comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mhil ergo profuiss illis diuinare. atq
etiam omne fructu uite superioris ꝑ¬
cdidissẽt. Siud enĩ possit his ẽẽ letuma
exitus suos cogitantibus. Ita quoq se se uͦ¬
tunt stoici. iaceat necesse est om̃is eor
solertia. siem id quod euẽturu est hoc
uel illo modo potest euenixe. fortima
ualet plurimu que aute fortuita sut
certa ẽẽ nõ possunt.sm aute certu est
quid quaq de re quoq tempore fu¬
turu sit guid est quod me adiuuãt
aruspices cu res tristissimas porten¬
cdi dixerint addĩt ad extremũ omia
leuius casuam rebus diuims procura¬
tis. Siem mhil sit extra fatu inhille¬
uare diuinatio potest hoc sentit home¬
rus cũ conquerente iouem ĩduçit ꝙ sar¬
pedonem filiu a morte contra fatu eri¬
pere nõ posset. Hoc idem significat gre¬
tus ille in eam smãm uersus quod fore
paratu est id sũmu exuperat iouem

Expanded text:
nihil ergo illisnihil ergo illisetiam omnem fructum vitae superioris perdidissent; quid enim posset iis esse laetum exitus suos cogitantibus? Ita, quoquo sese verterint Stoici, iaceat necesse est omnis eorum sollertia. Si enim id, quod eventurum est, vel hoc vel illo modo potest evenire, fortuna valet plurimum; quae autem fortuita sunt, certa esse non possunt. Sin autem certum est, quid quaque de re quoque tempore futurum sit, quid est, quod me adiuvent haruspices? qui cum res tristissimas portendi dixerunt, addunt ad extremum omnia levius casura rebus divinis procuratis; si enim nihil fit extra fatum, nihil levari re divina potest. Hoc sentit Homerus, cum querentem Iovem inducit, quod Sarpedonem filium a morte contra fatum eripere non posset. Hoc idem significat Graecus ille in eam sententiam versus: Quod fóre paratum est, íd summum exsuperát Iovem.
Abbreviated transcription (Latin):
sins cõsulatibꝰ tribus triũphis maxĩar
reru głia letaturu fuisse si sciret se ĩ so¬
litudine egiꝑtioꝵ trueidatu iri amisso
exercitu. p̾ost morte uero ea cõsecutura
que smelacrimis nõ possimiꝰ dicere Ed
uero Cesarem putamus si diuinass fore
ut meo senatu quem ex maiori parte
ipse cooptass i curia pompeiana an
ipĩus pompei simulacru tot centuriõib
Luis spectantibꝰ a nobilissimis ciuibꝰ par¬
tim etiam a seomĩbꝰ rebus ornatis tru¬
cidatus ita iaceret ut ad enis corpus
nõ modo amicoꝵ set ne seruor quidẽ
quisꝙͣ accedẽt quo cruciatu annm uitã
actur fuisse. Certe ignoratio futuror
maloꝵ utilior est ꝙ sciã. Nam illud q¬
dem dici p̃sertim a stoicis nullo mode
potest nõ isset ad arma. pompeius nõ
transiss Crassus Eustrate nõ suscepisset
bellu cuule cesar nõ igitur fatales exit
habuerũt. Uultis aute oĩa euenire f̾ato

Expanded text:
suis consulatibus, tribus triumphis, maximarum suis consulatibus, tribus triumphis, maximarum rerum gloria laetaturum fuisse, si sciret se in solitudine Aegyptiorum trucidatum iri amisso exercitu, post mortem vero ea consecutura, quae sine lacrimis non possumus dicere? Quid vero Caesarem putamus, si divinasset fore ut in eo senatu, quem maiore ex parte ipse cooptasset, in curia Pompeia ante ipsius Pompeii simulacrum tot centurionibus suis inspectantibus a nobilissumis civibus, partim etiam a se omnibus rebus ornatis, trucidatus ita iaceret, ut ad eius corpus non modo amicorum, sed ne servorum quidem quisquam accederet, quo cruciatu animi vitam acturum fuisse? Certe igitur ignoratio futurorum malorum utilior est quam scientia. Nam illud quidem dici, praesertim a Stoicis, nullo modo potest: Non isset ad arma Pompeius, non transisset Crassus Euphratem, non suscepisset bellum civile Caesar. Non igitur fatalis exitus habuerunt; vultis autem evenire omnia fato;
Abbreviated transcription (Latin):
Elaminius consulhis signis atq auspitiis
quibꝰ pugnare prohibe̾batur paruiss cer¬
te potuit. Aut igitur nõ fato interiit ex¬
sifato quod certe uobis ita dicendu ẽ
etiam si obtemperasset auspitiis ide enẽ
est simantẽ iel potest flecti mllũ ẽ fatu
ita ne diuinatib quidem qm̃ ea reꝵ futu¬
raru est. inhil aute est pro certo futur
quod potest aliqua procuratioẽ accidẽ
ne fiat Atq ego ne utile quide arbitror
ta fuisset priamo si ab adolescentia sciss
quos euentus senectutis esset habiturus
Abeamꝰ a fabulis propiora uideamus
Clarissiõꝵ honi nr̃e ciuitatis grauissigs
exitus in consolatioẽ collegimus Qnidig̾
ut omitt. miꝰ supiores. M. ne Crasso pu¬
tas utile fuisse tum cũ maximis opibus
fortunsq florebat scire sibi interfecto
filio publio exercituq deleto trans cu¬
fratrecu ignominia et dedecore esse pe¬
undu An. ¶N. pompeiu censes tribus

Expanded text:
Flaminius consul iis signis iisque auspiciis, Flaminius consul iis signis iisque auspiciis, quibus pugnare prohibebatur, paruisset? Certe potuit. Aut igitur non fato interiit exsi fato quod certe vobis ita dicendum est, etiamsi obtemperasset auspiciis, idem evenest; sin autem id potest flecti, nullum est fatum; ita ne divinatio quidem, quoniam ea rerum futurarum est. Nihil autem est pro certo futurum, quod potest aliqua procuratione accidere ne fiat. Atque ego ne utilem quidem arbitror m vita fuisset Priamo, si ab adulescentia scisset, quos eventus senectutis esset habiturus? Abeamus a fabulis, propiora videamus. Clarissimorum hominum nostrae civitatis gravissimos exitus in Consolatione collegimus. Quid igitur? ut omittamus superiores, Marcone Crasso putas utile fuisse tum, cum maxumis opibus fortunisque florebat, scire sibi interfecto Publio filio exercituque deleto trans Euphratem cum ignominia et dedecore esse pereundum? An Cn. Pompeium censes tribus
Abbreviated transcription (Latin):
lotus potest ẽẽ dunatioi que a tedicta
cebas omiã que flerẽt futura ue essent
fato contineri. Amle sane et plemĩ suꝑ
Ioicos de istofato młta dicũtur elẽq
alias nũc quod necesse est. Sioia f᷑ato
quid mibi diumnatio prodest quod eĩ
is qui dium at pͥdicit iduero futiur ẽ
ut ne illud quide dicam quale sit quod
deiotaru necessariu nrũ ex itmere aq¬
la reuocauit qui nisi reuertiss i eo con¬
claui ei cubanclu fuisset quod proxiã
nocte corrint ruina igitur opp̃ssus eẽt
At id neq sifatu fuerat effugisset nec si
nõ fuerat meum casum meidus. Quid ergo
adiunat diuinatio aut quid est quod me
moneãt aut sortes aut exta aut ulla pre¬
dictio. Siem fatu fuit Classes .p.r. bello
punico primo alteram naufragio alteram
i penis oppressam interire etiam sitripu¬
dium solistimu pulli fecissent Liuin eo et
classes nõ fuerũt non interierũt f̾ato. nlła
imenu interire nu id uitari potuit. Si

Expanded text:
nationi? quae a te dicebas omnia, quae fierent futurave essent, fato contineri. Anile sane et plenum supepud Stoicos de isto fato multa dicuntur; de quo alias; nunc quod necesse est. Si omnia fato, quid mihi divinatio prodest? Quod enim is, qui divinat, praedicit, id vero futurum ut ne illud quidem sciam quale sit, quod Deiotarum, necessarium nostrum, ex itinere aquila revocavit; qui nisi revertisset, in eo conclavi ei cubandum fuisset, quod proxuma nocte corruit; ruina igitur oppressus esset. At id neque, si fatum fuerat, effugisset nec, si non fuerat, in eum casum incidisset. Quid ergo adiuvat divinatio? aut quid est, quod me moneant aut sortes aut exta aut ulla praedictio? Si enim fatum fuit classes populi Romani bello Punico primo, alteram naufragio, alteram a Poenis depressam, interire, etiamsi tripudium solistumum pulli fecissent L. Iunio et classes non fuerunt, non interierunt fato; vultisumennum interire, num id vitari potuit, si
Abbreviated transcription (Latin):
an serapius potest prescribẽ per sõmu cu¬
ratioẽ ualituidims. Neptũitus gubernatois
nõ potest et sine mediço medicin̾a dabit
minerua muse legendi scribendi et cetera¬
rũ artiu sçiam id̾mniãtibꝰ nõ clabũt at
si curatio daretur ualitudinis. ħ quoq
que din darent᷑. Que qm̃ nõ dant᷑ mecdi¬
cina nõ datur. que sũt lata tollit omnis
auctoritas somnioꝵ. S ħ quoq ĩ pmtu
sunt nũc interiora uideamꝰ aut em diui¬
na us quedam consulens nobis significa
tiones somnioꝵ facit aut cõiectot̾es ex
quacdam cõuemẽtia et cõiũctioẽ nature
quã uocant. Simpathian quid cuiq r̾i
eueniat ex sõniis et quid quãq rem cõ¬
sȩquat᷑ ĩtelligt aut eoꝵ neutru ẽ s q̃dã
obseruatio cõstans atq dinturna ẽ cu¬

Expanded text:
Serapis potest nobis praescribere per somnum curationem valetudinis, Neptunus gubernantibus non potest? et si sine medico medicinam dabit Minerva, Musae scribendi, legendi, ceterarum artium scientiam somniantibus non dabunt? At si curatio daretur valetudinis, haec quoque, quae dixi, darentur; quae quoniam non dantur, medicina non datur; qua sublata tollitur omnis auctoritas somniorum. Sed haec quoque in promptu fuerint; nunc interiora videamus. Aut enim divina vis quaedam consulens nobis somniorum significationes facit, aut coniectores ex quadam convenientia et coniunctione naturae, quam vocant sumpa/qeian, quid cuique rei conveniat ex somniis, et quid quamque rem sequatur, intellegunt, aut eorum neutrum est, sed quaedam observatio constans atque diuturna e
Abbreviated transcription (Latin):
ipa phia et multa uerba grecor sic sori¬
ces satis latino sermone tritus ẽ Ergo ħ
quoq dialetici dicũt nõ diumi. Quideu
queritur quis sit optimꝰ reipu ͨ ͤ st atui
que leges qui mores aut utiles aut ĩutiles
iruspices ne ex etruria arcescent᷑ an pri¬
cipes statuent et delecti uiri periti rcrur
eluliu ꝙsi nec eatu rerũ que subiecte st
sensibꝰ ulla duimnatio est nec earũ que a¬
tibus cõtinent᷑ nec eaꝵ que inph̾ya disse¬
retu sit prorsus mnhil intelligo na aut
ꝯiũ debet esse aut aliqua ei m̾ateria dan¬
da est in qua uersati possit. S nec oũi di¬
uinatio ẽ ut ratio docuit nec locus nec mã
ĩuent᷑ cui diumnatioe p̃ficere possimꝰ. Ud̃
igitur ne ulla sit diuinatio Est quida gre¬
uate hũc perhibeo optimu. Nũc igitur
aut que tempestas iipendeat uates me¬
luis cõmtiet ꝙͣ gubernator aut morbi na¬
turã acutius ꝙ medicus aut belli admini¬

Expanded text:
ipsa philosophia et multa verba Graecorum, sic soriipsa philosophia et multa verba Graecorum, sic sorites satis Latino sermone tritus est: ergo haec quoque dialectici dicent, non divini. Quid? cum quaeritur, qui sit optimus rei publicae status, quae leges, qui mores aut utiles aut inutiles, haruspicesne ex Etruria arcessentur, an principes statuent et delecti viri periti rerum civilium? Quodsi nec earum rerum, quae subiectae sensibus sunt, ulla divinatio est nec earum, quae artibus continentur, nec earum, quae in phinihil prorsus intellego; nam aut omnium debet esse, aut aliqua ei materia danda est, in qua versari possit. Sed nec omnium divinatio est, ut ratio docuit, nec locus nec materia invenitur, cui divinationem praeficere possimus. Vide igitur, ne nulla sit divinatio. Est quidam Graevátem hunc perhibebo óptumum. Num igitur aut, quae tempestas inpendeat, vates melius coniciet quam gubernator aut morbi naturam acutius quam medicus aut belli admini
Abbreviated transcription (Latin):
fitentur se esse dicturos nec coꝵ que inge¬
ometria describũtur que uera que falsa
sint. Sunt enim ea mathematicor nõ Ari¬
olorum. de illis uero rebus que i ph̾ia uer
respondere soleat aut consuli quid bomiz
sit quid malum quid neutru. sunt enim
hec propria phyor Quid de offitio mĩꝙs
aruspicem consulit quẽ admodu sit cu
parentibꝰ cu frĩbꝰ cu amicis uiuendũ ꝙ
admodu utendu pecuma quẽ admodũ
honore quead modu imperio ad sapiẽtti
hec nõ ad dininos xeferri solent quiet que
a dyaleticis aut ph̾icis tractant᷑ nũquid
eoꝵ dininari potest unus ne mũdus an plu¬
res que sint mitia rerũ ex quibꝰ nascũtur
omĩa phisicoꝵ est ista pruclentia quõ auit
mentiẽte quẽ ꝑsendomenon uocant dii¬
soluas aut quemadmodu soriti r̾sistas
quesi necesse sit latino uerbo. licet acer¬
uale appellare. S nhil opus ẽ ut enim

Expanded text:
fitentur se esse dicturos, nec eorum, quae in gefitentur se esse dicturos, nec eorum, quae in geometria describuntur, quae vera, quae falsa sint; sunt enim ea mathematicorum, non hariolorum. De illis vero rebus, quae in philosophia versum aut respondere soleat aut consuli, quid bonum sit, quid malum, quid neutrum? sunt enim haec propria philosophorum. Quid? de officio num quis haruspicem consulit, quem ad modum sit cum parentibus, cum fratribus, cum amicis vivendum? quem ad modum utendum pecunia, quem ad modum honore, quem ad modum imperio? Ad sapientes haec, non ad divinos referri solent. Quid? quae a dialecticis aut a physicis tractantur, num quid eorum divinari potest? unusne mundus sit an plures, quae sint initia rerum, ex quibus nascuntur omnia: physicorum est ista prudentia. Quo modo autem mentientem, quem yeudo/menon vocant, dissolvas aut quem ad modum soriti resistas quem, si necesse sit, Latino verbo liceat acervalem appellare; sed nihil opus est; ut enim
Abbreviated transcription (Latin):
tangim audimus. Nũ quid ergo ihis rebꝰ
est q̃uod prouisione aut prom̾otioẽ mẽtis
magis ꝙͣ natura ipsa sentiamꝰ. Aut mim̾
scio qui ille liuiniis si oculis captus sit ut
fuit tiresias possitque alba sint que nigra
dicere ant si surdus sit uarietates uoc̾u
aut modos noscere. Ad nulla igitur eaꝵ
retu que sensu accipiũtur diuinatio adhi¬
betur. At qui ne mhis quidem rebus q̃ arte
tractantur diuinatioẽ opus est Et eni acł
egros non magos aut ariolos set melicos
sdlemꝰ adducere. Nec uero qui fidibus aͭ
tibiis uti uolũt ab axuspicibꝰ accipiit caꝵ¬
reru tractatione set a musicis. Eadem ĩ
literis ratio est reliquisq rebus quaꝵ est
disciplina Num censes eos qui duimare di¬
cuntuir posse respondere sol maior ne ꝙ
terra sitantus quãtus iideatur. luna qͦ
suo lumiẽ an solis utatur. Sol luna quem
motum habeant quez qnq stelle que erra¬
re dicunt᷑ nec hec qui dinim hñtur pro¬

Expanded text:
tangimus. Num quid ergo in his rebus tangimus. Num quid ergo in his rebus est, quod provisione aut permotione mentis magis quam natura ipsa sentiamus? aut num nescio qui ille divinus, si oculis captus sit, ut Tiresias fuit, possit, quae alba sint, quae nigra, dicere aut, si surdus sit, varietates vocum aut modos noscere? Ad nullam igitur earum rerum, quae sensu accipiuntur, divinatio adhibetur. Atqui ne in iis quidem rebus, quae arte tractantur, divinatione opus est. Etenim ad aegros non vates aut hariolos, sed medicos solemus adducere, nec vero, qui fidibus aut tibiis uti volunt, ab haruspicibus accipiunt earum tractationem, sed a musicis. Eadem in litteris ratio est reliquisque rebus, quarum est disciplina. Num censes eos, qui divinare dicuntur, posse respondere, sol maiorne quam terra sit an tantus, quantus videatur? lunaque suo lumine an solis utatur? sol, luna quem motum habeat? quem quinque stellae, quae errare dicuntur? Nec haec, qui divini habentur, pro
Abbreviated transcription (Latin):
tribuenda est opera.x .p. uł niea omnis
potius cogitatio et cura ponẽda tantu
huis studio relinquẽ du ꝙͣtu uacabit ⁊
publico offitio et mimerc. Sed ħ alias plu¬
ribus mĩc ad instituta disputatioẽ ruer¬
tamur. Cum de diuinatione. Quĩtus fr̃ea
disseruisset que superiore libro scripta st
satisq ambulatu uideretur tu ĩ biblioti¬
ca que est inlitio assedimꝰ Atq ego accu¬
rate tu quidem Quinte et stoice stdicoꝵ sẽ¬
tentia defendisti. quodq me maxime de¬
lectat plurimis nostris exemplis usus es
et his quidem claris et illustribꝰ. Dicẽdũ
est igitur mihi ad ea que sunt ate dicta
set ita mhil ut affirmem queram onña
dubitans. pletũq et mihi ipse diffidens. Si
enim aliquid certi hrẽm quod dicere ego
ipse diuinare qui esse diuinatioẽ nego Et¬
enim me mouet illud quod ĩ primis. Cax¬
neades querere solebat quaru ne rerũ di¬
uinatio esset earũ ne que sensibꝰ pexciperẽt

Expanded text:
tribuenda est opera rei publicae, vel omnis potius in ea cogitatio et cura ponenda, tantum huic studio relinquendum, quantum vacabit a publico officio et munere. Sed haec alias pluribus; nunc ad institutam disputationem revertamur. Nam cum de divinatione Quintus frater ea disseruisset, quae superiore libro scripta sunt, satisque ambulatum videretur, tum in bibliotheca, quae in Lycio est, adsedimus. Atque ego: Adcurate tu quidem, inquam, Quinte, et Stoice Stoicorum sententiam defendisti, quodque me maxime delectat, plurimis nostris exemplis usus es, et iis quidem claris et inlustribus. Dicendum est mihi igitur ad ea, quae sunt a te dicta, sed ita, nihil ut adfirmem, quaeram omnia, dubitans plerumque et mihi ipse diffidens. Si enim aliquid certi haberem, quod dicerem, ego ipse divinarem, qui esse divinationem nego. Etenim me movet illud, quod in primis Carneades quaerere solebat, quarumnam rerum divinatio esset, earumne, quae sensibus perciperentur.
Abbreviated transcription (Latin):
rit ĩ umbrã terre que ẽ meta noctis ut
cam obscurari necesse sit. qñq eadem
luna subiecta soli atq opposita nostris
oculis lumen eius obscuret. Quo ĩ signo
queq errãtiu stellaꝵ sũt quoq tpr̃e futa
sit. qui exortus quoq die alicuiꝰ sigmꝰ aͭ
qui occasus futurus sit. hec qui ant̾e di¬
cũt quã tatione sequãtur uides quithe¬
sauꝵ ĩuẽtur aut hereditate uẽtura dic̃t
tande quod casu fieri aut forte fortu
deum quide cadere iideatur ut sciat
quidcasu et fortuitu futuꝵ sit. Siem
stit certe illud euemet. sincerte euemet
nulla est fortuna ẽ autẽ fortuna. Reꝵ
igitur fortuitaꝵ milla ẽ p̃sensio aut si ne¬
gai esse fortuna et omiã que fuĩt queꝙ

Expanded text:
rat in umbram terrae, quae est meta noctis, ut rat in umbram terrae, quae est meta noctis, ut eam obscurari necesse sit, quandoque eadem luna subiecta atque opposita soli nostris oculis eius lumen obscuret, quo in signo quaeque errantium stellarum quoque tempore futura sit, qui exortus quoque die signi alicuius aut qui occasus futurus sit. Haec qui ante dicunt, quam rationem sequantur, vides. Qui thesaurum inventum iri aut hereditatem venturam dicunt, tandem, quod casu fieri aut forte fortundeum quidem cadere videatur, ut sciat, quid casu et fortuito futurum sit. Si enim scit, certe illud eveniet; sin certe eveniet, nulla fortuna est; est autem fortuna; rerum igitur fortuitarum nulla praesensio est. Aut si negas es
Abbreviated transcription (Latin):
sus. Quid euentus isicũ sic aliquid ceci¬
dit. sic euenit ut uel alit cadere atq eue¬
nire potuerit. quõ ergo id quod temere
fit ecco easu et uolubilitate fortune ꝓre¬
sentiri et p̃dici potest. Medicus morbu
ĩgrauescente ratioẽ prouidet insidias
ĩpator tempestates gubernator et tñ hi
ipsi sepe fallũtur Quiꝰ nihil sme certa roẽ
opinãtur ut agricole cu flore olee uide
nł bacã quoq se uisuros putãt nõ sme
Fallũtur hi qui mhilsme aliqua probabłi
cõiectura ac roẽ dicunt. quid extimãdũ
ẽ de cõiectura eoꝵ qui extis aut aibꝰ aut
ostentis aut oraculis aut sõniis futura
p̃sensũt nõ dico qm̃ hec signa nulla sĩt
de uniuersis qui potest prouidere quicqͣ
futuꝵ esse quod neq causa ht ulla neq
notam eur futuru sit solis defectiones
Itemq que lune p̾dicũtur ĩ multos anos
pftura est. uidẽt ex constãtissiõ motu
lune qñ illa e regione solis facta ĩcur¬

Expanded text:
sus, quid eventus, nisi cum sic aliquid cecidit, sic evenit, ut vel aliter cadere atque evenire potuerit? Quo modo ergo id, quod temere fit caeco casu et volubilitate fortunae, praesentiri et praedici potest? Medicus morbum ingravescentem ratione providet, insidias imperator, tempestates gubernator; et tamen ii ipsi saepe falluntur, qui nihil sine certa ratione opinantur; ut agricola, cum florem oleae videse visurum putat, non sine falluntur ii, qui nihil sine aliqua probabili coniectura ac ratione dicunt, quid existimandum est de coniectura eorum, qui extis aut avibus aut ostentis aut oraclis aut somniis futura praesentiunt? Nondum dico, quam haec signa nulla sint, ; nunc de universis. Qui potest provideri quicquam futurum esse, quod neque causam habet ullam neque notam, cur futurum sit? Solis defectiones itemque lunae praedicuntur in multos annos ectura est. Vident ex constantissimo motu lunae, quando illa e regione solis facta incur
Abbreviated transcription (Latin):
nec sapiã pronsderi posst. Ut siquic mar
cum illu marcellu quiter cõsul fuit mł¬
tis ãms ante dixiss naufragio peritur
diuinasset profecto nilla emzarte alia
nec sapia id scire potuiss.T aliuz ergo reꝵ

Expanded text:
nec sapientia provideri possunt; ut, si quis M. nec sapientia provideri possunt; ut, si quis M. Marcellum illum, qui ter consul fuit, multis annis ante dixisset naufragio esse periturum, divinasset profecto; nulla enim arte alia id nec sapientia scire potuisset. Talium er
Abbreviated transcription (Latin):
artifitiis perciperent᷑ abducere diuina¬
tioẽ. eamq ita diffinire. Diuinatioẽ eẽ
earu reꝵ predictioẽ et p̾sensioc q̃ eeñt
fortuite. Primu eode r̾uolucris. nar
et medici et gubernatoris et impatoris
p̃sensioẽ rex̾u fortuitaꝵ nũ igitur aut
⁊ruspex aut augur aut uates quis aut
sõmans melius coniecerit aut e morbo
euasuꝵ egrotu aut e periculo naue aut
ex insidiis exercitu qͣ medicus ꝙͣ guber¬
nator ꝙͣ imprtor. At qui ne illa quidẽ
diuinãtis eẽ dicebas uẽtos aut imbres ĩm¬
pendentes quibꝰdam p̃sentire signis m
riter a te pronũtiata sũt Et siħ ipã for¬
tuita sũt.plerũq emi nõ sẽꝑ eueniũt Q
est igitur aut ubi nersat᷑ fortuit ar reꝵ
p̃sensio quã diminatioẽ uocas. Que cĩ
p̃sentiri aut arte aut ratioẽ aut nsu qͭ
cõiectuxa possũt ea nõ diuinis tribuẽda
putas set peritis. Ita relĩquit᷑ ut ea tor¬
tuita diuinari possit que nulla nec arte

Expanded text:
ucere divinationem eamque ita definire: divinationem esse earum rerum praedictionem et praesensionem, quae essent fortuitae. Primum eodem revolveris. Nam et medici et gubernatoris et imperatoris praesensio est rerum fortuitarum. Num igitur aut haruspex aut augur aut vates quis aut somnians melius coniecerit aut e morbo evasurum aegrotum aut e periculo navem aut ex insidiis exercitum quam medicus, quam gubernator, quam imperator? Atqui ne illa quidem divinantis esse dicebas, ventos aut imbres inpendentes quibusdam praesentire signis in riter a te pronuntiata sunt, etsi haec ipsa fortuita sunt; plerumque enim, non semper eveniunt. Quae est igitur aut ubi versatur fortuitarum rerum praesensio, quam divinationem vocas? Quae enim praesentiri aut arte aut ratione aut usu aut coniectura possunt, ea non divinis tribuenda putas, sed peritis. Ita relinquitur, ut ea fortuita divinari possint, quae nulla nec arte
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝙͣ Qurate te semper ita sensisse uit d̃
cȩteris diuinandi generibꝰ dubitares
ista duo furoris et sõmi que a libera mẽ¬
tȩ fluere uiderent᷑ probares. Dicã igit
de istis duobus generibꝰ mihi quodui¬
detur siprius et stoicoꝵ conclusio rõns
et cratippi nrĩ quid ualeat uideor. di¬
xisti ensm et Crisipori et diogene et
Antipatru concludere hoc fnõ. Si sũt¬

Expanded text:
inquam, Quinte, te semper ita sensisse, ut de inquam, Quinte, te semper ita sensisse, ut de ceteris divinandi generibus dubitares, ista duo, furoris et somnii, quae a libera mente fluere viderentur, probares. Dicam igitur, de istis ipsis duobus generibus mihi quid videatur, si prius, et Stoicorum conclusio rationis et Cratippi nostri quid valeat, videro. Dixisti enim et Chrysippum et Diogenem et Antipatrum concludere hoc mo
Abbreviated transcription (Latin):
peio quãmulta Crasso. ꝙmulta huic
ipĩ cesari a caldeis dicta memini neiẽz
eoꝵ insi senectute insi domi insi cũ cla¬
ritate esse morituꝵ ut mihi permiru
uideatur quẽꝙͣ extare qui etia minc
credat his quoꝵ p̃dicta quotidĩe uile¬
at reet euentis refelli. Restant dno di¬
uinandi genera que hrẽ clicimꝰ a nãtã
nõ ab arteꝰ uatitinandi et sommãdi de
quibꝰ. Quinte inꝙͣ siplacet dissexamus
ALihi uero in quit plaçet his enim que
aduc disputasti prorsus assentior et
monebat et ueteris dice archi et eius
qui nũc floret Cratippi qui censent
esse inmẽtibꝰ honi tanꝙͣ oraculu ali¬
quod ex quo futura p̃sentiãt siaut fu¬
ore diuino ĩcitatus aiuis aut sõno re¬
laxatus solute moneat᷑ ac libere his cl̾
generibꝰ quiqͥ sentias et quibꝰ e a rõibꝰ
infirmes audire sane uelm. Ꝙ cũ ille
dixisset᷑. Tum ego ruxsus quasi ab alio
principio sum Srsus dicere Nõ ignoro

Expanded text:
peio, quam multa Crasso, quam multa huic peio, quam multa Crasso, quam multa huic ipsi Caesari a Chaldaeis dicta memini, neminem eorum nisi senectute, nisi domi, nisi cum claritate esse moriturum! ut mihi permirum videatur quemquam exstare, qui etiam nunc credat iis, quorum praedicta cotidie videat re et eventis refelli. Restant duo divinandi genera, quae habere dicimur a natura, non ab arte, vaticinandi et somniandi; de quibus, Quinte, inquam, si placet, disseramus. Mihi vero, inquit, placet; his enim, quae adhuc disputasti, prorsus adsentior, et, movebat et veteris Dicaearchi et eius, qui nunc floret, Cratippi, qui censent esse in mentibus hominum tamquam oraclum aliquod, ex quo futura praesentiant, si aut furore divino incitatus animus aut somno relaxatus solute moveatur ac libere. His de generibus quid sentias et quibus ea rationibus infirmes, audire sane velim. Quae cum ille dixisset, tum ego rursus quasi ab alio principio sum exorsus dicere: Non ignoro,
Abbreviated transcription (Latin):
dicere que Carneades set ea que prinçe¬
requiro. Omnes qui cãnensi pͦugna ceci¬
derũt uno astro fuerint. exitus quidez
oiũ uus et icdem fuit. quid qui ĩgemo
atq aiõ singulares nu astro quoq uno
Quod enintꝰ tempiis quo nõ ĩnumera¬
biles nascũtur. At certe similis nemo
homeri et si ad rem ꝑtinet quomõ celo
affecto compoĩtis q sideribꝰ quodq
potest absurduis. Lutius quide terqui¬
mus firmamis familiaris nr̃ ĩ primis
Caldaicis lrĩs eruditus urbis etia nrẽ
natale diem repetebat ab his parietibꝰ
quibꝰ eam a Romulo conditam accepiz
esse dicebat nec eins fat̾a canem dubita¬
pat Oiũ maximam erroris etia ne ur¬
bis natalis dies ad m stellaꝵ et lune ꝑ¬
tinebat. Fac in puero referre ex qua af¬
fectione celi primu spiritu produxĩt
nũb̾ inlatẽ aut in cemẽto ex quibꝰ urbs
effecta est potuit ualere. S quid plura
quotidiȩ refellũtur. Q multa egopõ¬

Expanded text:
dicere, quae Carneades, sed ea, quae princedicere, quae Carneades, sed ea, quae princetiam haec requiro: omnesne, qui Cannensi pugna ceciderint, uno astro fuerint; exitus quidem omnium unus et idem fuit. Quid? qui ingenio atque animo singulares, num astro quoque uno? quod enim tempus, quo non innumerabiles nascantur? at certe similis nemo Homeri. Et, si ad rem pertinet, quo modo caelo adfecto conpositisque sideribus quodque potest dici absurdius? L. quidem Tarutius Firmanus, familiaris noster, in primis Chaldaicis rationibus eruditus, urbis etiam nostrae natalem diem repetebat ab iis Parilibus, quibus eam a Romulo conditam accepimuesse dicebat nec eius fata canere dubitabat. O vim maxumam erroris! Etiamne urbis natalis dies ad vim stellarum et lunae pertinebat? Fac in puero referre, ex qua adfectione caeli primum spiritum duxerit; num hoc in latere aut in caemento, ex quibus urbs effecta est, potuit valere? Sed quid plura? cotidie refelluntur. Quam multa ego Pom
Abbreviated transcription (Latin):
possent He scalpello resecte liberarent
Multi etiam nature uitiu medicatioẽ
atq exercitatioẽ substulerũt ut demos¬
tenem seribit Falerus c̃. Rħo. dicere ne¬
quiret exerçitatioẽ fecisse ut planissiẽ
diceret. Ꝙ sih̾ astro ingnata traclita es¬
sent nulla res ea mutate potiuss. Quid
dissimilitudo locor nõne dissiłes houiz
procreationes ht quas quidez ꝑcurrere
oratioẽ facile est Quid inter inclos et
persas et ethiopas et siros differat cor¬
poribꝰ ãis ut incredibilis uarietas dissi¬
militudo q sit Exx quo intelligit᷑ plus ter¬
raru situs ꝙͣ lune tractus act nascẽdũ
ualere. Nam qui auĩt quadeingenta¬
et septuagnita milia annoꝵ ĩpericlitã¬
dis expetiũdisq pueris quicũq essent
nati babillomos posuisse fallũt. Si enim
factitatu esset non eẽt desitu Neminẽ
autem Haberms autorem qui aut fieri di¬
cat aut factu sciat. Uĩdes neme nõ ea

Expanded text:
possent, eae scalpello resectae liberarentur. possent, eae scalpello resectae liberarentur. Multi etiam naturae vitium meditatione atque exercitatione sustulerunt, ut Demosthenem scribit Phalereus, cum rho dicere nequiret, exercitatione fecisse, ut planissume diceret. Quodsi haec astro ingenerata et tradita essent, nulla res ea mutare posset. Quid? dissimilitudo locorum nonne dissimilis hominum procreationes habet? quas quidem percurrere oratione facile est, quid inter Indos et Persas, Aethiopas et Syros differat corporibus, animis, ut incredibilis varietas dissimilitudoque sit. Ex quo intellegitur plus terrarum situs quam lunae tactus ad nascendum valere. Nam quod aiunt quadringenta septuaginta milia annorum in periclitandis experiundisque pueris, quicumque essent nati, Babylonios posuisse, fallunt; si enim esset factitatum, non esset desitum; neminem autem habemus auctorem, qui id aut fieri dicat aut factum sciat. Videsne me non ea
Abbreviated transcription (Latin):
ribus celi temꝑatio fiat dicere ad pucro¬
ru ortus ꝑtinere. Quid ꝙ nõ intelligt̃
seminu ium que ad gignẽdu proct̾eã¬
dumq plurimu ualeat funditus tolli
mediocris est erroris. Quis eni nõ uidet
et formas et mores et plerosq status atq
motus effinge̾ a parentibꝰ liberos quodñ
contingeret si ħ nõ nis et natura gignen¬
tiu effice̾t set tempatio lune celid mo¬
deratio. Quid ꝙ ino et eode nati tpris
pũcto dissimiles et naturas et uitas et
casus hũt. paru ne declarant mhil acd a¬
gendam uitam nascendi tempus ꝑtinere
nu forte putamꝰ nemine eode tẽpore
ip̃o conceptu et natu quo affricamu Nu
quis igitur talis fuit. Quid illud ne du¬
biuẽ Qum multi cũ nati essent ut queda
contra natura deprauata hr̃ent restitu¬
erent᷑ et corrigerent᷑ a natura cu se ipẽ
reuocasset ait ãte atq medicina aui
quoꝵ lingue sic ĩhererent ut loqui nõ

Expanded text:
ribus caeli temperatio fiat, dicere ad pueroribus caeli temperatio fiat, dicere ad puerorum ortus pertinere? Quid? quod non intellegunt seminum vim, quae ad gignendum procreandumque plurimum valeat, funditus tolli, mediocris erroris est? Quis enim non videt et formas et mores et plerosque status ac motus effingere a parentibus liberos? quod non contingeret, si haec non vis et natura gignentium efficeret, sed temperatio lunae caelique moderatio. Quid? quod uno et eodem temporis puncto nati dissimilis et naturas et vitas et casus habent, parumne declarat nihil ad agendam vitam nascendi tempus pertinere? nisi forte putamus neminem eodem tempore ipso et conceptum et natum, quo Africanum. Num quis igitur talis fuit? Quid? illudne dubium est, quin multi, cum ita nati essent, ut quaedam contra naturam depravata haberent, restituerentur et corrigerentur ab natura, cum se ipsa revocasset, aut arte atque medicina? ut, quorum linguae sic inhaererent, ut loqui non
Abbreviated transcription (Latin):
diebus apud trogoditas ut scribitur an¬
te solstitili ut si ialn concedam aliquid
uim celestem ad eos qui interra gighũt᷑
ꝑtinere confitendu sit illis eos qui nascũt
mĩme illis placet uolũt enim illi oĩs eode
tempore ortos qui ubiq nati sint eadem
conclitioẽ nasci d que tanta dementia ẽ
ut in maximis motibꝰ mutationibꝰq celi
inhil intersit qui uentus qui ymber que tẽ¬
pestas ubiq sit. quaꝵ reru ĩ proccimis locis
tante dissimilitadines sepe sũt utalia tui¬
culi alia rome eueiãt sepe tempestas. ꝙ qui
naiigant maxiẽ aiãuertant cũ ĩflecten¬
dis ꝑRomotoriis uentoꝵ mutatioẽs maxi¬
mas sepe sentiũt. ħigitur cu sint tu serem¬
tas tum ꝑturbatio celi est ne sanor honĩz
ħ adnascentiu ortus ꝑtinere nõ dicere
quod nõ certe ꝑtinet. Illud nescio quod
tenuc quod sentiri nullo modo ĩtelligi
aute uix potest qui aluna ceterisq sidde¬

Expanded text:
diebus, at apud Troglodytas, ut scribitur, andiebus, at apud Troglodytas, ut scribitur, ante solstitium, ut, si iam concedamus aliquid vim caelestem ad eos, qui in terra gignuntur, pertinere, confitendum sit illis eos, qui nascuntminime illis placet; volunt enim illi omnis eodem tempore ortos, qui ubique sint nati, eadem condicione nasci. Sed quae tanta dementia est, ut in maxumis motibus mutationibusque caeli nihil intersit, qui ventus, qui imber, quae tempestas ubique sit? quarum rerum in proxumis locis tantae dissimilitudines saepe sunt, ut alia Tusculi, alia Romae eveniat saepe tempestas; quod, qui navigant, maxume animadvertunt, cum in flectendis promunturiis ventorum mutationes maxumas saepe sentiunt. Haec igitur cum sit tum serenitas, tum perturbatio caeli, estne sanorum hominum hoc ad nascentium ortus pertinere non dicere quod non certe pertinet, illud nescio quid tenue, quod sentiri nullo modo, intellegi autem vix potest, quae a luna ceterisque side
Abbreviated transcription (Latin):
interuallo ꝑtinere ad lima uł potius ad
terrã Quid cu dicũt id quod his dicẽ
necesse est omnis oiũz ortus quicũq gig¬
nũtur in omni terra que inçolatur eosde
esse eademq omĩbꝰ qui eode statu celi
et stellaru nati sunt accidere potusse
necesse est nõ ne eiusmoĩ sũt ut neceli q¬
dem natura interp̾tes istos celi nosse ap
pareat. Cu eniz illi orbes qui celu quasi
mediu diuidit et aspectu nrũ diffimũt
qui agrecis oricontes noĩant᷑ a nobis fi¬
nituntꝰ rectissime noĩari possũt uarieta¬
tem maxcima habeant. asiiq ĩ aliis locis
su̾it necesse ẽ ortus occasusq sideꝵ non
fieri eodem tempore apud omnes. ꝙsieoꝵ
ĩ celu modo ħ modo illo mõ tempatur ꝗd
potest eadem ius esse nascẽtiu cu celisit t̃ã
ta dissimilitudo ĩ his locis que ĩcolimꝰ. Post
solstitiu canicła exoritur et quider asiqt

Expanded text:
intervallo pertinere ad lunam vel potius ad intervallo pertinere ad lunam vel potius ad terram? Quid? cum dicunt, id quod iis dicere necesse est, omnis omnium ortus, quicumque gignantur in omni terra, quae incolatur, eosdem esse, eademque omnibus, qui eodem statu caeli et stellarum nati sint, accidere necesse esse, nonne eius modi sunt, ut ne caeli quidem naturam interpretes lli orbes, qui caelum quasi medium dividunt et aspectum nostrum definiunt, qui a Graecis ori/zontes nominantur, a nobis finientes rectissume nominari possunt, varietatem maxumam habeant aliique in aliis locis sint, necesse est ortus occasusque siderum non fieri eodem tempore apud omnis. Quodsi eorum vi caelum modo hoc, modo illo modo temperatur, qui potest eadem vis esse nascentium, cum caeli tanta sit dissimilitudo? In his locis, quae nos incolimus, post solstitium Canicula exoritur, et quidem aliquot
Abbreviated transcription (Latin):
procli uita breuior fuit. multũq his frĩ
reru gestaꝵ gloria p̃stitit. At ego id ipm̃
quod luri opłimꝰ Diogenes casdeis qiͣ
quedam p̃uaricatioẽ concedit nego pos¬
se intelligi Et enim cur ut ipĩ dicũt᷑ oet
nascẽtiu luna moderetur eaq aiãuer¬
tant et notant sidera natalitia. Caldei
quecũq lune iũcta uideant᷑ oculoꝵ fal¬
lacissimo sensu udicant ea que ratioẽ
atq animo uidere debent. Docet emin
ratlo mathematicor qua istis nota eẽ
dportebat ꝙͣta humilitate luna feratur
terrãq pene cõtingens quãtu absit a
proxima mercuri itella multo autez¬
longins a ueneris. Demde alio interuallo
clistet a lole cuiꝰ liuẽ collustrari putatur
Reliqua uero tria interualla infmita et
ĩmensa a sole ad martis inde ad Iouis ab
eo ad saturm stellam inle ad celu ipsuz
quod extremu atq ultimu mũdi ẽ. Que
potest igitur contagio ex infinito pene

Expanded text:
Procli vita brevior fuit, multumque is fratri Procli vita brevior fuit, multumque is fratri rerum gestarum gloria praestitit. At ego id ipsum, quod vir optumus, Diogenes, Chaldaeis quasi quadam praevaricatione concedit, nego posse intellegi. Etenim cum, ut ipsi dicunt, ortus nascentium luna moderetur, eaque animadvertant et notent sidera natalicia Chaldaei, quaecumque lunae iuncta videantur, oculorum fallacissimo sensu iudicant ea, quae ratione atque animo videre debebant. Docet enim ratio mathematicorum, quam istis notam esse oportebat, quanta humilitate luna feratur terram paene contingens, quantum absit a proxuma Mercurii stella, multo autelongius a Veneris, deinde alio intervallo distet a sole, cuius lumine conlustrari putatur; reliqua vero tria intervalla infinita et inmensa, a sole ad Martis, inde ad Iovis, ab eo ad Saturni stellam, inde ad caelum ipsum, quod extremum atque ultumum mundi est. Quae potest igitur contagio ex infinito paene
Abbreviated transcription (Latin):
alia alia alic modo moueat ĩmutett ce¬
lu. Permde ut queq stelle ĩ his finitimisq
partibꝰ sint quoq tempore. eamq uim
uarie moueri abhis Ei deribꝰ que uocãt
errantia Cum autt meam ipła parte
uenerint in qua sit ortus euis qui nasca¬
tur. aut meam que cõiunctuz aliquid h̃t
aut consentiens ea triangula illi et qua¬
drata noĩant. Et enim cĩt tprẽ anni tem¬
pestatũq celicõuersiões mutatioẽsq tãte
aiari atq formari Ex eoq ĩgenia moe̾s
aiui corpus actione iute casus cuiꝰq euẽ¬
tus q frrigi O. deliratioẽ incredibile nõ
enim om̃is error stultitia dicenda ẽ quib
etia Diogenes stoicus concedit aliquid
ut p̾dicere possint dumtaxat qualis os¬
q natura et aclquam quisq maxiẽ rem
aptus futurus sit Cetera que profiteant᷑¬
rlegat ullo modo posse sctri et eni geior
forinas esse similes uitam atq fortunã
plerũq disparem. Proclus et turistenes
nec totidem amios iuxerũt. Anno enim

Expanded text:
 alia alio modo moveat inmutetque caelum, perinde ut quaeque stellae in his finitumisque partibus sint quoque tempore, eamque vim varie moveri ab iis sideribus, quae vocantur errantia; cum autem in eam ipsam partem orbis venerint, in qua sit ortus eius, qui nascatur, aut in eam, quae coniunctum aliquid habeat aut consentiens, ea triangula illi et quadrata nominant. Etenim cum †tempore anni tempestatumque caeli conversiones commutationesque tantae animari atque formari, ex eoque ingenia, mores, animum, corpus, actionem vitae, casus cuiusque eventusque fingi. O delirationem incredibilem! non enim omnis error stultitia dicenda est. Quibus etiam Diogenes Stoicus concedit aliquid, ut praedicere possint dumtaxat, qualis quisque natura et ad quam quisque maxume rem aptus futurus sit; cetera, quae profiteantur, negat ullo modo posse sciri; etenim geminorum formas esse similis, vitam atque fortunam plerumque disparem. Procles et Eurysthenesnec totidem annos vixerunt; anno enim
Abbreviated transcription (Latin):
aliquod aut phisicu aut cdyaleticu ex¬
plicare. sõniu ne expectandu sit an ars
adhibenda sie qua mhil earu nec ficri
nec expediri põt. At quine si nauigare ꝗ¬
dem uelim ita gubernarem ut sommalie¬
rim presens enim pena sit. Quid igit᷑ cõ¬
uenit egros a cõiectura sõmoꝵ potius ꝙͣ

Expanded text:
quiddam aut physicum aut dialecticum exquiddam aut physicum aut dialecticum explicare, somniumne exspectandum sit an ars adhibenda; sine qua nihil earum rerum nec fieri nec expediri potest. Atqui, ne si navigare quidem velim, ita gubernem, ut somniaverim; praesens enim poena sit. Qui igitur convenit aegros a coniectore somniorum poti
Abbreviated transcription (Latin):
ditioẽ moueri.Iam ex insanoꝵ et ebrioꝵ
uisis ĩnũabilia comectura trahi possũt
que futura uideant᷑. Quis est em quitotũ
cliem iaculans nõ aliqñ conlimet. Totas
noctes somniamꝰ nz ulla fere est qua non
dormniamꝰ et miramur aliqñ id quod sõ¬
niaremꝰ euadere. Quid ẽ tam incertũ ꝙͣta
loꝵ iactus. tũ nemo ẽ ꝗn sepe iactans uene
Quid precipui somniu hẽat in quo ualeãt
t alsa proueris. Qsi natura ita paratum
esset ut ea dormẽtes agerent que sõmarẽt
alligandi essent omẽs Qui cubitu irent
Maiores emi ꝙͣ ulli ĩsam efficerẽt mot
sõmantes. Ꝙsi insanoꝵ uisis fides nõ est
hũda quia fła sũt cur credatur sõmãtiu
uisis que multo ctiam perturbatiora sũt
nõ intelligo Anꝙ insani sua uisa cõiectoĩ
nõ narrat. naxrãt qui sõmauerũt Quero
etiam siuelim scribere quid aut legẽ aut
canere uł uoce ułfidib aut geometricu

Expanded text:
ditionem moveri. Iam ex insanorum aut ebriorum ditionem moveri. Iam ex insanorum aut ebriorum visis innumerabilia coniectura trahi possunt, quae futura videantur Quis est enim, qui totum diem iaculans non aliquando conliniet? Totas noctes somniamus, neque ulla est fere, qua non dormiamus, et miramur aliquando id, quod somniarimus, evadere? Quid est tam incertum quam talorum iactus? tamen nemo est, quin saepe iactans Venerquid praecipui somnus habeat, in quo valeant falsa pro veris. Quodsi ita natura paratum esset, ut ea dormientes agerent, quae somniarent, alligandi omnes essent, qui cubitum irent; maiores enim quam ulli insani efficerent motus somniantes. Quodsi insanorum visis fides non est habenda, quia falsa sunt, cur credatur somniantium visis, quae multo etiam perturbatiora sunt, non intellego; an quod insani sua visa coniectori non narrant, narrant, qui somniaverunt? Quaero etiam, si velim scribere quid aut legere aut canere vel voce vel fidibus aut geometricum
Abbreviated transcription (Latin):
moꝵ q consentientiu multitudine cõple¬
tu ẽẽ mũdu. Hec igit᷑ mẽtis et ip̃ius diui¬
nitate et cõnĩctioẽ ẽ externis mentibꝰ c̾n
que sũt futura. Contrahi autez aĩ Ceno
et quasi labi putat atq concidere et ip̃m̃
corpus dormire. Iam plato et pictagoras
locupletissimi autores quo ĩsominiis certi¬
ora sudeamꝰ preparatos quoda cultu
atq uictu proficisci ad dormiendu in
coçibo mens non uenter inflet᷑. S nescio
quõ nihil tam absurde dici potest quomͦ
sõmando moueri an ut clemocritus cẽset
Octerna et acluẽtitia uisioẽ pulsari. Siue
enim sic est siue ullo mõ uideriposst̃ per¬
multa sommiãtibꝰ falsa proueris na et
naiigãtibꝰ moueri uident᷑ ea que stant
et quodam obtuitu oculoꝵ dno prouno
lucerne liuĩa. Quid dicam ĩ sams quid e¬
briis ꝙͣ multa talsa indeant᷑. ꝙ sieiis moĩ
iuisis Credendu nõ est. Cũͣ sõmis credat᷑
nesçio na tamlicet de istis erroribꝰ si ueł

Expanded text:
morumque consentientium multitudine conpletum esse mundum; hac igitur mentis et ipsius divinitate et coniunctione cum externis mentibus cerni, quae sint futura. Contrahi autem animum Zeno et quasi labi putat atque concidere, id ipsum esse dormire. Iam Pythagoras et Plato, locupletissimi auctores, quo in somnis certiora videamus, praeparatos quodam cultu atque victu proficisci ad dormiendum iub quasi vero eo cibo mens, non venter infletur. Sed nescio quo modo nihil tam absurde dici potest, quod somniando moveri an, ut Democritus censet, externa et adventicia visione pulsari? Sive enim sic est sive illo modo, videri possunt permulta somniantibus falsa pro veris. Nam et navigantibus moveri videntur ea, quae stant, et quodam obtutu oculorum duo pro uno lucernae lumina. Quid dicam, insanis, quid ebriis quam multa falsa videantur? Quodsi eius modi visis credendum non est, cur somniis credatur, nescio. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
sũmi pro certłs atq concessis demde
contorquẽt et ita concluditur nõ igit
sũt dii et nec signficant uentura. Iel
enim iam perfectu arbitrantur dend
assũmũt.Sũt aute lii. quod ipsum
nõ ab omĩbus conceditur. sigificãt
ergo ne id quide sequit᷑ possũt ei
nõ significare et tñ ẽe lii nec sisigm¬
significatiomis at ii quoq põt ut non
cdent homini set ipĩ habeatt cux em tu¬
scis potius ꝙͣ roĩs darent nec sidant
uias nulla est diuinatio. Fac dare de¬
os quod absurdu est quid refert si
accipere nõ possumꝰ Extremu ẽ igit
diuinatio sit extremu effectu tñ ñd̾ ẽ
ex falsis eni ut ab ipsis didicimꝰ uerũ
effici nõ potest. Iacet igitur tota cõclu¬
sio. Ueniamꝰ nũc ad optimu uiru¬
t amiliarem nostru Cratippum sisi¬
ne oculis inquit non põt extare ot¬

Expanded text:
sumi pro certis atque concessis? Deinde sumi pro certis atque concessis? Deinde contorquent et ita concludunt: Non igitur et sunt di nec significant futura; id enim iam perfectum arbitrantur. Deinde adsumunt: Sunt autem di, quod ipsum non ab omnibus conceditur. Significant ergo. Ne id quidem sequitur; possunt enim non significare et tamen esse di. Nec, si signsignificationis. At id quoque potest, ut non dent homini, ipsi habeant; cur enim Tuscis potius quam Romanis darent? Nec, si dant vias, nulla est divinatio. Fac dare deos, quod absurdum est; quid refert, si accipere non possumus? Extremum est: Est igitur divinatio. Sit extremum, effectum tamen non est; ex falsis enim, ut ab ipsis didicimus, verum effici non potest. Iacet igitur tota conclusio. Veniamus nunc ad optumum virum, familiarem nostrum, Cratippum. Si sine oculis, inquit, non potest exstare o
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ habeat extr̾emu infitu sit neces¬
seest. Uides ne ut ad rem dubiam ꝯcesf
nec solum ea nõ sũmitis ad concludẽ¬
dum que ab omĩbꝰ concedantur s ea
sũmitis quibꝰ concessis mhilo magis
efficitur ꝙͣ uelitis. Primu enim ħ Tũmi¬
tis si sũt Aĩ benfici m hoiẽs sũt. quis ħ
uobis dabit. Epicurus ne qui negat ꝗcqͥ
deos nec aliem curare nec sui An ur En¬
nius qui magno plausu loquit᷑ assentiẽ¬
quod si÷ opmetur rõe subicit. set mħ
est necesse dicere que sequũtur. t sat
um controuersu uesit. Sequit᷑ porro
ta. At nr̃a intef est scire que euẽtura
sũt. Magnus dicearchi liber ẽ nesciẽ
gant id esse alienu maiest ate leoꝵ
scilicet causas oiũ introspicere ut iude¬
ant quod cuiq conducant. n nõ pos¬
sũt fatura pretioscere negant posse hi
quibꝰ nõ placet esse certu quod futm
sit. Uides ne igitur ea que dubia sũt

Expanded text:
cum habeat extremum, infinitum sit necescum habeat extremum, infinitum sit necesse est. Videsne, ut ad rem dubiam a concnec solum ea non sumitis ad concludendum, quae ab omnibus concedantur, sed ea sumitis, quibus concessis nihilo magis efficiatur, quod velitis. Primum enim hoc sumitis: Si sunt di, benefici in homines sunt. Quis hoc vobis dabit? Epicurusne? qui negat quicquam deos nec alieni curare nec sui; an noster Ennius? qui magno plausu loquitur adsentiencur sic opinetur, rationem subicit; sed nihil est necesse dicere, quae sequuntur; tantum sat um controversumque sit. Sequitur porro, ta! At nostra interest scire ea, quae eventura sunt. Magnus Dicaearchi liber est nescire gant id esse alienum maiestate deorum. Scilicet casas omnium introspicere, ut videant, quid cuique conducat. 'Neque non possunt futura praenoscere.' Negant posse ii, quibus non placet esse certum, quid futurum sit. Videsne igitur, quae dubia sint, ea
Abbreviated transcription (Latin):
maiestate sua mhil enim benficẽtia p̃s¬
tantius est. n nõ possũt futura p̃noscexe
nõ igitur diisũt nec significãt nobis fu¬
tura. sũt aute dii significãt ergo et sinõ
significat futura nullas dant nobis ui¬
as ad significatioũ sciãm frustra enm
sigiificarent n sidant uias nõ est diui¬
natio. Est igitur diuinatio. O acutos
hoĩes ꝙͣ paticis uerbis confectu nego¬
tiu putant. ea sũmũt ad conclucden¬
dum quoꝵ mhil concedit᷑. conclusio uͦ
xations ea probanda ẽ in qua ex rebꝰ
nõ dubiis id quod dubitatur efficitur
Uides ne epicuꝵ quẽ ebetem et rudem
dicũt stoici quẽ admodu quod ĩ nã
reru omẽs ẽẽ dicimus id infinitu esse
cõcluserit. quod finitu est ĩquit hab
extremu. quis ħ̾ nõ dederit. quod at̃
h̃t extremu id cernitur ex alio extrin¬
secus. ħ quoq est concedendu. At qđ
omẽ est id nõ cerintꝰ ex alio ectrinsec
ne ħ uero negari potest mhil igitur

Expanded text:
iestate sua nihil est enim beneficentia praestantius neque non possunt futura praenoscere; non igitur di sunt nec significant nobis futura; sunt autem di; significant ergo; et non, si significant futura, nullas dant vias nobis ad significationum scientiam frustra enim significarent nec, si dant vias, non est divinatio; est igitur divinatio. O acutos homines! quam paucis verbis confectum negotium putant! ea sumunt ad concludendum, quorum iis nihil conceditur. Conclusio autem rationis ea probanda est, in qua ex rebus non dubiis id, quod dubitatur, efficitur. Videsne Epicurum, quem hebetem et rudem dicere solent Stoici, quem ad modum, quod in natura rerum omne esse dicimus, id infinitum esse concluserit? Quod finitum est, inquit, habet extremum. Quis hoc non dederit? Quod autem habet extremum, id cernitur ex alio extrinsomne est, id non cernitur ex alio extrinsecus. Ne hoc quidem negari potest. Nihil igitur
Abbreviated transcription (Latin):
docemus atq erudemꝰ inuẽtute. His p̃¬
ut oiũ opibus refrenãda ac cohercẽ¬
da sit. Nec uero id effici posse confido
quod ne postulandu quide ẽ ut omẽs
adolescentes se ad hec studia cõuertãt
industria. Equide ex his etia fructu
capio laboris mei qui iam etate proue¬
cti mn nrĩs lib̾ris acquiescũt. quoꝵ studio
legendi meu stucdiu scribendi ĩcitat᷑

Expanded text:
docemus atque erudimus iuventutem? his praedocemus atque erudimus iuventutem? his praeut omnium opibus refrenanda atque coe+rcenda sit. Nec vero id effici posse confido, quod ne postulandum quidem est, ut omnes adulescentes se ad haec studia convertant.industria. Equidem ex iis etiam fructum capio laboris mei, qui iam aetate provecti in nostris libris adquiescunt; quorum studio legendi meum scribend