comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
t de illis quidẽ curatioĩb ita
beatissimis apłis dr̃. nolite
gauddẽ qi demonia uob̃ subiciuntur.
Hoc enĩ faciebat ñ eoꝵ potestas: s
uirtus nominis in uocati. Et id.¬
circo monent᷑. ut ex hac parte nicħ
sibi beatitudinis. Aut głe audeant
uindicare quȩ dĩ tm̃ potentia ac
uirtute ꝑficit᷑. s ex illa uitȩ suȩ cor¬
disq intima puritate. ob ꝗͣ. nomina
eoꝵ inscribi merent᷑ ingelis. Re¬
diximꝰ uł testimoniis ueterũ.
uł diuinis oracuł approbemꝰ. qͥd
beattꝰ pafntꝰ uł de ammiratioe
signoꝵ. uł de gr̃a senserit purita¬
tis immo qͥd angłi reuelatiõe cog¬
nou̾it: ipsius uerb atq exꝑimentĩ
rectiꝰ ꝓferamꝰ. Hic namiq ita mul¬
tis iugens ẽ annis districtiõe p̾ci¬
pua. ut credet se etiam carnalis
ꝯcupiscentis laqueis penitꝰ absolu¬
tũ: eo qd̾ cunctis infestatioĩb demo¬
nũ quib dii aꝑteq conflxerat. su¬
aduenientib uiris sc̃ĩs pulmentum
lenticulȩ ꝙ illi atyran nominant

Expanded text:
t de illis quidem curationibus ita beatissimis apostolis dicitur: nolite gaudere quia daemonia uobis subiciuntur. hoc enim faciebat non eorum potestas, sed uirtus nominis inuocati: et idcirco monentur ut ex hac parte aihil sibi beatitudinis aut gloriae audeant uindicare, quae dei tantum potentia ac uirtute perficitur, sed ex illa uitae suae cordisque intima puritate, ob quam nomina eorum inscribi merentur in caelis. Ediximus uel testimoniis ueterum uel diuinis oraculis adprobemus, quid beatus Pafnutius uel de admiratione signorum uel de gratia senserit puritatis, immo quid angeli reuelatione cognouerit, ipsius uerbis atque experimentis rectius proferemus. hic namque ita multis uigens annis districtione praecipua, ut crederet se etiam carnalis concupiscentiae laqueis penitus absolutum, eo quod cunctis infestationibus daemonum quibus diu aperteque conflixerat suaduenientibus uiris sanctis pulmentum lenticulae, quod illi atheran nominant,
Abbreviated transcription (Latin):
Emor ipse auctor signoꝵ omĩũ
atq uirtutũ cũ ad łoctrine suȩ
magist̾iũ discipłos aduocaret. qͥd ab
eo ueri atq electissimi sectatores pe¬
culiarit̾ disc̾e deb̾ent. euident᷑ os¬
tendit. Ueniteq inqͥt & discite ame.
non utiq ut demones celesti potes¬
tate pellatis. ñ ut lepsos emunde¬
tis. non ut cecos illuminetis nonut
mortuos suscitetis. Hec enĩ etiam
suꝑ quosdã seruos meos oꝑor. ħon
potest se in serere laudibus dĩ hu¬
mana conditio: nec ullã sibi in hoc
minist᷑ & famulus decerꝑe portio¬
nem. ubi soliꝰ diuinitatis est gła.
Uos autẽ inquit hoc discite ame:
quia mitis sũ & humł corde. Hocit
e qd cunctis gen̾alit̃ disc̾e ⁊ exerc̃e
possibile ẽ: oꝑa autẽ signors atꝙ
uirtutũ.neo leꝑ neceuaria. nec oĩb
cõmoda sunt: nec oĩb conceduitur.
Humilitas gͦ ẽ oiũ magistra uͥtutũ:
ipsaͤ glestis edificii fixmissimũ fun¬
dam̃tũt ipsaẽ donũ ꝓͥũ atq mag¬

Expanded text:
e ipse auctor signorum omnium atque uirtutum, cum ad doctrinae suae magisterium discipulos aduocaret, quid ab eo ueri atque lectissimi sectatores peculiariter discere deberent euidenter ostendit: uenite, inquit, et discite a me, non utique ut daemonas caelesti potestate pellatis, non ut leprosos emundetis, non ut caecos inluminetis, non ut mortuos suscitetis: haec enim etiamsi per quosdam seruos meos operor, non potest se inserere laudibus dei humana condicio nec ullam sibi in hoc minister et famulus decerpere portionem, ubi solius diuinitatis estgloria: uos autem, inquit, hoc discite a me quia mitis sum et humilis corde. hoc enim est quod cunctis generaliter discere et exercere possibile est, opera autem signorum atque uirtutum nec semper necessaria nec omnibus conmoda sunt nec omnibus conceduntur. humilitas ergo est omnium magistra uirtutum, ipsa est caelestis aedificii firmissimum fundamentum, ipsa est donum proprium atque mag
Abbreviated transcription (Latin):
aut impia dognatũ pͣuitate corrũ¬
punt. ĩ mundi cordis ẽẽ manifestũ
sit: qͦmͦ multi udeoꝵ atq heretico¬
rũ. uł etiã catholicoꝵ qͥ diu̾sis uitiis
in uoluulit᷑ ꝑfectã scͥpturarũ scientiã
dioris scientiȩ ignorat archana:
Quẽ admodũ gͦ stabit ista sententia
que scientiã sp̃italẽ soli cordis tribut
puritatiꝰ Obiectio de eo qd mul¬
ti in mundi scientiam habea nt
& sarctiNoNhabeant.

Expanded text:
aut inpia dogmatum prauitate corrumpunt inmundi cordis esse manifestum sit, quomodo multi Iudaeorum atque haereticorum uel etiam catholicorum, qui diuersis uitiis inuolunntur, perfectam Bcripturarum scientiam dioris scientiae ignorat arcana? quemadmodum ergo stabit ista sententia, quae scientiam spiritalem soli cordis tribuit puritati? ti immundi scientiam habeant, et sancti non habeant.
Abbreviated transcription (Latin):
uł agnosc̾e uel doc̾e. Nam qͥ nec ad
ꝑcipiendũ qͥde capax ẽ: qͦ mͦ erit ido¬
si aliqͥd docere pͣsupserit. in efficax
ꝓcul dubio & inutił usq ad aures
tantũ mͦ audientiũ eiꝰ sermo ꝑue¬
niet. corautẽ penet᷑re ñ poterit.
Inercia oꝑũ & infructuositatiᷤ sue
ꝓdit᷑ uanitate : quia ñ de thesauro
nãq est in mundã anima qͣntali¬
bet sulauerit lectiois instantia:
ad ipisei scientiã spiritalẽ. Nemo g
inuas fȩtidũ atq corruptũ: unguen¬
tũ aliqͦs nobile aut mel optimi̾raut
p̃ciosi quicꝗͣ. liqͦriᷤ infundit. Facilius
enĩ ꝗͣuis mirrã odoratissimã semel
hoitendis imbuta fecorib testa ꝯta¬
minat. ꝗͣ ut aliqͥdȩreo suauitatis
aut gr̃e ipsa ꝯcipiat: qr multo citiꝰ
munda corrũpunt᷑: quam corrupta
mundant᷑. La gͥ & uas pectoris nostri
ũ prꝰ fuer ab om̃i fȩtidissima iutiore
ꝯtagip ᷤ purgatũ: ñ merebit᷑ susciꝑe

Expanded text:
e ad percipiendum quidem capax est, quomodo erit idoiamsi aliquid docere praesumpserit, inefficax proculdubio et inutilis usque ad aures tantummodo audientium ejus sermo perveniet, cor autem eorum penetrare non poterit, inertia operum et infructuositate suae proditus vanitatis; quia non de thesauro namque est immundam animam quantalibet desudaverit lectionis instantia, adipisci scientiam spiritalem. Nemo enim in vas fetidum atque corruptum unguentum aliquod nobile aut mel optimum, aut pretiosi quidquam liquoris infundit. Facilius enim quamvis odoratissimum myrum semel horrendis imbuta fetoribus testa contaminat, quam ut aliquid ex eo suavitatis aut gratiae ipsa concipiat; quia multo citius munda corrumpuntur, quam corrupta mundantur. Ita igitur et vas pectoris nostri nisi prius fuerit ab omni fetidissima vitiorum contagione purgatum, non mereb
Abbreviated transcription (Latin):
El. cum ipse idem ꝑgens ad
uicũ cͥcũdatꝰ ẽ illudentium
turbise Que subs anuantes osten¬
debant ei quencdã hominẽ ꝯtͣc timmi
genu. multis ĩa annis gressuᷤᷤ officio
destitutũ & antiqͣ debilitate reptã¬
tem. ac tẽptantes eũ: ostende aiebãt
abba abraham si seruus dĩ es. & re¬
stitue hunc pͥstins sauitati. ut uo¬
men xͥ quẽ colis uanũ nͨ ẽẽ credamꝰ.
Tunc ille ꝯfestim ĩuocato nomine¬
xͥ. ĩ clinans se & aꝑp̃hendens aridũ
tinuo siccũ genu. incuruũq direc¬
tũ ẽ: ac recepto usu gressuũ quem
obluuoĩ iam tradiderat annosa dͤ
tum uniꝰcuiꝰq non exsignis
⁊ itaq uiri nichil sibi ꝓ taliũ
mrabiliũ uircute donabãt.
quia non hec suo merito agi s dñi
hoc. aut in nos qͥd in tuemini quasi
nr̃a u̾tute. aut pietate fecerimꝰ
hunc ambulare. Nec quẽꝗͣ. ĩ donĩ

Expanded text:
em ipse pergens ad uicum circumdatus est inludentium turbis, qui subsannantes ostendebant ei quendam hominem contracto genu multis iam annis gressus officio destitutum et antiqua debilitate reptantem, ac temptantes eum, ostende, aiebant, abba Abraham, si seruus es dei, et restitue hunc pristinae sanitati, ut nomen Christi quem colis uanum non esse credamus. tum ille confestim inuocato Chri, inclinans se et apprehendens aridum tinuo siccum genu curvumque directum est, ac recepto usu gressuum, quem oblivioni jam tradiderat annosa debtum uniuscujusque non ex signis  itaque uiri nihil sibi pro talium mirabilium uirtute donabant, quia non haec suo merito agi, sed domhoc, aut nos quid intuemini, quasi nostra uirtute aut pietate fecerimus hunc a
Abbreviated transcription (Latin):
inqͥt siueniss huc mecũ hereticus
ille filiꝰ ꝑditionis. & astante ipso no¬
men xͥ dĩ mei in uocans exclamassẽ.
utrum ne corã his qͥ pene eus fraude
fuerant subu̾si surrecturꝰ fuisse.
edicito. Tum ille consurgens an¬
nuentis uoce respondit. Quem
interrogans abbas machariꝰ qͥdnã
fuissi aliquando cũ frueret᷑ hac ui¬
ca uł qua hominu fuiss etate aut
ille sub anciquissimis regib se uix
abba maciariꝰ. Dormi inqͥt ĩpa¬
cẽ cũ ꝯetĩs. intuo ordine a xͦ infine
temporñ uscitandus. Hȩc gͥ eius
uirtus & gr̃a quantũ in ipso fuit
seꝑ fortasse latuiss: nͥ eũ necessitas
plena deuotio. amorq sincerꝰ istud
exercere nuracłm cõpulisset. Quod
utiq ut ab eo fieret. ñ ostentatio glẽ.
tas ut beatũ qͦ heliã fecisse regnors
lectio manifestãt. qͥ ignẽ de celo suꝑ
hostias in positas pyrȩ. iccͥco postula
ꝓpħarũ prestigiis fidẽ totiꝰ populi

Expanded text:
homo, si uenisset huc mecum haereticus homo, si uenisset huc mecum haereticus ille filius perditionis et adstante ipso nomen Christi dei mei inuocans exclamassem, utrumne coram his, qui paene eius fuerant fraude subuersi, surrecturus fuisses edicito. tum ille consurgens adnuentis uoce respondit. quem interrogans abbas Macarius quidnam fuisset aliquando, cum frueretur hac uita, uel qua hominum fuisset aetate aut ille sub antiquissimis regibus se uixiabbas Maoarius, dormi, inquit, in pace cum ceteris in tuo ordine, a Christo in fine temporum suscitandus. haec igitur eius uirtus et gratia quantum in ipso fuit semper fortasse latuisset, nisi eum necessitas plena deuotio amorque sincerus istud exercere miraculum conpulisset. quod utique ut ab eo fieret non ostentatio gloriatas: ut beatum quoque Heliam fecisse Regnorum lectio manifestat, qui ignem de caelo super hostias inpositas pyrae idcirco descenderophetarum praestigiis fidem totius populi
Abbreviated transcription (Latin):
culi huiꝰ locũ cupiditate ꝯfluxerant.
exterritꝰ ꝯscientia sue infidelitati᷑ au¬
fugit. ac ꝓtinꝰ ab uniu̾sa egypto tͣns¬
migͣuit. Quẽ cũ beatꝰ macharius
usq ad horã nonã cũ pͦpłis p̃stolatus.
ꝓsua ꝯscientia declinasse iudisset: as¬
sunẽs plebem quȩ ab illo fuerat de pͦ¬
uata. ad condicta sepulcra ꝑ rexit.
Hunc autẽ egyptus morẽ nili flu¬
illius latitudo instar in mensi pelagi
sĩ paruo anni tẽꝑe solita a qͣrũ erup¬
tioe contegit᷑. ita ut nulla tunc ciuꝗͣ.
uiandi copia nisi lsmboꝵ tͣnsuectiõe
tribuat᷑. corꝑa mortuoꝵ. pignientis
condita redolentib mediciorib cellu¬
lis recondant᷑. Na i madens ebͥe.¬
tate contigua t̾rȩ illiꝰ solũ: humandi
arcet officiũ. Si qua enĩ cadauera
de fossa susceꝑit. euom̃e ad suꝑficiem
suam inundationũ nmietate com¬
pellit᷑. Cũ gͥ antiqͥs simo euidã ca¬
dau̾̃i beatꝰ machariꝰ astitiss. ohomo

Expanded text:
culi huius cupiditate confluxerant, culi huius cupiditate confluxerant, exterritus conscientia suae infidelitatis aufugit ac protinus ab uniuersa Aegypto transmigrauit. quem cum beatus Ma populis praestolatus pro sua conscientia declinasse uidisset, adsumens plebem, quae ab illo fuerat deprauata, ad condicta sepulchra perrexit. hunc autem Aegyptiis morem Nili fluiuersa terrae illius latitudo instar inmensi pelagi non paruo anni tempore solita aquarum eruptione contegitur, ita ut nulla tunc cuiquam uiandi copia nisi lemborum transuectione tribuatur, corpora mortuorum pigmentis condita redolentibus in editioribus cellulis recondantur. nam madens ebrietate continua terrae illius solum humandi arcet officium. si qua enim cadauera defossa susceperit, euomere ad superficiem suam inundationum nimietate conpellitur. cum igitur antiquissimo cuidam cadaueri beatus Macarius adstitisset, ait: o
Abbreviated transcription (Latin):
uebant᷑. beatꝰ machariꝰ ut simpli¬
citatem totiꝰ egypti ab infidelita¬
tis naufragio lib̾aret. aduenit.
Quẽ cũ hereticꝰ arte dialecticasu¬
isset aggressus. & aristote. licas ig¬
norantẽ spinas uellet abducere:
beatꝰ machariꝰ apłica multiloquiũ
etꝰ breuitate concludens. ñ ẽ inquit
in uerbo regnũ dĩ. sed in uirtute.
E amꝰ gͥ ad sepulcra. & nomen dñi sr
mortuũ qͥ pͥmꝰ inuentꝰ fuerit ĩ uocemꝰ.
sic᷑ scͥptũ ẽ. ostendamꝰ ex oꝑib fidẽ nt̃a:
ut manifestissima recte fidĩ docu¬
menta eiꝰ testimonio declaratur:
& ꝑspicuam ueritatẽ ñ mani dispitio¬
ne uerboꝵ s uirtute signoꝵ. & illoq̾
ñ potest falli iudicio cõꝑbemꝰ. Quo
aulito herecicꝰ corã circũ stanti plebe
pudore constrictꝰ. cũ ad pͣsens p̃bere
se conditioni ꝓ positȩ simulass assen¬
sum. seq affuturũ in crastinũ ꝓmi¬
sisset: postero die expectantib uni¬
u̾sis qui studiosiuᷤ ad ꝯdictu᷑ specta¬

Expanded text:
uebantur, beatus Macarius, ut simplicitatem totius Aegypti ab infidelitatis naufragio liberaret, aduenit. quem cum haereticus arte dialectica fuisset adgressus et ad Aristotelicas ignorantem spinas uellet abducere, beatus Macarius apostolica multiloquium eius breuitate concludens, non est, inquit, in uerbo regnum dei, sed in uirtute: eamus igitur ad sepulchra et nomen domini super mortuum qui primus inuentus fuerit inuocemus ac sicut scriptum est ostendamus ex operibus fidem nostram, ut manifestissima rectae fidei documenta eius testimonio declarentur et perspicuam ueritatem non inani disputatione uerborum, sed uirtute signorum et illo quod non potest falli iudicio conprobemus. quo audito haereticus coram circumstanti plebe pudore constrictus cum ad praesens praebere se condicioni propositae simulasset adsensum seque adfuturum in crastinum promisisset, postero die expectantibus uniuersis, qui studiosius ad condictum locum specta
Abbreviated transcription (Latin):
Ayxerit eamꝰ & sequam᷑ dõs alienos
quos ignoras. & seruiamꝰ eis: ñ au¬
dies u̾ba ꝓpħe illiꝰ. & sõpni itoris
quia temptat uos dñs ds̃ uester.
ut palã fiat utrũ diligatis eũ anñ
Et ineuangłio. Exurgent inqͥt
rorẽ inducant᷑ si fieri pot̾ &̃ electi.
Inquo quis sanc to uiros
de BE at adMI RARI.
ua propter nũꝙp dobomus
eos qui hec affectant inhis
uirtutib abmirari. s potiꝰ in tueaũ.
utrũ uitioꝵ oĩum expulsiõe. & mo¬
rum emendatione ꝑfecti sint. Qđ¬
utiq ñ ꝓ alteriꝰ fide aut diu̾sitate
causarui: s ꝓ uniꝰ cuiꝰq studio dĩ gra
dispensante concedit᷑. Hec namq
ẽ actuał scientia. quȩ ali o uoca¬
linguis hominũ. & angłoꝵ. & pleni¬
tudini fidei. quȩ etiam monteᷤ trasfe¬
rat. et oĩ scientiȩ ac ꝓ phetiȩ. & ero¬
gationi oiũ facultatũ. ipsiq pͦtremo
głoso martyrio apłica auctoritate
prȩ fert᷑. Nam cũ de numerass uni¬
uersa carismatũ gen̾a. atq dixisset

Expanded text:
os quos ignoras, et seruiamus eis: non audies uerba prophetae illius aut somniatoris: quia temptat uos dominus deus uester, ut palam fiat utrum diligatis eum an non, et in euangelio exsurgent, inquit, roIn quo quis sanctos viros debeat admirari. Quapropter numquam debemus eos qui hoc affectant, in his virtutibus admirari, sed potius intueri, utrum vitiorum omnium expulsione et morum emendatione utique non pro alterius fide aut diuersitate causarum, sed pro uniuscuinsque studio dei gratia dispensante conceditur. haec namque est actaalis scientia, quae alio uocalinguis hominum et angelorum et plenitudini fidei, quae etiam montes transferat, et omni scientiae ac prophetiae et erogationi omnium facultatum ipsique postremo glorioso martyrio apostolica auctoritate praefertur. nam cum dinumerasset uniuersa charismatum genera et dixisset:
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ scs dĩ famulꝰ credit᷑. etiã uitioꝵ
eiꝰ emulatio suadeat᷑ & ꝑ hoc obtrec̾¬
tationis aditu reserato: etiã religiõis
scĩtas in famet᷑. uł certe ut his qͥ cura¬
tionũ dona habere se se creoit ꝑ
suꝑbiam cordis elatꝰ gͣuiꝰ elidatur.
Inde ẽ qͦs ĩuocantes eoꝵ nomina
qͦs nulla merita sc̾itatis. nec ulloᷤᷤ
spitales fructꝰ hab̾e cognoscunt. uri
se eoꝵ meritis. ac de obsessis simulãt
corporib effugari. Deqͥb ĩ de utero-¬
nomio. Si surrexerit inqͥt ĩ medio
tui ꝓphetes. aut qͥ sompniũ sedi. cat¬

Expanded text:
 ac dei famulus creditur, etiam uitiorum eius aemulatio suadeatur et per hoc obtrectationis aditu reserato etiam religionis sanctitas infametur, uel certe ut is qui curationum dona habere se credit per superbiam cordis elatus grauius elidatur. inde est quod inuocantes eorum nomina, quos nulla merita sanctitatis nec ullos spiritales fructus habere cognoscunt, uri se eorum meritis ac de obsessis simulant corporibus effngari. de quibus in Deuteronomio si surrexerit, inquit, in medio tui prophetes, aut qui somnium
Abbreviated transcription (Latin):
simpler ꝓsimplicitate moꝵ et in nocen¬
tia cognominat᷑. Qͥ dũ metendi
gr̃a ad egyptũ de heremo dieb qͥnqͣ¬
gesime ꝑ rexisset. & amuliere qͣda
paruusũ suũ lactis in opia iã tabidũ
atq seminecẽ ꝓferente lacͥ mosis pre¬
cib fuiss obstrictus: calice̾ ei aquȩ po¬
tandũ imp̃sso crucis signacło dedit.
Cuiꝰ haustu: confesti mirũ in mo¬
aũ arida iam penitꝰ uba copia lacͤ
tis redundante fluxer̃t. De clau

Expanded text:
simplex pro simplicitate morum et innocentia cognominatur? qui cum metendi gratia ad Aegyptum de heremo diebus Quinquagensimae perrexisset et a muliere quadam paruulum suum lactis inopia iam tabidum atque seminecem praeferente lacrimosis precibus fuisset obstrictus, calicem ei aquae potandum inpresso crucis signaculo dedit, cuius haustu confestim mirum in modum arida iam penitus ubara lactis copia redundante fluxerunt. Vel cu
Abbreviated transcription (Latin):
ost Sinax¬
INuas per¬
tinam: aD
reꝓorissam
natraatiort̃
spciat His
pariter ex
Cumq silentiũ aliquantisꝑ ꝓse¬
nis reuerentia p̃beremꝰ: tacitur¬
pͣcedens disputationis ordo ꝑ¬
uen̾at: quã triꝑtitam ẽẽ maio¬
rum traditione ꝑcepimꝰ. Pͥma
quidẽ curationũ causa est:
cũ ꝑ merito scĩtatis electos ac
ustos uiros signoꝵ gr̃a comi¬
tatur. sicut apostolos. multos¬
q sc̃cꝵ uiroꝵ signa ac ꝓdigia
scđm auctoritatem dñi fecisse
manifestũ est. ita dicentr..
Infirmos curate. mortuos susci¬
tate. leprosos mundato. omone
eicite. gratis accepistis. gratiᷤᷤ date.

Expanded text:
ost synaxin uespertinam ad repromissam narrationem psiathiis pariter ex cumque silentium aliquantisper pro senis reuerentia praeberemus, tacitur praecedens disputationis ordo pervenit, quam tripartitam esse majorum traditione percepimus. prima siquidem curationis causa est, cum pro merito sanctitatis electos quosque ac iustos uiros signorum gratia comitatur, sicut apostolos multosque sanctorum signa ac prodigia secundum auctoritatem domini fecisse manifestum est ita dicentis: infirmos curate, mortuos suscitate, leprosos mundate, daemonas eicite: gratis accepistis, grat
Abbreviated transcription (Latin):
cem spĩtaliũ rerũ constat eas e
dootͥnam. Nam aut ille qͥdocet ex¬
instruere nitit᷑ audicorẽ. Aut certe
neqͣ. auituis refectꝰ auditor. salutarẽ
spiritał uiri scãmq doctrinã. obtͥu¬
rato corde dudiens ñ recipit. De qͥb¬

Expanded text:
cem spiritalium rerum constat esse doctrinam. Nam aut ille qui docet ininstruere nititur auditorem, aut certe nequam ac vitiis refertus auditor salutarem spiritualis viri sanctamque doctrinam obdurato corde non recipit.
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ pͣdiximꝰ ordine ad spiritalẽ ꝑueni¬
uerũ etiam ordinẽ earum uellet
parturiret ex pͥmeret: post ali¬
quanta intulit dicens. In ugiliuᷤ.
inieiuniis. ĩ castitate. ĩ scientia ĩ
longanimitate. ĩ suauitate. in spũ
sa̾cto. in caritate non ficta. Qua
ꝯiugatiõe uͥtutũ: eiudentissime nos
uoluit exudire de uigiliis atq ie¬
iuniis: ꝗcastitatẽ. de castãte adscientiã
descientia ad longanimitatẽ. delon¬
ganimitate adsuauitatẽ. de suaui
is adscientiã sp̃italẽ: habebis ꝓcul
dubio sic̃ diximꝰ ñsterilẽ. nec in ertem.
s uiuidã fructuosãq doctrinã sem̃q
salutaris uĩbi qd̾ cũ ate fuerit audi¬
entiũ cordib cõm̃datũ:. subsequens
sp̃c scĩ imber largissimꝰ fundabit.
tur pluuia semini tuo ubicũq semi¬
naũis interra. & panis frugũ terrȩ
aue etiam ne hȩc quȩ ñtam.XU
lectione. ꝙͣ exꝑientiȩ sudore

Expanded text:
quo praediximus ordine ad spiritalem scientiam perueniquo praediximus ordine ad spiritalem scientiam perueniuerum etiam ordinem earum nellet parturiret exprimeret, post aliquanta intulit dicens: in uigiliis, in ieiuniis, in castitate, in scientia, in longanim.itate, in suauitate, in spiritu sancto, in caritate non ficta. qua coniugatione uirtutum euidentissime nos uoluit erudire de uigiliis atque ieiuniis ad castitatem, de castitate ad scientiam, de scientia. ad longanimitatem, de longanimitate ad suauitatem, de suauitris ad scientiam spiritalem, habebis procul dubio sicut diximus non sterilem nec inertem, sed uiuidam fructuosamque doctrinam, semenque salutaris uerbi, quod a te fuerit audientium cordibus conmendatum, subsequens spiritus sancti imber largissimus fecundabit atur pluuia semini tuo, ubicumque seminaueris in terra: et panis frugum terrae Caue etiam ne haec quae non tam lectione quam experientiae sudore
Abbreviated transcription (Latin):
ne ac̾tuũ pͥstinoꝵ mercee atq tͥsti¬
cia de pͥmunt᷑. spĩtał scientie iocun¬
dicatem. uł uinũ qd̾ lecificat cor ho¬
minis affluent̾ ĩ fundite. eosq salu¬
taris u̾bi crapula refouẽte. ne iugi¬
tate meroris ac letali desꝑatiõe de¬
m̾si. abundantiore tristitia ab sor¬
beant᷑ qͥ eiꝰ modi sc̃. De illis uͦ qͥ in
tepore ac negligentia ꝯstituti nul¬
lo cordis sui dolore mordent᷑: ita dr̾.
Nam qui suauis & snͣ dolore ẽ. uie
gestate erit. Quanta potes gͥ cau¬
tiõe de uita. ne uenę głẽ amore
distentꝰ illiꝰ quẽ ꝓpħa collauda t
particeps ẽẽ ñ possis. qͥ peocuniã suã
ñdedit adusurã. Omnis qͥ eloquia¬
dĩ deqͥb dr̃. eloqͥa dm̃ eloqͥa casta.
argentũ igne exanatũ. ꝓbatũ terrȩ.
purgatũ septulũ. humanȩ laudis
amore dispeusat. peccuniã suã ero¬
gat adusurã. n̾solũ nulłã ꝓhoc lau¬
dẽ. s etiã supplitia meriturũ. Ob
hoc enĩ peccuniam dñi maluit pro¬

Expanded text:
stinorum maerore atque tristitia deprimuntur, spiritalis scientiae iucunditatem uelut uinum, quod laetificat cor hominis, afluenter infundite eosque salutaris uerbi crapula refouete, ne forte iugitate maeroris ac letali desperatione demersi abundantiore tristitia absorbeantur qui eiusmodi sunt. de illis uero qui in tepore ac neglegentia constituti nullo cordis sui dolore mordentur ita dicitur: nam qui suauis et sine dolore est, in egestate erit. quanta potes igitur cautione deuita, ne uanae gloriae amore distentus illius quem propheta conlaudat particeps esse non possis, qui pecuniam suam non dedit ad usuram. omnis enim quir: eloquia domini, eloquia casta: argentum igne examinatum, probatum terrae purgatum septuplum humanae laudis amore dispensat, pecuniam suam erogat ad usuram, non solum nullam pro hoc laudem, sed etiam supplicia meriturus. ob hoc enim pecuniam domini maluit pro
Abbreviated transcription (Latin):
truculentos motus iracundie co¬
herc̾e : quã aerus pͥncipib imꝑare.
Plus est exclusisse edacissimo de
cordde ꝓͥo tͥstitiȩ morsꝰ: quã ĩ ualitũ¬
dineo alterius febresq corpeaber¬
pulsisse. Postremo multigmtosis pͥ¬
clarior uirtꝰ. sublimior ꝙ ꝑfect est:
Animȩ pͥe curare languores. qua
corꝑis aliem. Quanto enĩ hec subli¬
mior carne est: tanto pͣstantior
est salus. Quantoq pͣstantioris est¬
excellentioris q substantiȩ: tantogͣ¬

Expanded text:
truculentos motus iracundiae cotruculentos motus iracundiae cohibere, quam aeris principatibus imperare; plusque est exclusisse edacissimos de corde proprio tristitiae morbos, quam valetudines alterius febresque corporeas expulisse. Postremo multis modis praeclarior virtus sublimiorque profectus est, animae propriae curare languores, quam corporis alieni. Quanto enim haec sublimior carne est, tanto praestantior ejus est salus; quantoque pretiosioris excellentiorisque est substantiae, et tanto
Abbreviated transcription (Latin):
mites seruare ñposse. Qua propt̃
nũꝗͣ monachos ꝓbos neo morbo ꝙ no¬
doriȩ uacuos nr̃i maiores esse dixert̃:
qui semet ipsos exorcistas corã homi¬
nib ꝓfit̾ent᷑. & int᷑ ad minaintiũ t᷑baᷤ
iac tantissima ostentatioe de famãt.
S incassũ. Qͥ enĩ innitit᷑ m̃dacit
hic pascet uentos. idem dutẽ ipse se¬
qͥtur aues uolantes. Sine dubio
eueniet eis illud ꝙ in ꝑuerbiis Qt᷑
sicut uenti & nubes & pliuuȩ mam¬
festissime sunt: ita qͥ głant᷑ indato
falso. E idõ siqͥs cora uob̾ horũ aliqͥd
fec̾it : ñ de ammiratiõe signoꝵ sed
de ornatu moꝵ debet apd̾ nos ẽẽ
laudabił. nec utrũ demonia ei sub¬
iecta sint. s utrũ caritatiᷤ membra
quȩ de scribit apłs possideat inqͥ¬
de se ipso uitia ab icere quã de
altero demones extrusisse.
TNe uera maiꝰ miracłm ẽ de
luxuriȩ: quã expellere ĩmundos
sp̃c de corꝑib alienis. Et magni¬
ficentiꝰ signũ ẽ. uͥtute patientię

Expanded text:
humiles servare non posse. Quapropter numquam monachos probos nec morbo cenodoxiae vacuos nostri majores esse dixerunt, qui semetipsos exorcistas coram hominibus profitentur, et inter admirantium turbas diffamant. sed in cassum. qui enim innititur mendaciis, hic pascit uentos: idem autem ipse sequitur aues uolantes. sine dubio enim eueniet eis illud quod in Prouerbiis dicitur : sicut uenti et nubes et pluuiae manifestissimae sunt, ita qui gloriantur in dato falso. et ideo si quis coram nobis horum aliquid fecerit, non de admiratione signorum, sed de ornatu morum debet apud nos esse laudabilis, nec utrum daemonia ei subdita sint, sed utrum caritatis membra quae describit apostolus possideat inqude semetipso vitia, quam de altero daemones extruisse. Et revera majus miraculum est de eradicare, quam expellere immundos spiritus de corporibus alienis; et magnificentius signum est virtute patientiae
Abbreviated transcription (Latin):
auidiꝰ uł audiet᷑. uł loquet᷑. & ꝯfir¬
mationẽ potiꝰ ꝑceptȩ scientiȩ ex eoꝵ
repetione ꝗͣ ullũ ex frequenti capiet
collatioẽ fastidiũ. Euidens namq
est tepulȩ ac suꝑbȩ m̃tis indiciũ: si
uerboꝵ salutariũ medicinã. quã uis
studio nimis assiduitatiᷤᷤ ingestũ. fasti¬
diose negligent̾q suscipiat. Anim.
enĩ quȩ in satietate ẽ. fauis illudit:¬
animȩ autẽ egenti: &̃ amara dil¬
cia uident᷑. Si itaq hec diligenter
excepta. & in recessu m̾tis cõndita.atq
indicta fuerint taciturnitate signa¬
ta: postea ut uina quȩdã suauitate
olentia & letificantia corda hominis.
cũ sensuũ canitie. & patientiȩ fuerĩt
uetustate decocta. cũ magna sui fra¬
glantia de uase tui pectoris ꝓferentꝰ᷑.
& tanꝙͣ ꝑhennis fons de exꝑientia
uenis. & irriguis uͥtutũ meãtibꝰ redũ¬
dabunt fluenta. quȩ continus uelut
de qͣdã abisso tui corois effundent.

Expanded text:
auidius uel audiet uel loquetur et confirauidius uel audiet uel loquetur et confirmationem potius perceptae scientiae ex eorum repetitione quam ullum ex frequenti capiet conlatione fastidium. euidens namque est tepidae ac superbae mentis indicium, si uerborum salutarium medicinam quamuis studio nimiae adsiduitatis ingestam fastidiose neglegenterque suscipiat: anima enim quae in satietate est faanimae autem egenti etiam amara dulcia videntur . Si itaque haec diligenter excepta, et in recessu mentis condita atque indicta, fuerint taciturnitate signata, postea ut vina quaedam suave olentia et laetificantia cor hominis, cum sensus canitie et patientiae fuerint vetustate decocta, cum magna sui fragrantia de uase tai peetoris proferentar et tamquam perennis fons de experientiae uenis et miignis uirtutum meatibus redundabunt fluentaque continua aelat de quadam abysso tai cordis effundent.
Abbreviated transcription (Latin):
exerceat me tuos: necesse ẽ ut ad
illa quib ab infantia imbuta est
collabat᷑. eaq sẽꝑ reuoluat. ꝙͣ longo
usu ac meditatioe ꝯcepit. Ut gͦ hec
ñ suo studio. s aliena relatiõe ꝯtingt̃.
& uelut aerio ut ita dixerĩ odore
ꝑcipiunt. s ut sensib tus ĩ iuscera¬
ta quod̾amͦ & ꝑspecta atq papata con¬
dat᷑. illud om̃i obseruantia custodire
te conuenit. ut etiã si ea quȩ optime
nosti forte audieris in collatiõe ꝓferri.
non ex hoc qd̾ tͥ iam nota sint asꝑuã¬
tet̾ fastidioseq suscipias. s ea cordituo
illa diuditate com̃ des. quadebent
desid̾abilia ẽẽ salutiᷤ uerba uł aurib
nr̃is indesinent̃ infundi uł de nRo
iugit᷑ ore ꝓferri. Quãuis enĩ ad hibe¬
at᷑ scaꝵ rerũ crebra narratio: nũꝗͣ
tam̃ animȩ sitĩ uerȩ scientiȩ sustinẽ¬
ti satietas gen̾abit horryorẽ. s ea coti¬
die uelut noua ac desidata suscipieᷤ
quanto frequentior hauserit. tanto

Expanded text:
exerceat motus, necesse est ut ad exerceat motus, necesse est ut ad illa quibus ab infantia imbuta est, collabatur, eaque semper revolvat quae longo usu ac meditatione concepit. Ut igitur haec non suo studio, sed aliena relatione contingunt, et velut aereo, ut ita dixerim, odore percipiunt, sed ut sensibus tuis inviscerata quodammodo et perspecta atque palpata condatur, illud omni observantia custodire te convenit, ut etiamsi ea quae optime nosti, forte audieris in collatione proferri, non ex hoc quod tibi jam nota sint, aspernanter fastidioseque silla auiditate conmendes, qua debent desiderabilia salutis uerba uel auribus nostris indesinenter infundi uel de nostro iugiter ore proferri. quamuis enim adhibeatur sanctarum rerum crebra narratio, numquam tamen animae sitim uerae scientiae sustinenti satietas generabit horrorem, sed ea cotidie uelut noua ac desiderata suscipiens quanto frequentius hauserit, tanto
Abbreviated transcription (Latin):
mentẽ meam ad suꝑ nos intuitus
aspirare ñ patit᷑: ut cotidian fleti.¬
bus non possit expelli. In t̾rogatio¬
ESt ERos. De hac ipsa xii¬
re unde tͥ purgationiᷤ mati¬
ma nascit᷑ desꝑatio: citũ sacis atq
efficax remediũ poterit oboriri. si
eandẽ diligentiam atq ĩ stantiam
ꝙͣ te in illis secularibꝰ studiis habu¬
isse diristi. ad sp̃ĩtaliũ scͥpturarũ
uolueris lectionẽ meditatioinẽq
tnsferre. Necesse ẽ enĩ m̃tẽ tuam
tam diu illis carminibꝰ occupari:
quã diu sibi alia q̃ int᷑ semet ipsã
recolat simili studio & assiduitate
ꝯqͥrat. Ac ꝑ illis ĩ fructuosis atq
t̾renis spiritalia ac diuina partͦi¬
pͥores sensis pot̾ũt. ł penitꝰ abołĩ.
Uacare enĩ cunctis cogitationib
humana mens ñ potest. Et idõꝗͣ¬
diu spiritalib studiis ñ fuerit oc¬
cupata: necesse ẽ eam illis q̃ pridẽ
didicit implicari. Quã diu enĩ nõ
habuerit qͦ recurrat & indefessos

Expanded text:
mentem meam ad supernos intuitus mentem meam ad supernos intuitus adspirare non patitur, ut cotidianis fletibus non possit expelli. NESTERONesteros: De hac ipsa re unde tibi purgationis maxima nascitur desperatio, citum satis atque efficax remedium poterit oboriri, si eamdem diligentiam atque instantiam quam te in illis saecularibus studiis habuisse dixisti, ad spiritalium Scripturarum volueris lectionem meditationemque transferre. Necesse est enim mentem tuam tamdiu illis carminibus occupari, quamdiu sibi aliqua quae intra semetipsam recolat, simili studio et assiduitate conquirat, ac pro illis infructuosis atque terrenis, spiritualia atque divina parturipriores sensim poterunt, vel penitus aboleri. Vacare enim cunctis cogitationibus humana mens non potest, et ideo quamdiu spiritualibus studiis non fuerit occupata, necesse est eam illis quae pridem didicit implicari. Quamdiu enim non habuerit quo recurrat, et indefessos
Abbreviated transcription (Latin):
Thec ego occulta pͥmũ cõpune xͤ¬
ꝑmotꝰ acdeĩde gͣuit̾ ĩ gemis¬
cens. hec ĩ ꝙͣ oĩa q̃ copiosissime diges¬
sisti: maiora mͥ intulerunt desꝑa¬
tioĩs argum̃ta. ꝗͣ. actenꝰ sustinebã:
qͥppe cũ pͣt̾ illas generales aninȩ
captiuitates qͥb ñ dubito infirmoᷤᷤ
quosq pulsari. extrͥnsecꝰ speciale
impedimentũ salutis accedit. ꝑ illa
quȩ tenuit᷑ uideo attigisse noticiã
lit̾t̾arũ. Inqua me ita uł ĩ stãtia
pedagogi. uł continue lectionie
mace̾rauit m̃tiᷤ intentio: ut nc̃
mens mea poeticis illis uelut in
uecta carminib illas fabularum
nugas. historiasq belloꝵ. quibus
a paruulo pͥmis studioꝵs imbuta
ẽ rudimentis orationis etiã tẽpore
meditet᷑. psallentiq. uel ꝓ peccatoꝵ
indulgentia supplicanti. aut in¬
pudens poematũ memoria sugge¬
rat᷑. aut qͣsi bellantiũ heroũ añ
ocłos imago u̾set᷑. taliũ mefantaᷤᷤ¬
matũ imaginatio sẽꝑ illudenᷤ i ta

Expanded text:
ec ego occulta primum compunctiopermotus, ac deinde graviter ingemiscens, Haec, inquam, omnia quae copiosissime digessisti majora mihi intulerunt desperationis augmenta quam hactenus sustinebam. Quippe cui praeter illas generales animae captivitates, quibus non dubito infirmos quosque pulsari extrinsecus, speciale impedimentum salutis accedit, pro illa quam tenuiter videor attigisse notitia litterarum, in qua me ita vel instantia paedagogi, vel continuae lectionis maceravit intentio, ut nunc mens mea poeticis velut infecta carminibus illas fabularum nugas historiasque bellorum, quibus a paruulo primis studiorum inbuta est rudimentis, orationis etiam tempore meditetur, psallentique uel pro peccatorum indulgentia supplicanti aut inpudens poematum memoria suggeratur aut quasi bellantium heroum ante ocnloe imago uersetur, taliumque me phantasmatum imaginatio semper inludens ita
Abbreviated transcription (Latin):
positiones falsi noĩs scientiȩ. De istis
gͦ qͥ imaginẽ quandã scientie uident᷑
ad quirere. uel de his qͥ cũ sacroꝵ uo¬
luminũ lectioni ac memoriȩ scͥtͤaꝵ
diligent̃ insistant. carnalia tame
uitia ñ relinqunt: in ꝓu̾biis elegãt᷑
expͥmit᷑. Sicut inauris aurea uai
aurib suis: ita mulieri malt mau¬
aate speties. Q uid euĩeciest q̃ pum
confringat. Aut oeuosis libidinũ sua¬
ri polluat uolutabris: Fiet enĩ
ut po qdͣ recte utentib decori eẽ con¬
sueuit. ñ solu̾ ornare ñpossit.: uerũ
etiã maioris cem colluiuõt sordescit.
Exore enĩ peccatoris ñ ẽ pulcra

Expanded text:
positiones falsi nominis scientiae, quod ipositiones falsi nominis scientiae, quod igo qui imaginem quandam scientiae uidentur adquirere, uel de his qui cum sacrorum uoluminum lectioni ac memoriae scripturarum diligenter insistant, carnalia tamen uitia non relinquunt, in Prouerbiis eleganter exprimitur: sicut inauris aurea in naribus suis, ita mulieri male moratae species. quid enim prodest quempiam confringat, aut coenosis libidinum suarum polluat volutabris? Fiet enim ut id quod recte utentibus decori esse consuevit, non solum istos ornare non possit, verum etiam majoris coeni colluvione sordescat. E
Abbreviated transcription (Latin):
uerã scientiã assecutꝰ ẽẽ credendus est:
Sp̃e enĩ dei esfugiet fictũ: nec habita¬
bit incorꝑe subdito peccatiᷤ. Non ergo
alias ad scientiã spiritalẽ nͥ hoc ordine
ꝑ uenit᷑: quẽ unꝰ ꝓpħarũ eleganter
ex p̃ssit. Seminate uob̾ adiꝰtitiam.
metite spem uitȩ. illuminate uobis
lum̃ sc̃ĩentiȩ. Pͥmũ gͦ seminandũ no¬
bis est. ut: actualem ꝑfectionẽ oꝑib
iusticiȩ ꝓrogemꝰ. de inde metenda no
tus expulsione uitioꝵ carnaliũ con¬
gregandi. & ita illuminare nobis
lum̃ scientiȩ pot̾imꝰ. Quẽ ordinem
etiã psalmigͣphus teneri deb̾e discerint
dicens. Heati umaculati in uia: qͥ ambu¬
inmaculati in uia. s pͥus beati in qͥt÷
ĩ maculati inuia. ꝑ hoc euident᷑ osten¬
dens neminẽ recte posse ad ꝑscrutan¬
quã inumundi hab̾e non possunt.
te ya uonon. hoc est falsi nominiͤ
scientiã possident. de qͣbeatꝰ apostolꝰ
Oinqͥt timotheȩ depositũ custodi.
deuitans ꝓ fanas uocũ nouitaq ͤ & op¬

Expanded text:
secutuB esse credendus est? spiritus enim dei effugiet fictum, nec habitat in corpore subdito peccatis. non ergo alias ad scientiam spiritalem nisi hoc ordine peruenitur, quem unus prophetarumeleganter expressit: seminate nobis ad iustitiam, metite spem uitae, inluminate uobis lumen scientiae. primum ergo seminandum nobis justitiae propagemus; deinde metenda est tus, expulsione vitiorum carnalium congregandi, et ita illuminare nobis lumen scientiae poterimus. Quem ordinem etiam Psalmographus teneri debere decernit, dicens: Beati immaculati in via, qui ambuinmaculati in uia, sed prius inquit: beati inmaculati in uia, per hoc euidenter ostendens neminem recte posse ad perscrutanquam inmundi habere non possunt, sed ψευδώνυμον, hoc est falsi nominis scientiam possident, de qua beatus apostolus, o, inquit, Timothee, depositum custodi, deuitans profanas uocum nouitates et ob
Abbreviated transcription (Latin):
sonũ salubrit̾ custodit᷑. ab eo autẽ
qͥ iam ab actiõe lutulenta & ĩ puro
discessit affectu: ne cesse ẽ id ipsũ spi¬
ritalit̾ obseruari. ut scilicet ñ sołc̃
acrimoniis idolora s etiã ab om̃i
sr̃sticiõe gentiliũ & auguriorum
õiũq signoꝵ. & dierũ. ac tẽpors ob¬
seruatioe discedat. uł certe neqͣdã¬
u̾boꝵ aut nominũ coniecturiᷤ que
sinceritatẽ fidĩ nr̃e polluunt impli
pħam: Stent ĩ qͥt & saluent te au¬
gures cęli qͥ ꝯtẽplabant᷑ sydera &
supputabant m̃ses. ut ex eiꝰ annun

Expanded text:
sonum salubriter custoditur. Ab eo autem qui jam ab hac actione lutulenta et impuro discessit affectu, necesse est idipsum spiritaliter observari, ut scilicet non solum a caeremoniis idolorum, sed etiam ab omni superstitione gentilium et auguriorum omniumque signorum et dierum ac temporum observatione discedat, vel certe neum aut nominum conjecturis, quae sinceritatem fidei nostrae polluunt, implirophetam: Stent, inquit, et salvent te augures coeli, qui contemplabantur sidera et supputabant menses, ut ex
Abbreviated transcription (Latin):
me oꝑarii iniqͥtati. Q iccͥco &̾
istos quib hanc głam signors at¬
q uͥtutũ ꝓm̃ito scĩtatis ipse ꝯessit:
ne in his extollant᷑ ad mouet dicens.
Nolite gaudere qi demonia uob̾ subi¬
ciunt᷑: gaudete autẽ quia noĩa ur̃a
scrt pta sunt incelis. Qd charis¬

Expanded text:
erarii iniquitatis. et idcirco etiam istos, quibus hanc gloriam signorum atque uirtutum pro merito sanctitatis ipse concessit, ne in his extollantur admonet dicens : nolite gaudere quia daemonia uobis subiciuntur, gaudete autem quia nomina uestra scripta sunt in caelis. Deni
Abbreviated transcription (Latin):
in regno gełoꝵs. s ingehennȩ suppli¬
cio maximꝰ habeat᷑. Et idõ cauẽdũ
tͥ ẽ. ne in illoꝵs ad dicendũ inciłis exẽ¬
plis. qͥ ꝑitiã disputandi & sermonis
affluentiã ꝯsecuti. possunt ea quȩ
uoluerint ornate copioseq disse¬
rere. Scientia spiritał possideri cre¬
dit᷑. ab his qͥ uim eiꝰ & qualitatẽ dis¬
cernere nouert̃. Aluid namq est fa¬
cilitatẽ oris & nitorẽ hab̃e sermoniᷤ:
& aliud uenas ac medullas glestiu̾
intͣre dictorũ. ac ꝓfunda & abscondi¬
ta sacͣm̃ta purissimo cordis ocło ꝯte̾¬
plari. Qđ nullatenꝰ humana doc¬
trina nec eruditio secłaris: s sola
puritaᷤᷤ mentis ꝑ illuminationẽ scĩ
spiritus obtinebit. Qd̾ actuali

Expanded text:
in regno caelorum, sed in gehennae suppliin regno caelorum, sed in gehennae supplicio maximus habeatur. et ideo canendam tibi est ne illorum ad docendum inciteris exemplis, qui peritiam disputandi ac sermonis afluentiam consecuti, quia possunt ea quae noluerint ornate copioseque disserere, scientiam spiritalem possidere creduntur ab his qui uim eius et qualitatem disoernere non nouerunt. aliud namqcilitatem oris et nitorem habere sermonis, et aliud venas ac medullas coelestium intrare dictorum, ac profunda et abscondita sacramenta purissimo cordis oculo contemplari. Quod nullatenus humana doctrina, nec eruditio saecularis, sed sola puritas mentis per illuminationem sancti Spiritus obtinebit. Beati
Abbreviated transcription (Latin):
custodiri. Quod factũ cũ audisset
senex: tanta ẽ ammiratioẽ ꝑ motꝰ.¬
ita ut corã ipso publice ꝓclamaret
merito demonẽ qͥ se despererat il¬
luis ñ tolerasse pͣsentiã cuiꝰ ipse uͥ¬
tutẽ ñ solũ inuuentuti᷑ ardore:
s ne nc qͥde᷑ sine discͥmine castitatiᷤ
lerit: tam̃ uenunẽ monachor
ut exꝑiret᷑ hortatꝰ est. scienc.
multa recte ab aliis gesta mag¬
nanã aliis inutantib intulisse
ꝑ niciẽ: nec usurpari ab omnibꝰ
posse: qd̾ paucis dñs speciali mu¬
nere conculisset. Ex emplum¬

Expanded text:
custodiri. quod factum cum audisset custodiri. quod factum cum audisset senex, tanta est admiratione permotus, ut coram ipso publice proclamaret non inmerito daemonem qui se despexerat illius non tolerasse praesentiam, cuius ipse uirtutem non solum in iuuentatis ardore, sed ne nunc quidem sine discrimine castitatis lerit, tamen neminem monachorum, ut experiretur, hortatus est, sciens multa recte ab aliis gesta, magnam aliis imitantibus intulisse perniciem, nec usurpari ab omnibus posse, quod paucis Dominus speciali munere contulisset. CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
uircutis eiꝰ & gr̾x̧ m̃te ꝑtractans.
q̃ nã illi ẽẽt conu̾satio aitentiꝰ ex¬
plorabat. Ille se rusticũ. & cotidia¬
no manuũ oꝑe uictũ quȩ rere.
nec ulliꝰ boui ẽẽ se consciũ testabat᷑:
nisi qd̾ nũꝙͣ ante ad ruris oꝑa ma.
retulissi. Neq se umꝗͣ de fructib
suis aliqͥd usurpasse: nͥ priꝰ dõ pͥmi¬
tias eoꝵ ac decimas obtuliss. Qe
nũquam se boues suas ꝑ aliene
messis tͣns duxisse confiniũ: nisi
eoꝵ priꝰ ora clausiss. ne uł paruũ
dãpni ꝑ incuriam eĩ ꝓximꝰ susti¬
neret. Et cũ hec qͦ abbati iohanni
atq ab eo qͥd nã ẽẽt illud qd̾ tante
gr̃e meriti conserriposset sciscitãs
scrutaret᷑: ille reuerentia tã solli¬
citȩ inqͥtionis astrictus uxorẽ sepͥa¬
rentũ ui imꝑioq cõpulsũ cũ ꝓfiteri
monachũ uellet ante duodecĩ an¬
nos accepisse confessus ẽ. ꝗͣ. nemine
etiã uc̃ conscio sororis loco ase uͥgniẽ

Expanded text:
uirtutis eius et gratiae mente pertractans uirtutis eius et gratiae mente pertractans quaenam illi esset conuersatio adtentius explorabat. ille se rusticum et cotidiano maauain opere uictum quaerere- nec ullius boni esse se conscium testabatur, nisi quod numquam ante ad ruris opera manerettulisset, neque se umquam de fructibus suis aliquid usurpasse, nisi prius deo primitias eorum ac decimas obtulisset, et numquam se boues suos per alienae messis transduxisse confinium, nisi eorum prius ora clausisset, ne uel parum damni per incuriam eius proximus sustineret. et cum haec quoque abbati Iohanni atque ab eo, quidnam esset illud quod tantae gratiae meritis conferri posset, sciscitans scrutaretur, ille reuerentia tam sollicitae inquisitionis adstrictus uxorem se parentum ui imperioque conpulsum, cum profiteri monachum uellet, ante duodecim annos accepisse confessus est, quam nemine etiam nuncconscio sororis loco a se uirginem
Abbreviated transcription (Latin):
bñ cesserant: ꝑniciosa abalu̾ sen¬
tiunt᷑. Nam ut qͥd dã exempłi gr̃a
ꝓferamꝰ. uelut siquis illam uirulliꝰ
imitari uͥtutẽ uelit: quẽ solet ab¬
bas ioħs ñ ad unitationis formulã.
ꝓferre. Nam quidem uenien
ad ꝓͣdictũ senẽ habitu seculari. cũ ei
qͣda frugũ suarũ pͥmitias detuli¬
set: st.. ⁊ ssimo ouendã demonia
arreptũ ibide̾ reꝑꝑit. Qͥ cũ abbu¬
tis iohis obtestationes ac pͣcepta
despiciens. testares nũꝗͣ se ad ille
imꝑiũ de corꝑe qđ obsedat migra¬
turũ. huiꝰ aduentu ꝑt̾ritꝰ cũ reue¬
rentissima nominiꝰ illꝰ ĩclamati¬
one discessit. Quiꝰ tam eiudentẽ
gr̃am senex ñ mediocrit̾ ad mira¬
tus. eoq ampliꝰ obstupescens ꝙ eũ
habitu cerneret scłari: cepit ab
eo uitȩ ac ꝓfessionis eiꝰ ordinẽ dili¬
gent̃ ĩ quirere. Cumq ille secu.¬
larẽ se atq uxorio uincło colligatũ
ẽẽ dixiss: beatꝰ ioħs excellentiam

Expanded text:
bene cesserant, perniciosa ab aliis senbene cesserant, perniciosa ab aliis sentiuntur. Nam ut quiddam exempli gratia proferamus, velut si quis illam viri illius imitari virtutem velit, quam solet abbas Joannes, non ad imitationis formulam, proferre. Nam quidam veniens ad praedictum senem habitu saeculari, cum ei quasdam frugum suarum primitias detulisset, ferocissimo quemdam daemonio arreptum ibidem repperit. qui cum abbatis Iohannis obtestationes ac praecepta despiciens testaretur numquam se ad illius imperium de corpore quod obsederat migraturum, huius aduentu perterritus cum reuerentissima nominis illius inclamatione discessit cuius tam euidentem gratiam senex non mediocriter admiratus eoque amplius obstupescens, quod eum habitu cerneret saeculari, coepit ab eo uitae ae professionis eius ordinem diligenter inquirere. oumque ille saecularem se atque uxorio uinculo conligatum esse dixisset, beatus Iobannes excellentiam
Abbreviated transcription (Latin):
olent enĩ hi qͥ nec dũ sunt u̾lla.
quã arripuerunt ꝓfessione
fundati. cũ audierint qͦs dã ĩ diu̾si ᷤ
studiis ac uͥtutib p̃dicari. ita eorum
laude succendi: ut umitari eoꝵ ꝓtinꝰ
gestiant disciplinã. in qͦ irritos ne¬
cessario impendit conatꝰ humana
fragilitas. Inpossibile namq ẽ unu̾
eundẽ q hominẽ simul uniu̾siͤ qͣs
suꝑiꝰ cõpͣhendi. fulg̃e u̾tutib quas
quisqͥs uoluerit parit̾ affectare
inid incidẽ eũ necesse ẽ. ut dũ oũs
sequit᷑. nullã integre consequatur
magisq ex hac imutatione ac uari¬
etate dispendiũ capiat quã ꝓfectũ.
Multis enim uiis addm̃ tenditur.
& idõ unusqͥsq illam quã semel ar¬
ripuit. in reuocabili cursus sui ĩ ten¬
tione conficiat: ut sit in qualibet
feriri monachũ diximꝰ quo
mobilitate mentis ad studia cupit
tnsire diuersa: etiam hinc ꝑ icłm
mortis incurrit᷑. qd̾ ñ nũꝗͣ rec te
quȩdã ab aliis gesta male ab aliiᷤ

Expanded text:
Solent enim hi qui necdum sunt in illa quam arripuerunt professione fundati, cum audierint quoedam in diuersis studiis ac uirtutibus praedicari, ita eorum laude sucoeadi, ut imitari eorum. protinus gestiant disciplinam: in quo inritos necessario inpendit conatus humana fragilitas. inpossibile namque est unum eundemque hominem aimnl uniuersis quas superius. conprehendi fulgere uirtutibus. quas si quis uoluerit pariter affectare, in id incidere eam necesse est, ut dum omnes sequitur nullam integre consequatur magisque ex hac inmutatione ac uarietate dispendium capiat quam profectum. multis enim uiis ad deum tenditur, et ideo unusquisque illam quam semel arripuit inrenooabili cursus sui intentione conficiat, ut sit in qualibet feriri monachum diximus qui mobilitate transire diversa, etiam hinc periculum mortis incurritur, quod nonnumquam recte quaedam ab aliis gesta, malo ab aliis
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑib largientes: int̾ magnos ac sũ¬
mos uiros ꝓ affectu suo acpietate
uiguerunt. Qu̾a ꝓpt̾ hoc unicuiq
utile atq conueniens ẽ : ut scdmꝓpo¬
sitũ qd̾ elegit. siue ꝑ grãm ꝗͣ accepit.
sũmo studio ac diligentia ad oꝑis ar¬
repti ꝑfectionẽ ꝑuenire festinet. &
alioꝵ quidẽ laudans ad miret᷑ uir
tutes. Nequaꝗͣ. asua ꝗͣ semel elegit ꝓ¬
fessione discedat. sciens scđm apłm

Expanded text:
pauperibus largientes inter magnos ac sumpauperibus largientes inter magnos ac summos uiros pro affectu suo ac pietate uiguerunt. Quapropter hoc unicuique utile atque conueniens est, ut secundum propositum quod elegit siue gratiam quam accepit summo studio ac diligentia ad operis arrepti perfectionem peruenire festinet et aliorum quidem laudans admiransque MUtes nequaquam a sua quam semel elegit professione discedat, sciens secundum
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃isq tẽporib beatum antonium.
aliosq eĩdẽ ꝓpositi sectatores familia¬
rissime dõ ꝑ silentiũ solitudinis cohe¬
sisse cognoscimꝰ. qͥdã erga institutionẽ
frm̃ & ꝑuigilem ce nobioꝵ curã oẽm
studii sui sollicitudinẽ dedert̃. ut nu¬
ꝑ abbatẽ ioħm qui inuicima ciuita¬
tis cui nom̃ ẽ chumius. grandi gno¬
bio pͣfuit. ac ñ nullo ᷤᷤ eiꝰdem meriti
uiros apłicis etiam signis memini¬
mus clariusse. Quosdã xenodochiĩ
& susceptionis piũ delectat obseqͥũ:
ham patͥarchã. & loch dũo placuisse:
& nuꝑ beatũ machariũ singularis
mansuetudini ac patientiȩ uirum
qͥrenodochio ita ap̃ alexandriam
q̾fuit: ut nulli eoꝵ qͥ solitudinis.
secreta sectatisunt. inferior sit cͤ¬
dendꝰ. Qͥdã eligentes egrotantiũ cu¬
ramalii in t̾cessionẽ q̃ ꝓmiseris atq
oppressis impendit᷑ exequentes. aut
ddoctrine instantes. aut elemosinã

Expanded text:
nostrisque temporibus beatum Antonium nostrisque temporibus beatum Antonium aliosque eiusdem propositi sectatores familiarissime deo per silentium solitudinis cohaesisse cognoscimus. quidam erga institntionem fratrum et peruigilem coenobiorum curam omnem studii sui sollicitudinem dediderunt, ut nuper abbatem Iohannem, qui in uicinia ciuitatis cui nomen est Thmuis grandi coenobio praefuit, ac nonnullos eiusdem meriti uiros apostolicis etiam signis meminimus claruisse. quosdam xenodochii et susceptionis pium delectat obsequium, ham patriarcham et Loth domino placuisse et nuper beatum Macarium singularis mansuetudinis ac patientiae uirum, qui zenodoehio ita apud Alexandriam praefuit, ut nulli eorum qui solitudinis secreta sectati sunt inferior sit credendus. quidam eligentes aegrotantium curam, alii intercessionem quae pro miseris atque obpressis inpenditur exsequentes aut doctrinae instantes aut elemosynam