dicentes: 'Salva filium Carpiani civis nostri, quia valde aegrotat, et credimus d Deum; sed tamen, ut credatis, adducite eum in conspectu nostro, et sanabit illum dominmum suam et dixit ad puerum: 'Hodie
Abbreviated transcription (Latin):
bant ascendere intristẽcum ut eosit̾¬
ficerent gladio. Dominꝰ autẽ execaiit
eos: ne uiderent assensum scalaꝵ. Cũq
inhac ꝑuersitate durarent: quidam
lisimacus eciuib ait. Ut quid ouiri cas¬
so uos labore consumitis: Deus enun
pugnat prouiris istis: et uos ñ cognos¬
citis. Sinite ab hac stulticia: ne uos
celestis ira consumat. Hec eo cdicente:
cõpuncti om̃es corde dicebant. Herus
est ds quem isti colunt: quem et nos
ꝑsequi temptauimus. Hec eis dicen¬
tib cum iam tenebre noctis aduenis¬
sent subito lumen effulsit: et oũim
orantem. ꝓstrati q inpauim̃to: cla¬
niabant dicentes. Q̾s dommne ut o¬
res ꝓseruis tuis: qui errore sunt se
ducti. Tanta enim compuncitio cor¬
dis om̃es inuaserat: ut diceret lisi¬
macus. Nere xp̃c ẽ filiꝰ dei: quem pre¬
dicat seruus eius andreas. Tunc eret¬
ti ab apło corroborati sunt infide: tã¬
tum paratos pueti non ciolisleañt

Expanded text:
bant ascendere in tristico, ut eos interbant ascendere in tristico, ut eos interficerent gladio. Dominus antem excaecavit eos, ne viderent ascensum scalarum. Cumque in hac pervenitate durarent, quidam Lesemachus e civibus ait: 'Ut quid, o viri, casso vos labore consumitis? Deus enim pugnat pro viris istis, et vos non cognoscitis? Sinite ab hac stultitia, ne vos caelestis ira consumat'. Haec eo dicente, conpuncti omnes corde, dicebant: 'Verus est Deus, quem isti colunt, quem et nos persequi temptavimus'. Haec eis dicentibus, cum iam tenebrae noctis advenissent, subito lumen effulsit, et omniumorantem; prostrati quoque in pavimento, clamabant dicentes: 'Quaesumus, domine, ut ores pro servis tuis, qui errore seducti sunt'. Tanta enim omnes conpunctio cordis attigerat, ut diceret Lysemachus: 'Vere Christus est filius Dei, quem praedicat servus eius Andreas'. Tunc erecti ab apostolo, conroborati sunt in fide, tantum parentes pueri non crediderunt.
Abbreviated transcription (Latin):
haberetis ut mundi cognoscentes auc¬
torem̃ qui ẽ uerus deus: erueretis a
bat eis uerbum dei : s non audientib
rediit adpuerum et clausit hostia
domus. At illi conuocata cohorte:
uenerunt ut incenderent domum il¬
lam in qua erat iuuenis dicentes. Int̾¬
eat puer qui reliquit parentes et pa¬
triam. Et ad hibentes faces caracte scir¬
piq et faculaꝵ: ceperunt succendere
domum. Et cum iam flãma ferretur
inaltum: arrepta adolescens ampul¬
la aque ait. Domine iħu xp̃e inciuus
manu om̃ium elementoꝵ natura esi¬
stit qui arencia inficis. et infecta facis
arescere: qui ignita refrigeras et extinc¬
ta sacrencus ta ectingue hosignes. ut
tui ñ tepescant s magis accendant᷑ ad
fidem. Et hec dicens sparsit de suꝑ aꝙͣ
exampulla: et statim om̃e incendium
ita extinctum est ac si non fuisset accẽ¬
sum. Quod uidentes parentes pueri:
dicebant. Ecce iam filius ñr magus ef¬
fectus est. Et adhibentes scalas uole¬

Expanded text:
haberetis, ut mundi cognoscentes auchaberetis, ut mundi cognoscentes auctorem, qui est verus Deus, erueretis anbat eis verbum Dei; sed non audientibus, rediit ad puerum et clausit ostia domus. At illi, convocata cohorte, venerunt, ut incenderent domum illam in qua erat iuvenis, dicentes: 'Intereat puer, qui reliquid parentes et patriam'. Et adhibentes fasces caractae scyrpique et facularum, coeperunt succendere domum. Et cum iam flamma fereretur in altum, arreptam adolescens ampullam aquae, ait: 'Domine Iesu Christe, in cuius manu omnium elementorum natura consistit, qui arentia inficis et infecta facis arescere, qui ignita refrigeras et extincta succendens, tu extingue hos ignes, ut tui non tepescant, sed magis accendantur ad fidem'. Et haec dicens, exparsit desuper aquam ex ampulla, et statim omne incendium ita supitum est, acsi non fuisset accensum. Quod videntes parentes pueri, dicebant: 'Ecce iam filius noster magus effectus est'. Et adhibentes scalas, vole
Abbreviated transcription (Latin):
et ĩmaculata ẽ. doctrina tua uir beate:
et nesciebamus. Nere enim cognouimus:
quia deus loquitur inte. Quib sanctꝰ
apłs ait. Custodite sine polucione que
audistis. ut sit cleus uobiscum: et ac¬
cipiatis mercedem oꝑis ur̃i: id est sem¬
piternam uitam que nullo fine clau¬
nis inthessalo nica: nobilis ualde et
diues opib exuus nomme. Hic uenit
ad apłm nescientib parentib suis:
t peoalens ao pedes aus rogabat
eum dicens. Ostende michi queso fa¬
mule dei uiam ueritatis. Cognoui enĩ
quod uerus simmister. eius qui te
misit. Sc̃s uero apłs predicauit ei do¬
minum ih̾m xp̃m. Et credidit adoles¬
cens ad herens sancto apło: nichil de
parentib meminens. neq de faculta¬
tib aliquam impendens sollitudi¬
nem. Parentes autem requirentes eñ:
audierunt ꝙ infilippis cum apło mo¬
raret᷑. Et uenientes cum munerib:
rogabant ut seꝑaret᷑ abeo. S nole¬
bat dicens. Itinam nec uos has opes

Expanded text:
et inmaculata est doctrina tua, vir beatae, et inmaculata est doctrina tua, vir beatae, et nesciebamus; verum enim cognovimus, quia Deus loquitur in te'. Quibus sanctus apostolus ait: 'Custodite sine pollutione quae audistis, ut sit Deus vobiscum, et accipiatis mercedem operis vestri, id est sempiternam vitam, quae nullo claunis in Tesalonica nobilis valde ac dives opibus Exuos nomine. Hic venit ad apostolum, nescientibus parentibus suis, et procidens ad pedes eius, rogabat eum, dicens: 'Ostende mihi, quaeso, famule Dei, viam veritatis. Cognovi enim, quod verus minister sis eius qui te misit'. Sanctus vero apostolus praedicavit ei dominum Iesum Christum, et credidit adolescens, adherens sancto apostolo nihilque de parentibus meminens neque de facultatibus aliquam inpendens sollicitudinem. Parentes autem requirentes eum, audierunt, quod in Philippis cum apostolo moraretur, et venientes cum muneribus, rogabant, ut separaretur ab eo; sed nolebat, dicens: 'Utinam nec vos has opes
Abbreviated transcription (Latin):
tes eum gauisi sunt gaudio magno.
Et occurrentes ei cum coronis ꝓcesse¬
runt ante pedes eius: et dixerunt. Te
ammoniti p̾stolamur famule dei: ut
uenias et annuncies nobis quid facia¬
mus. Accepimus enim uerbum expec¬
tare te: et neante euingerentur filii
nr̃ quam tu uenires indicatum est.
sol relucens. ita ut om̃es mirarent᷑ et
honorarent dm̃. Quib ait apostolus.
Nolite filioli nolite seduci nolite de¬
cipere hos iuuenes quib potest fruc¬
tus apparere iusticie: s magis penitẽ¬
ciam agite quia deliquistis in dominĩ:
ut proximos sanguine uelitis conuigio
copulare. Non nos nuptias aut auer¬
timus aut uitamus ÷ cum ab inicio
d̾s masculum iungi p̾cepisset et femi¬
nam: s pocuis incesta dãpnamus. hec
eo loquente: commoti parentes coꝵ
dixerunt. Oamus domine. ut depre-¬
ceris pronob̾ dm̃ tuum: quia nescien¬
tes fecimus hoc delictum. Adolescentes
autem uidentes uultum apłi splend̾e
tanquam angłi dei: dicebant. Magna

Expanded text:
tes eum, gavisi sunt magno gaudio, et occurrentes ei cum coronis, processerunt ante pedes eius et dixerunt: 'Te amoniti praestolamur, famulae Dei, ut venias et adnunties nobis quid faciamus. Accepimus enim verbum operire te, et, ne ante coniungerentur filii nostri, quam tu venires, indicatum est sol relucens, ita ut omnes admirarentur, et honorarent Deum. Quibus ait apostolus: 'Nolite, filioli, nolite seduci, nolite decipere hos iuvenes, quibus potest fructus apparere iustitiae; sed magis paenitentiam agite, quia deliquistis in Dominum, ut proximos sanguine velletis coniugio copulare. Non nos nuptias aut avertimus aut vitamus, cum ab initio Deus masculum iungi praecipisset et feminam, sed potius incesta damnamus'. Haec eo loquente, commoti parentes eorum, dixerunt: 'Oramus, domine, ut depraeceris pro nobis Deum tuum, quia nescientes fecimus hoc delictum'. Adolescentes autem videntes vultum apostoli splendere tamquam vultum angeli Dei, dicebant: 'Magna