comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
staõ amittiaꝰ inthcophanta exhir que celebramꝰ innatiuit diñ iđe ETUEORA
niuita toriu Srpedictũ ÷ qđ institutor officii in quantũ potiut aetionẽ orint illa illiꝰ
t̃ pois quando illa a gebantuc quare colimꝰ in us itaco officio uoliua ad enoniã nob rducu
Agitur quia uoluit inisto distingnert nrambonã inuitationẽ quain uitant᷑ ⁊ et ortanc̃si do¬
les ad dnm̃ dep̃ candũ ab inuitati oneherodis : ꝓ pt ea c̃girgauit soribas ⁊ pͥncipes udioꝵ ip
scinet ubrips̃ nascentur quẽ cogitabat int̃ficere : inuitatoriũ p̃sentis officna mit. Prde¬

Expanded text:
 in Theophania ex his quae celebramus in nativitate Domini, id est, invitatorium. Saepe dictum est quod institutor officii, in quantum potuit, actionem omnem illius temporis quando illa agebantur quae recolimus in usitato officio, voluit ad memoriam nobis reducere. Igitur quia voluit in isto distinguere nostram bonam invitationem, qua invitantur et excitantur fideles ad Deum deprecandum, ab invitatione Herodis, qui propterea congregavit scribas et principes Judaeorum, ut sciret ubi Christus nasceretur, quem cogitabat int
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ hnbcͦ Erqͥb: p̃dictisieb: si qͥs hunc aliqd cõmodi appellatiõ exiger ł petere forte p̃sũpserit.
in districto ompt̃is dĩ examine natui subiacebit. hicaut̃ qͥordinat᷑ fuit si ñ explacito neq:eractꝰ
hocaccipinullomꝰ phibemꝰ. Quia eiꝰ oblatio nullã culpa maculã ingerit. qua ex accipientis a¬
humana seruitute liber÷ indiuino seruitio ualeant in monasteriis q̃ uerrari. Iuonsi assi diatt¬
scriuoitis ad diseruitiũ c̃uerti desidat. ꝓbeturprius in laieo habitu ẽstitutꝰ. Et si mors ciat

Expanded text:
quibus praedictis rebus si quis hinc aliquid commodi appellatione exigere vel deferre forte praesumpserit, in districto Dei omnipotentis examine reatu subjacebit. Is autem qui ordinatus fuerit, si non ex placito, neque exactus, hoc accipi nullo modo prohibemus, quia ejus oblatio nullam culpae maculam ingerit, quae ex accipientis ahumana servitute liberi in divino mysterio valeant in monasteriis conversari. Quod si passim dimittservitute ad Dei servitium converti desiderat, probetur prius in laico habitu constitutus, et si mores ejus
Abbreviated transcription (Latin):
nieli obsesreoꝵ uiriditatẽ multarũ dicrũ mori sic cauert ⁊ apta ad netessariũ usũ etitrora
quesi abseuanti a storteni gliegitur citi suꝑ imposita mole franguntur. ⁊ agii runi uet lũ
forina eiindigenta ñ osferssmaceranda cẽporib derelinguunt Nasimn mature q̃sdd nt¬
dubiũ non÷ q fit caura ꝑiculi perrdutis. Dis cantitaq discant in officiosio sacedotes qba
nimarũ endita: cura seruant: qđ diũsarũ artiũ hominus do cente ratione cusco diuint:⁊ a
p̃cipitiise abitiõ ⁊ sin metu saltĩ pudore c̃tineant S ne forsitan ab hoc p̃tus c̃ suciidiris
nun uã nelit obiersto desenđde frat̃nitatis tua diseretio rationiseos freno coereeat : III

Expanded text:
 mora siccaverit, et apta ad necessarium usum effecerit. Quae observantia si forte negligitur, citius superimposita mole franguntur, et gignit ruinam ad formata indigenti non offerunt, sed maceranda temporibus derelinquuntdubium non est quia fit causa periculi res salutis. Discant itaque, discant in officio suo sacerdotes, quibus animarum credita est cura, servare quod diversarum artium homines docente ratione custodiunt, et a praecipiti se ambitione, et si non metu, saltem pudore contineant. Sed ne forsan adhuc pravae se consuetudinis quisquam velit objectu defendere, fraternitatis tuae discretio rationis eos freno coerceat, 85 et
Abbreviated transcription (Latin):
Ions ioenae cugaudus ⁊i magnis actionib grãtũ libit quantas Noce AIGU SIo
ompti dño laudes debemꝰ qđ iemoto iugo tristitia ad lib atisepota secb dnno atic
sedis dia conẽ urã serenitas ñ inuenit ñ hoc meae neglog̃tiae sed grauissi ma neteni tatusut
fugertnt. nullicor poterat im poni ut adurbẽ irgĩ inpalatio ꝑ mansur acccđer Aep qc̃¬
urain dem̃tiã omiptis dĩ grã disponente ad culm̃ imꝑii ꝑ uenisse cognouer ipsi quogsua¬
dente laetitia ad ura uestigia uenuie fesa nabant. q illuc priꝰ accede ualde camiaesari¬

Expanded text:
onsiderare cum gaudiis et magnis actionibus gratiarum libet quantas omnipotenti Domino laudes debemus, quod, remoto jugo tristitiae ad libertatis tempora, sub imperiali sedis diaconem vestra serenitas non invenit, non hoc meae negligentiae, sed gravissimae necessitatis fuit, refugerent, nulli eorum poterat imponi ut ad urbem regiam in palatio permansurus accedeream, omnipotentis Dei gratia disponente, ad culmen imperii pervenisse cognoverunt, ipsi quoque suadente laetitia ad vestra vestigia venire festinant, qui prius illuc accedere valde timuer
Abbreviated transcription (Latin):
sitatem ꝑfr agilitatẽ carnis. Singulis diebus uł inuiti uł in uolentes fre¬
quenter rȩ atũ in currimus & tam̃ resurgit iustus. Uidelic& quia iusticiae
eus nõp̃uindicat lapsus fragilitatis humanȩ. F Acde inde sequitur oratio
ini ca. quã cũ magna caute la oportet cantare. utipsas res inmente: tene¬
amus qua uerbis pronunciamus sepissime p̃cedit Kyrrieleison ꝑ quod recon¬
ciliamus primodõ utcũ suamiseratione & dignatione pos sumus congruent̃
illũ inuocare patrẽ nr̃m & intende reuerbis orationis. Postorationẽ dominiã
sequitur nr̃a credulitas quã st̃i apłi constituerunt defide sc̃ȩ trinitatis ado
dispensatione in carnationis dñi acstatu nr̃e ȩccłe. Modus orationis quã
imus ad eos aspiõ quidede uibus peccatis & cottidianis conp
Sunt enĩ utrique innr̃a scilic& et qui inbonitate ꝑ manse runt. & qui corte¬
runt peccando sed festinant cottidie resurgere ꝑ penitentiã. Ex ꝑsonaullo¬

Expanded text:
sitatem, per fragilitatem carnis. Singulis diebus vel inviti, vel volentes, frequenter reatum incurrimus, et tamen resurgit justus, videlicet quia justitiae ejus non praejudicat lapsus fragilitatis humanae. Ac deinde sequitur oratio Dominica, quam cum magna cautela oportet cantare, ut ipsas res in mente teneamus quas verbis pronuntiamus. Saepissime praecedit Kyrie eleison, per quod reconciliatur primo Deus, ut cum sua miseratione et dignatione possimus congruenter illum invocare Patrem nostrum, et intendere verbis orationis. Post orationem Dominicam sequitur nostra credulitas, quam sancti apostoli constituerunt de fide sanctae Trinitatis, atque dispensatione incarnationis Domini, ac statu nostrae Ecclesiae. Modus orationis quem praetulimus, ad eos aspicit qui de levibus peccatis et quotidianis compunguntur. Sunt enim utrique in nostra Ecclesia, scilicet et qui in bonitate permanserunt, et qui corruerunt peccando, sed festinant quotidie resurgere per poenitentiam. Ex persona illo
Abbreviated transcription (Latin):
ad opera agenda. Operemur primo & postea doceanius Incut suter ti aehorȩ quadẽre
utopinor nios inoleuit ut ꝑmonasteria dõ deuota legatar. lẽc̃. incapitale. quatinus hiqui
deb ac noctib occupatis unt in seruitiodiũ nõ sint sine let̃ Auidisuit eȩlesti abuli nose
possunt continere quin om̃i hora quantũ cũq sit manducent deciboscriptura fum¬
ILI.

Expanded text:
ad opera agenda. Operemur primo, et doceamus postea in cursu tertiae horae. Qua de re, ut opinor, mos inolevit, ut per monasteria Deo devota legatur lectio in capitulo, quatenus hi qui diebus ac noctibus occupati sunt in servitio Domini, non sint sine lectione. Avidi sunt coelestis pabuli: non se possunt continere quin omni hora, quantumcunque sit, manducent de cibo ScripturarumIII.
Abbreviated transcription (Latin):
sus ÷ am̃alo adulterii & homicidii. Post illum psalitũ cõnendat se totus grexdõ pastor
simuł eũo cubus & dic̃. Des pieo in seruostuos & in operiuia derige pilioscorũ. Hoc
delemnus cũ his uerbis tenere umenee ut filios nr̃os cogtemus cogicatines que nas¬
cuntur exmente quatinus illas dirigat ds̃ scđmn suã brne placitũ & in sequentibus
ubidicit & apera in anu uintuarũ dirige supños. opera procedentia e cogitationibus
Aede in singularis upilio prototo grege p̃catur dicendo. Dirige dñe corda. iđ cogitationes
nt̃ aram ut possimus placere in conspectutuo. Ei sic tandẽ securi ꝓperamus ad opera
necessaria. Su pra seriptouer sui. Ex surge dñe nõpre ponitur. leẽ & ideo nõ sequit᷑
responsorius utinc&eris officus. Morẽ scã e eccłe ten& cursus iste . ut primo ope¬

Expanded text:
sus est a malo adulterii et homicidii. Post illum psalmum commendat se totus grex Deo, pastor simul cum ovibus, et dicit: Respice in servos tuos et in opera tua, et dirige filios eorum. Hoc debemus cum his verbis tenere in mente, ut filios nostros cogitemus cogitationes quae nascuntur ex mente, quatenus illas dirigat Deus secundum suum beneplacitum; et in sequentibus ubi dicit: Et opera manuum nostrarum dirige super nos opera procedentia ex cogitationibus. Ac deinde singularis opilio pro toto grege precatur, dicendo: Dirige, Domine, corda, id est, cogitationes, nostrarum, ut possimus placere in conspectu tuo. Et sic tandem securi properamus ad opera necessaria Supra scripto versui, Exsurge, Domine, non praeponitur lectio, et ideo non sequitur responsorium ut in caeteris officiis. Morem sanctae Ecclesiae tenet iste cu
Abbreviated transcription (Latin):
de spiciat: oculus nr̃ ut dđ suo intẽ pore fecit Est eã sequuntur duepeti cione
psalmi. beate uimaculaa quiplenus ÷ morib: Ap ort& enĩ uequod dẽ libera¬
uerit de uinculis t cartere in imicorũ morilus bonis & pius eus assistant
in om̃i deuotione suc̃ ex duob: uersib duarũ repentiuił possamus conicere.
Unusdic̃ tinã lirigantur uiaemeat ad custo diendiũs ũuistificationes tias Alt̃
uste freuela oculos meos & considerabamirabilia delege tua. Istettes peticiones

Expanded text:
despiciat oculus noster, ut David suo in tempore fecit. Postea sequuntur duae repetitiones psalmi, Beati immaculati, qui plenus est moribus. Oportet enim, ut quos Deus liberaverit de vinculis et carcere inimicorum, moribus bonis et piis ei assistant in omni devotione, sicut ex duobus versibus duarum repetitionum possumus conjicere. Unus dicit, Utinam dirigantur viae meae ad custodiendas justificationes tuas; alter ita, Revela oculos meo
Abbreviated transcription (Latin):
titudinẽ cãporũ. nexes se ÷ utillic habeant opilionẽ quieas defendat alupis i¬
&docto rẽ quinos introducat ad eadẽ mandata & defendat alupis. Dequ
aleone quirugiens ciscut querens quẽ deuoret. Quo modo lupus rapiat siueleo deuoret.
manifestũ ÷ hisqui in pugnantur auiti is. Unus quisq: enĩ quuud& quomodo tẽptatur acon¬
cupis centia sua abstractus & intellectus cognoscit. quẽ memorate feriae ꝑgulã rapiant qũe
ꝑluxuriã. quẽ ꝑ curiositatẽ nefariarũ artuũ. ꝑquẽ contẽplationẽ speculatorũ turpiũ ⁊ suꝑ

Expanded text:
titudinem camporum, necesse est ut illico habeant opilionem qui eas defendat a lupis iet doctorem qui nos introducat ad eadem mandata et defendat a lupis; de qa leone, qui rugiens circuit quaerens quem devoret. Quomodo lupus rapiat, sive leo devoret, manifestum est his qui impugnantur a vitiis. Unusquisque enim qui videt quomodo tentatur a concupiscentia sua abstractus et illectus, cognoscit quem memoratae ferae per gulam rapiant, quem per luxuriam, quem per curiositatem nefariarum artium, quem pe
Abbreviated transcription (Latin):
Typhei ei circũ dederunt. Aciđo saluatus ÷ & cecinit psalmũ. Ds̃ in nomine tuo
salĩu mefac. & c&̃. Quia dño miserante in coaturi sumus diurnali officio abhora
a pater familias uõcauit operarios inuineã suã. Fas nob̵ uide tu¬

Expanded text:
Zyphaei eum circumdederunt; ac ideo salvatus est, et cecinit psalmum, Deus, in nomine tuo Zyphaei eum circumdederunt; ac ideo salvatus est, et cecinit psalmum, Deus, in nomine tuo salvum me fac, etc. Quia Domino miserante inchoaturi sumus diurnalia officia ab hora qua paterfamilias vocavit operarios in vineam suam, fas nobis videtu
Abbreviated transcription (Latin):
feruens ÷ quodexuitur acarnali desiderio utdignũ sit recondi in promptuano
dñtfructiu uineae multȩ aduersȩ ferȩ in sidiantur. uteũ furentur & traicient
insiũ corpus. E isdẽ feris possunt cõparari ⁊rphei qđ iam modo a pparttore saul
qui uoluerunt rapere đđ ut traderent eũ in manus saul ad interficiendũ : Nloeru
de sunt nob̃ iđ. Ex phei quimt̃ pretantur florentes: quos intellegimus diabolinẽ ha
eẽ siue ipse ipsubi diabolum. qui potest propt̃ e adiciflores. quia prosperitatemca¬
duca suis ostontat. Ipse enĩ siue ꝑse siue ꝑ membra sua in sidiatur nobis uł aꝑte sequis
utradat aeterne morti & fier& nisiuinea dñi quae nos sumus haberet᷑ sepẽ cirũ
se atque cultores infrase. Sepesenĩ custodia dm̃i ÷ circaelectos suos. Cultoreseni
diximus sunt doctores & preposit eccłae. Illa sepe circũdatus erat dauid quaro

Expanded text:
fervens est, quod exuitur a carnali desiderio, ut dignum sit recondi in promptuario fervens est, quod exuitur a carnali desiderio, ut dignum sit recondi in promptuario Domini. Fructui vineae multae adversae ferae insidiantur, ut eum furentur et trajiciant in corpus suum. Eis quidem feris possunt comparari Zyphaei quodammodo apparitores Saul, qui voluerunt rapere David, ut traderent eum in manus Saul ad interficiendum. Non enim desunt nobis iidem Zyphaei, qui interpretantur florentes: quos intelligimus diaboli membra esse, sive ipsum diabolum, qui potest dici propterea florens, quia prosperitatem caducam suis ostendat. Ipse enim sive per se, sive per membra sua insidiatur nobis, vel aperte persequitur, ut tradat aeternae morti. Et fieret, nisi vinea Domini, quae nos sumus, haberet sepem circum se atque cultores infra se. Sepes enim custodia Domini est circa electos suos: Cultores enim, ut praediximus, sunt doctores et praepositi Ecclesiae. Illa sepe circumdatus erat David quando
Abbreviated transcription (Latin):
gere
ꝑđi donũ qđ ur̃m animũ ad serapit in prosperis & ad uersis ut ab illa hora inchoem quapter¬
familias conduci operarios inuineã suã. Sc̃a ȩccła proculdubio ÷ uinea patris familias
simul cũ illis gercemus illã. fodiunt cultores uineã & stercorant quando corda nr̃i duri
ꝑ uerba in crepationis scindunt. &fetida peccata nr̃a infundunt. fodimus & nr̃amn cirta
uitẽ ac facimus fossã. quando nr̃am naturã ad memoriã nob̃ inducimus. Ethumilanis
sup potentim anu di aspiciendo nospuluerẽ. & cinerẽ. ẽẽ. Insuꝑ &iã quia ipsã nturan
corrumpimus peccando: induci mus tercus. ut peccata nr̃a circanossint in p̃senti scł̃o¬
rũ peccatorũ crescat fructus nostes uberius fiatq: uinũ ꝑ angusti ã torcularis. &
spoliationẽ carnaliũ delectationũ. Iđ quasi ꝑ quoddã torcular introeat incellariũ
aeterne domus: Uinũ qđ ex primitur abuua ꝑpressuã torcularis: denderiũ namo

Expanded text:
gere eae per Dei donum quod vestrum animum ad se rapit in prosperis et adversis, ut ab illa hora inchoem qua paterfamilias conducit operarios in vineam suam. Sancta Ecclesia procul dubio est vinea patrisfamiliassimul cum illis exercemus illam. Fodiunt cultores vineam et stercorant, quando corda nostra dura per verba increpationis scindunt, et fetida peccata nostra infundunt; fodimus et nos terram circa vitem, ac facimus fossam, quando nostram naturam ad memoriam nobis inducimus, et humiliamur sub potenti manu Dei, aspiciendo nos pulverem et cinerem esse. Insuper etiam quia ipsam naturam corrumpimus peccando, inducimus stercus, ut peccata nostra circa nos sint in praesenti sfiatque vinum per angustiam torcularis, et exspoliationem carnalium delectationum, quod quasi per quoddam torcular introeat in cellarium aeternae domus. Vinum quod exprimitur ab uva per pressuram torcularis desiderium nostrum
Abbreviated transcription (Latin):
finẽ circũ dabitur aꝑsecutorib siue aꝑtis siue occultis. Sequitur. Pos sit dep̃cationr̃i
opilionis. gloriae sc̃e trinitatis quã deprecamur ad ẽe. nr̃o aduitorio. Recor datur opi¬
lionr̃ sermo us dñi quẽ dix̃. Sineme nihil potestis facere. Deadditione gloria patri
ꝑdiuersa loca. Io ieronimus scripsit in epłasua addamasũ papã. Curinmemorato
Sed laustibi dñe rex aet̃ne gloriae. Diximus in libello quẽ focimus de . lxͫͫ Scilicor
nõ ob aliud nisi ut humiliore lingualatina. ebrea: amno neamus nos debere in¬

Expanded text:
finem circumdabitur a persecutoribus, sive apertis, sive occultis. Sequitur, post deprecationem nostri opilionis, Gloria sanctae Trinitatis, quam deprecamur adesse nostro adjutorio. Recordatur opilio noster sermonis Domini, quem dixit, Sine me nihil potestis facere. De additione, Gloria patri per diversa loca, Hieronymus scripsit in epistola sua ad Damasum papam. Cur in memoratosed, Laus, tibi, Domine, rex aeternae gloriae, diximus in libello quem fecimus de Septuagesima, scilicet non ob aliud, nisi ut humiliore lingua Latina, quam Hebraea, admoneamur nos debere
Abbreviated transcription (Latin):
scło do astamus nr̃is officiis sed &iã debitores nos. ẽe cognoscimus iugis seri
Eiuis utfidelis seruus qui semꝑ uult inseruitio. ad ẽe senioris sui. Qideo .xii. te¬

Expanded text:
saeculo, Deo astamus in nostris officiis; sed etiam quia debitores nos esse cognoscimus jugis servitii saeculo, Deo astamus in nostris officiis; sed etiam quia debitores nos esse cognoscimus jugis servitii ejus, ut fidelis servus qui semper vult in servitio adesse senioris sui.
Abbreviated transcription (Latin):
suffic̃ eius auctoritas. Denique inquid cũ serenior nox ÷ & luna ꝑ noctuncclangior
refertur arua ꝑfundere : & plerique subaere quiescentes. quomagis sublu mine
siussent lunae: Eoplus humoris secapite colligisse senserunt. Et in alio locodeso le
Temporas untanni .IIII. quibus sol ꝑdiuersa cȩlispatia discurrendo subiectũ tẽpe¬
rat orbem. Diuina utique ꝓcurante sapientia. u nõ sẽꝑ eis dem cũ ortus in locis fer¬
uoris auiditate mundanũ de popul&ur ornatũ s ed paulatim ꝑdiuersa cõmigrans.
ter renis fructib: nascendis maturandis que tẽperam̃te custodiat EF. Ex fruigib:
possut serure dõ. Manifestũ ÷ qđ postqũa anima ꝑnimiã afflictionẽ corpons
retes serit abeo nõ ei de putetur labor ad fructũ sed quã dui incorporo ÷ oportot
operariunde placeat dõ. Nõ enĩ solũ prohis quȩ nobis ministrantur. in presenti

Expanded text:
sufficit ejus auctoritas: denique, inquit, cum serenior nox est, et luna pernox, tunc largior sufficit ejus auctoritas: denique, inquit, cum serenior nox est, et luna pernox, tunc largior ros refertur arva perfundere, et plerique sub aere quiescentes, quo magis sub lumine fuissent lunae, eo plus humoris se capite collegisse senserunt. Et in alio loco de sole: Tempora sunt anni quatuor, quibus sol per diversa coeli spatia discurrendo subjectum temperat orbem, divina utique procurante sapientia, ut non semper eisdem commoratus in locis fervoris aviditate mundanum depopuletur ornatum: sed paulatim per diversa commigrans terrenis fructibus nascendis maturandisque temperamenta custodiat. Ex frugibus possit servire Deo manifestum est. Postquam anima per nimiam afflictionem corporis recesserit ab eo, non ei deputetur labor ad fructum; sed quandiu in corpore est, oportet operari unde placeat Deo. Non enim solum pro his quae nobis ministrantur in praesenti
Abbreviated transcription (Latin):
Empti estis p̃cio magno & idõ quid agere debeamus subiungit. Glorificite
⁊ portate dm̃ incorpore ur̃o. Glorificamus illũ quando eigratias referimus des
redemptione: Portamusque in copore nr̃o. quando anima nr̃a quae portatur a corpore.
In habitat ꝑ dilectionẽ suã in cogitatu & iuta atq intellectu. Acideo syȩpius ꝑmemoriam
nr̃am & suã sc̃ificationẽ. portando illũ in m̃te scđm suũ bene placitũ ei. Id ÷ corpori
mens memorata p̃cipit ad oboedientiã. ꝑ quã &iã plusplac& redẽptori nr̃o inhere reeiquȩ¬
ruitur uisticiae & sc̃ĩ ficationi & c&eris bonis moribus ꝑ amorẽ. D
seruitute dic̃ Zacharias ꝓpheca. utsine timore demanu inimicorũ nr̃orũ liberati seruia¬
humorẽ uterescant. & sole tẽperatiuu ardorẽ ut ad maturitatẽ ꝑueniant. Possumus
ħ manifestaro ex dictis domni bȩde. Sit assũptũ ab illo a quocũq ipse uoluit. Mlihi

Expanded text:
m estis pretio magno. Et ideo quid agere debeamus, subjungit: Glorificate et portate Deum in corpore vestro. Glorificamus illum quando ei gratias referimus de redemptione, portamusque in corpore nostro quando in anima nostra, quae portatur a corpore, inhabitat per dilectionem suam in cogitatu, et vita, et intellectu: Ac ideo saepius per memoriam nostram et suam sanctificationem portando illum in mente secundum suum bene placitum, ei, id est corpori, mens memorata praecipit ad obedientiam, per quam etiam plus placet Redemptori nostro inhaerere ervitus justitiae et sanctificationi, et caeteris bonis moribus per amorem. De qua servitute dicit Zacharias propheta: Ut sine timore de manu inimicorum nostrorum liberati serviahumorem ut crescant, ex sole temperativum ardorem ut ad maturitatem perveniant. Possumus haec manifestare ex dictis domini Bedae sit assumptum ab illo a quocunque ipse voluit, mihi
Abbreviated transcription (Latin):
articulorũ dicimus xp̃e eleison quando seme loli cimus ei xp̃e eleison. ostendinus
ĩso lũ fu isse inter homines & neminẽ habius sesui similẽ ꝑ oñ¬
articulus ÷ ex eotẽpore quouo luit darificare illũ as sũptũ hominẽ. plusquã ẽ&
quã diu mortalis erat. Unde ipse dicebat ad patrẽ. Gla rificame pater apud te m&¬
ũ claritatẽ quã habui prius quã mundus fier&. Acidõsimiliin
p̃camur dm̃ ut ignoscat nob̵ intalibus tẽptationib: sine quibus ħ uita nõ potest traus¬
igi. De quib: dir̃ in parabolissalomonis. Sepcies enĩ cadit iuistus indie it resurgit

Expanded text:
articulorum dicimus, Christe eleison. Quando semel dicimus ei, Christe eleison, ostendimus articulorum dicimus, Christe eleison. Quando semel dicimus ei, Christe eleison, ostendimus eum solum fuisse inter homines, et neminem habuisse sui similem articulus est ex eo tempore quo voluit clarificare illum assumptum hominem plus quam esset quandiu mortalis erat. Unde ipse dicebat ad Patrem: Clarifica me tu, Pater, apud temetipsum claritate quam habui priusquam munducamur Dominum ut ignoscat nobis in talibus tentationibus, sine quibus haec vita non potest transigi. De quibus dicitur in Parabolis Salomonis: Septies enim cadit justus in die, et resurgit
Abbreviated transcription (Latin):
in opese menit quã us flic q surgere a somno torporis & facin dustrios atq fcenuos
inopero mandatorũ tuorũ. Abipsa reuer sione accepit nomen iđ cantus uorsus
Eandẽ enim reuersionẽ dequa ammonemur ꝑ uersũ & ercomus statu corporis nr̃i. Quand
audimus uersũ ilico uertimus nos ad orientẽ. Quare hoc : Nisi ut om̃is cogitatio que foras
exuut aspiciendo & uidendo haectẽporalia. reuertatur infranos. & dicamus damihi dñe
corutorẽ adte. P ostea inchoamus implorare misericordiã dñi ꝑ Κyrrieleison . & xp̃eleisn
bramus in eccła saluo superiore intellectu. Primus ÷ ante assũ ptã humanitatẽ quando
trinitas inuocabatur sine copulatione humanae naturae. Ac ideo merito terdici¬
mus Krrrielei sonsiue semel propt̃ unã substantiã. Secundus ÷ postas sũ ptũ hominẽ
quando xp̃s uidebatur interra. & nihil ominus a suis credebatur ds̃ ⁊ filius dĩ. Vtpe
peꝑcit. Qm̃ proter assũ ptã naturã uocatur xp̃s. q ueuncta ÷ spiritalioleo in medo

Expanded text:
igendum, quam, Nos fac exsurgere a somno torporis, et fac industrios atque strenuos in opere mandatorum tuorum. Ab ipsa reversione accepit idem cantus nomen Eamdem enim reversionem, de qua admonetur per versum, exercemus statu corporis nostri. Quando audimus versum, illico vertimus nos ad orientem. Quare hoc? nisi ut omnis cogitatio quae foras exivit aspiciendo et videndo haec temporalia, revertatur infra nos, et dicamus: Domine, da mihi cor ut orem ad te. Postea inchoamus implorare misericordiam Domini per Kyrie eleison, et, Chriinitatis celebramus in ecclesia. Primus est ante assumptam humanitatem, quando Trinitas invocabatur sine copulatione humanae naturae, ac ideo merito ter dicimus Kyrie eleison sive semel propter unam substantiam. Secundus est post assumptum hominem, quando Christus videbatur in terra et nihilominus a suis credebatur Deus, et filius Dei, utepercit. Quoniam propter assumptam naturam vocatur Christus, quae uncta est spirituali oleo, in medio
Abbreviated transcription (Latin):
simis inbruma noctibus uł itẽ astate breuussimis quarũ alias duode c̃ĩ horarũ spatiũ longȩ trans¬
cendere alias nequaquã ad hoc ꝑtingere posse constat Iuaratione luna .xii. horas lucere credamis :
Nisiforte putemus nonae qui nocti ales oras intellegendas. sed singulas quas que noctes ꝓsiȩ mossira
longitudinis. audre uitatis in .xii. particulas horas uocitamus aequa distibitio ne fundendis

Expanded text:
simis in bruma noctibus, vel item aestate brevissimis, quarum alias duodecim horarum spatium longe transsimis in bruma noctibus, vel item aestate brevissimis, quarum alias duodecim horarum spatium longe transcendere, alias nequaquam ad hoc pertingere posse constat, qua ratione lunam duodecim horas lucere credamus, nisi forte putemus non aequinoctiales horas intelligendas, sed singulas, quasque noctes pro sua mensura longitudinis aut brevitatis in duodecim particulas, quas horas vocitamus, aequa distributione
Abbreviated transcription (Latin):
icionẽ đo p̃sentessimus in om̃i hora. Similiter in nocte. ꝑ .xii. p
nos aliquando adopera tẽ poralia atq: ut propt̃ haec neces saria nõ obmitta¬
mus seruitutẽ quã đo lebemus in anima & hibere. Statuerunt patres nr̃i
ut tot orationes psalmodia rũfierent. quod hore sunt nob̵ datȩ: ad laborandũ
pro sustentatione corporis & que nõ possumus itasemꝑ operari. nisi quies ali quando
quatur. Sequitur nox inquanõ possumus operari sed qui &ioc
dõ ante quã peccaret. & quale speramus futurum: post hanc uitã. hoc ⁊ ut
continiu simus indi p̃sentia. Nlõ enĩ necesse ÷ aliquẽ indiscrẽtionẽ musitareo
ꝓpter disparẽ longitudinẽ dierũ & noctiũ &iã calculãtores horarũ tempora
sicdiuidunt dierum & noctiũ ut luna ꝑ noctẽ. luce at siue estiuo siũe hienale.
tempore .xui. horis Vndeidem qui supra beda in librõ de cẽporib: Uerũ longis¬

Expanded text:
itionem Deo praesente simus in omni hora: similiter in nocte per duodecinos aliquando ad opera temporalia. Atque ut propter haec necessaria non omittamus servitutem quam Deo debemus in anima exhibere, statuerunt patres nostri ut tot orationes psalmodiarum fierent, quot horae sunt nobis datae ad laborandum pro sustentatione corporis. Et quia non possumus ita semper operari, nisi quies aliquando subsequatur, sequitur nox, in qua non possumus operari, sed quieti oDeo, antequam peccaret, et quale speramus futurum post hanc vitam, hoc est, ut continui simus in Dei praesentia. Non enim necesse est aliquem in hac discretione mussitare propter disparem longitudinem dierum et noctium; etiam calculatores horarum tempora sic dividunt dierum et noctium, ut luna per noctem luceat sive aestivo seu hiemali tempore duodecim horis. Unde idem qui supra Beda in libro de Temporibus: Verum longis
Abbreviated transcription (Latin):
Nouoe dico quodfestis diebus ieunandũ putẽ. & contextas diebus . l. feria sauferã : Sedunaqueq
puneia habu ndor in suosensu : i p̃cepta maiorũ leges a postolicas arbitretur: &terũ euos deatren
eorenta osu ꝑ matheũ: Quandoue rotransierunt nuptiae cipassionis acresurrecionis ce pis
aduento itunes ponsi filis i eunabunt. Nonulli putant. ilcir eopost dies .xl. passionis reiuna
debenus orousioi lic estetim dies pente costes ⁊ sp̃r sc̃s ad uenien sincdic & nobis festiuste tuma
xbuus occasione testi moriu montanus prisca. ⁊ maximilla & iã postpente costenfacunt
quadrage semã qđ ablatos pensofiliis ponsi debeanit ieuimnare: Eecł at aue consue tuelodi foauor¬

Expanded text:
Non hoc dico quod festis diebus jejunandum putem, et contextas diebus quinquaginta ferias auferam: sed unaquaeque Non hoc dico quod festis diebus jejunandum putem, et contextas diebus quinquaginta ferias auferam: sed unaquaeque provincia abundet in suo sensu, et praecepta majorum leges apostolicas arbitretur. Et iterum ejusdem in Commentario super Matthaeum: Quando vero transierunt nuptiae, et passionis ac resurrectionis tempus advenit, tunc sponsi filii jejunabunt. Nonnulli putant idcirco post dies quadraginta passionis jejunia debere omitti, licet statim dies Pentecostes et Spiritus sanctus adveniens indicet nobis festivitatem, et ex hujus occasione testimonii, Montanus, Prisca et Maximilla etiam post Pentecosten faciunt Quadragesimam, quod ablato sponso, filii sponsi debeant jejunare; Ecclesiae autem consuetudo ad passio
Abbreviated transcription (Latin):
Secopus pente costes inchoatur a primadie resurrectionis. ⁊currit usq: addiem quinquagesimã. post
racha. De quotẽ pore dicit agustinus in libro ad ianuariũ quadra genarius aut̃ partibus sius c̃õputatus
antadies postresurrectionẽ in hact̃ra ⁊ in hac uita cũ discipulis conuersatus ÷ r postea cũ ascendit
incelũ decẽ dieb int̾positis ꝓmis sũ misit sp̃mscm̃ conpleto diepente costes Suidies quinque genarius
Et iheronimus ad marcellã defide nr̃a ⁊ dogmate eretichorũ contramun clanȩ sectatares : Nos
unt quadragesimas quasitres passi sint. saluatoris. Nõ quo ⁊ ꝑtotũ annũ & ceptopente costen ie¬
re nõliceat. Sed quod alius sit neces sitate . aliud uoluntate munus offer
lutinũ beteicũ atq utinam om̃item pore ieiunare possimus qđ in actibus a posto lorũ diebus
percecostess iodie dominico apłm paulũ ⁊ cũ eacre detes fecis selegimius. &iterã ieadẽ¬

Expanded text:
Tempus Pentecostes inchoatur a prima die resurrectionis, et currit usque ad diem quinquagesimam post Pascha. De quo tempore dicit Augustinus in libro ad Januarium: Quadragenarius autem partibus suis computatus ginta dies post resurrectionem in hac terra et in hac uita cum discipulis conuersatus est et. posteaquam ascendit in caelum, decem diebus interpositis promissum misit spiritum sancosten edunt. Et Hieronymus ad Marcellam de fide nostra et dogmate haeretico contra Montani sectatores. Nos unt quadragesimas, quasi tres passi sint saluatores, non quo et per totum annum excepto pentecosten ieiunare non liceat, sed quod aliud sit necessitate, aliud uoluntate munus offersubuerti. atque utinam omni tempore ieiunare possimus, quod in Actibus apostolorum diebus pentecostes et die dominico apostolum Paulum et cum eo credentes fecisse legimus — nec tame
Abbreviated transcription (Latin):
animȩ castitatẽ q significat. Nã i apłs. itadic̃. Aptauilios uniuiro uirginẽ & hibere
a simpliciate: icastitate. que t̃ inxp̃o. & post pauca. Quomodo uidebant siclusieras
oculi sed hocdictũ ÷ utintelle geremus oculos esse. aꝑtos post quã defructu illo acce
plicttas displic&. Cũenĩquis que ceciderit deilla intima  secretissimaluce ue¬
ntatis nihl÷ unde uelit placere suꝑbiȩ. nusi fraudulentis simulationibus. Hlinc & enĩ iypocrisis nas¬
ciur in qua multũ sibuudentus concordati qui potuerint fallere & decipere qũe uoluerint : ł¬
Qua deconuuuo superius fumus locuti. qđ deb& hos pes parare sp̃ĩusco ꝑ uii dies ita tamen
utabeodẽ spũsc̃õ p&at. id÷ conuiuiũ & eredat seaccipere. bonũ ÷ ut de monstremus rei quiꝑ
singulos dies possit. ministrare suscepto hos pitisuo. Dies singulos dicimus profectus quidam

Expanded text:
animae castianimae castiastitate, quae est in Christo. Et post pauca: Quomodo videbant, si clausi erant oculi? Sed hoc dictum est ut intelligeremus eis oculos esse apertos, postquam de fructu illo accella intima et secretissima luce venihil est unde velit placere superbia, nisi fraudulentis simulationibus. Hinc enim et hypocrisis nascitur, in qua multum sibi videntur coQuia de convivio superius fuimus locuti, quod debet hospes parare Spiritui sancto per septem dies, ita tamen ut ab eodem Spiritu sancto petat idem convivium et credat se accipere, bonum est ut demonstremus ei quid per singulos dies possit ministrare suscepto hospiti suo. Dies singulos dicimus profectus quosdam
Abbreviated transcription (Latin):
̃maior castitas ueritate: Ips am substantiã dĩdicimus ueritatem. Quimentitar ueritatẽ
corrũpit. quantũ inse Ineo homune ubi duo cordas. nõ habitat ille sp̃s quifacit unia¬
nimes indomo. Multienim loquuntur uerbis ad unũ hominẽ : ⁊ ad alterũ oculis in¬
nuendo. Porrigit & uno corde dulcedinẽ uerborũ ciuloquitur. & altero corde alter
dolũ ꝑquẽ uenenũ incorde eius fundit ciuiloquitur. Qui hoc fac̃. in eonõ ÷ sp̃ssc̃s Est
qui rid& orẽ. ⁊ corde machinatur malũ aduersus eũ ciu porrigit risũ. & iste hab&
duocorda qua propt̃ nõ in eo habitat sp̃s sẽs. Hocuesti mentũ id ÷ simplicitas. ꝑdidit mise
adam quando senudũ cognouit. Dequarẽ scribit agustinus in libro geneseos contra
manicheos. Quod aũt nudierant adã ⁊ mulier eius. ⁊ nõ confundebatur. Simpli citatẽ

Expanded text:
est major castitas veritate. Ipsam Dei substantiam dicimus veritatem. Qui mentitur, veritatem est major castitas veritate. Ipsam Dei substantiam dicimus veritatem. Qui mentitur, veritatem corrumpit, quantum in se est. In eo homine, ubi duo corda sunt, non habitat ille spiritus qui facit unanimes in domo. Multi enim loquuntur verbis ad unum hominem, et ad alterum oculis innuendo. Porrigit ex uno corde dulcedinem verborum cui loquitur, ex altero corde alteri dolum, per quem venenum in corde ejus fundit cui loquitur. Qui hoc facit in eo non est Spiritus sanctus. Est qui ridet ore, et corde machinatur malum adversus eum qui porrigit risum, et iste habet duo corda, quapropter non in eo habitat Spiritus sanctus. Hoc vestimentum, id est simplicitatis, perdidit miser Adam, quando se nudum cognovit. De qua re scribit Augustinus in libro Geneseos contra Manichaeos: Quod autem nudi erant Adam et mulier ejus, et non confundebantur, simplicitatem
Abbreviated transcription (Latin):
doẽadẽ uirtus caritas. hoc ÷ ꝑsimplicitatẽ. Simplex t enĩ ani malcolũba. ⁊amalicia
fellis alienũ. Acideo ꝑ eã seuo luit monstrare . ut in notescer& hospitibus surum¬
plices debere esse. Quomodo simplicitas debeat obseruare : apłs doc& dicens ꝓ riden¬
tes inbono. simplices in malo. Eldͤ: sciat sibi ipsi homo ꝓdesse &ceris frabus & nesce
sibi officere: ⁊ aliis . Ille offic̃ sibi qui intẽpore aduentus sp̃s sc̃ĩ carnali concupis cenu
inquinatur. Acꝑ hoc secontine at acõplexufeminarũ qͥ nõ ꝑficitur sinecar nali concũ¬
piscentia. Abstineat sẽ a crapula  ebria ate ut mens saginetur spiritali cibo
Abstine at sẽ amendatio ⁊ a b om̃i simulatione. q̃m sp̃s quẽ suscepit fugat fictũ. nõ enĩ
paruũ peccatũ ÷ m̃datiũ. Si cõparauerimus luxuriã. & castitatẽ. ⁊ mendati um
& ueritatẽ : nõminus uidebitur peccare quim̃titur. quã qui polluntur luxu. Not

Expanded text:
simplicitatem. Simplex est enim animal columba, et a malitia fellis alienum, ac ideo per eam voluit se monstrare, ut innotesceret hospitibus suis simplices esse debere. Quomodo simplicitas debeat observari, Apostolus docet, dicens, prudentes in bono, simplices in malo. Hoc est, sciat sibi ipsi homo prodesse et caeteris fratribus, et nesciat sibi officere et aliis. Ille sibi officit, qui in tempore adventus Spiritus sancti carnali concupiscentia inquinatur. Ac per hoc se contineat a complexu feminarum, qui non perficitur sine carnali concupiscentia; abstineat se a crapula et ebrietate, ut mens saginetur spiritali cibo: abstineat se a mendacio et ab omni simulatione, quoniam Spiritus quem suscepit fugit fictum. Non enim parvum peccatum est mendacium; si comparaverimus luxuriam et castitatem, et mendacium, et veritatem, non minus videbitur peccare qui mentitur, quam qui polluitur luxu. Non
Abbreviated transcription (Latin):
natura nõ habuit mortẽ : Italignũ unde nobis uita sempit̃ na cõceditur. nõ e se hab&
hancuirtutẽ. sed & illius uirtute. quisi infirmus fuit & nob̵ uiuit in urtute cłi. Qui ur¬
tutenũ quã ⁊ nusquã potest. resisti. Coepit regnare mors ⁊diabolus ab in oboe dientia
ligni scientiae boni ⁊ mali: superata ÷ eadẽ mors ⁊ diabolus ꝑ oboedientiã ligniscae cracd
quioboediens fuit patri in ligno crucis. Sicut enĩ illa oboedient
om̃ibus ꝓfiusse si ꝑmaner & usq ad p̃miũ. quod nõ possit peccare genus humanũ.
ta ista om̃ibus respicientibus ad illã ꝓpest. Primus adã in oboedientiȩ mucrone
interfectus ÷ alignostientiae boni ⁊ mali. Secundus adã ꝑpalmã oboedientiȩ¬

Expanded text:
natura non habuit mortem, ita lignum unde nobis vita sempiterna conceditur, non ex se habet natura non habuit mortem, ita lignum unde nobis vita sempiterna conceditur, non ex se habet hanc virtutem, sed ex illius virtute, qui, si infirmus fuit ex nobis, vivit ex virtute Dei, cui virtuti nunquam et nusquam potest resisti. Coepit regnare mors et diabolus ab inobedientia ligni scientiae boni et mali: superata est eadem mors et diabolus per obedientiam ligni sanctae crucis. illius, qui obediens fuit Patri in ligno crucis. Sicut enim illa obedientomnibus profuisset, si permaneret usque ad praemium, quo non possit peccare genus humanum, ita ista omnibus respicientibus ad illam prodest: primus Adam inobedientiae mucrone interfectus est a ligno scientiae boni et mali; secundus Adam per palmam obedienti
Abbreviated transcription (Latin):
ruriã : ioccuidit eum. Puls auit adostiũ ade quando sugges sit
cin iperuit ostiũ eua. & ꝑillã intrauit ad adẽ
quasi sugges
ꝑdelectationẽ ad cõsensum accessit gratia dñi aduirgi ne
cundi ꝑ quos tẽptauit primũ adã ⁊ nõ iiuenit hostiũ intrandi & clũ¬
soni foris: Primus ada accepit legẽ utrõ mandi carie doligno scionue:
boni ⁊ mali. sioboedir& dño iea lege breinũ obȩdientiȩ possidet⁊
sci u nuã: quaapse ꝑdidit inos ꝑillum. Dignuriscienti eboni& mali
secħn suã naturã nõ habiut mortẽ inse. sed fuit incausa ut ineapba et tua¬
obedientia parentis nr̃i. siue uindicaretur in oboedientia. Sicut istud lignũ fuit incausa
ꝑlignũ crucis in ȩccła nr̃a. ut qui mortidebitores eramus. ꝑ lignũ scientiȩboni & mali.
facer & nosutae capaces. ꝑ lignũ scãe crucis. Sicut enĩ lignũ scientiȩ boni ⁊ mali& sua

Expanded text:
feminam, et occidit eum; pulsavit ad ostium Adae, quando suggessit feminam, et occidit eum; pulsavit ad ostium Adae, quando suggessit Evae. Aperuit ostium Eva, et per illam intravit ad Adam, quasi suggestio per dilectionem ad consensum. Accessit gratia Domini ad virginem eundi, per quos tentavit primum Adam, et non invenit ostium intrandi, exclusus est foris. Primus Adam accepit legem, ut non manducaret de ligno scientiae boni et mali; si obediret Domino, in ea lege, praemium o quam ipse perdidit, et nos per illum. Lignum scientiae boni et mali secundum suam naturam non habuit mortem in se, sed fuit in causa ut in eo proobedientia parentis nostri, sive vindicaretur inobedientia. Sicut istud lignum fuit in causa us Christus per lignum crucis in Ecclesia nostra: ut qui morti debitores eramus per lignum scientiae boni et mali, faceret nos vitae capaces per lignum sanctae crucis. Sicut enim lignum scientiae boni et mali ex sua
Abbreviated transcription (Latin):
scb̃ trucis ut memonatũ ÷ in presenti opere. Qđ si aliquis dixerit quare non
adoms asinũ quia ieo ds̃ sedit siue c&era talia que d ñs tecigit corporẽ suo
secundũ prauitatẽ meã respondeo Quia nõ lego in acto ritatt̃ scorum patrumi
sũ utꝑistã. Diabolis e femina & uir & lignũ scientiae bonitum alisuerantꝰ
riuero ꝑditio nisripae Endĩ uirgo que peperit &uir elignũ sunt incausa¬
reslaurationus nr̃ae. Nõasinus nõniulier erũ nosa. nõlapis nõ fute us ta
quosa maritana hauriebat a quã &c& talia sed nõꝓderat nascisi nõ
ꝓfuis s&mori. Nõ enĩ frustra dix̃ apłs. Regnauit mors ab adã usquesa d
mor sen & iã in eos qui nõ peccauerunt in similitudi nẽ p̃ua ricatignis
ades a uest forina futuri. Formã futuri adȩ ialego: Sicut primts adã
causa fuio mortis nr̃o : &iamnobis qui nõ manduca uimus. deligno

Expanded text:
sanctae crucis, ut memoratum est in praesenti opere. Quod si aliquis dixerit: Quare non sanctae crucis, ut memoratum est in praesenti opere. Quod si aliquis dixerit: Quare non adoras asinum, quia in eo Dominus sedit, sive caetera talia, quae Dominus tetigit corpore suo? secundum parvitatem meam respondeo, quia non lego in auctoritate sanctorum Patrum, sum, ut per istam. Diabolus, et femina, et vir, et lignum scientiae boni et mali, fuerunt mucro perditionisrestaurationis nostrae, non asinus, non mulier haemorrhoissa, non lapis, non puteus in quo Samaritana hauriebat aquam, et caetera talia. Sed non proderat nasci, nisi mori profuisset; non enim frustra dixit Apostolus: Regnavit mors ab Adam usque ad Moysen, etiam in eos qui non peccaverunt, in similitudinem praevaricationis Adae, qui est forma futuri. Formam futuri Adae ita lego: Sicut primus Adam causa fuit mortis nostrae, etiam nobis, qui non manducavimus de ligno
Abbreviated transcription (Latin):
Qsicincipiente diluculo in hostẽꝑ gressi. uixta meritũ suȩ fideiuictoria potit sunt:
Incuius loco orationis. in nuniere uurtute ssanitatũ nos cuntur. eẽ. parate. ad uiditiũ
iudelic& acme moriã fideieius. Nã ⁊ usq hodie multi deipsolignosacro scãe crucis
astulas cecidere solentquas cũ inaqua miserint eisq languentes homines: autpe¬
cuđ potauerint. siueas ꝑserint. mox sanitati resticuuntur. m c&& eraduicta
domnibede accipimus. quare nõ & ista accipiamus in quibus narratur untus dñi
monstrata ꝑuenerationẽ scãe crucis. si que uoluerit dicere nõ ita . et. actũ deligno
scãe erucis utbeda narrat. &e siei credim̃tũ fuerit poterit multa patrimonia sc̃a rũ
serpturarũ euellere. Qđ absit. & siq̃ uoluerit sic censere p̃sens factũ dõre bcl¬
lis iudetur . ẽt : quibanc uirtutẽ prestitit lignosc̃ȩ crucis utniõ solũ in p̃senti uic¬
tor ã dane seruo suo sed etiã in sequenti tẽpore uirtutes exercer& ꝑmerita

Expanded text:
sserat; sic incipiente diluculo in hostem progressi, juxta meritum suae fidei, victoria potiti sunt. In cujus loco orationis innumerae virtutes sanitatum noscuntur esse patratae, ad indicium, videlicet, ac memoriam fidehastulas excidere solent, quas cum in aquas miserint, ejusque languentes aut pecudes potaverint sive asperserint, mox sanitati restituuntur. Quoniam caetera dicta domini Bedae accipimus, quare non et ista accipiamus in quibus narratur virtus Domini, monstrata per venerationem sanctae crucis? Si quis voluerit dicere, non ita esse actum de ligno sanctae crucis ut Beda narrat, et si ei creditum fuerit, poterit multa testimonia sanctarum Scripturarum evellere, quod absit. Et si quis voluerit succensere praesens factum, Deo rebellis videtur esse qui hanc virtutem praestitit ligno sanctae crucis, ut non in praesenti victoriam solum daret servo suo, sed etiam in sequenti tempore virtutes exerceret per merita
Abbreviated transcription (Latin):
ate sunt suꝑpopulũ tuũ & suꝑurbẽ scaituã ut consumetur p̃uaricatio& finc̃ accip
phetia & ungatur serscõrũ. Vnde peda in libro de cẽporibus. Nulli dubiũ quin hȩc uetdi¬
xp̃i incarnationẽ designent.: quitulit peccata mundi. legẽ & prophetas implouit
Unctus ÷ oleo la&iciae p̃participibus suis. FDe quaunctione dic̃ esaias. ex ꝑsona ipsus
tiuis remissionẽ & çȩcis uisũ. Vnde hieronimus in eodẽ esaia. Quando enĩ consor¬
tes nominantur naturã carnis intellege qui ad s̃ consortes substantiae sue nõ hab&¬
Id circo p̃consortibus id ÷ c&cris sc̃is unctus ce memoratur. Quius unctio illo
erat unctiospĩtalis ⁊ nequaquã humani corporis ut fuit in sacerd
te mundi. Sidi latus ÷ quidã modus unctionis anatiuitate secundũ esaiã & euan

Expanded text:
iatae sunt super populum tuiatae sunt super populum tuphetia, et ungatur Sanctus sanctorum. Unde Beda in libro de Temporibus: Nulli dubium, quin haec verba incarnationem Christi designent; qui tulit peccata mundi, legem et prophetas implevit; unctus est oleo prae participibus suis +. De qua unctione dicit Isaias ex persona ipsius tivis remissionem, et caecis visum. Unde Hieronymus in eodem Isaia: Quando enim consortes nominantur, naturam carnis intellige, quia Deus consortes substantiae suae non hab prae consortibus, id est caeteris sanctis, unctus est, insinuat, cujus unctio illo erat unctio spiritualis, et nequaquam humani corporis, ut fuit in sacerdtate mundi. Sed dilatus est quidam modus unctionis a nativitate secundum Isaiam, et Evan
Abbreviated transcription (Latin):
nisi eius sacerdotiũ & primitus. quod lineis nimirũ uestibus utebatur : Qđ quia oniaduo
dñ caritatis ardorẽ ꝑdidit quasi a misso iã igne fidei nõ ardens sed fumigans fiut. Inc¬
natus aut dñs cala mũ cassatũ nõ confregit ⁊ linũ fumigans nõetinx̃ : quia uide ao n
qđ pȩne destructũ iam fuerat eiusque sacerdotiũ qđ inignẽ fidei nontenebant. nõ potesie
iudicii ꝑtulit. sed cũ pacientiae longuanimitatẽ tolera ut. F. Audiumus quas satiors
quinte actatis quã dñs aduenit. Mudiamꝰ restaurationẽ quã dñssexta a& ate suo aduer
reparauit. quadero uenisse ad nos infine quinte agatis infine quinte ferie hodien
sestiuitatis demonstrat inqua ⁊ legẽfiniuit. Quodim posterioribus scribemus dño uole
Nunc dicendũ ÷ dehis que secũ addux̃. Scribit danihel. septua ginta ebdomade adbies¬

Expanded text:
nisi ejus sacerdotium exprimitur, quod lineis nimirum vestibus utebatur? Quod quia in advenisi ejus sacerdotium exprimitur, quod lineis nimirum vestibus utebatur? Quod quia in adventu Domini charitatis ardorem perdidit, quasi amisso jam igne fidei, non ardens, sed fumigans fuit. Incarnatus autem Dominus calamum quassatum non confregit, et linum fumigans non exstinxit, quia Judaeae  pene destructum jam fuerat, ejusque sacerdotium, quod ignem fidei non tenebat, non potestate judicii perculit, sed cum patientiae longanimitate toleravit. Audivimus quassationem quintae aetatis, quam Dominus invenit, audiamus restaurationem, qua Dominus sextam aetatem suo adventu reparavit. Qua de re venisset ad nos in fine quintae aetatis, in fine quintae feriae hodiernae festivitatis demonstrat, in qua et legem finivit, quod in posterioribus scribemus Deo volente: Nunc dicendum est de his quae secum adduxit. Scribit Daniel: Septuaginta hebdomadae abbrev
Abbreviated transcription (Latin):
collegit F Siprimo uideamus qualis. eẽ. quinta &as postea intelle gero po¬
trimus sieã dñs inuenis s&. Dic̃de ea dominus beda. Quinta die pisces auesq
aquis eductae. Et post pauca. Suc cessit & uespera quando imnunenit iam
saluatoris aduentu gens iudea ꝓpt̃ scelerũ magnitudinẽ romanis tributaria
sacta insuꝑ & alienis ÷ regibus pressa. Et utrũ in eodẽ id ÷ de tẽporibus. Quntd
tors. & paulopost: Inqua ut graui senec tute fessamalis crebrioribus pler
noea quassatur. Quomodo quas sata sit esaias tangit. Calamũ quas satũ
uodonĩ uae edinum fumigans npextinquec. Quodid gregorius in
Iuidenĩ calami nomine nisi uidai cipopuli temporale regnũ denuntiat:
Nitens quidẽ exterius sed oiterius uaciũ. Et quia in eodẽ populo genus iã regule de fecerat s
segiũeius alienigena possidebat. abte hocidẽ regnũ quas satũ calamũ uocat. Suiducron¬

Expanded text:
collegit. Sed primo videamus qualis esset aetas quinta, postea intelligere pocollegit. Sed primo videamus qualis esset aetas quinta, postea intelligere poterimus si eam Dominus invenisset. Dicit de ea dominus Beda: Quinta die pisces avesque aquis eductae. Et post pauca: Successit et vespera, quando imminente jam Salvatoris adventu, gens Judaea propter scelerum magnitudinem Romanis tributaria facta, insutoris. Et paulo post: In qua ut gravi senectute fessa malis crebrioribus plebs Hebraea quassatur +. Quomodo quassata sit Isaias tangit: Calamum quassatum non conteret, et linum fumigans non exstinguet. Quod ita Gregorius inuid enim calami nomine nisi Judaici populi temporale regnum denuntiat? nitens quidem exterius, sed interius vacuum. Et quia in eodem populo genus jam regale defecerat, et regnum ejus alienigena possidebat, aperte hoc idem regnum quassatum calamum vocat. Quid vero