comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quipse paratus est
diabulo & angelis eius:
Ribunt hu in suppliciũ
a &ernum : iustiuero
inuitam adernam :
Ecce adquos finium
terminos harum dua¬
rum ciuitatium populi
perueniunt: Vt husem¬
piternae remunerati¬
onis praemia cums cĩs
angelis potiantur.
illi uero cum diabulo &
angelis eius : & ernorũ
suppliciorum incen¬
dus mancipentur :
astidiosus namq: lec¬
tor quẽ multa legere
pig&. aut cestȩ quisq
studiosus qui fortasse
legere mauult & libe¬
re multorum uoluminũ
copiam minime potest:
huius operulȩ nostrae

Expanded text:
qui praeparatus est diabolo et angelis ejus. Et ibunt hi in supplicium aeternum: justi vero in vitam aeternam . Ecce ad quos finium terminos harum duarum civitatum populi perveniunt, ut hi sempiternae remunerationis praemia cum sanctis angelis potiantur; illi vero cum diabolo et angelis ejus aeternorum suppliciorum incendiis mancipentur. 5. Fastidiosus itaque, quem multa legere piget, aut certe quisque studiosus, qui fortasse legere mavult, et habere multorum voluminum copiam minime potest, hujus operulae nostrae
Abbreviated transcription (Latin):
studio si lectoris animur
dum utrarumq: serum
congestione depascitur.
utrobiq promtior
efficiatur :¬
bipsa igitur protoplaus¬
tiplasmatione iherusa¬
lem acbabyloniae ciues.
electos scilic& ac repro¬
bos uirtutibus acuitur
deditos. liber iste discre¬
torationis ordine pro¬
fest: Hierus alem quip¬
pe. uisio pacis : Babylo¬
nia uero confusio inter¬
p̃tatur: Quinamq:
ad uisionem pacis. uel qui
ad confusionis ignominio
ꝑ huius itinera mundi
decurrant: prouidus
lector facillima inuesti¬
gatione poterit p̃uide¬
se: Nemo quippe pri¬
dentiũ dubitat xp̃i a no¬
rũ : quod caelestis iuda

Expanded text:
studiosi lectoris animus, dum utrarumque rerum congestione depascitur, utrobique promptior efficiatur. Ab ipsa igitur protoplasti plasmatione, Hierusalem ac Babyloniae cives, electos scilicet ac reprobos, virtutibus ac vitiis deditos, liber iste discreto rationis ordine profert. Hierusalem quippe visio pacis, Babylonia vero confusio interpretatur. Qui namque ad visionem pacis, vel qui ad confusionis ignominiam per hujus itinera mundi decurrant, providus lector facillima investigatione poterit praevidere. Nemo quippe prudentium dubitat Christianorum quod coelestis
Abbreviated transcription (Latin):
Sacra altaria destruun¬
tur : pleriq excleri¬
catus officio ensibur
obtruncantur. atq: in¬
humata canibus auib q
multorum ex ponuntur
cadauera occisorum :
Itaut septua gesimi octa¬
uipsalmigon in merito
illi calamitati congrua
uideatur inscriptio :
Cumq nos huius cemodi
causacesar &gustanae
urbis circum septus mu¬
rorum ambitus conti¬
ner& aduentumq su¬
prataxati principis
prestularemur : omnipo¬
tentis dñi misericordiã
promtissime ex orantes
epflagitabamus ut ty¬
rannicae iugum domi¬
nationis nequaquamee¬
uicib: nr̃is sines& imnponis
Auxiliumq dex terȩ suae
pussimo principi contra
impussimum hostem
quantocius inꝑtir& :
Sed orationes pauperũ¬

Expanded text:
sacra altaria destruuntur; plerique ex clericatus officio ensibus obtruncantur, atque inhumata canibus avibusque multorum exponuntur cadavera occisorum: ita ut septuagesimi octavi psalmi non immerito illi calamitati congrua videatur inscriptio. 3. Cum nos hujuscemodi causa Caesaraugustanae urbis circumseptus murorum ambitus contineret, adventumque supra taxati principis praestolaremur; omnipotentis Domini misericordiam promptissime exorantes efflagitabamus, ut tyrannicae jugum dominationis nequaquam cervicibus nostris sineret imponi, auxiliumque dexterae suae piissimo principi contra impiissimum hostem quantocius impertiret. Sed orationes pauperu
Abbreviated transcription (Latin):
cipem fraudulenta
praecendens molimi¬
na: superbo adnisu
xp̃ianam debellaturus
adgreditur patriam:
Huius itaq sceleris cau¬
sagens efferałuasco¬
num. pirineis monti¬
bus promota diuer¬
sis uastationibus hibe¬
riae patriam populan¬
docrassatur: heu pro
dolor dicendistudiũ :¬
calamitatis intercipit
magninida: Sedtandẽ
ueniendumẽ ad id quod
formidatoratio: Inno¬
xius quippe multorum
xp̃i anorum sanguis ef¬
funditur. Alii iugulis
non nulli missililibus
pleriq diuersis iaculis
sauciantur : Innume¬
rabilis multitudo cap¬
tiuorum abducitur.
nmens a spolia subtra¬
untur : templis dĩ in faus¬
tumbellum infestur.¬

Expanded text:
cipem fraudulenta praetendens molimina, superbo adnisu Christianam debellaturus aggreditur patriam. Hujus itaque sceleris causa gens effera Vasconum Pyrenaeis montibus promota, diversis vastationibus Hiberiae patriam populando erassatur. Heu, proh dolor! dicendi studium calamitatis intercipit magnitudo. Sed tandem veniendum est ad id quod formidat oratio. Innoxius quippe multorum Christianorum sanguis effunditur: alii jugulis, nonnulli missilibus, plerique diversis jaculis sauciantur, innumerabilis multitudo captivorum abducitur, immensa spolia subtrahuntur. Templis Dei infaubellum infertur
Abbreviated transcription (Latin):
Contra delinquentiũ iudi
non uir tutis emulatione
sed amore praemii tempo¬
ralis exitatur :¬
nius tȩ quodiustũ est exeo¬
tur : qui ipsam quam psxto¬
dit iustitiã. uenun da se
minime ueretur ::¬
us tȩ ergo ius tum ex equiest
in asseruonẽ iustitia e ean¬
dẽ ipsã iustitiã quȩ sese :¬

Expanded text:
Contra delinquentium judiContra delinquentium judinon virtutis aemulatione, sed amore praemii temporalis excitatur. Iniuste, quod iustum est, exequitur, qui ipsam, quam praetendit, iustitiam venundare minime veretur. Iuste ergo iustum exequi est, in adsertione iustitiae eandem ipsam iustitiam quaere
Abbreviated transcription (Latin):
lucris multas iniuriasto¬
lerant : & procaclestimer¬
cedeuł tenuis simi uerbi fer¬
se contumelias secusant :
Iesreno iudicio tota &i am
die adsistere iudices for¬
ditatem deietionẽ & fa¬
mempro ad quisendis diui¬
tiis atque honorib tole¬
rant. escarũ seabstinen¬
tia cruciant. atq a dipis¬
cenda terrena festinant:
Suꝑna aum̃ laborios equȩ¬
sere. tanto magis dissimu¬
lant : quanto ea r&ribui
tar dius putant:
udices qui tesrena ambi¬
unt. & caelestia non sequi¬
runt . quasi arborũ mose
deor sumuastisunt sussũ
angusti : qui a fortes in infe¬
riora subsistunt. sed ad supe¬
riora deficiunt:
Plerumq: non nulli iudices
terrena praemia appe¬
tunt. & iustitiã defendunt:
Seq in nocentes &stimant:
& esse defensores sectitu¬
dinis ex ultant Quib: sispes
num mi subtrahitur. ade¬
fensione protinus ius titiae
cessatur : & tamen defen¬
sores seius titiae cogitant.
sibiq serectores asserunt :
quin equa quã sectitudinẽ
sed num mos quȩrunt :

Expanded text:
njurias tolerant, et pro coelesti mercede, vel tenuissimi verbi ferre contumelias recusant . Terreno judicio tota etiam die assistere judices forditatem, dejectionem et famem pro acquirendis divitiis atque honoribus tolerant, escarum se abstinentia cruciant, atque ad adipiscenda terrena festinant. Superna autem laboriose quaerere tanto magis dissimulant, quanto ea retribui tardius putant. Judices qui terrena ambiunt, et coelestia non requirunt, quasi arborum more deorsum vasti sunt, sursum angusti, quia fortes in inferiora subsistunt, sed ad superiora deficiunt. Plerumque nonnulli judices terrena praemia appetunt, et justitiam defendunt, seque innocentes aestimant, et esse defensores rectitudinis exsultant . Quibus si spes nummi subtrahitur, a defensione protinus justitiae cessatur; et tamen defensores se justitiae cogitant, sibique se rectos asserunt, qui nequaquam rectitudinem, sed nummos quaerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
enim aliut nemopotest
lapides & alapidibus
non portatur : Quia se¬
denstor nr̃r omnia nr̃a
tolerat. sed in ipso malũ
ñ fuit. quod tolerari de¬
buis s& : Ips equippe fun¬
damentũ funda meniu¬
rũ est : qui a & origo est
in constantiũ & constas¬
tia robustorum:
Egregius praedicator
ait siquis aũm suꝑ ȩdifi¬
cat supra fundamentũ
aurũ argentũ. lapides
pradiosos ligna fenũ
stipula : unius cuiusque¬
opus manifestũ erit: di¬
esenim declarabut q̃uia
inigne seuelabitur : &
unius cuius qu e opus qua¬
lesit ignis ꝓbabit : Sicuius
opus manserit quod suꝑ¬
edificauit : mercedẽ acci¬
pi&: sicuius opus arserit :
derimentũ pati&ur :¬
pseaũm saluus erit sicta¬
men quasiꝑ ignem:
uachuis hoc quod su¬
perius protulimus de
ine tribulationis in hac
mobis uita adhibitopossit
intellog: tamensiquis
hec de gne future purga¬
tionis accipiat. pensandũ
sollicite ẽ : quia illũ dixit
pignemposse saluari. Non
quisuꝑ hoc fundam̃ tum.

Expanded text:
enim aliud nemo potestenim aliud nemo potestlapides, et a lapidibus non portatur; quia Redemptor noster omnia nostra tolerat, sed in ipso malum non fuit quod tolerari debuisset. Ipse quippe fundamentum fundamentorum est, quia et origo est inchoantium, et constantia robustorum . Egregius praedicator ait: Si quis autem superaedificat supra fundamentum aurum, argentum, lapides pretiosos, ligna, fenum, stipulaopus manifestum erit. Dies enim Domini declarabit, quia in igne revelabitur, et uniuscujusque opus quale sit, ignis probabit. Si cujus opus manserit, qui superaedificaverit, mercedem accipiet. Si cujus opus arserit, detrimentum patietur; ipse autem salvus erit, sic tamen quasi per ignem . Quamvis hoc, quod superius protulimus de igne tribulationis in hac nobis vita adhibito possit intelligi, tamen si quis hoc de igne futurae purgationis accipiat, pensandum sollicite est quia illum dixit per ignem posse salvari, non qui super hoc fundamentum
Abbreviated transcription (Latin):
sibiomne estimat licẽ¬
re quod lib& :
abuchodonosor sex babi¬
loniaedũ elatamente
aput se uolues & dicens.
non ne haec est babslon
quã ego a edificaui iinra¬
tionale animal protinus
uersus est: quod enim
factus fuerat ꝑdidit:
qui humiliter nõluit dis¬
simula re quod fecit: &¬
quia elatione cogitatio¬
nisse suꝑ homines extulit:
ipsum quẽ communem
cũ hominibus habuit.
sensum hominis amisit:
passim contumeliaserũ¬
punt & hoc quod inuigilan¬
tes regimini seruiunt.
er salomonẽ dicitur
est puer . &cuius princi

Expanded text:
sibi omne aestimat licesibi omne aestimat licere quod libet. Nabuchodonosor rex Babyloniae, dum elata mente apud se volveret dicens: Nonne haec est Babylon, quam aedificavi ? in irrationabile animal protinus versus est. Quod enim factus fuerat perdidit, quia humiliter noluit dissimulare quod fecit. Et quia elatione cogitationis suae se super homines extulit, ipsum quem communem cum hominibus habuit sensum hominis amisit. passim contumelias erumpunt, et hoc quod invigilantes regimini serviunt, Per Salomon dicitur: est puer, et cujus pri
Abbreviated transcription (Latin):
se esse iudicabat:
hiro aũm modocũ aput
se paruulus. aput dñm
magnus : cum aũmaput
semagnus aput dm̃ par¬
uulus fuit:
lerũq dum ex subiecto¬
rũ a fluentia princi¬
pis animus inflatur. in
luxũ suꝑbiae. ipsopoten¬
nae fastigiole nocinante
corrumpitur: sed aliud
est quȩ lib& bona ñ esse :¬
aliud bona benehabere
nescire :
nomne quod princeps
agit tribulatione &
angustia uallatur quia
coreius anxietate &
suspicione confunditur:
Sicut ꝑbeatũ iobdicitur:
terrebit eum tribula¬
tio& angustia uallauit
eũ : sicut regem qui prae¬
paratur ad praelium
Quã uis quo libe in loco¬
positus princeps cogi
tamen ꝑtria haec ani¬
mus effrenatius rapi¬
tur : cum mundi huius
prosperitate freuen¬
tius sub leuatur :
sumpraeise seprinceps
potestaiec&eros cons¬
picit. alta dese elate
cogitans sentit: & cũ
auctori tateuo cisa nullo
resistitur: lingualicen¬
tius ꝑ abricta diffrenat᷑:
Cumplerũq facere prin¬
cipi quod lib& licexius te

Expanded text:
se esse judicabat. se esse judicabat. Miro autem modo, cum apud se parvulus, apud Dominum magnus, cum autem apud se magnus, apud Dominum parvulus fuit. Plerumque dum ex subditorum affluentia principis animus inflatur, in luxum superbiae, ipso potentiae fastigio lenocinante, corrumpitur. Sed aliud est quaelibet bona non esse aliud bona bene habere nescire . In omne quod princeps agit, tribulatione et angustia vallatur . Quia cor ejus anxietate et suspicione confunditur, sicut per beatum Job dicitur: Terrebit eum tribulatio, et angustia vallabit eum, sicut regem, qui praeparatur ad praelium . Quamvis quolibet in locpositus princeps cogittamen per tria haec animus effrenatius rapitur, cum mundi hujus prosperitate frequentius sublevatur. Cum praeire se princeps potestate caeteros conspicit, alta de se elate cogitans sentit. Et cum auctoritati vocis a nullo resistitur, lingua licentius per abrupta diffrenatur. Cum plerumque facere principi quod libet licet, juste
Abbreviated transcription (Latin):
similitudinẽ ducuntus
de quo scriptum est
Omne sublime uid&
& ipse est rex suꝑ uniuer¬
sos filios superbi ae
QQuis quis potestate ho¬
ris prȩdituselationl
fastu supra subiectos
adtollitur. ad eius simi¬
tudinẽ di citur quisin¬
gulare culmen appeens
& socialẽ angelorũ uita
despiciens ait: a scendã
suꝑ altitudinem nubiũ :
similis ero altissimo:
niro ergo iudicio intus fo¬
ueã deiectionis inuenit:
dumforisse inculmine
potestatis ex tollit: A pos¬
tatȩ quippe angelosimi¬
us efficitur dum homo
nomini essesimilis de¬
dignatur:
aul sex abhumi litatis me¬
rito. intumosẽ suꝑbiae
culmine potestatis excrȩ¬
ut: ꝑ humilitatẽ quippe
raelatus est. ꝑsuꝑbiam
eprobatus. dño ad testan¬
e quiait : Non necumes¬
es paruulus in oculistuis.
aput teconstitui intri¬
aruulũ seidẽ saulan¬
tepotestatẽ uiderat :¬
ed fultus temporali po¬
entiaciã separuulum
non uidebat: c&erorũ
lamq: conparationisep̃¬
ferens magnumse aput

Expanded text:
similitudinem ducuntur, similitudinem ducuntur, de quo scriptum est: Omne sublime videt, et ipse est rex super universos filios superbiae . Quisquis potestate honoris praeditus elationis fastu supra subjectos attollitur, ad ejus similitudinem ducitur, qui singulare culmen appetens, et socialem angelorum vitam despiciens, ait: Ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo . Miro ergo judicio intus foveam dejectionis invenit, dum foris se in culmine potestatis extollit. Apostatae quippe angelo similis efficitur, dum homo homini esse similis dedignatur. Saul rex humilitatis merito in tumorem superbiae culmine potestatis excrevit; per humilitatem quippe praelatus est, per superbiam reprobatus, Domino attestante, qui ait: Nonne cum esses parvulus in oculis tuis, caput te constitui in triParvulum se idem Saul ante potestatem viderat, sed fultus temporali potentia jam se parvulum non videbat. Caeterorum namque comparatione se praeferens magnum se apud
Abbreviated transcription (Latin):
nis in tumescit: Edũ
adusum cuncta subia¬
cent. dũ aduotũ ueloci¬
ter iussa conplentur:
dum om̃s subditi si qua
benegesta sunt laudib:
efferunt malegestis
aũmnulla auctoritate
contradicunt. dumple¬
rũq: laudant &iã quod
obiurgase debuerant.
seductus abhis quȩ in fra
subduntur. suꝑse eius
animus tollitur: &dũ
foras in menso fauose
circum datur. in tus ue¬
ritate uacuatur: atq
oblitus surin uocesse spar¬
git alienas. Talemq si
credit qualem foris auds
non qualẽ intus discer¬
nere debuit:
leriq principum sub¬
iectos quosq: despicunt
eosq: equales sibinatus
or dine non agnoscunt:¬
& quos sorte potestaus
excesserint. transcen¬
disse se exi ã uitȩ mer¬
tis credunt: cunctisse
exstimant ampliussa¬
pere quib: se uidentan¬
plius posse : in quodam
quippese consti tuuntcl¬
mine aput sem & ipsos
& quia aequae c&eris
natusx condicione cois¬
tringuntur. ex aequores¬
picere ceteros dedignas¬
tur:. Sicque usq: ad cius

Expanded text:
nis intumescit. Et dum nis intumescit. Et dum ad usum cuncta subjacent, dum ad votum velociter jussa complentur, dum omnes subditi, si qua bene gesta sunt, laudibus efferunt, male gestis autem nulla auctoritate contradicunt, dum plerumque laudant etiam quod objurgare debuerunt, seductus ab his quae infra subduntur, super se ejus animus extollitur, et dum foras immenso favore circumdatur, intus veritate vacuatur . Atque oblitus sui in voces se spargit alienas, talemque se credit, qualem se foris audit, non qualem intus discernere debuit. Plerumque principes subjectos quosque despiciunt, eosque aequales sibi naturae ordine non agnoscunt; et quos sorte potestatis excesserint, transcendisse se etiam vitae meritis credunt. Cunctis se aestimant amplius sapere, quibus se vident amplius posse. In quodam quippe se constituunt culmine apud semetipsos. Et quia aequa caeteris naturae conditione constringuntur, ex aequo respicere caeteros dedignantur. Sicque usque ad ejus
Abbreviated transcription (Latin):
rincipes huius munde
quo semultis populorũ
agminib: p̃latos esse
cognoscunt eosẽ subscãe
fidei disciplinã humili
mente prosternant ut
non pracesse solum mo¬
dostudeant. sed multis ꝓ¬
desse segaudeant: Nam
quis ubi ectarũnumero¬
sitate plebium ad tolli¬
tur. ipso fastuelationis
quo ad summa conscen¬
desenititur non in meri¬
tocasus suiruina multa¬
tur: sicut scriptum est:
deiecisti eos cũ alleua sent᷑:
onait psalmistadeie¬
cisticos post quã eleua¬
tis unt : sed cũ alleua sen¬
tur: Hanc ergo primam
ruinã principes timeant :
quiꝑpriuatã głã semee¬
ipsos diligere ñ fosinidant :
Quia eoplerumq: intrinse¬
cuscorruunt. quom ale
ex trinsecus surgunt :
Im̃s qui in hoc munꝰdo prin¬
cipantur densis cogita¬
tionum tumultibus incor¬
de premuntur : dumq
desideriorũ turba sin¬
trase exitant. pros tratã
mentempede misesefre¬
quen tationis calcant:
onnum quã princeps
eo ipso quo praemin&cẽ¬
teris elatione cogitatio¬

Expanded text:
rincipes hujus mundi, rincipes hujus mundi, quo se multis populorum agminibus praelatos esse cognoscunt, eo se sub sanctae fidei disciplina humili mente prosternant, ut non praeesse solummodo studeant, sed multis prodesse gaudeant. Nam qui subjectarum numerositate plebium attollitur, ipso fastu elationis, quod ad summa conscendere nititur, non immerito casus sui ruina multatur, sicut scriptum est: Dejecisti eos cum allevarentur . Non ait Psalmista, Dejecisti eos postquam elevati sunt; sed Cum allevarentur. Hanc ergo primam ruinam principes timeant, qui privatam gloriam semetipsos diligere non formidant, quia eo plerumque intrinsecus corruunt, quo male extrinsecus surgunt. Omnes qui in hoc mundo principantur densis cogitationum tumultibus in corde premuntur. Dumque desideriorum turbas intra se excitant, prostratam mentem pede miserae frequentationis calcant . Nonnunquam princeps eo ipso quo praeeminet caeteris, elatione cogitatio
Abbreviated transcription (Latin):
mni quos om̃t quos dĩsern
Equamarũ conpaction¬
b: comparat. ad defensio¬
nemiuã parculpa con¬
cordat: Sicut adbeati
iob deleuia ta nsquamis
dicitui una alteri adhere¬
bunt & tenentes se nequa¬
quaẽ separabuntur: Tenen¬
tes enimnequaquã sepa¬
rariqueunt quia eo ad
defensionẽ suã uicissim
constricti sunt quose sibi
ꝑomnia similes es se me¬
minerunt:
inexodo scriptum est: di¬
uis a estaqua & ingressi
sunt filus rł ꝑmedium
maris sicci:¬
Fripiuntur& enim iusti :
dum ꝑ discordiã diuidun¬
tur iniusti: &electorũ
uota ad ꝑfectũ ꝑueniunt :
cum seproborũ agmina
nexudis cordiae confun¬
duntur:
uminduaspartesunda
maris rubri diuiditur :
ab electo populo adterrã
se promissionis tenditur:
quia dũ malorum unitas
scinditur : bonȩmentes.
ad hoc quod apperunt ꝑ¬
ducuntur:
Cimalorũ unitas noxia
non fuis sex nequa quam
diuina prouidentia suꝑ¬
bi entium linguas in tanta
diuersitate dissipassa :
& diuide linguas eorum:

Expanded text:
iniquos omnes, quos Dei sermo iniquos omnes, quos Dei sermo squamarum compactionibus comparat, ad defensionem suam par culpa concordat, sicut ad beatum Job de Leviathan squamis dicitur: Una alteri adhaerebunt, et tenentes se nequaquam separabuntur . Tenentes enim se nequaquam separari queunt, quia eo ad defensionem suam vicissim constricti sunt, quo se sibi per omnia similes esse meminerunt. In Exodo scriptum est: Divisa est aqua, et ingressi sunt filii Israel per medium maris siccijusti, dum per discordiam dividuntur injusti; et electorum vota ad perfectum perveniunt, cum reproborum agmina nexu discordiae confunduntur. Cum in duas partes unda maris Rubri dividitur, ab electo populo ad terram repromissiquia, dum malorum unitas scinditur, bonae mentes ad hoc, quod appetunt, perducuntur. Si malorum unitas noxia non fuisset, nequaquam divina providentia superbientium linguas in tanta diversitate dissipasset. e, divide linguas eorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ad senullatenus intrase
ꝑmit tunt :
Malorũ pestifera con¬
cordiã subleuiatbnsqua¬
mis: beatus i ob indicat di¬
cens: una alteri adhere¬
bunt : & tenentesse nequa¬
quã separabuntur: qui
enim diuisi corrigipote¬
rant iniquitatum suarũ
ꝑtinacia unitiꝑ durant :
& tanto magiscotidie
a cognitione iustitiae
sesẽ parabiliores fiunt
quanto a se inuicemnull
mere patione separant
icut esse noxiũ sol& sug¬
tas desitbonis ĩtapnicio¬
sum est siñ desit in alis
eruersos nonnum quar
unitas corroborat duma
cordat : & canto magin
corrigibiles quanto una¬
mes facit :
De unitate concor danũ
tur: stuppa coll&ta sm¬
goga peccantium: deha
naum ꝓph&a ait :Sicit
spinȩ inuicẽse conpl&o¬
tur: sic conuiuiũ corumd
riter potantium: Cono¬
uiumnaniq: reprobori
est : dele tatio tempori¬
liũ uoluptatum: In quoni¬
mirũ conuiui opariter
tant q̃uia deletations
suae in lecebris. sese col¬
corditer debriant:
Membra satane idest

Expanded text:
ad se nullatenus intrare ad se nullatenus intrare permittunt. Malorum pestiferam concordiam sub Leviathan squamis beatus Job indicat dicens: Una alteri adhaerebunt et tenentes se nequaquam separabuntur Qui enim divisi corrigi poterant, in iniquitatum sua rum pertinacia uniti perdurant . Et tanto magis quotidie a cognitione justitiae separabiliores fiunt, quanto a se invicem nulla increpatione separantur. Sicut esse noxium solet, si unitas desit bonis; ita perniciosum est, si non desit malis. Perversos nonnunquam unitas corroborat, dum concordat; et tanto magis incorrigibiles quanto unanimes facit. De unitate concordantium citur: Stupa collecta Synagoga peccantium . De hac Nahum propheta ait: Sicut spinae se invicem complectuntur, sic convivium eorum pariter potantium . Convivium namque reproborum est delectatio temporalium voluptatum; in quo nimirum convivio pariter potant, quia delectationis suae illecebris sese concorditer debriant. Membra Satanae, id est,
Abbreviated transcription (Latin):
sentis uitȩ honor e con¬
UIII DE¬
UU DEMALORUNICONEOROIA
umꝑ uersorũ nequitia
inpaceiungitur. pro¬
secto corũm malis acti¬
b robur aug&xur : Quia
quo sibi in malitia congru¬
unt. tantose robus tius.
bonorũ afflictionibus
in lidunt:
dbeatũ iobdiuina uoce
proleuiatꝟndicitur: mem¬
bra carniũ eius coaeren¬
tia sibi : squa me eius scuta
quippe satanȩ quo nulla
interse discordiae ad¬
uersitate diuisisunt: in
bonorũ grauius nec eglo¬
merantur:
Qui iniquos pace sociat.
iniquitati uires administrat.
Quiabonos dderius depri¬
munt quos & unanimiter
persecuntur :
quos similis reatus sociat.
concordi ꝑtinacia &iã
defensio ꝑuersa constipat:
Vt defacinorib suis ater¬
na se inuicẽ defensione
tileantur:
Sibi enimquisq m&xiit. dũ
ad moneriuel corrigi
alterum cernit : &idcir¬
cocontra corripientium
uerba unanimiterad sur¬
git. qui a se in alterũ ꝓtegui
umuicis simmali sũꝑbadẽ¬
exortationis spicula

Expanded text:
sentis vitae honore consentis vitae honore conVIII. De malorum concordia. Dum perversorum nequitia in pace jungitur, profecto eorum malis actibus robur augetur . Quia quo sibi in malitia congruunt, tanto se robustius bonorum afflictionibus illidunt. Ad beatum Job divina voce pro Leviathan dicitur: Membra carnium ejus cohaerentia sibi . Corpus ejus scuta quippe Satanae, quo nulla inter se discordiae adversitate divisi sunt, eo in bonorum gravius nece glomerantur. Qui iniquos pace sociat, iniquitati vires administrat, quia bonos deterius deprimunt, quos et unanimiter persequuntur. Quos similis reatus sociat, concordi pertinacia etiam defensio perversa constipat, ut de facinoribus suis alterna invicem defensione tueantur . Sibi enim quisque metuit, dum admoneri vel corrigi alterum cernit. Et idcirco contra corripientium verba unanimiter assurgit, quia se in altero protegit. Dum vicissim mali superba deexhortationis spiracula
Abbreviated transcription (Latin):
similes qui insaniam
quȩ praeualent uir tutẽ
putant : qui ex morbo es se
nesciunt hoe quod amplius
sanispossunt & quasi cre¬
uisse seuirib: estimant :
dum aduitȩ terminum ꝑ
augmenta langoris ad¬
propinquant :¬
onnum quã reprobifre¬
ne ticissimiles quia ra¬
uonis sensum non habent
flentur &rident : & tan¬
to in magna exultatione
sedilatant. quantũ & i¬
sensibiles malum quod ƿa¬
tiuntur ignorant :¬
n ecclesiasten libro scrip¬
tum est: uidiseruos in
equis & principes ambu¬
lantes quasi seruos suꝑ
terram: Omnis qui peccat:
seruus est peccati: Serui p¬
namq: in equis sunt . cum
peccatores praesentis
uitȩ dignitatib: efferun¬
tur: principes uero quasi
seruiambulãt cum mul¬
tos dignitate uir tutum
plenofnullus honor erigit.
sed summa hic aduersi¬
tas uelut in dignos deor¬
sum praemit᷑ :.¬
erpsalmistam dicitur:
dosmitauerunt qui as̃¬
cenderunt equos. idest
inmoste anime mentis
oculos aueritatis luce
clauserunt. quiin prae¬

Expanded text:
similes, qui insaniam similes, qui insaniam qua praevalent virtutem putant, qui ex morbo esse nesciunt hoc quod amplius sanis possunt, et quasi crevisse viribus aestimant, dum ad vitae terminum per augmenta languoris appropinquant. Nonnunquam reprobi phreneticis similes, qui rationis usum non habent, flent, et rident; et tanto in magna exsultatione se dilatant, quanto et insensibiles malum quod patiuntur ignorant. In Ecclesiaste libro scriptum est: Vidi servos in equis, et principes ambulantes quasi servos super terram . Omnis qui peccat servus est peccati. Servi namque in equis sunt, cum peccatores praesentis vitae dignitatibus efferuntur. Principes vero quasi servi ambulant, cum multos dignitate virtutum plenos nullus honor erigit. Sed summa hic adversitas velut indignos deorsum premit. Per Psalmistam dicitur: Dormitaverunt qui ascenderunt equos , id est, in morte animae mentis oculos a veritatis luce clauserunt qui in prae
Abbreviated transcription (Latin):
cecitate cupiditatis quasi
insensibi litate ebri&atis
ignorat:
Uundigłam quisquȩ si¬
tiens. dummultas proea
tribulationes repperit :
amarum est quodbibit:
Sed quia hoc nimis in hian¬
ter sumsit: eiusdem ama¬
ritudinis malũ discerne¬
re praeipsa ebriedate
non sufficit :¬
mant ꝑuersi homines
prohuius mundigloriã
&iã tribulationes. cunctis¬
q: proca sudoribus liben¬
ter seruiunt. & grauium
uia dõ auerutur &
prosperatur. tanto
mus : quanto a ⁊ elodis¬
ciplinȩ in uenitur alienus
Nonnulli & iniquitates
petrant & gaudesenon
cessant : Quinimirum
lȩtantur cum malest¬
cerint. & exultant inie¬
bus pessimis:
Nonnulli re proborumcũ
iniqeagunt & pros peru¬
tur. non sospitate erigui¬
tur sed insania qua a feli¬
gidebu erunt: & indemi¬
seri inexultatione diffli¬
untunde abonis flentus:
leriq: reprobi dumpec¬
catorum suorũ uinculis
alligantur. adiustiuae
tramitem nequa quam
reuertuntur : frenei¬
corũ uidelic& sensibus

Expanded text:
caecitate cupiditatis, quasi caecitate cupiditatis, quasi insensibilitate ebrietatis, ignorat. Mundi quisque gloriam sitiens, dum multas pro ea tribulationes reperit, amarum est quod bibit; sed quia hoc nimis inhianter sumpsit, ejusdem amaritudinis malum discernere non sufficit. Amant enim perversi homines pro hujus mundi gloria etiam tribulationes, cunctisque pro ea sudoribus libenter serviunt, et gravium ui a Deo avertitur, et prosperatur, tanto mus, quanto a zelo disciplinae invenitur alienus . Nonnulli et iniquitates perpetrant, et gaudere non cessant: Qui nimirum laetantur, cum malefecerint, et exsultant in rebus pessimis . Nonnulli reproborum, cum inique agunt et prosperantur, non sospitate eriguntur, sed insania, qua affligi debuerunt, et inde miseri in exsultatione defluunt, unde a bonis flentur. Pleriqcatorum suorum vinculis alligantur, ad justitiae tramitem nequaquam revertuntur, phreneticorum videlicet sensibus
Abbreviated transcription (Latin):
RERUMCUPIDI TATESPON¬
TANEOS IRIBULATIONUM
LABORES ADEUNI:
uipro amose prae¬
sentis scłra sensura¬
tionis alienus dum
quidquid promundo susti¬
n& leue deputat᷑: laboris
amaritudinẽ quã tolerat
ignorat qui animirũ dela¬
tabiliierad cunctaducitur:
in quib: penaliter fatigatur :
ieremias proph&ahuma¬
nũ genus debriatũ uolup¬
tatib suis aspiciens. ait: in¬
aebriauit me absintiose¬
pleuit me amaritudinib: :
ebrius quippe : quod patitur
nescit : Qui uero absin¬
tio debriatur & hoc quod
sumpsit amarũ est: & ta¬
men non in telligit eandẽ
a maritudinẽ qua reple¬
tur: Si gnimirũ suntama¬
tores huius scłi. qui & multi
angustus amarescunt.
& tamen uelut a ebriiꝑ
cupiditatis uesaniã in sen¬
sibiles redduntur :
Ium anum genus recto
dĩ iudiciomuo lisiatib suis
sibidimis sum. atq ꝑea sdẽ
uolustates. sponta neis tri¬
bulationib: traditũabsin¬
uoest ebrium: qui a & ama¬
ra sunt quȩ prohiuus iutȩ
amose tolerat. & tamen
candẽ amaritudinem

Expanded text:
rerum cupiditate spontaneos tribulationum labores adeunt. Qui prae amore praesentis saeculi a sensu rationis alienus, dum quidquid pro mundo sustinet, leve deputat, laboris amaritudinem, quam tolerat, ignorat, quia nimirum delectabiliter ad cuncta ducitur, in quibus poenaliter fatigatur . Jeremias propheta, humanum genus debriatum voluptatibus suis aspiciens, ait: Inebriavit me absynthio, replevit me amaritudinibus . Ebrius quippe quod patitur nescit. Qui vero absynthio debriatur, et hoc quod sumpsit amarum est, et tamen non intelligit eamdem amaritudinem, qua repletur. Sic nimirum sunt amatores hujusangustiis amarescunt, et tamen velut ebrii per cupiditatis vesaniam insensibiles redduntur. Humanum genus recto Dei judicio in voluptatibus suis sibi dimissum, atque per easdem voluptates spontaneis tribulationibus traditum, absynthio est ebrium, quia et amara sunt quae pro hujus saeculi amore tolerat, et tamen eamdem amaritudinem
Abbreviated transcription (Latin):
uae sunt partes eloc
eis dem singulis partib:
continentur: Alun am¬
q: uidi cantur & pereunt :
alii non iudicantur & pe¬
seunt : Alii iudicantur
& regnant : alii non iudi¬
cantur & segnant :¬
udicantur & pereunt qͥu¬
b: dominica in clamato¬

Expanded text:
e sunt partes: eleceisdem singulis partibus continentur. Alii enim judicantur, et pereunt; alii non judicantur, et pereunt; alii judicantur, et regnant; alii non judicantur et regnant. Judicantur et pereunt quibus dominica inclamatio
Abbreviated transcription (Latin):
Sum intentiones hominũ
antiqus hostis ad solater¬
sena speranda excitat.
hoc illos amasefacit quod
diutenere non possint:
Inicorũ hominum caput
diabolus est: & huius
capitis membra sunt om̃s
iniqui : Sicut di abolimem¬
brum pylatus & sicut dia¬
boli membrũ iudei ꝑsequen¬
tes. & mili tes crucifigen¬
tes fuerunt y¬

Expanded text:
Dum intentiones hominum Dum intentiones hominum antiquus hostis ad sola terrena speranda excitat, hoc illos amare facit, quod diu tenere non possint . Iniquorum omnium caput diabolus est, et hujus capitis membra sunt omnes iniqui, sicut diaboli membrum Pilatus, et sicut diaboli membra Judaei persequentes et milites crucifigentes fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut qui a fide secedit a pos¬
tata est : ita qui ad ꝑuersũ
opus quod deseruerat redit
ab omni poiente dõ a posta
MEMBRUIS:
i abolus & om̃s iniqui
ita unum corpussunt :
ut plerũq: nominecapi¬
tis censeatur corpus e
nomine corporis. appel¬
letur caput:
apitis nomine cens&ur
corpus. cum de ꝑuerso
homine dicitur: ex uobis
unus diabolus est: &rur¬
sum nomine corporis ap¬
pellatur caput. cum de ip¬
soapostata angelodicitur
inimicus homo hoc fecit:
ste princeps omnium ꝑuer¬
sorũ alios socios hab& :
atq: alios filios : quinamq
sunt eius socii. nisi illi
a postatȩ angeli qui cum
eo decaelestis patriae se
decetiderunt : uel quõs
hab& alios filios nisi ꝑ uer¬
sos homines: quide eius pra¬
ua ꝑsuasione. in malitiae
operatione generantur .o
unde &iã ueritatis uoce :¬
in fidelib: dicitur: uos ex
patre diabulo estis:
Peruersus iste auctor
erroris pradam socus
pollic& ur. quia malignis
sp̃ib: prauorũ promit᷑ tit
animar ineorũ fine ra¬
piendas :

Expanded text:
Sicut qui a fide recedit, apostata est, ita qui ad perversum opus quod deseruerat redit, ab omnipotenti Deo apostamembris. Diabolus et omnes iniqui ita unum corpus sunt, ut plerumque nomine capitis censeatur corpus, et nomine corporis appelletur caput . Capitis nomine censetur corpus, cum de perverso homine dicitur: Ex vobunus diabolus est . Et rursum nomine corporis appellatur caput cum de ipso apostata angelo dicitur: Inimicus homo hoc fecit . Iste igitur princeps omnium perversorum alios socios habet atque alios filios. Qui namque sunt ejus socii, nisi illi apostatae angeli qui cum eo de coelestide ceciderunt? Vel quos habet alios filios, nisi perversos homines, qui de ejus prava persuasione in malitiae operatione generantur? Unde etiam Veritatis voce infidelibus dicitur: Vos ex patre diabolo estis . Perversus iste auctor erroris praedam sociis pollicetur, quia malignis spiritibus pravorum promittit animas in eorum fine rapiendas.
Abbreviated transcription (Latin):
digito loquitur. prauocor¬
de macinatur malũ : & in
omni tempose iurgiase¬
minat: et cequẽ seminan¬
tem iurgia dicese uoluit :¬
prius a postatã nominauit :
quia nisimose suꝑbientis
angelia conspectu condi¬
toris prius in tuscauer¬
sione mentis cadera. fo¬
ras post modum usquead
seminanda iurgia nonue¬
euno quȩ que a postata
dicitur quod annuit ocu¬
lis. digito loquitur : terit
pede: Interiornamq est
custodi& quȩl ordinata
seruat exterius mem¬
bra: Qui ergo statũmen¬
tis ꝑdit. subsequenter fo¬
ras ad inconstantiã mo¬
tionis fluit. atque exte¬
riori mobibitate indicat.
quodnulla in terius ra¬
dice subsistat:¬

Expanded text:
avo corde machinatur malum, et omni tempore jurgia seminat . Ecce quem seminantem jurgia dicere voluit prius apostatam nominavit, quia nisi more superbientis angeli a conspectu conditoris prius intus aversione mentis caderet, foras postmodum usque ad seminanda jurgia non veDe unoquoque apostata dicitur quod annuit oculis, digito loquitur, terit pede. Interior namque est custodia, quae ordinata servat exterius membra. Qui ergo statum mentis perdidit, subsequenter foras ad inconstantiam motionis fluit, atque exteriori mobilitate indicat quod nulla interius radice subsistat
Abbreviated transcription (Latin):
crescese debeat adulatio.
statim & sinemora est
oris gladio ferienda : & ꝑ
zeliiustitiã funditus ex¬
tinguenda:
neuagłio fatuis lurginib:
cum increpatione dicitur:
ite potius aduendenter:
& emite uobis : Venditoses
quippe olei adulatorer
sunt qui enim in accepta
qualib& gratia uanissu¬
is laudib: nitos ẽ gloriae
offerunt : quasioleum
uendunt:
rincipale corporisnrĩ:
caput est: Appellatio¬
ne enim capitis caquȩ
principatur anime mens
uocatur:. Inpinguater¬
gocaput oleum peccato¬
risi cum dem ulc& men¬
tẽ fauor adulantis:
alomonait: sicut proba¬
tur in conflatorio argen¬
tum & infosace aurũ:
ita probatur homo ose
laudantiiss Argentũ quip¬
peuel aurũ si se probũ
est igne consumitur : siue¬
ro ꝓbũ ignedeclaratur:
Sic nimirũ est : sensus uni¬
us cuius cũq operantis:¬

Expanded text:
crescere debeat adulatio, crescere debeat adulatio, statim et sine mora est oris gladio ferienda, et per zeli justitiam funditus exstinguenda. In Evangelio fatuis virginibus cum increpatione dicitur: Ite potius ad vendentes, et emite vobis . Venditores quippe olei adulatores sunt. Qui enim in accepta qualibet gratia vanis suis laudibus nitorem gloriae offerunt, quasi oleum vendunt. Principale corporis nostri caput est. Appellatione enim capitis ea quae principatur animae mens vocatur. Impinguat ergo caput oleum peccatoris, cum demulcet mentem favor adulantis. Salomon ait: Sicut probatur in conflatorio argentum, et in fornace aurum, ita probatur homo ore laudantis . Argentum quippe vel aurum, si reprobum est, igne consumitur; si vero probum, igne declaratur. Sic nimirum est sensus uniuscujusque operantis
Abbreviated transcription (Latin):
catores pec catosẽ fauori¬
bus praemunt :¬
uid est aliut peccase.
quã obcũ bere: Sed qui
peccantẽ laudib ꝓ sec un¬
tur: quasi ex tinctũ subuer¬
borũ suorũ gͦgereabscon¬
dunt :¬
rundinẽ in oxđura teci¬
gerit in pastẽ alterã flec¬
tit : & quid ꝑ arundinem
nisi casnialis animus desig¬
natur. qͦuimox fauose uł
d&ractione tangitur: in
partẽ quã lib& inclinatur :
iabose cuius quãt aura fa¬
uoris flauerit. app&itor
laudis humanȩ hila rescit:
sequasi ad gratiã inflec¬
tit:: Sedsi in deuentus de¬
tractionis eruperit unde
laudis aura ueniebat. mox
hunc qua siin partẽ alterã .¬
aduim furoris inclinat:¬
dulantiũ linguȩ non sunt
equanimiter tolerandȩ
neq: in subsequenti tempo¬
re differendȩ :
dulantium lingua siuel ad
tempus patienter suscipi¬
tur augeur : & paulis per
demulc& animum. ut
a rigose suae sectitu di¬
nis molles cat in delecta¬
tione sermonis:
Nepaulatim atq inulte

Expanded text:
catores peccatorem favoricatores peccatorem favoribus premunt. Quid est aliud peccare, quam occumbere? Sed qui peccantem laudibus prosequuntur, quasi exstinctum sub verborum suorum aggere abscondunt. Arundinem mox ut aura tetigerit, in partem alteram flectit. Et quid per arundinem, nisi carnalis animus designatur, qui mox ut favore vel detractione tangitur, in partem quamlibet inclinatur ? Si ab ore cujusquam aura favoris flaverit, appetitor laudis humanae hilarescit, se quasi ad gratiam inflectit; sed si inde ventus detractionis eruperit, unde laudis aura veniebat, mox hunc quasi in partem alteram ad vim furoris inclinate non sunt aequanimiter tolerandae, neque etiam in subsequenti tempore differendae . Adulantium lingua, si vel ad tempus patienter suscipitur, augetur, et paulisper demulcet animum, ut a rigore suae rectitudinis mollescat in delectatione sermonis. Ne paulatim atque inulte
Abbreviated transcription (Latin):
mnis homo qui ex co
quod agit hunmanas
laudes app&xit : testẽ
interra quȩrit:: Qui aũn
deactib: suisomnipotensi
dño placere festinat: tes¬
siderat :¬
ummultima lagesta lai¬
dib: exccgerant : indefut
ut in ces santer cres cat
dicitur iuste quodius um
est &x sequeris Iniustequippr
quodiustũ est ex sequitur
qui ad defensionẽ iustiuas¬
culpasa uorib ȩnutrita :
Curari aũ t uulnus ne¬
gligitur: quod dignum p̃
filimi sitelactauerint
peccatores. ñead quiescas:
peccatores enim lactant:
cum uel ꝑ p&randa mala
blandimentis inferunt. uł
ꝑpecrata fauorib ex tollunt :
tatur: de quo ꝑ psalmistã
dicitur : qm̃ laudatur pec¬
cator in desideruis animȩ
suae : & qui iniqua gerit
benedic&ur:.
alde difficile estut his
quẽ post usum malecon¬
su &udinif&iã adulan¬
tiũ linguȩ suscipiunt: amen¬
tis suae moste reuoc&ur:
neuãgło ueritas ait: sine
mortuos: sepeli ant mor¬
tuos suo s: Mor tui enim
mor tuũ sepeliunt: cum pec¬

Expanded text:
mnis homo qui ex eo quod agit, humanas laudes appetit, testem in terra quaerit. Qui autem de actibus suis omnipotenti Domino placere festinat, tessiderat. Cum multi mala gesta laudibus exaltant, inde fit ut incessanter crescatdicitur: Iuste, quod iustum est, exequeris. Iniuste quippe, quod iustum est, exequitur, qui ad defensionem iusticulpa favoribus enutrita. Curari autem vulnus negligitur, quod dignum praFili mi, si te lactaverint peccatores, ne acquiescas . Peccatores enim lactant, cum vel perpetranda mala blandimeperpetrata favoribus extollunt. tatur de quo per Psalmistam dicitur: Quoniam laudatur peccator in desideriis animae suae et qui iniqua gerit benedicitur . Valde difficile est ut is quem post usum malae consuetudinis etiam adulantium linguae excipiunt, a mentis suae morte revocetur . In Evangelio Veritas ait: Sine mortuos sepelire mortuos suos . Mortui enim mortuum sepeliunt, cum pec
Abbreviated transcription (Latin):
nam qualis sit in eo quođ
laudatur ostenditurꝰ
uisese auditis suis laua¬
b ex tollit qui disteal¬
utlquã aurũ uł argens
reprobũ fuit quã uido¬
c& fosnax linguȩ conso¬
Si fauores suos quisq: aua¬
enfad suꝑni iudicii conis¬
derationẽ sedit hacne
dehis aput occultum ui¬
quasi ex purgationisgis
admagnitudinẽ claritatis
excrescit : & unde ine¬
diũ trepidationis susti¬
neindec larius fulga¬

Expanded text:
nam qualis sit in eo quod laudatur ostenditur. Qui sese auditis suis laudibus extollit, quid iste aliud quam aurum vel argentum reprobum fuit, quem videlicet fornax linguae consSi favores suos quisque audiens ad superni judicii considerationem redit, ac ne de his apud occultum arquasi expurgationis igne ad magnitudinem claritatis excrevit, et unde incendium trepidationis sustinet, inde clarius fulg
Abbreviated transcription (Latin):
gũ trahitur ut a fastis
puerilib: corrigatuoe
si a peccatiꝑperationt
in temporis longina¬
tate conpescitur. hecs
uitȩ longinquitas quas
ꝑmisericordiã accept
ei ad cumulũ maledih¬
nis crescit:
uis sectũ sapiens ignos
quod segertemȩ eoa
litudine longȩ suntqu
innumeris obsequenu
cuneis constipantur.
Difficile quippe hii ad
quiem tendunt qui ta
duris rationũ multips¬
cium nexib adstringun¬
tur : scriptura ad tẽstan¬
te quȩ ait: Iudicium du¬
rissimum inhis qui prȩ¬
sunt fi&: unde & in euan¬
felio ueritasdicit: cu

Expanded text:
is puerilibus corrigatur. Sed si a peccati perpetratione nec temporis longinquitate compescitur, haec ipsa vitae longinquitas, quam per misericordiam accepit, ei ad cumulum maledictionis crescit. Quis rectum sapiens ignoret quod reges terrae eo a solitudine longe sunt, quo innumeris obsequentium cuneis constipantur . Difficile quippe hi ad requiem tendunt, qui tam duris rationum multiplicium nexibus astringuntur. Scriptura attestante, quae ait: Judicium durissimum in his qui praesunt fiet . Unde et in Evangeli
Abbreviated transcription (Latin):
uel iosuae. angelos ido¬
rant. nec tam̃ ad orari
prohibentur : Ioh annes
in apocalypsiñ adorare
angelũ uoluit. sed tam̃
cit dicens: Vide ne fece¬
ris. conseruus tuus sum
& fratrum tuorũ:
Quidest quod ante sedems¬
toris aduentum angeli
ab hominib: adorantur

Expanded text:
et Josue angelos adorant, nec tamen adorare prohibentur; Joannes vero in Apocalypsi sua adorare angelum voluit, sed tamenpescuit, dicens: Vide ne feceris, conservus enim tuus sum et fratrum tuorum . Quid est quod ante Redemptoris adventum angeli ab homin
Abbreviated transcription (Latin):
to nonnum quanihisto¬
riae tegmine benese
in exterioribus format:
nsacro eloquio intelle¬
gentiae magna discre¬
toest: Sepe enimin
quibus dam locis illius
& historia seruandaẽ
& allegoria: & sepe
inquibus dã sola ex qui¬
sendaẽ allegoria
aliquando uero sola neces¬
scest : ut teneatur hstoria
nquibus dam locis sicut
diximur historiasimul
tenendaẽ & allegoru:
ut & tardiores pascan¬
tur ꝑ historiã & uelocio¬
res ingenio ꝑ allegoriã
Vnde cum loquente do
populus lampader &
sonitum bucinae & mon¬
tem fumigantem cerne¬
r& : perterritus p&uit.
uteis permorsen dñs lo¬
ques&ur Sicut scriptũ
est: St& it populus de
longe. Morses aum̃
accessit ad caliginem
inquaerat dr̃
Turba populi allegoriarũ
caliginem ñ ual& pene¬
trare : quia ualde pauco¬
rumẽ spalẽ intellectum
rimari: Qui a ęnimmen¬
tescarnalium sola sepe his¬
toria pascuntur: Loquen¬
tedõ. longe populus st&it
Qui auero sp̃ales quiq: ille¬
goriarum nubempene¬

Expanded text:
to nonnunquam histoto nonnunquam historiae tegmine, bene se in exterioribus format. In sacro eloquio intelligentiae magna discretio est. Saepe enim in quibusdam locis illius et historia servanda est et allegoria, et saepe in quibusdam sola exquirenda est allegoria, aliquando vero sola necesse est ut teneatur historia. In quibusdam locis, sicut diximus, historia simul tenenda est et allegoria, ut et tardiores pascantur per historiam, et velociores ingenio per allegoriam. Unde cum loquente Deo, populus lampades et sonitum buccinae, et montem fumigantem cerneret, perterritus petiit ut eis per Moysem Dominus loqueretur, sicut scriptum est: Stetit populus de longe, Moyses autem accessit ad caliginem in qua erat Deus . Turba populi allegoriarum caliginem non valet penetrare, quia valde paucorum est spiritualem intellectum rimari. Quia enim mentes carnalium sola saepe historia pascuntur, loquente Deo, longe populus stetit. Quia vero spirituales quique allegoriarum nubem pene
Abbreviated transcription (Latin):
ueniat : Sed hoc sibidiã
quodforas locuntur
abscondat:
Ante considerationis
nr̃e oculor p̃cedentium
patrũ sententue : quasi
uirge uariae ponuntur :
Inquibus dũ plerumq
intelle tum littere fugi¬
mus quasicorticem sub¬
traimus: & dum plerum
sequimur: quasi cortice
& in iꝑ sis coitscib litterx sub¬
Et duncor txre linqui¬
tur: interioris intelle¬
gentiae uirentia exẽ¬
plamonstrantur:
Varias uirgas iacobin
aquae canalib posuit:
Qui a redemptor nos ter
in libris eas sacre scien¬
tiae sententiar quib:
nos intrinsecus infundi¬
mur fixit: Has aspicien¬
tes ariaes cumo uibus
coeunt : quiarationaler
nr̃i sp̃r dũ in earũ inten¬
tione defixisunt. singu¬
lis quibusq: actionibus
permiscentur. ut tales
f&us operũ procreent:
qualia exempla p̃ceden¬
tiũ inuocib p̃ceptorũ
uident. Scilic& ut diuer¬
sũ colorẽ prols boni
operishabeat:
num quam subtrac¬
otalit tese cortictacu¬
tius mens nr̃a int̃na
considerat : & reserua¬

Expanded text:
veniat, sed hoc sibi etiam veniat, sed hoc sibi etiam quod foras loquuntur abscondat. Ante considerationis nostrae oculos praecedentium patrum sententiae quasi virgae variae ponuntur. In quibus dum plerumque intellectum litterae fugimus, quasi corticem subtrahimsequimur, quasi corticem  ab ipsis cortex litterae subet dum cortex relinquitur, exterioris intelligentiae virentia exempla monstrantur. Varias virgas Jacob in aquae canalibus posuit : quia Redemptor noster in libris eas sacrae scientiae sententias, quibus nos intrinsecus infundimur, fixit. Has aspicientes arietes cum ovibus coeunt; quia rationales nostri spiritus, dum in earum intentione defixi sunt, in singulis quibusque actionibus permiscentur, ut tales fetus operum procreent qualia exempla praecedentium in vocibus praeceptorum vident, scilicet, ut diversum colorem proles boni operis habeat. Nonnunquam subtracto litterae cortice, acutius mens nostra interna considerat, et reserva
Abbreviated transcription (Latin):
ninser spr figuratur
Dequo hirdems edemptor
dicis: Ignem uenimit¬
tere in terra:
ues manus morsi susti¬
nent atq: sustentando
leuiorer reddunt : quia
mediator di& hominũ
cũ igne scĩ sp̃r ueniens. man¬
data legis graui at quae
dũ carnalit̃ tenesentur
portari ñ pote rant.to¬
lerabiliora nob̵ ꝑ spalem
intellegentiam ostendit:
Quasi enim manus mornꝰ
leuer reddidit : quipon
dus mandatorũ legis
aduir tutem confersio
ALLEGORIA.
ntelletus sac rielo quu
int̃ iextum & inysteriũ
tantaẽ libratione pens an¬
dus : ut utriusq: partir
lance moderati. hunc
neq nimiae discussionis
pondus de primat neq
rursum torpor incuriae
uacuum relinquat :¬
ltae sacrielo quu sen¬
tentiae.tanta allegori¬
irũ conceptione sunt
grauide. ut quis quis car
adsolam ienere historiã
nititur: earũ notitia per
suam incuriã priuetur
Non nullae uero i taex¬
terioribus p̃ceptis in ser¬
uiunt. ut siquis eas sub¬
tilius penrare deside¬
& intus quidẽ nihil in¬

Expanded text:
nctus figuratur, de quo idem Redemptor dicit: Ignem veni mittere in terram ves manus Moysi sustinent, atque sustentando leviores reddunt, quia Mediator Dei et hominum cum igne sancti Spiritus veniens mandata legis gravia, quae dum carnaliter tenerentur portari non poterant, tolerabilia nobis per spiritalem intelligentiam ostendit. Quasi enim manus Moysi leves reddidit, quidus mandatorum Legis ad virtutem confessionallegoria. Intellectus sacri eloquii inter textum et mysterium tanta est libratione pensandus, ut utriusque partis lance moderata, hunc neque nimiae discussionis pondus deprimat, neque rursum torpor incuriae vacuum relinquat. Multae sacri eloquii sententiae tanta allegoriarum conceptione sunt gravidae, ut quisquis eas ad solam tenere historiam nititur, earum notitia per suam incuriam privetur. Nonnullae vero ita exterioribus praeceptis inserviunt, ut si quis eas subtilius penetrare desiderat, intus quidem nihil in
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ redi gentes omnẽ in¬
telletũ in obsequiũ xp̃i :
atre dimit tenter pullos
edimus cũ historiae ex ẽ¬
pla dimittimus : sed ex ea
allegoriarũ sensus in m̃te
ainemus: ubir&taȩ addi¬
tur. uitbenesit tibe& lon¬
gouiuas tempore : quia lon¬
gotempose illȩ uiuit: qui ꝑ
sp̃ale intellegentiã ader¬
nitatis annos ad p̃hendit

Expanded text:
tatem redigentes omnem intatem redigentes omnem intellectum in obsequium Christi . r dimittentes pullos edimus, cum historiae exempla dimittimus, sed ex ea allegoriarum sensus in mente retinemus. Ubi recte additur: Ut bene sit tibi, et longo vivas tempore, quia longo tempore ille vivit, qui per spiritualem intelligentiam aetnitatis annos apprehendit