comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
s& sue adulterinae miseriae hoc con¬
tigisse professa ẽ. cui uirdĩ monitio¬
nem inpendit. ut ad nos reuertere¬
tur. quae reuersadum fuis s& in nris
obtutibus praesentata. pedibus nr̃is
cum lacrimis prouoluta ẽ. & sue mise¬
riae coramad stantibus confessionem
alta uocededit. & protinus ad iunxit
in hoc seueniam a pud dm preualer& im¬
petrare . ut amplus subimo aedificio¬
rum tegimine. cum eodem uiro ñ ma¬
ner& a quo adulterina conmiscione
fuerat sociata.: Dum autẽ monitionis
nostrae atq: increpationes acciper &
formam & deperpetratis secundum
iudicium nr̃m paenitentiam egis r&.
tanta securitate ab eatiđi martyris
eclesiam ꝓcessit. ac sium quã mem¬
brorumdolore non pretuliss&
Hocenim ut testimonio in exemplũ
superna pi&as tradidisse ut palam
daretur intellegi quibus distantiis
aregnođi alienentur adulteri Dum suo¬
rumelectorum ecclesiis ingredere non
possunt. sed dum huius mulieris reuol¬

Expanded text:
set, suae adulterinae miseriae hoc conset, suae adulterinae miseriae hoc contigisse professa est. Cui vir Dei monitionem inpendit, ut ad nos reverteretur. Quae reversa dum fuisset, in nostris obtutibus praesentata, pedibus nostris cum lacrimis provoluta est et suae miseriae coram adstantibus confessionem alta voce dedit et protinus adiunxit, in hoc se veniam apud Deum praevaleret impetrare, ut amplius sub uno aedificiorum tegimine cum eodem viro non maneret, a quo adulterina conmiscione fuerat sociata. Dum autem monitioninostrae atque increpationes acciperet formam et de perpetratis secundum iudicium nostrum paenitentiam egisset, tanta securitate a beati Dei martyris ecclesiam processit, acsi umquam membrorum dolore non pertulisset. Hoc enim, ut testimonio, in exemplum superna pietas tradidisse, ut palam daretur intellegi, quibus distantiis a regno Dei alienentur adulteri, dum suorum electorum ecclesiis ingredere non possunt. Sed dum huius mulieris revol
Abbreviated transcription (Latin):
sed eam ex habitaculo picere minime ualui.
quia utrasq: in praedictiuiri domo cõmo¬
rabant : sed suadente diabolo quã uis
ñ palam tamen de incerta coniugem
adulteria pedem peccanti offitiomini¬
me retraxit sed dumipsa adultera
quadam die adbeatidĩ martyris festiui¬
tatem uel liss& accedere. aliis in comita¬
tuilluc ꝑ gentibus sociata .ẽ. dumaut̃
ꝑuenissent ad locum quidicitꝰ uiuarius
iux taciuitatem distante ab eatimarty¬
ris ecclesia inspatio passuũ fere .cc.
Dumoculis intueretur forinsecus tem¬
plum statimq: in commisso scelore p̃¬
hensa ẽ: Cȩpit infelicitate sua treme¬
re. conpaginas membrorũ dissoluere
sed insuamiseria terrae prostrare. Ita
uterecta inplantis dum fuis s& pedem
ad carpendum iterminime potuiss&
Dum uerore uertere uelliss&. statim
omnes conpagines membrorũ solidaren¬
tur : Dum in his angustus desudar&
cuidam sacerdoti suꝑuenisse contigit¬
& dumacta illius subtiliter in quisis¬

Expanded text:
Sed eam ex habitaculo proicere minime valui, Sed eam ex habitaculo proicere minime valui, quia utrasque in praedicti viri domo commorabant; sed suadente diabolo, quamvis non palam, tamen de incesta coniugem adulteria pedem peccanti offitio minime retraxit. Sed dum ipsa adultera quadam die ad beati Dei martyris festivitatem vellisset accedere, aliis in comitatu illuc pergentibus sociata est. Dum autem pervenissent ad locum qui dicitur Vivarius iuxta civitatem, distante a beati martyris ecelesia in spatio passuum dum oculis intueretur forinsecus templum, statimque in commisso scelo reprehensa est. Coepit infelicitate sua tremere, conpaginas membrorum dissolvere, se in sua miseria terrae prostrare , ita ut erecta in plantis dum fuisset, pedem ad carpendum iter movere minime potuisset; dum vero revertere vellisset, statim omnes conpagines membrorum solidarentur. Dum in his angustiis desudaret, cuidam sacerdoti supervenisse contigit; et dum acta illius subtiliter inquisis
Abbreviated transcription (Latin):
corporis praesentiae his monstrar&ur in
terris. quibus honoris eius anima fulgere¬
tur incaelis: Tunc tantaceleritate & se
curitate lapidem remouerunt. ac simini¬
me insegrauitatis pondus habuis s&
sublato corporedñi cael hymnifican¬
tes in locũ quem construxerant posue¬
runt: Tunc imperantes principibus
regionũ collectis artificibus innume¬
ris ex auro & argento sc̃imartyris se¬
pulchro superpositam fabricati sunt.
Itaut in ea gemmarũ cum margar&is
conpositionis rutulent atq sculptu¬
rae uarietates fulgescunt genera
sicut praesens dies probat. Nostris
namq: temporibus cuius damrustici
coniux infirmitate suꝑueniente prae¬
sentem oculorũ lumen ammisit. quã uir
suus obcecitate dispexit. & contra sum¬
midĩ praecepto alia sibi in matrimonio
subpastoralis cure i nostris dio cenis
utreq fuissent his arguere adulteriũ
studui perp&rata incertaminime tacui.
paenitentiã de commissoscelo indicaui.

Expanded text:
corporis praesentiae his signis monstraretur in corporis praesentiae his signis monstraretur in terris, quibus honoris eius anima fulgeretucuritate lapidem removerunt, acsi minime in se gravitatis pondus habuisset. Sublato corpore, Domini caeli hymnificantes, in locum quem construxerant posuerunt. Tunc imperantes principibus regionum, collectis artificibus innumeris, ex auro et argento sancti martyris sepulchro superpositam fabricati sunt, ita ut in ea gemmarum cum margaretis conpositionis rutilent atque sculpturae varietates fulgescunt genera, sicut praesens dies probat. 36. Nostris namque temporibus cuiusdam rustici coniux, infirmitate superveniente, praesentem oculorum lumen amisit; quam vir suus ob cecitate dispexit et contra summi Dei praecepto alia sibi in matrimonio sub pastoralis curae in nostris diocenis utreque fuissent, his arguere adulterium studui, perpetrata incesta minime tacui, paenitentiam de commisso scelo indicavi.
Abbreviated transcription (Latin):
pͥone. regebat pontifiddtũ. cam̃ prerbi¬
teris & dia conibus quoru adiic suꝑ sunt :
Cum autẽ humũ remouissent exsepul¬
chro. eratenim inmense magͥni tudinis
lapis suꝑpositus. quem cumtimore &
psallentio mouere uellissent. stabant
hincque & inde ꝑgirũ. eo iam remotu ex dȩx¬
tro in leuoq: quasi mensure palmis & semi
Tuncomnibustimor inruit itaut manus
omniũ exlapide laberentur. excuius ꝑcul¬
sione resolutis uiribus r&ror sum cecider̃
sed tantum unus ex his qui erant ad dextris
solidatis manibus inlapide suꝑposito pec¬
tore ꝑmansit: sed resmira & inđilaude
eximie ueneranda lapis tante ponderis
inmensitate grauatus aere suffultus.
pauidi. exterritiq uires reciperentur
& currentes manus inmisissent. Namsi
hoc martris merita ñ sustenuisset
Quid aliud fieri potuisr&. nisiutossa sub¬
posita inmonumento comminuerentur.
hos uero aliter tantae pauoris in ruisse
estimandum nonẽ. Nisiut in tanti uiri

Expanded text:
pone regebat pontificatum, cum presbipone regebat pontificatum, cum presbiteris et diaconibus, quorum adhuc supersunt. Cum autem humum removissent ex sepulchro, – erat enim inmense magnitudinis lapis superpositus, quem cum timore et psallentio movere vellissent, stabant hincque et inde per girum, – eo iam remotu ex dextro in levoque quasi mensurae palmis tunc omnibus timor inruit, ita ut manus omnium ex lapide laberentur, ex cuius perculsione, resolutis viribus, retrorsum ceciderunt. Sed tantum unus ex his qui erant ad dextris, solidatis manibus, in lapide superposito pectore, permansit. Sed res mira et in Dei laude eximie veneranda! Lapis tante ponderis inmensitate gravatus, aere suffultus,  qui erant pavidi exterritique vires reciperentur et currentes manus inmisissent. Nam si hoc martyris merita non sustenuissent , quid aliud fieri potuisset, nisi ut ossa subposita in monumento comminuerentur? Hoc vero aliter tantae pavoris inruisse estimandum non est, nisi ut in tanti viri
Abbreviated transcription (Latin):
gerentur portum. In obuiam his fac¬
tus ẽ princeps terrae cum satrapibus
& sacerdotibus deferentes patibula cũ
turabulis eratenĩ innumerabilis cum
uiris & muheribus ꝓmisciuis uulgus quae
exaltata uoce hrmnificabant m ex
quorum uocibis tam praegaudio quã
timore ut telles tremer& esse uide¬
batur Tunc collectpcorpore ꝑmanus
sacer dotũ inbeati georgi ecclesiã de fe¬
rentes ecibiuteraeedignus subhumo in
honore sepelerunt : Eodem uero
momento caelus tantã red didit sereni
tatem ut nubs innullis comparare tur
plagibus : post multũ uero temporibus
sacerdotibus uisũ fuerat. ut deloco corpus
sc̃iđi martrris mut aredeberentꝰ. Adduc¬
tis cimentariis quisua arte conpositione
Cum autẽ ut erant doc tistructura ꝑfecis¬
sent. ei ectopopulo ex tramencis templi
ostium ecclesiae sacerdotesquierant serris
munierunt: Erat autẽ ordinator rei in¬
fra ecclesiam uenerabi lisdicultor. gaui¬
baldus ep̃s qui inbis chebus urbis radas¬

Expanded text:
gerentur portum, in obviam his facgerentur portum, in obviam his factus est princeps terrae cum satrapibus et sacerdotibus, deferturabulis. Erat enim innumerabilis cum viris et mulieribus promiscuus vulgus, quae exaltata voce hymnificabant Deum; ex quorum vocibus tam prae gaudio quam timore, ut tellus tremeret, esse videbatur. Tunc collecto corpore per manus sacerdotum in beati Georgii ecclesiam deferentes, et ibi, ut erat dignus, sub humo in honore sepelierunt. Eodem vero momento caelus tantam reddidit serenitatem, ut nubs in nullis compareretur plagibus. 35. Post multum vero temporibus sacerdotibus visum fuerat, ut de loco corpus sancti Dei martyris mutare deberentur, adductis cimentariis, qui sua arte conpositione Cum autem, ut erant docti, structura perfecissent, eiecto populo extra meneis templi, ostium ecclesiae sacerdotes qui erant seris munierunt. Erat autem ordinator rei infra ecclesiam venerabilis Dei cultor Gawibaldus episcopus, qui in his diebus urbis Radas
Abbreviated transcription (Latin):
inponentes accensis çreis fluminis flu¬
enta discensione secuti sunt usque adda¬
nubium amnẽ. Cuius contraortum fli¬
entibus tanta prosperitate. It ercelleri¬
me tot spatiũ nauigio ꝑrexerunt . quas
extenso uelo fuiss& in prosperitate uen¬
torum ꝑactũ. sed resmira & ualde a fide¬
lium contẽplatione honorifice tradenda
intertotuentorũ flabra & ꝓcellarum
fluctuosa & ꝓmiscua inundantia aquarũ¬
suꝑnorũ in fusione imbriũ & sultornap̃
intumiscentiũ anniũ undarũ.: ut ex his
lampadib: ñ ex tinguereutur lumina.
sed tanta securitate quietissimam in altũ
flamme direxerunt atiem. acsi lncubi¬
culo tranquillissimo sine cõmotione ȩris
st&issent hui a qui secus animũ fluentis
cõmorabant: Dum tantũ inlã padibus.
martrris cernissent meritũ. suoque¬
percutientes pectore in facies propri
beatidĩmartrris ad ciuitatem quo ten¬
debant . & ibi uterant doctis a lubremele¬

Expanded text:
inponentes, accensis caereis, fluminis fluinponentes, accensis caereis, fluminis fluenta discensione secuti sunt usque ad Danubium amnem. Cuius contra ortum fluentibus tanta prosperitate iter cellerrime tot spatium navigio perrexerunt, quasi extenso velo fuisset in prosperitate ventorum peractum. 33. Sed res mira et valde a fidelium contemplatione honorifice tradenda: inter tot ventorum flabra et procellarum, fluctuosa supernorum infusione imbrium et subternorum intumiscentium amnium undarum, ut ex his lampadibus non extinguerentur lumina, sed tanta securitate quietissimam in altum flamme direxerunt atiem, acsi in cubiculo tranquillissimo sine commotione aeris stetissent. Hii vero, qui secus amnium fluentis commorabant, dum tantum in lampadibus martpercutientes pectore, in facies propriabeati Dei martyris ad civitatem quo tendebant et ibi, ut erant docti, salubrem ele
Abbreviated transcription (Latin):
adurbem rada sponam. cumplacuissa
uamoenitas.: Vt illuc remunerationis
posteuiri ruinamex pectar& cadauer
illuc sedeferre. uellisse. dubium nonẽ
sed resmira ut aereius obtemperaretur
uoluntati qui cõmotus a parte occiden¬
tali plage flante fabunio. inp&uforti¬
tudinis suȩ. Itaut nubium tensitate facies
cȩliuelar&ur & pluuia inundabat suꝑter¬
ram cũ discurrentia. fulgura ut ꝑxldieb:
incessanter pluer&ur. tam diurna in¬
fusione ymbriũ torrentes in amnes de¬
creuerant. Repl&is albeis ꝓcedentes
ꝑplanitias campestrium. It aut facies
telli uelar&ur. & nsitantiuiri &di mar¬
trres adurbem duxissent elimentum¬
a quarũ ruinã ꝓuincie minarentur . tunc
nonnullis ꝑdĩ disperisationem reuelatũ
fuerat. per noccurnas uisionesquieas in
palam dedicerunt. collecta cohorscũ
principe & sacerdotibus in ito consilio.
conuenientes ꝑ quosdam fidelestanti
uiri corpus quo lacebat ex humotollen¬
ces & deducentes ad amnemisurã poppi

Expanded text:
ad urbem Radasponam cumplacuisset ad urbem Radasponam cumplacuisset amoenitas, ut illuc remunerationis post evi ruinam expectaret diem, cadaver illuc se deferre vellisse dubium non est. 32. Sed res mira, ut aer eius obtemperaretur voluntati, qui cotali plage flante fabunio inpetu fortitudinis suae, ita ut nubium densitate facies caeli velaretur. Et pluvia inundabat super terram cum discurrentia fulgura, ut per XL diebus incessanter plueretur. Tam diurna infusione ymbrium torrentes in amnes decreverant, repletis albeis procedentes per planitias campestrium, ita ut facies telli velaretur; et nisi tanti viri et Dei martyres ad urbem duxissent eorpuaquarum ruinam provincie minarentur. Tunc nonnullis per Dei dispensationem revelatum fuerat per nocturnas visiones, qui eas in palam deduxerunt. Collecta cohors cum principe et sacerdotibus, inito consilio, convenientes, per quosdam fideles tanti viri corpus quo iacebat ex humo tollentes et deducentes ad amnem Isuram, poppi
Abbreviated transcription (Latin):
moeneis martyris laudem constatecde
& cdaudigressum mutorũ nãq linguȩ uin¬
cula ingloriã & laudemdĩ martyrisdis¬
rupte solutionẽ dedarant. sed side hislo¬
cis &eorũmiraculis ordinaliter dispo¬
nere debemus. Quanta lam ibicorus¬
narratione & didici dies u topinor prius
cessat quã sermo sed uefastidium le¬
gentibus gignem desacrimartyriscor¬
pore redeam adordine dũ ut diximus
splendidior luce sc̃i uiri anima cunctis
quiaderant uidentib resoluta corporali
uincula remotaaere penetrarecelũ.
ut ꝑennem fuer& gaudiũ quem ineruerat
hiiquiaderant cutimore magno & reuerentia
sacrum scĩ uirico: pus plaustro suꝑponentes
It̃ceptũ expleuerunt. ad ecde siambeati
p&napłi . inuilla publica. archaim nun¬
cupantẽ sitam infracuius moenis hono¬
rifice cũ habitantib humo subponentes.
& regros si sunt: sed eomini me uelle re¬
surrectionis expectare ibidiem. quia ut
longe superius memoriam fecimus ꝗd ei

Expanded text:
moeneis in martyris laudem constructa cmoeneis in martyris laudem constructa cet claudi gressum, mutorum namque linguae vincula in gloriam et laudem Dei martyris disrupte solutionem declarant. 31. Sed si de his locis et eorum miraculis ordinaliter disponere debemus, quanta iam ibi corusium narratione didici, dies, ut opinor, prius cessat quam sermo. Sed ne fastidium legentibus gignem, de sacri martyris corpore redeam ad ordine, dum, ut splendidior luce sancti viri anima, cunctis qui aderant videntibus, resoluta corporali vincula, remota aere, penetraret caelum, ut perennem frueret gaudium, quem meruerat. Hii qui aderant cum timore magno et reverentia sacrum sancti viri corpus plaustro superponentes, iter ceptum expleverunt ad ecclesiam beati Petri apostoli in villa publica Aschaim nuncupantem sitam, infra cuius moeniis honorifice cum habitantibus humo subponentes et regressi sunt. Sed eo minime velle resurrectionis expectare ibi diem, quia, ut longe superius memoriam fecimus, quod ei
Abbreviated transcription (Latin):
meum ñ preualerunt locum sed insua usq
ad tẽpus ꝑmansit lucunditate . Dũ aũt ñ nul¬
lis res innotuiss&. ut longe lateq cõmo¬
rantes aduidendum amoenissimũ locum
ꝑgerentur. & ibi scm̃ religione xp̃i animi¬
tatis in honore beati martirisdõ funde¬
renc prȩces. Rescunctis innotuit. unde¬
cumq confitenter peterentur ex audito¬
res secernebant. Tunc quidem xp̃i ani
in ito consilio in eodem loco eccłam in ho¬
norem ipsius martyris xp̃i. moeniis con¬
struxerunt ubi perenniũ innumera co¬
ruscant miracula . ẽ aũt ibi ꝓspicuissimus
fonsquidi ftat a predicta ecdesia quantũ
quis lapidem ꝓpriaeicere preualebit ma¬
nu. sed suãq fluentam secus effundit
ecdesiã Humus uero hinc indeq: exaltatis
de premiturripis ut prolixius. fundendi
cur suspatium ñ sinir&. sed infrade primen¬
tia ripa relaxatosino. Itaut in lacum efficiat
pulcherrimũ . cuius inseptentrione plage:

Expanded text:
in eum non praevalerunt locum; sed in sua usque in eum non praevalerunt locum; sed in sua usque ad tempus permansit iucunditate. Dum autem nonnullis res innotuisset, ut longe lateque commorantes ad videndum amoenissimum locum pergerentur et ibi sancta religione christianitatis in honore beati martiris Deo funderent praeces, res tandem cunctis innotuit; undecumque confidenter peterentur, exauditos se cernebant. Tunc quidem christiani, inito consilio, in eodem loco ecclesiam in honorem ipsius martyris Christi moeniis construxerunt, ubi perenniter innumera coruscant miracula. Est autem ibi perspicuissimus fons, qui distat a praedicta ecclesia, quantum quis lapidem propria eicere praevalebit nu, sed suamque fluentam secus effundit ecclesiam. Humus vero hinc indeque exaltatis depremitur ripis, ut prolixius fundendi cursus spatium non siniret, sed infra deprimentia ripa relaxato sino, ita ut lacum efficiat pulcherrimum. Cuius in septentrione plage
Abbreviated transcription (Latin):
gladio prȩcinetus est sagacissimo sermo¬
nedĩ. Quiultionem infert in his qui non sibi
ꝓponunt ipsum ueritatis spm̃ indm̃. sed eiis
templũ ictib distruunt. & ubimanus no¬
cendi non inmittunt d& ractationis ueni¬
ficia secr&o seminare non meuunt. sicp
scriptumẽ nãqui illũ non hab& placatũ¬
dicendũ est ut ñ defecissent quitam scm̃
Interimerunt uirũ. dumtot in loco. com¬
morantium ubiuenerabilis đi ep̃is trium¬
phans uictor extiat. Qui quamuis inquanti¬
tate consensissent innecemeius. ut hisđs
non parcer&ur inpresentieuo. sed sic dis¬
sipati sunt de eodem loco uteorũquis non
remanereor distructa edificia certami¬
nis campus insolitudine perannos ꝑmansit
crescere ubibeatus ep̃is mucrorũ rectionẽ
passus fuerat: Vt incubitis altitudinẽ
se coaceruar&. & niuium in fusione atq:
gemali soliditate. sedefender&. ut pa¬
lã dar&ur intellegi quib dignus fuiss&
meritis martyr dumelimenta suȩ uirtutis

Expanded text:
gladio praecinctus est sagacissimo sermogladio praecinctus est sagacissimo sermone Dei, qui ultionem infert in his, qui non sibi proponunt ipsum veritatis spiritum in Deum, sed eius templum ictibus distruunt, et ubi manus nocendi non inmittunt, detractationis veneficia secreto seminare non metuunt. Sicqscriptum est: Nam qui illum non habetdicendum est, ut non defecissent, qui tam sanctum interimerunt virum, dum tot in loco commorantium, ubi venerabilis Dei episcopus triumphans victor extitit? Qui quamvis in quantitate consensissent in necem eius, ut his Deus non parceretur in praesenti evo, sed sic dissipati sunt de eodem loco, ut eorum quis non remaneretur. Distructa edificia, certaminis campus in solitudine per annos permansit crescere, ubi beatus episcopus membrorum sectionem passus fuerat, ut in cubitis altitudinem se coacervaret et a nivium infusione atque gemali soliditate se defenderet, ut palam daretur intellegi, quibus dignus fuisset meritis martyr, dum elimenta suae virtutis
Abbreviated transcription (Latin):
ut eorũ quis non remaner&. &ubita memi
in quibisuȩ confusionis gloriabat. modoor¬
tica & platanus ex pansis soliis ꝓpagantur
& quiuenenosam suã irã. In habitatorestẽpl
ꝑficere non m&uit. sua quee dificia uene¬
natis serpentiũ generib relinquer& inui¬
tus It aut sint in sibilũ & mexemplũ uiuentib:
Quã uis dicentiũ uerba sileant . tamen prȩ¬
tereuntes loca predicant quia suȩ contẽ¬
plationis uiatoꝵ aliquotiens suspiria ex¬
premunt ꝓpterhoc ut & ipsi abere debeanT
ne in scisdĩ sacordooib: incaute comitant
ut adillor hereditas euacuata posteritate
tur & coaceruatus umus intestimoniũ ꝓ¬
maneat uiuentib Cauenda nã que ẽ ira
iustorũ ne & ipsum adiracundia ꝓuocent
qui in habitatoreorũ corporib existit.
De quib: ꝑsem& ipsamueritasdicit . quiuos
odie meodit & reliqua. En se menm in¬
uisibilem nonuident. &ta men multiñ ꝑ
manent. quia unus quisq iustorũ inui sibili

Expanded text:
ut eorum quis non remaneret. Et ubi ut eorum quis non remaneret. Et ubi in quibus suae confusionis gloriabat, modo ortica et platanus expansis foliis propagantur; et qui venenosam suam iram inhabitatore templi perficere non metuit, suaque aedificia venenatis serpentium generibus relinqueret invitus, ita ut sint in sibilum et in exemplum viventibus. Quamvis dicentium verba sileant, tamen praetereuntes loca praedicant, quia suae contemplationis viatorum aliquotiens suspiria expremunt, propter hoc ut et ipsi cavere debeant, ne in sanctis Dei sacerdotibus incaute committant, ut et illorum hereditas, evacuata posteritate, tur, et coacervatus umus in testimonium permaneat viventibus. 29. Cavenda namque est ira iustorum, ne et ipsum ad iracundia infantqui inhabitator eorum corporibus existit. De quibus per semet ipsam veritas dicit: Qui vos odit, me odit et reliqua. Ensem enim invisibilem non vident, et tamen inulti non permanent; quia unusquisque iustorum invisibili
Abbreviated transcription (Latin):
ut unusquisq eorũ inmundo prostratus
eẽ spũi. & tam diuuexati &usque ad hoc
ꝑducti ut intempestate noctis ad aditum
&e ficiorũ unus quisq inimp&uspũi inmundi
ꝓsibentes relicto tramite uterant digni
ad deserta confugient es. ꝑ cacumina mon¬
& humani fragilitati in cognita discur¬
rentes. Ita ut infirmorum cadauera
nullo comparuisse cõꝓbator quidnam
dehis aliud sentiendũ est nisi suꝑ noae qui¬
tatis iudicio. qui impi& atis eorum animo
ferocissimo tamloquendo quam ꝑficiendo
intantũ sacerdotẽ eorũ cordis nequitiam
explere non uerebant. ut indam nationẽ
eorũ mens feris comparare deber&ur. ut
inferrent. Quidenim de sc̃s uiris dicendũ
ẽ nisi a postolicũ illũ testimoniũ quiait
rũ tempore domnolantpertho. ut mhilomi¬
nus disꝑder&ur. quam ut suȩ damnato
in exiliouitã finir&. & sic inposters pro
Q ne potib eius tantiuiriuindicaretur san¬
guis ut radicitus hos exterminar&. Ita

Expanded text:
ut unusquisque eorum inmundo prostratus ut unusquisque eorum inmundo prostratus esset spiritui, et tam diu vexati et usque ad hoc perducti, ut intempesta noctis ad aditum aedifitiorum unusquisque in impetu spiritui inmundi prosilientes, relicto tramite, ut erant digni, ad deserta confugientes, per cacumina monet humani fragilitati incognita discurrentes, ita ut infirmorum cadavera nullo comparuisse comprobatur. Quidnam de his aliud sentiendum est, nisi superno aequitatis iudicio, qui impietatis eorum animo ferocissimo tam loquendo quam perficiendo in tantum sacerdotem eorum cordis nequitiam explere non verebant, ut in damnationem eorum mens feris comparare deberetur, utinferrent? Quid enim de sanctis viris dicendum est, nisi apostolicum illum testimonium, qui ait:rum temporali domno Lantpertho, ut nihilominus disperderetur; quam ut suae damnationis in exilio vitam finiret, et sic in posteris pro et nepotibus eius tanti viri vindicaretur sanguis, ut et radicitus hos exterminaret, ita
Abbreviated transcription (Latin):
ut superna prouideri hocdigna r&urpie¬
tas. quod non ꝓpriosponte sedimperioco¬
actitantum. & dĩ epm̃ suis manibus poenã
inferendimittere debuissent. uthuus
sanguinem ab his indie iudicii nonde: abere¬
tur requerere. & dũ uirdĩ eorũ ut uidit
corda. dehis insem& ipso conpescuidicens
Dñe r&ribue eis scđ fidem illorũ. sicq ꝑactũ
est uthii inpacis tranquillitate suȩ euo¬
cationis expectarentdiem. Reliqui uero tres
extorquentium ut prȩ diximus qui suȩ
crudelitatis in eum contumaciter manus
inponebant. ⁊ elo diabolico succensi. Iꝓpe¬
rantia & contu meliosa uerba in facieme
mittere non ꝑtimescebant . In eorũ dam¬
natione miseris actionequissima non suffi¬
cer&: nisi in auginentũ nequitiã cordis Ad
aditũ oris in pperando ꝑducerent. unde
ueritatis ꝓbatur sententia ut ex cordis ab un¬
dantia. os loquere non de sister&. De
quib infra spatia septẽ dierũ ꝑactũ est.

Expanded text:
ut superna provideri hoc dignaretur pieut superna provideri hoc dignaretur pietas, quod non proprio sponte, sed imperio coacti tantum et Dei episcopum suis manibus poenam inferendi mittere debuissent, ut huius sanguinem ab his in die tur requerere. Et dum vir Dei, eorum ut vidit corda, de his in semet ipso conpescuit, dicens: 'Domine, retribue eis secundum fidem illorum'; sicque peractum est, ut hii in pacis tranquillitate suae evocationis expectarent diem. 27. Reliqui vero tres extorquentium, ut praediximus, qui suae crudelitatis in eum contumaciter manus inponebant, zelo diabolico succensi, inproperantia et contumeliosa verba in faciem ei mittere non pertimescebant: in eorum damnatione miseris actio nequissima non sufficeret, nisi in augmentum nequitiam cordis ad aditum oris inproperando perducerent, unde veritatis probatur sententia, ut ex cordis abundantia os loquere non desisteret. De quibus infra spatia septem dierum peractum est,
Abbreviated transcription (Latin):
cione subicere non debuiss&. Quiangelo¬
rĩ spiriiũ suȩ presentiȩ in tantiđimar¬
teris anime egressionis fuiss& presenta¬
tus. e ratem̃ secus locũ quad ruuius. Itaut
amultis prȩtereuntibus. huc illacque in
mraculũ decreuiss&. & dum subtilius a non¬
nullis ꝑcommorantiũ incircuitu fuissee
sciscitatum tam ammirabile signũ. statimq
ꝑqua druuium hisquitunc aderant ad me¬
moriam rediit quod ineo scixp̃i martrris
haimhrami anima exuta. huius ex ilu alta
poli penetrass&. Tunc commorantes in
circuitu suȩ collectionis ecclesiã eidem mar¬
tsriihonore in eodem loco construxerunt.
inqua non medio griter innumera exmento
maty ris darescunt signa dumhuius loca
mentionẽ inferimus miramirandis suc¬
cedunt quod ad memoriã redit. unde lon¬
ge superius ex sc̃i uiri sententiam prȩ
tulis seme comperio decarnificum uerbis
quod silere minime licereme suspicio
quorũ duo dignasdõ fundentes prȩces

Expanded text:
cione subicere non debuisset, qui angelocione subicere non debuisset, qui angelorum spirituum suae praesentiae in tanti Dei martyris anime egressionis fuisset consecratus. Erat enim secus locum quadruvius, ita ut a multis praetereuntibus huc illucque in miraculum decrevisset; et dum subtilius a nonnullis percommorantium in circuitu fuisset sciscitatum tam ammirabile signum, statimque per quadruvium his qui tunc aderant ad memoriam rediit, quod in eo sancti Christi martyris Haimhrammi anima exuta huius exilii nexibus alta poli penetrasset. Tunc commorantes in circuitu suae collectionis ecclesiam eidem martyri in honore in eodem loco construxerunt, in qua non mediocriter innumera ex merito martyris clarescunt signa. 26. Dum huius loci mentionem inferimus, mira mirandis succedunt, quod ad memoriam rediit, unde longe superius ex sancti viri sententiam prtulisse me comperio, de carnificum verbis, quod silere minime Heere me suspicio. Quorum duo dignas Deo fundentes praeces,
Abbreviated transcription (Latin):
qua si inmenselã padis luxexore sc̃ĩ uiri
ꝓcessiss& in alta tramitis remoto atre
incelestibus penetrar&. Itaut ingressiones
sue faciem presentium fulimnar&
Eola memisso spũ cunctis pauor inrie lta
tremore perculsi. ut uxcantiuir corpus
inplaustrum subleuare auderentur sed hu¬
ius locimiraculũ. ut mih uid& ur silentio
tradendumnonẽ. Erat nãque incultus ꝑspi¬
did annorũ innumera & qua si obliuionetradi¬
tus. quod talẽ ex eđo ꝓpinnass& animã sed
cunctis in colis pergirũ prȩdaruit insignum
qui aut mos ẽ germaniȩ. Vt faciem suã in¬
menseniuium effusione ueletur. ꝑ totũi e¬
malẽ tempus. Ita ut incubitis altitudinede¬
crescat. sed eolo cominime ꝑ mansit. ut quis
preter euntiũ. quã uispa rũ ꝑmansiss&.
& inuernalis decore &amoenitate totũ
ꝑmansitannum. sicque factũ est. quasi
ut locus excu sationẽ inferr& ut imbriũ
atque ꝓcellarũ turbine. & elimentorũ di¬

Expanded text:
quasi inmense lampadis lux ex ore sancti viri quasi inmense lampadis lux ex ore sancti viri processisset in alta tramitis, remoto aere, in celestibus penetraret, ita ut ingressiones sue splendor faciem praesentium fulminaret. Eo iam emisso spiritu, cunctis pavor inruit, ita tremore perculsi, ut vix tanti viri corpus in plaustrum sublevare auderentur. 25. Sed huius loci miraculum, ut mihi videtur, silentio tradendum non est. Erat namque incultus per spatia annorum innumera et quasi oblivione traditus, quod talem ex se Deo propinasset animam. Sed cunctis incolis per girum praeclaruit in signum, quia, ut mos est Germaniae, ut faciem suam inmense nivium effusione veletur per totum gemalem tempus, ita ut increscat, sed eo loco minime permansit, ut quis praetereuntium quamvis parum permansisset, et in vernalis decore et amoenitate totum permansit annum. Sicque factum est, quasi ut locus excusationem inferret, ut imbrium atque procellarum turbine et elimentorum di
Abbreviated transcription (Latin):
aedifitia uit alem firor & flatũ quia quã¬
uis ineorum oculis prius ñitantũ dispec¬
tus sed &i amnece submissus fuis s&
Tunc inmagnam ut dignuserat uenera¬
tionem decreuerat. sed & mulieres ex
uicinis locis. cum ducentibus uiris pie¬
tatis uiscera commote uirantes plaus¬
trum obueneratione martrrłsxp̃i IN
comitatu secutaesunt. Cumautẽ ꝑue¬
nissent in partibus campestriae dis¬
tante a praȩdicto loco ubitendere uide
bantur mihario terto : Tunc ueneran¬
dus dimartrr uociut potuit quamuis
in condite heiulare coeperat. innuens
quodora remunerationis incaelestibus
eius eumlo cum p̃terire ñ deber&uir.
VNus ex his quierant inspiratione diui¬
na c&eris quasi sub iectis imperans.
ut eum de plaustro quo iacebat depo¬
nerentur . qui subito deponentes IN
amoeno gramine submiserunt incam¬
pestriae desertae planitiae: sicque fac¬
tum ẽ. cum sc̃a illa anima decorpore
exir&. utcunctis quiaderant uidentibus

Expanded text:
aedifitia vitalem finiret flatum; quia quamaedifitia vitalem finiret flatum; quia quamvis in eorum oculis prius non tantum dispectus, sed etiam nece submissus fuisset, tunc in magnam, ut dignus erat, venerationem decreverat. Sed et mulieres ex vicinis locis cum ducentibus viris pietatis viscera commote, girantes plaustrum ob veneratione martyris Christi in comitatu secutae sunt. Cum autem pervenissent in partibus campestriae, distante a praedbantur, miliario tertio, tunc venerandus Dei martyr voci, ut potuit, quamvis incondite heiulare coeperat, innuens, quod ora remunerationis in caelestibus eius eum locum praeterire non deberetur. Unus ex his qui erant inspiratione divina ceteris quasi subiectut eum de plaustro quo iacebat deponerentur; qui subito deponentes, in amoeno gramine submiserunt in campestriae desertae planitiae. Sicque factum est, cum sancta illa anima de corpore exiret, ut, cunctis qui aderant videntibus,
Abbreviated transcription (Latin):
famulatum intrepide proxp̃m contu¬
meliis affecti. uteorũ spes & capat
quaeeratxp̃s ad aedificationẽ uiuen¬
tũ nesperantia in se membra ut tligna
erant ꝓuidiss & subhonore & ꝓpterea
ab incognitis deculta uirifiacapitis
cognitione idest diuinitatrs condere
non medio crigloriae dum non est.
resautem habitantrbusim notuit mem¬
brorũ. Itaut eis instuporem uestere¬
tur & quã uisparum tamen aꝑtis oculis
eius agnoscentes sc̃itatem ⁊
Tunc uiriqiierant beatũ & dõ deuotissi¬
mum ep̃m haim rammũ. & glorie masty¬
rii trium phum excertaminis campo. Id ẽ
exarea quae tunc frumenti prc&uiore mar¬
garetis purgati tritici. Idesteruore
consparsa deiacebat. ponentes subin
plaustro arrepto tramite reducentes
distinantes certatim ad uillam publcã
nuncupantẽ aschaim distante mihario¬
apħ moenis constructaesse uidebatur
ut tantumurrũ & đĩmartrrem illuede¬
ducere deberentur. Neut ineorum uiha

Expanded text:
famulatum, intrepide pro Christum contufamulatum, intrepide pro Christum contumeliis affecti, ut eorum spes et caput, quae erat Christus, ad aedificationem viventium nec sperantia in se membra, ut digna erant, providisset sub honore; et propterea ab incognitis detulta viris in capitis cognitione, id est divinitatis, condere non mediocri gloriae dubium non est. Res autem habitantibus innotuit membrorum, ita ut eis in stuporem verteretur, et quamvis parum, tamen apertis oculis eius agnoscentes sanctitatem. 24. Tunc viri qui erant beatum et Deo devotissimum episcopum Haimrammum et gloriae martyrii triumphum ex certaminis campo, id est ex area, quae tunc frumenti praetiosiore margaretis purgati tritici, id est cruore, consparsa deiacebat, ponentes subin plaustro, arrepto tramite, reducentes, distinantes certatim ad villam publicam nuncupantem Aschaim , distantem miapostoli moeniis constructa esse videbatur, ut tantum virum et Dei martyrem illuc deducere deberentur, ne ut in eorum vilia
Abbreviated transcription (Latin):
uisinonsunt. ut tart huiuꝰ stei testessuT
quantihabitator es huius loci existiNt.¬
& quiam miratione ꝑculsis dehis in cog¬
nitis uiris & dedis paritione eorũ per¬
gentes ad arborem. sed eaquae posuerint
sc̃ĩmartrris conamine inuenerunt.
Res namque mira & nostris temporibus
ualde stupenda. quia adhuc in cognita
humanae ꝑman& infirmitati. a quibus
sublata uel ubi deportata fuissent.
sed quid ex his quae praediximus mem¬
bris sentiendum sit ignoro. Nisi per
diuinam dispensationem hoc fuis s&
datur intellegi. quibus fuiss& dig¬
nus sc̃smartrrmeritis. cum eruen¬
ta & secta abse adhuc eo uiuente
membra. ꝑ cognitionem diuinam ab¬
eoloco a sumpta subgloriae honoris
condisse dubium non est. & tamen
ut diximus hominibus incognita ꝑma¬
nent. sedidcirco ea membra a ueritatis
tramite deuiassent existimo. & ꝑsuos
actus capite inuisibili quiestxp̃s sub¬
ministrantes. remotis propruis uo¬
luptatibus pauperibus praebentes

Expanded text:
visi non sunt, ut tanti huius rei testes sunt, visi non sunt, ut tanti huius rei testes sunt, quanti habitatores huius loci existunt. Et qui ammiratione perculsi de his incognitis viris et de disparitione eorum, pergentes ad arborem, sed ea quae posuerunt sancti martyris membra minime invenerunt. Res namque mira et nostris temporibus valde stupenda, quia adhuc incognita humanae permanet infirmitati, a quibus sublata vel ubi deportata fuissent. Sed quid ex his quae praediximus membris sentiendum sit, ignoro, nisi per divinam dispensationem hoc fuisset datum intellegi, quibus fuisset dignus sanctus martyr meritis, cum cruenta et secta ab se, adhuc eo vivente, membra, per cognitionem dieo loco asumpta, sub gloriae honoris condisse dubium non est, et tamen, ut diximus, hominibus incognita permanent. Sed idcirco ea membra a veritatis tramite deviassent existimo, et per suos actos capite invisibili, qui est ministrantes, remotis propriis voluptatibus , pauperibus praebentes
Abbreviated transcription (Latin):
num aliquotiens eum ꝑ altitudine turrium
gradere contigit & precipitium suicorpo¬
ris minime ꝑtulit. usquedum sui euocatio¬
nis conpless&diem. his namque transactis
incolehuius loci. Collectis abscisis sacri
martyris membris in quodam arbore
uulgari locutione spine alde condentes
abierunt. eratnamque amultis medicis
deuulgatum. ut cucius lib& abscisamem¬
bra & subhumo prolecta. ut huiustruncus
anullius medicis artes anitatis recupera¬
tionem conseque r&ur. sed hȩc fidelibus
In exemplum. Trahendũ non est. sed ina¬
gis ꝓph&icũ. linitare testimoniũ. ut lact&
die non longo intermissospatio. Duolgnoti¬
atque pul cherrimiuiri. equitantesper
puplicã callema quibusdam arantibus
inagrode sacris scĩ martyris membris
inquirentes. dũ diutius circitarent in no¬
tuerunt quod inquendã arborẽ summissi
essent. cunctis agriculturis uidentibus
adeũ ldcũ sedc linantes. &am plius abhis

Expanded text:
num. Aliquotiens eum per altitudine turrium num. Aliquotiens eum per altitudine turrium gradere contigit, et praecipitium sui corporis minime pertulit, usque dum sui evocationis conplesset diem. 22. His namque transactis, incole huius loci, collectis abscisis sacri martyris membris, in quodam arbore vulgari locutione spine albe condentes abierunt. Erat namque a multis medicis devulgatum, ut cuiuslibet abscisa membra et sub humo proiecta, ut huius truncus a nullius medicis arte sanitatis recuperationem consequeretur. Sed haec fidelibus in exemplum trahendum non est, sed magis propheticum imitare testimonium, ut iactet. Eadem namque die, non longo intermisso spatio, duoatque pulcherrimi viri, equitantes per puplicam callem, a quibusdam arantibus in agro de sacris sancti martyris membris inquirentes, dum diutius circitarent, innotuerunt, quod in quendam arborem summissi essent. Cunctis agri culturis videntibus, ad eum locum se declinantes, et amplius ab his
Abbreviated transcription (Latin):
bebat exemplũ ut poene nullus p̃teritis¬
s& dies in quomis sarum sollemnia cum
psalmodia hymnificando non conpless&
laudem. ut puto indagando uestigia ma¬
gistri in arduã huius eui callem in su¬
dando ut policulmine scandisse dubiũ
non ẽ. quia elimos rnarũ erat stuhosus.
& quod uires impleñ potuit. uolunta¬
tem tamen indigentibus Ñ abstraxit.
orationis &uigiliis ñme diocriter
intentus caritate & hospitalitate
uerba usque adobitum suum conplesse certũ
est. Cum a perfecto leiunio certistempori¬
bus suicorporis alimentum. Cuiuscumque
potigenus inore ꝑcipiss& statim que pris¬
tino alienatus sensu aspũ inmundo ereptus.
Commutata facieuoce stridorib inmen¬
sis huc illucque discurrens ꝑplateas orbis
ꝑterrarum foragines ꝑdisruptã p&rarũ
ꝑ monumenta mortuorũ ꝑdiuersa spatia
locorũ. Ne fandis uerb & turpis ꝑstriebat
sermonib. &tamenne mini inferens. dam¬

Expanded text:
aebebat exemplum, ut poene nullus praeterisaebebat exemplum, ut poene nullus praeterisset dies, in quo missarum sollemnia cum psalmodia hymnificando non conplesset laudem, ut puta indagando vestigia magistri in arduam huius evi callem insudando; ut poli culmine scandisse dubium non est, quia elimosynarum erat studiosus; et quod vires implere non potuit, voluntatem tamen indigentibus non abstraxit: orationis et vigiliis non mediocriter intentus, caritate et hospitalitate verba usque ad obitum suum conplesse certum est. Cum a perfecto ieiunio certis temporibus sui corporis alimentum, cuiuscumque poti genus in ore percipisset, statimque pristino alienatus sensu, a spiritu inmundo correptus, commutata facie, voce et stridoribus inmensis huc illucque discurrens, per plateas orbis, per terrarum foragines, per disruptam petrarum, per monumenta mortuorum, per diversa spatia locorum nefandis verbis et turpis perstripebat sermonibus, et tamen nemini inferens dam
Abbreviated transcription (Latin):
s& collectuspũ abscisse linguae uerba
ut potuit explicauerat dicens. Num¬
quid inriguae mentistuae ad memoriã
redit sepeme dixisse ut quispiamad
mor tem festinare minime debere sed
magis optando differre ut potest piis
inter cessionibus faciem p̃occuparedñi.
Vtd&ur spatium infimis ad peniten¬
dumq: ꝑp&rauerat infirmitas huma
na anpigritiae tuae graueui d&uir.
ut cruentum refrigeres pectus.
sed nunc temporalem uitae tuae repo¬
nam tibi poenam. Vt quocumq: die
aliquid potandi genus orituo propi¬
naueris a pristino sensu alienus effi¬
ceris. ñ damnũ alicui inferas. sed iN¬
oboedientibus in exemplum ꝑmaneas.
sicq factum ẽ ut sermo sci uiri & dimar¬
tiris inueritate ꝑmansiss& quod pre¬
dictus prbt uitalis ineaciuitate qua
corpus xp̃i martrris fuerat deductus
diu & dies multos postmagistri obitum
uixerat. & quam diu ieiun ab at peritia
suaeq sententiae eximiae uiuentibus p̃¬

Expanded text:
set, collectu spiritu, abscise linguae verba, set, collectu spiritu, abscise linguae verba, ut potuit, explicaverat, dicens: 'Numquid inriguae mentis tuae ad memoriam redit, sepe me dixisse, ut quispiam ad mortem festinare minime debere, sed magis optando differre, ut potest piis intercessionibus faciem praeoccupare Domini, ut detur spatium infirmis ad penitendum, que perpetraverat infirmina? An pigritiae tuae grave videtur, ut cruentum refrigeres pectus? Sed nunc temporalem vitae tuae praeponam tibi poenam, ut quocumque die aliquid potandi genus ori tuo propinaveris, a pristino sensu alienus efficeris: non damnum alicui inferas, sed inoboedientibus in exemplum permaneas'. 20. Sicque factum est, ut sermo sancti viri et Dei martyris in veritate permansisset, quod praedictus presbyter Vitalis in ea civitate qua corpus Christi martyris fuerat deductus, diu et dies multos post magistri obitum vixerat, et quamdiu ieiunabat, peritia suaeque sententiae eximiae viventibus pr
Abbreviated transcription (Latin):
membrorũ conpagine solutũ prospexissent
solius linguȩ inuidentes misteriũ cuius
orifersum : Inponentes expalato beatidi
martyris trucidabant relntocapstde ẽua¬
cuatis membris abierunt Remansit a ut̃
incertaminis campocruore in uolutus. uictor
trium phi exultans. his ab euntibus aduene¬
rabilemdĩ martẏrem exlatebris & frutec¬
tis & adificiorum angulis clericorũ coorsilli¬
us cũ uicinis mulieribus adeũ adunate sunt
sc̃s dĩ &gloriosus martyrad stantibus.
sibim& adre ocilandũ a quã poscebat.
Tuncrelegiosus suus prbr. & interpres
cuius superius mentionẽ fecimus nomine.
uitalis ex magistri cruciatibus dolore re
dactus flebilidicens quidnã refocilanuis
euacuatus tuncusq: cũ tot ornamentis de
mor e eadopta quam tantis contumeliis
ad flictus uiuendi studiũ conaberis. tuncdĩ
martyr utuiditsubiecti sur animũ terrenis
actibus magis pudicum quam expedis¬

Expanded text:
membrorum conpagine solutum prospexissent, membrorum conpagine solutum prospexissent, solius linguae invidentes ministerium, cuius ori ferrum inponentes, ex palato beati Dei martyris trucidabant; relicto capside, evacuatis membris, abierunt. Remansit autem in certaminis campo cruore involutus victor triumphi exultans. 19. His abeuntibus, ad venerabilem Dei martyrem ex latebris et frutectis et aedificiorum angulis clericorum coors illius cum vicinis mulieribus ad eum adunate sunt. Sanctus Dei et gloriosus martyr adstantibus sibimet ad refocilandum aquam poscebat. Tunc relegiosus suus presbyter et interpres, cuius superius mentionem fecimus, nomine Vitalis, ex magistri cruciatibus dolore redactus flebili, dicens: ' Quidnam refocilari vis, evacuatus truncusque cum tot ornamentis memmori te adopta, quam tantis contumeliis adflictus vivendi studium conaberis'. Tunc Dei martyr, ut vidit subiecti sui animum terrenis actibus magis pudicum, quam expedis
Abbreviated transcription (Latin):
fundebat preces dicens.: Dñe ihu xp̃e¬
setantiuiri sobulã manus miecit. Ita
ut in exemplũ longe lateq: doceatur in
mitates. commas sent membratim
Deinde ut furentis uiri urguerat im¬
perium oculos abimocapite radicitus
eruerunt. deinde abstractonare.
utrosq: aures: ut crudelissimiuiri
& puellae fratrimitigarent animũ¬
ꝓspicuus fons manandistũ diosum nonces¬
sati intermittit It armnificans dm̃ psal¬
modiȩ ñ cessabatur factus namq ẽ in agone
ex suꝑ nauirtute robustus. ut ad stant¬
bus nec gemitus aures cõmouiss& sedhilari
uultus inceramente dõ ut diximus inde si
nenter fundens preces. Tunc nec pȩnis cor¬
quentiũ uidebatur sufficere. Pedesutros¬
que cũ palmis prius euacuatis articulis
abscidentes. tanti altidõ thronimartnis
genitalia inpudenter abstrahere uerta
nosunt : Cuius quamuis modica uox indi
ꝑseuerans laudib: Nihil ominus anelabat
dauiticum carmen. cũ tot poenis ad flictus

Expanded text:
fundebat preces, dicens: 'Domine fundebat preces, dicens: 'Domine se tanti viri sobulam manus iniecit, ita ut in exemplum longe lateque doceatur in mitates commassent membratim; deinde, ut furentis viri urguerat imperium, oculos ab imo capite radicitus eruerunt; deinde, abstracto nare, utrosque aures, ut crudelissimi viri et puellae fratri mitigarent animuprospicuus fons manandi studium suum non cessari intermittit, ita ymnificans Deum psalmodiae non cessabatur. Factus namque est in agone ex superna virtute robustus, ut adstantibus nec gemitus aures commovisset, sed hilari cor illorum!' Reliqui autem qui aderant nenter fundens preces. Tunc nec poenis torquentium videbatur sufficere, pedes utrosque cum palmis, prius evacuatis articulis, abscidentes, tanti alti Deo throni martyris genitalia inpudenter abstrahere veriti no sunt, cuius quamvis modica vox in Dei perseverans laudibus, nihilominus anelabat Daviticum carmen. Cum tot poenis
Abbreviated transcription (Latin):
ter deiudicer. Ne huius reus appaream
criminis ex caritatis causȩ tibi consilium
do sed sciote eũ non recepisse non quod
cruciatostuos ꝑtimes cam. sed tuȩ damna¬
contumaxque trrannus ueritatis uerbis
colla subponere dispexit cuberiluminis
cȩcatus mente clausiso ulis cordis arrepto
baculo cuisuffultus incumber& infiere
inpectore tanti & talisdĩ ep̃i non m&uens.
& statm ad sequentibus precepit. ut lneũ
manus iniecerent. Clericorũ illius cũ hec
cerner& cautela pauore in menso exter¬
ria ꝑ latebras domorũ uelanime sesub¬
posuerunt imitantes quod deueritate
lamolim ꝓph&ȩ uaticinio intuleratper¬
cutiã inquid pastorem & dispergentur
oues gregis: Militumuero prȩsulis non
modicaturma agriter Iniecentes manus
principis expoliatũ clamide & stolae in
ospitisui scuriam ubi grana condere
udebatur deductus e. scale suꝑ positus
funibus alligatus. interspatia membro¬
rum abscisione ut potuit maximas xp̃o

Expanded text:
ter diiudicer, ne huius reus appaream ter diiudicer, ne huius reus appaream criminis. Ex caritatis causae tibi consilium do, – sed scio te eum non recepisse –, non quod cruciatos tuos pertimescam, sed tuae damnaest'. 16. Contumaxque tyrannus veritatis verbis colla subponere dispexit, qui veri luminis caecatus mente, clausis oculis cordis, arrepto baculo, cui suffultus incumberet, infigere in pectore tanti et talis Dei episcopi non metuens, et statim adsequentibus praecepit, ut in eum macerneret cautela, pavore inmenso exterriti, per latebras domorum velamine se subposuerunt, imitantes, quod de veritate iam olim prophetae vaticinio intulerat: Percutiam, inquid, pastorem, et dispergentur oves gregis. Militum vero praesulis non modica turma agriter iniecentes manus principis expoliatum clamide et stolae, in ospiti sui scuriam, ubi grana condere videbatur, deductus est. Scale superpositus, funibus alligatus, inter spatia membrorum abscisione, ut potuit, maximas Christo
Abbreviated transcription (Latin):
cepr audire contempsisr& & multis ni¬
iurio sissimis & contumeliis in conspeltu
adstantiũ uerbis in faciem illius iacular&
& inꝓperus sinenumero quibus honorib:¬
tot temporahonori fice. subducidictio¬
ne uitam deducer& ut tantam contu¬
meliam intulere pontifex nĩ debuirr&
ut tantiuiri & talssq: summi principis
filam libidinosus in exemplũ malorũ
usq: ad partũ deducer&. cepitnamq:
scis simufuirdi epis hilari uubtu ntodes¬
tis & pan cificis uerbis excusa¬
tionem dnferre direns: Ad romam
melturum ꝓmisilimina supplex queren¬
di apostolorũ principis p&ri. Cuius ede¬
siae euangelica auctoritate fundat& ẽẽ.
dinoscitur cuius submundi thalamo
censorẽ adesse dubiumnonest quidõ
augtor p&risuccessit in honorem a pos¬
tolicus uir & scĩssimus ten& primatum
insacris constitutus ordinibus. mitte
quẽuis prudentem mecum pariter.
ut de present&ur in conspectutani pon¬
ti ficis hacdere sententia & ibimortali¬

Expanded text:
ceps audire contempsisset et multis inceps audire contempsisset et multis iniuriosissimis et contumeliis in conspectu adstantium verbis in faciem illius iacularet et inproperiis sinetot tempora honorifice sub duci dictione vitam deduceret, ut tantam contumeliam intulere pontifex non debuisset, ut tanti viri et talisque summi principis filiam libidinosus in exemplum malorum usque ad partum deduceret, caepit namque sanctissimus vir Dei episcopus hilari vultu, modestis et pacifacis verbis excusationem inferre, dicens: 'AdRomam me iturum promisi, limina supplex quaerendi apostolorum principis Petri, cuius ecclesiae euangelica auctoritate fundata esse dinoscitur; cuius sub mundi thalamo censorem adesse dubium non est, qui Deo augtori Petri successit in honorem, apostolicus vir et sanctissimus, tenet primatum, in sacris constitutus ordinibus. Mitte quemvis prudentem mecum pariter, ut depraesentetur in conspectu tanti pontificis hac de re sententia, et ibi normali