comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut iurauit dño uotum uouit
d̃o iacob. Scilicet ut sacͣmentum
religionis in carnis suȩ passione:psa
iepthe mandat ꝑnuntios regi filior
ammon: etiam boc dicit. Nonne
quȩcũq hereditabit tͥ chamos d̃s
ur̃a. hȩc hereditabimꝰ: Quod qui¬
dam latim sic int̃pretandum puta¬
uerunt: ut dicerent. Nonne quȩcũq
dedit tͥ inhereditatẽ camos ds̃ tuus.
hecpossideb̾: Ubiuideri potest con-¬
firmasse iepthe dm̃ istum qui uoca-¬
tur chamos: potuisse aliquid dare
in hereditatẽ cultorib suis. Qiidã
uͦ sic habentz Nonne quȩcũq posse¬
dit chamos ds̃ tuus: hȩc posside¬
bis: Ehoc ita sonat: quasi aliquid
potuerit possidere. An forte sedm hoc
dictum ẽ quod sub angłis constitutȩ
sunt gentes. iuxta canticum moysi famu¬
li dĩ : Nunqui dña gͦ ille angłs sub
quo erant filii ammon.chamos appel-¬
latꝰ ẽ: Quis hoc audeat affirmare:
cum possit intelligi scdm eius opini-¬
onem dictũ: quia putabat deũ suũ

Expanded text:
Sicut juravit Domino, votum vovit Sicut juravit Domino, votum vovit Deo Jacob : scilicet ut sacramentum religionis in carnis suae passione pro Jephte mandat per nuntios regi filiorum Ammon, etiam hoc dicit: Nonne quaecunque haereditabit tibi Chamos Deus uestra, haec hereditabimus? quod quidam latini sic interpretandum putauerunt, ut dicerent: nonne quaecumque dedit tibi in hereditate Chamos deus tuus, haec possidebis? ubi uideri potest confirmasse Iephte deum istum, qui uocatur Chamos, potuisse aliquid dare in hereditate cultoribus suis. quidam uero sic habent: nonne quaecumque possedit Chamos deus tuus, haec possidebis? et hoc ita sonat, quasi aliquid potuerit possidere. an forte secundum hoc dictum est, quod sub angelis constitutae sunt gentes iuxta canticum Moysi famuli dei? numquidnam ergo ille angelus, sub quo erant filii Ammon, Chamos appellatus est? quis hoc audeat adfirmare, cum possit intellegi secundum eius opinionem dictum, quia putabat deum suum
Abbreviated transcription (Latin):
ilii autem isrł peccatis uete-¬
ribꝰ iungentes noua: fecerũt
malum inconspectu dñi: ce serui¬
erunt idolis baalim ce astaroth ce
diis syriȩ. acsidonis. & moab. ce fili¬
orum ammon ce philistiim: dumi¬
seruntq dñm ce ñ colebant eum. Cõ¬
tra quos iratus:tradidit eos in ma-¬
nus philistiim cefiliorum amion.¬
& cetera. Adiecerunt gͥ filii ifrł de¬
seruire baalun &e diis alienis:tra¬
dunturq in manuᷤ filiorum ammon.
Tunc iepthe galadites fugiens a faciȩ
fr̃m suorum: constituit᷑ in pͥncipem
obpugnam filiorũ ammon. Qui re-¬
diens pꝰtriumphũ: immolauit filiã
quȩ sͥuictori prima occurrerat: Sic
enim uotum spoponderat: ut quic-¬
quid sibi pͥmum reũtenti occurreret᷑
dȩorum. abscendens. in gentibus pͥn-¬
cipatum accepit: qui omnia huma¬
nȩ salutis sacram̃ta tanqm iuratus
expleuit: & quasi filiamata carnem
ꝓpriam ꝓsalute israhelis dño obtu¬
lit. Iurasse enim patͥ: occubuisse umi¬
genitum legimꝰ: psalmo dicente:

Expanded text:
ilii autem Israhel peccatis veteribus iungentes nova fecerunt malum in conspectu Domini et servierunt idolis Baalim et Astharoth et diis Syriae ac Sidonis et Moab et filiorum Ammon et Philisthim dimiseruntque Dominum et non colebant eum contra quos iratus tradidit eos in manu Philisthim et filiorum Ammonet caetera. Adjecerunt igitur filii Israel deservire Baalim et diis alienis, tradebanturque in manus filiorum Ammon. Tunc Jephte Galaadites, fugiens a facie fratrum suorum, constituitur in principem ob pugnam filiorum Ammon, qui rediens post triumphum immolavit filiam, quae sibi victori prima occurrerat: sic enim votum spoponderat, ut quidquid sibi primum revertenti occurreret, aeorum abscedens, in gentibus principatum accepit, qui omnia humanae salutis sacramenta, tanquam juratus explevit, et, quasi filiam, ita carnem propriam pro salute Israelis Domino obtulit? Jurasse enim Patri occubuisse unigenitum legimus, Psalmo dicente:
Abbreviated transcription (Latin):
uiri xp̃s. & ipse ẽ caput corporis eccłȩ.
Deniq pꝰea qm eos liberauit iepthe ab
omnib inimicis. ñ eis factꝰ ẽ rex: ut intel¬
ligeremꝰ illud quod dictũ ẽ ad ꝓphetiam
potius ꝑtinuisse de xp̃o: quam adipsũ
ꝓpriȩ iepthȩ: de quo scͥptura narratio-¬
nem ita concludit: Et iudicauit
iepthe isrł sex annis ce mortuus ẽ iepthe
galaadites: ce sepultus ẽ in ciuitate sua
Iudicauit gͦ isrł sicut ceteri iudices:
ñ ibi regnauit ut pͥnceps: sicut hii qͥ re-¬
gnorum uoluminib continent᷑: Iam
uͦ quod postea qm eis idem iepthe dux
constitutꝰ ẽ misit nuntios ad hostes pͥus
pacis uerba portantes: illud ostendit᷑

Expanded text:
uiri Christus et ipse est caput corporis ecclesiae. uiri Christus et ipse est caput corporis ecclesiae. denique posteaquam eos liberauit Iephte ab omnibus inimicis, non eis factus est rex, ut intellegeremus illud quod dictum est ad prophetiam potius pertinuisse de Christo quam ad ipsum proprie Iephte, de quo scriptura narrationem ita concludit: et iudicauit Iephte Israhel sex annis; et mortuus est Iephte Galaadites et sepultus est in ciuitate sua Galaad. iudicauit ergo Israhel sicut ceteri iudices; non ibi regnauit ut princeps, sicut hi qui Regnorum uoluminibus continentur. Iam uero quod posteaquam eis idem Iephte dux constitutus est misit nuntios ad hostes prius pacis uerba portantes, illud ostenditur
Abbreviated transcription (Latin):
nimus adte: T anqm̃ dicerent iudȩi con¬
uersi adxp̃m Tunc uenimꝰ ut ꝑseque¬
rem᷑ mͦ uenimꝰ ut sequam᷑. Pfitentur etĩa
aduersus mimicos eum futurũ sͥ caput
Respondet ille. si eorum uicerit inimicosͥ
quod erit eis inpͥncipẽ: Quod gedeon
noluit: cumisrłitȩ uoluissent: Respon-¬
dit quippe illis. Princeps ũr dñs erit:
Rex enim nomine principis significat᷑:
quod non dum habebat gens illa tem-¬
pore iudicum: Cȩperunt autem habere
saulem & deinceps alios successores: qͥ
in libris regnorum leguntur: Nam in
deuteronomio cũ eis pͣcipitur qualem
debeant habere regem.si boc eis placue-¬
rit: ñ ibi rex. s pͥnceps appellatur. S qͦd
iste iepthȩ illũ figurabat qui uerus est
rex. quod etiã intitulo scͥptum fuit qͥ
crucieius affixus ẽ: quẽ pilatus delere
uł em̃dare ñ ausus ẽ. ideo credendum
ẽẽ dictũ. ero uobis in pͥncipẽ: Illi aut̃ẽ
dixerant. eris nobis in caput: qm caput

Expanded text:
uenimus ad te. tamquam dicerent Iudaei conuenimus ad te. tamquam dicerent Iudaei conuersi ad Christum: tunc uenimus, ut persequeremur, modo uenimus. ut sequamur. profitentur etiam aduersus inimicos eum futurum sibi caput. respondet ille, si eorum uicerit inimicos, quod erit eis in principem: quod Gedeon noluit, cum id Israhelitae noluissent. respondit quippe illis: princeps uester dominus erit. rex enim nomine principis significatur: quod nondum habebat gens illa tempore iudicum. coeperunt autem habere Saulem et deinceps alios eius successores, qui in libris Regnorum leguntur. nam in Deuteronomio cum eis praecipitur qualem debeant habere regem, si hoc eis placuerit, non ibi rex. sed princeps appellatur. sed quia iste Iephte illum figurabat. qui uerus est rex — quod etiam in titulo scriptum fuit, qui cruci eius adfixus est, quem Pilatus delere uel emendare non ausus est — ideo credendum est esse dictum: ero uobis in principem. illi autem dixerant: eris nobis in caput, quoniam caput
Abbreviated transcription (Latin):
buistis me &e eiecistis me de domo patͥs
mei: & emisistis me auob: E quid ẽ
quod uenistis qnͣdo tribulati estis:
Tale aliquid figuratũ ẽ in ioseph. quẽ
fr̃s uendentes abiecer̃: & cum fame tri-¬
bularent᷑ ad eius opem. miscdiamq
conuersi funt: Hicuͦ multo ampliꝰelu-¬
cet significatio futurorum: quod ñ ipsi
ꝓrsus fr̃s qui eiccer iepthe ad eum uene¬
runt: s galaad seniores ꝓunrũso illo po¬
pulo eidem supplicantes: sicut eadem
gens dr isrł siue in eis qui tunc fuer̃.
opem postea reu̾si sunt: ppło enim dr̃
inimico. siue in maiorib siue inposte¬
ris suis. longa odia tͣhenti atq seruãti
tandemq conu̾so. in eis qui tunc con-¬
u̾suri sunt: nonne uos odio habustis
me ce eiecistis me dedomo patͥs mei: hoc
enim eis uisũ ẽ qui ꝑsecuti sunt: quod
eiecer it. xp̃m dedomo dauid. inqua re¬
gni eius ñ erit finis: t dixerunt
semores galaad ad iepthe: Non sic mͦue

Expanded text:
buistis me et eiecistis me de domo patris buistis me et eiecistis me de domo patris mei et emisistis me a uobis? et quid est quod uenistis, quando tribulati estis? tale aliquid figuratum est in Ioseph, quem fratres uendentes abiecerunt et cum fame tribularentur ad eius opem misericordiamque conuersi sunt. hic uero multo amplius elucet significatio futurorum, quod non ipsi prorsus fratres qui eiecerunt Iephte ad eum uenerunt, sed Galaad seniores pro uniuerso illo populo eidem supplicantes. sicut eadem gens dicitur Israhel siue in eis qui tunc fueruntopem postea reuersi sunt. populo enim dicitur inimico siue in maioribus siue in posteris suis longa odia trahenti atque seruanti tandemque conuerso in eis qui tunc conuertendi sunt: nonne uos odio habuistis me et eiecistis me de domo patris mei? hoc enim eis uisum est qui persecuti sunt, quod eiecerunt Christum de domo Dauid, in qua regni eius non erit finis. Et dixerunt seniores Galaad ad Iephte: non sic; modo
Abbreviated transcription (Latin):
similem posteriora & nouissima tẽpora
accipienda sint. Int̾pretat᷑ autẽ gala ad
abiciens siue reuelatio: quorũ utrumq
satis apte huie rei congruit: quia qui¬
primo dñi xp̃m abiecerunt: eis pꝰea
reuelabitur. Quod uͦ contra filios ãmon
dux querebat᷑ iepthe. quibꝰ uictis libera¬
rentur: qui eo duce adu̾sus illos bellare
cupiebant: qm̃ int̾pretat᷑ ammon filiuᷤ
popłĩ mei. siue popłs meroris: ꝓfecto aut
illi signi ficantur inunici qui exipsa gen-
te ꝑseuerantes ininfidelitate p̃dicti st̃: aut
omnino omnes gehennȩ p̾destinati. ubi
erit eis fletꝰ & stridor dentiũ. tanqmpo-¬
pło meroris: quamqm popl̃s meroris
etiã diabolus. & angłi eius ñ inconue¬
nient̾ intelligant᷑: siue quia ȩternam
miseriam eis quos decipiunt ad quir̃t.
siue quia ce ipsi ȩt̃nȩ miseriȩ deputati
sunt: Elegant̃ sane ad expͥm̃dam mul¬
to euidentiꝰ ꝓphetiam: iepthȩ respondit
semiorib galaad. Nonne uos odio ha¬

Expanded text:
senilem posteriora et nouissima tempora accipienda sint. interpretatur autem Galaad "Abiciens" siue "Reuelatio". quorum utrumque satis apte huic rei congruit, quia primo dominum Christum abiecerunt eisque postea reuelabitur. Quod uero contra filios Ammon dux quaerebatur Iephte, quibus uictis liberarecupiebant, quoniam interpretatur Ammon Filius populi mei, sive Populus moeroris; profecto aut illi significantur inimici, qui ex ipsa gente perseverantes in infidelitate praedicti sunt; aut omnino omnes gehennae praedestinati, ubi erit eis fletus et stridor dentium , tanquam populo moeroris. Quanquam populus moeroris, etiam diabolus et angeli ejus non inconvenienter intelliguntur; sive quia aeternam miseriam eis quos desiue quia et ipsi aeternae miseriae deputati sunt. Eleganter sane ad exprimendam multo euidentius prophetiam Iephte respondit senioribus Galaad: nonne uos odio ha
Abbreviated transcription (Latin):
cumq exierit de ianuis domꝰ meȩ
obuiam mͥ inreu̾tendo me in pace a-
filiis ammon. & erit dño & offeram
eum in holo caustoma. Quẽ libet in hoc
loco cogitauerit iepthe scđm cogitati-¬
onẽ humanã: ñuidet᷑ unicam filiam
cogitasse: alioqnñ diceret cũ illam cer-¬
neret occurrisse: Heu me filia miimpe-¬
disti me: in offendicłm facta es in
occłis meis: Impedisti enim ita dictũ
ẽ tanqmͣ ad hoc se impeditũ indica-¬
uerit: ne illud quod cogitauerat im-¬
pleret: S quem potuit cogitare
pͥmitus occurrentẽ. qui filios alios
ñ habebat: An comugẽ cogitauit᷑:
&eut hoc fieret ds̃ noluit ce ut ñ re-¬
linqueret᷑ impunitũ ÷ ne quis dem-¬
ceps id auderet: ce ut magna ꝓuidẽ¬
tia ex hoc quoq ipso quod accidit sa-¬
cogitauit: & exeo quod nolenti con¬
tigit. Si enim conugem cogitauit:
con

Expanded text:
nuis domus meae in nuis domus meae in obviam mihi in revertendo me in pace a filiis Ammon, et erit Domino, et offeram eum holocaustoma. Quemlibet in hoc loco cogitaverit Jephte secundum cogitationem humanam, non videtur unicam filiam cogitasse; alioquin non diceret, cum illam cerneret occurrisse, Heu me, filia mea, impedisti me; in offendiculum facta es in oculis meis. Impedisti enim ita dictum est, tanquam ad hoc se impeditum indicaverit, ne illud quod cogitarat impleret. Sed quem potuit cogitare primitus occurrentem, qui filios alios non habebat? An conjugem cogitavit, et ut hoc fieret Deus noluit, et ut non relinqueret impunitum, ne quis deinceps id auderet; et ut magna providentia, ex hoc quoque ipso quod accidit, sacogitavit, et ex eo quod nolenti contigit. Si enim conjugem cogitavit, con
Abbreviated transcription (Latin):
laad. & abspecula galaadtransiit ad filioᷤᷤ
ammon: ꝓficientia significant᷑ mẽbra
xp̃i aduictoriã de inimicis reportandã.
Cala ad quippe: int̾pretat᷑ ab iciens: &
manasse necessitas: Transeundi sunt gͦ
aꝓficientibꝰ abicientes .i. contẽpnentes:
tͣnseunda & necessitas: ne forte cũ tran-¬
sierit qͥ profic̃ contempnentes. cedat ter-¬
rentib: transeunda etiam specula gala-¬
ad: qm̃ galaad etiã reuelatio int̃preta-¬
tur: Est aut̃ẽ specula altitudo. ad ꝓspi
endum. Specula itaq ga-¬
laad:
congruent̾ mͥuidetur
significare
suꝑbiam reuelationis: Unde dic̃ apłs:
extollar: Ergo ceipsatranseunda ẽ
id ẽ ñ ẽ in eamanendũ: ꝓpter caden-
diꝑicłm. His ꝑtransitis facile suꝑã-¬
tur inimici: qđ significat dicendo:
&e abspecula galaad transiit ad filios
ammon. De quib intmicis iam supͣ
dictum ẽ. Et uouit iepthȩ uotum
ce dix̃ Sitraditione tradidĩs mͥ fili-¬
os ammonminanumea: e erit. qui-¬

Expanded text:
d et ab specula Galaad ad trans filios Ammon, proficientia significantur membra Christi ad uictoriam de inimicis reportandam. Galaad quippe interpretatur "Abiciens", Manasse "Necessitas". transeundi sunt ergo a proficientibus abicientes, id est contemnentes, transeunda et necessitas, ne forte cum transierit qui proficit contemnentes cedat terrentibus, transeunda etiam specula Galaad, quoniam Galaad etiam "Reuelatio" interpretatur. est autem specula altitudo ad prospicendum. specula itaque Galaad congruenter mihi uidetur significare superbiam reuelationis: unde dicit apostextollar. ergo et ipsa transeunda est, id est non est in ea manendum propter cadendi periculum. his pertransitis facile superantur inimici: quod significat dicendo: et ab specula Galaad trans ad filios Ammon, de quibus inimicis iam supra dictum est. Et uouit Iephte uotum et dixit: si traditione tradideris mihi filios Ammon in manu mea, e
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtractare nunis longum ẽ festinantib
nob̃ Nident᷑ tam̃ mͥ sic intelligenda. qnͣ¬
tum attinet ad significationẽ futuroꝵ:
ut in eis adu̾tatur doctrinaxͥ Ammo¬
net nos quẽadmodũ sit ambulandũ
hoc ẽ uiuendũ: inter eos quiñ scd̃m
ꝓpositum uocati sunt. Nouit enimdo¬
minꝰ qui sunt eius. Iam uͦ quod cum

Expanded text:
pertractare nimis longum est, festinantibus nobis: videntur tamen mihi sic intelligenda, quantum attinet ad significationem futurorum, ut in eis advertatur doctrina Christi, admonens nos quemadmodum sit ambulandum, hoc est, vivendum inter eos qui non secundum propositum vocati sunt. Novit enim Dominus qui sunt ejus . Jam
Abbreviated transcription (Latin):
tempora ȩcclȩ in quib erant lugentes:
Quat riduo autem figurata ẽ eius uni-¬
uersitas: ꝓpter .iiii. partes orb̃. ꝑ quas
longe lateq diffusa ẽ. Ad historiȩ uͦ ꝓpri-¬
etatem ñ arbitror hoc decreuisse isrłitas:
nisi quia intelligebant in ea re iuditiũ
dĩ magis ad ꝑcutiendũ patrem fuisse de¬
ꝓmptũ: ne tale uouere sacͥficium dem¬
ceps ullus auderet: Nam quare luctꝰ
& lam̃tatio decerneret᷑: siuotum illud
leticiȩ fuit: Si autẽ illud quod popłs
effrẽ postea ab eodem iepthiȩ debellatꝰ
ẽ. adiuditiũ dĩ quod erit infine refe¬
rendũ ẽ: sicut ipse dñs dicit: eos qui
noluer̃ me regnare sͥ ad ducite & int̾fici
sunt. Sicut enim illi duo menses ꝓpter
.lx. dies. senarium numerũ sex ȩtatum
significant: ita ce ibi sex ies septenari¬
us ductus. hoc idem figurat: quantũ
ad sex ȩtates scłiꝑtinet: Sexies enim se-¬
pteni: quadraginta duo sunt: Necfru¬

Expanded text:
tempora Ecclesiae, in quibus erant beati lugentes. tempora Ecclesiae, in quibus erant beati lugentes. Quatriduo autem figurata est ejus universitas propter quatuor partes orbis, per quas longe lateque diffusa est. Ad historiae vero proprietatem, non arbitror hoc decrevisse Israelitas, nisi quia intelligebant in ea re judicium Dei magis ad percutiendum patrem fuisse depromptum, ne tale vovere sacrificium deinceps ullus auderet? Nam quare luctus et lamentatio decerneretur, si vo tum illud laetitiae fuit? Si autem et illud quod populus Ephrem postea ab eodem Jephte debellatus est, ad judicium Dei quod erit in fine referendum est, sicut ipse Dominus dicit. Eos qui noluerunt me regnare sibi, adducite et interficitsunt. Sicut enim illi duo menses propter sexaginta dies senarium numerum sex aetatum significant, ita et ibi sexies septenarius ductus hoc idem figurat, quantum ad sex aetates saeculi pertinet; sexies enim septem quadraginta duo sunt; nec fru
Abbreviated transcription (Latin):
sexta ętas scłi. dõ sexaginta dierum auir¬
ginitate dilatiopostulata ẽ. Ex omnibꝰ
quippe ȩtatib ȩccla congregat᷑ qua-¬
rum pͥma ẽ ab aclãusq ad iluuiũ. Se¬
cunda adiluio. idẽ anoe: usq ad
abraam: Tercia ab abraham: usq ad
dauidd. Quarta add̾: usq ad transmi¬
grationẽ in babiloniã Quinta ab hactͣns¬
migͣtione: usq ad uirginis partum. Sata
ginalia. tñ fuerant peccata deflenda:
ꝓpter quȩ uniu̾sa ipsa uirgo toto orbe
diffusa cotidiȩ dicit. Dimitte nobis
debita nr̃a. Eos autem .lxͣ. dies. duos
m̃ses maluit appellari: quantũ existimo.
ꝓpter duos homines: unũ ꝑquem mors:
alterũ ꝑ quẽ resurrectio mortuoꝵ᷑ ꝓpt̃ qͦs oẽ
in precepto in isrł: ex diebus in dies con¬
ueniebant lam̃tari filiam iepthȩ gala a¬
diten.iii. dies in anno: ñ puto signifi¬
care aliquid pꝰimpletum holo causto¬
ma quod erit inuitã ęt̾nam. s p̾terita

Expanded text:
sexta aetas saeculi, ideo sexaginta dierum a uirsexta aetas saeculi, ideo sexaginta dierum a uirginitate dilatio postulata est. ex omnibus quippe aetatibus ecclesia congregatur. quarum prima est ab Adam usque ad diluuium, secAbraham, tertia ab Abraham usque ad Dauid, quarta a Dauid usque ad transmigrationem in Babyloniam, quinta ab hac transmigratione usque ad uirginis partum, sextaginalia, tamen fuerant peccata deflenda; propter quae uniuersa ipsa uirgo toto orbe diffusa cotidie dicit: <et> dimitte nobis debita nostra. eosdem autem sexaginta dies duos menses maluit appellare, quantum existimo, propter duos homines: unum, per quem mors, alterum, per quem resurrectio mortuorum: propter in praecepto in Israel ex diebus in dies conveniebant lamentari filiam Jephte Galaaditen quatuor dies in anno, non puto significare aliquid post impletum holocaustoma, quod erit vitam aeternam; sed praeterita
Abbreviated transcription (Latin):
coniũx uirgo eẽ ñ potuit: in eo quod
filia potius occurrit & inulta ñ reman-¬
sit ꝓhibitum sacͥficium uouentis au-¬
datia ce uirginitas ȩccłȩ figuratũ ẽ: nec
abhorret auͦ quod filie nomine eadem
significatur ȩccła. Nam cuiꝰ alteriꝰ typũ
gerebat etiam illa mulier: cui pꝰ tactam
fimbriam suam sanate ait dñs: filia fi-¬
des tua tesaluam fecit. uade inpace:
E certe unde nullus ambigit: discipłos
suos ipse sponsi filios appellauit: se aꝑ-¬
tissime indicans sponsum: Non possũt
inquit ieiunare filii sponsi: qmͣ diu cũ
illis ẽ sponsus: Nemẽt autem dies: cũ
auferet᷑ ab eis sponsus: & tunc ieiuna¬
bunt. Holocaustoma gͦ erit ȩccł̃a quã
uirginẽ castam beatus apl̃s appellat:
quando in resurrectione mortuorum
fiet inumũsa quod scͥptum ẽ: ab sorta
ẽ mors inuictoria: tunc tradet regͣum
dõ patri quod regnum ipsa ȩccl̃a ẽ ipse
cuius figuram uouens ille gestabat:
S qm̃ tunc fiet. cũ completa fuerit

Expanded text:
coniux uirgo esse non potuit, in eo quod filia potius occurrit et inulta non remansit prohibitum sacrificium uouentis audacia et uirginitas ecclesiae figurata est. nec abhorret a uero, quod filiae nomine eadem significatur ecclesia; nam cuius alterius typum gerebat etiam illa mulier, cui post tactam fimbriam suam sanatae ait dominus: filia, fides tua te saluam fecit; uade in pace? et certe, unde nullus ambigit, discipulos suos ipse sponsi filios appellauit se apertissime indicans sponsum, non possunt, inquit, ieiunare filii sponsi, quamdiu cum illis est sponsus? uenient autem dies cum auferetur ab eis sponsus, et tunc ieiunabunt. holocaustoma ergo erit ecclesia, quam uirginem castam beatus apostolus appellat, quando in resurrectione mortuorum fiet in uniuersa, quod scriptum est: absorpta est mors in uictoriam; tunc tradet regnum deo et patri, quod regnum ipsa ecclesia est, ipse cuius figuram uouens ille gestabat. sed quoniam tunc fiet, cum completa fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
receptum dñi ad gedeon ut in castra mandia¬
nitarum descenderet ubi sominum quendam
narrare audiens confortatꝰ ẽ: ce ꝑ trecentos ui¬
ros castra madian fugauit:i
od gedeon misit nuntios moninem montẽ
esfraim: mandans ut defcenderent in occursũ
madian ⁊ occuparent aquas:
dianitarum cõprehendit: & uiros soccoth sibi
infultantes simul cum eis ad iunctis spims ac
tribul contriuit atq cõminust:¬
bi ifrłitȩ postulantes dñari sͥ gedeon ⁊ filios
eius: deder̃ ei in aures aureas quas tulerunt
de preda madianitarũ: unde fecit gedeon
ephod. ⁊ posuit illud in eruitate sua epbra:
quod fuit domui iplius inruinam:¬
filios deurorib suis. de concubina autẽ solũ
habebat abimelech¬
uod abunelech omnes fr̃s suos int̾fecit. ex¬
ceptosolo io atham filio bieroba al minino:
qui absconditus necẽ cuasit solus: ⁊ deparadi¬
ginate eiusdem ioathe ad uiros sichẽ plato¬

Expanded text:
eceptum Domini ad Gedeon, ut in castra Madianitarum descenderet, ubi somnium quemdam narrare audiens, confortatus est, et per trecentos viros castra Madian fugavit. od Gedeon misit nuntios in omnem montem Ephraim, mandans ut descenderent in occursum Madian, et occuparent aquas. dianos, comprehendit, et viros Sochoth sibi insultantes simul cum iis, adjunctis spinis ac tribulis, contrivit atque comminuitbi Israelitae postulantes dominari sibi Gedeon et filios ejus dederunt ei inaures aureas, quas tulerunt de praeda Madianitarum, unde fecit Gedeon efod, et posuit illud in civitate sua Ephra, quod fuit domui ipsius in ruinamfilios de uxoribus suis, de concubina autem solum habuit Abimelechuod Abimelech omnes fratres suos interfecit, excepto solo Joathan, filio Jerobaal minimo, qui absconditus necem evasit solus, et de paradigmate ejusdem Joathae ad viros Sichem prolato
Abbreviated transcription (Latin):
occidit. Euerso uͦ templomaximam
aduersariorũ suorum multitudinẽ
etiam ipse moriens strauit: & dñonr̃o
predicante. pauci explebe ifrłitica cre-¬
diderunt: innumertuͦ gentilium pplĩ
uiam uitȩ illo moriente secuti sunt.
Suꝑbos namq dum adbuc passibił
uiueret. ꝑtulit: apassibiliuͦ uita mor¬
tuus. strauit. Hunc gͦ samsontusemet¬
ipso dudum figuralit̃ expessit: qui
paucos quidem dum uiueret inte¬
remit: destructo autem demplo ho¬
stes innuieros cũ moreretur occtoit:
quia minirum dñs ab elatione suꝑ¬

Expanded text:
occidit; everso vero templo, maximam occidit; everso vero templo, maximam adversariorum suorum multitudinem etiam ipse moriens stravit. Et, Domino nostro praedicante, pauci ex plebe Israelitica crediderunt; innumeri vero gentium populi viam vitae illo moriente secuti sunt. Superbos namque, dum adhuc passibilis viveret, pertulit; a passibili vero vita mortuus, stravit. Hunc vero Sampson in semetipso dudum figuraliter expressit, qui paucos quidem dum viveret interemit; destructo autem templo, hostes innumeros, cum moreretur, occidit. Quia
Abbreviated transcription (Latin):
sepe mens recta cernit: nec tam̃ auden-
ter contra ꝑuersa se erigit: cerenitẽs
uincitur: dum hoc ipsum quod agit
duudicans. carnis suȩ delectatione
suꝑatur: Quia enim plerumq pͥus
ocłs contemplationis amittitur: de
post carnis desideria huius mundi
laboribꝰ animus subiugatur: testat᷑
sanson ab allophilis captus: quipost¬
qͣm ocłõs ꝑdidit ad molam deputa-¬
tus ẽ. Quia nimirum maligni sp̃s
pꝰqmͣ temptationũ stimulis intus
aciem contẽplationis effodiunt: fo¬
ris incͥcuitum laborũ mittunt: xx.
pnas quibus inntebatur do-¬
mus: alteramq earum dextra.
ce alteram leua denens: ait. Moriat᷑
anima mea cum philistiim. Concussisq
fortiter columpnis. cecidit domus suꝑ
omnes pͥncipes: & ceteram multitudi¬
nem quȩ ibi erat. Multoq plures int̾¬
fecit moriens: qmͣ antea uiuus occide¬
rat. & cetera. Cuius hoc locoꝑsamson
nisi redemptoris nr̃i ꝑsonasignatur:
Sanson enim dum uiueret: paucos

Expanded text:
sster contra perversa se erigit, et renitens vincitur, dum hoc ipsum quod tangit vel agit dijudicans, carnis suae delectatione superatur. Quia enim plerumque prius oculus contemplationis amittitur, et post carnis desideria hujus mundi laboribus animus subjugatur, testatur Samson ab allophquam oculos perdidit, ad molam deputatus est, quia nimirum maligni spiritus postquam tentationum stimulis intus aciem contemplationis effodiunt, foris in circuitum laborum mittuntur. nas quibus innitebatur domus, alteramque earum dextra, et alteram laeva tenens, ait: Moriatur anima mea cum Philistiim. Concussisque fortiter columnis, cecidit domus super omnes principes et caeteram multitudinem, quae ibi erat, multosque plures interfecit moriens, quam antea vivus occiderat, et reliqua. Cujus hoc loco per Sampson, nisi Redemptoris nostri, persona signatur? Sampson enim dum viveret, paucos
Abbreviated transcription (Latin):
dñi: ibi libertas. Habes gͦ. dñm dici etĩa
sp̃m sc̃m. Non enim unus: s unum sunt
tutem ẽẽ atq sapientiam: Legimus
etiam quia uirtus ẽ pater: sicut scri¬
tum ẽ. Tidebius filium hominis se¬
dentem ad dexterã uirtutis. Hic utiq¬
uintutem patrem dixit: cuius ad dexterã
filius sedet sicut babes: Dixit dñs dño
meo: sede ad dexteram meam. Uurtictẽ¬
etiam spm̃ scm: ipse dñs nuncupauit
dicens. Accipietis uirtutem adueni¬
entem inuos spm̃ scm̃: ipse enim sp̃s
uirtus ẽ. Saison autem cum appre¬
hendissent pbilistiim statim eruerũt
ocłos eius: ce duxerunt gazam un¬
ctum catenis: &e clausum in carcere
molere fecerunt. Sciendum ẽ quod
aliqndo prius oculus intellectꝰ obtun¬
diturͬ ce pꝰmodum captus animus
ꝑ exteriora desidia uagatur: ut ceca
mens quo ducitur nesciat᷑ &e carnis
suȩ illecebris sese libenter subdat:
Aliquando uͦ prius desideria carnis
ebulliãt: &e post longum usum illi-¬
citi oꝑis ocłm cordis claudunt. Nã

Expanded text:
ni, ibi libertas . Habes ergo Dominum. Dicit etiam Spiritum sanctum; non enim unus, sed unum sunt tutem esse atque sapientiam . Legimus etiam quod virtus est Pater, sicut scriptum est: Videbitis Filium hominis sedentem ad dexteram virtutis . Hic utiquvirtutem Patrem dixit, cujus ad dexteram Filius sedet sicut habet: Dixit Dominus Domino meo: Sede ad dexteram meam . Virts nuncupavit, dicens: Accipietis virtutem advenientem in vos Spiritu sancto: ipse enim Spiritus virtus est . Sampson autem cum apprehendissent Philistiim, statim eruerunt oculos ejus, et duxerunt Gazam vinctum catenis, et clausum in carcere molere fecerunt. Secundum est quod aliquando prius oculus obtunditur, et postmodum captus animus per exteriora desideria vagatur, ut caeca mens, quo ducatur nesciat, et carnis suae illecebris sese libenter subdat. Aliquando vero prius desideria carnis ebulliunt, et post longum usum illiciti operis oculum cordis claudunt. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
nia & abstinentia consecrati: quibusilla
intypo ȩcclȩ quȩ dñi pedes oleo ꝑfudat:
uerbi cȩlestis uestigia detergebat. Tunc
enim ce scđm carnem nouerat xp̃m. Isti
uidelicet crines de quib dicitur. capil¬
latura tua ut greges caprarum. ex illo
ietes naues tharsis quȩ fluctib super¬
natent mundi: &e dotum remigium sa¬
lutis ex hibeant. Cude ce in euglio dñs
nr̃. uisibiles capitis & intelligibiles ca¬
pillos quosdam ẽẽ significans: ait: S
cecapilli capitis ur̃i adeonumeratist᷑:
spalium uidelicet significans facta uir¬
tutum. Neq enim de capillis nrĩs cu¬
ra ẽ deo: qmqm &e iltud ñ absurdum
sit estimari: quia ꝓmaiestate diuina
Illud mͥ redundat cȩꝓficit: si bonorũ
oꝑum ꝑuigil testis. remunerationẽ głȩ
ait: Et si tonsus fuero: discedet ame uir¬
tus mea. Hoc de misterio ẽ: non nunc
lectionis seriem consideremus: supra ha¬
bes quia benedix̃ eum dñs: ce cȩpit sp̃s

Expanded text:
nia et abstinentia consecrati, quibus illa nia et abstinentia consecrati, quibus illa in typo Ecclesia, quae Domini pedes oleo perfuderat, Verbi coelestis vestigia detergebat ; tunc enim et secundum carnem noverat Christum. Isti videlicet crines, de quibus dicitur: Capillatura tua ut greges caprarum ; ex illo iete naves Tharsis, quae fluctibus supernatent mundi, et tutum remigium salutis exhibeant. 15. Unde et in Evangelio Dominus noster visibiles capitis et intelligibiles capillos quosdam esse significans, ait: Sed et capilli capitis vestri omnes numerati sunt , spiritalium videlicet significans facta virtutum; neque enim de capillis nostris cura est Deo. Quamquam et illud non absurdum sit aestimare, quia pro majestate divina Illud mihi redundat et proficit, si bonorum operum pervigil testis, remunerationem gloriait: Et si tonsus fuero, discedet a me virtus mea. Hoc de mysterio est. Nunc nos lectionis seriem consideremus. Supra habes, quia benedixit eum Dominus, et coepit spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
lam prebe ei ce alteram. Phanc enm in¬
iurie patientiã. qmͣ erudiunt sacͣm̃ta
baptismatis: de quibꝰdam strmulis ira-¬
cundiȩ triumphamꝰ: ut morte obita re-¬
surrectionis requiem consequamͣ. Ille ne
gͦ saison qui funes intextos neruis.
qui nouas restes sicut mollia fila dissol¬
uit: Ille enim samson qui crinum su¬
orum palo constricta defixo uincula ñ
sensit qmdiu habuit grãm sp̃alem: is
inqͣm postea qm sp̃s di discessit ab eo lon¬
ge mutatus abillosamson qui redit al¬
lophiloꝵ indutus exuuiis. in mulieris
gembus uirtutis suȩ degener colligatꝰ
& captus iniusto crine tondetur. Tantũ¬
ne gͦ mom̃ti crines habuere capitis. ut
manentib his uirtus inuicta duraret:
tonso autem capite fortitudo omnis sub
iecta solueretur:: Non ita: ut tantam
utm corporaliũ capillorum pudemus:
Sunt quidam crines religionis & fidi:
crines nazarei in lege ꝑfecti᷑ in parsimo¬

Expanded text:
lam, praebe ei et alteram . Per hanc enim inlam, praebe ei et alteram . Per hanc enim injuriarum patientiam, quam erudiunt sacramenta baptismatis, de quibusdam stimulis iracundiae triumphamus; ut morte obita, resurrectionis requiem consequamur. 13. Illene ergo Samson, qui funes intextos nervis, qui novas restes sicut mollia fila dissolvit? Illene Samson qui crinium suorum palo constricta defixo vincla non sensit, quamdiu habuit gratiam spiritalem? Is, inquam, posteaquam Spiritus Dei discessit ab eo, longe mutatus ab illo Samsone, qui rediit Allophylorum indutus exuvias, in muliebribus genibus virtutis suae degener, palpatus et captus sacro crine tondetur ? 14. Tantumne ergo momenti crines habuere capitis, ut manentibus his, virtus invicta duraret: tonso autem capite, fortitudo omnis viri 637 subito solveretur? Non ita est, ut tantam vim corporalium capillorum putemus. Sunt quidam crines religionis et fidei: crines Nazaraei in Lege perfecti, in parcimo
Abbreviated transcription (Latin):
iudȩos occidit: s in eomel quasi in fi¬
gura redim̃dȩ hereditatis inuenit: ut
trigita uiros. Nec enim potuerat uicto¬
riã non denere: qui sacͣmenta cernebat.
Accipiunt itaq instolis premium sapi¬
entiȩ conu̾sationis insigne: qui absoluũt
cerenuntiant quȩstionẽ. Rursus hic alio
obruuntur misterio: quia uxor eius
aufertur: ce ideo uulpes incendunt ma-¬
iterum dicit incanticis canticorum
Bene pusillas umeas dixit: quia maio¬
res uineas ext̃minare ñ poterant: Licet
fortibus & diabolus sit pusillus. Ergo
ille ut cõpendium faciamus historiȩ
suo enim dempore totius lectionis di¬
lectus adño. ille nazare¬
us in
lege: inuictꝰ gͦ samson atq ita insupa¬
bilis ut maxilla asim uiros mille ꝑcu¬
teret: ita plenus grẽ cȩlestis. ut etiam
ad miracłm conferas. siue admistertum
uertas: quo di popłs foret humilitate
gentilis. & requies ce triumphus iuxta
quod scͥptum ẽ: qui te ꝑcusserit in maxil-¬

Expanded text:
Judaeus occidit, sed in eo mel quasi in fiJudaeus occidit, sed in eo mel quasi in figura redimendae haereditatis invenit; ut triginta viros . Neque enim potuerat victoriam non tenere, qui sacramenta cernebat. Accipiunt itaque in stolis praemium sapientiae, conversationis insigne, qui absolvunt et renuntiant quaestionem. 11. Rursus hic alia oboriuntur mysteria, quod uxor ejus aufertur; et ideo vulpes incendunt maiterum dicit in Canticis canticorum:Cant. II, 15. Bene pusillas dixit; quia majores vineas exterminare non poterant, licet fortibus et diabolus sit pusillus. 12. Ergo ille ut compendium faciamus historiae; suo enim tempori totius lectionis dilectus a Domino, ille Nazaraeus in Lege. Invictus ergo Samson, atque ita insuperabilis, ut in maxilla asini viros mille percuteret: ita plenus gratiae coelestis, ut etiam ad miraculum conferas, sive ad mysterium vertas, quod in populi foret humilitate gentilis et requies et triumphus. Juxta quod scriptum est: Qui te percusserit in maxil
Abbreviated transcription (Latin):
te exiuit esca ce depotente exiunit dulce:
demq eousq mistica: ut tribus diebus
eius reuelatio quȩxeretur: quȩ ñ potu¬
it nisi ꝑfidem eccl̃ȩ die septima. comple¬
to legis dempore post passionem dñi re-¬
uelari. Sic enim habes quia & apłr idõ
ñ intelligebant: quia ih̃s ñdum fuerat
honorificatus. Quid inquit dulciꝰ mel¬
le: ce quid fortius leone: At ille respon¬
dit. Si ñ domuissetis uitulam meam:¬
ñ inuenissetis quȩstionẽ meam. O diui¬
num misterium: o euidens sacͣmentũ:
euasimus int̾emptorẽ: ñ potentem ui-¬
cimus. Ibi nunc cibꝰ uitȩ ẽ. ubi erat an-¬
dea misera fames mortis: insalutem
ꝑicula: insuauitatẽ amaritudo conuer¬
titur: Gr̃a ex offensione ꝓcessit: poten¬
tia ex infirmitate: uita de morte. Qui
contrario putent fundari ñ potuisse
comugium: nisi occiso leone de tribu
iuda: Et ideo corpore eius hoc ẽ ȩccła
derunt. Hunc gͦ leonem samson qͣsi

Expanded text:
ti exivit esca, et de potente exivit dulce. ti exivit esca, et de potente exivit dulce. Denique eo usque mystica, ut tribus diebus ejus revelatio quaereretur, quae non potuit, nisi per fidem Ecclesiae, die septima, completo legis tempore, post passionem Domini revelari. Sic enim habes, quia et apostoli ideo non intelligebant, quia Jesus nondum fuerat honorificatus. Quid, inquit, dulcius melle? et quid fortius leone? Ad quae ille respondit: Si non domuissetis non invenissetis quaestionem meam . O divinum mysterium! O evidens sacramentum! Evasimus interemptorem, potentem vicimus. Ibi nunc cibus vitae est, ubi erat ante miserae fames mortis. In salutem pericula, in suavitatem amaritudo convertitur. Gratia ex offensione processit, potentia ex infirmitate, vita de morte. 9. Sunt tamen qui e contrario putent fundari 636 non potuisse conjugium, nisi occiso leone de tribu Juda: et ideo in corpore ejus, hoc est, Ecclesiae, derunt. Hunc igitur leonem Samson quasi
Abbreviated transcription (Latin):
uxorem: qmͣ pater eius acmaterut scͥptũ
ẽ ignorabant: quia a domino ẽ. Meritoq
fortior ceteris habebatur: quia eum sp̃s
dñi dirigebat: quo duce solus. nunc
aliemgenarũ fugabat popłos: nunc
leonem morsu miiolabił. fortitudine.
insuꝑabilis discerptum manibus di-¬
uidebat: utinam tam cautus ad ser-¬
uandam grãm: qmͣ fortis ad suꝑan-¬
dam bestiam: V fortasse hoc non solum
uirtutis miracłm: s etiam sapientiȩ mi¬
sterium. ꝓphetiȩ oraculum fuit: Neq
enim otiosum uidetur: quod cum
tenderet ad misterium nuptiarum.
leo rugiens occurrit ei: quẽ manibus
ille discerp̾it: incuius corpore conu-¬
bio potiturꝰ optato. cong̾gationẽ apũ
repperit: ce mel sustulit de ore eius: qͦd¬
ce patri edendum tribuit & matri. Ha¬
bebat ppls gentium mella qui credidit:
qui ppłs feritatis erat antea: nunc xp̃i ẽ:
Nec ipsa uacat quȩstio sacͣmentis. qmͣ
ꝓposuit satellitibus suis dicens: deedẽ¬

Expanded text:
uxorem, quod pater ejus ac mater ut scriptum uxorem, quod pater ejus ac mater ut scriptum est, ignorabant, quoniam a Domino est, meritoque fortior caeteris habebDomini dirigebat, quo duce, solus nunc alienigenarum fugabat populos, nunc leonem morsu inviolabilis, fortitudine insuperabilis, discerptum manibus diidebat . Utinam tam cautus ad servandam gratiam, quam fortis ad superandam bestiam! 6. Et fortasse hoc non solum virtutis miraculum, sed etiam sapientiae mysterium, prophetiae oraculum fuit. Neque enim otiosum videtur quod cum tenderet ad mysterium nuptiarum, leo rugiens occille discerpsit; in cujus corpore connubio potiturus optato, congregationem apum reperit, et mel sustulit de ore ejus, quod patri edendum tribuit et matri. Habebat populus gentium mella, quia credidit, qui corpus feritatis erat ante, nunc Christi est. Nec ipsa vacat quaestio sacramentis, quam proposuit satellitibus suis, dicens: De eden
Abbreviated transcription (Latin):
postibꝰ suis ce sera: impositasq humeris
suis. portauit aduerticẽ montis. qui res¬
picit hebron. & reliqua. Quem hoc in
facto. nͥ redemptorẽ nr̃m samson ille sign¬
ficat: Quid gara ciuitas. nͥ infernum¬
designat: Quid ꝑphilisteos: nisiiudȩ¬
orum ꝑfidia ꝑmonstratur: Qui cum
mortuum dñm uiderent: enisq corpꝰ
insepulcro iam positum: custodes ilico
deputauer: &e eum qui auctor uite cla-¬
ruerat: in inferni claustris retentum.
quasi saison in gaza se deprehendisse
letati sunt. Samson uͦ nocte mectia non
solum exiit: s etiam portas ciuitatis ab-¬
stulit: quia redemptornr uidelicet an¬
te lucem resurgens. ñ solum liber de
inferno exiit᷑: s etiam ipsa inferni clau-¬
stra destruxit: portas tulit: ce montis
uerticẽ subiit: quia surgendo claustra
inferni abstulit: &e ascendendo cȩlorum
regna penetrauit. Samson diuina ꝓmis-¬
sione generatus: spm comitãtem habe¬
in castra. Et ideo futurũ preuidens sa-¬
cram̃tum: ut ex alienigenis poscebat

Expanded text:
ostibus suis et sera, impositasque humeris suis portavit ad verticem montis, qui respicit Hebron, et reliqua. Quem in hoc facto, nisi Redemptorem nostrum, Sampson ille significat? Quid Gaza civitas, nisi infernum, signat? Quid per Philistaeos, nisi Judaeorum perfidia, demonstratur? qui cum mortuum Dominum viderent, ejusque corpus in sepulcro jam positum, custodes illico deputaverunt et eum, qui auctor vitae claruerat, in inferni claustris retentum, quasi Sampson in Gaza, se deprehendisse jactati sunt. Sampson vero nocte media non solum exiit, sed etiam portas civitatis tulit; quia Redemptor noster videlicet ante lucem resurgens, non solum liber de inferno exiit, sed ipsa etiam inferni claustra destruxit, portas tulit, et montis verticem subiit, quia surgendo claustra inferni abstulit, et ascendendo coelorum regna penetravit. Sampson divina promissione generatur, spiritum comitantem habein castra; et ideo futurum praevidens sacramentum, ex alienigenis poscebat
Abbreviated transcription (Latin):
uiuendo sustinuit: simul omnes mo¬
riendo ꝓstrauit: Iam uͦ reliqua eius
quod ei mulier subdola caput rase-¬
rit. ce allophilis illudendũ tradide-¬
rit: quod captiuatus ẽ: quod ceca¬
tus ẽ. quod ad molam deputatus
ẽ: in his enim ñ xp̃s. s illi figurant᷑.
plicãtur. Uir enim in nob̃ sensus ra-¬
tionalis intelligitur: caro autem quasi
intypo mulieris accipitur. Si enim mu-¬
lieriid ẽ carni nr̃ȩ blandiente libidi-¬
ne uel reliquis malis oꝑibus consen¬
serimus: gr̃a sp̃s quȩ natarei crine
significatur nudati expoliamuratq
incisa coma. diabolus illudit. S ed
quid ẽ quod samson ille ab allophilis
postqmͣ temptationũ stimulis intus
aciem contemplationis effodiunt:
foris hominem incircuitũ laborum
mittunt: Sicut iam supradictum
ẽ: Quod si aliquando idẽ homo agen¬
do pęnitentiam redeat: illi uͦ coma re-¬
ducitur id ẽ grã reflorescente reparat᷑
ad uirtutem: Demnde cupiditatis ac

Expanded text:
vivendo sustinuit, simul omnes movivendo sustinuit, simul omnes moriendo prostravit. Jam reliqua ejus quod ei mulier subdola caput raserit, et allophylis illudendum tradiderit, quod captivatus est, quod caecatus est, quod ad molam deputatus est: in his non Christus, sed illi figurantur plicantur. Vir enim in nobis sensus rationalis intelligitur, caro autem quasi in typo mulieris accipitur. Si enim mulieri, id est, carni nostrae blandiente libidine vel reliquis malis operibus cesserimus, gratia spiritus, quae Nazaraei crine significatur, nudati exspoliamur atque incisa coma, diabolus illudit. Sed quid est quod Sampson ille ab Allophylis postquam tentationum stimulis intus aciem contemplationis effodiunt, foris hominem in circuitum laborum mittunt? sicut jam supra dictum est. Quod si aliquando idem homo agendo poenitentiam redeat, ille velut coma reducitur, id est, gratia reflorescente reparatur ad virtutem; deinde, cupiditatis ac
Abbreviated transcription (Latin):
Uere enim hic sol iustitiȩ ẽ: qui om¬
nium credentium mentes cȩlesti lu-¬
mine clarificat. Hic uere natareus
ce sc̃s di: cuius in similitudinẽ ille na-¬
tareus ẽ nuncupatꝰ. Iste gͦ cum tende-
ret ad misterium nuptiarum leo xu¬
giens occurritei: S quis pͥmum
erat in samson. obuium leonem ne-¬
cans. cum petendȩ uxoris causa ad ali-¬
engenas tenderet: nisi xp̃e qui eccle-¬
dete quia ego uici mundum: Quid
sibi uult exore leonis occisi fauus ex¬
tractus: nisi quia ut conspicimꝰ leges
ante fremuerant: nunc iam ꝑempta
feritate dulcedini eugłicȩ predican-¬
dȩ. etiam munim̃ta prebent: Item
quid in semet ipso expressit quod pau-¬
cos quidem dum uiueret interemit:
destructo autem templo hostes innu-¬
meros cum moreretur: occidit: Quia
nimirum dñs ab elatione in fidelita¬
tis paucos cum uiueret plures uͦcũ
templum sui corporis solueretur ex¬
tinxit: atq eleccos exgentibus quos

Expanded text:
. Vere enim hic sol justitiae est, qui om. Vere enim hic sol justitiae est, qui omnium credentium mentes coelesti lumine clarificat; hic vere Nazaraeus et sanctus Dei, cujus in similitudinem ille Nazaraeus est nuncupatus. Isteret ad mysterium nuptiarum, leo rugiens occurrit ei. Sed quis primum erat in Samson obvium leonem necans, cum petendae uxoris causa ad alienigenas tenderet, nisi Christus, qui, Eccledete, quia ego vici mundum ? Quid sibi vult ex ore ejusdem leonis occisi favus mellis extractus, nisi quia ut conspicimus leges stum fremuerunt, nunc jam, perempta feritate, dulcedini evangelicae praedicandae etiam munimina praebent? Item quid in semetipso expressit quod paucos quidem dum viveret interemit, destructo autem templo, hostes multos cum moreretur occidit? Quia nimirum Dominus ab elatione infidelitatis paucos cum viveret, plures vero cum templum sui corporis solveretur, extinxit, atque elatos ex gentibus, quos
Abbreviated transcription (Latin):
extinxit: atq electos exgentib quos
uurendo sustinuit: simul omnes mo¬
riendo ꝓstrauit. Et ut breuiter si¬
mul omnia quȩ desamson dicta
sunt colligam: allegoricȩ samson
quõdam dñinazareus. habet qͥd¬
dam intypum xp̃i gestum. Primũ
quod ab angło natuitas eius an¬
nunciatur: deinceps qm̃ nazareus
dicitur: ceipse liberat isrł debostibꝰ:
postremo quod templum illorum
subuertit: & ꝑierunt multa milia ho¬
minum qui illum illuserunt. Na¬
tiuitas ista sanson quȩ ꝑ angłm
annuntiatur: similitudinẽ habet
primum ꝓpharum. qui natiuitatem
dñi scd̃m carnem annuntiauerunt:
deinceps etiam angłi qui ad mariã
loquitur dicens: maria inuenisti
grãm ante conspectum dñi: & accepi-¬
sti in utero &e paries filium. & uocabi¬
tur nomen eius emmanuel: hic enĩ
saluum faciet popłm suum apecca-¬
tis eorum. Samson autem int̾pre-¬
tatur sol. S quia ce redemptornr̃
sol appelletur: audi ipsum dnĩn iħm
uob sol iustitiȩ: & sanitas inpenins eiꝰ:

Expanded text:
exstinxit, atque electos ex gentibus, quos vivendo sustinuit, simul omnes moriendo prostravit. Et ut breviter simul omnia quae de Sampson dicta sunt colligam, allegorice Sampson, quondam Domini Nazaraeus, habet quidam in typum Christi gestum. Primum, quod ab angelo nativitas ejus annuntiatur. Deinceps, quoniam Nazaraeus dicitur, et ipse liberat Israel de hostibus. Postremo, quod templum illorum subvertit, et perierunt multa millia hominum, qui illum illuserunt. Nativitas ista Sampson, quae per angelum annuntiatur, similitudinem habet primum prophetarum, qui nativitatem Domini secundum carnem annuntiaverunt; deinceps etiam angeli, qui ad Mariam loquitur, dicens: Maria, invenisti gratiam ante conspectum Domini, et accepisti in utero, et paries filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel; hic enim salvum faciet populum a peccatis eorum . Sampson autem interpretatur, sol. Sed quia et Redemptor noster sol appellatur, audi ipsum Dominum Jevobis sol justitiae, et sanitas in pennis ejus
Abbreviated transcription (Latin):
lum. Et hoc nemo intelligit: insi qͥ
audire consueuit. Hȩc enimuis ge-¬
neralis omnium locutionũ: ut quẽ
admodũ ipse linguȩ ñ intelligunt᷑:
nisi audiendo uł legendo discantur:
sguentãq maxillam id ẽ madibulam
hic ꝑ maxillam asini. nisi predicatorũ
ȩccłȩ ꝑsonȩ signantur: Redemptor
enim nr̃ simplicitatẽ atq patientiã
p̾dicantium suȩ manu uirtutis tenẽs.
auitiis carnalibus int̾fecit: & maxil-
la interram ꝓiecta. pꝰmodum aquas
fudit: quia data morti p̾dicatorum
corpora. magna ppłis monstrauerũt
miracła:
Ait ibi mulierẽ merecri-¬
cem. ingrerssusq: ẽ ad eam. Quod cũ
audissent philistiim. &e ꝑ crebuisset
apudeos intrasse urbem samson: cir¬
cundederunt eum inpositis inporta
ciuitatis custodibus: &e ibi totanocte
cum silentio prestolantes: ut facto mane
exeuntem o cciderent. Dormiuit sam

Expanded text:
lum; et hoc nemo intellegit, nisi qui lum; et hoc nemo intellegit, nisi qui audire consueuit. haec est enim uis geneadmodum ipsae linguae, non intelligantur, nisi audiendo vel legendo discantur. Inventamque maxillam, id est, mandibulam,hic per maxillam asini, nisi praedicatorum Ecclesiae personae signantur? Redemptor enim noster simplicitatem atque patientiam praedicantium suae manu virtutis tenens a vitiis suis carnalibus interfecla in terram projecta postmodum aquas fudit: quia data morti praedicatorum corpora magna populis monstravere miracula. vidit ibi mulierem meretricem, ingressusque est ad eam. Quod cum audissent Philistiim, et percrebuisset apud eos intrasse urbem Samson, circumdederunt eum, positis in porta civitatis custodibus, et ibi tota nocte cum silentio praestolantes, ut, facto mane, exeuntem occiderent. Et m
Abbreviated transcription (Latin):
scenderunt gͦ tria milia uiroꝵ
de uida ad specum silicis echã:
dixeruntq adsamson. Nescis
quod philistiim imperent nob̃. qua-¬
re hoc facere uoluisti: Quibus ille
ait. Sicut fecerunt mͥ: sic feci eis: Liga¬
re inquiunt te uenimus: ce tradere
in manus philistinor. Iurate mͥ ait :¬
Quid ẽ quod ait samsonuiris iuda:
iurate mͥne int̾ficiatis me uos. cetra¬
dite me eis: ne forte occurratis in me
uos: Quã locutionẽ ita ñ nulli inter¬
p̃tati sunt ne forte ueniatis adu̾sum
meuos: s hoc eumne abhis int̾fice¬
retur dixisse illud indicat᷑ quod in
regnorum scͥptum ẽ iubente salomone
ut homo occideretur. ce dicente uade
occurre illi: quod ideo ñ intelligitur
quia ñ ẽ consuetuduns apud nos ita
dici. Sic enim quod militares potesta¬
tes dicunt. uade alleua illum. ce signi-¬
ficat occide illum: quis intelligat nsi
qui illius locutionis consuetudmẽ
nouit. Solet & uulgoapud nos dici.
conpendiauit illi: quod ẽ occidit il¬

Expanded text:
scenderunt ergo tria millia virorum de Juda ad specum silicis Etham, dixeruntque ad Sampson: Nescis, quod Philistiim imperent nobis? Quare hoc facere voluisti? Quibait: Sicut fecerunt mihi, feci eis. Ligare, inquiunt, te venimus, et tradere in manus Philisthinorum. QuiQuid est quod ait Samson uiris Juda: iurate mihi ne interficiatis me uos: et tradite me eis, ne forte occurratis in me uos? quam locutionem ita nonnulli interpretati sunt: ne forte ueniatis aduersum me uos. sed hoc eum ne ab his interficeretur dixisse illud indicat, quod in Regnorum libro scriptum est iubente Salomone ut homo occideretur et dicente: uade, occurre illi. quod ideo non intellegitur, quia non est consuetudinis apud nos ita dici. sic enim quod militares potestates dicunt: uade, alleua illum, et significat "occide illum", quis intellegat, nisi qui illius locutionis consuetudinem nouit? solet et uulgo apud nos dici: conpendiauit illi, quod est occidit il