comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
receptũ dñi ÷. Ut excepta fornicationis ciusa.
uxor auiro dimitti nondebeat. & iõ quicũq
scd culpã criminis supͣ dicti uxorẽ suã quacũq
tam dui ab: occłiastica cõmunione pͥuatꝰ. sit ia.
cecii hominũ xͥanoꝵ maneat alienꝰ: ꝗ̃ du societa.¬
tẽ relicte coniugis sincerit᷑ amplectatur. ⁊ foueat.
lta tñ. si iam monitꝰ a sacerdote semel. ⁊bis. cerq
ut corrigentur. ad thori sue coniuigis noluerit
tedire consorciũ. ipsi suis m̾itis. n pulatine
dignitatis officio separabuntur. ⁊ insuꝑ
generose dignitatis testimonia quã du inculpa fuerint
imissuri sunt: qr cirnẽ suã discidĩ cingło tdider̃.¬

Expanded text:
eceptum Domini est ut, excepta fornicationis causa, uxor a viro dimitti non debeat . Et ideo quicunque citra culpam criminis supradicti uxorem suam quacunque stica communione privatus et a coetu hominum Christianorum maneat alienus, quandiu societatem relictae conjugis sinceriter amplectatur et foveat; ita tamen qui jam moniti a sacerdote semel et bis terque ut corrigerentur, ad tori suae conjugis noluerint redire consortium, ipsi suis meritis et a palatinae dignitatis officio separabuntur, et insuper generosae dignitatis testimonia quandiu in culpa fuerint amissuri sunt, quia carnem suam dissidii jugulo tradider
Abbreviated transcription (Latin):
ncer hec ur̃a scĩtas ad dere studuerit. archiep̃o¬
si cuiꝰ uxor adultiũ ꝑpetrauit. utrũ marito ipsiꝰ liceat
scd̃ mundanã legẽ cam int̾fic̾e. d̃ dĩ scã eccłia: mun¬
nis nũꝗ̃ constringitur legib gladiũ ñ ht̃. nͥ sp̃ualẽ.¬

Expanded text:
nter haec vestra sanctitas addere studuit, nter haec vestra sanctitas addere studuit, si cujus uxor adulterium perpetraverit, utrum marito ipsius liceat secundum mundanam legem eam interficere. Sancta Dei Ecclesia mundanis nunquam constringitur legibus, gladium non habe
Abbreviated transcription (Latin):
sius cñ si pot̾ ep̃c laborare desudet. ne occidat᷑. si uep
ñ pot̾: nullo mͦ liceat ei requirenti eã redde ad occiden¬
dum. que se ei obtulit a doefendendũ. S sollerti cura
tͣns mittat cam ad locũ quẽ ipsa deleg̾it. ut secura
possit uiuere. Si uͦ int̾ dũ maritꝰ eã inuen̾it & repea¬
erit. scđm scłi potestatẽ habebit qđ ei agere uelit.
S audiat scm̃ augustinũ dicentẽ. Cũ enĩ uir auir¬
tute nom̃ acceꝑit. ⁊ mulier a mollicia .i. fragilitte
quare contͣ crudelissimã libidinis bestiã uult uiꝰ¬
quisq uxorẽ suã ẽẽ uictricẽ.cũ ipse ad primũ libi¬
dinis ictũ uictus cadat. Nam quicqͥd contͣ fidem
catholicã non licet mulierib. nec uiris licebit. si
aut̃ ead̾ mulier timore ꝑt̾rita. aloco uͥ eã ep̃c desti¬
nauit aufug̾it. ⁊ uir eius ab ep̃o semel. aut bis ait
sepius repetierit: si uitã ei obtinere possit ꝑquirat.
& redoat. Sin aut̃. om̃ino ñ redoat. Maritꝰ uͦ qͥdui

Expanded text:
si potest episcopus laborare desudet ne occidatur. Si vero non potest, nullo modo liceat ei requirenti eam reddere ad occidendum, quae se ei obtulit ad defendendum, sed solerti cura transmittat eam ad locum quem ipsa delegerit ut secura possit vivere. Si vero interdum maritus eam invenerit et repetierit, secundum saeculi potestatem habebit, sed audiat S. Augustinum dicentem: Cum enim vir a virtute nomen accepit, et mulier a mollitie, id est fragilitate, quare contra crudelissimam libidinis bestiam vult unusquisque uxorem suam esse victricem, cum ipse ad primum libidinis ictum victus cadat? Nam quidquid contra fidem catholicam non licet mulieribus, nec viris licebit. Si autem eadem mulier timore perterrita, a loco ubi eam episcopus destinavit aufugerit, et vir ejus ab episcopo semel, aut bis, vel saepius repetierit, si vitam ei obtinere possit, perquirat et reddat: sin autem, omnino non reddat. Maritus vero, quandiu
Abbreviated transcription (Latin):
cindẽ sũpsisse dinoscitur: om̃i mo̾is publice peniten¬
tiȩ subigantur. Deqͦ ctiã pꝰpenitñtiã p̃fata si expedi¬
erit seruabitur regła : nͥ forte idẽ aut mulier. uirũ
qui mortuus fuerat occidisse notent᷑. aut ꝓpinquitas
uł alia que libi accio cͥminał impediat. Qd̾ si ꝓbatũ
fuerit: sine ulla spe coniugii cum penitñtiã ꝑpetuo
mancant. Si aut̃ negau̾it se eandẽ feminã iuuente
uiro nequaꝗͣ ad ulterasse. & p̃fati homicidii neut̃
pinionis. i sũpto utantur conuigio. si alia ut oiximꝰ

Expanded text:
dem sumpsisse dignoscitur, omnimodis publicae poenitentiae subigatur. De quo etiam post poenitentiam, praefata, si expedierit, servabitur regula, nisi forte idem aut mulier virum, qui mortuus fuerat, occidisse notentur, aut propinquitas vel alia quaelibet actio criminalis impediat. Quod si probatum fuerit, sine ulla spe conjugii cum poenitentia perpetuo maneant. Si autem negaverit se eamdem feminam vivente viro adulterasse, et praefati homicidii nemo epinionis, et sumpto utantur conjugio, si 301 alia, ut diximus,
Abbreviated transcription (Latin):
duxerit: mechatur. Sola fornicatio÷ que uyoris uinẽ
affectũ. in mocũ illa unã carnẽ inaliã diuiserit.ise
fornicatione seꝑau̾it: amarito ñ debet teneri. ne
uirũ quoq sub maledicto faciat: dicente scͥptura.
Qui adultãm tenet: stultꝰ.i impius est. Ubi cumq:
gͥ fornicatio. aut fornicationis suspicio. ltb̾e uxor

Expanded text:
t quae uxoris vincat affectum. Imo cum illa unam carnem in alteram dimiserit, et se fornicatione separaverit a marito, non debet teneri, ne virum quoque sub maledicto faciat, dicente Scriptura: Qui adultgitur est fornicatio, aut fornicationis suspicio, libere uxor
Abbreviated transcription (Latin):
qđ qͥdã ingenuus ingenuã acceꝑit uxorem. ⁊ pꝰ
Ifilioꝵ ꝓcreationẽ occasione diuortii cuiꝰ dã seruũ se
fecerit. utrũ necessario mulierẽ tenere debeat. et si¬
cenuera. utrũ ala quoq sciłm scłarẽ legẽ seruitutisis¬
iei debeit. Iudicitũ ÷ uxorẽ minime debe dimucti li

Expanded text:
quidam ingenuus ingenuam acceperit uxorem, et post filiorum procreationem, occasione divortii, cujusdam servum se fecerit, utrum necessario mulierem tenere debeat; et sitenuerit, utrum illa quoque secundum saecularem legem servituti subjici debeat. Ju
Abbreviated transcription (Latin):
Si ñ ꝑꝑlibidinẽ. s ꝓpt̾ iniuriã dimittis uxorẽ. qͣre
exꝑtus infelices pͥores nuptias. nouarũ te inmittis
ꝑicło. Noc non qi pot̾at euenire. ut uixta eandelegi
uxor quoq marito daret repudiũ: eadẽ cautela
p̃cipitur. ne scđm accipiat uirũ. Et qr meretrix.i que
simel fuerat adult̾a. obꝓbriũ nontimebat: scđo ñ
nub̾e p̃cipitur uiro. qd̾ si talẽ duxerit: sub ad ult̾ii

Expanded text:
 libidinem, sed propter injuriam dimittis uxorem, quare expertus infelices priores nuptias, novarum te immittis periculo? Nec non quia poterat evenire, ut juxta eamdem legem uxor quoque marito daret repudium, eadem cautela praecipitur ne secundum accipiat virum. Et quia meretrix et quae semel fuerat adultera opprobrium non timebat, secundo praecipitur viro, quod si talem duxerit, sub adulterii
Abbreviated transcription (Latin):
illud. qd̾ ⁊ ibi dic̃. p̃ceptũ dñi ñ habeo: consiliũ aut̃ do.
& hic dic̃. ego dico: non dñs. Quale ÷ enĩ p̃ceptũ dñi
est ego dico. Illud aut̃ dissimile ÷: qr de nubendo. ⁊ ñ
nubendo pot̾ dici. ħ bñ ficri licet. illud melius. qm̃
iuge infideli dimittendo. ł ñ dimittendo. qm̃ unũ
hoꝵ non expedit. aliud expedit: dici ñ oportet. ⁊ qui
dimittit bñ fac̃. ⁊ qui non dimittit meliꝰ fac̃. S dici
oportet. ñ dimittat. Quia scł non expedit. Sic gͦ possumꝰ¬

Expanded text:
idem, quod ibi dicit: Praeceptum Domini non habeo, consilium autem do, idem, quod ibi dicit: Praeceptum Domini non habeo, consilium autem do, et hic dicit: ego dico, non dominus. quale est enim \'praeceptum domini est e god i co, illud autem dissimile est, quia de nubendo et non nubendo potest dici, hoc bene fieri, illud melius, quoniam iuge infideli dimittendo uel non dimittendo, quoniam unum horum non expedit, aliud expedit, dici non oportet: qui dimittit, bene facit; et qui non dimittit, melius facit, sed dici oportet: non dimittat, quia etsi licet, non expedit. sic ergo possum
Abbreviated transcription (Latin):
lutis. sic̃÷ uñ iã diu loqͥtur: discessio coniuigis fida
q ꝑ niciosissime scandalizantur offensi. uerũ ⁊̃ q
inalia conuigia cum cecidint. uiuentib eis aquib
dimittuntur ad ult̾ius nexib colligati difficiler
dici. si dimiserit infidelẽ bñ facit. si ñ dimiserit:
meliꝰ facit. sic dictũ:. qui dat nuptũ. bñ fac ⁊
qui non dat nuptũ. meliꝰ facit. qm̃ illud non solu¬
s utrũq parit̾ licet. Uñ ad nicħ hoꝵ p̃cepto dñi qͥsq
compellitur. s ñ utrũq expedit. Aliuo minꝰ. aliuo am¬
mittendo infideli con iugio queritur: utrũq qͥdẽ
parit̾ licitũ ÷ ꝑ iusticiã q̃ corã dño ÷ ⁊ ideo nicħ hoꝵ
hominũ. & iõ idꝗ non expedit apłs ꝓhibet. dante
sibi dño libum ꝓhibendi locũ. qr neq idꝗ monet
nisi ita eẽt. neq cont̾ ꝓhibitionẽ dñi apłs aliqͥd mo

Expanded text:
lutis. sicut est, unde iam diu loquimur, discessio coniugis fidelilutis. sicut est, unde iam diu loquimur, discessio coniugis fideliquia perniciosissime scandalizantur offensi, uerum etiam quia in alia coniugia cum ceciderint uiuentibus eis, a quibus dimittuntur, adulterinis nexibus colligati difficillime dici, si dimiserit infidelem, bene faciet, si non dimiserit, melius facit, sicut dictum est: Qui dat nuptum bene facit, et qui non dat nuptum melius facit; quoniam illud non solum utrumque pariter licet unde ad nihil horum praecepto Domini quisquam conpellitur — sed etiam utrumque expedit, aliud minus, aliud amendo uel non dimittendo infideli coniugio quaeritur, utrumque quidem pariter licitum est per iustitiam, quae coram domino est, et o id, quod non expedit, Apostolus prohibet, dante sibi Domino liberum prohibendi locum, quia neque id, quod monet nisi ita esset, neque contra prohibitionem Domini Apostolus aliquid mon
Abbreviated transcription (Latin):
Diẽ cñ. De uirguul aut p̃ceptũ dñi non habes consi¬
liũ aut̾ a .o. Non ut ħ consiliũ alienũ existinemn
fidele in eo sp̃u. deqͦ ait. Puto aut̃ quod ⁊ ego spmoi
habeam. Uerũptam̃ aliuo ÷ dñi iubentis imꝑiũ. aliuo
tata at donata. fidele consiliũ. Ibi aliud facere ñ lie
hic aut̃ licet. Ita sane: ut ipsum licitum partim qde
expediit. paitim uͦ non expediat. Ẽxpedit tunc: qnñ¬
solũ ꝑiusticiã que corã deo ÷ ꝑmittitur. S. ñ homitib
nullũ exħ impediñtũ salutis infert᷑. uelut cũ dat
consiliũ ñ nubendi apłs uirginib uñ p̃ceptũ dñi se
ñ hr̃e cestat᷑ licat aliud facerȩ id÷ nubere. ⁊ minꝰ conti¬
nentie bonũ cene innuptiis. ipsũq licitũ ĩ expedit.
qm̃ inuenta ⁊ illicitare ruiturã carnis infirmitatem
sic excepit honestate nubendi ut neminẽ impediat
ad salutẽ. quã uis magis expediret magisq honatĩ
eẽ. si uirgd c̃siliũ quo p̃ceptũ eã non compellit ar¬

Expanded text:
ceptum Domini non habeo, consilium autem do . Non ut hoc consilium alienum aestimemus fidele in eo Spiritu de quo ait: Puto autem quod et ego Spiritum Dei habeam. Verumtamen aliud est Domini jubentis imperium, aliud rata atque donata, fidele consilium. Aliud ibi facere non licet hic autem licet, ita sane, ut ipsum licitum partim quidem expediat, partim vero non expediat. Expedit tunc, q justitiam, quae coram Deo est permittitur, sed etiam hominibus nullum ex hoc impedimentum salutis infertur, velut cum dat consilium non nubendi Apostolus virginibus, unde praeceptum Domini se non habere testatur, licet aliud facere, id est nubere, et minus continentiae bonum tenere in nuptiis, ipsumque licitum etiam expedit, quoniam in vetita et illicita ruituram carnis infirmitatem sic excepit honestatem nubendi ut neminem impediat ad salutem, quam magis expediret, magisque honestum esset, si virgo consilium quo praeceptum eam non compellit, ar
Abbreviated transcription (Latin):
placuit. Nũqͥd uir ÷ alius eligendꝰ: Comparẽ
suũ ⁊ equus diligit. ⁊ si mutetur alius. traħe
lem repudias tuũ. ⁊ sepe putas mutandum.
⁊ si uno defec̾it die. suꝑ ducis riualem. istatĩ
incognita causa quasi cognita: pudoris ex eqͤris

Expanded text:
placuit. Nunquid vir alius eligendus est? Comparem placuit. Nunquid vir alius eligendus est? Comparem suum et equus diligit, et si mutetur alius, traherlem repudias tuum, et saepe putas mutandum, et si uno defecerit die, superducis rivalem, et statim incognita causa quasi cognita, pudoris exsequeris
Abbreviated transcription (Latin):
nãq apłicã. ⁊ p̾ceptũ cestam̃ti uet̾is ⁊ noui. quo
ꝑhibetur fidelis cũ infideli copulare con iugium.
Iam sunt conuiges: ⁊ ad huc ambo sunt infideles.
Adhuc tales sunt: quales fuer̃ anteꝗͥ coniuugerent᷑.
quales coniuncti sunt. Uenit eungłii p̃dicitor.
credidit eoꝵ aut unꝰ aut una. Sed ita ut infidelis
cũ fideli habitare consentiat. Iubet fideli dñs
ne infidelem dimittat. An non iubi. Si dixeris
ubet. reclamat apłs. Ego dico non dñs. Si dixeris
iam iunctis loquimꝰ non deiungendis. Sigͦ tuã
e frantia nobilis quidã homo: nobilem desapo¬
nia saxonũ lege durit uxorem. Tenuit multis
anuis. exea filios ꝓcreauit. Uerũ qr non iblẽ uti¬
tur. legib saxonesꝰ i franci. causatus ÷ ꝗ eã ñ sui
tauit: dimissaq illa duxit alt̾am. Definiut
suꝑ ħ scã sy nodus. ut ille tranigressor eungłice
legis. subigantur penitñtie. ascđa coniuge se¬
paretur. priorẽ resumere cogatur. Ex ameron¬

Expanded text:
apostolicam et praeceptum testamenti ueteris et noui, quo prohibetur fidelis cum infideli copulare coniugium. iam sunt coniuges et adhuc ambo sunt infideles; adhuc tales sunt, quales fuerunt, antequam iungerentur, qualesque coniuncti sunt. uenit euangelii praedicator, credidit eorum aut unus aut una, sed ita ut infidelis cum fideli habitare consentiat. iubet fideli dominus, ne infidelem dimittat an non iubet? si dixeris \'iubet\', reclamat apostolus; ego dico, non dominus; si dixeris iam iunctis loquimur, non de iungendis. si ergo tu De Francia nobilis quidam homo, nobilem de Saxonia Saxonum lege duxit uxorem. Tenuit multis annis, et ex ea filios procreavit. Verum, quia non iisdem utuntur legibus Saxones et Franci, causatus est quod eam notaverit, dimissaque illa duxit alteram. Definivit super hoc sancta synodus ut ille transgressor evangelicae legis subigatur poenitentiae; a secunda conjuge separetur, priorem resumere cogatur. CA
Abbreviated transcription (Latin):
is desicdatur. Intelligr̃ tñ semꝑ filiã pat̾ consentire:
Inͥ eidñit̃ disentiat. It̃. S ponsalia. sic̃ nuptiȩ consensu
fiunt contͣhentiũ. Et idõ sic̃ nuptiis. ita sponsalib fi¬
Sliã familias consentire oportet. Que patͥs uoluntatis
non repugnat. consentire intelligitur. Tunc aut̃ dis
sentiendi apatre licentia conceditur. si indignꝰ morib
uł turpis sponsus ei apatre eligitur. Filio familias
dissentiente. sponsalia eiꝰ nomine fieri ñ possunt.
It̃. Insponsalib contͣhendis. etas contrahentiũ diffi¬
uita non ÷. ut in mat̾moniis. Qua ꝓpt̃ apͥmordio eta¬
tis sponsalia effici possunt : si mͦ id fieri abut᷑q ꝑso

Expanded text:
Intelligitur tamen patri filia consentire, nisi evidenter dissentiat. Item, sponsalia sicut nuptiae consensu fiunt contrahentium. Et ideo sicut in nuptiis, ita et in sponsalibus patris familias filiam consentire oportet, quae si patris voluntati non repugnat, consentire intelligsentiendi a patre licentia conceditur, si indignus moribus vel turpis sponsus ei a patre eligitur. Filiofamilias dissentiente, sponsalia ejus nomine fieri non possunt.ibus contrahendis aetas contrahentium diffinita non est, ut in matrimoniis, » quapropter a primordio aetatis sponsalia effici possunt, si modo id fieri ab utraque p
Abbreviated transcription (Latin):
mipletis est inillis parentib. xͥ. ꝓles. fides sac̃mentũ Elẽ
ognoscimꝰ ipsũ dm̃. fidem. qr nullũ adulcũ. Saera¬
ncũ q s nullũ diuortiũ. Solus ibi nuptial concubit
n fiuit q incarne peceiti fieri ñ pot̾at sine pudenda
oncupiscentia carnis q̃ occid expeccato. sine qͥ concipi
Aentꝰ & iquib custoditur. uxor petatur. ⁊ apparentib
spiriquiorib sponsetur. ⁊ legib docetꝰ. ⁊ suo cpr sac̃lo¬
calit̃ ut mos ÷ cũ p̾cib ⁊ oblationib a sac̃dote bñdicat᷑.
i aparinimphis ut consuetudo docet custodita. ⁊ so¬
cuta ⁊ aprimis congruo tp̃r pecita. legib docetur. ac
sollẽpint᷑ accipiatur. ⁊bi duo uł cͥduo orationib uacẽt
i castitatẽ custodiant. Item. Ita ꝑ acta legitima scito¬
te eẽ conubia. Alit̃ uͦ p̃sũpta: non coniuigia ẜ ad ult̾ia.
ł concub̾nia. ł strup̃. aut fornicationes:. potius quã

Expanded text:
es, sacramentum. Prolem cognoscimus ipsum dominum; fidem, quia nullum adulterium, sacramentum, quia nullum divortium. . Solus ibi nuptialis concubitus non fuit, quia in carne peccati fieri non poterat, sine pudenda concupiscentia carnis, quae accidit ex peccato; sine qua concipi dentur, et a quibus custoditur, uxor petatur, et a parentibus propinquioribus sponsetur, et legibus dotetur, et suo tempore sacerdotaliter, ut mos est, et a paranymphis, ut consuetudo docet, custodita et sociata, a proximis congruo tempore petita legibus detur, ac solenniter accipiatur, et biduo vel triduo orationibus vacent, et castitatem custodiant. Item: § 1. Ita peracta legitima scitote esse connubia; aliter vero praesumta non conjugia, sed adulteria, vel contubernia, vel stupra, aut fornicatio
Abbreviated transcription (Latin):
ler: non itare coniugium. nec sede conuigis sorar
conuintionẽ. Qd plerisq mirũ uidetur. cur ⁊̃ anti
baptismũ itati coniugii. adelectionẽ muneris &
ordinationis p̃rogatiua. impedim̃ta generentur.
cũ .⁊̃. delict obeẽ non soleant. siliuacri remissa sicri¬
m̃to fuerint. S. uncelligere debemꝰ ꝙ baptismo culpu
dimita pot̾. lex aboleri non pot̾. In coniugio: ñ culpa
legis: in coniugio: ñ soluitur. Quomͦ aut̃ pot̃ hor¬
tator eẽ uiduitatis. qui ipse coniugia frequentauert.¬
cp̃ris nr̃i. sic ad unũ uirũ & ad unã uxorẽ redac¬
tũ ÷ ut ecclie dispensatorẽ ñ liceat ordinari. nͥ uniꝰ
uroris uitũ. Qđ accutiꝰ intellexer̃. qͥ nec eũ qͥ cathe¬

Expanded text:
m, nec secundae conjugis sortiri conjunctionem. Quod plerisque mirum videtur, cur etiam ante baptismum iterati conjugii ad electionem muneris et ordinationis praerogativam, impedimenta generentur; cum etiam delicta obesse non soleant, si lavacri remissa fuerint sacramento. Sed intelligere debemus quia, si baptismo culpa dimitti potest, lex aboleri non potest. In conjugio non culpa, legis est, in conjugio non solvitur. Quomodo autem potest hortator esse viduitatis, qui ipsa conjugia frequentaverporis nostri, sic ad unum virum et unam uxorem redactum est, ut Ecclesiae dispensatorem non liceat ordinari, nisi unius uxoris virum . Quod acutius intellexerunt qui nec eum qui cate
Abbreviated transcription (Latin):
maximi ⁊ maxime necessarii. eoꝵ seu conuictu. saluta¬
tione. oratione. oscło ue contaminauerit eũ minoris
penitentiȩ medicina. societatis nr̃e participiũ sorciat᷑.
Eos uͦ qͥ a ut spontanee aut negligent̾ incidint. sub ea
fideliũ patres magitros censeri: Nonne miserabilis
insanie cognoscitur. si filiꝰ patrẽ. discipłs magistrum
s conet᷑ sub iugare. & iniqͥs obligationib illũ sue pacesta¬
ti subicere. a quo credit non solum int̾ra. ẜ ĩ incelisse
ligari posse ⁊ sollui. ħ sic beatꝰ gregoriꝰ in epła admau¬
ritũ imꝑatorẽ directa cõmemorat. Constantinꝰ ma¬
gnꝰ imꝑator om̃iũ regũ ⁊ pͥncipũ. fere tocius orb̾diĩs.
euidenter intelligens in scã nicena sy nodo. pꝰ om̃s
ep̃os ultimus residens. nullã uidicii sententiã sup
cos dare p̃sumpsit. s illos ñ dños uocans. non suo de¬
bere sub cẽ iudicio. uęrũ se ad illoꝵ pendẽ arbit̾um ui¬

Expanded text:
maximi et maxime necessarii, eorum se convictu, salutamaximi et maxime necessarii, eorum se convictu, salutatione, oratione, osculatione contaminaverit, cum minoris poenitentiae medicina societatis nostrae participationem sortiantur. Eos vero, qui aut spontanee, aut negligenter inciderint, sub eo fidelium patres et magistros censeri? Nonne miserabilis insaniae esse cognoscitur, si filius patrem, discipulus magistrum sibi conetur subiugare et iniquis obligationibus illum suae potestati subicere, a quo credit non solum in terra, sed etiam in coelis se ligari posse et solvi? Haec, sicut beatus Gregorius in epistola ad Mauritium imperatorem directa commemorat, Constantinus Magnus imperator, omnium regum et principum fere totius orbis dominust evidenter intelligens, in saepiscopos ultimus residens, nullam judicii sententiam super eos dare praesumpsit; sed illos etiam deos vocans, non suo debere subesse judicio, verum se ad illorum pendere arbitrium ju
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ ut suꝑ hoc nr̃a auctoritate. curã de his sũmere
studeat. Et qr docta diunutꝰ sc̃ĩtas tua ualde nouit
aliuo ẽẽ exnecessitate aliud exignorantia. atq aliud
qđ exstudio delinqͥtur. utud qͦq post̾ius. duob pͥorib
strictiꝰ eẽ puniendũ. io sirco sollert̃ inuigilet. ⁊ cau¬
ta discretione singłoꝵ modos di udicet᷑. quatinus
hi qͥ ex necessitate ł ignorantia. ł necessitasuera. iñ¬
simulata. uł non exuoluntate ꝓcesserit. qr ut bñ nosti ple
Ac ħmõi. Noluit inquit incelligere ut bñ ageret. si¬
los aut̃ qͥ studio suo obligant᷑. & contẽptii int̾ dicta
nr̃a pꝰ ponunt. ñ nͥ dign̾a satis factione p̃ueniente
c̃is qͥppe canonib cautũ constat. ut qͥ ex c̃municatis ensiep¬
cõmunicau̾it. excõmunicet᷑. Ipsi tñ penitñtiȩ atq ab¬
so lutionis modos. eo modamine decreuimꝰ. ut qͥcũq seu
exignorantia. seu timore. seu necessitate negocũ euiꝰ qͣm

Expanded text:
mus ut super hoc nostra auctoritate freta curam de his sumere studeat. Et quia docta divinitus sanctitas tua valde novit aliud esse ex necessitate, aliud ex ignorantia, atque aliud quod ex studio delinquitur, istudque posterius duobus prioribus strictius esse puniendum, idcirco solerter invigilet, et cauta discretione singulorum mores dijudicet, quatenus hi, qui ex necessitate, vel ignorantia delinquunsimulata, vel non ex voluntate processerit, qualiter bene nosti. Plede hujusmodi: Noluerunt, inquit, intelligere, ut bene agerent . Illos autem qui studio suo obligantur, et contemptu interdicta nostra postponunt, nonnisi digna satisfactione praeveniente, ctis quippe canonibus cautum constat, ut qui excommunicatis communicaverit excommunicetur. Ipsius tamen poenitentiae atque absolutionis modos eo moderamine decernimus ut quicunque seu ignorantia, seu timore, seu necessitate negotii cujusquam
Abbreviated transcription (Latin):
sui corporis potestatẽ ñ ht̃. s uir. sic̃ uir potestatẽ sui¬
iquis filiastrũ aut filiastrã suã ante ep̃m ad con¬
firmationẽ tenuerit : separetur ab uxore sua. et ił¬
e his qui filiastros suos ad confirmationẽ coram¬
licet sit peccatũ. tñ ñ usq ad seꝑationẽ conugii pu¬
niendũ ÷. Lugeant tñ. ⁊ digna penitñtia ħ diluentis
dño dicant. Delicta ignorantie nr̃ȩ ne menuneris.

Expanded text:
sui corporis potestatem non habet, sed vir; sic vir potestatem sui corporis potestatem non habet, sed vir; sic vir potestatem quis filiastrum aut filiastram suam ante episcopum ad confirmationem tenuerit, separetur ab uxore, et ale his qui filiastros suos ad confirmationem coramlicet sit peccatum, tamen non usque ad separationem conjugii puniendum. Lugeant tamen, et digna poenitentia hoc diluentes, Domino dicant: Delicta ignorantiae meae ne memineris.
Abbreviated transcription (Latin):
cer eos non cont̾hitur mat̾moniũ quos ad optio
iuingit. quanto pocius acirnali oportet inter se contib¬
nio cessare. quos ꝓceleite sacram̃tũ regeneratio sẽi suͦ¬
tolins appellatur is quẽ gra diuma q̃ quẽ humina
uoluntas. ut filius aius ut fr: ms eet elegit. prunt¬
uq aib altua corporis comitione se cernumur. hies¬
que uiri filiũ exalia femina genitũ de sacrofin¬
te leuau̾it. pꝰmodũ possit cũ codẽ uiro copulari qͥ
iõ ungi ñ posse decernimꝰ : q scđm sicros canionesn
amboꝵ consensu. nulliꝰ religionis obtentu dcbt on¬
uix dimitte coniugẽ. ꝑtint aut̃ ad ingens uxoris
exitiũ. que hñs odio uirũ. uł infirmitatẽ &ꝰ ñ consi¬
dans: quasi causa pietatis oꝑatur impietatẽ. man¬
me. cũ p̃cipiat apłs. Nolite inquiens fraudare inu¬
cem. ñ exconsensu ad tp̃s. ut uacetis orationi. ⁊ it̃n
rrutimini inio ipsũ: netẽptet uos satanas ꝑꝑ in cnti¬
reuertant᷑ inid ipsum. p̃seram cũ dicat apłs uxor

Expanded text:
ter eos non contrahitur matrimonium, quos adoptio jungit, quanto potius a carnali oportet inter se contubernio cessare, quos per coeleste sacramentum regeneratio sancti Ss appellatur is, quem gratia divina quam quem humana voluntas ut filius ejus vel frater meus esset, elegit, prudentiusque ab alterna corporis commistione secernuntur. quae viri filium ex alia femina genitum de sacro fonte levaverit, postmodum possit cum eodem viro copulari. Quos ideo jungi posse decernimus, quia secundum sacros canones, nisi amborum consensu nullius religionis obtentu debet conjux dimittere conjugem. Pertinet autem ad ingens uxoris exitium, quae habens odio virum vel infirmitatem ejus non considerans, quasi causa pietatis operatur impietatem: maxime cum praecipiat Apostolus: Nolite, inquiens, fraudare invicem, nise ex consensu ad tempus ut vacetis orationi: et iterum revertimini in idipsum, ne tentet vos Satanas, propter incontirevertantur in idipsum: praesertim cum dicat Apostolus: Uxor
Abbreviated transcription (Latin):
Ithec consentit habitare cũ alo. non dimittat illam.¬
erit infideł. in muliere fideli. ⁊ scĩficata erit mulier
fuit uxor: Eruntq appellandi naturales. uł qr ulegi¬
cimũ ÷ matͥmoniũ ut uob̾ uidetur. nͥ illud qd pꝰbaptis¬
mũ assumit᷑. Ipse dñs dum int̾rogaretur auidis si li¬
cere dimitt̾e uxorẽ. aut expon̾et fieri nondebere. ad¬
didit. qd os conuĩrit homo non separit. Ac ne de his lo¬
cutus eẽ credat᷑. qͥ pꝰ baptisiũ uxores sorciunt᷑. memi¬
nerint ħ n auid eis interrogatũ: ⁊ uidis eẽ responsũ.

Expanded text:
nsentit habitare cum illa, non dimittat virum.erit infidelis in muliere fideli, et sanctificata erit mulier fuit uxor, eruntque appellandi naturales, vel quia non legitimum est matrimonium ut nobis videtur, nisi illud quod post baptismum assumitur. Ipse Dceret dimittere uxorem, atque exponeret fieri non debere, addidit : Quod Deus conjunxit, homo non separet. Ac ne de his locutus esse credatur, qui post baptismum uxores sortiuntur, meminerint hoc et a Judaeis interrogatum et Judaeis e
Abbreviated transcription (Latin):
cõmunicare possumꝰ. Nos plane int̾duo oppugnantia
i se fideliores inpost̾um pollicentur. Alioqͥn oportet
dehis mundi partib exire. Sub qua ⁊̃ sponsione. nos
eis nuꝑ inbeati petri nataliciis. absolutionẽ indulsimꝰ.
Qͥagͦ p̃dictꝰ uir neq nominatiue ex cõmunicatꝰ neq
cõmunicans cũ excomunicatis ex nomine exut. s in¬
functi animã ꝙͥane religionis morib ad iuuare.
excõmunicatione. lex iustinani catholici imꝑato¬
tis qͣ ꝓbat ⁊ seruat eccłia catholica. constitutione¬
dotis auctoritate ad gr̃am scẽ cõmunionis redeat. Isaũ
cõmunione tp̃s. quantũ maiori sac̾doti uisũ fuerit.
ut ꝗ in iuste fecit. ipse iuste paciatur. & hinc sõs gre¬
gorius ad ioħem ep̃m in iuste ex cõmunicantẽ. inter
cet̾a scͥpsit dicens. Cassatis pͥus atq ad nichilũ redac¬
cõmunione pͥuatũ. ab om̃i potñti deo canti excels ueniã
cũ sũma penitentia ac lacͥmis exorare. Qđ si hanc

Expanded text:
communicare possumus. Nos plane inter duo oppugnantia et se fideliores in posterum pollicentur, alioquin oportet nos de hujus mundi partibus exire, sub qua etiam sponsione nos eis nuper in beQuia ergo praedictus vir neque nominative excommunicatus, neque communicans cum excomfuncti animam Christianae religionis omnibus modis adjuvare. excommunicatione lex Justiniani catholici imperatoris, quam probat et servat Ecclesia catholica constitutiodotis auctoritate ad gratiam sanctae communionis redeat; is autcommunione tempus, quantum maiori sacerdoti visum fuerit, ut quod iniuste fecit, ipse iuste patiatur. De episcopis gorius ad Joannem episcopum injuste excommunicantem inter caetera scripsit, dicens: « Cassatis prius, atque ad nihilum redaccommunione privatum, ab omnipotenti Deo tanti excessus veniam cum summa poenitentia ac lacrymis exorare. Quod si hanc
Abbreviated transcription (Latin):
go neliba uoce ꝓclamo. non dãpnari in eccdia diga¬
miã. imo nec tͥgamiã. & ita licere quinto .iuii.iult̃.
uia sine crimme: uniꝰ uxoris uir. tenetur ad legẽ
sacerdocii suscipiendi. Qͥ aut̃ itauit conugium.
culpã qͥdẽ non hc̃ coiquinati.s p̃rogatiua exuit sac̃¬

Expanded text:
 libera voce exclamo non damnari in Ecclesia bigamam, imo nec trigamam, et ita licere quinto et sexto quemui sine crimine est, unius uxoris vir, tenetur ad legem sacerdotii suscipiendi: qui autem iteraverit conjugium, culpam quidem non habet coinquinati, sed praerogativa exuitur sac
Abbreviated transcription (Latin):
no uidicio ipse defunctus est. Gr i .u. libꝰ registͥ sui¬
re decessoꝵ nr̃oꝵ statuta sequentes. eos qͥ ab excõmuni¬
catis fidelitate aut sacͬinento astricti sunt. ⁊ apłica
Lauctoritate a sacram̃to absolumꝰ. quo usq ipsi adsatis¬
factionẽ ueniant. et ne eis aña fidelitatẽ obseruent
Uratos uiugoni milites cõmiti. ne ipsi quã diu excom¬
municatus ⁊ scruiant ꝓbibete ꝗͣ si sacram̃ta p̃ceude¬
rint. moneant᷑ oportere deo mag̃ seruire ꝗͣ hominib
Fidelitatẽ enĩ quã xͥano pͥncipi iurauer̃. deo eiꝰq sc̃ĩs
aduersanti. & eoꝵ p̾cepta calcanti. nulla cohibentur¬

Expanded text:
no judicio ipse defunctus est. DECRETI PARS Sno judicio ipse defunctus est. DECRETI PARS Sedecessorum nostrorum statuta sequentes, eos qui excommunicatis fidelitate aut sacramento constricti sunt, apostolica auctoritate a juramento absolvimus, quousque ipsi ad satisfactionem veniant, et ne eis fidelitatem observent, uratos milites Hugoni comiti, ne ipsi, quandiu excommunicatus est, serviant, prohibeto. Qui si sacramenta praetenderint, moneantur oportere Deo magis servire quam hominibus. Fidelitatem enim quam Christiano principi jurarunt, Deo ejusque sanctis adversanti,
Abbreviated transcription (Latin):
que ab aliis sacerdotib ñ a deo grauis uidebatur. theo¬
dosiũ magnũ imꝑatorẽ ex cõmunicans ab eccłia exclu¬
sit. Qui ĩ in siuis sqͥtis ostendit. ꝗ aurũ ñcã p̃ciosus sit
plubo ꝗͣ regia pocestate sit altior sac̃dotał. ħ mͦ circa
eulis in illis pot̾it cõꝑationib ad equari. Si regnum
fulgori compares ⁊ pͥncipũ diademati longe erit in¬
ferius. ꝗͣ si plumbi metallũ. ad auri fulgorẽ cõpares.
Quippe cũ uideas regũ colla. ⁊ pͥncipũ sub mita ge¬
nib sacerdotũ. ⁊ exosculata eoꝵ dext̃a. orationib aoꝵ
credant cõmuniri. & pꝰ pauca. ħ cuncta fr̃s iõ nos
p̃misisse debetis cognoscere. ut ostendemꝰ nichil ẽẽ
parisioꝵ rex. cum ingob̾gã legitimã urorẽ suã re¬
liqͥsset. i duas uxores merolfidẽ. ⁊ marchouenã.
inurores durisset: abeito germano parisioꝵ ep̃o ex com¬
municatꝰ÷ iet cũ resipiscere nollet non multo pꝰ diui¬

Expanded text:
piscopus, pro culpa quae ab aliis sacerdotibus non adeo gravis videbatur, Theopiscopus, pro culpa quae ab aliis sacerdotibus non adeo gravis videbatur, Theodosium magnum imperatorem excommunicans, ab ecclesia exclusit. Qui etiam in suis scriptis ostendit quod aurum non jam pretiosius sit plumbo, quam regia potestate sit altior sacerdotalis, hoc modo circa episcopalis nullis poterit comparationibus adaequari. Si regum fulgori compares et principum diademati, longe erit inferius, quam si plumbi metallum ad auri fulgorem compares. Quippe cum videas regum colla et principum submitti genibus sacerdotum, et osculata eorum dextera, orationibus eorum credant se communiri. Haec cuncta, fratres, ideo nos premisisse debetis cognoscere, ut ostenderemus nihil in Parisiorum rex cum Theobergam legitimam uxorem suam reliquisset, et duas sorores Meroflidem et Marcovevam in uxores duxisset, a beato Germano Parisiorum episcopo excommunicatus est. Et cum resipiscere nollet, non multo post divi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑator ⁊ auguste. qͥb pucipalit̾ mundus hic regitur.
Auctoritas sacta pontificũ. ⁊ regalis potestas. Inqͥb
tanto gͣuius pondus: sac̃dotũ. quanto ĩ ꝓiplis re¬
s paucis int̾ positis: inqͥd. Nosti itaq intħ exilloꝵ ce
rende iuditio. ñ illos ad cuã uelle redigi uolutatem:
t̃ alib gͦ institutis. talib q fulti auctoritatib pleriq
pontificũ. alii reges. alii imꝑatores excõmunicatunt.
Nũ si sp̃ale aliqͥd de ꝑsonis pͥncipũ reqͥrat᷑ exẽplum:
beitꝰ in nocentiꝰ papa archadiũ imꝑatorẽ. qr consensit
ut sc̃s ioħs crisostomꝰ a sede sua pelleret᷑. excomunicaũ.
Aliꝰ aut̃ romanꝰ pontifex. regẽ francoꝵ non cam ꝓ siuis in¬
iquitatib. quã ꝓ eo ꝗ tante potestati erat inutił. aregno
de posuit. & pipinũ Raroli imꝑatoris pacrẽ. in euis loco
substituit. om̃sq francigenas. auiram̃to fidelitatis ab¬
soluit. Qđ ĩ exfrequenti auctoritate agit sc̃ã eccłia. cũ

Expanded text:
rator Auguste, quibus principaliter hic regitur mundus, auctoritas sacra pontificum, et regalis potestas: in quibus tanto est gravius pondus sacerdotum, quanto etiam pro ipsis re paucis interpositis, inquit: « Nosti itaque inter haec illorum te pendere judicio, non illos ad tuam velle redigi voluntatem. » Talibus ergo institutis talibusque fulti auctoritatibus, plerique pontificum alii reges, alii imperatores excommunicaverunt. Nam si speciale aliquod de personis principum requiratur exemplum, beatus Innoceut sanctus Joannes Chrysostomus a sede sua pelleretur, excommunicavit. Alius autem Romanus pontifex regem Francorum non tam pro suis iniquitatibus quam pro eo quod tantae potestati erat inutilis a regno deposuit, et Pipinum Caroli imperatoris patrem in ejus loco substituit, omnesque Francigenas a juramento fidelitatis absolvit: quod etiam ex frequenti auctoritate agit sancta Ecclesia, cum
Abbreviated transcription (Latin):
uos recolo ut in ꝓferenda sententia eẽ p̃cipites nul
siagnou̾is culpã. Si aut̃ nicħ eũ peccasse prudenter
in cundiã tuã. ⁊ tranquillet mentẽ tuã: ad euidendã
faciendaq iusticiã. Aufer gesta eccłiastica. q̃ ꝑturba¬
cior qͥ consiłatior forsitan fecisti. Rabanꝰ dp̃ssuris¬
suidicamꝰ. dicente psalmista. Nec dãpnabit illui.
cũ iudicabit᷑ illi. Multi deniq sac̃dotũ. culpam
relo cdei se ꝑseqͥ ꝓ fitentur. ẜ dum indiscrete haguit.
sac̃ legii facinus incurrunt. Et dũ p̃cipites quasi
ad emendandũ ruunt. ipsi qͦq multo mag̃ det̾ius

Expanded text:
os recolo ut in proferenda sententia esse praecipites nullagnoverit culpam. Si autem nihil eum peccasse prudenter iracundiam tuam, et tranquillet mentem tuam ad videndam faciendamque justitiam. Aufer gesta ecclesiastica quae perturbatior quam consideratior forsitan fecisti. CAP. 20. - Sugijudicamur, dicente Psalmista: Nec damnabit eum cum judicabitur illi . Multi denique sacerdotum culpam zelo Dei persequi se profitentur, sed dum indiscrete hoc agunt, sacrilegii facinus incurrunt, et dum praecipites quasi ad emendandum ruunt, ipsi quoque deterius
Abbreviated transcription (Latin):
aliquis consistñs aliquid iniuste fecerit: senel. ⁊bis
ai c̃c̃io si uecesse fuerit. uocabit illũ sua aminonitio:
ꝑsuũ nuntiũ canonice adem̃dationẽ. siue cõpostint
⁊ ad penitñtiã. ut deo & eccłie satis faciat ꝗ̃ lesit.Siañ
despexit atq contẽpserit eius amonitione ⁊ salubin¬
mam inuicationem. feriat illũ pastorali iuirga.ħ
est sententia ex cõmuicationis. ut a cõmunione sã¬
eccliȩ om̃iuĩq xp̃ianoꝵ sit seꝑatꝰ. usq ad congruã satis¬
factionẽ. ⁊ dignã em̃dationẽ. Quã ex cõmunicaio¬
nẽ debet idẽ ep̃c seniori illius notã facẽ. & om̃ib su¬
is co ep̃is. ⁊ om̃ib suis parrochianis. ne eũ recipiat

Expanded text:
aliquis consistens aliquid injuste fecerit, semel et bis atque tertio, si necesse fuerit, vocabit illum sua admonitione per suum nuntium canonice ad emendationem sive compositionem et ad poenitentiam, ut Deo despexerit atque contempserit ejus admonitionem atque saluberrimam invitationem, feriat illum pastorali virga, hoc est sententia excommunicationis, ut a communione sa usque ad congruam satisfactionem et dignam emendationem. Quam excommunicationem debet idem episcopus seniori illius notam facere, et omnibus suis coepiscopis, et omnibus suis parochianis ne eum recipiant
Abbreviated transcription (Latin):
ita designant traditorẽ suũ. sic̃ dñs designauit
uidã. legant in eis nominatĩ. ⁊ exp̃sse. ł cetilianũ ł eiꝰ
initio ineccłia. Ipiũ enĩ dogina. inculpatũ. ⁊ condẽp¬
nacũ. ⁊ eos qͥ tali dogmati ob norũi sunt. a nachemati¬
rari uult eccłie traditio. ł icet morcui ẽẽnt. Iõ i scẽ
memorie augꝰ dix̃. Si mͦ conuincentur cecilianꝰ dehisq̃

Expanded text:
ita designant traditorem suum, sicut designauit dominus ludam, legant in eis nominatim et expresse uel Caecilianum uel initio in ecclesia. Impium vero dogma jam inculpatum et condemnatum est, et eos, qui tali dogmati obnoxii sunt, anathematizari vult ecclesiae traditio, licet etiam mortui essent. Ideo sanctae memoriae Augusti
Abbreviated transcription (Latin):
qr ati fuisse deceint᷑ igendũ ÷ ut renascant ne mari seste
ꝑcint In quib quod non ostenditur gestur ro ne nsida
ut uͥeatuir iteratum. Qui aut̃ possunt meminifse quod a
ecclim ueniedant cumparentib suis. pessunt rore a antio
alienum est. conferendum eis uidetur quod collatum esse
nescitur quia nonte m̃itas p̃sumptionis int̾uenit. ubi est
on illud te moueat quod quidam non ea fide ad baptismum
ꝑcipiendum paruulos ferunt ut gr̃a sp̃uali ad uitam rege¬
nerentur ȩt̃nam. s eos putant hoc remedio temporalem retine¬
re ł reciꝑe sanitatem. non enum ꝓpterea illi non regenerant᷑
q non ab istis hac initentione offeruntur. de pb̃ro qͥ se rep̃hendit¬

Expanded text:
ati fuisse doceantur, agendum est ut renascantur ne manifeste pereant: in quibus, quod non ostenditur gestum, ratio non sinit ut videatur iteratum. Qui autem possunt meminisse quod ad ecclesiam veniebant cum parentibus suis, possunt recordari an alienum est, conferendum eis videtur quod collatum esse nescitur; quia temeritas non praesumptionis intervenit, ubi est  illud te moueat, quod quidam non ea fide ad baptismum percipiendum paruulos ferunt, ut gratia spiritali ad uitam regenerentur aeternam, sed quod eos putant hoc remedio temporalem retinere uel recipere sanitatem. non enim propterea illi non regenerantur, quia non ab istis hac intentione offeruntur. celebrantur eni
Abbreviated transcription (Latin):
noscuntur. s ̃i & ab hominandas aircũcisiones exercere.
di regis. hoc sanctum de creuit concilium ut huiꝰ cemodi
trans gressores pontificali auctoritate correcti ad cultum
xp̃iani doginatis reuocentur ut quos uoluntas ꝓpria nõ
em̃dat animaduersio sacerdotał coberceat. Eosaut̃ quos
circumciderint sifilii eoꝵ sunt. aparentũ consorcio separen¬
tur. si serui ꝓmuria corporis sin lib̾tati tradantur.
Rimũ in terrogetur pagamis si abrenuntiet diabolo .⁊
om̃ib dampnosis eiꝰ oꝑib atq fallacib cunctis. ut primũ
respuat errorẽ. ⁊ sic appropinquet adueritatem. possitq
unta apłm deponere ueterem hominẽ scđm pristinã
conuersationem. qui corrũpit᷑ scđm desidia erroris.
ab negans unpietatem ⁊ secularia desideria. Ex decretis¬

Expanded text:
noscuntur, sed etiam et abominandas circumcisiones exercere nnoscuntur, sed etiam et abominandas circumcisiones exercere ndi regis, hoc sanctum decrevit concilium, ut hujusmodi transgressores pontificali auctoritate correcti ad cultum Christiani dogmatis revocentur, ut quos voluntas propria non emendat, animadversio sacerdotalis coerceat. Eos autem quos circumciderunt, si filii eorum sunt, a parentum consortio separentur, si servi pro injuria corporis rimum interrogetur paganus si abrenuntiet diabolo et omnibus damnosis ejus operibus atque fallaciis cunctis, ut primum respuat errorem et sic appropinquet ad veritatem, possitque juxta Apostolum, deponere veterem hominem secundum pristinam conversationem qui corrumpitur secundum desideria erroris , abnegans impietatem et saecularia desideria . C
Abbreviated transcription (Latin):
baptismi gr̃am suscepissẽ. ⁊ crismate unctos esse. ⁊ corporis
dĩ ⁊ sanguinis exritisse paticipes oportet ut fidem ñ quã ui
ł nccessitatȩ suscoꝑunt tenere cogantur ne nom̃ dñi blasphemet᷑
fidesq quĩ susceper̃: iuł ac contẽptibilis habeatur. Ut uideoꝵ
inuoluantur errorib ab eoꝵ consorcio sepatari decernunus
cradiq aut monasteriis aut xp̃ianis uiris. aut mulierib dm̃
alus ñdũ baptizatis ex eodẽ c̃õel .U. capitło. lii.
ese maloꝵ consortia ñ honos corrũpunt. quanto mag̃ eos
qui aduicia ꝓni sunt : Nulla gͥ ultra cõmunio sit hebreis
ad fidem xp̃ianã trans latis. cum bis qͥ idhuc inuet̾i ritu
consistunt ne forte eoꝵ participatione subuertant᷑. Qui¬
cũq gͥ amͦ exhis qͥbaptizati sunt infideliũ consoreia non
leriq qui exuideis dudum ad xp̃ianã fidem ꝓmoti st̃ iimc
blisphemantes xp̃m non solum uidaicos ritus ꝑpectasse

Expanded text:
baptismi gratiam suscepisse, et chrismate unctos esse, et corporis baptismi gratiam suscepisse, et chrismate unctos esse, et corporis et sanguinis Domini exstitisse participes, oportet, ut fidem, quam etiam vi vel necessitate susceperunt, tenere cogantur, ne nomen Domini blasphemetur, et fides, quam susceperunt, vilis et contemtibilis habeatur. C. VI. involvantur erroribus, ab eorum consortio separari decernimus, tradique aut monasteriis, aut Christianis viris, aut mulieribus Domaliis nondum baptizatis. Ex eodem conc. V, cap. 62 . Saepe malorum consortia etiam bonos corrumpunt, quanto magis eos qui ad vitia proni sunt? Nulla igitur ultra communio sit Hebraeis ad fidem Christianam translatis cum his qui adhuc in veteri ritu consistunt, ne forte eorum participio subvertantur. Quicunque igitur amodo ex his qui baptizati sunt infidelium consortia non Plerique qui ex Judaeis dudum ad Christianam fidem premoti sunt, nunc blasphemantes Christum, non solum Judaicos ritus perpetrasse
Abbreviated transcription (Latin):
udei quoꝵ ꝑfidia frequent̾ id uomitum redit. si ad leges catho¬
licas uenire uoluerint .uiii. menses inter cathecuminos eđiȩ
lumen introcant. ⁊ si pura fide uenire noscuntur tunc de
mum baptismatis gr̃am mereantur. Qđ si casu aliquo
ꝑiculum infirmitat̾is. intra p̃scriptũ cẽpꝰ incurrernit & des¬
euideis aut̃ hec p̾cipit scĩ sẏnodus nemini de ĩpceps ad cre¬
dendum uĩ inferre. Cũ enĩ uult ds̃ miscret᷑ .&. quem uult in¬
durat. Non enuim tales iuiti saluandi sunt. s uolentesut
integra sit forma uisticie. Sicut homo ꝓpria arbitrii uo¬
luntate serpenti obediens ꝑiit. sic uocante segr̃a dei ꝓprie
inentis conuersione homo quisq credendo saluatur. Ergo
non ui s lib̾a arbitrii facultate ut conuertantur uocandi st.
non pocius impellendi. Qaut̃ iam pͥdem ad ip̃ianitatem
co acti sunt. sic̃ factum ÷ t̃porib religiou̾ssimi pͥncipis se¬
seinandi.qr iam constat cossacram̃tis diumis associatos &

Expanded text:
udaei quorum perfidia frequenter ad vomitum redit, si ad leges catholicas venire voluerint, VIII menses inter catechumenos ecclesiae limen introcanmum baptismatis gratiam consequantur: quod si casu aliquo quis periculum infirmitatis intra praescriptum tempus incurrerit et desJudaeis autem hoc praecepit sancta synodus; nemini deinceps ad credendum vim inferre. Cui enim vult Deus miseretur, et quem vult indurat . Non enim tales inviti salvandi sunt, sed volentes, ut integra sit forma justitiae sicut homo propria arbitrii voluntate serpenti obediens periit, sic vocante se gratia Dei propriae mentis conversione homo quisque credendo salvatur. Ergo non vi, sed libera arbitrii facultate, ut convertantur vocandi potius sunt, non impellendi. Qui autem jam pridem ad Christianitatem coacti sunt, sicut factum est temporibus religiosissimi principis Zizebuti, qui jam constat eos sacramentis divi
Abbreviated transcription (Latin):
fonte alebrrita sunt. E mussa enim certissima cuitione qua nos
abolice spopondistus descendentes infontẽ. fontem sacrũ fontẽ
pedemptionis. fontẽ scificatum uitute celesti. Item. In hoc gͦ
fonte ante quã uos toto corpore cingueremꝰ. interrogauimus.
Credis in dm̃ patrem om̃i potentẽ : Respondistis credo. Rursus

Expanded text:
fonte celebrata sunt. Emissa enim certissima cautione, qua vosfonte celebrata sunt. Emissa enim certissima cautione, qua vosabolicae spopondistis , descendistis in fontem sacrum, fontem redemtionis, fontem sanctificatum virtute coelesti. In hoc ergo fonte ante, quam vos toto corpore tingeremus, interrogavimus: Credis in Deum Patrem omnipotentem? Respondistis: Credo. Rursus
Abbreviated transcription (Latin):
fidei dnĩr quẽ ad modũ demoriũ xͥ. nomine excludit᷑. Nam utiq¬
anus afferat ĩ ut fieri solet aliquã p̃aem inqua loquat᷑ contra
regłam fidei. multi quippe irruunt inp̃ces non solum ab in¬
ꝑitis loquacib s ĩ abhereticis compositos. iꝑ ignorantiȩ simplici¬
tatem non eas ualentes discernere utuntur eis arbit᷑antes ꝙ
bone sint. nec c̾m quod incis ꝑuersum est euacuat illa que ibi
recta sunt . s ab eis pocius euacuatur.
si applunis ⁊ adultis inuocetur. quia nec ipsa creatura. nec ipsum
& imagͥ a scda p̾dicatione dchis tam̃ locuti sumꝰ quȩ nob priqͣ
ad fontem sc̃m uenuretis uilta catholice regule instituta tradi¬
tionis ad auditũ plane fidei p̃paratos & bonum xͥ odorẽ uoca¬
tos ertoto arrde ⁊. ib renuntiandũ diabolũ esse cõmonitos. Nc̃
uero de int̾iorib um misteriis locuturi sumus que in ipso scõ

Expanded text:
fidei dicuntur, quemadmodum daemonium Christi nomine excluditur. nam utiqfidei dicuntur, quemadmodum daemonium Christi nomine excluditur. nam utiqanus. Afferat etiam, ut fieri solet, aliquam precem, in qua loquatur contra regulam fidei; multi quippe irruunt in preces, non solum ab imperitis loquacibus, sed etiam ab haereticis compositas, et per ignorantiae simplicitatem non eas valentes discernere utuntur eis, arbitrantes quod bonae sint, nec tamen quod in eis perversum est, evacuat illa quae ibi recta sunt, sed ab eis potius evacuatur. amsi a profanis et adulteris invocetur, quia nec ipsa creatura, nec ipsum dicatione de his tantum locuti sumus, quae vobis priusquam ad fontem veniretis, juxta catholicae regulae instituta tradictificationis ad auditum plenae fidei praeparatos, et in bonum odorem Ctos, ex toto corde ad abrenunciandum diabolo esse commonitos. Nunc vero de interioribus jam mysteriis locuturi sumus, quae in ipso sacro
Abbreviated transcription (Latin):
cinde asicerdote munitur ut sacrum baptismũ cũ fide accapta mu¬
Scustodiatur. Ungiuitꝰ illius cc̃pectus de oleo sactificato cũ inioc¬
tione scẽ crinitatis ut nulle reliquie latentis inimia inco reside¬
ant s infide sc̃ẽ trinitatis ut nulle reliquie mens eius confortet᷑.
Unguit᷑ & int̾ scapulas de eodẽ oleo ut undiq muniatur.⁊ ad
Don secratur fons ⁊ ad ipsum uaptisinĩ cathecununis accedat.
Icum aliqua erroris uerba ꝑ inꝑraam peccator effimdit. multi
Muloꝵ enim p̾̃ces emundantur cotidie. si doctorib fuerint
recitate. & multa in eis reꝑiuntur contra catholicim fidem. Nũ¬
quid simanifestet᷑ aliquos baptitatos cum ille p̃ces diç te suꝑ
aquã fuissent. iubentur denuo baptizari: Q uid ita: Qui aple
rumq p̾cis luicium suꝑat p̃cantis affectus. & quia certa illa u̾ba
euangłici sine quib non pot̾ baptismus consecrari. tam̃ ualent
ut ꝑ illa sic euacuentur quecumq inp̾ce uiciosa contͣ regłam

Expanded text:
inde a sacerdote inungitur ut sacrum baptisma cum fide accepta custodiatur, ungitur illius tunc pectus de oleo sanctificato, cum invocatione sanctae Trinitatis, ut nullae reliquiaeant, sed in fide sanctae Trinitatis mens ejus confortetur; ungitur et inter scapulas de eodem oleo ut undique muniatur et ad  28. Consecratur fons, et ad ipsum baptismum catechumenus accedit.um aliqua erroris verba per imperitiam precator effundit, multi Multorum enim preces emendantur quotidie, si doctioribus fuerint recitatae, et multa in eis reperiuntur contra catholicam fidem. Numquid, si manifestetur aliquos baptizatos, quum illae preces dictae super aquam fuissent, jubebuntur denuo baptrumque precis uitium superat precantis adfectus et quia certa illa uerba euangelica sine quibus non potest baptismus consecrari, tantum ualent, ut per illa sic euacuentur quaecumque in prece uitiosa contra regulam