comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iesse. in qua om̃s gr̾e sc̃i sp̃s requieseunt. Ipse ẽ. de
quo pat᷑ ait. Hic ẽ. filius meus dilectus in quo mͥ¬
bene complacui. Om̾a autẽ dedit pater in manu
apatre meo. Quia em scdm humanitatẽ minor ẽ
patre: omia sedđm humanitatẽ a patre accepisse
d̾r. Qui credit infilium habet uitam et̾nã. Qui

Expanded text:
itus requiescunt. Ipse est, de quo Pater ait: « Hic est Filius meus dilectus, in quo mbene complacui . » Omnia autem dedit Pater in manus a Patre meo . » Quia enim secundum humanitatem minor est Patre, omnia secundum humanitatem a Patre accepisse dicitur. Qui credit in Fi
Abbreviated transcription (Latin):
num eiꝰ nemo accipit. Qui aũ accipit testimoni¬
um euis : significauit quia d̾s uerair ẽ. Quis ẽ
enim qui accipit eius testimonium. si testimo¬
nium eiꝰ nemo accipit: Impossibile enĩ ẽẽ uide¬
tur. ut nemo accipiat. Hoc autẽ ad suꝑiora res¬
eiꝰ nemo accipit : nisi ille eui hoc decelo datum fue¬
rit. Qui aũ celitus illuminatus testimonium ac¬
cipit . ille quidẽ signauit ⁊ notauit. in telleait
certissimeq cognouit quia ds uerar ẽ.S quid mi¬

Expanded text:
um ejus nemo accipit. Qui autem accipit ejus testimonium, signavit, quia Deus verax est. Quis est enim qui accipit ejus testimonium, si testimonium ejus nemo accipit? Impossibile enim esse videliquis accipiat. Hoc autem ad superiora res testimonium ejus nemo accipit, nisi ille cui hoc de coelo datum fuerit. Qui autem coelitus illuminatus ejus testimonium accipit, ille quidem signavit, et notavit, intellexit, certissimeque cognovit, quia Deus verax est. Sed quid mi
Abbreviated transcription (Latin):
tem indeserto. ita exraltari oportet filium homi¬
nis. ut om̃is qui eredit in illum non ꝑeat s habe¬
at uitam et̾nam. Id̾o enim serpentem eneum
indeserto exraltait moyses ut homines aserpen¬
tibus ꝑeussi eum uid̾ent ⁊ sanarentur. Iđo ⁊ xͤ¬
in cruce exaltatus ẽ. ut om̃is qui mentis occłis eũ
uidet idẽ. om̃is qui eredit in ip̃mnon ꝑeat ẜ ha¬
beat intam em̾̃ã. Nulla ẽ. enĩ alia mediema.
qua aprimi serpentis. ueneno homo sanari
possit. Merito autẽ in illo serpente se dñs signi¬
ficari uolut : qm siẽ ille serpentis quidẽ semili¬
tudiẽ habebat. serpentis autem uenenum ⁊
maliciam non habebat : ita ⁊ saluator nr̃ eum
imquis de putatus ⁊ inter latrones erucifirus
carnis quidem peccati ut ait apłs similitudinẽ
habebat. peccatũ autẽ nullũ habebat. Apparuit
enim in sulitudine carnis peccati. ut de peceato

Expanded text:
xaltari oportet filium hominis, ut omnis qui credit in ipsum non pereat, sed habeat vitam aeternam. Ideo enim serpentem aeneum in deserto exaltavit Moyses, ut homines a serpentibus percussi eum viderent et sanarentur. Ideo eum videt, omnis qui credit in ipsum, non pereat, sed habeat vitam aeternam. Nulla est enim alia medicina, qua a primi serpentis veneno homo sanari possit. Merito autem in illo serpente se Dominus significare voluit, quoniam sicut ille serpentis quidem similitudinem habebat, serpentis autem venenum, et malitiam non habebat; ita et Salvator noster cum iniquis deputatus, et inter latrones crucifixus, carnis quidem peccati, ut ait Apostolus , similitudinem habebat, peccatum autem nullum habebat. 222 Apparuit enim « in similitudine carnis pecca
Abbreviated transcription (Latin):
ic emĩ ãs dilerit mundum. ut filium suum
Numgenitum daret : ut om̃is qui eredit in
eum non ꝑeat s habeat uitam et̾nam. Flon em̾
misit ds̃ modo filium suum inmundum ut
iudicet mundum idẽ. ut dauinet et ꝑdat mun¬
dum s ut saluetur mundus ꝑ ipsum. uenit en̾
prius ad saluandum. iterum autẽ uenturus ẽ.
ad iudieandum. Qui credit in eum non uidicat᷑
id ẽ non damnatur. Iudicium em̃ plerumꝰ ꝓdãp
natione ponitur scđm illud. Iudiea dñe nocen¬
tes me. Om̃s eni ⁊ bonos et malos iudicabit ds.
S quia non om̃s camnabit: ido qͣui c̾dit in eum
non uidicatur. Qui aũ non eredit iam uidicatus

Expanded text:
suum unigenitum daret, ut omnis qui credit in ipsum non pereat, sed habeat vitam aeternam. Non enim misit Deus modo Filium suum in mundum, ut judicet, id est, ut damnet, et perdat mundum, sed ut salvetur mundus per ipsum. Venit enim prius ad salvandum, iterum autem venturus est ad judicandum. Qui credit in eum, non judicatur, id est non damnatur. Judicium enim plerumque pro damnatione ponitur, secundum illud: « Judica, Domine, nocentes me . » Omnes enim et bonos, et malos judicabit Deus. Sed quia non omnes damnabit, ideo qui credit in eum non judic
Abbreviated transcription (Latin):
neq ascendere. potest. & ipse quidem solus ⁊ to¬
tus ascendit incelum. onn̾a menbra sua secu̾
trahens in celum. Euis namq mẽnbra sunt
om̃s fideles.⁊ ipse ẽ. caput tocius eccłie. Unde
⁊ alibi ait. Quod um er minimis meis fecistis:
michi fecistis. Nemo gͥ ascendit in celum insi
ipse ⁊ menbra sua summil cum ipso. Siue etiam
ipse solus ascendit ꝑse: alii uero ꝑ ipsum ⁊ no
ꝑse. Ad hoc gͥ hominis filius descendit de celo
ut at̾rif exraltatus om̃ĩa pꝰ se traheret in celũ ꝓ

Expanded text:
neque descendere potest. Et ipse quidem solus et totus ascendit in coelum, omnia membra sua secum trahens in coelum. Ejus namque membra sunt omnes fideles, et ipse est caput totius Ecclesiae. Unde et alibi ait: « Quod uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis . » Nemo igitur ascendit in coelum, nisi ipse, et membra sua simul cum ipso. Sive etiam ipse solus ascendit per se, alii vero per ipsum, et non per se. Ad hoc igitur Filius hominis descendit de coelo, ut a terris exalta
Abbreviated transcription (Latin):
mis indiem festum. His aũ uerbis significatur
quod aliis ei sic̃ diximus mͦ de trahentibus illi qui
iherosolimam uenerant. ⁊ indie festo eius uirtu¬
tes ⁊ mirncła uid̾ant. eum cum honore ⁊ gaudio
erceꝑunt : ⁊ tunc iterum uenit in chana galilee.
ubi fecit aquam uinum. Ibiq occurrit ei centurio
qui habitabat in capharnaum. sinis filium sana¬
uit iłs : de quo ⁊ subditur. Q erat quidam regu¬
lus cuuis filius infirmabatur capharnaum. Hec

Expanded text:
 diem festum. His autem verbis significatur, quod aliis ei, sicut modo diximus, detrahentibus, illi, qui Hierosolymam venerant, et in die festo ejus virtutes et miracula viderant, eum cum honore et gaudio exceperunt. Et tunc iterum venit in Cana Galilaeae, ubi fecit aquam vinum. Ibique occurrit ei centurio, qui habitabat in Capharnaum, cujus filium sanavit Jesus, de quo et subditur: XIII. Et erat quidam regulus, cujus filius infirma
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃m. De xp̃o uero alii dicebant qr bonus ẽ: alni
sursum uenit: suꝑ om̃s ẽ. uenit em̃ xp̃s de sur¬
sum : quia de celis. Sic em̾ ipse ait. Ego sum paniꝰ
unnis qui de celo descendi. S parum ẽ. hoc : altiꝰ
uenit suꝑ om̃s ẽ : ⁊ quod uidit ⁊ audunt hoc testa¬
tur. Nlos inquit qr de t̾ra sumus. quia de hoc mũ¬
do sumꝰ. qr de t̾ra facti sumꝰ. si de t̾ra loquimur qr
de his que uidimus ⁊ audiuimus loquim᷑. ueru̾ ẽ.
plerumq quod loquim᷑ : si uero de celestibus lo¬
quamur nisi diuinationẽ nr̃am diuina ⁊ celesti
auctoritate firmemus. quis credat uerbis: Testĩ
enim non suscipitur nisi qui p̾sens affuerit: ⁊ se
indisse ⁊ audisse testatus fuerit. Quia gͥ saluator
nr̃ suꝑ om̃s ẽ. quia de celo uenit. qui a p̾sens affuit.
& quia quod uidit ⁊ audinit hoc testatur. uerum

Expanded text:
m. De Christo vero « alii dicebant, quia bonus est; alii sursum venit, super omnes est. Venit enim Christus desursum, quia de coelis. Sic enim ipse ait: « Ego sum panis vivus, qui de coelo descendi . » Sed parum est hoc. Avenit, super omnes est, et quod vidit et audivit, hoc testatur. Non, inquit, quia de terra sumus, quia de hoc mundo sumus, quia de terra facti sumus, si de terra loquimur, quae de his quae vidimus et audivimus loquimur, verum est plerumque quod loquimur. Si vero de coelestibus loquamur, nisi locutionem nostram divina et coelesti auctoritate firmemus, quis credat verbis? Testis enim non suscipitur, nisi qui praesens affuerit, et se vidisse et audisse testatus fuerit. Quia igitur Salvator noster super omnes est, quia de coelo venit, quia praesens affuit, et quia quod vidi
Abbreviated transcription (Latin):
uerit: reus tamen ẽ aliis eum ad iudicandum
tradidit. quẽ sine causa ⁊ ꝑmindiam damnari
sciebat. E respondens uinuersus pplł: dixrit.
Sanguis eius super nos ⁊ suꝑ filios nr̃os. Hanc
enim hereditariam maledietionẽ in posteros suoᷤᷤ
uidi transiniserunt : cin subiacent om̃s qui
illos unitantur. & quibus hoc factũ illorũ non¬
displicet. Tunc dimisit illis barraban: iłm aũ
flagellatum tradidit eis ut erucifigeretur. Ela¬
gellauit pilatus iħm. siue ut illa tali satis faetio¬
ne nidi saciati quiesc̾ent. ⁊ sic emendatum di¬
miterent : sure etiam quia leges romane. eũ
qui eruei figendus erat prius flagellare iube¬
bant. Tunc milites p̾sidis suscipientes iħm in
p̾torio. congregauerunt ad eum uinuersam eo¬
hartem. E exreuntes eum: clamidem cocemeã

Expanded text:
verit, reus tamen est, quia aliis eum ad judicandum verit, reus tamen est, quia aliis eum ad judicandum tradidit, quem sine causa et per invidiam damnari sciebat. Et respondens universus populus dixit: Sanguis ejus super nos et super filios nostros. Hanc enim haereditariam maledictionem in posteros suos Judaei transmiserunt: cui subjacent omnes qui illos imitantur, et quibus hoc illorum it illis Barraban, Jesus autem flagellatum tradidit eis ut crucifigeretur. Flagellavit Pilatus Jesum, sive ut illa tali satisfactione Judaei satiati quiescerent, et sic eum emendatum dimitterent; sive etiam quia leges Romanae eum qui crucifigendus erat, prius flagellare jubebant. Tunc milites praesidis suscipientes Jesum in praetorio, congregaverunt ad eum universam cohortem; et exuentes e
Abbreviated transcription (Latin):
Dieunt omnes. Frucifigatur. Occidunt nidi
dñm suum : dannant ⁊ crueifigi p̾cipuint
saluatorem suum. Petunt sibi barraban qui
filius magistri eorum interp̾tatur. M agister
namq eorum diabolus ẽ: qui eos sic clamare ⁊
hanc opimionem facere docuit. ut filium dia¬
boli sibi eligerent. ⁊ cłi filium crucifigerent.
Ait illis preses. Qunid enim mali fecit: At illi
magis clamabant dicentes. Prucifigatur. Iam
non accusatione ẜ clamore: nõ uidieio s iolen¬
tia xp̃m iudi occidere contendunt. Int̾rogat
pilatus quid mali fecerit: nichil hinie interro¬
gaciom respondent. qͣm quid respondeant non
habent. slamant gͥ fremunt ⁊ in samunt : ut
fieret inppło: accepta aqua lauit manis coram ppło
dicens. In nocens ego sum a sangume iusti huuis :
uos inditis. Lauat pilatus manus suas: ut sicut
manus habet mundas a sordibus. ita se acrp̃i
morte in nocentem ẽẽ ostendat. S non ẽ. ita. Qͣm¬
uis enim ipse eum non iudicauerit uel damna¬

Expanded text:
dicunt omnes: Crucifigatur. Occidunt Judaei Dominum suum; damnant, et crucifigi praecipiunt Salvatorem suum; petunt sibi Barraban, qui filius magistri eorum interpretatur. Magister namque eorum diabolus est, qui eos sic clamare, et hanc optionem facere docuit, ut filium diaboli sibi eligerent, et Dei Filium crucifigerent. Ait illis praeses: Quid enim mali fecit? At illi magis clamabant dicentes: Crucifigatur. Jam non accusatione, sed clamore; non judicio, sed violenChristum Judaei occidere contendunt. Interrogat Pilatus quid mali fecerit: nihil huic interrogationi respondent, quoniam quid respondeant non habent. Clamant igitur, fremunt et insaniunt, ut fieret in populo, accepta aqua lavit manus coram populo, dicens: Innocens ego sum a sanguine justi hujus, vos videritis. Lavat Pilatus manus suas, ut sicut manus habet mundas a sordibus, ita se a Christi morte innocentem esse ostendat. Sed non est ita. Quamvis enim ipse eum non judicaverit vel damna
Abbreviated transcription (Latin):
mus testibus : Ecce nunc audistis blasphemiã.
Quid uob̃ uidetur : At illi respondentes dicrer̃.
Reus ẽ. mortis uestimenta sua scindit prin¬
ceps sacerdotum seipsum marimam ⁊ prinei¬
palem causam eẽ significans. cur uid eorum
sacerdotium scindatur ⁊ destruatur. Tune er¬
puerunt in faciem eiꝰ : ⁊ colaphis eum ceciđunt.
Sic enim ꝓpħatum fuerat. Alii autẽ palmaᷤᷤ
in faciem enis dederunt dicentes. Prophetiz a
nob rp̃e. Quis ẽ quite ꝑcussit: Nusquam res¬
pondet dñs.nisi ubi eius responsio necessaria.
⁊ utilis ẽ. Cetrus uero sedebat foris matrio. ꝙ
accessit ad eum una ancilla dicens. E tu cum
iħu galileo eras. At ille negauit coram omĩbꝰ
dicẽs. Necio quid dicis. Negat petrus : ut ma¬
gistri ꝓpħia compleatur. Ecreunte autẽ illo ia¬
mam : uidit illum alia ancilla. ⁊ ait his
qui erat ibi. E hic erat eum tħu nazareno.
ꝙ iterum uirauit cum iuramento: quia nõ

Expanded text:
nunc audistis blasphemiam: quid vobis videtur? At illi respondentes dixerunt: Reus est mortis. Vestimenta sua scindit princeps sacerdotum, se ipsum maximam, et principalem causam esse significans, cur Judaeorum sacerdotium scindatur et destruatur. Tunc exspuerunt in faciem ejus, et colaphis eum caeciderunt. Sic enim prophetatum fuerat. Alii autem palmas in faciem ejus dederunt, dicentes: prophetiza nobis, Christe, quis est qui te percussit? Nusquam respondet Dominus, nisi ubi ejus responsio necessaria et utilis est. Petrus vero sedebat foris in atrio; et accessit ad eum ancilla dicens: Et tu cum Jesu Galilaeo eras. At ille negavit coram omnibus, dicens: Nescio quid dicis. Negat Petrus ut Magistri prophetia compleatur. Exeunte autem illo januam, vidit illum alia ancilla, et ait his qui erant ibi; et hic erat cum Jesu Nazareno; et iterum negavit cum juramento, quia no
Abbreviated transcription (Latin):
aduersum te dicunt testimomia: E non res¬
pondit ei ad ullum uerbum: ita ut intraret᷑
p̾ses uehement̾. Non enim conueniens erat ut
tunc pilato dñs respondet : quando eum ad liti¬
gandum contra falsos ⁊ inuidos ꝓuocabat. Nicħ
enim ẽ.nisi labor eis responde: qui ueritatem
audire nolunt. ꝑ diem autẽ sollemnem consue¬
uerat p̾ses dimitt̾e ppło unum ui̾ctum quẽ uo¬
luissẽt. habebat autẽ tunc uinctii in signem.
qui dicebatur barrabas. Congregatis ergo illis:

Expanded text:
adversum te dicunt testimonia? Et non resadversum te dicunt testimonia? Et non respondit ei ad ullum verbum, ita ut miraretur praeses vehementer. Non enim conveniens erat ut tunc Pilato Dominus responderet, quando eum ad litigandum contra falsos et invidos provocabat. Nihil enim est, nisi labor, eis respondere, qui veritatem audire nolunt. Per diem autem solemnem consueverat praeses dimittere populo unum vinctum quem voluissent. Habebat autem tunc vinctum insignem qu
Abbreviated transcription (Latin):
dicentẽ. ꝓ acceꝑunt. atxͣx. argenteos. p̾enim
ap̾ciati. quem app̾ciauerunt a filiis isrł: et
dederunt eos magrũ figuli sicut constituit
michi dñs. Audi quia dñs hoc constitunt. hoc
emeretur. Hoc aũ eremplũ non in iheremia:
s in zacharia inuenitur. Dicitur tamen in
quibusdam iherenie eremplariis hoc inuem¬
ri : quibus nos non utimur. Iħs autẽ stetit
ante p̃sidem: ⁊ interrogauit eum p̾ses dicens.
Tu es rex iudeorũ: Dic̃ ei tħs. Tu dicis. Quod¬
p̾ses interrogatiue dirit: ap̃s a firmatiue sus¬
cepit. ⁊ cum accusaretur a principibus sacer¬
dotibꝰ ⁊ semioribꝰ. nchil respondit. Presidi in¬
quit respondit : principibus uero sacerdotum
⁊ semoribus non responait. qm̃ ille simplieit᷑ eũ
interrogauit. isti uero maliciose contra eum
loquebantur. ꝑ omia em̃i ad contra dicendum
parati: in digni erant quibus diis respondet.
Tunc dicit illi pilatus. Non audis quanta isti

Expanded text:
dicentem: Et acceperunt triginta argenteodicentem: Et acceperunt triginta argenteopretiaverunt a filiis Israel, et dederunt eos in agro figuli, sicut constituit mihi Dominus. Audis quia Dominus hoc constituit, hoc emeretur. Hoc autem exemplum non in Jeremia, sed in Zacharia invenitur. Dicitur tamen in quibusdam Jeremiae exemplariis hoc inveniri, quibus nos utimur. Jesus autem stetit ante praesidem, et interrogavit eum praeses, dicens: Tu es rex Judaeoruaffirmative suscepit. Et cum accusaretur a principibus sacerdotum et senioribus, nihil respondit. Praesidi, inquit, respondit; principibus vero sacerdotum et senioribus non respondit; quoniam ille simpliciter eum interrogavit, isti vero malitiose contra eum loquebantur: per omnia enim ad contradicendum parati, indigni erant, quibus Dominus responderet. Tunc dicit illi Pilatus: Non audis quanta isti
Abbreviated transcription (Latin):
solum sufficiebat tibi ad ꝑdicionẽ: etiam si dñm
non tradidisses. Quanto tibi melius fuerat: ut
xp̃i pedibꝰ te humiliares.⁊ ab eo indulgentiam
peteres. qui neminẽ ad se uemientẽ repellit.
Principes aũ sacerdotũ acceptis argenteis dicre¬
runt. Non licet mitt̾e eos in corbanan: quia p̾¬
cium sangumnis ẽ. Dicogͦ. Si non licet mitt̾e
eos in corbanan. quia p̾cium sanguinis ẽ: nec
licuit eos trahere de corbanan ut p̾cium sangͥ¬
nis fierent. Consilio au̾ inito emerunt agrũ¬
ex illis figuli. in sepulturã ꝑ egrinorũ. Iste fi¬
grim sepeliuntur ⁊ requieseunt. Propt̾ hoc
uoeatus ẽ. ager ille acheldemach. hoc ẽ. ager
sanguinis : usq in hodiernũ diem. Merito em̃
ager sangumis uocatur. qui crp̃i sanguine eom¬
paratur. Ager enim iste terra uiuentium ẽ:
in qua qui sepeliuntur non moriuntur. Tune
impletum ẽ. quod dictum ẽ. ꝑ iheremiã ꝓpbã.

Expanded text:
solum sufficiebat tibi ad perditionem, etiamsi Dominum solum sufficiebat tibi ad perditionem, etiamsi Dominum non tradidisses. Quanto tibi melius fuerat ut Christi pedibus te humiliares, et ab eo indulgentiam peteres, qui neminem ad se venientem repellit. Principes autem sacerdotum, acceptis argenteis, dixerunt: Non licet mittere eos in corbanan, quia pretium sanguinis est. Dico ego: Si non licet mittere eos in corbanan, quia pretium sanguinis est, neque licuit eos trahere de corbanan, ut pretium sanguinis fierent. Consilio autem inito, emerunt ex illis agrum figuli in sepulturam peregrinorum. Iste figrini sepeliuntvocatus est ager ille Achel demach, hoc est ager sanguinis usque in hodiernum diem. Merito enim ager sanguinis vocatur, qui Christi sanguine comparatur. Ager enim iste terra viventium est, in qua qui sepeliuntur non moriuntur. Tunc impletum est quod dictum est per Jeremiam prophetam
Abbreviated transcription (Latin):
mierunt om̃s pͥncipes sacerdotũ ⁊ semores ppłi
ad uersus iħm ut eum morti traderent. ł ui̾ctũ
ad durerunt eum.⁊ tradid̾unt poncio pilato
p̾sidi. In unum uidi conueniunt. c̃oncilium fa¬
eiunt cõnurant ad uersus iħm : tunent ne ali¬
quis bonus ⁊ iustieie de fensor inter eos inue¬
matur. Uinetum iħm pilato tradunt ut er
hoc reus mortis ⁊ uenia indignus ẽẽ eredatur.
Tunc uidens uidas qui eũ tradidit quod dam¬
natus ẽẽt : peniteneia ductus. retulit triginta
argenteos principibus facerdotum ⁊ semoribꝰ
dicens. Peceaui: tradens sangninẽ iustum.
Cognouit se uidas peceasse. argenteos reddidit.
redimere possit. At illi dicrerunt. Quid ad o¬
nos : ⁊u udis tu in quiunt indeas quid egeris¬
quia ad nos non ꝑtinet si tu peccasti ⁊ si iustũ
sangumẽ tradidi sti. E ꝓiectis argenteis in tẽ¬
plo: recessit ad laqueo se suspendit. In felia
uida. ad uiam salutis redire cepisti: s diabolꝰ
qui te ad tradendũ magistrũ ⁊ dñm ineitauit.

Expanded text:
s populi adversus Jesum, ut eum morti traderent; et vinctum adduxerunt eum, et tradiderunt Pontio 129 Pilato praesidi. In unum Judaei conveniunt, concilium faciunt, conjurant adversus Jesum; timent ne aliquis bonus et justitiae defensor inter eos inveniatur: vinctum Jesum Pilato tradunt, ut ex hoc reus mortis et venia indignus esse credatur. Tunc videns Judas qui eum tradidit, quod damnatus esset, poenitentia ductus retulit triginta argenteos principibus sacerdotum et senioribus, dicens: Peccavi tradens sanguinem justum. Cognovit Judas se peccasse, argenteos reddit,  Dominum redimere possit. At illi dixerunt: Quid ad nos? tu videris. Tu, inquiunt, videas quid egeris, nam ad nos non pertinet, si tu peccasti, et si justum sanguinem tradidisti. Et, projectis argenteis in templo, recessit, et abiens, laqueo se suspendit. Infelix Juda! ad vitam salutis redire coepisti; sed diabolus, qui te ad tradendum magistrum et Dominum incitavit,
Abbreviated transcription (Latin):
tem dm̃ sin.dolet ⁊ penitet. egreditur foras.
relinquit concilium malignantium. Locum pe¬
tit secretum : lacrimis ⁊ penitencie amicum.
Elet amare.: certissime intelligens. quia sacrifi¬
eim ẽ. deo sp̃s contribulatus. eor contritum ꝙ
humiliatũ ds non sꝑuit. Hic ẽ penitencie modꝰ.

Expanded text:
tem Domini sui, dolet et poenitet, egreditur foras; tem Domini sui, dolet et poenitet, egreditur foras; relinquit concilium malignantium, locum petit secretum lacrymis et poenitentiae amicum, flet amare, certissime intelligens, quia sacrificium est Deo spiritus contribulatus, cor contritum et humiliatum Deus non spernit. Hic est poenitentiae mo
Abbreviated transcription (Latin):
qui stabant ⁊ dicrerunt petro. Uere tu er illis
es : nam ⁊ loquela tua manifestũ te facit.
Tunc cepit de testari ⁊ uirare: quia non no¬
uiss hominem. Ecce pastor eccłie non solum
auiris : uerum etiam amulieribus compellit᷑
negare dñm. Hoc au̾ non semel: s ⁊ bis :⁊ ter.
Qua inre ⁊ illi ad indulgendũ regula datur:
ut in se ipso aliorum fragilitatẽ eognoscens.
aliis misereatur. ⁊ nob̾ etiam in marimis erces¬
sibus delictorum ueniam sꝑare conceditur. ꝙ
continuo gallus eantait. E recordatus ẽ. petrꝰ
uerbi iħu quod dicxerat pͥusꝗͣ gallus eantet ter
me negabis. E egressus foras fleuit amare. In
alio uero euãgłista legitur: quia resperit dñs
petrum. Tenebatur diis aturbis trahebatur
⁊ flagellabatur. E tamen discipłi memor quẽ
uerbis ne ꝓderetur ⁊ caperet᷑ consolari time¬
bat. solo respectu con solatur ⁊ sanat ce uultus¬
sui illuminatione ad spem uenie inuitat. Sog¬
noscit gͥ petrus reatũ suii: cognoscit ⁊ uolunta¬

Expanded text:
llis es: nam et loquela tua manifestum te facit. Tunc coepit detestari et jurare, quia non novisset hominem. Ecce pastor Ecclesiae non solum a viris, verum etiam a mulieribus compellitur negare Dominum. Hoc autem non semel, sed et bis, et ter. Qua in re et illi ad indulgendum regula datur, ut in se ipso aliorum fragilitatem cognoscens, aliis misereatur; et nobis etiam in maximis excessibus delictorum veniam sperare conceditur. Et continuo gallus cantavit. Et recordatus est Petrus verbi Jesu quod dixerat: Priusquam gallus cantet, ter me negabis; et egressus foras, flevit amare. In alio vero evangelista legitur, quia respexit Dominus Petrum . Tenebatur Dominus a turbis, trahebatur, et flagellabatur; et tamen discipuli memor, quem verbis, ne proderetur et caperetur consolari timebat, solo respectu consolatur, et sanat, et sui vultus illuminatione ad spem veniae invitat. Cognoscit igitur Petrus reatum suum, cognoscit et volunta
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ illo ꝓtribunali : misit ad eum uaror eius
dicens. Nicħ tibi ⁊ iusto illi. Multa enim pas¬
sa sum hodie ꝑuissum ꝓpter eum. Quam ins
enim ⁊ mali in uisione multa p̾iideant: ego
tamen hanc mulierem boni sp̃s fuisse credi¬
dim. Principes autẽ sacerdotum ⁊ semores
ꝑsuaserunt ppłis ut peterent barraban iħm
uero ꝑderent. Uult pilatus dimitt̾e xp̃m:
in stant nidi ne dimittatur. Un̾ ⁊ ipsi merito
eum erucificrisse dicuntur: quamuis non ab
ipsis set agentibus sit crucificrus. Respondẽs
autẽ preses ait illi. Quem uultis uob̾ de duobꝰ
dimitti: at illi clirerunt. Barraban. Bicit

Expanded text:
nali, misit ad eum uxor ejus dicens: Nihil tibi et justo illi: multa enim passa sum hodie per visum, propter eum. Quamvis enim et mali in visione multa praevideant; ego tamen hanc mulierem boni spiritus fuisse crediderim. Principes autem sacerdotum et seniores persuaserunt populis ut peterent Barraban, Jesum vero perderent. Vult Pilatus dimittere Christum, instant Judaei ne dimittatur: unde et ipsi merito eum crucifixisse dicuntur, quamvis non ab ipsis, sed a gentibus sit crucifixus. Respondens autem praeses, ait illis: Quem vultis vobis de duobus dimitti? At illi dixerunt: Bar
Abbreviated transcription (Latin):
nis posuerunt super caput enis. ⁊ arundinem
in dertera enis: ⁊ genu flero ante eum. illude¬
bant dicentes. Aue rer iudeorũ. Illi enim sic̃
hic dicitur omĩa illuden tes fecerunt : nob̾ aũ
magni sacramenti significacione sunt : neq
neramur. Quod autẽ corona spmea ẽ : regnum
ex peceatoribus colligendum significabat:¬

Expanded text:
ejus, et arundinem in dextera ejus, et genu flexo ante eum, illudebant, dicentes: Ave, rex Judaeorum. Illi enim, sicut hic dicitur, omnia haec illudentes fecerunt; nobis autem magni sacramenti significationes sunt: nequeneramur. Quod autem corona spinea est, regnum ex peccatoribus colligendum, significabat
Abbreviated transcription (Latin):
&e semores conuenerant. Petrus aũ sequebat᷑
alonge usq matrium principis sacerdotum.
& ingressus intro. sedebat eum ministris ut
uidet finem. Ad huc inquit petrus sequebat᷑
diim. s iam alonge : ꝓrimus enim erat ne¬
gatiomi. Unde non inmerito eum ministris
sedebat : finem rei uidere desid̾ans. Ubi em̾̃
sedet qui xp̃m negat.nisi inter uideos ⁊
iudeorum ministros: Principes autẽ sacer¬
dotum ⁊ omne consilium querebant falsum
testimonium contra iħm ut eum morti tra¬
derent. E non inuenerunt: cum multi falsi
testes accessissent. Scd̾m legem xp̃m daina¬
re uolunt: ⁊ falsa testimonia querunt. cum
lex ipsa testimonia falsa non suscipiat. Qua
in re marima iudeorum iniquitas ⁊ odium
crudele ⁊ erecrabile comꝓbatur. Nouissime
autẽ uenerunt duo falsi testes: ⁊ dicrerunt.
hic dirit. Possum destruere templum dđi:
⁊ post triduũ reedificare illud. Hoc enim
crp̃s non dicrerat : quod si diriss facere uti¬
q potuiss. Dixerat enim soluite templũ

Expanded text:
sequebatur a longe usque in atrium principis sacerdotum; et ingressus intro sedebat cum ministris, ut videret finem. Adhuc, inquit, Petrus sequebatur Dominum, sed jam a longe: proximus enim erat negationi. Unde et non immerito cum ministris sedebat, finem rei videre desiderans. Ubi enim sedet qui Christum negat, nisi inter Judaeos, Judaeorumque ministros? Principes autem sacerdotum, et omne concilium quaerebant falsum testimonium contra Jesum, ut eum morti tradetestes accessissent. Secundum legem Christum damnare volunt, et falsa testimonia quaerunt 128 cum lex ipsa falsa testimonia non suscipiat Qua in re maxima Judaeorum iniquitas, et odium crudele et exsecrabile comprobatur. Novissime autem venerunt duo falsi testes, et dixerunt: Hic dixit: Possum destruere templum Dei, et post triduum reaedificare illud. Hoc enim Christus non dixerat. Quod si dixisset, facere utique potuisset. Dixerat enim: Solvite templum
Abbreviated transcription (Latin):
gens princeps sacerdotum ait illi. Nichil
respondes ad ea que isti aduersum te testifi¬
cantur : Iħs autẽ tacebat. Tacet xp̃s .⁊ res¬
pondere non uult. tum quia uana ⁊ in uti¬
lia audit : tum quia scriptum ẽ. ex ore altissi¬
mi non erierunt nec bona nec mala. E pͥn¬
ceps sacerdotũ ait illi. Ad uirote ꝑ dm̃ inuũ:
ut dicas nob̾ si tues xp̃s filius dĩ unn. Dieit ali
iħs. Tu dicristi. Ad ea enim respondet dñis: que
uidet digna eẽ. responsione. Si enim aprinei¬
pe sacerdotum qui ꝓsui offici dignitate ab
omnibus uenerabatur. si ad uiratus non res¬
pondiss : dm̃ non timere ⁊ paripendere iu¬
deretur. Sequitur. Uerumptam̾ dico uob̾. amͦ
uidebitis filium hominis sedentem adextris
uirtutis : ⁊ uemientẽ innibibus celi. hoc autẽ¬

Expanded text:
rinceps sacerdotum ait illi: Nihil respondes ad ea quae isti adversum te testificantur? Jesus autem tacebat. Tacet Christus, et respondere non vult, tum quia vana et inutilia audit, tum quia scriptum est: « Ex ore Altissimi non exierunt nec bona nec mala . » -- Et princeps sacerdotum ait illi: Adjuro te per Deum vivum, ut dicas nobis si tu es Christus Filius Dei vivi. Dicit illi Jesus: Tu dixisti. Ad ea enim respondet Dominus, quae videt esse digna responsione. Si enim a principe sacerdotum, qui pro sui officii dignitate ab omnibus venerabatur, sic adjuratus non respondisset, Deum non timere, et parvipendere videretur. Sequitur: Verumtamen dico vobis; Amodo videbitis Filium hominis sedentem a dextris virtutis Dei, et veniente
Abbreviated transcription (Latin):
ideo enim apĩam dicuntur : quia menbra suĩt
bus esurit : in sitientibꝰ sitit. ĩ infirmis egrotat.
⁊ in aliis similiter patitur. Magna gͦ reuerentia
suscipiendi sunt pauperes ap̃i : cum magna
ueneratione seruendum ẽ. eis: siquidem rp̃s
in eis suscipitur: ⁊ honoratur ieis. Tumc dicet.
& his qui a sinistris eiꝰ erunt. Discedite ame
maledieti in ignem eternum : qui p̾paratus ẽ.

Expanded text:
ideo enim Christiani dicuntur, quia membra sunt ideo enim Christiani dicuntur, quia membra sunt bus esurit, in sitientibus sitit, in infirmis aegrotat, et in aliis similiter patitur. Magna ergo reverentia suscipiendi sunt pauperes Christi; cum magna veneratione serviendum est eis; si quidem Christus in eis suscipitur, et honoratur in eis. Tunc dicet et his, qui a sinistris erunt: Discedite a me, maledicti, in ig
Abbreviated transcription (Latin):
tis.⁊ si in bono tandem inuenti fueritis. Qͥ
gͥ talis eẽ non uult. qui dei mandata eusto di¬
re non intitur. ido non uenit ad p̾destinatio¬
ne. quia non seruat condieionem. Tunc res¬
pondebunt ei iusti dicentes. Dñe quando te
indimus esurientem ⁊ paininus : Sicientem
⁊ dedimus tibi potum : Quando te indimus
nudum ⁊ oꝑuimus te auhospitem ⁊ collegimꝰ
te : Aut quando te uidimus in firmum aut
in earcerem ⁊ uenimus ad te : Stupeseunt au̾
aminiratione dum eum esurientẽ. uł sicientẽ.¬
dum hospitem. in firmum. aut in carcere.
aliquando fuisse audiunt. quem nunc intan¬
ta głia tantaq sublimitate conspieiunt. Un̾
& non imerito eum in terrogant. quando uł
sic eum uiderint. uł sic ei nnistrauerint.
& respontlens rer dicet illis. Amen dieo uob̃
quam diu fecistis um de his fribus meis mi¬
ninis : michi fecistis. In menbris sus susei¬
pitur ap̃s. Menbra enim sua sunt oins rp̃iãi.

Expanded text:
tis, et si in bono tandem inventi fueritis. Qui tis, et si in bono tandem inventi fueritis. Qui igitur talis esse non vult; qui Dei mandata custodire non nititur; ideo non venit ad praedestinationem, quia non servat conditionem. Tunc respondebunt ei justi, dicentes: Domine, quando te vidimus esurientem, et pavimus? Sitientem et dedimus tautem vidimus hospitem et colligimus te? aut quando te vidimus infirmum, aut in carcere, et venimus ad te? Stupescunt enim admiratione, dum eum esurientem vel sitientedum hospitem, infirmum, aut in carcere aliquando fuisse audiunt; quem tunc in tanta gloria tantaque sublimitate conspiciunt. Unde et non immerito eum interrogant, quando vel sic eum viderunt, vel sic ei ministraverunt? Et respondens rex dicit illis: Amen, amen dico vobis, quandiu fecistis uni de his fratribus meis minimis, mihi fecistis. In membris suis suscipitur Christus: membra enim, sua sunt omnes Christiani;
Abbreviated transcription (Latin):
care. Sitiui ⁊ dedistis mͥ bibere. hospes eram:
&e collegistis me. Nudus ⁊ co oꝑinstis me. In car¬
cere eram: ⁊ uenistis ad me. Si eni ante mun¬
di constitu eionẽ regnum eis erat paratũ: cons¬
tat quia antequam fierent. ad uitam erat
predestinati. Qi uero ad uitam p̾destinati s̃:
illi nullatenus ꝑire possunt. Fit autem condi¬
cionaliter p̾destinatio d̃ĩ : mehilq sine aliqua
conditione p̾destinatum ẽ. Predestinatum ẽ.
enim ut saluaretur mundus: s ꝑ aquam bap¬
tismatis.⁊ mortẽ filii di. P̾destinati sunt õs
boni ad głiam : s ea condicione. si fidem te¬
nuerint. si earitatẽ. si humilitatẽ. si patien¬
ciam. si miscd̾iam.⁊ pietatẽ. ⁊ his similia ha¬
buerint. Tales enim eos futuros p̾uidit: quos
d̃s ad uitam p̾destinauit. E quasi p̾destinan¬
do eis diceret : ego quidem uos ad uitam p̾des¬
tino. si tamen tales fueritis. si mea mantlata
custodieritis : si fidem ⁊ miscđiam habueri¬

Expanded text:
dedistis mihi bibere; hospes eram et collegistis me; nudus, et operuistis me; in carcere eram, et venistis ad me. Si enim ante mundi constitutionem regnum eis erat paratum; constat, quia antequam fierent, ad vitam erant praedestinati; qui vero ad vitam praedestinati sunt, illi nullatenus perire possunt. Fit autem conditionaliter praedestinatio Dei; nihilque sine aliqua conditione praedestinatum est. Praedestinaundus, sed per aquam baptismatis et mortem Filii Dei. Praedestinati sunt omnes boni ad gloriam. Sed ea conditione, si fidem tenuerint, si charitatem, si humilitatem, si patientiam, si misericordiam et pietatem, et his similia habuerint. Tales enim eos futuros praevidit, quos Dominus ad vitam praedestinavit, et quasi praedestinando eis diceret: Ego quidem vos ad vitam praedestino, si tamen tales et tales fueritis, si mea mandata custodieritis, si fidem et misericordiam habueri
Abbreviated transcription (Latin):
non tamen bono anmo fiebat/ Dñis enun qͥ
acceꝑint gladium idẽ. qui in iusta amimni com¬
mocione aliquem interfecerint: nisi forte
digne penituerint. gladio ꝑibunt. bladio
utiq ꝑpetue ultionis. Omĩs enim pena: gla¬
dius uocatur. Beatus enim petrus iustam cau¬
sam habebat: s neq uiste neq iniuste dñs ar¬
mis defendi uolebat. Unde ⁊ subditur. An
putas quia non possum rogare patrem meu
⁊ eribebit mͥ mͦ plusquam duodecim legiones
angłorum : uos inquit duodecim homines
estis qui ꝓ me ut eũq pugnare contenditis.
ego autẽ si uolo plusꝗͣ duodecim legiones an¬
głorũ subito habere possum. Quod gͥ me nõ
defendo. non ẽ. inpoteneia s uoluntas. Si em̃
me defendo: nchil poterunt ad uersum me.
Quod si ncħ poterunt. quomͦ gͦ implebuntur
seripture: Qia sic oportet fieri. In illa hora
dirit ilis turbis. T̃amꝗͣ ad latronẽ ecristis cũ

Expanded text:
non tamen bono animo fiebat. Omnes enim qui non tamen bono animo fiebat. Omnes enim qui acceperint gladium; id est qui injusta animi commotione aliquem interfecerint, nisi forte digne poenituerint, gladio peribunt: gladio utique perpetuae ultionis. Omnis enim poena gladius vocatur. B. autem Petrus justam causam habebat. Sed neque justis neque injustis Dominus armis defendi volebat. Unde et subditur: An putas, quia non possum rogare Patrem meum et exhibebit mihi modo plus quam duodecim legiones angelorum? Vos, inquit, duodecim homines estis, qui pro me uteunque pugnare contenditis; ego autem, si volo, plus quam duodecim legiones angelorum subito habere possum. Quod igitur me non defendo, non est impotentia, sed voluntas. Si enim me defendero, nihil poterunt adversum me. Quod si nihil poterunt, quomodo ergo implebuntur Scripturae, quia sic oportet fieri? In illa hora dixit Jesus turbis; tanquam ad latro
Abbreviated transcription (Latin):
dicrerint deo in cordibus suis. Tunc accesse¬
runt ⁊ manus iniecerunt in tħm : ⁊ tenue¬
runt eum. ꝙ ecce unus ex his qui erant cũ
iħu ertendens manum eremit gladium suũ.
⁊ ꝑcussit seruum pͥncipis sacerdotum : ⁊ am¬
putauit auricłam enis. Iste unus beatus pe
uidit : dolore commotus se ulternis eo hib̃e
non potut. amputauit gͥ auricłam serur pͥn¬
cipis sacerdotum que non dum circum eisa
fuerat: ⁊ id circo malis consiliis obedierat.
uocabatur aũ maleus serinis iste : qui regna¬
turus interp̾tatur. Soli enim illi regnabut
⁊ uauent : qui aures circumcisas habebunt.
Unde ⁊ huius aures dñs tetigisse ⁊ sanasse
ab alio euangłista dr. Que enim aures ab apłis
⁊ doctoribus circumciduntur : illas dñs tan¬
git ⁊ sanat. Tune ait illi iħis. Conuerte gla¬
dium tuum in locum suum. Onis enim qui
acceꝑunt gladium: gladio ꝑibunt. Displicet
dño factum petri : qm ⁊ sibonum significabat.

Expanded text:
dixerint Domino in cordibus suis. » Tunc accessedixerint Domino in cordibus suis. » Tunc accesserunt, et manus injecerunt in Jesum, et tenuerunt eum: et ecce unus ex his qui erant cum Jesu, extendens manum exemit gladium suum, et percutiens servum principis sacerdotum, amputavit auriculam ejus. Iste unus B. Petrus vidit, dolore commotus se ulterius cohibere non potuit. Amputavit igitur auriculam servi principis sacerdotum, quae nondum circumcisa fuerat, et idcirco malis consiliis obedierat. Vocabatur autem Malchus servus iste, qui regnaturus interpretatur. Soli enim illi regnabunt et vivent, qui aures circumcisas habebunt. Unde et hujus aures Dominus tetigisse et sanasse ab alio evangelista dicitur. Quae enim aures ab apostolis et doctoribus circumciduntur, illas Dominus tangit et sanat. Tunc ait illi Jesus: Converte gladium tuum in locum suum: omnes enim qui acceperint gladium, gladio peribunt. Displicet Domino factum Petri; quoniam etsi bonum significabat,
Abbreviated transcription (Latin):
gladiis ⁊ fustibus missi aprincipibus sacerdo¬
Nõ tum ⁊ semoribus ppłi Ubi enim ille qui im¬
petitur se de fendere non uult : fustes ⁊ gla¬
dii necessarii non sunt. Si enim dñs se defen¬
dere uoluisset neq fustes neq gladii ei resis¬
tere potuissent. Hoc em̃ ipse monstrauit:
cum ad una responsionem eos ꝓstrauit. Ut
enim dixit ego sum : abierunt retrorsum ⁊⁊
ceciderunt in faciem suam. Qui autẽ tradi¬
dit eum : dedit eis signum dicens. Quemeũq
osculatus fuero ipse ẽ. Tenete eum. Q confes¬
tim accedens ad iħm diarit. Aue rabi. Q oscu¬
latus ẽ. eum. Hoc enim signum ꝓpt̾ romano¬
rum milites qui xp̃m non cognoscebant:
ꝓditor uidas dedisse uidetur. Biãq illi iħs.
Amice ad quod uenisti. Amicum eum ꝑ con¬
trarium uoeat. qui ei inmicus erat. Sie ⁊
beatus iob benedicere ꝓ maledicere ponit di¬
cens. Ne forte peccauerit filni mei. ⁊ bene¬

Expanded text:
gladiis et fustibus missi a principibus sacerdgladiis et fustibus missi a principibus sacerdotum, et senioribus populi. Ubi enim ille qui impetitur se defendere non vult, fustes et gladii necessarii non sunt. Si enim Dominus se defendere voluisset, neque fustes, neque gladii ei resistere potuissent. Hoc enim ipse monstravit, cum ad unam responsionem eos prostravit . Ut enim dixit: Ego sum, abierunt retrorsum et ceciderunt in faciem suam. Qui autem tradidit eum, dedit eis signum dicens: Quemcunque osculatus fuero, ipse est tenete eum. Et confestim accedens ad Jesum dixit: Ave, Rabbi, et osculatus est eum. Hoc enim signum propter Romanorum milites qui Christum non cognoscebant, proditor Judas dedisse videtur. Dixitque illi Jesus: Amice ad quid venisti? Amicum eum per contrarium vocat, qui ei inimicus erat. Sic et beatus Job « benedicere » pro maledicere ponit, dicens: « Ne forte peccaverint filii mei, et bene
Abbreviated transcription (Latin):
iustus qui effusus ẽ. suꝑ terrã. ł uenit iteru̾
⁊ inuenit eos dormientes. Frant erã occłi eorũ
grauati. Sonnus iste discipłorũ eccłie somnũ
⁊ torporẽ significabat. que inmagniᷤ temptacioi¬
bus sepe tabescit. ⁊ deficit: nisi xp̃i frequen¬
ti usitacione excitetur. ł relictis illis iterum
abiit: ⁊ oraiit tercio eundem sermonem di¬
cens. Tunc uenit ad discipłos ⁊ dicit illis.¬
Dormite iam ⁊ requiescite. Ecce ad ꝓpinqua¬
bit hora : ⁊ filius hominis tradetur in manus
peccatorũ. Surgite eamus : ecce appropinqua¬
bit qui me tradet. hec enim non p̾cipiendo s
redarguendo dic̃. Non enim dormiendĩ uel qͥ¬
escendum: s potius ingilandĩ ẽ. ⁊ oratiomibꝰ
istandum in magnis ꝑturbationibus. Idoq ꝓ¬
timis eos exrcitans ait. Surgite eamnus. Quod
utiq non diriss : si eos dormire. ⁊ requisc̾e̾
uoluiss. Ad huc ipso loquente : uidas uns de
duodecim uenit .⁊ cum eo turba multa cum

Expanded text:
effusus est super terram. Et venit iterum et invenit eos dormientes: erant enim oculi eorum gravati. Somnus iste discipulorum, Ecclesiae somnum et torporem significabat, quae in magnis tentationibus saepe tabescit, et deficit, nisi Christi frequenti visitatione excitetur. Et relictis illis iterum abiit, et oravit tertio, eumdem sermonem dicens. Tunc venit ad discipulosuavit hora, et Filius hominis tradetur in manus peccatorum. Surgite, eamus, ecce appropinquavit qui me tradet. Haec enim non praecipiendo, 127 sed redarguendo dicit. Non enim dormiendum vel quiescendum, sed potius vigilandum est, et orationibus instandum in magnis perturbationibus: ideoque protinus eos excitans, ait: Surgite, eamus. Quod utique non dixisset, si eos dormire et quiescere voluisset. Adhuc ipso loquente Judas unus de duodecim venit, et cum eo turba multa cum
Abbreviated transcription (Latin):
Iste enim quidam. non parui meriti fuisse cre¬
dendus ẽ : apud quem non solum pascha dñs
facit. uerum etiam sue passionis reuelat archa¬
num. dicens ei tempus meum ꝓpe ẽ. E fecer̃
dis cipłi sicut precepit illis iħs. Et parauerut̃
pascha. uesꝑe aũ facto discumbebat eum duo

Expanded text:
Iste enim quidam non parvi meriti fuisse creIste enim quidam non parvi meriti fuisse credendus est, apud quem non solum Pascha Dominus facit, verum etiam suae passionis revelat arcanum, dicens ei: Tempus meum prope est.--Et fecerunt discipuli, sicut praecepit illis Jesus, et paraverunt Pascha. Vespere autem facto discu
Abbreviated transcription (Latin):
uob̾ eum tradam : At illi constituerunt ei tri¬
gunta argenteos. Er inde querebat oportimitatẽ:
ut eum traderet. Hoc enim totum aꝓpħis prenũ¬
eiatum fuerat : ⁊ quod a discipło traderetur .⁊ qd̾
trignta argenteis uenderetur. Unde psalinis¬
ta. homo pacis mee in quo sꝑabam qui sede¬
bat panes meos ampliauit ad uersum me sup¬
plantacionẽ.  alibi. Appenderunt mercedẽ
meam. aͣr. argenteis. Ttorũ p̾cium quo
ap̾ciatus sum afiliis isrł. Decorũ aũ p̾cium hiro¬
ice dicit : quia indecorũ ⁊ in conueniens erat.
ut mundi saluator tam uili p̾cio uenderetur.
Prima au̾ die azimorũ : accesserunt discipłi ad
iħm. dicentes. ubi uis paremus tibi comede
pascha: Pascha enim hoc in loco agnum illĩ
uoeat. qui in pascha unmolabatur : quem noc¬
te illa comedebant in azimis ⁊ lactucis agres¬
tibus. At iħs dix̃. Ite in euntatem ad quendã:
⁊ dicite ei. Magister dicit. Tempus meum ꝓpe
est : apud te facio pascha cum discipłis meis.

Expanded text:
obis eum tradam? At illi constituerunt ei triginta argenteos. Exinde quaerebat opportunitatem ut eum traderet. Hoc enim totum a prophetis praenuntiatum fuerat, et quod a discipulo traderetur, et quod triginta argenteis venderetur. Unde Psalmista: « Homo pacis meae, in quo sperabam, qui edebat panes meos ampliavit adversum me supplantationem ; » et alibi: « Appenderunt mercedem meam trigenta argenteis, decorum pretium, quo appretiatus sum a filiis Israel . » Decorum autem pretium ironice dixit; quia indecorum et inconveniens erat ut mundi Salvator tam vili pretio venderetur. Prima autem die azymorum accesserunt discipuli ad Jesum dicentes: Ubi vis paremus tibi comedere pascha? Pascha enim hoc loco agnum illum vocat qui in Pascha immolabatur, quem nocte illa comedebant in azymis et lactucis agrestibus. At Jesus dixit. Ite in civitatem ad quemdam, et dicite ei: Magister dicit: Tempus meum prope est; apud te facio Pascha cum discipulis meis.
Abbreviated transcription (Latin):
Et cet̾is quidem ꝓpter pauꝑes: uide uero quia
fur erat ⁊ loculos habebat. Quia enim hinus
rei significatum non intelligebant : inutiliter
eis fieri uidebatur. Sciens aũ tħs. ait illis. Qͥd
molesti estis huic mulieri: Opus enim bonum
oꝑata ẽ. in me. Sciens enim iħs quid hoc signifi¬
caret : defendit ⁊ laudat mulierem de oꝑe bo¬
no. Ilam semꝑ pauꝑes habebitis uobiscum:
me autẽ non semꝑ habebitis. Hoc autẽ de p̾sentia
si corporis dicit: qͣm illi modicum secum ha¬
bituri erant. Mittens em̾ hec ungnentum hoc
in corpus meum: ad sepeliendum me fecit.
Significatio inquit ẽ : non ꝑ dicio. In ꝓ.rimo
enim passurus sum : idoq hec mulier hoc un¬
guentum michi obtulit ad sepeliendum. Mos
enim antiquitus fuit ut nobilium corpora se¬
pelienda. unguentis p̾ciosis ungerẽtur : ⁊ cum¬
p̾dicatũ fuerit euuangłiũ hoc in toto mundo di¬
cetur ⁊ quod hec fecit inmemoriam enis. uos in¬

Expanded text:
et caeteris quidem, propter pauperes, Judae vero, quia et caeteris quidem, propter pauperes, Judae vero, quia fur erat et loculos habebat. Quia enim hujus rei significatum non intelligebant, inutiliter eis fieri videbatur. Sciens autem Jesus, ait illis: Quid molesti estis huic mulieri? Opus enim bonum operata est in me. Sciens enim Jesus, quid hoc significaret, defendit et laudat mulierem de opere bono. Nam semper pauperes habebitis vobiscum, me autem non semper habebitis. Hoc enim de praesentia sui corporis dicit, quam illi modicum secum habituri erant. Mittens enim haec unguentum hoc in corpus meum, ad sepeliendum me fecit. Significatio, inquit est, non perditio. In proximo enim passurus sum; ideoque haec mulier hoc unguentum mihi obtulit ad sepeliendum? Mos enim antiquus fuit, ut nobilium corpora sepelienda unguentis pretiosis ungerentur. praedicatum fuerit hoc Evangelium in toto mundo, dicetur et quod haec fecit in memoriam ejus. Vos, in
Abbreviated transcription (Latin):
ma indomo simonis leꝓsi. accessit ad eum mu¬
lier habens a labaustrum unguenti p̾ciosi. ⁊
efudit suꝑ caput ipsius recumbentis. Simon
iste lepsus fuerat : quem iam anteꝰ dñs sana
uerat̃. hec autẽ mulier utrum eadem sit que
lacrimis pedes eiꝰ rigauit an alia : non conten¬
do. Michi tamen non uidetur in conueniens:
si ad xrp̃i caput ungendum accessit. ei iam dñs
peccata dimiserat dicens. mulier dimittuntur
tibi peceata tua. hoc autem unguentum alius euã¬
głista spicatum alius spiticum uoeat ⁊ spicatũ
quidem Ar. abea specie que spica nardi uocatur.
spiticum autẽ fidele interp̾tatur. Cin illud eontͣ¬
rium ẽ. de quo dr : oleum autẽ peceatoris non in¬
pinguet caput meum. Manfestum ẽ. gͥ quid
utrumq significet. Uidentes autẽ discipłi indig¬
nati sunt dicentes. Ut quid ꝑ dicio hec : Poterat
se narrat. E hoc fortasse quia plus ceteris uidas
locutus ẽ: quamuis ⁊ ceteris hoc idem displieuiss.

Expanded text:
nia in domo Simonis leprosi accessit ad eum munia in domo Simonis leprosi accessit ad eum mulier habens alabastrum unguenti pretiosi, et effudit super caput ipsius recumbentis. Simon iste leprosus fuerat, quem jam antea sanaverat Dominus. Haec autem mulier utrum eadem sit quae lacrymis pedes ejus rigavit, an alia, non contendo. Mihi tamen non videtur inconveniens, si ad Christi caput ungendum accessit, cui jam Dominus peccata dimiserat, dicens: « Mulier, remittuntur tibi peccata . » Hoc autem unguentum alius evangelista « spicatum , alius pisticum vocat. Et spicatum quidem dicitur ab ea specie quae spica nardi 123 vocatur. Pisticum autem fidele interpretatur: cui illud contrarium est, de quo dicitur: « Oleum autem peccatoris non impinguet caput meum . » Manifestum est igitur quod utrumque significet. Videntes autem discipuli indignati sunt dicentes: Ut quid ta narrat : et hoc fortasse, quia plus caeteris ille locutus est, quamvis et caeteris hoc idem displicuisset,
Abbreviated transcription (Latin):
principes sacerdotum ⁊ seniores ppłi in atrium
principis sacerdotum qui dicebatur caẏphas :¬
⁊ consilium fecerunt ut iħm dolo tenerent⁊
occid̾ent. Sicut enim ꝑ singłos annos annos os¬
uidi conuenire solebant. ut in hac sollenntate
unum edum iminolarent: ĩta ⁊ ninc om̃s colli¬
guntur inunum ut xp̃m dolo teneant. ⁊ oc¬
eidant quem ille edus significabat. De quo
seriptum ẽ. Iuata que ritum tolletis ⁊ edum :¬
⁊ immolabit eum omis multitudo filiorum
isrł ad uesꝑum. Cun enim non ind̃ẽtur ẽẽ ridi¬
cłm ut sercenta milia hominum ⁊ eo amplius
in unum conuenirent .:⁊ unum edum interfi¬
cerent nisi qui hoc tam magnum sacramentũ
in illo facto signifieabatur : Dicebant autem.
Non indie festo. ne forte tumultus fieret in
ppło. Timebant enim ne ppłi seditione de illorũ
mambus xp̾s tolleretur : qui illuc addiem fes¬
tum undiq conuerãt. Cum autẽ eet iħs inbeta¬

Expanded text:
principes sacerdotum et seniores populi in atrium principes sacerdotum et seniores populi in atrium principis sacerdotum qui dicebatur Calium fecerunt ut Jesum dolo tenerent et occiderent. Sicut enim per singulos annos omnes Judaei convenire solebant, ut in hac solemnitate unum haedum immolarent: ita et nunc omnes colliguntur in unum, ut Christum dolo teneant et occidant, quem ille haedus significabat. De quo scriptum est: « Juxta quem ritum tolletis et haedum, et immolabit eum omnis multitudo filiorum Israel ad vesperum. » Cui enim non videtur esse ridiculum ut sexcenta millia hominum et eo amplius in unum convenirent ut unum haedum interficerent; nisi quia hoc tam magnum sacramentum in illo facto significabatur? Dicebant autem: Non in die festo, ne forte tumultus fieret in populo. Timebant enim, ne populi seditione de illorum manibus Christus tolleretur, qui illuc ad diem fetum undique convenerat. Cum autem esset Jesus in Betha