comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ diabolus ad accusandum erat memor
illius transg̾ssionis. ⁊ ita ħ memoria erat
nr̃a timet. nec diabolus qđ obiciat ħt. uł
dec̾tum di fuit de ligno sciencieboni ⁊ ma-¬
line comedas. huius dec̾ti uiolati cyrogra-¬
phum.i. memoriam deleuit deus. quan¬
do pecc̃m pͥmi parentis ꝑ sangͥnẽ xͥ abluit.¬
legis preuaricõne lib̾auit. sic ⁊ patresan-¬
tiquos ab inferno lib̾a uit. nequis putec eoᷤ
scondito. s palam. siquisenim ꝑfeccionẽ
eccłie respicit. aperte uidetur. iustus an-¬
tiquus hostis.¬
¶ Quȩ sunt umbra. tunc fuerunt huius-¬
modi precepta. quȩ non obseruare pecca-¬
tum erat. nunc testimonia ⁊ confirmacio
¶Si matini hactemis montte stantes. ne
scduerentur. nunc aggreditur eosqui.
am aliqua de lege seruabant. quasi. uos
undete ne seducamini. s uos aliĩ dicite. qͣ¬
si legei seruatis. ¶Eementadiẽ c̾aturas
huius mundi. Si inquidcum fidem xp̃i
ritu ut abhis abstineat. iłł utatur ẽdens
inde iustificari: ducunt in mortem. ista

Expanded text:
et diabolus ad accusandum erat memoria illius transgressionis; et ita haec memoria erat nostra jam timet, nec diabolus quod objiciat habet. Quod decretum paradisi, ne comedas. Hujus decreti violati chirographum id est, memoria delevit Deus, quando peccatum primi parentis humano generi, pelegis praevaricatione liberavit, sic et patres antiquos ab inferno liberavit, ne quis putet eos scondito, sed palam. Si quis enim perfectionem Ecclesiae respicit, aperte videtur antiquus hostis Quae sunt umbra, etc. Tunc fuerunt hujusmodi praecepta, quae non servare peccatum erat, nunc testimonia et confirmatio  mortui. Hactenus monuit stantes ne seducerentur, nunc eos aggreditur, qui jam aliqua de lege servabant; quasi dicat: Vos videte ne seducamini, sed vos aliis dicite quare legem servatis? Elementa dicit creaturas hujus mundi. Si, inquit, cum fidem Christi ritu, ut ab his abstineat, illis utatur, credens inde justificari, ducunt in mortem. Ista
Abbreviated transcription (Latin):
omnia ample.⁊ difficile dicta. ad uoscor¬
¶ Nolite serui fieri lib̾tate amissa: cum his
infidelibus qui predicant carnes obserũ.
si iam suscepistis ugum legis. nolite ultra
¶ Ut xp̃c ⁊ belial non conueniunt. sic fideł
dicum idolis. ⁊ uos estis cemplum.

Expanded text:
omnia ample et diffuse dicta sunt ad vos cor nolite servi fieri libertate amissa, cum his infidelibus qui praedicant carnalos observantias, si jam suscepistis jugum legis, nolite ultra stus et Belial non conveniunt, sic ChristDei cum idolis; et quia vos estis templum
Abbreviated transcription (Latin):
mali ꝓ pace. nec corporalit̃ ab eis receditur.
s spũalit̃. Exire ẽ facere. quod ꝑtinet ad
correccionem malorum. quantum licet ꝓ
gra du cuiusq salua pace. displic̾e ẽ ñ tan.¬
gere. ħ enim ꝓpħȩ qui ħ dicebant populũ
suum dimiserunt. s int̃ eos habitabant.
quos inc̾pabant unum templum cum eis
intͣbant. ea dem sacͣmenta celebrabant. hoc
ẽ exire. ore ñ parc̾e. hoc ẽ inmundum nõ
tangͥe. uoluntate non consentire. Mauis re
ye malum in seꝑacione malorum cominit.¬

Expanded text:
eis recedatur. Sed spiritualiter exire, est facere quod pertinet ad correctionem, quantum licet pro gradu cuiusque, pace salva. Displicere est non tangere. Non enim prophete, qui hoc dicebant, populum suum dimiserunt, sed inter eos habitabant quos increpabant, unum templum cum eis intrabant, eadem sacramenta celebrabant. Hoc ergo est exire, ore non parcere. Hoc est immundum non tangere voluntati male non consentire. Ide malum in separatione bonorum commit
Abbreviated transcription (Latin):
sermones seducunt corda. Nniurtute di.
sumus ap̃ homines uł ignobiles ⁊ cõntẽp¬
ti. ut nec iñ inflemur. nec iñ subcumbamꝰ.
uł doleamus. Eodem mͦ si infamamur
de aliquo scelere. uł bonam famam ħemꝰ
de aliquo bono oꝑe. Item. exhibeamus
habiti ut seductores ap̃ quosdam. quod
estunacione suꝑbiamus. nec mala dolea¬
mus.

Expanded text:
sermones seducunt corda innocentium. sumus apud homines, vel ignobiles et contempti, nec inde inflemur, nec inde succumbamus vel doleamus. Eodem modo si infamamur de aliquo scelere vel bonam famam habeamus de aliquo opere. Item exhibeamus nos Deo habiti ut seductores apud quosdam, quod aestimatione superbiamus, nec mala doleamus.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qui cuminforma. P remitat altade ẜ.
ut hi inquibus locus ẽ abieccionis. non
dedignentur humiliari. arbitratus.
ens .i. nonusurpando quod suum nõ eẽt
ut diabolus ⁊ primus homo. Uł non est¬

Expanded text:
 Qui cum in forma. Praemittit alta de Christo, ut hi in quibus est locus abjectionis non deens, id est non usurpando quod suum non esset, ut diabolus et primus homo fe
Abbreviated transcription (Latin):
pleamus. ¶& si quid altt̃
sipitis .i. si quid meltus ad
cultum di excogitau̾itis.
⁊̃ hocdonum d̃i eẽ sciatis.
quia hoc reuelauit uobis.
iegłam disciplinȩ sapere.
ẜ qđ commune sit. ⁊ mo-¬
destum inu̾itate. ¶ Obser.¬

Expanded text:
ur. Et si quid aliter sapitis. Id est, si quid melius ad cultum Dei excogitaveritis, etiam hoc donum Dei esse sciatis, quia hoc revelabit vobis. regulam disciplinae sapere, sed quod commune sit et modestum in veritate e
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑfluum tot pati. cum fidem ⁊ alia. ma
ħat: subđ. m̾̃ito ꝓ illa gła tantum labor.
quia non dico quod iam acceꝑim aliquid.¬
quia si quid głȩ accepi. nichil ẽ ad compa¬
õnem futurȩ. aut si quid accepiut de cog
de me quid de aliis:¶ Non quod iam.a.¬
hocdicit de se ne illi quos laudat ut homi.¬
nes extollantur. s laborant adde. ut ipse

Expanded text:
fluum tot pati, cum fidem et alia bona habeat, subdit: Merito pro illa gloria tantum laboro, quia Non dico quod jam accequia si quid gloriae accepi, nihil est ad comparationem futurae, aut si quid accepi de cognitde me, quid de aliis? Non est quod jam aHoc dicit de se, ne illi quos laudat, ut homines extollantur, sed laborem adderent, ut ipse
Abbreviated transcription (Latin):
¶ xpc̃ ẽ michi uiuere: ut eum magnificẽ
quod si ẽ: tunc nescio quid eligim. mori
anuiuere. quasi nisi hic fructusẽẽt. non
dubium quin mori eligerem. uͥ xpin
hab̾em p̃mium.⁊ iõ nedubitetiᷤ mori.
¶ Exce. ñ qd sibi melins. s qã multis expe.¬
dit. eligit ꝓpt̃ caritatem que p̃onib¬

Expanded text:
 est mihi vivere, ut eum magnificem. Quod si est, tunc nescio quid eligam, mori, an vivere. Quasi: Nisi hic fructus esset, non dubium quin mori eligerem ut Christum haberem praemium: et ideo, ne dubitetis mori etc. Ecce quod non sibi melius, sed quod multis expedit, eligit, propter charitatem, quae p
Abbreviated transcription (Latin):
¶Aoror. post crucem manifestatur quid
a patre cum generatur accep̃. Non enm¬
tunc accepit. cum creatura cepit sciri.
homini non ẽdatum nom̃di. s ei qui eqͣ¬
lis. qui se exinaniuit euiusomma a pa¬
tre sunt.

Expanded text:
. Post crucem manifestatur quid a Patre cum generaretur accepit, cum a creatura coepit sciri homini non esse datum nomen Dei, sed aequalem qui se exinanivit, cujus omnia a Patre sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ł ⁊ efficiencra rexurrecciomiꝰ
xp̃i ⁊ in hac uita ħre socie¬
tatem impaciendo. nͥenĩ
ꝑ fidem. nemo tanta pate.¬
ut moriamur sicut ipse
nem. uł occurram xp̃o in
iudicio. qđ scõrum ẽ tantũ.
ueniens ad rexurreccionẽ.

Expanded text:
 efficacia resurrectionis Christi Et in hac vita habere societatem in patiendo: nisi enim per fidem, nemo tanta pateretuid est ut moriamur, sicut ipse,nem. Vel, occurram Christo in judicio quod sanctorum est tantum, veniens prius ad resurrectionem
Abbreviated transcription (Latin):
aliquiiter eos dissencientes. inquiea.
manis glłiȩ causa contendentes. paceni et.¬
clesie rumpentes.
¶Nonque sua sunt. hic docet quomo do
quomodo arbitrentur alios suꝑiores .s.¬

Expanded text:
inter eos dissentientes, inquieti, inanis gloriae causa contendentes, pacem Ecclesiae rumpentes.Non quae sua sunt. Hic docet quomodo iam, et quomodo arbitrentur alios superiores, s
Abbreviated transcription (Latin):
¶Infra corhominis ẽ qđ incor ascendit
supra cor ẽ eternum ad qđ cor ascendit
¶ Ut scramus. Multi ħite dona di ⁊ nes¬
ciendo a quo ħant.impia uanitate rac¬
tantur. Nemo donis di beatus. qui dan

Expanded text:
Infra cor hominis est quod in cor ascendit; super cor est aeternum ad quod cor ascendit.  Ut sciamus. Multi habent dona Dei, et nesciendo a quo habeant impia vanitate jactantur. Nemo donis Dei beatus, qui dant
Abbreviated transcription (Latin):
inet̃na uita ꝑficiatur. G rãrum accio deꝑ.
actis. quȩ totum concludit. Quasi totum
ado. ut bndicamus domino. uł obsecͣcionẽ
sunt adiurõnes ꝓ rebuis difficilibus. ut pro.
conuersione impũ. ꝓremouendis mralis.

Expanded text:
in aeterna vita perficiatur. Gratiarum actio est de peractis, quae totum concludit quasi totum sit a Deo, ut: Benedicamus Domino. Vel obsecrationes sunt adjurationes pro rebus difficilibus, ut pro conversione impii et pro removendis malis.
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur autem cum uult.⁊ sicut nult. nõ
sicut ẽ. s quali sp̃e uult apparere. infuturo
uero uidebunt filiĩ sicut ẽ.¬
¶ pꝰ quam memorauit que ⁊ quanta sunt
beneficia patris ⁊ xp̃i erga pecc̃ores quomͦ
summo oꝑe humilitas seruanda ẽ. qua spre
duagnos quidam deuenerunt errores. si.¬

Expanded text:
idetur autem cum vult et sicut vult, non sicut est, sed quasi specie vult apparere. In futuro vero videbunt eum filii sicut e Postquam commemoravit quae et quanta sint beneficia Patris et Christi erga peccatores, quomodo summopere humilitas servanda est, qua spreta in magnos quidam devenerunt errores, si
Abbreviated transcription (Latin):
pidus erogauit. Ip arrogancam q̃ ẽ tima
tabolimcidunt. qui puncto ore nee dum
discipuli. fiunt magistri. t̃ctim̃. congru
sticis. s⁊ ab alienis. iudis. gentilibꝰ. herto¬
is. ut qui religiom detrabunt. uite enuis
dettahere non audeant.

Expanded text:
s erogavit. In arrogantiam, quae est ruina diaboli, incidunt qui puncto horae necdum discipuli, fiunt magistri. Oportet autem, esticis, sed ab alienis, Judaeis, gentibus, haereticis, ut qui religioni detrahunt, juri ejus detrahere non audeant.
Abbreviated transcription (Latin):
obierit: non ciimpittatar. cuiꝓr sus nouo
nec stupra. nec alti que anteftierunt ram¬
obsunt. ⁊ obrium. Ministri templi ꝓbiben¬
tur uinum ⁊ sicerambibere. ne ebrictate
ingeat ⁊ tenuis sit. Prudentem. contra eoᷤ¬

Expanded text:
obierit, non ei imputatur cui prorsus novo nec stupra, nec aliqua quae ante fuerunt obsunt. Sobrium. Nam et ministri templi prohibentur vinum et siceram bibere, ne ebrietate eat semper et tenuis sit. Prudentem in o
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ut quietam in pace pͥnci¬
pium. qui es⁊ regimenser¬
uatur eccłiarum. namin
tepescit pietas. districcio
morum castitas uiolatur.

Expanded text:
 Ut quietam. In pace principum quies et regimen servatur Ecclesiarum; nam intepescit pietas, distinctio ta morum castitas violatur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Salitabitur autem: si mulier causa petc̃
tamen salitabitur. non solum uito⁊ conti¬
nens. s ⁊̃nupta. ⁊ sinumquam ab oꝑe nupci¬
arum cessans. s ꝑ gñacionem filiorumince¬
dens. ab hocmnundo exierit. s ꝑmanserit in¬

Expanded text:
it causa peccati, tamen salvabitur, non solum virgo et continens, sed etiam nupta, et si nunquam ab opere nuptiarum cessans, sed per generationem filiorum, incedens, ab hoc mundo exierit. Salvabit
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qui penitet sollicitus ẽ ne denuo peccet¬
agraui pecc̃o illius qui urorem patris ha¬
buit. cui consenciendo inquinati eratis.
fecisse dixit. ostendit non magis causa
eorum qui pecccauerunt scripsisse. rem.¬
ntieis. quam causa eccłiȩ.¬

Expanded text:
 Qui poenitet sollicitus est ne denuo peccet, etest gravi peccato illius qui uxorem patris habuit, cui consentiendo inquinati eratis. fecisse dixit. Et ostendit non magis causa eorum qui peccaverunt scripsisse remitti eis, quam causa Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
ge depeccatis alienis. Uñ. qui apponit
¶ Urunt omnes chułones. s non ad
consumpcionem immo ad purg̃o.¬
nem. Uror. iste affectus purgat. quͥa
de caritate uenit. omnes qui scandalum
paciuntur frixorium sunt ħncium cartta¬
tem .i. ossium. qui ferunt carnes.¬
tum fugit. fugiat qui spũalit̃ queritur.
dumꝑ alios firma ẽ eccłie salus

Expanded text:
peccatis alienis. Unde: Qui apponit ? Urunt omnes tribulationes, sed non ad consumptionem, imo ad purgationem. Iste affectus purgat: quia de charitate venit. Omnes qui scandalum patiuntur frixorium sunt habentium charitatem, id est ossium quae ferunt carnes,tum fugit; fugiat et qui specialiter quaeritur, dum per alios firma est ecclesiae salus
Abbreviated transcription (Latin):
¶pse autem.e. De incorrectis. qui pseudo
sequebantur. ⁊ eum ferocempirtabant. qͣsi
ipse qui alios ad lemosinas moneo. idem
uobis qui illis.¬
sufficit quod dixi. quare me pocius quam

Expanded text:
pit agere de incorrectis qui pseudo sequebantur, et Apostolum ferocem putabant, quasiipse qui alios ad eleemosynas moneo, idem vobis qui illissufficit quod dixi, quare me potius quam
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et urtittibus. U̾tus ẽ genus signorum
⁊ ꝓdigiorum .i. omne miraculum. Signũ
quod in quocumq tempore aliquid signi¬
ficat. ⁊ ẽ ꝓdigi genus. ꝓ digium quod infu¬
turo. uł sigñt ꝓdig̃. inhis que contra na-¬
turam. nircus ihisq̃ ñ contͣ nat᷑am. ut

Expanded text:
 Et virtutibus. Virtus est genus signorum et prodigiorum, id est omne miraculum. Signum, quod in quocunque tempore aliquid significat, et est prodigii genus. Prodigium quod in futuro. Vel signum et prodigium in his quae contra naturam, virtus in his quae non contra naturam, ut
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ut autem ñ .e. hocdicit occasione illius
sentenciȩ. parati ulcisci omnem innobis.
Ut inquid non existimer a uob̃ tanquam
minor tibis. impleturus sum factis
¶Nonenim aud̃. T̃aleserimus facto quiañ
sumus similes pseudo. qui usurpant fibi po.¬
test̾. ⁊ uicia palpant. ⁊ hoc ẽ. ñ inserimus uos
quibusdam .i. pseudo. qui commnenđ .i. usur¬
pant potest̃. quod ẽ. non ponimus nos innu¬
accepimus. ut non comparamus nos illis.
ut sicut illi adulemur uob̃. ⁊ uicia ura pal¬

Expanded text:
Hoc autem dicit occasione illius sententiae: parati ulcisci omnem inobedientiam: ut, inquit, non existimer a vobis tantum minor verbis impleturus sum factisNon enim audemus, etc. Tales erimus facto, quia non sumus similes pseudo, qui usurpant sibi potestatem, et vitia palpant. Et hoc est: Non inserimus nos quibusdam, id est, pseudo qui commendant, id est, usurpant potestatem. Quod est, non ponimus nos in nu Deo accepimus. Aut non comparamus nos illis ut, sicut illi, adulemur vobis et vitia
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Coramd̃o. ꝓpt̃ nos consciencia nr̃a suffic̃
nob̾. ꝓpt̃ uos fama nr̃a ñ pollui. s pollere
debet in uob̃. due ressunt consciencia ⁊ fa¬
ina. consciencia tͥ. fama ꝑximo. Qui consci¬
encie fidens negligit famam: crudeł ẽ.

Expanded text:
pter nos conscientia nostra sufficit nobis: propter vos fama nostra non pollui, sed pollere debet in vobis. Duae res sunt, conscientia et fama: conscientia tibi, fama proximo: qui conscientiae fidens negligit famam, crudelis est.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ostensionemgͦ .i. caritatem uram quam
ostendistis aliis⁊ głam nr̃am quam simiłr
ostendistiscẽ ueram. nunc ostendite. istos
bene recipiendo ⁊ hoc infaciȩ eccdiarum.
ut alii a uob̾ accipiant exemplum.

Expanded text:
 Ostensionem. Id est charitatem vestram quam ostendistis aliis et gloriam nostram quam similiter ostendistis esse veram, nunc ostendite, bene istos recipiendo, et hoc in faciem Ecclesiarum, ut alii a vobis accipiant exemplum.
Abbreviated transcription (Latin):
tores sͥ fecerunt: ꝑm̾ita eorum conseq̃nt᷑
amplius. nec qui minusparauerat. rep :¬
uiuio candem habituri sunt refeccionem.
futuri. minus hi qui intempore diuites.
⁊ tamen ibi equabuntur: ut sicut hic ino¬
piam sanctorum sustentant. ita ibi ab eis

Expanded text:
tores fecerunt, per merita eorum consequentuamplius; nec qui minus paraverat, repvivio eamdem habituri sunt refectionem.futuri, minus hi qui in tempore divites, et tamen ibi aequabuntur. Ut sicut hic inopiam sanctorum sustentant, ita ibi ab eis
Abbreviated transcription (Latin):
ssrmum dosc emendantes. demde frĩb
sua offerentes. alit̃ nonerat accipiendum
quia munera eccecant occłos. ⁊ uim auctori¬
tatis inclinant. Iui uerodant ne arguan¬
tur: fructum dandi nonh̃nt.

Expanded text:
 se emendantes, deinde fratribus sua offerentes. Aliter non erat accipiendum, quia munera excaecant oculos, et jura auctoritatis inclinant. Qui vero dant ne arguantur, fructum dandi non habent.
Abbreviated transcription (Latin):
anathema dicit. si aluit. quod non utiq
apłis. nunc de ueris. quibus paulus inferi¬
orindetur. quia non fuerat cum iħu.¬
michuirascimini⁊ alios michi preponitis.
cum hoc non sit pecc̃i s głiȩ.¬
eloquentes. s ad pseudo qui componebãt
uerba. Imꝑitus sermone: non ẽ reus ap̃
deum. s qui non ht scienciam dei.

Expanded text:
anathema dicit, si aliud reciperent, quod non utiqueapostolis, nunc de veris, quibus Paulus inferior videbatur; quia non fuerat cum mihi irascimini, et alios mihi praeponitis: cum hoc non sit peccati, seeloquentes, sed ad pseudo, qui componebant verba. Imperitus ergo sermone non est reus apud Deum, sed qui non habet scientiam Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quida maudientes. hoc ideo dicit ne
quis putet satis eẽ audire de requie.
quia illi omnes audierunt. s non om¬
nes peruenerunt.

Expanded text:
 enim audientes. Hoc ideo dicit, ne quis putet satis esse audire de requie, quia et illi omnes audierunt, sed non omnes audierunt
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis uult iudicio decum cortendere⁊
tunicam tollere. dimicte ei ⁊ allium. ut
has quietum cor. ne ꝑdas tenpus.¬
ligitis ⁊ uos intus instrutis de his que di¬
atis .s. psalmis. qui abonam oꝑacionem
commonent. ⁊ hyunis qui de laudibus

Expanded text:
Si quis vult judicio tecum contendere, et tunicam tollere, dimitte ei et pallium, ut habeas quietum cor, ne perdas tempusligitis, et si vos intus instruitis de his quae dicitis, in psalmis, qui ad bonam operationem commonent, et hymnis, quae de Dei laudibus
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Contra spĩalia. t̃ mendi sunt hostes.
quia spĩciles⁊ inuisibiles ⁊ quia nequam.
da pignant. uł celestia dic̃ uatutes. inqͥ¬
bus pugnam demontim patimur. uel
spẽ nequam sunt incelestibus .i. in hoc in¬
homiuibus. Equites octidamus. equos

Expanded text:
 Contra spiritalia. Quasi: Timendi hostes quia spiritales et invisibiles, et quia nequam: da pugnant. Ut coelestia dicit virtutes, in quibus pugnam daemonum patimur, vel spiritus nequam sunt in coelestibus, id est in hoc inhominibus. Equites ergo occidamus, equos
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uutus diẽ: dum occisus diabolum
uicit. ⁊ hominem liberauit uł uirtu¬
tem dat credentibus ꝑ quam miracu.¬
direrat quodeam ñ reciꝑet in predicõ¬
ne euangelica s ꝑderet ⁊ reꝓbaret de
collegio predicatorum suorum ⁊ sicẽ

Expanded text:
tus. Dum occisus diabolum vicit, et hominem liberavit, vel virtutem dat credentibus per quam fiunt miracudixerat quod eam non reciperet in praedicatione evangelica, sed perderet et reprobaret de collegio praedicatorum suorum: et sic
Abbreviated transcription (Latin):
iudĩ ⁊ greci. ¶Uidete enim. U̾e stultũ
⁊ infirmum dĩ ẽ sapientus. ⁊ fortius
hominibus. quod inuob potestis exꝑiri.
Insipientes enim⁊ infirmiuos uocaue¬
runt. int̾ stulta ⁊ infirma d̃i annume¬
randi sunt talesuocatores. qui tamen
confundunt sapientes ⁊ fortes.
les. s si eos primos eligeret. merito ta¬
suꝑbia qua homo cecidit. Hisi prece¬
deret piscator. ñ humilit̃ sequeretur
orator. Uñ nathanael doctꝰ ñ ẽ inapłm¬
¶ Nonglorietur de se s ded̾o. quodibi.

Expanded text:
Videte enim. Vere stultum et infirmum Dei, est sapientius et fortius hominibus. Quod in vobis potestis experiri. Insipientes enim et infirmi vos vocaverunt, inter stulta et infirma Dei enumerati sunt tales vocatores, qui tamen confundunt sapientes et fortes. les; sed si eos primos eligeret, merito tasuperbia qua homo cecidit. Nisi fideliter praecederet piscator, non humilis sequeretur orator. Unde Nathanael doctus, in apt non glorietu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sic egomoneo. Ci autem qui pot̾ uos
quo e płȩ notatur summna.
dicionem .i. ut obediant fidi bene ope¬
rando: Taciti aliis s cogniti soli .s. deo
quia ⁊ si sit modo hominibus reuelatũ
tamen soli d̾o ẽ cognitum. qui solus no¬
uit cur ita factumẽ. In quo repͥmit inqͥ¬
sitores qui querunt cur tantum distu¬
ñ sensus ambiguus. ldem ẽ đre ordine

Expanded text:
 Sic ego vos moneo. Ei autem qui potest vos quo epistolae notatur summa, diendum, id est ut obediant fidei bene operando. Taciti aliis, sed cogniti soli Deo: quia etsi sit modo hominibus revelatum, tamen soli Deo cognitum est, quia solus novit cur ita factum est. In quo reprimit inquisitores qui quaerunt cur tantum distun sensus ambiguus. Idem est enim dice
Abbreviated transcription (Latin):
baite facit erubescere
quam negabant: ꝓbat¬
¶Contra sapienciani se¬
culi. ¶Ñ insapiencia .ui.
Sapienciam dicit philoso
ut deus inmortalis mo.¬
reretur.

Expanded text:
bant, facit eos erubescere quam negabant. Contra sapientiam saeculi. Non in sapientia verbi. Sapientiam dicit philosoput Deus immortalis moreretur.
Abbreviated transcription (Latin):
ingła ⁊ dignitate. quaniuis de eadem ma
¶Cum sint imparis claritatis. deus ẽ om¬
nia in omnibus. uͥ quia d̾s caritas ẽ ꝑ
cipitur. usq ad dissolucionem sit. in
ma. nisi quod sensificatur ꝑ eam sicut
animalia. s urgensanimͥale. transiens
egens. cum dicit corpus transiturum ad
incorrupcionem: corrupcionis menci¬
onem facit. ut ostũdatur maior digni¬
tas rȩxurreccionis. mmu
Si ẽ. uere surgit corpus sp̃uale. quia
quia pat̾̃ nr̃ carnał factus ẽ inanimam.
ui. sic erunus in rexurreccione sp̃ualeᷤ.
quia pat̾̃ nr̃ spuał factus ẽ insua rerur

Expanded text:
ia et dignitate, quamvis de eadem mat imparis claritatis, tamen Deus est omnia in omnibus, quia Deus charitas est, et per cipitur usque ad dissolutionem sit in cma, nisi quod sensificetur per eam, sicut animalia. Surget spirituale. Transiens indigens. Cum dixit corpus transiturum ad incorruptionem, corruptionis mentionem facit, ut ostendatur major dignitas resurrectionis. Si est corpus. Vere surget corpus spituale, quia quia pater noster carnalis factus est in animam viventem: sic erimus in resurrectione spirituales: quia Pater n
Abbreviated transcription (Latin):
adam regenerantur. s sicut nullius car
lius nisi ꝑ xp̃m si qui ẽẽnt pret̃adam
gñati. ⁊ si qui p̃t̃ xp̃m regenerati non
dic̾et omnes ⁊ omnes. sicut autem nu¬
llus ħo p̃t̃ illam gnacionem: sic nulsꝰ
nis ⁊ iusticiamunius. ut sicut ille m̾i¬
to peccati ꝑdidit: ita iste mͥito iusticis¬
⁊ ñ ui liberasse uideatur. ¶Ambnos.

Expanded text:
Adam regenerentur per Christum, sed sicut nullius carnlius nisi per Christum. Si qui essent praeter Adam generati, et si qui praeter Christum regenerati, non diceret omnes et omnes. Sicut autem nullus homo praeter illam generationem, sic nullusnius et justitiam unius, ut sicut ille merito peccati perdidit, ita iste merito justitiae nos liberasse videatur. Ita et
Abbreviated transcription (Latin):
scđm fidem.⁊ si cut ex latere illius for¬
mata ẽ eua: sic ex istius latere ꝓflux.¬
erunt. sacrainenta. ꝑ quȩ saluatur
eccłia. ld̃oꝙ sicut ille communicare
potuit filiis suispeccatum ⁊ mortem oc.¬

Expanded text:
m fidem; et sicut ex latere illius formata est Eva, sic ex hujus latere profluxerunt sacramenta, per quae salvatur Ecclesia. Ideoque sicut ille communicare potuit filiis suis peccatum et mortem
Abbreviated transcription (Latin):
l.i. quia nec lex potuit auferre peccatũ
s aux̃. siue naturał. siue scͥpta s ñ im¬
putabatur .i. ignorabatur. regnauit
tam̃ usꝙ ad moysen .i. legem. quia nec
ipsa potuit regnum mortis auferre. q̃
regnat dum non siuit reatus aduitã
hoc regnum sola gr̃a xͥ destruit. ⁊̃ mnã

Expanded text:
 quia nec lex potuit auferre peccatum, sed auxit, sive naturalis, sive scripta: sed non imputabatur, id est ignorabatur: regnavit tamen usque ad Moysen, id est legem: quia nec ipsa potuit regnum mortis auferre, quae regnat dum non sinit reatus peccati Hoc regnum sola gratia Christi destruxit etiam
Abbreviated transcription (Latin):
quia etiamante legem
cum non ita uideretur
lege non docente. Impu¬
pune futurum cum neᷤ¬
cuttur iudicaturus s
uilex data ẽ. nou̾unt
amcurare humana ⁊ ui.¬
dicare. ante non impu
nitate credita. usq ad
moy sen. ꝑ quem redit
cognicio unius diei. reg
insimiles p̃uacatori ade.
qui neglecto do creaturȩ
seraiunt sicut ille loco
hã uni do seuierunt. ⁊¬

Expanded text:
Quia etiam ante legem, cum non ita videretur lege non docente; impupune futurum, cum nesciretur judicaturus: sed ubi lex data est, noverunt Deum curare humana et judicare. Ante non imputnitate credita usque ad Moysen per quem rediit cognitio unius Dei. Regin similes praevaricatori Adae, qui, neglecto Deo, creaturae servierunt, sicut ille loco ham, uni Deo servierunt,
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Cum adhuc. ecce dumoderat scđm poc¬
cata. a mabat scđm qđ opus eius. quod
fecit ante mundi constitucionem. Dicẽ¬
dum erat quantum nos dilȩr̃ ne despe-¬
raremus⁊ quales: ne suꝑbiremus. fuit
⁊ alius midus possibił do qui omnia pot̃.
s nullus nr̃ȩ miseriȩ sanandȩ conueni¬
entior. quid enim nos tantum erigit:¬

Expanded text:
 Cum adhuc. Ecce dum oderat secundum peccata, amabat secundum quod opus ejus: quod et fecit ante mundi constitutionem. Dicendum erat quantum nos dilexit, ne desperaremus; et quales, ne superbiremus. Fuit et alius modus possibilis Deo qui omnia potest, sed nullus nostrae miseriae sanandae convenientior. Quid enim nos tantum erigit
Abbreviated transcription (Latin):
dicabit ds̃ hunc mundũ: Si enĩ ueritas
dĩ inmeo mendatio abundauit in głam¬
ipsius. quid adhuc & ego tanquam pecca¬
tor iudicor: Et nͣ sicut blasphemamur.
& sicut aiunt nos quidã dicere. Faciamus
mala ut ueniant bona. Quorũ d ammnatio

Expanded text:
 mundum si enim veritas in meo mendacio abundavit in gipsius quid adhuc et ego tamquam peccator iudicor et non sicut blasphemamur et sicut aiunt nos quidam dicere faciamus mala ut veniant bona quorum damnatio
Abbreviated transcription (Latin):
scausa fuit iusticiȩ. ⁊ ẽ aliis. s tamen qui
ħt tempus oꝑandi. ei non aabitur mer¬
ces scđm grãm tantum. s scđ̃m debitum
oꝑacionis suȩ s ei qui nonħt tempusoꝑ¬
andi: si credit. sola fides sufficit ad iusti¬
ciam.⁊ ita ad falutem. scđm grãm ꝓpo¬
sitam omnibus. uł scđin quoã deus lon¬

Expanded text:
causa fuit ei justitiae, et est aliis, sed tamen qui habet tempus operandi, ei non dabitur merces secundum gratiam tantum, sed secundum debitum operationis suae; sed ei qui non habet tempus operandi, si credit, sola fides sufficit ad justitiam, et ita ad salutem secundum gratiam propositam omnibus, vel secundum quod Deus l
Abbreviated transcription (Latin):
¶ AuUS̾. Nupciarum bonum semꝑẽ
legis obsequium. nunc ẽ infirmitatis
remedium. Inquibusdam autem hu¬
manitatis solacium. filiorum quippe
ꝓcreacioni oꝑam dare ñ caninomore
ꝑusum ꝑ miscuum feminarum. s ho¬
nesto ordine conuigali ñ ẽ in homine
imꝓbandus affectus. Que igitur non¬

Expanded text:
a. Nuptiarum bonum semper legis obsequium, nunc est infirmitatis remedium, in quibusdam vero humanitatis solatium. Filiorum quippe procreationi operam dare, non canino more per usum promiscuum feminarum, sed honesto ordine conjugali, non est in homine improbandus affectus: et ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
¶AUG̃. Qnod si dormierit uir eius.
nondicit primus uł secundus. uł quo¬
tus. nec nob̃ diffimendum ẽ quod nõ
diffinit apłs. Uñ necullas debeo d̾am¬
pnare nupcias. nec eis uerecundram
numerositatis auferre. Dominus auoẽ
sertiuiram ñ dampnat. nec dicit in
rȩxurreccione ñ posse eẽ. s tantum.
neꝙ nubent neq nubentur. uñnec
contra humanȩ uerecundiȩ sensum
audeo dicere. ut quociens uoluerunt
nubant. nec ex meocorde quotas libet
nupcias condempnare quod drumi

Expanded text:
hios . Quod si dormierit vir ejus. Non dicit, primus vel secundus, vel quotus, nec nobis definiendum est quod non definit Apostolus. Unde nec ullas debeo damnare nuptias, nec eis verecundiam numerositatis auferre. Dominus autem septemviram non damnavit, nec dicit in resurrectione non posse esse, sed tantum: Neque nubent, neque nubentur. Unde nec contra humanae verecundiae sensum audeo dicere, ut quoties voluerint nubant, nec ex corde meo quotaslibet nuptias condemnare. Quod di
Abbreviated transcription (Latin):
sitis. ñ hominum. hi sunt serui homi¬
num qui humanis se subiciunt. sr̃stici¬
onibus.¬
¶ Serui hominum. quod contingit uo¬
bis. si dicatis. ego pauli. ego apollo.¬

Expanded text:
sti, non hominum. Hi sunt servi hominum, qui humanis se subjiciunt superstitionibus. Servi hominum. Quod contingit vobis si dicatis: Ego sum Pauli, ego Apollo
Abbreviated transcription (Latin):
bant infirmis compaciens. loculos ha¬
bure. quo cominitteretur pecunia a fi¬
delibus data. ⁊ inctui necessaria quos
cõmendauit uide. ut fures si ñ posse¬
mus uitare. deseremus in eccłia tolle¬
rare.⁊ mulieres ministraturis saquisẽ
uoluit. ostendens quid a plebibus de¬
beretur euangelistis. ¶Oꝑandi. hone¬

Expanded text:
bant infirmis compatiens loculos habuit, in quibus mitteretur pecunia a fidelibus data victui necessaria, quos commendavit Judae, ut etiam fures, si non possemus vitare, disceremus in Ecclesia tolerare. Et mulieres ministraturas sequi se voluit, ostendens quid a plebibus deberetur evangelistis. Augustin
Abbreviated transcription (Latin):
omnes. de his dicit. qui ħntes scienciã
cum offendiculo edebant. quos pͥmum
arguit. nec sufficient̃ scire dicit. Alii aũ
greco nomine a sciencia sic sunt nomi
ẽ paulostimulus. Melius ẽ scure infirmi¬
tatem nrãm quam naturas rerum. qͣm
scienciam qui apponit. appouit dolo¬
scienciam initigat. ut ꝓsit fratri. pro
quo xp̃c mortuus ẽ.¬
ras mundi. Mat̾iam enim deus forma¬
uit.s stulticia hominum formam de.¬
quȩcumq sunt increaturis. facta st̃
ꝑ uerbum.s forma hominis inidolo
ñ ẽ facta ꝑ uerbum. sicut peccatum ñ¬
ẽ ꝑ uerbum. sẽ nchil. ⁊ nichil fiunt
homines cum peccant. ¶ Siquidem.

Expanded text:
oc de his dicit qui habentes scientiam cum offendiculo edebant. Quos primum arguit, nec sufficienter scire dicit. Alii auteGraeco nomine a scientia sic sunt nomindam datus est Paulo stimulus. Melius est scire infirmitatem nostram, quam naturas rerum; hanc scientiam qui apponit, apponit doloscientiam mitigat, ut prosit fratri pro quo Christus mortuus eras mundi. Materiam enim Deus formavit, sed stultitia hominum formam deenim sunt in creaturis, facta sunt per Verbum. Sed forma hominis in idolo non est facta per Verbum, sicut nec peccatum per Verbum. Sed est nihil, et nihil fiunt homines cum peccant. Nisi unus.
Abbreviated transcription (Latin):
stet ꝓb̃o. ut adhuc ꝓbat᷑ fut᷑a resurr̃o. quia
ita cdidunt patͥarche. apłi. ⁊ alii scĩ. fidesẽ
causa sꝑandorum quia ẽ causa iusticiȩ. ꝑ
qͣm sunt sꝑanda.⁊ hoc ẽ. In hac test̃ iusticiȩ¬
etate senes. s añcessores horum. ⁊ si constat
fidem ñ eẽ nouam. s tenendam cuman¬
tiqui tenuerunt.

Expanded text:
o, ubi adhuc probatur futura resurrectio; quia ita crediderunt patriarchae, apostoli, alii sancti. Fides est causa sperandorum, quia causa justitiae per quam sunt speranda. Et hoc est: In hac testimonitate senes, sed antecessores horum, et sic constat fidem non esse novam, sed tenendam, cum antiqui eam tenuerint.
Abbreviated transcription (Latin):
s conculeat xpmqui libe peccat absꝙ ti
tioie ⁊ penttencra ⁊ qui eo mdigne par.¬
ticipat
s aguinem pollutum d uc̃. si ab eo
mundatus aduomitum recdit ⁊ pe¬
niue re negligit. Sp̃m in iuruis ẽ. qui
eius bnficium grate nõ suscipit.
sd pũigrẽ .i. sp̃ii sancto gtis dato. uł qͥdat
grãm. contum eliam fãcit. qui remistio
¶Ostenã quomodo non amittatur con-¬
fidencia. Inpacientia enim inqͥd ura .p.a.u.¬

Expanded text:
 Conculcat Christum qui libere peccat absque timore, et poenitentia; et qui indigne participat, sanguinem pollutum ducit, si ab eo mundatus ad vomitum redit et poenitere negligit. Spiritui injurius est, qui ejus beneficium grate non suscipit.st Spiritui sancto gratis dato; vel, qui dat gratiam, contumeliam facit; qui remissionOstendit quomodo non amittitur confidentia: In patientia enim, inquit, p
Abbreviated transcription (Latin):
cari xp̃m. cutus ditatis non moritur.
s aries herens cornib inter uepres.i.
caro laborans int̃ uidos. incornibus cru¬
cis. potuit do offerri. spinis iudaicis
ante caro nata.
enimpudebat eum ferre tantisꝑ insig¬
ne potestatis filii sui. uͥ figura magnẽ
rei futurȩ presignabatur.¬
¶de ossibus inspelunca dupplici sepulti
xp̃mut cum eo resurgerent.

Expanded text:
cari, cujus deitas non moritur; sed aries haerens cornibus inter vepres, id est caro laborans inter Judaeos in cornibus crucis, potuit Deo offerri spinis Judaicis ante coronata. enim pudebat eum ferre tantisper insigne potestatis filii sui, ubi virga magnae rei futurae praesignabatur in spelunca duplici, in qua sepulti Christum, ut cum eo resurgerent.
Abbreviated transcription (Latin):
excusatur qđ se cum hostibus opp̃ssit.
lum miracula faciebat.
Solus da niel significatur hora leonum
clausisse. solus isaias sectus. ut inp̃s. astit̾¬
t̾rene felicitatis. q̃ ad uetẽm hominem

Expanded text:
e tamen quo se cum hostibus oppressit,lum miracula faciebat, m Daniel significatur ora leonum clausisse, et solus Isaias sectus est; siterrenae felicitatis quae ad veterem hominem
Abbreviated transcription (Latin):
aderit ille imco e.
di quia omnes unbiꝗ t
mam quasi ad cap̃cotłle¬
teneat. donecipfare fri¬
gescat. uł qui detinet illũ
.i. accessio detineat. doner
ipsa tollatur de medio.
i. quasi aliquid̃ de cõmu¬
mibus ut tamem crubes¬
cat ħo adultari. sicut ne
ambulare.¬

Expanded text:
aderit ille iniquus,mundi: quia omnes undique Romam quasi ad caput conflueteneat, donec ipsa refrigescat. Vel, qui detinet illum, id est accessio utraque tollatur de medio, id est, quasi aliquid de communibus, ut non erubescat homo adulterari, sicut nec ambulare
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ips uosconturtant. sutiram abeidantur
cumcisi. s abscisi. ut nullam omnino ge¬
nerandi potenciam ħant. ⁊ m̾ito hocopto.

Expanded text:
Ipsi vos conturbant, sed utinam abscindantur,cumcisi sed abscissi, ut nullam omnino generandi potentiam habeant, et merito hoc opto
Abbreviated transcription (Latin):
¶ ꝓ pt̃ passionem mortis. hic iam incipit o.¬
stendere non ꝓ potencia tantum. uł ulcio¬
ne u̾ba xp̃i audienda eẽ s ꝓdileccõne qua
dilerit nos ut pro nob̃ moreretur.
unt. homodo. Nec maliquibus deus glori

Expanded text:
pter passionem. Hic jam incipit ostendere non pro potentia tantum, vel ultione verba Christi audienda esse, sed pro dilectione qua dilexit nos, ut pro nobis moreretur.unt, homo Deo. Nec in aliquibus Deus glorif
Abbreviated transcription (Latin):
¶Insuꝑsticione. s imulataẽ religio ut ui¬
int̾ra humibiat. neerigantur ad suꝑna.⁊
obẽ mpori. cuius caput xͨ. ñ in houore. q
truncati. capite cyplentes sensum carnis.
Sagina crum carnał ẽ sensus tradiciohuma¬
na ꝗtie hoc dicit sufficere quod carnis tradit
pradencia. ẜ rõnes de plenitudine xp̃i.¬

Expanded text:
In superstitione, etc. Simulata est religio ut viin terra humiliat, ne erigantur ad superna; et obest corpori, cujus caput Christus: non in honore quia truncati capite Christo explentes sensum carnis. Sagina enim carnalis est sensus traditio humana, quia hoc dicit sufficere quod carnis tradit prudentia.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ diabolus ad accusandum erat memor
illius transg̾ssionis. ⁊ ita ħ memoria erat
nr̃a timet. nec diabolus qđ obiciat ħt. uł
line comedas. huius dec̾ti uiolati cyrogra-¬
phum.i. memoriam deleuit deus. quan¬
do pecc̃m pͥmi parentis ꝑ sangͥnẽ xͥ abluit.¬
legis preuaricõne lib̾auit. sic ⁊ patresan-¬
tiquos ab inferno lib̾a uit. nequis putec eoᷤ
scondito. s palam. siquisenim ꝑfeccionẽ
eccłie respicit. aperte uidetur. iustus an-¬
tiquus hostis.¬
¶ Quȩ sunt umbra. tunc fuerunt huius-¬
modi precepta. quȩ non obseruare pecca-¬
tum erat. nunc testimonia ⁊ confirmacio
¶Si matini hactemis montte stantes. ne
scduerentur. nunc aggreditur eosqui.
am aliqua de lege seruabant. quasi. uos
undete ne seducamini. s uos aliĩ dicite. qͣ¬
si legei seruatis. ¶Eementadiẽ c̾aturas
huius mundi. Si inquidcum fidem xp̃i
ritu ut abhis abstineat. iłł utatur ẽdens
inde iustificari: ducunt in mortem. ista

Expanded text:
et diabolus ad accusandum erat memoria illius transgressionis; et ita haec memoria erat nostra jam timet, nec diabolus quod objiciat habet. Quod paradisi, ne comedas. Hujus decreti violati chirographum  id est, memoria delevit Deus, quando peccatum primi parentis humano generi, pelegis praevaricatione liberavit, sic et patres antiquos ab inferno liberavit, ne quis putet eos scondito, sed palam. Si quis enim perfectionem Ecclesiae respicit, aperte videtur antiquus hostis Quae sunt umbra, etc. Tunc fuerunt hujusmodi praecepta, quae non servare peccatum erat, nunc testimonia et confirmatio  mortui. Hactenus monuit stantes ne seducerentur, nunc eos aggreditur, qui jam aliqua de lege servabant; quasi dicat: Vos videte ne seducamini, sed vos aliis dicite quare legem servatis? Elementa dicit creaturas hujus mundi. Si, inquit, cum fidem Christi ritu, ut ab his abstineat, illis utatur, credens inde justificari, ducunt in mortem. Ista
Abbreviated transcription (Latin):
deum: ne secundum aliam c̾aturam fieri
putetur. secundum imaginẽ di iõ. ut in
mente. non quod alia sit inrago secundum
quam ⁊ alia quȩ renouatur. s ipsa.¬
factus primus homo. Uñ supra. Uir ẽ¬

Expanded text:
ur, ne secundum aliam creaturam putetur fieri, secundum imaginem Dei, ideo, ut in mente non quod sit alia imago secundum quam sit, alia quae renovatur, sed ipsafactus est 273 primus homo. Ista enim
Abbreviated transcription (Latin):
graphumdic̃ pecc̃m
ade quod tulit ⁊ fixit cru
murã morte. uł inferno.
dum innocens occiditur.
pecc̃m crtcifigitur. decre¬¬
tumẽ sentencia cunctis
hominibus aduersa.¬

Expanded text:
graphum. Dicit peccatum Adae, quod tulit et fixit crucmur a morte et inferno. Dum innocens occiditur, peccatum crucifigitur. Decretum, est sententia in cunctis hominibus adversa
Abbreviated transcription (Latin):
manis ⁊ diuinis hant intellectum. ut de
cione di. non dico quantumadoꝑa. s mi¬
st̃ii di. ut sciatis qđ ẽ sec̾tum a paucis cog¬
nitum. de eẽncia di patͥs xͥ. ut sciatis qđ
alia ꝑsona a filio. quamuis idem insuba
cum eo. ad quã cognicionem si tenditis.
ad tp̃mtantum recurrite. quia in eo sunt¬
omines copiȩ s abscondite.⁊ iõ ne miremi

Expanded text:
manis et divinis habeant intellectum, ut de tione Dei, non dico quantum ad opera, sed mysterii Dei, ut sciatur quod est secretum et a paucis cognitum de essentia Dei Patris Christi, ut sciatur quod alia persona sit a Filio, quamvis idem in substantia cum eo. Ad quam agnitionem quisquis tendit, ad Christum tantum recurrat. Quanto enmanis. Sed absconditi. Et ideo ne miremin
Abbreviated transcription (Latin):
omnium malorum. pene tno explentur
oꝑe. quia sicut idolata unido auferre niot᷑
głiam. ne solus nomenditatis heat. ita aua¬
rus mãi res seextenã. ut solus ustirpet quę
acus omnibus fecit.
Qntati deo mumica. quia negint deo que
eius sunt.

Expanded text:
omnium malorum, et pene uno explentur opere: quia sicut idololatria uni Deo auferre nititur gloriam, ne solus nomen deitatis habeat, ita avarus in Dei res se extendit, ut solus usurpet quae Deus omnibus fecit: utraque Deo inimica, quia negant Deo quae ejus sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dauit deus. ¶ Si mortał ⁊ mortiuis potuit
nia sunt non alicui elementorum uł ange.¬
lorum se subiciendos putent. hic solus co
sta passionum. quȩ xp̃c sustinuit. uelq̃
me sustinere p̃cipit. quȩ adhuc desunt
adimpleo .i. paratus sum pati.
neum seruum impleatur. qđ ignotum

Expanded text:
e. Si mortalis et mortuus potuit nia sunt; non alicui elementorum vel angelorum se subjiciendos putent: hic solus cola passionum quae Christus sustinuit, vel quae modo sustinere praecepit, quae adhuc desunt adimpleo, id est paratus sum pati. neum servum impleatur, quod ignotum
Abbreviated transcription (Latin):
onem acciꝑe sacramentidiinxp̃õ. aduertẽ¬
tes has eẽ sapienciȩ ⁊ scienciȩ diuicias. si ag¬
noscatur xp̃c inditatis suȩ plenitudine ad¬
orandus. Omne mist̾ium sacram̃ti dixp̃o
t̃rene cͥaturȩ in eo ẽ qui ẽ capud eorum ⁊
autor. ut qui hunc nouit. nicħ ult̾ q̃rit.
quia hic ꝑfecta uirtus. ⁊ sapiencia. quic¬
quid alibi queritur. hic ꝑfecte iuuenit᷑.
Indamele ⁊ salomone ostendit infideli¬
les non putant. quia non legunt ineuan¬
quia id nouit quodutile ẽ. ¶Instructi in

Expanded text:
onem acciperent sacramenti Dei in Christo, advertentes has esse sapientiae et scientiae divitias, si agnoscatur Christus in deitatis suae plenitudine adorandus. Omne igitur mysterium sacramenti Dei in terrenae creaturae in eo est, qui est caput earum et auctor, ut, qui hunc novit, nihil ultra quaerat, quia hic est perfecta virtus et sapientia; quidquid alibi quaeritur, hic perfecte invenitur. In Daniele et Salomone ostendit infideliles non putaquia id novit quod utile est ad omnia. In
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sicut .i. ita pure ⁊ uere. sicut ꝑ mez ali¬
osuenit uniu̾sum mundum. ⁊ adhuc
głium fructificat ibi ꝑ bona oꝑa.⁊ c̃scit
augniento scienciȩ uł num̾o fideliũ.
non ꝑ hoc qđ plus ħant quam uos.s ita
hoc facit. sicut ẽ in uob̃. ⁊ iõ nil debetis
suꝑaddere.

Expanded text:
. Id est, ita pure et vere, sicut per me et alios venit in universum mundum, et adhuc gelium, fructificat ibi per bona opera, et crescit augmento scientiae, et numero fidelium. Non hoc facit sicut est in vobis, et ideo nil debetis superaddere.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quid autem ħes. aliud genus arrogã¬
ciȩ amouere conatur. s. ne homo suꝑbi¬
at ꝓpt̃ aliquam głam ado sibi datam
acceꝑant audientes de magisterio
ꝑseudo apłorum głabantur. qui ꝑ elo-¬
quenciam se commendantes. głam
in se uertebant. cum apłs se contemp¬
tibilem uidi fecerat. ut głam diꝰ fac̾et.

Expanded text:
Quid autem, etc. Aliud genus arrogantiae amovere conatur, scilicet ne homo superbiat propter aliquam gratiam a Deo sibi datam,stolo audientes, de magisterio pseudoapostolorum gloriabantur, qui per eloquentiam commendantes, gloriam in se vertebant; cum Apostolus contemptibilem se videri fecerat, ut gloriam Deo faceret.
Abbreviated transcription (Latin):
¶lrascimini. ecir. Indignamimi uobisip¬
si tanta uchemencia ut peccare defistatis
quia suꝑ hancirm non occidit sol iuisticiȩ.
ni.qdẽ naturał motus animi contra pec.¬
cantes. s ne modum excedendo peccetis.¬

Expanded text:
rascimini, id est indignamini vobis ipsis tanta vehementia ut peccare desistatis, quia super hanc iram non occidit sol justitiae, t naturalis motus animi contra peccantes; s
Abbreviated transcription (Latin):
quibus agnoscitur. filius di in nob̾. uł quibꝰ
dium. Inuirum. ꝑ. ut unusquisq sit uir
ꝑfectus⁊ hns eandem etatem que ẽ mensu¬
raz meta etatis. ultra quam nec acrescitali¬
quid naturalit̃ homini. inqua etate xp̃c
huit plenitudinemannorum⁊ corꝑis
inqua de hoc mundo transiuit. uel mi¬
ꝑfectusui unus. cui nicħ desit. ⁊ nichil
m̃ouł uiribus. Mensura. quia erit plenꝰ¬

Expanded text:
quibus agnoscitur Filius Dei esse in nobis, vel quibus um perfectum. Ut unusquisque sit vir perfectus et habens eamdem aetatem, quae est mensura et meta aetatis, ultra quam non accrescit aliquid naturaliter homini: in qua aetate Christus habuit plenitudinem annorum et corporis, in qua de hoc mundo transivit. Omperfectus vir cui nihil desit, et nihil mero vel viribus; mensura, quia tunc erit plen
Abbreviated transcription (Latin):
gnita anios. Nonẽ autem
acccdat arpen magnitudo
quam non huit. nec maiora
corꝑa redigenda sunt ad mo¬
dnn dominici corporis. ꝑi.¬
rec cuim multum de eis.¬

Expanded text:
XXX annos. Non est autem accedat corpori magnitudo quam non habuit, nec majora corpora redigenda sunt ad modum Dominici corporis. Periret enim multum de i
Abbreviated transcription (Latin):
ium abhis qui tab̃nacu-¬
io deseruiunt. ad boc.ii.
orꝑa animalium extra
. sanguine eius a peccatiᷤ
mundari uolumus. in ꝓ-¬
ꝑia ⁊ angustias passuri.
tibnaculi delicias desera¬
mus.
sporta ẽ sensus corpor̾. in
quorum nullo xp̃c pecca¬
init. ⁊ iõ extra passus.⁊ nos
hostio sensuum uicus clau
so extra paciamur.
a quo sumimus exemplũ¬

Expanded text:
dum ab his qui tabernaculo deserviunt. Ad hoc enim corpora animalium horum extra et sanguine ejus a peccatis mundari volumus, improperia et angustias passuri, tabernaculi delicias deseramus.st sensus corporis, in quorum nullo Christus peccavit: et ideo extra passus. Et nos ostio sensuum vitiis clauso, extra patiamur. a quo sumimus exemplu
Abbreviated transcription (Latin):
stia. defectus rõnis. qđ ẽ. quando ũbum
blasphemie ꝓfertur indm. ⁊ angere ẽ
offendere. ⁊ angit gͦ montem ut bestia.
qui offendit dm blasphemia. quem pre¬
cipit lex sine miscdia lapidari. s si mee
cłiam uult reu̾ti misericordtẽ suscipit᷑
Moyses t̃ritus ẽ. quia tanta erat asꝑitas

Expanded text:
stia, defectus rationis; quod est quando verbum blasphemiae profertur in Deum; tangere est offendere. Tangit ergo montem ut bestia qui offendit Deum blasphemia, quem praecipit lex sine misericordia lapidari; sed si in Ecclesia vult reverti, misericorditer recipitur. Moyses ibi territus est, quia tantum e
Abbreviated transcription (Latin):
¶Non enim dix̾at ne quis desit grẽ. his
modis quos subdid̾. parata ẽ eningr̃ã. ⁊
hoc ẽ. N on enim accessistis ad asꝑitatem
legis quam descbit. ut econtra intelliga¬
tur suauitas gr̃ȩ. ñ ad ignem. s ad spm̃¬

Expanded text:
 Dixerat, ne quis desit gratiae his modis quos subdidit, parata enim est gratia, et hoc est: Non enim accessistis ad asperitatem legis, quam describit, ut econtra intelligatur suavitas gratiae, non ad ignem, sed ad Sp
Abbreviated transcription (Latin):
des ẽpes que tocum portut. Ita reccos ut
noti aliquis deuieta uera uia fidi. sicut
bat. s sanctur si errauit uł timuit. uel
rectig̾ssus sunt recta intencis inoꝑ ibus.
modo potestis retinere grãm. ne qua radix
a. delect̃o peccati. uerius dr amaritudo.
⁊ ido uitanda.
impeditur ic̃ ad celum.

Expanded text:
tur pes, quia totum portat. Ita gressus rectos, ut non aliquis deviet a vera via fidei, sicut bat, sed sanctur, si erravit vel timuit; vel recti gressus, sunt recta intentio in operibus. modo potestis retinere gratiam. Ne qua radix, etc. Delectatio peccati vere dicitur amaritudo, et ideo vitanda. impeditur iter ad coelum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ego enim. Ostendit misterium eucha¬
ristiȩ. int̾ cenandum celebratum. nõ
quamur. quia morte xͥ lib̾ati sumus.
huius in edendo.⁊ bibendo. memores
ẽẽ debemus. nouum testam̃tum in hoc
consecuti. quia bnficii diuinisanguis
testis ẽ. Uñ ad tuicionem corporis. ⁊ am¬
me ꝑcipimus. quia caro xp̃i ꝓ salute
corꝑis. sanguis ꝑ anima nr̃a. iõq non

Expanded text:
 etc. Ostendit mysterium Eucharistiae inter coenandum celebratum, non onsequamur, quia morte Christi liberati sumus. Hujus in edendo et bibendo memores esse debemus, Novum Testamentum in hoc consecuti: quia beneficii divini sanguis est testis, unde ad tuitionem corporis et animae percipimus: quia caro Christi pro salute corporis, sanguis pro anima nostra: ideoque non
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Scitisut exꝑti. quod cum
cẽtis gentes .i. gentiliter
uiuentes. eratis cuntes.
nomen. quasi assidui.lõ.¬
retractos abono durit. ad
taminonabile malum .i.
oꝑando dic̃. similit̃ tͥbus

Expanded text:
, scitis, ut experti, quoniam, cum essetis gentes, id est gentiliter viventes, vos eratis, euntes, nomen est, quasi assiduiretractos a bono duxit ad tam irrationabile malum, id operando, dicit similiter tribus
Abbreviated transcription (Latin):
Abstiuere autema inał sciencia ẽ. M ala
autem intemꝑalibus sunt. inquibus
caute ⁊ prudent̃ uersandumẽ. cui da¬
turȩ: quodunus operatur. tres oꝑantur.
non quod sine patre ⁊ filio. ¶ Ut uult qͥ¬

Expanded text:
abstinere autem a malis scientia est: mala autem in temporalibus sunt, in quibus caute et prudenter versandum est. Cui danaturae, quod unus operatur, tres operanturnon quod sine Patre et Filio Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
¶Tominicam cenam. dicit acceptionẽ
eucharistiȩ quam ñ debent pransi sum̾e.
uł mensis suis miscere. ut hi quos apłs
arguit. s ieium in honoremtanti sacra¬
menti. licet xp̃c pꝰcenam discipuł deđ.¬
quo uehemencus commendaret. uolẽs
hoc ultimum infigere cordibus ⁊ memo¬
riȩ eorum quo autẽm ordine post sum̾e¬
tur. apłis seruauit docendum.

Expanded text:
Dominicam coenam dicit acceptionem Eucharistiae, quam non debent pransi sumere, vel mensis suis miscere, ut hi quos Apostolus arguit, sed jejuni, in honorem tanti sacramenti. Licet enim pquo vehementius commendaret, volens hoc ultimum infigere cordibus et memoriae eorum. Quo autem ordine post sumeretur, apostolis servavit docendum.