comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
petite & accipietis. Lc̃
aũ tribuitur. qñ ds gemitu
int̾no pulsat᷑. Pre latam eẽ¬
uirginitatẽ bono nuptiarũ.
illud eñ bonũ hoc optim̃.
Coniugium concessum est.
uirginitas admonita tãtum
ñ iussa. s id̾o tantũ admoni¬
ia. qr nimis excelsa. Neminũ
est bonũ uirginitas. qr ce in
hoc mu̾do sollicitudiẽm seli
ãmutit. & in fucͦo et̾nũ casti¬
tatis p̾miũ ꝑcępit. uirgines
feliciores ẽẽ. ĩ uita et̾na ysaia
testante. hec dicit dñs eunu¬
chis. dabo eis in domo mea
in muris meis locũ. & nom̃
meliꝰ a filiis & filiab nomen
sempitermĩ dabo eis qd ñ ꝑi¬
bit. Nec dubiũ qd̃ qui casti ꝑ¬
seuerant ce uirgines. angłis
di efficiant᷑ equales. Amanda
est. pulchritudo castitatis. cꝰ
degustata delectatõ. dulcior
iuuenit᷑ qͦm carnis. Castitaᷤᷤ
enim fructꝰ suauitatis ẽ. pul¬
chritudo inuiolata scõrũ.
sastitas securitas m̃tis. sami¬
tas corꝑis. Unde & aliqͦs gen
Lururiosa aũ uita carnemci¬

Expanded text:
uit, et accipietis . Tunc autem tribuitur, quando Deus gemitu interno pulsatur. 2. Praelatam virginitatem esse nuptiis. Illud enim bonum, hoc optimum. Conjugium concessum est , virginitas admonita tantum, non jussa. Sed ideo tantum admonita, quia nimis excelsa. 3. Geminum est bonum virginitas, quia et in hoc mundo sollicitudinem saeculi amittit, et in futuro aeternum castitatis praemium percipit. 4. Virgines feliciores sunt in vita aeterna, Isaia testante: Haec dicit Dominus eunuchis: « Dabo eis in domo mea, et in muris meis locum; et nomen melius a filiis et filiabus, nomen sempiternum dabo eis, quod non peribit » . Nec dubium quod qui casti perseverant, et virgines, angelis Dei efficiuntur aequales. 5. Amanda est pulchritudo castitatis, cujus degustata delectatio dulcior invenitur quam carnis. Castitas enim fructus suavitatis est, et pulchritudo inviolata sanctorum. Castitas securitas mentis, sanitas corporis; unde et aliquos gentLuxuriosa namque vita carnem ci
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ corꝑe. ita ff̾iles manẽt et¬
m̃te. oꝑis boni fec̃dicate. Qui
rede de uirginitate gaude¬
rẽt. si aliis prauis oꝑibꝰ ñ
sidiis ñ subtͣhit᷑. qͣm uis hc̃¬
ñ lux᷑ia carnis polluat.
de suis mĩtis głantes ypo¬
cͥtis cõꝑantur. qͥ głam boni
oꝑis foris appetũt. qͣm intͣ
cõscientiã humiles hr̃e de

Expanded text:
sunt corpore, ita steriles manent mente, operisque boni fecunditate; qui recte de virginitate gauderent, si aliis pravis operibus sideriis non subtrahitur, quamvis hunc luxuria carnis non polluat, de suis meritis gloriantes, hypocritis comparantur, qui gloriam boni operis foris appetunt, quam intra conscientiam habere de
Abbreviated transcription (Latin):
inuasis oleum. id est ñ ser¬
uare intra conscientiam bo¬
mi oꝑis testimontum. s ĩ fa-¬
ciȩ głari aput homines. ñ
incorde aput dm̃. Quina
matͥmouii. meliꝰq est urorẽ
ducẽ. qͣm ꝑ libidinis ardorẽ
ꝑire. Quidam cõiugale decꝰ
ñ ꝓgignendis filiis delectã¬
tur. s hoc ꝓ tͦbulenta . et libi¬
dinosa consuetudĩe appetũt.
sicq bono male utunt᷑. Hi
& potestates ꝑ se quidẽ bo¬

Expanded text:
vasis oleum , id est non servare intra conscientiam boni operis testimonium, sed in facie gloriari apud homines, non in corde apud Deum. matrimonii; meliusque est 248 uxorem ducere quam per libidinis ardorem perire. 13. Quosdam conjugale decus non pro gignendis filiis delectat, sed hoc pro turbulenta carnis et libidinosa consuetudine appetunt, sicque bono male utuntur. 14. et potestates per se quide
Abbreviated transcription (Latin):
durtutes difficile c̃sur¬
gimꝰ. aduicia sine labo¬
re dilabim᷑. Ista enĩꝓna. illa
st̃ ardua. Qrandes enĩ sudo¬
res ꝑpetim᷑. ut ad gelũ cõscẽ¬
d̾e ualeamꝰ. Quem ad modũ
ad uirtuteͬm tendentes cul¬
m̃ ñ a su̾mis inchoant s a
modicis. ut sensim ad altio¬
ra ꝑtingant. ita &e qͥ di labũ¬
tur ad uicia ñ statim a mag¬
nis cͥminib incipiĩt. s amo¬
dicis a suescũt. ⁊ sic ĩ maximiꝰ
nimis uiciis ĩ marcuns ꝓru¬
it. ita amodicis uirtutib
gͣdat̾i ad ea q̃ st̃ excelsa cõtẽ¬
dit. qͥ aũ in ordinate uirtute̾
cop̃hend̾e uitit᷑. cito ꝑiditat᷑.
hec est causa in rerũ nat᷑a uͥ
quic̃q uelocit̾ ad ꝓfectũ ten¬
dũt. sine dubio cełit̾ fimã¬
tur: sic̃ herbe. q̃ tanto festimꝰ
ꝑeunt. qͣnto celius c̃scunt.
At uͦ contra arbores alta ra¬
dice fecũdate ido ꝑdurant
diuciꝰ. qr gradatim ad ꝓfec¬
mirto malo aliqͥd agẽ bonũ.¬

Expanded text:
rtutes difficile consurgimus, ad vitia sine labore dilabimur. Ista enim prona, illa ardua sunt. Grandes enim sudores perpetimur ut ad coelum conscendere valeamus. 2. Quemadmodum ad virtutum tendentes culmen, non a summis inchoant, sed a modicis, ut sensim ad altiora pertingant, ita et qui dilabuntur ad vitia, non statim a magnis criminibus incipiunt, sed a modicis assuescunt, et sic in maximis nimis vitiis in maximis proruit, ita a modicis virtutibus gradatim ad ea quae sunt excelsa contendit. 4. Qui autem inordinate virtutes comprehendere nitiin rerum natura, ut quaecunque velociter ad profectum tendunt, sine dubio celeriter finiantur; sicut herbae, quae tanto festinius pereunt, quanto celerius crescunt. At vero contra arbores alta radice fundatae ideo perdurant diutius, quia gradatim ad profecmisto malo, a
Abbreviated transcription (Latin):
uł ab elatõins c̃cursu aĩa res¬
tͥngat᷑. adũsꝰ impetꝰ uiciorũ
cõtrarios. uirtutibꝰ ÷ pugnãd̾.
Contͣ luxͣiam enĩ cordis est. ad¬
hibenda mũdicia. contͣ odi¬
um dilecto p̃paranda. contͣ
irac̃diam pacientia : ꝓpone̾
da. Porro contͣ tumorem fidu¬
ciȩ adhibenda ẽ. uirtꝰ. cõtͣ cor¬
porem zeli p̃lium. tͥsticie qͦ
gaudiũ. accidie fortitudo.
auaricie largitas. suꝑbie hu¬
militas opponenda est. sicq
singłe uirtutes nascentia ccͣ
se uicia repͥmunt. ac tẽpta¬
cõmĩ motũ uirtute diuine
caritatis extingunt. Libidi¬
nem abstinencia domat. nã
ꝗͣto corpꝰ inedia frangit᷑. tato
mens ab illicito appetitu re¬
uocat᷑. Adu̾siram tolerantia
dimicat. ira aũ semet. ipãm ne¬
cat. sustinendo aũ pacientia
uictoriam portat. Tristiciȩ
merorem spes et̾m gaudii su¬
ꝑat. & qͣm turbatam mens
de ext̾iorib afficit. dulcedo ĩ¬
t̾ĩoris tnͣ quillitatis lunt. Ad¬
adũs ire incendia. mãsuetu¬

Expanded text:
us animus restringatur. Adversus impetus vitiorum contrariis virtutibus est pugnandum. Contra luxuriam enim cordis est adhibenda munditia, contra odium dilectio praeparanda, contra iracundiam patientia proponenda est; porro contra timorem fiduciae adhibenda est virtus, contra torporem zeli praelium. Tristitiae quoque gaudium, accidiae fortitudo, avaritiae largitas, superbiae humilitas opponenda est. Sicque singulae virtutes nascentia contra se vitia reprimunt, ac tentationum motus virtute divinae charitatis exstinguunt. Libidinem abstinentia domat. Nam quantum corpus inedia frangitur, tantum mens ab illicito appetitu revocatur. Adversus iram tolerantia dimicat. Ira autem semetipsam necat, sustinendo autem patientia victoriam portat. Tristitiae moerorem spes aeterni gaudii superat; et quem turbata mens de exterioribus afficit, dulcedo interioris tranquillitatis lenit. Adadversus irae incendia mansuetu
Abbreviated transcription (Latin):
petitur. ⁊ occulto ꝑ elatõnẽ.
⁊ publico ꝑ libidinem. S. dũ
euitat qͥs libidinem cadit ĩ
elatonem. item dũ ĩ caute
declinat elationem. cadit seg¬
nit̾ in libidinem. sicq ex oc¬
culto iicio elationis. it᷑ ĩaꝑ¬
to libidĩs. &e de aꝑto libidĩs.
itur ĩ occulto elationis. Sed
dĩ suus. discrete utrũq pen¬
sans. sic cauet libidinemait
ñ incurrat elationem: sic
p̃mit elationem. ut ñ resol¬
uat alimũ ad libidinẽ. Lu
xͦiosis atq suꝑbis demones
plus fautores eristũt. dũq in
cet̾is uiciis. sp̃c maligni dese¬
uiant. his tñ maiori fami¬
liaritate iungunt᷑. eisq ãpliꝰ
iurta desidium famulant᷑.
Principalit̾ his duob uicris¬

Expanded text:
petitur, et occulto per elationem, et publico per libidinem. Sed dum evitat quis libidinem, cadit in elationem. Item dum incaute declinat elationem, cadit segniter in libidinem; sicque ex occulto vitio elationis itur in apertum libidinis, et de aperto libidinis, itur in occultum elationis. Sed Dei servus discrete utrumque pensans, sic cavet libidinem, ut non incurrat elationem; et sic premit elationem, ut non resolvat animum ad libidinem. 243 4. Luxuriosis atque superbis daemones plus fautores existunt, dumque in caeteris vitiis spiritus maligni deserviant, his tamen majori familiaritate junguntur, eisque amplius juxta desiderium famulantur. 5. Principalit
Abbreviated transcription (Latin):
Nam repetita maiorem delec¬
tationem ing̾it. Iam uͦ si ĩ u¬
sum uemit. tanto ꝑditis dul¬
cior fit: ut suꝑari difficile sit.
uñ &e sepe exconsuetudie de¬
linqñdi qͦsi captini ad ꝓeccatiu
cũ quadam molentia tͣhimͦ.
sensusq nr̃os contͣ rectã uo¬
luntat̾e̾ ĩ nob̃ debellare sen¬
timꝰ. Si plus oblectat m̃tẽ de¬
lectat̾o fornicat̾onis. qͣm amor
castitatis. adhuc ĩ hoĩe pecca¬
tũ regnat. Certe si ampliꝰ de¬
lectat pulchritudo ĩtime cas¬
titatis. ia ñ regnant peccata.
s regnat iusticia. Hani ñ solũ

Expanded text:
nam repetita majorem delecnam repetita majorem delectationem ingerit. Jam vero si in usum venerit, tanto perditis dulcior fit, ut superare difficile sit. Unde et saepe ex consuetudine delinquendi quasi captivi ad peccandum cum quadam violentia trahimur, sensusque nostros contra rectam voluntatem in nobis rebellare sentimus. 17. Si plus oblectat mentem delectatio fornicationis quam amor castitatis, adhuc in homine peccatum regnat. Certe si amplius delectat pulchritudo intimae castitatis, jam non regnat peccatum, sed regnat justitia. Nam non sol
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ multa certamina de sua
carne mouent᷑. nam qͣiuiᷤᷤ
ĩ amore dĩ eorũ sit in cõcus¬
sa intencio. mens tũ de car¬
ne qͣm ext̾iꝰ gestat. inet̾na p̃¬
lia tolerat. Ds̃ aũ qui hec ad
electi. lapsu caruali corruut̃.
ut auicio suꝑbie qͦ de uirtu¬
tib tument. sanent᷑. & qͥ de u̾¬
tutũ essecdib existut suꝑbi
ut cadant. carnis uicio hu
iã adult̾iũ ertat ĩ cogitatõe.
Ex corde enim pͥmum forni
est. in corde libidiẽs resecate.
q̃ ad lũbos ꝑtiuent. nam
cor suꝑ ub̃a est. ñ in lũbis.
libidinis in mod̾ata licencia
nescit hr̃e modũ. nam dum
uiciosus animꝰ in explenda
fornicatione carne lutͦiante
laxauĩt. ichilbomiuꝰ ad
alia nefanda scelera suadñ¬
tib demonib transit. dũq
ĩ mod̾ate metas pudoris ex¬
paulatĩq ad det̾iora ꝓcedit.
hon ita suauis est amãtiũ¬
immo amtiũ uicerta carnis
libido. sic̃ exꝑta. nec ita delec¬
tat fornicatõ dũ cõmittit᷑. pͥm̃.

Expanded text:
Dei multa certamina de sua Dei multa certamina de sua carne moventur; nam quamvis in amore Dei eorum sit inconcussa intentio, mens tamen in carne, quam exterius gestat, interna praelia tolerat. Deus autem, qui haec ad electi lapsu carnali corruunt, ut a vitio superbiae, qua de virtutibus tument, sanentur; et qui de virtutum affectibus existunt superbi, ut cadant, carnis vitio humjam adulterium exstat in cogitatione. Ex corde enim primum fornicest, in corde libidines resecate, quae ad lumbos pertinent. Nam cor super ubera est, non in lumbis. 15. Libidinis immoderata licentia nescit habere modum. Nam dum se vitiosus animus in explenda fornicatione, carne luxuriante, laxaverit, nihilominus ad alia nefanda scelera suadentibus daemonibus transit; dumque immoderate metas pudoris expaulatimque ad deteriora procedit. 16. Non ita suavis est amantiumimo amentium, inexperta carnis libido, sicut experta; nec ita delectat fornicatio, dum primum committitur,
Abbreviated transcription (Latin):
scͥptũ :. Laudat᷑ peceator in
desid̾iis anime sue. Quid em̃
peiꝰ qͦm ĩ flagiciis misos gaui¬
dere. de quil: iã debent copi¬
osius deplorare: Libido cc̃
magis q̃ritur. dũ uidet᷑. Nã
sic̃ quidã sapiens ait. pͥma
fornicatonis ocłorũ dela ft̃.
scd̃a u̾borũ. s qui ñ capit᷑
ocłis. pot̾ u̾bis refistẽ. suffic̃
qͥ delectationem refrenat li¬
bidinose suggestionis. ñ tnͣ¬
sit ad cõsensũ libidinis. Cito
enim resistit oꝑi. qͥ titillan¬
ti se ñ accomodat delectati¬
oni. Duriꝰ impugnat᷑ qͥ u̾q
ad consensionem.⁊ si ñusq
ad ꝑpetratõnem tẽptatur. ꝗͣ
is qui sola suggestione ꝓ cõ¬
dit̾one carnis tẽptam̃tis sol¬
licitatur. Stimuli carnis
qui ĩ paulo excitante satha¬
ne angło inerant. ex lege pec¬
catierant. q̃ ex m̃bris homi¬
nũ de necessitate libidinis
babitat. qͦm reluctantem
dũ in se ex pugna ꝓficit. &
de ĩfirmitate libidinose ti¬
tillationis. uirtut̾e suscip̃

Expanded text:
udatur peccator in desideriis animae suae . Quid enim pejus quam in flagitiis miseros gaudere, de quibus jam debent copiosius plorare? 8. Libido tunc magis quaeritur, dum videtur. Nam sicut quidam sapiens ait: Prima fornicationis oculorum tela sunt, secunda verborum. Sed qui non capitur oculis, potest verbis resistere. Sui delectationem refrenat libidinosae suggestionis, non transit ad consensum libidinis. Cito enim resistit operi, qui titillanti consensum non accommodat delectationi. 10. Durius impugnatur qui usque ad consensionem, etsi non usque ad perpetrationem tentatur, quam is qui sola suggestione pro conditione carnis tentamentis sollicitatur. 11. Stimuli carnis, qui in Paulo, excitante Satanae angelo, inerant , ex lege peccati erant, qui in membris hominum de necessitate libidinis 244 habitant. Quam reluctantem, dum in se expugnat, perficitur, et de infirmitate libidinosae titillationis virtutem suscipit
Abbreviated transcription (Latin):
alterũ pendet exaltõ. S sic̃
ꝑ suꝑbiam m̃tis. itur p̃ꝓpstitu¬
tõnem libidins. ita ꝑ humi¬
tatẽ m̃tis salua fit castitas
carnis. Ds̾ aũ ñ ñqͣ deicit oc¬
cultam m̃tis suꝑbiam. ꝑcar¬
nis manifestã ruiam. Libi¬
dinis nasci ĩ mundiciã. de a¬
it. statim carnis sensit. ⁊ pu

Expanded text:
pendet ex altero. Sed sicut per superbiam mentis itur in prostitutionem libidinis, ita per humilitatem mentis salva fit castitas carnis. Deus autem nonnunquam dejicit occultam mentis superbiam per carnis manifestam ruinam. Libidinis nasci immunditiam de ait, statim carnis libidinem
Abbreviated transcription (Latin):
statim ꝑ se qͦpis est. & tñ pen¬
sante dõ suꝑbie uicio minor
est. S qui detinetur suꝑbia
&e ñ sentit. labit᷑ carnis lu¬
xͣia. ut ꝑ ha̾c humiliatꝰ ⁊ a
cõfusione surgat: asiꝑbia.
Om̃is peccans fuꝑbꝰ ẽ eo qd̃ fa¬
ciendo uetita. cõtẽptui ht di¬
uina p̃cepta. Recte gͦ iniciu

Expanded text:
statim per se turpis est. Et tamen, pensante Deo, superbia minor est. Sed qui detinetur superbia, et non sentit, labitur in carnis luxuria: ut per hanc humiliatus, et a confusione surgat et a superbia. 2. Omnis peccans superbus est, eo quod faciendo vetita contemptui habeat divina praecepta. Recte
Abbreviated transcription (Latin):
cere. Prius incia extirpanda
st̃ in hoĩe. deinde inserende
uirtutes. Nam coherere et
tõ. pudor cum petulantia.
fides cũ ꝑfidia. castitas cũ lu¬
ruria. Quȩdã sẜ sũme uirtu¬
tes. quedam uͦ medie. fides.
spes. & caritas. sũme uirtu
cit̾ habent᷑. Alie uͦ uirtutes
medie st̃. qr ⁊ ad utilitatem
⁊ adpinciem posst̾ baberi.
si de his arrogant̾ qiuisq tu¬
uiũ. castitas. scientia. seutẽ¬
ꝑales diuiciȩ. de quib scili¬
cet & bene oꝑari possumꝰ et
male. Quisquis ex det̾iori iã

Expanded text:
6. Prius vitia exstirpanda sunt in homine, deinde inserendae virtutes. Nam cohaerere et cio, pudor cum petulantia, fides cum perfidio, castitas cum luxuria. 7. Quaedam sunt summae virtutes, quaedam vero mediae. Fides, spes et chariciter habentur. Aliae vero virtutes mediae sunt, quia et ad utilitatem et ad perniciem possunt haberi, si de his arroganter quisque tunium, castitas, scientia, sive temporales divitiae, de quibus scilicet et bene operari possumus, et male. 8. Quisquis ex deteriore
Abbreviated transcription (Latin):
bi. adu̾sus qͦm opponit᷑ hu¬
militas xp̃i. qͣ humiliant᷑ela¬
ti. Principaliũ sept̾e uiciorũ
regina & mat̾ suꝑbia est. ea¬
demq septẽ pͥncipalia młta
de se part᷑iunt uicia. q̃ alt̾a
sibimet qͦd̾a cognatõne iun¬
gunt᷑. ut ex alt̾o alt̾m oriat᷑.
Sic̃ pͥnceps septem uiciorũ su¬
ꝑbia nos eorum potestatib
subdit. ita xp̃c septiformis
grẽ plenꝰ a dominatu uicioꝵ
nos eruit. & qͦs illa addicit
septẽplici uicio. iste liberat
sumis ꝑsonis ce pͥmis assu¬
& uirtutis exoritur. minꝰq

Expanded text:
us quam opponitur humilitas Christi, qua humiliantur elati. 8. Principalium septem vitiorum regina et mater superbia est, eademque septem principalia multa de se parturiunt vitia, quae ita sibimet quadam cognatione junguntur, ut ex altero alterum oriatur. 9. Sicut princeps septem vitiorum superbia nos eorum potestatibus subdit, ita Christus septiformi gratia plenus a dominatu vitiorum nos eruit; et quos illa addicit septemplici vitio, iste liberat summis personis et primis assuet virtutis exorit
Abbreviated transcription (Latin):
diabolꝰ a suꝑna beatitudie
corruit. Qui gͦ de uirtutib
attollunt᷑ diabolũ unit̾at᷑.
& exiñ qͣuiꝰ corruunt. qr de ex¬
cel so labunt᷑. Suꝑbia sic̃ori¬
go est om̃iũ criminũ. ita ru¬
ina cũctarũ uirtutũ. Ip̃a est
enun ĩ peccato pͥma ip̃a ĩ con¬
flictu postema. hec enĩ aut ĩ
exordio m̃tẽ ꝑ peccatũ ꝓster¬
int. aut in nouissimo de uir¬
tutili deicit: inde ce om̃iũ
peccatorũ: marima. qͥa tam
ꝑuirtutes qͣm ꝑ uicia huma¬
nam m̃tem ext̾minat. Ibi ca¬
d̾e suꝑbiam uͥ &e nasci. ut ñ
sit suꝑbis aliud culpa. aliud
suꝑbia. ħam nͥ p̃cessit occul¬
ta elat̾o m̃tis. ñ sequit᷑ aꝑta
iactancia laudis. Ita gͦ ĩcul¬
pa p̃ponit᷑ suꝑbia arrogan¬
tiȩ. sic̃ p̃fertur origine. Plerũq
adelationis em̃dationẽ ꝓui¬
dentia dĩ aliqͦ casu ñ nulli
cadunt. ꝑ qͦm lapsũ rep̃hen¬
si a semet ipsis humiliter
accepunt unde laudari se
uolũt. Utilius est. arrogã¬
tium quoc̃q uicio labi et

Expanded text:
na beatitudine corruit. Qui ergo de virtutibus attolluntur, diabolum imitantur; et exinde gravius corruunt, quia de excelso labuntur. 7. Superbia, sicut origo est omnium criminum, ita ruina cunctarum virtutum. Ipsa est enim in peccato prima, ipsa in conflictu postrema. Haec enim aut in exordio mentem per peccatum prosternit, aut novissime de virtutibus dejicit. Inde et omnium peccatorum est maxima, quia tam per virtutes quam per vitia humanam mentem exterminat. 8. Ibi cadere superbiam, ubi et nasci, ut non sit superbis aliud culpa, aliud superbiam. Nam nisi praecesserit occulta elatio mentis, non sequitur aperta jactantia laudis. Ita ergo in culpa praeponitur superbia arrogantiae, sicut praefertur origine. 10. Plerumque ad elationis emendationem providentia Dei aliquo casu nonnulli cadunt, pro quo lapsu reprehensi a semetipsis humiliter acceperunt, unde laudari se volunt. 11. Utilius est arroganti in quocunque vitio labi, et
Abbreviated transcription (Latin):
inmundiciam tẽplũ di uio¬
lat᷑. ⁊ tollens m̃bra xͥ facit
nis luxiam humanũ genus
subdit᷑ diabolo. qͦm ꝑcetera
uicia. Cũ enim ille uariis tẽp¬
sidiũ sugg̾it. qr utrũq sexũ
i hoc uicio ãpliꝰ egrotare ĩ¬
tendit. Demones scientes pł¬
chritudiẽm ẽẽ anime casti¬
tatem. & ꝑ hãc hominem ã¬
głicis mĩtis e qͥb illi lapsi st̃ coeqͣri
unt ꝑ sensus corꝑis opꝰ desid̃i¬
umq libidinis. qͥtuꝰ acelesti¬
l deorsum deiectam animã
ꝑtrahant. sec̃q qd̃ iuicerĩt gło¬
riantes ad tartara ducant.
Qnͣ impulsu demonũ mẽs
ad delectationem fornicati¬
ouis impellitur. diuini iu¬
dicii metus. & et̃ui torm̃ta
incendii ante ocłos ꝓponant᷑.
qͥa nmirũ oĩs pena gͣuioris
supplicii formidĩe suꝑat᷑. Sic̃
enun clauus clauũi expellit.
ita sepe recordatõ ardorisge¬
henne. ardorem excludit lu¬
rurie. Quidam in iuuentute
lururiose uiuentes. in senec¬
tute c̃tinentes fieri delectãt᷑.

Expanded text:
ditiam templum Dei violat, et tollens membra Christi, facit nis luxuriam humanum genus subditur diabolo, quam per caetera vitia. Cum enim ille variis tensiderium suggerit, quia utrumque sexum in hoc vitio amplius aegrotare intendit. 22. Daemones scientes pulchritudinem esse animae castitatem, et per hanc hominem angelicis meritis, e quibus illi lapsi sunt, coaequari, unt per sensus corporis opus desideriumque libidinis, quatenus a coelestibus deorsum dejectam animam pertrahant, secumque quos vicerint gloriantes ad tartara ducant. 23. Quando impulsu daemonum mens ad delectationem fornicationis impellitur, divini judicii metus et aeterni tormenta incendii ante oculos proponantur, quia nimirum omnis poena gravioris supplicii formidine superatur. Sicut enim clavus clavum expellit, ita saepe recordatio ardoris gehennae ardorem removet luxuriae. 24. Quidam in juventute luxuriose viventes, in senectute continentes fieri delectantur,
Abbreviated transcription (Latin):
uiꝰ ꝑuirtutes corruat. qͣm
pͥus er lapsu uiciorũ iacebat.
Quem ds̃ iustificat neit̾m
de uirtutib erigat. q̃dã illi
uirtutũ donatribuit. q̃dã
retrabit. ut dũ mens de deo
qd̾ ht̃ erigitur. iterũ de eo qd̃
neqͦqm hr̃e cognoscitur hu¬
milietur. Quisquis dono ce¬
lestis gr̃e inspirat᷑ ad iurtu¬
tes erigitur. si forte mod̾an¬
tis di manu aliqͣ adu̾sitate
repͥmit᷑. ne de acceptis uir¬
tutib attollat᷑. frangi ñ de¬
bet. qr ce hoc ip̃m qd̃ plagis

Expanded text:
 virtutes corruat, quam prius ex lapsu vitiorum jacebat. 9. Quem Deus justificat, ne iterum se de virtutibus erigat, quaedam illi virtutum dona tribuit, quaedam retrahit, ut dum mens de hoc quod habet erigitur, iterum de hoc quod nequaquam habere cognoscitur humilietur. 10. Quisquis dono coelestis gratiae inspiratus ad virtutes erigitur, si forte moderantis Dei manu aliqua adversitate reprimitur, ne de acceptis virtutibus attollatur, frangi non debe
Abbreviated transcription (Latin):
in munda pollutõ fornca¬
turpitudinis uoluptate ꝓs¬
tituatur. Ex delectatione enĩ
forncandi. uaria gignũt᷑ fla¬
gicia quib regnũ dĩ claudi¬
tur. &e hõ ad̾o seꝑatur. Inter

Expanded text:
immunda pollutio fornicaturpitudinis voluptate prostituatur. Ex delectatione enim fornicandi varia gignuntur flagitia, quibus regnum Dei clauditur, et homo a Deo separatur. »
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ aliqͤm angulũ mũdi aut ĩ unã
gentẽ inueniunt᷑ u̾sari. eccłia uͦ
catbolica sic̃ ꝑ totum mundum
extẽdit᷑. ita ⁊ oiũ gentiũ societate
tates: De quib dñs dicit. Duo
mala fec̃ popłs m̃s. Me dereliq̃¬
cisternas. ciffnas dissipatas. qͣ¬
cõtiñe ñ ualent aqͦs. Causa hẽ¬
sis obꝗͣ rem fit. id est ad ex̾citatõ¬
nem fid̾i. ius uͦ ꝑ qd̃ fit. obscu¬
ritas est diuinarum scͥpt᷑arum.
ĩ qͦ caligantes heretici aliud ꝗͣ
se res habeat ĩtelligunt nec eẽ
eẽntiam ñ adqͥrũt. ad nichilũ
eñ tendũt. Heretici ĩgenti stu¬
dio mñdacia sua discut:⁊ labo¬
re uehem̃ti ne ad unitatẽ eccłie
ueniant decertant. De quibus
cõtͣ eccłiam pari erroris spũ de¬
ĩ adũsitate eccłie simul existũt

Expanded text:
in aliquo angulo mundi aut in una gente inveniuntur versari, Ecclesia vero Catholica, sicut per totum mundum extenditur, ita et omnium gentium societate tates? De quibus Dominus dicit: Duo mala fecit populus meus, me dereliqucisternas dissipatas, qnon valent aquas. 8. Causa haeresis ob quam rem fit? Ad exercitationem fidei. Via vero per quam fit obscuritas est divinarum Scripturarum, in qua caligantes haeretici aliud quam se res habeat intelligunt; nec esse scientiam non acquirunt, ad nihilum enim tendunt. 9. Haeretici ingenti studio mendacia sua discunt, et labore vehementi, ne ad unitatem Ecclesiae veniant, decertant: de quibus contra Ecclesiam pari erroris spiritu dein adversitate Ecclesiae simul existunt
Abbreviated transcription (Latin):
hebreorum: cuiꝰ expositõ duum
u̾borum int̃pretatõe cõsistit.
hoc̃ lauis dĩ. De cuius inift̾ĩo io¬
hannes in apocalipsi refert
spũ reuelante. uidisse et audisse
uocem celestis exercit᷑ angłorũ
tanqͣm uocem aqͣrum multarũ.
et tanqͣm uocem ualidorũ tontruo¬
tum dicentium alleluia. Ex quo
nullus debet ambigẽ. hoc laudis
mystĩum si digna fid̃i deuotõne
celebratur. angłis eẽ coniunctũ.
Alła autem sic̃ ⁊ am̃ de hebrea li¬
om̃i temꝑe s tantum dominicis
dieb et quinqͦguita pꝰt dni resur¬

Expanded text:
exposicio in duorum verborurn Interpretacione consistit, hoc est laus dei, de cuius misterio Iohannes in apockalipsi refert spiritu revelante se audivisse vocem celestis exercitus angelorum tamquam vocem aquarum multarum et tamquam vocem validorum tonitruorum dicencium nullus debet ambigere, hoc laudis mysterium, si digna fide et devotione celebretur, angelis esse conjunctum. Alleluia autem, sicut et amen, de Hebraomni tempore, sed tantum dominicis diebus, et quinquaginta post resur
Abbreviated transcription (Latin):
crilegio derogarent. aꝓpħicis
dumq suis ꝓhibuerunt. librũ
autem eccłiasticũ cõposuit iħc
filius sirac. ierosolunte. nepos
ih̃u sacerdotis. de qͦ meminit.
Zacharias. Qui liber apud lati¬
nos ꝓpter eloquii similitudiẽm
salomonis titulo prenotatur.
p̃terea iudith. chobi. siue macha¬
beorum libros qui auctores scͥp¬
sert minime cõstat. Laudes¬

Expanded text:
crilegio derogarent, a prophetdumque suis prohibuerunt. Librum autem Ecclesiasticum composuit Jesus filius Sirach Hierosolymitanus, nepos Jesu sacerdotis, de quo meminit Zacharias. Qui liber apud Latinos, propter eloquii similitudinem, Salomonis titulo praenotatur. Praeterea Judith et Tobiae sive Machabaeorum libros, qui auctores scripserint, minime constat.
Abbreviated transcription (Latin):
alła cantatur in fine: hoc inspe
futura facit eccłia significans pt
annuntiatõnem regni cȩlorum
qd̃ in hac uita ꝑutrumq testam̃¬
scrptum est. Beati qui habitãt

Expanded text:
 cantatur, hoc in spe futura facit Ecclesia, significans post annuntiationem regni coelorum, quae in hac vita per utrumque Testamenscriptum est: Beati qui habitant
Abbreviated transcription (Latin):
ratior sit in sententiis. ⁊ clarior
inu̾bis. librũ sapientie salomõ
scripsisse ꝓbatur cestimoniis
ilł quib ibi legitur. Lu inquit
elegisti regem ppło tuo. & dixi¬
sti edificare tempłu in nomine
sc̾o tuo. et inciuitate habitatio¬
nis tue. Hoc opus hebrei ut qͥ
scripturas recipiebant. s postqmͣ
comprehendentes xp̃m̃ interfe¬
cerunt: memorantes in eodem
libro tam euidentissima de xp̃o
cestimonia quib dr̃. Dirertint

Expanded text:
clarior in verbis. Librum Sapientiae Salomon scripsisse probatur, testimoniis illis quibus legitur: Tu me, inquit, elegisti regem populo tuo, et dixisti aedificare templum nomini sancto tuo, in civitate sanctae habitationis tuae . Hoc opus Hebraei ut qScripturas recipiebant. Sed postquam comprehendentes Christum interfecerunt, memorantes in eodem libro tam evidentissima de Christo testimonia quibus dicitur: Dixerunt
Abbreviated transcription (Latin):
tio. successore alexandri: qui ĩ legẽ¬
do stridiosus fint. om̃iumq libroᷤᷤ
gentium in unum congregauit.
Iste enim abeleazaro quierat pͥn¬
ceps sac̾dotum multa dona mittẽs
ad templum petiit. ut seniores de¬
xͦii. tribubus ifrł transmuterent᷑:
qui interpretarent᷑ om̃s libros.
Et ut fidem int̾pretatõnis au̾terẽt:
singłis eorum qui fuerant desti¬
nati: singłas cellas dedit. ⁊ assig
inunum: atq ita ut om̃s libri
cẽ insmonib consonantes inue¬
nirentur. Hec fuit pͥma interp̃ta¬
to uera ac diuma. Hos libros me¬
ditari om̃iumgentiũ eccl̃ie pͥm̃
ceꝑunt. eosdemq de greco ĩ latim̃
interpretantes. primi ecdiarũ ꝓ-¬
uisores tradidert̃. Post ħ sed̾am
editonem aqͥla. tertiam ⁊ glam
theudotion ⁊ simacꝰ edidert̃. am¬
bo iudei ꝓseliti. Quintam uero
ce sextamedit̾onem origenes rep
latinorum interpretum qͥ de g̾¬
co uii nrm eloquium transtule¬
runt. ut memorat sc̃s augͦtinꝰ
sc̃s ieronimꝰ sacras scripturas

Expanded text:
 successore Alexandri, qui in legendo studiosus fuit, omniumque libros gentium 375 congregavit. Iste enim ab Eleazaro, qui erat princeps sacerdotum, multa dona mittens ad templum, petiit ut seni de duodecim tribubus Israel transmitterentur, qui interpretarentur omnes libros. Et, ut fidem interpretationis adverteret, singulis corum qui fuerant destinati singulas cellulas dedit, et assignin unum. Atque ita omnes libri etiam in sermonibus consonantes invenirentur. Haec fuit prima interpretatio vera ac divina. 6. Hos libros meditari omnium gentium Ecclesiae primum coeperunt, eosdemque de Graeco in Latinum interpretantes primi Ecclesiarum provisores tradiderunt. Post haec secundam Editionem Theodotion et Symmachus ediderunt, ambo Judaei proselyti; quintam vero et sextam editionem Origenes repeLatinorum interpretum qui de Graeco in nostrum eloquium transtulerunt, ut meminit sanctus Augustinus, s
Abbreviated transcription (Latin):
nec. ẽ: mendatium inutrisq. U¬
trumq enim faciebat mulier:.
causa doloris. Prius pꝰ tergum
clamabat. ⁊ cum uidiss quia ñ
respondit. in ante currit. qͣi ca¬
nis domini uestigia lambens.
Dimitte inquiunt eam. Thea¬
trum nob̾ clamorib excitaũ.
omne conuocaũ uulgꝰ. Et illi
quidem qͣi homines ad clamo¬
rem illiꝰ erubescebãt. s dñs te

Expanded text:
nec est mendacium in utrisque. Unec est mendacium in utrisque. Utrumque enim faciebat mulier in causa doloris: prius post tergum clamabat, et cum vidisset quia non respondit, ante cucurrit, quasi canis domini vestigia lambens. Dimitte, inquiunt, eam. Theatrum nobis clamoribus excitabit, omne convocabit vulgus. Et illi quidem quasi homines ad clamorem illius erubescebant, sed Dominus te
Abbreviated transcription (Latin):
serere mĩ.filia mea male ade¬
monio uexatur. Uidisti instan¬
tiam mulieris. iudisti uirilita¬
tem. iudisti longanimitatem.
uidisti fidem. Qui ñ respondit
ei sermonem. Onoua rerum ma¬
teries. Nogat mulier. obsecrat.
dep̃catur. deflet casum suum.
auget tragediam. enarrat pa̾¬
sionem. ⁊ amator. hominũ nõ
respondit.Sermo tacet: fons
clausus. ẽ. medicꝰ medicam̃ta
dum.⁊ hanc miserabilem inse¬
quente abigis: S consicła me¬
dici sapientiam. Qñ respondit.
ei ũbum.Cur ñ respondit: Na
fidem illius amplius ꝓuoca¬
bat. ianimam ꝑseuerantia ex¬
ercebat. ⁊ discipłorum misera¬
tiones exercitabat. Dicunt qͥppe
ad eum discipłi eius. Dimitte
eam. quia clamat pꝰ noꝰ. Uos
inquitꝰ deforis clamare auditiꝰ.
ego mn trinsecus uideo. Grandis
quide uox ore ꝓcedit s maior.ẽ:
mentis. Dimitte eam. quia
clamat pꝰ nos. Aliꝰ euangłista
dicit añnos. Diũsi quidem ser¬
mones. s una sentencia. est:

Expanded text:
serere mei, filia mea male a daeserere mei, filia mea male a daemonio vexatur. Vidisti instantiam mulieris, vidisti virilitatem, vidisti longanimitatem, vidisti fidem? Qui non respondit ei sermonem. O nova rerum materies! Rogat mulier, obsecrat, deprecatur, deflet casum suum, auget tragoediam, enarrat passionem, et amator hominum non respondit. Sermo tacet, fons clausus est, medicus medicamenta dum, et hanc miserabilem insequentem abigis? Sed considera medici sapientiam. Qui non respondit ei verbum. Cur non respondit? quia fidem illius amplius provocabat, et animum perseverantia exercebat, et discipulorum miserationes exercitabat. Dicunt quippe ad eum discipuli ejus: Dimitte eam, quoniam clamat post nos. Vos, inquit, de foris clamare auditis, ego autem intrinsecus video. Grandis quidem vox ex ore procedit, sed major est mentis. Dimitte eam, quoniam clamat post nos. Alius evangelista dicit, ante nos. Diversi quidem sermones, sed una sententia est:
Abbreviated transcription (Latin):
tum. contortum collum. ora spu¬
mantia: inimicum incendẽtẽ
⁊ flagella resonantia. nemine
int̾rogantem. ⁊ illam cum cla¬
more loquente: Adsum sermo¬
cinatrix malorum meoꝵ. p̾sto
sun stimulante nat᷑a. Misere
mei. Pessima tempestas. passio
et timor. passio nature. timor
demonis. Accedere ñ possum.
neq conting̃e. Attigit me pas¬
sio. et timor. Miserere mei. Con¬
sidera mulieris philosophiam:
inspice animam generosam. A
ꝑrexit ad diuinos. ñ uocauit ma¬
gos. ñ alligaturas q̃siũ. ñ impo¬
strices mulieres adduxit. illas
augere. Reliquit illa omnia.
dimisit diaboli falsitates. Om¬
nia purgam̃ta contempsit. et
uenit ad salutarem ammarũ
nr̃arum portum. Miserere nũ
domine fili dauid. filia mea
male a demonio uexat᷑. Nostis
passionem ꝗͣticumq fuistispa¬
tres. adiuuate sermone meũ:
ꝗͣtẽcq matres uocate estis. I
possunt int̃ptari tempestates
quas sustinuit mulier illa. Mi¬

Expanded text:
tum, contortum collum, ora sputum, contortum collum, ora spumantia, inimicum incendentem et flagella resonantia; neminem interrogantem, et illam cum clamore loquentem. Adsum sermocinatrix malorum meorum, praesto sum stimulante natura. Miserere mei. Pessima tempestas, passio et timor. Passio naturae, timor daemonis. Accedere non possum neque contingere. Adigit me passio, explodit timor. Miserere mei. Considera mulieris philosophiam, inspice animam generosam. Non perrexit ad divinos, non vocavit magos, non alligaturas quaesivit, non impostrices mulieres adduxit, illas augere. Reliquit illa omnia, dimisit diaboli falsitates, omnia purgamenta contempsit, et venit ad salutarem animarum nostrarum portum. Miserere mei, Domine fili David, filia mea male a daemonio vexatur. Nostis passionem, quanticunque fuistis patres. Adjuvate sermonem meum, quantaecunque matres vocatae estis. Non possum interpretari tempestatem, quam sustinuit mulier illa. Mi
Abbreviated transcription (Latin):
sensibili passione tenetur: nesc̃
quid ht. ñ sentit dolorem. Uelatũ
cor ħt. nequissimo spũ obducẽte.
Miserere mei peccatricis diurno¬
rum malorum. Cotidie cruciatꝰ
meos in do. Ubi uadam: Quoꝑ
gam : In heremo ire ñ audeo. nec
illam solam relinquere: In domo
secdere non possum. quia intͥnsecꝰ
.ẽ. inmicus. Fluctus in portu s:
intranquillitate tempestas. ẽ
⁊ quo nomine eam uocabo. inue¬
nire ñ possum. Mortuam dicã ͤ
S mouetur. Uiuam appellem:
S nescit quid faciat: Inuenire
non possum quo eam appellem
nomine:Miserere mei. Si mor¬
tua. ẽẽt. filia mea. non calia pa¬
terer. Iradidissem utiq corpus
in sinu tre:⁊ tempore euoluto
obliuionem malorum haberẽ:
⁊ dolor quiesceret. Nunc aũt mor¬
tuum habeo ꝑtinax corpus sine
sensu uiuũ. Spectaculum lam̃¬
tabile: increscencia ꝑmom̃ta
cata dolorib. Cerno enĩ ocłos eiꝰ
tnsuersos. aspectum sanguineũ.
manus intortas. crinem dissolu¬

Expanded text:
sensibili passione tenetur, nescit sensibili passione tenetur, nescit quid habet, non sentit dolorem, velatum cor habet, nequissimo spiritu obducente. Miserere mei spectatricis diuturnorum malorum, quotidie cruciatus meos video. Ubi vadam? quo pergam? In eremum ire non audeo, nec illam solam relinquere; in domo sedere non possum quia intrinsecus est inimicus: Fluctus in portu sunt, in tranquillitate tempestas est: et quo nomine eam vocabo, invenire non possum. Mortuam dicam? sed movetur. Vivam appellem? sed nescit quid faciat. Invenire non possum, quo eam appellem nomine. Miserere mei. Si mortua esset filia mea, non talia paterer. Tradidissem utique corpus in sinum terrae, et tempore evoluto oblivionem malorum haberem, et dolor conquiesceret. Nunc autem mortuum habeo pertinax corpus, sine sensu vivum, spectaculum lamentabile: increscentia per momenta cata doloribus. Cerno enim oculos ejus transversos, aspectum sanguineum, manus intortas, crinem dissolu
Abbreviated transcription (Latin):
tem ꝑrexit. Propterea inquit
descendit. ꝓpt̃ea carnem assump¬
sit. ⁊ homo factus. ẽ: ut ei ego au¬
deam loqui. Si ip̃m in cȩł cheru¬
tuunt. deorsum meretrix loqͥt᷑
cum eo. Miserere m̃i. Nudus qͥde
sermo. s inm̃sitatem salutis con¬
tinens. Miserere mei. Propterea
inquit uenisti. ꝓptea carnem as¬
sumpsisti. ꝓpt̾ea factus es qd̃ ego
sum. Oadmiranda res. Sursum
tremor: ⁊ deorsum fidutia. Mi¬
serere mei. Non opus habeo me¬
diatore: miserere mei. Quid opꝰ
Quid pateris: Filia inquit mea
male ademonio uerat. Egressa. ẽ
aduocatrix filie. non affert in¬
firmantem puellam. s defert fi¬
dem deuotam. Hec intrasemet¬
ipsam ferens ⁊ dicens. Is. ẽ. ad
quem uado. absentia uidet. oc¬
culta inspicit. omnia nouit. Mi¬
serere m̃i filia mea male ademo¬
nio uexatur. Fletus pessimus.
stimuł naturȩ uiscera mea diꝰrum¬
pit. Quid faciam misera᷑ Uide pru¬
dentiam. Non dix miserere filiȩ
meȩ: s miserere m̃i. Illa enim in¬

Expanded text:
tem perrexit. Propterea inquit descendit, propterea carnem assumpsit et homo factus est, ut et ego ei audeam loqui. Sursum in coelis Cherumetuunt, et deorsum meretrix loquitur cum eo, miserere mei. Nudus quidem sermo, sed immensitatem salutis continens. Miserere mei. Propterea inquit venisti, propterea carnem assumpsisti, propterea factus es quod ego sum. O admiranda res! Sursum tremor, et deorsum fiducia: miserere mei. Non opus habeo mediatore, miserere mei. Quid habeQuid pateris? Filia, inquit, mea male a daemonio vexatur. Egressa est advocatrix filiae. Non affert infirmantem puellam, sed defert fidem devotam, haec intra semetipsam conferens et dicens: Deus est ad quem vado. Absentia videt, occulta inspicit, omnia novit. Miserere mei, filia mea male a daemonio vexatur. Fletus pessimus, stimulus naturae viscera mea disrumpit. Quid faciam misera? Vide prudentiam. Non dixit, miserere filiae meae, sed, miserere mei. Illa enim in
Abbreviated transcription (Latin):
uenias o iudeȩ:Ecce ñ loquor.
ecce ñ respondeo. ad. ẽ. occasio bñ
faciendi. ⁊ pietatem meam inte¬
rim differro. Ecce naufragium
inminet. ⁊gub̾nator quies cit. ⁊ in¬
crescente calamitate differtur
sanitas. ꝓp̃t uos qui ingrati exti¬
tistis. ut omnis uob̾ auferat᷑ occa¬
sio detrahendi. Ecce multitudine
neos. ⁊ transgressus sum legem.
⁊ iõ mͥ ñ creditis. Qui autem non
respondit ei ũbum. subaudit᷑ eo
qd̃ ad iudeos sermonem faceret.
qui bñfiriis eius erant ingrati.
hȩc autem omĩa ꝓ ineffabili cle¬
mentia sua faciebat. ds. ut illos
paulatim ab infidelitate: erigerise.
⁊ omnem cauillationẽ de animis
epeum tolleret. Namricum lepsũ
curasset dicebat. Uade ostende te
sacerdotib ⁊ offer munus qd̾ p̃ cep̃
moyses ꝓ emundatione tua. Dĩ¬
auditam rem. Dñs mundat.⁊
mitit eum ad legem moy si. Et̃
curħ facit. considera. ne iudei
uidelicet redargnerẽt eum. tã¬
qͣm puaricatorem legis. Nam

Expanded text:
 o Judaee; ecce non loquor,  o Judaee; ecce non loquor, ecce non respondeo. Adest occasio bene faciendi, et pietatem meam interim differo. Ecce naufragium imminet, et gubernator quiescit, et increscente calamitate, differtur sanitas propter vos qui ingrati exstitistis, ut omnis vobis auferatur occasio detrahendi, ecce mulier multinaeos et transgressus sum legem, et ideo mihi non credatis. Qui non respondit ei verbum, subauditur, eo quod ad Judaeos sermonem faceret, qui beneficiis ejus erant ingrati. Haec autem omnia pro ineffabili clementia sua faciebat Deus, ut illos paulatim ab infidelitate erigeret, et omnem cavillationem de animis eorum tolleret. Nam et cum leprosum curasset, dicebat: Vade, ostende te sacerdotibus, et offer munus quod praecepit Moyses pro emundatione tua . O inauditam rem! Dominus mundat et mittit eum ad legem Moysi. Et cur hoc facit considera, ne Judaei videlicet redarguerent eum, tanquam praevaricatorem legis. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
insidiantib sͥ quis ex uob̾ ar¬
guet me de peccato. eo qd̃ p̃la¬
erat. ⁊ omnia quȩ legis sunt im¬
plebat. ⁊ sicut iam dixi abhomi¬
nabiles erant chananei uidis.
qui sub lege mandati tanqͣm
sepe erant uallati. ueniens aut
taua circumcisus die. ꝓ quo in
templo oblatio celebrata.ẽ.⁊
omnes cerimoniȩ implete sũt
legis. ⁊ iõ impleuit legem nec
dicerent nidi. ñ potuit implere
legem ꝓptea dissolũ eam. prius
eam impleuit. ⁊ pꝰ ea soluit. ut
omnem ilł q̃rimoniarũ aufer¬
ret occasionem. Clamabat eñt
et dicebat. Quis ex uob̾ arguet me
de peccato: Ne gͦ occasione accep¬
ta dicerent uidi. ñ credimus tͥ
quia iniq fecisti soluens legem.
quia ꝑrexisti ad fines cananeoꝵ
⁊ cum fabulasti cum ilł. qd̾ ne fie¬
ret lege ꝓhibitum. ẽ: ĩo nicħ in¬
terim loquitur mulieri.s legem
custodiens retardat salutem.⁊
Qui ñ respondit ei ũbum. Nolo
mͥ occasiones q̃rimoniarum in¬

Expanded text:
insidiantibus sibi, Quis ex vobis arinsidiantibus sibi, Quis ex vobis arguet me ae peccato , eo quod praevaerat, et omnia quae legis sunt implebat, et sicut jam dixi abominabiles erant Chananaei Judaeis, qui sub lege mandante tanquam sepe erant vallati; veniens autetava circumcisus die, pro quo in templo oblatio celebrata est, et omnes caeremoniae impletae sunt legis, et ideo implevit legem, ne dicerent Judaei, non potuit implere legem, propterea dissolvit eam: prius eam complet, et postea solvit, ut omnem illis querimoniae auferret occasionem. Clamabat enim et dicebat: Quis ex vobis arguet me de peccato ? ne ergo occasione accepta dicerent Judaei: Non credimus tibi, quia inique fecisti solvens legem, quia perrexisti ad fines Chananaeorum, et confabulatus es cum illis. Quod ne fieret, lege prohibitum est: ideo nihil interim loquitur mulieri, sed legem custodiens, retardat salutem, et Qui non respondit ei verbum. Nolo mihi occasio sis querimoniarum,
Abbreviated transcription (Latin):
cultib ad orantiũ ligna ⁊ lapides.
legem acceperũt: ut cum fuissẽt
ingressi ñ acciꝑent filias eorum
inmatrimonio. neq conubio mu¬
tuo iungerentur. neq c̃iuiuia
sociarent. ne ꝑsocietatem. mu¬
tuã aũterent eos. amandatis do¬
mini ⁊ deprauarent mores eoꝵ.
infinib tans. ⁊ ingente tua ne¬
gocia exerce. ⁊ conubia iunge.
quia linguã tuam habes. et
legem quȩ tͥ ꝑ moysen data. ẽ.
ꝗͣ sĩc maceriam ⁊ sepem ꝗͣdam.
inter uosi illos posui. Sicut enĩ
uinea aut ortus maceria circun¬
datur. sic iudeis lexdata.ẽ. ut
trans gredi ñ lic̃et: Phibitum
itaq erat alege: ut ñ miscere¬
tur chananeis. neq ullam com¬
mutatõnem haberent c̃ia. ne
amicicie causa. impietatis oc¬
casio fieret. Cum g abominabi¬
les iudis. eẽnt. chananei. tan¬
quam idolatre ⁊ inmundi. cũ
quib nec fabulari fas erat:
quia ista mulier de finib erat
chananeorũ egressa. accessit

Expanded text:
cultibus, adorantem etiam ligna et lapides, cultibus, adorantem etiam ligna et lapides, legem acceperant, ut cum fuissent ingressi, non acciperent filias eorum in matrimonio, neque connubia mutuo jungerent, neque convivia sociarent, ne per societatem mutuam averterent illos a mandatis Domini, et depravarent mores eorumin finibus tuis, et in gente tua negotia exerce et connubia junge: quia linguam tuam habes, et legem quae tibi per Moysen data est, quam sicut maceriam et sepem quamdam inter vos et illos posuit . Sicut enim vinea aut hortus maceria circumdatur, sic Judaeis lex data est, ut transgredi non liceret. Prohibitum itaque erat a lege, ut non miscerentur Chananaeis, neque ullam communionem haberent cum illis, ne amicitiae causa, impietatis occasio fieret. Cum ergo abominabiles Judaeis essent Chananaei, tanquam idololatrae et immundi, cum quibus nec fabulari fas erat, et quia ista mulier de finibus erat Chananaeorum egressa, accessit
Abbreviated transcription (Latin):
lier ꝓfiliȩ suȩ infirmitate obse¬
crans. ⁊ casus suos deplorans dicis:
Non sum missus. nͥ adoues que
ꝑierunt domus isrłͦ Nam ⁊ cum
accessisset centurio rogans ꝓ fa¬
mulo suo: dicis. Ego ueniam et
curabo eum. Et latroni obsecrati
respondes. Hodie mecum eris
in paradiso. Et ꝑalitico dicis. sur¬
ge tolle grabatum tuum ⁊ uadͣ
in domum tuã. Et lazaro quatͥ¬
duano mortuo ⁊ iam fetenti di¬
cis. lazare ueni foras. Et qui le¬
ꝓsos mundas. mortuos suscitaᷤ.
ꝑaliticos stringis. cecos illumi¬
nas. latrones saluas. m̃etͥcem
castigas. ⁊ hiuic miserere nicħ
dñi benignam sapientiam pa¬
rit ⁊ clementiã. quomͦ dilatio
⁊ excusatio eius diuicias ꝯtu¬
lit obsecranti. ut ⁊ tu ł si cum¬
oraũis ⁊ statim ñ acceꝑis qd̃ ro¬
gasti.ñ desinas dep̃cando. Cõ¬
sid̾a enim diligentiꝰ km̃e le
entes manus pharaonis ad he¬
remũ ꝑrexerunt. intraturi t̾rã
chananeorum repletam ydoloꝵ

Expanded text:
lier, pro filiae suae infirmitate obselier, pro filiae suae infirmitate obsecrans, et casus suos deplorans, dicis: Non sum missus nisi ad oves quae perierunt domus Israel? Nam et cum accessisset centurio, rogans pro famulo suo, dicis: Ego veniam et curabo eum . Et latroni obsecranti respondes: Hodie mecum eris in paradiso . Et paralytico dicis: Surge, tolle grabatum tuum, et vade in domum tuam . Et Lazaro quatriduano mortuo, et jam fetenti dicis: Lazare, veni foras . Et qui leprosos mundas, mortuos suscitas, paralyticos stringis, caecos illuminas, latrones salvas, meretricem castificas, huic miserae nihil lieris, et Domini benignam sapientiam pariter et clementiam, quomodo dilatio et excusatio ejus divitias contulit obsecranti, ut et tu si oraveris, et statim non acceperis quod rogasti, non desinas deprecando. Considera enim diligentius, charisentes manus Pharaonis, ad eremum perrexerunt, intraturi terram Chananaeorum repletam idolorum
Abbreviated transcription (Latin):
t̃re. Et ysaias qui de in sede ma¬
iestatis tue contemplatus. ẽ: di
cit. erit radix iesse.⁊ qͥ exurget
imꝑare gentib in ipsum genteᷤ
sperabunt. Et iacob patriarcha
dicit. Non deficiet pͥnceps ex iuida.
neq dux de femorib eus. donec
ueniat ł cui repositum ÷ qͥ mit¬
tendus. ẽ. ⁊ ip̃e erit expectatio ge¬
tium. Malachias quoq ꝓpħadĩc.
ficatur nom̃ meum. ingentib
un omni loco sacͥficia munda
offeruntur dõ. Et ip̃e daud ita
dicit. Om̃s gentes plaudite ma¬
nib iubilate do inuoce exulta¬
tionis. quia ds excelsus tribił
rex magnus suꝑ omnem t̾ram.
ni gentes cum pͥpło eius. & reliqͥ
omnes aduentum tuum. saluta¬
rem gentib adnunciauerũt. Nã
⁊ ip̃e maduentu tuo magos ab
oriente uocasti. ⁊ pͥncipia gentili¬
tatis ꝑ illos cessare fecisti.⁊ euã¬
głistas eos ad sua remisisti. Et
dicis discipulis. euntes docete õs
gentes baptitantes eos in nomi¬
uenisset miseranda ⁊ infelix mu¬

Expanded text:
i te in sede majestatis tuae contemplatus dicit: Et erit radix Jesse, et qui exsurget imperare gentibus, in ipsum gentes sperabunt . Et Jacob patriarcha dicit: Non deficiet princeps ex Juda, neque dux de femoribus ejus, donec veniat cui repositum est, et ipse erit exspectatio gentium . Malachias quoque propheta ficatur nomen meum in gentibus, et in omni loco sacrificia munda offeruntur Deo . Et ipse David ita dicit: Omnes gentes plaudite manibus, jubilate Deo in voce exsultationis: quia Deus excelsus, terribilis, rex magnus sni gentes cum populo ejus . Et reliqui omnes adventum tuum salutarem gentibus annuntiarunt. Nam et ipse in adventu tuo magos ab oriente vocasti, et principia gentilitatis per illos cessare fecisti, et evangelistas eos ad sua remisisti. Et dicis discipulis tuis: Euntes docete omnes gentes, baptizantes eos in nomivenisset miseranda et infelix mu
Abbreviated transcription (Latin):
sermonis fugaretur infirmita.
Et io dicit. uade ostende te sacer¬
dotib: ⁊ offer munus tuum pro
emundatione tua. qd̾ p̃cepit mo¬
yses intestimonium illis. Quib:
Iudeis. ne dicant p̃uaricasse me
legem. Nam et occulte diunita¬
tem suam manifestabat illis.
ut ex oꝑib crederent quia filiꝰ
sit di. ⁊ in illa die ueniens leꝓ¬
sus coarguat eos quib p̃ceptũ
fuerat scłm legem offerre: nõ
ad p̃cem mulieris temperat et
retardat. Miserere inquit mei.
quia filia mea male a demonio

Expanded text:
sermonis fugeret infirmitas. sermonis fugeret infirmitas. Et ideo dicit, vade, ostende te sacerdoti, et offer munus tuum pro emundatione tua quod praecepit Moyses in testimonium illis. Quibus? Judaeis, ne dicant praevaricasse me legem. Nam et occulte divinitatem suam manifestabat illis, ut ex operibus crederent quia Filius sit Dei; et in illa die veniens leprosus coarguat eos, cui praeceptum fuerat secundum legem offerre, et iad preces mulieris temperat et retardat. Miserere mei, quia filia mea male a daemonio
Abbreviated transcription (Latin):
tiuo rogatiuo. Quia dix̾at ille:
dit iħc. uolo. Potes inquit me
gi leprosum.quia quicumq
tetigisset. inmundus totadie
fiebat. Nam ⁊ beatus heliseus ħ
sciens. ñ ad eum naamam uenis¬
set lepsus alienigena missus a
rege suo. mandat ꝑ discipulum
suum dicens. Uade ad iordanem
fluuium.⁊ lauare septies. ⁊ mũ¬
dab̾is alepra tua. Ip̃e uͦ ñ fuit
ausus ire. ⁊ ud̾e lepram. uł tã¬
gere illum. Et heliseus quidem
mundauit leꝓsum. ⁊ xͦ curauit¬
leprosum. Ne gͦ dicerent uidĩ qͥd
inagnum fecit.xͤ Hoc fecit qd̃
fecerat heliseus. s ille quidem tã¬
gere ausus ñ fuit. lepsum. ne
contaminaretur. iste autem te¬
tigit ⁊ mundauit. Et ĩo tetigit
ut ostenderet qm̃ qui seruus.ẽ.
subditus.e. legi. dominꝰ aũt est.
qui imperat legi. Uolo. Mundare:
Et statim mundatus .e. Nlo inue¬
nit euuangłista ũb edicere. ue¬
locitatem curatonis. Statim
enim dicendo. aliud quid diceret.
non inuenit. Tanta enim fuit
oꝑantis auctoritas. ut ingressu

Expanded text:
dicativo. Quia dixerat, ille, dit Dominus, volo. Potes, inquit, megi leprosum: quia quicunque tetigisset, immundus tota die fiebat. Nam et beatus Eliseus hoc sciens, cum ad eum Naaman venisset leprosus alienigena, missus a rege suo, mandat illi per discipulum suum, dicens: Vade ad Jordanem fluvium, et lavare septies, et mundaberis a lepra tua . Ipse vero non fuit ausus ire et videre lepram vel tangere illum. Et Eliseus quidem mundavit leprosum, et Chrileprosum. Ne ergo dicerent Judaei, quid magnum fecit Christus? hoc fecit quod fecerat Eliseus. Sed ille quidem tangere ausus non fuit leprosum, ne contaminaretur, iste autem tetigit, et mundavit. Et ideo tetigit, ut ostenderet quoniam qui servus est, subditus est legi, dominus autem est, qui imperat legi. Voto, mundare. Et statim mundatus est. Non invenit evangelista verbis edicere velocitatem curationis. Statim enim dicendo, aliud quod diceret non invenit. Tanta enim fuit operantis auctoritas, ut in egressu