comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tu: humilians se ⁊ dicens cum ꝓpħa. Ego autem
sum u̾mis ce non homo: odprobnum hominum
oe abiectio plebis. Exaltatus humiliatus sum ⁊¬
confusus. Et item. Bonum michi quod humili¬
asti me: ut discam mandata tua. D uuͦi. gradu.
ctauus humilitatis gradus est: si nichil
agat monacbus nisi quod communis
monaiterii regula: uł maiorum cohortantur
onus humilitatis gradus est: si de linguã
ad loquendum prohibeat monachus
multiloquio non effugietur peccatum: &e qͥa
ir linguosiĩ non dirigetur supet terram.
gradus est: si non sit monachus facilis
ac promptus in risu: quia scriptum ẽ. Stultus
in risu exaltat uocem suam. De undecimo gradu.
udecunus humilitatis gradus est: si cum
loquitur monachꝰ leniter &e sine risir hu¬
milio ⁊ cum grauitate uł pauca uerba &e ratio¬
nabilia loquatur. ce non sit clamosins in uoce.
sicut scriptum est. Sapiens uerbis in notescit
paucis. De duodecimo gradu.
solum corde monachus sed etiam ipso

Expanded text:
tu humilians se, et dicat cum Propheta: Ego autem sum vermis, et non homo, opprobrium hominum, et abjectio plebis . Exaltata sum, et humiliata, et confusa ; et item: Bonum mihi quia humiliasti, me, ut discam mandata tua . CAPUT XLIV. Octavus humilitatis gradus est, si nihil agat monacha, nisi quod communis monasterii regula vel majorum cohortantur Nonus humilitatis gradus est, ut liad loquendum prohibeat monacha, multiloquio non effugietur peccatum ; et quia vir linguosus non dirigetur super terram . gradus est, si non sit facilis ac prompta in risu, quia scriptum est: Stultus in risu exaltat vocem suam . CAPUT XLVII. Undecimus humilitatis gradus est, si cum loquitur monacha, leniter et sine risu, humiliter et cum gravitate, vel pauca verba et rationabilia loquatur, et non sit clamosa in voce, sicut scriptum est: Sapiens verbis innotescit paucis. solum corde monachus, sed etiam ipso
Abbreviated transcription (Latin):
guntur uelud oꝑonum malum se idi icet oe in¬
dignum: dicens sibi cum ꝓpħa. Ad nichilũ redac¬
tus sum &e nesciui: ut iuimentum factus sum apd̾
te. & ego semper tecum. D̾ septuo gradu.
eptimus humilitatis gradus est: si om̃ib

Expanded text:
bentur velut operarium malum se judicet, et indignum; dicens sibi cum Propheta: Ad nihilum sum redactus, et nescivi; ut jumentum factus sum apud te, et ego semper tecum . Deinde eptimus humilitatis gradus est, si omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
in corde ipsius ẽ. Nam ⁊ acume stimulorũ
eiꝰ apũsus diabolum ẽ ꝓpugnaculum. ut uigi
aulus apłs nos lantes sint monachi.
teri. s iugilemꝰ. Idẽ non doumamꝰ sicut cetĩ in¬
fideles. iniusti iniqui. qui ignorantie et corpo¬
ris somno de pressi ⁊ pecc̃oꝵ suorum mole gra¬
uati. qͦoͦ illis in futuro eueniat prouidere ñ
ualent. qui tam grauati turpit̃ ꝙ dormiunt.
ut ad sui custodiam cordis oculos ñ aꝑiant. qͥ
nichil te futura gła. s semꝑ de presenti cogitãt
uita. Non de his que non indentur ⁊ et̃na sũt.
s semꝑ de his cogitant que uident᷑ et caduca st̾.¬
⁊ temꝑalia sunt. Nos aut̃ non sicut illi dormi¬
amꝰ. s ingilemꝰ. hinc nos ⁊ marcus eu̾głistasa¬
lubrit̃ ammonet dicens. Uigilate quia nesci¬
tis qnͣdo dñs ueniat. ne cum uenerit inueni¬

Expanded text:
corde ipsius est. Nam et acumen stimulorum ejus adversus diabolum est propugnaculum. CAPUT LXXV. Ut vigilantes sint monachi. teri, sed vigilemus . Id est, non dormiamus sicut caeteri infideles, injusti, iniqui, qui ignorantiae et corporis somno depressi, et peccatorum suorum mole gravati, quid illis in futuro eveniat praevidere non valent. Qui tam graviter turpiterque dormiunt, ut ad sui custodiam cordis oculos non aperiant; qui nihil de futura gloria, sed semper de praesenti cogitant vita. Non de iis quae non videntur et aeterna sunt, sed semper de iis cogitant quae videntur, et caduca et temporalia sunt. Nos autem non sicut illi dormiamus, sed vigilemus. Hinc nos et Marcus evangelista salubriter admonet dicens: Vigilate ergo, quia nescitis quando Dominus veniat. Ne cum venerit repen
Abbreviated transcription (Latin):
suũ ẽ exigit. nos quoꝙ qͦd nrm est ĩplere debe¬
mus. Insistamꝰ orõni. ⁊ immicꝰ fugatur. Uaca me¬
ditationi dei. ⁊ uincis. ꝑseuerantia boni icto¬
tia ẽ. Certa. ⁊ coronaberis. Dix̃ abbas ioħs. Ia
nua dei ẽ humilitas. & patres ꝑmultas contu¬
melias acti. gaudentes intrauerũt in crntatẽ
dei. Quia humilitas ⁊ timor dei: suꝑant õs uir¬
tutes. Debet gͦ monacbꝰ ante omna humili¬

Expanded text:
suum est, exigit, nos quoque quod nostrum est, implere debesuum est, exigit, nos quoque quod nostrum est, implere debemus. Insistamus orationi, et inimicus fugatur. Vaca meditationi Dei, et vincis. Perseverantia boni, victoria est. Certa, et coronaberis. Dixit abbas Joannes: Quia janua Dei est humilitas, et patres per multas contumelias acti, gaudentes intraverunt in civitatem Dei, quia humilitas et timor Dei superant omnes virtutes. Debet ergo monachus ante omnia humili
Abbreviated transcription (Latin):
terioris tranquillitatis lenit. Adũsus mindiam
preparatur caritas. & adu̾sus ire incendria. man¬
suetudinis adhibetur tranquillitas. Cum dño
uicioꝵ contͣdicimꝰ. cum iniqͥtati que nos adeo se¬
parat reluctamur. cum consuetudini molent̃
resistimꝰ. ⁊ desideria ꝑu̾sa calcantes contra hec ius
nob̾ lib̾tatis ingenite. uindicamus. Uiciorum
agminib acerrimo conflictu resistimꝰ cũ cul¬
pas penitendo ꝑcutimꝰ. ⁊ maculas sordium
fletib lanamus. cum fortit᷑ contra uicia re
lorera. neꝙ dimisi dormire aliũ. habentẽ adu̾sris me
aliquid. Dixit albas machanus. Age fidiicialit̃ o
fili. nam et ego ꝑuginti annos non pane. non aqua
non somno. satiatus sum. Panem quidem pansa¬
tum accipiens. aquam uͦ ad mensuram. Sompniũ¬
uero parictib me dũtaxat inclinam̃ ĩ ubriꝑe pau¬
lulũ festinabã. Dixit abbas ysidorꝰ. Si cogitatiões
non habemus. ferarũ similes sumꝰ. Si inimicus qͦd

Expanded text:
terioris tranquillitatis linit. Adversus invidiam terioris tranquillitatis linit. Adversus invidiam praeparatur charitas, et adversus irae incendia mansuetudinis adhibetur tranquillitas. Cum dominio vitiorum contradicimus, cum iniquitati, quae nos a Deo separat, reluctamur, cum consuetudini violenter resistimus, et desideria perversa calcantes, contra haec jus nobis libertatis ingenitae vindicamus, vitiorum agminibus acerrimo conflictu resistimus, cum culpas poenitendo percutimus, et maculas sordium fletibus lavamus, fortiter contra vitia rellorem: neque dimisi dormire alium habentem adversum me aliquid. Dixit abbas Macharius: Age fiducialiter, o fili, nam et ego per viginti annos non pane, non aqua, non somno, satiatus sum. Panem quidem pensatum accipiens, aquam vero ad mensuram, somno autem, parietibus me duntaxat inclinans, surripere paululum festinabam. Dixit abbas Isidorus: Si cogitationes non habemus, ferarum similes sumus. Sed si inimicus quod
Abbreviated transcription (Latin):
sibiles inimicos nr̃os. qui nos precipne in hoc im¬
pedire intuntur. Dixit iterum qnͣdo cogitatio
contraria in corde tuo uenerit noli alia ꝓaliis ꝑ
oĩonem querere. s adu̾sus eũ qui te impugnat
sigła inicia uirtutes singłe opponunt᷑. & eñ
adu̾sus impetus niciorum contrariis uirtutib ẽ
pugnandũ. Contra lixuriã enĩ. cordis ẽ ad hr¬
benda mundicia. Contra odiũ dilectio paranda.
Contra iracundiã. patientia pponenda. Contͣ
timorem. fiducia ẽ adhibenda. Contra tͥsticiã
gaudium ẽ exhibendum. Contra accidiam forti¬
tudo. Contra auariciam. largitas. Contra suꝑ
tia contra se uicia repͥmunt. libidinem enim
abstinentia domat. Quia qnͣtũ corpꝰ incclia fran-¬
gitur. tanto magis mens ab illicito appetitu
reuocatur. & adu̾sas iram tolerantia dimicat.
& merorem tristicie spes et̃m gaudii suꝑat. & quẽ
turbata mens de exteriorib afficit. dulcedo in¬

Expanded text:
sibiles inimicos nostros, qui nos in hoc praecipue imsibiles inimicos nostros, qui nos in hoc praecipue impedire nituntur. Dixit iterum: Quando cogitatio contraria in corde tuo venerit, noli alia pro aliis per orationem quaerere, sed adversus eam quae te impugnat,singula vitia virtutes singulae opponuntur. Nam adversus impetus vitiorum contrariis virtutibus est pugnandum: contra luxuriam enim cordis est adhibenda munditia; contra odium, dilectio praeparanda; contra iracundiam, patientia proponenda; contra timorem, fiducia est adhibenda; contra tristitiam, gaudium est adhibendum; contra acediam, fortitudo; contra avaritiam, largitas; contra supetia contra se vitia reprimunt. Libidinem enim abstinentia domat, quia quantum corpus inedia frangitur, tantum mens ab illicito appetitu revocatur. Et adversus iram tolerantia dimicat. Et moerorem tristitiae spes aeterni gaudii superat. Et quem turbata mens de exterioribus afficit, dulcedo in
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ase torporis ⁊ negligentie tenebras repellit.
hinc ⁊ alibi idem apłs ait. Siue uigilemꝰ. siue
dormiamus. simulcum xp̃o uinamꝰ. Id ẽ siue
uigilemus ad custodiam nr̃e salutis. siue dormia¬
mus. a nocuus huiꝰ scli curis. simulcũ illo uiuamꝰ.
est ⁊ resurrexit. De hac salubri ingilatione et dor¬
mitione in canticis camticoꝵ salomon ait. Ego dor¬
mio. ⁊ cor meum ingilat. Ac si diceret. Quantomag̃
a terrenis uelut dormiens quiesco cuns: tanto
magis cor meũ liberius ad sui contemplationẽ
iugilat creatoris. Illa enim anima mẽtnum cũ
rens a tergo eius mnquam recedit. Unde ⁊ do¬
minꝰ inquit. Qui diligit me. mesequatur. & uͥ
sum ego. illic tminist̾ meus erit. Id ẽ mecum in
ꝑpetuũ tuuens. semꝑ głosus ⁊ ĩmortalis. regna¬
bit. Dix̃ ab̾bas euagrius. Si deficis animo. ora
sicut scuptum ẽ. Or autẽ cum timore ⁊ tremore
⁊ labora sobrie ⁊ uigilanter. Ita oportet orare ma¬
xime. propt̃ malignos ⁊ nequicitiis uacantes inui¬

Expanded text:
ellit. Hinc et alibi idem ait apostolus: Sive vigilemus, sive dormiamus, simul cum Christo vivamus . Id est, sive vigilemus ad custodiam nostrae salutis, sive dormiamus a nocivis hujus saeculi curis, simul cum illo vivamus, est, et resurrexi . De hac salubri vigilatione et dormitione, in Canticis canticorum Salomon ait: Ego dormio, et cor meum vigilat . Ac si diceret: Quanto magis a terrenis velut dormiens quiesco curis, tanto liberius cor meum ad sui contemplationem vigilat creatoris. Illa enim anima in aeternum rens, a tergo ejus nunquam recedit. Unde et Dominus inquit: Qui diligit me, me sequatur. Et ubi ego sum, illic et minister meus erit . Id est, mecum in perpetuo vivens, semper gloriosus et immortalis regnabit. Dixit abbas Evagrius: Si deficis animo, ora sicut scriptum est. Ora autem cum timore, et tremore et labore, sobrie et vigilanter. Ita oportet orare maxime propter malignos, et nequitiis vacantes, invi
Abbreviated transcription (Latin):
eccłiȩ uox una est. Psalmus sollẽpnitates de¬
corat. psalmus tristiciã quȩ scđm dm̃ est
molitur. psalmus ȩtiã ex corde lapideo la¬
crimas mouet. Psalmus angłoꝵ opus. exer¬
citiũ gęlestiũ. spiritale tymiama. Ouere adini¬
randi magistri sapiens inuentũ. ut simul
& cantare uideamur. & qđ ad utilitatẽ aĩe
ꝑtinet doceam᷑. ꝑ qđ magis necessaria doc¬
łrina nr̃is mentib informat᷑: ꝓ eo qđ si qua
ꝑ uim &e difficultatẽ aliquã animis nr̃is fu¬
erint inserta. continuo dilabunt᷑: ea uero
quȩ cũ grã. & delectatioẽ suscipimus. nes¬
cio quo pacto magis residere in mentib.
ac memoriȩ uidentur uherere. Quid aut̃
est qđ non discatur ex psalmis: Non
omnis magnitudo uirtutis. non norma iusticie. ñ
pudicicie decor. non prudentie cõsummatio. ñ

Expanded text:
Ecclesiae vox una. Psalmus solemnitates deEcclesiae vox una. Psalmus solemnitates decorat: Psalmus tristitiam quae propter Deum est, mollit: Psalmus etiam ex corde lapideo lacrymas movet. Psalmus Angelorum opus est, exercituum coelestium, spirituale thymiama. O vere admirandi magistri sapiens institutum, ut simul et cantare videamur, et quod ad utilitatem animae pertinet, doceamur! Per quod magis necessaria doctrina nostris mentibus informatur: pro eo quod si qua per vim et difficultatem aliquam animis nostris fuerint inserta, continuo dilabuntur; ea vero quae cum gratia et dilectione suscepimus, nescio quo pacto magis residere in mentibus, ac memoriae videntur inhaerere. Quid autem est, quod non discatur in Psalmis? Non omnis magnitudo virtutis, non norma justitiae, non pudicitiae decor, non prudentiae consummatio, non
Abbreviated transcription (Latin):
est: signifer pacis. ꝑturbationes uel fluctus
cogitationũ cohibens: iracundiã reprimẽs.
luxuriã repellens. sobrietatẽ suggerens. ami¬
cicias congregans. adducens in concordiã dis¬
crepantes. reconcilians inimicos. Qͥs enĩ ult ᷑
inimicũ ducat eũ cũ quo unã ad dm psalmi
emiserit uocẽ: Ex quo intelligit᷑. quia & qł
bonorũ omniũ maximũ est. caritatẽ psalmꝰ
instaurat: comunctionẽ quãdã ꝑ consonan¬
tiam uocis efficiens. & diuersum popłm in u¬
nius chori concordiã consona modulatiõe con¬
socians. Psalmus demones fugat. angłos ad
adiutoriũ salutis inuitat: scutũ est in noc¬
turnis terrorib. diurnorũ requies laborum.
tutela pueris. iuuenib ornam̃tũ: solam̃ se¬
nib. mulierib aptissimus decor. Desertas ha¬
bitari facit urbes: sobrietatẽ docet. incipien¬
tib primũ efficit᷑ alimentũ. ꝓficientib in¬
crementũ. ꝑfectis stabile firmam̃tũ : totius

Expanded text:
est, signifer pacis, perturbationes vel fluctus est, signifer pacis, perturbationes vel fluctus cogitationum cohibens, iracundiam reprimens, luxum repellens, sobrietatem suggerens, amicitiam congregans, adducens in concordiam discrepantes, reconcilians inimicos. Quis enim ultra inimicum dicat eum, cum quo unam ad Deum Psalmi emiserit vocem? Ex quo intelligitur, quia, quod omnium bonorum maximum est, charitatem Psalmus instaurat, conjunctionem quamdam per consonantiam vocis efficiens, et diversum populum unius chori per concordiam consona modulatione consocians. Psalmus daemones fugat, Angelos ad adjutorium invitat. Scutum enim in nocturnis terroribus, diurnorumque requies est laborum, tutela pueris, juvenibus ornamentum, solamen senibus, mulieribus aptissimus decor. Desertas habitare facit urbes, sobrietatem docet: incipientibus primum efficitur elementum, proficientibus incrementum, perfectis stabile firmamentum, totius
Abbreviated transcription (Latin):
dulos cantilenȩ. cũ serie doctrinȩ ꝑmiscuit
ut dũ suauitate carminis mulceretira au¬
ditus: diuini sermonis pariter utilitas inse¬
ratur scdm sapientes medicos. qui si qñ
usus poposcerit. austeriora medicam̃ta egris
offerre mortalib: ne ege& utilitatẽ ꝓ auste¬
ritate refugiat. ora. ac sũmitates poculi
quo remediũ porrigunt. melle circũliniuil
ꝓpterea ergo psalinoꝵ nobis ꝑ modulos ap¬
tata sunt carmina: ut qui uel etate pueri. uel ad¬
olescentes sunt morib. quasi cantilena quadã
psallentes delectari uideantua: re aut̃ uera.
animas illuminent ac mentẽ. Plurim enĩ ex
his. qui in ȩccłia coeunt. neq apłica precep
mos. interdũ ętiã in publico canunt. Et sicubi
quis. quãuis fero ac rabido furore raptetur
si forte fuerit psalmi ut ita dixerim carmi¬
nib incantatus: continuo omĩs rabies fero¬
citatis abscedit. Psalmus tranquillitas animoꝵ

Expanded text:
dulis cantilenae vim suae doctrinae permiscuit; dulis cantilenae vim suae doctrinae permiscuit; ut dum suavitate carminis mulcetur auditus, divini sermonis pariter utilitas inseratur: secundum sapientes medicos, qui si quando usus poposcerit ut austeriora medicamenta aegris offerant mortalibus; ne aeger utilitatem prae austeritate refugiat, ora ac summitates poculi quo remedium porrigunt, melle circumlinunt. Propterea ergo Psalmorum nobis per modulos apta sunt carmina, ut qui vel aetate puerili, vel adolescentes sunt moribus, quasi cantilena quadam psallentes delectari videantur. Revera enim animas illuminant ac mentem. Plurimi enim ex his qui in Ecclesiam commeant, neque apostolica praeceptmos, interdum etiam in publico canunt: et sicubi quis quamvis fero ac rabidissimo furore raptetur, si forte fuerit Psalmi, ut ita dixerim, carminibus incantatus, continuo omnis rabies ferocitatis ejus abscedit. Psalmus tranquillitas animorum
Abbreviated transcription (Latin):
cõmuni quodã sam¬
tatis fonte. omnia nobis ex hac remedia pro¬
priis passionib assumamus. Sanitas enĩ in¬
quit compescit peccata magna. Alia nãq
sunt. quȩ ꝓpħe tradunt. alia quȩ historici.
Lex quoq alia. ꝓuerbiorũ ȩtiã ammonitu
alia. Psalmoꝵ uero libex. quȩcũq utilia st
ex omnib continet. fũtura predicit. ueterũ
gesta cõmemorat. legem uiuentib tribuit:
gerendoꝵ statuit modũ. Et ut breuiter di¬
cam: cõmunis quidã bonȩ doctrinȩ thesau¬
rus est. apta singulis. ac necessaria submi¬
nistrans. Ueterib nãq animarũ uulnerib
nouir mederi. s & recentib scit adhibere¬
tiam salutis adhibere. S & uniuerlis parit̾
passionib subuenire: quȩ dominationib uai¬
riis. humanas animas agunt. & hoc sub mo¬
uulatione quadã. & delectabili canore. hu
tem a uirtutis uia humani generis animũ
& ad delectationes uitȩ magis inclinari. qͥn
ad uirtutis rectũ iter dirigi: delectabiles mo¬

Expanded text:
communi quodam sanitatis fonte, omnes nobis ex hac remedia propriis passionibus assumamus. Sanitas enim, inquit, compescit peccata magna. Alia namque sunt quae Prophetae tradunt, alia quae historici, lex quoque alia, proverbiorum etiam admonitio alia: Psalmorum vero liber quaecumque utilia sunt ex omnibus continet. Futura praedicit, veterum gesta commemorat, legem viventibus tribuit, gerendorum statuit modum: et ut breviter dicam, communis quidam bonae doctrinae thesaurus est, apte singulis necessaria subministrans. Veteribus namque animarum vulneribus novit mederi, sed tiam salutis adhibere; sed et universis pariter passionibus subvenire, quae dominationibus variis humanas animas angunt. Et hoc sub modulatione quadam et delectabili canore, humtem a virtutis via humani generis animum, et ad delectationes vitae magis inclinari, quam ad virtutis rectum iter erigi, delectabilibus mo
Abbreviated transcription (Latin):
suppliciorũ metus. futurȩ głe pollicitacio. mys¬
deriorũ reuelatio. Omĩa ꝓrsus in his uelut in qͦ¬
organa musicorũ. huic tam̃ organo qđ psalte¬
riũ appellat᷑. aptauit. de suꝑiorib inspiratã¬
ei grãm. ꝑ sp̃m scm̃ docens: qm̃ quidẽ hoc so¬
lum organũ musicorũ sonos de suꝑiorib habe¬
re fertur aptatos. Eyt̾ara nãq uel lira ex inferi¬
ori parte es uł tympanũ habens. resonat. ac
resultat. M ad plectrũ: psalteriũ uero armo¬
nias de su ꝑiorib habere fertus aptatas. &
sonorũ cau sas desuꝑ dare: quo scilicet ȩtiã
uitia carnalia declinare. S & illud arbitror.
ꝓfundius nobis ꝓpħica hac indi tari ratione.
ac ꝑ formã nos organi istius edoceri: qđ hii
qui diligenter aptati. moderatiq sunt mori¬
bus. facilem ce ꝑuiũ ad suꝑiora iter habeant.
S uideamus en tandẽ. quid etiã ꝑ ip̃a psalmi in¬

Expanded text:
um metus, gloriae pollicitatio, mysteriorum revelatio: omnia prorsus in his velut magno quorgana musicorum, huic tamen organo quod Psalterium appellatur, aptavit; de superioribus, utquidem hoc solum organum musicorum sonos de superioribus habere fertur. Cithara namque, vel lyra, ex inferiori parte aes vel tympanum habens, resultat ac resonat ad plectrum: psalterium vero harmonias de superioribus habere refertur aptatas, et sonorum causas desuper dare. Quo scilicet etiam  carnalia declinare. Sed illud arbitror profundius nobis prophetica hac indicari ratione, ac per formam nos organi istius edoceri, quod hi qui diligentes et apti, moderatique sunt moribus, facile pervium ad superiora iter habeant. Sed videamus tandem, quid etiam ipsa Psalm
Abbreviated transcription (Latin):
suis. aut in presenti peticione ꝓmittant sub
̃uitriurando: quia numquam per se numꝙͣ
per suspectam ꝑsonam nec quolibet modo ei
aliquando aliquid dent aut tribuant occasio¬
nem habendi. Uł certe si hoc facere noluerint:
⁊ aliqͥd offerre uolũnt. in elemosina monasterii ꝓ m̾ce¬
De sua faciant ex rebꝰ quas dare uolum̃nt monastio do¬
nationem. reseruato sibi si ita uoluerint nsu¬
fructuatio: atq ita omĩa obstruantur: ut nul¬
la suspicio remaneat puero per quam de¬
ceptus ꝑire possit quod absit: quod exꝑimẽ¬
to didicimus. Similicer autem: de pauperi¬
ores faciant. Qui uero ex coto nichil habẽt
simpliciter peticionem faciant: &e cum obla

Expanded text:
suis, aut in praesenti petitione promittant sub suis, aut in praesenti petitione promittant sub jurejurando, quia nunquam per se, nunquam per suffectam personam, nec quolibet modo, ei aliquando dent aut tribuant occasionem habendi: vel certe si hoc facere noluerint, et aliquid offerre voluerint in eleemosyna monasterio pro mercede sua, faciant ex rebus quas dare voluerint, monasterio donationem, reservato sibi si ita voluerint usufructuario. Atque ita omnia observantur, ut nulla suspicio remaneat puero, per quam deceptus perire possit quod absit, quod experientia didicimus. Similiter autem et pauperiores faciant. Qui vero ex toto nihil habent, similiter petitionem faciant, et cum obla
Abbreviated transcription (Latin):
mox hunc uersum. Suscipe me domine secundũ
gatio tercio respondeat: adiungentes gloria pa¬
tri ĩ unc ipse frater nouicius ꝑtosternatur sin¬
galorum pedib: ut orent pro eo. Et iam ex illa
hora: in congregatione reputetur. Res si quas
habec aut eroget puus pauperibus: aut facta
souempnter donatione conferat monast̾io.
nichil sibi teseruans: ex omnib : quippe qui
ex illo die nec ꝓprii corporis pocestatem se ha¬
biturum sciat. Mox eogo in oratorio exuatur
bus monasterii. Iua autem uestimenta quib
exutus est reponantur in uostiacio conseruã¬
da: ut si aliquando suadente diabolo consense¬
rit ut egrediatur de monasterio quod absit:
tanc exutus reb monasterii proiciatur Iuã
tamen peticionem eiuis quam desuper altare
abbas tulit non recipiat: s in monaisterio re¬
iquis forte de nobilib offeruntur.
offert filium suum deo in monast̾io: si
palla altaris. ⁊ sic eum offerant. De reb autẽ

Expanded text:
mox hunc mox hunc gatio respondeat, adjungentes, Gloria Patri. Tunc ipse frater novitius prosternatur singulorum pedibus, ut orent pro eo. Et jam ex illa die in congregatione reputetur. Res si quas habet, aut eroget prius pauperibus, aut facta solemni donatione conferat monasterio, nihil sibi reservans ex omnibus: quippe qui ex illo die nec proprii corporis potestatem se habiturum sciat. Mox ergo in oratorio exuatur bus monasterii. Illa autem vestimenta quibus exutus est reponantur in vestiario conservanda, ut si aliquando suadente diabolo consenserit, ut egrediatur de monasterio quod absit tunc exutus rebus monasterii projiciatur. Illam tamen petitionem, quam desuper altari abbas tulit, non recipiat, sed in monasterio Quoffert filium suum Deo in monasterio, si palla altaris, et sic eum offerant. De rebus autem
Abbreviated transcription (Latin):
stat: post quatuor menses iterum relegatur¬
ei eodem regula. Et si habita secum deliberatõ¬
ne promisenit se omĩa castodire oe cuncta sibi
imperata seruate: tunc suscipiatur in congre¬
gatione sciens se lege regule constitutum qͥd es
ex illa die non liceat egredi di monasterio uͦ
collum excutere de suib iugo regule: quam sub
tam morosa deliberatione licuit excusare ẽi
aut suscipere.
oratorio coram om̃ib ꝓmittat de sta¬
bilitate sua ce conu̾sione morum suorum ce
obedientiam coram deo ce scĩs eus: ut si ali¬
quando aliter fecerit. a deo se dampnandum
sciat quem uridet. De quei ꝓmissione sua faci¬
at peticionem ad nomen scõrum quoꝵ reliqͥe
ibi sunt: &e abbatis presentis. Quam peticionẽ
manu sua scribat: aut certe si non scit litteras
alter ab eo rogatus scribat &e ille nouicius sig¬
num faciat: ⁊ manu sua eam suꝑ altare pouat.
Quam dum posuerit: incipiat ipse nouicius.

Expanded text:
stat, post quatuor menses iterum ei legaturstat, post quatuor menses iterum ei legatur eadem Regula; et si habita secum deliberatione promiserit se omnia custodire, et cuncta sibi imperata servare; tunc recipiatur in congregatione, sciens se lege Regulae constitutum, quod ex illa die non liceat egredi de monasterio, nec collum excutere de sub jugo Regulae, quam sub tam morosa deliberatione licuit ei excusare, aut suscipere. oratorio coram omnibus promittat de stabilitate sua et conversione morum, et obedientia coram Domino et sanctis ejus; ut si aliquando aliter fecerit, a Deo se damnandum sciat quem irridet. De qua promissione sua faciat petitionem ad nomen sanctorum quorum reliquiae ibi sunt, et abbatis praesentis. Quam petitionem manu sua scribat, aut certe, si nescit litteras, alter ab eo rogatus scribat; et ille novitius signum faciat, et manu sua eam super altare ponat. Quam dum posuerit, incipiat ipse novitius
Abbreviated transcription (Latin):
ouiter ueniens. De clisciplina suscipien¬
non ẽĩ facilis tribuatur ingressus.
Eego si ueniens ꝑseuerauerit pulsans: &e illa¬
tas sibi inuirias. & difficultatem ingressus
post quatuor aut quinq dies uisus fuerit pa¬
cienter portare ce ꝑsistere peticioni sue: annu¬
atur ei ingressus. & at in cella hospitum paucis
dieb. Postea autem sit in cella nouiciorum
ubi meditetur. ⁊ manducet ⁊ dormiat: oe seni¬
or ei talis deputetur qui aptus sit ad lucran¬
tiam. ad obptobria. Predicentur ei dura ce
aspera: per que itur ad dm̃. Et si ꝓmiserit de
stabilitate sua ꝑseuerantiam: post duorum
mensium circulum relegatur ei hec regula
ꝑ ordinem. &e dicatur ei. Ecce lex: sub qua mi¬
litare uis. Si potes obseruare ingredere. Siue¬
ro non potes: liber discede. Si adhuc steterit:
tunc ducatur in supradictam cellam nouiti¬
orum &e iterum probetur in omni pacientia.
Et post sex mensium circulum relegatur ei re¬
gula ut sciat ad quod ingreditur. Et si adhuc

Expanded text:
UT LXV. DE DISCIPLINA SUSCIPInon ei facilis tribuatur ingressus, Ergo si veniens perseveraverit pulsans, et illatas sibi injurias et difficultatem ingressus post quatuor aut quinque dies visus fuerit patienter portare et persistere petitioni suae, annuatur ei ingressus; et sit in cella hospitum paucis diebus. Postea autem sit in cella novitiorum, ubi meditetur et manducet, et dormiat. Et senior ei talis deputetur, qui aptus sit ad lucrantiam, ad opprobria. Praedicentur ei omnia dura et aspera, per quae itur ad Deum. Et, si promiserit de stabilitatis suae perseverantia, post duorum mensium circulum legatur ei haec Regula per ordinem. Et dicatur ei: Ecce lex sub qua militare vis, si potes observare, ingredere; si vero non potes, liber discede. Si adhuc steterit, tunc ducatur in supra dictam cellam novitiorum, et iterum probetur in omni patientia. Et post sex mensium circulum relegatur ei Regula, ut sciat ad quid ingreditur. Et si adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
meum intende: in scdo ter dicendum dñe labia
mea aperies. ce os meum adnunciabit laudem
tuam. Cui subiungendus est tercius psalmus
ce glorra. Post hunc psalmus nonagesimus qͣr¬
tus cum antiphona: aut certe decantandus.
Inde sequatur ambrosianũ: deinde sex psalmi
cum antiphonis. Quih dictis: dicto uersu bene¬
dicat abbas. Et sedentib omnib in scannis: le¬
gantur uicissim a fratrib in codice suꝑ analogi
um tres lectiones: inter quas tria responsorra
tant: dicat gloriam. Quam dum incipit cantor
dicere: mox omes de sedilib suis surgant. ob ho¬
norem ce reuerentiam sancte trinitatis. Codices
autem legantur in uigiliis diuine auctoritatis.
tam uet̾is cestamenti quam noui: s ce expositio¬
nes eorum que a nominatissimis cloctoꝵ ortbo¬
doxis catholicis patrib facte sunt Post bas uero
tres lectiones cum responsoriis suis sequantur
reliqui sex psalmi cum alleluya canendi. Post
hos lectio apłi sequatur ex corde recitanda: ce

Expanded text:
me festina. In secundo, tertio dicendum: Domine, labia mea aperies, et os meum annuntiabit laudem tuam. Cui subjungendus est tertius psalmus, et Gloria. Post hunc psalmus nonagesimus qtus cum antiphona, aut certe decantandus. Inde sequatur Ambrosianum: deinde sex psalmi cum antiphonis. Quibus dictis, dicto versu, benedicat abbas. Et sedentibus omnibus in scamnis, legantur vicissim a fratritus cum antiphona, aut certe decantandus. um tres lectiones, inter quas et tria responsortat, dicat Gloriam. Quam dum incipit cantor dicere, mox omnes de sedilibus suis surgant ob honorem et reverentiam sanctae Trinitatis. Codices autem legantur in vigiliis Dominicae auctoritatis tam Veteris Testamenti quam Novi. Sed et expositiones earum, quae a nominatis et orthodoxis catholicis Patribus factae sunt. Post has vero sex lectiones cum responsoriis suis sequantur reliqui sex psalmi cum alleluia canendi. Post hos lectio Apostoli sequatur ex corde recitanda: et
Abbreviated transcription (Latin):
iemis cempore id est a halendis nouenbris
usq ad pascha. iuxta consid̾ationem ratõ¬
nis octaua hora noctis surgendum est: ut modice
amplius de mecdia nocte pausetur. ⁊ iam digesti
surgant. Quod uero restat post ugilias a fratrib
qui psalterii uł lectionum aliquid indigent:
meditationi inseruiatur. A pascha autem usq
ad supradictas kalendas nouenbris. sic tempe¬
retur hora uigiliarum agenda: ut paruissimo
interuallo quo fratres ad necessaria nature
exeant custodito. mox matutini qui incipien¬
te luce agendi sunt subsequantur. Quanti psal¬

Expanded text:
iemis tempore, id est, a Kalendis Novembris usque ad Pascha juxta considerationem rationis octava hora noctis surgendum est; ut modice amplius de media nocte pausetur, et jam digesti surgant. Quod vero restat post vigilias a fratribus qui psalterii, vel lectionum aliquid indigent, meditationi inserviatur. A Pascha autem usque ad supra dictas Kal. Novembris sic temperetur hora viintervallo, quo fratres ad necessaria naturae exeant, custodito, mox matutini qui incipiente luce agendi sunt, subsequantur. In
Abbreviated transcription (Latin):
Sͥapientiam autem loquimur initer ꝓfectos
sapientiam uero non huius mundi. neq prin¬
cipium huius mundi qui destruuntur: sed lo¬
quimur dei sapientiam in mist̾io absconditã
quam predestinauit deus ante secula. Sed ce¬

Expanded text:
sapientiam autem loquimur inter perfectos sapientiam vero non huius saeculi neque principum huius saeculi qui destruuntur sed loquimur Dei sapientiam in mysterio quae abscondita est quam praedestinavit Deus ante saecula in
Abbreviated transcription (Latin):
homo. ꝑ sacͥficiũ mortificationis sue uitulꝰ. ꝑ
fortitudinẽ securitatis leo. ꝑ contẽplationẽ
ficari unꝰ quisꝙ ꝑfectꝰ potest. Qͥa oĩs intentio
oĩsꝙ cõtemplatio sc̃õꝵ suꝑse tendit ut sͥld̾ pos¬
sit adipisci: quod in celestib appetit. Siue e
uerehoc qͦd agit bonum ẽ. qnͣdo ei placere con¬
cupiscit aquo ẽ. Qua inre pensandũ ẽ ut õe
bonũ qͥo agit᷑. ꝑ intentionẽ semꝑ ao celestia leuit̃.
Electi aũ q ⁊ m bono oꝑo oĩpotenrti deo placere ap¬

Expanded text:
homo, per sacrificium mortificationis suae vitulus, per fortitudinem securitatis leo, per contemplationem ari unusquisque perfectus potest. Quia omnis intentio, omnisque contemplatio sanctorum super se tendit, ut illud possit adipisci quod in coelestibus appetit. Sive enveraciter hoc quod agit bonum est quando ei placere concupiscit a quo est. Qua in re pensandum est ut omne bonum quod agitur per intentionem semper ad coelestia levetur. Electi au
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ bonis crescat iste qr se añ se ponit. corã se ãbulat.
qͥppe qͥ ingilant᷑ indet ut tũ sirgat in defliat. ¶ps¬
qͥs gͦ uite sue oꝰtodiã negligit. discutere qͦd agit q̃
loqͥt᷑. qͦ cogitat. aut despicit. aut nescit: corãse
iste ñ ambulat. qr qͣlis sit ĩ suis morbꝰ ułactib
ignorat. N ec bͥmet ip̃i p̃sensẽ: qͥ semet ip̃m cotidie

Expanded text:
coram se ambulat: quippe qui vigilanter videt utrum surgat an defluat. Quisquis vero vitae suae custodiam negligit, discutere quae agit, quae loquitur, quae cogitat, aut despicit, aut nescit, coram se iste non ambulat. Quia qualis sit in suis moribus vel actibus ignorat, nec sibimetipsi praesens est, qui sem
Abbreviated transcription (Latin):
int̾no linore uulneris de cunctoꝵ ꝓfectuta¬
bescit. Ista de cunctoꝵ iurtutib gandet. ⁊ mi¬
nores sibi pro caritate pp̃onit. Illa extuans
nichil equanunt̾ portat. s turbata m̃te usꝙ
ad nocis tumultũ seexaltat. ista nuilla exasꝑa¬
tione mouet᷑. s ꝑ tranqͥllatis mansuctudinẽ
patient̃ oĩa sustinet. Illa tͥstia ĩficit᷑. dũ queli¬
bet adu̾sa ꝑsenserit. ista nullo t̃rore frangit᷑.
setiã mala de ꝓximis portans ab int̾iori gaudio
ũ mouet᷑. Illa ãbitioẽ honoꝵ inficit᷑. ⁊ humaniᷤ
landibꝰ ułillecebͥs uane głe delinit᷑. ista bumili¬
tatẽamat. ⁊ soli tõsuo qͥ inspector ẽ ñtas placere
delectatur Iulaĩflata suꝑbic fastu cormiserũ e¬
leuat: i sta ne acelsitudine sua corruat usꝙ ĩ i¬
fima se ipsã humiliat. S qͥd plura: Cõcupis cen¬
tiã earnis ĩ oĩũ uicioꝵ multitudinẽ sibi osen¬

Expanded text:
interno liuore uulneris de cunctointerno liuore uulneris de cunctobescit; ista de cunctorum virtutibus gaudet, et minores sibi pro charitate praeponit. Illa exaestuans nihil aequanimiter portat, sed perturbata mente usque ad voces tumultum exaltat; ista nulla exasperatione movetur, sed per tranquillitatis mansuetudinem patienter sustinet. Illa tristitia inficitur, dum quaelibet adversa persenserit; ista nullo moerore frangitur, sed etiam mala de proximis portans, ab interiore gaudio non movetur. Illa ambitione honorum inficitur, et humanis laudibus, uel inlecebris uanae gloriae delinitur; ista humilitatem amat, et soli Deo suο, qui inspector est mentis, placere delectat. Illa inflata superbiae fastu cor miserum eleuat; ista, ne a celsitudine sua corruat, usque in infima seipsam humiliat. Sed quid plura? Concupiscentia carnis in omnium uitiorum multitudinem sibi consen
Abbreviated transcription (Latin):
piscentia carns ẽ. motꝰ aĩe tͣpis ĩ affectum
sordite delectatiõĩs. Concupiscentia uͦ sp̃o ẽ.
ardens intentio mentis ĩ desidena sc̃e uututs
Ista s osentientes mitit ad regnũ illa ad sup¬
pliciũ sempit̾nũ. Cõcupiscentia nãꝙ carnis
pͥmũ illecebras nicioꝵ ĩ cogitatiõib gignit.
Cõcupiscentia uͦ sp̃c econtratio cogitatiots
scãs intesinent̃ opponit. Illa fabulis uanis
oblectat᷑ ⁊ u̾bis: ista scͥpturaꝵ meditatiõib
atꝙ p̃ceptis. Illa gandet spectacłis retum
borat. Illa ꝑ mgluuiẽ illecebris uentͥs ⁊ desi¬
derio gutturis in estuat. ista semet ipsã ieii¬
niis ⁊ abstinentie cruciatib macerat. Illa lu¬
xurie suddita turpiũ ꝑpetrationũ affectꝰ. qͦs
intentione cogitatiõis agit ꝑfectione uolũ¬
tatis explare ꝯtendit. ista castitatis ⁊ pudicicie
mundiciã diligit. Illa auaricie flã ma suocensa
nullũ sibi suꝑiorẽ uł equalẽ ẽẽ ꝑmittit. s

Expanded text:
piscentia carnis est motus animae turpis in affectum sordidae delectationis. Concupiscentia vero spiritus est ardens intentio mentis in desideria sanctae virtutis. Ista sibi consentientes mittit ad regnum, illa ad supplicium sempiternum. Concupiscentia namque carnis primum illecebras vitiorum in cogitationibus gignit. concupiscentia uero spiritus e contrario cogitationes sanctas indesinenter opponit. Illa fabulis uanis oblectatur et uerbis, ista Scripturarum meditationibus atque praeceptis. Illa gaudet spectaculis rerumborat. Illa per ingluuiem inlecebris uentris et desiderio gutturis aestuat, ista semetipsam ieiuniis et abstinentiae cruciatibus macerat. Illa luxuriae subdita turpium perpetrationum affectus, quos intentione ο cogitationis agit, perfectione uoluptatis explere contendit; ista castitatis et pudicitiae pulchritudinem diligit. Illa auaritiae flamma succensa nullum sibi superiorem uel aequalem esse permittit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
impetꝰ dncat. utrũ nrã cogitatio ꝑ inpetũ car¬
nis an ꝑ impetũ sp̃s ĩpellat᷑. Amare ⁊ em̃ t̃rena
tẽporalia et̃ius p̃p̃onere. ext̾̃iora bona ñ adusum
necessitatis habere. s ad uoluptatẽ ꝯcupiscere
ultionẽ de ĩimico qͤrere. de enuili casu gaudere
ĩpetꝰ carms ẽ. At cont᷑ auate celestia. ꝯ tẽpncretñ¬
sitoera. ñ ad frictũ uoluptatis tnsitorie. Sadu
sũ necessitatis querere. de immici morte tͥbula
iustꝰ: qr adea que reliquerat nullo iã appe¬
titu aspicit. ⁊ inet̃nis qͣ appetit sub contẽplatiois
sue ocło boni oꝑis pedem ponit. Ante faciẽ qͥppe

Expanded text:
carnis, an per impetum spiritus impellatur. Amare etenim terrena, temporalia aeternis praeponere, exteriora bona non ad usum necessarium habere, sed ad voluptatem concupiscere, ultionem de inimico quaerere, de aemuli casu gaudere, impetus carnis est. At contra amare coelestia, contemnere transitoria, non ad fructum voluptatis transitura, sed ad usum necessitatis quaerere, de inimici morte tribulaus, quia ad ea quae reliquerat, nullo jam appetitu aspicit, et in aeternis quae appetit, sub contemplationis suae oculo, boni operis pedem ponit. Greg. lib. I
Abbreviated transcription (Latin):
Coriente uenient ⁊ occicence trecunbent¬
cum abrahã non carnalit̾ iacentes. s sp̃ãlit̃ requi¬
lantes. Recumbent in regno dei. uͥ lu
portans coronã ĩ maculate uirginitatis. Odulcis¬
simi frs̃. unaninis conuentio. hylaris ꝯg̾gatio.
rata requies. in istã festinant ire õs dñm dili¬
gentes. Ad istã colligunt᷑ os̃ exgentibꝰ. dño cre¬
dentes. religiositatẽ seruantes ĩ eara ⁊ nos õs ꝑ¬
gamꝰ. Oreligiosi filii dei. ad istã õĩ irtute nrã
testinemꝰ. Nicħ nos reuocet. nicħ nosretar¬
det. nichilnos impediat ad hoc desiderabile ꝓꝑa-¬
re cõmiuiũ. Omnẽ negligentiã a nob̾ repella¬
mꝰ. omnẽ ꝙ desidiã ab aĩo. ⁊ corporis impedi
quiei. domestici efficiamur. quatinꝰ scẽ hitiꝰ ut
dictum ẽ epłationis digni in uemamur. de co¬

Expanded text:
oriente et occidente, et recumbent non carnaliter jacentes, sed spiritualiter requilantes. Recumbent in regno Dei, ubi luportans coronam immaculatae virginitatis. O dulcissimi fratres, unanimis conventio, hilaris congregatio, rata requies. In istam festinaverunt ire omnes Dominum diligentes, ad istam colliguntur omnes ex gentibus Domino credentes, religiositatem servantes. In eam et nos opergamus. O religiosi filii Dei, ad istam omni virtute nostra festinemus. Nihil nos revocet, nihil nos retardet, nihil nos impediat ad hoc desiderabile propre convivium. Omnem negligentiam a nobis pellamus, omnemque desidiam ab animo et corporis impedimquiei domestici efficiamur, quatenus sanctae hujus, ut dictum est, epulationis digni inveniamur.
Abbreviated transcription (Latin):
goruis ait. Plerumꝙ enĩ dum plusquaro
necesse est ꝑ abstuientiã caro atteritur. hu¬
militas foris ostenditur. sed de hacipsa hu¬
militate grauiꝰ uitus suꝑbitur. Ideo ammo¬
nendi sunt abstinentes. ut sollicite se semꝑ
aspiciant. ne dum gule uicium fugiunt.
insuꝑbiam aut uanam głam incidant. &
rursum ammonendi sunt boni uiti. ut ab¬
stinentiã suam et semꝑ sine intermutacione
custodrant. ⁊ nunqͣm apito occulcũ indicem
eximie uttutis eredant. ne forte mnagni ment
se eẽ estimantes. corda in clationẽ leuent. Sic
erm corpora nr̃ã uel etiam corporum incentura.

Expanded text:
gorius ait: Plerumque enim dum plus quam gorius ait: Plerumque enim dum plus quam necesse est per abstinentiam caro atteritur, humilitas foris ostenditur, sed de hac ipsa humilitate graviter intus superbitur. Ideo admonendi sunt abstinentes, ut sollicite se semper aspiciant, ne dum gulae vitium fugiunt, in superbiam aut vanam gloriam incidant. Et rursum admonendi sunt, ut abstinentiam suam et semper sine intermutatione custodiant, et nunquam hanc apud occultum judicem eximiae virtutis credant; ne forte magni meriti se esse aestimantes, corda in elationem levent. Sic enim corpora nostra, vel etiam corporum incentiva
Abbreviated transcription (Latin):
ne. rigorem abstinentie deiceps studuit tri¬
plicare. Qua in re ostenditur. qualib quan¬
tis ue muscipulis diabolꝰ dei seruos ptepedire
molitur. et quantum de nimia edacitate le¬
tatur. Ideo ꝙ studeamus nos talit̾ ab escis tem¬
perare. ut si quanto immicus de nr̃a nimia eda¬
citate extitit ganisus. de urã iterum abstinẽ¬
cia abscedat confusus. Omnra tam̃ mensura¬
te. et cum discretione fiant. quia nunia absti¬
nentia ciborum non solum uires corporis fran¬
git. s etiam intentionẽ anime miniuit. incu¬
tis ꝙ ingenium marcescere facit. et uigorẽ
or̃onis amittit. Qua ꝓpt̃ quicqͥd cum temꝑa¬
mento fit. salutare ẽ. quod nimis et ultra
modum fit. ꝑniciosum ẽ. studium ꝙ suumĩ
contrarium uertit. Unde sc̃s antoniꝰ dixit.
Sunt quidã conterentes corpora sua in abs¬
tinentia. et quia non habuerunt discretio¬
nem. longe facti sunt a deo. Hinc beatus gre¬

Expanded text:
ne, rigorem abstinentiae deinceps studuit trine, rigorem abstinentiae deinceps studuit triplicare. Qua in re ostenditur qualibus quantisve muscipulis diabolus Dei servos praepedire molitur, quantum de nimia edacitate laetatur Ideoque studeamus nos taliter ab escis temperare, ut si quando inimicus de nimia nostra edacitate exstiterit gavisus, de nostra iterum abstinentia abscedat confusus. Omnia tamen mensurate et cum discretione fiant; quia nimia abstinentia ciborum non solum vires corporis frangit, sed etiam intentionem animae minuit, mentisque ingenium marcescere facit, et vigorem orationis amittit. Quapropter quidquid cum temperamento fit, salutare est; quod vero nimis et ultra modum fit, perniciosum est studiumque suum in contrarium vertit. Unde sanctus Antonius dixit: Sunt quidam conterentes corpora sua in abstinentia, et quia non habuerunt discretionem, longe facti sunt a Deo. Hinc beatus Gre
Abbreviated transcription (Latin):
miles pluramo oñe p̃graurat᷑ et ĩpeditut ad bel¬
lum. ita prepeditur solitarius ad iugilias cũ
escarum largitate feruescit. S et diabolus plu¬
rimum inde gautet. cum dei seruos uiderit ni¬
iio cibo refertos. sicut legitur de qͦ ꝯam uiro.
uenerabili. sco uicdelicet filiberto. hic cum esset
in quodam monasterio. et uigum xp̃i suaue et
onus eius leue susciꝑet. in tantum religio¬
nis cultum excreuit. ut etiã uiris ꝑfectiorib.
in abstinentia. et ceteris uirtutib imitabilis fi¬
eret. Cumꝙ antiquus hostis eius iuderet ab¬
stinentiam. quadam die pulsauit animum
illius. ut ampliora sumeret cibaria. Post hec
uͦ in ipsa nocte dum fuisset cibo saturatus. nu¬
tu dei decectus inimicus. scõ philib̾to ꝑ sompni¬
um est. ostensus. et cepit uentrem euis uelut
gaudens palpitare aodicere. Modo hĩc bene.
modo hicbene. Tuno miles domini agnoscens
racula miici. crucis xp̃i se uallauit munimi¬

Expanded text:
miles plurimo onere praegravatur et praepeditur ad belmiles plurimo onere praegravatur et praepeditur ad bellum, ita praepeditur solitarius ad vigilias cum escarum largitate fervescit. Sed et diabolus plurimum inde gaudet, cum Dei servos viderit nimio cibo refertos, sicut legitur de quodam viro venerabili, sancto Philiberto. Hic cum esset in quodam monasterio, et jugum Christi suave et onus ejus leve susciperet, in tantum religionis cultum excrevit, ut etiam viris perfectioribus in abstinentia et caeteris virtutibus imitabilis fieret. Cumque antiquus hostis ejus invideret abstinentiam, quadam die pulsavit animum illius ut ampliora sumeret cibaria. Post haec vero in ipsa nocte, dum fuisset cibo saturatus, nutu Dei detectus inimicus sancto Philiberto per somnium est ostensus, et coepit ventrem ejus velut gaudens palpare ac dicere: Modo hic bene, modo hic bene. Tunc miles Domini agnoscens jacula inimici, crucis se vallavit munimi
Abbreviated transcription (Latin):
crapula. ut nunquam surripiat eis indigen¬
es. quia nichil sic contrarium ẽ omni xp̃iano.
quomͦ crapula. Uude dñs ait. Uidete negra¬
uentur corra urã in crapula et ebrietate. Ni¬
chil enim sic inflaminat et titillat menbra ge¬
nitalia. quomͦ indigestus cibus. ructus ꝙ cõ¬
uulsus. Esce enum plurime non solum corta
ura. s etiam corpus ⁊ aninã debilitant. Sepe
enim ꝑ ciborum auiditatem stomachi fran¬
guntur uires. necnon ⁊ abundantiam sangͥ¬
nis et colerum ⁊ plurimas egritudi nes escaꝵ
nunuetate patimut. Iocirco tantum cibũ
unusquisꝙ sibi concedat. quantũ sustenta¬
tio corporis. non quantum desideriũ car¬
is exposcit. Oportet itaꝙ ut caro nta sub¬
iecta sit anime nre et sicut ancilla famu¬
letur: domine sue. Non enim bene possu¬
mus uigilare. cum dapib fuerit uenter
nr̃ onustus. s sompno oppressi uigiliaꝵ
fructus amittimus. et maximum detri¬
mentũ anime nre acquituus. Nam sic̃

Expanded text:
crapula, ut nunquam subripiat eis indigercrapula, ut nunquam subripiat eis indigeries, quia nihil sic contrarium est omni Christiano quomodo crapula. Unde Dominus ait: Videte ne graventur corda vestra in crapula et ebrietate . Nihil enim sic inflammat et titillat membra genitalia quomodo indigestus cibus ructusque convulsus. Escae enim multae non solum corda nostra, sed etiam corpus et animam debilitant. Saepe enim per ciborum aviditatem stomachi franguntur vires, necnon et abundantiam sanguinis, et choleram, et plurimas aegritudines escarum nimietate patimur. Idcirco tantum cibum unusquisque sibi concedat, quantum sustentatio corporis, non quantum desiderium carnis exposcit. Oportet itaque ut caro nostra subjecta sit animae nostrae, et sicut ancilla famuletur dominae suae. Non enim bene possumus vigilare, cum dapibus fuerit venter noster onustus; sed somno oppressi vigiliarum fructus amittimus, et maximum detrimentum animae nostrae acquirimus. Nam sicut
Abbreviated transcription (Latin):
sit refectio. siue prandii et cene. Sunt enum
qui plus. et sunt qui minus indigent. quia
nec roburꝰ unum in est cunctis corporib. Et
ideo de ciborum qualitate et quantitate non
facile a nob̾ oportet disputari. quia nec ab oĩb
potest unformis regła custooin. Tamen studen¬
dum ẽ. ut non semꝑ saturitas edendi finem
uentris saturitatem edacitas. s comprimat
parcitas. Unde ait apłs. Et carnis curam ne
feceritis in desideriis. Non enim carins curam
omnimodis int̾dixit. s ut indesideriis ne fie¬
ret prohibuit. Acarnib uͦ tam quadrupe¬
dum quam uolucrum omnino abstineant.
nisi forte aliqui in graui egritudine fuerĩt
detenti. Ipsis enim ꝑro reparatione concedat᷑.
Illico auter ualidiores effecti dum fuerint.
a carnib more solito abstineant. xliiii. De
ant. & non solum a cupiditate preciosorum
ciborum. s etiam animia ꝑceptione uliũ
se contineant. Remota uamꝙ pre omnib

Expanded text:
sit refectio, sive prandii et coenae. Sunt enim sit refectio, sive prandii et coenae. Sunt enim qui plus, et sunt qui minus indigent; quia nec robur unum inest cunctis corporibus: et ideo de ciborum qualitate et quantitate non facile a nobis oportet disputari, quia nec ab omnibus potest uniformis regula custodiri. Tamen studendum est ut non semper saturitas edendi finem entris saturitatem edacitas, sed comprimat parcitas. Unde ait Apostolus: Et carnis curam ne feceritis in desideriis . Non enim carnis curam omnimodis interdixit, sed ut in desideriis ne fieret, prohibuit. A carnibus vero tam quadrupedum quam volucrum omnino abstineant, nisi forte aliqui in gravi aegritudine fuerint detenti. Ipsis enim pro reparatione tantum concedatur. Illico autem ut validiores effecti fuerint, a carnibus more solito abstineant. CAPUT XLIV.ant; et non solum a cupiditate pretiosorum ciborum, sed etiam a nimia perceptione vilium se contineant: remota prae omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
causa in eorum pendet arbitrio. Eis aut̃ quos
uocant. hoc quod ds eis dederit cum caritatis
officio exhibeant. Ip̃i tam̃ solitarii non solum
a qualitate ciborum. s etiã a quantitate se
custodiant. et in pondere et mensura cum sine
hospitib fuerint niuant. Cum aut̃ E qui
simul fuerint eum eis comimunes in cibo et
potu se exhibeant. obuanam głam deuitan¬
dam. s constitutionem regłe non transcen¬
dant. Sufficere enuim credimus ad refectio¬
nem condianam duo pulmentaria cocta.
propt̃ diu̾sorum infirmitates. ut forte qui
ex imo edere non potuerit. ex alioresieratur.
Et si fuerit nute poma. aut leguraaum nas¬
centia. addatur ⁊ c̃cium. Cib aut̃ illorum
talis sit. Aliquando olera et legumin. aliqͦn¬
do caseumret oua. int̃lumꝙ piscitulos. pto
mus inquit post gulam non sentitur. item
tibi sit. quod panis et legumina. Panis aut̃
libra una propensa sufficiat in die. siue una

Expanded text:
causa in eorum pendeat arbitrio. Eis autem quos causa in eorum pendeat arbitrio. Eis autem quos vocant, hoc quod Deus eis dederit, cum charitatis officio exhibeant. Ipsi tamen solitarii non solum a qualitate ciborum, sed etiam a quantitate se custodiant, et in pondere et mensura, cum sine hospitibus fuerint, vivant. Cum autem aliqui simul fuerint cum eis, communes in cibo et potu se exhibeant, ob vanam gloriam devitandam, sed constitutionem Regulae non transcendant. Sufficere enim credimus ad refectionem quotidianam duo pulmentaria cocta, propter diversorum infirmitates, ut forte qui ex uno edere non potuerit, ex alio reficiatur. Et si fuerint poma, aut leguminum nascentia, addatur et tertium. Cibus autem illorum talis sit: aliquando olera et legumina, aliquando caseum et ova, interdumque pisciculos pro it Hieronymus, post gulam non sentitur, idem tibi quod panis et legumina. Panis autem libra una propensa sufficiat in die, sive una