comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
equale moueatur. tunc enͣ¬
liter uelox est. Equas aut̾
uon est passio omis lougi¬
tudĩ. quare non erit alt̾aco
loci mutatom equalis nez
imor. Quistre non omis

Expanded text:
equale moveatur, tunc equaliter velox est, equalis autem non est passio omnis longitudini; quare non erit alteratio loci mutationi equalis neque minor, quare non omnis
Abbreviated transcription (Latin):
uz enuale nz simile aut iã
hec spẽs fatiunt afc̾atõnis
⁊ nõ est una sunt n loci uiu¬
tatio quare considerandũ
quoc snt spẽs alt̾atonis
⁊ quot loci mutatẽtul. Si
quidẽ gͥ que mouẽt᷑ spẽ dif̃¬
ferunt qͦ suict motus si¬

Expanded text:
ue equale neque simile; aut iam hec species faciunt alterationis, et non est una sicut neque loci mutatio; quare considerandum est quot sint species alterationis et quot loci mutationis. Si quidem igitur que moventur specie differunt, quorum sunt motus s
Abbreviated transcription (Latin):
hec cum quedam altãnt. dẽsa¬
rlida aut frĩda mat̾ia. Alt̾acõ
autem nõ est ex quo ꝙ quidẽ
.ni. est forma statue nõ diciniꝰ
Rormam ni ex quo figuratur
puaundis ẽ aut lecti. s de uo¬

Expanded text:
hec cum quedam alterantur densaalida aut frigida materia; alteratio enim non est. Ex quo quidem enim forma statue non dicimus formam, neque ex quo figura piramidis est aut lecti, sed deno
Abbreviated transcription (Latin):
dec̾iat pdrẽ ⁊ posteriorem
motũ hec¶ Dequitur aut. ⁊
hoc quodamodo. ad punctũ
Et punctum .n. ꝯtimat
longitudĩem ⁊ det̾mat. ẽ
n. huiꝰ quid̃ pͥntipium. Il¬
luis autem sius.¶ cum¬

Expanded text:
determinat priorem et posteriorem motum hoc. Sequitur autem et hoc quodammodo ad punctum; et punctum enim et continuat longitudinem et determinat; est enim huius quidem principium illius autem finis.
Abbreviated transcription (Latin):
plicit̾ quid̃ dualitas
ea. Quidam aut̃ nũs ẽ.¬
qui est. qui ẽ quid̾ sic est
audem danqm̃ non ẽ ut
linee mĩnia młti ͥͤ quid̾
est due aut una magni¬
linea quare similr̃ rop̃c.¬

Expanded text:
pliciter quidem dualitas est, quidam autem numerus est quidem sic, est autem tamquam non est, ut linee minima multitudine quidem est, due aut una, magnilinea. Quare similiter
Abbreviated transcription (Latin):
est in quo.c̃. Non gͥ mequali
non ẽ infĩtum tenpus ꝙ est
ipñis ⁊̃ Sic itaq ipĩ .d. appo¬
ost ipm̃ ũ tempꝰ autem flon
auferaui uõ semꝑ remouens
equale infitum est .n. quare
nite temꝑe ip̃iꝰ c̃. Non gͦ poᷤ¬
sible est afinito mom̾ nicł

Expanded text:
uali non est infinitum tempus quod est ipsius z-. Sic itaque ipsi d- appoe- ipsum b-; tempus autem non auferam semper removens equale; infinitum enim est; quare nito tempore ipsius c-. Non ergo possibile est a finito
Abbreviated transcription (Latin):
modo totum ⁊ moͣ continue¬
q qui mensura motuñ est cͥ
culatio. pͥmami noce est ip̃am
sse omĩa .ii. mensurantur
rum est. ampluis aut ire¬
gularem contingit cͥcularem¬

Expanded text:
modo totum et movetur continueque quoniam mensura motuum est loci mutatio, primum necesse ipsum esse omnia enim mensurantur rum est. Amplius autem et regularem contingit esse circularem
Abbreviated transcription (Latin):
iuxca illud hr̃e mitatõm
quatenus sumilis sit mo
aut incirtulo eẽ hec enm
eit mouens
abet autem dulouem
ai contingat aliꝙ mo

Expanded text:
iuxta illud habere mutationem, quatinus similis sit motaut in circulo esse; hec enim est movens. Habet autem dubitationem si contingat aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
uod ẜi locum mutatõ pͥ¬
nius muotuũ est testant᷑
onis qͥcuinz de motu fecerunt
disgregatio autem icong̾¬
gatio motus ẜm locum st̃
Sic .ii. mouent concoedia ⁊
discordia. hoc quidem .ii. dis¬
gregat. illud aut̃ cong̃gat

Expanded text:
undum locum mutatio pimus motuum, testantur omnes quicumque de motu fecerunt Disgregatio enim et congregatio motus secundum locum sunt; sic enim movent concordia et discordia; hoc quidem enim disgregat illud autem congregat
Abbreviated transcription (Latin):
panca aut młta face ĩqͥb
est uutatio n medium po¬
n̾e aliquid aut auferre u
motuũ ⁊ maxime sin ilłos
e altari. flu̾e .ii. dut̃ semper

Expanded text:
pauca aut multa facere in quibus est mutatio, neque medium ponere aliquid aut auferre; umotuum, et maxime secundum illos est alterari; fluere enim dicunt semper
Abbreviated transcription (Latin):
met in ĩ qmͣ .ã. in .c̃. p̾us
.n. inouens ⁊ discedẽs pͥmũ
affuit. ã in .b. ⁊ abfint ab
eodem unde posti̾. lic. Si
ucaĩtas erit itare. Nõ gͤ po¬
nend̾ est cum .ã. affunit scdm¬

Expanded text:
niet in i- quam a- in c-; prius enim movens et discedens primum affuit a- in b- et abfuit ab eodem, unde posterius fit. Si necessitas erit stari. Non ergo ponendum est, cum a- affuit s
Abbreviated transcription (Latin):
tum simꝰ et̃ qñq remiscitur aliquis incipiens ab aliqͣ re cuius memorã
aq̃ procedit ad aliam triplici rõne. qñq quidem rone mulitudinis sic̃
iñ aliquis memoratur đ sorte et ꝑ hoc occurrit ei plato ꝗ ẽ similis in
sapia.Q uandoq uero rone contrarietatis sicut si aliquis memoret᷑
hec horis et ꝑhoc occurrit ei Achilles quandoq uero rone propingtat
cuiuscunq sicut cum aliquis memor ẽ patris. et ꝑhoc occurrit
ei silius. Et eadem rõ ẽ de quacunꝗ alia propmꝗ tate ł socieratis Uł

Expanded text:
t: «Quandoque reminiscitur aliquis incipiens ab aliqua re cuius memoratur, a qua procedit in aliam, triplici ratione. Quandoque quidem ratione similitudinis, sicut quando aliquis memoratur de Socrate, et per hoc occurrit ei Plato, qui est similis ei in sapientia. Quandoque vero ratione contrarietatis; sicut si aliquis memoratur Hectoris, et per hoc occurrit ei Achilles. Quandoque vero ratione propinquitatis cuiuscumque; sicut cum aliquis memor est patris, et per hoc occurrit ei filius. Et e
Abbreviated transcription (Latin):
lud li uberiꝰ de honoꝵ
parte supsisti Ouud si a te tota non discessi
Quid srhͭ ip̃a mei mutabłitas iusta tibi
causa est spandi meliora / tamen ne aĩo
ꝯtabesc̃as et intrra quẽ orbis reginiẽ locat
ꝓprĩo Iure uiuere desideres ¶ Eo positõ.

Expanded text:
 liberius de bonorum parte sumpsisti? Quid si a te non tota discessi? Quid si haec ipsa mei mutabilitas iusta tibi causa est sperandi meliora? tamen ne animo contabescas et intra commune omnibus regnum Iocatus proprio uiuere iure desideres. Si
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ tei mestitiam luctumq deient. Nouĩ
credo aliquid in usitut q uidisti tu foitũ
putas erga te ẽẽ mutatã: erras hñ sen¬
mores eius sõ. ista natura. seruauis ccm
te ꝓp̾am pociꝰ in ip̃a sui mutabilitate ã¬
scanciã ¶ Talis eras cũ blandiebar. i
es tũ fle illecebris felictatꝭ alluderes
dep̾hendisti cen numĩs ambiguos uu
Quo se se adhuc uelat aliis/ tota tbi p¬
s inotuit Ci probus utere moribus
ne queratisi perfidiam phorrestis sp

Expanded text:
d te in maestitiam luctumque deiecit? Nouum, credo, aliquid inusitatumque uidisti. Tu fortunam putas erga te esse mutatam; erras. Hi semper eius mores sunt ista natura. Seruauit circa te propriam potius in ipsa sui mutabilitate constantiam. Talis erat cum blandiebatur, cum tibi falsae inlecebris felicitatis alluderet. Deprehendisti caeci numinis ambiguos uuquae sese adhuc uelat aliis, tota tibi prorsus innotuit. Si probas, utere moribus, ne queraris; sin perfidiam perhorrescis, sperne
Abbreviated transcription (Latin):
terrenis omnib p̾stare uoluis uo
dignitatem urãm infrr infima q̃
Defruditis nam si omrie illud quo¬
esse indicditis. eisdem uosmet pp̃
ceteris reb cũ se cognosas excelli
eadem tamen nifra bestias redit
Nse nosse desĩarit nam ceteris ã¬
tib sese ignorare natura ẽ. hm̃
hic error qułi ornari posse aliqui
ornam̃tis existimatis aliens i
id fieri nequid nam si quid ex ꝙ¬
silis luceat ipr̃e quid̃ q̃ sũt appost
laudant: Illud uero huis tectum at
uelatum. in sa nichilgioinꝰ fedi
L

Expanded text:
terrenis omnibus praestare voluit, vos diffnitatem vestram infra infima quaeque detruditis. Nam si omne cuiusesse iudicatis, eisdem uosmet ipsos ceteris rebus cum se cognoscit excellat, eadem tamen infra bestias redigatur si se nosse desierit; nam ceteris animantibus sese ignorare naturae est, hohic error, qui ornari posse aliquid ornamentis existimatis alienis! At id fieri nequit; nam si quid ex appositis luceat, ipsa quidem quae sunt apposita laudantur, illud uero his tectum atque uelatum in sua nihilo minus foeditate l
Abbreviated transcription (Latin):
Sata q uindice sponte sua sine lege fidẽ
rectã q colebũt penat inetꝰ aberãt nec
plex turba tiebat iudicis oia sui
sed erãt siue uindice tuti ¶ Notandum
cesa suis peregrinũ n ͨ uince̾t orbem
¶Miengibr in liquidas pmꝰ descẽderat
undas ¶Nulla q mortales p̃ter sua
lictora norant. ¶Nũd̾ p̃cipites tinge¬
bant opida fisse ¶on cuba ductĩ non
ens cormia flexi¶Nen galee nõ ensi
eris sine milite usu¶allia secure
rastro qr in tacta nec ullis ¶ Saucia
uomerib ꝑ se dabat onña tello ¶ Contẽti¬
ꝙ cibis nullo cogente cieatis ¶Arbuteos¬
fructꝰ mõtͣua q fruga legebãti. Corna¬
qr es in dumis herencia mora rubentis
Et que de sidorano pocła iouis acbore
glandes¶ Uor emꝑ eternũ ꝑlacid̾ ꝙ
cepentib auris ¶ Mulcebãt zephiri
natos sine semnĩe flores ¶ Moꝵ egꝭ
finges tellꝰ maratra ferebut ¶Nec
cenouatꝰ ager grauidis cãdebat aristis¬
¶ Elumĩa iã lact ꝭ iã fliũa nectaꝵo ibat

Expanded text:
 nullo, Sponte sua, sine lege fidem rectumque colebat. Poena metusque aberant nec plex turba timebat Iudicis ora sui, sed erant sine iudice tuti. Nondum caesa suis, peregrinum ut uiseret orbem, Montibus in liquidas pinus descenderat undas Nullaque mortales praeter sua litora norant. Nondum praecipites cingebant oppida fossae; Non tuba directi, non aeris cornua flexi, Non galeae, non ensis erinmunis rastroque intacta nec ullis Saucia vomeribus per se dabat omnia tellus; Contentique cibis nullo cogente cfetus montanaque fraga legebant Cornaque et in duris haerentia mora rubetis Et quae deciderant patula Iouis arbore glandes. Ver erat aeternum placidique tepentibus auris Mulcebant zephyri natos sine semine flores. Mox etiam fruges tellus inarata ferebat Nec renouatus ager grauidis canebat aristis; Flumina iam lactis,iam flumina nectaris ibant
Abbreviated transcription (Latin):
Ex quibus omuibz
nichil horuni que tu in tiuis conputas
bonis cuuĩ ẽẽ bonũ liquide mõ tratur
quibus se iichil mess appetende pult̾¬
tudinis quid est̃ quod uelanrissĩs dole¬
as uel leteris retentis qd̾ si natuia
pulcra sũo quid ad tua cefert nã h ͨ
per se a tius operib quo sequestrata
placuissent neq em̃ idc̾to sũs preciosa
qd in tuas uenẽ dĩcias ped qm̃ preciosa
uidetant tiis ea diuiciis anumerare

Expanded text:
Ex quibus omnibus nihil horum quae tu in tuis conputas bonis tuum esse bonum liquido monstratur. Quibus si nihil inest appetendae pulchritudinis, quid est quod uel amissis doleas uel laeteris retentis? Quod si natura pulchra sunt, quid id tua refert? Nam haec per se a tuis quoque opibus sequestrata placuissent. Neque enim idcirco sunt pretiosa quod in tuas uenere diuitias, sed quoniam pretiosa uidebantur, tuis ea diuitiis adnumerare
Abbreviated transcription (Latin):
opus solitumqz uigorem fregerient
babilonis opes luxꝰ q ugãtis Desĩdie
luxꝯ bubilonis es octia mãguũ. Cibe
seui tenu̾e dies et 4ͦ ¶ un terrariom
domitor exc̾citus ille futuru¶¶ De¬
bilior fueris septꝰ cõuna mense
desidis effrenum pier irrupiss in

Expanded text:
opus, solitumque rigorem, Fregerunt Babylonis opes, luxusque vacantis Desidia luxus Babylonis, et otia Magnum Ter deni tenuere dies et quattuor, unde Terrarum domitor exercitus ille, futurus Debilior fuerat, si post convivia mensae Desidis, effrenum piger irrupisset in
Abbreviated transcription (Latin):
tatis mstn celo exoequat. ¶Que si in
nis echue eructuãtib qd̾ diluuiũ
as strages dederint certe uti
ise te arbitror. confulare imiꝑ
libertatis principiũ fuerat eb
nam consulum urĩ ueteres abo

Expanded text:
exaequatis? Quae si in mmis Aetnae eructuantibus, quod diluuium tantas strages dederint? Certe, uti meminisse te arbitror, consulare imperium, quod libertatis principium fuerat, ob superbiam consulum uestri ueteres abol
Abbreviated transcription (Latin):
clix sumnnũ prisr
a soluen glande/ non bachita mu
inorat liquido confundere melle
uaida uellera sorum tirio mistere
eno sohios dabat hba salubies
sima pmꝰ nũdũ maris alta sẽca
nes me̾tib undiq lectis/ noua
ua uiderat hospes tũc clasfica se
tacebans. Odñs neq fusq̃ at̾bis
nhorrida tmxerat acua. Quid
furor hosticus ulla uellet̾ mouere
arma cum uulnera seua uiderẽs¬

Expanded text:
lix nimium prior iunia soluere glande. Non Bacchica munera norant Liquido confundere melle Nec lucida uellera Serum Tyrio miscere ueneno. Somnos dabat herba salubres, pinus. Nondum maris alta secabat nec mercibus undique lectis noua litora uiderat hospes. Tunc classica saeua tacebant odiis neque fusus acerbis cruor horrida tinxerat arua. Quid enim furor hosticus ulla uellet prior arma mouere, cum uulnera saeua uidere
Abbreviated transcription (Latin):
aurea nomen ¶ Eetib arboreis et q̃s
humꝰ educat herbis¶ Fortuata fuit
n ͨ polluit ora cruore¶Tũt et aues
tute mou̾e per aera pẽnas ¶et lepꝰ
ꝑꝑ paidꝰ mediis cucurrit in agris
Diec sua crudelitas pistẽ suspẽdat
hamo¶Cũcta sme pasidiĩs nullam¬

Expanded text:
aurea nomen, fetibus arboreis et, quas humus educat, herbis fortunata fuit nec polluit ora cruore. Tunc et aves tutae movere per aera pennas, et lepus impavidus mediis erravit in arvis, nec sua credulitas piscem suspenderat hamo: cuncta s
Abbreviated transcription (Latin):
An ues agrorum.
sydera lunã solemq miram ͤ mĩ te hoꝵ¬
splendore gloriari an ũnis slorib ipsẽ
distingueris aut tua in estiuos fructꝰ
intumesct ubertas. Quid manibz gau¬
diis caperis. Quid ext̾na bona pr̃o
tius amplexaris nũquid eua facia for¬
tũa q̃ a te natura rerũ facit aliena
dubio debent: alimẽtis sed si quod natẽ
satis est replere indigenciã uelis nicħ
est ꝙ fortue aspluencã petas paucis
em̃ mĩmis q natiurri cõtenta est cuiꝰ
Sacietatem si suꝑsluis urge̾ uelis aut
miocũdũ quod infũderis fiet aut noxiũ¬

Expanded text:
An vos agrorum psidera, lunam solemque miramur: num te hosplendore gloriari? An uernis floribus ipse distingueris aut tua in aestiuos fructus intumescit ubertas? Quid inanibus gaudiis raperis, quid externa bona pro tuis amplexaris? Numquam tua faciet esse fortuna quae a te natura rerum fecit aliena.cul dubio debentur alimentis; sed si, quod naturae satis est, replere indigentiam uelis, nihil est quod fortunae affluentiam petas. Paucis enim minimisque natura contenta est; cuius satietatem si superfluis urguere uelis, aut iniucundum quod infuderis fiet aut noxiu
Abbreviated transcription (Latin):
go uero nego ullum.
mẽcior minime inquies. atqui duaacie
possidentib per sope nocuerũt cram
quidquid usꝓ auri gẽmaꝵ ꝙ ẽ sesorm
qui habeat digtiissim putat tu gs¬

Expanded text:
go uero nego illud mentior? Minime, inquies. Atqui diuitiae possidentibus persaepe nocuerunt, cum quidquid usquam auri gemmarumque est se solum qui habeat dignissimum putat. Tu
Abbreviated transcription (Latin):
In uero te longus.
ordo famuloꝵ facit eẽ felicem qui si
uiciosi morib suis ꝑniciosa domus
gactina et et ip̃i domio uehem̃ter
miinicu/ em uero probi ꝙiã modo
mtuis ꝓperib aliena probitas mĩa

Expanded text:
n uero te longus ordo famulorum facit esse felicem? Qui si uitiosi moribus sint, perniciosa domus sarcina et ipsi domino uehementer inimica; sin uero probi, quonam modo in tuis opibus aliena probitas
Abbreviated transcription (Latin):
ras emptoꝵ cõseruat in unũ¶ Nec stu¬
dio cithace n ͨ muse deditꝰ ulli ¶E
scuperu et forãs nõ sutor nautita ela
diq dicat᷑ merito q discrepat istis
Qui ñmos aurũqz recondis nestiẽs

Expanded text:
ras, emptas conportet in unum, nec studio citharae nec Musae deditus ulli, si scalpra et formas non sutor, nautica vela dique dicatur merito. qui discrepat istis, qui nummos aurumque recondit, nescius
Abbreviated transcription (Latin):
tempore solue ¶gumnꝰ enĩ mores ꝯfert
miecit auaros ¶ Occultat᷑ uiciũ genus
auget subicit hostes ¶Nã opꝰ ẽ uallo
ꝙ̃ dexͣ dapsillis ambit ¶Nam scupax
uigeat seu rapto federe pacis ¶ Regnet
et in toto discordia seuiat orbe¶Prin-
dace pro muro et solidi meminis nstar
Ner murus nõ arma ducẽ tutã᷑ auaꝵ¬
obtinuit uicioꝵ mr in aula pest
auaricia que sola incarcerat omnes
Iuntutum spẽs spreto moderamine
suꝵs ¶ Cueritur in facinꝰ n ͨ leges cu¬

Expanded text:
tempore solve: Munus enim mores confert, irretit avaros, Occultat vitium, genus auget, subjicit hostem. Non opus est vallo, quos dextera dapsilis ambit, Nam seu pax vigeat, seu rupto foedere pacis, Regnet, et in toto discordia saeviat orbe, Princdare pro muro, et solidi muniminis instar: Non murus, non arma, ducem tutantuobtinuit vitiorum mater in aula Pestis avaritiae, quae sola incarcerat omnes Virtutum species, spreto moderamine juris, Curritur in facinus, nec leges cu
Abbreviated transcription (Latin):
sũi natura p̃ciose sunt/. Quid earũ pociꝰ
nitent¶ Si quidẽ auaritia semp odiosos
claros largitas facit ¶Quod si manere
apud quemq non p̃t qued tranffertur
in alterũ tũt est p̃ciosa pecciũa cũ tnͣs¬
lata in alios largiendi usꝰ. defiit pos¬
sideri at ead̾ si apud unũ ꝙͣta ẽ ubiq
genciũ cõgerat᷑. ceteros sui inopes fa¬
ceret. Et uox quid̾ tota pariter multoꝵ
ceplet auditũ ur̃e uero peccuĩe nisi ꝯ ⁊¬
mimite in płes trãsire nõ pñt qd̾ cũ
factũ est pauperes ncc̃e est ut faciãt¬

Expanded text:
sui natura pretiosae sunt? Quid earum potius, elius nitent, si quidem auaritia semper odiosos, claros largitas facit. Quod si manere apud quemque non potest quod transfertur in alterum, tunc est pretiosa pecunia cum translata in alios largiendi usu desinit possideri. At eadem si apud unum quanta est ubique gentium congeratur, ceteros sui inopes fecerit. Et uox quidem tota pariter multorum replet auditum j uestrae uero diuitiae nisi comminutae in plures transire non possunt. Quod cum factum est, pauperes nece
Abbreviated transcription (Latin):
prorsã dubito. p atqui. non est ꝙ de hoc̃
quo possis ambige̾. Cum herbas atqr
arbores intuearis pm sibi quenientib
niuasa locis ubi ꝙͣt̾ earũ natura q̃at.
cito exareste̾ atq interire nõ pñt nam
alie quid̾ campis alie mõtib oriũtur ali¬
as suerãt paludes/ alie saxis herẽt/ aͣ
nfecũde sunt steriles harene/ Quao se
malia qispiã loca transferre conet᷑ arescũt
¶Ses cuiq dat nã quod quenis et ne dũ ma¬
nere possint intereãt elaborãs Quid quod
om̃s ueluti in terra ore dem̾so trahũt alĩ¬
menta radicib ac per medulas robur corti¬
cem q diffundũs¶ Quid qd mobilissimũ
quidquis sicuti medula est interiore sede
reconditur Exͣ uero robur quad̃ ligin firmi¬
tate. ultiꝰ aũt cortex adu̾sũ celi intẽꝑiẽ.
quasi mali paciens deffensor opponitur
pomn uerr quãta est / nature diligeñ. ut ꝯcta

Expanded text:
prorsus dubito. – Atqui non est quod de hoc quoque possis ambigere, cum herbas atque arbores intuearis primum sibi conuenientibus innasci locis, ubi, quantum earum natura queat, cito exarescere atque interire non possint. Nam aliae quidem campis, aliae montibus oriuntur, alias ferunt paludes, aliae saxis haerent, aliarum fecundae sunt steriles harenae, quas si in alia quispiam loca transferre conetur arescant. Sed dat cuique natura quod conuenit, et ne, dum manere possunt, intereant elaborat. Quid quod omnes uelut in terras ore demerso trahunt alimenta radicibus ac per medullas robur corticemque diffundunt? Quid quod mollissimum quidque, sicuti medulla est, interiore semper sede reconditur, extra uero quadam ligni firmitate, ultimus autem cortex aduersum caeli intemperiem quasi mali patiens defensor opponitur? Iam uero quanta es
Abbreviated transcription (Latin):
per bonũ iguur cũcta disponit si quid̃
per se regis omña que honũ ẽõ cõsensimꝰ
Et hic ost ueluti quidͥ danus atq guber¬
nadłm quo mũdina machina stabilis at
ncorrupta sẽruat ᷑ u. uehem̃ter assencio
mꝙͣ eo illus te paulo añ dicturaã tenui li¬
ces suspicõe ꝓspexi p. Ciedo inqͣt iam

Expanded text:
Per bonum igitur cuncta disponit, si quidem per se regit omnia quem bonum esse consensimus, et hic est ueluti quidam clauus atque gubernaculum quo mundana machina stabilis atque incorrupta seruatur. – Vehementer assentior, inquam, et id te paulo ante dicturam tenui licet sus
Abbreviated transcription (Latin):
mẽte iuesugat uerũ cupit qz ille malis
deuiis falli i se reuoluat. intimi lucem
uisus. longos q in orbem cogas inelectẽs
mota animũ ꝙ doceat quid quid ex mollit᷑
Quis retrusum possidere thesaueũ dudũ
quod atra texit ecroris nubes lucebit ip̃o
ꝓspicaciꝰ phebo : Non om̃e nãq mente
dupilis lumẽ ¶ Oblauosam corpꝰ inuehẽs
molem. heret profecto semen mtrorsim u̾i
Quod excitat᷑᷑ uentilante doctrina ¶ẜia
cur cogati sponte cecta censotis. Ai insus
alto uiueret fomes corde¶ si płonis
musa ꝑsonat um̃n ¶ N. quisquis discit

Expanded text:
mente uestigat uerum cupitque nullis ille deuiis falli in se reuoluat intimi lucem uisus longosque in orbem cogat inflectens motus animumque doceat quicquid extra molitur suis retrusum possidere thesauris; dudum quod atra texit erroris nubes lucebit ipso perspicacius Phoebo. Non omne namque mente depulit lumen obliuiosam corpus inuehens molem; haeret profecto semen introrsum ueri quod excitatur uentilante doctrina; nam cur rogati sponte recta censetis ni mersus alto uiueret fomes corde? Quodsi Platonis Musa personat uerum, quod quisque discit
Abbreviated transcription (Latin):
D ed qm̃ firmioribus:
mediis nuĩdũ tempus ẽ. Et eam
retiun constat ẽẽ naturã ut quociẽs
uiecerint ueras falsis oppimmib indu¬
ti ex quib orta perturbationũ
ligo uerũ illũ confũdit intiuitum
unt paulisꝑ leuibus medic̾bus q
omẽtis attenuare temptubo ut di¬
otis fallaciũ affectionũ tenebris
pplendorem uere lucis possis agno

Expanded text:
am firmioribus remediis nondum tempus est et eam ruentium constat esse naturam, ut quotiens abiecerint ueras falsis opinionibus induantur ex quibus orta perturbationum caligo uerum illum confundit intuitum, hanc paulisper lenibus mediocribusque fomentis at-tenuare temptabo, ut dimotis fallacium affectionum tenebris splendorem uerae lucis possis agno
Abbreviated transcription (Latin):
dere possũt sydera lumen. Si mare uoluẽs
turbidus auster. Misteat estum. uitrea
dudum. parq serenis nuda dieb. Mox re¬
seluto sordida seuo. uisibus obscat. quiq
uigatur. Montib altis effluuis anis. Ø¬
Sepe resistit rupe soluti. Abite saxi . Euͦ.

Expanded text:
dere possunt sidera lumen. Si mare uoluens turbidus Auster misceat aestum, uitrea dudum parque serenis unda diebus mox resoluto sordida caeno uisibus obstat, quique uagatur montibus altis defluus amnis saepe resistit rupe soluti obice saxi. Tu
Abbreviated transcription (Latin):
nate docmu per modos.⁊ emedos te mol¬
lis arabs te serus adoret. ¶ Si metius
praua acpiosi duceris ira ¶ Sepuicupa¬
trie lugum tollerabis iiquas Antereꝰ
leges tũs omĩa lure tenebis ¶ Eũ potie
rexee tui procliuior usa. inpeiora dat.
suadebq licencia luxum. Ilecebrs ꝙ

Expanded text:
late dominere per Indos, te Medus, te mollis Arabs, te Seres adorent: si metuis, si prava cupis, si duceris ira, servitii patiere iugum; tolerabis iniquas interius leges, tunc omnia iure tenebis, cum poteris rex esse tui. proclivior usus in peiora datur suadetque licentia luxum inlecebrisque
Abbreviated transcription (Latin):
nam id enam pauloam cecimfui. hoĩet¬
q tantũ diuine eẽ exsoites cure deplorasti
Nam de ceteris qñ yatione regerentur ml
mouebare. pape aũt uehementer admior
cur in tam salubri sententia locatꝰ egͦtes

Expanded text:
nam id etiam paulo ante cecinisti, hominesque tantum divinae exsortes curae esse deplorasti. Nam de caeteris, quin ratione regerentur, nihil movebare. Papae autem vehementer admiror, cur, in tam salubri sententia locatus aegrotes
Abbreviated transcription (Latin):
D ed dis mihi meñlti:¬
ne quis sit sinis uerũ quo ne totiꝰ nature
tendas intentio. Audierã inꝙͣ sed memo¬
riã meror hebetauit. Atqd stis unde cũt¬
ta processerins. Noui mꝙ̃ deumn qr eẽ re¬
spondi et qui fieri potest ut principio
hn perturbationũ mores ea ualencia
ẽ uo mouere quid̃ loco hominẽ possint
cõuellere autem sibi q totum extupa¬

Expanded text:
ed dic mihi, meministine, quis sit rerum finis, quoue totius naturae tendat intentio? Audieram, inquam, sed memoriam maeror hebetauit. Atqui scis unde cuncta processerint? Noui, inquam, deumque esse respondi. Et qui fieri potest, ut principio hi perturbationum mores, ea ualentia est, ut mouere quidem loco hominem possint, conuellere autem sibique totum exstirpa
Abbreviated transcription (Latin):
uelim. hominem ne te ẽẽ meminisi
Quid inꝙͣ meminerim. Quid lqĩ
sit. poteris ne proferre. hocenie n¬
gas an ẽẽ me scia̾ rationale amme
mortule. Ceio et ld me ẽẽ confite¬
¶ Et illa ait nncluil ne te alius ẽẽt¬

Expanded text:
uelim, hominemne te esse meministi? Quidni, inquam, meminerim? Quid igitur homo sit, poterisne proferre? Hocine interrogas an esse me sciam rationale animal atque mortale? Scio et id me esse confiteor. Et illa
Abbreviated transcription (Latin):
Sed sospitatis auctori:
grates ꝙ te ñdũ totum natura destituit
habemꝰ maximũ tue fomitẽ salut̾ uerã
de mũdi gubernatione sententiã ꝙ eã
nõ casuũ temitati sed diuine rationi
subditam credis nichil ergo ꝑtimestas
sam cibi ex has m̃imia sen tillula uitalis
calor illuxerit. Sequit ¶Expo¬

Expanded text:
Sed sospitatis auctori grates quod te nondum totum natura destituit. Habemus maximum tuae fomitem salutis ueram de mundi gubernatione sententiam, quod eam non casuum temeritati sed diuinae rationi subditam credis; nihil igitur pertimescas, iam tibi ex hac minima scintillula uitalis calor illuxerit. Sed q
Abbreviated transcription (Latin):
ese ulla iniquior confusio ꝙ̃ ut bonis tum
aduersa tum ꝓsꝑa malis eciã tũ optata
tũ odiosa cont̾ingãt. Num gͦ ea degũt
integritate m̃tĩs homines ut quos ꝓbos
improbos ue censuerĩt eos quoq uti exi-¬
stmiãt ẽẽ ncc̃e sit atqui in hoc iudicia
homi depugnãt ut quos alii p̾mio alii
supplicio dignos arbutrent᷑. ¶ ued ꝯce¬
damꝰ ut aliquis possis bonos malos¬
q diste̾n̾e. Num g pot̾it intueri illam
let ammoꝵ ¶sNum eñi dissiłe est mira¬
culum nestienti cue sanis corporib hiis
quidꝰ dulca illis uero amara cõueĩant
adiuuãtur At medica qui smnitatis
ip̃is atq egritudinis modũ tẽꝑam̃tũ¬
q digtnostis mĩme mieat᷑ Quid bero
uluid aĩdro salus uidet᷑. eẽ ꝙͣ probitas
quid egritudo ꝙͣ uicia¶ Quis autem
aliꝰ uel seruator bonoꝵ uel malorum
depuor ꝙ̃ rector ac mediator mẽcium
de¶Qui cũ ex alta prouidencie specła
respiat quid unicuiq ꝯueniat agͦ cit

Expanded text:
est ulla iniquior esse confusio quam ut bonis tum aduersa tum prospera, malis etiam tum optata tum odiosa contingant? Num igitur ea mentis integritate homines degunt ut quos probos improbosue censuerunt eos quoque uti existimant esse necesse sit? Atqui in hoc hominum iudicia depugnant et quos alii praemio alii supplicio dignos arbitrantur. Sed concedamus ut aliquis possit bonos malosque discernere; num igitur poterit intueri illam let, animorum? Non enim dissimile est miraculum nescienti cur sanis corporibus, his quidem dulcia, illis vero amara conveniant. sanitatis ipsius atque aegritudinis modum temperamentumque dinoscit, minime miratur. Quid uero aliud animorum salus uidetur esse quam probitas, quid aegritudo quam uitia? Quis autem alius uel seruator bonorum uel malorum depulsor quam rector ac medicator mentium deus? Qui cum ex alta prouidentiae specula respexit, quid unicuique conueniat agnoscit
Abbreviated transcription (Latin):
sũma rerũ regenda deferebat᷑. ute¬
rans recondat: improbitas aliis imn
qued̾ pro ammoꝵ qͣlitute distribuit
remordet ne long felictate luxui
¶Alios duris agitriri ut uirtutes ar
ficiencie usu atq ex̾citacõe ꝯ firme¬
¶ alni plus equo metuũt qd ferre p
aln plus equo despiciũt qd̾ ferren
inuictam malis ẽẽ uirtutem. Qu
recte atq dispõite et ex eoꝵ bono.

Expanded text:
summa rerum regenda deferatur, ut exuberans retundatur improbitas. Aliis mixta quaedam pro animorum qualitate distribuit; quosdam remordet ne longa felicitate luxurient, alios duris 1 agitari ut uirtutes animi patientiae usu atque exercitatione confirment. Alii plus aequo metuunt quod ferre possunt, alii plus aequo despiciunt quod ferre inuictam malis esse uirtutem; quae quam recte atque disposite et ex eorum bono
Abbreviated transcription (Latin):
dilabat᷑. n ͨ in sẽ in ext̾nũ aliquid ip̃a su¬
scipias sed sicus de ip̃a ꝑmenides ait nã
trrictabamꝰ amibitũ collocatas agitauiꝰ
nichil est qd̾ ad mirere cũ płone senaẽte
didiscens cognatos de quib locũs. ieb

Expanded text:
dilabatur nec in se externum aliquid ipsa sudilabatur nec in se externum aliquid ipsa suscipiat, sed, sicut de ea Parmenides ait: πάνtractabamus ambitum collocatas agitauimus, nihil est quod admirere, cum Pia tone sanciente didiceris cognatos de quibus loquuntur rebus
Abbreviated transcription (Latin):
udis ne inquã me.
mext̾ncabiłe laborintũ rõnib ꝯtexens q̃
nũt quid̾ qua egrediaeis introeas nũc u̾o
quo modiens egrediare an mirabile q̃d
dñe simplicitatꝭ orbem ꝯplicas  Et em̃
paulo añ a beatitudine maipiẽs eẽ sũmũ
tonũ eam dicebas in sũmo deo sitam lõq̃¬
bare ip̃m quo dñ sũmũ ẽẽ bonũ plenã¬
q beacitudinẽ dissebas ex quo neminem
bt̃m fore insĩ qui pit ꝭ deꝯ eẽt. qͣi munu¬
scłm dabae Ruess ip̃am bom formã dei
ic beatitudinis lauebaris ẽẽ sbam. ip̃m
q unũ idip̃m eẽ bonũ docebas qd ab om̃i
rerũ nã appeteret᷑: dm̃ quoq bonitat
gub̾nacłis uinu̾sitatẽ rege̾ disputabas
uolencia q cũcta par̾e nͨ. ullã mali ẽẽ naͣ.
atq hec millis extr̃isias sũp̃tꝭ sed ex
altero fidẽ alt̾o trrhente insitis domestio¬
q probacionib explicabas .p. tũ illa ĩqt
est enĩ dine forma sbẽ utneq in exb̾ia

Expanded text:
udisne, inquam, me, inextricabilem labyrinthum rationibus texens, quo nunc quidem, qua egrediaris, introeas; nunc vero qua introieris, egrediare: an mirabilem quemdam divinae simplicitatis orbem complicas? 10 Etenim paulo ante a beatitudine incipiens, eam summum bonum esse dicebas, quam in summo Deo sitam loquebare: ipsum quoque Deum summum esse bonum, plenamque beatitudinem disserebas: ex quo nemin em beatum fore, nisi qui pariter Deus esset, quasi munusculum dabas. Rursus ipsam boni formam, Dei ac beatitudinis e bonum docebas quod ab omni rerum natura peteretur. Deum quoque bonitatis gubernaculis uniuersitatem regere disputabas uolentiaque cuncta parere nec ullam mali esse naturam. Atque haec nullis extrinsecus sumptis, sed ex altero altero fidem trahente insitis domesticisque probationibus explicabas. – Tum illa: ae ut neque in externa
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝯtuend̾ patet .b. Quid mꝙͣ p. Cũ deus
inquis omia bonitat clauo gubernare
uire credat᷑ eademq omĩa sicuti dociu
adbonũ naͣli intencõe festinẽt. Nũ du¬
bitari potest quĩ uolũtarie regant᷑: se¬
q ad disponẽt mltũ. ueluti queniencia
inꝙͣ ucce est ¶Net bt̃m̃ regimen eẽ uid̾e̾t.
si quid̃ detractanciũ iugũ foret nõ ob¬
temꝑanciũ salus .p. Nichil est igit᷑
qd̾ naturã seruãs deo ꝯ̃ire conet᷑. .b.
nichil est mꝙͣ p. quid si conet᷑ ait nũ
taidem proficiet quidquid adu̾sꝰ eum
quem iure beatitudinis potentissimũ
eẽ ꝯcessim ꝰ .b. prorsꝰ iꝙ̃ nichil ualeret¬
p. nõ est igit᷑: aliquid qd̾ sũmo huic bo ͦ
qd̃ regis cũcta fortitꝰ. suauit q disponit
alnĩ stulticiã magnũ lac̾antẽ sui pudeat
p. accepisti inquit in fabulis lacessentes
celũ gigarites sed illos quo uti ꝯdigⁿ.
fuit benigna fortitudo disposuit. Se.¬

Expanded text:
tuendum patet. Quid? inquam. 247 Cum Deus, inquit, omnia bonitatis clavo gubernare jure credatur, eademque omnia, sicuti docui, ad bonum naturali intentione festinent, num dubitari potest, quin voluntarie regantur, seque ad disponentis nutum, veluti convenientia,  nec beatum regimen esse uideretur, si quidem detrectantium iugum foret, non obtemperantium salus. Nihil est igitur quod naturam seruans deo contrahe conetur. Nihil, inquam. Quod si conetur, ait, num tandem proficiet quidquam, aduersus eum quem iure beatitudinis potentissimum esse concessimus? Prorsus, inquam, nihil ualeret. Non est igitur aliquid quod sumquod regit cuncta fortiter suauiterque disponit. aliquando stultitiam magna lacerantem sui pudeat! – Accepisti, inquit, in fabulis lacessentes caelum Gigantas; sed illos quoque, uti condignum fuit, benigna fortitudo disposuit. Se
Abbreviated transcription (Latin):
uolũtariis amime cognoscẽtis motib sed
de naturali intencõe tuictamꝰ sicuti ẽ ꝙ
acceptus estas sine cogitacõe trrĩsfigimꝰ
ꝙ in sompno sp̃m ducimꝰ nestientes nam
nͨ. ĩ ałib quid̾ manẽdi amor ex aĩe uolũ¬
tatib um̃ ex nature principñs uenit
nã sepe mortem cogentib causis quã
reformidat uolũtas amplectit᷑. cõtrriqiᵈ
quo solo mortaliũ rerũ durat diuturnitus
cohercet uolũtas/ a deo hec sai caritas nõ
ex ammał motõne sed ex naturali in¬
tencõe procedit dedit enĩ prouidencia cie¬
atis se a rebus hans uel maxinã manẽdi
Confiteor mꝙͣ me nũt indubitato c̾n̾e̾
que dudum mcta uidebãt᷑ ¶Exposicõ.

Expanded text:
uoluntariis animae cognoscentis motibus, sed de naturali intentione tractamus, sicuti est quod acceptas escas sine cogitatione transigimus, quod in somno spiritum ducimus nescientes. Nam ne in animalibus quidem manendi amor ex animae uoluntatibus, uerum ex naturae principiis uenit. Nam saepe mortem cogentibus causis, quam natura reformidat, uoluntas amplectitur, contraque illud quo solo mortalium rerum durat diuturnitas, it, interdum cohercet uoluntas. Adeo haec sui caritas non ex animali motione, sed ex naturali intentione procedit; dedit enim prouidentia creatis a se rebus hanc uel maximam manendi Confiteor, inquam, nunc me indubitato cernere quae dudum incerta uidebantur.
Abbreviated transcription (Latin):
promptissimũ ẽẽ ꝯspicio crebras coat̾uabo
raciones uide enĩ quãta uicioso ⁊ hoñ
pateat infirmitas qui ne ad hoc ꝑuenire
queunt ad quod eos naͣlis ducit ac bene
conpellit intencio. et quid ess si hͦ. tam
hõmines habeat impoten᷑ neq em̃ le¬
uia aut ludicra p̃mia petũt que ꝯsequi
atq obtinere non possunt sed c̾ta ip̃um
rerum sũmã uertiam ꝙ defiuĩt nec in
eo contingit effectꝰ qd̾ so ͫ dies noct¬
q molluĩtui ¶n qua re bonoꝵ uires
eminẽt ¶ Sicut eñĩ eum qui pedibz ince¬
dens ad eum locũ usq ꝑuenire potiiss
su gnibulandi potẽtissimũ ẽẽ cẽseres
ita eũ qui expetendoꝵ finẽ quo nicħ
ultiri ẽ aꝑp̃ħendit potẽtissimũ nccẽ est
ludices ¶ Ex quo fit qd̾ hinc obiacet
ut idem celest᷑ uirib om̃ib uideanuur
esse dest ¶ Cur eñi relicta uirtute uiciã
sectant᷑ iusticia ne bonor ¶ Sed quid
enernaciꝰ ignorancie cecitate an sectã¬
di nouerunt sed tñsuersos ẽõs libido

Expanded text:
promptissimum esse conspicio, crebras coaceruabo rationes; uide enim quanta uitiosorum hominum pateat infirmitas, qui ne ad hoc quidem peruenire queunt ad quod eos naturalis ducit ac paene compellit intentio. Et quid, si hoc tam homines habeat impotentia. Neque enim leuia aut ludicra praemia petunt quae consequi atque obtinere non possunt, sed circa ipsam rerum summam uerticemque deficiunt neeo miseris contingit effectus quod solum dies noctesque moliuntur; in qua re bonorum uires eminent. Sicut enim eum qui pedibus incedens ad eum locum usque peruenire potuisset, sui, ambulandi poten- tissimum esse censeres, ita eum qui expetendorum finem quo nihil ultra est apprehendit, potentissimum necesse est iudices. Ex quo fit quod huic obiacet, ut idem scelesti, idem uiribus omnibus uideantur esse deserti. Cur enim relicta uirtute uitia sectantur? Inscitiane bonorum? Sed quid eneruatius ignorantiae caecitate? An sectanda nouerunt? Sed transuersos eos libido pr
Abbreviated transcription (Latin):
dixeris simplicit̾ uero hominẽ ap
non possi ¶ ita uiciosos malos q
¶ t enĩ quod ordinẽ retinẽt seri
nam Quod uero ab hac defficit eẽ
quod in sua natura situm ⁊ dereli

Expanded text:
mortuum dixeris, simpliciter uero hominem appellare non possis, ita uitiosos malos quEst enim quod ordinem retinet seruatque naturam; quod uero ab hac deficit esse etiam, quod in sua natura situm est, dereli
Abbreviated transcription (Latin):
Dillũ polo phebus:
roseis quadriglo lucem spergẽ ceperi
pallet albentes ebetata uultu flãs
scella p̃mẽtib cũ nemꝰ slatu iey
ae finctib/ Sepe feruentes aquillo
quo uso cõcitat equore rara si cõstet

Expanded text:
o? Cum polo Phoebus roseis quadrigis lucem spargere coeperit, pallet albentes hebetata vultus flammis stella prementibus. Cum nemus flatu Zephyri mare fluctibus, saepe feruentes Aquilo procellas uerso concitat aequore. Rara si constat
Abbreviated transcription (Latin):
Iciiꝯq delicatissimꝰ sensa est et isiad
nutum cũcta suppetant om̃is adu̾sitatis
insolens mĩmis quibuscũ prosterit.
a deo per exiggua sũt que fortũatissimis
beatitudinis sũmã detrahiit ꝙ̃ multos
eẽ qiectas qui sese celo pxnnos arbitiãb.
se de fortune tue reliquiis pars mima
uocas incolentib prĩa est ¶ Expõ.¬

Expanded text:
cuiusque delicatissimus sensus est, et nisi ad nutum cuncta suppetant omnis aduersitatis insolens minimis quibusque prosternitur: adeo perexigua sunt quae fortunatissimis beatitudinis summam detrahunt. Quam multos esse coniectas qui sese caelo proximos arbitrentur si de fortunae tuae reliquiis pars eis muocas, incolentibus patria est. Adeo
Abbreviated transcription (Latin):
mn egd̾ uera niquã
ꝯmenioras o untutũ om̃i nuttrix nec
inficiari possum prosꝑitat᷑ꝭ mee uelocis.¬
simũ cursum Sed hocẽ ꝙ me recoꝵ¬
lentem uehemẽciꝰ coquit nã in om̃i adu̾¬
sitate fortũe infelicissppũ ẽ genꝰ infor¬

Expanded text:
m ego: Vera, inquam, ommemoras, o uirtutum omnium nutrix, nec infitiari possum prosperitatis meae uelocissimum cursum. Sed hoc est quod recolentem uehementius coquit; nam in omni aduersitate fortunae infelicissimum est genus infor
Abbreviated transcription (Latin):
ud ꝙ diuersanm
genciũ mores. inter se atq inftitutã
scordant. Ut quod apud alios laude ꝓ
alios supplicio diggnũ indicet᷑. Quo
ut si quem fame predicaͦ delcãs hn
in płimos ppłos nomẽ pferre mło¬

Expanded text:
d diuersarum gentium mores inter se atque instituta discordant, ut quod apud alios laude apud alios supplicio dignum iudicetur? Quo fit ut si quem famae praedicatio delectat huic in plurimos populos nomen proferre
Abbreviated transcription (Latin):
cãs q om̃n que pueniũt uidet et ex hñs q̃
actidunt que sũs futura metit᷑. motꝰ q
eius rationalis sme uoce sine sõno cũ quid
Mibile spectat cutulꝰ qi diu̾s generis
sme errore ferũt ueridico ssiu et c̾ta nĩciãti¬

Expanded text:
asque omnium quae proueniunt uidet et ex his quae accidunt quae sint futura metitur, motusque eius rationabilis sine uoce, sine sono cum quid sensile spectat circulusque diuersi generis sine errore fertur ueridico sensu et certa nuntiant
Abbreviated transcription (Latin):
regione deu̾ per smi trũ latꝰ usq ad
unã quiipe ut erat em et idiuisam relĩquit
mt̾iorẽ uero scidit sexies ¶ Septemqz imꝑes
orbes sabucatꝰ ess iõ duppli uel t̾pli spar¬
ca orbes qr ip̃is contraria fieri iussit agi¬
tacione ¶ Ex quib septem tres quid̾ pri
uelocitate 2 ͦ: uero et sib ꝙ ip̃is et ad ꝯꝑa ͤ ⁊¬

Expanded text:
ad Unam quippe, ut erat, eam et indiuisam reliquit, interiorem uero scidit sexies septemque impares orbes fabricatus est iuxta dupli et tripli spatia orbesque ipsos contraria ferri iussit agitatione, ex quibus septem tres quidem pari uelocitate, quattuor uero et sibimet ipsis et ad
Abbreviated transcription (Latin):
infenorib diuinis disposicõnib obsequẽs
prouidenciã natuꝵ imꝑtiens eternoꝵ
similitudine pp̃t cogñocionẽ bt̃a dissolubi᷑
rerũ aipoiliatrix es patrona / cuiꝰ in cõ¬
sulendo inciocnãdoq untuło in moribus
hxm̃ĩs apparẽt signa q̃ cultor eximiꝰ dĩ

Expanded text:
iuinis dispositionibus obsequens, prouidentiam natiuis impertiens, aeternorum similitudine propter cognationem beata, dissolubilium rerum auxiliatrix et patrona. Cuius in consulendo ratiocinandoque uirtutis in moribus hominis apparent insignia, qui cultor eximius dei
Abbreviated transcription (Latin):
dei .c. ix . ¶Ita uers temporalia bona
tchitur que mali quoq habere t̾nũtiu
nes mala t̾piter euitentur quib et
uom plerq afficiũtur. ¶ est autem
plurimũ qualis sĩs usꝯ̃ uel earũ rerum
que piospe uel carũ que dicũtur adũse
¶uambori temporelib bonis nec extollit

Expanded text:
i; ista uero temporalia bona tantur, quae mali quoque habere cernuntur; nec mala turpiter euitentur, quibus et boni plerumque adficiuntur. Interest autem plurimum, qualis sit usus uel earum rerum, quae prosperae, uel earum, quae dicuntur aduersae. Nam bonus temporali
Abbreviated transcription (Latin):
c nono ¶ Manet em̃ diss militudo pas
etiam in silitudĩe passionis ¶ Et sequir¬
osiur sub uno egne aurũ rutilat palea
emq uis mores in uono probat purificat
gat malos dampnas exst uastat et¬
tumĩat ¶ uñ in eadem afflictione ma
detestant. atq Uasplemãt᷑ boni autꝭ
tant. et laudantur. Ded quare cum¬

Expanded text:
 ita manet dissimilitudo passorum etiam in similitudinem passionum. Et sicut sub igne aurum rutilat, palea eadem vis irruens bonos probat, purificat, eliquat, malos damnat, vastat, exterminat. Unde in eadem afflictione mali Deum detestantur atque blasphemant, boni autem precantur et laudant. Usque hu
Abbreviated transcription (Latin):
no quid̾ mirit᷑. ꝙ eos male mitos
nis existimãt. quoꝵ quid supplicia
referos a steleribus deterrẽt tũ ip̃os
bus iuehũtur emendãt leta uero
illud eciam disperisari credo qd̾ est
s possit rei familiaris mopia huiꝰ
orbũ proiudeñ tollate pecc̃iue de re⁊¬
edio medet᷑ hic fedatam probris
scĩam exspectans es se cũ fortuna
a cõpicãs corritan ꝑtimestit ne
ꝰei iocũdus est usus sit tristis
uissio mutabit ꝙ mores ac dũ
tunã metuis amittere nequiciã
peliquit alios in cladem meritam
pitilut indigne aucta felicitas.¬

Expanded text:
 quod 15 eos male meritos omnes existimant. Quorum quidem supplicia, tum caeteros ab sceleribus deterrent, tum ipsos, quibus invehuntur, emendat: laeta vero illud etiam dispensari credo, quod esbare possit rei familiaris inopia: hujus morbo Providentia collatae pecuniae remedio medetur. Hic foedatam probrism exspectans et se cum fortuna sua comparatis, forsitan pertimescit ne cuius ei iucundus usus est, sit tristis amissio. Mutabit igitur mores ac dum fortunam metuit amittere, nequitiam derelinquit. Alios in cladem meritam praecipitauit indigne acta felicitas
Abbreviated transcription (Latin):
soli culme reges purpura claros intẽte.
septos tristib armis/ Ore toruo ꝯminãtes
Eabie cordis hanelos detrahit si quis
superbis uam teginĩa cultus lamu
intus actas dños ferre cathenas i
libido uersat auidis corda uenenis
gellat ira mentẽ fluctꝰ turbida

Expanded text:
solii culmine reges Purpura claros nitente saeptos tristibus armis Ore toruo comminantes rabie cordis anhelos, Detrahat si quis superbis uani tegmina cultus, Iam uidebit intus artas dominos ferre catenas. Hinc enim libido uersat auidis corda uenenis. Hinc flagellat ira mentem fluctus turbida
Abbreviated transcription (Latin):
Neu ꝙͣ p̃cipiti mersa
ꝓfuige mens ebet Et ꝓp̾a luce re-¬
licta ¶Tendit in ext̾nas weten ebias
Terremo quotiens flatibꝰ aga Cre¬
scit in ĩmẽsũ noxia cura¶ Señtur¬

Expanded text:
Heu, quam praecipiti mersa profundo mens hebet et propria luce relicta tendit in externas ire tenebras terrenis quotiens flatibus aucta crescit in immensum noxia cura! Hic qu
Abbreviated transcription (Latin):
¶as regia quix sustines or̃ati n qui regͭ
ymia/ negare eruditẽ que uorãt unibras
erant illa recentꝭ inter et incessit pissi
de uubiere tardo hano smił et legem
sua lũa donec aũnas exieris ualeꝵ aũt

Expanded text:
 regia coniunx sustinet oranti nec qui regit ima negare, Eurydicenque vocant. Umbras erat illa recentes inter et incessit passu de vulnere tardo. Hanc simul et legem sua lumina, donec Avernas exierit valles: aut
Abbreviated transcription (Latin):
captꝰ carmĩe ianitor que sontes agitant
metu uitrices scelezo dee/ iã meste lat̾mis
madentsnon yxoniũ caput uelox p̃api¬
tas rota et longa siti perditꝰ spus flũa
cantalꝰ uultur satur ess modis nõ trio ͭ
ticñ iecur Taond̾ unicm ͦ arbitei unibꝵ
miserãs ait donemꝰ comitẽ uiro emꝑp̃a
carñe ꝯuigẽ sed lex dona coliceat ¶Iie
dũ tart᷑a liqueris/ tas sit lũa flectere
Quis dec legem amãtib maior lex amor
est sibi heu ꝓpe noctis c̾mĩos orpheus
eruditẽ suã uidit perdidis et occidit. Se᷑¬

Expanded text:
captus carmine ianitor; quae sontes agitant metu ultrices scelerum deae iam maestae lacrimis madent; non Ixionium caput uelox praecipitat rota et longa site perditus spernit flumina Tantalus; uultur dum satur est modis non traxit Tityi iecmiserans ait: Donamus comitem viro Emptam carmine conjugem: Sed lex dona coerceat, Ne, dum Tartara liquerit, Fas sit lumina flectere. Quis legem det amantibus? Major lex amor est sibi. Heu! noctis prope terminos Orpheus Euridicen suam Vidit, perdidit, occidit. Vo
Abbreviated transcription (Latin):
td ad falsa demius:
error absucit. Quoꝵ quid̾ ali suput̃e
bonũ ẽe nichilo indigere credenti otdi
cins asslũat elaborãt aln uero quod ptte
dignissimũ ueneracõe indican adeꝑtis
dumib reuerendi cuub suis eẽ incũtur
¶dnt qui sumũ benũ m suẽmo poĩt
ee cõstituãt ln uel regnare pp̃i bolunb
uel regnãtib adherere conãt at quube
optmi quid daritus uideo hnuel belli
uel pacis artibiã głosi ꝓputare no

Expanded text:
ed ad falsa devius error abducit. Quorum quidem alii summum esse bonum nihilo indigere credentes, ut diis affluant elaborant, alii uero bonum quod sit dignissimum ueneratione iudicantes adeptis honoribus reuerendi ciuibus suis esse nituntur. Sunt qui summum bonum in summa potentia esse constituant; hi uel regnare ipsi uolunt uel regnantibus adhaerere conantur. At quibus optimum quiddam claritas uidetur, hi uel belli uel pacis artibus gloriosum no
Abbreviated transcription (Latin):
sĩ quidꝰ inquit deꝰ ost unde mali
bona u̾o bñ si non ẽ ed fas fuent
id de prĩbus quoq m̾ebant᷑: Memũsti
Ut opinor qũ me dictuꝵ ꝙ factu .e.¬
ue presõns semꝑ ipã dirigebas ¶Ne¬
auidꝰ maiestatis tͥmen in ane albinẽ
delatũ ad cuctũ senatꝯ ordinẽ trĩsfferre
moliret unu̾si ĩnocẽçiã senatꝰ qͣn¬
cũ mei ꝑiculi sẽcuritate defendedm
Ecis me hec. et uera proferre

Expanded text:
s, inquit, 'est, unde mala? Bona uero unde, si non est?' Sed fas fuerit idem de patribus quoque merebamur? Meministi, ut opinor, quoniam me dicturum quid facturumue praesens semper ipsa dirigebas, mecommunis maiestatis crimen in Albinum delatae ad cunctum senatus ordinem transferre moliretur, uniuersi innocentiam senatus quanta mei periculi securitate defenderim. Scis me haec et uera proferre
Abbreviated transcription (Latin):
aui de somportis flo
lus quib lib̾tatem algũor ꝓpasse
romanã quid actinẽt dice̾ quaꝵr
fraus aꝑta patuissẽt si nobis ipõꝵ
cõfessĩone delatoꝵ qd̾ in omĩb ne¬
gociis maxiãs uires hẽs uti licuiss
namq̃ ꝓpare reliqua libertas potest
atq utina possẽt ulla rñdissẽ carm
u̾bo qui cũ agaio cepare g̾ma mui

Expanded text:
am de compositis falso litteris quibus libertatem arguor sperasse Romanam quid attinet dicere? Quarum fraus aperta patuisset, si nobis ipsorum confessione delatorum, quod in omnibus negotiis maximas uires habet, uti licuisset. Nam quae sperari leliqua libertas potest? Atque utinam posset ulla! Respondissem Canii uerbo, qui cum a Gaio Caesare Germanici
Abbreviated transcription (Latin):
omniẽ uerum mortaliũ cupidinem
de nĩ amii ede pellebas et sub tius
oculis sacrilegio locum ee sas non
erat Instillabas enĩ auribus cogi
inhant excellenciã cõponebas ut cõ¬
similẽ deo fat̾es preterea penetralĩ¬
nocens domus honest isimoꝵ cetus aũo¬

Expanded text:
omnem rerum mortalium cupidinem de nostri animi sede pellebas et sub tuis oculis sacrilegio locum esse fas non erat. Instillabas enim auribus cogitin hanc excellentiam componebas ut consimilem deo faceres. Praeterea penetral innocens domus, honestissimorum coetus a