comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ñ cu eam nec ille tenecit. Nam ⁊ si ille qͣnͣtum quid̃
ꝑtin ad obsuacõnes corporeas in plurib offendit.
inpossibile est tamen quo uel muno non tͣnigͤ¬
di. Sat autem ꝙ qui muno offendit: õi uero
reus. S in ueto concedis aliqͣ posse mutari dispen¬
siłr. Nam tu quidem discietus ac ille fortasse dis¬
cretior. Neq hoc dico qr ħ ext̾iora negligenda sint
aut que se milł non exercuenit mox idospũat ef¬
Sumiite psalmum ⁊ date tympanum. Q est di¬
c̾e. sumite spũalia set prius date spu alia. Optimꝰ
a ille qui dilcrete ⁊ congrue. ⁊ hec oꝑatur ⁊ illa:
Iam uero epła ut epła remaneat fimenda ent
qñquidem ⁊ nostros de quib pr conquestꝰ estis qͥ
ordini nessto detͣherent catis ꝯuantum potuisti¬
lo cornpui⁊ me quo ab huiꝰmodi falsa suspicõne
purgaui non debui. S qm̃ dum nostͥs minime
ꝑto. ut non nulł de nostͥs nimium in ꝯuib non

Expanded text:
nec tu eam, nec ille tenetis. Nam etsi ille quantum quidem nec tu eam, nec ille tenetis. Nam etsi ille quantum quidem pertinet ad observationes corporeas, in pluribus offendit, impossible est tamen te quoque vel in uno non transgredi. Scis autem quia in uno offendit, omnium est reus. Sin vero concedas aliqua posse mutari dispenm dissimiliter: nam tu quidem districtius, at ille fortasse discretius. Neque hoc dico, quia haec exteriora negligenda sint; aut qui se in illis non exercuerit, mox ideo spiritualis efSumite psalmum, et date tympanum : quod est dicere, Sumite spiritualia, sed prius date corporalia. Optimus autem ille, qui discrete et congrue et haeca, ut epistola remaneat, finienda erat, quandoquidem et nostros de quibus, pater, conquestus estis, quod Ordini vestro detraherent satis, quantum potui, stylo corripui; et me quoque ab hujusmodi falsa suspicione purgavi, ut debui. Sed quoniam dum nostris minime parco, nonnullis de vestris nimium, in quibus non
Abbreviated transcription (Latin):
Quid gͦ inquit: S iccine uia spũalia ꝑsuades ut ⁊̃
hoc que exregula babennit corporalia dampnes:
cum aut̃ ista nom omitti ncc̃e aũ illa: ista pociꝰ
eadem non obsuantibut derogas. non ne te mag̾
transgresiorem regule indicas cuiꝰtib minima
quedam tenens melora deuitat: De quib paulꝰ
do quippe frĩbut in quo tem ipm̃ extollis ꝑdis
humilitatem in quo alios deprimis cantatem
torꝰ multis ⁊ nimuie laboribus atceris ac regłaribꝰ
asꝑitatibus mortificas menibra tua que sunt
suꝑt̾ram benefatit: S quid si ille quem simiłr
non laborantem diuidicas. modicum quiden¬
tegulam meliꝰ ten. An non meliꝰ qui melior:
Quis uͦ melior hũlior an fatigacior. An nõ is qͥ
a domino didicit mitic eẽ. ⁊ humilis corde. quia
⁊ cum mana optinam ꝑtem elegit que non
anferecur ab eo: Quod si regulam ab om̃ib qui eam
ꝓfessi sunt si ad lit̾am tenendam censes. ut nullam
omĩo dispensacõnẽ admuti paciaris. audact̾ dico

Expanded text:
Quid ergo, inquis? Siccine illa spiritualia persuades, ut etiam haec, quae ex Regula habemus, corporalia damnes? Ncum aut ista omitti necesse est, aut illa; ista potiuseadem non observantibus derogas, nonne te magis transgressorem Regulae indicas, cujus licet minima quaedam tenens, meliora devitas, de quibus Paulus: do quippe fratribus, in quo temetipsum extollis, perdis humilitatem; in quo alios deprimis, charitatems multis et nimiis laboribus atteris, ac regularibus asperitatibus mortificas membra tua quae sunt super terram. Bene facis. Sed quid si ille quem similiter non laborantem dijudicas, modicum quideegulam melius tenet? Annon melius qui melior? Quis vero melior, humilior an fatigatior? Annon is qui a Domino didicit mitis esse et humilis corde , qui et cum Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab eo? 14. Quod si Regulam ab omnibus qui eam professi sunt, sic ad litteram tenendam censes, ut nullam omnino dispensationem admitti patiaris, audacter dico,
Abbreviated transcription (Latin):
nrtͣum eiꝑgisenim. Cum dierunt in quid pax.
securitas turc repentinꝰ. eis suꝑuemet intitus.
sit̃ dolor imtͥo habentis ⁊ nõ confugient. Deli
ictu ãmou̾ manũ fouere Ron̾e nnguendo ubi
non dol anplastium adhidere uͥ sensura nõ:¬
Addiscenendum demide int̾ sanost male habñ¬
tes baculos imanib gastare iubentur egrotantes
plane nccͣio. setiri qmͣ pallor in nultͥ matiesq non
indicat baculus sustentans m̃tiatur inuantu¬
dinem: Redendas an lugendas dix̾im hiꝰ mep¬
dilo. hugo quor seutiz sui ordinis pͥncipes ⁊ pre¬
ceptores hr̃e głiantur. aut tenuerunt aũ ten̾i
ita loquitur. habentes uictum ⁊ nestitumhus
contentissimus. Nobil autem÷ pro uit̾tu saci

Expanded text:
nt, inquit, Pax et securitas; tunc repentinus eis superveniet interitus, sicut dolor in utero habentis, et non effugient . Deliictu admovere manum, fovere unguento ubi non dolet, emplastrum adhibere ubi caesura noAd discernendum deinde inter sanos et male habtes, baculos in manibus portare jubentur aegrotantes, plane necessarios: ut quam pallor in vultu, maciesque non indicat, baculus sustentans mentiatur invaletudinem. Ridendas, an lugendas dixerim hujusmodilo, Hugo, quos se sui utique Ordinis principes et praeceptores habere gloriantur, aut tenuerunt, aut tenerita loquitur: Habentes victum ei vestitum, his contenti sumus . Nobis autem est pro victu sati
Abbreviated transcription (Latin):
ta relinquitis. camelumq glucientes. calicẽ
liquatis. Magna abusio maxima cura ut
corꝰ regulant̾ induatur. ⁊ ꝯͣ regulam suis ues¬
tib anima unda desentur tum tanto studio
tunica ⁊ cuculla corpori ꝓ curentur. quatinꝰ
cum deerint monachuc non putetur. cur siłr
dumenta sunt non pudentur: Gunicati ⁊
elati abhorremꝰ pesuiceas. tanꝙͣ melior non
sit pellib inuoluta. humilitas qmͣ tunicata.
suꝑbia p̾sertim cum ⁊ deꝰ tunicas peluceas pͥ¬
mit hominib fec̾it ⁊ Iohs ĩ heremozona pel¬
licea lumbos acciñit ⁊ ip̃e tunicaꝵ institutoꝵ
insollitudinem non tumicis set pelib sese m̃diut
Repleti denide uentiem faba. mentem suꝑbia. q¬
bos dampnamꝰ sagmatos. quali non meliꝰ sit ex¬
guo sagimine ad usum ueleꝵ uesci. qrͣ uentolo li¬
gumine usq ad uittum exsaturari. precipue tum¬
⁊ de esau non de tarne: si te lente sit rep̾hensus:
⁊ de lingno non de carne adam dampnatꝰ ⁊ ionatat

Expanded text:
ta, relinquitis, camelumque glutientes, culicem liquatis? Magna abusio! Maxima cura est, ut corpus regulariter induatur, et contra regulam suis vestibus anima nuda deseritur. Cum tanto studio et tunica, et cuculla corpori procurentur, quatenus cui deerunt, monachus non putetur: cur simildumenta sunt, non providentur? Tunicati et elati abhorremus pellicias! tanquam non melior sit pellibus involuta humilitas, quam tunicata superbia: praesertim cum et Deus tunicas pelliceas primis hominibus fecerit ; et Joannes in eremo zona pellicea lumbos accinxerit ; et ipse tunicarum institutor in solitudine, non tunicis, sed pellibus sese induerit. Repleti deinde ventrem faba, mentem superbia, cibis damnamus saginatos! quasi non melius sit exiguo sagimine ad usum vesci, quam ventoso legumine usque ad ructum exsaturari: praecipue cum et Esau non de carne, sed de lente sit reprehensus ; et de ligno Adam, non de carne damnatus ; et Jonathas
Abbreviated transcription (Latin):
cur auaricia. sobrietas aułitas creditur silen
nacõ. iocunditas. mollicies uestimentoꝵ ⁊ equoꝵ
fastus honestas. lec̾coꝵ suꝑflius cultꝰ inundicia
Cum autem ħ alt̾utrum impedimꝰ: caritas appllaᷤ.
Ista cantas destruit caritatẽ. ħ descrescõ discrecõm

Expanded text:
tur avaritia, sobrietas austeritas creditur, silentur avaritia, sobrietas austeritas creditur, silennatio, jucunditas; mollities vestimentorum et equorum fastus, honestas; lectorum superfluus cultus, munditia. Cumque haec alterutrum impendimus, charitas appellatur. Ista charitas destrui
Abbreviated transcription (Latin):
ordinatum:: ordonon. Nullus quippe ordo qͥppam
in hominib set hoĩm uioa repͥhendo. Et qiuid̾ i
diligentib ordinem in hac reꝰ molestum me for¬
te non timeo quimũmo gͣtum ꝓculdubio accept᷑i
plicuent. ip̃i se mainfestant q ordinem non dili¬
lunt Ip̃is ita illud gregorianum respondeo. Me¬
lius est ut scandalum oriatur qm uental religͣtur.¬
instituisse ⁊ ut in ea plures saluarentur chorũ
us admarinos regle temꝑasse rigorem non ecc̃ã
testninsse. Ab sit autem ut credam tantat eot qnͣ¬
tas indeo inplerisq monast̾iĩs uanitates ⁊ suꝑ¬
fluitates p̃ cepisse ⁊ contesfisse. es iror ⁊ enmi uñ
int̾ monachos tanta intemꝑancia in comessacõ
nib ⁊ inpotatõnib inuestimentit lectistͥmis
requitaturis ⁊ constituendis edificiis molesc̾e
potuit. quatenus uͥ hec studiositas. uoluptuotꝰ
at effusius fiunt. ibi ordor melius ten̾i dicat᷑
ĩ maior putatur religio. Ecce enim ꝑatas puta¬

Expanded text:
Ordine! Nullus quippe ordo quidpiam in hominibus, sed hominum vitia reprehendo. Et quidem diligentibus Ordinem in hac re molestum me fore non timeo: quinimo gratum procul dubio accepturiplicuerit, ipsi se manifestant, quia Ordinem non dililunt. Ipsis itaque illud Gregorianum respondeo: « Melius est ut scandalum oriatur, quam veritas relinquinstituisse; et ut in ea plures salvarentur, usque ad infirmos Regulae temperasse rigorem, non Regulam destruxisse. Absit autem ut credam, tantas eos, quantas video in plerisque monasteriis, vanitates ac superfluitates praecepisse, vel concessisse. Miror etenim unde inter monachosnibus et potationibus, in vestimentis et lectisterniis, et equitaturis, et construendis aedificiis inolescere potuit: quatenus ubi haec studiosius, voluptuosius, atque effusius fiunt, ibi ordo melius teneri dicatur, ibi major putetur religio. Ecce enim parcitas puta
Abbreviated transcription (Latin):
ali głia temporalit᷑ gr̃a se affugunt. ⁊ infuturo
ꝓ nit̾na tuꝑbia ad et̾na suplicia ꝑtͣhuntur. labo¬
nant. Secuntur xp̃m in panꝑtate sua sec in
gła non secuntur De tortente inuia nõ bibũt.
s non eraltabunt capud in pña. Lugent nt
set tunc non consolabuntur. Et m̾ito. Quid .n.
facit suꝑbia sub pannis humilitatil iħu: Nunqͥ
non ht̃ quo se pallier humana malicia nͥ unde
inuoluta infancia saniatoris. Et qũo intͣ p̾se¬
pidomini simulatͥt arrogancia se coartat
murnurat: An non illi suꝑbissimi de psalmo
is qui mendacium addens geminat impieta¬
tẽ. Et quid ditam: Uereor ne forte ⁊ ego sułper¬
tus habear. non quidem uob̾ pr̃ non uob̾ cum
uti notum me noui quantum in hc̃ caligine
net iͣ ut uos cognou̾nt. nͨ sicut nob hnic loqui
soleo loquentẽ audierunt. Scnbo uob̾ quid
tfrequent audistis ut qm̃ ego ꝑ sigłos ire ⁊¬
singuus tatisfac̾e non queo ex me ẜetic unde q̃d̾
de me ceitissi me satis eis pro me uenssime ꝑsua¬

Expanded text:
ali gloria temporaliter se affligunt, et in futuro pro interna superbia ad aeterna supplicia pertrahuntur. Labonant: sequuntur Christum in paupertate sua, sed in gloria non consequuntur: de torrente in via bibunt, sed non exaltabunt caput in patria: lugent nunc, sed tunc non consolabuntur. Et merito: quid enim facit superbia sub pannis humilitatis Jesu? nunquid non habet quo se palliet humana malitia, nisi unde involuta est infantia Salvatoris? Et quomodo intra praesepium Domini simulatrix arrogantia se coarctat, immurmurat? Annon illi superbissimi de Psalmo, is qui etiam mendacium addens, geminat impietatem? Et quid dicam? Vereor ne forte et ego suspectus habear, non quidem vobis, pater, non vobis, cui utique notum me novi, quantum in hac caligine nec ita ut vos cognoverunt, nec sicut vobis hinc loqui soleo, loquentem audierunt, scribo vobis quod et frequenter audistis, ut quoniam ego per singulos ire, esingulis satisfacere nequeo, ex me habeatis, unde quod de me certissime scitis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iõ aũcummnulia offenta aũ cũ nĩmima. Aliqnͣ¬
ti quippe ħ agunt exsimplicitate aliqnͣti ex tari¬
tate. aliqnͣti ex nccͣitate. Quidam nam sunpłr
ista tenent. qm̃ siceis pͥcpit̃ parati ałr ag̾e si ali
cumi quib hĩtant lectantes in hus non suam li
aliqua ꝓ rõ dit̾tat restrmg̾e uel mutare incipi¬
unt: itã tota mox ei austoritate resistunt. Qͥc
inprincipio cum ordo cepit monatis ad tantam
cred̾et monachot mnerciam deuenire: O qͣntũ
distamus ab hiis qui indiebus antomi extitunt
monachi. Siquidem an cum sem̾nuicen auidi¬
pet tempus ex caritate reiusserunt reuiserant:i
tanta abimtem auiditate panem ammaꝵ
ꝑcipiebant: ut corporis cibum peiitꝰ obliti diem
sigͥent ⁊ ħ eiatreftus ordo qm̃ digmori ꝑti pͥus

Expanded text:
o aut cum nulla offensa, aut cum minima. Aliquanti quippe haec agunt ex simplicitate, aliquanti ex charitate, aliquanti ex necessitate. Quidam namque simpliciter ista tenent, quoniam sic eis praecipitur; parati aliter agere, si aliter cum quibus habitant; sectantes in his, non suam libaliqua, prout ratio dictat, restringere vel mutare incipiunt illi, mox tota eis auctoritate resistunt. Cin principio, cum Ordo coepit monasticus, ad tantam crederet monachos inertiam devenire? O quantum distamus ab his qui in diebus Antonii exstitere monachi! Siquidem illi cum se invicem per tempus ex charitate reviserent, tanta ab invicem aviditate panem animarum percipiebant, ut corporis cibum penitus obliti, diem sigerent. Et hic erat rectus ordo, quando digniori parti prius
Abbreviated transcription (Latin):
uti ꝓpt̾ mfirmitatem qmͣ multa aqͣ ingurgitari
ꝓpt̾ aiditatem ꝙ ⁊ paulus chimocheo modicum
sumend̃ consulente: ⁊ domniꝰ ipe bibit. ita ut
umi potator applłat᷑ sit. apostolis quo bibend̾
dedit. In suꝑ ⁊ ex eo tacͥmenta sui sanguinil ꝯdidͭ.
cum eꝯͣrio aq̃s ad imꝑciat bibi non passus est sit
non fuerunt. Iam u̾o de labore manuum quid
gloriamiui cum ⁊ marcha laborant increpata ⁊
maria quiescent ⁊ audata sit. Et pauluc aꝑte di¬
cat labor corporis admoditum uab. pietas aut̃¬
aut̃ ad om̃na: Optimꝰ labor de quo ppħ̾a dicit. Ia¬
Et de quo alibi: Mꝯemor fui dei ⁊ delectatuc sum
⁊extertitatus sum. An ne corporale intelngas ex¬

Expanded text:
m multa aqua ingurgitari per aviditatem: quia et Paulus Timotheo modico utendum vino consuluit ; et Dominus ipse bibit, ita ut vini potator appellatus sit ; Apostolis quoque bibendum dedit; insuper et ex eo Sacramenta sui sanguinis condidit : cum econtrario aquam ad nuptias bibi non passus sit , etnon fuerint , Jam vero de labore manuum quid gloriamini, cum et Martha laborans increpata, et Maria quiescens laudata sit ; et Paulus aperte dicat: Labor corporis ad modicum valet, pietas autem ad omnia? Optimus labor, de quo propheta dicebat: Laet de quo alibi, Memor fui Dei, et delectatus sum, et exercitatus sum. Ac ne corporale intelligas ex
Abbreviated transcription (Latin):
alienos dͥuos uiditatit: An regula non contor¬
dat euͣugłio uel apło: Alo qum regulaiam ñ
÷ regula: quia nons recta. Audite ⁊ disate ordi
inquit eite pͥmum tͣbem de ocło tuo ⁊ sic ueniẽs
eite festucam de occulo frĩs tul: Queris qm tͣbe
An non gnͣdit ⁊ groita tͣbes: suꝑbia qua te putãs
ẽẽ aliquid cam nichil sił insanusime tibi tã¬
qmͣ samus exultas. ⁊ aliis namislime trabem por¬
tans de festucis insultat: Grãt tͥ ago deut in qͥt¬
& non sum sicut cet̾i hominũ inusti. raptore.
adult̾ui: Sequere gͦ ⁊ dic decͣtores. Neq enim mi¬
nima est festuca int cet̾at. Quare cum tam di
d̾i possidebunt. Audi ⁊ dm̃ inplalmo ꝯminantẽ.
Argnam temquid ⁊ statuam contͣ fatiem tu¬
am. Quod qr detͣtcori loquit᷑ certum exp̾cedẽ¬
tib. Et quidem inste ad leretorquendꝰ ⁊ se com¬
pellendꝰ est in tueri: qr au̾tent eaciem suams¬

Expanded text:
alienos servos judicatis? An Regula non concordat Evangelio vel Apostolo? alioquin Regula jam non est regula, quia non recta. Audite, et discite ordininquit, ejice primum trabem de oculo tuo, et sic videbis ejicere festucam de oculo fratris tui . Quaeris quam trabem? annon grandis et grossa trabes est superbia, qua te putans esse aliquid, cum nihil sis, insanissime tibi tanquam sanus exsultas, et aliis vanissime, trabem portans, de festucis insultas? Gratias, inq non sum sicut caeteri hominum, injusti, raptores, adulteri : sequere ergo, et dic, Detractores. Neque enim minima est haec festuca inter caeteras. Quare cum tam dilDei possidebunt . Audi et Deum in Psalmo comminantem: Arguam te, inquit, et statuam contra faciem tuam . Quod quia detractori loquatur, certum est ex praecedentibus. Et quidem juste ad se retorquendus, et se compellend
Abbreviated transcription (Latin):
sautari. At inquiunt qũo regulam tenent᷑
qui peniciis indiumntur. tam carnib sencar¬
tana una die quod regula ꝑhib admittũt
non possunt ħ negari. S atcendite inquit¬
in regula d̾i au utiq non dissonat institucõ
hoc est non ex̾iui inuestimentis aut alimẽ¬
tis corporis. sec in untutibꝰ int̾ioris hominis.
Uñ apłs: Regnum d̾i nõ esca ⁊ potꝰ. s iusticia.

Expanded text:
sium. 12. At, inquiunt, quomodo Regulam tenent, qui pelliciis induuntur; sani carnibus, seu cartaria una die quod Regula prohibet admittunt; Non possunt haec negari. Sed attendite in regulam Dei, cui utique non dissonat institutio hoc est, non exterius in vestimentis aut alimentis corporis, sed in virtutibus interioris hominis. Unde Apostolus, Regnum Dei non est esca et potus, sed justi
Abbreviated transcription (Latin):
oblacõne ꝑanis ⁊ uini hoc xͥ satͥficium p̾signͣ¬
mist̾io loquens uinum ⁊ sangͥnem sub una
appllacõnesignificat in benediccõne patͥarche.
dominicam passionem patͥarche multo & demon¬
oipandam. Quicꝙͥ ad huc duplici de hac specie
inqunere debeas: ipso domino atcestante ag¬
arreptaimpietate p̾sumunt: nou ꝓpt̾ uitarꝰ:
set ꝓpt̾ regnum celorum bapcisia ꝑmił con¬
ferendum. Sub hus .n. di u̾bis quibus euuge¬
lista pro minciat non habebitisuitam in
uob̾. Aꝑte intelligendum omnẽ aĩam mu¬
n̾e baptismi: uaculam. non solum głia carere
set uita. Hoc uti dm̃ti sangͥnis uinũ aꝗͣ esse

Expanded text:
oblatione panis et vini hoc Christi sacrificium praesignaoblatione panis et vini hoc Christi sacrificium praesignamysterio loquens, vinum et sanguinem sub una appellatione significat in benedictionem patriarchae, dominicam passionem multo ante demoncupatam. Quid adhuc de hac duplici specie inquirere debeas, ipso Domino attestante, cogarrepta impietate praesumit, non propter vitam, sed propter regnum coelorum baptismum parvulis conferendum. Sub his enim Domini verbis, quibus evangelista pronuntiat, non habebitis vitam in vobis, aperte intelligenda est omnis anima munere baptismi vacua, non solum gloria carere, sed vita. Hoc itaque dominici sanguinis vinum aqua esse
Abbreviated transcription (Latin):
uniu̾sis ita integrum ẽẽ probatur in sĩgulis:
de quo sensu apłica sentencia diuinatã dicũs.
Qͥ multa habet non habundau. ⁊ qͥ modicũ:
non minorauit. Si forte panis elum esurien¬
tibꝰ appon̾emus non ex toto ꝑuenit ad singłõs.
qr ꝑticulatim. ⁊ ĩnuitatim ꝓ porcõne sua unꝰ¬
quil ꝑciꝑet. De hoc u̾o pane cum assumitur
nꝰ: tatum duo: totum plures sne dimuicõe
ꝑcipiunt: Qa benediccõ huiꝰ satͣmenti scit dis¬
tͥbui: nescit distͥbucõne ꝯsumi: Satͣmenti i
huiꝰ formam ⁊̃ iniuideorum paganis inuenimꝰ
expͥssam. ⁊Iam de melchisedech in geness legimꝰ.
Et melchisedech iex salem protulit panem ⁊ ui¬
num ⁊ benedixit habrahe. cum fuit autem
gentilitate cͥcumasio fut᷑a beneditur. ecc̃e głia
p̾dicatur ⁊ synãgoge infideli płes ex gentibus
adqͥsita p̃pouitur. hic gͦ melchisedech cuiꝰ gene¬
logia uel origo notitiam ullius temporis latũ.

Expanded text:
in universis, ita integrum esse probatur in singulis. in universis, ita integrum esse probatur in singulis. De quo sensu apostolica sententia derivata est dicens: Qui multa habet, non abundavit; et qui modicum, non minoravit . 9. Si forte panis esum esurientibus apponeremus, non ex toto perveniret ad singulos, quia particulatius et minutatius pro portione sua unuumeret. De hoc vero pane cum assumitur, nus, totum duo, totum plures sine diminutione percipiunt: quia benedictio hujus sacramenti scit distribui, nescit distributione consumi. Sacramenti itaque hujus formam, etiam in Judaeorum paginis invenimus expressam. Nam de Melchisedech in Genesi legimus, et Melchisedech rex Salem protulit panem et vinum, et benedixit Abrahae . Melchisedech autem gentili, circumcisio futura benedicitur, Ecclesiae gloria praedicatur, et Synagogae infideli plebs ex gentibus acquisita praeponitur. Hic ergo in Melchisedech, cujus genealogia vel origo notitiam illius temporis latuit,
Abbreviated transcription (Latin):
legis manna celitus illapsum ꝑ multimodas
suaurtates uature sue m̾itun: ⁊ gen̾is sui exce¬
debatintuitum. Et qui creaturam suam dispẽ¬
saco largitoris multiplici diu̾sitate condiret: pe
nocendum ⁊ ꝑcipiendum satfituun u̾i corͥo i
ip̃a te roboret potenoia consecͣntis. Qui tunc ĩ atu¬
pñ antem finsse in manne illiꝰ specie pͥsignatũ:
panis angelornm: nͥx : qui eos cibo sue caritati
⁊ lumine sue clantatis exlaciat. hoc pane di¬
cente ꝓpħ̃a: Sexta die duplum colliges. sabbato
autẽ non colligis. Dum a pͥmo .i. domimico die in
lege tribuitur. ⁊ in solo sabbato denegatur. Iam
conculcatus sabbati ꝑtinebat negandꝰ ẽẽ p̾dicit᷑.
de mutat᷑. De quo pane uetꝰ nartat hẏstoria nͨ
qui plus collig̾at habũ ampliꝰ. nec quimiꝰ para¬
u̾at. reꝑit mimis. Quod corꝰ lac̾dotem dispen¬
sante tantũ ẽx in exiguo. qnͣtum constat eẽ ĩ to¬
to. Ꝙ cum ecc̃a fitelum sumit sicut plenum

Expanded text:
legis manna coelitus illapsum per multimodas legis manna coelitus illapsum per multimodas suavitates naturae suae meritum et generis sui excedebat intuitum. Et cum creaturam suam dispensatio largitoris multiplici diversitate condiret, pnoscendum et percipiendum sacrificium veri corporis ipsa roborat potentia consecrantis. Qui tunc latuIpsum autem fuisse in mannae illius specie praesignatum, nisi Christus, qui eos cibo suae charitatis et lumine suae claritatis exsatiat? hic panis, dicente propheta: Sexta die duplum colliges, sabbato autem non colliges , dum a primo, id est a dominico in lege tribuitur, et in solo sabbato denegatur, jam am cultus sabbati pertinebat, negandus esse praedicatur, toria: Nec qui plus collegerat habuit amplius, nec qui minus paraverat reperit minus . Quod corpus, sacerdote dispensante, tantum est in exiguo, quantum esse constat in toto. Quod cum ecclesia fidelium sumit, sicut plenum
Abbreviated transcription (Latin):
iis innouatus in corꝰ ec̃te non indendo s creden¬
do tñsisti: ⁊ de filio ꝑdicõnis adoptiuus d̾i filius
occulta puntate si meriusti. In mensura iusibsli
ꝑmanens maior factus: te ip̃o in insibilr̾: sine
qualitatis augmento. Cum ipẽ at idem esses:
multo autem aħr fid̾i ꝓcessib extitisti. In ext̾iore
nich additum: ⁊ totus ⁊̃ maiori homine mutatꝰ
mente formatus. Sicut gͦ sine corporali sensu
p̾t̾ea iuluate depoĩta subito nouam in dutus
dignnatem. ⁊ sic hoc ꝙ in te deus lesa curauit
Infec̾ta doleuit. maculata det̾tit. non oculis
set sensib tins credis. Ita ⁊ tu cum ad reu̾end̾
artare sanitati aibo potu reficiendus accedis:
rare mente ꝯtinge cordit manu suscipe.⁊ maxͥme
hastu int̾iore assie. Quod si ills legis manna de
qͦ legitur. pͤluit aus manna ut ed̾ent hocunic̾
sapiebat: ꝙ desid̾iis concupisc̾et. aliud erat qd̾
ille in singuloꝵ sensib formadatur. Ergo illud

Expanded text:
on videndo, sed credendo transisti, et de filio perditionis adoptivus Dei fieri occulta puritate meruisti. In mensura visibili permanens, major factus es teipso invisibiliter sine quantitatis augmento. Cum ipse atque idem esses, multo aliter fidei processibus exnihil additus es, et totus in interiori homine mutatus mente formatus est. Sicut ergo sine corporali sensu, praeterita vilitate deposita, subito novam indutus es dignitatem, et sicut hoc quod in te Dominus laesa curavit, infecta diluit, maculata detersit, non oculis, sed sensibus tuis credis: ita et tu cum ad reverendum altare salutari cibo potuque reficiendus accedis, rare, mentem erige, cordis manu suscipe, et maxime haustu interiori assume. 6. Quod si illud legis manna, de quo legitur: Pluit illis manna, ut ederent , hoc unicui que sapiebat quod desideriis concupisset, aliud erat quod ille in singulorum sensibus formabatur, ergo illud
Abbreviated transcription (Latin):
nchil aliud ualere uideo. nͥ ut uel amplius bibã
uel delectabiliꝰ. Set cum uene uino fuerint in
gurgitate toto in capite palpitantes sic surgen¬
tes a mensa quid alud lib nͥ dormire: Si autẽ
aduigilias in digestum surg̾e cogis. non tantum
s planctum pociꝰ excorquebis. Cum u̾o ad lectũ
deuen̾o requisitus inꝯmod̾ plango nõ crapu¬
le pectatum set quod mandutare non queo.

Expanded text:
nihil aliud valere video, nisi ut vel amplius bibatur, nihil aliud valere video, nisi ut vel amplius bibatur, vel delectabilius. Sed cum venae fuerint vino ingurgitatae, toto in capite palpitantes, sic surgenti a mensa quid aliud libet, nisi dormire? Si autem ad vigilias surgere indigestum cogis, non cantum, sed planctum potius extorquebis. 22. Cum vero ad lectum devenero, requisitus incommodum plango, non crapulae peccatum, sed quod
Abbreviated transcription (Latin):
iatur: Ip̃a demde quantas ierum tat deforis
aꝑere curatur. ut non minꝰ as pͨtus qmͣ gustꝰ
delectetur. ⁊ cum iam ctomatꝰ crebris ruttibꝰ
repletum se indio nec dum tũ curiositas
taciatur. S dum oculi colorib palatum sa¬
poribꝰ eliciuntur infelix stomathus cui nec
coloreslucent. nec caporib diẽ ulcent. dũ
Idm̃ia susciꝑe cogitur: oppressus magis obru¬
aꝯuatum admmititur: Om̃s nimuꝵ pt sa¬
ex quo monachi sumꝰ in firmos stoma tirica
quod ille ꝓmisit. nescio curp̾t̾misso ⁊ utinam uel to¬
at emendari. Uideas uno inpnͣdio ter uel quat.
semplenum calicem reportari. quatinꝰ diu̾sis ui¬
nis magis adoratis qmͣ potatit. Nec tam austis ꝙͣ
atat̾tis. sagaci ꝓbatõne ⁊ cełi cogncõne uũ tan¬
ta melie. pingmentorum resꝑla puli̾bꝰ in con¬
uentu bib̾e: Nunꝙ ⁊ hoc fieri dicemus ꝓpt̾ infir¬
mitatem stomachi: Ego autem adhucuale ad

Expanded text:
latur? Ipsa deinde qualitas rerum talis deforis latur? Ipsa deinde qualitas rerum talis deforis apparere curatur, ut non minus aspectus, quam gustus delectetur: et cum jam stomachus crebris ructibus repletum se indicet, necdum tamen curiositas satiatur. Sed dum oculi coloribus, palatum saporibus illiciuntur, infelix stomachus, cui nec colores lucent, nec sapores demulcent, dum omnia suscipere cogitur, oppressus magis obruaquatum admittitur? Omnes nimirum, ex quo monachi sumus, infirmos stomachos habquod ille praemisit , nescio cur praetermisso. Et utinam vel soat emendari. Videas uno in prandio ter, vel quater, semiplenum calicem reportari: quatenus diversis vinis magis odoratis, quam potatis, nec tam haustis quam attactis, sagaci probatione et celeri cognitione unum tanta melle, pigmentorum respersa pulveribus, in conventu bibere? Nunquid et hoc fieri dicemus propter infirmitatem stomachi? Ego vero ad
Abbreviated transcription (Latin):
tbuat. Nichil de scͥpturis nich de cauite agit᷑
la ferculis opponiuit᷑. ⁊ pro solis carnib a qui¬
b abstinet᷑. grandium piscium corpora du¬
plicantur. Cum pͥoribus fuens saciatus: ui
accuracõne ⁊artecocorum cuntca apparant᷑.
qͣtemus .iiii. aut .u. ferculis deuoratis pͥma nõ
impediumt nouissima. nec sacietai minu¬
at appetitum: Pal̾tum quippe dum nouel¬
iais seduatur ꝯdimentis. Paulatim dissu¬
esc̾e congnita ⁊ ad sucos eͣxneos. uelutiadh
ieiunũ ausde uouatur indesid̾ia. Uenterh
fastidium. Quia enim puras ut eas natura cͤ¬
indidit rebus quibdam adultͥruis ꝯula pro¬
uocatur saporib. transit᷑ inmirũ meta nc̃a¬
tatis. sec nec dum delectacõ scatur suꝑatur.
Quis enim dre susficit quot modis ut cetͥa
taceam sola oua u̾santur ⁊ uexantur. qnͣto
siudio eu̾tuntur. subu̾tunt᷑. liqnͣtur. duran¬
t᷑ diminuunt᷑. ⁊ ñic quid̾ firxa. nõ assa. mĩc
farsa. nt̃ uxtim. ñc singulatim apponunt᷑.

Expanded text:
at. Nihil de Scripturis, nihi! de salute agitur la ferculis apponuntur: et pro solis carnibus, a quibus abstinetur, grandia piscium corpora duplicantur. Cumque prioribus fueris satiatus, siaccuratione et arte coquorum cuncta apparantur, quatenus quatuor aut quinque ferculis devoratis, prima non impediant novissima, nec satietas minuat appetitum. Palatum quippe, dum novellis seducitur condimentis, paulatim dissuescere cognita, et ad succos extraneos, veluti adhuc jejunum, avide renovatur in desideria. Venter fastidium. Quia enim puras, ut eas natura crindidit rebus, quibusdam adulterinis gula provocatur saporibus; transitur nimirum meta necessitatis, sed necdum delectatio superatur. Quis enim dicere sufficit, quot modis ut caetera taceam sola ova versantur et vexantur, quanto studio evertuntur, subvertuntur, liquantur, durantur, diminuuntur; et nunc quidem frixa, nunc assa, nunc farsa, nunc mistim, nunc singillatim apponuntur?
Abbreviated transcription (Latin):
ac steua difft in clantate. sic erit ait ⁊ resurrectõ
mortuoꝵ. Nam sicut fugebunt iusti in resur
rectõne pr̃s eorum. alii tũ aliis ampliꝰ ꝑ diu̾sitate
m̾itorum: Quod sane m̾ita sciend̾ non sit ĩ hoc
scło ut in nulio facile ab homine posse discͥni. qͥppe
diat intueri. Si quidem radiante uͥ sole uisticie
tunc manifesta erunt abscondita cordium᷑ st
sicut nonz qui mĩt se abscondat a conspͣtu esꝰ: ita
tunt non ent qui se octultet asplendore ip̃iꝰ. Et
deoꝑib quid sepe int̾ca ⁊ obbot ꝑiculosa senten¬
cia stur. cum multociens miuꝰ iusticie habeant

Expanded text:
ab stella differt in claritate; sic erit, ait, et resurrectio mortuorum . Nam etsi fulgebunt justi sicut sol in regno Patris eorum: alii tamen aliis amplius, pro diversitate meritorum. Quae sane merita sciendum non sic in hoc saeculo, ut in illo, facile ab homine posse discerni: quippdiat intueri. Siquidem radiante ubique Sole justitiae, tunc manifesta erunt abscondita cordium ; et sicut non est nunc qui se abscondat a calore ejus , ita tunc non erit qui se occultet a splendore ipsius. Et de operibus quidem saepe incerta, et ob hoc periculosa sententia fertur, cum multoties minus justitiae habeant,
Abbreviated transcription (Latin):
asꝑa recognosce: ⁊ inpurpura p̾ͥ darum insigne ac
uitcoriolissimum indicium obodiencie. Quare gͦ
inquit nibrum uestimentum tuũ: Gorcular ait
calcaui soluc ⁊ de gentib nõ ÷ uirmetum. Ita qñqͥ¬
dem fc̃s ÷ obediens pr̃i us ad torcular trntis ꝙ utiq
solus caicanit solum quippe brachium luum arxxi¬
batium ei. Iuxͣ illd̾ in alio loco: Singulatͥ ium ego
in altum captiuam duxt captiuitatem donet do¬
na hominib. Qcͤ dona: Relinquat uidelicet spon
se ecc̃ie pignus hereditati s ⁊ ip̃am tunitam suam.

Expanded text:
est, recognoscere, et in purpura praeclarum insigne ac gloriosissimum indicium obedientiae. Quare ergo, inquit, rubrum est vestimentum tuum? Torculur, ait, calcavi solus, et de gentibus non dem factus est obediens Patri usque ad torcular crucis, quod utique solus calcavit: solum quippe brachium suum auxiliatum est ei, juxta illud in alio loco, Singulariter sum ego, in altum, captivam ducat captivitatem, donet dona hominibus . Quae dona? Relinquat videlicet sponsae suae Ecclesiae pignus haereditatis, ipsam tunicam suam:
Abbreviated transcription (Latin):
nen quidem corporit infirmantit minas refit̾e
ꝓ inꝯmodo. set carns luxͥuriantis curam ꝑfic̾e
indesid̾io: Rogo que est ħ securitas int̾sienden¬
cium undiq hostium fulgurantes hastał. ⁊ cͥ¬
c̃umolancia spicula tamiꝙͣ finito beo ⁊ tͥhum¬
phãto adu̾sario ꝓit̾e armia. ⁊ aut prandꝰ incuba¬
ie largiorib. aũ mid̾ molli uolutati inlecto: Qͥ d
hocignauie o bonimilites: Socus insangͥne
⁊ cede u̾santibus. uos autem cibos diligitis deli¬
catos. aut sompnos captus matutinos Aliit in¬
qmͣ die ac nocte aira ꝑuigili festinantibꝰ redi¬
m̾e tempꝰ qmͣ dies mali sunt: yos eoͣrio ⁊ lõgaᷤ
nocͥcet dormitando consumitis ⁊ dies fabulan¬
do ducitis occiosos: Andicitis pax curuel u̾ecũ¬

Expanded text:
non quidem corporis infirmantis ruinas reficere pro incommodo, sed carnis luxuriantis curam perficere in desiderio. Rogo, quae est haec securitas, inter frendentium undique hostium fulgurantes hastas et circumvolantia spicula, tauquam finito jam bello et triumphato adversario, projicere arma, et aut prandiis incubare longioribus, aut nudum molli volutari in lectulo? Quid hoc ignaviae est, o boni milites? Sociis in sanguine et caede versantibus, vos aut cibos diligitis delicatos, aut somnos capitis matutinos? Aliis, inquam, nocte et die cura pervigili festinantibus redimere tempus, quoniam dies mali sunt; vos econtrario et longas noctes dormitando consumitis, et dies fabulando ducitis otiosos? An dicitis, Pax, e
Abbreviated transcription (Latin):
exom̃ib constatuna ⁊ ex om̃ib inꝙͣ una. Nam ⁊¬
siex plurib ⁊ diu̾sis una est tamem columba mea
formosamea ꝑfcã mea. Alioqͥn nec ego solus nec
t sñ me nec ille abs utro q simulomẽs sumꝰ iua
ima. s tamen soliciti sumꝰ feruare ynitatem sp̃t

Expanded text:
ex omnibus constet una. Ex omnibus, inquam, una. Nam etsi ex pluribus et diversis, una est tamen columba mea, formosa mea, perfecta mea . Alioquin nec ego solus, nec tu sine me, nec ille sine utroque: sed simul omnes sumus illa una, si tamen solliciti sumus servare unitatem sp
Abbreviated transcription (Latin):
entes: uenire rep̾ssi. uementes ⁊ pullantes re¬
pulli: An non frẽm nicholaum ad scm̃ nicho¬
laum ⁊ nob̾ duos de uestris uob̾ teste remisi:⁊
Sec ⁊ duobus quibus emldem ordinis abbib
quoruni ne noĩa ꝓ clam ip̃e eos optime nosti.
suasorium consilium obinauit. at ne luas de¬
sererent cathedras effic̃: Cur gͥ ordinem dampna¬
reputor uel dicor cui amicos meos seruire fua¬
d̾o. cͥ suos ad nos uenientes monachos reodo. de
⁊ mͥ orõnes tam solliate requiro. tam deuote tꝰ¬

Expanded text:
entes venire repressi, venientes et pulsantes reentes venire repressi, venientes et pulsantes repuli? Annon fratrem Nicolaum ad Sanctum-Nicolaum, et vobis duos de vestris, vobis teste, remisi? Sed et duobus quibusdam ejusdem Ordinis abbatibus, quorum ne nomina prodam, ipsi eos optime nostis,suasorium consilium obviavit, ac ne suas desererent cathedras effecit? Cur igitur Ordinem damnare putor, vel dicor, cui amices meos deservire suadeo, cui suos ad nos venientes monachos reddo, de quo et mihi orationes tam sollicite requiro, tam devote
Abbreviated transcription (Latin):
imꝙͣ me adu̾sus ordinem ulum uel coram au¬
diuit disputantem nec clam susurtantẽ: Qͥm
umꝙͣ de ordine illo nͥ cum gaudio uidi. nͥ cum
honore suscepi nͥ cum reu̾encia allocutus. nͥ cã
humilitate ad hortatus sum : Din ⁊ dico: Modꝰ
quidem uite sanctus honestus castitate decorꝰ
discrecõne p̾cipuꝰ a pr̃is institutus a spũ scõ pͥordi¬
natus. aĩab saluandis non mediott᷑ ydoneꝰ
Ego ne dampno uel despicõ quem sic predico:
Memini me alñ in aliquib eiusdẽ ordinis mo¬
nast̾iis hospicõ susceptum fuisse. Reddat teꝰ
sius suis humanitatem qmͣ infirmanti multͣ
quo plusꝙͣ diginis sui dignati sunt. Ip̃orum
me ꝯmendiui orõnib ⁊ int̾fui collaconibus
sepe descͥpturis ⁊ salute aminaꝵ hũi smonem cũ¬
multis ⁊ publicum incapłis ⁊ pͥnatum in cam̾¬
is. Quem uiꝙͣ uel clam uel palam aũ ab il¬
lo ordine dissuad̾e aut ad nostrum ut ueniret
ꝑsuad̾e temptaui: An pociꝰ non multos cupi¬

Expanded text:
m me adversus Ordinem illum vel coram audivit disputantem, vel clam susurrantem? Quem unquam de Ordine illo nisi cum gaudio vidi, nisi cum honore suscepi, nisi cum reverentia allocutus, nisi cum humilitate adhortatus sum? Dixi, et dico: Modus quidem vitae est sanctus, honestus, castitate decorus, discretione praecipuus, a patribus institutus, a Spiritu sancto praeordinatus, animabus salvandis non mediocriter idoneus. Egone vel damno, vel despicio, quem sic praedico? Memini me aliquando in aliquibus ejusdem Ordinis monasteriis hospitio susceptum fuisse: reddat Dominus servis suis humanitatem, quam infirmanti mihi uquoque quam dignus fui, dignati sunt. Ipsorum me commmendavi orationibus, interfui collationibus: saepe et de Scripturis, et salute animarummultis, et publice in capitulis, et privatim in cameris. Quem unquam vel clam, vel palam aut ab illo Ordine dissuadere, aut ad nostrum ut veniret persuadere tentavi? An non potius multos cupi
Abbreviated transcription (Latin):
plendis ĩuigilare detid̾iis.⁊ de aninne cura sapi
discrecõ ĩ et confusio. sterilem que nõ parit pas¬
c̾e .i. mutilis carnis concupiscentiis inseruire ⁊
iudue nil boni fac̾e. amme uidelic extolũdis
⁊ ꝑere non tesunt in mortales qui uidelicet in¬
corruptibilis celestil hereditatis ualeant eẽ
capaces.set si pũ habeant studiosum cultorem
Sub hat tamen abusioneiam fereubi sic ꝓ or¬
dinetenentur. fere eam ita ab om̃ib sme ꝯuere

Expanded text:
plendis invigilare desideriis, et de animae cura Sapiediscretio, sed confusio, sterilem quae non parit pascere, id est, inutilis carnis concupiscentiis inservire; et viduae nil boni facere, animae videlicet excolendis ere non desinit immortales; qui videlicet incorruptibilis coelestisque haereditatis valeant esse capaces, sed si pium habeant studiosumque cultorem. 18. Sub hac tamen abusione jam fere ubique sic pro ordine tenentur, fer
Abbreviated transcription (Latin):
et̾ni illius panis corꝰ efficitur. Sicut gͦ seꝑari ꝯia¬
na ab illiꝰ confecti panis admutacõnẽ non possũt.
⁊ sicut aqͣ ad ꝓpͥam redire substanciam uino mixtã
iam non põt. sic ⁊ fideles qui at sapieates qui
redemptos se xp̃i sanguine ⁊ ꝯpassione s. moscũt.
Ita debent qͣi in seꝑabilia menbra capiti suo fide
comũlacõne ⁊ ardentissina religiorae sociar ⁊ ib
eo non uoluntate. non cestante seuinginan in¬
la terrene spei ambicõme: non demq ip̃a posra
morte diuelli. Nec dubic quis ꝙͣ ꝑmariat ceaturas
nutu potencie presencia maiestatis in dominici coc̾s.
transire naturam cum ipm̃ hommẽ udeat artificõ
celestis misicordie x corpus effeccum: sicut a qͥcũ
ad fidem ueniens ante u̾ba baptisii adhuc in

Expanded text:
erni illius panis corpus efficitur. 15. Sicut ergo separari grana ab illius confecti panis adunatione non possunt, et sicut aqua ad propriam redire substantiam vino mistam jam non potest: sic et fideles quique, atque sapientes, qui redemptos se Christi sanguine et passione cognoscunt, ita debent quasi inseparabilia membra capiti suo fide, conversatione et ardentissima religione sociari, ut ab eo non voluntate, non necessitate sejungi, non ulla terrenae spei ambitione, non denique ipsa possint morte divelli. Nec dubitet quisquam primarias creaturas nutu potentiae praesentia majestatis in dominici corporis transire naturam, cum ipsum hominem videat artificio coelestis misericordiae Christi corpus effectum. Sicut autem quicunque ad fidem veniens ante verba baptismi adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
sunt subiecti: Quos ꝓfcõ si qui tam̃hꝰ sunt
uet nostri. nec anꝰpiam ordĩs eiꝰ ueriꝰ dix̾im:
Qmppe qui ⁊ si ordinate niuentes suꝑbeta lo¬
quentes ciuesse faciunt babilonis .i. ꝯfusioĩs
ĩmo filios tenebraꝵ ip̃iꝰq gehenne. uͥ muius
ordo s sempit̾nul horror in habitat. Uobis
inꝙͣ frẽs qui ĩ postanditam illam d̾i depbari¬
hõim ẽẽ iustos aut om̃ib sc̃ores. solos nos mo¬
nachoꝵ regularit᷑ uiu̾e. cetͥos uon̾o regile pociꝰ
eniłe transarendrẽs. ꝓrimo ꝯuid ad uos de ali

Expanded text:
 sunt nec nostri, nec cujuspiam esse Ordinis verius dixerim; quippe qui etsi ordinate viventes, superbe tamen loquentes, cives se faciunt Babylonis, id est confusionis; imo filios tenebrarum, ipsiusque gehennae, ubi nullus ordo, sed sempiternus horror inhabitat . Vobisres, qui etiam post auditam illam Domini de Pharihominum esse justos, aut omnibus sanctiores; solos vos monachorum regulariter vivere, caeteros vero Regulae potius existere transgressores
Abbreviated transcription (Latin):
dam copula ꝑfecte caritatis unitur. uͥ possit
dr̃e cum apło: Quil nos seꝑabit a caritate xp̃i:¬
ta sc̾ifuacõne miscetur. quando fides imp̃o pec¬
tore affectus iusticie misicordie pectatis infundi¬
sui. Etiam in hoc ip̃m quod in num̾osis gͣuis
trina panem ofici nouimus initadem constat
assignari ppłoꝵ. Sicutn frumentum ꝙ solida
purgantis sollicitudine p̾paratur in caudidam
diu̾le nacõnes in unam fidem ꝯuuentes unum

Expanded text:
dam ei copula perfectae charitatis unitur, ut possit dam ei copula perfectae charitatis unitur, ut possit dicere cum Apostolo, Quis nos separabit a charitate Chrita sanctificatione miscetur, quando fides in ipso pectore, affectus justitiae, misericordiae, pietatis, infunditur. Etiam in hoc ipsum quod numerosis tritici granis panem confici novimus, unitatem constat assignari populorum. Sicut enim frumentum quod solida purgantis sollicitudine praeparatur in candidam diversaeque nationes in unam fidem convenientes unum
Abbreviated transcription (Latin):
gitimus. Sapiencia in quit edificat sibi domum
.i. torpus hominil assumpsit. In habitauit plenĩ¬
tera imũsuum ⁊ ꝑauit mensam suam. Et in seꝙ̃¬
ti. uemte ⁊ edite demei s panib ⁊ bibite uimm
ꝙ milci uob̾. Admixtum gͦ aqͣ uinum legimus.
.i. fides in eis desiciebat. uinũ aqͣ deficiebat. qr uinea
fructum negabat. De qͣ d̾r. Expestaui si fac̾et uuaᷤ
fecit a spinas ynde ⁊ certum spinetum capiti
redemptoris impoluit. Quando gͦ dñt imptialis
tempore .i. qñ sponsus ecc̃e sue paschali exultacõ¬
ne iungendus aquas in uina conu̾tit: mani¬
feste prefigurabat multitudo mens gencium de
sanguinis sui grã ẽẽ uittunas. Per aquas. n inpo
populis significari sacͥs aꝑꝑit eloquiis sicut legimꝰ.
Aquas istas quas iudisti popł sunt. ⁊ gences ⁊
lĩgue. Adu̾timꝰ maquis figuram gencium de
tendi: Ac si dum in satͣmentis uino aqͣ miscetur:
xͦ fidelis populus in corporatur ⁊ iungit᷑. Et qua¬

Expanded text:
apientia, inquit, aedificavit sibi domum : id est corpus hominis assumpsit, in quo habitavit plenitere vinum suum, et paravit mensam suam. Et in sequenti: Venite et edite de meis panibus, et bibite vinum quod miscui vobis. Admixtum ergo aqua vinum legimus, est fides in eis deficiebat: vinum, inquit, deficiebat , quia vinea fructum negabat, de qua dicitur: Exspectavi ut faceret uvas, fecit autem spinas . Unde et sertum spineum capiti Redemptoris imposuit, quando Dominus nuptiali tempore, id est quando sponsus Ecclesiae suae paschali exsultatione jungendus aquas in vina convertit: manifeste praefigurabat multitudines gentium de sanguine sui gratia esse venturas. Per aquas enim populos significari sacris aperitur eloquiis, sicut legimus, Aquas istas quas vidisti, populi sunt, et gens et linguae . Advertimus in aquis figuram gentium demtendi; ac sic dum in sacramentis vino aqua miscetur, Christo fidelis populus incorporatur et jungitur, et qua
Abbreviated transcription (Latin):
ni ecc̃a banc suam quodamõ discordem. ꝯcordi¬
am. concordem nediscordiam deduxit me ĩquit
suꝑsemitas iusticie ꝓpt̾ nõm suum. potñs quid se¬
mitas plinati ⁊ iusticie singularit᷑ nec diu̾sitatẽ
bt̾mis itoꝑacõnum: ñ initatem oꝑanciũ. Preuidẽs
quo ⁊ iliam in celestib dilcietam. unitatẽ fut᷑am.
tellige. In auro quo mno metario uia cuutas or¬
nata discͥbitur ⁊ in uno aua: quod cantandum
ꝑhibetur dissimilium sp̃mum similem pultͥtudĩem
⁊ multarum mẽtiũ uam denocõm atcende. Hon
quo tend̾r: Urd̾it autem quis quocum incedat
ne ꝓdiu̾sitate lemitaꝵ ab una insticia recedat:

Expanded text:
nique Ecclesia hanc suam quodammodo discordem concordinique Ecclesia hanc suam quodammodo discordem concordiam, concordemve discordiam: Deduxit me, inquit, super semitas justitiae propter nomen suum. . Ponens quippe semitas pluramisit operationum, nec unitatem operantium. Praevidens quoque et illam in coelestibus discretam unitatem futuram, ntellige. In auro, quo uno metallo illa civitas ornata describitur. et in uno Alleluia, quod cantandum perhibetur, dissimilium specierum similem pulchritudinem, et multarum mentium unam devotionem attende. 9. Non quo tenditur. Viderit autem quisque quacumque incedat, ne pro diversitate semitarum ab una justitia recedat:
Abbreviated transcription (Latin):
Lanet a taritas sitent᷑ loquorut ne uioꝵ quitem
frũ frauder quorum instituta non sequor plus aͥd
dicam. Tu tibi caute age potest nam fĩ ꝙ tu frust
laborauit yt autem ego frust᷑ diligat bonimi
& oꝑaris. sĩ omĩo non potest .O. quanta fuducia
cantatis. Aliꝰ oꝑatur non amans. ⁊ aliꝰ amaris¬
nͭ oꝑant. Ine quidem suum opꝰ pdit: ilnus uere
cantatis nunꝙ exdit. Et ꝙͥ mirum si m hoc enlio
pegͥnante adhuc ecc̾ia quedam huiꝰcemodi sit plu¬
iarutiͣ dixͥim imitas una quod pluralitas cum ĩ
illa quo prĩa. qñ iani ip̃a regnabit nchomunꝰ foꝵ¬
de tał aliqua disꝑ quodammꝰ eqͣlitas futura sit: Iñ
⁊enim sqͥtum:. In domo pr̃is mei multemancões.
quidem głarm sec una domus: Porro unitas tã
bic qmͣi una consistit. In una cantate diu̾sitas
hic quidem in ordinum ut oꝑacõnum multipha¬
ua diuisione. Iincu̾o in quadam m̾itõrum notissi¬
ma iet ordinatisima distinctõne intelligens de¬

Expanded text:
Faciet autem charitas fidenter loquor ut ne illorum quidem fructu frauder, quorum instituta non sequor. Plus aliquid dicam. Tu tibi caute age. Potest namque fieri quia frustra tu laboraveris: ut autem ego frustra diligam bonum quod operaris, fieri omnino non potest. O quanta fiducia charitatis! Alius operatur non amans, et alius amat nihil operans. Ille quidem suum opus perdit, illius vero charitas nunquam excidit. Et quid mirum, si in hoc exsilio, peregrinante adhuc Ecclesia, quaedam hujuscemodi sit pluralis, ut ita dixerim, unitas, unaque pluralitas: cum in illa quoque patria, quando jam ipsa regnabit, nihilominus forte talis aliqua dispar quodammodo aequalitas futura sit? Inde etenim scriptum est: In domo Patris mei quidem gloriarum, sed una domus. Porro unitas tam hic quam ibi, consistit in una charitate; diversitas autem hic quidem in ordinum vel operationum multifaria divisione: illic vero in quadam meritorum notissima, sed et ordinatissima distinctione. Intelligens de
Abbreviated transcription (Latin):
gare dicantur. ⁊ ꝓpͥis adinuicem obsuanciis seꝑã¬
tur. Sec noe ⁊ damelem ⁊ iobinuno regno le pa¬
ti non posse suspicemur. ad quod utiz nou imo
deniq ⁊ marcham ncc̃e fit aut utͣm aut alt̾am
saluatori displic̾e. omi in muꝵ tam dissinuli stu¬
dio deuocõins extendunt ambe plac̾e ⁊ hac rõne
in dota ecc̃a quenti tam płib tam dissimilibͦ
uariat᷑ ordinibus. ut pote regina quempsalmo
legitur cͥcum amitta uarietatib. nlla par ĩ uia ꝓr¬
sus concordia ẽẽ putabitur. Que ⁊ enĩ lecura qͥui¬
agnoscam ioseph non illiꝰ qui lib̃̾auit egẏptum sec
intincta. non quidẽ bedi qui pcc̃m sigͣt. set agui qui
designat inuocenciam. hoc suo ip̃iꝰ non alieno. Ip̃e
ꝓfc̃o agnꝰ mansuetissimꝰ qui coram non quid̃ tondẽ¬
te set occidente le obmutuit qui pccm nõ fent. set
abstulit pcc̃a nuñdi: Misenut ait qui drẽt ad iacob
hanc inuenimꝰ inde utrum sit tunita filii tui an

Expanded text:
are dicantur, quia propriis ab invicem observantiis separantur. Sed et Noe, et Danielem, et Job in uno se regno pati non posse suspicemur, ad quod utique non eodenique et Martham necesse sit aut utramque, aut alteram Salvatori displicere, cui nimirum tam dissimili studio deia quae utique tam pluribus, tamque dissimilibus variatur ordinibus, utpote regina quae in Psalmo legitur circumamicta varietatibus , nulla pax, nulla prorsus concordia esse putabitur. Quae etenim secura quiagnoscam tunicam Joseph, non illius qui liberavit Aegyptum, sed intincta, non quidem haedi, qui peccatum significat, sed agui, qui designat innocentiam, hoc est suo ipsius, non alieno. Ipse est profecto Agnus mansuetissimus, qui coram non quidem tondente, sed occidente se obmutuit; qui peccatum non fecit, sed abstulit peccata mundi. Miserunt autem qui dicerent ad Jacob. Hanc invenimus; vide utrum tunica filii tui sit, an
Abbreviated transcription (Latin):
aut inuitꝰ aut nuillatenus acquieus. Non qr nes¬
lig̾em quod iubebar. s ne presum̾em ꝙ nesciebã.
Nunc u̾o noua urgente cãpͥstina fugatur ue
nam silent audire possim uestram huiꝰtemõi:
laudabiłr uiũt inprudent̾ tetͣħe ⁊ deumbra i¬
nostre ignobilitatis mundi luminaubus un sul¬
tare. Ita ne sub uestimentis oiuiũ nõ ꝙ lpi iapa¬
ces. set pulices mordates ĩmo tinee demolien¬
tes bonorum uitam qui palam non aucennil:
in occulto corrodunus. nec saldem clamorẽ in¬
iͣ ut quid fine cã mortificannr tota die. esti

Expanded text:
aut nullatenus acquievi: non quia negligerem quod jubebar, sed ne praesumerem quod nesciebam. Nunc vero nova urgente causa, pristina fugatur vernamque silenter audire possum vestram hujuscemodi laudabiliter vivunt, impudenter detrahere, et de umbra nostrae ignobilitatis, mundi luminaribus insultare? Itane sub vestimentis ovium, non quidem lupi rapaces, sed pulices mordaces, imo tineae demolientes; bonorum vitam, quia palam non audemus, in occulto corrodimus; nec saltem clamorem inita est, utquid sine ca