comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tur intelligi possit Sua confirmare adu¬
saria euertere ea que efficere nõ pturbate
sed singulis argumẽtatioribus ita conclu¬
Dendis ut efficiatur quod sit consequeni
his que sumẽtur ad quamq tem confirmã¬
dam. Post omiã per ordẽ inflãmãtem te¬
stinguẽtemue concludere ⁊Las partis quẽ
adinoũ tractet singulas difficile dictũ est
hoc loco Nec enim semper tractantur u¬
no mõ Quoniã autẽ nõ quem doccam q̃¬
id sed quẽ probem. Probabo prniu cum
qui quid deceat uidebit. Hlec enim sapia
marime adhibenda eloquẽti est ut sit tẽ¬
porum personarũue moderator Nam
nec semper nec apud omĩs. nec contra ois
nec pio omĩbus nec omĩb eodem modo
dicendum arbitror is exit ergo eloquen
qui ad id quodcũq decebit poterit actomo¬
dare orationẽ Quodcum itatuerit tũ utꝰ
cuiq erit dicendũ ita dicet. nec satura ie¬
iune nec grandia mimte. nec utmcont

Expanded text:
tur intellegi possit; sua confirmare, advtur intellegi possit; sua confirmare, adversaria evertere, eaque efficere non perturbate, sed singulis argumentationibus ita concludendis, ut efficiatur quod sit consequens eis quae sumentur ad quamque rem confirmandam; post omnia peroratione inflammantem restinguentemve concludere? has partis quem ad modum tractet singulas difficile dictu est hoc loco; nec enim semper tractantur uno modo. quoniam autem non quem doceam quaero, sed quem probem, probabo primum eum qui quid deceat viderit. Haec enim sapientia maxime adhibenda eloquenti est, ut sit temporum personarumque moderator. Nam nec semper nec apud omnis nec contra omnis nec pro omnibus nec cum omnibus eodem modo dicendum arbitror. is erit ergo eloquens qui ad id quodcumque decebit poterit accommodare orationem. Quod cum statuerit, tum ut quidque erit dicendum ita dicet, nec satura ieiune nec grandia minute nec item contra,
Abbreviated transcription (Latin):
nuetate conteritur. Cõmeõratio auteri
antquitatis cremploꝵq prosatio sũtra
cum delectatione et auctoritate oroni¬
affert et fidem. Sic igitur instructus ueiẽt
et causas quarum habebit genera. primum
ipã cognita. Erit enim ei perspectum nihil
ambigi posse in quo nõ aut res controuer¬
siam fatiat aut nerba. Res aut deuerd ã
uidet᷑ esse aliud in uerbis genus ẽ quoddã
ambignũ quod ex p̃terito uerbo fieri solet
In quo quod est ambiguor propriũ tesdu¬
as significari iudemus. cu tam pauca sint
genera causaru etiam argumẽtor p̃cepta
pauca sunt Traditi sunt e quibus ea ducã¬
tur Duplices loci uni ẽ reb ipĩs alteri assũ¬
pti. Tractatio igitur rerũ efficit admira¬
bilem ordẽm Nam ipẽ quidẽ tes ĩ ꝑfacili
cognntioẽ uersant᷑ Quid enim iar sẽquit
quod quidẽ artis sit. insi ordiri o ratione
in quo aut conciliet auditor aut erigat
aut paret sead diçendu renbrennter er¬
ponert et probabilit et aperte ut quidiga¬

Expanded text:
o autem antiquitatis exemplorumque prolatio summa cum delectatione et auctoritatem oratiadfert et fidem. sic igitur instructus veniet ad causas, quarum habebit genera primum ipsa cognita. Erit enim ei perspectum nihil ambigi posse in quo non aut res controversiam faciat aut verba: res aut de vero auvidetur esse aliud in verbis, genus est quoddam ambigui quod ex praeterito verbo fieri solet, in quo quod est ambiguorum proprium res duas significari videmus. cum tam pauca sint genera causarum, etiam argumentorum praecepta pauca sunt. Traditi sunt e quibus ea ducantur duplices loci: uni e rebus ipsis, alteri adsumpti. Tractatio igitur rerum efficit admirabilem orationem; nam ipsae quidem res in perfacili cognitione versantur. Quid enim iam sequitur, quod quidem artis sit, nisi ordiri orationem, in quo aut concilietur auditor aut erigatur aut paret se ad discendum; rem breviter exponere et probabiliter et aperte, ut quid aga
Abbreviated transcription (Latin):
ne hec quidẽ humana uis cuule teneat ꝙͥ
egent cause forenses quotidie. Quid ẽest
turpius ꝙ legiptimaru et ciuiliu controner¬
starurt patiocima suscipere cumis tlegioner
et uiris ciuilis ignarus Cognoscat rerum
etram gestarum et meõria ueterit ordinẽ
marinie scilicet nr̃e ciuilitatit sed et impe¬
nosorum ppsorum et regum illust impe
quẽ liborem nobis attici srĩ leuauit labo
qui cõ seruatis notatisq temporibus inhã
cus illutre p̃termitterat. annor septingẽtor.
meõriam imo libro colligauit Hestrte

Expanded text:
ne haec quidem humana. Ius civile teneat, quo ne haec quidem humana. Ius civile teneat, quo egent causae forenses cotidie. Quid est enim turpius quam legitimarum et civilium controversiarum patrocinia suscipere, cum sis legum et civilis iuris ignarus? cognoscat etiam rerum gestarum et memoriae veteris ordinem, maxime scilicet nostrae civitatis, sed etiam imperiosorum populorum et regum inlustrium; quem laborem nobis Attici nostri levavit labor, qui conservatis notatisque temporibus, nihil cum inlustre praetermitteret, annorum septingentorum memoriam uno libro conligavit. Nes
Abbreviated transcription (Latin):
esse me nõ doctorẽ uolo. Nec uero draleti¬
cis modo sit instructus sed habeat omĩs
phre notos et tractatos locos. nichil enim
de religione. nichil de morte. iichil depi¬
ctate. nichil de caritate prĩe nichilde nouis
rebus aut malis nichil de rurtutib aut
uitiis. nichil de offitio nichil de dolore. in¬
chil de uoluptate. nichil de perturbatioĩb
inimi et errorib que sepe cadunt ĩ cauat
sed ieiumus aguntur nichil inꝙ sine ca
sciã quam dixi grauiter ample copiosẽ dici
et explicari potest. De materia loquor orõĩs
prius habeat orator tem de qua dicat di¬
gnã auribus cruditis quã cogitet quib
uerbis. quidq dicat aut quomõ quẽ etiã
quo grandior sit et quodã mõ excelsior. de
Peride dixi supra ne physicor quidẽ esse
ignaru uolo Omiã profecto tu sẽ aceles¬
tibus rebus tefert adhumanas excelsĩus
magnificẽtiusq et dicet et sentiet Cumq
illa diuina cognouerit nolo ne ignorer

Expanded text:
esse me, non doctorem volo. nec vero a dialectiesse me, non doctorem volo. nec vero a dialecticis modo sit instructus et habeat omnis philosophiae notos ac tractatos locos. Nihil enim de religione, nihil de morte, nihil de pietate, nihil de caritate patriae, nihil de bonis rebus aut malis, nihil de virtutibus aut vitiis, nihil de officio, nihil de dolore, nihil de voluptate, nihil de perturbationibus animi et erroribus, quae saepe cadunt in causas et ieiunius aguntur, nihil, inquam, sine ea scientia quam dixi graviter ample copiose dici et explicari potest. de materia loquor orationilo enim prius habeat orator rem de qua dicat, dignam auribus eruditis, quam cogitet quibus verbis quidque dicat aut quo modo ; quem etiam, quo grandior sit et quodam modo excelsior, ut de Pericle dixi supra, ne physicorum quidem esse ignarum volo. Omnia profecto, cum se a caelestibus rebus referet ad humanas, excelsius magnificentiusque et dicet et sentiet. cum illa divina cognoverit, nolo ignoret
Abbreviated transcription (Latin):
in omĩbus que roẽ docentur et uia pͥmum
constituendu est quid quidq sit nsi enim
intereos qui disceptent cõuenit. quid sit
illud de quo ambigit᷑ nec recte disseri. nec¬
umꝙ̃ ad exitum peruemri potest. explicada
est sepe uerbis mens nrã de quaq re. atq in¬
uoluta rei notitia defimendo aperienda est
Si quidẽ est defimitio orõ que quid sit id de
plicato genere cuiq rei uidendu ẽ que sit̃
euis generis siue forme siue partes in eas
tribuatur omĩs orõ. Frit igitur hec facul¬
tas meo quẽ uolumus esse eloquẽtem ut de¬
finire rempossit. Neq id fatiat tam presse
et anguste ꝙͣ in illis eruditissimis disputa¬
tionibus fierisolet. Sedcum explanatius
tum etiam uberius et ad cõmime iuditiũ
popularemq intelligẽtiam accomodatius
demq etiam cum tts postulabit genus u¬
muersu spẽs certas ut nulla neq p̃terĩt¬
ad hoc tempus quonia ut sup̃ dixi iudicẽ

Expanded text:
in omnibus quae ratione docentur et via primum in omnibus quae ratione docentur et via primum constituendum est quid quidque sit—nisi enim inter eos qui disceptant convenit quid sit illud quod ambigitur, nec recte disseri umquam nec ad exitum perveniri potest—, explicanda est saepe verbis mens nostra de quaque re atque involuta rei notitia definiendo aperienda est, si quidem est definitio oratio, quae quid sit id de plicato genere cuiusque rei videndum est quae sint eius generis sive formae sive partes, ut in eas tribuatur omnis oratio. erit igitur haec facultas in eo quem volumus esse eloquentem, ut definire rem possit nec id faciat tam presse et anguste quam in illis eruditissimis disputationibus fieri solet, sed cum explanatius tum etiam uberius et ad commune iudicium popularemque intellegentiam accommodatius; idemque etiam, cum res postulabit, genus universum in species certas, ut nulla neque praetermitad hoc tempus, quoniam, ut supra dixi, iudicem
Abbreviated transcription (Latin):
dicendi latior sit. illa loquẽdi contractior
Uolo igitur huic sũmo omẽ que ad dicẽ¬
dum tradi posset loquẽdi rationẽ esse no¬
tim. Que quidẽ res quod te his artibi
eruditum minime fallit duplicẽ hũit
docendi uiam. Nam et ip̃e. ⁊ristoteles e¬
didit p̾cepta plurima disserendi et postra
qui dyaletici dicunt᷑ spinosiora multe pe¬
pererunt. Ergo eum censeo qui eloquẽte
laude ducatur nõ esse carum oiõ rudon
ria institutum. Nouerit ptimu uim ua¬
turam genera uerboru simplitiu et o¬
pulatoru Demde quot moĩs quidoiud
catut qua ros uerum falsumue sit uid¬
çetur Quid efficiatur eo quoq quod cuiq cõ¬
scquens sit quodq contrarium Cumq am¬
bigue multa dicentur. quomõ quidq eoru
diuidi explanariq oporteat. Hec tenenda sũt
oratori sepe enim occurrũt sed quo sua spõ¬
te squalidiora sunt adhibendris erit nihil
explicandis quida orõtus nitor Et quoniã

Expanded text:
dicendi latior sit, illa loquendi contractior. dicendi latior sit, illa loquendi contractior. Volo igitur huic summo omnem quae ad dicendum trahi possit loquendi rationem esse notam; quae quidem res, quod te his artibus eruditum minime fallit, duplicem habuit docendi viam. Nam et ipse Aristoteles tradidit praecepta plurima disserendi et postea qui dialectici dicuntur spinosiora multa pepererunt. ego eum censeo qui eloquentiae laude ducatur non esse earum rerum omninna institutum. Noverit primum vim, naturam, genera verborum et simplicium et copulatorum; deinde quot modis quidque dicatur; qua ratione verum falsumne sit iudicetur; quid efficiatur e quoque, quid cuique consequens sit quidve contrarium; cumque ambigue multa dicantur, quo modo quidque eorum dividi explanarique oporteat. Haec tenenda sunt oratori—saepe enim occurrunt—, sed quia sua sponte squalidiora sunt, adhibendus erit in his explicandis quidam orationis nitor. et quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
acturos ut existimatores iudeamui loꝗ
nõ magrĩ. In quo tamẽ lonignis progre¬
diemut quod iidemur non te solũ hec¬
eẽ dicturum quia ea młto qͣ nos qui q̃si
docere uideamur hẽas notiora. Sedħ
perfecte eloquẽtis puto nõ cam solũ fa¬
cultatẽ hrẽ que sit eius propria fuse la¬
teq dicendi. sed etiam uicinã enis ac
esse quod dicere. attamẽ utrũq ĩ dissetẽ¬
do est disputandi orõ et loquendi dyale¬
titor sit orator antẽ ddi et ornandi çe¬
no quidẽ ille a quo disçiplina stoytoꝵẽ
maru demõstrate solebat. Quid ittr
has artes esset. nam cum comp̃sserat digitos
pugnũq feterat dyaleticam aiebat eiumoĩ
ẽẽ Cum aut diduxtrat et manũ dilatauerat
palme illius sumilẽ eloquẽtia ẽẽ dicebat
Atq etiam ante hunc Aristoteles princi¬
pio artis rethorice dicit illam artem qͣsi
ex altera parte respondere dyaletite uth
uidelicet differant interse quod hec rato

Expanded text:
acturos ut existimatores videamur loqui, acturos ut existimatores videamur loqui, non magistri. In quo tamen longius saepe progredimur, quod videmus non te haec solum esse lecturum, qui ea multo quam nos qui quasi docere videmur habeas notiora, sed hperfecte eloquentis puto non eam tantum facultatem habere quae sit eius propria, fuse lateque dicendi, sed etiam vicinam eius ac esse quod dicere, ac tamen utrumque in disserendo est: disputandi ratio et loquendi dialecticorum sit, oratorum autem dicendi et ornandi. Zeno quidem ille, a quo disciplina Stoicorum est, manu demonstrare solebat quid inter has artis interesset; nam cum compresserat digitos pugnumque fecerat, dialecticam aiebat eius modi esse; cum autem deduxerat et manum dilataverat; palmae illius similem eloquentiam esse dicebat. atque etiam ante hunc Aristoteles principio artis rhetorical dicit illam artem quasi ex altera parte respondere dialecticae, ut hoc videlicet differant inter se quod haec ratio
Abbreviated transcription (Latin):
perpetuũ et eundem spũti sine ulla cõ¬
mriutatione optinebis. Demosthenes tuiꝰ
quod eum credo amates cum adte Tus¬
culanum uenissem ymaginẽ exere uidi
nichil losie subtilitati cedit nichil argu¬
tiis et acumim hyperidis nichil leuita¬
ti eschinis et splendore uerborũ. Mul¬
te sunt eius tote oroẽs subtiles ut tont᷑
leptinem multe et tote graues ut queda
philippite. multe uarie ut contra eschi¬
nem multe false legatioms ut tontͣ eũdẽ
pro causa thesiphontis. Iam illud medi¬
um quotiens uult arripit et a grauissio
discedens eo potissimũ delabitur. Clamo¬
res tamẽ tum mouet et tum indicendo
plurimu efficit cu grauitatis locis uti¬
tur. Sed ab hoc parumper abeamui qñ
quidem de genert non de homiẽ q̃rim
tei potius id est eloquẽtie iim et naturã
explicemus. Illud tamẽ quod tam ante
dirimus meminerimus nichil nos p̃¬
cipiendi causa eẽ dictutos. atq ita potiu

Expanded text:
perpetuum et eundem spiritum sine ulla coperpetuum et eundem spiritum sine ulla commutatione obtinebis? demosthenes quidequod eum credo amares, cum ad te in Tusculanum venissem, imaginem ex aere vidi, nil Lysiae subtilitate cedit, nihil argutiis et acumine Hyperidi, nil levitate Aeschini et splendore verborum. multae sunt eius totae orationes subtiles, ut contra Leptinem; multae totae graves, ut quaedam Philippicae; multae variae, ut contra Aeschinem falsae legationis, ut contra eundem pro causa Ctesiphontis. Iam illud medium quotiens vult arripit et a gravissimo discedens eo potissimum delabitur. Clamores tamen tum movet et tum in dicendo plurimum efficit, cum gravitatis locis utitur. sed ab hoc parumper abeamus, quando quidem de genere, non de homine quaerimus: rei potius, id est eloquentiae vim et naturam explicemus. Illud tamen quod iam ante diximus meminerimus, nihil nos praecipiendi causa esse dicturos atque ita potius
Abbreviated transcription (Latin):
lariora At pro habito pro cornelio com¬
plutesq alie Nemo erum orator tam mł¬
ta. ne ingreco quidẽ otio scripsit ꝙͣ młta
sunt nrã ea que hanc ipãm hñt quam
probo uarietate An ego homero Enmo
teliquis poetis maximis tragytis con ce¬
detem ut omĩbus locis eadem cõtentioẽ
uttremur crebroq inutatent. nõ nũꝙͣ
ctiam ad quotidiam genus sermoras ac¬
cederent ipẽ nũꝙͣ ab illa acerrima cõten¬
tione discederem. Sed quid poctas diui¬
no ĩgenio profero. hystriones eos uide
quibꝰ nihil potest ĩ suo genẽ ẽẽ p̃stantiꝰ
qui nõ solum dissimil innii personis sa¬
tisfatiebant cu tũ in suis uersarent. sed
et comediu intragediis et tragedu in
cõmediis admoũ placere udimus.Ego
non elaborem tum dico mete Brute dico
nam in me quidem iam pridem effectũ
est quod futurũ fuit. Tu autem eodẽ mõ
omĩs causas ages aut aliquod causaru
genus tepudiabis aut in eisdem causis

Expanded text:
lariora, ut pro Habito, pro Cornelio comlariora, ut pro Habito, pro Cornelio compluresque aliae. Nemo enim orator tam multa ne in Graeco quidem otio scripsit quam multa sunt nostra, eaque hanc ipsam habent quam probo varietatem. an ego Homero, Ennio, reliquis poetis et maxime tragicis concederem ut ne omnibus locis eadem contentione uterentur crebroque mutarent, non numquam etiam ad cotidianum genus sermonis accederent: ipse numquam ab illa acerrima contentione discederem? sed quid poetas divino ingenio profero? histriones eos vidimus quibus nihil posset in suo genere esse praestantius, qui non solum in dissimillimis personis satis faciebant, cum tamen in suis versarentur, sed et comoedum in tragoediis et tragoedum in comoediis admodum placere vidimus: ego non elaborem? cum dico me, te, Brute, dico; nam in me quidem iam pridem effectum est quod futurum fuit; tu autem eodem modo omnis causas ages? aut aliquod causarum genus repudiabis? aut in isdem causis
Abbreviated transcription (Latin):
fuse orõmii autis ciuitatis accepimiui easq
nos primi quicũq eranius et ꝙ̃tũlũtũq
dicebamus. ad huiꝰ generis dicendi audi¬
endi intredibilia studia conuertimus qͣtu
illa clamoribus adulestentuli diximiis
de supplitio paritidatu. Que nequaꝙͣ sa¬
tis desernisse post quãto sentire cepimus
mortuis mate fluctibus litus eiectis Eta
uiuũt dum possurt ut ducere aiam dece¬
lo non queant. Ita morumt᷑ ut cor ossa nõ¬
terra tangat Ita iactant᷑ fluctib ut nũꝙͣ
abluantur. Ita postremo eitiuntut ut nead
saxa quidẽ mortui conquiescant et que sequ¬
untur. Sunt enim ontiã sicut adilescen¬
tis nontam re et mnaturitate ꝙͣ spe et expe¬
ctatione laudati. Ab hac indole iam illa
matuta utor gener nouerta filisi filie pel¬
ler Nec ucto hic erat unus ardot ĩ nobis
ut hoc mõ omiã dicerers Ipsa erum illa
pro roscio iuembus tedũdantia multa
habet attenuata quedam etiam paulo ho¬

Expanded text:
fusae orationis auris civitatis accepimus, easque fusae orationis auris civitatis accepimus, easque nos primi, quicumque eramus et quantulumcumque dicebamus, ad huius generis dicendi audiendi incredibilia studia convertimus. quantis illa clamoribus adulescentuli diximus de supplicio parricidarum , quae nequaquam satis defervisse post aliquanto sentire coepimusmortuis, mare fluctuantibus, litus eiectis? ita vivunt, dum possunt, ut ducere animam de caelo non queant; ita moriuntur ut eorum ossa terram non tangant; ita iactantur fluctibus ut numquam adluantur; ita postremo eiciuntur ut ne ad saxa quidem mortui conquiescant, et quae sequuntur; sunt enim omnia sic ut adulescentis non tam re et maturitate quam spe et exspectatione laudati. Ab hac etiam indole iam illa matura: vxor generi, noverca filii, filiae paelex. nec vero hic erat unus ardor in nobis ut hoc modo omnia diceremus. Ipsa enim illa pro Roscio iuvenilis redundantia multa habet attenuata, quaedam etiam paulo hi
Abbreviated transcription (Latin):
Difficiles morosi simus ut nobis nõ satisfa¬
tiar ip̃e demosthenes qui ꝙͣꝙͣ unus eminet
inter omẽs in omĩ genere dicendi tamen
nõ semper implet ⁊uris mãs ita sũt auid̃
et capates et sepe aliquid ĩmensum ĩfinitũ¬
q desiderant. Sed tamẽ quod iam et tu
hunc orathorem cũ eius studiosissimo lã¬
mene cum esses. It hems totum diligen¬
tissime cognonsti Neq enim dimittis e
manib et tñ nrã etiam lectitas. Uides pto¬
fecto illu multa proficere. nos multa conaĩ
illum posse nos uelle quocũq mõ causa pos¬
tulet dicere. sed ille magnus. Nam et suctes¬
sit ipẽ magnis et maximos orat hotes ha¬
buit equales. nos magnum fecissemus siq¬
dem potuisseinus quo contendimus p̃uci¬
re inca urbe inqua utait. Antorns andi¬
tus eloquens nemo erat At qui si Antomo
periores magis ad omẽ genis apti Ctassũ
dico et Antoniu Lemuas igitur huiu
multiplicit et equabiliter in omiã geriã

Expanded text:
difficiles ac morosi sumus, ut nobis non satis fadifficiles ac morosi sumus, ut nobis non satis faciat ipse Demosthenes; qui quamquam unus eminet inter omnis in omni genere dicendi, tamen non semper implet auris meas; ita sunt avidae et capaces et saepe aliquid immensum infinitumque desiderant. sed tamen, quoniam et hunc tu oratorem cum eius studiosissimo Pammene, cum esses Athenis, totum diligentissime cognovisti nec eum dimittis e manibus et tamen nostra etiam lectitas, vides profecto ilium multa perficere, nos multa conari, ilium posse, nos velle quocumque modo causa postulet dicere. Nam ille magnus et successit ipse magnis et maximos oratores habuit aequalis; nos minus. Magnum fecissemus, si quidem potuissemus quo contendimus pervenire in ea urbe in qua, ut ait Antonius, auditus eloquens nemo erat. atqui si Antonio periores magis ad omne genus apti, Crassum dico et Antonium. Ieiunas igitur huius multiplicis et aequabiliter in omnia genera
Abbreviated transcription (Latin):
se modica temꝑate. magͣ grauit᷑ dicẽ
Tota michitausa pro cecinia de uerbis
interdicti fint res ĩuolutas defimiẽdo
explicauimꝰ Ius ciuile laudauimus.
uerba ambigua distinximus. Fuit ornã¬
dus ĩmanilia lege pompoyus tempata
oroc̃ ornandi copiam persetuti sumus
Fus omẽ retinende maiestatis tabiricã
continebatꝰ. Ergo in omi genere am¬
plificationis exarsimus. At hec ĩterdũ
temperanda et uarianda surit. Ouod
igitut in actusationis septe̾ libris nõ
repetitur genus quod in habiti quod ĩcor¬
neli quod in plurib nrĩs defensionibus
que extmpla legissem. nisi uł nota eẽ arbi¬
trarer uł posse eligere qui quereret᷑. Nulla
est enim ullo in genere laus oratoris cuiꝰ
in nr̃is orationibus non sit aliqua si non
perfectio at conatus tñ. atq adumbratio
non assequi mur At quid sideceat uidemꝰ
Nec enim nunc de nobis sed de te dicimꝰ
In quo tantu abest ut nrã mitinur ut usq

Expanded text:
se, modica temperate, magna graviter dicere. se, modica temperate, magna graviter dicere. tota mihi causa pro Caecina de verbis interdicti fuit: res involutas definiendo explicavimus, ius civile laudavimus, verba ambigua distinximus. Fuit ornandus in Manilia lege Pompeius: temperata oratione ornandi copiam persecuti sumus. Ius omne retinendae maiestatis Rabiri causa continebatur: ergo in ea omni genere amplificationis exarsimus. at haec interdum temperanda et varianda sunt. Quod igitur in accusationis septem libris non reperitur genus? quod in Habiti? quod in Corneli? quod in plurimis nostris defensionibus? quae exempla selegissem, nisi vel nota esse arbitrarer vel ipsi possent legere qui quaererent. Nulla est enim ullo in genere laus oratoris cuius in nostris orationibus non sit aliqua si non perfectio, at conatus tamen atque adumbratio. non adsequimur; at quid sequi deceat videmus. Nec enim nunc de nobis, sed de re dicimus; in quo tantum abest ut nostra miremur, et usque eo
Abbreviated transcription (Latin):
apud sanos et quasi inter sobrios. bã¬
chari uinolertus iidetur. Penemui
igitur brute quem querimus sed aiõ
non manu. Siprendissem ne ip̃e qua¬
dem sua tanta eloquẽtia anchil persua¬
sisset ut dimitterem. sed quentus pro¬
fecto est ille eloquens quẽ nũꝙͣ uidit
Antonius quis est igitur. Sed cõplec¬
tar brem dixtram pluribui . Is est em
cloquenis qui humilia subtilit et mag̃
grauiter et mediocria temperate potele
dicere. Nemo si inquies um ꝙͣ fuit nec
erit. Ego enuim quid desiderem nõ quid
uiderim disputo. Redcoq ad illã plato¬
nis de qua dixeram ⁊ei formam et spẽ
quam et sinon ceruinius tñ aiõ tenere
possumiis. Non enim eloquẽtem quero
neq quicꝙͣ mortale et caducum sed illd
ipum tuius qui sit compos sit eloquẽs
qd̾ est nichil aluid msi eloquẽtia ipsa ꝙ̃
nulluꝵ ius mentis ocłis iudere possu¬
muc. Is erit igitur eloquens ut idem il¬
lud itetemus qui poterit parua subĩs¬

Expanded text:
apud sanos et quasi inter sobrios bacapud sanos et quasi inter sobrios bacchari vinulentus videtur. tenemus igitur, Brute, quem quaerimus, sed animo; nam manu si prehendissem, ne ipse quidem sua tanta eloquentia mihi persuasisset ut se dimitterem. sed inventus profecto est ille eloquens, quem numquam vidit Antonius. Quis est igitur is? complectar brevi, disseram pluribus. Is est enim eloquens, qui et humilia subtiliter et alta graviter et mediocria temperate potest dicere. Nemo is, inquies, umquam fuit. ne fuerit. Ego enim quid desiderem, non quid viderim disputo redeoque ad illam Platonis de qua dixeram rei formam et speciem, quam etsi non cernimus, tamen animo tenere possumus. Non enim eloquentem quaero neque quicquam mortale et caducum, sed illud ipsum, cuius qui sit compos, sit eloquens; quod nihil est aliud nisi eloquentia ipsa, quam nullis nisi mentis oculis videre possumus. Is erit igitur eloquens, ut idem illud iteremus, qui poterit parva summis
Abbreviated transcription (Latin):
minimeq in iubrico uersabit et si seł
constiterit nũꝙͣ cadet. Modicus ille at
quẽ modicum et temꝑatum uoco simõ
suu illud satis instruxerit nõ extime¬
scit ancipitis dicendi. incertosq tasus
etiam siquando minus succedet ut sẽ¬
pe fit magnũ tũ periculum nõ adibit
Aliter enim cadere nõ potest. At uero
hic nr̃ queni printipemi ponimus gͣ¬
uis acerardens. si ad hoc unũ ẽ nat
aut in hoc solo se. aut huic generi stu¬
Det uti nec suã copiam cum illis duob
generibus temperauit. max̾ est contem¬
riendum. Elle enim subinissus quod a¬
cute et ueteratorie dicit sapiens iam me¬
dius suauuis hic autem copiosissimus
si nihil est alud uix satis samis uidĩ
solet. Qui enim nichił potest trãquille
nihil lenter nihil partim defunte de¬
stincte facere dicere p̃sertim cum cause
partim note sint eo mõ partim aliqua
ex parte tractande siis nõ preparatis
autibus ĩflãmate tem coepit fuere

Expanded text:
minimeque in lubrico versabitur et, si semel minimeque in lubrico versabitur et, si semel constiterit, numquam cadet. Medius ille autem, quem modicum et temperatum voco, si modo suum illud satis instruxerit, non extimescet ancipites dicendi incertosque casus; etiam si quando minus succedet, ut saepe fit, magnum tamen periculum non adibit: alte enim cadere non potest. at vero hic noster, quem principem ponimus, gravis acer ardens, si ad hoc unum est natus aut in hoc solo se exercuit aut huic generi studuit uni nec suam copiam cum illis duobus generibus temperavit, maxime est contemnendus. Ille enim summissus, quod acute et veteratorie dicit, sapiens iam, medius suavis, hic autem copiosissimus, si nihil aliud est, vix satis sanus videri solet. Qui enim nihil potest tranquille, nihil leniter, nihil partite definite distincte facete dicere, praesertim cum causae partim totae sint eo modo partim aliqua ex parte tractandae si is non praeparatis auribus inflammare rem coepit, furere
Abbreviated transcription (Latin):
per sehic quem dico probabitur. Est eiz
quoddam etiam insigne et florens orois
pictum et expolitum genus in quo orris
uerbotum omẽs sm̃aru illigant᷑ lepo¬
tes hoc totum esophistaru fontib d̾flu¬
rit infor. Sed spertum asubtilibus r̃pu¬
lsum agrauib mea qua loquor medioc¬
tate concedit. Tertius ẽ ille amplus copi¬
osus grauis ornatus Inquo profecto uis
maxima ẽ hic ẽ emim huiꝰ ornatũ di¬
cendi et copiam admirate gentes eloꝙͣ¬
tiam in ciuitatib. plurimu ualere paslẽ
sunt. Sed hanc eloquentiam que cur¬
su magno sonituiq ferretur quã suspice¬
rent omẽs quam admirarent᷑ quamse
assequi posse diffiderent Fuius eloquẽ¬
tie est tractare aiõs. huiꝰ omĩ mõ ꝑmoue¬
re hec modo perfrigit mõ irrepit in
et superiora qui in illo subtili et acuto
laborauit ut callide. arguteq diceret
ne quicꝙ̃ altius cogitaret. Hoc uno ꝑfec¬
to magnus orator est sinon maximus

Expanded text:
per se hic quem dico probabitur. est enim per se hic quem dico probabitur. est enim quoddam etiam insigne et florens orationis pictum et expolitum genus, in quo omnes verborum, omnes sententiarum inligantur lepores. Hoc totum e sophistarum fontibus defluxit in forum, sed spretum a subtilibus, repulsum a gravibus in ea de qua loquor mediocritate consedit. tertius est ille amplus copiosus, gravis ornatus, in quo profecto vis maxima est. Hic est enim, cuius ornatum dicendi et copiam admiratae gentes eloquentiam in civitatibus plurimum valere passae sunt, sed hanc eloquentiam, quae cursu magno sonituque ferretur, quam suspicerent omnes, quam admirarentur, quam se adsequi posse diffiderent. Huius eloquentiae est tractare animos, huius omni modo permovere. Haec modo perfringit, modo inrepit in et superiora. Qui in illo subtili et acuto elaboravit ut callide arguteque diceret, nec quicquam altius cogitavit, hoc uno perfecto magnus orator est, et si non maximus;
Abbreviated transcription (Latin):
uerbis metonyniam gramatiti dñt
quod nomĩa transferunt. Aristotele
autem translatiomi hec ipã sub nũgit
et abusionem quam cathatresin uocãt
Ut tum munitum dicimus animum
oro paruo et abutimur uerbis propnt¬
quis si opus est uł quo delectat uł quod
liceat Iam cum fluxerunt continuo plu¬
tes translationes. alia plane fit orõstaq
genus hoc greci appellant allegoriam
nomĩe recte genete meluis ille quiista
omnia transsationes uocat. hec frequẽ¬
tat phalereus max̾. suntq dultissima
et ꝙ̃ꝙ translatio ẽ apud eum. młta tamẽ
ĩmutationes nusꝙ̃ crebriores in idẽ gen
orõnis. Loquor erum de illa modica et
temperata uerborum cadunt lumina
omiã. multe etiam sinãꝵ late eruditeq
disputationes ab eodem explicantur et loci
comunes sine contentione dicunt. Quid
multa ẽ ph̾oꝵ scolis tales fere euadunt
et insi coram erit compatus ille fortior

Expanded text:
verbis, metwnumi/an grammatici vocant, verbis, metwnumi/an grammatici vocant, quod nomina transferuntur; Aristoteles autem translationi et haec ipsa subiungit et abusionem, quam kata/xrhsin vocat, ut cum minutum dicimus animum pro parvo; et abutimur verbis propinquis, si opus est vel quod delectat vel quod decet. Iam cum fluxerunt continuo plures translationes, alia plane fit oratio; itaque genus hoc Graeci appellant allhgori/an: nomine recte, genere melius ille qui ista omnia translationes vocat. Haec frequentat Phalereus maxime suntque dulcissima; et quamquam translatio est apud eum multa, tamen immutationes nusquam crebriores. in idem genus orationis—loquor enim de illa modica ac temperata—verborum cadunt lumina omnia, multa etiam sententiarum; latae eruditaeque disputationes ab eodem explicabuntur et loci communes sine contentione dicentur. Quid multa? e philosophorum scholis tales fere evadunt; et nisi coram erit comparatus ille fortior,
Abbreviated transcription (Latin):
est submissius autẽ ꝙͣ de quo iam dicetꝰ
amplissimum. Foc in genere neruoꝵ
uł minimum suauitatis autem ẽ uł płu¬
rimum. Est autem plenius ꝙͣ hoc enude¬
atum. ꝙͣ autem illud ornatum copiosũq
submissius. Huic omiã dicendi ornanie
grecos. Sed phalereus de metrius mõ
uditio prestitit ceteris cuius orõ cum
sedate placideq loquitur. tum illustrãt
cam quasi stelle quedam translata uer¬
ba atq ĩmutata translata eadico ut sepe
iam que per similitudinẽ ab alia aut
suauitatis. aut mopie causa transferũt᷑¬
Mutata in quibus pio uerbo proprio
subititur aliud quod idem siginficer
sumptum ex te aliqua consequẽti. Quod
ꝙͣꝙͣ transferendo fit tñ aliomodo trans¬
tulit cum dixit ennius. Artem et urbẽ
turbas. Aliomodo sipro prima artem
dixisset et horridam Affricam terribi¬
li tremote tumultu tum dicit ꝓ affris
ĩmutat Affricam Flauc hypallagen re¬
thores quia quasi submutant᷑ uerba ꝓ

Expanded text:
est, summissius autem quam illud de quo iam dicetur est, summissius autem quam illud de quo iam dicetur amplissimum. Hoc in genere nervorum vel minimum, suavitatis autem est vel plurimum. Est enim plenius quam hoc enucleatum, quam autem illud ornatum copiosumque summissius. huic omnia dicendi ornamentGraecos, sed Phalereus Demetrius meo iudicio praestitit ceteris, cuius orsedate placideque loquitur, tum illustrant eam, quasi stellae quaedam, tralata verba atque immutata. Tralata ea dico, ut saepe iam, quae persimilitudinem ab ea re, aut suavitatis, aut inopiae causa transferuntimmutata, in quibus pro verbo proprio subicitur aliud quod idem significet sumptum ex re aliqua consequenti. quod quamquam transferendo fit, tamen alio modo transtulit cum dixit Ennius arce et urbe orba sum, alio modo , si pro patria arcem dixisset; et horridam Africam terribili tremere tumultu cum dicit pro Afris immutate Africam : hanc upallagh/n rhetores, quia quasi summutantur verba pro
Abbreviated transcription (Latin):
aut tempore alienurti. Hec enim ad illd
ĩdecoꝵ referunt. Uitabit etiam q̃sita
nec e tempore ficta sed domo allata que
plerumq sunt frigida partet et anna¬
tiis et dignitatib Uitabit insanabilli
contumelias tantũ mõ aduersarios figet
nec eos tñ semper nec omĩs nec oĩmo
Diub exceptis sic utetur tale et facetui
ut ego existis nouis atticis talem cogue¬
uerin neminc̃ cum id certe sit us mat
atnicum. Hanc ego iudico formam subm¬
issi orathoris. sed magm tamen et gerna¬
ni attici. Quomam quitquid est falsum
aut salubre m orõne id proprie atticorũ
est. Equibus tamc̃ nõ omẽs faceti hysias
satis et hyperides. demades preter cete¬
ros fertur demosthenes minus hẽtire
quo quidem mihi nichil uidetur urba¬
nius sed nõ tam dicax fuit ꝙͣ facetus.
Est autem illud acͥoris ingenii hoc ma¬
ioris artis uberus est aluid aliquatitoq
tobustius. ꝙͣ hoc humile de quo dictum

Expanded text:
aut tempore alienum. Haec enim ad illud aut tempore alienum. Haec enim ad illud indecorum referuntur. vitabit etiam quaesita nec ex tempore ficta, sed domo adlata, quae plerumque sunt frigida. Parcet et amicitiis et dignitatibus, vitabit insanabilis contumelias, tantum modo adversarios figet nec eos tamen semper nec omnis nec omni modo. Quibus exceptis sic utetur sale et facetiis, ut ego ex istis novis Atticis talem cognoverim neminem, cum id certe sit vel maxime Atticum. hanc ego iudico formam summissi oratoris, sed magni tamen et germani Attici; quoniam quicquid est salsum aut salubre in oratione, id proprium Atticorum est. E quibus tamen non omnes faceti: Lysias satis et Hyperides, Demades praeter ceteros fertur, Demosthenes minus habetur; quo quidem mihi nihil videtur urbanius, sed non tam dicax fuit quam facetus; est autem illud acrioris ingeni, hoc maioris artis. vberius est aliud aliquantoque robustius quam hoc humile de quo dictum
Abbreviated transcription (Latin):
oratione supp̃ssior sed pletaq ex illis cõ¬
uenient etiam huic tenuitati ꝙ̃ꝙͣ isdem
ornamc̃tis utetur horridius. talem em
inducimus Accedit actio nõ tragita nͨ
senece sed modica iactatione corporis u
uultu tamẽ multa confitiens nõ hoc
quo ducunt os ducere. sed illo quo signi¬
ficant ĩgenue quo sensu quidq pronũ¬
tient huic generi orõiris aspergentur
etiam ales qui in dicendo i miũ ꝙͣtu
ualent. quor duo genera sunt unum
facetiarum alterum dicacitatis Utetur
utroq sed altero in narrando aliquid ue¬
nuste alterum in iatiendo. mittendosq
ridiculo cuuis genera sunt plura sed
nunc aliud agimus. Illud admonemus
tamen ridiculo sic usurum orathorem ut
nec nimis frequenti nec scurile sit nec
sub obsceno nec ĩiitũ nec petulanti nͦ
improbum nec in calamitate nec ĩhuã¬
num nec infatnus. nec odii locum risꝰ
occupet neq aut sua persona aut uidicũ

Expanded text:
oratione suppressior. sed pleraque ex ills conoratione suppressior. sed pleraque ex ills convenient etiam huic tenuitati, quamquam isdem ornamentis utetur horridius; talem enim inducimus. Accedet actio non tragica nec scaenae, sed modica iactatione corporis, vultu tamen multa conficiens; non hoc quo dicuntur os ducere, sed illo quo significant ingenue quo sensu quidque pronuntient. huic generi orationis aspergentur etiam sales, qui in dicendo nimium quantum valent; quorum duo genera sunt, unum facetiarum, alterum dicacitatis. Vtetur utroque; sed altero in narrando aliquid venuste, altero in iaciendo mittendoque ridiculo, cuius genera plura sunt; sed nunc aliud agimus. illud admonemus tamen ridiculo sic usurum oratorem ut nec nimis frequenti ne scurrile sit, nec subobsceno ne mimicum, nec petulanti ne improbum, nec in calamitatem ne inhumanum, nec in facinus ne odii locum risus occupet, neque aut sua persona aut iudicum
Abbreviated transcription (Latin):
quibus utatur. Sunt enim plereq ap¬
te huius operis oratoris dequo loquor
parsi monie Nam illa de quib antedi¬
ti huc atuto fugienda sunt paria pa¬
ribus uelata et similiter conclusa eodẽq
pacto cadentia et imitatione lrẽ quasi
quesite uenustates ne elaborata cõcĩnitas
et quodam aucupium delectationis ma¬
infesto dep̃hensum apparcat Itemq si
que uerborum iterationes contentionẽ
aliquã et clamorẽ tequirẽt.erunt ab hac
submissioẽ orois aliene ceteris promis¬
cue poterit uti continuationẽ uerbor
modo relaxet et diuidat utatur uerbis
ꝙͣ usitatissimis translationib ꝙͣ mollis¬
simis et iam illa smãtum lumina adsu¬
mat que nõ erunt uehemẽter illustria
Non fatiet rem publica loquẽtem nec
ab inferis mortuos excitabit Nec ater¬
uanm multa frequẽtans una cõplexioẽ
deuitiet. Ualentioꝵ hec laterum sunt
nec ab hoc informamꝰ aut expectanda
aut postulanda. Erit enim ut uoce sic et̃

Expanded text:
quibus utatur; sunt enim pleraque apquibus utatur; sunt enim pleraque apta huius ipsius oratoris de quo loquor parsimoniae. Nam illa de quibus ante dixi huic acuto fugienda sunt: paria paribus relata et similiter conclusa eodemque pacto cadentia et immutatione litterae quasi quaesitae venustates, ne elaborata concinnitas et quoddam aucupium delectationis manifesto deprehensum appareat; itemque si quae verborum iterationes contentionem aliquam et clamorem requirent, erunt ab hac summissione orationis alienae; ceteris promiscue poterit uti, continuationem verborum modo relaxet et dividat utaturque verbis quam usitatissimis, translationibus quam mollissimis; etiam illa sententiarum lumina adsumet, quae non erunt vehementer inlustria. Non faciet rem publicam loquentem nec ab inferis mortuos excitabit nec acervatim multa frequentans una complexione devinciet. Valentiorum haec laterum sunt nec ab hoc, quem informamus, aut exspectanda aut postulanda; erit enim ut voce sic etiam
Abbreviated transcription (Latin):
luxuriosa frumẽta. Nichil horum paꝵ
audacter sed aut simile est illi unde trã¬
sferas aut si tes nullũ hẽat suu nomẽ
docendi causa sup̃tum non ludendi ui¬
detur Foc ornamẽto liberius paulo
ꝙ̃ ceteris utetur. Hic subinissur nec
tam licenter tanꝙͣ si genere dicendi u¬
teretur amplissimo Itaq illud ĩdecoꝵ
quod quale sit ex decoro debet intelligi h
quoq apparet cum uerbum aliquod alti¬
us transfertur idq inorõne humili po¬
nitur. Ouod inalia idem deceret Illa
autem cõcinnitatem que uerbor collo¬
cationem illuminat. His luminibus
que greci quasi aliquos gestus orõms
schemata appellant. Quod idem uerbũ
ab his etiam in smãru ornaniẽta tran¬
sfertur Adhibet quidem hic subtilis
quem nisi quod solum ceterosq tectequi¬
dam uocant attitum sed paulo parcus
nam siut in epulaꝵ apparatu magni¬
ficentia recedens non se partum solum
sedetiam elegantem uideri nolet. eliget

Expanded text:
luxuriosa frumenta. nihil horum parum luxuriosa frumenta. nihil horum parum audacter, sed aut simile est illi unde transferas, aut si res suum nullum habet nomen, docendi causa sumptum, non ludendi videtur. Hoc ornamento liberius paulo quam ceteris utetur hic summissus, nec tam licenter tamen quam si genere dicendi uteretur amplissimo; itaque illud indecorum, quod quale sit ex decoro debet intellegi, hic quoque apparet, cum verbum aliquod altius transfertur idque in oratione humili ponitur quod idem in alia deceret. illam autem concinnitatem, quae verborum conlocationem inluminat eis luminibus quae Graeci quasi aliquos gestus orationis sxh/mata appellant, quod idem verbum ab eis etiam in sententiarum ornamenta transfertur, adhibet hic quidem subtilis, quem nisi quod solum ceteroqui recte quidam vocant Atticum, sed paulo parcius; nam sic ut in epularum apparatu a magnificentia recedens non se parcum solum sed etiam elegantem videri volet, et eliget
Abbreviated transcription (Latin):
affluens. Acute crebreq sinẽ ponẽtur et
modo nrã que est ornamẽtis ⁊lia rerum
alia uerborum ornatus autẽ duplex unꝰ
batur in propriis usitatisq uerbis quod
aut optume sonat aut rem maxime ex¬
planat In aliens aut translatirm aut fac¬
tum aliunde ut mutuo aut fcũmab ipõ
aut nouum aut priscum et usitatũ Sed
etiam usitata ac prista sunt ĩpropris nͥ
quod raro utimur. Collocata autẽ uerba
habent ornatum si aliquid cõcirnitatis
efficuint quod uerbis mutatis nõ mane
illa quidẽ permulta sed que emineant
pautiora. Ergo ille tenus orator mõ sit
elegans nec infatiendis uerbis audax e¬
tit᷑ et in transferendis uerecundus et
parcus et impriscis reliquisq ornamẽt
et uerborum et sinaꝵ demissior transla¬
tione fortasse crebrior qua frequẽtissiẽ
sermo omĩs utit nõ mõ urbanoꝵ sed
etiam rusticoꝵ. Diquidem ẽ eorũ gem¬
mare ites sitire agros. Letas esse segetes

Expanded text:
adfluens. Acutae crebraeque sententiae ponentur et adfluens. Acutae crebraeque sententiae ponentur et modo nostra, quae est in ornamentis, alia rerum alia verborum. Ornatus autem verborum durobatur in propriis usitatisque verbis, quod aut optime sonat aut rem maxime explanat; in alienis aut translatum et factum aliunde ut mutuo, aut factum ab ipso ac novum aut priscum et inusitatum; sed etiam inusitata ac prisca sunt in propriis, nisi quod raro utimur. conlocata autem verba habent ornatum, si aliquid concinnitatis efficiunt, quod verbis mutatis non maneailla quidem permulta, sed quae emineant pauciora. ergo ille tenuis orator, modo sit elegans, nec in faciendis verbis erit audax et in transferendis verecundus et parcus et in priscis in reliquisque ornamentis et verborum et sententiarum demissior; ea translatione fortasse crebrior, qua frequentissime sermo omnis utitur non modo urbanorum, sed etiam rusticorum: si quidem est eorum gemmare vitis, sitire agros, laetas esse segetes,
Abbreviated transcription (Latin):
rbis quasi coagmẽtate negligat. Habet
molle quiddam et quod indicet nõ ingra¬
tam negligentia dege bonis mag̾ ꝙͣ de
uerbis laborantis. Sederit iuidendum
de reliquis cum hec duo ei liberiora fue¬
rint circuitus conglutinatioq uerboꝵ
Illa enim ipã contracta et minuta nõ neg¬
ligenter tractanda sunt. sed quedam etiã
negligentia ẽ diligens. Nam ut muliẽ̾s
esse dicuntur nõ nulle ĩornate quas id ipñ
deceat sic hec subtilis ratio etiam ĩtorret¬
ta delectat. Fit enim quiddã mutioq quo
sit uenustius sed nõ ut apparcat Tum te¬
mouebitur omĩs insignis ornatiũ quasi
margaritarum ne calamistri quidẽ adhibe¬
buntur: Fucati uero medicamẽta candois
et ruboris omiã repellent elegantia modo
et munditia remanebit. Sermo pitus
erit et latinuc dilucide planeq dicetur
quid deceat circum spicietur Unũ abe¬
rit quod quartum nũat theophrastus ĩ
otõnis laudibus ornatu illud suaue et

Expanded text:
rbis quasi coagmentare neglegat. Habet rbis quasi coagmentare neglegat. Habet molle quiddam et quod indicet non ingratam neglegentiam de re hominis magis quam de verbis laborantis. sed erit videndum de reliquis, cum haec duo ei liberiora fuerint, circuitus conglutinatioque verborum. Illa enim ipsa contracta et minuta non neglegenter tractanda sunt, sed quaedam etiam neglegentia est diligens. Nam ut mulieres esse dicuntur non nullae inornatae, quasi id ipsum deceat, sic haec subtilis oratio etiam incompta delectat; fit enim quiddam in utroque, quo sit venustius, sed non ut appareat. Tum removebitur omnis insignis ornatus quasi margaritarum, ne calamistri quidem adhibebuntur; fucati vero medicamenta candoris et ruboris omnia repellentur; elegantia modo et munditia remanebit. Sermo purus erit et Latinus, dilucide planeque dicetur, quid deceat circumspicietur; unum aberit, quod quartum numerat Theophrastus in orationis laudibus: ornatum illud, suave et
Abbreviated transcription (Latin):
Nunc quidem iam quocũq feremur dati¬
da nimiru uela sunt. Ac primũ ĩ fortã¬
dus est ille nobis quẽ solurn quidã nocãt
attitum. Subrnissus ẽ et humilic cõsue¬
tudinẽ ⁊mitans ab radisertis te plusꝙͣ
opimione differens. Etaq eum qui audi¬
unt ꝙͣuis iꝑĩ infantes sint tñ illo mõ
confidunt seposse dicere Nam orõnis
subtilitas i mutabilis illa quidẽ indetur
eẽ existimãti sed nichil est expienti minus
et si non plurui enim sanguĩs est habeat
tamen sucum aliquẽ oporte̾t ut etia si nł
maximis uiribus careat sit ut ita dicam
integra ualitudine. Primũ igitur eum tã¬
ꝙͣ euinculis niõru eximatius. Sunt
enim quidam ut scis oratoriinumeri de
quibus mox agemus obseruandi.ratioẽ
quadam sed alio in genere orõnis ĩhoc
omĩo telinquendi. Solutum quiddã sit
nec uagum tamẽ ut ingredi libere nõ ut
licenter uideatur errare Uerba etiam ue¬

Expanded text:
nunc quidem iam quocumque feremur dannunc quidem iam quocumque feremur danda nimirum vela sunt. Ac primum informandus est ille nobis quem solum quidem vocant Atticum. summissus est et humilis, consuetudinem imitans, ab indisertis re plus quam opinione differens. Itaque eum qui audiunt, quamvis ipsi infantes sint, tamen illo modo confidunt se posse dicere. Nam orationis subtilitas imitabilis illa quidem videtur esse existimanti, sed nihil est experienti minus. Etsi enim non plurimi sanguinis est, habeat tamen sucum aliquem oportet, ut, etiam si illis maximis viribus careat, sit, ut ita dicam, integra valetudine. primum igitur eum tamquam e vinculis numerorum eximamus. Sunt enim quidam, ut scis, oratorii numeri, de quibus mox agemus, observandi ratione quadam, sed alio in genere orationis, in hoc omnino relinquendi. Solutum quiddam sit nec vagum tamen, ut ingredi libere, non ut licenter videatur errare. Verba etiam ve
Abbreviated transcription (Latin):
aptum eẽ tonsentancũq tempori et psoẽ
Quod tum infactis sepissime tum iridic¬
tisualet En uultu deniq et gestu et ĩcessu
contraq item dedecere Quod si poeta fu¬
git ut maximu uitiu qui peccat etiam
cũ probam orationẽ affingit improbo
stulto ue sapientus si demq pictor ille uid¬
it cũ ĩ molanda iphigenia tristis calchas
esset mestior ulixes moereret menelaus
obuoluendũ capud agamenorris ẽẽ quo¬
niam sũmũ illum luctum pencillo non
posset ⁊mitari. Sidemq hystrio quid
deceat querit quid fatiendũ orathori pu¬
tenus. S cum tantu sit quid in causis
earumq quasi mẽbris fatiat orathor iuu¬
dexit Ellud quid̃ perspicuũ ẽ nõ mõ ptii
orõnis sed etiam tausas totas alias alia fo¬
ma dicendi ẽẽ tractandas. sequit᷑ ut cuiqͣ
generis nota q̃ratur et formula. magnũ
opus et arduũ ut sepe iam diximus. sed ĩ¬
grediẽtib consideranduã fuit quid agere

Expanded text:
aptum esse consentaneumque tempori et personae; aptum esse consentaneumque tempori et personae; quod cum in factis saepissime tum in dictis valet, in vultu denique et gestu et incessu, contraque item dedecere; quod si poeta fugit ut maximum vitium, qui peccat etiam, cum probi orationem adfingit improbo stultove sapientis; si denique pictor ille vidit, cum in immolanda Iphigenia tristis Calchas esset, tristior Vlixes, maereret Menelaus, obvolvendum ca- put Agamemnonis esse, quoniam summum ilium luctum penicillo non posset imitari; si denique histrio quid deceat quaerit, quid faciendum oratori putemus?—sed cum hoc tantum sit, quid in causis earumque quasi membris faciat orator viderit: illud quidem perspicuum est, non modo partis orationis sed etiam causas totas alias alia forma dicendi esse tractandas. sequitur ut cuiusque generis nota quaeratur et formula: magnum opus et arduum, ut saepe iam diximus; sed ingredientibus considerandum fuit quid ageremus,
Abbreviated transcription (Latin):
apud unum iudicem dicas apud ampli¬
ssimis uerbis et locis uti cõmumib. de ma¬
gestate spłi .ro. submisse et subtilit hoc
generetoto At persona alii peccant aut
uis uerbi est. tñ cadem tes sepe᷑ ut ꝓbat
aut reicitur alio atq alio telata uerbo in
omĩbusq rebus uidendũ ẽ. quatenus. et¬
si enim suus cuiq modus ẽ . tñ magis of¬
fendit nimiũ ꝙͣ parum Inquo appelles
pictores quoq eos pectare diçebat qui non
sentitent quid esset satis. Magnus eẽt
locus hic brute quodte non fug̾ et tagm
uolumẽ aliud desiderat Sed ad id quod
illud satis cum hoc decere quod semper
usurpamus in omĩbus dictis et fcĩs mi¬
nimis et maximis cum inꝙ̃ deceredici
illud non decere et idusq quaq ꝙͣtu sir
apparcat In alioq ponatur aluidq totũ
sit utrũ decere an oportere dicas. Opor¬
tere enim perfectionẽ declatat offitii qͦ
et semper utendũ est et omĩbo decere qrͣ

Expanded text:
apud unum iudicem dicas, ampliapud unum iudicem dicas, amplissimis verbis et locis uti communibus, de maiestate populi Romani summisse et subtiliter! hic genere toto, at persona alii peccant aut vis verbi est, tamen eadem res saepe aut probatur aut reicitur alio atque alio elata verbo. in omnibusque rebus videndum est quatenus; etsi enim suus cuique modus est, tamen magis offendit nimium quam parum; in quo Apelles pictores quoque eos peccare dicebat qui non sentirent quid esset satis. Magnus est locus hic, Brute, quod te non fugit, et magnum volumen aliud desiderat; sed ad id quod agitur illud satis Cum hoc decere—quod semper usurpamus in omnibus dictis et factis, minimis et maximis—cum hoc, inquam, decere dicimus, illud non decere, et id usquequaque quantum sit appareat in alioque ponatur aliudque totum sit, utrum decere an oportere dicas;—oportere enim perfectionem declarat offici, quo et semper utendum est et omnibus, decere quasi