comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ iesugiũ Non q̃ieres tale refugiũ
nͥ piclitareris. Ideo ꝑiclitatus es.
ut q̃reres. qͥa Ille fingͭ. laboie in
dñi qͥ semper felix ẽ. et spe pñti.
handet. Recedat spes stłaris ⁊ agcedat
spes dei ut possis dicere Et frũs
e michi dñs in refugiũ. et deꝰ¬

Expanded text:
in refugium.» Non quaereres tale refugium, si non periclitareris: sed ideo periclitatus es, ut quaereres; quia ille fingit dolorem in Deum, qui semper felix est, et spe praesenti gaudet? Recedat spes saeculi, et accedat spes Dei; ut possis dicere, «Et factus est mihi Dominus in refugium:»
Abbreviated transcription (Latin):
Oñna facite sine murmuracione.
et disceptatõt. ut sitis ireyhen ᷝ ͤ ᷤᷤ¬
et sinceres ĩmaculati filii dei in
quos luretis sicut liuaria ĩ mũdo
uerbũ uire ꝯtinẽtes. Silitudo de¬

Expanded text:
nia facite sine murmuratione et disceptatione, ut sitis irreprehensibiles, sinceri et immaculati filii Dei in quibus lucetis tanquam luminaria in mundo, verbum vitae continentes. Lu
Abbreviated transcription (Latin):
Aizita deinciꝑs cet̾a exequitur.
deptera arma demõstrane᷑ glĩam
dei famã bonã uĩtatem. qͣ cogno¬
stebant᷑ qd uinebãt qd nõ morti¬
firabant᷑. quod gaudebãt. quod
multos ditabãt. quod oĩa possidẽbat¬
In smistra uo̾. qd ignobiles et male
faine habebãt᷑. qd sedurtores
putabant᷑. quod ignorabãt᷑. occide¬
bant᷑. coercebãt᷑. cõtristabãt
ege̾ ac nichil hĩs uidebãt᷑. Et qͣd¬

Expanded text:
ita deinceps caetera exsequitur, dextra arma demonstrans, gloriam Dei, famam bonam, veritatem qua cognoscebantur quod vivebant, quod non mortificabantur, quod gaudebant, quod multos ditabant, quod omnia possidebant; sinistra vero, quod ignobiles et malae famae habebantur, quod seductores putabantur, quod ignorabantur, occidebantur, coercebantur, contristabantur, egere ac nihil habere videbantur. Et q
Abbreviated transcription (Latin):
Tamꝙͣ dicet. Nemo sedet reciõnquꝰ
nec tu sedẽ imqͥtatis heuis. S
unde hͦ ittlligat reddͭ ratirem.
Oͥ fingis inquit e laborem
in pretepto eex hoc ẽi intellio
quod nõ tͥ adheret uqͥta̾tis sedes

Expanded text:
 dixit, Nemo sedet tecum iniquus, nec tu sedem iniquitatis habebis. Et unde hoc intelligat, reddit rationem: «Qui fingis,» inquit, «dolorem in praecepto.» Ex hoc enim intelligo quod non tibi adhaeret sedes i
Abbreviated transcription (Latin):
na usq ad finem. ubi dicit. quasi
miie hc̃ites. et oia possidenteo
ei oĩapossidet decorꝰ est. cum
nchil ht̃ fortis. Non gͦ nirum
sisequit᷑ Et cm̃ firmauit orbt̃
cerit. qui non cõmouebit᷑ Tunt¬

Expanded text:
omnia usque in finem, ubi dicit: «Quasi nihil habentes, et omnia possidentes» . Cum omnia possidet, decorus est; cum nihil habet, fortis est. Non ergo mirum, si sequitur, «Etenim confirmavit orbem terrae, qui non commovebitu
Abbreviated transcription (Latin):
postpoitis fantũ intendebat. holũ
sudũ it ingẽrum suũ. ad hͦ u̾tit
bi oipaeuti deo. suut stribendo sic̃.
soquando. quas posset aĩas acqͣie̾t
Qnor studiosus lector ĩ eisdem
perutꝰ aĩadntere potest. audito
itaq sñssimi uiui stũdio. auditã
quã utilitatis illius lectiõe. repit

Expanded text:
um intendebat, totum studium et ingenium suum ad hoc vertit ut omnipotenti Deo, sive scribendo, sive loquendo, quas posset animas acquireret, quod studiosus lector in eisdem Floribus animadvertere potest. Audito itaque beatissimi viri studio, audita etiam utilitate illius lectionis, coepit
Abbreviated transcription (Latin):
alterus magalonẽsis
ecclie legatus. dilcissiõ
consangiuẽo suo Rob̾to
in sulano p̃poĩto. et uniu̾sis euisd̃
ent̃e canoĩcis in domino salutem.
Eum uobis dudũ insulã morarem᷑.
cõranoitus uester. heistelmus. int̾¬
cetera uerba que nobistũ faĩliarit̾
habuit. cepit diligenter ĩquirere
de florobꝰ psalmoꝵ. quos asance
postmod̾ sancti Ruffi abbẽ. audie¬
lat exceptos. et iñ unũ collectos:
eui nos inqͣntũ. ex ip̃a striptuxa
ꝓcepimꝰ. qui et ĩlonem. et ĩtẽtõe
illiꝰ bt̃ĩ uiri nouimꝰ. Respondimꝰ
aminũ suũ in hoc oꝑe fuisse. ut qr
moribus corpigendis magis ẽẽt
augustĩs editam nouerat. cassio¬
doro ⁊t Rcsiqnis eãt dei doctoribꝰ
S qͥ lotus igne diuini amoris.
t flimatꝰ celestibus ĩ hiabat. Etc̃¬

Expanded text:
ALTERUS Magalonensis Ecclesiae legatus, dilectissimo consanguineo suo ROBERTO Insulano praeposito, et universis ejusdem Ecclesiae canonicis, in Domino salutem. Cum vobiscum dudum apud Insulam moraremur, concanonicus vester Hescelinus, inter alia verba quae nobiscum familiariter habuit, coepit diligenter inquirere de Floribus Psalmorum, quos a sanctae postmodum Sancti Rufi abbate, audierat exceptos et in unum collectos. Cui nos, in quantum ex ipsa scriptura percepimus, qui et religionem et intentionem illius beati viri novimus, respondimus animum suum in hoc opere fuisse, ut quod moribus corrigendis magis esset Augustino editam noverat, et Cassiodoro, et reliquis Ecclesiae Dei doctoribus. Sed qui totus igne divini amoris inflammatus coelestibus inhiabat, et
Abbreviated transcription (Latin):
ea uehementer. Custodiũt restĩo¬
madei dũ non negãt᷑᷑ hoc est
itiria mecupãt : Ded quia pro
testiomiis dei enã fl dmis c̾mani
sine caritate non prõdest ideo
addidit. Et dilepit ea uthendter.

Expanded text:
todiuntur testimonia Dei, dum non negantur. Hoc est martyria nuncupantur. Sed quia pro testimoniis Dei etiam flammis concremari sine charitate nihil prodest , ideo addidit, «Et dilexi ea valde.
Abbreviated transcription (Latin):
eloqͥa uel testioma lua nõ negau
qd intires facere cogebãt᷑ et nõ.
facientes intollerabilia paciebãt᷑
std hoc dipit. ubi fructꝰ est oĩum
passionũ. quod si lradideno corp ꝰ
neum utardẽa. caritale autẽ nõ
hr̃am. inchil mithi prodest. hãc

Expanded text:
Eloquia vel testimonia tua non negavi, quod martyres facere cogebantur, et non facientes intolerabilia patiebantur: sed hoc dixit ubi fructus est omnium passionum; quia si tradidero corpus meum ut ardeam, charitatem autem non habeam, nihil m
Abbreviated transcription (Latin):
sbmusa terra sangiut martuũ.
Floyeb ielum coronis martioum.
oruate sunt ecclie intmnoriis mntiꝑ
ssicgnta sunt lp̃a natalibꝰ m̾tirũ ͭ
cieriestũt samitutes m̾łis mtiꝵ

Expanded text:
sa terra sanguine martyrum, floret coelum coronis martyrum, ornatae sunt Ecclesiae memoriis martyrum; signata sunt tempora natalibus martyrum, crebrescunt sanitat
Abbreviated transcription (Latin):
touctat. Sed iam quia didicit et
lau̾danit doctorem suu deũ. deĩde
uuli docere. pronũciabit inquit
lĩguamea eloqͥum tuũ. qr oĩa
mandata tua equitas. Cum hec
se prõnũciaturũ dicit utiq nñstet

Expanded text:
 Sed jam quia didicit et laudavit doctorem Deum, deinde vult docere. «Pronuntiabit,» inquit, «lingua mea eloquia tua, quia omnia mandata tua justitia». Cum haec se pronuntiaturum dic
Abbreviated transcription (Latin):
me quĩ mandata tua elegi. ut
nõ tunepe net solum cor meu ten̾t
s eciã lingna promĩtiaret. eloqͥa
tuae mandata tua elegi tunõit.¬
q amore compressi. fiat manus
tua ut salues. de manu aliena
Sur autem deꝰ saluos martires
fecit ꝯ eos in aĩa nõ ꝑmisit occidi
Nam scdm. carnem uana falus hõĩs
potest et sic accipi fiat manꝰ tua ut
manus dei pp̃us intelligoit. Iupta
Illud psait. Et brachiũ dñi cui est

Expanded text:
; quia mandata tua elegi.» Ut non timerem, nec solum cor meum teneret, sed lingua etiam pronuntiaret eloquia tua; «mandata tua elegi,» timoremque amore compressi. Fiat ergo manus tua, ut salvum me de manu facias aliena. Sic autem Deus salvos martyres fecit, cum eos in anima non permisit occidi: nam secundum carnem vana salus hominis . Potest et sic accipi. «Fiat manus tua,» ut manus Dei Christus intelligatur; juxta illud Isaiae, «Et brachium Domini cui
Abbreviated transcription (Latin):
Dei diligere potutrũt. Si ergo
gopectubant salutare Dei qͣ madata
trat Ihũs hoc est falutare Sei
salius faciendis eis. qͥ mandata
cius non daexerũt. potest ista

Expanded text:
Dei diligere potuerunt? Si ergo exspectabant salutare Dei, qui mandata erat Jesus, hoc est salutare Dei, salvis faciendis eis qui mandata ejus non dilexerunt? Potest ista
Abbreviated transcription (Latin):
confitent᷑ ip̃m ꝯcuxiuit ecclesia
uenturu. de uisleribꝰ matris ip̃m.
ꝯmpistit eccłia uenturũ. ad dexta
pr̃is. dubiugit᷑. autem huic su̾it.
Et lex tua mẽditatio mea est. qr
lex perhibet testiomiũ. dexp̃o. o¬

Expanded text:
t Ecclesia venturum de visceribus matris, ipsum concupiscit Ecclesia venturum a dextera Patris. Subjungitur autem huic sententiae, «Et lex tua meditatio mea est:» quia lex perhibet testimonium Christo.
Abbreviated transcription (Latin):
fua et testiõma tua. Quare᷑ quiaõet
uie met in ꝯspectu tuo᷑. Tanꝙp̃ Sit̾et
Si auertisses amnt faciem tuã ꝯsuaite
nectua mandata net tua testimomiã
iustodirem. Custodiui eigo qr oũite
uie met in ꝯspcũ Iuo. ꝓpitio quippt
et adiuuante ꝯspectũ. uoluit ⁊̃telligi
deum uidere uias suas situt oraui
qui dixit Nt auertas facitm mua. auit

Expanded text:
tua et testimonia tua; quia omnes viae meae in conspectu tuo.» Tanquam diceret: Si avertisses a me faciem tuam, fierem conturbatus, nec tua mandata et testimonia custodirem. Custodivi ergo, «quia omnes viae meae in conspectu tuo.» Propitio quippe et adjuvante conspectu, voluit intelligi Deum videre vias suas; sicut oravit qui dixit, «Ne avertas fa
Abbreviated transcription (Latin):
siuit. que asmistois sunt᷑. ut ĩtelli¬
hemus ꝙ eas non nouerit dñs.
proptt quoᵈ perusis duturꝰ ist
Non noui uos. poiro ut ostenderet
tuos. et ifmera tua ĩ pace producet
de ctequare ait eciã iste. snaui mãdata
tua et testimonia tua. Ed ue lut q̃remꝰ¬

Expanded text:
ut intelligeremus quod eas non noverit Dominus, propter quod perversis dicturus est, «Non novi vos» . Porro ut ostenderet tuos, et itinera tua in pace producet» . Ecce quare ait etiam iste, «Custodivi mandata tua et testimonia tua.» Et velut quae
Abbreviated transcription (Latin):
e lamaut in toto corde. epandi me
dñi. Iustificatões tuas Regiuiram:¬
al illo ad quem clamasti ut eas
Ruireres accepisti. Ip̃e igitur Ie¬
disterint. aueis. aquibus proptea
lonꝯe est salus. quia iustificatões
dei non exquisierũt. uidi ho enĩa

Expanded text:
toto corde meo; exaudi me, Domine: justificationes tuas exquiramab illo ad quem clamasti, ut eas exquireres accepisti. Ipse te igitur discernit ab eis a quibus propterea longe est salus, quia justificationes Dei non exquisierunt. 4. «vers.»
Abbreviated transcription (Latin):
longe aprtoribus salus quial
Iustificatões tuas nõ exqͥsierũt
Quis eni le disteruit oti qͥ dixisti
longe apc̃toribus salus: quis le
disterut apgoribus. ut nõ alonge
sed becũ sit salus: hoc be nãq dist̾int
qr quod isti non fecerũt. tu fecisti
ud est dii Iustificarões exquisisti Nõ¬

Expanded text:
peccatoribus salus; quia justificationes tuas non exquisierunt.» Quis enim te discernit, o tu qui dixisti, «Longe est a peccatoribus salus?» quis te discernit a peccatoribus, ut non a te longe, sed tecum sit salus? Hoc te nempe discernit, quia id quod isti non egerunt, ipse fecisti, hoc est, Dei justificationes exquisisti
Abbreviated transcription (Latin):
quã gestat. appinquauerũt crgo
ꝑsequẽtes. afligendo eoꝵ carñt.
quos persẽq̃bantur. Sed actende
quid sequit. A lege autem tua
longe facti sunt. Quãtomagit

Expanded text:
quam gestat. Propinquaverunt ergo persequentes, affligendo eorum carnem, quos persequebantur. Sed attende quod sequitur: «A lege autem tua longe facti sunt.» Quanto ma
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ usitata confessio. Ita regina hestẽ
itu sanctꝰ damel. ita tres uiri ĩ
camino. ita eoꝵ stitatis alii socii
Sesl uĩtas. Emha om̃es autẽ et quos
eib̾at. et quos dampnat om̃es uie¬
Dampuat inicio cognoui de testiomis
tuis. quia ineter nũ fundasti ea
Testimonia dm̃ Iutternũ ab illo ditͭ
et̃ fundata. et hoc se imcio cog nouissi
restur᷑ nec alinde cognonisse ꝙͣ dt
ip̃is utiq testiõnus. Nut sũt ip̃a.
restimonia. insi ꝯuibꝰ testatus ẽ deꝰ

Expanded text:
usitata confessio. Ita regina Esther , ita sanctus Daniel , ita tres viri in camino , ita eorum sanctitatis alii socii veritas desit. Erga omnes autem et quos liberat, et quos damnat, omnes amus, «Initio cognovi de testimoniis tuis, quia in aeternum fundasti ea?» Testimonia Domini in aeternum ab illo dicit esse fundata, et hoc se initio cognovisse testatur, nec aliunde cognovisse quam de ipsis utique testimoniis. Quae sunt ista tes
Abbreviated transcription (Latin):
siuaꝓpter restat ut intelligamus
non omes malos non iuuenire
sãpiam. si que sierĩt. s eos qui
l tantum sunt mali ut oderint
eany oit cun. et dixit Querent
me mali et non iuuenient. Quid¬

Expanded text:
Quapropter restat ut intelligamus, non omnes malos non invenire sapientiam, si quaesierint; sed eos qui in tantum sunt mali, ut oderint eam. Sic enim et dixit: «Quaerent me mali, et non invenient;
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ quia eccłia loquit᷑ qui lerrs nõ
defuit ab micio gnis hũai: Enius
pͥmicie abel sanctꝰ ẽ ĩmolatꝰ: et
ip̃e in testiõniũ futuri sangũis intdia¬
toris ab impio fratie fundendi. Nã
et Illud ab imicio dictũ est. exũt duo
ũ̃ et in ecclesia

Expanded text:
 quia Ecclesia loquitur, quae terris non defuit ab initio generis humani, cujus primitiae Abel sanctus est, immolatus et ipse in testimonium futuri sanguinis Mediatoris ab impio fratre fundendi? Nam et illud ab initio dictum est, «Erunt duo Christo et in Ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
et clamaui. Grecus tamt ht̃ in
ꝯutq̃ fideliũ restramꝰ. et ad ppttatt̃
ier gesle: sepe ꝯlingit ut tali noctis
sepore uigilet amor Dei. et magno
suontult oroĩs affectu. non expͣtet᷑.
sed pitutiat᷑ quod post gallicãtũ.

Expanded text:
in quemque fidelium referamus, et ad proprietatem rei gestae; saepe contingit ut tali noctis tempore vigilet amor Dei, et magno urgente orationis affectu, non exspectetur sed praeveniatur quod post galli cantum
Abbreviated transcription (Latin):
tua libera me quia egems et¬
Pauper ego sum. Egestas. et
paupertas infirmitas ẽ. ex qua
concifixus est. Et cor mneum
conturbatam est intrane. hoc
ad Illud refertur. qd̾ut. dpprop̃i¬
quanle passione. Tristis ẽ aĩa
mea usq ad mortem. Sicͥ unibra¬
tum declinat ablatus sumt
hor ip̃m mortem signficauit
sdicut em̃ ex umibra declinãte
fu nox sit tx mortali carne fit
more. Et exnssus sum. sicut

Expanded text:
 Libera me, quia egenus epauper ego sum.» Egestas et paupertas, infirmitas est, ex qua crucifixus est. «Et cor meum conturbatum est intra me.» Hoc ad illud refertur, quod ait propinquante passione, «Tristis est anima mea usque ad mortem» . cum declinat, ablatus sum.» Hoc ipsam mortem significavit. Sicut enim ex umbra declinante fit nox, sic ex mortali carne fit mors. «Excussus sum sicut
Abbreviated transcription (Latin):
opertorio. el aꝯna et oleo. et zona.
ip̃ã opa desp̾bat. qͥbus eterine
maledictio lomparabui. Nõ est¬
eres unue Iudas sed multr de
ꝯubus dicitur. Hor opus eors
qui detrahunt michi. Sed qui¬

Expanded text:
opertorio, et aqua, et oleo, et zona, ipsa opera describebat quibus aeterna maledictio comparatur. Non ergo est unus Judas, sed multi, de quibus dicitur, «Hoc opus eorum qui detrahunt mihi apu
Abbreviated transcription (Latin):
esbrachiũ donini tũi Beuelasũ est.
Inec manus et erat. et fecit cam: qr
in ꝓͥ nripio erat uerbũ. et uerbũ raro
factum est et erat sine tempore sidñ
dĩnibutem. et factꝰ est ex seĩe damid

Expanded text:
brachium Domini cui revelatum est» ? Haec manus et erat, et fecit eam; quia, «In principio erat Verbum, et Verbum caro factum est» : et erat sine tempore secundum divinitatem, et factus est ei ex semine David
Abbreviated transcription (Latin):
dñt fac mecum. proptey nomen
ita dixisse filium pri. fat mecum
ꝯͥceadem. sunt oꝑa prĩs. et filii
ubi etiam. sit mĩam intelligamꝰ
requit᷑ em. Crma suauis est

Expanded text:
, fac mecum, propter nomen rmittendus, ita dixisse Filium Patri, «Fac mecum,» quia eadem sunt opera Patris et Filii. Ubi etiamsi misericordiam intelligamus sequitur enim, «Quia suavis est
Abbreviated transcription (Latin):
Caperseꝯuentibus aĩam meam.
ssalua fit autem aper Iequẽtibꝰ aĩa
si non eit conienciatur. ad malũ. Nlõ.
eis autt conientit᷑. cũ astitit dominꝰ
ladeotris pauꝑio. ne ĩꝑa paupertate
Lid est infirmitate sucibat. her adiulõ

Expanded text:
persequentibus animam meam.» Salva fit autem a persequentibus anima, si non eis consentiatur ad malum; non eis autem consentitur, cum assistit Dominus a dextris pauperis, ne ipsa paupertate, id est in
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ captiunitatem. Qud ẽ autẽ mẽdi¬
uiuere: sicut unuuũt sub eaꝵ gẽtiũ.
regibus. in quas translati sũt: Et¬
citiantur de hĩtatõibus suis. Ita
factume ꝯcrutetur senerator ot̃¬

Expanded text:
um. Quid est autem mendivivere, sicut vivunt sub earum gentium regibus, in quas translati sunt? «Ejiciantur de habitationibus suis.» Ita factum est. «Scrutetur fenerator o
Abbreviated transcription (Latin):
ut ei nulla debita nulla pca dõnẽtͭ.
Et dirixiant aliem laboyts cus
diubolus. et angeli ciꝰ. Quia non
tesaurizant in ello qͥ non hñt xx̃m.
Non sit illi adiutor. Quis adiitor
Tei. tui xp̃us non est. Net sit qui
misereatur puxillib eius. Amisso¬

Expanded text:
 est, nulla peccata donentur. «Et diripiant alieni labores ejus:» diabolus et angeli ejus; quia non thesaurizant in coelo qui non habent Christum. «Non sit illi adjutor.» Quis adjutor est ei cui Christus non est? «Nec sit qui misereatur pupillis ejus.» Qui
Abbreviated transcription (Latin):
T a mortis ꝯtumelia ĩ ꝯlian
ĩmortalitat̾is hourꝯes. Cum
itaq dixisset denua mea ĩfir¬
firatũ eẽ arbitror eos qu in
bant᷑ absfracta ĩ eiꝰ passior
deferisse usq ad negacionem
que apparuit in petro. Iã ꝙͣ ad
eos confrrmãdos: ne succũbendo
penitus raderent: Inquit. et

Expanded text:
mortis contumelia in gloriam immortalitatis exsurgens. Cum itaque dixisset, «Genua mea infiricatum esse arbitror eos qui in bantur abstracta, in ejus passione defecisse usque ad negationem, quae apparuit in Petro; tanquam ad eos confirmandos, ne succumbendo penitus caderent, «Et
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ gn̾atõe una deleat᷑ nomen cius
Quia guati sunt non regn̾ati: ideo
⁊ una gũacione delentur. Nam in
aliera id est in reguaciroe. si eam
cognost̾e̾nt. et tenent non delerẽt᷑
In intoriã redeat ĩiqͥtas pr̃m diꝰ
tiꝰ in ꝯspeu dñi. ut reddat ei deꝰ¬

Expanded text:
«In generatione una deleatur nomen ejus.» Quia generati sunt, non regenerati, ideo in una generatione delentur: nam in altera, id est in regeneratione, si eam cognoscerent et tenerent, non delerentur. «In memoriam redeat iniquitas patrum ejus in conspectu Domini:» ut reddat eide
Abbreviated transcription (Latin):
manus tua hic. et tu domine
feristi tam. de hũs dixit stiant.
pro quibus sementibus et orauit.
quia in eis quibus factꝰ ẽ obꝓbͥum
mouintibus ad Illuiionẽ eiꝰ. capita
sua trant enam hii. qͥ in eũ pꝰ ea
crediderunt. distant autẽ qui

Expanded text:
manus tua haec, et tu, Domine, fecisti eam.» De his dixit, «sciant,» pro quibus saevientibus et oravit; quia in eis quibus factus est opprobrium moventibus in ejus illusionem capita sua, erant etiam hi qui in eum postea credideru
Abbreviated transcription (Latin):
unduant᷑ qui detrahãt mͥ pudore
id est pudeat tos deraxisse mͣ. sed
hot potest. et in bono accipi. ut torri¬
nant Et oꝑiant᷑ sicut disploide.
ꝯfusione sua diiploides duplex palli
ist Nam quidẽ it sic inter pretatist
istum uersum. Et optrianf᷑ sicut
palliu duplex confusiont sua.
Intelliꝯ᷑ autem ꝯfurdant. et intus
it foris. iᵈ̾ est roramdeo. el rorã hõibꝰ¬
latime quod plus est ꝙͣ deber. Cui
ꝯlruriũ est parum. quod minꝰ e ꝙͣ
Sebet.Sed minus grect. agandicit
Istt autem uersus. a bani. nõ habtret

Expanded text:
nduantur qui detrahunt mihi pudorem:» id est, pudeat eos detraxisse mihi. Sed hoc potest et in bono accipi, dum corriguntur. «Et operiantur sicut diploidem confusionem suam.» Diplois duplex pallium est. Nam quidam etiam sic interpretati sunt istum versum: «Et operiantur sicut pallium duplex confusionem suam.» Intelligitur autem, confundantur et intus et foris, id est et coram Deo et coram homiLatini quod plus est quam debet. Cui contrarium est parum: quod minus est quam debet. Sed nimis, Graece agan dicitur. Iste autem versus, agan non habet,
Abbreviated transcription (Latin):
et siluerũt fluctus eiꝰ dudite
dehat re uorẽ cuiusd gũbnatõ̾is
piclitati hũiłiati. liberati. Nolo
sumꝰ uide omem sapĩam eius
absortani. ua ui tederet nos.¬
Inquit eciam uiuere. Et quid ille :¬
Ita deficientes de sereret. aut non
ꝓptca illi defecerũt. ut ille apud eos
gram Reperiret: demq sequitur
Bed cxi in nobi smesipĩs. ⁊ esponsũ
mortis hũimꝰ. ut nõ ꝯfideutes ĩ nõb̃
simꝰ sed in deo. qui sustitat mortuos

Expanded text:
Et siluerunt fluctus ejus.» Audite de hac re vocem cujusdam gubernatoris periclitati, humiliati, liberati: «Nolo», video omnem sapientiam ejus absorptam «ita ut taederet nos,nquit, «etiam vivere.» Et quid? ille ita deficientes desereret? aut non propterea illi defecerunt, ut ille apud eos gloriam reperiret? Denique quid sequitur? «Sed ipsi in nobismetipsis responsum mortis habuimus, ut non fidentes in nobis simus
Abbreviated transcription (Latin):
eis prestare uoluenis. Quid utris
insi uitam eternam non ipale. sed
ĩꝯmutaͭ ᷑ bonũ quod ꝑ pacieciam
gopectatur: Ideo impatient᷑ m᷑ mra ᷑
Inlellectu ꝯͥppt opꝰ erat. ut cogitarẽt
libaret. Obliti sunt aute quid eis
ĩ egipto ad ĩnuitos eoꝵ. ꝯterendos
pertanta prodigia prestitisset. Et
ipritauerunt astendentes iͣ mari

Expanded text:
praestare volueris? Quid utique nisi vitam aeternam, et non temporale sed incommutabile bonum, quod per patientiam exspectatur? Ideo impatienter murmuravIntellectu quippe opus erat, ut cogitarent cutione liberaret; obliti sunt autem quid eis in Aegypto ad inimicos eorum conterendos per tanta prodigia praestitisset. «Et irritaverunt, ascendentes in mari»,
Abbreviated transcription (Latin):
pcoꝵo. et colligatũ in uniculis
male ꝯsuetudinus. et soluit et
libauit. qͥ fastidic̾tem ubum dei.
et tedio quodã. pene morientem
missa medicia. uerbi sui Recrcau
qͥ piclitantẽ inter nanfraga et
ubi hiilibꝰ dat gram. nõ ĩ illo
ubi suꝑbis resistit. et fecit cum
suũ. ut intus. manes młupli¬
caret᷑ non ut foyas exĩts mime
hoc uidebut̾ recti et let̾abuntire

Expanded text:
inculis consuetudinis solvit et liberavit; qui fastidientem verbum Dei, et taedio quodam pene morientem, missa medicina verbi sui recreavit; qui periclitantem inter naufraga et ubi humilibus dat gratiam, non in illo ubi superbis resistit; et fecit eum suum, ut intus manens multiplicaretur, non ut foras exiens minueretur. Hoc vident recti, et ju
Abbreviated transcription (Latin):
macões sunt et lib̾atões. et miscia¬
cõnũ dti ꝯfessiones. dd extremiã
ipĩꝰ ecclie. fit ꝯmandatio q̃ salua
prorter superbiã. quibꝰ extuntiti
trecta est eccłia et proptir ĩ sidiae
quasdam dĩmiciões ab hercticit᷑ et
decmenta quodãmͦ dome stitox. et
ex hns ciyca eccłiam dĩna uenifi᷑

Expanded text:
t liberationes, et miserationum Dei confessiones. Ad extremum ipsius Ecclesiae fit commendatio, quae et salva propter superbiam; quibus exstinctis, erecta est Ecclesia: et propter insidias quasdam deminutionis ab haereticis, et detrimentorum quodammodo domesticorum, et ex
Abbreviated transcription (Latin):
Tongregat̃o tauroꝵ in uactis p̃płors
uaccas dicit seductiles. aĩas que
facile. ꝯsentiũt seducto̾ibꝰ tauris¬
e eo quarehoc. ut excludant eos
hii qͥ probati sunt argẽto. ut ẽĩeãt

Expanded text:
ongregatio taurorum inter vaccas populorum. Vaccas» dicit seductiles animas, quae facile consentiunt seductoribus tauris. Sed quare hoc? «Ut excludantur hi qui probati sunt argento» . Quid est
Abbreviated transcription (Latin):
uilectõe Rei nr̃e quasi pͥuate. Glĩo sissiã
qͥ ppe Illa ciuitus ad epla proĩssa hcce¬
dirate ĩ qua nullꝰ morietur nullus
orictur. nen hẽbit tiues. qͥ singuli
handeant suis Rebus. qs deus erit
õia in õibꝰ. ruꝰ societate̾ quisqͥs in
hac ꝑtgͥnatõe fidelit̾ et flagranter
desiderauit. assuestit pͥuatis preferre
deum In ꝯsilio suo. sed ppans qd̾ non
uidet. nõ festiuet fieri dehus. q̃ uidẽt

Expanded text:
rei nostrae quasi privatae. Gloriosissima quippe illa civitas adepta promissam haereditatem, in qua nullus morietur, nullus orietur, non habebit cives qui singuli gaudeant suis rebus, quia Deus erit omnia in omnibus . Cujus societatem quisquis in hac peregrinatione fideliter et flagranter desideraverit, assuescit privatis praeferre Deum consilio suo; sed sperans quod non videt, non festinet de his quae vident
Abbreviated transcription (Latin):
potuit illos pati intꝰ semper: sed nos
deilis non proficerem.I. Cũ au̾it
separati sunt etper questiones.
malignas inquictant nos. ꝓp̃ortũ
ẽ nobis ex Ills et dq̃sinõis studiũ
et timoris exemplumꝰ unusquisq¬
eĩ ixemit. cũ alterũ uidet exisse
prosunt ergo quod exeut. dictiõ¬

Expanded text:
Potuit illos pati intus semper, sed nos de illis non proficeremus: cum autem separati sunt, et per quaestiones malignas inquietant nos, propositum est nobis ex illis et inquisitionis studium, et timoris exemplum. Unusquisque tremit, cum alterum videt exisse, . Prosunt ergo quia exeunt
Abbreviated transcription (Latin):
expugnauerũt me gratis. Sicͭ
em pn gratis amant xpm. sic ĩpii
gratiboderũt. Unuia sicut ueritus
nullo. extra eã ꝓp̃oito ꝯmodo. ꝓpter
seixam. expetitur ab oxtimis ita
ĩiquitas. a pessimis. unde et axud̾

Expanded text:
expugnaverunt me gratis.» Sicut autem pii gratis amant Christum, sic impii gratis oderunt; quia sicut veritas nullo extra eam proposito commodo propter seipsam expetitur ab optimis, ita iniquitas a pessimis. Unde et apud
Abbreviated transcription (Latin):
dominũ sequebatur Iam credar᷑
om̃a que hebat. ita dimisisse filus
et uxori. ut non inde sinceyiter uel
perseuanter uinculũ cupiditatꝭ
abrupit. uui enam si ea uelut
uendere uideret᷑ distribiẽdo pau/¬
ꝑibus. profecto face̾t quod anamab
post dñi ascensiont. Neq ẽi metue̾t
ne hoc dñs diuinitate cohnosteret:
quem falli putabat qñ ea que
mutebãt᷑ de loculis aufferebat

Expanded text:
Dominum sequebatur; credat eum omnia quae habebat ita dimisisse filiis et uxori, ut non inde sinceriter vel perseveranter vinculum cupiditatis abruperit: qui etiamsi ea velut vendere videretur distribuenda pauperibus, profecto faceret quod Ananias post Domini ascensionem . Neque enim metueret ne hoc Dominus divinitate cognosceret, quem falli putabat, quando ea quae mittebantur, de loculis auferebat
Abbreviated transcription (Latin):
Iudeoꝵ. arroganti et eptollẽti
sẽ deꝯtuert lbiahe. et quod.
Illi genti sunt credita elo quia
doi. nec ẽm̃ eis het ualebant ad
sanitatẽ. s ad epaltatõtm̃ cordis

Expanded text:
Judaeorum, arroganti et extollenti se de genere Abrahae, et quod illi genti sint credita eloquia Dei . Non eis haec valebant ad sanitatem, sed ad exaltationem cordis,
Abbreviated transcription (Latin):
Intelligendum est post illã ultiã
egipcioꝵ morte. et tantã stragẽ
ĩ marĩrubro. tam magui ꝑseq̃ntꝭ.
excercitꝰ. stilicet egiptios tunuisse
residuos. ne restr ne Redirent
hebrei. ut eoꝵ reliqͥas magna
faciitate ꝯttrerent. Et impletũ

Expanded text:
intelligendum est, post illam ultimam Aegyptiorum mortem, et tantam stragem in mari Rubro tam magni persequentis exercitus, Aegyptios timuisse residuos ne redirent Hebraei, et eorum reliquias magna facilitate contererent. Tunc impletum
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ in suo post morte. cuimsq ꝯłigñt
ullos mortues tangit dolor: aut
hec saltem stire pũtadi sut̃. quors
sensus alibi ⁊̃. pro mõtis sic̾ bene
siue male: Cui Respondeo. Magnã
quid eẽ questionẽ. nec in sente̾cia
disserenrdam. eo ꝙ sit oꝑis ꝓlipiorib.
uerũtamen quod bremt er dici pt̃
si nulla tio eet cura. de nobit.
non diceret dñs dixisset illum
diuitem. qui apud infeyes torudta¬

Expanded text:
quae in suis post mortem cujusque contingunt, ullus mortuos tangit dolor? aut haec saltem scire putandi sunt, quorum sensus alibi est pro meritis, seu bene, seu male? Cui respondeo magnam quidem esse quaestionem, nec in praesentia disserendam, quod sit operis prolixioris, Verumtamen, quod breviter dici potest, si nulla illis esset cura de nobis, non diceret Dominus dixisse illum divitem qui tormenta apud inferos
Abbreviated transcription (Latin):
languore piclitaris. Fat quod
sequitur. Et clamauerũt ad
diũ cum tribularentur. et de
nece ssitatibus eoꝵ lib̾auit eos
Et quia languor erat nõ de lectai
misit uerbum suũ et saluauit
cos. uide quũ mali hẽat fastidiũ.
uide unde libãt ille. ad que clamat
de difficultate uĩcendi pctã sed

Expanded text:
ans, fac quod sequitur: «Et exclamaverunt ad Dominum, cum tribularentur, et de necessitatibus eorum liberavit eos.» Et quia languor erat non delectari: «Misit verbum suum, et sanavit eos.» Vide quid mali habeat fastidium; vide unde liberat ille, ad quem clamat de difficultate vincendi peccata, sed
Abbreviated transcription (Latin):
flucꝰ tremũt. tipestas sunt: bra¬
chia deficuĩt. Quo pyora ĩxĩꝯuat᷑.
cui fluctui latꝰ non det᷑. qͦ nais
ĩpulsa dĩctatur. aq̾bus sapib ne
prat Refrenet᷑ͤ gĩo a Recoribus
nõ uidet᷑ Et quid restat nͥ quod

Expanded text:
fluctus fremunt, tempestas saevit, brachia deficiunt; quo prora impingatur, cui fluctui latus nudetur, quo navis impulsa dimittatur, a quibus saxis ne pereat refrenetur, omnino a rectoribus non videtur. Et quid restat, nisi quod
Abbreviated transcription (Latin):
mĩe eius et mirabłia eiꝰ filiis
hominum. dicite experti Inexꝑlis
Iam in uia poĩti. Iam ad ciuitatt᷑
Iunerendam directi. Iam deĩq
fame itsiti. liberati Qui saciaur
auĩam inanem. et aĩam esuriciem

Expanded text:
 ejus, et mirabilia ejus filiis hominum.» Dicite experti inexpertis, jam in via positi, jam ad civitatem inveniendam directi, jam denique a fame et siti liberati: «Quoniam satiavit animam inanem, et animam esurientem
Abbreviated transcription (Latin):
pccm̃. fiant dies eius panci
dies eius dixit. dies aplãtub eiꝰ
passiont dñ. stelerib ip̃iꝰ morte
ꝯ sup̃ti sunt. Et tãꝙ diceret᷑. qͥd
accipiat alter. Tanꝙͣͣ dicens
Et ip̃i pyo suo mĩto puniatur.
et Ille ninitrꝰ supplear᷑. uned si
quis quomodo fuchum sit stire
desiderat actuss apłoꝵs legat. fiãt¬

Expanded text:
 Fiant dies ejus pauci. Dies ejus» dixit, dies apostolatus ejus; passionem Domini scelere ipsius et morte consumpti sunt. Et tanquam diceretur, Quid accipiat alter.» Tanquam dicens, Et ipse pro suo merito puniatur, et ille numerus, suppleatur. Quod si quis quemadmodum factum sit, scire desiderat, Actus Apost
Abbreviated transcription (Latin):
insi hoc referatur. ad hõies ꝯͥ hĩtãt.
interra tropita loquũtõe. qͣ sigͥfica᷑.
per quod ꝯtuiet id quod ꝯliuetur.
sicut dicimꝰ malam domũ in qua
mali hĩtant et bõdm ac ĩ qua bom¬
sunt: Ip̃i nãq Interfitielãt aĩas
Nas ĩmolando filios suos. et effũ¬
dendo sangiuem. paruuloꝵ a.
cosue ludine illiꝰ steleris alitnoru.
undt dictũ est. Effuderũt sãguĩt
innoceritem. Eygo interfecta est

Expanded text:
isi hoc referatur ad homines qui habitabant in terra, tropica locutione, qua significatur per id quod continet, id quod continetur, sicut dicimus malam domum, in qua mali habitant, et bonam in qua boni? Ipsi namque interficiebant animas suas immolando filios suos, et effundendo sanguinem parvulorum a consensione illius sceleris alienorum: unde dictum est, «Effuderunt sanguinem innocentem.» Ergo, «Interfecta est
Abbreviated transcription (Latin):
cou puis crestere. et geuꝰ ꝓpaga¬
fiant nati eius in interitũ. in
gũatione una delcat᷑ nom̃ eiꝰ.
id est quod de Illo giatũ ẽ. Iai
nõ geuẽt et cito transeat. Sed¬

Expanded text:
 crescere, et genus propaga«Fiant nati ejus in interitum, in generatione una deleatur nomen ejus:» id est, quod de illo generatum est, jam non generet, et cito transeat.
Abbreviated transcription (Latin):
Iuimici cm̃ diabolꝰ et angłi eius
captiuau̾ant predestinatos. uidel
regno et gli̾a. A Redemptore au̾tẽ
nr̃o foras missi. qui dñari ĩ fidelibꝰ
solebant mt̾nsetq: fideles oꝑpuqnãt
etrisetus. Sed oppugnãt non
exxugnat: qr mppiehendũt lurri
fortitudĩs. afacie ĩnuici. Itaq ciectis¬

Expanded text:
inimici, diabolus et angeli ejus captivaverant praedestinatos in Dei regnum et gloriam: a Redemptore autem nostro foras missi qui dominari infidelibus solebant intrinsecus, fideles oppugnant extrinsecus. Sed oppugant, non expugnant eos qui apprehendunt turrem fortitudinis a facie inimici . Ut aut
Abbreviated transcription (Latin):
Porrosi in sũ uenũdatꝰ ẽ iosex
et hũiliatꝰ et exaltatꝰ. locũ fecit
ad tp̃alia bona ppło dei. ut firmaret᷑
super ĩiuicos eiꝰ: quãtomagis
ihũs uenũdatꝰ ẽ. et huilialꝰ a
fr̃ibꝰ suis. scdm̃ carrĩe. et exaltatꝰꝰ
In itlis locum facit ad ererna bona
populo dei tũphanti. de diabolo.
et anglis eius Audi ergo semen
abrahe. non de carne głians. Sed

Expanded text:
Porro si in servum venundatus Joseph, et humiliatus, et exaltatus, locum fecit ad temporalia bona populo Dei, ut firmaretur super inimicos ejus; quanto magis Jesus venundatus et humiliatus a fratribus suis secundum carnem, et exaltatus in coelis, locum facit ad aeterna bona populo Dei, triumphanti de diabolo et angelis ejus? Audi ergo, semen Abrahae, non de carne glorians, sed
Abbreviated transcription (Latin):
audire mauet mexuit. ut mereret᷑.
ne intraret in terrã pr̃oissiõis. ꝑt̃̾batꝰ
em̃. murmuxe ppłi infidelis. non
tenuit fiduciã qualem debuit: tũi
tamen deus tãꝙͣ electo suo eniam
post moytem eius bonũ perhibet
cestĩoniũ: ut intelligamꝰ illã dei.
eius tilubatõem̃. a solo pena fuiisse
correptam. quod in eam teriã in
quã ppłm ip̃e ducebat. nõ ẽ ꝑmissa

Expanded text:
audire meruit ut moreretur, ne intraret in terram promissionis . Perturbatus enim murmure populi infidelis, non tenuit fiduciam qualem debuit. Cui tamen Deus tanquam electo suo, etiam post mortem ejus bonum perhibet testimonium, ut intelligamus illam fidei ejus titubationem hac sola poena fuisse correptam, quod in eam terram, quo populum ipse ducebat, non est permissus
Abbreviated transcription (Latin):
et fed̾am in cõplexu adultdno dephẽ pos
piter inic̾mit. Quod si odio eoꝵ nõ
dilectõe fecisset dideum cõederet zelꝰ
dm̃. non ei Reyntaret ad iustitiam
Hoc ẽñ facto. illũ ppłm eꝯ fuitur ꝰ
ciat maior interitꝰ. tãꝙͣ unid hõies
quasi uirga ꝑcussit. ut aĩam eius¬

Expanded text:
et feminam in complexu adulterino deprehensos pariter interemit . Quod si odio eorum, non dilectione fecisset, dum eum comederet zelus domus Dei, non ei reputaretur ad justitiam. Hoc enim facto, illum populum cujus futurus erat major interitus, tanquam unum hominem quasi virga percussit, ut a
Abbreviated transcription (Latin):
sacͥficia mor iuors. Et irritauepi
eũ in adĩuencõibꝰ suis. et młn¬
plicata est in ais Ruina Tãꝙͣ
adhoc distulerit. quod leuauerit
manũ suũ super eos prost̾nendos
ĩ desto. et deiciendum. semẽ eoꝵ
ĩ nacioibꝰ. et disꝑgendos eos in
regiõibꝰ: ut dati in repeobũ fensũ
eciã illiu̾ adunite̾nt. ĩ qͦ ĩmaĩori
crĩt. eiuidenti iusticia punienturr:

Expanded text:
sacrificia» «mortuorum. Et irritaverunt eum in adinventionibus suis, et multiplicata est in eis ruina.» Tanquam ad hoc distulerit, quod levaverat manum super eos prosternendos in deserto, et dejiciendum semen eorum in nationibus, et dispergendos eos in regionibus, ut dati in reprobum sensum, etiam illud admitterent, in quo immaniore crimine evidenti justitia punirentur;
Abbreviated transcription (Latin):
cui bono istadata sunt. nehͦ ip̃m
putaret᷑. sũmũ bonũ. quod ista
ẽ. ꝯtinuo eam ad aliud ietulit᷑
ubisũmũ bonũ oportet ĩquiri
ut custodiãt inꝯͣt Iustifitatoes
eius. et legem requirant ubi
non solum intelligendumẽ dei Nuos
et electos filios pr̃oĩssiõis. uerũ. et
uona terre sumere adeo. ut nõ m

Expanded text:
cui bono ista data sint: ne hoc ipsum putaretur summum bonum, quod ista est; continuo eam ad aliud retulit, ubi summum bonum oportet inquiri. Ut custodiant justificationes ejus, et legem ejus requirant. Ergo intelligendum est, Dei servos, et electos filios promissionis, imitantes bona
Abbreviated transcription (Latin):
Et cessait quassacis. Et repu¬
tatum est ei in institiã. ĩ gnacõe
et gũacionem usq ĩ sempit̾nũ
deus em̃ hoc Repictant sacerdoti
cõtradictiois. et uexatus est
moyses proptex tos: qr exaclã.¬

Expanded text:
putatum est ei in justitiam, in generationem et generationem usque in sempiternum.» Deus hoc reputavit sacerdoti contradictionis, et vexatus est Moyses propter eos; quia exac
Abbreviated transcription (Latin):
aliena concupistere. facca est
facultae. que fua̾t antea diffi¬
tultas. potuit dñs hoc sĩe difficul᷑.
pstae sed si hoc siẽ diificultale
hĩemus: largitoyẽ huiꝰ boni
non aꝯnosteremꝰ. Si eĩ p̾mũ.
ꝯ uellet poss et nõ sentiret adu̾sꝰ
se ubuitenteu cupiditalto: sus

Expanded text:
alienum concupiscere: facta est facultas quae fuerat antea difficultas. Potuit hoc Dominus sine difficultate praestare; sed si hoc sine difficultate haberemus, largitorem hujus boni non agnosceremus. Si enim primitus, cum vellet, posset, et non sentiret adversus se obnitentes
Abbreviated transcription (Latin):
in tab̾natulis suis nõ epaudiei¬
leuauit manũ suã super eos:
ut prosternẽt eos in deserto. Et
uedeiceret semen eoꝵ ĩ nãtõibꝰ
et disperderet eos in regiõibus

Expanded text:
ulis suis: non exaudielevavit manum suam super eos: ut prosterneret eos in deserto. Et ut dejiceret semen eorum in nationibus, et disperderet eos in regionibus
Abbreviated transcription (Latin):
uiderunt opera dñi. et mirabłia
eus in profundo. uuid eĩ ꝓfũdiꝰ
cordibꝰ hũais. Inde plexũ q uenti
erũpũt. tempestates seditionũ et
dissensionũ uliu̾e perturbãt. Et
quid agit᷑ in hus. uolens deꝰ ut
adeum clamarẽt. et hn qͥ gũbnãt¬

Expanded text:
et mirabilia ejus in profundo.» Quid enim profundius cordibus humanis? Inde plerumque venti erumpunt, tempestates seditionum, et dissensionum navem perturbant. Et quid agitur in his? Volens Deus ut ad eum clamarent et hi qui gub
Abbreviated transcription (Latin):
rubyo. Quc sunt mirabilia. ĩa
sũt terribłia. Nulla qͥpe admirãto
er sine quadã forundine. Quãiis
eciã ita huc t̾ribilia dici potuerut.
quã aduersarios affliperũt. et.
istis quid deberẽt tunere mõ strautr̃t¬

Expanded text:
rabilia, ipsa sunt terribilia; nulla quippe admiratio est sine quadam formidine: quamvis ista etiam hinc terribilia dici potuerint, quod adversarios afflixerunt, et istis quid deberent timere, monstrar
Abbreviated transcription (Latin):
Regnũ eciam nos pro inchilo hre
Debemꝰ. ut Ihrlm liberã malr̃e
nr̃am que in celis est. uere u desida ᷝ
diligamꝰ. Sed potiꝰ hic infidelitas
m̾ito redaigiut᷑. quia quod cerrã
desiderablẽ pro inchilo huc nt
uerbis dei non credidert ꝑ quedã
nantes beati fieri. remꝑalioꝰ rebꝰ
quas stõm carut᷑. sapiebãt᷑ : nõ
sustimerũt sicut supxadictũ est

Expanded text:
ilo habere debemus, ut Jerusalem liberam matrem nostram, quae in coelis est , vere desiderabilem diligamus. Sed potius hic infidelitas merito redarguitur, quia in eo quod terram desiderabilem pro nihilo habuerunt, verbis Dei non crediderunt, per qunantes beari temporalibus rebus, quas secundum carnem sapiebant, «non sustinuerunt,» sicu
Abbreviated transcription (Latin):
et iurisores. inter mͬmurates. et
murmãtores. ĩter st̾bentes et stptões
et cet᷑a similia. ita st̾ptura pctoies
appellare ꝯsueuit ualde ñquob. et
grambꝰ pcto ꝵ ẜarcinis on̾atob Et¬

Expanded text:
et irrisores, inter murmurantes et murmuratores, inter scribentes et scriptores, et caetera similia; ita Scriptura peccatores appellare consuevit valde iniquos et grandibus peccatorum sarcinis onerato
Abbreviated transcription (Latin):
desertũ ubi fuerãt abissi aquaꝵs.
Et saluauit eoe de manu odiẽtium
et Redemit eos de manu ĩmici.
Quid pretii datum est ĩ hac redẽptiⁿ
hoc factume ubi Redimim᷑ de manu
mari rubro id ꝯuẽientiꝰ figauit¬

Expanded text:
desertum, ubi fuerunt abyssi. Et salvavit eos de manu odientium, et redemit eos de manu inimici. Quid pretii datum est in hac redemptionhoc factum est, ubi redimimur de manu mari Rubro id convenientius figu
Abbreviated transcription (Latin):
illa sublimitate Ioseph: sicut nec
tõpedes in eus hũilitale. S unde
fienri posset. ut uir tantꝰ uinꝰ ueri
deicultor. in egipto alendis. tũtũmͦ.
corpibꝰ et rebus tatũmodo corꝑał
gũbernandis ẽẽt intentꝰ. et quo
eos meliores iedde̾̃t curã nõ gere̾t
teria chan. hinc apertissime

Expanded text:
illa sublimitate Joseph, sicut nec compedes in ejus humilitate. Sed unde fieri posset ut vir tantus, unius veri Dei cultor, in Aegypto alendis tantummodo corporibus, et rebus tantum corporalibus gubernandis esset intentus, et quo eos meliores redderet, curam non gereret tor
Abbreviated transcription (Latin):
nõi stõ tuo. et głiem᷑ in laude
tua demde breuiter subiecit..
ipãm laudem Benedictus do̾
deus isracl. ascło et usꝰ in
stlni. Quod intelligimꝰ ab eterno
usq ineternũ. qr sinc finc laudabi ᷑

Expanded text:
nomini sancto tuo, et gloriemur in laude tua.» Deinde breviter subjecit ipsam laudem, «Benedictus Dominus Deus Israel, a saxeculo et usque in saeculum:» quod intelligimus, ab aeterno usque in aeternum; quia si
Abbreviated transcription (Latin):
ergo est hoc etnũ. insi aͥd et̾nũ
significet: ipã em̃ digta ẽt̾ra
proissiõis. terra fluẽs lat et mel
que significas gram ĩ qua hustit
ꝙͣ suaius est dñs. ad quã non

Expanded text:
ergo est hoc aeternum, nisi aliquid aeternum significet? Ipsa enim dicta est terra promissionis, terra fluens lac et mel . Quod totum significat gratiam, in qua gustatur quam suavis est Dominus ; ad quam non
Abbreviated transcription (Latin):
facitmn eiꝰ semper. Deinde ad ꝑuulor
corda mitriẽda ut Roboyent᷑ ⁊̃ fide
de prĩarchis ꝓpõmũt᷑ exẽpla et
illoꝵ fidei. et proissiois dei. ut
imuitando. et sꝑ ande sumꝰ semtn¬
alihe illopp. non de sola gẽte
hebyeoꝵ. sed quotꝯͦt istã gr̃am
sustipũt. in oĩ terra. Quod.
cotũ hus uerbis ꝯtinentire

Expanded text:
. Deinde ad parvulorum corda nutrienda, ut roborentur in fide, de Patriarchis proponuntur exempla et illorum fidei et promissionis Dei, ut imitando et sperando simus semen illorum, non de sola gente Hebraeorum, sed quotquot istam gratiam suscipiunt in omni terra. Quod totum his versibus continetur:
Abbreviated transcription (Latin):
dĩna mĩa. hec oia p̃parata ĩ quibꝰ
que̾ndis. possent negociosissimis
laboribus atupari. ut adh ͦ uagẽt.
unde bo ͫ et̾m̃ possit acquiri. id
d̾ ut custodiãt. Iussifiratões eiꝰ et
legem eiꝰ Reꝯuirat. ut tẽ exio tãꝙͣ

Expanded text:
dia haec omnia praeparata, in quibus quaerendis possent negotiosissimis laboribus occupari, ut ad hoc vacent unde bonum aeternum possit acquiri, hoc est, «Ut custodiant justificationes ejus, et legem ejus r
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ̃ iter agatibꝰ in heremo bñfina
dĩna collata sunt. Expandit
mibe̾ in pyotectoẽm coꝵ: et ignẽ
urluuyet eis per noctem. Tam
pecierũt. Ped ragnes. Quia uero
ꝯturmix caro est et in istopsalmo
non loquit᷑. de amaricacõe illorp
ĩ quibꝰ non ẽ beneplaͭᵘ̃ deo. s de
fide electois quod est uere semer
abrahe: ip̃i intelleᵈI sũt petisse¬
pe ut uenifet ueniret unde amaicãtiũ
qui sequitur et pane celi satau
eos. manna ꝯudẽ non noĩamit
sed milli obsturũ est qͥ illas brãs

Expanded text:
 iter agentibus in eremo beneficia divina collata sunt. «Expandit nubem in protectionem eorum, et ignem ut luceret eis per noctem.» Tam piverunt, sed carnes. Quia vero et coturnix caro est, et in isto psalmo non loquitur de amaricatione illorum in quibus non est beneplacitum Deo, sed de fide electorum, quod est verum semen Abrahae; ipsi intelligendi sunt petisse ut veniret unde amaricantium qui sequitur, «Et pane coeli saturavit eos,» manna quidem non nominavit, sed nulli obscurum est qui illas litteras
Abbreviated transcription (Latin):
em̃ morhes. De iuiticia dei. qua
eũ deltre non posset Impetrauit
iuste deltre potuisset. Ita stetit ĩ
cõfractioe. in ꝯspectu ciꝰ. ut au̾tẽt
irain eius ne disperderet cos.

Expanded text:
enim Moyses de justitia Dei, qua eum delere non posset, impetravit juste posset, deleret. Ita stetit «in confractione in conspectu ejus, ut averteret iram ejus, ne disperderet eos.»
Abbreviated transcription (Latin):
aybitror. Que plage cũ suit decem;
nec õm̃es cõmemorate sũt nec eodẽ
ordine. quo Ibi facte legũt᷑ libera
e em̃ laudacio. alege nurrãtis. et
eũ egit hoĩem. qͥ illam stripsit histo ͤ
et ꝯuĩcorat aliquid fcm quod ibi
non legit᷑. et quod ibi legit᷑ pren̾̃t.
argento et auro ditatos. i sractitub
edupit ex egipto: quia et ix̃i tles
erant. ut nũdũ possent ꝯtempnere¬
mercedᵈ laboꝵ suoꝵ. licet tp̃alem.
tame debitã et iustã Net in eo qd̃¬
emiptios. deceper̃t. aꝯiibꝰ sibi ut
cõmandaret᷑ aurũ argẽtũ q
pecitrũt. putandꝰ est deꝰ huiõi
dolos eis qui sur sũ corda hñt uel
Iubere. uel si fecerint approbare.
ex aĩabat. ꝑmissi sunt face̾ ista
ꝙͣ Iussi. non tamen sie aliquo
puectu aĩe carnalis. qd̾ eis fecer̃t
qͥ tłia iure passi sunt. et ꝙͣuis per
dolum ab miquis hõibꝰ. tamen qd̾
S reddi. Debuit abstul erũt. Sicut
autẽ egiptioꝵ ĩiqͣtate. sit et istoꝵ
ifirmitalt. ad id quod opꝰ eratillis

Expanded text:
arbitror. Quae plagae cum sint decem, nec omnes commemoratae sunt, nec eodem ordine quo ibi factae leguntur. Libera enim est laudatio a lege narrantis et eum egit hominem qui illam scripsit historiam, et commemorat aliquid factum quod ibi non legitur, et quod ibi legitur praeteriargento et auro ditatos Israelitas eduxit ex Aegypto; quia et ipsi tales erant, qui nondum possent contemnere laborum suorum licet temporalem, tamen debitam Aegyptios deceperunt, a quibus sibi ut commodaretur aurum argentumque petiverunt, putandus est Deus hujusmodi dolos, eis qui sursum cor habent, vel jubere, vel, si fecerint, approbare. examinabat, permissi sunt facere ista, quam jussi: non tamen sine aliquo provectu animae carnalis, quod et his fecerunt qui talia jure passi sunt, et quamvis per dolum, ab iniquis hominibus tamen quod sibi reddi debuit, abstulerunt. Sicut autem Aegyptiorum iniquitate, sic istorum infirmitate, ad id quod opus erat illis
Abbreviated transcription (Latin):
Non lequnꝰ ullain qua increparet᷑
mare uocem emissam celitus⁊ sed
potẽciam dĩnam qua ud factũ est.
ĩ crepatõem̃ appellauit. inisi forte
quis dicat latenter increpatum
sic ut dicat a qua posset audire
Illa que sensu carẽt ꝯfestim eiub
obtemꝑent uoluntati. Et eduxit
cos in abissis sicut in deserto.
Abissos dixit aquaꝵꝓ multitudĩe¬

Expanded text:
Non legimus ullam, qua increparetur mare, emissam coelitus vocem; sed potentiam divinam qua id factum est, increpationem appellavit: nisi forte quis dicat latenter increpatum, sic ut aqua posset audire,illa quae sensu carent, confestim ejus obtemperent voluntati. «Et eduxit eos in abyssis, sicut in deserto.» Abyssos dixit multitudine
Abbreviated transcription (Latin):
igũt comburentem in t̾ra ip̃oꝵ
Et pernissit uineas eoꝵp. et
fuulueas eoꝵ et contͣuit ligͫͫ
fuũ eoꝵ. Hos ui gr̃adinis et
fulimĩsꝰ factum ẽ unde et ignt.
dixit cõburentem. dixit et ueu
lonista. et brucꝰ cuiꝰ non erat
numerꝰ una plaga ẽ locuste et
bruchi. Qm̃ alt̾a ẽ pares. alt̃a est
fetus. Et comedit om̃em̃ fenum¬

Expanded text:
ntem in terra ipsorum. Et percussit vineas eorum, et ficulneas eorum, et contrivit lignum finium eorum. Hoc vi grandinis et fulminibus factum est. Unde et ignem dixerunt comburentem. Dixit, et venit locusta et bruchus, cujus non erat numerus. Una plaga est locustae et bruchi; quoniam altera est parens, altera fetus. Et comedit omne fenum
Abbreviated transcription (Latin):
dixit et uenit riomia et cunfes
ĩ om̃ibus fiibus eorũ. Si q̃ut
quando dixit in uerbo eiꝰ dixit
ante ꝙͣ fieret: et sine tp̃e ibi erat
quod in tẽ port fueret: quaꝙͣ per
agelos. et per seruos moysen et
aaron. etiã tũt quodãmͦ dixit
ut fieret qñ futrat faciendum.

Expanded text:
et venit cynomyia et sciniphes in omnibus finibus eorum.» Si quaeritur quando dixerit, in verbo ejus erat antequam fieret; et sine tempore ibi erat, quo tempore fieret: quanquam et per Angelos, et per servos suos Moysen et Aaron, etiam tunc quodammodo dixit ut fieret, quando fuerat faciendum.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽtis Reges. ne negligent. stos.
pr̃es cum eẽñt mro breues. et pau¬
assimi et incole in t̾ra chanaan.
Que ꝟba licet in lib̾sz histoyie nõ
legant᷑. tamẽ intelliᵈͣ sũt uel
latenter dicta sunt deus ĩ cordib
hõnu. loquit᷑. ocultis et uacibꝰ
uisibus. uel etiam. per angeli.
expyessa. Nam et rex gerare.
et rex egipti dĩmt ꝰ ãmoniti st.
ne noterẽt abrahe. et rex alin
ne noceret isaat. et alii ne noient

Expanded text:
ges, ne laederent sanctos patres, cum essent numero breves, et paucissimi atque incolae in terra Chanaan. Quae verba licet in libris ejus historiae non legantur, tamen intelligenda sunt vel latenter dicta, sicut Deus in hominum cordibus loquitur occultis et veracibus visis, vel etiam per Angelum expressa. Nam et rex Gerarum et rex Aegyptiorum divinitus admoniti sunt ne nocerent Abrahae , et rex alius ne noceret Isaac , et alii ne nocerent