comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fidenustificationem cedoptio filiorum. Nequeenim sicut pacter
filiis miscretur nisi nobis gratic pacter factus nos sibi filios
faceredignccretur quod quod enim receperunt eum dedit eis
potestatem filios dĩ fieri. hecec est in sc̃is causce predistinatio¬
nis diuincce p̃parctio scilic& iustificationis et cedoptionis
in debitace quam quic non merebectur uoluntcs hominis
c Non est eius causcc nisi soladĩ uoluntasbona:
Inhisccutem qui putantur predestincti non cdluenda
supplicia sed adperpetranda peccata. Cum causcc ipsius¬
predistinctionis queritur Non in uenio quidrespondere
possit quisquis hanc cosserere meditactur. Num quid
enim sicut recte dicimus cdhocpredest inccto sc̃os ut dõ
in eis miseri corditer operante ex malis fierent boni¬

Expanded text:
fidei justificationem adoptio filiorum. Neque enim sicut pater fidei justificationem adoptio filiorum. Neque enim sicut pater filiis misereretur, nisi nobis gratia pater factus, nos sibi filios facere dignaretur. Quotquot enim receperunt eum, dedit eis potestatem filios Dei fieri . CAPUT XXII. Nemo praedestinattionis indebitae, quam quia non merebatur voluntas hominis mala, non est ejus causa, nisi sola Dei voluntas bona. In his autem qui putantur praedestinati, non ad luenda supplicia, sed ad perpetranda peccata, cum causa praedestinationis quaeritur, non invenio quid 18 respondere posset, quisquis hanc asserere meditatur. Nunquid enim, sicut recte dicimus, ad hoc praedestinatos sanctos, ut Deo in eis misericorditer operante, ex malis fierent boni
Abbreviated transcription (Latin):
causco predest inctionis queceratur. Non utiq celia sed solco
g rcctuitec dĩmisericor dicc repperitur : Ipsec̃ enim dequo dicit
psedinus mnisericors et misercitor dñs longcenimis et multȩ
nsericordicce Nonin finem irascetur neq in cceter num in dignce¬
intusinon secundum peccate nrtc fecit nobis neque secundum
iniquitetes nr̃tes retribuit nobis quic secundum cltitudinem¬
ccceli aterra elongeuit iniquitates nr̃c̃s conobis Sicut mi¬
seretur pecterfiliis itamisertus est dñstimentibus eum
in bis omnibus totactedibus bonis queced ñs recribuit m cdis
quid ccliud quam in debita misericordicc canitur : quiducce
aliud quam gratuita pietas p̃dicatur. Nccmet in eo quod
non secundum peccatanr̃a fecit nobis neq: secundum in iquit ec¬
tes nr̃ces recribuit nobis. gratuita manifestactur iustifica¬
tio impiorum et in eo quod sicut mis eretur pccter filiis it ce
misertus est dñs timentibus eum. Crcctuita dccr & perecendem

Expanded text:
causa praedestinationis quaeratur, non utique alia, sed sola gratuita Dei misericordia reperitur. Ipse est enim de quo dicit psalmus: Misericors et miserator Dominus, longanimis et multae misericordiae: non in finem irascetur, neque in aeternum indignabitur: non secundum peccata nostra fecit nobis, neque secundum iniquitates nostras retribuit nobisit iniquitates nostras a nobis. Sicut miseretur pater filiis, ita misertus est Dominus timentibus eum . In his omnibus tot ac talibus bonis, quae Dominus retribuit malis, quid aliud quam indebita misericordia canitur? quidve aliud quam gratuita pietas praedicatur? Nam et in eo, quod non secundum peccata nostra fecit nobis, neque secundum iniquitates nostras retribuit nobis, gratuita manifestatur justificatio impiorum. Et in eo, quod sicut miseretur pater filiis, ita misertus est Dominus timentibus eum, gratuita claret per eamdem
Abbreviated transcription (Latin):
prosper sicrespondit. Qui pracescienticm dĩ innullo
cbipsius pracedestinatione discernit. Quod tribuen¬
dum est dõ debonis. hoc eietiam demcclis conatur
cedscribere. sed cum bona cd lcrgitorem
co opercto remq: eorum dm̃. macla autem cduoluntariã
rationclis creceturae nequitiam referenda sint. dubiũ
non est sineullatemporali differentia dm̃¬
& praescisse simul & praedestinassequaei psoerant auctore
facienda uel quaem alis meritis iusto erantiudiciore cribuenda
Praescisse autem tantum modo non etiam praedestinasse
quae non ex ipso erant causcm operationis habitura
nos itaque carissime haec interimpauca delibris sci augustini.
& deresponsionib: prosperi obhoc maluimus huic
libello inserereut cuncti nouerint quid debecint
de praedestinatione impiorumq sentire simulque ut appa

Expanded text:
Prosper sic respondit: « Qui praescientiam Dei in nullo Prosper sic respondit: « Qui praescientiam Dei in nullo ab ipsius praedestinatione discernit. Quod tribuendum est Deo de bonis, hoc ei etiam de malis conatur ascribere. Sed cum bona ad largitorem cooperatoremque eorum Deum, mala autem ad voluntariam rationalis creaturae nequitiam referenda sint, dubium non est, sine ulla temporali differentia Deut praescisse simul, et praedestinasse, quae ipso erant auctore facienda, vel quae malis meritis justo erant judicio retribuenda: praescisse autem tantummodo, non etiam praedestinasse, quae non ex ipso erant causam operationis habitura. » Nos itaque, carissime, haec interim pauca de libris sancti Augustini, et de responsionibus Prosperi, ob hoc maluimus huic libello inserere, ut cuncti noverint quid debeant de praedestinatione sanctorum impiorumque sentire; simulque, ut appa
Abbreviated transcription (Latin):
Quius distec quia ipseceleri p̃uentus est. obitu pros
so sermone.
Ex quibus gcellorum capitulis ut
non multa Nunc poncmus. Ne libellum istum¬
quem prolixum facere disputcendi necessitus cogit
prolixiorem uoluntas facere uidecctur. duccrumres¬
ponsionem̃ loca duximus inserendcc quccr tadecimeo
quippe gallorum obiectio sic hacbetur. quod qui
euucongelice predicationi non credunt. ex dĩ prccedes¬
tinctione Noncredant et quodds̃ itcedefinierit
teliprosper sermone respondit infidelitces noncre¬
dentium euucengelio. Nequaquam exdĩ prccedestina¬
tione genercctur.
bonorum enimds̃ auctor est
non melorum. Praedestinatio igitur dĩ semper in
bono est ccut cdretributionem iustiticce ecut addo¬
nationem pertinens graticce. Vniuerscce enim
uiae dñi misericor dicce. & ueritcos.¬
Qucce non ideo
neces sitatem non credendi intulit. quicefcelli d¬
quodidem sit pracescientia quod praaedestincctio. Cui

Expanded text:
cujus dicta, quia ipse celeri praeventus est obitu, Prospcujus dicta, quia ipse celeri praeventus est obitu, Prospso sermone. Ex quibus Gallorum capitulis, ut non multa nunc ponamus, ne libellum istuquem prolixum facere disputandi necessitas cogit, prolixiorem voluntas facere videatur, duarum responsionum loca duximus inserenda. Quartadecima quippe Gallorum objectio sic habet: « Quod qui evangelicae praedicationi non credunt, ex Dei praedestinatione non credant. Et quod Deus ita definierit, tali Prosper sermone respondit: « Infidelitas non credentium Evangelio, nequaquam ex Dei praedestinatione generatur. Bonorum enim Deus auctor est, non malorum. 26 Praedestinatio igitur Dei semper in bono est, aut ad retributionem justitiae, aut ad donationem pertinens gratiae, Universae enim viae Domini misericordia et veritas. Quae non ideo necessitatem non credendi intulit, quia quod idem sit praescientia quod praedestinatio. Cui
Abbreviated transcription (Latin):
quecedam quece itec peccata sunt ut paene sint eticem
peccatorum  Vnde distum est trecdidit illos ds̃ in
rep robom mentem ut faciant quece non conueniua
uon ibi peccatum dĩ est sediudicium puto in his dictis
beccti agustini euidenter ostensum bonccopera sua
dm̃ prescisse et prccedestinasse. hoc est siue quece ad
misericordicom seu quae codiustitiam pertinent
Nalauero opera hoc est peccata prescisse tcentum
noneticm precedestincsse: Quiccibi non opus dĩ eẽ¬
dicitur sediudicium. Id eo in peccato opus dĩ non est
quico ut peccatum fier& precedestinctum cebeo non ẽ
deo ccutem iudicium est quic inultumr non relin¬
quitur quod sine o percnte dõ maclus operctur
Conccutem ignorcs eticm p̃terito tempore. illi lucu¬
lentissimo scĩ cegustini operi quod scripsit. Depre
destincctione scõrum a quibus dam gallis obiectum
Quodbectus agustinus in assertione praedestina¬
tionis diuinepeccatores non adsolum precedesti¬
ncctos diceret iudicium sedetiam ad peccatum

Expanded text:
ita peccata sunt, ut poenae sint etiam peccatorum, unde dictum est: Tradidit illos Deus in reprobam mentem, ut faciant quae non conveniunt , non ibi peccatum Dei est, sed judicium. » Puto in his dictis beati Augustini evidenter ostensum, bona opera sua Deum praescisse et praedestinasse, hoc est, sive quae ad misericordiam, seu quae ad justitiam pertinent; mala vero opera, hoc est peccata, praescisse tantum, non etiam praedestinasse; quia ibi non opus Ddicitur, sed judicium. Ideo in peccato opus Dei non est, quia ut peccatum fieret, praedestinatum ab eo non est. Ideo autem judicium est, quia inultum non relinquitur, quod sine operante Deo malus operaturon autem ignoras etiam praeterito tempore illi luculentissimo sancti Augustini operi, quod scripsit de destinatione sanctorum, a quibusdam Gallis objectum, quod beatus Augustinus in assertione praedestinationis divinae, peccatores, non ad solum praedestinatos diceret judicium, sed etiam ad peccatum;
Abbreviated transcription (Latin):
Alio quoque eiusdem libri loco memoratus. ses cegus¬
tinus sic dicit. Extolliquippe insuperbia propriȩ
uoluntatisẽ hominum non operis dĩ. Nequeenim cedhoc
eos conpellit ccut cediuuat ds̃. et ut manifestiore dicto
rum eius inditio nr̃o fulciatur cossertio. Aiquid nobis
ponendum est delibro quem scripsit depracedestinatione
scõrum quo manifestius ostendit.
uero sine prescientiaeeon posse & qui ads̃ presciuit
eticm quae ipsenonfacit. hoc est peccata. in supra
memorato igitur libro. Hececest eiusdem. becctiagus¬

Expanded text:
Alio quoque ejusdem libri loco memoratus S. AugusAlio quoque ejusdem libri loco memoratus S. Augustinus sic dicit: « Extolli quippe in superbiam propriae voluntatis est hominum. non operis Dei. Neque enim ad hoc eos compellit aut adjuvat Drum ejus indicio nostra fulciatur assertio, aliquid nobis ponendum est de libro quem scripsit de Praedestinatione sanctorum, quo manifestius ostendit vero sine praescientia esse non posse; et quia Deus praescivit etiam quae ipse non facit, hoc est, peccata. In supra memorato igitur libro, haec est ejusdem beati Au
Abbreviated transcription (Latin):
deomnare stoctuisti. sed tamquam in iudicio quo doces
tuos non superbire. unde cclibi dicitur. & iudicia
tua adiuuebunt me su pradictum it cque marcellinũ
tali doctrina sc̃s cgustinus in formans. Sequitur
& dicit nullius pro indeculpae humanȩ in dm̃ referas
causcem uitiorumnamq: omnium humccnorum
causcc superbicest in istisscĩ cegustini dictis cedtende que so
mi carissime primum quiaut non homines cediuuentꝰ
adõ in ipsis causcdicitur non indõ. De inde quico
propter iniquitatem su perbiȩ pracedestinati dicun¬
tur dccmnandi quod pertinet cediudicium non de¬
praucendi quod pertin& cdpeccatum.
Tertio
et icm considera qui cnullius culpcae humcne in dm̃
referendam commonet causccm qui si celiqua
peccatoris iniquit as adõ pracedestinata creditur
ipsius iniquitatis causco in pracedestinatione diuina
ponetur. Quod quam sit impium quamque fidei
xpĩcone contrarium nullum puto fugere xpĩ cnum

Expanded text:
damnare statuisti, sed tanquam in judicio quo doces damnare statuisti, sed tanquam in judicio quo doces tuos non superbire. Unde alibi dicitur: Et judicia tua adjuvabunt me . » Supradictum itaque Marcellinum sanctus Augustinus informans, sequitur et dicit: « Nullius proinde culpae humanae in Deum referas causam, vitiorum namque omnium humanorum causa superbia est. » In istis sancti Augustini dictis attende, quaeso, mi carissime. Primum quia ut non homines adjuventur a Deo, in ipsis causa esse dicitur, non in Deo. Deinde, quia propter iniquitatem superbiae praedestinati dicuntur damnandi, quod pertinet ad judicium, non depravandi, quod pertinet ad peccatum. Tertio etiam considera, quia nullius culpae humanae in Deum referendam admonet causam, qua si aliqua peccatoris iniquitas a Deo praedestinata creditur, ipsius iniquitatis causa in praedestinatione divina ponetur . Quod 25 quam sit impium, quamque fidei Christianae contrarium, nullum puto fugere Christianum.
Abbreviated transcription (Latin):
nonindõ in libro itcq secundo debaptismo pcruulorum
cedm arcellinum scribens interalia sic dicit. ignorantia
igitur & infirmitas uitia sunt quece in pediunt. uoluntectẽ
nemouecctur cedfaciendumopus bonum uel ccbopere
melo cebstinendum. Vt ccutem in notescat quod lectebat
et succue fiat quod non delectabat graticce dĩ est qua
hominum cediuuat uoluntactis qua ut non cdiuuentur
in ipsis itidem causccest non indõ si ued amnandi prece¬
destinati sint propter iniquitatem superbicce siue contra
ipscm superbicmiudicandi & erudiendi si filii sunt
misericordicce hic stcctim sc̃s cegustinus testimonium
prophetce subiunexit dicens unde hiere mias cum dixis
Corripemednẽ uerunt amen iniudicio et non in furore
tuo. tam quam diceret stio adcorreptionem meccm
pertinere quodminus cobstecdiuuor ut perfecte
dirigantur gressusmei. uerum tamen hoc ipsum
noli sic mecum cegere tcmquam in furore quo iniquos

Expanded text:
non in Deo. In libro itaque secundo de Baptismo parvulorum non in Deo. In libro itaque secundo de Baptismo parvulorum ad Marcellinum scribens, inter alia sic dicit : « Ignorantia igitur et infirmitas vitia sunt, quae impediunt voluntatem, ne moveatur ad faciendum opus bonum, vel ab opere malo abstinendum. Ut autem innotescat quod latebat, et suave fiat quod non delectabat, gratiae Dei est, quae hominum adjuvat voluntates, qua ut non adjuventur, in ipsis itidem causa est, non in Deo, sive damnandi praedestinati sint propter iniquitatem superbiae, sive contra ipsam superbiam judicandi et erudiendi, si filii sint misericordiae. » Hic statim sanctus Augustinus testimonium prophetae subjunxit, dicens: « Unde Jeremias, cum dixissCorripe me, Domine, verumtamen in judicio, et non in furore tuo. Tanquam diceret: Scio ad correptionem meam pertinere, quod minus abs te adjuvor, ut perfecte dirigantur gressus mei. Verumtamen ob hoc ipsum noli sic mecum agere, tanquam in furore quo iniquos
Abbreviated transcription (Latin):
iuste autem est cadpunitionem diuina aequitate. precedesti¬
natus qui peccator est diuina cognitione p̃scitus. Vt pote
qui iniquitatem ad quam adõ non est pracedestincctus pro¬
pric esset uoluntate facturus: ut in quo prescientiadĩ uide¬
bat futurum opus iniustum. huicper predestinctionis
sententicm parar& suppliciumiustum. Qua muis igitur
tu ipse c&erique tui similes studio legendi & uelocitacte
intellegendi. ex hoc loco dictorum scĩ cegustini quece in tua
epistole posuistu osuisti facillimce cognoscatis. quid catho¬
licus habeat intellectus debis quoscdinteritum p̃destinatos
Audimus enim net cerdiorem quique hunctentum locum
minus sibi ponent in hac questione sufficere Deccliis
quoque scĩ cegustini libris quccedam inserui quibus
docuit humcne iniquitatis causcm sola meẽ superbicm
Uec cedpeccandum homines sed ad dampnationem pre¬
destincetos adõ quiut non cdiubentur adõ in ipsis causa ẽ

Expanded text:
Juste autem est ad punitionem divina aequitate praedestiJuste autem est ad punitionem divina aequitate praedestinatus, qui peccator est divina cognitione praescitus; ut pote, qui iniquitatem, ad quam a Deo non est praedestinatus, propria esset voluntate facturus. Ut in quo praescientia Dei videbat futurum opus injustum, huic per praedestinationis sententiam pararet supplicium justum. CAPUtu ipse, caeterique tui similes studio legendi, vel velocitate intelligendi, ex hoc loco dictorum sancti Augustini, quae in tua epistola posuisti, facillime cognoscatis, quid catholicus habeat intellectus de his quos ad interitum praedestinatos audimus, tamen ne tardiores quique hunc tantum locum minus sibi putent in hac quaestione sufficere, de aliis quoque sancti Augustini libris quaedam inserui, quibus docuit humanae iniquitatis causam solam esse superbiam, nec ad peccandum homines, sed ad damnationem praedestinatos a Deo, qui ut non adjuventur a Deo, in ipsis causa est,
Abbreviated transcription (Latin):
quiuero semincet in carne & decarne mecet corruptionem
ideo non la&cbitur in messe. quicnondm̃ sed seipsum bcbuit
austorem in semine : Peccata itecque hominum cunst ccquidẽ
ds̃ in peccatoribus presciuit futura. Et quic ipse non eco
predestincuit facienda iuste predestinccuit iudicio punienda
quid eticm in ipsis dictisscĩ cegustini qucce tucce in seruisti episto¬
lcce si consideres profecto cognosces qui postquam dixit. hoc
ergo bonum quod est requirere dm̃ non erct qui facer& non
ercet usquecdunum. Sed in eo genere quod pricedestinatumẽ
adinteritum. statim secutus adiuncxitdicens. Superhoc
enim respexit dĩ prescientia. protulit que sententicm nem¬
pesctis ctque euidenter his dictis ostendit. quicd s̃ peccata
hominum prescientic uidit. Quibus sententicm prccedesti¬
natione diceauit. Quid enim cliud accipere debemus in hac
prolatione sententice dĩ nisi paratum supplicium peccatori

Expanded text:
Qui vero seminat in carne, et de carne metet corruptionem; Qui vero seminat in carne, et de carne metet corruptionem; ideo non laetabitur in messe, quia non Deum, sed seipsum habuit auctorem in semine. Peccata itaque hominum cuncta quidem Deus in peccatoribus praescivit futura; et quia ipse non ea praedestinavit facienda, juste praedestinavit judicio punienda. Quod etiam in ipsis dictis sancti Augustini, quae tuae inseruisti epistolae, si consideres, profecto cognosces, qui postquam dixit: « Hoc ergo bonum, quod est requirere Deum, non erat qui faceret, non erat usque ad unum ; » sed in eo genere quod praedestinatum est ad interitum, statim secutus adjunxit, dicens: 24 « Super hoc enim respexit Dei praescientia, protulitque sententiam. » Nempe satis atque evidenter his dictis ostendit, quia Deus peccata hominum praescientia vidit, quibus sententiam praedestinatione dictavit. Quid enim aliud accipere debemus, in hac prolatione sententiae Dei, nisi paratum supplicium peccatori?
Abbreviated transcription (Latin):
nouit dñs ui comiustorum & iter impiorum peribit᷑ illeigitus
quiscit omnia centequam fiant eccuiusoculi i n omni loco specu¬
lantus bonos & melos cuius eticmuultus superfacientes mela
ut perdat de terra memoria eorum. Id eo uiam ineclam non no¬
uit non quia scienticom ipsius ccliquidinoperib: hominum fugit
sed quia mortem morientis non fecit. Quit amen mortem mor¬
tuo iuste r&ribuit primacigitur mors animȩ quam sibihomo
intulit secunde mortis est cause & secundamors quam ds̃ ho¬
mini reddidit. prime mortis ẽ poena et quia istamsibi
homo iniustus in iuste intulit illam aiusto iudice iuste percepit
Vt quicc inista uolens semen iniquitatis seminat peccator
in prouidus in illa metat fructum punitionis inuitus. qui
Adõ habet donum et messis et seminis quod occulo testante
cognouimus. Sicenimccit. Quiccutem dat semen semincnti
& panem cdmanducandum praesteant: & multiplicauit
semen ur̃m et ccugebit incrementa frugumiustiticce urcce

Expanded text:
Novit Dominus viam justorum, et iter impiorum peribit . Ille igitur, qui scit omnia antequam fiant, et cujus oculi in omni loco speculantur bonos et malos, cujus etiam vultus super facientes mala, ut perdat de terra memoriam eorum , ideo viam malam non novit, non quia scientiam ipsius aliquid in operibus hominum fugit, sed quia mortem morientis non fecit; qui tamen mortem mortuo juste retribuit. Prima igitur mors animae, quam sibi homo intulit, secundae mortis est causa: et secunda mors quam Deus homini reddidit, primae mortis est poena. Et quia istam sibi homo injustus injuste intulit, illam a justo judice juste percepit, ut quia in ista volens semen iniquitatis seminat peccator improvidus, in illa metat fructum punitionis invitus: Qui aeternam, a Deo habet donum et messis et seminis. Quod Paulo teste cognovimus, sic enim ait: Qui autem dat semen seminanti, et panem ad manducandum praestabit, et multiplicabit semen vestrum, et augebit incrementa frugum justitiae vestrae .
Abbreviated transcription (Latin):
Nolime tangere Ñ dumenim ascendicdpã tremieũ. Hic tastus
dequodñis loquitur credulitatis ꝓbatur eẽ ñcorporis. Alio¬
quin repugnans euangelistarũ reperietur assestio Nã cum
io hannes tangendidrm mariȩ facultatem preptam ipsius dñi
genssimores unectionis die scriptura confirm&. qđ non solũ ecđȩ
scaẽcatholicȩ fides intemerata r&in&. sed &icomuarirum
here sum earũ dũ taxat quȩ uere carnis indifilionon ab nuunit
s acricm̃tũ diuersamulti formisq: credulitas uniuoco prorsus.
concelebr& asserisu. Si prius qua dñs ascen diss& ad patrem No¬
luit conporidi accessumariȩ contingi. Quomodo maths ipso
resurectionis die maria magdalenȩ & alic̃ mariã pedes ihũ
memorat texuisse : qđ ut manifestius agnoscatur. totũ eiusdẽ
loci capitulũ sic̃ matheus posuit huicoperiduximꝰ inserendũ
aitigitur Vesperecuit̃ sabbati quȩ lucescit in prima sab¬

Expanded text:
Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum . Hic tactus, Noli me tangere, nondum enim ascendi ad Patrem meum . Hic tactus, de quo Dominus loquitur, credulitatis probatur esse, non corporis; alioquin repugnans evangelistarum reperietur assertio; nam cum Joannes tangendi Dominum Mariae facultatem praereptam ipsius Domini gesimo resurrectionis die Scriptura confirmet quod non solum Ecclesiae sanctae catholicae fides intemerata retinet, sed etiam variarum haeresum, earum duntaxat quae 102 verae carnis in Dei Filio non abnuunt sacramentum, diversa multiformisque credulitas, univoco prorsus concelebrat assensu, si priusquam Dominus ascendisset ad Patrem, noluit corporali accessu Mariae contingi, quomodo Matthaeus ipso resurrectionis die, Mariam Magdalenam, et aliam Mariam, pedes Jesu memorat tenuisse? Quod ut manifestius agnoscatur, totum ejusdem loci capitulum, sicut Matthaeus posuit, huic operi duximus inserendum. Ait igitur: Vespere autem sabbati, quae lucescit in prima sab
Abbreviated transcription (Latin):
dare Cumdicit siuis potes Osteridit diuina uoluretatem
ipsamicã plenissimã potestatem. Deniq &icodñs hocmi¬
sericorditer effactu curationis ostexdit quod crediderat
fidelit̃ quipoposcit. Ait enim. Vo lomundare & confestim
mundatac ẽ lepror eius . Sicut faciens ergomundum Nĩcuius¬
quac̃sen sit. laboris in commodum. ut uires labore operto¬
tionis exccustas qui &isposset instacurare successu. sed cũ
serequi euis sedicit. Nos postbona opera requietur ostendit
Itacũ uenisse uel descendis sedicitur diuinȩ reuelationis erga
nos gractia cõmendatur. Et cũ non descendere sed ascendere
dicitꝰ. Profectus nsoc̃e inluminationis agnitionisq: monstratur.
Talem dñ sibs̃ ascensum significaũ quando tangendi sefacultatẽ
mariȩ magdalenȩ ꝓhibuit. postresurrectionẽ nãq cũ flexiti
miseri cordit̃ apparer& iohannes eum dixisse cõmemorat

Expanded text:
dare ; cum dicit, si vis, potes, ostendit divinam voluntatem dare ; cum dicit, si vis, potes, ostendit divinam voluntatem ipsam esse plenissimam potestatem. Denique etiam Dominus hoc misericorditer effectu curationis ostendit, quod crediderat fideliter qui poposcit; ait enim: Volo, mundare; et confestim mundata est lepra ejus. Sicut faciens ergo mundum, non cujusquam sensit laboris incommodum, ut vires labore operationis exhaustas, quietis posset instaurare successu; sed cum se requievisse dicit, nos post bona opera requieturos ostendit: ita cum venisse, vel descendisse dicitur, divinae revelationis erga nos gratia commendatur; et cum non descendere, sed ascendere dicitur, profectus nostrae illuminationis agnitionisque monstratur.Talem Dominus Jesus ascensum significavit, quando tangendi se facultatem Mariae Magdalenae prohibuit. Post resurrectionem namque cum flenti misericorditer appareret, Joannes eum dixisse commemorat:
Abbreviated transcription (Latin):
cendere codnos ds̃dicitur cũ sermonem suum. Ita nob diuinitas
temperat ut humancnobis cũ oreloquenis agnitionem & di¬
lectionem suã nob̵ intimare dignetur Ascenditccut̃ in nob
quandonos ascendimus ꝑ caritatem & scienti ãđitactis. Vt
discamus nec in in menso quicquã locale sapere Necdealtis¬
simohumile aliquid a estimare Nec̃ aliquid indo credere
miutbile Nec in sempiter notemporale aliquidcogitare .u¬
mundana o peratione primordicclit̃ consummata requieuis¬
sediciturds̃. Quitam̃ non laborauit in opere quia cuncta
sola operatur .ẽ. uoluntate: Huicenim dicitur Sub ẽ. enĩ tibi
cũ uoles posse. Sic̃ & in psedmo audimus. Om̃a qucecumq
uoluit fecit incaclo & interra. In mari& i nomnib: abrssis
Cuiꝰ uoluntatis omni potentiã euangelicus ille leprosus diuina
inluminatione cognosceris : Hanc ad suȩ munidationis sus¬
ficeres testatur effectum dicens Dñe siuis potesme mun¬

Expanded text:
cendere ad nos Deus dicitur, cum sermonem suum ita nobis divinitus cendere ad nos Deus dicitur, cum sermonem suum ita nobis divinitus temperat, ut, humano nobiscum more loquens, agnitionem et dilectionem suam nobis intimare dignetur; ascendit autem in nobis quando nos ascendimus per caritatem et scientiam deitatis, ut discamus, nec in immenso quidquam locale sapere, nec de altissimo humile aliquid aestimare, nec aliquid in Deo credere mutabile, nec in sempiterno temporale aliquid cogitare.mundana operatione primordialiter consummata, requievisse dicitur Deus, qui tamen non laboravit in opere, quia cuncta sola operatus est voluntate; huic enim dicitur: Subest enim tibi cum voles posse , sicut et in psalmo audimus: Omnia quaecunque voluit, fecit, in coelo, et in terra, et in mari, et in omnibus abyssis . Cujus voluntatis omnipotentiam evangelicus ille leprosus divina illuminatione cognoscens, hanc ad suae mundationis sufficere testatur effectum dicens: Domine, si vis, potes me mun
Abbreviated transcription (Latin):
miseri cordit̃ uisitat quẽ fecerit dignũ: ꝓ pt̃ ecclic& ds̃ dicat
Caelũ & t̃rã ego impleo. Tam̃ dequodam dicit ñ ẽ dr̃ in cons¬
pectu eiꝰ. Et lic& totum impleat pat̃ dicitur tam̃ in libro
scpientiae. ꝑ uersae enĩ cogitationes separant adõ. &
cũ defilio idẽ descpientia di dicatꝰ. At tingit afinȩ usq
ad sinẽ fortiter
& disponit omnia succuiter Eadem tamen desedic̃ quer¬
memali & non inuenient. &rursus dicitur Inmaliuola api¬
ma non introiuit sapientia. Nec in habitabit incorpore subdi¬
topeccatis Sp̃s quoq sc̃s cum in mensus omnimodis p̃dicetur
Quia sp̃sd̃i repleuit orbemterrarũ. De eodem tamex dicitur
Sẽs enim sp̃s disciplinȩ effugiet fictũ &ccufer& se a cogita¬
tionib: quȩ sunt sine intellectu. Quantumergo ad substan¬
tiã & potentiã suã ubiq ẽ trinittis urius ds̃ totus totũ compleas
uistute nonmole totus ixsingulis totus simuli nomnib:
creccturis. Quantum uero ad cogitationes attin& nras des¬

Expanded text:
misericorditer visitat quem fecerit dignum. Propterea, licet Deus dicat: Coelum et terram ego impleo , tamen de quodam dicitur: Non est Deus in conspectu ejus ; et licet totum impleat Pater, dicitur tamen in libro Sapientiae: Perversae enim cogitationes separant a Deo . Et cum de Filio, id est de sapientia Dei, dicatur: Attingit a fine usque ad finem fortiter, et disponit omnia suaviter , eadem tamen de se dicit: Quet non invenient. Et rursus dicitur: In malevolam animam non introibit sapientia, nec inhabitabit in corpore subdito peccatis. Spiritus quoque sanctus, cum immensus omnimodis praedicetur, quia Spiritus Domini replevit orbem terrarum, de eodem tamen dicitur: Sanctus enim Spiritus effugiet fictum, et auferet se a cogitationibus quae sunt sine intellectu. Quantum ergo ad substantiam et 101 potentiam suam, ubique est Trinitas, unus Deus totus, totum complens virtute, non mole, totus in singulis, totus simul in omnibus creaturis. Quantum vero ad cogitationes attinet nostras, des
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ localiter moueatur. in corde nro sed
quod cornr̃m. dilact&ur in dõ. De quacor¬
dis lactitudine a postolus lo quebatur
dicens: Os nm̃ pat& aduos ocorinthiicor
nr̃m dilatatum ẽ . Eandem autem.
babentes remunerationẽ. tãquã filiisdico. Dilata mini.

Expanded text:
Deus localiter moveatur in corde nostro, sed Deus localiter moveatur in corde nostro, sed quod cor nostrum dilatetur in Deo. De qua cordis latitudine Apostolus loquebatur, dicens: Os nostrum patet ad vos, o Corinthii: cor nostrum dilatatum est. Eamdem autem habentes remunerationem, tanquam f
Abbreviated transcription (Latin):
rum &iã ambulare. confirm &¬
ergo qualiter in nobis filius uel sp̃s sẽs in ha¬
bit&. Namsibȩc humano more credimus
menuenda maiorisẽ. quantitactis. quiba¬
bitecre tantum modo dr̃. quamille qui&iã
innob̵ ambulare mostratur potestenim qui
habitat. totum Implere quo dhabitaet
Qui autem inambulare dicitur minor utiq
spacio. in quo ambulat. absq dubitactione
maͥstratur. sedhanc cogitationis. In epti¬
am deterior conse qu&ur. absurditas.
procul dubio enim cor dirnostrispacia
uidebuntur. ip sa trinitate maiora in qui¬
bus. sit locus quem filius at quae sp̃s sc̃s
in habitcendo inplere possint. & locum quẽ
inambulando pater. Inplereñpossit. quod
si haec non conuenunt. ueritacti credamus
habitoctionem trinitatis secundum men¬
sitactis illius in conp̃hensibilẽ mare stactem
in effabiliter designari & cum dm̃ in nob̵
pabitare atq: in ãbulare. audimus itccspirita¬
liter. cognoscamus ut non credamus quod

Expanded text:
rum etiam ambulare confirmetrum etiam ambulare confirmetergo qualiter in nobis Filius vel Spiritus sanctus inhabitet . Nam si haec humano more credimus metienda, majoris est quantitatis qui habitare tantummodo dicitur, quam ille qui etiam in nobis ambulare monstratur: potest enim qui habitat totum implere quod habitat; qui autem inambulare dicitur, minor utique spatio in quo ambulat, absque dubitatione monstratur. Sed hanc cogitationis ineptiam deterior consequetur absurditas. Procul dubio enim cordis nostri spatia videbuntur ipsa Trinitate majora, in quibus sit locus quem Filius atque Spiritus sanctus inhabitando implere possint, et locus quem inambulando Pater implere non possit. Quod si haec non conveniunt veritati, credamus habitationem Trinitatis secundum immensitatis illius incomprehensibilem majestatem ineffabiliter designari, et cum Deum in nobis habitare atque inambulare audimus, ita spiritaliter cognoscamus, ut non credamus quod
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m sc̃m̃ minore patre filio. que constituunt
hicubi dictumẽ. sp̃r di habit& in uob. Ad per¬
sonam scĩsp̃s deneg&. pertinere quidinillo
replicaturus ẽ loco. Vbi apłrtimothe um
sollicitudine paterni amoris. informat
Bonum. depositum inquiens custodi per
sp̃m scm qui habitat in nobis. haec uti que¬
nonlo calisẽ sedinmensa. Non conphensi¬
bilis. cogitctione sedue nerabilis : fide in¬
habitat᷑ enim trinitccs. in sius fidelibus
sicut torcinsingulis. sietota. In cunctis. que
nec caeli terrae. que spacio. distenditur
Necuniuersae. creaturde. termino. termi¬
nator Nec ꝑse paratos. homines uelse pa¬
rata. loca particulariter. separatur. Nec
inferno. deẽ cumterrae non de sit & caelo
qui enim potuit: omnia. facere soluspate st
uniuersa replere. quis quis autem. loca¬
lem fidcii & sp̃s scĩ aduentum. habitectio¬
nem: ue considerat. prius ẽ ut patrem
in nob̵ localiter: non solum habitare. ue¬

Expanded text:
Spiritum sanctum minorem Patre Filioque constituunt, Spiritum sanctum minorem Patre Filioque constituunt, hic ubi dictum est, Spiritus Dei habitat in vobis, ad personam sancti Spiritus deneget pertinere, quid in illo replicaturus est loco ubi Apostolus Timotheum sollicitudine paterni amoris informat? Bonum depositum, inquiens, custodi per Spiritum sanctum, qui habitat in nobis non localis est, sed immensa; non comprehensibilis cogitatione, sed venerabilis fide: inhabitat enim Trinitas in suis fidelibus, sicut tota in singulis, sic tota in cunctis, quae nec coeli terraeque spatio distenditur, nec universae creaturae termino terminatur, nec per separatos homines vel separata loca, particulariter separatur, nec inferno deest, cum terrae non desit et coelo. Qui enim potuit omnia facere, solus potest universa replere. Quisquis autem localem Filii et Spiritus sancti adventum habitationemve considerat, prius est ut Patrem in nobis localiter, non solum habitare, ve
Abbreviated transcription (Latin):
lum. hic ihs quem ui distis euntẽ. in caelum.
sicuem&: quem admodum. ui distiseum euntẽ
in catlũ. Cum ergo caroxp̃i localis absque dubi
potuit. siinillo non fuit. uel quomodo corpora¬
liter ascendit. in carlũ. in suis fidelibus ẽẽ p̃dica¬
tur interra. sinonẽ in illo diuinitatis. In men¬
sitcos. quae carlum implere possit . & terram.
Nam corintiis paulus dicit. An non cognoscitis
ait. In interiore homine habitccrexp̃m per
fidem incordibus ur̃is. Est itacq filius incaelo
& habitat. In nobis interra scilic& illc suae
in mensitcctis. p̃sentia . quain nobis pater sp̃s
Vm̃ inhabitcbo imillis & ambulcbo & ero illorũ
ds̃ &ipnerunt mihi populus .pp̃. quod exite
demedio eorũ. & separamini dicit dñs & in¬
mundum n&e tigeritis. & egorecipiamuos
&ero uobis in patrẽ & uoseritis mihi infilios. & fili
chiis. scribens. Nescitis quia tẽplum dĩ estis
& sp̃s dĩ babitct. inuobis. Ac nequi seorũ qui

Expanded text:
um? Hic Jesus, quem vidistis euntem in coelum, sic veniet quemadmodum vidistis eum euntem in coelum . Cum ergo caro Christi localis absque dubitpotuit, si in illo non fuit? Vel quomodo corporaliter ascendit in coelum, et in suis fidelibus esse praedicatur in terra, si non est in illo divinitatis immensitas quae coelum implere possit et terram? Nam Corinthiis Paulus dicit: An non cognoscitis ait: In interiori homine habitare Christum per fidem in cordibus vestris . Est itaque Filius in coelo, et habitat in nobis in terra, scilicet illa suae immensitatis praesentia, qua in nobis Pater SpiriQuoniam inhabitabo in illis, et inambulabo , et ero illorum Deus, et ipsi erunt mihi populus. Propter quod exite de medio eorum, et separamini, dicit Dominus: et immundum ne tetigeritis, et ego recipiam vos; ero vobis in patrem, et vos eritis mihi in filios et filithiis scribens: Nescitis quia templum Dei estis, et Spiritus Dei habitat in vobis . Ac ne quis eorum qui
Abbreviated transcription (Latin):
siccos diuinitatis. filidĩ testimoniis. in numerabi¬
lib: demonstrari : sed nos maluimus pauca deplu¬
rib: ponere. Volentes &iã secundũ librũ celerius
terminare quã maximae pspicientes ut in hisq uestrae
clementiae destinamus animum regalib curis feliciter
occupatũ. Plectionis plixitas oner& sed manfestatio
ueritatis informa. proindeq de in mensitate di¬
uinitatis. filiidĩ disput ata sunt isto conludamus
termino. Vt eaq: desa cramen  dicenda sunt. Domi¬
nice pacssionis aliorur sus incipiamus exordio:¬

Expanded text:
sitas divinitatis Filii Dei testimoniis innumerabisitas divinitatis Filii Dei testimoniis innumerabilibus demonstrari; sed nos maluimus pauca de pluribus ponere, volentes etiam secundum librum celerius terminare; quam maxime prospicientes, ut in his quae vestrae clementiae destinamus, animum regalibus curis feliciter occupatum, non lectionis prolixitas oneret, sed manifestatio veritatis informet. Proinde quae de immensitate divinitatis Filii Dei disputata sunt, isto concludamus termino, ut ea quae de sacramento dicenda sunt dominicae passionis, alio rursus incipiamus exordio
Abbreviated transcription (Latin):
patris & fili & sp̃s scĩ secundũ ipsius dñip̃ceptum
credentes ubiq cognoscimus . baptizari. Sienim
õniscrinitas in baptis mate scĩficare creditur
omnis utiq crinitcs ad eẽ monstnxtur. Cũ autẽ
ubiq: uno tempore ꝑ totũ orbem baptisma cȩle¬
bratur in nominetrinitctis si tota trinitas adẽ
ad scĩficandum. Ecceubiq mirabiliter. ex hib& p̃¬
sentiã maiestatis inmense. quõ solius ẽ dĩ simlil
inuniuersa conplere. Si autem non tota trinitas.
ubiq parit̃ adẽ. Si filius aut sp̃s scs̃ putctur deeẽ nomi¬
nandus. utiq in baptis mate ñ est qui ad sci ficandũ
adeẽ non potest. Quis quis ergoputaet aequalitatẽ
in mensitactis pat̃ ne de negan dec filio uel spũi scõ
nomen eorũ prius auferat debaptis matis sac ram̃¬
co In hocigitur quã maxime fidei citholice ueritas
agnoscitur quae recte in nomine patris & filii
& sps scĩ baptizare consueuit: Qm̃ omnẽ trinitatẽ
ubiq pariter adeẽ confidit. Pos s& adhuc in men¬

Expanded text:
t Spiritus sancti, secundum ipsius Domini praeceptum credentes, ubique cognoscimus baptizari. Si enim omnis Trinitas in baptismate sanctificare creditur, omnis utique Trinitas adesse monstratur; cum autem ubique uno tempore per totum orbem baptisma celebratur in nomine Trinitatis, si tota Trinitas adest ad sanctificandum , ecce ubique mirabiliter exhibet praesentiam majestatis immensae: quoniam solius est Dei, simul universa complere. Si autem non tota Trinitas ubique pariter adest, si Filius aut Spiritus sanctus putatur deesse, nominandus utique in baptismate non est, qui ad sanctificandum adesse non potest. Quisquis ergo putat aequalitatem immensitatis paternae denegandam Filio vel Spiritui sancto, nomen eorum prius auferat de baptismatis sacramento. In hoc igitur quam maxime fidei catholicae veritas agnoscitur, quae recte in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti baptizare consuevit, quoniam omnem Trinitatem ubique pariter adesse confidit. Posset adhuc immen
Abbreviated transcription (Latin):
loci oportunitas: non ẽ praetere unda silen¬
tio adtendatur hiclocus. in quo a postolus. filiũ
dicit. Omnia sibi posse. subicere nepater ex¬
istim&ur cuncta tacinquã. Inualido subiecis¬
sedicit. &iam corpus. humilitatis nĩce re¬
formaturũ. Conforme. corpore claritatis
suae. quod siuerumẽ corpus xp̃i locopotest
utiq: contineri. hanc ueritatem. corpusxp̃i
decaelo uenturi. lo hannis. quoq: confirmat
dicesis. Ecce ueni& cum nubibus & uidebit

Expanded text:
loci opportunitas non est praetereunda silenloci opportunitas non est praetereunda silentio, attendatur hic locus in quo Apostolus Filium dicit omnia sibi posse subjicere, ne Pater existimetur cuncta tanquam invalido subjecisse, dicit etiam corpus humilitatis nostrae reformaturum conforme corpori claritatis suae. Quod si verum est corpus Christi, loco potest utique contineri. Hanc veritatem corporis Christi de coelo venturi, Joannes quoque confirmat, dicens: Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
sc&iã caelo docer&. ait. Hemo ascendit in caelo
nisi qui decaelo discendit. filius hominis qui ẽ
in caelo. Non quiahumana xp̃i substantia
fuisa ubiq diffusa sedqm̃ unusdiem qui edi
filius atquae hominis filius uerus ds̃ expa¬
tre sicut homo uerus. ex hominelic&. secundũ
uerã humanitactem suã. localiter tunce &
interra. Secundum. diuinitatem. tocmen.
quaeloco. nullatemis. contin&ur. caelumto¬
tectem suamq localis ẽ ut uerã diuinitatem quae
in mensa semper ẽ . Apostolica quoq: nobis doctri¬
nacernimus. in timari. Nã ut xp̃i ueri hominis.
corpus localiter contineri paulus mostrar&
apostolus ait. ate salonicenses quomodo conuersi
estis addm̃ asimulacris seruire dõ uiuo & uero
& expecaccre. filium eius daecaelis quem suscita¬
uit amortuis ihm̃. Ipsum utiquae montrasis
corporacliter. dae caelo uenturũ. quem cor¬
poraliter amortuis nouerat. suscitatum :
tectis. suae. secundum. operationem qua po¬
test. &iam subicere sibi omnia. Interim quo

Expanded text:
am coelo doceret, ait: Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, Filius hominis qui est in coelo ; non quia humana Christi substantia fuisset ubique diffusa, sed quoniam unus idemque Dei filius atque hominis filius verus Deus ex Patre, sicut homo verus ex homine, licet secundum veram humanitatem suam localiter tunc esset in terra, secundum divinitatem tamen quae loco nullatenus continetur coelum totem, quae localis est, et veram divinitatem, quae immensa semper est, apostolica quoque nobis doctrina cernimus intimari. Nam ut Christi veri hominis corpus localiter contineri Paulus monstraret apostolus, ait ad Thessalonicenses: Quomodo conversi estis ad Deum a simulacris, servire Deo vivo et vero, et exspectare Filium ejus de coelis, quem suscitavit a mortuis Jesum : ipsum utique monstrans corporaliter de coelo venturum, quem corporaliter a mortuis noverat suscitatum.  claritatis suae, secundum operationem qua potest etiam subjicere sibi omnia . Interim quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
toto deputaendeen dum xp̃o ut officiorum: Nuctu¬
ralium ueri tite mons tracta non sit cliquec dĩ
hominis que confusio Matheus nurrat dnm̃
propinquante tempore paessionis dixisse disci¬
pulis sed & ehic donec ucdum illue &orem. &
ccsumpto p&ro & duobus filiis zebedei. coepit con¬
tris tari & mestus es se. Marcus uero sic posu is

Expanded text:
toto deputandam Christo, ut, officiorum natutoto deputandam Christo, ut, officiorum naturalium veritate monstrata, non sit aliqua Dei hominisque confusio. Matthaeus narrat Dominum propinquante tempore passionis, dixisse 125 discipulis: Sedete hic, donec vadam illuc, et orem; et assumpto Petro et duobus filiis Zebedaei, coepit contristari et moestus esse . Marcus vero sic posuis
Abbreviated transcription (Latin):
ma suam uoluit esse tristitiam. Et in suce cacr¬
Ne sucm ds̃ esse uoluit passionem
Quicctotus IN toto homine permanens insepccrabilis
dr̃. Nec cenuimcce tristanti defuit. Nec ccorner
sucm in passione deseruit. sed in xp̃o tristi & passo
lic& deitatacte separari non poss& patiens & tris
in toto tacmen homine tristis non
est diuinitas contris tacta. & in homine toto
patiens. NoN est diuinc natura conpcessec
Si cut moriente carne Non solum deitas. sec
nec conimaxpĩ potest ostendi commostuce.
Aliud est enim inccrne passum dm̃ dicere. Ali¬
ud carni prediccre conpassum. Aliud in cni¬
ma contris tactum. & ccliud cum cenimee con¬
tris titum. Passus est ds̃ in homine quice unce
est dĩ hominisque personce. Non est conpus
sus ds̃ homini quice inuno xp̃õ non est confusce
dĩ hominisque subs tantia. U Quod euidentibus
scripturcrum potest testimoniis conproburi
ut cognos cactur lta tristitiama pecssionem que

Expanded text:
ma suam voluit esse tristitiam, et in sua carma suam voluit esse tristitiam, et in sua carne suam Deus esse voluit passionem, quia totus in toto homine permanens inseparabilis Deus, nec animae tristanti defuit, nec carnem suam in passione deseruit; sed in Christo tristi et passo, licet a deitate separari non posset patiens et trisin toto tamen homine tristi non est divinitas contristata , et in homine toto patiente non est divina natura compassa; sicut moriente carne, non solum deitas, sed nec anima Christi potest ostendi commortua: aliud est enim in carne passum Deum dicere, aliud carni praedicare compassum; aliud in anima contristatum, et aliud cum anima tristatum . Passus est Deus in homine, quia una est Dei hominisque homini, quia in uno Christo non est confusa Dei hominisque substantia. Quod evidentibus Scripturarum potest testimoniis comprobari, ut cognoscatur ita tristitiam passionemque
Abbreviated transcription (Latin):
& sic dignactus est fieri
quod ante non erat ut
Nor desis ter& esse quod semper erat. Sic & icem
uoluit uncc̃ cum homine per soncm dr̃ habere.
uerus tamen dr̃ permaner& in homine. Et uerus
homo permaner& indõ. At que itce in uno xpõ
diuincce humane que ncturae ess&n confusce
criter & indiuisa perfectio.
ta est xp̃i diuinitces inse cum nacta est prono
carnem. & fuendi non habuit feccultatem. sed
idem uerbum ds̃ Nullo um quam potuit coerceri si¬
lentio. qui ce ipse est patris sempiternce locutio
Cres cebat puer a&cctis accessu. sed qu
Nulla est a&tes in puere crescente Noncresce¬
bat diuince maciestas. Sapientic quoque noui¬
mus xpm̃ secundum conimam profecisse. sed sco¬
pientice xp̃s non potuit cum cnima pro ficiente
proficere. Ac per hoc idem xps & inccerne su¬
& inccerne su¬
Iccrnesuce potuit u&atis incrementa sentire.
Item secundum sus ceptam cnimem ds̃ tristis fuit
sed qui in animem tristiticm sensit. Cum ceni¬
ma tristiticm sentire non potuit. In succ dr̃ ani¬

Expanded text:
 sic dignatus est fieri quod ante non erat, ut non desisteret esse quod semper erat, sic etiam voluit unam cum homine personam Deus habere, istus homo, verus tamen Deus permaneret in homine, et verus homo permaneret in Deo; atque ita in uno Christo divinae humanaeque naturae esset incofusa pariter et indivisa perfeta est Christi divinitas in se, cum nata est pro nocarnem, et fandi non habuit facultatem; sed idem Verbum Deus nullo unquam potuit coerceri silentio, quia ipse est Patris sempiterna locutio. Crescebat puer aetatis accessu, sed quia in Deo nulla est aetas, in puero crescente non cresce majestas. Sapientia quoque nostum secundum animam profecisse; sed sapientia Christus non potuit cum anima proficiente proficere. Ac per hoc idem Christus, et in carne sucarne sua potuit aetatis incrementa sentire. Idem etiam secundum susceptam animam Deus tristis fuit; sed qui in anima tristitiam sensit, cma tristitiam sentire non potuit. In sua Deus ani
Abbreviated transcription (Latin):
nae sus ceptio
U trum tristiticem
merorem
tedium & pauorem diuinitati an cccrni existiment
derint cb omnibus passionum generib
excepta diuinitas quae particeps passionum ge¬
neribus carnis non fuit lic& susceptae carni
nec in passione defuerit. Si autem deitatem xp̃i
asserunt tristitia merore tedio. & pauore con¬
cus sam parsibilem dicentes deitactem conimabus
Nes tat autem
ut cengelorum inpacrem diccnt. Quam pcessio ni¬
sub icccere pronuntiant.Hoc enim nos tris sunt
conimabus cangeli quacm mceximcce potiores
Quic sicut apeccatis itasunt apassionibus alieNi.
quod & icm recte seco lentibus & scaẽ conuersantib
inr&ributione dns repromittit dicens. Erunt¬
Crunt
sicut angeli dĩ incccelo ͫͦ ł Tunc utique sȩtundum
beccti pauli testimonium corruptibile hoc & mor¬
tale lta in du&ur in corruptione
Et in mor¬
talitate. ut corruptio in corruptionem possidere
Non possit Qucce non solum in peccccto consistit¬
sed & icm in in firmitacte quace preucriccctori¬

Expanded text:
nae susceptio, utrum tristitiam, moerorem, taedium et pavorem, divinitati an carni existiment responderint, ab omnibus passionum generibus erit excepta divinitas, quae particeps passionum carnis non fuit, licet susceptae carni nec in passione defuerit; si autem deitatem Christi asserunt tristitia, moerore, taedio et pavore concussam, passibilem dicentes deitatem, animabus stat autem ut angelorum imparem dicant, quam passionisubjacere pronuntiant: hoc enim nostris sunt animabus angeli quam maxime potiores, quia sicut a peccatis, ita sunt a passionibus alieni. Quod etiam recte se colentibus et sancte conversantibus in retributionem Dominus repromittit, dicens: Erunt sicut angeli Dei in coelo . Tunc utique, cum secundum beati Pauli testimonium corruptibile hoc et mortale ita induetur incorruptione et immortalitate, ut corruptio incorruptionem possidere non possit, quae non solum in peccato consistitsed etiam in infirmitate, quae pr
Abbreviated transcription (Latin):
fusione sputorum:Haec omnice ds̃ in cacrne pas¬
sus. NON est cccrni conpcessus quicc ds̃ pccssionẽ
Inccerne sensit cum acrne non sensit. Y UNce enim
persona est dĩ & hominis xp̃i quam & iccm pcculus

Expanded text:
fusione sputorum , haec omnia Deus in carne pasfusione sputorum , haec omnia Deus in carne passus, non est carni compassus, quia Deus passionem in carne sensit, cum carne non sensit. Una enim p
Abbreviated transcription (Latin):
dam inse & uercm morteclitatem hominis. &
ueram in mortalitatem dei tatis. iu dcceis di¬
centibus
quod signum ostendis nobis qui cc
haec ficcis.
Res pondit ihs̃ & dixit eis. Sol u¬
te templum hoc & intribus diebus ex citabo
illud: quod ccutem fuerit illud templum sc̃s¬
euc gelista mons trauit dicens. Ipse autem dice¬
bat de teriplo corporis sui.
O stensec est igitur
& ueritĩs humcne subs tanticce quacm iudei possen
inxp̃o ipso uolente soluere & ueritas diuince ncc¬
turae quoc xp̃s templum sui corporis poterat sus
Quaendo enim mortuo xpo cenimc
od fuit exconima carneque construc tu
Et cum cenima reuerter&ur cdccrnem. Tunc
est illud templum die tertio sus citatum. Et
tamen propter uncm xp̃i dĩ hominis que per¬
sonam idem mortuus est incorpore suo qui sus¬
citauit templum corporis sui Sic & icm cum se¬
cundum esccie uacticincentis orccculum dorsum
suum posuit ced flagella. Maxillas succs ced
palmcs fccciem autem succm non ccuertit a con¬

Expanded text:
dam in se et veram mortalitatem hominis, et veram immortalitatem deitatis, Judaeis dicentibus: Quod signum ostendis nobis, quia haec facis? Respondit Jesus, et dixit eis: Solvite templum hoc, et in tribus diebus excitabo illud . Quod autem fuerit illud templum, sevangelista monstravit, dicens: Ipse autem dicebat de templo corporis sui . Ostensa est igitur et veritas humanae substantiae, quam Judaei possent in Christo, ipso volente, solvere; et veritas divinae naturae, qua Christus templum sui corporis poterat suscitare: quando enim mortuo Christo aniquod fuit ex anima carneque constructum; et cum anima reverteretur ad carnem, tunc est illud templum die tertia suscitatum: et tamen propter unam Christi Dei hominisque personam, idem mortuus est in corpore suo, qui suscitavit templum corporis sui. Sic 124 etiam cum secundum Isaiae vaticinantis oraculum, dorsum suum posuit ad flagella, maxillas suas ad palmas, faciem autem suam non avertit a con