comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
at qui uolunt suas opes uase geĩnato bibant sprico
inteant plansu ppłi delectentur et per uarias uolup¬
tates diuicias suas uincere nequeant nostre diuitie
sunt in lege dei meditari die ac nocte pulsare iamiã
non patentem pane trimitatis accipere et seculi fluctꝰ

Expanded text:
 si velint, suas opes, gemma bibant, serico niteant, plausu populi delectentur; et per varias voluptates, divitias suas vincere nequeant. Nostrae divitiae sint, in lege Domini meditari die ac nocte, pulsare januam non patentem, panes Trinitatis accipere, et saeculi fluctus,
Abbreviated transcription (Latin):
ndem autores et exagregatores exiit fama de mẽdacio
que cũ ad mationas peruenerit et ipsarũ lingius fuerit
uentilata prouincias penetiat ¶tem de trimẽtũ pectoris
pastoꝵ ignomina est ¶tem non queruntur in xpĩanie
mcia s fi̾nie/ paulus male cepit s benefimuit ide
laudancur exordia s⁊ finis ꝑdicione dampnatur item qua¬

Expanded text:
idem auctores et exaggeratores. exin fama de mendacio, quae, cum ad matronas peruenerit et earum linguis fuerit uentilata, prouincias penetrat. uideas plerastate uirtutem. non quaeruntur in Christianis initia, sed finis: Paulus male coepit, sed bene finiuit; Iudae laudantur exordia, sed finis proditione damnatur.
Abbreviated transcription (Latin):
stus ruptus et quulsus Item mulco melius est cotidie
parũ ꝙͣ raro satis sumere. pluuia illa optima est que
sensum descendit ad terras subitus et nimius ymber
preceps arua subuertit quãdo comedis cogita ꝙ uentr¬
hoñ cractatus lege. eorũ dum caxat quorũ fides nota
est./ non necessarie habes aurũ in luco querere uide ad¬

Expanded text:
s praeferatur, et multo melius est cottidie parum quam raro satis sumere. Pluvia illa optima est, quae sensim descendit in terras; subitus et nimius imber praeceps arva subvertit. Quando comedis, cogita, quinum tractatus lege, eorum dumtaxat, quorum fides nota est. non necesse habes aurum in luto quaerere:
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Cunc saluabitur muilier si illos genuerit filios qui¬
uirgines permanẜri sunt si quod ipã perdidit acq̾rat
¶Qui sunt Nota si castrati mercedem habent regna¬
um. gͦ qui se non castrauerunt locum non possiũ
accipere castrorum

Expanded text:
 Tunc salvabitur mulier, si illos genuerit filios,virgines permansuri sunt; si quod ipsa perdidit acquiratm. Si castrati mercedem habent regn, ergo qui se non castraverunt, locum non possunt accipere castratorum
Abbreviated transcription (Latin):
tam procul fit asapiente iusto quantũ est stellarum
fulgor a lumme firmamenti ¶Item scultiloquiũ
gis illudãt illis quibus placere desiderant sed eciam
illorũ qui sapientes seculi putantur et de rebus phi¬
sicis disputantes dicunt se arenas lictoꝵ guttas
occeani. et celorum spaciũ terre q puc̃tum liquido
ꝯprehendisse ¶ Item de nullo sic rascitur deus quõ
si pectator superbiat et erectus ac rigidus non
ctatur in fletum nec mmisericordiam postulet ⁊

Expanded text:
tam procul sit a sapiente justo, quam est stellarum fulgor a lumine firmamenti. Quod si quis gis illudant illis, quibus placere desiderant, sed etiam illorum qui prudentes saeculi putantur, et de rebus physicis disputantes, dicunt se arenas littorum, guttas Oceani, et coelorum spatium, terraeque punctum liquido plicia. Quia de nulla re sic irascitur Deus: quomodo si peccator superbiat, et erectus ac rigidus non flectatur in fletum, nec misericordiam postulet pro
Abbreviated transcription (Latin):
so. qui cum debeat esse mansuetus et eruditus ecõtra
toruo uultn trementibus labus. iugata fronte effie¬
natis quicus. facie inter pallorem ruboremq uaria¬
ta. clamore perstrepit. et errantes non tam ad bonũ
retrahit. ꝙͣ ad malum seuicia sua precipitat ¶Item
non qui aliquando nascitur uacundus est sed ille qui
ciebio hac passione superat᷑: uide super gala . li .z.¬
F. ¶ Item longum esset insanias quas ebrietas sug¬
it explicare uides alios pocula in tela uertente
icat quisq quodolet ego loquor ꝯscienciã mean
scio michi obstinẽciam. et nocuisse intermissam
et profusse repetitam ¶ Item sunt multi docentes
que non opportet turpis lucri gracia. qui totas do¬
mos subuertunt. et putant questũ esse pietatẽ¬

Expanded text:
so, cum debeat esse mansuetus et eruditus: econtra torvo vultu, trementibus labiis, rugata fronte, effrenatis conviciis, facie inter pallorem, ruboremque variata, clamore perstrepit: et errantes non tam ad bonum trahit, quam ad malum, saevitia sua praecipitat: licet non qui irascitur iracundus est, sed ille qui crebro hac passione superatur. Suntque multi  per singula, et insanias quas ebrietas suggerit, explicare. Videas alios pocula in tela vertentesicat quisque quod volet: ego loquor conscientiam meam: scio mihi abstinentiam, et nocuisse intermissam, et profuisse repetitam. Post quae non oportet, turpis lucri gratia: qui totas domos subvertunt, et putant quaestum esse pietate
Abbreviated transcription (Latin):
natus es probabis hoc cũ uolens recesseris ¶ Item de
olexatur ut cresi opes habere se credat. subdens si eĩt
leticia est unã epistolam habere martiris quanto magis
tot milia uersuũ que michi uidetur sui sangiũs siguas¬
rus tantum miraculum sin om̃bus prebuit ut dya¬
leticam et geometram que maxĩe uisu igent ussq ad

Expanded text:
natus es, probabis, cum volens recesseris. Est eo, ut Croesi opes habere me credam. Si enim laetitia est, unam epistolam habere Martyris, quanto magis tot millia versuum, quae mihi videtur sui sanguinis signasque ignarus tantum miraculum sui omnibus prębuit, ut dialecticam et geometriam quę uel maxime uisu indiget usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
moueat manũ figat stilum ꝯmoneat se et quitqͥd
potest scriptis ostendat et scienti de occasionẽ res¬
¶ Item dignetur nobis sermonẽ suũ mittere et nõ
ieprehendendo s docẽdo garrulitatẽ nostrã corrigere
tunc intelligeret aliam uim fori. aliam turclimi¬
et non eque interfusa et calatos puellarũ. et inter eru¬
ditos uiros de diume legis docinatibus disputari

Expanded text:
moueat manum, figat stilum, commoueat se et, quidquid potest, scriptis ostendat. det nobis occasionem restur igitur nobis sermonem suum mittere et non reprehendendo, sed docendo garrulitatem nostram corrigere. tunc intelleget aliam uim fori esse, aliam triclinii; non aeque inter fusa et calathos puellarum et inter eruditos uiros de diuinae legis dogmatibus disputari
Abbreviated transcription (Latin):
discat in tenero. quod ei postea discendũ ẽ difficulter
enim raditur quod rudes aĩ perbiberũt greca si quidẽ
narrat ystoria alexandrũ potentissimũ regem orbis¬
q tocius dnãtorem. et in moribus et incessu leonidis
pedagogi sui non potuisse carere uicus. quibꝰ adhuc

Expanded text:
discat in tenero, quod ei postea dediscendum est. Difficulter eradicatur, quod rudes animi perbiberunt. » Graeca narrat historia Alexandrum potentissimum regem, orbisque domitorem, et in moribus, et in incessu, Leonidis paedagogi sui non potuisse carere vitiis, quibus adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
maiors esse uirtutis presentẽ ꝯtempnere uolup¬
tatem tñ ego securioris arbitror ꝯsciẽ seu ꝯtinẽtie
gnus. magis eam exemplis docere posse ꝙͣ bote
cito flores pereũt cito biola. citoliliũ et crocũ/ pesti¬
lens aura corrupit nũꝙͣ absq te procedat in publicũ¬
ut semper esuriat ut statim post tibũ possit legere
tibus illorũ delectetur ingemis. in quorũ libus pie¬
tas fidei nõ bacillat ceteros aut sic legat ut magis

Expanded text:
maioris esse uirtutis praesentem contemnere uoluptatem, tamen ego securioris arbitror continentiae ginis et magis eam exemplis docere posse quam uoce. cito flores pereunt, cito uiolas et lilia et crocum pestilens aura corrumpit. numquam absque te procedat in publicuut semper esuriat, ut statim post cibum possit legere, tibus, illorum delectetur ingeniis, in quorum libris pietas fidei non vacillet; ceteros sic legat, ut magis
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uulgare prouerbiũ est ꝙ bos lassus
fortiter figat pedem tristes hec dictauimꝰ
utinã meremur ꝯplexus tuos et collatiõe mutua¬
nel doceremus aliqua uel disceremus in alio libro¬
stomachi in scapturarũ disputatione uersenur ut
nostrum emẽdemus errorẽ nel aliũ frustra iepre¬
hendisse doceamus absit aut̃ ame ut qͥcꝙͣ de libris btĩ¬
mis tue accingere audeã sufficit enĩ michi ꝓbas
mea et aliena non carpere ¶tem puerilis est iactãtie
quod adolescentuli facere consueuerant accusãdo illu¬
stres uiros suo noĩ famam querere Item in scaptu¬
nos nr̃ã hũmꝰ tpr̃a et cuccurrimꝰ quãtũ potiumꝰ
nunc te currente et longa spacia trausmear

Expanded text:
uulgaris prouerbii, quod bos lassus fortius figat pedem. tristes haec dictauimus; utinam mereremur vel doceremus aliqua, vel disceremus. » stomachi in scripturarum disputatione uersemur et uel nostrum emendemus errorem uel alium frustra reprehendisse doceamus. Absit autem a me, ut quidquam de libris beatitudinis tuae adtingere audeam. sufficit enim mihi probare mea et aliena non carpere. quod olim adulescentuli facere consueuerant, accusando inlustres uiros suo nomini famam quaerere. nec tnos nostra habuimus tempora et cucurrimus, quantum potuimus; nunc te currente et longa spatia transmittente
Abbreviated transcription (Latin):
tes, nulle alie romane brbi fabulã prebuerũt insi pau¬
la et melania que ꝯtemptis facultatibus pignoribus qr
desertis crucẽ dñ quam quoddam pietatis leuauere
uexillur. si balnea peterent unguenta eligerent di¬
uicias et uidnitatẽ haberent que materie sunt luxu¬
ne et libertatis duẽ bocarentur et non santte ¶ Itẽ

Expanded text:
s! Nullae aliae Romanae urbi fabulam praebuerunt, nisi Paula et Melanium, quae contemptis facultatibus, pignoribusque desertis, crucem Domini quasi quoddam pietatis levavere vexillum. Si balneas peterent, unguenta eligerent, divitias et viduitatem 197 haberent materiem luxuriae et libertatis, dominae vocarentur, et sa
Abbreviated transcription (Latin):
Nlatrõ de cruce transit ad paradisum nabuchodonosor
⁊ex babilonis. post effrenacionẽ cordis et corporis
et bellurã in heremo quĩctĩ mẽtem recepit huãnam
dum urceum facere coctito amphorã fiuxit manus
¶tem habeat in discendo socias quibus nindeat ex
quarũ laudibus mordeatur nec est obiurgãda sitar¬
dior sit sz laudibus excitandũ est ingeniũ et uicisce

Expanded text:
Latro de cruce transiit ad paradisum: Nabuchodonosor rex Babylonis, post efferationem corporis et cordis, et balluarum in eremo convictum, mentem recepit humanamdum urceum facere cogito, amphoram finxit manusr. Habeat in discendo socias, quibus invideat, quarum laudibus mordeatur. Non objurganda est, si tardior sit; sed laudibus excitandum est ingenium, et ut vicisse
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾natura non habuit usus nesciuit. ignorauit tatio.¬
et mens non capit huãna. panet celum stupet terra
creatura onĩs ecia in celestis miratur. hoc totũ ẽ per ga¬
brielem marie diuinitus nuĩciatum et per xpm̃ ĩpletũ
inuenitur. in latino masculum̃ esse decernntur ¶Itẽ

Expanded text:
d natura non habuit, usus nescivit, ignoravit ratio, mens non capit humana, pavet coelum, stupet terra, creatura omnis etiam coelestis miratur: hoc totum est, quod per Gabrielem Mariae divinitus nuntiatur, et per Christum invenitur: et in Latino masculinum esse decernitur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
certum quod certum esse cupiebam presertun cũ et ille
ab alio audiuisse se diceret. et rei nouitas fidem sermo¬
¶Item bouosus tuus yns mens. et ut uerius dicam
nostrã scalam presignatã iacob sempnitate iam scãdit
portat crucẽ suam nec de crastino cegitat nec post tergũ
respicit senũãt in lacrimis ut in gaudio metat. et sacra¬
mento moysi ẜpentẽ in heremo suspendit. ¶ Item¬
orrent sacco membra defforma sedsic melius obuiam

Expanded text:
certum, quod certum esse cupiebam, praesertim cum et ille ab alio audisse se diceret et rei nouitas fidem sermo Bonosus tuus, immo meus et, ut uerius dicam, noster, scalam praesagatam Iacob somniante iam scandit: portat crucem suam nec de crastino cogitat nec post tergum respicit. seminat in lacrimis, ut in gaudio metat, et sacramento Moysi serpentem in heremo suspendit. ceorrent sacco membra deformi? sed sic melius « obviam
Abbreviated transcription (Latin):
si paululim cogitare uoluero melius aliud prolatirus
tunc me tacitus ille reprehendit manum ꝯtrahit frõtẽ
iugat. et se frustria ad se toto gestu corporis ꝯtestatur orõ¬
nec habet ixtã cum decore grauitatẽ sed in modũ diui¬
tum rusticorum operibus suis magis arguitur ꝙͣ ex¬
ornatur

Expanded text:
si paululum voluero cogitare, melius aliquid prolaturus, tunc me tacitus ille reprehendit, manum contrahit, frontem rugat, et se frustra adesse toto gestu corporis contestatur. Ornon habet mixtam cum decore gravitatem; sed in modum divitum rusticorum, opibus suis magis arguitur, quam exornatur
Abbreviated transcription (Latin):
dit non mrrũ ergo si contra me paruũ homũculũ ĩmũde
senes grimiãt et pedibus margaritas aculcent cũ aduer¬
sus doctissimos uiros. et qui gloria ĩuidiam suꝑare debue¬
emulos habet feruitqz sũmos fulgura montes et me
procul ab urbibus foro litibus turbis remotũ sicqz ut
quincilianus ait latẽtẽ inuenit inuidia ¶ Item nos¬
humiles et pauperculi non habenius diuicias nec ob¬

Expanded text:
 Non mirum ergo si contra me parvum homunculum immundae sues grunniant, et pedibus margaritas conculcent, cum adversus doctissimos viros, et qui gloria invidiam superare debueaemulos habet, feriuntque summos Fulmina montes . Me vero procul ab urbibus, foro, litibus, turbis remotum, sic quoque ut Quintilianus ait latentem invenit invidia. humiles atque pauperculi, nec habemus divitias, nec ob
Abbreviated transcription (Latin):
nntur precedens capliñ corpus et et egressus ¶Item
cionem parentũ infaus uocatur et pariuilus nec mire¬
nuir habere barbaram liugnã proprietates suas e
in ꝯceptu femiarum esse naturã ut quales perspexerĩt
sine mente ꝯceperint in extremo uoluptatis estu. quo
ꝯcipunit. talem sobolem procrearẽt cum hoc esset in
equaꝵ gregibus apud yspanos fieri dicatur. Et quintil¬
lianus inea ꝯtrouersia qua accusabatur matrona ꝙ

Expanded text:
m tionem parentum infans vocetur et parvulus. Nec miremur habere barbaram linguam proprietates suas, cum in conceptu feminarum esse naturam, ut quales perspexerint, sive mente conceperint. in extremo voluptatis aestu, quo concipiunt, talem sobolem procreent, cum hoc ipsum etiam in equarum gregibus apud Hispanos dicatur fieri. Et Quintilianus in ea controversia: in qua accusabatur matrona qu
Abbreviated transcription (Latin):
niscripsi iul presenti opere difficilius scrip¬
turas enim ad demetradẽ uirginem xpĩ sicucta¬
Untutibus eius ꝯgrua dixero adulari putabor
si quedam substratxero ne incredibilia uideantur
dampnũ laudibus. mea faciet berecundia ¶ Abie¬
nm cuisus fauore pernicior fit pugi lũ fortitudo.
camouibus incitatur paratas ad preliũ acieee stuitos¬
q muceones sermo imperatoris accendit ¶tem uere¬
oi psuta dicere. ne sancte mr̃is uulnus exasperem et
birtutũ eis recordatio. fiat doloris instamatio uide¬
parentes. et non plene fidei xpĩam defformes et aliquo
membro debiles filias que dignos generos non mue¬

Expanded text:
scripsi manu, nihil praesenti opere difficilius. scripturus enim ad Demetriadem, uirginem Christuirtutibus eius congrua dixero; adulari putabor, si quaedam subtraxero, ne incredibilia uideantur, damnum laudibus eius mea faciet uerecundia. quim cursus fauore pernicior fit, pugilum fortitudo clamoribus incitatur, paratas ad proelium acies strictosque mucrones sermo imperatoris accendit: igituror plura dicere, ne sanctae matris uulnus exasperem et uirtutum eius recordatio fiat doloris instauratio. piparentes et non plenae fidei Christiani deformes et aliquo membro debiles filias, quia dignos generos non inve
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Item qui curandus est non didicit medico qua lege
curecur nec miles eligit quo mictatur. nec seruus
uo uerbere castigetur quod enm maioris pende
arbitro non est in pocestate subiecti ¶ Item ama me
dicum percussorem. cuiꝰ plaga mater est medicine
nil enm impium pietas parit et .i. multa sunt q̃¬
non insi percussa sanantur et multa sunt que me¬
dicisine ferro cinare non possunt uide supra ad¬

Expanded text:
t. Qui curandus est, non dicit medico qua lege curetur. Nec miles eligit quo mittatur: nec servus quo verbere castigetur. Quod enim ex majoris pendet arbitrio, non est in potestate subjecti. Ergo dicum percussorem, cujus plaga mater est medicinae. Nihil enim impium pietas parit, ut virtutibus nonnisi percussa sanantur. Multi sunt quos medici sine ferro curare non possunt. Qui sa
Abbreviated transcription (Latin):
cat qui factis odibilibus se facit odibilem et offen¬
sumi rogare ꝯtempint Ceterum amat deus hoĩez
ut artiffex fabricã sed odit mala opera quibus fa¬
buca urgetur in lapsum. et cogitur in uumã Itẽ¬
nostrum fuerat nasci ita nec nostre potestatis est mo¬
ri alioqum si in nostra potestate ꝯsisteret esset in po¬
cestate non mori Gtem eum non sequitur felicitas¬
prenniorum. qui sarciuã gestare non nouit armoꝵ
et ideo in usu esse debet quod preniũ generat et opta¬
ne. excuti calamitatibus et probari ipsius enim¬
est sub felicitatibus et angustus feliciter ampliari
sub pressuris adolescere et pressuras adolescendo et¬
uubestendo calcare ipsius est excercitationibus
bris proprium nutrre numimen et cum periclis
habere cercamen ipsius est ad portum felicitatis
subiectibus discipline medicinalis poterent ipsa
necescitate regnare et i a fortissimo milite matiẽ
standum est et querenda octasio. qua uirtus eitescat
excussa amatori enm premiorũ ornamẽta sunt

Expanded text:
 qui factis odibilibus se odibilem facit, et offensum rogare contemnit. Caeterum amat Deus hominem, ut artifex fabricam, sed odit mala opera, quibus fabrica urgetur in lapsum, et cogitur in labinostrum fuerat nasci, ita nec potestatis nostrae est mori. Alioquin si in nostra potestate mori consisteret, esset in potestate non mori. Ad hoc praemiorum, qui sarcinam gestare non vult armorum. Et ideo in usu debet esse quod praemium generat, et optanae excuti calamitatibus et probari. Ipsius est sub infelicitatibus et angustiis feliciter ampliari, sub pressuris adolescere, et pressuras pubescendo ubescendo calcare. Ipsius est exercitationibus crebris proprium nutrire munimen, et cum periculis habere certamen. Ipsius est ad portum perpetuae feet sub ictibus disciplinae medicinalis potenter ipsa necessitate regnare. Nostandum est, et quaerenda occasio qua virtus enitescat excussa. Amatori enim praeliorum ornamenta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
dius est cuilibet ducatu pressure ad portum glorie
peruenire quam delicato nauigio morbide laxitatis
peracto cursu in penas exire sepe igitur potior est
paupertas diuicns et defformitas forma contu¬
melia laudibus ẜuitus potestate inbecillitas bi¬
ribus libertate captiuitas et huilitas dignitate

Expanded text:
ur est ucjuslibet ducatu pressurae ad portum gloriae pervenire, quam delicato navigio, morbidae laxitatis peracto cursu in poenas exire. Saepe itaque potior est paupertas opibus, deformitas forma, contumelia laudibus, servitus potestate, imbecillitas viribus, libertate captivitas, humilitas dignitate
Abbreviated transcription (Latin):
In hommne per pacienciã tanꝙ̃ anrum per ignem. Quni ce teras
habet urautes sine paciencia aurum in uasis fictilibus portat
In sola dicebat saluator paciencia uestra possidebitis aiãs uestras
fortitudo ꝯnexa est paciencie uir paciens fortis est animo. qui pa¬
ciens est et fortis et secure bona sequentis uite sperare potest.
Serua pacienciã in mente eamq cũ tempus est exerce in
operacione Est enim pacĩecia bellum quo in huis mundi pro¬
cellis nauis nr̃a quotũqz fluente uento secure naigat nłłus

Expanded text:
in homine per patientiam, tamquam aurum per ignem. Qui caeteras in homine per patientiam, tamquam aurum per ignem. Qui caeteras habet virtutes sine patientia, aurum in vasis fictilibus portat. In sola, dicebat Salvator, patientia vestra possidebitis animas vestras. Fortitudo connexa est patientiae. Vir patiens, fortis est animo. Qui patiens et fortis est, secure bona sequentis vitae sperare potest. Servate patientiam in mente: eamque dum tempus est, exercete in operatione. Est enim patientia velum, quo in hujus mundi procellis, navis nostra quocumque flante vento navigat s
Abbreviated transcription (Latin):
glorian opportet libenter gloriemini in tribulacionibꝰ
et aduersitatibus ur̃is. Permittit emm xpũs hec suis
discipulis quos dilexit usq in finẽ in siginĩ perpetue
dilectioris. Cum inultiã cena dixit. Amen dico uobis qr
plorabitis et flebitis uo. mũdus autem gaudebit Gau¬
dete filii mei predilectissimi cũ odit uos mũdus desiderate
sufferre ꝯtumeliass et obproppria ab homĩbus qr heati
eritis cũ maledixeũt uobis homines et persecuti uos
fuerint et dixerint om̃e malũ aduersũ uoꝵ menciẽter
propter filtũ hominis. Gaudete tunc et exultate qr̃
merces urã copiosa est in celis utinã insurgat in uos
do non estis. quoniã si de mũdo essetis. mũdus quod
suũ est diligeret̃
OIill in seculo obpropbria et aduersitates
Stientes ꝙ fertitudo et paciencia ex ipĩs orĩti
Paciencia perfectũ opus habet ¶ Probantur antem uirtutes

Expanded text:
 Si in mundo gloriari oportet, libenter gloriemini in tribulationibus  Si in mundo gloriari oportet, libenter gloriemini in tribulationibus et adversitatibus vestris. Promisit enim Christus haec suis discipulis, quos dilexit usque in finem in signum praecipuae dilectionis, cum in ultima coena dixit: Amen dico vobis: quia plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebit. Gaudete, filii mei praedilectissimi, cum odit vos mundus. Desiderate sufferre contumelias et opprobria ab hominibus, quia Beati eritis cum maledixerint vobis homines, et persecuti vos fuerint, et dixerint omne malum adversum vos, mentientes propter filium hominis: gaudete tunc et exsultate, quoniam merces vestra copiosa est in coelis. Utinam in vos insurgeret do non estis: quoniam si de mundo essetis, mundus quod suum esset diligeret.  in saeculo opprobria et adversitates: scientes quod fortitudo et patientia ex ipsis oriuntur. Patientia autem perfectum opus habet. Probantur autem virtutes
Abbreviated transcription (Latin):
tuus nnchil de rebus seclãribus senciat ¶ta ut cũ a plõ¬
dicat nr̃a ꝯuersatio in celis est Et iterũ uiuo ego tam
non ego uiunit autem xpũs in me Idcrrto qui uere
fustus est uitam hanc que mors est non metuat amitte¬
re ut uitam que xp̃s est ualeat inuenire Eos qui occidũt
corpus non tueat quia aiãm non possunt ogidere. Hic
tribulaciones que cito labuntur sustineat. ut gaudia
que sine fine manent habeat. hec solum uia est que it.
ad celi patr̃ã. Certe si alio posset ire ĩtinere in toto mẽdax
deus fieret. Non que dico uobis uerba accepi ab homine
neq per homĩe didici sed per enuãgeliũ suũ. Itaq op¬
portet oiõno nos per multas tribulaciones acquirere Re¬
gnũ dei. Errat in uia qui per diuicias et per delicias fe¬
stinet Ire. Eignũ magnifeste dampnacionis est in hac
mundo sua beneplacita assequi et a mũdo diligi. Quos

Expanded text:
tuus nihil de rebus saecularibus sentiat, ita ut cum Apotuus nihil de rebus saecularibus sentiat, ita ut cum Apoo in caelis est. Et iterum: Vivo jam non ego, vivit autem in me Christus. Idcirco qui vere justus est, vitam hanc quae mors est, non metuat amittere, ut vitam quae Christus est, valeat invenire. Eos qui occidunt corpus, non timeat: quia animam non possunt occidere. Hic tribulationes quae cito labuntur, sustineat, ut gaudia quae sine fine manent, habeat. Haec sola via est, qua itur ad patriam coeli. Certe si alio posset iri tramite, in toto mendax Deus fieret. Non enim quae dico vobis verba, accepi ab homine, neque per hominem didici, sed per Evangelium suum. Itaque oportet nos per multas tribulationes acquirere regnum Dei. Errat in via, qui per divitias et delicias festinat ire. Signum manifestae damnationis est, in hoc mundo sua beneplacita assequi, et a mundo diligi. Quos
Abbreviated transcription (Latin):
dyabolica. Ad quod ego quod miser mereris premiũ si nul¬
lum hr̃es preliũ. Nõne terrestrs miles ad om̃e se expoĩt
pericliñ ut suo regi placeat. Nec certe ulla põt tibi esse e
illi quia illa tibi non est excusatio sicut et illi. unũ solũ
huerat preceptum. ut de ligno non comederet nondũ
quid dyxbolica foret suggestio nonerat. Net quantũ pc̃c
eo displiceat scierat/ Et tu dicis nosti et bene credis.
milia facis pectata Et quidã ꝯcludam qui tlẽs sunt xpĩa¬
iii. diligũt eum in ore suo. et lingua sua menciũtur ei.
Cor autẽ eorũ non est rectũ cũ eo nec fidẽ habent in testõ
et specialiter sacerdos et monachus in quo tanꝙ̃ in speclõ
Relucet perfectio non solũ renũciet hiis que possidet sed
eciam abneget semetipsi ĩ Ita ut totus sit mortuis nũ¬
do. Quia nisi granũ frumenti cadens in terrã mortuũ
fuerit ipsum solum manet. Qui mũdi uiuit negarus
fectionem et tenere ita mortuũ est mũdo ut tanꝙͣ mor¬

Expanded text:
diabolica. Ad quod ego: Quod miser mereris praemium, si nullum haberes praelium? Nonne terrestris miles ad omne se exponit periculum, ut suo regi placeat? Nec certe ulla tibi esse potest ille: quia tibi non est occasio quae illi. Unum solum habuerat praeceptum, ut de ligno non comederet. Nondum, quid diabolica foret suggestio, noverat, nec quantum peccatum Deo displiceat, scierat: et tu, ut dicis, nosti, et bene credis, et tot millia facis peccata. Et quid concludam? Qui tales sunt Christiani, diligunt in ore suo, et lingua sua mentiuntur ei. Cor autem eorum non est rectum cum eo: nec fidem habent in testameet specialiter Sacerdos et monachus, in quo tanquam in speculo relucet perfectio, non solum renunciet omnibus quae possidet, sed etiam abneget semetipsum, ita ut totus sit mortuus mundo. Quia nisi granum frumenti cadens in terram mortuum fuerit, ipsum solum manet. Qui mundi vivit negotiis, perfectionem et tenere, ita mortuum esse mundo, ut tamquam mor
Abbreviated transcription (Latin):
ad te ialuatore qui huc misisti illum Aperi illi ranias
uite. Nam cũ pro me in ligno crucis tanꝙͣ latro pependisti
Tir promisisti michi ꝙ enin reciperes ¶ Uemi dilecte mi
dinẽ miseracionũ tuarum ¶Nam latronem ad te currẽtẽ
in cruce moriens suscepisti. Possideam te beatitudo sempi¬
terna. Cecũ secus nr̃a clamantẽ Ihũ fili dauid imiẜere
mei. lumen tue uisionis eterne illm̃a. Olux iuuisibilis
qua carens. thobias clamabat. Quale michi gaudiũ cñ
nebris sedeo. et lumen celi non uideo .O. lux sine qua n
est ueritas. non est discecio non est sapiencia neq bonitas
Illimmã octulos meos ne unꝙͣ obdoriã in morte. ne quã
do Inimitus mens dicat preualu aduersus eni ¶Cedẽt
ammã meam uite mee loquar in amaritudĩe ammne mee
Egrotus sum. infirma est in paupertate uita mea ossa
mea sicut in frixorio ꝯfrixa sunt Et ĩdeo ad curro meditũ

Expanded text:
ad te Salvatorem, qui huc misisti illum. Aperi illi januas ad te Salvatorem, qui huc misisti illum. Aperi illi januas vitae. Nam cum pro me in ligno crucis tanquam latro pependisti, tu promisisti mihi, quod eum reciperes. Veni, dilecte mi, itudinem miserationum tuarum. Nam latronem ad te currentem in cruce moriens suscepisti. Possideam te, beatitudo sempiterna. Caecum juxta viam clamantem: Jesu fili David miserere mei, lumine tuae visionis aeternae illumina. O lux invisibilis, qua carens Tobias clamabat: Quale mihi gaudium est cum in tenebris sedeo, et lumen coeli non video? O lux sine qua non est veritas, non est discretio, non est sapientia neque bonitas: Illumina oculos meos ne unquam obdormiam in morte, ne quando dicat inimicus meus: Praevalui adversus eum. Taedet animam meam vitae meae, loquar in amaritudine animae meae, aegrotus sum. Infirmata est in paupertate vita mea, et ossa mea sicut in frixorio confrixa sunt. Et ideo ad te, Domine, cu
Abbreviated transcription (Latin):
fidelis pugnet nuiles. ne uemant quod absit malagenti
uersus ad fratres inquit. Accedite huc ut tangam
uos filii mei ariteꝙͣ a uobis recedam. Ad quem appropĩqnã¬
tibus illis cingrlum brachii ut melius poterat ãplectꝰ
ausibet pacis osculũ tubuit Deinde uotem mediotutes
elenans. dultu placido et iocundo extensis in celũ mauib
ꝯuensusq ad dorunũ ocuilis gandii laconius inindãti¬
hus Sixit.
iberator meus lans mei in quem speraui. cu cie¬
didi et dileri sũma dulcedo. Turrris fortieudure et sres
mea a tuinentute mea uota me diro bite mee et eto tesi¬
pordebo tibi operi mannũ tuaru quedtr de simo trere scis¬
asti celicator dnm̃ formasti quod ossibus et nerus apegisi
uinbitam et mnseritordiã moriene tubasti tne seruiencie
porrige deoteram ¶Inbe donine ne morche quia terdꝓtꝰ
est nt puliue in puluere renertatur et sprratus redeat

Expanded text:
fidelis pugnet miles, ne veniant quod absit mala genti fidelis pugnet miles, ne veniant quod absit mala genti s jucunda voce versus ad fratres, inquit: Accedite huc ut tangam vos, filii mei, antequam a vobis recedam. Ad quem appropinquantibus illis, singulos brachiis, ut melius poterat, amplectens, cuilibet pacis osculum tribuit. Deinde vocem mediocriter elevans, vultu placido et jucundo, extensis in coelum manibus, conversisque ad Dominum oculis, gaudii lacrymis inundantibus, dixit: r meus et liberator meus, laus mea, in quem speravi, cui credidi, et quem dilexi: summa dulcedo, turris fortitudinis, et spes mea a juventute mea: voca me, dux vitae meae, et ego respondebo tibi: operi manuum tuarum, quod tu de limo terrae creator omnium formasti, quod ossibus et nervis compegisti, cui vitam et misericordiam moriens tribuisti, tuae clementiae porrige dexteram. Jube, Domine, ne moreris: quia tempus est ut pulvis in pulverem revertatur, et spiritus redeat
Abbreviated transcription (Latin):
ntate. nam capite paciẽte totũ corpus debilitati
¶ Ut ergo breniter tedocens facies omna bona si tinies¬
portuensi scubens. facies emin memoriã ut habeat
me in orationibus sins. nec corrũpi dimuctat opera
¶Quanto labore ꝯtexin ab homĩbus iniquis et dolo¬
sis a quibus sepe expugnatꝰsum a Iuuentute mea.
Ectiam prudenter criscodiat. Sciens quomiã mali eagẽt
se illaqueantes ammas simpliciũ. quos conatus sumedu¬
cere in uitam rectain loquentes more suo. et gladiũ hũ¬
tes in manibus suis. quoniã obmutui et silui ab oĩbꝰ
et proiectus sum in monumẽto dormiens Spero enim
in deo ꝙ benignus est. et non derelinquens fideles suos,
Gandium enm habere magnũ et ꝯsolacionẽ presinnẽs
de misericordia domuni ꝙ uirum mirabilem et multe sc̃ie
et bonitatis augustinũ yponensem episcopũ cũ peifec¬
nostram. Cin de me scribens hoc ipsum rogato. ut tanꝙ̃

Expanded text:
bonitate. Nam capite patiente, totum debilitatur bonitate. Nam capite patiente, totum debilitatur corpus. Ut ergo breviter te doceam: facies omnia bona, si timuescribens, facies mei memoriam, ut habeat me in orationibus suis, nec corrumpi dimittat opera, quae tanto labore contexui, ab hominibus iniquis et dolosis, a quibus saepe expugnatus sum a juventute mea. Ecclesiam prudenter custodiat, sciens quoniam mali erigent se, illaqueantes animas simplicium, quos conatus sum educere in viam rectam, loquentes in ore suo, et gladium habentes in labiis suis. Quoniam obmutui et silui a bonis, et projectus sum in monumento dormiens. Spero enim in Domino quod benignus est, et non derelinquet fideles suos. Gaudium enim habeo magnum et consolationem, praesumens de misericordia Domini, quod virum mirabilem et multae scientiae et bonitatis Augustinum Hipponensem Episcopvestram. Cui de me scribens hoc ipsum rogato, ut tanquam
Abbreviated transcription (Latin):
sipes et disperdas et hedifices et plantes. opportet enimi¬
te esse Irreprehẽsibilem. Potest male alios corrigere
cui potest quem diligit dicere et tu fimiliter facis tibi
autẽ modo maior erit labor. sed minus premiñ. Estoso¬
brius prudens et pudicus hospitalis et doctor. Nem̃i
uiolencĩa facito sed omnes equaliter dilige. et tante¬
et fanto plus quanto melior est Non persecutor sed mo¬
descus non litigiosus nec cuꝑidus ¶ Cu enin predica
opportime uerbum dei omis scriptura diuinitꝰ ĩspira¬
ta utilis est ad docendum. Acquire uerba que predices
oraciomibus Ualet enim hiiõi predicacio et doctrina
ad illuminãdũ ad argnendũ ad coripiendum. ad erudiẽ¬
dum in tuscicia. ut perfectus sit audiens. et inomni
ad dexteram uirtutis dei reuelans misteria. et docens
homnĩẽ scienciã. In om̃ibus dilectissiẽ fili te ipsum
prebe exemplũ bonorum operũ in onii sanctitate et

Expanded text:
sipes, et disperdas, reaedifices, et plantes. Oportet te enisipes, et disperdas, reaedifices, et plantes. Oportet te enim esse irreprehensibilem. Potest male alios corrigere, cui potest is quem corrigit dicere: Et tu similiter facis. Tibi amodo major erit labor, sed majus praemium. Esto sobrius, prudens, et pudicus, hospitalis et doctor. Nemini violentiam facito, sed omnes aequaliter dilige: et tantet tanto plus quanto melior es. Non sis persequutor, sed modestus, non litigiosus, nec cupidus. Tu autem praedica opportune verbum Dei. Omnis Scriptura divinitus inspirata utilis est ad docendum. Acquire verba quae praedices orationibus. Valet enim hujusmodi praedicatio et doctrina ad illuminandum et arguendum, ad corripiendum et erudiendum in justitia, ut perfectus sit audiens, et in omni ad dexteram virtutis Dei, revelans mysteria, et docens omnem scientiam. In omnibus, fili dilectissime, teipsum praebe exemplum bonorum operum, in omni sanctitate et
Abbreviated transcription (Latin):
u antem ⁊nducie forfitudiuẽ sempet᷑
Su ibditus esto domino. nec eniulieris eum
ut nequiter facias. Salus tua deus in sempiterius eĩat¬
et ut iusticia tua non deficiat humilior sis onũbus. le¬
ua in celum occulos tuos. lex dei semper fit in corde tuo¬
¶ Ioli timere obpropbria hominũ et blasfennas eormoi
ne metuas. Ei sperabis in domino assues fortitudi¬
nem. et uemiẽt tibi pẽne ut aquile et uolabis et non
defficies uniuersa legis dei secure loqueris omibut
ie tnieas a facie honimũ quia tũ illis semper est daĩt
cum quibus est ueritas Descendit q cũ illis in foueas
et in uuiculis et non derelinquit eas. sed a sedtuctoribus
tutat illos et est illis adiutor et protector in tempore tri¬
bulacioms. Certe facile trmet mortem hanc ymo ut plus
dico odit hauc uitam qui se bene agere cerut ¶ Ecte ꝯsti¬
tuo te super societatem istam ut euellas et destruas et dis¬

Expanded text:
urge, induere fortitudinem, semper urge, induere fortitudinem, semper subditus esto Domino, nec aemuleris eum, ut nequiter facias. Salus tua Deus in sempiternum erit, et justitia tua non deficiat: humilior sis omnibus: leva in coelum oculos tuos, lex Dei semper sit in corde tuo. Noli timere opprobrium hominum, et blasphemias eorum ne metuas, Si sperabis in Domino, assumes fortitudinem, et venient tibi pennae ut aquilae, et volabis, et non deficies. Universa legis Domini secure loqueris omnibus. Ne timeas a facie hominum, quia cum illis semper est Dominus cum quibus est veritas, descenditque cum illis in foveam, et in vinculis non dereliquit eos, sed a seductoribus tutatur eos, et est illis adjutor et protector in tempore tribulationis. Certe non facile timet mortem hanc, imo ut plus dico, odit hanc vitam, qui se bene agere cernit. Ecce constituo te super societatem istam, ut evellas, et destruas, et dis
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum uobiscum et ipsum tanꝙ̃ me audiatis. Ipse
enm eut uobis in patrem. et uos ei tanꝙͣ filni obedientes in
caritate cũ om̃i huilitate et mansuetudine et cũ ommi pa¬
obsecro uos ut soliciti sitis in beritate spiritus in uniculo
pacis. unũ corpus et unus spiritus sitis. sicut bocati estia
in una specie uocacionis nostre. unus est deus et pater
omniũ ihũs xpũs cui soli in una simul uiuentez fir¬
mitate placere cupit. E euuis estote imitatores sicut
filii carissim. et ambulate in dilectione sicut ipẽ dilex̃
uos. et tradidit semetipm̃ pro nobis ut uõs redimeret
et faceret uoz sibi acceptabiles sectatores honorũ operũ¬
¶ unicinq uescrũ det ip̃e graciã secũdũ mesurã dona¬
ciomis sue det uobis de rore spiritus sancti habunde
ut habeatis cor ad collendum eum. Ad aperiat cor uescu
in sua lege et in preceptis sius. ut cognostatis eum et
faciatis eu uoluntatem. nec hor enꝙͣ deserat⁊ sur

Expanded text:
itis vobiscum, et ipsum tanquam me audietis. Ipse itis vobiscum, et ipsum tanquam me audietis. Ipse enim erit vobis in patrem, et vos ei tanquam filii obedietis in caritate, cum omObsecro vos ut solliciti sitis servare unitatem spiritus in vinculo pacis. Unum corpus et unus spiritus sitis, sicut vocati estis in una spe vocationis vestrae. Unus est Deus et pater omnium Jesus Christus: cui soli in una simul viventes fraternitate placere cupiatis. Ergo ejus estote imitatores sicut filii carissimi, et ambulate in dilectione, sicut et ipse dilexit vos, et tradidit semetipsum pro vobis, ut vos redimeret, et faceret vos sibi acceptabiles sectatores bonorum operum. Unicuique vestrum det ipse gratiam secundum mensuram donationis suae. Det vobis de rore Spiritus Sancti abunde, ut habeatis cor ad colendum eum. Adaperiat cor vestrum in lege sua, et in praeceptis suis, ut cognoscatis eum, et faciatis ejus voluntatem, nec
Abbreviated transcription (Latin):
hos dies quo ego uado poteritis uenire. et ubi ego ero ⁊
os eritis in gaudio quod nemo tollet a bobis. Men¬
te filii mei carissum quõ post mortẽ moysi deu̾s eleg̃.
iosne in ducem et procectorẽ populo suo. Et elenato
helya per turbinẽ curru igneo in celuii. fecit heliseũ
in populo suo. ette prophãm in quo duplex requieuit
spiritus helye. Nũquid exinanita est manus dei. an
oblitus est deus mmiẜeri aut ꝯtinebit in ia sua miseri¬
cordias suas. Dornius pars hereditatis nostre et cali
namiq a nobis aliũ pastorem cui dabit uerbũ ennãge¬
lizandi et ille ingredietur sine macula. et operabitur
iusticiã Et rogo deui meum qui me eduxit et redu¬
xuit me secũdum uolinitatẽ suam. ut si quis in me
sunt spiritus ad obediendũ preceptis siuis ꝙ in isto
quem nobis mittet paclito et pascore fiat duplex¬
CHeu ensebiũ filiũ meum prediletissimam. habat¬

Expanded text:
 dies quo ego vado, et vos poteritis venire: et ubi ego ero, et  dies quo ego vado, et vos poteritis venire: et ubi ego ero, et vos eritis in gaudio, quod nemo tollet a vobis. Mementote, filii carissimi, quomodo post mortem Moysi Deus elegit Josue in ducem et protectorem populo suo: Et elevato Elia per turbinem curru igneo in coelum, fecit Eliseum in populo esse Prophetam, in quo duplex requievit spiritus Eliae. Numquid nunc exinanita est manus Domini? An oblitus est Deus misereri, aut continebit in ira misericordiam suam? Dominus erit pars haereditatis vestrae et namque ex vobis alium pastorem, cui dabit verbum evangelizandi: et ille ingredietur sine macula, et operabitur justitiam. Et rogo Deum meum, qui eduxit et reduxit me secundum voluntatem suam, ut si quis in me fuit spiritus ad obediendum praeceptis suis, quod in isto, quem vobis mittet, paracleto et pastore fiat duplex. En Eusebium filium meum dilectissimum habeb
Abbreviated transcription (Latin):
Innocentem ꝯdempnabunt incendent igni scuãriũ
dei et ueritatem fidei lacerabũt eetit oest ueior
unt Ille motus hus uerbis ł aliquãtulũ lac̾mato
uirtutis eius Nolite tumere ꝯsequimĩ a dnõ mmisericordĩa
si sperabitis in eum. Est emm ipẽ pins et misericors et
nullum deserit speranciũ in se Quis ꝯfisus est in dño
t derelictus est Si autem m̃c uos derelinquo. Si
nõne uos recipiet. Ip̃e enĩ legem nobis ꝯstituet in uita
sua diriget uos in semitã rectam. et non tradet uos ĩ
aminas persequẽtiũ uos uiriliter igitur agito et ꝯfor¬
tetur cor uestiũ et sustinete dinñ. Est enim dñs in celo
puis et misericors. qui suos millemodis sit iuuare fa¬
uilos Non turbetur cor uestrumi neq formdet. sp¬
te in domino. et effundite coram illo corda uestra. qr ip̃e¬
est aduitor uester. Si enin nũt abiero. Iterum me uide¬
bitis et gaudebinus in simul quia non multũ post¬

Expanded text:
innocentem condemnabunt. Incendent igni sanctuarium innocentem condemnabunt. Incendent igni sanctuarium Dei, et veritatem fidei lacerabunt. CAP. XXXIX. Tunc ille motus his verbis, aliquantulum lacrymatus est, virtutis ejus. Nolite timere, consequemini a Domino misericordiam, si sperabitis in eum. Est enim ipse pius et misericors, et nullum deserit sperantium in se. Quis confisus est in Domino et derelictus est? Si autem nunc vos derelinquo, Dominus nonne vos recipiet? Ipse enim legem vobis constituet in via sua, diriget vos in semitam rectam, et non tradet vos in animas persequentium vos. Viriliter ergo agite, et confortetur cor vestrum, et sustinete Dominum. Est enim Deus in coelo pius et misericors, qui suos mille modis scit juvare famulos. Non turbetur cor vestrum neque formidet. Sperate in Domino, et effundite coram illo corda vestra, quia ipse adjutor erit vester. Si enim abeo nunc, iterum me videbitis, et gaudebimus simul. Quia non multos post
Abbreviated transcription (Latin):
aduertis faciem tũa ab ea in lumĩe uultus tui anbula¬
mus gloria uirtutis nostre tu eras ¶Heu quid sine te
amplius faciemus. Tn pater. tu doctor et Refugiũ tr
exemplum inuocencie utinã nobis tecũ mori liceat iã
ad nichilum reducti sumius et sicut ones ermmius sine
pastore ad nichilum deuemenus nelud aqua deciirens
non erit qui consoletur nos fient filn tui orpham et fa¬
mẽ pacientur ut canes. crrcuẽtes undiq non te inuemiẽt
¶heu quantus super nos cecidit ignis nisi de inceps ui¬
debimus solem. Congregacio fideliũ quid faciet sine te
Tu dispersio eras hereticoruii. En interfector eras gladio
oris tui Tu eorum malleus et securus ꝯterens corum
dentes inore ipsorum ¶ Mollas leonũ ꝯstangens et de¬
duces eos in pnteũ interitus. Gandebunt nũc et ex¬
ultabunt et humiliabũt populũ tuũ et hereditatem
tuam uexabunt. Captabunt in aiãm iusti et sangiñe

Expanded text:
quid avertis faciem tuam ab ea? In lumine vultus tui ambulaquid avertis faciem tuam ab ea? In lumine vultus tui ambulabamus, gloria virtutis nostrae tu eras. Heu quid sine te amplius faciemus? Tu pater, tu doctor et refugium, tu exemplar innocentiae: utinam nobis tecum mori liceat! Jam ad nihilum deveniemus, sicut oves erimus sine pastore, ad nihilum deveniemus velut aqua decurrens: non erit qui consoletur nos. Fient filii tui orphani, et famem patientur ut canes, circumeuntes undique te non invenient. Heu quantus super nos cecidit ignis. Non te deinceps videbimus solem. Congregatio quid faciet fidelium sine te? Tu dispersio haereticorum eras: tu interfector eorum gladio oris tui: tu eorum malleus et securis, conterens eorum dentes in ore ipsorum, molas leonum confringens, et deducens eos in puteum interitus. Gaudebunt nunc, et exsultabunt, et humiliabunt populum tuum, et haereditatem tuam vexabunt. Captabunt in animam justi, et sanguinem
Abbreviated transcription (Latin):
rum fuerũt michi in miseria huius uite panes lac̾me
die ac notte labores ꝯtumelie afflictiones erumpne. fa¬
mes sitis. Ieminia. uigilie temptaciones et pestilencie ¶
Audi gemitus meos. uinclãti solue caligaciones meas
Accipe filiũ hic famelitũ in regione aliena. et redde eum
patri suo. Sucipe ulteribus plenũ et colloca eum ĩ sum
abrahe patriarche fac me mtrare in uineã domini saba¬
och ut non stem hic occiosus Suscipe me de uia ĩĩquita¬
is. et deduc me in uiam eternam Educ me de tene
et umbra mortis dirũpe unicła. solue ꝯpeditũ Illumĩa
cecum Erige elisum custodi aduenam et pupillum sedẽti
in tenebris. et habitanti in regione umbre mortis Ostẽde
ciresĩstancim̃ creuit meror et tristicia ne quis nrrm
Poteiat se a lacromis sustinere sed omniũ una erat uox
plangenciũ Quid sine te facienus pater. quo pergem
ueniam istam ex egipto transtulisti et plantasti eã ut

Expanded text:
rum? Fuerunt mihi in miseria hujus vitae lacrymae panes rum? Fuerunt mihi in miseria hujus vitae lacrymae panes die ac nocte, labores, contumeliae, afflictiones, aerumnae, fames, sitis, jejunia, vigiliae, tentationes, et pestilentiae. Audi gemitus vinculati, solve colligationes meas. Accipe filium hic famelicum in regione aliena, et redde eum patri suo: suscipe ulceribus plenum, et colloca eum in sinum Abrahae Patriarchae. Fac me intrare in vineam Domini sabaoth, ut non stem hic otiosus. Suscipe me de manu iniquitatis, et deduc me in vitam aeternam. Educ me de tenebris et umbra mortis. Disrumpe vincula, solve compeditum, illumina caecum, erige elisum, custodi advenam et pupillum. Sedenti in tenebris, et habitanti in regione umbrae mortis, ostende ium astantium crevit moeror et tristitia: nec quis nostrum poterat se a lacrymis continere, sed omnium una erat vox plangentium: quid sine te faciemus, pater? quo pergemus? Vineam istam ex Aegypto transtulisti et plantasti eam, ut
Abbreviated transcription (Latin):
et amita mea iannas uite Quas apeure michi promisi¬
sci cũ finisti cũ domino meo. ut iam sit in pace locus meꝰ
et habitacio mea in syon ¶ Expolia me hanc mortali tu
inta quã fero ut induam me uestimento salutis et leticie
Anima mea liquefacta est ut iuuenire possim dilectum
meum quem in nudo quesiui et non tunem ¶ Inuene¬
init mne in hac solitudine custodes qui crrcuerũt cnutatem
peraissem̃t me et tullerũt pallũ meũ custodes murorum
rcussus sum et hũiliatus sum a uoce malorũ et dolo
Tota die exprobabant michi iummuci mei loquentes adu̾¬
iam bona mors propera. ꝯfringe cornui archũ scutum
gladiũ et bellum. Si moraris iam defiait paulisper spi¬
ritus mens propter multitudinẽ dolorũ meorum Iam
consolaciones tue letificent aiam meam hodie uocẽ mẽa
andiẽs Noli obdurare cor tnũ quõ ueniã et apparebo ante
faciẽ dei. ut inhabitem in domio sua in longitudinẽ die¬

Expanded text:
et amica mea, januas vitae, quas aperire mihi promisiet amica mea, januas vitae, quas aperire mihi promisisti cum fuisti cum Domino meo, ut jam sit in pace locus meus, et habitatio mea in Sion. Exspolia me ista mortali tunica mea, quam fero, ut induam me vestimentis laetitiae. Anima mea liquefacta est, ut invenire possim dilectum meum, quem in mundo quaesivi, et non inveni. Invenerunt me in hac solitudine custodes, qui circumeunteraverunt me, et tulerunt pallium meum custodes murorum. Percussus sum et humiliatus sum a voce malorum et dolorum. Tota die exprobrabant mihi inimici mei: loquentes advejam, bona mors, propera, confringe arcum, cornu, scutum, gladium et bellum. Si moraris, jam deficit paulisper spiritus meus propter multitudinem dolorum meorum: jam consolationes tuae laetificent animam meam. Hodie vocem meam audiens noli obdurare cor tuum. Quando veniam et apparebo ante faciem Dei, ut inhabitem in domo sua in longitudinem die
Abbreviated transcription (Latin):
ciam quam operata fuisti suscipiendo din meum uudedõ¬
uultauit per culꝑam quã perpetrauit genitor mens adã
uemam per te inortum delitti mei. ut comedã fuictũ ꝓonioꝵ
suorum Defecerunt sicut fumue diee mei et caro mea sic.
fenũ aruit ¶ Ecce iam ueiit tempus miserendi mei noli
tardare, actellera ut eripias me. quia amorelangueo Per
te bona mors fructũ recepimus bonoꝵ que faciiius eoctuo¬
sciius premia que speranius Anteꝙͣ uenias deũ exꝑte co¬
gnostnuuss cum ueneus perfecte uidebimus sicuti est
¶Nigra es sed formosa. plcra es et decora fanuo distillane
labia tua Terribilis es. et quie resistet tibi, Teribilis certe
apid ieges terresBinfere sprcitũ principiũ notã facis hũili¬
bus uirtutem tuam ¶ Cu ꝯfugis cormua pectatorũ et ex¬
altas cornua iustorum Illuxerũt coiruscaciones tue orbi
terre uidit et ꝯmota est terra. Aperi michi dulcis soror

Expanded text:
tiam, quam operata fuisti suscipiendo Dominum meum, unde extiam, quam operata fuisti suscipiendo Dominum meum, unde exsulavi per culpam, quam perpetravit meus genitor Adam. Veniam per te in hortum Defecerunt sicut fumus dies mei, et caro jam sicut foenum aruit. Ecce jam venit tempus miserendi mei, noli tardare, accelera ut eripias me, quia amore langueo. Per te bona mors, fructum recipimus bonorum quae facimus, cognoscimus praemia quae speramus. Antequam venias, Deum ex parte cognoscimus: dum veneris, perfecte videbimus eum sicuti est. Nigra es, sed formosa, pulchra es et decora, favus distillans labia tua. Terribilis es, et quis resistet tibi? Terribilis quidem apud reges terrae, aufers spiritum principum, notam facis humilibus virtutem tuam, tu confringis cornua peccatorum, et exaltas cornua justorum. Illuxerunt coruscationes tuae orbi terrae, vidit et commota est terra. Aperi mihi, dulcis soror,