comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
la issio addixit mare. recussit uen¬
tos. tulit fbines. dedit quietem. na¬
uigantes ipsum eẽ. omĩum sentiuit.
credunt. facent᷑ auctorem. S iam
suȩ nauem. mare scłi transfretatus
ascendit. gentium flabra. iudeorum
tͣbines. ꝑsecutorum ꝓcellȩ. nulginu¬
bes. demonum nebulȩ sic ruerunt.
ut tociꝰ mundi fieret una tempestas.
l egum spumabant undȩ. feruebant
potestatum fiuctꝰ. sonabat rabies tͣdi¬
torum. ppłorum gͣgites rotabant᷑.
ꝑfidie notabant᷑ scopl̃i. mugiebãt
littora xpĩanorum. lapsorum naufra¬
gia uexabant᷑. ⁊ erat tociꝰ mundi unũ
discrimen. unumꝰ naufragiͣ. Tunc
discipłi accedunt ad erm. Suscita¬
dum corripit. tranquillat orbem. re¬
ges mitigat. potestates placat. sedat.
fluctꝰ. componit ppłos. Romanos
efficit xp̃ianos. ex ipsisq executores
ꝑsecutores nominis xpĩani. Hanc tran¬
quillitatem seruant pͥncipes xpĩan.
eccłia tenet. habet xp̃ianitas. gentili¬

Expanded text:
sio sola addixit mare, recussit vensio sola addixit mare, recussit ventos, tulit turbines, dedit quietem, navigantes ipsum esse omnium sentiunt, credunt, fatentur auctorem. Sed jam suae navim mare saeculi transfretaturus ascendit, gentium flabra, Judaeorum turbines, persecutorum procellae, vulgi nubes, daemonum nebulae, sic ruerunt, ut totius mundi fieret una tempestas. Regum spumabant undae, fervebant potestatum fluctus, sonabat rabies subditorum, populorum gurgites rotabantur, perfidiae notabantur scopuli, mugiebant littora Christiana, lapsorum naufragia versabantur, et erat totius mundi unum discrimen, unumque naufragium. Tunc discipuli accedunt ad Dominudum, corripit, tranquillat orbem, reges mitigat, potestates placat, sedat fluctus, componit populos, Romanos efficit Christianos. Ex ipsis quoque, exsecutores persecutores nominis Christiani. Hanc tranquillitatem servant principes Christiani, Ecclesia tenet, habet Christianitas, gentili
Abbreviated transcription (Latin):
factus e. in mari. ita ut naincła oꝑi¬
ret᷑ fluctib. Ipse autem dormiebat.
Mare qd̃ pedib xp̃i tumentia terga
submisit. transiuit in planum ũti¬
cem. suos motꝰ frenauit. astrinxit finc¬
tꝰ. ⁊ ꝑlinquentem uiam saxea solidi
ris: Quid ipse xp̃c futurorum p̃scius
p̃sentium sic uidebat᷑ ignarꝰ. ut instã¬
tem ꝓcellam. tempestatis horam. tẽpꝰ
ꝑicłi ñ caueret. s inter ingilantes
om̃s tunc solꝰ teneret᷑ in somno qnͣ¬
do imminebat sͥ suisq tam grande
discͥmen: fr̃s. gub̃natoris ꝑitiam ñ
ꝓbat temꝑies serena. s procellosa tẽ¬
pestas. Blandiante aura. nauẽ regit
ultimus nauta. In confusione uento¬
rum. pͥmi querit᷑ ars magist᷑. hinc
ẽ. qd̃ discipłi postea quam ind̾unt s
industriam nauticam deꝑisse. in
ipsum gub̃natorem rerum. uecto¬
rẽ mundi. elem̃torum magistrum
trepidi confugiunt. petentes ut se¬
daret fluctꝰ. ꝑicłm submon̾et saiui¬
tem reddet desꝑacis. Deniq ubi so-¬

Expanded text:
factus est in mari, ita ut navicula operiretur fluctibus, ipse autem dormiebat . Mare quod pedibus Christi tumentia terga submisit, stravit in plano vertices suos, motu frenavit, astrinxit fluctus, et per liquentem viam saxea soliditris? Quid ipse Christus futurorum praescius, praesentium sic videbatur ignarus, ut instantem procellam, tempestatis horam, tempus periculi non caveret: sed inter vigilantes omnes tunc solus teneretur in somno, quando imminebat sibi suisque tam grande discrimen? Fratres, gubernatoris peritiam non probat temperies serena, sed procellosa tempestas: blandiente aura, navim regit ultimus nauta; in confusione ventorum, primi quaeritur ars magistri. Hinc est quod discipuli posteaquam viderunt sibi industriam nauticorum deperiisse, in ipsum gubernatorem rerum, rectorem mundi, elementorum magistrum trepidi confugerunt, petentes ut sedaret fluctus, periculum submoveret, salutem redderet desperatis. Denique ubi jus
Abbreviated transcription (Latin):
cłiasticȩ lectionis sic diumo
dispensantur archano. ut
⁊ ꝑitis scientiam conferat
altiorem. ⁊ simplicib salu¬
taris intelligentiȩ gram̃ largiantur.
A scedente inquit dnõ innanicłam. se¬

Expanded text:
iasticae lectiones sic divino dispensantur arcano, ut et peritis scientiam conferant altiorem, et simplicibus salutaria intelligentiae gratiam largiantur. Ascendente, inquit, in naviculam
Abbreviated transcription (Latin):
tutũ. portat quȩstum uitȩ. lucrũ salutis
euectat. S quȩ intrãcarnis pelagꝰ. sindit
uitioꝵ fluctꝰ. int̾ scopłos cͥminũ tͣnsit.
p̃tit litora passionũ. nͥ cito portum pieta¬
tis intͣuerit. ex̾cere uirtutes ñ potest.lu¬
cͣ non potest bab̃e urtutum. Q se stare
nouit in huiꝰ uite lubͥco. qͥ se intelligit
carnis uiam tͣnsire ꝑ lapsum. qͥ se sentit
incursionib ignorantie. negligentie cał¬
sib subiatere. sic ienmiũ teneat. nt mi¬
scdiam ñ relinqͣt. Ieuinium nob̃ aꝑit¬

Expanded text:
tutum navis, portat quaestum vitae, lucrum salutis advectat. Sed qui intrat carnis pelagus, scindit vitiorum fluctus, inter scopulos criminum transit, praeterit littora passionum; nisi cito portum pietatis intraverit, exercere virtutes non potest, lucrum non potest habere virtutum. Qui se stare novit in hujus vitae lubrico, qui se intelligit carnis viam transire per lapsum, qui se sentit incursionibus ignorantiae, negligentiae casibus subjacere, sic jejunium teneat, ut misericordiam non relinquat. Je
Abbreviated transcription (Latin):
rienti panem. dadit s ip̃i regnum. Nega¬
bit sͥ fontem uitȩ. sitienti aquȩ calicẽ qͥ¬
uendit. ut emere illd̃ om̃ĩs homo possit.
Eragnentum panis ponit inp̃tiũ. qi uult
panis uendit. qͥs se excusare potĩt ñ emen¬
tem. quem tanta uilitas. uenditionis
accusat. fis̃. prandium nrm̃ sit cena pau
ꝓmutente ip̃o cum dic̃. manducabitis
in mensa mea in regno meo. fr̃s sint de
imiutari. homo dando pauꝑidatͥ.

Expanded text:
rienti panem, dabit sibi regnum; negabit sibi fontem vitae, sitienti aquae calicem qm vendit: et ut emere illud omnis homo possit, fragmentum panis ponit in pretium, quia vult panis vendit; quis excusare poterit non ementem, quem tanta vilitas venditionis accusat? Fratres, prandium nostrum sit paupromittente ipso, cum dicit: Manducabitis in mensa mea in regno meo . Fratres, sint delimmutari. Homo, dando pau
Abbreviated transcription (Latin):
in me hoc ẽ in carne mea bonum. Si ñ bo¬
num. utiq malum. Qd̃ malum: fragilitas
c̃te. quȩ dum serpit in carne. estuat in ue
sanguine. in uitior frenesim sic erumpit.
imponit. Iubi necessitas ñ uoluntas. ll bi
extat de conditione captiuitas. iudiciũ de
potestate ñ constat. fragilitas ẽ. ꝑ qmͣ ua¬
dit hõ ñ qͦ inuitat uoluntas. s qͦ necessi¬

Expanded text:
in me, hoc est, in carne mea, bonum : si non boin me, hoc est, in carne mea, bonum : si non bonum, utique malum. Quod malum? Fragilitas certe, quae dum serpit in carne, in venis aestsanguine, in vitiorum phrenesim sic erumpit. imponit: et ubi necessitas, non voluntas; ubi exstat de conditione captivitas, judicium de potestate non constat. Fragilitas est per quam vadit homo, non quo invitat voluntas, sed quo necessi
Abbreviated transcription (Latin):
nat᷑a .Nam quotiens cyboꝵ truditas uta-¬
lia deicit. infirmat stomachum. corrũ¬
pit sanguinẽ. uitiat humores. succendit
coleram. extremum febͥs gignit incendi¬
um. totiens eg̾ mentem ꝑdit. amittit sẽ¬
sũ. fert᷑ desiduis. contͣriis urget᷑. salutaria
respuit. qu̾it noxia. fug̃ curam. Tc̃ medi¬
ci satagunt abstinentiȩ remedio subueni
re. ut sanet abstinentia qd̃ uoracitaᷤ sau¬
ciarat. I si ꝓ temꝑali cura egͥ seruant me
arduam pietatem. qͣre ꝓ sempitña salu¬
te sit durum. xpo modatis obedire ieni¬
niis. corpꝰ gub̃nare m̃sura. m̃tem regere
parcitate. sensum sobͥetate refrenare.Si¬
cut tetrȩ nubes caligant cȩlum. sic obscu¬
rant ammas intemꝑata comuina.Sic̃
uentoꝵ tͣbines elem̃ta confundunt. sic
Ut nubẽ fluctꝰ corpꝰ ebrietas sic demer¬
git. hominẽ dat in ꝓfundũ. lucͣ uitȩ
aufert. mortis fac̃ subire naufragium.
ns insũb sic deplorat. Scio qi ñ inhabitat

Expanded text:
natura. Nam quotiens ciborum cruditas vitanatura. Nam quotiens ciborum cruditas vitalia dejicit, infirmat stomachum, corrumpit sanguinem, vitiat humores, succendit choleram, extremum febris gignit incendium toties aeger mentem perdit, amittit sensum, fertur desideriis, contrariis urgetur, salutaria respuit, quaerit noxia, fugit curam. Tunc medici satagunt abstinentiae remedio subvenire ut sanetur, ut sanet abstinentia quod voracitas sauciarat. Et si pro temporali cura aegri mearduam parcitatem; quare pro sempiterna salute sit durum Christo moderatis obedire jejuniis, corpus gubernare mensura, mentem regere parcitate, sensum sobrietate frenare? Sicut terrae nubes caligant coelum, sic obscurant animas intemperata convivia; sicut ventorum turbines elementa confundunt, sic ut navem fluctus, corpus ebrietas sic demergit, hominem dat in profundum, lucra vitae aufert, mortis facit subire naufragium. nis visceribus sic deplorat: Scio quia non habitat
Abbreviated transcription (Latin):
sedens. Homo. ũt̾b& te fides. spes te lon-¬
gior ñ fanget. qr certatͥ resẽ. quȩ in ipso
tibi reposita seruat᷑ rerum auctore.
Mortui inqͥt estis. ⁊ uita ur̃ã abscondita
Laborans messor qd̃ in semine ñ iudet
indebit in messe. ⁊ qͦd in sulco deflet:
gaudebit in fructu De iriunio. xli.
ella gentuli legimꝰ suꝑasse qmͣ¬
plurimos qͦs tam̃ prgnas car¬
nis leginius ñ uitisse. Iaudimmꝰ cos dedis¬
se delictis pectora. qͥdorsa hostib ñ dedunt.
Irohdolor. uictores gentium. intiorũ capti¬
uos nationum dños. tͤpi seruisse cͥmini¬
bꝰ seruitute. stetisse int̾ seuientes gladioͦ.
⁊int̃ eneruata lenocina corriisse. regniᷤᷤ
fuisse terrori. ludibrio fuisse peccatis.
adu̾sas acies contͥuisse ienunio. ⁊ crapłatoᷤ
suarũ castͣ dissoluisse uirtutũ. iacuisse
esfusos umno. qͥ iact̾ effuso sanguine nes-¬
cierunt. Unde ẽ. hoc: Unde: Q a hoc ñ ẽ.
tatio s languor. ñ uita s febͥs. frenesis ñ

Expanded text:
sedens. Homo, non te turbet fides, spes te longior non fatiget: quia certa tibi res est, quae in ipso tibi rerum servatur auctore. Mortui, inquit, estis, et vita vestra abscondita . Laborans messor quod in semine non videt, videbit in messe, et qui in sulco deflet, gaudebit in fructu. SERMO XLI.ella gentium legimus superasse quamplurimos, quos tamen pugnas carnis legimus non vicisse, et audivimus eos dedisse delictis pectora, qui dorsa hostibus non dederunt. Proh dolor! Victores gentium vitiorum fuisse captivos, nationum dominos turpi servisse criminibus servitute; stetisse inter saevientes gladios, et inter enervata lenocinia corruisse; regnis fuisse terrori, ludibrio fuisse peccatis; adversas acies contrivisse jejunos, et crapulatos suarum castra dissolvisse virtutum; jacuisse effuso vino, qui jacere effuso sanguine nescierunt. Unde est hoc? unde? quia hoc non est ratio, sed languor; non vita, sed febris; phrenesis, non
Abbreviated transcription (Latin):
inerciã tͣat. Curã uentͥs on̾at. salutis ut¬
auferat curã. Dat carni totum. ut aĩe nil
relinqͣt. fac̃ corpꝰ passionum põpã. fac̃ ut
sit hõ sua mors. uita uitioꝵ. Uñ si se homo
talit̃ senuit egrotum. medico se cȩlesti tͣdat.
secure monitis adqͥescat. a cybis temꝑet
mensuram seruet in post̾um. ut possit
sionum febrem. frenesim mutare uitioꝵ
Abstmentia ẽ. hoĩs pͥma medicina. s ad ple¬
nam curã misciłiȩ reqͥrit expensas. Absti-¬
nentia extinguit febrẽ. s arefacta m̃bra
longe febͥs incendio. nͥ medicinali in fũ¬
dant᷑ unguenta nͥ blandissimis rigent᷑
fom̃tis. nͥ iuuent᷑a medicina sũptuosa.
ad integͣm sanitatem redire ñ poss̃. Sic
orum. carnis amputet passiones ͥminum
mi scdie. sine pietatis riuo. sine elemosinȩ
sũptu. ꝑfectam salutem m̃tib ñ reponit.
Ieiunum sanat uuln̾a pecc̃m s cicatͥces

Expanded text:
inertiam tradat; curat ventris onera, ut salutis auferat curam; dat carni totum, ut animae nil relinquat: facit corpus passionum pompam; facit ut sit homo sui mors, vita vitiorum. Unde si se homo taliter sentit aegrotum, medico se coelesti tradat, secure ejus monitis acquiescat, a cibis se temperet, mensuram servet in potu, ut possit sionum, febrim ac phrenesim vitare vitiorum. Abstinentia est hominis prima medicina; sed ad plenam curam, misericordiae requirit expensas. Abstinentia exstinguit febrem, sed arefacta membra longae febris incendio, nisi largo infundantur unguento, nisi blandissimis rigentur fomentis, nisi juventur medicinae sumptu, ad integram sanitatem redire non possunt: sic orbos, carnis amputet passiones, criminum , sine pietatis rivo, sine eleemosynae sumptu, perfectam salutem mentibus non reponit. Jejunium sanat vulnera peccatorum, sed cicatrices
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑis. S insi miscdiȩ iec̾it fundam̃ta. semũ
ẽ. studium ieninantis. Ieninium ẽ. scĩtatiᷤᷤ
hostia. sacͥficium castitatis. s sine miseri¬
cordiȩ incenso ad diuinum ñ potest con¬
spectũ i odorem suauitatis ascenłe. Qd̃

Expanded text:
isi misericordiae fecerit fundamenta, senium est studium jejunantis. Jejunium est sanctitatis hostia, sacrificium castitatis; sed sine misericordiae incenso ad divinum non potest conspectum in odorem suavitatis ascendere. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipĩ.sͣ. ꝑpetuam felicitatem cũ oratõnidꝰ ex ꝑte nostra i to
cũq̃s eleri. ac ppli nostri ꝓpt̃ elemosinã eꝙ misit. ad restauratõnẽ eccl̃ie
noste. Demde uo nos predicasse pũblite sicut ip̃e mãdauit iltutem di ꝑ
meritũ sc̃i Iħis ostensama m distcictõne Gausb̾ti. cũ bandio n exultatõe om¬
sibi exinde scandalũ oriat᷑. Tibi ñ misosse sĩi exponendeam suẽdi Ieromiti¬

Expanded text:
etuam felicitatem cum orationibus, ex parte nostra, et totius cleri ac populi nostri, propter eleemosynam quam misit ad restaurationem ecclesiae nostrae. Deinde vero nos praedicasse publice, sicut ipse mandavit, virtutem Dei per meritum sancti Joannis ostensam in districtione Gausberti, cum riusquam sibi exinde scandalum oriatur. Tibi etiam misisse sibi exponendas sententi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sut semꝑ. Dilectõ eiũ que uichil querit ex rebus amici. nisi solam be¬
niuolentiam scilicet ut gratis amet amãtem. plerũq amititia ex netes¬
sitate uł indigñtia nascit᷑. ut si ꝑ quem quisq qd̾ deudãt ꝯscquat ͦ Illẽ¬
enĩ ueratiter amicitiam querit qui nichil agendo tam appetit.
Nara illa ex mopia breuis est ⁊ fugitiua. Ista pura ates ꝑpetua Se
pe per similitudinem amicitia colit᷑. ut hũ qui uon possũt aꝑte de¬

Expanded text:
st amicitia, quae nihil quaerit ex rebus amici, nisi solam benevolentiam, scilicet ut gratis amet amantem. 3. Plerumque amicitia ex necessitate vel indigentia nascitur, ut sit per quem quisque quod deiter amicitiam quaerit, qui nihil agendo eam appetit. Nam illa ex inopia brevis et fucata, ista pura atque pe per simulationem amicitia colligitur, ut qui non potuit aperte de
Abbreviated transcription (Latin):
ne loquit᷑ gͦ qua uolũt de Salomone hos dictum accipere:
cogĩt quomodo tbronus eius sic sol ĩ aspectu dĩ patris fuerit
C um scriptã sc̃a dicat. qd aduersum sit cor eius ꝓt̃ ꝯcupiscu̾¬
ciama feminarum. ⁊ adorauertt astaroth. ⁊ chamos deum
pͣsettĩ cũ ⁊ fr̃datus dicat᷑ om̃i ĩmũditia libiditus. .n. ꝓpttu

Expanded text:
ergo qui volunt de Salomone hoc dictum accipere cogitent quomodo thronus ejus sicut sol in conspectum Dei Patris fuerit, cum Scriptura sancta dicat quod aversum sit cor ejus propter concupiscentiam feminarum, et adoraverit Astaroth, et Chamos deum praesertim cum et foedatus omni immunditia libidinis, et propter
Abbreviated transcription (Latin):
uõ natura. Sr̃senĩ auit ⁊riana in medio tͥtici. qr dyabłs hereses ĩt̾
tideles. int̾ scõs pcc̃m. int̾ pacificos lites. int̾ simplices dolos. ĩt̾ ĩno
nec ut reos audiat s ut adimat ĩnecentes. Hostis plus ducẽ ꝙͣ mili¬
tĩ petit. net obsidet mortuos s ĩpugnat uiuentes. Sic dyaꝰ non poc̃o¬
res querit caꝵe quos possid so̾iugatos. s ut iustos capiat sic lalorat.

Expanded text:
atura. Superseminavit zizania in medio tritici. Quia diabolus haereses inter fideles, inter sanctos peccatum, inter pacificos lites, inter simplices dolos, inter innonec ut reos capiat, sed ut adimat innocentes. Hostis plus ducem quam militem petit; nec obsidet mortuos, sed impugnat viventes: sic diabolus non peccatores quaerit capere, quos possidet subjugatos, sed ut justos ca
Abbreviated transcription (Latin):
noce obsectatõis labioꝵ meoꝵ. ⁊ intrauit tremor in ossa mea. ⁊ sb̾tꝰ me¬
lcõꝵ. tempus ñ sinit du me in hoc tunore demorari. celestis ꝑtus ĩpetus
nõ pot̃ taraire nascentiũ. Dico ergo ⁊ uos in ut̾o adhuc penẽtrali uoce.
compellũt. ꝓuida echortatõe p̾moneo. ut añꝙͣ uideatis nr̃em uecetis iłti
prem. aute blandmm̃ta matͥs. pr̃is cendatis ⁊ festinetis ad regnũ. añ pr̃il
ꝑueniatis ad panẽ qm mr̃is ad ubera pendeatis. nec ui nos qͥceᷤͣ sibi aut
mr̃is necessitas. aut etatis tp̃a up̃dicent. s in uob̾ totũ dĩo prĩs tot̃ cele¬
stis respondeat ⁊ acurrat auctorẽ. Pat̃ ñr qui es in ces. Hoc ẽ quod paue¬
lum dr̃ẽ. hoc ẽ quod tremebam profre. hoc ẽ qd̾ n celestiũ ni t̾restͥum
quẽꝯ̃ sinebat ẜuitutis ꝓpͥe condituõ suspicari. Celi ⁊ t̾re carins ⁊ dei repẽ¬

Expanded text:
voce obsecrationis labiorum meorum, et intravoce obsecrationis labiorum meorum, et intrala: tempus non sinit diu me in hoc timore demorari, coelestis partus impetus non potest tardare nascentium. Dico ergo, et vos in utero adhuc penetrali voce compello, provida exhortatione praemoneo; ut antequam videatis matrem, vocetis et Patrem; ante blandimenta matris, Patris tendatis et festinetis ad regnum; ante Patris perveniatis ad panem, quam matris ad ubera pendeatis. Nec in vos quidquam sibi aut matris necessitas, aut aetatis tempora vindicent, sed in vobis totum divino, Patris totum coelestis respondeat et occurrat auctorem. Pater noster qui es in coelis. Hoc est, quod tremebam proferre, hoc est, quod neque coelestium, neque terrestrium quemquam sinebat servitutis propriae conditio suspicari, coeli
Abbreviated transcription (Latin):
quod uos estis nc̃ t̾ribilit᷑ audit᷑i ĩnio t̾ribłr uocaturi tus
Stupent angłi pauescunt suꝑne uͥtutes. Celũ ñ capit s nõ uid. t̾ra nõ
sustim. tota non asseq̾ c̾atura. Qhud ad ñ mortale saac ħy pectꝰ Qd
ad hec mens hõis ĩbecilla: Quid ad istud hũani sensus cꝰ cły angustie:
Qid adħ̾ hũane uocis aura: oid ad istud hũana lingua cito tacitura:
Hoc paulus ĩuisibłr cum uidiss ꝓdidit nõ ꝓdendo ia dicẽs. Nec ocłs udit
nec auris audiuit nec in cor hõis ascendit que ꝑp̾auit dñs diligentib se
H oc ysaias cũ suo uix cepiss auditu. adhuc hoĩm ꝑuenire posse debet
ad auditum diceus Dñe quis credidit auditui nr̃o: Hoc iereuiias
cum diuino concepiss auditu partus suꝑnoꝵ sensuũ sustinebat clamãs.
Uentrẽ meum doleo ⁊ sensus cordis mei conturbati st̃ Hoc abacuch diuini
sp̃t porabat afflatu cum dicit. Custodiuit me ⁊ expauit uent̾ meus a

Expanded text:
r vocaturi, stupent angeli, pavescunt supernae virtutes, coelum non capit, sol non videt, terra non sustinet, tota non assequitur creatura. Quid ad haec mortale pectus? quid ad haec mens hominis imbecilla? quid ad istud humani sensus angustiae? quid ad haec humanae vocis aura? quid ad istud humana lingua cito tacitura? Hoc Paulus invisibiliter cum vidisset, prodidit non prodendo dicens: Nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae praeparavit Deus diligentibus se . Hoc Isaias cum suo vix coepisset auditu, adhuc hominem pervenire posse debet, ad auditum dicens: Domine, quis credit auditui nostro ? Hoc Jeremias cum divino concepisset auditu, partus supernorum sensuum sustinebat clamans: Ventrem meum doleo, et sensus cordis mei perturbati sunt . Hoc Habacuc divino Spiritus perorabat afflatu cum dicit: Custodivit me, et expavit venter meus a
Abbreviated transcription (Latin):
nõ etate ꝓa deficit s procedit. nec sentit detͥm̃ta corꝑis. que suit aug¬
m̃ta uͥtutis. Frẽs elysabeth sõe̾. ꝑtus ñ ablatꝰ est s dulatat᷑. donec tͣu su
tempꝰ carnis. passio corꝑis. cõiugu uecessitas uoluptatiᷤ cansa. cupidi¬
tatis sensus. ⁊ totũ qd̾ huãm confundit grauat. ouerat. consciãm. Mꝯũ¬
ħitit in uob. Dem ubi cota corꝑis sedata querela ẽ. ⁊ ĩ totũ fci st̾ sñ q̾rela
mor sfilitas fugit reuiuiscit senectus. fides concipit. parit castitas. sasci
nif suꝑni regis pcc̃oꝵ uenia uid̾oꝵ uocatõ correptõ. ucatõ gentiũ. Et
ut ꝓprie dicam legis ⁊ gr̃e fibula. que dyploidem sũmi sac̾dotis scõ ꝓrẽ
ñgebat in pectore. corꝑe. Pam̃ngłista gͦ uͥtutes pr̃is mr̃isq describit uͭ ex ge¬
neratõe totũ m̃itis dignitas g̾m̃ĩs nascerettr. ⁊ plure̾ maior hoĩe qͥ ĩ ortu
suo excedebat legeni nat̾itatis hũane. Si ꝓcessurꝰ ẽ iã nascat᷑ ioħes. qr ĩstat

Expanded text:
it augmenta virtutis. Fratres, Elisabeth sanctae partus non ablatus est, sed dilatus, donec transiret tempus carnis, passio corporis, conjugii necessitas, voluptatis causa, cupiditatis sensus, et totum quod humanum confundit, gravat, onerat conscientiam. Munhabitat in vobis ? Denique ubi tota corporis sedata querela est, et in totum facti sunt sine querela, mox sterilitas fugit, reviviscit senectus, fides concipit, parit castitas, na citnifer superni Regis, peccatorum venia, Judaeorum correctio, vocatio gentium, et ut proprie dicam, legis et gratiae fibula, quae diploidem summi sacerdotis sancto patri jungebat in pectore. Evangelista ergo virtutes patris matrisque describit, ut ex generatorum tantis meritis dignitas germinis nosceretur; et probaretur major homine, qui in ortu suo excedebat legem nativitatis humanae. Sed si processurus est, jam nascat
Abbreviated transcription (Latin):
ego do s ĩnuo. sed uiuit in me xp̃e. Sexto m̃sis sue mr̃is exultat ĩ utero.
uiu̾e. ĩpatiens dux qͥ añꝙͣ ꝑueniret ad corpꝰ. ꝑuẽĩt ad regem. Añ rapuit
arma qm m̃bra. añ aciẽ petit ꝙͣ lucẽ. Et ut uĩcer m̃dũ uicit añ n᷑am Ip̃e
sũ uiscerib uscera mr̃is exsuscitat. ⁊ qr tardabat corpus solo spũ ĩplet
tris mr̃is filn corda uiꝰ atq idem mplet sp̃c sc̃s. ut uuo sc̃itatis organo
reson natĩtatis dñioe ciutilene. Nec mir̃ frõs semꝑ ortͦ regios honorat
festiuitas dulcis gratificat symphonia. Et nos frẽs nat̾itatẽ xp̃i głifi¬
cemꝰ canticis. honoremꝰ in in̾ib qr m̃tit᷑ fidĩ si qd̾ fac̃ magꝰ ñ faciat xͥanꝰ.¬
Ensim nos ẜmo eu̾ngłicꝰ ad altiora ꝓmouit ad suꝑna xcii. S̾mo¬
ꝑcollit Nec mir̃ frẽs si heliã cͥrus ethereũ euer̃ ad &elũ. de eodem.uiiͦ.
ẽ cotidie ista euͣngłicoꝵ qͣ dͥta. hõm genꝰ celi ꝑfa̾t ⁊ tͣnsiu̾tat ad regnũ Ecce iã

Expanded text:
in uterum vivere; impatiens dux, qui antequam perveniret ad corpus pervenit ad Regem; ante rapuit arma quam membra; ante aciem petiit quam lucem; et ut vinceret mundum, vicit ante naturam, ipse sine visceribus viscera matris exsuscitat; et quia tardabat corpus, solo spiritu implet tris, matris, filii corda unus atque idem implet Spiritus sanctus: ut uno sanctitatis organo resonet nativitatis Dominicae cantilena. Nec mirum, fratres, semper ortus regios honorat festivitas, dulcis gratificat symphonia. Et nos, fratres, nativitatem Christi glorificemus canticis, honoremus muneribus: quia mentitur fidei, si quod facit magus , non facit ensim nos sermo evangelicus ad altiora promovet, ad superna extollit. Nec mirum, fratres, si Eliam currus aetherius evexit ad coelum , cum quotidie ista Evangeliorum quadriga, hominum genus coeli perferat et transmittat ad regnum. Ecce jam
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuriam. Et uoda patrem fidens quẽ tanto amore tum ꝓbas sentis iñ¬
telligis genitorẽ ẽs̃ Pat̃ nr̃ qui es in ceł. Qx ñdum natꝰ prẽm uocat
nemo miretur. Do nata st̃ nascitura. futumi fc̃i sunt do̾. Fecit ĩquit
que futura st̃. Hnc ẽ ꝙ in uc̾o suũ ioħes sensit auctorẽ. ⁊ exfitat mĩ¬
tuis mr̃i qui erat sue nescins uite. Hinc ẽ ꝙ iacob ante leg̾ bellasse
qͣm nasci. cepit ante tͥumpħare ꝙͣ uiu̾e. Hĩc ẽ ꝙ iam st̃ do̾ qͥ sibi adħ
ñ funt. qm̃ elc̃i estis añ constitutõm m̃di. Pat̾ ũt qͥ es iñ ceł. Nõ ꝙ¬
ille nõ sit in t̾ui. s ut tu per hoc g̾men ẽe noueris te celeste. Et si
te d̾i siliũ tu fateris. uiue qͣ d̾i filius. ut actu. uita. uͥtutib. tanto
possis responde̾ genitori. Sc̃ificet᷑ nom̃ tuũ. Ouia a xp̃o uocatꝰ es xͥanͦ¬

Expanded text:
injuriam; et voca Patrem fidens, quem tanto amore tuum probas, sentis, ininjuriam; et voca Patrem fidens, quem tanto amore tuum probas, sentis, intelligis esse genitorem. Pater noster qui es in coelis. Quod nondum natus Patrem vocat, nemo miretur. Deo nata sunt nascitura, futura facta sunt Deo. Fecit, inquit, quae futura sunt . Hinc est quod in utero suum Joannes sensit auctorem et exstat nuntius matri qui erat nescius vitae. Hinc est quod Jacob ante legitur bellasse quam nasci, coepit ante triumphare quam vivere. Hinc est quod jam sunt Deo qui sibi adhuc non sunt, qille non sit in terra, sed ut tu per hoc germen esse noveris te coeleste. Et si te filium Dei tu fateris, vive quasi Dei filius, ut actu, vita, virtutibus, tanto possis respondere genitori. Sanctificetur nomen tuum. Quia a Christo vocatus es
Abbreviated transcription (Latin):
Ihes ccutat ⁊ iacob colluctatur in ut̾o. pͥrudens estimet quid possit
mricło. et stupori. st̃ pauenda mortalib ip̃is t̃ st̃ celestib tim̃da¬
uos estis hodie nob̃ dicentib audituri. S̾iuus dñm prẽm uocare au
det. iudicem suũ reus nũcupat genitorẽ. Conditõ t̾rena sua se uoce
adoptat in filiũ qui t̾rena ꝑdidit. estimat se diuinitatis heredem. S
audemꝰ qr p̾sumptõ dicentis ñ ẽ. uͥ auctoritas ẽ uibentis. Ip̃e eñĩ nos
hodie dr̃e uoluit. qui nos docuit sic orare. Et quid mit᷑ nĩ it̃ hoĩos di
consecrauit in filios. cr̃n se hõis dedit ⁊ aptanit in filiũ: Carml t̃t na¬
Aut hõi negare quid amoris potuit. quid mun̾is quid honoris. qͥ totũ
qdꝰ erat hõĩs ⁊ põcm suscepit ⁊ mortẽ ͤ Aut qũo hoiẽm in suis ꝓsꝑis
ñ habebit. qui in adu̾sis hõi se fec̃ ẽẽ consortẽ : Ho redi ad d̾m sic ama¬
tus a d̾o. ⁊ ad illius głam da totũ te qui se totũ pp̃ te ad suam dedux̃

Expanded text:
es exsultat , et Jacob colluctatur in utero , prudens aestimet quid possit raculo, sunt stupori, sunt pavenda mortalibus, ipsis etiam coelestibvos estis hodie, nobis dicentibus, audituri. Servus Dominum patrem vocare a det, judicem suum reus nuncupat genitorem, conditio terrena sua se voce Dei adoptat in filium: qui terrena perdidit, aestimat se divinitatis haeredem. Sed audemus, quia praesumptio dicentis non est, ubi auctoritas est jubentis; ipse enim nos hodie dicere sic voluit, qui nos docuit sic orare. Et quid mirum si homines Dei consecravit in filios, quando se hominibus dedit et aptavit in filium? Carnis tunc naaut homini negare quid amoris potuit, quid muneris, quid honoris, qui totum quod erat hominis et peccatum suscepit, et mortem? Aut quomodo hominem in suis prosperis non habebit, qui in adversis homini se fecit esse consortem? Homo, redi ad Deum sic amatus a Deo; et ad ipsius gloriam da totum te, qui se totum propter te ad tuam deduxit
Abbreviated transcription (Latin):
cenͣ. radiat castitate. fulget actu. pingr᷑ morib. incessu micat scitatis. toco
dit fiduciam supplicandi. impetrandi m̾itũ non capescit attestante scriptͥa
que dicit. Qui claudit aurem ne audiat pauꝑem. ⁊ ip̃e clamabit ad dmin¬
⁊ uon er̃ qui exaudiat eum. Qũo petit miam qui negarit : Iudiciũ ĩ cͥt

Expanded text:
centia, radiat castitate, fulget actu, pingitur moribus, incessu micat sanctitatis toto centia, radiat castitate, fulget actu, pingitur moribus, incessu micat sanctitatis toto dit fiduciam supplicandi, impetrandi meritum non capescit, attestante Scriptura, quae dicit: Qui claudit aurem ne audiat infirmum, et ipse clamabit, et non erit qui exaudiat . Quomodo petet misericordi
Abbreviated transcription (Latin):
deo ieuinare s saccło att̾ere se abstinen᷑. ⁊ ꝑdrope cupiditatis inflari. Exo¬
n̾are uentrẽ cybis. ⁊ meutẽ pecunie ponde̾ pͥgrauare. Ip̃m se redigit ĩ sac¬
ꝙ parat alii negat sibi. cum miscricors eroget. quod anarꝰ oppressit. ⁊ ager
cultus sũ semũe. sũ miseratõe ieiunans. Ilger ailtꝰ caret sentib. uitat gra¬
mina. euadit totũ qd̾ est negligentie. qd̃ ẽ sqͣloris. s sĩ semĩe tit stił ip̃o cłta.¬
uon dat fructũ dat dolorem ad bonam frugem non ualet ꝑuenire. Ieiunãs
ĩ excolit auimam. purgat sensus cor mundat. absaidit uicia. eradicat cri¬
mina. dat menti cultum. corꝑi dat decorem. s fine mĩa ad fructum uite ñ
ꝑuenit. ad salutis premiũ ñ uadit. Quod ẽ sũ rege aula regis. hoc ẽ sñ lar¬
gitate ieiunium. Aula regis fulg auro. uitz marmore. picturis splendet.
grandescit spaciis. leuatur culmine. amenatur directis. Ip̃o t̾ribił ẽ setreto

Expanded text:
Deo jejunare, sed sacculo; atterere se abstinentia, et hydropi cupiditati inflari; exonerare ventrem cibis et mentem pecuniae pondere praegravare. Ipsum se redigit in sacuorum; quia parat alii, negat sibi, cum misericors eroget quod avarus oppressit. Est ager cultus sine semine, sine miseratione jejunans. Ager cultus caret sentibus, vitat gramina, evadit totum quod est negligentiae, quod est squaloris. Sed sicut sine semine fiton dat, dat laborem, et ad bonam frugem non valet pervenire; jejunans ita recolit animam, purgat sensus, cor mundat, abscindit vitia, eradicat crimina, dat menti cultum, corpori dat decorem; sine misericordia ad fructum vitae non pervenit, ad salutis praemium non vadit. Quod est sine rege aula regia, hoc est sine largitate jejunium. Aula regis fulget auro, mitet marmore, picturis splendet, grandescit spatiis, levatur culmine, amoenatur viretis, ipso terribilis est secreto:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcipite regnum quod uob̾ ꝑatũ ẽ ab origĩe m̃di. Dm̃s ueniat
regnũ tuũ. ut sic d̾s regnet ĩ nob̃. qͣtinꝰ ĩ uod̾ desinat mors regna¬
re. desinat regnare põcm. Regnauit uiqͥt mors ab adã us ad moy¬
sen. Et alibi. Non regn poc̾m ĩ ur̃o mortali corꝑe. Fiat uoluntas tua
sicut in celo ⁊ in t̾ra Nunc in t̾ra młta fiunt pro dyabłi uoluntate.
pro scłi neqͥtia. pro desid̾io caruis. In celo uero fit nicħ̾ p̾t̾ dñi uolũ¬
tatẽ. Petimꝰ ergo ut uitẽpto dyabło. ut nouo scło. ut mutato corꝑe
destructo mortis imꝑio. ut abolita dñatõe pcc̃i. in celo ⁊ in t̾ra. ĩ d̾o ⁊
hõib una d̾i ⁊ eadem sit uoluntas. Panẽ nr̃m cotidianũ da nobis
hodie. Post regnũ celeste t̾reuũ panẽ pet̾e nõ iubem̾ ꝓhibente ip̃o
cũ dicit. Nolite solliciti ẽẽ quid manducetis aut qͥd bibatis. S quia

Expanded text:
d vobis paratum est ab origine mundi. Dicimus, veniat regnum tuum, ut sic Deus regnet in nobis, quatinus in nobis desinat mors regnare, desinat regnare peccatum: Regnavit, inquit, mors ab Adam usque ad Moysen. Et alibi: Non regnet peccatum in vestro mortali corpore. Fiat voluntas tua sicut in coelo et in terra. Nunc in terra multa fiunt pro diaboli voluntate, pro saeculi nequitia, pro desiderio carnis; in coelo vero fit nihil praeter Domini voluntatem. Petimus ergo ut interempto diabolo, ut novo saeculo, ut mutato corpore, destructo mortis imperio, ut abolita dominatione peccati, in coelo et in terra, in Deo et hominibus, una Dei et eadem sit voluntas. Panem nostrum quotidianum da nobis hodie. Post regnum coeleste, terrenum panem petere non jubemur, prohibente ipso cum dixit: Nolite solliciti esse quid mand
Abbreviated transcription (Latin):
illud. apite nẽ ora ur̃a ut ip̃e ea tali prece tali repleat ⁊ cdamore. Pat̾ nr̃ qͥ¬
es in ceł ubi st̃ qui de di ꝓmissione diffidiunt: Etde qͣm cito ẽ fid̾i remuuera
ta confessio. mox ut d̾m unici filii confessus es prẽm tuip̃e es d̾i pr̃is adoptatꝰ
daustra duxit ⁊ ꝑtraxit int̾n. Terram nesciat. amorẽ carnuis ignoret. pa¬
trẽ pulueris nõ reqͥrat. nichil in se uiti lic̾e ꝑmittat. qui a do̾ pr̃e celestem
repetit ad naturam. ut qui se di filiũ credit actu uita morib honestate. tãte
gñi respondeat. ne it̾im ad t̾rena descendens ad ipãm tanti genitoris tendat ĩ¬
iuriam. Sc̃ificetur nom̃ tuũ. Si nom̃ xp̃i cecis uisũ. cursũ claudis. defessis ua

Expanded text:
illud ; aperite nunc ora vestra, ut ipse ea tali prece, tali repleat et clamore. Ubi sunt, qui de Dei promissione diffidunt? Ecce quam cito est fidei reci Filii confessus es Patrem, tu ipse es Dei Patris adoptatus claustra duxit et pertraxit inferni. Terram nesciat, amorem carnis ignoret, patrem pulveris non requirat, nihil in se vitii licere permittat, qui a Deo Patre coelestem repetit ad naturam, ut qui se Dei filium credit actu, vita, moribus, honestate tanto generi respondeat, ne iterum ad terrena descendens, ad ipsam tanti genitoris tendat injuriam. Sanctificetur nomen tuum. Si nomen Christi caecis visum, cursum claudis, defessis
Abbreviated transcription (Latin):
lios inuñib ditat diuinis. deg̾nantes ad penalem reuocat ẜuitutẽ. Pr̃
nr̃ qui es in celis. Succũber conscĩa siuilis. t̾rena conditõ solu̾et᷑. nisi
d̾s sp̃m filii sui i corda nr̃a clamantẽ abba p̃r. Lassescit mens. caro defic̃
ad diuiua. nͥ ds̃ que sĩ uib impleat ipdeat ip̃e qui uib. Qñ ausa ẽ mor¬
talitas uocare prẽm d̾m nͥ mͦ: Qñ suꝑna uͥtute hoĩos aĩant̾ ĩ t̾ua: Pat̃¬
rit t̾rena cogitatõ. celo macłam. celesti gu̾i intulisti ĩiuriam. Sc̃isicet᷑
nom̃ tuũ. Nlos petimꝰ ut sanctificet nom̃ suũ d̾s . ꝙ sc̃ĩtate sua totã
menda suscipiũt ẜuitutẽ. Hoc nom̃ est qd̾ fugat demoẽs. hor solum no¬
men ẽ quod absoluit aiãs dyabłi feritate captiuas. hoc nom̃ ẽ qd̾ m̃do
ꝑdito dat salutem. S petimꝰ ut nom̃ d̾i actu nr̃o scĩficet᷑ in nob̾. Nob̾¬

Expanded text:
is, degenerantes ad poenalem revocat servitutem. Pater noster qui es in coelis. Succumberet conscientia servulis, terrena conditio solveretur, nisi Deus Spiritum Filii sui in corda nostra clamantem Abba Pater . Lassescit mens, caro deficit ad divina, nisi Deus quae fieret jubet, impleat ipse qui jubet. Quando ausa est mortalitas vocare Prit terrena cogitatio, coelo maculam, coelesti generi intulisti injuriam. Sanctificetur nomen tuum. Non petimus ut sanctificet nomen suum Deus, quod sanctitate sua totam menda suscipiunt servitute; hoc nomen est quod fugat daemones; hoc solum nomen est quod absolvit animas diaboli feritate captivas; hoc nomen est quod mundo perdito dat salutem. Sed petimus ut nomen Dei actu sanctificetur in nob
Abbreviated transcription (Latin):
Ouia ip̃ius ꝓpħe uiscera uexabantur. Et sb̾tus me inquit cõmota ẽ uͥtus
mea. Quid subtus me: Quia unꝰ ip̃e idemq ho rursum ꝑ grãm iam leuatꝰ.
uoebat spͣtus pristiuani ꝑ nat̾am. nec uͥtucẽ celestẽ uͥtus pot̾at sustiũ̾e t̾re

Expanded text:
quia ipsius prophetae viscera vexabantur, et subius me, inquit, commota est virtus quia ipsius prophetae viscera vexabantur, et subius me, inquit, commota est virtus mea. Quid subtus me? quia unus ipse idemque homo rursus per gratiam jam levatus, jacebat subtus pristinam per naturam, nec virtutem coeles
Abbreviated transcription (Latin):
obsecratõis labioꝵ meoꝵ. Postea ꝙꝓͣ diuini mun̾is tantam senserat largi¬
tatẽ. custadiuit se uese hostẽ ne ĩnnicũ ne latronẽ se it̾mi sic̃ in padyso su¬
stineret. Fit uigilantior fit sollicitior sui custos. qui se post tante rei ia¬
cturam celestẽ thesaur̃ senserat repperisse. dicente paulo. Portan̾ ht̃ the¬
saur̃ in uasis fictilib. Custodiui me ⁊ expauit uent̾ meus. Uentrẽ. cordis
int̾na noĩat hic ꝓpła. qr sic̾ uent̾ abis. ita cor sensib pascit᷑ ⁊ replet᷑. Et expa¬
uit̃ uent̾ meus. auoce obsecratõis labioꝵ m̃oꝵ. Si inellẽs cordis fuderat ori¬
fatu. Audi paulũ dicentẽ. Misit ds̃ sp̃m filii sui in corda nr̃a clamãtem
abba p̃r. o cum auditũ ad intña transinitt̾et. tantũ se meruisse miriba¬
tur ⁊ int̾na tota bõis pauebãt. m̃ito adiecit. Et intrauit tremor ĩ ossa m̃i

Expanded text:
obsecrationis labiorum meorum . Posteaquam divini muneris tantam senserat largiobsecrationis labiorum meorum . Posteaquam divini muneris tantam senserat largitatem, custodivit se, ne se hostem, ne inimicum, ne latronem se iterum in paradiso sustineret; fit vigilantior, fit sollicitior sui custos, qui se post tantae rei jacturam coelestem thesaurum senserat reperisse, dicente Paulo: Portamus hunc thesaurum in vasis fictilibus . Custodivi me et expavit venter meus. Ventrem cordis interna novit venter meus a voce obsecrationis labiorum meorum. Si intellectus cordis fuderat orifatu. Audi Paulum dicentem: Misit Deus Spiritum Filii sui in corda nostra clamantem, Abba Pater ; quod cum auditum ad interna transmitteret, tantum se meruisse mirabatur, et interna tota hominis pavebant, merito adjecit: Et intravit tremor in ossa mea,
Abbreviated transcription (Latin):
magnitudinẽ. mun̾um largitatẽ. fragłitas hũana unde ꝓmereri debeat¬
ualeat ñ p̃t ĩuenire. Hoc reor ambiguũ ꝓpħm mentis intuitu p̾udisse.
dum tanto pauore concussus. ⁊ husꝰ auditus talit̾ exagitatus tremore dit̃.
Dũe audiui auditũ tuũ ⁊ timui. considaui oꝑa tua ⁊ expaui. ⁊luditũ¬
tis ita sibi dissonis consonantẽ cõtẽplatus expauit. S qr pietatis erga se
tanta consid̾ans t̃t oꝑa. adnnatõis tremore concussus ẽ ⁊ pauore. Consid̾a¬
ui inqͥt oꝑa tua ⁊ expaui. Adoptatũ se t̃t expauit in filiũ qñ ꝑdidat ip̃nis
fidutiam ẜuitutis. Deniq ut sciatis huiꝰ or̃onis q̃ uob̾ hodie duunitatis ĩsi¬
nuat ⁊ infundit affc̃m. ꝓpħam tc̃ auditu celitꝰ ꝑcepisse ħꝰ mun̾is q̃ dãm pnio¬
re solutũ. qͥd it̾ui dix̾it ꝑuidece. Eustodiui me inqͥt ⁊ expauit ueut̾ m̃s. a uoce¬

Expanded text:
magnitudinem, munerum largitatem, fragilitas humana non potmagnitudinem, munerum largitatem, fragilitas humana non potest invenire. Hoc reor ambiguum prophetam mentis intuitu praevidisse, dum tanto pavore concussus, et hujus audito taliter exagitatus tremore dixit: Domine, audivi auditum tuum, et timui; consideravi opera tua et expavi . Auditis ita sibi dissonis consonantem contemplatus expavit; sed quia pietatis erga se tanta considerans, tunc opera admirationis tremore concussus est et pavore. Consideravi, inquit, opera tua et expavi. Adoptatum se tunc expavit in filium, quando perdiderat ipsius fiduciam servitutis. Denique ut sciatis hujus orationis, quam vobis hodie divinitas insinuat et infundit affectum, prophetam tunc auditu coelitus percepisse, hujus muneris quodammodo pavore solutum, quid iterum dixerit pe
Abbreviated transcription (Latin):
Et ue inducas nos in temꝑtatõmn. Q in hoc scło̾ ẽ ip̃a uita tẽptatõ
bemptatõ inqͥt ẽ uita hõis. Rogamꝰ ergo ut uos nr̃o arbito ñ re¬
linquat. s. in õi actu. p̃rna nos pietate const̾ngat. ⁊ ĩ uite tͣmite ce¬
lesti nos mod̾atõe conf̾m s libera nos a malo. Aquo malo. A dyabło
quippe a quo ẽ om̃e malũ. Rogamꝰ nos liberari a ialo. qr malo qui nõ
caruerit frui ñ pt̃ bono. Si adhuc ñ nati. si adħue ĩ ut̾o coustituti panẽ
mͦ d̾initas estimanda. Audistid̾m uil t̾renũ cogitos. uil humanũ. audi
hũit sp̃. te eẽ filiũ dedit modo. Sic gͦ te filiũ scito. ut ẜuũ te eẽ non nescias.
uite. ac mortis ĩcerto labore attrita c̃sũpta penis putd̃is płu̾s. de eo
sb̾iecta natura. caꝑe ñ ual estimare ñ sufficit. fugare ñ aud cred̾e̾ deui¬
ꝑtimescit. quod hodie cogitur confiti Tantam donoꝵ d̾i grãm. ꝓmissoꝵ ñ.

Expanded text:
atio. Tentatio, inquit, est vita hominis , rogamus ut nos nostro arbitrio non relinquat, sed in omni actu paterna nos pietate constringat, et in vitae tramite coelesti moderatione confirmet. Sed libera nos a malo. A quo malo? A diabolo, quippe ex quo est omne malum. Rogamus nos liberari a malo, quia malo qui non caruerit, frui non potest bono. Si adhuc non nati, si adhuc in utero constituti panem modo divinitas aestimanda. Audisti Deum, nihil terrenum cogites, nihil humanum. Audihabuit semper, te esse filium dedit modo Sic ergo te filium scito, ut servum te esse non nescias; vitae ac mortis incerta, labore attrita, consumpta poenis, putredini ac pulveri subjecta natura capere non valet, aestimare non sufficit, fugare non audet, credere pertimescit, quod hodie cogitur confiteri. Tantam donorum Dei gratiam, promissorum
Abbreviated transcription (Latin):
sendis c̃ẽ ieiuiio. Sic̃ ubar soł clariorẽ ꝑficit diem. ⁊ totã nubiũ disꝑ¬
git obscuram. sic elemosina ieiumi sc̃ificat scitatem: totamq cupiditꝓ¬
tis mor iĩ. lñie pietatis excludit. Ac ne miłtis qͣd̾ aĩe corpꝰ ẽ. ieuimo lanti
tarti Ñ. Sit̾ enĩ mortificat corpꝰ a corꝑe aĩa t̃ recedit. ita mors ẽ ieunui
pagor aiãe. ẽst ieiumũ castitans nurꝰ pndicicie ꝓpugnatłm ciuicas sã¬

Expanded text:
bar solis clariorem facit diem, et totam nubium dispergit obscuritatem; sic eleemosyna jejunii sanctificat sanctitatem, totamque cupiditatis mortem lumine pietatis excludit. Ac ne multis morer, quod corpori anitur. Sicut enim mortificatur corpus, e corpore anima cum recedit: ita mors est jejunii, vigor animarum. Est jejunium castitatis murus, pudicitiae propugna
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓlunte. ꝓpħa cum diõ. Sacͥficiũ d̾ sp̃e contribulatus. cor contritũ ⁊ hłia¬
tuni d̾s uõ sꝑuit Homo offer do̾ aiãn tuam. ⁊ offer oblatõm ieinii. ut
sit puni hostia. sacͥficiũ scm. uiuens uictima. que ⁊ tͥ maneat taatasit
d̾o̾. Hoo qui ñ ded̾i̾t excusatꝰ ñ er̃ qr daturꝰ se ñ p̃t̃ non hr̃e. S accepta ut¬
Ieiunator quod tu in mĩam fuderis. tibi hoc in horreo redundat. Homo g̾
ne ẜuand̾ ꝑdas collige proxogand̾. Homo dando pauꝑi da tibi. qr tu qd̾
alt̾i reliq̃ris. non habebis

Expanded text:
ta, cum dicit: Sacrificium Deo spiritus contribulatus; cor contritum et humiliata, cum dicit: Sacrificium Deo spiritus contribulatus; cor contritum et humiliatum Deus non spernit . Homo, offer Deo animam tuam, et offer oblationem jejunii, ut sit pura hostia, sacrificium sanctum, vivens victima, quae et tibi maneat, et data sit Deo. Hoc qui non dederit  jejunat; jejunator, quod tu in misericordia fuderis, tibi in horreo hoc redundat. Homo ergo, ne servando perdas, collige prorogando; homo, dando pauperi, da tibi: quia quod tu alteri reliqueris, non habebis
Abbreviated transcription (Latin):
nituis i acła pec̃i. dyabłi tela. mũdi machinas. uicoꝵ cuneos mali cnrus.
uoluptatũ lac̾ios arma mortis. xͥ auꝰ armig̾ bellator dñcus ud̾ cimebit.
S nos aii incertamine consurgimiꝰ. qui int̾ insidias diem ducmemiis
qmid ꝙ eccłiam mane nolumꝰ mntrare. Quid ẽ ex matutina prece. totĩ diei
tio. Deciꝑe parat quos non patitar or̃onib cõmuniri. Quid de adu̾sis
epueritur. qͥ sbi ꝓfꝑa non p̾atur: Audiamꝰ uooem dñi monentẽ. Orate ne
itretis in teriptatõm. In cemptatõm uadit.qui ad or̃onẽ non nadit. Hoc
soens ꝓpħa cantabat. Uenite adoremꝰ ⁊ procidamꝰ añ eum. ⁊ ploremꝰ corã
ñ dignat᷑ exprom̾e: Manicemꝰ oremꝰ us hũano timore sinõ amore dĩo
si nõ ĩuitati mał bonis. uł coacti malis. Mala tꝑ̃a facit nob̾ contẽptus di
t̾̃poꝵ cursus nõ facit. Quod ergo contempn ꝑdidiuꝰ. iciuniis conqͥnamꝰ.
Aiãs nnũs ienimis ĩmolemꝰ. qr nichil ẽ ꝙ do̾ prestantiꝰ offerre possimus.¬

Expanded text:
nitus, jacula peccati, diaboli tela, mundi machinas, vitiorum cuneos, mala carnis, voluptatum laqueos, arma mortis, Christianus armiger, bellator Dominicus non timebit. Sed nos qui ad incerta consurgimus, qui inter insidias diem ducimus, qui s, quid est quod ecclesiam mane nolumus intrare? Quid est quod matutina prece totius diei tio, decipere parat quos non patitur orationibus communiri. Quid de adversis queritur, qui sibi prospera non precatur? Audiamus vocem Dei monennon vadit. Hoc sciens propheta, cantabat: Venite adoremus, et procidamus ante eum: et ploremus coram non dignatur expromere? Manicemus, oremus, vel humano timore, si non amore divino; si non invitati bonis, vel coacti malis. Mala tempora facit nobis contemptus Dei, temporum cursus non facit. Quod ergo contemptu perdidimus, jejuniis conquiramus: animas nostras jejuniis immolemus, quia nihil est quod Deo praestanti
Abbreviated transcription (Latin):
uoluptatibus coartamꝰ. Nam qui adhuc ꝑ illicita desideria diffluit
ꝓfecto deum ñ amat. quia ei in sua uoluptate ꝯtradicit Qi deũ ue
re diligit  qui eius mãdata cͦtodit in eius coide domitꝰ uenit ⁊ mã¬
sionẽ facit quia sic eũ amor diuinitatis penetrat. ut ab amore
cẽptatõis temꝑe ñ recedat. Ille gͦ uere amat ciuꝰ uidelic nt̃tem
delectatõ praua ñ ex ꝯsensu suꝑat. Qam tãto quisq a suꝑno amo¬

Expanded text:
voluntatibus coarctamus. Nam qui adhuc per illicita desideria defluit, profecto Deum non amat, quia ei in sua voluntate contradicit. CAPUT VI re diligit, qui ejus mandata custodit, in ejus corde Dominus et venit et mansionem facit, quia sic eum divinitatis amor penetrat, ut ab hoc amore tentationis tempore non recedat. Ille ergo vere amat, cujus videlicet mentem delectatio prava ex consensu non superat. Nam tanto quisque a su
Abbreviated transcription (Latin):
honũ quid de nodis dicit᷑ magna tristicia gnãri. deb. ¶ Rursum si
in ea ñ ituenit ᷑ malũ. qd̾ de nob̃ homines locũt᷑ in magna debis¬
mus leticia ꝓsilere. Qdid enũ si omẽs laudẽt.⁊ cõscientia actuset.
ant q̃ debet esse tristicia. si omẽs atcusẽt ⁊⁊ sola conscĩã nos liberos
est nẽbs tesuis in celo testis iñ code. Anuntte nulros fons doeui ad
uso int s uo alud dectahutes facũt nisi in puluerẽ sustiane at

Expanded text:
bonum quod nobis dicitur, magnam tristitiam generare debet. Et rursum si in ea non invenitur malum, quod de nobis homines loquuntur, in magna debemus laetitiam prosilire. Quid enim si homines laudent, et conscientia accuset? Aut quae debet esse tristitia, si omnes accusent et sola conscientia nos liberos nobis est testis in coelo, testis in corde, dimitte stultos foris loqui quod volunt. Quid aliud detrahentes faciunt, nisi in pulverem sufflant, atque
Abbreviated transcription (Latin):
petrꝰ ep̃c iuẽne Gristes liãs tuas scͥpta mesta.ꝓꝯumo¬
merore debito ꝑcurri. q sit̃ nos pax ecr̃aꝵ. sac̾dotũ cõcordia tͣnqͥllitas
plebis gaudere fac̃ gaudio celesti ĩ nos affligit ⁊ deicit fr̃na dissẽsio p̾stĩ
c̃ talib oriat᷑ ex causis. Trigĩta ãnis hũane leges hũanas adiinũt qcẽs Xp̃i
sit qͥ uͥginali ꝑtu de sp̃u stõ natꝰ ẽ. dolẽda ĩ t̾rogatõe dise̾r̃t. Cũ uagitus¬

Expanded text:
Tristis legi tristes litteras tuas, et scripta moesta moerore debito percucurri, quia sicut nos pax Ecclesiarum, sacerdotum concordia, tranquillitas plebis gaudere facit gaudio coelesti, ita nos affligit et dejicit fraterna dissensio, praesertim cum talibus oriatur ex causis. Trigsit, qui virginali partu de Spiritu sancto natus est, dolenda interrogatione d
Abbreviated transcription (Latin):
regui eiꝰ ñ er̃ finis. oui in celo sp̃ consedit pr̃i. nc̃ sedem dd̾ accepit ĩ t̾ra. qͥ re

Expanded text:
regni ejus non erit finis. Quregni ejus non erit finis. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
dantis ẽ si accpiẽtis ẽ qd̾ donat᷑. Fatem̃ accepit s iste qui natꝰ ẽ. qͥ susce¬
pit carnẽ qͥ suscepit ĩ fantiam. qui cunabła ꝑtulit. qui suscepit eta¬
tos. qui labores sustinuit qͥ fam̃ sensit. qui sitĩ passus ẽ. qͥ coc ĩiuriꝵ
gn̾a ñ refugit. qͥ ascendit crucẽ. qͥ subiit mortẽ qͥ intͣuit sepłchrũ. Here¬
tioe huic qd accipit ascbe. Aut putas qd̃ honores a d̾o dedignat᷑ acciꝑe
qui ab hõib cantas accepit ĩurias: Aut estimas ꝙ confr̾e sibi regnũ a
pr̃e fastidit. qui ab ĩimicis penas mortẽq suscepit ͤ Heretice qd̾ est ĩiu¬
rie qd̾ ĩfantie. qd̾ etatis. qd̾ tpẽis. qd̾ dati. qd̾ accepti. qd̾ minoratõis qd̾ mor¬
tis si intlłet̾is uõ cẽ diuititatis. s corꝑis. tu nllãm filio irrogabis ĩiuriam.
Dabit illi inqͥt dñs d̾s. sedem dd̾ pr̃is sui. ⁊ regnabit in domo iacob ĩ et̾nũ. ⁊

Expanded text:
i accipientis est quod donatur? Fatemur quia accepit, sed iste qui natus est, qui suscepit carnem, qui suscepit infantiam, qui cunabula pertulit, qui suscepit aetates, qui laborem sustinuit, qui famem sensit, qui sitim passus est, qui tot injuriarum genera non refugit, qui ascendit crucem, qui subiit mortem, qui inttice, huic quod accepit ascribe. At putas quod honorem a Deo dedignatur accipere, qui ab hominibus tantas accepit injurias? Aut existimas quod conferri sibi regnum a patre fastidit, qui ab inimicis poenas, mortemque suscepit? Haeretice, quod est injuriae, quod infantiae, quod aetatis, quod temporis, quod dati, quod accepti, quod minorationis, quod mortis, si intellexeris non esse divinitatis, sed corporis, tu nullam Filio irrogabis injuriam, am loquamur. Dabit illi, inquit, Dominus Deus sedem David patris sui, et regnabit in domo Jacob in aeternum, et
Abbreviated transcription (Latin):
cede̾t se uidere. ut uenir uid̾s uen̾at de contẽptu legis: Uen̾at intͦduc̃at ĩt
duc̃e gentes ad fidẽ. uen̾at allegere apłos. doctores orb̾. tos qr celestib ĩplere
doctͥnis munire uͥtutib armare signis ut signis eidinarent feros. sana¬
rent uͥtutib ĩ firmos. doctnis dociles edocerent. Et ad sũmã uenerat mor¬
tẽ ꝑdere moriendo. penet᷑udo infn̾a dissolũe. resurgendo sepłchia resetere
asscendẽdo ad celos. celestib donare c̾renos. Oña ħ uti ꝑissent nos̾ si ꝓp̃c̃

Expanded text:
daeus de contemptu legis. Venerat introducere ad daeus de contemptu legis. Venerat introducere ad fidem gentes. Venerat eligere apostolos doctores orbis, eosque coelestibus implere doctrinis, munire virtutibus, armare signis, ut signis edomarent feros, sanarent virtutibus infirmos, doctrinis dociles edocerent: et ad summum, venerat mortem perdere moriendo, penetrando inferna dissolvere, resurgendo sepulcra reserare; ascendendo ad coelos coelestibus donare terrenos. Omnia haec utique periissent