comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
genti ꝓximo & ipse misereri: Ad hoc abies ponitur: ut quisquis uim
contemplacionis eius agnouerit: ipse quoq ad contemplanda ȩterna p̃mia
succendatur Ad hoc ulmus ponitur: ut quisquis intuetur eum qͥ habere
uirtutum fructum spiritualiũ ñ ualae. sed tam̃ eos qͥ spiritualibus donis
pleni sunt sustentantẽ: ipse quoq scõꝵ uitȩ quanta ualoe largitate inser¬
uiat: & cȩlestium donoꝵ botros quos gignendo non ualae. sustinendo ferat:
Ad hoc buxus ponitur: ut qui habere multos adhue in infirma ȩtate posi¬
tos. uerȩ fidei uiriditatem considerat: esse ipse infidelis erubescat: Bene ait̃
de scriptis prius arboribus dicitur. ut uideant. & sciant. & recogitent:
&e intelligant Ubi &e apte subiungitur pariter: quia eum intra scam
ȩccłam aiuersi hominum mores diuersi sunt ordines: necesse est ut om̃s
simul diseant: dum in ea spirituales uiri diũ sȩ qualitatis. ȩtatis &e ordi¬

Expanded text:
genti proximo et ipse misereri. Ad hoc abies ponitur, ut quisquis vim genti proximo et ipse misereri. Ad hoc abies ponitur, ut quisquis vim contemplationis ejus agnoverit, ipse quoque ad contemplanda aeterna praemia succendatur. Ad hoc ulmus ponitur, ut quisquis intuitus fuerit eum qui habere virtutum fructum spiritalium non valet, sed tamen eos qui spiritalibus donis pleni sunt sustentat, ipse quoque sanctorum vitae quanta valet largitate inserviat, et coelestium bonorum botros quos gignendo non valet sustentando ferat. Ad hoc buxus ponitur, ut qui habere multos adhuc in infirmitate positos verae fidei viriditatem considerat, etiam esse ipse infidelis erubescat. Bene ergo descriptis prius arboribus dicitur: Ut videant et sciant, et recogitent et intelligant. Ubi et apte subjungitur Pariter, quia cum intra sanctam Ecclesiam diversi hominum mores diversi sunt ordines, necesse est ut omnes simul discant, dum in ea spiritales viri diversae qualitatis, aetatis et ordi
Abbreviated transcription (Latin):
bona oꝑa ferre non ualent. sed tam̃ parentum fidelium credulitatem
sequentes. fidem ꝑpetuȩ uiriditatis tenent : Postq̃ omĩa: aptȩ sub-¬
uingitur: Ut uideant. & sciant. &e recogitent : & intelligant parit᷑.
a hoc enim cedrus in ȩccła ponitur: ut quisquis aꝓximo odorem uir¬
tutum spiritualium trahit: ipse quoq internȩ uitȩ delectatione non tor¬
peat: sed ad donoꝵ cȩlestium desideria ignescat: Ad hoc spina ponitur.
ut qui p̃dicationis eius ũbo compunctus fuerit: ipse quoq exemplo illius
discat corda se quentium p̾dicationis ũbo compungere Ad hoc mirtus
ponitur: ut qui in ardore tribulationis ab ore uel ope ꝓximi compatientis.
temꝑam̃tum consolationis acceperit: ĩpse &iam discat. quem admodũ affle.¬
tis ꝓximis stiȩ consolationis temperam̃tum ꝓferat: Ad hoc oliua ponitur:
ut qui alienȩ miscdiȩ opera cognoscit: discat quem adinodum debeat indi-¬

Expanded text:
bona opera ferre non valent, sed tamen parentum fidelium credulitatem bona opera ferre non valent, sed tamen parentum fidelium credulitatem sequentes, fidem perpetuae viriditatis tenent? Post quae omnia apte subjungitur: Ut videant et sciant, et recogitent et intelligant pariter. Ad hoc enim cedrus in Ecclesia ponitur, ut quisquis a proximo odorem virtutum spiritalium trahit, ipse quoque in aeternae vitae dilectione non torpeat, sed ad bonorum coelestium desideria ignescat. Ad hoc spina ponitur, ut qui praedicationis ejus verbo compunctus fuerit, ipse quoque exemplo illius discat corda sequentium praedicationis verbo compungere. Ad hoc myrtus ponitur, ut qui in ardore tribulationis ab ore vel opere promixi compatientis, temperamentum consolationis acceperit, ipse etiam discat quemadmodum afflictis proximis suae consolationis temperamentum proferat. Ad hoc oliva ponitur, ut qui alienae misericordiae opera cognoscit discat quemadmodum debeat indi
Abbreviated transcription (Latin):
oliue li quor. ante om̃ipotentis dĩ oculos. miscdĩȩ fructus lucae Cui
ad huc in ꝓmissione sub iungitur: Ponam in deserto abietem : ulmum
nis hii designati sunt. qui intra scãm ȩccłam adhuc in terrenis corporibꝰ
poseti. iam cdestia contemplantur: &e quãuis nascendo det̾ra exierũt. contẽplando tam̃ iã uxt
ethera uer ticem mentis ad tollunt: Et quid pulmnum. nisi scłariũ iñtes
ex presse sunt: quȩ dum terrenis ad huc curis inseruiunt: nullũ uir¬
tutum spiritualium fructum ferunt: S & si fructum ꝓprium ulmus ñ
Saba . portare tamen uitem cum fructu solae. Suia ce seculares uiri itra
seam escłam quamuis spiritualium uirtutum dona non habeant: dum
tañ seos uros donis spiritualibus plenos. sua largitate suftentant.
quid aliud quam uitem cum botris portant: Biirus aut̃ quos alios
designat quȩ in altum non ꝓficit. & quã us fructum nonhabeat iuridi
tatem haba: isi eos qui intra scam̃ eccłam adhuc ex ȩtatis infirmitate

Expanded text:
olivae liquor ante omnipotentis Dei oculos misericordiae fructus lucet. 1523 Cui adhuc in promissione subjungitur: Ponam in deserto abietem, ulmum enisi hi designati sunt qui, intra sanctam Ecclesiam adhuc in terrenis corporibus positi jam coelestia contemplantur? Et quamvis nascendo de terra exierunt, contemplando tamen jam juxta aethera verticem mentis extollunt. Et quid per ulmum nisi saecularium mentes expressae sunt? Quae dum terrenis adhuc curis inserviunt, nullum virtutum spiritalium fructum ferunt. Sed etsi fructum proprium ulmus non habet, portare tamen vitem cum fructu solet, quia et saeculares viri intra sanctam Ecclesiam, quamvis spiritalium virtutum dona non habeant, dum tamen sanctos viros donis spiritalibus plenos sua largitate sustentant, quid aliud quam vitem cum botris portant? Buxus autem quos alios designat, quae in altum non proficit, et quamvis fructum non habeat, viriditatem tamen habet, nisi eos qui intra sanctam Ecclesiam adhuc ex aetatis infirmitate
Abbreviated transcription (Latin):
die mecum eris in paradyso: Iuid esthoc: quis tantam bonitatem dĩ dicere.
quis estimare sufficiat : de ipsa pęna criminis: ꝑuenit ad p̾mia uirtutis
dcireo aut̃ om̃ps ds̃ electos suos in quibusdam lapsibus cadere ꝑmisit: ut
alis inculpa iacentibus. si toto ad eum corde consurgant. spem ueniȩ red¬
derae : & eis plamenta penitentiȩ. uiam pietatis aperir&e Exerceamus
gͦ nos mae ipsos in lam̃tis : extinguamus fletibus & dignis penitentiȩ
iniquitatibus. iam sanatos aspicimus: quid aliud quã suꝑnȩ miscdĩȩ pig.¬

Expanded text:
die mecum eris in paradiso . Quid est hoc? Quis tantam bonitatem Dei dicere, die mecum eris in paradiso . Quid est hoc? Quis tantam bonitatem Dei dicere, quis aestimare sufficiat? De ipsa poena criminis pervenit ad praemia virtutis. Idcirco autem omnipotens Deus electos suos in quibusdam lapsibus cadere permisit, ut aliis in culpa jacentibus, si toto ad eum corde consurgant, spem veniae reddat, et eis per lamenta poenitentiae viam pietatis aperiat. Exerceamus ergo nosmetipsos in lamentis, exstinguamus fletibus et dignis poenitentiainiquitatibus jam sanatos aspicimus, quid aliud quam supernae misericordiae pig
Abbreviated transcription (Latin):
peccator intrat alienum: A diebus gͦ iohannis baptistȩ regnum cȩlorum
uim patitur. & uiolenti rapiunt illud: quia qͥ pęnitentiã peccatoribus in-¬
dixit: quid aliud quã regno cȩloꝵ fieri uiolentiam docuit: Recogitemꝰ
reditatem iustorum quã non tenuimus ꝑuitam : rapiamus ꝑ pe¬
U ult a nobis omp̃s ds̃ talem iuolentiam ꝑpeti Nam regnum cęloꝵ rapi uult
nr̃is fletibus: qd nr̃is meritis non debetur: Ab spei ergo certitudine. nulla
nos maloꝵ nr̃orum qualitas: nulla quantitas frangat Prestat magnã
uenie fiduciam latro ille uenerabilis: qui non in de uenerabilis. unde
latro: Nam latro ex crudelitate: uenerabilis ex confessione Cogitate
gͦ. cogitate quam sint in comp̃hensibilia in om̃ipotente dõ. miscdie iuscera:
atro iste cruentis manibus abstractus a fauce itineris: suspensus est in
patibulo crucis: Ibi confessus est: ibi saluatus ẽ: Ibi audire meruit: ho-¬

Expanded text:
peccator intrat alienum. A diebus ergo Joannis Baptistae regnum coelorum peccator intrat alienum. A diebus ergo Joannis Baptistae regnum coelorum vim patitur, et violenti rapiunt illud, quia qui poenitentiam peccatoribus indixit, quid aliud quam regno coelorum fieri violentiam docuit. Recogitemushaereditatem justorum, quam non tenuimus enitentiam. Vult a nobis omnipotens Deus talem violentiam perpeti. Nam regnum coelorum rapi vult nostris fletibus, quod nostris meritis non debetur. A spei ergo certitudine nulla nos malorum nostrorum qualitas, nulla quantitas frangat. Praestat magnam veniae fiduciam latro ille venerabilis, qui non inde venerabilis, unde latro; nam latro ex crudelitate, venerabilis ex confessione. Cogitate ergo, cogitate quam sint incomprehensibilia in omnipotenti Deo misericordiae viscera. Latro iste, cruentis manibus abstractus a fauce itineris, suspensus est in patibulo crucis; ibi confessus, ibi sanatus est, ibi audire meruit: Ho
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ possit. Iuis enim cȩlo uiolentiam inrogat: & rursum querendũ
est. si pati uim regnum cęloꝵ potest : cur eandem uim a diebus ioħis
baptistȩ. & non &eiam ante ꝑtulerit:S cum lex dicat. siquis hȩc uel illa
fecerit morte moriatur: cunctis legentibus liquae. quia peccatores quosq
pęna suȩ seueritatis ꝑculit: non aũt ꝑpenitentiã ad uitam reduxit Cum
uͦ ioħs baptista. redemptoris grãm p̾currens penitentiã p̃dicat. ut peccator
qui ex culpa est mortuus. ꝑ conuersionẽ uiuat: ꝓfecto a diebus iohannis bap¬
tistȩ. regnũ cęloꝵ ium patitur: Quid est aut̃ regnũ cȩloꝵꝰ nisi locus ustoꝵ:
solis enim uistis. cȩlestis patriȩ p̃mia debentur : ut humiles. casti. mites atq
misericordes. ad gaudia suꝑna ꝑueniant: Cum uꝰ quis uel suꝑbia tumidus.
carnis facinore pollutus. uel iracundia accensus. uel crudelitat
post culpas ad penitentiam redit. & uitam ȩternam ꝑcipit: quasi in locum

Expanded text:
 possit? Quis enim coelo violentiam irrogat? Et rursum quaerendum est si pati vim regnum coelorum potest, cur eamdem vim a diebus Joannis Baptistae, et non etiam ante pertulerit. Sed cum lex dicat: Si quis haec vel illa fecerit, morte moriatur; cunctis legentibus liquet, quia peccatores quosque poena suae severitatis perculit, non autem per poenitentiam ad vitam reduxit. Cum vero Joannes Baptista, Redemptoris gratiam praecurrens, poenitentiam praedicat, ut peccator qui ex culpa est mortuus, per conversionem vivat, profecto a diebus Joannis Baptistae regnum coelorum vim patitur. Quid estSolis enim justis coelestis patriae praemia debentur, ut humiles, casti, mites, atque misericordes ad gaudia sempiterna perveniant. Cum vero quis vel superbia tumidus, vel carnis facinore pollutus, vel iracundia accensus, vel crudelitate impius, post culpas ad poenitentiam redit, et vitam aeternam percipit, quasi in locum
Abbreviated transcription (Latin):
Miranda quippe actio cum elacione. ñ eleuat. sed grauat: Iui enĩ sine humilitate
uirtutes congregat: inuentum puluerẽ portat Unde aliquid ferre cernit᷑:
inde deterius cȩcatur In cunctis ergo quȩ agitis fr̃s mei radicem boni operis
humilitatẽ tenete : nec quibus iam suꝑiores. sed quib ad huc inferiores estis
aspicite : ut dum melioꝵ uobis exempla ꝓponitis: ad maiora semꝑ ascen-¬

Expanded text:
Miranda quippe accio cum elacione non elevat, sed gravat. Qui ergo sine humilitate Miranda quippe accio cum elacione non elevat, sed gravat. Qui ergo sine humilitate virtutes congregat, in ventum pulverem portat, einde deterius caecatur. In cunctis ergo quae agitis, fratres mei, radicem boni operis humilitatem tenete; nec quibus jam superiores, sed quibus adhuc inferiores estis, aspicite, ut dum meliorum vobis exempla proponitis, ad majora semper ascen
Abbreviated transcription (Latin):
diceretur: Cum tu te paruuilum conspiceres: ego te p̃cȩteris magnum feci
uia uero tu te magnũ conspicis: a me paruus estimaris quo contra dł cũre
plusquã factus sum : & ero humilis in oculis meis Iũe enim ñ extollera. ora leo¬
nũ frangere. lirsoꝵ brachia dissipare: despectis priorib eligͥs reꝓbato rege.
ad regni gub̾nacula ungiꝰ timendum cunctis. uno lapide goliam sternere. ⁊¬
a rege ꝓposita extinctis allophilis numerosa p̾putia reportare: regnũ ex
ꝓ missione ꝑeipere: cunctũq israheliticũ popłm sine ulla post modũ contͣ¬
dictione possidere : & tam̃ in cunctis se despicit: qui in suis oculis eẽ se humilẽ
confitetur: Si igitur scĩ uiri &iam cum agunt fortia. de semae ipsis uilia sen¬
tiunt. qͥd in sua excusacione dicturi sunt. qui sine opere uirtutis intumescunt.
sel & siquelibae bona assint oꝑa: nulla sunt. nisi ex humilitate condiantur:

Expanded text:
diceretur: Cum tu te parvulum conspiceres, ego te prae caeteris magnum feci. diceretur: Cum tu te parvulum conspiceres, ego te prae caeteris magnum feci. Quia vero tu te magnum conspicis, a me parvus aestimaris. Quo contra cum Davidplus quam factus sum, et ero humilis in oculis meis . Quem enim non extolleret ora leonum frangere, ursorum brachia dissipare, despectis prioribus fratribus eligi, reprobato rege ad regni gubernacula ungi, timendum cunctis uno lapide Goliam sternere, a rege proposita exstinctis allophylis numerosa praeputia reportare, regnum ex promissione percipere, cunctumque Israeliticum populum sine ulla postmodum contradictione 1461 possidere? Et tamen in cunctis se despicit, qui in suis oculis se esse humilem confitetur. Si ergo sancti viri etiam cum agunt fortia, de semetipsis vilia sentiunt, quid in sua excusatione dicturi sunt qui sine opere virtutis intumescunt? Sed etsi quaelibet bona adsint opera, nulla sunt, nisi ex humilita
Abbreviated transcription (Latin):
humilitas ceiam. custos uirtutis Restat ergo ut in om̃e qđ scit. se se mens de-¬
mat: ne qd uirtus scientiȩ congregat. uentus elacionis tollat: Cui
fr̃s agitis. semꝑ ad memoriam mala acta reuocate : ut dum caute culpa cons-¬
picitur. numquã de bono opere in caute animus letetur: Superiores uos¬
inuicem existimate. eosqui nobis cõmissi ñ st̃. ꝓximos urõs attendite : q & quos
agere aliqua praua conspicitis: quȩ in eis lateant bona nescitis: Magnus
nus quisq ẽẽ studeat: sed tam̃ aliqͦ mͦ e̾ẽ se nesciat. ne dum sibi i¬
dinẽ arroganter tribuit. amittat Hinc &e enĩ ꝑ ꝓpħam dicitur Uȩ qͥsapi¬
entes estis in oculis ur̃is : &e corã uobis mae ipsis prudentes: Hinc paulus ait:
Nolite prudentes esse apud uos mae ipsos Hinc contra suꝑbientem saul dicit᷑:
Cum esses pariuilus in oculis tuis: caput in tribubus israhel factus es Ac si aꝑte

Expanded text:
humilitas etiam custos virtutis. Restat ergo ut in omne quod scit sese mens dephumilitas etiam custos virtutis. Restat ergo ut in omne quod scit sese mens deprimat ne quod virtus scientiae congregat ventus elationis tollat. Cum bona, fratres, agitis, semper ad memoriam male acta revocate, ut dum caute culpa conspicitur nunquam de bono opere incaute animus laetetur. Superiores invicem, eos maxime qui vobis commissi non sunt, proximos vestros attendite, quia et quos agere aliqua prava conspicitis, quia in eis lateant bona nescitis. Magnus ergo unusquisque esse studeat, sed tamen aliquo modo esse se nesciat, ne dum sibi magnitudinem arroganter tribuit, amittat. Hinc etenim per prophetam dicitur: Vae qui sapientes estis in oculis vestris, et coram vobismetipsis prudentes . Hinc Paulus ait: Nolite prudentes esse apud vosmetipsos . Hinc contra superbientem Saul dicitur: 1460 Cum esses parvulus in oculis tuis, caput in tribubus Israel factus es . Ac si aperte
Abbreviated transcription (Latin):
inicium ñ hab&e & existit &e concipitur: Corrigia gͦ calciam̃ti est: ligatura mis-¬
terli Iohannes itaq soluere corrigiam calciamenti eius non ualae: quia incar¬
nacionis eius mysteriuĩ nec ipse inuestigare sufficit. qui hanc ꝑ ꝓpħie spm̃
agnouit Quid ẽ gͦ dicere. ñ sum dignus soluerȩ corrigiam eius calciam̃ti:
nisi aꝑte e humilit̃ suam ignorantiã confiteri : Ac si patent̃ dicat: Quid mirũ.
si mͥ ille p̃latus est. quẽ post me qͥdem natum considero. sed natiuttatis eius myst¬
terium non adp̃hendo: Ecce iohannes ꝓphetiȩ sp̃u impletus. mira scientia
emicat: & tamen illud de se insinuat qđ ignorat: Iua in re pensandũ nob̾¬
est fr̃is um̃ĩ. & tota intentione cogitandum : qͦmͦ scĩ uiri ut humilitatis in se
exea parte qua ꝑfectus ẽ. eoꝵ se animꝰ ñ extollat: Scientia & enimuirtus est.

Expanded text:
initium non habet, et existit, et concipitur. Corrigia ergo calceamenti est ligatura mysinitium non habet, et existit, et concipitur. Corrigia ergo calceamenti est ligatura mysterii. Joannes itaque solvere corrigiam calceamenti ejus non valet, quia incarnationis ejusdicere: Non sum dignus solvere corrigiam calceamenti ejus, nisi aperte et humiliter suam ignorantiam profiteri? Ac si patenter dicat: Quid mirum si ille mihi praelatus est, quem post me quidem natum considero, sed nativitatis ejus mysterium non apprehendo? Ecce Joannes, prophetiae spiritu impletus, mira scientia emicat et tamen illud de se insinuat quod ignorat. 4. Qua in re pensandum nobes charissimi, et tota intentione cogitandum quomodo sancti viri, ut humilitatis in se ex ea parte qua perfectus est eorum se animus non extollat. Scientia etenim virtus est,
Abbreviated transcription (Latin):
toris uestigia de nudare ñ ualeo: q sponsi nom̃ mͥ unmeritus ñ usurpoꝰ d
tam̃ intelligi &. aliter potest Iuis enim nesciat. qđ calciam̃ta ex mortius ani¬
malibus fiunt: in carnatus uͦ dñs ueniens. quasi calciatus apparuit: qui in diui¬
nitate sua morticina nr̃e corruptionis assumpsit: Unde ȩtiam ꝑꝓpham dict
In idumeã extendam calciamentũ meũ Pidum eã quippe gentilitas ꝑcalca¬
m̃tum u assumpta mortalitas designat᷑: In idumeã gͦ dñs calciamentũ suũ
se extendere asserit: quia dum ꝑ carnem gentib innotuit: quasi calciata
ad nos diuinitas uenit Sed huius incarnacionis mysterur̃ humanus ocłs
penetrare non sufficit: In uestigari enim nullatenus potest. qͦmͦ corporatur
ũbum. qͦmͦ summꝰ & uiuificator sp̃s intra uterum matris animatur: qͦmͦ his qui

Expanded text:
toris vestigia denudare non valeo, quia sponsi nomen mihi immeritus non usurpo. Quod toris vestigia denudare non valeo, quia sponsi nomen mihi immeritus non usurpo. Quod tamen intelligi et aliter potest. Quis enim nesciat quod calceamenta ex mortuis animalibus fiunt? Incarnatus vero Dominus veniens quasi calccatus apparuit, quia in divinitate sua morticina nostrae corruptionis assumpsit. Unde etiam per Prophetam dicit: In Idumaeam extendam calceamentum meum . Per Idumaeam quippe gentilitas, per calceamentum vero assumpta mortalitas designatur. In Idumaeam ergo Dominus calceamentum suum se extendere asserit, quia dum per carnem gentibus innotuit, quasi calceata ad nos divinitas venit. Sed hujus incarnationis mysterium humanus oculus penetrare non sufficit. Investigari etenim nullatenus potest quomodo corporatur erbum, quomodo summus et vivificator spiritus intra uterum matris animatur, quomodo is qui
Abbreviated transcription (Latin):
uenit: quia post modum natus Ante me aut̃ factus est: quia mͥ p̃latus:
Sed hȩc paulo suꝑuis dicens: &iam p̾lacionis eius causas aperuit. cũ sub uux̃.
q uia prior me erat Ac si aꝑte dicat Inde me &eiam post natus suꝑat: qͦ eum
natiuitatis suȩ tempora non angustant: Nam qͥ ꝑ matrem in tempore nas¬
citur: sine tempore est a patre generatus Cui quantȩ reuerentiȩ humili¬
tatem debeat: subdendo manifestat Cuius ñ sum dignus soluere corrigiam
calciamenti Mlos apud ueteres stut: ut siquis eam quȩ sibi competer&e. accipere
uxorem nollos: ille ei calciamentum soluerae. qui ad hanc sponsus uire ꝓpin-¬
quitatis uenirae Iuid igitur inter homines xp̃c. nisi scȩ ȩccłẽ sponsus appa
homines xp̃m e̾e̾ putauerunt. qͦd isdem ioħs negat: recte se indignum eẽ
ad soluendã corrigiam eius calciam̃ti denunciat: Ac si aꝑte dicat Ego redep.¬

Expanded text:
venit, quia postmodum natus; ante me autem factus est, quia mihi praelatus. venit, quia postmodum natus; ante me autem factus est, quia mihi praelatus. Sed haec paulo superius dicens, etiam praelationis ejus causas aperuit cum subjunxit quia prior me erat. Ac si aperte dicat: Inde me etiam post natus superat, quo eum nativitatis suae tempora non angustant. Nam qui per matrem in tempore nascitur, sine tempore est a Patre generatus. Cui quantae reverentiae humilitatem debeat subdendo manifestat: Cujus non sum dignus solvere corrigiam calceamenti . Mos apud veteres fuit ut si quis eam quae sibi competeret accipere uxorem nollet, ille ei calceamentum 1459 solveret qui ad hanc sponsus jure propinquitatis veniret. Quid igitur inthomines Christum esse putaverunt, quod idem Joannes negat, recte se indignum esse ad solvendum corrigiam ejus calceamenti denuntiat. Ac si aperte dicat: Ego Redemp
Abbreviated transcription (Latin):
querere: ied inuidere: Sed sc̃s quisq & iam cum a ꝑuersa mente requiritur:
a bonitatis suȩ studio ñ mutatur: Unde iohannes quoq ad uerba inuidiae.
p̾dicam̃ta respondit uitȩ: Nam ꝓtinus adiungit Ego baptito in aqua: mediꝰ
soluere non ualens. baptizatoꝵ corpora ꝑ aquã lauat: s mentẽ ꝑ ueniam ñ
nis suȩ ordinem seruans. qui nasciturum nascendo p̃uenerat. baptixaturũ
qͦq dnm̃ baptitando p̾uenirae: & qui p̃dicando factus est p̃cursor & pisti.
baptixando &eiam p̾cursor eius fier& imitacione sacramenti : Iui inter hȩc
misteria nr̃ redemptoris ad nuncians. hunc in medio hominũ & stetisse asserit.
a nesciri: quia ꝑ carnem dñs apparens. & uisibilis extitit corpore. de inuisibilis
maiestate De quo ȩtiam subdit Iui post me uenit. ante me facłus est:
Dic namq dicitur: ante me factus: ac si dicatur: ante me positus: Post megͥ

Expanded text:
quaerere, sed invidere. Sed sanctus quisque etiam cum perversa mente requiritur, quaerere, sed invidere. Sed sanctus quisque etiam cum perversa mente requiritur, a bonitatis suae studio non mutatur. Unde Joannes quoque ad verba invidiae praedicamenta respondit vitae. Nam protinus adjungit: Ego baptizo in aqua; mediussolvere non valens, baptizatorum corpora per aquam lavat, sed tamen mentem per nis suae ordinem servans, qui nasciturum nascendo praevenerat, baptizaturum quoque Dominum baptizando praeveniret? Et qui praedicando factus estdo etiam praecursor ejus fieret imitatione sacramenti? Qui inter haec mysterium annuntians, hunc in medio hominum et stetisse asserit, et nesciri, quia per carnem Dominus apparens, et visibilis exstitit corpore et invisibilis majestate. De quo etiam subdit: Qui post me venit, ante me factus est. Sic namque dicitur: Ante me factus, ac si dicatur, Ante me positus. Post me ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ui ȩtiã in deserto clamat: quia derelicte ac destitutȩ uideȩ. solatium redẽp̃¬
toris annuntiat: Quid aũt clam st : insinuat. cum subiungit Dirigite uiam
militer auditur Clia diũ ad cor dirigitur: cum ad p̾ceptum uita p̃paratur¬
Unde scriptum est: Siquis diligit me. sermonem meum seruabit: & pater ñs
diligłt eum : ce ad eum ueniemꝰ & mansionem apud eũ faciemus Iuisquis ergo
in suꝑbiã mentem eleuat: qͥsqͥs auaritiȩ ȩstibus anhelat: qͥsqͥs se luxuriȩ inqui¬
nacionibus polluit. cordis ostium contra ueritatem claudit: & ne ad se dñs
ueniat. claustra animi seris uicioꝵ dampnat Sed adhuc qͥ missi st̃ ꝑcuntant᷑:
cendę ueritatis. sed malitia exercendȩ ȩmulacionis dicitur: euangelista tacite
inuotuit. qui subiunxit dicens Et qui missi fuerant: erant exphariseis: Aesi
aꝑte dicat: Illi iohannem de suis actibus requirunt: qui doctrinam nescuint

Expanded text:
ui etiam in deserto clamat, quia derelictae ac destitutae Judaeae, solatium redemptoris annuntiat. Quid autem clamat, insinuat cum subjungit: Dirigite viam militer auditur, via Domini ad cor dirigitur, cum ad praeceptum vitae praeparaturonem meum servabit; et Pater meus diliget eum, et ad eum veniemus, et mansionem apud eum faciemus. Quisquis ergo in superbia mentem elevat, quisquis avaritiae aestibus anhelat, quisquis se luxuriae inquinationibus polluit, cordis ostium contra veritatem claudit, ne ad se Dominus veniat claustra animi seris vitiorum damnat. Sed adhuc qui missi sunt percontantur. cendae veritatis, sed malitia exercendae aemulationis dicitur, Evangelista tacite innotuit cum subjungit, dicens: Et qui missi fuerant erant ex Pharisaeis. Ac erte dicat: Illi Joannem de suis actibus requirunt, qui doctrinam nesciunt
Abbreviated transcription (Latin):
a huius nobis lectionis uerbis fr̃s um̃i iohannis humilitas ab̃I .UiI.¬
commendatur: qui cum tantȩ uirtutis ess&e. ut xp̃e credi potussae. elegit
solide subsistere inse: ne humana opinione raperetur in aniter suꝑse Nam
confessus est: & non negauit Confessus est : quia non sum ego xpẽ: Sed qui
dixit non sum. negauit plane qđ non erat. sed non negauit qđ erat: ut ue¬
ritatẽ loquens. eius menbrum fier&e: cuius sibi nomen fallaciter non usurpa

Expanded text:
 hujus nobis lectionis verbis, fratres charissimi, Joannis humilitas commendatur, qui cum tantae virtutis esset ut Christus credi potuisset, elegit solide subsistere in se, ne humana opinione raconfessus est, et non negavit, confessus est, quia non sum ego Christus. Sed quia dixit, non sum, negavit plane quod non erat, sed non negavit quod erat, ut veritatem loquens, ejus membrum fieret, cujus sibi nomen fallaciter non usurpa
Abbreviated transcription (Latin):
elias non erat Id gͦ dñs fatetur de spũ. hoc iohannes denegat de ꝑsona: q̃uia
& iustum sic erat. ut &e discipłis dñs spiritualem de iohanne sententiã dicera:
hannes isdem turbis carnalib ñ de suo spũ sed de corpore respond
ontrariũ gͦ ueritati uidetur ee̾. qđ iohannes sonuit: sed tam̃ aueritatis tramite
ñ recessit: Iuicum se ȩtiam ꝓpħ̾am negat: quia uidelicae ñ solum poterat
redemptorẽ p̃dicare. sed ȩtiam demonstrare: quisnã sit continuo exprimit
dum subiungit: Ego uox clamantis in deserto Scitis fr̃s im̃i quia unigenitꝰ
ierbum patris uocatur: iohanne attestante qͥ ait In principio es
cognoscitis: quia prius uox sonat. ut ũbum post modum possit audiri Ioħs
ergo uocem se ee̾ asserit: quia ũbum p̾cedit Aduentum itaq dominicum¬

Expanded text:
Elias non erat. Quod ergo Dominus fatetur de spiritu, hoc Joannes denegat de persona, quia Elias non erat. Quod ergo Dominus fatetur de spiritu, hoc Joannes denegat de persona, quia et justum sic erat, ut et discipulis Dominus spiritalem de Joanne sententiam diceret, et Joannes idem turbis carnalibus non de suo spiritu, sed de corpore responderet. Contrarium ergo veritati videtur esse quod Joannes sonuit, sed tamen a veritatis tramite non recessit. 2. Qui cum se etiam prophetam negat, quia videlicet non solum poterat Redemptorem praedicare, sed etiam demonstrare, quisnam sit continuo exprimit, dum subjungit: Ego vox clamantis in deserto. Scitis, fratres charissimi, quia unigenitus Filius Verbum Patris cognoscitis quia prius uox sonat, ut uerbum postmodum possit audiri. Iohannes ergo uocem se esse asserit, quia Verbum praecedit. Idem in Homili
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitatem suã studuit humilit̾ agnoscere. illuis celsitudinem meruit
ueraciter obtinere Sed cum ex lectione alia. redemptoris nr̃i sententia
ad mentem reducitur: ex huius nob̾ lectionis uerbis. questio ualde in plexa
generatur: Alio quippe in loco inquisitus a discapulis dns de eliȩ aduentu.
respondit Helias iam uenit: & non cognouerunt eum: sed fecerunt in eo quecũq
uoluerunt & si uultis scire: iohannes ipse est helias: Requisitus aut̃ iohannes.
tiliter ueritas ipsa requiratur : hoc qđ int̾ se contrariũ sonuit. quomodo
contrariũ ñ sit inuenit᷑ Ad rachariam namq de iohanne angłs dicit
pse p̃cedae ante illum. in spũ & uirtute eliȩ Iui idcirco uenturus inspũ
& uirtute eliȩ dicitur: quia sicut elias scdm dnĩ aduentũ p̃ueniae: ita
iohannes p̃uenit primum: Sicut ille p̃cursor uenturus est uidicis: ita iste
p̾cursor factus est redemptoris Iohannes igitur in spũ elias erat: in ꝑsona

Expanded text:
infirmitatem suam studuit humiliter agnoscere, illius celsitudinem meruit veraciter obtinere. Sed cum ex lectione alia Redemptoris nostri sententia ad mentem reducitur, ex hujus lectionis verbis nobis quaestio valde implexa generatur. Alio quippe in loco inquisitus a discipulis Dominus de Eliae adventu, respondit: Elias jam venit, et non cognoverunt eum, sed fecerunt in eum quaecunque voluerunt. Et si vultis scire, Joannes ipse est Elias . Requisitus autem Joannes, tiliter veritas ipsa requiratur, hoc quod inter se contrarium sonuit, quomodo contrarium non sit invenitur. Ad Zachariam namque de Joanne angelus dicit: Ipse praecedet ante illum in spiritu et virtute Eliae . Qui idcirco venturus in spiritu et virtute Eliae dicitur, quia sicut Elias secundum Domini adventum praeveniet, ita Joannes praevenit primum. Sicut ille praecursor venturus est judicis, ita iste praecursor est factus Redemptoris. Joannes igitur in spiritu Elias erat, in persona
Abbreviated transcription (Latin):
namq sacerdoti necesse ẽ. quȩ singulis dicat: unum quẽq qualiter moneat.
uo alusquus sacerdoti uingitur: quasi ex salis tactu. ȩternȩ uitȩ sapore
condiatur: Sal &e enim terrȩ ñ sumus: si corda audientium non condimus.
Ił ꝓfecto condimentũ ille ueraciter ꝓximo impendit: qui pdicacionis uibu
non subtrahit. S tunc uere aliis recta p̃dicamꝰ: si dicta. rebus ostendimꝰ:
Ui mnos ipsi diuino amore compungimur : & humanȩ uitȩ quȩ sine culpa
transire ne quaquã potest cotidianas maculas. lacrimis lauamus: Tunc
aer de nobis uere compungimur. si studiose patrum p̾cedentium facta
pensamus: ut ex conspecta illoꝵ gła. in nr̃is oculis nob̾ nrã uita sordescat:¬

Expanded text:
namque sacerdotem necesse est, quae singulis dicat, unumquemque qualiter admoneat, namque sacerdotem necesse est, quae singulis dicat, unumquemque qualiter admoneat, ut quisquis sacerdoti jungitur, quasi ex salis tactu, aeternae vitae sapore condiatur. Sal etenim terrae non sumus, si corda audientium non condimus. Quod profecto condimentum ille veraciter proximo impendit qui praedicationis verbum non subtrahit. 10. Sed tunc vere aliis recta praedicamus, si dicta rebus ostendimus, si nosipsi divino amore compungimur, et humanae vitae, quae sine culpa transire nequaquam potest, quotidianas lacrymis maculas lavamus. Tunc autem de nobis vere compungimur, si studiose patrum praecedentium facta pensamus, ut ex conspecta illorum gloria, in nostris nobis oculis nost
Abbreviated transcription (Latin):
quantũ ual&e quisq in quantũ sufficit: & terrorem uenturi uidicii & dul¬
cedinem regni. susceptȩ ȩccłȩ insinuare contendat: & qui una eademq ex-¬
hortacionis uoce non sufficit simul cunctos ammonere᷑: deb& singulos in quan-¬
tum ualae instruere. priuatis locutionibus edificare: ex ortacione simplici
fructum in filioꝵ suoꝵ cordibus querere: Debemꝰ nãq pensare contuiue.
qͥd scĩs apłis dicitur: & ꝑ apłos nobis Uos estis sal t̾rȩ: Si igitur sal sumus:
condire mentes fidelium debemus Uos igitur qui pastores estis: pensate q
dĩ animalia pascitis: De quibus ꝓfecto animalibꝰ. dõ ꝑ psalmistam dicitur
nimalia tua in habitabunt in ea & sȩpe uidemus qđ pȩtra salis brutis
animalib ponitur : ut ex eadem salis petra lambere debeant. & meliorari
uasigͦ iunt̾ bruta animalia petra salis: debae ee̾ sacerdos in populis Curare

Expanded text:
quantum valet quisque, in quantum sufficit, et terrorem venturi judicii, et dulquantum valet quisque, in quantum sufficit, et terrorem venturi judicii, et dulcedinem regni, susceptae Ecclesiae insinuare contendat. Et qui una eademque exhortationis voce non sufficit simul cunctos admonere, debet singulos, in quantum valet, instruere, privatis locutionibus aedificare, exhortatione simplici fructum in filiorum suorum cordibus quaerere. Debemus namque pensare continuo quod sanctis apostolis dicitur, et per apostolos nobis: Vos estis sal terrae . Si ergo sal sumus, condire mentes fidelium debemus. Vos igitur, qui pastores estis, pensate quia Dei animalia pascitis. De quibus profecto animalibus Deo per Psalmistam dicitur: Animalia tua habitabunt in ea . Et saepe videmus quod petra salis brutis animalibus ponitur, ut eamdem salis petram lambere debeant, et meliorari. Quasi ergo inter bruta animalia petra salis debet esse sacerdos in populis. Curare
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd beati iob uoce dicitur Si aduer-¬
sum me terra mea clamat: &e cum
ipsa sulci eius deflent: si fructus
eius comedi. absq pecunia: Terra¬
& enim contra possessorem clamat.
quam do contra pastorem suũ. iuste ȩccła murmurat: Cuius c iam sulei
deflent. si corda audientiũ quȩ a prȩcedentibus sunt patribus p̾dicacionis
uoce &e uigore inuectionis ex arata: uident aliquid qđ lugeant de uita
pastoris Cuius udelicoe terrȩ fructus. possessor bonus sine pecunia non
manducat: quia discretus pastor p̾rogat talentum ũ̾bi: ne ad dampnati-¬
onẽ suam de ȩccła stipendium sumat alimenti: Tunc enim de t̾ra nr̃a cũ
pecunia fructus comedimus: quando sumentes ȩcclesiastica subsidia. in
p̃dicatione laboramus: Precones namq uenturi uidiciᷤᷤ sumus: Iuis gͦ uentu-¬
rum uidicem nuntioe: si p̾̃co tac&. Pinde considerandum nobis est: ut in

Expanded text:
quid beati Job voce dicitur: Si adverquid beati Job voce dicitur: Si adversum me terra mea clamat, et cum ipsa sulci ejus deflent, si fructus ejus comedi absque pecunia . 1500 Terra enim contra possessorem suum clamat quando contra pastorem suum juste Ecclesia murmurat. Cujus etiam sulci deflent, si corda audientium, quae a praecedentibus sunt patribus praedicationis voce et vigore invectionis exarata, vident aliquid quod lugeant de vita pastoris. Cujus videlicet terrae fructus possessor bonus sine pecunia non manducat, quia discretus pastor praerogat talentum verbi, ne ad damnationem suam de Ecclesia stipendium sumat alimenti. Tunc enim de terra nostra cum pecunia fructus comedimus, quando sumentes ecclesiastica subsidia in praedicatione laboramus. Praecones namque venturi judicis sumus. Quis ergo venturum judicem nuntiet, si praeco tacet? 9. Proinde considerandum nobis est ut, in
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce ex oblatione fidelium iuuimus: s qͥd ꝓanimab fidelium laboramꝰ.
nec tam̃ contra peccata eadem uel oracionis studio uel predicationis. ut
dignum est insudamus Uix ꝓcul. pa sua. q̃uempiam aꝑta uoce reprehen-¬
dimus & adhuc qł est grauius. aliquando si ꝑ sona in hoc mundo potens
sit. eius forsitan & errata laudantur: ne si auersetur ꝑ iracundam: munus
sub trahat qđ impendebat S debenus sine cessatione meminisse. qđ deqͥb
dã in osee scriptum est: Peccata populi mei comedunt: Cur aut̃ peccata po:
płi comedere dicuntur: nisi quia peccata delinquentiũ fouent. ne tempo¬
ralia stipendia amittant: sed &e nos qui ex oblacionib fideliũ uuimus. quas
illi ꝓsius peccatis obtulerunt᷑. si comedimus & tacemus: eoꝵ ꝓcul dubio
peccata manducamus Pensemus gͦ cuius sit apud dm̃ criminis. peccatoꝵ pre¬
peccata p̃dicando agere: Audiamꝰ

Expanded text:
Ecce ex oblatione fidelium vivimus, sed quid pro animabus fidelium laboramus?Ecce ex oblatione fidelium vivimus, sed quid pro animabus fidelium laboramus?nec tamen contra peccata eadem vel orationis studio, vel praedicationis, ut dignum est, insudamus. Vix pro culpa sua quempiam aperta voce reprehendimus. Et adhuc quod est gravius aliquando si persona in hoc mundo potens sit, ejus forsitan errata laudantur, ne, si adversetur, per iracundiam munus subtrahat quod impendebat. Sed debemus sine cessatione meminisse quod de quibusdam scriptum est: Peccauli comedere dicuntur, nisi quia peccata delinquentium fovent, ne temporalia stipendia amittant. Sed et nos qui ex oblationibus fidelium vivimus, quas illi pro suis peccatis obtulerunt, si comedimus et tacemus, eorum procul dubio peccata manducamus. Pensemus ergo cujus sit apud Dominum criminis peccatorum prepeccata praedicando agere. Audiamus
Abbreviated transcription (Latin):
at: sed idõ mercedem recipere. ut predicare subsistat: Quis quis namq ideo
p̃dicat. ut hic uel laudis uel muneris mercedem recipiat: ȩtna ꝓcul dubio
mercede se priuat Aiuisquis uͦ uel ea quȩ dicit. ideo hominibus placere ap¬
petit: ut dum placae qđ dicitur. ꝑ eadem dicta non ipse sed dñs ametur: uel
id circo t̾rena stipendia in p̃dicatione consequitur. ne a p̾dicacionis uoce ꝑ
indigentiam lassetur. huic ꝓcul dubio ad recipiendam mercedem nichil
obstat in patria. quia sumptus sũpsit in uia S qͥd nos qđ tam̃ dicere sine
dolore non possum. qͥd nos o pastores agimus: qui & mercedem consequim.
& tam̃ operarii nequa quã sumus: fructus quippe scẽ eccłȩ. in stipendio co-¬
tidiano ꝑcipimus: sed tam̃ ꝓȩterna ȩccła. minime in p̃dicacione laboramꝰ
ensemus cuius dampnationis sit: sine labore hic ꝑcipere mercedẽ labouh

Expanded text:
at, sed ideo mercedem recipere, ut praedicare subsistat. Quisquis namque ideo at, sed ideo mercedem recipere, ut praedicare subsistat. Quisquis namque ideo praedicat ut hic vel laudis vel muneris mercedem recipiat, aeterna procul dubio mercede se privat. Quisquis vero vel ea quae dicit, ideo placere hominibus appetit, ut, dum placet quod dicitur, per eadem dicta non ipse, sed Dominus ametur, vel idcirco terrena stipendia in praedicatione consequitur, ne a praedicationis voce per indigentiam lassetur, huic procul dubio ad recipiendam mercedem nil obstat in patria, quia sumptus sumpsit in via. 8. Sed quid nos quod tamen sine dolore dicere non possum quid nos, o Pastores, agimus, qui et mercedem consequimur, et tamen operarii nequaquam sumus? Fructus quippe sanctae Ecclesiae in stipendio quotidiano percipimus, sed tamen pro aeterna Ecclesia minime in praedicatione laboramus. Pensemus cujus damnationis sit sine labore hic percipere mercedem laboris.
Abbreviated transcription (Latin):
sua Sipar nrã recipitur : dignum est ut in eadem domo maneamꝰ: edentes
ae bibentes quȩ apud illos st: ut ab eis terrena stipendia consequamur: quibus
p̃mia patriȩ cȩlestis offerimꝰ. Unde ȩtiam paulus hȩc ipsa ꝓminimo suscipi¬
ensdicit: Si nos uobis sp̃ualia seminauimus: magnũ ẽ si ur̃a carnalia me-¬
s ͤ & notandum qđ subditur Dignus est eni oꝑaruis mercede
quia iam de mercede operis. sunt ipsa alimenta sustentacionis: ut hic mer¬
ces de labore p̾dicacionis inchoetur. quȩ illic de ueritatis uisione ꝑfiit᷑
in uia: altera in patria Una quȩ nos in labore sustentat: alia quȩ in resur¬
rectione remunerat: Merces itaq quȩ inpresenti recipitur : hoc in nobis
debae agere. ut ad sequentem mercedem robustius tendatur Uerus ergo
quisq p̃dicator non ideo p̃dicare deboe. ut in hoc tempore mercedem recipi¬

Expanded text:
sua. Si pax nostra recipitur, dignum est ut in eadem domo maneamus edentes sua. Si pax nostra recipitur, dignum est ut in eadem domo maneamus edentes et bibentes quae apud illos sunt, ut ab eis terrena stipendia consequamur, quibus praemia patriae coelestis offerimus. Unde etiam Paulus haec ipsa pro minimo suscipiens, dicit: Si nos vobis spiritalia seminavimus, magnum est si vestra carnalia metamus? Et notandum quod subditur: Dignus est operarius mercede sua, quia jam de mercede sunt operis ipsa alimenta sustentationis, ut hic merces de labore praedicationis inchoetur, quae illic de veritatis visione perficiin via, altera in patria; una quae nos in labore sustentat, alia quae nos in resurrectione remunerat. Merces itaque quae in praesenti accipitur: hoc in nobis debet agere, ut ad sequentem mercedem robustius tendatur. Vetus ergo quisque praedicator non ideo praedicare debet, ut in hoc tempore mercedem recipi
Abbreviated transcription (Latin):
entibus predicat: quasi in itinere salutat: quia ex occasione & ñ ex intentione
salutem audientib ex optat Sequitur: In quãcũque domũ intraueritis.
pͥmũ dicite Pax huic domui & si ibi fuerit filius pacis: requiesc&e suꝑ illã
par urã Si aut̃: ad uos reuertetur: Pax quȩ ab ore p̃dicatoris offertur:
aut requiesce in domo si in ea filius pacis fuerit. aut ad eundem p̃dicatorẽ
reu̾tetur: quia aut erit quisq p̾destinatus ad uitam. & cȩleste uerbum sequet᷑
qđ audit: aut si nullus audire uoluerit. ipse p̃dicator sine fructu ñ erit. quia
ad eum pax reu̾tetur: qm̃ ei a dño ꝓlabore sui operis merces recompensatur
ece aut̃ qui peram &e sacculum portare ꝓhibuit: sumptus & alimenta ex¬
eadem p̃dicatione concedit: Nam sequit᷑ In eadem aut̃ domo manete:
edentes & bibentes quȩ apud illos sunt: Dignus ẽ enim operarius mercede

Expanded text:
entibus praedicat, quasi in itinere salutat, quia ex occasione, et non ex intentione, entibus praedicat, quasi in itinere salutat, quia ex occasione, et non ex intentione, salutem audientibus exoptat. 6. Sequitur: In quamcunque domum intraveritis, te: Pax huic domui. Et si ibic fuerit filius pacis, requiescet super illum pax vestra; sin autem, ad vos revertetur. Pax quae ab ore praedicatoris offertur, aut requiescit in domo, si in ea filius pacis fuerit, aut ad eumdem praedicatorem revertitur; quia aut erit quisque praedestinatus ad vitam, et coeleste verbum sequitur quod audit; aut si nullus audire voluerit, ipse praedicator sine fructu non erit, quia ad eum pax revertitur, quoniam ei a Domino pro abore sui operis merces recompensatur. 7. Ecce autem qui peram et sacculum portare eadem praedicatione concedit. Nam sequitur: In eadem autem domo manete, edentes et bibentes quae apud illos sunt. Dignus est enim operarius mercede
Abbreviated transcription (Latin):
utri. sq Qͥd gͦ ꝑ peram. nisi onera scłi: & quid hoc loco ꝑcalciam̃ta. nisi mor-¬
tuoꝵ oꝑum exempla signantur: Qui gͦ officium p̃dicationis suscipit᷑: dignũ
ñ est. ut onus scłarium negotiorum portae: ne dum hoc eus colla deprimit. ⁊¬
ad p̾dicanda cȩlestia non assurgat: Nec deboe stultoꝵ oꝑum exempla cons-¬
picere: ne sua oꝑa quasi ex mortuis pellibꝰ credat munire Sunt & enim
multi: qui prauitatẽ suam ex aliͤ prauitatibus tuentur Quia enim alios
talia fecisse considerant : se hȩc facere licenter putant: Hii qͥd aliud facuint.
nisi pedes suos ex mor tuoꝵ animaliũmunire pellibus conantur: Om̃is uͦ qͥ
saluitat in uia.: ex occasione salutat itineris. ñ ex studio optandȩ euisdem
salutis:. Iui igitur ñ amore ȩternȩ patriȩ. s p̃miorum ambitu salutem audi¬

Expanded text:
utrisque? Quid vero per peram, nisi onera saeculi; et quid hoc loco per calceamenta, nisi morutrisque? Quid vero per peram, nisi onera saeculi; et quid hoc loco per calceamenta, nisi mortuorum operum exempla signantur? Qui ergo officium praedicationis suscipit, dignum non est ut onus saecularium negotiorum portet, ne dum hoc ejus colla deprimit, ad praedicanda coelestia non assurgat. Nec debet stultorum operum exempla conspicere, ne sua opera quasi ex mortuis pellibus credat munire. Sunt etenim multi qui pravitatem suam ex alienis pravitatibus tuentur. Quia enim alios talia fecisse considerant, se haec facere licenter putant. Hi quid aliud faciunt, nisi pedes suos ex mortuorum animalium munire pellibus conantur? Omnis vero qui salutat in via, ex occasione salutat itineris, non ex studio optandae ejusdem salutis. Qui igitur non amore aeternae patriae, sed praemiorum ambitu salutem audi
Abbreviated transcription (Latin):
se ipse diligere ꝑ amorẽ pͥuatum nescit: cum nulla quȩ mundi sunt appetit:
cum terrenȩ cupiditatis oneribus. ne quaquã mentis colla supponit Unde
oe subditur: Holite portare sacculum. neq peram. neq calciam̃ta : & nemi¬
p̾̃sentis uitȩ sumptus quãuis non ꝓuideat. tam̃ sibi hos non deesse certissime
sciat: ne dum mens euis occupatur ad temporalia: minus aliis ꝓuideat ȩter¬
na: Cui aeiam ꝑuiam neminẽ salutare conceditur : ut sub quanta festina-¬
cione in iter p̾dicationis ꝑgere debeat. ostendatur Quȩ siquis uerba & iam
ꝑ allegoriam uelit intelligi: in sacculo pecunia clausa est Peccunia uͦ clausa.
ẽ sapientia occulta Iui igitur sapientiȩ uerbum hab&e. sed hoc erogare ꝓ¬
ximo neglegit: quasi pecuniã insaculo ligatam tenae: Unde ꝑ salomonem
scriptum est: Sapientia abscondita. & thesaurus occultus: quȩ utilitas in

Expanded text:
seipsum diligere per amorem privatum nescit, cum nulla quae mundi sunt appetit, seipsum diligere per amorem privatum nescit, cum nulla quae mundi sunt appetit, cum terrenae cupiditatis oneribus nequaquam mentis colla supponit. 5. Unde et subditur: Nolite portare sacculum, neque peram, neque calceamenta, et nemipraesentis vitae sumptus quamvis non praevideat, tamen sibi hos non deesse certissime sciat, ne dum mens ejus occupatur ad temporalia, minus aliis praevideat aeterna. Cui etiam per viam neminem salutare conceditur, ut sub quanta festinatione iter praedicationis pergere debeat, ostendatur. Quae si quis verba etiam per allegoriam velit intelligi, in sacculo pecunia clausa est; pecunia vero clausa est sapientia occulta. Qui igitur sapientiae verbum habet, sed hoc erogare proximo negligit, quasi pecuniam in sacculo ligatam tenet. Et scriptum est: Sapientia abscondita, et thesaurus occultus, quae utilitas in
Abbreviated transcription (Latin):
se esse minime recognoscunt: humilitatis locũ. in elacionẽ dñãtionis im¬
niutant & si quando extrinsecus blandiuntur: intrinsecus seuuint:
De quibis alias ueritas dicit. Uenuint aduos in uestimentis ouium: intrinse¬
cus aut̃ sunt lupi rapaces: Contraq̃ omĩa considerandum nobis ẽ. quia sũ
agni int̾ lupos mittimur: ut sensum seruantes innocentiȩ. morsum maltis̨
n habeamus Iui enĩ locũ p̃dicacionis suscipit: mala inferre ñ debae. sea
tolerare: ut ex ipsa sua mansuetudine. iram sȩiuentium mitig&e: & peceat
uulnera. in aliis ipse adflictionibus uulneratus sanae Quem & si quando xelis
reditudinis exigit. ut erga subiectos ieuiat: furor ipse de amore sit. ñ de crui¬
delitate: quatinus & uira disciplinȩ foras exhibeat: & intus paterna pietie¬
diligat. quosforis quasi insequendo castigat Qđ tunc bene rector exhib&e. cũ

Expanded text:
se esse minime recognoscunt, humilitatis locum in elationem dominationis imse esse minime recognoscunt, humilitatis locum in elationem dominationis immutant, et si quando extrinsecus blandiuntur, intrinsecus saeviunt. De quibus alias Veritas dicit: Veniunt ad vos in vestimentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces . Contra quae, omnia considerandum nobis est quia sicut agni 1498 inter lupos mittimur, ut, sensum servantes innocentiae, morsum malitiae non habeamus. Qui enim locum praedicationis suscipit, mala inferre non debet, sed tolerare, ut ex ipsa sua mansuetudine iram saevientium mitiget, et peccatorum vulnera in aliis ipse afflictionibus vulneratus sanet. Quem et si quando zelus rectitudinis exigit ut erga subjectos saeviat, furor ipse de amore sit, non de crudelitate, quatenus et jura disciplinae foris exhibeat, et intus paterna pietdiligat, quos foris quasi insequendo castigat. Quod tunc bene Rector exhibet, cum
Abbreviated transcription (Latin):
uox predicantiũ ꝓhibetur: sicut ad hiezechielem dñs dicit Linguã tuam
adherescere faciam palato tuo: & eris nutus. nec quasi uir obuirgans: quia
domus exaspans est: Ac si aꝑte dicat: Idcirco tibi prȩdicacionis sermo tollitur.
quia dum me insius actibus plebs exasperat: ñ est digna. cui ex hortacio uen¬
tatis fiat Ex cuius gͦ uitio. p̃dicatori sermo subtrahatur : non facile agnosat᷑.
uia uͦ pastoris taciturnitas. aliquando sibi. semꝑ aut̃ subiectis noceat: certissime
scitur S utinam si ad p̾dicationis uirtutem non sufficimꝰ: loci nr̃i officium.
ininnocentia uitȩ teneamus Nã subditur: Ecce ego mitto uos: sicut agnos
inter lupos Multi aut̃ cum regiminis uira suscipiunt: ad lacerandos subde¬
tos in ardescunt: terrorem potestatis exhibent: & quibus ꝓdesse debueran.
nocent & quia caritatis uiscera non habent. dñi uideri appetunt: patres

Expanded text:
vox praedicantivox praedicantiadhaerescere faciam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est . Ac si aperte dicat: Idcirco tibi praedicationis sermo tollitur, quia dum me in suis actibus plebs exasperat, non est digna cui exhortatio veritatis fiat. Ex cujus ergo vitio praedicatori sermo subtrahatur, non facile cognoscitur. Quia vero Pastoris taciturnitas aliquando sibi, semper autem subjectis noceat, certissime scitur. 4. Sed utinam si ad praedicationis virtutem non sufficimus, loci nostri officium in innocentia vitae teneamus. Nam subditur: Ecce ego mitto vos sicut agnos inter lupos. Multi autem cum regiminis jura suscipiunt, ad lacerandos subditos inardescunt, terrorem potestatis exhibent, et quibus prodesse debuerant, nocent. Et quia charitatis viscera non habent, domini videri appetunt, patres