comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
que qui eos occiderant: cũ uoces psallenciũ aud iren
nimiũ mirati terrerentur Quas uidelic& uoces.
captiui quoq om̃s qui illic aderant audieruns.
atq eorũ psal modiae post modũ testes extiteru.
Sed has uoces spirituũ : om̃i potens ds̃ id circoꝑtin¬
gere uoluit ad dures corporũ: ut uiuentes quiq in
carne discerent: quia si dõ seruire studeant: post
carnem uerius uiuane:
uibus dam religiosis quoque uiris ad¬
testantibus. ad huc in monasterio positus agnoui Iuod
hoc langobar dorũ tẽpore: uxta morẽ ihar ꝓ uin¬
cia quae sura nominatur : qui dã monasterii pat̾
uitae. uenerabilis suranus. nomine fuerit: Qui
captiuis ad uenientib atque alangobardorũ de¬
prȩdacione fugientibus. cunctaquȩ in monasterio
uidebatur habere largitus est: Cũ que in elemo¬
sims uestimenta sua ac fr̃m om̃ia & cellariũ con¬
sumpsis s&. qui quid habere in horre poterit ex¬

Expanded text:
que qui eos occiderant, cum voces psallentium audirent, que qui eos occiderant, cum voces psallentium audirent, nimium mirati terrerentur. Quas videlicet voces captivi quoque omnes, qui illic aderant, audierunt atque eorum psalmodiae postmodum testes extiterunt. Sed has voces spirituum omnipotens Deus idcirco pertingere voluit ad aures corporum, ut viventes quique in carne discerent, quia, si Deo servire studeant, post carnem verius vivant. 23. Quibusdam religiosis quoque viris attestantibus adhuc in monasterio positus agnovi, quod hoc Langobardorum tempore iuxta in hac provincia, quae Sura nominatur, quidam monasterii pater vitae venerabilis Soranus nomine fuerit, qui captivis advenientibus atque a Langobardorum depraedatione fugientibus, cuncta quae in monasterio videbatur habere largitus est. Cumque in elemosinis vestimenta sua ac fratrum omnia et cellarium consumpsisset, quicquid habere in horto potuit, ex
Abbreviated transcription (Latin):
simũ & quintũ diẽ febre correpta est: die autõ tricesi¬
mo: cũ hora eius exitus ꝓpinquas s&: eandẽ beatã ge¬
netricẽ dĩ : cũ puellas quas ꝑuisionẽ uiderat: ad se
uenire conspevt: Cui se etiam uocanti rei pondere
coepit: & de pressis reuerenter oculis aꝑta uoce cla¬
mar&: ecce domina uenio: cece domina uenio: In qua
etiã uoce spiritũ reddidit. & ex uirgineo corpore
habitura: cum scĩs uirginib exiui:¬
ite namque uenerabilis ualentinus.
qui post in hac romana urbe michi sicut nos¬
ti: meo que monasterio p̃fuit: prius in ualeria pro¬
uincra. suũ monasteriũ rexit: In quo dũ lango bar¬
di seiuentes uenis seN: sicut eius narracione didici:
duos eius monachos in ramis unius arboris suspen¬
derunt : Qui sus pensi: eodẽ dię de functi sunt: Fac¬
to autẽ uespere: utrorũ que eirũ spiritus. daris illic
aꝑtis que uocib psallere coeperunt: ita ut ipsiquo¬

Expanded text:
simum quintum diem febre correpta est. Die autem trigesisimum quintum diem febre correpta est. Die autem trigesimo cum hora ejus exitus propinquasset, eamdem beatam Genitricem Dei cum puellis quas per visionem viderat, ad se venire conspexit. Cui se etiam vocanti respondere coepit, et depressis reverenter oculis aperta voce clamare: Ecce, Domina, venio, ecce, Domina, venio. In qua etiam voce spiritum reddidit, et ex virgineo corpore, habitatura cum sanctis virginibus exiviitae namque venerabilis Valentio, qui post in hac Romana urbe mihi, sicut nosti, meoque monasterio praefuit, prius in Valeriae provincia suum monasterium rexit. In quo dum Langobardi saevientes venissent, sicut eius narratione didici, duos eius monachos in ramis unius arboris suspenderunt. Qui suspensi eodem die defuncti sunt. Facto autem vespere, utrorumque eorum spiritus claris illic apertisque vocibus psallere coeperunt, ita ut ipsi quo
Abbreviated transcription (Latin):
miri odoris asꝑsa est: ut ipsa quoque suauitas. cunc¬
tis ostender&: illic auctorẽ suauitatis uenis se. Cũq
corpus eius ex more mortuorũ ad lauandũ eẽc nuda¬
tũ: longe oracionis usu: in cubitis eiꝰ & genib came¬
lorũ more inuenta est obdurata cutis. ex creuis se
& quiduiuens eius sp̃s sẽꝑ egerie : caro mortua testa¬
batur:¬
ed neque hoc sileo qđ predictus ꝓbrus dĩ
co aeuas ei in albis uestib ꝓuellas ostendit Iuibus
cum illa ad misceri appeͬn& sed sese eis iungere non
re ager&: arisu & iocis abstinere Sciens ꝑ om̃ia.
quod inter easdẽ uirgines quas uiderat : ad eius ob¬
sequiũ die tricesimo uenir& Quib uisis: in cunctis
suls morib puella mutata est Omnẽq ase puella
eã parentes eius mutãta ẽẽ. mirarentur: reqͥsita rẽ re¬
tulit: quid sibi betita dĩ genitrre ius serit: uel qua
die itura eẽ ad obsequiũ eius indicauit: Cũ post in ce¬

Expanded text:
miri odoris aspersa est, ut ipsa quoque suavitas cuncmiri odoris aspersa est, ut ipsa quoque suavitas cunctis ostenderet illic auctorem suavitatis venisse. 400 Cumque corpus ejus ex more mortuorum ad lavandum esset nudatum, longo orationis usu in cubitis ejus et genibus camelorum more inventa est obdurata cutis excrevisse; et quid vivens ejus spiritus semper egerit, caro mortua testabatured neque hoc sileo quod praedictus Probus Dei coaevas ei in albis vestibus puellas ostendit. Quibus illa cum admisceri appeteret, sed se eis jungere non re ageret, a risu et iocis abstineret sciens pro certo quod inter easdem uirgines quas uiderat ad eius obsequium die tricesimo ueniret. Quibusuis moribus puella mutata est, omnemque a se leviteam parentes ejus mutatam esse mirarentur, requisita rem retulit, quid sibi Dei Genitrix jusserit, vel qua die itura esset ad obsequium ejus indicavit. Tunc post vige
Abbreviated transcription (Latin):
animę: ipse apparere sol& auctor. & retri¬
butor uite: Vnde et hoc quod de tarsilla ami¬
ta mea: in homeliis euangelii dixisse me recolo. Re¬
plicabo Quẽ & inter duas alias sorores. suas. uirtu¬
te contimiae oraciones suas. grauitate uite. singu¬
laritate abstinentie : ad culmen scĩtatis ex creuerat:
Huic ꝑ uisionẽ felix atauus meus huius romane
cis mansione reciprã. Iue sub sequenti diae: mox
febre correpta: ad diẽ ꝑ uenit extremũ: Et sicrit
nobilib feminis uiris que morientibrs multi conue¬
niunt. qui eorũ ꝓximos consolentur: eadẽ hora exi¬
tus illius. multi uiri hac feminę eius lectulo circũ ste¬
terur. Cum subito sursum illa respiciens: iħm ueni¬
entẽ uidit: & cũ magna anim ad uersione coepit cir¬
cum stantib clamare dicens. Recedite : Recedite : ih s
uenit. Cũque in eũ interder& quẽ uidebat: scã illa ani
ma est ecorpore egressa: Tanta que subito flagrancia

Expanded text:
animae ipse apparere solet auctor ac retrianimae ipse apparere solet auctor ac retributor vitae. Unde et hoc quod de Tharsilla amita mea in Homiliis Evangelii dixisse me recolo replicabo; quae inter duas alias sorores suas virtute continuae orationis, gravitate vitae, singularitate abstinentiae, ad culmen sanctitatis excreverat. Huic per visionem Felix atavus meus hujus Romanae cis mansione suscipio. Quae subsequenti mox febre correpta, ad diem pervenit extremum. Et sicut nobilibus feminis virisque morientibus, multi conveniunt qui eorum proximos consolentur, eadem hora exitus ipsius multi viri ac feminae ejus lectulum circumstet; cum subito sursum illa respiciens, Jesum venientem vidit, et cum magna animadversione coepit circumstantibus clamare, dicens: Recedite, recedite, Jesus venit. Cumque in eum intenderet quem videbat, sma e corpore est egressa. Tantaque subito fragrantia
Abbreviated transcription (Latin):
que fuerat emissa subtracta est: sed his qui subse¬
cutus est odor remansit: Sicque dies secundus. & ter¬
cius transiit : ut as ꝑsa flagrancia odoris maner& :
Nocte igitur quarta: eandẽ magistrã suã: iterũ
uocauit: Qua uenienti: uiaticũ petiit: & accepit.
nec dum uero eadẽ redẽpta: uel alia eiꝰ discipula:
alectulo iacentis absces serant: & ecce subito in pla¬
tea. ante eiusdẽ cellule ostiũ: duo chori psallenciũ
constiteruN Et sicut se dicebat sexus ex uocib discre¬
uis se: psal modiae cantus dicebant uiri: & femine
res pondebaÑ Cũ que ante fores cellule exi berent᷑
caelestes exequię scã illa anima carne soluta est:
Qua ad celũ ducta: quaNo chorus psalleneiũ alci¬
us ascendebant: tanto coepit psal modia lenius
audiri : quo usq & ciusdẽ psalmodię sonitꝰ: & odo¬
ris suauitas elongata finiretur:¬
on nũ quã uero in consolacrone egredientis

Expanded text:
quae fuerat emissa subtracta est, sed is qui subsequae fuerat emissa subtracta est, sed is qui subsecutus est odor remansit. Sicque dies secundus et tertius transiit, ut aspersa odoris fragrantia remaneret. Nocte igitur quarta eamdem magistram suam iterum vocavit; qua veniente, viaticum petiit, et accepit. Necdum vero eadem Redempta, vel illa alia ejus discipula a lectulo jacentis abscesserant, et ecce subito in platea ante ejusdem cellulae ostium duo chori psallentium constiterunt, et sicut se dicebant sexus ex vocibus discrevisse, psalmodiae cantus dicebant viri, et feminae respondebant. Cumque ante fores cellulae exhiberentur coelestes exsequiae, sancta illa anima carne soluta est. Qua ad coelum ducta, quanto chori psallentium altius ascendebant, tanto coepit psalmodia lenius audiri, quousque et ejusdem psalmodiae sonitus, et odoris suavitas elongata finireturonnunquam vero in consolatione egredientis
Abbreviated transcription (Latin):
ritatis emicuie: ut corda ad siftenciũ in aesti¬
mabili pauore ꝑstringerent : atq post ipsi.
referebant omne in eis corpus obrigesceret: &¬
in subito obstupore remanerent: Coepit namq
quasi cuiusdã magne multitudinis in greclientis
sonitus audiri: ostiũ cellule concuti: ac si ingre¬
dienciũ turba premeretur: Atque ut dicebant
in tranciũ multitudinẽ senciebant: sed nimietate
timoris & luminis uidere nil poterant: qui a etrũ
occulos & pauor de presserat & ipsi taNi luminis
clarittis re uerberabat Quam lucẽ protinus mi¬
rae est odoris flagrancia sub secuta: ita ut earũ
animũ. quẽ lux emis sa terruerat: odoris suaui¬
tas re fouer&: Sed cum uim claritatis illius fer¬
re non possent : cepit eadẽ romula ad sistentẽ
& trementẽ Redẽptã suorũ morũ magistrã blanda
uoce consolari dicets Noli timere mater: Non mo¬
rior modo. Cumq hoc crebro dicer&: paulatim lux

Expanded text:
ritatis emicuit, ut corda assistentium inaestiritatis emicuit, ut corda assistentium inaestimabili pavore perstringeret, atque, ut post ipsae referebant, omne in eis corpus obrigesceret, et in subito stupore remanerent. Coepit namque quasi cujusdam magnae multitudinis ingredientis sonitus audiri, ostium cellulae concuti, ac si ingredientium turba premeretur. Atque, ut dicebant, intrantium multitudinem sentiebant, sed nimietate timoris et luminis videre nil poterant, quia earum oculos et pavor depresserat, et ipsa tanti luminis claritas reverberabat. Quam lucem protinus miri odoris est fragrantia subsecuta, ita ut earum animum, quia lux emissa terruerat, odoris suavitas refoveret. Sed cum vim claritatis illius ferre non possent, coepit eadem Romula assisteet trementem Redemptam suorum morum magistram blanda voce consolari, dicens: Noli timere, mater, non morior modo. Cumque hoc crebro diceret, paulatim lux
Abbreviated transcription (Latin):
diximꝰ romula: quã greco uocabulo me dici para¬
lisin uocant. molestia corporali ꝑcussa est..
.Multis que annis in lectulo de cũbans: pene
om̃i iacebat membrorũ officio destituta: nec ta¬
men hanc eadẽ eius dẽ mentẽ : ad in pacienciam
flagella ꝑ duxerane Nam ipsa ei detrimenta
membrorum: facta fuerant in crementa uirtutũ.
Quia tanto sollicicius ad usum oracionis ex creue¬
rat: quanto & aliud quod lib& agere nequa quã
ualebat: Nocte igitur quadã etindẽ redempta.
quam p̃fatus sum: quȩ utras que discipulas suas
filiorum loco nutriebat. uoccauit dicens. Mater
ueni. Mater. ueni Que mox cũ alia eius dẽ con¬
discipula surrexit: sicut utris que referentib &
multis res eadẽ claruit: & ego quoq in eodẽ tẽ¬
pore agnoui. Cũq noctis medio lectulo iacentis
ad sistereN: subito caelitus lux emissa: om̃e illius
caellulȩ spaciũ impleuit. & splerdor tante cla¬

Expanded text:
diximus Romula ea quam Graeco vocabulo medici paradiximus Romula ea quam Graeco vocabulo medici paralysin vocant molestia corporali percussa est, multisque annis in lectulo decubans, pene omni jacebat membrorum officio destituta, nec tamen haec eadem ejus mentem ad impatientiam flagella perduxerant. Nam ipsa ei detrimenta membrorum facta fuerant incrementa virtutum, quia tanto sollicitius ad usum orationis excreverat, quanto et aliud quodlibet agere nequaquam valebat. Nocte igitur quadam eamdem Redemptam quam praefatus sum, quae utrasque discipulas suas filiarum loco nutriebat, vocavit, dicens: Mater, veni, mater, veni. Quae mox cum alia ejus condiscipula surrexit, sicut utrisque referentibus et multis eadem res claruit, et ego quoque eodem tempore agnovi. Cumque noctis medio lectulo jacentis assisterent, subito coelitus lux emissa omne illius cellulae spatium implevit, et splendor tantae cla
Abbreviated transcription (Latin):
dinis discipula fuerat: quae magnis uirtutib pollea
sup pręnestinos montes uitã heremiticã duxisse fe¬
rebatur. Huic autẽ redẽpte : due in eodẽ habitu dis¬
cipule aderant Una nomine romula: altera quae
nunc adhuc suꝑ est: quã quidẽ facie scio: sed nomi¬
ne nescio: Tres ita que ha in uno habitaculo cõma¬
nentes: morũ qͥdẽ diuiciis plene: sed tamen rebus
paupem uitã ducebat. Haec au̾tẽ quã p̃stitus sum
romula: alia quã p̃dixit condiscipulam suam.
magnis uite meritis ante ibat Erat quippe mire
pacienciae : sum mę obedienciae custos oris sui: ad
silentiũ studiosa ualde : ad continuae oracionis
aestimant : Ad huc in occulis summi opificis aliquid
in ꝑfectionis habent: sicut sepe inperiti homi nes
nẽc dũ ꝑfecte sculpta sigilla conspicimus etiam
quasi ꝑfecta laudamus que tamen ad huc arti
tamen ei meliorando no desinit Haec quam pre¬

Expanded text:
dinis discipula fuerat, quae magnis virtutibus pollens, dinis discipula fuerat, quae magnis virtutibus pollens, super Praenestinos montes vitam eremiticam duxisse ferebatur. Huic autem Redemptae duae in eodem habitu discipulae aderant, una nomine Romula, et altera, quae nunc adhuc superest, quam quidem facie scio, sed nomine nescio. Tres itaque hae in uno habitaculo commanentes, morum quidem divitiis plenam, sed tamen rebus pauperem vitam ducebant. Haec autem quam praefatus sum Romula aliam quam praedixi condiscipulam suam magnis vitae meritis anteibat. Erat quippe mirae patientiae, summae obedientiae, custos oris sui ad silentium, studiosa valde ad continuae orationis erfectos aestimant, adhuc in oculis summi opificis aliquid imperfectionis habent, sicut saepe imperiti homines necdum perfecte sculpta sigilla conspicimus, et jam quasi perfecta laudamus, quae tamen adhuc artife tamen ea tundere meliorando non desinit; haec quam prae
Abbreviated transcription (Latin):
exitus de cantareN Cumque cũ eis & ipse moriens
psaller& : uoces psallentiũ repente conpes cuit.
cum terrore magni clamoris dicensi Iacete: ta cete
Num quid non auditis quante resonant laudes in
c&lo : & dum ad casdẽ laudes quas in tuitus audi¬
erat aurẽ cordis intender&: scã illa anima car¬
ne soluta est. Qua scilic& exeunte tanta illic flas¬
grancia odoris aspersa est: ut om̃s illi qui ad erants
in aestimabili suauitate replerentur: ita ut ꝑhoc pa¬
tenter. anc nosceren: quod eandẽ laudes in cęlo
sus cepissent. Cii rei monachus noster fuit: qui nunc
usque uiuit: & cum magno fletu testari sol&: quia
quo usque corpus eꝰ sepulture traderent: ab eorũ na¬
rib odoris illius fragrancia non recessit:¬
onamque tẽpore quo monasteriũ
petii: anus quaedam redẽpta nomine in scĩ mo¬
niałi habitu constituta: in urbe hac iusta beate memo¬
riac sẽꝑ uirginis acccłam habitabat. Haec illius herun¬

Expanded text:
exitus sui decantarent. Cumque cum eis et ipse moriens exitus sui decantarent. Cumque cum eis et ipse moriens psalleret, voces psallentium repente compescuit, cum terrore magni clamoris, dicens: Tacete, nunquid non auditis quantae resonant laudes in coelo? Cumque ad easdem laudes quas intus audierat aurem cordis intenderet, sancta illa anima a carne soluta est. Sed exeunte illa tanta illic fragrantia odoris aspersa est, ut omnes illi qui aderant inaestimabili suavitate replerentur, ita ut per hoc patenter agnoscerent quod eam laudes in coelo suscepissent. Cui rei monachus noster interfuit, qui nunc usque vivit, et cum magno fletu attestari solet quia quousque corpus ejus sepulturae traderetur, ab eorum naribus odoris illius fragrantia non recessitnamque tempore quo monasterium petii, anus quaedam Redempta nomine, in sanctimoniali habitu constituta in urbe hac juxta beatae Mariae semper virginis ecclesiam manebat. Haec illius Herun
Abbreviated transcription (Latin):
Paraliticus racebat Quid dicami. quia stare non po
terat : qui nũ quã in lecto surgere uel ad sedendũ
ualebat. Num quã manũ ad os ducere: nũ quã sepo¬
tuit in latus alud declinare: Hiuc ad seruiendũ
mater. cum fratre ad erat: & quiquid ex elemosi na
potuis s& accipere : hoc eorũ manib pauꝑib erogit¬
bat Nequa quã literas nouerat: sed scriptura sacrae
sibi. med codices emerat: & religiosos quoq: in hos¬
pitalitatẽ suscipiens: hos coram̃ se legere studiose
sacrã scripturã discer&: cũ sicut dixit litteras
funditus ignoraret: Studebat in dolore sẽp gr̃as age¬
re: Hymnis dõ & laudib dieb ac noctibus uac¬
care : Ded cum iam tẽpus ẽęt. ut tanta eiꝰ paci encia
remunerare debuiss&: mẽbrorũ dolor ad uitalia
rediie : Cumque se iam morti ꝓximũ agnouit: pere¬
grinos uros: atque in hos pitalitate receptos am mo¬
nuit ut surgerent: & cũ eo psalmos ꝓexpectacione

Expanded text:
paralyticus jacebat. Quid dicam quia stare non poparalyticus jacebat. Quid dicam quia stare non poterat? Qui nunquam in lecto suo surgere vel ad sedendum valebat, nunquam manum suam ad os ducere, nunquam se potuit in latus aliud declinare. Huic ad serviendum mater cum fratre aderat, et quidquid ex eleemosyna potuisset accipere, hoc eorum manibus pauperibus erogabat. Nequaquam litteras noverat, sed Scripturae sacrae sibimet Codices emerat, et religiosos quosque in hospitalitate suscipiens, hos coram se legere sine intersacram Scripturam disceret, cum, sicut dixi, litteras funditus ignoraret. Studebat in dolore semper gratias agere, hymnis Deo et laudibus diebus ac noctibus vacare. Sed cum jam tempus esset ut tanta ejus patientia remurediit. Cumque se jam morti proximum agnovit, peregrinos viros atque in hospitalitate susceptos admonuit ut surgerent, et cum eo psalmos pro exspectatione
Abbreviated transcription (Latin):
pondit. Non: sed illa talis ueniat tecũ Haec uero
quã poctis: die te erit tricesimo secuturai His
igitr ex pletis: uisio apłi ad sistentis & conlo¬
au dierit in dicauit Tercia autẽ. die : cum eaq
ussa fuerat sorore de functa est Illa uero quã
ipseꝰ po poscerat: die est tricesimo subsecuta :
Quod factũ : nunc usque in eodẽ monasterio
man& memorabile: Sic que hoc a p̃cedentibus
matrib traditũ narrare illic subtiliter sol&:¬
luueniores quȩ nunc sunt scĩ moniales uirgines.
acsi illo intempore huic tam grande mira culo
& ipse ad fuisseN:¬
n homeliis quoque euangelii: iam narrasse me
meminit Quod in ea portico que euntibus no
bis adaeccłam beati clementis est ꝑ uia: fuit
Aquidam seruulus. Nomine: cuius te quo quac
non ambigo me minisse. Quide pauꝑ .rebus.
sed meritis diues erat. Quẽ longa aegritudo dis soluerar
Nam ex quo illũ scire potuimus: usque ad finẽ uitae

Expanded text:
pondit: Non, sed illa talis veniat tecum; haec vero pondit: Non, sed illa talis veniat tecum; haec vero quam petis, die erit trigesimo secutura. His itaque expletis, visio apostoli assistentis et collouidve audierit, indicavit. Tertio autem die cum ea quae jussa fuerat sorore defuncta est; illa vero quam ipsa poposcerat die est trigesimo subsecuta. Quod factum nunc usque in eodem monasterio manet 393 memorabile, sicque hoc a praecedentibus Matribus traditum narrare illic solent subtiliter juniores quae nunc sunt sanctimoniales virgines, ac si illo in tempore huic tam grandi miraculo et ipsae adfuissenn Homiliis quoque Evangelii jam narrasse me memini quod in ea porticu quae euntibus ad ecclesiam beati Clementis est pervia, fuit quidam, Servulus nomine, cujus te quoque non ambigo meminisse, qui quidem pauper rebus, sed meritis dives erat, quem longa aegritudo dissolverat. Nam ex quo illum scire potuimus, usque ad finem vitae
Abbreviated transcription (Latin):
seruiciũ sese que ad betiti petri apłi aeccł am¬
in monasterio tradidit: Ibrq multos annos in¬
simplicitate cordis: atq oracioni dedita. lar¬
ga indigentib elemosinarũ oꝑa inpendit: Cumq
uoluiss&. cancri ulcere in mamilla ꝑcussa estu
Nocturno autẽ tẽpore: ante lectũ illius duo can¬
delabra. lucere consueuerant Quia indelic& ami¬
ca lucis: non solũ spiritales: sed etiam corporales
tenebras hodio habebat. Que dum nocte quadam
ex hac eadem iacer& in firmitate fatigata: uidic
beatũ petrũ apłm inter utra que can delabra an¬
te suum lectũ constitisse: Nec ꝑ territa timuit.
sed ex amore sumens audaciã exultauit: eiq dixit.
Sind est dñe m̃s. dimissa sunc peccata mea. Cui
ille benignis simi ut est uultus: in clinato capi¬
te annuitꝰ dicens. Dimissa ueni. Sed qui a quan¬
dam scĩ monialẽ feminã in eodẽ monas terio prae
ca&eris diligebat: ilico galla sub iunxit. Rogo
ut soror benedicta. mecum uemat Cui ille res¬

Expanded text:
ti Petri apostoli ecclesiam monasterio tradidit, ibique multis annis simplicitati cordis atque orationi dedita, larga indigentibus eleemosynarum opera impendit. Cumqueboribus decrevisset, cancri ulcere in mamilla percussa est. Nocturno autem tempore ante lectum ejus duo candelabra lucere consueverant, quia videlicet amica lucis, non solum spiritales, sed etiam corporales tenebras odio habebat. Quae dum nocte quadam ex hac eadem jaceret infirmitate fatigata, vidit beatum Petrum apostolum inter utraque candelabra ante suum lectum consistentem; nec perterrita timuit, sed ex amore sumens audaciam exsultavit, eique dixit: Quid est, Domine mi, dimissa sunt mihi peccata mea? Cui ille benignissimi ut est vultus, inclinato capite annuit, dicens: Dimissa; veni. Sed quia quamdam sanctimonialem feminam in eodem monasterio prae caeteris diligebat, illico Galla subjunxit: Rogo ut soror Benedicta mecum veniat. Cui ille res
Abbreviated transcription (Latin):
tarent᷑. nichil uaneloquentes: Cũ ergo hoc inmonasterio
tabenense quadam uice ui olaretur : statim pachomio diui¬
nitus reuelatũ ẽ : qua ꝓtinꝰ eorũ mittens neglegentiam hanc uelud
diuini p̃cepti trans gressione. emendari fecit:

Expanded text:
tarentur, nihil vane loquentes. Cum ergo hoc in monasterio tarentur, nihil vane loquentes. Cum ergo hoc in monasterio Tabennense quadam vice violaretur, statim Pachomio divinitus revelatum est, qui protinus Theodorum mittens negligentiam hanc velut divini praecepti
Abbreviated transcription (Latin):
mysterio salus mundi tota consistit: Et certedũ indigne
trirctatur : ꝑ hoc maxime diuina cotidie maiestas iniriatur:
De hoc ergo dolendum ẽ. de hoc omnimodis in gemiscendũ. ut si
emendare non possumus : uł dolendi affectũ nobis in eẽ. reda¬
mando monstremus : Neforte uoxxp̃i nos arguet dicens:
Sustinui quisimul contristaretur & nõ fui: Qđdeniq¬
Qđ deniq
mysterium in primordi is cecđae nõtm frequenter quã nunc
caelebirtur. tamen quantorarius tanto religiosius a gebatur:
lemporenãq priorũ patrũ illis in iungebatur ut eusebii re¬
fert historia sacrificandi officium quinaturali simplicitate ful¬
gebant: Iuxta illud Cũ simplicib sermocinatiodĩ. qđ myste¬
riũ quiparticipa redebebant discalciatis pedes accedebant.
ꝓpt̃ illud qđ morsi & iosue p̃ceptũ ẽ. Sc̃s quoq: pachomius
pistorib p̃cepit : ut cũ oblationes coquerent᷑ salutaria medi¬

Expanded text:
mysterio salus mundi tota consistit. Et certe dum indigne mysterio salus mundi tota consistit. Et certe dum indigne tractatur, per hoc maxime diuina quotidie maiestas iniuriatur. De hoc ergo dolendum est, de hoc omnimodis ingemiscendum, vt si emendare non possumus, vel dolendi affectum nobis inesse reclamando monstremus: ne forte vox Christi nos arguat, dicens. Sustinui qui semel contristaretur & non fuit. Quod denique mysterium primordiis Ecclesiæ non tam frequecelebrabatur: tamen quanto rarius, tanto religiosius agebatur. Tempore namque priorum patrum illis injungebatur, ut Eusebii refert historia, sacrificandi officium, qui naturali simplicitate fulgebant, juxta illud: Cum simplicibus sermocinatio Dei . Quod mysterium qui participare debebant, discalceatis pedibus accedebant; ropter illud quod Moysi et Josue praeceptum est. Sanctus quoque Pachomius pistoribus praecepit, ut cum oblationes coquerent, salutaria medi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmerȩ ri: Quãuis enim peccatũ deserere noll& : tam̃ uehe¬
trepida recoguntur: Ut ipsetimor sit aꝑtꝰ testis dampnatio¬
nis : Vndeadã postculpã adlatibulũ fugiit : sec tam̃ &iam
timens multũ tumuit quia dõ dure respondit : Hic ergoti¬
mens quasi religionis obsequium deferebat: Sed utcũ ds̃
ostender& qđ satis factionẽ nisi ꝓhis peccatis quedeferuntur
ñ recipit . cũ rediret nouauice & quasi securior cõcubitũ re¬
p&eret : itidiuino iuditio miser interut. ut cũ sem̃ effunde¬
r&. animã parit̃ exalaret : sicut infelix mulier ꝑhibuit:¬
Eidinoc quidĩ qđ uł perhaec tria uicia.
dedo lendũ ẽ : sed multo plus de hoc qđ illud sacro scmmysteriũ
dominici uidelic& corporis temerare p̃sumunt: Hoc enĩ benefi¬
cium maius ẽ. int̃omniabona que hominib: cõcessa sunt. & hoc
ẽ. qđ ds̃ maiori caritate mortalib: indulsit. quia in hoc

Expanded text:
promereri; quamvis enim peccatum deserere nollet, tamen vehepromereri; quamvis enim peccatum deserere nollet, tamen vehetrepidare coguntur, ut ipse timor sit aptus testis damnationis. Unde Adam post culpam ad latibulum fugit, sed tamen etiam timens fugit, multum timuit, quia Deo duriter respondit. Hic ergo timens quasi religionis obsequium deferebat. Sed ut Deus ostenderet, quod satisfactionem nisi pro his peccatis, quae deseruntur, non recepit, cum rediret nona vice, et quasi securior concubitum repeteret, ita divino judicio miser interiit, ut cum semen effunde animam pariter exhalaret, sicut infelix mulier perhibuite hoc quidem quod vel per haec tria vitia, de dolendum est: sed multo plus de hoc quod illud sacrosanctum mysterium Dominici videlicet corporis temerare pcium maius est inter omnia bona, quæ hominibus cōcessa sunt, & hoc est quod Deus maiori caritate mortalibus indulsit, quia in hoc
Abbreviated transcription (Latin):
pa iub& in audientiam duci: Forte tunc ioħs romanus ponti¬
fex pridie contra sarracenos perrexerat: Cuius absentiam reus
ille recordatus : domnus inquid papanunc in hac urbe ñ ẽ & quomo¬
domeligare iuis sit : Atilli dixerunt : Si papa ioħs hinchabut : sc̃s
gregorius hic remansit: Quimore solito urbẽ perlustrans: cũ hic
uenir& septa sui fontis ate ꝓpt̃ mere triculã repperit dissipa¬
tam: Ille excitatus cum iã int̃nis febrib arderet .xii. die spira¬
uit: Qui zachariae quidẽ quimonasteriop̃herat obiurgatio¬
nẽ cõtẽpserat : sed gregorium loco eẽ. p̃sentẽ atq singula
queque ꝑscrutantẽ qđ ñ suspicatur moriendo proba uit:¬
VIDAΙTΑQΝE presbit̃ inpago abricantino nepus iohannis pre¬
positi demontescĩ michahelis: de continentia despera uerat.
Hic ꝑ nouem uices romam adiit. ab ecito uidelic& p&ro impuni¬
tatẽ sceleris quasi ꝓpt̃ frequentẽ lociuisitationẽ sperans

Expanded text:
pa iubet in audientiam duci. Forte tunc Ioannes Pontipa iubet in audientiam duci. Forte tunc Ioannes Pontifex Romanus pridie contra Sarracenos perrexerat: cuius absentiam reus ille recordatus. Dominus, inquit, Papa nunc in vrbe non est, & quomodo me ligari iussit? At illi dixerunt: Si Papa Ioannes hinc abiit, sanctus Gregorius hic remansit, qui more solito vrbē perlustrās cum hic veniret, septa sui fontis a te propter meretriculam reperit dissipata. Ille excitus cum iam internis febrib. arderet duodecimo die expirauit. Qui Zachariæ quidem qui monasterio præerat obiurgationem contempserat, sed Gregorium loco esse præsentem atque singula quæque perscrutantem, quod non suspicabatur, moriendo probauititaque presbyter in pago Abricantino, nepos Joannis praepositi de monte sancti Michaelis, de continentia desperaverat. Hic per novem vices Romam adiit, a beato scilicet Petro impunitatem s
Abbreviated transcription (Latin):
pore: Cumcutem quadã sollem pnitate clerus & ep̃i qui ad erant
dep̃dicta sessione quererentur: illeco actus &iam celare non
ualens. cur affligitis inquid cormeũ : An non uid&is uirtutẽ
ignetam qui emicat in solio ipso. & sp̃m chorus noncernitis.
Cũ q om̃s dimisso capite tantã rẽ. audientes conticuis sent:
habitat. Ad cuius maieftttẽ p̃sentiam ego t̃ritus: in eadẽ cache¬
dra sedere non audeo:¬
VIDAMΝEFΑRIVS nominedominicus quandã sci monialẽ
a secorruptã iuxta monasterium bi gregorii sibi conduxit:
Cũq os pitio latrina deeẽt: trabeculos quȩ fontẽ scĩ gregorii sep̃¬
serant infelix abstulit . & latrinã sibi aptauit: Cũ ibidẽ seq¬
tinocte dor mir&: conprehensus ẽ. ad uob: quasi cubiculariis.
atq: ligatus: Quoscũ in terrogar& cur seligar& & tam cru¬
delit̃ inpellerent: propter fornicariam inqui unt tesc̃s pa¬

Expanded text:
pore. Cum autem quadam solemnitate clerus et episcopi, qui aderant, pore. Cum autem quadam solemnitate clerus et episcopi, qui aderant, de praedicta sessione quererentur, ille coactus est jam celare non valens. Cur, inquit, affligitis cor meum? An non videtis virtutem igneam, quae emicat in solio ipso, et spiritum coruscare non cernitis? Cumque omnes demisso capite tantam rem audientes conticuissent, habitat, ad cujus majestatis praesentiam ego territus in eadem cathedra sedere non audeoidam nefarius nomine Dominicus quandam sanctimonialem a se corruptam iuxta illud monasterium sibi conduxit, cumq. hospitio latrina deesset, trabeculas, quæ fontē sancti Gregorij sepserant, infelix abstulit, & latrinā aptauit. Cum sequenti ibidem nocte dormiret, comprehensus est a duob. quasi cubiculariis atq. ligatus: quos cum interrogaret cur se ligarent & tam crudeliter impellerēt. Propter fornicariam, inquiūt, te sanctus Pa
Abbreviated transcription (Latin):
illud beciti p&ri inastyris ad medium deducamus : Hic p&rus ale¬
xandrie p̃sul fuit : & arrium hereticũ abȩđa sua primꝰ eiecitꝰ
Cuidehinc instante passionis articulo : xp̃s ꝑsomnium nimiõ
splendore fulgens apparuit indutꝰ uidelic& colobium nimis
candidissimũ sedusq ad pedes scissum: Qd ttim̃ colobium
ambab: manib ad pectus suum stringebat. nuditatẽ suã qđ¬
merore ad tonitus ait: Midñ e dñe quis hoc fecit  A tilleait
Arrius mihi hoc fecit : & cxera queillic nimis affectuose ꝓsecitꝰ ẽ
Hic ergo p&rus tempore epis copatus: numquã incathedra sua
sedereuoluit : sed suꝑ scabellũ ipsius cathedre residebat: Propter
qđ frequenter clerus & popłs contra eum querebatur: sed nequa
quã adqui escebat. qm̃ quoties cũ que thysi asterium ascendebat
splendor igneus deipsa sede egrediens ei apparebat: Cuius as¬
pectu uir sc̃s itt accendebatur : ut nesciret se interdm̃ eẽ incor¬

Expanded text:
illud Beati Petri ad medium deducatur. Hic B. Petrus Aleillud Beati Petri ad medium deducatur. Hic B. Petrus Alexandriæ præsul fuit, & Arrium hæreticum ab Ecclesia sua primus eiecit. Cui dehinc instante passionis articulo Christus per somnium nimio splendore fulgens apparuit, indutus videlicet colobio nimis cādidissimo, sed vsque ad pedes scisso. Quod tamen colobium ambabus manib. ad pectus suum stringens, nuditatem suam quhorrore attonitus ait. Mi Domine, quis hoc fecit? At ille ait. Arrius mihi hoc fecit, & cætera quæ ille nimis affectuose prosequutus est. Hic ergo Petrus tempore Episcopatus nunquam in cathedra sua sedere voluit, sed super scabellum ipsius cathedræ residebat. Propter quod frequenter Clerus & populus cōtra eum querebatquam acquiescebat, quoniam quoties thisiasterium ascendebat, splendor igneus de ipsa sede egrediens ei apparebat. Cujus aspectu ita vir sanctus accendebatur, ut nesciret se interdum esse in cor
Abbreviated transcription (Latin):
lestinos uiros prepudio uxorum ex communicauit Contigit
autẽ ut rex ipsius gentis iux ta domũ ipsorũ transiret. quimul¬
tisblandim̃tis delinitus. ut apud eos ad prandendũ diuerter&.
epo qui fr̃s illos ex communi cauit: Quecũ uidis set rex intre¬
adpropians ad eum: ferula quã manutenebat tetigitdicens. Orex
ñ ẽ meũ ignoscere tibi : quia contra dm̃ fecisti quandote excominuni¬
catis scient̃ sociasti : Id circo ista sententia ẽ. dete. Hoc anno moriba¬
bes indomo ipsa inqua ex communicatione contẽpsisti: Qđ & fac¬
tũ ẽ sicut ibilegitur : Eccerex ñ potuit huncreatũ nisi moriendo ex¬
piare : ecceep̃s. nec prostrato rege inpuluere potuit ignoscere:
Exhis ergo colligendũ ẽ qr nec ipseep̃s cuius ex cõmunicatio contẽp¬
nitur si ne grauissima poenitentia huius modi facinꝰ ignoscerepotest :¬
maiestatẽ oftensionẽ &iam uisibilis miraculi commend&ur

Expanded text:
latinos viros pro repudio uxorum excommunicavit. Contigit latinos viros pro repudio uxorum excommunicavit. Contigit autem ut rex ipsius gentis juxta domum ipsorum transiret. Qui multis blandimentis delinitus, ut apud eos ad prandendum diverteret, copum, qui fratres illos excommunicavit; quem cum vidisset, intrescopo. At ille appropians ad eum ferula, quam manu tenebat, tetigit dicens: O rex, non meum est ignoscere tibi, quia contra Deum fecisti, quando te excommunicatis scienter sociasti. Idcirco ista sententia est de te: Hoc anno mori habes in domo ipsa, in qua excommunicationem contempsisti. Quod factum est, sicut ibi legitur. Ecce rex non potuit hunc reatum nisi moriendo expiare. Ecce episcopus nec prostrato regi in pulvere potuit ignoscere. Ex his ergo colligendum est, quia nec ipse episcopus, cujus excommunicatio contemnitur, sine gravissima poenitentia hujusmodi facinus ignoscere potestmaiestatem ostensione etiam visibilis miraculi commendetur,
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritate solet ex communicatio fieri incausa considerans.
prendere nullatenus cũ quidẽ in cumbere hora p̃sumpsit:
Multisq ep̃is corã ad stuntib et cũ illo ep̃o ad cuius diocesim
p̃dictus monachus ꝑtinebat licentiam dantib cogiñ potuit ut
ex oblico ꝑsonas conponant. quatinꝰ causam a contrario uerius
discernant: Ecceimꝑator ñ quadis cũq sed teo dosius omniscło mi
bilit̾ sed in epte prolatã. neq a quolib& qui uł tenuem ex commu¬
nicandi potestatẽhabuerit : sed abstulto monacho fortuitu in¬
iectã: Istiuͦ degeneres homuntiones nullum que saltim apud
uulga res signũ honestatis habentes. contẽpnunt ex communi¬
cationẽ nõ fortuitt̃ sed ec clesi csticã censurã ꝑpontificẽ decretam
Cerce quia dies mali sunt. in quib: ut ait apłs. existunt homines
seipsos amantes. qui auditũ aueritate auertentes : sanã doc trinã
non recipiunt.

Expanded text:
auctoritate solet excommunicatio fieri, in causa considerans, auctoritate solet excommunicatio fieri, in causa considerans, prandere nullatenus, cum quidem incumberet hora, praesumpsit. Multisque episcopis coram astantibus, et cum illo episcopo, ad cujus dioecesim praedictus monachus pertinebat, licentiam dantibus, cogi non potuit ut ex obliquo personas componant, quatenus causam a contrario verius discernant. Ecce imperator non qualiscunque, sed Theodosius omni saeculoiliter, sed inepte prolatam, neque a quolibet, qui vel tenuem excommunicandi potestatem habuerit, sed a stulto monacho fortuitu injectam. Isti vero degeneres homunciones, nullumque saltem apud vulgares signum honestatis habentes, contemnunt excommunicationem non fortuitam, sed ecclesiastica censura per pontifices decretam. Certe quia dies mali sunt, in quibus, ut ait Apostolus, existunt homines seipsos amantes, qui auditum a veritate avertentes sanam doctrinam non recipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
um antehosannos scĩ andreae sollempnitas in prima dominica
dominici aduentus concurriss&: quidam sacerdos sicut turoni¬
ce uecđie precentor aesserit. pagensibus suis utras que missas
audire p̃cepit. Interquos erat quidã medicus: qui audita pri¬
mamis sa discessi: Quicũ sacerdos increpass&: durceires pon¬
dit: Acille. ex commanicauit eum, At uero medicus ad domũ
suã iratꝰ discessit : & in contẽptu ex communicationis mox potum
accepit: atq ꝓtinus uexa ricoepit quous q: ex ala r& animam.
Si isti hocuidis sent: forte timuissent:¬
quadã uice a quodã monacho quiut credo non benecom pos m̃¬
tissue erat ꝓquadam eius querelã quã non ftatim expedie¬
rat ex communicatꝰ ẽ : Et monachus quidẽ ex communicationẽ pi¬
taitio descriptã : & quo ab inperatore inueniri possit piecta dis¬
cessit. At impator ñ illũ girouagũ. sed cȩlestẽ potius regẽ cuiꝰ

Expanded text:
um ante hos annos Sancti Andreæ solemnitas in prima Dominica um ante hos annos Sancti Andreæ solemnitas in prima Dominica Dominici Aduentus concurrisset, quidam Sacerdos, sicut Turonicæ Ecclesiæ Præcentor asserit, Pagensibus suis vtrasque Missas audire præcepit. Inter quos erat quidam Medicus, qui audita prima Missa discessit. Quem cum Sacerdos increpasset, graue ei respondit. Et ille excommunicauit eum. At vero Medicus ad domum suam iratus discessit, & in contemptum excommunicationis mox potum accepit, atque protinus vexari cœpit quousque animam exhalaret. Si isti hoc vidissent forsitā timuissentquadam vice a quodam monacho, qui, ut credo, non bene compos mentis suae erat, pro quadam ejus querela, quam non statim expedierat, excommunicatus est. Et monachus quidem excommunicatione in pictatio descripta, et quo ab imperatore inveniri posset projecta discessit. At imperator non illum gyrovagum, sed coelestem potius regem, cujus
Abbreviated transcription (Latin):
& reuocatus est lat&. Costa tamen : qͥa is dẽ stephanꝰ post quã
sicut suꝑus memoriã feci. & in ferniloca uidit. & ad corpꝰ
reddut. Iꝑ fecte uitã minime correxiti Iui post multos annoꝰ de corpore
ad huc ad certamen uite. & mortis exiit
Vle uero heremita suo facto probat. quicũ multis uirtutib cũ
quo da suo colloga deseriuss&e. Haec illi ꝑdiabolũ iniecta cog¬
titio ẽ ut quando cũq libidine titillar&ur. sic sem̃ de tritu ge¬
nitalis m̃bri: ogerere deberet ut tamquã flegna denaribis
proieer&. qui obiit & demonib moriens uidente socio tradi¬
tus ẽ. Cũ quidẽ isdẽ socius reatũ eius ignoras s&: exercitia
uir tutũ recolens penedes perauit dicens Oquis poterit sal¬
uus ẽẽ quando isteperuit : cui mox angłs ad stans : dexit. Ne
turberis. Iste enĩ lic& multa fecerit : tam̃ pillud uicium qđ
a płs uocat in mundiciam : cunc tti fedauit: Dequo a it ꝓph&co
Manꝰ ur̃ȩ : sanguine plenesunt:

Expanded text:
phanus postquam, sicut superius narravi, et inferni loca vidit, et ad corpus rediit, perfecte vitam minime correxit, qui post multos annos de corpore adhuc ad certamen vitae et mortis exiit. ille Eremita suo facto probat, qui cum multis virtutibus cum quodam filio suo collega deseruisset, hæc illi per diabolum iniecta cogitatio est, vt quandocumque libidine titillaretur, sic semen de tritu genitalis membri egerere deberet, tanquam flegma de naribus proiiceret. Qui ob id & dæmonibus moriens vidente socio traditus est, cum quidem isdem socius reatum eius ignorans, sed exercitia virtutum recolens, pene desperauit dicens: O quis poterit saluus esse, quando iste periit! Cui mox Angelus adstans dixit, Ne turberis, iste enim licet multa fecerit, tamen per illud vitium, quod Apostolus vocat immunditiam, cuncta fœdauit. De quo ait Propheta: Manus vestræ sanguine plenæ sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
rendũ est cur nominatis discipuł petrus designat᷑ exnomine.
Sed si hc̃ angłs nominatĩ ñ ex pͥmeret. qͥ magistrũ negauerat.
uenire int̾ dicipłos non auderet: uocat᷑ ergo ex nomine: ne
desꝑaret ex negatione. Qua mre considerandũ est. nob̾: cur¬
omipotens ds eũ quẽ cunctȩ ȩcdȩ p̾ferri disposuerat. ancillȩ
uocẽ ꝑtimescere & se ipsum negare ꝑmisit. Quod nimirum
magnȩ actũ pietatis dispensatione cognoscimꝰ : ut is qͥ futurus
erat pastor. eccłȩ. insua culpa diceret. qualit̾ aliis misereri

Expanded text:
 est cur nominatis discipulis Petrus designatur ex nomine. Sed si hunc angelus nominatim non exprimeret, qui magistrum negaverat, venire inter discipulos non auderet. Vocatur ergo ex nomine, ne desomnipotens Deus eum quem cunctae Ecclesiae praeferri disposuerat ancillae vocem pertimescere et seipsum negare permisit. Quod nimirum magnae actum pietatis disponsatione cognoscimus, ut is qui futurus erat pastor Ecclesiae in sua culpa d
Abbreviated transcription (Latin):
apparuisse describens ait. Erat aspectꝰ eiꝰ sic̃ fulgur:
&uestimenta eiꝰ sic̃ nix. Infulgure & enĩ terroꝵ timoris est:
inniue aut̃ blandimentũ candoris Quia uͦ om̃ipotens
resurrectionis eiꝰ. angłs infulgure uultꝰ. & in candore
habitꝰ demonstrat᷑ ut de ipsa sua spetie & t̾reret rȩꝓ¬
bos & mulcẽret pios. Unde recte quoq popłm ꝑde
serta gradientẽ: colũna ignis innocte. & colũn᷑ nubis
p̃ibat indie. Inigne & enĩ t̾ror ẽ: innube aut̃ uisionis
lene blandim̃tum. Dies uͦ uita isti: & nor accipit᷑ uita
peccatoris. Unde &. c̃uersis peccatorib paulꝰ dicit

Expanded text:
apparuisse describens, ait: Erat aspectus ejus sicut fulgur, apparuisse describens, ait: Erat aspectus ejus sicut fulgur, et vestimenta ejus sicut nix . In fulgure etenim terror timoris est, in nive autem blandimentum candoris. Quia vero omnipotenresurrectionis ejus angelus et in fulgure vultus, et in candore habitus demonstratur, ut de ipsa sua specie et terreret reprobos, et mulceret pios. Unde recte quoque populum per deserta gradientem columna ignis in nocte et columna nubis praeibat in die . In igne enim terror est, in nube autem visionis lene blandimentum; dies vero vita justi, et nox accipitur vita pecca
Abbreviated transcription (Latin):
angłs qui nuntiare ꝑ hennẽ eiꝰ uitã uenerat. indextera
sedebat. Qui stola candida cooꝑtꝰ apparuit: qͥa
festiuitatis nr̃e gaudia nuntiauit. Candor et enĩ uestis:
splendorẽ nr̃ȩ denuntiat sollẽpnitatis. Qrẽ dicamꝰ. an
sue: Sed ut fateamꝰ ueriꝰ: & sue dicamꝰ & nr̃e Illa qͥppe
redẽptoris nrĩ resurrectio. & nr̃a fuit festiuitas. qͥa nos
adiminortalitatẽ redux̃ & angłor festiuitas extitit. qͥa
nos reuocando adcelestia eor numerũ impleuit. Insua
gͦ & nr̃a festiuitate angłs ͥ albis uestib apparuit: quia
dum nos presurrectionẽ dñicã ad suꝑna reducimur:
cȩlestis patriȩ dãpna reparant᷑. Sed quid uenientes femi¬
nas affat᷑: audiamꝰ. Nolite expauescere. Ac si aꝑte dicat
aueant illi. qui non amant aduentũ suꝑnor ciuium:
ꝑtimescant qui carnalib desideriis p̾ssi: adeor se soci¬
ẽtatẽ ꝑtingere posse desꝑant. Uos aut̃ cur ꝑtimesci
tis. quȩ urõs c̃ciues uidetis: nde & matheus angłi

Expanded text:
venerat, in dextra sedebat; qui stola candida coopertus apparuit, quia festivitatis nostrae gaudia nuntiavit; candor etenim vestis splendorem nostrae denuntiat solemnitatis. Nostrae dicamus, an suae? Sed ut fateamur verius, et suae dicamus et nostrae. Illa quippe Redemptoris nostri resurrectio, et nostra festivitas ad immortalitatem reduxit; et angelorum festivitas exstitit, quia nos revocando ad coelestia eorum numerum implevit. In sua ergo ac nostra festivitate angelus in albis vestibus apparuit, quia dum nos per resurrectionem Dominicam ad superna reducimur, coelestis patriae damna reparantur. 3. Sed quid advenientes feminas affatur audiamus: 1527 Nolite expavescere. Ac si aperte dicat: Paveant illi qui non amant adventum supernorum civium; pertimescant qui, carnalibus desideriis pressi, ad eorum se societatem pertingere potis, quae vestros concives videtis? Unde et Matthaeus angelum
Abbreviated transcription (Latin):
audiamꝰ. Iħ̃m queritis. nazarenũ Iħs latino eloquio: salutaris
id ẽ. saluator. interp̃tat᷑. At uͦ multi tẽ iħu dici pot̾ant. non
tam̃ substancialit̾ sed nuncupatiue. Ideo & locꝰ subiungit᷑. ut de
quo iħu dictũ sit manifestet᷑. Naxarenũ. Et causam ꝓtinus
subdit crucifixũ. Atq subdidit resurrex : ñ ẽ. hic. Non ẽ. hic
dicit᷑ ꝑp̃sentiã carnis: qui tam̃ nusq de erat ꝑp̃sentiã maiestatis:¬

Expanded text:
 salutaris, id est salvator interpretatur. At vero multi hoc nomine dici poterant tunc, non tamen substantialiter, sed nuncupative. Ideoque locus subjungitur, ut de quo Jesu dictum sit manifestetur: Nazarenum; et causam protinus subdit, crucifixum, atque addidit, resurrexit, non est hic. Non est hic dicitur per praesentiam carnis, qui tamen nusquam deerat per praesentiam majestatis
Abbreviated transcription (Latin):
solito tͥnsfig̃ans. sub obtentu fr̃m languentiũ ꝯsulendi corporibꝰ. ⁊ eccłiastica negocia fidelibꝰ
ꝑtͣctandi rẽgulares q̃ldã ad legendas leges ⁊ ꝯfectiones pbisicas pondandas de clanstͥł suis eduer
Uii ne sub occasione scientie spiritales uiri mundanis rursũ accionibꝰ inuoluant᷑. ⁊ ĩ int̾io¬
ribꝰ ex eo ipsi deficiant ex qͦ se aliis putãt in ext̾ioribꝰ ꝓuidẽ de p̃sentis concilii assensu statui¬
mꝰ: ut nullꝰ om̃io pꝰ uotũ religionis. pꝰ factã in aliqͦ religioso loco ꝓfessionẽ. adphisicã legesue mun

Expanded text:
solito transfigurans, sub obtentu languentium fratrum consulendi corporibus et ecclesiastica negotia fidelius solito transfigurans, sub obtentu languentium fratrum consulendi corporibus et ecclesiastica negotia fidelius pertractandi regulares quosdam ad legendas leges et confectiones physicas ponderandas de claustris suis educit. Unde ne sub occasione scientiae spirituales viri mundanis rerum actionibus involvantur, et in interioribus ex eo ipso deficiant, ex qmus, ut nullus omnino post votum religionis, post factam in aliquo religioso loco professionem, ad physicam, le
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ ne ablis qͥ ad religionẽ tͣnsire uoluerint: aliqͣ pecunia reqͥrat᷑. neue pͥoratꝰ aut capellaniȩ q̃li¬
rat. Un qͥs qͥs ac decȩt̾o p̃sũserit attẽptare: tã qͥ dederit ꝙͣ. qͥ receꝑit partẽ se cũ symone ñ dubitet
tentu aliciũ ꝯsuetudinis reatũ suũ aliqͥs tueat᷑. qi diut᷑mtas tẽporis ñ minuit peccata s auget.
causas eccłasticas sub annuo p̃cio statuunt᷑. qd̾ ad sac̾dotũ gͣuam̃ ⁊ subu̾sionẽ iudiciors ñ ÷
dubiũ redũdare. id ult̾iꝰ fieri distͥctiꝰ ꝓhibemꝰ. Qd̾ qͥ fec̾it: remoueat᷑ a clero. Ep̃s qͦ qͥħ in sua di¬
ocesi sustinuerit: ⁊ eccłastica iudicia sua patit᷑ dissimulatione ꝑũti: canonica distetione plectat᷑
sid̃ia eiꝰ. ⁊ electos q̃sq nitit᷑ subplantare dicente scͥpt̾a. escȩ eꝰ electe. Multoꝵ siqͥdẽ casũ oꝑari se pu¬
tat uͥ p̃ciosiꝰ Aliq̃d̾ mẽbrũ sua fuerit calliditate detͣetũ. in uimirũ ⁊ qd̾ se in angłm lucis more

Expanded text:
 ne ab his, qui ad religionem transire voluerunt, aliqua pecunia requiratur: neve prioratus aut capellaniae quaelit. Unde quisquis hoc de caetero praesumpserit, tam qui dederit, tam qui accepit, partem secum simoniae non dubitet tentu alicujus consuetudinis reatum suum aliquis tueatur, quia, diuturnitas temporis non minuit peccata sed auget.causas ecclesiasticas sub annuo pretio statuuntur, quod ad sacerdotii gravamen et subversionem judiciorum non est dubium redundare, id ulterius fieri districtioecesi sustinuerit, et ecclesiastica judicia sua patitur dissimulatione subverti, canonica districtione plectatsiderabilia ejus et electos quosque nititur supplantare, dicente Scriptura: « Es de ejus electis. » Multorum siquidem casum operari se putat, ubi pretiosius aliquod membrum sua calliditate detractum. Inde nimirum est quod se in angelum lucis more
Abbreviated transcription (Latin):
petitu cꝰtodiuut: & spe adĩt̾iora rapiunt᷑. Carnẽ macerant. ⁊ totodesi¬
dio adsuꝑnã patã an helant. Et̾na p̾mia expetunt: ꝓ laborib sius
reciꝑe laudes humanas nolt̃. Hi tumirũ słam suã nͣ inhore ħominũ
pont. s itͣcsciẽtiã tegũt. Et st̃ pleriq qͥ corpꝰ ꝑ abstinẽciã affligũt. s¬
de ipsa sua abstinencia humanos fauores expetunt. Doctrine ĩ serui¬
unt: ĩdigentib multa largiunt᷑. S fatue ꝑfecto st̃ uirgines qͥ a-
solã laudis tͣnsitorie retͥbuciõem qͣrt̃. Unde & apte subdit᷑. Qum¬

Expanded text:
diunt, et spe ad interiora rapiuntur; carnem macerant, et toto desiderio ad supernam patriam anhelant, aeterna praemia expetunt pro laboribus suis recipere, laudes humanas nolunt. Hi nimirum gloriam suam non in ore hominum ponunt, sed intra conscientiam contegunt. Et sunt plerique qui corpde ipsa sua abstinentia humanos favores expetunt, doctrinae inserviunt, indigentibus multa largiuntur. Sed fatuae profecto sunt virgines, quia solam laudis transitoriae retributionem quaerunt, qu