comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
itaq infide plebis amencia. ut cum confessa fuerit solius dei esse donare peccata:
no credat deo peccata donanti. Dnis aũt saluos uolens ficere peccatores ⁊ occultoꝵ
cognitione dm̃ se esse de monstrat. ⁊ amiratione factoꝵ: adiciens quid est facilius
dicere dimittuntur tibi peccata: a n dicere siuige ⁊ ambula: Q loco plenã speci¬
emi resurirctionis ostendit: qui mentis uultiib corporisq sanatus peccata donat
ammnoꝵ: debilitatem carnis excludit. Hoc est enĩ totũ homuiẽ. esse curatũ. Quã
donarȩ corporibꝰ quando quidẽ ipse dñs resurrectio est. hic lectus qui tolli uibet.
quid est aliud nisi quia humanũ uidet᷑ corpꝰ at tolli. Ipse est qͥ ꝑsingłas noctẽ la¬
uat᷑ a dauid lectꝰ doloris. inquo anima nr̃i graui consciencie egri cruciatu ia
cebat. Sed siquis scd̃m. xp̃i p̾cepta se gesserit. iam ũo lectus doloris est: ẜ quiet̃.¬

Expanded text:
itaque infidae plebis amentia, ut cum confessa fuerit solius dei esse donare peccata, itaque infidae plebis amentia, ut cum confessa fuerit solius dei esse donare peccata, non credat deo peccata donanti. dominus autem saluos uolens facere peccatores et occultorum cognitione deum se esse demonstrat et admiratione factorum adiciens: quid est facilius dicere: \'dimissa sunt tibi peccata tua\' aut dicere: surge et ambula\'? quo loco plenam speciem resurrectionis ostendit, qui mentis uulneribus corporisque sanatis peccata donat animorum, debilitatem carnis excludit; hoc est enim totum hominem esse curatum. quamuidonare corporibus, quandoquidem ipse dominus resurrectio est. hic lectus qui tolli iubetur quid est aliud nisi quia humanum iubetur corpus adtolli? ipse est, qui per singulas noctes lauatur a Dauid, ut cebat. sed si quis secundum Christi praecepta se gesserit, iam non lectus doloris est, sed quiet
Abbreviated transcription (Latin):
igioscit alus. ⁊ dum alios put: alis relatat erriti. Cur apud te homo collega nõ ua¬
lcat cũ apud dum seruus ⁊ int̾uendi meritii.⁊ uis habeat inpetrandi: Disce qui
uidicas iguoscere. disce quia eg̃ es im petrare. Si griuiũ peccatoꝵ diffidis uenum
adbibe p̾catores adhibe ecclium que prote precetur: cuius contemplacione. qd̃ tibi
uitaitem: cui peccata donant. Ꝙ cum uidei afserut a solo dĩo posse concenoi
dñ utiq confitent᷑: suoq iudicio ꝑfidiam suam produnt. ut opꝰ afruant ꝓsonã
negent. Itaq ab ipsis. ⁊ oꝑibꝰ suis. di filius accepit testimoniũ. ⁊ uocis suffag¬
um non requirit. ꝑfidia eiũ confiteri potest: qrdere nõ potest. Itaq testimoui¬
um: uõ est diuinitati fides oe est salugi. Nam ⁊ ualidius est ad fide q cõfitentir
in uiti.⁊ ꝑniciosꝰ ad culpam qđ uegant. qui sius afseirionibꝰ rerumncunt᷑: Magna

Expanded text:
et dum alios probat, aliis relaxat errata. Cur apud te homo collega non vaet dum alios probat, aliis relaxat errata. Cur apud te homo collega non valeat, cum apud Dominum servus et interveniendi meritum, et jus habeat impetrandi? Disce qui judicas, ignoscere: disce qui aeger es, impetrare. Si gravium peccatorum diffidis veniam, adhibe precatores, adhibe Ecclesiam quae pro te precetur, cujus contemplatione quod tibi nitatem, cui peccata donantur, quae cum Judaei asserunt a solo Domino posse concedi, Deum utique eum confitentur, suoque judicio perfidiam suam produnt; ut opus astruant, personam negent. Itaque ab ipsis et operis sui Dei Filius accipit testimonium, et vocis suffragium non requirit; perfidia enim confiteri potest, credere non potest. Itaque testimonium non deest divinitati, fides deest saluti. Nam et validius est ad fidem quod confitentur inuiti et perniciosius ad culpam quod negant qui suis adsertionibus reuincantur. magna
Abbreviated transcription (Latin):
on ociosa huiꝰ paralitic ne angusta medicina est: quando dñs sii episcopi.¬
⁊ orassȩ p̾mittit᷑. nõ utiq ꝓpt̾ suffragium: sed ꝓpt̃ ȩxemplũ. Iinitandi eiũ speci¬
eu dedit. ño impetrandi ambitũ roquisunt. Et conuenientibꝰ exom̃i galilea ⁊ uidea.¬
⁊ibrłm legis doctoribꝰ int̾ cetoꝵ remedua debilum: purailitici istiuis medicia describit᷑
P runum om̃iũ qdđ ante dicimꝰ. unusquisq eger petendȩ precaitoressalutis debet adhibere.
ꝑ quos uostre uite compago resoluta. actuumq nostroꝵ clautu uestigia. uibi celestis
remedio reformentur. int gͥ aliqui monitores mentiss qui. aniniũ homius quãus
ert̾ioris corporis debilitate torpentẽ ad supiori erigaint. Quoꝵ rursus ad minieulis:
ad tollenȩ ⁊ bumiluare se facił ante ihin locet᷑ diĩco uideri dignus aspecti. Humi¬
litaten enĩ respicit deus. quia respęxit humilitatẽ ancile sue. Quoꝵ fidẽ inquis

Expanded text:
on otiosa hujus paralytici, nec angusta medicina est, quando Dominus et orasse praemittitur, non utique propter suffragium, sed propter exemplum; imitandi enim specimen dedit, non impetrandi ambitum requisivit. Et convenientibus ex omni Galilaearemedia debilium, paralytici istius medicina describitur. Primum omnium quod ante diximus, unusquisque aeger petendae precatores salutis debet adhibere, per quos nostrae vitae compago resoluta, actuumque nostrorum clauda vestigia verbi coelestis remedio reformentur. Sint igitur aliqui monitores mentis, qui animum hominis, quamvis exterioris corporis debilitate torpentem, ad superiora erigant. Quorum rursus adminiculis et attollere, et humiliare se facilis, ante Jesum locetur, Dominico videri dignus aspectu. Humilitatem enim respicit Dominus: Quia respexit humilitatem ancillae suae . Quorum fidem, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
in aqua. ⁊ refrigeret linguam meam. qr crucior in hac flamma. &quanta est sub¬
ilitas uidiciorum dei. Squam districte agitur bonorum actuum malorumq reti¬
bucio. Serte supiꝰ dictum est. quia in hac uita lagzarus cidentes icas de mcusidi¬
uinis querelirt ⁊ neino illi dabat: nine de supplicio auutis đ̃r quia de ertremo
digito lexerri distillari aquam in hore suo concuprset. Hene eigo fĩs hinc colligite qta¬

Expanded text:
 refrigeret linguam meam, quia crucior in hac flamma. O quanta est subtilitas judiciorum Dei, o quam districte agitur bonorum actuum, malorumque retributio! Certe superius dictum est, quia in hac vita Lazarus cadentes micas de mensa divitis quaerebat, et nemo illi dabat; nunc de supplicio divitis dicitur quia de extremo digito Lazari distillari aquam in ore suo concupiscit. Hinc ergo, hinc, fratre
Abbreviated transcription (Latin):
quia ego resuscitabo eum. i nouisfimo die. Ueriptũ est enĩ in ꝓphetis. Ut erũt
om̃s docibiles dei. Quare hoc dixit: o uider: łat̃ uos ño docuit. quomͦ potestis
me cognoscere: Om̃s regni illiꝰ homines docibiles dei erunt. nõ ab hominibꝰ audient.
& si ab hominibꝰ audiunt : tamͣ qđ in telligunt intꝰ dat᷑. intꝰ coruscat. intꝰ reuelatur.
Homines foras u̾bum sonare possunt. sed in uanum laborant. nisi intꝰ deus docens
aꝑiat sensus. Ille est deo docibił. quẽ deus intꝰ u̾itatis instruit agnicione ⁊ amore.
Om̃is qui audiunt a patrȩ. ⁊ didicit: uenit ad me. Non quia patrẽ uidit quisquã:¬
sed his qui est adeo hic uidit patrẽ. Qͦmͦ trahit pater: Docendo delectat no ne¬
cessitatẽ ponendo. quia nemo necestatẽ credit. sed uoluntate: E bati leonis¬

Expanded text:
quia « Ego resuscitabo eum in novissimo die. » « Est scriptum in prophetis . Et erunt quia « Ego resuscitabo eum in novissimo die. » « Est scriptum in prophetis . Et erunt omnes docibiles Dei. » Quare hoc dixit, o Judaei? Pater vos non docuit quomodo potestis me cognoscere? Omnes regni illius homines docibiles Dei erunt, non ab hominibus audient. et si ab hominibus audivit, tamen quod intelligunt intus datur, intus coruscat, intus revelatur. Homines foras verbum seminare possunt, sed in vanum laborant, nisi intus Deus docens aperiat sensus. Ille est Deo docibilis, quem Dominus intus veritatis instruit agnitione et amore. Omnis qui audivit a Patre, et didicit, venit ad me. Quomodo trahit Paet didicit, venit ad me. Quomodo trahit Pater? Docendo delectat, non necessitate cogendo: quia nemo necessitate credit, sed voluntate. Fili
Abbreviated transcription (Latin):
Preueni& uelle: subsequet᷑ ꝑficerȩ. Trait pat̾ ad filiũ: eos qui ꝓpt̾ea credunt
infilium: quia eum cogitant patr̃e. hab̾e dm̃. D̾s eñĩ pat̾ equalẽ sibi genuit fili¬
um. & qui cogitat atq infide sua: sentit ⁊ ruminat equalẽ esse patri eium in
quem credidit: ipsum trahit pat̾ ad filium. Q enĩ de. xp̃o dicit nõ est uerus
deus. nõ trahit eum pat̾ sed sua ꝑuersa cogitacio t̾rahit eum. ueritati nõ cõ¬
sentit. Ille tractꝰ a patre. qui ait. Tues xp̃s filius dei uiiii. Qu dñns inquid. Bea¬
tus es fymo bariona: quia caro ⁊ sanguis nõ reuelauit tibi: sed pat̾ meus qui
est incelis. Ista reuelacio: ipsa est ad tractio. Dum eigo dixit. nemo potest ue¬
nire ad me: nisi pat̾ qui misit me trox̾it eum: continuo subiunxit. ⁊ ego resusci¬
tabo eum: in nouissimo diȩ. Reddam illi qđ sꝑat. uidebit qđ ad huc nõ uidendo
credit. manducabit qđ esurit. saciabit᷑ eo qd̾ sitit. Ubi: Inrefurrectione inortuoꝵ.

Expanded text:
Praevenit velle, subsequitur perficere. Trahit Pater ad Filium eos qui propterea credunt in Filium, quia eum cogitant Patrem habere Deum. Deus enim Pater aequalem sibi genuit Filium: et qui cogitat atque in fide sua sentit et ruminat aequalem esse Patri eum in quem credidit, ipsum Pater trahit ad Filium. Qui enim de Christo dicit, Non est Deus verus, non trahit eum Pater, sed perversa cogitatio trahit eum veritati non consentire. Ille tractus est a Patre, qui ait: Tu es Christus Filius Dei vivi . Cui Dominus inquit, Beatus es, Simon Bar Jona, quia caro et sanguis non revelin coelis est » Ipsa revelatio, ipsa est attractio. Dum enim dixit: « Nemo potest venire ad me, nisi Pater qui misit me, traxerit eum, » continuo subjunxit: « Et ego resuscitabo eum in novissimo die. » Reddit quod sperat, videbit quod adhuc non videndo credidit, manducabit quod esuriit, satiabitur eo quod sitit. Ubi? In resurrectione mortuorum,
Abbreviated transcription (Latin):
consecratam: sequit᷑ ut nostis sollẽpne ieuinium. qd̾ animis corporibusq
curandis salubrit᷑ institutũ: deuota nob̾ est obser̾uancia celebrandum. Reple¬
tis namq apłis uirtute promissa in corda eoꝵ sp̃u ueritatis in gresso: nõ ambi¬
gimꝰ intcetera celestis sacram̃ta doctrine. hanc spãt continencie disciplinam
dle para liti magiterio pͥnitꝰ fuise conceptam: ut sc̃ificate ieuiio mentes con¬
ferxudis fibi arismatibꝰ fierent aptiores. Aderat quioe: tp̃i disciplis noeleteo
uonpot entis aupiis ⁊ pncipib uascentis eccłie tota patris filuq diminitasin
restrennat ompioꝵ ntõ eopons fetitudine net caruis etat saturitite er tandu. uho¬

Expanded text:
ne jejunium, quod animis corporibusque curandis salubriter institutum, devota nobis est observantia celebrandum. Repletis namque apostolis virtute promissa, et in corda eorum Spiritu veritatis ingresso, non ambigimus inter caetera coelestis sacramenta doctrinae, hanc spiritalis continentiae disciplinam de Paracleti magisterio primitus fuisse conceptam: ut sanctificatae jejunio mentes conferendis sibi charismatibus fierent aptiores. Aderat quidem Christi discipulis protectio 314 omnipotentis auxilii, et principibus nascentis Ecclesiae tota Patris Filiique Divinitas ces fremitus impiorum, non corporis fortitudine, nec carnis erat saturitate cer
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce ipsi pharisei legebunt. & ineo quod legebant: xp̃m sonabant. Uenturum
spabant: ⁊ p̾sentem nõ agnoscelunt. Iactaliunt se eciam ipsi int̾ idenites hoc ẽ
deducerent mactandes ⁊ occidendos. nõ libandos se ducerent. E hõ dunitamnis
Sunt eĩ heretici. Eorte ipsi ꝑ ianigrti intrauerunt: Absit. Sabellius dicit.
Qfiuiꝰ est ipse est uit᷑. Sed si filius nõ est pat᷑: nõ urtrat ꝑ hostium qui filium
licit patrem. Arrius dicit. A liud est pat̃. Aliud est filuis. Rercte il icent
si diceiet aliurs. nõ aliud. Quando eiĩ dicit aliud: ei contra dicit. a quo audit:
lem sibi fingit: nõ qualẽ ueritas dicit. Nom̃ habet. rem nõ habet. Alicuius
rei: nomien est xp̃s. T̃ene ipłam rem. siuis pirdẽẽ tibi nom̃. Alius nescio unde¬
sit sicut fortinus xp̃s homo est in quit. deus nõ est Nec ipse intrat ꝑhostiu q¬

Expanded text:
Ecce ipsi Pharisaei legebant, et in eo quod legebant, Christum sonabant, venturum Ecce ipsi Pharisaei legebant, et in eo quod legebant, Christum sonabant, venturum sperabant, et praesentem non agnoscebant: jactabant se etiam ipsi inter videntes, hoc esi, si quos forte seducerent, mactandos et occidendos, non liberandos seducerent. Et hos dimittamus: sunt autem haeretici. Forte ipsi per januam intraverunt? Absit. Sabellius dicit, Qui Filius est, ipse est Pater: sed si Filius, non est Pater. Non intrat per ostium, qui Filium dicit Patrem. Arius dicit: Aliud est Pater, aliud est Filius. Recte diceret, si diceret Alius; non, aliud. Quando enim dicit, Aliud, ei contradicit a quo audit, um qualem sibi fingit, non qualem veritas dicit. Nomen habes, rem non habes. Alicujus rei nomen est Christus: tene ipsam rem, si vis prodesse tibi nomen. Alius nescio unde, sicut Photinus: Christus homo est, inquit; Deus non est. Nec ipse intrat per ostiu
Abbreviated transcription (Latin):
ogutres de grege suo ⁊ de hostio quo in trat᷑
ad ouile. simiłitudinẽ ꝓposuit in hodierna lectione. Dicant gͦ pagnu bene uiui¬
mus i ꝑ hostium non intrant. quid eis ꝓdest unde glociant᷑: Ad hoc enĩ debet
unicuiq piodesse bene iuiuere: ut detur semꝑ iuiuere: Namcui nõ datur semper
uiuere. quid prod est bene iuuere: Qa nec bene uinere dicendi sunt. qui finem
bene uiuendi. uel cecitatȩ nesciunt. uł in flacione contempnunt: Non est. auĩt cui¬
intret in ouile. Querunt ergo plerũq tales homines. eciam ꝑsuadere homunib
ut bene uiuant ⁊ xp̃iani nõ sint. ꝑaliam partẽ uolunt ascendere. ⁊ riꝑe. ⁊ occide
nõ ut pastor conseruare. atq salu are: Tuerunt gͦ quidum philosophi. de iuirtu¬
tibꝰ & uiciis. subtilia multa tractantes. diuidentes. diffinientes. racionaciones
accutissimas concludentes. libros implentes. fiuam sapienciam bucris crepantibus
uentilantes. qui ⁊ iam dicere. iuderent. hominibꝰ nos sequini sectam nr̃am tene

Expanded text:
us de grege suo, et de ostio quo intratur ad ovile, similitudinem proposuit in hodierna lectione. Dicant ergo Pagani: Bene vivimus. Si per ostium non intrant, quid prodest eis unde gloriantur? Ad hoc enim debet unicuique prodesse bene vivere, ut detur illi semper vivere: nam cui non datur semper vivere, quid prodest bene vivere? Quia nec bene vivere dicendi sunt, qui finem bene vivendi vel caecitate nesciunt, vel inflatione contemnunt. Non est autem cuiintret in ovile. 3. Quaerunt ergo plerumque tales homines etiam persuadere hominibus ut bene vivant, et christiani non sint. Per aliam partem volunt ascendere, rapere et occidere; non ut pastor, conservare atque salvare. Fuerunt ergo quidam philosophi, de virtutibus et vitiis subtilia multa tractantes, dividentes, definientes, ratiocinationes acutissimas concludentes, libros implentes, suam sapientiam buccis crepantibus ventilantes; qui etiam dicere auderent hominibus, Nos sequimini, sectam nostram tenet
Abbreviated transcription (Latin):
dei filiũ confitet᷑. & negire dei filiũ nõ ualet: quia iam scĩ sp̃s linguã habet. Sel
certe in linguis igneis appuruit sp̃s. quia om̃s quos repleuit ardentes parit̃ ⁊ loquen¬
tes fas.i. Linguas igneas doctores habent. quia dum dm̃ amando p̃dicant: corda
quosrepleu̾it simplices ardentes facit. Uimplices puritate. ardentes emulatione.
Ieque enĩ placet d̃o. aut simplicitas sine zelo: aut zelus sine simplicitate. Hinc ipsa
ueritas dicit. Esto prudentes sicut serpentes: ⁊ simplices sicut columbe. Qua in
re notandum. discipłos suos nec de columba sine serpentȩ. nec deserpente
sine columꝰ a. uiuit dñs ammonere: quatinꝰ ⁊ columbe simplicitatem astucia ser¬
ent : accenderet & serpentis astuciam. columbe simplicitas temꝑare. In columba

Expanded text:
m Filium confitetur; et negare Dei Verbum non valet, quia jam sancti Spiritus linguam habet. Vel m Filium confitetur; et negare Dei Verbum non valet, quia jam sancti Spiritus linguam habet. Vel certe in linguis igneis apparuit Spiritus, quia omnes quos repleverit ardentes pariter et loquentes facit. Linguas igneas doctores habent, quia, dum Deum amandum praedicant, corda quos repleverit, simplices et ardentes facit, simplices puritate, ardentes aemulatione. Neque enim placere Deo potest aut simplicitas sine zelo, aut zelus sine simplicitate. Hinc ipsa Veritas dicit: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Qua in re notandum est quod discipulos suos nec de columba sine serpente, nec de serpente sine columba voluit Dominus admonere, quatenus et columbae simplicitatem astutia serpentis accenderet, et serpentis astutiam columbae simplicitas temperaret. Hinc Pa
Abbreviated transcription (Latin):
ud quod zelo discipline. Sediguant᷑ ⁊ eni: sed nõ de diguantes. desꝑant: sed
no despantes. ꝑ secutiones cominorient: sed amantes. & uia ⁊ si foris in crepa¬
ciones. ꝑ disciplinam ex aggerint: int᷑ tamen dulcedinẽ ꝑ caritatem seruant
supbire solent: ceteros quosque despicunt: nulla in firmantib miscdia cou¬
desed unrt: Se quo se pecatores esse nõ credunt: es de tĩis peccatores funti or

Expanded text:
disciplinae. Dedignantur etenim, sed non dedignantes; desperant, sed non desperantes; persecutionem commovent, sed amantes, quia etsi foris increpationes per disciplinam exaggerant, intus tamen dulcedinem per charitatem servant. superbire solent , caeteros quosque despiciunt, nulla infirmantibus misericordia condescendunt; et quo se peccatores esse non credunt, eo deterius
Abbreviated transcription (Latin):
dici potest: mirabilit dicit᷑ . numquid ñõ erit dicendũ. quod fuet faciendũ: ego
dubitem dicere. qd̃ dñs prome diguat᷑ est facere: Nonne uita xp̃s: Et tam in cruce
est: quia uita mortua occidit mortem. Penitudo uite: degliuit mortẽ. Absorta
est mors in tp̃i corpore. Uic & nõ̾ dicemus in resurrerione. quando iam triuun¬
phantes cantabimus. Ubi est mors contencio tua. ubi est mors acculeus tuus Ii¬
terim iũi fr̃e ut apeccatis sinemiur: xp̃m crucifirum in tueam̃. qa sicut moyses
inquid eraltiuit serpentẽ in heremo: sic exaltari oporta: filium hominis ut omnis¬
qui credit in eum. no pereit: sed habeat uitam etũam: emodo qui intuesitur
ulum serpentem: uõ ꝑibant morsibꝰ serpenciuim: sic intuentes fide morte xp̃i. sina¬
tur amorsibꝰ perratoꝵ.d illi sanabunt᷑ amorte ad uitam teporalẽ hicant att ut hu¬

Expanded text:
dici potest, mirabiliter dicitur. Sed numquid non erit dicendum quod fuit faciendum? Ego dici potest, mirabiliter dicitur. Sed numquid non erit dicendum quod fuit faciendum? Ego dubitem dicere quod Dominus pro me dignatus est facere? Nonne vita Christus? et tamen in cruce est; quia vita mortua occidit mortem, plenitudo vitae deglutivit mortem: absorpta est mors in Christi corpore. Sic et nos dicemus in resurrectione, quando jam triumphantes cantabimus, Ubi est, mors, contentio tua? ubi est, mors, aculeus tuus ? Interim modo, fratres, ut a peccato sanemur, Christum crucifixum intueamur; quia sicut Moyses, inquit, exaltqui credit in eum non pereat, sed habeat vitam aeternam. » Quomodo qui intuebantur illum serpentem, non peribant morsibus serpentum: sic qui intuentur fide mortem Christi sanantur a morsibus peccatorum: sed illi sanabantur a morte ad vitam temporalem, hic autem ait, ut ha
Abbreviated transcription (Latin):
Aosternebat᷑ in heremo ppłs isrł̃ moesibꝰ serpencium. Eebat magna stages młtoꝵ
mortuoꝵ. Paga enĩ erat dei corripientis⁊ fagellantis ut erudiret. Demonstratũ
est ibi magnũ sacramentũ rei future. Ipse dñs testat᷑ in hac lectionȩ ut nemo possit
aliud int̾pretari. quam qd̾ ipsa ueritas de se in dicat. Dictum est enĩ ad moysen ãdño
ut facere eneum serpentẽ.⁊ exaltar& in ligno in heremo & ammoneret ppłm isrł. ut
siquis morsus eset aserpente: illum serpęntem in ligno. exattatũ ad tẽderet. sactũ est.
Mordebant᷑ homines. in tuebunt᷑. sanabant᷑. Quid sunt serpentes mordentes: secrcati
de mortailitatȩ carnis. Quis est serpens exaltat᷑: mors dni in cruce. Quia aũt aserpen¬
te mors ꝑserpentis effigiem figurata est mors. Morsuis serpencium letat: mors qdñ
uitalis. Aotendit᷑ serpens uit nichil ualeat serpens. Quid ẽ hoc: Adtendit inors:
ut nichil ualeat mors. U cuiꝰ mors: uite mors: si dici potest mors uite. Simo quia

Expanded text:
osternebatur in eremo populus Israel morsibus serpentum, fiebat magna strages multarum mortium: plaga enim Dei erat corripientis, et flagellantis, ut erudiret. Demonstratum est ibi magnum sacramentum rei futurae, ipse Dominus testatur in hac lectione, ut nemo possit aliud interpretari quam quod ipsa veritas de se indicat. Dictum est enim ad Moysen a Domino ut faceret aeneum serpentem, et exaltaret in ligno in eremo, et admoneret populum Israel, ut si quis morsus esset a serpente, illum serpentem in ligno exaltatum attenderet. Factum est: mordebantur homines, intuebantur, et sanabantur . Quid sunt serpentes mordentes? Peccata de mortalitate carnis. Quis est serpens exaltatus? Mors Domini in cruce. Quia enim a serpente mors, per serpentis effigiem figurata est. Morsus serpentis lethalis, mors Domini vitalis. Attenditur serpens, ut nihil valeat serpens. Quid est hoc? Attenditur mors, ut nihil valeat mors. Sed cujus mors? Mors vitae: si dici potest, Mors vitae; imo quia
Abbreviated transcription (Latin):
cirxo ad uocatus dr quia proeriore delinquẽciũ. apud iusticiam patris int̾ueuit. Q
unus substancie cum patre ⁊ filio exorare prodelinquentib ꝑhibet᷑. quia eos quoᷤ re¬
pleuerit ȩxorantes facit. nde ⁊ paulus aicit. Ipse enĩ sp̃s postulat pro nob̾: gemi¬
postulare dr. qui minor nõ est: . ipse sp̃s postulat. quia ad postulandũ eos quos
repleũit in flaminat. Consolat᷑ aũt ide sp̃s uocat᷑. quia de peccati ꝑ petratione me
rentibꝰ dum spem uenie pp̾arat. ab afflictione tristicie mentẽ leuat. Dequo recte
pronutat᷑ ipse uos docebit oĩa. Qa nisi i̾lem sp̃s cordi adsit audientis. ociosusẽ
sermo doctoris. Nemo gͦ docenti homini tribuat. quod exore docentis in telligit qr
nisi intꝰ sit qui doceat: doctoris lingua exteriꝰ in uacuũ laborat. Eece unã loquetis
sit. cur in cordibꝰ ur̃is disur est uocis in telligencia. nsi quia ꝑ hoc quod uor loquetis

Expanded text:
circo advocatus dicitur, quia pro errore delinquentium apud justitiam Patris intervenit. Qui unius substantiae cum Patre et Filio exorare pro delinquentibus perhibetur, quia eos, quos repleverit, exorantes facit. Unde et Paulus dicit, Ipse enim Spiritus postulat pro nobis gemigo Spiritus postulare dicitur qui minor non est? Sed ipse Spiritus postulat, quia ad postulandum eos quos repleverit, inflammat. Consolator autem idem Spiritus vocatur quia de peccati perpetrationerentibus, dum spem veniae praeparat, ab afflictione tristitiae mentem levat. De quo recte promittitur: Ipse vos docebit omnia. Quia nisi idem Spiritus cordi adsit audientis, 1577 otiosus est sermo doctoris. Nemo ergo docenti homini tribuat quod ex ore docentis intelligit, quia nisi intus sit qui doceat, doctoris lingua exterius in vacuum laborat. Ecce unam loquentis sit, cur in cordibus vestris dispar est vocis intelligentia, nisi quia per hoc quod vox loquentis
Abbreviated transcription (Latin):
intꝰ suauit᷑ arserunt. Ipse namnq sp̃s.: amor est. Unide ⁊ iħs dicit. Bero
haritas est. Ꝙe gͦ mentẽ integri deũ desiderat. ꝓfecto iam habet quem
amare ⁊ eq cnĩ quisquam posset d̾m diligere: si eum quẽ diligit uon
hadert. ner edo ccce si unusquisq ir̃m requirit᷑ an diligat am. aots̃ fi ner
esecina mente respondet diligo. In ipso auit lectionis erordio audistis quod
uerioni aixit. Diquis diligit me sermonẽ meũ seruabit. Robacio etgo di

Expanded text:
s amor est. Unde et Joannes dicit: Deus charitas est . Qui ergo mente integra Deum desiderat, profecto jam habet quem amat. Neque enim quisquam posset Deum diligere, si 1575 eum quem diligit non haberet. Sed ecce, si unusquisque vestrum requiratur an diligat Deum, tota fiducia et secura mente respondet, Diligo. In ipso autem lectionis exordio audistis quid Veritas dicat: Si quis diligit me, sermonem meum servabit. Proba
Abbreviated transcription (Latin):
apud eos: qui ascensurꝰ celum. promittit dicens. ecce ego uob̃cũ sum om̃ib dieb usq
ad consũpinationẽ scłi: S u̾bum in carnatũ. ⁊ man&.⁊ recedit. Recedit corꝑe: ma¬
net diuinitate. Apud eos ergo tunc mansisse se ꝑhibet qi qui in ussibili semꝑ potẽ¬

Expanded text:
apud eos, qui ascensurus coelum promittit, dicens: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque apud eos, qui ascensurus coelum promittit, dicens: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi ? Sed Verbum incarnatum et manet et recedit: recedit corpore, manet divinitate. Apud eos ergo tunc se mansisse perhibet, quia qui invisibili semper potes
Abbreviated transcription (Latin):
peccata redeunt. ac si hec mirne plancrisset.ergo dm̃ uere diligit. qͥ eiꝰ mandata eusto¬
dit. in eiꝰ corde diis ⁊ uenit ⁊ mansionẽ facit. quia sic eũ diuinitatis amor penetrit.
ut ab hoc amore temptationis qr̃e nõ recedat Ille ergo uere amat cuiꝰ uidelicet mentẽ
delectacio praua exconsensi nõ suꝑat. Nam tanto quisq asuꝑno amore disiungt᷑
quanto inferiꝰ delectat᷑. Unde & ad huc subditur. Q nõ diligit mne: sermonẽ meõ nõ
seruat. Aduos medips gͦ fr̃s h̃mi in trorsus redite. Ui deũ uere amatꝰ ex quirite.
Nec tamen sibi aliquis credat: qͥcquid sibi animꝰ. sine oꝑis attestatione responderit.
De dilectione cõditoris. lingua. mens. ⁊ uita requirat᷑. Numꝗ̃ est dei amor ociosus. Opit̃
⁊ eiũ magna: si est. Si uero oꝑari renuit: amor nõ est. Et sermonẽ quẽ audis
u̾bum est patris. Hec locutus sum uob: apud uos inanens. Quando uõ maneret

Expanded text:
i ergo Deum vere diligit, qui ejus mandata custodit, in ejus corde Dominus et venit et mansionem facit, quia sic eum divinitatis amor penetrat, ut ab hoc amore tentationis tempore non recedat. Ille ergo vere amat, cujus videlicet mentem delectatio prava ex consensu non superat. Nam tanto quisque a superno amore disjungitur, quanto inferius delectatur. Unde et adhuc subditur: Qui non diligit me, seratres charissimi, introrsus redite; si Deum vere amatis, exquirite; nec tamen sibi aliquis credat, quidquid sibi animus sine operis attestatione responderit. De dilectione conditoris, lingua, meus, et vita requiratur. Nunquam est Dei amor otiosus. Operatur etenim magna, si est; si vero operari renuit, amor non est. Et sermonem quem audistVerbum est Patris. Haec locutus sum vobis apud vos manens. Quando non maneret
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ inuenietis. Bis in sc̃õ euanglio legitur quia dni uisit ut ad piscanoum
retia nuterent᷑ aute passionem uidelicet. ⁊ post resuntthionem. e priusqm̃
redemp tor ñr pateretur ⁊ resiungeret. mittit quidem recte ad piscin¬
dum uibet.ẜ utrum in dext̾a. an insinistra muti debuis nõ uidet sost
resiurectionem uero discipłis apparens. miti rete. in dertam uibet.
In illa piscatione tanti captisunt. ut retia rumꝑentur. in ista aut ⁊iiul¬
ti capti sunt. ⁊ retia rupta nõ sunt. Quisuero nesciat bonos decta: ima¬
los sinestra figurari : Iula gͦ piscatio in qua spetial t inquam partẽ mati
rete debeat nõ uibetur. p̃sentem eccłiam designauit. que bonos ac¬
malos sinus cosligit. nec elegit quos trahat. quia ⁊ quos eligere possir ig
saest. quia ad ud entam claritits eiꝰ głam. sola electoꝵ. ecclia ꝓtingit:
que de sinistro. ope nil habebit.

Expanded text:
 navigii rete, et invenietis. Bis in sancto Evangelio legitur quia Dominus jussit ut ad piscandum retia mitterentur, ante passionem videlicet et post resurrectionem. Sed priusquam Redemptor noster pateretur et resurgeret, mitti quidem rete ad piscandum jubet, sed utrum in dexteram, an in sinistram mitti debuisset, non jubet; post resurrectionem vero discipulis apparens, mitti 1542 rete in dexteram jubet. In illa piscatione tanti capti sunt, ut retia rumperentur; in ista autem et multi capti sunt, et retia rupta non sunt. Quis vero nesciat bonos dextera, et malos sinistra figurari? Illa ergo piscatio, in qua specialiter in quam partem mitti rete debeat non jubetur, praesentem Ecclesiam designat, quae bonos simul ac malos colligit, nec eligit quos trahat, quia et quos eligere possit ignsa est, quia ad videndam claritatis ejus gloriam sola electorum Ecclesia pertingit, quae de sinistro opere nihil habebit.
Abbreviated transcription (Latin):
Q aũt minist̾ ueritas est: euitat uenena nõ trepidat. Deniq monior dit iuꝑa pau¬
lum in mileta in fula. ⁊ uidentes pendentẽ de manu iuꝑam in cole loci illiꝰ. ꝓuta¬
bant esse moriturũ. Ued ubi in offensum stare uiderunt: dm esse dixerunt. cui
uenenũ nocere nõ pot̾at: Xut scias hoc uerũ ȩẽ. ipse dñs ait. Ecce dedi uob potes¬
tatẽ calcandi supra serpentes. ⁊ scorpiones: ⁊ suppi omnẽ iurtutẽ ⁊ inunici: ⁊ ni

Expanded text:
qui autem minister est ueritatis hebetat uenena, non trepidat. denique momordit Paulum uipqui autem minister est ueritatis hebetat uenena, non trepidat. denique momordit Paulum uipera in Melita insula. et uidentes pendentem de manu eius uiperam incolae loci illius putabant eum esse moriturum, sed ubi inoffensum stare uiderunt, deum esse dicebant, cui uenenum nocere non poterat. et ut scias hoc uerum esse, ipse dominus ait: ecce dedi uobis potestatem calcandi supra serpentes et scorpiones et supra omnem uirtutem inimici et n
Abbreviated transcription (Latin):
confici solet. Nichil aut nob̾ dñs iħs mortale uult esse. Deniq ad moysen
dicit. Uolue calciam̃tũ pedũ tuoꝵ. Locꝰ eñi in quo stas. tra sc̃a est. Eorta¬
enĩ minist̾ muñis timerę nichil debet. nec asuscepto officio mortis ꝑiclo retarda¬
ri. Ipse ⁊ eiũ cũ defensionẽ fr̃m. hoc est udeoꝵ. uoluntariꝰ recepisset. calũpiue er¬
rore reuocatꝰ est ab incepto.⁊ fugit exegipto: Uid̾o cũ dñs affectũ. eiꝰ probafset. cõ¬
dicionem aut̃ eius uidisset infirmam: anuni eiꝰ mentisq uestigiũ mortalib iuncut
censuit ęxuendum. Qd̃ si quem mouet. qua racione in egypto calciati iubent᷑
edere agnũ: apłi aũt sine calciamentis dirigunt᷑ ad p̾dicandũ euangłiũ: is cõsid̾a¬
re debet. quia in egẏpto positꝰ debet ad se huc cauerȩ amorsu serpentis. gr ul¬
ta enĩ uenena inegipto. U qui in typo pascha celebrat. patere potest uulais

Expanded text:
confici solet; nihil autem in nobis dominus Iesus mortale uult esse. denique ad Moysen confici solet; nihil autem in nobis dominus Iesus mortale uult esse. denique ad Moysen dicit: solue calciamentum pedum tuorum; locus enim in quo stas terra sancta. est. mortam; huius enim minister muneris timere nihil debet nec a suscepto officio mortis periculo retardari. ipse etenim cum defensionem fratrum, hoc est Iudaeorum, uoluntarius recepisset, calumniae terrore reuocatus est ab incepto et fugit ex Aegypto. et ideo cum dominus adfectum eius probasset, condicionem autem uidisset infirmam, animi eius mentisque uestigium mortalibus uinculis censuit exuendum. quod si quem mouet, qua ratione in Aegypto calciati iubentur edere agnum, apostoli autem sine calciamentis ad praedicandum euangelium d quia in Aegypto positus debet adhuc morsus cauere serpentis — multa enim uenena in Aegypto — et qui in typo pascha celebrat patere potest uulneri,
Abbreviated transcription (Latin):
se po petus qui pͥmus dñce erecutor sentencie ur ostendere. nio licacitum⁊
dmn esfusa mianti: cũ posceret᷑ apipe ut ei aliquid pecunie langiret. ant ar¬
deutẽs an aurũ nõ habes. Ille głat᷑. qđ nõ rbeat argentũ qq aurũ: uohpu
deri est yrnus ad hue habe. quam cupitas. Et g̃ ⁊ pamnes gloriosa. p est pi¬
augenti ir estarũ no habeat: quam qđ seru& dĩi mandutũ. qui pcipt nolte
aurum postioer. Doc est dicere. Uides ie xp̃i efsediscipulu :⁊ ame requiris¬
aurum: Alus nob multo p̃ciosus auo donaut ut in nomine nuis oꝑenis
Itaq nõ habeo qđ nõ dedit: sed qđ habeo. In nomine diũ iħu. surge ⁊ ambula.
Sicnt ergo qui orrea uult cogerendis. hedificare frumentis. diuce sentencie. auctori¬
tate rep̾hendit᷑. ita qui sacculum uult auro parire. condendo. neuii rephensionis in¬
currit. Non peram. neq calciamenta ytrumq de corio mortui anunantis.

Expanded text:
s Petrus, qui primus Dominicae exsecutor sententiae, ut ostenderet non in vacuum Domini effusa mandata; cum posceretur a paupere, ut ei aliquid pecuniae largiretur, ait: Argentum atque aurum non habeo . Ille gloriatur quod non habeat argentum neque aurum: vobis pudori est minus adhuc habere quam cupitis? Est ergo et pauperies gloriosa; quia est argentum et aurum non habeat quam quod seruet domini mandatum, qui praecepit: nolite aurum possidere, hoc est dicere: uides me Christi esse discipulum et aurum a me requiris? aliud nobis multo pretiosius auro donauit, ut in nomine eius operemur. itaque non habeo quod non dedit. sed quod dedit habeo: in nomine domini Iesu surge et ambula. sicut ergo qui horrea uult congerendis aedificare frumentis dominicae sententiae auctoritate reprehenditur, ita E qui sacculum uult auro parare condendo naeuum reprehensionis incurrit. Non peram neque calciamenta. utrumque de corio mortui animantis
Abbreviated transcription (Latin):
nõ peat sed habeat uitam et̾nam. Non enĩ nusit deus filium sium in mundii
t uidiset mundum. sed ut saluet mundus ꝑ ipsum. Engo in quantũ medico est:
sanare uenit egrotu. Ipse se int̾imit: qui precepta medici obseruarȩ nõ uilt deuit
saluator ad mundum. Quare saluator dictus est mundi nisi ut saluet mumdum.
no ut udicet mundun: Ualuari non ius ab ipso: exte ipsõ iudicaberis & qui
dicam uidicaberis: Side quid ait. Q credit ineum nõ uidicat᷑ Q uĩt nõ credit
qd̾ dicturum sepibas. nisi uidicat᷑ : Dicturꝰ erat. Iam in quid iudicatꝰ est. Nondum
apparuit uidicium: sed iam factum est uidiciũ. Nouit eñs dñs qui sunt euisho¬
uit qui pmaneant ad coronam: qui ꝑ maneant ad flammam. Nouit in area sua
triticum. nouit paleam. nouit segetẽ. nouit zaniam. Iam udicat᷑ est qui nõ cre¬
dit. Quare iudicatus: Qa nõ credit innomine igeniti filii đi. Hoc est.uit ui

Expanded text:
misit Deus Filium suum in mundum, ut judicet mundum, sed ut salvetur mundus per ipsum. Ergo quantum in medico est, sanare venit aegrotum. Ipse se interimit, qui praecepta medici observare non vult. Venit Salvator ad mundum: quare Salvator dictus est mundi, nisi ut salvet mundum, non ut judicet mundum? Salvari non vis ab ipso; ex te judicaberis. Et quid dicam, judicaberis? Vide quid ait: Qui credit in eum, non judicatur; qui autem non credit: quid dicturum speras nisi, judicatur? jam, inquit, judicatus est. Nondum apparuit judicium, sed jam factum est judicium. Novit enim Dominus qui sunt ejus: novit qui permaneant ad coronam, qui permaneant ad flammam; novit in area sua triticum, novit paleam; novit segetem, novit zizania. Jam judicatus est qui non credit. Quare judicatus? Quia non credidit in nomi
Abbreviated transcription (Latin):
ni sermonis. in quo discat tenera infancia lactis ex periri.
dulcedinem: ⁊ de eriguis erunia cogitare: qualiter fauẽ¬
te deo per singulos annos tota hec dies erpendatur in lan¬
de.⁊ cum gaudio celebretur. ne forte si uenerit uris. in ma¬
nibus illud apocriphum. de transini eiusdem uirginis: du¬
bia pro certis recipiatis. Quod multi latinorum pie¬
tatis amore. studio legendi. carius amplectuntur: presertĩ
erhis cum nichil aliud experiri potest pro certo. nisiqd
hodierna die głosa migrauit a corpore: Mostratur autem
sepulcrum. eius ceruentibus nobis usq ad preseus in uallis
iosaphat mediti: que uallis est inter montem syon ⁊ mon¬

Expanded text:
ni sermonis, in quo discat tenera infantia lactis experiri ni sermonis, in quo discat tenera infantia lactis experiri dulcedinem, et de exiguis eximia cogitare: qualiter favente Deo, per singulos annos tota haec dies expendatur in laudem, et cum gaudio celebretur: ne forte si venerit in manus vestras illud apocryphum, De Transitu ejusdem Virginis, dubia pro certis recipiatis: quod multi Latinorum pietatis amore, studio legendi charius amplectuntur: praesertim cum ex his nihil aliud experiri possit pro certo, nisi quod hodierna die gloriosa migravit a corpore. Monstratur autem sepulcrum ejus cernentiIosaphat medio; que uallis est inter montem Syon et mon
Abbreviated transcription (Latin):
in presepe ad orasti. Sed forte conquesta medelatorem quod
te prodiderim clamabis. Ad quod ego. Si celatum eẽ uo¬
lebas teste conscientia nuchi narrare ante presepium ubi plu¬
rimum lacrimata es nõ deberes. Quod ut uere fatear:
xp̃i preconia etiam si uoluero ad uiratus neq tuas laudes
Comnino tacere queo. Id circo tue te int̾rogent: filie quas
lacte nutris: tu ea melius reserabis que nescio. siꝑ speciem
aliquam certe aut in spũ uidisti. Unde uos o filie pulsate
matrem precibus. pulsate ad hostium. in uitantis amici. si
quomodo tandem uob̃ aperiantur que reserata sunt matri.
Ueruntamen de his: qui plura dicam : Omnia saluatorisges¬
ta. ⁊ beate earte obsequia: nec nõ actus uite exeuangłio
didicistis. Et nunc quid super est. ut abaliquo doctore reqͥ¬
curaui. que absentia presens de uotus obtuli: ut habeat
scm̃ collegium ur̃m in die tante sollempnitatis munus lati¬

Expanded text:
in praesepio adorasti. Sed forte conquesta me delatorem, qui  Al. quod in praesepio adorasti. Sed forte conquesta me delatorem, qui  Al. quod te prodiderim, clamabis. Ad quod ego: Si celatum esse volebas teste conscientia, mihi narrare ante praesepium, ubi plurimum lacrymata es, non debueras: quod ut verum fatear, Christi praeconia, etiamsi voluero adjuratus, neque tuas laudes omnino tacere queo. Idcirco tuae te interrogent filiae, quas lacte nutris: tu ea melius reserabis, quae nescio si per speciem aliquam, aut certe in spiritu vidisti. Unde vos, o filiae, pulsate matrem precibus, pulsate ad ostium invitantis amici: si quomodo tandem vobis aperiantur, quae reserata sunt matri. Verumtamen de his quid plura dicam? Omnia Salvatoris gesta, et beatae Mariae obsequia, necnon actus vitae ex Evangelio didicistis. Et nunc quid superest, ut ab aliquo doctorum requcuravi, quae absentia praesens devotus obtuli, ut habeat sanctum Collegium vestrum in die tantae solennitatis munus Lati
Abbreviated transcription (Latin):
cent lectionibus: presertim cum ⁊ eadem in multis festiuita¬
tibus. multorum scõrum patrum. studia miro cuderint elo¬
quio: que de hac quedam uberius ubiq in scripturis di¬
uinis predicata leguntur. ¶uid enim aliuo sonant ęu¬
omma cius ui crementa quo usq fuit. in mundo dumtarit
diuinis efferunt preconiis: Porro ab exordio sc̃i euuangłii
gabrihelem. archangłm colloquentem marie audistis:
⁊ deinceps reliqua omnia plenus legistis. Ad presepe qͦ
o paula te teste nato puero multitudinem angłorum inter
crepundia noui partus ⁊ querelas nescii ploratus profe¬
cemũnis gła in ercelsis deo ⁊ in terra par hominibus bone
pastoribus in super euangłizintibus credidisti magos pre¬
terea tria defferentes munera in uisione beatis oculis cons¬
peristi: ipsa eadem mimera bene intelligendo. uotis om¬
nibus fioe deo obtulisti: ⁊ cum eisdem magis deum puer̃

Expanded text:
cet lectionibus: praesertim cum et eadem in multis festivitacet lectionibus: praesertim cum et eadem in multis festivitatibus, multorum sanctorum Patrum studia, miro cuderint eloquio, quae de hac quidem uberius ubique in Scripturis divinis praedicata leguntur. Quid enim aliud sonant Eomnia ejus incrementa, quousque fuit in mundo dumtaxat, divinis efferunt praeconiis. Porro ab exordio sancti Evangelii Gabrielem archangelum colloquentem Mariae didicistis, et deinceps reliqua omnia plenius legistis. Ad praesepe quoque, o Paula, te teste, nato puero inter crepundia novi partus, et querelas nescii ploratus, pro fescenninis, Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae Pastoribus insuper evangelizantibus credidisti. Magos praeterea tria deferentes munera, in visione beatis oculis conspexisti: ipsa eadem munera bene intelligendo votis omnibus fide Deo obtulisti. Nam et cum eisdem magis Deum puerum
Abbreviated transcription (Latin):
litus ligatis pedibus ad colla in domitorum equorum.
sic per cardetum. ⁊ tribulos tractus: emisit beatum spm.
Iocte uenit beatus iustinus prb̃r ⁊ collegit corpora. ⁊ con
sepeliuit in campo eodem uirta nimpham ad latus agri
oxitss fax &e eustochium. immo cari¬
Itas ip̃i me compellit. qui uobis dudum tractatibus
loqui consueueram: ut nouo lo quendi genere scĩs que uob̃¬
cum degunt uirginibus. Latino utens eloquio exortatio¬
nis gracia sermonum faciam de assumptione b̾eate ⁊ gło¬
se semper uirguus Marie: more eorum qui de clamatorie in
eccłiis solent loqui ad ppłm. Quod utiq genus docendi:
nec dum attigeram. Sed quia negare nequeo quicquid ĩ¬
iungitis: nimia ur̃a de uictus dilectione experiar que or¬
tamini. affectu in fantium more balbutientium: qui quecũ¬
que audierint fari gestiunt. cum nec dum possint ad ple
se occupent laudibus exeadem die. quibus ue diuinis ua¬

Expanded text:
litus, ligatis pedibus ad colla indomitorum equorum, litus, ligatis pedibus ad colla indomitorum equorum, sic per carduetum et tribulos tractus, emissit beatum spiritum. Nocte venit beatus Justinus presbiter et collegit corpora et sepelivit in campo eodem, juxta nimpham, ad latus agrio Paula et Eustochium, imo charitas Christi me compellit, qui vobis dudum tractatibus loqui consueveram, ut novo loquendi genere, sanctis quae vobiscum degunt virginibus, Latino utens eloquio, exhortationis gratia, sermonem faciam de Assumptione beatae et gloriosae semper Virginis Mariae, more eorum qui declamatorie in Ecclesiis solent loqui ad populum: quod utique genus docendi, necdum attigeram. Sed quia negare nequeo quidquid injungitis, nimia vestra devictus dilectione, experiar quae hortamini affectu infantium, more balbutientium, qui quaecumque audierint, fari gestiunt, cum necdum possint ad plenuse occupet laudibus eadem die, quibusve divinis va
Abbreviated transcription (Latin):
cesus est: donec cedentes defecerunt. Inde leuatus a terra:
uissit eum uestiri militari. ueste qua gentilis utebatur.
⁊ dirit ei. Recole miliciani: ⁊ esto uoster amicus. ⁊ in cons¬
pectu nr̃õ utere milicia pristina qua semper habuisti. Qui
cum beatus martir dixisset: milicia mea hec est xp̃ianum.
firmum nulitare. unde cupio ad celestem palmam cum
fructu uenur. iracundia plenus decius dixit ualeriano. Ac¬
cipe om̃e. facultates eius ⁊ interfice eum crudeli eramina¬
tione. Ualeriauus porto exquisita om̃i facultate eius. in ue¬
uit in domum ypoliti. omnem familiam rp̃ianam. Quã
conspectui suo presentari fecit. Et uissit beatum ẏpouitũ
foras muros porte. tybuntine. cum familia duci. Geatus ypo
litus: confortabat omnes. dicens. Fr̃s nolite me tuere¬
quia ⁊ ego ⁊ uos unum dominum habemus. Et de col¬
lati sunt promiscu serus numero.x.⁊ UIIII. Beatus ypo¬

Expanded text:
cessus est, donec cedentes defecerunt. Inde levatus a terra, cessus est, donec cedentes defecerunt. Inde levatus a terra, jussit eum Decius vestiri militare veste, qua gentilis utebatur, et dixit ei: « Recole militiam tuam, et esto noster amicus, et in conspectu nostro utere militiam pristinam, quam semper habuisti. » Cum beatus martir dixisset: « Militia mea hec est, christianum firmum militare, unde cupio ad celerem palmam cum fructu venire, » iracundia plenus Decius dixit Valeriano: « Accipe omnes facultates ejus, et interfice eum crudeli examinatione. » Valerianus porro, exquesita omne facultate ejus, invenit in domu Ipoliti omnem familiam christianam, quam conspectui suo praesentari fecit. Et jussit beatum Hippolytum foras muros portae Tiburtinae cum familia sua duci. Beatus vero Hippolytus confortabat omnes, dicens: Fratres, nolite mequia ego et vos unum Dominum habemus. » Et decollati sunt promiscui sexus, numero 19. Beatus vero Ipo
Abbreviated transcription (Latin):
om e sc̃i ypoliti martiris sub detio imperatore ualeria¬
Ino prefecto. Hunc beatum ypolitum uicarium sẽs
laurentius cum apud eum essent in custodia baptizauit.
Qui de scĩs exequiis martiris post tertium diem ad domun
suam rediens. dedit pacem omnibus etiam seruis suis.
⁊ ancillis: ⁊ comunicauit de sacrificio altaris beati lau¬
rentii martiris: ⁊ posita mensa priusquam cibum su¬
meret: uenerunt milites ⁊ tenuerunt eum: ⁊ ꝑ durerũt¬
cum ad detium. Quem uidens decius: subridens dicit
ei. Nunquid ⁊ tu magus effectus es. qui corpus laurentii
abstulisse diceris: Sẽs ypolitus respondit. Hoc feci nõ
quasi magus: sed quasi xp̃ianus. Decuis furore arieptus:
uissit ut cum lapidibus hos eius. contunderetur. Et expolia¬
uit cum ueste. quia in duebatur habitu xp̃iano: ⁊ dixit
laurentius. Sc̃s ypolitus dixit. E remplum merear bea¬
ti laurenciĩ. martiris fieri: quem tu miser ausus fuisti.
ore polluto nominare. Extenssͤs gͥ fustibus ⁊ cardis diu

Expanded text:
 sancti Ipoliti martiris sub Decio imperatore et Valeriano prefecto. Hunc beatum Ipolitum vicarium sanctus Laurentius, cum apud eum esset in custodia, babtizavit. Qui de sanctis exsequis martiris post ad domum suam rediens, dedit pacem etiam omnibus servis suis et ancillis, et communicavit de sacrificio altaris beati Laurentii martiris. Et possita mensa priusquam cibum sumeret, venerunt milites et tenuerunt eum et perduxerunt ad Decium. Quae videns Decius subridens dixit ei: « Numquid et tu magus efectus es, qui corpus Laurentii abstulisse diceris? » Sanctus Ipolitus respondit: « Hoc feci, non quasi magus sum, quasi christianus. » Decius furore arreptus jussit ut cum lapidibus os ejus contunderetur. Et expoliavit eum veste, qua induebatur habitu christiano, et dixit Laurentius. » Sanctus Ipolitus dixit: « Exemplum merear beati Laurentii martiris fieri, quem tu, misser, ausus fuisti ore polluto nominare. » Extensus igitur fustibus et cardis diu
Abbreviated transcription (Latin):
scĩs suis studcamus. quomodo eum scm. quod canimus iurta
multitudinem maguitudinis eius. laudare poterimus :
Oinuino preter mutendum nõ est: quod impetaturi sumus
quandoq secundum quod dicitur. beati qui habitãt¬

Expanded text:
Sanctis suis studeamus: quomodo eum, secundum quod canimus, juxta Sanctis suis studeamus: quomodo eum, secundum quod canimus, juxta multitudinem magnitudinis ejus, laudare poterimus? omnino quippe praetermittendum non est, quod impleturi sumus quandoque, secundum quod dicitur
Abbreviated transcription (Latin):
patenter dicat. Illic iter est laudis: ad eternam laudem si¬
ne fine mansuram. & ed nemo apprehendet illud: nisi ego
premonstrauero. Propterea harissime quia iter salutis nr̃e
in laudibus est saluatoris : ortor uos ⁊ commoneo in hac sa¬
era sollempnitate genitricis dei ate nolite cessare a lau¬
dibus. Q uod si uirgo es gaude quia meriusti esse. ⁊ cu
quod laudas. Tantum cura: ut sis que digne laudare possis.
Quod si continens es ⁊ casta uenerare ⁊ lauda: quia nõ ali¬
unde constat. ut possis esse casta. quam er gracia rp̃i. que
fuit plenissime in maria. quam laudas. Quoo si conuiga¬
ta certe aut peccatur. nichil hominus confitere ⁊ lautii. qm̃
inde miscdia omnibus pro fluxit ⁊ gr̃a ut laudent. Et quam¬
uis nõ sint spetiosa laus in hore peccatoris noli cessare. quia
inde tibi promittitur uenia. unde ⁊ omnibus ut laudes. Ali¬
oquin nisi uirta modulum ingenii nr̃i deum laudare in

Expanded text:
alutare Dei . Ac si patenter dicat: illic iter est laudis ad aeternam laudem sialutare Dei . Ac si patenter dicat: illic iter est laudis ad aeternam laudem sine fine mansuram, sed nemo apprehendit illud, nisi ego praemonstravero. Propterea, charissimi, quia iter salutis nostrae in laudibus est Salvatoris, hortor vos et commoneo, in hac sacra solemnitate genitricis Dei Mariae nolite cessare a laudibus. Quod si virgo es, gaude quod meruisti et tu esse quod laudas: tantum cura ut sis quae digne laudari possis. Quod si continens et casta es, venerare et lauda, quia non aliunde constat ut pfuit plenissime in Maria quam laudas. Quod si conjugata certe aut peccatrix, nihilominus confitere et lauda, quoniam inde misericordia omnibus profluxit et gratia ut laudent. Et quamvis non sit speciosa laus in ore peccatoris, noli cessare a laude, quia inde tibi promittitur venia, unde et omnibus, ut laudes. Alioqui nisi juxta modulum ingenii nostri Deum laudare in