comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
est affectio annu longo tempore ꝑseueras
ut e uirtus ⁊ disciplina q̃ ꝑsenatione sui ⁊
ꝓpetuitate temporis estimantur. nisi forte
cas langor aliquis corporis ⁊ casu nuiecta
debilitas amputau̾it. Affectio uero est
tio uideri pot̾. Ab bac namq incipit. ⁊ si
ipã ꝑmanserit ħitus nascitur. affectio a̾
hĩtus inderi nõ pot. Si eium ad bitum ꝑ¬
uen̾it. uocabulum ꝓprium ñ tenẽbit. Hoc
loco ñ ẽ incongruum qd sepe qĩtum ẽ bre¬
ui tractatu dissolu̾e. ac docẽ quid uirtutẽ
disciplinam q disc̾nat. Hoc ꝓfecto qd̾ dis¬
partes amplectitur. oniẽmq auiniam su¬
o imꝑio grb̃nat ⁊ regit. ut ⁊ iracũdiam
domet ⁊cupiditates animo anmoneat
qd disciplina fac̾e̾ aut qͣmqͣm ualet. po
uel posse uel nõ posse aliquid face̾ ꝑ na
erorum ⁊ contemplatis artub ꝓmintia¬
nius aliquid d̾ futuro. eos q dicimus ł
cursores. uel pugilla tores fore. ñ qd̾ iam
hac arte uel studio teneantur. s ud̾antur

Expanded text:
est affectio animi longo tempore perseuerans, ut est uirtus et disciplina quae perseueratione sui et perpetuitate temporis aestimantur, nisi forte eas languor aliquis corporis et casu iniecta debilitas amputauerit. Affectio uero est tio uideri potest ab hac namque incipit et, si ipsa permanserit, habitus nascitur. Affectio autem habitus videri non potest; si enim ad habitum pervenerit, vocabulum proprium non tenebit. Hoc loco non est incongruum, quod saepe quaesitum est, brevi tractatu dissolvere ac docere, quid virtutem disciplinamque discernat. Hoc profecto quod dispartes amplectitur, omnemque animam suo imperio gubernat ac regit: ut et iracundiam domet, et cupiditates animo amoveat quod discuel posse uel non posse aliquid facere per erorum et contemplatis artubus, promlntiamus aliquid de futuro eosque dicimus uel cursores uel pugillatorios fore; non quod iam hac arte uel studio teneantur, sed uideantur
Abbreviated transcription (Latin):
atq hitun spei ẽe dixis .i. musice uel gra¬
matice. qualitates dbemus agnoscere
Qnͣuus ipe quoꝙ aristotiles magnus inge¬
no huic ꝑnuctione pene concesserit. ac
dicit posse conting̾e ut qd̾ qualitatis fu¬
erit. id referatur ad aliquid. Nec eẽ mi¬
portunum sinna res duaꝵ cãtbgoriaꝵ

Expanded text:
iei esse dixeris id est musicae vel grammaticae, qualitates debemus agnoscere. Quamvis ipse quoque Aristoteles magnus ingenio huic paene permixtioni concesserit ac dixerit posse contingere ut, quod qualitatis fuerit, idem referatur ad aliquid, nec esse importunum si una res duarum categoria
Abbreviated transcription (Latin):
borẽ ut ui se conutantur. ac sint sͥ natia
conuncta. Ita ⁊ qualitatis ꝓprium. tec
eut cuncta qualia simmina aut dissmli¬
a nommentur. ⁊ dulce eniu dulci. ⁊ albri
albo. ⁊ stulto stultum. ⁊leui leue. ⁊ cali¬
Alit enim si dicta fuint nũcupatõm ꝓpam
nõ hebunt. Nc aut nõ nulli m legendo
turbentur. qd affectio ⁊ hĩtus ⁊ discipliu
ltati quoq connexa sunt. hanc discretio¬
neni damus. ut tunc cathgorie ad aliqd
litati ut puta si disciplinam drcis qd est
genus cet̾aꝵ. ad aliquid refenta est. Dis¬
eiplina enim discibilis rei disciplina dr.
Qd si musicam dixis. musica spẽs e dis¬
ciplinc non genus. qualitati nectenda e
Neq enim musitami musici musicam poc¬
simius dicere. s musici disciplinam. Siłr
aliquid nunc qualitati nectinitur. Siqd

Expanded text:
 ut in se convertantur ac sint sibi natura coniuncta, ita et qualitatis hoc proprium est ut cuncta qualia similia aut dissimilia nominentur. Et dulce enim dulci et albo album et stulto stultum et levi leve et calialiter enim si dicta fuerint, nuncupationem propriam non habebunt. Ne autem nonnulli in legendo turbentur quod affectio et habitus et disciplina litati quoque conexae sunt, hanc discretionem damus: ut tunc categoriae ad aliqulitati. Ut puta, si 'disciplinam' dixeris quae est genus caeterarum, ad-aliquid referenda est disciplina enim discibilis rei disciplina dicitur; quod si 'musicam' musica species disciplinac est, non genus, qualitati nectenda est; neque enim musicam musici musicam possumus dicere, sed musici disciplinam. Cap. -aliquid nunc qualitati nectuntur; siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
sb̾leuatus est ab eis. Et qũo contemplan¬
tes erant cum iret in celum. ecce duo iuri
astabant illis in ueste alba. qui dixunt
ad eos. uiri galilei quid statis respicien¬
eum cuntem in celum. Tunc reu̾si sunt
irłuam a monte qui uocatur eleon. qui

Expanded text:
sublatus est ab eis. et quomodo contemplansublatus est ab eis. et quomodo contemplantes erant, cum iret in caelum, ecce, duo uiri astabant illis in ueste alba, qui dixerunt ad eos: uiri Galilaei, quid statis respiciens euntem in caelum. tunc reuersi sunt inHierusalem a monte qui uocatur Elaeon, qui
Abbreviated transcription (Latin):
dic tertio ⁊ p̾dicuri in nomine eius piu̾am
i renussionem pec̃orum in omnes gentes.
incipientib ab irłm. uos aut̃ estis testes
horum. ⁊ ego mittam promissum patuis me
im nos. uos aut̃ sedete in cuutate quaadus¬
q induammi uirtutem ex alto. Et cumi red¬
memorauit. Ubi enim dixit dominus. aie¬
fuit ex canonicis libris sc̃e ecce erpssa mi
pletio promissionis domini. paraclitum
laq̃os incurramus. Et recitauit ex actibus
apłorum. Primum quidem sermonem fe
ad̾ omnib otheophile que cepit ibs facere
se uiuum post passionem in multis argume¬
tis dierum iusus e eis dies quadragnita
⁊ docens de regno dei. ⁊ quo conusatus est
post multos istos dies usq ad penthcoster.
Illi ergo conuemientes interrogabant eu
dicentes. Donune si in hoc tem̃pore prese¬
tabis regnum ismel: Ille autem dixit.
Nemo pot̾ cognoscere tempus qd pater
posuit i sua potestate. s accipictis uir¬
tutem sps sc̃i supuenientem in uos: ⁊eri¬
Et cum hec diceret. nubes suscepit eum et

Expanded text:
n nomine eius paenitentiam et remissionem peccatorum in omnes gentes, incipientibus ab Hierusalem. uos autem estis testes horum. et ego mittam promissum patris mei in uos; uos autem sedete in ciuitate, quoadusque induamini uirtutem ex alto. et cum redmemorauit. ubi enim dixit dominus: mitfuerit ex canonicis Libris sanctae Ecclesiae expressa impletio promissionis Domini, paracletum laqueos incurramus. CAPUT IV. Et recitavit ex Actibus orum: primum quidem sermonem feci de omnibus, o Theophile, quae coepit Iesus facere se uiuum post passionem in multis argumentis dierum uisus eis dies quadraginta . et docens de regno dei et quomodo conuersatus est post multos istos dies usque ad pentecosten. illi ergo conuenientes interrogabant eum dicentes: domine. si in hoc tempore praesentabis regnum Israhel? ille autem dixit: nemo potest cognoscere tempus, quod pater posuit in sua potestate; sed accipietis uirtutem spiritus sancti superuenientem in uos eterram. cum haec diceret, nubes suscepit eum et
Abbreviated transcription (Latin):
pertissime doceatur. audi apłm. Et cum¬
dicet ex apło legit. Siue aut̾ ꝓpbie eua¬
cuabuntur. siue liugue cessabunt. siue i¬
scĩa euacuabitur. Ex parte enim scimus
⁊ ex parte ꝓphamus. Cum aut̃ uenĩt qd̾
perfcm est. qđ̾ ex parte est enacuabitur
Cum cem parnulus loquebar q̃i paruul
sapiebam qͣi parnulus. cogitabam qua¬
si paruulus. cum aut̃ fes sum iir. enacu¬
aui que parnli erant. Uidemus enim
nuinc ꝑ speculum in eingmate. tunc aut̃
facie ad faciem. Et cum legẽt dixit. Iar
dic mchi tu. si tempora futura manicher
pdicebant apłs. utrum tu uideas modo
deum facie ad faciem. Non
tantum ego possum contra tuam uirtu¬
tem. qr mira uirtus ẽ gradus epalis. De¬
inde contra leges impatorum. Et supius
petun compendine. ut doceas me quid est
ueritas. ⁊ si docius me quid est uĩtas. pare¬
bit qd tenco mendatiuu ẽẽ. uctustim¬
cit. pparuit te probare nõ potuisse apłin
eris breuiter erpono. Diristi inde te pro¬

Expanded text:
pertissime doceatur, audi Appertissime doceatur, audi Apdiceret, ex apostolo legit: siue autem prophetiae euacuabuntur siue linguae cessabunt siue scientia euacuabitur; ex parte enim scimus et ex parte prophetamus; cum autem uenerit quod perfectum est, quod ex parte est, euacuabitur. cum essem paruulus, loquebar quasi paruulus, sapiebam quasi paruulus, cogitabam quasi paruulus; cum autem factus sum uir, euacuaui, quae paruuli erant. uidemus enim nunc per speculum in aenigmate, tun autem facie ad faciem. et cum legeret, dixit: Iam dic mihi tu, si tempora futura Manichaei praedicebat apostolus, utrum tu uideas modo deum facie ad faciem. FEL. tantum ego possum contra tuam uirtutem, quia mira uirtus est gradus episcopalis, deinde contra leges imperatoris. et superius petiui compendiue, ut doceas me, quid est ueritas; et si docueris me, quid est ueritas, parebit quod teneo mendacium esse. AUG. dixit: Adparuit te probare non potuisse apostoeris, breuiter expono. dixisti inde te pro
Abbreviated transcription (Latin):
cies ⁊ R̾ndeas mͥ. Debitorem enim te fe¬
cisti. ut si quid de talib int̾rogauero siñ
respond̾is. nõ inte appareat sp̃s ille d̾ qͦ
dictum est. Inducet in omnem uĩtatem
si illa est ui̾tas quo ista ꝑtinent. Itaq e
lige tibi utrum uelis ⁊ paratus sis mich̾
dhus reb rendere. tanqͣm ho qui accepi¬
ti sp̃m qui introducit in omnem u̾itate
⁊ dicis qd̾ ad ip̃am uitatem pertinet sci¬
re ista mundana. Itaq ergo tibi ea pos¬
sum dicere. que pertinent ad doctrinam
xp̃ianam. tu aut̃ qui putas ad cam p¬
tinere quomiodo sit fos mundus. ⁊ que
agantur in mundo. ad ounua mͥ ncce ẽ
turus es. S Ante qm̃ incipias dicere. Si
forte hẽs qd̾ ille confuxit qm secutus e
doccam ego prius qđ promisi. und̾ dice
indicatura est. quia in ista uita homo
cum ẽ nõ pot assequi omina. s ex parte
ex parte docet in hac uita post hanc uitar
introducet n omnem u̾tatem. Qd̃ ut a¬

Expanded text:
nties et respondeas mihi. debitorem enim te fenties et respondeas mihi. debitorem enim te fecisti, ut si quid de talibus interrogauero, si non responderis, non in te adpareat spiritus ille, de quo dictum est: inducet in omnem ueritatem, si illa est ulige tibi utrum velis et paratus sis mihi de his rebus respondere, tanquam homo qui accepisti Spiritum qui introducit in omnem veritatem, et dicis quia ad ipsam veritatem pertinet scire ista mundana. Itaque ego tibi possum ea dicere quae pertinent ad doctrinam christianam: tu autem qui putas ad eam pertinere quomodo sit factus mundus, et quae agantur in mundo, ad omnia mihi necessturus es. Sed antequam incipias dicere, si forte habes quod ille confinxerit, quem secutus es, doceam ego prius quod promisi, unde dicebindicatura est, quia in ista vita homo cum est, non potest assequi omnia; sed ex parte anctus, qui ex parte docet in hac vita, post hanc vitam introducet in omnem veritatem. Quod ut a
Abbreviated transcription (Latin):
raclitum in paulo. aplõ no fuisse. qr pau¬
lus apls dicit. ex parte enim scimus ⁊ ex
parte ꝓpb̃amus. ⁊ inde putas apłm per
se qui p̾dicaret omnia que iste nõ potu¬
it. qr exparte dicebat. ⁊ hunc tu credis
ẽẽ manicheum. Primo ergo ex ip̃a lect¬
one apli ostendo unde dicẽbat hoc apls.
Deinde qr dixisti qd̾ manicheus uos docu¬
erit mitium. medium.⁊ finem. ⁊ quo ł
in engłio dominum dixisse. mcto uob̾
paraclitum qui uos doceat de cursu soł
mathematicos. Sufficit aut̃ ut homine
de bus rebr qnͣtum n scola didicerunt
nouint. ꝓpt̾ usus humauos. xps̃ aut̃ uen¬
turum paraclitum dixit. Qui inducat in
onmem uitatem. s ñ ibi ait mnitum. me¬
diumi.⁊ finem. Non ait. solis ⁊ lune cursꝰ.
aut si putas hane doctrinam ad illam iu
illum d̾ quo dicis. ad qui ꝑtinet docere
ista que ego dico ad disçiplinam ⁊ doctri¬
nam xp̃ianam nõ ꝑtũc. oportet ut renu¬

Expanded text:
racletum in Paulo apostolo fuisse, quia Pauracletum in Paulo apostolo fuisse, quia Paulus apostolus dixit: ex parte enim scimus et ex parte prophetamus, et inde putas apostolumse, qui praedicaret omnia, quae iste non potuit, quia ex parte dicebat; et hunc tu credis esse Manichaeum. primo ergo ex ipsa lectione apostoli ostendo. unde dicebat hoc apostolus. deinde, quia dixisti, quod Manichaeus uos docuerit initium, medium et finem et quomodo uel ngelio dominum dixisse: mitto uobis paracletum, qui uos doceat de cursu solimathematicos. sufficit autem, ut homines de his rebus, quantum in schola didicerunt, nouerint propter usus humanos. Christus autem uenturum paracletum dixit, qui inducat in omnem ueritatem; sed non ibi ait: initium, medium et finem; non ait: solis et lunae cursus. aut si putas hanc doctrinam ad illam uerillum, de quo dicis, ad quem pertinet docere ista, quae ego dico ad disciplinam et doctrinam christianam non pertinere, oportet. ut renu
Abbreviated transcription (Latin):
Ego de ip̃o ago. quia in ip̃o ⁊ in omnes. ⁊
si in ip̃o. Paulus enim in alt̾a epła dicit.
ex parte scunus ⁊ ex parte p̾dicamus. cu
uen̾it aut̾ qd̾ ꝑfectum est abolebuntur e¬
a que ex parte dicta sunt. nos audientes
paulum hoc dicẽ. uenit manicheus cum p̃¬
dicatione sua. ⁊ suscepimus eum ẜm qd
lus uenit ⁊dixit. ꝙ ip̃e qr uenturus est. ⁊¬
postea nemo uenit. Ideo suscepimus ma¬
ncheum. Et qr uenit manicheus ⁊ꝑ sua
p̾clicationem docuit nos itium. mediũ.
⁊ finem. docuit nos de fabrica mundi. qrͣ
facta est. ⁊ iid̃ facta est. ⁊ qui fecerunt.
docuit nos qͣre dies. ⁊ quare nox. docuit
nos de cursu solis ⁊ lune. qr hoc in paulo
non audiuumus nec in cetorum apłorũ
scripturis. hoc credimus qr ipe est parali¬
tus. Itaq illud it̾m dico qd̾ suꝑius dixi.
si audiero in alt̾a scriptura ubi paraclit
re ⁊ docueris me. credo. ⁊ renuntio. Augs
dicit Dicis ido te nõ credere spin scm̃ pa¬

Expanded text:
Ego de ipso ago, quia, si in ipso, et in omnes.. et si in ipso — Paulus enim in altera epistula dicit: ex parte scimus et ex parte prophetamus; cum uenerit autem quod perfectum est, abolebuntur ea, quae ex parte dicta sunt — nos audientes Paulum hoc dicere, uenit Manichaeus cum praedicatione sua, et suscepimus eum secundlus uenit et dixit et ipse quia uenturus est, et postea -nemo uenit; ideo suscepimus Manichaeum. et quia uenit Manichaeus et per suam praedicationem docuit nos initium, medium et finem; docuit nos de fabrica mundi, quare facta est et unde facta est, et qui fecerunt; docuit nos quare dies et quare nox; docuit nos de cursu solis et lunae: quia hoc in Paulo non audiuimus nec in ceterorum apostolorum scripturis, hoc credimus, quia ipse est paracletus. itaque illud iterum dico, quod superius dixi: si audiero in altera scriptura, ubi paracletre, et docueris me, credo et renuntio. AUG. dixit: Dicis ideo te non credere spiritum sanctum pa
Abbreviated transcription (Latin):
auc̃ts. cum uide. as quanta pace int̾ nos a¬
gamus. qnͣta tranquillitate disputenui
at. nullum terrorem incutiat. s tranquil¬
lissimus audiat sicut decet xp̃ianos. Dix¬
isti ⁊ tuere leges impatoris. hoc pro uera

Expanded text:
auctoritas, cum uideas, quanta pace inter nos aauctoritas, cum uideas, quanta pace inter nos agamus, quanta tranquillitate disputemus,at, nullum terrorem incutiat, sed tranquillissimus audiat, sicut decet christianos. dixisti etiam timere leges imperatoris . hoc pro uera
Abbreviated transcription (Latin):
ti apłm ip̃m paulum dixisse. qr ex parte scit.¬
⁊ ex parte ꝓpbetat. Dixi nos nõ posse scirei
diuina cum sumus in bac iuta. ⁊ hie iide
ꝑ speculum in enigniate. tunc aut̃ facie
ad faciem. Et quesui a te si hoc putas di¬
xisse apłm paulum. qd uenturus eet ma¬
nicheus qui docẽt qd no potat paulus per¬
tinere ad te qui te dicis accepisse ip̃m spi¬
ritum. uidere mõ deum facie ad faciem.
Qd̃ quia no potos manifestum est aplin
paulum de illa uita dixisse. de qua dicit io¬
hannes. Dilectissim filii dei sumus. et
nond apparuit qđ erimus. Scimus enin
qr cum apparuerit sinules ei erimus. qm
uidebinius cum sicuti est. Hoc tu cum au¬
disses. dixisti te no ualere contra meami
uirtutem. Que uirtus mea nõ est. ssi ali¬
qua est. ab illo mͥ data est ad redarguen¬
dos errores. qui uirtus est omnium fideli¬
um suorum. ⁊ pleno corde de se presumen¬
tium. Dicisti etiam qd te ep̃alis terreat

Expanded text:
ti apostolum ipsum Paulum dixisse, quia ex parte scit,ti apostolum ipsum Paulum dixisse, quia ex parte scit, ex parte prophetat. dixi nos non posse scire diuina. cum sumus in hac uita, et hic uidere per speculum et in aenigmate, tunc autem facie ad faciem, et quaesiui a te, si hoc putas dixisse apostolum Paulum, quod uenturus esset Manichaeus, qui doceret, quod non poterat Paulus, pertinere ad te, qui te dicis accepisse ipsum spiritum uidere modo deum facie ad faciem. quod quia non potes. manifestum est apostolum Paulum de illa illa dixisse, de qua dicit et Iohannes: dilectissimi, filii dei sumus et nondum adparuit quid erimus; scimus enim quia cum adparuerit, similes ei erimus, quoniam uidebimus eum sicuti est. hoc tu cum audisses, dixisti te non ualere contra meam uirtutem . quae uirtus mea non est, sed si aliqua est, ab illo mihi data est ad redarguendos errores, qui uirtus est omnium fidelium suorum et pleno corde de se praesumentium. dixisti etiam, quod te episcopalis terreat
Abbreviated transcription (Latin):
sit. hinc te crede ip̃m ẽẽ manicheum. At u
bi probani per scripturas scãs ecc̃asticas
quid docuit. ⁊ utrum manichei doctrinam
euacuauit. Cum ergo rendissem maniche¬
um post apłos fuisse in carne. illorum a
doctrinam añꝙͣ manicheus natus ẽẽt ab
ipĩs fuisse p̾dicatam. dixi tm̃ unũ ip̃orũ
qr futura erat. ⁊ eam appelłasse doctrinam
demoniorum mendaciloquorum. ubi ostẽdi
ca que dixit paulus futura in ip̃a doctrina.
ad uram professionem pertine .i. probĩtio¬
nem nuptiarum. qr omnem concubitum
et cum urore fornicationem ẽẽ dicitis. et
abstinentiam a cibis quos deus creauit.
quia nomi uos quosdam cibos dice̾ innum¬
dos. cum ipe sequatur ⁊ dicat. Omins crea¬
tura dei bona est. Cum hic ate exig̾e̾m ut
Renderes. dixisti manicheum docuisse uos ĩ¬
itium. medium. ⁊ finem. ⁊ cursum solis et
lunc. ⁊ cetera talia. que ego cum ostende̾m
ad xp̃ianam doctrinam nõ ꝑtinere. rendis¬

Expanded text:
sit, hinc te credere ipsum esse Manichaeum. At vero ubi probavi per Scripturas sanctas, ecclesiasticas,quid docuerit, et utrum Manichaei doctrinam evacuaverit. Cum ergo respondissem Manichaeum post Apostolos fuisse in carne; illorum autem doctrinam, antequam Manichaeus natus esset, ab ipsis fuisse praedicatam: dixi tamen unum ipsorum quia futura erat, et eam appellasse doctrinam daemoniorum mendaciloquorum . ubi ostendi ea, quae dixit Paulus futura in ipsa doctrina ad uestram professionem pertinere, id est prohibitionem nuptiarum — quia omnem concubitum, et cum uxore, fornicationem esse dicitis — et abstinentiam a cibis, quos deus creauit — quia noui uos quosdam cibos dicere inmundos, cum ipse sequatur et dicat: omnis creatura dei bona est — cum hic a te exigerem, ut responderes, dixisti Manichaeum docuisse uos initium, medium et finem et cursum solis et lunae et cetera talia; quae cum ego ostenderem ad christianam doctrinam non pertinere, respondis
Abbreviated transcription (Latin):
qua recesserit. s in qua fuit in ea ꝑman¬
sit. hoc te int̾rogo utrum manichens uel
pocius doctrina demoniorum mendacilo¬
quorum que fuit in manicheo nullos x̃¬
anos catholicos sedux̾it ut recedent a fi¬
de. Sienim multi a uob̃̾ ⁊ ꝑ uos ⁊ ꝑ illa
doctrinam seducuntur ut recedant a fide
⁊ intendant spiritib seductorib qualis
in manicheo fuit. ⁊ incipiant dr̃e om̃e
concubitum eẽ formcationem. unde ap̃
dicit. pro hibentes nuptias. ⁊ incipiant
dicere carnes quas comedunt homines
nõ ẽẽ dei creaturam s demonum facturã
⁊ ẽẽ minundiciam manfestum ẽ de hus p̾¬
dixisse sp̃m sc̃m paraclitum qui erat in par
lo apło ꝙ recessuri erant a fide intendẽtes
spiritib seductorib qualis fuit in manich¬
o. Iam ergo qr ego rendi iustum ẽ ut tu ix¬
deas ad qđ int̾rogam utrum nõ dicatis o¬
omnem concubitum ẽe fornicatõm. aut si
⁊ hoc nõ ius rendere. ad illud qd primo in¬

Expanded text:
qua recesserit, sed in qua fuit, in ea permanqua recesserit, sed in qua fuit, in ea permansit," hoc te interrogo, utrum Manichaeus uel potius doctrina daemoniorum mendaciloquorum, quae fuit in Manichaeo, nullos christianos catholicos seduxerit, ut recederent a fide. si enim multi a uobis et per uos et per illam doctrinam seducuntur, ut recedant a fide et intendant spiritibus seductoribus, qualis in Manichaeo fuit, et incipiant dicere omnem concubitum esse fornicationem — unde apostolus dicit: prohibentes nuptias — et incipiant dicere carnes, quas comedunt homines, non esse dei creaturam, sed daemonum facturam et esse inmunditiam: manifestum est de his praedixisslo, quod recessuri erant a fide intendentes spiritibus seductoribus, qualis fuit in Manichaeo. iam ergo quia ego respondi, iustum est, ut tu respondeas ad quod interrogaui, utrum non dicas omnem concubitum esse fornicationem, aut si et hoc non uis respondere, ad illud, quod primo in
Abbreviated transcription (Latin):
minister ib̃u xpisti. Et cum legeret dixit.
dñt omnem concubitum ⁊ qui fit cum
uxore formcatõm eẽ. Hoc ẽ emui qd̾ ait.
ꝓhibentes nuptias ꝑ sp̃m ꝓphie designͣ
tum ⁊ exp̾ssum ẽẽ dico. Tu aut̃ si negaᷤ
omnem concubitum fornicationem ẽẽ.
aut si dicis ominem cibum humanum
licitum ad edendum concessum homini¬
bus mundum ẽẽ. nõ es de illis quos pre
lum destruentem ⁊ enacuantem doctrĩa
manichei futuri. Itaq rende ad id qd̾
interrogo. Ominis concubitus formcati
oẽ. an concubitus cum uxore nõ ẽ pcc̃m.
postolus. Et recitatum est. Sp̃s aut̃ ma¬
nicheus nõ a fide recessit sicut dicit pauluᷤ.
sicut ceti recesserunt a fide qĩ in sectam su¬
am. anicheus a nulla secta recessit ut
dicatur qr a fide recessit.
Qm iudeo te nolle rendere ad qd̾ int¬
rogaris ne mueniaris uel no tne sp̃m
accipiam qd dixisti. recedent a fide. qr ñ
recedunt a fide nisi illi qui fu̾t in aliq̃
fide. manichens aut̃ in nulla fide fuit a

Expanded text:
minister Iesu Christi. et cum legeret, dixit: ,\' et qui dicunt omnem concubitum, et qui fit cum uxore, fornicationem esse — hoc est enim quod ait "prohibentes nuptias" — per stum et expressum esse dico. tu autem si negas omnem concubitum fornicationem esse aut si dicis omnem cibum humanum licitum ad edendum concessum hominibus mundum esse, non es de illis, quos pralum destruentem et euacuantem doctrinam Manichaei futuri. itaque responde ad id, quod interrogo: omnis concubitus fornicatio est, an concubitus cum uxore non est peccatpostolus. et recitatum est: spiritus autem manichaeus non a fide recessit, sicut dicit Paulus, sicut caeteri recesserunt a fide quasi in sectam suam: Manichaeus autem a nulla secta recessit, ut dicatur quia a fide recessit.ideo nolle respondere ad quod interrogaris, ne inueniaris uel non tenere saccipiam quod dixisti, "recedent a fide, quia non recedunt a fide nisi illi, qui fuerunt in aliqua fide; Manichaeus autem in nulla fide fuit, a
Abbreviated transcription (Latin):
tuuerunt ut cauerent.
non ut fidem suam comprehensi edicere
dubitarent. Tu aut̃ iam binc tuere de¬
biusti ut nõ hic te mueniremus. Iam in
medio es. Quarc times: insi qr qd̾ dicas

Expanded text:
Timuerunt, ut cauerent, non ut fidem suam conprehensi edicere dubitarent. tu ante iam hinc timere debuisti, ut non hic te inueniremus; iam in medio es . quare times, nisi quia quod dicas
Abbreviated transcription (Latin):
me loqui qd uolo. Si enim iũtas est ma¬
nichei tui nec a me destrui potit. Si fłita
est. quid int̾est a quo destruatur: Tam̃
qr de apłorum scriptura dixisti qd̾ ⁊ si illi
non sunt in corpore sunt hic scripture e¬
orum. añ assumpti sunt apli ꝙͣ error
ñ nueniuntur scripture apłorum eiu¬
denter contra manicheum disserentes.
derit de talib qualis manicheus fuit. q̃¬
les estis ⁊ uos recito ut agnoscas. Et ac¬
cepta epła apli pauli ad thimotheum
legis. Sp̃s aut̃ manifeste dicit. qr ĩ no¬
uissims temporib recedent quidam a fi¬
de. actendentes spiritibr seductorib doc¬
trims demoniorum in ypochrisi mendaci¬
loquorum cant̾iatam bntes consciam su¬
am probibentes nubere. Abstine acibis
quos deus creauit ad pcipiendum cum
grarum actione fidelib. ⁊hus qui cog¬
nount uitatem. qr omnis creatura dei bo¬
na est. ⁊ nicħ abiciendum qd cum gr̃aꝵ

Expanded text:
me loqui quod uolo. si enim ueritas est Mame loqui quod uolo. si enim ueritas est Manichaei tui, nec a me destrui poterit; si falsitas est. quid interest, a quo destruatur? tamen quia de apostolorum scriptura dixisti, quod etsi illi non sunt in corpore, sunt hic scripturae eorum — ante adsumpti sunt apostoli, quam error non inueniuntur scripturae apostolorum euidenter contra Manichaeum disserentes. derit de talibus, qualis Manichaeus fuit, quales estis et uos, recito, ut agnoscas. et accepta epistula apostoli Pauli ad Timotheum legit: spiritus autem manifeste dicit, quod in nouissimis temporibus recedent quidam & fide adtendentes spiritibus seductoribus et doctrinis daemoniorum in hypocrisi mendaciloquorum cauteriatam habentes conscientiam suam, prohibentes nubere, abstinere a cibis, quos deus creauit ad percipiendum cum gratiarum actione fidelibus e t his, qui cognouerunt ueritatem, quia omnis creatura dei bona est
Abbreviated transcription (Latin):
dixisse dominum. Mitto uob̾ sp̃m scm̃ qui
me astringis ut ostendam quos docuĩti
ceat me qd me manicheus docuit. aut ipi
doctrinam enacuet. de duodecun qm uo
ut doctrinam doceant sacrilegi manichei.
S qm dicis unum ip̃orum debere enacua¬
re doctrinam manichei. mõ aut̃ sc̃i apłi
non sunt in corpore. Ego nuuimus non
solum ominum apłorum. s omnium epõ¬
rum. nam ad m̾̃ita apłorum qñ aspiro
qntum micbi dominus de ip̃o sp̃u suo lai¬
giri dignatus est euacuo doctriam mani¬
chei cum ceꝑint legi seqntia ip̃ius epłe.
qm̃ tu ip̃e manichei ẽẽ nõ negas.
Dixisti qr apli de corpore recesserunt.
scripture eorum ualent usq nunc. Et qr
dixit scitas tua.⁊ qr dedisti potestatem di¬
cendi que uoliu̾mus sine ulla formidĩe
dixisti euacuo legem manichei. ⁊ ego di¬
co. Omnis homo mendax. solus deus ue¬
que uoliusti no de scriptura dei. oportet ⁊¬

Expanded text:
dixisse dominum: mitto uobis spiritum sancdixisse dominum: mitto uobis spiritum sancme astringis, ut ostendam, quos docuericeat me, quod me Manichaeus docuit, aut ipsius doctrinam euacuet, de duodecim quem uapostolorum, ut doctrinam doceant sacrilegi Manichaei. sed quoniam dicis unum ipsorum debere euacuare doctrinam Manichaei, modo autem sancti apostoli non sunt in corpore, ego minimus non solum omnium apostolorum, sed omnium episcoporum, — nam ad merita apostolorum quando aspiro? — quantum mihi dominus de ipso spiritu suo largiri dignatus est, euacuo doctrinam Manichaei, cum coeperint legi sequentia illius epistulae, quam tu ipse Manichaei esse non negas.Dixisti, quia apostoli de corpore recesserunt; scripturae eorum ualent usque nunc . et quia dixit sanctitas tua et quia dedisti potestatem dicendi, quae uoluerimus sine ulla formidine, dixisti euacuo legem Manichaei\', et ego dico: omnis homo mendax, solus deus uequae uoluisti, non de scriptura dei, oportet
Abbreviated transcription (Latin):
are. Irl̾muis aut̃ funt ħ̃ĩtatores iudei ho¬
minẽs ex onmi natione que ẽ sb̃ celo. Et
cum fc̃a ẽẽt uox collecta est turba ⁊ confu¬
sa. qm audiebat imusquisq suo sermone
⁊ siuuis linguis loqutes eos. Stupebant a
⁊ adinrabantur adinuicem dicentes. Nõ¬
ne omnes qui loquntur natione sunt ga¬
lilei. Et quomodo agnouimius in illis ser¬
monem in quo nati sumus: Parchi. ⁊me¬
di.⁊elamite. ⁊ qui bitant mesopothanu¬
ani. uideam. ⁊ capadociam. pontum. asy¬
am. frigiam q ⁊ panphiriam. egiptum.
⁊ partes libie que ẽ ad cyrenem.⁊ qui ad¬
erant romam. Iudei q ⁊ proseliti. creten¬
ses ⁊ arabes. audiebant loqntes illos siuis
lingius magnalia dei. Et cum recitaret
sit missus. Qd de me exegisti probaui. su¬
perest ut ⁊ tu facias qd̾ promsisti. qm ĩue¬
sit. respuas illam scripturam que sub no¬
mine sp̃s sc̃i frandare uoluit. uel lectorem
o. hic enim scitas tua nuchi legit. ubi spi
medio. de finc. Augustmi dicit. Si leg̾is ħ

Expanded text:
are. Hierosolymis autem fuerunt habitatores Iudaei, homines ex omni natione, quae est sub caelo. et cum facta esset uox, collecta est turba et confusa, quoniam audiebat unusquisque suo sermone et suis linguis loquentes eos. stupebant autem et admirabantur ad inuicem dicentes: nonne omnes, qui loquuntur, natione sunt Galilaei? et quomodo agnoscimus in illis sermonem; in quo nati sumus? Parthi, Medi et Elamitae, et qui inhabitant Mesopotamiam, Iudaeam et Cappadociam, Pontum, Asiam, Phrygiam et Pamphyliam, Aegyptum et partes Libyae, quae est ad Cyrenem, et qui aderant Romani ludaeique et proselyti, Cretenses et Arabes audiebant loquentes illos suis linguis magnalia dei. et cum recitaret, sit missus? quod de me exegisti probaui; superest, ut et tu facias, quod promisisti. quoniam inuesit, respuas illam scripturam, quae sub nomine spiritus sancti fraudare uoluit uel lectorem o. hoc enim sanctitas tua mihi legit, ubi spirmedio, de fine. AUG. dixit: Si legeris hoc
Abbreviated transcription (Latin):
cabatur barsabas. qui ⁊ iustus. ⁊ mathia
⁊ p̾catus dixit. Tu domine cordis õmi ĩ¬
tellector ostende ex hiis duob qm̃ elegi¬
ti ad suscipiendum locum huius imis¬
terii ãnũtiationis a qua excessit iudas ã¬
bulare in locum suum. ⁊ ded̾unt sortes su¬
as ⁊ cecidit sors suꝑ mathiam. ⁊ similis
deputatus est cumi .xi. apłis. duodecimu.
Et cum legisset dixit. Andiuimus quis or¬
dinatus est in loco iude traditoris. qd̾ par¬
lo ante cominemoraui. ne quisqui per
fraudem irreꝑat in apłorum numero. ⁊
nomine apostolatus fallat ignaros.
Nunc indeamus qd̾ ꝓmisimus. quomo¬
do impleta sit xp̃i promissio de sp̃ũ scõ.
Et cum dixisset legit in loco. Tempore qͦ
suppletus est dies penthcostes. funt om̃s
uit totam illam domum in qua eiunti
sedentes. Et uise sunt illis lurgue diuise qĩ
ignis qui insedit suꝑ unũqmq eorum. ⁊
impleti sunt omnes sp̃u scõ. ⁊ cepunt loqui¬

Expanded text:
cabatur Barsabas, qui et Iustus, et Matthiam. cabatur Barsabas, qui et Iustus, et Matthiam. et precatus dixit: tu, domine. cordis omnium intellector, ostende ex his duobus, quem elegisti ad suscipiendum locum huius ministerii et adnuntiationis, a qua excessit ludas ambulare in locum suum. et dederunt sortes suas et cecidit sors super Matthiam et simul deputatus est cum undecim apostolis duodecimus. et cum legisset, dixit: Audiuimus, quis ordinatus est in locum Iudae traditoris, quod paulo ante commemoraui, ne quisquam per fraudem inrepat in apostolorum numerum et nomine apostolatus fallat ignaros. Nunc uideamus, quod promisimus, quomodo inpleta sit Christi promissio de spiritu sancto. et cum dixisset legit in loco: tempore, quo subpletus est dies pentecostes, fuerunt omnes uit totam illam domum, in qua erant sedentes. et uisae sunt illis linguae diuisae quasi ignis, qui et insedit super unumquemque eorum. et inpleti sunt omnes sp
Abbreviated transcription (Latin):
ih̃u ⁊ fr̃ĩb eius. Et in dieb illis exurrerit
petrus in medio dicentium. ⁊ dixit. fuit e¬
ium turba in uno hominum qͣi centum
niginti uiri. fr̃s oportet adimpleri scrip
prebenderunt ih̃m. qm̃ annumeratus e¬
rat int̾ uos. qui hũit sortem huius mini¬
terii. Hic ergo possedit agrum de m̾cede ĩ¬
iusticie sue. ⁊ collum suum alligauit. et
deiectus i faciem diuisus est medius. et
effusa sunt omnia iuscera eius. Qđ ⁊ cogm¬
tum fciu est. in omnib qui inb̃itabant
irlimam. ita ut uocaretur ager ille ip̃oꝵ
lingua. Acheldemac .i. ager sanguius.
Scriptum ẽ in libro psalmorum. fiat uilla
eius deserta. ⁊ nõ sit qui mhitet in ea. et
epatum eius accipiat alter. O portet itaq
ex his uiris qui conuenunt nb̃cum ĩ om¬
nn tempore quo intrount suꝑ nos. ⁊ exce¬
sit dominus ihs̃ xp̃s incipiens a baptismo
iohanius us in illum diem quo assump¬
tus est a nob̾. testem resurrectionis eius
nobcum est. ⁊ statuit duos.iosep. qui no¬

Expanded text:
atribus ejus. Et in diebus illis exsurrexit Petrus in medio discentium, et dixit fuit autem turba in uno, hominum quasi centum viginti: Viri fratres, oportet adimpleri scriptprehenderunt Jesum, quoniam annumeratus erat inter nos, qui habuit sortem hujus ministerii. Hic ergo possedit agrum de mercede injustitiae suae, et collum sibi alligavit, et dejectus in faciem, disruptus est medius, et effusa sunt omnia itum factum est omnibus, qui inhabitabant Hierosolymam, ita ut uocaretur ager ille ipsorum lingua Acheldemach, id est ager sanguinis. scriptum est enim in libro psalmorum: fiat uilla eius deserta et non sit, qui inhabitet in ea, et episcopatum eius accipiat alter. oportet itaque ex his uiris, qui conuenerunt nobiscum in omni tempore, quo introiuit super nos et excessit dominus Iesus Christus incipiens a baptismo Iohannis usque in illum diem, quo adsumptus est a nobis, testem resurrectionis eius nobiscum esse. et statuit duos, Ioseph, qui uo
Abbreviated transcription (Latin):
qu xp̃s promiscuat sp̃s sc̃s impleuit pro
fide donum crucificus est. Et ille qui pri¬
mo hint negatõmi timoris postea impłe¬
uit glosissimam passionem confessiomis.
Tu itaq ex hoc ip̃o qd̾ tim̾e te dixisti leges

Expanded text:
us promiserat, spiritus sanctus inpleuit, pro fide domini crucifixus est; et ille, qui primo habuit nega-. tionem timoris, postea inpleuit gloriosissimam passionem confessionis. tu itaque ex hoc ipso, quod timere te dixisti leges
Abbreviated transcription (Latin):
iuti. felit. dixit. Agnoui. Angustinus di¬
rit. Prola ub ergo quomodo manichen
domn uoce de celo uocatus sit. hoc ẽ pan¬
lus apłs omnes recognoscunt. Istum er
lr dixit. Et scitas tua michi probet qd̾ in
englio scriptum est xp̃o dicente. uado ad
qui uos inducat in omnem uitatem. Hec
tu michi extra scripturam istam proba
uem ego scripta manichei recuso. Angusti¬
nus drcit. Qm ergo tu probare no potuis¬
igis ut ego probem quomiodo uuserit sp̃m
icm parãclitum q̃m promisit ut tunc respi¬
as scripturas manichei si mucmis impletã
pronussionem xp̃i p̾tet scripturas mami¬
chei. qmus prior ad introgata mea ren¬
dere debuis. tn ecce ego prior rendeo. et
irecitauit. Dum aut̾ hec loqrartur. stetit iłr
in medio eorum ⁊ dixit eis pax ub ego sum
nolite tumere. Et cum legeret dixit. hoc post
resurrectionem. Et cum dixisset legit. Cõ¬

Expanded text:
uestri ?., FEL. dixit: Agnoui. , AUG. diuestri ?., FEL. dixit: Agnoui. , AUG. dixit: Proba nobis ergo, quomodo Manichaeudomini uoce de caelo uocatus sit, hoc est Paulus apostolus, omnes recognoscunt. istum ergL. dixit: Et sanctitas tua mihi probet, quod in euangelio scriptum est Christo dicente: uado ad racletum, qui uos inducat in omnem ueritatem. hoc tu mihi extra scripturam istam proba nem ego scripturas Manichaei recuso. AUG. dixit: Quoniam ergo tu probare non potuisigis ut ego probem quomodo miserit Spiritum sanctum paracletum quem promisit, ut tunc respuas scripturas Manichaei, si inveneris impletam promissionem Christi praeter scripturas Manichaei: quamvis prior ad interrogata mea respondere debueris, tamen ecce prior ipse respondeo, et i, recitauit: dum autem haec loquuntur, stetit Iesus in medio eorum et dixit eia: pax uobis; ego sum, nolite timere. et cum legeret, dixit: hoc post resurrectionem. et cum dixisset, legit: con
Abbreviated transcription (Latin):
lice rpponi. regientium re¬
gionum dixit. Hesterno die
ĩcis te dixisse qͥd̾ possis deffentere scriptura
manichei ⁊ asserere ꝙ u̾itatem hant. Si ti
bi boc placet ⁊ hodie facere aut presimus
te posse dic. felix marcheus dixit. Ego me¬
no nego dixisse defendere legem meam. si
proferantur auctores legis mee in medio
Et cum augustinus ep̃s epłam manichei
Si legero ex hoc codice qͣm me uides ferre
epsaui manichei q̃m fundamenti appella¬
us. potes agnoscere an ip̃a sit. felix dixit.
Agnosco. Agustenus dixit. Accipe tu ip̃e
ilege. Et cumi accepisset codicem felix le
patris. Hec sunt s. alubria uerba ex ꝑhemu
ac inuo fonte. que qui audierit ⁊ husdem
prmum credidit. ⁊ deinde que insinuata
sunt custalierit. nunqͣm erit morti obuo¬
tius. um cterna ⁊̃ glosa uita fruetur. Na
ꝯfecto bts est iudicandus qui bac diuina
instructus cognitione fu̾it ꝑ qm libatus in
sempiterua uita ꝑmanebit. Argustim¬
eps dixit. Agnouisti certe epłam maniche

Expanded text:
licae Hipponeregiensium regionum dixit: Hesterno die scis te dixisse, quod possis defendere scripturas Manichaei et adserere, quod ueritatem habeant: si hoc tibi placet et hodie facere aut praesumis te posse, dic. FELIX Manichaeus dixit: Ego non nego me dixisse defendere legem meam, si proferantur auctores legis meae in medio. Et cum Augustinus episcopus epistulam Si legero ex hoc codice, quem me uides fen-e, epistulam Manichaei quam Fundamenti appellatis, potes agnoscere, an ipsa sit? FEL. dixit: Agnosco. AUG. dixit: Accipe tu ipse lege. Et cum accepisset codicem Felix, legpatris. haec sunt salubria uerba ex perenni ac uiuo fonte: quae qui audierit et iisdem primum crediderit, deinde quae insinuata sunt custodierit, numquam erit morti obnoxius, uerum aeterna et gloriosa uita fruetur. nam profecto beatus est iudicandus, qui hac diuina instructus cognitione fuerit, per quam liberatus in sempiterna uita permanebit. AUG. episcopus dixit: Agnouisti certe epistulam Manichaei
Abbreviated transcription (Latin):
illam dicit corruptibilem. mõ dicis quia
pollui potuit. ħ dicis. quia mundari potest
ut confirines qr pollui potuit. Hoc nos de ꝑ¬
te dei nõ dicimus. s de anima dicimus qͥ
tanqm opꝰ eius ex ipo est. non tanqͣm ꝓ¬
les de ipo. Redi ergo ad id qd̾ dicis. ⁊ disc¬
ne qd dicimus. Amma nec ds ẽ nec ꝑs dei
Tu aut̃ manicheum dicis dixisse possuu par¬
tem dei qm̃ dicit purgari ut confirmet qr
polluitur. Restat ergo ut eum anathemes
quinata est. an nõ. Augs dix̃. ꝑtinet s n¬
ꝑtinet s n

Expanded text:
illam dicit corruptibilem: modo dicis quia illam dicit corruptibilem: modo dicis quia pollui potuit; et dicis quia mundari potest, ut confirmes quia pollui potuit. Hoc nos de parte Dei non dicimus: sed de anima dicimus; quia tanquam opus ejus ex ipso est, non tanquam proles de ipso. Redi ergo ad id quod dicis, et discerne quod dicimus. Anima nec Deus est, nec pars Dei. Tu autem Manichaeum dicis dixisse pollui partem Dei, quam dicit purgari, ut confirmet quia polluitur. Restat ergo ut eum anathemes, nquinata est, an non? AUG. dixit: Pertinet, sed n
Abbreviated transcription (Latin):
enim qđ dixxisti quia polliuitur ⁊ quia mũ¬
datur. hoc ip̃m qd dicit. mundatur. expssisti
qui ᷑ polluitur. ⁊ nõ h̃es und euadas. ⁊ mai¬
cheus.⁊ tu. dixisti. qr polluitur pars dei. a¬
natħma ergo manicheum. aut anath̾ma¬
dus es cum manicheo. felix dixit. Ego nõ
amanicheo didici qr polluta est pars xp̃i.
s a xp̃o didici. quia ꝑꝑ anmami uenit. q̃
polluta erat. Angs dix̃. A xp̃o nõ didicisti
dici quia anima ex deo ẽ. Augs̃ dix̃ Et nõ
dicinus quia amma ex deo est. s nõ est
pars dei. Sicut e enim anima exdeo. quo
fcũra ex artifice. no de deo. sicut filius d̾
patre. felix dix̃. De pollutione agnuus.
Si polluta est anima que ex deo e ⁊ potest
purgari a xp̃o qui pro illa uenit.⁊ illa ꝑs
dei qm manicheus dicit pollui pot. ⁊ muda¬
ri ꝑ mandatum ipĩus dei. Augs dix. Ecce
it̾m dixisti partem dei pollutam purgari.
⁊ paulo aute dix̾as a nathmandum e̾ẽ qui

Expanded text:
enim, quod dixisti. quia polluitur et quia munenim, quod dixisti. quia polluitur et quia mundatur, hoc ipso, quod dicis "mundatur," expressisti, quia polluitur, et non habes, unde euadas. et Manichaeus et tu dixisti. qnathema ergo Manichaeum, aut anathemandus es cum Manichaeo. FEL. dixit: Ego non a Manichaeo didici, quia polluta est pars dei, sed a Christo didici. quia propter animam uenit, quae polluta erat.. AUG. dixit: A Christo non didicisti, dici, quia anima ex deo est. AUG. dixit: Et nos didicimus, quia anima ex deo est, sed non" est pars dei." sic est enim anima ex deo, quomodo factura ex artifice, non de deo, sicut filius de patre. FEL. dixit: De pollutione agimus . si polluta est anima, quae ex deo est, et potest purgari a Christo, qui pro illa uenit, et illa pars dei, quam Manichaeus dicit, pollui potest et mundari per mandatum ipsius dei. AUG. dixit: Ecce iterum dicis partem dei pollutam purgari et pau
Abbreviated transcription (Latin):
nando qd̾ peccauit. ⁊ agnoscendo qui eu
creauit. Tu uero qui paulo ante dixisti.
quia qui dei partem corruptibilem ⁊ con¬
taminalem dicit. anathmnandꝰ est. nega¬
re aut̃ no potes manichenm dixisse. quia
pars dei in gente tenebrarum comprehe¬
sa atq polluta ẽ. ⁊ hiis eum u̾bis blasphe¬
masse apparet. ita ut penes blasphemare
forte non posset. aut anath̃ma illum ta¬
lia dicentem. aut tu cum illo anath̾mad
quia polluta est amma. ⁊ uenit libare illa
de polsutione. Augs d S amina nõ est
uars dei. nam tu iam confessus es quia
manicheus dixit pollutam partem dei.
Nos aut̃ pollutam dicimus amiam exuo¬
luntate peci. no ẽẽ aut̃ animam partem
fabri ex artificio eius uel ex ip̃o fcm. nõ
tu de ip̃o genitum. sicut filius eius. Tu gͦ
iam quia confessus manicheum dixisse
pollui partem dei. ⁊ iam dudum dixisti.
anatomandum qui dicit corruptibilem
uel contammabilem deum. uel naturam
eius iam anachmasti qd nõ uis fateri. ħ

Expanded text:
nando, quod peccauit, et agnoscendo, qui eum creauit. tu uero, qui paulo ante dixisti, quia qui dei partem corruptibilem et contaminabilem dicit, anathemandus est, negare autem non potes Manichaeum dixisse, quod pars Dei in gente tenebrarum comprehensa atque polluta est, et his eum verbis blasphemasse apparet, ita ut pejus blasphemare forte non posset; aut anathema illum talia dicentem, aut tu cum illo anathemandus quia polluta est anima, et uenit liberare illam de pollutione. AUG. dixit: Sed anima non est pars dei. nam tu iam confessus es, quia Manichaeus dixit pollutam partem dei; nos autem pollutam dicimus animam ex uoluntate peccati; non esse autem animam partem tur aliquod opus fabri ex artificio eius uel ex ipso factum, non tamen de ipso genitum. sicut filius eius. tu ergo quia iam confessus es Manichaeum dixisse pollui partem dei et iamdudum dixisti anathemandum, qui dicit corruptibilem uel contaminabilem deum uel naturam eius, iam anathemasti, quod non uis fateri. hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ta de deo. ut hoc sit qd̾ deus. Pinde mo
forte eliges quid teneas.⁊ quid respua.
Elige quid sit melius. qui uidemus mul¬
ta mutabilia. ⁊ ip̃m tñ bona qĩuus mu¬
tabilia. multa mortalia. ⁊ ip̃a tñ bona ꝙ̃¬
ius mortalia. Bonum aut̃ incominutabi¬
le omnino. ip̃e deus est. Quid melius sit t̾
tenere elige. deum mutabilem eẽ. aut qd̾
fecit deus mutabile ẽẽ. qr ncc̃e ẽ ut unum
d̾ duob dicas. Si noluis admitte id qd fe¬
cit deus ẽẽ minutabile. Restat ut dicas ip̃r
o te purges. ⁊ ab hac blasphenua. ne di¬
cas sb̾am dei ẽẽ mutabilem. quare nõ cõ¬
cedis deum qui uere ẽ ⁊ incominutabilis
est. quia ip̃e dixit ⁊̃. ego sum qui sum. fe¬
cisse omuia bona. s nõ sibi paria. Pmd̃¬
quia ipe incomnuitabilis est. non est ui¬
rum si qd̾ fecit qr ei equale nõ est. nõ est

Expanded text:
ta de deo, ut hoc sit, quod deus. proinde modo ta de deo, ut hoc sit, quod deus. proinde modo forte eliges, quid teneas et quid respuas. elige, quid sit melius. quoniam uidemus multa mutabilia et ipsa tamen bona quamuis mutabilia, multa mortalia et ipsa tamen bona quamuis mortalia, bonum autem incommutabile omnino ipse deus est, quid melius sit tibi tenere elige: deum mutabilem esse, an quod deus fecit esse mutabile, quia necesse est, ut unum de duobus dicas. si nolueris admittere id, quod fecit deus, esse mutabile, restat, ut dicas ipsum o te purges et ab hac blasphemia, ne dicas substantiam dei esse mutabilem, quare non concedis deum, qui uere est et incommutabilis est, quia ipse etiam dixit: ego sum qui sum, fecisse omnia bona, sed non sibi paria? pquia incommutabilis ipse est, non est mirum, si quod fecit, quia ei aequale non e
Abbreviated transcription (Latin):
facit ex aliquo. sicut artifex ex ligno ar¬
chani. ex argento uasculum.Potuit enĩ
facere uasculum. s nõ potuit face̾ argen¬
tum. potuit fac̾e̾ aicham. s nõ potuit face
lignum. Ex nichilo aut ex eo qd̾ prorsus
non est face ut sit. ullus hominum põt.
Ds aut quia ommpotens ẽ. ⁊ de se filiur
genuit. ⁊ ex nichilo mundum fecit. ⁊ ex li¬
mo honuuem formauit. ut ꝑ istas tres po¬
tentias ostend̾et exceptõmi suam in omni¬
b ualentem. Quia de se qd̾ fecit nec fecis¬
se dicendus ẽ. s genuisse. Qd̃ aut̾ ex ali¬
quo sicut de t̾ra hominem. nõ sic fecit hõĩez
de t̾ra. ut aluid ei fec̾it ipãm t̾ram. unde
faceret hominem. Quonio deus fecit arge¬
tum ex argentario unde faciat uasculu
Sr ip̃e fecit᷑ ⁊ qd̾ nõ erat ut ẽet. ⁊ qd̾ inde
rursus eẽt qđ iam ip̃e ex nichilo creau¬
at ut eet. Sic ergo corpꝰ. sic aiuma. sic in¬
tlłr unuisa creatura fc̃a adeo. non gem¬

Expanded text:
facit, ex aliquo, sicut artifex ex ligno arfacit, ex aliquo, sicut artifex ex ligno arcam, ex argento uasculum. potuit enim facere uasculum, sed non potuit facere argentum; potuit facere arcam, sed non potuit facere lignum. ex nihilo autem, ex eo, quod prorsus non est, facere ut sit, nullus hominum potest. deus autem quia omnipotens est, et de se filium genuit et ex nihilo mundum fecit et ex limo hominem formauit, ut per istas tres potentias ostenderet effectionem suam in omnibus ualentem. quia de se quod fecit, nec fecisse dicendus est, sed genuisse. quod autem ex aliquo, sicut de terra hominem, non sic fecit hominem de terra, ut alius ei fecerit ipsam terram, unde faceret hominem. quomodo fecit deus argentum argentario, unde faciat uasculum; sed ipse fecit et, quod non erat, ut esset, et quod inde rursus esset, quod iam ipse ex nihilo creauerat, ut esset. sic ergo corpus, sic anima, sic intellegitur uniuersa creatura facta a deo, non geni
Abbreviated transcription (Latin):
dixi. S dixi. quia ex do est. tanqͣui ado
fc̃a. non tanq̃m adeo nata. felix dix̃. Di¬
xisti de aniuna quia nõ ẽ ex deo. s fcũra
dei. quia sine deo inch̃ est. Hoc enim dicis
aut missa. aut data ex deo ẽ. Ergo si ex deo ẽ
lutione. quid culpas manicheum. Angẽ
dixit. Quia ego dico auimam nõ natu¬
ram dei. s fcã ex deo ꝑ libum arbitrium
peccasse. ⁊ pcco ẽẽ pollutam. ⁊ ꝑ dei mĩam
in pĩna lib̾atami. tu aut ip̃am naturam
dei. qd̾ deus est. deur de deo dicis in gẽte
tnbrarum captum. atq pollutum. ⁊ mul¬
tum int̾est int̾ id qd̾ de se genuit. ⁊ qd̾ fe¬
cit nõ de se s ex nichilo .i. cum ominino nõ
cẽt. a deo accepit ut eẽt .i. ut institueretur.
felix dixit. Ergo pars dei est. Angs̃ dit. Iam
tibi dictum ẽ no est pars dei. Et accipe q¬
modo intlłigas deuin ommpotenteni. fco¬
rem. Omnia que fuint. ⁊ qd̾ quisq facit
aut ex se est. aut ex aliquo. aut ex nichilo.
homo quia no est ommpotens. de se filiũ

Expanded text:
dixi; sed dixi quia ex Deo est, tanquam a Deo facta, non tanquam a Deo nata. FEL. dixit: Dixisti de anima quia non est ex Deo, sed factura Dei, quia sine Deo nihil est: hoc enim dicis aut missa, aut data, ex Deo est. Ergo si ex Deo este de pollutione; quid culpas Manichaeum? AUG. dixit: Quia ego dico animam non naturam Dei, sed factam a Deo, per liberum arbitrium peccasse, et peccato esse pollutam, et per ntia liberatam: tu autem ipsam naturam Dei, quod Deus est, Deum de Deo dicis in gente tenebrarum captum atque pollutum: et multum interest inter id quod de se Deus genuit, et quod fecit non de se, sed ex nihilo, id esset, a deo accepit, ut esset, id est ut institueretur. FEL dixit: Ergo pars dei est. AUG. dixit: Iam tibi dictum est, non est pars dei; et accipe, quomodo intellegas deum omnipotentem factorem. omnia, quae fiunt et quod quisque facit, aut de se est aut ex aliquo aut ei nihilo. homo quia non est omnipotens, de se filium
Abbreviated transcription (Latin):
are. ⁊ de nicbilo facere. ⁊ ex eo qd̾ iam fec̾at
aliquid formare. De se filium equalem sͥ
de nichilo mundum ⁊ unuĩsam creatura
ex aliquo d̾ terra hominem. quia omp̃s¬
deus est. Qđ ergo de se ip̃o est pollui nũꝙ̃¬

Expanded text:
rare, et de nihilo facere, et ex eo quod jam fecerat, rare, et de nihilo facere, et ex eo quod jam fecerat, aliquid formare: de se, Filium aequalem sibi; de nihilo, mundum et universam creaturam; ex aliquo, de terra hominem: quia omnipotens est. Quod ergo de se ipso est, pollui nu