comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ergo per multorum annorum curri¬
cula quousq placuit summo reꝵ
opifici. ciuitatem illam quam pro¬
prio cruore mundauerat. a supersti¬
cionib gentilium purgare: subhis
protectis quibus regnum illud sal¬
uator tradi uoluit in monasterio fe¬
minarum nuenta est abbitisse fũ¬
gens officio quedam deo deuota
& sancta mulier agnes nominẽ
nobilis seciuidum carnem natione
romana. Ꝙ etiam postꝙ̃ cuutas re¬
stituta est fidei xp̃ime. per aliquot
uix annos. Et in xenodochio suimi¬
liter repertus est. quidam gerildꝰ
uir probatẽ conuersatioms qui
pauperibus in eodem loco tempe
hostilitatis de mandato abbĩs e ⁊
uote scriuerat. Cui postea successit
raiundus iste de quo nobis ser

Expanded text:
ergo per multorum annorum curriergo per multorum annorum curricula, quousque placuit summo rerum opifici, civitatem illam, quam proprio cruore mundaverat, a superstitionibus gentilium purgare, sub iisprotectis, quibus regnum illud Salvator tradi voluit, in monasterio feminarum inventa est, abbatissae fungens officio, quaedam Deo devota et sancta mulier, Agnes nomine, nobilis secundum carnem, natione Romana; quae etiam postquam civitas restituta est fidei Christianae, per aliquot vixit annos; et in xenodochio similiter repertus est quidam Geraldus, vir probatae conversationis, qui pauperibus in eodem loco tempore hostilitatis, de mandato abbatis et vote servierat; cui postea successit Raimundus iste, de quo nobis ser
Abbreviated transcription (Latin):
quotidi anim substantacionẽ qualẽ¬
qualem ali quio ministraretur. Ere¬
xcrunt etiam in eodem loco altare
in honorẽ beati iohimus eleymõ.
hic uir deo placens & per omma
commendabilis. natione fuit cẏpriꝰ
ł.indem suffragantib meritis. fcts̃
est alexandrinus patriarchi uir ĩ o¬
perib pietatis singulariter excellẽs
cuius pia studia & liberales elemo¬
sinas. miperpetuum enarrabit oĩs
eccliã sanctorum. unde et a sanctis
patribus uocatus est elymon qd̾
mltrpretitur miscricors. Huic aũ
loco uenerabili quod ita caritatiue
se porrigebit ad homines neq red¬
ditus erant neq possessiones. seo
predicti amalfitam annis singulis
tam qui domi erant ꝙͣ qui negocu¬
ciones scquebintur. collecta iter
le quali per simnbolum pecuma.per cos
qui ierosolimam proficiscebantur. ab¬
bati qui pro tempore illi erat offere¬
bant ut iũ fratrib & sororibus ad
uictum. & regumẽ prouideretur.
& de residuo fieret aduementibus

Expanded text:
quotidianam sustentationem qualemquotidianam sustentationem qualemqualem, aliquid ministraretur. Erexerunt etiam in eodem loco altare in honore beati Joannis Eleymon. Hic vir Deo placens et per omnia commendabilis, natione fuit Cyprius; tandem suffragantibus meritis, factus est Alexandrinus patriarcha, vir in operibus pietatis singulariter excellens, cujus pia studia et liberales eleemosynas in perpetuum enarrabit omnis ecclesia sanctorum. Unde et a sanctis Patribus vocatus est Eleymon, quod interpretatur misericors. Huic autem loco venerabili, quod ita charitative se porrigebat ad homines, neque redditus erant, neque possessiones; sed praedicti Amalfitani annis singulis, tam qui domi erant, quam qui negotiationes sequebantur, collecta inter se quasi per symbolum pecunia, per eos qui Hierosolymam proficiscebantur, abbati, qui pro tempore ibi erat, offerebant, ut inde fratribus et sororibus ad victum et tegumen provideretur et de residuo fieret advenientibus
Abbreviated transcription (Latin):
non erit eis uel ad unum diem re¬
fectionis spes ulla: nsi quantum
eis de predicto monasterio fraterne
munstrabitur nam omnes alii cuu¬
tatis hĩtatores. sarracem erant &
infideles excepto dno pitriarcha
& clero. & populo misero suri mo¬
rum qui oiebus singulis boł ingi¬
riis. Per angariis. & sordidorum mu¬
nerum prestacionibus uexabãtur
Ut iux sͥ insuprema piupertate cõ¬
stitutis in continuo tiore mortis
liceret respirare. Nostris ergo con¬
& ad supremum affũctis & egentib
cum non cẽt qui lecum preberet pro¬
curatum est a beatissimis uiris qͥ
monasterium latinorum incolebat
ut miscricorditer uictui & regumĩẽ¬
to detrihentes. ad opus talium ĩfra
ambitum sibi designatum. xenodo¬
chium crigerent. ubi talos sanos
uel egrotantes colligerent ne de
nocte per uias reperti ugulirent᷑
& in codem loco congregãtis de re¬
liquiis fragmentoꝵ utriusq mona¬
sterii tam uirorum ꝙͣ mulietum ad

Expanded text:
non erat eis vel ad unum diem renon erat eis vel ad unum diem refectionis spes ulla, nisi quantum eis de praedicto monasterio fraterne ministrabatur; nam omnes alii civitatis habitatores Sarraceni erant et infideles, excepto domino patriarcha, et clero et popello misero Surianorum; qui diebus singulis tot angariis, parangariis, et sordidorum munerum praestationibus vexabantur, ut vix sibi, in suprema paupertate constitutis, in continuo timore mortis, liceret respirare. Nostris ergo t ad supremum afflictis et egentibus, cum non esset qui tectum praeberet, procuratum est a beatissimis viris, qui monasterium Latinorum incolebant, ut misericorditer victui et tegumento detrahentes, ad opus talium, intra ambitum sibi designatum, xenodochium erigerent, ubi tales sanos vel aegrotantes colligerent, ne de nocte per vias reperti jugularentur; et in eodem loco congregatis, de reliquiis fragmentorum utriusque monasterii, tam virorum quam mulierum, ad
Abbreviated transcription (Latin):
ubi colligerentur honeste cõgiua
satis prouisione procuratũ est ab
cisdem sanctis uiris qui locum fũ¬
diuerant ut aducmentib deuotis
femuns non deeẽt scorsum orato¬
rium domus fimiliaris & locus ĩ
diuersorio: Tandemqz diuma fauẽte
clemencia ordinatum est illi mona¬
steriolum in honore pie peccatricis
marie uidelicet magdalene & soro¬
ros sub certo numero ad obseqͥum
aduentancium mulicrum constitu¬
te. Confluebant etiam per illa peri¬
culosi tempori non nulli ex alus
gentibus tam nobiles quã scdẽ clas¬
sis homines. Quib qm̃ ad sctam̃
ciuitatem nõ ñ per terras hostium
erał accessus. de sius uiaticulis cũ
ad urbem peruenissent omnino nõ
fiebat residuum. sed miscros & ĩ opeᷤ
ante ciuitatis portam. tani dui cum
sumino labore fame. siti et nuditate
expectare oportebit quo adusq di¬
to aureo minmismate. Urbem cis
licebat introire. Ingressis autem
& locis sanctis exordine pigͣtis.

Expanded text:
ubi colligerentur honeste, congrua ubi colligerentur honeste, congrua satis provisione procuratum est ab eisdem sanctis viris, qui locum fundaverunt ut, advenientibus devotis feminis, non deesset seorsum oratorium, domus familiaris et locus in diversorio. Tandemque, divina favente clementia, ordinatum est ibi monasteriolum in honore piae peccatricis, Mariae videlicet Magdalenae; et sorores sub certo numero, ad obsequium adventantium mulierum constitutae. Confluebant etiam per illa periculosa tempora nonnulli ex aliis gentibus, tam nobiles quam secundae classis homines, quibus quoniam ad sanctam civitatem non nisi per terras hostium erat accessus, de suis viaticulis cum ad urbem pervenissent, omnino non fiebat residuum; sed miseros et inopes ante civitatis portam, tam diu cum summo labore, fame, siti et nuditate exspectare oportebat, quousque, dato aureo numismate, urbem eis licebat introire. Ingressis autem et locis sanctis ex ordine peragratis,
Abbreviated transcription (Latin):
taq a negociatoribus qͣi ꝑ symbo¬
lum pecunia. ante ianuam eccliẽ
dominice resurrectionis. quãtũ
uix iactus lapidis est monaste¬
rium erigut in honore sancte ꝯt
gloriose dei gemtricis perpetue¬
q uirguns marie simul cum &̾
his officus que ad usus mona¬
chorum & sue gentis hospitũ
susceptionẽ. poterant aliquam
prestare comoditatem. Quo fcõ
de partibus siis tam monachos
qͣm abbitem transferentes locũ
regulariter instituunt et dño scã
conuersatiõe reodunt placabilẽ
Et qm̃ uiri latini erant & qui
locum fundauerant. & qui ire¬
ligione conseruabant: id cuco
ab ea die usq in pñs locus ille
monasterium de latina õr. Acce¬
debant etiam per illa inchilominꝰ¬
tempor a uł loca deoscularentur ue¬
ncrabilia. sancte uidue & contmen¬
tes. Que timoris oblite feminci
&̾ periculorum que multiplicia oc¬
currebant. crant non hñtes for¬
iidinem. Quib aducmentibus
cum non ẽet infra septa monast̾ii

Expanded text:
taque a negotiatoribus quasi per symbotaque a negotiatoribus quasi per symbolum pecunia, ante januam ecclesiae Dominicae Resurrectionis, quantum vix lapidis jactus est, monasterium erigunt, in honore sanctae et gloriosae Dei genitricis, perpetuaeque virginis Mariae, simul cum et iis officinis, quae ad usus monachorum et suae gentis hospitum susceptionem, poterant aliquam praestare commoditatem. Quo facto de partibus suis tam monachos quam abbatem transferentes, locum regulariter instituunt, et Domino conversatione sancta reddunt placabilem. Et quoniam viri Latini erant, et qui locum fundaverant, et qui in religione conservabant, idcirco ab ea die usque in praesens, locus ille monasterium de Latina dicitur. Accedebant etiam per illa nihilomintempora, ut loca deoscularentur venerabilia, sanctae viduae et continentes, quae timoris oblitae feminei, et periculorum, quae multiplicia occurrebant, non habentes formidinem; quibus advenientibus, cum non esset intra septa monasterii,
Abbreviated transcription (Latin):
quociens oportumtas oabatur:
uisitabant. Non habentes autẽ
meadem urbe familiare domiciliũ
Ubi moram possent facerẽ aliqͣn¬
tulam: sicut in urbibus habebãt
maritimis congregatis de suo po¬
pulo quot quot ad opus cõceptũ
poterant conuocarẽ.calipham e¬
gyraium ad eunt. & obtenta fa¬
miliariũ eius grã peticionẽ suã
scripto porrigitur & uocis con¬
sone recipiunt impetratum
rum presidit ut ui¬
ris amalfitanis. ami¬
cis & utilium introductoribus
locus ierosolums iuixͣ eoꝵ desi¬
derium in ea parte qua xͨam ha¬
bitant ad construendum illi do¬
micilium quale uoluerunt desi¬
gnetur amplissimus. Erat autẽ
ciuitas sicuti & hodie ẽ per qua¬
tuor partes pene diuisa eqͣliter.
sepulcrum situm est fidelibus
concessa erat ad habitandum. re¬
liquas aũ cum templo dnĩ soli
infideles habebant domesticas
Designatur ergo eis demandato
principis qui sufficiens uidebat᷑
ad construendi neccͣia locus. Sũp¬

Expanded text:
quoties opportunitas dabatur, quoties opportunitas dabatur, visitabant; non habentes autem in eadem urbe familiare domicilium, ubi moram possent facere aliquantulum, sicut in urbibus habebant maritimis, congregatis de suo populo, quotquot ad opus conceptum poterant convocare, calipham Aegyptium adeunt, et obtenta familiarium ejus gratia, petitionem suam scripto porrigunt, et votis consone recipiunt impetratum. rum praesidi, ut viris Amalfitanis, amicis, et utilium introductoribus, locus Hierosolymis juxta eorum desiderium, in ea parte quam Christiani habitant, ad construendum ibi domicilium, quale voluerint, designetur amplissimus. Erat autem civitas, sicut et hodie est, in quatuor partes pene divisa aequaliter, crum Dominicum situm est, fidelibus concessa erat ad habitandum; reliquas autem cum Templo Domini, soli infideles habebant domesticas. Designatur ergo eis de mandato principis, qui sufficiens videbatur ad construenda necessaria locus, sump
Abbreviated transcription (Latin):
reno mari inberiacente huius re¬
gionis habitibores ut prediximus
primi merces peregrinas et quas
oriens prius nõ nouerat ad supra¬
nominitas partes lucrificiendi
grati a inferre temptauerunt. Unde
& optimas conditiones apud il¬
larum parcium presides pro reb
neccͣiis quas inferebant & sine
difficultate accessum. & populi
inchilominus gratiam merebã¬
tur. Pollidebit illis diebus prĩ¬
ceps egypcius uiuersas mari¬
timas regiones a gabulo cuuta¬
te que sita est in lictore maris
iuxta laodiciam syrie usq ma
lex andriam que est nouissima
aiuitas egypti & per presides sin¬
gulis ciuitatibus ceputitos mi¬
perium suum late reddebit form¬
dibile. Predicti uero amalfita¬
ni tam regis ꝙͣ principum suoꝵ
plenam hñtes gram. loca uniu̾sa
quasi negociatores & tractores u¬
tilium ł anꝙͣ merces circumferẽdo
confidenter poterant circiure. Uñ
& traditionum paternaꝵ nõ mi¬
memores & fidei xp̃iane. loca scã

Expanded text:
rheno mari interjacente. Hujus rerheno mari interjacente. Hujus regionis habitatores, ut praediximus, primi merces peregrinas, et quas Oriens prius non noverat, ad supranominatas partes lucri faciendi gratia inferre tentaverunt; unde et optimas conditiones apud illarum partium praesides, pro rebus necessariis quas inferebant, et sine difficultate accessum, et populi nihilominus gratiam merebantur. Possidebat illis diebus princeps Aegyptius universas maritimas regiones, a Gabulo civitate, sita in littore maris juxta Laodiciam Syriae, usque in Alexandriam, quae est novissima civitas Aegypti. Et per praesides singulis civitatibus deputatos, imperium suum late reddebat formidabile. Praedicti vero Amalfitani tam regis quam principum suorum plenam habentes gratiam, loca universa, quasi negotiatores et tractatores utilium, tanquam merces circumferendo, confidenter poterant circumire; unde et traditionum paternarum non immemores et fidei Christianae, loca sancta,
Abbreviated transcription (Latin):
uni̾uersa syria ĩegypto¬
etiam cum adiacentibus prounciis
peccatis nostris exigentib in ma¬
nus hostium nominis et fidei xp̃i
ane scom̃ quod antique tradunt
hystorie deuolutis. quoo tempore
domini eraclii romanorum impe¬
ratoris inualescentibus contra
eum arabie populis certum est
accidisse. non defuerunt de occi¬
dentalib multi qui loca sancta
licet inmanus hostium redacsta
auł deuocionis auł cõmercioꝵ
uit utriusq grã uisitarent ali¬
quociens. Enter eos autẽ qui ne¬
gociacionis obtentu de octidenta¬
lib per illa scelera loca predicta
ad ire temptauerunt fuerunt uiri
de italia qui ab urbe ꝙͣ in colunt̃
dur amalfitam. Est autem amal¬
fia ciitas inter mare et montes
eminentissimos constituta ab oriẽ¬
te habens urbem nobilissimam
salernum uix septem miliaribus
marino ab ea distantem itinerẽ ab
occidente uero surrentum &̾ nea¬
polim uirgilianam ab austro uo
siciliam ducentis milib plus
minus ue modico remotam. Ayr¬

Expanded text:
universa Syria et Aegypto, cum adjacentibus provinciis, peccatis nostris exigentibus, in manus hostium nominis et fidei Chrindum quod antiquae tradunt historiae, devolutis: quod tempore domini Heraclii Romanorum imperatoris, invalescentibus contra eum Arabiae populis, certum est accidisse; non defuerunt de Occidentalibus multi, qui loca sancta, licet in hostium potestate redacta, aut devotionis, aut commerciorum, aut utriusque gratia, visitarent aliquoties. Inter eos autem qui negotiationis obtentu, de Occidentalibus per illa saecula, loca praedicta adire tentaverunt, fuerunt viri de Italia, qui ab urbe quam incolunt dicuntur Amalfitani. Est autem Amalfia civitas inter mare et montes eminentissimos constituta, ab Oriente habens urbem nobilissimam Salernum, vix septem milliaribus marino ab ea distantem itinere; ab occidente vero Surrentum et Neapolim Vergilianam; ab austro vero Siciliam, ducentis milliaribus, plus minusve modico, remotam, Tyr
Abbreviated transcription (Latin):
rum aduentu dilata est urbis ĩpu¬
gnatio. Nam uicuam reperientes
eam. dum non insi domesticos ha¬
beret suos uiros mibelles. effemi¬
natos. preliorum ignaros. si pro
debito ammosius m̃stitissent pri¬
mis congressiombus eam occupas¬
sent uiolenter. Concesse namq fe¬
ue tantum uirium obsessis intu¬
lerunt. tantaq medio tempore ui¬
rorum fortium & egrogie armato¬
rum accessit numerositas. uł nõ
solum infra menia. sed etiam in

Expanded text:
rum adventu dilata est urbis impurum adventu dilata est urbis impugnatio; nam vacuam reperientes eam, dum non nisi domesticos haberet suos, viros imbelles, effeminatos, praeliorum ignaros, si pro debito animosius institissent, primis congressionibus eam occupassent violenter. Concessae namque feriae tantum virium obsessis intulerunt, tantaque medio tempore virorum fortium et egregie armatorum accessit numerositas, ut non solum intra moenia, sed etiam in
Abbreviated transcription (Latin):
solercia rebus. Nostri uero cum
instare acrius debuissent timide
gelideq ceperunt cuncta mini¬
strare. Erant qui fraudi & qui in¬
curie qe negligencie imputarent
Ibi profecto patuit statim nr̃os
aut minus experiencie habuisse ãt
a solita defecisse prudencia aut ex̾¬
citus moderatores maliciose uersa¬
tos cum castellum quod erectum
fuerat per loca cliuosa & pene m¬
uia muris applicari uisserunt.
Nam cum essent in eadem parte
cuutatis menia in multis locis
hunuliora & infirma nimis & lo¬
ca multa affultibus & expugna¬
tiom facilius peruia castellum
crexerunt in ea parte ciuitatis que
firimior. & magis munita habe¬
batur & ubi cum tanta difficul¬
tate membus est applicatum ꝙͣ¬
ta alibi nusꝙͣ occurrisset nec ibi
cuubus quicꝙͣ inferebat molestie
aut corum edificiis. sed solibisi¬
lice sanc te dei gembricis que
iuxti muros sita est. Ellud sane nch̾
habebił ambigui quin de malicia
more processerit. quod primo nr̃o¬

Expanded text:
solertia rebus. Nostri vero cum solertia rebus. Nostri vero cum instare acrius debuissent, timide gelideque coeperunt cuncta ministrare; erant qui fraudi, erant et qui incuriae et negligentiae imputarent. Ibi profecto patuit statim, nostros aut minus experientiae habuisse, aut a solita defecisse prudentia, aut exercitus moderatores malitiose versatos; cum castellum quod erectum fuerat, per loca clivosa et pene invia muris applicari jusserunt. Nam cum essent in eadem parte civitatis moenia in multis locis humiliora et infirma nimis et loca multa assultibus et expugnationi facilius pervia, castellum erexerunt in ea parte civitatis, quae firmior et magis munita habebatur, et ubi cum tanta difficultate moenibus est applicatum, quanta alibi nusquam occurrisset; nec ibi civibus quidquam inferebat molestiae, aut eorum aedificiis, sed soli basilicae sanctae Dei Genitricis, quae juxta muros sita est. Illud sane nihil habet ambigui, qui de malitia, more processerit, quod primo nostro
Abbreviated transcription (Latin):
banos sagistis saxis pugillarib
& arimis. qualia furor & loci an¬
gustia ministrabat: Urgebant cũ
instancia. Qui uo sub iaculato¬
riis tormentis missis molarib
certatim mema. & iuncta me¬
nbus domicilia deicere adoriũt᷑.
Hdec uidentes opidam uł artem
arbe deludant & nr̃is molimĩb
eadem subtilitate obiuent. e regi¬
one nr̃i castellum educunt in sb̃¬
lnne armatos imponũt. qui no¬
stris renitantur a pati et eis eqͣ¬
pollenti conabu respondeant. Cor¬
menta mchilominus tormentis
obiciunt. & ad nostra confringẽda
argumentis quibus possunt tota
sollicitudine se suspendunt. fiunt
ad siu tuicionem sollertes. & inge¬
mum a necessitate uires sumit᷑.
Quiq prius arbitrabantur se ad
hoc non sufficere necessitatis p̾s¬
si articulo. Uias muemunt p̾us
in cognitas & ad proprie salutis
tutelam: fiunt ex obtusis subti¬
liores. ⁊bi erat experimento co¬
gnoscere quam uerum sit illud pro¬
uerbialiter dic tum miserisq ueĩt

Expanded text:
banos sagittis, saxis pugillaribus banos sagittis, saxis pugillaribus et armis qualia furor et loci angustia ministrabat, urgebant cum instantia; qui vero sub jaculatoriis tormentis, missis molaribus, certatim moenia, et juncta moenibus domicilia dejicere adoriuntur. Hoc videntes oppidani, ut arte artem deludant, et nostris moliminibus eadem subtilitate obvient, e regione nostri castellum educunt in sublime; armatos imponunt, qui nostris renitantur a pari, et eis aequipollenti conatu respondeant: tormenta nihilominus tormentis objiciunt; et ad nostra confringenda argumentis quibus possunt, tota sollicitudine se suspendunt. Fiunt ad sui tuitionem solertes, et ingenium a necessitate vires sumit. Quique prius arbitrabantur se ad hoc non sufficere, necessitatis pressi articulo, vias inveniunt prius incognitas, et ad propriae salutis tutelam fiunt ex obtusis subtiliores. Ibi erat experimento cognoscere, quam verum sit illud proverbialiter dictum: Miserisque venit
Abbreviated transcription (Latin):
quoq pomeria que inter castra o
Urbem media iacebant transeũtes
urbi uiciora figunt tentoria uñ
liber ad mema erat discursus. Ubi
dum per baduum assultus differunt
experimento discunt quam uerũ sit
nocuit differre paratis. Aduemẽtes
emm de superioribus egypti picti¬
bus turcorum infinte multitudi¬
stris uidentibus. nec impedire ua¬
lentibus. Urbem prius pene uacu¬
am replebant & qͣm primo acces¬
su uix primos impetus sustinere
posse iudicauerunt nunc nõ insi
machinis & tormentis bellicis
expugnandam asserunt. Eligũ¬
tur ergo artifices & pro uotis sb̾¬
iecta materia sumptu numerosi¬
ore &e labore maximo erigitur ca¬
stellum. mire altituomis. Teptem
habens solia unde cuutas tota
uideri poterat. Construuntur &
sores. muros urbis suffodiant o
sub terraneis meatibus suffossos
compellant ad riunam. Fabrefcti
interim machins. & per itiera
complananda secus murum col¬
locatis. qui incastello erant/. ur¬

Expanded text:
quoque pomoeria quae inter castra et quoque pomoeria quae inter castra et urbem media jacebant, transeuntes, urbi viciniora figunt tentoria, unde liber ad moenia erat discursus. Ubi dum per triduum assultus differunt, experimento discunt quam verum sit: Nocuit differre paratis. Advenientes enim de superioribus Aegypti partibus Turcorum infinitae multitudistris videntibus, nec impedire valentibus, urbem prius pene vacuam, replebant. Et quam primo accessu vix primos impetus sustinere posse judicaverant, nunc non nisi machinis et tormentis bellicis expugnandam asserunt. Eliguntur ergo artifices, et pro votis subjecta materia, sumptu numerosiore et labore maximo erigitur castellum mirae altitudinis, septem habens solia, unde civitas tota videri poterat. Construuntur etsores muros urbis suffodiant, et subterraneis meatibus suffossos compellant ad ruinam. Fabrefactis interim machinis, et per itinera complanata secus murum collocatis, qui in castello erant, ur
Abbreviated transcription (Latin):
Et autem dannata intͣ
egypti mebropoles an¬
tiqua oe nobilis plurimum. secus
rippam nli sita citeriorem ubi sedõ
hostio predictus fluuius mare mgͤ¬
ditur inter flumins alueum &e ma¬
re.situ uilde cõmodo posita a mati
ł anẽ qͣi miliario distans. Ab ꝙͣ sex
ens exercitus inter urbem & mare
castra metati classem expectantes
que maris inelemencia & uentoriĩ
aduersis flatibus detinebatur. Qd̃
post triduum piccata maris unda.
de uentis usa secundis alueuin
aminis ingressa inter cuutitẽ e ⁊
mare secus tippam placita se statio¬
ne locauit. Porro in ulteriore ripa¬
fluminis erat turris singulariter e¬
recta armatis sufficienter ad sui p̾¬
sidium munita. Ab hac usq ad ci¬
uitatem catheni protendebatur fer¬
rei. que nostris maximum dibit ĩ¬
pedimentum ita ut ad superiora nl¬
lus ommino pateret transitus. Ad
cos uero de superioribus a babilom¬
a & cahere libere & absq impedi¬
mento poterant naues quelibet m¬
troire. Classe ergo composita nostri

Expanded text:
st autem Damiata inter Aegypti metropoles antiqua et nobilis plurimum, secus ripam Nili sita citeriorem, ubi secundo ostio praedictus fluvius mare ingreditur, inter fluminis alveum et mare, situ valde commodo posita; a mari tamen, quasi milliario distans; ad quam exercitus, inter urbem et mare castrametati sunt, classem exspectantes, quae maris inclementia et ventorum adversis flatibus detinebatur; quae post triduum, pacata maris unda et ventis usa secundis alveum amnis ingressa, inter civitatem et mare, secus ripam, placita se statione locavit. Porro in ulteriore fluminis ripa erat turris singulariter erecta, armatis sufficienter ad sui praesidium munita. Ab hac usque ad civitatem catena protendebatur ferrea, quae nostris maximum dabat impedimentum, ita ut ad superiora nullus omnino pateret transitus. Ad eos vero de superioribus, a Babylonia et Cahere, libere et absque impedimento, poterant naves quaelibet introire. Classe igitur composita, nostri
Abbreviated transcription (Latin):
dictas nondum completis negociis
occupato: hostium fines uiolenter
ingreditur & pro arbitrio regionẽ
discurrens. Predas trahit libere. m¬
cendia procurat. manubias agit sñ
contradictore. & depopulata regiõe
effractis suburbans captiuatis lo

Expanded text:
dictas, nondum completis negotiis dictas, nondum completis negotiis occupato, hostium fines violenter ingreditur, et pro arbitrio regionem discurrens, praedas trahit libere, incendia procurat, manubias agit sine contradictore; et depopulata regione, effractis suburbanis, captivatis lo
Abbreviated transcription (Latin):
gem cum suo exeratu a patria sua
prudenter amouĩt. Interea dnã mi¬
lissendis regina. mulier prouida.
& supra sexum discreta femieum
que rognum tim uiuente marito
quam regnante filio. conguio mo¬
deramine amus trigita & ãpliue
uires transcendens femineas rexe¬
rat egritudinem incidit incurabilẽ
de qua usq ad obitum salutẽ non
recepit. licet utraq soroꝵ eius. Tã
dna tripolitana comitissa ꝙͣ dnã a
batissa scti lazari debethama oem̃
cira eam impenderent diligẽciam.
& accitis medicorum undec̃q ꝑi¬
tissimis. remedia qualia. uidebant᷑
neccͣia nõ cessarent ministrare. Ipa
uero aliꝙͣtis per lesa meõria. corꝑe
quasi consumpto lecto decumbãs
multo hpẽ. paucissimis ad cam
rescrato accessu iaccbał quasi ois¬
soluta. Rex autem inbeum effiuxo
tempore quod negemedino damas¬
cenoꝵ procuratori constituerat tpẽ¬
q federis quod nutum fuerat decur¬
so noradino ad huc circa partes pre¬

Expanded text:
gem cum suo exercitu a patria sua gem cum suo exercitu a patria sua prudenter amovit. Interea domina Milisendis regina, mulier provida, et supra sexum discreta femineum, quae regnum tam vivente marito, quam regnante filio, congruo moderamine annis triginta, et amplius, vires transcendens femineas rexerat, aegritudinem incidit incurabilem, de qua usque ad obitum salutem non recepit, licet utraque sororum ejus tam domina Tripolitana comitissa, quam domina abbatissa Sancti Lazari de Bethania, omnem circa eam impenderent diligentiam; et accitis medicorum undecunque peritissimis, remedia qualia videbantur necessaria, non cessarent ministrare; ipsa vero aliquantisper laesa memoria, corpore quasi consumpto, lecto decumbens, multo tempore, paucissimis ad eam reserato accessu, jacebat quasi dissoluta. Rex autem interim effluxo tempore, quod Negemendino Damascenorum procuratori constituerat, temporeque foederis quod initum fuerat decurso, Noradino adhuc circa partes prae
Abbreviated transcription (Latin):
congregato exercitu rogionẽ damas¬
cenõꝵ ingreditur. & cuncta pro. ar¬
bitrio nicendis tradens &x prede.
ab offro prime. irabie famosa metro¬
poli usq damascum nemine cõtra¬
dicente libere contraducebat exerci¬
tum. Erat autẽ damasci quidam¬
nobilis. negemednuis nomine. cui
ob plurimam rerum sccularium ꝙͣ
habere dicebatur experienciam nego¬
ciorum suorum curam commiserãt.
& urbem cum sius pertinenciis pro
eius arbitrio eidem tradiderat gu¬
bernandam. Hic uidens dim̃ suũ
iregione remota magins occupa¬
tum negociis seq uiroꝵ militari¬
um copias non habere quib re¬
giis uiribus posset resistere. tanꝙͣ
uir prouidus. ot instancia pericu¬
la a se querens propellere oblatis
quatuor milib aureoꝵ pacem tri¬
um mensium postulat. qe multĩ¬
plicatis sͥ data pecuma intercesso¬
rib impetrat postulatam. datis ĩ¬
super sex gregariis militibus qͦs
in uinculis detinebit. Sie ergo re¬

Expanded text:
congregato exercitu, regionem Damascongregato exercitu, regionem Damascenorum ingreditur, et cuncta pro arbitrio incendiis tradens et praedae, ab Offro, primae Arabiae famosa metropoli usque Damascum, nemine contradicente, libere contraducebat exercitum. Erat autem Damasci quidamnobilis Negemedinus nomine, cui ob plurimam rerum saecularium quam habere dicebatur experientiam, negotiorum suorum curam commiserat, et urbem cum suis pertinentiis pro ejus arbitrio eidem tradiderat gubernandam. Hic videns dominum suum in regione remota magis occupatum negotiis, seque virorum militarium copias non habere, quibus regiis viribus posset resistere, tanquam vir providus, et instantia pericula a se quaerens propellere, oblatis quatuor millibus aureorum, pacem trium mensium postulat, et multiplicatis sibi data pecunia intercessoribus, impetrat postulatam, datis insuper sex gregariis militibus, quos in vinculis detinebat. Sic ergo re
Abbreviated transcription (Latin):
Al terca nor adinus letus
admodum deimperatoriᷤᷤ¬
E discessu cuius aduentus magnũ
pñcia maiorem ei terrorẽ incusserał:
securus iam decerto detanti p̾nci¬
pis suspec ta mnus potencia. uidee
ctiam dnin regem ad propria reu¬
sum. eccalionem se arbitratus repis¬
se qualem a multis retro añ tp̃ibus
desiderauerat conuocata ex unu̾sis
fimbus sius militia interram solda¬
in ycomensis quã sibi hẽbał cõter¬
minam expeditiones dirigit. &̾ ur¬
bem mares simul & oppida cressũ
& behethselin i suam satigit redi¬
gere potestatem. Soldanus autem
abillis remotus partib nõ facile
sius poberat ministrare subsidium.
Unde & ea fidutra contra fortiorẽ
se hec presumpserat aggrẽdi nora¬
dinus. Cogito utẽ dñs rex quod
circa partes illas cum omnnb ui¬
ribus suis detineretur occupatus.
uolens illius occupationes ad suũ
trahere compendiũ. sciens damasce¬
norum fines absq militarii uiroꝵ
robore hostium facile patere insidii

Expanded text:
Interea Noradinus laetus admodum de imperatoris discessu, cujus adventus magnum, praesentia majorem ei terrorem incusserat, securus jam de caetero de tanti principis suspecta nimis potentia, videns etiam dominum regem ad propria reversum, occasionem se arbitratus reperisse, qualem a multis retro temporibus desideraverat; convocata ex universis finibus suis militia in terram soldani Iconiensis, quam sibi habebat conterminam, expeditiones dirigit, et urbem Mares, simul et oppida Cressum et Behetselin, in suam satagit redigere potestatem. Soldanus autem, ab illis remotus partibus, non facile suis poterat ministrare subsidium; unde et ea fiducia contra fortiorem se, hoc praesumpserat aggredi Noradinus. Cognito autem dominus rex, quod circa partes illas cum omnibus viribus suis detineretur occupatus, volens illius occupationes ad suum trahere compendium, sciens Damascenorum fines absque militarium virorum robore, hostium facile patere insidiis,
Abbreviated transcription (Latin):
ita daretur muito soldino. & cali¬
pha: uellet mancipare. ẽmiens gͦ
sauar. ne hospitem talem introdu¬
cendo. suam & domini sui conditi¬
onem fecisset deteriorẽ neue talẽ
suscepisset qui tanꝙ̃ mus ĩpera. &
serpens ingremio. male renuine¬
raret hospites suos. cum omni
festinencia legatos. & uerbi pacis
dirigit ad dniũ regem insyriam.
qui iuxͣ conuencioẽs inter om̃
regem & dargan sodanũ prius
mitas nõ solum uerbo. sed & ope
statim adiiplerent. & etiam si
opus cẽt super erogarent ãpliora
Pactis ergo hinc inde firmatis
rex cum uinuerso suoꝵ ex̾citu.
amno regni eius secundo iter arri¬
piens. descendit denuo ĩ egiptũ
Uͥ ocurrens ei sauarcum suis e¬
gipciis sepedictum syraconum ĩ
cuutate belbeis. quasi in propͥũ
presidium se receptantẽ obsedeit
diutina q obsidione & alimentoꝵ
mopia fatigatum. ad deditionem
compulerũt interpositis cõditio¬
nib quod cum suis omnib libe¬

Expanded text:
ita daretur, invito soldano et caliita daretur, invito soldano et calipha, vellet mancipare. Timens ergo Savar, ne hospitem talem introducendo, suam et domini sui conditionem fecisset deteriorem; neve talem suscepisset, qui tanquam mus in pera, et serpens in gremio, male remuneraret hospites suos; cum omni festinantia legatos et verbum pacis dirigit ad dominum regem in Syriam, qui juxta conventiones inter dominum regem et Dargan soldanum, prius initas, non solum verbo, sed et opere statim adimplerent, et si opus esset, supererogarent ampliora. Pactis igitur hinc inde firmatis, rex cum universo suorum exercitu, anno regni ejus secundo, iter arripiens, descendit denuo in Aegyptum. Ubi occurrens ei Savar cum Aegyptiis, saepedictum Siraconum in civitate Belbeis, quasi in proprium praesidium se receptantem, obsederunt, diutinaque obsidione et alimentorum inopia fatigatum, ad deditionem compulerunt, interpositis conditionibus, quod cum suis omnibus libe
Abbreviated transcription (Latin):
anteꝙͣ ad propria reouent: presi¬
nominati sauar. & syraconus in
egyptum cum sius auxiliis iam
descenderant. Uł cum soldano dar¬
gan hostiliter congressi primo cõ¬
flictu inferiores ot grauiter pro¬
strati. anteꝙͣ secundo eadem lege cõ¬
uenirent: sẽpedictus dargan a quo¬
dam ex sius clam sagicta ꝑcussus
sius lugendus interiit. Quo mor¬
tuo sau̾ar tanꝙͣ uictor uotiq cõ¬
pos. cahere ingressus quoscũq de
amicis. consanguineis & futori¬
bus illius reꝑire potuit. glidio
confossis iterum sua potitus est.
dignitate. Nam summo eoꝵ p̾nci¬
pi. pro niunno est uter de conten¬
dentib aut subcumbat aut obti¬
neat. dum modo non desit. qui
sua oe regmi negocia procuret. &¬
se illius mancipet seruituti. Sira¬
conus uero cuuitatem muadens
funtimim. belbeis noĩe eam s̾ qͣi
propriã cepit constanter uendicarẽ
significans opere & fortasse sermo¬
nẽ io ipm̃ contestans. quod reliqͣs
eiusdem regni partes sue ditiom si

Expanded text:
ropria redirent, praenominati Savar et Siraconus, in Aegyptum cum suis auxiliis jam descenderant; et cum soldano Dargan hostiliter congressi, primo conflictu inferiores, et graviter prostrati; antequam secundo eadem lege convenirent, saepedictus Dargan, a quodam ex suis clam sagitta percussus, suis lugendus interiit. Quo mortuo, Savar tanquam victor, voti compos, Cahere ingressus, quoscunque de amicis, consanguineis, et familiaribus illius reperire potuit, gladio confossis, iterum sua potitus est dignitate. Nam summo eorum principi pro minimo est, uter de contendentibus aut succumbat, aut obtineat, dummodo non desit, qui sua et regni negotia procuret, et se illius mancipet servituti. Siraconus vero civitatem invadens finitimam, Belbeis nomine, eam sibi quasi propriam coepit constanter vindicare, significans opere, et fortasse sermone id ipsum contestans, quod reliquas ejusdem regni partes suae ditioni, si
Abbreviated transcription (Latin):
Er idem tempus dñs
petrus uenerabilis ty¬
rensium archiep̃s pie in domnno
recordatioms anno predicti dñ
regis secundo. mense martio prĩa
die mensis uiam uiuerse cariis
ingressus est. Cui infra paucos dies
eodem mense substitutus ẽ dnõ re¬
ge plurimum ad id aspirante eius¬
dem eccliẽ suffraganeus dñs uide¬
ccrus ad modum natione lotharĩ¬
gus modice literatus sed militaris

Expanded text:
er idem tempus dominus Petrus, venerabilis Tyrensium archiepiscopus piae in Domino recordationis, anno praedicti domini regis secundo, mense Martio, prima die mensis, viam universae carnis ingressus est. Cui intra paucos dies, eodem mense substitutus est, domino rege plurimum ad id aspirante, ejusdem ecclesiae suffraganeus, dominus videcerus admodum, natione Lotharingus, modice litteratus, sed militaris
Abbreviated transcription (Latin):
nunciorum uila uoxe nitencione:
spondet obsequium. operam pro¬
mittit &e̾ gras multiplices impa¬
torie soluit maiestati. tum quia
desanguine eius nitantam emuiẽ¬
ciam sibi associare proposuit. tũ
quia eius fidem commendans n
eius ponĩt arbitrio utram ipẽ de¬
legerit cam in thori participẽ. e t
impcrii consortem assumpturum.

Expanded text:
nuntiorum viva voce, intentione, nuntiorum viva voce, intentione, spondet obsequium, operam promittit, et gratias multiplices imperatoriae solvit majestati, tum quia de sanguine ejus in tantam eminentiam sibi associare proposuit; tum quia ejus fidem commendans, in ejus ponit arbitrio, utram ipse delegerit, eam in tori participem et imperii consortem assumpturum.
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissime & impetio nr̃o accep¬
tissime. quod felix & inlite indo¬
nino recordatioms hirene. sacri
imperii nr̃i consors diem uite clau¬
sit extremum clectis spiritibus
socianda. uinea nobis filia. cõmu¬
nis imperii herede relicta. Nos
autem deimperii successione solli¬
citi. et melioris sexus sõbolẽ nõ
hñtes: de sedĩs uotis cum illustri¬
bus sacti palacii diligentem sepiꝰ
habuimus tractatum. Tandem
de uinuersorum principũ fauore
&̾ consensu. placuit ut desanguiẽ
tuo quẽ uince diligit nr̃m mipiũ
nobis in consorciũ iunganus ĩ¬
pecii. & utram consobrinarum
tuarum. seu illustris uiri comitis
tripolitam sororẽ seu magiifici
uiri principis antiochem germa¬
nam iumorem nobis elegeris:
nos protua optione sinceritati
tue omneni fidem hũtes: eam no¬
bis inthori sociam. et imperii ꝑ¬
ticipeni: auctore dnõ assumemus.
Cognibi ergo rex domini impera.¬
toris tum ex eius litteris. tum ex

Expanded text:
nobis dilectissime et imperio nostro accepnobis dilectissime et imperio nostro acceptissime, quod felix et inclytae in Domino recordationis Hirene, sacri imperii nostri consors, diem vitae clausit extremum, electis spiritibus socianda, unica nobis filia communis imperii haerede relicta. Nos autem de imperii successione solliciti et melioris sexus sobolem non habentes, de secundis votis cum illustribus sacri palatii diligentem saepius habuimus tractatum. Tandem de universorum principum favore et consensu placuit, ut de sanguine tuo, quem unice diligit nostrum imperium, nobis in consortium jungamus imperii; et utram consobrinarum tuarum seu illustris viri comitis Tripolitani sororem, seu magnifici viri principis Antiocheni germanam juniorem nobis elegeris, nos pro tua optione, sinceritati tuae omnem fidem habentes, eam nobis in tori sociam et imperii participem, auctore Domino, assumemus. Cognita ergo rex domini imperatoris, tum ex ejus litteris, tum ex
Abbreviated transcription (Latin):
tus. Residens ergo meadem ciuita¬
te. quantum temporis & loci depos¬
cebat nec̃c̃itis negociis principatꝰ
tanꝙͣ sius proprus exhac tissimam
adhibet oiligenciam. Et regioms
procuratioẽ domino patriarche ad tẽ¬
pus usq dum redeat commnissa:
honestisq sumptib domine prici¬
pisse constitutis. rerum domestica¬
tum sollicitudine reuocatus. reuer¬
sus est ad propria. Porro dnõ rege
in regnum reuerso. ecce ad sunt do
imperaboris constantinopolitam
uiri spectibiles. & insacro palacio
predari legati.imperiales litteras
cum aurea bulla sunul & uerba secͤ¬
tiora ad diũ regem deferentes. Ho¬
rum autem primus erat uir illust̾s
gundo stephanus eiusdẽ domini ĩ¬
peratoris consanguneus. Sedũs
erat maximus palentinoꝵ interpre¬
tum trifilꝰ homo uafer. & pro ne¬
gocus imperialib ualde sollicitus.
Qui ut prediximus sacros apices
detulerunt quorum tenor erat ut
in sumina dicatur talis. Noueris

Expanded text:
tus. Residens ergo in eadem civitatus. Residens ergo in eadem civitate quantum temporis et loci deposcebat necessitas, negotiis principatus tanquam suis propriis exactissimam adhibet diligentiam; et regionis procuratione domino patriarchae ad tempus, usque dum redeat commissa, honestisque sumptibus dominae principissae constitutis, rerum domesticarum sollicitudine revocatus, reversus est ad propria. Porro domino rege in regnum reverso, ecce adsunt domini imperatoris Constantinopolitani, viri spectabiles, et in sacro palatio praeclari, legati imperiales, litteras cum aurea bulla, simul et verba secretiora ad dominum regem deferentes. Horum autem primus erat, vir illustris Gundostephanus, ejusdem domini imperatoris consanguineus: secundus erat maximus palatinorum interpretum, Triffillus, homo vafer et pro negotiis imperialibus valde sollicitus; qui, ut praediximus, sacros apices detulerunt, quorum tenor erat, ut in summa dicatur, talis: Noveris,
Abbreviated transcription (Latin):
Apto igitur puncipe &
antiochena prouincia rec¬
toris solatio destituta. populus ite¬
rũ regionis tunore & anxictate cor¬
ripitur. & diebus singulis regioĩs
desolationem nisi dñs eos custodiat:
animis suspensis expectat. Tandẽ¬
q uisum est ad solitum recurrere
auxiluun oe ab eo contra mala mi¬
minencia petere solacium. Unde sine
repulsa sepius oblinuerant postula¬
tum. Alissa ergo legatione. & adiũ¬
ctis precibus lacrimosis dimĩ iero¬
solimorum regem suppliciter ĩuitãt
Uł ad subuemendum genti desperate
populo percunti. honorem & gliãm
ab hominib & a dnõ premia relatu¬
rus eterna. uenire non moretur. Rer
autem miserabili regiomis illius ca¬
su cognito predecessoꝵ suorum ue¬
stigiis in herens eorum anxietatib
compaciens: laborem deuotus am¬
plectitur & assumpła secum honesta
milicia. ad partes accelerat antioche¬
nas. Ubi cum omm gaudio. et
ammorum exultacione eius a pa¬
tribus & plebe susceptus est aduẽ¬

Expanded text:
apto igitur principe et Antiochena provincia rectoris solatio destituta, populus iterum regionis, timore et anxietate corripitur; et diebus singulis regionis desolationem, nisi Dominus eos custodiat, animis suspensis exspectat; tandemque visum est ad solitum recurrere auxilium, et ab eo contra mala imminentia petere solatium, unde sine repulsa saepius obtinuerant postulatum. Missa igitur legatione et adjunctis precibus lacrymosis, dominum Hierosolymorum regem suppliciter invitant, ut ad subveniendum genti desperatae, populo pereunti, honorem et gloriam ab hominibus, et a Domino praemia relaturus aeterna, venire non moretur. Rex autem miserabili regionis illius casu cognito, praedecessorum suorum vestigiis inhaerens, eorum anxietatibus compatiens, laborem devotus amplectitur; et assumpta secum honesta militia, ad partes accelerat Antiochenas, ubi cum omni gaudio et animorum exsultatione, ejus a patribus et plebe susceptus est adven
Abbreviated transcription (Latin):
re oporteret: sibi prouidentes in¬
parem ninus conflictum relique¬
runt. ad castra cum sius qui cos se¬
qui poterant: se conferentes. Al
uero uulgus relictis sarcimis &
impedimentis: parti ad siluas
partun admontes fugit. Qui uero
fugere nequiueriuit: hostium gla¬
diis ceciderunt interempti. Facta
est ibi nr̃oꝵ striges maxima. Seo
denno occisorum quidam aliter. eł
aliter nobis rctulerunt. Tamen
płium opinio est promiscui sexꝰ
et etatis. usq ad trecentos ibi ce

Expanded text:
re oporteret, sibi providentes, imre oporteret, sibi providentes, imparem nimis conflictum reliquerunt, ad castra cum suis qui eos sequi poterant, se conferentes. At vero vulgus, relictis sarcinis et impedimentis, partim ad silvas, partim ad montes fugit; qui vero fugere nequiverunt, hostium gladiis ceciderunt interempti. Facta est ibi nostrorum strages maxima; sed de numero occisorum quidam aliter et aliter nobis retulerunt: tamen plurium opinio est, promiscui sexus et aetatis usque ad trecentos ce
Abbreviated transcription (Latin):
reducerent. Audientes ꝟo antio¬
chem ꝙ predicti principes ad mi¬
re descenderant. missis quatuor
nulibus expeditoꝵ militum ilł
obuiam: precipiunt uh eis parẽt
nisidias. et in euite redeuntibus
si ita contigent uiriliter occurre̾
non formident. factum est autẽ
Ut post diem quartum cum m
redeundo essent et secũ trihererẽt
in hermis populi et iumentorũ
Uictualibus et omnimoda super¬
lectile onustorum multitudĩe
hostes eis in quibusdam locorũ
angustiis repente exinsidiis oc¬
currerunt. Preibat. autem dñs
comes tolosanus. domminis uo
bo amundus postenora tuebat.
agnima. Qui licet uiri strenui
essent. et per omni cõmendabi¬
les. plebem tamen inconsultam ꝓ
uoluntate regere non ualentes
nec uires reddere uel alios quibus
naturi negabat postꝙͣ du tũ pro
sua honestate. tũ pro illorum arc̃e¬
do penculo restiterunt. Uidentes
ꝙ mora ad se traheret piculum.
nec eos amplus mutiliter labora¬

Expanded text:
reducerent. Audientes vero Antioreducerent. Audientes vero Antiocheni, quod praedicti principes ad mare descenderant, missis quatuor millibus expeditorum militum illis obviam, praecipiunt ut eis parent insidias; et incaute redeuntibus, si ita contigerit, viriliter occurrere non formident. Factum est autem, ut post diem quartum, cum in redeundo essent, secum traherent inermis populi et jumentorum victualibus, et omnimoda supellectile onustorum multitudinem, hostes eis in quibusdam locorum angustiis repente ex insidiis occurrerent. Praeibat autem dominus comes Tolosanus, dominus vero Boamundus posteriora tuebatur agmina; qui, licet viri strenui essent, et per omnia commendabiles, plebem tamen inconsultam pro voluntate regere non valentes, nec vires addere, vel alios, quibus natura negabat, postquam diu, tum pro sua honestate, tum pro illorum arcendo periculo restiterunt, videntes quod mora ad se traheret periculum, nec eos amplius inutiliter labora
Abbreviated transcription (Latin):
qui in expeditione erant. frequẽs
erit ad mare discursus: et eorum
ifm qui in nauibus erant recurr̃e¬
di ad cistra uotum non renussius:
Uiis obsidebant et itinera. e ⁊ fre¬
quentes trinseuntibus pornge¬
bant insidias. et stragem meis
operabantur. Uñ non nͥ nima¬
xiio comitatu ad castra presu¬
mebant accedere. Decreuerant aũ
per cosdem dies in capite põtis
Uł erat quoddam eorum supersti¬
cionis oratorium municionem
quandam nr̃i principes erigere.
Uł minus liber hostibus per põ¬
tem paberet exitus. Sed qm̃ infi¬
niti de ex̾citu ad mare descenderat
qui per actis negociis ad castra
redire proposuerant eliguntur
de principibus dominus bonnũ¬
dus. et tolosanus comes. o cũ
eis dominus eurardus de pullãto
t comes garuerus degres qui e¬
gipciorum nuncios redire cupĩẽ¬
tes usq ad mare prolequerentur
et ees qui in portu erant tam qui
recentes aduenerant.ꝙͣ qui de ca¬
stris descenderant ad eos ad castͣ

Expanded text:
qui in expeditione erant, frequens qui in expeditione erant, frequens erat ad mare discursus, et eorum iterum qui in navibus erant, recurrendi ad castra votum non remissius, vias obsidebant et itinera; et frequentes transeuntibus porrigebant insidias et stragem in eis operabantur: unde non nisi in maximo comitatu ad castra praesumebant accedere. Decreverant autem per eosdem dies in capite pontis, ubi erat quoddam eorum superstitionis oratorium, munitionem quamdam nostri principes erigere, ut minus liber hostibus per pontem pateret exitus. Sed quoniam infiniti de exercitu ad mare descenderant, qui, peractis negotiis, ad castra redire proposuerant, eliguntur de principibus dominus Boamundus, et comes Tolosanus, et cum eis dominus Evrardus de Pusato et comes Garnerus de Gres, qui Aegyptiorum nuntios redire cupientes, usque ad mare prosequerentur; et eos qui in portu erant, tam qui recentes advenerant quam qui de castris ad eos descenderant, ad castra
Abbreviated transcription (Latin):
Odem tempore uisũ
est nostris principi¬
bus uł incolle quodam qui sup̃
domini boaiuundi erat tentoria.
castrum edificaretur. Uł si aliqñ
in nrais expeditiones turci temp¬
tarent irrumpere: eis noua mu¬
incio impedimentum prestaret
et nr̃orum castris eẽt. quasi. inte¬
murale. Q post ꝙͣ fictum est et
diligenti custodie deputatum.
totus exercitus ita collocatus
est intuto: tanꝙͣ si urbis mem¬
bus eẽnt per circuitum uallati.
Erat enim eis aboriente hec no¬
ua municio. ab austro: murus
cuutatis. et palus muris adiaces
Ab occasu uero solis et septẽtrio¬
ne: fluuius incuutatem se obli¬
quans. Cumq iam in mensem
quintum se protraxisset obsidio:
naues quedam ianuacensium
peregrinos et uictuaria deferẽtos.
infra fauces fluminis egresse
a pelago se contulerant. expec¬
tantes et idipm̃ nunciis frequẽ¬
tibus exigentes uł missis ceprin¬
cipibus aliquoł qui eos secure cõ¬
ducerent. ad castra proficisceren¬
tur. Hostes cium scientes ꝙ cor

Expanded text:
odem tempore visum est nostris principibus, ut in colle quodam qui supra domini Boamundi erat tentoria, castrum aedificaretur; ut si aliquando in nostras expeditiones Turci tentarent irrumpere, eis nova munitio impedimentum praestaret, et nostrorum castris esset quasi antemurale. Quod postquam factum est et diligenti custodiae deputatum, totus exercitus ita collocatus est in tuto, tanquam si urbis moenibus essent per circuitum vallati. Erat enim eis ab oriente haec nova munitio; ab austro murus civitatis, et palus muris adjacens; ab occasu vero solis et septentrione, fluvius in civitatem se obliquans. Cumque jam in mensem quintum se protraxisset obsidio, naves quaedam Januensium, peregrinos et victualia deferentes, infra fauces fluminis egressae a pelago, se contulerant; exspectantes et id ipsum nuntiis frequentibus exigentes, ut missis de principibus aliquot, qui eos secure conducerent, ad castra proficiscerentur. Hostes enim scientes, quod eorum
Abbreviated transcription (Latin):
ittitur ad hostes propace le¬
gatus quidam nobilis dehostibus
cadit dissoluitur hostium exercitꝰ
noster liberior proficiscitur
Quies edessam comitem uocãt
comes accelerat. & urbem igno¬
rantibus recipit hostibus ꝑa

Expanded text:
ittitur ad hostes pro pace legatus; quidam nobilis de hostibus cadit; dissolvitur hostium exercitus; noster liberior proficiscitur. es Edessani comitem vocant; comes accelerat; et urbem ignorantibus recipit hostibus.
Abbreviated transcription (Latin):
ex francorum transito elespõ¬
to apud meea bithue cui sius
peruemt legionibus colloquũt᷑.
sibi admuicem imperator cõstan¬
tmopolimn reuertitur
ex francorum alia procedens
iua ephesum peruenit. guido co¬
mes de pontiuo illi moritur.

Expanded text:
ex Francorum, transito Hellesponto, apud Niceam Bithyniae, cum suis pervenit legionibus; colloquuntur sibi ad invicem; imperator Constantinopolim revertiturex Francorum alia procedens via, Ephesum pervenit; Guido comes de Pontivo ibi moritur.