comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
benderent inuenire potuerunt. nec ulli animos
qui que dicerentur sidici ab aliquo ullatenus
possent: ualerent capere habuerunt. Qui erge
dicere qui ue audire non pocerant. merito
suꝑ d ei natura silebant. Iue aute̾ dici necessitas ex egis¬
set. nisi consuetudine bocutionis humanȩ dixissent.
& in sua ipsi dictione amentiu more deficerent. & siqͣ
dictorũ neutiquã reperirent. Unde & indignas deo a¬
liquotiens comparationes similitudinesq attribu¬
unt. dũ plaustrũ onustũ fȩno. dũ potentẽ crapu¬
latũ a uino dicunt. Quib ergo capaces illi non fu¬
nib conuenientia uidebant᷑. etiã deo nequaquã a¬
scribere uerebant᷑: ut ex eoipso qđ su̾mȩ maiestati
indigna componerent. quicquid apđ nos maius ac
dignius esse potest. indignũ deo prorsus si ei confe¬
ratur ostenderent. Inde est qđ iexechieli quatuor
animaliũ monstroꝵ simillima corpora. & facies

Expanded text:
henderent, invenire potuerunt; nec ulli animos, henderent, invenire potuerunt; nec ulli animos, qui, quae dicerentur si dici ab aliquo ullatenus possent valerent capere, 362 habuerunt. Qui ergo dicere, quive audire non poterant, merito super Dei natura silebant. Quae autem dici necessitas exegisset, nisi consuetudine locutionis humanae dixissent, et in sua ipsi dictione amentium more deficerent, et si qua dictorum neutiquam reperirent. Unde et indignas Deo aliquoties comparationes similitudinesque attribuunt, dum plaustrum onustum feno , dum potentem crapulatum a vino dicunt . Quibus ergo capaces illi non funibus convenientia videbantur, etiam Deo nequaquam ascribere verebantur, ut ex eo ipso quod summae majestati indigna componerent, quidquid apud nos majus ac dignius esse potest, indignum Deo prorsus, si ei conferatur, ostenderent. Inde est quod Ezechiel quatuor animalium monstrorum simillima corpora, et facies
Abbreviated transcription (Latin):
pencerare qđ dicerent. Sicut nẽpe in uisionib
qnuuex deo sunt multo ciens nris euentib edoce¬
firtir uque tamen quomodo aut quando euentura
sunt inibi colligere non ualemꝰ ita particularit᷑
eoꝵ tacta sunt corda. ut nulla eisdẽ suppeteret
que uiderant explicandi potentia. Im potentia au¬
tẽ edo nil aliud quã indebitũ est. Unde est qđ de
anso dicitur. qđ nullũ signũ potuit facere incae¬
pbarnau̾. Non potuit ergo dictũ intellige non
debuit. Indebitũ eni erat. ut eis signoꝵ bene ficia
impenderet. quos fidei suȩ applicare non poterat.
uude & margaritas ante poreos poni uetiit. quia
diuini eloquĩ  candor spurcis mentib minime con
ruris oIgitur ut ad seriẽ redeamꝰ quie quid aꝓ
pbedis corporaliter de deo non tã sensũ quã aictu
ust. lumanȩ intelligentiȩ constat condescensũ qͥa
nes uosẽ uerba quib diuinȩ essentiȩ modũ com̃p̃¬

Expanded text:
penetrare quod dicerent. Sicut nempe in visionibus penetrare quod dicerent. Sicut nempe in visionibus quae ex Deo sunt multoties de nostris eventibus edocemur, quae tamen quomodo aut quando eventura sint inibi colligere non valemus, ita particulariter eorum tacta sunt corda, ut nulla eisdem suppeteret quae viderant explicandi potentia. Impotentia autem eorum nil aliud quam indebitum est. Unde est quod de Domino dicitur quod nullum signum potuit facere in Capharnaum . Non potuit ergo, dictum intellige, non debuit; indebitum enim erat ut eis signorum beneficia impenderet quos fidei suae applicare non poterat. Unde et margaritas ante porcos poni vetuit , quia divini eloquii candor spurcis mentibus minime conre. --Igitur, ut ad seriem redeamus, quidquid a prophetis corporaliter de Deo non tam sensum quam dictum est, humanae intelligentiae constat condescensum, quia nec ipsi verba, quibus divinae essentiae modum compre
Abbreviated transcription (Latin):
Porro si occulta. ꝓ sui incertieudine m inus sc̾ uti¬
q manifestanda. Quo eñi quippia occultius est. eo si
incerticudo sese obiciar ꝓmulgari ꝑiculosius est
Que ergo tan sibi quide manifestata. sed ceteris in cer¬
ta ac occulta nouerat. digna ad modũ dispensatione
silere decreuerat. Unde apłs. audiui in qͥt archana
uerba que non licet homini loqui. Iđ bi fartã intelli¬
gere possumꝰ. & est ac si diceret. Nec ꝑ se licitũ est ho¬
mini talia dicere. nemini nẽ pe loquentes scribe so¬
lemus nec homini loqui id est alteri cuipiã expl¬
buisset: nuisteriu̾ quod mente conceperant misto¬
riũ nor fuisset. Ide sane non poterant. qđ sub
tanti dictatoris sigillo tenuerant. Si enĩ humani ar¬
bitr ii aut potentiȩ humanȩ non est conte̾plationẽ
dei aait saere scripturȩ cũ uelit habere. sic eis
nullatenus licerei poarit de futuris mistertis
aut sentire quantũ uellent. inmone ipsũ totũ

Expanded text:
Porro si occulta pro sui incertitudine, minus sunt utiPorro si occulta pro sui incertitudine, minus sunt utique manifestanda. Quo enim quidpiam occultius est, eo, si incertitudo sese objiciat, promulgari periculosius est. Quae ergo sibi quidem manifestata, sed caeteris incerta ac occulta noverat, digna admodum dispensatione silere decreverat. Unde Apostolus: « Audivi, inquit, arcana verba, quae non licet homini loqui . » Quod bifariam intelligere possumus, et est ac si diceret: Nec per se licitum est homini talia dicere, nemini nempe loquentes scribere solemus, non homini loqui, id est alteri cuipiam explibuisset, mysterium quod mente conceperant, mysterium non fuisset. Prodere sane non poterant quod sub tanti dictatoris sigillo tenuerant. Si enim humani arbitrii aut potentiae humanae non est contemplationem Dei, aut sacrae Scripturae, cum velit, habere, sic eis nullatenus licere potuit, de futuris mysteriis aut sentire quantum vellent, imo nec ipsum totum
Abbreviated transcription (Latin):
la. sic spu̾alis alacritas aut latens mentis uitiu̾ nrã
aut fouet auc torquet interna. Nis itaq sub ista
distributione dispectis. quomodo animarũ sup¬
plicia a cormencis corporalib distare putanda sint¬
& quare. ipse dnĩs ac sc̃i quiq de statu illo adeo
car naliter non dico senserint sed dixerint. pariter actin¬
gamus. Si enĩ de sensu eoꝵ agitur. sensa ꝓphetica ut se¬
riẽ premissȩ locutionis exequar multo spu̾aliora fuest
quã ipsi suis insinuare auditorib non dicã po uerunt
sea debuerunt. Dicã camen qđ & indubie assera. quia neo
potuerunt nec debuert̾. Si enĩ possent. quȩ ex parte de
iħu nascituro & misteriis ȩccłȩ nouerant ad publicum
ꝓpalassent. si ea que parti sibi interluxerant expri¬
mendi licentiã habussent. Unde psalmistȩ uox est
Si incerta apđ ipsũ de cuiꝰ semine erat nascitur us
erant. dubiȩ sencentiȩ si ferrent᷑ quid ꝓderang:

Expanded text:
la, sic spiritualis alacritas, aut latens mentis vitium, nostra la, sic spiritualis alacritas, aut latens mentis vitium, nostra aut fovet, aut torquet interna. CAPUT distributione dispectis, quomodo animarum supplicia a tormentis corporalibus distare putanda sint, et quare ipse Dominus, ac sancti quique de statu illo adeo carnaliter non dico senserint, sed dixerint, pariter attingamus. Si enim de sensu eorum agitur, sensa prophetica, ut seriem praemissae locutionis exsequar, multo spiritualiora fuerunt, quam ipsi suis insinuare auditoribus, non dicam, potuerunt, sed debuerunt. Dicam tamen, quod et indubie asseram, quia nec potuerunt, nec debuerunt. Si enim possent, quae ex parte de Jesu nascituro, et mysteriis Ecclesiae noverant, ad publicum propalassent, si ea quae partim sibi interluxerant, exprimendi licentiam habuissent. Unde Psalmistae vox est: ihi Psal. L, 8. » Si incerta apud ipsum, de cujus semine erat nasciturus, erant, dubiae sententiae si ferrentur, quid proderant?
Abbreviated transcription (Latin):
totiens sola tristiciȩ conceptione mactatur. Corpora¬
itaq corporalib spiritꝰ spiritualib ut premisimus
cõparantes. alterutrũ sine altero cruces suas ꝓ loco
& tempore tolerare conspicimꝰ. Iđ in scis martirib
exterioris sui hominis dolorib interiori gaudente con¬
stat euidenter expositũ. Altrinsecus autẽ suꝑiis quoᷤ
acrimonia consumit acidiȩ ꝑspicuu̾̃ est. quantis la¬
cerũ pectus disiciatur angorib. plane ut putatur cor¬
pore extrinsecus requieto. Uides in ypocritis inedias.
frigorũ tolerantias. interdiu uix nocte soluendas stati¬
ones. noctu quasĩ ꝑuigilis orationis ex cubias. & hec le¬
uissima ducit gloriȩ inanis auidicas. Identidẽ quoq
in scoꝵ mentib efficit cotidianas suarũ carniu̾ mor¬
tes breues ac momentaneas expectationis suꝑ nȩ
sua uatas. Constet ergo probatũ quia sicut pena
foranseca reddere dinoscit᷑ cad auerosa corpuscu¬

Expanded text:
toties sola tristitiae conceptione mactatur. toties sola tristitiae conceptione mactatur. itaque corporalibus, spiritus spiritualibus, ut praemisimus, comparantes, alterutrum sine altero cruces suas pro loco et tempore tolerare conspicimus. Quod in sanctis martyribus, exterioris sui hominis doloribus interiori gaudente, constat evidenter expositum. Altrinsecus autem super iis quos acrimonia consumit acediae, perspicuum est quantis lacerum pectus disjiciatur angoribus, plane, ut putatur, corpore extrinsecus requieto. Vides in hypocritis inedias, frigorum tolerantias, interdiu vix nocte solvendas stationes, noctu quasi pervigilis orationis excubias, et haec levissima ducit gloriae inanis aviditas. Identidem quoque in sanctorum mentibus efficit quotidianas suarum carnium mortes breves ac momentaneas exspectationis supernae suavitas. Constet ergo probatum, quia sicut poena forinseca reddere dignoscitur cadaverosa corpuscu
Abbreviated transcription (Latin):
tur inuito. Iđ perpendere ex captiuoꝵ patientia qͥ
ꝓ pecuni is cruciantur est liquidũ. Nam tormen¬
tis adeo enormib illos ex carnificari uidemas. pol¬
licib genitalibq suspendi. dentes forcipe erui. un¬
gues ligno coartante comminei. calces sale illitos
caprarũ lingua sullambi. & hec omĩa tanta equani¬
mitate immo animi iocunditate ꝑ peti. quanta tes¬
auri spe repositi animu̾ in suis angulis exultan¬
tom conicere ualeas deliniri. Certe torrim mirȩ
magnitudinis ignib candescentẽ experimento
d idicimus lingua quendã sua madenti ꝓrsus excin¬
guere solitũ. ob id studii solũ modo ex igen᷑ nu̾mi
pretiũ. Si ergo corpore tantis ꝓ fligato miserus animus
spei occultȩ gaudio debriatus ab eadem molestia conqͥe¬
scit. certiere in ꝓmptu est. quia sicut caro aexationi¬
b agitur. anima aliquantisper a tantis uacante tur¬
binib. ita corpore nullatenus molestato anima mul¬

Expanded text:
tur invito. Quod perpendere ex captivorum patientia, qui tur invito. Quod perpendere ex captivorum patientia, qui pro pecuniis cruciantur, est liquidum. Nam tormentis adeo enormibus illos excarnificari videmus, pollicibus genitalibusque suspendi, dentes forcipe erui, ungues ligno 361 coarctante comminui, calces sale illitos caprarum lingua sublambi, et haec omnia tanta aequanimitate, imo animi jucunditate perpeti, quanta thesauri spe repositi animum in suis angulis exsultantem conjicere valeas deliniri. Certe turrim mirae magnitudinis ignibus candescentem experimento didicimus, lingua quemdam sua madenti prorsus exstinguere solitum, ob id studii solummodo exigentem nummi pretium. Si ergo corpore tantis profligato miseriis animus spei occultae gaudio debriatus ab eadem molestia conquiescit, cernere in promptu est quia, sicut caro vexationibus agitur, anima aliquantisper a tantis vacante turbinibus, ita corpore nullatenus molestato anima mul
Abbreviated transcription (Latin):
mmut⁊ fidã supellectileꝰ. iis in illo examine ad sue
ruersitatis argumentũ opponenda. qui libenter
aceipltint munera ut scilicet ꝑuertant iudi¬
era. Reedesunrt exempla moderna cũ siqua ui¬
der die animarũ statu hodie q dontingeat si qa ao
qus prediximus nulla disparilitate differat.
Super hec aute omĩa ihs ipse dñs quid nisi materiale
suppliciũ minitari uidetur: Ubi eniꝰ ligari manus &
pedes mandat. in tenebras quoq ex teriores ꝓ ici imꝑat.
ibiq fletũ affuturũ & stridore dentiũ pariter denunti¬
at. quid aliud quã consuetudi narias nobis passiones o¬
stentat: Et certe si uexari criminosas siue leuius pecca¬
trices animas eodem materiali supplicio quo corpo¬
comparamus. qđ tamen exemplo ꝓ posito satius com¬
detentũ. cruentissimis ut cupita acquirat ambienter
addici laborib. quanta fame sese discruciet. quaneis
in sonnͥis. quantisq fudorib. ut certe celeri uitã t̃¬
minaret exitio si id tolerantiȩ alicui intorquere¬

Expanded text:
multifidam supellectilem, iis in illo examine ad suae perversitatis argumentum opponenda, qui libenter accipiunt munera, ut scilicet pervertant judicia. Nec desunt exempla moderna, cum si qua videri de animarum statu hodieque contingat, a modo quem praediximus nulla disparilitate differat.Super haec autem omnia, Jesus ipse Dominus quid nisi materiale supplicium minitari videtur? Ubi enim ligari manus et pedes mandat, in tenebras quoque exteriores projici imperat, ibique fletum affuturum et stridorem dentium pariter denuntiat , quid aliud quam consuetudinarias nobis passiones ostentat? Et certe si vexari criminosas, sive levius peccatrices animas, eodem materiali supplicio quo corpocomparamus . Quod tamen exemplo proposito satius comdetentum, cruentissimis ut cupita acquirat ambienter addici laboribus, quanta fame sese discruciet, quantis insomniis, quantisque sudoribus, ut certe celeri vitam terminaret exitio, si id tolerantiae alicui intorquere
Abbreviated transcription (Latin):
Sed uelim iis obicere aitrũ in sp̾uali illo mundo
aquȩ erant. qł si erãt. ergo in colȩ eius mate¬
rialib his egebant. Esto. Et unde ad restin.¬
guendũ gehenꝰnȩ ᷤ aͣdeo efficaces fuerant : dsmis
ibi gurta quid faceret. cu in cassũ linguȩ illi gan¬
ges & indus in flueret : Extremũ ergo digit
la zari guttã inferre incelligimꝰ. cũ ꝑ intenti¬
onẽ uel minimã eius. ministraret cuiius li

Expanded text:
Sed velim iis objicere, utrum in spirituali illo mundo Sed velim iis objicere, utrum in spirituali illo mundo aquae erant? Quod si erant, ergo incolae ejus materialibus his egebant. Esto. Et unde ad restinguendum gehennae focum adeo efficaces fuerant? Deus meus, ibi gutta quid faceret, cum incassum linguae illi Ganges et Indus influeret? Extremum ergo digiti Lazari guttam inferre intelligimus, cum per intentonem vel minimam ejus ministraretur di
Abbreviated transcription (Latin):
cut minora uascula intra maiora tenentur.
scire uelim quomodo duo intra alterutrũ corpo¬
ra sub tanta artitudene cohibent᷑. Hec dico non
contra ipsos sed scđm potius uerba ipsoꝵ qui scri¬
ꝑserunt animas corpoꝵ suoꝵ habere effigies
Tales enĩ st̾ quos refellere temerariũ duco. Si er¬
go corpori corpus in serit᷑ ita necesse est coapte¬
tur ut os ori manus manui qđq cuiq mẽ¬
brũ membro apponatur: Et si ut assolet precidi
contigerit: ꝓ uno duo amputent᷑. Deniq & si ita
effigiatas credas. necesse est ut eas & locis & moru¬
lis cireu̾ soribas. totuꝰq qđ spus sunt & uocant᷑
his auferas. Que etiã quanticas carũ maior quã
corporis que ue alacritas erit : qđ si ꝓ argum̃¬
to assumiit. qđ scđm species corporũ inuisione
uident facile obruit᷑ quia nec corpus neca¬
nimaest que sic uidet᷑ sed sola uisȩ rei imago
sibi qđ diues in inferno linguã. digitũ lazar habe¬
‸ bat :

Expanded text:
cut minora vascula intra majora tenentur, cut minora vascula intra majora tenentur, scire velim quomodo duo intra alterutrum corpora sub tanta arctitudine cohibentur. Haec dico non contra ipsos, sed secundum potius verba ipsorum, qui scripserunt animas corporum suorum habere effigies; tales enim sunt quos refellere temerarium dico. Si ergo corpori corpus inseritur, ita necesse est coaptetur ut os ori, manus manui, quodque cuique membrum membro apponatur: ut si, ut assolet, praecidi contigerit, pro uno duo amputentur. Denique etsi ita effigiatas credas, necesse est eas, et locis, et morulis circumscribas, totumque quod spiritus sunt et vocantur his auferas. Quae etiam quantitas earum major quam corporis, quaeve alacritas erit? Quod si pro argumento assumitur, quod secundum species corporum in visione videntur, facile obruitur, quia nec corpus, nec anima est, quae sic videtur, sed sola visae rei imago sibi quod dives in inferno linguam, digitum Lazarus habebat .
Abbreviated transcription (Latin):
sunt desperabiliter amissuri. que ad summã
infelicitatis atq miseriȩ non sunt usq quaq
uisuri. Usq quaq enĩ non tenebrascerent si aliquor
sola beatitudini scoꝵ suffieiat dĩ uisio sem¬
piterna: quis contraire uel obniti audeat. pͥn¬
cipalem immo singulare dam natorũ calami¬
tatis esse causam. quia sint eternaliter a dei con¬
templatione seclusi. Nec in aliquo uidetur ab sur¬
dũ. immo & ueritas & ueri simillim uͦ constat.
quia qđ scĩs uitã sicut oculi corpori claritudi¬
nẽ prestat. hoc repbis morte sieut noete pͥua¬
Stio luminis irrogat.
ctatur. ut eiꝰdeꝰ ab ipsis humanȩ appingant᷑ effi¬
gies. quã ego sententia̾ siout non fentio ita nec capro.
Si eniꝰ aurẽ & oculũ narẽ & labiũ pectus & ucerũ. re¬
nes & coras pedes ac tibias illis ascribas. nimirũ fa¬
cis esse corporeas. qđ si corporeȩ sunt. quomodo
in tra corpus se capiunt : qđ si ita capiuntur si¬

Expanded text:
sunt desperabiliter amissuri, quem ad summam sunt desperabiliter amissuri, quem ad summam infelicitatis atque miseriae non sunt usquequaque visuri, usquequaque enim non tenebrascerent, si aliquorssola beatitudini sanctorum sufficiat Dei visio sempiterna; quis contraire vel obniti audeat, principalem, imo singularem damnatorum calamitatis esse causam, quia sint aeternaliter a Dei contemplatione seclusi? Nec in aliquo videtur absurdum, imo et veritas et verisimillimum constat, quia quod sanctis vitam sicut oculi corpori claritudinem praestat, hoc reprobis mortem sicut noctem privatio luminis irrogat. ctatur ut eisdem ab ipsis humanae appingantur effigies, quam ego sententiam sicut non sentio, ita nec capio. Si enim aurem et oculum, narem et labium, pectus et uterum, renes et coxas, pedes ac tibias illis ascribas, nimirum facis esse corporeas. Quod si corporeae sunt, quomodo intra corpus se capiunt? Quod si ita capiuntur, si
Abbreviated transcription (Latin):
que ne momenti quidẽ unius otiu̾ sustinet : Spe¬
bus etsi falsis aliquotiens lenitur animus iti hac
uita. illic est ad eo interior sine om̃i ineptȩ ad
ulatione seueritas. ut nulla surripere possit
que uel ad punietũ miseris allubescat iti anitas.
orro si ii qui de inferno dnoꝰ resurgente st eruti.
dũ in ibi essent in tenebris dicuntur fuisse consti¬
tuti. cũ nullas ibi tenebras nisi solius fastidii pateren¬
tur. que diuinȩ uisionis diuturnis priuationib: co¬
tidie augerent᷑. qui spe tamen eius aliquando poti¬
unde nullatenus priuabant᷑. quid non dico eoꝵ ocu¬
lis sed cordib obscurius. quib: tantȩ crassitudo de¬
sperationis obtenditur : Dicant alii ignes. sulphur
obiciant. ꝓcellarũ spiritus pariter attexant. secu¬
rus sentenciã fero. nullũ deterius baratrũ. nul¬
lũ crudelius a pđ illos exitiũ. grauius uniuerso
torcore tormentũ. qđ tam piũ tam serenũ dñm

Expanded text:
quae ne momenti quidem unius otium sustinet? Spequae ne momenti quidem unius otium sustinet? Spebus etsi falsis aliquoties lenitur animus in hac ita, illic est adeo interior sine omni ineptae cogitationis adulatione severitas, ut nulla surrepere possit, quae vel ad punctum miseris allubescat inanitas. orro si ii qui de inferno, Domino resurgente, sunt eruti, dum inibi essent in tenebris dicuntur fuisse constituti, cum nullas ibi tenebras nisi solius fastidii paterentur, quae divinae visionis diuturnis privationibus quotidie augerentur, qui spe tamen ejus aliquando potiundae nullatenus privabantur; quid, non dico eorum oculis, sed cordibus obscurius, quibus tantae crassitudo desperationis obtenditur? Dicant alii ignes, sulphur objiciant, procellarum spiritus pariter attexant, securus sententiam fero, nullum deterius barathrum, nullum crudelius apud illos exitium, gravius universo tortore tormentum, quod tam pium, tam serenum Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ non extinguet᷑. Si a beato iob putri & tabido iuste
dicebatur. qui me inquit comedune nondormiunt.
ad sp̃m non uideo quo modo referatur. quia nasci uer¬
mes ex spiritu nbndũ audiuimꝰ. aut uermes mordere
spiritũ. Iuia ergo dissentit alittera. uermẽ spͥualẽ
qđ ꝓͥ petui angoris aculeus & semꝑ in fructuo sa
coipunctio. compingamus in anima cuius ig¬
nis nequaquã extinguit᷑. quia infine̾ totius des¬
perate miseriȩ in defectibili anxiecate decoqui
tionis ex istimas. quid peius quã infinita rabie ef¬
ferari. & diabolo ac angelis eius om̃i uecordia con¬
formari pucas. Et iusta plane eoꝵ amentia. quia
eterna. quid aliud eis est nisi rabies semꝑ noua.:
Si apło teste tristicia huius scłi appellatur mortẽ o¬
perans. dũ ex concepto rancore & nimietate do lo¬
ris manus sibisiniferre compellitur. quã irremoce
mortis acerbitatem mentiũ illarũ atrocitas fouet

Expanded text:
eorum non exstinguetur . » Si a beato Job putri et tabido juste eorum non exstinguetur . » Si a beato Job putri et tabido juste dicebatur: « Qui me, inquit, comedunt non dormiunt , » ad spiritum non video quomodo referatur, quia nasci vermes ex spiritu nondum audivimus, aut vermes mordere spiritum. Quia ergo dissentit a littera vermem spiritualem, quod est perpetui angoris aculeus, et semper infructuosa compunctio, compingamus in anima, cujus ignis nequaquam exstinguitur, quia in finem totius desperatae miseriae indefectibili anxietate decoquittionis existimas, quid pejus quam infinita rabie efferari, et diabolo ac angelis ejus omni vecordia conformari putas? Et justa plane eorum amentia, quia aeterna, quid aliud est eis nisi rabies semper nova? Si, Apostolo teste, tristitia hujus saeculi appellatur mortem operans , dum ex concepto rancore et nimietate doloris manus sibi quis inferre compellitur, quam irremotae mortis acerbitatem mentium illarum atrocitas fovet,
Abbreviated transcription (Latin):
a suo conuentu fr̃s lataro docentẽ a moliri pre¬
catur. Sed ab aliquo obici potest. quia pena illa si¬
ne bono actu euitari non poterat. Ergo sine be¬
niuolentia non erat. qui eosde correctiora a¬
gere p̾ optabat. Eui inferimꝰ. Sunt multa quie
uelle uidemtir. que tamen nolle nos euidencer a¬
gnoscitur. Nã si insanabileꝰ morbũ patiaris in di¬
gito. quẽ ab scidere monearis a cirurgo dios
tibi malle p̾cidi quã manus totius ope mor¬
rbogliscente desticui. Dicis te hoc malle quã il¬
luã. cũ neutrũ ꝓbatissime nolis. Palis fuit
uoluntas in diuite. ut uolendo nollet. & nolen¬
do uellet. potius quã supplicii incrementa
subiret. Iuoscunq itaq impii contradm a¬
mãnit. hos iusto iudicio corã se cruciar consi¬
derant. quorũ pȩnas ipsi semꝑ in se reor ꝓcant :
illud potissimu̾ meo seđet arbitrio. tipice debere in tel¬
ligi qđ dicit᷑ ore dnĩco. Uermis eoꝵ non moriet᷑. & igniꝰ

Expanded text:
a suo conventu fratres Lazaro docente amoliri prea suo conventu fratres Lazaro docente amoliri precatur. Sed ab aliquo objici potest, quia poena illa sine bono actu evitari non poterat, ergo sine benevolentia non erat, qui eosdem correctiora agere praeoptabat. Cui inferimus. Sunt multa quae velle videmur, quae tamen nolle nos evidenter agnoscitur; nam si insanabilem morbum patiaris in digito, quem abscindere monearis a chirurgo, dicis tibi malle praecidi quam manus totius ope, morbo gliscente, destitui. Dicis te hoc malle quam illud, cum neutrum probatissime nolis. Talis fuit voluntas in divite, ut volendo nollet, et nolendo vellet, potius quam supplicii incrementa subiret. Quoscunque itaque impii contra Deum amarant, hos justo judicio coram se cruciari considerant, quorum poenas ipsi semper in se reciprocant. illud potissimum meo sedet arbitrio, typice debere intelligi quod dicitur ore Dominico: « Vermis eorum non morietur, et ignis
Abbreviated transcription (Latin):
stre sententiȩ qđ qui iuxta salo monẽ nec sapien¬
tiã nec scientiã neq rationẽ apđ inferos habebat.
re ꝓ frib ne & ipsi ꝑdicũ irent ta̾ beniuole postu¬
labat. Ie si ben iuolentia bonũ est & hec ipsa suppli¬
cio subest: ꝓꝑ fecto & sapientia & scientia atq ratio con¬
tra p̾fati sapientis dictũ inibi est. Iuia uero sõs
in eo sp̃s mentiri non potest. quã sic fucilis ista
peticio uidere in prompeu est. Su perius dictũ est
repbos in inferno non solũ carnalib affectibioa
ricuros. sed ꝑuersis etiã amorib: oo arsuros. Hec
aiues ille ꝑpendit. dũ fr̃s aduentarẽ metuit.
scit enĩ inquoq frm sibi geminari suppliciũ.
& in quorũ cultu atq desiderio a diuino amo¬
re desoruit. in eoꝵ quã ꝓpositã sibi habet dam¬
natione incendit᷑ pariter ac insanit. Dũ ergo si¬
bi gehennã ut sic dixeriꝰ quincuplicari ueret᷑.

Expanded text:
strae sententiae quod qui, juxta Salomonem, nec sapienstrae sententiae quod qui, juxta Salomonem, nec sapientiam, nec scientiam neque rationem apud inferos habebat re pro fratribus ne et ipsi perditum irent tam benevole postulabat. Quod si benevolentia bonum est, et haec ipsa supplicio subest, profecto et sapientia, et scientia, atque ratio contra praefati sapientis dictum inibi est. Quia vero sanctus in eo Spiritus mentiri non potest, quam sit futilis ista petitio videre in promptu est. Superius dictum est robos in inferno non solum carnalibus affectibus non carituros, sed perversis etiam amoribus coarsuros. Haec dives ille perpendit, dum fratres adventare metuit; scit enim in quocunque fratrum geminari sibi supplicium, et in quorum cultu ac desiderio a divino amore descivit, in eorum quam propositam sibi habet damnatione incenditur pariter ac insanit. Dum ergo sibi gehennam, ut sic dixerim, quincuplicari veretur,
Abbreviated transcription (Latin):
quie opinioni nr̃e se confert euangłicũ illud capi¬
tulũ de diuite & lataro. in quo si bene discutitur. sta¬
tus interioris mundiplurimũ aꝑitur. Inquo pri¬
mii si ꝑpendas quid sibi uelit qđ idem diues non se
rususcitari & ad patris domu̾ mitti sea latarũ pos¬
culat. inuenie seũ qui de hac uita cũ nequissi ma
uoluntate exierat. quiꝗ nullã sese corrigendi uo¬
luntate̾ siresuscitaret᷑ & ad seculũ rediret habebat
Eandẽ nanq ꝑuersitate̾ qua inter cruciatus carere
nou potenti se se nullomodo deserturũ ꝓ certo cog¬
nouerat. Nec eũ eregione ꝓfecto latebat quia si pri¬
stino statui restteuer et in mundo & priorib studi¬
is emendatiora non gereret. ad centuplicationẽ dam¬
nationis in eadẽ postremo tormenta recideret: La¬
tarũ ergo resuscitari secure precatur. de quo ñ
aliud sperabatur. quã qui ante ex ꝑientiã gloriȩ
pius sub morbo ac inopia uixerat rediuiuus non
nisi bono melior fieri poterat. Aocedit quoq no¬

Expanded text:
uic opinioni nostrae se confert evangelicum illud capitulum de divite et Lazaro, in quo, si bene discutitur, status interioris mundi plurimum aperitur. In quo primum si perpendas quid sibi velit, quod idem dives non se resuscitari, et ad patris domum mitti, sed Lazarum postulat , invenies eum, qui de hac vita cum nequissima 365 voluntate exierat, quia nullam sese corrigendi voluntatem, si resuscitaretur, et ad saeculum rediret, habebat, eamdem namque perversitatem qua inter cruciatus carere non poterat, sese nullo modo deserturum pro certo cognoverat. Nec eum e regione profecto latebat, quia si pristino statu restitueretur in mundo, et prioribus studiis emendatiora non gereret, ad centuplicationem damnationis in eadem postremo tormenta recideret. Lazarum ergo resuscitari secure precatur, de quo non aliud sperabatur, quam, qui ante experientiam gloriae pius sub morbo ac inopia vixerat, redivivus non nisi bono melior fieri poterat. § III. Quare
Abbreviated transcription (Latin):
asur egnare se dñs ꝑhibet. quia hic princeps sbi
aeries huius eũ suis plurimũ aduersat in illo au¬
re quiete omia possidet. hoc regnũ idest quibi ꝑ cu¬
rrate regnauit &regnat postquã tradidert deo
N ratrttune erit dł̃ omia in omĩb: undeclato

Expanded text:
m istum regnare se Dominus perhibet, quia hic princeps sibi m istum regnare se Dominus perhibet, quia hic princeps sibi aeris hujus cum suis plurimum adversatur, in illo autem quiete omnia possidet. Hoc regnum, id est, quibus per charitatem regnavit et regnat, postquam « tradiderit Deo et Patri, tunc erit Deus omnia in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
minimꝰ digitꝰ. quẽ pharisei & scribȩ im posici
onerib grauib & importabilib in humeros
hominu̾ nolunt ad ea leuanda mouere. Idsi ad¬
huc imago humana defendic᷑. quid apđ̾ beatũ gre¬
goriũ in spera ignea germanus efficiet. in quã
partẽ scolastica in columbã uersa se conferet.
Tota igitur contro uersia hec collidatur ad unu̾. uo
neq humaniã neq igneã neq colu̾bina speciẽ
eis imputemꝰ. sed ꝓrsus easom̃ corporea re ac
similitudine denudemꝰ. eãq subtilitati in celle¬
ctuali uniuersã mancipemꝰ. Inconueniens enꝰi
est ut sp̃ualis habitatio habitatores dicat᷑ hab̾e
corporeos. Si sane iħu dñi uerba sunt. re¬
gnu̾ inquit meu̾ non est d̾e hoc mundo. &
non bibã de genimine uitis done bibã illud
nouũ in regno mes & hoc idem regnũ cocidi¬
e petitꝰ ut adueniat. in dubiedicimꝰ. qđ celũ
gd est supior illa pars criplicis machinȩ. que & ob di¬
gniorẽ sui partẽ sedes dei appellat᷑ nichil aliudeast

Expanded text:
minimus digitus, quem Pharisaei et Scribae, impositis oneribus gravibus et importabilibus, in humeros hominum nolunt ad ea levanda movere . Quod si adhuc imago humana defenditur: Quid apud beatum Gregorium in sphaera ignea Germanus efficiet ? In quam partem Scholastica in columbam versa se conferet ? Tota igitur controversia haec collidatur ad unum, ut neque humanam, neque igneam, neque columbinam speciem eis imputemus, sed prorsus eas omni corporea re ac similitudine denudemus, eamque subtilitati intellectuali universam mancipemus. Inconveniens enim est ut spiritualis habitatio habitatores dicatur habere corporeos. Si sane Jesu Domini verba sunt: « Regnum, inquit, meum non est de hoc mundo , » et: « Non bibam de genimine vitis, donec bibam illud novum in regno meo , » et hoc idem regnum quotidie petitur ut adveniat , indubie dicimus quod coelum, id est superior illa pars triplicis machinae, quae et ob digniorem sui partem sedes Dei appellatur, nihil aliud est
Abbreviated transcription (Latin):
ne momento quide abesse queunt. non dicã qđ
eisdẽ passionib addicant᷑ quib olim subiacue¬
rant. sed tanto rabidius quanto spualius. ut nil
aliud in eis ipsȩ non unȩ sed om̃imodȩ passio¬
nes quã ignis in defectiuus & semꝑ inurens fi

Expanded text:
ne momento quidem abesse queant; non dicam quod ne momento quidem abesse queant; non dicam quod eisdem passionibus addicantur, quibus olim subjacuerant, sed tanto rabidius quanto spiritualius, ut nil aliud in eis ipsae, non unae sed omnimodae passiones, quam ignis indefectivus et semper inurens fi
Abbreviated transcription (Latin):
sipe ũ disei m cortraria parto melius rem actui¬
stre possumus. Si iuxta apłim eegnu dei non
lentia sodicet᷑ eterna ac ꝑ petuus motur ato
nosi precordialis earũ & interna mestieialet¬
Flecus eni qiui non nisi a corporatis rob emit¬
tiour: a stridor qͥdentatis rite ascribit iao
Aolerẽ incorporearũ ipsarũ in saniã furo¬
m qrefertur. Stridere nanq: oũ de ho¬
mene diciẽ furentiũ est. Est ergo dolor
ꝑpesse & ineternũ ꝑ petiendȩ miseriȩ. est
eniã stridor dũ cõmembris diaboli anima
iã contemptrix om̃iũ diuinoꝵ penitere
inci pit non se peiora quã fecerit effecisse
di. qđ tantundẽ ualet aosi diceret. ligate illi ma¬
nus ac pedes. In igne̾ uero mitti. ꝑpetuo ma¬
le agͥendi appecitũ cremari. Unde & illud. Suꝑ¬
cecidit ignis a non uideruñt sole. Si eniꝰ est
ut uere est. quia in interiori illo mundo cupiunt.
meti unt. gaudentq dolent qi. licet impiis neqͣ¬
quã gaudere conueniat. tria tamen alia eis

Expanded text:
superius dixi, ex contraria parte melius rem attingere possumus. Si juxta Apostolum: « Regnum Dei non lentia scilicet aeterna, ac perpetuus motus atque nisi praecordialis earum et interna moestitiaFletus enim qui non nisi a corporatis rebus emittitur, et stridor, qui dentatis rite ascribitur, ad dolorem incorporearum ipsarum, insaniam furoremque refertur. Stridere namque, cum de homine dicitur, furentium est. Est ergo dolor perpessae, et in aeternum perpetiendae miseriae. Est etiam stridor, dum commembris diaboli anima, jam contemptrix omnium divinorum poenitere incipit, non se pejora quam fecerit effecisse. di, quod tantumdem valet, ac si diceret: Ligate illi manus ac pedes In ignem vero mitti, perpetuo male agendi est appetitu cremari. Unde et illud: « Supercecidit ignis, et non viderunt solem . » Si enim est, ut vere est, quia in interiori illo mundo cupiunt, metuunt, gaudentque, dolentque, licet impiis nequaquam gaudere conveniat, tria tamen alia eis
Abbreviated transcription (Latin):
Certe & si nemo ibi ledi d̾o auctore & scło nr̃o mi¬
nus hanc doctrinã appretiante permittitur.
non minor tamen impudentiȩ urȩ reatus inten¬
ditur
nura auobis indesinens subinini stratur occasio qua quas
aocere soleatis. nunquã tamen cũ quasi signu au
contra dicitur sit. eui generaliter a prudentiorib
nu attendistis. Si enĩ uel tenuiter ipsas de sus
ne nostri statu resurrectionũ temstas sctis. e

Expanded text:
Certe etsi nemo ibi laedi, Deo auctore, et saeculo nostro miCerte etsi nemo ibi laedi, Deo auctore, et saeculo nostro minus hanc doctrinam appretiante, permittitur, non minor tamen impudentiae vestrae reatus intenditur, quia a vobis indesinens subministratur occasio, qua quisvidentia omnium docere soleatis, nunquam tamen, cum quasi signum cui contradicitur sit, cui generaliter a prudentioribus num attendistis. Si enim vel tenuiter ipsas de suae ac nostrae statu resurrectionis sententias
Abbreviated transcription (Latin):
non de capillis sed de carne & ossib: astruit: Inqua
diffidentia tamen nequã emergit utrobiq respec¬
tus. quia sic sentire sic dicere & diuinoꝵ dictoꝵ fi¬
de patenter impugnat. ac infirmȩ cuiuspiã consi¬
derationis oculũ non paruo cogitationũ turhine
den sat. dũ in se dei ꝓmissionẽ non expleri posse qͥq:
metuunt. quã in semet ipso nequaquã premisis¬
se subaudiunt. Si enĩ cuilibet ꝓmittas copia. cũ tuã
tuipse supplere non possis inopiam. certũ est eius cui
spoponđis penes te labefactari fiducia. Dico qđ in¬
firmis aut uersipellib animis aliquando que¬
at officere. sed quia dei miscđia nulliꝰ circa nos
super tali contuitu uidemus non dico acui sed
potius cȩcucire uersutiã. hoc non urȩ cautelȩ
imputabitur. que iuxta legis uetitũ tã malę ꝓ¬
funditatis cisternã effodere non u̾eretur. in qua
brutoꝵ quorunq animaliũ precipitiũ aꝑitur.

Expanded text:
non de capillis, sed de ejus carne et ossibus astruit? In qua non de capillis, sed de ejus carne et ossibus astruit? In qua diffidentia tamen nequam emergit utrobique respectus, quia sic sentire, sic dicere et divinorum dictorum fidem patenter impugnat, ac infirmae cujuspiam considerationis oculum non parvo cogitationum turbine densat, dum in se Dei promissionem non expleri posse quique metuunt, quam in semetipso nequaquam praemisisse subaudiunt. Si enim cuilibet promittas copiam, cum tuam tu ipse supplere non possis inopiam, certum est ejus cui spoponderis penes te labefactari fiduciam. Dico quod infirmis aut versipellibus animis aliquando queat officere, sed quia Dei misericordia nullius circa nos super tali contuitu videmus, non dico acui, sed potius caecutire versutiam, hoc non vestrae cautelae imputabitur, quae juxta legis vetitum, tam male profunditatis cisternam effodere non veretur , in qua brutorum quocunque animalium praecipitium aperitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ad cȩtera. Ubi igitur se conferent que de dño salua¬
tore seruantur cũ ultimꝰ dies ille ingruerit. Sia
pristinũ reditura st̾ corpus. quose recipient. que
loca sese iis recipiendis aꝑient: An edentulus sal¬
uator clarificatus huc usq mansit. ut locũ den¬
ti suꝑ uenturo seruaret : & certe denti tantillo lo¬
cus conueniens in uirili qđ est dni ca fauce ne¬
quaquã competeret. Esto. Iuo se umbilicus que¬
so reponet Nunquid duȩ clarificationes in eo¬
de corpore celebrantur : Res est que nus quã
legitur. que nullis testimoniis approbatur.
Iuia ergo infertis. qui omia sencentiȩ urȩ eit¬
cunstantia infirmari. & ridicula fieri ꝑspio
tis. quis ex uobis arguet me de peccato: Qđ infirmiꝰ
quodq sensibilius in homine extat non periturũ in
nobis ꝑ hibuit. & ad sui ipsius confusionẽ & nr̾am om̃i¬
um diffidentiã urã prudentia tantũ sibi residuum

Expanded text:
ad caetera. Ubi igitur se conferent quae de Domino Salvaad caetera. Ubi igitur se conferent quae de Domino Salvatore servantur, cum ultimus dies ille ingruerit? Si ad pristinum reditura sunt corpus, quo se recipient, quae loca sese iis recipiendis aperient? An edentulus Salvator clarificatus hucusque mansit, ut locum denti superventurae servaret? Et certe denti tantillo locus conveniens in virili quod est Dominica fauce nequaquam competeret. Esto. Quo se umbilicus, quaeso, reponet? Nunquid duae clarificationes in eodem corpore celebrantur? Res est quae nusquam legitur, quae nullis testimoniis approbatur. Quid ergo infertis, qui omnia sententiae vestrae circumstantia infirmari et ridicula fieri perspitis: Quis ex vobis arguet me de peccato ? Quod infirmius, quodque insensibilius in homine exstat, non periturum in nobis perhibuit, et ad sui ipsius confusionem, et nostram omnium diffidentiam, vestra prudentia tantum sibi residuum,
Abbreviated transcription (Latin):
gredi conscientiȩ ur̃ȩ horrere deberent. que con¬
tra ullos longe in ferioris gloriȩ uiros suꝑ hac re
neutiquã uel mutirent. Iđ si dicitis corruptionẽ
non esse. est plane & si nondũ corruptꝰ est. corrũpi
necesse. Ec quid ualeit deceriore modo corrũpi. qua
clarificato corpore uniuerso ꝑpecuȩ desꝑationis
squalori dimicti : Et quomodo audetis re adeo ins¬
ptã asserere. cũ eũ non negetis sur rexisse. quomi¬
do contigit dente propriũ aliqua obliuione preta¬
misisse : qđ si a memoria excidit. aut eu̾ sponte m¬
misit. in resurrectione quid faciet. cũ aliorũ miꝰ¬
bra coadunans ipse in sui parte ꝑditũ ibit: Son
pletes. Uelim ergo responđe dignemini in cuiꝰ
corporis ius in resurrectione cessurũ dento
& cecora queq pucatis. Nonminus & enĩ de uibi¬
lico & cȩteris que de ipso habi dicunt᷑. quã de denti
apđ nos agitur. Iđ plane de uno dicitur redundat

Expanded text:
gredi conscientiae vestrae horrere deberent, quae congredi conscientiae vestrae horrere deberent, quae contra ullos longe inferioris gloriae viros, super hac re neutiquam merito vel mutirent. Quod si dicitis corruptionem non esse, est plane, etsi nondum corruptus est, corrumpi necesse. Et quid valeat deteriore modo corrumpi quam clarificato corpore universo perpetuae desperationis squalori dimitti? Et quomodo audetis rem adeo ineptam asserere, cum eum non negetis surrexisse, quomodo contigit dentem proprium aliqua oblivione praetermisisse? Quod si a memoria excidit, aut eum sponte remisit, in resurrectione quid faciet, cum aliorum membra coadunans ipse in sui parte perditum ibit? Eapletes. Velim ergo respondere dignemini: in cujus corporis jus in resurrectione cessurum dentem, et caetera quaeque putatis 22? Non minus etenim de umbilico et caeteris quae de ipso habere dicuntur, quam de dente apud nos agitur. Quod plane de uno 352 dicitur, redundat
Abbreviated transcription (Latin):
aut in sempiternũ. seu usq ad cõmunẽ resurrecti¬
onẽ ꝑfici restet. tunc forsitan uentaro iħs denti
locũ aꝑiet. aut hiulca ad huc fauce dente tunc ua¬
gabundũ hucusq recipiet. sicq dentis ac umbilici
& siqua sunt alia iterata clarificatio sicut fuit olim
ignis hic uester quantũ uirorẽ ueritatis xp̾i̾anȩ con¬
sumat. Si nulla p̾ter ꝓpheticũ qđ p̾misimus sup¬
peterent testimonia. presertim cũ id ipsũ beatissimꝰ
petros contra iudeos suꝑ dnicȩ resurrectionis assor¬
tione ꝓtulerit. sub hoc arto positis uob salte suꝑ isto
capitulo multũ esset responđ̾e conueniens. Ipħam
deni ad eo egregiũ & tanti principatus apłm refelle¬
re cũ uehementis in saniȩ sit. miror quomodo dicere
presumitis. unde euidentissime tantis auctorib con¬
traitis. Certe si multimodȩ uobis rationes aliȩ con¬
currerent. quȩ quoquo modo uel ad momentũ
hoc asseuerare ualer ent. magnoꝑe tamen hoc ag¬

Expanded text:
am in sempiternum, seu usque ad communem resurrectionem perfici restet. Tunc forsitan venturo Jesus denti locum aperiet, aut hiulca adhuc fauce dentem tunc vagabundum hucusque recipiet; sicque dentis ac umbilici, et si qua sunt alia, iterata clarificatio, sicut fuit olim ignis hic vester quantum virorem veritatis Christianae consumat. Si nulla, praeter propheticum quod praemisimus, suppeterent testimonia, praesertim cum idipsum beatissimus Petrus contra Judaeos super Dominicae resurrectionis assertione protulerit , sub hoc arcto positis vobis saltem super isto capitulo multum esset respondere conveniens. Prophetam etenim adeo egregium, et tanti principatus apostolum refellere cum vehementis insaniae sit, miror quomodo dicere praesumitis, unde evidentissime tantis auctoribus contraitis. Certe si multimodae vobis rationes aliae concurrerent, quae quoquo modo vel ad momentum hoc asseverare valerent, magnopere tamen hoc ag
Abbreviated transcription (Latin):
tũcum iam pie eumq̃reret tñ
non dum diuinis oꝑib rediret
pũbum incarnatum anticipi¬
at. filii redditum an adc̾ram
uenit. quam ille ad dõm cõfeisi¬

Expanded text:
cum jam pie eum quaereret, tamen nondum dignus operibus rediret, per Verbum incarnatum anticipat filii reditum. Ante ad terras venit quam ille ad domum confessi
Abbreviated transcription (Latin):
nos qui inuidea eraut ĩmmñete
excidio ab angelo monitos fu¬
isoe. ⁊ transdordauẽ iucinitate
pella donec desolacio uidee iu

Expanded text:
nos qui in Judaea erant, imminente excidio ab angelo monitos fuisse, et trans Jordanem in civitate Pella, donec desolatio Judaeae i
Abbreviated transcription (Latin):
it anuc̃ atiferet aliena nõ¬
nondat sua. ⁊ huius modi
que deus iuidicat secumdũ
intentionem cordis. ⁊ uere
quia debono uł malo corde
pcedit bonus uł i alus de¬
dit indicari fructus quia
exhabundantia cordis que
interus latet loquitur. ex¬
factas tam inũb̾ quam unif¬
actis. ⁊ hoc est quam addiui¬
nm examit cui loquitur
os cordis quia exqua inte¬
tione ucibil ꝑcedant non
ignorat quiã ctiam ucrba
que exterius bona uident¬
ur que exmnala radice ꝓce¬
dunit. nonbona cẽ iudicat.
unde subdit. quidam uor
operis fructus ostenditis.

Expanded text:
um, aufert aliena, non dat sua, et hujusmodi, quae Deus judicat secundum intentionem cordis. Et vere, quia de bono vel malo corde procedit, bonus vel malus debet judicari fructus, quia ex abundantia cordis quod interius latet loquitur ofectus, tam in verbis quam in factis. Hoc est quantum ad divinum examen cui loquitur os cordis, quia ex qua intentione verba procedunt, non ignorat. Quia etiam verba quae exterius bona videntur, quia ex mala radice procedunt, non bona esse judicat; unde subdit: Quid autem operis fructus ostenditis
Abbreviated transcription (Latin):
piractione uitiorum uua .i.
tructus aruine. que sicut u¬
ua pxima terrenis corrump¬
ituł᷑ insuperiori maturatur
uł aecatne que generat spu¬
as ⁊ tͥbulos non uindemian
xp̃m qui sicut inia pecendit
ulligno

Expanded text:
punctione vitiorum, uva, id est fructus animae. Quae sicut uva proxima terrenis, corrumpitur, in superioribus maturatur. Vel de carne quae generat spinas et tribulos, non vindemiamus Christum, qui sicut uva pependit in ligno
Abbreviated transcription (Latin):
funis uͥ turbe tumultuantur
remanendum. s tectum co¬
mus inqua x docet est ascen¬
dendum .i. sacre scͥpture sub¬
limitas est. appecenida. ⁊ lexͣ
nes domini. corrigit iunior

Expanded text:
qua turbae tumultuantur remanendum, sed tectum domus in qua Christus docet ascendendum: id est, sacrae Scripturae sublimitas est appetenda, lexque n quo enim corrigit juni
Abbreviated transcription (Latin):
ost quam ardenti dese
spes tolliur aĩo ad ꝓpm¬
quos recurrit qr repboꝵ
mentem penasua eclidit¬
qũoꝑ ĩutiliter ad caritatẽ
ut iam tuc ⁊ suos spũałr¬
qul ħ nõ dum pectã dilige¬
auerent nec se aubilart
seruatur ergo diuicia ad
penam ⁊ cognct̃o pauꝑis
qta despexit. ⁊ memoria fra¬
trum quos reliquit ut de

Expanded text:
ostquam ardenti de se spes tollitur, animus ad propinquos recurrit, quia reproborum mentem poena sua quandoque inutiliter erudit ad charitatem, ut jam tunc etiam suos spirqui hic dum peccata diligerent, nec se amabant. Servatur ergo diviti ad poenam, et cognitio pauperis quem despexit, et memoria fratrum quos reliquit, ut de
Abbreviated transcription (Latin):
Tum nuper sub augustoi
dea romanis stipendiaria fẽ
eẽet pheei qui deiusticia sibi
applaudabant quidecimas
⁊ primitina deodabant. tri¬
buta homini soluenda nega¬
bant. per qmͣ sedicienem p¬
ca regnũi. ⁊ tota patria dest
nem celaris. cur seusum ded̾.¬
bere quesunt inundi. ⁊ siba¬
besdiuicia sobnoxiusesce¬
sari. siuist̾reuo regiiuchil
deb̾e om̃ia tua relinque criᷤ¬
tum seq̃re. ⁊ bñ prius q̃ cesa¬
tis suntreddenda deceruit qr nõ
potest quisẽẽ deum nisipͥusmũ¬
dorenõciauerit.

Expanded text:
Cum nuper sub Augusto Judaea Romanis stipendiaria facta esset, Pharisaei qui de justitia sibi applaudebant, qui decimas et primitiva Deo dabant, tributa homini solvenda negabant, pro qua seditione postea regnum et tota patria destrnem Caesaris, cur censum dedibere quae sunt mundi. Si habes divitias, obnoxius es Caesari. Si vis terreno regi nihil debere, omnia tua relinque et Christum sequere. Et bene prius quae Caesaris sunt reddenda decernit. Non enim potest quis esse Domini, nisi prius mundo renuntiaverit.
Abbreviated transcription (Latin):
Cumõs bom ⁊ malisint resur¬
returietabsq nptiis mansu¬
ri. dominus tũ ut ad gloriam
resurrectõnis excitet de solis
electis disserit. siaũ inresurrec¬
resurgent ergo corpora que
tur.⁊ nota que cũ ĩsidiatorib
⁊ concutcatorib secieta miste¬
ria loquatur: uõtũ secĩndat
canibus. s aderãt ibi multi y¬
donei quos pp̃ aliorum iomũ¬
diciam nõ oportebat uegligi.

Expanded text:
mnes boni et mali sint resurrecturi et absque nuptiis mansuri, Dominus tamen ut ad gloriam resurrectionis incitet, de solis electis disserit. Si autem in resurrecresurgent ergo corpora quae tur. Et nota quod cum insidiatoribus et conculcatoribus secreta mysteria loquatur, non tamen sanctum dat canibus, sed aderant multi idonei quos propter aliorum immunditiam non oportebat negligi.
Abbreviated transcription (Latin):
tantur. s contumelus affecci
uł eccieiciuntur. cum sermo
auditus. uł contemnitur uł
blasfematur. nussum insu
ꝑ hedemoccidit. qui filium
mie retinentur. cum falsus

Expanded text:
ntumeliis affecti, vel caesi ejiciuntur, cum sermo auditus vel contemnitur, vel blasphematur. Missum insuper haeredem occidit, qui Filium timore retinentur, cum falsus
Abbreviated transcription (Latin):
iora annum hominum quamins
exectioris hominis oebilitate toipen¬
tem. quorum curtum amminicu¬
lis ⁊ accolłe. ⁊ hirmiliare se facilius
ante iħm iecctur dominico digms
ind̾i aspͥtu humilicatem enim resp¬
ict deus.

Expanded text:
eriora animum hominum, quamvis exterioris hominis debilitate torpentem; quorum rursus adminiculis, et attollere et humiliare se facilius ante Jesum docetur, Dominico dignus videri aspectu. Humilitatem enim respicit Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
ppls ille uideumsi credere. ⁊
non iuihomine fatelatur.
tamen ip̃am potanciam diu¬
uitatis qͥue ꝑmiracul.a appa¬
relut digna sande p̃dicase q¬
tempsit si geutilitas dum in¬
isterium incarnatõnis c̃dit.
sĩma laude. ⁊ ifima ei᷑ p̃dicit.

Expanded text:
populus ille in Deum se credere et non in hominem fatebatur, tamen ipsam potentiam divinitatis quae per miracula apparebat, digna laude praedicare neglexit. Sed gentilitas dum mysterium incarnationis credit, summa lau
Abbreviated transcription (Latin):
Duo debitores. duo sunt ppsi
doo creatori debent nuimum.
i. anim am suam ⁊ regis ymag¬
me insygnitam ⁊ ad serun. an¬
dum sibi ꝯmiss. ami utͥusq de

Expanded text:
Duo debitores, duo populi sunt, qui Deo creatori debent nummum, id est animam suam regis imagine insignitam, ad servandum sibi commissam. Utriusque