comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quo imitatur : non in quantum ille filiusdĩest unus ꝑquam facta sunt omnia sed inquantum
filus hominum quae portebat in sep̃ buit imitanda & malta in illo adimitandum omnib:
proponuntur uirginitas carnis nonomnib: : Nomenim habenT quid faciaNT ut uirginesfint
inquib iam factum ost utturgines nonsint : Sequantur itaquo agnum e&eri fideles qui uir¬
ginitatem corporis amiserunt : Non quo cum que illeerit. sed quo cumque ipsi potuerint Pos
Pos¬
propter uos pauꝑ factus est cumdiues essea : beatimitts imitamini cum quidixit discite ame
quiamitibs sum & humilis corde : Deatilugentes imitaminicum quifleuit suꝑhiorusalem
Deatr quiȩ suriunt & siciunt iustitiam imitamini cum quidexit meus cibus est ut faciamuo Pure ta¬
temeius quimemi sit : Deatimi sericordes mitaminicum quiuulnerato a latronib: & inuia

Expanded text:
quo imitatur: non in quantum ille filius dei est unus, per quem facta sunt omnia, sed in quantum quo imitatur: non in quantum ille filius dei est unus, per quem facta sunt omnia, sed in quantum filius hominis, quia oportebat, in se praebuit imitanda. et multa in illo ad imitandum omnibus proponuntur, uirginitas autem carnis non omnibus; non enim habent quid faciant, ut uirgines sint, in quibus iam factum est, ut uirgines non sint. Sequantur itaque agnum ceteri fideles, qui uirginitatem corporis amiserunt, non quocumque ille ierit, sed quousque ipsi potuerint. poscum diues esset. beati mites, imitamini eum, qui dixit: discite a me, quoniam mitis sum et humilis corde. beati lugentes, imitamini eum, qui fleuit super Hierusalem. beati qui esuriunt et sitiunt iustitiam, imitamini eum, qui dixit: meus cibus est ut faciam uoluntatem eius qui misit me. beati misericordes, imitamini eum, qui uulnerato a latronibus et in uia
Abbreviated transcription (Latin):
quocum que lerit stripfit ille deuobis quo ireputamus huncagnum. quonemo eum sequi uel aude¬
at uelualeat nisiuos quoputamus cum irein quos salds & prata ubicredo sunt gtomi pagandia
Non gaudia sȩculi huicsuana in saniae mendaces : Necgaudia qualia in ipsoregnodĩ exeris por
uirginib: sedac& erorum omnium gaudium sortiedistineta gaudia uirginum xp̃ider põ
Non sunt: candem Nonuir ginum quam uisxepi: Nam sunt alusi alia sednulli stalia: ite in
haec sequimini agnumquia &agni caro utique uir go hocenim inser&inuit auctus quod
matri non abstulit conceptus & Natus merito cum sequimini uirgnitate cordis & carnis
quo cum queierit : Quid est enim sequinisumitari quia xp̃s pronob̵ passus est relinquens
Nobis exemplum sicut apłs p&rus ut sequamur uestigiacius: hunc ineo quisque soquitur in

Expanded text:
quocumque ierit, scripsit ille de uobis. quo ire putamus hunc agnum. quo nemo eum sequi uel audequocumque ierit, scripsit ille de uobis. quo ire putamus hunc agnum. quo nemo eum sequi uel audeat uel ualeat nisi uos? quo putamus eum ire? in quos saltus et prata? ubi credo sunt gramina gaudia; non gaudia saeculi huius uana, insaniae mendaces, nec gaudia qualia in ipso regno dei ceteris non uirginibus, sed a ceterorum omnium gaudiorum sorte distincta, gaudia uirginum Christi, de non sunt eadem non uirginum, quamuis Christi; nam sunt aliis alia, sed nullis talia. ite in haec, sequimini agnum, quia et agni caro utique uirgo. hoc enim in se retinuit auctus, quod matri non abstulit conceptus et natus. merito eum sequimini uirginitate cordis et carnis, quocumque ierit. quid est enim sequi nisi imitari? quia Christus pro nobis passus est, relinquens nobis exemplum, sicut ait apostolus Petrus, ut sequamur uestigia eius. hunc in eo quisque sequitur, in
Abbreviated transcription (Latin):
honoratur alius abio darius ꝑ gititaque scidi pueri acpuedlꝑ mares ae feminae cadibes &inupta
ꝑgnteo ꝑ scuer antuet in finem laudatidnm̃ dulcuis quemn cogitatis uberius sperato felicius cui serutas
quando ueniat anubtis: Vo soffertais a dnaptias agni cantium Nouum quodcunt abitis inci¬
tharis ar̃is ponatique talo quale cantat unuer saterra cuidictur cantatedñõ cuna cum noiũ
cantato dño uniuerseterra. S ed tale qualo pemopoterit dicerepisiuos sicenim uo suidit in apo¬
calipsr qua dam p̾teeris delatus agnoquo ddis combert suꝑ patus eius solitu serat : Exbibebat
& cructabat mirabilia suꝑ cael estia uerbum dnũ : ipseuo suidit duo decienis duodena milia scõrum
cithare dorum in libatȩ uirginitatis in corporo inuio latae ueritatis in corde & quia sequimini agnũ

Expanded text:
honoratur alius alio clarius. Pergite itaque sancti dei, pueri ac puellae, mares ac feminae, caelibes et innuptae, honoratur alius alio clarius. Pergite itaque sancti dei, pueri ac puellae, mares ac feminae, caelibes et innuptae, pergite perseueranter in finem; laudate dominum dulcius, quem cogitatis uberius; sperate felicius, cui seruitis ctate dominum, quando ueniat a nuptiis. uos adferetis ad nuptias agni canticum nouum, quod cantabitis in citharis uestris. non utique tale, quale cantat uniuersa terra, cui dicitur: cantate domino canticum nouum, cantate domino uniuersa terra, sed tale, quale nemo poterit dicere nisi uos. sic enim uos uidit in Apocalypsi quidam prae ceteris dilectus ab agno, qui discumbere super pectus eius solitus erat et bibebat et eructuabat mirabilia super caelestia uerbum dei. ipse uos uidit duodecies duodena milia sanctorum citharoedorum inlibatae uirginitatis in corpore, inuiolatae ueritatis in corde; et quia sequimini agnum
Abbreviated transcription (Latin):
significar&ur illo denario: Nonne incȩlo eẽ omnib: est commune si deribus & tamenalia est
ȩloria solis & alia iunȩ alia stellarum : sideriarius ille pro sanitate corporis ponere&ur:
nonne cum rete ualemus omnib memibris communiest sanitas & susquae in mortem ꝑma¬
neat parter & aequa liter omnib in est : &x tamen posuit ds̃ membius singulum quod quo corũ
in corpor prout uoluit. uat pectotum sit oculus pectotum auditus pectotum cͥatus Necquio¬
quid alud hab& suam propri&attm quamuis acquliter habcat cum ominib senitatem sro q
psi ulta a & ernta parter ert omnib scis ae qualis denarius omnib attribu atus est: quia uero in
ipsautta & erna distincte fulgibunt lumin ameritorum multemansiones sunt apud patrem a ꝑ
hoc indeario quidem fioninpari nonuiu& alius alio prolexius in multis autem mansionibas

Expanded text:
significaretur illo denario, nonne in caelo esse omnibus est commune sideribus? et tamen alia est significaretur illo denario, nonne in caelo esse omnibus est commune sideribus? et tamen alia est gloria solis. alia gloria lunae, alia stellarum. si denarius ille pro sanitate corporis poneretur, nonne, cum recte ualemus omnibus membris, communis est sanitas et, si usque in mortem permaneat, pariter et aequaliter omnibus inest? et tamen posuit deus membra, singulum quodque eorum in corpore prout uoluit, ut nec totum sit oculus nec totum auditus nec totum odoratus et quidquid aliud habet suam proprietatem, quamuis aequaliter habeat cum omnibus sanitatem. ita quia ipsa uita aeterna pariter erit omnibus sanctis, aequalis denarius omnibus adtributus est; quia uero in ipsa uita aeterna distincte fulgebunt lumina meritorum, multae mansiones sunt apud patrem. ac per hoc in denario quidem non impari non uiuet alius alio prolixius; in multis autem mansionibus
Abbreviated transcription (Latin):
sci spadones in hacitintum uita intellegendum ẽer contendis : Nomena & ernum dabocis &sifor¬
tehic ipsum a&ernũ prodiutur no conaris accipere adde admulo inculoo : Necumquam deerit:
quid queris amplius quiddicis amplius a &ernum hoc rdomen quicqui illad est spadonibus dĩ
quedutique gloriam quamdam propriam excellentem quae significat Nonerit commune
cummultis quamuis in codem regno & in eadem domo constitutis : Namideo fortassis & nomeri dic¬
tum est quod eos quib: datur distinguit ac&eris quid sibiergo uult inquiunt ille denarius qui
opere uinãe  xerminato aqualiter omnib: redditur siuehis quiex prima hora siue his
qui huna hora operati sunt : Quidutiq: nisi aliquid significat quodom̃s communiter habebunT
differt ingloria sic& resurrettiomortuorum : haec sunt merita diuersa scorum : Sienim aelũ

Expanded text:
sancti spadones, in hac tantum uita intellegendum esse contendis? nomen aeternum dabo eis. et si forsancti spadones, in hac tantum uita intellegendum esse contendis? nomen aeternum dabo eis. et si forte hic ipsum aeternum pro diuturno conaris accipere, addo, accumulo, inculco: n e.c umquam deerit. quid quaeris amplius? quid dicis amplius? aeternum hoc nomen, quidquid illud est, spadonibus dei, quod utique gloriam quandam propriam excellentemque significat, non erit commune cum multis. quamuis in eodem regno et in eadem domo constitutis. nam ideo fortassis et nomen dictum est, quod eos, quibus datur, distinguit a ceteris. Quid sibi ergo uult, inquiunt, ille denarius, qui opere uineae terminato aequaliter omnibus redditur, siue his, qui ex prima hora, siue his, qui una hora operati sunt? quid utique? nisi aliquid significat, quod omnes communiter habebunt, differt in gloria. sic et resurrectio mortuorum. haec sunt merita diuersa sanctorum. si enim caelum
Abbreviated transcription (Latin):
suo in expugrlabili municiorc repellar & cumenim diisse despadonbus dobocis b domonlo uis
& in muromeo locum Nominatum meliorem multo quam filiorum at que filiarum tiequis raii¬
um corrialis existimare aliquid in his uerbis temporedes perandum continuo subiecit : flemeri
a&erum dabocis Neccum quam deerit : tam quam dicere quid tergiuersaris impia caccitas ÷
quid serenitati ueritatis pebulastuae ꝑ uersitatis offundis quid intanta scripturarum luce tenebras
unde in sidieris inquiris quid tem poralem tantum modo utilitatem promittis continentib sc̃is ÷ Io¬
men a&erum dabo eis quid ab omni concubitu in mun os & coquoque ipso qui hinc sesc absti¬
Nent eaquae sunt dni cogitantes quo mo placeant dño ad terrenam commoditatem referre
conaris Nomen a &ernum dabocis qui rcgrum cadorum propter quod scipsos castrocueruNt

Expanded text:
suo inexpugnabili munitione repelleret. cum enim dixisset de spadonibus: dabo eis in domo mea suo inexpugnabili munitione repelleret. cum enim dixisset de spadonibus: dabo eis in domo mea et in muro meo locum nominatum, meliorem multo quam filiorum atque filiarum, ne quis nimium carnalis existimaret aliquid in his uaeternum dabo eis, nec unquam deerit : tanquam diceret, Quid tergiversaris impia caecitas? quid tergiversaris? Quid serenitati veritatis nebulas tuae perversitatis offundis? quid in tanta Scriunde insidieris inquiris? quid temporalem tantummodo utilitatem promittis continentibus sanctis? nomen aeternum dabo eis. quid ab omni concubitu inmunes et eo quoque ipso, quo hinc sese abstinent, ea quae sunt domini cogitantes, quomodo placeant domino, ad terrenam commoditatem referre conaris? nomen aeternum dabo eis. quid regnum caelorum, propter quod se castrauerunt
Abbreviated transcription (Latin):
& angelicam uitam interrena mortalititemed itantes coniugatorum meritis pares c̃ẽ conte¬
dant : & xp̃õ laudantieos qui seipsos castiicuerunt non propter hoc seculum fed propter
regnum caelorum xp̃i ands contradicat ad infirmans hocuitae p̃sentieẽ utilo Non futurȩ :
quid aliud isti restat Nisiut ipsum regnum caclorum ad hano tempofalem uitam inqua fiano
sumus adserapt ꝑtinere curemm pon& in hanc insaniam progrediatur caeca p̃sumtio : &quid
haet ad sertione furiosius flam & siregnum cadorum aliquando & eđa &iam quachottem¬
poreest appellatur ad hocutique si appellatur qua fiturac utȩ smpita puoque colligtur:
quamiuserģo promissionem habeat uitae p̃sentis & fiturac inomb tamen benis operibus
suis ponrespiat quaciud egetur sedque ponuideriur quac enim uidentur e poral asentus
mentis simne ꝑuicades aꝑtum atque in concussum ualer& corumque belunum impe&um ab ouili

Expanded text:
et angelicam uitam in terrena mortalitate meditantes, coniugatorum meritis pares esse conteet angelicam uitam in terrena mortalitate meditantes, coniugatorum meritis pares esse contendat et Christo laudanti eos, qui se ipsos castrauerunt, non propter hoc saeculum, sed propter regnum caelorum christianus contradicat, adfirmans hoc uitae praesenti esse utile, non futurae? quid aliud istis restat, nisi ut ipsum regnum caelorum ad hanc temporalem uitam, in qua nunc sumus, adserant pertinere? cur enim non et in hanc insaniam progrediatur caeca praesumptio? et quid hac adsertione furiosius? nam etsi regnum caelorum aliquando ecclesia etiam quae hoc tempore est appellatur, ad hoc utique sic appellatur, quia futurae uitae sempiternaeque colligitur. quamuis ergo promissionem habeat uitae praesentis et futurae, in omnibus tamen bonis operibus suis non respicit quae uidentur, sed quae non uidentur. quamentissime peruicaces apertum atque inconcussum ualeret eorumque beluinum inpetum ab ouili
Abbreviated transcription (Latin):
spadonib: hoc p̃nuntiasse quico pore abscisi sunt isto quo que errore ausequam suscopimus suffra¬
gatur: Nequeenim spadones istoseis qui indomocus pollum habent locum p̃culit ds̃ sed eis uti que
qui in filiis generandis coniugali suitae meritum seruant : Nam cumdicit daboeis locum multomeli¬
orem ostendit & coniugatis dari sed multo inferiorem : ut ergo concedamus indomodĩ pracdictos
futuros eunuchos secun dumcarniem quiin populo isrł Non fuerunt quia & ipsos uidemus cum
iudei non fiant tamenfieri xp̃ianos Necdeillis dixisse propͥ&am qui proposito continentiae
coniagia Non querentes seipsos castraNt propter regnum calorum : Ita & tanta dementia
quis quamest contracrius ueritati ut in carnefactos eunuchos meliorem quam coniugati locum
indomodĩ habere credat. & pioproposito continentes corpususque ad contemtas Nuptius c̃asti¬
gantes scipsos non incorpore sed in ipsa concupiscentia uera dicee testantes ca e lestem

Expanded text:
spadonibus hoc praenuntiasse, qui corpore abscisi sunt, iste quoque error causae quam suscepimus suffragatur. neque enim spadones istos eis qui in domo eius non habent locum praetulit deus, sed eis utique qui in filiis generandis coniugalis uitae meritum seruant. nam cum dicit: dabo eis locum multo meliorem, ostendit et coniugatis dari, sed multo inferiorem. ut ergo concedamus in domo dei praedictos futuros eunuchos secundum carnem, qui in populo Israhel non fuerunt, quia et ipsos uidemus, cum iudaei non fiant, tamen fieri christianos, nec de illis dixisse prophetam, qui proposito continentiae coniugia non quaerentes se ipsos castrant propter regnum caelorum: itane tanta dementia quisquam est contrarius ueritati, ut in carne factos eunuchos meliorem quam coniugati locum in domo dei habere credat et pio proposito continentes, corpus usque ad contemptas nuptias castigantes, se ipsos non in corpore, sed in ipsa concupiscentiae radice castrantes, caelestem
Abbreviated transcription (Latin):
nisialios exgentib: idon eos teftes pluras dicentes in mediointroducam: illum illum regem quiuram̃
suꝑbiam captiuando ꝑdomuit : Nabu chodonosor regem scilic& babilonis non p̃termit tam :
Dic nabuchodo nosor quid infernace quatres uiros iustos iniustemi seris dic dic quidtibi fuerit
reuelatũ : Nonne inquit trosuiros missimus inforna celigatos : & a iunt ei uererex : ecce in¬
quit ego uideo quattuor uiros solutos deambulantes in medioignis & corruptio nulla est
meis: & aspetus quart similis est filiodĩ : Oalieni geneunde hoctibi .. quistibi adnuntia¬
uit filiumdĩ : Nondum quidem mundo nascitur : & similitudo Nascentis agnoscitur : undetibi

Expanded text:
nisi alios ex gentibus idoneos testes pluraque dicentes in medium introducam. Illum regem qui vestram superbiam captivando perdomuit, Nabuchodonosor regem scilicet Babylonis non praetermittam. Dic, Nabuchodonosor, quid in fornace, quo tres viros justos injuste immiseras, dic quid tibi fuerit revelatum. Nonne, inquit, tres pueros misimus in fornacem ligatos? Et aiunt ei, Vere, rex. Ecce, inquit, ego video quatuor viros solutos deambulantes in medio ignis, et corruptio nulla est in eis, et aspectus quarti similis est Filio Dei . O alienigena, unde tibi hoc? Quis tibi annuntiavit Filium
Abbreviated transcription (Latin):
Agenam cumadillud ultimum iudicium uenerimus ab eo iudice iudicandi quinec falli occultati¬
None criminum potest. Necad inpunitatem promerendam muneris alicuius oblatione corrã¬
pi Cum ceperint omnium seer&a reuclari & Non solum actus uerba sed &iam ipsȩ cogitationes
ostendi quid faciemus subtant iudicis maiestate: quid excusationis obtendere poterimũs ÷ qua
Nos defensionis arte purgabimus Quae nobis subuentura ẽ poenitentia quam in hac carne contẽ p¬
simus Quaenos defensura sunt operabona quae in hacuita N on fecimasn Ad quo sapostolas
aut ad quos alios scos confugituri sumus quorum exempla simul acuerba disspeximus : anforte
aliqua sibi fracgilitas corporis excusabit sed excusatior ꝗ eorum redamabunt omnium exem

Expanded text:
ualitate gehennae. 1. Age jam cum ad illud ultimum judicium venerimus, ab eo judice judicandi, qui nec falli occultatiualitate gehennae. 1. Age jam cum ad illud ultimum judicium venerimus, ab eo judice judicandi, qui nec falli occultatione criminum potest, nec ad impunitatem promerendam muneris alicujus oblatione corrumpi: cum coeperint omnium secreta revelari, et non solum actus ac verba, sed etiam ipsae cogitationes ostendi: quid faciemus sub tanti judicis majestate? Quid excusationis obtendere poterimus? Qua nos defensionis arte purgabimus? Quae nobis subventura est poenitentia, quam in hac carne contempsimus? Quae nos defensura sunt opera bona, quae in hac vita non fecimus? Ad quos apostolos, aut ad quos alios sanctos confugituri sumus, quorum exempla simul ac verba despeximus? An forte aliquos ibi fragilitas corporis excusabit? Sed excusationi eorum reclamabunt omnium exem
Abbreviated transcription (Latin):
posse quod famus speprae sumptae inpunitatis in lecti dominationem in nos nrãe uoluptati ꝑ¬
mittimus: C& erum sico tempore quoquis peccare deliberait. sanamentȩ consider& quac poe¬
Na expect& in suis facinoribus acflaitiis dep̃hensos quod supplicium conuictos excruci&
qua etremor membra quatiat pallor ora ꝑfundat quantum denique humili& & exe¬
crabiles omnib: reddat &iam ipsum sordidȩ oppinionis obprobrium Nescio anpossit
quibus lib& uitus ac cõmoda reconsensum: Quidenim malio peris ficripotest unde Neceru bescanT
&iam illi quos ipsasua flagitia delactant  Hinc est quod hu qubor asua uane acdeformit̃
iactant dedetorto quibus remor dentus & humiliantur occultant: Quid quod in peccantem & iã
sinehumano iudicio conscientiae iudicantes tormenta deseuiunt. & male sibi consciam mentem

Expanded text:
posse quod facimus, spe praesumptae impunitatis illecti, dominationem in nos nostrae voluptati pposse quod facimus, spe praesumptae impunitatis illecti, dominationem in nos nostrae voluptati permittimus. Caeterum, si eo tempore quo quis peccare deliberat, sana mente consideret, quae poena exspectet in suis facinoribus ac flagitiis deprehensos, quod supplicium convictos excruciet, qui tremor membra quatiat, pallor ora perfundat, quantum denique humiliet et exsecrabiles omnibus reddat; etiam ipsum sordidae opinionis opprobrium nescio an possit quibuslibet vitiis accommodare consensum. Quid enim mali operis fieri potest unde nec erubescant flagitia sua delectant? Hinc est quod hi qui bona sua vane ac deformiter jactant, dedecora quibus remordentur et humiliantur occultant. Quid quod in peccantem etiam sine humano judicio conscientiae judicantis tormenta desaeviunt, et male sibi consciam mentem
Abbreviated transcription (Latin):
caueri uel emendari subiecerim :Hic tamen compendu gratia generalis quaedam regula dño
in luminante monstranda est : Cui regulȩ ueracter innitentes omnibus peccatis obsistunt :
Nullares Nossic ab omni peccato seruat in munes sicuttimor supplici & amordĩ : sed de
caritate quod dñscuius domum caritas ipsaest donat postea disseremus: DEUTILITATT
uncdetimore supplicii paucadicamus: ad poenã quae peccatis deb&ur Mens antequam
pecc& aspiciat cruciatus adolores quisolent sequi peccantem carnalibus incentiuis opponat¬
& nihil eam peccati delect&. Nec ad peccandum delectatio corporodis indinat: Denique NoN
ideo credimus inlebris acuoluptatib: Nr̃is quia nihil repugnare Non posumus. Sed quia
sccuritatem nobi socuiltandi criminis ipsi promittimus & dum credimus colorari uel redimi

Expanded text:
caveri vel emendari subjecerim, hic tamen compendii gratia generalis quaedam regula, Domino caveri vel emendari subjecerim, hic tamen compendii gratia generalis quaedam regula, Domino illuminante, monstranda est, cui regulae veraciter innitentes, omnibus peccatis obsistant. Nulla res sic nos ab omni peccato servarit immunes, sicut timor supplicii, et amor Dei. Sed de caritate, quod Dominus, cujus donum caritas ipsa est, dederit, postea disseremus. CAPUT XI. De obsistat. Nunc de timore supplicii pauca dicamus. Ad poenam quae peccatis debetur, mens antequam peccet, aspiciat; cruciatus ac dolores qui solent sequi peccantem, carnalibus incentivis opponat; et nihil eam peccati oblectat, nec ad peccandum ulla delectatio corporalis inclinat. Denique non ideo cedimus illecebris ac voluptatibus nostris, quia repugnare non possumus; sed quia securitatem nobis occultandi criminis ipsi promittimus; et dum credimus colorari, vel redimi
Abbreviated transcription (Latin):
leat quis non intellegat quod illiomnes abstinentiae acieiuniorum uigiliarum quȩ con¬
sunt ornamenta morum seuelamina uitiorum : Qua propter ueraiciunia abstinentiae
uigiliae elemosinae &c& crahuius modi augeredebent bonum prm̃ Nonuelare pecca¬
tum Nec pro ustitia secum iustitia dõ sunt exhibenda : Qm̃ quidem multum adtentius debqł
p̃cepta ꝑficere quica paratisunt ꝑfectionis amore trans cendere : Alio quin siinuidi si su ꝑ¬
bi siclati sicupidi haec& hissimilia mala peccoris sui Non reprimant. & tamen suum cor¬
pus ieiunus aclaboris abstinentia quamuis continuate conficiant : Necilla eos opera inpensa
uanitate iustificant & hac uitia quȩ neglegunt emendare contemprunt : Itaque li¬
& ubique librihuius singulis quibus quluitiis absolutis. remedia quoque quibus possint

Expanded text:
leat; quis non intelligat, quod illi omnes abstinentiae, ac jejuniorum, vigiliarumque conleat; quis non intelligat, quod illi omnes abstinentiae, ac jejuniorum, vigiliarumque cont tolerabiles, non sint ornamenta morum, sed velamina vitiorum? Quapropter vera jejunia, abstinentiae, vigiliae, eleemosynae, et caetera hujusmodi, augere debent bonum nostrum, non velare peccatum; nec pro justitia, sed cum justitia Deo sunt exhibenda: quoniam quidem multo attentius debent praecepta perficere, qui ea parati sunt perfectionis amore transcendere. Alioquin si invidi, si superbi, si elati, si cupidi, haec et his similia mala pectoris sui non reprimant, et tamen suum corpus jejuniis, ac labore abstinentiae, quamvis continuatae, conficiant; nec illa eos opera impensa vanitati justificant, et haec vitia, quae negligunt emendare, condemnant. Itaque licet ubique libri hujus singulis quibusque vitiis absolutis, remedia quoque quibus possint
Abbreviated transcription (Latin):
uenire : Nisunfirmum sua sinfirmitates agnoscere : Necplacert sibi sed destꝰ ctis quae
illiuidebantꝰ eẽ gloriosa Confundi ̧ quod certe illi faciunt qui desiderio comparandac
opinionis incensi Eis tantum operibus quibus emit᷑ fauor humands inseruiunt. &
mora bona contempnunt. Tantum quaccos ardorhumanȩ laudis in flammat ut la¬
boriosa opera quae populus admir&ur & quibus fatama diffunditus sine laboresus¬
cipiant . & libenter exerceant : Inde est quo dicuinare abstinere uigilare ccłam frequen¬
tare uel psallere¬
Cum haccomnia sine labore Nonfiant : &iam cumdelectatione illi faciunt quiex his plactre
hominibus concupiscunt : Non quodista & homines dĩ Non faciunt sed quodilli probentur
eadõ magisquã hominibus exhibere : Qui feruentius student & iam moribus sc̃ĩs excellere:
C& crum siquis quamforis ubi potest magnus credi resplendeat . & intu s ubi solus ds̃ uid& squa¬

Expanded text:
venire, nisi infirmum suas infirmitates agnoscere, nec placere sibi, sed de factis, quae venire, nisi infirmum suas infirmitates agnoscere, nec placere sibi, sed de factis, quae illi videbantur esse gloriosa, confundi? Quod certe illi non faciunt, qui, desiderio comparandae opinionis incensi, eis tantum operibus, quibus emitur favor humanus, serviunt, et morum bona contemnunt. Tantumque eos ardor humanae laudis inflammat, ut laboriosa opera, quae populus admiratur, et quibus fama diffunditur, sine labore suscipiant, et libenter exerceant. Inde est quod jejunare, abstinere, vigilare, ecclesiam frequentare, vel psallerecum haec omnia sine labore non fiant, etiam cum delectatione illi fachominibus placere concupiscunt: non quod ista et homines Dei non faciant; sed quod illi probentur ea Deo magis, quam hominibus exhibere, qui ferventius student etiam moribus sanctis excellere. 4. Caeterum si quisquam foris, ubi potest magnus credi, resplendeat, et intus, ubi Deus solus videt, squa
Abbreviated transcription (Latin):
ri ꝑrefas affectanit qui s cõsuiros suicon paratione dep̃ciaNT quido aurȩ papula riscdati
sibinibil decẽ ꝑ fationis existimarit saliationibus occurrentium ꝓaudent suis adula¬
toribus fauent : uol antatibus parent ⁊ Omnibus turpibus  placerT̃ gestunt docere
quod nesciunt. credidss se sublimia uolunt delatabilia grauibus ante ponunt Execrari¬
tus uerbo quod animo concupiscunt . appellationis uirtutum uitiis suis ad ponunt scipsos
fallunt fauentes sibidecipiunt : In promissione honesta uelo ces in ex hibitione mendaces
abono mutabiles maliten aces : in uerbo giaues : inanimoturpes ubique fallaces : La&i adps¬
pera fragiles ad aduersa inflatiꝰ obsequia anxu ad obprobria in moderati ad gaudia
faciles adhumana difficiles semꝑ ad honesta : his & similibus delinitos uanitas p̃mit . Nec
eos aut morbum suum sentire aut admedicum uenire ꝑmittit: & quid est admedicum

Expanded text:
ri per nefas affectant; qui sanctos viros sui comparatione depretiant: qui vitio ari per nefas affectant; qui sanctos viros sui comparatione depretiant: qui vitio anihil sibi deesse perfectionis existimant. Salutationibus occurrentium gaudent, suis adulatoribus favent, voluntatibus parent, omnibus turpibus placent. Gestiunt docere quod nesciunt, credi de se sublimia volunt, delectabilia gravibus anteponunt, exsecrantur verbo quod animo concupiscunt. Appellationes virtutum vitiis suis imponunt, se ipsos fallunt, faventes sibi decipiunt, in promissione honesta veloces, in exhibitione mendaces, a bono mutabiles, mali tenaces, in verbo graves, in animo turpes, ubique fallaces, laeti ad prospera, fragiles ad adversa, inflati ad obsequia, anxii ad opprobria, immoderati ad gaudia, faciles ad humana, difficiles semper ad honesta. 287 16. His et his similibus delinitos vanitas premit, nec eos aut morbum suum sentire, aut ad medicum venire permittit. Et quid est ad medicum
Abbreviated transcription (Latin):
dentur starelam lapsi: Haccest uantas qua erion aliquas uirtutes ut pattur en Sud silu.
scllicentiã uitiorum cum fuerit auitiosis recepta corroborat: E& crummentes uircutũ
plerlas omnino omper& iat: uacuos ergo acnullis fulto surtutibus tem ptat & ipsos
fastoruinosae ambitionis inflatos inocculta dedecora quadam publice furendi delectatione
p̃cipitat: Sicuacuam Nauemtem pestas in diuersa tumidis fluxtibus iactat & in arca
frumentis sua grauitate manentibus leuis ex cauentus palcas raptat: Quod sinta est
Non uitiosos factuanitas sedostendit qua illos siua fflatus uentus circũ fert ac dubriciscr¬
cum atus affectibus rotat .: Quisea dom̃s cius in pulsos studio proprie uoluntatis ac commo¬
dant qui s ed eoperibus quorum sibi conscii Nonsunt t̃pit̃ iactant : quisc abom nibus pdica¬

Expanded text:
dentur stare jam lapsi. 2. Haec est vanitas, quae non aliquas virtutes, ut putatur, exantlat, dentur stare jam lapsi. 2. Haec est vanitas, quae non aliquas virtutes, ut putatur, exantlat, sed licentiam vitiorum, cum fuerit a vitiosis recepta, corroborat: caeterum mentes virtutum plenas omnino non penetrat. Vacuos ergo ac nullis fultos virtutibus tentat; et ipsos fastu ruinosae ambitionis inflatos, in occulta dedecora quadam publice furendi delectatione praecipitat, sicut vacuam navem tempestas in diversa tumidis fluctibus jactat, et in area, frumentis sua gravitate manentibus, leves ex ea ventus paleas raptat. Quod si ita est, non vitiosos facit vanitas, sed ostendit: quae illos sui afflatus vento circumfert, ac lubricis circumactos affectibus rotat; qui se ad omnes ejus impulsus studio propriae voluntatis accommodant; qui se de operibus quorum sibi conscii non sunt turpiter jactant; qui se ab omnibus praedica
Abbreviated transcription (Latin):
amando quos od erar ut ad bonum fraternac communionis acpacis bonorum omnium quo¬
Iquenter expediam quȩut facilus uita possit quid in se corruptionis habeat beeuiter de¬
daremus Est enim uanitas inflata quȩ damcirca delectationes uarias animi languentis
affeccio: potiendi honeres auidasimul & escia morbo excellentiae in anisafflata caua
morbida turbulenta : Anim orum leuium domira malefundatis omnibus blandare pugrdan¬
tibus fumea capiendis sedutoria captis inuita simulatio quaedam uirtutũ animaui¬
tiorum fomes car alium delcctationum labes morum appexitio dignitatum dulcismi¬
seris a nara ꝑ fuctisperculosa dibus imperiosa subieis in firma fundatis facile captiuat
captiuatos oblatat. ambiciosos uexat angustos in flat in flatos hamiliat  ui seriuuant
tumidi sub quaiacent dlato quam inuenunt ꝑ diti ad quam corrunt lapsuruinqua silbu nt¬

Expanded text:
amando quos oderant, ut ad bonum fraternae communionis ac pacis, bonorum omnium, quoamando quos oderant, ut ad bonum fraternae communionis ac pacis, bonorum omnium, quoquenter expediam. Quae ut facilius vitari possit, quid in se corruptionis habeat breviter declaremus. Est enim vanitas, inflata quaedam circa delectationes varias animi languentis affectio, potiendi honoris avida, simul et nescia, morbo excellentiae inanis afflata, cava, morbida, turbulenta, animorum levium domina, male fundatis omnibus blanda, repugnantibus fumea, capiendis seductoria, captis invicta, simulatio quaedam virtutum, anima vitiorum, fomes carnalium delectationum, labes morum, appetitio dignitatum, dulcis miseris, amara perfectis, periculosa dubiis, imperiosa subjectis, infirma fundatis; facile captivat, captivatos oblectat, ambitiosos vexat, angustos inflat, inflatos humiliat; cui serviunt tumidi, sub qua jacent elati, quam inveniunt perditi, ad quam currunt lapsuri, in qua sibi vi
Abbreviated transcription (Latin):
alii peccatores diuinitus inspirati inspem recuperandȩ solutis ad surgant ac sibi quales
sunt dõ placituri displiceaNt : Si non imitent᷑ cam qui post quã dominantis inuidiȩ fu¬
rore caecatus germanosuo uitã ꝑscelus extorsit & anima suam fraterNi corpori sui mor¬
te ꝑ cussam supplicio a&ernaemortis addixit consequendȩ ueniae disperatione depres¬
sus ait addm̃: Maior est iniquitas inca quam ut ueniã merear : hoc est dicere dõ : indul¬
gere mihi non peto quipeccatorum meorum magnitudine indulgentia& uae
uinctur magnitu do: Denique Num quam legitus aut poenituisse desuo scelere. a ut
ueniam meruisse: siergo abhuius ab orrentis exemplosesibi autferant & dõ suo restituaNT.
miter credateis prioris maliciacueniam posse conferri. simodo inuidiae aulnere sanato cor¬
recti amaritudinem pector issui dulcedine friternae dilactionis expellat̃. eos simpliciter

Expanded text:
alii peccatores, divinitus inspirati in spem recuperandae salutis assurgant, ac sibi qualiter alii peccatores, divinitus inspirati in spem recuperandae salutis assurgant, ac sibi qualiter sunt Deo placituri displiceant, si non imitentur Cain, qui, priusquam, dominantis invidiae furore caecatus, germano suo vitam per scelus extorsit, et animam suam fraterni corporis morte perculsam supplicio aeternae mortis addixit, consequendae veniae desperatione depressus, ait ad Dominum: Major est inquitas mea, quam ut veniam merear ; hoc 286 est dicere Deo: Indulgere mihi non peto, cum peccatorum meorum magnitudine indulgentiae vestrae vincitur magnitudo. 14. Denique nusquam legitur, aut poenituisse de suo scelere, aut veniam meruisse. Si ergo, ab hujus abhorrentes exemplo, se sibi auferant, et Deo restituant, s firmiter non credat eis prioris malitiae veniam posse conferri, si modo, invidiae vulnere sanato, correcti, amaritudinem pectoris sui dulcedine fraternae dilectionis expellant, eos simp
Abbreviated transcription (Latin):
dos punitura sint mala sua quos &iam bonapuniant aliena : ubi ssti fieri poterunt boniqui suns
in bono mali Aut quan dobenem alis usuri sunt quimalebonis utinon desinunt ÷ Benema¬
lis usi sunt martrresscĩ intestimonio saluatoris Nrĩ ueraces. & in castris spĩtalibus strenui
bellatores qui tribulationibus & damnis acuariis cruciatibus affecti pariter & probati:
terrenis caelestia mutauerunt . & debono usu malorum profecta ad gaudia bonorum ꝑ¬
ennium ꝑ uenerunt : Item bonis utitur inuidus male qui ab omnibus bonis quae miser
ex secratur abiunctus animisui supplicio relinquitur ad flige dus: & quis ei poterit sub¬
uenire qui se sibi exib& inuidendo carnificem c Aut unde sibi p̃b& salutem quides alutis
materia contra hit bonis male utendo ꝑniciem: Verumta mensiinuide quoque sicut

Expanded text:
dos punitura sunt mala sua, quos etiam bona puniunt aliena. 13. Ubi isti poterunt fieri boni, qui sunt dos punitura sunt mala sua, quos etiam bona puniunt aliena. 13. Ubi isti poterunt fieri boni, qui sunt in bono mali, aut quando bene malis usuri sunt, qui male bonis uti non desinunt? Bene malis usi sunt martyres sancti, in testimonio Salvatoris nostri veraces, et in castris spiritualibus strenui bellatores, qui, tribulationibus, et damnis, ac variis cruciatibus afflicti pariter et probati, terrenis coelestia mutaverunt, et de bono usu malorum profecti, ad gaudia bonorum perennium pervenerunt. Item bonis utitur invidus male, qui, ab omnibus bonis quae miser exsecratur abscissus, animi sui supplicio relinquitur affligendus. Et quis eis poterit subvenire, qui se sibi exhibent invidendo carnifices? Aut unde sibi invidus parabit salutem, qui de salutis materia contrahit, bonis male utendo, perniciem? Verumtamen si invidi quoque, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
bonorum mendacus de colonant in spĩ talibus carnalia laudant ut spĩtali a bona eis decẽ
ꝑ sua deant amicias simalant : ut cosquise in caute sibi cõmisserint quas possunt decipiant
Odiorum sibi occasiones prauis suspicionibus coaceruant de mones qͥrum sectantur factala¬
ficant : s cõluros quibus sunt Noti contristant uelud amici in obsequio hostes inanimo:
Continentes in uerbo turpes in facco prodigi secr& orum tenaces malarum suspicionum in a¬
Nesbonorum : Plenitudo sordium p̃diti fraudibus aduersarii corde uirtutibus prauimorib
uoto siue animo inimicos ostendunt : In hact mala deueniunt qui in sectando sectaNdos &
dili gendo ab hominati dos feraliter a communione bonorum omnium scipsos exduduN
ut illudborum iureNon sit incis quod persecuntur in bonis : considerate obfecro qualiter in ui

Expanded text:
onfirmant. Opinionem bonorum mendaciis decolorant: in spiritualibus carnalia laudant, ut spiritualia bona eis deesse onfirmant. Opinionem bonorum mendaciis decolorant: in spiritualibus carnalia laudant, ut spiritualia bona eis deesse persuadeant. Amicitias simulant, ut eos qui se incaute sibi commiserint, qua possunt arte decipiant. Odiorum sibi occasiones pravis suspicionibus coacervant; daemones, quorum sectantur facta, laetificant. Sanctos viros quibus sunt noti contristant, velut amici in obsequio, hostes in animo. Continentes in verbo, turpes in facto. Prodigi secretorum, tenaces malorum, prompti suspicionum malarum, inanes bonorum. Pleni sordium, praediti fraudibus. Adversarii corde virtutibus, pravi moribus, voto sive animo inimicos ostendunt. In haec mala deveniunt, qui insectando sectandos, et diligendos abominando, feraliter a communione bonorum omnium seipsos excludunt: ut illud bonum jure non sit in eis, quod persequuntur in bonis. Con
Abbreviated transcription (Latin):
quid boni fieri uel dicia scis audierint aut omnino Noncredunt aures bene gestas inmalũ
maleinter p̃tandom conuertunt : Omne malum quod deillis mendax fama iuc tauerit:
statim tam quam supsi uiderint credunt: Feraliter eis quullud Nonuerum eẽ probare
uoluerint contrrdicunt : Omnia suis aemulis fingunt eorum profectu deficiunt odia
introc se abscondunt in suis cruda tbs  enutriunt proficientibus inuident peccantibus
faueñ debonorum malis gaudent : Depro fectibas lagent in imictis gratuitis ardent:
dep̃ hendipectori sui malitiamtiment semꝑ amari Num qu amcerti amicidiaboli : in imice&iã
sur omnibus odiosi ad gaudenda ansu ad playenda lȩti ut robique ꝑ uersi : Inter amicos disco&¬
sseminaNt discordantes ad tempus si possunt in dissensione c

Expanded text:
quidquid boni fieri vel dici a sanctis audierint, aut omnino non credunt, aut res bene gestas in malum quidquid boni fieri vel dici a sanctis audierint, aut omnino non credunt, aut res bene gestas in malum male interpretando convertunt. Omne malum quod de illis mendax fama jactaverit, statim, tanquam si ipsi viderint, credunt. Feraliter eis qui illud verum non esse probare voluerint, contradicunt. Omnia suis aemulis fingunt, eorum profectu deficiunt, odia intra se abscondunt, et in suos cruciatus enutriunt, proficientibus invident, peccantibus favent. De bonorum malis gaudent, de profectibus lugent, inimicitiis gratuitis ardent, deprehendi pectoris sui malitiam timent, semper amari, nunquam certi; amici diaboli, inimici etiam sui, omnibus odiosi; ad gaudenda anxii, ad plangenda laeti, utrobique perversi. Inter amicos discordias seminant, discordantes ad tempus, si possunt, in dissensione c
Abbreviated transcription (Latin):
supraiam diximus: Cumdeipsa superbia undeprocesserit. quoꝑ uenerit & qui degerit
tractaremus Nam quia ad iabolo proces sit ad hominem primum ꝑuenit & in ipsum
tortum genas humanum uelut in radice fruccũ ⁊ atuiee sponte peccãtis uitiatione corruppit:
biae fonteman auit. ut diabolus qui suꝑbiam perit. hominem primum statim sucensus
inuidiac felloꝑdiderit : Nam quia adiabolo processit promde quia idem diabolus suꝑbiendo
inuidus Nom inuidendo suꝑbus apparuit Non superbia fructus inuidiae fuit sedinuidia
ex suꝑbiat radice processit : Vnde qm̃ quantum inuidos affligat inuidia superior sermo
iam prodidit: Non hic deillius supplicio dicendum uid&ur quod suos animos inudilani¬
ando conficiunt sed hoctantum don antedño debemus ostendere Qualiter iñdi scaẽ uiuentium
meritasua faciant inuidendo peccata : Ꝙquantum eis bonum corrumpat inuidiaquic

Expanded text:
supra jam diximus, cum de ipsa superbia, unde processerit, quo pervenerit et quid egerit, supra jam diximus, cum de ipsa superbia, unde processerit, quo pervenerit et quid egerit, tractaremus. Namque a diabolo processit, ad hominem primum pervenit, et in ipso totum genus humanum, velut in radice fructum, naturae sponte peccantis vitiatione corrupit. Cbiae fonte manavit, ut diabolus, qui per superbiam periit, hominem primum statim, succensus invidiae felle, perdiderit; namque a diabolo processit. Proinde, quia idem diabolus superbiendo invidus, non invidendo superbus apparuit, non superbia fructus invidiae fuit, sed invidia ex superbia radice processit. Unde, quoniam quantum invidos affligat invidia, sermo superior jam prodidit, non hic de illius supplicio dicendum videtur, quo suos animos invidi laniando conficiunt; sed hoc tantum, donante Domino, debemus ostendere, qualiter invidi sancte viventium merita, sua faciant invidendo peccata; et quantum in eis bonum corrumpat invidia, qui
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ basmentes intrat utteneat erigͣuit clidat fou& ut ꝑdat qui in explebiliter deipsa
ꝑditorum captiuitate tripudiat . ut captiuos suos quos suꝑbiae uiribus sibi subietit iure
possideat & omã illamala quae superius conp̃hendi ꝑ illos exerceat Meritoignit᷑
ꝑ iustum dĩ uidicium deseruntur huius modi occulto p̃damnati supplicio: Qm̃ Non uio¬
lenter ad dicti sed sponte cedunt suꝑbiae decipientis imperio: Cuiutique possunt
&iam tales si ad recpiandam salutem diuinitus animati sƿem resipiscendi concipiant.
N ecse inpeccatis suis disperando contemNant. paterunt fructuosȩ satis factionis medi¬
camento sanari & suꝑbiam quaceos adõ suo tume factos ex cuserat . funditȩ humilitatis
ad sumptione damnantes uinculis aeerã damnatione ab solui : Quod qualiter fieri possit

Expanded text:
superbas mentes intrat, ut teneat; erigit, ut allidat; fovet, ut perdat: qui inexplebiliter de ipsa superbas mentes intrat, ut teneat; erigit, ut allidat; fovet, ut perdat: qui inexplebiliter de ipsa perditorum captivitate tripudiat; ut captivos suos, quos superbiae viribus sibi subjecit, jure possideat, et omnia illa mala quae superius comprehendi, per illos exerceat. Merito igitur per justum Dei judicium deseruntur hujusmodi occulto damnati supplicio; quoniam non violenter addicti, sed sponte cedunt superbiae decipientis imperio; cui utique possunt,etiam tales, si ad recipiendam salutem divinitus animati, spem resipiscendi concipiant, nec se in peccatis suis desperando contemnant, poterunt fructuosae satisfactionis medicamento sanari, et superbiam, quae eos a Deo suo tumefactos excusserat, fundatae humilitatis assumptione damnantes, vinculis aeternae damnationis absolvi. Quod qualiter fieri possit,
Abbreviated transcription (Latin):
sesola animitumore constituunt : Non seruant in obsequio reuerentiam. in sermone modes
tiam inmoribus disciplinam : habent in intentione ꝑtinaciam : In cordeduritiam. insermo¬
cinatione lactantiam. in humilitate fallaces: In iocatione mordaces inodio ꝑtinaces subiec¬
tiones in patientes potentiae sectatores omnibus bonis odibiles ad opusbonum pi griad
communionem fteri ado pͥsequium duriadloquendum quod desciunt prompti : ad
supplandandum parati ad omã quibus subsistit fraterna soci&as in humani teme¬
rarii inaudendo clamo si in loquendo fastidiosi in audendo p̃sumptiosi indocendo: Effera¬
u deformiter incadͥnno onerosi amicis infestiqui&is ingratibeneficus inflatiob sequiis
& imperio sisubietis : Haec sunt suꝑbiae grassantis indicia quibus ds̃ofenditus & rece¬
dat : Acsuꝑbia corda distiuit : His malis diabolus pastus exultat inuitatur ut ueniat

Expanded text:
se solo animi tumore constituunt: non servant in obsequio reverentiam, in sermone mose solo animi tumore constituunt: non servant in obsequio reverentiam, in sermone motiam, in moribus disciplinam. Habent in intentione pertinaciam, in corde duritiam, in sermocinatione jactantiam; in humilitate fallaces, in locutione mordaces, in odio pertinaces subjectionis impatientes, pocommunionem feri, ad obsequium duri, ad loquendum quod nesciunt prompti, ad supplantandum parati, ad omnia quibus subsistit fraterna societas inhumani; temerarii in audendo, clamosi in loquendo, fastidiosi in audiendo, praesumptuosi in docendo, effrenati deformiter in cachinno, onerosi amicis, infesti quietis, ingrati beneficiis, inflati obsequiis, et imperiosi subjectis. 3. Haec sunt superbiae grassantis indicia, quibus Deus offenditur, et recedit, ac superba corda destituit. His malis diabolus pastus exsultat, invitatur, ut veniat,
Abbreviated transcription (Latin):
psamcor dibus talium locum diabolo facit ipsa ei aduenienti in munitum pectos familiariter
pandit ipsa intro cuntem suscipit ipsa captissius ꝑ ditȩuiuendi constituit : Ipsa omnibus
bonis ex armat quos semel inuaserit ipsa quicquid in cis remanserit quoduitus possit
obnia Nec contrasc forte conuales cut inter imit: indeest quid hiquos super biaementis
tabes puralenta corruperit. seniorum suorum pon obseruant imperata sediudicaNit :
Desuis Neglegentiis oburgati autrebellant insolenter autmur murent. Deloco supe¬
riori disceptant p̃ferrise & iam melioribus inpudenter affectant. simpliatatem spĩta¬
lum fratrum inridenter exagitant suassententias procaciter latant : Obsequia delata
fastiunt Negata ꝑtinaciter quaerunt Natales moribus anteponunt iuniores suos aelat
dispiciunt conferrisibi aliquos posse Noncredunt : Aequari senioribus dedignantur . suꝑcos

Expanded text:
psa in cordibus talium locum diabolo facit. Ipsa ei advenienti munitum pectus familiariter psa in cordibus talium locum diabolo facit. Ipsa ei advenienti munitum pectus familiariter pandit. Ipsa introeuntem suscipit. Ipsa captis jus perdite vivendi constituit. Ipsa omnibus bonis exarmat, quos semel invaserit. Ipsa quidquid in eis remanserit quod vitiis possit obniti, ne contra se forte convalescat, interimit. 9. Inde enim est ut hi quos superbae mentis tabes purulenta corruperit, seniorum suorum non observant imperata, sed judicant; de suis negligentiis objurgati, aut rebellant insolenter, aut murmurant; de loco superiori disceptant, praeferri se etiam melioribus impudenter affectant; simplicitatem spiritualium fratrum irridenter exagitant, suas sententias procaciter jactant, obsequia delata fastidiunt, negata pertinaciter quaerunt, natales moribus anteponunt, juniores suos elati despiciunt, conferri sibi aliquos posse non credunt, aequari senioribus dedignantur, super eos
Abbreviated transcription (Latin):
am nunc uid eumus quibus indicuis possit suꝑbia dep̃hendi ut sicut in superioribas da¬
ruit Nullum peccatum sincilla posse committi : itahicsigna cius duccant quiba sca¬
uenda possit ostendi Obmito illos quos &iam ipsebabitas & incessus superbo sosten¬
clunt. quorum erectũ ceruix faciestoruatruces oculi & sermoterribilis Nudam suꝑ¬
biam damant : quilibidine dommante᷑ possessi quos pos sant uiolenter sibi subicunt:
humana iraduma que confundent hononbus intumes cunt : passim cuntas deripunt
sui scrminibus gaudent & scipsos suꝑbiae corrupti morbo noncapiunt Hossĩ qgsipter¬
coso quibus superbia tam aꝑte regnat ut nec dign&cus s coacul tare ecualent . Nostr
tum dobendos ostendo at que corum exempla cauenda denuntio quo siam conuersos est
ali quantalam proficentes saꝑbia oculta captuut quo sin profindun malorum
fraudulenta dominatione p̃cipitat. & ne indeum quam possint emergere iugiter calcat :¬

Expanded text:
am nunc videamus quibus indiciis possit superbia deprehendi, ut sicut in superioribus claruit nullum peccatum posse sine illa committi, ita hic signa ejus eluceant, quibus cavenda possit ostendi. Omitto illos quos etiam ipse habitus et incessus superbos ostendunt. Quorum erecta cervix, facies torva, truces oculi, et sermo terribilis nudam superbiam damnant. Qui, libidine dominandi possessi, quos possunt violenter sibi subjiciunt, humana divinaque jura confundunt, honoribus intumescunt. Passim cuncta diripiunt, suis criminibus gaudent, et seipsos superbiae corrupti morbo non capiunt. Hos ergo praetereo, in quibus superbia tam aperte regnat, ut nec dignentur se occultare, nec valeant. Illos perdolendos ostendo, atque eorum exempla cavenda denuntio, quos jam conversos, et aliquantulum proficientes superbia occulte captivat, quos in profundum malorum fraudulenta damnatione praecipitat, et ne inde unquam possint emergere, jugiter calcat. I
Abbreviated transcription (Latin):
quic quid cupit aut̃ agit nonuult exsua sed exdisui uoluntate procedere cui placere totis
iuribus concupfsct : Itaque siut cumque lam claruit quoduirtutesuras Nonuideantur ha¬
bero quisimal ant &illi simulant quinon ex fide aut nonppt dm̃ sed propter hom in estat¬
tum boni aliquid operantur demosenis acicuniis uel abstinentiac c& erisque bonis operib
seruiendo Noniet bomi funt sedit sebonos homimibuis singant pec ad recipiendam smpitꝰ¬
ram mertedem sed ad comparandam ploriam popularem : Vd camus punc quibus p cẽ¬
dentibus causis & sub sequentibus ingementis iascisolcant utia uel augeri Ei quibus ad¬
iuuanted nõ reme dispossint uduđd quibus dam medicamentis inminui uel sanari:

Expanded text:
quidquid cupit aut agit, non vult ex sua, sed ex Dei sui voluntate procedere, cui placere totis quidquid cupit aut agit, non vult ex sua, sed ex Dei sui voluntate procedere, cui placere totis viribus concupiscit. Itaque si utcunque claruit, quod virtutes veras non videantur habere qui simulant, et illi simulant qui non ex fide aut non propter Deum, sed propter homines tantum boni aliquid operantur, eleemosynis, ac jejuniis, vel abstinentiae caeterisque bonis operibus serviendo, non ut boni fiant, sed ut bonos se hominibus fingant, nec ad recipiendam sempiternam mercedem, sed ad comparandam gloriam popularem. Videamus nunc quibus praecedentibus causis et subsequentibus incrementis nasci soleant vitia vel augeri, et quibus adjuvant