comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ascensionis cuiꝰdam gͣdib ꝑuenit᷑. Unde hic
nunciabo illũ. De his quippe meritoꝵ gͣdi¬
bus ꝑ psalmistam dr̃. Ambulabunt deutu-¬
te in uirtutem. De his iterum scãm eccłam
c̃templatꝰ ait. Usͣ in gradibus eiꝰ dinoscet᷑.
dum suscipiet eam. Neq eni ficut dictum
ẽ repente ad summa peruentt᷑. sed ad uirtu¬
tum celsitudinem ꝑ incrementa mens du-¬
Quid ẽ itaq quod ait spũs meus. nisi spũs
hominis uidelicet spũs elationisꝰ Et quia
ꝑ occultam grãm ad amorem di temꝑata
desuꝑ m̃sura proficimus. ꝗͣnto iꝰ nob̾ ꝑficimꝰ¬
cotidie de dei spũ uirtꝰ crescit. tanto nr᷑ spu̾s
deficit. Qui spũs erroris quia nͣ a nob̃ subito
penitꝰ amputatus. bene paulisꝑ defecisse
ꝑhibet᷑. Tunc uꝰ in dõ plene proficimus cũ
a nob̾ ipsis penitꝰ defecerimꝰ. He itaq crescen¬
tes mensure uͥtutum scĩ uiri uocib gͣdus

Expanded text:
ascensionis quibusdam gradibus pervenitur. Unde hic ascensionis quibusdam gradibus pervenitur. Unde hic nuntiabo illum. - De his quippe meritorum gradibus per Psalmistam dicitur: « Ambulabunt de virtute in virtutem . » De his iterum sanctam Ecclesiam contemplatus ait: « Deus in gradibus ejus dignoscetur, dum suscipiet eam . » Neque enim, sicut dictum est, repente ad summa pervenitur, sed ad virtutum celsitudinem per incrementa mens duQuid est itaque, quod ait: Spiritus meus, nisi spiritus hominis, videlicet spiritus elationis? Et quia per occultam gratiam ad amorem Dei temperata desuper mensura proficimus, quanto in nobis quotidie de Dei spiritu virtus crescit, tanto noster spiritus deficit. Qui spiritus erroris, quia non a nobis subito penitus amputatur, bene paulisper defecisse perhibetur. Tunc vero in Deo plene proficimus, cum a nobis ipsis funditus defecerimus. Hae itaque crescentium mensurae virtutum, sancti viri vocibus gradus
Abbreviated transcription (Latin):
ram sacram oꝑando ꝑficere. Et notandum
qͣm ordinate descͥbit᷑. et pͥus in humero por-¬
tare. et postmodũ sicut corona circumdari.
qͥa iudelicet sacͥ eloquii mandata si mͦ bene
oꝑant᷑ inoꝑe. post nobis coronã uictorie exhi-¬
bent iiretͥbutione. Beatꝰ aũ iob cur scͥbi li¬
brum a iudice postulat. qui ad testamenti
noui ꝑuenire tempora ñ ualebat. Sed sicut
sepe iam dictum ẽ. electoꝵ. uocibi utit᷑. atq
eoꝵ significatione postulat. qd̾ ꝓfuturum
apud se librum iam dudum tenebat. quẽ
ꝑ grãm aspirationis acceꝑat. et uidendo
cognoscere. et preuidendo denuntiare.
Sed int̾ hec sciendum qͥa cum eiꝰdem sacͥ
eloquii precepta cogitamus. cumq men¬
tem a uite corruptibilis amore diuer-¬
timus. qͣsi quibusdã cordis passibus adm-¬
teriora ꝓperamꝰ. Nemo aũ infima deserens
repente fit summꝰ. quia ad obtinendum
perfectionis meritum. dum cotidie mens
maltum ducit᷑. ad hoc procul dubio uelut

Expanded text:
ficere. Et notandum quam ordinate describitur, et prius in humero portari, et postmodum sicut corona circumdari, quia videlicet sacri eloquii mandata, si modo bene portantur in opere, post nobis coronam victoriae exhibent in retributione. Beatus autem Job cur scribi librum a judice postulat, qui ad Testamenti Novi pervenire tempora non valebat? Sed sicut saepe jam dictum est, electorum vocibus utitur, atque ex eorum significatione postulat, quod profuturum apud se librum jamdudum tenebat, quem per gratiam aspirationis acceperat et vivendo cognoscere et praevidendo nuntiare. Sed inter haec sciendum est quia cum ejusdem sacri eloquii praecepta cogitamus, cumque mentem a vitae corruptibilis amore divertimus, quasi quibusdam cordis passibus ad interiora properamus. Nemo autem infima deserens, repente fit summus, quia ad obtinendum perfectionis meritum, dum quotidie mens in altum ducitur, ad hoc procul dubio velut
Abbreviated transcription (Latin):
iorA ꝑtypum contemplari desid̾at. hu¬
uis quia sensus ex crescit. eleuant̾ parit̾
⁊ rote. Int̾ homines enim ꝑfc̾tus homo
factus est unicus di filius. qui sua pecta¬
ta nõ habuit. s spinas nr̃e nequicie susce¬
pit: atq usꝙ ad passionem ꝓ nob̾ humilia¬
ri dignatus ẽ. ⁊ insemet ip̃o ignẽ cͥbulati¬
arsit. quia ex humanite est mortuus ⁊ ta¬
iñ in mortał ex diuinitate ꝑ mransit. Susce¬
pit a nob̾ um̃ sacrificium fieret ꝓ nob̾ ⁊ tanĩ
in passibilis acq incõmutabił. ꝑ mausit
in ꝓpͥis. ut uos cõmutaret a nr̃is. Alius fortasse
tet cunctis iuxta historiam hoc qd̾ inlege
sc̃ptum est : ut turt᷑ que ꝓpeccato offitur.
recorqueatur caput eius ad penuulas. ita
ut collo inhereat. ⁊ nõ penitus ab rumpa¬
tur. Inquib ũbis: dubius legentib sensus
hy storicus nõ est.S⁊ siħ intllig̾e ioralit̾
inquiras: agitur rota dum admoralem
iedligntiam. uucitur. sacri ũbi sentũtia.

Expanded text:
jora per typum contemplari desiderat. Hujora per typum contemplari desiderat. Hujus quia sensus excrescit, elevantur pariter et rotae. Inter homines enim perfectus homo factus est unicus Dei Filius, qui sua peccata non habuit, sed spinas nostrae nequitiae suscepit, atque usque ad passionem pro nobis humiliari dignatus est, et in semetipso ignem tribulatiarsit, quia et ex humanitate est mortuus, et tamen immortalis ex divinitate permansit. Suscepit a nobis unde sacrificium fieret pro nobis, et tamen impassibilis atque incommutabilis permansit in propriis, ut nos commutaret a nostris. Alius fortasse tet cunctis juxta historiam hoc quod in lege scriptum est, ut turtur quae pro peccato offertur, retorqueatur caput ejus ad pennulas, ita ut collo inhaereat, et non penitus abrumpatur . In quibus verbis dubius legentibus sensus historicus non est. Sed si haec intelligere moraliter requiras, agitatur rota dum ad moralem intelligentiam ducitur sacri verbi sententia.
Abbreviated transcription (Latin):
In una eadq scptaeͤ sententia alius sola
historia pascitur. Alius tẏpica. alius uõ ĩ¬
telligentiam ꝑtẏ pum. contemplatuam
querit. ⁊ fit plerumq ut sicut dictum
est: inuna ead̾ sententia. cuncta simult̾a
ualent inueniri. Nos ses enim cum de ar¬
denti rubo uocatus fuisset: accessit ꝓpuᷤ
ut uideret uisum. ⁊ ecce rubus ardebat:
⁊ nõ cons umebatur. Magnũ: hoc mira¬
dm̃. Si solam ieo historiam requiras: ẽ
unde legentis nutͥatur. animus. ut uide¬
as qd̾ in ligno ignis ardeat. ⁊ nõ consumat
At uõ sy tr picam intlligentiam queras:
quid flãma nisilegem de qua scͥptum est
indextã eiusignea lex. Et quid rubus il¬
le nisi udaicum popłm. de signauit.
peccatoꝵ suoꝵ spinis obsitum: S rub
ardens comsumi nõ potuit. quia iuida¬
icus popts ⁊ ignem quidem legis accepit
⁊ tam̃ peccatoꝵ suoꝵ spinas nõ deseruit.
nec eius uitia diuini sermonis flama cõ¬
cremauit. fortasse in hoc facto alius ma¬

Expanded text:
im eademque Scripturae sententia alius sola historia pascitur, alius typicam, alius vero intelligentiam per typum contemplativam quaerit. Et fit plerumque ut, sicut dictum est, in una eademque sententia cuncta simul tria valeant inveniri. Moyses enim cum de ardenti rubo vocatus fuisset , accessit propius ut videret visum, et ecce rubus ardebat, et non consumebatur. Magnum est hoc miraculum. Si solam in eo historiam requiras, est unde legentis nutriatur animus, ut videas quod in ligno ignis ardeat, et non consumat. Jam vero si typicam intelligentiam quaeras, quid flamma nisi legem, de qua scriptum est: In dextera ejus ignea lex ? et quid rubus ille, nisi Judaicum populum designavit, peccatorum suorum spinis obsitum? Sed rubus ardens consumi non potuit, quia Judaicus populus et ignem quidem legis accepit, et tamen peccatorum suorum spinas non deseruit, nec ejus vitia divini sermonis flamma concremavit. Fortasse in hoc facto alius ma
Abbreviated transcription (Latin):
ex ꝑu̾so oꝑe ꝑ callidi sp̃s suasionẽ qͣi  q̃udam pec¬
cati nũniũ a cditore acceꝑat: ⁊ duos quos infide
genuit. amict̾e filios timebat. S⁊ ꝓpħete ũbis .i.
scͥpture sacris p̃ceptis obediens. ex paruo qd̾ ha¬
bebat olei uasa uacua infudit: quia dum ab
umus ore doctoris paruum quid: de amore di¬
uinitatis mnultoꝵ uacue mentis audiuit. exu¬
b̾ante grã: unguento diuini amoris usq ad
sũmũ replentur. Etiam multoꝵ nũc corda q̃
pͥ fuerant uacua uascula unguento spena spẽ
sunt: que expaucitate olei solũmͦ infusa uide¬
bant᷑ Q uod dum aliis atq aliis datur: ⁊ ab
auditorib fides accipit᷑. sarepta mulier uideli¬
cet scã eccła sub creditoris sui iam debito nõ te

Expanded text:
er callidi spiritus persuasionem quasi quemdam peccati nummum a creditore acceperat, et duos, quos in fide genuit, amittere filios timebat. Sed prophetae verbis, id est Scripturae sacrae praeceptis obediens, ex parvo quod habebat olei vasa vacua infudit, quia dum ab unius ore doctoris parvum quid de amore divinitatis multorum vacuae mentes audiunt, exuberante gratia, unguento divini amoris usque ad summum replentur. Et jam nunc multorum corda quae prius fuerant vacua vascula unguento spiritus plena sunt, quae ex paucitate olei solummodo infusa videbantur. Quod dum aliis atque aliis datur, et ab auditoribus fides accipitur, Sareptana mulier, videlicet sancta Ecclesia, sub creditoris sui jam debito non te
Abbreviated transcription (Latin):
dignatus ẽ uestitꝰ lineis uenire ꝑhibet᷑. Nel
corꝑous exmatre uirgine. ñ aũ excorrupti¬
one cõmixtionis sumpsit. profecto ad nos
uestitꝰ lineis uenit. Et atram̃tariũ scriptoris
ad renes eiꝰ. In renib posterioi corꝑis pars ẽ.
Et qͥa ipse dñs postꝗͣ pro nobis mortuus est
et resurrerit & ascendit incelum tẽ testa¬
mentum nouum ꝑ apłos scͥpsit. uir iste atͣ¬
mentarium ad renes habuit. Quia enĩ scͥp¬
turam testamenti noui postꝗͣ discessit ꝯdidit.
atͣmentariũ qͣsi atergo portauit. Noc gͦ atͣ¬
mentariũ iuro lineis uestito mherere con¬
sid̾at. qui dicit. Et librum scͥbat ipse qui ui¬
dicat. Sed cur beate iob ab eo qui uider ẽ li¬

Expanded text:
dignatus, vestitus lineis venire perhibetur. Vel dignatus, vestitus lineis venire perhibetur. Vel corporis ex matre virgine, non autem ex corruptione commistionis sumpsit, profecto ad nos vestitus lineis venit. Et atramentarium scriptoris ad renes ejus. In renibus posterior corporis pars est. Et quia ipse Dominus postquam pro et resurrexit, et ascendit in coelum, tunc Testamentum Novum per apostolos scripsit, vir iste atramentarium ad renes habuit. Qui enim scripturam Testamenti Novi postquam discessit condidit, atramentarium quasi a tergo portavit. Hoc ergo atramentarium viro lineis vestito inhaerere considerat, qui dicit: Et librum scribat ipse qui judicat. Sed cur, beate Job, ab eo qui judex est, li
Abbreviated transcription (Latin):
testam̃ti ꝙ ip̃e ꝑse humani gn̾is redẽpto.
remo
conderet liene erechiel propħa denuntiat
dicens. Ecce sex uiri ueniebant de iua por¬
te suꝑioris que respicit ad aquilonem et unꝰ¬
cuiꝰq uas interitus in manu eius. Hir qͦ unꝰ
in sex uiris uenientib nͥ sex etates humani
gñis designant᷑ : Qui de uia poite suꝑioris
ueniunt. quia conditione paradisi sic̃ ab
egressu mundi a suꝑioub gnãtionib euol¬
uunt᷑. Que poita ad aquilonẽ respicit. qͥa
uidelicet mens humani gn̾is uitiis aꝑta.
nͥ calorem caritatis deserens torporem m̃¬
tis appeteret. ad hanc moitalitatis latitu¬
dinem non erisset. Et uniꝰcuiꝰq uas interitꝰ
in manu eiꝰ. qͥa unaq̃q gn̾atio singulis quilsq
etatib euoluta añ redemptoris aduentum
sua oꝑatione habuit. unde penam dampna¬
tionis sumpsit. Uir qͦ unus in medio eoꝵ uesti¬
tꝰ lineis. Quia redemptoi nr̃ etiã de sacerdota¬
li tribu luita carnem parentes habere

Expanded text:
e per se humani generis Redemptor remo conderet, bene Ezechiel propheta denuntiat dicens: « Ecce sex viri veniebant de via portae superioris, respicit ad aquilonem, et uniuscujusque vas interitus in manu ejus. » Vir quoque unus in sex viris venientibus, nisi sex aetates humani generis designantur? Quae de via portae superioris veniunt, quia a conditione paradisi sicut ab ingressu mundi a superioribus generationibus evolvuntur? Quae porta ad Aquilonem respicit, quia videlicet mens humani generis vitiis aperta, nisi calorem charitatis deserens, torporem mentis appeteret, ad hanc mortalitatis latitudinem non exisset. Et uniuscujusque vas interitus in manu ejus ; quia unaquaeque generatio, singulis quibusque aetatibus evoluta, ante Redemptoris adventum in sua operatione habuit, unde poenam damnationis sumpsit. Vir quoque unus in medio eorum vestitus lineis, quia Redemptor noster, etiam de sacerdotali tribu juxta carnem parentes habere
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ deb&. ⁊ ñ ẽ. qͣ reddat. A. Si tanta ⁊ tã debi¬
ta m̾ces. nͨ illi nͨ alii reddit᷑: ĩuañ filiꝰ tantã
rẽ fecisse uidebit᷑. B. hnefas ẽ. estimare. A.
Necẽẽ ÷ gͦ ũ alicui alii reddat᷑. qr illi ñ pͭ.ħ.¬
In euitabilit᷑ seqr̃. A. Si uoluerit filiꝰ q̃ sibi
debet᷑ alii darer poterit ne pat̃ iure illũ
ꝓ hib̾e. aũ illi cui dabit negare.  B. Inio ⁊
iustũ ⁊ uecessariũ ĩtelligo uͥ cui uoluerit
dare filiꝰ apatre reddat᷑. qr ⁊ filio qͣ suuĩ ÷ da¬
re lic&. ⁊ pat̾ ꝗd deb ñ nͥ alii redðe pͭ. A. Qb¬
ꝯuenientiꝰ fructũ ⁊ retͥbutĩoẽ sue mortisat
exẽplũ moriendi ꝓpt̃ iꝰtitiã dedit a frustra
qͥppe imitatores eiꝰ ert᷑: si m̾iti eiꝰ participes
eg&. ⁊ exundantie sue plenitudinis ꝗͣ pare¬
obligatos egestate tabesc̾e.ĩ ꝓfundo miseri¬
ar̃. ũ eis dimitat᷑. qͥ ꝓ pecc̃us debent. ⁊ detͣ

Expanded text:
quod debet, et non est cui reddat. ANS. Si tanta et tam debita merces, nec illi, nec alii redditur; in vanum Filius 96 tantam rem fecisse videbitur. BOS. Hoc nefas est aestimare. ANS. Necesse est ergo ut alicui alii reddatur; quia illi non pInevitabiliter sequitur. ANS. Si voluerit Filius, quod sibi debetur alii dare; poteritne Pater jure illum prohibere; aut alii cui dabit negare? BOS. Imo et justum et necessarium intelligo, ut cui voluerit dare Filius a Patre reddatur: quia et Filio quod suum est dare licet, et Pater quod debet non nisi alii reddere enientius fructum et retributionem suae mortis atexemplum moriendi propter justitiam dedit: frustra quippe imitatores ejus erunt, si meriti ejus participes eget, et exundantiae suae plenitudinis, quam pareobligatos egestate tabescere in profundo miseriarum; ut eis dimittatur quod pro peccatis debent, et detur
Abbreviated transcription (Latin):
i oꝑis głam ad retͥbutiois duẽt toronã. Que ni¬
mir̃ iuditia sec̃ cotidie ĩ trorsꝰ agt̃. qͥd dõ qͥd ꝓac¬
mo debeant sollert᷑ aspiciunt. atq adagenda
t̾coꝵ iuditia. Intꝰ qͥppe ab oĩstrepitr scłari ad corda fua
redeut. ibiq as cendt̃ tͥbu nal m̃tis. atq añ ocłos
se ⁊ ꝓxximũ statuunt. Deduet̾ ad mediũ regłam qͣ¬

Expanded text:
am ad retributionis ducunt coronam. Quae nimirum judicia secum quotidie introrsus agunt, quid Deo, quid proximo debeant solerter aspiciunt, atque ad agenda torum judicia . Intus quippe ab omni strepitu saeculari ad corda sua redeunt, ibique ascendunt tribunal mentis, atque ante oculos se et proximum statuunt, deducunt ad medium regulam
Abbreviated transcription (Latin):
historia inmirałi oꝑatione reficiat. quod
hidrias uacuas dñs aqua implere p̃cepit.
S cum hec uiligilantiores ingenio audi¬
unt.⁊ sacram historiam ciedendo uene¬
rant᷑: quid int̾ius mnuat requirunt.
Qui enĩ inutare. aquã inuinũ potuit:
replere. S implere hidrias aqua iubet: qr

Expanded text:
d hydrias vacuas Dominus aqua impleri praecepit, Sed cum haec vigilantiores ingenio audiunt, et sacram historiam credendo venerantur, et quid interius innuat requirunt. Qui enim mutare aquam in vinum potuit, replere. Sed impleri hyd
Abbreviated transcription (Latin):
pħar̃ deserta ap̃iudeos fuert̃. qr ꝑ ĩtellectũ
misticũ ea excole ĩqͥrendo noluert᷑. Nlob̾
aũ ĩub̃tatẽ u̾sa st̃. qr ⁊ iuxta historiã
dicta largiente dõ. m̃ti nr̃e spiritalie
sapiunt. ⁊ iã nos aduene comediuiꝰ. q̃
ciues legis manducare no luert᷑. Uñ ħ¬

Expanded text:
a deserta apud Judaeos fuerunt, quia per intellectum mysticum ea excolere inquirendo noluerunt, nobis autem in ubertatem versa sunt, quia juxta historiam dicta, largiente Deo, menti nostrae spiritualiter sapiunt, et jam advenae comedimus, quae cives legis manducare noluerun
Abbreviated transcription (Latin):
erit tibi sol amplius ad lucendum ꝑ diem.
nͨ splendor lune inluminabit te: s⁊ erit tͥ
dommus in lucem sempit̃nã. ⁊ deus tuus
ingłam tuam. hab⁊ borribilẽ aspectum:
cum infernum describñs diceis. Dies ulti
onis domini. annus retͥbutionis iudicii
syon. Et conuertñt᷑ correntes eius inpioẽ.
& fumus eius insulphur. ⁊ erit t̾ra eius
inpicem ardentẽ. nocte ⁊ die nõ extinguet᷑
mortis caligine. t̾ram miserie. ⁊ tenebro
sam umbra mortis. ⁊ nullus ordo. ⁊ sem¬
pit̾nus horror inhabitans. Hab stat᷑am:
cum ꝑ eum dñs ꝓpicietur pollicetur di¬
cens. Sicut celi nõui ⁊ t̾ra noua que ego
stare facio. coram medicit dominus: sic

Expanded text:
erit tibi sol amptius ad lucendum per diem, nec splendor lunae illuminabit te; sed erit tibi Dominus in lucem sempiternam, et Deus tuus in gloriam tuam . Habet horribilem aspectum 1221 cum, infernum describens, dicit: Dies uonis Domini annus retributionum iudicii Sion et convertentur torrentes eius in picem et humus eius in sulphur et erit terra eius in picem ardentem nocte et die non extinguetur mortis caligine, terram miseriae et tenebrarum, ubi umbra mortis, et nullus ordo, sed sempiternus horror inhabitans . Habet staturam cum per eam Dominus propitius pollicetur, dicens: Sicut coeli novi et terra nova, quae ego stare facio coram me, dicit Dominus; sic
Abbreviated transcription (Latin):
pecco de massa peccat᷑ce assumi potuerit
monstrasti. Uitã aũ huiꝰ hoĩs tã subli nrẽ
tã pͥtiosã aꝑtissime ꝓbasti. ut suffic̾e̾ possit
ad soluendũ qͥ ꝓpecc̾is totiꝰ mundi debet᷑.
⁊ plꝰ in ĩfinitũ. Restat gͦ nẽ ostende. qͦmͦ
illa soluat᷑ dõ ꝓpecc̃is hõĩñ. A. Si ꝓpt̃ u

Expanded text:
peccato, de massa peccatrice assumi potuerit, monstrasti. Vitam autem hujus hominis tam sublimem, tam pretiosam, apertissime probasti; ut sufficere possit ad solvendum quod pro peccatis totius mundi debetur, et plus in infinitum. Restat ergo nunc ostendere quomodo illa solvat
Abbreviated transcription (Latin):
ut uidł unꝰ qͥsq hͥnc iñ se diligent᷑ ĩ spiciat. ⁊
ꝗͣ diu ĩ hacuita ẽ. ccͣ sp̾ales ĩimicos ĩ acie sepo¬
sitũ sciat. ne m̾cedẽ ꝗͣ. ꝑ has acttones collig̃.
ꝑ alias amittat. ne hinc ostii fores obstruat.
lit. Oruitatẽ cordis si exctollendo ꝓdidit. qͣm
abstinendo ⁊ largiendo seruauit. S oqt laboreᷤ
÷ ab ip̃is nos bonis oꝑib caute ĩ cogitatõe c̾todire:
ne si m̃tẽ eleuant bona sint q̃ ñ auctori militati
ũ ꝓferanꝰ. E lea zar nãq ĩp̃lio elephantẽ ferieni
ꝑant. s sub ipsa qͣ subiciunt sr̃biendo suc cñbt̃
Qsi n sub hoste quẽ ꝓstit morit᷑. qͥ de culpaꝙͣ su¬
ꝑat eleuat᷑. Pensandũ nãq magnoꝑe ẽ: qr bona
ꝓ desse nequeunt. si mala q̃ subripiunt nͣcauent᷑

Expanded text:
t unusquisque hinc inde se diligenter inspiciat, et quandiu in hac vita est, contra spiritales inimicos in acie se positum sciat, ne mercedem quam per has actiones colligit, per alias amittat, ne hinc hosti fores obstruat, lit. Civitatem cordis sui extollendo prodidit, quam abstinendo et largiet ab ipsis nos bonis operibus caute in cogitatione custodire, ne si mentem elevant, bona non sint, quae non auctori militant,ium proferamus. Eleazar namque in praelio elephantem feriens perant, sed sub ipsa quae subigunt, superbiendo succumbunt? Quasi enim sub hoste quem prosternit moritur, qui de culpa quam superat elevatur. Pensandum ergo magnopere est quia bona prodesse nequeunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtinet᷑ ꝓbatũ intelligo. Cuͣ n sic ꝓbes
dm̃fieri hõiẽ ex necessitate. ut ⁊̃ si remo¬
ueant᷑ pauca q̃ de nr̃is libris posuisti. ut
iudeis s ⁊ paganis sola roẽ satisfacias.
⁊ ip̃e idẽ d̾s ⁊ hõ nouũ ꝯdat testam̃tum
⁊ uetꝰ approb. sic̃ ipm uerace ẽẽ necẽe
ẽ. confiteri: ita nihil q̃ ĩ ilł ꝯtinet᷑ uer̃
eẽ pͭ. aliqͥs diffiteri. A. Siqͥd diximꝰ q cor¬
rigendũ sit. ñ renuo correptionẽ si roã
dõ ñ nob̃ attͥbuere debemꝰ. qͥ ẽ. bñdictus
in scła ameN

Expanded text:
batum intelligo. Cum enim sic probes Deum fieri hominem ex necessitate; ut etiam si removeantur pauca, quae de nostris libris posuisti ut Judaeis, sed etiam paganis sola ratione satisfacias: et ipse idem Deus homo Novum condat Testamentum, et Vetus approbet, sicut ipsum veracem esse necesse est confiteri, ita nihil quod in illis continetur verum esse potest aliquis diffiteri. ANS. Si quid diximus quod corrigendum sit; non renuo correctionem, si ratiDeo, non nobis attribuere debemus, qui est benedictus in saecula. Amen
Abbreviated transcription (Latin):
tornr̃. ad passionẽ ductus. lignum sͥ cru¬
eis ip̃e portauit: Et sic insacrificio ꝓno¬
bis exhumanitate ẽ mortuus: ut tamẽ
in morcał maneret ex diuinitate. Quid
ẽ qd̾ homicida pͦ mortem sũmi pontificiᷤᷤ
ab solutus ad t̾ram ꝓpͥam. redit. nisi qd̾ bu¬
manũ genus qd̃ peccandos̾ met ip̃i mor¬
tem intulit. post mortem ueri sac̃dotis
udelicet redemptoris nr̃i: peccatosꝰ suoꝵ¬
uincłis soluitur.⁊ inparadisy possessione
reparatur. Quid ẽ qd̾ intab̾ nacłm ꝓuit¬
torium fierimbetur. suꝑ qd̾ duo c̾herubĩ
unum a simitate una. ⁊ Alt̾m asumitate alia
ex auro miidisso ponunt᷑. expandentes aleas
oꝑientes oracłum: Quid est qd̾ se mutuo res¬
piciunt diũsis uultib inꝑpiciatorium:
nisi qd̾ utͣq testam̃ta ita sibi in mediatorẽ
dĩ ⁊ hominum. concordant. ut qd unũ de¬
siguat: hoc alt̾m ex hibeat : Quid enim ꝓ
pitiatorium nisi ip̃e redemptor humani

Expanded text:
tor noster ad passionem ductus lignum sibi crutor noster ad passionem ductus lignum sibi crucis ipse portavit? Et sic in sacrificio pro nobis ex humanitate est mortuus, ut tamen immortalis maneret ex divinitate. Quid est quod homicida post mortem summi pontificis absolutus ad terram propriam redit , nisi quod humanum genus quod peccando sibimetipsi mortem intulit, post mortem veri sacerdotis, videlicet Redemptoris nostri peccatorum suovinculis solvitur, et in paradisi possessione reparatur? Quid est quod in tabernaculo propitiatorium fieri jubetur , super quod duo cherubim, unum a summitate una, et alterum a summitate alia, ex auro mundissimo ponuntur expandentes alasientes oraculum, qui se mutuo respiciunt versis vultibus in propitiatorium , nisi quod utraque Testamenta ita sibi in Mediatore Dei et hominum congruunt, ut quod unum designat, hoc alterum exhibeat? Quid enim per propitiatorium, nisi ipse Redemptor humani
Abbreviated transcription (Latin):
patͥamscͥptura sacra ꝑuui. suas facies: mra¬
re ẽ: que crucem enutiat. quia nos ad t̾rã
uiuentium ligno portat. Nisi aũ martscͥ¬
pturã sacram similẽ c̾ueret: ꝓpħa mini¬
me dixissz Repleca ẽ t̾ra scientia domini:
sicut aqua maris opientis. Sequitur. Et¬
una similitudo ip̃arum quatuor. Et aspe¬
hoc exhibet euuangłium. qd̾ exhibuit
euuangłium: hoc p̃dicauerunt apłi ꝑ
mundum.unagͦ similitudo ẽ. ip̃arũ
quatuor:. quia diuina eloquia.⁊ si tem¬
porib distincta: sunt tam̃ sensib unita.
Et aspectus earum ⁊ oꝑa: quasi si fit᷑ in me¬
dio rote. Rota intra rotam ẽ: testam̃tum
nou̾m. sicut diximus. intra testamͣtum
uetus qd̃ de signauit testam̃tum uetus :
hoc testam̃tum noũm exhibuit. Ut enĩ
pauca de multis loqͥr: quid ẽ qd̾ ad am
dormiente eua ꝓducitur. nisi qd̾ moriẽ¬
te xp̃o eccła formatur. Quid ẽ qd̾ isaac ad
immolandum ducitur. ⁊ ligna portat
are suꝑ mponit᷑. ⁊ uiuit. nisi qd̾ redẽp¬

Expanded text:
Scriptura sacra per quatuor suas facies mare est. Quae crucem annuntiat, quia nos ad terram viventium ligno portat. Nisi autem mari Scripturam sacram similem cerneret propheta, minime dixisset: Repleta est terra scientia Domini, sicut aquae maris operientis . Sequitur: Una similitudo ipsarum est quahoc exhibet Evangelium; quod exhibuit Evangelium, hoc praedicaverunt apostoli per mundum. Una ergo est similitudo ipsarum quatuor, quia divina eloquia etsi temporibus distincta, sunt tamen sensibus unita. 15. Et aspectus earum et opera, quasi si sit rota in medio rotae. Rota intra rotam est Testamentum Novum, sicut diximus, intra Testamentum Vetus, quia quod designavit Testamentum Vetus, hoc Testamentum Novum exhibuit. Ut enim pauca de multis loquar, quid est quod Adam dormiente Eva producitur , nisi quod moriente Christo Ecclesia formatur? Quid est quod Isaac ad immolandum ducitur, et ligna portat, arae superimponitur et vivit , nisi quod Redemp
Abbreviated transcription (Latin):
itaq tħc ẽmortẽ sic̃ diximꝰ sustin̾e uoluit.
qͥ suũ erat ⁊ pati ⁊ ñpati. debuit fac̾e̾ q̃ fecit
qr qͥ uoluit fieri debuit. ⁊ nͣ debuit fae̾e. qr ñ
nat᷑a. q̃ alia ÷ ab humana ẽẽ. suũ qͥeqͥd habe¬
bat ut nichil deb̾& dare nͥ qͣuolebat. ẜ ꝑso
nã uͦ sic ase ip̃o habebat qͣ habebat. ⁊ sic ꝑfec¬
te sibi sufficiens erat. uͥ nͦ alii qͥcꝗͣ retͥbuere
deb̾&. nͦ u sibi retͥbueret᷑ dare indig̾et .B. Aꝑ¬
te nẽ uideo qr tuilla rõe seip̃m mortiex de¬
bito sic̃ rõ mxa uidebat᷑ monstͣre dedit ad ho¬
norẽ dĩ.⁊ tñ fac̾e debuit qͥ fec̃.A. honor itaq
ille totiꝰ ÷ tͥnitatis. Qͣre qm̃ idẽ ipẽ ẽ. dĩ filiꝰ¬

Expanded text:
 cum mortem sicut diximus sustinere voluit, quoniam suum erat, et pati et non pati, debuit facere quod fecit, quia quod voluit fieri debuit; et non debuit facere, quia non natura, quae alia est ab humana esse suum quidquid habebat; ut nihil deberet dare, nisi quod vo sic a seipso habebat quidquid habebat, et sic perfecte sibi sufficiens erat, ut nec alii quidquem retribuere deberet; nec, ut sibi retribueretur, dare indigeret. BOS. Aperte nunc video quia nulla ratione seipsum morti ex debito, sicut ratio mea videbatur monstrare, dedit ad honorem Dei; et tamen facere debuit quod fecit. ANS. Honor utique ille totius est Trinitatis: quare, quoniam idem
Abbreviated transcription (Latin):
audientis. ⁊auditoi bonꝰ in de ꝓfertpꝰ modũ ma¬
gnã male̾ scĩe. uñ paruũ pͥus acceꝑat sem̃
lingue. Cui rei bñ ꝯcinit. Factũ inuidua ab
heliseo ꝓpħa miraculũ. q̃ue duos filios aufi¬
rente creditore amitt̾e̾t. ꝓpħe dictis obedi
& ex eo qͥ parũ olei hahebat ꝑuasa uacua ci¬

Expanded text:
tor bonus inde profert postmodum mator bonus inde profert postmodum magnam messem scientiae, unde parvum prius acceperat semen linguae. Cui rei bene concinit factum in vidua ab Elisaeo propheta miraculum, quae, ne duos filios auferente creditore amitteret, prophetae dictis obedivit, et ex eo quod parum olei habebat, per vasa vacua ef
Abbreviated transcription (Latin):
let intueri qd libet. Ppħa g̃ ad aquam
qͣndoq ꝑuenit quamꝰ non ꝑtransit. quia
ad cantemplatianem sapientie cum ad ex¬
tremum ducimur ipsa eiꝰ in mensitas quã
exse hominem subleuat ad se humanum
amimum plena agnitione negat ut hanc
et tangendo amet. et tam᷑ ne qͣ qͣm per¬
transeundo penetret. Beatus igͥ iob hec i¬
ꝑ ipsa ascendit᷑. ut ad celestia obitinend a uideat᷑.
Sacͥ itaq libri id ẽ diuini eloquii memouam
faciens dicit ꝑsingulas gradus meos ꝓmĩciaho
illum quia nimirũ ille ad doctnam ueracit᷑
asdendit. qͥ ad optinendam hanc gradibi scẽ
oꝑatianis eruperit. Si qͣsi ꝑsingłas gͣdus suos
lilirũ ꝓnunciat. qui ꝑcepisse se el scientiam
nõ ꝑuerba tantũ mͦ sed eciã per oꝑa demon¬
offeram eum. Omẽ eni qd̾ offerimꝰ in manil
tenemꝰ. Nementi eni adiudiciũ pͥncipi librũ
afferre ẽ. nerba preceptoꝵ illiꝰ in accione

Expanded text:
let intueri, quod libet. Propheta ergo ad aquam let intueri, quod libet. Propheta ergo ad aquam quandoque pervenit, quam non pertransit: quia ad contemplationem sapientiae cum ad extremum ducitur, ipsa ejus immensitas, quae ex se hominem sublevat ad se humano animo plenam cognitionem necat, ut hanc et tangendo amet, et tamen nequaquam pertranseundo penetret. Beatus igitur Job haec iper ipsos ascenditur ut ad coelestia obtinenda veniatur. Sacri itaque libri, id est divini eloquii, memoriam faciens, dicit: Per singulos gradus meos pronuntiabo illum, quia nimirum ille ad doctrinam Dei veraciter ascendit, qui ad obtinendam hanc gradibus sanctae operationis eruperit. Et quasi per singulos gradus suos librum pronuntiat, qui percepisse se ejus scientiam non per verba tantummodo, sed etiam per opera demonasi principi offeram eum. Omne enim quod offerimus, in manibus tenemus. Venienti ergo ad judicium principi librum offerre est verba praeceptorum illius in actione
Abbreviated transcription (Latin):
Qui it erũ metitur. mille. et propha
tisq ad renes per aquam ducitur. quia¬
itd elicet tunc nnobis plentudo oꝑis
excrescit. quando in nobas percepta sapi¬
entia omẽm quoq in quantum est possi¬
lule delectacionem carnis extinxerit. Nisi
enĩ carnis delec̾t̾acio eẽt in renbus psal¬
nusta non diceret. Nre renes meos et cor
meũ. Aqua gͥ ad renes uenit. cum dulcedo
sapientie etiam incentiua carnis interi¬
mit. ut ea q̃ urere mentem poterant de¬
lectacionis incendaa frigescant. Qui ad huc
mensus ẽ mille. torrentem uidelicet quẽ
propħa ꝑtͣnsire non potuit. De quo etiã dic̃.
qm̃ intumuerunt aque profunde torren¬
tis qui non potest tͣnsuadari. ꝑcepta namq
in qua scilicet contemplatione dum mens
maltum ducitur. subleuata uidet indeo.
quia non potest penetrare qd uidet. et
qͣsi tangit aquam torrentis quam ꝑtͣnsi¬
re non potest. quia et intuetur speculan¬
do qd̵ libeat. & tam̃ hoc ipsũ ꝑfecte non ua¬

Expanded text:
ubitos metitur mille, et propheta usque ad genua per aquam ducitur; quvidelicet tunc in nobis plenitudo operis excrescit, quando in nobis percepta sapientia omnes quoque, in quantum est possibile, delectationem carnis exstinxerit. Nisi enim carnis delectatio esset in renibus, Psalmista minime dixisset: Ure renes meos, et cor meum . Aqua igitur ad renes venit cum dulcedo sapientiae etiam incentiva carnis interimit, ut ea quae urere mentem poterant delectationis incendia frigescant. Qui adhuc mensus est mille, torrentem videlicet, quem propheta pertransire non potuit, de quo etiam dicit: Quoniam intumuerunt aquae profundae torrentis, qui non potest transvadari. Percepta namque in qua scilicet contemplatione dum mens in altum ducitur sublevata videt in Deo, quia non potest penetrare quod videt, et quasi tangit ad aquam torrentis quam pertransire non valet, quia et intuetur speculando, quod libeat, et tamen hoc ipsum perfecte non va
Abbreviated transcription (Latin):
de uirgitie assũptꝰ pꝰ ꝗͣ assũptꝰ ÷ : q ñ ÷ possi¬
bile. A. Si bcĩ q̃ supͣdicta st̃ consid̾as: hanc
q̃stionẽ ĩ ilł ut puto bñ solutã ĩ tellexisses
.B. Non uideo qͦmͦ. A. Non ne qn̾ q̃siuimꝰ utt᷑ ille
m̃tiri potuerit. monstͣuimꝰ ĩ m̃tiendo duas eẽ

Expanded text:
 possibile. ANS. Si bene, quae supra dicta sunt, considerasses, sane quaestionem in illis, ut puto, solutam intellexisses. BOS. Non video quomodo. ANS. Nonne, quando quaesivimus utrum ille mentiri potuerit, monstravimus in mentiendo duas esse
Abbreviated transcription (Latin):
moreret᷑: ñ potuit ñ mori. A. Ex eo qr filiꝰ dĩ assũp¬
sit hõiẽ ex uoluntate ut moreret᷑. ꝓbas eund̃
hoĩem ñ potuisse ñ mori. B. lta intelligo. A.
An ñ similit̾ apparuit exhis q̃dicta st̃ filiũ dĩ
⁊assũptũ hõiẽ unã eẽ ꝑsonã. ut idẽsit ⁊ hõ ⁊¬

Expanded text:
moreretur, non potuit non mori. ANS. Ex eo quia Filius Dei assumpsit hominem ea voluntate ut moreretur, probas eumdem hominem non potuisse non mori. BOS. Ita intelligo. ANS. An non similiter apparuit ex his quae dicta sunt, Filium Dei et assumptum hominem unam esse personam, ut idem sit De
Abbreviated transcription (Latin):
erat fut᷑um eẽ. sic̃ credid̾at. Qđ si te it̾m ꝑtͣ¬
bat. qr dico necceẽ erat. menĩto qi ueritas
sidei uirginis ñ fuit causa ut ille sponte
ita fut᷑ũ eẽ. qm̃ sic futurũ erat. Huiꝰ moĩ
aũ necessitas nͣ cogit rẽ ẽẽ: s eẽ.rei. facit
neressitatẽ eẽ. E st nãq necessitas p̃cedens
qͣ causa ÷ uͥ sit res: ⁊ ẽ. necessitas seq̃ns. ꝗͣ res
facit. Precedens ⁊ efficiens necessitas : ẽ dr᷑
sitate loqͥ qr loq̃ris. Cũ t ħ dico. significo
nihil fac̾e posse.uͥdũ loq̃ris ñ loqͣris. ñ ꝗͥ ali¬
qͥd te cogat ad loq̃ndũ. Nã molentia natał
conditioĩs cogit celũ uolui. te uͦ nulla ne¬
cessitas fac̃ loqͥ. S u̾cͣq ẽ. p̃cedens necessitas
ẽ. ⁊ sequens. ñ aũ uͥ sequens. ibi stati ⁊ p̾cedens.
uit᷑: s ñ similit᷑ ẽ. uer̃ iccirco te loqͥ. qr neceẽ
ẽ. ut loqͣris. Ista seq̃ns necessitas. currit ꝑ¬

Expanded text:
icut credidit. Quod si te iterum perturbat, quia dico, necesse erat: memento quia veritas fidei Virginis non fuit causa, ut ille sponte ita futurum esse, quoniam sic futurum erat: hujusmodi autem necessitas non cogit rem esse; sed esse rei facit necessitatem esse. Est namque necessitas praecedens, quae causa est ut sit res: et est necessitas sequens, quam res facit. Praecedens et efficiens necessitas est, cum sitate loqui, quia loqueris. Cum enim hoc dico, significo nihil facere posse, ut, dum loqueris non loquaris, non quod alius te cogat ad loquendum. Nam violentia naturalis conditionis cogit coelum volvi; te vero nulla necessitas facit loqui. Sed ubicunque est praecedens necessitas, est et sequens; non autem ubi sequens, ibi statim et praecedens. vitur: sed non similiter est verum, idcirco te loqui, quia necesse est ut loquaris. Ista sequens necessitas currit
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ supdicta st̃ roe̾m aꝑuisti. sic peto ut eoꝵ q̃ sunt
tũ erat infectũ pecẽo hoĩem sine pecc̃o. qͣsi a¬
carnał delectatõis pecc̃o. uirgo tñ ipsa unde
assũptusẽ: ita u̾niqͥtatib concepta ẽ. ⁊ ĩpec¬
uert᷑. &i. A. Postꝗͣ constat hõiẽ illũ

Expanded text:
 dicta sunt, rationem aperuisti: sic peto ut eorum, quae tum infectum erat peccato, hominem sine peccato, quasi acarnalis delectationis peccato; Virgo tamen ipsa, unde assumptus est, est in iniquitatibus concepta, et in pecverunt. ANS. Postquam constat hominem illum
Abbreviated transcription (Latin):
Alr̾ n ĩdignitatẽ ꝗͣ habituri erant ñꝑos¬
st̃ restitui : qm̃ sine alieno auxilio ꝑ pote¬
statẽ suã ꝗͣ acceꝑant stetissent ĩ ueritate
si ñ ꝑeccassent. Q ꝓpt̃ siqͥs opinat᷑ saluato¬
ris nr̃i redẽꝑtiõem usq ad illos aliqnͣ deb̾e
decipit᷑. Qd ñdico qͣsi p̃tiũ mortis eiꝰ oĩb¬

Expanded text:
Aliter enim in dignitatem quam habituri erant non possunt restitui, quoniam sine alieno auxilio per potestatem suam quam acceperant stetissent in veritate, si non peccassent. Quapropter si quis opinatur Salvatoris nostri redemptionem usque ad illos aliquando debere decipitur. Quod non dico, quasi pretium mortis e
Abbreviated transcription (Latin):
efficatiã it̾m ueniã recipiant. Sic tñ ut
nullꝰ palatiũ etꝰ ĩg̾diat᷑ : donꝰ factũ sit ħ.
unde culpe rela xant᷑. Scđm hanc simili¬
tudinẽ. quĩ ñ potuort̃ hoĩes qͥs saliu faci

Expanded text:
efficaciam iterum veniam recipiant: sic tamen, ut efficaciam iterum veniam recipiant: sic tamen, ut nullus palatium ejus ingrediatur; donec factum sit hoc unde culpae relaxentur. Secundum hanc similit
Abbreviated transcription (Latin):
deo me abĩportunitate tua ñposse lib̾ari.S
si aliqͣnitũ potero q postulas indicare. gr̃as
aganiꝰ dõ. Si uͦ ñ potero: sufficiant q̃ supra ꝓla-¬
ta st̃. Cũ nconstas dm̃ ⁊ hõinẽ fieriopor tere
dubiu ñ ẽ sap̃iã ⁊ potentiã illi ñde ee. ut hoc
sine pec̾co fiat. B. Sic libent᷑ accipio. A Opor¬
tuit utiq ut illa redẽptio ꝗͣ xͦ fec̾ ꝓdesso¬
ut nullꝰ eoꝵ fac̾e̾ possit. Unus mortis dãp¬
nationẽ euadat. Ille aut̃ qͥsolits ẽ. ĩnocens
tantã ap̃ regt᷑ habeat gr̃am ut possit. &
tantã dilectionẽ erga reos habeat. ut ue¬
lit om̃s qͥ stio credunt confilio reconciliare
om̃s posst̃ qͥ reconciliandi st̃ ad dit̃ illũ ꝯue¬
nire. concedit rex ꝑꝑ magnitudinẽ illius
ĩpetiare: ⁊ ad pactũ ibi ꝯstitutũ acceðe. ab
oĩ culpa fint ab soluti p̃t̾ita. ⁊ si ꝯtig̾it ut
pꝰ hano ueniã tñ peecent. sidignesatis face
⁊cor ri gi deincops uoliterint. ꝑ eiꝰ dẽ pacti

Expanded text:
ortunitate tua non posse liberari: sed si aliquatenus potero quod postulas ostendere, gratias agamus Deo. Si vero non potero, sufficiant ea quae supra probata sunt. Cum enim constat Deum hominem fieri oportere, dubium non est sapientiam et potentiam illi non deesse, ut hoc sine peccato fiat. BOS. Sic libenter accipio. ANS. Oportuit utique ut illa redemptio, quam Chrisut nullum eorum facere possit unde mortis damnationem evadat: ille autem, qui solus est innocens, tantam apud regem habeat gratiam, ut possit; et tantam dilectionem erga reos, ut velit omnes, qui credent suo consilio, reconciliare omnes possunt, qui reconciliandi sunt, ad diem illam convenire, concedit rex, propter magnitudinem servitii um ibi constitutum accedere, ab omni culpa sint absoluti praeterita: et si contigerit ut post hanc veniam iterum peccent, si digne satisfacere et corrigi deinceps voluerint, per ejusdem pacti
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd licite fac̾e ⁊ ñ fac̾e. dat illi ita suũ ẽẽ utrũq.
ut lic alt̾m sit meliꝰ. neutrũ tũ exigat᷑ det̃mi¬
nate.s siue faciat qͣ meliꝰ ẽ siue alt̾m : debe
beat. qr sponte dat q sucĩ: Nã c̃ uirginitas me¬
lior sit ꝯuigio : neutrũ tñ ab hoĩe de t̃minate

Expanded text:
dit aliquid licite facere et non facere; dat illi ita suum esse utrumque, ut licet alterum sit melius, neutrum tamen exigatur determinate: sed sive faciat quod melius ebeat quia sponte dat quod suum est. Nam cum virginitas melior sit conjugio, neutrum tamen ab homine determinate
Abbreviated transcription (Latin):
ĩꝯmoda qͣsentire posst̃. aiustitia ꝗͣ dõ debent
declinent. qͥ minime dediss&. si ẜ potentiã
siã mortẽ ꝓtali causa illatã declinass&. u
derit. qmͣ multi añ aduentũ eiꝰ. ⁊ ioħs bapti¬
sta pꝰ aduentũ añ mortẽ eiꝰ fortit᷑ mortẽ ꝑue
ritate sustinentes: illũ sufficient᷑ dedisse nos

Expanded text:
moda, quae sentire possunt, a justitia quam Deo debent declinent; quod minime dedisset si secundum potentiam suam mortem pro tali causa illatam declinasset? Bderit: quoniam multi ante adventum ejus, et Joannes Baptista post adventum ante mortem ejus, fortiter mortem pro veritate
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ duosic̃ st̃ ĩ conuenientia ita st̃ ĩposibilia:
⁊ nee ẽe ÷ ut omt̃ pece̾ni aut sacisfactio aut pe¬
ta seqͣt᷑. B. Satisfecisti obiectioi̾ mee. A. Palã
norare: s qͣnt̃ ĩse ẽ. ħ aliqͥs fac̾e uidet᷑. c̃uoluti¬
tatẽ suã uolutitati eiꝰ subiẽ aut subtͣhit. B.

Expanded text:
quoniam sicut sunt inconvenientia, ita sunt impossibilia; necesse est ut omne peccatum satisfactio aut poena sequatur. BOS. Satisfecisti objectioni meae. ANS. Palnorare: sed quantum in se est hoc aliquis facere videtur; cum voluntatem suam voluntati ejus subjicit, aut subtrahit. B
Abbreviated transcription (Latin):
fuere ñ nulli. qͥ ipsoꝵ qͦ doctoꝵ sublimiũiure do¬
ctores txiste̾nt. ⁊ qͣsi qͣ drantescos ad sub leuandũ
domꝰ dnĩ edificiũ pararent. Neq ti soli ierenuas ⁊
liissuis qͥ erant degentib. maximã uite siue
patientie formã.maxima uite salutaris p̃conia.
sequentis eui doctorib ministͣuit. qͦ abiectis re
eccłe. digni ⁊ apti exist̾ent. Porro biblii p̃para¬
uert̃ ligna ⁊ lapides ad edificandã domũ. Biblõ

Expanded text:
fuerunt nonnulli, qui ipsorum quoque doctorum sublimium jure doctores existerent, et quasi quadrantes eos ad sublevandum domus Domini aedificium pararent; neque enim soli Jeremias et liis suis, qui erant ex gentibus, maximam vitae suae patientiae formam, maxima doctrinae salutaris praeconia sequentis aevi doctoribus ministrarunt, quo abjectis verbis Ecclesiae digni et apti inventi sunt. Porro Byblii praeparaverunt ligna et lapides ad aedifi
Abbreviated transcription (Latin):
it᷑ parant. Sic ⁊ n soli ĩ suos auditores fidẽ ⁊oꝑa
iꝰtitie doc̾e sufficiunt : dũ ipĩ pͥꝰ sacͥs paginis e¬
docti diligent̃ sit fides tenenda. qͦ uͥtutũ calle ĩ¬
cedendũ. certa diffinitione u̾itatis didicert̃.
lã frustͣ sibi officiũ doctoris usurpat. qͥdisc̾tiõẽ
fidei catholice ignorat. Neq scũariũ dnõ. s rui¬
nã sibi edificant. qͥ doc̾e alios regulã ꝗͣ ip̃i ñdidi
cẽre conant᷑. In edificando domo dnĩ pͥmo st̃ lig¬
tia ⁊ lapides cedendi de monte: Q eos qͦs ĩfide u̾ita¬
tis ĩstitutre q̃rimꝰ: pͥmo necẽe ẽ. ũ ab reñtiare
des p̃tiosi ⁊ gͣndes. atq ĩfundam̃ t̃ tẽpliponendi.
Ut memin̾imꝰ abdicata ꝯu̾satiot̃ pͥori. eoꝵ ĩ õib

Expanded text:
r, parant; sic enim solum suos adjutores fidem et opera justitiae docere sufficiunt, dum ipsi prius sacris paginis edocti, diligenter quae sit fides tenenda, quo virtutum calle incedendum, certa definitione veritatis didicerunt. Nam frustra sibi officium doctoris usurpat, qui dissertionem fidei catholicae ignorat. Neque sanctuarium Domino, sed ruinam sibi aedificant, qui docere alios regulam, quam ipsi cere, conantur. In aedificanda ergo domo Dei, primo sunt ligna et lapides caedendi de monte: quia eos quos in fide veritatis instituere quaerimus, primo necesse est ut abrenuntiare des pretiosi et grandes, atque in fundamentum templi ponendi, ut meminerimus abdica
Abbreviated transcription (Latin):
rint lapides d fact᷑ ẽ. tẽplũ: ĩ libꝰ paralip̃ aꝑte
declaratũ ẽ. dicente dd̾ ad salomonẽ. c̃ ei ĩpensas
lapides¬
osũ. ac marmor parium abundantissi me p̃paraui. Mar.¬
mor aũ pariũ. marmor candidũ dt̃. qͣlẽ ead ĩsula gig¬
nere ꝯsueuit. Uñ poeta deilla. Olearon niueãq paron
sparsasq ꝑequor: cieladas ⁊ crebris legimꝰ freta ꝯcita
uentis. Ni ueã gͦ ꝑaron dic. eo qͥ candidissimi gn̾is sit.¬

Expanded text:
rint lapides, quibus factum est templum, in libro Paralipomenon aperte declaratum est, dicente David ad Salomon, cum ei lapidem et marmor Parium abundantissime praeparavi . » Marmor autem Parium marmor candidum dicitur: quale eadem insula gignere consuevit. Unde poeta de illa: Olearon niveamque Paron sparsasque per aequor Cycladas, et crebris legimus freta concita terris. Niveam ergo Paron dicitur, eo quod candidissimi
Abbreviated transcription (Latin):
dnõ ad ħere nonerimꝰ. Qsiuin cibili m̃tis stabilita¬
te. qͣsi qͣdratos qͦdãmͦ. atq ad os tẽpta tõñ ĩ cursꝰ ĩmo¬
biles ꝑdurare conspicimꝰ. qͦs p̃tiosos ⁊ gͣndes m̾ito ⁊
fama cõꝑimꝰ. Post fundatñt᷑ uͦ talib actantis lapi¬
dibꝰ ꝯpositũ. edificanda ẽ. domꝰ dñi p̃paratis diligen¬
tiꝰ lignis aclapidib ac decenti ordine collocatis. quȩ
olĩ de pͥsco suo situ ł radice fuerant abstracta.qr pꝰ
pͥme fidei rudim̃ta. pꝰ collacata ĩ nob iuxta exẽ¬
plũ sublimiũ uiroꝵ fundam̃ta humilitatis. ad

Expanded text:
incibili mentis stabilitate, quasi quadratos quodam modo, atque ad omnes tentationum incursus, immobiles perdurare conspicimus, quos pretiosos, et grandes merito, ac fama comperimus. Post fundamentum vero talibus, ac tantis lapidibus compositum, aedificanda est domus Domini, praeparatis diligentius lignis, ac lapidibus, ac decenti ordine collocatis. Quae olim de prisco suo situ vel radice fuerant abstracta, quia post prima fidei rudimenta, post collocata in nobis juxta exemplum sublimium virorum fundamenta humilit
Abbreviated transcription (Latin):
Inqͥ fundam̃tũ lapides grandes ⁊ p̃tiosi tollunt᷑
ẽp̃cipui factis ac scĩtate uiri.familiari m̃tis seĩ¬
tate suo adhent ꝯditori. Ut qͦ fitmiꝰ in illo spẽ
suã pont᷑: eo fortiꝰ alioꝵ uitã dirig̾t. q ÷ latitudi¬
nẽ portare sufficiunt. Lapides gͦ qͥ ĩfundam̃tũ tẽ¬
pli. ad portandũ edificiũ tẽpliponebant᷑ pͥe st̃¬

Expanded text:
 fundamentum lapides grandes et pretiosi tolluntur, cum praecipui factis ac sanctitate viri, familiari mentis sanctitate suo adhaerent Conditori, ut quo firmius in illo spem suam ponunt, eo fortius aliorum vitam dirigere quod est latitudinepli ad portandum aedificium omne ponebantur,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi dũo ad ħere. ⁊ ĩpositas sibi fr̾m necessita¬
tes fortit̾ ferre didicert̃. hisposst̾ lapidib gͣn¬
dib acp̃tiosis ĩdicari. Q bñ lapides pͥmo q̃dra¬
ti. ac sic ĩfundam̃to poni iubent᷑. Q dratum¬
mit᷑ fig̾e corda assimi lant᷑ electoꝵ. qͥita ĩ fidĩ
firmitate ꝯsiste̾ didicert᷑: ut nulla occ̃rentiũ
rer̃ adu̾sitate . nͨ ip̃a ⁊̃ morte a sui rectitudine

Expanded text:
ipsi Domino adhaerere, et impositas sibi fratrum necessitates fortiter ferre didicerunt, hi possunt lapidibus grandibus ac pretiosis indicari; qui bene lapides primo quadrari, ac sic in fundammirum figurae corda assimilantur electorum, quae ita in fidei firmitate consistere didicerunt, ut nulla occurrentium rerum adversitate, nec ipsa etiam morte a sui rectitudine
Abbreviated transcription (Latin):
scͥbit. ĩ similitudinẽ pelł colubͥ qͣ exuitͣ ĩ senͣtute.
sic ĩ rotundo textũ ÷ ũ marsupiũ longiꝰ putes. tex¬
tũ aũ subtegmine coccipurpure. iacincti. ⁊ stami¬
ne bissino. obdecorẽ ⁊ pulcͥtudinẽ.atq ita polimita
arte distinctũ. ũ diu̾sos flores ⁊ gẽmas artificis ma-¬
nu ñ textas s additas arbitreris. habebatq latitu¬
⁊ eo tunica iacinctina simł ⁊ sr̃ hum̾ale stͥngebat᷑.¬

Expanded text:
scribit, in similitudinem pellis colubri, quam exuit in senectute, sic in rotundo textum est, ut marsupium longius putes. Textum autem sub tegmine cocci, purpurae, hyacinthi, et stamine byssino, ob decorem et fortitudinem, atque ita polymita arte distinctum, ut diversos flores et gemmas non artificis manu contextas, sed additas arbitreris. Habebatque latituet eo tunica hyacinthina, sim
Abbreviated transcription (Latin):
E ⁊ uox ĩ collo ⁊: ꝑ collũ recte loq̃ndi usꝰ expͥmit᷑.
Sic̃ sol⁊ ficri i extremis uestiũ partib. Sic̃ ꝑues¬
tes oꝑa. ita extremis uestiũ partib. oꝑmꝯsũ ma¬
tio figãt᷑. ł exc treme uestiũ partes. ultime st̃ nrẽ
sollicitudines. q fideles c̃finire uitã coguntur
intentiꝰ ab oĩ labe maloꝵ se expurgare ꝯ tendt̃᷑.
ẽmetu ⁊ pauore curantes. neañ districtũ iudiẽe
ꝓdncti. ꝓsordido uitioꝵ habitui expellant᷑ ĩte¬
Ynebras exxtiores.
⁊appareant si c̃ electi dĩ. ĩduti uisc̾a mi̾e. benignitatẽ

Expanded text:
 collum recte loquendi usus exprimitur, sicut fieri solet in extremis vestium partibus: sicut vestibus opera, ita extremis vestium partibus operum consummatio figuratur. Vel extremae vestium partes, ultimae sunt nostrae sollicitudines, quibus fideles, cum finire vitam coguntur, intentius ab omni labe malorum se expurgare contendunt, cum metu et pavore curantes, ne ante districtum judicem producti pro sordido vitiorum habitu expellantur in tenebras exteriores, sed appareant
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ꝓfructibꝰ dignis penitentie .i. elemosinis. cet̾isq
tu pontificis figauit. ⁊ ub manifeste docuit. si
dolor aũqͥdã donaria accipiunt. ĩnio exigc̃. ⁊ĩiqͥ¬
tatesppłi nͣ asportatit. nͨ castigant. c̃ ob ħ soli debe¬
ant sum̾e carnalia qr ministͣnt spãlia. s qr ꝓsub¬

Expanded text:
 fructibus dignae poenitentiae, id est eleemosynis, caeterisque tu pontificis figuravit et verbis manifeste docuit. Proh dolor! autem, quidam donaria accipiunt, imo exigunt, et iniquitates populi non asportant nec castigant, cum ob hoc solum debeant sumere carnalia, quia ministrant spiritualia. Sed qu
Abbreviated transcription (Latin):
pleniꝰ ĩ segñtib eaplicat᷑. Rationale: pectoris habitꝰ.
Sr̃ bum̾ale: ẽ habitꝰ humeroꝵ. tunica ⁊ linea stri¬
cta .i. camisia. totũ corpꝰ oꝑiunt. cidaris cap̃ oruat.
balteꝰ utͣmq tunicã simł⁊ sr̃ hum̾ale artiꝰ ad corpꝰ ap.¬
tat. Qͥb sexĩdum̃tis ĩferiꝰ onͣ iungr̃ ⁊ octauũ. fe¬

Expanded text:
plenius in sequentibus explicatur. Rationale autem pectoris habitus, superhumerale est humerorum; tunica et linea stricta, id est, camisia, totum corpus operiunt, cidaris caput ornat, baltheus utramque tunicam, simul et superhumerale arctius ad corpus aptat. Quibus sex indumentis inferi
Abbreviated transcription (Latin):
te multiplex ꝯtextio catenat᷑ ⁊ retis expansi¬
o. multipharias electoꝵ ꝑsonas ĩsinuat. q̃cũ¬
u̾b̃ scõꝵ p̃dicatoꝵ fidelit̾ abscultanido atq obe¬
diendo ad ħent. qͣsi columiar᷑ capitib sursũ¬
posite. retis ⁊ catenule miraculũ siue conexi¬
onis cunctis aspectantib p̾bent. Hȩ ⁊ ncate¬

Expanded text:
te multiplex contextio catenarum, et retis expansite multiplex contextio catenarum, et retis expansio, multifarias electorum personas insinuat: quo atque obediendo adhaerent, quasi columnarum capitibus superpositae retis e catenulae, miraculum suae connexionis cunctis aspectantibus praebent. Eae etenim cate
Abbreviated transcription (Latin):
euangłice qͦ ꝑfectiõĩs ẽ. insita grã. Sicq fit
ut p̃dicator qͥsq eg̾giꝰ siue ad iuideos. seu miten¬
dus ad gtͣs. consono diuinoꝵ eloqͥoꝵ tostimonio
confirmatꝰ. certã fidĩ ⁊ oꝑis rectituditit᷑ absq
errore conseru&. Noueritq docens ꝓferre de
thesauro suo noua ⁊ uetera. Non solũ aũ testam̃¬
ta sibi ĩ uicẽ diui noꝵ sacͣm̃toꝵ relationẽ ꝯ cint̃.¬
s ⁊ om̃s qͥĩ eoꝵdẽ testam̃toꝵ libris seͥpti ꝯtinen¬
tur electi. una fide p̃diti. eadẽq st̃ adĩuicẽ
caritate ronexi. Unde apte de ipsoꝵ capitel¬
capitellũ colunnar᷑ fusile erat. q ĩ libropara-¬
lip̃ ita scͥpt̾ ẽ. Nec ñ ⁊ qͣsi cathenulas ĩ oraculo.
⁊ sr̃posuit ras ĩcapitib colutinar᷑. Speties nã-
q catenar̃.⁊ si militudo retis incapitellis: ua¬
rietas ÷ uirtut᷑ sp̾aliũ ĩ scĩs. De qͣ dno catit᷑ in
amicta uarietate. diu̾soꝵ carismat̾. Uelcer¬

Expanded text:
ectionis est insita gratia; sicque fit ut praedicator quisque egregius sive ad Judaeos, sive mittendus ad gentes, consono divinorum eloquiorum testimonio confirmatis, certam fidei et operis rectitudinem absque errore conservet, noveritque docens proferre de thesauro suo nova et vetera. Non solum autem Testamenta sibi invicem divinorum sacramentorum relatione cons qui in eorumdem Testamentorum libris scripti continentur electi, una fide praediti, eademque sunt ad invicem charitate connexi. Unde apte de ipsorum capitelcapitellum columnarum fusile erat . Quod in libro Paralipomenon ita scriptum est: Necnon et quasi catenulas in oracula, et superposuit eas capitibue catenarum et similitudo retis in capitellis, varietas est virtutum spiritualium in sanctis: de qua Domino cantatur in umamicta varietate diversorum charismatum. Vel cer