comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
beremũ ad ꝓpria redire do¬
nis iat sed qͥdinuidia ñ cogat
noc liabitaculũ qͦdexp&ierto
ore uillas manentiũ sinutre¬
preri domũ cuiusdã pccuꝑis
ingrediuntur : ꝑ cunctatur
mulier : de qͦ tenere militer
xiĩ uenirent p respondent non
sme confusione sere liqͥssehere¬
mũ iͥ & q̃ eos causa a coepto
distulerit opere: ꝑ ordinẽ
pandunt: Atilla at opor¬
tueratuos: o uiridĩ contrainsi¬
dicis di ciboli uiriliter dimicare
nec formidareeius inimicitias
qͥ sciepius ab amicisdĩ supertti
bilis corruit genꝰ humciniũ. fi¬
denobilitatũ ascendat: Atilli
conpuncti corđ & seor sũdes¬
cr&i amuliere dixerunt
mittendo ꝓpositũ nm̃ Ecce
nunc amuliere arguimur
ꝑignauia :Et qͣlis nobis inpor¬
terg erit uita si cetĩ unđ aes¬
tu inimici expulsi fuimꝰ prepe
crucis sumptis in monubacđ¬
lis regress sunt ad heremũ¬
Qͥb: uenientib: iterũ eos insidia
dcemonis: lapidib coepit ur¬
guereꝰ sed ꝑsistentes in orati¬

Expanded text:
eremum, ad propria redire deeremum, ad propria redire deliberat. Sed quid invidia non cogat hoc habitaculum quod expetierant, ad villas manentium sunt regressi, domum cujusdam pauperis ingrediuntur. Percunctatur autem mulier de quo itinere milites Christi venirent. Respondent non sine confusione se reliquisse eremum, et quae eos causa a coepto distulerit opere, per ordinem pandunt. At illa ait: Oportuerat vos, o viri Dei, contra insidias diaboli viriliter dimicare, nec formidare ejus inimicitias, qui saepius ab amicis Dei superatus bilis corruit genus humanum fide nobilitatum ascendat. At illi compuncti corde, et seorsum discreti a muliere, dixerunt: mittendo propositum nostrum. Ecce nunc a muliere arguimur pro ignavia. Et qualis nobis in posterum erit vita, si ea unde aestu inimici expulsi fuimus non rcrucis, sumptis in manu bacillis, regressQuibus venientibus, iterum eos insidia daemonis lapidibus coepit urguere; sed persistentes in orati
Abbreviated transcription (Latin):
ipsecuddĩ opus aetumũ extende
uecuniens nubtias resutatũ :
paretib uero relinquentibi
sebmo hucõmuni consensubere¬
eũ concunfscunt: Et acce¬
deneessimul ÷ int̃illa id rensis
desestis ecr&a q̃ intburgun¬
dĩ  alcamannic̃q sita : auepsi¬
sae adiccent ciutati tabna¬
cduieb: singulis cũ pscellentu modio¬
lormine dep̃cantur incende
rodicib q̃ rentes herbarũs ed
qnm̃ liuorillius qͥdecoelodi¬
lapsus ẽ semꝑ insidicas hum&¬
nogeneni consueuit intendere:
onoit rochosdĩ seruos armatur :÷¬
hosq: ꝑministrossuos : ã coepto
itinere : pititurreuocare nã
Sapidib: urguere eos deremones
ꝑdies singulo st̃ desinebocut:
Et qͦtiens cũq genua adorcp
dã dñm deflȩxisent stactim
im̃b lcpidũ suꝑ esdẽ iacentib
dcemonus d eruebat᷑ Ita ut
scie peuul nerotti in mensis dolo¬
rũ cruciatib: torquerentur
interea a&cus cad huc it matunt
coepitiniuricis cotidiami hosts
m& uere Nec passa diutiur
sofferre dolores relinquens

Expanded text:
e cupiens, nuptias refutavit. Parentibus vero relinquentibus saeculum, hii communi consensu heremum concupescunt; et accedentes simul inter illa Iorensis deserti secreta, quae inter Burgundiam Alamanniamque sita Aventicae adiacent civitati, tabernadiebus singolis cum psallentii modolamine deprecantur, victum de radicibus quaerentes herbarum. Sed quoniam livor illius qui de caelo dilapsus est semper insidias humano generi consuevit intendere, contra hos Dei servos armatur hosque per ministros suos a coepto itinere nititur revocare. Nam lapidibus urguere eos daemones per dies singulos non desinebant, et qdum Dominum deflexissent, statim imber lapidum super eosdem jacientibus daemoniis deruebat, ita ut saepe vulnerati immensis dolorum cruciatibus torquerentur. Interea aetas adhuc immatura coepit injurias quotidiani hostis metuere, nec passa diutius sufferre dolores, relinquens
Abbreviated transcription (Latin):
a postolũ pculũ manifestas
opertcarnis. plena in mundi¬
&fẽdicũ hominẽ q easectatis
fuee reddunt : cetqiadextre¬
mũ s&ib deputant sempitnis ⁊
exulture facit : infuturo
cuit̃ gaudiis donat caatnis:
Vnđ nos qͥ nunc sumꝰ incorpo¬
repositi : aspiceredebemus:
qopercitus ẽ dĩ in scir suur in
qͥbi tã quã insplendi dũ copo¬
ditũq: acleuigatũ meritis
tabnaculũ diuersisq uistutũ
florib adornatũ resedense
extensa dextente maiestate
dignoctus ẽ ꝑ eos miseratione
ꝓpria ꝑficere q̃ p&issent sic̃
nunc ꝑ bectũ quinticinũ deqͦ
sermo futurur ẽ mentis no¬
bilis generositate : fulgidũ iusti¬
Acie opus plerũq cõpleuit
Er go t̃ nos more pecorũ carnis
sectatio adterrena submergat
acdep̃mat. sed potius scor̃ exẽ¬
plis in lecti prudenter intelle¬
gentes q̃ dĩ sunt spiritalisnos
oꝑa ad cuelestia acsempit̃na
sustollat. Neq in nob mens
ab inpudicis actionib uicta lux¬

Expanded text:
apostolum Paulum manifesta sunt apostolum Paulum manifesta sunt opera carnis, plena inmundiet fetidum hominem, qui ea sectatus fuerit, reddunt atque ad extremum fletibus deputant sempiternis.exultare facit, in futuro autem gaudiis donat aeternis. Unde nos, qui nunc sumus in corpore positi, aspicere debemus, quae operatus est Deus in sanctis suis, in quibus tamquam in splendidum candidumque ac levigatum tabernaculum, diversisque virtutum floribus adornatum, residens, extensa dexterae majestate, dignatus est per eos miseratione propria perficere quae petissent, sicut nunc per beatum Quintianum, de quo sermo futurus est, mentis nobilis generositate fulgidum iustitiae opus plerumque conplevit. Ergo non nos more pecorum carnis sectatio ad terrena submergat ac depremat, sed potius sanctorum exemplis inlecti, prudenter intellegentes quae Dei sunt, spiritalis nos opera ad caelestia ac sempiterna sustollat; neque in nobis mens ab inpudicis actionibus victa lux
Abbreviated transcription (Latin):
Haecdicit dñs Ñ defici& uinũ
deucise sed omnib: p&entio:
aeffoctĩ tribuẽiur. & abundabĩs
Verũ tcm̃ aduerbũ & hilarita¬
te dispensationis illius : cunc¬
topopulo inabundantiaminis¬
tracũ ẽ : & suꝑ fuit sed qͥastre¬
nuitas p̃positi prius mensunt¬
uerat uasculũ quinqͣ genariu.
E trepererat quattuor plmo¬
rũ mensurt̃: cernenr q̃ acta
fuertnt in crastinoi terũ
mensurans ttintũ reperit in
uase quantũ ineop̃cedento
reliqiratdie : Ex hocsciuir¬
tus inpopulis ded ancta ẽ:
Inqͦ moncisterio plenꝰ dierũ
obiit ibiq: cã honore sepulti¬
nus eõs & uictorius dux̃ qͥ suꝑ
septẽ ciuitates. principatir
corcio gothorũ regeindulgen¬
ste susceperat᷑ : Huiuriero
se epita phiũ becitus sidonius
senpsit Inqͦꝰ eliq̃ dehisq̃ locu¬
so bectti cibrechace sepulchirũ :¬
blerũq frigoritici decubaues
teriae corpꝰferre
cognoscit cogitare
deb& nem his deuolucitur
q̃tecrena & carnis huiusami¬
caẽe noscuntur qͥ aiux ta

Expanded text:
Haec dicit Dominus: Non deficiet vinum de vase, sed omnibus petentibus affatim tribuetur, et abundabit'. Verumtamen ad verbum et hilaritatem dispensationis illius cuncto populo in abundantia ministratum est, et superfuit. Sed quia strenuitas praepositi prius mensuraverat vasculum quinquagenarium et reppererat quattuor palmorum mensuram, cernens quae acta fuerant, in crastino iterum mensurans, tantum repperit in vase, quantum in eo praęcedente reliquerat die. Ex hoc sancti virtus in populis· declarata est; in quo monasterio plenus dierum obiit, ibique cum honore sepultpus et Victorius dux, qui super septem civitates principatum, Eoricho Gothorum rege indulgente, susceperas. Huius vero sancti epitaphium beatus Sidonius scripsit, in quo aliqua de his quae locuenim beati Abrahae sepulchrum plerumque frigoritici decubantesteriae corpus ferre cognoscit, cogitare debet, ne in his devolvatur, quae terrena et carnis huius amica esse noscuntur, quia iuxta
Abbreviated transcription (Latin):
nouũ hominẽ qͥ s ecundũ dm̃
formatus ẽ in iustitrascĩtatȩ
& ueritate: Id eoq cũ seꝑ fectũ
indĩ opere cerner&: ñ fuitdu¬
bius insidep&ere: qod ꝑuitã
scõm confisus. eobtenere
ꝑquẽ opifex caeli : maris acter¬
roce parua qͥdẽ numerõ sed
ciłb e ciegrpti solitu dines
concupiuit. Qd iter dũ tere
berib: in uincula conicitur
Inqͥb: ꝑ quinq anuos exultaens
angelo soluente lcexcitur
Occiden talẽ qͦq plag̃iuisiu¬
secupiens aruernꝰ aiduenit
Ibiq ad bocsi licac̃ scĩ gericimo¬
ncsteriũ collocauit : Erateñ
miroceuis tutis fugator dae¬
monũ in lum incctorq calto¬
rũ. Aliorũ qͦq: morborũ po¬
tentissimꝰ medicator. Igitus
cũ fefuutas supradiet ceba¬
reficiendũ populũ qͥ solemni¬
tati aderat : in atrio ex mori
conponer&: Causcitur moi¬
nachus dicens: Etceep̃mcũ
duce & ciuib: inuitatũ habe
etuix nob̵ suꝑsunt quattuo
uini amphoroce : unđ ominis
cid caelũ manib infusis fle

Expanded text:
um hominem, qui secundum Deum formatus est in iustitia, sanctitate et veritate. Ideoque cum se perfectum in Dei opere cerneret, non fuit dubius in fide petere, quod per vitam sanctam confisus est obtenere, per quem opifex caeli, maris ac terrae parva quidem numero, sed adire Aegypti solitudines concupivit. Quod iter dum teneret, rberibus, in vincula conicitur, in quibus per quinque annos exulans, angelo solvente, laxatur. Occidentalem quoque plagam visitare cupiens, Arvernus advenit, ibique ad basilicam sancti Cirici monasterium collocavit Erat enim mirae virtutis, fugator daemonum inluminatorque caecorum, aliorum quoque morborum potentissimus medicator. Igitur cum festivitas supradictae bareficiendum populum, qui solemnitati aderat, in atrio ex more conponeret. Causatur monachus, dicens: 'Ecce episcopum cum duce et civibus invitatum habes, et vix nobis supersunt quattuor vini amphorae, unde omnia ad caelum manibus, infusis fletu
Abbreviated transcription (Latin):
datis uocib cũ lacrimis. sup¬
plicabat sibi paeuitenticĩ trax¬
di. Cũq eũ prb̵ increpair& di¬
cens: merito a scĩnic&iuis tu¬
te exureris ad cuiꝰ ecclesier
uenire aduigilicis neglexisti
int̃ sermocincintũ conloqͥa
rac testia cũ populus cid missal¬
rũ solemnia conuenir& hic
mortuus ecclesiã. ẽ delatus :
Quodiustute scĩ antistitis
cictũ nemo ambigerepotest:
Haec enĩ nob ipse ex posuil prb
Plurima et enĩ dehis uel ꝓ¬

Expanded text:
datis vocibus cum lacrymis, supdatis vocibus cum lacrymis, supplicabat sibi poenitentiam tradi. Cumque eum presbyter increparet, dicens: Merito a sancti Nicetii virtute exureris, ad cujus 1196 ecclesiam venire ad vigilias neglexisti, inter sermocinantium colloquia ra tertia, cum populus ad missarum solemnia conveniret, hic mortuus in ecclesiam est delatus. Quod virtute sancti Antistitis actum nemo ambigere potest. Haec enim nobis ipse exposuit presbyter. Plurima etenim de his vel
Abbreviated transcription (Latin):
red deeclesice nepereas tu
&domꝰ tua cooꝑtoriũ uero
qͥ a rarũ ẽ non poaitꝰ suꝑmu
nerit altaris qͥ a ñ ex inđ adple¬
ne tegitur mysteriũ corporir
scnguinirq dominici: Atille
exterritus nhilmorittur
uotũ quoo uouerat uelociter
adimpleuit
Huius hominis frater
ciduigilias dominicincitolis
aduenit monuilq prbmdicens
uigilemꝰ unanimit̃ idecdesiã
dĩ atq ex oremꝰ deuote beccti
iussit signũ aduigilias cõmo¬
ueri qͦ cõmoto ad ueniente prbo
cũclericis & reliqͦ populo hicgu¬
ltie in hicens: moraes ueniendi.
innec tebat : Misitq saepius
prb̵ cideũ arcessiendũ quib res¬
pondebat pciulis ꝑ susten&e
& uenio: Quid plunr troens ac¬
tis uigilus dataluce hic qui
prius conmonuerat aduigili¬
cis non accessit: Prb̵uero im¬
pleo officio cõmotus contrr
hominẽ ad m&atũ eiꝰ ꝓpenat
quasi eũ a cõmunione suspende:
r& : Atille correptus febre.
sicꝰ uino ita diuino exurebat
incendior Necmora uiso prbõ

Expanded text:
e pereas tu et domus tua! Coopertorium vero, quia rarum est, non ponatur super munera altaris, quia non exinde ad plene tegitur mysterium corporis sanguinisque dominici'. At ille exterritus, nihil moratus, votum quod voverat velociter adimplevit. Huius hominis frater ad vigilias dominici natalis advenit, monuitque pres'Vigilemus unanimiter ad eclesiam Dei atque exoremus devote beati iussit signum ad vigilias commoveri. Quo commoto, adveniente presbitero cum clericis et reliquo populo, hic gulae inhians, moras veniendi innectebat; misitque saepius presbiter ad eum arcessiendum. Quibus respondebat: 'Paulisper sustenete, et venio'. Quid plura? Transactis vigiliis, data luce, hic qui prius commonuerat ad vigilias non accessit. Presbiter vero, inpleto officio, commotus contra hominem, ad metatum eius properat, quasi eum a communione susperet: at ille correptus febre, sicut vino, ita divino exurebatur incendio: nec mora, viso presbytero,
Abbreviated transcription (Latin):
placuit libello clausulã dero
unũ adhuc admiyan dũ del
scribtũ p̃fatisumꝰ memora
miraculũ dequo inftus diua
ꝓcedens non reliqͥt in gloriu
sed ad comprobandũ uistuta
dictorũ patefecit ẽeplun
agustidunensis gritui oculo
caecitate turbatus audius
haec q̃ glorificator scor suo
pulchrũ aut eliquid descĩ
pignorib: sumerẽ a ułcero
sipcillio qͦ sc̃i cqtus tegunti
mererer attingere fiel
scinꝰ : Cumq hacec & huius¬
modi cũ suis uerba conferis
ad st&lit repente clericuse
uirtutib En uolumenca¬
um. quod de his hab&ꝰ scrip
ut faccilius credas eaq̃ audi
tuarũ auriũ ꝑ uenerunt

Expanded text:
placuit libello clausulam dare, unum adhuc admirandum de libro scriptum praefati sumus, memorabo miraculum, de quo virtus divina procedens, non reliquit inglorplacuit libello clausulam dare, sed ad comprobandam virtutem unum adhuc admirandum de libro Augustodunensis gravi oculorum caecitate turbatus, audivit haec quae glorificator sanctorumepulchrum, aut aliquid de sanctis pignoribus sumerem, aut certe, si pallio quo sancti artus teguntur mererer attingere, fiebam sanus'. Cumque haec et huiuscemodi cum suis verba conferret, adstetit repente clericus qvirtutibus, en volumen carteum, quod de his habetur scriptum, ut facilius credas ea quae ad auditum tuarum aurium pervenerunt'.
Abbreviated transcription (Latin):
itateilla q̃ conuenas acta. ẽ
cessiss& & plerũq inperi¬
alis mortis inruerit uouit
sidomui reuert&ꝰ in colomis
memortt tct̃ ecclesicĩ exor¬
nandã in honor ebeciti nic&s
ciliqua ex his q̃ ad q̃sientt largi¬
r&ur rediensigitur duorcl¬
ces argenteos deculit uouitq
iterꝰ: in itinereut hos eclesi te
conferr& : si ad ppria sosper
acceder&: Ad domũ igitur
accedens unũ tantũ modo dedis
ciliũ fracudar eꝓcuratuit Dans
cooꝑturiũ sarmaticũ quoo
altari dominico. cũ oblationi¬
b teger&ꝰ : Apparuit aut̃ uiro
uirbeatus ꝑ somniũ dicens
qͦ usq dubitas & uotũ imple

Expanded text:
litate illa quae Convenas acta est litate illa quae Convenas acta est accessisset et plerumque in periculis mortis inruerit, vovit, ut, si domui reverteretur incolomis, ad memoratam eclesiam exornandam in honore beati Niceti aliqua ex his quae adquesierat largiretur. Rediens igitur, duos calices argenteos detulit vovitque iterum in itenere, ut hos eclesiae conferret, si ad propria sospes accederet. Ad domum igitur accedens, unum tantummodo dedit, alium fraudare procuravit, dans cooperturium Sarmaticum, quo altari dominico cum oblationibus tegeretur. Apparuit autem viro vir beatus per somnium, dicens: 'Quousque dubitas et votum i
Abbreviated transcription (Latin):
sicriis apparuis sebecitũ un
eosq: absoluisse abergastuls
& abi reliberos ꝑmisisse. sed
nec iudices contra eos quico
ageredeinceps cusi sunt. De
cuiꝰ sepuldiro si febricitas
si frigoras habens aadiuers
morbis laborans puluis sũs¬
rir acdilutũ acceperitmo
recipit sanitatẽ quod nonẽ
omnaq cũq p&ieritis in nomi¬
nemeo credite quia accipie¬
tis etuenient uobis
gitur cipuduicũ priscinia¬
censĩ urbis turonicae ecdesia
dudũ constructa absq: scõr
pignorib: habebatur: Cũq
in colaeloci plerũq p&erent
ut ec̃ quorũ piã sc̃or cinerib¬
s. acntremꝰ desupra dictis re¬
liqͥis sco altari collocauimus
poetitũ mcinifestatur artisti¬
tẽ Nuperrimo cuit̃ tem̃pr
mulieres q̃dã uexcitae ãdae¬
monio. ex termino biturigo
uenientes tres numero dũ aed
bas ilicã scimcatini deducentꝰ
hauc ecclesict̃ sunt ingresscie:
i quid purulentũ cũ scingui¬
ne ab obsessis spiritib ꝑtinꝰ
sunt mundatae. Sado

Expanded text:
rariis apparuisse beatum virum rariis apparuisse beatum virum eosque absolvisse ab ergastulo et abire liberos permisisse; sed nec iudices contra eos quicquam agere deinceps ausi sunt. De cuius sepulchro si febricitans, si frigoras habens ac diversis morbis laborans pulvis sumpserit ac dilutum acceperit, mox recipit sanitatem. Quod non est itis in nomine meo, credite quia accipietis, et venient vobis . XI. Igitur apud vicum Prisciniacensem urbis Turonicae ecclesia dudum constructa absque sanctorum pignoribus habebatur. Cumque incolae loci plerumque peterent ut eam quorumpiam sanctorum cineribus sacraremus, de supradictis reliquiis sancto altari collocavimus: per beatum manifestatur antestitem. Nuperrimo autem tempore, mulieres quaedam vexatae a daemonio, ex termino Biturigo venientes, tres numero, dum ad basilicam sancti Martini deducerentur, hanc eclesiam sunt ingressae. cio quid purulentum cum sanguine, ab obsessis spiritibus protinus sunt mundatae. Dado
Abbreviated transcription (Latin):
lere conpbatũ aut certe
abireꝑ mit tit innoxiũ Atille
nihil moratus accedit ad
manꝰ ep̃i qͥ hanc epistolã extep¬
scc̃ tenebat: Eleucnsq manis
suas ut sacramentũdar&
Cecidit r&rorsũ supinꝰ & clau¬
sis oculis spumas aborepiciens
quasimostuis putabatur intnse¬
unte aut̃ qua siduarꝰ horarũ
spatio aperuit oculos suor dicas
Vaemihi qͥa peccaui auferend
res pauperis huiꝰ & stactĩ r&us
ordinẽ qlit̃ in iuriaĩ intulem
hominiilli. Tunc ẽp̃s cũ iudio
obtenta culpa ea tantũ q̃ absu¬
lerat inopireddidit &ꝓcaede
duos insuꝑ solidos addidita
si cuterq aiudicis conspectu
abs oluti sunt quantorꝰ cõpei¬
torũ catenesiue cõpedes sint
confracti Testisẽ hodie mole
illa ferri q̃ in boisilicũ eꝰ aspu¬
tur desupradicos suppliciis
ad gregata. Iuꝑ cuit̃ inco¬
pectu gunthrãni principis
siagriũ agustidunensim ep̃m
regireferente audiuit una
noc teins eptẽ ciuitatib caris¬

Expanded text:
lere conprobatum, aut certe lere conprobatum, aut certe abire permittit innoxium'. At ille nihil moratus, accedit ad manus episcopi, qui hanc epistolam extentam tenebat; elevansque manus suas, ut sacramentum daret, cecidit retrorsum supinus, et clausis oculis, spumas ab ore proiciens, quasi mortuus putabatur. Transeunte autem quasi duarum horarum spatio, aperuit oculos suos, dicens: 'Vae mihi, quia peccavi auferendo res pauperis huius!' Et statim retulit ordinem, qualiter iniuriam intulerat homini illi. Tunc episcopus, cum iudice obtenta culpa, ea tantum quae abstulerat inopi reddidit et pro caede duos insuper solides addidit; et sic uterque a iudicis conspectu absoluti sunt, quantorum conpeditorum catenae sive conpedes sint confracti, testis est hodie moles illa ferri, quae in basilica eius aspicitur, de supradictis suppliciis adgregata. Nuper autem in conspectu Gunthramni principis Siagrium Agustidunensim episcopum regi referentem audivi, una nocte in septem civitatibus carce
Abbreviated transcription (Latin):
pauperẽ coepit a longe ui¬
densq: eũ siluas ingressũ inru
it. Tulitq ei sex aureor cum
epistula conlisũq: calcib:
reliqũ ex animẽ atille int̃
calces & reliqꝰ uerberhanc
qͥ aultramihi nonerituita si ec̃
ꝑdidero illeuero piectã inteinx̃
abiit. Quã pauꝑ collegens ueuit
adciuitatẽ Ereetenĩ ibi eo tempr
phronimius ep̃s cuius suput me¬
minimꝰ. ad quẽ accedens pauꝑ
ille at Eccehominẽ qͥ megrauũ
caesũ expoliauit abstulitq sex
aureos quos ꝑ intuitu epistulae
facuit haec comiti : iudex uero
uocatũ burgundionẽ ꝑ cuncta¬
ricoepit ab eoquid exinđ dice¬
r&. Negauitq corã omnib:
dicens qͥa nũ quã uidi hominẽ
aspiciens epistolã uidit subs¬
burgundionẽ ciit. Eccei hac
epistula subscriptio scĩnic&ite¬
n&ur sies in nocens accede
ꝓpiur & iuroc Tangensmanu
scripturat̃ quã ipse depixit
Credimꝰ eñĩ deuis tute illius qͥa
aułte hodie reddit ab hoc sce¬

Expanded text:
pauperem coepit a longe: vipauperem coepit a longe: vidensque eum silvas ingressum, irruit, et abstulit ei sex aureos cum epistola, conlisumque calcibus reliquit exanimem. At ille inter calces et reliqua verbera hanc quia ultra mihi non erit vita, si eam perdidero'. Ille vero, proiecta in terram, abiit, quam pauper collegens, venit ad civitatem. Erat enim ibi eo tempore Phronimius episcopus, cui supra meminimus. Ad quem accedens pauper ille, ait: 'Ecce hominem, qui me graviter caesum expoliavit, abstulitque sex aureos, quos pro intuitu epistolae s autem narravit haec comiti; iudex vero, vocatum Burgundionem, percunctari coepit ab eo, quid exinde diceret. Negavitque coram omnibus, dicens, quia: ' Numquam vidi hominem aspiciens epistolam, vidit subsBurgundionem, ait: 'Ecce in hac epistola subscriptio sancti Niceti tenetur! Si es innocens, accede propius et iura, tangens manu scripturam, quam ipse depinxit. Credimus enim de virtute illius, quia aut te hodie reddit ab hoc sce
Abbreviated transcription (Latin):
is oractio sciepius ꝑmer&ur
effectum
Ihronimius igitur agaten
ep̃ famulus epileticimorbi
accentu fatigabatur Ita ut
lerũq: cadens acspumans
ir& . Etcũ ei amedicis pluri¬
ha fierent accidebatut pau¬
imensib: int̃positis ñ tange¬
dur amorbo sed iterum
in rediuiuo cruciatu ruenspeus
quã prius egerat ꝑferebat :
tas uistutes ad sepulchrũbeati
nic& fieri dixit ad eũ ⁊ uade
& ꝓsternere cort̃sepulchro
sciorans utte adiuuare dign&e
Ncũ iussa expless& sanꝰ regres¬
sus.ẽ. Nec ultrit eũ hic adtigio
morb septimꝰ enĩ erat ab inco¬
nu eius subscriptas quo l it̃ sibi
ꝑdeuotorũ domos ely mosinã
Flagitar& Nꝰ cuiꝰ obitũ ad huc
cũ ipsoc̃ circũiens epistulã non
pauca ab els mosinariis ꝑsci
memoria capiebat : Seside¬
riũ ent̃ eratomnib ut qͥsq ui¬
diss& subscriptionẽ sc̃i ciliqͥd
p̃ber& aegenti. Quod uidens
qͥ dã burgundio ũhononens
neq uenerans scm̃ obseruare

Expanded text:
lis oratio saepius promeretur lis oratio saepius promeretur effectum. Phrominii igitur Agathensis episcopi famulus epileptici morbi accessu fatigabatur, ita ut plerumque cadens ac spumans raret: et cum ei a medicis plurima fierent, accidebat ut, paucis mensibus interpositis, non tangeretur a morbo; sed iterum in recidivum cruciatum ruens, pejus quam prius egerat perferebat. tas virtutes ad sepulcrum beati Nicetii fieri, dixit ad eum: Vade et prosternere coram sepulcro Sancti, orans ut te adjuvare dignetur. Qui cum jussa explesset, sanus regressus est, nec ultra eum hic attigit morbus. Septimus enim erat annus ab inconu ejus subscriptas, qualiter sibi per devotorum domos eleemosynam flagitaret: post cujus obitum, adhuc cum ipsa circuiens epistola, non pauca ab eleemosynariis pro Sancti memoria capiebat. Desiderium enim erat omnibus, ut quisque vidisset subscriptionem Sancti, aliquid praeberet egenti. Quod videns quidam Burgundio, non honorans, neque venerans Sanctum, observare
Abbreviated transcription (Latin):
iecta: sed in ipsa quod primũ
statutũ ẽ conpositoẽ ꝑ ma¬
sit inluce pracedart.
Huiꝰ scĩ reliqͥas gallo magnꝰ
ciliorũ morborũ genera mer¬
eruntrecipere medicincm
nedicendc̃i ecclesĩ ã in paro¬
chic̃i paternacense urbis tus¬
nicae inuitaremur ⁊ Access
fateor suentui altare : deca
sila delinceo locaui intẽplor
dictis missis. facta oratiome
discessi: paucisdemđ dieb
int̃positis. aduenit adnos
illeqͥ inuitauertt dicens
gaude in nominectnĩ sacerdos
di deuir tute beatinicosi
cintistitis : Nã noueris qͥa
ostendit magnũ miracculũ in
eđ quã socrasti: Caecus
cuit uirqͥdã ꝑ uisũ noctirdi¬
tens siuis sacnꝰ fieri ꝓst̃ nere
inorrcionẽ corãbasilicascĩ¬
nc& altare & recipies uisũ:¬
quod cũ feciss& disruptirte¬
nebris lumen eiuistus diuina
uatefecit : Posui fateor de
is pignorib: & in aliis basili¬
carũ altarib: in qͥb & inergu¬
mini scm̃ confitentur & fide¬

Expanded text:
jecta, sed in ipsa qua primum jecta, sed in ipsa qua primum statutus est compositione, permansit in luce praeclara. Hujus Sancti reliquias Gallomagnus et aliorum morborum genera meruerunt recipere medicinam.enedicendam ecclesiam in parochia Paternacensi urbis Turonicae invitaremur. Accessi, fateor, sacravi altare, decerpsi fila de linteo, locavi in templo: dictis missis, facta oratione, discessi. Paucis deinde diebus interpositis, advenit ad nos ille qui invitaverat, dicens: Gaude in nomine Domini, sacerdos Dei, de virtute beati Nicetii antistitis, nam noveris quia ostendit magnum miraculum in ecclesia quam sacrasti. Caecus ruit vir quidam per visum noctis, dicens: Si vis sanus fieri, prosternere in orationem coram basilicae sancQuod cum fecisset, disruptis tenebris, lumen ei virtus divina patefecit. Posui, fateor, de his pignoribus et in aliis basilicarum altaribus, in quibus et energumeni Sanctum confitentur, et fide
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ conp̃henderis: Atillem
hoc exꝑ gefcactus : uoces e ab¬
solutũ catenis cõminutis
confractaq: trabe miractus .:
net moratus nemine r&lenen¬
te. usq ad eiꝰ sepulchrũ ꝑ¬
rex it intrepiđ. ⁊ Tuncã iudi¬
ce noxiclis culpoe dccnati¬
one concessa laxactur cbs¬
cessit aed pro price.
soctũ ẽ illud addiminraccu¬
Alis qͥd occeisii adlectũ
eiꝰ fecerit cicen dilis : qͥaingelia
sunt q̃ hic sc̃s incaelis habi¬
tans operactur interris.
ornatur in lustribi: Qq
grandistudio abetherionuno
ep̃o scbricctus. deuotissime
ad oractur non in merito cũfri¬
goritici saepiu subeo siti conp̃s¬
souapore acfrigore salucirsir
C&eriq: infirmibid piecoi
ptinꝰ subleuantur Palla&a
speciosa tegitur lychni inea
iugiter accenduntus Vunus
igitur ex his ꝑ qua dratgintadu
totidemq noctes utipse aedit
adseruit: absq: ullius foma¬
ti adiutorioꝑ duncuit. spla¬
dens in qͦ nec papirus addita
nec gutta olei ẽ stillantis ad¬

Expanded text:
enim comprehenderis. At ille in enim comprehenderis. At ille in hac expergefactus voce se absolutum, catenis comminutis confractaque trabe, miratur. Nec moratus, nemine retinente, usque ad ejus sepulcrum perrexit intrepidus. Tunc a judice noxialis culpae damnatione concessa, laxatus abscessit ad propria. VIII. Gratum est illud addi miraculis, quid accensus ad lectum ejus fecerit cicindilis, quia ingentia sunt quae hic Sanctus in coelis habitans operatur in terris. ornatur illustribus, quique grandi studio ab Aetherio nunc episcopo fabricatus devotissime adoratur non immerito, cum frigoritici saepius sub eo siti, compresso vapore ac frigore, salvantur, caeterique infirmi ibidem projecti protinus sublevantur. Palla etenim speciosa tegitur, lychni in ea jugiter accenduntur. Unus igitur ex his per quadraginta dies totidemque noctes, ut ipse aedituus asseruit, absque ullius fomenti adjutorio perduravit splendens, in quo nec papyrus addita, nec gutta olei stillantis ad
Abbreviated transcription (Latin):
uulgo saeuiente uolantib:
saxis acfacib furor arma nĩ
mediocrit̃ ministratr& ⁊ unis
eleuati ensis acumine : cũ ad¬
saltugnaui uirũ ꝑculit. pꝰdies
aut̃ paucos nanctus ab int̃¬
empti germanosimili exitu
trucidatur . Quod cũ iudex
lociillius conperiss& uinctũ
scelestus occuberẽ quolunla¬
tis ppricce arbitrio. nec spec¬
tato ludice ausus. ẽ temere
mortẽ fratrisulusciꝰ in qa
dũ tener&ꝰ custodia & mul¬
torũ scõrũ nominib in uoca¬
tis misericordica p̃car&sus :
quas. ad scm̃ dĩ ꝓprie conuersi
quod sit potens in opere mise
ricordice. acpius in compe¬
ditorũ flentiũ aibsolutione:
Dep̃cornune ut meilla sup¬
eminenti pi&ate uisi tare dig¬
neris q̃ in reliqͦsũcibsolutioñ
uinctorũ saepius claruisti.
Et pꝰ pacululũ obdormiens. ap¬
paruit ei uirbetitus dicens:
Quis estu qͥ nom̃ nic&iin uocas
aũlunđd nosti qͥs fuerit qͦd eũ
obsecrare ñ desinir atille
cciisc̃ delicti ex ordinerese

Expanded text:
vulgo saeviente, volantibus vulgo saeviente, volantibus saxis ac facibus, furor arma non mediocriter ministraret, unus elevati ensis acumine cum adsultu gravi virum perculit. Post dies autem paucos nanctus ab interempti germano, simili exitu trucidatur. Quod cum iudex loci illius conperisset, vinctuscelestus occumbere, qui voluntatis propriae arbitrio, nec spectato iudice, ausus est temere mortem fratris ulcisci'. In qua dum teneretur custodia et, multorum sanctorum nominibus invocatis, misericordiam precaretur, quasi ad sanctum Dei propriae conversus, quod sis potericordiae, ac pius in compeditorum flentium absolutione. Deprecor nunc, ut me illa supereminenti pietate visitare digneris, qua in reliquorum absolutione 1191 vinctorum saepius claruisti. Et post paululum obdormiens, apparuit ei vir beatus, dicens: Quis es tu, qui nomen Nicetii invocas? aut unde nosti quis fuerit, quod eum obsecrare non desinis? At ille causam delicti ex ordine rese
Abbreviated transcription (Latin):
cũ haustu scilutẽ inuexit
sed & multis de inceps: qͣan¬
do aut̃ nob̵ haec r&ulit lam
quattuor ex inđ sornos factos
ab hac infirmitate namocuit:
urbe masiliensi cũ cõmercio
uegotiationis sueredir&
a huius scĩ sepulchrũ moroc¬
uone psternitur. De quacon¬
surgens aspicit confractos
cõpedes disruptcisq: maculas
satenarũ q̃ culpabiliũ uel
adstrixerant colla uel suras
̃sed haeccontẽplatioñ fuit
miteculis uacua: Nã rediens
ad nos. prb adserebat cũsor¬
dum̃co. tres cont̃se ibicaecos
suselumine redditos. ac
domuire disse socluctos
Ic̃ & cipud genabensi galli¬
ũ urbẽ dũ eiꝰ reliqͥcie cũ
enore pseillensuportarelus
t antã ibi dñs gratiã p̃stare dig¬
natus ẽ ut suppliciter ado¬
rantes. Et cceciuisũ & clodi
reciperent gressũ. nec dubi¬
tare poteratꝰ quis piac p̃sentẽ
ẽẽ confessorẽ cũ uidebant
talia in firmis remediorũ mu¬
nera ministrari. Seditio
& enĩ in qͦdã loco ex orta cũ

Expanded text:
cum haustu salutem invexit, cum haustu salutem invexit, sed et multis deinceps. Quando autem nobis haec retulit, iam quattuor exinde sanos factos ab hac infirmitate narravit. urbe Masiliensi eum commercio negotiationis suae rediret, ad huius sancti sepulchrum in oratione prosternitur; de qua consurgens, aspicit confractos conpedes disruptasque maculas catenarum, quae culpabilium vel adstrixerant colla vel suras est; sed haec contemplatio non fuit miraculis vacua. Nam rediens ad nos presbiter, adserebat cum sacramento, tres coram se ibi caecos fuisse lumine redditos ac domui redisse salvatos. Nam et apud Genabensim Galliarum urbem, dum eius reliquiae cum honore psallentii portarentur, tantam ibi Dominus gratiam praestare dignatus est, ut suppliciter adorantes et caeci visum et clodi reciperent gressum; nec dubitare poterat quispiam, praesentem esse confessorem, cum videbant talia infirmis remediorum munera ministrari. 7. Seditio etenim in quodam loco exorta, cum,
Abbreviated transcription (Latin):
ad enus sepulchrũ acuelut
feliciũ ex anima apiũ ad con¬
su&cũ alue areconfluere
Et alio: prbo qͥ aderat minis¬
trante pasticulas centtȩp
benedictione sumere. alios
parũ ꝑ pulueris. ñ nullos dis¬
ruptas ab oꝑturio eiꝰ fimbra
capere & abireserentes in
dispacrib causis unã gratiã
sanitatis: Haec ille cernens
fide conpunctus. lacriman
ait simarinorũ memoles
fluctuũ sulcarẽ Tonsifac¬
tũ meis acerdotis deuoqo
fecit uclustrata orientali
martyrũ sepulchrac aliqd
deeisđpignoris deferredes¬
berẽ. Cur non gallicam
mei confessoris pignora ca¬
piae ꝑ quamihi meisq sali
integra repar&s. Et stat
accedens q̃d ct̃ de herbulis
quas deuotio populi sacro
iecit intumulo manꝰlenteo
oꝑtas sacerdote porregene
suscepit. sepositisq diligent̃
domuid&ulit sed statĩfidẽ
hominis mintculorũ actio
comobauit Nã discerptis
dehis folus frigoriti ciscum
aquae potu porrectis ꝓtinus

Expanded text:
ad eius sepulchrum ac velut ad eius sepulchrum ac velut felicium examina apium ad consuetum alveare confluere, et alios, presbitero qui aderat ministrante, particulas caerae pro benedictione sumere, alios parumper pulveris, nonnullos disruptas ab operturio eius fimbrias capere et abire, ferentes in disparibus causis unam gratiam sanitatis. Haec ille cernens, fide conpunctus, lacrimans ait: 'Si marinorum me moles fluctuum sulcare tonsis actum mei sacerdotis devotio fecit, ut, lustrata orientalium martyrum sepulchra, aliquid de eisdem pignoris deferre deberem; cur non Gallicani mei confessoris pignora capiam, per qua mihi meisque salus integra reparetur?' Et statim accedens, quaedam de herbulis quae devotio populi sacro iecit in tumulo, manus lenteo opertas, sacerdote porregente, suscepit, repositisque, diligenter domui detulit; sed statim fidem hominis miraculorum actio conprobavit. Nam, discerptis de his foliis frigoriticis cum aquae potu porrectis, protinus
Abbreviated transcription (Latin):
ris inponuntur . Ietq dicic̃
cũ hoc ues tim̃to discurrens
acparuipendens decuiꝰ usib:
remansiss& hoc habens in
lectulo hoc utens inforo: de
cuiꝰ fimbriis sicredulitascesta
fuiss&. reddipotuit sclus
infirmis: Cuiait quidã:
Odicicone siscires uir tutẽ
dĩ &qͥs fuit cuiꝰ uestim̃tũ
uteris cautius tecũeo ui
casublã tergo utor. Et de
capsa eiꝰ pastep lixiore deq¬
sa tegũmen pedũ captabo:
fecitilicomiser q̃ pollici¬
tus ẽ suscepturus ꝓtinꝰ diui¬
niiudicu ultionẽ: Uerũ
ubi deciso cucullo aptatis
pedulib pedes operuit¬
extemplo arreptus adae¬
moneruit in pauimentor
Eroctenĩ solus indomo: nec
eraet qͥ succurrer& misero
Cũq spumas cruentas ore
picer&. ex tensis ad focũ
pedib: pedes cũ pedulis. Ignis
nob scõr pignonr deferebat
hiccausa orationis tancũ loc
qͦ sc̃s qͥescit adiuit Ingressii
a edẽdũ diuersorũ miroc culo¬
rũ opii in lustreꝑ pendit uide
inmensũ caterua tĩ populũ

Expanded text:
ris inponuntur. Ibatque diaconus ris inponuntur. Ibatque diaconus cum hoc vestimento discurrens, ac parvi pendens, de cuius usibus remansisset; hoc habens in lectulo, hoc utens in foro, de cuius fimbriis, si credulitas certa fuisset, reddi potuit salus infirmis. Cui ait quidam: 'O diacone, si scires virtutem Dei, et quis fuit, cuius vestimentum uteris, cautius te cum eo vcasublam tergo utor et de cappa eius, parte prolixiore decisa, tegumen pedum aptabo'. Fecit ilico miser quae pollicitus est, suscepturus protinus divini iudicii ultionem. Verum ubi, deciso cucullo, aptatis pedulibextemplo arreptus a daemone ruit in pavimento. Erat enim solus in domo, nec erat qui succurreret misero. Cumque spumas cruentas ore projiceret, extensis ad focum pedibus, pedes cum pedulibus ignis nobis sanctorum pignora deferebat. Hic causa orationis tantum locum quo Sanctus quiescit adivit, ingressusque aedem, dum diversorum miraculorum opus inlustre perpendit, vidit inmensum catervatim populum
Abbreviated transcription (Latin):
fuissenic&iũ Nunc adliqͥdũ
uerũ eẽpat&: cumnihil
bosilicae in qͥtumulatus ẽ
delegauit: sequenti autẽ
ep̃is: id ẽiusto atq eucherio
inueste fulgenti dicens adeos
nihil facultatis scripserim
tẽplo huic qͦ reqsco. Et nes¬
cit qͥa qͥd qͥd p̃tiosius habui
ibiđ reliqͥ id ẽ glebãcor¬
poris mei. Atilli dixerunt
cator conterendae desi¬
nestulte loꝗͥ : Exꝑgefactis
aut̃ prb. tume factis faucib
itadolorib: coastatur ut
ipsas qͦq: sciliuas oris cũlabo¬
repossit maximo deglutts¬
lectulo decubans grocuiter
cruciar&ur sed inuocato
confessoris nomine sonita¬
tiredditus uũquã ausus ẽ
eauerba q̃ prius p̃sũpsentt
garrulare : Et qͥa noui
no cuidõ huius casubla
tribuit Estet aut̃ utilida:
eo qod & ipse uir dĩ robustosu¬
iss& corpore. Copsa aut̃
huiꝰ indumenti. itadilatata
erait atq consuta : ut solent
millis candidis fieri q̃ ꝑpas¬
chalia festa sacerdotũ ume¬

Expanded text:
fuisse Nicetium: nunc ad liquidum fuisse Nicetium: nunc ad liquidum verum esse patet, cum nihil basilicae in qua tumulatus est delegavit. Sequenti autem episcopis, id est Iusto atque Eucherio, in veste folgend, dicens ad eosnihil facultatis scripserim templo huic quo requiesco; et nescit, quia quidquid pretiosius habui ibidem dereliqui, id est glebam corporis mei'. At illi dixerunt: cator conterendae, desine stulte loqui!' Expergefactus antem presbiter, tumefactis faucibus, ita doloribus coartatur, ut ipsas quoque salivas oris cum labore possit maximo degluttilectulo decubans graviter cruciaretur; sed invocato confessoris nomine, sanitati redditus, numquam ausus est ea verba quae prius praesumpserat garrulare. Et quia novimno cuidam huius casublam tribuit. Erat autem valida, eo quod et ipse vir Dei robusto fuisset corpore. Cappa autem huius indumenti ita dilatata erat atque consuta, ut solent in illis candidis fieri, quae per paschalia festa sacerdotum ume
Abbreviated transcription (Latin):
& se tor queri a scõ in mensis
cruciatib confit&. Ipse eñ
p̃supsentt in ecđ canere
cuius uoce ignorantib populis
sc̃s agnouit. Etipsũ uerbis
acerrimis ñdiac̃ ex secratuit
Tunc in posits scr : diac̃mani¬
b: electo daemone ꝑ son aẽ
sestituit in tegrementi
His & ciliis signis declarens
in populis uigesimosecundo
episcopatus sui anno. a& locte
sexa genaria migrauit ad
liendũ ⁊ caecus qͥdã sesubse¬
r&ro flagitauit adduci.
statĩq: ingressus uultus diu
lumine uiduatus resent̃łis
oculis adornatur Necdistu¬
lit diuinapi&as becctos ar¬
tus glorificare signis. cuius
bectã animõ cũ choriscip¬
gelicis suscipiebat in astris.
Nost dies cuit̃ quos lex roma¬
nasancciuit ut defuncticuiꝰ¬
pic̃i uoluntas publicerele¬
gatur : hus cintistitis testa¬
mentũ inforo delatũ turbis
ba silicaetumens felle qͦd
nihil hoc illi in qͦ sepultus
fuera treliqͥss& ast aie¬
bant semꝑ pleriq stolidũ

Expanded text:
et se torqueri a sancto inmensis et se torqueri a sancto inmensis cruciatibus, confitetur. Ipse enim praesumpserat in eclesia canere, cuius vocem, ignorantibus populis, sanctus agnovit et ipsum verbis acerrimis non diac. exsecravit. Tunc inpositis sanctus diacono manibus, eiecto daemone, personam restituit integrae menti. 5. His et aliis signis declarans in populis, vigesimo secundo episcopatus sui anno, aetate sexagenaria migravit ad liendum, caecos quidam se sub feretro flagitavit adduci, statimque ingressus, vultus diu lumine viduatus reseratis oculis adornatur. Nec distulit divina pietas beatos artus glorifibeatam animam cum choris angelicis suscipiebat in astris. Post dies autem quos lex Romana sancivit, ut defuncti cujuspiam voluntas 1188 publice relegatur, hujus antistitis testamentum in foro delatum, turbis  quoque basilicae tumens felle, quod nihil loco illi in quo sepultus fuerat reliquisset, ait: Aiebant semper plerique stolidum
Abbreviated transcription (Latin):
intentione uit arecupiebat.
scandclũ. Audiant aut̃ haeo
illiqͥsi offensi fuer intignosce¬
re nolunt sed totã in suaulqi¬
ne conuocantes urbem : &iã
testes adhibere ñ meuuntiͥ
uocib nefariis dicant. Haeo
& haec audiuimꝰ de tehunlo¬
quentẽ : &ita fi& ut pauperes
xp̃i talib accusationib mise¬
ricor diapꝰ posita obp̃mcintus¬
Q uodã aut̃ metne cũ surro¬
iss& ad matutinas scĩ nic&lis
spectatis ducib antephonis:
ingressus. ẽ in sacratriũ ⁊ ubi
dũ reseder& : diaconus res¬
ponsuriũ psclmũ canere cos¬
pit ⁊ Etille cõmotus alti
ileat sileat nec p̃sumat
canere iustitiae inimicus
Et dicto citiur obpilatoore
siluit: Iussitq: eũ uocariad
se scr & ait Nonne p̃ceperã
tibi neingͥrederis ecł dĩ
Et cur ausu tementrio in¬
greder ep̃sum psisti. autcus
uocẽ incanticis dominicis
es ausus emittere: stupen¬
tib: cuit̃ om nib. qͥ aderais
Etnihil mali dediãc nouera
ex damauit daemoniũ ineo

Expanded text:
intentione vitare cupiebat intentione vitare cupiebat scandalum! Audiant autem haec illi qui, si offensi fuerint, ignoscere nolunt, sed totam in sua ultione convocantes urbem, etiam testes adhibere non metuunt, qui vocibus nefariis dicant: 'Haec et haec audivimus de te hunc loquentem'; et ita fiet, ut pauperes Christi talibus accusationibus, misericorIV. Quodam autem mane cum surrexisset ad matutinas sanctus Nicetius, exspectatis duabus antiphonis, ingressus est in sacrarium, ubi dum resideret, diaconus responsorium psalmum canere coepit. Et ille commotus, ait: Sileat, sileat, nec praesumat canere justitiae inimicus, et dicto citius oppilato ore siluit. Jussitque eum vocari ad se Sanctus, et ait: Nonne praeceperam tibi ne ingredereris ecclesiam Dei? et cur ausu temerario ingredi praesumpsisti? aut cur vocem in canticis dominicis es ausus emittere? Stupentibus autem omnibus qui aderant, et nihil mali de diacono noverant, exclamavit daemonium in eo,
Abbreviated transcription (Latin):
finiendae erunt. regressurs
prb̃t q̃ audiuit simpliciter
exposuit. ses uero nic&ius
cõmotus contrac eũ at. Uere
inquã qͥa euglogias demanu
mea non accipies ꝑ eoquoduer¬
ba q̃ furore exegit meis aurib:
intulisti. Erat aut̃ conuiuio
recũbens ad cuiur & egoleuã
cũ ad hucdicconatus fungerer
officiũ ꝓpinquus accubuerã
Dicitq mihis ecr&ius. loqͥbre
prbis ut dep̃centur ꝑ eo. Cũq
locutus fuissem non intelle¬
gentes uoluntatẽ scĩ silebant
Quodillecernens : Tum quit
surge & dep̃ curepeo. Ntego
cũ trepidatione consurgens
eui logias porregente aIt
utilia q̃ ignaue musitantur
aures mecis Nuerberent.
qͥ a non ẽdignũ ut hominer
rationabiles in ractionabi¬
liũ hominũ ꝑcacia uerba
suscipiant: Hoc tantũ uos
ecclesice utilitates qͣdc̃
machinare cupiunt uestris
ꝓpositionib: confundantur
Innactionabilia enĩ nonsolũ
admirare sed nec audiredesi¬
dero. Obeatũiuirũ qͥ omni

Expanded text:
finiendae erunt'. Regressus finiendae erunt'. Regressus presbiter, quae audivit simpliciter exposuit. Sanctus vero Nicetius commotus contra eum, ait: 'Vere inquam, quia euglogias de mann mea non accipies, pro eo quod verba quae furor exegit meis auribus intulisti'. Erat autem convivio recumbens, ad cuius et ego levam, cum adhuc diaconatus fungerer officium, propinquus accubueram. Dixitque mihi secretius: 'Loquere presbiteris, ut deprecentur pro eo'. Cumque locutus fuissem, non intellegentes voluntatem sancti, silebant. Quod ille cernens: 'Tu', inquid, 'surge et deprecare pro eo'. At ego cum trepidatione consurgens, euglogias porregente, aitutilia, quae ignave musitantur, aures meas non verberent, quia non est dignum, ut homines rationabiles inrationabilium hominum procacia verba suscipiant. Hoc tantum vos eclesiae utilitates quaedam machinare cupiunt vestris propositionibus confundantur; inrationabilia enim non solum admirare, sed nec audire desidero'. O beatum virum, qui omni
Abbreviated transcription (Latin):
tibi in omnib: necessi tatib
tuis fidelit̃ seruierim asq̃¬
cũq iniunx isti deuote imple¬
uer̃i Nunc p̃cor ut qͥ a tẽpis
sesolutionis mecie ad ẽ
nedimittas me ab hoc mudo
cũ dolore discedere sed unã
p&citionẽ quã supplicolibent̃
rogo aItt ut nic&ius prb̃
nepus meus ecdesice lugdu¬
amator castimoiae dilectorq
ecdesi arꝰ & inelr̃ mosinis ualde
depotus. Et q̃cũq dĩ seruis
deceNt. & operib gerit & morib
Responđ rex fiat uoluntas di
fuiss& cibciliqꝰ: statĩ autremitte¬
bat ꝓprie aut ꝑciliũ insinucibãs
ueniã dep̃cari: Nac̃uidiego
qͦdã temp̃r bacsiliũ prbm missũ
abeo ad armentariũ comitẽ
qͥ lugdunensim urbe his dieb:
potestate iudiciaria gub̵n abãł
dixitq ad eũ: Pontifenłr
causde huic q̃ denuo in p&itur
dato iudicio terminũ fecit. Ideo¬
q: cõmon& ne eã itertrep̃su¬
mas. qͥ furore succensus respđ
suntcaus ae heius conspec¬
tu positae q̃ alterius iudicio

Expanded text:
tibi in omnibus necessitatibus tibi in omnibus necessitatibus tuis fideliter servierim ac quaecumque iniunxisti devote impleverim; nunc precor, ut, quia tempus resolutionis meae adest, ne dimittas me ab hoc mundo cum dolore discedere, sed unam petitionem quam supplico libenter 'Rogo', ait, 'ut Nicetius presbiter, nepus meus, eclesiae Lugduamator castimoniae dilectorque eclesiarum et in elymosinis valde devotus, et quaecumque Dei servis dicent et operibus gerit et moribus'. Respondit rex: 'Fiat voluntas Dei'fuisset ab aliquo, statim aut remittebat propriae, aut per alium insinuabat veniam deprecari. Nam vidi ego quodam tempore Basilium presbiterum missum ab eo ad Armentarium comitem, qui Lugdunensim urbem his diebus potestate iudiciaria gubernabat; dixitque ad eum: 'Pontifex noster causae huic, quae denuo inpetitur, dato iudicio, terminum fecit, ideoque commonet, ne eam iterare praesumas'. Qui furore succensus, resposunt causae in eius conspectu positae, quae alterius iudicio
Abbreviated transcription (Latin):
hon ore p̃ditus. nequaquãse
& loboreoperis quod prius ges¬
sit abstinebat. sed semꝑ mauib
ꝓprus. operabatꝰ cũ famulis.
ut apostoli p̃cepta cõpler& dica¬
unde tribuere necessitatẽ pãli¬
entib Illud omninostudebat:
ut omnes pueros qͥ indomoeius
nascebantur ut primũ uagi¬
tũ infantice relinquentes
loqͥ coepissent. statĩlit teris
docer& acpscilmis imbuer&
pscillentiũ ut tã an ephonis
quã meditatioib: diuersis de
uotio flagitabat animi possit
implere : Castitatẽ enĩ pon
modo hic custodiens. uerum
&ic̃ custodiendi gratioẽ. cilus
iugit̃ p̃dicabat. Et apollũlo
tactir. & uerbis obscenis ut de¬
sisterent edocebat.
Namrecolo in adoles cenłia
mea cũ primũ lit terarũ ele¬
mentia coepissẽ agnoscere
& essẽ quasi octaur anni aeuo
Etille indignũ melectulo lca¬
riiuber& acpaternaedileb¬
onis dulced inaulna sus cipera
orx indumentis ui articulis.¬
arripiens. Ita secolobio condu¬

Expanded text:
honore praeditus, nequaquam se honore praeditus, nequaquam se a labore operis, quod prius gessit, abstenebat, sed semper manibus propriis operabatur cum famulis, ut apostoli praecepta compleret, dicens, ut habeatis, unde tribuere necessitatem patientibus. Illud omnino studebat, ut omnes pueros, qui in domo eius nascebantur, ut primum vagitum infantiae relinquentes loqui coepissent, statim litteris doceret ac psalmis imbueretpsallentium, ut tam antephonis quam meditationibus diversis, ut devotio flagitabat animi, possit implere. Castitatem enim non modo hic custodiens, verum etiam custodiendi gratiam aliis iugiter praedicabat et a polluto tactu et verbis obscenis ut desisterent edocebat. Nam et recolo in adolescentia mea, cum primum litterarum elementa coepissem agnoscere et essem quasi octavi anni aevo, et ille indignum me lectulo locari iuberet ac paternae dilectionis dulcedine ulna susciperet, ora indumenti sui articulisarripiens, ita se colobio con
Abbreviated transcription (Latin):
posse
uodã uero tempr. cũ ad¬
huc indomo ipsa deger&
osta ẽ eipusula mala in facie
qoduirus iniuales cens cac ex¬
coquens fecit puerũ dispera¬
tũ. sed mat̃ eiꝰ iugiter in ter
multa scõrũ nomina. beccti
mastininom̃ ꝑ eiꝰ salute peculi¬
tirius in uocabat. Cũq ꝑbiduu
puer lacuiss& in lectulo clau¬
sis oculis & nullũ uerbũ conso¬
lationis matrilamen tanti
ꝓferr&. sed potius ipsagene¬
trix int̃spem: m&ũq: titu¬
bans Iuxtaritũ ex seqͥ arũ
necess aria funeris p̃pcirat.
secundadie. aduesperũ ape¬
riens oculos: at: Quo iuit mãs
mea q̃ statĩadueniens ait
Ecce adsũ Quid uisfili. Et
ille. N&imeas in qͥt mater
beatus enĩ mastinꝰ suꝑme. cru
cẽxp̃ifaciens surgereme hussit¬
in colimẽ. Haec effectur sta¬
c̃surrexit alectulo gemina¬
uitq uistus diuina: miraculi
huiꝰ gractiã. ut & mastinipcit¬
der&ꝰ meritũ. & hic qͥ a futuris
eraet pontifex a contagiosal¬
uar&ꝰ: Testis enĩ fuit huiꝰ causȩ

Expanded text:
posse. Quodam vero tempore, cum adhuc in domo ipsa degeret, orta est ei pusula mala in facie: quod virus invalescens ac excoquens, fecit puerum desperatum. Sed mater ejus jugiter inter multa sanctorum nomina, beati Martini nomen pro ejus salute peculiarius invocabat. Cumque per biduum puer jacuisset in lectulo clausis oculis, et nullum verbum consolationis matri lamentanti proferret; sed potius ipsa genitrix inter spem metumque titubans, juxta ritum exsequiarum necessaria funeris praepararet, secunda die ad vesperum aperiens oculos, ait: Quo ivit mater mea? quae statim adveniens ait: Ecce adsum, quid vis, fili? Et ille: Ne timeas, inquit, mater, beatus enim Martinus super me crucem Christi faciens, surgere me incolomem'. Haec effatus, statim surrexit a lectulo, geminavitque virtus divina miraculi huius gratiam, ut et Martini panderetur meritum, et hic, quia futurus erat pontifex, a contagio salvaretur. Testis enim fait huius causae
Abbreviated transcription (Latin):
accendebant : Huncaut̃
contenebrata ẽ nob omnir
terra : angustatu ẽ spatiũ hus
loci: dũ tuã faciẽ ũ mere mur
aspicere : Heu nos derelic¬
tar a scãmatre ÷ felicesq illas
qͥre sup̃ stite ab hoc sđo migro¬
uerunt: Et scimꝰ qdẽ choris
scãrũ uirginũ . Et dĩ pariediso
eẽ coniunctã s ed cũ ex hoc
consolamur illud nobir ẽ
lamentabile qđ tecorporeis
oculis intuereñ possumus:
Haec & cilia int̃ lamenta di¬
centib cũ alacrimis tẽperare
ñ ualeremꝰ÷ conuersi: ad ab¬
batissã aio sin&eparũꝑ ab
his fl&ib: & eapotius q̃ sunt

Expanded text:
accendebant. Nunc autem accendebant. Nunc autem contenebrata est nobis omnis terra, angustatum est spatium huius loci, dum tuam faciem non meremur aspicere. Heu nos derelictas a sancta matre! Felicesque illas qui te superstite ab hoc saeculo migraverunt! Et scimus quidem, choris sanctarum virginum et Dei paradiso esse coniunctam, sed cum ex hoc consolamur, illud nobis est lamentabile, quod te corporeis oculis intuere non possumus'. Haec et alia inter lamenta dicentibus, cum a lacrimis temperare non valeremus, conversus ad abbatissam, aio: 'Sinite parumper ab his fletibus