comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cordibus ur̃is ut in caritate radicati ei
fundati. possitis comprehendere cume
nibus scĩs. que sit altitudo. et longitua
et latitudo et ꝓfundum: cognoscere etu
suꝑeminemtem scientiȩ caritatem ip̃r
ut impleamim in omm plenitune dei
Potest ne quicq dici manifestius: Obse¬
cro uigilate paululum. udete testai
utrius q concordiam: quis sit in moris
uite modus. et quo sint referenda omne
satis aꝑientem et docentem. Imorem des
concitant euangłia cum dicitur. petii
querite. pulsate: concitat paulus dici¬
do. ut incaritate radicati et fundati po¬
sins comprehendere: concitat etiam ꝓh̾a
cum dicit. facile sapientiam ab his qui eã
diligunt. querunt concupiscunt. ugi¬
lant cogitant curant: posse cognosei.
Salus anum et uia beatitudinis. utrarũq
seripturarum pace monstratur: et uos
latrare potius aduersus hec quam his
obtemꝑare diligitis. Breui dicam quod
sentio dudite doctos eccliȩ catholice ui¬
rositanta pace anum et eo uoto quo uos

Expanded text:
et fundati, possitis comprehendere cum omnibus sanctis, quae sit altitudo, et longitudo, et latitudo, et profundum; cognoscere etiam supereminentem scientiae charitatem Christi, ut impleamini in omnem plenitudinem Dei? Potestne quidquam dici manifestius? 34. Obsecro, vigilate paululum, videte Testamenti utriusque concordiam, qui sit in moribus vitae modus, et quo sint referenda omnia, satis aperientem et docentem. Amorem Dei concitant Evangelia, cum dicitur, Petite, quaerite, pulsate : concitat Paulus, dicendo, Ut in charitate radicati et fundati possitis comprehendere : concitat etiam propheta, cum dicit, facile sapientiam ab iis qui eam diligunt, quaerunt, concupiscunt, vigilant, cogitant, curant, posse cognosci. Salus animi et via beatitudinis utrarumque Scripturarum pace monstratur, et vos latrare potius adversus haec, quam his obtemperare diligitis. Brevi dicam quod sentio: audite doctos Ecclesiae catholicae viros tanta pace animi, et eo voto quo vos
Abbreviated transcription (Latin):
re sustine. et inhumilitate tua habe
patientiam: qm̃ in igne ꝓbatur aurũ
et argentum: Non audierat uasa figu¬
li ꝓbat fornar: et homines iustos temp¬
tatio tribulationis: Immo uͦ et hec et
alia plura. ꝑceperat: que uno sc̃o spũ
dei ut in istis noui testam̃ti. sic in illis
qui soli adhue erant libris. diuina for

Expanded text:
re sustine; et in humilitate tua habe re sustine; et in humilitate tua habe patientiam: quoniam in igne probatur aurum et argentum ? non audierat: Vasa figuli probat fornax, et homines justos tentatio tribulationis? Imo vero et haec, et ali ut in istis Novi Testamenti, sic in illis, qui soli adhuc erant, Libris divina pr
Abbreviated transcription (Latin):
ab istorum possessione ꝓhiberemur ut ꝑ¬
fecti ẽẽ possemus. Multo enim mirabiliuᷤ
non in herere istis quaniuis possideas.
quam omnino ea non possidere. S ed
qm̃ de dolore atq cruciatibus corporis
tolerandis nunc agitur: relinquo is¬
tum uirum licet magnum. licet in
nam: et ad eam me iam transire com¬
pellunt: quȩ cum septem liberis ty¬
ranno atq carnifici. prius uiscera oĩa
quam unum uerbum sacrilegum un¬
pendit. cum eius hortatione filii ro¬
borarentur. in quorum menbris ip̃a
torquebatur: latura tñ etiam ꝓprio
munere quod eos ferre p̾ceꝑat. Quid
ad tantam patientiam queso addi po¬
terit : Quid tam̃ mirum si omnib
medullis conceptus dei amor. et tyrã¬
no et carnifici. et dolori et corꝑi. et sexui
et affectui resistebat : An non audierat.
p̃ciosa inconspectu dñi mors sc̃orum
eus : Non audierat. melior uir patiẽs
fortissimo: Non audierat omne quod
tibi applicitum fuerit accipe. et in dolo¬

Expanded text:
ab istorum possessione prohiberemur, ut pab istorum possessione prohiberemur, ut perfecti esse possemus. Multo enim mirabilius est non inhaerere istis, quamvis possideas, quam omnino ea non possidere. 43. Sed quoniam de dolore atque cruciatibus corporis tolerandis nunc agitur, relinquo istum virum, licet magnum, licet invnam, et ad eam jam me transire compellunt. Quae cum septem liberis tyranno atque carnifici prius viscera omnia, quam unum verbum sacrilegum impendit: cum ejus hortatione filii roborarentur, in quorum membris ipsa torquebatur, latura tamen etiam proprio munere, quod eos ferre praeceperat . Quid ad tantam patientiam, quaeso, addi potest? Quid tamen mirum si omnibus medullis conceptus Dei amor, et tyranno, et carnifici, et dolori, et corpori, et sexui, et affectui resistebat? An non audierat: Pretiosa in conspectu Domini mors sanctorum ejus ? non audierat: Melior vir patiens fortissimo ? non audierat: Omne quod tibi applicitum fuerit, accipe; et in dolo
Abbreviated transcription (Latin):
testam̃ti auctoritates eolligam. ubi dic¬
tum ẽ tribulatio patientiam oꝑatur. pa¬
tientia ꝓbationem. ꝓbatio uͦ spem. et nõ
solum dictum: s etiam eremplis eorum
qui dixerunt ꝓbatum atq firmatum:
De uetere potius testamento in quod illi
rabide seuiunt. excitabo exemplum pa¬
cientiȩ: neq illum memorabor uuirum
a quo in magnis eruciatib corꝑis et hor¬
ribilitate menbrorum. non mn sustiuẽ¬
tur humana. s diuina etiam disputã¬
tur in cuius singulis uocibus. satis e
cum uolunt homines ꝑdominationẽ
tenere. ab his ipsis potuis ꝑ cupiditatẽ
tenentur: et rerum mortalium serui
sunt. cum imꝑite dñi ẽẽ desidãnt.
Aimisit namq ille omnes diuitias. et
factus repente pauperrimꝰ tam in cõ¬
cussum animum tenuit et infrxũ
deo. ut satis de monstraret non illas
sibi fuisse magnas s se illis: sibi autem dñm.
Quo animo si eẽ possent nr̃i temꝑis homi¬
nes. non magnoꝑe in nouo testamento.

Expanded text:
Testamenti auctoritates colligam, ubi dictum est, Tribulatio patientiam operatur, patientia probationem, probatio spem ; et non solum dictum, sed etiam exemplis eorum qui dixerunt, probatum atque firmatum, de Veteri potius Testamento, in quod illi rabide saeviunt, excitabo exemplum patientiae. Neque illum memorabo virum, a quo in magnis cruciatibus corporis et horribili tabe membrorum, non modo sustinentur humana, sed divina etiam disputantur. In cujus singulis vocibus satis elucum volunt homines per dominationem tenere, ab his ipsis potius per cupiditatem tenentur, et rerum mortalium servi fiunt, dum imperite domini esse desiderant. Amisit namque ille omnes divitias, et factus repente pauperrimus, tam inconcussum animum tenuit et infixum Deo, ut satis demonstraret, non illas sibi fuisse magnas, sed se illis, sibi autem Deum . Quo animo si esse possent nostri temporis homines, non magnopere in Novo Testamento
Abbreviated transcription (Latin):
trusa sit et iurtute hic etiam possit
excellere: aut qualis post hoc corpus
futura sit. cum et pena mortis neccessa¬
rio manere debeat manente peccato:
et iurtuti pietatiq sit deus ipse. id est
ueritas ipsa p̾mium: Quare iam si pla¬
cet tam longum sermonem termine¬
inꝰ aliqñ: et implendis dei p̾ceptis ui¬
gilantissime et religiosissime oꝑam
demus. Honenun est alia fuga de tan¬
tis malis. Siquid aũt obcurius a me
dictum est quam uelles: facito ut me¬
morie mancdatum alias oportumus
requiras. Neq enim deerit nobis que¬
rentibus se. qui lesuꝑ est magister om¬
mum. Ad̾ Ego uͦ hac oratione tua ita
sum affectus. ut eam interpellare nefas
putauerim: et si tibi modus sermonis
hic placet. et tres illȩ questiones quȩ
remanebant tam breuiter ꝑstringende
in p̃sentia uisa sunt. cedam iuditio
tuo: ac deinceps tam magnis rebus
inuestigandis. non mͦ tempus ꝓpter
tuas occupationes: s etiam me ipsũ

Expanded text:
trusa sit, et virtute hic etiam possit trusa sit, et virtute hic etiam possit excellere; aut qualis post hoc corpus futura sit, cum et poena mortis necessario manere debeat manente peccato, et virtuti pietatique sit Deus ipse, id est veritas ipsa, praemium? Quare si jam placet, tam longum sermonem terminemus aliquando, et implendis Dei praeceptis vigilantissime et religiosissime operam demus: non est enim alia fuga de tantis malis. Si quid autem obscurius a me dictum est quam velles, facito ut memoriae mandatum alias opportunius requiras. Neque enim deerit nobis quaerentibus se, qui desuper est Magister omnium. E. Ego vero et hac oratione ita sum affectus, ut eam interpellare nefas putaverim: et si tibi modus sermonis hic placet, tresque illae quaestiones quae remanebant, tam breviter perstringendae in praesentia visae sunt; cedam judicio tuo, ac deinceps tam magnis rebus investigandis, non modo tempus propter tuas occupationes, sed etiam meipsum
Abbreviated transcription (Latin):
in illo actu tercio atq incipit ducere.
purgat in quarto: reformat in qui¬
i: introducit in sexto: pascit in sep¬
nmo: atq hoc fit alias citius. alias
tarduis: ut queq amore ac meritis
ualent. omnia tñ deus iustissime mo¬
derantissime pulcherrime q facit:
quomͦ se habere uoluerit qe quibus fa¬
cit Iam uꝰ etiam puerorum. infantiũ.
confetrationes. quantum ꝓossint obs¬
turissima questio ẽ: non nichil tñ ꝓdẽe
credendu ẽ. Inueniet hoc ratio cum
queri oportuerit: quamꝙͣ et alia mul¬
ta iam du querenda tibi potius ali¬
quando quam cognoscenda ꝓtulerim.
Quod fiet utilissime: si duce pietate re¬
quirantur. Que cum ita sint. quis eft
qui iuste stomachetur quod agendo
atq ministrando corpori anima data
sit. cum tantus et tam diuinus rerũ
ordo connecti meluis non posset: aut
querendum putet qualis in hoc mor¬
tali et fragili corpore efficiatur: cum
in mortem ꝓpter peccatum iure con¬

Expanded text:
in illo actu tertio, atque incipit ducere; in illo actu tertio, atque incipit ducere; purgat in quarto; reformat in quinto; introducit in sexto; pascit in septimo. Atque hoc fit alias citius, alias tardius, ut quaeque amore ac meritis valent: omnia tamen Deus justissime, moderatissime, pulcherrime facit, quoquo modo sese habere voluerint de quibus facit. Jamvero etiam puerorum infantium consecrationes quantum prosint, obscurissima quaestio est, nonnihil tamen prodesse credendum est. Inveniet hoc ratio, cum quaeri oportuerit: quanquam et alia multa jamdiu quaerenda tibi potius aliquando, quam cognoscenda protulerim. Quod fiet utilissime, si duce pietate requirantur. 81. Quae cum ita sint, quis est qui juste stomachetur, quod agendo atque administrando corpori anima data sit, cum tantus et tam divinus rerum ordo connecti melius non possit; aut quaerendum putet, qualis in hoc mortali et fragili corpore efficiatur, cum et in mortem propter peccatum jure con
Abbreviated transcription (Latin):
iudicauit ẽẽ pulcherrimum. ut eẽt
quicquid est quomͦ est: et ita nature ẽ
gradibus ordinaretur. ut considantes
unulsitatem nulla offenderet ex ulla
parte deformitas: omnisq animȩ pę̧¬
na et omne p̾mium conferret. semꝑ ali¬
quid ꝓ portione iustę pulcritudini.
positioniq rerum omnium. Iatum
ẽ eium anime liberum arbitrium.
qui nugatoriis rationa cionibus hec¬
labefactare conantur: usq adeo cȩci ft̃.
ut ne ista ipsa quidem uana atq sacri¬
lega ꝓpria uolunta  dicere se intelligãt.
Nec tñ ita liberum arbitrium animȩ
datum ẽ. ut quodlib eo moliens ullam
partem diini ordinis legisq ꝑtur¬
bet: datum enim ẽ a sapientissimo atq
inuictissimo creatore cdomino. S ista
ut udenda sunt iudere paucorumẽ:
neq ad hoc quisquam insi uera reli¬
gione fit idoneus. Est enim religio ue¬
ra qua se unt  deo anuna. ut unde
se peccato uelut arrepserat. reconcili¬
atione religet. Innectit gͦ animam

Expanded text:
judicavit esse pulcherrimum, ut esset judicavit esse pulcherrimum, ut esset quidquid est, quomodo est; et ita naturae gradibus ordinaretur, ut considerantes universitatem nulla offenderet ex ulla parte deformitas; omnisque animae poena et omne praemium conferret semper aliquid proportione justae pulchritudini dispositionique rerum omnium. Datum est enim animae liberum arbitrium, quod qui nugatoriis ratiocinationibus labefactare conantur, usque adeo caeci sunt, ut ne ista ipsa quidem vana atque sacrilega propria voluntate se dicere intelligant. Nec tamen ita liberum arbitrium animae datum est, ut quodlibet eo moliens, ullam partem divini ordinis legisque perturbet. Datum est enim a sapientissimo atque invictissimo totius creaturae Domino. Sed ista ut videnda sunt videre, paucorum est; neque ad hoc quisquam nisi vera religione fit idoneus. Est enim religio vera, qua se uni Deo anima, unde se peccato velut abruperat, reconciliatione religat. Innectit ergo animam
Abbreviated transcription (Latin):
uersus. primus actus docendi causach
catur: animatio. seds sensus: terciꝰ
ars: quartus uirtus: quintus tran¬
quillitas: sertus ingressio: septimꝰ
comtemplatio. Possunt et hoc mͦ ap¬
pellari: de corpore: ꝑ corpus. circa con
ad se ipsam inse ipsam. ad deum. apus
deum. possunt et sic. Pulchre de alio
pulcre ꝑ aliud. pulere cirea aliud. p¬
nem. De quibus omnib post requir
si quid uidetur aꝑiencdum: nunc ida
uolui totiens ista signare uocabulis.
ne te moueat eum alui alus nominib
eadem uocant. aut aliter etiam par¬
tiuntur: et ob hoc art ista aut illa
improbes. Innumerabilib enum modi
me ac subtilissime. potest. S uitant
copia modorum: uttur quisq quos
congruenter uti existimat. Deus gͥ sil¬
mus et uerus lege inuiolabili et ins¬
rupta. qua omne quod condidit regit
subicit animȩ corpus et anunam sibi:
et sic omina sibi: neq in illo actu. eãd̾
deserit sue pena siue p̃mio. Id enim

Expanded text:
versus, primus actus, docendi causa, versus, primus actus, docendi causa, dicatur animatio; secundus, sensus; tertius, ars; quartus, virtus; quintus, tranquillitas; sextus, ingressio; septimus, contemplatio. Possunt et hoc modo appellari: de corpore; per corpus; circa corpus; ad seipsam; in seipsa; ad Deum; apud Deum. Possunt et sic: pulchre de alio; pulchre per aliud; pulchre circa aliud; pinem. De quibus omnibus post requires, si quid videbitur aperiendum: nunc ideo volui toties ista signare vocabulis, ne te moveat cum alii aliis nominibus eadem vocant, aut aliter etiam partiuntur; et ob hoc aut ista aut illa improbes. Innumerabilibus enim modis t rectissime ac subtilissime; sed in tanta copia modorum utitur quisque, quo se congruenter uti existimat. CAPUT XXXVImus et verus lege inviolabili et incorrupta, qua omne quod condidit regit, subjicit animae corpus, animam sibi, et sic omnia sibi: neque in ullo actu eam deserit, sive poena, sive praemio. Id enim
Abbreviated transcription (Latin):
magnitudinem: que se libertate dig¬
nam facit Nam ille ab omnib liberat.
et incuuis seruitio plecere ꝑfecte sola
libertas est. S uideo me pene excessisse
metas ꝓpositi mei: ac sine ulla interro¬
gatione tam dui tibi multa dirisse.
Neq id me penitet. Han cum sint ista
ꝑtã multas ecclie seripturas dispsa: quamquam
ea nom in cominode collegisse uideamͣ
plane tñ intelligi nequeunt nisi qui¬
quam in illorum septem quarto gra¬
dii fortiter agens. pietatemq custodi¬
ens. et ad ea ꝑcipienda sanitatem acro¬
bur compatans. inquirat omnia sin¬
gulatim. diligentissime. ac sagacissum
Namq illis omnibus gradibus in est cdi¬
stincta et ꝓpria pulchritudo: quosa¬
tus melius appellamus. Querimus q¬
ppe de anime hac potentia: et fieri pi¬
test ut hec omnia simul agat: s id
solum sibi agere iudeatur quod agn
cum difficultate aut certe cum tuni¬
re. Agit enim hoc multo quam ceteri
attentior. Ascendentibus gͥ sursum

Expanded text:
magnitudinem, qua se libertate digmagnitudinem, qua se libertate dignam facit: nam ille ab omnibus liberat, et in cujus servitio placere perfecta et sola libertas est. Sed video me pene excessisse metas propositi mei, ac sine ulla interrogatione tamdiu tibi multa dixisse: neque id me poenitet. Nam cum sint ista per tam multas Ecclesiae scripturas dispersa, quanquam ea non incommode collegisse videamur, plene tamen intelligi nequeunt; nisi quisque in illorum septem quarto gradu fortiter agens, pietatemque custodiens, et ad ea percipienda sanitatem ac robur comparans, inquirat omnia singillatim, diligentissime ac sagacissime: namque illis omnibus gradibus inest distincta et propria pulchritudo, quos actus melius appellamus. CAPUT ippe de animae potentia, et fieri potest ut haec omnia simul agat, sed id solum sibi agere videatur quod agit cum difficultate, aut certe cum timore. Agit enim hoc multo quam caetera attentior. Ascendentibus igitur sursum
Abbreviated transcription (Latin):
fit non natura. Quod tñ non usq ad eo
fit deterius: ut ei peccoris anima prefe¬
renda aut conferenda sit. Ueus igitur¬
ei solus colendiis ẽ: qui solus eius est au¬
ctor. homo añt quilibet alius. quamqͥ
sapientissimus et ꝑfectissimus: uel pror¬
scis quelibet anma rationis compos
adꝰbeatissima. amancda tm̃modo et im¬
mittanda est: eio ꝓ merito atq ordi¬
ne quͦd ei congruit deferendum. Ham
animis. et laborantibus quantum li¬
cet atq p̃cceptum ẽ. opem ferendam
eẽ sciamus. ita ut hoc ipsum cumbn
agitur deum ꝑ nos agere intelligamꝰ:
neq quicꝗͣ nobis ꝓprium undicemꝰ.
inanis glorie cupiditate decepti: quo
uno malo a summo in una de mergitur
s ipsa peccata oderimus Omnibus enĩ
subuentum uelle debenniis: etiam qͥ
nos leserunt. aut ledere. aut omnino
iesum ire uolunt. Het est uera hec ꝑfec¬
ta hec sola religio ꝑ quam deo reconcilia¬
ri ꝑtinet ad anime de qua querimus

Expanded text:
fit, non natura. Quo tamen non usque adeo fit, non natura. Quo tamen non usque adeo fit deterior, ut ei pecoris anima praeferenda, aut conferenda sit. Deus igitur solus ei colendus est, qui solus ejus est auctor. Homo autem quilibet alius, quanquam sapientissimus et perfectissimus, vel prorsus quaelibet anima rationis compos atque beatissima, amanda tantummodo et imitanda est, eique, pro merito atque ordine, quod ei congruit deferendum. Nam,animis et laborantibus, quantum licet atque praeceptum est, opem ferendam esse sciamus, ita ut hoc ipsum cum bene agitur, Deum per nos agere intelligamus. Neque quidquam nobis proprium vindicemus inanis gloriae cupiditate decepti, quo uno malo a summo in ima demergimur. e peccantes, sed ipsa peccata oderimus. Omnibus enim subventum velle debemus, etiam qui nos laeserunt, aut laedere, aut omnino laedi volunt. Haec est vera, haec perfecta, haec sola religio, per quam Deo reconciliari pertinet ad animae, de qua quaerimus,
Abbreviated transcription (Latin):
neq discrete neq diffuse. Quiequid e¬
nim anima colit ut cdeum: neccesse ẽ
ut melius ẽẽ quamse ipsam putet.
Anime autem natura nec terra nec ma¬
ria nec sidera nec luna. nec sol nec quic¬
quam omnino quod tangi aut is
oculis uideri potest: non demq ipm̃
quod uideri a nobis non potest celum.
melius ẽẽ credendum. immo hec omĩa
longe. deteriora eẽ. quam est quelibet
anima. ratio certa conuincit: si mͦ eam
ueri amatores docentem ꝑ insolita quȩ¬
clam et obhoc ardua constantissime atq
obseruantissime sequi audeant. Si quio
uͦ aliud est in rerum natura p̃ter ista
que sensibus nota sunt. prorsus q aliqd̃
spatium loci optinent. quibus omnib
prestantiorem animam humanam ẽẽ
dirimꝰt si quid gͦ aliud est eorum quȩ
deis creauit. quiddam deterus est. qͥd¬
cdam par. Ueterius ut anima peccoris:
prir ut angli. Melius aũt nichil. Et si qñ
est aliquid horum melius: peccato eius

Expanded text:
neque discrete, neque confuse. Quidquid eneque discrete, neque confuse. Quidquid enim anima colit ut Deum, necesse est ut melius esse, quam seipsam, putet. Animae autem natura nec terra, nec maria, nec sidera, nec luna, nec sol, nec quidquam omnino quod tangi, aut his oculis videri potest, non denique ipsum quod videri a nobis non potest, coelum melius esse credendum est. Imo haec omnia longe deteriora esse, quam est quaelibet anima, ratio certa convincit; si modo eam veri amatores ducentem per insolita quaedam, et ob hoc ardua, constantissime atque observantissime sequi audeant. 78. Si quid vero aliud est in rerum natura praeter ista quae sensibus nota sunt, et prorsus quae aliquod spatium loci obtinent, quibus omnibus praestantiorem animam humanam esse diximus: si quid ergo aliud est eorum quae Deus creavit, quiddam est deterius, quiddam par: deterius, ut anima pecoris; par, ut angeli: melius autem, nihil. Et si quando est aliquid horum melius, hoc peccato ejus
Abbreviated transcription (Latin):
moda fugata elapsio. pro summo mu¬
colligam: quemadmodum fatendũ
est animam humanam non eẽ quod
deus est: ita p̾sum̃dum nichil inter
onma que creauit. deo eẽ ꝓpinquĩ
Ideoq diuine ac singulariter in ecełia
catholicatraditur nullam creaturam
colendam eẽ animȩ: libentius enim lo¬
quor his uerbis quibus mͥ hec insinu¬
ata sunt: s ipsum tm̃mꝰ rerum quȩ st̃
omnium creatorem. ex quo omnia. per
quem omnia. in quo omnia: idest un¬
mutabilem ueritatem. in cõmutabi¬
lem caritatem. unum uerum deum
atq ꝑfectum. qui numquam non fu¬
erit. numꝙͣ non erit. numquam alit̃
fuerit. num quam aliterent: quo ni¬
chil sit secretius. nichil p̃sentius: qui
dificile inuenitur ubi sit. dificilus uͥ
non sit: cum quo eẽ non om̃s possunt.
et sine quo ẽẽ nemo eẽ poteit: et siquid
de illo incredibilius. conuenientius.
tñ atq aptius homines dicere ualeamꝰ.
hic gͦ solus cleus colendus anune est.

Expanded text:
moda fuga et elapsio, pro summo mumoda fuga et elapsio, pro summo mucolligam, quemadmodum fatendum est, animam humanam non esse quod Deus est; ita praesumendum, nihil inter omnia quae creavit, Deo esse propinquius. Ideoque divine ac singulariter in Ecclesia catholica traditur, nullam creaturam colendam esse animae libentius enim loquor his verbis quibus mihi haec insinuata sunt, sed ipsum tantummodo rerum, quae sunt, omnium Creatorem, ex quo omnia, per quem omnia, in quo omnia; id est inmutabilem sapientiam, incommutabilem charitatem, unum Deum verum atque perfectum, qui nunquam non fuerit, nunquam non erit, nunquam aliter fuerit, nunquam aliter erit; quo nihil sit secretius, nihil praesentius; qui difficile invenitur ubi sit, difficilius ubi non sit; cum quo esse non omnes possunt, et sine quo esse nemo potest: et si quid de illo incredibilius, convenientius tamen atque aptius homines dicere valemus. Hic ergo solus Deus animae colendus est,
Abbreviated transcription (Latin):
surrectionem carnis. que partun tardiꝰ.
partim omnino non creditur. ita certã
teneamus: ut certius nobis non sit so¬
lem cum occiderit oriturum. Iamuͦ
eos qui aderemplum salutis nr̃e ac pͥ¬
mitias. a filio ᷤ potentissimo. ȩterno. uin¬
cõmutabili susceptum hominem. eum¬
demq natum eẽ de uirgine. cetera q
huius historiȩ miracula irrident:
sic comtempnemus: tanquam eos pue¬
ros qui cum pictorem ꝓpositis tabulis
quas intueatur pingentem uiderint.
non putent posse hominem pingi.
nisi aliam picturam qui pingit as¬
perent. Tanta autem in comtem plan¬
da uentate uoluptas ẽ. quantacum¬
q exparte eam quisq comtemplari
potest. tanta puritas. tanta sinceritas.
tam indubitanda rerum fides ut ne¬
q quicquam p̾ter ea scisse se aliqñ ali¬
quis putat. cum sibi scire uidebatur
et quo minus impedratur anima to
ta inherere ueritati: mors que antea
metuebatur. id est ab hoc corpore om̃i¬

Expanded text:
surrectionem carnis, quae partim tardius, surrectionem carnis, quae partim tardius, partim omnino non creditur, ita certam teneamus, ut certius nobis non sit, solem, cum occiderit, oriturum. Jam vero eos qui ad exemplum salutis nostrae ac primitias, a Filio Dei potentissimo, aeterno, incommutabili susceptum hominem, eumdemque natum esse de virgine, caeteraque hujus historiae miracula irrident, sic contemnemus, tanquam eos pueros, qui cum pictorem propositis tabulis, quas intueatur, pingentem viderint; non putent posse hominem pingi, nisi aliam picturam, qui pingit aspexerit. Tanta autem in contemplanda veritate voluptas est, quantacumque ex parte eam quisque contemplari potest, tanta puritas, tanta sinceritas, tam indubitanda rerum fides, ut neque quidquam praeterea scisse se aliquando aliquis putet, cum sibi scire videbatur; et quo minus impediatur anima toti tota inhaerere veritati, mors quae antea metuebatur, id est ab hoc corpore omni
Abbreviated transcription (Latin):
Quo intellecto: uere uidebimus quam
sint omnia sub sole uanitas uanito¬
tium. Uanitas enim ẽ fallatia. Uan¬
tantes aũt uel falsi uel fallentes. uel
utriq intelliguntur: licet tñ dinos¬
cere quantum int̾ hȩc et ea que uera st̃¬
uanitas distet: et quemad modum tũ
etiam hec omnia deo auctore creata sust.
et in illorum comparatione nulla sim.
ꝑse au̾t consicłata mira atq pulchra.
Tune agnoscemus quam uera nobis cte¬
denda imꝑata sunt: quamq obtimę
ac saluberrime: apud matrem eccłiam
nutriti fuerimus: quȩ ue sit uttilita
lactis illius quod apł̃s paulus pari¬
lis se potum dedisse p̾dicauit: quod
alimentum accipere cum quis matii
opus ẽ miserandum: rep̾hendere aliqñ
aut odisse sceleris et impietatis: tracta¬
re aũt ac dispensare commode laudis
et caritatis plenissimum est. Uiclebunꝰ
etiam nature huuis corporee tantas cõ¬
inutationes et uicissitudines. dum di¬
uinis legib seruit: ut etiam ipsam re¬

Expanded text:
quo intellecto, vere videbimus quam quo intellecto, vere videbimus quam sint omnia sub sole vanitas vanitantium . Vanitas enim est fallacia, vanitantes autem vel falsi, vel fallentes, vel utrique intelliguntur. Licet tamen dignoscere quantum inter haec, et ea quae vere sunt, distet; et quemadmodum tamen etiam ista omnia Deo auctore creata sint, et in illorum comparatione nulla sint; per se autem considerata, mira atque pulchra. Tunc agnoscemus quam vera nobis credenda imperata sint, quamque optime ac saluberrime apud matrem Ecclesiam nutriti fuerimus, quaeve sit utilitas lactis illius quod apostolus Paulus parvulis se potum dedisse praedicavit : quod alimentum accipere cum quis matre opus est, miserandum; reprehendere aliquando aut odisse, sceleris et impietatis: tractare autem ac dispensare commode, laudis et charitatis plenissimum est. Videbimus etiam naturae hujus corporeae tantas commutationes et vicissitudines, dum divinis legibus servit, ut etiam ipsam re
Abbreviated transcription (Latin):
ueritate quenda. deuiare atq erra¬
re non possit. Qui ꝓfecto in ea non in¬
stauratur nisi prius eor mundium
fuerit: hoc ẽ nisi pͥus ipsa cogitatio. ab
omni cupiditate ac fece rerum morta¬
lium se cohibuerit et eliquauerit.uuigͣo
animȩ gradus ẽ. neq iam gradus s que¬
dam mansio quo illis gradib ꝑuentur
quȩ sint gaudia. quȩ ꝑfruitio summi
et ueri boni: cuius serentatis atq aeter¬
nitatis afflatus: quid egodicam: d¬
rerunt hȩc quantum dicenda ẽẽ iudic¬
uerunt magnȩ quedam et incompara¬
biles animȩ: quas etiam uidisse acui¬
dere ista credimus. Iuud plane nunceg
audeo tibi dicere. nos si cursum quem
nobis deus imꝑat: qͣuem tenendiun
suscepiinus constantissime tenuerimꝰ.
ꝑuenturos ꝑ uirtutem dei atq sapiemi¬
am. ad suminam illam causam uelsũ¬
mum auctorem. uel suminum pͥncipi¬
um rerum omnium. uel si quo alio mͦ
res tanta congnuentius appellari pot̾

Expanded text:
veritate quaerenda deviare atque erraveritate quaerenda deviare atque errare non possit. Qui profecto in ea non instauratur, nisi prius cor mundum fuerit, hoc est, nisi prius ipsa cogitatio ab omni cupiditate ac faece rerum mortalium sese cohibuerit et eliquaverit. Septimanimae gradus est; neque jam gradus, sed quaedam mansio, quo illis gradibus pervenitur; quae sint gaudia, quae perfructio summi et veri boni, cujus serenitatis atque aeternitatis afflatus, quid ego dicam? Dixerunt haec quantum dicenda esse judicaverunt, magnae quaedam et incomparabiles animae, quas etiam vidisse ac videre ista credimus. Illud plane ego nunc audeo tibi dicere, nos si cursum quem nobis Deus imperat, et quem tenendum suscepimus, constantissime tenuerimus, perventuros per Virtutem Dei atque Sapientiam ad summam illam causam, vel summum auctorem, vel summum principium rerum omnium, vel si quo alio modo res tanta congruentius appellari potest:
Abbreviated transcription (Latin):
ano idẽ appetitio intelligendi ea quȩ
uerȩ summȩ quȩ sunt. summus aspec¬
tus ẽ animȩ: quo ꝑfectiorem meliorẽ
ertus gͦ erit iste actionis gradus.
Auudͤ enim mundari ipsum oc
culum animȩ. ne frustra et temere as¬
pitiat et p̃uideat. aliud ipsam custo¬
dire atq firmare sanitatem: aliuo iam
serenum atq rectum aspectum. in id qd̃
uidendum est dirigere. Quod qui priꝰ
uolunt facere quam mundati et sana¬
ti fuerint. ita illa luce reu̾berantur ue¬
ritatis. ut non solum nichil bonis
etiam mali plurimum in ea putent
ẽẽ: atq ab ea nom̃ ueritatis ab uidi-¬
cent: et cum quadam libidine et uo¬
luptate miserabili. insuas tenebras
guas eorum morbus pati potest. medi¬
cine maledicentes refugiant. Unde
diuino afflatu. et ꝓrsus ordinatissi¬
me illud aꝓpha dicitur. Cor mundũ
crea in me deus: et sp̃m rectum in¬
noua in uisceribus meis. Sp̃c enim
rectus ẽ credo: quo fit ut anima in

Expanded text:
actio, id est appetitio intelligendi ea quae actio, id est appetitio intelligendi ea quae vere summeque sunt, summus aspectus est animae, quo perfectiorem melioremque ac extus erit iste actionis gradus. Aliud est enim mundari oculum ipsum animae, ne frustra et temere aspiciat et prave videat, aliud ipsam custodire atque firmare sanitatem; aliud jam serenum atque rectum aspectum in id quod videndum est, dirigere. Quod qui prius volunt facere quam mundati et sanati fuerint, ita illa luce reverberantur veritatis, ut non solum nihil boni, sed etiam mali plurimum in ea putent esse, atque ab ea nomen veritatis abjudicent, et cum quadam libidine et voluptate miserabili in suas tenebras, quas eorum morbus pati potest, medicinae maledicentes refugiant. Unde divino afflatu, et prorsus ordinatissime illud a Propheta dicitur: Cor mundum crea in me, Deus, et spiritum rectum innova in visceribus meis . Spiritus enim rectus est, credo, quo fit ut anima in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑare. Tanta ẽ tñ anima ut etiam hoc
possit adiuuante sane iusticia sum¬
mi et ueri dei. qua hȩc uniu̾sitas sustẽ¬
tatur et regitur. quanam factum ẽ
ut non mͦ sint omnia. s ita sint ut
omnino melius ẽẽ non possint: cui
se in oꝑe tam difficili mundationis
suȩ adiuuandam et ꝑficiendam pi¬
ab oim̃i tabo libera. maculisq diluta:
tium se deniq in se ipsa letissime tenet:
nec omnino metuit aliquid sibi: aut
ulla sua causa quieq̃. angit᷑ u glad.
St gͦ iste quintus gradus. Aiud est
enim efficere. aliud tenere puritatem.
et alia prorsus actio qua se inquinatã
redintegrat. alia qua non patitur se rur¬
sus inquinari. In hoc gradu omnifariã
concipit quanta sit. Quod cum conce¬
ꝑit. tum uͦ ingenti quadam et incredi¬
bili fidutia ꝑgit indeum. id est in ip̃am
contemplationem ueritatis: et illud
ꝓpt̾ quod tantum laboratum ẽ altissi¬
mum et secretissimum p̃mium. S hec

Expanded text:
perare. Tanta est tamen anima, ut etiam hoc perare. Tanta est tamen anima, ut etiam hoc possit adjuvante sane justitia summi et veri Dei, qua haec universitas sustentatur et regitur; qua etiam factum est, ut non modo sint omnia, sed ita sint, ut omnino melius esse non possint. Cui sese in opere tam difficili mundationis suae adjuvandam et perficiendam piab omni tabe anima libera maculisque diluta, tum se denique in seipsa laetissime tenet, nec omnino aliquid metuit sibi aut ulla sua causa quidquam angitur. Est ergo iste quintus gradus: aliud est enim efficere, aliud tenere puritatem; et alia prorsus actio qua se inquinatam redintegrat, alia qua non patitur se rursus iconcipit quanta sit. Quod cum conceperit, tunc ingenti quadam et incredibili fiducia pergit in Deum, id est in ipsam contemplationem veritatis et illud, propter quod tantum laboratum est, altissimum et secretissimum praemium. Sed haec
Abbreviated transcription (Latin):
blanditias. magnus accerrimus q
conflictus. In ipso enim purgationis
negotio subẽ metus mortis. sepe nõ
magnus. sepe uehem̃tissimus. Non
magnus tum cum robustime credit᷑.
Nam iudere hoc utrum sit uerum. nõ
nisi purgatȩ animȩ licet. tanta dei
ꝓuidentia iusticiaq oĩa. gubernari
ut nulli mors inique accidere possit.
etiam si eam forte iniquus intulerit
Uehem̃ter autem formidatur mors.
in hoc iam gradu: cum et illud eo cre¬
ditur infirmius quo sollititius queri¬
tur. et eo ip̃o minus uidetur quo tran¬
quillitas ꝓpter metum minor ẽ. inuesti¬
gandis obscurissimis rebus ꝑneccessa¬
ria. Deuide quo magis sentit anima
eo ipso quo ꝓpspicit quantum sit int̾
puram et contaminatam: eo magis
tunet ne deposito corpore minus eã¬
ds̃ possit. quam se ip̃a ferre pollittã
Nichil aũt diffilius quam et metue¬
re mortem: et ab illecebris huius mũ¬
di sicut ꝑicula ipsa postulant tem¬

Expanded text:
blanditias magnus acerrimusque blanditias magnus acerrimusque conflictus. In ipso enim purgationis negotio subest metus mortis saepe non magnus, saepe vero vehementissimus: non magnus tum cum robustissime creditur nam videre hoc utrum sit verum, non nisi perpurgatae animae licet tanta Dei providentia justitiaque gubernari omnia, ut nulli mors inique accidere possit, etiamsi eam forte iniquus intulerit. Vehementer autem formidatur mors in hoc jam gradu, cum et illud eo creditur infirmius, quo sollicitius quaeritur; et eo ipso minus videtur, quo tranquillitas propter metum minor est, investigandis obscurissimis rebus pernecessaria. Deinde quo magis magisque sentit anima, eo ipso quo proficit, quantum intersit inter puram et contaminatam; eo magis timet, ne, deposito isto corpore, minus eam possit Deus quam seipsa ferre pollutam. Nihil autem difficilius quam et metuere mortem, et ab illecebris hujus mundi, sicut pericula ipsa postulant, tem
Abbreviated transcription (Latin):
coniecturam. Magna hȩc et omnino hu¬
mana: s est ad huc ista partim doctis
atq indoctis. partim bonis ac malis
animis copia communis. uiii gradꝰ
dui: ex quo bonitas incipit. atq
dinnis uera laudatio hinc enimani¬
mase non solum suo si quam uniuer¬
si partem agit: s ipsi etiam uniuer¬
so corpori audet p̃ponere: bona ꝙ eius
bona sua non putare: atq potentiȩ pul¬
chritudiniq suȩ comꝑata discernere
atq contempnere: et inde quo magis
se delecdat. eo magis fese abstrahere a
sordib. totamq emaculare ac mun¬
dissimam reddere et comptissimam:
roborare se aduersus omnia quȩ deꝓpo¬
sito ac sententia demouere moliuntur
societatemq humani gn̾is magnipẽ¬
dere. nichil q uelle alteri quod sibi
nolit accidere: sequi auctoritatem
ae p̃cepta sapientium: et ꝑ hec loqui
si deum. credere. In hoc tam p̾claro
atus anunȩ in est adhuc labor: et con¬
tra huius mundi molestias atq

Expanded text:
conjecturam. Magna haec et omnino huconjecturam. Magna haec et omnino humana. Sed est adhuc ista partim doctis atque indoctis, partim bonis ac malis animis copia communis. Quartus gradui, ex quo bonitas incipit, atque omnis vera laudatio. Hinc enim anima se non solum suo, si quam universi partem agit, sed ipsi etiam universo corpori audet praeponere, bonaque ejus bona sua non putare, atque potentiae pulchritudinique suae comparata discernere atque contemnere: et inde quo magis se delectat, eo magis sese abstrahere a sordibus, totamque emaculare ac mundissimam reddere et comptissimam; roborare se adversus omnia, quae de proposito ac sententia dimovere moliuntur; societatem humanam magni pendere, nihilque velle alteri quod sibi nolit accidere; sequi auctoritatem ac praecepta sapientium, et per haec loqui sibi Deum credere. In hoc tam praeclaro actu animae inest adhuc labor, et contra hujus mundi molestias atque
Abbreviated transcription (Latin):
non consuetudine inolitarum. s ani¬
maduersione atq signis comm̃data¬
rum atq retentarum rerum in nume¬
rabilium: tot artes opificum. agroꝵ
cultus. ertructiones urbium: uarioꝵ
edificiorum ac moliminum multu¬
cda iniracula: inuentiones tot sigi
in litteris. in u̾bis. in gestu. in huuiso¬
modi sono. in pieturis. atq figm̃ti
cet gentium lingas. tot instituta. tot no¬
ua. tot instaurata: tantum librorium
numerum et huiuscemodi momimento¬
rum ad custodiendam memoriam: tan¬
tamq curam posteritatis: ofitiorum.
potestatum. honorum. dignitatum q
ordines: siue in familiis. siue domi mi¬
iniaq: in re plublica. siue in ꝓfanis
siue in sacris apparatibus: uim ratioti¬
nandi et ercogitandi. fluuios eloquen¬
nȩ carminum uarietatem: iudendi
ac iocandi causa milleformes simula¬
tones: modulandi ꝑitiam dimetiendi
subtilitatem: numerandi disciplinã.
p̃teritorum ac futurorum et p̃sentiũ

Expanded text:
non consuetudine inolitarum, sed aninon consuetudine inolitarum, sed animadversione atque signis commendatarum ac retentarum rerum innumerabilium, tot artes opificum, agrorum cultus, exstructiones urbium, variorum aedificiorum ac moliminum multimoda miracula; inventiones tot signorum in litteris, in verbis, in gestu, in cujuscemodi sono, in picturis atque figmentis; tot gentium linguas, tot instituta, tot nova, tot instaurata; tantum librorum numerum, et cujuscemodi monumentorum ad custodiendam memoriam, tantamque curam posteritatis; officiorum, potestatum, honorum dignitatumque ordines, sive in familiis, sive domi militiaeque in republica, sive in profanis, sive in sacris apparatibus; vim ratiocinandi et excogitandi, fluvios eloquentiae, carminum varietates, ludendi ac jocandi causa milleformes simulationes, modulandi peritiam, dimetiendi subtilitatem, numerandi disciplinam, praeteritorum ac futurorum ex praesentibus
Abbreviated transcription (Latin):
appetit: reicit fugitq contraria. Re¬
mouet se ab his sensibus certo interuallo
temporum: et eorum motus quasi per
quasclam ferias reprirans. imagines re¬
rum quas ꝑ eos hausit secum caterui¬
tim et multipliciter uersat: et hoc toti
est somnus et somnia. Sepe etiam gesti¬
endo atq uagando facilitate motus de¬
lectatur: et sine labore ordinat m̃broꝵ
concordia. pro copulatione serus agit
quod potest: atq indupplici natura.
societate atq amore molitur unum.
fctib non iam gignendis tantum mͦ.
s etiam fouendis tuendis alendisq cõ¬
spirat: rebus inter quas corpus agit.
et quibus corpus sustentat. consuetu¬
dine sese innectit: et ab eis quasi men¬
bris egre feꝑatur. Quȩ oconsuetudinis
uis etiam seiunctione rerum ipsar
atq interuallo temꝑis non dieissa: n¬
moria uocatur. S hȩc rursus omnia
posse animam etiam in bestus nemon
in tercium gradum qui iam est
homini ꝓprius: et cogita memoriam

Expanded text:
appetit, rejicit fugitque contraria. Reappetit, rejicit fugitque contraria. Removet se ab his sensibus certo intervallo temporum, et eorum motus quasi per quasdam ferias reparans, imagines rerum, quas per eos hausit, secum catervatim et multipliciter versat. Et hoc totum est somnus et somnia. Saepe etiam gestiendo ac vagando facilitate motus deleconcordiam; pro copulatione sexus agit quod potest, atque in duplici natura, societate atque amore molitur unum. Fetibus non jam gignendis tantummodo, sed etiam fovendis, tuendis alendisque conspirat. Rebus inter quas corpus agit, et quibus corpus sustentat, consuetudine sese innectit, et ab eis quasi membris aegre separatur: quae consuetudinis vis etiam sejunctione rerum ipsarum atque intervallo temporis non discissa, memoria vocatur. Sed haec rursus omnia posse animam etiam in bestiis nemo n tertium gradum, qui jam est homini proprius, et cogita memoriam
Abbreviated transcription (Latin):
scende itaq alterum gradrum.
et uide quid possit anima in
sensibus: ubi euidentior manifestiorq
uita intelligitur. Non enim audienda
est nescio quȩ impietas rusticana
plane. magisq lignea quam sunt
ipse arbores quibus patrocinium p̃¬
bet. quͣsi dolere uitem quando iia
decerpitur: et non solum sentire ista
conceditur. s etiam uidere etͣ audi¬
re creditur. De quo errore sacrilego.
alius ẽ disserendi locus: nunc quod
institueram attende: quȩ sit uis aĩȩ
in sensib atq in ip̃o motu manifesti¬
oriᷤᷤ animantis: quorum nobis cum
his quȩ radicibus fira sunt nulla
potest ẽẽ commnunio. Intendit se aĩa
intactum: et eo calida. frigicla. asꝑa
lenia. dura. mollia. leuua. grauia. sen¬
tit atq discernit: deinde uinuine¬
rabiles differentias saporum. odoꝵ
sonorum. formarum. gustando. olfa¬
ciendo. audiendo uidendoq duuidi¬
cat : atq in his omnibus quȩ ẽa scđmn
naturam sui corporis sunt. asciscit atq

Expanded text:
scende itaque alterum gradum, et vide quid possit anima in sensibus, ubi evidentior manifestiorque vita intelligitur. Non enim audienda est nescio quae impietas rusticana plane, magisque lignea quam sunt ipsae arbores quibus pratrocinium praebet, quae dolere vitem quando uva decerpitur, et non solum sentire ista cum caeduntur, sed etiam videre atque audire credit: de quo errore sacrilego alius est disserendi locus. institueram intende, quae sit vis animae in sensibus, atque in ipso motu manifestioris animantis, quorum nobis cum his quae radicibus fixa sunt nulla potest esse communio. Intendit se anima in tactum, et eo calida, frigida, aspera, lenia, dura, mollia, levia, gravia sentit atque discernit. Deinde innumerabiles differentias saporum, odorum, sonorum, formarum, gustando, olfaciendo, audiendo, videndoque dijudicat. Atque in his omnibus ea quae secundum naturam sui corporis sunt asciscit atque
Abbreviated transcription (Latin):
michi. bonum est homini muliere
non cangere: ꝓpter incontinentian
aũt unus quisq suam uxorem habers
et una queq suum uirum habeat.
Uxori uir debitum reddat: sumiliter
et uxor uiro. Mulier sui corporis pocesta¬
tem non habet: sed iuir: Similiter aut̃
et uir sui corporis potestatem ñ habet.
sedmulier. Nolite fraudare inuicem nͥ
forte ex consensu ad tempus ut uacetis
orationi: et iterum reuertimini mid¬

Expanded text:
t homini mulierem non tangere: propter fornicationes autem unusquisque suam uxorem habeat, et unaquaeque suum uirum habeat. uxori uir debitum reddat, similiter autem et uxor uiro. mulier sui corporis potestatem non habet, sed uir. similiter autem et uir sui corporis potestatem non habet, sed mulier. nolite fraudare inuicem, nisi forte ex consensu ad tempus, ut uacetis orationi: et iterum reuertimini i
Abbreviated transcription (Latin):
qui ostendat uobis neq. ipud manichaa
ẽẽ xp̃ianam fidem. ad suminum apicen
sapientie ueritatisq ꝑducit: qua ꝑfriu
nichil ẽ aliud nisi beatissime uiuere:
neq ẽẽ uspiam nisi in catholiea disciplim
Quid enim aliud uidetur apłs panlus.
omnis paternitas in celis et int̾ra nomin¬
tur: ut det uobis scđm diuitias glę su
fortitudinem coroborari ꝑ spm̃ in ite

Expanded text:
qui ostendat vobis neque apud Manichaeos qui ostendat vobis neque apud Manichaeos esse christianam fidem, quae ad summum apicem sapientiae veritatisque perducit, qua perfrui, nihil est aliud nisi beate vivere; neque esse uspiam, nisi in catholica disciplina. Quid enim aliud videtur apostolus Paulus omnis paternitas in coelis et in terra nominatur, ut det vobis secundum divitias gloriae suae fortitudinem, corroborar
Abbreviated transcription (Latin):
facit ꝓrimum deo. Concupiscentia itaq
sapientiȩ deducit ad regnum. Ita ne tã¬
dem adũsus ista latrabitis: Nonne ita po¬
sita et nondum intellecta. cuii uis sign¬
ficant altum se quiddam et ineffabile
continere : O utinam possetis intellig̾e̾
que dicta sunt: confestim abieceretis
omnes ineptias fabellarum. et uanissi¬
mas unaginationes corporum: totosq
uos magna alacritate. sincero amore. fir¬
missima fide: scĩssimo eccłie catholicȩ
te mnea discutere singula. et eruere. aeq¬
monstrare que accepi: in quorum eree¬
lentia et altitudine plerumq uerbase¬
ficiunt: s. quandii latratis non est faera¬
dum. Non enim frustra dictum est.i
lite scm̃ clare canibus. Hec succenseatis
Et ego latraui et canis fui. qñ mecum
uire non docendi cibo. s refellendi fus
agebatur. Si autem in uobis ẽẽt carii
de qua nunc agitur. uel si etiam fueris
aliquando quantam cognoscencde uis¬
ritatis magnitudo desiderat: aderit as

Expanded text:
facit proximum Deo. Concupiscentia itaque facit proximum Deo. Concupiscentia itaque sapientiae deducit ad regnum . Itane tandem adhuc adversum ista latrabitis? Nonne ita posita et nondum intellecta, cuivis significant altum se quiddam et ineffabile continere? O utinam possetis intelligere quae dicta sunt! Confestim abjiceretis omnes ineptias fabellarum, et vanissimas imaginationes corporum, totosque vos magna alacritate, sincero amore, firmissima fide, sanctissimo Ecclesiae catholicae te discutere singula, et eruere ac demonstrare quae accepi, in quorum excellentia et altitudine plerumque verba deficiunt: sed quamdiu latratis, non est faciendum. Non enim frustra dictum est, Nolite sanctum dare canibus . Ne succenseatis. Et ego latravi et canis fui, quando mecum jure non docendi cibo, sed refellendi fustibus agebatur. Si autem in vobis esset charitas, de qua nunc agitur, vel etiam si fuerit aliquando, quantam cognoscendae veritatis magnitudo desiderat, aderit Deus
Abbreviated transcription (Latin):
in eo quod reuelatum fuerit ꝑmanetur.
Ab hoc amore sapientie diligentiaq querẽ¬
di non deterrem᷑ uetere testam̃to. quod
semꝑ mendacissime dicitis: s ad hec uehe¬
mentissime concitamur audite itaq
aliquando. et aduertite queso sine ꝑtina¬
tia quid ꝑ ꝓpħam dicatur. Clara ẽ inquit
et que num quam marcescit sapientia.
et inuenitur abhis qui guerunt illam
preocupat qui se concupiscunt. ut illis
se ostendat: qui uigilauerit ad illam
non laborabit: assidentem enim illam
inueniet forbus suis. Cogitare enum
de illa sensus ẽ comsummatus: et qui
uigil auerit ꝓpt̾ illam eito erit securus:
quia dignos se ipsa circumit querens: et
inuus ostendit se illis hilariter: et om̃i
ꝓuidentia occurrit illis. Initium eñi
illius uerissimum. discipline concupis¬
centia ẽ. Cura gͦ discipline dilectio: et
dilectio custoditio legum illius est: cu¬
stodit̾o autem legum. confirmatio in¬
corrruptionis est: incorruptio autem

Expanded text:
in eo quod revelatum fuerit permanetur. in eo quod revelatum fuerit permanetur. Ab hoc amore sapientiae diligentiaque quaerendi, non deterremur Veteri Testamento, quod semper mendacissime dicitis, sed ad haec vehementissime concitamur. 32. Audite itaque aliquando, et advertite, quaeso, sine pertinacia quid per prophetam dicatur: Clara est, inquit, et quae nunquam marcescat sapientia, et invenitur ab iis qui quaerunt illam: praeoccupat qui se concupiscunt, ut illis se ostendat. Qui vigilaverit ad illam, non laborabit: assidentem enim illam inveniet foribus suis. Cogitare enim de illa, sensus est consummatus; et qui vigilaverit propter illam, cito erit securus: quia dignos seipsa circuit quaerens, et in viis ostendit se illis hilariter, et omni providentia occurrit illis. Initium enim illius verissimum disciplinae concupiscentia est. Cura ergo disciplinae dilectio est; et dilectio custoditio legum illius est: custoditio autem legum, confirmatio incorruptionis est; incorruptio autem
Abbreviated transcription (Latin):
et quod dicendum uobis est. non est
ur̃m ita intelligere. Non parum mͥ
coginti estis Crasas omnino mentes et
corporeorum si mulachrorum pestifero pa¬
stu morbidas. ad diuina iudieanda de¬
fertis: que multo altiora sunt quam puta¬
tis. Quare uobiseum mͦ non sic agendum
ẽ ut ea iam intelligatis: quod fieri non
potest. ẜ. ut intelligere aliqͣn eupiatis.
Facit enim hoc simplex et pura caritas cdi
quȩ maxime spectatur in moribus: de
tiam dei: ꝑ quam pat̾ ipse cognoscitur.
Nam si sapientia et ueritas non totis ani¬
mi uiribus concupiscatur: inueniri nul¬
lo pacto potest. At si ita queratur ut dig¬
num est: subtrahere sese atq abscondere
a suis dilectoribus non potest. Nine ẽ
illud quod in ore habere etiam uos sole¬
tis. quod ait petite et accipietis. querite
et inuenietis. pulsate et apietur uobis:
et nichil ẽ occultum quod non reuelabit᷑.
Amore petitur. amore queritur. amore
pulsatur. amore reuelatur: amore deniq

Expanded text:
et, quod dicendum est vobis, non est et, quod dicendum est vobis, non est vestrum ista intelligere. Non parum mihi cogniti estis. Crassas omnino mentes et corporeorum simulacrorum pestifero pastu morbidas ad divina judicanda defertis, quae multo altiora sunt quam putatis. 31. Quare vobiscum modo sic agendum est, non ut ea jam intelligatis, quod fieri non potest; sed ut intelligere aliquando cupiatis. Facit enim hoc simplex et pura charitas Dei, quae maxime spectatur in moribus, de tiam Dei, per quam Pater ipse cognoscitur. Nam si sapientia et veritas non totis animi viribus concupiscatur, inveniri nullo pacto potest. At si ita quaeratur, ut dignum est, subtrahere sese atque abscondere a suis dilectoribus non potest. Hinc est illud, quod in ore habere etiam vos soletis, quod ait: Petite, et accipietis; quaerite, et invenietis; pulsate, et aperietur vobis . Nil est occultum, quod non revelabitur . Amore petitur, amore quaeritur, amore pulsatur, amore revelatur, amore denique