comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ea facit filius. facere autem plus est quã
uoluntati obedire: quia obedire uolunta¬
tis habet exterioris necessitatem. facere
uoluntatem ꝓprium est unitati cum
factum sit uoluntatis. Et cum filius uo¬
luntatem patris facit: docet ꝑnaturȩ
in differentiam naturalem. sibi uolunta¬
tem esse cum patre. cum uoluntas eius
sit omne quod faciat. Uult plane filius
omnia quȩ pater uult: nec naturalis
dissentit uoluntas. Namq cum hȩc uo¬
luntas patris sit quam ostendit dicens.
hec est uoluntas patris mei. ut omnis
qui uidet filium & credit in eum habeat¬
at uitam ȩternam & suscitet eum nouissi-¬
ma die: audi nunc an filii apatre dissen¬
tiens sit uoluntas cum ait. Pater quos mͥ
dedisti: uolo ut ubi ego sum & illi sint
mecum. Non ergo ambigitur filium uel¬
le. Nam cum pater uelit credentes in filio
uitam ȩternam habere: filius uult illic
ubi ipse sit esse credentes. Hisi forte coha
hȩc dicens nemo nouit filium nisi ꝑater.

Expanded text:
ea Filius facit. Facere autem plus est, quam ea Filius facit. Facere autem plus est, quam voluntati obedire: quia obedire voluntati, habet exterioris necessitatem; facere voluntatem, proprium est unitati, cum factum sit voluntatis. Et cum Filius voluntatem Patris facit, docet per naturae indifferentiam, naturalem sibi voluntatem esse cum Patre: cum voluntas ejus sit omne quod faciat. Vult plane Filius omnia quae Pater vult, nec naturalis dissentit voluntas. Namque cum haec voluntas Patris sit, quam ostendit dicens: Haec est enim voluntas patris mei, ut omnis qui videt Filium, et credit in eum, habeat vitam aeternam, et suscitem eum in novissima die : audi nunc an Filii a Patre dissentiens sit voluntas, cum ait: Pater, quos mihi dedisti, volo ut ubi ego sum, et illi sint mecum . Non ergo ambigitur Filium velle. Nam cum Pater velit credentes in Filio vitam aeternam habere, Filius vult illic ubi ipse sit esse credentes. Nisi forte cohabhaec dicens: Nemo novit Filium, nisi Pater,
Abbreviated transcription (Latin):
& in conspecto filio patrem docere quia ne¬
mine sit uisus audiri. quia naturȩ ꝑater¬
nȩ ꝓprietatem natiuitas filii in se ꝑfecta
contineat. Uolens igitur unigenitus deus
auctoritatem paternã salua inse nat᷑e uni-¬
tate testari: & datos sibi apatre non re¬
pellit. & uoluntatem non suam sed eius
qui se misit efficit. Non quo non uelit
quȩ agit aut quod non ipse audiatur qͥ
docet sed ut et eum qui se mutat. et se qui
missus est. sub ꝓprietate naturȩ in differen¬
tis ostenderet. cum quȩ uult agit & loqͥt᷑
ea. & uoluntatem & oꝑa & dicta patris ẽẽ
tatis. non ambigue ostendit cum ait. Sic̃
enim pater suscitat mortuos & uiuificat.
sic et filius quos uult uiuificat. Cum eqͣl
inpatre & filio & uirtutis potestas & hono¬
ris dignitas manifestatur: ibi & libertas
uoluntatis ostenditur. Cum autem unitas
demonstratur: ibi paternȩ uoluntatis
significatur affectio. Quȩ enim uult pat̾:

Expanded text:
et in conspecto Filio Patrem, qui a neet in conspecto Filio Patrem, qui a nemine sit visus, audiri; quia naturae paternae proprietatem nativitas Filii in se perfecta contineat. Volens igitur unigenitus Deus auctoritatem paternam, salva in se naturae unitate, testari, et datos sibi a Patre non apellit, et voluntatem non suam, sed ejus qui se misit, efficit, non quod non velit, quae agit, aut quod non ipse audiatur qui docet: sed ut et cum qui se mittat, et se qui missus est, sub proprietate naturae indifferentis ostenderet: cum quae vult, agit, et loquitur, ea et voluntatem et opera et dicta Patris esse tatis, non ambigue ostendit cum ait: Sicut enim Pater suscitat mortuos et vivificat, sic et Filius quos vult vivificat . Cum aequalis in Patre et Filio et virtutis potestas et honoris dignitas manifestatur, ibi et libertas voluntatis ostenditur: cum autem unitas demonstratur, ibi paternae voluntatis significatur affectio. Quae enim vult Pater,
Abbreviated transcription (Latin):
Sed sacramenti unitatem in his dominꝰ
significans. dum non repellit sibi datos
dum non suam sed mittentis se agit uolun-¬
tatem : post repetitam hanc eandem iu-¬
deis murmurantibus uocem. intelligen¬
tiȩ nostrȩ sensum confirmat dicens. Dĩs
qui audit apatre et discit: uenit ad me.
Non quod uiderit patrem quisquam
nisi qui ẽ ex deo bic uidit patrem. Amen
dico uobis: qui credit in me habet uitã
ȩternam. Et quero primum ubi auditꝰ
sit ꝑater: ubi docuerit audientes. Sed pa¬
trem nemo nouit nisi qui adeo ẽ. Et qͥmͦ
eum quisquam audierit quẽ nemo uidit:
Audiens ergo apatre: ad filium uenit. &
cum filius audiatur et doceat. naturȩ in
eo paternȩ ꝓprietas & audientis & docentiᷤ
ostenditur. Ut hoc quod docet filius &
auditur. paternȩ doctrinȩ intelligatur
auditio. Nam cum nemo uiderit patrem
& ad filium ueniens apatre audiat atq
discat ut ueniat: ad monemur intellig̾e
quid sit et in loquente filio patrem doce.

Expanded text:
Sed sacramenti unitatem in his Dominus Sed sacramenti unitatem in his Dominus significans, dum non repellit sibi datos, dum non suam, sed mittentis se agit voluntatem, post repetitam hanc eamdem Judaeis murmurantibus vocem, intelligentiae nostrae sensum confirmat, dicens: Omnis, qui audit a Patre et discit, venit ad me, non quod viderit Patrem quisquam, nisi qui est a Deo, hic vidit Patrem. Amen, amen dico vobis, qui credit in me, habet vitam aeternam . Et quaero primum, ubi auditus sit Pater, ubi docuerit audientes. Sed Patrem nemo vidit, nisi qui a Deo est. Et quomodo eum quisquam audierit, quem nemo vidit? Audiens ergo a Patre, ad Filium venit. Et cum Filius auditur et docet, naturae in eo paternae proprietas et auditae et docentis ostenditur: ut hoc, quod docet Filius et auditur, paternae doctrinae intelligatur auditio. Nam cum nemo viderit Patrem, et ad Filium veniens, a Patre audiat atque discat ut veniat: admonemur intelligere quid sit et in loquente Filio Patrem docere,
Abbreviated transcription (Latin):
uitatem agit ipse quȩ placita sunt. Infirmus
sit non abse agendo nisi adeo ipse agit ut quȩ
agit placeant. Non sit uero in unitate natu¬
re. si non quȩ ipse agit et inquibus placet.
non ꝑse agit. Sed manens in eo ad agendũ
pater edocet. Ita et manendo docet pater
& filius agendo non ab se agit: & non abse
agens filius eum quȩ placita sunt agit.
ipse agit. Ac siunitas naturȩ retinecur
in agendo: dum & ipse operans non operat᷑
abse. & ipse abse non operatus oꝑatur. Ad¬
iunge quoq huic illud quod ad opprobri-¬
um infirmitatis usurpas. Omne quod dat
micbi pater ad me uenit. & uenientẽ ad
me non repello quia descendi de cȩlo non
ut faciam uoluntatem meam sed uolun¬
tatem patris qui me misit. Sed forte sine
uoluntatis libertate sit filius: ut ei naturȩ
infirmitas imperet necessitatem. ideo autẽ
necessitati sit subditus non uoluntati ut
dato sibi uenientes apatre non repellat.

Expanded text:
Filii agit ipse quae placita sunt. Infirmus Filii agit ipse quae placita sunt. Infirmus sit non a se agendo, nisi a Deo ipse agit; non agit placeant. Non sit vero in unitate naturae, si non quae ipse 296 agit, et in quibus placet, non per se agit, sed manens in eo ad agendum Pater edocet. Ita et manendo docet Pater, et Filius agendo non ab se agit, et non ab se agens Filius, cum quae placita sunt facit, ipse agit. Ac sic unitas naturae retinetur in agendo: dum et ipse operans non operatur ab se, et ipse ab se non operatus operatur. junge quoque huic illud, quod ad opprobrium infirmitatis usurpas: Omne quod dat mihi Pater, ad me venit, et venientem ad me non apello; quia descendi de coelo non ut faciam voluntatem meam, sed voluntatem Patris qui me misit . Sed forte sine voluntatis libertate sit Filius, ut ei naturae infirmitas imperet necessitatem. Ideo autem necessitati sit subditus, non voluntati, ut datos sibi venientes a Patre non apellat.
Abbreviated transcription (Latin):
recice dictorum diuersitas ut nichil faciat
ab se nisi doctus amanente in se patre. &
rursum iccirco in se pater maneat quia
quȩ ei sunt placita gerit. Si enim nichil
ab se facit ꝓꝑter manentem inse patrẽ.
quomodo hinc ut inse pater maneat me¬
ritus est quod ea quȩ ei placeant agit:
Non ẽ enim meritum aliquod: non ab
se gerere quȩ quȩ agat. Et contra quomͦ
patri quȩ filius agat placita sunt. cum
ea ipsa agat manens in filio ꝑater: In an¬
gusto es imꝑietas: & te munitissima fidei
nostrȩ pietas concludit. Agit aliquid filiꝰ.
aut non agit. Si non agit: quomodo in
his quȩ agit placet: Si autem agit. qͦmͦ
agit in bis quȩ abse non agit. cum et ꝓpͥ¬
um sit egisse quȩ placeant. & sine merito
sit. non abse egisse quȩ gesserit: Sed nat᷑e
se agat ne abse agat. et ita non ab seagat
ut ꝑse agat. Intellige filium agentem: &
agit: cum pater in eo manere monstra-¬
tur. ꝑ se agit: cum secundum filii nati

Expanded text:
retice, dictorum diversitas, ut nihil faciat retice, dictorum diversitas, ut nihil faciat a se nisi doctus a manente in se Patre: et rursum idcirco in se Pater maneat, quia quae ei sunt placita gerit. Si enim nihil ab se facit propter manentem in se Patrem; quomodo hinc ut in se Pater maneat meritus est, quod ea quae ei placeant agit? Non est enim meritum aliquod, non ab se gerere quae agat. Et contra, quomodo Patri quae Filius agat placita sunt, cum ea ipsa agat manens in Filio Pater? In angusto es, impietas, et te munitissima fidei nostrae pietas concludit. Agit aliquid Filius, aut non agit: si non agit, quomodo in his quae agit placet? si autem agit, quomodo agit in his quae ab se non agit? cum et proprium sit egisse quae placeant, et sine merito sit non ab se egisse quae gesserit. 48. Filius se agat, ne a se agat; et ita non ab se agat, ut per se agat. Inteagit, cum Pater in eo manere monstratur. Per se agit, cum secundum nativitatem
Abbreviated transcription (Latin):
rum absolutione tractata sint: tamen ne
quid in eo quod ait dñs. non potest filtꝰ
facere a se quicquam nisi quod uiderit
patrem facientem. ad infirmandȩ naturȩ
eius impietatem ꝓficiat potius quam ad
demonstrandȩ paternȩ inse naturȩ c̃sci-¬
entiam. ꝑquam exauctoritate operatus
in sabbato est: dicti quoq dominici ad id
ꝑtiuentis demonstranda cognitio est. quo
ait. & ame facio nichil. sed ut docuit me pa¬
ter hȩc loquor. & qui me misit mecum est
non reliquit me solum. quoniam ego q̃
sunt ei placita facio semper. Sentis ne qͥd
sit non posse quicquam facere filium: nisi
uideat patrem facientem. & quo sacram̃¬
to dictum sit & ame facio nichil. & rur¬
sum non reliquid me solum quoniã ego
quȩ sunt ei placita facio semper: Si eñi
ideo nichil abse facit quia in se manet
pater: quomodo rursum ideo solũ pat̾
non reliquit quia quȩ sunt ei placita fac̃:
Non concordat secundum sensum tuũ he¬

Expanded text:
rum absolutione tractata sint; tamen ne rum absolutione tractata sint; tamen ne quid in eo quod ait Dominus: Non potest filius facere ab se quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem , ad infirmandae naturae ejus impietatem proficiat potius, quam ad demonstrandae paternae in se naturae conscientiam, per quam ex auctoritate operatus in sabbato est; dicti quoque dominici ad id pertinentis demonstranda cognitio est, quo ait: Et a me facio nihil, sed ut docuit me Pater, haec loquor. Et qui me misit, mecum est, et non reliquit me solum, quoniam ego quae sunt ei placita facio semper . Sentisne quid sit, non posse quidquam facere Filium, nisi videat Patrem facientem? et quo sacramento dictum sit, et a me facio nihil; et rursum, Non reliquit me solum, quoniam ego quae sunt ei placita facio semper ? Si enim ideo nihil ab se facit, quia in se manet Pater; quomodo rursum ideo se solum Pater non reliquit. quia quae sunt ei placita facit? Non concordat secundum sensum tuum, hae
Abbreviated transcription (Latin):
nuis ait. Ut omnes honorificent filium:
sicut honorificant patrem. Qui non ho¬
norificat filium: non honorificat patrẽ
qui misit illum. Discerne ȩqualitatem
in honore non dispari: infirma naturã
in eadem operatione uirtutis. Quid res
nitatis in uadis: Adoꝑationem sabbati
respondit non se quicquam facere posse.
nisi quod patrem facientem uidisset: ad
demonstrationem uero equalitatis quecũ¬
infirmitatis: si non quȩcumq pater ea¬
dem & filius facit similiter. Si autem sc̃
sine exceptione quecumq sunt. in quo
tandem insirmitas reꝑietur. cum in nul-¬
lo quȩ pater possit non possit et filius:
Aut in quo tandem ꝑintercessionem
infirmitatis negatur ȩqualitas. cum unꝰ
atq idem honor postuletur ad utrumq:
quod si cadem est uirtus oꝑandi & eadẽ
est religio honorandi: non intelligo inqͦ
tandem naturȩ infirmis contumelia re¬
linquatur: cum eadem sit inpatre & in
filio. & uirtutis potestas & honoris equali¬

Expanded text:
nuis ait: Ut omnes honorificent Filium, nuis ait: Ut omnes honorificent Filium, sicut honorificant Patrem. Qui non honorificat Filium, non honorificat Patrem qui misit illum . Discerne aequalitatem in honore non dispari: infirma naturam in eadem operatione virtutis. 46. Epilonitatis invadis? Ad operationem sabbati respondit, non se quidquam facere posse, nisi quod Patrem facientem vidisset: ad demonstrationem vero aequalitatis, quaecuminfirmitatis, si non quaecumque facit Pater, eadem et Filius facit similiter. Si autem sunt sine exceptione quaecumque sunt; in quo tandem infirmitas reperietur, cum in nullo quae Pater possit non possit et Filius? Aut in quo tandem per intercessionem infirmitatis negatur aequalitas, cum unus atque idem honor postuletur ad utrumque? Quod si eadem est virtus operandi, et eadem est religio honorandi; 295 non intelligo in quo tandem naturae infirmis contumelia relinquatur, cum eadem sit in Patre et in Filio et virtutis potestas, et honoris aequali
Abbreviated transcription (Latin):
inuisu. Sicut in euangelio ait. Eece dico
uobis. Leuate oculos ur̃os & uidete regi¬
ones quoniam albe sunt ad messem. Con¬
scientia igitur inse naturȩ paternȩ quȩ
in se oꝑatur operante ne uiolasse sabba¬
tum dominus sabbati crederetur: ait.
non potest filius abse facere quicquam
nisi quod uiderit patrem facientem:
ut id quod operetur ex conscientia nat᷑e
in se oꝑantis ostenderit cum et se sabba¬
to oꝑante usq modo pater operaretur
in sabbato. Ad alterius uero indignita¬
tis dolorem consequentis dicti retulit
causam. Quecumq enim pater facit: ea¬
dem &e filius facit similiter. Ex ꝓbra in¬
firmitatem dei filio. adime quoq naturȩ
ȩqualitatem: si non quecumq facit pater
eadem & filius facit similiter. si discrimen
aliquod pateruȩ uirtutis atq oꝑationis
admittitur. si quod ad equalitatem uir¬
tutis natureq proprium est honoris eqͣ¬
litas non postulatur. Ipse enim inconti¬

Expanded text:
in visu, sicuti ad Apostolos ait: Ecce dico in visu, sicuti ad Apostolos ait: Ecce dico vobis, levate oculos vestros, et videte regiones, quoniam albae sunt ad messem . Conscientia igitur in se naturae paternae, quae in se operatur operante, ne violasse sabbatum Dominus sabbati crederetur, ait: Non potest filius ab se facere quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem : ut id quod operaretur, ex conscientia naturae in se operantis ostenderet, cum et se sabbato operante, usque modo Pater operaretur in sabbato. Ad alterius vero indignitatis dolorem, consequentis dicti retulit causam: Quaecumque enim Pater facit, eadem et Filius facit similiter . Exprobra infirmitatem Dei filio, adime quoque naturae aequalitatem, si non quaecumque facit Pater, eadem et Filius facit similiter, si discrimen aliquod paternae virtutis atque operationis admittitur, si, quod aequalitati virtutis naturaeque proprium est, honoris aequalitas non postulatur. Ipse enim in conti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpositionis ꝓpria sunt: uim dictis presũp¬
tione ꝓpriȩ & fidelis intelligentie afferimꝰ
di autem irarum causis subiecta responsio
est: fides potius nostra loquitur quod do¬
cetur. quam irreligiosa ꝑuersitas impie¬
tatis suȩ defendit errorem. Queramus
ergo an de sabbati opere hȩc propria
responsio sit: non potest filius abse fac̾ẽ
quicquam. nisi quod uiderit patrẽ faci¬
entem. Ait enim superius. Pater meus us-¬
q modo operatur: & ego operor. Si pat̾¬
ne in se naturȩ auctoritate quod gerit
gerente patre agit. qui usq modo opera¬
tur in sabbato: extra crimen operis est fi¬
lius. in quo paternȩ oꝑationis prefertur
auctoritas. Non enim ad infirmitatem
retulit. non potest: sed ad auctoritatẽ.
Nam abse non potest: nisi uideat. Neq
enim prestat uidisse uirtutem. Et cum
non prest. et uisus uirtutem: naturam
non infirmat non posse sine uisu. sed au¬
toritatem ostendit exuisu. Id enim qͦd
ait. nisi uideat: conscientiam significat

Expanded text:
propositioni propria sunt; vim dictis praesumptione propriae et infidelis intelligentiae afferimus. Si autem irarum causis subjecta responsio est; fides potius nostra loquitur quod docetur, quam irreligiosa perversitas impietatis suae defendit errorem. Quaeramus ergo an ad sabbati opus haec propria responsio sit: Non potest filius ab se facere quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem. Ait enim superius: Pater meus usque modo operatur, et ego operor . Si paternae in se naturae auctoritate quod gerit, gerente Patre agit, qui usque modo operatur in sabbato; extra crimen operis est Filius, in quo paternae operationis praefertur auctoritas. Non enim ad infirmitatem retulit, non potest, sed ad auctoritatem; 294 nam ab se non potest, nisi viderit. Neque enim praestat vidisse virtutem: et cum non praestet visus virtutem, naturam non infirmat non posse sine visu, sed auctoritatem ostendit ex visu. Id enim quod ait, nisi videat, conscientiam significat
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ filius: & ex forma dĩ se exinaniens formã
serui accepit. Non alius filius dei quamqͥ
filiusẽ hominis. neq alius informa dei qͣm
qui in forma serui ꝑfectus homo natus ẽ
ut sicut pnaturam constitutam nobis adõ.
originis nr̃ȩ principe corporis atq animȩ

Expanded text:
ex forma Dei se exinaniens formam servi accepit. Non alius filius hominis, quam qui filius Dei est: neque alius in forma Dei, quam qui in forma servi perfectus homo natus est: ut sicut per naturam constitutam nobis a Deo originis nostrae principe, corporis atque animae
Abbreviated transcription (Latin):
te. Cum enim ait credite in dm̃ & in me cre¬
dite: ueniens se fidei dei. & nature eius uni¬
uit. cum memorato deo in quem credi o¬
porteret. & in se docuerit esse credendum.
dm̃ se ꝑid docens. cum credendum in eo
sit ab his qui in dm̃ credant. Occasionem
tam en irreligiosȩ unionis exclusit: quia
cum & in dm̃ & inse credendum ꝓfessus sit.
fidem de se solitarii non reliquit. Quam¬
quam igitur inplurimis ac pene omnibꝰ
dicti sacramenti huius prestiterit absolu¬
tionem. nequando confessus dm̃ patrem
ab eius se unitate discerneret. neq se inuni¬
tate ipsius collocans eundem tamen unũ
& solitarium ꝓfiteretur. tamen etiam ex ħ
uel maxime intelligitur sacramentum &
unitatis & natiuitatis docere cum ait. Ego
autem habeo testimonium maius iohanne.
Oꝑa enim quȩ dedit mͥ pater ut ꝑficiam
ea: ipsa oꝑa que facio testimonium ꝑhi

Expanded text:
te. Cum enim ait, Credite in Deum, et in me crete. Cum enim ait, Credite in Deum, et in me credite, uniens se fidei Dei, et naturae ejus univit, cum memorato Deo, in quem credi oporteret, et in se docuerit esse credendum: Deum se per id docens, cum credendum in eum sit ab his, qui in Deum credant. Occasionem tamen irreligiosae unionis exclusit: quia cum et in Deum, et in se credendum professus sit, fidem de se solitario non reliquit. quam igitur in plurimis ac pene omnibus dictis sacramenti hujus praestiterit absolutionem, ne quando confessus Deum patrem, ab ejus se unitate discerneret; neque se in unitate ipsius collocans, eumdem tamen unum et solitarium profiteretur: tamen etiam ex hoc vel maxime intelligitur sacramentum et unitatis et nativitatis doceri, cum ait, Ego autem habeo testimonium majus Joanne. Opera enim quae dedit mihi Pater ut perficiam ea, ipsa opera quae facio, t
Abbreviated transcription (Latin):
neq ipsum. quia eum nec diuersi gene¬
ris dm̃ esse natura ineo unius dei pati¬
tur. neq natiuitas ad mittit. non ꝑfecꝰ
t̾um ei esse quod filius est. Ita nec separa¬
bilis adeo potest esse: neq ipse est. ꝑ qͦd
ita omnem sermonis sui significationẽ
temꝑat: ut quicquid deo patri honoris
ꝓtestaretur. id modestissima confessione
etiam sibi ꝓprium esse demonstraret.
Cum enim ait credite in deum & in me
credite: quero in quo se natura discreue¬
rit qui non discreuit in honore. Dicens
enim et inme credite. cum dixisset et
in dm̃ credite: an ne ꝑ id quod ait in me:
non & suam intelligitur significasse na¬
turam: Haturam plane separa: si fidẽ
separas. Si credidisse sine xꝑo in dm̃ uita sit:
xꝑm adei et nomine et ꝓprietate diuelle.
Quod si uitam ꝑficit credere in xꝑo eos qui
in dm̃ credant: uerbi uirtutẽ diligens lec¬
tor expendat. credite in deum & in me credi¬

Expanded text:
neque ipsum: quia eum nec diversi geneneque ipsum: quia eum nec diversi generis Deum esse natura in eo unius Dei patitur, neque nativitas admittit non perfectum 272 ei esse quod filius est. Ita nec separabilis a Deo potest esse, neque ipse est. Per quod ita omnem sermonis sui significationem temperat, ut quidquid Deo patri honoris protestaretur, id modestissima confessione etiam sibi proprium esse monstraret. Cum enim ait, Credite in Deum, et in me credite , quaero in quo se in natura discreverit, qui non discrevit in honore? Dicens enim, Et in me credite, cum dixisset, Et in Deum credite: anne per id quod ait, in me, non et suam intelligitur significasse naturam? Naturam plane separa, si fidem separas. Si credidisse sine Christo in Deum vita sit, Christum a Dei et nomine et proprietate divelle. Quod si vitam perficit credere in Christo eos, qui in Deum credant; verbi virtutem diligens lector expendat, Credite in Deum, et in me credi
Abbreviated transcription (Latin):
homini tantum deferebantur detestat᷑.
neq se ab his quȩ dõ deputabat ꝓfessꝰ
alienum est. cum unum dm̃ bonum con-¬
fitens ea ipse loqueretur atq ageret: q̃
gerit. sed neq magistri honorem recusa¬
uerit. sed fidem eius qui in se nichil nisi
corporeum & carnale sapuisset arguerit:
hinc intelligitur quod aliter ad apłos ma¬
gistrum se confitentes locutus est dicens.
Uos uocatis me magistrum & dñm: et
benedicitis.Sum et enim. Et cum alibi
dixisset. Ne uocemini magistri: quia
magister ur̃ xp̃c est. Ubi cum fide magi¬
ster est: ibi adeo laudat ut et ꝓfiteatur
hoc nomen. hoc nome hic uero boni
magistri nomen non recognoscit. ubi
nec dñs intellectus est esse nec xp̃c so¬
lum unum deum bonum predicans. ñ
dat. Tenuit autem hunc semꝑ dominus
fidei ecclesiasticȩ modum ut patrem dm̃
unum predicans asacramento se dei non
separaret unius: dum ꝑnaturam nati¬
uitatis neq alium se dm̃ ꝓfic̾ẽtur esse

Expanded text:
homini tantum deferebantur, detestatur; homini tantum deferebantur, detestatur; neque se ab his, quae Deo deputabat, professus alienum est: cum unum Deum bonum confitens, ea ipse loqueretur atque ageret, quae gerit, sed neque magistri honorem recusaverit, sed fidem ejus qui in se nihil nisi corporeum et carnale sapuisset, arguerit; hinc intelligitur, quod aliter ad Apostolos magistrum se confitentes locutus est, dicens: Vos me vocatis magistrum et Dominum, et bene dicitis; sum etenim , et cum alibi dixisset: Ne vocemini magistri, quia magister vester Christus est . Ubi cum fide magister est, ibi adeo laudat, ut et profiteatur hoc nomen: hic vero boni magistri nomen non recognoscit, ubi nec Dominus intellectus est esse, nec Christus: solum unum Deum bonum praedicans, non dafidei ecclesiasticae modum, ut patrem Deum unum praedicans, a sacramento se Dei non separaret unius, dum per naturam nativitatis neque alium se Deum profiteretur esse,
Abbreviated transcription (Latin):
unigenitum dm̃. Detestatus itaq dñs
hanc de se irreligiose fidei ꝓfessionem ꝙ
tanquam magister legis interrogaretur
respondit. Quid me uocas bonum: Atq
ut significaret quatenus intelligendus
& ꝓfitendus bonus esset: subiecit. Nemo
bonus nisi unus ds̃. Non respuit bonita¬
tis nomen: si sibi hoc tamquam deo depu-
se boni ꝑfidem eiꝰ qui tanquam hominẽ
interrogabat nomen arguere: post iactã¬
tiam iuuenis & głam legis impletȩ ita
respondit. Unum tibi deest. Uade. quȩ
habes uende & da pauꝑibus: & habebis
theaurum in celo & ueni sequere me. Nõ
refug̃ bonitatis de se nomen qui celestem
thesaurum pollicetur. nec magistrum se
non uult uideri qui ducem se ꝑfecte huiꝰ
beatitudinis prestat. Terrene autem de
se opinionis fidem arguit. bonitatem in
significaret: bonitatis est usus officiis
celestes thesauros pandens. & se ad eos p̾¬
uium tribuens. Ita & quȩ sibi tanquam

Expanded text:
unigenitum Deum. Detestatus itaque Dominus unigenitum Deum. Detestatus itaque Dominus hanc de se irreligiosae fidei professionem, quod tamquam magister legis interrogaretur, respondit, Quid me vocas bonum? Atque ut significaret quatenus 271 intelligendus et profitendus bonus esset, subjecit, Nemo bonus, nisi unus Deus; non respuens bonitatis nomen, si sibi hoc tamquam Deo deputase boni, per fidem ejus qui tamquam hominem interrogabat, nomen arguere, post jactantiam juvenis et gloriam legis impletae, ita respondit: Unum tibi deest: vade, quaecumque habes vende, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo; et veni, sequere me . Non refugit bonitatis de se nomen, qui coelestem thesaurum pollicetur: nec magistrum se non vult videri, qui ducem se perfectae hujus beatitudinis praestat. Terrenae autem de se opinionis fidem arguit, bonitatem in  bonum significaret, bonitatis est usus officiis, coelestes thesauros pandens, et se ad eos praevium tribuens. Ita et quae sibi tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
corde & in uenietis requiem animabus
ur̃is. Iugum enim meum suaue est. & ho¬
nus meum leue. Mitem se ꝓficetur et
humilem. & irasci creditur cur bonus
dictus sit: ꝓfessionum hȩc diuersitas
dissidet: ut bonitatis suȩ testis. nomen
in se bonitatis accuset. Non ergo irasci
intelligitur: se bonum dici. Et queren¬
dum est quam aliam de se ꝓfessionem ar-¬
guat: qui non credendus est nomen in
rit. Ait enim. Magister bone quid fa-
& bonum & magistrum. Et quia ñ arguit
bonum se dici: hoc necesse est arguat ꝙ
magister bonus dictus sit. Ita autem ar-¬
guit se magistrum bonum dici: ut fi-¬
dem interrogantis potius quam uel
magistri in se. uel boni nomen argueret.
Iuuenis enim in solens per obseruantiã
se inoꝑibus existimans. & non intelligeis
uenisse eum adoues ꝑ ditas domus isrł.
&impossibile esse legi ꝑfideem iustifica-¬
tionis saluare credentes: tamquã cõmu-¬
nium preceptoꝵ & in lege scriptoꝵ ma-¬
gistrum interrogat dominum legis. &

Expanded text:
uiem animabus vestris. Jugum enim meum suave est, et onus meum leve est . Mitem se profitetur atque humilem: et irasci credetur, cur bonus dictus sit? Professionum haec diversitas dissidet, ut bonitatis suae testis nomen in se bonitatis accuset. Non ergo irasci intelligitur se bonum dici. Et quaerendum est quam aliam de se professionem arguat, qui non credendus est nomen in rit: ait enim, Magister bone, quid bonet bonum, et magistrum. Et quia non arguit bonum se dici; hoc necesse est arguat, quod magister bonus dictus sit. Ita autem arguit se magistrum bonum dici, ut fidem interrogantis potius, quam vel magistri in se vel boni nomen argueret. Juvenis enim insolens per observantiam se in operibus existimans, et non intelligens venisse eum ad oves perditas domus Israel , et impossibile esse legi per fidem justificationis salvare credentes , tamquam communium praeceptorum et in lege scriptorum magistrum interrogat Dominum legis et
Abbreviated transcription (Latin):
uiuit. Et tamen cum hȩc deus ꝑhomi¬
nem agit ex se natus. ꝑse passus. et ex se
mortuus: non & hominem se non egit
dum & natus. & passus. & mortuus est.
Hȩc autem iam ante conditionem mun-¬
di sacramenta sunt cȩlestium mysteri¬
orum constituta. ut unigenitus deus ho¬
mo nasci uellet. mansuro inȩternum
in deo homine. ut d̃s pati uellet. ne passi¬
onibus humanȩ infirmitatis zabulus
deseuiens legem in nobis peccati deo in¬
firmitatem nr̃am assumente retineret.
ut d̃s mori uellet. ne qua in solens po¬
testas ad uersus dm̃ esset. neq creatȩ in se
uitutis posset usurpare nat᷑am cũ se im¬
mortalis ds intra legem mortis habuisset.
Nascitur itaq d̾s assumptioni nr̃ȩ. pati¬
tur uero in nocentie. postremo moritur
ultioni: dum & homo nr̃ in deo ꝑmanet.
& infirmitatum nr̃aꝵ passiones deo sociȩ
sunt. & spiritalis nequitiȩ ac malitiȩ po¬
testates triumpho carnis deo ꝑcarnem

Expanded text:
vivit. Et tamen cum haec Deus per homivivit. Et tamen cum haec Deus per hominem agit, ex se natus, per se passus, et ex se mortuus; non et hominem se non egit, dum et natus, et passus, et mortuus est. Haec autem jam ante conditionem mundi sacramenta sunt coelestium mysteriorum constituta, ut unigenitus Deus homo nasci vellet, mansuro in aeternum in Deo homine: ut Deus pati vellet, ne passionibus humanae infirmitatis diabolus desaeviens, legem in nobis peccati Deo infirmitatem nostram assumente retineret: ut Deus mori vellet, ne qua insolens potestas adversus Deum esset, neque creatae in se virtutis posset usurpare naturam, cum se immortalis Deus intra legem mortis habuisset. Nascitur itaque Deus assumptioni nostrae, patitur vero innocentiae, postremo moritur ultioni: dum et homo noster in Deo permanet, et infirmitatum nostrarum passiones Deo sociae sunt, et spiritales nequitiae ac malitiae potestates triumpho carnis, Deo per carnem
Abbreviated transcription (Latin):
ta diuidica. Cum uero ex homine ⁊ deo
rursum totius hominis totius iam dei
tempus intelligis. siquis illud ad demon¬
strationem eius temporis dictum est tem¬
pori coaptato quȩ dicta sunt: ut cum
aliud sit ante hominem ds̃. aliud sit hõ
et deus. aliud si posł hominem & dm̃
totus homo totus deus: non confundas
temporibus & generibus dispensationis
sacramentum. cum ꝓqualitate geuerũ
ac naturarum alium ei insacramento
hominis necesse est sermonem fuisse ñ
nato. alium ad huc morituro. alium iam
ȩterno. Nr̃i igitur causa hȩc omnia
iħc xp̃c manens & corporis nr̃i hõ natꝰ
secundum consuetudinem naturȩ nr̃ȩ
locutus est: non tamen omittens natu¬
re suȩ esse quod d̃s est. Nam tam et si
in partu & passione et morte naturȩ nr̃ȩ
rem ꝑegerit: res tamen ipsas omnes uir¬
tute naturȩ suȩ gessit. dum sibi ipse
origo nascendi est.dum pati uult quod
eum pati non licet. dum moritur qui

Expanded text:
ta dijudica. Cum vero ex homine et Deo, ta dijudica. Cum vero ex homine et Deo, rursum totius hominis, totius jam 1387 Dei tempus intelligis. Si quid illud ad demonstrationem ejus temporis dictum est, tempori coaptato, quae dicta sunt, ut cum aliud sit ante hominem Deus, aliud sit het Deus, aliud sit post hominem et Deum totus homo totus Deus; non confundas temporibus et generibus dispensationis sacramentum, cum pro qualitate generum ac naturarum, alium ei in sacramento hominis necesse est sermonem fuisse nato, alium adhuc morituro, alium jam aeterno. Nostri igitur causa haec omniaistus manens, et corporis nostri homo natus, secundumconsuetudinem naturae nostrae locutus est: non tamen omittens naturae suae esse quod Deus est. Nam tametsi in partu et passione et morte naturae nostrae res peregerit; res tamen ipsas omnes virtute naturae suae gessit, dum sibi 263 ipse origo nascendi est, dum pati vult quod eum pati non licet, dum moritur qui
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ ostenso. & se in naturam unius dei ꝑ
natiuitatis ueritatem ꝓfesso. nec tamen se
deo patri non & filii honore & hominis
conditione subdente: cum & natiuitas
omnis se referat ad auctorem. & caro se
uniuersa secundum dm̃ ꝓfiteatur infir¬
mam. Hinc itaq fallendi simplices atq
ignorantes hereticis occasio est. ut quȩ ab
eo secundum hominem dicta sunt. dicta
esse scđm naturȩ diuinȩ infirmitatem
mentiantur. Et quia unus atq idem ẽ
loquens: omnia quȩ loquatur. desemet
ipso omnia eum locutum esse contendanł.
Nec sane negamus: totum illum qui
eius manet. naturȩ suȩ esse sermonem.
non etiam d̃s. neq post hominem in deo
non totus bomo totus deus: unum atq
idem necesse est dictorum eius sacram̃¬
tum esse quod generis. Et cum in eo se¬
cundum tempus discernis hominem ado:
dei dictum atq hominis discerne sermo¬
nem. Et cum dm̃ atq hominem intemꝑe
conficeris: dei atq hominis intemꝑe dicꝰ¬

Expanded text:
semper ostenso, et se in natura unius Dei per semper ostenso, et se in natura unius Dei per nativitatis veritatem professo; nec tamen se Deo patri non et filii honore et hominis conditione subdente: cum et nativitas omnis se referat ad auctorem, et caro se universa secundum Deum profiteatur infirmam. Hinc itaque fallendi simplices atque ignorantes haereticis occasio est, ut quae ab eo secundum hominem dicta sesse secundum naturae divinae infirmitatem mentiantur; et quia unus atque idem est loquens, omnia quae loquebatur de se ipso, omnia eum locutum esse contendant. Nec sane negamus totum illum qui ejus manet naturae suae esse sermonem. non etiam et Deus, neque post hominem, in Deo non totus homo, totus Deus, unum atque idem necesse est dictorum ejus sacramentum esse, quod generis. Et cum in eo secundum tempus discernis hominem a Deo, Dei tum atque hominis discerne sermonem. Et cum Deum atque hominem in tempore confiteberis, Dei atque hominis in tempore dic
Abbreviated transcription (Latin):
fectũ naturȩ potioris expectat: cur et in¬
crementum secundum naturam est & im¬
minutio contra naturam est. Deo itaq ꝓ¬
prium fuit esse aliud quam manebat:
nec tamen non esse quod manserat. nasci
nec tamen dei potestate decedere. Hoc non
sibi sed nobis est sacramentum. Neq assũp¬
tio nr̃a deo ꝓfectus est: sed contumeliȩ suȩ
uoluntas nr̃a ꝓuectio est. dum nec amittit
ille quod ds est: & homini acquirit ut ꝙ¬
deus sit. Natus gͥ unigenitus ds̃ ex uir¬
gine homo. et secundum plenitudinem tem¬
porum in semecipso ꝓuecturus in dm̃ ho¬
minem. hunc ꝑ omnia euangelici sermonis
modum tenuit: ut sic se di filium credi
doceret. ut hominis filium predicari ad¬
moneret: locutus & gerens homo uniuer¬
sa quȩ dei sunt: loquens deinde. & gerens
deus uniuersa quȩ hominis sunt. Ita tam̃
ut ipso illo utriusq generis sermone nũ¬
quam nisi cum significatione & hominis
locutus. & dei sit: uno tamen deo patre

Expanded text:
rofectum naturae potioris exspectat: cui et inrofectum naturae potioris exspectat: cui et incrementum secundum naturam est, et imminutio contra naturam est. Deo itaque proprium fuit, esse aliud quam manebat, nec tamen non esse 261 quod manserat; nasci nec tamen Dei potestate decedere. Hoc non sibi, sed nobis est sacramentum. Neque assumptio nostra Deo profectus est: sed contumeliae suae voluntas, nostra provectio est; dum nec amittit ille quod Deus est, et homini acquirit ut uit: Natus igitur unigenitus Deus ex Virgine, homo, et secundum plenitudinem temporum, in semetipso provecturus in Deum hominem, hunc per omnia evangelici sermonis modum tenuit, ut se Dei Filium credi doceret, et hominis filium praedicari admoneret, locutus et gerens homo universa quae Dei sunt, loquens deinde et gerens Deus universa quae hominis sunt: ita tamen, ut ipso illo utriusque generis sermone, nunqulocutus et Dei sit; uno tamen Deo patre
Abbreviated transcription (Latin):
naturam spei nr̃ȩ ut natus homo d̃s ma-¬
neat: cum potior natura in inferiore nata.
fidem prestet. & inferiorem. in naturam
nasci posse potiorem. Et quidem secun¬
dum legem & consuetudinem mundi:
ꝓintior magis spei nr̃ȩ quam diuini sacͣ¬
menti effectus est. Namq mundus in
his quȩ nascuntur habet incrementi
uirtutem: non habet diminutionis po¬
testatẽ. Cerne arbores. sata. pecudes. ip̃m
quoq participem rationis hominem c̃¬
tuere. Semꝑ ꝓficit augmento. num quã
uero diminutionem contrahitur: nec
sese caret quod excreuit in sese. Nam tã¬
& si aut etate marcescat. aut morte ꝑi¬
matur: habet quidem aut demutatio¬
nem intempore aut finem inconsticu¬
tione uiuendi:ceterum hoc quod sit ñ
habet in uirtute non esse. ut nouum se
ꝑimininutionem condat exeodem. id est
ut ex se decedat inparuulum. Nature
ergo nr̃ȩ necessitas in augmentum semꝑ
mundi lege ꝓuecta non imprudenter ꝓ¬

Expanded text:
naturam spei nostrae, ut natus homo Deus manaturam spei nostrae, ut natus homo Deus maneat: cum potior natura in inferiorem nata fidem praestet, inferiorem in naturam nasci posse potiorem. Et quidem, secundum legem et consuetudinem mundi, promptior magis spei nostrae, quam divini sacramenti effectus est. Namque mundus in his quae nascuntur habet incrementi virtutem, non habet deminutionis potestatem. Cerne arbores, sata, pecudes. Ipsum quoque participem rationis hominem contuere: semper proficit augmento, numquam vero deminutione contrahitur; nec sese caret, quod excrevit in sese. Nam tametsi aut aetate marcescat, aut morte perimatur; habet quidem aut demutationem in tempore, aut finem in constitutione vivendi: caeterum hoc quod sit non habet in virtute non esse, ut novum se per imminutionem condat ex eodem, id est, ut ex sene decedat in parvulum. Naturae ergo nostrae necessitas in augmentum semper mundi lege provecta, non imprudenter p
Abbreviated transcription (Latin):
ineadem sit intelligentia eternitatis. Ne¬
scit planȩ uitam suam nescit: qui xp̃m
iħm ut uerum dm̃. ita et uerum homi
ris denegare. Omnis gͦ qui confitebitur me
coram hominibus: confitebor et ego eum
coram patre meo qui est incęlis. Qui aũ¬
me negauerit coiam hominibus: negabo
et ego eum coram patre meo qui est inceł.
Hȩc uerbum caro factum loquebatur.
mediator ipse inse ad salutem ȩccłȩ consti¬
tutus. & illo ipso inter dm̃ & homines me¬
diatoris sacramento utrũq unu̾existens dũ
ipse exunitis in id ipsum naturis naturȩ
utriusq res eadem est: ita tamen ut neu¬
tro careret inutroq. ne forte d̃s esse ho¬
mo nascendo desineret. & homo rursum
deus manendo non esset. Hȩc itaq huma¬
ne beatitudinis fides uera est dm̃. & homi-¬
nem predicare. uerbum & carnem confite¬
ri: neq dm̃ nescire quod et homo sit. neq
carnem ignorare quod uerbum sit. Cum
nens homo nascitur. iam non est contra

Expanded text:
in eadem sit intelligentia aeternitatis. Nein eadem sit intelligentia aeternitatis. Nescit plane vitam suam, nescit, qui Christum Jesum ut verum Deum ita et verum hominris denegare. Omnis ergo qui confitebitur me coram hominibus, confitebor et ego eum coram patre meo, qui est in coelis. Qui autem negaverit me coram hominibus, negabo et ego eum coram patre meo, qui est in coelis. Haec Verbum caro factum loquebatur, Mediator ipse in se ad salutem Ecclesiae constitutus, et 260 illo ipso inter Deum et homines mediatoris sacramento utrumque unus exsistens, dum ipse ex unitis in idipsum naturis, naturae utriusque res eadem est; ita tamen, ut neutro careret in utroque, ne forte Deus esse homo nascendo desineret, et homo rursum Deus manendo non esset. Haec itaque humanae beatitudinis fides vera est, Deum et hominem praedicare, Verbum et carnem confiteri: neque Deum nescire quod homo sit, neque carnem ignorare quod Verbum sit. 4. Qnens homo nascitur; jam non est contra
Abbreviated transcription (Latin):
se fidem ȩccłiȩ gloriantur. cum relegunt.
de die autem illo & hora nemo scit. neq
angeli incȩlis. nec filius. nisi pater solus.
Non enim uidetur exequabilis ꝑnatiui¬
tatẽ & esse natura quȩ ignorationis sit ne-¬
cessitate diuersa: & pater sciendo ac filius
nesciendo mantfestent dissimilitudinem
diuinitatis quia et ignorare ds ncbil de¬
beat: & ignorans non comparandus sit ad
scientem. Sed hȩc omma nec ratione intel¬
ligentes. nec temporibus discernentes. nec
sacramentis ȩuangelicis aꝑprehendentes.
nec dictoꝵ uirtutibus sentientes: stulto
atq imꝑito furore ad uersus diuinitatis
naturam locuntur. adimplendas aures
ignorantium sola hȩc & nuda memoran¬
tes. aut absolutionibus eoꝵ tacitis aut
causis: cum dictoꝵ intelligentia aut ex
p̾positis aut exconsequentibus expectet᷑.
cis ꝓfessionibus prestituri: ad monendos
esse omnes communis fidei existimamus.
ut inqua confessione ȩternitas uite est

Expanded text:
se fidem Ecclesiae gloriantur, cum relegunt: se fidem Ecclesiae gloriantur, cum relegunt: De die autem illa et hora nemo scit, neque Angeli in coelis, nec Filius, nisi Pater solus . Non enim videtur exaequabilis per nativitatem esse natura, quae ignorationis sit necessitate diversa; et Pater sciendo ac Filius nesciendo manifestent dissimilitudinem divinitatis: quia et ignorare Deus nihil debeat, et ignorans non comparandus sit ad scientem. Sed haec omnia, nec ratione intelligentes, nec temporibus discernentes, nec sacramentis evangelicis apprehendentes, nec dictorum virtutibus sentientes, stulto atque imperito furore adversus divinitatis naturam loquuntur, ad implendas aures ignorantium sola haec et nuda memorantes, aut absolutionibus eorum tacitis, aut causis: cum dictorum intelligentia aut ex praepositis aut ex consequentibus expetatur. olicis professionibus praestituri, admonendos esse omnes communis fidei existimamus: ut in qua confessione aeternitas vitae est,
Abbreviated transcription (Latin):
tatis naturȩ: tamen ꝑfidei ȩuangelicȩ sa¬
lutarem confessionem surrepunt hereti¬
ci addiuersitatis excidium ut naturalem
filio detrabant unitatem: dum aliter
atq ad aliud dicta. aliter atq in aliud in¬
telligenda componunt. Negantes itaq
dei filium. utuntur ea auctoritate qua
dixerat quid me dicis bonum nemo bonꝰ
nisi unus ds̃. ut quia unum dm̃ ꝓfessio
eius locuta sit: quicquid illud exinde
in dei nomine erit. iam non in natura
dei maneat quia d̃s̃ unus est. Atq ut
id quod ipse ds̃. ds dicitur. nuncupatio¬
ne potius quam ueritate sit: hinc con¬
firmare nituntur quia dixerit hȩc ẽ.
autem uita ȩterna. ut cognoscant te so¬
lum & uerum deum. Et ut extra ꝓprie¬
tatem ueri dei sit: id aditiunt non po¬
test filius facere ab se quicquam: nisi
quod uiderit patrem facientem. Tene¬
ant quoq & illud pater maior me ẽ.
Postremo iam tamquam in dissolubili
ab negate diuinitatis ꝓfessione subuertisse

Expanded text:
tate naturae: tamen per fidei evangelicae satate naturae: tamen per fidei evangelicae salutarem confessionem subrepunt haeretici ad veritatis excidium, ut naturalem Filio detrahant unitatem, dum aliter atque ad aliud dicta, aliter atque in aliud intelligenda componunt. Negantes itaque Dei filium, utuntur ea auctoritate qua dixerit: Quid me dicis bonum? Nemo est bonus nisi unus Deus : ut quia unum Deum professio ejus locuta sit, quidquid illud exinde in Dei nomine erit, jam non in natura Dei maneat, quia Deus unus est. Atque ut id, quod ipse Deus dicitur, nuncupatione potius quam veritate sit; hinc confirmare nituntur, quia dixerit: Haec est autem vita aeterna, ut cognoscant te solum verum Deum . Et ut extra proprietatem veri Dei sit, id adjiciunt: Non potest Filius facere ab se quidquam, nisi quod viderit Patrem facientem . Tentant quoque et illud: Pater major 259 me est . Postremo jam tamquam indissolubili abnegatae divinitatis professione subvertisse
Abbreviated transcription (Latin):
societas tantum concordiȩ crederetur.
Sed beato apło post multa naturalis
ueritatis non ambigua preconia corpo¬
raliter habitantis diuinitatis plenitudi¬
nem in xꝑo docente. abscisa ẽ omnis in¬
pie cemeritatis assercio. cum naturalem
unitatem incorporalis diuinitatis habi¬
tatio corporalis efficeret: ut id quod non
solus est filius. sed quod in eo manet pater
uera. dum habet inse ꝑsacramentum na¬
tiuitatis & uirtutis uirtutem. et potesta¬
tis potestatem. et naturȩ naturam. te¬
nens ꝑnatiuitatem ipsam quod suum ẽ.
& ex se ꝑimaginem referens quod in se ẽ:
dum et imago est auctoris & ueritas. qͥa
ꝑfecta natiuitas ꝑfectam imaginem pres-¬
tat: & plenitudo diuinitatis corporaliter
in habitans naturalem obtinet ueritatẽ.
habeant. quia naturalis ex deo ds̃. non pͤ
nisi in ea natiuitatis suȩ nat᷑a ẽẽ quod deus
est. et uiuentis naturȩ indifferens unitaᷤᷤ
in separabilis ase ẽ. sub uiuentis natiui-¬

Expanded text:
societas tantum concordiae crederetur. societas tantum concordiae crederetur. Sed beato Apostolo, post multa naturalis 258 veritatis non ambigua praeconia, corporaliter habitantis divinitatis plenitudinem in Christo docente, abscissa est omnis impiae temeritatis assertio, cum naturalem unitatem incorporalis divinitatis habitatio corporalis efficeret: ut id quod non solus est Filius, sed quod in eo manet Pater; vera, dum habet in se per sacramentum nativitatis et virtus virtutem, et potestas potestatem, et natura naturam; tenens per nativitatem ipsa quod suum est, et ex se per imaginem referens quod in se est, dum et imago est auctoris et veritas; quia perfecta nativitas perfectam imaginem praestat, et plenitudo divinitatis corporaliter inhabitans naturalem obtinet veritatem. habeant, quia naturalis ex Deo Deus non potest nisi in ea nativitatis suae natura esse qua Deus est, et viventis naturae indifferens unitas inseparabilis a se est sub viventis nativi
Abbreviated transcription (Latin):
ter. In quo ꝑcorporaliter habitantem in
diuinitatis plenitudinem uerum & ꝑfec̾¬
tum & paternȩ naturȩ dm̃ demonstrari
dociumus. ita ut habitans plenitudo nec
diuersum intelligeretur significare. neq
unicum: cum & incorporalis dei corpora¬
lis habitio ꝓprietatem naturalis unitatis
in deo qui ex deo substitisset doceret. et
habitans in xꝑo ds̃ sustitentis xp̃i natiui¬
tatem dum eius est habitator ostenderet.
ꝑquod impietati eoꝵ satis suꝑq arbitror
fuisse responsum. qui quod adomino dic¬
tũ est qui me uidit uidit & patrem. et
pater in me & ego in patre. et ego & pat̾
unum sumus. & omnia quȩ patris sunt
mea sunt. adunitatem & concordiã uo¬
luntatis referrent. ut quia dicti fides
maneret. dicti tamen intelligentiam fal-¬
lacis doctrinȩ religio ementita corrũpe¬
ret. et cum negari non possit in his uo¬
luntatum assẽssus. in quibus naturȩ uni¬
tas predicatur. ad abolendam tamen eã
quȩ secundum natiuitatem ẽ unitatem

Expanded text:
 corporaliter habitantem in eo divinitatis plenitudinem, verum et perfectum et paternae naturae Deum demonstrari docuimus: ita ut habitans plenitudo nec diversum intelligeretur significare, neque unicum: cum et incorporalis Dei corporalis habitatio proprietatem naturalis unitatis in Deo qui ex Deo substitisset doceret; et habitans in Christo Deus, subsistentis Christi nativitatem, dum ejus est habitator, ostenderet. Per quod impietati eorum satis superque arbitror fuisse responsum, qui id, quod a Domino dictum est: Qui me vidit, vidit et Patrem ; et Pater in me, et ego in Patre ; et, Ego et Pater unum sumus ; et, Omnia quae Patris sunt, mea sunt , ad unitatem et concordiam voluntatis referrent: ut quia dicti fides maneret, dicti tamen intelligentiam fallacis doctrinae religio ementita corrumperet; et cum negari non posset in his voluntatum assensus, in quibus naturae unitas praedicatur, ad abolendam tamen eam quae secundum nativitatem est unitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc apls fidei suȩ legem. ut corporalit̾
inxꝑo in habitare plenitudinem diuinita¬
tis doceret. ne adunionem impiam fidei
sermo decederet: ne in alterius nature intelli¬
gentiam furor irreligiosus erumperet.
Habitans enim inxꝑo plenitudo diuini¬
tatis corporaliter. nec singularis nec seꝑa¬
bilis est : dum nec se patitur acorporali
plenitudine corporalis plenitudo discerni.
nec habitans diuinitas ea ipsa intelligi po¬
test esse diuinitatis habitatio. Atq ita xͦ
est. ut corporaliter plenitudo diuinita¬
tis inxꝑo sit. sic uero in xꝑo sit diuini¬
tatis corporaliter plenitudo. ut in eo in¬
habitans plenitudo nichil aliud intelligat᷑
esse quam xp̃c. Furare quas uoles uerborũ
occasiones: & irreligiosi ingenii aculeos ex¬
agita. Mentire saltim: cuius plenitudo
diuinitatis in xꝑo inhabitet corporaliter.
Est enim xp̃c: est & in habitans in eo diui¬

Expanded text:
in hoc Apostolus fidei suae legem, ut corporaliter in hoc Apostolus fidei suae legem, ut corporaliter in Christo inhabitare plenitudinem divinitatis doceret: ne ad unionem impiam fidei sermo decideret, nec ad alterius naturae intelligentiam furor irreligiosus erumperet. Habitans enim in Christo plenitudo divinitatis corporaliter, nec singularis nec separabilis est: dum nec se patitur a corporali plenitudine corporalis plenitudo discerni, nec habitans divinitas ea ipsa intelligi potest esse divinitatis habitatio. Atque ita Christus est, ut corporaliter plenitudo divinitatis in Christo sit; sic vero in Christo sit divinitatis corporaliter plenitudo, ut in eo inhabitans plenitudo non aliud intelligatur esse quam Christus. Furare quas voles verborum occasiones, et irreligiosi ingenii aculeos excita. Ementire saltem cujus plenitudo divinitatis in Christo inhabitet 254 corporaliter. Est enim