comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ. aut quod necmalũ ẽ. necbonum
malũ aut bonũ : aut quod malũ abonũ :
ne nalũ necbonũ. lacintellecto: si qui
negabit eẽ ullã pecuniã uita aut fratris
aut amici: adeniq officiosuo antiquiorẽ
a sua uiorẽ : ñ hoc erit accusatori negan¬
dũ. Nam in eum culpa & sũmũ odiũ
trans feretur. quiquid tãuere & piedicit᷑
Negabit. Uerũ illud dicendũerit.
illi itanon ẽe uisũ. Quod sumi oport&:
exhis quȩ ad ꝑsonã ꝑtinent de quo post
dicendũ. ẽ: Euentus autẽ tũ fallit cum
aliter accidit atq hi qui arguuntur
arbitrati eẽ dicuntur. Et siqui dicatur
aliũ occidisse aut uoluerit : quod aut
similitudine aut suspicione aut demons¬
tratione falsa deceptussit: aut eũ necas¬
se cuius testamento ponsit heres. quodõ
testamento se heredem arbitratussit
Non enĩ ex euentu cogitationẽ spectari
oportere: sedqua cogitatione animus.
& spe ad maleficiũ profectussit conside¬

Expanded text:
bonum, aut, quod nec malum est nec bonum, bonum, aut, quod nec malum est nec bonum, malum aut bonum, aut, quod malum aut bonum est, nec malum nec bonum. hoc intellectu si qui negabit esse ullam pecuniam fratris aut amici vita aut denique officio suo antiquiorem aut suaviorem, non hoc erit accusatori negandum. nam in eum culpa et summum odium transferetur, qui id, quod tam vere et pie dicetur, negabit. verum illud dicendum est, illi ita non esse visum; quod sumi oportet ex iis, quae ad personam pertinent, de quo post dicendum est. even- tus autem tum fallit, cum aliter accidit, atque ii, qui arguuntur, arbitrati esse dicuntur: ut, si qui dicatur alium occidisse ac voluerit, quod aut similitudine aut suspicione aut demonstratione falsa deceptus sit; aut eum necasse, cuius testamento non sit heres, quod eo testamento se heredem arbitratus sit. non enim ex eventu cogitationem spectari oportere, sed qua cogi- tatione animus et spe ad maleficium profectus sit, con- side
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ ratiocinatione aliquem cõmisisse
quid dic&: quid cõmodi sit secutus. aut quĩ
in cõmodi fugerit demonstrabit: Cid
augebit quã maxime poterit. ut quo¬
ad eius fieri possit idonea quãmaxime
causa ad peccandũ hortata uideatur.
Sigloriȩ ciusa: quantã gloriã consecutu¬
ram existimarit Item si dominationis
sipecuniȩ. si amicitię. sunimicitiarum
&omnino quicquid erit quodcausȩ fuis¬
sedic& id sũmȩ augere debebit & hoc eũ
magnopere considerare oportebit : p̃qͥd
inueritate modo. uerũ &lam uehemen¬
tius quid inopinione eius quẽ argua fue¬
urit. Nibil etũ resest nonfuisse aut non
esse aliquid cõmodi aut incõmodi: si
ostendi potesti uisũ eẽ qui arguatur
Nã opinio dupliciter fallit homines:
cũ aitres alii modi ẽ. ac putatur aut
noriscuentus. ẽ: quẽ arbitratus ẽ Res
ãlii modi t̃ tum cũ aut id quod bonũ est
malũ putant: aut contra quodmalum ẽ

Expanded text:
verum ratiocinatione aliquem commisisse verum ratiocinatione aliquem commisisse quid dicet, quid commodi sit secutus aut quid incom- modi fugerit, demonstrabit et id augebit, quam maxime poterit, ut, quod eius fieri possit, idonea quam maxime causa ad peccandum hortata videatur. si gloriae causa, quantam gloriam consecuturam existimarit; item si do- minationis, si pecuniae, si amicitiae, si inimicitiarum, et omnino quicquid erit, quod causae fuisse dicet, id summe augere debebit. et hoc eum magno opere consi- derare oportebit, non quid in veritate modo, verum etiam vehementius, quid in opinione eius, quem arguet, fuerit. nihil enim refert non fuisse aut non esse aliquid commodi aut incommodi, si ostendi potest ei visum esse, qui arguatur. nam opinio dupliciter fallit ho- mines, cum aut res alio modo est, ac putatur, aut non is eventus est, quem arbitrati sunt. res alio modo est tum, cum aut id, quod bonum est, malum putant, aut contra, quod malum est,
Abbreviated transcription (Latin):
nendi. augendi. adipiscendiue cõmodi
aut contra reiciendi. diminuendi. deui¬
tandiue in cõmodicausa. Naminhorũ
genus alterutrũ. illa quoq incident
in quibus aut cõmodi aliquidmaioris
in cõmodi suscipitur. aut aliquid cõmodũ
maioris ad ipiscendi cõmodi. aut maio¬
ris uitandi in cõmodi p̃teritur: Hiclo cꝰ
sicut aliquod fundamentũ . ẽ. huius
constitutionis Nam nihil factũ eẽ cui¬
quã probatur pisi aliquio quare factum
sit ostenditur. Ergo accusator cũ inpul¬
sione aliquid factũ eẽ dic&: illũ impetũ
& quandã cõmutationẽ animi affectio¬
nemq uerbis & sententiis amplificare
debebit: & ostendere quanta uissit amo¬
ris. quanta animi ꝑ turbatio exiracun¬
dia fiat. aut exaliqua causa earũ quã
tione &ipsius animi affectionis explicatio¬
ne curandum. ẽ. ut ñ mirũ uideatur si qđ
ad facinus taliꝑturbatione cõmotus ani¬
mus accesserit: Cũ autẽ p̃inpulsione

Expanded text:
nendi, augendi adipiscendive commodi nendi, augendi adipiscendive commodi aut contra re- iciundi, deminuendi devitandive incommodi causa. nam in horum genus alterutrum illa quoque incident, in quibus aut incommodi aliquid maiorisincommodi suscipitur aut aliquod commodum maioris adipiscendi commodi aut maioris vitandi incommodi praeteritur. Hic locus sicut aliquod fundamentum est huius constitutionis. nam nihil factum esse cuiquam pro- batur, nisi aliquid, quare factum sit, ostenditur. ergo accusator, cum inpulsione aliquid factum esse dicet, illum impetum et quandam commotionem animi affectionemque verbis et sententiis amplificare debebit et ostendere, quanta vis sit amoris, quanta animi per- turbatio ex iracundia fiat aut ex aliqua causa earum, qua et ipsius animi affectionis explicatione curandum est, ut non mirum videatur, si quod ad facinus tali pertur- batione commotus animus accesserit. Cum autem non inpulsione,
Abbreviated transcription (Latin):
omnem causam nonomnis argum̃to¬
rũ copia. sed eorũ necessario pars
aliqua conueniae. Omnes igitur. ex
causa exꝑsona. ex facto ipso coniectu¬
ra capienda. ẽ. Causa tribuitur in in¬
pulsionẽ. & in ratiocinationẽ Inpul¬
sio ẽ: quȩ sine cogitatione ꝑ quandã
affectionẽ animi facere aliquid hor
tatur. Vtamor. iracundia. aegri¬
tudo. uinolentia. &omnino omnia.
in quibus animus. Itauidetur affectꝰ
fuisse: ut rẽ ꝑspicere cũ consilio & cura
Ñpotuerit. &id quod facit. impetu
quodã animi potuis quã cognatione¬
fecerit Ratiocinatio autẽ .ẽ. diligenꝰ.
& considerata faciendi aliquid aut non
faciendi excogitatio. Eadr̃ inter fuis¬
se tum: cũ aliquid faciendi aut p̃facien¬
di. certa decausa uitasse. aut secutus eẽ
animus. uidetur. Diamicitiȩ quid causa
factũ dr̃. sinimiciulciscendi. simȩtus.
sigloriȩ. si pecuniȩ. sid eniq ut omnia
generatim amplectamur alicuius reti¬

Expanded text:
omnem in causam non omnis argumentoomnem in causam non omnis argumentorum copia, sed eorum necessario pars aliqua conveniet. omnis igitur ex causa, ex persona, ex facto ipso coniectura capienda est. Causa tribuitur in inpulsionem et in ratiocinationem. inpulsio est, quae sine cogitatione per quandam affec- tionem animi facere atatur, ut amor, iracundia, aegritudo, vinolentia, et omnino omnia in quibus animus ita videtur affectus fuisse, ut rem perspicere cum consilio et cura non potuerit; et id, quod facit, impetu quodam animi fecerit potius quam cogitatione. Ratiocinatio autem est diligens et considerata faciendi aliquid aut non faciendi excogitatio. Ease tum, cum aliquid faciendi aut non faciendi certa de causa vitasse aut secutus esse animus vide- bitur: si amicitiae quid causa factum dicetur, si ini- mici ulciscendi, si metus, si gloriae, si pecuniae, si denique, ut omnia generatim amplectamur, alicuius re- ti
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ cuiusgladio occisioerat facta:
multo antelucẽ surrex̃. comitem
illũ suũ inclamauit semel& sȩpius
Iuũ somno impeditũ pi respondere
existimauit. Ipse glabiũ & cȩtera
que secũ attulerat sustulit: solus
profectus est: Caupo p̃imulto post
conclamat hominẽ eẽ.occisum
Etcũ quib dã diuersoribus: illũ qui
ante exierat consequitur: initinere
hominẽ cõp̃hendit: gladium eius
euaginaedux̃. repperit eruentum:
H omo inurbem abillis deducitur.
acreusfit. In hac: intentio ẽ crimi¬
nis: Occidisti: depulsio. poccidi. Exi
quibus: constitutio ẽ. idest quȩstio
eadem in coniecturali. quȩ iudicatio:
Occiderit. ne Nunc exponemus locos
quorũ pars aliqua in omnẽ coniec¬
niralem incidit ẽtrouersiã. Hocaut̃
& inhorũ locorũ expositione. & incȩ¬
terorũ oportebit attendere: non
omnes in omnẽ causam conuenire
Namut omne nomen ex aliquibus
p̃exomnibus litteris scribitur: sic

Expanded text:
autem, cuius gladio occisio erat facta, autem, cuius gladio occisio erat facta, multo ante lucem surrexit, comitem illum suum inclamavit semel et saepius. illum somno inpeditum non respondere existimavit; ipse gladium et cetera, quae secum adtulerat, sustulit, solus profectus est. copo non multum post conclamat hominem esse occisum et cum quibusdam devorsoribus illum, qui ante exierat, consequitur in itinere. hominem conpre- hendit, gladium eius e vagina educit, reperit cruentum. homo in urbem ab illis deducitur ac reus fit. in hac intentio est criminis: occidisti. depulsio: non occidi. ex quibus constitutio est id est quaestio eadem in coniecturali quae iudicatio: occideritne? Nunc exponemus locos, quorum pars aliqua in omnem coniecturalem incidit controversiam. hoc au- tem et in horum locorum expositione et in ceterorum oportebit attendere, non omnes in omnem causam convenire. nam ut omne nomen ex aliquibus, non ex omnibus litteris scribitur, sic
Abbreviated transcription (Latin):
tatae transferentur. Post autẽ sepa¬
ratim dereliquis dicemus. Nunc ab
coniecturali constitutione ꝓficiscemꝰ:
cuius exemplũ sit hoc expositũ initi¬
nere quidã ꝓficiscentẽ ad mercatũ
quendã. & secũ aliquantũ nũmorũ
ferentẽ est cõmitatus. Cũ hoc ut fe¬
resit inuia sermonẽ c̃tulit : Ex quo
factum .ẽ. ut illuo iter familiarius.
facere uellent quarecũ in quandã
tab̾nã deuertissent. simulcenare.
a in codem loco somnũ capere uolue¬
runt. Cenati discubuer̃ ibidem ir
Caupo autẽ. nãita dr̃ post inuentum.
qui in alio malificio dep̾hensus esset
cu̾illũ alterũ uidelica quinũ mos
haber& animũ aduertissa. noctu
postquã illos artius ut fit ex lassitudi¬
ne dormre sensit accessit. & alterius
corũ quisine nummis erat gladium
propt̃ appositũ euaginaedirẽ. & illum
alterũ occidit. Nũmos abstulit.
gladiũ cruentatũ inuaginã recondi¬
dit: ipsese in suũ lectũ recepit. Ille

Expanded text:
tate transferuntur; post autem sepatate transferuntur; post autem separatim de reliquis di- cemus. Nunc ab coniecturali constitutione proficiscamur; cuius exemplum sit hoc expositum: in itinere qui- dam proficiscentem ad mercatum quendam et secum aliquantum nummorum ferentem est comitatus. cum hoc, ut fere fit, in via sermonem contulit; ex quo factum est, ut illud iter familiarius facere vellent. quare cum in eandem tabernam devertissent, simul ce- nare et in eodem loco somnum capere voluerunt. cenati discubuerunt ibidem. copo autem—nam ita dicitur post inventum, cum in alio maleficio deprehensus est —cum illum alterum, videlicet qui nummos haberet, animum advertisset, noctu postquam illos artius iam ut ex lassitudine dormire sensit, accessit et alterius eorum, qui sine nummis erat, gladium propter adposi- tum e vagina eduxit et illum alterum occidit, nummos abstulit, gladium cruentum in vaginam recondidit, ipse se in suum lectum recepit. ille
Abbreviated transcription (Latin):
separatim quoq aliȩ sunt cuiusq gene¬
ris diuersȩ p̃ceptiones. Aliud emim
laus. aliud uituperatio. Aliuo senten¬
tiȩ dictio: aliud accusatio. aut recusa¬
tio conficere deb&. Iniuditiis. quio
ȩquũ sit qr̃. Inde monstrationibus.
quio honestum. In deliberationibus
ut nos arbitramur quid honestũ sit
a quid utile. Namceteri utilitatis
modo finem in suadendo. & in dissua¬
dendo. exponi oportere arbitrati sunt
Quorũ igitur generũ fines. & exitus
diuersi sunt : eorũ precepta eademeẽ
p̃possunt Neq punc hoc dicimus.
non eas dem incidere constitutiones.
uerũ tamen oratioquȩdã ex ipso fine
& exgenere cause nascitur: quȩ per¬
tineat ad iutȩ alicuius demonstratio¬
nẽ aut adsententię dictionẽ. Quare
nunc in exponendis controuersus.
in iuditia li genere causarũ & p̃ceptoꝵ
uersabimur. Ex quopleraq in cae¬
ra quoq causar̃ genera simili impli¬
cata controuersia: nulla cũ difficul¬

Expanded text:
separatim quo- que aliae sunt cuiusque geneseparatim quo- que aliae sunt cuiusque generis diversae praeceptiones. aliud enim laus, aliud vituperatio, aliud sententiae dictio, aliud accusatio aut recusatio conficere debet. in iudiciis, quid aequum sit, quaeritur, in demonstra- tionibus, quid honestum, in deliberationibus, ut nos arbitramur, quid honestum sit et quid utile. nam ceteri utilitatis modo finem in suadendo et in dissuadendo exponi oportere arbitrati sunt. quorum igitur generum fines et exitus diversi sunt, eorum praecepta eadem esse non possunt. neque nunc hoc dicimus, non easdem incidere constitutiones, verumtamen oratio quaedam ex ipso fine et ex genere causae nascitur, quae pertineat ad vitae alicuius demonstrationem aut ad sententiae dictionem. quare nunc in exponendis controversiis in iudiciali genere causarum et praeceptorum versabimur, ex quo pleraque in cetera quoque causarum genera simili implicata controversia nulla cum difficul
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ dicemus
gitur primus liber exposito genere
huius artis. & officigafine. & materia.
partes orationis & ineas omnes omĩa
p̃cepta. Quare cum ineo cȩteris dereb
diftinctius dictũsit: disperse autem
deconfirmatione. aderep̃hensione:
nc certos confirmandi. & rep̾henden¬
di. insingula causarũ genera. locostia¬
dendos arbitramus. Et quia quopac¬
to tractari c̃uenir&. argum̃tationes.
in libro primo n̾ indiligenter expositũ
est: hictantũ ipsa inuenta unã quãq
in rem exponentur. simpliciter.
sine ulla ex ornatione ut exhoc muen¬
ta ipsa. Ex superiore autẽ: expolitio
inuentorũ petat᷑. Quare hec quȩ nõ
pͣcipientur. ad confirinationis & re¬
p̃hensionis partes referre oportebit
Omis & demonstratiua adeliberatiua
& iuditialis causa: necesse est in alico
eorũ quȩ ante exposita sunt. contitu¬
tionis genere unoplurib ueuersetur
hoc quãquã ita ẽ. tam̃cũ cõmuniter
quȩ dam de omnibus pcipipossuit.

Expanded text:
e, dicemus. Igitur primus liber, exposito genere huius artis et officio et fine et materia partes orationis et in eas omnes omnia praecepta. quare cum in eo ceteris de rebus distinctius dictum sit, disperse autem de con- firmatione et de reprehensione, nunc certos confir- mandi et reprehendendi in singula causarum genera locos tradendos arbitramur. et quia, quo pacto trac- tari conveniret argumentationes, in libro primo non indiligenter expositum est, hic tantum ipsa inventa unam quamque in rem exponentur simpliciter sine ulla exornatione, ut ex hoc inventa ipsa, ex superiore autem expolitio inventorum petatur. quare haec, quae nunc praecipientur, ad confirmationis et reprehensionis partes referre oportebit. Omnis et demonstrativa et deliberativa et iudicialis causa necesse est in aliquo eorum, quae ante exposita sunt, constitutionis genere uno pluribusve versetur. hoc quamquam ita est, tamen cum communiter quaedam de omnibus praecipi possint,
Abbreviated transcription (Latin):
cantes. fuit olim ꝯsuetudo ꝙ cũ aliqͥ uellẽt ĩite
q̃dã porta satͥficabaf᷑ in hũc mod̾. maior ex ista
ꝑte. ⁊ maior ex illa sũ eẽt iuꝑator sũ rex. sũ aliꝰ
pͥnceps tenebat portam illã ⁊ illam ꝑcuciebãt ⁊
t᷑pit᷑ occidebãt. q tͤpit̾ occid̾et᷑ ille qͥ a pate resiłi

Expanded text:
cantes. Fuit olim consuetudo quod cum aliqui vellent inire fedus quedam porca sacrificaretur in hunc modum: maior ex ista parte et maior ex illa, sive esset imperator sive rex sive alius princeps, tenebant porcam illam et illam percutiebant et turpiter occide
Abbreviated transcription (Latin):
ciał cocꝰ. cũ dixs ficꝰ rides q. barbara u̾ba.
⁊ dici ficos cctiliane iubens. ditemꝰ fitꝰ qnas
stimꝰ marbore nasci. dicemꝰ atꝰ aciliane pos.
arborib ⁊ aficu ffuctii. q. pleis csli fruc¬
tu. It̃ a fico arpore si fuulnea ꝑua ficꝰ lu¬

Expanded text:
 ‘cum dixi ficus rides, quasi barbara verba et dici ficos, Ceciliane, iubes; dicemus ficus quas scimus in arbore nasci, dicemus ficos Ceciliane tuos’. arboribus, et a ficu fructu quasi plenus tali fructu. Item a fico arbore hec ficulnea -e,
Abbreviated transcription (Latin):
mĩ abat᷑ nͥ familie nõbili ũ. nł fili fam¬
ẜ auiliꝰ. Unde ħ filia ⁊ dũr filũ uł fił̃ie a
familiss qr pͥmi existũt in ordie nascẽciũ
ẜamiba .n. incipit a pat̾ ⁊ c̾minat ͦ ĩ tͥ auo
si stirps exlongꝰ gen̾is sigͥins icacõe uocã¬

Expanded text:
numerabantur nisi familie nobilium; vel filiifam unde hec filia, et dicuntur filii et filie a familia, quia primi existunt in ordine nascentium. Familia enim incipit a patre et terminatur in tritavo, sed stirps ex longa generis significatione voca
Abbreviated transcription (Latin):
infmo as. i. debilicare fiticare. en̾uare. Fi̾nc
as actm̃ est cũ õib eiuł ꝯpõitis. It aforinon
ꝙ ẽ ignis. uł calor formido. das .i. trepidare
p̃cordia fugiens a cute se ꝯtͣhit. nã tĩnior sã¬
qͥnẽ gelat. d coattꝰ gĩgnit formidiẽm. qr uͭ

Expanded text:
ebilitare, falsificare, enervare. Firmo -as activum est cum omnibus suis compositis. Item a formon quod est ignis vel calor formido -as, trepidare, precordia fugiens a cute se contrahit. Nam timor sanguinem gelat, qui coactus gignit formidinem, quia,
Abbreviated transcription (Latin):
festũ bachi. ⁊ bachiũ d ᷑ ꝑuus urceꝰ. quo ⁊¬
ucebant᷑  infesto bathi ad uinũ retinẽdS
pꝰea in usus aqrios tnͣsuit. ⁊ ħ bachs qdã pes. q
infestis bachi ucebãt᷑. ⁊ ꝯstat ex una lͣns ⁊ dua
chiꝰ pes qiuis bachio. ꝯstat .n. ex duab p̾mis iõ¬
⁊ ħ bachis. dis. feĩa cosens festũ bachi .s. sacdotis¬
che bacanti si uelis adu̾sarier ex insana iu
uestis qͣ sacdotes hachi utebãt᷑. U ħ bassaris. dis
sacdotissa q̃ illã uestẽ induebat.u i bassartꝰ¬

Expanded text:
festum Bachi; et bachium dicitur parvus urceus quo utebantur in festo Bachi ad vinum tenendum, sed postea in usus aquarios transiit; et hic bachius quidam pes quo in festis Bachi utebantur, et constat ex primachius, pes contrarius bachio; constat enim ex duabus primis lonet hec Bachis -dis, femina colens festum Bachi, sciche bachanti si velis adversarier ex insana insvestis quam sacerdotes Bacho induebant, unde Bassaris -dis, sacerdotissa que illam vestem induebatur, unde hic Bassar
Abbreviated transcription (Latin):
cͦ hñs testicłos. nefrendiis: domestit̾ porc̾ carẽs
testitłis. ⁊ d ͦͦ a ne ⁊ frendeo. des. eo ꝙ nõ frendet dẽ¬
tib ut aꝑ a ͭ nerres. ⁊ nefrendis . dis. idẽ ẽ ꝙ scro¬
pha domestica. ⁊ ħͥ ⁊ ħ nefrendis m̃fans. q nõ
frendons dentib. ⁊ ħͥ ⁊ ħ nefrondis. portusus ⁊ por

Expanded text:
habens testiculos, nefrendus dicitur domesticus carens testiculis, et dicitur a ne et frendeo -des, eo quod non frendet dentibus ut aper et verres; hec nefrendis -dis, idem est quod scrofa domestica, et hic et hec nefrendis infans, quasi non frendens dentibus, et hic et hec nefrendi
Abbreviated transcription (Latin):
siue lap̃ ẽ alte ⁊ dirrior pario Cosa q̃dã mu¬
ner q̃ fiuit de ligmia q̃ cũ cauro exgͤge ꝙ̃
pre sicora regebat tnsnare solitũ ⁊ ꝑ int̾¬
piene scire ꝑabiua tibi iicognita taurũ
uicetis digedietẽ. us ad insulõ nauigio
psetuta e. cui regssu ĩ sule ẜtilitate cog¬
poscences ligures ratib illic ꝓfecti st̃.⁊¬

Expanded text:
US lapis est albus et durior pario. C 243 CORSA quedam mulier que fuit de Liguria, que, cum taurum ex grege quem prope litora regebat tranare solitum et per intpiens scire pabula sibi incognita, taurum a ceteris digredientem usque ad insulam navigio prosecuta est, cuius regressu, insule fertilitatem cognoscentes
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ so ab arcio antiquo deba dici artesco tis. s qr ar¬
cesso descendit ab acceo. iõ cã dr̃e mutatũ ẽ p̾mũ¬
ciꝰ .ii. d ͦ arcerso sis. It ab act̾iõ mod̾no dessendit
accesso. sis. s qr ab accedo dis accessi. des cõdic sui.¬
ab artio. artesso. ab arceo. tes. at cesso ab actio.
accesso ab accedo. dis. In ueĩt ᷑ ad huc ad u̾bũ diriua¬

Expanded text:
in -so; ab arcio antiquo deberet dici arcesso -sis, sed quia arcesso descendit ab arceo ideo, causa differentie, mutiquo, et dicitur arcerso -sis. Item ab accio moderno descendit accesso -sis, sed quia ab accedo -dis accessi descendit siab arcio, arcesso ab arceo, accerso ab accio, accesso ab accedo. Invenitur adhuc aliud verbum deriva
Abbreviated transcription (Latin):
biana ĩ honorẽ libie ꝑiũcie. t̾ciã geratica qr ad
sa et libros eligebat᷑. qrͣta theneotica a loco ale¬
xandeie ũ fiebat. qͥnta saltica ab opido salo. sexͭ
corneliana a cornclio gallo p̃scõ egipti p̃us ꝯfec¬
ta. septimꝰ operetica. qr ĩ ea m̃ces ĩ uoluũt᷑ ͦ cũ sit̃

Expanded text:
biana ob honorem Libie provincie, tertia geratica, quia ad sacros libros eligebatur, quarta teneotica a loco Alexandrie ubi fiebat, quinta saltica ab oppido Salo, sexta corneliana a Cornelio Gallo prefecto Egipti prius confecta, septima emporitica quia ea merces involvuntur, cum sit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯͣ plautꝰ. ego faxim ut mau nͥ cupat̃ ęqus
sint uiliores gallitis caritariis. It̃ acano ħ
camena .i. cantilena. ł inusa. q. tanens ame¬
ne. ⁊ hee cãces. cũ .i. fistule organoꝵ in qͥb cã¬
tꝰ tẽꝑat᷑. x ut marcõ placeo. tantes dicũt᷑ dee¬

Expanded text:
 Plautus ‘ego faxim ut mali qui superant equi sunt viliores Gallicis canteriis’. Item a cano hec Camena idest cantilena vel musa quasi canens amene, et hee cantes -tium, idest fistule organorum in quibus cantus temperatur vel, ut Martiano placet, Cantes dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
apolline illã pestilenciã posse sedari sieriao¬
ues. Nytarsi cadan̾a requererẽt᷑. que cũ diu
q̃sita. nõ reꝑirent᷑ ad ostendẽdã denocõm
suã athemenses it ⁊̃ ĩ alio uid̾e̾nt ͦ ãrere e¬
lem̃co suspendebat᷑. fimes ĩ aere: ad quos hões
hispensi agitabant huc illuc ut in aere cadaila

Expanded text:
Apolline illam pestilentiam posse sedari si Erigones et Ycari cadavera requirentur. Que cum diu quesita non reperirentur, ad ostendendam devotionem suam Athenienses, ut etiam in alio viderentur querere elemento, suspendebant funes in aere, ad quos se suspendentes agitabantur huc et illuc ut in aere cadavera
Abbreviated transcription (Latin):
dieb cunnilare coguãt᷑. nam is dentiũ errãcias
elimare. is babilcienciũ lingͣr intrigiẽs abra¬
de nͦ in gn̾i tarditait̃ extitare. is madide memo¬
rie obluna corriꝑe. nł negligẽtia redarg. iere.
ur maiedt̾a punire. it sordes ac uicia repeile.
S potꝰ ĩ uoluptabro nicõꝵ ꝓ uointi pecuinã og̾e¬

Expanded text:
diebus cumulare conantur. Nam nec dentium exstantias elimare, nec balbutientium linguarum vituligines abradere, nec ingenii tarditatem excitare, nec madide memorie oblivia corripere vel negligentiam redarguere, nec maledicta punire, nec sordes ac vitia repellere, sed pot
Abbreviated transcription (Latin):
d᷑ gͥ mania q. gerẽs ĩ mania qr p̃lm ibi ha¬
bũdant ĩmania corꝑa hõimĩ. ⁊ ĩmanes nas¬
cõnes seinssimis durare fgorib q̃ mores
uiuẽtes hoꝵ płime gentes uarie arruis dis¬
tolores hĩtu lingiia dissonis ⁊ origine uo
gri. martomãm bruteri camasi. blagia
in cubantes. ⁊uoꝵ ĩmanitas barbarie ⁊

Expanded text:
Germania quasi gerens immania, quia plurimum abundant ibi immania corpora hominum et immanes nationes sevissimis durate frigoribus, que mores viventes. Horum plurime gentes varie armis, discolores habitu, linguis dissone et origine vogri, Marcomanni, Bruteri, Camasi, Blangioni et Ubantes; quorum immanitas barbariae etiam
Abbreviated transcription (Latin):
tirĩ: ⁊ et̃ tres gallet .s. comata. cogata: btͣ¬
tata gallia comaca ẽ lũbardia .s. ab alpibr
us ad rubiconẽ. gallia pogata ẽ. ab alpib
us ad mare britãmt᷑. btͣcata que reuo ad¬
iacet᷑ ut ꝑs u̾gũdie latorĩgia. fiandrse t̾ra.
ligonea. sñ ligonẽcut̃ ⁊ q̃dã alie regiones

Expanded text:
t sunt tres Gallie, scilicet comata, togata, bracata: Gallia comata est Lombardia, scilicet ab Alpibus usque ad Rubiconem; Gallia togata est ab Alpibus usque ad mare britannicum; bracata que Reno adiacet, ut pars Burgundie, Lotaringia , Flandria, Colonia, terra Lingonensium, et quedam alie regiones
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ĩ fmꝰ eẽt ⁊ mori uellot aĩa eiꝰ nõ aude¬
bat exire. tui uõ hillario dix̃ aĩa mea qn¬
dĩgĩta amios deo c̾ui uisti ne dubita exi.
⁊ statĩ exiuit. It ille .n. bñ deo ꝯficebat siqͥd̾
nõ ułt exire a corꝑe ⁊ nõ audet nͥ forte tũ
dõ debeat ire It̃ ab hilato. ac. hilareo . es. ẽẽ¬

Expanded text:
us esset et mori vellet, anima eius non audebat exire, cui beatus Hylario dixit ‘anima mea quinquaginta annos Deo servavisti, ne dubita, exi’, et statim exiit: ille in Deo bene confidebat, siquidem non vult exire a corpore et non audet, nisi forte cum Deo debeat exire. Item ab hylaro -as hylareo -es
Abbreviated transcription (Latin):
midos. ꝓqłitate ir. negotĩ auctores dãt
troianis diu̾sa noĩa. si uolũt eos applła¬
re timidos. applłant eos friges ⁊ frigeos. si
gen̾osos: dardamdos. si ꝑfidos: laomedontia¬
das. si fortes. t̾ias e tͦes. si audaces: hector
tͣ põtificalis quia infrigia meliꝰ fiat. unde
ꝯstantinꝰ inꝑator frigiũ tandido splendore

Expanded text:
midos. Pro qualitate enim negotii, auctores dant Troianis diversa nomina: si volunt eos appellare timidos, appellant eos Friges vel Frigios; si generosos, Dardanidas; si perfidos, Laomedontidas; si fortes, Troes; si audaces, Hectoreedam mitra pontificalis, quia in Frigia melius fiat; unde Constantinus imperator ‘frigium candido splendore
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ii. ⁊ n galucha. Et no ᷑ ꝙ gallus fluiius ẽ
frigie de quo hoĩes potantes reddũt᷑ ebrs ⁊ in
sani. unde sac̃dotes aiboles dtĩ st̃ galli ab illo
Eliuuo uͥ colit᷑. aibele de quo potantes insa¬
crifscõ mietate furoris agitabant᷑.q. ini

Expanded text:
 gentilia; et nota quod Gallus fluvius est Frigie, de quo homines potantes redduntur insani et ebrii; unde sacerdotes Cybeles dicti sunt Galli ab illo fluvio ubi colitur Cybeles, de quo potantes in sacrificio nimietate furoris agitabantur quasi
Abbreviated transcription (Latin):
uassit ⁊ cͥũphatt᷑ deimĩdo gabͥel missus est
ad mariam ut illũ anũtiaret ꝙ ad debellandas
aerias ptates. humił uenire dignatꝰ est.
abaon fuit q̃dã ciuitas unde nͥ ⁊ħ gabao
ũ .i. frigidꝰ. Qabaren ł galgarẽ corꝑa mor

Expanded text:
us et triumphaturus de mundo, Gabriel missus est ad Mariam ut illum annuntiaret, qui ad debellandas aereas potestates humilis venire dignatus est. G 2 GABAON fuit quedam civitas, unde hic et hec Gabaonum, idest frigidus. G GABAREN vel galbaren, corpora mor
Abbreviated transcription (Latin):
a findo ħ fimbͥa e .i. exstͣmitas uestis suꝑsti¬
cõsi magistͥ infinbrts q̃ in qͣtuor angulis:
pallioꝵ dependebant acutissimas spinas lig¬
abaut ⁊t eaꝵ aculeis pũgerẽt ᷑ ⁊ ex ht ꝯm¬
ocõne ret᷑herẽt᷑. ad officiũ dĩ. Unde fimbͥat᷑¬

Expanded text:
a findo hec fimbria -e, extremitas vestis: superstiosi magistri in fimbriis que in quatuor angulis palliorum pendebant acutissimas spinas ligabant ut earum aculeis pungerentur et ex hac commotione retraherentur ad officia dei; unde fimbriat
Abbreviated transcription (Latin):
s podice leur̃ stindũtꝰ munde medicõ
rite. ł maritatꝰ. In eligendo marito atu
ineugẽda uxore quatuor res inpeslũt
hõm ad amorẽ. pulc̾tudo. gnꝰ diuicie
mores. menꝰ tũ ẽ si in ea mores ꝙͣ pbt̃¬

Expanded text:
 podice levi scinduntur tumide medico ri solent in eligendo marito vel in eligenda uxore quatuor res impellunt hominem ad amorem: pulchritudo, genus, divitiae, mores. Melius tamen si in ea mores
Abbreviated transcription (Latin):
sculleu . ei gͦ albi marmoris. ⁊ nas¬
cit᷑ inchio ĩ sula. cui lucullus osul
nom̃ dedit. quia delectatꝰ imalo p̾mꝰ
rouram uexit quia pene ħ marmor
Iab amratorio n accepit. Lutas int̾pͣ

Expanded text:
CULLEUM genus albi marmoris et nascitur in Theo insula, cui Lucullus consul nomen dedit, qui delectatus in illo primum Romam vexit, solumque pene hoc marmor ab amatore nomen accepit
Abbreviated transcription (Latin):
gioner iñ ioca. loca int̾itoria t̾icoria m̃a¬
gros. agros incenturia. sentias in sug̾a
iug̾a ĩ cbimata cu ͨ ͣ iñ accꝰ ꝑticas. passus
Gͣ d̾. cũbicos. peses pasmos uncias ⁊digtos di¬
niserũt digitꝰ ꝑs minima ẽ agͥstiũ m̃suraꝵ¬

Expanded text:
giones in loca, loca in territoria, territoria in agros, agros in centurias, centurias in iugera, iugera in climata, climata in actus, perticas, passus, gradus, cubitos, pedes, palmos, uncias et digitos diviserunt. Digitus pars minima est agrestium mensura
Abbreviated transcription (Latin):
cia uaccaꝵ ita dicta. uacca ⁊ dr̃ quedã  ᷤ
possederũt ⁊ dicent᷑ꝰ uascones .q. uactones
t uutata in.ẜ uñ ħ uascoma. & regio eo¬

Expanded text:
tia vaccarum ita dicta, Vacca etiam quedam civitas possederunt, et dicuntur Vascones quasi Vaccones, c mutata in s, unde hec Vasconia -e, regio eo
Abbreviated transcription (Latin):
tutela uis ⁊ pͥas. qui pp̃ etatem ñ te ñ sua
defend̾e p̃. tutela oabatur libis. patronis r̃¬
ħ tutelamen ⁊ ẜ cutelatꝰ. tꝰ. ⁊ ħ tutelator i.
nus. It̾. a tutela tutelariũt.a. ñ.i. defenso
ꝓcectoriũs. It̃ a tueor. tutor. aris. freq̃ ẽ defẽ¬

Expanded text:
licuius qui propter etatem nec se nec sua defendere potest: tutela dabatur liberis, patronus se, tutelamen, hic tutelatus -tus, et hic tutelator, idest nus’; item a tutela tutelarius -a -um, defensorius, protectorius. Item a tueor tutor -aris freque
Abbreviated transcription (Latin):
ma: ex uireuti gn̾e oĩq colore resplendẽs
muenta pͥmũ in arabie iusula qua trogod ite
p̃dones fame ⁊ tẽpestate fessi cũ radices ħba¬
rũ fode̾nt eam iñ ueneit̃. que insula postea
nebulis cooꝑta tãdẽ a nauigantib ÷ inuen¬
ta ⁊ ob ħ locus ⁊ gẽma nõm ex ea accepit. nã
copazin trogoditaꝵ sĩgua sigͦuẽ ht̃ quereudi¬

Expanded text:
 ex virenti genere omnique colore resplendens, inventa prius in Arabie insula, in qua Trogodite predones fame et tempestate fessi, cum radices herbarum effoderent, eam effoderunt; que insula postea nebulis cooperta tandem a navigantibus est inventa et ob hoc locus et gemma nomen ex causa accepit: nam topazim Trogodita
Abbreviated transcription (Latin):
dosion fuit quidã tnͣsiator ominoꝵ libroꝵ uñ
cheodosio. onis. orͦ uulgaris uł uulgata editio.
¶cheodosiani ⁊ gala uiste quidã hetici ⁊ theo¬
dosia ⁊ galonos. theon fuit quidam maledicꝰ.
uũ theominis .a. ñ. maledicus rep̃hensor. horꝰ¬

Expanded text:
ION fuit quidam translator divinorun librorum, unde Theodotion dicitur vulgaris vel vulgata editio. T 75 THEODOSIANI et Gaianite, quidam heretici dicti a Theodosio et Gaiano. T 76 THEON fuit quidam maledicus, unde theoninus -a -um, idest maledicus, reprehensor
Abbreviated transcription (Latin):
dat ͦ. Iuͥ. ĩ t si trulla ĩu̾so st̾pitũ dedit aurea fũdo.
cãpana solitus crulla. It̃ crulla ÷ ꝙdã ĩstruniẽcũ
oementarioꝵ. qr trudit ⁊ decrudit. u ĩcludit cal¬
oe uł luto lapides. It̃ a crudo hͥ trũcus .ci. siñe ca¬
pite .s. statura arboris ĩsistens radici trũcꝰ hõis
÷ media ꝑs corꝑis a collo usq ad ingninẽ us̃ u¬
gidꝰ caput collo uoitꝰ uehit᷑. crũcus sustiueturr

Expanded text:
alis 3, 108 ‘si trulla inverso crepitum dedit aurea fundo’. campana solitus trulla’; item trulla est quoddam instrumentum cementariorum quia trudit et intrudit, idest includit calce vel luto lapides. Item a trudo hic truncus -ci, sine capite, scilicet statura arboris insistens radici; truncus hominis est media pars corporis a collo ad inguen, unde Nigidius ‘caput collo vehitur, truncus
Abbreviated transcription (Latin):
qr ecultis ⁊ mininis scamoꝵ uisib spit
c̾te ⁊ stelliones nõ spetes s reꝑtilia di¬
spentes a̾ illa reptilia st̃ q̃ uentre ⁊
corꝑe teptat quoꝵ tot uenena qͦt gn̾a
tot ꝑ uicies qͦt spẽs tot dolores qͦt colo

Expanded text:
cultis et minutis squamarum nisibus serpat certi et stelliones, non serpentes sed reptilia diautem illa reptilia sunt que ventre et corpore reptant, quorum tot venena quot genera, tot pernicies quot species, tot dolores quot colo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ diꝯt᷑ a satitate qr latiui ⁊ luxĩosi fuut᷑¬
uñ satiriañs inge desid̾iũ uen̾is cũ extñsi¬
one nͣliũ locoꝵ dcã passio a saciris qͦs nr¬
⁊ fit cñ dolore ⁊ furore ⁊ pritu ex nimia
pudendoꝵ tensiõẽ ⁊ saciron q̃dam ħba dc̃a
a saciris pp̃ incñdiũ libid̃is ꝙͣ uulgꝰ stract̃

Expanded text:
et dicuntur a saturitate, quia lascivi et luxuriosi f satiriasis -is, iuge desiderium veneris cum extensione naturalium locorum, dicta passio a satiris, quos ni fit cum dolore et fervore et pruritu ex nimia pudendorum tensione. Et hoc satirion, quedam herba, dicta a satiris propter incendium libidinis, quam vulgo stincum
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ satacienꝰ arñ. ⁊ sataconizo as more
le ⁊ saraballa eoꝵ nõ sũt ũuntata saraba
legit᷑ ap̃ qͦsdã iͥ sarabatra ⁊ st̃ sarabarra
fluxa ⁊ sinuosa nestim̃ta uł capit̃ tegiĩa
qͣlia uidemꝰ ĩ capice magoꝵ puta ⁊ st¬

Expanded text:
Unde saracenicus -a -um et saracenizo -as, more le ‘et saraballa eorum non sunt immutata ’. Saralegitur apud quosdam ibi, sarabara, et sunt sarabare fluxa et sinuosa vestimenta vel capitum tegmina qualia videm
Abbreviated transcription (Latin):
quedã insula. cũ enĩ Retꝰ et calays aipias fugas¬
sent usq ad quasdã insulas inde ꝯuersi st̃ retͦ
a qua ꝯu̾sione ille insule dẽẽ st̃ stͦphades in qͥb
usulis qt arpie remanserunt ⁊ ibi płim habsi¬
dant idõ arpie dc̃e st̃ stͦphade a stͦphadib. It̃
a stͣphos ħ stͦphꝰ .i. deceptor ĩposto: Riaudator et

Expanded text:
quedam insula: cum enim Zetus et Calais fugassent Arpias usque ad quasdam insulas, inde conversi sunt retro, a qua conversione ille insule dicte sunt Strophades; in quibus insulis quia Arpie remanserunt et ibi plurimum abundant, ideo Arpie dicte sunt Strophalides a Strophadibus. Item a strophos hic strophus, deceptor, impostor, fraudator, et
Abbreviated transcription (Latin):
luc̃ alucendo crebrił lum̃ĩb a qr meo
lucebãt cerei ꝓpͣ uuci tenebsͣ. cũ ibi
fiebat sacͥficiũ dus. uͥ nͥ lituł di ⁊ i
lucanar fouea ĩ luco. ⁊ħ tucar.ric.
pecimia t pͥciũ ex luco collectũ ꝙ ulgo

Expanded text:
lucus a lucendo crebris luminibus, quia in eo lucebant cerei propter luci tenebras cum ibi fiebat sacrificium deis. Unde hilucanar, fovea in luco, et hoc lucar -ris, pecunia vel pretium ex luco collectum, quod v
Abbreviated transcription (Latin):
festa floꝵ q̃ ab autiqnis celebbant᷑. It̃ a flos
i florariit̃ .rũ. locꝰ uͭ flores crescũt ił uͥ repo¬
nĩt᷑. ⁊ ħ floretũ ci. locꝰ uͥ flores habũdant.
nat᷑ tt̃ deflorat᷑ .i. flos ũginitatis ei aust ͦ
floro actm̃ ẽ cũ oĩb suis ꝯpo ͥ ᷤ ⁊ i floro floreo

Expanded text:
festa Flore que ab antiquis celebrabantur. Item a flos hoc florarium, idest locus ubi flores crescunt vel ubi reponuntur, et hoc floretum -ti, locus in quo flores abundant; natur tunc defloratur, idest flos virginitatis ei aufertur. Floro activum est cum omnibus suis compositis. A floro floreo
Abbreviated transcription (Latin):
sporta a sparto frncice unde in quibus¬
dam locis texit᷑ ⁊ hic sportariꝰ qui facit
re deporto cas teorsum nel de uno lo¬
to ad alium portare disporto diu̾sis
modis uel indiuersas partes ⁊ ponim¬

Expanded text:
itur a sparto frutice unde in quibusdam locis texitur; et hic sportarius, qui facit re, deporto -as, deorsum vel de uno loco ad alium portare, disporto -as, diversis modis vel in diversas partes po
Abbreviated transcription (Latin):
malleolus ĩ quo gub̾nator dat signum
temigãtib ĩ una uł geĩa ꝑcussĩone pla¬
ntꝰ ĩ asmaꝵ ad loq̃ndũ ⁊ ad tatend̾ tute
habes porciculũ ⁊ porremia e uanis siria¬
ci gu̾is lata ⁊ sine carma a portando dcã
⁊ utuntur hac ĩꝑamonia porto ꝯponit᷑
cuni ad ⁊ dicit᷑ ad porto as i. portate ad
⁊ cũ ab. ⁊ ł mutata ĩ .s. ⁊ dici asporto

Expanded text:
malleolus in navi cum quo gubernator dat signum remigantibus in una vel in gemina percussione; Plautus in Asinaria ‘ad loquendum et tacendum tute habes portusculum’; et portemia -e, navis siriaci generis, lata et sine carina, a portando dicta, et utuntur hac in Pannonia. Porto componitur cum ad et dicitur apporto -as, idest portare ad; et cum ab et mutata b in s, et di
Abbreviated transcription (Latin):
fĩdes itaq ẽ qua credimus: non qd̾ cre¬
Dum sacramenta ꝑcipis. uides ext̾ius
spetiem panis ⁊ uini: credis int̾uis corpꝰ ⁊
sanguinẽ xͥ. Ibi uere comeditur: qd̾ ꝑ
lignũ uite in paradiso. ⁊ ꝑ manna inde¬
serto figurabatur. S probet se. apłs
ait homo qui comedit. Nam si indigne
sumit: iudicium sibi manducat ⁊ bibit.

Expanded text:
Fides itaque est qua credimus, non quod creFides itaque est qua credimus, non quod creDum sacramenta percipis, vides exterius speciem panis et vini, credis interius corpus et sanguinem Christi. Ibi vere comeditur quod per lignum vitae in paradiso et per manna in deserto figurabatur. Sed probet se, Apostolus ait, homo qui comedit. Nam si indigne sumit, judicium sibi manducat et bibit.
Abbreviated transcription (Latin):
Lides hec de qua nunc tecum agi¬
mus. ẽ uie mentis humane affec¬
tus: quo soli do credit animus. Qui dũ
singularit̾ do̾ credit. hoc d̾i gr̃a reuelan¬
te ꝑcipit: quod tenet nota ⁊ cerca q̃ ratio¬
ni humane sunt incognita. sunt dubia.
fides hec illa ẽ. qua fideles dicuntur. qͥ
in xp̃o baptirantur: discreta afide hu¬
manorum placitoꝵ ⁊ pactoꝵ. q̃ qr ⁊ infide¬
les seruare nouimꝰ approbamꝰ. s qd̾ ꝑ illicita
uirant imꝓbamꝰ. Longe gͦ alia ẽ hec
xpĩana de qua intendimus fides. Hec fi¬
des una ⁊uera ⁊ catholica ẽ. q̃ indm ẽ: qͥ
sola ab iitio scłi usq ad finem saluan¬
tur homines. Quere ꝑ singulas mun¬
di etates⁊ teste scriptura ita inuenies. fĩ¬
des ista exdõ ẽ: non de t̾ra. Sic enim petͦ᷑
respondit u̾itas. S eatus es sy mon bario¬
na. qr caro ⁊ sanguis non reuelauit tibr.
s pat̾ meus qui est in celis. Uidebat dñm
petrus. oculis hominẽ: fide diuinitatẽ.

Expanded text:
ides haec de qua nunc tecum agimus est ille mentis humanae affectus quo soli Deo credit animus: qui dum singulariter Deo credit, hoc, Dei gratia revelante, percipit quod tenet nota et certa quae rationi humanae sunt incognita, sunt dubia. Fides haec illa est qua fideles dicuntur qui in Christo baptizantur, discreta a fide humanorum placitorum et pactorum; quae quiservare novimus approbamus, sed quod per illicita jurant improbamus. Longe ergo alia est haec Christiana quam intendimus fides. Haec fides una et vera et catholica est quae in Deum est, qua sola ab initio saeculi usque ad finem salvantur homines. Quaere per singulas mundi aetates, et teste Scriptura ita invenies. Fides ista ex Deo est, non de terra. Sic enim Petro respondit Veritas: Beatus es, Simon Bar-Jona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui est in coelis . Videbat Dominum Petrus, oculis hominem, fide divinitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
deber eccłe membrum. ut soluat debite
penam satisfactionis. s nesciat ꝑpetue
casum dampnationis.habens matrem
q̃ eum soluit dum uiueret inp̾senti. cui
axp̾o prestitum ẽ. ne ei preualeant por¬
te inferi. Dic queso hostia illa qm filiꝰ
dĩ incruce patri obtulit. nonne pro de¬
functis froelibꝰ oblata fuit : Hostia qͥ¬
dem illa generał: tam pret̾itos qmͣ pre¬
sentes. qͣm ⁊ futuros fideles expiauit. Qͦs
enim in cruce positus defunc̾tos rede¬
mit: hos ipse ab inferis redemptor eduxͣ.
Hunc itaq morem eccła tenuit. ut ip¬
sum inp̾senti ꝑ suis offerat defunctis: si¬
ne quo nec uiuus pot̾it nec defunctus
absolui. fẽstinent gͦ. festinent undiq
miseri. festinent ad gremiũ tante matͥs.
que preualet inferis. que penitentes ab¬
soluit aculpis: q̃ defunctis filiis mater

Expanded text:
debet Ecclesiae membrum ut solvat debitae debet Ecclesiae membrum ut solvat debitae poenam satisfactionis, sed nesciat perpetuae casum damnationis, habens matrem quae eum solvit dum viveret in praesenti, cui a Christo praestitum est ne ei praevaleant portae inferi. Dic, quaeso, hostia illa quam Filius Dei in cruce Patri obtulit, nonne pro defunctis fidelibus oblata fuit? Hostia quidem illa generalis tam praeteritos quam praesentes et futuros fideles expiavit. Quos enim in cruce positus defunctos redemit, hos ipse ab inferis redemptor eduxit. Hunc itaque morem Ecclesia tenuit, ut ipsum in praesenti pro suis offerat defunctis, sine quo nec vivus poterit nec defunctus absolvi. Festinent ergo, festinent undique miseri, festinent ad gremium tantae matris, quae praevalet inferis, quae poenitentes absolvit a culpis, quae pro defunctis filiis mater
Abbreviated transcription (Latin):
cotidie soluuntur apenis: qm enim hic
uiuentes habuerunt in sacramentis
genitricẽ. hñt ⁊ defunc̾ti ꝓpͥam adiutri¬
cem. Mira quidem d̾i clementia cotidie
soluuntur apena: dum ꝑ eoꝵ suscepta pe¬
nitentia satiffacit presens eccl̃a. Inde pre
ces ⁊ elemosinas ⁊ altaris my st̾ia: supplican¬
do ꝑ defunctis fidelib offert d̾o publice.
⁊ priuatim eccłe caritas. Interrogatio
uare hoc: Nonne apłs dicit. om̃s
enim astabimus ante tribunalxͥ.
inuenero. ibi te iudicabo. Quia gͦ post
mortem recipunt q̃ incorpore uuientes
meruerunt.siue bonum siue malum:
cassa sunt q̃ ꝓt᷑ mortem eoꝵ pro eis fiunt.
qr scdm p̾sentis uite actum: quisq
moriens portat d̾i iudicium. S si ante
mortem uł sero eccłe habuit communio¬
nem.⁊ in communione illa ꝑmansit infinẽ.
hic uiuendo incarne ꝓmeruit. ut cuius cõ¬
munionẽ habuit. eus tueatur ⁊ meritis.
Hoc gͦ moriens h̾t iudicium. qd̾ habere

Expanded text:
quotidie solvuntur a poenis. Quam enim hic quotidie solvuntur a poenis. Quam enim hic viventes habuerunt in sacramentis genitricem, habent et defuncti propitiam adjutricem. Mira quidem Dei clementia quotidie solvuntur a poena, dum pro eorum suscepta poenitentia satisfacit praesens Ecclesia. Insteria supplicando pro defunctis fidelibus offert Deo publice et privatim Ecclesiae charitas. XX. INT. Quare hoc? Nonne Apostolus dicit: Omnes enim astabimus ante tribunal Christi, invenero, ibi te judicabo . Quia ergo post mortem recipiunt quae in corpore viventes meruerunt, sive bonum sive malum, cassa sunt quae post mortem eorum pro eis fiunt. RESP. secundum praesentis vitae actum quisque moriens portat Dei judicium. Sed si ante mortem vel sero Ecclesiae habuit communionem et in communione illa permansit in finem, hic vivendo in carne promeruit, ut cujus communionem habuit, ejus tueatur et meritis. Hoc ergo moriens habet judicium quod habere
Abbreviated transcription (Latin):
senti. Quomodo gͦ ut dixixisti eccła
petit dm̃ remitere peccata defunctis:
a peccatis solui deposcimus. quos
fideles ex hac uita migrasse credimus:
non eos quidem habere peccata sentimꝰ.
s peccati nomine penam peccati nun¬
cupamus. Nam quos de presenti uita
ꝑ penitentiam satiffatiendo exisse cog¬
nouimus: eis post mortem penas reser¬
uari minime sentimus. Quos autem
cũ penitentia fideles. s sine digna sa¬
tiffactione preoccupatos morte cernimꝰ.
penas eis non dampnatorias immo
purgatorias deberi fatem᷑. ꝑ his autẽ
qui in communionẽ matris eccle. uł se
ro penitentes redeunt.⁊ uera confessio¬
ne data absoluti obeunt: ut soluant᷑
a pena eis post mortem debita offert
una omnium communis mat̾ eccła ad
dm̃ preces ⁊ elemosinas :⁊ uiuifica dn̾ci
altaris myst̾ia. Que quidem defunctis
nicħ prodessent: nisi in eccłe societate
fideles obissent. Nunc autẽ eccłe m̾itis

Expanded text:
senti. Quomodo ergo, ut dixisti, Ecclesia senti. Quomodo ergo, ut dixisti, Ecclesia petit Deum remittere peccata defunctis? RESP. a peccatis solvi deposcimus, quos fideles ex hac vita migrasse credimus, non eos quidem habere peccata sentimus, sed peccati nomine poenam peccati nuncupamus. Nam quos de praesenti vita per poenitentiam satisfaciendo exisse cognovimus, eis post mortem poenas reservari minime sentimus. Quos autem cum poenitentia fideles, sed sine digna satisfactione praeoccupatos morte cernimus, poenas eis non damnatorias, imo purgatorias deberi fatemur. Pro his autem qui in communionem matris Ecclesiae vel sero poenitentes redeunt, et vera confessione data absoluti obeunt, ut solvantur a poena eis post mortem debita, offert una omnium communis mater Ecclesia ad Deum preces et eleemosynas, et vivificat Dominici altaris mysteria: quae quidem defunctis nihil prodessent, nisi in Ecclesiae societate fideles obissent. Nunc autem Ecclesiae meritis
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Q ua propt̾ eccła ad communio¬
nẽ suscipit neminẽ: nisi fidelem. Que
si aberrantem a fide aliquem uiderit
qd̃ aut in uerbo aut in oꝑe deprehendit.
hunc pͥmo pia sollicitudine corripit.
ptꝰ si emendare contempnit. dato urdi¬
cio ab altari medicinalit̾ excludit: ne
reus in de moriatur unde iustus uiuit.
Suspensum deniq tandui remouet:
donec satiffactione ptꝰ missa eum recon¬
ciliet. ħ gͦ secure peccandum propter
salutare remedium. a quo eccła re¬
mouet ꝑseuerantem in malum: ⁊ ꝑ ip¬
sum sanat egͥtudinẽ penitentiums: ⁊ hoc
salutare remedium antiqͣ ⁊ generał ec¬
cłe consuetudo ꝓ salute fidelium offert
defunctoꝵ. ꝓ quib insacro canone quẽ
suꝑ altare dnĩcum soli sacerdotes dict
spetialis oratio funditur: ⁊ in oblatione
sacri libaminis dño commendantur. ut
eis peccata remittat. ⁊ et̾nam requiẽ tͥ¬
ide quid dixeris. Peccata quidẽ
d̾s remutit. s tantum in uita pre¬

Expanded text:
vit. Quapropter Ecclesia ad communiovit. Quapropter Ecclesia ad communionem suscipit neminem nisi fidelem: quae si aberrantem a fide aliquem viderit, quod aut in verbo aut in opere deprehendit, hunc primo pia sollicitudine corripit, post, si emendare contemnit, dato judicio ab altari medicinaliter excludit, ne reus inde moriatur unde justus vivit; suspensum denique tandiu removet donec satisfactione praemissa eum reconciliet. Non ergo secure peccandum propter salutare remedium, a quo Ecclesia removet perseverantem in malum, et per ipsum sanat aegritudinem poenitentium. Sed et hoc salutare remedium antiqua et generalis Ecclesiae consuetudo pro salute fidelium offert defunctorum, pro quibus in sacro canone quem super altare Dominicum soli sacerdotes dicunt, specialis oratio funditur et in oblatione sacri libaminis Domino commendantur, ut eis peccata remittat, et aeternam requiem trVide quid dixeris. Peccata quidem Deus remittit, sed tantum in vita prae
Abbreviated transcription (Latin):
tempnit sane. xp̃m: qui eiꝰ contempnit
preceptũ. O.d̾ fit. dum sciens ⁊ uolens:
incurrit peccatum. Sumit gͦ sibi iudici
audet comedere xp̃m. Quisquis autẽ
ꝑ grãm d̾i. deposita uoluntate peccan¬
di fidelis accedit: hic ad uitam come¬
dit. Factus enim membrum xͥ a morte
surrex̃: ⁊ xp̃i uita uiuit. Semel quidẽ
quos post modum culpa non tangit.
Nob̃ autem qui iam fide uiuimꝰ. s ad¬
mur. unde ut ait apłs. in multis om̃s
offendimus: necesse ẽ contra mala re¬
diuiua eum habere remedium. qͥ so¬
lus soluit peccatum. Quia gͦ cotidie
miseri labimur: salutari remedio re¬
leuari cotidie querimus. Interrogatio
uid ẽ : Licenter ergo peccabimꝰ.
quia remedium salutare ab al¬
tare sumere possumus: Responsio.
uomodo sentis: N audisti quia
quisquis cum uoluntate peccan¬
di illud sumit. iudicium sibi mandu¬
cat ⁊ bibit:Uere scias quia nemo dig¬
ne illud comedit: nisi fuerit membrũ
.xͥ. Nemo ẽ membrum xͥ: nisi qͥ fide ui¬

Expanded text:
temnit sane Christum qui ejus contemnit praeceptum. Quod fit dum sciens et volens incurrit peccatum. Sumit ergo sibi judiciuaudet comedere Christum. Quisquis autem per gratiam Dei, deposita voluntate peccandi, fidelis accedit, hic ad vitam comedit. Factus enim membrum Christi a morte surrexit et Christi vita vivit. Semel quidem quos postmodum culpa non tangit. Nobis autem, qui jam fide vivimus, sed admur, unde, ut ait apostolus, in multis omnes offendimus , necesse est contra mala rediviva eum habere remedium qui solus solvit peccatum. Quia ergo quotidie miseri labimur, salutari remedio relevari quotidie quaerimus. XVIII. INT. Quid est? Licenter ergo peccabimus, quia remedium salutare ad altare sumere possumus? RESP. Quomodo sentis? Non audisti quia quisquis cum voluntate peccandi illud sumit, judicium sibi manducat et bibit? Vere scias quia nemo digne illud comedit nisi fuerit membrum Christi. Nemo est membrum Christi, nisi qui fide vi