comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
militate siperiores sibi inuicẽ arbitnaentes siuerũ non
est uthis quiuere humilis est abiecta de sesentiat. qͥua¬
re abnehã cũ dño loquens cinerẽ se puluereq fatetur.
moyses quoq: nonse eẽ eloquentẽ testatur. et ex quo
ei dñs loqui coepit impeditiore & tardiorẽ se eẽ linguã
dicit dese quoq & a aron ad populũ ait : Nosenĩ quid sum:
gedeon &̃quẽ angłs fortissimũ uiroꝵ appelltt: Alle
e contrerio tam abiecta desesentit ut se minimũ indo¬
mo patris sui dicat & familiam suam infima min manasse:
Saul quoq: cum poene his uerbis deminima tribueẽ
se diceret & ine adẽ tribuminimũ se recognosceret ita
ut in dignũ se regiohonore fateretur in rege electꝰ est:
Vnde dñs ei loquitur cũ esses paruulus in oculistius caput
in tribab isrł factuses: Dtuid qq de quo dns loquitur in¬
ueni uirũ scđm cormeum: Quia uere humilis enet . tam
abiecta dese sensit ut nonsolũ achegnandũ pͥriꝰdignũ

Expanded text:
militate superiores sibi invicem arbitrantes . Si verum non est ut is qui vere humilis est abjecta de se sentiat, quare Abraham cum Domino loquens, cinerem se pulveremque fatetur? Moyses quoque non se esse eloquentem testatur, et ex quo ei Dominus loqui coepit, impeditiorem et tardiorem se esse linguam dicit. De se quoque et Aaron ad populum ait: Nos enim quid sumus? Gedeon etiam, quem angelus fortissimum virorum appellat, ille e contrario tam abjecta de se sentit, ut se minimum in domo patris sui dicat, et familiam suam infimam in Manasse. Saul quoque cum pene his verbis de minima tribu esse se diceret, et in eadem tribu minimum se recognosceret, ita ut indignum se regio honore fateretur, in regem electus est. Unde Dominus ei loquitur: Cum esses parvulus in oculis tuis, caput in tribubus Israel factus es. David quoque de quo Dominus loquitur, Inveni virum secundum cor meum, quia vere humilis erat tam abjecta de se sensit, ut non solum ad regnandum indignum
Abbreviated transcription (Latin):
uerum&ic̃ percata regũ ac principum uł secerdotũ: Kes
&ic̃ pueri in cmino ignis olamabant inueritate & iudicio
induxisti omnia haeo ꝓpterpeocata Nr̃a : Pex cauimus
enim &iniq: egimus recedentes ate : Dns̃ quoq: in eugłio
tesiatur publicanũ qui a scenderat cũ pharisȩo intem¬
plũ ut orar& : Id circo iustificatũ descendisse indomũ
suam quia abieota desesciens alonge stabat. & nole¬
bat necoculos ad calũ leuare & peccasse se non dubi¬
tans ꝑcutiebat pectus suũ dicens: ds ꝓpicius esto mihi peo¬
cator: Decenturione quoq: quare dñsait. quod nec
inisrł tantam fidem inuenerit. nisi quia husdẽ centu¬
rio abiecta desesentiens & alta dednõ sepiens. se¬
m& ipsũ ut ait indignũ ut arbituctur ire adde p̃can¬
dũ dnm̃ ut sci nar& puerum eius. sed potius amicossuos
miit: Et iterũ ꝑ internuntium mandaũ dnõ dicens:
Dñe nõsũ dignꝰ ut ingres subtec tum msum
mulier uͦ cananea cuidñs clamitanti respondit Nont

Expanded text:
peccata regum ac principum, vel sacerdotum. Tres etiam pueri in camino ignis clamabant in veritate et judicio: Induxisti omnia haec propter peccata nostra. Peccavimus enim, et inique egimus, recedentes a te. Dominus quoque in Evangelio testatur publicanum qui ascenderat cum Pharisaeo in templum ut oraret, idcirco justificatum descendisse in domum suam, quia abjecta de se sciens, a longe stabat, et nolebat nec oculos ad coelum levare; et peccasse se non dubitans, percutiebat pectus suum, dicens: Deus, propitius esto mihi peccatori. De centurione quoque quare Dominus ait quod nec in Israel tantam fidem invenerit, nisi quia idem centurio abjecta de se sentiens, et alta de Domino sapiens, semetipsum, ut ait, indignum arbitrabatur ire ad deprecandum Dominum ut sanaret puerum ejus, sed potius amicos suos misit, et iterum per internuntium mandavit Domino, dicens: Domine, non sum dignus ut intres sub tectum meum. Mulier vero Chananaea, cui Dominus clamitanti r
Abbreviated transcription (Latin):
me. & c&̃ : Prrasse sequoq non dubita uit: quia sȩ pissime
non solu merrores suos confitetur: sed &it miniquitates
perccata. delicta sceleno infirmitates quoq: & turbutio¬
nes timorẽ. ac tre morem anxietatẽq: cordis: quoꝵ om¬
nũ testimonia siponere uoluerimus ꝓlixioperis series
or dincibitur : Uos dicitis quia non est uene ratio cinatio
ut quiuere humilis est abierta desesentutt
aut peccasse se in dubitanter credut : Nosugro ex ontne¬
ditos eẽ nouimus sicut de nibelẽ in suã ex homologesin.

Expanded text:
. Errasse se quoque non dubitavit, quia saepissime non solum errores suos confitetur, sed etiam iniquitates, peccata, delicta, scelera, infirmitates quoque, et turbationes, timorem, ac tremorem, anxietatemque cordis: quorum omnium testimonia si ponere voluerimus, prolixi operis series ordinabitur. V. Vos dicitis quia non est vera ratiocinatio, ut qui vere humilis est, abjecta de se sentiat, aut peccasse se indubitanter credat. Nos vero e contradit
Abbreviated transcription (Latin):
ut eẽnt: Porro mendacia quia non acceper̃ ut eẽnt
nullũ eẽ habent: Acꝑ hoo is quimendittio adher& ei
rei adhera quȩ non est qua in quã necres dicendũ sit:
Qui aut̃ ei adher& quod nonest : non solũ abeorecedit
qui fecit eũ sed&iam ab eo ipsoquod factus est : Qm̃ nonam¬
plius quam duo eẽ sunt : Unũ summum quod suum esse ñ
accepit ab alio. alterũ magnũ quod suũ esse ado accepit:
Idest creator & creatune: Mlendaciũ igitur quia non est
creator non est sũmum ẽẽ: quia non est creatura. non est
magnũ eẽ : Quia nullã hab& essentiã non est ullũ eẽ:
quiergo uult ꝑsistere in eo quod est nonrecedat ab eo qui
ei dedit eẽ : Quiaut̃ non uult recedere ab eo quiuere
est fugiat quod omnino non est. Idest mendaciũ qñer
go om̃is mendax falsitatis assertor est : Etomnis asserte
falsitatis: Falsus est restis agens contnr ueritatẽ: Uidea¬

Expanded text:
ut essent. Porro mendacia, quia non acceperunt ut essent, ut essent. Porro mendacia, quia non acceperunt ut essent, nullum esse habent. Ac per hoc, is qui mendacio adhaeret, ei rei adhaeret quae non est: quanquam nec rei dicendum sit. Qui autem ei adhaeret quod non est, non solum ab eo recedit qui fecit eum, sed etiam ab eo ipso quod factus est; quoniam non amplius quam duo esse sunt; unum summum, quod suum esse non accepit ab alio; alterum magnum, quod suum esse a Deo accepit; id est, creator, et creatura. Mendacium igitur, quia non est creator, non est summum esse; quia non est creatura, non est magnum esse; quia nullam habet essentiam, non est ullum esse. Qui ergo vult persistere in eo quod est, non recedat ab eo qui ei dedit esse. Qui autem non vult recedere ab eo qui vere est, fugiat quod omnino non est, id est mendacium. IV. Quoniam ergo omnis mendax, falsitatis assertor est, et omnis assertor falsitatis, falsus testis est, agens contra veritatem; videa
Abbreviated transcription (Latin):
auditis quia exdõ nonestis : Qđ in adio quoq: loco aliis &tam
uerbis dicit : Oues meae uocẽ meam audiunt: Propte¬
rea uos non auditis ꝙ nonestis ex ouib: meis : Itẽq alibi:
Omĩs quie st exueritate : audit uocẽ meam: Omĩs itaq
quimendaciũ credit: aut loquitur. aut astruit quod non
est & tenendo quilib& qđ non est quo nisi ad noneẽ tenđ :
Quia ttem ad noneẽ tendit ꝓcul dubio ab eo qui est recedit:
Quid ix moysi sic dices filiis urł qui est misit me aduos:
Et de quobectus iobloquitur. ipse enim solus est: Atq ut
aꝑtius loquamur ueritas essentiam hab& : uł potius essen¬
tia est in ꝓpria substantia quia subsistit: Mendacium uero
qr nullã hab& essentiã nihilenim est non subsistit: So¬
lusergo ds est quia solus uerum eẽ licib&. qui non acce¬
pit ut ess&: Oms aut̃ res ab eo creatȩ & quide in sunt sed
uerum & sũ mumillud eẽ non habent quia acceperuns

Expanded text:
auditis, quia ex Deo non estis. Quod in alio quoque loco aliis etiam auditis, quia ex Deo non estis. Quod in alio quoque loco aliis etiam verbis dicit: Oves meae vocem meam audiunt. Propterea vos non auditis, quia non estis ex ovibus meis. Itemque alibi: Omnis qui est ex veritate, audit vocem meam. Omnis itaque qui mendacium credit, aut loquitur, aut astruit quod non est, et tenendo quidlibet quod non est, quo nisi ad non esse tendit? quia item ad non esse tendit; proculdubio ab eo qui est recedit, qui dixit Moysi: Sic dices filiis Israel: Qui est, misit me ad vos. Et de quo beatus Job loquitur: Ipse enim solus est. Atque ut apertius loquamur, veritas essentiam habet, vel potius essentia est in propria substantia, quia subsistit; mendacium vero, quia nullam habet essentiam, nihil enim est, non subsistit. Solus ergo Deus est, quia solus verum esse habet, qui non accepit ut esset. Omnes autem res ab eo creatae, et quidem sunt; sed verum et summum illud esse non habent, quia acceperunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ aliquot dies inuinculis detentos. tandem collecto con¬
uentu hominũ exhibuerunt ut dixi in nñe p̃sentia tam¬
quam lapidandos: Sed tamen uincente ueritate. post
multa mrationationem ipsi quieos exhibuerant : scđm ꝓ
phe&icũ illud confusi sunt sicut confunditurfur quando de p̃¬
henditur : Uerumq luc error qui tamgeneneliter in hac
regione pene omnium mentes possida& ab omnib: netione
p̃ditis diuidicandus est ꝓfenemus testimonia scriptuntrũ
ꝑquȩ diiudicari possit: quibus inspectis non nos ipsi sed
ipsec ueritas expugn& stultitissi mum herrorem. &omis
quicũ ueritate sentiunt. arguant uesa herroris dicen¬
tes cũ apło: Omne mendaciũ : ex ueritate nonest :
Quod eut̃ exueritare nonest : exdo utiq: nonest: Et qđ
exdo non est : uerba eius non eudit: Sicut ipsa ꝑse uerttas
dicit: Qui est ea do uerba di audit. Propterea uosnon

Expanded text:
per aliquot dies in vinculis detentos, tandem collecto conper aliquot dies in vinculis detentos, tandem collecto conventu hominum exhibuerunt, ut dixi, in nostra praesentia, tanquam lapidandos. Sed tamen vincente veritate, post multam ratiocinationem, ipsi qui eos exhibuerant, secundum propheticum illud confusi sunt, sicut confunditur fur quando deprehenditur. III. Verum quia hic error, qui tam generaliter in hac regione pene omnium mentes possidet, ab omnibus ratione praeditis dijudicandus est, proferamus testimonia Scripturarum, per quae dijudicari possit: quibus inspectis, non nos ipsi, sed ipsa veritas expugnet stultissimum errorem, et omnes qui cum veritate sentiunt, arguant vasa erroris, dicentes cum Apostolo: Omne mendacium ex veritate non est. Quod autem ex veritate non est, ex Deo utique non est; et quod ex Deo non est, verba ejus non audit; sicut ipsa per se Veritas dicit: Qui est ex Deo, verba Dei audit. Propterea vos non
Abbreviated transcription (Latin):
dm qđ non suscitauerit xp̃m quem non suscitauit si mor¬
tui non resurgunt: Nansimortui non resurguit
resuscitatum a patre p̃dicant falsi testes dĩ inue¬
nirentur si mortui nonresurgerent. sic &iã iste qͥ
adminebile & ualde terribile opusdi dõ aufert
ut homini tribuat. fals est sine dubio testis dĩ : Ple¬
rosq: aut̃ uidimus & audiuimus tanta dementia
obrutos tanta stultitia alienatos. ut credant & di¬
cent quandẽ eẽ regionẽ quȩ dicatur magonia ex
qua naues ueniant in nubib inqͥb fruges quȩ gnon¬
dinibus decidunt. & tempestatibus pereunt. uehant᷑
in eandẽ regionẽ ipsis uidelic& nautis aereis dantib: p̃tia
tempestariis & accipientib: frumenti uł cetenes fruges :
Exhus item tam ꝓfunde stultitia excaecatis ut haec posse fi¬
eri credant uidimus plures in quodã conuentu hominũ
ex iubere uinctos quat tuor homines tresuiros & unc mfe¬
minam quasi quide ipsis natuib: cetiderint : Quos scilio&

Expanded text:
quem non suscitavit, si mortui non resurgunt: nam si mortui non resurgunt,  Dominum resuscitatum a Patre praedicant, falsi testes Dei invenirentur, si mortui non resurgerent; sic etiam iste qui admirabile et valde terribile opus Dei Deo aufert ut homini tribuat, falsus est sine dubio testis Dei. II. Plerosque autem vidimus et audivimus tanta dementia obrutos, tanta stultitia alienatos, ut credant et dicant quamdam esse regionem, quae dicatur Magonia, ex qua naves veniant in nubibus, in quibus fruges, quae grandinibus decidunt, et tempestatibus pereunt, vehantur in eamdem regionem, ipsis videlicet nautis aereis dantibus pretia Tempestariis, et accipientibus frumenta vel caeteras fruges. Ex his item tam profunda stultitia excaecatis, ut haec posse fieri credant, vidimus plures in quodam conventu hominum exhibere vinctos quatuor homines, tres viros, et unam feminam, quasi qui de ipsis navibus ceciderint: quos scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
& uene fici & impudici & homicidȩ &idolis seruientes
& omĩs quiamat & facit men daciũ. quanto magis intam
gnruĩ mendacio ut istud ostendi potest de quonunc loquen¬
dũ suscepimus quod nomminus aliquoꝵ her&icoꝵ men¬
deciis inuenitur: Bectus paulus apłs dicit: In uenim᷑

Expanded text:
impudici, et homicidae, et idolis servientes, et omnis qui amat et facit mendacium. Quanto magis in tam gravi mendacio, ut istud ostendi potest, de quo nunc loquendum suscepimus, quod non minus aliquorum haereticorum mendaciis invenitur. Beatus Paulus apostolus dicit: Inven
Abbreviated transcription (Latin):
um: Sunt enim heretici &icim sibe ue uiuant
Dep̃hensi igitur inter tantas actales angustias de quib ui¬
rib: nr̃is euadere non possumus sumopere necessarium ẽ
ut ei qui omni facere potens est. supne quã porimus aut
intelligimus ex toto corde supplicemus quatinus ꝑha
bundantiam misericordiae suae tenens manũ dexte¬
nem nnem in uoluntatẽ sucin dirigat nos & cũgła assu¬
matnos: Ipse regat regentes. ipse dirigat dirigentes
ut possim pascere gregemeius cũ discipliNa & non in
uasis pastoris imperiti: Ipse p̃st& uirtute m & fortitu¬
dinẽ populo & exhibeat ipse sibi mundũ & candidũ gregẽ
atq: in omnib: in maculittum ac suꝑ nis ouib: digriũ ubi
esthabitatio laetuntiũ insplendorib: scoꝵ ut intem¬
Opto tepat̃ & fr̃ reuerentissime & dilectissime

Expanded text:
um. Sunt enim haeretici, etiamsi bene vivant. um. Sunt enim haeretici, etiamsi bene vivant. XX. Deprehensi igitur inter tantas ac tales angustias, de quibus viribus nostris evadere non possumus, summopere necessarium est, ut ei qui omnia facere potens est supra quam petimus aut intelligimus, ex toto corde supplicemus, quatenus per abundantiam misericordiae suae tenens manum dexteram nostram, in voluntatem suam dirigat nos, et cum gloria assumat nos; ipse regat regentes, ipse dirigat dirigentes; ut possimus pascere gregem ejus cum disciplina, et non in vasis pastoris imperiti; ipse praestet virtutem et fortitudinem populo, et exhibeat ipse sibi mundum et candidum gregem, atque in omnibus immaculatum ac supernis ovibus dignum, ubi est habitatio laetantium in splendoribus sanctorum, in temOpto te, Pater et frater reverentissime et dilectissime
Abbreviated transcription (Latin):
tium & ꝓpt̃ simplicitatẽ sensus. docere alios non ualen¬
tiũ: huius generis priores : audiendisunt non imi¬
tandi. sicut dñs de talib loquens ait:: Quȩ dicunt facite.
quȩ aut̃ faciunt facere nolite: Sequentes sie orũ uita
pi& ati subdita est pietatisq doctorib: adhȩrens. ten¬
dunt ꝓculdubio adfinẽ precepti qđ est caritas de corde
puro & conscientiabona. & fide nonficta: Potest qui¬
dẽ & eorum uita aliquib: ẽẽ doctrinai : Attamenta¬
les inter ꝑfectos p̃dicatores deputari non possunt
qo non habent unde ꝓfenent noua &uetenr: Et sic̃
patres doxer̃. latuctu canũ & haculo pastoris. lupoꝵ
rabies de terrenda est: Contemnendũ uͦ sicut supre
diximus genus est rep̃ hensibiliter uiuennũ &
quid doceant ignor antium: Postremum quod & ana¬
themati zandũ diximus quediter cũq uiuentiũ
idest uelbene uel male sed tamen male docenti¬

Expanded text:
tium, et propter simplicitatem sensus docere alios non valentium, et propter simplicitatem sensus docere alios non valentium. Hujus generis priores audiendi sunt, non imitandi, sicut Dominus de talibus loquens, ait: Quae dicunt facite; quae autem faciunt, facere nolite. Sequentes, si eorum vita pietati subdita est, pietatisque doctoribus adhaerens, tendunt procul dubio ad finem praecepti, quod est charitas de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta. Potest quidem et eorum vita aliquibus esse doctrina. Attamen tales inter perfectos praedicatores deputari non possunt, quia non habent unde proferant nova et vetera. Et sicut Patres dixerunt: « Latratu canum, et baculo pastoris, luporum rabies deterrenda est. » Contemnendum vero, sicut supra diximus, genus est reprehensibiliter viventium, et quid doceant ignorantium. Postremum, quod et anathematizandum diximus, qualitercunque viventium, id est, vel bene vel male, sed tamen male docenti
Abbreviated transcription (Latin):
culo tales potenent sustinere doctores: de isto aut̃
cũ sit totus inutilis & totus noxius. & sine periculo neo
audiri possit. nec imitari. reote aquib:dam dictũ intel¬
ligitur in eugłio: Sio culus tuus nequa ifuerit : totũ
corpustuũ tenebro sumerit: Rursumq: imꝓuerbiis
Nondecent stultum deliciȩ : nec seruũ dominari
principibus : Itẽq: ibi: Labia iusti erudiunt plurimos
qui aut̃ in dootis in cordis aegestate morientur: Et
iterũ : Sicut quimitut lapidẽ inaceruũ mercurii.
sic qui tribuit insipienti honorem : Lic& haec senten¬
Et qm̃ nobis nunc de dignitate sac̃dotu sermo est.
sed& sac̃dotũ sitam̃ concordent morib: mynisterio
infine opusculi sciendũ sollicite est quat tuor eorũ
ee geneno : Vnum a mandũ alterũ tolenendum
tertium contempnendum quartũ anathemati¬
Tandũ: Amandũ itaq: genus rectorũ est: bene uiuen¬
tiũ & bene docentiũ: Tolenendũ aut̃ bene quidẽ do
centiũ sed rep̃hensibilit̃ uiuentiũ : Autbene uiuen¬

Expanded text:
culo tales poterant sustinere rectores. De isto autem, cum sit totus inutilis et totus noxius, et sine periculo nec audiri possit nec imitari, recte a quibusdam dictum intelligitur in Evangelio: Si oculus tuus nequam fuerit, totum corpus tuum tenebrosum erit. Rursumque in Proverbiis: Non decent stultum deliciae, nec servum dominari principibus. Itemque ibi: Labia justi erudiunt plurimos. Qui autem indocti sunt, in cordis egestate morientur. Et iterum: Sicut qui mittit lapidem in acervum Mercurii, sic qui tribuit insipienti honorem. Licet haec sentent. XIX. Et quoniam nobis nunc de dignitate sacerdotii sermo est, sed et sacerdotum, si tamen concordent moribus ministerio; in fine opusculi sciendum sollicite est quatuor eorum esse genera, unum amandum, alterum tolerandum, tertium contemnendam, quartum anathematizandum. Amandum itaque genus rectorum est bene viventium, et bene docentcentium, sed reprehensibiliter viventium; aut bene viven
Abbreviated transcription (Latin):
mo obscurus inuccuũ nonibit: Osaut̃ quod mentitur
occidit animã Etiterum : Perdes oms quilocuntur
menda cium Et testis mendax peribit uł testis fals
non erit impunitus uł &iã dlud qđ in a pocalopsi ioh̃is

Expanded text:
mo obscurus in vacuum non ibit; os autem quod mentitur, mo obscurus in vacuum non ibit; os autem quod mentitur, occidit animam . Et iterum: Perdes omnes qui loquuntur mendacium. Et: Testis mendax peribit. Vel: Testis falsus non erit impunitus. Vel etiam illud quod in Apocalypsi Joannis
Abbreviated transcription (Latin):
nhis regionib: pene om̃s homines nobiles &ignobiles
urbani &rustici senes &iuuenes putant gnondines
& tonitrua hominũ libitu posse fieri : Dicunt enim
mox utaudierint tonitrua. & uiderint fulguno : au¬
ne leuatitia est: In terrogatiuero quiesit aune leua¬
titia : alii cũ uere cundia perũ remordente consci¬
entia. alii aut̃ confidenter ut imperitoꝵ moris eẽ
sol& confirmant in cantationib: hominũ qui dicun¬
tur tempestarii eẽ leuatam & ideo dici leuatitiã
aunim: Quodutrũ uerũ sit ut uulgo creditur ex
auctoritate diuinrũ scriptuntrũ ꝓb&ur necesse ẽ :
Sinaut̃ ut falsũ est absq: ambiguo eredimus : summo¬
pere ex aggenendũ est quanti men dacureus sit
qui opꝰ diunũ homini tribuit: Nc̃ ꝑhoc interduo mor¬
tifenc maximaq: mendatia constringitur. dumtes¬
tificatur hominẽ facere posse. quod solius di est posse
& dm̃ non facere quȩ facit: Si uero inmendacus mi¬
noꝵ rerũ ueneciter est tenendũ qđ scriptũ est ser¬

Expanded text:
his regionibus pene omnes homines, nobiles et ignobiles, urbani et rustici, senes et juvenes, putant grandines et tonitrua hominum libitu posse fieri. Dicunt enim, mox ut audierint tonitrua, et viderint fulgura, Aura levatitia est. Interrogati vero quid sit aura levatitia, alii cum verecundia, parum remordente conscientia, alii autem confidenter, ut imperitorum moris esse solet, confirmant incantationibus hominum, qui dicuntur. Tempestarii, esse levatam, et ideo dici levatitiam auram. Quod utrum verum sit, ut vulgo creditur, ex auctoritate divinarum Scripturarum probetur necesse est. Sin autem falsum est, ut absque ambiguo credimus, summopere exaggerandum est quanti mendacii reus sit qui opus divinum homini tribuit. Nam per hoc inter duo mortifera maximaque mendacia constringitur, dum testificatur hominem facere posse quod solius Dei est posse, et Deum non facere quae facit. Si vero in mendaciis minorum rerum veraciter est tenendum quod scriptum est: Ser
Abbreviated transcription (Latin):
Est igitur ipse dis quidẽ omniũ sođm qđ intelligit᷑. & est
ds̃ lic& nonsine carne post inhumanationẽ : Ipse uͦrursus
neods̃ nec dñs: Est enim absurdissimũ : magis aut̃ om̃i
impi&ate uere cõplaum ita scipere. uł dicere : Itẽ ipse:
Dispensationis unigeniticũ carne setonementũ a nobis
ic̃ sucbis Nc̃ nihi lominus copulare sermonib dignũ est.¬
& eos nonsine decentinetione mots trere : Et p̃pciuica:
Cũ nestorius igit᷑ ita scripserit de xpo. ergo quipessus est
erat aut̃ ipse & in fans & in fanis dñs: non affirmamus
qe non decentior natu. magis aut̃ impie nimis eius uer¬
ba ꝓlata sunt: Sienim ds est xp̃i ex dõpatre uerbũ
duo modis omnib: er̃ & indubitanter: Quomodo aut̃
intelligitur & infaens pse & dnis in fantis : Nonergodicit᷑¬

Expanded text:
Est igitur ipse Dominus quidem omnium, secundum quod intelligitur et est Est igitur ipse Dominus quidem omnium, secundum quod intelligitur et est Deus, licet non sine carne post inhumanationem. Ipse vero rursus nec Deus nec Dominus. Est enim absurdissimum, magis autem omni impietate vere completum, ita sapere vel dicere. » Item ipse: « Dispensationis Unigeniti cum carne sacramentum, a nobis jam factis, nunc nihilominus copulare sermonibus dignum est, et eos non sine decenti ratione monstrare. » Et post pauca: « Cum Nestorius igitur ita scripserit de Christo: Ergo qui passus est Erat autem ipse et infans, et infantis Dominus, non affirmamus, quia non decentior natu, magis autem impie nimis ejus verba prolata sunt. Si enim Deus est Christi ex Deo Patre Verbum, duo modis omnibus erunt, et indubitanter. Quomodo autem intelligitur et infans ipse, et Dominus infantis? Non ergo dicit
Abbreviated transcription (Latin):
dũ est & unicũ dñm nr̃m totũ esse dm & difiliũ. ho¬
minẽ quoq & hominis filiũ sedua tam̃ ꝓprietate
utriusq substantiae : totũq: eẽ uerũ quod est: Vt
qui cumq diuersos modos filiationis dĩ infide nob̵
introducere uoluerit : uideat. an locũ inueniat:
Becitus &xrillus lib& ait eũ ꝑ c̃tari. utrũ unitatẽ
uerbi adhumanitatẽ uerbi siue ad scm̃ corpus ani¬
matum intelligibilit̃ factã dicat scđmueritatẽ.
anpotius cũ aliissimul & ipse scđm copulattionẽ quȩ
ꝑ habitudinẽ est sermo decibilis & in exxistentis
formȩ adinexistentem & diuinã formam
Vnũ. ñq: unitas demonstrxuit. & induos diuide¬
re refutamus : Nã lic& fcictũ est caro uerbũ scđm
scriptunes. at tamenest & iã sic filius unigenitꝰ
scđ m unitatem uenã quȩ ultiao mentẽ & ratio¬
ꝑinstrum̃ tum proprii corporis openetus est signa
ciro factus & principat omniũ simul cumꝓprio genitore. flec¬

Expanded text:
rum totum esse Deum, et Dei Filium, hominem quoque et hominis filium, salva tamen proprietate utriusque substantiae, totumque esse verum quod est; ut quicunque diversos modos filiationis Dei in fide nobis introducere voluerit, videat an locum inveniat. Beatus Cyrillus: « Libet, ait, eum percontari utrum unitatem Verbi ad humanitatem Verbi, sive ad sanctum corpus animatum intelligibiliter factam dicat secundum veritatem, an potius cum aliis simul, et ipse secundum copulationem, quae per habitudinem est sermo docibilis et inexistentis formae ad inexistentem et divinam formam. Unum namque unitas demonstravit, et in duos dividere refutamus. Nam licet factum est caro Verbum secundum Scripturas, attamen est etiam sic filius unigenitus secundum unitatem veram, quae ultra mentem et ratiotanquam per instrumentum proprii corporis operatus est signa caro factus, et principat omnium simul cum proprio genitore, flec
Abbreviated transcription (Latin):
quo homocoepit eẽ : non aliud coepit eẽ quã di filius & hocunic:
Etꝓpt̃ dñ uerbum qđ illo si scepto caro factũ e st̃ utiq ds̃: Vt quẽ¬
consi denentib euident᷑ osten¬
dit᷑ ut intellegant homines ꝑeandẽ gie mseius¬
tificari a peccatis ꝑquem stctus est ut homo xp̃s nullum¬
possithebere pet catum: Sieius matre in. angłssclutiũ
quando eifuturũ nuntituit hunpartum. Aue inquit
gnẽ plene. Et paulo post: aiue nisti in quit gnẽmapud
dnm. Ot haec quidem gnũ plena & inuenisse apubdm

Expanded text:
quo homo esse coepit, non aliud coepit esse, quam Dei Filius, et hoc unicus; quo homo esse coepit, non aliud coepit esse, quam Dei Filius, et hoc unicus; et propter Deum Verbum, quod illo suscepto caro factum est, utique Deus: ut quemconsiderantibus evidenter ostenditur, ut intelligant homines per eamdem gratiam se justificari a peccatis, per posset habere peccatum? Sic ejus matrem angelus salutavit, quando ei futurum nuntiavit hunc partum. Ave, inquit, gratia plena: et paulo post, Invenisti, inquit, gratiam apud Dominum. Et haec quidem gratia plena, et invenisse apud
Abbreviated transcription (Latin):
accessit uerbo anim rationedis & caro: Quo circa in
quantum ds̃ est ipse & pat̃ unũ sunt: Niquantum
aut̃ homo nst. pat̃ matior est illo: Cũ enĩ ess&e unicis
difilius nongñt sed natura. uteẽt & ut̃ plenus grã¬
factus ẽ & hominis filius ipse idem utrũq
exxutroq unus xp̃s: Si cliquando beatus augustinis
haber& p̃cipuũ¬
& congruũ locũ: dicensergo: Cum enim ess& unicus
dĩfilius nongnõ. sed natun&. adiunger& ut esse & i cimfi¬
lius grã factus est & hominis filius : Nonaut̃ dix̃ ita. Sed
cat: Vt ess&e &i cmplenus gnc. factus est & hominis filius
Qua aut̃ netione hcat eum fcactũ filiũ hominis ꝓpterea
ut eẽ posse& plenus gñe. in subsequenti sententia dili
gent̃ exponit dicens : Hic omnino grandit̃ & euiden¬
t̃ dĩgñ commendatur: Quidenim neturo humana in
ꝑona cũdo Numquam antea fuit homo. & hoc ei singulatre bene¬

Expanded text:
accessit Verbo anima rationalis et caro. Quocirca in accessit Verbo anima rationalis et caro. Quocirca in quantum Deus est, ipse et Pater unum sunt : in quantum autem homo est, Pater major est illo . Cum enim esset unicus Dei Filius, non gratia, sed natura, ut esset etiam plenus graest et hominis filius: idemque ipse utrumque ex uthaberet praecipu congruum locum. Dicens ergo, Cum enim esset unicus Dei Filius, non gratia, sed natura, adjungeret ut esset etiam filius gratia, factus est et hominis filius. Non autem dixit ita. Sed ait, Ut esset etiam plenus gratia, factus est et hominis filius. Qua autem ratione dicat eum factum filium hominis, propterea ut esse posset plenus gratia, in subsequenti senteestatur, dicens: « Hic omnino granditer et evidenter Dei gratia commendatur. Quid enim natura humana in persona cum Deo? Nunquid antea fuit homo, et hoc ei singulare bene
Abbreviated transcription (Latin):
alii inquit s̃ adoptiui. alii natunoles. hu qe ge¬
niti abinitio filii semꝑ acꝓprii. illi primo aliem post
filii cũ ꝑadoptionẽ in femiliã uideant᷑ ad scisci:
Quib: ergo compatrandus ẽ filius dĩ: Sia doptiuis erit
apud patirẽ similis nob: Si ꝓpriis ẽ x substantia extitis¬
se dicendus estgentoris: Eccebeatꝰ augustinus a ꝑtedoc&e
qe ad optariinfilio non potest̃ nisi qͥ antea extitit edienus:
Nec potest quisquam ꝑ adoptionem accipere pactrem
nisi quihabuit ꝓpͥum: Fuquiduob modis unicũ dnm̃ p̃
dicas eẽ filiũ pectri id est ꝓprietate & adoptione . osten¬
de exilla parte qua adoptiuus est que habuit ꝓprium.
cut ostende fuisse illũ ante quam ad optaretur. sic̃ bea¬
tus augustinus ad optiuos distinx̃ aꝓpriis: Itẽ beatus
Ds̃ ante omnia scła. homo in nro scło : ds̃ quia di uerbũ
ds̃ enim eratuerbũ homo autẽ : quia inunitatẽ ꝑsonȩ

Expanded text:
alii, inquit, sunt adoptivi, alii naturales. Hi, quia gealii, inquit, sunt adoptivi, alii naturales. Hi, quia geniti ab initio, filii semper ac proprii. Illi, primo alieni, post filii, cum per adoptionem in familiam videantur adscisci. Quibus ergo comparandus est Filius Dei? Si adoptivis; erit apud Patrem similis nobis. Si propriis; ex substantia exstitisse dicendus est genitoris. » Ecce beatus Augustinus aperte docet, quia adoptari in filio non potest, nisi qui antea exstitit alienus; nec potest quisquam per adoptionem accipere patrem, nisi qui habuit proprium. Tu qui duobus modis unicum Dominum praedicas esse filium Patri, id est, proprietate et adoptione, ostende ex illa parte qua adoptivus est, quem habuit proprium, aut ostende fuisse illum antequam adoptaretur; sicut beatus Augustinus adoptivos distinxit a propriis. Item beatus Dei Verbum; Deus enim erat Verbum : homo autem, quia in unitatem personae
Abbreviated transcription (Latin):
tis apud inferos nonrenetur: Pro prio atrnis guste¬
uit uita mortẽ ꝓprioditatis ꝑpaeuã reddidit carnẽ :
Nonergorecte dr̃ infilio pater est passus. qm̃ in carne
quȩ einonẽ cumpatre cõmunis passus ẽ filius: Itaq: glo¬
rificata ẽ cetro mauestate : dũ maiestas humiliata do¬
oet᷑ inccrne : Sedutrũ q nonde duob xp̃is sic̃putas. sed
de uno atq eodem ipsoquẽ post partũ uirginuis dm̃& ho¬
minẽ nouimus Noscertũ est p̃dicare : Eccebeatꝰ augusti¬
nus asserit : qui qui sduatorẽ nr̃m confundit aut in¬
corpore it̃ & imaginuriã ccrnẽ aut carnalem & morta¬
uidetur ꝓlem : Certũ est ergose parirete seluatorẽ
nr̃m quiduos modos tenos filicctionis. ut idit̃ sit filius
scđmdĩtatẽ. & cdit̃ scđm ccrnẽ: Qđ si unus atq idẽ
ẽ in se panrbilis ds & homo qͥ& ꝓpͥo carnis occiditur.
& ꝓpͥoditatis in sepatnebilis ꝑman&. ubi habebunt lo

Expanded text:
tis apud inferos non tenetur: proprio carnis gustatis apud inferos non tenetur: proprio carnis gustavit vita mortem, proprio deitatis perpetuam reddidit carnem. Non ergo recte dquae ei non est cum Patre communis, passus est filius. Itaque glorificata est caro majestate, dum majestas humiliata docetur in carne. Sed utrumque non de duobus Christis, sicut putas, sed de uno atque eodem ipso, quem post partum Virginis Deum et hominem novimus, nos certum est praedicare. » Ecce beatus Augustinus asserit quia qui Salvatorem nostrum confundit, aut incorpoream et imaginariam carnem, aut carnalem et mortavidetur prolem. Certum est ergo separare te Salvatorem nostrum qui duos modos tenes filiationis, ut aliter sit Filius idem est inseparabilis Deus et homo qui et proprio carnis occiditur, et proprio deitatis inseparabilis permanet, ubi habebunt loc
Abbreviated transcription (Latin):
Beatus quoq: augustinũs : Ego e nim in quid sedua torẽ nr̃m
non diuido non c̃fundo neaut incorporeã & imegina¬
riam Parnẽ aut uarnedem & mortalẽ predicẽ ditatẽ :
Nonseparone di patris unam scđm carnẽ & alte nõ
scđm inaiestatẽ in troducere uidear ꝓlem : Quia idem
difilius & sine initio ꝓcessit ex patre : & scđm tȩmpus
nesciẽ dignittus exuirgine: Impassibilis insuo: pass
in nr̃o: dũ in cõphensibilem maiestatẽ ue lut quod dã
indum̃tum carnis uestire ẽdignatus exitero medi¬
atoris unc ꝑsone. ñ une substantia. unet inquẽ ꝑsona ne
sit non unus xp̃s. ñ una substantiane mediatoris dispen¬
satione submota. aut ditantũ dicatur aut hominis filius:
ł tppituaca. Quib inunc ꝑ sonẽ in cõprehȩnsibili media¬
toris dispensatione conuinctis seruauit singulis ꝓpria
sed c̃iunxit ꝓprusaliene: Serueant ꝓprici: dumnonani¬
misit in mensitatẽ diuinitatis. & infirmitatem nonres

Expanded text:
Beatus quoque Augustinus: « Ego enim, inquit, Salvatorem nostrum non divido, non confundo, ne aut incorpoream et imaginariam carnem, aut carnalem et mortalem praedicem deitatem. Non separo; ne Dei Patris unam secundum carnem, et alteram secundum majestatem introducere videar prolem; quia idem Dei Filius et sine initio processit ex Patre, et secundum tempus nasci est dignatus ex Virgine. Impassibilis in suo, passus in nostro, dum imcomprehensibilem majestatem velut quoddam indumentum carnis vestire est dignatus ex utero. Mediatoris una persona, non una substantia; una inquam persona, ne sit non unus Christus; non una substantia, ne mediatoris dispensatione submota, aut Dei tantum dicatur aut hominis filius. » Et post pauca: « Quibus in unam personam incomprehensibili mediatoris dispensatione conjunctis, servavit singulis propria, sed conjunxit propriis aliena: servavit propria, dum non amisit immensitatem deitatis, et infirmitatem non res
Abbreviated transcription (Latin):
ruptione uiri: sed ex do: Qđ tam̃ carofierox in
muliere & elem̃ta prima illacorporea substantie
idest humoris & sanguinis in ipsosibi uasculo inquo ip¬
se elementa sita sunt natune lit̃ aptaroe:. Beatus quo¬
q augustinus. Ulc enim natura inquit quȩ semꝑgenita
nascer&ur exx uirgine: Neq enim nectura ȩ ternaat¬
q diuinet temponelit̃ concipi& tempordit nasci ex
ntiture humana ulla tenus possee nusi scđ m suscep¬
tionẽ ueritatis humanee ueram temporalit̃ concep¬
tionẽ atq: natiuitatẽ in effabilis inse diuinitas acce¬
piss&: Sic ÷ ds̃ a&et̃nus ac uerus ueraecit̃ scđm temp
conceptus & natus exuirgine: Dumenimuenit ple
nitudo temporis. misit dsfiliũ suum factũ ex muli¬
ere factũ sublege. ut eos quis ublege enentredime¬
r& ut adoptionẽ filioꝵ reciperemus : Illo scilica
lix dicit duob modis dõ patri unumeẽ filium: &
duob modis matriquȩ dicendo illuctendit utos¬

Expanded text:
rruptione viri, sed ex Deo, quod tamen caro fieret in rruptione viri, sed ex Deo, quod tamen caro fieret in muliere, et elementa prima illa corporea substantiae, id est, humoris et sanguinis, in ipso sibi vasculo, in quo ipsa elementa sita sunt, naturaliter aptaret. » Beatus quoque Augustinus: « Illa enim natura, inquit, quae semper genita nasceretur ex virgine. Neque enim natura aeterna atque divina temporaliter concipi et temporaliter nasci ex natura humana ullatenus posset, nisi secundum susceptionem veritatis humanae veram temporaliter conceptionem atque nativitatem ineffabilis in se divinitas accepisset. Sic est Deus aeternus ac verus, veraciter secundum tempus conceptus, et natus ex Virgine. D suum factum ex muliere, factum sub lege, ut eos qui sub lege erant, redimeret, ut adoptionem filiorum reciperemus; illo scilicet lix dicit, duobus modis Deo Patri unum esse filium, et duobus modis matri: quae dicendo, illuc tendit, ut os
Abbreviated transcription (Latin):
naturarũ coniunctionẽ natune lit̃ ac substantiedit̃
factũ creder&: Et uerb beaticy rilli ostendimus. quomͦ
na tunalit̃ facta credet᷑: heb& lector deeadẽ rebea¬
tihie ronimi scitis politã & enuleatamsententiã. cũ
de illo diuinȩ scripturȩ loco ager& ubidictũ est:
Ponct̃ inimicicias int̃te & int̃malierẽ & int̃ semen
tuũ & semen mulieris: Ipse tuũ calcabit caput & tu
insidiaberis calcaneo eius: Nonne in quiđ conspicis
aliũ enim sem̃ mulieris nullũ ꝓrsus ciccipio nisi illũ
quẽ apłseit: Factũ ex muliere: factũ inctrne
Illũ qui ut eugłista reffert: iose phfilius putabttur
eẽ sed ñ enrt. Illũ utiq qui uerbũ carofectũ est:
Na insigene nen dipublicã istem & natunolẽ circum¬
spicimusrtitionẽ : semina ñ habent mulieres: Deniq
nulla c̃cipit sine uiro: Acꝑ hoc qm̃iam tunc madã se¬
m̃ humanȩ gene netionis eẽt. trxnsgressione uta

Expanded text:
naturarum conjunctionem naturaliter ac substantialiter naturarum conjunctionem naturaliter ac substantialiter factam crederet, et verbis beati Cyrilli ostendimus quomodo naturaliter facta credatur, habet lector de eadem re beati Hieronymi satis politam et enucleatam sententiam, cum de illo divinae Scripturae loco ageret, ubi dictum est: Ponam inimicitias inter te et inter mulierem, et inter semen tuum et semen mulieris. Ipsa tuum calcabit caput, et tu insidiaberis calcaneo ejus . « Nonne, inquit, conspicis, Alium enim semen mulieris, nullum prorsus accipio, nisi illum quem Apostolus ait factum ex muliere, factum in carne, illum, qui ut evangelista refert, Joseph filius putabatur esse, sed non erat, illum utique qui Verbum caro factum est. Nam si generandi publicam istam et naturalem circumspicimus rationem, semina non habent mulieres: denique nulla concipit sine viro: ac per hoc quoniam jam tunc in Adam semen humanae generationis esset transgressi
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ dõ patrieẽ eum dicemus scđm humanitatem
Pens& diligenter quis & quid aut quare assumpsit
suscepit. accepit : Suscepitcerte uerbũ dĩ coȩ ternũ
patri substentic̃ nnt̃m. sed nonideo ut ipse sibi filius
ess&e: Nonideo ut dõ patri alio modo inciper& eẽ
filius quã erat ante incarnationẽ : Nonideo ut fili¬
ationis modos & nomina multiplicar&. qr necse ipsũ
dualitatis copulattione duplicauit: Nonenĩ alt̃ est suscipiens
& alt̃ susceptus : Nonẽ alt̃ ꝓ nob pauꝑfuctus ̃ nisi qͥenrtdiues

Expanded text:
filium Deo Patri esse eum dicemus secundum humanitatem. filium Deo Patri esse eum dicemus secundum humanitatem. Penset diligenter quis, et quid, aut quare assumpsit, suscepit. Suscepit certe Verbum Dei coaeternum Patri substantiam nostram; sed non ideo ut ipse sibi filius esset; non ideo ut Deo Patri alio modo inciperet esse filius, quam erat ante incarnationem; non ideo ut filiationis modos et nomina multiplicaret: quia nec se ipsum dualitatis copulatione duplicavit. Non enim alter est suscipiens, et alter susc
Abbreviated transcription (Latin):
unũ dirm posse tenere infide  de quoia a ꝑte loque¬
betur scẽdẽ duob Sedesto cousentia musei qͥ conat᷑
asserere unũ filiũ. felicẽ sapuisse nonduos: quidergo
& nonppͥum i natiuitate & adoptione. genere &eleo¬
tione. substantia & ãs sumptione: Certe talisunitas
ñ est unitas. sed ducditas: Sic c̃iungere : diuidere :
lit copulare sepane ne est: Rogo ubiũ quã legisti indiuinis
lit teris uł in dogmatib catholicoꝵ patrũ. qđ dns nr̃ scđm¬
eẽ filius dipatris : Certe egonumquã legi: Et si dicit
scriptunt. beatus quẽ elegisti & assumpsisti. aut exal¬
ta uielectũ deplebe mea num quid talẽ sensum in tro¬
ducit. ut nos eum dicere & confiteri debeamus eleo¬
tiuũ uł assumptiuũ filiũ dĩpatris. Et si eugłista dicit
eũ plȩnũ gnr̃e & ueritatis. numquiddo c& ut dõpa¬
trigñẽ eẽ filiũ scđm humanitatẽ eum conferide¬
becimus. Ergo & quia apłs dicit de illo. semet ipsũ
exinaniũ for mamseru accipiens acceptiuũ

Expanded text:
unum Dominum posse tenere in fide, de quo ita aperte loquebatur, sicut de duobus. XX. Sed esto, consentiamus ei qui conatur asserere unum Filium Felicem sapuisse, non duos. Quid ergo et non proprium, nativitate et adoptione, genere et electione, substantia et assumptione? Certe talis unitas non est unitas, sed dualitas; sic conjungere, dividere est; ita copulare, separare est. Rogo, ubi unquam legisti in divinis litteris, vel in dogmatibus catholicorum Patrum, quod Domesse Filius Dei Patris? Certe ego nunquam legi. Et si dicit Scriptura: Beatus quem elegisti et assumpsisti ; aut: Exaltavi electum de plebe mea ; nunquid talem sensum introducit, ut nos eum dicere et confiteri debeamus electivum vel assumptivum filium Dei Patris? Et si evangelista dicit eum plenum gratiae et veritatis; nunquid docet ut Deo Patri gratia esse filium secundum humanitatem eum confiteri debeamus? Ergo et quia Apostolus dicit de illo, semetipsum exinanivit, formam servi accipiens, acceptivum
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa sed & alioꝵ de eoscripta testantur: Hiergo cũ ali
is xx reuerentissimis epĩs : in nomine dñi cong̃gati.
ꝓdefensione & statueccłae de re superius memorre ta

Expanded text:
ipsa, sed et aliorum de eo scripta testantur. Hi ergo cum aliis ipsa, sed et aliorum de eo scripta testantur. Hi ergo cum aliis viginti reverentissimis episcopis in nomine Domini congregati pro defensione et statu Ecclesiae, de re superius memorata
Abbreviated transcription (Latin):
infideliũ causet canonice statuta conuelli: flec sc̃i simis
cyprianꝰ & homodĩ athanasius minore illos hodio abho¬
mincintur quin potius sic̃ eorum littera testes sunt.
infidelitatis eorum obstinatissimẽ impi&atẽ supͣ ome m
gentiliũ exxecraentur errorem: Quorum religiosis¬
simã fidẽ & xp̃o deditã deuotionem. om̃s ecłarum
galligͤ anarum reuerentissimi gub̵ natores secuti totã
iudȩorũ exintegropollutis sinc̃ societatẽ fugiendã penitꝰ
xp̃ianis omnib: eẽ sanxer : Quorũ nos de hacre : sententias
ponere & eexhis quã sit ex se cnebile ipsorũ consortiũ decre¬
uimus e uestigio de monstnore IAlchimꝰ auitus ecłae
uienensis ep̃s. quã eximius doctor hortodoxus & facuri¬
eo scripta. sed & crebnt eiꝰ miracula usq hodie sublimit̃ tes
nor ei ab ecđadelatus usq hodie testessunt : Viuentio¬
lus eccłae Lugdunensis ep̃s cuius doctrinae fuerit. non solũ

Expanded text:
infidelium causa canonica statuta convelli? III. Nec sanctissimus infidelium causa canonica statuta convelli? III. Nec sanctissimus Cyprianus, et homo Dei Athanasius, minore illos odio abominantur. Quin potius, sicut eorum litterae testes sunt, infidelitatis eorum obstinatissimam impietatem supra omnem gentilium exsecrantur errorem. Quorum religiosissimam fidem et Christo deditam devotionem, omnes Ecclesiarum Gallicanarum reverentissimi gubernatores secuti, totam Judaeorum ex integro pollutissimam societatem fugiendam penitus Christianis omnibus esse sanxerunt: quorum nos de hac re sententias ponere, et ex his quam sit exsecrabile ipsorum consortium decrevimus e vestigio demonstrare. IV. Alchimus Avitus Ecclesiae Viennensis episcopus, quam eximius doctor orthodoxus et facuneo scripta, sed et crebra ejus miracula usque hodie sublimiter tesnor ei ab Ecclesia delatus, usque hodie testes sunt. Viventiolus Ecclesiae Lugdunensis episcopus, cujus doctrinae fuerit, non solum
Abbreviated transcription (Latin):
taretur: Cuiep̃s: Ergo ago fide tua respondit impe¬
rator: Age fide meti: Qua sponsione iterata iam se¬
curꝰ ꝑegit sacerdos diuina mysteria:
Ece duȩ maximȩ ecłarũd columnȩ: hilarius uidelica& & ambro¬
sius: Alt̃ ex his suo nos doc& exxemplo : Nona cybis solummodo
uerum &icm a sedutatione iudȩorum quȩ ab om̃ib: in inuicẽ
cõmunit̃ exxhib&ir. diligentius abstinere debere: Alter uͦ
ne tore iussc fuerat restauneri . mortise offerre ñ dubitat:
Et qđ leue forsitamputare t᷑. si hodie c̃tingereiur sc̃s̃ intantũ
exhorruit & ab hominatus ẽ . ut mortẽ ꝓtali negotio suscep
tã martyrii loco ñ dubitar& sibi eẽ cessunem: Puarica¬
torẽ &iamiudicaũ tam iniusta c̃trececđam p̃cipientem:
stnisisibilocum audientiae reseruass&.: solitã ꝓeo int̃cessi¬
onẽ se in termissurũ testatus est : Quidhicigit᷑ uirdi cre¬
dendus est fuisse stio turds : siui diss& suotempore iudȩoꝵ

Expanded text:
taretur. Cui episcopus: Ergo ago fide tua. Respondit Impetaretur. Cui episcopus: Ergo ago fide tua. Respondit Imperator: Age fide mea. Qua sponsione iterata, jam securus peregit sacerdos divina mysteria. » Ecce duae maximae Ecclesiarum Dei columnae, Hilarius videlicet, et Ambrosius. Alter ex his suo nos docet exemplo non a cibis solummodo, verum etiam a salutatione Judaeorum, quae ab omnibus in invicem communiter exhibetur, diligentius abstinere debere. Alter verratore jussa fuerat restaurari, morti se offerre non dubitat, et quod leve forsitan putaretur, si hodie contingeret vir sanctus in tantum exhorruit et abominatus est, ut moco non dubitaret sibi esse cessuram. Praevaricatorem etiam indicavit tam injusta contra Ecclesiam praecipientem; et nisi sibi locum audientiae reservasset, solitam pro eo intercessionem se intermissurum testatus est. Quid hic igitur vir Dei credendus est fuisse facturus, si vidisset suo tempore Judaeorum
Abbreviated transcription (Latin):
trectatu. in trodux̃ dñi ꝑsonã loquentis : Egote exultimo
imperatorẽ feci egotibi exercitũ inimic tuitradidi ego
copias quas ille aduersumte exercitui suo p̃parauerat: de¬
di: Ego inimicũ tuum impotestatẽ tuã redegi ego de semi¬
ne tuo sup̃soliũ regni constitui: Egote triumphare sine
labore feci & tude me inimicis meis doncs triumphos :
Cui descendemti exedac. impenetor ait: Contra nospo¬
suisti hodie episcope : a tille respondens cut non se con¬
trcipsum sedpipso fuisse locutum : Iunc imperatorre¬
uert inquit duna p̃ceperam contrec ep̃m desynagoga re¬
pcirenda : in mona thosuero uindicandũ eẽ a comitib:
qui intempore aderoent dicebetur: Quib ep̃s: Ego quidẽ
cumimpene tore nunc ago. uobiscum uero milialiter
agendum est: Atq ita obtinuit. ut illa quȩ sta tutu
fuenint reuocarentur: Nec prius ad dtare accedere
uoluit nisifide suc impenotor illũ agere debere tes¬

Expanded text:
Tractatu introduxit Domini personam loquentis . Ego te ex ultimo Tractatu introduxit Domini personam loquentis . Ego te ex ultimo Imperatorem feci, ego tibi exercitum inimici tui tradidi, ego copias quas ille adversum te exercitui suo praeparaverat dedi, ego inimicum tuum in potestatem tuam redegi, ego de semine tuo supra solium regni constitui, ego te triumphare sine labore feci; et tu de me inimicis meis donas triumphos? Cui descendenti exedra Imperator ait: Contra nos proposuisti hodie, episcope. At ille respondens, ait, non se contra ipsum, sed pro ipso fuisse locutum. Tunc Imperator: Revera, inquit, dura praeceperam contra episcopum de synagoga reparanda. In monachos vero vindicandum esse a comitibus, qui in tempore aderant, dicebatur. Quibus episcopus: Ego quidem cum Imperatore nunc ago. Vobiscum vero mihi aliter agendum. Atque ita obtinuit, ut illa quae statuta fuerant, revocarentur. Nec prius ad altare accedere voluit, nisi fide sua Imperator illum agere debere tes
Abbreviated transcription (Latin):
synagoga iudȩ orum & lucus uedentinianorũ incendio
concreꝑmata sunt : Propter quo diudȩi uł ualentiniani
in sultarent monechis xp̃ianis : Valentinianorum
enim hȩ reses xxx deos colunt: Sed dehuius modifacto
comes orientis adimpenetorẽ relationẽ rȩ direxit
que n toimperator p̃cepenent ut synagoga ab epore
hȩ dificaretur: Sedhuius p̃cepti tenorcumadaures
illum conuenit ut id quod ab eodem statutũ fuenet
reuocaretur seruariq sibi deberi abeo audientiam:
Qui si dignoꝰ non eẽt. qui abeo audiretur : dignus&iã
none ss& quiꝓ illo audiretur. uł cuip̃cessuas aut cuisuci
uota cõmirter& : Pane tu m&icm se eẽ ꝓtali negotio
mortẽ subire : ne disi mulatione sui p̃ucricatorẽ fa¬
cer& imperatorẽ. quitã in iusta c̃tre eccłam p̃cepis¬
s&: Posteaũ cumme diolanũ reuertitur: posito im¬
peratore in ecđa de eqdem causa trrcta uit impopulo in qͦ

Expanded text:
synagoga Judaeorum et lucus Valentinianorum incendio synagoga Judaeorum et lucus Valentinianorum incendio concremata sunt, propterea quod Judaei vel Valentiniani insultarent monachis Christianis. Valentinianorum enim haereses triginta deos colunt. Sed de hujusmodi facto comes Orientis ad imperatorem relationem direxit, quia imperator praeceperat ut synagoga ab episcopo aedificaretur. Sed hujus praecepti tenor cum ad aures illum commonet, ut id quod ab eodem statutum fuerat revocaretur, servarique sibi deberi ab eo audientiam: qui si dignus non esset qui ab eo audiretur, dignus etiam non esset qui pro illo audiretur, vel cui preces suas aut cui sua vota committeret. Paratum etiam se esse pro tali negotio mortem subire, ne dissimulatione sui praevaricatorem faceret imperatorem, qui tam injusta contra Ecclesiam praecepisset. Postea vero cum Mediolanum revertitur, posito Imperatore in Ecclesia, de eadem causa tractavit in populo: in quo