comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ tototem pore quo inseculi huius luce consist& peccatoꝵ
&empla uitare & dñm timere sectagere habebis spem
beatȩ retiibutionis in nouissimo hoc ẽ cum ad huius ui¬
tȩ finẽ peruenens ipso &iã ad testante. quiait: esto si de¬
lis usque ad mortem : & dabo tibi coronã uitȩ : Noli esse
nes aduercendum sFerre ẽ : in conlucutione derog¬
tonis uucir sim pximorũ uitia dicere: potibus ua eant̃.¬

Expanded text:
id est, toto tempore quo in saeculi hujus luce consistis, et peccatorum exempla vitare, et Dominum timere sategeris, habetis spem beatae retributionis in novissimo. Hoc est, cum ad hujus vitae finem perveneris, ipso etiam attestante, qui ait, Esto lis usque ad mortem, et dabo tibi coronam vitae .-- Noli esse pe ad vescendum conferre, est in collocutione derogationis, vicissim proximorum vitia dicere, de quorum
Abbreviated transcription (Latin):
lil fumer quod sa puit : Qui coitat malũ racerus stul¬
tus uocabituno  sepneputares stultũ estimandũ fuitsneũ
quiin hebete tardũ que higenio udensipalã osten di
quemille stultus nt uo candũs quiuel in egitatione
peccati uegestionibur consentittamen ebeesen¬
perare disporut Siderpera uenis loe sur hadican¬

Expanded text:
hil fuisse quod sapuit. Qui cogitat mala facere, stulhil fuisse quod sapuit. Qui cogitat mala facere, stultus vocabitur. Ne putares stultum aestimandum fuisse eum quem hebetem tardumque ingenio videres, palam ostendit, quia ille stultus sit vocandus, qui vel in cogitatione peccati suggestionibus consentit, tametsi acer init obtemperare disposuit. Si desperaveris lassus in die an
Abbreviated transcription (Latin):
iem corporis stu dium solli citudinis perdit: Clauum quippi
in mar
ius seculi non tenere : Si enĩ gubernator clauum sollicite
stongit : modo in fluctibur &x aduerso nauẽ dirgit : dicerue
nondo l& quia sicut inminentia mala non pros picit. sic nequȩ
perpetrauit agnoscit : traitur &nequaquã sentit : quia perhile¬
cebrus uitiorũ ducitur: necta m̃ad suiꝰ custodiã suscitata: que
quidẽ euigilare optat utrursum uina reppenat : quia qũi suis
somnotorpons a sui custodia p̃mittur: Aitgi laretam̃÷ ad custa
seculi nititur. ut semper uoluptatibius de ebmeur: e cum
Mlld dormiat ad quo solerter uigilare debuerat ad illud
uigilare appeuitĩad quod locudabiliter dormire potius s&c:¬
nis aut sccpiens & fortir esse dicendifẽ: quia &si corpore
becils es siad sit sapientia: omnia sostir ad uertsecnit iebeo
boli certamina iun cit: & celsa stulto secpientiaꝵ br pos
nonaperia orsuum  hon potest stultus add sapientiã
Quitamen ciuitatis id est in exitu uite huius iuenie ni¬

Expanded text:
em corporis, studium sollicitudinis perdit. Clavum quippe in marijus saeculi non tenere. Si enim gubernator clavum sollicite stringit, modo in fluctibus ex adverso navem dirigit, modo venon dolet, quia sicut imminentia mala non prospicit, sic nec quae perpetraverit agnoscit. Trahitur et nequaquam sentit, quia per illecebras vitiorum ducitur, nec tamen ad sui custodiam suscitatur. Quae quidem evigilare optat, ut rursum vina reperiat, quia quamvis somno torporis a sui custodia prematur, vigilare tamen ad saeculi curas nititur, ut semper voluptatibus debrietur; et cum ad illud dormiat in quo solerter vigilare debuerat, ad aliud vigilare appetit, ad quod laudabiliter dormire potuisseomnis autem sapiens fortis esse dicendus est, quia etsi corpore imbecillis diaboli certamina vincit. Excelsa stulto sapientia, in porta non aperiet os suum. Non potest stultus ad sapientiam ata tamen civitatis, id est in exitu vitae hujus inveniet ni
Abbreviated transcription (Latin):
alrenaeicui iatur ẽ dñr incidet heã : qui uerba uel
oscula mereen cis libenter amplestitur qua ñ ianugedẽ
gehenne pulrat ut in treticito que mergedar. sipedẽ
tautus non retrahit si non membra c&era auicinia
cohuba foueȩ penalis: quã nullus omnino nin cui inra¬

Expanded text:
alienae: cui iratus est Dominus incidet in illam. Qui verba vel oscula meretricis libenter amplectitur, quasi januam jam gehennalis pulsat abyssi, citoque mergetur si pedem cautus non retrahit, si non membra caetera a vicinia cohibet foveae poenalis, in quam nullus omnino nisi fil
Abbreviated transcription (Latin):
te: gecudeat ds̃ pater de tua iustitia : gecudeat eclessa
mater sed & seccerdos q̃ uite pergratiã baptis miꝰ genera uit:
qui que te erudiuit aparuulo detuir bonis gratuletun
de quo dñi ue in quiđ homini illiper quemscanda lum
uenit: patremeius cui ue in mineatuel hominẽ dica
a quo exempla prauopens fons qusque ut peecaree aeos
uel certe diãbolũ qui intur incorde urus pestiferȩ : sut gestionis
infudit : uulnera sine causa: quia multi uino ultra modum im¬
pleti uulnera ꝑtumorẽ in mem bnsacceper̃ que nulla fien
sur incidit: dequa pre dictũ ẽ : fouea enim profundaẽ mer&r

Expanded text:
tc. Gaudeat Deus Pater de tua justitia; gaudeat et Ecclesia mater; sed et sacerdos, qui te per gratiam baptismi regeneravit, quique te erudivit a parvulo, de tuis bonis gratuletur De quo Dominus: Vae, inquit, homini illi per quem scandalum venit , Patrem autem ejus cui vae immineat, vel hominem dicit, a quo exempla pravi operis foris quisque, ut peccaret, accepit; vel certe diabolum, qui intus in corde virus pestiferae suggestionis infundit. pleti, vulnera per timorem in membris acceperunt, quae nulla ferri sus incidit; de qua praefatum est: Fovea enim profunda, est meretrix;
Abbreviated transcription (Latin):
citer auditon doctinã descmpsit suã quia cogitare. loqui
et openbus hancercere prexepit quia descꝯptione tipli¬
ci totus iste libellus si quibene considerat plenus refulgeꝵ
Non facias uolentiã paupes potest de quo l b& paupere
uelegeno ac cipr dequd dictum est : tibi derelictus ẽ pauper
pupillo tuens adito: uerũ quia sequitur & consig&eos
qui confixer animã eius: melius de illo intelligitur.
quicũ diuesersa pͥauꝑer factur ẽ pronobis nec folum pau¬
est: Nolies se cum his: qui desigunt manus suas. & quiseor

Expanded text:
citer auditori doctrinam descripsit suam, quia cogitare, loqui et operibus hanc exercere praecepit. Qua descriptione triplici totus iste libellus, si quis bene considerat, plenus refulget,-- Non facias violentiam pauperi, etc. Potest de quolibet paupere vel egeno accipi, de quo dictum est: Tibi enim derelictus est pauper, pupillo tu eris adjutor . Verum quia sequitur, Et configet eos qui confixerunt animam ejus, melius de illo intelligitur, qui cum dives esset, pauper factus est pro nobis ; nec solum paue. Noli esse cum his, qui defigunt manus suas, et qui vad
Abbreviated transcription (Latin):
uitias hononer neque  mopiã pauperẽ dispuian ĩed hocͥ u
troq mento uenerare : quia opus sunt diuinũ quia
ad maginẽ di & similitu dinẽ facti : Callidur uidit malũ & abr¬
conditse multi & piincipibus credider̃ indm̃ sed propter
malum persecutioms quod in mine bat: & abs conder̃ fidẽ
u cratis quã parum per conceperant. In nocenter uero a p̃
pertrannerunt. itinere recto professionis quo peperant
oe ad flicti sunt uerbere uinculis: carcere & ipsa &iã
pliciter intel legendũ quia peruersi & armatisunt sem¬
per ad nocendum proximis. uerbo uel opere scelesto:
et ipsor parata semper e pectat uel ulcio diuini exa

Expanded text:
vitias et honores, neque pro inopia pauperem despicias, sed hoc in utroque merito venerare, quia opus sunt divinum, quia ad imaginem Dei et similitudinem facti.-- Callidus vidit malum, et abscondit se, etc. Multi ex principibus crediderunt in Domino, sed propter malum persecutionis quod imminebat, et absconderunt fidem pietatis quam parumper conceperant. Innocentes vero apostoli pertransierunt itinere recto professionis, quo coeperunt, et afflicti sunt verbere, vinculis, carcere et ipsa etiam pliciter intelligendum, quia perversi et armati sunt semper ad nocendum proximis, verbo vel opere scelesto, et ipsos parata semper exspectat ultio divini exam
Abbreviated transcription (Latin):
pondus astec teram hab& suã icorde delosans quidum peco¬
cat irse ueniã pent a cbño. &ni hulominus pec canti hinelis
mini de peni tenti quod peoca ut dimittere non uult Adñe
dirigentur grersus iuri ÷. qui cupique hominuon renuutiec¬
uuri iter in cendunt. non fit deli beretio humani anbitqi
sed gubernatio illius cuidicit ꝑsaias : ꝯpĩa enum opera nostra ope¬

Expanded text:
pondus, et stateram habet in corde suo dolosam, qui dum peccaverit, ipse veniam petit a Domino, et nihilominus peccanti in se homini ac poenitenti quod peccavit, dimittere non vult. Ediriguntur gressus viri. Quicunque hominum gressus rectum iter incedunt, non fit hoc libertate humani arbitrii, sed gubernatione illius, cui dicit Isaias, Omnia enim opera nostra ope
Abbreviated transcription (Latin):
tis promittitur: Quauis ẽ homini panuir mendacui
& posttea implebitir os eiur calculo : in quo cum que menꝰ¬
bro quis ampliur pec cauent in eo ampliora multione pa¬
dieur tormenta: undereste quiin liguã magis delinquiđ
in eaplus arsurur ee perhb&ur : Dum os eius calculo quiẽ
qui ita que h prncipio heredita ni festin ante sartem ñ bi
in noiur smo benodictionis amputant : qui a dum peraua¬
Ntie nequitiã hic multiplicari app& untillic a paterno
patii monio e heredes fiunt: cum uel pulera ambi¬
untiuel obtinere cuncta que ambierint pos sunt : Alitens
quigradum regiminis pnus quã suberre didicent prepori¬
terds accipit in nouisimo merce de bene dictionis queb onis
restonbi debetu carebitqui ad ministenum altagsbo¬

Expanded text:
 pretiosis. Suavis est homini panis mendacii, et postea implebitur os ejus calculo. In quocunque membro quis amplius peccaverit, in eo ampliora in ultione patietur tormenta. Unde recte qui in lingua magis delinquit, in ea plus arsurus esse perhibetur, dum os ejus calculo, qui est Qui itaque in principio haereditari festinant, sortem sibi in novissimo benedictionis amputant: quoniam dum per avaritiae nequitiam hic multiplicari appetunt, illic ab aeterno patrimonio exhaeredes fiunt. Cum vel plura ambiunt, vel obtinere cuncta quae ambierint possunt, audiant Qui gradum regiminis, priusquam subesse didicerit, praeposterus accipit; in novissimo, mercede benedictionis, quae bonis rectoribus debetur, carebit. Qui ad ministerium altaris i
Abbreviated transcription (Latin):
procul dubio est ut sedeas in argulo domatis idẽ iiseor&a alti¬
tudine uitȩ continens quam cum muliere malai do
lier dicenda offeratur: Melius sit contemta connubio
propter commitatii angeli cã ducere uitã. Manus abs con¬
ditũ ex tirgu& iras: qui irã disticti iudicis quam peccan¬
domeruit placere desiderat: Eli morus det paupenbus
& hocnulla delestatione fccuons humani sed tantũ a mo¬
re conditons qui cordium oculta respiet: sic enĩ fit mu¬

Expanded text:
lius esse ut sedeas in angulo domatis, id est, in secreta altitudine vitae continentioris, quam cum muliere mala in d mulier ducenda offeratur, melius sit contempto connubio propter comitatum Agni coelibem ducere vitam.-- Qui oionem maximam. Qui iram districti judicis, quam peccando meruit, placare desiderat, eleemosynas det pauperibus, et hoc nulla delectatione favoris humani, sed tantum amore conditoris qui cordium occulta respicit; sic enim fit mu
Abbreviated transcription (Latin):
ne uti non nouit neque illũ qui seruus ad huc peecatier se pro¬
uiri perpa centiã norcitur: ⁊tanto ergo quisque minur osten¬
ditur docturꝰ quanto minur coniuncitur paciens: neque enĩ
potest ueraciter bona decendo inpendere siuiuendoner ct eque¬
nimiter aliena mala tollerare : Cicut fremitus leo nis ita

Expanded text:
ne uti non novit; neque illum qui servus adhuc peccati esse proviri per patientiam noscitur . Tanto ergo quisque minus ostenditur doctus, quanto minus convincitur patiens. Neque enim potest veraciter bona docendo impendere, si vivendo nescit aequanimiter aliena mala tolerare. Per hoc quoque impa
Abbreviated transcription (Latin):
dus iustis : & terribilis a pare bit in iustis : Solor patis filius
stultus: As qui h sua natura in passibilis e semper: & pa¬
cidus : dolere tamen in nr̃o dolore dr̃. cũ homines qra d sec se¬
dendum laudandũ que creauiti hosti ꝓotius malino quã sibi ser¬
iurae consider  undescoptura deillo penituit me in quid hominẽ fe

Expanded text:
s apparebit injustis.-- Dolor patris filius stultus. Deus qui in sua natura impassibilis semper est, et placidus, dolere tamen nostro more dicitur, cum homines, quos ad se credendum laudandumque creavit, hosti potius maligno, quam sibi servire considerat. Unde et Moyses de illo, Poenituit,
Abbreviated transcription (Latin):
drum ponit nouȩ lo cutionis ut aurẽ panter adau¬
dien dum &cor ad ponere ad in tellegen dio que sapi¬
oas perd sepe uidetur incipi entibus e in sua uis
do stiinȩ sipientiȩ. sed cũ eius uirtute intimo corde perce¬
perint cumopenbus seruare : Cum hanc quoque labus pro¬
pinare sra tnbur didicerint pulchmorẽ hanc ceene do¬
matibur erse deprehendent: ecce disempsi eã tiba tri¬

Expanded text:
nitium ponit novae locutionis. Ut aurem pariter ad audiendum et cor apponere ad intelligendum quae sapiAspera saepe videtur insipientibus, et insuavis doctrina sapientiae; sed cum ejus virtutem intimo corde perceperint, cum operibus servare, cum hanc quoque labiis propinare fratribus didicerint, pulchriorem hanc caeteris dogmatibus esse deprehendent.-- Ecce descripsi eam tri
Abbreviated transcription (Latin):
sprdequibur beatur iob. ecce giganter in quid gemunt sub
aquis & qui habitant cum eis. idẽ suꝑbi & male fostes sp̃r de¬
moniorum. Cum his quos decepeint omnibus penis subacti
torquentur horum enim c&ui socia buntur qui quȩ a uia
uentatis erra uent ipso iudice ad testante qui se illis dicturus
ente predixit : dircedite ame maledicti & cã : pes saurur de
sur de quolib& martyrum accipi in cuius habita culo idest
corpore anima sca dĩ uidelica thersaurus ierue tur: habun¬
det & unccio gratie sp̃i talis. ac persecutor in prudens huuu

Expanded text:
s, de quibus et B. Job: Ecce gigantes, inquit, gemunt sub aquis, et qui habitant cum eis , id est, superbi et male fortes spiritus daemoniorum, cum his quos deceperunt hominibus poenis subacti torquentur, horum enim coetui sociabuntur quique a via veritatis erraverunt, ipso judice attestante, qui se illis dicturum esse praedixit: Discedite a me, maledicti, in ignem aesus de quolibet martyrum accipi, in cujus habitatione, id est, corpore, anima sancta, Dei videlicet thesaurus servetur, abundet et unctio gr
Abbreviated transcription (Latin):
Libor uulnens abstergit quã flagellorũ dolor uel coritatas
uel perpetratas nequitias diluit : quia cum & tenus percui¬
uo camur : sicat diuisioner aquarum : Ita corregis himanu
dñi: & quare corregis & non potius omnium hominum
in manu đĩ erse ꝑhib& cum scriptũ sit : quia i manu eius
om̃r si nesterre : Nisi forte regem scm quemque appellat:¬
qui uitiorum bella hi seipso uncere uirtutum militia no¬
uit entipare : sicut enim dñs multi sides aquarũ diuisioneburter¬
rarũ fines late simul &aens impl& Ita &iã corda sc̃orum¬

Expanded text:
livor vulneris abstergit, quia flagellorum dolor vel cogitatas, vel perpetratas nequitias diluit. Solet vero ven curas, sicut divisiones aquarum, ita cor regis in manu Dei. Quare cor regis, et non potius omnium hominum in manu Dei esse perhibet, cum scriptum sit, Quia in manu ejus sunt omnes fines terrae , nisi forte regem, squi vitiorum bella in seipso vincere, virgulta malitiae novit exstirpare? Sicut enim Dominus multifariis aquarum divisionibus terrarum fines late simul et aeris implet, tegit
Abbreviated transcription (Latin):
rum corponbus : parata tam̃ eos & pestant iudicie dampnatio¬
nir que ut mallei ferrũ candensita eos infornace ggelibinȩ sinefine
firgus quippepiger non arat dum desidie torpore constintusi
agere que deb& bona difsimulat. Propter frigus piger non
arit cum parua & aduerso mala m&uit &ope¬
dabitur ei : qui enĩ nunc hbonis openbus non & sudat c̃umsa
iudicii feruencior apparuent quia frustra regni aditũ pos¬
tulat ni hil accipiens estate mendicat: multihomines mi¬

Expanded text:
um derident, parata tamen eos exspectant judicia damnationis quae ut mallei ferrum candens, ita eos in fornace gehennae sine fine frigus quippe piger non arat, dum desidiae torpore constrictus, agere quae debet bona dissimulat. Propter frigus piger non arat, dum parva ex adverso mala metuit, et opedabitur ei. Qui enim nunc in bonis operibus non exsudat, cum sol judicii ferventior apparuerit, quia frustra regni aditum postulat, nihil accipiens aestate mendicat. Idem
Abbreviated transcription (Latin):
nomen bonũ dicit: non quod aturbis uulgi sed quod
fidelium quamuis paucoꝵ testi monio laudatur : n om̃
bus iure prefestur : nã & simundum quis lucr&ur uniuer sũ
mento hunc contempner& tantum ut nomen eius sen bere¬
nes scor figer&ur: e enagratia bona illã rigni ficat gratiã

Expanded text:
Nomen bonum dicit, non quod a turbis vulgi imperiti, sed quod fidelium, quamvis paucorum, testimonio laudetur. Neque bus jure praefertur. Nam et si mundum quis lucraretur universum, merito hunc contemneret, tantum ut nomen ejus scriberenes sanctos figeretur ae
Abbreviated transcription (Latin):
tatur: talis quesuo aduersa seu pros pera
contigerino
a sua htentione non flactitur Prudenter in tel legens qm̃
dligentibur dm̃ ominua u osperantur i bonũ: semꝑiur¬
tia quȩnt malus  angelur aũt crudelis mitt&ur contra eũ¬

Expanded text:
iator, sive adversa seu prospera contigerint, a sua intentione non flectitur; prudenter intelligens quoniam diligentibus Deum omnia cooperantur in bonum .-- Semper jurgia quaerit malus, e
Abbreviated transcription (Latin):
cum magistiis quinibul cestȩ beatitudinis hifuturũ ꝑnit te
re norunti & hii quos habere separantur : uidelicai conio¬
si ad sidem spem que dominiȩ prominonis cestisi mas tostir ful¬
sus nonent inpunitus: & redarguerateum qui uerba tantũ
scientiȩ absque o perationis efsicacia sestoctur: pedan¬
guit nunc illũ qui ipsa uerba diuinȩ austoqtatis malehito¬
or&ando cor rũpit : quod aũt maba sepius iterantur firmita

Expanded text:
um magistris, quia nil certae beatitudinis in futurum sciunt promittere, et hi quos habuere, separantur, videlicet conversi ad fidem, spemque Dominicae promissionis certissimam.-- Qusus non erit impunitus, etc. Redarguerat eum, qui verba tantum scientiae absque operationis efficacia sectabatur; redarguit nunc illum, qui ipsa verba divinae auctoritatis male interpretando corrumpit. Quod autem multa saepius iterantur, firmitatis
Abbreviated transcription (Latin):
lutusẽ in opere suo : iquantũ bona fortis operantis manus
ad ꝑfectionẽ non sub leuat : ipsa operandi nemisio contra hoc quod
tiȩ : manũ destruentis imitatur : Qubstantia diuitis ur
robonseius : &t nonterrena substantia semper defenderepotest
immo plenque propterdiuitias sunt capti ueloccisi: Meliur¬

Expanded text:
tur. Si ergo inchoata bona fortis operantis manus ad perfectionem non sublevat, ipsa operandi remissio contra hoc quod tiae manum destruentis imitatur.-- Substantia divitis urbs roboris ejus, etc. Non terrena substantia semper defendere potest, imo plerique propter divitias sunt capti vel occisi. U
Abbreviated transcription (Latin):
batdns & argentũ quippe uł aurũ sirepbũ ẽ igne consuthi¬
timi nuero reprobũ igne declaratur: sic nimirũ ẽ sensui
unius cuius que operantr : namqualis sit i ee quod
siliq patrer eoꝵ & senes dicit patn archas & prop&as quia si¬
his fibi orũ hoc est a suc cersonbus a posto loꝵ digna laudecȩ¬
lebrantum: & glonaẽ prȩdi catoꝵ noui testa menti quoduo

Expanded text:
laudantis . Argentum quippe vel aurum, si reprobum est, igne consumitur; si vero probum, igne declaratur. Sic nimirum est sensus uniuscujusque operantis; nam qualis sit in eo quod filiorum, etc. Senes dicit patriarchas et prophetas, qui a filiis filiorum, hoc est a successoribus apostolorum, digna laude celebrantur; et gloria est praedicatorum Novi Testamenti, quod filii
Abbreviated transcription (Latin):
tat : &i omne denidenum si uebonã si uemalum sit : ubiader¬
tum peruenent delatat animã: sed stulti quicar nalibus solũ de¬
siden is gecudent : detestantur eos quipro amore cȩlestiũ hifin
blesta menta conteminunt : Qui cũ sccpientibur graditun
sccpiens ent : & cũ sapentibus ire est sapientiũ aetus imitar ꝑ:qũos¬
libe ego simplex quis quesit &rus acur si sapientiũ ixemplaii¬
uendo sesta.uriure h tersapientes adnumer abi tur
Qui uerostultus non propternaturã quia homines sunt sedprip¬
tenstultitiã quĩ emimi suel stiiones uel aliquitaler imitantur¬

Expanded text:
tc. Omne desiderium, sive bonum sive malum sit, ubi affectum praevenerit, delectat animam; sed stulti, qui carnalibus solum desideriis gaudent, detestantur eos qui pro amore coelestium, infima oblectamenta contemnunt. -- Qui cum sapientibus graditur, sapiens erit, etc. Cum sapientibus ire, est sapientium actus imitari. Quamlibet ergo simplex quisque sit, et rusticus, qui arcana sapivendo sectatur, jure inter sapie tes annumerabitur. Qui vero stultos, non propter naturam, quia homines sunt, sed propter stultitiam, quia mimi sunt vel histriones, vel aliqui tales, non u
Abbreviated transcription (Latin):
÷ muneratione uenturur ent : Quidetra q alicui rei ipse sel fa
fiurũ obligat : & quibon& rei detrahit selo futurũ obligat quia quod non
debuat facien do penã sibi qua constiingatur prȩparat uel certo
num potius quod sacireloquin inditum ẽ quã humanũ intellege
ium Fatuus est enim qui eȩtra hoc consiliũ uiuit quã iuis natua
lum & annium aũt dict & sccbellium c&e rorque angelos id ẽ nun
cider̃ in malum gehenna nũ tormentox : Legatus fideb¬

Expanded text:
 amplectentibus se. Qui detrahit alicui rei, ipse se in futurum obligat. Qui bonae rei detrahit se in futurum obligat, quia quod non debuit faciendo poenam sibi, qua constringatur praeparat, sed et is num potius, quod sacris eloquiis indutum est, quam humanum intelligit consilium. Fatuus est enim qui extra hoc consilium vivit, quamvis naturallum. Arrium autem dicit et Sabellium, caeterosque angelos, id est, nciderunt in malum gehennalium tormentorum.-- Legatus aute
Abbreviated transcription (Latin):
quis si pquebona dicere isueruditionis didicente a dẽmu
inen quȩ diunt bonaips fatuo corde contenbantant am
tibus es focitentibur su auiter pronuntiare bona quȩ ipsi no
amiano ea aũt sdum uenbe ad antutẽ os suun tuorum
hoc est ad urtutum tuaripreyl nboouetieta praosiqiunt eude¬

Expanded text:
quia etsi quae bona dicere usu eruditionis didicerunt, eadem tamen quae dicunt bona ipsi fatuo corde contemnunt. Favustibus et faventibus suaviter pronuntiare bona, quae ipsi non amant. Ea enim solum verba ad sanitatem ossium tuorum, hoc est, ad virtutum tuarum
Abbreviated transcription (Latin):
dus a nobisequinos simpliciter amare proba tur : &iam si i epte
quid per in pentiã fccit: quieñ hoc facit in dignus et sec pientie
Dt uero pru cens quis que detalium commissis publi ce tacet
sedhoc oculte castigat: quodidem sequantib uersiculis in edł
catur : dumdicitur: qui ambulat fraudulenter reuelaadi
arcana qui autem fidelis esit : amicicelat commissum: nebii
teputo es amici commissa sic or ꝯgece non potes a ultra cela¬
uelandum utumn anima omnium conigatur indurtna: asflege luni

Expanded text:
dus a nobis, qui nos simpliciter amare probatur, etiamsi inepte quid per imperitiam facit. Qui enim hoc facit, indignus est sapientiae, at vero prudens quisque de talium commissis publice tacet, sed haec occulte castigat, quod idem sequentibus versiculis arctius inculcatur dum dicitur. Qui ambulat fraudulenter, revelat arcana; qui autem fidelis est, amici celat commissum. Et ite putares amici commissa, si corrigere non potes, ultra celavelandum, ut unanima omnium corrigatur industria.-- Affligetur
Abbreviated transcription (Latin):
li ante bonos &im pii anteportar ĩ usttxi & in nouisi¬
moiudicio coronatir iustis dam nabuntur reprobi
quieos in prȩsenti premebant: quod enim ait ante
idẽ antebonos &an teportas iustoꝵ non ad ciuita te lo¬
o sed ad ui sionẽ pertin&bono qua maloꝵ. torm̃¬
ta semꝑ arpiciunt ut maiones ereptori suo gratias
sine fine referant : unde deillis esaias egredient

Expanded text:
li ante bonos et impii ante portas justorum. In novissimo judicio coronatis justis damnabuntur reprobi, qui eos in praesenti premebant, quod enim ait ante, id est ante bonos et ante portas justorum, non ad vicinitatem loci, sed ad visionem pertinet bonorum, quia malorum tormenta semper aspiciunt, ut majores ereptori suo gratias sine fine referant. Unde de illis Isaias, Et egredientur,
Abbreviated transcription (Latin):
gue qui i bonis quelo cumtur stccbile qiipponon habesa sea mete
auithioru diuitĩ sua uerba commutanti meum ẽ consilum du¬
quitas: & non se extollat humana presumptio: plenitudinẽ uur¬
tutum sola di sapientia possideg ab hac humana hi firmitas
quicquid uirtutis habet accipit: permereges reganteere¬
gesdicit a postolus siue alior scõs qui & seipsos primũ eideh¬
doecles ã sibi subditã bene regere sciunt. legum conditores
auctores utrius que testamenta & requenter ecleñ es gripto¬
res principer & potentes cetenos si delium preceptones
acrectores appellat qui uti que om̃r non fusipersapigi¬
gebo qui aũt diligtme diligt doiligetur a pa tremeor &uego
diligam eum : & mani festa boeimeipsum: Mane quippe
uglant ad sapientiã qui semper i nouatomentis studio
a hxp̃i uisionẽ pertingere scctagunt: Mecũ sunt diuitiat
sccs dicit ut celestia dona significent : Nã terrenas oper & glonam¬
sepius habent in iusti : nos aũt hiresurrectione si cut p&rusatu

Expanded text:
 qui in bonis quae sequuntur, stabile quippiam non habent, sed juxta auditorum libitum sua verba commutant.-- Meum est consilium, aequitas, etc. Non se extollat humana praesumptio, plenitudinem virtutum sola Dei sapientia possidet, et ab hac humana infirmitas, quidquid virtutis habet, accipit.-- Per me reges regnant, etc. Reges dicit apostolos, sive alios sanctos, qui et seipsos primum et deinde Ecclesiam sibi subditam bene regere sciunt: Legum conditores, auctores utriusque Testamenti, et sequentes Ecclesiae scriptores; principes et potentes caeteros fidelium praeceptores ac rectores appellat. Qui utique omnes non nisi per sapiengelio: Qui autem diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum, et manifestabo ei meipsum . Mane quippe vigilant ad sapientiam qui semper innovato mentis studio, ad Christi visionem pertingere satagunt.-- Mecum sunt divitiae sas dicitsaepius habent injusti; nos autem in resurrectione, sicut Petrus ait,
Abbreviated transcription (Latin):
elltti quipuł chernmas ac florentin mos dunonumelo¬
quioriuntn por: noxio linguȩ suȩ uomere num punt ietle
inter nireo si nibur sensurimpior qu ibi non siuteruater icuus¬
labiis ignis
Ar descit: quose suus que auditorer inperp&uũ
perdat :¬

Expanded text:
telligi, qui pulcherrimos ac florentissimos divinorum eloquiorum campos noxio linguae suae vomere rumpit, ut de internis eorum sinibus sensus impios, qui ibi non sunt, eruat. In cujulabiis ignis ardescit, quo se suosque auditores in perpetuum perdat
Abbreviated transcription (Latin):
est testir fidelis & profert mendacia diabolus quir&te ap¬
pellatur uersi pellis: quiamala quȩ faciendo suggeit po¬
titu dinir prȩstat quia nimirũ mens nr̃a tanto ualentius
torrores rerũ temporaliũ derpicit quanto se aucton ea¬
rũ ueracius formidinȩ subdidit: filii aũt timoris dño
cumtur quidiuina timore reguntur sicut filii uirtutis

Expanded text:
essionem . Et profert mendacia diabolus, qui recte appellatur versipellis, quia mala quae facienda suggerit, botitudinis praestat, quia nimirum mens nostra tanto valentius terrores rerum temporalium despicit, quanto se auctori earum veracius per fortitudinem subdidit. Filii autem timoris Domini dicuntur, qui divino timore reguntur, sicut filii virtutis,
Abbreviated transcription (Latin):
moin sententia onssui e humanu : quidẽ desuasententu
quasi prruden ter prolata quem que l&an sed uerur
rapiens non solũ rer quas lo qua tur uerum &iã opor¬
tunita tẽ loci ueltem ponr uel per sõnȩ cuilo quatur dili¬
genter in quint : Se mita uitȩ super eruditũ : ut declina deh fo¬
ratiano perfatũ: huic& enĩ iure semita uitȩ de super aper

Expanded text:
mo in sententia oris sui, etc. Humanum quidem est de sua sententia quasi prudenter prolata quemque laetari; sed verus sapiens non solum res quas loquatur, verum etiam opportunitatem loci vel temporis vel personae, cui loquatur, diligenter inquirit.-- Semita vitae super eruditum, etc. Eratione perfectum.
Abbreviated transcription (Latin):
inqua semper permanere desiderabant perdent In morte
rȩsens eorũ conuersatio quia i colȩsunt apud dm̃ & peri¬
gyni croscentibur si ne cersatione mentis adsrutũ us¬
que suauisimũ patiiȩ cȩlestir pergitꝰ: In nocenrcredit omini
& iur uersutus odisurest: &repreensibilis quidemẽ
homo in patiens sed multo peior &odiosior dõ est Ver¬
sutus &iã si apud homines meliorsstimaur : illenim i deo¬

Expanded text:
in qua semper manere desiderabant, perdent in morte in qua semper manere desiderabant, perdent in morte praesens eorum conversatio in qua incolae sunt apud Dominum et peregrini, crescentibus sine cessatione meritis ad fructum usque suavissimum patriae coelestis et vir versutus odiosus est. Reprehensibilis quidem est homo impatiens, sed multo pejor et odiosior Deo est versutus, tametsi apud homines melior aestimetur: ille e
Abbreviated transcription (Latin):
bat non meruit: At dir apuli quis sue umiliter audituuenta¬
tu subdiderant: accepta sp̃r gratia non solũ modo xpm̃ di piliũ
ognuscere sed & abita scriptur arũ intellegere meruerunt:
densor sapientiã quã quent non in uenit : quia &si pente
cimtra illius stultitiã dis putando incedas nescit in tellegesb
qui̧dicis : ut arnus quiuerbũ consubstantia litatis in patr¬
& filio Nus quã scripturarũ inueniri posse contendebat cum ei¬
manifeste soriptum obicor&ur Ego & pat̾t unumn su¬
ritudinẽ anime suȩ Ingacudio eius non miscebitur &traneus
& corde bonorũ monachorũ amaritu dinẽ nouerunt quia e¬
rumnã exilii quapro iecta lacor antur intellegunt & quã sunt tra¬
quilla quȩper dider quȩ confusa in quibus .c ecider̃ sentiunt: Dos¬
ius impiorũ delebitur tabernacula iustorũ germinabi¬
& domus quippe inmansiones tabernaculi ñuti sol&itinere : Do¬
musigitur impiorũ delebi turi quia habitationẽ uitȩ prȩsentis

Expanded text:
bat non meruit, at discipuli qui se humiliter auditui veritatis subdiderant, accepta Spiritus gratia, non solummodo Christum Dei Filium cognoscere, sed et abdita Scripturarum intelligere meruerunt. derisor sapientiam, quam quaerit, non invenit, quia etsi aperte contra illius stultitiam disputando incedas, nescit intelligere quae dicis: ut Arrius, qui verbum consubstantialitatis in Patrt Filio, nusquam Scripturarum inveniri posse contendebat, cum eimanifeste objiceretur, Ego et Pater unum sumaritudinem animae suae, in gaudio illius non miscebitur extraneus . Corda bonorum monachorum amaritudinem suam noverunt, quia aerumnam exsilii, qua projecti lacerantur, intelligunt; et quam sint tranquilla quae perdiderunt, quam confusa in quibus ceciderunt, sentiunt. Momus impiorum delebitur, tabernacula justorum germinabunt. Domo quippe in mansione, tabernaculis uti solet in itinere. Domus igitur impiorum delebitur, quia habitationem vitae praesentis,
Abbreviated transcription (Latin):
mirum ipse nec ullo mentiente falli nec poltesto
li quando mentin: pondus &stae tera iudicia
dñi sunt : &opera eius omnes lapides sȩculi:¬
& la pides secub iustos & uel fortes appellatqr¬
ab hucio secłi sua uirtute electus & cȩlesti edifi¬
catione aptus est sed eius potius operequi
om̃a ia pondere & mensura & numero costitueron miouq
scit uoliue inen sure sidosetatiarũ disenbuet: I drenadio nc¬
preximin undȩ a morte rapiantur ecerna : qui quo amplius
aucton mentis seruiunt : Eogr auius uitȩ largitorẽ oe sen¬
dent: nec tum̃ talibus iterpȩnitentiȩ prȩcluditur: podestudo

Expanded text:
ullo mentiente falli nec potest aliquando mentiri. Pondus et statera judicia Domini sunt, et opera ejus omnes lapides saeculi. Lapides saeculi justos et fide fortes appellat, quab initio saeculi sua virtute electus, et coelesti aedificio aptus est; sed ejus potius opere, qui omnia in pondere et mensura et numero constituens, unicuique sicut voluit, mensuram fidei et gratiarum disproximis, unde a morte rapiantur aeterna. Qui quo amplius auctori mortis serviunt, eo gravius vitae largitorem offendunt; nec tamen talibus iter poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
mordere solent at tonitos habere oculos & prȩsentia nonuid¬
re quẽa liquan diu sedula mente pertrae ctant: Mnelion est
mala perpe quã per ostentationis uicium bona sua oeulto
cognosci: &qui ddominatur anmnosuo ex pugnature urbiũ & nunor
est enini uistona urbium qui & tria sunt quȩ subdiuutu aialde
enum aũt mauise qued perpatientiã iuncitur quia ipse aseani¬
mur superatur & rem&iprũ sibi m&ipsi subicit quando eum pa¬

Expanded text:
mordere, solent attonitos habere oculos, et praesentia non videre, qui aliquandiu taciti sedula mente pertractant. Unde mala perpeti quam per ostentationis vitium bona sua occulta forti, et qui dominatur animo suo, expugnatore urbium . Minor enim est victoria urbium, quia extra sunt quae subiguntur; valde autem majus est quod per patientiam vincitur, quia ipse a se animus superatur, et semetipsum sibimetipsi subjicit, quando eum pa
Abbreviated transcription (Latin):
est in requenti uta quã bene plaga illa famosa qua phi listeiina¬
tibus serie bantur & pͥnma: Qui ergo non uuilt uirgũ hidorso
portare portec i labiis scopientiã lo quatur laudes xp̃u a p̃
deo qui uel mordinata bona uel aper¬
tantia di autis. ubrȩ fortitu dinis
atqus turtutum ino pia to angurtan turdeo celestibur in digent
diuitiis : quia noxio pauo re dimeit

Expanded text:
est, in sequenti vita; quam bene plaga illa famosa, qua Philisthaei in natibus feriebantur , exprimit. Qui ergo non vult virgam in dorso portare, portet in labiis sapientiam. Loquar laudes Christi, . Quia vel inordinate bona, vel apertantia divitis urbs fortitudinis at qui virtutum inopia coangustantur, ideo coelestibus egent divitiis, quia noxio pavore timent
Abbreviated transcription (Latin):
cesiustiiuisio est xp̃i: ipsenam que est sacpientia dequa dictum ẽ
si sci martyres tanta passi sunt iusti: quanta putas eos manene¬
tormenta qui illos adfligebant in iustu: Si iob& tobias c&e¬
quedĩ electi tanta i hac uita receper̃ aduersa : quid contiista¬
ris site quitam longe i fra illorum uestigia iace ꝓtemptanr
& quibonus est non confidit in cogitationibus suis: sed dñi gratio
quent Acperillã accipit ut pie uiuerq poss̃t: Qui aũt iiuis
cogitationibur considitbonus esse Nam qui gratiã superiu
a qiuitons petere non curat : mento in impia actione pero¬
rat, Muler diligens: conaẽ uiro suo : R pat&r litterȩ sen¬
sus :quia mulierbona & casta honorem uiro suo preb& iom¬

Expanded text:
ces justi, visio est Christi. Ipse namque est sapientia, de qua dictum est, si, Qui tormenta, qui illos affligebant injuste? Si Job et Tobias, caeterique Dei electi, tanta in hac vita receperunt adversa, quid contristaris, si te, qui tam longe infra illorum vestigia jaces, tentans  Qui bonus est non confidit cogitationibus suis, sed Domini gratiam quaerit, ac per illam accipit, ut pie vivere possit. Qui autem cogitationibus suis confidit, bonus esse nequit. Nam qui gratiam superni Adjutoris petere non curat, merito in impia actione perdurat.-- Mulier diligens, corona viro suo, etc. Patet litterae sensus, quia mulier bona et casta honorem viro praebet in om
Abbreviated transcription (Latin):
Alite ꝰ qui fraudulentam̃te simulatre essebanũ ne quiter iuuens hi
occulto non in ueni& bona uitȩ sequentis : Qui aũt substantiã urtu¬
tũ sp̃italiũ ueraciter adquint mercabitur & eo cla qtatẽ regni par¬
rit uintutũ : quibus &er nȩ uitȩ claqtas auro prȩcipsior emit u
It aũt prauũ quo fraudulentur hicedit perdeto lucro tempora
quod a pp&itur ad mortẽ quã prȩuidere noluit tendrt sempitor nũ¬

Expanded text:
tc.: qui fraudulenta mente simulat se esse bonum, nequiter vivens in occulto, non inveniet bona vitae sequentis; qui autem substantiam virtutum spiritualium veraciter acquirit, mercabitur ex ea claritatem regni perrit virtutum, quibus aeternae vitae claritas auro pretiosior emitur; iter autem pravum, quo fraudulentus incedit, perdito lucro temporali, quod appetit, ad mortem, quam praevidere noluit, tendit sempitern
Abbreviated transcription (Latin):
tum & aminatae : argentum quippe uei aurum si nep robũ
est igne consumitur : Si uero probatum igne declaratur: Sic
nictirũ ẽ sensur umus cuiusque operantis. Nam qua ursit
pientis autẽ & eius qui uin nomine dignurnt preuidereiꝰquan sus dolore
miscebitur. & gacudia peccandi penase que turultionus. Socpientia aut̃

Expanded text:
udantis . Argentum quippe vel aurum, si reprobum est, igne consumitur; si vero probum, igne declaratur. Sic nimirum est sensus uniuscujusque operantis; nam qualis sit pientis autem est, et ejus qui viri nomine dignus sit, providere, quia risus dolore miscebi
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ bene dicit impingua bitur: &qui enim extenus prȩdicandono
bene dicit in tenons augmenti pinguedinẽ recipit &dum diuino
eloquio audi toꝵ mentem de bnare non desinit: potum multi pli¬
cati munens debnatus & crereit quiabs condit frumenta i
ledi c&ur in populis & frumenta quippe abscondere est predi¬
cationis sc̃ȩ apud se uerba renene : In populis aũt talis quisq:
maledicitur: quia ii soli ur culpa silentii promultorũ queun
ut bona : Ebona quȩrare quȩ faccere debeas quibus ad eelestua¬
bona quibur ad eȩ l estia bona por uenias hoc est benediluculo con¬
surgere ĩdest cres cente lucescientia i adbo num opus dc cingi:¬
iidicio eoru pomdere neadaltiora regniper ueniat. retar¬
datu: Quiconfidit indiuitiis sur conrua: E qui prȩsen¬
tebus bonis inidus futura non cogitat. ut iiłq rxi in noutri¬

Expanded text:
que inebriabitur . Qui enim exterius praedicando benedicit, interioris augmenti pinguedinem recipit; et dum vino eloquii auditorum mentem debriare non desinit, potu multiplicati muneris debriatus excrescit. Audiant quod Davialedicitur in populis : » frumenta quippe abscondere est praedicationis sanctae apud se verba retinere. In populis autem talis quisque maledicitur, quia in solius culpa silentii permultorum, quos rit bona, etc. Bona quaerere quae facere debeas, quibus ad coelestia bona pervenias, hoc est bene diluculo consurgere, id est, crescente luce scientiae, ad bonum opus accingitunc eorum pondere, ne ad altiora regni perveniat, retardabitur.-- Qui confidit in divitiis suis, corruet, etc. Qui praesentibus bonis inhians futura non cogitat, utrisque in novissi
Abbreviated transcription (Latin):
toribui : notandũ aũt quod & si impi ir post mostẽ spes ueniȩ non
est : sunt tamen qui deleuinb: pec catir quibus obligati defuncti
sunti post mortẽ porsunt absoliu: uel penis uodelic& castitati ueli
preciburꝰ elem oynis mirsarũ celebran dos putant falluntunr
ustur de angustia hberaturẽ : & martyr quisque deangustia
parsionir liberatur est post mortẽ : & tradetur ii ponã prueiur
causa per secutor qui illũ angustauit : Simulator oredecepit

Expanded text:
toribus dandam. Notandum autem quod, etsi impiis post mortem spes veniae non toribus dandam. Notandum autem quod, etsi impiis post mortem spes veniae non est, sunt tamen qui de levioribus peccatis, quibus obligati defuncti sunt, post mortem possunt absolvi, vel poenis videlicet castigati, vel suorum precibus, eleemosynis, missaustus de angustia liberatus est, etc. Martyr quisque de angustia passionis liberatus est post mortem, et tradetur in poenam pro ejus causa persecutor, qui illum angustiavit. Jacobus mart
Abbreviated transcription (Latin):
iter seruiunt ȩterna luce dam nabuntur : at qui impi&atiman ci¬
pantur i cum haciita perdunt bona quȩ amdebant: Fortitudo sim plicis¬
uiadñi : &ni in quĩd ab dita scripturarum comprehendere nonualesin
camende scelute derperes: sed gradereuiã dñi a gebona quȩ nostic & inter for¬
ter connumerabens: sed mento paueant ills̃ quiresta quȩ norunt fcccere
tone tenetur : quienim aliter cauram paupons. & aliter potentir :
aliter soda lisiatq aliter auditignpti : Staterã utique libra hii quã :¬
sed & in hir qui sua bene gesta in eliora quã pinoximorũ sua que erra
nera hportabila in ponit in humeros hominũ ⁊̃pie aũt uno digito
suo non uult ea tangere : ubi fuent superbia ibient contumelo
quia superbi ꝗel contume liosȩ segerunt per contemtũ s̃iue igno¬
pio nulla ent ultra spes: Heum miser hanc sentiã idẽ mortuo¬
scle extremb̃ que iudicix̃ uitã credidit omnibur impiis & pecca¬

Expanded text:
iter serviunt, aeterna luce donabuntur: at qui impietati mancipantur, cum hac vita perdunt bona quae amabant. Exspecum. Si, inquit, abdita Scripturarum comprehendere non vales, non tamen de salute desperes, sed gradere viam Domini, age bona quae nosti, et inter fortes connumeraberis: sed merito paveant illi, qui recta quae norunt facere tione tenetur. Qui enim aliter causam pauperis, aliter potentis, aliter sodalis, aliter audit ignoti, statera utique librat iniqua. Sed et is qui sua bene gesta meliora quam proximorum, suaque erratanera importabilia imponit in humeros hominum, ipse autem uno digito suo non vult ea tangere; ille Quia superbi vel contumeliose se gerunt, per contemptum sive ignonulla erit ultra spes. Heu miser! Hanc sententsale extremumque judicium vitam credidit omnibus impiis et pecca
Abbreviated transcription (Latin):
dicet gaudentẽ: erat ergoludens corapatre persirtulos ude¬
en qui aut prophaca aut apyncipio adiebus ccenautacti faude¬
melt ussent cum siliis hominũ erat omnitem pore ludens
mor beront cum er uic quia  cam tempora orbisac orea¬
cura erse cepiss& ipse quoderat in patre silius manebar : hec idodẽ
ne quis eum cumcreatuns &tem ponbus cepiere perhi bera: & deli cie
eius es secumsiliis hominum: quia desiderat i nr̃o amore quiercero :
Nos que bonorum gratia mentorũ. ad seuidendum perdui cer&: beatur
homo qui audit me qui urtilat ad feros meos cotidie : & obseruat ad postras
ostiimei & fords sucor & postes ostii. scripturas sc̃as & eorum doctores
non cupat : sine quibus aduitã quam pollicaur non ualemur in gredi: Capies¬

Expanded text:
dicit gaudentem. Erat ergo ludens coram patre per singulos dies, quia, ut propheta ait, a principio ex diebus aeternitatis gaudeesse cum Patre . Erat omni tempore ludens in orbe terrarum, quia et cum tempora orbis ac creaturae esse coepissent, ipse quod erat cum patre filius manebat, haec ideo ne quis eum cum creaturis et temporibus coepisse perhiberet. Et deliciae ejus sunt esse cum filiis hominum, quia desiderat in eorum amore quiescere, nos bonorum gratia meritorum ad se videndum perducere. Beatus homo qui audit me, qui vigilat ad fores meas quotidie, et observat ad postes ostii mei. Fores suas et postes ostii sui Scripturas sanctas, et eorum doctores nuncupat, sine quibus ad vitam quam pollicetur non valemus ingredi. CAP
Abbreviated transcription (Latin):
rum suã inopera sua: quod de h carnatione dñicadiCtũ patres
intelleguntidicenter quia cestigratia mysteni dixent dñicre¬
auit me & non pater creauitme. cano i quiunt dñnagnos¬
craglona patrem signaticreatura dñm confitaurucan
tentiesimileẽ in euuangelio In prinepio eratuerbum
& uerbũ erat apud dm̃ : & dr erat uerbum: om̃a per ipsum
fast a sunt : pere antergo quingant diuirtutẽ &disapientien
uideli c& xp̃mr ab huitio immo & ante omne quod diqiuol cot¬
tarepc test iitium ab ipsopatre fuir se progerutũ nac dã erpit

Expanded text:
rum suarum in opera sua, quod de incarnatione Dominica dictum Patres intelligunt, dicentes, quia certi gratia mysterii dixerit, Dominus creavit me, et non Pater creavit me. Caro, inquiunt; Dominum agnoscit, gloria Patrem signat. CreCui simile in Evangelio: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Omnia per ipsum facta sunt . Pereant ergo, qui negant Dei virtutem, et Dei sapientiam, videlicet Christum ab initio, imo et ante omne quod dici vel cogitari potest initium, ab ipso Patre fuisse progenitum. Alia t
Abbreviated transcription (Latin):
iuasit eum: apparuit queclibanir fumans : &ignis transi¬
ens inter mȩdia illaquae diuisaerunt: dictum quee est ei:
cognos cendo scies: quia peregiinum erit sementuum inter
tatu tur est itaque modus pmissiseminis abrahae: & ista est
figura : ꝑuiue: cam enĩ uaccam sigificata est plebs posi¬
a sub iugo legis : percapram : eadem plebr. peccatrix futurat
per ari&emo eadem plebr &iam regnatura: quae animalia
ideo thna dicuntur : qui aper articulas temporum ab adam
us que adnoe & i de usque ad abraham & inde us que ad auid.
tãquam tertiam a&atem gerens ille populur adoleatur:¬
eiitur turam & columbamĩ spiritale populĩ figurati sunt
incuiur diuisone filii promissionis & herede signficatun:

Expanded text:
invasit eum, apparuitque clibanus fumigans, et ignis transiinvasit eum, apparuitque clibanus fumigans, et ignis transiens inter media illa, quae divisa erant. Dictumque est ei: Cognoscendo scies quia peregrinum erit semen tuum in teliqua. Statutus est itaque modus promissi seminis Abrae, et ista est figura. Per juvencam enim vaccam significata est plebs, posita sub jugo legis; per capram, eadem plebs, etiam peccatrix futura; per arietem, eadem plebs, etiam regnatura. Et quod animalia ideo trima dicuntusque Noe, et inde usque ad Abram, et inde usque ad David, tanquam tertiam aetatem gerens ille populus adolevit. Per turturem et columbam, spirituales populi figurati sunt, individui filii promissionis, et haeredes regni futuri:
Abbreviated transcription (Latin):
id est insimilitudinem baren& matis Bel himulitudinem stollarũ
caeli futurã : ei ciens ergo abraham ds̃ sori ostendit ill istellas celi.
dicens: sic faciam semen tuum: id est xp̃ianam gentem cuius tup¬
ter infide subsistis sic faciam resurrectiones lumine corus care:
deinde demonstrauit illi harenã mans: & dixit: sic erit in multitũ¬
dine sementuum: hoc ẽ erit quidem copiosa gens iudae orum
sed sterelir & mfecunda sicut arena manebit.
mirsionis futurus sigum p&it per quod agnos cer&. Ne quasi
dubitans anfier& sed quomodo futurum e& exquirens cuidn
banc similiẽudinem proposuis. sume in quidmihi uac econ tn¬
ensem : & capram tinam. & ari&em an norum tniumi curture qe
& columbam: tolens igitur abraham unipersa haccadunsit
ea permedium: & utras que partes contrase altrinsccus po¬
suit: aues autem non diuisit: decenderunt que uolucres sui
cadeuera: & abigebat eas abraham: cum que occubuiss& sol.¬
pauor inruit super abrabam : & horror magur & tenebrosus

Expanded text:
id est in similitudinem arenae maris, vel in similitudinem stellarum coeli futura. Eduxit ergo Deus Abraham foras ostendens illi stellas cdicens: Sic faciam semen tuum, id est, Christianam gentem, cujus tu pater in fide subsistis, sic faciam resurrectionis lumine coruscare. Deinde demonstravit illi arenam maris, et dixit: Sic erit in multitudine semen tuum, hoc est, erit quidem copiosa gens Judaeorum, sed sterilis et infecunda sicut arena maris. Pomissionis futurus, signum petit, per quod agnosceret, non quasi dubitans an fieret, sed quomodo futurum esset exquirens. Cui Dominus hanc similitudinem proposuit. Sume, inquit, mihi vaccam triennem, et capram trimam, et arietem annorum trium, turturem quoque et columbam. Tollens ergo Abraham universa haec, divisit ea per medium, et utrasque partes contra se altrinsecus posuit, aves autem non divisit. 5. Descenderuntque volucrecadavera, et abigebat eas Abraham. Cumque sol occumberet, pavor irruit super Abraham, et horror magnus et tenebrosus