comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ipse dux admultitudinẽ retulisset:
omnium fuit una sententia. amici¬
ciis annuere. Dui consiliũ agitur.
ut uide nichanor reconcilietur. Hoc
enum uix aut numquam euenit. il
suꝑdꝰ confessiomi humilit̃ sociatips¬
sit. s cumres ad hoc ꝑducit᷑. ut aul¬
citus annuatur. tc̃ diem confitulł̃.
qua secreto inter seagerent. Inter
udam ce nichanorem dies constituit᷑:
quando cuiuslibet animus confiten¬
dipeccata desid̃io inflam matur.Dies
constituitur.: dum ad lucẽ confessio¬
nis peccator inuitat᷑ Et tunc inter
se secretores agitur: quando aliquis
penitens peccatum humilit̾ ofitetur.
Qt congruum colloquium iudas &
malegesserat detegit. & ille cui confi¬
tetur peccatum diũsos penitentie
modos imponit̾. Dum iste se humi¬
liter iudicat ce ille ne desperet con¬
fortat: dumalt̾ malis que gessit
renuntiat. alter uͦ bonis que facẽ
debeat penitentem informat. Mo-¬
rabatur autẽ nichanor ierosolimis

Expanded text:
ipse dux ad multitudinem retulisset, ipse dux ad multitudinem retulisset, omnium fuit una sententia amicitiis annuere. Diu consilium agitur ut Judae Nicanor reconcilietur. Hoc enim vix aut nunquam evenit, ut superbus confessioni humiliter sociari possit. Sed cum res ad hoc perducitur, ut amicitiis annuatur, tunc diem constituerunt, quo secreto inter se agerent. Inter Judam et Nicanorem dies constituitur, quando cujuslibet animus confitendi peccata desiderio inflammatur; dies constituitur, dum ad lucem confessionis peccator invitatur. Et tunc secreto inter se res agitur, quando aliquis poenitens peccatum humiliter confitetur. Et congruum colloquium feceruntd male gesserat detegit, et ille, cui confitetur, diversos poenitentiae modos imponit; dum iste se humiliter judicat, et ille ne desperet confortat; dum alter malis, quae gessit, renuntiat, alter vero bonis, quae facere debeat, poenitentem informat. Morabatur autem Nicanor Hierosolymis,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sa consuetudine liget: ce eos qui con¬
fitentes consolant᷑ impediat ocio. ce
cogitatione turbet. Audiens tam̃ n
chanor uirtutẽ comitum uide. & ani¬
mimagnitudinẽ: sanguine uidiciũ
facere metuebat. Habet iuidas comiteꝰ
diu̾sos: uidelicet corꝑis &e anime uir¬
tutes. Habet enuncomitẽ cordis ge¬
mitum: ce contritionem. Habet etiam
socium laborem ce ieuinium: Habet &¬
alios comites in numerabiles. oꝑascilt
penitentie. & humili ate m̃tis cogita¬
tiones. Contra comites gͦ iuide nicha¬
nor sanguine iudicium facẽ metuit:
resistit. hec enu sunt. que carnice
sanguini contradicunt. Qũ aobrem
nichanor tres nuntios misit: quideꝑ¬
tras darent ce acciꝑent. Tres nuntioꝰ
mittit: quotiens peccator in aliquo
bono cogitationis. locutionis & oꝑa¬
tionis. confessioni consentit. Dextras
dant &e accipiunt: quando inuicem
bonis oꝑibꝰ se consentire ꝓmitunt:
ce cũ dui de his consiliũ ageret᷑.

Expanded text:
erversa consuetudine liget; et eos, qui conerversa consuetudine liget; et eos, qui confitentes consolantur, impediat, orationem et cogitationem turbet. Audiens tamen Nicanor virtutem comitum Judae, et animi magnitudinem, sanguine judicium facere metuebat. Habet Judas comites, diversas videlicet corporis et animae virtutes. Habet enim comitem, cordis gemitum et contritionem. Habet socium etiam laborem et jejunium. Habet et alios comites innumerabiles, opera scilicet poenitentiae, et humiliatae mentis cogitationes. Contra comites ergo Judae Nicanor sanguine judicium facere metuit,resistit. Haec enim sunt, quae carni et sanguini contradicunt. Quamobrem Nicanor tres nuntios misit, qui dextras darent et acciperent. Tres nuntios mittit, quoties peccator in aliquo bono cogitationis, locutionis et operationis confessioni consentit. Dextras dant et accipiunt, quando invicem bonis operibus se consentire promittunt. Et cum diu de his consilium ageretur, et
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ triginta quinq milia. p̃sentia
dei magnifice delectati: ce cognoueit
nichanorem riusse cum sius armis.
Precepit autem iudas caput nicbano¬
ris &e manũ cũ humero abscisam. ie¬
rosolimis ꝑferri. Linguam etiam ĩpii
nichanoris p̃cisam: iussit particulatĩ
auibꝰ dari. Patet moralis sensus. Deme¬
chanor. lucerna stans: iudea. confessio.
iudas. confitens intp̃tatur. Quid gͥ ꝑ
demetrium ꝑsequentem nuium pos-¬
sumus intelligere. nisidiabolum: Ee
quid ꝑ nichanorem lucernam stantẽ:
nisi m̃tis elationem: Nichanor itaq
elephantoꝵ turmis p̃ponit᷑: quotieis
incorrigibilium m̃tibꝰ suꝑbia dñatur.
ꝓposito flecti nequaquam ualent.
Mittitur itaq nichanor ademetrio:
.i. sp̃c elationis adiabolo. Mittitur in
uideam ut destruat confessionis t̾ra᷑.
ut uidam capiat. & eos qui cũ eo sunt
disꝑgat. Ut eos scilicet qui peccata sua
confitentur curiositate teneat. & ꝑ¬

Expanded text:
minus triginta milia praesentia minus triginta milia praesentia Dei magnificarmis. Praecepit autem Judas caput Nicanoris et cum humero manum abscissam Hierosolymas perferri; linguam etiam impii Nicanoris praecisam jussit particulatim avibus dari . Patet moralis sensus. Demeudaea confessio, Judas confitens interpretatur. Quem igitur per Demetrium persequentem nimium possumus intelligere, nisi diabolum? Et quem per Nicanorem lucernam stantem, nisi mentis elationem? Nicanor itaque elephantorum turmis praeponitur, quoties incorrigibilium mentibus superbia dominatur. proposito flecti nequaquam valent. Mittitur itaque Nicanor a Demetrio, id est spiritus elationis a diabolo. Mittitur in Judaeam, ut destruat confessionis terram, ut Judam capiat, et eos qui cum eo sunt dispergat, ut eos scilicet, qui peccata sua confitentur, curiositate teneat, et p
Abbreviated transcription (Latin):
metrius scͥpsit nichanori dicens. gra¬
uit̃ quidem se ferre de amicitie con¬
uentione: iubere tam̃ ut machabe¬
um citius uinctum mitteret antio¬
templum. ce a sacerdotibꝰ iussit sibi
tradi uidam: ce extendens manum
ad templum iurauit. nͥ mͥ uinctum
iudã tradid̾itis: istud fanum in plani¬
tiem deducam. & altare effodiã. Com¬
ꝑit autem nichanor iudamẽẽ ĩ locis
samarie: ce cogitabat die salbati cũ
omm impetu committere. Tam̃ ñ ob¬
tinuit consilium ut ꝑficeret: cũ sum¬
ma aũ suꝑbia erectꝰ. cogitauerat com¬
mune thropheũ statuere de uida. Ma¬
chabeus autẽ confidebat cumomni
spe auxilium sibiadeo affuturum: &
hortabatur suos ne formidarent.
singłos autẽ illoꝵ armauit ñ clipei
ce haste munitione: s sermonibꝰ et
hortatione. Nichanor autem ce qui
cum eo erant: cum tubis ce canticis.
admouebant. Iudas uerd&e quicũ eo
erant inuocato d̾o ꝑ orationes cõg̾s¬
si sunt: manuquidem pugnantes.
s ce corde dñm orantes. Prostraueruis

Expanded text:
tus scripsit Nicanori dicens graviter quidem se ferre de amicitiae conventione iubere tamen Macchabeum citius vinctum mittere Antiotemplum, et a sacerdotibus jussit sibi tradi Judam. Et extendens manum ad templum juravit: Nisi mihi vinctum Judam tradideritis, istud fanum in planitiem deducam, et altare effodiam . Comperit autem Nicanor Judam esse in locis Samariae, et cogitabat die Sabbati cum omni impetu bellum committere, tamen non obtinuit consilium, ut perficeret. Cum summa autem superbia erectus, cogitaverat commune trophaeum statuere de Juda. Machabaeus autem confidebat cum omni spe auxilium sibi a Deo adfuturum, et hortabatur suos ne formidarent. Singulos autem illorum armavit, non clypei et hastae munitione, sed sermonibus et oravit Nicanor autem et qui cum ipso erant cum tubis et canticis admovebant Iudas vero et qui cum eo erant invocato Deo per orationes congressi sunt manu quidem pugnantes sed cordibus Dominum orantes prostraverunt non
Abbreviated transcription (Latin):
impediunt. Multi siquid̃e hostes iu-¬
deam inuadunt: nec ierłm quietam
man̾e ꝑmittunt. In libro siquidẽ ma-¬
chabeorum scͥptum reppi. qd̃ rex deme¬
trius nichanorem p̃positum elephan-¬
torum. ducem misit inuideã. datis
mandatis ut ipsum uidam machabe¬
um caꝑet: ce eos quicum eo erant disꝑ¬
geret. Nichanor tam̃ audiens iuitutẽ
comitum iude: sanguine iudicium
facẽ metuebat. Quamobrem.misit nun-¬
tios ut darent dextras & acciꝑent. &¬
cum diu dehis consilium ageretur.
ce ipse dux ad multitudin̾e reculiss:.
omium una fuit sententia. amiciti¬

Expanded text:
impediunt. Multi siquidem hostes Judaeam invadunt, nec Hierusalem quietam manere permittunt. In libro siquidem Machabaeorum scriptum reperi, quod rex Demetrius Nicanorem praepositum elephantorum ducem misit in Judaeam, datis mandatis ut ipsum Judam Machabaeum caperet, et eos qui cum eo erant dispergeret. Nicanor tamen audiens virtutem comitum Judae, sanguine judicium facere metuebat. Quamobrem misit nuntios, ut darent dextras, et accipecum diu de his consilium ageretur et ipse dux ad multitudinem rettulisset omnium una fuit sententia amiciti
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi ꝯdescend̾e faciat: ne rigor p̃lati¬
onis frangat humanã fragilitatẽ
Et hec ẽ compassio prudentiȩ.Ta
occulta beneficia. pauꝑtas ae mors.
Beneficium enĩ si impendat᷑ occłte:
humanelaudis fauorem extinguit:
qñ aut̃ pauꝑi miseret᷑ aliquis. tẽ¬
poralis remouet sp̃e retributioĩs.
cũ ꝓ ꝓrimo mortem pati ñ renuit:
amoremmundi ñ p̃ponit. Hec sunt
enimillatria que solent eneruare
compassionis m̃brã. humanꝰ sciłc
fauor̾tẽporalis retributio: &amor
mundi. Qui mortem ꝓproximopa

Expanded text:
ipsi condescendere faciat, ne rigor praelatiipsi condescendere faciat, ne rigor praelationis frangat humanam fragilitatem, et haec est compassio prudentiae. Trocculta beneficia, paupertas et mors. Beneficium enim si impendatur occulte, humanae laudis favorem exstinguit. Quando autem pauperi miseretur aliquis, temporalis removet spem retributionis. Cum pro proximo mortem pati non renuit, amorem mundi non praeponit. Haec sunt enim tria illa quae solent enervare compassionis membra, humanis favor, temporalis retributio et amor mundi. Qui mortem patitur pro
Abbreviated transcription (Latin):
cõpassionisspẽs. cum aliqͥs frẽm
suum benigne consolat᷑: uł qnti
uere compungitur corde: aut ql
pauꝑi miseretur & cõmodat na
retributionẽ sequit᷑ s solo piutã
affectu trahit᷑ ad munꝰ. Una existiꝰ
consolatoria: altera pietatis ẽ. ttia¬
sibi: quida qui compatiunt᷑ fr̃i.
tiȩ ẽ scd̾m dilectionis: t̾ciũ pruden¬
tiȩ Quosdam enim uerecundia siue
desidium carnis affligende repri-¬
mit necarnis indigentie. & necessi¬
tati compatiuelint qui si modesti
eẽnt cõpaterent᷑ sͥ: ne int̾ficiãt ci¬
uem. Alios uͦ cogit dilectio cõpati
fr̃i suo. s quia ñ hñt unde compã¬
qualis sit ce quid possit frat̃ ille di¬
ligent̃ intimant. Compatiunt᷑ c
magistro nequi p̃ire debet deficiat
inuia. Uñ quidã usus inoleuit in
conuentu quorumdã fr̃m̃ ut aliqũe
de frĩbꝰ abbati suo p̃ponant cuiobe¬
diat inagenda sui curaut cũ uisũ
fũ fuerit congruum. abbatẽ suũ
in esu carnium. seuinaliqͦ tali sibi

Expanded text:
compassionis species: cum aliquis fratrem suum benigne consolatur, vel quando vere compungitur corde, aut pauperi quando miseretur et commodat, nec retributionem sequitur, sed solo pietatis affectu trahitur ad munus. Una ex istis consolatoria; altera est piSunt quidam qui compatiuntur sibi,tiae est, secundum dilectionis, tertium prudentiae. Quosdam verecundia sive desiderium carnis affligendae reprimit, ne carnis indigentiae et necessitati compati velint, qui si modesti essent, compaterentur sibi, ne interficerent civem. Alios vero cogit dilectio compati fratri suo; sed quia non habent unde compasqualis sit et quid possit frater ille, diligenter intimant. Compatiuntur et magistro, ne qui praeire debet, deficiat in via. Unde quidam usus inolevit in conventu quorumdam fratrum, ut aliquem de fratribus abbati suo praeponant, cui obediat in agenda sui cura, ut cum visum fuerit fratri congruum, abbatem suum in esu carnium seu in aliquo tali sibi
Abbreviated transcription (Latin):
dibꝰ. licet totocorꝑe nutent᷑. ñ offen¬
dunt tam̃ lingua. nec nutant aĩo.
tacent noxia: qđ instruit narrãt.
homine intĩorem labori suppont̃.
cum ñ possim ext̾iorem suppone¬
re. Instant orationi. recogitant
omnes annos suos in amaritudi¬
ne anime sue: & ido renouabitur
ut aquile uiuentꝰ eoꝵ. Illoꝵ uͭ qͥ¬
corꝑis. seu languozem patiunt᷑.
st̃ quidam qui egre ferentes cor¬
ꝑis anxietatẽ. consulunt medicũ:
si statim ñ ꝯualeant. irascuntur
infirmitati. desꝑant de sanita¬
te. S quid dicam fr̃s dehis: Do¬
lorem capitis ñ patiunt᷑ benigne. ⁊¬

Expanded text:
ndant, licet toto corpore nutent, non offenndant, licet toto corpore nutent, non offendunt tamen lingua, non nutant animo, tacent noxia, quod instruit narrant, hominem interiorem labori supponunt, cum non possint exteriorem supponere. Instant orationi, recogitant omnes annos suos in amaritudine animae suae, et ideo renovabitur ut aquilae juventus eorum . Illoruguorem patiuntur: sunt quidem aegre ferentes corporis anxietatem, consulent medicum, si statim non convaleant, irascuntur infirmitati, desperant de sanitate. Sed quid dicam, fratres, de iis? Dolorem capitis non patiuntur benigne,
Abbreviated transcription (Latin):
arga est infirmis reli. X.i.¬
gio. Quatuor autem sunt infirm¬
tatis spẽs. Quidam enunsc̃ qͥ infir¬
mantur ex senio ⁊ alii uͦ ex m̃broꝵ
lesione: aliĩ ex infirmitate ad tempꝰ
recedente: alii continuo detinent᷑
languore. Sunt autemaliqͥ qͦꝵ
senectꝰ ẽ garrula: iracunda: plena
ꝓũbiis. fabulis uacant: ce licet
oculus eoꝵ cecutiens tenebrescat:
licet manus tremebunda cesset
ab oꝑe. licet officium suũ pes ig¬
noret:. licet totꝰ corꝑe & anmo
loqueret᷑ corce lingua eiꝰ inquit ñ
senescunt: hisunt qͥ głant᷑ cũ ma¬
lefecerint: qui gaudent fuisse
diuites: bella pͥncipum scłariũ
ñ pacẽ scõrum recitant: ad causas
uocari uolunt: qr p̃t̾ita nouerunt
Tales accusarent susannam. si
uelles: ce laudarent iez abel muli¬
erem fornicariam. Et ido iudiciũ
eoꝵ reũtet᷑ in caput suum: ce des¬
cendet angłs dominit secet eoꝰ
medios. Sunt ce alii qui cũ terrã
ñ uideant oculis. celum mente

Expanded text:
arga est infirmis religio. Quatuor autem sunt infirmitatis species. Quidam enim sunt qui infirmantur ex senio, alii vero ex membrorum laesione, alii ex infirmitate ad tempus recedente, alii vero continuo detinentur languore. Sunt autem aliqui quorum senectus est garrula, iracunda, plena proverbiis, fabulis vacans, et licet oculus eorum caecutiens tenebrescat, licet manus tremebunda cesset ab opere, licet officium suum pes ignoret, licet totus corpore et animo loqueretur, « cor et lingua ejus non senescunt. Hi sunt qui gloriantur cum male fecerint, qui gloriantur se fuisse divites, bella principum saecularium non pacem sanctorum recitant, ad causas vocari volunt quia praeterita noverunt. » Tales accusarent Susannam, si laudare velles, et laudarent Jezabel mulierem fornicariam, et ideo judicium eorum revertetur in caput suum: et descendet angelus Domini ut secet eos medios . Sunt et alii qui, cum terram non videant oculis, mente coelum
Abbreviated transcription (Latin):
modis fierisolet̾. scilicet. ore corde.
ce oꝑe. Ore fit falsa compassio:qñ¬
aliqͥs flebilibꝰ ũbis dampnũ alt̾iꝰ
consolatur. Corde uͦ. qñ alicui qͥ
habundat diuitiis aliqͥs oppressꝰ
egritudine siue egestate occuritꝰ
&e pietate morꝰ compatiendonis
affectum inclinat. transiens ant
non succurrit egenti. Hec c̃paslio
sterilis c̃oncepit s ñ peꝑit. De con¬
ceptuenimuere compassionis. na
ficata mulier: partũ iugulat ana¬
ritia. ne ꝓdeat inlucẽ hoc ẽ elemi¬
sine fructum impedit: e concepti
compassionis de semine pietatis
ꝓ lapsum acorde hoĩs uelut ami¬
trice mulieris mortuum eicit Illa
que ore fit tantum: adulaton asꝰ
hec auten sterilis nuncupatur
Sequit᷑ alia q̃ multa tribuit s id
ut laudet᷑ aut plus recipiat ho
pondꝰ uere cõpassiomis ñ portat
nec cõpatit᷑. s głat᷑: & idõ suꝑba¬

Expanded text:
modis fieri solet, scilicet ore, corde modis fieri solet, scilicet ore, corde et opere. Ore ficta compassioaliquis flebilibus verbis damnum alterius consolatur. Corde vero, quando aliquis, qui abundat divitiis, alicui oppresso aegritudine vel egestate occurrit, et pietate motus, compatiendo mentis affectum inclinat; transiens autem non succurrit egenti. Haec compassio sterilis concepit, sed non peperit. De conceptu enim verae compassionis solet fica mulier avaritia jugulat partum, ne prodeat in lucem. Haec eleemosynae fructum impedit, et conceptum compassionis de semine pietatis prolapsum, a corde hominis velut a matrice mulieris mortuum ejecit. Illa quae ore fit tantum, adulatoria est, haec autem sterilis nuncupatur. Sequitur alia, quae multa tribuit sed ideo ut laudetur, aut plus recipiat. Haec pondus verae compassionis non portat, nec compatitur sed g
Abbreviated transcription (Latin):
s ut dici solet malus usꝰ abolendꝰ ẽ.
Genere delicati sunt filii nobili¬
umꝰ. qui sicut fuert̃ in scło nobilio¬
res dignitate gnĩs: ita inconuen¬
oꝑis. Iactant se ñ ẽẽ delicatos. hu¬
miles sunt ũbo. uestitu.ce oꝑe.ama¬
biles ad societatem̾: tractabiles si
corripiantur: honesti consilii. frm̃
consolatores. hi suignĩs auctorita¬
tem ñ p̃tendunt. ut honorarique¬
ant in eccłia. nec de parentũ suoꝵ
dignitate głantur: s occultant
causas suꝑbiene pes eoꝵ labat᷑
inuicium. Natura uͦ delicati sunt.
quoꝵ complexio talis ẽ. ut pondꝰ
laboris. ieunii. &e ugiliaꝵ ferre
ñ ualeant: qui etiã cibos exqui¬
sitos fastidiunt: qui sibi st̃ oneri
qui calore solis dissoluti. cito las¬
santur. & frigore statim torpes¬
scunt: tales etiã quosd̾a de popło
natura plasmauit. Omnibꝰ his:
compatiens ẽ. religio. Est ce uera
ce falsa compassio: utraq tam̃tbꝰ

Expanded text:
sed, ut dici solet, malus usus abolendus est. sed, ut dici solet, malus usus abolendus est. Genere delicati sunt filii nobilium: qui, sicut fuerunt in saeculo nobiliores dignitate generis, ita in conveneris. Jactant se non esse delicatos, humiles sunt verbo, vestitu et opere, amabiles ad societatem, tractabiles si corrigantur, honesti consilii, fratrum consolatores. Hi sui generis auctoritatem non praetendunt, ut honorari queant in Ecclesia, non de parentum suorum dignitate gloriantur, sed occultant causas superbiae, ne pes eorum labatur in vitium. Natura vero delicati sunt, quorum complexio talis est, ut pondus laboris, jejunii et vigiliarum ferre non valeat, qui etiam cibos exquisitos fastidiunt, qui sunt oneri sibi, qui calore solis dissoluti, cito lassantur, et frigore statim torpescunt. Tales etiam quosdam de populo natura plasmavit. Omnibus his compatiens est religio. Est et vera, et falsa compassio, utraque tamen tribus
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate. usugñe. & natura.uo¬
luntate delicati st̃ illi. qui cũ gros¬
sioribꝰ cibis utipossent. nolunt: s
diu̾sa &e exquisita fercula queren¬
tes. respondent uentri. & petenti
lenocinantis. prauos mores uirga
castigat. sic ꝑ abstinentiam uen¬
tris aegule uoluptuosꝰ restringit᷑
affectꝰ. Sollicitum me reddit cura
uentris: nc̃ hos. nc̃ illos exopto
plura parantur: & multis fr̃ib¬
unum datur. Multis ununice u
ut aitbeatus gregorius utamͦ:
s discamus satiari ce esurire. ce
habundare. & penuriam pati
cumbeato paulo. ne plus carni
tribuamꝰ quam necessitas pe¬
tat: & sic excludatur delicata
uoluntas. Usu uͦdelicati ft̃ mul¬
ti. licet sint de plebe. quicum
in scło eeñt seruiebant uentrĩin
eccłia uͦ positi usum soliticibi mu¬
tare nolunt: ne sequatur infirmi¬
tas. Infirmitatem corꝑis timess:
&e anime sue mortemconferunt.
Impossibilitatis suȩ. usum uite
p̃cedentis fore causamte stantur.:

Expanded text:
voluntate, usu, genere et natura. Vovoluntate, usu, genere et natura. Voluntate delicati sunt illi qui cum grossioribus cibis uti possunt nolunt; sed diversa et exquisita fercula quaerentes, respondent ventri et petenti lenocinantis pravos mores virga castigat, sic per abstinentiam ventris et gulae voluptuosus restringitur affectus. Sollicitum me reddit cura ventris, nunc hos, nunc illos exoptanplura parabuntur? et unum multis fratribus dabitur? multis unum, et uut ait beatus Gregorius, utamur; sed discamus » satiari et esurire, et abundare et penuriam pati cum beato Paulo , « ne plus carni tribuamus quam necessitas petat, et sic excludatur delicata voluptas. » Usu vero delicati sunt multi, licet sint de plebe: qui cum in saeculo essent, serviebant ventri; in Ecclesia vero positi, usum soliti cibi mutare nolunt, ne sequatur infirmitas. Infirmitatem timent, et animae suae mortem inferunt. Impossibilitatis suae, usum vitae praecedentis esse causam testantur;
Abbreviated transcription (Latin):
quit & calcia te caligas tuas. Uñ
gorem ad horam relaxauerat
noctis ut cumꝙ temꝑaret. exẽplũ
p̃bens infirmis. cum molestia cor¬
porali uł iniuria temptam̃ humana:
lice nodis aliquid de nr̃ ꝓpositi rigore
celasare. Utanturgͥ sapientiũ con¬
silio ne deficiant. scͥpta enim sunt
ad nrãm doctrinam. hec sunt que
de infirmitatis diũsitatib ut cũq
diximus. nunc quomͦ sit infirmis
largareligio. breuit̃ ostñdamus.
Ait beatus benedictꝰ. Suꝑ omĩa ce
ante omnia: agenda ẽ curainfir¬
hoc ẽ uelocius. quamalicui de oĩ¬
bus frĩbꝰ. debet infirmo fr̃ĩ parari
quod postulat. Suꝑ omnia. hocẽ.
habundantius quam cetĩs: ut si
dentur aliis necessaria: infirmis
plura ce delicatiora querant᷑. Plu¬
ra ut ex multis aliquid placeat: de¬
licatiora: ut cũ gustau̾it reficiat᷑
ex aliquo. Quod cõpatiens sit deli
elicatis catis religio. xii.
est cõpatiens religio. Qua¬
tuor sunt delicatorum spẽs. sciłc.

Expanded text:
et calcea te caligas tuas . Unde et calcea te caligas tuas . Unde  ad horam relaxaverat,noctis utcunque temperaret, » exemplum praebens infirmis, quod cum molestia corporali vel injuria tentamur humana, liceat nobis aliquid de nostri propositi rigore relaxare. Utantur igitur sapientium consilio, ne deficiant, scripta enim sunt ad nostram doctrinam. Haec sunt quae de infirmitatis diversitatibus, utcunque diximus; nunc quomodo infirmis sit larga religio, breviter ostendamus. Ait beatus Benedictus: « Super omnia et ante omnia, agenda est cura infirhoc est velocius quam alicui de omnibus fratribus, debet infirmo fratri parari quod postulat. « Super omnia, » id est, abundantius, quam caeteris, ut si dentur aliis necessaria, infirmis plura et delicatiora quaerantur; plura, ut ex multis aliquid placeat, delicatiora, ut cum gustaverint, reficiantur ex aliquo. CAPelicatis religio. Delicatis est compatiens religio. Quatuor sunt delicatorum species, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
si autẽ alectulo frm̃ inchoropsal¬
lentium uocesaudierint. tt̃ psal¬
mõ rumina. orante̾ in cubieso red
clausis ostiis de licet totã noctem
ꝑuigilem duxerint doloribꝰ sius
agitati: tam̃ illos beatos iudicant.
qui ꝑ partem noctisdo seriuientes
laborant. Spondam lecti ñ egredi¬
untur: &e tam̃ illos qui clausititai¬
um benigne ferunt. felices ẽẽ pu¬
tant: nchilde ordine implere se
fatentur: s nisi fallor implent
totum. Infirmitatis clautro coar¬
tantur: disciplinant᷑ anxietatum
uirgis: spinis doloꝵ: ieiunant. ii¬
gilant. laborant. quia cibum.
somnum. &e quietẽ infirmitas ne¬
gat: c&e tam̃ si paret᷑ lectulus suau¬
or sicogantur sine caligis dorm¬
re: quasi aliquid criminalefe¬
cerint. in huuiscemoditiment
uitam finire. Tales indigent
consolatione: ne uł molestia cor¬
ꝑis. uł intĩoris hominis affls¬
tione deficiant. Audiant isti
qͥd dicat angłs petrop̃cingere i

Expanded text:
Si autem a lectulo, fratrum in choro psalSi autem a lectulo, fratrum in choro psallentium voces audierint, tunc psalmos ruminant, orantes in cubiculo cordis clausis ostiis: et licet totam noctem pervigilem duxerint doloribus suis agitati, illos tamen beatos judicant qui per partem noctis Deo servientes laborabant. Spondam lectuli non egrediuntur: et tamen illos qui taedium claustri benigne ferunt, felices esse putant, nihil de ordine implere se fatentur; sed, nisi fallor, implent totum. Infirmitatis claustro coarctantur, disciplinantur anxietatum virgis et spinis dolorum; jejunant, vigilant, laborant; quia cibum, somnum, quietem infirmitas negat: et tamen si paretur lectulus suavior, si cogantur sine caligis dormire, quasi aliquid criminale fecerint, in hujusmodi vitam timent finire. Tales indigent consolatione, ne molestia corporis vel interioris hominis afflictione deficiant. Audiant isti quid dicat angelus Petro: Praecingere,
Abbreviated transcription (Latin):
tinerent᷑. Sunt aũ alii qui ñ ser¬
uiunt carm. s uolunt ut serui¬
at caro spũi: qui ñ querunt me
portant infirmitatẽ suã: quia ñ
ĩquietant aliquẽ querimonus: ñ
st̃ querulosi. sic̃ illi de quibꝰ locu¬
tisumꝰ. Quatuor sunt unde conque¬
runt᷑ infirmi. scił de infirmitate:
demedicina. de cibo: deordine. De
infirmitate ideo conqueruntur:¬
eoquod labori fr̃m int̃ ẽẽ nequeant.
Demedicina uͦ qđ ñ subueniat᷑ eis
damconq̃runt᷑ alii qd̃ dispendũi
stantur. Decibo autẽ quid̃aq̃rimo¬
mam faciunt. eoquod ñ sufficien¬
ter. uł quomodouł quando uolũt
ministret᷑ eis: alii uͦ dolent eoquod
delicata comedant nichiloꝑan¬
tes qd̃ aliqiuis eis seruiat. ce ipsi
nulli seruiant. De ordine autem
conquerunt᷑. imputantes graui
tatiordinis infirmitatis suecausã.
ce sic quod bene egerunt maleꝑ
dunt. Sũt autẽ aliiqui ideo conq̃¬
runt᷑ de ordine: qr a conuentu fra-¬
trum seꝑatidelicatius tractent᷑:

Expanded text:
terentur? Sunt alii qui non serviunt carni, sed volunt ut serviat caro spiritui, qui non quaerunt medportant infirmitatem suam, quia non inquietant aliquem querimoniis, non sunt querulosi, sicut illi de quibus locuti sumus. Quatuor sunt unde conqueruntur infirmi, scilicet de infirmitate, de medicina, de cibo, de ordine. De infirmitate ideo queo quod fratrum labori interesse nequeant. De medicina vero quod non subveniatur eis, dam conqueruntur. Alii quod dispendium rum, contristantur. De cibo autem quidam querimoniam faciunt, eo quod non sufficienter vel quomodo vel quando volunt ministretur eis. Alii vero dolent eo quod delicata comedant nihil operantes, et quod aliquis eis serviat et ipsi nulli serviant. De ordine autem quidam conqueruntur, imputantes ordinis gravitati infirmitatis suae causam, et sic quod bene egerant, male perdunt. Sunt autem alii qui ideo conqueruntur de ordine, quia a conventu fratrum separati delicatius tractentur.
Abbreviated transcription (Latin):
ecit quoq salomon inint̾ĩori.xxuii.
atrio decem lutẽs ad abluendas
hostiarum carnes. Sicut enunsacerdo¬
tes lauabantur in marieneo. sic in lu¬
tib abluebatur hostiarum caro.ut que
offerebantur ce qui offerrent mundi
eeñt. In mari eneomanꝰ⁊ ped̾s sac̃dotũ mũ¬
dabagͣ apulũẽ in lutib uͦ hostiaꝵ carneᷤᷤ
expͥmebant᷑ a sangͥne apuluere uanita¬
tis. & sanguine uoluptatis. In marigͥ
eneo ce inlut̾ibꝰ. duas compunctionis
spẽs intelligere debemus: timoris ui¬
compunctionis & exp̃sse manu recte
oꝑationis: deferuntur a sacerdote ut
accendantur suꝑ contritionis altare.
be altari eneo .xxuiii.

Expanded text:
ecit quoque Salomon in interiori atrio decem luteres ad abluendas hostiarum carnes . Sicut enim sacerdotes lavabantur in mari aeneo, sic in luteribus hostiarum caro, ut quae offerebantur, et qui offerebant mundi essent. In mari aeneo manus et pedes sacerdotum mundabantur a pulvevanitatis, a sanguine voluptatis. In mari igitur aeneo, et in luteribus duas compunctionis species intelligere debemus, timoris vicompunctionis, et expressae manu rectae operationis, deferuntur a sacerdote, ut accendantur super contritionis altare. De altari aeneo i
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ in ioħis apocalipsi dicitur
Uidi sub altare łĩ animasintetłe¬
ctorum ꝓpt̾ u̾bum d̾i: ce clama¬
bant uoce magna dicentes sa¬
quo domine ñ iudicas ce uindicã
sanguinem nr̃m: debis qui ha¬
bitant int̾ra: Unde beatꝰ ggoriꝰ.
Quid est animas iundicte peu¬
cionem dicere: nisi diẽ ertremnl
iudicũ  resurrectionẽ extinctorum
corpoꝵ desid̾are: Magnus quippe
damor earum: magnum ẽ desidiũ
Canto enim quisq minꝰ clamat. qͣn¬
tominꝰ desiderat. & tanto maiorem
uocem in aures incircumscͥpti sp̃o ex¬
p̃mit: qͣnto se in eiꝰ desidium ple-¬
sunt desid̃ia. Nam si desid̃ium ser-
no ñ eẽt: ꝓpħa ñ diceret. Desid̾ium
cordis eorum audiuit auris tua.
s quomodo dicunt᷑ pet̾ẽ: quas
a uoluntatem di certum ẽ. & ea q̃
futura sunt ñ ignorare: De ipsogͦ
bibunt: quod ab ipso sitiunt. Dis-¬
cordatent gͥ auoluntate conditoris:
sique eum uident uelle. ñ peterent:
eq minus inueherent. si uolentẽ

Expanded text:
citur: Vidi sub altare Dei animas interfectorum propter verbum Dei: et clamabant voce magna dicentes: Usquequo, Domine, non judicas, et vindicas sanguinem nostrum de iis qui habitant in terra? Unde beatus Gregorius: « Quid est animas vindictae petitionem dicere, nisi diem extremi judicii, et resurrectionem exstinctorum corporum desiderare? Magnus quippe clamor earum magnum est desiderium. Tanto enim quisque minus clamat, quanto minus desiderat. Et tanto majorem vocem in aures incircumscripti spiritus exprimit, quanto se in ejus desiderium plesunt desideria. Nam si desiderium sermo non esset, Propheta non diceret: Desiderium cordis eorum audivit auris tua . Sed quomodo dicuntur petere, quas et voluntatem Dei certum est et ea quae futura sunt non ignorare? De ipso ergo bibunt, quod ab ipso sitiunt. Discordarent igitur a voluntate Conditoris, si quae eum vident velle, non peterent; eique minus inhaererent, si volentem
Abbreviated transcription (Latin):
iequiescite adhuc modicum dicẽ
⁊̃ int̃ ardorem desid̃ii ex ipsap̾sci¬
nlia. solatium ꝯsolationis aspi¬
ate: ut ce animaꝵ uox sit. hoc quod
amantes desiderent: &e respon-¬
dentis di sermosit. hoc quod eas
retributionis certitudine inter
desidia confirmat. Respondere
gͦ euis ẽ. ut collectionẽ frm̃ expec¬
tare debeant: eorum m̃tibꝰ libent̃
expectandi moras infundere: ut
cũ carnis resurrectionem appetũt
etiã excolligendoꝵ frm̃ augm̃to qͦmͦ pꝰ¬
gratulentur

Expanded text:
requiescite adhuc modicum dicere, est inter ardorem desiderii ex ipsa praescientia solatium consolationis aspirare: ut animarum vox sit, hoc quod amantes desiderant, et respondentis Dei sermo sit hoc quod eas retributionis certitudine inter desideria confirmat. Respondere ergo ejus, est ut collectionem fratrum exspectare debeant, eorum mentibus libenter exspectandi moras infundere; ut cum carnis resurrectionem appetunt, etiam ex colligendorum fratrum augmento gratulentur
Abbreviated transcription (Latin):
ad mundũ. luctus ad percatũ. uapor ad te ipsir᷑ masttabił ad
d̃m̃. fuge gͥ. luge: attendde & dep̃care. fuge mundii: qr uanitas e.
int̾ patres uet̾is testam̃ti. Ponit᷑ i lapis iste ĩporticu morali.
hãc gͥ porticũ edificas: congriui ẽ. ut ad significationẽ supͣdicti¬
nominis adcedas. Et sic ĩ pͥmis placeat tͥ uanitatẽ mundi fu¬
gere. mniqͥtatẽ pec̾ei deflere. fragilitatẽ misere carnis attẽdẽ.¬

Expanded text:
ad mundum, luctus ad peccatum, vapor ad teipsum, miserabilis ad Deum. Fuge igitur, luge, attende et deprecare. Fuge mundum, quia vanitas est; in phanc igitur porticum aedificas, congruum est ut ad significationem nominis supradicti accedas; et sic in primis tibi placeat vanitatem mundi fugere, iniquitatem peccati defflere, fragilitatem miserae carnis attende
Abbreviated transcription (Latin):
ligna cedere: sic̃ sydonii. Sidonii ĩtͣptat᷑ uenatores. hii st̃ qͥ
ꝑsecuntur ñ solũ ĩ se. s eciã ĩ aliis motus animales qui bestiaꝵ
uestigia indagare norunt. id ẽ occultas actioes hominũ. ꝑ con¬
iecturas ⁊ signa ꝯsciẽtie uel prudẽtie. prudent᷑ discunt. Inuen¬
tib. dãpnat᷑ ⁊ dictis. Tales cotidie occidũt. ⁊ eosdẽ ĩ cibos sumũt.
qr carnales qͦsq mundo mortuos. in corpꝰ eccłie. p̃dicando

Expanded text:
ligna caedere sicut Sidoni . Sidonii interpretantur venatores. Hi sunt qui persequuntur non tantum in se, sed etiam in aliis, motus animales; qui bestiarum vestigia indagare norunt, id est, actiones occultas hominum per conjecturas, et signa conscientiae prudenter discunttibus et dictis. Tales dico quotidie occidunt, et eosdem in cibum sumunt, quia carnales quosque mundo mortuos, in corpus Ecclesiae praedicando
Abbreviated transcription (Latin):
claustris eccłie uiuẽtui ad abia claustra mittuͣt᷑. qnq religiosi
fr̃s: qͥ arte regẽdi ⁊ disciplina discretiois uel correctioĩs edificã¬
tes domũ dñi. suꝑ induct᷑ ibidẽ formã uere religioi̾s. qͥ lapides
de monte cesos. s ⁊ adhuc in equales: ⁊ aspos ĩ e lificio uere sapi¬
entie reddtͣ equales .⁊ politos. id ẽ iracundos & ĩcorrigibiles ar¬
te discipline faciut᷑ mansuetos ⁊ mites. Cedrinas tabulas sub¬
pont᷑ marmori. sub linea iungẽtes. eqͣlitatis dũ coartãt fr̃s. sub
equalitate fr̃ ne societatis. Sculpirͣt eciã eos sub disciplina pin¬

Expanded text:
claustris excelse viventium ad alia claustra mittuntur quandoque religiosi fratres, qui arte regendi et disciplina discretionis aedificantes domum Domini superinducant ibidem formam verae religionis, qui lapides de monte caesos, sed adhuc inaequales et asperos, artificio verae sapientiae reddant aequales et politos, id est, iracundos et incorrigibiles fratres, arte disciplinae faciunt mansuetos et mites. Cedrinas tabulas superponunt marmori, sub linea jungentes aequalitatis, dum coarctant fratres sub aequalitate fraternae societatis. Sculpunt eas disciplina, pin
Abbreviated transcription (Latin):
tẽplũ dñi edificaret. ñ iã iebus. s ierłm nucupatur. Mens enĩ que
renũtiat omĩb q̃ possidet. cõ culcato diabolo. suꝑatorẽ dm̃. qͣm
desidat in pace uidet. Recipit gͦ ꝓ loco areȩ: regnũ felicitatis
et̾ne. Qi uͦ scd̃̾m sitũ loci m̃furari solet quantitas edificii. congru¬
u uidetur. subiungi de tͥb dim̃sioib tẽpli. Habebat enĩ quadra¬
giita cubitos ĩ longitudine: ⁊ xx.ĩ latitudine. Longĩtudo do
ita seił ut ꝑseuerantia duret uꝰq ad ultimũ uite finẽ. mĩa extcͣ¬

Expanded text:
ens enim, quae renuntiat omnibus quae possidet, conculcatore diabolo superato, Deum quem desideraverat, in pace videt. Recipit ergo pro loco areae, regnum felicitatis aeternae. Quia vero secundum situm loci mensurari solet quantitas aedificii: ideo congruum videtur subjungi de tribus dimensionibus templi. Habebat enim sexaginta cubitos in longitudine, viginti in latitudine, cenita scilicet ut perseverantia duret usque ad ultimum vitae finem, miseric
Abbreviated transcription (Latin):
quia ipse de cȩlo interrã asspex̃. ut audiret gemitus cõpedito¬
rũ: ut solueret filios ĩterẽptoꝵ. Quatuor ĩ captiuitate. quatuor
in egrpto sumus. tẽpus quãdiu male uiximus. pondus la¬
bors. quantitas oꝑis. crudelitas exactoris. ꝑtinatia phara¬
onis. Sic gͥ sub pharaione. idẽ sub diabolo. ⁊̃ confiçiendis latͥib

Expanded text:
tus compeditorum, ut solveret filios interemptorum . Quatuor autem sunt in Aegypto sumus, tempus quandiu male viximus, pondus laboris, quantitas operis, crudelitas exactionis, pertinacia Pharaonis. Sic igitur sub Pharaone id est, sub diabolo in confici
Abbreviated transcription (Latin):
sui ipsius. qui ẽ capt̃ omniũ imꝑioꝵ diabolus. stulticiã defendẽ
se actionis laudant. Sinistrũ uͦ latus obumbrãt clipeo: dũ sinis¬
trã praue actionis excusãt parte. Oereas habent in crurib. que ẽ
quasi extrema pars corporis: quia usq ad finẽ. in obstinatioẽ ꝑse¬
uerãt. Lorica indiuint᷑. quia totũ tegt᷑ corpꝰ: qñ totã defendt̃ actionẽ.
ris ampliꝰ canoro. quia quieqͥd agit ꝑuersus. ñ humili ꝯfessione ꝓ¬
añcedebat eĩ. Armiger golie. quilib& reꝓb ẽẽ potẽ. exẽpla cuiꝰ añ¬
cedt̃. ⁊ adiuuant ad ꝯfirmandã ꝑuersoꝵ malignitatẽ. Ex hiis

Expanded text:
sui ipsius qui est caput omnium impiorum diabolus stultitiam defendere sui ipsius qui est caput omnium impiorum diabolus stultitiam defendere nis intentionem laudant. Sinistrum vero latus obumbrant clypeo, dum sinistram pravae actionis excusant partem. Ocreas habent in cruribus, quae est quasi extrema pars corporis, quia usque ad finem in obstinatione perseverant. Lorica induuntur, qua totum tegitur corpus, quando totam defenris amplius canoro. Quia quidquid agit perversus, non humili confessione pantecedebat eum. Armiger Goliae quilibet reprobus esse potest, exempla cujus antecedunt et adjuvant ad confirmandam perversorum malignitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
bat ꝓ absente. Iob uero de morte filioꝵ ñ doluit. plus qua neces¬
se fuit ꝓ morte eoꝵ lacrimas fudit. reddens ꝓximo debitũ copas¬
rebat ꝑ singulos. Abraham uero ñ tm ismahelẽ expulit. s eciam
ysaac. quem in senectute sua. de sterili coniuge generauerat. qͥ
dĩ dõ optulit. Sic fr̃s debemus esse fortes animo: ut tobias. di
loquatur aliquis nr̃m cũ amico suo. doceat eũ bona. si uͦ absens
fuerit: oret ꝓ absente. Si aũ fortior ẽẽ uoluerit: cũ auferunt᷑ sua
rent sua. Trib moð̃ ꝑsequim᷑ hostes: scił manu. lingua ⁊ ani¬
mo. Manu ꝑsequimur hostes. qnͣ illud quod ui raptores abstu¬
lerat. ui recuꝑamus. ꝯtͣdicentes apło: qui dicit. ne repetas. Qus¬
& ocreas ereas habebat in crurib .⁊ clipeus ereus tegebat humerõ
eiꝰ. Cassis. lorica. clipeus. ocree diuersa defensiois genera st̃: quibus

Expanded text:
bat pro absente . Job vero de morte filiorum non doluit plusquam necesbat pro absente . Job vero de morte filiorum non doluit plusquam necesse fuit, pro morte eorum lacrymas fudit, reddens proximo compasrebat per siIsaac, quem in senectute sua de sterili conjuge genuerat, qui erdum Deo obtulit. Sic, fratres, debemus esse animo fortes, ut Tobias. Si loquatur aliquis nostrum cum amico suo, doceat eum bona; si vero absens fuerit, oret pro absente. Si autem fortior esse voluerit, cum auferuntur sua, rent sua. Tribus modis persequimur hostes, scilicet manu, lingua et animo. Manu persequimur hostes, quando illud quod vi raptores abstulerant, vi recuperamus, contradicente Apostolo, qui dicit: Ne repetas tu ocreas aereas habebat in cruribus, et clypeus ejus aereus tegebat humeros ejus. Cassis, lorica, ocreae et clypeus, diversa defensionis sunt genera, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
pecuniã quã ꝓximũ. Amisit iob pecuniã: ẜ quid ait: Dñs de¬
dit dñs abstulit. sicut dño placuit ita factũ ẽ. sit nom̃ dñi bñ¬
dictũ. Dimisit abrahã qđ possidebat:⁊ obediuit uoci dñi. ñ eo¬
actus s sponte. Tobias cõmisit. iob amisit: abrahã dimifit.
Hic pecunia. iste substantiã. ille terrã domũ et cognationẽ.
Unus in spe. alter patienter: alius uero sponte. Primus genti cõ
patiendo. scd̃s ꝑsequentẽ tolerando. tercius iubenti obedien¬
do. Sic ñ cedunt cupiditati. que in tͥbus consistit. id ẽ amore
possidentli. in dolore amittendi. in coactio ẽ deserendi. s simul
expellunt tres tria. quisq suũ. Nec cedunt car nalitati. Non
plus enĩ amauit tobias filium quã debuit: nec carnalitatẽ p̾¬
posuit. s subposuit sp̃alitati. Presentẽ filiũ bona docuit: ora¬

Expanded text:
pecuniam quam proximum. Amisit Job substantiam, sed quid ait: Dominus depecuniam quam proximum. Amisit Job substantiam, sed quid ait: Dominus dedit, Dominus abstulit; sicut Ddictum. Dimisit Abram quod possidebat et obedivit voci Domini, non coactus sed sponte. Tobias commisit, Job amisit, Abram dimisit; hic pecuniam, iste substantiam, ille terram, domum et cognationem; unus in spe, alter patienter, alius vero sponte; primus egenti compatiendo, secundus vero patienter tolerando, tertius jubenti obediendo. Sic non cedunt cupiditati, quae in tribus consistit, id est, in amore possidendi, in dolore amittendi, in coactione deserendi. Sed similiter expellunt tres tria, quisque suum, nec cedunt carnalitati. Non plus enim amavit Tobias filium quam debuit, nec carnalitatem praeposuit sed supposuit spiritualitati, praesentem filium bona docuit, ora
Abbreviated transcription (Latin):
diu. cõmuni uite qd̃ scuĩt. aut qd̃ posst̃ iuolent̾ aufert̃. Mentiun-¬
tur aũ cora dõ ⁊ hominib: quia qd̃ uouert̃. reddere possunt s no¬
lunt. Sic gͦ corã fr̃ib suis fures. corã dõ raptores: corã deo ⁊ homi
nib m̃daces sunt. Decipiunt frẽs suos ignorantes quid possit.
Dffendunt dm̃. cuiꝰ ocilis nuda.⁊ aꝑta st̃ omnia. Non reddt̃
do qđ corã fratrib uouert̃. Hoc ẽ enĩ ꝓpriũ furti. rapine & m̃da¬
eu. ut unũ occulte. alterũ aꝑte. tereũ uͦ aliter quã ꝓmittit᷑ eue¬
niat. Restat nc. ut de illis qui st̃ fortes animo aliquid dicamus.
Sunt enĩ quidã fortes. alii uero fortiores: alii fortissimi. Fortis tobiã
fortior iob: fortissimus abrahã. Duob mod̃ ꝓbat᷑ animi fortitudo
cupiditate scił & carnalitate. Non cessit tobias cupiditati. qñ ga

Expanded text:
dium, communi vitae quod sciunt aut possunt violenter auferunt. Mentiundium, communi vitae quod sciunt aut possunt violenter auferunt. Mentiuntur autem coram Deo et hominibus, quia quod voverant reddere possunt, sed nolunt. Sic igitur coram fratribus suis fures, coram Deo raptores, coram hominibus et coram Deo mendaces sunt. Decipiunt ergo fratres ignorantes quod possint, offendunt Deum, oculis cujus nuda et aperta sunt omnia , non Deo reddunt quod coram fratribus voverunt. Hoc est enim proprium furti, rapinae et mendacii, ut unum occulte, alterum aperte, tertium vero aliter quam promittitur eveniat. Restat nunc ut de illis qui sunt fortes animo, aliquid dicamus. Sunt enim quidam fortes, alii fortiores, alii fortissimi. Fortis Tobias , fortior Job , fortissimus Abram . Duobus modis probatur animi fortitudo, cupiditate scilicet et carnalitate. Non cessit Tobias cupiditati, quando
Abbreviated transcription (Latin):
ut cũ uelit laborare. deficiat uirtus. Si ieunat. stomacus langre
si legt̃ uertiginẽ. siquid laboris agunt. capitis dolorẽ patiuntur.
Et hoc idõ quia habuert̃ ⁊elũ dĩ. s ñ scdm̃ scientiã. At enĩ quidã ĩ
quib maxime deb& haberi scientia: scił ieiuniũ uigilie ⁊ labor.
Nisi enĩ labori succedat quies ⁊ refectio: ñ potẽ humana natu¬
ra laborẽ tolerare: & mod̾atus labor ⁊ abstinentia cibi delicati.
et statutȩ a scĩs patͥb uigilie. corpori ⁊ anime medelã ꝯfert̃ sani¬
tatis. Qui au sic uiuunt: fortitudinẽ habẽt scdm scientiã. St̃
alii qui corpore fortes. debiles aũ animo. parct̃ sibi. se ipsos a-¬
mantes. sectant᷑ ociũ. uacant fabulis. Tales accusantur de furto.
de rapina. de mendacio. Fures st̃. quia cõmuni necessitati. subtͣ¬
unt. qd̾ cõmune fecerãt. eũ renunciarẽt mundo: se ipsos abne¬
gantes. Raptores st̃ corã dõ. qui eo uidente. qui nouit occulta cor¬

Expanded text:
t cum laborare velint: si jejunant, stomachus languet; si legunt, vertiginem; si quid laboris agunt, capitis dolorem patiuntur. Et hoc ideo quia habuerunt zelum, sed non secundum scientiam. Sunt enim quaedam in quibus maxime debet haberi scientia, scilicet jejunium, vigiliae et abor. Nisi enim labori succedat quies et refectio, non potest humana natura laborem tolerare, sed moderatus labor, et abstinentia cibi delicati, et statutae a sanctis Patribus vigiliae, corpori et animae medelam conferunt sanitatis. Qui autem sic vivunt, fortitudalii qui corpore fortes, debiles autem animo, parcunt sibi, seipsos amantes, sectantur otium, vacant fabulis. Tales accusantur de furto, de rapina, de mendacio. Fures sunt quia communi necessitati subtrahunt quod commune fecerant cum renuntiarent mundo, seipsos abnegantes. Raptores sunt coram Deo, quia, eo vidente qui novit abscondita cor
Abbreviated transcription (Latin):
tiuntur ⁊ magistro. ne qui p̃ire debet: deficiat in uia. Unde qͥ¬
dã usus moleuit in conuentu frũm quoꝵ dã. ut aliquẽ de fra¬
trib abbati suo p̃ponãt. cui obediãt. in agenda sui cura. ut cũ
uisũ fuerit fr̃i. congruũ abbatẽ suũ in esu carniũ. seu ĩ aliquo
tali sͥ ipsi. condescendere faciat: ne rigor p̾lationis fatiget huma¬
nã fragilitatẽ. Et hec ẽ cõpassio prudentie. Tria st̃ ꝑ que ꝓbatur
uera cõpassio. scił occulta beneficia: pauꝑtas et mors. Bñficiũ eñ
auꝑi miseretur. aliqͥs tẽporalis remouet spẽ retributionis. Cũ
ꝓꝓximo. mortẽ pati ñ rennuit. amorẽ mundi ñ p̃ponit. Hȩc sũt

Expanded text:
tiuntur et magistro, ne qui praeire debet, deficiat in via. Unde qutiuntur et magistro, ne qui praeire debet, deficiat in via. Unde quidam usus inolevit in conventu quorumdam fratrum, ut aliquem de fratribus abbati suo praeponant, cui obediat in agenda sui cura, ut cum visum fuerit fratri congruum, abbatem suum in esu carnium seu in aliquo tali sibi ipsi condescendere faciat, ne rigor praelationis frangat humanam fragilitatem, et haec est compassio prudentiae. Tria sunt per quae probatur vera compassio, scilicet occulta beneficia, paupertas et mors. Beneficium enim  autem pauperi miseretur aliquis, temporalis removet spem retributionis. Cum pro proximo mortem pati non renuit, amorem mundi non p
Abbreviated transcription (Latin):
ui fingendo lacrimas: eciã sapientes decipit. Tercia multa tͥbuẽs
nis species. cũ aliqͥs frem suũ benigne consolat᷑. uel qñ uere cõpũ¬
gitur corde. aut qñ pauꝑi miseretur ⁊ cõmodat. nec retͥbutionẽ
sequitur. s solo pietatis affectu trahit᷑ ad mius. Una ex istis
consolatoria. altera pietatis. tercia refectioss. St quidã qui ꝯpati¬
untur s. quida qui ꝯpatiuntur fr̃i. quidã uero magistro. Primũ
modestie ẽ. scd̾m dilectionis: terciũ. prudentiȩ. Quosdã uͦ uere¬
cundia. siue desideriũ carnis affligende repͥmit. ne carnis indigẽ¬
tie: ⁊ necessitati cõpati uelint. Qui si modesti ee̾nt. cõpaterẽt᷑ sibi: ne
interficerẽt eue. Alios uͦ cogit dilectio cõpati fr̃i suo. s qñ ñ habẽt
unde cõpassiois oꝑa cõpleat: p̃latis quoꝵ opꝰ ẽ ꝓuidere. ⁊ ĩpendere
necessaria qualis ẽ. ⁊ qͥd possit frͣ̃ ille diligenter intimant. Cõpa¬

Expanded text:
vero fingendo lacrymas, etiam sapientes decipit; tertia vero multa tribuens, s species: cum aliquis fratrem suum benigne consolatur, vel quando vere compungitur corde, aut pauperi quando miseretur et commodat, nec retributionem sequitur, sed solo pietatis affectu trahitur ad munus. Una ex istis consolatoria; altera est pietatis; tertia est refectionis. Sunt quidam qui compatiuntur sibi, quidam compatiuntur fratri, quidam vero magistro. Primum modestiae est, secundum dilectionis, tertium prudentiae. Quosdam verecundia sive desiderium carnis affligendae reprimit, ne carnis indigentiae et necessitati compati velint, qui si modesti essent, compaterentur sibi, ne interficerent civem. Alios vero cogit dilectio compati fratri suo; sed quia non habent unde compassionis opera compleant, praelatis quorum est providere et impendere necessaria qualis sit et quid possit frater ille, diligenter intimant. Compa
Abbreviated transcription (Latin):
tes st̃ quds natura solidauit. ad tolerandos labores. quoꝵ quidã
qđ ꝓsit oꝑari posst̃ s nolt̃. Alu posst̃ ⁊ uolunt. alii uͦ plus uolt̃. quã¬

Expanded text:
tes, quos natura solidavit ad tolerandos labores, quorum quidam tes, quos natura solidavit ad tolerandos labores, quorum quidam quod prosit operari possunt, sed nolunt; alii possunt, et volunt; alii vero plus volunt qua
Abbreviated transcription (Latin):
ortiouisus est moderata religio. Tenendus ẽ enĩ. in omnibus
modus. Qd enĩ excedit modũ: ex cedit & uires. Modus seruat
rem incolumem: quã ĩmod̾atio confundit. Modus equa lance libͣt
onera. fortioꝵ siue debiliũ. ne grauentur fortiores. aut debilis oppͥ¬
mantur sub onere. Tres st̃ species fortiũ. St̃ enĩ quid̃a fortes ani¬
mo. alii corpore. alii scientia. Scientia fortes st̃ quidã: qui licet dili¬
gentis affectu animi careat᷑. licet fortitudo corporis ñ suppetat ip¬
sis: tñ quada rationabili scientia. qua creatoris sui benignitatẽ. &
suã negligentiã recognosct̃. inclinãt animi rigorẽ:i corpꝰ ser uis
cogunt suo creatori. Onera frũm consolando porta̾nt. corruenteᷤ
alleuãt docendo: ⁊ si corruerĩt ipsi. cito resurgt. ne scandalũ ge¬
nerẽt. quia sapientes st̃. Duo grauia portant. animũ scił Naben
diseretioẽ:⁊ sic disct̃ bene anare: quia sciut bñoꝑari. Corpore for¬

Expanded text:
ortioribus moderata est religio. Tenendus est in omnibus modus, quod enim excedit modum, excedit et vires. Modus servat rem incolumem, quam immoderatio confundit. Modus aequa lance librat onera fortiorum sicut debilium, ne graventur fortiores, aut debiles opprimantur sub onere. Tres sunt enim species fortium. Sunt enim quidam fortes animo, alii vero corpore, alii scientia. Scientia sunt fortes quidam, qui licet diligentis affectu animi careant, licet fortitudo corporis non suppetat ipsis, tamen rationabili quadam scientia qua Creatoris sui benignitatem et suam negligentiam cognoscunt inclinant animi rigorem, et corpus cogunt servire suo Creatori, onera fraterna consolando portant, corruentes allevant docendo, et si corruerint ipsi, cito resurgunt, ne scandalum generent, quia sapientes sunt. Duo gravia portant, animum videlicet ldiscretione: et sic discunt bene amare, quia sciunt bene operari. Corpore sunt for
Abbreviated transcription (Latin):
ti erãt. Ergo ⁊ se ipsos abscondert̃. ut cont̾barent᷑. miseris errorib
relicto lumine u̾itatis. qd ipsi ñ erãt. Particeps enĩ u̾itatis. pot̾
eẽ anima humana. ipsa autẽ u̾itas ds̃ ẽ in cõmutabił supͣillã.

Expanded text:
ti erant. Ergo ad seipsos absconderunt se, ut conturbarentur miseris erroribus, ti erant. Ergo ad seipsos absconderunt se, ut conturbarentur miseris erroribus, relicto lumine veritatis, quod ipsi non erant. Particeps enim veritatis potest esse anima humana: ipsa autem veritas Deus est incommutabilis supra illam.