comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aib̾tũ agnezolone licet
sy moniaco ñ simoniace eiusdẽ confessionere¬
pimꝰ incdiaconũ ordinatũ. ⁊ lib̾ati in nocentũ. ps
nil potuit. cui manꝰ imposuit. Nos gͥtanti pontifi¬
cis auctoritate firmati. damasi ⁊̃ p̃pͣ testimonio. ro¬
borati. qͥ ait reitari oportere: qđ male actũ ÷ daib̃tũ
aphereacis corpore ⁊ sp̃u digͥssũ. atq utilitate eccłie
ꝓuirib insudantẽ. ex in tegro necessitate eccłie in¬
mari censemꝰ. s tm integrã diaconii dationẽ qñq̃

Expanded text:
aibertum a Nezelone, licet Simoniaco non Simoniace ejusdem confessione comperimus, in diaconum ordinatum, et beati Innocentii papae nil potuit ei qui manus imposuit. Nos ergo tanti pontificis auctoritate firmati, et Damasi papae testimonio roborati, qui ait reiterari oportere quod male actum est, Daibertum ab haereticis corpore et spiritu digressum, atque utilitate Ecclesiae pro viribus insudantem ex integro, necessitate Ecclesiae inmari censemus, sed tantum integram diaconii dationem, quand
Abbreviated transcription (Latin):
spletati. si inlege dñi instructi diligent̃ inuestigent.
n om̃ia si fidẽ cacholicã firmit̾ teneant. ⁊ u̾bis simpli¬
ne aut fauoris gr̾a. aut cuiꝰ cũꝙ muneris cupiditate illec¬
Q aucro ddeuient. ut in dignũ ⁊ minꝰ idoneũ ad sacros
gra suscipiendos ep̃i manib applicent. Qđ si fecerinit.
uille qͥm digne accesserit ab altari remouebit᷑ ⁊ illi

Expanded text:
bene litterati, si in lege Domini instructi, diligenter investigent. Ante omnia si fidem catholicam firmiter teneant, et verbis simpline aut favoris gratia, aut cujuscunque muneris cupiditate illecti a vero devient, ut in dignum et minus idoneum, ad sacros gradus suscipiendos episcopi manus applicent. Quod si fecerint, et ille qui indigne accesserit ab altari removebitur, et illi
Abbreviated transcription (Latin):
Romotiones & consectiones ep̃oꝵ concofilans cap̃.xi¬
porib conliis. clericoꝵ aectione. ac decreto ⁊ ep̃oꝵ conaꝵr¬
statuit. atq iure ꝓmulgauit. neminẽ laicoꝵ pͥncipum
iss potentũ semet᷑ inserere electioni. ł ꝓmotioni patͥar¬
ta ⁊ mẽgrua hinc fiat contentio ł confusio. p̃sertĩ cum
nullã intalib potestatẽ quẽꝗͣ potestatiuoꝵ ł cet̃oꝵ laicoꝵ¬
hr̃e conueniat. s siłe ⁊ attende sibi usq qͦ regularit᷑ a
collegio eccdiȩ suscipiat finẽ electio fut᷑i pontificis. Si uͦ

Expanded text:
romotiones et consecrationes episcoporum, concordans prioribus conciliis, clericorum electione ac decreto, et episcoporstatuit, atque jure promulgavit, neminem laicorum principum vel potentum semet inserere electioni vel promotioni patriarordinata et incongrua hinc fiat contentio vel confusio. Praesertim cum nullam in talibus potestatem quemquam potestativorum, vel c potius silere, ac attendere sibi, usquequo regulariter a collegio ecclesiae suscipiat finem electio futuri pontificis: si vero
Abbreviated transcription (Latin):
canonica p̃decessoꝵ apłoꝵ nr̃oꝵ pontificũ. q̃ ł synoda¬
lit̃ statuer̃. ⁊ ꝓbata sunt con firmare. ⁊ indiminuta
c̃seruare. ⁊ sic̃ ab eis statuta st̃. in sui uigoris stabilitati
custodire. Queq ł quosq condẽpnauer. ł ab dicauer̃
simili sententia condẽpnare. ⁊ ab dicare. Ex libꝰ ponti
p̃decessorib meis tͣditã. ⁊ seruatã repꝑi. diminuer
ł mutare aut aliꝗ̃ nouitatẽ ad mitt̾e. s feruent̾ ut ay¬
uere discipłs ⁊ seqͥpeda totis m̃tis mee conatib que
tͣdita canonice comꝑio. obseruare ac uen̾ari ꝓfiter.¬

Expanded text:
canonica praedecessorum nostrorum pontificum, quae vel synodaliter statuerunt et probata sunt confirmare, et indiminuta conservare, et sicut ob eis statuta sunt in sui vigoris stabilitate custodire. Quaeque vel quosque condemnaverunt vel abdicarunt, simili sententia condemnare et abdicedecessoribus meis traditam et servatam repperi, diminuere vel mutare aut aliquam novitatem admittere, sed frequenter ut eorum discipulus et sequipeda totis mentis meȩ conatibus, quȩ tradita canonice comperio, observare cupio, obser
Abbreviated transcription (Latin):
atq destructor cociꝰ xp̃ianitatis. nec aliqͣ suꝑ hos abi¬
dientia aliqñ ei reseruet᷑. ẜ ab om̃i eccliastico. gtao
in quocũq pͥus fuerat sine recͣctacione de poniatien
Cui qͥsqͥs aoheserit ł qualẽ cũq tãꝗ pontifies ponr¬
tia exhibuerit. aut in aliqͦ illũ defende pͥsupsert
senftentiş cemerator extit̾it ⁊ romanã eecliami su
p̃suptione confunde. ⁊ pturbare cont̃ ħstatutun
aemptauerit. ꝑpetuo anathemate atq ex cõmunicatione
dãpiraitꝰ. & cum impiis qͥ non resurgent in iudicio re¬
pitet᷑. d m̃uipotentis scł dĩ patris ⁊ filiiꝰ ⁊ sp̃c scĩ contͣ
seuã senciat. ⁊ scõꝵ apłoꝵ petri ⁊ pauli quoꝵ p̃sumit¬

Expanded text:
s, nec aliqua super hoc audientia aliquando ei reservetur, sed ab omni ecclesiastico gradu, in quocunque prius fuerat, sine retractatione deponatur: cui quisquis adhaeserit, vel qualemcunque tanquam pontifici reverentiam exhibuerit, aut in aliquo eum defendere praesumpserit, sententiae violator extiterit, et Romanam aecclesiam sua praesumptione confundere et perturbare contra hoc statutum temptaverit, perpetuo anathemate atque excommunicatione dampnetur, et cum impiis, quando resurgent in iudicio, reputetur. Omnipotentis scilicet Dei Patris et Filii et Spiritus sancti contra se
Abbreviated transcription (Latin):
ti p̃decessoꝵ nr̃oꝵ alioꝵq sc̃oꝵ patrũ auctoritate decernimꝰ.
atq statiumꝰ. ut obeunte huiꝰ romane uniu̾sał eccłie pon¬
tifice. in pͥmis cardinales ep̃i. diligentissima simul
considatione tͣctantes. mox sibi clericos cardinales ad¬
hibeant. sicq reliquus clerꝰ ⁊ popłs ad consensim noue
electionis accedant. ut nimirũ ne uenalitatis morb
qualibet occasione sub repat. religiosimi uiri p̃duces
sint inꝓmouendi pontificis. electione. reliqͥ aut̃ saqͣces
et ceite ratꝰ atq legitimꝰ hic electionis ordo ꝑpenditur.
si ꝑspectis diu̾soꝵ patrũ regłis siue gestis. ⁊̃ illa beati¬
p̃decessoris leonis sententia recolat᷑. Nulla in qͥd ratio
sinit ut int̾ ep̃os habeant᷑. qͥ nec aclericis st̃ electi. nec
aplebib expetiti. nec aconꝓuintialib ep̃is cũ metro¬

Expanded text:
trorum aliorumque sanctorum Patrum auctoritate, decernimus atque constituimus, ut obeunte hujus Romanae universalis aecclesiae pontifice, imprimis cardinales episcopi diligentissima simul consideratione tractantes, mox sibi clericos cardinales adhibeant, sicque reliquus clerus et populus ad consensum novae electionis accedant, ut nimirum ne venalitatis morbus qualibet ocasione subripiat, religiosi viri praeduces sint in promovendi pontificis electione, reliqui autem sequaces. Et certe rectus atque legitimus hic electionis ordo perpenditur, si perspectis diversorum patrum regulis seu gestist etiam illa beati Leonis sententia recolatur: 'Ntilla', inquid, 'ratio sinit, ut inter episcopos habeantur qui nec a clericis sunt electi, nec a plebibus expetiti, nec a comprovincialib
Abbreviated transcription (Latin):
metropolitanũ hĩe non pot̃. cardinales ep̃i ꝓcul dubio me¬
cropolitani uice fungunt᷑. qͥ uidĩ electũ antistitẽ ad apłia
culminis apicẽ ꝓuehant. Eligat᷑ aut̃ de ipsi eccłiȩ gre
assumatur. saluo debito honore. ⁊ reuerentia dilecti fi¬
lu nr̃i henrici. qͥ inp̃sentiarũ rexhabet᷑ i fut̾us imꝑa¬
tor deo concedente sꝑat᷑. sic̃ iã sibi concessimꝰ ⁊ suecesso¬
rib illiꝰ. qͥ ab hac apłica sede ꝑsonalit̾ ħuis impetuuit.
Qa si pͣuaꝵ atq iniquoꝵ hominũ ita ꝑuersitas unia¬
luerit. ut pura sincera atq gͣtuita electio fieri in
urbe non possit cardinales ep̃i. cũ religiosis clerics.
catholicisq laicis. licet paucis iis potestatis optineant
eige apłice sedis pontificẽ. uͥ ẽgruentiꝰ iudicauint.
cumq hominũ conat̾ꝰ malignitatis studio resficit
ut his qͥ electus ÷ in apłica sede uirta consueudine
ponendi om̃s facultates illiꝰ qd̾ beatũ gregoriũ aite

Expanded text:
procul dubio metropolitani vice fungantur, qui electum antistitem ad apostolici culminis apicem provehant. Eligant autem de ipsius aecclesiae gremassumatur. Salvo debito honore et reverentia dilecti filii nostri Henrici, qui in praesentiarum rex habetur, et futurus imperator Deo concedente speratur, sicut iam sibi concessimus, et successorum illius, qui ab hac apostolica sede personaliter hoc iavorum atque iniquorum hominum ita perversitas invaluerit, ut pura, sincera atque gratuita electio fieri in Urbe non possit, cardinales episcopi cum religiosis clericis catholicisque laicis, licet paucis, ius potestatis obtineant eligere apostolicae sedis antistitem, ubi congruentius iudicaverint. alignitatis studio restiterit, ut is, qui electus est, in apostolica sede juxta consuetudinem ponendi omnes facultates illius quod beatum Gregorium ante
Abbreviated transcription (Latin):
ed nullũ ep̃m metropolitanꝰ consecret sine tͥb ep̃is ao ms
ullꝰ ep̃c sine metropolitani ꝑ missu. nec ep̃m mctͦpola
so c̃sensisse significent. Qđ si int̾ partes aliqͣ fuerit ou¬
bitatio maiori numero metropolitanꝰ in eelectione cn¬
re non possint. Nã ep̃oꝵ ordinatio sine agregatis tri

Expanded text:
d nullum episcopum metropolitanus consecret sine tribus episcopis,Nullus episcopus sine metropolitani permissu, nec episcopus metrso consensisse significent. Quod si inter partes aliqua fuerit dubitatio, majori numero metropolitanus in electione cre non possint. Nam episcoporum ordinatio, sive aggregatis tribu
Abbreviated transcription (Latin):
n nomine dñi di saluatoris nr̃i iħu xͥ. anno ab incarnatiõe
ciꝰ.m .l.i.x. mnse apͥli indictione .xii. p̃positis saero sancti ᷤ
euangłiis p̃sidente qͦq reuerentissimo abcatissimo nicho¬
lio apłico papa. inbasilica lat̾anensi patͥarchi. que co¬
gnominatur constantiniana c̃sidentib ĩ reuentissimis
uens de electione sũmi pontificis inqͥd. Nouit beatitudo
defuncto pie memoriȩ dño stephano decessore nr̃o. hec
cunsionib sub iacuerit. ad eo ut colũpna dei iuiuentis
ĩ iã pene uidet᷑ nutare. ⁊ sagena sũmi piscatoris ꝓcellis
intunescentib cogeret᷑ in naufragii ꝓ funda sub m̾gi.
Uñ si placet fr̃nitati ur̃e debemꝰ auxiliante deo fut᷑is
cisib prudent̃ occurre. ⁊ eccłiastico statui ne reduuua¬

Expanded text:
 Domini nostri et salvatoris Jesu Christi. Anno ab incarnatione ejusdem MLIX. mense Aprili, indictione XII propositis sacrosanctis evangeliis, praesidente quoque reverendissimo ac beatissimo Nicolao apostolico Papa, in basilica Lateranensis patriarchii, quae cognominatur Constnendę electionis summi pontificis inquit: Novit beatitudo defuncto piae memoriae domino Stephano praedecessore nostro haec tunsionibus subiacuerit, adeo ut columpna Dei viventis iamiam pene videretur nutare, et sagena stimmt piscatoris, procellis intumescentibus, in naufragii profunda submergi. Unde, si placet fraternitati vestrae, debemus auxiliante Deo futuris casibus prudenter occurrere et ecclesiastico statui, ne red
Abbreviated transcription (Latin):
uiuit. aut incẽꝑans aut suꝑsticiosus ÷. Qsqͥs uͦ sic eis
utit᷑. ut metas consuctudinis bonoꝵ int̾quos usat᷑ groe¬
dat. aut aliqͥd significat. aut flagitiosus:. In om̃ib
temere flagitia rephendamꝰ. fieri enĩ pot̾ ut sine alaᷤ
uicio cupiditatis ł uoracitatis p̃ciosiiimo cybo sapies
utat᷑ insipiens aut̃ fedissima gule flama inuiliasimd
ardescat ⁊ saniꝰ qͥsq maluerit more dñi pisce uesci que
lenticula more esau nepotis ab rabã aut ordeo more uli¬

Expanded text:
ivit, aut intemperans, aut supertitiosus est. Quis quis vero eis utitur, ut metas consuetudinis bonorum inter quos versatur, excedat, aut aliquid significat, aut flagitiosus est. In omnibus temere flagitia reprehendamus. Fieri enim potest ut sine aliquo vitio cupiditatis vel voracitatis pretiosissimo sapiens utatur, insipiens autem foedissima gnlae flamma in uilissimum ardescat. et sanius quisque maluerit more domini pisce uesci quam lenticula more Esau nepotis Abraham, aut hordeo more iume
Abbreviated transcription (Latin):
putant inquadragesima mox ut signũ audierĩt
adhorã nonã manducare. Qͥ nullatenꝰ ieuinare cre¬
dendi sunt si añ manducau̾it qͣm uesptinũ celebret᷑
officuim. Concurrendũ ÷ enĩ admissan. ⁊ auditis
missarũ sollempnuiis. ⁊ uesꝑtuus officiis largitis ele¬
mosinis adcibũ accedendũ est. Siuͦ aliqͥs nacessicate con¬
srigus fuerit ut ad missã uenire non ualeat. estima¬
auesptina hora cõpleta oratione sua. ieiuniũ soluat.

Expanded text:
utant in Quadragesima, mox ut signum audierint ad horam nonam, comedere. Qui nullatenus jejunare credendi sunt, si ante manducaverint, quam vespertinum celebretur officium. Concurrendum est enim ad missas, et auditis missarum solennibus et vespertinis officiis, et largitis eleemosynis ad cibum accedendum est. Si vero aliquis necessitate constrictus fuerit, ut ad missam venire non valeat, aestimata vespertina hora, completa oratione sua jejunium solvat.
Abbreviated transcription (Latin):
soluat᷑ ꝙ ipsi dies decie st̃ anni. A pͥma gͥ dñica
quad ragesime usq in pascha dñi .ui. ebdomade
computant᷑. quarũ uidł dies.xlii. fiunt. Ex qͥb
dũ sex dies dñici abstinentiȩ sub trabunt᷑. ñ plus
.iui. dies affligim᷑ quasi anni decimas deo damꝰ.
&ut sacer numerꝰ.xl. dierũ ad impleat᷑. quẽ salua¬
tor nr̃ suo sacro ieiunio consecͣuit .iiii. dies pͥoris
ebdomade ad supplem̃tũ quadraguita dierũ po

Expanded text:
t anni. A prima igitur Dominica Quadragesimae, usque in Pascha Domini, sex hebdomadae computantur, quarum videlicet dies XLII fiunt. Ex quibus dum sex dies Dominicae abstinentiae subtrahuntur, non plus XVI dies affligimur, quasi anni decimas damus Deo, et ut sacer numerus XL dierum impleantur, quae Salvator noster suo sacro jejunio consecraverit IV dies prioris hebdoma
Abbreviated transcription (Latin):
hm̃s. Iubem᷑ ⁊̃ ab oñupotente deo om̃iũ bonoꝵ no¬
stroꝵ decimas dare. Qua ꝑꝑ ut oĩs decima a nobis
deo rite ꝑ soluatur. collamꝰ decimã anni. ⁊ mnea
peccata nr̃a confitendo. corrigendo nos. ieuindl¬
do. uigilando. orando. elemosinã dando. abstes¬
gamꝰ. ⁊ carnẽ tiꝑãm decimemꝰ. ut ad scm pascha

Expanded text:
habemus. Jubemur etiam ab omnipotente Deo omnium bonorum nostrorum decimas dare. Quapropter ut omnis decima a nobis Deo rite persolvatur, tollamus decimam anni, et in ea peccata nostra confitendo, corrigendo nos, jejunando, vigilando, orando, eleemosynas dando abstergamus, et carnem nostram decimemus, ut ad sanctum Pascha
Abbreviated transcription (Latin):
officia tnsegit etatẽ. Inaliena stipendia minime alt̃
obrepat. nec alii debitã alt̾ sibi audeat uendicare
m̃cedẽ. Sit facultas dericis renitendi si se uidint p̃gͣ¬
uari. ut quẽ s ingeri extͣns u̾so agnou̾int ñ cimeat
refutare. Qͥ si non debitũ p̃miũ. ł lib̾um de eo qͥ eos rec¬

Expanded text:
a stipendia minime alter obrepat, nec alii debitam alter sibi audeat vindicare mercedem, sit facultas clericis renitendi si se viderint praegravari, ut quem sibi ingeri ex transverso cognoverint, non timeat, refutare. Qui si non debitum praemium vel liberum de eo qui eos rec
Abbreviated transcription (Latin):
de sunt. ⁊ cunc ligandi atq soluendi potestas exer¬
cenda ÷. uidendũ q̃ culpa. aut q̃ sit penitentia secu¬
uisitat. illos sententia pastoris ab soluat. Tc̃ enĩ uera
:absolutio p̃sidentis. c̃ interim arbitum seqr̃ iudi¬
cis. Qđ bñ quadriduani lazari. illa resuscitatio de

Expanded text:
nc ligandi atque solvendi potestas exercenda, videndum quae culpa, aut quae si poenitentia secunis gratiam visitat, illos sententia pastoris absolvat. Tunc enim vera est absolutio praesidentis, cum interni arbitrium sequitur judicis. Quod bene quatriduani L
Abbreviated transcription (Latin):
nascintur. simulatq ab aliqͦ capta fueruit. uire gen¬
tiũ statĩ illiꝰ eẽ incipiunt. Qđ enĩ añ nulliꝰ : io na¬
curali ratione occupanti concedit᷑. Nec int̾: feras
bestias. ⁊ uolucres. utrũ insuo fundo qͥsq capiat.
an: alieno. Plane qͥ alienũ fundũ ingreditur ue¬
usq cuũ eẽ intesligitur: donec tua custodia coher¬
ceat᷑. Cũ uͦ euaserit custodiã tuã. ⁊ innaturalem
lib̾tatẽ se receꝑit. tuũ eẽ desit. & rursũ occupantis
sit. Naturalem aut̃ lib̾tatem reciꝑe intelligit᷑. eũ
ł occłos cuos effugerit. Uł itasit inconspectu tuo.
ut oifficł sit eiꝰ ꝑsecutio. Illud quesitũ: an si fera
bestia ita uulnerata sit. ut capi possit. statimm tua

Expanded text:
 ab aliquo capta fuerint, iure gentium statim illius esse incipiunt: quod enim ante nullius est id naturali ratione occupanti conceditur. nec interest, feras bestias et volucres utrum in suo fundo quisque capiat, an in alieno: plane qui in alienum fundum ingreditur veusque tuum esse intellegitur, donec tua custodia coercetur: cum vero evaserit custodiam tuam et in naturalem libertatem se receperit, tuum esse desinit et rursus occupantis fit. naturalem autem libertatem recipere intellegitur, cum vel oculos tuos effugerit vel ita sit in conspectu tuo, ut difficilis sit eius persecutio. Illud quaesitum est, an, si fera bestia ita vulnerata sit ut capi possit, statim tua
Abbreviated transcription (Latin):
&̃. It̃. Cũ legitime nuptiȩ facte sunt: patrẽ libi secunt᷑.
qͥ pacrẽ demonitrare ñ posst̃. uł qͥ possunt qͥd̾. s eũ ha¬
bent quẽ hr̃e ñ licet. It̃. lex nature ħ÷. ut qͥ nascitur
sine legitimo mat̾monis. matrẽ sequat᷑. It̃. Q inut̃o
st̃ in toto pene uire ciuili intelligitur in rerũ nat̾a
aẽ. Nam ⁊ legitime hereditates hĩs resticuunt᷑. ita ut
sip̾gnans mulier ab hosꝰtib capta sit. io qd̾ natũ erit.
quã ius ap̃bone fidei ꝙ̃torẽ peꝑit. cãꝗͣ furtiuũ usu
ñ capit᷑. Si aliqͥs legitimã rem ꝑ legitimas scͥpt̾a
tradente donatore possedit. is eã cui ÷ tͣdita posside¬
bit. Nec int̾ ÷ utrũ inparentes. an in extͣneos factasit
tn cũ nulla ꝓbatione debiti. is qui accusat᷑. pot̾ fidẽ
suã uiris uirandi religione firmare. S qñ pulsatus.
repetenti pecuniã obtulerit sac̾m̃tũ : ⁊ ille ei iuris¬
uirandi necessitatẽ ulcro concesserit. ñ pot̾ pꝰea ab eo¬

Expanded text:
. Item cum legitime nuptiae factae sint patrem liberi sequuntur: qui patrem demonstrare non possunt vel qui possunt quidem, sed eum habent quem habere non licet. CAP. Lui. Item, qui in utero sunt, in toto pene jure civili intelliguntur in natura rerum esse. Nam et legitimae haereditates his restituuntur, ita ut si praegnans mulier ab hostibus capta sit, id quod natum erit, quamvis apud bonae fidei emptorem peperit, tanquam furtivum usu non catradente donatore, possederit, is eam cui tradita est possidebit. Nec interest utrum in parentes aut extraneos facta siten cum nulla probatione debiti is qui accusatur potest fidem suam jurisjurandi religione firmare. Si quando pulsatus pecuniam repenti obtulerit sacramentum et ille ei jurisjurandi necessitatem ul
Abbreviated transcription (Latin):
iudent̾ desinere hr̃e. c̃ reutendi consuetudiniẽ
deserunt. sallinarũ ⁊ anserũ non ÷ fera nacuni.¬
q̃s feras uocamꝰ. It̃. Alii anseres quos feras appe¬
lami Neq si anseres tui. aut galline tue aliquoea¬
su curbate. curbatiq euolauerint. licet conpatisn
funt̃ iqui lucrandi animo ea animalia recint.

Expanded text:
ndi consuetudinem deseruerint. Gallinarum et anserum non est fera natura.quas feras vocamus et alii anseres, quos feros appellamus. Et ideo si anseres tui aut galline tue aliquo casu turbati turbateve evolaverint, licet conspectum esse non desinunt. Et qui lucrandi animo ea animalia retinet,
Abbreviated transcription (Latin):
neptes parit adhereditatẽ ab iutestato aui desiune
uocentur. ⁊ non minꝰ c̃ciã parttẽ sic̃ ante acapunt᷑
ẜ incegi parcionẽ sequat᷑ nepotes exfilia talẽ accibit᷑
nati. quale accipiunt nepotes exfilio ꝓcreati. Itag
uua discesserit. ne potib ex filio ⁊ nepotib exfilia de¬
reliis. om̃s parit as hereditatẽ auie sue uocent᷑. ⁊omi¬
no nulla sit differentia. utrũ om̃s nepotes sint aut
neptes. utrũ exfilio an exfilia ꝓcreati sunt.

Expanded text:
avi defuncti vocentur, et non minus tertiam partem sicut ante capiant, sed integram portionem consequantur, nepotes ex filia talem accipiant nati qualem accipiunt nepotes ex filio procreati. Item Si avia decesserit nepotibus ex filio et neptibus ex filia derelictis, omnes pariter ad haereditatem aviae suae vocentur, et omnino nulla sit differentia, utrum omnes nepotes sint an neptes, utrum ex filio an ex filia procreati sint.
Abbreviated transcription (Latin):
Nerumq conting̃ ut uidicis locũ tencat. cuiꝰ adlocũ
minime uita concordat. ac sepe agitꝰ: ut uł dãpnat
i meritos. uł alios ipseligatꝰ soluat᷑. Sepe in soluenđ
ueligandis subditis. sue uoluntatis motꝰ ñ aut̃ causa¬
nuĩ m̾ita seqr̃ pastor. Uñ fit. ut ipsa ligandi ac soluẽ¬

Expanded text:
erumque contingit ut hic judicii locum teneat, cui ad locum vita minime concordat. Ac saepe agitur, ut vel damnet immeritos, vel alios ipse ligatus solvat. Saepe in solvendis ac ligandis subditis suae voluntatis motus, non autem causarum merita seq
Abbreviated transcription (Latin):
incendio. riuna. naufragio. aut quo libet simili
tam saluã facere: suã p̃culerit. Si seruũ uł
cauia.ł quecũq alia. aliquis ab alto acdusũ cñ seruiati
rito u dño retiet᷑. Si facto pcio it̃ uendenta aiat¬
ocrasione pierit: ei perit qͥ ei deđat dutrabendlam
s ni sire acceptã non rogante dño s ꝑmutelcro

Expanded text:
incendio, ruina, naufragio, aut quolibet simili tam salvam facere, suam praetulit. Si servum vel equum vel quaecunque alia aliquis ab altero ad usum tantum servienti rito a domino retinetur. Si facto pretio rem vendendam aoccasione perierit, ei perit, qui eam dederat distrahendam. Ceterum si rem acceptam non rogante domino
Abbreviated transcription (Latin):
f uriosi aut̃ si ꝑ id tp̃s fecerint testam̃tĩ. qͦ furor int̾miss ::¬
ure cestati eẽ uidentur. Itẽ. Mutus. i surdus ñ sẽꝑ cesta¬
ĩcũ fac̾e posunt. Utiq aut̃ de eo surdo loqͥtur. qͥ om̃i¬
no non exaudit. ñ qͥ carde exaudiat. Nã ⁊ mut᷑ hismn¬
cilligitur. qͥeloqͥ nicħ pot̾. ñ qui tarde loquitur.
uo lex inp̃citũ qͥd indulget. in futurũ uetat.

Expanded text:
Furiosi autem si per id tempus fecerunt testamentum, quo furor eorum Furiosi autem si per id tempus fecerunt testamentum, quo furor eorum ure testati esse videntur. Item, mutus et surdus non semper testamentum facere possunt. Utique autem de eo surdo loquitur, qui omnino non audit, non qui tarde exaudit. Nam et mutus is intelligitur qui eloqui nihil potest, non qui tarde loquitur. Cum lex in praeteritum quid indulget in futurum vetat.
Abbreviated transcription (Latin):
libtinis. siue exalc̃o libtino. ⁊ altõ ingenuo. S isiqͥs
de matre lib̾a nascit᷑. patre seruo. ingenuus nichil¬
ominꝰ nascit᷑ quẽ ad modũ qͥ ex matre lib̾a. ⁊ incto
it. ⁊ econt᷑rio. si lib̾a conceꝑit. de iñ ancilla facta pa¬
riat. placuit eũ qͥ nascit᷑ lib̃m nasci. qr ñ debet ella¬
mitas mat̾sei nocere. qͥ inutõ ÷. Exhis ⁊ illuo quesi¬
tũ ÷. si ancilla p̃gnans manu missa sit. demĩ ancilla
p̾ea fact̾a sit. ⁊ peꝑit. libum an seruũ pariat. mar¬
cellus ꝓbat lib̾um nasci. Suffic̾ enĩ ei qͥ inuentre est
libam matrẽ ł medio tp̃r habuisse. qd ⁊ uerũ est.
on om̃ib licet facere cestam̃tũ. Statĩ enĩ hi qui ali¬
Leno uiri subiecti sunt. testam̃tũ faciendi uis non
habent. Item. Testam̃tũ facere ñ possunt in pubes.
qr nullũ eoꝵ animi uidiciũ ÷. It̃. Furiosi qui mente
carent. ñ ad rem ꝑtinet. si in pubes p̾ea pubes facas.
ait furiossis pꝰea cõpos mentis factus fuerit. ⁊ decessent.

Expanded text:
libertinis sive ex altero libertino et altero ingenuo. Si quis ex matre libera nascatur, patre vero servo, ingenuus nihilominus nascitur, quemadmodum qui ex matre libera et incerto perit. Et econtrario si libera conceperit et post ancilla facta pariat, placuit eum qui nascitur liberum nasci, quia non debet calamitas mattum est, si ancilla praegnans manumissa sit, deinde ancilla postea facta peperit, liberum an servum pariat? et Marcellus probat, liberum nasci: sufficit enim ei qui in ventre est liberam matrem vel medio tempore habuisse: quod et verum est.licet facere testamentum. Statim enim hi qui alieno juri subjecti sunt, testamenti faciendi jus non habent. Item: Testamentum facere non possunt impuberes, quia nullum eorum animi judicium habent. Item, furiosi, quia mente carent; nec ad rem pertinet, si impubes postea pubes factus, aut furiosus compos postea mentis factus fuerit, et decesserit.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ꝗđ ꝓmiser̃ ꝓbant᷑ idonei. ⁊ possint om̃s in soli¬
uicũq falsã monetam
ꝓcussisse cõpbatꝰ fuerit. manꝰ eiꝰ amputetur. ⁊ qͥ
ħ consensit. si lib ÷ . Ix. soł. cõponat. Si seruus. lx.
it accipiat. puo quẽ scelus agnoscitur. ⁊ pars
rapine fuerit inuenta. statĩ socios suos nominare
cogatur. Qđ si nominare noluerit: teneatur ad
uindictã. Filio. uł heredi. cont᷑ pͥoꝵ iustã aut
legitimã oifinitionẽ uenire non liceat. qr iuste
repellitur p̃suptio illius. qͥ facta senioꝵ iniusteco¬
nat᷑ irrũpe. Non solũ ille qͥ furtũ fecerit. s ñ&
ꝯuicũq conscius fuerit ł furto ablata sciẽs susce

Expanded text:
unt, probentur idonei, et possent omnes in soliQuicunque falsam monetam cussisse comprobatus est, manus ejus amputentur, et qui hoc consentit, si liber est, LX solidos componat; si servus, LX ictus accipiat. Apud quem scelus agnoscitur et pars rapinae fuerit inventa, statim socios suos nominare cogatur. Quod si nominare noluerit, teneatur ad vindictam. Filio vel haeredi contra priorum justam aut legitimam diffinitionem venire non liceat, quia juste repellitur praesumptio illius qui facta seniorum injuste conatur irrumpere, non solum ille qui furtum fecerit, sed etiam quicunque conscius fuerit, vel furto
Abbreviated transcription (Latin):
lirg aex eleͥm̃tũ. Ereditor si sine conditione pigiꝰ
sibi deposicũ cenens. c̃ debitorẽ suũ conuenit. irso¬
luco debito pignora sua recipiat. Qđ si debitor no¬
luerit p̾cres ammonitiones. soluto debito pignari¬
sua recipe. credicor decrahendi pignoris. lib̾am habe¬
bit pocestatẽ. Si alienũ a nimał cui cũq dlãpnũ
intulerit. aut alicuiꝰ fructꝰ leserit. dñs eiꝰ aut estima¬
tionẽ dapni reddat. aut ipsũ animal tͣdat. Qqͣ ̃
decane similt̃ : stacutũ. & qͥ irritatu suo ferã betiã

Expanded text:
it detrimentum. Creditor si sine conditione pignus sibi depositum tenens, ter debitorem suum convenerit, ut, soluto debito, pignora sua recipiat. Quod si debitor noluerit post tres admonitiones soluto debito pignora recipere, creditor detrahendi pignoris liberam habebit potestatem. Si alienum animal cuicunque damnum intulerit aut alicujus fructus laeserit, dominus ejus aut aestimationem damni reddat, aut animal tradat. Quod etiam de cane similiter statutum est. Et qui irritatu suo feram bestiam
Abbreviated transcription (Latin):
intrmitate credendũ. ut uust dionisius fens atrii. Nicbil
incquale ut unomius. Nicħ gr̃e cquale ut uult acthius. Nicħ
anteriꝰ. posteruis ue. aut minus ut arrius. Nichil extraneum
aut officiale alt̾i. ut macedoniꝰ. Nichil ꝑsuasione aut subrep¬
cione inscrtũ ut manicheus. Hichil corporeum. ut melito .i
t̃tullianus. Nicħ corporalit̃ effigiatũ. ut antropomorsus. ⁊
uadianus. Nichil s̃ iuinsibile. ut origenis. Nichil ereaturisui¬
sibile ut fortunatꝰ. Nicħ morib uł uoluntate du̾sum. ut mar¬
tion. Nicħ trmitatis e̾entia ad creaturarũ nat᷑am deductum.
ut plato ⁊ certulli mus. Nichil offitio singłare nec alti com¬
municibile ut origenis. Nichil confusum ut sabellius. Sed
totũ ꝑfectũ qr cotum exuno. it unũ non tantũ soluarium
filius. o morsion patri. patri ⁊filio sp̃c scs. o moysion deo et

Expanded text:
fons Arii: nihil inaequale, ut Eunomius: nihil gratia aequale, ut vult Ethius: nihil anterius posteriusve, aut minus, ut Arius: nihil extraneum aut officiale alteri, ut Macedonius: nihil persuasione aut surreptione insertum, ut Manichaeus: nihil corporeum, ut Melito et Tertullianus: nihil corporaliter effigiatum, ut Anthropoformus et Vadianus: nihil sibi invisibile, ut Origenes: nihil creaturis visibile, ut Fortunatus: nihil moribus vel voluntate diversum, ut Marcion: nihil Trinitatis essentia ad creaturarum naturam ut Plato et Tertullianus; nihil officio singulare aut alteri communicabile, ut Origenes; nihil confusum, ut Sabellius, sed totum perfectum, quia ex toto unum, non tamen solitarium, ilius, homousion Patri et Filio Spiritus sanctus. Homousion. De
Abbreviated transcription (Latin):
dequib scripsisti qui seb apticatos sciuint .sẜ cuiꝰ fuden fuerint
qui cosb aptircauer̃ se nescire ꝓfitentur qm̃ quo libet mnodo
formã baptismatis acceꝑunt rebaptizandi non sunt. s. ꝑma
nus impositionẽ uirtutẽ sp̃e scĩ accipientes. quod ab herrta¬
cis accipe non potuer᷑ citholicis copulandi sunt. Greg t̾cuis
haptitati sint an non ignorit᷑ ut hos laptrare aebcasseidm
patrum craditionẽ si nonfuerit qui cesfificitur tõ poscit.
tionc testentur nes ipsi sunt ꝑetatem idoner detraditus libi
sicram̃tis respondere absꝙ. ullo scrupulo cos ce̾ baptit andes
Similit̃ ⁊ deeccłiis quociens suꝑ earum hesitatur consecrati¬
one agendum est id ẽ ut sine trepidatione consecrentut.

Expanded text:
rint, qui eos baptizaverunt se nescire profitentur, quoniam quolibet modo formam baptismatis acceperunt, rebaptizandi non sunt, sed per manus impositionem virtutem Spiritus sancti accipientes, quod ab haereticis accipere non potuere, Catholicis copulandi sunt. CAP. XCII. Bbaptizati sint, ignoratur, ut hos baptizare debeas, secundum Patrtione testentur, neque ipsi per aetatem sint idonei de traditis sibi sacramentis respondere absque ullo scrupulo eos esse baptizandos, similiter et de ecclesiis, quoties desuper earum haesitatur consecratione, agendum est idem ut sine trepidatione consecrentur.
Abbreviated transcription (Latin):
biptit indiis signaculo sc̃ẽ crucis tam infronte quã incorde.
ut ipse apostata diabolus inuase suo pͥstino sue intentionis
cognoscens signũ. iam sibi de inceps illud esse alienũ sciat.¬
suꝑ eũ &ationes. ut fiat catecuminꝰ. Tunc datur baptitando
sal benedictum mos ut ꝑsal typum sapientiȩ sale conditus:
fetore cireit iniquitatis. ut nec auermib pecc̃õꝵ ultra putre¬
fiat .s. magis illesus seruet᷑ ad maiorem gram ꝑcipiendam.

Expanded text:
ipse homo signaculo sanctae crucis tam in fronte quam in corde, ut ipse apostata diabolus, in vase suo pristino suae interemptionis cognoscens signum, jam sibi deinceps sciat illud esse alienum. Exium orationes, ut fiat catechumenus. Tunc datur ei sal benedictum in os, ut per sal typicum sapientiae sale conditus, fetore careat iniquitatis, et nec a vermibus peccatorum ultra putrefiat, sed magis illaesus servetur ad majorem gratiam percipiendam.
Abbreviated transcription (Latin):
blisphemantes xp̃m non solum uidaicos ritus ꝑpectasse
noscuntur. s ̃i & ab hominandas aircũcisiones exercere.
di regis. hoc sanctum de creuit concilium ut huiꝰ cemodi
trans gressores pontificali auctoritate correcti ad cultum
xp̃iani doginatis reuocentur ut quos uoluntas ꝓpria nõ
em̃dat animaduersio sacerdotał coberceat. Eosaut̃ quos
circumciderint sifilii eoꝵ sunt. aparentũ consorcio separen¬
tur. si serui ꝓmuria corporis sin lib̾tati tradantur.
Rimũ in terrogetur pagamis si abrenuntiet diabolo .⁊
om̃ib dampnosis eiꝰ oꝑib atq fallacib cunctis. ut primũ
respuat errorẽ. ⁊ sic appropinquet adueritatem. possitq
unta apłm deponere ueterem hominẽ scđm pristinã
conuersationem. qui corrũpit᷑ scđm desidia erroris.
ab negans unpietatem ⁊ secularia desideria. Ex decretis¬

Expanded text:
blasphemantes Christum, non solum Judaicos ritus perpetrasse blasphemantes Christum, non solum Judaicos ritus perpetrasse noscuntur, sed etiam et abominandas circumcisiones exercere ndi regis, hoc sanctum decrevit concilium, ut hujusmodi transgressores pontificali auctoritate correcti ad cultum Christiani dogmatis revocentur, ut quos voluntas propria non emendat, animadversio sacerdotalis coerceat. Eos autem quos circumciderunt, si filii eorum sunt, a parentum consortio separentur, si servi pro injuria corporis rimum interrogetur paganus si abrenuntiet diabolo et omnibus damnosis ejus operibus atque fallaciis cunctis, ut primum respuat errorem et sic appropinquet ad veritatem, possitque juxta Apostolum, deponere veterem hominem secundum pristinam conversationem qui corrumpitur secundum desideria erroris , abnegans impietatem et saecularia desideria . C
Abbreviated transcription (Latin):
baptismi gr̃am suscepissẽ. ⁊ crismate unctos esse. ⁊ corporis
dĩ ⁊ sanguinis exritisse paticipes oportet ut fidem ñ quã ui
ł nccessitatȩ suscoꝑunt tenere cogantur ne nom̃ dñi blasphemet᷑
fidesq quĩ susceper̃: iuł ac contẽptibilis habeatur. Ut uideoꝵ
inuoluantur errorib ab eoꝵ consorcio sepatari decernunus
cradiq aut monasteriis aut xp̃ianis uiris. aut mulierib dm̃
alus ñdũ baptizatis ex eodẽ c̃õel .U. capitło. lii.
ese maloꝵ consortia ñ honos corrũpunt. quanto mag̃ eos
qui aduicia ꝓni sunt : Nulla gͥ ultra cõmunio sit hebreis¬
ad fidem xp̃ianã trans latis. cum bis qͥ idhuc inuet̾i ritu
consistunt ne forte eoꝵ participatione subuertant᷑. Qui¬
cũq gͥ amͦ exhis qͥbaptizati sunt infideliũ consoreia non
uitauerint ibi xp̃ianis donent᷑:.⁊ illi publicis sedibus¬
leriq qui exuideis dudum ad xp̃ianã fidem ꝓmoti st̃ iimc

Expanded text:
baptismi gratiam suscepisse, et chrismate unctos esse, et corporis baptismi gratiam suscepisse, et chrismate unctos esse, et corporis et sanguinis Domini exstitisse participes, oportet, ut fidem, quam etiam vi vel necessitate susceperunt, tenere cogantur, ne nomen Domini blasphemetur, et fides, quam susceperunt, vilis et contemtibilis habeatur. C. VI. involvantur erroribus, ab eorum consortio separari decernimus, tradique aut monasteriis, aut Christianis viris, aut mulieribus Domaliis nondum baptizatis. Ex eodem conc. V, cap. 62 . Saepe malorum consortia etiam bonos corrumpunt, quanto magis eos qui ad vitia ad fidem christianam translatis cum his, qui adhuc in veteri ritu consistunt, ne forte eorum participatione subvertantur. Quiur amodo ex his qui baptizati sunt infidelium consortia non vitaverint, et hi Christianis donentur, et illi publicis caedibusPlerique qui ex Judaeis dudum ad Christianam fidem premoti sunt, nunc
Abbreviated transcription (Latin):
ieuis pbr ordinatus dep̾henderit se non baptizatum esse.
iptitetur. ⁊ ordinetur it̃m. ⁊ om̃s quos prius baptizauit.
baptizari ⁊ ipse non ordinetur s romanus pontifex non
hominem uidicat qui baptizat. s sp̃m dei sub ministrantẽ
uidam fr̃s dixerunt consuetudinis antique fuisse incoꝵ eccłiis
ut ꝓbalsamo emendo adcrisma faciendũ siue ꝓluminarib
accliȩ concinandis binos uł quat̃nos denarios pb̃ri darent.
Uñ om̃s uno consensu statiumꝰ. ut sic̃ ꝓdedicandis basilicis
itaq execcliasticis facultatib balsamum emãt. ⁊ luminaria

Expanded text:
er ordinatus deprehenderit se non baptizatum esse baptizetur et ordinetur iterum, et omnes quos prius baptizavit. baptizari, et ipse non ordinetur. Sed Romanus pontifex non hominem judicat qui baptizat, sed Spiritu Dei subministrare gratiam Quidam fratres dixerunt consuetudinis antiqua fuisse in eorum ecclesiis, ut pro balsamo emendo ad chrisma faciendum, sive pro luminaribus ecclesiae concinnandis, binos vel quaternos denarios presbyteri darent . Unde omnes uno consensu statuimus, ut sicut pro dedicandis basilicisitaque de Ecclesiae facultatibus balsamum emant, et luminaria
Abbreviated transcription (Latin):
niam ꝓsũme crinitatis ueneratione estimet fieri. neq hoc
aliquid obsistit. baptizandũ semel inaquis mergere. & uia
dum trib subsistentiis una substantia ÷ rephentibile esse
nulla cenus pot̾. infantem inbaptismate ł cerł semel merg̾ẽ
qñ d intrib m̃sionib ꝑsonarũ truntas. & imapet̾ danm¬
ippireit sicrimentuĩ. Item. Licet t̾ baptitetur propt̃ mitterium

Expanded text:
etiam pro summae Trinitatis veneratione aestimet fieri, neque hoc etiam pro summae Trinitatis veneratione aestimet fieri, neque hoc aliquid obsistit baptizandum semel in aquis mergere. Quia dum tribus subsistentiis una substantia est, reprehensibile esse, nullatenus potest infantem in baptismate, vel ter, vel semel mergere, quando et in tribus mersionibus personarum Trinitas, et inappareat sacramentum. Item: Licet ter baptizetur propter mysterium
Abbreviated transcription (Latin):
stis baptismum in nomine crinitatis. Recte eium cereio
dic resurrext amoraus. Illi enĩ tercio repetita dimersio ty¬
pum dominicȩ exprimit sepulture. ꝑ quam rp̃o cũ sepulti
estis inbaptismo. ⁊ cum xp̃o resurrexistis infide. ut peccatis
abluti. in sc̃itate irtutũ uiuatis ap̃m imitando. canonesa¬
cedebnit s. semel mergat inbaptismate quod oare iubetur in
domini mortem. deponatur. Nondixit dñs nob̾ inm&rte
mea baptitate . s euntes docete om̃s gentes baptit autes cos
in nomine pitris ifilii & sp̃e scĩ. Tolerano cocił.iiii. capło¬
Rorter uitandum scusmatis scindalum.ł beretaa are.OR
aogmatis usum simplam teneamꝰ baptisini mersionẽ. eauis es
ppsi sensistis. t inuna fide. nil offic̃ii sc̃e eccłie consuetudo o¬
uersa. Nos aut̃ quod tercio mergimꝰ. triduane sepultur
satramenta signamis. ut dumꝰ cercio ab aqͥs infans educit̃
resunrractio triduam cemporis exprimitur. & uod siquis fege

Expanded text:
stis baptismum in nomine Jesu Christi, qui tertia stis baptismum in nomine Jesu Christi, qui tertia die resurrexit a mortuis. Illa enim tertio repetita dimersio, typum Dominicae exprimit sepulturae per quam Christo consepulti estis in baptismo et cum Christo resurrexistis in fide, ut peccatis abluti in sanctitate virtutum Christum vivatis imitando. CAP. LVcelebret, sed semel mergat in baptismate quod dare jubetur, in Domini mortem deponatur. Non dixit mihi Dominus, In morte mea baptizate, sed Euntes, docete omnes gentes, baptizantes eos in nomine Patris, et Filii, et Spiritus sanPropter vitandum schismaticis scandalum, vel haeretici dogmatis usum, simplam teneamus baptismi mersionem. CAP. 130.psi sensistis, quia in una fide nihil officit sanctae Ecclesiae consuetudo diversa. Nos autem quod tertio mergimus, triduanae sepulturae sacramenta signamus, ut dum tertio ab aquis infans educitur, resurrectio triduani temporis exprimatur. Quod si quis forte,
Abbreviated transcription (Latin):
ps sc̃. Icem. Qđ aut̃ interrogauimꝰ credis scam gclesiam
⁊ remisionẽ peccatoꝵ ⁊ cirnis resurrectionẽ. non eo mͦ int̾ro¬
Non g dirimꝰ ut inecłiam quasi indm̃ crederetis ẜ nitelli¬
Sinit eios dĩe. ⁊ dirisse ut in ecclesia ⁊ scĩ & citholica conuer¬
hus qui fide nendum habet effirtum. tespondetur fidem
saben ꝓpt fudei sacramentũ. & conuertere se uodtũ ꝓpter
conuersionis sacramentum quia xipsi responsio. ad celebratio
nem saeramenti ꝑtinet. Item. Paruulum ⁊ si nondum fids
illa que incredentium uoluntate consistit. iam tam̃ ipsius
fidei sacramentũ fidelem facit. sicut credere respondecui:
ita a. enim fideles uocantur non rem ipsam mente annuen¬
do s ipsius re sacramentũ ꝑcipiendo. Qd̾tua msio debo. fieri ĩ bap¬
ost quam nos credere ꝓmuisistis. tercio cipita ura in sacero fona¬
te dimersimꝰ. Qui ordo baptismatis. duplici misterii signi¬
ficatione celebratur. Rete. enim tercio mersi estis qr acccpi¬

Expanded text:
clesiam et remissionem peccatorum, et carnis resurrectionem, non eo modo interroNon ergo diximus ut in Ecclesiam quasi in Deum crederitis, sed intelligite nos dicere et dixisse ut in Ecclesia sancta catholica converre, qui fidei nondum habet affectum, respondetur fidem habere propter fidei sacramentum et conuertere se ad deum propter conuenem sacramenti pertinet. Item parvulum et si nondum fides illa quae in credentium voluntate consistit, jam tamen ipsius fidei sacramentum fidelem facit. Nam sicut credere respondetur, ita etenim fideles vocantur, non rem ipsam mente annuendo, sed ipsius rei sacramentum percipiendo. CAP. LVII. Quare trinaostquam vos credere promisistis, tertio corpora vestra in sacro fonte demersimus. Qui ordo baptismatis duplici mysterii significatione celebratur. Recte enim tertio mersi estis, qui accepi
Abbreviated transcription (Latin):
atholica uͦ eccłia ꝓpterea non debet itate baptismũ. qr ap̃
foras ereundo non possent. Idem libro..¬
deramentũ baptismi ÷ ꝗ ht̃ qui baptitatur & sacramentũ dan¬
su baptismi eit quod habet qui ordinatur. Sicut enĩ baptiratꝰ
s. abunitate recesserit. sacramentũ baptismi non amitait. sicũ
ordinatus si abunitate recesserit sacramentũ tanti baptismi
non aenitat. Nuilli enim sacramento in uiria facienda ÷ sidis¬
cedit amalis utrũq discedit. siꝑmanet in malis utrumq ꝑma¬
ne. Si gͦ acceptetur baptismus quẽ non potuit amittere qui
ab unuate discesserat. sic acceptandus ÷ baptismus quem dedit
lle qui sacramentũ dandi cum discederet non amiserat.
didicimꝰ ut qͥ libet apud heresim intrinitatis nomine bapti¬
̃uitur cum ad scũm ecłiam redeunt aut uncione crismatis
aut impositione manus sola ꝓfẽssione fidei. ad sinũ matris
scdis reuocentur. Unde arrianos ꝑ impositionem manus

Expanded text:
atholica vero Ecclesia propterea non debet iterare baptismum, quia apud foras excundo non possent. CAP. Lramentum baptismi est quod habet qui baptizatur, et sacramentum dandi baptismi est quod habet qui ordinatur. Sicut enim baptizatus, si baptizatus decesserit, sacramentum baptismi non amittit, sic etiam ordinatus, si ab unitate recesserit, sacramentum dandi baptismum non amittit. Nulli enim sacramento injuria facienda est: si discedit a malis, uterque discedit; si permanet in malis, uterque permanet. Sicut ergo acceptatur baptismus quem non potuit amittere, qui ab unitate discesserat, sic acceptandus baptismus est quem dedit ille qui sacramentum dandi, cum discederet, non amiserat.didicimus, ut quilibet apud heresim in Trinitatis nomine baptizantur, cum ad sanctam aeclesiam redeunt, aut unctione chrismatis, aut impositione manus, aut sola professione fidei, ad sinum matris aeclesiae revocentur. Unde Arrianos per impositionem manus
Abbreviated transcription (Latin):
ihu ap̃o cradentẽ nos ãmonet in norniue trinitatis. trma riũ
ĩsione sc̃m baptisma unicuiq cribuere. dicente d ñonio ihu
lectioni cuȩ uicinis cõmorui dñt. solum inͦ. se ui nomine
dñi baptixatos fuisse forsitan confitentur sine c̃dam dubita¬
tionis ambiguo cos ad catholicam fidem uenientes insc̃e
tinitaitis nomine baptitabis. ⁊ acharias ppͥbonifatio ep̃o
N iiuodo angłeꝵ decietum ⁊ iudiciũ firmusline p̃ceptum
s diligentur demonitratũ e dmoscitur. ut qui cumq inuo¬
citione trinitatis mensus fuisset. quod sacramentum rege¬
nerationis non haberet. quod omino uerũ est. Q uia si insus
infonte baptismatis quis fuerit sine niuocatione trmitatis.
obse sacerdotes uoluerint ut qui ł unã decriniate ꝑsonã
inbaptismo non nominaret. illud baptismũ ee uerũ non
posset. E a ꝓceito uerum ÷. quia qui unũ exscã timitate cor¬
feisus non fuent nomen. ꝑtectus xp̃ianus esse non potest.

Expanded text:
isto tradente, nos admonet, in nomine Trinitatis, trina etiam mersione sanctum baptisma unicuique tribuere, dicente Domino nostroditionis vicinis commorari dicuntur, solummodo in nomine Christi baptizatos fuisse forsitan confitentur, sine cujusquam dubietatis ambiguo eos ad catholicam fidem venientes in sanctae Trinitatis nomine bapime praeceptum et diligenter demonstratum esse dignoscitur ut quicunque sine invocatione Trinitatis mersus fuisset, quod sacramentum regenerationis non haberet, quod omnino verum est, quia si mersus in fonte baptismatis quis fuerit sine invocatione sanctae Trivoluerunt sacerdotes, ut qui vel unam de Trinitate personam in baptismo non nominaret, illud baptismum verum non posset, quod pro certo verum est, quia qui unum ex sancta Trinitate confessus non fuerit nomen, perfectus Christianus esse non potest.
Abbreviated transcription (Latin):
xpiano quã post ablutas ueteres maculas fi lo comuersa¬
tionis sceꝰ in maculatã seruare debet. adrapsentan u ont
tubusi al api. Cumcti ucro renati albis indiumi ucstibus
ad miferium resingentis gxcłie. Itemm. Sterra i. bapt estã
abis uestib ut quoꝵ prime natiuratis faciem net ustli et

Expanded text:
am, quam post ablutas veteres maculas studio conversationis sanctae, immaculatam servare debet, ad repraesentandum ante tribunal Christi: Cuncti vero renati, albis induuntur vestibus ad mysterium resurgentis Ecclesiae. Item: Utuntur baptizati albis vestibus, ut quorum pri
Abbreviated transcription (Latin):
abati nec monachis debaptismo suscipere infantes¬
onachi sibi cõpatres commatres ue non faciant uec oscu¬
Ios ante om̃ia. tim uiros quam mulieres qui filios in
b. aptismo suscepistis moneo ut uos cognoscitis fidei iussores
apud dm̃ extitisse ꝓ illis quos uissi estis de sacro fonte suscipe
ideo sẽꝑ eos ammonete. ut castitatẽ eustodiant. iusticiã dili¬
gant caritatem teneant ante om̃ia simbolum & orationem
rebaptizationes. reordinationes ł tianslationes episcoporum.¬

Expanded text:
abbati vel monacho de baptismo suscipere f. 494. Monachi sibi compatres commatresve non faciant, nec oscuVos ante omnia tam viros quam mulieres, qui filios in baptismo suscepistis moneo ut vos cognoscatis fidejussores apud Deum exstitisse pro illis, quos nisi estis de sacro fonte suscipere: ideo eos semper admonete ut castitatem custodiant, justitiam diligant, charitatem teneant, ante omnia symbolum et orationem baptizationes, neque reordinationes fieri
Abbreviated transcription (Latin):
qr ati fuisse deceint᷑ igendũ ÷ ut renascant ne mari seste
ꝑcint In quib quod non ostenditur gestur ro ne nsida
ut uͥeatuir iteratum. Qui aut̃ possunt meminifse quod a
ecclim ueniedant cumparentib suis. pessunt rore a antio
quod ao purentib a ibxur accepunt s si ħ .⁊. ab ipsi memori¬
alienum est. conferendum eis uidetur quod collatum esse
nescitur quia nonte m̃itas p̃sumptionis int̾uenit. ubi est
on illud te moueat quod quidam non ea fide ad baptismum
ꝑcipiendum paruulos ferunt ut gr̃a sp̃uali ad uitam rege¬
nerentur ȩt̃nam. s eos putant hoc remedio temporalem retine¬
re ł reciꝑe sanitatem. non enum ꝓpterea illi non regenerant᷑
q non ab istis hac initentione offeruntur. de pb̃ro qͥ se rep̃hendit¬

Expanded text:
ati fuisse doceantur, agendum est ut renascantur, ne manifeste pereant, in quibus, quod non ostenditur gestum, ratio non sinit, ut videatur iteratum. Qui autem possunt meminisse, quod ad ecclesiam veniebant cum parentibus suis, possunt recordari, an quod eorum parentibus dabatur acceperunt. Sed si hoc etiam ab ipsa memorialienum est, conferendum eis videtur quod collatum esse nescitur; quia temeritas non praesumptionis intervenit, ubi est  illud te moueat, quod quidam non ea fide ad baptismum percipiendum paruulos ferunt, ut gratia spiritali ad uitam regenerentur aeternam, sed quod eos putant hoc remedio temporalem retinere uel recipere sanitatem. non enim propterea illi non regenerantur, quia non ab istis hac intentione offeruntur. celebrantur eni
Abbreviated transcription (Latin):
cinde asicerdote munitur ut sacrum baptismũ cũ fide accapta mu¬
Scustodiatur. Ungiuitꝰ illius cc̃pectus de oleo sactificato cũ inioc¬
tione scẽ crinitatis ut nulle reliquie latentis inimia inco reside
ant s infide sc̃ẽ trinitatis ut nulle reliquie mens eius confortet᷑.
Unguit᷑ & int̾ scapulas de eodẽ oleo ut undiq muniatur.⁊ ad
Don secratur fons ⁊ ad ipsum uaptisinĩ cathecununis accedat.
Icum aliqua erroris uerba ꝑ inꝑraam peccator effimdit. multi
Muloꝵ enim p̾̃ces emundantur cotidie. si doctorib fuerint
recitate. & multa in eis reꝑiuntur contra catholicim fidem. Nũ¬
quid simanifestet᷑ aliquos baptitatos cum ille p̃ces diç te suꝑ
aquã fuissent. iubentur denuo baptizari: Q uid ita: Qui aple
rumq p̾cis luicium suꝑat p̃cantis affectus. & quia certa illa u̾ba
euangłici sine quib non pot̾ baptismus consecrari. tam̃ ualent
ut ꝑ illa sic euacuentur quecumq inp̾ce uiciosa contͣ regłam

Expanded text:
inde a sacerdote inungitur, ut sacrum baptisma cum fide accepta custodiatur. Ungitur tunc illius pectus de oleo sanctificato cum invocatione S. Trinitatis, ut nullae reliquiae latentant, sed in fide sanctae Trinitatis mens ejus confortetur; ungitur et inter scapulas de eodem oleo ut undique muniatur et ad  28. Consecratur fons, et ad ipsum baptismum catechumenus accedit.um aliqua erroris verba per imperitiam precator effundit, multi Multorum enim preces emendantur quotidie, si doctioribus fuerint recitatae, et multa in eis reperiuntur contra catholicam fidem. Numquid, si manifestetur aliquos baptizatos, quum illae preces dictae super aquam fuissent, jubebuntur denuo baptrumque precis uitium superat precantis adfectus et quia certa illa uerba euangelica sine quibus non potest baptismus consecrari, tantum ualent, ut per illa sic euacuentur quaecumque in prece uitiosa contra regulam