comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ ud ministeriũ deb&. eẽ. salutis. Ira eñĩ indigna¬
conis & tribulationis & in missionis ꝑ angłos malos.
gantes caritas maneat: post ponenda est rei causacio ut
ꝑseueret dilectio. Antiqui forensẽ eloquentiã caninã
facundiã nuncupabant. eo qđ causi dici incertaminib cau¬
sarũ omissis quȩ agunt. ueluti canes alterutros sese lace¬
rant iuirgiaq: causarũ ad inuirias suas cõmutant.
tunc se sciant grauiori dignos sententia. quando p̃¬
futuro supplitio condẽpnandi sunt: quanto hic fortius
contra miseroꝵ uitã in ualuerint. Audiant uidices. &
qui p̃sunt popłis. quia ꝓtẽporalib molestiis quas plebi¬
inmanu tua. Pon posiusti eis miscđiam. ad grauasti ui¬
gum tuũ ualde. Descende inpuluere. sede. tace. & intra

Expanded text:
salutis; ira enim indignationis et tribulationis, et immissiones per angelos malos.  inter jurgantes charitas maneat, postponenda est rei causatio, ut perseveret dilectio. 2. Antiqui forensem eloquentiam caninam facundiam nuncupabant, 350 eo quod causidici in certaminibus causarum, omissis quae agunt, veluti canes alterutrum sese lacerant, jurgiaque causarum ad injurias suas commutant.  Pauperum oppressores tunc se sciant graviori dignos sententia, quando p in futuro supplicio condemnandi sunt, quanto hic fortius contra miserorum vitam invaluerint. Audiant judices et qui praesunt populis, quia pro temporalibus molestiis quas plebiin manu tua: non posuisti ei misericordiam, aggravasti jugum tuum
Abbreviated transcription (Latin):
uere maximũ sabbatũ ñ habens uesperã qđ cõmendauit
dñs in primis operib mundi ubilegit᷑. & requieuit ds̃ die
septimo ab omnib operib suis ꝙ fecit. et benedix̃ ds diem
septimũ & scificauit eũ quia in eo requieuit ab omnib ope
fuerimꝰ benedictione & sc̃ificatione pleni atq perfecti¬
uł ocitiuus aternus qui xp̃i resurrec tione paratus est.
Ibi uacabimus. & uidebimus. Videbimꝰ & amabimus. Ama
bimus. & Icuidabimus. Ecce qđ erit infine. sine fine. Nam
quis ulius nr̃ est finis. nisi ꝑuenire ad regnũ cuiꝰ nullus est

Expanded text:
uere maximum sabbatum non habens uesperam, quod commendauit Dominus in primis operibus mundi, ubi legitur: Et requieuit Deus die septimo ab omnibus operibus suis, quae fecit, et benedixit Deus diem septimum et sanctifiicauit eum, quia in eo requieuit ab omnibus opefuerimus benedictione et sanctificatione pleni atque perfectivel octavus, qui Christi resurrectione paratus est. Ibi vacabimus et videbimus, videbimus bimus, et laudabimus. Ecce quod erit in fine sine fine. Nam quis alius noster est finis, nisi pervenire ad regnum, cujus nullus est
Abbreviated transcription (Latin):
memor unus quisq p̃teritorũ malorũ suorũ erit. quantũ
aut̃ ad experientis sensũ prorsus in memor erit . Nã & peritis¬
simꝰ medicus sicut arte sciunt᷑ om̃s fere morbos corporis nouit.¬
sicut aut̃ corpore sentiunt᷑ plurimos nescit quos ipse ñ passus
est. Ut ergo scientiȩ malorũ duȩ sunt: Una qua potentiã m̃tis
nonlatent. altera qua experientis sensib inherent. Alit̃ quip¬
pe sciuntur uitia om̃ia ꝑscipientiȩ doctrinã. alit̾ ꝑ insipientis
pessimã uitã. Ita & obliuiones malorũ due sunt. Alit̾ nãq
obliuiscit᷑ eruditis & doctus alit̃ exꝑtus & passus. Ille si peritiam
negligat iste miseriã careat : scđm hanc obliuionẽ quȩ poste¬
bunt enĩ om̃ib: ita ut penitus deleant᷑ eũ desensib: eorum:
& tam̃ potentia est scientiȩ quȩ magna in eiserit . non solũ sut pre¬
teriat. sed etiã dãpnatorũ eos sempiterna miseria ñ latebit.
Alioquin sefuisse miseros nescituri sunt. quomodo sicut ait psal¬

Expanded text:
memor quisque praeteritorum suorum malorum erit; quantum autem ad experientis sensum prorsus immemor erit. Nam et peritissimus medicus, sicut arte sciuntur, omsicut autem corpore sentiuntur, plurimos nescit, quos ipse non passus est. Ut ergo scientiae malorum duae sunt, una qua potentiam mentis non latent, altera qua experientis sensibus inhaerent aliter quippe sciuntur vitia omnia per sapientiae doctrinam, aliter per insipientis pessimam vitam; ita et obliviones malorum duae sunt aliter ea namque obliviscitur eruditus et doctus, aliter expertus et passus; ille si peritiam negligat, iste si miseria careat. Secundum hanc oblivionem quam postebunt enim omnibus, ita ut penitus deleantur de sensibus eorum. a tamen potentia scientiae, quae magna in eis erit, non solum sua praeterita, sed etiam damnatorum eos sempiterna miseria non latebit. Alioquin si se fuisse miseros nescituri sunt, quomodo, sicut ait Psal
Abbreviated transcription (Latin):
ttt uͦ iustitiae ad animã referens. Itẽ sequit᷑ idem doctor
uod si ita est & si concedat᷑ resurgenti uestim̃ti usus nec talia
illis er̃ qualia fuisse legunt᷑ israelitica uestim̃ta qi quã uis
in quad raeginta annos diuina uoluntate seruata sint. tam̃
soluta uetustate consũpta s̃: nec qualia fuer̃ in quib mor̃ ses
nihiluĩ dequo erant ꝓ tẽpore sũpta soluta sunt : sed forte ta
fuer̃ ad tẽpus ꝓpt̾ uisus humanos assũpta sed ꝓpria qm̃ ibier̃¬
quȩcũq uł qualicũq fuerint sp̃ĩtaliũ corporũ spĩtalia er̃
acsic & sinudi ñ er̃ tam̃ sp̃itales carnalib ñ egebunt: Hȩc si quidem
uilianus pomerius. Cȩcerũ plurimorũ doctorũ euidens definitto iux¬
futura resurrectiones ubi nulla corporib scis deformitas nulla
quoq doloris aut laboris erit ad uersitas non sit quoq tegminum
necessarius usus quib: erit om̃ia & om̃ib xp̃s¬

Expanded text:
ntum vero justitiae ad animam referens. Item sequitur idem doctor: ntum vero justitiae ad animam referens. Item sequitur idem doctor: Quod si ita est, et si concedatur resurgentes vestimentis usuros, non talia illis erunt, qualia fuisse leguntur Israelitica vestimenta , quia quamvis in quadraginta annos divina voluntate servata sint, tamen solita vetustate consumpta sunt. Nec qualia fuerunt in quibus Moysesnihilum, de quo erant pro tempore sumpta, soluta sunt; sed forte talfuerunt ad tempus propter usus humanos assumpta, sed propria. Quoniquaecunque vel qualiacunque fuerint, spiritalium corporum spiritalia erunt: ac sic etsi nudi non erunt, tamen spiritales carnalibus non egebunt. » Haec siquidem Julianus Pomerius. Caeterum plurimorum doctorum evidens definitio, juxa resurrectionis, ubi nulla corporibus sanctis deformitas, nulla quoque doloris aut laboris erit adversitas, non sit quoque tegminum necessarius usus, quibus erit omnia et in omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ambigo qđ in resurrectionis illius ultimȩ gła non sint cor¬
porib necessaria tegum̃ta ubi nec infirmitas ulla erit unde pos¬
sit caro in corruptibilis & in mortalis occidi nec aliquod petcatũ
deto quat᷑ anima beata confundi. Intantũ ut malores nr̃i definiunt
eos qui talia credunt id est qui dicunt resuscitatos uestim̃tis ege¬
re dm̃ia bona quȩ dicunt᷑ futura eosdem posse non credere. & tam̃
sierunt ibi ut quidã causant᷑ quȩdã tegum̃ta uelamina utiq
te mutatit nec spm̃ sed spĩtalis effecta carnalia ñ requir&
aut nulla in resurrectione uestim̃ta er̃. aut sier̃ incorrupti¬
scõs uestiant ut nulla eos sui sollicitudine illius futuri beati¬
tudinẽ securitate distendant: aut forsitan illius generis indu¬
m̃ta futura s̃ qualib seindutũ ꝓpheta iub ȩcđȩ trpo gratulat᷑
& dicit. qi induit me uestim̃to salutis & indum̃to uistitiȩ cir¬
cũ dedit me uestim̃tũ salutis idem doctor ad carnẽ. in dum̃¬

Expanded text:
n ambigo quod in resurrectionis illius ultimae gloria non sint corporibus necessaria tegumenta, ubi nec infirmitas ulla erit, unde possit caro incorruptibilis atque immortalis occidi, nec aliquod peccatum unde cogatur anima beata confundi: in tantum, ut majores nostri definiant eos qui talia credunt, id est, qui dicunt resuscitatos vestimentis egere, omnia bona quae dicuntur futura eosdem posse non credere. Et tamen si erunt ibi, ut quidam causantur, quaedam tegumenta velaminum, utique te mutata, nec spiritus sed spiritalis effecta, carnalia non requiret, aut nulla in resurrectione vestimenta erunt, aut si erunt,sanctos vestiant, ut nulla eos sui sollicitudine in illius futurae beatitudinis securitate distendant: aut forsan illius generis indumenta erunt, qualibus se indutum propheta sub Ecclesiae typo gratulatur, et dicit: Quia induit me vestimento salutis, et indumentis justitiae circumdedit me » , vestimentum salutis idem doctor ad carnem, indume
Abbreviated transcription (Latin):
postremo innocenti. quẽ falso testimonio ledit. Testib falsis
con iunctis: tarde m̃datii falsitas repperit᷑. Quodsi separati
fuerint. examine iudicantis cito manifestant᷑. Nam sicut
in unitate prauorũ grandis est fortitudo. ita inseparatione
maior infirmitas fraudulentiȩ. Cito rep̃hendit᷑ mendati¬
um. falsidicorũ erũ testimoniũ sibi ñ conuenit. Unũ pene¬
& qui falsitatẽ ꝓmit. & qui supprimit
ueritatẽ. Quia & ille ob eẽ. uult. & iste ꝓdeẽ. ñ uult. Peior
ent aut̃ testis qui ledit. quã qui prestare nolit . Nam ille ma¬
lignus est. iste in utilis. Iniquus testis quã uis sua falsitate
corporirebusq impediat. animo tam̃ nichil dãpni con¬
fert. Erit aut̃ ille apud dm̃ condẽpnatus qui aduersus
in nocentẽ falsum testimoniũ uel dicit uel dicentib cre¬
dit. nam ñsolũ ille reus. ẽ. qui falsum de alio ꝓfert.¬

Expanded text:
postpostconvictis, tarde mendacii falsitas reperitur: quod si separati fuerint, examine judicantis cito manifestantur. Nam sicut in unitate pravorum grandis est fortitudo, ita in separatione major infirmitas. 5. Fraudulentiae cito reprehenditur mendacium, falsidicorum enim testimonium sibi non convenit. 6. In qui falsitatem promit, et qui supprimit veritatem, quia ille obesse vult, et iste prodesse non vult. Pejor est testis qui laedit quam qui praestare non vult. Nam ille malignus est, iste inutilis. corpori rebusque impediat, animo tamen nihil damni conferet. Erit autem ille apud Deum condemnatus, qui adversus innocentem falsum testimonium vel dicit, vel dicentibus credit. Nam non solum ille reus est, qui falsum de alio profert
Abbreviated transcription (Latin):
munerũ acceptionis. quib: contra iustitiã humana uanitas
militat. id est fauor. amicitiarũ. adulatio laudis. & corporalis
acceptio muneris. Facilius aut̃ ꝑuertit᷑ animꝰ rei corpore¬
emunere. quã grãe laudisq fauore. Quattuor modis. ꝑ¬
uertit᷑ humanũ udiciũ. Timore. cupiditate. odio. amore.
timore. dũ metu potestatis alicuius ueritatẽ loqui paues¬
cimus Cupiditate dũ p̃mio muneris allcuiꝰ corrũpimur.
O dio. dũ contra quelib& aduersari molimur . Amore . dum
amico uł ꝓpinquis prestare contendimus. his eñi quat¬
uor causis. sȩpe ȩquitas uiolatur. sȩpe in nocentia leditur:¬
dicit᷑. quanto magis si uenale querat᷑ : neque enĩ
deerit multiplex conuentus falsorũ sitantũ p̃sentia sit nũ mo¬
rũ. Testis falsidicus tribus est ꝑsonis obngxius. Primũ dõ quẽ
ꝑurando contẽpnit. & sequent iudici quẽ mentiendo fallit.

Expanded text:
munerum acceptiones, quibus contra justitiam humana vanitas munerum acceptiones, quibus contra justitiam humana vanitas militat, id est favor amicitiarum, adulatio laudis et corporalis acceptio muneris. Facilius autem pervertitur animus rei corporeae munere quam gratiae laudisque favore. 7. Quatuor modis pervertitur humanum judicium, timore, cupiditate, odio et amore. Timore, dum metu potestatis alicujus veritatem loqui pavescimus. Cupiditate, dum praemio muneris alicujus corrumpimur. Odio, dum contra quemlibet adversari molimur. Amore, dum amico vel propinquis praestare contendimus. His enim quatuor causis saepe aequitas violatur, saepe innocentia laediturdicitur, quanto magis si venale quaeritur? Neque enim deerit multiplex conventus falsorum, si tantum praesentia sit nummorum. 2. Testis falsidicus tribus est personis obnoxius. Primum Deo, quem perjurando contemnit; secundo judici, quem mentiendo fallit;
Abbreviated transcription (Latin):
iniquos. Qui aut̃ recte p̃sidere stud&. nec partẽ. palpare
nouit. nec coiberi auistitia didicit. DemoneRiBUS
expectat. fraudẽ in dõ ꝑpetrat. quia iustitiã quã gratis
inꝑtirĩ debuit acceptione pecuniȩ uendit. Bonis male utunt᷑.¬
qui uiste ꝓtẽporali lucro uidicant. Iales quippe adueritatẽ
ñ iustitie defensio. sed amor p̃mii ꝓuocat. Quib si spes nũmi
sub trahit᷑. confestim aiustitie defensione recedunt. Accep¬
tio munerũ. p̃uaricatio ueritatis est. Unde & ꝓiusto dicitur.
Qui excutit manus suas ab om̃i munere. iste in excelsũ habi
tat. Diues. munerib cito corrũpit uidicẽ: pauꝑ autẽ cũ n
hab& qđ auferat ñsolũ audiri contẽpnitur. sed etiã & contͦ
ueritatẽ opprimit᷑. Cito uiolat᷑ auro iustitia. nullãq reus
ꝑtimescit culpam: qua redimere nũmis existimat. Plus eni
obtin& mentẽ censoris amor lucri. quã ȩquitas uidicii. Tress

Expanded text:
iniquos; qui autem recte praesidere studet, nec partem palpare iniquos; qui autem recte praesidere studet, nec partem palpare novit, nec cohibere a justitia didicit. CAPUT LIV. Dexspectat, fraudem in Deum perpetrat, quia justitiam, quam gratis impertiri debuit, acceptione pecuniae qui juste pro temporali lucro judicant. Tales quippe ad veritatem non justitiae defensio, sed amor praemii provocat; quibus si spes nummi subtrahitur, confestim a justitiae defensione recedunt: Acceptio nummorum praevaricatio veritatis est. Unde et pro justo dicitur: Qui excutit manus suas ab omni munere, iste in excelsis habitat . 348 4. Dives muneribus cito corrumpit judicem. Pauper autem, dum non habet quod offerat, non solum audiri contemnitur, sed etiam contra veritatem opprimitur. 5. Cito violatur auro justitia, nullamque reus pertimescit culpam, quam redimere nummis existimat. Plus enim obtinet mentem censoris amor lucri quam aequitas judicii. 6. Tres sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Qui enĩ iratus iudicat. infurore uiditiũ mutat. & ante ꝓfert
sententiã quã agnoscat. Furor in iudice in uestigationẽ ueri
ñ ual& attingerẽ. quia mens eius turbata furorẽ abstrutatio¬
ne alienatur̾ iustitiȩ. Iracundus uidex iuditii exam̃ plene
contueri ñ ual&. quia caligine fuporis ñ uid&. Qui autẽ
repulso furore discutit. facilius ad contuendã ueritatẽ m̃tis
serenitate consurgit. & sine ulla ꝑ turbatione ad ȩquitatis
ou est ꝑsona in iudicio consideranda. sed causa. Scriptũ
Lest enĩ. Pon accipies ꝑsonam in udicio. & iterũ. Nonmi¬
sereberis pauperis in iudicio. Qui enĩ consangiunitatis uel
amititiȩ fauore siue inimicitiarũ odio iuditiũ ꝑuertunt.
sine dubio in xp̃m qui ẽ. ueritas & iustitia. peccare noscunt᷑.
niqui iudices errant inueritate sententiȩ. dũ intendunt in
qualitate ꝑsonȩ. & exulcerant sȩpe iustos dũ inꝓbe defendt̃

Expanded text:
Qui iratus judicat, in furorem judicium mutat, et ante profert Qui iratus judicat, in furorem judicium mutat, et ante profert sententiam quam agnoscat. Furor in judice, investigationem veri non valet attingere: quia mens ejus turbata furore, ab inscrutatione alienatur justitiae. Iracundus judex judicii examen plene contueri non valet: quia caligine furoris non videt. Qui autem repulso furore discutit, facilius ad contuendam veritatem mentis serenitate consurgit: et sine ulla perturbatione, ad aequitatis Non est persona in judicio consideranda, sed causa; scriptum est enim: Non accipias personam in judicio . Et iterum: Non misereberis pauperis in judicio. Qui enim consanguinitatis vel amicitiae favore, sive inimicitiarum odio, judicium pervertunt, sine dubio in Christum, qui est veritas et justitia, peccare noscuntur. 2. Iniqui judices errant in veritate sententiae, dum intendunt in qualitatem personae, et exulcerant saepe justos, dum improbe defendunt
Abbreviated transcription (Latin):
rũ socioꝵ ꝑcurb&. Sȩpe udices praui cupiditatis causa aut
differ̃ aut ꝑuertunt iuditia. nec finiunt cepta partiũ ne¬
gotia. quousq marsupia. eoꝵ qui causant᷑ ex auriant . Quan¬
do enĩ udicant. ĩ cauia sed dona considerant. & sicut ne¬
glegentes s̃ indiscussione causantiũ. sic in eorũ dãpno sollici¬
tisunt. Iudices praui uixta ꝓphetȩ uerbũ quasi lupi ues¬
pere non relinquunt in mane. hoc est dep̃sentis uitȩ tantũ
cõmodis cogitant. ñ de futuris. Uita enĩ ista uesperũ. futu¬
ra uero mane accipit᷑. Et bene ait quas lupi. qr luporum
more cuncta diripiunt. & uix pauca pauꝑib derelinquuNt.
sed affer̃. sicq conturbant uidicii ordinẽ. dũ ns̃uo contenti
officio aliena p̃sumunt. Quidã dũ iudicare incipiunt¬
irascunt᷑. ipsãq uidicii sententiã ininsaniã uertunt. Dequi¬
bus recte ꝑ prophetã dicit᷑. qui conuertunt infurore iudiciũ.

Expanded text:
rum sociorum perturbet. Saepe judices pravi, cupiditatis causa, aut rum sociorum perturbet. Saepe judices pravi, cupiditatis causa, aut differunt, aut pervertunt judicia, nec finiunt coepta partium negocia, quousque marsupia eorum qui causantur exhauriant. Quando enim judicant, non causas sed dona desiderant, et sicut negligentes sunt in discussione causantium, sic in eorum damno soliciti sunt. Judices pravi, juxta Prophetae vocem, quasi lupi vespere non relinquunt in mane, hoc est, de praesentis vitae tantum commodis cogitant, non de futuris. Vita enim ista vesperum futura vero mane accipitur. Et bene ait quasi lupi, quia luporum more cuncta diripiunt, et vix pauca pauperibus derelinquunsed asserunt; sicque conturbant judicii ordinem, dum, non suo contenti officio, aliena pirascuntur, ipsamque judicii sententiam in insaniam vertunt, de quibus recte per prophetam dicitur, qui convertunt in furorem judicium.
Abbreviated transcription (Latin):
tramite de uians cadat. & unde non iustificat᷑ inde potius
stultus. ꝑ ignauiã ignorat ustitiã. in ꝓbus ꝑcupidita¬
tẽ corrũpit. ipsam quã didicit ueritatẽ. Grauius lacerantur
eñi prȩdo tã cupidus inalienis. quã uidex iniquus in stus.
Latrones in atcessĩs faucib ac latebrosis latentes. insidias
ponunt. isti palã rapacitatis auaritia seuiunt. Hostes in ali¬
orũ sangiunẽ tantũ intendunt. uidices quasi crudelissi¬
mi carnifices ciuiũ ob pressĩone sua sub iectoꝵ uitã extin¬
gunt. Qui enĩ destruant multi sunt. rarisunt qui popłos legũ
moderamine regant. Plerũq & boni udices sunt. sed & minis¬
tros raptores habent. Horum figura. ait quidam . Tam quã
scilla pingit᷑̾ atq describitur. ip̃sa quidã humana species. sed
capitib caninis accincta & circũdata. non alit̃ quibus dam
potestatib accidit. ut ipsorũ humanitatẽ inmanitas iniquo¬

Expanded text:
tramite devians cadat, et unde non justificatur, inde potius tramite devians cadat, et unde non justificatur, inde potius stultus per ignaviam ignorat justitiam, improbus per cupiditatem corrumpit ipsam quam dicit veritatem. Gravius lacerantur Nullus enim praedo tam cupidus in alienis, quam judex iniquus in suis. Latrones in accessis faucibus ac latebrosis jacentes insidias ponunt: isti palam rapacitatis avaritia saeviunt. Hostes in aliorum sanguinem tantum intendunt: judices quasi crudelissimi carnifices civium, oppressione sua subjectorum vitam extinguunt. Qui enim destruant multi sunt: rari sunt qui populos legum moderamine regant. Plerunque et boni judices sunt, sed ministros rapaces habent, horum figura, ut ait quidam, tanquam scilla pingitur, atque describitur. Ipsa quidem humana specie, sed capitibus caninis accincta et circundata. Non aliter quibusdam potestatibus accidit, ut ipsorum humanitatem immanitas iniquo
Abbreviated transcription (Latin):
doelictũ ꝑtin& principũ. qui prauos iudices
contra uoluntatẽ dĩ popłis fidelib p̾ferunt. Nam sicut
peccatũ quando iudices iniqui existunt. Bonus uidex sicut
nocere ciuib nescit. ita ꝓdeẽ. om̃ib nouit. Aliis eñĩ pres¬
tat censurã iustitiȩ. aliis bonitatẽ iuditii sine ꝑsonarũ
acceptione suscipit. Non infirmat iuistitiã auaritiȩ flãma.
nec stud& auferre alteri qđ cupiat sibi. Boni uidices iusti¬
tiã udsolam obtinendã salutẽ ȩternã suscipiunt. nec eã
munerib acceptis distribuunt. Ut dũ deuisto iudicio tẽ¬
poralia lucra ñ appetunt. p̾mio ȩterno ditentur. Om̃is
qui recte uidicat. staterã inmanu gestat. Inutroq penso
iustitiã & miscđiam portat. Sed ꝑ iustitiã reddit peccati
mine quȩdã ꝑ ęquitatẽ corrigat. quȩdã uero ꝑ miserati¬
onẽ indulgeat. Qui dĩ iuditiã oculissuis ꝓponit. semꝑti
mens tremensq in om̃i negotio reformidat. ne de iustitiȩ

Expanded text:
delictum pertinet principum, qui pravos judices contra voluntatem Dei populis fidelibus praeferunt: Nam sicut peccatum, quando judices iniqui existunt Bonus judex sicut nocere civibus nescit, ita prodesse omnibus novit. Aliis enim praestat censura justitiae, aliis bonitate. Qui judicia sine personarum acceptione suscipit, non infirmat justitiam, avaritiae flamma, nec studet auferre alteri, quod cupiat sibi. Boni judices, justitiam ad solam obtinendam salutem aeternam suscipiunt, nec eam muneribus acceptis distribuunt, ut dum de justo judicio temporalia jura non appetunt, praemio aeterno ditentur. Omnis qui juste judicat, stateram in manu gestat, in utroque penso justitiam et misericordiam portat: sed per justitiam reddit peccati mine quaedam per aequitatem corrigat, quaedam vero per miserationem indulgeat. Quod Dei judicia oculis suis praeponit, semper timens tremensque in omni negocio reformidat, ne de justitiae
Abbreviated transcription (Latin):
celestis iudicis reus pensetur. & inhis quȩ dĩsunt neglegent᷑
aut suꝑbȩ aliquod operasse inueniatur. Idõq ꝓhoc ipium
tristis merensq efficiat᷑. atq indesinent turbetur remninis¬
cens ꝓculdubio scriptũ eẽ. maledictus qui facit opus dña ne¬
glegent᷑. Nã ueracit condẽpnamur. si ꝑtorporẽ ea quȩ bonas
agimus. Dĩ seruũ sine int̾missione legere . orare . & operare
op̃ortet: ne forte m̃tẽ otio deditã sps fornicationis sub ri¬
piat. Caedit eñĩ labori uoluptas. animũ aut̃ uacantem
cito p̃occupat. Contuere salomonẽ. ꝑotiũ multis fornica¬
tionibus in uolutũ & ꝑfornicationis uitit usq in idolao.¬
a lapsum.

Expanded text:
elestis Judicis reus pensetur, et in his quae Dei sunt negligenter aut superbe aliquid operasse inveniatur. Ideoque pro hoc ipso tristis moerensque efficitur, atque indesinenter turbatur, reminiscens proculgligenter . Nam veraciter condemnamur, si per torporem ea quae bona sunt agimus. 5. Dei servum sine intermissione legere, orare et operari oportet, ne forte mentem otio deditam spiritus fornicationis subripiat. Cedit enim labori voluptas, animum autem vacantem cito praeoccupat. Contuere Salomonem per otium multis fornicationibus involutum, et per fornicationis vitium usque in idololatriam lapsum.
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ nullus possit sensus attingere etiã nec angłicus quã uis usq
ad parilitatẽ angelicã humana post resurrectionẽ natura
ꝓficiat & ad contẽplandũ dm̃ indefessa consurgat. uidere
tam̃ eiꝰ essentiã plene non ual&: quã nec ipsa ꝑfectio angelica
sensũ ut subaudias etiã angłoꝵ. Sola enĩ trinitas sibi integre
nota est & humanitas axp̃o scepta. quȩ t̃tia est intrinitãte
ꝑsona. intelligibilit̃ quodã miromodo dĩ essentia scirł potest.
dũ eẽ credit᷑: opus uero eiꝰ ꝙ utiq aequari ei ñ potest & iudicia.
anullo poenitꝰ scuintur : dĩ secreta uidicia ñ posse sensu peni
tantundẽ uenerari ea opus est & timere. ñ discutere aut in
quirere scđm apłm qui ait: quis enĩ cognouit sensũ dñi. aut
quis consiliarius eiꝰ fuit :¬

Expanded text:
ejus nullus possit sensus attingere, etiam nec angelicus, quamvis usque ad parilitatem angelicam humana post resurrectionem natura proficiat, et ad contemplandum Deum indefessa consurgat, videre tamen ejus essentiam plene non valet, quam nec ipsa perfectio angelica uperat omnem sensum , ut subaudias, etiam angelorum. Sola enim Trinitas sibi integre nota est, et humanitas a Christo suscepta, quae tertia est in Trinitate persona: 2. Intelligibiliter quodam miro modo Dei essentia sciri potest, dum esse creditur. Opus vero ejus, quod utique aequari ei non potest, atque judicia a nullo penitus sciuntur. Dei secreta judicia non posse sensu penettantumdem venerari ea opus est, et timere, non discutere, aut inquirere, secundum Apostolum, qui ait: Quis enim cognovit sensum Domini, aut quis consiliarius ejus fuit
Abbreviated transcription (Latin):
lit̾ recepturaes. aut siuna anima nascit᷑ sue in uno corpore
& duob capitib siue in duob corporib & capite uno nascat᷑.
unũ recipiat corpus. Ac ꝑ hoc natura carnis nr̃ȩ siue ammit¬
tendo quod ei suꝑ fuit. siue recipiendo qđ de fuit. in suã ple¬
nitudinẽ reformata sicut sine ulla corruptione. ita sine
ulla infirmitate sp̃ĩtiu suo inmortalit̃ adherebit

Expanded text:
liter recepturas; aut si una anima nascitur, sive in uno corpore liter recepturas; aut si una anima nascitur, sive in uno corpore et duobus capitibus, sive in duobus corporibus et capite uno, unum recipiet corpus. Ac per hoc natura carnis nostrae, sive amittendo quod ei superfuit, sive recuperando quod defuit, in suam plenitudinem reformata, sicut sine ulla corruptione, ita sine ulla infirmitate spiritui suo immortaliter inhaerebit
Abbreviated transcription (Latin):
pomerius p̃dicti doctoris sententiã sequens ait. Illud etiã sicmͥ
uidetꝰ in telligi ut caro nr̃a siue cũ minore m̃broꝵ numero siue
cũ ampliore nascat᷑. cũ mẽbris solitis & congruentib: suo in tegri¬
tati resurg& quia tam̃ in eis qui minus quãm eis quȩ amplius
fuerint debilitas est quȩ hȩc quidem uident᷑ naturȩ contraria
sed infuturti reparatione corporis nr̃i sicut corruptio uł in
mortalitas sic & ipsa credit᷑ auferenda: aut natura carnis nr̃ȩ
resurgat suis om̃ib partib tota & sine ulla inmutatione uł
abiectione mẽbrorũ scđm modũ formȩ suȩ ꝑfecta. corpora
quoq siue duo cũ capite uno nascant᷑ siue unũ cũ duob capitib
corpus quã uis modus quo hȩc fiant nobis & p̃cipue mihi ha¬
beat᷑ incertus. tam̃ unde certissimũ sine ulla amibiguitate
quasq animas singula corporu quȩ ammi serint in mortu¬

Expanded text:
Pomerius, praedicti doctoris sententiam sequens, ait: « Illud etiam sic mihi Pomerius, praedicti doctoris sententiam sequens, ait: « Illud etiam sic mihi videtur intelligi, ut caro nostra sive cum minore membrorum sive cum ampliore numero nascatur, cum membris solitis et congruentibus suae integritati resurgat, quia tam in eis quae minus, quam in eis quae amplius fuerint, debilitas est, quae hic quidem videtur naturae contraria, sed in futura reparatione corporis nostri sicut corruptio vel mortalitas, sic ipsa creditur auferenda; ut caro nostra surgat suis omnibus partibus tota, et sine imminutione vel adjectione membrorum secundum modum formae suae perfecta. Corpora quoque, sive duo cum capite uno nascantur, sive unum cum duobus capitibus corpus, quamvis modus quo haec fiant nobis et praecipue mihi habeatur incertus, tamen unde certus sum, sine ulla ambiguitate ingulas quasque animas singula corpora quae amiserunt immorta
Abbreviated transcription (Latin):
or ceiero gepere Mons truoso nascont̃ qualrĩ¬
ehac aueslione ita ReSURReCTURI CREDAUR
Chac Ques lionse ita
beatus augustinus eloquit᷑. Neque enĩait monstrua quȩ
nascunt᷑ & uiuunt qualib& cito moriant᷑. aut resurrectura ne¬
gabunt᷑. aut itt resurrectura credenda s̃. aut ñ potius correttt¬
em̃daaq naturte. Absit enĩ ut nullũ m̃brũ qui nuꝑ natus est
in oriente dequo fr̃s dilectissimi quod eũ uiderint retuler̃ & scẽ
memoriȩ hieronimus prbt̃ scriptũ reliquid. Absit inquã auit
unũ honunẽ duplicẽ aut non potius duos qđ futurũ fuerat. sige¬
mina nascerentur resurret turos existimemus ita ceteraq sin¬
gulosq partus uł amplus uł minus. aliquid habendo uł quedã
nimia de formitate monstra dicunt᷑ ab humanȩ naturȩ figurã
resurrectione reuocabunt᷑. ita ut singulȩ animȩ singula sua
futura erant sed seor sũ sibi singulas sua menbra gestantibus
quib: humani corporis cõpletur in tegritas . Iulianus quoq¬

Expanded text:
 caetero genere monstruoso nascuntur, qualiter resurrecturi credantur. De hac quaestione ita beatus Augustinus eloquitur : « Neque enim, ait, monstra quae nascuntur et vivunt, quamlibet cito moriantur, aut resurrectura negabuntur, aut ita resurrectura credenda suemendataque natura. Absit enim ut illum bimembrem, qui nuper natus est in Oriente, de quo et fratres fidelissimi quod eum viderint retulerunt, et sanctae memoriae Hieronymus presbyter scriptum reliquit: absit, inquam, ut unum hominem duplicem, ac non potius duos, quod futurum fuerat, si gemini nascerentur, resurrecturos existimemus. Ita caetera quae singuli quique partus vel amplius vel minus aliquid habendo, vel quadam nimia deformitate monstra dicuntur, ad humanae naturae figuram resurrectione revocabuntur; ita ut singulae animae singula sua tia nata fuerant; sed seorsum sibi singulis sua membra gestantibus, quibus humani corporis completur integritas. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
ad plebes sub iectas trans fert᷑. De teriores s̃ qui siue doctri¬
nis siue exemplis. uitã moresq bonorũ corrũpunt. hi qui
sub stantias aliorũ p̃diaq diripiunt. hieni ñ ea quȩ extra
nos: sed tam̃ nr̃a sunt quȩ aufer̃. Corruptores uero morũ
ꝓprie nos ips s decipiunt. qm̃ diuitiȩ hominũ mores eoꝵ
sunt. Multũ enĩ distant dampna morũ udãpnis tẽpora

Expanded text:
ad plebes subjectas transfertur. 5. Deteriores sunt qui sive doctriad plebes subjectas transfertur. 5. Deteriores sunt qui sive doctrina, sive exemplis, vitam moresque bonorum corrumpunt, his qui substantias aliorum praediaque diripiunt. Hi enim ea quae extra nos, sed tamen quae nostra sunt auferunt; corruptores vero morum proprie nos ipsos decipiunt, quoniam divitiae hominum mores eorum sunt. Multum ergo distant damna morum a damnis tempora
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ipsos peccati morbus irrepit. & mors adplebes ꝑtran¬
sit. Scilic& uel dũ male docent. uł dũ faciunt praua. Ple¬
riq sacerdotes & derici praue uiuentes. forma ceteris in
malũ existunt qui bonis exemplũ eẽ debuer̃. hi enĩ quos¬
cũq exemplo male conuersationis suȩ ꝑdunt. de illis
rationẽ sine dubio reddituri s̃. Ex carnaliũ p̃positoꝵ exem¬
plo plerũq fit uita deterior subditorũ. & plebis merito fi¬
unt tales sacerdotes qui exemplo deteriori poplũ destruat᷑ n¬
ñ edificent. Ex merito eñĩ plebis ñ nũquã ep̃i de prauant᷑. qua¬
tinꝰ ꝓcliuius corruant qui se quunt᷑. Capite languercte.
cetera corporis mebra inficiuntur. Vnde & scrip̃tũ est. Ome
caput languidũ & om̃e cor merens. aplanta pedis usq
aduerticẽ non est in eo sanitas. Caput enĩ languidũ. doc¬
tor est agens peccatũ. Cuius malũ ad corpus ꝓueitur.
dũ eo uel peccante uel praue docente pestifer languor

Expanded text:
r ipsos peccati morbus irrepit, et mors ad plebes pertransit: scilicet vel dum mala docent, vel dum faciunt prava. Plerique sacerdotes et clerici prave viventes, forma caeteris in malum existunt, qui in bonis exemplum esse debuerunt. Hi enim quoscunque exemplo malae conversationis suae perdunt, de illis rationem sine dubio reddituri sunt. 3. Ex carnalium praepositorum exemplo plerumque fit vita deterior subditorum, et plebis merito fiunt tales sacerdotes, qui exemplo deteriore populum destruant, non aedificent. Ex merito enim plebis nonnunquam episcopi depravantur, quatenus proclivius corruant qui sequuntur. 4. Capite languente, caetera corporis membra inficiuntur. Unde et scriptum est: Omne caput languidum, et omne cor moerens, a planta pedis usque ad verticem non est in eo sanitas . Caput enim languidum doctor est agens peccatum, cujus malum ad corpus pervenit, dum eo vel peccante, vel prave docente, pestifer languor
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd uelit occulta uoluntas dĩ. seseq subditos debere. eẽ.
sũmis ordinationib: cognoscentes. humiliant ceruicẽ cor
uiti is subiacent. Hinc est qđ p̃ceptũ est dauid ñ ȩdifi¬
care uisibile tẽplũ qr sanguinũ uir belli frequentia e&̃.
sunt dediti. ne tẽplũ ȩdificent hoc est aecđam docere p̃su¬
mant. Non deb& honoris ducatũ suscipere. qui nescit
sub iectos tramite uite melioris pͣire. Neq enĩ quisq ad¬

Expanded text:
quid velit occulta voluntas Dei; seseque subditos debere esse quid velit occulta voluntas Dei; seseque subditos debere esse summis ordinationibus cognoscentes, humiliant cervicem cordvitiis subjacent. Hinc est quod praeceptum est David non aedificare visibile templum, quia sanguinum vir belli frequentia esset. sunt dediti, ne templum aedificent, hoc est, Ecclesiam docere praesumant. 2. Non debet honoris ducatum suscipere, qui nescit subjectos tramite vitae melioris praeire. Neque enim quisqua
Abbreviated transcription (Latin):
& crucifige mundo ꝑmortificationẽ ꝓpriȩ carnis deb&
& dispensationẽ ec desiastici ordinis. si ex dĩ uoluntate ꝓueneri
nolens quidem. sed humilis gubernandã suscipiat. Mults int̃¬
cipit satanas fraudib eos qui uitȩ & sensus utilitate prestan
nit᷑ rennuunt. consultus arbitrantes ociosã uitã degere quã
lucris animarũ insistere. Quod tam̃ decepti agunt ꝑ argu¬
m̃tũ diaboli fallentis eos ꝑspeciẽ boni. ut dũ illos apastora¬
li officio retrahit. ne quaquã ꝓficiant. qui eorũ uerbis
adq exemplis instrui poterant. Scĩ uiri ne quaquã occu¬
pationẽ scłariũ curas uppetunt. sed occulto ordine sibi
suꝑ inpositas gemunt. Et quã uis illas ꝑmeliorẽ inten¬
tionẽ fugiant. tam̃ ꝑ subditã m̃tẽ portant quas quidem
sũmopere siliceat uitare festinant. Sed tim̃tes occultã
dispensationẽ dĩ. suscipiunt qđ fugiunt. exercent qđ ui¬
tare noscuntur. Intrant enĩ ad cõr. & ibi consulunt

Expanded text:
 crucifigi mundo per mortificationem propriae carnis debet, et dispensationem ecclesiastici ordinis, si ex Dei voluntate provenerit, nolens quidem, sed humilis gubernandam suscipiat. 2. Multis intercipit Satanas fraudibus eos qui vitae et sensus utilitate praestannitur, renuunt, consultius arbitrantes otiosam vitam agere, quam lucris animarum insistere. Quod tamen decepti agunt per argumentum diaboli fallentis eos per speciem boni, ut dum illos a pastorali officio retrahit, nequaquam proficiant, qui eorum verbis atque exemplis instrui poterant. 3. Sancti viri nequaquam occupationum saecularium curas appetunt, sed occulto ordine sibi superimpositas gemunt. Et quamvis illas per meliorem intentionem fugiant, tamen per subditam 322 mentem portant. Quas quidem summopere, si liceat, vitare festinant; sed timentes occultam dispensationem Dei, suscipiunt quod fugiunt, exercent quod vitare noscuntur. Intrant enim ad cor, et ibi consulunt
Abbreviated transcription (Latin):
doctoris uitio. etiã ipsa uerax doctrina uilescit.
Et qui ñ uiuit sicut doc&. ipsam quã p̃dicat ueri¬
atẽ contẽptibilẽ facit. Arcus ꝑuersus est. lingua ma¬
strorũ docentiũ bene & uiuentiũ male. & ideo quasi
linguȩ ictu confodiunt. Qui bene doc& & male ui
tãquã aes aut crmbalũ sonũ facit aliis ipse tibia sibi
iman& insensualis. Quibene doc& & male uiuit. qđ dicit
bene uiuentib ꝓficit. qđ uero male uiuit seipsũ occidit.
ipsi et aliis utilis est. In digne aut̃ uiuens aliis quidẽ utilis
est loquendo. se aut̃ int̾ficit praue uiuendo. Ac ꝑhoc qđ
in illo mortuũ ẽ. ꝓpriũ eius est : qđ uero uiuit in eo id est¬
iiẽ. sacrũ misteriũ qđ est uitȩ alienũ est. Qui bene doa&
& male uiuit. uidet᷑ ut cereus aliis dũ bonũ exponit lucẽ
prestare. se uero inmalis suis cõsũmere atque extinguere.
Qui bene doc& & male uiuit. uidet᷑ bonũ malo coniungere. lu

Expanded text:
doctoris vita etiam ipsa verax doctrina vilescit; et qui non vivit sicut docet, ipsam, quam praedicat, veritatem contemptibilem facit. Arcus perversus est lingua magistrorum docentium bene, et viventium male: et ideo quasi ropriae linguae ictu confodiunt. Qui bene docet, et male vivit, tanquam aes, aut cymbalum, sonitum facit aliis, ipse tamen sibi manet insensualis. Qui bene docet, et male vivit, quod docet, bene viventibus proficit: quod vero male vivit, seipsum occidit. ipsi et aliis utile est. Indigne autem vivens, aliis quidem utilis est loquendo; se autem interficit male vivendo: ac per hoc quod in illo mortuum est, proprium ejus est; quod vero vivit in eo, id est, sacrum ministerium, quod est vitae, alienum est. 6. Qui bene docet, et male vivit, videtur, ut cereus, aliis, dum bona exponit, lucem praestare; se vero in malis suis consumere atque exstinguere. 7. Qui bene docet et male vivit, videtur bo
Abbreviated transcription (Latin):
uita in om̃i doctore ecdȩsi astico quid sequatur. quid doceat.
uomodo uiuat. Perqualitatẽ igit᷑ metalli doctrina ꝑfigu
Vsimilitudo patrũ. ꝑpondus humilitas designatur.

Expanded text:
ita in omni doctore ecclesiastico, quid sequatur, quid doceat, ita in omni doctore ecclesiastico, quid sequatur, quid doceat, quomodo vivat. Per qualitatem igitur metalli, doctrina; per figuram, similitudo patrum; per pondus, humilitas designatur.
Abbreviated transcription (Latin):
corrũpunt. isti sua ignauia iniquos corrigere nei¬
ciunt. Quid enĩ dicere poter̃. quid ipsi ñ didicerunt:
desinat locũ docendi suscipere. qui nescit docere. Igno¬
rantia quippe p̃sulũ. uitȩ ñ congruit sub iectorũ. Cȩcus
eñi si çȩco ducatũ p̃beat. ambo infoueã cadunt. Sacer¬
resistendo malis ꝑ uerbũ doctrinȩ defendere. De ooc
quã uita clarere deb& ecclesiasticus doctor. Nam doc¬
trina sine uita. arrogantẽ reddit. uita sine doctrina. in¬
utilem facit. Sacerdotis p̃dicatio operib confirmanda est.
ita ut qđ doc& uerbis instruat exemplis. Uera est enĩ illa doc¬
trina. quã uiuendi sequit᷑ forma. Nam nichil turpius est
enĩ p̃dicatio utilit̃ ꝓfertur. quando efficatit̃ ad implet᷑
Unusquisq doctor & bone actionis & bone p̃dicationis ha¬
Sed deb& iustus bene agere. ut sequent̃ possit bene docere.
Secut innũmisma metallũ & figura & pondus inquiritur.

Expanded text:
corrumpunt, isti sua ignavia iniquos corrigere nescorrumpunt, isti sua ignavia iniquos corrigere nesciunt. Qui Quid enim docere poterunt, quod ipsi non didicerunt? Desinat locum ducendi suscipere, qui nescit docere. Ignorantia quippe praesulum vitae non congruit subjectorum. Caecus enim si caeco ducatum praebeat, ambo in foveam cadunt . Sacer non valentes, resistendo malis, per verbum doctrinae defendere. Cquam vita clarere debet ecclesiasticus doctor. Nam doctrina sine vita arrogantem reddit, vita sine doctrina inutilem facit. 2. Sacerdotis praedicatio operibus confirmanda est, ita ut quod docet verbo, instruat exemplo. Vera est enim illa doctrina, quam vivendi sequitur forma. Nam nihil turpius est enim praedicatio utiliter profertur, quando efficaciter adimpletur. 3. Unusquisque doctor et bonae actionis, et bonae praedicationis hased praecedat justus bene agere, ut sequenter possit bene docere. Sicut in numismate metallum, figura et pondus inquiritur;
Abbreviated transcription (Latin):
uiat. Qui regim̃ sacerdotii contendit appetere. ante inse
discutiat siuita honori sit congrua. Quod si non discre¬
pat. humilit̾ ad id qđ uocat᷑ accedat. Reatũ quippe culpȩ
geminat. si quisq cũ culpa ad sacerdotale culm̃ aspirat.
nius cuiusq casus tanto maioris est criminis. quanto prius¬
quã caderet maioris erat uirtutis. Precedentiũ nãq mag¬
nitudo uirtutũ. crescit ad cumulũ sequentiũ delictorũ.
Pleriq sacerdotes. suȩ magis hutilitatis causa quã gregis
p̃eẽ desiderant. Nec ut p̃sint p̃sules fieri cupiunt. sed ma¬
gis ut diuites fiant & honorent᷑. Suscipiunt enĩ sublimita¬
tis culm̃ non pro pastorali regimine sed ꝓsolius honoris
petunt dignitatẽ. Dũ mali sacerdotes dõ ignorante non
fiant. tam̃ ignorant᷑ adõ ipso ꝓpheta testante. Principes
extiter̃ sed non cognoui. Sed hic nescire dĩ. reprobare est.
offitio retrahunt᷑. Illi enĩ exemplis suis uitã bonoꝵ

Expanded text:
ur. Qui regimen sacerdotii contendit appetere, ante in se discutiat, si vita honori sit congrua. Quod si non discrepat, humiliter ad id ad quod vocatur accedat. Reatum quippe culpae geminat, si quis cum culpa ad sacerdotale culmen aspirat. Uniuscujusque casus tanto majoris est criminis, quanto, priusquam caderet, majoris erat virtutis. Praecedentium namque magnitudo virtutum crescit ad cumulum sequentium delictorum. Plerique sacerdotes, suae magis utilitatis causa quam gregis, praeesse desiderant: nec ut prosint, praesules fieri cupiunt: sed magis, ut divites fiant et honorentur. Suscipiunt enim sublimitatis culmen, non pro pastorali regimine, sed pro solius regipetunt dignitatem. Dum mali sacerdotes Deo ignorante non fiant, tamen ignorantur a Deo, ipso per prophetam testante: Principes exstiterunt, sed non cognovi Ose, VIII. Sed hic nescire Dei, reprobare est, officio retrahuntur. Illi enim exemplis suis vitam bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
ait. cũ dño semꝑ erimꝰ. certũ est qđ eũ sine int̾missione uidebi¬
mus. Finis igit᷑ desideriorũ nr̃orũ xp̃s tunc erit qui sine fine ui¬
debit᷑. sine fastidio amaibit᷑. sine fatigitione lauidabit᷑ hoc
munus & hic effectus. hic actus ꝓfecto erit om̃ib sicut ipsai uitit
eterna cõmunis

Expanded text:
 Domino semper erimus , certum est quod eum sine intermissione videbimus. « Finis igitur desideriorum nostrorum Christus tunc erit, qui sine fine videbitur, sine fastidio amabitur, sine fatigatione laudabitur. Hoc munus, et hic affectus, hic actus profecto erit omnibus, sicut ipsa vita aeterna, communis
Abbreviated transcription (Latin):
Homines aut̃ post peccatũ idcirco reuertunt᷑ adueniã. ꝓpt̾ qđ ex
lutea materia pondus traxer̃ infirmitatis. Ideoq: ꝓinfirma carnis
conditione redituspat& homini: ad salutẽ. sicut & psalmus dicit
pse scit figm̃tũ nrm. mem̃to dñe qđ terrasumꝰ & iterũ. Memo¬
rare inquid quȩsit mea substantia. Postquã apostatȩ angłi ceci¬
der̃. reliqui ꝑseuerantia ȩternȩ beati tudinis solidatis: Uide
& post cęlicreationẽ in principio repetit᷑ fiat firmam̃tũ & uoca

Expanded text:
Homines autem post peccatum idcirco revertuntur ad veniam, propter quod ex Homines autem post peccatum idcirco revertuntur ad veniam, propter quod ex lutea materia pondus traxerunt infirmitatis, ideoque pro infirma carnis conditione, reditus patet homini ad salutem. Sicut et Psalmus dicit: Ipse scit figmentum nostrum. Memento, Domine, quod terra sumus; et iterum: Memorare, inquit, quae sit mea substantia. Postquam apostatae angeli ceciderunt, reliqui perseverantiam aeternae beatitudinis solidati sunt. Unde et post c
Abbreviated transcription (Latin):
est appellanda. Unde qđ maiores & studiosi ignoras se dixer̃.
periculosũ ualde est & suꝑfluũ si quicquid inde a nobis definiri
ullo modo p̃sumat᷑. cũ beatus augustinus deeo ipso futuro igne
ita docens dicere uideat᷑. Cũ enĩ defuture dãpnatione impiorũ
p̃mitteset dicens. uidicatis quippe his qui scripti nons in libro
uitȩ & in ȩternũ ignẽ missis. adiecit. Qui ignis cuius modi uel.
rerũ parte futurus sit hominẽ scire arbitror neminẽ. nisi
forte cui sp̃s diuinus ostendit

Expanded text:
est appellanda. Unde quod majores et studiosi se ignorasse dixerunt, periculosum valde et superfluum est, si quidquam inde a nobis definiri ullo modo praesumatur; cum beatus Augustinus de eo ipso igne sic docens, ita dicere videatur . Cum enim de futura damnatione impiorum m et terra. Iudicatis quippe his, qui scripti non sunt in libro uitae, et in aeternum ignem missis qui ignis cuius modi et in qua mundi uel rerum parte futurus sit, hominem scire arbitror neminem, nisi forte cui Spiritus diuinus ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
ruunt: qr de excelsis labunt᷑. Suꝑbia sicũt origo est
om̃iũ crimanũ : ita ruina cunctarũ uirtutũ. Ipsã est
enĩ inpeccato prima. ipsa in conflictu postrema
hȩc enĩ aut in exordio m̃tẽ ꝑpeccatũ ꝓsternit. aut no¬
uissime de uircutib dercit. Inde & om̃iũ peccatorũ est
maxima. qr tam ꝑuirtutes quã ꝑuitia humanã m̃tẽ
ext̾minat. Ibi cadit suꝑbia. ubi nascit̾. ut nonsit suꝑ¬
bis aliud culpet aliud poena. sed illa culpasit illis &
non sequitur aꝑta iactantia laudis. Ita ergo inculpa
p̃ponit᷑ suꝑbia arrogantiȩ. sicut p̃fertur origine
Plerũq ad elationis em̃dationẽ ꝓuidentia dĩ aliquo
casu nonnulli cadunt. Et ꝑ quod lapsum rep̾hensi a
miliant᷑. Vt uius ẽ. arro gantiũ quocũq uitio labi.
& humiles post casũ dõfieri. quã ꝑelationẽ suꝑbire

Expanded text:
ruunt, quia de excelso labuntur. 7. Superbia, sicut origo est ruunt, quia de excelso labuntur. 7. Superbia, sicut origo est omnium criminum, ita ruina cunctarum virtutum. Ipsa est enim in peccato prima, ipsa in conflictu postrema. Haec enim aut in exordio mentem per peccatum prosternit, aut novissime de virtutibus dejicit. Inde et omnium peccatorum est maxima, quia tam per virtutes quam per vitia humanam mentem exterminat. 8. Ibi cadere superbiam, ubi et nasci, ut non sit superbis aliud culpa, aliud poena, sed ipsa culpa sit illis enon sequitur aperta jactantia laudis. Ita ergo in culpa praeponitur superbia arrogantiae, sicut praefertur origine. 10. Plerumque ad elationis emendationem providentia Dei aliquo casu nonnulli cadunt, pro quo lapsu reprehensi a ilius est arroganti in quocunque vitio labi, et humilem pos
Abbreviated transcription (Latin):
pisest & tam̃ pensante dño suꝑbiȩ minor . ẽ. Sed qui
detinet᷑ suꝑbia & ñsentit. labitur carnis luxuria.
ut ꝑhac humiliatꝰ & a confusione exsurgat. & a suꝑ¬
bia. Omis pecccans suꝑbus est: eo quod faciendo ue¬
tita contẽptui habet diuina p̃cepta. Recte ergo
initiũ om̃is peccati suꝑbia. qr nisi p̃cesserit mandato¬
rũ dt̃ obȩdientia. trans gressionis ñsequit᷑ culpa.
Om̃is suꝑbia tanto inimo iac&: quanto sȩ in alto erigie.
⁊ antoq ꝓ fundius labit̾ : quanto excelsius eleuatũ
Qui inflantur suꝑbia : uento pascunt᷑. Unde & ꝓpheta
Om̃s inquit pastores tuos: pascit uentus. hoc ẽ suꝑbie ipis.
tate faciunt. Nam reuera sine humilitate uiris quȩ¬
ub& & sino caritate. in uitio deputat᷑. Merito suꝑbiȩ.
diabolus a suꝑna beatitudine corruit. Qui gͦ de uirtu¬
tib: extollunt̃ : diabolũ imitant᷑. ex inde grauius cor¬

Expanded text:
pis est. Et tamen, pensante Deo, superbia minor est. Sed qui pis est. Et tamen, pensante Deo, superbia minor est. Sed qui detinetur superbia, et non sentit, labitur in carnis luxuria: ut per hanc humiliatus, et a confusione surgat et a superbia. 2. Omnis peccans superbus est, eo quod faciendo vetita contemptui habeat divina praecepta. Recte ergo initium omnis peccati superbia , quia nisi praecesserit mandatorum Dei inobedientia, transgressionis non sequitur culpa. 3. Omnis superbia tanto in imo jacet, quanto in altum se erigit; tantoque profundius labitur, quanto excelsius elevatur. 4. Qui inflantur superbia, vento pascuntur. Unde et propheta: Omnes, inquit, pastores tuos pascit ventus , hoc est, superbiae tate faciunt. Nam revera sine humilitate virtus quaelibet, et sine charitate in vitio deputatur. 6. Merito superbiae diabolus a superna beatitudine corruit. Qui ergo de virtutibus attolluntur, diabolum imitantur; et exinde gravius cor
Abbreviated transcription (Latin):
uictoriã portat. Tristitiȩ merorẽ. Spes gaudii superat . & quẽ
turbata mens deexteriorib afficit. dulcedo interioris tranquilli
tatis linit: Aduersus inuidiã. p̃paratꝰ caritas. Et aduersus irȩ in¬
imitant᷑ suꝑbi. Aduersus quẽ opponit᷑ humilitas xp̃i. quia hu¬
miliant᷑ elati Principalium septẽ uitiorũ regina & mater
suꝑbia est. Cadẽq septẽ principalia multa dese parturiunt
uitia. quia sibim& quadã cognatione uingunt᷑ ut ex altero
alterũ oriat᷑. Sicut princeps septẽ uitiorũ suꝑbia nos
eoꝵ potestatib subdidit: ita xp̃s septi formigratia
plenus adominatu uitiorũ nos eruit. Ꝙ quos illa add¬
dicit: septimplici uitio. iste liberat septi formi grae
dono.
DE SUPERBIA.
mis ꝑsonis & primis assumit᷑ : seu qđ de oꝑe iustitiȩ
& uirtutis exorit᷑ minusq culpa eius sentit᷑. Luxuria
uero carnis ideo notabilis om̃ib est: quȩ statim ꝑse tur¬

Expanded text:
victoriam portat. Tristitiae moerorem spes aeterni gaudii superat; et quem victoriam portat. Tristitiae moerorem spes aeterni gaudii superat; et quem turbata mens de exterioribus afficit, dutatis lenit. 6. Adversus invidiam praeparetur charitas, et adversus irae inimitantur superbi, adversus quam opponitur humilitas Christi, qua humiliantur elati. 8. Principalium septem vitiorum regina et mater superbia est, eademque septem principalia multa de se parturiunt vitia, quae ita sibimet quadam cognatione junguntur, ut ex altero alterum oriatur. 9. Sicut princeps septem vitiorum superbia nos eorum potestatibus subdit, ita Christus septiformi gratia plenus a dominatu vitiorum nos eruit; et quos illa addicit septemplici vitio, iste liberat septiformis gratiae dono.De superbia. mis personis et primis assumitur, seu quod de opere justitiae et virtutis exoritur, minusque culpa ejus sentitur. Luxuria vero carnis 241 ideo notabilis omnibus est, quoniam statim per se tur