comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Um igitur noster
apuo fontem sefori¬
tanum ita suspensus detineretur
exercitus. contigił regem apud
nazareth febre repentina grauissi¬
me laborare morbo quoq elefan¬
cioso quo ab mitio regni sui &
a primis adolescencie auspiciis
molestari ceperat prcter solitum
in grauescente. Iumen amiserat.
& corporis extremitatibus lesis
& computrescentibus omnino.
pedes manusq ei suum denegabãt
officium regiam tamen digita¬
tem & administrationem nichi¬
lonimus. licet a non nullis ei sug¬
geretur uł cederet oc de bonis regiis
sibi tranquillam seorsum eligenti
uitam honeste prouideret: hacte¬
ms detractauerat deponere.licz
emi corpore debilis ẽẽt & impo¬
tens forti tamẽ pollebat ammo
&̾ ad dissimulandam egritudiẽ¬
& ad supportandam regiam sol¬
licituomem supra uires emteba¬
guidonem delizimaco sororis sue
maritum cõmiłtẽ ioppensem &
ascalonitanum de quo insuperio¬
tibus seppiissim am fecimus men¬
tionem regni constituit procurato¬

Expanded text:
um igitur noster, apud fontem Seforitanum, ita suspensus detineretur exercitus, contigit regem apud Nazareth febre repentina gravissime laborare; morbo quoque elephantioso, quo ab initio regni sui, et a primis adolescentiae auspiciis molestari coeperat, praeter solitum ingravescente, lumen amiserat, et corporis extremitatibus laesis et computrescentibus omnino, pedes manusque ei suum denegabant officium; regiam tamen dignitatem et administrationem nihilominus licet a nonnullis ei suggereretur, ut cederet, et de bonis regiis sibi tranquillam seorsum eligenti vitam, honeste provideret hactenus detrectaverat deponere. Licet enim corpore debilis esset et impotens, forti tamen pollebat animo, et ad dissimulandam aegritudinem et supportandam regiam sollicitudinem supra vires enitebaGuidonem de Luziniano sororis suae maritum, comitem Joppensem et Ascalonitanum, de quo in superioribus saepissimam fecimus mentionem, regni constituit procurato
Abbreviated transcription (Latin):
Lex regiq principes ascalo¬
nam properat: Ut pomeria ccͣ
urbem depopulantur. sed promo¬
to ad amplius proposito: urbem
obsident¬
untur qui classi presint. & qui
legiones perterram moderentur:
Secundo obsidionis mense
ad est peregrinoꝵ transitus: mul¬
tis deferens ad opus obsidiomis
cominoditates
Iiunto mense classis egypcio¬
rum ad urbem accessit multam
obsessis ciuib afferens cõsolatio¬
nem:¬
¶onstancu antiochenor pr̃ici¬
pissa ramaldo de castellione nubit
noradinus quoq regnum dimi¬
scenorum occupit uiolenter: al¬
maricus lyoomensi preficitur eccͣe¬
Qui mobsidione sunt urbem
instanter impugnant. ciues ma¬
chinam exteriorem intuntur ex¬
ur̃e. murus ciuitatis expirte cor¬
ruit. nr̃i uolentes ingredi: exꝑ
te pereunt nr̃ desperit exercitus.
terum confortantur nr̃i ꝯe
ad continuandam obsidionẽ ani¬
mantur insistentes ammosius.

Expanded text:
ex regnique principes Ascalonam properant, ut pomeria circa urbem depopulentur: sed promoto ad amplius proposito, urbem obsidentuntur qui classi praesint, et qui legiones per terram moderentur Secundo obsidionis mense, adest peregrinorum transitus, multas deferens ad opus obsidionis commoditatesinto mense, classis Aegyptiorum ad urbem accessit, multam obsessis civibus afferens consolationemonstantia Antiochenorum principissa Rainaldo de Castellione nubit. Noradinus quoque regnum Damascenorum occupat violenter. Almaricus Sidoniensi praeficitur EccleQui in obsidione sunt, urbem instanter impugnant. Cives machinam exteriorem nituntur exurere. Murus civitatis ex parte corruit, nostri, volentes ingredi, ex parte pereunt: noster desperat exercitus.terum confortantur nostri, et ad continuandam obsidionem animantur, insistentes animosius.
Abbreviated transcription (Latin):
ex principissam monet uł
Unum de principib in maritum
accipiat qui regiomi possit precẽ
sed nõ proficit rex inde tripolim
accedit ad propria reuersurus. E¬
Lex et mater cius apud tupo¬
lim conuemunt. ut comitẽ uxori
reconcilient. sed non proficiunt.

Expanded text:
ex principissam monet, ut unum de principibus in maritum accipiat, qui regioni possit praeesse; sed non proficit. Rex inde Tripolim accedit, ad propria reversurus. ex et mater ejus apud Tripolim conveniunt, ut comitem uxori reconcilient; sed non proficiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
euentus. De derunt ergo ei de coc tuincu¬
lam unam. qua sumpta sine diffi¬
cultate assellauit alliquociens. ita
Uł sibi uideretur ꝙ ei esset melius.
Anteꝙͣ tñ corpus medicine uiolẽ¬
cia ex haustum sumpto cibo posset
reficere febre solita recurrente infata
concessit. Mortuus est autem ab m

Expanded text:
eventus; dederunt ergo ei decoctiuncueventus; dederunt ergo ei decoctiunculam unam, qua sumpta, sine difficultate assellavit aliquoties, ita ut sibi videretur quod ei esset melius; antequam tamen corpus medicinae violentia exhaustum, sumpto cibo posset reficere, febre solita recurrente, in fata concessit. Mortuus est autem anno ab
Abbreviated transcription (Latin):
ta pacta pecunia.& .xx. captiuis
equitibus denostro populo liberta¬
ti restitutis. ammo maiora cõcipi¬
ens soluta obsidione reuersus est
apud familiares conquerens quod
non satis sanus essel nec in bona
corporis habitudine. Inde dimissis
expeditionibus eum fimiliari co¬
mitatu Ryberi ade peruenit. Ubi dis¬
sinteria cepit periculossime labora
re. Ende morbum metuens per na¬
zareth &e neapolim eques tñ. nec
ita prorsus mualidus ierosolunã
ingressus est. Ubi ingrauescente
ualitudine. febre & cepit uehemen¬
tissime laborare. cessante phisicoꝵ
artificio dissenteria. Cumq per dies
aliquol ea febre supra uires afflige¬
retur. precepit ad se acceisiri medi¬
cos grecos. syros. & illarum natio¬
num homines petens instantissiẽ
ab eis. Uł aliqua de coctiuncula al¬
uum eius soluerent. Quod cum ab
eis impetrare non posset. fecit ad
se consequenter euocare latinos. a
quibus id ipm̃ exigens adiciens
ctiam. Uł sͥ onnus rei iipułart᷑

Expanded text:
ta pacta pecunia et viginti captivis ta pacta pecunia et viginti captivis equitibus de nostro populo libertati restitutis, animo majora concipiens, soluta obsidione reversus est, apud familiares conquerens, quod non satis sanus esset, nec in bona corporis habitudine. Inde dimissis expeditionibus, cum familiari comitatu Tiberiadem pervenit, ubi dysenteria coepit periculosissime laborade morbum metuens, per Nazareth et Neapolim, eques tamen, nec ita prorsus invalidus, Hierosolymam ingressus est. Ubi ingravescente valetudine, febre etiam coepit vehementissime laborare, cessante physicorum artificio, dysenteria. Cumque per dies aliquot ea febre supra vires affligeretur, praecepit ad se accersiri medicos Graecos, Syros et illarum nationum homines, petens instantissime ab eis, ut aliqua decoctiuncula alvum ejus solverent; quod cum ab eis impetrare non posset, fecit ad se consequenter vocari Latinos, a quibus id ipsum exigens, adjiciens etiam, ut sibi omnis rei imputaretur
Abbreviated transcription (Latin):
Deemqz tempore.uix
unus mensis elap¬
so tempore: noradinus maximꝰ
nominis ꝯe fidei xp̃iae persecu¬
tor. princeps ⁊ amen iustus. uafer
&̾ prouidus. & secundum gẽtis
suc traditiones religiosus. regni
functus est. Huius defectũ rex
audiens confestim sine dilitione
uinuersis conuocans regni uires
urbem obsidet paneadensem. Qd̾
audiens predic ti uxor principis
uires transcendens femineas mis¬
sa legatione ad dominum regem
uł ab̾ obsidione discedat eiq̃ pa¬
cem concedat temporalem certã
pecume innulta quantitate sum¬
inam promiłtit. quam rex uł am¬
pliorem octorquerel prima frõte
Uisus est respiusse. obsidionem
nchilominus continuans. Cumq
ꝯe studio diligenti obsessos impu¬
gnasset. e⁊ tam machinis quam
modiis aliis multiplices eis mo¬
lestias intulisset: Uidẽs eos ad resi¬
stendum diebus singulis ammo¬
siores. & plenius cognoscens quod
non proficeret & predicte nobi¬
lis matrone legati propace ĩpetrã¬
da instarent uehemencius suscep¬

Expanded text:
e tempore, vix unius mensis elapso spatio, Noradinus maximus nominis et fidei Christianae persecutor, princeps tamen justus, vafer et providus, et secundum gentis suae traditiones religiosus, regni functus est. Hujus defectum rex audiens, confestim sine dilatione universas convocans regni vires, urbem obsidet Paneadensem. Quod audiens praedicti uxor principis, vires transcendens femineas, missa legatione ad dominum regem, ut ab obsidione discedat, eique pacem concedat temporalem, certam pecuniae in multa quantitate summam promittit; quam rex, ut ampliorem extorqueret, prima fronte visus est respuisse, obsidionem nihilominus continuans. Cumqueet studio diligenti obsessos impugnasset, et tam machinis quam modis aliis, multiplices eis molestias intulisset, videns eos ad resistendum, singulis diebus animosiores, et plenius cognoscens quod non proficeret, et praedictae nobilis matronae legati pro pace impetranda instarent vehementius, suscep
Abbreviated transcription (Latin):
dissoluunt gladiis. et conuersos in
fugim: cedendo aliquantulum sumt
prosequuti. inberfectisq ex eis ꝙͣ¬
pluribus non nullos ctiam cõpre¬
hendentes: ante dñm bannundũ
querentur exercitum. responderũt
ꝙ homines imꝑitoris essent. et me¬
rendo stipendia ad eius preceptum
militire eos oporteret. Hic demũ
plemus cunctis ignotuit. ꝙ qͥcqͥd
eis impator loquebitur. frius crat
eł circũuento. t mĩc quia ꝑ eum tr̃ĩ

Expanded text:
dissolvunt gladiis; et conversos in dissolvunt gladiis; et conversos in fugam, caedendo aliquantulum sunt prosecuti, interfectisque ex eis quampluribus, nonnullos etiam comprehendentes, ante dominum Boamundum anum persequerentur exercitum, responderunt, quod homines imperatoris essent, et merendo stipendia ad ejus praeceptum militare eos oporteret. Hic demum plenius cunctis innotuit, quod quidquid eis imperator loquebatur, fraus erat et circumventio; tamen qu
Abbreviated transcription (Latin):
tñ uirus occultibant ad mixtum.
Uerum boamundus łanꝙ̃ uir sol¬
lers et argutus imperatoris cõper¬
tam habens maliciam. propositũ
dissimulans caucius se habebat gͣ¬
cias referans imperatori: pro eo ꝙ
destatu suo dignaretur ẽẽ sollicit
his igitur ducibus usq ad baldit¬
um fluuium ꝑueniens. cum iam
exparte en auigato anne i ult̾iore
ripa consisterẽt exercitus. pars uo
ad huc transeundi urgeret propo¬
situm: ecce imperaitoris sabellites
qui cum infiniti manu nĩ exeiti
tus uestigia sequebintur. rati oror¬
tun tatem se muenisse. in eani par¬
bem exercitus. q̃ ad huc intranseũ¬
di crat procinctu: hostiliter irruũt
quanti poterint in portumtite ĩ¬
stantes. Quod ł ancredus intelligẽs
sicut uir erat expeditissimus: ful¬
mineus aduolit. et fluuĩ qͥ me¬
dius erat enatans partẽ fluminis
ittigit ulteriorẽ. Quem scquuti eqͥ¬
tes quasi ad duo milia. primo eoꝵ
statim aduẽtu. predictor cohortes

Expanded text:
tamen virus occultabant admistum. tamen virus occultabant admistum. Verum Boamundus, tanquam vir solers et argutus, imperatoris compertam habens malitiam, propositum dissimulans, cautius se habebat, gratias referens imperatori pro eo quod de statu suo dignaretur esse sollicitus. His igitur ducibus usque ad Bardarium fluvium perveniens, cum jam ex parte, enavigato amne in ulteriore ripa consisteret exercitus, pars vero adhuc transeundi urgeret propositum, ecce imperatoris satellites, qui cum infinita manu exercitus nostri vestigia sequebantur, rati opportunitatem se invenisse, in eam partem exercitus, quae adhuc in transeundi erat procinctu, hostiliter irruunt, quanta poterant importunitate instantes. Quod Tancredus intelligens, sicut vir erat expeditissimus, fulmineus advolat; et fluvium, qui medius erat, enatans, partem fluminis attigit ulteriorem. Quem secuti equites, quasi ad duo millia, primo eorum statim adventu, praedictorum cohortes
Abbreviated transcription (Latin):
magnitici quoq et prepotentis
os industri principis filius. ⁊eq
hactenus metitis tus id exigenti¬
bus carum semꝑ habuimus. et ac¬
cẽptum:. Licet de pñtem non inspe¬
xerimius et nũc qm̃ ad seruitutẽ
dei et pietatis obsequia accitum
te et cuildem peregrinationis. cũ
ceteris deo deuotis principibus
consorcium miisse. audiuimus:
forcius amare: et honorare pro¬
pensius: cordi nobis est: et ĩprõ¬
pta fixum gerimꝰ uoluntate.Q¬
propter dilectissime nr̃. pplĩs pre¬
cipe qui te scquuntur: subiectis
nris pucere uiolenciam rapmas
et incendia fac cessare ad nrã ꝙͣ¬
tocius accedens pñciam securus
demultiplici honore. et grã nr̃a qͣ
multipliciter te proposiumus pͦ¬
uenire. Presencium quoq latori¬
bus dedimnis inmandatis ut ex¬
ercitibus tius iusto precio neccia
procurent. ut sine interiissione
rerum uenalium eos copia prosẽ¬
quatur. H imꝑatoris uerbi et si
isuꝑficie multam uidebantur
hibere humanibatẽ: intrinsecus

Expanded text:
entis, et industrii principis filius: teque hactenus, meritis tuis id exigentibus, charum semper habuimus et acceptum, licet te praesentem non inspexerimus. Et nunc, quoniam ad servitutem Dei et pietatis obsequia accinctum te et ejusdem peregrinationis cum caeteris Deo devotis principibus consortium iniisse audivimus, fortius amare et honorare propensius, cordi nobis est, et in prompta fixum gerimus voluntate. Quapropter, dilectissime noster, populis praecipe, qui te sequuntur, subjectis nostris parcere; violentiam, rapinas et incendia fac cessare, ad nostram quantocius accedens praesentiam, securus de multiplici honore et gratia nostra, qua multipliciter te proposuimus praevenire. Praesentium quoque latoribus dedimus in mandatis, ut exercitibus tuis justo pretio necessaria procurent, ut sine intermissione, rerum venalium eos copia prosequatur. Haec imperatoris verba, etsi in superficie multam videbantur habere humanitatem, intrinsecus
Abbreviated transcription (Latin):
tus a quib temere diuisi fuerant:
monent et ortantur atẽcius. Ut ac¬
celerare uelint significantes ĩ ꝙͣtis
angustiis positi sint. Postꝙͣ uero
uixͣ rei militaris disciplinam in
castris domini boamundi omina
uidentur scdm̃ ordinẽ deposita:
ecce circa horam diei scdam̃ ad est
solimannus. infinita secum łhens
rabilius: intanta multitudine q̃
ducentoꝵ milium dicebatur ex ce¬
derc quantitatem: nec uinis nͥ eq̃s
poterat reperin. Nr̃i autẽ ut pre

Expanded text:
tus, a quibus temere divisi fuerant, tus, a quibus temere divisi fuerant, monent et hortantur attentius ut accelerare velint, significantes in quantis angustiis positi sint. Postquam vero juxta rei militaris disciplinam in castris domini Boamundi omnia videntur secundum ordinem disposita, ecce circa horam diei secundam adest Solimannus, infinita secum Turcorrabilius, in tanta multitudine, quae ducentorum millium dicebatur excedere quantitatem, nec unus nisi eques poterat reper
Abbreviated transcription (Latin):
noctis umbra densior luce pro¬
pinqua dissolui ceperat. cum co¬
ce qui inspeculis erant constituti
ut hostium si q̃ eeñt de remoto p¬
sentirent insidias: et ex̾citũ ad¬
monerent: uisis hostibus licuis
concinĩt. et cursu rapti uelocissi¬
mo: hostes ad cẽ denunciant. Igr̃
cornicinũ clamore et uoce pcoma
excite legiones uinuerse: ad ar¬
ma conuolant equos preparant
tanꝙͣ preliũ cominus habituri.
Erat autẽ mane m ip̃o die kłda¬
rium uiliarum disposita igitur
uinuersa populi multitudine pa
cies: et prepositis singulis cohor¬
tib quinquagenariis et centu¬
riomb et ꝑ alis pedestriũ tur¬
marum p̾miceriis constitutis sar¬
cmas. & impedimenta omnẽq sẽ¬
num mulierũ ac debilium in uali¬
dam multitudinẽ quo expeditio¬
res ad pugnam possent procedere
secus arundinetũ inuicmo politũ
curribus et uehiculis eos pretexẽ¬
tes collocant quasi intuto. Missis¬
q mnciis ad reliquas partes ex̾ci¬

Expanded text:
noctis umbra densior luce pronoctis umbra densior luce propinqua dissolvi coeperat, cum ecce qui in speculis erant constituti, ut hostium, si quae essent, de remoto praesentirent insidias, et exercitum admonerent, visis hostibus, lituis concinunt, et cursu rapti velocissimo hostes adesse denuntiant. Igitur cornicinum clangore et voce praeconia excitae legiones universae, ad arma convolant, equos praeparant, tanquam praelium cominus habituri. Erat autem mane, in ipsa die Kalendarum Juliarum. Disposita igitur universa populi multitudine per acies, et praepositis singulis cohortibus quinquagenariis et centurionibus, et per alas pedestrium turmarum primiceriis constitutis; sarcinas et impedimenta, omnemque senum, mulierum ac debilium invalidam multitudinem, quo expeditiores ad pugnam possent procedere, secus arundinetum in vicino positum, curribus et vehiculis eos praetexentes, collocant quasi in tuto. Missisque nuntiis ad reliquas partes exerci
Abbreviated transcription (Latin):
stris duob distantes miliaribus
in locis itidem piscius et aquarũ
habentib comodititẽ: castri oppo¬
sueruit. Solimannus uo illate me¬
mor inurie. et ad animũ reuorins
sine inberinssione quõ per illos ue¬
bem egregiam uxorẽ et filios ann¬
sisset ad id totis uiribus melabat
Ut eis uicẽ rependeret et aliquas
si posset eis prestrueret insidias
Coniocatis itaq ingentibus de¬
nuo militũ copiis: nrõꝵ a leua
equis pene passibus lubleqͣbat᷑
exercitum.in quo etiam explora¬
tores habens qui de statu proficis¬
cencium eum indesmenter redde¬
rent doctorẽ: prestolabatur assi¬
due quomõ sumpta occõne opor¬
tuna: in eos posset inuere. Cog̾to
artem pro cosdem quod oiuisus
eẽt ex̾citus et pars astera que ui¬
ribus et nuo imor uidebatur sͥ
erat uicimos: horam nactus in¬
uenisse competentẽ descendit de
montibus cum illo suoꝵ infimibo
comitatu. Uixq aurora solis sub¬
sequentis nunciabat aduentũ: &

Expanded text:
stris duobus distantes milliaribus, stris duobus distantes milliaribus, in locis itidem pascuis, et aquarum habentibus commoditatem, castra composuerant. Solimannus vero, illatae memor injuriae, et ad animum revocans sine intermissione, quomodo per illos urbem egregiam, uxorem et filios amisisset, ad id totis viribus anhelabat ut eis vicem rependeret, et aliquas, si posset, eis praestrueret insidias. Convocatis itaque ingentibus denuo militum copiis, nostrorum a laeva, aequis pene passibus, subsequebatur exercitum; in quo etiam exploratores habens, qui de statu proficiscentium, eum indesinenter redderent doctiorem, praestolabatur assidue quomodo, sumpta occasione opportuna in eos posset irruere. Cognito autem per eosdem quod divisus esset exercitus, et pars altera quae viribus et numero minor videbatur, sibi erat vicinior, horam ratus invenisse competentem, descendit de montibus cum illo suorum infinito comitatu. Vixque aurora solis subsequentis nuntiabat adventum, et
Abbreviated transcription (Latin):
Oluta igitur obsidione:
de mandato principum
itm ad profisciscendũ
muitatur exercitus. & compositie
sarcinis: tercio kl uilii iter arcipiũt
Cumq perbidium iunctis legiõib
incessissent: casu nocte illa secus q̃n¬
dam pontem aquaꝵ comodit item
sequuti castra metiti sunt. Unde
sumimo diluculo ante lucis exortũ
dum ad huc eent̾ tenebre. Rursus
aditer se accingentes trinlito ponte
siue casu siue ex industru: diuisi st
principes abinuicẽ cum sius expe¬
ditionibus. Dominus eium boamnũ¬
dus et norminnoꝵ comes et stepha¬
nus comos blesensium. Tancredus
ctiam et hugo comes desincto
paulo leuam scquuti. seorsum illa
die protecti: inuillem ꝓuenerunt
cui nomen gorgom. ibiq secus ri¬
pim fluuii decurrentis pascuoꝵ ha¬
bentes comodititem. et graminis.
circa horam nonim cistri locauerĩt
Ubi et noctem illam solliciti tñ lo¬
catis in girum excubiis. quictim
transegerunt. Reliqui uo ommes
dectrim benentes. illam compleue¬
runt dictam. et uix a predictoꝵ ca¬

Expanded text:
oluta igitur obsidione, de mandato principum, iterum ad proficiscendum invitatur exercitus, et compositis sarcinis, III Kalend. Julii iter arripiunt. Cumque per biduum junctis legionibus incessissent, casu nocte illa secus quemdam pontem, aquarum commoditatem secuti, castrametati sunt, unde summo diluculo ante lucis exortum, dum adhuc essent tenebrae, rursus ad iter se accingentes, transito ponte, sive casu, sive ex industria, divisi sunt principes ab invicem, cum suis expeditionibus. Dominus enim Boamundus et Normannorum comes, et Stephanus comes Blesensium, Tancredus etiam et Hugo comes de Sancto Paulo, laevam secuti, seorsum illa die profecti, in vallem pervenerunt cui nomen Gorgoni: ibique secus ripam fluvii decurrentis, pascuorum habentes commoditatem et graminis circa horam nonam castra locaverant, ubi et noctem illam, solliciti tamen, locatis in gyrum excubiis, quietam transegerunt. Reliqui vero omnes dextram tenentes, illam compleverunt diaetam; et vix a praedictorum ca
Abbreviated transcription (Latin):
poberant: robur admirintur. et ar¬
tificis argumentum. Qui aut̾ sub
ea latebant testudine. securi penitꝰ
ab hostium insidiis: ad infringen¬
dum mur et turrm subuertendã
totis instant uiribus et cõiuilsoꝵ
loco lapidum. stipites subponent.
t ligneam materiam. ne parte
muri inferiore subfossa: subito cor¬
ruat pars superior. et machinam
comp̃mat. que tante pondus ma¬
gnitudinis. et mimensitatẽ rue:
nullatenus ferre poterat. Facta ĩgr
tinta subfossione q̃ ad turris deiec¬
tionem sufficere posse uidebatur.
et sustentaculis qui mur casurũ
sustentabant igne subposito et
mtriendis ignibus apta subiecta
materia machinam relinquent.
ad suos cum omni celeritate se cõ¬
ferentes. Factumq ẽ ita. Ut circa
noctis medium om̃i fulcimientoꝵ
consumpta materia. et ignibus e¬
dicibus incineres redicta: turtis
cuni łanto fragore cecidit. Uł ctiã
remotos quodam horrore cõcuberet
terre motus instar corda cõturbãs.

Expanded text:
poterant, robur admirantur, et arpoterant, robur admirantur, et artificis argumentum. Qui autem sub ea latebant testudine, securi penitus ab hostium insidiis ad infringendum murum, et turrim subvertendam totis instant viribus; et convulsorum loco lapidum stipites supponunt, et ligneam materiam; ne parte muri inferiore suffossa, subito corruat pars superior et machinam comprimat, quae tantae pondus magnitudinis, et immensitatem ruinae nullatenus ferre poterat. Facta igitur tanta suffossione, quae ad turris dejectionem sufficere posse videbatur; et sustentaculis quae murum casurum sustentabant igne supposito, et nutriendis ignibus apta subjecta materia, machinam relinquunt, ad suos cum omni celeritate se conferentes. Factumque est, ita ut circa noctis medium, omni fulcimentorum consumpta materia, et ignibus edacibus in cineres redacta, turris cum tanto fragore ceciderit, ut etiam remotos quodam horrore concuteret; et terraemotus instar corda conturbans
Abbreviated transcription (Latin):
eius laboris recõpensatione desigͣ¬
to: subiecta pro uotis materia.
machinam miro construit artifi¬
cio ita ut qui itus erant nolẽti¬
bus hostibus smne suo ꝑiculo: secꝰ
mur eam possent amplicare. et ĩ¬
terius latentes: mur subfodere.
non timerent. Quod ip̃o reꝵ exꝑ¬
miento plemus edocuit. ad cuidẽ¬
ciam. Nam composito et armato
Undiq pro sua uoluntate instru¬
mento. uiros fortes et loricatos.
armis et ferreis instrumentis. ad
subfodiendum murũ. neccͣis in¬
structos. sub eadẽ scc̃ uolligit ma¬
china. Qm ctum cum sius opifĩ¬
cibus probe mnus et argumẽto¬
se plurimũ transuallũ põitam. me¬
nibus applicat. Ciues aũ solita ĩ¬
stantes proteriua. mimissis ma¬
gnis molaribus. et igne de super¬
miecto. q̃ omma propter culmmĩs
ardutatẽ. et latera deuexa.qmi
herere non poterant. u̾ dampm̃
subiectis mrogarent: de cõsucto
auxilio ceperunt diffidere et in¬
strumenti qd̾ nuillatenus ledere

Expanded text:
ejus laboris recompensatione designejus laboris recompensatione designato, subjecta pro votis materia, machinam miro construit artificio: ita ut qui intus erant, nolentibus hostibus, sine suo periculo secus murum eam possent applicare; et interius latentes, murum suffodere non timerent, quod ipso rerum experimento plenius edocuit ad evidentiam. Nam composito et armato undique pro sua voluntate instrumento, viros fortes et loricatos, armis et ferreis instrumentis, ad suffodiendum murum necessariis instructos, sub eadem secum colligit machina; quam etiam cum suis opificibus probe nimis, et argumentose plurimum, trans vallum positam moenibus applicat. Cives autem solita instantes protervia, immissis magnis molaribus, et igne superinjecto, quae omnia propter culminis arduitatem et latera devexa, quoniam inhaerere non poterant, ut damnum subjectis irrogarent, de consueto auxilio coeperunt diffidere; et instrumenti, quod nullatenus laedere
Abbreviated transcription (Latin):
destinito collocari inlumme
N terea de more q̃i sibi
fecerant adiuic̃e cõue¬
Omentes nr̃aꝵ legionum deo deuoli
principes. compertum habentes ꝙ
non profiscerent. sed pocius in utili¬
ter operam consumerent et studiũ:
apud se querunt diligenaius delibe¬
racione proposita. quo in tanta necͣ¬
citate opus sit consilio. Dumq c̾ca
id insisterent plurimũ anxietatis
sustinentes. ecce quidã longobardꝰ
nacione accedens a prinçipes. uidẽs
ꝙ om̃i artific̃ eluderentur argum̃ta.
eh labor sine fructu deꝑiret. huius
artis professus ẽ se habere ꝑiciam.
asserens ꝙ si ei sumptus de publico
ad operis cõsummationẽ sufficiẽtes
et neccͣi minstrarentur. ip̃e aucto¬
re dommo infra paucos dies tur¬
rim predictam sine dampno no¬
strorum ad terram d̾iceret. et late
patentẽ introitum. omnibus in¬
gredi uolentibus ministraret.
Sumptibus gͥ depublico mim¬
stritis ad omnem sufficienciam.
& salario in suꝑ condigno pro

Expanded text:
aedestinato collocari in lumine. aedestinato collocari in lumine. nterea de more, quem sibi fecerant adinvicem, convenientes nostrarum legionum Deo devoti principes, compertum habentes quod non proficerent, sed potius inutiliter operam consumerent et studium, apud se quaerunt diligentius, deliberatione proposita, quo in tanta necessitate opus sit consilio. Dumque circa id insisterent, plurimum anxietatis sustinentes, ecce quidam Longobardus natione, accedens ad principes, videns quod omnium artificum eluderentur argumenta, et labor sine fructu deperiret, hujus artis professus est se habere peritiam, asserens, quod si ei sumptus de publico ad operis consummationem sufficientes, et necessarii ministrarentur, ipse, auctore Domino, infra paucos dies turrim praedictam, sine damno nostrorum ad terram dejiceret; et late patentem introitum omnibus ingredi volentibus, ministraret. Sumptibus igitur de publico ministratis ad omnem sufficientiam, et salario insuper condigno pro
Abbreviated transcription (Latin):
noc te cues opposuerant uolens cõ¬
uellere et formiẽ ꝙ ex terna die fac¬
tum fuerit: rursus aperire. Seo instã¬
tibus de super cum omm importu¬
intate cuubus nec aliorum quispiã
ut opem ferret ausus fuit accedere:
nec ille potuit consumimare propo¬
situm. Magnis enim lapid̾ moli¬
bus ibi secus murum contritus.
cernentibus nr̃is nec subuenire uo¬
lentibus interiit: Cuius corpus
ex amme uncis ad se ferreis suble¬
uantes. infra menia sius expositũ
ludibriis deiecerunt. Tandẽq lo¬
rica nudatum et galca ad nr̃os reie¬
cerunt extra mema. Quo debitis ex¬
equiis sepulture tradito. fleuit suꝑ
cum populus. eius plurimũ cõmẽ¬
dans ammositatem: et mortẽ ciue
in conspectu dm̃ reputans p̃ciosam
per quam eius nãm electis spĩbus
non dubitabat sociandam. Omñ eĩ
Uł prediximus una mens erat et
cadem sentencia. cos qui sic macie
percumbebant: uitam mereri perpe¬
tuam: et in parte sortis sanctoꝵ pͥ¬

Expanded text:
nocte cives opposuerant, volens connocte cives opposuerant, volens convellere; et foramen quod hesterna die factum fuerat rursus aperire; sed, instantibus desuper cum omni importunitate civibus, nec aliorum quisquam ut opem ferret ausus fuit accedere, nec ille potuit consummare propositum: magnis enim lapidum molibus ibi secus murum contritus, cernentibus nostris, nec subvenire volentibus, interiit: cujus corpus exanime, uncis ad se ferreis sublevantes, infra moenia suis expositum ludibriis dejecerunt; tandemque lorica nudatum et galea, ad nostros rejecerunt extra moenia. Quo debitis exsequiis sepulturae tradito, flevit super eum populus, ejus plurimum commendans animositatem et mortem ejus in conspectu Domini reputans pretiosam, per quam ejus animam electis spiritibus non dubitabant sociandam: omnium enim, ut praediximus, una mens erat et eadem sententia, eos qui sic in acie procumbebant, vitam mereri perpetuam, et in parte sortis sanctorum pr
Abbreviated transcription (Latin):
destensione desudabint attencius fac¬
ti huius ignati. inchilominus detur¬
ribus et muris tota se tuentes di¬
ligencu i nr̃os. et cede̾. t uulnera
totis uiribus procurabunt ex̃cere
Picem quoq oleum et arumam
et cetera que incendiis solent fomitẽ
ministrare. et accensis fasces in no¬
stras machinas dirigentes. cas ex
parte plurima. u̾ nõ obseruabintur
diligencius: consumebant. Quibus
autem in parte australi ad expugnan¬
dam predictim turam erat labor se¬
dulus.curam adidipm contimabãt
et studium. Sed uidentes quicquid
externa die ini muro subfoderant tot
nocte subsequiti reperant: cepunt
fieri remissiores. uidentesq non pro¬
filcerent dumqz pene delisterent ab
ncepto: ecce quidam uilde strenuus
et nobilis eq̃s de exercitu comitis
normannoꝵ si exemplo uelens
alios ammire: lorica indutus et ga¬
lei. et opertus dipeo uillum transili¬
ens. ad murum accessit imꝑtertitus
nouam lapidum structurim ꝙͣ eadẽ

Expanded text:
defensione desudabant attentius, facdefensione desudabant attentius, facti hujus ignari, nihilominus de turribus et muris tota se tuentes diligentia, in nostros et caedem et vulnera totis viribus procurabant exercere; picem quoque, oleum, et arvinam, et caetera quae incendiis solent fomitem ministrare, et accensas faces in nostras machinas dirigentes, eas ex parte plurima, ubi non observabantur diligentius, consumebant. Quibus autem in parte australi ad expugnandam praedictam turrim erat labor sedulus, curam ad idipsum continuabant et studium; sed videntes quidquid hesterna die in muro suffoderant, totum nocte secuta reparatum, coeperunt fieri remissiores, videntes quod non proficerent. Dumque pene desisterent ab incepto, ecce quidam valde strenuus et nobilis eques de exercitu comitis Normannorum, sui exemplo volens alios animare, lorica indutus et galea, et opertus clypeo, vallum transiens, ad murum accessit imperterritus, novam lapidum structuram, quam eadem
Abbreviated transcription (Latin):
Rat autem inber cos qͥ
murum ab impugnã¬
tibus tuebantur quidã
ceteris improbior. corpore quo e ł
uiribus notabilior: qui arcu in nr̃os
mult im operabatur strigem. In st̃
ctum et de successu quo du minis
usus fuerat intumescens: nr̃os ꝓ¬
bris afficiebat et contumeliis. desi¬
des cos uorans: et tͥumiditatis obici¬
ens titulum. Erat autem hic mea
parte ita inportune deseuiens que
domino duci et sius cohortibus ad
impugnandum erat deputiti. Quod
uir illustris non ꝑfẽrens dñs gode¬
tridus. lumptibilista. locum q̃ rens
oportunum. manus contra predictũ
crassatorem dingit. et celo ꝑ uitalia
directo: confossum et ex nimẽ ad ter¬
ram deicit iustam pro his ommbus
que nr̃is intulerit rependens uicissi¬
tudinem. Quo ficto ceteros euisdẽ
operis consortes qui mea parte illiꝰ
exemplo ammati resistebant ammo¬
sius: mixime deterruit. ita ut mi¬
mis. minusq et missilia contorq̃¬
rent et iacularentur conucu. Alii
tũ qui inceteris partibus pro urbis

Expanded text:
rat autem inter eos, qui murum ab impugnantibus tuebantur, quidam caeteris improbrior, corpore quoque et viribus notabilior, qui arcu in nostros multam operabatur stragem. Insuper etiam et de successu, quo diu nimis usus fuerat, intumescens, nostros probris afficiebat et contumeliis, desides eos vocans et timiditatis objiciens titulum. Erat autem hic in ea parte ita importune desaeviens, quae domino duci et suis cohortibus ad impugnandum erat deputata: quod vir illustris non perferens dominus Godefridus, sumpta balista locum quaerens opportunum, manus contra praedictum caussatorem dirigit, et telo per vitalia directo, confossum et exanimem ad terram dejicit, justam pro his omnibus quae nostris intulerat rependens vicissitudinem. Quo facto, caeteros ejusdem operis consortes, qui in ea parte illius exemplo animati, resistebant animosius, maxime deterruit; ita ut minus minusque et missilia contorquerent, et jacularentur convicia. Alii tamen, qui in caeteris partibus pro urbis
Abbreviated transcription (Latin):
inco fuisse nec mundi cius posst̃
negare nani in rogni neccͣitatib
nec cxpensis pircebit. nec prop̾i
corporis fatigatione reuocabatur
Sed non erat tuta ominno subiec¬
torum opulencia. ad quoꝵ exhau¬
rienda patrimoma sumpta q̃lib
leui occisione frequencius recur

Expanded text:
in eo fuisse, nec invidi ejus possunt in eo fuisse, nec invidi ejus possunt negare. Nam in regni necessitatibus nec expensis parcebat, nec proprii corporis fatigatione revocabatur. Sed non erat tuta omnino subjectorum opulentia; ad quorum exhaurienda patrimonia, sumpta qualibet levi occasione, frequentius recur
Abbreviated transcription (Latin):
nicus impugnato :. carum patri¬
monia crebris & indebitis ex ac¬
tionib dieb sius bsq ad sup̃mã
ex maincionem attriuit. ita quod
ere alieno grauari compelleret.
loca uencrabilia: supra suarum
obuentionum uires. Pecume cũ¬
pidus supra ꝙͣ regiam deceret ho¬
nestatem interuentu muncrum.
aufferebił sepe. diffcrebat sepius.
aliter quam censure rigor. & uuis
modestia piteretur. Auaricie tñ
sue excusationem pretendes mi
chi familiarius colloquenti causas
nntebatur assig̃re dicens prĩcipam
quemlibet. & maxime regem sꝑ
hinc debere penos se prouidenciã
habere. ne egeat. propter duo. tũ
quia tuta ẽ opulencia subiectoꝵ
Ubi non eget imperator: tum qͥ¬
dem ut prẽmanib heĩt unde ne¬
cessitatib regni sui si forte ĩ opi¬
nate occurrant consulat & in eo
casu regem prouidum oportere ẽẽ
habunde munficum. & sumptib
omumo non pardere uł nõ sibi sod
regi usibus quicquid io est ui¬
deatur possidere. Horum alterum

Expanded text:
mens impugnator, earum patrimens impugnator, earum patrimonia crebris et indebitis exactionibus, diebus suis, usque ad supremam exinanitionem attrivit, ita quod aere alieno gravari compelleret loca venerabilia, supra suarum obventionum vires. Pecuniae cupidus supra quam regiam deceret honestatem. Interventu munerum auferebat saepe, differerebat saepius, aliter quam censurae rigor, et juris modestia pateretur. Avaritiae tamen suae excusationem praetendens, mihi etiam familiarius colloquenti, causas nitebatur assignare, dicens: Principem quemlibet, et maxime regem, semper hanc debere penes se providentiam habere, ne egeat, propter duo; tum quia tuta est opulentia subjectorum, ubi non eget imperator; tum quidem ut prae manibus habeat, unde necessitatibus regni sui, si forte inopinatae occurrant, consulat; et in eo casu, regem providum, oportere esse abunde munificum, et sumptibus omnino non parcere, ut non sibi, sed regni usibus, quidquid id est, videatur possidere. Horum alterum
Abbreviated transcription (Latin):
dicebitur hubxir ficem. Uł ex quo cos
negocus prefecerat sius. nec ritiõe
abcis exigeret nec de corum infide¬
litate suggerentib aurem preberet
Quod tñ quidam ducebant proui¬
cio. quidam uirtuti ascribentes ar¬
gumentum sincere fidei asserebãt
esse. His anuni dotib & bonis
potiorib detrahebint quedam t̃
co notibilia que prius dictis mi¬
bem quandam inducere uidebãtur
Tacitumus enm ultra deccus. & ei¬
mie urbanitatis expers. affabilitatis
gratiam que maxime principibus
subiectorum corda conciliat: pẽi¬
tus non habebat. ħaro umꝙ̃ qͣm¬
piam alloquebatur insi compuise
necc̃itate. auł sermone prius laces¬
situs. Tantoq in co notabilior
occurrebat iste defectus quanto
in fre fuerat serm̾omis iocundi.
& amplectende affabilitatis grã
cumulatior. Lubrico etiam carms
ut dr̃ impicienter laborans. quos
ei clementer indulgeat dñs alie
attemptire matrimom.i dicebat᷑.
Li bertatis quoq eccłiirum uche¬

Expanded text:
dicebatur habere fidem, ut ex quo eos dicebatur habere fidem, ut ex quo eos negotiis praefecerat suis, nec rationem ab eis exigeret, nec de eorum infidelitate suggerentibus aurem praeberet; quod tamen quidam ducebant pro vitio; quidam virtuti ascribentes, argumentum sincerae fidei asserebant esse. His animi dotibus et bonis potioribus, detrahebant quaedam in eo notabilia, quae prius dictis nubem quamdam inducere videbantur. Taciturnus enim erat ultra decens, et eximiae urbanitatis expers. Affabilitatis gratiam, quae maxime principibus subjectorum corda conciliat, penitus non habebat. Raro unquam quempiam alloquebatur, nisi compulsus necessitate, aut sermone prius lacessitus; tantoque in eo notabilior occurrebat iste defectus, quanto in fratre fuerat sermonis jucundi et amplectendae affabilitatis gratia cumulatior. Lubrico etiam carnis, ut dicitur, impatienter laborans quod ei clementer indulgeat Dominus aliena attentare matrimonia dicebatur. Libertatis quoque Ecclesiarum vehe
Abbreviated transcription (Latin):
questionib argutior. in carum so¬
lutionbus plurimum recreabatur.
Hystorurum preceteris lec tiõib
erat auidus auditor. memor perpetuo
promptus ox fidelissimus recitator
Totus erat nserus in minucis uel
alca. nũꝙͣ̃ accipitrum. & herodioꝵ
uolatu. & preda libencius delecta¬
bitur. Piciens erat laboris sicut e¬
rat corpulencior & pingius iimi¬
um algoris calorisq melemẽcia
non multum angebatur. decimas
in ea parte uir euangelicus cum om̃i
inbegritate & sine molestia eccliẽ
dari precipiebat. Alissam omin die
insi egritudo auł ingruens prepedi¬
ret necͣcitas: audiebat deuotus. Ala¬
ledictorum conuicioꝵqz. que in
eum &e publice. & sepius. & cdam
ferebantur. etiam a uilib &̾e contẽ¬
ptilibus personis. pacientissimus
exceptor. & dissimulator erat egre¬
gius. Ut nec que audierat. ea audis¬
łe uiderctur. In cibo potuq sobriꝰ
in utroq ebrictatem ab hominabi¬
tur. Procuratorib etiam sius tãtã

Expanded text:
quaestionibus argutior, in earum soquaestionibus argutior, in earum solutionibus plurimum recreabatur. Historiarum, prae caeteris lectionibus, erat avidus auditor, memor perpetuo, promptus et fidelissimus recitator. Totus erat in seriis; in mimicis vel alea nunquam. Accipitrum et herodiorum volatu et praeda, libentius delectabatur. Patiens erat laboris; sicut erat corpulentior et pinguis nimium, algoris calorisque inclementia non multum angebatur. Decimas, in ea parte vir evangelicus, cum omni integritate, et sine molestia Ecclesiae dari praecipiebat. Missam omni die nisi aegritudo aut ingruens praepediret necessitas audiebat devotus. Maledictorum conviciorumque quae in eum et publice saepius, et clam ferebantur, etiam a vilibus et contemptibilibus personis, patientissimus exceptor et dissimulator erat egregius, ut nec quae audierat, ea audisse videretur. In cibo potuque sobrius, in utroque ebrietatem abominabatur. Procuratoribus etiam suis tantam
Abbreviated transcription (Latin):
Uit igitur uir expiecia
predic tus seculari pru¬
dens idmodum. & in igendis cir¬
cumspectus lingue aliquantulũ
impeditioris. nõn a deo tñ ut ci
multum pro uicio posset imputa¬
ri. sed ita ut illam sponte fluentis
eloquii non haberet eleganciam. Cõ¬
siliis longe melior. quam uerboꝵ
affluencia uel ornatu. In uire cõsue¬
tudmario que regebatur regnum.
subtilis plurimum &t nulli sedũs.
mimo qui regni principes & mẽ¬
tis accumine. & discretiois p̾i¬
ret sinceritite umuersos. In periculis
& sumiis nec̾citatib quas frequẽt᷑
incurrit: dum pro regno ampliando
uiriliter &e sine interinissione de¬
certat. fortis & prouidus. & ani¬
mum regia quadam constancia cõ¬
seruans imꝑterritum. Modice lit¬
teratus erat. & frẽ multominus
seo ingenu uiuacitate &e tenacis me¬
morie beneficio: inberrogationẽ fre¬
quenti. legendi studio. cum aliquid
ocii regin occupationes indulgebant
iuxta quod id regib solet contĩge̾:
satis commodẽ erat instructus. In

Expanded text:
uit igitur vir experientia praeditus saeculari, prudens admodum, et in agendis circumspectus: linguae aliquantulum impeditioris, non adeo tamen, ut ei multum pro vitio posset imputari; sed ita, ut illam sponte fluentis eloquii non haberet elegantiam. Consiliis longe melior, quam verborum affluentia, vel ornatu. In jure consuetudinario, quo regebatur regnum, subtilis plurimum, et nulli secundus; imo qui regni principes et mentis acumine et discretionis praeiret sinceritate universos. In periculis et summis necessitatibus, quas frequenter incurrit, dum pro regno ampliando viriliter et sine intermissione decertat, fortis et providus; et animum regia quadam constantia conservans imperterritum. Modice litteratus erat, et fratre multo minus; sed ingenii vivacitate, et tenacis memoriae beneficio, interrogatione frequenti, legendi studio, cum aliquid otii regni occupationes indulgebant, juxta id quod regibus solet contingere, satis commode erat instructus; in
Abbreviated transcription (Latin):
inferre. quam ut fruges disperge¬
rent qe ad opus cquorum abcim¬
tes secum deferrent. Nulti tñ artẽ
nocendi querentes. alum stramĩa.
aliuñ paleas. frugibus muscebant
iam purgatis. Ut facilius admittẽ
possent incendia. Residuum autẽ
milicie quani in eadem regione
salahadinus abiens dereliquerat
qm̃ de uiribus non presumebat
ea tenus uł cum nris auderent cõ¬
gredi. ł eis deproximo ministra¬
re impedimentum. gregatim de
remoto sequebantur.Ut circa ab¬
cuntis exercitus posteriora aliqͥd
possent latenter moliri. Sed neq
sic nostris aut impedimentum
ministrare potuerunt. aut ledere
totum. auł partem exexcitus.

Expanded text:
inferre, quam ut fruges dispergeinferre, quam ut fruges dispergerent; et ad opus equorum, abeuntes secum deferrent. Multi tamen artem nocendi quaerentes, aliunde stramina, aliunde paleas frugibus immiscebant jam purgatis, ut facilius admittere possent incendia. Residuum autem militiae, quam in eadem regione Salahadinus abiens dereliquerat, quoniam de viribus non praesumebant eatenus ut cum nostris auderent congredi, vel eis de proximo ministrare impedimentum, gregatim de remoto sequebantur, ut circa abeuntis exercitus posteriora, aliquid possent latenter moliri. Sed neque sic nostris impedimentum ministrare potuerunt, aut laedere totum vel partem exercitus.
Abbreviated transcription (Latin):
rogio predicta arens prorsus et
maquosa. fontes. riuos & flumĩa
non habens penitus hiberms ẽi
mensib. lacums solent aquas col¬
ligere pliuuales & cas tota con¬
scruare diligençia ad usus necessa¬
rios per amium inlegrum. calore
solis & assidiutate lum cui super¬
iacent fctas insipidas has etiã
fractis lacubus aut emiserant
aut mimissis corruperant ĩ mũ¬
diciis ne pertransiens exercitus
moram ibi possent innec ⁊ere
Sed neq depopulationem ꝙtã
uellent exercere temporis pacie¬
batur pars illa. Fam enim & fru¬
ges & cetera que incendium so¬
let consumere congesserant m
horrea. que inspecu̾bus subter¬
raneis regio illa habere cõ sueuit
quas ctiam terra coopertas & ar¬
ce occultitis multa difficile erat
muenire. Sed & si quid reperie¬
batur iareis. id oxutum stranĩe
& mundatum a palea non facile
admittebat incendium graui soli¬
tudiẽ ignem non admittente. Uix¬
q aliud areis dampnum poterant

Expanded text:
regio praedicta, arens prorsus et regio praedicta, arens prorsus et inaquosa; fontes, rivos et flumina non habens penitus; hibernis enim mensibus lacunis solent aquas colligere pluviales, et eas tota conservare diligentia, ad usus necessarios per annum integrum, calore solis, et assiduitate limi cui superjacent, factas insipidas. Has etiam fractis lacubus, aut emiserant, aut immissis corruperant immunditiis, ne pertransiens exercitus moram ibi posset nectere; sed neque depopulationem quantam vellent exercere, temporis patiebatur pars illa; jam enim fruges, et caetera illa quae incendium solet consumere, congesserant in horrea, quae in specubus subterraneis regio illa habere consuevit; quas etiam terra coopertas et arte occultatas multa, difficile erat invenire; sed etsi quid reperiebatur in areis, id exutum stramine et mundatum a palea, non facile admittebat incendium, gravi solitudine ignem non admittente. Vixque aliud areis damnum poterant
Abbreviated transcription (Latin):
gd casalia dicuntur. suppositis ig¬
nibus & aliis quibus poterant
nocendi artibus deiecerunt. Re¬
gionis autem habititores preco¬
gnito nrõrum aduentu. cum gre¬
gibus & armentis cum liberis &
uxoribus ad loca se contulerant
munitio.a. Unde fictum est ut
prede & manubiarum auł nichil
aut modicum. secum nr̃i reporta¬
uerint. Fiuges tñ & cetera uite
necessaria. que illi abxuntes secum
transferre non poterant nr̃i uel m¬
cendio uel aliis quib io modis
fieri polerat consumpscrunt. Rede¬
untes uero de populando uinuersa
que occurrebant iuxta nobilem il¬
lius regionis metropolim. bostrũ
nomine. que uulgari appellatiõe
dr̃ bosseret. habuerunt transitum
Ubi cum de effringendo eiusdez
cuitatis suburbio inter nr̃os tra¬
ctatus haberetur. uidentes quos
io subito fieri nõ posset sed morã
exigeret diutiumorem qͣm tamẽ
deundum se preparent sibi & eqͥs
&e iunientis omnib sitis formi¬
dantes importunitatem. Est em̃

Expanded text:
go Casalia dicuntur, suppositis iggo Casalia dicuntur, suppositis ignibus et aliis, quibus poterant, nocendi artibus dejecerunt. Regionis autem habitatores, praecognito nostrorum adventu, cum gregibus et armentis, cum liberis et uxoribus ad loca se contulerant munitiora. Unde factum est, ut praedae et manubiarum aut nihil, aut modicum secum nostri reportaverint; fruges tamen et caetera vitae necessaria, quae illi abeuntes secum transferre non poterant, nostri vel incendio, vel aliis quibus id modis fieri poterat; consumpserunt. Redeuntes vero depopulando universa quae occurrebant, juxta nobilem illius regionis metropolim, Bostrum nomine, quae vulgari appellatione dicitur Bosseret, habuerunt transitum. Ubi cum de effringendo ejusdem civitatis suburbio, inter nostros tractatus haberetur, videntes quod id subito fieri non posset, sed moram exigeret diuturniorem, quam tamen deundum se praeparant, sibi et equis et jumentis omnibus sitis formidantes importunitatem. Est enim
Abbreviated transcription (Latin):
Ex igitur & regin
nr̃i principes uidẽtes
regionem hostium uirib cesti¬
tũtam mulitarib. arbitriti sicufi
& merito uideri poberit quod no¬
cendi hostib optati pateret occa¬
sio eo quod amplius indignati ꝙ
tantam eius qui abierat notabãt
superbiam quod contemptis re¬
gni uiribus uł regna sibi uen¬
dicaret extera proficiscens. cum
roge nec treugam nec fedus mie¬
rit cominumcato consilio col¬
lectis rogm uirib assumpto sͥ
uinifice crucis ligno precioso do¬
mino quoq patriarcha. eos pro¬
sequente: hostium fines ingressi
sunt regionem pro uirib depopu¬
laturi. Per transcuntes ergo tra¬
contidem regionem. quẽ bostrẽ¬
sis dioceseos pars est nõ modica
syriam mmorem cuius caput est
dimascus nigressi & ad orientalẽ
eius pligami contendentes locu
celebremꝰ & famosum zora noĩe
multis refectum hĩtatoribus qͥ a
dimascena n multum distãt ur¬
be uiolenter effregerunt & inde
regionem perlusfrantes ex parte
pluruna loca sub urbana que uiil¬

Expanded text:
ex igitur et regni nostri principes, videntes regionem hostium, viribus destitutam militaribus, arbitrati, sicut et merito videri poterat, quod nocendi hostibus optata pateret occasio: eoque amplius indignati, quod tantam ejus qui abierat, notabant superbiam, quod contemptis regni viribus, ut regna sibi vindicaret extera, proficiscens, cum rege nec treugam nec foedus inierat; communicato consilio, collectis regni viribus, assumpto sibi vivificae crucis ligno pretioso, domino quoque patriarcha eos prosequente, hostium fines ingressi sunt, regionem pro viribus depopulaturi. Pertranseuntes ergo Traconitidem regionem, quae Bostrensis dioeceseos pars est non modica, Syriam minorem, cujus caput est Damascus, ingressi, et ad orientalem ejus plagam contendentes, locum celebrem et famosum, Zora nomine, multis refertum habitatoribus, qui a Damascena non multum distat urbe, violenter effregerunt; et inde regionem perlustrantes ex parte plurima, loca suburbana quae vul