comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Rimus siquidẽ comes normaniie.
miles interritus cũ sua aciȩ congressionem ince¬
Ipit. in illa scilicet regione. inqua uexillũ admirauisi
qđ standarum uocant conspexit. Qui ferro ꝑmedias acies
uiam interiumpens multas strages dedit. & tandem ad illum
qui standarum tetebat ꝑueniens illũ ante pedes admirauisi
ꝓstiauit. & uexillũ accepit. Ad miraiusus aut̃ iuix euasit. &
ascalonem fugiens ante urbis ianuam consticit. & miser mi¬
senimam suoꝵ cladem alonge ꝓsperit. Non dispari auda¬
tia rex & reliqui comites in oppositos irruunt. & seuissima
multatione dextia leuai perimunt. quotqͦt sibi occurrunt.
Ibi turcensis arcus nulli eoꝵ ꝓfuit. quia impetus nr̃oꝵ tam
celer tamq densissimus fuit. qđ nulli trahere licuit. s ma¬
gis fugere libuit. Multa qͥppe milia ibi mortua sunt. que
mortiia non essent. si fugere p̃ualiussent. S multitudo tan¬

Expanded text:
Primus siquidem comes Northmanniae Primus siquidem comes Northmanniae miles imperterritus cum sua acie congressionem incoepit, in illa scilicet regione, in qua vexillum admiravisi, quod standardum vocant, conspexit. Qui ferro per medias acies viam interrumpens, multas strages dedit, et tandem ad illum qui standardum tenebat perveniens, illum ante pedes admiravisi prostravit, et vexillum accepit. Admiravisus autem vix evasit, et Ascalonam fugiens, ante urbis januam constitit. Et miser miserrimam suorum cladem, a longe prospexit. Non dissimili audacia rex et reliqui comites in oppositos irruunt; et saevissima multatione dextra laevaque perimunt quotquot sibi occurrunt. Ibi Turcensis arcus nulli eorum profuit, quia impetus nostrorum tam celer tamque densissimus fuit, quod nulli trahere licuit, sed fugere libuit. Multa quippe ibi millia mortua sunt, quae mortua non esset, si fugere praevaluissent. Sed multitudo tan
Abbreviated transcription (Latin):
mane dictũ est ei. quod reuera franci parati erãt
ad prelium. & quia iam ꝓpe erant uenientes contra ipsũ.
Tunc fertur dixisse clemens nuntio. Qđ michi dicis non
audeo credere. quia nec etiam intra muros ihrlm estimo illos
inuenire. Cui & ille. Certissime sciat dñe magnitudo
tua quia parati ad p̃liũ ueniunt. & iam ꝓpe sunt. Tune p̃¬
cepit ut om̃s sui arma caperent. & adbellũ ꝓperarent. Cumq
parati om̃s exad uerso starent. & ipse nrõs in tuitꝰ eẽt dixit.
Oregnũ babilonie cunctis regnis antecellens quantũ dedecꝰ
hodie pateris. in hoc qđ tantilla gens contra te uenire p̃su¬
mit. Ego uero numquã estimaui illos nec etrantra sep
ta cuius libet urbis inuenire. & ipsi contra me itiiere diei
unius ausi sunt uenire: Aut sensũ amisert. aut morisiẽt
& iuuiere diligunt. Precipio itaq uobis obabilonici bella¬
tores ut om̃s istos de terra deleatis. nulli parcat oculiis
ur̃. nulliusq misereamini. Sie gͦ cõmissũ ẽ prelium.

Expanded text:
mane dictum est ei, quod revera Franci parati erant ad praelium, et quod jam prope essent, venientes contra ipsum. Tunc fertur demens dixisse nuntio: Quod mihi dicis, non audeo credere, quia nec etiam intra muros Jerusalem aestimo illos invenire. Cui et ille: Certissime sciat, Domine, magnitudo tua, quia parati ad praelium veniunt, et jam prope sunt. Tunc praecepit ut omnes arma caperent, et ad bellum properarent. Cumque parati omnes ex adverso starent, et ipse nostros intuitus esset, dixit: « O regnum Babyloniae cunctis regnis antecellens, quantum dedecus hodie pateris, in hoc quod tantilla gens, contra te venire praesumit! Ego vero nunquam aestimavi illos nec intra septa etiam cujuslibet urbis invenire; et ipsi contra me itinere diei unius ausi sunt venire? Aut sensum amiserunt, aut mori sicut et vivere diligunt. Praecipio itaque vobis, o Babylonici bellatores, ut omnes istos de terra tollatis, nulli parcat oculus vester, nulliusque misereamini. » Sic ergo commissum est praelium.
Abbreviated transcription (Latin):
uerent. qͦs in ioppe̾ remanere feceramꝰ. Certe ñ ẽ dicꝰtu mi¬
nimũ Accurrerant enĩ illic duo nugigeruli alter post alterũ
qͥ ioppĩtas fefellerant. dicentes. q̃m rex mortuus. ÷ cũ suis oĩb
ͥ dere ultra qũa cridi potest con tristati. opinantes hoc ẽẽ ue¬
rũ miserũt xanerdo legationẽ. qͥ tũc anthiochie principabat᷑
in cartuła scͥptã qͣm detulit nauta qͥoã carinã suã ascen¬
dens. hoc tractante regis coniuge. Epła qdẽ illa hec u̾ba con¬
tinebat salutifera. Turede uir p̃cipue milesq quã
optime. accipe han̾c sceduła qm tͥ qͥ ioppe inhabitant

Expanded text:
nerent, quos in Joppe remanere feceramus? Certe non est dictu minerent, quos in Joppe remanere feceramus? Certe non est dictu minimum. Accurrerant enim illic duo nugigeruli, alter post alterum, qui Joppitas fefellerant, dicentes quoniam rex mortuus est cum suis omnibus. Qua de re ultra quam credi potest contristati, opinantes hoc esse verum, miserunt Tancredo legationem, qui tunc Antiochiae principabatur, in chartula scriptam; quam detulit nauta quidam carinam suam ascendens, hoc tractante regis conjuge. Epistola quidem illa haec verba continebat salutifera: « Tancrede vir praecipue, milesque quam optime, accipe hanc schedulam, quam tibi qui Joppem inhabitant
Abbreviated transcription (Latin):
cũ putassent ab ext̾ritis. ciuib urbem ilico sibi reddi. cogitatioib
suis ad nichilatis nichi ampliꝰ ꝓficientes. ascalõnem regredi
ceꝑunt. Quico nos regredientes ad iopp̾e ꝑsperissent: suspicatisunt
nos esse degente sua. qͥ nobis õib in p̃lio occisis. reliqͦs xp̃i anos uersus
ioppem ꝯuersantes appetere uellent. Uncle ualde mirabam᷑. cũ
tantũ nobis appropiabant. nec francos nos ẽẽ cognoscebant. done
milites nr̃os etta inuasione aggredi eo uiderent. Tũc uidere¬
tis celerrime huc illucq fugere. ut nec aliꝰ aliũ exspecta re
uellet. & qui equũ tũc ñ habuit agilem. caput mox gladio sub egi
S qͥa franci ualde fuerant fatigati. & in pselio plures uulnerati
ñ potueru̾t eos sequi. Illi.. sic habierunt. nos uͦ ioppemileti
⁊anta putatis fuit exultatio & gr̃arũ. A  ꝑ uenimꝰ
actio cũ deururi sũmo nos erectis uexillis reuertentes cer¬

Expanded text:
cum putassent ab exterritis civibus urbem illico sibi reddi, cogitationibus cum putassent ab exterritis civibus urbem illico sibi reddi, cogitationibus suis adnihilatis, nihil ibi amplius proficientes, Ascalonem regredi coeperunt. Qui cum nos regredientes ad Joppem perspexissent, suspicati sunt nos esse de gente sua; qui nobis omnibus in praelio occisis, reliquos Christianos versus Joppem conversantes appetere vellent. Unde valde mirabamur, cum tantum nobis appropiabant, nec Francos nos esse cognoscebant, donec milites nostros cita invasione aggredi eos viderent. Tunc videretis celerrime eos huc illucque fugere, ut nec alius alium exspectare vellet, et qui equum tunc non habuit agilem, caput mox gladio subegit. Sed quia Franci valde fuerant fatigati, et in praelio plures vulnerati, non potuerunt eos sequi. Illic sic abierunt, nos vero Joppem laeti uanta putatis fuit exsultatio, et gratiarum actio, cum de muri summo nos erectis vexillis revertentes cer
Abbreviated transcription (Latin):
erat in illa die oneratis iumentis nr̃is dereb hostium
nr̃oꝵ depane scilicet &annona farmãq nec ñ taberna¬
culis eoꝵ p̃ceptũ est monente salpista iopp̾ẽ regredi
Qui cũ regrederemͦ. ꝓ azotũ quintã urbem philistinorũ nũe
desertã transiuimꝰ ibeniũ qu̾a iͦi uocant. oburios nobis aspex¬
imꝰ arabes fere quingentos. a iõppe reuertentes. qui die belli
cucurrerant illuc. & p̃dam qu̾a formsecus in uenerant atri¬
puerant. Sam cũ cedem depeditib nr̃is in postrema parte
fecissent mnagnã. & in dextro cormi unã aciem penitꝰ cõsũsis¬
sent & antiores sicut postremos uictos esse crederent. assũpai¬
serunt occuoꝵ. scutis & lanceis. atq galeis luctois. de qͥb se pom¬
patice ornauerant. ꝓperantes statim usq ioppẽ. monstrauerant
arma nr̃a ioppĩtis dicentes regem & om̃es suos ibello esse ꝑ¬
emptos. Quod cũ audissent. qͥ in oppe custodes remanserant quia

Expanded text:
erat in illa die, oneratis jumentis nostris de rebus hostium erat in illa die, oneratis jumentis nostris de rebus hostium nostrorum, de pane scilicet, et annona, farinaque, necnon tabernaculis eorum, praeceptum est monente salpista Joppem regredi. Qui cum regrederemur. et Azotum quintam urbem Philisthinorum nunc desertam transivimus, Ibenium quam modo vocant, obvios nobis aspeximus Arabes fere quingentos, a Joppe revertentes. Qui die belli cucurrerant illuc, et praedam, quam forinsecus invenerant, arripuerant. Nam cum caedem de peditibus nostris in postrema parte fecissent magnam, et in dextro cornu unam aciem penitus consumpsissent, et anteriores sicut postremos victos esse crederent, assumptis occisorum scutis et lanceis, atque galeis lucidis, de quibus se pompatice ornaverant, properantes statim usque Joppem, monstraverant arma nostra Joppitis, dicentes regem et omnes suos in bello esse peremptos. Quod cum audissent qui in Joppe custodes remanserant, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ñ belłũ nã ꝑ antifras inr̃ dictũ. Belłu cerncbã mente mta¬
bam. i ctus timebã. Siñes inferrũ ruebant ac si mort̾e nũꝗͣ. me
tũerent Dira calamitas. uͥ nulla Raritas. Fragor erat nimius.
demutius utroq ꝑ cussionib Hic ꝑ cutit. ille corruit. Hic nes¬
cit miscõiã. nec ille querit eam. Hic ꝑdit pugnũ. ille uͦ o cułu
Mens rẽfugit humana ubi talis cernit᷑ miseria. Mi rabile
ncauda xpͣi ruunt. incapite aũ sarracenos uincunt. Hos fuga¬
uimꝰ uiq ascalonem illi aũ ꝑemptis nr̃is mox equitaueritt
usq ioppemꝰ Itaq die illo nullꝰ rei sciuit exitũ. Sũq tã occi¬
dendo qũi sugendo rex & sui cãpos de eis euacuassent. ius¬
sũ est ut ineorũde tentoriis que fugitius relinquerant
nocte illa qͥesceremꝰ. Inssũ ÷ & factũ est Septenas idꝰ septem¬
bris cũ legeret᷑. fecimꝰ hoc belłu. dignũ satis ad recitandũ.
mꝰ denatiuitate alme uirginis maꝵie unde solłepnitaᷤᷤ

Expanded text:
n bellum; nam per antiphrasim est dictum. Bellum cernebam, mente nutabam, ictus timebam. Omnes in ferrum ruebant, ac si mortem nunquam timerent. Dira calamitas, ubi nulla charitas. Fragor erat nimius de mutuis utrobique percussionibus. Hic percutit, ille corruit. Hic nescit misericordiam, nec ille quaerit eam. Hic perdit pugnum, ille vero oculum. Mens refugit humana, ubi talis cernitur miseria. Mirabile umus. In cauda Christiani ruunt, in capite autem Sarracenos vincunt. Hos fugavimus usque Ascalonem, illi autem peremptis nostris mox equitaverunt usque Joppem. Itaque die illo nullus rei scivit exitum. Cumque tam occidendo quam fugando rex et sui campos de eis evacuassent, jussum est ut in eorumdem tentoriis, quae fugitivi reliquerant nocte illa, quiesceremus. Jussum est, et factum est. Septenas Idus Septembris cum legeretur, Fecimus hoc bellum dignum satis ad recitandum, mus de Nativitate almae virginis Mariae, unde solemnitas
Abbreviated transcription (Latin):
gatos ⁊ fame ⁊siti anxios. atq pugne sagittarie in doctos ẽẽ didicit.
magis ꝗͣ. centũ milia eqͥtũ atq pedituͣ gladio ꝑemit. De mulieri¬
b nepe alias o cerdit. alias secũ ab duxit. Multi uͦ ꝑ deuia fugien¬
tes ⁊ montana siti nangustia extinclisunt. Q. uorũ eqͦs ⁊ mulos
iu mͣ̃ta qͦ ꝗͣ  ornam̃ imultiformia curci haluert᷑. Illic ꝑdidit cami
pictauensis qͣcũ qͣ habebat. familiã atq pecuniã suam. Uix eti
mortẽ euadens: pedes tantũ ⁊ p̃miseria lugubris ⁊ coͣfusus
antio ehiã ꝑuenit. Quiꝰ anxietati tangredus conpaciens.¬

Expanded text:
gatos, et fame et siti anxios, atque pugnae sagittariae indoctos esse didicit, gatos, et fame et siti anxios, atque pugnae sagittariae indoctos esse didicit, magis quam centum millia equitum atque peditum gladio peremit. De mulieribus nempe alios occidit, alios secum adduxit. Multi vero per devia fugientes et montana, et siti angujumenta quoque et ornamenta multiformia Turci habuerunt. Illic perdidit comes Pictaviensis quaecunque habebat, familiam atque pecuniam suam. Vix etiam mortem evadens, pedes tantum, et prae miseria lugubris et confusus, Antiochiam pervenit. Cujus anxietati Tancredus compatiens
Abbreviated transcription (Latin):
te n cornu regio monente eitissime secuta:. Id erãt te̾ ĩ ioppe
milites ꝗͣ pluriini: qͥ uentu̾ prestola̾tes oportunu. infratiã redi¬
turi tr̃as fretare optabant. Hii eqͥ de̾ eqͥs carebant qͣm in anno
ili erłm ten deret: ad erant in illa multitudi ue simul uillelmꝰ
picta uensiũ comes. &. Stephanꝰ eomes blesensis qͥ abantio clia
relicto exercitu discesserat: s qd cͦc reliq̾rat nc restaurare sa¬
ta gebat. Eũ his hugo magnꝰ erat qͥ pꝰ antiochiã captã in gallias
iecto popło ĩ num̃ro de eqͥtib ꝯpeditib exercitu biꝑtito. Is in
romanie finib obstitit solunan turcus cui ia diu franci nichea
urbẽ abstulerant: s decͥm̃ti sui ñ ĩ memor tnͣ multitudine tͣ co
magna. exercitũ francoꝵ ĩfelicit᷑ disꝑsit ⁊ eo̾ fudit ⁊totũ ferme¬
bant uias. nec cͣtra oͥs di micare. nec d̾s occidere potuit. S qi eos fati¬

Expanded text:
nte, et cornu regio monente, citissime secuta est. Aderant tunc in Joppe nte, et cornu regio monente, citissime secuta est. Aderant tunc in Joppe milites quamplurimi, qui ventum praestolantes opportunum, in Franciam redituri transfretare optabant. Hi equidem equis carebant, quoniam in anno alem tenderet, aderant in illa multitudine simul Willelmus Pictaviensium comes, et Stephanus comes Blesensis, qui ab Antiochia relicto exercitu discesserat; sed quod tunc reliquerat, nunc restaurare satagebat. Cum his Hugo Magnus erat, qui post Antiochiam captam in Gallias jecto populo innumero, de equitibus et peditibus exercitu bipartito. His in Romaniae finibus obstitit Soliman Turcus, cui jamdiu Franci Nicaeam urbem abstulerant. Sed detrimenti sui non immemor, cum multitudine Turcorum magna exercitum Francobant vias, nec contra omnes dimicare, nec omnes occidere potuit. Sed quia eos fati
Abbreviated transcription (Latin):
posuerat. anteqͦ. sri qͥdã rurictle uersabant᷑ qͥsi suburbani. Hos
qde xp̃ianos farraceni ꝑsepe nocentes ⁊ de turbantes destruere co-¬
nabant᷑: ⁊ arcẽ illã diruere. q. ꝓptͣ eos in habitantes ñ poterant
sci seorgii manebat cũ eli entela sua cõ p̃hendere moliebantur.
Oͦa mo nasteriũ cũ die qͦdã incursu maliuolo circuissent : cõsidera¬
ta loci firmitate. ramatha redieru᷑t. E p̾c aũ ille cũ fumos flãmas.
nispexisset ignib eoꝵ accensis. iã in eulmis: timuit ne ab eis ad
eũ remeantib obsi deret᷑. Et p̃ cauens infuturũ mandauit con¬
fefti Negi qͥ in ioppe inerat ut ei festinant᷑ suc eurreret: qmͣ
babilonii ante ramulã hospitati erant deqͥb eohors una ĩa
tirea monast̾iui suũ irruentes cucurrerant. Qͦd cũ audisset
rex sũptis armis suis eqͣm ascendit coͣcitꝰ. ꝙͦ. milicia eiꝰ ipso iube¬

Expanded text:
posuerat; ante quam Syri quidam ruricolae versabantur quasi suburbani. Hos posuerat; ante quam Syri quidam ruricolae versabantur quasi suburbani. Hos quidem Christianos Sarraceni persaepe nocentes et deturbantes destruere conabantur, et arcem illam diruere, quia propter eos inhabitantes non poterant in ecclesia Sancti Georgii manebat cum clientela sua, comprehendere moliebantur. Quod monasterium cum die quodam incursu malevolo circuissent, considerata loci firmitate, Ramatha redierunt. Episcopus autem ille cum fumos flammasque inspexisset, ignibus eorum accensis jam in culmis, timuit ne ab eis ad eum remeantibus obsideretur. Et praecavens in futurum, mandavit confestim regi, qui in Joppe inerat, ut ei festinanter succurreret, quoniam Babylonii ante Ramulam hospitati erant, de quibus cohors una jam circa monasterium suum irruentes cucurrerant. Quod cum audisset rex, sumptis armis suis equum ascendit concitus, quem militia ejus, ipso jube
Abbreviated transcription (Latin):
debello sanũ ioppẽ remeasse. ⁊ sarracenos ꝓcul dubio magni
gauisisunt. Omira dĩ clem̃tia. Non ĩ multitudine gentis uicimꝰ.
s diuina freti uͥtute eos disꝑsimꝰ. Ataq ab hostib sic erecti.
iherosolimã euntes d̃o reddidi mꝰ laudes. De inde ꝑ uiii mͦ ses
bellon qͥ euimꝰ inimunes. donec anni reuolutio tempꝰ reduxit.
n No añ seqͣi cͦ.cͦ. .iͦ. mediante maio ꝯgregatift᷑ apd̾ aschalonẽ
babilonii qͦs rex eoꝵ huc miserat. ut nos xp̃ianos oĩno deftruere
nĩterent᷑ E r ant eni ibi. x x. milia eqͥtũ ⁊ .x. milia peditũ excep¬
tis clitellariis qͥ camelos asmosq uietualib onustos minabant.
gestantes in manib ad pugnandũ elau̾a̾ ⁊ missilia sua. Hi qͥae die
qͦdã urb̾e̾ romislã ad ĩer̃t᷑. ⁊ ante eã epͦb̵nacła sua extendert. Porro
iuna enitatis arce munita erant .xͣͣ. milites qͦs rex ibi eustodes

Expanded text:
de bello sanum Joppem remeasse, et Sarracenos procul dubio magnifde bello sanum Joppem remeasse, et Sarracenos procul dubio magnifgavisi sunt. O mira Dei clementia! Non in multitudine gentis vicimus, sed divina freti virtute eos dispersimus. Itaque ab hostibus sic erepti, Hierosolymam euntes Deo reddidimus laudes. Deinde per 8 menses bellorum quievimus immunes, donec anni revolutio tempus reduxit nno autem sequenti 1102 mediante Maio congregati sunt apud Ascalonem Babylonii, quos rex eorum huc miserat, ut nos Christianos omnino destruere niterentur. Erant enim ibi 20 millia equitum, et 18 millia peditum, exceptis clitellariis, qui camelos asinosque victualibus onustos minabant, gestantes in manibus ad pugnandum clavam et missilia sua. Hi quidem die quodam urbem Ramulam adierunt, et ante eam tabernacula sua extenderunt. Porro in una civitatis arce munita erant 15 milites, quos rex ibi custodes
Abbreviated transcription (Latin):
sit ⁊ c̃ogressu illoꝵ deuictꝰ. uel forsitã cũ suis oĩb qͦs sec uͭ adbal¬
lũ ꝑdurit occisus ẽ. Nã qͥcalamitatis huiꝰ miseriã uix euasit.
iopp̃ẽ fugiens. hoc nobis deꝓmpsit. Quaꝑpt᷑ adte uirũ nͦ ĩ pru¬
dentẽ uenio legatꝰ opẽ queritans. ut oĩ occasioe̾ remota. ĩ dila¬
te succur᷑re nitaris genti. ualde anxie. & ut reor me te ui¬
te iã ꝓyime. Hoc dixit. Ille ob audiens parũꝑ siluit. S cũ hoc
uerũ ẽt crederet. qͦs audierat. p̃ grandi strituia & dolore
tã ipse qm̃ om̃es alii qui aderant. lacrimari pie ceꝑunt. a resp̃õ¬
sione legato facta. iussus ẽ fieri apparatꝰ ꝑtotã t̾rã sua ad suc eur¬
rendũ i herosolimitanis. Et oũ ĩa parati essenĩ ad illud itͣ agendũ.
ecce subito uenit breuigerulꝰ alt᷑ scedaͣ deferens altera. pͥori dis¬
simile̾. qͣ tanẽtedo porrexit Namide in comodo scͥptũ erat
inponi. hoc deꝓsꝑitate reꝑtũ ẽ. in posteriori. Lectũ enĩ hic ÷ rec

Expanded text:
gressu illorum devictus, vel forsitan cum suis omnibus, quos secum ad bellum perduxit, occisus est. Nam qui calamitatis hujus miseriam vix evasit, Joppem fugiens, hoc nobis deprompsit. Quapropter ad te virum non imprudentem venio legatus, opem quaeritans, ut omni occasione remota, indilate succurrere nitaris genti Dei valde anxiae, et ut reor metae vitae jam proximae. » Hoc dixit. Ille obaudiens parumper siluit. Sed cum hoc verum esse crederet quod audierat, prae grandi tristitia et dolore tam ipse quam omnes alii qui aderant, lacrymari pie coeperunt. Et responsione legato facta, jussus est fieri apparatus per totam terram suam ad succurrendum Hierosolymitanis. Et cum jam parati essent ad illud iter agendum, ecce subito venit brevigerulus alter, schedulam deferens alteram priori dissimilem, quam Tancredo porrexit. Nam quod de incommodo scriptum erat in priori, hoc de prosperitate repertum est in posteriori. Lectum enim hic est regem
Abbreviated transcription (Latin):
& głose situ forci antiquitus fundatũ. lapidib magiris ⁊ quadris
illic erectũ erat. Sͥ autẽ ꝯperte Rex non sine gͥuitate magna
tineri. nec sine difficultate gente nalimentis ue eport ⁊ et uoił
muniri. iussit ullud dirui. & om̃s ad sua regrecu.e ol uybs
in signis fure in arabia Gerasa nominata. moni gi iad ao iunc¬
sta. in tribu manasse instreuta.
Expliete hic annus. incunctis ferme secłs.

Expanded text:
et gloriose situ forti antiquitus fundatum, lapidibus magnis et quadris et gloriose situ forti antiquitus fundatum, lapidibus magnis et quadris illuc erectum erat. Ubi autem comperit rex non sine gravitate magna obtineri, nec sinc difficultate gente et alimentis ut oporteret posse muniri, jussit illud dirui, et omnes ad sua regredi. Haec olim urbs insignis fuit in Arabia, Gesara nominata, monti Galaath adjuncta, in tribu Manassae instituta. Explicit hic annus in cunctis fine sec
Abbreviated transcription (Latin):
lii transgressus iordanem. adut Regẽ damascenoꝵ qͥ cũ arabi¬
b sͥ fed̾atis ⁊ adunatis. terras nr̃as tyberiadi primas nuillo ⁊ re¬
sistente uastabat. Q cũ ꝑsensisse t regẽ nr̃m cũ exercrcu sus aoue¬
sum se appropinquantem. collecꝰtis i lico tab̾nacuł suis bellũ en¬
tans. refugꝰ in sua recessit. Que cũ ꝑduos dies Rex in secutus e̾e̾t.n
bellare cũ eo gens illa aud̾et. reu̾sus ẽ ad cascellũ qͦddã qͦd anocum̃¬
tũ nr̃m anno p̃tito tuldequinꝰ Rex damasci ꝯstrui fecerat. quod
aiordane estimamꝰ discrepare .ri miliariis. Id uer obsedit. ma¬
chinis coercuit. iii expugnauit. redditũ recepit. Quiꝰ eustodes e
ꝓtectores. uł uidelicet turcos sub statuta ꝯditione uiuos abire
ꝑmisit. n oppidum de inde ad solũ uso ꝓstͣuit. Iarras nominan.
hoc castrũ regionis in cole qd̾ uixta cuitatẽ quandã mirabilt:

Expanded text:
lii transgressus Jordanem, adiit regem Damascenorum, qui cum Arabilii transgressus Jordanem, adiit regem Damascenorum, qui cum Arabibus sibi foederatis et adunatis terras nostras Tiberiadi proximas nullo ei resistente vastabat. Qui cum persensisset regem nostrum cum exercitu suo adversum se appropinquantem, collectis illico tabernaculis suis, bellum evitans refugus in sua recessit. Quem cum per duos dies rex insecutus fuisset, nec bellare cum eo gens illa auderet, reversus est ad castellum quoddam, quod ad nocumentum nostrum anno praeterito Tuldequinus, rex Damasci, construi fecerat, quod a Jordane aestimamus discrepare 16 milliariis. Id rex obsedit, machinis coercuit, vi expugnavit, redditum recepit. Cujus custodes et protectores, 40 videlicet Turcos, sub statuta conditione vivos abire permisit, et oppidum deinde ad solum usque prostravit. Jarras nominant hoc castrum regionis incolae, quod juxta civitatem quamdam mirabiliter
Abbreviated transcription (Latin):
& patͥarcha plebs quoq om̃is ꝯuiassent. rexcũ ea flendo discessit. & ppis
ad urbem scãm redut. Mensis erat Iunius. Antiochyam̃ gͥ ierunt᷑ qͣ
turci iam ad eo coartabant. ut exc̾ muri hambitũ in habitantes uix
uno miliario. ꝓcedẽ auderent. S audito regis aduentu. in de statĩ
se remouentes se uersus halapiam ur bem uͥ tuciꝰ ẽẽ possent
abierunt. quib tͥa militũ damascenoꝵ milia tc̃ aggregata sunt.
tis iac̾tatis plures uł sauciati ł interfecti oecidissent. & bellare ta¬
nien turci recusassent. pꝰ tͥduum litis huiꝰ nullo fine certo ꝯcluso.
⁊ antiochyam nr̃i remeauerunt. & in ꝑsidem pars t᷑coꝵ maior repa¬
triauerunt. De cetero crucẽ sc̃am Rex honorifice ierłm remisit. ꝙ ip¬
se in antiochi ͤna regione t̾rã ꝓtecꝰ turus remansit. Tercio decimo
cũ gaudio magno. de ex pedicioe. regis ꝯt᷑ damascenos.¬
gregauit Rex gent̾ẽ suam asidone usq iopen. ⁊iiͦ. nonas y¬

Expanded text:
 patriarcha, plebs quoque omnis eam conviassent, rex cum ea flendo discessit, et populus ad urbem sanctam rediit. Mensis erat Junius. Antiochiam ergo abierunt, quam Turci adeo jam coarctabant, ut extra muri ambitum inhabitantes vix uno milliario procedere auderent. Sed, audito regis adventu, inde statim se removentes, versus Halapiam urbem, ubi tutius esse possent, abierunt; quibus tria militum Damascenorum millia tunc aggregata sunt. inque sagittis jactatis plures sauciati vel interfecti occidissent, et bellare tamen Turci recusassent, post triduum litis hujus, nullo certo fine concluso, et Antiochiam nostri remeaverunt, et in Persidem pars Turcorum major repatriaverunt. De caetero crucem sanctam rex honorifice Hierusalem remisit, et ipse in Antiochiae regione terram protecturus remansit. Tertio decimo cum gaudio magno gregavit rex gentem suam a Sidone usque Joppem, et III Nonas Ju
Abbreviated transcription (Latin):
cheno rogero antio chenoꝵ. rei addito altero regno efficitur Mone
gͦ regem & queso ut dm̃ ei toto corde diligat. & extota anima sua.¬
& eiom̃ib uirib suis. ocũ głarũ actionib se illi penitꝰ at fidelis
seruus subdat. eiusq se humilem fateatur seruũ qui talem dñm in¬
alios unius. hunc aitem diium regnoꝵ possessoremꝰ fecit. que sine s¬
de sine effusione priusert sine litiũ tribulatione s qius f
orclinatione ꝑacifica ad quisiuit. sb egopto siquidem usq mesepotamum
tradidit ei dẽ longe lateq terram. Manũ erga ei. haobiie seiegã. eauet
ne Erga eũ arta qͥ habundant dat a non inꝓperat Sireresse Cesi deuett
studeat ud recde regat Cũ aũ post necotia pleraq ꝑpetrata rec ab an¬
tiochia regressꝰ ess ierłem cũ tixore sua dademate regio dren ab an¬
tatis dĩnce coronatꝰ est in bethleem. deremissioe exactionis. nati¬

Expanded text:
cheno Rogerio, Antiochenorum rex addito altero regno efficitur. Moneo cheno Rogerio, Antiochenorum rex addito altero regno efficitur. Moneo ergo regem, et quaeso, ut Deum ex toto corde diligat, et ex tota anima, et omnibus viribus suis, cum gratiarum actionibus se illi penitus ut fidelis servus subdat, ejusque se humilem fateatur servum, qui talem Dominum inveet illum? Alios unius, hunc autem duorum regnorum possessorem fecit, quae sine fraude, sine effusione sanguinis, sine litium tribulatione, sed divina ordinatione pacifica acquisivit. Ab Aegypto siquidem usque Mesopotamiam tradidit ei Deus longe lateque terram. Manum erga eum habuit largam. Caveat ne erstudeat ut regat recte. Cum autem post negotia pleraque perpetrata rex ab Antiochia regressus esset Hierusalem, cum uxore sua diademate regio die Nativitatis Dominicae coronatus est in Bethlehem. CAPUT VIII. De remissi
Abbreviated transcription (Latin):
riam rp̃ianis dederat. & ipsam crucẽ ad xp̃ianismũ salue re¬
uurerat.. Piecate plorabant. leticia cantabant. ad orantes reppeti¬
tis uicibus ante crucem uenerandam se inclinabant. resurgentesq
uultib erectis gr̾as agebant.im mumeir¬
Cũ bellum gerityr. quo parthi sic superantur crucis in ihero¬
Claraq tunc decime. rutilabant cornua lura e. solimis mucu
tuerunt ierosolimã cũ benedicta cruce dñi. ut decebat reuer¬
ti. Et sũptis militib qͦt oportuit remisit eameiherłem. & die qͦ
deꝑside uictor eam reportauit. cũ ea urbem scãm. letantes introierunt.
quatinꝰ mortuoꝵ ꝓcerũ terras. uiuis subratiocinio datunꝰ lo caret᷑ ͣ¬
&̃ uiduas quas inrienit illic multas maritis. pio affectu coniungerẽt.
& multa alia restitatione necessaria reformaret.Sicut enĩ hucͦ usq
ierosolimoꝵ rex singulariter extiterat. ita mortuo principe antio¬

Expanded text:
riam Christianis dederat, et ipsam crucem ad Christianismum salve reriam Christianis dederat, et ipsam crucem ad Christianismum salve reduxerat. Pietate plorabant, laetitia cantabant, adorantes repetitis vicibus ante crucem venerandam se inclinabant, resurgentesque militibus erectis gratias agebant. PrCum bellum geritur, quo Parthi sic superantur, Claraque tunc decimae rutilabant cornua lunae. CAPUT VI. De rtuerunt Hierosolymam cum benedicta cruce Domini, ut decebat, reverti. Et sumptis militibus quot oportuit, remisit eam rex Hierusalem, etPerside victor eam reportavit, cum ea urbem sanctam laetantes introierunt, quatenus mortuorum procerum terras vivis sub ratiocinio daturus locaret, et viduas quas invenit illic multas maritis pio affectu conjungeret et multa alia restauratione necessaria reformaret. Sicut enim huc usque Hierosolymorum rex singulariter exstiterat, ita mortuo principe Antio
Abbreviated transcription (Latin):
cessantes. non ualuerunt ultra collegis suis iubello regregari.
ichilomimis autẽ t᷑cos disꝑsit ds̃. cũ alii in ꝑsrdem fugitiui repat᷑ria¬
rent. alii uͦ inhalapiã urbem saluandi se grã introirent. Rer aut ẽ
ierosolimitanꝰ & comes tͥpolitanus cũ suis. sicut socii głose crucis ex¬
aicerant. & qͥ eam sicut serui dñam aobellũ ꝑdurerant. circa eam
semꝑ honorifice pugnantes. nec eam deserentes in campo bellico
negotiũ queͥnq fucurũ reseruauit. Tunq ꝑ duos dies cam pũ
illum rex custodiss. & detͣcis nullus nullus illuc bellaturus
rediss. supta cruce dñica ꝑ rexit anciochiã. Et exiit pat̾archa
antioc henus ob uiã scissime cruci. regi quoq & archip̃suli qui eam
deferebant. & reddiderunt om̃s dõ grãs & exsoluerunt ddulcissimas
laudes om̃ipotenti do. qͥ ꝑ uirtutẽ głosissime crucis sue uicto¬

Expanded text:
cessantes, non valuerint ultra collegis suis in bello congregari. cessantes, non valuerint ultra collegis suis in bello congregari. Nihilominus autem Turcos dispersit Deus, cum alii in Persidem fugitivi repatriarent, alii vero in Halapiam urbem salvandi se gratia introirent. Rex autem Hierosolymitanus et comes Tripolitanus cum suis, sicut socii gloriosae crucis exstiterant, et qui eam sicut servi dominam ad bellum perduxerant, circa eam semper honorifice pugnantes, nec eam deserentes, in campo bellico negotium quandoque futurum reservavit. Cumque per duos dies campum illum rex custodisset, et de Turcis nullus illuc bellaturus rediisset, sumpta cruce Dominica perrexit Antiochiam. Et exiit patriarcha Antiochenus obviam sanctissimae cruci, regi quoque et archipraesuli, qui eam deferebant, et reddiderunt omnes Deo gratias, et exsolverunt dulcissimas laudes omnipotenti Deo, qui per virtutem gloriosissimae crucis suae victo
Abbreviated transcription (Latin):
rant aggregatis. commissum est p̃liũ. ꝓpe oppidiun qͦd sardana¬
iumuocant. ab antiochia xͣr uiiͬ milib distans. fuerun᷑q mili¬
ces nr̃i septigenti milta t᷑ci uͦ . xxͥ milia. Gara uocabat᷑ maior
eoꝵ. Non puto silendũ qͦt tͣcus qͥdam ad uertens unũ de milicib
nrĩs linguam noscere ꝑsicã. allocitus est eũ dicens. Tibi dico
france. Cur uos despicitis cũ in uanũ laboratis. ꝯtra nos equidẽ
nullomͦ ualebitis. pauci eni estis nos multi. Immo ds̃ ũr uos de¬
reliquid. uidens uos nec legẽ urãm ut solebatis tenere. nec fi¬
dem. nec ueritatem. in uice̾m seruare. Hoc scimꝰ. hoc didicimus
hoc ad uertimus. Cras ꝓculdubio uos uincemꝰ & suꝑabimus.
Oquancũ de decus rp̃i anis. cũ ꝑfidi de fide nos rep̃hendebant
Uude deberemꝰ uehement̾ erubescere. & peccata nr̃a plorando
inpugnautes ad eo cat̾uatim disꝑserunt. ut ũiq anciochiam non

Expanded text:
rant, aggregatis, commissum est praelium prope oppidum, quod Sardanrant, aggregatis, commissum est praelium prope oppidum, quod Sardanium vocant, ab Antiochia 24 millibus distans. Fuerun millia. Gazi vocabatur major eorum. Non puto silendum quod Turcus quidam advertens unum de militibus nostris linguam noscere Persicam, allocutus est eum, dicens: « Tibi dico, France, cur nos despicitis? cur in vanum laboratis? Contra nos equidem nullo modo valebitis; pauci enim estis, nos multi. Imo Deus vester vos dereliquit, videns vos nec legem vestram, ut solebatis, tenere, nec fidem nec veritatem invicem servare. Hoc scimus, hoc didicimus, hoc advertimus. Cras procul dubio vos vincemus et superabimus. » O quantum dedecus Christianis, cum perfidi de fide nos reprehendebant! Unde deberemus vehementer erubescere, et peccata nostra plorando impugnantes adeo catervatim disperserunt, ut, usque Antiochiam non
Abbreviated transcription (Latin):
anciochenoꝵ occisionẽ. secuta est scd̾a sacis uictoria. que ꝓpitiante
dõ ierosoliutano popło mirifice successit. Nam cũ p̃dict᷑us Rogerus
regi ierosolunitano ꝑnuntios notificass. ut ad sͥ succurrendũ festina¬
ret. quia t᷑ci cũ gente mulca eũ un petebant. relicto Rex negocio al¬
tero ad qͦd cũ suis non longe a iordane damascenos expugnaturus i ue¬
rat. ducto secũ patͥarcha cũ cruce dñica. cũ de campis stationũ suarũ
eos uiolent̾ eiecisset. ꝯtinuo antiochenis auriliaturus recͣrit. ducens
secũ cesariensem ep̃m. qͥ crucẽ dũicam inbello pꝰ ea ꝯtra hostes optime
porcauit. Comit̾ẽ quidem cͥpolicanũ rensecũ durit. fueruntq si mu
milites ducenti qͥnquaginta. Et cũ antiochiã ꝑuenissent. misit rex
ad edesse nos legationẽ. p̃cipiens eis ut ad hellũ qͦd ꝯtra tͣcos face¬
re satagebant cito itinere festinarent. Quib cũ rege & antio¬
chenis qui de pͥmo belloͭ. fugerant uel moitẽ aliqͦ euentu euase¬

Expanded text:
Antiochenorum occisionem secuta est secunda satis victoria, quae, propitiante Deo, Hierosolymitano populo mirifice successit. Nam cum praedictus Rogerus regi Hierosolymitano per nuntios notificasset, ut sibi ad succurrendum festinaret, quia Turci cum gente multa eum impetebant, relicto rex negotio, ad quod cum suis non longe a Jordane Damascenos expugnaturus iverat, ducto secum patriarcha cum cruce Dominica, cum de campis stationum suarum eos ejecisset violenter, continuo Antiochenis auxiliaturus recurrit, ducens secum Caesariensem episcopum, qui crucem Dominicam in bello postea contra hostes optime portavit. Comitem vero Tripolitanum rex illuc secum duxit, fueruntque simul milites ducenti quinquaginta. Et cum Antiochiam pervenissent, misit rex ad Edessenos legationem, praecipiens eis, ut ad bellum, quod contra Turcos facere satagebant, cito itinere festinarent. Quibus cum rege et Antiochenis, qui de primo bello fugerant, vel mortem aliquo eventu evase
Abbreviated transcription (Latin):
riori celum parebat album. acsi aurora eẽt diei. que ꝓpe dieui cla¬
rescere solet. cũ sol iam oriri debet. Infronce etiam signi huuz
in eo a uidelicet parte. uidebamus alborem quasi deberetꝰ ibilu¬
na ceiri. uude t̾ra undiq & cet̾a loca cura uos existentia clare cau¬

Expanded text:
riori coelum parebat album, ac si aurora esset diei, quae prope diem clariori coelum parebat album, ac si aurora esset diei, quae prope diem clarescere solet, cum jam sol oriri debet. In fronte etiam signi hujus, in ea videlicet parte, videbamus alborem quasi deberet luna oriri. Unde terra undique, et caetera loca circa nos existentia, clare ca
Abbreviated transcription (Latin):
nem. alii uͦ nigredine significabant uengurã famen. Nosautẽ
dispositioni & ꝓ̃uidentie dei ꝰ doͣm misimꝰ. qͥ insole & luua disci¬
pulis suis p̃dirit signa fore uentura. Q etiã qͣn uult t̾rã facit
tre mere. & pꝰea quiescere. qͦd sub sequent̾ accidit in eodem m̃se
ab urbe miliariũ. qͦd uocauit scanddalion. & campũ leonis inter p̃ca¬
cum. & resarciuit diruta eius. & posuit in eo custodes ad coercendũ
urbem pre dic tam. Designo mirabili insole apparente.
odem auno mense decembri nocte qͥnta pꝰ eclypsim lune que acci
cͥonali parte. uel iͦgnei uel sangumei coloris fulcore resꝑsum. quod sig¬
nũ signis mirificis plenũ suscipientes. uehement̃ ad mirati sumus:
Nam ꝑmediũ ruborem illũ qui pͥmitus paulatim excrescere cepit
uidebamus radios alburni colores quã plures. abimo sursũ mirum
in modũ extolli. ñc ante. nc̃ recro. ñc inmedio. In parte autẽ uife¬

Expanded text:
nem; alii vero nigredine significabant venturam famem. Nos vero nem; alii vero nigredine significabant venturam famem. Nos vero dispositioni et providentiae Dei hoc commisimus, qui in sole et luna discipulis suis praedixit signa fore ventura . Qui etiam, quando vult, terram facit tremere , et postea quiescere; quod subsequenter accidit in eodem menseab urbe milliarium, quod vocavit Scandalion, et Campum Leonis interpretatum, et resarcivit diruta ejus, et posuit in eo custodes ad coercendum urbem praedictam. CAPUT LXI. De signo mirabili in sole apparente. Eodem anno, mense Decembri, nocte quinta post eclipsim lunae, quae accionali parte vel ignei vel sanguinei coloris fulgore respersum. Quod sig signis mirificis plenum suspicientes, vehementer admirati sumus. Nam per medium ruborem illum, qui primitus paulatim excrescere coepit, videbamus radios alburni coloris quamplures ab imo sursum mirum in modum extolli, nunc ante, nunc retro, nunc in medio. In parte autem infe
Abbreviated transcription (Latin):
sulcone fraudulent̾ excurtamꝰ. aut circũuentionib cupidis sub¬
ripiendo pͥuamꝰ. & nrõs malitiose exhis augm̃tamus: Quid̾
mirũ si do̾ ꝑmittente sata nr̃a uel mures int̾ra iam ergenimine ra¬
dicata dissip̾ent. uel post in spicis iam adulta locuste deuorent. aut
etiam ingranariis uermib quib libet aut nidore calcino ledant᷑
cũ decimas deo debitas uel fraudulent̾ reddimus. uel omuino
Iequenti quidem mense qui iunius erat apparuit nob̾ in celũ
suspicientib luna pꝰ gallicantũ. pͥus tota rubea. nouissime
uͦ mutato rubore igredine ad eo fuscata est. ut uim sui lu¬
minis ꝑ duas pene horas ꝑderet. Contigit aut̃e hoc die qua eã
t̃ciam decimã habebamus. Nod si x iiiͦi. die ee̾t illo. eclẏpsim ni¬
mirũ eiꝰ ee̾ intelligeremus. Nod gͦ ꝓsigno id accepimꝰ. Er hoc
quidam coniectabant rubore in p̃lio forei funtendũ sangui¬

Expanded text:
sulcatione fraudulenter excurtamus, aut circumventionibus cupidis subsulcatione fraudulenter excurtamus, aut circumventionibus cupidis subripiendo privamus, et nostros malitiose ex his augmentamus? Quid mirum, si Deo permittente, sata nostra vel mures in terra jam ex geminine radicata dissipent, vel post in spicis jam adulta locustae devorent, aut etiam in granariis vermibus quibuslibet, aut nidore calcino laedantur, cum decimas Deo debitas vel fraudulenter reddimus, vel omnino igno lunae. Sequenti quidem mense, qui Junius erat, apparuit nobis in coelum suspicientibus luna post galli cantum, prius tota rubea, novissime vero, mutato rubore nigredine adeo fuscata est ut vim sui luminis per duas fere horas perderet. Contigit autem hoc die qua eam tertiam decimam habebamus. Quod si quarta decima die esset illo, eclipsim nimirum ejus esse intelligeremus. Quod ergo pro signo id accepimus, ex hoc quidam conjectabant rubore in praelio fore fundendum sangui
Abbreviated transcription (Latin):
non arbores om̃igenas. quas uideretis accurate ad morẽ exercitus
hominũ ꝑuias cãquam ꝯsilio ꝓido ꝓlocustas ordinate ꝓgredi.
Et facta expeditione sua diurna. alie pedites. alie uͦ uolantes. hos¬
pitiũ sͥ cũ munit̾ eligebant. Consũptis itaq herbis uiridib. & arboꝵ
corrosis corticib. tã bruci quã locuste cat̾uatun abierunt. O im pro¬
bitas hominũ. ꝑ uerse in cessabilit̾ malignantiũ. Tot & tantis nos
ꝯdicor ñr i crepationib cangit. & p̾munit. signis t̾ricat. minis ꝯci¬
tat. docuu̾itis ẽdocet. flagellis cohercet. & semꝑ in iniqͥtatib nr̃ĩs ꝑsis¬
tentes. monita eiꝰ ꝯcẽptui habemꝰ. & p̾ceptis eius suꝑbe contra inius
d inirũ si sarraceni uel iniqͥ dñi auferłlit nob̾ t̾ras nr̃as. cũs i ͫ p ri
moꝵ ur̃oꝵ agros manꝰ extendimꝰ rapaces. qͦs quidem aut̃ aratͥ

Expanded text:
non arbores omnigenas, quas videritis accurate ad morem exercitus non arbores omnigenas, quas videritis accurate ad morem exercitus hominum per vias tanquam consilio provido prolocutas ordine progredi. Et facta expeditione sua diurna, aliae pedites, aliae vero volantes, hospitium sibi communiter eligebant. Consumptis itaque herbis viridioribus, et arborum corrosis corticibus, tam bruci quam locustae catervatim abierunt. O improbitas hominum perverse incessanter malignantium! Tot et tantis nos Conditor noster increpationibus tangit, et praemunit; signis territat, minis concitat, documentis edocet, flagellis coercet; et semper in iniquitatibus nostris persistentes, monita ejus contemptui habemus, et praeceptis ejus superbe contraimus! Quid mirum, si Sarraceni, vel iniqui domini, auferorum agros manus extendimus rapaces, quos quidem aut aratri
Abbreviated transcription (Latin):
.iiiͦi. miliariis ut oppinos ab urbe edessa. Querat qui uult. discat qͥ
ualet. nam hoc discere aquã plurib ꝑsepe inquirendo st udui.
s qui hoc michi in sinuaret nequaquam in uenire potur. Son¬
micto aũ illi enucleare qui suꝑ celos etiã aquas mirifice in ẽe
stacuit. qͥ eas in montib & collib ꝯuallibq oriri facit. & ꝑ occul¬
tos meatus cursib uiuidis uias multifidas eis p̃buit. & in mare
deiiq iuirabilit̾ inducit & reducit. Eritu si qͥdem anni appro¬
punquante molestia corꝑis ingruente qua rex mori t̾c̃ tumuit.
dimsit urorẽ suã suꝑius memoratã. siculoꝵ scilicet comitissã
nomine adelaidem quia in iuste duxerat eã. eo qͦd adhuc iueret
sua quã apud urbẽ edessam aute recte duxerat De maxima¬
decantata ẽ. septe cũ nauib in comutatu suo siciliam tranffretauit De uide
maio nieuse ad uolauerunt int̾ram ierosolimitanã locustarũ infimi¬
ta mulcitudo. amplius solito deuorantes tã uineas quã segetes. nec

Expanded text:
milliariis, ut opinor, ab urbe Edessa. Quaerat qui vult, discat qui valet. Nam hoc discere a quampluribus persaepe inquirendo studui, sed qui hoc mihi insinuaret nequaquam invenire potui. Committo autem illi enucleare, qui super coelos etiam aquas mirifice inesse statuit; quique eas in montibus et collibus et convallibus oriri facit, et per occultos meatus cursibus vividis vias multifidas eis praebuit, et in mare denique mirabiliter inducit et reducit. Exitu siquidem anni appropinquante, molestia corporis ingruente, quia rex mori tunc timuit, dimisit uxorem suam superius memoratam, Siculorum scilicet comitissam, nomine Adelaidem, quia injuste duxerat eam, eo quod adhuc viveret sua, quam apud urbem Edessam ante recte duxeratdecantata est, septem cum navibus in comitatu suo Siciliam transfretavit. Deinde Maio mense advolaverunt in terram Hierosolymitanam locustarum infinita multitudo, amplius solito devorantes tam vineas quam segetes, nec
Abbreviated transcription (Latin):
oc aut̾e mare rubrũ dictũ eoquod Re mar. Rbro.¬
saburra & lapilli rubrisint infundo. unde intuencib rubr
paret. qͦd etiam in uase quolibet hastũ tamquã aliud iare
limpidum est & albũ. Dicunt illiro a mare occeano diriua¬
ri a parte australi quasi ligna eruptũ. & usq adhelim iam
dictũ uersus septentͥonẽ ꝓtectũ ubi fine facit. non longe
amonte synai. s quantũ potest equus aliqͥs uno die ꝓficisci.
Arubro uͦ mari uel ab helun meniorata usq ad mare magnũ.
quo ab ioppe uel ascalone siue gaza uersus damiach ꝑgit᷑. it̃
eundo dierũ. iiͦiͬi. uel qͥnq equicis ambulatione estimant.
Io sinu inter hec duo maria cuigit᷑ tota egiptus atq nuinidia
nec non ethiopia. quã Geon paradisi fluius qui & nilus cir¬
ossuni mirari s nunquã raꝗͣri quomͦ uel qualit̾ fluuus
iste oyon qͥ de paradiso cũ tͥb aliis legit᷑ emanare. ortũ su¬
um uideat᷑ iterũ recuꝑare. cũ aboriencali parte habeat m¬

Expanded text:
oc autem mare Rubrum dictum, eo quod saburra et lapilli rubri sint in fundo. Unde intuentibus rubrum patet; quod etiam in vase quolibet haustum, tanquam aliud mare, limpidum est et album. Dicunt illud a mari Oceano derivari a parte australi, quasi lingua eruptum, et usque ad Elim jam dictam versus Septentrionem protentum, ubi finem facit non longe a monte Sinai, sed quantum potest equo aliquis uno die proficisci. A Rubro vero mari, vel ab Elim memorata, usque ad mare Magnum, quo ab Joppe, vel Ascalone, vel Gaza, versus Damiath pergitur, iter eundo dierum quatuor vel quinque equitis ambulatione aestimans. Quo sinu inter haec duo maria cingitur tota Aegyptus, atque Numidia, nec non Aethiopia, quam Gehon paradisi fluvius, qui est Nilus, cirPossum mirari, sed nunquam rimari, quomodo vel qualiter fluvius iste Gehon, qui de paradiso cum tribus aliis legitur emanare, ortum suum videatur iterum recuperare, cum ab orientali parte habeat m
Abbreviated transcription (Latin):
pͥnceps cũ ꝓcerib suis & geute sua ꝯtra t᷑cos pugnaturus erierit.⁊ ppe
arthasiũ oppidũ int̾emptꝰ ceciderit. Ubi de antiocheius .uii. milia sunt
occisi. de tͦcis uͦ nec etiã rr. Nec mirandũ si ꝑ miserit eos ds̃ ꝯfiudi.
cũ indiuitiis multimodis mnarune habundantes nec eũ tunebant. nec
homiuẽ in peccando reuerebant᷑. Iam uixta uxorẽ suã ipse pͥnceps cũ
plurib alus ad ulteriũ in prudent̾ commitebat. Dñm suũ boamun¬
di filiũ inapulia cũ matre sua morantẽ exheredabat. & multa alia
tã ipse quã ꝓceres sui uiuendo suꝑbe & lururiose agebant. Quib
ꝯpetit uersꝰus iste dauiticꝰ dici. Drodiit quasi eradipe inqͥtas coꝵ
Uix eñ inter delicias affluentes modus seruabat᷑ Qᵈ rex balduinꝰ sũpta¬

Expanded text:
princeps cum proceribus suis et gente sua contra Turcos pugnaturus exierit, et prope princeps cum proceribus suis et gente sua contra Turcos pugnaturus exierit, et prope Arthasium oppidum interemptus ceciderit, ubi de Antiochenis septem millia sunt occisi, de Turcis vero nec etiam viginti. Nec mirandum si permiserit eos Deus confundi, cum in divitiis multimodis maxime abundantes, nec Deum timebant, nec hominem in peccando reverebantur. Nam juxta uxorem suam ipse princeps cum pluribus aliis adulterium impudenter committebat. Dominum suum Boamundi filium in Apulia cum matre sua morantem exhaeredabat, et multa alia tam ipse quam proceres sui vivendo superbe et luxuriose agebant. Quibus competit versus iste Davidicus dici: Prodiit quasi ex adipe iniquitas eorum . Vix enim inter delicias affluentes modus servabatur. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
utaius qͦs ad hoc certamen uenire ꝑlegatos mandauerat. ad uer¬
sus hostilem exercitũ bellaturus ꝓꝑauit. & aroto quondam ciui¬
tate philistea transita. tentoria de saginariis deponi & detigi dis¬
posuit. haut longe ababiloniis. ita ut erercitꝰ ut̾q cotidie alte¬
rucro aspectu cerui poss. S quia alii alios ualde aggredi formi¬
dabant. & uiuere quã mori malebant. cũ ꝑtres ferẽ menses differ¬
ri tali argumento utͥnq calluissent. tedio affecti sarraceni bellare
recusarunt. & antiocheni adsua remeauerunt. trecencis militib
de suis Regi conmissis. qui si opus eet regen ad pugnã roborarent.
si egiptii licem iterare ꝑ temptarent. Sep̃lio ⁊ occisiõe autioch en¬
tat̾ẽ fastidiemus historię. si cunc ta enarrare uelimꝰ que hoc anno uan¬
tiochena regione miserabilit̾ euenerunt. quomͦ Rogerus antiochie

Expanded text:
litanis, quos ad hoc certamen venire per legatos mandaverat, adverlitanis, quos ad hoc certamen venire per legatos mandaverat, adversus hostilem exercitum bellaturus properavit, et Azoto quondam civitate Philisthaea transita, tentoria de sagmariis deponi, et defigi disposuit haud longe a Babyloniis, ita ut exercitus uterque quotidie alterutro aspectu cerni posset. Sed quia alii alios valde aggredi formidabant, et vivere quam mori malebant, cum per tres fere menses differri tali argumento utrinque calluissent, taedio affecti Sarraceni bellare recusarunt, et Antiocheni ad sua remeaverunt, trecentis militibus de suis regi commissis, qui si opus esset regem ad pugnam roborarent, si Egyptii litem iterare pertentarent. CAPUT III. De praelio eolixitatem historiae fastidiemus, si cuncta enarrare velimus, quae hoc anno in Antiochena regione miserabiliter evenerunt. Quomodo Rogerus Antiochiae
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ qͦd die pasche sit in regem conseeratus..
Situr defimcto rege balduino inito statim ierosolimitani cõ¬
silio. ne rege carentes estimarent᷑ debiliores. creauerunt sͥ re¬
gẽ balduuũ. udelicet comitẽ edessenũ. regis de functi cognatũ
qͥt ransito eufrate fluuio. ierłm foituitu aduenerat. cũ pre¬
estiuũ. ꝯgregauerunt babylonii erercitũ ualde grandem. nulia
quoꝵ estimabant᷑.xu. equitũ. & trͥ. peditũ arbitrantes ierosoli¬
micauũ destruere bello rp̃ianismũ. Qꝙ cũ usq ascalonẽ ꝑ uenis¬
sent. rex damascenoꝵ tul deqͥnus cũ gente sua in aduitoriũ ꝑcessit
iordañe trans gressus. Preterea tẽ classis ñ modica ꝑmare ilłuc usq
nocit᷑a nichilõmuiꝰ uenit. Et intã bellice quã mercib onuste naue
tyrũ adierunt. Qi autẽ ꝑt̾ram uenert̃. ante aschalonẽ beltũ er ie¬
pec tantes remauserunt. Tunc rerbaldumꝰ cũ antiochenis & t̾po¬

Expanded text:
Balduinus II sit in regem consecratus. Balduinus II sit in regem consecratus. Igitur defuncto rege Balduino, inito statim Hierosolymitani consilio, ne, rege carentes, aestimarentur debiliores, creaverunt sibi regem Balduinum comitem videlicet Edessenum, regis defuncti cognatum. Qui, transito Euphrate fluvio, Hierusalem fortuitu advenerat, cum praestivum, congregaverunt Babylonii exercitum valde grandem; millia 20 peditum, arbitrantes Hierosolymitanum destruere Christianismum. Quibus, cum usque Ascalonem pervenissent, rex Damascenorum Tuldequinus cum gente sua in adjutorium processit, Jordanem transgressus. Praeterea tunc classis non modica per mare illuc usque nocitura Tyrum adierunt. Qui autem per terram venerunt, ante Ascalonem bellum exspectantes remanserunt. Tunc rex Balduinus cum Antiochenis et Tripo