comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
idõ ñ nubunt quia inpune nõ possunt. que melius nuberent
quã urerent᷑ id .ẽ quã oc culta flã mactupis cencie in ipsa
c̃ cupis cenci a uastarent᷑ : quas penit& ꝓfessioniscun e pig&
confessionis nisi correctũ cordirigant. & di timorerur sus libidinẽ
uincant : in mortu is deputandes siue in delicus agant. unde
magis ostentacioni quã em̃ dacioni seruientib: nonego
talib magnã curtc̃ humilitatis ingero. inquib suꝑbia
ipsa c̃funditur & consciencie uul nere cruentatur: nec
ebriosis aut auaris. aut alio quolib& dĩnabilis morbi
generi iacentib cũ habeant corporalis c̃ tinencie pro¬
fessionẽ morib:q ꝑuersis a suo nomine dissonent. hanc
magna sollicitudine pie humilitatis in pono. nisi forte
mn his malis &iã ostentare seaucdebunt. in quib ñ sufficit
qđ eoꝵsupplicia differuntur: Nec dehis ago in quis ẽ. quidã

Expanded text:
ideo non nubunt, quia inpune non possunt, quae melius nuberent ideo non nubunt, quia inpune non possunt, quae melius nuberent quam urerentur, id est quam occulta flamma concupiscentiae in ipsa concupiscentia uastarentur, quas paenitet professionis et piget confessionis, nisi correctum vincant, in mortuis deputandae sunt, sive in deliciis agant; unde magis ostentationi quam emendationi servientibus. Non ego talibus magnam curam humilitatis ingero, in quibus superbia ipsa confunditur, et conscientiae vulnere cruentatur. Nec ebriosis, aut avaris, aut alio quolibet damnabilis morbi genere jacentibus, cum habeant corporalis continentiae professionem, moribusque perversis a suo nomine dissonent, hanc magnam sollicitudinem piae humilitatis impono: nisi forte in his malis etiam ostentare se audebunt, quibus non sufficit quod eorum supplicia differuntur. Nec de his ago in quibus est quidam
Abbreviated transcription (Latin):
omib: & corã do inuemaes gram : ꝓinde quia ꝑ p&cuit con¬
tinencia maximeq: uir ginitas magnũbonũẽ : inscĩs đi
uigilantis si me cauendũ est. nesuꝑbia corrũ patur. : Curi¬
osas & uerbosas malas innubtas. paulus apłs notat & hoc
ciũ uenire dicit ex ocio si multͤatẽ inquid & o¬
dis cunt circũ ire domos. ñ solũ autẽ ociose : uerũ &iã curiose
& uerbosel loquentes q ño port& : oehis superius dixerat :
iuniores autẽ uiduas euita: Cũ enĩ indilicus egerint ixp̃o
nubere uolunt habentes dãnacionẽ quo primã fidem
irrittt̃ fecer: idẽ. in eo qđ primo uouerant ñsteter̃ :
Nec tacm̃ ait nubunt: s nubere uolunt: Multas earũ enĩ
reuocat anubendo ñ amor p̃clari ꝓpositi. haꝑti dedecors
timor : ueniens & ipse a superbia qua formidatur. magis
hominib dispͥicare quãdõ: hec igitur q nubere uolunt. &

Expanded text:
omnibus, et coram deo inuenies gratiam. proinde quia perpetua conomnibus, et coram deo inuenies gratiam. proinde quia perpetua continentia maximeque uirginitas magnum bonum est in sanctis dei, uigilantissime cauendum est, ne superbia corrumpatur. Curiosas et uerbosas malas innuptas Paulus apostolus notat et hoc uitium uenire dicit ex otio. simul autem, inquit, t circuire domos; non solum autem otiosae, uerum etiam curiosae et uerbosae, loquentes quae non oportet. de his superius dixerat: iuniores autem uiduas euita; cum enim in deliciis egerint in Christo, nubere uolunt, habentes damnationem, quoniam primam fidem irritam fecerunt, id est in eo quod primo uouerant, non steterunt. Nec tamen ait: nubunt, sed: nubere uolunt. multas enim earum reuocat a nubendo non amor praeclari propositi, sed aperti dedecoris timor, ueniens et ipse a superbia, qua formidatur magis hominibus displicere quam deo. haec igitur, quae nubere uolunt et
Abbreviated transcription (Latin):
app&itu p̃ferri ceteris postularent. quid ostendit. nisieis
sefuturũ altitudinis largitorẽ humilitatis antea seque¬
rentur : Iã uero qđ exiturus ad passionẽ lauit pedes discipłis
Monuitq aꝑtissime ut hoc facerent cã discpłis aq c̃seruis
qđ eis secis set mat gister ⁊ dñs quantũ cõm̃ dauit humi¬
lita tẽ cuittm̃ dande a ua tẽpꝰ illudelegaq quo eũ ꝓxime
moriturũ cũ magno desiderio ẽtuebantur ho&tiq: pcipuo
dieb qͥb cũ eis fuerat c̃uersatus : qđ si fier&  Hocipsut̃ qͥdẽ
tradere t̃ s utiq nsic acciperet᷑ : Cũ ergoxp̃ianis om̃ib: cus¬
Cui euangeliũ nemo diligenter intuetur : qui non eũ
doctorẽ humilitatis inueniat .: tũ mexime uircutis
huiꝰ sectatores & c̃ seruactores eoseẽ. cuenit : qui magno
aliquobono ceteris eminent. ut magnopere curent illud
qđ primitus posui. quanto magnes tanto humiliate in

Expanded text:
adpetitu praeferri ceteris postularent, quid ostendit nisi eis adpetitu praeferri ceteris postularent, quid ostendit nisi eis se futurum altitudinis largitorem, qui eum doctorem humilitatis antea sequerentur? iam uero quod exiturus ad passionem lauit pedes discipulis monuitque apertissime ut hoc facerent condiscipulis atque conseruis, quod eis fecisset magister et dominus. quantum commendauit humilitatem! cui commendandae etiam tempus illud elegit, quo eum proxime moriturum cum magno desiderio contuebantur, hoc utique praecipue diebus, quibus cum eis fuerat conuersatus, quando si fieret, hoc ipsum quidem traderetur, sed utique non sic acciperetcuius euangelium nemo diligenter intuetur, qui non eum doctorem humilitatis inueniat, tum maxime uirtutis huius sectatores et conseruatores eos esse conuenit, qui magno aliquo bono ceteris eminent, ut magnopere curent illud, quod primitus posui: quanto magnus es, tanto humila te in
Abbreviated transcription (Latin):
ergo potest ut quisq & mala ueradeiut& & uerabona in se
c̃sider& & dehis patri luminũ grãs agat. a quo descendit omẽ
datũ obtimũ & omẽ donũ ꝑfectũ. & tam̃ elacionis uicio
reꝓb& ur sialus peccatorib maximeq peccata moracione
c̃fitentib uł sola cogitacioneq corã dõ ẽ. suꝑbos  insul¬
tat quib ñ ex probracio cũ inflacione. s miseracio sine
dis peracione debetur. quid illud qđq rentib interse
discipłis. quis nã eoꝵ maioreẽt puerũ paruulũ constituit
ante oculos eoꝵ dicens nisi fueritis sic̃ pueriste ñ intrabitis
in regnũ celoꝵ: non ne humilitatẽ i caime cõ m̃dauit.¬
& in eameritũ magnituhnis posuit: uł cũ filii zebedĩ
lateraei insediũ sublimatate c̃ cupis centib itarespondit.
ut passionis ei calicẽ babendũ pocius cogitarent in quose
humiliauit usq ad morte mor tẽ aute crucis : quasuꝑbo

Expanded text:
ergo potest, ut quisque et mala uera deuitet et uera bona in se ergo potest, ut quisque et mala uera deuitet et uera bona in se consideret et de his patri luminum gratias agat, a quo descendit omne datum optimum et omne donum perfectum, et tamen elationis uitio reprobetur, si aliis peccatoribus maximeque peccata in oratione confitentibus uel sola cogitatione, quae coram deo est, superbus insultat, quibus non exprobratio cum inflatione, sed miseratio sine desperatione debetur. quid illud quod quaerentibus inter se discipulis, quisnam eorum maior esset, puerum paruulum constituit ante oculos eorum dicens: nisi fueritis sicut puer iste, non intrabitis in regnum caelorum? nonne humilitatem maxime commendauit et in ea meritum magnitudinis posuit? uel cum filiis Zebedaei latera eius in sedium sublimitate concupiscentibus ita respondit, ut passionis eius calicem potius bibendum cogitarent, in quo se humilauit usque ad mortem, mortem autem crucis, quam superbo
Abbreviated transcription (Latin):
nã & canes edunt demicis que cadundem̃ sa do minoꝵ
suoꝵ : ac sic qđ assi duo clamore ñ impetrabat
humili c̃fessione ꝓmerute: hinc illi duo ꝓponunt᷑
orantes intẽplo un faris eus & alt̃ plublican Propt̃
eos quisibi iusti uidentur &spernunt ceteros. & enume
phariseus exhis q inquib sibi multũ plabebat: Cras inquid
tibi ago quia ñ sũ sic̃ ceteri homines: In iustiraptores adulteri:
sic̃ & pubplicanus iste : ieiuno .lis. insabato : decimasdo om̃ium
q cũ ꝙ possideo: publicanus. autẽ de longinquo stabat: nec oculos
adcelũ audebat: leuure s ꝑ cuciebat pectus suũ dicends ꝓpicius
esto mihi peccatori sequitur autẽ dium  sentencia. amen
dico uob descendit iustificatus de tẽplo publicanus magis quã
ille phariseus: deindecausa ostenditur: quur hoc iustũ sit. qm̃
is qͥse ex altat humiliabitur : & qͥsekumiliatex altabitur: fieri

Expanded text:
mine; nam et canes edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum mine; nam et canes edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum. ac sic quod adsiduo clamore non inpetrabat, humili confessione promeruit. hinc illi duo proponuntur orantes in templo, unus pharisaeus et alter publicanus, propter eos, qui sibi iusti uidentur et spernupharisaeus ex his, in quibus sibi multum placebat. gratias, inquit, tibi ago, quia non sum sicut ceteri homines, iniusti, raptores, adulteri, sicut et publicanus iste. ieiuno bis in sabbato, decimas do omnium quaecumque possideo. publicanus autem de longinquo stabat nec oculos ad caelum audebat leuare, sed percutiebat pectus suum dicens: propitius esto mihi peccatori. sequitur autem diuina sententia: amen dico uobis, descendit iustificatus de templo publicanus magis quam ille pharisaeus. deinde causa ostenditur. cur hoc iustum sit: quoniam is qui se exaltat humilabitur, et qui se humilat exaltabitur. fieri
Abbreviated transcription (Latin):
qđ intendi fortasse sufficiant: sermo ei quẽ primũ
ꝓlix iorẽ ad hscipłos habuit inde coepit beatipaupe
uersa humiles intellegim : fidẽ centurionis illius. idõ
p̃cipue laudauit. nec se inuenisse in isrł dix̃ tantã
fadẽ quia ille. humilit̃ credidit. ut dicer& ñ sũ dign
ut sub tectũ. meũ intres: undenec matheus obaliud
eũ dix̃ accessisse addm̃ cũaꝑtissime lucas insitiu&
qđ ñ adeũ ipseuenerit s ami cossuos miserit : nisi quia
fidelissima humilitate maogis ipse accessit quã illi quos
msit: Vnde e illud ꝓph&icĩn ẽ: Ex celsus dñs & humilia
respicit ex celsa autem a lonige cognoscitutiq tãquã acce¬
dencia:hinc & illi mulieri chananee diõ. O mulier
magnaẽ fidestua fiattibisic̃uis : quã superiu canem
appellauerat. nec eipanẽ filiorũ ꝓ iciendũ ẽe. res¬
ponderat: qđ illa humiliter accipiens. dixerat. it ađ

Expanded text:
quod intendi fortasse sufficiant. sermo eius, quem primum quod intendi fortasse sufficiant. sermo eius, quem primum prolixiorem ad discipulos habuit, inde coepit: beati paupuersia humiles intellegimus. fidem centurionis illius ideo praecipue laudauit nec se inuenisse in Israhel dixit tantam fidem, quia ille tam humiliter credidit, ut diceret: non sum dignus, ut sub tectum meum intres. unde nec Matthaeus ob aliud eum dixit accessisse ad Iesum, cum apertissime Lucas insinuet, quod non ad eum ipse uenerit, sed amicos suos miserit. nisi quia fidelissima humilitate magis ipse accessit quam illi, quos misit. unde et illud propheticum est: excelsus est dominus et humilia respicit; excelsa autem a longe cognoscit, utique tamquam non accedentia. hinc et illi mulieri Chananaeae dicit:s o mulier, magna est fides tua! fiat tibi sicut uis, quam superius canem appellauerat nec ei panem filiorum proiciendum esse responderat. quod illa humiliter accipiens dixerat: ita, do
Abbreviated transcription (Latin):
humilitatẽ qua & adquirat & custo diat caritatẽ
dequa care cũ dictũ e&. caritas ñ emulatur:
uelutsi causa q rerem undefiat ut ñ emul&ur:
continuo subdidit ñ inflatur tam quã dicer& ndõ
ñ hab& inuidenciã. quia nec suꝑ biã .: doctoritaque
humilitatis xp̃s. primo sem&s ipsũ ex inaniuit
formã seruiaccipiens. insimili tudine hominũ factus
uhomobediens ueq ad mort̾ẽ mortẽ autẽ crucis.:
ipsauero do ctrinaeius quẽt attente insi nu& humi¬
litatẽ atq huic p̃cipiende uehem̃ t̃ insiftaat. quis ex¬
pliceare faccile possit atq inhancrẽ demonstitinda
testimonia tuncta c̃gerere. hoc facere conetur ul
faciat : quis quis seorsũ dehumilitate uoluerit scribere.:
hui. autẽ oꝑis alud ꝓpositũ .ẽ. qđ de tã magna re
susceptãẽ : ut ei maxime sit cauenda suꝑbia : ꝓinde
pauca testimonia q dñs inm̃tẽ dare dignatur ex
doctrincc xxp̃i. dehumilitate cõ memoro:q adid

Expanded text:
humilitatem, qua et adquirat et custodiat caritatem. humilitatem, qua et adquirat et custodiat caritatem. de qua cum dictum esset: caritas non aemulatur, uelut si causam quaereremus, unde fiat, ut non aemuletur, continuo subdidit: non inflatur, tamquam diceret: ideo non habet inuidentiam, quia nec superbiam. doctor itaque humilitatis Christus primo semet ipsum exinaniuit formam serui accipiens, in similitudine hominum factus oboediens usque ad mortem, mortem autem crucis. ipsa uero doctrina eius, quam adtente insinuet humilitatem atque huic praecipiendae uehementer insistat, quia explicare facile possit atque in hanc rem demonstrandam testimonia cuncta congerere? hoc facere conetur uel faciat, quisquis seorsum de humilitate uoluerit scribere. huius autem operis aliud propositum est, quod de tam magna re susceptum est, ut ei maxime sit cauenda superbia. Proinde pauca testimonia, quae dominus in mentem dare dignatur, ex doctrina Christi de humilitate commemoro, quae ad id
Abbreviated transcription (Latin):
tuistisc̃ iugia ñ diuitare ꝓhibita . s trans uolare con¬
cessa: unde uius mu&ieris magnitudo ad qđ capes¬
sendũ ꝓnr̃is uirib: hortatisumus: quanto .ẽ excellen¬
cius atq diuinius a tanto magis ã mon& sollicitudi¬
nẽ nr̃am. ñ solũ degloriosissima castitate : uerũ &iã
deditissimã humilitate aliquidloqui : Cũ ergo per¬
p&ue c̃itinencie ꝓfessor. eẽ. c̃iugatis c̃parantes scđm
scripturar cõpererint eos in fra. eẽ & oꝑe & mercede
& uoto & p̃mio: statĩ ueniat inm̃  qđ scriptũ ẽ
quento magnꝰ es tanto humili eate momnib: &
corẽi do. inuenies grãm : m̃ surã humilitatis cuique
exm̃ sura ipsius magnitudinis dałtie: Guiẽ. pe¬
riculosa suꝑbiaq: ãplius ãpbrorib: insidiatur: Hanc
seqͥ tur inuidencia tãquẽ filia pedisse qua et̃ quippe
suꝑbia continuo parit: nec unquã ẽ sinetali ꝓleatq
me militat uniuersa disciplinaxpiana: haec enĩ doc&

Expanded text:
tuistis coniugia non deuitare prohibita, sed transuolare contuistis coniugia non deuitare prohibita, sed transuolare concessa. Vnde huius muneris magnitudo, ad quod capessendum pro nostris uiribus hortati sumus, quanto est excellentius atque diuinius, tanto magis anem nostram, non solum de gloriosissima castitate, verum etiam de tutissima humilitate aliquid loqui. Cum ergo perpetuae continentiae professores se conjugatis comparantes, secundum Scripturas compererint eos infra esse, et opere et mercede, et voto et praemio; statim veniat in mentem quod scriptum est: quanto magnus es, tanto humila te in omnibus, et coram deo inuenies gratiam. mensura humilitatis cuique ex mensura ipsius magnitudinis data est: cui est periculosa superbia, quae amplius amplioribus insidiatur. hanc sequitur inuidentia, tamquam filia pedisequa; eam quippe superbia continuo parit nec umquam est sine tali prole atque me militat uniuersa disciplina christiana. haec enim docet
Abbreviated transcription (Latin):
agnꝰ ille quippe quẽ uos quocũq ierit seqͥ mini. nec eos
destr& qͥ eũ quo uos ñualent sequi omni p̃oitentẽ agnũ
loqͥ mꝰe & uobis p̃ibit & ab eis ñ abibit: cũ erit ds̃ om̃a
in om̃id & qͥ minꝰ hacbebunt auob̾ ñ orrebunt: ubi enĩ
nullaẽ inuidencia: consorẽ. differencia : presumite
itaq fidite : roboramini. ꝑ manete qͥ uouetis & reddi¬
uo uistis. qͥ potestis cãpere capite : ꝑseueranter currite
ut c̃ p̃hendatis: tollite ostias quis q: sucis & introites
in atria dñ ĩ ñ ex necessi tate potestatẽ hobentes ur̃e
uoluntatis: neq enĩ sic̃ nõ moechaberis nõ hoccides. ita
dicipotest. ñ nubes: illa ex iguntur. ista offeruntur . sisiant
istalaudantur nisifiant illa dãnantur: illis dñs
ritis in rede ndo reddet: Cogitate illic nom̃ & ernũ
quis explicat quaile nom̃ erit: quidquid tam̃ erit
a et̃ñ :erit hoc credendo & sperando & amandopo¬

Expanded text:
agnus quippe, quem uos quocumque ierit sequimini, nec eos agnus quippe, quem uos quocumque ierit sequimini, nec eos deseret qui eum quo uos non ualent sequi. omnipotentem agnum loquimur. et uobis praeibit et ab eis non abibit, cum erit deus omnia in omnibus. et qui minus habebunt, a uobis non abhorrebunt. ubi enim nulla est inuidentia, consors est differentia. praesumite itaque, fidite, roboramini, permanete, qui uouetis et reddivovistis, qui potestis capere, capite ; perseveranter currite, ut comprehendatis . Tollite hostias quisque suas, et introite in atria Domini , non ex necessitate, potestatem habentes vestrae uoluntatis. neque enim sicut: non moechaberis, non occides, ita dici potest: non nubes; illa exiguntur, ista offeruntur. si fiant ista, laudantur; nisi fiant illa, damnantur. in illis dominus ritis, in redeundo reddet quis explicat quale nomen erit? quidquid tamen erit, aeternum erit. hoc credendo et sperando et amando po
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰ eũ uirgines ei uos illuc ite pͥeũ quiaꝓpter hoc unũ
quocũq ierit seqͥ minieũ ad qđ lib& enĩ aliud sc̃ĩtatis
donũ quo eũ sequantur . hor ttri possum c̃iugatos
p̃ t̃ hoc qđ in repartibiliter amiser̃: uos ititq sequimini
eũ tendendo ꝑseueranter qđ uouistis ardenter facite
cũ pocestis: neuirginitatis bonũ a uob pereat. cui facere
nihilpo testis ut redecit uidebit uos cetera multitudo
fideliũq agnũ ad hoc seqͥ ñ pot . ẽ. Videbit nec inuidebit
& c̃l& ando uob̾ qđ in se ñhabent habebunt in uob.: nã &
illud canticũ nouũ ꝓpriũ urm dicere ñ poterit: audire
autẽ poterit & delectariuro tã excellentibono. s uos
qui & dicitis & dudi etis .q & hoc qđ dicitis. a uob̵ audietis:
felicius exul teditis. uicundusq: regnabitis. demaiore
tim̃ ur̃o geaidio nullus meror erit quib: hoc deerit:

Expanded text:
post eum, uirgines eius; uos et illuc ite post eum, quia propter hoc unum post eum, uirgines eius; uos et illuc ite post eum, quia propter hoc unum quocumque ierit sequimini eum. ad quodlibet enim aliud sanctitatis donum quo eum sequantur hortari possumus coniugatos praeter hoc quod inreparabiliter amiserunt. uos itaque sequimini eum tenendo perseueranter, quod uouistis ardenter. facite cum potestis, ne uirginitatis bonum a nobis pereat, cui facere nihil potestis ut redeat. uidebit uos cetera multitudo fidelium. quae agnum ad hoc sequi non potest, uidebit, nec inuidebit; et conlaetando uobis, quod in se non habent, habebunt in nobis. nam et illud canticum nouum proprium uestrum dicere non poterit; audire autem poterit et delectari uestro tam excellenti bono. sed uos, qui et dicetis et audietis, quia et hoc quod dicetis a uobis audietis, felicius exultabitis iucundiusque regnabitis. de maiore tamen uestro gaudio nullus maeror erit quibus hoc deerit.
Abbreviated transcription (Latin):
uos pauꝑ factus ẽ. cũ diues eẽt beatimites imitamini
eũ. quidix̃ : disciteame qm̃ mitissũ & umilis corde :
beatilugentes: imitamini eũ quifleuit suꝑ ierkł. beati
qui esuruint & siciunt iusti ciã: inutamim eũ. qͥ dix̃.
ms cibi: ẽ. ut faciã uoluntatẽ ei quimemisit. beatimise¬
ricor des imitaminieũ qͥ uulnerato alatronib & inuia
iacenti semi uiuo desperatoq subuenit: Beatimum do¬
corde: imitaminieũ quipeccatũ ñfecit. nec inuentus e.
dolus inoreei beatipacifsici: imitaminieũ quiꝓsuis per¬
seco tiib. Dix̃ pater ignos ce illis qui anesciunt quid
faciunt. beatiqͥ ꝑ secucionẽ paciuntur ꝓpt̃̾ iusticiã:
imi tamini eũ qͥ ꝓuo b passus ẽ. relinquens uob exem¬
pedẽ. uerũ tam̃ in eis dẽ semitis gradientes.: s ecce
illeagnꝰ gradit᷑ itinere uirginali. quo modo p̾ eũ ibunt
qͥ hõc amiser̃ qđ nullomodo recipiunt : uos ergo uosite

Expanded text:
uos pauper factus est, cum diues esset. beati mites, imitamini uos pauper factus est, cum diues esset. beati mites, imitamini eum, qui dixit: discite a me, quoniam mitis sum et humilis corde. beati lugentes, imitamini eum, qui fleuit super Hierusalem. beati qui esuriunt et sitiunt iustitiam, imitamini eum, qui dixit: meus cibus est ut faciam uoluntatem eius qui misit me. beati misericordes, imitamini eum, qui uulnerato a latronibus et in uia iacenti semiuiuo desperatoque subuenit. beati mundicordes, imitamini eum, qui peccatum non fecit nec inuentus \'est dolus in ore eius. beati pacifsecutoribus dixit, Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Beati qui persecutionem patiuntur propter justitiam ; imitamini eum, qui pro uobis passus est, relinquens uobis exempedem, uerumtamen in eisdem semitis gradientes. Sed ecce ille agnus graditur itinere uirginali. quomodo post eum ibunt qui hoc amiserunt, quod nullo modo recipiunt? uos ergo, uos ite
Abbreviated transcription (Latin):
itae in haec sequimim agͥnũ quia & agnicaro utiq uirgoho
enĩ inseretinuit augustus quod matri nõ abstulit c̃ ceptus
& nacus: merito eũ seqͥmini uirginitate cordis & carnis
quocũq ierit: quid ẽ. enĩ sequimini nisi imitari quia xp̃s
ut sequam uestigia ei. Hunc in eo quisq sequitur in quo imi¬
tatur ñ in quantũ ille filius dĩ .ẽ. unus ꝑquẽ factas oma
Sed inquitũ filius hominũq oportebat inse p̃buit imitan¬
da & multa in illo adimitandũ om̃ib ꝓponuntur. : uir¬
ginitas autẽ carms ñ om̃ib ñ enĩ habent quid facrunt
ut uirgines sint : in quib: iã factũ ẽ. ut uirgines ñ sint.
Sequantur itaq agnũ ceteri fideles qui uirginitatẽ
corporis amiser̃ ñ quocũq: illeierit s quousq: ipsi potu¬
erint. Possint autẽ ubiq: p̃ter cũ indecoresuirgini¬
tatis incedit: beati pauperes spũ. imitamini eũ qͥ ꝓpt̃

Expanded text:
ite in haec, sequimini agnum, quia et agni caro utique uirgo. hoc ite in haec, sequimini agnum, quia et agni caro utique uirgo. hoc enim in se retinuit auctus, quod matri non abstulit conceptus et natus. merito eum sequimini uirginitate cordis et carnis, quocumque ierit. quid est enim sequi nisi imitari? quia Chriut sequamur uestigia eius. hunc in eo quisque sequitur, in quo imitatur: non in quantum ille filius dei est unus, per quem facta sunt omnia, sed in quantum filius hominis, quia oportebat, in se praebuit imitanda. et multa in illo ad imitandum omnibus proponuntur, uirginitas autem carnis non omnibus; non enim habent quid faciant, ut uirgines sint, in quibus iam factum est, ut uirgines non sint. Sequantur itaque agnum ceteri fideles, qui uirginitatem corporis amiserunt, non quocumque ille ierit, sed quousque ipsi potuerint. possunt autem ubique, praeter cum in decore uirginitatis incedit. beati pauperes spiritu, imitamini eum, qui propter
Abbreviated transcription (Latin):
cernis ardentib expectate dnm̃ quandoueniat anubeus.
uos afferetis ad nubcias agnicanticũ nouũ qđ cantabitis
incitaris ur̃is: ñ utiq talequede cantat uniuer sa terra
Cui dicitur. Cantate dnõ canticũnouũ. cantate dño uniuer¬
saterra : sed talequale nemopoterit dicere nisiuos: sicenĩ
uos uidit in apo calipsi qͥdã p̃ceteris dilectus agnoiqui dis¬
cũ bere suꝑ pectus eiꝰ solitus erat i& bibebat & eructabat
mirabiba suꝑ celestia dĩ uerbũ: ipse uos uidit duodecies duo¬
dena milia sc̃orũ cy tarista in libate uirginitatis in corpore
iniolate ueritatis in corde: & quiasequimini agnũ quo¬
cũq ierit. scripsit ille deuob quoire putamus. huncagnũ
quo nemo eũ seqͥ uł audeat uł ualeat nisiuos. quo putamus
eũ ire in quos saltus & prata ubi credos gramina gauda
eadẽ ñ uirginũ quã uis xp̃i. nã s̃ aliis alie. s nullis talia

Expanded text:
cernis ardentibus, expectate Dominum quando veniat a nuptiis. cernis ardentibus, expectate Dominum quando veniat a nuptiis. Vos affertis ad nuptias Agni canticum nouum, quod cantabitis in citharis vestris. Non vtique tale, quale cantat vniuersa terra, cui dicitur. Cantate Domino canticum nouum: cantate Domino omnis terra: sed tale nemo poterit dicere nisi vos. Sic enim vos vidit in Apocalypsi quidam præ cæteris dilectus Agno, qui discumbere super pectus eius solitus erat: & bibebat, & eructabat mirabilia super cœlestia, Verbum Deum. Ipse vos vidit duodecies duodena millia sanctorum citharœdorum, illibatæ virginitatis in corpore, inuiolatæ veritatis in corde. Et quia sequimini Agnum quocunque ierit, scripsit ille de vobis. Quo ire putamus hunc Agnum, quo nemo eum sequi, vel audeat, vel valeat, nisi vos? Quo putamus eum eadem non uirginum, quamuis Christi; nam sunt aliis alia, sed nullis talia.
Abbreviated transcription (Latin):
recte ualem om̃ib m̃bris cõmunis ẽ. sanitas: Et ip
siusq inmortẽ ꝑmaneat pariter & aequaliter om̃ib
mẽ. & tam̃ posuit ds̃ m̃bra singulũ qđq eoꝵ in cor¬
pore
ꝓut uoluit. Nec totũ sit oculus. nec totũ auditus. nec
totũ odoratus: & quid qui daliudesthab& suã ꝓpri&a¬
tẽ. quẽt uis equediter hab eat cũ om̃ib sanitatẽ
ita quia ipsa uita &erna paritererit om̃ib scis: equa¬
lis denarius om̃ib: ad tributus ẽ: qui auero in ipsa
uita& nai distncte fulgebunt lumina meritorũ
ñ impari ñuiuet alius alio ꝓlixius. inmultis autẽ man¬
sionib: honorat᷑ alius alio clarius: Pergite itaq scĩ dĩ
pueri. acpuelle. mares ac femine. calibes & nubite ꝑgite
ꝑ seueranter infinẽ: Laudate dnm̃ dulcius quẽ cogitatis
uberius. sperate felicius cuiseruitis instancius : amate
ardencius ciuiplacetis at tencius. lũ bis accinctis. & lu¬

Expanded text:
recte ualemus omnibus membris, communis est sanitas et, recte ualemus omnibus membris, communis est sanitas et, si usque in mortem permaneat, pariter et aequaliter omnibus inest? et tamen posuit deus membra, singulum quodque eorum in corpore prout uoluit, ut nec totum sit oculus nec totum auditus nec totum odoratus et quidquid aliud habet suam proprietatem, quamuis aequaliter habeat cum omnibus sanitatem. ita quia ipsa uita aeterna pariter erit omnibus sanctis, aequalis denarius omnibus adtributus est; quia uero in ipsa uita aeterna distincte fulgebunt lumina meritorum,non impari non uiuet alius alio prolixius; in multis autem mansionibus honoratur alius alio clarius. pueri, ac puellæ, mares, ac feminæ, cælibes & innuptæ, pergite perseueranter in finem, laudate Dominum dulcius, quem cogitatis vberius. Sperate felicius, cui seruitis instantius. Amate ardentius, cui placetis attentius. Lumbis accinctis & lu
Abbreviated transcription (Latin):
dicis ampliu : & nũ: Hoc nom̃ quidquid illud ẽ.
spadonib: dĩ. qđ utiq głam quandã ꝓpriã excellen¬
in eodẽ regno & in eadẽ domo consticutus: Nã ideo
fortassis & nom̃ eu dictũ .ẽ: qđ eos qͥb: dat᷑ distin
guit aceteris: quidsibi ergouult in quiunt ille dena¬
riũ qui opere uinee t̃minitto &e qualiter omnibi: red¬
nisi aliquid significat qđ om̃s ccĩmuniter habebunt
sicutiẽ ipsauita e ternit ipsũ regnũ celorũ. ubier
om̃s quos ds̃ p̃destincant: uocauit iustificauit glo
rificauit: o port& enĩ corrup tibi le hoc induere in cor¬
rupcione: & mortale hoc induere in mortalitatẽ: hic
ẽ. ille denarius merces omniũ : stellatam̃ abstella
differt ingła sicaresurreccio morcuoꝵ: Hłc sunti
merita diuersa scoꝵ sienĩ celũ significaretur Alo
denario. ñne incelo tẽ. omnib: aco mune siderib
si denarius ille ꝓsanitate corporis poneretur. nõ necũ

Expanded text:
dicis amplius? aeternum hoc nomen, quidquid illud est, dicis amplius? aeternum hoc nomen, quidquid illud est, spadonibus dei, quod utique gloriam quandam in eodem regno constitutis. Nam ideo fortassis nomen dictum est, quod eos quibus datur, disguit a ceteris. Quid sibi ergo uult, inquiunt, ille denarius, qui opere uineae terminato aequaliter omnibus rednisi aliquid significat, quod omnes communiter habebunt, sicuti est ipsa uita aeterna, ipsum regnum caelorum, ubi erunt omnes, quos deus praedestinauit, uocauit, iustificauitenim corruptibile hoc induere incorruptionem et mortale hoc induere inmortalitatem. hic est ille denarius, merces omnium; stella tamen ab stella differt in gloria. sic et resurrectio mortuorum. haec sunt merita diuersa sanctorum. si enim caelum significaretur illo denario, nonne in caelo esse omnibus est commune sideribus alia stellarum. si denarius ille pro sanitate corporis poneretur, nonne, cum
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑ tũ atq inõ cussum ueder& : eoꝵq beluinin im¬
p&ũ ab oiub: suis in expugnabib municione re¬
peller&: Cũ enĩ dixis set despadonib. daboeis in
domo mea & in muro meo locũ nominctũ meliorẽ
multo quã filioꝵ atq filiarũ : nequis nimiũ carna¬
lis ex estimta aliquid in his uerb: tẽporale spe¬
randũ continuo subiecit: nom̃ & ernũ dabo eis
nitate e uerieati. nebulastue ꝑ uersitates
effundis quid intanta scripturarũ luce tenebras
unde insidieris inquiris. quid tẽporalẽ tantũ modo
sicse abstinent eaq s̃ dnĩ cogittintes. quo modo placeanc
dño ad terremã cõmoditecte referre conaris. nom̃
x̃ nũ dicboeis: Quid regnũ celorũ. ꝓpter qđ seipsos
enftrauer̃ scã spadones in hac tantũ uita intellegen¬
dũ eẽ c̃tendis nom̃ &ternũ daboeis: & si forte hic
ipsũ &: nũ ꝓdiut᷑ no concris ciccipere. addo accumulo
inculco necumquã deerit: quidq ris ã plius. quid

Expanded text:
cussum ualeret eorumque beluinum inpetum ab ouili suo inexpugnabili munitione repelleret. cum enim dixisset de spadonibus: dabo eis in domo mea et in muro meo locum nominatum, meliorem multo quam filiorum atque filiarum, ne quis nimium carnalis existimaret aliquid in his uerbis temporale sperandum, continuo subiecit: nomen aeternum dabo eis,nitati ueritatis nebulas tuae peruersitatis offundis? quid in tanta scripturarum luce tenebras unde insidieris inquiris? quid temporalem tantummodo usese abstinent, ea quae sunt domini cogitantes, quomodo placeant domino, ad terrenam commoditatem referre conaris? nomen aeternum dabo eis. quid regnum caelorum, propter quod se castrauerunt sancti spadones, in hac tantum uita intellegendum esse contendis? nomen aeternum dabo eis. et si forte hic ipsum aeternum pro diuturno conaris accipere, addo, accumulo, inculco: n e.c umquam deerit. quid quaeris amplius? quid
Abbreviated transcription (Latin):
liantur corãte memores iniquissime uitesue & in¬
pueroꝵ puellarũ q scarũ : in ecclatua eruditũ ẽ hoc
genꝰ illic tibiama ternis uberib pullulauit. in nom̃
tuũ ad loq ndũ linguã soluit. nom̃ tuũ ueluedlac in¬
fanciesue suxit infusũ : nõ pot .ẽ. qu.s quẽ ex hoc nu¬
mero dicere quiprius fublassem & ꝑsecutor & iniu¬
riosus: s miscđam c̃ secutus sũ : quid ignorans feciinin¬
credelitate Immo &iã qđ ñ iussisti s troitũ modo uio¬
lentib: arripiendũ ꝓposuisti dicenqui pot .ẽ. capere capiat
audiant : qm̃ mitis es & humilis corde: hiquan tomag¬
nis. ttoto humilentse in omĩb : ut corãte inueniant gram
inpeccatis mutreseoꝵ mnuteris aluer̃: sc̃is. Btu¬

Expanded text:
liantur coram te, memores iniquissimae vitae suae, et inliantur coram te, memores iniquissimae vitae suae, et inpuerorum puellarumque sanctarum: in ecclesia tua eruditum est hoc genus; illic tibi a maternis uberibus pullulauit, in nomen tuum ad loquendum linguam soluit, nomen tuum uelut lac infantiae suae suxit infusum. non potest quisquam ex hoc numero dicere: qui prius fui blasphemus et persecutor et iniuriosus, sed misericordiam consecutus sum, quia ignorans feci in incredulitate: immo etiam quod non iussisti tantummodo uolentibus arripiendum proposuisti dicens: qui potest capere, capiat,audiant, quoniam mitis es et humilis corde. hi quanto magni sunt, tanto humilent se in omnibus, ut coram te inueniant gratiam. in peccatis matres eorum in uteris aluerunt .
Abbreviated transcription (Latin):
sibierat quando tibisana ñerat. audiantte & iueniant
adte & mites atq humiles eẽ. discant ate qͥ misediam
& ueritatẽ tuã reqͥr̃: Tibiuiuendo. tibi ñsibi: audiat hoc
laborans & honeratus qͥsarcinap̃ mitur: Vt oculos ad celũ
leuare ñ audeat. ꝑ cuciens pectus ille peccator & pro¬
pinquans de longinqo: audiat. centurio ñ digñ cũi tectũ in¬
troieris. audiatꝰ zacheus maior publicanoꝵ quad rupla res¬
tituens : Lucra dã nabiliũ peccatoꝵ: audiat mulier in
ciuitate pec catrix. tanto lacrimosi orpedib: tuis : quanti
fuerat aliceniora uestigustius. Audiantineretrices & pub¬
bi cani : qͥ scribas ⁊phccriseos p̃cedunt in regnũ celox:
Audiat om̃e genꝰ egroꝵ. cũ quib tibi ꝓcrimine s̃ obiecta
c̃uiuia : uide lic& quasiaspnis qͥ medicũ ñq rebant. cũ
ñ ueneris uocure iustos ħ peccatores inpenitenciã :¬
huom̃s cũ c̃ uertuntur ad tefacile mitescunt. & huni¬

Expanded text:
sibi erat, quando tibi sana non erat. Audiant te et ueniant sibi erat, quando tibi sana non erat. Audiant te et ueniant ad te et mites atque humiles esse discant a te, qui misericordiam et ueritatem tuam requirunt, tibi uiuendo, tibi, non sibi. audiat hoc laborans et oneratus, qua sarcina premitur, ut oculos ad caelum leuare non audeat, percutiens pectus ille peccator et propinquans de longinquo; audiat centurio non dignus, cuius tectum subires; audiat Zacchaeus maior publicanorum, quadruplo restituens lucra damnabilium peccatorum; audiat mulier in ciuitate peccatrix tanto lacrimosior pedibus tuis, quanto fuerat alienior a uestigiis tuis; audiant meretrices et publicani, qui scribas et pharisaeos praecedunt in regnum caelorum; audiat omne genus aegrorum, cum quibus tibi pro crimine sunt obiecta conuiuia, uidelicet quasi a sanis, qui medicum non quaerebant, cum tu non uenires uocare iustos, sed peccatores in paenitentiaHi omnes cum convertuntur ad te, facile mitescunt et humi
Abbreviated transcription (Latin):
& egouos reficiã: tollite iugũ meũ suꝑuos. & discite a me
b ur̃is. ille cui om̃a tradiditpater & quẽ nemo agnoscit
nisipater . & qui patrẽ solus agnoscit. & cui uoluerit reuelare :
ñ dic̃. discite ame mundũ fabri care aut mortuos resuscitare
ẜ quia mit tissũ & humilis corde: Odoctrinã salutarẽ. o
magistrũ dominũq: mortaliũ. quibus mers poculo suꝑbie
in concionegeneris humani clamantẽ atq dicentẽ . Uenite
adme & disciteame. quidobsecrote ꝑ quẽ factas oma fili
dĩ &idẽ qͥfactus es inter om̃a fili hominis. quid ut discam
ate uenimus ad te : qm̃ mitissũ inquit & humilis cordẽ
huc in eredactis om̃s tesauri sapiencie & sciencie absc̃¬
diti inte: ut hoc ꝓmagno discam ate qm̃mitissũ & hu¬
milis corde. itanemagnus zeẽ par uũ ut nisiate quitã magñ
es fiere discereomnino non posset: Itaplane. ñ enĩ aliter inue¬
nitur reqͥes anime : nisi in qui&o tu more digesto quo magna

Expanded text:
discite a me . ille, cui omnia tradidit pater et quem nemo agnoscit nisi pater et qui patrem solus agnoscit et cui uoluerit reuelare, non dicit: discite a me mundum fabricare aut mortuos suscitare, sed: quia mitis sum et humilis corde. o doctrinam salutarem! o magistrum dominumque mortalium. quibus mors poculo superbiae in contione generis humani clamantem ac dicentem: uenite ad me et discite a me. quid, obsecro te, per quem facta sunt omnia, fili dei, et idem qui factus es inter omnia, fili hominis, quid ut discamus a te, uenimus ad te? quoniam mitis sum, inquit, et humilis corde. hucine redacti sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi in te, ut hoc pro magno discamus a te, quoniam mitis es et humilis corde? itane magnum est esse paruum, ut nisi a te. qui tam magnus es, fieret, disci omnino non posset? ita plane. non enim aliter inuenitur requies animae nisi inquieto tumore digesto, quo magna
Abbreviated transcription (Latin):
ciȩ c̃ iugic ñq rentes. s ipsos castrant ꝓpt̾ regnũ celoꝵ.ita¬
netanta demencia quis quã. ẽ. c̃ trarius ueritati utt
in carne factos eunuchos. meliorẽ quã c̃ iugatilocũ indomo
d ĩ habere credat: &pio ꝓposito c̃tinentes dop usq
ad contemptas nubcias castigantes seipsos ñ in corpore
s in ipsa c̃cupiscen cie radice castrantes. celestẽ & angelicã
uitã ĩ terrena mortalitate meditantes. c̃ iuiga t̃oꝵ
meritis pacres
eẽ. contendanti. Et xp̃o
quid ediud istis restete ninisrut ipsũ. regnũ celoiũ ad
hane tẽporalẽ uttẽ in que nunc sũm asserant per¬
tinere: quur enĩ ñ & inhae in sania ꝓgrediatur
cȩ cap̃ sũpcio & quid hac adsertione furiosiuus &
qr futurȩ uite sẽpiterneq: colligitur : quaaus ergo
ꝓmissionẽ ned eate uitep̃sentis & future : in om̃ib:

Expanded text:
tiae coniugia non quaerentes se ipsos castrant propter regnum caelorum: itatiae coniugia non quaerentes se ipsos castrant propter regnum caelorum: itane tanta dementia quisquam est contrarius ueritati, ut in carne factos eunuchos meliorem quam coniugati locum in domo dei habere credat et pio proposito continentes, corpus usque ad contemptas nuptias castigantes, se ipsos non in corpore, sed in ipsa concupiscentiae radice castrantes, caelestem et angelicam uitam in terrena mortalitate meditantes, coniugatorum meritis pares esse contendat et Christo rae? quid aliud istis restat, nisi ut ipsum regnum caelorum ad hanc temporalem uitam, in qua nunc sumus, adserant pertinere? cur enim non et in hanc insaniam progrediatur caeca praesumptio? et quid hac adsertione furiosius? naquia futurae uitae sempiternaeque colligitur. quamuis ergo promissionem habeat uitae
Abbreviated transcription (Latin):
quari qͥ ꝓlẽ licite pudiceq susceptã indĩ timore nutrunt
docentes silios suos ut ponant in dño spẽ suã. nõ autẽ acci¬
pere meliorẽ locũ quã ẽ.filioꝵ atq filiarũ: Neq en
uxores animi uirtute s carnis necessitate ñ dicunt
contendat sane qͥ uoluerte dehis ꝓph&ã spadonib: hoc
p̃nunciasse : qͥ corpine abscisi s̃.: iste qq error cause quã
sus cepimꝰ suffragatur : neq enĩ spadones istos eis qui
indomo ei nullũ habent locũ p̃ tulit ds̃ sed eis utiq:
qͥ infiliis generandis c̃ugalis uite meritũ seruant:
Nã cũ dicit dabo eis locũ. multo meliorẽ: ostendit
& c̃iugatis dari simulto inferiorẽ: ut ergo c̃ cedamus in
domo d ĩ p̃dicts futuros eunucos scđm carnẽ qͥ inpoplo
isrł ñ fueraint. qͥ a & ipsos uidem cũ iudei ñ fiant tam̃
fieri xp̃i a nos inec de illis dixisse ꝓph&ã qͥ proposito c̃tinen¬

Expanded text:
quari, qui prolem licite pudiceque susceptam in dei timore nutriunt, quari, qui prolem licite pudiceque susceptam in dei timore nutriunt, docentes filios suos, ut ponant in deo spem suam, non autem accipere meliorem locum quam est filiorum atque filiarum. neque enim uxores animi uirtute sed carnis necessitate non ducunt. contendat sane qui uoluerit de his prophetam spadonibus hoc praenuntiasse, qui corpore abscisi sunt, iste quoque error causae quam suscepimus suffragatur. neque enim spadones istos eis qui in domo eius non habent locum praetulit deus, sed eis utique qui in filiis generandis coniugalis uitae meritum seruant. nam cum dicit: dabo eis locum multo meliorem, ostendit et coniugatis dari, sed multo inferiorem. ut ergo concedamus in domo dei praedictos futuros eunuchos secundum carnem, qui in populo Israhel non fuerunt, quia et ipsos uidemus, cum iudaei non fiant, tamen fieri christianos, nec de illis dixisse prophetam, qui proposito continen
Abbreviated transcription (Latin):
celoꝵ : qui pot estcapere capiat: quod ueraciuꝰ quiddul¬
cidius dicipotuit: xp̃s dicit ueritas dic̃aurtus & sapi¬
en cia dĩ dic̃ eos qͥpio ꝓposito abuxore ducenda sec̃tinu¬
erint : castrarese ipsos ꝓpter regnũ celoꝵ & c̃ trahuma¬
na uanitas impia temeri tate: c̃tendit eos qͥ hoc faciunt
p̃ sentẽ tantũ modo necessitatẽ molestiarũ c̃ iugaliũ
deuitare. in regno celoꝵ ã plius quid quã ceteris ñ habe¬
sedicit daturu
indomosua & inmurosuo
locũ nominatũ. meliorẽ mul
quã filioꝵ. atq filiarũ : nisi dehis qͥse ipsos castrant
ꝓpter regnũ celoꝵ: Nã illis qͥbipsũ uirilẽ m̃brũ
debilitat᷑ : ut generare ñ possint sic̃ sunt eunuchi diui¬
tũ & regiiũ: sufficit uteq cũ xp̃i anifiunt edĩ p̃cep¬
ta custodiunt . eo tam̃ ꝓpositos ut c̃iuges si possint
h aberent. ceteris innomo dei c̃iugatis fidelib ad ae¬

Expanded text:
caelorum. qui potest capere, capiat. quid ueracius, quid lucaelorum. qui potest capere, capiat. quid ueracius, quid lucidius dici potuit? Christus dicit, ueritas dicit, uirtus et sapientia dei dicit eos, qui pio proposito ab uxore ducenda se continuerint, castrare se ipsos propter regnum caelorum, et contra humana uanitas inpia temeritate contendit eos, qui hoc faciunt, praesentem tantummodo necessitatem molestiarum coniugalium deuitare, in regno autem caelorum amplius quidquam ceteris non habese dicit daturum in domo sua et in muro suo locum nominatum, meliorem multo quam filiorum atque filiarum, nisi de his, qui se ipsos castrant opter regnum caelorum? nam illis, quibus ipsum uirile membrum debilitatur, ut generare non possint, sicut sunt eunuchi diuitum et regum, sufficit utique, cum christiani fiunt et dei praecepta custodiunt, eo tamen proposito sunt, ut coniuges si potuissent haberent, ceteris in domo dei coniugatis fidelibus adae
Abbreviated transcription (Latin):
scã & corpore & spũ. nisi forte usq ad eo quisq insipi¬
enter c̃tencios ẽ ut conetur ad serere & ñ ꝓpter
hoc credere. quidẽ aliud nisi mitabiliorẽ eẽ. om̃ib
hominib: Sicenĩ apłs ait siinhac uita tantũ in¬
xp̃o sperantes summiserastbili ores sum om̃ib
hominib Anuero qͥ frangit panẽ suũ esurienti si
tantũ ꝓpter hanc uita facit stultus ẽ & ille erit
prudens qͥ castigat corp̾suũ usq ad c̃tinenciã quanec
c̃iugio miscea t᷑. si einihil ꝓderit in regno ueloꝵ:
postremo ipsũ dñm audi amꝰ euidentissi mã hinc sen¬
tenciã ꝓferentẽ: Nã cũ dec̃ uigib ñ separandis nisi cau¬
sa fornicacionis diuine act̾ribilit᷑ loq retur: dixent᷑
ei discipłisitalisẽ. causa cũ uxore: ñ expedit nubere
quib ille: nõ om̃s inquid capiunt uerbũ hoc. Sunt
enĩ spadones qͥita natis: sunt aut̃ẽ alii qͥ ab hocninib
factis: & s̃ spadones qui se ipsos castrauer̃ ꝓpterregnũ

Expanded text:
a et corpore et spiritu. nisi forte usque adeo quisque insipienter contentiosus est, ut conetur adserere non propter hoc credere quid est aliud nisi miserabiliorem esse omnibus hominibus? sic enim apostolus ait: si in hac uita tantum in sperantes sumusmiserabiliores sumus omnibus hominibus. uero qui frangit panem suum esurienti, si tantum propter hanc uitam facit, stultus est, et ille erit prudens, qui castigat corpus suum usque ad continentiam, qua nec coniugio misceatur, si ei nihil proderit in regno caelorum? Postremo ipsum dominum audiamus euidentissimam hinc sententiam proferentem. nam cum de coniugibus non separandis nisi causa fornicationis diuine ac terribiliter loqueretur, dixerunt ei discipuli: si talis est causa cum uxore. non expedit nubere. quibus ille, non omnes, inquit, capiunt uerbum hoc. sunt enim spadones qui ita nati sunt; sunt autem alii qui ab hominibus facti sunt; et sunt spadones qui se ipsos castrauerunt propter regnum
Abbreviated transcription (Latin):
quã in hoc sđo meliores susccre irgi nes fideli¬
b t̃ iugatis: in regno autẽ caelorũ atq in futu¬
ro scło pares sint : nec illud iubi ait denubenti¬
b utribulacionẽ autẽ carnis habebunt huiꝰ¬
mõdi ego autẽ uobparco. ita intelle sntgen¬
dũ : tã qua nupciarũ peccatũ & dã nacionẽ malu¬
erit tacere quã di cere:: harũ quippe duarũ senten¬
ciarũ singulas duo erroros sibi m& otrarii:
ñ eas intellegendo teru er̃: illa enĩ dep̃senti ne ces¬
si tate illi ꝓse int̃ p̃tuntun qͥ nubentes ñ nubentib
aequare c̃tendunt: hanc uero ubi dictũ ẽ. ego autẽ
uob parto : illi qͥ nubentes dãnare p̃sumunt nos
autẽ scđm scripturarũ sc̃arũ fidẽ sanãq doctrino
nec peccatũ eẽ. dicim. nubcias & earũ tam̃ bonũ¬

Expanded text:
quam in hoc saeculo meliores sint sacrae virgines fideliquam in hoc saeculo meliores sint sacrae virgines fidelibus conjugatis, in regno autem coelorum atque in futuro saeculo pares sint: nec illud ubi ait de nubentibus, Tribulationem autem carnis habebunt hujusmodi, ego autem vobis parco , ita intelligendum, tanquam nuptiarum peccatum et damnationem maluerit tacere quam dicere. Harum quippe duarum sententiarum singulas, duo errores sibimet contrarii non eas intelligendo tenuerunt. Illam enim de praesenti necessitate illi pro se interpretantur, qui nubentes non nubentibus aequare contendunt, hanc uero, ubi dictum est: ego autem uobis parco, illi, qui nubentes damnare praesumunt. nos autem secundum scripturarum sanctarum fidem sanamque doctrinam nec peccatum esse dicimus nuptias et earum tam
Abbreviated transcription (Latin):
scripture. auctoritate adtã excellens donũ
homines ex ortandis : ñ medio criter neq p̃tereunt̃
agendũ ẽ: Necui quã ipsa diuina scriptura in aliquo
m̃tita ui deat᷑: deortiitur enĩ pocius quã ex h¬
or tet᷑ uirgines sacras. quia eassic ꝑmanere
nuptiarũ dã nacione c̃pellint: Unde enĩ c̃fidã
uerũ eẽ qđ scriptũ ẽ̃ Et quq ñ dat nub tũ me¬
lius facit: si falsũ pattant eẽ quod iuxta superiu
nihil hominꝰ scriptũ ẽ.. & qͥ dat uirginẽ sua
benefacit: si autẽ loquenti sempturȩ denupta¬
rũ bono indobitanter crediderint : Eadẽceles¬
tis el o quii uera cissima auc toritate firmate
ad melius. suũ fer uenti ac fidentia lacritate
trans current: unde iã satis ꝓ sus cepto negocio
diximꝰ & quantũ potuim de monstrauimus ÷ nec
illud ⁊ qđ ait apłs: Ex istimo autẽ hoc bonũ eẽ
pꝑt̃ p̃ sentẽ necessi tatẽ. sic eẽ. accipien dũitam¬

Expanded text:
scripturae auctoritate ad tam excellens donum scripturae auctoritate ad tam excellens donum homines exhortandi sunt, non mediocriter neque praetereunter agendum est, ne cuiquam ipsa diuina scriptura in aliquo mentita uideatur. dehortantur enim potius quam exhortantur uirgines sacras, qui eas sic permanere nuptiarum damnatione conpellunt. unde enim confidant uerum esse, quod scriptum est: et qui non dat nuptum melius facit, si falsum putant esse, quod iuxta superius nihilominus scriptum est: et qui dat uirginem suam, bene facit? si autem loquenti scripturae de nuptiarum bono indubitanter crediderint, eadem caelestis eloquii ueracissima auctoritate firmatae ad melius suum feruenti ac fidenti alacritate transcurrent. unde iam satis pro suscepto negotio diximus et, quantum potuimus, demonstrauimus nec illud, quod ait apostolus: existimo autem hoc bonum esse propter praesentem necessitatem, sic esse accipien
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ pe. ille qui superius dixerat. Si acceperis uxorẽ
ñ petcasti. & sinupserit uirgo ñ peccat: Cur igit᷑
locutus absoluit: Nõ ne iã micius accusatur
susanna ñ de c̃ iugios de ipso adultorio. quã doc¬
erina apłica dem̾ dacio: quid intanto periculo
faceremus. nisi tã certũ aꝑtũ que pudicas nup¬
cias ñ debere dãnari : quã certũ aꝑtũq ẽ. scãm
scrip turã nõ posse m tiri Hic dicet aliquis quid
hoc ꝑtin& ad sc̃am uirginitatẽ uel ꝑp&uã c̃ti¬
nen ciã. cuius predicacio istosermone susceptaẽ :
cui respondeo primo quo dsuperius commemoraur
ex hoc głam maioris illius boni eẽ maiorẽ. qđ eiꝰ
ad ipiscende causabonũ c̃iugale trans cenditur
ñ peccatũ c̃ iugii deuitatur: Alioquin ꝑ p&ue
Otinencie n p̃cipuȩ laudarised tantũ ñ uituperari
sufficer& siꝓpterea teneretur qm̃ nubere orim̃
eẽt: Deinde qr ñhumana sentencia s diuine

Expanded text:
nempe ille, qui superius dixerat: et si acceperis uxorem, nempe ille, qui superius dixerat: et si acceperis uxorem, non peccasti; et si nupserit uirgo, non peccat. cur igitur locutus absoluit? nonne iam mitius accusatur Susanna non de coniugio, sed de ipso adulterio quam doctrina apostolica de mendacio? quid in tanto periculo faceremus, nisi tam certum apertumque esset pudicas nuptias non debere damnari. quam certum apertumque est sanctam scripturam non posse mentiri? Hic dicet aliquis: quid hoc pertinet ad sacram uirginitatem uel perpetuam continentiam, cuius praedicatio isto sermone suscepta est? cui respondeo primo, quod superius commemoraui, ex hoc gloriam maioris illius boni esse maiorem, quod eius adipiscendae causa bonum coniugale transcenditur, non peccatum coniugii deuitatur. alioquin perpetuae continentiae non praecipue laudari, sed tantum non uituperari sufficeret, si propterea teneretur, quoniam nubere crimen esset. deinde quia non humana sententia, sed diuina