comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dis obduratione ꝑmanserit. sicut
hic eũ noxia cͥmitiũ delectatio tenu¬
it sic eũ sine fine sẽpit̾na trucidtio
retinebit. Erit enĩ etiã iniquoꝵ
resurrectio s sine mutatione. ꝗͣ¬
soł fidelib & ex fide iuiste uuentil
daturꝰ ẽ ds. Hoc ẽ enĩ ꝙ ait beatus
paulus. Om̃s qͥdẽ resurgemꝰ. s nõs
ĩmutabimꝰ. Ostendens autem iꝰtos
diuino muñe cõmutandos ait. &
nos immutabim. Habelunt gͦ ũqͥ
cũ iustis resurrectionẽ carnus cõmunẽ
ĩmutationis tnͣ gr̃am ñ habebunt
ors ñ auferet᷑ corruptio & ignobi¬
litas & infirmitas in quib semi¬
nant᷑. Quȩ ob hoc morte ñ extin¬
guent᷑ ut illud iuge tormentũ cor¬
ꝑi atq anime sit mortis et̾ne sup¬
pliciũ. Iuste uͦ animȩ qͣs hic redẽp¬
tor dĩ gratis ex fide iustificatut
& ii stificatiᷤ bene iuuendi usq
in finẽ ꝑ seuerantiã tͥbuit. in ipsis
corꝑib in qͥb hic sꝰtificationis gram
diuinitꝰ acceꝑunt. & in qͥb ĩtifica

Expanded text:
dis obduratione permanserit: sicut hic eum noxia criminum dilectio tenuit, sic cum sine fine sempiterna cruciatio retinebit. Erit enim etiam iniquorum resurrectio, sed sine mutatione solis fidelibus et ex fine juste viventibus daturus est Deus. Hoc est enim quod ait beatus Paulus: Omnes quidem resurgemus, sed non omnes immutabimur : ostendens autem justos divino munere commutandos, ait: Et nos immutabimur. Habebunt ergo iniqui cum justis resurrectionem carnis communem, immutationis tamen gratiam non habebunt, orum non auferetur corruptio et ignobilitas et infirmitas in quibus seminantur; quae ob hoc morte etiam non exstinguentur, ut illud juge tormentum corpori atque animae sit mortis aeternae supplicium. Justae vero animae, quas hic Redemptor Deus gratis ex fide justificavit, et justificatis bene vivendi usque in finem perseverantiam tribuit, in ipsis corporibus, in quibus hic justificationis gratiam divinitus acceperunt, et in quibus justifica
Abbreviated transcription (Latin):
tie mut̾e. Qͥa ds sicut ꝑ ꝓpħam
dicit. ñ uult mortẽ peccatoris
qͣtũ ut reuertat᷑ a uia sua ma¬
la & uiuat anima eiꝰ. Uerunta¬
Imen
nullus hominũ debet sub uire
miscd̃ie dĩ insuis diutiꝰ reraanere
peccatis. Cũ etiã in ipso corꝑe uemo
uelit spe fut᷑e salutis cliuciꝰ egrotare.
Tales enĩ qͥ ab iniqͥtatib suisꝰ recebẽ
negligunt. & sibi de do indulge n¬
tiam reꝓmittũt. ñ nu̾ꝗͣ. ita p̃ue ni

Expanded text:
am dicit, non vult mortem morientis, quantum ut revertatur a via sua mala, et vivat anima ejus. Verumtamen nullus hominum debet sub spe misericordiae Dei, in suis diutius remanere peccatis, cum etiam in ipso corpore nemo velit sub spe futurae salutis diutius aegrotare. Tales enim qui ab iniquitatibus suis recedere negligunt, et sibi de Deo indulgentiam repromittunt, nonnunquam i
Abbreviated transcription (Latin):
uit:. Tempꝰ uͦ ad qͥrendi uitã xt̾nam
in ista tm̃ uita ds̃ hominib dedit.
uoluit etiã pęnitentiã fructuosam
Idõ autẽ hic pęuitentia fructuosa ẽ.
qr potest hic hõ de posita malicia.
bñ utuere & mutata uolunta iae. m¬
rita simul oꝑaq mutare: & ĩ tunore
dĩ ea gerere quȩ placeant dõ. QS
qͥ in hac uita non fecerit. habebit
quidẽ pęnitentiam in fut᷑o scło de
mał siuis: s indulgentiã inconspit¬
tu dĩ ñ inueniet. Qd̃ & si erit
ibi stimulus pęnitudinis : nulla
ibi erit correctio uoluntatis. A
talib enĩ ita culpabit᷑ uuqͥtas sua
ut nallatenꝰ ab eis possit uł diligi
uł desidari iusticia. Uoluntas eni
eoꝵs talis erit ut habeat inse sẽper
malignitatis suȩ suppliciũ. numꝙͦ
tã reciꝑpe possit bonitatis affec turi

Expanded text:
uod tempus acquirendi vitam aeternam in ista tantum vita Deus hominibus dedit, ubi voluit etiam esse poenitentiam fructuosam, ideo autem hic poenitentia fructuosa est, quia potest hic homo, deposita malitia, bene vivere et mutata voluntate merita simul operaque mutare, et in timore Dei ea gerere quae placeant Deo; quod qui in hac vita non fecerit, habebit quidem poenitentiam in futuro saeculo de malis suis, sed indulgentiam in conspectu Dei non inveniet, quia etsi erit ibi stimulus poenitudinis, nulla ibi erit correctio voluntatis, a talibus enim ita culpabitur iniquitas sua, ut nullatenus ab eis possit vel diligi vel desiderari justitia, voluntas enim eorum tamalignitatis suae supplicium, nunquam tamen recipere possit bonitatis affectum.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ñ eẽnt factist̃ in de feffa. & ĩ qͥn¬
tũ creat᷑ȩ angłi gͣtiꝰ datũ est ꝑfec̃¬
ta dilectione contemplatione atqex¬
ultatione. multitudinẽ dulcedinis
dni in cessabilit̾ sumant. nec ab eo
naturali conditiõe deficiant. E si
inherentib dõ. nicħ in ẽ de uarieta¬
te tẽꝑis qd̵ collato sibi ȩt̾nȩ ĩ corrup¬
tionis atq in cõmutabilicatiꝰ mut̾ie
nicħ in se sentiunt mutatiõis. inẽ
tũ singłis t̾minꝰ nat᷑alis qͥ ã se ĩui¬
cẽ discernunt᷑ qd nullus eoꝵ ẽ
in alio. Q cũ uni eors opꝰ qd̵ libec

Expanded text:
cum non essent, facti sunt, indefessa, et in quancum non essent, facti sunt, indefessa, et in quantum creaturae angelicae gratis datum est perfecta dilectione, contemplatione, atque exsultatione multitudinem dulcedinis Domini incessabiliter sumant; nec ab eo naturali conditione deficiant, etsi inhaerentibus Deo nihil inest de varietate temporis; quia collato sibi aeternae incorruptionis atque incommutabilitatis munere, nihil in se sentiunt mutationis: inest tamen singulis terminus naturalis, quo a se invicem discernuntur; quia nullus eorum est in a
Abbreviated transcription (Latin):
Eͣalit̾ incõmutabił oĩno sit: & ĩ¬
mensus. Qui cũ inse ditĩsitatem
ullã hab̾ e ñ posit meisoe̾ tñ spĩ¬
tib quos rationales & intollectu¬
ales fecit dit̾sitatẽ sue oꝑ atiõiᷤ
ostendit. In quibdã enĩ. id ẽ qui
t̾renis ac mortalib sunt inserti
corꝑib. Ꝙ si nullus ẽ localis.
inorodẽ corꝑũ partib toti sunt.
Tamen cogitationũ uarietaᷤ di¬
uersitatẽ ieis cuiꝰbã teꝑalis
motionis ac mutationis osten¬
dit. dũ mꝰ aliqͥd nescuitit modo
sciunt. modo uolunt. mͦ nolunt.
mͦ sapiunt. mͦ desipiunt. m iniqui
ex iustis. mͦ iꝰti st᷑ exiniqͥs. mͦ pietatiᷤ
illustͣnt᷑ lumine. mͦ depuant᷑ tene¬
broso impictatis errore. Illos quoꝙ
tulenta mat̾ies. idẽ angłicoᷤ spc̃. qͥs ñ
ex nichilo: Quoꝵ nat᷑ał mutabi¬
litas in eo cognoscit᷑. qd eiꝰdẽ creat᷑e
pars est i̾teriꝰ ꝑmutata. Deinde qͥ
hi de pͣuati ñ st̃. licet illẽ dono aquo

Expanded text:
turaliter incommutabilis omnino sit et immensus? Qui cum in se diversitatem ullam habere non possit, in eisdem tamen spiritibus, quos rationales atque intellectuales fecit, diversitatem suae operationis ostendit. In quibusdam enim, id est, qui terrenis ac mortalibus sunt inserti corporibus, etsi nullus est localis in eorumdem corporum partibus toti sunt: tamen cogitationum varietas diversitatem in eis cujusdam temporalis motionis ac mutationis ostendit; dum modo aliquid nesciunt, modo sciunt; modo volunt, modo nolunt; modo sapiunt, modo desipiunt; modo iniqui ex justis, modo justi sunt ex iniquis; modo pietatis illustrantur lumine, modo depravantur tenebroso impietatis errore. 30. Illos quoque tulenta materies, id est, angelicos spiritus, quis non ex nihilo? Quorum naturalis mutabilitas in eo cognoscitur, quia ejusdem naturae pars est in deterius permutata. Deinde quia ii qui depravati non sunt licet illius dono a quo,
Abbreviated transcription (Latin):
tẽporali uolubilitate. s et̾na stabi¬
litate mirabilit̃ ordinare. Neq i
intẽꝑe cogitat. quẽ ad modũ serie ᷤᷤ
rerum decessione. Aut successione
tnscurat. Nec aliqͣ molis qͦntitate
t̃minat᷑. qd̾ nulla cõdudit᷑. Neq
ꝑmundi partes. partibꝰ suis est
ipse diffusus ut maiore ᷤᷤ mundi
partes suiᷤ maiorib impleat. &¬
minores miriorid implendo nꝰꝙͣ¬

Expanded text:
temporali volubilitate, sed aeterna stabilitate mirabiliter ordinare. Neque enim in tempore cogitat, quemadmodum temporum series rerum decessione ac successione transcurrat: nec aliqua molis quantitate terminatur, quia nulla concluditur: neque per mundi partes partibus suis est ipse diffusus, ut majores mundi partes suis majoribus impleat, et minores minoribus implendo n
Abbreviated transcription (Latin):
ait᷑. Honorabile conubiã om̃ib
ꝙ thorꝰ ĩmacłatꝰ. Igit᷑ serui dĩ
inco qdacarnib ꝰ uino abstinẽt
ñtãqͣ res immundas refugiũt
s munioris uite instituta seẽ¬
tant᷑ Q in eo qͥ conuigia non
habent. ñ nũptiaꝵs bonũ cͥm̃
ẽẽ existimant᷑. s continentiã
iugẽ bonis nuptuis meliorem eẽ
ñ du̾bitant. isto quã maxim teꝑe
Qui se non continet nubat. In
uno eñi orationis uirtꝰ exerit᷑.
in alẽo in firmitatis remedio
e donsulendũ ꝓtea si cui pri̾o
contigerit pͥuari coniugio. si
uoluerit secundas uł etia t̃ciã
inire nuptias nullũ de illis pecca¬
tum habebit. si eas caste seruaue¬
rit. Idẽ si unꝰ & una legitime dũ¬
taxat coniuncti fiddẽ seruant.
ut nec ille mulieri pt uxorem
nec illa uiro p̃t̾ maritũ iłłatemꝰ
misceat᷑. In talib a si fuerit aliqͥs
coniugał excessus. qͥcũ legiti mum¬

Expanded text:
ile connubium in omnibus, et thorus immaculatus . Igitur servi Dei in eo quod a carnibus et vino abstinent, non tanquam res immundas refugiunt, sed mundioris vitae instituta sectantur: et in eo quod conjugia non habent, non nuptiarum bonum crimen esse existimant, sed continentiam jugem bonis nuptiis meliorem esse non dubitant; isto quam maxime tempQui se non continet, nubat, . In uno enim hortatione virtus erigitur, in altero infirmitas remedio  consulendum, propterea si cui primo contigerit privari conjugio, si voluerit secundas, vel etiam tertias inire nuptias, nullum de illis peccatum habebit, si eas caste servaverit, id est, si unus et una, legitime duntaxat conjuncti, fidem servant, ut nec ille mulieri praeter uxorem, nec illa viro praeter maritum ullatenus misceatur. In talibus etsi fuerit aliquis conjugalis excessus, qui t
Abbreviated transcription (Latin):
nichilo ac sic uniu̾sa ingelis. & ĩ terra
uisibilia & inuisibilia. siue thronos.
siue dominationes. siue pͣcipatꝰ. siue
potestates. opꝰ atq creaturã ẽẽ sc̃ȩ
tͥuitatis. quȩ ẽ unꝰ ds̃ uerũ ominũ¬
habens nat᷑alit̾ ut seꝑ sit: & ut
mutari aliqñ ñpossit. Et hic ds
qui sine mitio semꝑ ẽ qd sũme ẽ de¬
dit reb ã se creatis ut sint ñ tñsine
untio. Quia nulla creat᷑a eiꝰdẽ na¬
turȩ ẽ cuiꝰ est tͥnitas. unꝰ uerus &
bonꝰ ds aqͦ creata st̃ oĩa. Ee quod

Expanded text:
nihilo; ac sic universa in coelis et in terra, visibilia et invisibilia, sive Thronos sive Dominationes, sive Principatus, sive Potestates, opus atque creaturam esse sanctae Trinitatis ; quae ehabens naturaliter ut semper sit, et ut mutari aliquando non possit. Et hic Deus, qui sine initio semper est, quia summe est, dedit rebus a se creatis ut sint: non tamen sine initio, quia nulla creatura ejusdem naturae est cujus est Trinitas unus verus et bonus Deus, a quo creata sunt omnia. Et quia
Abbreviated transcription (Latin):
rũ creator ĩ mens. & pͥmũ se nullũ
ẽẽ coipꝰ ostendit. qd̃ quibdã corꝑib
uitlm ñ dedit. cũ corpora oĩa ipse cre¬
auerit. Ipse autẽ nat᷑alit̾ uita est:
qi si uita toneẽt ñ uiuentia corpora
nonfecisset. Neq enĩ facit rem ñ
uiuentẽ. nisi res uiuẽs. Non gͥ uniꝰ
oĩno rĩ possunt. Ac sic neq illa corꝑa
uniꝰ nat᷑x cũ dõ st̃. quib singłis sin¬
gulos brutos atq trrationaleᷤ sp̃c
quib eadẽ corꝑa quȩ uiificarent᷑
ac sensificarent᷑ inseruit. Si nec
ipsi bruti sp̃c uniꝰ nat᷑ȩ cũ dõ st̃. qͦs
licet uiuficandis sensificandisq cog¬
noscat᷑ inseruisse corꝑib ip̃sis tñ
sp̃itib nullũ intelligendi largitꝰ
sumen. qͥ suũ possent aut agn̾osc̃e
aut dilige creatorẽ. Ipsos qͦ sp̃c qͦs

Expanded text:
mum se nullum esse corpus ostendit, quia quibusdam corporibus vitam non dedit, cum corpora omnia ipse creaverit. Ipse autem naturaliter vita est, quia si vita non esset, non viventia corpora non fecisset. Neque enim facit rem non viventem, nisi res vivens. Non igitur unius vivere non possunt. Ac sic neque illa corpora unius naturae cum Deo sunt, quibus singulis singulos brutos atque irrationabiles spiritus, quibus eadem corpora vivificarentur ac sensificarentur, inseruit. Sed nec ipsi bruti spiritus unius naturae cum Deo sunt, quos licet vivificandis sensificandisque cognoscatur inseruisse corporibus; ipsis tamen spiritibus nullum intelligendi largitus est lumen, quo suum possent aut cognoscere aut diligere Creatorem. 29. Ipsos quoque s
Abbreviated transcription (Latin):
ñȩqͥlit̃ sint. Ꝙ in ipsis glestibue.
Aqꝗ t̃restrib ĩueniat᷑ ñ nulla di¬
asitas. cũ tã gelestia ꝙͣ. t̾restria ñ
solũ imꝑari distent qͣntitate mo¬
sos. ueru etiã dissimili splendent.
caritate. Alia tiãq ẽ sic̃ apłs dicit.

Expanded text:
lestibus atque terrestribus inveniatur nonnulla diversitas; cum tam coelestia quam terrestria, non solum impari distent quantitate molis, verum etiam dissimili splendeant claritate. Alia namque est, sicut Apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
calit̾ in loco ẽẽt. nec tẽꝑis mutationẽ
aliqͥndo sentiret. nec de loco tͣnsiret.¬
adlocũ. nec cͥcũ scrib̾et᷑ qͣntitate moli
suȩ. Quȩ oĩa ostendunt huiꝰ cemodi
nat᷑as illũ opificẽ. cui nulluᷤᷤ latuᷤ

Expanded text:
caliter in loco esset, nec temporis mutationem aliquando sentiret, nec de loco ad locum transiret, nec circumscriberetur quantitate molis suae. Quae omnia ostendunt hujuscemodi nat
Abbreviated transcription (Latin):
tia atq t̾restria. uiuentia. & qͥbꝰ
facultatẽ uͥuendi ñ dedit. ĩ effabi¬
lit̾ ubiq totꝰ dñs ds. & implet et
continet. Nec in his quȩ diuidũt᷑
ipse diuiditur. nec ihis qͣ mutat᷑
ulla maitatione uariat᷑. Nisi enĩ
naturalit̾ in cõmutabił ipse eẽt:

Expanded text:
atque terrestria, viventia et quibus facultatem vivendi non dedit, ineffabiliter ubique totus Dominus Deus et implet et continet; nec in iis quae dividuntur ipse dividitur, nec in iis quae mutantur ulla mutatione variatur. Nisi enim naturaliter incommutabilis ipse esset,
Abbreviated transcription (Latin):
ab ipso dno discimꝰ. Ꝙ cũ alios hac pͣ¬
sũptiõe iuuent: sibi ꝑ ambitionẽ hu¬
mane głe nocent. Qͥa głant᷑ ĩdato
falso. non meritis debito.
& placidis morib etiim absq signoꝵ
nec tñ ex hoc desinit ẽẽ iustus uł
sanctꝰ cũ affectu teneat scĩtate᷑. Nonit
naturȩ humanȩ uirib s ꝓpositi ad
ium̃to ꝑdĩ grãm adquirimꝰ sc̃itatem.
Ꝙ idõ ueracit̾ se om̃s scĩ ꝓnunt̾iant
peccatores. quia inueritate habent
qd̃ plangant. & si ñ rep̃hensione ꝯsci¬
entie: certe mobilitate & mutabilitate
preuaritricis naturȩ.
nis sollẽpnitas: ante ingressũ
ne initiũ ñ potest celebrari. eodem
tamen mense natȩ.
Ropt̾ nouellos legis latoree
qͥ idõ animã tm̃ ad adimaginẽ
dei creatã dicunt. ut qi ds̃ in corporẽ
esse credit᷑. etiam anima incorporea
esse credat᷑. libere confitemur imagi¬
nem in eternitate similem in moribꝰ
in ueniri.

Expanded text:
o didicimus; et cum alios hac praesumptione juvent, sibi per ambitionem humanae gloriae nocent; quia gloriantur in dato falso, non meritis debito. et placidis moribus etiam absque signorum nec tamen ex hoc desinit esse justus vel sanctus, cum affectu teneat sanctitatem. Non enim naturae viribus, sed propositi adjumento per Dei gratiam acquirimus sanctitatem. Et ideo veraciter se omnes sancti pronuntiant peccatores, quia in veritate habent quod plangant, etsi non reprehensione conscientiae, certe mobilitate et mutabilitate praevaricatricis naturae. nis solemnitas, ante transgressum nae initium non potest celebrari: eodem tamen mense natae. Propter novellos legislatores, qui ideo animam tantum ad imaginem Dei creatam dicunt: ut quia Deus incorporeus recte creditur, etiam anima incorporea esse credatur: libere confitemur, imaginem in aeternitate: similitudinem in moribus invenire.
Abbreviated transcription (Latin):
alienũ seruũ. Suo dño stat Aut
cadit. Noluit hominẽ ab ho¬
¶ mine.
iudicari ex arbitrio suspiaonis
uł etiam extͣ ordinario usur pato
iuiditio s potiꝰ ex lege dñ sedĩu or¬
dicĩa eccłiꝑ̃ siue ultro confessum
sime aceusatũ atq coniuctum.
Alio qͥn illud cur dixit. si qͥo fi
nationẽ intelligi uoluit. que fit
in queꝗͣ cũ sententia ordine iu¬
du i ario atq ĩ tegͥtate profent᷑.¬
Nam si nominatio sufficit. mul¬
tidampnati st̃ ĩnocentes. qr sepe
supplitiũ: ne gaudeant qr plures
inueniunt. Non enĩ ꝓpt̃ea minꝰ
ardebunt: qr cũmultis ardebũt.
Nonẽ enĩ hoc sanitatis certũ con¬
siliũ: s mali uolentię uanũ sola¬
tiũ. An forte attendunt mul¬
tos etiam in ipsis honoribꝰ eccł̃ias¬
ticis p̃positoꝵ & ministroꝵ non
congruent̾ uiuere sermonibus
& sacram̃tis qͤ ꝑeos popłis minis¬

Expanded text:
alienum servum? Suo domino stat, aut alienum servum? Suo domino stat, aut cadit . Noluit enim hominem ab homine judicari ex arbitrio suspicionis, vel etiam extraordinario usurpato judicio: sed potius ex lege Dei secundum ordinem Ecclesiae, sive ultro confessum, sive accusatum atque convictum. Alioquin illud cur dixit, Si quis frnationem intelligi voluit quae fit in quemquam, cum sententia ordine judiciario atque integritate profeNam si nominatio sola sufficit, multi damnandi sunt innocentes, quia saepe supplicium, nec gaudeant, quia plures invenerint. Non enim propterea minus ardebunt, quia cum multis ardebunt.Non est enim hoc sanitatis certum consilium, sed malevolentiae vanum solatium. An forte attendunt multos etiam in ipsis honoribus ecclesiasticis praepositorum et ministrorum non congruenter vivere sermonibus et Sacramentis, quae p
Abbreviated transcription (Latin):
seripsi uob̃ ñ cõmisceri. Si quiᷤ
fr̾ nominat᷑ aut fornica tor aut
idolis seruiens. Aut auarꝰ aut
maledicus. aut ebriosꝰ. aut ra¬
pax. cũ huiꝰ modi ne qͥdẽ cibum
simul sumere. Qd enĩ michi
de his qͥ foris st̃ iudicare: Nõne
de his qui intꝰ st̃ uos iudicatis:
De his aucem qͥ foris sunt deue
iudicat. Au ferte malũ auobiͤ
ipsis. Qͥbus u̾b satis ostendit. ñ te¬
mere & qͦmͦ libet s ꝑ iudiciũ au¬
ferendos ẽe̾ malos ab hac eccłiȩ cõ¬
inunione. ut si ꝑiuditiũ auferri
ñ possunt. tolerent᷑ potiꝰ ne ꝑu̾se
malos euirando quisq ab eccłia
ipse discedens. eos qͦs fug̃e uidet᷑
uincit ad gehenna. ¶a adhoc
nob st᷑ in seripturiᷤ scĩs exempla
ꝓposita. uel in messe ut palea of¬
ferat᷑ usq adultimũ uentilabrũ
uł infra illa retia ubi pisces boni
futura ẽ in lictore hoc ẽ in fine
scłi equo animo tolerent᷑. Non
enĩ contͣriũ ẽ huicloco id qd̃ alio
loco dicit dpłs. tuqͥs es qͥ iudiceᷤ

Expanded text:
scripsi uobis non commisceri, si quis frater nominatur aut fornicator aut idolis seruiens aut auarus aut maledicus aut ebriosus aut rapax, cum eius modi ne quidem simul sumere. Quid enim mihi de his, qui foris sunt, judicare? Nonne de his, qui intus sunt, vos judicatis? De his autem, qui foris sunt, Deus judicabit. Auferte malum a vobis ipsis. Quibus verbis satis ostendit, non temere et quomodolibet, sed per iudicium auferendos esse malos ab aecclesiae communione, ut, si per iudicium auferri non possunt, tolerentur potius, ne perverse malos evitando quisque ab aecclesia ipse discedens eos, quos fugere videtur, vincat ad gehennam, quia ad hoc nobis sunt in scripturis exempla proposita vel in messe, ut palea sufferatur usque ad ultimum ventilabrum, vel infra retia illa, ubi pisces boni futura est in littore, id est, in fine saeculi, aequo animo tolerentur . Non enim contrarium est huic loco id quod alio loco dicit Apostolus: Tu quis es qui judicas
Abbreviated transcription (Latin):
exinaniuit formã serui accipiens.
Formã gͦ serui. idẽ nat᷑am serui ĩ
suã accepit ds̃ ille ꝑsonã atq ita
hominũ factor. insimilitudine̾ ho¬
minũ factus. habitu ẽ ĩuentꝰ iͥt ho
Ipsehumiliauit semet ipsũ factus
obediens usq ad mortẽ. mortẽ autem
crucis. Intente gͥ hanc apłi sentẽ¬
ciã cogĩta. & inea cognosces quomͦ
tet te agnosc̾e firmissimeq teuerȩ
in illo forme nomine. nat᷑alẽ plentu¬
dinẽ debe in telligi. Informa gͥ dĩ dñ¬

Expanded text:
ervi accipiens . Formam ergo servi, id est naturam servi in suam accepit Deus ille personam, atque ita hominum factor in similitudinem hominum factus, habitu est inventus ut homo, ipse humiliavit semetipsum, factus obediens Patri usque ad mortem, mortem autem crucis . 19. Intente igitur hanc Apostoli sententiam cogita, et in ea cognosces quomodtet te agnoscere firmissimeque tenere, in illo formae nomine naturalem plenitudinem debere intelligi. In forma igitur D
Abbreviated transcription (Latin):
centuplo hec dulcior atq sub¬
limior est. Repietur sane etiã
de ꝯtinentia coniugali maior
centuplo suauitas. abilla. qero
buit: centuplo maiore diuitiar̃
gaudio ꝑfruet᷑. qͥi adoptionem
ensiens filioꝵ dĩ uniu̾sa qͣ iterra

Expanded text:
centuplo haec dulcior atque subcentuplo haec dulcior atque sublimior est. Recipietur sane etiam de continentia conjugali major centuplo suavitas ab illa quae ebuit, centuplo majore divitiarum gaudio perfruetur, qui in adoptionem transiens filiorum Dei, universa quae a
Abbreviated transcription (Latin):
carnalit̾ scĩs restituenda ꝯfirm̃t:
cũ utiq illud seculũ qd̾ pot resur¬
rectionẽ futurũ dicunt pͣsens
it telligi ñ posse fateant᷑. Multo
gͦ credibiliꝰ. multoq manifestius est
eũ qͥ aliqͥd secłariũ. uł affectuũ.
a fribꝰ atq ꝯsortib popłi sui qͥ ei
sp̃itali glutino colligant᷑ centu¬
plũ gr̃orẽ etiam in hac uita reci¬
ꝑe caritatẽ. Hanc siqͥdẽ ꝗͣ int̾
parentes. ac filios. atq ger mano.
ꝯiuges ac ꝓpinquos. siue socie¬
tas copule. seu consanguinita
tis necessitudo ꝯuingit: satfͣbre¬
uem ẽẽ constat ac fragilẽ. Deni¬
q etiam boni ac pii cũ adoleuerĩt
filii. aparentũ domibꝰ ñ nũquã
honesta causa int̾ueniente di¬
ꝯtentiosa diuisio monachi soli
ꝑpetue ꝯiunctiõis retinent
unitatem. atq indiscrete possi¬
dent unitĩsa. qͥ oĩa sua ẽẽ q̃ frm¬
uł oĩa fr̃m credunt ẽẽ quȩ sua
sutit. Si gͦ istis quibꝰ carnat᷑

Expanded text:
carnaliter sanctis restituenda confirmant, carnaliter sanctis restituenda confirmant, cum utique illud saeculum, quod post resurrectionem futurum dicunt, praesens intellegi non posse fateantur. multo ergo credibilins multoque manifestius est eum, qui aliquid saecularium uel affectuum atribus atque consortibus propositi sui, qui ei spiritali glutino colligantur, multo gratiorem etiam in hac vita recipiet charitatem. Hanc siquidem quam inter parentes, ac filios, atque germanos, conjuges vel propinquos, sive societas copultis necessitudo conjungit, satis brevem esse constat ac fragilem. Denique etiam boni ac pii cum adoleverint filii, a parentum domibus nonnumquam honesta causa interveniente dicontentiosa divisio. Monachi soli perpetuae conjunctionis retinent unitatem, atque indiscrete possident universa, qui omnia sua esse quae fr fratrum credunt esse quae sua sunt. Si ergo istis quibus carnalis
Abbreviated transcription (Latin):
decur a dño. Numqͥd uia mea
ñ dirigit: Nonne magis uie
ꝑare uolueritis suaue olentẽ
uirginitatis florẽ. tenerrimãq
castimonie puritatẽ. tetris ac
fetidis libidinũ uolutabris. qͥetẽ
securitatẽq monachoꝵ. ꝑiculis
& erũpnis quibꝰ mundi hui
homines implicantur. pauꝑta¬
tis nr̃e reqͥem. edacibꝰ duutũ
tristicus ac ꝑuigilib curis inqͥbꝰ
ñ absq sũmo uitȩ ꝑicło diebus¬
ac noctib ꝯsumunt᷑: suauissi¬
facillime comꝓbabitis. XXUI.
nuntiantibus centuplũ in
hoc mundo re ꝓ mittat᷑.
RoiNIDe etiã illa retbutio
premioꝵ. qͣ ꝑfecte renuntiantibus
in hacͥuita centuplũ dñs reꝓmisit
dicens. & oĩs qͥ reliquerit domũ uł
fr̃es. aut soiores. aut patrẽ. aut
matr̃ẽ. Aut uxorẽ. Aut filios. Aut
agros ꝑꝑ nom̃ meũ. centuplũ acci¬
piet in prȩsenti. & uitã eternã
possidebit. Recte Atq uerissime
hec in illo mille annoꝵ tẽpore

Expanded text:
detur a domino: numquid uia mea detur a domino: numquid uia mea non dirigit? nonne magis uiaeparare uolueris suaue olentem uirginitatis florem et tenerrimam castimoniae puritatem taetris ac faetidis libidinum uolutabris, quietem securitatemque monachorum periculis et aerumnis quibus mundi huius homines inplicantur, paupertatis nostrae requiem edacibus diuitum tristitiis ac peruigilibus curis, in quibus non absque summo uitae ac noctibus consumuntur, suavissifacillime comprobabis. CAPUT XXVI. nuntiantibus centuplum in hoc mundo repromittatur. Proinde etiam illa retributio praemiorum, qua perfecte renuntiantibus in hac vita centuplum Dominus repromisit, dicens: Et omnis qui reliquerit domum, vel fratres, aut sorores, aut patrem, aut matrem aut uxorem aut filios aut agros propter nomen meum, centuplum accipiet in praesenti et uitam aeternam possidebit, recte atque uerissime haec in illo mille annorum tempore
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ sit uia bona. & Ambulate ĩ ea
& inuenietis refrigeruĩ dnimab
ur̃is. Fient nãq eis concinuo pͣ¬
indirectũ & asꝑa inuias planas: &
gustantes uidebunt qm̃ sustius ẽ¬
ꝓclamantẽ. uenite adme om̃s qͥ
laboratis & onerati esti & egore.¬
ficiam uos: depositis ponderibuᷤ
uitioꝵ. ea quȩ sequnt᷑ intelliget᷑.
quia iugũ meũ suaue & onuc
meũ leue ẽ. Habet gͦ refrig̾iũ
uia dñi si scd̃m legẽ ipsiꝰ teneat᷑.
m̃ta turbulentis distentionib
ꝓcuramꝰ dũ malumꝰ uias seculi
huiꝰ prauas atq ꝑñsas. etiã cũ
sũmo discrimine de difficultate
sectari. Qu̾ uero hoc mͦ graue
ac durũ nob̾ iugũ nob̾ feceruns.
blasphemo iam spũ uł de ipsu̾
iugi uł de xͥ qͥ illud imponit du¬
ritia atq asꝑitate causamur.¬
scd̾m illid. in sipientia uiri corrũ¬
pit uias meas. Dm̃ dutẽ causa¬
tur corde suo: & scd̃m aggeum
ꝓpħam cũ dixerimꝰ qr uia dñi
non dirigit : ꝯgrue nob respon¬

Expanded text:
 aituiabona, et ambulate in e a: et inuenietis refrigerium animabus uestris. fientnatnqueeis continuo pin directum, et aspera in uias planas, et gastantes uidebunt quoniam proclamantem: uenite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam nos depositis ponderibus uitiorum ea quae sequuntur intellegent: quia iugum meum suane est et onus meum leue est habet ergo refrigerium uia domini, si secundum legem ipsius teneatur. tionibus procuramus, dum malumus uias saeculi huius prauas atque peruersas etiam cum summo discrimine ac difficultate sectari. cam uero hoc modo graue \' ac durum nobis iugum domini fecerimus, blasphemo iam spiritu uel de ipsius iugi uel de Christi qui illud inponit duritia atque assecundum illud, Insipientia viri corrumpit vias ejus. Deum autem causatur corde suo. Et secundum Aggaeum prophetam cum dixerimus quia uia domini non dirigit, congrue nobis respon
Abbreviated transcription (Latin):
uenit᷑. U bi cũ ea qua ingressus est
die scđm id qd̾ cõꝑierat ab uno qͦ
mercedẽ sui oꝑis recepisset: ad ues¬
pam uidens se grandẽ solidorus
numerũ conquisisse. ad ma celluu
leciis intendit. escas refectioni. sue
necessarias coẽpturꝰ. Quas cũ spisset
maguo solidoꝵs pͥcio cõꝑare. expensiꝰ
insuꝑ exiguo iuctu uniu̾sis quoᷤ ad¬
quisierat᷑ solidis: ne uniꝰ quidẽ dena¬
rũ domi intulit lucrũ. Cumq
it a singuł diebus ad qͥsitionẽ suã
uidisset insumi. ut ñ solũ nicħredĩ¬
geret. s uix ipsã cotidiane substantie
neressitate posset uuplere: apd̃ se

Expanded text:
ruenit. ubi cum ea qua ingressus est ruenit. ubi cum ea qua ingressus est die secundum id quod conpererat ab unoquoque mercedem sui operis recepisset, ad uesperam uidens se grandem solidorum numerum conquisisse ad macellum laetus intendit, escas refectioni suae necessarias coempturus. quas cum coepisset magno solidorum pretio conparare, expensis in perexiguo uictu uniuersis quos adquisierat solidis ne unius quidem denarii domi. intulit lucrum cumque ita singulis diebus adquisitionem suam uidisset insumi, ut non solum nihil redigere, sed uix ipsam cotidianae substantiae necessitatem posset explere, apud se
Abbreviated transcription (Latin):
abbatis macharii fabulam iocun¬
similibꝰ desidiis estuanti. medicina
oportunissime narratiõis ingessit.
Erat in qͥt inciuitate quadã ꝑitĩ¬
simꝰ tonsor: qui denariis t̾nis unũ¬
quẽq detondens. tenuem uilẽꝙ
mercedẽ sui eꝑis ad qͥ rendo ex hac
eadẽ quantitate necessaria uictui co¬
tidie cõꝑabat. centũq denarios ex¬
pleta oi corꝑis cura marsu ꝑiosuo
diebus singłis inferebat. Sed cũ
indesinent᷑ hunc cond̾et questũ:
audiuit inquadã longe posita
ciuitate singłoꝵ solidoꝵ singulos
homines tonsori pb̃e m̃cedẽ. Qͦ ille
cõꝑto: ꝙͣ du inqͥt ero hac m̃dicitate
contentꝰ. ut trũdenarior stipem
cũ labore conqͥrã. cũ possim illoꝑ
gens ingenti solidoꝵ quȩstu diuiti¬
as congregare: Itaq sumens ar¬
tis suȩ ꝑtinꝰ instrum̃ta expͣsis ĩ sũp¬
t̾o̾ oĩbus quȩ hic multo tempore
collecta seruauerat ad urbe ilsam
questuosis simã cũ sũ mo labore ꝑ.¬

Expanded text:
abbatis Maeari fabulam iucunabbatis Maeari fabulam iucunsimilibus desideriis aestuanti medicina oportunissimae narrationis ingessit. erat, inquit, in ciuitate quadam peritissimus tonsor, qui denariis ternis unumquemque detondens tenuem uilemque mercedem sui operis adquirendo ex hac eadem quantitate necessaria uictui cotidie conparabat, centumque denarios expleta omni corporis cura marsuppio suo diebus singulis inferebat. sed cum indesinenter hnnc conderet quaestum, audiuit in quadam longe posita ciuitate singulorum solidorum singulos homines tonsori praebere mercedem. quo illo conperto, quamdiu, inquit, hac mendicitate contentus ero, ut trium denariorum stipem cum labore conquiram, cum possim illo pergens ingenti solidorum quaestu diuitias congregare? itaque sumens artis suae protinus instrumenta, expensis in sumptu omnibus quae hic multo tempore collecta seruauerat, ad urbem illam quaestuosissimam cum summo labore pe
Abbreviated transcription (Latin):
effectũ partũq ñ fuerit : ad aga¬
opẽ largitatis alienȩ qͥ ñ inqͥt
antoniꝰ adu̾sus quendã usus ẽ¬
u̾bis. etiã nos magisti̾o sui ĩ forma¬
uit exempli: ut parentũ ꝑiciosis.¬
sima blandim̃ta. & õiũ qui ad¬
uictũ necessariũ sum ministrãt
q naturali amaritudine arenas.
& ꝑustas salsa inundatione re
giones. nulliq obid ipsũ hõium
iure. dñoq subiectas. cunctis huus
mundi opibꝰ pͣponamꝰ: ut ñ solĩ
frequentias hominũ obtentu iniuȩ
solitudinis dec linemꝰ: s etiam ut ne
quaꝗͣ ad quałcũq culturȩ distenti¬
onemũbi soli nat᷑a sollicitet. ꝑ ꝙͣ
mens ab illa pͥncipali cordis obser¬
uatiõe distrasta. spiritalibꝰ studiis
tonsoris mercede cõposita ad
illitsiones diaboli cognocenda̾.
AM qd̾ alios qͦ saluare uos
posse ꝯfiditis. & spe maioriᷤᷤ
lucri ad reuisitundã patͥã festmn¬
tis : audite etiam sr̃ hoc quandam

Expanded text:
effectum partumque non fuerit, ad agaeffectum partumque non fuerit, ad agaopem largitatis alienae, Qui, inquit,Antonius adversus quemdam usus verbis, etiam nos magisterii sui informavit exemplo, ut parentum perniciosissima blandimenta, et omnium qui victui necessariam subministrant squalentesque naturali amaritudine arenas, et perustas salsa inundatione giones nullique ob id ipsum hominum iuri dominioque subiectas cunctis huius mundi opibus praeponamus, ut non solum frequentias hominum obtentu inuiae solitudinis declinemus, sed etiam ut ne ad qualiscumque culturae distentionem uberis soli natura sollicitet, per quam mens ab illa principali observatione cordis distracta, spiritualibus studiis tonsoris mercede composita, ad illusiones diaboli cognoscendas. Nam quod alios quoque saluare uos posse confiditis et spe maioris lucri ad reuisendam patriam festinatis, audite etiam super hoc quandam
Abbreviated transcription (Latin):
cunctis opib pͣtulimꝰ nuditatem
& cotidiana corꝑis alimenta nr̃is
maluimꝰ sudorib pͣꝑare. ꝙͣ secur a
parentũ p̃bitioe fulciri laboriosis¬
simȩ huic penuriȩ illã ꝗͣ p̃dicas
ociosã scͥpturaꝵs meditatioẽ. atq ĩ¬
fructuosã lectionis in stantiam pͦ¬
ponenteᷤ. Quam ꝓculdubio li¬
bentissime sectaremur: si hoc ẽẽ
utilius uł exemplis sius apłica
tradidisset auctoritas. uł institu¬
ta senioꝵ salubrit̾ pͣ finissent.
Houerimꝰ autẽ te etiam hoc nõ
leuius ꝗͣ. illo qd supͣdirimꝰ: affici dͦ¬
truñto. qui cũsis sani corꝑis. ac robꝰ¬
tistipe sustentaris aliena. quȩ iꝰte
soł ẽ debilibꝰ attͥbuta. Nam utiq
dianis manuum suas laboribus
uiuit: agapen alienȩ miseratioĩs
expectat.Unde ñ solũ eos qͥ ali
semet ipsos uł parentũ facultatibꝰ.
ipsos eciam reges mundi huiꝰ aga¬
pe certũ ẽ sustentari. Hoc deniqꝙ
ad necessitatẽ cotidiani uictus
in sumit᷑ qd̾ oꝑe mauũ nr̃arum

Expanded text:
cunctis opibus praetulimus nuditatem et cotidiana corporis alimenta nostris maluimus sudoribus praeparare quam secura parentum praebitione fulciri, laboriosissimae huic penuriae illam quam praedicas otiosam scripturarum meditationem atque infructuosam lectionis instantiam postponentes. quam procul dubio libentissime sectaremur, si hoc esse utilius uel exemplis suis apostolica tradidisset auctoritas uel instituta seniorum salubriter definissent. nouens autem te etiam ex hoc non leuius quam illo quo supra diximus adfici detrimento, quia cum sis sani corporis ac robusti, stipe sustentaris aliena, quae iuste solis est debilibus adtributa. nam utiquedianis manuum suarum laboribus uiuit, agapem alienae miserationis expectat. unde non solum eos, qui ali semet ipsos uel parentum facultatibus ipsos etiam reges mundi hujus, agape certum est sustentari. Hoc denique ad necessitatem quotidiani victus insumitur, quod opere manuum nostrarum
Abbreviated transcription (Latin):
eR Manꝰ. Quoniam yue
illusionũ cictari remedia
contulisti. & diabolicȩ quibꝰ quatie¬
bamur insidiȩ ꝑdoctrinam tuã
iob̾ dño donante de teftȩ sunt:
hoc quoq nob̃ similit̾ p̃cam᷑ edisse¬
re qd in euangłio dr̃. ugum ineum
suaue & onꝰ meum leue ẽ. Sati enĩ

Expanded text:
ERMANVS: Quoniam nobis inlusionum cunctarum remedia contulisti et diabolicae quibus quatiebamur insidiae per doctrinam tuam nobis domino donante detectae sunt, hoc quoque nobis similiter precamur edisseri quod in euangelio dicitur: iugum meum suaue est et onus meum leue est. sat
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntate fraudantes. uo¬
ce diñca egregũ direp¬
tores pro nuntiantur.
& ꝑ hius cemodi rapinam
regnum celoꝵ uiolent̃ ĩ uadt̃.
Regnũ etiam celoꝵ scd̃m fententi¬
am dñi uim patit᷑. & iuolenti diripi¬
unt illud. Ipsi ꝓfecto sunt laudabi¬
les uiolenti: qui uim faciunt ꝑditi¬
oni suȩ. Homo enĩ ut scͥptum ẽ
indoloribus laborat sͥ: & uimfacit
ꝑditioni suȩ. Pditio nr̃a est: obliga¬
tio uitȩ pͣsentis. Et ut expressiꝰ
dicam: exsecutio desid̃ioꝵ uolupta¬
tumq nr̃arũ. ¶as si qͥs ab anima
sua subtraxerit. Ac mortificaueri:
głosã ꝓfecto et utilẽ ꝑditioni suȩ
uimfacit. Ab negans dũtaxat ei
iocundissimas uoluntates. quas ꝑ
ꝓpħam sermo diuinꝰ frequent̃ in¬
cusat dicens. qr indieb ieiunii ur̃i
inuenit᷑ uoluntas ur̃a. Et it̃m.

Expanded text:
uoluptate fraudantes uouoluptate fraudantes uoce dominica egregitores pronuntiantur et per huiuscemodi rapinam regnum caelorum uiolenter inuadunt. regnum enim caelorum secundum sententiam domini uim patitur, et uiolenti diripiunt illud. isti profecto sunt laudabiles uiolenti, qui uim faciunt perditioni suae. homo enim, ut scriptum est, in doloribus laborat sibi et uim facit perditioni suae. perditio nostra est oblectatio uitae praesentis et ut expressius dicam exsecutio desideriorum uoluntatumque nostrarum, quas si quis ab anima sua subtraxerit ac mortificauerit, gloriosam profecto et utilem perditioni suae uim facit, abnegans dumtaxat ei iucundissimas uoluntates, quas per prophetam sermo diuinus frequenter incusat dicens: quia in diebus ieiunii uestri inuenietur uoluntas uestra, et it
Abbreviated transcription (Latin):
nos sũmis suscipunt. amplectunt᷑.
fouent. uenerant᷑ officuis. S hoc
fiducialit̾ ꝑ fruent᷑: qui prꝰ inser¬
uitutẽ fr̃nitatis semet ipsos. suaq
omĩa uoluntaria deuotione subdide¬
rint. Recipient enĩ scõm sententĩ
dñi lib̃e. id qd̃ ipsi aliis dependert:¬
Qͥsqͥs autẽ hes humilitate sinceri
ꝯsortibꝰ suis añ ddetulerit: qͦmͦ deferri
sibi ab aliis patient᷑ admittet. cũ gͣua¬
ri se eoꝵ obseqͥis intelligat potiꝰ ꝙͣ
foueri. qr acciꝑe mauult frm quam
oĩa ñcũ remissa securitate. nec eũ
in erti oblectatioe ꝑcipiet: s sođm u̾¬
sionũ. quia sicut ille sapientissimꝰ
ꝯtestat᷑. qͥ suauis & sũ dolore est uie
gestate erit. Regnũ etiã celorum
rĩdesides. ñ remssi. ñ delicati. ñ
teneri. s iuolenti diripiunt illud.
Qgͥ hi uiolenti sunt.: Nempe
illi qͥ ñ aliis s animȩ sue p̃clarã
inferunt molentiam. qͥdireptro¬
ne laudabili oĩ eam psentiũ rerũ

Expanded text:
nos summis suscipiunt, amplectuntur, nos summis suscipiunt, amplectuntur, fouent, uenerantur officiis. sed hocfiducialiter perfruentur, qui prius in servitutem fraternitatis semetipsos suaque omnia voluntaria devotione subdiderint. Recipient enim secundum sententiam Domini libere id quod ipsi aliis dependerunt. Qui enim haec humilitate sincera consortibus suis ante non detulerit, quomodo deferri sibi ab aliis patienter admittet, cum gravari se eorum obsequiis intelligat potius quam foveri, qui accipere mavult fratrum quam omnia non cum remissa securitate nec cum inerti oblectatione percipiet, sed, sionum, quia, sicut ille sapientissimus contestatur, qui suauis et sine dolore est in egestate erit. regnum enim caelorum non desides, non remissi, non delicati, non teneri, sed uiolenti diripiunt. qui ergo hi uiolenti sunt? nempe illi qui non aliis, sed animae suae praeclaram inferunt uiolentiam, qui direptione laudabili omni eam praesentium rerum
Abbreviated transcription (Latin):
tuplam nãq frm̃ parentũ ue recipi¬
et quantitatẽ: qͥsq patris unius.
uł matͥs. seu filii ꝑ xꝑi nomine ca¬
ritate ꝯtẽpta. in o̾iũ qͥ xp̃o d̾ serui¬
unt dilecti onẽ sincerissimã tn¬
siit. ꝓ uno scilicet tot itiueniens
tiore sibi affectioẽ de uitictos.
Multiplicata etiam domoꝵ atq
agroꝵ possessioẽ ditabit᷑: quicq
dilectione
uelut in suȩ domꝰ iure succedens.
Q tsi enim non centuplũ & si
dñi nr̃i sententię supͣdici aliqͥd fas
est : plusꝙͣ. centuplũ recipit qͥdecẽ.
uł inginti senoꝵ minist̾ia infida &
coacticia derelinquẽs. tot in genꝰ oꝵ
ac nobiliũ spontaneo fulcit᷑ obseqͥo
Quod ita ẽẽ etiam ur̃is exꝑiñitis
ꝓbare potuistr᷑. qui singlis pat̾bꝰ
matribq. Ac domib derelictis. qͣli¬
bet mundi partẽ fueritis in gressi:
patres. matres. fr̃sq inumeros
domos qͦ & agros. seruosq fidelissi¬
mos absq ullo sollicitudinis labo¬
re conqͥritis. qui uos ut ꝓͥos domi¬

Expanded text:
tuplam namque fratrum parentumue recipiet quanti- _tatem, quisque patris unius uel matris seu filii pro Christi nomine caritate contempta in omnium qui Christo deseruiunt dilectionem sincerissimam transit, pro uno scilicet tot incipiens hac praestantiore sibi affectione deuinctos. multiplicata etiam domorum atque agrorum possessione ditabitur, quisque dilectione uelut in suae domus iure succedens. quomodo enim non centuplum et si mini nostri sententiae superadici aliquid fas est plus quam centuplum recipit, qui decem uel uiginti seruorum ministeria infida et coacticia derelinquens tot ingenuorum ac nobilium spontaneo fulcitur obsequio? quod ita esse etiam uestris experimentis probare potuistis, qui singulis patribus matribusque ac domibus derelictis, quamlibet mundi partem fueritis ingressi, patres et matres fratresque innumeros, domos quoque et agros seruosque fidelissimos absque ullo sollicitudinis labore conquiritis, qui uos ut proprios domi
Abbreviated transcription (Latin):
aiona igit᷑ nob ꝑ colluctatio¬
nem tẽptationum laudiꝰ ꝯtu¬
lit premia benigna erga nos gr̃a
saluatoris: quam siomine ad nob necessi¬
tatem certaminis abstuliss. Et enĩ
sublimioris p̃stantiorisq uirtutiꝰ est
ꝑsecutionib erũpnisq uallatũ ma¬
nere sẽꝑ inmobilẽ. & ad u̾sũ seiuen
tibus cunctis certũ depͣsidio dĩ Atq
intrepidũ ꝑdurare. humanisq ĩ cͦsib
uelut armis in uicte uirtutis dccine¬
tum. głosissime de inpatientia tri¬
umphare & ad quirere quodanit
de infirmitate uirtutẽ: qr uͥtꝰ in ĩ¬
firmitate ꝑficit᷑. Hcce enĩ inqͥt de¬

Expanded text:
aiora igitur nobis per conluctationem temptationum laudis contulit praemia benigna erga nos gratia saluatoris, quam si omnem a nobis necessitatem certaminis abstulisset. etenim sublimioris praestantiorisque uirtutis est persecutionibus aerumnisque uallatum manere setibus cunctis, certum de praesidio Dei atque intrepidum perdurare; humanisque incursibus velut armis invictae virtutis accinctum gloriosissime de impatientia triumphare, et acquirere quodammodo de infirmitate virtutum, quia virtus in infirmitate perficitur . Ecce enim
Abbreviated transcription (Latin):
IR uero penitentia est.
Iciuis actio ꝑtotã istã uitam qͦ
incarne mortali degimꝰ. ꝑ petua sup¬
plicationis humilitate subeunda
est. Primo q nemo uitã et̾na in¬
corruptibilẽ. in mortalenq desid¬
tibił. iortałq peniteat. No enĩ
sic qͥsq in uitam nouã ꝑsc̃ificati¬
onẽ baptismi nascit᷑. ut quem.¬
Admodũ ibi de põnit oĩa peccata
pͣt̾ita: ita etiam statim mortalita¬
tem ipsã carnis. corruptionẽq de¬
ponat. Qd̃ si ita est: restat ũt:
illud qd sc̃ptũ ẽ. qͦd etiã unꝰ quiꝰ q

Expanded text:
 vero poenitentia est, cujus actio per totam istam vitam, qua in carne mortali degimus, perpetua supplicationis humilitate subeunda est. Primo, quia nemo vitam aeternam, incorruptibilem, immortalemque desidtibilis, mortalisque poeniteat. Non enim sic quisque in vitam novam per sanctificationem Baptismi nascitur, ut quemadmodum deponit ibi omnia peccata praeterita, ita etiam statim mortalitatem ipsam carnis corruptionemque deponat. Quod si non ita est, restat ut illud quod scriptum est, quod etiam quisque
Abbreviated transcription (Latin):
hec tam longe repecita pͥncipio: He
a me queras pueriles de clamattõ¬
nes. sententiarũ floscłos. uerborum
tiũ. Amplectat᷑ me mͦ sapientia.
& abisac nr̃a quȩ nũꝗͣ. senescit ĩ meo
reqͥescat sinu. Impolluta ẽ uͥgini¬
tatisꝵ ꝓpetuȩ. & aͦ in similitudinems
maris cũ condie generet sẽꝑq par¬
tuarat i corrupta ẽ. Hinc reor dixis

Expanded text:
haec tam longo repetita principio? ne haec tam longo repetita principio? ne a me quaeras pueriles declamationes, sententiarum flosculos, uerborum tum. amplexetur me modo sapientia et Abisag nostra, quae numquam senescit, in meo requiescat sinu. inpolluta est uirgi\'nitatisque perpetuae et in similitudinem Mariae, cum cotidie generet semperque parluriat, . incorrupta est. hinc reor dixis
Abbreviated transcription (Latin):
nat. & ut ita dicã de pclago ueniens.
fremitꝰ auditor. Ex q̃ ostendit᷑ habun¬
dantissimũ. & ultra humanã uocem
in senib dmini sermonis tonitruum
cõmorari. Porro sunamitiᷤᷤ inligͣ. nrͣa¬
coccinea dr̃. ut signifiit calere sapi¬
entiam & dnuna lectione feruere.
Qd licit auĩci sangͥnis ĩdicet sacͣm̃tũ.
tñ & feruort̾ ostendit sapientiȩ. UN
& obstetͥx illa ingenesi coccinũ ligat¬
in manu phares: qͥ ab eo qb parietem
Q raab meret̾x in ty po eccłie. resti¬
culã mist̾iũ sangͥnis continentẽ. Ut
herico ꝑeuint domꝰ eiꝰ saluaret᷑ ap¬
pendit. Uñ etiam malio loco. de uiriᷤ
sc̃is scͥpt᷑a co̾memorat. Hist̃ qͥ uene.¬
runt de calore domꝰ rechab. & dñs
nr̃ ineuangłio. Igne inqͥt ueni mutẽ
suꝑ t̾ram. & quem uelo ut ardeat. qͥ
in disciptilors cordib succensus coge¬
bat eos dic̃e. Nonne cor nr̃m ardẽs
erat in nob̾ de iħu. dũ loqueretur ĩ
uia & aꝑiret nob scͥpturas. Quorsũ

Expanded text:
nat, et ut ita dicam de pelago veniens fremitus auditur, ex quo ostenditur abundantissimum et ultra humanam vocem in senibus divini sermonis tonitruum co\'coccinea\' dicitur, ut significet calere sapientiam et diuina lectione feruere; quod, licet dominici sanguinis indicet sacramentum, tamen et feruorem ostendit sapientiae. unde et obstetin manu Phares, qui ab eo, quod parietem Et Raab meretrix in typo Ecclesiae resticulam mysterium sanguinis continentem, ut, Jericho pereunte, domus ejus salvaretur, appendit . Unde etiam in alio loco de viris sanctis Scriptura commemorat: « Hi sunt, qui venerunt de Calore domus Rechab. et dominus noster in.euangelio: ignem, inquit, ueni mittere in terram et quam uolo, ut ardeat! qui in discipulorum corde succensus cogebat eos dicere: nonne cor nostrum erat ardens in nobis, dum loqueretur in uia et aperiret nobis scripturas? Quorsum
Abbreviated transcription (Latin):
E contͣrio latronẽ crux mutat
paradiso: & facit homicidiĩ pȩ¬
na martiriũ. Quanti hodie ilui
iuuendo portant funĩa sua & qͣsi
sepultꝰ de asbata plȩna sunt ossib
mortuors. Subitus calor longum
uincit teporẽ. Peniq & tu audita
sententia saluatoris. si uis ꝑfectus
ceꝰ uade uende oĩa quȩ habes & da
paupib & ueni sequere me. ũba
uertis inoꝑa & nudã crucẽ nudus
sequens expeditor & leuior ascendiᷤ
scalã iacob tunicã mutas cũ ani¬
mo. nec pleno marsupio glosas sor¬
ddes appetis. s puris manib & can¬
ti c lurida faciȩ. uł simulare uł
ostentare ieuinia. possessionẽ redi¬
tib habundare. uiłẽ iactare pol¬
liolũ. Socͣtes ille thebanꝰ h̃o qͦnda
dicissimꝰ cũ adphilosophandũ athenaᷤᷤ
ꝑgeret magnũ auri pondꝰ abiecit.
Nec putauit se posse & uͥtutes si¬
mul & diuitias possidẽ. Nos sub sar¬
cubantes. qͦ mͦ possumꝰ aliena fidelit̃

Expanded text:
e contrario latro crucem mutat e contrario latro crucem mutat paradiso et facit homicidii poena martyrem. quanti hodie diu uiuendo portant funera sua et quasi sepulchra dealbata pleni sunt ossibus mortuorum! subitus calor longum uincit teporem. Denique et tu audita sententia saluatoris: si uis perfectus esse, uade, uende omnia, quae habes, et da pauperibus et ueni, sequere me, uerba uertis in opera et nudam crucem nudus sequens expeditior et leuior scandis scalam Iacob. tunicam mutas cum animo nec pleno marsuppio gloriosas sordes adpetis, sed puris manibus et canti et lurida facie uel simulare uel ostentare ieiunia, possessionum reditibus abundare et uile iactare palliolum. Crates ille Thebanus, homo quondam dpergeret, magnum auri pondus abiecit; nec putauit se posse et uirtutes simul et diuitias possidere. Nos suffarcubantes, quomodo possumus aliena fideliter
Abbreviated transcription (Latin):
onꝰ homo de bono theauro¬
cordis sui ꝓfert ea qͣ bona st᷑:
& ex fructib arbo cognosei¬
tur. Metiris nos uͥtutibus
tus. & paruos magnꝰ extollis. ultimã¬
q partẽ coniuii occupas. ut patͥs fami.¬
lias iudicio ꝓmoueariꝰ. Qd enĩ ĩ nobiᷤ
aut quantulũ ẽ. ut docte uocis mere¬
amͣ p̃coniũ: ut illo ore qͦ religiosissimꝰ
pͥnceps defendit᷑. humiles modiciq lani
re nos num̃o. nec sapientiã canos re¬
putes. s canos sapientia. salomone
puer longeuos iudicat. atq impudicoᷤ
senes etas lascuia condepnat. Holi
inꝙͣ. fidẽ pensare tẽporib: nec me
iccͥco meliorẽ putes. ꝙ pͥor inxͥ exerci
tu ceperĩ militare. Paulꝰ apłs uas
simꝰ mordine pͥmꝰ inmeritis ẽ: Quia
extremꝰ licet plus õib laborauit. Iudaᷤ
qͥ quondã audierat tu autẽ homo
dux m̃s & notꝰ meus. in ddomo dñi ãbu¬
lauimꝰ cũ consensu. ꝑditor amici ma¬
gistri saluatoris arguit᷑ uoce. & no¬
dũ informuis lȩti. tͣbe nectit ab alta.

Expanded text:
onus homo de bono cordis thesauro profert ea, quae bona sunt, et ex fructibus arbor agnoscitur. metiris nos uirtutibus tuis et paruos magnus extollis ultimamque partem conuiuii occupas, ut patris familiae iudicio proueharis. quid enim in nobis aut quantulum est, ut doctae uocis mereamur praeconium, ut illo ore, quo religiosissimus princeps defenditur, humiles modicique laudre nos numero nec sapientiam canis reputes, sed canos sapientia Salomone tpuer et longaeuos iudicat, atque inpudicos senes aetas lasciua condemnat. noli, inquam, fidem pensare temporibus nec me idcirco melitu coeperim militare. Paulus apostolusimus in ordine, primus in meritis est, quia, extremus licet, plus omnibus laborauit. ludas, qui quondam audierat: tu autem, homo, dux meus et notus meus; in domo dei ambulauimus cum consensu, proditor amici, magistri, saluatoris arguitur et nodum informis leti trabe nectit ab alta. at
Abbreviated transcription (Latin):
teri oris lestamenti auctoritate
firnator. Si reliquerit scdłm urum
ticẽ anhabuerit tam & ñ inuenerit.
Scribet libellũ repudu & dabit ei. & di¬
nitret eam di domo sua. Cũq egressa
altm̃ maritũ duxerit & ille quoq ode¬
rit eam dederit q ei libellũ repudii.
&e damiserit de domo sua. aut certe mor¬
tuus fuerit. ñ pot̾it pͥor maritꝰ reciꝑe
eam in uxorẽ. qm polliͥta & ab homi¬
nabił facta ẽ corã dño. Ne peccare
dit possidendã. Uñ obsecro te ut conso¬
leris eam. immo ꝓuoces ad salutẽ. Pu¬
tride carnes ferro indigent & cautẽrio.
N ec ẽ medicinȩ culpa s uuln̾is cũ crude¬

Expanded text:
teris Testamenti auctoritate firmatur. Si reliquerit secundum viuxorem, et habuerit eam: et non invenerit repudii, et dabit ei, et dimittet eam de domo sua. Cumque egressa alterum maritum duxerit, et ille quoque oderit eam, dederitque ei libellum repudii, et dimiserit eam de domo sua, aut certe mortuus fuerit, non poterit prior maritus recipere eam uxorem, quoniam polluta et abominabilis facta tibi possidendam » . Unde obsecro te, ut consoleris eam, imo provoces ad salutem. Putridae carnes ferro indigent et cauterio: nec est medicinae culpa, sed vulneris, cum cleme