comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cdem in libro cle simbolo. D̾s omps ñ potest mo
posit. Paret itaq qd̃ d̾s ẽ. ot̃ptẽs. quia potest
omĩa q̃d̃ uult. absolute etiã potest clici. qd̾ oĩa
possit. nec tñ potest peccare. quia hoc: ñ ͤ aliqͥd
de omĩb. S si opponit᷑ de actionib nr̃is ut ã¬
bulare ⁊ ceta: potest clici. qd̃ ad potentiã eiꝰ
ꝑtineãt. licet in se habe̾ ñ possit. Non enĩ potest
ambulare: ⁊ tñ potest fac̾e ut ambulet᷑. Con¬
ficderãdũ arbitror sicłs plura possit fac̾e.
quã uelit fac̾e. uel faciat. Augꝰ. inenchirili¬
on. Om̃ipotenti uolũtas: multa potest fade
que nec uult. nec facit. Potuit enĩ effic̾e. ut¬
.xii. legiones angeloꝵ pugnarẽt cõtra illos
putatis. quia ñ possũ rogare patrẽ.m. iexi
rissima sapientie luce uicdebit᷑: qd̾ nũc pi¬

Expanded text:
 in lib. de Symbolo: Deus omnipotens non potest morpossit. Patet itaque quod est omnipotens, quia potest omnia quae vult; absolute etiam potest dici quod omnia possit, neque tamen potest peccare, quia hoc non est aliquid de omnibus. Sed, si opponitur de actionibus nostris, ut amb possit; non enim potest ambulare, et tamen potest facere ut ambuletur. Considerandum arbitror utrum Deus plura possit facere quam velit facere vel faciat. Augustinus in Enchiridio: Omnipotens voluntas multa potest facere quae nec vult nec facit. Potuit enim efficXII legiones angelorum pugnarent contra eos putatis quia non possum rogare patrem, et exhirissima sapientiae luce videbitur quod nunc
Abbreviated transcription (Latin):
nec sp̃e sc̃s earnẽ assũpsit: s solus filiꝰ. ad q
potest lici qd patrẽ ñ clecuit. quͥa ei ñcõ¬
uenit mittit: eũ ñ sit abalio. neq sp̃m scnt
ne alius eẽt filius inhumanitate ⁊ alius
in diuinitate:⁊ita ẽẽnt duo filii in tri
cde quierat filiꝰ indiuuutate.ẽẽt filiꝰ in
humanitate. Prat etiã decens.ut sicui ꝑ
sapientiã suã pat̾ mũdũ fẽc: ita per ean¬
de̾ redueret:⁊ quia in homine utraq
nat᷑a corrpͥta erat .s. anima ⁊ corpꝰ: utrãq
suscep̃. nͣtrãq liberaret. nec tũ ꝑsoriã homi

Expanded text:
 assumpsit, sed solus Filius. Ad quod potest dici: Quod Patrem non decuit, quia ei non convenit mitti, cum non sit ab alio; nec Spiritum sanctum, ne alius esset Filius in humanitate, et alius in divinitate, et ita essent duo Filii in Trindem qui erat Filius in divinitate esset Filius in humanitate. Erat etiam decens ut, sicut per sapientiam suam Pater mundum fecit, ita per eamdem redimeret; et quia in homine utraque natura corrupta erat, scilicet anima et corpus, utramque suscepit ut utramque liberaret, nec tamen personam homi
Abbreviated transcription (Latin):
ticula mũda ⁊ scã. ita post peccatũ ⁊ in ipso
ad̾a ⁊ inomnib successorib. recta linea usq
admariã cõseruatasit : ⁊ hoc clicũt aggo.
se here. Quod hõ ille ab ipsa cõceptione plenus
que augeri ñ poterat: młte autoritates tes¬
tant᷑. Ieremias. Nouã rem faciet dñs suꝑ¬

Expanded text:
ticula munda et sancta, ita post peccatum, et in ipso Adam, et in omnibus successoribus recta linea usque ad Mariam conservata est, et hoc dicunt a Gregorio se habere. Quod homo ille ab ipsa conceptiquod augeri non poterat: multae auctoritates testantur. Jeremias: Novum faciet Dominus su
Abbreviated transcription (Latin):
pusꝰ S icło ñ assũsit ꝑsonã: quia ñ erat
ꝑsona qd assũpsit. Animã nãq creando
assũpsit : ⁊ assupm̃do creauit. Eacle opo¬
sitio fieret sic̃. Filius dei hominẽ assũpsit
s nullus hõ ẽ. qd̾ ñ sit ꝑsona. qd̃ satis cocedi¬
mꝰ. s ut cliximꝰ ñ erat hõ ille: pͥusquiã assu

Expanded text:
pus? Sed ideo non assumpsit personam; quia non erat persona quod assumpsit. Animam namque creando assumpsit; et assumendo creavit. Eadem oppositio fieret sic. Filius Dei hominem assumpsit, sed nullus homo est qui non sit persona. Quod satis concedimus; sed, ut diximus, non erat ill
Abbreviated transcription (Latin):
augꝰ. fuit aliꝰ modꝰ possibił cleo. s nullus nr̃e
miserie sanãde cõueniẽtior. nec tñ clicemꝰ. ilic
debuit modo recde misse munclũ uł ñ de¬
bu it: quia nichil ex clebito s sola bonitate
facit. Homines ex clebito faciũt qui melior¬
ris inde fiuĩt. uł deteriores siñ faciũt. So¬
iẽt clic̾e quicłe qd ea q̃ facit d̾s ñ potest me¬

Expanded text:
 possibilis Deo; sed nullus nostrae miseriae sanandae convenientior. Nec tamen dicemus, debuit alio modo redemisse mundum vel non debuit; quia nihil ipse ex debito sed sola bonitate facit. Homines ex debito faciunt; quia meliores inde fiunt vel deteriores si non faciunt. Solent dicere quidam quod ea quae facit D
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Nat̾ enĩ ẽ. sapientia ingenita S̾iop¬
ponit᷑. cũ pat̾ sit sapiens. uł sapientra gͥ
nita uł alia: ñ ẽ. uerũ: quia una sapiẽ¬
tia tota tͥninitas S in patre ingenita.
in filio genita. sic̃ dicit᷑ filiꝰ ẽ. ds de cło lum̃
cde lumine. pͥncipiũ de pͥncipio: Pater ñ ẽ.
ds de cło Ergo aliusꝰ Non ẽ pͥncipiũ de pͥn¬

Expanded text:
est. Pater enim est sapientia ingenita. Si opest. Pater enim est sapientia ingenita. Si opponatur: Cum Pater sit sapiens sapientia vel genita, vel alia, non est verum, quia una sapientia tota Trinitas, 1031 sed in Patre ingenita, in Filio genita; sicut dicitur: Filius est Deus de Deo, lumen de lumine, principium de principio. Pater non est Deus de Deo, ergo aliud, non est principium de prin
Abbreviated transcription (Latin):
augꝰ. in libro de trinitate. ñ ẽ.idẽ ingenitũ
cdice̾: qd̃ ẽ. patrẽ dic̾e. quia ⁊ si filiũ ñ genu¬
isset: nichil ꝓhiberet eũ ingenitũ clic̾e̾. qi
nec icło quisq pat̾: quia ingenitꝰ nec in¬
genitꝰ icłõ: quia patͥ: Icło ñ acllaliqͥd s ad
se ingenitꝰ dicitur. genitꝰ u̾ clici ñ potest
nͥ adaliquicl Ido quippe filiꝰ. quia genitꝰ.
et quia filiꝰ: utiq genitꝰ. Sic̃ aũt filiꝰ ad
patrẽ: sic genitꝰ adgenitorẽ: Et sĩc pat̾
acd filiũ: sic genitor ad genitũ: In hoc lo¬
co notandũ ẽ. qd̃ cũ filius sit siapientia
genita cle patre:⁊ pat̾ sit sapiens sapi¬
entia sua: utrũ pat̾ sit sapiens. sapien¬
tia.genita de sez augꝰ. dicit hoc ñ esse
conceclendũ: Sienĩ eẽt sapiens sapien¬
tia genita ex se. cũ ei sit ẽẽ. qđ sapien¬
tẽ ẽẽ: iã pat̾ afilio hab̾et ẽẽ. ut filius ai
parre: Non ẽ gͦ sapyens pat̾ sapientia
genita ex se. s sapientia ingenita.q̃ iple

Expanded text:
us in libro De Trinitate. Non est idem ingenitum dicere quod est Patrem dicere; quia, etsi Filium non genuisset, nihil prohiberet eum ingenitum dicere; quia nec ideo quisque Pater, quia ingenitus, nec ingenitus ideo, quia Pater. Ideo non ad aliquid, sed ad se ingenitus dicitur. Genitus vero dici non potest nisi ad aliquid. Ideo quippe Filius, quia genitus; et quia Filius Patrem, sic genitus ad genitorem. Sicut Pater ad Filium, sic genitor ad genitum. In hoc loco notandum est quod, cum Filius sit Sapientia genita de Patre, et Pater sit sapiens sapientia sua, utrum Pater sit sapiens Sapientia genita de se. Augustinus dicit hoc non esse concedendum. Si enim esset sapiens Sapientia genita ex se, cum ei sit esse, quod est sapientem esse, jam Pater a Filio haberet esse non Filius a Patre. Non ergo est sapiens Pater sapientia ex se genita, sed sapientia ingenita quae ipse
Abbreviated transcription (Latin):
cdebet. ñ potest. Non potest gͦ ñ fac̾e que
facit. S̾imiliter ꝓbãt qd̾ n potest facẽ ah¬
ud quã facit. Hõc mͦ qd̾ ñ facit. ñ debet
fieri. quia si cdeberet fierr. illud fac̾et. ẜ
qd̾ ñcdebet fieri adeo. ñ potest abeo fieri.
ergo ñ potest fac̾e̾ ea que dimictit fac̾e.¬

Expanded text:
debet non potest; non potest ergo facere quae facit. Similiter probant quod non debet facere aliud quam facit, hoc modo: Quod non facit non debet fieri, quia, si deberet fieri, illud faceret; at quod non debet fieri a Deo non potest ab eo fieri: ergo non potest facere ea quae dimittit face
Abbreviated transcription (Latin):
.i. nichil potest fac̾e̾ nolens. Non enĩ potest
ẽẽ. ut nolens faciat aliqͥd: qui cogi nõ po.
tẽ opponitꝰ. Quicqͥd potest d̾s fac̾e̾ pͥo uelle.
qd̃ ñ uult. Et si potest uuelle qd ñ uult:
mutabił ẽ. uolũtas sua. nec ẽ et̃ a. si incip̃
aliqͥd uelle: qd̃ priꝰ ñ uolebat.Augꝰ. etiã in
libro cõfessionũ Loquẽs ad dñm ait̃. Nec
cogeris inuitꝰ aliqͥd: quia uolũtas tua ñẽ.
maior quã potentia. Esset aũt maior:

Expanded text:
 nihil potest facere nolens; non enim potest esse ut nolens faciat aliquid, qui cogi non potest. Item opponitur: Quidquid potest Deus facere, potest velle; quod non vult; et, si potest velle quod non vult, mutabilis est voluntas sua, nec est aeterna, sed incipit aliud velle quod prius non volebat. Augustinus in lib. Confessionum loquens acogeris inuitus ad aliquid, quia uoluntas tua non est maior quam potentia. Esset autem maior,
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ. quia ñ fieret: si ñ sineroe Neq urtiq
nolens sinit: s uolens Nec sinerce bonꝰ fi¬
eri male: nͥ omĩps. ⁊ de malo fac̾e̾ poss
bene gͥgͦ: Multi uolũtatẽ łi ꝓaigũt. unde
mutare cõtẽclũt. ⁊ cõsilio eius resistentes
opponi hoc mͦ: bonũ ẽ. malũ ẽẽ. S omĩs
boni: łs ẽ. auctor. Ergo facit malũ ẽẽ: Qcl̃
S potest clici: qd̃ facit ut malũ ẽẽ. sit
bonũ. ipse non oꝑatꝰ mał in bonũ: De p̃cep¬
tione. ⁊ ꝓhibitione. solet ita opponi Pre¬
cipit aᷤ qd̾ ñ uult eẽ. quia multis p̃ci¬
piũt᷑ bona: que ipũ ñ faciũt. ut iuicleis
sepissime. p̃cepit : qd̾ ñ fecert̃.S ñ erat ĩ
bene platito di ut illa fac̾ent: uł qd̾ ulia
eent. Quia sic̃ iã diximꝰ quicqͥd uult ds¬
eẽ cũ omĩa possĩt. illud totũ ẽ Alioquin
yͥpe tens ẽẽt. si uuellet aliquid ẽe. ⁊ uiud
ñ eẽt. Similit̾ ꝓhibet malũ fac̾e̾ alicui. ut

Expanded text:
ejus, quia non fieret si non sineret, nec utique nolens sinit, sed volens, nec sineret bonus fieri male, nisi omnipotens, et de malo facere posset bene. » Multi voluntatem Dei peragunt, unde mutare contendunt, et consilio ejus resistenopponi hoc modo. Bonum est malum esse; sed omnis boni Deus est auctor; ergo facit malum esse. Quod Sed potest dici quod facit ut malum esse sit bonum; ipse enim operatur malum in bonum. De praeceptione et prohibitione solet ita opponi. Praecepit Deus quod non vult esse; quia multis praecipiuntur bona quae ipsi non faciunt, ut Judaeis saepissime praecepit quae non fecerunt; sed nec erat in beneplacito Dei ut illa facerent, vel quod illa essent; quia, sicut jam diximus, quidquid Deus vult esse cum omnia possit illud totum est; alioquin impotens esset, si vellet aliquid esse et non esset. Similiter prohibet malum facere alicui ut
Abbreviated transcription (Latin):
in libro de nat᷑a ⁊ gr̃a. Dñs lazarũ susc¬
tauit in corpore. Nũqͥd dicenctũ ẽ. ñ potuit
iudam suscitare in menteꝰ potuit quide
s noluit. Ad illud qł dicumꝰ dm̃ posse face̾
quedã que ñ uult fac̾e: opponitur illuc
qd̃ augꝰ. dicit in libro cle simbolo. Noc solĩ¬

Expanded text:
in libro De natura et gratia: Dominus Lazarum suscitavit in corpore; nunquid dicendum est non potuit Judam suscitare in mente? Potuit quidem sed noluit. Ad illud quod dicimus Deum posse facere quaedam quae non vult facere, opponitur illud quod Augustinus dicit in libro
Abbreviated transcription (Latin):
ta scã ugine maria. de quã ꝓpt̾ honorẽ dñ
nullã ꝓrsus cũ de peccatis agit᷑ hab̾eri uole
questionẽ. Incde enĩ scim̃ qd̃ ei plus gr̃e sit
collatũ: aduincẽdũ omni ex parte peccatũ.
qd acõcipe ac parere meruit: quẽ cõstat nul¬
lũ habuisse peccatũ. Hac gͦ uͥgine excepta
siomĩs scĩ sc̃ẽ i congregiari possẽt. quid resip̃¬
sderẽt.
nͥ qd̃ iohes ait. si dixerimꝰ quia peccatũ ñ ha

Expanded text:
ta Virgine Maria, de qua, propter honorem Domini, nullam prorsus cum de peccatis agitur, haberi volo quaestionem, scimus enim quod ei plus gratiae sit collatum ad vincendum omni ex parte peccatum. Inde quod concipere ac parere meruit, quem constat nullum habuisse peccatum . Hac ergo virgine excepta, si omnes sancti et sanctae congregari possent, quid responderent, nisi quod Joannes ait: « Si dixerimus quia peccatum non ha
Abbreviated transcription (Latin):
malũ ẽ. ui ⁊bonũ uniu̾sitati. uult ẽẽ. ne
bonũ uniu̾sitatis impecliat᷑ Nichil enĩ fi
qd̾ uniu̾sitati bonũ ñ sit. quãius iucdieu
dugꝰ. in libro questionũ ueteris ⁊ noue legis.
Omĩa qͥcłe potest cłs. s ñ facit: nͥ qd cõueniat

Expanded text:
alum est uni et bonum universitati, vult esse, ne bonum universitatis impediatur. Nihil enim fit quod universitati bonum non sit, quamvis judicia Augustinus in libro Quaestionum Veteris et Novae Legis: Omnia quidem potest Deus;
Abbreviated transcription (Latin):
malũ quia ñ inde remunerat inmo pun
s bonũ uult ẽẽ. ⁊ut homines facrãt. quia
gratũ habet remunerat. ⁊ hoc ẽ. quod augꝰ
dicit inenchiridion. Uoluntas dei sep̃ imp¬
let᷑. aut de nob̾. aut a nob̃ . De nob̾ impletur
s ñ tñ implemꝰ exĩ. quãclo peccamꝰ: A nob̃ ĩple¬
tur : quãdo bonũ facimꝰ. icdeo enĩ facimꝰ: quia
ut cũ angłica ⁊⁊ humana ereatura peccassi

Expanded text:
malum, quia inde non remunerat, imo punit; sed bonum vult esse, et ut homines illud faciant, quia gratum habet et remunerat. Et hoc est quod Augustinus dicit in Enchiridio: Voluntas Dei semper impletur, ut de no eam quando peccamus. A nobis impletur quando bonum facimus. Ideo enim facimus quod ut cum angelica et humana creatura peccasset
Abbreviated transcription (Latin):
citũ di. uł dispositio appellari unde ꝓpħo
se.fact᷑m aliquãdo p̃ceptio ⁊ ꝓhibitio dicil
uolũtas der: quia signa sũt᷑ diuine uolus¬
tis. ut signa ire : appellant᷑ ira Signa cli¬
dit᷑. ira appellatꝰ Ut in egyptiis subm
qͥd ds uelit: uoluntas cłi nominãt᷑. De
qua dñs ineugelio fiat uoluntas .t.s. in¬

Expanded text:
citum Dei vel dispositio appellari. Unde Propse facturum. Aliquando praeceptio vel prohibitio Dei voluntas Dei dicitur; quia signa sunt divinae voluntatis. Ut signa irae appellantur ira; ita signa diditur, ira appellatur, ut in Aegyptiis submequid Deus velit, voluntas Dei nominantur. De qua Dominus in Evangelio: « Fiat voluntas tua
Abbreviated transcription (Latin):
hũc sensũ hãt : ꝓbãt auctoritate ierom̃.
qui ait. uerdũ est łs ñ caro assũpra. que
eccoritas nichil cõtra nos facit: nullus
enĩ cõcecdit hec u̾ba. caro assũpta ẽ. cłs. uł
humana nata ẽ cls. licet enĩ icłe sit ho
assuptꝰ. ⁊ humana nat᷑a. differẽtiã tñsi¬

Expanded text:
at probant auctoritate Hieronymi qui ait: Verbum est Deus, non caro assumpta. Quae auctoritas nihil contra nos facit. Nullus enim concedit haec verba, caro assumpta est Deus, vel humana natura est Deus. Licet enim idem sit homo assumptus vel humana natura, differentia
Abbreviated transcription (Latin):
arcoronã tuã. si enĩ aliꝰ ñẽ. accepturꝰ nͥ is¬
te ꝑliderit: certꝰ ẽ. electoꝵ numerꝰ. icłe
p̃destinatꝰ electoꝵ numerꝰ. nec potest au¬
geri. nec potest minuri: Opponit᷑ qd̃ pos¬
qͥcũq enĩ saluat᷑. ex grã saluat᷑: et qd̃
gratis dat᷑: possed ñ dari. similit̾ ꝓba¬
tur qd̾ poss augeri. qr om̃s possint sal¬
uari. Nisi enĩ possent saluari: ñ inpu¬
ẽ ñ potest augeri numerꝰ p̃cdestinatoꝵ:
qr ñ potest hoc eẽ. ut aliqͥs saluet᷑: ita qͣs
ñ sit p̃destinatꝰ. Non potest minusr.qr ñ

Expanded text:
 est accepturus, nisi iste perdiderit, certus est electorum numerus, id est praedestinatus electorum numerus, nec potest augeri, nec minui. Opponitur quod posQuicunque enim salvatur, ex gratia salvatur, et quod gratis datur, potest non dari. Similiter probatur quod posset augeri, quia omnes possent salvari; nisi enim possent salvari, non impuest non posse augeri numerum praedestinatorum, quia non potest hoc esse ut aliquis salvetur, qui non sit praedestinatus; non potest mi
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ nescit d̾s hoc uł nõ scit ds ħ: cũ eũ nil
lateat: dicẽdũ est. Hoc distat int̾ p̾scien¬
tiã ⁊ p̃destinationẽ. qd̃ p̃scientia de saluã¬
dis ⁊ cdampnãdis.p̃destinatio: de salirã¬
dis tm̃ De p̃destinatis nullus potest dã¬
pnari. Ue reꝓbis nullus potest saluari: Re¬
ꝓͥbi st̃ p̃seiti ad mortẽ. p̃ cdestinati p̃uisi ad

Expanded text:
enim nescit hoc, vel nescit hoc, cum eum nihil lateat, dicendum est: Hoc distat inter praescientiam et praedestinationem, quod praescientia de salvandis et damnandis, praedestinatio de salvandis tantum. De praedestinatis nullus potest damnari; de reprobis nullus potest salvari. Reprobi sunt praesciti ad mortem; praedestinati praevisi ad
Abbreviated transcription (Latin):
Apud nãq eũ nichil fut᷑m. nichil p̃teri¬
tũ:. Ineo nec pͥus ẽ. nec posteriꝰ S quantũ
acd res que nob̾ fute sũt: dicimꝰ eũ fut᷑a
p̃scire: Quod quãtũ ad eũ ẽ: ea tãquã p̾sen¬
tia scire. Dici auctoritas qd̃ eĩ sciã ñ potest
augeri. nec potest minui. ñ enĩ plus potest
scire: qua omnia scit: Nec minꝰ: qui ñ po¬
test ob liuisci: Opponit᷑ de hoc qd̾ ieronimꝰ di¬
cduc̾e mauestatẽ. ut scuit ꝑ momenta sin¬
gła quot culices nascant᷑. quot ue moriãt᷑.
quot pulicũ ⁊ muscaꝵ sit multitudo qͦt¬
ue pisces natare in aqͥs. ⁊ similia: Non sumꝰ
tã fatui adulatores dei.ut dũ potentiã eiꝰ
etiã adlima decrudimꝰ: in nos ipsos iniuri¬
osi simꝰ. eandẽ irrationabiliũ ⁊ rationabi

Expanded text:
eritum; in eo nec prius est nec posterius. Sed quantum ad res quae nobis futurae sunt, dicimus eum futura praescire; quod quantum ad eum est, est ea tanquam praesentia scire. Dicit auctoritas quod ejus scientia non potest augeri nec minui. Non enim plus potest scire qui omnia scit; nec minus, qui non potest oblivisci. Opponitur de hoc quod Hieronymus dire Dei majestatem, ut sciat per momenta singula quot culices nascantur, quotve moriantur, quota pulicum et muscarum sit multitudo, quotve pisces natent in aquis, et similia. Non simus tam fatui adulatores Dei, ut dum providentiam ejus etiam ad ima retrudimus, in nos ipsos injuriosi simus, eamdem irrationabilium et ra
Abbreviated transcription (Latin):
soł sibi inseparabiliter aduingent᷑ splenda
ealor: Splendor illuminet: calor exsicent:
Nec calor illuminat: nec splendor exsiccat
Similit in seã tͥnitate tota tͥnitas oꝑata
ẽ incarnationẽ filii Tota enĩ tͥnitas oꝑa¬
s nõ ut toti tͥnitati uiuret: Ergo illa oꝑ¬
atio: ñ magis filii quã patris. s unio filii.
inde patͥs. sic̃ soliꝰ patͥs uox de nuibe au¬
cdita est: Hic ẽ filiꝰ ñs dilectꝰ:.ĩ. quo mͥ be

Expanded text:
solis sibi inseparabiliter adjunguntur splendor et calor. Splendor illuminat, calor exsiccat, nec calor illuminat, nec splendor exsiccat. Similiter in sancta Trinitate tota Trinitas operata est Incarnationem Filii; tota Trinitas operased non ut toti Trinitati uniretur. Ergo illa operatio non magis Filii, quam Patris, sed unio Filii, et non Patris, sicut solius Patris vox de nube audita est: « Hic est Filius
Abbreviated transcription (Latin):
p̃scientia. p̃cdestinatione. cdispositio S̾eien¬
tia existentiũ. p̃scientia futuroꝵ. ꝓuicdẽ¬
tia gubernantloꝵ. dispositio fatiendoꝵ.
p̃destinatio saluandoꝵ. De p̾seientien¬
tia solet q̃ri utũ ipsa sit causa rerũ:
uł ipse res eusa p̾scientie S ut boeriu
in libro cle consolatioe ostendit: neutr
tia causa maloꝵ. qd̃ penitꝰ caret ratiom
Itẽ si res quia future sũt icdeo p̃sciuntꝰ
acło. tũc qd̾ temporale ẽ. causa ẽ. eiꝰ qd̃ etͥm̃¬

Expanded text:
destinatio, dispositio. Scientia existentium, praescientia futurorum, providentia gubernandorum, dispositio faciendorum, praedestinatio salvandorum. De praescientia solet quaeri, utrum ipsa sit causa rerum, vel ipsae res sint causa praescientiae. Sed, ut Boetius in libro De consolatione ostendit, neutrum tia causa malorum, quod penitus caret ratione. Item si res quia futurae sunt, ideo praesciuntur a Deo; tunc quod temporale est, causa est ejus quod aet
Abbreviated transcription (Latin):
se:augꝰ. ostendit in libro de tͥnitate. dicens
Qͥ putat huiꝰ potentie dm̃ ut se ipsũ ipse
genu̾it: eo plus errat. quod ñ solũ cłs ita ñ
ñ debet clici ds genuit se: Non em̃ cliuina
subt̃ia genuit se ipsam: nec erĩa aliã diui¬
nã subriã: S ꝑsona patris genuit ꝑsorã
sc̃s Opponit᷑ soli filio conuenit assũpsisse car¬
nẽ. s hoc ẽ. queclam oꝑatio Igitur aliquio

Expanded text:
se, Augustinus ostendit in lib. De Trinitate, dicens: se, Augustinus ostendit in lib. De Trinitate, dicens: Qui putat hoc potentiae, Deum ut se ipse genuerit, eo plus errat, quod non solum Deus ita non non debet dici, Deus genuit se. Non enim divina substantia genuit seipsam nec etiam aliam divinam substantiam; sed persona Patris genuit personam  Opponitur: Soli filio convenit assumpsisse carnem, sed hoc est quaedam operatio: igitur aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
cipiũ creat᷑arũ: Suiliter licet pater. ñ
sit sapiens sapientia genita ex se: ñ tñ a
lia sapientia sapiens ẽ Augꝰ. in libro cde tͥ¬
de se ipso. s de filio. nec sapientia sapientiã
genuit: si ea sapientia. pater clicatur sapi¬
ens ẽẽ: quã genuit. uͥ enĩ ñ intelligentua:
nec sapientia potest ẽẽ. ac ꝑ hoc pater si¬
ñ intelligit ipse sibi et filius intelligit
patri: ꝓfecto filius patrẽ sapientẽ facit Et
sapientiar:. ñ filius apatre qd̾ uerũ ẽ: s afui¬
łs pater sapiens. ea que ipse est sua sapiẽ¬
tieiin filius sapientia patris Solet aqͥd¬
cdam tał questio fieri: Deus pater genuit
dm̃ filiũ. ⁊ ita ds genuit cłs dm̃. qd̃ sane
potest concecli. legitur enĩ de filio: cleus le
cło. lum̃ de lumine Sid̾s genuit lm̃ uł se
uł aliũ: quoꝵ neutrũ ẽ. conceclencdũ: Quod
ñgenuit aliũ clm̃: manifestũ ẽ. quia ñẽ.
nͥ unꝰ cłs: Quod ñ sit concelendu. ds genuit

Expanded text:
cipium creaturarum. Similiter licet Pater non sit sapiens Sapientia genita ex se, non tamen alia sapientia sapiens est. Augustinus in lib. De Tride se ipso, sed de Filio, nec Sapientia Sapientiam genuit, si ea Sapientia Pater dicatur sapiens esse quam genuit. Ubi enim non est intelligentia, nec sapientia potest en intelligit ipse sibi, sed Filius intelligit Patri, profecto Filius Patrem sapientem facit; et sapientia, non Filius a Patre quod verum est, sed a FiliEst ergo Deus Pater sapiens, ea quae ipse est sua sapient Filius sapientia Patris. Solet a quibusdam talis quaestio fieri: Deus Pater genuit Deum Filium, et ita Deus genuit Deum; quod sane potest concedi. Legitur enim de Filio: Deus de Deo, lumen de lumine. Si Deus genuit Deum, vel se, vel alium, quorum neutrum concedendum est. Quod non genuit alium Deum manifestum est, quia non est nisi unus Deus. Quod non sit concedendum: Deus genuit
Abbreviated transcription (Latin):
potuit ⁊ noluit: iniudus est. Et ex hoc uo¬
lũt dic̾e qd siposs cls rẽ meliorẽ fãc̾e̾ ⁊ nõ
face̾t: in iuicdus ẽẽt. s ñ ualet simile. quia fi¬
liũ geniqt ex sub̾tantia sua. ⁊: icło eũ ex
subtãtia sua filiũ genuit. si poss equalẽ
ge̾rare ⁊ ñ fac̾e̾t: inuidus ẽẽt. Aua uero
que ñde subtãtia sua fecit: meliora potu¬
ds hominiẽ fecisse qđ nec peccare poss nec
liorẽ fecͣisse: Querenctũ ẽ. qualit̾ intelligãt
rẽ ñ posse ẽẽ. meliorẽ. siue icło ñ potest ẽẽ.
nelior quia sũme bona ẽ. Quod si esset :
creataᷤ suo creatori  quaret᷑. siue icło ñ po¬
test ẽẽ. melior. quia maiꝰ bonũ qd̃ ei cle ẽ
ipsa caꝑe ñ põt. Quod suta ẽ: potest ẽẽ.
melior si fiat capax maioris boni. qd̾
upse qui fecit potest. Illa tñ locurio ẽ
ex ponat᷑ põt melius .i. maiori sapien¬
tia aliqͥd fac̾e̾: falsa ẽ. qui a ñ pot̃ auge¬
ync de illa parte ficlei ẽ. agẽctũ¬

Expanded text:
Et ex hoc volunt dicere quod si posset Deus res meliores facere et non faceret, invidus esset. Sed non valet simile; quia Filium genuit ex substantia sua. Ideo cum ex substantia sua Filium genuit, si posset aequalem generare et non faceret, invidus esset. Alia vero quae non de substantia sua fecit, meliora potuDeus hominem fecisse, qui peccare non posset nec ecisse? Quaerendum est qualiter intelligant rem non posse esse meliorem. Sive ideo non potest esse melior quia summe bona est; quod si esset, creatura suo Creatori aequaretur, sive ideo non potest esse melior, quia majus bonum quod ei deest ipsa capere non potest; quod si ita est potest esse melior si fiat capax majoris boni, quod ipse qui fecit potest. Illa tamen locutio eexponatur: Potest melius, id est meliori sapientia aliquid facere, falsa est, quia non potest augeNunc de illa parte fidei est agendum
Abbreviated transcription (Latin):
eẽnt: nullo mͦ ẽẽ. potuissent. Si enĩ uellet e
ẽẽ mala: nͥ uellet ea eẽ : Eo nãq inuito quom ali¬
qͥd fieret. cũ clicat scripta. uolũtati eiꝰ qͥ resistit:
Cũ d̾s gͥ ab et̾no insapientia sua omĩa tã bona
quã mala iuderit: int̾ illa omĩa uidit quecdã.
quesi eẽnt: bona inse ẽẽnt. iad aliucl. Et ea ñ
solũ uoluit s etiã ẽẽ uoluit. uidit et alia. q̃
⁊ icleo ⁊siea approbet. qͥ sine causa nichil uult
ẽẽ: noluit ea ẽeͣ. Int̾. cũ uiderit alia que inse
mara: ⁊ ad alud bona: uoluit ẽẽ ẽa. Quide

Expanded text:
essent, nullo modo esse potuissent: Si enim vellet ea nvito, quomodo aliquid fieret? cum dicat Scriptura: « Voluntati ejus quis resistit? » Cum Deus igitur ab aeterno in sapientia sua omnia tam bona, quam mala praeviderit, inter illa omnia vidit quaedam, quae, si essent bona in se, essent et ad aliud, et ea non solum voluit, sed etiam esse voluit. Vidit et alia, quaiud; et ideo si ea approbet, qui sine causa nihil vult esse, noluit ea esse. Item, cum vidit alia, quae in se mala sunt, et ad aliud bona, voluit ea esse. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
icet̾a. Scit qͥdẽ: quia eũ nichil potest.
latere. s ñ ꝑ mom̃ta.ut nos qͥ simul omĩa
ñ possumꝰ scire: Alii sic exponũt. absur¬
dũ ẽ. ⁊ cet̾a. ut sciat qd̃ culices ⁊ cet̾a
ita qd̃ haberit inde curã: Ut enĩ clicu
cura deo: quia ad eustodiã eoꝵ angłos
delegat. unde illud: Angłi eoꝵ sep iid¬
ẽt faciẽ patͥs Potest &e alia difficit᷑ oppo¬
sieio hic fieri Est et aliqͥs qui numͣqu
lecturꝰ ẽ Poss tñ ẽẽ: ut ipse legret: Que¬
rit᷑ utrum ds hunc lecturũ sciat: u
ñ: Non possumꝰ dic̾e: scit eũ lecturũ. qui
hoc falsũ ẽ. qd ipse sit lecturꝰ: Augꝰ. in libi
adrenatũ: Quid qd̃ ipsa exinanitur ou̾¬
p̃scientia. s qd̃ p̃scit᷑ ñ eritꝰ. Quomͦ enĩ re
ut iste legat Quod si eẽt: utiq sciret᷑

Expanded text:
etc. Scit quidem quia eum nihil potest latere, sed non per momenta, ut nos, qui simul omnia non possumus scire. Alii sic exponunt: Absurdum est, etc., ut sciat quod culices, etc., ita quod habeat inde curam, ut enim diccura; quia ad eorum custodiam angelos delegat. Unde: Angeli eorum semper vident faciem Patris . Potest et alia difficilis oppositio hic fieri. Est aliquis qui nunquam lecturus est, posset tamen esse ut ipse legeret; quaeritur utrum Deus hunc lecturum sciat, an non. Non possumus dicere quod scit eum lecturum; quia hoc falsum est quod ipse sit lecturus. Augustinus in lib. ad Renatum: Quid quod ipsa exinanitur praescientia si quod praescitur non erit? Quomesse ut iste legat, quod si esset utique sciretur
Abbreviated transcription (Latin):
¶Hora÷ In undecima hora sumꝰ. ⁊
uen saluator incarne ⁊ sect᷑a ẽ
⁊ hꝰ nequissim capitis iã multa m̃¬
bia p̃missa st̃ aquib ẽ cauend̾ quia
iam ĩminet finis scłi ł nouissima

Expanded text:
niunt. In undecima hora sumus, venit Salvator in carne, et secutura est et hujus nequissimi capitis jam multa membra praemissa sunt, a quibus cavendum est, quia jam imminet finis saeculi; vel novissima
Abbreviated transcription (Latin):
uistis eum qui ab ini¬
toͦ est Scribo uob̾ad s¬
olescentes qm̃ uicistis
malignum Scribo uo¬
nouistis prẽm Scribo

Expanded text:
uistis eum, qui ab initio est. scribo uobis, iuuenes, quia uicistis malignum. scribo uonouistis patrem, qua
Abbreviated transcription (Latin):
litiam excitatas debemꝰ eqͣni¬
nut̃ tołare ut m̃itum nob̾
ẽscat aliqñ ⁊̃ ꝯpesc̾e ne dum
de nob disseminent mala: cor
qui audiro bona pot̾ant corda
imitari: aꝑit. ut inutet᷑ deme¬

Expanded text:
litiam excitatas debemus aequanimiter tolerare, ut meritum nobis crescat, aliquando compescere, ne dum de nobis disseminant, eorum qui audire bona poterant, corda imitari
Abbreviated transcription (Latin):
uident angłi tanto ampliꝰ dig¬
Sꝑati. secuti expectate : m̃te⁊
corꝑe casti. nam qui dño se plac̾e
nõnouit: m̾̃tto spe bonoꝵ carons.
tes pr̃i corripienti.

Expanded text:
vident angeli; tanto amplius digate. Securi exspectate mente, et corpore casti. Nam qui Domino se placere non novit, merito spe bonorum carens, tes Patri corripienti.
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ c .s. insolo deo sit omĩs ur̃a
cura inocculto cord̾ nesitis mol¬
les ⁊ dissoluti.
In pietate. Non alt̾tus rxi intu¬
itu pietatis oꝑa ad u̾sariis ur̃is
impendatis Enisi suꝑ fỹne di¬
lectionis ut pro eis oretis ut ꝯsl¬
tantur qui doctrina ur̃a ł sẽpa

Expanded text:
es, ut in solo Deo sit omnis cura vestra, et in occulto cordis ne sitis molles et dissoluti; In pietate autem. Non alterius rei intuitu pietatis opera adversariis vestris impendatis, nisi fraternae dilectionis, ut pro eis oretis ut convertantur, qui doctrina vestra
Abbreviated transcription (Latin):
¶Depositio ł ulcre ñ mortem s depo¬
sitionem uocat quiasit ẽ farauł dĩ
carnis retinacła exuere sic̃ uiato¬
rib confecto itin̾e domũ ꝓpͥam ꝓ
habitatõne tab̾nacłi adire ⁊ sicut
positis in expeditione ꝓstrato hos¬
te adpatriam redire.
bat deos uocare non tuuerunt
le uit̾ pretando tͣnsferre studuer̃t¬

Expanded text:
ei. Pulchre non mortem, sed depositionem vocat, quia sic est famulis Dei carnis retinacula eruere, sicut viatoribus confecto itinere domum propriam pro habitatione tabernaculi adire, sicut positis in expeditione prostrato hoste ad patriam redire.bat, deos appellare non timuerunt; le interpretando transferre studuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
quent̃ .s. quotiens instabunt ꝑse¬
udo ⁊ uolent uos absth̃e habeatiᷤ
p̃sentẽ ñ habebitis doctorem. nõ
quolibet modo hr̃e. s ita ut hoꝵ
memoriam faciatis. oꝑe a dimplẽ¬
do ⁊ alios docendo.

Expanded text:
ies instabunt pseudo et volent vos abstrahere, habeatis praesentem non habebitis doctorem, non quolibet modo habere, sed ita ut horum memoriam faciatis opere adimplendo, et alios docendo.
Abbreviated transcription (Latin):
uabitur imꝑus ⁊ peccor¬
hii qui patuintur scd̾m
uoluntatem dei fideli cre¬
atori ꝯmendent animas
suas in bñfactis Senio¬
cro cum senior ⁊ testis xp̃i

Expanded text:
tur, impius et pechi qui patiuntur secundum uoluntatem dei, fideli creatori commendant animas suas in benefactis. Seniocro consenior et testis Chri
Abbreviated transcription (Latin):
statu docendi. ł iite ꝑdurant ⁊
aliis cã naufragii sunt. ⁊ ip̃i ꝓ
tenebris qͣs meccłia dĩ induceba i
tenebre inferni ꝑant᷑ ⁊ qui pacẽ
fidĩ mundana tempestati t᷑babas

Expanded text:
statu docendi vel vitae perdurant, et aliis causa naufragii sunt, et ipsis pro tenebris quas in Ecclesia Dei inducebant, tenebrae inferni parantur, et qui pacem fidei mundana temp
Abbreviated transcription (Latin):
unt ⁊ macłantur s ⁊̃ sunt ma¬
cule alioꝵ ⁊ alios secura ꝑdunt
dm̃ gr̃am inlux᷑iam tnsferen¬
tes.
Nubes. Comꝑant se p̃dicatorib
pluentib iusticiã. coruscantib ꝑ
miracła. s ⁊̃ ip̃i st̃ nubes obscu¬
randes solem. ponentes incelũ
os suũ. ꝑ u̾sa suꝑbe docendo sine
aqͣ sapi snTe¬

Expanded text:
unt et maculantur, sed etiam sunt maculae illorum, et alios secum perdunt, Domini gratiam in luxuriam transferentes. Nubes. Comparat se praedicatoribus pluentibus justitiam, coruscantibus per miracula, sed haeretici sunt nubes obscurantes solem, ponentes in coelum os suum, perversa superbe docendo, sine aqua sapient
Abbreviated transcription (Latin):
cipatum quo ꝑ grãm adoptioriᷤᷤ
filii dĩ effecti sunt. s relinquis
dorniciluũ .i. unitatem eccłie in
qua renati sunt. ł sedes regni ce¬
lestis qͣs accept̾i erant. si ficem ser¬
uarent. ⁊ añ iudicium gͣuit̾. ⁊

Expanded text:
cipatum quo per gratiam adoptionis filii Dei sunt effecti. Sed relinquunt domicilium, id est unitatem Ecclesiae, in qua renati sunt, vel sedes regni coelestis quas accepturi erant, si fidem servarent, et ante judicium graviter et
Abbreviated transcription (Latin):
fluctus feri maris dispuma¬
tes suas contusiones. syde
de his septimꝰ ab adam e¬
noch dicens Ecce uenit do¬
minus inscis milib suis

Expanded text:
fluctus feri maris dispumtes suas confusiones; syderde his septimus ab Adam Enoc dicens: 'Ecce venit Doin sanctis milibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
memoratur ꝙr reprobi in hac ui¬
ta que ẽ añ seipõs edificando dedi¬
cant. clecti uͦ edificationis sue dedi¬
cationẽ: infine temꝑis .i. insepti¬
mo expectant

Expanded text:
memoratur, qui reprobi in hac vita, quae ante est, seipsos aedificando dedicant: electi vero aedificationis suae dedicationem in fine temporis, id est in septimo exspectant
Abbreviated transcription (Latin):
¶Cõmon. Confutatis h̾eticis de¬
inde ut reuocaret cos qui c̃dide¬
rant malignis ⁊ impiis ostend̾
qͣntasit magnitudo dñi quem
negant. ostendens ꝙ ip̃e est qui

Expanded text:
Jesus. Confutatis haereticis, deinde ut revocat eos qui crediderant malignis et impiis, ostendit quanta sit magnitudo Domini quem negant, ostendens quod ipse est qui
Abbreviated transcription (Latin):
monet coħcendas. ⁊ ad eccħasti¬
cam disaplinam religiosa obserua¬
tione mod̾andas que excusare cul¬
tꝰ suos possunt ꝑmaritũ. qnͣto id
mag̾̃ obseruare uirginẽ fasẽ cui

Expanded text:
monet coercendas at ad ecclesiasticam disciplinam religiosa obseruatione moderandas quae excusare cultus suos soleant per maritum, quanto id magis obseruare uirginem fas est, cui
Abbreviated transcription (Latin):
mar illi qui cum corruptione carni
seruiant ⁊ nesams teneant᷑ errorib
ꝯũsationem iustoꝵ blasphemant¬
⁊ eis qui sa ne sapiunt decͣhe non ces¬
sand̾.

Expanded text:
me illi qui cum corruptioni carnis serviant, et vesanis teneantur erroribus, conversationem justorum blasphemant, et eis qui sanum sapiunt, detrahere non cessant.
Abbreviated transcription (Latin):
timet quisq incipiens oꝑa iti¬
cie: ne ueniat clistrictꝰ uidex
⁊ se minꝰ castigatum dãpnet
ꝑfc̾a caritas ꝑftãm facit iusti¬
ciam. nec ht̃ u̾n timeat s de

Expanded text:
timet quisque incipiens opera justitiae, ne veniat districtus Judex, et se minus castigatum damnet. Perfecta charitas perfectam facit justitiam, nec habet unde timeat; se
Abbreviated transcription (Latin):
iuingat. supͣdix̃ ꝑcaritatem fc̃m
ẽc̃ primum aduentum filu dĩ
inmundum adsalutem mlldi
hic ꝑeandem caritatem ddĩ nũ¬
ciat salutem fidelium inscdo ad¬
ꝰuentu indie iudiciy¬
Inhoc. signo potest ꝓbare que
cumq qntũ ꝓfec̾it incaritate.
int̾roga cor tuũ ⁊ respondebit
tibi. e̾dit aliquis diem iudicii
s quia non est ꝑfictꝰ incaritate:
qũ conu̾titur adpenitentiam¬
aliquis incip̾tim̃e. s ꝓcessu bo¬
ne ꝯũsationis discit non tim̃e
Cupio dissolui ⁊ ẽe cũ xp̃o¬

Expanded text:
jungat. Supra dixit per charitatem factum esse primum adventum Filii Dei in mundum, ad salutem mundi; hic per eamdem charitatem annuntiat salutem fidelium, in secundo adventu in die judiciisque quantum profecerit in charitate. Interroga cor tuum, et respondebit tibi. Credit aliquis diem judicii, sed quia non est perfectus charitate, quis convertitur ad poenitentiam, incipit timere, sed processu bonae conversationis discit non timereCupio dissolvi, et esse cum
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Uicissim inse habitant qui ꝯti¬
net ⁊ qui continetur. habitas
idõ. s ut continearis habitat
inte deus. s ut ꝯtineat ne cadas
quomͦ cadet quem continet ds:¬

Expanded text:
. Vicissim in se habitant, qui continet, et qui continetur. Habitas in Deo, sed ut continearis; habitat in te Deus, sed ut te contineat ne cadas. Quomodo cadet, quem continet D
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. ꝑpetta mala .p.i.p. ñ cõmut̾e. ⁊ iste cõmutit
plungẽda: gͥ. ñ fuit penitẽs. s hoc sequeret᷑: gͥ¬
iurtire penã gehẽnałe: ⁊ acdipisci głam. Est
enĩ illa penitẽtia mortua sic̃ ⁊ alra bona ꝓpt̃
suꝑ ueniẽs malũ.:⁊ quãquã mortua sĩt il¬
la bona: ñ tñ audet aliqͥs clicẽ. qd̃ ñ fuerĩt
bona. ita ⁊ cle penitẽtia pͥore clicimꝰ qd uera
penitẽtia fuerit : si ħ̾erit cor cõtͥtũ. Et licet

Expanded text:
t iste committit plangenda: igitur non fuit poenitens. Sed hoc sequeretur: igivitare poenam gehennalem et adipisci gloriam. Est enim illa poenitentia mortua, sicut et alia bona propter superveniens malum; et quanquam mortua sint illa bona, non tamen audet aliquis dicere quod non fuerint bona. Ita et de poenitentia priore dicimus, quod vera poenitentia fuit, si
Abbreviated transcription (Latin):
elẽ licẽs. Pluit dñs suꝑ unã de ciuitttib : i cett
cũ ille qui ꝓximũ oclix ab aliis uitus se corrigit.
una eacdẽq cuuttis exparte cõpluita ͥ ex parte
arida manet. Quia sut qui: cũ queã uitia rese¬
cãt: inalus grauit̃ ꝑdurãt. Acł qd̾ dicit᷑ qd̾ isitmi¬
nꝰ malus fiat. qd̾ ẽ exparte c̃õplui: ñ tc̃i oĩo cle
delet illud delictũ tał penitentͥa. Nonetũ pot̾ simł¬
uuẽ: ⁊ mortuꝰ eẽ: Lsi ñcdũ iuuit. nec uẽ penitet:

Expanded text:
 dicens: Pluit Dominus super unam de civitatibus , et caetera, cum ille qui proximum odit ab aliis vitiis se corrigit, una eademque civitas ex parte compluitur, et ex parte arida remanet . Quia sunt qui cum quaedam vitia resecant, in aliis graviter perdurant. Ad quod dicitur quod etsi minus malus fiat quod est ex parte complui non tamen delet omnino illud delictum talis poenitentia. Non enim potest simu
Abbreviated transcription (Latin):
Inqͣ Per illos qui indiluiuo sub¬
m̃si sunt sĩgcat ᷤ mortificatõ carnĩ
ꝑ illos qui saluati sunt sĩg. iuuifi
Quod aqͥ dilumi nuillos saluauit
inf̾na m̃gend̾. quib archa sub¬
leuabatur ad celum
Conscĩc b. Non sufficit baptiran

Expanded text:
lum. Per illos qui in diluvio submersi sunt, significatur mortificatio carnis: per illos qui salvati sunt, signatur vivgo aqua diluvii non salvavit inferna mergendum, quibus arca sublevatur ad coelum, id est non sufficit baptizand
Abbreviated transcription (Latin):
timet quisq incipiens oꝑa iti¬
cie: ne ueniat clistrictꝰ uidex
⁊ se minꝰ castigatum dãptiet
ꝑfc̾a caritas ꝑstãm facit iusti¬
ciam. nec ht̃ u̾n timeat s de
sidet.
¶Aluid ẽ tumñe dm̃ ne mittat
te ingehennam qui amor
ñdum castꝰ cessabit. aliud est
time dm̃ ne te deserat. qui

Expanded text:
timet quisque incipiens opera justitiae, ne veniat districtus Judex, et se minus castigatum damnet. Perfecta charitas perfectam facit justitiam, nec habet unde timeat; sesiderat. Aliud est timere Deum, ne mittat te in gehennam, qui timor nondum castus cessabit; aliud est timere Deum ne te deserat, qui timor
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sicut d̾s non expectauit ut eum
diligcmꝰ. sic nos ñ expectemꝰ ut
alii nos diligant s priores di
lectione taces. siue clames dilec¬
tione clamas de hac radice np̃¬

Expanded text:
 Sicut Deus non exspectavit ut eum diligeremus, sic nos non exspectemus ut alii nos diligant, sed priores dilectione tace: sive clames, dilectione clama. De hac radice n
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Uicissim iise habitant qui ꝯti¬
net ⁊ qui continetur. habitas
indõ. s ut continearis habitat
inte deus. s ut ꝯtineat ne cadas
quomͦ cadet quem continet d̃s:¬

Expanded text:
 Vicissim in se habitant, qui continet, et qui continetur. Habitas in Deo, sed ut continearis; habitat in te Deus, sed ut te contineat ne cadas. Quomodo cadet, quem continet D
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃i de mundo Sp̃c hii ñsunt diligen¬
di non sunt audiendi. quia ⁊ si ẜ no¬
m̃ inuocant ⁊ signo pͥ se notant. tñ
st̃ de illoꝵ nu m̃o qui mundana cu¬
ꝓuint. qui celestia ignorant

Expanded text:
t de mundo non sunt diligendi, non sunt audiendi. Quia etsi Christi nomen invocant, et signo Christi se notant, tamen sunt de illorum numero qui mundana cupiunt, qui coelestia ignorant
Abbreviated transcription (Latin):
confitent᷑ iħm incͣrne uenisse. s fc̃n
neganc ũ hñdo caritatem. carita¬
te u̾bum caro fc̃m est. quiñ ht̃ cari¬
eccłe seꝑare pͣno dogmate uolebant
hunc u̾sicłm ex epła radeban serunt
ne ꝑeum erroris ꝯuinc̃entur

Expanded text:
in carne venisse, sed factis negant, non habendo charitatem. Charitate Verbum caro factum est; qui non habet chariEcclesiae separare pravo dogmate volebant, hunc versiculum ex epistola raserunt, ne per eum erroris convincerentur
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e fragilitatii. qd̾ si suggestioni ñ
ꝯseitimꝰ: temptatõ nob ad iuctori¬
am ꝓuenit si suggestio illicit de¬
lectando offendimus s ñ mortem
inc̾rimꝰ. at si delectatõnẽ ꝯcepti in
corde fauoris seq partꝰ pͣue accõnis.
iam nob mortis reis uictor absed̾.¬

Expanded text:
nostrae fragilitatis. Quod si suggestioni non consentimus, tentatio nobis ad victoriam provenit. Sed si suggestio illicit delectando, jam offendimus, sed nondum mortem incurrimus. Ac si delectationem concepti in corde facinoris sequitur partus pravae actionis, jam nobis mortis reis victor hos
Abbreviated transcription (Latin):
tatõnib afide deficiant P ecoantes
castigat ⁊ admonet ut apecc̃is se
ꝯtineant. ⁊ uirtutib ꝓficiant nͭe
¶Incdulos admonet. ut penĩamde
nece saluatoris. cet̾isꝙ quib un¬
ultio celestis ł inussibibr̃ ł usibi

Expanded text:
tationibus a fide deficiant, peccantes castigat et admonet ut a peccatis se contineant, et virtutibus proficiant, ne Incredulos admonet, ut poenitentiam de nece Salvatoris caeterisque quibus imultio coelestis vel invisibi
Abbreviated transcription (Latin):
qui filiis peccantib iundulgentiꝰ ꝑ
÷ͥ dantes infilios sͥ adoptat. ⁊ qui fi¬
lioꝵ nomĩe uidebant᷑ honorabili
ores ꝓmobedientia heditatis reod̾
redempti estis acorruptione uite cͣr¬
nał tanto ampłiꝰ tim̃e debetis. ne
reũtendo ad corruptionẽ uicioꝵ¬
anuũ redemptoris ur̃i offendaqᷤ.¬

Expanded text:
qui filiis peccantibus indulgentius psibi dautes, in filios adoptat; et qui filiorum nomine videbantur honorabiles, pro inobedientia haereditaredempti estis a corruptione vitae carnalis, tanto amplius timere debetis, ne revertendo ad corruptelam vitiorum, Redemptorem vestrum offenda
Abbreviated transcription (Latin):
inaligno ꝯtingi quomͦ dies ⁊ nox
ꝯtingi nequeunt:. sic iusticia ⁊ ĩ¬
quitas Malignꝰ ⁊ gn̾atio dĩ. Tang̃
u̾o aliquos malignus ledenis ⁊ at¬
fligens. s̃ ñ admalum eorum

Expanded text:
ontingi. Quomodo dies et nox misceri nequeunt, sic justitia et iniquitas malignus et generatio Dei. Tangit ergo aliquos malignus laedens et affligens, sed non ad malum eorum
Abbreviated transcription (Latin):
aquã ⁊ dulcem ⁊ ꝑ idẽ foramen exe¬
ant: dulcis. ꝯmistione amare in
amaran ꝯũtitꝰ. ñ amara indulcẽ
ꝯmixtione dulcis. Sic ñ placet dul¬
cedo lingue simixta ẽ amaritudĩ
Modicum enim ferm̃tũ totam mã¬
Aliquis p̃dicator acrit᷑ mordens mo¬
ros a lioꝵ uieadem doctrina ñ p̃ ẽẽ
dulcis eisdem
tatem nec lingue ꝯtiñtiam hñt.
ostãdant disciplinate uiuendo. qͣm
dum qͣm adfaciend̾.: aliqñ iactan¬

Expanded text:
aquam, et per idem foramen exeant, dulcis commistione amarae in amaram convertitur, non amara in dulcem commistione dulcis. Sic non placet dulcedo linguae si mista est amaritudine; quia modicum fermentum totam masaliquis praedicator acriter mordens mores aliorum, in eadem doctrina non potest esse dulcis eisdem.tatem, nec linguae continentiam habent, ostendant disciplinate vivendo, quam dum quam faciendum, aliquando jactan
Abbreviated transcription (Latin):
Inpͥma multiplicet᷑. in hac adim¬
pleatur. quia illam incipientib
hanc ꝑfectiorib scribit. multipli¬
cat᷑ gr̃a bũ ꝑficientib inhac uita
ꝑ fidem adimplebit᷑ ꝑuenientib
inalia uita ꝑ sp̃em uñ add̾. In ag¬
catis ⁊ quem misit iħm xp̃m¬

Expanded text:
ipsit multiplicetur; in hac, adimpleatur: quia illam incipientibus, hanc perfectioribus scribit. Multiplicatur gratia bene proficientibus in hac vita per fidem, adimplebitur pervenientibus in alia vita per speciem. Unde addit, in cogcatis
Abbreviated transcription (Latin):
dis ⁊ parua fulgebat. sic̃ plebs istłi¬
tica parna num̃o ⁊ captiuata sedes
suꝑ flumina babilonis. absentiã
scẽ terre deflebat. nec cantic̾ dñ ĩ
aliena t̾ra cantabat ⁊ bñ dũ au¬
ditore: hortat᷑ adtołantiam adu̾si¬
tatum p̃sentium: dic̃ eccłiam que
secum est rtibabilone ꝯstitutam .i.
inꝯfusione tͥbłationil quia sc̃a dĩ
ciuitas aꝑmixtione ⁊ p̾ssura dia¬

Expanded text:
icet fulgebat, sicut plebs Israelitica parva numero, et captivata sedens super flumina Babylonis absentiam sanctae terrae deflebat, nec canticum Domini in aliena terra cantabat . Et bene dum auditores suos hortatur ad tolerantiam adversitatum praesentium, dicit Ecclesiam, quae secum est, in Babylone constitutam, id est in confusione tribulationum, quia sancta Dei civitas a
Abbreviated transcription (Latin):
Postqͣm seniores quomͦ p̃ eẽnt
docint ⁊̃ iuniores ad obodiendũ
aliud monet nͥ ut senib quos ple¬
mꝰ instrur̾at subditi suro. ⁊ exem¬
pla illoꝵ respiciant ⁊ unitont᷑
S ne p̃lati h̾ audientes putarẽt
subditis suis ⁊ ñ sibi humilitatis
ad monendo subiẽ Om̃s añ ⁊ sonẽ

Expanded text:
Postquam seniores quomodo praeessent docuit; etiam juniores ad obediendum aliud monet, nisi ut senibus, quos plenius instruxerat, subditi sint, et exempla illorum respiciant, et imitentur. Sed ne praelati haec audientes putarent subditis suis, et non sibi humilitatis admonendo subjecit: Omnes autem, et
Abbreviated transcription (Latin):
nrãm ⁊ proximi non discor¬
damꝰ auoluntatedĩ s si uolun¬
tas nr̃a ꝑ ignorantiam auolun¬
tate dĩ recedit bona uoluntas
lo apło contigit.

Expanded text:
nostram, vel proximi, non discordemus a voluntate Dei. Sed si voluntas nostra per ignorantiam a voluntate Dei recedit, bona voluntas lo apostolo contigit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Qnscit. loquit᷑ de cotidianis.
lenib pecc̃is que sicut difficile
uitantur facile curant᷑. Si di¬
cto ł cogitatu ł obliuione.ł ig¬
norantia pectasti. confitere frĩ
ut iacob docet. postula ut pro
ni. hic suffic̃ dm̃ca oĩo ⁊ mu¬
tua ꝯfessio. leuis penitentia
porro si gͣue pecẽm fuĩt indue¬
tatis roñe disc̃pat: int̾ pecc̃a nir¬
m̃atur. s minima iustis non
cia ita discordant. ut nisi cor¬

Expanded text:
c loquitur de quotidianis et levibus peccatis, quae sicut difficile vitantur, sic facile curantur. Si dicto, vel cogitatu, vel oblivione, vel ignorantia peccasti, confitere fratri, sicut Jacobus docet, et postula ut pro ni . Hic sufficit Dominica oratio, mutua confessio, levis poenitentia. Porro si grave peccatum fuerit, induratione discrepat, inter peccata numeratur; sed minima justis non ustitia ita discordant, ut, nisi cor
Abbreviated transcription (Latin):
scđm uoluntatem eius audi¬
et nos ⁊ scimus qm audit nõ¬
quicquio petierimus Scimus
qm̃ habemus petitiones quas
postulamus abeo. Qui scit¬
frem suum peccare pec̃m¬

Expanded text:
ejus, audiEt scimus, quia audit nquidquid petierimus: scimus am habemus petitiones, quas postulamus ab eo. Qui scit suum peccare pec
Abbreviated transcription (Latin):
re mbet. hic dicit non orand̾
ꝓ quibdam. quia sunt infrĩb
pecc̃a. que inimicoꝵ ꝑsecutioẽ
sunt gͣuiora. pecc̃m fr̃is est ad
pugnat fr̃uitatem ⁊ ad u̾sus
gr̃am qua reꝯciliat᷑ est. inui¬
dentie fas cib agitat᷑. ẽ pecẽm ñ
ad mortem. Si quis afr̃e ñ amo

Expanded text:
re jubet . Joannes dicit non orandum pro quibusdam; quia sunt in fratribus peccata, quae inimicorum persecutione sunt graviora. Peccatum fratris est ad pugnat fraternitatem, et adversus gratiam, qua reconciliatus est, invidentiae facibus agitatur. Est peccatum non ad mortem
Abbreviated transcription (Latin):
pat̃ unum ¶ .s. intellig̃ prẽm u̾acem intesti
trem qui contempuunt xp̃m.¬
si hac tamscełata m̃tis ꝑu̾sitate
finerit hanc uitam. qm̃ deque
ẽq pessimo in hac utta ꝯstituto
non est utiq desꝑand̾̃ ñ ꝓ illo im¬
non desꝑatur

Expanded text:
 Dei. Is intelligit Patrem veracem in testimtrem, quandiu contemnunt Csi in hac tam scelerata mentis peruersitate finierit hanc uitam, quoniam de quocumque pessimo in hac uita constituto non est utique desperandum nec pro illo innon desperatur
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quia dir̾at factorem oꝑis beatũ
eo ꝙ pupillos ⁊ uiduas iusitare
uissit: cuncta q̃ gͥ ꝓrimũ ag̃e de¬
bemiꝰ msinuat. qdꝰ inmacłatos ã
b nos castos obseruare decit ostũ¬
momut ut tardi adlogñdũ tar¬

Expanded text:
 Quia dixerat factorem beatum, nunceo quod pupillos et viduas visitare jussit, cuncta, quae erga proximum agere debemus, insinuat; quod immaculatos a ibus nos castos observare decet, ostenmonuit, ut tardi ad loquendum, et tar
Abbreviated transcription (Latin):
tͣt admiserias caris quẽ dolorẽ
pꝰca obliuiscit᷑ ꝯsueta illecebris cͣr
¶ L egemꝑtc̃am᷑ lib̾tatis grãm uo¬
cat eungłi. que ꝑfecte libos facit
a seruitude timoris qui legem tene
bant instimore seruiebant. quis
seriure: ñ dabat gr̃am. ut ꝯplere
famore ⁊ aponis infm ñ pot̾at bi

Expanded text:
trat ad miserias carnis, quem dolorem postea obliviscitur, consueta illecebris car. Legem perfectam libertatis gratiam vocat Evangelii, quae perfecte liberos facit a servitute timoris. Qui legem tenebant, in timore serviebant; quia servire, non dabat gratiam ut compleretur amore, et a poenis inferni non poterat li
Abbreviated transcription (Latin):
illũ in quo acceꝑat ꝓmissio¬
nem apparet magna uirtꝰ
fidĩ qr ⁊ si eum efferret ẽde¬
bat ꝓmissionem implendã
quia potentem c̃debat dni ⁊̃
suscitare mortuum.

Expanded text:
illum, in quo acceperat promissionem, apparet magna virtus fidei: quia, etsi eum offerret, credebat promissionem implendam, quia potentem credebat Deum etiam suscitare mortuum.