comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
̾ pasche. uł in sabato pentecostes
si qui uelint aqͥuã consecratã ad asꝑsio¬
nem in domos suas reciꝑe: aute cͥsinatis
infusionem accipiant.
parrochia reperit. si incogniti fue¬
rint uiri illi a quib st̃ ordinati. & dubi¬
um ẽ: ep̃os eos fuisse annon qui eos ordi¬
nauerint. si bone actionis & catholici ui¬
ri sunt ipsi prb̃i. &e̾ in ministerio xp̃i
om̃iq lege scã educati & apti. ab ep̃o
suo benedictionẽ presbiteratꝰ suscipiãt.
& conseerent᷑. & sic ministerio saero

Expanded text:
o paschae vel in sabbato pentecostes, si qui velint aquam consecratam ad adpersionem in domos suas recipere, ante chrismatis infusionem accipiant. parrochia repperit, si incogniti fuerint viri illi, a quibus sunt ordinati, et dubium est eos episcopos fuisse an non, qui eos ordinaverunt, si bonae actionis et catholici viri sunt ipsi presbiteri et in ministerio Christi omnique lege sancta educati et apti, ab episcopo suo benedictionem presbiteratus suscipiant et consecrentur et sic ministerio sacro
Abbreviated transcription (Latin):
dicta suspicione remaneat cũ trib
uisum fuerit aut necesse ꝓpt̃̾ tumultũ
popłi ꝓspexerit & cũ aliis bonis ꝙꝰ iustis
hominib se sacram̃to corã popło. suꝑ¬
dat᷑. Si qͥs aut̃ scire desiderat quales
testes ad accusationẽ sarerdotũ. & qͥd

Expanded text:
aedicta suspicione remaneat cum tribusaedicta suspicione remaneat cum tribusvisum fuerit, aut necesse propter tumultum populi perspexerit, et cum aliis hominibus se sacramento coram populo supdat. Si quis autem scire desiderat, quales testes ad accusationem sacerdotum recipi
Abbreviated transcription (Latin):
dotum ac leuitarũ. Auctoritate & con¬
sensu atq reliquoꝵ fideliũ. &̾ cun¬
ctoꝵ consiliarioꝵ nr̃oꝵ consultu de¬
finitũ ẽ. Uos om̃s utͥusq ordinis
ministros scire uolumꝰ. Statutũ ẽ
nanq rõne & necessitate atq p̃dicto
sacerdotũ cͥm̃ inponit᷑. si ipse accusa¬
tor talis fuerit. ut recipidebeat. quia
quales ad accusationẽ sac̾ dotũ admit¬
ti debeant. in canonib plenit̾ exp̃s¬
sum ẽ. Si autẽ ut dictũ ÷ ille ac cu¬
sator qui canonice ẽ recipiendꝰ. es̃i cũ
legitimo uiroꝵ numero & bonoꝵ te¬
stium approbare in conspectu ep̃orum
poterit tc̃ canonice diuidicetur. & si
culpabilis inuentus fuerit. canonice
dãpnetur. Si uͦ eũ supͣ scͥpto p̃textu ap¬
ꝓbare ipse accusator mimme poterit᷑¬
&̾ hoc canonice diuidicet᷑. Ipse uͦ sac̾dos
si suspiciosus & incredibił suo ep̃o aut
reliquis suis consacerdotib siue bonis
& iustis de suo popło uł de sua plebe
hominib fuerit ne in cͥmine aut p̃¬

Expanded text:
dotum ac Levitarum auctoritate et consensu, atque reliquorum fidelium et cunctorum consiliariorum nostrorum consultu definitum est, vos omnes utriusque ordinis ministros scire volumus. Statutum est namque ratione et necessitate, atque praedicto sacerdoti crimen imponitur, si ipse accusator talis fuerit ut recipi debeat, quia quales ad accusationem sacerdotum admitti debeant, in canonibus pleniter expressum est; si autem, ut dictum est, ille accusator, qui canonice est recipiendus, eum cum legitimo virorum numero et bonorum testium, approbare in conspectu episcoporum poterit, tunc canonice dijudicetur, et si culpabilis inventus fuerit canonice damnetur. Si vero eum supra scripto praetextu approbare ipse accusator minime potuerit, et hoc canonice dijudicetur. Ipse ergo sacerdos si suspiciosus aut incredibilis suo episcopo aut reliquis suis consacerdotibus, sive bonis et justis de suo populo vel de sua plebe hominibus fuerit, ne in crimine aut pr
Abbreviated transcription (Latin):
&e diuulgatũ ẽ ꝑ multa loca
qualit᷑ hoĩes mali aduersus me insurre¬
xert̃ & debilitare uoluert̃. & miserunt
suꝑ me grauia cͥmina. ꝓpt̃ quã causã.
iste clem̃tissimꝰ ac seuerissimꝰ dñs Raro
lus una cũ sac̾dotib &ꝰ optrinatib suis
istam ꝑ uenit ad urbem. Quã obre ego
leo pontifex sc̃ȩ romanȩ eccłiȩ ã nemi¬
ne udicatꝰ neq eoactꝰ. s spontanea uolũ¬
tate mea purifico me in conspectu ur̃o
coram dõ & angłis eiꝰ. qui conscientiam
meam trouit ⁊ beato petro pͥncipe apo¬
stoloꝵ in cuiꝰ conspectu consistimꝰ. qͥa istas¬

Expanded text:
et divulgatum per multa loca qualiter homines mali adversus me insurrexerunt, et debilitare voluerunt, et posuerunt super me gravia crimina, propter quam causam iste clementissimus alus una cum sacerdotibus et optimatibus suis istam pervenit ad urbem. Quamobrem ego Leo, pontifex Romanae Ecclesiae a nemine judicatus, neque coactus, sed spontanea mea voluntate purifico me in conspectu vestro coram Deo et angelis ejus, qui conscientiam meam novit, et B. Petro, principe apostolo
Abbreviated transcription (Latin):
patͥb ep̃is & reliqͥs sac̾dotib & ceteris
eccłasticȩ dignitatis ministris. nr̃is in
regnis seu in aliis dõ degentib nob̃q
una cũ eis agentib sepissime ꝓpt̾ mul¬
tas & nimias recdamationes. quȩ ex hoc
ad nos ex diuersis partib uenert̃ uen¬
tilatum ẽ. S qualit̾ consultu dñi &

Expanded text:
episcopis, et reliquis sacerdotibus, et caeteris episcopis, et reliquis sacerdotibus, et caeteris ecclesiasticae dignitatis ministris, nostris in regnis, seu in aliis degentibus, nobisque una cum eis agentibus saepissime, propter multas et nimias reclamationes, quae ex hoc ad nos ex diversis partibus venerunt, ventilatum est. Sed qualiter consultu domni et
Abbreviated transcription (Latin):
&̾ xp̃c filiꝰ dĩ qͥ illũ fecit. & docuit. qui
qui illud scͥpsert̃. fic adiuuent qͦd ille
p̃nominatã actionem ita ñ ꝑpetrauit.
sic̃ eidẽ illi oblatũ ẽ. & in hac satisfacti¬
one purgatꝰ. secure deinceps exerceat
ministerium. Quã satiffactionẽ ñ nulli
p̃cedentium patrũ scm̃ leonẽ papã iuba¬
silica sc̃i petri apłi. corã reuerentissim o
cesare harolo. a clero. & plebe. ita fecis¬
se cõmemorant. atq ita mox reueren¬
dum pͥncipem. contra eiꝰdẽ scĩ pape ad¬
uersarios digne ultionis uindictã exer¬
cuisse.
uisu &ꝰ auditu notũ ẽẽ nõ dubi¬
tamꝰ. qd̃ sepissime suadere antiqͦ hoste
natio & satisfactio fiat. licet tẽꝑe bonȩ
memoriȩ dñi genitoris nr̃i pipini. siue
pͥscis tẽꝑib a scĩs patͥb &ꝰ a reliquis bo¬
ue deuotionis hominib sepissime uen¬
tilatun fuerit. nos tam̃ plemit̃ & ad liqͥ¬
dum diffinitum reꝑꝑisse minime qͥui¬
inꝰ. Nrĩs quippe tẽꝑib ad ipsum. ascis

Expanded text:
 Filius Dei, qui eum fecit et docuit quod qui illud scripserunt sic adjuvent, quod ille praenominatam actionem ita non perpetraret, sicut eidem illi oblatum est, et in hac satisfactione purgatus, secure suum exerceat ministerium. Quam satisfactionem um Leonem papam, in basilica Sancti Petri apostoli coram reverendissimo Caesare Carolo ac clero et plebe ita fecisse, commemorant, atque ita mox venerandum principem contra ejusdem sancti papae adversarios dignae ultionis vindictam exercuisse.u aut auditu notum esse non dubitamus, quod saepissime, suadente antiquo hoste,natio et satisfactio fiat, licet tempore bonae memoriae domini genitoris vestri Pipini, sive priscis temporibus a sacris Patribus et a reliquis bonae devotionis hominibus saepissime ventilatum fuerit, nos tamen pleniter et ad liquidum diffinitum reperire minime quivimus. Nostris quippe temporibus idipsum a sanctis
Abbreviated transcription (Latin):
serit a popłs ab ep̃o iuiram̃to. seu ab ãno
xp̃ianitatis constrictꝰ infamiã eiꝰ patesct̃.
&eꝰ ceteri accusatores cͥminis eiꝰ defueruit.
ãmoneant᷑ pͥmo seorsũ ab ep̃o. deinde sub
tione aminoneat. Si uͦ neq sic se correxe¬
rit. ab officio suspendat᷑ usq ad satisfacti¬

Expanded text:
serit, et populus ab episcopo juramento seo banno christianitatis constrictus, infamiam ejus patefecerit, et ceteri accusatores criminis ejus defuerint, admoneatur primo seorsum ab episcopo, deinde sub tione admoneat. Si vero nec sic se correxerit, ab officio suspendatur usque ad digna
Abbreviated transcription (Latin):
fuerint: qui eiꝰ cͥmina manifestis iudiciis
ꝓ bare contenderuit. & ipse negauerit.
tun ipse cũ septem sociis suis eiꝰdẽ ordi¬
nis ñ ualet ã crimine semet ipsũ ex-¬
iqͥs prb̃t a
plebe sibi cõmissa mala opimone¬
infamatꝰ fuerit. & ep̃c legitimis testib
approbare ñ potuerit. suspendat᷑ prb̃t
usq ad dignam satisfactionẽ. ne popłs si¬
delium in eo scandalum patiat᷑. Digna
enim satisfactione eis ã quib reus ẽẽ ere¬
ditur. pꝰ factam securitatem de mosito
cͥmine in nocens ẽẽ manifestet᷑. Qui tta
a nobis &̾ maiorib constitutũ ẽẽ docetur.

Expanded text:
fuerint qui ejus crimina manifestis indiciis probare contenderint, et ipse negaverit, tum ipse cum septem sociis suis ejusdem ordinis, si valet, a crimine semetipsum exis presbyter a plebe sibi commissa mala opininfamatus fuerit, et episcopus legitimis testibus approbare non potuerit, suspendatur presbyter usque ad dignam satisfactionem, ne populus fidelium in eo scandalum patiatur; digna enim satisfactio est, si ab eis a quibus reus creditur, post rectam securitatem de imposito crimine innocens esse manifestetur. Quod ita a nobis et a majoribus constitutum esse doc
Abbreviated transcription (Latin):
e accusationib
gͦ clericoꝵ de quib consulti sumꝰ.
qt om̃s eoꝵ accusationes difficile ẽ ad
cessorib multoꝵ consensu ep̃oꝵ iam de
finitum ẽ. Nec in eoꝵ ęccłiis aut alii
p̃ponant᷑. aut ordinentur. antequã hic
eoꝵ iuste terminent᷑ negocia. Qm̃ qͣiuiᷤᷤ¬
liceat apd ꝓuinciales & metropolitanos
& primates eoꝵ uentilare accusationes.
uł c̾minationes. ñ tam̃ licet diffinire. secꝰ
quam p̃dictum ẽ. Reliquoꝵ uͦ clericorũ apd̃¬

Expanded text:
e accusationibus ergo clericorum, de quibus consulti sumus, quia omnes eorum accusationes difficile est ad cessoribus multorum consensu epifinitum est, nec in eorum Ecclesiis aliis aut praeponantur, aut ordinentur, antequam hic eorum juste terminentur negotia. Quliceat apud comprovinciales et metropolitanos; atque primates eoruvel criminationes, non tamen licet diffinire secus quam praedictum est. Reliquorum vero clericorum c
Abbreviated transcription (Latin):
icłm ÷. iudicantis quam eiꝰ qui
udicatur. Unde unicuiq ꝓuidendũ
ẽ: ne aliquem inuste iudicet aut pu
at: quia ñ potest humano condẽpnari
examine. quem ds̃ suo reseruauit ui

Expanded text:
m est judicantis quam ejus qui judicatur: unde unicuique providendum est ne aliquem injuste judicet aut punat, quia non potest humano condemnari examine, quem Deus suo judici
Abbreviated transcription (Latin):
prb̃i parit̃q admonendi. quatinꝰ no¬
uerint decimas & oblationes quas ã
fidelib accipiunt pauꝑm ⁊ hospitum
&e ꝑegrinorum eẽ. stipendia. & ñ qͣsi
suis : sed quasi cõmendatis uti deb̾e.
De quib omĩb: sciant se rationẽ red
dituros in conspectu diuinę maiesta
tis. &ꝰ nͥ eas fidelit̾ pauꝑib & his qͥb
p̃missum ÷. administrauerint: com¬
dempnationem patiendos. Qualit̃ uͦ dis¬
pensari debeant: canones saeri institu-¬
unt. Scilicet ut .iiͦiͦͬ. partes ex om̃ib fi¬
ant. Una ad fabricam eccłiȩ releuandã.
altera pauꝑib distribuenda. t̾eia prb̃o
cum suis clericis habenda: quarta ep̃o re¬
seruanda. & quicqͥd inde pontifex uisse¬
rit: prudenti consilio. ẽ. faciendũ. cxuii.
Nhibendũ ⁊ modis om̃ib ẽ. tenen
dũ: ut nullus sacerdos eas ꝑsonas femi¬
uarum sic̃ in canonib insertũ continet᷑.
de quib suspicio potest eẽ. in domo sua
habeat. et non solũ eas. s neq illas quas

Expanded text:
eri pariterque admonendi quatenus noverint decimas et oblationes quas a fidelibus accipiunt, pauperum et hospitum et peregrinorum esse stipendia, et non quasi suis sed quasi commendati uti, de quibus omnibus sciant se rationem 160 posituros in conspectu Dei, et tis, et nisi eas fideliter pauperibus et his, quibus praemissum est, administraverint, condempnationem patiendos. Qualiter vero dispensari debeant, canones sacri instituunt: scilicet ut quatuor partes ex omnibus fiant, una ad fabricam ecclesiae relevandam, altera pauperibus distribuenda, tertia presbitero cum suis clericis habenda, quarta episcopo reservanda. Et quicquid exinde pontifex iusserit, prudenti consilio est faciendum. 376.nhibendum et modis omnibus tenendum est, ut nullus sacerdos eas personas feminarum, sicut in canonibus insertum continetur, de quibus suspicio potest esse, in domo sua habeat, et non solum illas, sed neque illas, quas
Abbreviated transcription (Latin):
Vlier quȩ duob fr̃ib nipserit.
abici debet usq ad diem mortis.
S ꝓpt̃̾ humanitatẽ in extremis suis
sacram̃tis reconciliari oportet. Ita tam̃
ut priꝰ soluat᷑ conuigiũ & maneat in¬
nupta. & uir eꝰ absq uxore simili peni¬
tentiȩ sit subditꝰ. Qd̃ si duo fr̃s cũ una
femina fornicauerĩt. nescientes alt̃ altiꝰ
fornicationem: statim ut cognouerunt
adulteriũ. qui eam habet uxorẽ di-¬
mittat. & ille quidem post actã penitẽ¬
tiam si uxor defuncta fuerit potest al¬
teri sociari. Illa uiuente nequaquã.
lla uͦ nunquã ulteriꝰ poterit in comu¬
gium assum. & iugi penitentia sub¬
missa: ad exitum uitȩ cõmunionis
grãm accipiat. Alulier etiam quę dor¬
miens filium suũ oppresserit. & mortu¬
us fuerit . ui. annis peniteat. uir ciꝰ si
in domo illiꝰ fuerit: iiii. annos. Si uͦ
in uno lect̃o: simili mͦ peniteat. du¬
os in pane &c aqua. Reliquos: iiii: seđ
qđ sacerdos illos uiderit posse absti

Expanded text:
lier, quae duobus fratribus nupserit, abici debet usque ad diem mortis. Sed propter humanitatem in extremis suis sacramentis reconciliari oportet; ita tamen, ut prius solvatur coniugium et maneat innupta et vir eius absque uxore simili poenitentiae sit subditus. Quod si duo fratres cum una femina fornicati fuerint, nescientes alter alterius fornicationem, statim ut cognoverint adulterium, qui eam habet uxorem, dimittat. Et ille quidem post actam poenitentiam, si uxor defuncta fuerit, potest alteri sociari; illa vivente nequaquam. Illa vero nunquam ulterius poterit in coniugium assumi, et iugi poenitentiae submissa ad exitum vitae communionis gratiam percipiat . Mulier quae dormiens filium suum oppresserit, et mortuus fuerit, sex annis poeniteat. Vir eius si in domo illius fuit, quatuor; si vero in uno lecto, simili modo poeniteat, duos in pane et aqua, reliquos quatuor secundum quod sacerdos illos viderit posse, absti
Abbreviated transcription (Latin):
ebent gͦ coniugati sibi ñ solũ ipsi
sexus sui coniniscendi fidem lib̾oꝵ
ꝓcreandoꝵ causa q̃ pͥma ẽ humani generis
in ista mortalitate societas. ñ solum etiam
infirmitatis inuicem excipiende. illicitos
concubitꝰ euitandos. mutuam qͦdã mͦ serui¬
tutem. ut si alteri eoꝵ continentia ꝑpetua
autem ultra generandi necessitatẽ. culpe
uenialis:¬

Expanded text:
bi conjugati non solum ipsius sexus sui commiscendi fidem, liberorum procreandorum causa, quia prima est humani generis in ista mortalitate societas, verum etiam infirmitatis invicem accipiendae ad illicitos concubitus evitandos, mutuam quodammodo servitutem, ut si alteri eorum continentia perpetua autem ultra generandi necessitatem, culpae venialis
Abbreviated transcription (Latin):
snitentes¬
qui antequã leges penitentiȩ exequã¬
tur. si casu in itinere uł in mari mortui
fuerint. ubi eos sacerdos subuenire ñ po¬
tuerit. memoria eoꝵ & orationib &̾ oblati

Expanded text:
tentesqui antequam leges poenitentiae exsequantur, si casu in itinere vel in mari mortui fuerint, ubi eis sacerdos subvenire non potuerit, memoria eorum et orationibus et oblati
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃s in sua parrochia diligent̃ prbos
uł clericos inquirat unde sint. &ꝰ si
aliquẽ fugituiũ inuenerit: ad suũ ep̃m¬
ieninium suꝑbiendo contempserit.
& obseruare cum deteris xp̃ianis nolue¬
rit. in gangrensi concilio p̃cipit᷑. ut
a nathematiz et᷑ nͥ em endare se studeat:

Expanded text:
pus in sua parochia diligenter presbyteros vel clericos inquirat, unde sint: et si aliquem fugitivum invenerit, ad suum epiunium superbiendo contempserit et observare cum caeteris christianis noluerit, in Gangrensi concilio praecipitur, ut anathematizetur, nisi emendare se studeat.
Abbreviated transcription (Latin):
nec placitum ubi aliqͥs ad mortẽ uel
uit decima deo omino dare nõ
negligat᷑. quam dĩ ipse fibi dari constituit.
qr timendum ẽ. ut quisqͥs dõ suũ debitũ
abstrahit. ne forte ds̃ ꝑ peccatum suũ au¬
ferat ei necessaria sua & qui decimam¬

Expanded text:
nec placitum, ubi aliquis ad mortem vel ut decima Deo omnino dari non neglegatur, quam Deus ipse sibi dari constituit: quia timendum est, ut quisquis Deo suum deabstrahit, ne forte Deus per peccatum suum auferat ei necessaria sua. CA
Abbreviated transcription (Latin):
uo ft̃ genera mendacioꝵ in qͥb
ñ magna culpa ẽ. s tam̃ ñ ft̃ sine
culpa. cũ aut iocamur. aut ꝓximo men.¬
timur. Illud pͥmum in iocando idõ ñ ẽ
ꝑniciosum. qr ñ fallit. Nouit enĩ ille oui
dicit᷑ ioci causa eẽ dictum. Sedm autẽ
lentiã. Illud uͦ qd̾ ñ habet duplex eor: nec
m̃dacium qͥdẽ dicendũ ẽ. tanquã uerbi gũa
si cui gladiꝰ cõmittet᷑. ⁊ ꝓmittat se red¬
diturũ. cũ ille qͥ cõm̃dauit poposcerit.¬
& si forte gladium suum repetat furen.
manifestum ẽ ñ eẽ reddendũ ne uł se
occidat uł alios. donec ei sanitas : estitua¬
tur. hoc idõ ñ habet duplex cor qr illecia
cõmendatꝰ ÷ gladiꝰ cũ ꝓmittebat se red¬
diturũ poscenti. ñ cogitabat furentem
posse repetere. Manifestum ẽ ñ ẽẽ cul¬
pandum. alĩquando uerũ cauere. fal¬
sũ autẽ dicere. ñ inuenitur ꝯcessũ scĩs¬

Expanded text:
unt genera mendaciorum in quibus non magna culpa est, sed tamen non sunt sine culpa: cum aut jocamur, aut pro proximo mentimur. Illud primum in jocando ideo non est perniciosum, quia non fallit. Novit enim ille cui dicitur joci causa esse diclentiam. Illud vero quod non habet duplex cor, nec mendacium quidem dicendum est: tanquam verbi gratia, si cui gladius commendetur, et promittat se redditurum cum ille qui commendavit poposcerit: si forte gladium suum repetat furens, manifestum est non esse reddendum, ne vel se occidat vel alios, donec ei sanitas restituatur. Hoc ideo non habet duplex cor, quia ille cui commodatus est gladius, cum promittebat se redditurum poscenti, non cogitabat furentem posse repetere. Manifestum est non esse culpandum aliquando verum tacere, falsum autem dicere non invenitur concessum s
Abbreviated transcription (Latin):
teanensis clericꝰ. ꝓ cͥmine ad¬
lilterũ ad amisisse ꝓ hibetur clerieit᷑
ordine deposito in monasterio hic in urbe

Expanded text:
anensis clericus, pro crimine adulterii quod admisisse perhibetur, clericatus ordine deposito, in monasterio hic in urbe
Abbreviated transcription (Latin):
in seruitute cogant᷑. Parentib sane filios
suos religioni tradere ñ ãpliꝰ qm̃ usq ad
decimũ etatis eoꝵ annũ. licentia poterit
ẽẽ. Postea uͦ an cũ uoluntate parentũ an
sue deuotionis. sit solitarium uotum erit
filiis licitũ. religionis assumere cultum.
Quisqͥs autẽ uł obolitione tonsurȩ. uł secła¬
ris uestis assũptione detectus fuerit attigi¬
sse transg̾ssionẽ excõmunicationis censu¬
ram accipiat. & religioni sẽꝑ inbereat:¬

Expanded text:
inservire cogantur. Parentibus sane filios suos religioni tradere non amplius, quam ad decimum aetatis eorum annum licentia poterit esse. Postea vero an voluntate parentum, an suae devotionis sit solitarium votum, erit filiis licitum religionis adsumere cultum. Quisquis autem, vel abolitione tonsurae, vel saecularis vestis assumptione detectus fuerit attigisse transgressionem, excommunicationis censuram accipiat et religioni semper inhaereat
Abbreviated transcription (Latin):
orores qͥb uos
cuncta &̃ in ur̃is discriminatis
p̃irfaciis nicħ aliud ꝗͣ qd̾ alii patres dãp¬
nauert̃ dñationes & maleficum ẽẽ decre-¬
uimꝰ. Quã obrem uolumꝰ illas om̃ino dãpna¬
ri. & ultra inter xp̃ianos nolumꝰ nomi

Expanded text:
ortes quibus vos cuncta in vestris discriminatis provinciis, nihil aliud quam quod alii Patres damnaverunt, divinationes et maleficium esse decernimus. Quam ob rem volumus illas omnino damnari, et ul
Abbreviated transcription (Latin):
de mnagoꝵ prestigiis quorum
in tantum ꝓdiere maleficioꝵ artes.
ut etiam moysis in illis signis resi¬
sterent. uertentes uirgas in dra¬
cones. aquas in sangiunẽ confert᷑.
etiã in gentiliũ libris qd̾ quedã
magna formosissima circe solis¬
socios ulixis. mutauerit in besti-¬
as. legitur de sacrificio qd̃ archades
deo suo lineo ĩmolabant. ex qͦ qͥc̃t
sumerent in bestiarum formas con¬
uerterent. S hȩc omia magicis
prestiguis pociꝰ fingebant᷑. quã rerũ
ueritate conplerentur. Ut gͦ ipsi
errores ignorantib manifesta fiant.
de eoꝵ ꝓprietate atq inuentorib
uix tradicionẽ maioꝵ pͥmũ dice¬
qui uulgo malefiei ob facinoꝵ mag¬
nicudinem nũcupant᷑. h. ꝑmissu dei¬
elem̃ta concutunt. turbant mentes
sine ullo ueneni haustu iuolentia tã¬
tũ carminis interimunt. Unde &
lucanꝰ. Mens hausti nulla sanie
polluta ueneni: incantata ꝑit. Demo¬
nib aut̃ accitiꝰ audent uentitulare
ut quisqͥs suos ꝑimat malis artibus

Expanded text:
de magorum praestigiis, quorum in tantum prodiere maleficiorum artes, ut etiam Moysi simillimis signis resisterent, vertentes virgas in dracones, et aquas in sanguinem. Fertur etiam in gentilium libris, quod quaedam maga famosissima Circe socios Ulyssis mutaverit in bestias. Legitur et de sacrificio, quod Arcades deo suo Lycaeo immolabant, ex quo quicunque sumerent in bestiarum formas convertebantur. Sed haec omnia magicis praestigiis potius fingebantur quam rerum veritate complerentur. Ut ergo ipsi errores ignorantibus manifesti fiant, de eorum proprietate atque inventoribus juxta traditionem majorum primum dicequi uulgo malefici, ob facinorum magnitudinem nuncupantur. Hi elementa conuertunt, turbans menses sine ullo ueneni haustu uiolentia tantum carminis interimunt. Unde et Lucanus: Mens hausti nulla sanie polluta ueneni Incantata perit. Daemonibus enim accitis audent uentilare, ut quisque suos perimat malis artibus
Abbreviated transcription (Latin):
tradite mirent᷑. Accessit etiã demoni¬
b ꝑ tam longum tẽpꝰ quo eoꝵ uita¬
ꝓtenditur rerum longe maiora exꝑi¬
entia quã potest hominib ꝓpt̃ bre¬
uitatem uitę ꝓuenire. ꝑ has effica
dicere ac facere ñ posst̃: eos dignos qͥdã
qͥb seruiant & qͥb honores diuinos de¬
ferant arbitrantur. Inuestigante ma¬
xime uicio curiositatis ꝓp̃t amorem
felicitatis falsȩ. atq terrenȩ & excellen¬
tit temꝑalis

Expanded text:
tarditate mirentur. Accessit etiam daemonitarditate mirentur. Accessit etiam daemonibus per tam longum tempus, quo eoruprotenditur rerum longe major experientia quam potest hominibus propter brevitatem vitae pervenire. Per has efficacdicere ac facere non possunt, eos dignos quidam quibus serviant, et quibus honores divinos deferant, arbitrantur, investigante maxime vitio curiositatis, propter amorem felicitatis falsae atque terrenae et excellentiae temporalis.
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum timete. mandata illiꝰ custodite.
&ꝰ audite uocẽ eiꝰ. Ipsi seruietis. ⁊ ipsi
adherebitis &̾ cetera. Ubi sane intelli
ab eis. aut colant᷑. quȩ colunt᷑ ab eis
Nec pret̾ suã potestatem ds̃ ostendit ẽẽ.
qd̃ ista contingunt. s quasi quereret᷑.
cur ea ꝑmittat causam tẽptationis ex¬
posuit. ad cognoscendã utiq eoꝵ dile¬
ctionem. utrum ea habeant erga dñm
suum. Cognoscendã uͦ ab ipsis potiꝰ ꝗͣ
ab illo qui scit omĩa antequã fiant.
ciendum
uͦ hanc demonum c̃ẽ naturam:
ut aerei corꝑis sensu terrenoꝵ corꝑm
sensum facile p̃cedant. celeritate etiã
ꝓpͥt̃ aerii corꝑis suꝑiorem mobilitatẽ.
ñ solum cursus quoꝵ libet hominũ uł
ferarum. uerum etiã uolatus auiũ
incõꝑabilit̾ uincant. Quib duabꝰ corpꝰ
qͣntũ ad erium corpꝰ attinet. p̃dici. hoo
ẽ acmonia sensus & celeritate motus
multo ante cogitata p̃nuntiant. uel
nuntiant. q̃ homines ꝓ sensus tͣreni

Expanded text:
ipsum timete, mandata illius custodite, et audite vocem ejus: ipsi servietis, et ipsi adhaerebitis, » etc. Ubi sane intelligab eis, aut colantur quae coluntur ab eis. Nec praeter suam potestatem Deus ostendit esse, quod ista contingunt: sed quasi quaereretur, cur ea permittit, causam tentationis exposuit, ad cognoscendam utique eorum dilectionem, utrum eam habeant erga Deum suum: cognoscendum vero ab ipsis potius quam ab illo, qui scit omnia antequam fiant. Sciendum vero est, hanc daemonum esse naturam, ut aerei corporis sensu, terrenorum corporum sensum facile praecedant. Celeritate etiam propter aerei corporis superiorem mobilitatem, non solum cursus quorumlibet hominum vel ferarum, verum etiam volatus avium incomparabiliter vincant: quibus duabus rebus quantum ad aereum corpus attinet, praediti, hoc est acrimonia sensus et celeritate motus, multo ante cogitata praenuntiant vel nuntiant, quae homines pro sensus terreni
Abbreviated transcription (Latin):
spectione futura ꝓmittunt. Salsisa¬
q̃c̃q partes salierint. aliꝗͥd s exinde ꝑ¬
ꝓsꝑm seu triste significare p̃dictum.
ꝑtinent & ligaturȩ execrabiliũ
remetłioꝵ quȩ ars cõmendat medico¬
rũ seu in p̃cantationib. seu in cara¬
cterib uł in qͥb c̃q reb suspendendis
om̃i penitꝰ execratione repudianda.
atq dãpnanda. Auguria aut̃ st̃
Prestigiũ uͦ mercurius pͥmꝰ dr̃ inue¬
nisse. Dictum ẽ autem prestigiũ
qd̃ prestringat aciem ocłoꝵ. Arus¬
picine autem artem: primꝰ etru-¬
scis tradidisse dicit᷑. quidã strages.
hinc ex horis afiispicinã dictauit.
& postea ñ apparuit. Nã dicit᷑ fabu¬
lose arante quodam rustico subito
hunc ex glebis exiluisse. & arupi¬
scinam dictasse. qua die mortuus
ẽ. Quos lidros romani extrusca
lingua in ꝓpriã mutauerunt. his
gͦ portentis ꝑ demonũ fallaciã illu¬
ditur curiositas humana. quando
id inpudent̃ appetunt scire. qd̾ nul¬
la ratione eis competit inuestiga¬

Expanded text:
spectione futura promittunt. Salisaquecunque partes salierint, aliquid sibi exinde rum seu triste signare predicunt. nt et ligature execrabilium remediorum, que ars rum, seu in praecantationibus seu in characteribus vel in quibuscunque rebus suspendendis omni penitus exsecratione repudianda atque damnanda. Auguria autem Praestigium vero Mercurius primus dicitur invenisse. Dictum autem praestigium, quod praestingat aciem oculorum. 34. Aruspicinae artem primus Etruscis tradidisse dicitur quidam Tages. Hic ex oris aruspicinam dictavit, et postea non apparuit. 35. Nam dicitlose, arante quodam rustico subito hunc ex glebis exiluisse, et aruspicinam dictasse, qua die et mortuus est. Quos libros Romani ex Hetrusca lingua in propriam mutaverunt. His ergo portentis, per daemonium fallaciam illuditur curiositas humana, quando id impudenter appetunt scire, quod nulla ratione eis competit investiga
Abbreviated transcription (Latin):
uant. Dicta aut̃ st̃ auspicia. quasi aui¬
um aspicia. & auguriũ quasi auium
garria. hoc ẽ auiũ uoces &ꝰ linguȩ.
tem. Auguriũ. quasi auigeriũ. qđ
aues gerunt. duo aut̃ ft̃ genera aus¬
picioꝵ. unũ ad ocłos. altẽrum ad au¬
res ꝑtinens. Ad ocłos scilicet uolatꝰ:
ad aures uox aiuium:
phitonisse apicio apollinȩ dictȩ.
qd̃ is auctor fuit diuinandi.
Astrologie: dicti st̃: eo qd̾ in astris augu¬
riantur. Genethliaci apellatist̾: ꝓpter
natalicioꝵ considerationes dierum.
Geneses enĩ hominũ ꝑ xii. signa cȩ̨li de¬
scribunt. sideriũ cursus nascentium.
mores. actꝰ. & euentꝰ. p̃dicere conant᷑:
Idẽ qͥs qͣsi signo furunt aut quẽ effectũ
habeat uitȩ qui nascitur int̾pretat᷑.

Expanded text:
vant. Dicta autem sunt auspicia quasi avivant. Dicta autem sunt auspicia quasi avium aspicia, et auguria quasi avium garria, hoc est, avium voces et linguae. Jam augurium quasi avigerium, quod aves gerunt. Duo autem sunt genera auspiciorum: unum ad oculos, alterum ad aures pertinens. Ad oculos scilicet volatus: ad aures vox avium. Pithonissae a Pithio Appollinae dictae, uod is auctor fuerit divinandi. Astrologi dicti sunt eo quod in astris augurantur. Genethliaci appellati sunt propter nataliciorum considerationes dierum. Geneses enim hominum per XII signa coeli describuntur, siderumque cursus, nascentium mores, actus et eventus praedicare conantur, id est, quis, quali signo fuerit natus, aut quem effectum habeat vitae qui nas
Abbreviated transcription (Latin):
uinatio ñcupat᷑. Ad quos suscitandos
&e colore sanguinis faciliꝰ reuocant᷑.
dromanci: ab aqͣ dicti. Est enĩ idromã¬
cia. in aque inspectione unbras demo¬
nuim euocare. & imagines ludificatio¬
Ubi adhibito sanguine: etiã inferos ꝑhi¬
bentur suscitare.
git᷑ genꝰ diuinationis. asꝑsis fertut al¬
latum. Uarro aut̃ dicit diuinationis
iiti. esse genera. terram. aquã. aerẽ.¬
tiam eromantiã. phiromanciã dictã
autumant. diuim dicti st̃: quasi dõ
pleni. Diuinitate enĩ plenos ẽẽ se as¬
simulant. astutia qͦdã fraudulenta
hominib futura coniectant. Duo aut̃
st̃ genera diuinationis ars. & furor.
Incantatores uͦ dicti st̃. qui artẽ uerb̃
inspectator es. dies etenĩ & horas in¬
at homo. intendunt hiĩ etiã extra
Augures st̃. qͥ uolatu auium & uoces
intendunt. aliaq signa rerũ uel
obseruationes in ꝓuisas hominib con¬
currentes ferunt. Idẽ & aruspices. Nã
& auspicia st̃: quȩ iter facientes obser¬

Expanded text:
vinatio nuncupatur: ad quos sciscitandos ut cruore sanguinis facilius provocentur. Hydromantii ab aqua dicti. Est enim hydromantia in aquae inspectione umbras daemonum evocare, et imagines ludificanubi adhibito sanguine, etiam inferos perhibentur suscitari. Quod genus divinationis a Persis fertur allatum. Varro dicit divinationis quatuor esse genera, terram, aquam, aeremtiam, aeromantiam, pyromantiam dicta autumat. § 2. Divini dicti sunt, quasi deo pleni. Divinitati enim plenos se esse assimulant, et astutia quadam fraudulenta hominibus futura conjectant. Duo autem sunt genera divinationis: ars et furor. Incantatores vero dicti sunt, qui artem verbis inspectat homo, intendunt. Hi etiam exta Augures sunt, qui volatus avium et voces intendunt, aliaque signa rerum vel observationes improvisas hominibus occurrentes ferunt. Idem et auspices. Nam et auspicia sunt, quae iter facientes obser
Abbreviated transcription (Latin):
Cuiꝰ suꝑsticionis genꝰ constellationes la¬
tini uocant.i. no uationes fiderum
qͦmͦ se habeant cũ quisq nascitur.
tes magi ñcupant᷑. sic̃ de his legit᷑
qui in euangłio natũ xp̃m annun¬
tiauert̃. Postea hoc nomine soli ma¬
thematici dicti st̃. cuiꝰ artis scientia
usq ad euangłiũ fuerit concessa. ut
xp̃o edito nemo exinde natiuitatem
alicuiꝰ de cȩlo int̾pretat᷑. Oroscopi di¬
cti st̃. qd̃ horas natiuitatis hominũ
speculem᷑ dissimili & diuerso facto.
Sortilogi st̃. qui sub nomine fictȩ reli¬
gionis ꝑ quasdã suas scõꝵ sortes

Expanded text:
itionis genus constellationes Latini vocant, id est notationes siderum, quomodo se habeant cum quisque nascitur. tes, magi nuncupantur, sicut de his legitur qui in Evangelio natum Christum annuntiaverunt . Postea hoc nomine soli mathematici dicti sunt, cujus artis scientia usque ad Evangelium fuit concessa, ut Christo edito nemo exinde nativitatem alicujus de coelo interpretetur. Horoscopi dicti sunt, quod horas nativitatis hominum specularentur dissimili et diverso fato. Sortilegi sunt, qui sub nomine fictae religi
Abbreviated transcription (Latin):
i publicis sacram̃toꝵ gestis qd̾¬
d̾s auertat ã qͥb libet illicita. uł
ñ bona extitisset conditio alligata. quȩ
aut uigulare animã patris. aut agere̾
conpelleret. stuprũ sacratissimȩ uirgi¬
nis. ñqͥd ñ tolerabiliꝰ eẽt stultȩ ꝓmis¬

Expanded text:
i publicis sacramentorum gestis, quodeus avertat, a quibuslibet illicita, vel non bona extitisset conditio allegata, que aut iugulare animam patris, aut gerere compelleret stuprum sacratissime virginis, nunquid non tollerabilius esset stulte promis
Abbreviated transcription (Latin):
iniuirationẽ temerariã cecidisse. & ma¬
liusse ñ facere qd̃ uirauerat. quã uira¬
tionẽ suã fuso hominis sanguine ĩ
Ecce dd̾ sc̃s ñ quidẽ iratꝰ sanguinẽ ho¬
minis fudit s eũ falsũ iurasse negare
qͥs poterit : de duob peccatis elegit mi¬
mũ. s minꝰ fuit illud in cõꝑatione

Expanded text:
in jurationem temerariam cecidisse, et maluisse non facere quod juraverat, quam jurationem suam fuso hominis sanguine impEcce David sanctus non quidem iratus sanguinem hominis fudit, sed eum falsum jurasse negare quis poterit? De duobus peccatis elegit minimum, sed minus fuit illud in comparatione
Abbreviated transcription (Latin):
i quis ep̃s aut prbt pret̾ ordina u.¬
didnem dñi alia quędam in saorificio ot¬
ferat suꝑ altare. id. ẽ. aut mel. aut lac.
aut ꝓ uino sicera. & confecta quedã. aut
uolatilia aut animalia. aliqua aut legu¬
mina contra constitutionẽ dñi faciens

Expanded text:
scopus aut presbyter praeter ordinationem Domini alia quaedam in sacrificio offerat super altare, id est aut mel, aut lac, aut pro vino siceram, confectaque quaedam, aut volatilia, aut animalia aliqua, aut legumina, contra constitutionem Domini faciens,
Abbreviated transcription (Latin):
RõRiim tisi dnĩs curuantes
genua cordium q̃s ut bonum
qđ nobis ate requirit᷑ ex eqͣm. scilica
ut ꝓmpta tecum sollicitudine gradi¬
Ientes. discretionis arduȩ subtile iu¬
tes unanimiter postulamus. ut respectu
tuȩ gr̃e solidati p̃cones uirtutis efficia¬
mur intrepidi tuumq ualeamꝰ uerbũ
cum om̃i fidutia loqui.

Expanded text:
rorum tibi, Domine, curvantes genua cordium, quaesumus ut bonum quod a nobis a te requiritur exsequamur, scilicet, ut, prompta tecum sollicitudine gradientes, discretionis arduae subtile jutes unanimiter postulamus, ut, respectu gratiae tuae solidati, praecones virtutis efficiamur intrepidi, tuumque valeamus verbum cum omni fiducia loqui.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc consequent̾ redundat ad feminas.
Neq en ĩ adultera uxor dunittenda ẽ. &
licet feminis eq̃ ñ licet iuris. & eadem

Expanded text:
hoc consequenter redundat in foeminas. Neque enim adultera uxor dimittenda est, elicet feminis aeque non licet viris, et eadem
Abbreviated transcription (Latin):
enim fieri. ut discedat ea causa ꝗͣ dñs ꝑ¬
misit. aut si feminȩ licet uirum dimit
uxorem ñ dimittat. Quare ñ addidit
mittit. nͥ qr sunilem formã uult in¬
telligi ut dimiserit. q fornicationis cau¬

Expanded text:
enim fieri, ut discedat ea causa, qua Dominus permisit. Aut, si feminae licet virum dimittuxorem ne dimittat? quare non addit: ermittit? nisi quia similem formam vult intelligi, ut
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃. Qͥ manducat carnem meã & bibit
sangͥnem meũ: in me manet & ego in
eum. si in me manet & ego in eo: tunẽ
bibit. Qui aut̃ non in me manet: nec
ego in illo: & si accipit sacram̃tũ. mag¬

Expanded text:
dicit: Qui manducat carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in eo . Si in me manet et ego in eo, tunc bibit: qui autem in me non manet, nec ego in illo, et si accipit sacramentum, ac
Abbreviated transcription (Latin):
Ullum
in utroq sexu ꝑmittimꝰ ex ꝓ¬
pinqͥtate sanguinis. uł uxoris. usq
N septem gradib
om̃ia ꝓpinqͥtatũ nomina continent᷑.
ultra quos nec affinitas inuenitur.
nec successio potest ampliꝰ p̃rogari.

Expanded text:
ullum in utroque sexu permittimus ex propinquitate sui sanguinis, vel uxoris, usque n septem gradibus omnia propinquitatum nomina continentur, ultra quos nec affinitas invenitur, nec successio potest amplius praerogari.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃ianam fidem ꝓmoti sunt. uc̃
blas phemantes xp̃m non solum uidai¬
cos rit ꝑpetrasse noscuntur. s etiam
abhominandas circumcisiones exerce¬
re. de quib confultu pussimi & reli¬
giosissimi dnĩ nr̃i sisemandi. regis. ħ
scm̃ decreuit concilium. ut huiꝰ modi
transgressores pontificali auctoritate
correcti. adcultum xp̃iani doginatis
reuocentur. ut quos uoluntas propͥa
non em̃dat. animadu̾sio sac̾dotalis
coerceat. Cos aut̃ quos cirounciderint
si filii eorum sunt: aꝑentum consor¬
tio seꝑentur.Si serui. ꝓ inurta cor¬
ꝑis sui libertati tradantur¬
int̾roget᷑ si abrenuntiet diabo¬
fallacib cunctis ut primum respuat
trrorem. & sic adꝓpinquet ad uerita¬
tem. possitq iuxta apł̃m deponere
ueterem hominem scđdm pristinam conu̾sationẽ.
qui corrumpitur scđm desidia erroris. ab nagĩs¬

Expanded text:
fidem promoti sunt, nunc blasphemantes Christum non solummodo Judaicos ritus perpetrasse, sed etiam abominandas circumcisiones exercere. De quibus consultu piissimi ac religiosissimi domni nostri Sisemundi regis, hoc sanctum decrevit concilium ut hujusmodi transgressores pontificali auctoritate correcti, ad cultum Christiani dogmatis revocentur, ut quos voluntas propria non emendat, animadversio sacerdotalis coerceat. Eos autem quos circumciderint, si filii eorum sunt, a parentum consortio separentur; si servi, pro injuria corporis sui, libertati tradanturnus si abrenuntiet diabofallaciis cunctis, ut primum respuat errorem et sic appropinquet ad veritatem, possitque juxta Apostolum, deponere veterem hominem secundum pristinam conversationem qui corrumpitur secundum desid
Abbreviated transcription (Latin):
N baptismo uł in crismate
non potest alium susciꝑe infiliolum. ipse:
qui non ẽ baptitatus uł confirmatꝰ.
nec cõmatres habere:

Expanded text:
n baptismo vel in chrismate non potest alium suscipere in filium ipse qui non est baptizatus et confirmatus. nacho commatres habere
Abbreviated transcription (Latin):
epe malorum consortia
etiam bonos corrũpunt. quanto
magis cos qui ad uicia ꝓni sunt: Nul¬
la gͥ ultra communio sit hebreis. ad fi¬
dem xp̃ianam translatis. cum his qui
adhuc ueteri ritu consistunt. ne forte
corum participatione subuertantur.
Quicũq gͥ amodo ex his qui baptizati
sunt infidelium consorcia ñ deuitaue¬
runt. & hi xp̃ianis donentur. & illi
ꝑublicis sedib deputentur:¬

Expanded text:
epe malorum consortia etiam bonos corrumpunt; quanto magis eos qui ad vitia proni sunt? Nulla igitur ultra communio sit Hebraeis ad fidem Christianam translatis cum his qui adhuc in veteri ritu consistunt, ne forte eorum participio subvertantur. Quicunque igitur amodo ex his qui baptizati sunt infidelium consortia non vitaverint, et hi Christianis donentur, et illi publicis caedibus deputentur
Abbreviated transcription (Latin):
uidam fr̃s dixert̃ consuetudinis¬
antiquȩ fuisse in eorum eccłiis.
darent prb̃i. Unde om̃s uno consensu
statuimꝰ ut sicut ꝓ dedicandis basilicis
oe dandis ordinib nichil accipiendũ ẽ:
ita etiam ꝓ balsalno siue ꝓ luminari¬
b emendis nicħ prbi crisma accep¬
turi dent. Ep̃i itaq eccłasticis facul¬
tatib balsamum emant. & lumina¬
ria singłi in ȩccłiis suis

Expanded text:
uidam fratres dixerunt consuetudiniantiquae fuisse in eorum Ecclesiispresbyteri darent. Unde omnes uno consensu statuimus, ut sicut pro dedicandis basilicis, et dandis ordinibus nihil accipiendum est, ita etiam pro balsamo sive luminaribus emendis nihil presbyteri chrisma accepturi dent. Episcopi itaque de Ecclesiae facultatibus balsamum emant, et luminaria singuli in Ecclesiis suis.
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi st̃ ꝑ etatem idonei de traditis sibi
sacramentis respondẽ absq ullo scru¬
pulo eos ẽẽ baptitandos. Similit̾ & de
eccłus quotiens suꝑ earum hesitatur
consecratione. agendum ẽ idẽ ut sine
trepidatione consecrent᷑:¬
i nulla existant
uiditia inter ꝓpinqͦs aut famili¬
ares. nulla inter elericos aut uicinos
quib hi de quib querit᷑ baptirati fuis¬
se doceantur. Agendum ẽ ut renascant᷑.
ne manifeste ꝑeant. In quib qͦd ñ osten¬
ditur gestum. ratio non sinit ut uide¬
atur iteratum. Qui autẽ posst̾ memi¬
nisse. qd̃ ad eccłam ueniebant. eũ pa¬
eorũ parentib dabatur acceꝑint. S si
hoc etiam ab ipsa memoria alienum ÷:
conferendum eis iudetur ẽẽ. qđ collatũ
nescitur. qr ñ temeritas presũptio nis
interuenit. ubi ẽ diligentia pietatis:
on illud te moueat.
qd quidam ñ ea fide ad baptismũ
ꝑcipiendum paruulos ferunt. ut gr̃a
spuali ad uitam regenerentur ȩternam.

Expanded text:
ipsi per aetatem sint idonei de traditis sibi ipsi per aetatem sint idonei de traditis sibi sacramentis respondere absque ullo scrupulo eos esse baptizandos, similiter et de ecclesiis, quoties desuper earum haesitatur consecratione, agendum est idem ut sine trepidatione consecrenti nulla existant indicia inter propinquos aut familiares, nulla inter clericos aut vicinos quibus hi de quibus quaeritur baptizati fuisse doceantur, agendum est ut renascantur ne manifeste pereant. In quibus quod non ostenditur gestum, ratio non sinit, ut videatur iteratum. Qui autem possunt meminisse quod ad Ecclesiam veniebant cum paeorum parentibus dabatur acceperunt. Sed si hoc etiam ab ipsa memoria alienum est, conferendum eis videtur quod collatum esse nescitur; quia temeritas non praesumptionis intervenit, ubi est diligentia p illud te moueat, quod quidam non ea fide ad baptismum percipiendum paruulos ferunt, ut gratia spiritali ad uitam regenerentur aeternam,
Abbreviated transcription (Latin):
UI uͦ apd̃ dilectionem tuam eorũ
uii conuerti uolunt manifesta
confessionẽ claruerit. qđ trinitatis no¬
mine fuerint baptitati. sola reconci¬
lationis gr̃a impensa: catholice recon¬
ciliare fidei maturabis. ut tali dispo¬
sitione seruata. nicħ alit̃ quãꝗͣ ęuan¬
głica iubet auctoritas temeritatis
cuiꝰdam sp̃u uideat᷑ effectum:¬
i autẽ de quibꝰ
scͥpsisti qui se baptuatos sciunt.
s euuꝰ fid̃i fuerint qui eos baptiz auerunt
se nescire ꝓfitentur. qm̃ qͦlibet mͦ formã
baptismatis acceꝑunt. rebaptizandi non
st̃. s ꝑ manus impositionem uirtutem
sp̃s sc̃i accipiens. qd̃ ab hereticis acciꝑe
non potuert̃. catholicis copulandi ft̃.
aruulos qui
a parentib subtracti st̃. & an bap¬
terati sint annon: ignoratur. ut hos
baptizare debeas scdm patrum traditi¬
onem. si ñ fuerit qui testisicet᷑: ratio
poscit:¬
de infantib quotiens ñ inueni¬
untur c̾tissimm testes. qui eos baptira¬
tos ẽẽ sine dubitatione testent᷑. neq

Expanded text:
Sin vero apud dilectionem tuam eorum qui converti volunt, manifesta confessione claruerit, quod in Trinitatis nomine fuerint baptizati, sola conciliationis gratia impensa, catholicae reconciliare fidei maturabis, ut tali dispositione servata nihil aliter quam quod evangelica jubet auctoritas, temeritatis cujusdam spiritu videatur effectumi autem de quibus scripsisti qui se baptizatos sciunt, sed cujus fidei fuerint qui eos baptizaverunt se nescire profitentur, quoniam quolibet modo formam baptismatis acceperunt, rebaptizandi non sunt; sed, per manus impositionem virtutem Spiritus sancti accipientes, quam ab haereticis accipere non potuerunt, caarvulos qui a parentibus subtracti sunt, et an baptizati sint, ignoratur, ut hos baptizare debeas, secundum Patrum traditionem, si non fuerit qui testificatur, ratio possitde infantibus quoties non invenientur certissimi testes, qui eos baptizatos sine dubitatione testentur, neque
Abbreviated transcription (Latin):
Ibaptismi ẽ: quam habet qui baptita
si ab unitate recesserit: sacͣmentũ baptisini
ñ amittit. sicut etiam ordinatꝰ si ab uni.¬
tate recesserit. sacramentũ dandi baptis¬
mi ñ amittit. Nulli enim sacram̃to inui¬
ria facienda ẽ. si discessit a mał. utrumq
discedit. si ꝑmanet in malis: utriunq
ꝑmanet. Sicut gͦ acceptat᷑ baptisinus
quem ñ potuit amittere qui ab unita¬
te recesserit: sic acceptandiis ẽ baptismꝰ
quem dedit ille qui sacram̃tum dandi.
cum discederet non amiserat:
institutione didicimꝰ. ut qͥlibet
positione manꝰ. aut sola ꝓfessione fi¬
dei ad matris eccł̃ie sinum reuocentur.
Unde arrianos ꝑ impositionẽ manꝰ occi¬
dens. ꝑ untionẽ uͦ sacri crismatis ad
ingressum catholicȩ oriens reconformat.

Expanded text:
baptismi est quod habet qui baptizatsi ab unitate recesserit, sacramentum baptismi non amittit, sic etiam ordinatus, si ab unitate recesserit, sacramentum dandi baptismi non amittit. nulli enim sacramento iniuria facienda est; si discedit a malis, utrumque discedit, si permanet in malis, utrumque permanet. sicut ergo acceptatur baptismus, quem non potuit amittere qui ab unitate discesserat, sic acceptandus est baptismus, quem dedit ille qui sacramentum dandi cum discederet non amiserat. institutione didicimus ut quilibetpositione manus, aut sola professione fidei, ad sinum matris aeclesiae revocentur. Unde Arrianos per impositionem manus Occidens, per unctionem vero chrismatis ad ingressum catholicae Oriens reformat.
Abbreviated transcription (Latin):
ULIER SI OUOBUS FRatRABUS nup¬
serit: abiciat᷑ usq ad mortem. Herũ¬
tñ in exitu ꝓpt̃ miscdĩam si ꝓmiserit:
qd̃ facta incolumis huiꝰ coniunctionis
uincla dissoluat: fructum penitentię
consequat᷑. Qđ si defecerit mulier aut
uir in talib nuptiis: difficilis erit pe¬
nitentia in uita ꝑmanenti

Expanded text:
ulier, si duobus fratribus nupserit, abiciatur usque ad mortem; verumtamen in exitu propter misericordiam, si promiserit, quod, facta incolumis, huius coniunccionis vincla dissolvat, fructum poenitentiae consequatur. Quod si defecerit mulier aut vir in tallibus nubtiis, difficilis erit poenitentia in vita permanenti
Abbreviated transcription (Latin):
I QUIS M ULIEREM con cupiscens
ꝓposuerit cũ ea concũbere. & co¬
gitatio eiꝰ ñ ꝑueniat ad effectum: appa
&̾ in ordine eoꝵ qui instruunt᷑
adsistat. hic aut̃ dep̃hensus fuerit pec¬
cans. si quidem genu flectit: audiat
ut non delinquat ulteriꝰ. Si uͦ & audi¬
ens peccauerit: expellatur.u
do uoluerit. Nichil enim in hoc
quȩ parit nascenti cõmunicat: ꝓpt̃ea
qđ uniꝰcuiꝰq suum ꝓpositũ in confes¬
sione declaretur.

Expanded text:
Si quis mulierem concupiscens proposuerit cum ea concumbere, et cogitatio ejus non perveniat ad effectum, apparet in ordinem eorum qui instruuntur assistat: hic autem deprehensus fuerit peccans, si quidem genu flectit, audiat, ut non delinquat ulterius: si vero et audiens peccaverit, expellatur. Ddo voluerit; nihil enim in hoc quae parit nascenti communicat: propterea quod uniuscujusque suum propositum in confessione declaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i o eccłiȩ peccunias aufert̃.
resq eius fraudant recipiunt. uastãt.
uł diripiunt. homicide ante dm̃. ẽe.
deputantur. quia res pauꝑm quos
eccła pascere debet diripiunt finit

Expanded text:
i et Ecclesiae pecunias auferunt, resque ejus fraudant, rapiunt, vastant, vel diripiunt, homicidae apud Deum esse deputantur, quia res pauperum, quos Ecclesia pascere debet, diripiunt
Abbreviated transcription (Latin):
contẽptꝰ sit. Q̾ talit̾ eccłam & plebem
sibi cõmissam custodiat. ut ante tribu¬
nal ȩterni iudicis de om̃ib sibi cõmis¬
sis rationem reddas. & ñ udiciũ s głã
ꝓ sius actib accipiat

Expanded text:
contentus, et taliter ecclesiam et plebem sibi commissam custodiat, ut ante tribunal aeterni judicis de omnibus sibi commissis rationem reddat, et non judicium sed gloriam pro suis actibus suscipiat
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝑ tͥcenmũ eas absq ui optinentes sub
dispensatione res erunt. Qd si intra
catio. licere eis qui se lesos affert̃ apud
scãm synodum ꝓuintiȩ de his mouere
certamen d si quis a metropolitano ledi¬
tur apud pͥmatẽ dioceseos aut apud con¬
stantinopolitanam sedem iudicet᷑. sieut
suꝑĩ dictum ẽ. Si qua uͦ cuitas poresta¬
te imꝑiali nouata ẽ: aut si ꝓtinꝰ mio¬

Expanded text:
si per trecennium, eas absque vi obtinentes, sub si per trecennium, eas absque vi obtinentes, sub dispensatione rexerunt: quod si intra altercatio, licere eis, qui se laesos asserunt apud sanctam synodum provinciae de his movere certamen. Quod si quis a metropolitano laeditur, apud primatem dioeceseos, aut apud Constantinopolitanam sedem judicetur, sicut superius dictum est. Si qua vero civitas potestate imperiali novata est, aut si protinus i
Abbreviated transcription (Latin):
ñ posse ulteriꝰ apud hereticos baptiza¬
ri. S neq debet copulari nuptura hete¬
tico. iudeo. uł pagano. nͥ forte ꝓmit¬
tat ad orthodaxam fidem se ꝑsonã or-¬
thodoxe copulanda transferre. Si quis
aut̃ hanc difinitionẽ sc̃ę sẏ nodi tͣns¬
gressus fuerit: correptioni canome ȩ
gesimum: &e̾ hanc cum summo libra¬
mine. Si uͦ suscipiens manꝰ impositio¬
nem & aliquantum temꝑis in ministe¬
rio ꝑ manens semet ipsam tradat nup¬
tiis grẽ dĩ contumeliam faciens: ana¬
themgtizet᷑ huiꝰ modi cũ ea qui eidem
IRGINeO xui¬
que se dõ dño consecrauit. similit̾¬
& monachum : non licere nuptialia
iura contrahere. Qđ si hoc inuenti fu¬
erint ꝑ petrantes: excõmunicentur.
Confitentib autẽ decreuimꝰ ut ha¬
beat auctori tatem eiusdẽ loci ep̃s¬
rusticas parrochias uł in pos¬
sessionib manere in concussis illis ẽp̃i
qui eas retinere noscunt᷑. & maxime

Expanded text:
non posse ulterius apud haereticos baptizanon posse ulterius apud haereticos baptizari. Sed neque copulari debet nuptura haeretico, Judaeo, vel pagano, nisi forte promittat ad orthodoxam fidem se personam orthodoxe copulandam transferre. Si quis autem hanc definitionem sanctae synodi transgressus fuerit, correptioni canonicae gesimum, et hanc cum summo libramine: si vero suscipiens manus impositionem, et aliquantum temporis in ministerio permanens, semetipsam tradat nuptiis, gratiae Dei contumeliam faciens, anathematizetur hujusmodi cum eo qui eidemirginem quae se Deo consecraverit , similiter et monachum non licere nuptialia jura contrahere. Quod si hoc inventi fuerint perpetrantes, excommunicentur. Confitentibus autem decrevimus ut habeat auctoritatem ejusdem loci eprusticas parochias vel possessiones manere inconcussas illis episcopis qui eas retinere noscuntur, et maxime,