comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tanta quanta eos terrere debuit. ce¬
sa sui parte fugerunt. Nam cria mi¬
lia eoꝵ cunc interfecta historici trad̃t.
qd̃ ideo ignominosius turpusq est
cam paucis amissis: tanta agmnina dis¬
fugisse. qͥa se in aliis uictorus non ui¬
rib romanoꝵ preualuisse. sed belloꝵ
prouentib prodiderunt. Quis enim
rogo in exercitu romanoꝵ crederet
numerũ istum fuisse. saltim non di¬
co fugisse: Post hec secundũ cũ gal¬
lis preliũ gestũ est. in quo plane qͥ¬
draginta milia galloꝵ crucidata st̃.
Sequenti anno manlius corquatus.
et flaunus flaciis consules primi tnͣs
padum romanas duxere legiones.
Pugnatũ est ibi cũ insubrib gallis.
quoꝵ int̾fecta sunt criginta tria
milia. sex milia capta sunt. Eo dein¬
de anno qui huic prorimꝰ fuit. dira mi¬
seram urbem terruere prodigia. mise¬
ra utiq que hinc fremitu hostium.
inde nequitia demonum terrebat᷑.
Nainq in piceno flumine sanguis ef¬

Expanded text:
tanta, quanta 250 eos terrere debuit, caetanta, quanta 250 eos terrere debuit, caesa sui parte, fugerunt: nam tria millia eorum tunc interfecta historici tradunt, quod ideo ignominiosius turpiusque est, tam paucis amissis, tanta agmina diffugisse, quia se in aliis victoriis non viribus animorum praevaluisse, sed bellorum proventibus, prodiderunt. Quis enim, rogo, in exercitu Romanorum crederet numerum istum fuisse saltem, non dico fugisse? Post haec secundum cum Gallis praelium gestum est, in quo plane quadraginta millia Gallorum trucidata sunt. Sequenti anno Manlius Torquatus et Fulvius Flaccus consules, primi trans Padum Romanas duxere legiones. Pugnatum est ibi cum Insubribus Gallis, quorum interfecta sunt viginti tria millia, quinque millia capta sunt. Eo deinde anno, qui huic proximus fuit, dira miseram Urbem terruere prodigia. Miseram utique, quae hinc fremitu hostium, inde nequitia daemonum terrebatur, namque in Piceno flumen sanguine ef
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ hoc magicũ. in contrariũ
continuo uersum est. Llamq di¬
ras illas quas fecerant exter nor
mortes. fedissimis suoꝵ cedib expi¬
arunt. Siquidem lutio. enulio.
catulo. gaio. atilio. regulo. consulib
magna formidine consternatus est.
senatus defectione cis alpine gallie
cũ etiam ex ulter iore gallia ingens
aduentare exercitꝰ nunciaretur. ma¬
rime gesatoꝵ. quod nomen non gen¬
tis sed mercennatoꝵ gallorum est.
Itaq permoti consules tocius italie
ad presidium imperu contrarere
uires. Quo facto in utriusq consulis
exercitu. octoginta milia armatorum
fuisse referunt᷑. sicut fabius hystoriẽ
qui eidem bello int̾fuit. scripsit. Ex
quib romanoꝵ et campanoꝵ fuer̃t
peditum trecenti quadraginta octo.
milia ducenti. equitũ uero iuginti
ser milia secenti. Cetera multitudo
socioꝵ fuit. Cõmisso prelio apud ar¬
rectium. acilius consul occisus est.
Octingenta milia romanoꝵ nec saltĩ

Expanded text:
mentum hoc magicum in contrarium mentum hoc magicum in contrarium continuo uersum est; namque diras illas quas fmortes, foedissimis suorum caedibus expiaverunt, sequidem, L. Aemilio Papo, C. Atilio Regulo consulibus, magna formidine consternatus est senatus defectione Cisalpinae Galliae, cum etiam ex ulteriore Gallia ingens adventare exercitus nuntiaretur, maxime Gaesatorum, quod nomen non gentis, sed mercenariorum Gallorum est. Itaque permoti consules, totius Italiae ad praesidium imperii contraxere vires. Quo facto, in utriusque consulis exercitu octingenta millia armatorum fuisse referuntur, sicut Fabius historicus, qui eidem bello interfuit, scripsit. Ex quibus Romanorum et Campanorum fuerunt peditum trecenta quadraginta octo millia ducenti, equitum vero viginti sex millia sexcenti: caetera multitudo sociorum fuit. Commisso praelio apud Aretium, Atilius consul occisus est: octingenta millia Romanorum, nec saltem
Abbreviated transcription (Latin):
profecto discernit᷑. et quã iocunditatẽ
habuerit hec breuitas. ⁊ quã amar itu¬
dinem: illa prolixitas. hoc est et quies
illa quã grata fuisset. si diuturna
mansisset: et hec uicessabilis miseria
quã etiam uitanda fuerit: si uitari qua¬
cũq arte potuisset Cap̃ .xxx.
nno ab urbe condita quingen¬
dur cartaginensium. ab hispanis in
bello cũ aluid bellũ aduersus romanos
elam pararet: occisus est. Sequentian¬
no legati romanoꝵ ab illir ieis iuiter¬
fecti sunt. Post cũ ipsis illir icis atro¬
cissimũ bellum gestum est. in quo
mulcũ oppidis populisq deletis: re¬
liqui se fuluio postumioq consulib
dederunt. Tercio deinceps anno mi¬
seram ciuitatem sacrilegis sacrifici¬
is: male potentes fu nestauere pon¬
tifices. Namq decem uiri consue¬
tudinẽ prisce supersticionis egressi:
gallum uirũ et gallam feminam
cũ muliere simul greca. in foro bo¬
ario uiuos defoderunt. Sed obliga¬

Expanded text:
profecto discernitur, et quam jucunditatem profecto discernitur, et quam jucunditatem habuerit haec brevitas, et quam amaritudinem illa prolixitas: hoc est, et quies illa quam grata fuisset, si diuturna mansisset, et haec incessabilis miseria quam etiam vitanda fuerit, si vitari quacumque arte potuisset. nno ab Vrbe condita dux Carthaginiensium ab Hispanis in bello, cum aliud bellum aduersus Romanos clam pararet, occisus est. Sequenti anno legati Romanorum ab Illyriis interfecti sunt. post cum ipsis Illyriis atrocissimum bellum gestum est: in quo multis oppidis populisque deletis reliqui se Fuluio Postumioque consulibus dediderunt. Tertio deinceps anno miseram ciuitatem sacrilegis saerificiis male potentes funestauere pontifices; namque decemuiri consuetudinem priscae superstitionis egressi Gallum uirum et Gallam feminam cum muliere simul Graeca in foro boario uiuos defoderunt. sed obliga
Abbreviated transcription (Latin):
parum in uita sua quietis habuisset.
nũquid uel uirisse diceret᷑: aut siquis¬
quã ꝑ cotũ annũ dolorib et eruciatibus
agatur. medio aucẽ anni ipsius spacio
unũ tancũ diem tranqͥllũ. et sine con¬
flictationib transigat. nũquid ex eo
leuamentũ die maloꝵ accipiet. ac non
totum annũ miserus deputabit: sed il¬
li inquit hunc annũ pro glorioso sig¬
no infacigabilis uirtutis collocaueruis.
atq utinã pro obliuione calamitatis
continuo preterissent. Nam sicut in
corpore hominis ita demũ lepra dinos¬
citur. si uariatim int sanas cutis par¬
tes color diuersus appareat. at si ita se u¬
biq diffundat: ut omĩa unius coloris
quanus adulteri faciat. per it illa
discretio. ita si continuus labor equa¬
li tolerantia sine respirandi appetitu
perflurisset: intentio uoluntatis ⁊ con
suetudinis electio diceret᷑. Cũ aucẽ in
hoc pusillũ otii cantopere. uel maioꝵ
gaudia. uel minoꝵ studia reclinant᷑:

Expanded text:
parum in uita sua quietis habuisset, parum in uita sua quietis habuisset, numquid uel uixisse diceretur? aut, si quisquam per totum annum doloribus et cruciatibus agatur, medio autem anni ipsius spatio unum tantum diem tranquillum et sine conflictationibus transigat, numquid ex eo leuamentum malorum accipiet ac non totum annum miseriis depatabitP sed illi, inquit, hunc annum pro glorioso signo infatigabilis uirtutis conlocauerunt. atque utinam pro obliuione calamitatis continuae praeterissent. nam sicut in corpore hominis ita demum lepra dinoscitur, si uariatim inter sanas cutis partes color diuersus appareat, at si ita se ubique diffundat, ut omnia unius coloris quamuis adulteri faciat, perit illa discretio: ita si continuus labor aequali tolerantia sine respirandi appetitu perfluxisset, intentio uoluntatis et electio consuetudinis , diceretur. cum antem in hoc pausillulum otii tantogaudia, vel minorum studia reclinantur,
Abbreviated transcription (Latin):
quando: post pͥmũ punicũ bellũ. post
quantũ tẽporis. post annos quadrin¬
gentos quinquaguita. Quã dui: anno
uno. Et quid alcero subsecutũ est: Ut¬
de ceteris taceam. bellũ gallicũ ⁊ han¬
nibal cũ bello punico scd̃o. Ei miebi
cognouisse hec et dubitasse. quã etiam
me pudet. Pax ista uniꝰ anni. uel magis
umbra pacis. lenimentũ miseriarũ.
an incentinũ malorũ fuit: Stillici¬
diũ istud olei in mediũ magne flam¬
me cadens exst̃irit fomitẽ tanti ignĩ.
an aluit: paruũ aque frigide arden¬
tissimis haustũ in febrib sanauit egro¬
tũ. an potrus incendit : p̃er annos pro¬
pe septigentos idest ab hostilio tullo
usq ad cesarem augustum. una cantĩ¬
modo etate romana sanguinẽ uiscera
non sudarunt. Et int̾ plurimas magno¬
rum secłoꝵ etates. misera ciuitas. uere
misera macer. uix uno tempore a timore
luctuũ. ut non dicam ab ipsis luctib cõ¬
quieuit. Hoc si quisquã hominũ tam

Expanded text:
quando? post primum bellum Punicum: post quando? post primum bellum Punicum: post quantum temporis? post annos quadringintos et quadraginta: quamdiu? anno uno: et quid alde ceteris taceam, bellum Gallicum et Hannibal cum bello Punico secundo. ei mihi, cognouisse haec et denudasse quam etiam me pudet pax ista unius anni uel magis umbra pacis lenimentum miseriarum an incentiuum malorum fuit? stilicidium istud olei in medium magnae flamman aluit? Parum aquae frigidae ardentissimis haustum in febribus, sanavit aegrotum, an potius incendit? per annos prope septiusque ad Caesarem Augustum, una tantummodo aestate Romana sanguinem uiscera non sudarunt, et inter plurimas magnorum saeculorum aetates misera ciuitas, uere misera mater, uix uno tempore a timore luctuum, ut non dicam ab ipsis luctibus, conquieuit. hoc, si quisquam hominum tam
Abbreviated transcription (Latin):
trumphꝰ consuli denegatus est Cap̃. xxuiii¬
ito. mamlio. torquatio. Gaio. at¬
tilio. bubulco consulib sardi¬
nia insula rebellauit auctorib penis.
Unde mox sardides subacti. ⁊ oppressi st̃.
Cartaginiensib autẽ uiolatorib pacio
quã ipsi popocissent. inferri bellũ decre¬
tiũ est. Contra cartaginienses pacem sup¬
plicit᷑ poposcerunt. Et cũ bis missis lega¬
tis nichil profecissent. post etiã decem
principib bis eque suplicantib nec ĩpe¬
trarent. nouissime hannonis minimi
hominis int̾ legatos oratione meruer̃t
iani gemini clausa est. Quia
nusquã eodem anno bellũ erat. qd̃ sub
numa solo pompilio rege prouenerat.
quib conferri nr̃a. nullo modo posit̃
silentio transmit ti expedit. ne obtrec¬
tatores dierũ uice sue. ad insultandũ
pocius sibi hoc strepitu suscitemꝰ. Ecce
porte iani clause fuerunt. foris bellũ
romanoꝵ non fuit. Omnẽ sobolem
suam. in gremio suo conqͥescentem. ro¬
ma continens non suspirauit. Et hoc

Expanded text:
triumphus consuli denegatus est. T. Manlio Torquato C. Atilio Bubuloo consulibus Sardinia insula rebellauit auctoribus Poenis. unde mox Sardi subacti et oppressi sunt; Carthaginiensibus autem uiolatoribus pacis, quam ipsi poposcissent, inferri bellum decretum est. contra Carthaginienses pacem suppliciter poposcerunt et cum bis missis legatis nihil profecissent, post etiam decem principibus bis aeque supplicantibus nec impetrarent, nouissime Hannonis, minimi hominis inter legatos , oratione meruerunt. Iani Gemini clausa est, quia nusquam eodem anno bellum erat; quod sub Numa solum Pompilio rege prouenerat quibus conferri nostra nullo modo possunt, silentio transmitti expedit, ne obtrectpotius sibi hoc strepitu suscitemus. Ecce portae Jani clausae fuerunt, foris bellum Romanorum non fuit, omnem sobolem suam in gremio suo conquiescentem Roma continens non suspiravit. Et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
illi equo animo hec intoleranda tolerabãt.
qͥa in his nati uel nutriti erant. ꝙ meliora
ñ nouerant. Isti autẽ ꝑpetuo in uita sua
transqͥllicatũ ⁊ deliciaꝵ sereno assuefacti
ad om̃e uel modicũ obducte sollicitudi¬
nis nubilũ cõmouent᷑. atq utinã ipsum
depulsorem huiꝰ uel modice inqͥetudinis
precarent᷑: cuiꝰ munere hanc ignoratã.
aluis temporib iugitatẽ pacis habuerunt.
Et qm̃ spopondisse me memini. cũ ueluti
articulis quibdam. dicencli ordinẽ diffi¬
nirem. dicturũ me ẽe ab orbe condito. usq
ad urbẽ condicã: huic uolumini. qd̃ ab orbe
condito explicuimꝰ hic finis sit. ut ab u̾be
condita sequens libellus incipiat. Qui con¬
cextiora illoꝵ tẽpoꝵ mala exercitatiorib
qͥppe ad neqͥtiam. atq eruditiorib hõib

Expanded text:
illi aequo animo haec intoleranda tolerabant, illi aequo animo haec intoleranda tolerabant, quia in his nati uel enutriti erant et meliora non nouerant: isti autem, perpetuo in uita sua tranquillitatum et deliciarum sereno adsuefacti, ad omne uel modicum obductae sollicitudinis nubilum commouentur. atque utinam ipsum depulsorem huius uel modicae inquietudinis precarentur, cuius munere hanc ignoratam aliis temporibus iugitatem pacis habuerunt. et quoniam spopondisse memini, cum ueluti articulis quibusdam dicendi ordinem definirem, dicturum me esse ab orbe condito usque ad Vrbem conditam, huic uolumini quod ab orbe condito explicuimus finis hic sit, ut ab Vrbe condita sequens libellus incipiat, qui contextiora illorum temporum mala, exercitatioribus quippe ad nequitiam atque eruditioribus hominibus,
Abbreviated transcription (Latin):
um tempus otiosum atheniensib relinque¬
rent. cũ thebanis paciscunt᷑. ut boetiorũ im¬
ꝑium eis restituerent. qd temꝑib belli ꝑsici
amiserant. si illi atheniensium bella suscipe¬
rent. tantꝰ furor sparthanoꝵ erat. ut duob¬
bellis implicati. susciꝑe t̾cũ ñ recusarent.
duces delegerunt periclem spectate uir¬
tutis uirũ.ꝙ. sofoclem scͥptorem tragedicꝵ
Qui diuiso exercitu. ⁊ spartanoꝵ fines late
popłati st̃ ⁊ multas asie ciuitates athenien¬
siũ ĩperio adiecer̃t. hinc porro ꝑ annos qͥn¬
quaginta. incerta semꝑ uictoria terra ma¬
riq pugnatũ est. donec spartani ⁊ opib
ĩminutis. ⁊ fide ꝓfligata. sociis quoq obꝓ¬
brio fuere. Sed hec ꝑ tota etatũ uolumi¬
na. incubuissegrecie parupendit᷑. Hunc
autẽ int̾pellari int̾dũ uoluptates. ⁊ ĩpediri
parũꝑ libidines non sustinet᷑: quãꝙͣ. int̃
illiꝰ hõies tẽporis. atq istiꝰ hoc interest. qd̃

Expanded text:
um tempus otiosum Atheniensibus relinqueum tempus otiosum Atheniensibus relinquerent, cum Thebanis paciscuntur, ut Boeotiorum imperium eis restituerent, quod temporibus belli Persici amiserant, si illi Atheniensium bella susciperent. tantbellis inpliciti suscipere tertium non recusarent, duces deligtutis uirum et Sophoclen scriptorem tragoediarum: qui diuiso exercitu et Spartanorum fines late populati sunt et multas Asiae ciuitates Atheniensium imperio adiecerunt. hinc porro per annos quinquaginta incerta semper uictoria terra marique pugnatum est, donec Spartani, et opibus inminutis et fide profligata, sociis quoque probro fuere. Sed haec per tot aetatum uolumina incubuisse Graeciae parui penditur. nunc autem interpellari interdum uoluptates et impediri parumper libidines non sustinetur. quamquam inter illius temporis homines atque istius hoc interest, quod
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ ui animoꝵ concursũ est ut iaro ũ¬
quã cruentꝰ p̃lium erarserit. ad postre¬
mũ tñ uictoria lacedemonioꝵ fuit. tercio
moessenii reꝑauere certam̃. nec lacedemo¬
nii mora. multas in auxiliũ copias utrĩq
durert̃. Athenienses uͦ lacedemonios alibi
intentos: e diuerso aggredi parant. Nec la¬
cedemonii quieuere nã ipsi in moessenios
occupati: peloponenses ĩmiser̃t. qͥ atheni¬
enses p̃lio exciperent. Athenienses autem
missa ĩ egyptũ parua classe spares uirib
nauali congressu facile uincunt᷑. Dehine
recepta classe aucti etiã militũ robore uicto¬
res in p̃liũ uocant. Lacedemonii quoq o
missis moessenis. in athenienses arma con¬
uertunt. diu uarie ⁊ graues pugne.⁊ an¬
ceps uictorie status fuer̃t. Ad postremũ
pendente euentu utrĩq discessum est. Sci¬
monios spartanos dici. Igit᷑ inde reuocati
lacedemonii ad moesseniorũ bellũ ne medi¬

Expanded text:
autem ui animorum concursum est, ut raro umautem ui animorum concursum est, ut raro umquam cruentius proelium exarserit; ad postremum tamen uictoria Lacedaemoniorum fuit. tertio Messenii reparauere certamen, nec Lacedaemoniis mora, multas in auxilium copias utrimque duxerunt. Athenienses uero Lacedaemonios alibi intentos e diuerso adgredi parant. nec Lacedaemonii quieuere: nam ipsi in Messenios occupati Peloponnenses inmiserunt, qui Athenienses proelio exciperent. Athenienses autem, missa in Aegyptum parua classe inpares uiribus, nauali congressu facile uincuntur. dehinc recepta classe, aucti etiam militum robore, uictores in proelium uocant. Lacedaemonii quoque omissis Messeniis in Athenienses arma conuertunt. diu uariae et graues pugnae et anceps uictoriae status ac postremum pendente euentu utrimque discessum est. Scimonios Spartanos dici. Igitur inde reuocati Lacedaemonii ad Messeniorum bellum, ne medi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmoti reuocarent᷑ consultatione habita
ueriti ne int̾cepta spe sobolis sibi magis
hac ꝑseuerantia quã moessenis ꝑditio
nucriret᷑: elecdos in exercitu eos qui post
iusiurandũ. in supplementũ milicie uene¬
rant spartã remittunt. Quib promiscu¬
os om̃ũ fercundꝵ concubit᷑ ꝑmisere infami
satis nec tñ inutililicentia: ipsi autẽ ꝓpo¬
sito insistentes expugnant. Fraude mo¬
essenios uictos. seruitio premunt. At illi
dui eruentam dñationem inter uerbera &
uincła ꝑpessi iugum excutiunt. Sum̃t
arma. bellum instaurant. lacedemonii
tyrrenũ atheniensem poetam. ducem p̃¬
lio legunt. Qui trib conflic̾tib fusi amis¬
sum exercitum uocata in libertatem ser¬
uoꝵ mani suppleuer̃t: sed cum sic qͦq desis¬
tendum certamine ꝓpter metum ꝑiculi
arbitrentur. tyriei poete ⁊ ducis. cõposito
certamise.⁊ ꝓ conentione recitato rur¬
sus accensi: mox in certam̃ ruunt. Tanca

Expanded text:
permoti reuocarentur, consultatione habita permoti reuocarentur, consultatione habita ueriti, ne intercepta spe subolis sibi magis hac perseuerantia quam Messeniis perditio nutriretur, selectos in exercitu eos qui post iusiurandum in supplementum militiae uenerant Spartam remittunt, quibus promiscuos omnium feminarum concubitus permisere, infami satis nec tamen utili licentia. ipsi autem proposito insistentes expugnant fraude Messenios, uictos seruitio premunt. at illi, diu cruentam dominationem inter uerbera et uincla perpessi, iugum excutiunt, arma sumunt, bellum instaurant. Lacedaemonii Tyrreum, Atheniensem poetam, ducem proelio legunt. qui tribus conflictibus fusi, amissum exercitum uocata in libertatem seruorum manu suppleuerunt. sed cum sic quoque desistendum certamine propter metum periculi arbitrarentur, Tyrrei poetae et ducis conposito carmine et pro contione recitato rursus accensi mox in certamen ruunt; tanta
Abbreviated transcription (Latin):
positi. post cõminutas reipublice bono cy¬
rannides. ne ipsoꝵ qͥdem inuirias exigunt
mo peloponensiũ atheniensiũ q
marimũ bellũ cotis uirib armisq cõmis¬
sum est. In quo mutuis cedib ad hoc coac¬
ti sunt. ut ueluti uicti: se ab alterutro
subtraherent. bellũ q desererent. Tunc
etiã amazonũ gentis & cimerioꝵ in asiã
repentinꝰ incursus: plurimã du late q¬
nno ance urbem
conditã. xͫxͦ. lacedemonii contͣ
moessenios propt̾ spretas uirgines suas¬
in sollẽpni moessenioꝵ sacrificio. ꝑ annoᷤ
uiginti indefesso furore bellantes: ruine
sue cotas grecie uires implicuer̃t. Qau
cũ se magnis execrationib deuouissent.
sacramentisq obstruxissent. domũ nisi
moessena expugnata nũquã ẽẽ redituroᷤ.
ac ꝑ dec̃e annos longa fatigati obsidione.
nec cñ aliquẽ uncendi fructũ adepti sunt.
Porro aucẽ ⁊ querelis uroꝵ suꝑ longa iudu¬
itate .ꝙ. pericłõ sterilitatis contestantiũ

Expanded text:
positi, post comminutas Reipublicae bono tyrannides, ne ipsorum quidem injurias exigunt r Peloponnensmaximum bellum totis viribus animisque commissum est: in quo mutuis caedibus ad hoc coacti sunt, ut velut victi se ab alterutro subtraherent, bellumque desererent. Tunc etiam Amazonum gentis et Cimmeriorum in Asiam repentinus incursus plurimam diu late imo ante Urbem conditam Lacedaemonii contra Messenios proptin sollemni Messeniorum sacrificio, per annos uiginti indefesso furore bellantes, ruinae suae totas Graeciae uires inplicuerunt. qui cum se magnis exsecrationibus deuouissent sacramentisque obstrinxissent domum nisi Messena expugnata numquam esse redituros, ac per decem annos longa fatigati obsidione nec tamen aliquem uincendi fructum adepti, porro autem et querellis uxorum super longa uiduitate et periculo sterilitatis contestantium
Abbreviated transcription (Latin):
post hunc subsequente: minucia
suirgo uestalis ob admissum incestum
dãpnata est. uiua q obruca: in campo
qui nunc sceleratus uocat᷑. At uero par¬
uo exm tempore int̾iecto. horresco refer¬
re qd̃ gestum ẽ. Nam clauclio marcello
ꝙ ualerio flacco consulib increclibili
rabie ⁊ amore scelerum. romane matro¬
ne exarserunt. Erat utiq feclus ille ac
pestilens annus. inflicte q iam utiq ca¬
teruatim strages egerebant᷑. ꝙ ad huc
tñ penes om̃s cde corrupto aere simplex
credulitas erat. Cũ existente quadam
ancilla indice ⁊ conuincente primum
multe matrone ut biberent que coxe¬
rant uenena cõpulse. deinde simul ut
hausere: consũmate sunt. Tanta autẽ
multitudo matronarum in his facino¬
rib consciarũ: ut trecente octoginta¬
.o al dampnate ex illis si mul fuisse re¬
ers ferantuꝵ. Cap̃. xu

Expanded text:
ost hunc subsequente Minucia uirgo Vestalis ob admissum incestum damnata est uiuaque obruta in campo, qui nunc sceleratus uocatur. At uero paruo eiim tempore interiecto horresoo referre quod gestum est. nam Claudio Marcello et Valerio Flacco consulibus incredibili rabie et amore scelerum Romanae matronae exarserunt. erat utique foedus ille ac pestilens annus infictaeque iam undique cateruatim strages egerebantur et adhuc tamen penes omnes de corrupto aere simplex credulitas erat, cum, exsistente quadam ancilla indice et conuincente, primum multae matronae ut biberent quae coxerant uenena compulsae, deinde, simul atque hausere, consumptmultitudo fuit matronarum in his facinoribus consciarum, ut trecentae septuaginta damnatae ex illis simul fuisse referantur. CAPUT X
Abbreviated transcription (Latin):
humani. ce ueluti ꝑ cliuersas partes ardentẽ
malis mundũ. face cupiditatis accensum. e¬
specła ostentaturus necessariũ reor: ut pͥmo
ipsarũ terrarũ orbem quẽ inhabitat huma¬
num genus. sicut est a maiorib trifarie dis¬
tributũ. deinde regionibꝰ prouintus q dẽt̃¬
minatũ expediam: quo facilius cũlocales
belloꝵ. morboꝵ q clades ostencabunt᷑. studi¬
osi quiq non solũ rerum ac tempoꝵ. sed etpã
locoꝵ scientiã consequantur: Explicit pre

Expanded text:
humani et ueluti per diuersas partes ardentem humani et ueluti per diuersas partes ardentem malis mundum face cupiditatis specula ostentaturus, necessarium reor ut primum ipsum terrarum orbem, quem inhabitat humanum genus, sicut est a majoribus trifariam distributus, deinde regionibus provinciisque determinatus, expediam: quo facilius cum locales bellorum morborumque clades ostentabuntur, studiosi quique non solum rerum ac temporum, sed etiam locorum scientiam consequantur. 10 CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
naualiũ socioꝵ: in urbis rome excidiũ
coniurarunt. Et nisi macurata prodi¬
tio consiliũ preuenisset. desticuta presi¬
dio: ciuicas seruili manu perisset:

Expanded text:
naualium sociorum in urbis Romae excidium coniurarunt et, nisi maturata proditio consilium praeuenisset, destituta praesidio ciuitas seruili manu . perisset
Abbreviated transcription (Latin):
& procurator dñi sui pie intenteq solli¬
citus prouisione. ipsi habundobant fru¬
gibus quasi sacerdotes. set quia falsi sa¬
cerdotes erant: cũ ceteris esurientibus
non dolebant. enĩ uero eui placet obli¬
uiscit᷑. cui dolet meminit. quanquã
huius tẽporis argumentũ hystorus
fastũq reticentib ipsa sibi terra egyp¬
ti testis annuntiat: que tunc redacta
in potestatẽ regiam. restituta q cultori¬
bus suis: ex omni fructu suo usq ad
nunc. quinte partis incessabile uecti¬

Expanded text:
et pro creatura domini sui pie intenteque solliet pro creatura domini sui pie intenteque sollicitus, prouisione ipsi abundabant frugibus quasi sacerdotes; sed, quia falsi sacerdotes erant, cum ceteris esurientibus non dolebant. enimuero cui placet, obliuiscitur: cui dolet, meminit. quamquam huius temporis argumentum historiis fastisque reticentibus ipsa sibi terra Aegypti testis pronuntiat: quae tunc redacta in potestatem regiam restitutaque cultoribus suis, ex omni fructu suo usque ad nunc quintae partis incessabile uecti
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ pret̃ paterne scientie heredicatem
etiã forme pulcricudo cõmendabat. s
egyptii cũ scabiem ꝙ iutiliginẽ pat̾en¬
tur. responso moniti eũ cũ egris ne pes¬
tis ad plures serperet: cerminis egypti
pellunt. Hec iͦuistinus. Sed q̃m hecidẽ
moyses quẽ isti sapientẽ scientẽ q fuis¬
se testant᷑: plenius ueriusq tanquam
ꝑ se suosq gesta conseribit: primum
fide eius atq auctoritate. quã etiã isti
ꝓbant. horũ ignorantia supplenda est.
Dehinc sacerdotũ egyptioꝵ fallax ma¬
litia confucanda est. qui uel actu qd̃
manifestius est: euidentẽ iram miseri¬
cordiam q ueri dei memorie subtrahe¬
re conati sunt. particulatĩ expositione
confusa. ne in contumeliã idoloꝵ suoꝵ
eum colendũ merico ostenderent: cuiꝰ
consilio adnunanda hec mala ⁊ auxi¬
lio euitanda docuissent. uel forte ut in¬
dulgentius accipiamꝰ obliti sunt. Illius
enĩ nr̃i ioseph. qui fuit ueridei seruus

Expanded text:
reditatem reditatem etiam formae pulchritudo commendabat. Sed Aegyptii cum scabiem et uitiliginem paterentur, responso moniti eum cum aegris, ne pestis ad plures serperet, terminis Aegypti pellunt. haec Iustinus. sed quoniam haec idem Moyses, quem isti sapientem scientemque fuisse adtestantur, plenius ueriusque tamquam per se suosque gesta conscripsit, primum fide eius atque auctoritate quam etiam isti probant horum ignorantia supplenda, dehinc sacerdotum Aegyptiorum fallax malitia confutanda est, qui uel astu, quod manifestius est, euidentem iram misericordiamque ueri Dei memoriae subtrahere conati sunt, particulatim expositione confusa, ne in contumeliam idolorum suorum eum colendum merito ostenderent, cuius consilio adnuntiata haec mala et auxilio euitata docuissent; uel forte, ut indulgentius accipiamus, obliti sunt. illius enim nostri Ioseph, qui fuit ueri Dei seruus
Abbreviated transcription (Latin):
ribus effusum est: nomen loco ac tem¬
nno ante urbem conditam. mil¬
se aput egyptũ pͥmũ insolitam fastidi¬
endam q ubertatem. deinde iugem atqi
intolerabilem famem. cui ioseph uir
iustus ꝙ sapiens diuina prouisione sub¬
eiusq br̾eui̾ator iustinus docet. qui
int̾ cet̾a sic ait. Minimus etate inter
fratres fuit ioseph. cuius excellens inge¬
niũ fratres ueriti: interceptũ peregrinĩ
mercatorib uendiderunt. A quibus de¬
portatus in egyptũ. cũ magicas sibi ar¬
tes sollerti ingenio ꝑcepisset: in breui
ipsi regi carus fuit. Nam & prodigioꝵ
sagacissimꝰ erat. ꝙ. sompnioꝵ primus:
intelligentiã condidit. Nichilq diuini
iuris. humaniq ei incognitũ udebat᷑.
cideo ut etiã agroꝵ. sterilitatem futu¬
rani: ante multos prospiciens. fruges¬
congregasset. Cancaq exrꝑimenta eiꝰ
fuer̃t. ut non ab homine sed a deo respon¬
sa uiderent᷑. Moyses fuit filius ioseph.¬

Expanded text:
ribus effusum est, nomen loco ac temribus effusum est, nomen loco ac temnno ante urbem conditam Mse apud Aegyptum primum insolitam fastidiendamque ubertatem deinde iugem atque intolerabilem famem, cui Ioseph uir iustus et sapiens diuina prouisione subeiusque breuiator Iustinus docet, qui inter cetera. sic ait: Minimus aetate inter fratres Ioseph fuit; cuius excellens ingenium fratres ueriti, interceptum peregrinis mercatoribus uendiderunt. a quibus deportatus in Aegyptum, cum magicas ibi artes sollerti ingenio percepisset, breui ipsi regi percarus fuit. nam et prodigiorum sagacissimus erat et somniorum primus intellegentiam condidit, nihilque diuini iuris humanique ei incognitum uidebatur: adeo ut etiam agrorum sterilitatem futuram ante multos annos prospiciens frugescongregasset: tantaque experimenta eius fuerunt, ut non ab homine, sed a Deo responsa uiderentur. filius Ioseph
Abbreviated transcription (Latin):
spectare circenses. Hisi forte ut se babet
apud plerosq hoc precipue temꝑe qui
ex longa reqͥe uel paruã obortã sollicitu¬
dinem intolerabilem laborem putant.
has clementissimas ãmonitiones quib
om̃s aliquando ꝑstringimꝰ. aliorum pu¬
nicionib auditis lectis q p̃ponunt. Quoᷤ
salcum de hoc ipso exitu sodomoꝵ ⁊ gomor¬
reoꝵ moneo. ut discernere acq intellige¬
re queant. qualicer d̃s peccatores punie¬
rit: qualiter punire possit. et qualiter
puniturus sit: Ca .xui.¬
lium aduersus foroneũ regem argiuorũ
qr parrachasios ancipiti spe sine fructu
uictorie gesserunt. Idemq thelcises post
paululũ bello uicti. patria profugi. ig¬
nariq rerũ. credentes quia se penitus a
congressib tociꝰ humane habitationis ab¬
straherent: rhodũ insulam que obfusa
ante uocabat᷑ qͥuasi tutã possessionem ce¬
nno ante urbem conditam. nulle¬
cunc eleusine conditor ꝙ rex erat tempo¬

Expanded text:
spectare circenses. nisi forte, ut se habet spectare circenses. nisi forte, ut se habet apud plerosque hoc praecipue tempore qui ex longa requie uel paruam obortam sollicitudinem intolerabilem laborem putant, hasce clementissimas admonitiones quibus omnes aliquando perstringimur aliorum punitionibus auditis lectisque praeponunt. quos saltem de hoc ipso exitu Sodomorum et Gomorraeorum moneo, ut discere atque intellegere queant, qualiter Deus peccatores punierit, qualiter punire possit, qualiter puniturus sit. Alium aduersus Foroneum, regem Argiuorum, et Parrhasios ancipiti spe sine fructu uictoriae gesserunt. idemque Telchises post paululum bello uicti, patria profugi ignarique rerum, credentes quia se penitus a congressu totius humanae habitationis abstraherent, Rhodum insulam quae Offiussa antea uocabatur quasi tuta possessione cenno ante urbem conditam  qui tunc Eleusinae conditor et rex erat, tempo
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa que has habuerat ciuitates. primũ
exusta ignibus. post oppressa aquis: in
eternã dãpnationẽ cõmuni periret aspec¬
tu. Itaq nunc si placet. hii qui in xp̃m
in ipsis est spuca coniciunt: int̾ sodomã
ꝙ romã discernant causas. ꝙ conferant
penas. que a me uel maxime ob hoc retrac¬
tande non sunt. quia om̃ib note sunt.
et tñ quã libenter sententias eoꝵ accipe¬
rem. si illi fideliter: ita ut sentiunt fate¬
rent᷑. quãquã qͥ de tẽporib xp̃ianis ra¬
ri et hoc inangulis murmurent. ñ usq
adeo moleste accipiendũ putẽ cũ tocius po¬
puli romani consona uoce. pariq iudi¬
cio sensus ac sermo sit cognit᷑. adeo aucẽ
paruo quodam et leui motu hesitasse:
erga se parumꝑ per consuetudinẽ uo¬
luptatũ indubitantissime coñ cestatus
est. ut libere conclamaret si reciperet
circum nichil ẽẽ sibi factũ. hoc est nͥl egisse
rome gothoꝵ enses: si concedat᷑ romaniᷤ

Expanded text:
ipsa, quae has habuerat ciuitates, primum ipsa, quae has habuerat ciuitates, primum exusta ignibus, post oppressa aquis, in aeternam damnationem communi periret adspectui. Itaque nunc si placet hi, qui in Christum, in ipsis est sputa coniciunt, inter Sodomam et Romam discernant causas et conferant poenas; quae a me uel maxime ob hoc retractandae non sunt, quia omnibus notae sunt. et tamen quam libenter sententias eorum acciperem, si illi fideliter ita ut sentiunt faterentur. quamquam quia de temporibus Christianis rari et hoc in angulis murmurent, non usque adeo moleste accipiendum putem, cum totius populi Romani consona uoce parique iudicio sensus ac sermo sit cognitus. adeo autem paruo quodam et leui motu haesitasse erga se parumper consuetudinem uoluptatum indubitatissime contestatus est, ut libere conclamaret, Si reciperet circum, nihil esse sibi factum, hoc est, nihil egisse Romae Gothorum enses, si concedatur Romanis
Abbreviated transcription (Latin):
seboim⁊ segor. Sed segor ex his parua.
ille: &. ample et magne. quippe quibus
et soli fecunditas suberat: & iordanis
fluuius ꝑ plana diffusus. ac ꝑ oportuna
cliuisus: agnientis ubertatis ĩpendebat᷑.
Huic uniuerse regioni bonis male uten¬
ti: habundantia rerum. causa malorum
libidines adoleuere: adeo ut masculi in
mascłõs oꝑantes turpitudinẽ. nec conside¬
ratis quidem locis. conditionibus etatibus¬
q proruerent. Iratus itaq dñs pluit suꝑ
hanc t̾ram ignẽ & sulphur. totam q re¬
gionẽ cũ populis atq urbibus exustam.
testem iudicii sui futurã: eterna ꝑdicione
dampnauit. Ut nunc quoq appareat
forma regionis. sed inueniat᷑ regio cineris.
mediam q conuallem. quã iordanis irriga¬
uerat: nc̃ mare suꝑfusum. tegat cam q
de reb ut putat᷑ parus diuina indigna¬
tio accensa: ut propt̾ hoc quod illi male
ucentes bonis. fructus miseriarũ. nutri¬
menta libidinũ fecerant. terra quoq

Expanded text:
Seboim et Segor. sed Segor ex his parua, Seboim et Segor. sed Segor ex his parua, illae amplae et magnae, quippe quibus et soli fecunditas suberat et Iordanes fluuius, per plana diffusus ac peropportune diuisus, augmentis ubertatis inpendebatur. huic uniuersae regioni, bonis male utenti, abundantia rerum causa malorum xuria foedae libidines adoleuere, adeo ut masculi in masculos operantes turpitudinem ne consideratis quidem locis condicionibus aetatibusque proruerent. itaque iratus Deus pluit super hanc terram ignem et sulphur totamque regionem cum populis atque urbibus exustam, testem iudicii sui futuram, aeterna perditione damnauit, ut nunc quoque adpareat quidem forma regionis sed inueniatur regio cineris, mediamque conuallem, quam Iordanes inrigauerat, nunc mare superfusum tegat. tantumque de rebus ut putatur paruis diuinae indignationis accensum est, ut propter hoc, quod illi, male utentes bonis, fructus misericordiarum nutrimenta libidinum fecerant, terra quoque
Abbreviated transcription (Latin):
arabie. regionẽ q̃ tunc pentapolis uoca¬
bat᷑. arsisse penitꝰ igne celesti. int̾ alios
eciam cornelius cacitus refert: qͥ sicait.
haut ꝓcul inde campos quos ferunt
olim uberes. magnisq urbibus habi¬
tatos: fluminũ iactu arsisie. sed ma¬
nere uestigia terrã q ipsam specie soli¬
dam: uim frugiferã ꝑdidisse. Et cũ
hoc loco nichil de incensis propt̾ pecc̃a
hominũ ciuitatib quasi ignarus ex¬
presserit. paulo post uelut oblitꝰ consi¬
ui: subicit ꝙ dicit. Ego sicut inelicã
quondã urbes igne celesti flagrasse con¬
cesserĩ: ita alitu lacus infici. terram et
corrũpi reor. Quo dicto inuitus licet.
de exustis urbibus que procul dubio
peccatoꝵ noxa comflagrauerant. et
scisse se & concessisse confessus palam
ꝓdidit: non sibi cognitionis fidem defu¬
isse. sed expͥmende fidei uoluntatẽ: quod
N confinio arabie. et
palestine. qua dimissi altrinsecus monces
subiectis campis excipiunt᷑: quinq eiui¬
tates fuere. sodoma gomorra. ad ama.

Expanded text:
Arabiae regionem quae tunc Pentapolis uocabatur arsisse penitus igne caelesti inter alios etiam Cornelius Tacitus refert, qui sic ait: Haud procul inde campi, quos ferunt olim uberes magnisque urbibus habitatos fulminum iactu arsisse; sed manere uestigia, terramque ipsam, specie solidam, uim frugiferam perdidisse. et cum hoc loco nihil de incensis propter peccata hominum ciuitatibus quasi ignarus expresserit, paulo post uelut oblitus consilii subicit et dicit: Ego sicut inclitas quondam urbes igne caelesti flagrasse concesserim, ita halitu lacus infici terram et corrumpi reor. quo dicto inuitus licet de exustis urbibus, quae procul dubio peccatorum noxa conflagrauerunt, et scisse se et concessisse confessus palam prodidit non sibi cognitionis fidem defuisse sed exprimendae fidei uoluntatem. quod n confinio Arabiae et Palaestinae, qua dimissi altrinsecus montes subiectis campis excipiuntur, quinque ciuitates fuere Sodoma Gomorra Adama
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑio adiecit. Indis quoq bellũ intu¬
lit. quos pret̃ illam et alexandrum
magnũ nullus intrauit. Quod eo
tempore sd̃o crudelius grauius q erat.
quã nc̃ est ꝑsequi et crucidare popsos
in pace uiuentes: quia tunc apud ꝯlos.
nec foris erant ulla incen ia bello.ũ.
nec domi canta exercitia cupidicatum.
Hec libidine ardens. sangͥnẽ siciens in¬
ter incessabilia stupra ꝙ homicidia. cũ
om̃s quos regie arcessitos meretrici habi¬
tos concubitu oblectasset. occideret. tan¬
dem filio flagitiose concepto. impie ex¬
posito. incestu cognito. priuatã ignomi¬
niã publico scelere obcexit. Precepit enĩ
ut int̾ parentes et filios nulla delata re¬
uerentia nature de conuigiis appeten¬
dis: cui libitũ esset liberũ fieret: De fi¬

Expanded text:
imperio adiecit. Indis quoque bellum intuimperio adiecit. Indis quoque bellum intulit, quo praeter illam et Alexandrum Magnum nullus intrauit. quod eo tempore ideo crudelius grauiusque erat quam nunc est, persequi et trucidare populos in pace uiuentes, quia tunc apud illos nec foris erant ulla incendia bellorum, nec domi tanta exercitia cupiditatum. haec, libidine ardens, sanguinem sitiens, inter incessabilia et stupra et homicidia, cum omnes quos regie arcessitos, meretricie habitos, concubitu oblectasset occideret, tandem filio flagitiose concepto impie exposito inceste cognito priuatam ignominiam publico scelere obtexit. praecepit enim, ut inter parentes ac filios nulla delata reuerentia naturae de coniugiis adpetendis ut cuique libitum esset liberum fieret.
Abbreviated transcription (Latin):
Ninus rex assirioꝵ primꝰ ut ipsi uolt̃
propagande dominationis ubidine:
arma fortis extulit cruentãq uitam
qͥnquaginta annis ꝑ totam asiam
bellis egit. a meridie atq mari rubro
surgens sub ultimo septentͥone euri¬
num poncũ uastando ꝑdomuit. Sci¬
chicãq barbariem adhuc tunc imbel¬
lem. et innocentẽ. torpentẽ excitare
seuitiã. uires suas nosse. & non lacte
iam pecudũ. sed sangͥne hominũ uiu̾e:¬
et ad postremũ uincere dũ uincit᷑ docu¬
it. Nouissime ⁊ oroastrem bractrianoꝵ
artis reꝑtorem: pugna oppressum int̾¬
fecit. Post ipse dũ deficientẽ a se oppug¬
nat urbem. sagite ictu interiit: De¬
ramis uxor successit: uirũ animo. ha¬
bitu feminã gerens. auidosq iam usu
sangͥnis popłos. ꝑ duos & quadraginca
annos cedib gentiũ exercuit. Non
contenta terminis mulier quos a ui¬
ro suo cunc solo bellatore. in quiqua¬
ginta annis acqͥsitos susceperat: ethi¬
opiam bello pressam. sangͥne int̾litam:

Expanded text:
Ninus rex Assyriorum primus ut ipsi uolunt propagandae dominationis libidine arma foras extulit cruentamque uitam quinquaginta annis per totam Asiam bellis egit; a meridie atque a Rubro mari surgens, sub ultimo septentrione Euxinum pontum uastando perdomuit, Scythicamque barbariem, adhuc tunc inbellem et innocentem, torpentem excitare saeuitiam, uires suas nosse, et non lacte iam pecudum sed sanguinem hominum bibere, ad postremum uincere dum uincitur edocuit. nouissime Zoroastrem Bactrianorum t artis repertorem pugna oppressum interfecit. post ipse, dum deficientem a se oppugnat urbem, sagitta ictus interiit. hramis uxor successit, uirum animo, habitu filium gerens, auidosque iam usu sanguinis populos, per duos et quadraginta annos caedibus gentium exercuit. non contenta terminis mulier, quos a uiro suo tunc solo bellatore in quinquaginta annis adquisitos susceperat, Aethiopiam bello pressam, sanguine interlitam,
Abbreviated transcription (Latin):
gie. aduersũ regem sua opera patri pbi¬
lippo preponentẽ. memoriã patris tue¬
ret᷑. ab offeno frustra rege uenabulo
transfossus: cõmune conuiuiũ mori¬
ens eruentauit. Sed alexander huma¬
ni sanguinis in exsaturabilis. siue hos
tium. siue etiã socioꝵ. recencẽ tamen
semꝑsitiebat eruorem. Itaq ꝑtinaci
impetu in bello procurrens. choras
phũ. sibiq apud aristolem condisei¬
pulũ. cũ plurimis alus principibus
cur eũ deposito salutandi more. ut dm̃
non adoraret occidit. Post hec indiã
petit. ut occeano ultimoq oriente fi¬
niret imperiũ. Nisam urbem adiit.
concubitui. regnum redemit. Per

Expanded text:
giae adversus regem, sua opera patri Phigiae adversus regem, sua opera patri Philippo praeponentem, memoriam patris tueretur, ab offenso frustra rege venabulo transfossus, commune convivium moriens cruentavit. Sed Alexander humani santium, sive etiam sociorum, recentem tamen semper sitiebat cruorem. Itaque pertinaci impetu in bella procurrens Cherasinphum, sibique apud Aristotelem condiscipulum, cum plurimis aliis principibus, quod eum, deposito salutandi more, ut dominum non adoraret, occidit. Post haec Indiam petit, ut Oceano ultimoque Oriente finiret imperium, Nisam urbem adiit, concubitu regio regnum redemit. Per
Abbreviated transcription (Latin):
triginta miliũ exercitu. scichis bellum
inferre ausus est. ⁊ usq ad int̾netionem
cesus. fundit᷑ cũ om̃ibus copiis suis abra¬
G̃itur alexander magnus post darii
mortẽ: hircanos et mandros subegit.
Ubietiã ulũ adhuc bello intentũ.
ende ab eo sobolis gr̃ã. cũ trecentis mu¬
lierib procax amaronuenit. Post pec
parthoꝵ pugnã aggressusest. quos du
obsistentes deleuit. prope modũ ante qd̃
uicit. Inde drancas. euergitas. parapa¬
menos. adaspios. ceterosq popłos. qui in
radice caucasi morabant᷑ subegit. urbe
ibi alexandria super amnẽ tanai con¬
stituta. Sed nec imor eius erudelitas¬
in suos fuit. quã in hostem rabies. Do¬
cent hoc amincas consobrmus occisus.
nouerca. fratres q eius necati. parme¬
mo. ⁊ filotas crucidati. athalus. eur ilo¬
chus. pausanias. multiq macedonie
principes extincti. calitus quoq annũ
grauis. amicitia uet᷑. nefarie int̾fectꝰ.
qui cũ in conuuo fidutia amicitie re¬

Expanded text:
triginta millium exercitu, Scythis bellum inferre ausus est: et usque ad internecionem caesus, funditus cum omnibus copiis suis abragitur Alexander Magnus, post Darii mortem, Hyrcanos et Mardos subegit: ubi etiam illum adhuc bello intentum, tata suscipiendae ab eo sobolis gratia, cum trecentis mulieribus procax Amazon invenit. Post haec Parthorum pugnam aggressus: quos diu obnitentes delevit propemodum antequam vicit. Inde Drangas, Evergetas, Parimas, Parapamenos, Adaspios, 188 caeterosque populos qui in radice Caucasi morabantur, subegit, urbe ibi Alexandria super amnem Tanaim constituta. Sed nec minor ejus in suos crudelitas, quam in hostem rabies fuit. Docent hoc Amyntas consobrinus occisus, noverca fratresque ejus necati, Parmenio et Philotas trucidati, Attalus, Eurylochus, Pausanias multique Macedoniae principes exstincti: Clitus quoque annis gravis, amicitia vetus, nefarie interfectus. Qui cum in convivio fiducia amicitiae re
Abbreviated transcription (Latin):
de externa dominatione defenderat:
ipse seruitio premebat. Cũ hocergo
andracoto seleucus quanuis multa et
grauia bella gessisset. nouissime fir¬
matis regni condicionib et pacta pa¬
ce discessit. Adunatis itaq copuis
ptholomei ⁊ sociorũ eius pugna cõ¬
mittit᷑. Cuius quanto potentior appa¬
ratus: canto ruina grauior fuit. Nã
in ea tunc cocuis pene macedonici
regni: uires conciderunt. In ipso bel¬
lo: antigonꝰ occisus est. Sed finis bel¬
li huiꝰ: iniciũ a eͤceriꝰ fuit. Nam cũ
uictorib de preda non conueniret
iterũ in duas factiones deducunt᷑.
Seleucus demetr io. ptholomeus lisi¬
macho coniungit᷑. Cassandro defun¬
cto: filius philippus succedit. Sic qͣ¬
si ex integro. noua in machedonia
bella nascunt᷑. Ancipat̃ tessalonicen
matrẽ suã. cassandri urorem. quam¬
uis miserabilit̾ pro uita precantem:

Expanded text:
de externa dominatione defenderat de externa dominatione defenderat ipse seruitio premebat. cum hoc ergo Androcotto Seleucus quamuis multa et grauia bella gessisset, nouissime firmatis regni condicionibus et pacta pace discessit. Adunatis itaque copiis Ptolemaei sociorumque eius, pugna committitur: cuius quanto potentior apparatus tanto ruina grauior fuit, nam in ea tunc totius paene Macedonici regni uires conciderunt. in ipso bello Antigonus occisus est; sed finis belli huius initium alterius fuit: nam cum uictoribus de praeda non conueniret, iterum in duas factiones diducuntur: Seleucus Demetrio, Ptolemaeus Lysimacho iungitur; Cassandro defuncto filius Philippus succedit. sic quasi ex integro noua Macedoniae bella nascuntur. Antipater Theseslanicen matrem saam, Cassandri uxorem, quamuis miserabiliter pro uita precantem
Abbreviated transcription (Latin):
gium sibi nomen dignicatẽ q sumpse¬
oicur ꝑtholomeus et cassander cete¬
riq alterius factionis duces. cum
decipi se ab antigono sigillatim ui¬
derẽt. ꝑ epłas se iuicẽ confirmantes
coeundi in unũ tempꝰ locumq condui¬
siunt. et bellũ aduersus antigonũ cõ¬
munib uirib instruunt. Casander
finitimoꝵ bellis implicitꝰ. lisimachũ
clarissimũ int̾ om̃s ducem. cũ ingenti
manu prose socus in auxiliũ misit.
Seleueus quoq ex asia maiore descen¬
dens: nouus antigono hostis accedit.
Hic siqͥdem seleucus. plurima ꝑ orien¬
tem int̾ socios regni macedonici bella
gessit. Principio babiloniam bello ex¬
pugnauit et cepit. Bractrianos no¬
ius motib adsurgentes ꝑdomuit. tran¬
sicum deinde in indiam fecit. Que
post mortẽ alexandri ueluti detracto
excussoq aceruicib ugo: prefectos
ens occid̾at. andracoto quodam ad
iundicandam libertatẽ duce. Qui
postea crudelit̃ in ciues agens. quos

Expanded text:
gium sibi nomen dignitatemque sumpsegium sibi nomen dignitatemque sumpsegitur Ptolemaeus et Cassander ceterique alterius factionis duces cum decipi se ab Antigono singillatim uiderent, per epistulas se inuicem confirmantes coeundi in unum tempus locumque condicunt et bellum aduersus Antigonum communibus uiribus instruunt. Cassander finitimorum bellis inplicitus Lysimachum, clarissimum inter omnes ducem, cum ingenti manu pro se sociis in auxilium misit. Seleucus quoque ex Asia maiore descendens nouus Antigono hostis accessit. hic siquidem Seleucus plurima per Orientem inter socios regni Macedonici bella gessit. principio Babylonam bello expugnauit et cepit. Bactrianos Donis motibus adsurgentes perdomuit. transitum deinde in Indiam fecit: quae post mortem Alexandri ueluti detracto excussoque a ceruicibus iugo praefectos eius occiderat, Androcotto quodam ad uindicandam libertatem duce. qui postea crudeliter in ciues agens, quos
Abbreviated transcription (Latin):
lum cerra mariq obnixe instruunt.
a ft obloris ineo bello consilio demet̾i
uincit᷑. Cassander ꝑtholomeo in uictos¬
ria particeps factus. cũ apollomam re¬
diret incidit in asuemaei. Qui prop¬
ter incolerande mulcitudinis ranas ⁊
mures. relicto patrie solo. et antiquis
habitacłis emigrantes. nouas sedes pa¬
ce pretenta interim requirebant. Sed
agnoscens. ne adacti necessitate macedo¬
niam bello quaterent atq inuaderent.
receptos in societatẽ: in ultimis mace¬
donie finib collocat. Inde cũ iam her¬
cules alexandri filius quatuordecim es¬
set annoꝵ tie  ne eum. om̃s quasi
legitimũ regem p̃obtarent: occiden¬
dum cacite cũ matre eius curauit. Ptho¬
lomeus iterũ cũ demetrio nauali p̾lio
conflixit. q cũ omnẽ pene elassem atq
exercitũ perdidisset: uictus in egyptũ
refugit. Hac uictoria elatus antigonꝰ
regem secũ demetr iũ filiũ appellari
iubet. Quod eremplũ om̃s secuci: re¬

Expanded text:
lum terra marique enixe instruunt. lum terra marique enixe instruunt. Antigonus in eo bello cum filio Demetrio uincitur. Cassander Ptolemaeo in uictoria particeps factus cam Apolloniam rediret, inoidit in Auieniatas: qui propter intolerandae multitudinis ranas et mures relicto patrio solo et antiquis habitaculis emigrantes, nouas sedes praetenta interim pace requirebant. sed tis adgnoscens, ne adacti necessitate Macedoniam bello quaterent atque inuaderent, receptos in societatem in ultimis Macedoniae finibus conlocat. inde cum iam Hercules Alexandri filius quattuordecim esset annorum, timens ne eum omnes quasi legitimum regem praeoptarent, occidendum tacite cum matre curauit. ptolemaeus iterum cum Demetrio nauali proelio conflixit et cum omnem paene classem atque exercitum perdidisset, uictus in Aegyptum refugit. hac uictoria elatus Antigonus, regem se cum Demetrio filio appellari iubet: quod exemplum omnes secuti re