comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pulcrius ẽ corpus qđ ex menbris pulcris om¬
nib constat. quã ipsa menbra singula. quorũ
orclinatissimo conuentu cõpletur uniuer¬
sũ. quãuis & illa etiã singulatĩ pulcra sint.¬
& attendi ut inuenirẽ utrũ septies uł octies
uideris quiã bona sunt opera tua cũ tͥ pla¬
cuerunt. & in tua uisione ñ inueni tẽpora
ꝑ quȩ intelligerẽ qđ totiens uideris quȩ fe¬
cisti. & dixi. O dñe. nonne ista scriptura tua
uera ẽ qm̃ tu uerax. & ueritas edidisti eã
sur gͦ tu mͥ dicis ñ ẽẽ in tua uisione tẽpora. &
ista seriptura tua michi iua¬
dicit ꝑ singulos dies ea quȩ fecisti te uidisse.
quia bona sunt. & cũ ea numerarẽ. inueni
quotiens: ad hec tu dicis mͥ. qm̃ tues ds̃ m̃s:
& dicis uoce forti in aure interiori seruo tuo.
ꝑrũpens meã surcditatẽ & clamans. O homo.
nẽpe qd scriptura mea dicit. ego dico. &
tamen illa tẽporalit̾ dicit. uerbo autẽ meo

Expanded text:
pulchrius est corpus, quod ex membris pulchris ompulchrius est corpus, quod ex membris pulchris omnibus constat, quam ipsa membra singula, quorum ordinatissimo conuentu conpletur uniuersum, quamuis et illa etiam singillatim pulchra sint. Et attendi, ut inuenirem, utrum septiehs uel octiens uideris, quia bona sunt opera tua, cum tibi placuerunt, et in tua uisione non inueni tempora, per quae intellegerem, quod totiens uideris quae fecisti, et dixi: o domine, nonne ista scriptura tua uera est, quoniam tu uerax et ueritas edidisti eam? cur ergo tu mihi dicis non esse in tua uisione tempora, et ita scriptura tua mihi dicit per singulos dies ea quae fecisti te uidisse, quia bona sunt, et cum ea numerarem, inueni quotiens? ad haec tu dicis mihi, quoniam tu es deus meus et dicis uoce forti in aure interiore seruo tuo perrumpens meam surditatem et clamans: "O homo, nempe quod scriptura mea dicit, ego dico. et tamen illa temporaliter dicit, uerbo autem meo
Abbreviated transcription (Latin):
necessaria sunt sacramenta uitioꝵ & mag¬
nalia miraculoꝵ. quȩ nomine pisciũ & cetoꝵ
significari credidimꝰ : suscipiunt corpora¬
lit᷑ reficiendos aut in aliquo usu p̾sentis ui¬
cȩ adiuuando ᷤᷤ pueros tuos. cũ id quare faci¬
endũ sit. & qͦ ꝑtineat ignorent. nec illi istoᷤᷤ
pascunt nec isti ab illis pascunt᷑: quia nec illi
hec sc̃a & recta uoluntate oꝑant᷑. nec isti eoꝵ
ꝯminat nͥ iã terra ab amaritudine marinoꝵ
fluctuũ distincta atq discreta. & uidisti ds̃
omĩa quȩ fecisti. & ecce bona sunt ualde. qͥa
uidisti qͥa bonũ ẽ. Septies enumeraui scrip¬
tũ eẽ te uidisse quia bonũ ẽ qđ fecisti. & hoc
octauũ ẽ quia uidisti omĩa quȩ fecisti. & ecce
non solũ bona sed etiã ualde bona. tanquã
simul omĩa. Hã singula tantũ bona erant.
simul autẽ omĩa. & bona ͤ ualcle. Hoc dicunt᷑
etiã queq pulcra corpora. quia longe multo

Expanded text:
necessaria sunt sacramenta initiorum et magnecessaria sunt sacramenta initiorum et magnalia miraculorum, quae nomine piscium et coetorum significari credimus, suscipiunt corporaliter reficiendos aut in aliquo usu praesentis uitae adiuuandos pueros tuos, cum id quare faciendum sit et quo pertineat ignorent, nec illi istos pascunt nec isti ab illis pascuntur, quia nec illi haec sancta et recta uoluntate operantur nec isti eorum minat nisi iam terra ab amaritudine marinorum fluctuum distincta atque discreta. Et uidisti, deus, omnia quae fecisti, et ecce bona ualde, quia uidisti quia bonum est. septiens numeraui scriptum esse te uidisse, quia bonum est quod fecisti; et hoc octauum est, quia uidisti omnia quae fecisti, et ecce non solum bona sed etiam ualde bona tamquam simul omnia. nam singula tantum bona erant, simul autem omnia et bona et ualde. hoc dicunt etiam quaeque pulchra corpora, quia longe multo
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntas clatoris. ẽ. Non enĩ ait magister
bonus. qͥ susceperit ꝓpħam tantũ sed addi¬
cdit in nomine ꝓphetȩ. neq ait tantũ qui
susceperit iustũ. sed addidit in nomine iust
Ita quippe ille mertedẽ ꝓphetȩ. iste merte¬
dẽ iusti accipioe. Nec solũ ait qͥ calicẽ aquȩ
frigidȩ potũ dederit uni ex minimis meis.
adiunocit. Am̃ dico uob̃. ñ ꝑdoe mercedẽ
suã. Datũ ẽ susciꝑe ꝓpħam. susciꝑe iustũ. por¬
rigere calicẽ aquȩ frigidȩ discipło. fructꝰ
autẽ in nomine ꝓpħȩ. in nomine iusti. in no¬
mine discipłi hoc facere. fructu pascit᷑ he¬
lias a uidua sciente qł hominẽ dĩ pas-¬
dato pascebat᷑. Nec interior helias ri
sel exterior pascebat᷑. qui poss&e etiã mi
talis cỹbi egestate corrũpi. Ideoq diaui
cã qđ uerũ ẽ corã te dñe cũ homines idiotȩ
atq in fideles qͥb initiandis atq lucrandis

Expanded text:
uoluntas datorisuoluntas datorisbonus: qui susceperit prophetam tantum, sed addidit: in nomine prophetae; neque ait tantum: qui susceperit iustum, sed addidit: in nomine iusti; ita quippe ille mercedem prophetae, iste mercedem iusti accipiet. nec solum ait: qui calicem aquae frigidae potum dederiadiunxit: amen dico uobis, non perdet mercedem suam. datum est suscipere prophetam, suscipere iustum, porrigere calicem aquae frigidae discipulo; fructus autem in nomine prophetae, in nomine iusti, in nomine discipuli hoc facere. fructu pascitur Helias a uidua sciente, quod hominem dei pasdato pascebatur. nec interior Helias, sed pascebatur, qui posset etiam talis cibi egestate corrumpi. Ideoque dicam, quod uerum est coram te, domine, cum homines idiotae atque infideles, quibus initiandis atque lucrandis
Abbreviated transcription (Latin):
quia illi benefecerunt. non qͥa eiꝰ angustia
relaxata. ẽ. qui dicit tibi in tribulatione di¬
latasti mͥ. quia & abundare & penuriã pa¬
ti nouit inte: qͥ confortas eũ. Scitis enĩ inqͥt
etiã uos philippenses. qm̃ in pͥncipio euangłui
cũ ex macedonia sũ ꝓfectus. nulla mͥ ecclesia¬
cõmunicauit in ratione dati & accepti. nisi
uos soli. qui & thessalonicã & semel & iterũ
usib meis misistis. Ad hec bona opera eos
redisse nunc gaud&&. & repullulasse letatur:
tanquã reuirescente fertilitate agri. Num¬
qͥd ꝓpt̃ usus suos. quia dixit usib meis misistiᷤ.
nũquid ꝓpterea gaud&. Non ꝓpterea. & hoc
unde scimus : Qm̃ ipse sequit᷑ dicens. Non qͥa
quero datũ. sed requiro fructũ. Diclici a
te ds̃ m̃s inter datũ & fructũ discernere.
Datũ ẽ res ipsa quã dat qui imꝑtit᷑ hȩc neces¬
saria ueluti ẽ nũmus. cib. potꝰ. uestimentũ
tectũ. adiutoriũ : fructꝰ autẽ bona & recta

Expanded text:
quia illi bene fecerunt, non quia eius angustia relaxata est, qui dicit tibi: in tribulatione dilatasti mihi, quia et abundare et penuriam pati nouit in te, qui confortas eum. scitis enim, inquit, etiam uos, Filippenses, quoniam in principio euangelii, cum ex Macedonia sum profectusunicauit in ratione dati et accepti nisi uos soli, quia et Thessalonicam et semel et iterum usibus meis misistis. ad haec bona opera eos redisse nunc gaudet et repullulasse laetatur tamquam reuiuescente fertilitate agri. Numquid propter usus suos, quia dixit: usibus meis misistis, numquid propterea gaudet? non propterea. et hoc unde scimus? quoniam ipse sequitur dicens: non quia quaero datum, sed requiro fructum. didici a te, deus meus, inter datum et fructum discernere. datum est res ipsa, quam dat, qui inpertitur haec necessaria, ueluti est nummus, cibus, potus, uestimentum, tectum, adiutorium. fructus autem bona et recta
Abbreviated transcription (Latin):
bemꝰ quȩ sit uoluntas tua. Ad hoc enĩ dispen¬
sator ille tuus generans ꝑ eugłm filios. ne sẽꝑ
paruulos haber& quos lacte nutrirce. & tan¬
quã nutrix fouer&. reformamini inqͥt in
sccłm genus. sed ad imaginẽ & similitudinem
nr̃amꝰ. Mente quippe renouatꝰ & conspiciens
intellectã ueritatẽ tuã. Homine demonstra¬
tore ñ indig& ut suũ genus imitet᷑. sed te de¬
monstrante ꝓbat ipse quȩ sit uoluntas tua.
qdđ bonũ & beneplacitũ & ꝑfectũ. & doces
eũ iã capatẽ uidere trinitatẽ unitatis. ꝙ uni¬
tatẽ trinitatis. Ideoq pluralit᷑ dicto faciamꝰ
hominẽ. singularit̃ tam̃ infert᷑ & fecit ds̃
hominẽ: & pluralit̃ dicto ad unaginẽ nr̃am:
singłarit᷑ infert᷑. ad imaginẽ dĩ. Ita homo¬

Expanded text:
robemus, quae sit uoluntas tua. ad hoc enim ille dispenrobemus, quae sit uoluntas tua. ad hoc enim ille dispensator tuus generans per euangelium filios, ne semper paruulos haberet, quos lacte nutriret et tamquam nutrix foueret: reformamini, inquit, undum genus, sed: ad imaginem et similitudinem nostram. mente quippe renouatus et conspiciens intellectam ueritatem tuam homine demonstratore non indiget, ut suum genus imitetur, sed te demonstrante probat ipse, quae sit uoluntas tua, quod bonum et beneplacitum et perfectum, et doces eum iam capacem uidere trinitatem unitatis uel unitatem trinitatis. ideoque pluraliter dicto: faciamus hominem singulariter tamen infertur: et fecit deus hominem, et pluraliter dicto: ad imaginem nostram, sing
Abbreviated transcription (Latin):
suetudine actionis. Mandasti enĩ dicens. in
mansuetudine opera tua ꝑfice. & ab omni
homine diligeris:. Ꝙ pecora bona neq si man¬
qucauerint abundantia. neq si ñ manducaue¬
rint egentia. & serpentes boni ñ ꝑnitiosi
ad nocencdũ sed astuti ad cauendũ. & tantũ
explorantes tẽporalẽ naturã quantũ sufficit.
ut ꝑea quȩ facta sunt intellecta conspiciat᷑
eternitas seruiunt enĩ rationi. hec animalia
cũ ã ꝓgressu mortifero cohibita sint uiuunt.
cũ cohibitȩ fuerint affectiones ab amore seculi
qb moriebam̃ male uiuendo. & ceperit esse
anima uiuens bene uiuendo. cõpletũq fuerit
formari huic seculo. consequit᷑ & illud qđ ad¬
iunxisti statĩ & dixisti. sed reformamini in
imitantes p̃cedentẽ ꝓximũ. nec ex hominis
meliore̾s auctoritate uiuentes. Neq enĩ dixi¬
sti fiat homo scdm genus. sed faciamꝰ hominẽ
ad imaginẽ & similitudinẽ nr̃am. ut nos ꝓ¬

Expanded text:
suetudine actionis. mandasti enim dicens: in suetudine actionis. mandasti enim dicens: in mansuetudine opera tua perfice et ab omni homine diligeris. et pecora bona neque si manducauerint, abundantia, neque si non manducauerint, egentia, et serpentes boni non perniciosi ad nocendum, sed astuti ad cauendum et tantum explorantes temporalem naturam, quantum sufficit, ut per ea, quae facta sunt, intellecta conspiciatur aeternitas. seruiunt enim rationi haec animalia, cum a progressu mortifero cohibita uiuunt r noster, cum cohibitae fuerint affectiones ab amore saeculi, quibuS\' moriebamur male uiuendo, et coeperit esse anima uiuens bene uiuendo completumque fuerit formari huic saeculo, consequetur illud, quod adiunxisti statim et dixisti: sed reformamini in imitantes praecedentem proximum, nec ex hominis melioris auctoritate uiuentes. neque enim dixisti: fiat homo secundum genus, sed: faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram, ut nos p
Abbreviated transcription (Latin):
do morit᷑. Continete uos ab immani ferita¬
te suꝑbiȩ. ab merti uoluptate luxuriȩ. &
a fallaci nomine scientię. ut sint bestię
mansuetȩ. & pecora domita. & innoxii ser¬
pentes. Motꝰ enĩ animȩ sunt isti in allegoria
sed fastꝰ elationis. & delectatio libidinis &
uenenũ curiositatis. motꝰ sunt animȩ mor¬
tuȩ. quia ñ ita morit᷑ ut om̃i motu careat.
qm discerlendo a fonte uitȩ morit᷑. atq ita
suscipit᷑ a p̃tereunte sȩculo & conformat᷑ ei.
Cerbũ autẽ tuũ ds̃ fons uitȩ eternȩ ẽ & non
p̃terit. ideoq in uerbo tuo cohibet᷑ ille disces¬
sus. dũ dr̃ nobis nolite conformari huic sȩdõ.
ut ꝓducat t̾ra in fonte uitȩ animã iuuam
in uerbo tuo ꝑ euangelistas tuos. animã conti¬
nentẽ imitando imitatores xp̃i tui. Hoc est
enĩ secađm genus. qm̃ emulatio uiri ab amicor
estore inquit sicut ego. quia & ego sicut uos. Ita
erunt in amia uiua bestiȩ bonȩ. in man¬

Expanded text:
do moritur. continete uos ab immani feritado moritur. continete uos ab immani feritate superbiae, ab inerti uoluptate luxuriae et a fallaci nomine scientiae, ut sint bestiae mansuetae et pecora edomita et innoxii serpentes. motus enim animae sunt isti in allegoria: sed fastus elationis et delectatio libidinis et uenenum curiositatis motus sunt animae mortuae, quia non ita moritur, ut omni motu careat, quoniam discedendo a fonte uitae moritur atque ita suscipitur a praetereunte saeculo et conformatur ei. Verbpraeterit: ideoque in verbo tuo cohibetur ille discessus, dum dicitur nobis, Nolite conformari huic saeculo; ut producat terra in fonte vitae animam viventem, in verbo tuo per Evangelistas tuos animam continentem imitando imitatores Christi tui. hoc est enim secundum genus, quoniam aemulatio uiri ab amico est: estote, inquit, sicut ego, quia et ego sicut uos. ita erunt in anima uiua bestiae bonae in man
Abbreviated transcription (Latin):
At uͦ anima mea uiua de terra sumit excor¬
diũ. quia ñ ꝓdest iã nͥ fidelib continere se ab
amore huius secłi. ut anima eoꝵ tibi uiuat.
quȩ mortua erat in delitus uiuens. delitus
dñe mortiferis. Nã tu puri cordis uitales
delitiȩ. Operent᷑ gͦ iã in terra ministri tui.
non sicut in aquis infidelitatis annuntian¬
do & loquendo ꝑ miracula & sacram̃ta &
uoces misticas. ubi attenta sit ignorantia
mat̾ admirationis in timore occultoꝵ signoꝵ
talis enĩ ẽ introitꝰ ad fidẽ filuis adã oblitis
tui. dũ se abscondunt a facie tua & fiunt
abissus. sed operent᷑ etiã sicut in arida dis¬
creta a gurgitib abẏssi. & sint forma fidelib
uiuendo corã eis & excitando ad imitatio¬
nẽ. Sic enĩ ñtantũ ad audiendũ. sed etiam
ad faciendũ audiunt. querite dm̃ & uiu&¬
anima ur̃a. ut ꝓducat terra animã uiuentẽ.
Nolite conformari huic sȩcło. continete uos
ab eo. & uitando uiuoe anima. quȩ appeten¬

Expanded text:
at uero anima uiua de terra sumit exordium, quia non prodest nisi iam fidelibus continere se ab amore huius saeculi, ut anima eorum tibi uiuat, quae mortua erat in deliciis uiuens, deliciis, domine, mortiferis; nam deliciae. 30. Operentur ergo jam in terra ministri tui, non sicut in aquis infidelitatis annuntiando et loquendo per miracula et sacramenta et voces mysticas, ubi intenta sit ignorantia mater admirationis in timore occultorum signorum; tatis enim est introitus ad fidem filiis Adam oblitis tui, dum abscondunt se a facie tua et fiunt abyssus: sed operentur etiam sicut in arida discreta a gurgitibus abyssi; et sint forma fidelibus vivendo coram eis, et excitando ad imitationem. Sic enim non tantum ad audiendum, sed etiam ad faciendum audiunt: Quaerite Domianima uestra, ut producat terra animam uiuentem. nolite conformari huic saeculo, continete uos ab eo. euitando uiuit anima, quae appeten
Abbreviated transcription (Latin):
malũ. qͥ ea cõmiscuit. ñ ẽ bonꝰ. Dicitis autẽ. qͥa¬
Q bonus ista cõmiscuit. Ergo aut maluis ẽ. aut
maluĩ timebat. Ꝙ tu gloriaris quia ñ times
hominẽ. cũ dm̃ talẽ tibi fingas qui tenebras ti¬
nult ut cõmiscer& bonũ & malũ : Noli autẽ
etolli animo sicut scripsisti. qͥa uos magnos
facimꝰ eo qd impedire uolumꝰ uenena ur̃a. ne
ad homines pestilentia serpat. Non enĩ apłs
qͦs canes appellat magnos facit cũ dicit. cauetẽ
canes: aut illos magnos faciebat quoꝵ sermonẽ
dicebat serpere ut cancrũ. Itaq denuntio tͥ
in nomine xp̃i. ut si paratꝰ es solue questionẽ
in qua defecit precessor tuus fortunatꝰ. & ita
hinc ierat: ut ñ rediret nͥ cũ suis disputatione
collata anuenir&e qͥd contra responder ꝑ pos¬
s&. disputans cũ fr̃ibidi autẽ ad hoc ñ es pa¬
ratꝰ. discede hinc & moli ꝑuertere uias dm̃.

Expanded text:
malum, qui ea commiscuit non est bonus: dicitis quia Deumalum, qui ea commiscuit non est bonus: dicitis quia Deus bonus ista commiscuit. Ergo aut malus est, aut malum timuit. Quid tu gloriaris quia non times hominem, cum Deum talem tibi fingas qui tenebras timuit, ut commisceret bonum et malum. Noli autem extolli animo sicut scripsisti, quia vos magnos facimus eo quod impedire volumus venena vestra, ne ad homines pestilentia serpat. Non enim apostolus quos canes appellat, magnos facit cum dicit: Cavete canes; aut illos magnos faciebat, quorum sermonem dicebat serpere ut cancer. Itaque denuntio tibi in nomine Christi, ut si paratus es solvere quaestionem, in qua defecit praecessor tuus Fortunatus, et ita hinc ierat, ut non rediret nisi cum suis disputatione collata inveniret quid contra respondere posset, disputes cum fratribus. Si autem ad hoc non es paratus, discede hinc et noli pervertere vias Domini
Abbreviated transcription (Latin):
etiã apud electũ eucharistũ parit̾ orauimꝰ.
cesariã & lucillã filiã suã. candidũ qͥ cõmo¬
rat᷑ thipasa. uictorinã. hispanã. simplicianũ
antonini nepotẽ. paulũ & sororẽ suã qͥ sunt
ippone. quas etiã ꝑ mariã & lãpadiã scuii eẽ
manicheas Hoc tantũ scio. qd si aliud inuentũ
fuerit me scire supͣ ꝗͣ dixi. me reũ ego ipse
⁊confite&.¬
Commonitoriũ scĩ augustine̾ p̃i
ad e ressiterũ maniche um.
Dite causa tergiuersaris. cũ longe appa¬
rat qualas sis. Quid tecũ louti fuerint fr̃s.
indicauerunt mͥ. Bene. quia ñ times mor¬
t Sed cã mortẽ debes timere. quã tͥ ipse facis
talia de do blasphemando. & qa in telligis mor¬
ce stã uisibilẽ quã om̃s homines norunt sepa¬
rationẽ eẽ mentis a corpore. non ẽ magnum
ntelligere. Sed qđ adiungis de ur̃o. sẽparati¬
ate ee boni a malo: simens bonũ ẽ & corpus

Expanded text:
etiam apud electum Eucharisum pariter oravimus, etiam apud electum Eucharisum pariter oravimus, Caesariam et Lucillam filiam suam, Candidum qui commoratur Thipasa, Victorinam, Hispanam, Simplicianum Antonini patrem, et Paulum et sororem suam qui fuit Hippone, quas etiam per Mariam et Lampadiam scivi esse Manichaeas. Hoc tantum scio. Quod si aliud inventum fuerit me scire supra quam dixi, me reum ego ipse confiteorCOMMONITORIUM SANCTI AUGUSTINI EPISCOPI AD PRESBYTERUM MANICHAEUM. Sine causa tergiversaris, cum longe appareat qualis sit. Qui tecum locuti sunt fratres, indicaverunt mihi. Bene quia non times mortem, sed eam mortem debes timere quam tibi ipse facis talia de Deo blasphemando, et quod intelligis mortem istam visibilem quam omnes homines norunt separationem esse mentis a corpore non est magnum intelligere. Sed quod adjungis de vestro separationem esse boni a malo, si mens bonum est, et corpus
Abbreviated transcription (Latin):
nã eus. & sp̃m qͥ ꝑ eũ tã execrabiles blasphe¬
mias locutꝰ ẽ. quia sp̃s seductor erat ñ ueri¬
tatis sed nefandi erroris. & nunc anathe¬
matrro supradictũ manicheũ & spm erro¬
ris ipsius.¬
anathematizo eũ & doctrinã ipsuis
&e spm seductorẽ qͥ i illo fuit. qͥ dixit dm̃
patrẽ suã genti tenebrarũ miscuisse naturã
& eã turpit̾ liberare. ut uirtutes suas trans¬
figur& in feminas contra masculina demonia
ita ut postea reliquias ipsius partis suȩ con¬
figat in eternũ globo tenebrarũ. Has om̃s &e
ceteras blasphemias manichei. anathema
Go cresconius unꝰ ex manicheis tizo.¬
scripsi. quia si discessero antequã gesti
subscribant᷑. sic sim habendus acsi manichiũ
non anathematizauerior.
elix conuersus ex manicheis. dixi
sub testificatione dĩ me omĩa uera
confiteri. de qͦ scio ẽẽ manicheos uł mani¬
cheas in partes cesarienses. mariã & lampa¬
diã uxorẽ mercurii argentarii. cũ quib

Expanded text:
 qui per eum tam execrabiles blasphemias locutus est, quia spiritus seductor erat non ueritatis, sed nefandi erroris; et nunc anathemo supra dictum Manichaeum et spiritum erroris ipsius.anathemo eum et doctrinam ipsius et spiritum seductorem qui in illo fuit, qui dixit Deum Patrem suum genti tenebrarum miscuisse naturam, et eam turpiter liberare, ut virtutes suas transfiguret in feminas contra masculina daemonia, ita ut postea reliquias ipsius partis suae configat in aeternum labe tenebrarum. Has omnes et caeteras blasphemias Manichaei anathemo. Ego conversus unus ex Manichaeis scripsi, quia si discessero antequam gesta subscribantur sic suum habendus ac si Manichaeum non anathematizaverim. Felix conversus ex Manichaeis dixi sub testificatione Dei me omnia vera confiteri, de quo scio esse Manichaeos vel Manichaeas in partes Caesarienses Mariam et Lampadiam uxorem Mercurii argentarii, cum quibus
Abbreviated transcription (Latin):
uoluptates futuroᷤᷤ fabulant᷑. unde etiam
chiliastȩ sunt appellati. UIIII
azarei cũ dĩ filiũ confiteant᷑ ẽẽ xp̃m.
omĩa tam̃ ueteris legis obseruant. quȩ
xp̃iani ꝑ apostolicã traditionẽ ñ obseruare
carnalit̾ sed spualit̃ intelligere didicerunt.
gis obseruant. circũcisionẽ scilic& car¬
nis. & cetera. a quoꝵ onerib ꝑ nouũ testam̃tũ
liberati sumꝰ. huic heresi epiphanius sãseos
& elceseos ita copulat. ut sub eodẽ numero
tanquã una sit heresis ponat. aliquid tamen
interesse significans. quãuis & in consequentib
loquat᷑ de illis ponens eos sub numero suo. Cuse¬
bius uͦ elceseitarũ sectã cõmemorans. fidẽ in
ꝑsecutione dicit negandã docuisse. sed in cordes¬
Aualentino. qͥ de natura rerũ multa fabu¬
losa confingens.xxxx. eonas id est secula asse¬
rens eaxtitisse. quoꝵ pͥncipiũ eẽ ꝓfundũ & si¬
lentiũ. qd ꝓfundũ etiã patrẽ appellat. silen

Expanded text:
voluptates, futuros fabulantur: unde etiam voluptates, futuros fabulantur: unde etiam Chiliastae sunt appellati . IX. NAZARAEI, cum Dei Filium confiteantur esse Christum, omnia tamen veteris Legis observant, quae Christiani per apostolicam traditionem non observare carnaliter, sed spiritualiter intelligere didicerunt .gis observant, circumcisionem scilicet carnis, et caetera, a quorum oneribus per Novum Testamentum liberati sumus. Huic haeresi Epiphanius Sampsaeos et Elcesaeos ita copulat, ut sub eodem numero, tanquam una sit haeresis, ponat, aliquid tamen interesse significans: quamvis et in consequentibus loquatur de illis, ponens eos sub numero suo. Eusebius vero Elcesaitarum sectam commemorans, fidem in persecutione dicit negandam docuisse, et in corde sa Valentino, qui de natura rerum multa fabulosa confinxit, triginta Aeonas, id est, saecula, asserens exstitisse, quorum principium esse profundum et silentium, quod profundum etiam patrem appellat. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
cebat om̃em turpẽ operationẽ om̃emqs
adinuentionẽ peccati. nec alit̾ euadi
atq transiri principatꝰ & potestates qͥb hȩc
placent. ut possit ad celũ superius ꝑuenire̾.
Hic etiã ihm hominẽ tantũmͦ & de utͦq
serxu natũ putasse ꝑhibetur. sed accepisse
talẽ animã qua scir&e ea quȩ suꝑna essent
atq nuntiar&. Resurrectionẽ corporis si¬
mul cũ lege abiciebat. Negabat a dõ factũ. sed
a nescio quib uirtutib mundũ. Sectȩ ipsius¬
colebat imaginẽ ihũ & pauli & onrespͥitͣago¬
rȩ. ad orando incensũq ponendo. UIII
herintiani a cherintho. idẽq meren¬
tiani amerinto. mundũ ab angłis
factũ ẽẽ dicentes. & carne circũcidi opor¬
tere. atq alia huiꝰmodi legis p̾cepta seruari.
ihm hominẽ ta̾tũmͦ fuisse. nec resurrexisse
sed resurrecturũ asseuerantes. Mille quoq
annos post resurrectionẽ in terreno regno
xp̃i secdm carnalis uentris ac libidinis

Expanded text:
cebat omnem turpem operationem, omnemque cebat omnem turpem operationem, omnemque adinventionem peccati: nec aliter evadi atque transiri principatus et potestates, quibus haec placent, ut possit ad coelum superius perveniri. Hic etiam Jesum hominem tantummodo, et de utroque sexu natum putasse perhibetur, sed accepisse talem animam, qua sciret ea quae superna essent, atque nuntiaret. Resurrectionem corporis simul cum Lege abjiciebat. Negabat a Deo factum, sed a nescio quibus virtutibus mundum. Sectae ipsiuscolebat imagines Jesu et Pauli et Homeri et Pythagorae, adorando incensumque ponendo. VIII. CERINTHIANI a Cerintho, iidemque Merinthiani a Merintho, mundum ab angelis factum esse dicentes, et carne circumcidi oportere, atque alia hujusmodi Legis praecepta servari. Jesum hominem tantummodo fuisse, nec resurrexisse, sed resurrecturum asseverantes. Mille quoque annos post resurrectionem in terreno regno Christi, secundum carnales ventris et libidinis
Abbreviated transcription (Latin):
nostici se ꝓpt̾ excellentiã scientiȩ sic
Iappellatos eẽ uł appellari debuisse glo¬
riant᷑. cũ sint suꝑiorib om̃ib uaniores.
atq turpiores. Deniq cũ ab aliis atq aliis ꝑ
diuersas terrarũ partes alit̾ atq alit̾ nun-¬
cupent᷑. nonnulli eos etiã borboritas uocant
quasi cenosos. ꝓpt̾ nimiã turpitudinẽ quã
suis misteriis excertere dicunt᷑. Aliqͥ eos a
nicholaitis exortos putant. aliqͥ a carpocra¬
te de qͦ post loquem. Tradunt autẽ dogina¬
ta fabulosissimis plena figmentis. Etiã ipsi
principũ uł angłoꝵ nominib terribilib
infirmas animas capiunt. & de dõ rerũq
contexunt. Animarũ substantiã dĩ dicunt
eẽ naturã. earũq aduentũ in hȩc corpora
& reditũ ad dm̃. eiscdẽ suis fabulis longissimis
& stutissimis scdm suos errores inserunt.
& illos qͥ eis credunt faciunt ñ multa ut pu¬
tant scientia p̃pollere. sed multa ut ita dic̃ã faa¬
ar pocratiani sunt a carpõcrate. qͥ do¬

Expanded text:
NOSTICI propter excellentiam scientiae sic se appellatos esse, vel appellari debuisse gloriantur: cum sint superioribus omnibus vaniores atque turpiores. Denique cum ab aliis atque aliis per diversas terrarum partes aliter atque aliter nuncupentur, nonnulli eos etiam Borboritas vocant, quasi coenosos, propter nimiam turpitudinem quam in suis mysteriis exercere dicuntur. Aliqui eos a Nicolaitis exortos putant: aliqui a Carpocrate, de quo post loquemur. Tradunt autem dogmata fabulosissimis plena figmentis: etiam ipsi principum vel angelorum nominibus terribilibus infirmas animas capiunt; et de Deo rerumque contexunt. Animarum substantiam, Dei dicunt esse naturam, earumque adventum in haec corpora et reditum ad Deum iisdem suis fabulis longissimis et stultissimis secundum suos errores inserunt: et illos qui eis credunt faciunt, non multa, ut putant, scientia praepollere, sed multa, ut ita dicam, faCARPOCRATIANI sunt a Carpocrate, qui do
Abbreviated transcription (Latin):
clm̃q legis ac ꝓphetarũ non eẽ patrem
xxp̃i. nec honũ dm̃ ẽẽ sed iustũ. patrẽ uero
neq habuisse carnẽ. nec uere mortuũ uł
qͥcquã passũ. secd simulasse passionẽ. Quidã uͦ
in duob principus suis suos deos ita eum
dixisse ꝑhibent. ut unꝰ eoꝵ eẽt bonus. alqꝰ
autẽ malus. Resurrectionẽ mortuo nege¬
spernentes etiã testamentũ uetꝰ. XXII.
artion quoq a quo martionitȩ ꝗ¬
pellati sunt. cerdonis secutꝰ ẽ dagie¬
ta de duob principus. quãuis epipha¬
nius eũ tria dicat asseruisse principia.
bonũ iustũ. prauũ. Sed eusebius. sinerum
quendã ñ martionẽ triũ principioꝵ atq
naturarũ scribit auctorẽ. XXIII.
ppellitȩ sunt quoꝵ appelles ẽ priaceps

Expanded text:
Deumque Legis ac Prophetarum non esse patrem Deumque Legis ac Prophetarum non esse patrem Christi, nec bonum Deum esse, sed justum; patrem vero neque habuisse carnem; nec vere mortuum vel quidquam passum, sed simulasse passionem. Quidam vero in duobus principiis suis duos deos ita eum dixisse perhibent, ut unus eorum esset bonus, alter autem malus. Resurrectionem mortuorum negaspernens etiam Testamentum Vetus. XXII. MARCION quoque, a quo Marcionitae appellati sunt, Cerdonis secutus est dogmata de duobus principiis: quamvis Epiphanius eum tria dicat asseruisse principia, bonum, justum, pravum: sed Eusebius Sinerum quemdam, non Marcionem, trium principiorum atque naturarum scribit auctorem, . XXIII. APELLITAE sunt, quorum Ape
Abbreviated transcription (Latin):
occidendũ iuders ꝓpterea tradidisse. Illos
etiã qͥ scisma facientes in primo popło dĩ
terra dehiscente perierunt & sodomitas
colere ꝑhibent᷑. Blasphemant legẽ & dm̃ le¬
gis auctorẽ. cariusq resurrectionẽ negant
ethiani nom̃ acceperunt &UI II I.¬
a filio adȩ. qui uocatꝰ ẽ seth. Eũ qͥope ho¬
norant. sed fabulosa & heretica uanitate
Dicunt enĩ eũ de suꝑna matre natũ. quã
ꝑhibent conuenisse cũ suꝑno patre. unde
diuinũ semen aliud nasceret᷑ tanquã filie
dĩ. Hi quoq multa de principatib & po¬
testatib uanissima fabulant᷑. Quidã dicunt¬
eos sem filiũ noe ap̃m putare.X &
Rcontici a principib appellati. uniuer¬
sitatẽ quã ds̃ condidit opera ẽẽ principũ
dicunt. Operant᷑ etiã quancdã turpitudin
Resurrectionẽ carnis negant. X XI.
erdoniani a cerdone nominati. qͥ duo
principia sibi aduersantia dogmatizaue

Expanded text:
occidendum Judaeis propterea tradidisse. Illos occidendum Judaeis propterea tradidisse. Illos etiam, qui schisma facientes in primo populo Dei, terra dehiscente perierunt , et Sodomitas colere perhibentur. Blasphemant Legem, et Deum Legis auctorem, carnisque resurrectionem negant. XIX. SETHIANI nomen acceperunt a filio Adae, qui vocatus est Seth: eum quippe honorant, sed fabulosa et haeretica vanitate. Dicunt enim eum de superna matre natum, quam perhibent convenisse cum superno patre, unde divinum semen aliud nasceretur, tanquam filiorum Dei. Hi quoque multa de principatibus et potestatibus vanissima fabulantur. Quidam eos dicunt Sem filium Noe Christum putare. XX. ARCHONTICI a principibus appellati, universitatem, quam Deus condidit, opera esse principum dicunt. Operantur etiam quamdam turpitudinem. Resurrectionem carnis negant. XXI. CERDONIANI a Cerdone nominati, qui duo principia sibi adversantia dogmatizavit:
Abbreviated transcription (Latin):
ens. uitã om̃iũ hominũ & generationẽ
in septẽ siderib consistere affirmans. U UI
eraclionitȩ ab eraclione discipło superioꝵ.¬
duo asserunt ẽẽ pͥncipia. unũ eoc altero.
& ea his duob alia plurima. ferunt᷑ autẽ
suos morientes nouo mͦ quasi redimere. id
ẽ ꝑ oleũ. b alsamũ & aquã. & inuocationes qͣs
hebraicis uerbis dicunt suꝑ capita eoꝵ.
phitȩ a colubro nominati sunt. XUII.¬
Coluber enĩ. grete ophis dr̃. Hunc autem
colubrũ xp̃m arbitrant᷑. Sed habent etiã
uerũ colubrũ. assuetũ eoꝵ panes lingua lã¬
bere. atq ita eis uelut eucharistiã scͥificare.
Quidã dicunt istos ophnitas ex nicholaitis si¬
ue gnosticis eactitisse. & ꝑ eoꝵ fabulosa fig¬
menta ad colubrũ colendũ fuisse ꝑuentũ.
diuinũ aliqͥd putant. & scelus eiꝰ beneficiũ
deputant: asserentes eũ prescisse quantũ
e̾e̾t generi humano ap̃i passio ꝓfutura. &

Expanded text:
ens, vitam omnium hominum et generationem ens, vitam omnium hominum et generationem in septem sideribus consistere affirmans. XVI. HERACLEONITAE ab Heracleone discipulo superioruduo asserunt principia, unum ex altero, et ex his duobus alia plurima. Feruntur autem suos morientes novo modo quasi redimere, id est, per oleum, balsamum et aquam, et invocationes quas hebraicis verbis dicunt super capita eorum. XVII. OPHITAE a colubro nominati sunt: coluber enim graece ὄφις dicitur. Hunc autem Christum arbitrantur: sed habent etiam verum colubrum assuetum eorum panes lambere, atque ita eis velut eucharistiam sanctificare. Quidam dicunt istos Ophitas ex Nicolaitis sive Gnosticis exstitisse, et per eorum fabulosa figmenta ad colubrum colendum fuisse perventumdivinum aliquid putant, et scelus ejus beneficium deputant; asserentes eum praescisse quantum esset generi humano Christi passio profutura, et
Abbreviated transcription (Latin):
lisse in honorẽ partꝰ eonas . uiii. de intellectu
autẽ & ueritate ꝓcessisse uerbũ & uitã. &
ꝓtulisse eonas.x. Porro de uerbo & uita ꝓ-¬
çonas. Habentes ut dioxcimꝰ primũ principiũ
de ꝓfundo & silentio. xp̃m autẽ a patre
missũ id ẽ. a ꝓfundo. spuale uł celeste corpus
secũ attulisse. nichilq assũpsisse de uirgine
maria. sed ꝑ illã tanquã ꝑriuũ aut ꝑ fistulã
sine ulla de illa assũpta carne transisse. Ne
ecundiam hoc a ualentinianis xii¬
Idistare dicunt᷑. quod addunt opera
turpitudinis.
tolomeus quoque discipulus ualentini
heresim nouã condere cupiens .iiiͦi. eonaᷤᷤ
N& alios quatuor asserere maluit .XIIII.
arcus etiã nescio qͥsheresim condidit. ñe¬
gans eẽ resurrectionẽ carnis. & ap̃m
non uere sed putatiue passũ fuisse asseue¬
rans. Duo quoq opinatꝰ ẽ aduersa sibi eẽ
principia. quiddã tale de ȩonib quale ua¬
lentinus affirmans. &U
olorbasus secutꝰ ẽ istos ñ multũ alit̾ senti¬

Expanded text:
intellectu autem et veritate processisse verbum et vitam, et protulisse Aeonas decem. Porro de verbo et vita prAeonas, habentes, ut diximus, primum principium de profundo et silentio. Christum autem a patre missum, id est, a profundo, spirituale vel coeleste corpus secum attulisse: nihilque assumpsisse de virgine Maria, sed per illam tanquam per rivum aut per fistulam sine ulla de illa assumpta carne transisse. NegSECUNDIANI hoc a Valentinianis distare dicuntur, quod addunt opera turpitudinis. XIII. PTOLEMAEUS quoque discipulus Valentini, haeresim novam condere cupiens, quatuor Aeonas et alios quatuor asserere maluit. XIV. MARCUS etiam nescio quis haeresim condidit, negans resurrectionem carnis, et Christum non vere, sed putative passum asseverans. Duo quoque opinatus est ex adverso sibi esse principia, quiddam tale de Aeonibus quale Valentinus affirmans. XV. COLORBASUS secutus est istos, non multum aliter senti
Abbreviated transcription (Latin):
conficere ꝑhibent᷑. miscentes eũ farinȩ
panẽq inde facientes. Qui puer si mortuus
epuziani aloco qͦdã nominati st̃. quã
ciuitatẽ desertã dicit epiphanius. Hanc
autẽ isti diuinũ aliquid ẽẽ arbitrantes. ie¬
rusalẽ uocant. tantũ dantes mulierib pͥn¬
cipatũ. ut sacerdotio qͦq apud eos hono¬
rent᷑. Dicunt enĩ qͥntillȩ & priscillȩ in
eadẽ ciuitate pepuza ixp̃m in specie fe¬
minȩ reuelatũ. unde ab hac etiã quin¬
tilliani nuncupant᷑. faciunt & ipsi de
sanguine infantis qđ catafriges facere su¬
pra diximꝰ. Nã & ab eis ꝑhibent᷑ exorti.
Deniq alii hanc pepuzã ñ ẽẽ ciuitatẽ. sed
uillã clicunt fuisse montani & ꝓphetissarũ
eiꝰ priscillȩ. & maxximillȩ. & qͥa ibi uixerunt.
ideo locũ meruisse appellari ierłm. Xfuri
Irtorititȩ sunt. qͥb oblatio eoꝵ hoc
nomen dedit. Offerunt enĩ panẽ & caseum.

Expanded text:
conficere perhibentur, miscentes eum farinae, conficere perhibentur, miscentes eum farinae, panemque inde facientes: qui puer si mortuus PEPUZcivitatem desertam dicit Epiphanius. Hanc autem isti divinum aliquid esse arbitrantes, Jerusalem vocant: tantum dantes mulieribus principatum, ut sacerdotio quoque apud eos honorentur. Dicunt enim Quintillae et Priscillae in eadem civitate Pepuza Christum specie feminae revelatum: unde ab hac Quintilliani etiam nuncupantur. Faciunt et ipsi de sanguine infantis, quod Cataphryges facere supra diximus: nam et ab eis perhibentur exorti. Denique alii hanc Pepuzam non esse civitatem, sed villam dicunt fuisse Montani et prophetissarum ejus Priscae et Maximillae; et quia ibi vixerunt, ideo locum meruisse appellari Jerusalem. XXVIII. ARTOTYRITAE sunt, quibus oblatio eorum hoc nomen dedit: offerunt enim panem et caseum,
Abbreviated transcription (Latin):
Nationes quasdã fabulosas seculoꝵ etiã
sti sapiunt. salutem primi hominis cõn¬
tra dicunt. Epiphanius tatianos & enera¬
titas ita discernit. ut encratitas tatiani
inimaticos dicant. XXui
a tafriges sunt. quoꝵ auctores fuert̃
montanus tanquã paraclitꝰ. & duȩ
ꝓphetissȩ ipsius prisca & maximilla.
his nom̃ ꝓuintia frigia dedit. qͥa ibi exti¬
terunt. ibiq uixerunt. & etiã. in eisdẽ¬
nunc partib populos habent. Aduentũ
fuisse asserunt redditũ. Secundas nuptias
ꝓ fornicationib habent. & ideo dicunt
eas ꝑmisisse apłm paulũ qͥa ex parte sciebat.
& ex parte ꝓphetabat. nondũ enĩ uenerat
ad id qđ ꝑfectũ ẽ. Hoc autẽ ꝑfectũ in mon¬
tanũ & in eiꝰ ꝓphetissas uenisse deliranti
Sacramenta ꝑhibent᷑ habere funesta.
Nã de infantis anniculi sanguine quẽ dȩx
toto eiꝰ corpore minutis punctionũ uulne¬
rib extorquent. quasi eucharistiã suam

Expanded text:
Prolationes quasdam fabulosas saeculorum etiam Prolationes quasdam fabulosas saeculorum etiam isti sapiunt. Saluti primi hominis contradicunt. Epiphanius Tatianos et Encratitas ita discernit, ut Encratitas Tatiani schismaticos dicat. XXVI. CATAPHRYGES sunt, quorum auctores fuerunt Montanus tanquam paraclitus, et duae prophetissae ipsius, Prisca et Maximilla. His nomen provincia Phrygia dedit, quia ibi exstiterunt, ibique vixerunt: et etiam nunc in eisdem partibus populos habent. Adventum fuisse asserunt redditum. Secundas nuptias pro fornicationibus habent: et ideo dicunt eas permisisse apostolum Paulum, quia ex parte sciebat, et ex parte prophetabat: nondum enim venerat quod perfectum est . Hoc autem perfectum in Montanum et in ejus prophetissas venisse delirant. Sacramenta perhibentur habere funesta: nam de infantis anniculi sanguine, quem de toto ejus corpore minutis punctionum vulneribus extorquent, quasi eucharistiam suam
Abbreviated transcription (Latin):
cipiis. sed unũ ẽẽ principiũ. dm̃ scilico
bonũ. & ab illo factũ alterũ. qͥ cũ malignꝰ
ẽet inuentꝰ. in sua mundũ malignitate
fecisse. Hunc appellẽ dicunt quidam etiã
de xp̃o tã fabulosa sensisse. ut dicer& eũ
ñ qͥdẽ carnẽ deposuisse de cęlo. sed exx ele¬
mentis mundi accepisse. quę mundo reddi¬
dit cũ sine carne resurgens ascendit in celũ.
N eueriani a seuero exorti AXITI
uinũ ñ bibunt. eo qd fabulosa uanitate
de sathana & terra germinasse asse¬
runt uitẽ. Etiã ipsi ñ sanã doctrinã suã
qͥb uolunt inflant. nominib principũ. car¬
niᷤ resurrectionẽ cũ ueteri testam̃to respu
atiam a tatiano XXUentes.¬
qͦdã instituti qͥ encratistȩ sunt appellati.
nuptias dãpnant. atq om̃ino pares eas for¬
nicationib aliisq corruptionib faciunt.
nec recipiunt in suoꝵ numero coniugio
utentẽ siue marẽ siue feminã. Non ue¬
scunt᷑ carnib. easq om̃ino ab ominant᷑.

Expanded text:
sed unum esse principium, deum scilicet bonum; et ab illo factum alterum: qui cum malignus esset, inventus est in sua mundum malignitate fecisse. Hunc Apellem dicunt quidam etiam de Christo tam falsa sensisse, ut diceret eum non quidem carnem deposuisse de coelo, sed ex elementis mundi accepisse, quam mundo reddidit, cum sine carne resurgens ascendit in coelum. XXIV. SEVERIANI a Severo exorti, vinum non bibunt, eo quod fabulosa vanitate de satana et terra germinasse asserant vitem. Etiam ipsi non sanam doctrinam suam, quibus volunt, inflant nominibus principum, carnis resATIANI a Tatiano quodam instituti, qui et Encratitae appellati sunt, nuptias damnant, atque omnino pares eas fornicationibus aliisque corruptionibus faciunt: nec recipiunt in suorum numerum conjugio utentem, sive marem, sive feminam. Non vescuntur carnibus, easque omnes abominantur.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥs facit ȩccłia siue ꝓ infidelib & doctrinȩ dĩ
resistentib ut conuertant᷑ ad dm̃. siue ꝓfide¬
lib ut augeat᷑ in eis fides & ꝑseuerent in ea.
hȩc qͥppe ñ ab ipso accipere seda seipsis ho¬
mines habere contendunt. gr̃am dĩ qua libe¬
ram̃ ab impietate dicentes secłm merita nr̃a
dari. Qđ quidẽ pelagius in episcopali udicio
palestino dãpnari metuens. dãpnare cõpulsud
ẽ. sed in posteriorib suis scriptis hoc inuenit᷑
docere. In id etiã ꝓgrediunt᷑. ut dicant uitã
iustoꝵ in hoc secło nullũ om̃ino habere pet¬
catũ. & exx his ecclesiã dĩ in hac mortalitate
ꝑficiant. ut sit om̃ino simne macula & sine ru
a quasi ñ sit ap̃i ecclesia hȩc quȩ toro ter¬
rarũ orbe clamat ad dm̃. dimitte nob̾ debi¬
ta nr̃a. Paruulos etiã negant scdm̃ adã car¬
nalit̾ natos. contagiũ mortis antiquȩ pͥma
natiuitate contrahere. Sic enĩ eos sine ullo
peccati originalis uinculo asserunt nasci. ut

Expanded text:
 doctrinae Dei resistentibus, ut convertantur ad Deum; sive pro fidelibus, ut augeatur in eis fides, et perseverent in ea. Haec quippe non ab ipso accipere, sed a se ipsis homines habere contendunt, gratiam Dei qua liberamur ab impietate, dicentes secundum merita nostra dari. Quod quidem Pelagius in episcopali judicio Palaestino damnari metuens, damnare compulsus est; sed in posterioribus suis scriptis hoc invenitur docere. In id etiam progrediuntur, ut dicant vitam justorum in hoc saeculo nullum omnino habere peccatum, et ex his Ecclesiam Christi in hac mortalitate perfici, ut sit omnino sine macula et ruga ; quasi non sit Christi Ecclesia, quae toto terrarum orbe clamat ad Deum, Dimitte nobis debita nostra . Parvulos etiam negant, secundum Adam carnaliter natos, contagium mortis antiquae prima nativitate contrahere. Sic enim eos sine ullo peccati originalis vinculo asserunt nasci, ut
Abbreviated transcription (Latin):
elagianoꝵ ẽ heresis hoc tẽpore om̃iũ re¬
centissima. a pelagio monacho excorta.
quẽ magistrũ celestius sic secutꝰ ẽ. ut sectato¬
res eoꝵ celestiani etiã nuncupent᷑. Hi dĩ
gr̃e qua predestinati sumꝰ in aloptionẽ fili
o ꝑ ihm xp̃m in ipsũ. & qua eruim᷑ de pote¬
state tenebrarũ. ut in eũ credamꝰ atq in reg¬
nũ ipsius transferam̃. ꝓpt̃ qd ait. nemo uenit
ad me nͥ fuerit ei datũ a patre meo. & qua
diffundit᷑ caritas in cordib nr̃is ut fides
ꝑ dilectionẽ operet᷑: in tantũ inimici st̃. ut sue

Expanded text:
elagianorum est haeresis hoc tempore omnium recentissima, a Pelagio monacho exorta. Quem magistrum Coelestius sic secutus est, ut sectatores eorum Coelestiani etiam nuncupentur. Hi Dei gratiae, qua praedestinati sumus in adoptionem filiqua eruimur de potestate tenebrarum, ut in eum credamus atque in regnum ipsius transferamur — propter quod ait: nemo uenit ad me, nisi fuerit ei datum a patre meo — et qua diffunditur caritas in cordibus nostris, ut fides per dilectionem operetur, in tantum inimici sunt, ut sine
Abbreviated transcription (Latin):
lxx uI Aquã dõ coȩternã facientes
lXXUIII. Innumerabiles mundos opinantes.
bex ix Animas conuerti in demones. & in quetũq¬
lact animalia existentes.
lxxx liberationẽ om̃ium apud inferos factam
xp̃i descensione credentes.Idantes.

Expanded text:
uam Deo coaeternam dicentes. XXIV. Innumerabiles mundos opinantes. XXV. Animas converti in daemones et in quaecumque animalia existimantes. XXVI. Liberationem omnium apud inferos factam Christi descensione credentes. XXVII.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ illo autẽ & ꝓ eius patre a qͦ adoptatꝰ ẽ: etiã
ad ipsũ scripsi. Quas litteras cũ legerit oxp̃iana
benignitas tua. peto ut eas apud memoratũ
uirũ tua int̾cessione adiniare digneris.
Misi autẽ cũ illo etiã uiru eccłe. ne ad tuã
sc̃itatẽ difficilis ei ẽẽt accessus. Non enĩ pa¬
rũ de illo sollicitꝰ sũ. a qua me sollicitudine
dñs ut spero ꝑ tuȩ caritatis instantiã li¬
berabit. Peto etiã mͥ rescribere ñ graueris.
quẽ admodũ sit in fide catholica ille theo.¬
dosius ꝑ quẽ manichei nonnulli sunt ꝓditi.
& ipsi quos ab eo ꝓditos putamus ẽẽ cor¬
rectos. Siqͥd etiã de ꝓfectione scoꝵ eporũ

Expanded text:
Pro illo autem, et pro ejus patre, a quo adoptatus est, etiam Pro illo autem, et pro ejus patre, a quo adoptatus est, etiam ad ipsum scripsi; quas litteras cum legerit christiana Benignitas tua, peto ut eas apud memoratum virum tua intercessione adjuvare digneris. Misi autem cum illo etiam hominem Ecclesiae, ne ad tuam Sanctitatem difficilis ei esset accessus: non enim parum de illo sollicitus sum, a qua me sollicitudine Dominus, ut spero, per tuae charitatis instantiam liberabit. Peto etiam mihi rescribere non graveris, quemadmodum sit in fide catholica ille Theodosius, per quem Manichaei nonnulli sunt proditi; et ipsi quos ab eo proditos, putamus esse correctos. Si quid etiam de profectione sanctorum
Abbreviated transcription (Latin):
epiphaniũ quas nouerat filastrius. cuno¬
epiphaniũ longe filastrio doctiorẽ inue¬
nerimꝰ. ita utꝰ filastriũ potius dicere debe¬
remꝰ latuisse plurimas. si tam̃ plures ess&
ille cõplexcus. & iste pauciores. Sed ꝓculdĩ¬
bio in ea questione ubi disceptat᷑ qͥd sit he¬
resis: ñ idem uidebat᷑ ãbob. & reuera
hoc om̃i modo diffinire difficile. ẽ. & ideo
cauendũ cũ om̃s in numerũ credigere conam̃.
ne pret̾mittamꝰ aliquas quantouis here¬
ses sint. aut annumeremꝰ aliqͣs hereses cũ¬
ñ sint. Ulide gͦ. neforte librũ sc̃i epipha¬
nii tͥ mittere debeã. ipsũ enĩ arbitror
filastrio doctius hinc locutũ qͥ possit apud
carthaginẽ in latinã linguã uerti facilius
atq cõmodius. ut tu potius prestes nobis qd̵
queris a nobis. Platorẽ multũ cõmendo.
Subdiaconꝰ ẽ de nr̃a diocesi. de fundo autẽ
uiri spectabilis nobisq carissimi orotitii.

Expanded text:
EpiphaniuEpiphaniuEpiphanius longe Philastrio doctior eminuerit. ita ut Philastrium potius dicere debeamus latuisse plurimas. si tam plures esset ille complexus et iste pauciores. sed procul dubio in ea quaestione, ubi disceptatur, quid sit haeresis, non idem uidebatur ambobus. et re uera hoc omnino definire difficile est et ideo cauendum, cum omnes in numerum redigere conamur, ne praetermittamus aliquas, quamuis haereses sint, aut adnumeremus aliquas, cum haereses non siut. uide ergo, ne forte librum sancti Epiphanii tibi mittere debeam; ipsum enim arbitror Philastrio doctius hinc locutum. qui possit apud Carthaginem in Latinam linguam uerti facilius atque commodius, ut tu potius praestes nobis, quod quaeris a nobis. Perlatorem multum commendo. subdiaconus est de nostra dioecesi, de fundo autem uiri spectabilis nobisque c
Abbreviated transcription (Latin):
& condiacono quod¬
uultdeo. AuGustinus.
Acceptis litteris ca¬
ritatis tuȩ. ubi a me
ardentissimo studio
postulasti. ut de om̃ib heresib que post
dm̃ saluatoris aduentũ aduersus eiꝰ docꝰ¬
trinã pullalauerunt aliquid breuit̾ scri¬
berẽ. quã sit hoc difficile reꝑta occasione¬
siũ pͥmariũ philocalũ. Ooox autẽ ista obla-¬
ta ẽ etiã quã nunc rescribo. & breuit diffi¬
cultatẽ operis eius ostendo. Filastrius
quidã brixensis ep̃c quẽ cũ sc̃o ambrosio etiã
meliolani ipse uidi. scripsit hinc librũ nec
iuginti octo cõmemorauit. & post dñi
aduentũ centũ uiginti & octo. Scripsit
doctrina catholicȩ fidei laudabiliter dif¬
famatꝰ. sed ipse utriusq tẽporis hereses
colligens. octoginta cõplexcus ẽ. Cũ gͦ ambo
id uellent facere qdđ a me petis. quantum
tam̃ int̾ se differant de numero sectarũ
aliud uni eoꝵ uideret᷑ ẽẽ heresis. aliud
alteri. Neq pͥutandũ est aliquas ignorasse

Expanded text:
 CONDIACONO QVODVULTDEO AUGUSTINUS. Acceptis litteris caritatis tuae, ubi a me ardentissimo studio postulasti, ut de omnibus haeresibus, quae post domini saluatoris aduentum aduersus eius doctrinam pullulauerunt, aliquid breuiter scriberem, quam sit hoc difficile, consium primarium Philocalum: mox autem etiam ista oblata est, qua nunc rescribo, et breviter difficultatem operis ejus ostendo. 2. Philastrius quidam Brixiensis episcopus, quem cum sancto Ambrosio Mediolani etiam ipse vidi, scripsit hinc librum; nec ue viginti octo commemoravit; et post Domini adventum centum viginti octo. Scripsit doctrina catholicae fidei laudabiliter diffamatus: sed ipse utriusque temporis haereses colligens, octoginta complexus est. Cum ergo ambo id vellent facere quod a me petis, quantum tamen inter se differant de numero interim aliud uni eorum videretur esse haeresis, et aliud alteri. Neque enim putandum est aliquas ignorasse
Abbreviated transcription (Latin):
sis eã quã clesidero ueritatẽ. frustra etiã
homini qͥ latinã ñ didicit. greta facundia
delegat᷑. quia ñ ego tantũ mͦ consiliũ. sed
& auxiliũ postulaui. Quid autẽ uenerati¬
onẽ tuã de int̾pretũ non solũ difficultat
sed etiã obscuritate ãmoneo. cũ ipse ple
ne hoc ac magis diuidices. Accedit ad
causã qđ nonnullȩ etiã post illoꝵ mortẽ
hereses emersisse cdoceant᷑. quarũ nullam
ibi fecerint mentionẽ. Quã obrẽ. ad pecu¬
liare patrociniũ pietatis tuȩ confugio.
& uoce measuniuersali desiderio. paratũ
ad misccłiam sacroscm̃ pietatis pectꝰ ap¬
pello. sequestratis saporib peregrinis.
considerato textu prioris epłȩ. panẽ afrĩ
mẽ patienti. ñ denes. Profecto eninec
ego pulsare cessabo donet ipse concedas. ut
qđ ñ impetrat priuilegũ. qđ nullũ e mer¬
toꝵ. saltẽ indefessa importutitas mere

Expanded text:
sis eam, quam desidero, breuitatem. frustra etiam sis eam, quam desidero, breuitatem. frustra etiam homini, qui Latine non didici, Graeca facundia delegatur, quia non ego tantum modo consilium sed et auxilium postulaui. quid autem uenerationem tuam de interpretum non solum difficultate sed etiam obscuritate commoneam, cum ipse hoc magis ac plene diiudices? accedit ad causam, quod nonnullae etiam ab illorum obitu haereses emersisse doceantur, quarum nullam illi fecerint mentionem. Quas ob res ad peculiare patrocinium pietatis tuae confugio et uoce mea sed uniuersali desiderio paratum ad misericordiam sacrosanctum pietatis pectus appello. sequestratis saporibus peregrinis considerato textu prioris epistulae panem Afrmem patienti non deneges: profecto enim nec ego pulsare cessabo, donec ipse concedas, ut, quod non impetrat priuilegium, quod nullum est, meritorum, saltem indefessa importunitas mere