comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnͣsisse c̃fide. nͥ cũ ibi fuerit ubi tẽpta¬
tio nulla erit: nisi pacẽ tenuerit. Quã¬
Hoc autẽ bellũ nunquã ullũ eet: sinat᷑a
humana ꝑ lib̾ũ arbitriũ in rectitudine
in qua facca ẽ. ꝑstitisset: Nunc uͦ quȩ
pacẽ felix cũ dõ habere noluit secũ pug¬
nat infelix: ⁊ hoc cũ sit malũ miserabile
inquã bellũ cũ spe pacisȩt̃nȩ : quã sine
ulla lib̾ationis cogitatione captiuitas
Cupimꝰ quidẽ etiã hoc bellocarere: et ut¬
ad capessendam ordinatissimã pacem ubi
firmissima stabilitates pocioribus in¬
feriora subdantur. igne diui
ni amoris accendam᷑. S siqͤ
absit illius cantiboni spes.
nulla eẽt : malle deb̾emus in
huiꝰ conflictionis molestia remanere.:
quã intiis in nos dñãtionẽ nõ eis resis¬
ingłam. ut eciã pͥma hominis etas idẽ.
infantia quȩ sine ullo renisu subiacet
carni. ⁊ scđa quȩ puericia nuncupat᷑

Expanded text:
transisse confidere, nisi cum ibi fuerit, ubi tentatransisse confidere, nisi cum ibi fuerit, ubi tentatio nulla erit; nisi pacem tenuerit, quHoc autem bellum numquam ullum esset, si natura humana per liberum arbitrium in rectituin qua facta est, perstitisset. Nunc vero quae pacem felix cum Deo habere noluit, secum pugnat infelix. Et cum sit hoc malum miserabile, inquam, bellum cum spe pacis aeternae quam sine ulla liberationis\' cogitatione captiuitas. Cupimus quidem etiam hoc bello carere et ad capessendam ordinatissimam pacem, ubi firmissima stabilitate potioribus infni amoris succendimur: sed si, quod absit, illius tanta boni spes nulla esset, malle debuimus in hujus conflictionis molestia remanere, quam vitiis in nos dominationem, non eis resisin gloriam, ut etiam prima hominis aetas, id est infantia, quae sine ullo renisu subiacet carni. et secunda, quae pueritia nuncupatur,
Abbreviated transcription (Latin):
testam̃tũ nõ ꝑtinere nͥ ad noni scłi heredi¬
tatẽ nouã. ut hic pignore accepto illud
ciuiis hoc pignus ẽ. suo tp̃r consequamur
nõ autẽ abulemus in spe ⁊ ꝓficientes de
die indiem spũ facta carnis mortificemꝰ
Unicus enĩ natura dĩ filius ꝓpt̾ nos miscdia
factus ẽ. hominis filiꝰ : ut nos natura filii
hominis. fiiidĩ ꝑ illũ grã fieremꝰ. Manẽs
quippe ille immutabit naturã nr̃am in
qua nos stiscipet suscep̃ a nob ⁊i cenax
diuinitatis sue nr̃ȩ infirmitatis parti¬
ceps factus ẽ : ut nos in melius cõmuta¬
ci quod peccatores mortalesq sumus
cuis immortał ⁊iusti parcicipatione a¬
mittamus. ⁊ quod innatura nr̃a bonũ
fec̃: impletũ sũmo bono in eus nature
bonitate seruemꝰ Sic̃ enĩ ꝑ unũ hominẽ
peccantẽ in hoc cã graue malũ deue̾ni¬
mꝰ. ita ꝑ unũ hominẽ eundẽq dm̃ usti¬
sicantẽ: ad illud bonũ cã sublime uenie¬
mꝰ Nec quisquã se debet ab isto ad illud

Expanded text:
m, non pertinere nisi ad novi saeculi haereditatem novam, ut hic pignore accepto, illud cujus hoc pignus est suo tempore consequamur: nunc autem ambulemus in spe, et proficientes de die in diem, spiritu facta carnis mortificemus . Unicus enim natura Dei filius propter nos misericordia factus est hominis filius, ut nos, natura filii hominis, filii Dei per illum gratia fieremus. Manens quippe ille inmutabilis naturam nostram, in qua nos susciperet, suscepit a nobis et tenax diuinitatis suae nostrae infirmitatis particeps factus est; ut nos in melius commutati, quod peccatores mortalesque sumus, eius inmortalis et iusti participatione amittamus et, quod in natura nostra bonum fecit, inpletum summo bono in eius naturae bonitate seruemus. Sicut enim per unum hominem peccantem in hoc tam graue malum deuenimus, ita per unum hominem eundemque Deum iustificantem ad illud bonum tam sublime ueniemus. Nec quisquam se debet ab isto ad illum
Abbreviated transcription (Latin):
nõ moriet᷑ ⁊ ignis ñ extĩguetꝰ icȩtera
huiꝰmodi: nõ tã ego quã ipia scͥpt᷑a diuina
planissisȩ atq plenissimȩ redarguit. ac
refellit Niniuite qippe inhac ũta oge¬
runt pęnitentiã ⁊idõ fructuosã. uelut in
hoc agro seminantes in qͦ ds̃ uoluit cũ lac¬
mis seminari quod postea cũlȩticia mecere¬
tur: ⁊ tam̃ quis negabit ꝗđ̃ dñs p̃dix̃ ineis
fussc cõpletũ. nisi parũ adũtat quẽ adino¬
dũ poccatores ds̃ nõ solũ iratus uerum
etiã miseratꝰ cũtat: Euertunt᷑ enĩ pata¬
tores duobꝰ modis: aut sic̃ sodomite ut
ꝓpeccatis suis ipsihomines puntantur
aut sic̃ niniuite ut ipsahominiĩ peccata
pęnitendo destruantur. Factũ ẽ. gͦ q pre¬
dix̃ ds̃. Cũsa ẽ. ninuic quȩ malaerit. et
bona gdificata ẽ. quȩ nõ erat Stantibus

Expanded text:
non morietur et ignis non exstinguetur, et cetera huius modi, non tam ego, quam ipsa scriptura diuina planissime adque plenissime redarguit ac refellit. Nineuitae quippe in hac uita egerunt paenitentiam et ideo fructuosam, uelut in hoc agro seminantes, in quo Deus uoluit cum lacrimis seminari, quod postea cum laetitia meteretur; et tamen quis negabit, quod Dominus praedixit in eis fuisse conpletum, nisi parum aduertat, quem ad modum peccatores Deus non solum iratus, uerum etiam miseratus euertat? Euertuntur enim peccatores duobus modis, aut sicut Sodomitae, ut pro peccatis suis ipsi homines puniantur, aut sicut Nineuitae, ut ipsa hominum peccata paenitendo destruantur. Factum est ergo quod praedixit Deus; euersa est Nineue quae mala erat, et bona aedificata est quae non erat. Sta
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾. si cp̃ale pectatũ supplicio punitur
et̃no  nec actendunt nõ ꝑpt̃ equale
tpr̃is spaciũ s ꝓpt̃ ucissicudinẽ mali. idẽ.
ut qui mala fecerit mala paciat᷑ eandẽ
dictã fuisso m̃surã. quãus boo in ea rẽ
ꝓpͥs possit accipi de qua dñs cũ hod dice¬
ret loquebat᷑ idẽ. de uidiciis ⁊c̃ dẽpnati¬
onibꝰ Proinde qui iudicat et condẽpnat
inuiste siuidicatur ⁊ c̃dẽpnat᷑ inuste.
in eadẽ iñ sura recipit. quãus nõ hoc qͥ
dedit. Iuditio enĩ fec̃: iudicio patitur:
Quãius fecerit dãpnatione qđ iniquũ ẽ.
paciat᷑ dãpͥnatione q̃ iustũ ẽ. S pęna
et̃na idõ dura ⁊ iniusta sensibꝰ uidetur
humanis quia in hac infirmitate moribun¬
sensuũ de ẽ. ille sensus altissimȩ purissi¬
mȩq sapientiȩ : quo sentiri possit quan¬
cum nefas in illa pͥma p̾uaricatione cõ¬
missum sit Quanto enĩ magis homo
fruebatur dõ. tanto maiore impietate
de reliquit dm̃: et factus ẽ malo dignꝰ

Expanded text:
icio punitur aeterno? Nec adtendunt non propter aequale temporis spatium, sed propter uicissitudinem mali, id est ut qui mala fecerit mala patiatur, eandem dictam fuisse mensuram. Quamuis hoc in ea re proprie possit accipi, de qua Dominus cum hoc diceret loquebatur, id est de iudiciis et condemnationibus. Proinde qui iudicat et condemnat iniuste, si iudicatur et condemnatur iuste, in eadem mensura recipit, quamuis non hoc quod dedit. Iudicio enim fecit, iudicio patitur; quamuis fecerit damnatione quod iniquum est, patiatur damnatione quod iustum est. CAaeterna ideo dura et iniusta sensibus uidetur humanis, quia in hac infirmitate moribunensuum deest ille sensus altissimae purissimaeque sapientiae, quo sentiri possit quantum nefas in illa prima praeuaricatione commissum sit. Quanto enim magis homo fruebatur Deo, tanto maiore inpietate dereliquit Deum et factus est malo dignus
Abbreviated transcription (Latin):
oraret quã neo ꝓipio. Si quia de nullo¬
imimcis sis in hoc corꝑe constitutis: nec
cam̃ ꝓ om̃ibꝰ exauditur. Prolas enĩ solis
ȩccła: ifilii efficiantur ȩccłȩ. Siqͥ autẽ
inꝙ ad mortẽ habebt̃ cor inpenitens neo ex
mnimicis conũtent᷑ infilios. nunquid iã pes¬

Expanded text:
oraret, quam nec prooraret, quam nec proinimicis suis in hoc corpore constitutis; nec tamen pro omnibus exauditur. Pro his enim solis ecclesia et filii efficiantur ecclesiae. Si qui autem usque ad mortem habebunt cor inpaenitens nec ex inimicis conuertentur in filios, numquid tame
Abbreviated transcription (Latin):
ueritate merent᷑ pati. qd nemosane fidĩ
dix̃. nemo dicturus ẽ : Alioquin nulla
causa e. cur nõ etiã nc̃ ꝓdiaholo ⁊ angłis
eiꝰ oret eccła. quã magist̃. ds̃ ꝓinimicis
suis uissit orare: Hec gͥ causa qua fit
ut nc̃ ȩccła nõ oret ꝓmał angłis quos suos¬
&e. nouit inimicos: eadẽ ipsa causa est
qua fiet ut in illo it̃ uidicio ectiã ꝓhomi¬
nibꝰ eno igne cruciandis. quãuis ꝑfecta
sit sc̃itate nõ oret. Nc̃ enĩ ꝑꝑt̾ea ꝓeis
orat quos ingenere humano habetꝰ
mimicos: quia cẽpꝰ e. penicencie fructũ¬
osg. Nã quid maxime ꝓcis orat. nͥ ut det
illis ds̃ sicut dic apłs pententiã ⁊ resipis
cant dediaboli laqueis aquo captiui te¬
nentur scom ipsius uoluntatẽ: Denio
side aliqnibꝰ ita certa cẽtut qui sint illi
eciã nosset quilicet adhuc in hac uita
sint constituti cam̃ p̾destinati sunt in
et̾nũ ignẽ ut cũ diabolo. tã ꝓeis non

Expanded text:
ueritate merentur pati? Quod nemo sanae fidei ueritate merentur pati? Quod nemo sanae fidei dixit, nemo dicturus est. Alioquin nulla causa est, quur non etiam nunc pro diabolo et angelis eius oret ecclesia, quam magister Deus pro inimicis suis iussit orare. Haec igitur causa, qua fit ut nunc ecclesia non oret pro malis angelis, quos suos esse nouit inimicos, eadem ipsa causa est, qua fiet ut in illo tunc iudicio etiam pro hominibus aeterno igne cruciandis, quamuis perfecta sit sanctitate. non oret. Nunc enim propterea pro eis orat, quos in genere humano habet inimicos, quia tempus est paenitentiae fructuosae. Nam quid maxime pro eis orat, nisi ut det illis Deus, sict de diaboli laqueis, a quo captiui tenentur secundum ipsius uoluntatem? Denique si de aliquibus ita certa esset, ut qui sint illi etiam nosset, qui licet adhuc in hac uita sint constituti, tamen praedestinati sunt in aeternum ignem ire cum diabolo: tam pro eis non
Abbreviated transcription (Latin):
suas agentes cansas c̾cͣ di uenire u̾ba
uelut miscdia maiore conant᷑: ut idõ
uidelicet uera sint qr ea quȩ dix̃ homi¬
nes cẽ. passuros pati sint digni. nõ qr
passuri st̃. Donabit enĩ eos inqͥunc p̃cibꝰ  qualit̃ orat ecła¬
ꝓmimicis sius. quanto st̃ utiq sanctiores
eor̃q efficatior est oratio et exauditione
di dignior iam nullũ habentiũ omĩno
peccatiĩ. Curgͦ eade ꝑfectissima scitate.
et cuncta impetrare ualentibꝰ mundissi¬
mis t misricordissimis p̃cibꝰ etiã ꝑ angłis
nõ orabt̃ quibꝰ paratꝰ ẽ. ignis ȩc̃nus. ut ds̃
sententiã suã mitiget ireflectat in meliꝰ.
cosq ab illo une faciat alienos.: Anerit
forsitan quisqua qͥ ih oc futurũ eẽ. p̃su¬
mat affirmans etiã scõs angłos simul
cũ scĩs hominibꝰ qui tunc equales erut̃
angłis dĩ ꝓdãpnandis ⁊ angłis ⁊ homini¬
bꝰ oraturos ut miscdia nõ paciantur ꝗͤ

Expanded text:
suas agentes causas contra Dei uenire uerba suas agentes causas contra Dei uenire uerba uelut misericordia maiore conantur, ut ideo uidelicet uera sint, quia ea, quae dixit homines esse passuros, pati digni sunt, non quia passuri sunt. Donabit enim eos, inquiunt, precibus sanctorum inimicis suis, quanto sunt utique sanctiores, eorumque efficacior est oratio et exauditione Dei dignior, iam nullum habentium omnino peccatum. Quur ergo eadem perfectissima sanctitate et cuncta inpetrare ualentibus mundissimis et misericordissimis precibus etiam pro angelis non orabunt, quibus paratus est ignis aeternus, ut Deus sententiam suam mitiget eeosque ab illo igne faciat alienos? An erit forsitan quisquam, qui et hoc futurum esse praesumat, affirmans etiam sanctos Angelos simul cum sanctis hominibus, qui tunc aequales erunt angelis Dei, pro damnandis et angelis et hominibus oraturos, ut misericordia non patiantur, quod
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ dixicꝰ s q suspicãt᷑ homines plus uale¬
bit. Qđ fieri quia nõ potest nõ argum̃¬
tari adũsus dm̃ s diuino pocius dum
cẽpꝰ ẽ. debet parere p̃cepto: qui sẽpit̃¬
no cupunt careit supplicio Deinde
quale ẽ. et̃nũ suppliciũ ꝑ igne duturm
tẽꝑis existimare iuntã et̃nã credẽ sine
sententia chxerit utrũq cõplexꝰ. sic ibt̃
isti insuppliciũ ȩt̃nũ iusti autẽ inuitã ex̃nã:
Si utrũq et̃nũ ꝓfecto aut utrũq cũ sine
diuturnũ : aut utrũq sine fine ꝑpetnũ
debet intelligi. Par pari enĩ relata sunt.
hinc suppliciũ ec̃nũ: in uita ęc̃na. Dicere
autẽ in hoc uno eodẽq sensu. uita ęt̃na
sinc fine erit. suppliciũ et̃ nũ finẽ ha¬
bebit: multũ ab surdũ ẽ. Unde quia iuta
et̃na sc̃orũ sine fine erit: supplicuĩ qͦ
ȩt̃nũ quibꝰ erit finẽ ꝓculdubio nõ habr
bie. Hoc autẽ ⁊ adũsus eos uaseat qui¬

Expanded text:
Deus dixit, sed quod suspicantur homines plus ualeDeus dixit, sed quod suspicantur homines plus ualebit. Quod fieri quia non potest, non argumentari aduersus Deum, sed diuino potius, dum tempus est, debent parere praecepto, qui sempiterno cupiunt carere supplicio. Deinde quale est aeternum supplicium pro igne diuturni temporis existimare et uitam aeternam credere sine t isti in supplicium aeternum, iusti autem in uitam aeternam? Si utrumque aeternum, profecto aut utrumque cum fine diuturnum aut utrumque sine fine perpetuum debet intellegi. Par pari enim relata sunt, hinc supplicium aeternum, inde uita aeterna. Dicere autem in hoc uno eodemque sensu: \'Vita aeterna sine fine erit, supplicium aeternum finem habebit\' multum absurdum est. Unde, quia uita aeterna sanctorum sine fine erit, supplicium quoque aeternum quibus erit fine. Hoc autem et aduersus eos ualet, qu
Abbreviated transcription (Latin):
prorsꝰ nec alia causa nec iustior atq manifesti¬
or inueniri potest curuerissima pietate te¬
neat᷑ fixũ. ⁊ immobile nullũ regressũ adiusti¬
ciam uitãq scõrũ diabolũ iangłos eius
habituros nͥ quia scͥptura diuina quȩ nemi¬
nẽ fallit dic̃ eis dm̃ nõ peꝑcisse. ⁊ sic ab
illo eẽ. interĩ p̃dãpnatos. ut carceribꝰ caligi¬
nis inferi retrusi cͣđent᷑ seruandi atq ulti
mo uiditio puniendi: quando eos et̃ nꝰ ignis
accipiet ubi cruciabunt᷑ inscła sđorum:¬
Q nod si ita ẽ. quomꝰ ab huuis ȩt̾nitate penȩ
uł uniuersi uł quidã homines pꝰquantũ¬
libet cẽꝑis subtͣhent᷑ ac nõ statim enerua¬
bitur fides quacredit᷑ sẽpitnũ dȩmonũ
futurũ eẽ. supplicium: Sienĩ quibus
dicet᷑ discedite ame maledicti inignẽ
ȩt̃nũ quiparitꝰ ẽ. diabdo ⁊ angłis eius.
quid causȩ ẽ. curdiabolus ⁊ angłieuis
uera erit: Ita plane hoc erit: si nõ qd̃

Expanded text:
prorsus nec alia causa nec iustior adque manifestior inueniri potest, quur uerissima pietate teneatur fixum et inmobile nullum regressum ad iustitiam uitamque sanctorum diabolum et angelos eius habituros, nisi quia scriptura, quae neminem fallit, dicit eis Deum non pepercisse. et sic ab illo esse interim praedamnatos, ut carceribus caliginis inmo judicio puniendi, quando eos aeternus ignis accipiet, ubi cruciabuntur in saecu ab hnitis aeternitate poenae uel uniuersi uel quidam homines post quantumlibet temporis subtrahentur, ac non statim eneruabitur fides, qua creditur sempiternum daemonum futurum esse supplicium? Si enim quibus dicetur: Discedite a me. maledicti, in ignem aeternum, qui paratus est diabolo et angelis eius, quid causae est cur diabolus et angeli ejus uera erit, in homines falsa? Ita plane hoc erit, si non quod
Abbreviated transcription (Latin):
quã multa multitudo dulcedinis cuȩ dñe
qua ab scondisti timentibꝰ te nͥ ut incelliga¬
mus ꝓpt̾ canorẽ fuisse absconditã imscđiȩ
a dot etiã ꝑꝑcea dixisse apłm condusit enĩ
dĩ om̃s ininfidelitate. ut omiũ misereat᷑.
quo significaret q̃ ab illo nemodãpnabit᷑.
N ec isti cam̃ qͥhoc sentuit᷑. hanc suã opimo
nẽ usq ad libationẽ uł nullã dãpnationẽ
diaboli ator angłoꝵ eiꝰ extendt̃ humana
quippe crca solos homines mouent᷑ miscda
⁊ causã maxime agunt suã ꝑ generilẽ
ingenꝰ humanũ quasidĩ miserationem
inpunitatẽ falsã sis ꝑditis moribꝰ polli¬
centes: ac ꝑhoc suꝑabt̃ eos in p̾dicanda
dĩ miscdia qͥhanc impunitatẽ etiã pͥncipi¬
Iagmonũ ⁊ eiꝰ sacellitibꝰ pollicentur: Itẽ st̃ alii¬
ab ec̃no supplicio lib̾ationẽ nec ipsis salte.
om̃ibꝰ hominibꝰ ꝓmittentes. sed tantũ modo
xp̃i bapcismate ablutis qui participes

Expanded text:
Quam multa multitudo dulcedinis tuae, Domine, Quam multa multitudo dulcedinis tuae, Domine, quam abscondisti timentibus te, nisi ut intellegamus propter timorem fuisse absconditam misericorAddunt etiam propterea dixisse apostolum: Conclusit enim Deus omnes in infidelitate, ut omnium misereatur, quo significaret, quod ab illo nemo damnabitur. Nec isti tamen, qui hoc sentiunt, hanc opinionem suam usque ad liberationem uel nullam damnationem diaboli adque angelorum eius extendunt; humana quippe circa solos homines mouentur misericordia et causam maxime agunt suam, per generalem in genus humanum quasi Dei miserationem inpunitatem falsam suis perditis moribus pollicentes; ac per hoc superabunt eos in praedicanda Dei misericordia, qui hanc inpunitatem etiam principdaemonum et eiab aeterno supplicio liberationem nec ipsis saltem omnibus hominibus promittentes, sed tantummodo Christi baptismate ablutis, qui participes
Abbreviated transcription (Latin):
p̾nunciauit futurã eusionẽ ulius cuiita¬
cis Quã cõminationẽ ꝑꝑtea ueracẽ pr¬
tant qr hoc p̃dix dĩ qd uere dignierant
pati: quãuis hoc nõcẽt. ipse facturus:
N ã in penitentibꝰ peꝑt̃ inqͥũt utiq illos pe¬
nitenciã nõ ignorabat acturos: ⁊ tam̃ ab¬
soiute acdiffinite eorũ eũsionẽ futuram
eẽ. p̃dixit. Hoc gͦ erat inquiunt ĩuerita¬
te scũitatis qr eo erit̃ digni s in ratione
miserationis nõ erãt : qr ñ c̃tinuit ũra
sua : ut abca pęna supplicibꝰ parceret
parcendo c̃cristaturꝰ qñtomagiscunc mise¬
rabiliꝰ supplicantibꝰ parcet. quando ut par¬
cat om̃s scĩ euis orabunt: Sod hoc q ipsi
sius cordibꝰ suspicant᷑ idopitant scͥpt̾as
cacuisse diuinas ut multi se corrigant uł
ꝓlixarum uł ec̃narũ timore penarim
isint qͥpossint orare ꝓeis qͥ nõ se correxe¬
rit̾ : nec cam opinat᷑ oĩmꝰ id eloquia diui¬
na tacuisse Nã qͦ ꝑtinet inqͥut qd scͥptũ ẽ.

Expanded text:
iauit futuram euersionem illius ciuitatis. Quam comminationem propterea ueracem putant, quia hoc praedixit Deus quod uere digni erant pati, quamuis hoc non esset ipse facturus. Nam etsi paenitentibus pepercit, inquiunt, utique illos paenitentiam non ignorabat acturos, et tamen absolute ac definite eorum euersionem futuram esse praedixit. Hoc ergo erat, inquiunt, in ueritate seueritatis, quia id erant digni; sed in ratione miserationis non erat, quam non continuit in ira sua, ut ab ea poena supplicibus parceret,parcendo contristaturus, quanto magis tunc miserabilius supplicantibus parcet, quando ut parcat omnes sancti eius orabunt! Sed hoc, quod ipsi suis cordibus suspicantur, ideo putant scripturas tacuisse diuinas, ut multi se corrigant uel prolixarum uel aeternarum timore poenarum, et sint qui possint orare pro eis, qui non se correxerint; nec tamen opinantur omni modo id eloquia diuina tacuisse. Nam quo pertinet, inquiunt, quod scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
mant aliud cõmemorare. se eẽ. dicturum
site dextris quibꝰ ẽ uitã dat᷑us ȩt̃nã siue
sinstris. qͦs ȩc̃no supplicio damnaturus.
nisi elemosnas siue factas siue non factas.
Adhoc ꝑtinere auint ⁊ in oratione dñica
cotidianã postulationẽ: dimitte nob debita
nrã sic̃ ⁊ nos dimittimꝰ debitoribꝰ nr̃is Quisqͥs
enim illi qui in eũ peccauit dimittit ig¬
noscendo peccatũ: ꝓculdubio elemosinã
facit. Quã rẽ dñs ipse sic cõm̃dauit ut dicet¬
ceret :Si enĩ dimiseritis hominibꝰ peccata

Expanded text:
mant aliud commemorare se esse dicturum, mant aliud commemorare se esse dicturum, sive dextris quibus est vitam daturus aeternam, sive sinistris quos aeterno supplicio damnaturus , nisi eleemosynas sive factas, sive non factas. Ad hoc pertinere aiunt et in oratione Dominica cottidianam postulationem: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Quisquis enim illi. qui in eum peccauit, dimittit ignoscendo peccatum, procul dubio elemosynam facit. Quam rem Dominus ipse sic commendauit, ut diceret: Si enim dimiseritis peccata hominibus,
Abbreviated transcription (Latin):
.ł manifestabitur: dies enĩ dñi declarabit qm̃ in
igne reuelabitur et uniꝰ cuiꝰq opus
heresis habet a corꝑis eus unitate p̃cisa:
et idõ ꝑꝑt hoc fundam̃tũ etiã simale inte
fuerit catholicꝰ xp̃ianꝰ uelut qͥ suꝑ ȩdifica¬
uerit ligna. fenũ. stipulã. prtat᷑ eum
saluum fieri ꝑignẽ. idẽ. pꝰ pęnas ignis uliꝰ
libari qͦ igne inultimo uidicio pument᷑
tũmꝰ ar suros illiꝰ ȩt̾̃intace supplicir qͥ pro
peccatis suis facere dignas elemosinas neg¬
ligt̃.: uixta illud apłi iacobi. Iudiciũ autẽ
sine miscdia : illi qui nõ fecit miscdiã: Qui
gͦ fec̃ inqͥut̃. quãis mores in meliꝰ ñ mita¬
uerit s int̾ ipsas suas elemosinas nefariȩ
ac neqͥt̃ uixerit. uidiciũ illi cũ miscđia
futurũ ẽ : ut aut nulla dãpnatione plectat᷑
aut post aliqđ tẽpꝰ siue paruũ siue ꝓlicũ
ab illa dampnatione lib̾et᷑ Idõ idicem
ipsũ uiuorũ atq mortuorũ noluisse existi¬

Expanded text:
 manifestabitur. Dies enim declarabit, quia in igne revelabitur, et uniuscujusque opus eresis habet a corporis eius unitate praecisa; et ideo propter hoc fundamentum, etiamsi malae uitae fuerit catholicus Christianus, uelut qui superaediifcauerit ligna, fenum, stipulam, putant eum saluum fieri per ignem, id est post poenas ignis illius liberari, quo igne in ultimo iudicio punientur llius aeternitate supplicii, qui pro peccatis suis facere dignas elemosynas neglegunt, iuxta illud apostoli Iacobi: Iudicium autem sine misericordia illi, qui non fecit misericordiam. Qui ergo fecit, inquiunt, quamuis mores in melius non mutauerit, sed inter ipsas suas elemosynas nefarie ac nequiter uixerit, iudicium illi cum misericordia futurum est, ut aut nulla damnatione plectatur aut post aliquod tempus siue paruum siue prolixum ab illa damnatione liberetur. Ideo ipsum vivorum atque mortuorum noluisse existi
Abbreviated transcription (Latin):
gentes quẽ spoliauertꝰ uos: quia quicetig̃it
uos quasi tangat pupillã oculi eius Ecce
ego inferã manũ meã suꝑeos nerunt spo¬
lia his qui seruierant eis: ⁊ cognoscetis q
incelligere nͥ xp̃m loquentẽ scilicet ombꝰ
quȩ ꝑierant domꝰ isrł: Ait nãq in eugłio

Expanded text:
gentes, quae spoliauerunt uos; quia qui tetigerit uos, quasi qui tangit pupillam oculi eius. Ecce ego inferam manum meam super eos, et erunt spolia his, qui seruierant eis;et cognoscetis quiintellegere nisi Christum loquentem, scilicet ouibus quae perierant domus Israel? Ait namque in
Abbreviated transcription (Latin):
illis qͥ cimore pęnarũ suã uisticiã uolunt
cstituere quȩ in lege est nõ ẽ. iusticia dei
dulcis. quia nescumt eã  Nonenĩ gustaue.¬
runt eã. Inse nãq sꝑant nõ in ipso et idõ
eis abscondit᷑ multituo odulced inis dei. ꝗm̃
timent quidẽ dm̃ s illo cimore̾ seruiliqui
nõ ẽ incaritate: quia ꝑfecta caritas soras
iitit timorẽ. Idõ sꝑantibꝰ in eum ꝑficitꝰ
dulcedinẽ suã inspirando eis caritatẽ suã

Expanded text:
illis, qui timore poenarum suam iustitiam uolunt constituere quae in lege est, non est iustitia Dei dulcis, quia nesciunt eam? Non enim gustauerunt eam. In se namque sperant, non in ipso, et ideo eis absconditur multitudo dulcedinis Dei; quoniam timent quidem Deum, sed illo timore seruili, qui non est in caritate, quia perfecta caritas foras mittit timorem. Ideo sperantibus in eum perficit dulcedinem s
Abbreviated transcription (Latin):
ut multi ac pene om̃s qͥhereses impias
c̃didert̃ exeuntes de catholica ȩcła et
factist̃ heresiarche meliores habeant
causas. quã hi quinumquã suerłnt ca¬
tholici: cũ in corũ laquȩos incidissent:
Si illos heresiarchas hoc facit lib̾ar osup¬
plicio sẽpit̃no q incatholica eccła bapti¬

Expanded text:
inpias condiderunt exeuntes de catholica ecclesia et facti sunt haeresiarchae. meliores habeant causas, quam hi, qui numquam fuerunt catholici, cum in eorum laqueos incidissent. si illos haeresiarchas hoc facit liberari a supplicio sempiterno. quod in catholica ecclesia bapti
Abbreviated transcription (Latin):
aliis intiis iuncunt᷑ occultis quȩ putant᷑
dã sibi placidi altitudo ruinosa:
Tunc itaq uicta uicia deputã¬
da st̃ cũ dĩ amore uincuntur.
felicitatis ut abipsa in eunce adolescen¬
cia milla dãpnabilia peccata comittãt.
ut inflagiciis uł in facinoribꝰ ł innefariȩ
cuiꝰquã impietatis errore: s magna sp̃s
largitace ꝙppͥmãt qͥcqͥo eis posset carnali
delectatione dñari: Plurimi uͦ p̃cepto
legis accepto cũ pͥus uicti fuerint p̃ualen¬
cibꝰ uciis. ⁊ p̃uaricatores eiꝰ effecti. cunc
ad gram̃ c̃fuguint aduiuantẽ qua fiant
fiant ⁊ amariꝰ penitendo ⁊ uehem̃tiꝰ pug¬
nando pͥns dõ subditi. atq ita carni prẽ¬
posita m̃te nictores. Quisqͥs gͥ cupit pę¬
nas euad̾e sepit̾nas nõ solũ baptiz ecur
uerũ etiã iustificet᷑ inxp̃o. ac sic̃ uere
tnͣseat adiabolo ad xp̃m. purgatori¬
as aũ pęnas nullas futuras opiet᷑. nisi
ante illud ultimũ crem̃dũq uidiciũ:

Expanded text:
liis uitiis uincuntur occultis, quae putantur dam sibi placendi altitudo ruinosa. Tunc itaque uicta uitia deputanda sunt, cum Dei amore uincuntur, felicitatis, ut ab ipsa ineunte adulescentia nulla damnabilia peccata committant uel in flagitiis uel in facinoribus uel in nefariae cuiusquam inpietatis errore, sed magna spiritus largitate obprimant, quidquid eis posset carnali delectatione dominari. Plurimi uero praecepto legis accepto, cum prius uicti fuerint praeualentibus uitiis et praeuaricatores eius effecti, tunc ad gratiam confugiunt adiuuantem, qua fiant et amarius poenitendo et vehementius pugnando prius Deo subditi, atque ita carni praeposita mente victores. Quisquis ergo cupit poenas euadere sempiternas, non solum baptizetur, uerum etiam iustificetur in Christo, ac sic uere transeat a diabolo ad Christum. Purgatorias autem poenas nullas futuras opinetur, nisi ante illud ultimum tremendumque iudicium.
Abbreviated transcription (Latin):
miscricordibꝰ nr̃is agendũ eẽ. uidoo et
pacifice disputandũ. qui ut omĩbꝰ illis
hominibꝰ qͦs uixissimꝰ uidex dignos ge¬
hennȩ supplicio iudicabit uł quibꝰdã
corum nolũt crede pęnã sẽpit̾nã fut̾ã.
s post certitp̃is metas ꝓcuiꝰquã peccati
quantitate longioris siue breuioris eos
inde existimant ułundos. Qua in re
misericordior ꝓfecto fuit origenes: qui
cruciatibꝰ eruendos. ⁊ scĩs angłis socian

Expanded text:
misericordibus nostris agendum esse uideo et pacifice disputandum, qui uel omnibus illis hominibus. quos iustissimus iudex dignos gehennae supplicio iudicabit, uel quibusdam eorum nolunt credere poenam sempiternam futuram, sed post certi temporis metas pro cuiusque peccati quantitate longioris siue breuioris eos inde existimant liberandos. Qua in re misericordior profecto fuit Origenes, qui cruciatibus eruendos et sociandos san
Abbreviated transcription (Latin):
neq. oret᷑ ꝓ angłis mas: quȩ itidẽ causa ẽ.
nt quãuis ꝓ homunbꝰ cam̃ iã nec nõorecum
pinfiddibꝰ impĩq defunctis. Nã ꝓdesunc¬
tis quibꝰdã uł ipsius eccłȩ uł quorundam
piorũ exaudit᷑ oratio s ꝓlis quorũ in xp̃o
regeneratorũ nec usq ad eo uita in corꝑe
male gesta ẽ. ut cali misccłia uidicentur
digm nõet neo uiqr ad eo bene ut talem
eciã facta resurrectione mortuorũ non
nõ mictantur et̃nũ. neq enĩ de qͥbusdam
ueracit̃ diceret᷑ qd nõ eis remittat᷑ neq in
hoc scło neq infuturo: nͥ eeñt. quibꝰ in nõ¬

Expanded text:
 angelis malis; quae itidem causa est, ut, quamuis pro hominibus, tamen iam nec nunc oretur pro infidelibus inpiisque defunctis. Nam pro defunctis quibusdam uel ipsius ecclesiae uel quorundam piorum exauditur oratio, sed pro his, quorum in Christo regeneratorum nec usque adeo uita in corpore male gesta est, ut tali misericordia iudicentur digni non esse, nec usque adeo bene, ut talem bere; sicut etiam facta resurrectione mortuorum non non mittantur aeternum. Neque enim de quibusdam ueraciter diceretur, quod non eis remittatur neque in hoc saeculo neque in futuro, nisi essent quibus,
Abbreviated transcription (Latin):
tis et impietatis magnitudine m̃ciendũ
Qui uͦ ꝑ aliqͦ grandi cͥminȩ morte multat᷑
nunquid mora qua occidit᷑ quȩ ꝑ breuis ẽ.
cius suppliciũ leges estimant. et nõ q eum
insẽpit̾nũ auferunt de societate uiuentiũ.
Q uod ẽ. autẽ de ista ciuitate mortali homines

Expanded text:
tis et impietatis magnitudine metiendum. tis et impietatis magnitudine metiendum. Qui vero pro aliquo grandi crimine morte mulctatur, numquid mora qua occiditur, quae perbrevis est, ejus supplicium leges aestimant, et non quod eum in sempiternum auferunt de societate viventium? Quod est autem de ista civitate mortali homines
Abbreviated transcription (Latin):
ũb̾at᷑. ⁊ suauitas uoluptatis exigue dui¬
tumo dolore punitur : Qiuid inuindis
nunqͥd tã du quisq udicandꝰ ẽ. eẽ. deħe.
quãdui fec̃ uñ meruit alligari. cũ ustis¬
sime annosas pęnas seruus incõpedibus
pendat qͥ ũbo aut ictu celerrime tnͣse ale
uł lacessuit dnm̃. uł plagauit: Iã uͦ dãp¬
nũ ignominia. exilium. et seruitꝰ cũ plerũ¬
q sic infligunt᷑ ut nulla uenia relaxentur.
nõne ꝓ huniꝰ uitȩ mͦ similia pęnis uidentur
çt̃nis Idõ qͥppe ȩc̃na eẽ. non possunt.
quia nec ipsa uita quȩ his plecticur por¬
rigit᷑ in gc̃nũ: et cam̃ peccata quȩ uindi¬
cantur longissimi temporis pęnis breuis¬
simocẽꝑe ꝑpetrant᷑. noc quisquã extitit
quicenseret tãcico nocentiũ fimenda õẽ.
corm̃ta. quãcico factũ ẽ. uł homicidium
uł ad ulteriũ ł sacrilegum. uł quodlibet¬
aliud scelꝰ. nõ temꝑis longitudine s iniqͥta¬

Expanded text:
uerberatur et suauitas delectationis exiguae diuuerberatur et suauitas delectationis exiguae diuturno dolore punitur? quid in uinculis? numquid tamdiu quisque iudicandus est esse debere, quamdiu fecit unde meruit alligari, cum iustissime annosas poenas seruus in compedibus pendat, qui uerbo ant ictu celerrime transeunte uel lacessiuit dominum uel plagauit? iam uero damnum, ignominia, exilium, seruitus cum plerumque sic infliguntur, ut nulla uenia relaxentur, nonne pro huius uitae modo similia poenis uidentur aeternis? ideo quippe aeterna esse non possunt, quia nec ipsa uita, quae his plectitur, porrigitur in aeternum; et tamen peccata, quae uindicantur longissimi temporis poenis, breuissimo tempore perpetrantur. nec quisquam extitit qui censeret tam cito nocentium finienda esse tormenta, quam cito factum est uel homicidium uel adulterium uel sacrilegaliud scelus, non temporis longitudine, sed iniquita
Abbreviated transcription (Latin):
Sic autẽ quidã corum ct᷑ qͦs defendimꝰ
cinitatẽ dĩ iniustũ pucant. ut ꝓpecca¬
cis quãlibet magnis paruoscilicet tp̃r
ꝓpecͣtis pena quisq dãpnet᷑ ȩt̃na: quasi
ulliꝰ idunquã iusticia legis attendat
ut canta mora tẽꝑis quisq puniatur.
quanta mora tẽporis uñ pimmiretur ad.¬
misit Octo genera pęnarũ in legibus
talionẽ. ignominiã. exiliũ. mortẽ. ser¬
uitutẽ. Quid horũ ẽ. qd inbreue cẽpus
ꝓcuiꝰq peccati celeritate coartet᷑. ut tam¬
ta uindicet᷑ morula quanta dep̾hendit᷑
ꝑpetratũ. nͥ forte talio: Id enĩ agit:
ut hoc paciat᷑ quisq qd fec̃ Unde illudẽ
legis: oculũ ꝓ ocło dentẽ ꝓdence fieri
cnĩ potest ut cã breui tpr quisq amittat
oculũ seueritate uindictȩ: quã culit
ipse alteri imꝓbitate peccati Porro aũ
si alienȩ feminȩ oscłm infixũ rationis
ũb̾e sit uindicare. nõne qui illud puncto
cẽꝑis fecerit incõꝑabili horarũ spacio¬

Expanded text:
Sic autem quidam eorum, contra quos defendimus ciuitatem dei, iniustum putant, ut pro peccatis quamlibet magnis paruo scilicet tempore perpetratis, poena quisque damnetur aeterna, quasi ullius id umquam iustitia legis attendat, ut tanta mora temporis quisque puniatur, quanta mora temporis unde puniretur admisit. octo genera poenarum in Legibus talionem, ignominiam, exsilium, mortem, seruitutem. Quid horum est quod in breue tempus pro cuiusque peccati celeritate coartetur, ut tanta uindicetur morula, quanta deprehenditur perpetratum, nisi forte talio? Id enim agit, ut hoc patiatur quisque quod fecit. Unde illud est legis: Oculum pro oculo, dentem pro dente. Fieri enim potest, ut tam breui tempore quisque amittat oculum seueritate uindictae, quam tulit ipse alteri inprobitate peccati. Porro autem si alienae feminae osculum infixum rationis sit uerbere uindicare, nonne qui illud puncto temporis fecerit, inco
Abbreviated transcription (Latin):
tur. nignis eorũ nõ extinguetur: Ad
hocenĩ uehem̃tiꝰ com̃dandũ etiã dñs
iłis cũ m̃bra quȩ omẽm scandalizant
ꝓhis hominibꝰ poneret. quos ut sua
m̃bra dextera quisdiligit. ea quȩ p¬
ciꝑet amputari: bonũ ẽ. t̾ inquid de¬
bilẽ introrre inuitã. quã duas manus
habentẽ ire ingehennã in ignẽ inex

Expanded text:
r. Ad hoc enim uehementius commendandum etiam Dominus Iesus, cum membra quae hominem scandalizant pro his hominibus poneret, quos ut sua membra dextra quis diligit, eaque praeciperet amputari: Bonum est tibi, inquit, debilem introire in uitam quam duas manus habentem ire in gehennam, in ignem inex
Abbreviated transcription (Latin):
ab eis: Inueritate sane ꝓtulit idiciũ
p̃dicens eis quando puniendi eent̃ : si
insua malignitate ꝑsisterent. Refulsit
in monte facies eiꝰ. in orbe fama eius. Nec
c̃fractus siue c̃tritꝰ ẽ quia neq in se. neq
ineccła sua ut cẽ. desisteret ꝑ secutoribꝰ
cessit. ⁊ idõ nõ ẽ. factũ naꝙ fiec qđ ini

Expanded text:
ab eis. In ueritate sane protulit iudicium praedicens eis, quando puniendi essent, si in sua malignitate persisterent. Refulsit in monte facies eius, in orbe fama eius; nec confractus siue contritus est, quia neque in se neque in ecclesia sua, ut esse desisteret, persecutoribus cessi
Abbreviated transcription (Latin):
añ greci ita hunc dicunt᷑ hab̾e ⁊ hȩbrei
Sic gͦ dicta sunt cprã cãquã dic̃ent᷑ duo ꝙp̃ra
fallam̃. atq ita ille inopinatꝰ adueniat.
nõ existentibꝰ cot regibꝰ in orbe romano:
Quid si enĩ numero isto denario uniũsitas
regũ significata ẽ. pꝰ qͦs ille uenturus ẽ.
sic̃ millenario centenario. septenario
significatur plerũq uniũsitas: et aliis
acq aliis numeris qs nc̃ commomorare
nõ ẽ. necesseAAlio loco idẽ danihel
ierit inquid tẽpꝰ cͥbulationis quał nõ suit¬

Expanded text:
autem Graeci, ita hunc dicuntur habere et Hebraei. autem Graeci, ita hunc dicuntur habere et Hebraei. Sic ergo dicta sunt tempora, tanquam dicerentur duo tempora. fallamur, atque ita ille inopinatus adveniat, non existentibus tot regibus in orbe Romano. Quid enim si numero isto denario universitas regum significata est, post quos ille venturus est: sicut millenario, centenario, septenario significatur plerumque universitas, et aliis atque aliis numeris, quos nunc commemorare non est necesse? 2. Alio loco idem Daniel, Et erit, inquit, tempus tribulationis, qualis no
Abbreviated transcription (Latin):
umnagnitudo regũ qͥ sub omĩcelo sunt clata
ẽ. scĩs altissimi. ⁊ regnũ eiꝰ regnũ sẽpit̾nũ.
iom̃s pͥncipatꝰ ipsi seruiet̃᷑ ⁊ ob audient:
Huc usq inqͥt finis sermonis Ogo danihel
multũ cogitationes meȩ ẽtͣbabat᷑ mȩ. ⁊
forma mea immutata ẽ. suꝑme. ⁊iũbũ ĩ
corde meo c̃seriaui: Quatuor illa regna
ex posucrunt quidã asfiricrũ. ꝑsarũ. mace¬
donũ i romanorũ. Quã uͦ c̃uenient id fece¬
rint qui nosso desidant legant prbi iero¬
nimi librũ indamhelẽ sacis erudite diligen¬
seuissimũ regnũ licet exiguo spacio cẽꝑis
sustinendũ. donec ultimo uidicio regnũ
sc̃i accipiant sẽpit̾nũ. qͥ uł dormitans
hȩc legit dubitare nõ sinit᷑ Tẽpꝰ qͥppe et
dimidiũ: ac ꝑ hoc ꝑtres annos et semissẽ
eciã numero dierũ posteriꝰ posito dilucescit
aliqñdo inscͥpturis. ⁊ m̃siũ numero decla¬
ratur Uident᷑ enĩ cẽꝑa indefinite hic lin
dicta sunt: quẽ latini nõ habent: Sicut

Expanded text:
omni coelo sunt, data est sanctis Altissimi. Et regnum ejus regnum sempiternum: et omnes principatus ipsi servient, et obaudient. Huc usque, inquit, finis sermonis. Ego Daniel, multum cogitationes meae conturbabant me, et forma mea immutata est super me, et verbum in corde meo conseruaui. Quattuor illa regna exposuerunt quidam Assyriorum, Persarum, Macedonum et Romanorum. Quam uero conuenienter id fecerint, qui nosse desiderant, legant presbyteri Hieronymi librum in Danielem satis erudite diligensaeuissimum regnum licet exiguo spatio temporis sustinendum, donec Dei ultimo iudicio regnum sancti accipiant sempiternum, qui uel dormitans hdimidium, ac per hoc tres annos et semissem, etiam numero dierum posterius posito dilucescit, aliquando in Scripturis et mensium numero declaratur. Videntur enim tempora indefinite hic dictdicta sunt, quem latini non habent. Sicut
Abbreviated transcription (Latin):
dicendo. Et aspiciẽt᷑ ad me ꝓ eo qd insultaue¬
runt ⁊ plangent suꝑ eo planctũ quasi suꝑ
karissimũ siue dilectũ ⁊ dolebunt dolore
quasi suꝑ unigenitũ: Penitebit quippe
uideos indie illa etiã eos qͥ accepturi sunt
sultauerint xp̃o cũ eũ aspexerint in sua
maiestate uenientẽ eñꝙ eẽ. cognouerĩt.
quẽ priꝰ humilẽ insius parentibꝰ illusert̃:
quãuis et ipsi parentes eorũ tantȩ impie¬
tatis auctores resungentes uidebt̃ eũ. seo
puniendi iã nõ ad huc corrigendi: Nõ itaq
hoc loco ipsi intelligendi st̃ ubidictũ õ.
ieffundã suꝑ domũ dđ i suꝑ habitatores

Expanded text:
icendo: Et adspicient ad me pro eo quod insultauerunt, et plangent super eo planctum quasi super carissimum siue dilectum et dolebunt dolore quasi super unigenitum. Paenitebit quippe Iudaeos in die illa, etiam eos, qui accepturi sunt sultauerint Christo, cum ad eum adspexerint in sua maiestate uenientem eumque esse cognouerint, quem prius humilem in suis parentibus inluserunt; quamuis et ipsi parentes eorum tantae illius inpietatis auctores resurgentes uidebunt eum, sed puniendi iam. non adhuc corrigendi. Non itaque hoc loco ipsi intellegendi sunt, ubi dictum est: Et effundam super domum Dauid et super habitatores
Abbreviated transcription (Latin):
ne nõ damauit nec tam̃ inp̃dicanda
ueritate cessauit: Sed nõ ẽ. audita foris
uox eiꝰ nec auditur. quando qͥdẽ ab eis
qͥ foris ab eius corꝑe p̾cisi st̃ nõ illi obȩ¬
dit᷑: ipsosq suos ꝑsecutores iudgos qͥ
calamo quassato ꝑdita integritate. et
lino fumanti amisso lumine cõꝑati sũt̃

Expanded text:
dicanda ueritate cessauit; sed non est audita foris uox eius nec auditur, quando quidem ab eis, qui foris ab eius corpore praecisi sunt, non illi oboeditur; ipsosque suos persecutores Iudaeos, qui calamo quassato perdita integritate et lino fumanti amisso lumine conparati sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ȩt̃nũ qͥparatꝰ ẽ. diabolo uangelis euis.¬
Sic qppe ostendit et̃no igne diabolũ ⁊ angłos
eius arsuros: et qd scͥptũẽ. inapocalipsi.
diabolꝰ qui seducebateos missus ẽ. instagnũ
ignis ⁊ sulphuris. quo ibestia ⁊ seudo ꝑꝑħȩ
cruciabunt᷑ die ⁊ nocte in scła scłorũ: Qđ¬

Expanded text:
aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus.aeternum, qui paratus est diabolo et angelis ejus. Ubi ostendit, aeterno igne diabolum et angelos ejus arsuros. Et quod scriptum est in Apocalypsi: Diabolus, qui seducebat eos, missus est in stagnum ignis et sulphuris quo et bestia et pseudoprophetae cruciabuntur die et nocte in secula seculorum.
Abbreviated transcription (Latin):
etiã eis qͥ ꝑdite uixerint donec daudant diẽ
uitȩ huiꝰ extremũ ꝑhanc orationẽ qͣlia cũq
i quantacũq fuerint omĩa qͦtidie peccata
ddimitti. sic̃ ipsa qͦtidie frequentat᷑ oratio:
si hoc cantũmꝰ custodire meminerit̃ ut qñdo
ab eis ueniam petunt qui eos peccato qͥlicũꝙ
leserunt ex corde dimattant: Cũ adhec omiã
deo donante  pespondere respondero.¬
Nub iste claudendus ẽ. Ac pͥmũ quexi oporcet¬
atq cognosci curȩccła ferrt nequiuerit
om̃iũ dispucationẽ diabolo etiã pꝰ maximas
iduiturnissimas penas purgationẽ uł in¬
dulgentiã pollicentẽ: Neq enĩ cot scĩ
⁊ sacͥs ueteribꝰ ac nouis lict̾is eruditi. mun¬
dationẽ ⁊ regni cȩlorũ beaticudinẽ post
qualiacũq ⁊ quanta cũq supplicia quali¬
buscũq ⁊ quantiscũq angłis inuiderut̃:
s pociꝰ uiderunt diuinã uacuari uł in¬
firmari nõ posse sencentiã quase dñi p̃
rum. discedite a me maledicti in ignẽ

Expanded text:
donec claudant diem uitae huius extremum, per hanc orationem, qualiacumque et quantacumque fuerint, omnia cottidie peccata dimitti, sicut ipsa cottidie frequentatur oratio, si hoc tantummodo custodire meminerint, ut, quando ab eis ueniam petunt, qui eos peccato qualicumque laeserunt, ex corde dimittant. Cum ad haec omnia Deo donante respondero, liber iste claudendus est. CAPUT atque cognosci, cur Ecclesia ferre nequiverit hominum disputationem, diabolo etiam post maximas et diuturnissimas pdulgentiam pollicentem. Neque enim tot sancti et sacris ueteribus ac nouis litteris eruditi mundationem et regni caelorum beatitudinem post qualiacumque et quantacumque supplicia qualibuscumque et quantiscumque angelis inuiderunt, sed potius uiderunt diuinam uacuari uel infirmari non posse sententiam, quam se Dominus Discedite a me, maledicti, in ignem
Abbreviated transcription (Latin):
ãmonere quatinꝰ idaccipiendũ sit : quia
scilicet ꝓpt̾ formã serm dictũ ẽ. inqua se
altissimꝰ humillimũ p̃buit. ipsius homi¬
nis nom̃ ad eũ significandũ posuerunt.
de cuiꝰ genere eadẽ serui forma suscepta
ẽ. Datꝰ ẽ. in eũ sp̃s sc̃s.q̾ uncolũbę spo¬

Expanded text:
admonere quatenus id accipiendum sit, quia scilicet propter formam serui dictum est, in qua se Altissimus humillimum praebuit, ipsius hominis nomen ad eum significandum posuerunt, de cuius genere eadem serui forma suscepta est. Datus e
Abbreviated transcription (Latin):
id ẽ. ꝓpħiȩ: inqͥbꝰ erat upse mores. Sic enĩ
cor patrũ conũtet᷑ ad filios cũ intellig̃cia
pacrũ ꝑducet᷑ ad intelligentiã filiorum:
et cor filiorũ ad patrescorũ. dũ in io qd sense¬
runt illi c̃sentiunt usti Uiseptuaginta
dixert̃. ⁊i corhominis ad ꝓximũ suũ. Sunt
enĩ int̾ se ualde ꝓximi patres ⁊ filii. Quãqꝙͣ.
st̃. pocest alius sens idẽq lector inueniri
ut intelligat᷑ elias cordi patris comiersurꝰ
ad filiũ. nõ utiq agendo ut pat̾ diligat
filiũ. s docendo qd pat̾ diligat filiũ: ut ⁊
uidei quẽ priꝰ ocłant diligantꝰ eundẽ. qͥ nr̃¬

Expanded text:
e Moses. sic enim cor patrum conuertetur ad filios, cum intellegentia patrum perducetur ad intellegentiam filiorum et cor filiorum ad patres eorum, dum in id quod senserunt illi, consentiunt et isti; ubi Septuaginta dixerunt: et cor hominis ad proximum suum. sunt enim inter se ualde proximi patres et filii. quamquam t, potest alius sensus idemque electior \'inueniri, ut intellegatur Helias cor dei patris conuersurus ad filium; non utique agendo, ut pater diligat filium, sed docendo, quod pater diligat filium; ut et Iudaei quem prius oderant diligant eunde
Abbreviated transcription (Latin):
cõmemoranda interim dixi: hec gͦ
in illo scło qd futurũ ẽ. sidiceremus fut̾a
nob̾q increduli respondent suiiltis
ut ea credamꝰ de singłis reddite racio¬
nẽ : nos nõ posse confiterem᷑ eo d istis
isimilibꝰ dĩ miris oꝑibꝰ infirma morta¬
liũ ratiocinatio uinceret᷑ fixã camen
apd̾ nos eẽ. racionẽ. nõ sine racione
omĩpocentẽ facere uñ animꝰ humanꝰ
infirmus rationẽ nõ potest redđe. ⁊
inmultis quidẽ rebꝰ incertũ nob eẽ. qͥd
uelit: illud tam̃ eẽ. certissimii nichil
eorũ illi eẽ. impossibile quęcũq uolue¬
rit eiq nos oredẽ p̃dicenti. quẽ neq
in potentẽ neq m̃cientẽ possumus ercdẽ
hi tam̃ fidĩ rephensores ex actoresq ratio¬
nis. quid adista respondent de quibꝰ racio
reddi ab homine nõ potest. et tam̃ sunt
et ipsi rationi nature uident᷑ eẽ. contrarta
Quȩ si futura eẽ. diceremꝰ. similit̃ a nob̾ sic̃

Expanded text:
commemoranda interim duxi? Haec ergo commemoranda interim duxi? Haec ergo in illo saeculo, quod futurum est, si diceremus futura nobisque increduli responderent: \'Si uultis ut ea credamus, de singulis reddite rationem\': nos non posse confiteremur, eo quod istis et similibus Dei miris operibus infirma mortalium ratiocinatio uinceretur; fixam tamen aput nos esse rationem, non sine ratione Omnipotentem facere, unde animus humanus infirmus rationem non potest reddere; et in multis quidem rebus incertum nobis esse quid uelit, illud tamen esse certissimum, nihil eorum illi esse inpossibile, quaecumque uoluerit; eique nos credere praedicenti, quem neque inpotentem neque mentientem possumus credere. Hi tamen fidei reprehensores exactoresque rationis quid ad ista respondent, de quibus ratio reddi ab homine non potest, et tamen sunt, et ipsi rationi naturae uidentur esse contraria? Quae si futura esse diceremus, similiter a nobis, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
reddant racionẽ si posst̃ infideles isti
quidiuinis nolt̃ litteris credere. quid
ali ud quãnõ putantes eas cẽ. diuinas. eo qđ
res habeant in credibiles sicuti hoc ẽ ũn
nc̃ agimꝰ : slon enĩ admittit inquiunt
ulla racio ut caro ardeat neq absumat᷑.
doleat neq moriatur: raciotinatores
udelicet magni : quide õĩbꝰ rebꝰ quas
cẽ. muabiles constat possunt reddere
racionẽ. Reddant gͦ de his quȩ pancha
posuimꝰ. que ꝓculdubiosi eẽ. nescirent
ieẽ. futura diceremꝰ: multo minꝰ credẽt
infuturo scło futurũ salẽ quẽ faceret
ignis uelut aqua fluescere. eundemq
faceretꝰ aqua uelut igne crepitare aut
futurũ fontẽ cuiꝰ aqua in refrigerio
noctis sic ardeat ut nõ possit tangi. in
ȩstibꝰ uͦ diei sicalgeat ut nõ possit bibi.
nũ constringentis ad ureret. uł eũ qͥ ũn¬
cũq accensus extingui omĩno nõ posset
icȩt̾a quȩ p̃t̃ missis aliis innumeris

Expanded text:
reddant rationem, si possunt, infideles isti, reddant rationem, si possunt, infideles isti, qui nolunt diuinis litteris credere; quid aliud quam non putantes eas esse diuinas, eo quod res habeant incredibiles, sicuti hoc est unde nunc agimus. Non enim admittit, inquiunt, ulla ratio, ut caro ardeat nec absumatur, doleat neque moriatur; ratiocinatores uidelicet magni, qui de omnibus rebus, quas esse mirabiles constat, possint reddere rationem. lieddant ergo de his, quae pauca posuimus, quae procul dubio si esse nescirent et ea futura esse diceremus, multo minus crederent in futuro saeculo futurum salem, quem faceret ignis uelut in aqua fluescere, eundemque faceret aqua uelut in igne crepitare; aut futurum fontem, cuius aqua in refrigerio noctis sic ardeat, ut non possit tangi, in aestibus uero diei sic algeat, ut non possit bibi; num constringentis adureret, uel eum qui undecumque accensus exstingui omnino non posset, et cetera quae praetermissis aliis innumeris
Abbreviated transcription (Latin):
cȩt̾a in aquis natare s mergi. et qd ẽ. mira¬
bilus cum in imo aliquanoui fuerie inde
ad aquȩ suꝑficiẽ rursus emengere: qñdo
madefactum debuit humoris ponde pre¬
grauari : Poma in t̾ra sodomorũ gigni qͥdẽ
et ad maturitatis faciem ꝑuenire: s morsu
pronsuue cẽptata infumũ ac fauillam
corio fatiscente uanescere. Prriten lapi¬
dẽ ꝑsicũ tenentis manũ siuehem̃tius
nom̃ accepit. In eadẽ ꝑside gigni etiam
lapidẽ soleniten: cuiꝰ interiorẽ candorẽ
cum luna crescere atq deficere. Incapado¬
cia etiã uento equas conciꝑe eosdẽo fȩcꝰ
nõ amplius criennio iuuere Tilen indie
insulã eo p̃ferri cȩt̃is cris. quod omis qͣu̾e
in ea gignitur nunquã nudatur tegmine
foliorum De his atq aliis innumerabilibꝰ
mirabilibꝰ quȩ historia non factorũ itns¬
actorũ s manentiũ locorũ cenet. mͥ autẽ
aliud agentiea ꝑsequi nimis longũ est:

Expanded text:
cetera in aquis natare, sed mergi; et, quod est miracetera in aquis natare, sed mergi; et, quod est mirabilius, cum in imo aliquamdiu fuerit, inde ad aquae superficiem rursus emergere, quando madefactum debuit umoris pondere praegrauari. Poma in terra Sodomorum gigni quidem et ad maturitatis faciem peruenire; sed morsu pressuue tentata in fumum ac fauillam corio fatiscente uanescere. Pyriten lapidem Persicum tenentis manum, si uehementius nomen accepit. In eadem Perside gigni etiam lapidem seleniten, cuius interiorem candorem cum luna crescere adque deficere. In Cappadocia etiam uento equas concipere, eosdemque fetus non amplius triennio uiuere. Tylon Indiae insulam eo praeferri ceteris terris, quod omnis arbor, quae in ea gignitur, numquam nudatur tegmine foliorum. De bis adque aliis innumerabilibus mirabilibus, quae historia non factorum et transactorum, sed manentium locorum tenet, mihi autem aliud agenti ea persequi nimis longum est,