comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
munde: exi ab homine que istã scͥp¬
turam hab&. Pꝰ ip̃m teadiuro uerũ
ne amplius introeas in eam amen
alleluia. & orans atq complicans:
supplicib tradidit deportandam. Qd
plura: Nec dum itineris medii spa¬
cia confecerant: cum ecce furcifer il¬
le. frendens atq ẽiulans prius egres¬
sus est ex obsessa quam calcarent do
pore beati uiri longe lateq fama.
nomenq enituit: ut qui sc̃s iam ha¬
bebatur indigenis. potens etiã & ue¬
re apłicus porro genitis haberetur:
Mater familias quondã siagria. nunc
mosinam mat̾. cum graui obsessa
incõmodo. iamiãq haberetur a me¬
dicis desꝑata: epłam beati uiri que
casu ad eam delata ꝑuenerat. de arma¬
riolo sibi uice dextere beati uiri exos¬
culandam p̃cepit attingi. Cumq cõ¬
prehensa contactis ex eadem cum ora¬
tione oculis. lacrimis quoq. haut mi¬
nime decidius infeciss&: ori dehinc
insertam aliqͣntisꝑ dentib cum oratõ¬
ne constringens: mox recuꝑata sam¬

Expanded text:
mine, quae istam scripturam secum habet. Per ipsum te adiuro rerum ue amplius introeas in eam. Amen. Alleluia. Et orans atque conplicans, subplicibus tradidit deportandam. Quid plura? Necdum itineris medii spatia confecerant, cum ecce ! furcifer ille frendens atque eiulans prius egressus est ex obsessa, quam calcarent dompore beati viri longe lateque fama nomenque enituit, ut qui sanctus iam habebatur indigenis, potens etiam et vere apostolicus porrogenitis haberetur. Materfamilias quondam Siagria nunc elymosinam mater, cum gravi obsessa incommodo iam iamque haberetur a medicis desperata, epistolam beati viri, quae casu ad eam delata pervenerat, de amariolo sibi vice dextere beati viri exosculandam praecepit adtingi. Cumque adprehensam, contactis ex eadem cum oratione oculis, lacrimis quoque haut minime deciduis infecisset, ori dehinc insertam aliquantisper dentibus cum oratione constringens, mox, recuperata san
Abbreviated transcription (Latin):
uum &ait. Quid tu hic helias uelut
notans eum timoris & fuge: quid tu
inquit hic hellas: Nutasne fugisti:
& furor te unius muliercule ꝓfugũ
fecit: Obi est illa constantia: ubi lib̾¬
tas: Disce de cetero. non tibi ip̃i confi¬
dere: & ꝓprie cum res sccdo cursu feran¬
tur: imputare uirtuti. Ueruntam̃
helẏas respondit & dicit: aliud quid̃
mente retinens. aliud ore deꝓmens.¬

Expanded text:
vum et ait : Quid tu hic Helias? velut vum et ait : Quid tu hic Helias? velut notans eum timoris, et fugae. Quid tu, inquit, hic Helias? putasne fugisti? et furor te unius mulierculae profugum fecit? Ubi est illa constantia? ubi libertas? Disce de caetero non tibi ipsi confidere, nec propriae, cum res secundo cursu feruntur, imputare virtuti. Verumtamen Helias respondet, et dicit: aliud quidem mente retinens, aliud ore depromens
Abbreviated transcription (Latin):
timet ancillam: ierabel deterrox he-¬
lẏam. e quia euisdem culpe uicio
ut̾q subiacuit: amboꝵ nat᷑alis in¬
firmitas. unũ sortita est ꝓditorem.
fugis gͦhelias uiam qͣdraginta dier̃¬
Ubi esteaeli tui ardor incontinens: u¬
bi constantie flãma: Qbi actoritas
libertatis cum dicebas. uiuit dñs si
erit pliuua super t̾ram. uel cum regẽ
incominus arguebas: cumq ultri¬
ces flaminas celitꝰ deponebas. tanta
q alia mirancda faciens. unũ adult̾e
non tulisti sermonẽ: S considera qͥd
secunda sunt. oĩa fida elem̃ta serui¬
unt: & pͥncipes ꝓsternunt᷑. & reges ad¬
orant. & ppłi uenerant᷑: si uero se uel
ꝑfectõnis grã. uel correctõnis causa.
suꝑnum ab homine suspendat au¬
xilium. confestun gracilitas nature
monstratur: mox insurgunt q̃ iu¬
debantur ante subiecta: & que priꝰ
ut dm̃i metuebant incipiunt esse
quendam locum: & obdormiuit ibi.
&uenit ad eum ds. dñs scilic& ad ser¬

Expanded text:
timet puellam, Jezabel deterret Etimet puellam, Jezabel deterret Eliam. Et quia ejusdem culpae vitio uterque subjacuit, amborum naturalis infirmitas unum sortita est proditorem. Fugit ergo Elias viam quadraginta dierUbi est zeli tui ardor incontinens, ubi constantiae flamma, ubi auctoritas libertatis cum dicebas, Vivit Dominus, si erit pluvia super terram? vel cum regem cominus arguebas, et cum ultrices flammas coelitus deponebas, talia tantaque mirabilia faciens, unum adulterae non tulisti sermonem? Sed considera quid secunda sunt, omnia fida: elementa serviunt, et principes prosternuntur, reges adorant, populi venerantur; si vero se semel perfectionis vel correptionis causa, supernum ab homine suspendat auxilium, confestim fragilitas naturae monstratur; mox insurgunt quae videbantur esse subjecta, quae prius ut Dominum metuebant, incipiunt esse quemdam locum, et obdormivit ibi, et venit ad eum Dominus. Dominus scilicet ad ser
Abbreviated transcription (Latin):
ierabel: Hec faciant michi lii & hec
apponant: nisi posuero animã tuã¬
lias: & fugit uiam dierũ quadragni¬
ta. Omolentia uerbi. o formidinis
amentia. Audito mulieris uerdo
fugit helyas: & fugit non uno. noi
eo sermo mulieris. & quid agere ne¬
sciebat. tanti itineris spacio metu
exagitante iactatus. Uelut cũ scd̾o
lentus ex aduerso turbo corripuit.
ꝑ om̃s formicdinũ flctꝰ turbato re¬
ctore iactauit. Quid gͦ tu helyas:
eugͦ es qui ũbo clauseras celũ. & fre¬
naueras imbres:qui mandaueras
falsos salubrit̃ int̾fici uisseras sacer¬
dotes: qui constant̃ in faciem exꝓbra¬
ueras regi. quod ip̃e & domus sua po¬
pulum euerter& isrł. qui dixeras. ui¬
uerbo oris meiz qui domũ iudue spi¬
carum aream. &torcular feceras olea¬
rum: qui om̃ibimꝑaueras elem̃tis:
Sermonem nunc audiens meretricis
expaiisti: & una te muliercula ꝓfu¬
gũ fecit. timorisq captiuum. O rem¬
stupendam. Mide duos istos magni
rectas: amulierib fatigari. Petrus

Expanded text:
Jezabel? Haec faciant mihi dii, et haec addant, nisi posuero animam tuat fugit viam dierum quadraginta, O violentiam verbi, o formidinis eminentiam! Audito mulieris verbo fugit Elias; et fugit non una, non eo sermo mulieris, et quid ageret nesciebat, tanti itineris spatio metu exagitante jactatus, velut cum secundlentus ex adverso turbo corripuit, per omnes formidinum fluctus turbato rectore jactavit. Quid ergo tu, Elia? Tu enim es qui verbo clauseras coelum et fraudaveras imbres, qui mandaveras falsos salubriter interfici jusseras sacerdotes, qui constanter in faciem exprobraveras regi quod ipse et domus sua populum everteret Israel; qui dixeras, Viverbo oris mei; qui domum viduae spicarum aream et torcular feceras olei; qui omnibus imperaveras elementis, sermonem nunc audiens meretricis expavisti, et una muliercula profugum fecit timorisque captivum. O stupendam rem! Vide duos istos, Petrurectas, a mulieribus fatigari: Petrus
Abbreviated transcription (Latin):
iam memini non iustos culpando. s
peccatores ad spem erigendo ꝓtulimꝰ:
& pͥmo quid̃ uirtutes eoꝵ extulumus.
tis formam cautele. & peccatorib salu¬
tis portum fidelissimũ monstraremꝰ.¬

Expanded text:
o diximus, non justos culpando, sed peccatores ad spem erigendo protulimus; et primo quidem virtutes eorum extulimus, tis formam cautelae, et peccatoribus salutis portum fidelissimum monstrarem
Abbreviated transcription (Latin):
consulebat eos humilitatẽ custodire.
amplius ammonebat: dicens eis. De
substantia cõmuni qͥs quis aliquid plꝰ
accipit: om̃ium fit debitor. quoꝵ est
illa substancia. Debitorẽ porro: sola

Expanded text:
consulebat, eos humilitatem custodire amplius admonebat, dicens eis: De substantia communi quisquis aliis plus accipit, omnium sit debitor, quorum est illa substantia: debitorem porro sola
Abbreviated transcription (Latin):
dolor affliger&e. suie febris incender&:
siue lassitudo dissoluer&. Pꝰ suadenti¬
b autem medicis ut lauachris bal¬
nearib uteretur:̃ numquid balnee
inquit facere poterunt. ne homo mor¬
talis expleto uite sue tempore moriat᷑:
mͥ obsecro ꝑsuadetis. ut rigorẽ diu
seruate ꝓfessionis in fine dissoluam:¬

Expanded text:
dolor affligeret, sive febris incenderet, sive lassitudo dissolveret, intbus medicis, ut lavacris balnearibus uteretur: « Nunquid balnea, inquit, facere poterunt, ne homo mortalis, expleto vitae suae tempore, moriatur? mihi, obsecro, persuadetis, ut rigorem diu servatae professionis in fine dissolvam
Abbreviated transcription (Latin):
ros esse monachos dicebat: qui mor¬
tificatis uoluptatib suis parati eẽnt
nichil uelle. nichil nolle: s abbatis
tantummͦ consilia uel p̃cepta serua¬
re. Ppterea sine suo consilio. nec eũ frafm
qui p̃positi gerebat officiũ sinebat ali¬

Expanded text:
ros esse monachos dicebat qui mortificatis voluntatibus suis parati essent nihil velle, nihil nolle, sed abbatis tantummodo consilia vel praecepta servare. Propterea sine consilio suo, nec eum fratrem qui praepositi gerebat officium sinebat ali
Abbreviated transcription (Latin):
Odiens enim uicia. diligens homines. tam¬
du seuerus apparebat: qͣmdui discipli¬
ne spũalis utilitas exigebat. Alias aut̃
cirra singulos ita mansuetus fuit. cõmu¬
nis & facilis. ut neminẽ fratrẽ puro no¬
mine clamitaros: neq cum typo scłaris
dñatõnis. aliquib qͣmius paruulis in¬

Expanded text:
odiens vitia, diligens homines, tandiu severus apparebat quandiu disciplinae spiritualis utilitas exigebat: alias autem circa singulos ita mansuetus fuit, et communis, et facilis, ut neminem fratrum puro nomine clamitaret, neque cum typho saecularis dominationis aliquibus quamvis parvulis i
Abbreviated transcription (Latin):
uantum beatissumt
fr̾s desiderio feruoriq
urõ. ex debiti summa
suppleuerim: sicut ex
ratione apicum ex parte sum opitu
cernitis regulari. Sic annuens diui¬
nitas faxit ut humana ꝓcliuuior in
duudicando fragilitas. dum melo
delectatur aut musicis: dumq orato¬
rias uenustates. uocabuloꝵ qͦq ac
tempoꝵ signata ꝓpͥetate miratur hec
calcetur Porro nos ut p̃fati iã sumꝰ.
uobis ꝓprie opuscula ista dicauimꝰ.
quos nouimus non oratoꝵ. s pisca¬
toꝵ ẽẽ discipulos: nec in philosophia
sermonis regnũ dĩ s in uirtute ꝓs¬
picere: magisq pura aciugi obser¬
uantia dñm exorare. qͣm uana ꝑit᷑a¬
q facundia ꝑorare hinc gͦ iam no¬
bis. in relatõne uite beatissimi ui¬
ri: uarratõnis sumat᷑ exordiũ.

Expanded text:
uantum, beatissimi fratres, desiderio fervorique vestro ex debiti summa subpleverim, sicut ex ratione apicum ex parte sum, opitucernitis, regulari. Sic adnuens divinitas faxit, ut umana proclivior in diiudicando fragilitas dum melo delectatur aut musicis, dumque oratorias venustates, vocabulorum quoque ac temporum signata proprietate miratur, ΘΑΙcalcetur. Porro nos, ut prefati iam sumus, vobis proprie opuscula ista dicavimus, quos novimus non oratorum, sed piscatorum esse discipulos, nec in philosophia sermonis regnum Dei, sed in virtute prospicere, magisque pura ac iugi observantia Dominum exorare, quam vana perituraque facundia perorare. Hinc ergo iam nobis in relationem vitae beatissimi viri narrationis sumatur exordium.
Abbreviated transcription (Latin):
hoc faciat: & diligent̃ aduerte. Habe
am omĩum que in tẽplis demonum
gerebantur: nouerat int̾ cetera in¬
epta pocius cõmenta quã callida. e¬
tiam huiꝰcemodi compositam frau¬
dem. qu a facilius irretirent᷑ amme
miseroꝵ: ut are eoꝵ non simpliciter
pendens crepido subter constructa¬
est. ubi rogus subt̾ranea fornace ba¬
iuletur: ad quam ex aduersa parte
cõncaui parietis occulto aditu des¬
cendebatur: ac ꝑ patulas cauernas
p̃paratos ignes doli munister sacri¬
ficii tempore clandestinis officiis
subministrar&: quo attonitꝰ mise¬
roꝵ animus. dum nullas dẽsuper
uidet adbibitas flammnas. hostiãq
cernit ex imꝓuiso comburi: ꝑmiu¬
sibilem potestatẽ ignes celo crederoe
esse delatos. Negͦ hoc increctule m̃¬
tes etiam de diuinis suspicarentur
altarib. uallũ qd̾ fieri uisserat a¬
qua. iussit explerr: ut uel siqua essoe
dens deorsum aqua. latentes utiq
ignes extinguers. Nec uero fufficit
semel rigasse locum: t̾cio id agitur.

Expanded text:
hoc faciat, et diligenter adverte. Habebam omnium quae in templis daemonum agebantur. Noverat inter caetera inepta potius quam commenta callidam etiam hujusmodi compositam fraudem, qua facilius irretirentur animae miserorum, ut arae eorum non simpliciter pendens crepido supra qua structae sunt, rogus subterranea fornice bajuletur; ad quas ex adversa parte concavi parietis, occulto aditu descendatur, ac per patulas cavernas praeparatos ignes doli minister sacrificii tempore clandestinis officiis subministret; quo attonitus miserorum animus, dum nullas desuper videt adhibitas flammas, hostiamque cernit ex improviso comburi, per invisibilem potestatem ignes coelo credat esse delatos. Ne ergo hoc incredulae mentes de divinis suspicarentur altaribus, vallum quod fieri praeceperat aqua jussit impleri, ut si qua esset dens deorsum aqua, latentes utique ignes exstingueret. Nec vero sufficit semel rigasse locum: tertio id agitur:
Abbreviated transcription (Latin):
tim cingulo soninũ petiuit. Sue aut̃¬
rens. inqua tunica dormiebat in ip̃a
sacrificabat: & in tempore sacrificii
mutanda esse pocius corda qͣm uesti¬
menta dicebat. huic beatissimo sa¬

Expanded text:
tem cingulo somnum petivit; .  in qua tunica dormiebat, in ipsa sacrificabat; et in tempore sacrificii mutanda esse potius corda quam vestimenta dicebat. » S. Benedictus
Abbreviated transcription (Latin):
ture religio int̃pellat: paruulis
& lactentib extremũ de ip̃is denti¬
b aufferre uis cybum: s nichil ho¬
rum illa aut egit aut dixit: qͥn un¬
mo intrepida cucurrit: & imꝑata
consuminat. Erat in illo tempore
spectaculum angłis hominib q
gratissimũ. quod int̾ gentes in ter
raꝓfana uidua mulier iam tunc
esset filia abrahe: multo hospitali¬
or ip̃o parente. multo humanior
fidei genitoris. Erat quidẽ abrahã
bospitalis & erga ꝑegͥnos magno dis¬
tentus affectu: s erat reuera opuleis.
erat cliuies. aderat ei posse qd uellet:
quia nec minor erat animꝰ qm facul¬
tas. s censum animo suꝑbat. Hec
uero non solum marito s & facul¬
tatib uiduata. non solũ natalib
tenius. s etiã temporis malo con¬
stricta: ad tantã druenerat pariꝑ¬
tatem. ut in domo nichil nisi quod
augere famẽ poterat possider&: par¬

Expanded text:
pellat, parvulis et lactentibus extremum de ipsis dentibus auferre vis cibum. Sed illa horum nihil aut egit aut dixit, quinimmo intrepida currit, et imperata consummat. Erat in illo tempore spectaculum angelis hominibusque gratissimum, quod inter gentes terra profana, vidua mulier jam tunc esset filia Abrahae, multo hospitalior ipso parente, multo humanior fidei genitore. Erat quidem Abraham hospitalis, et erga peregrinos magno detentus affectu; sed erat vere opulens, erat dives; aderat ei posse quod vellet, quia nec minor erat animus quam facultas, nec census animum superabat. Haec vero quae non solum marito, sed et facultatibus viduata, non solum natalibus tenuis, sed et temporis malo constricta, ad tantam devenerat paupertatem, ut in domo nihil nisi quod augeret famem possidere pot
Abbreviated transcription (Latin):
grã recedente: qͣnta formidinis mag-¬
initudo. Quadraginta dieb oberrat
fugiens helyas piniuia & deserta: tan¬
tiq ieninii metu consternatꝰ. non sen¬
tit esuriem. Quid agis helẏa: eibi ẽ
ut sepe iam memini illa omĩb stu¬
penda fiducia: Ebi osillud metuei¬
dum: eibi lingua t̾ribilis alternis un¬
ꝑans elem̃tis: S hec tibi ut dixi con¬
stabant grã ministrante. Uide ergo
ꝑmittitur subiacere. tantꝰ ꝓpħa: ut
emendatus ab elatõnis uicio. atq cor¬
reptus. integro uestiat᷑ mod̾atonis
qmadmodũ eos dñs tui causa paciat᷑
circuinscribi delicto: quemadinodũ
illos ficłi pietatisq signiferos. & gñis
humani columnas ꝑmiserit metu
ess&e exempło. a deo sibi non peccandi
gr̃am minime condonatã: ne dũ ipi
catores diri existerent & crudeles. S
cum forte quis fuerit delicto p̾uentꝰ.
non statim abiciant. non condẽpnent:¬

Expanded text:
gratia recedente, quanta fortitudinis maggratia recedente, quanta fortitudinis magnitudo. Quadraginta diebus oberrat fugiens Helias per invia, et deserta, tantique ingenii vir metu consternatus non sentit esuriem. Quid agis Helias? ubi est, ut saepe jam memini, illa omnibus stupenda fiducia? ubi os illud metuendum? ubi lingua terribilis alternis imperans elementis? Sed haec tibi, ut dixi, constabant gratia ministrante. Vide ergo permittitur jacere tantus Propheta, ut emendatus elationis vitio, atque correptus, integro vestiatur moderationquemadmodum eos Dominus nostri causa patitur circumscribi delicto: quemadmodum illos fidei, pietatisque signiferos, et generis humani columnas, permiserit metu essent exemplum, a Deo sibi non peccandi gratiam minime condonatam, ne cum ipsi catoribus diri existerent, et crudeles; sed cum forte quis fuerit delicto praeventus, non statim abjiciant, non condemnent
Abbreviated transcription (Latin):
hec cogitatõ. que tantũ ꝓpbam de ip̃o
deiecit fastigio meritoꝵ: cõmunẽq
hominem demonstrauit. Deniq
mox eum corripit sermo diuinus.
cogitationiꝰ laq̃is irretiris: ñ iccͥco fugisti
enĩ tu es tmmͦ qui non adoraueris
baal. sunt mͥ fideles famuli. sunt
manus inclinare. nec ianis głe
cogitatõ potuit eleuare. Hi om̃s ñ
curuauerunt genu ante baal: sed
stabili poplite. ad instar celestis exer¬
citus. me semꝑ adorant. fugisti gͦ ñ
quod in te solo furor adultere dese¬
uire: s quod tibi hanc elatõnem
genuerit magnitudo uirtutũ. ut
tam arrogantẽ ferres de genere hu¬
mano sententiam. Erasq paulisper
in ea grã deserendus: ne si tibi ͤ ante
elat̾onis frena laxarem. lapsũ incur¬
reres grauiorem: s disceres bñfac¬
ta non tue nͥtuti ascribere. s diuine.
Non gͥ alia ex causa fugisti: nisi quod
secedente gr̃a mea. mulier te mina¬
ci sermone det̾ruit. Considemꝰ gͦ hm̃e
qͣnta uis fuerit in adultere sermone

Expanded text:
haec cogitatio, quae tantum Prophetam de ipso dejecit fastigio meritorum, communemque hominem demonstravit. Denique mox eum corripit sermo divinus. cogitationis laqueis irretiris. Non idcirco fugisti,enim tu es tantummodo, qui non adoraveris Bahal: sunt mihi fideles famuli, sunt manus inclinare, nec inanis gloriae cogitatio potuit elevare Hi omnes non curvaverunt genua ante Bahal; sed in stabili poplite ad instar coelestis exercitus me semper adorant. Fugisti ergo, non quod in te solo furor adulterae desaeviret, sed quod tibi hanc electionem genuerit magnitudo virtutum, ut tam arrogantem ferres de genere humano sententiam, erasque paulisper mea gratia deserendus, et nisi tibi tantae elationis frena laxassem, lapsum incurreres graviorem, et disceres bona facta non tuae virtuti ascribere, sed divinae. Non igitur alia ex causa fugisti, nisi quod, secedente gratia mea mulier te minaci sermone deterruit. Consideremus ergo quanta vis fuerit in adulterae sermone,
Abbreviated transcription (Latin):
& soli ceteris ꝑeuntib conualescunt.
Confestim siquidẽ & ꝓpħa tantam fidẽ
digna mercede remunerans:ait. Ui¬
uit dñs quia hydria farine non de¬
fici&: & uas olei non minuet᷑. Facta ẽ
gͥ mamis uidue ꝑhemne torcular:
& mola ugiter fundens o quid
dico mulieris manũ: In uerbo ꝓpħe
non ueris aura. ñ calidi solis flagn
cia: ñbos neccessariꝰ ñ aratrũ ñ ag¬
cola non colonus: s omĩa &m oĩb¬

Expanded text:
 soli caeteris pereuntibus, convaluerunt. Confestim siquidem, et Propheta tantam fidem divina mercede remunerans ait: Vivit Dominus, quia hydria farinae tuae non deficiet, et vas olei non imminuetur. Facta est igitur manus viduae perenne torcular, t mola jugiter fundens: Et quid dico mulieris manum? In verbo Prophnon veris aura, non calidi soles, non nimbus necessarius, non aratrum, non agricola, non colonus, sed omnia, et i
Abbreviated transcription (Latin):
isti patriam tuam. omnem pene
obiuauit. qui esurientẽ susciꝑet.
& reficer& ieunantẽ. Ego tibi sola
occurri. aut ego iam sola reman
natoꝵ plebem plaga ip̃a pacior gͣui¬
orem: exeo domũ. non ut spicas col¬
ligam s ligella. ñ ut alim̃ta defe¬
ram s fom̃ta: & quos a fame lib̾are
non possũ. conor saltẽ afrigore de-¬
fensare. Certe quia tam crudelis
es ut non consicleres quid iniungas:
illud saltem contentꝰ esse deberes.
ut nob̾cũ parit̾ ederes quod reman¬
sit: uel prius sineres paruulos sa¬
ciari. tunc tibi quod remansisset of¬
ferri: s singularit᷑ tibi p̃cipis cibos
fieri. & non solum singłarit᷑. s te
uis pͥmitris saciari: nulla te misero

Expanded text:
isti patriam: terram omnem pene obviavit, qui esurientem susciperet, et reficeret jejunantem. Ego tibi sola occurri, aut ego jam sola remansnatorum plebem plaga ipsa patior graviorem. Exeo domum, non ut spicas colligam, sed ligna, non ut alimoniam deferam, sed fomenta. Quos a fame liberare non possum, conor saltim a frigore defensare. Certe quia tam crudelis es, ut non consideres, quod injungas, illo sane contentus esse debueras, ut nobiscum pariter ederes quod remansit, vel prius sineres parvulos satiari; tunc tibi quod remansisset, offerri, sed singulariter tibi praecipis fieri cibos, et non solum singulariter, sed te vis primitus satiari:
Abbreviated transcription (Latin):
lis ammus & mens deuota ꝑstabat.
Pgit: &ut p̃ceꝑat homo dĩ fideliter
compl&. Suscipit ꝓpħam & reficit.
Quo gͦ ore. quib uocib hanc femi¬
nam laudem: Nichil michi dignũ
occurrit. quod tante uirtutis animũ
ualeat exeqͣre: Consid̾a enun quẽadino¬
dum studio humanitatis. omnẽ ium
despexit naturalis affectꝰ. Non de se.
ñ de paruulis cogitauit: nichil eã
amentis ꝓposito reuocauit: nec ꝓpͥi
sexus infirmitas. nec mat̾ne erga par¬
uulos iuscera pietatis. Occidit in se
nature officia. hospitalitatis intui-¬
tu: & effectꝰ est deuotus erga hospitẽ
matͥs animus. filioꝵ crudele sepul¬
mortui st̃ paruuli. & genitͥcis qͦdãmͦ
manib strangulati atq sepulti: qͣn¬

Expanded text:
t, et, ut praeceperat homo Dei, fideliter complet, suscipit prophetam et recipit. Quo ergo ore, quibus vocibus hanc feminam laudem, nihil mihi dignum occurrit quod tantae virtutis animum valeat exaequare; considero enim quemadmodum studio humanitatis omnem vim despexit naturalis affectus, non de se, non de parvulis: nihil eam a mentis proposito revocaverit, nec proprii sexus infirmitas, nec materna erga parvulos viscera pietatis. Occidit in se naturae officia hospitalitatis intuitu, et effectus est devotus erga hospitem matris animus, filiorum crudele sepulmortui sunt parvuli, et genitricis quodammodo manibus strangulati atque sepulti, quan
Abbreviated transcription (Latin):
memoratus ep̃c aliquem locum dare lo¬
cupletem: ad hoc opus ꝑficiendũ. Quod
ille renuens ait. Nonquero locum lo¬
cupletem nec plurimis edificiis sublima¬
tum: s pauꝑem in quo ego pauꝑ. paupe¬
rem ap̃m sequi & imitari merear At ille

Expanded text:
memoratus episcopus aliquem locum dare locupletem ad hoc opus perficiendum; quod ille renuens ait: Non quaero locupletem, nec plurimis aedificiis sublimatum, sed pauperem, in quo ego pauper pauperem Christum sequi et imitari merear. » Et S.
Abbreviated transcription (Latin):
tu. ab insula cui me directis episcopatꝰ
sui pͥncipͥis secreti amore reddideram:
non audeo dicere nesciens. fortasse pre¬
pulchri sui sedem. in amore ur̃o patri¬
am collocaret. S quid agimus quod
immaturum me. maturo excessu tra-¬
co. Non facile senseratis qͣntum amisi¬
stis boni: si redintegratum uobis bo

Expanded text:
tu, ab insula, cui me derelictis episcopatus tu, ab insula, cui me derelictis episcopatus sui principiis secreti amore reddideram non audeo dicere, nesciens fortasse praepulcri sui sedem in amore vestro patriam collocaret. Sed quid agimus, quod immaturum me maturo excessu tracium: non facile senseratis quid amisissetis boni, si redintegratum vobis bon
Abbreviated transcription (Latin):
fidutie dat sepulchri sui grã. Nam cuiꝰ
hicossa condichimus: in celo utiq pa¬
trocinia presumimꝰ. Prolata tunc ante
feretrum eus aromata &incensum ui¬
dimus: s maiora de uestris mentib ds̃.
in tanto erga tantum pastorem affectu
ur̃o odoramenta suscepit. ꝑsultauit in
gła sua ch̃ gła: & in dissonis duersarũ
linguarum choris. amor consonus. Hꝰ¬
dñs.qui stimulando animos ur̃os ad
dulectionem paruitatis mee. dedit. ne
a sepulchro illus longius abessem:
illud etam orantib uobis dabit. nec ã
uiis ilhus longe recedam: s quicquid
illum egisse cognouero. sine exploratio¬
ne aliqua aut diceptatione factoꝵ. age¬
re festinem. Sob̃ enim me ut uideo iam
tunc ꝑ illum ds genuit: uob̃ licet indig¬
num p̃parauit. Uobis ille me nesqens.
tanto labore quesiuit: uobis tanta pro¬
pensa sollicitudine & cura. ut cumq
eruchuit: querens in me fidei sicut sas
litteras. tanto ꝑexcursum suum ambi¬

Expanded text:
fiduciae dat sepulcri sui gratia: nam cujus fiduciae dat sepulcri sui gratia: nam cujus hic ossa condidimus, in coelo utique patrocinia praesumimus. Praelata tunc ante feretrum ipsius aromata et incensum vidimus; sed majora de vestris mentibus Deus, in tanto erga tantum pastorem affectu vestro, odoramenta suscepit. Praesultavit in gloria sua Dei gloria, et in dissonis diversarum linguarum choris amor consonus. nus, qui stimulando animos vestros ad electionem parvitatis meae, dedit ne a sepulcro illius longius abessem, illud etiam vobis orantibus dabit ne a viis ejus longe recedam: sed ut quidquid illum egisse cognovero, id sine exploratione aliqua, aut disceptatione factorum agere festinem. Vobis enim me, ut video, jam tunc per illum Deus genuit. Vobis licet indignum praeparavit. Vobis ille me nesciens tanto labore quaesivit. Vobis tam propensa sollicitudine et cura utcumque erudivit, quaerens in me fidei, sicut sanore per litteras, tanto per excursum suum ambi
Abbreviated transcription (Latin):
sibi dampno affici uisus est. si conspectu
corporis sui caruit: si non ut quemq
aut reuerentia aut amor suaserit: os¬
culum ori ipsius. aut quib cumq mẽ¬
bris ipsius impressit aut feretro. Sc̃m
niud corpus magna ficd̃ ambitione ue¬
stitum est: maiore fide postmodum
dum sepulchro admouetur. pene nuda-¬
tum. Nec enim peꝑcit scĩtatis amictu
suo palliis fides: que preciosissimi mu¬
neris loco habuit. aliqͣm de uelamini¬
b ilhus fimbriam. decerpsisse. Certauit
Inexequiis illius uester affectus. Refe¬
cistis in funere suo: latentem adhuc in¬
ter uos peregrinationem meam. Yaui¬
stis me: tam effusa in ip̃m animi carita¬
te. Quem enim illo die sua tecta tenue¬
runt: Aut quem non tam peculiari
luctu obrutum. basilice huic menia
urbis huius dederunt: Pro magno mu¬
nere habitum est: lectic̃e aut manum
admouisse. aut ceruicem subiecisse. Ui¬
erat: & tam lautum erat habuisse ta¬
lem. qmͣ graue talem amisisse. Nec parũ

Expanded text:
sibi damno affici visus est, si conspectu sibi damno affici visus est, si conspectu corporis ejus caruit, si non, ut quemque aut reverentia aut amor suaserat, osculum aut ori aut quibuscumque membris ipsius impressit, aut feretro in quo sanctum illud corpus magna fidei ambitione vestitum erat, majore postmodum, dum sepulcro admoveretur, pene nudatum. Nec enim pepercit sanctificatis amictu suo palliis fides, quae pretiosissimi muneris loco habuit aliquam velaminum illius fimbriam decerpsisse. Certavit in exsequiis illius vester affectus. Refecistis in funere suo latentem adhuc inter vos peregrinationem meam. Pavistis me tam effusa in ipsum animi charitate. Quem enim illo die sua tecta tenuerunt? Aut quem non tamquam peculiari luctu obrutum basilicae huic moenia hujus urbis dederunt? Pro magno munere habitum est lecticae manum admovisse, aut cervicem subjecisse. Vierat, et tam laetum erat habuisse talem, quam grave talem amisisse. Nec parum
Abbreviated transcription (Latin):
gustias ꝓuidisse. ne cuius tristiciam non
qͣntum in se erat abstergeret: nequid
certe inexcusatum relinqueret.
omno deinde ultimo exceptus.
in mortis quietem sub quiete dor¬
inientis transiit: sine ullo ut se habent
suprema luctamine. Nullas difficilis ha¬
obitus moras sensit. Angłicis choris a¬
nima illa scã. generosa. sicera. & ab omĩ
contractu mundi incontaminata susci¬
pitur. Multoꝵ interea uariis uisionib
somnus incutitur. Quariun tamen
facies erat: quod scilicet scõ illi occurre¬
rent officia scõꝵ. Et uere ille in eodem
medie noctis puncto. eccħam in occur¬
sum sc̃i corporis comuentus impleuit:
ut non nisi angłicis nuntiis suscitatus
putaretur. Relinquitur uegetatum sẽ¬
ꝑ sp̃u: plenum gratie. corpus exanime.
Integrum siquidem uultus decorem:
facies omnib grata seruauit. Probe
uos ita nostis: & multo plenius uobis
qͣm sermo sufficit animoꝵ meditatio¬
ne describitis. Neq ullus non magno

Expanded text:
gustias providisse, ne cujus tristitiam non, gustias providisse, ne cujus tristitiam non, quantum in se erat, abstergeret: ne quid certe inexcusatum relinqueret. omno deinde ultimo exceptus, in mortis quietem dormiens transiit sine ullo, ut se habent suprema, luctamine. Nullas difficiles obitus moras sensit. Angelicis choris anima illa sancta, generosa, sincera, et ab omni contactu mundi incontaminata suscipitur. Multorum interea variis visionibus somnus incutitur, quarum tamen una omnium facies erat, quod scilicet sancto illi occurrerent officia sanctorum. Et vere illico in eodem mediae noctis puncto ecclesiam in occursum sancti corporis conventus implevit, ut nonnisi angelicis nuntiis suscitatus putaretur. Relinquitur vegetatum semper spiritu, plenum gratiae corpus exanime: integrum siquidem vultus decorem facies omnibus grata servabat. Probe vos ista nostis, et multo plenius vobis quam sermo sufficit animorum meditatione describitis. 35. Neque ullus non magno
Abbreviated transcription (Latin):
more teneatur: Optimum est: ut uolup¬
des necessitate cariturum. Nemo opib
pompa corrumpat. Scelus est p̃crum sa¬
lutis in mat̾iam ꝑditionis assumere: & il¬
lo capi quemqͣm quo rechmi non potest.
Plus interea uultu. plus oculis: emicante
in celum sensu. monebat. Impar quidem¬
est ignoto sermoni suo sermo referentis:
s non minus imparia spũi scõ uerba
erant monentis. Tali itaq exhortatione.
& insolito quodam nutu oratione profu¬
sa: inusitatum qddam munus bñdictio¬
nis impendit. Deficiente membroꝵ mi-¬
nisterio: noua semꝑ mentis grã pullula¬
bat. Ordinatis utiq omnib. neq enim
multa iactib suis minus plena resta¬
bant: cum omnes caros suos mente per¬
curreret. qͣntos nominatim ꝓferre lassi¬
tudo non tietabat. missa ꝑeos qui asta¬
bant salutatione ditauit. Michi uero
In aurem: excusa inquit scõ illi fieri ñ
potuisse. qd̾ uoluit. Magna & admiran¬
da sollertia: inter gͣues illas mortis an¬

Expanded text:
more teneatur. Optimum est ut volunmore teneatur. Optimum est ut volundes necessitate cariturum. Nemo opibuspompa corrumpat. Scelus est pretium salutis in materiam perditionis assumere, et illo capi quemquam, quo redimi potest. Plus interea vultu, plus oculis, plus emicante in coelum sensu monebat. Impar est quidem ignito sermoni suo sermo referentis; sed non minus imparia spiritui suo verba erant monentis. Tali itaque exhortatione et insolito quodam motu oratione profusa, inusitatum quoddam munus benedictionis impendit. 33. Deficiente membrorum ministerio, nova semper mentis gratia pullulabat. Ordinatis itaque omnibus neque enim multa in actibus suis minus plena restabant, cum omnes charos suos mente percurreret, quantos nominatim proferre lassitudo non vetuit, missa per eos qui astabant salutatione ditavit. Mihi vero in aurem, Excusa, inquit, sancto illi fieri non potuisse quod voluit. Magna et admiranda solertia, inter graves illas mortis an
Abbreviated transcription (Latin):
resurrectione ꝓprie. mortem nr̃am spe re¬
surrectionis animauit: eternam uitam
afferens. discussit eterne mortis horrorẽ.
Sic ergo uitam agite. ne uite extrema ti¬
meatis: & boc quod mortem appellamus
quasi commnigrationem expectetis. Mor̾
pena non est: si non ad supplicia deduc̃.
Dura quidem est carnis anime q diuul¬
sio: s multo durius ingehenne flãmis
erit carnis animeq consorgum. nisi in
omni uita generositatem suam sp̃c re¬
cognoscens. bellum corpori & corporali¬
b uitiis certamen indixerit: & felici dis¬
cretus a carnis colluuione diuortio. et̃¬
ne paci impollutam seruet utramq sub¬
stantiam. illic feliciter copulandam:
qͣm in receptaculis suis: cum ea que hic
iusticie dedicauerint membra socialia.
tamqͣm consueta hospicia recognoscent.
Hoc itaq agite. Hanc uob̃ honoratus
ur̃ hereditatem reliquit. Sup̃mo alitu
suo: ad hereditatem uos regni celestis in¬
uitat. Nullus nimio huius mundi a¬

Expanded text:
resurrectione propria mortem nostram spe reresurrectione propria mortem nostram spe resurrectionis animavit, aeternam vitam offerens, discusso aeternae mortis horrore. Sic ergo vitam agite, ne vitae extrema timeatis; et hoc quod mortem appellamus, quasi commigrationem exspectate. Mors poena non est, si non ad supplicia deducit. Dura quidem est carnis animaeque divulsio; sed multo durius in gehennae flammis erit carnis animaeque consortium; nisi in omni vita generositatem suam spiritus recognoscens, bellum corpori, et corporalibus vitiis certamen indixerit, et felici discretus a carnis colluvione divortio, aeternae paci impollutam servet utramque substantiam, illic feliciter copulandam, ibus tamquam in receptaculis suis; cum ea quae justitiae dedicaverant membra socialia, tamquam consueta hospitia recognoscent. Hoc itaque agite: hanc vobis Honoratus vester haereditatem relinquit: supremo halitu suo ad haereditatem vos regni coelestis invitat: Nullus nimium mundi hujus a
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ uulnere. & difficilium inter extre¬
ma luctaminum. grauiter affligi: &
quid ait ego minimus omnium fero:
ad ea que scõꝵ plurum in supremis suis
acerbissime ꝑtulerunt: Et commemo¬
ratis aliquot. adiecit qd̃ credo alicubi
legerat. Magni inquit uiri multa
paciuntur: ut illos pati doceant ad qͦrũ¬
nati sunt exemplũ.
onfluentib autem ad se potes.¬
tatib. presecto. & prefectoriis ui¬
ris. quam feruentia sub mortali iam
frigore mandata deꝓmsit: ab ip̃o exitu
suo sumens acerrimum exhortationis
exorchum. Et dignum plane erat: ut qui
uite semꝑ exempla prebuerat. etiam mor¬
tem suam in exemplum aduocaret. Ui-¬
detis inquit: qm fragile habemus hos¬
pitium. Quolibet uiuendo ascenderi¬
mus: illinc morte detrabimur. Abhac
necessitate neminem honores. neminẽ
chuitie lib̾ant. Hec iustis & iniustis:. hec
potentib humilibq communis est
Magnas axp̃o debemus gr̃as: qui mortis

Expanded text:
suorum vulnere et difficilium inter extresuorum vulnere et difficilium inter extrema luctaminum graviter affligi. Et quid ego, inquit, minimus omnium fero ad ea quae sanctorum plurimi in supremis suis acerbissima pertulerunt? Et commemoratis aliquot, adjecit, quod credo alicubi legerat: Magni, inquit, viri multa patiuntur, et ut alios pati doceant, nati sunt in exemplum. onfluentibus autem ad se potestatibus, praefecto et praefectoriis viris, quam ferventia sub mortali jam frigore mandata deprompsit, ab ipso exitu suo sumens acerrimum exhortationis exordium. Et dignum plane erat ut qui vitae semper exempla praebuerat, etiam mortem suam in exemplum advocaret. Videtis, inquit, quam fragile habitemus hospitium. Quolibet vivendo ascenderimus, illinc morte detrahemur. Ab hac necessitate neminem honores, nullum thesauri redimunt. Haec justis et injustis, haec potentibus et humilibus communis est. Magnas Christo debemus gratias, qui morte et
Abbreviated transcription (Latin):
lacrimas: quas tamen quo magis ab.¬
stersit irrigauit. Grauiorem suo dolo¬
re: nr̃m computauit. Non facile quisꝙͣ
tam forti pectore. inter quelibet aspera
& cu tolerata: nec optauit aliqͣndo
mortem nec expauit. Nam quem uiue¬
re. int̃qͣmlib& grauia inxpi seruitute
non piguit: ad nouam uitam ꝑ cõmu¬
nem illam noue uite ianuam. transi¬
re non timuit. Premeditata enim illi
ultima hominum necessitas: non repen¬
tina aduenerat. Quadam autem uice¬
comprimere lacrimarum mearum tẽ¬
laborans: quid inquit fles ineuitabilẽ
humani generis necessitatem: Impara¬
tum gͦ te inuenire transitus meus de¬
buite cum me non inuenerit imparatũ:
Cumq ego indica singuitib ut cumq
poteram. uerbis ipsius uerba subuecte¬
renr. qđ iam non destitutionem meam
dolerem. quippe qui mibi orationum
suarum patrocinia numꝙͣ defutura
confiderem. quin & post tnͣsitum uali¬
diora presumerẽ. immo uno me dolorũ

Expanded text:
lacrymas, quas tamen quo magis ablacrymas, quas tamen quo magis abstersit irritavit. Inde graviorem suo dolore nostrum computabat. Non facile quisquam tam forti pectore inter quaelibet aspera et dura toleratu, nec optavit aliquando mortem nec expavit. Nam is quem vivere inter quaelibet gravia in Christi servitute non piguit, ad novam vitam per communem illam novae vitae januam transire non timuit. Praemeditata enim illi ultima hominum necessitas, non repentina advenerat. Itaque sub icum comprimere lacrymarum mearum temlaborarem: Quid, inquit, fles? inevitabilem humani generis necessitatem? Imparatum ergo te invenire meus transitus debuit, cum me non invenerit imparatum? Cumque ego impedita singultibus utcumque poteram verbis ipsius verba subnecterem, quod jam non destitutionem meam dolerem, quippe qui mihi orationum suarum patrocinia numquam defutura confiderem, quin et post transitum suum validiora praesumerem, uno me dolorum
Abbreviated transcription (Latin):
uires. Non illum siquidem aliqua ex¬
trinsecus suꝑueniens egritudo. non su¬
bitus febrium estus absorbuit: s chu
dilata infirmitas. nimio dudum ꝓpo¬
siti uigore contracta: & adhuc remissio¬
ni parum adquies cendo ingrauescens.
octauo eum uel nono die sollemnitatis
predicte. paulatim extenuando confecit.
Uix quatriduo tamen nobis suam mof¬
ficiis caritate debitis presentiam deue¬
gauit: tuens utiq nesuos uicinia tͣnsi¬
tus sui contͥstaret. Nulli umꝙͣ. grauis in¬
ter grauissimas egritudines fuit: nulli
rit assolet ullum infirmitatis sue horro¬
rem intulit. Et quidem hoc ordine ilid̃
rum impollute illius mentis uigorem:
incredibile est qͣm integrum usq in ex¬
trema seruauerit. Ac pͥmum semꝑ uber¬
rime suos consolatus est ac nichil ma¬
gis timuit qͣm ne ciutina nos desꝑati¬
one conficeret: intelligens pene facilius
ferri extrema qͣm dubia. Abstersit sem¬
ꝑ sermone condito. cucumastantium

Expanded text:
vires. Non illum siquidem aliqua exvires. Non illum siquidem aliqua extrinsecus superveniens aegritudo, non subitus febrium aestus absorbuit; sed diu dilata infirmitas, nimio dudum propositi rigore contracta, et adhuc remissioni parum acquiescendo ingravescens, octavo eum vel nono die a solemnitate praedicta, paulatim attenuando confecit. Vix quatriduo tamen nobis suam in officiis charitatis deditis praesentiam denegavit, timens utique ne suos vicinia transitus sui contristaret. Nulli umquam gravis inter gravissimas aegritudines fuit. Nulli, ut assolet, ullum infirmitates suae horrorem intulerunt. Et quidem hoc ordine illud rum impollutae illius mentis vigorem incredibile est quam integrum usque in extrema servaverit. Ac primum semper uberrime consolatus est suos, ac nihil magis timuit quam ne diutina desperatione conficerentur; intelligens pene facilius ferri extrema quam dubia. Abstersit semper sermone condito circumstantium
Abbreviated transcription (Latin):
monasterium ante floruerat. Creuit
gratiis: decreuit metallis. Ingͦͤssa uidel
disciplina sua. tanqͣm domo duĩca mã¬
mona iniquitatis exclusit: et que oci¬
ose diu congesta fuerant dignis tand̾
usib deputauit. Dudum defunctis the¬
sauros suos misit: iterumq qui obtule¬
rant oblationum suarum refrigeria
sñserunt. Hoc solum quod ministerio
sufficiens erat: reseruauit. S si exegisset
usus: nec ministerio ut reor peꝑcisset
Alieni temporis uota: dispensationem
suam fecit. Oꝑari etiam inter extrema
non destitit. Multos in lecto suo uerbi
dispensatione ditauit. S qͣndui illum
lectulus tenuit cui suꝑare etiam uicinas
morti lassitudines. iam in consuetudi¬
nem uenerat. ultimum dolorib iam re¬
luctantib epẏphanioꝵ dieb in eccłia
sermonem habuit: nesciens umqͣm con¬
flictante cum infirmitatib fide. dolori
magis corporis. qͣm sp̃c feruore adquies¬
cere. Seruiuit desideriis ur̃is: supͣsuas

Expanded text:
monasterium ante floruerat. Crevit monasterium ante floruerat. Crevit gratiis, decrevit metallis; ingressa videlicet disciplina, domo sua tamquam domo Dominica mammona iniquitatis exclusit; et quae otiosae diu congestae fuerant, dignis tandem usibus deputavit; dudum defunctis thesauros suos misit: iterumque, qui obtulerant, oblationum suarum refrigeria senserunt. Hoc solum quod ministerio suo sufficiens erat reservavit. Sed si exegisset usus, nec ministerio, ut reor, pepercisset. Alieni temporis vota dispensationem suam fecit. CAnon destitit. Multos in lectulo suo verbi dispensatione ditavit. Sed quamdiu illum lectus tenuit, cui superare etiam vicinas morti lassitudines jam in consuetudinem venerat? Ultimum, doloribus jam reluctantibus, Epiphaniorum die in ecclesia sermonem habuit: nesciens umquam colluctante cum infirmitatibus fide, dolori magis corporis quam spiritus fervori acquiescere, servivit desideriis vestris supra suas
Abbreviated transcription (Latin):
arrogans. non plus qͣm om̃s. suꝑbiam
ip̃e suam abhominatus est: Quis las¬
ciuus luxuriam non detestatus: Et
quid plura: Omnib omnia ut apłs
ait factus: communis omnium medi¬
cina erat. Nullam pene gr̃am non in
se tam plenam habuit: ut ip̃am speci¬
aliter excolere & possidere. tanqͣm uni¬
cam putaretur. In nullo uite ordine
non ita uiguit: ut ipsi specialiter ap
concordie fuit. & precipuus labor fra¬
ternitatis: calentib adhuc de sumen¬
do ep̃o studiis dissidentes. mutuo a¬
more conectere Tanqͣm ꝓbatus isra¬
helis agitator: probe nouerat non fa¬
eile quicqͣm discordantib imꝑari. Stri¬
debat preterea amore pocius regere ꝙͣ
terrore dñari: ut uoluntaria magis qͣ.
coacta correctio. hinc quoq subditis ad¬
iceret ornatum: ne ad officrum suu
compulsi putarentur. Confestim itaq
exclusa discordia: illi que est uirtutũ¬
ominium mater karitati locum p̃buit.
Floruit igitur sub ip̃o. xp̃i eccłia: sic̃

Expanded text:
arrogans non plusquam omnes superbiam arrogans non plusquam omnes superbiam ipse suam abominatus est? Quis lascivus luxuriam non detestatus est? Et quid plura? Omnibus omnia, ut Apostolus ait, factus , communis omnium medicina erat. Nullam pene gratiam non in se tam plenam habuit, ut ipsam specialiter excolere et possidere tamquam unicam putaretur. In nullo vitae ordine non ita viguit, ut ipsi specialiter aptconcordiae fuit, et praecipuus labor fraternitatem calentibus adhuc de assumendo episcopo studiis dissidentem mutuo amore connectere. Tamquam probatus Israelis agitator, probe noverat non facile quidquam discordantibus imperari. Studebat praeterea amore potius regere quam terrore dominari: ut voluntaria magis quam coacta correctio hunc quoque subditis adjiceret ornatum, ne ad officium suum compulsi viderentur. Confestim itaque exclusa discordia illi, quae est omnium virtutum mater, charitati locum praebuit. Floruit igitur sub ipso Christi Ecclesia, sicuti
Abbreviated transcription (Latin):
in quo erat conscientia purificati pec¬
toris. sermonis luculentia. Uidistis
illam latitudinem caritatis: que tan¬
ta in illo fuit. ut non immerito de il¬
lo. sc̃s idem cuius ꝓrumnam sententiã
posui dixerit quod si arbitrio suo Ra¬
ritas ip̃a expͥmenda esset in uultum:
honorati potissimum pingi debere¬
uultu uideretur. Quis itaq illum uͭ¬
quam sufficienter uidisse sibi uisus ẽt
Quis ita mixtam hylaritate discipli¬
nam ꝓpriauit: Quem non cum ip̃us
qui corrigebatur uoluptate correxit:
Qnͣdo leticia illius. quicqͣm lasciuie re¬
dolens: Qnͣdo tͥsticia non salubris:
Qnͣdo gemitus. nisi de peccati alieni me¬
rore descendens: Quis eum non altiorẽ
inuenit: qͣm prius iuiderat: Semꝑ in
summitate uirtutum positꝰ: semꝑ quo
crescere posset inuenit. Iam riero sub ex¬
hortatione ipsius. quis anxius non do¬
lorem suum spreuit: Quis feris morib.
non insaniam suam execratus est: Qs

Expanded text:
in quo erat consentanea puritas pecin quo erat consentanea puritas pectoris, sermonis luculentia. Vidistis illam latitudinem charitatis, quae tanta in illo fuit, ut non immerito de illo sanctus idem, cujus proximam sententiam protuli, dixerit: quod si arbitrio suo charitas ipsa exprimenda esset, in vultum Honorati potissimum pingi debere videretur. Quis itaque illum umquam sufficienter vidisse sibi visus est? Quis ita mixtam hilaritate disciplinam propinavit? Quem non cum ipsius gaudio, qui corrigebatur, correxit? Quando laetitia illius quidquam lasciviae redolens? Quando tristitia non salubris? Quando gemitus, nisi de peccati alieni moerore descendens? Quis eum non auctiorem invenit quam prius viderat? Semper in summitate virtutum positus, semper quo crescere posset invenit. 27. Jam vero sub exhortatione ipsius, quis anxius non dolorem suum sprevit? Quis feris moribus non insaniam suam exsecratus est? Quis
Abbreviated transcription (Latin):
Nterea ego dilectissimi. strictim contin¬
gens potius cuncta qͣm referens: de sol¬
lertissimo pastore urõ. ea que aliis potꝰ
qͣm uob̃ erant nota replicaui. Sacerdo¬
tium quippe suum. in eccłia hac nomi¬
ne auctum uidimus: sc̃monia uero
&actib iam prius summum. S unde
illud queso qd̃ tam longinquus tam ig¬
notus expetitur: Quis illam absentis
nec prius uisi. grãm ur̃is pectorib af¬
fixit: Quis illud desiderium suscita¬
uit᷑. ut orbatis his quib a dño aput he¬
remum indultus erat uobis nasceret᷑:
Ille utiq qui cuncta dispensat illequi
eum & patrie sue qͣmchu congruum
uidebat indulsit: & ꝑmaria & ꝑ terras
tiri datur: quid plus de illo inhis. qͥd
minus dixero. Uidistis enim dilectis¬
sum illam sollicitudinis uigilantiã.
Alud discipline studhum. illas pietatis
lacrimas: illam iugem ac ꝑpetuam
mentis serenitatem. cuius testimoni¬
um uultus immutabilis erat. Au¬
distis quoq os illud congruens uite:

Expanded text:
nterea, dilectissimi, strictim contingens potius cuncta quam referens, de solertissimo pastore vestro ea quae aliis potius quam vobis erant nota replicavi. Sacerdotium quippe suum in Ecclesia hac nomine auctum vidimus; sanctimonia vero actibus jam prius summum. Sed unde illud, quaeso, quod tam e longinquo tam ignotus expetatur? Quis illam absentis nec prius visi gratiam vestris pectoribus affixit? Quis illud desiderium suscitavit, ut orbatis his quibus a Domino apud eremum indultus erat, vobis nasceretur? Ille utique qui cuncta dispensat; ille qui eum et patriae suae, quamdiu congruum videbat, indulsit, et per maria et per terras tiri datur, quid plus de illo in his, quid minus dixero. Vidistis enim, dilectissimi, illam sollicitudinis vigilantiam, illud disciplinae studium, illas pietatis lacrymas, illam jugem ac perpetuam mentis serenitatem, cujus testimonium vultus immutabilis erat. Audistis quoque os illud congruens vitae,
Abbreviated transcription (Latin):
lectatus uicinia. & caritate constrictus:
plurimis tam nouo ausu. retrahere conan¬
tib. Nam circumiecti accole. terribilem
illam uastitatem ferebant: &suis illum
occupare finib. fidei ambitone certabũt.
uerum ille humane conuersatonis im¬
paciens. & circiuncicdi amundo uel obiec-¬
tu freti concupiscens. Illuc ore & corde ge¬
stabat: nunc sibi nunc suis proferens.
Suꝑ aspidem & basiliscum ambulabis:
& conculcabis leonem & draconem. Et in
euangłiis: xp̃i ad discipulos suos factã.
ꝓmissionem. Ecce dedi uob̃ potestatẽ calcan¬
disupͣ serpentes. &scorpiones. Ingredit᷑
itaq impauidus: & pauorem suum se¬
curitate sua discutit. Fugit horror so¬
lituchnis: cedit turba serpentum. Aut
que tenebre illud lumen non refuge¬
runt: Que non illi mecheamentum
uenena gesserunt: Inauditum uero
illud. & plane inter miracula ac meri¬
ta ilhus deputandum reor: quod tam
frequens ut uidemus in illis ariditati

Expanded text:
lectatus vicinia et charitate constrictus, lectatus vicinia et charitate constrictus, plurimus etiam novo ausu retrahere illum conantibus. Nam circumjecti accolae terribilem illam vastitatem ferebant, et suis occupare illum finibus fidei ambitione certabant. Verum ille humanae conversationis impatiens, et circumcidi a mundo vel objectu freti concupiscens, illud corde et ore gestabat, nunc sibi, nunc suis proferens: Super aspidem et basiliscum ambulabis, et conculcabis leonem et draconem ; et in Evangeliis Christi ad discipulos suos factam promissionem: Ecce dedi vobis potestatem calcandi supra serpentes et scorpiones . Ingreditur itaque impavidus, et pavorem suorum securitate sua discutit. Fugit horror solitudinis, cedit turba serpentium. At quae non tenebrae illud lumen refugerunt? Quae non illi medicamento venena cesserunt? Inauditum vere illud et plane inter miracula ac merita illius deputandum reor, quod tam frequens, ut vidimus, in illis ariditati