comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
terram. hi sunt qui in corde bono ce op¬
timo audientes uerbum retinent. Et
fructum afferunt in patientia. Ne-¬
mo autem lucernam accendens oꝑit
eam uase aut subtus lectum ponit.
sed supra candelabrum ponit ut in¬
trantes uideant lumen. Non enim
est occultum quod non manifestet᷑
nec absconditum qͦd ñ cognoscatur.
M in palam ueniat. Uidete ergo quo

Expanded text:
terram, hi sunt qui in corde bono et optimo audientes uerbum retinent et fructum adferunt in patientia. nemo autem lucernam accendens operit eam uaso aut subtus lectum ponit, sed supra candelabrum ponit, ut intrantes uideant lumen. non enim est occultum quod non manifestetur, nec absconditum quod non cognoscatur et in palam ueniat. uidete ergo quo
Abbreviated transcription (Latin):
¶ N ota quod om̃is creat᷑a sentit creatorẽ. Itatis¬
ꝯditoris sunt sensibilia. q̃ ap̃ nos s̃ insensibilia.
stagno cibiadis. Sigẽ aũ gt̾s quas post passionẽ i
resurrectionẽ dñs ꝑ p̾dicatores uisitauit. Uñ ge¬
rasia siue gergesi. colonũ eiciens .i. diabolũ a qͦ
pꝰ incolebat᷑. ł aduena appropinquans qͥ pꝰ ionge

Expanded text:
 Nota quod omnis creatura sentit Creatorem. Iconditoris sunt sensibilia, quae apud nos sunt insensibilia. stagno Tiberiadis, significat gentes quas post passionem et resurrectionem Dominus per praedicatores visitavit, unde Gerasa sive Gergesi colonum ejiciens, id est diabolum a quo prius incolebatur vel advena propinquans, qui longe
Abbreviated transcription (Latin):
moyses & helias uisi in maiestate &
dicebant excessum eius. quem com¬
plecurus erat in ihrłm. Petrus uero
& qui cum illo grauati erant sõno.¬
eius ꝙ duos uiros qui stabant cum il.

Expanded text:
Moses et Helias visi in maiestate et dicebant excessum eius quem conpleturus erat in Hierusalem Petrus vero et qui cum illo gravati erant soeius et duo
Abbreviated transcription (Latin):
Centuplum .i. qui carnalia ꝓ dño dimiserit: spũ¬
lia accipiet. q̃ comꝑatione ⁊ m̾ito sui ita erunt.
quasi paruo nũo centenariꝰ comꝑet᷑. Marcꝰ ait.
centies tm̃ nc̃ in tpr̃ h. cum ꝑsecutionib fr̃s &
S.i. ꝯfirmata ꝓmissione ꝗ ad imag̾ dĩ reformandi eẽnt. sieccłiã¬
edificando de calogi mandatis in fistent.

Expanded text:
Centuplum. Id est, qui carnalia pro Domino dimiserit, spiritualia accipiet quae comparatione et merito sui ita erunt, quasi parvo numero centenarius comparetur. Marcus ait: Centies tantum nunc in tempore hoc cum persecutionibus fratres et confirmata promissio, quod ad imaginem Dei reformandi essent, si Ecedificando Decalogi mandatis insisterent.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ad hoc forte iurauit. ut occasionem ꝑaret quam ui¬
deretur facere inuitus quod faciebat spontaneuᷤ.
non enim ħ implesset de aliquo amato ꝙ imple¬
uit de ꝓpħa. qͦd ii añ fecisset. si excusabilit̾ potuis¬
set.

Expanded text:
. Ad hoc forte juravit ut occasionem pararet, qua videretur facere invitus quod faciebat spontaneus. Non enim hoc implesset de aliquo amato, quod implevit de propheta: quod et ante fecisset, si excusabiliter posset.
Abbreviated transcription (Latin):
ne totiꝰ mundi. qr tota
humana natura siml
⁊ semel condita leges di¬
uinas ꝑ inobedientiã
originale singłors qͦ su¬
pradicta gr̃ã relaxat.

Expanded text:
ne totius mundi, quo tota humana natura simul et semel condita, leges divinas per inobedientiam originale singulorum superaddita gratia relaxat.
Abbreviated transcription (Latin):
habitet. ut se illis assimilent. uł qui incarnãtio¬
nẽ uident: pie querunt ostendi s et̾nã mansionẽ.
quom sit aput patrẽ.
¶ Uenite ⁊.ii. Quasi sermonẽ ñ p̾ explicari: s o¬
ꝑe demonstrat᷑. Uenite credendo ⁊ oꝑando. ⁊ in¬
telligetis Ii enite testimonio ioħis alege recedite:

Expanded text:
habitet, ut se illis assimilent. Vel, qui incarnationem vident, pie quaerunt ostendi sibi aeternam mansionem quomodo sit apud Patrem.Quasi sermone non potest explicari, sed opere demonstratur, venite credendo et operando, et intelligetis; venite testimonio Joannis et a lege recedite,
Abbreviated transcription (Latin):
¶Inicium signoꝵ que mor¬
tał mortalib erat daturus:
aqͣm u̾tit in uinũ ⁊ sic̃ iam
immortał discipulis aꝑuit
sensum ut in lege ⁊ ppħis in¬
tellig̾ent xpm̃ ita carnales
¶ Sost ħ. Post iitiũ signoꝵ de
uino subdit aliud indiciũ diui¬
ne maiestatis in eiectione uen¬
dentium de demplo. Typice
filiꝰ dĩ ut humilis descendit
capharnaũ .i. in mundum

Expanded text:
initio signorum quae mortalis mortalibus erat daturus, aquam vertit in vinum, sicut jam immortalis discipulis aperuit sensum, ut in lege et prophetis intelligerent Christum, ita carnales , etc. Post initium signorum de vino, subdit aliud indicium divinae majestatis in ejectione vendentium de templo. Typice. Filius Dei ut humilis, descendit Capharnaum, id est in mundum
Abbreviated transcription (Latin):
¶Nũmos mutuo dant in eccłia qui ñ simu¬
late celestib s aꝑte terrenis seruiunt. hi
om̃s eiciuntur de parte sortis scõꝵ. qui uł
fic̾te bona uł aꝑte mala faciunt. ⁊ funicłi
peccatore mͦ flagellat ad correctionẽ. qͥb in¬
correcti in fine ligabunt᷑ Oues qͦ ⁊ boues
eicit. quia taliũ uitam & doctͥnã ostendit
reꝓbam. es. et m̃sas subũtit. quia in fine
ipie resquas dilex̾ant destruent᷑.¬

Expanded text:
Nummos mutuo dant in Ecclesia, qui non simulate coelestibus, sed aperte terrenis serviunt. Hi omnes ejiciuntur de parte sortis sanctorum, qui vel ficte bona, vel aperte mala faciunt. Et funiculus peccatorum modo flagellat ad correctionem, quibus incorrecti ejicit, quia talium vitam et doctrinam ostendit reprobam. Et mensas subvertit, quia in fine ipsae res quas dilexerunt, destruunt
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Et ascendit. Si ipse qui ded̾
decreta dĩ custodit. docet
ad pascha astendisse semel
pͥmo anno p̾dicationis ñdũ
hic agitur. sedõ cum ad
passionẽ iret ⁊ in utͦq
u̾endentes eiecit de tẽplo.

Expanded text:
 Et ascendit. Si ipse qui dedit decreta Dei, custodit, docet ur ad Pascha ascendisse. Semel primo anno praedicationis, hic agitur. Secundo cum ad passionem iret, et in utroque vendentes ejecit de templo.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Tues si. Priꝰ dicit nom̃ ꝙ ht̃ a parentib. ut sig¬
nificetur mutatio. dũ de symone petrũ facit.
In mutatione aũ notatur uiuacitas mist̾ii. s
nͨ pꝰ nom̃ caret u̾tute. Est enim symon obedi¬
ens. filiꝰ grẽ uł columbe dũ uenit ad iħm seques

Expanded text:
us. Prius dicit nomen ut habet a parentibus, ut significetur mutatio, dum de Simone Petrum dicit. In mutatione autem notatur vivacitas mysterii, sed nec prius nomen caret virtute. Est enim Simon obediens filius gratiae vel columbae, dum venit ad Jesum, sequens
Abbreviated transcription (Latin):
Ut cautꝰ uenatoꝵ multis rõnib u̾itatẽ frĩ as
filiꝰ ioseph qui est de domo dd̃ ut ꝑeũ notet᷑ esse
ex dd̃. nonq ex eo natꝰ. c̃ maria matre eiꝰ qͣm sci¬
ebat ex ppħis uͥginẽ peꝑisse notet᷑ esse ex dauid.
¶ Anazareth. uł dubitando int̾rogat. uł affirmat
ut legis ꝑitꝰ a ciuitate canti noĩs posse esse aliquẽ
bonum uł eximium doctorẽ. uł ipsũ saluatorem.

Expanded text:
Ut cautus venator multis rationibus veritatem fratri astrFilius Joseph, qui est de domo David, ut per eum non quod de eo natus cum Maria matre ejus quam sciebat ex prophetis virginem peperisse notetur esse ex David. hanael. Vel dubitando interrogat vel affirmat ut legisperitus, a civitate tanti nominis posse esse aliquem bonum vel eximium doctorem, vel summum Salvatorem.
Abbreviated transcription (Latin):
uiro stulto qui edificauit oorum¬
suam suꝑra harenam. et descendit
pluuia. et uenerunt flumina. et
flauerunt uenti. et irruerunt in
domum illam. et cecidit. ⁊ fuit ru¬
ina eius magna. Et factum est cũ

Expanded text:
iro stulto qui aedificavit domumuam super arenam. Et descendit pluvia, et venerunt flumina, et flaverunt venti, et irruerunt in domum illam, et cecidit, et fuina ejus magna. Et factum est cum
Abbreviated transcription (Latin):
me sequatur. & ubi sum ego: il¬
licͦ minister meus erit. Siquis mͥ
ministrauerit honorificabit eũ
pater meus. Nunc anima me a
turbata est: quid dicam: Pater
saluifica me ex hora hac. Sed
ꝓptẽa ueni in horam hanc. pa¬
ter clarifica tuum nomen.Ne¬
nit ergo uox de celo et clarifi¬
caui: et itm̃ clarificaᷝ . Curba gͦ
¶Nunc aia mea predicta passione.⁊ ad eam suipo¬
sita exgitatione: quasi data uoce fortitudinis sue
In patrẽ qui saluat. eiꝰ uoluntatẽ. mee p̃pono.

Expanded text:
me sequatur et ubi sum ego illic et minister meus erit si quis mihi ministraverit honorificabit eum Pater meus nunc anima mea turbata est et quid dicam Pater salvifica me ex hora hac sed propterea veni in horam hanc Pater clarifica tuum nomen venit ergo vox de caelo et clarificavi hac hora. Praedicta passione, et ad eam supposita exhortatione, quasi data voce fortitudinis suaeIn Patrem qui salvat, cujus voluntatem meae praepono,
Abbreviated transcription (Latin):
Uł qui amat in hacuita: ꝑdit in futo. qd̾ mag̃
ꝯgruit. Uñ ⁊ subdit Qui odit aĩam .s. in ħmũ¬
do. Non amat s odit aĩam in hoc mundo: qͥ
diligendo dm̃ potiꝰ qͣm in eum peccet: eligit
occidi.

Expanded text:
 Qui amat in hac vita, perdit in futuro quod magis congruit, unde subdit: Qui odit animam, etc. Non amat, sed odit animam in hoc mundo, qui diligendo Deum, potius quam in eum peccet eligit occidi.
Abbreviated transcription (Latin):
¶De iudĩs erant. qui clamabant bene
catio de istis uolentib uidẽ. s oecasionem
hoꝵs annuntiat uentures̃ plenitudinem
gñtium eo in ceł głificatio. s hanc altitu¬
dinem głificationis p̾cedit humilitas pas¬
¶ Se diẽ granum frum̃ti mortificandũ ⁊ multi¬
plicandum. ad quam passionem iam exortans
subdit. Qui amat animam suam. ⁊c̾.
amma. Granum de qua spuał seges debet
surg̃e. cum sint gna multa seminum nulli se

Expanded text:
De Judaeis erant, qui clamabant: Benecatio de istis volentibus videre, sed occasione horum annuntiat venturam plenitudinem gentium eo in coelis glorificato. Sed hanc altitudinem glorificationis praecedit humilitas pasUbi se dicit granum mortificandum et multiplicandum, ad quam passionem jam exhortatus subdit: Qui amat animam suam, etc. anima. Granum, de quo spiritualis seges debet surgere. Cum sint multa grana seminum, nulli se
Abbreviated transcription (Latin):
figit omĩũ redemptorẽ.
sidiatꝰ ÷ diabolo tt uasa
eiꝰ auferret
ta uestis sig̾cat eccłiã to¬
distributam. Tunica sor¬
tita. oĩũ parciũ sig̃cat
unitatẽ. q̃ caritatis um¬

Expanded text:
figit omnium Redemptorem, sidiatus est diabolo, ut vasa ejus auferretta vestis significat Ecclesiam tooncorditer distributam. Tunica sortita, omnium partium significat unitatem, quae charitatis vi
Abbreviated transcription (Latin):
N.q uidĩ uocabulum xͥ & filii łi. auctoritate scͥp¬
ture s̃ traditum irrideant. Milites uͦ scͥpt᷑arum
tes. ħ aceto milites potant dnm̃. qͦm illoꝵs sug¬
gestione morti dͣount.
Titulꝰ qui xpm̃ regem testatur non infra s supͣ
crucem ponr̃ quia licet in cruce hominis infir¬
mitate delebat: suꝑ crucem tñregis maiestate
cem non ꝑdidit. s corroborauit imꝑium.

Expanded text:
i vocabulum Christi et Filii Dei auctoritate Scripturae sibi traditum irrident. Milites vero Scripturarum tes. Hoc aceto milites potant Dominum, quem illorum suggestione morti tradunt.Titulus qui Christum regem testatur, non infra, sed supra crucem ponitur, quia licet in cruce hominis infirmitate dolebat, super crucem tamen regis majestate cem non perdidit, sed corroboravit imperium.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ hemo scit. Inquib dam codicib additu. neq filiꝰ qͥ
quidẽ omĩa soit cum patre s non facit hoĩes scire.
sit᷑ & apłs ait in eo eẽ s absconditos thesauros sapĩe
incerti de aduentu iudicis. ut sic cotidie uiuamꝰ
quasi in alia die iudicandi sinꝰ: neq electi angłi quẽ

Expanded text:
neque Filius. Qui quidem omnia scit cum Patre, sed non facit homines scire, sicut Apostolus ait: In eo esse absconditos thesauros sapientincerti de adventu judicis, ut sic quotidie vivamus quasi in alia die judicandi simus. Neque electi angeli que
Abbreviated transcription (Latin):
¶a sumis .c. nequis putaret a iiii plagis t̾re.⁊ non
a cunctis finib eiꝰ simul.⁊ medit̾raneis regiõib e¬
lectos eẽ congregandos: subd̃. a summo t̾re usq ad
sũmũ celi .i. ab ext̾mis t̾re sinib ꝑ directum usq
ad ultimos t̾minos eiꝰ. u longe aspicientib celit̾¬
re uidet᷑ insidere.
enim tand̃ ablata ꝑfidia omĩs isrł saliuis fuc:¬

Expanded text:
um. Ne quis putaret a quatuor plagis terrae, et non a cunctis finibus ejus, simul et mediterraneis regionibus electos esse congregandos, subditur: A summo terrae usque ad summum coeli, id est, ab extremis terrae finibus per directum usque ad ultimos fines ejus, ubi longe a spectantibus ciae videtur insidere. enim tandem ablata perfidia Israel omnis salvus f
Abbreviated transcription (Latin):
aĩmum. MMagnꝰ saẽdos le¬
pram uidebat in cordib ui¬
dõꝵ. i peiores ostendit illo
lepso cui purgato uissit se of¬
ferre sac̾doti. s hos sũmus
sacerdos repudiati ne alios qͦ
eoꝵ lepra contaminet.

Expanded text:
. Magnus sacerdos lepram videbat in cordibus Judaeorum, et pejores ostendit illo leproso cui purgato jussit se offerre sacerdoti. Sed hos summus sacerdos repudiat ne alios quoque eorum lepra contaminet.
Abbreviated transcription (Latin):
licta dimit̾e. Ex uob̾ intelligite quid ꝑ aliticꝰ oseqͣtur.
s qr spũalẽ grãm ñ cognoscitis nec creditis. ꝙ int̾iꝰ fa¬
ctum ẽ ꝓbet᷑ signo usibili ꝙ ñ minoris ꝯstet eẽ ꝑ oten¬
tie. ut in filio hominis latentem cognoscatis potentiã
maiestatis. qͣ pot̾ peccã dimitt̾e̾ ut deus.

Expanded text:
licta dimittere. Ex vobis intelligite quid paralyticus consequatur. Sed quia spiritualem gratiam non cognoscitis, nec creditis quod interius factum est, probetur signo visibili quod non minoris constet esse potentiae, ut in Filio hominis latentem cognoscatis potentiam majestatis qua potest peccata dimittere ut Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit illi omĩa regna orbi̾terre in¬
momento temꝑis & ait ei. Cibi dabo¬
potestatem hanc uniuersam ꝙ glo¬
riam illoꝵ quia michi. tradita sunt
& cui uolo do illa. Tu ergo si adoraue¬

Expanded text:
orbis terrae inmomento temporis et ait ei: tibi dabpotestatem hanc uniuersam et gloriam illorum, quia mihi tradita sunt, et cui uolo do illa. tu ergo si adoraue
Abbreviated transcription (Latin):
de arrogantia dicit ñ ꝙ totꝰ
s obnoxia tñ insidiis diabo¬
li Nec idõ mala ordinatio
potestatum. quia malo st̃
obnꝰxie potestates. ¶ Carce

Expanded text:
de arrogantia dicit, non quod sed obnoxia tamen insidiis diaboli. Nec ideo mala ordinatio potestatum, quia malo sunt obnoxiae potestates. VE
Abbreviated transcription (Latin):
dignitas seli diabolice subiaceat pocestati. ad usũ fra¬
gilis.⁊ inanis ad fructum. Nota aũ quia omĩs poces
ꝑmisit ordinauit nec potestas mala. s his qͥmale u¬
titur potestate qui ambit.¬
¶Dicens diabolꝰ saluatori. si ꝓcidens adorau̾s me. eotͣ¬
rio audit ꝙ ipse magis ad orare eũ debeat dñm ⁊ dm̃¬

Expanded text:
dignitas saecularis diabolicae subjaceat potestati: ad usum fragilis, et inanis ad fructum. 29. Sed quomodo hic permisit ordinauit nec potestas mala, sed is qui male utitur potestate. deniDicens diabolus Salvatori: Si procidens adoraveris me, econtrario audit, quod ipse magis adorare eum debeat, Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
ret. sic explorat ut temptet: dñs econtͣ sic fallit
ut uincat. sic uncit ut fallat. si enĩ conu̾t̾et na¬
¶Trib modis fit temptatio.
suggestione. delectatione
consensu. xpc̃ aũ suggestio
nerat. ut sua temptatio¬
ne nr̃as uinc̾e̾t. sicut sua
morte nr̃ãm tulit.
¶ Scriptum. doecȩ magis doc¬
trina qͣm miracłis pugna¬
re. humilitate qͣm pot en¬
tia nicħ ꝓ diaboli arbitͥo. nec
declarande uͥtutis consid̾atio¬
ne faciendũ.

Expanded text:
ret, sic explorat ut temtet. contra dominus sic fallit, ut uincat, sic adhuc uincit, ut fallat. nam si conuertisset naTribus modis tentatio fit: suggestione, delectatione, consensu. Christus autem suggestionnerat ut sua tentatione nostras vinceret, sicut sua morte nostra tulit  Scriptum est. Docet magis doctrina quam miraculis pugnare, humilitati quam potentia, nihil pro diaboli arbitrio, nec declarandae virtutis consideratione faciendum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Uos aũ. f.i.s.l. ad hoc enim in templo erant. ut¬
non dantes corprãłr ꝑsequerent᷑. uł dantes spũ ałr
nec arent. Templũ et domꝰ dĩ mens ẽ mens & con¬
scientia fidelium. que si in lesione ꝑximi ꝑu̾sasco¬
gita. tiones ꝓfert quasi in spelunca latͦnes resi

Expanded text:
 Vos autem fecistis. Ad hoc enim in templo erant, utnon dantes corporaliter persequerentur, vel dantes spiritualiter necarent. Templum et domus Dei mens est et conscientia fidelium, quae in laesione proximi perversas cogitatio
Abbreviated transcription (Latin):
in templo docebat noctib
exiens in monte oliueti mo¬
rabat᷑. sic̃ luc̃ ait. Docendo
enĩ increduł officiũ correc¬
tionis sedulꝰ impendebat.
manendo ap̃ fideles gram̃
benignitatis ꝓpitiꝰ exibet.¬

Expanded text:
in templo docebat, noctibus exiens in monte Oliveti morabatur, sicut Lucas ait. Docendo enim incredulis officium correctionis sedulus impendebat, manendo apud fideles gratiam benignitatis propitius exhibe
Abbreviated transcription (Latin):
catores ũbum fidĩ cõmittit. qui uocantes cecũ aĩe¬
quiorẽ eẽ & surg̃e. ⁊ ad eũ uenire ꝑcipiunt. cũ
p̃dicando spẽ salutis habe. de uitiors torpore sur¬
gere. atq ad uͥtutũ stadia quib illuminari m̃ean¬
tur accingi iubent. quasi. accedite ad eũ et illumi¬
abiectis mundi curis: expedim̃to m̃tis g̾ssus ad dato¬

Expanded text:
bum fidei committit. Qui vocantes caecum animaequiorem esse et surgere, ad eumque venire, praecipiunt, cum praedicando spem salutis habere, de vitiorum torpore surgere, atque ad virtutum studia quibus illuminari mereatur, accingi jubent quasi dicat: Accedite ad eum et illumiabjectis mundi curis, expedito mentis gressu ad dato
Abbreviated transcription (Latin):
ceps querebat fieri. contͣi¬
cebant multi. pͥmo iudei.
post cõ gentes. ne illumi :¬
pat. ⁊ liuoris s docet maiorem eẽ. qui minor fuerit.⁊
dnm̃ qui seruus sit. fr̃usta gͥ ⁊ illi ad maiora suspi-¬
rant. aut hi suꝑ illoꝵ desid̾io dolent. cũ ad sũmita-¬
tem uͥtutum ñ potentia. s humilitas ducat. sui de-¬
niq ꝓponit exemplũ. ut si dicta paruipend̾ent:
ad oꝑa erubescerent. Nam ⁊ filiꝰ .h.¬

Expanded text:
ceps quaerebat fieri, contradicebant multi, primo Judaei post etiam gentiles, ne illumipat et livoris, sed docet majorem esse qui minor fuerit, et dominum qui servus sit. Frustra igitur, aut illi ad majora suspirant aut hi super desiderio eorum dolent, cum ad summitatem virtutum non potentia sed humilitas ducat. Suis denique proponit exemplum, ut si dicta parvipenderent, ad opera erubescerent. Nam et Filius h
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ. ue soli. Duo edueunt
ebreos de egipto. duo portãt
bocrũ de scã t̾ra. ut semꝑ
ppositi coniungant oꝑi scien¬
tiam: Duo mandata de du¬
tontib abluant᷑. ⁊ abluant.
& duob uectib archam do¬
mini portent. ⁊ int̾ duo che¬
rubin. dnm̃ cognoscant. spĩ
⁊ m̃te psallentes.

Expanded text:
est: Vae soli . Duo educunt Hebraeos de Aegypto, duo portant botrum de sancta terra, ut semper praepositi jungant operi scientiam, duo mandata de dufontibus abluantur et abluant, et duobus vectibus arcam Domini portent, et inter duo cherubim Dominum cognoscant, spiritu et mente psallentes.
Abbreviated transcription (Latin):
ULocłos. In quib oblata seruabant᷑ suoꝵ ne-¬
nessitatib ⁊ aliis indigentib. in quodatur
forma eccłie seruandi necessaria. que iubet᷑
ñ cogitare de crastino. ne ꝓtrenis seruiat.
uł timore inopie iusticiam deserat.

Expanded text:
. In quibus oblata scrutabantur suorum necessitatibus et aliis indigentibus. In quo datur forma Ecclesiae servandi necessaria, quae jubetur non cogitare de crastino, ne pro terrenis serviat, vel timore inopiae justitiam deserat.
Abbreviated transcription (Latin):
dicit ei iħc: eme ea que opus sunt
nobis. ad diem festum: aut ege¬
nis ut aliquid daret. Cum ergo ac¬
cepisset ille bucellam: exiuit ꝰ¬
tinuo: Erat autem nox. Cum ergo
exisset: dicit ih̾s. Nunc clarifica¬
tus est filius hominis: et ds clari¬
ficatus est i eo. Sid̃s clarificatus
est in eo. et d̾s clarificauit eum in
semetipso: & continuo clarificabit
¶Panis tinctio sigc̃ fictionem uide qͥ fictꝰ amic̃
uenit ad cenam. que it cingunt᷑. ñ mundant᷑.

Expanded text:
dicit ei Iesus eme ea quae opus sunt nobis ad diem festum aut egenis ut aliquid daret cum ergo accepisset ille buccellam exivit continuo erat autem nox cum ergo exisset dicit Iesus nunc clarificatus est Filius hominis et Deus clarificatus est in eo si Deus clarificatus est in eo et Deus clarificabit eum in semet ipso et continuo clarificabitintinctio significat fictionem Judae, qui fictus amicus venit ad coenam. Quae enim tinguntur, non mundantur,
Abbreviated transcription (Latin):
¶srã infirmitas in eouẽ
turbata est. non sua po¬
testas. sicut ⁊ u̾e passa. uo¬
luntarie aũ recepit cur¬
bationem. ne desꝑet ser
ex caritate cum in gen
causa ⁊izania atͥtico
aũ messem cogit seꝑa¬

Expanded text:
ra infirmitas in eo turbata est, non sua potestas, sicut et vere passa: voluntarie accipit turbationem, ne desperet seex charitate, cum urgens causa, zizania a tritico ante messem cogit sepa
Abbreviated transcription (Latin):
in atͥo caiphe. adnegand̃ ⁊ blasphemandũ dm̃.
lingͣs ꝑfidoꝵ armabat. Qd̃ii intꝰ in domo pͥnci¬
pis sac̾dotum maligna sinodꝰ g̾ẽbat: hignis int̾
frigora noctis foris accensꝰ cipice demonstra¬
bat. ħ frigore ad horam torpens petrꝰ. qͣi pruniᷤ
ministroꝵ calefieri cupiebat. quia temꝑalis
ꝯmodi solatiũ ꝑfidoꝵ societate q̃rebat. s hanc
infidelitatẽ dnõ respiciente reliquit. ⁊ pꝰ re¬
surrectionẽ in captura pisciũ. cũ prunas poitaᷤ
& piscem suppositũ uidisset. c̃or suũ pͣnis amoris in
cognosc̾e. nͥ ut iste sexꝰ ostendat᷑ in nece dni pec¬
casse. & ꝑ passionem redẽptꝰ: & iõ mulier pͥma
resurrectionis mistĩũ accip̃ .⁊ mandata custod̾.
uͥ uet̾em p̾uaricatioĩs aboleret errorem.

Expanded text:
atrio Caiphae ad negandum et blasphemandum Deum linguas perfidorum armabat. Quod enim intus in domo principis sacerdotum maligna synodus gerebat, hoc ignis inter frigora noctis foris accensus typice demonstrabat. Hoc frigore ad horam torpens Petrus, quasi prunis ministrorum calefieri cupiebat, quia temporalis commodi solatium perfidorum societate quaerebat. Sed hanc infidelitatem Domino respiciente reliquit et post resurrectionem in captura piscium, cum prunas positas, et piscem superpositum vidisset, cor suum prunis amoris infcognoscere? Nisi ut iste sexus ostendatur in nece Domini peccasse, per passionem redempturus. Et ideo mulier prima resurrectionis mysterium accepit, et mandata custodit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
rant. S. quia illi de nece dnĩ ita agebant. ut quasi innori uiderentur cum ꝑdiscipulumsit traditꝰ ãtri¬
buno & turbis comp̃hñsus. a p̾side dampnatꝰ. a
romanis crucifixꝰ. a ppliꝰ &̃ barrabas electus: uo¬
lens euglista eos maxime reos eẽ. quoꝵ consilio.
cuncta g̾ebantur. dic̃ eos uenisse ad comp̃hen¬
dendum saluatorem. quisue iussionis potesta
te uenerunt.
urĩs offert manib. ⁊ in nocte quasi latitantem&
ur̃os ocłos declinantem inuestigare ꝑ ꝓditorẽ.
qui cotidie in templo docet. s iõ adu̾sum me
in tenebͥs congregamini. quia potestas ura qͣ
contͣ lucem armamini intenebris ÷¬

Expanded text:
r. Sed quia de Domini nece ita agebant, ut quasi innoxii viderentur, cum per discipulum sit traditus, a tribuno et turbis comprehensus, a praeside damnatus, a Romanis crucifixus, a populis etiam Barabbas electus: volens Lucas eos maxime reos ostendere, quorum consilio cuncta gerebant, dicit eosdem venisse ad comprehendendum Salvate venerunt. orum offert manibus, et in nocte quasi latitantem et vestros oculos declinantem investigare per proditorem, qui quotidie in templo docet. Sed ideo adversum me in tenebris congregamini, quia potestas vestra qua contra lucem armamini, in tenebris
Abbreviated transcription (Latin):
¶Intuitu ꝓuocauit ad lac̾mas. quasi m m̃te ei reducenꝰ.
quotiens negau̾at. ⁊ qd̃ ei p̃dix̾at. nec potuit in te¬
nebis remanere. ꝗ̃ lux mundi respexit.
remedium penitentie. ⁊ nemo aud̾et de sua uirtu¬
te confule.¬
¶ Non u̾icatẽ desid̾ant. s calumpniam parant.
Incelligebant xͫpurum hominem. de dauid nas¬
citurum. Sed̾ h gͦ querunt. ut si dic̾et ego sumxꝰ calũꝑi

Expanded text:
Intuitu provocavit ad lacrymas, quasi in mentem ei reducens quoties negaverat, quod ei praedixerat, nec potuit in tenebris remanere quem lux mundi respexit. remedium poenitentiae, et nemo auderet de sua virtute conf Non veritatem desiderant, sed calumniam parant. Intelligebant Christum purum hominem de David nasciturum. Secundum hoc ergo quaerunt, ut si diceret, Ego sum Chri
Abbreviated transcription (Latin):
Cfactum congruit mutate m̃ti. iam enim cum fu¬
stib. qui qͣmdui cum pace fuit. tnͣquilliꝰ se egit.
¶Suscip̃ añs oscł̾m. ñ qͦ simulare nos doceat. s ut
nec ꝓditorem refurgere uideretur. & plꝰ afficẽt
ꝓditorem cui amoris officia ñ negaret. Uñ dr̃.
Cum bis qui od̾unt pacem .e. p.¬
ablatam pandente. q̃ auris in his qͥ c̃d̾e maluer̃:

Expanded text:
Factum congruit mutatae menti. Jam enim venit cum fustibus qui quandiu cum pace fuit tranquillius se egit.Suscipit Dominus osculum, non quod simulare nos doceat, sed ut nec proditorem refugere videretur, et plus afficeret proditorem, cui amoris officia non negaret. Unde dicitur: Cum his qui oderunt pacem eablatam pandente. Quae auris in his qui credere maluerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
iħe captꝰ & ligatꝰ. Qͥdni erra¬
uit hostiaria udoꝵ. Eua ma¬
le indux̃. adam. petr̃ male
intͦduxit femina.
⁊̃ qui cum sit. negat se esse
xauum. ⁊ ita impletͣ quod
dicit dñs cu me negabis.

Expanded text:
 captus et ligatus. Quid nisi erra ostiaria Judaeorum? Eva male induxit Adam, Petrum male introduxit femina. , sed etiam qui cum sit, negat se esse Christianum, et ita impletur quod dicit Dominus: Tu me negabis.
Abbreviated transcription (Latin):
dupliᷤ cogitationibꝰ ac si eneruatis m̃bͥs offendit᷑. Quẽ
portant .iiiͦi. quas supͣ diximꝰ uͥtutes. ad tegulas di¬
uinitatis. ⁊ sapientie. u domo carnis xͥ patefactas.
Cui uice mun̾is dr̃. Portare carnẽ que se portabat.
ut ꝑ aliam uiã cũ magis in suã regionem redeat.¬

Expanded text:
duplis cogitationibus, ac si enervatus membris, offendit: quem portant quatuor, quas supra diximus virtutes, ad tegulas divinitatis, et sapientiae, in domo carnis Christi patefactas. Cui vice dicitur muneris, portare carnem, quae se portabat: ut per aliam viam, cum magis in suam redeat
Abbreviated transcription (Latin):
SB. Quinq cãsiꝰ affiͥgunt᷑ homines. molestiis carius.
aut pp̃ m̃ita augenda. ut iob. et martires. aut¬
pp̃ humilitatem conseruandam. ut paulꝰ ab
angło sathane. aut obpeocata intelligenda ⁊
corrigenda. Ut maria soror moysi. ⁊ ħ paraliti¬
cus. qui ñ nͥ dimissis peccatis potuit curari. aut

Expanded text:
. Quinque de causis affliguntur homines molestiis carnis: aut propter merita augenda, ut Job: aut ad humilitatem conservandam, ut Paulus ab angelo Satanae: aut ob peccata corrigenda, vel intelligenda, ut Maria soror Moysi, et hic paralyticus, qui nisi dimissis peccatis potuit curari: aut
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uade in .d.t. & languerat g̃baltum domũ re¬
portat. cum anima peccatons remissione curata.
se ad int̾nam sui custodiam cum ipso corꝑe re
capħ ad mare eg̃ditur. quia ñ solum ciues. s ⁊ maris ha¬
bitatores instruit. & fluctiuagos mundi motꝰ. fidĩ firmita
Et cum ꝑt̾riret. Uidit. l.a. ⁊ c̃¬
¶ Marcꝰ ⁊ lucas uerecundie causa & honore eugłiste no¬
men uulgatum non ponunt. Ipse scd̃m quod scͥptum ẽ.
iustꝰ in pͥmis accusator sui est. matheum se et publicanũ
nominat: Ut ostendat nullum conu̾sum deb̾e de salu
tu possit sequi: omĩa relinquit sic̃ matheus. qui ñ solum

Expanded text:
tuam. Qui languerat, grabatum domum reportat, cum anima peccatorum remissione curata, se ad diuturnam sui custodiam cum ipso corpore refCapharnaum ad mare egreditur, quia non solum cives, sed et maris habitatores instruit, Et cum praeteriret, vidit Levi  Marcus et Lucas verecundiae causa et honore evangelistae nomen vulgatum non ponunt. Ipse secundum hoc quod scriptum est: Justus in primis accusator est sui ; Matthaeum se et publicanum nominat: ut ostendat nullum conversum debere de saltu possit sequi, omnia relinquit, etc., usque ad m
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃i fides ꝓpͥa. ubitantum ualuit aliena. ut homo
int̾ius. ⁊ exteriꝰ sanatꝰ repente exurgeret alioꝵq
m̾itis sua ei relaxarentur errata.
¶Mira humilitas. despectum ab omĩb. dissolutũ
totis artubꝰ. filium uocat. aut certe iõ quia re¬
mittuntur ei peccata.

Expanded text:
Deum fides propria, ubi tantum valuit aliena: ut homo interius et exterius sanatus repente exsurgeret, aliorumque meritis sua ei relaxarentur errata. Fili. Mira humilitas, despectum ab omnibus, dissolutum totis artubus, filium vocat. Aut certe ideo, quia dimittuntur ei peccata.
Abbreviated transcription (Latin):
dicta scire. ⁊ in se dispon̾e. disciplinam in se legis legis¬
cognoscere. & diuinã de dnĩ incarnatione intelligẽ
naturam. Qui seminat post matheum. qui fremit ut
leo. qui uolat ut aquila. qui discit ut homo. qui ĩmo¬
lat ut sac̾dos. qui irrigat ut flum̃. qui floreseit ut ager.
qui feruet ut uinum. xpc̃ enim de quo loqr̃. hõ nas¬
cendo uitulꝰ moriendo. leo resurgendo aquila ⁊ ascen¬
dendo.

Expanded text:
disponere, et disciplinam in se legis cognoscere, et divinam in carne Domini intelligere naturam. Qui seminat post Matthaeum; qui fremit, ut leo; qui volat, ut aquila; qui dicit, ut homo; qui immolat, ut sacerdos; qui irrigat, ut flumen; qui florescit, ut ager; qui fervet, ut vinum: Christus etenim de quo loquitur, homo nascendo, vitulus moriendo, leo surgendo, aquila est ascendendo.
Abbreviated transcription (Latin):
Spc̃ uͥtutis instigationes fortit̾ retundit. Sp̃e scĩe ob
manã fragilitatem clem̃t̾ indulget. Sp̃c timoris
replet. Sapĩa domũ edificat intellectꝰ gub̃nacła in¬
uenit. consilium bona discreta fac̃. Uirtꝰ in paci¬
entia aĩam possidet. Scĩa diuitie fidĩ ⁊ salutis ad¬
quirunt᷑. Pietate ꝓsꝑitas p̾sentis uite ⁊ future osi

Expanded text:
itus virtutis instigationes fortiter retundit. Spiritus scienmanam fragilitatem clementer indulget. Spiritus timoreplet. Sapientia domum aedificat: intellectus gubernacula invenit: consilium bona discreta facit: virtus in patientia animam possidet: scientia divitiae fidei et salutis acquiruntur. Pietate prosperitas p
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quisi sibi uult ħ questio cum hoc sciant om̃s ꝑiti in le¬
ge: S diu̾se in exordo. & leuitico. ⁊ de ut̾ononno ordi¬
nant᷑ mandata. De his enim duob ub̃ibꝰ suꝑ pecto¬
ra sponse leuatis nr̃a alitur infantia.
sed uiuentium. Uosergo multum erratis.
ne illis responderit. interrogauit iħm

Expanded text:
Quid sibi vult haec quaestio, cum hoc sciant omnes periti in lege? Sed diverse in Exodo et Levitico et Deuteronomio ordinantur mandata. De his enim duobus uberibus super pectora sponsae levatis alitur nostra infantia. sed vivorum. Vos ergo multum erratis. ne illis responderit, interrogavit eum
Abbreviated transcription (Latin):
atoris. ignorationẽ eẽ ñ dispen¬
sationem ex ħ loco discart.
qd potuit scire cuiꝰ ima¬
ga eẽt. s int̾rogat. ut ad
sermonem eoꝵs compe¬
tñt᷑ respondeat.

Expanded text:
atoris ignorationem esse, non dispensationem, ex hoc loco discant, quod potuit scire cujus imago esset. Sed interrogat, ut ad sermonem eorum competenter respondeat.
Abbreviated transcription (Latin):
co idiomati. latina consue¬
tudo non respondet. Nube
uiri duc̾e. s hos simplicit̾
dictum intelligamꝰ. neq
nubent uiri neq nubent᷑¬

Expanded text:
co idiomati Latina consuetudo non respondet: nubere viri ducere. Sed nos simpiliciter dictum intelligamus, neque nubent viri, neq
Abbreviated transcription (Latin):
cipiat fr̃ eius uxorem ipsius. & resusci¬
tet semen frĩ suo. Septem gͦ fratres erãt.
& primus accepit uxorem. & mortuus
est non relicto semine. Et scd̾s accepit
eam. & mortuus est.et nec iste re¬
liquit semen. Et tercius similiter.
Et acceꝑunt eam similiter septem.
& non reliquerunt semen. Nouissima
omĩum defuncta est & mulier. In re-¬
surrectione ergo cum refurrexerut.
cuius de hiserit uxor: Seꝑtemenim
habuerunt uxorem. Et respondens
iħe. ait illis. Nonne ideo erratis. ñ soi
entes scͥpturas neq uirtutem dĩ: Cum¬
enim a mortuis resurrȩxerint. neq
nubent. neq nubentur. sed sunt sic̃¬

Expanded text:
cipiat frater ejus uxorem ipsius, et resuscitet semen fratri suo. Septem ergo fratres erant, et primus accepit uxorem, et mortuus est non relicto semine: et secundus accepit eam, et mortuus est, et nec iste reliquit semen, et tertius similiter. Et acceperunt eam similiter septem, et non reliquerunt semen. Novissima autem omnium defuncta est et mulier: in resurrectione ergo cum resurrexerint, cujus de his erit uxor? Septem enim habuerunt eam uxorem. Et respondens Jesus, ait illis: Nonne ideo erratis, non entes scripturas neque virtutem Dei? Cuenim a mortuis resurrexerint, neque nubent, neque nubentur: sed sunt sic
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ filium di fit animarũ resurrõ. ꝑ ũbũ fac¬
Tum in carne filium hominis fit resurrõ corꝑm̃.¬
¶ Sic̃ supͣ ẽ auctor de resurrectione m̃tis in ui¬
tam et̾nam. ita etiam ħ auctor de resurrec¬
tione carnis. Alit̾ nemo ẽdet.¬

Expanded text:
 Filium Dei fit animarum resurrectio. Per Verbum factum in carne filium hominis, fit corporum Sicut supra auctor de resurrectione mentis in vitam aeternam, ita etiam hic est auctor de resurrectione carnis, aliter nemo cre
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Dicto de identitate eẽntie sue cum patre:
ex qua uiuunt ñ corꝑa que ñ sentiunt.s aĩe
rõnales medie int̾dm̃ ⁊ corꝑa. Dicto etiam de
minoritate humanitatis in qua .s. morit᷑. i re¬
surgit. ⁊ suscitat corꝑa. ⁊ uidicat. supponit
de cestimoniis suis. que ñ indiget hr̃e ab
homine. quia ht̃ ab oꝑib que pat̾ dedit.¬
ge amicos dõ: possunt confutare mimic os.

Expanded text:
 Dico de identitate essentiae suae cum Patre, ex qua vivunt non corpora quae non sentiunt, sed animae rationales mediae inter Deum et corpora: dicto etiam de minoritate humanitatis, in qua scilicet moritur, resurgit, suscitat corpora et judicat: supponit de testimoniis suis quae non indiget habere ab homine, quia habet ab operibus quae Pater dedit etgere animas Deo, possunt tamen confutare inimicos.
Abbreviated transcription (Latin):
conuocatis principib sac̾dotum ⁊ ma¬
gistratib & plebe: dix̃ ad illos. Optuli¬
sti michi hunc hominẽ. quasi aũten¬
tem ppłm: & ecce s Doram uob int̾roganꝰ.
nullam causam inueni in homine
isto. ex bis in quib eum accusatis. S¬

Expanded text:
conuocatis principibus sacerdotum et magistratibus et plebe dixit ad illos: optulistis mihi hunc hominem quasi auertentem populum, et ecce coram uobis interrogans nullam causam inueni in homine isto ex his, in quibus eum accusastis.
Abbreviated transcription (Latin):
Coũ ex p̃cepto moysi tino sa¬
c̾dote decedente unꝰ succe¬
tũ ÷ ut ucissim ministran¬
tes ꝑ octonos dies a salbato
usq ad salbm cpr̃ uicis sue
singłi castimonie student.
nec int̾e̾a domũ tang̾e̾nt.

Expanded text:
Cum ex praecepto Moysi uno sacerdote decedente, unus succetum est ut vicissim ministrantes per octonos dies, a Sabbato usque ad Sabbatum tempore vicis suae, singuli castimoniae studerent, nec interea domum suam tangerent.
Abbreviated transcription (Latin):
altabit᷑. N erbrm impletio¬
nis sac scͥpt᷑a in bonoꝵ cantũ
ortu uł obitu. uł actu ponere
consueuit. quoꝵ uitã pleni¬
tudinem ꝑfectioãs hr̃e signi¬
rie ut pareret. Impleuit sa¬
lomon edificare domum.de-¬
functus ÷ abraham plenus
dierum. cum uenit plenitu.¬
do temporis misit ds filĩ: s.
s contͣ dies impioꝵ manes.⁊¬

Expanded text:
lium. Verbum impletionis sancta scriptura in bonorum tantum ortu, vel obitu, vel actu ponere consuevit, quarum vitam plenitudinem perfectionis habere signiriae ut pareret implevit Salomon aedificare domum , defunctus est Abraham plenus dierum , cum venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum . At contra dies impiorum inanes
Abbreviated transcription (Latin):
¶Per circuncisionem: re¬
surrectio diĩ figuratur qr
⁊ octaua die .i. post sabb̃m
facta est ⁊ sicut illa a rea¬
tu mortis absoluere solebat.
sic ista immortalis uite na-¬
tiuitatem. ⁊ in auctore nr̃o
exbibuit ⁊ in nob sꝑandã
monstrauit.
mine pueri. significant il¬
los qui cestimonio legis in¬
tendunt astruere grãmfi¬
dei.
us eiꝰ sublimior fit. ut illã imagiẽ splendido bonoꝵ colere factoꝵ. ⁊ qͣdã emulatione

Expanded text:
Per circumcisionem resurrectio Domini figuratur, quia et octava die, id est post sabbatum, facta est. Et sicut illa a reatu mortis absolvere solebat, sic ista immortalis vitae nativitatem, et in auctore nostro exhibuit, et in nobis monstravit mine pueri, significant illos qui testimonio legis intendunt astruere gratiam fidei.e sublimior fit, ut illam imaginem splendido bonorum colore factorum et quadam aemulatione
Abbreviated transcription (Latin):
IIħs nascit᷑ sc̃s: qͥ conditionẽ nat̾e corruptibilis
uinc̾et. & cõmixtione copule carnalis conceptꝰ ñ
uͥgo concipit. supͣ morẽ humane consuetudiniᷤ
tat᷑ ad fidẽ. s credenti que audierat ãpliora
replicat miracula. ut que dm̃ uͥgo erat parit᷑a.
p̃cursorẽ qͦq d anu sterili nascit᷑m cognoscẽt.
mꝰ. ꝗ ioiada pontifex uxorẽ bũit de tͥbu regali.

Expanded text:
Jesus nascitur sanctus, qui conditionem naturae corruptibilis vinceret, et commistione copulae carnalis conceptus non virgo concepit, supra morem humanae consuetudinis  ad fidem, sed credenti quae audierat ampliora replicat miracula, ut quae Deum virgo erat paritura, praecursorem quoque de anu sterili nasciturum cognosceret. t Joiada pontifex uxorem habuit de tribu regali
Abbreviated transcription (Latin):
NNon de singlaritate m̃iti se
extollit: s sue conditioni̾
⁊ diuine dignatiõis ꝑ oĩa
memor se ancillã illiꝰ eẽ
fatetur. cuiꝰ mat̾ eligit᷑.
⁊ cũ magna deuotione
ꝓmissũ angłi optat ĩpleri.

Expanded text:
Non de singularitate meriti se extollit, sed suae conditionis et divinae cognationis per omnia memor, se ancillam illius esse fatetur, cujus mater eligitur, et cum magna devotione promissionem angeli optat impleri.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Cũ ioħes xp̃o cestimonium ꝑhibens in fide xͥ
baptizans. dicatur filios isrł ad dm̃ conu̾tisse.
petiturꝰ diuisit. hic ad lauacrum salutare qͦ
celum petit᷑ iu̾tit. hic cũ dño ꝯu̾satur interris
ille cum eo manifestat᷑ in gła. ¶ Corda patrũ¬

Expanded text:
Christo testimonium perhibens, in fide Christi baptizans, dicatur filios Israel ad Deum convertisse, petiturus divisit, hic ad lavacrum salutare quo coelum petatur, convertit. Hic cum Domino versatur in terris, ille cum eo manifestatur in gloria. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
uisio ⁊ allocutio ꝓ signo
suffic̾e debuerat. unde
m̾itam diffidentie tacen¬
dopenam luit. cui eadẽ¬
taciturnitas. ⁊ signũ fidĩ¬

Expanded text:
visio vel allocutio pro signo sufficere debuerat. Unde meritam diffidentiae tacendo poenam luit, cui taciturnitas eadem et signum fid
Abbreviated transcription (Latin):
IIlli enim dignierant audire mysti̾a ĩ intimo penecͣli
sapiẽ. qͥ remotis eogitationum tumultib. in solitudine
uͥtutũ ꝑmanebant. Sapiã ÷ enim in temꝑe octi.
tr̾a. uł in agro.i. in corde suo. ħ
homo est sensꝰ nr̃ ⁊ aĩus. qͥ fouenᷤ
gͣnum p̾dicationis. humore fidĩ
facit pullulare in agͦ pectoris
sui.

Expanded text:
i. Illi enim digni erant audire mysteria in intimo penetrali sapientiae, qui, remotis cogitationum tumultibus, in solitudine virtutum permanebant. Sapientia enim est in tempore otii terra, vel in agro, id est in corde suo. Hic homo est sensus noster et animus, qui fovens granum praedicationis humore fidei facit pullulare in agro pectoris sui.
Abbreviated transcription (Latin):
cum sero esset factum: transeamuᷤ
contra. & dimitentes turbam. assu¬
munt eum ita ut erat in naui et alie
naues erant cum illo. Et facta est pro¬
cella magna uenti. et fluctus mittebat
in nauim. ita ut impleretur naus.¬
Et erat ipse in pupꝑi suꝑ ceruieal

Expanded text:
cum sero esset factum: Transeamus contra. Et dimittentes turbam, assumunt eum ita ut erat in navi, et aliae naves erant cum illo. Et facta est prcella magna venti, et fluctus mittebat in navim, ita ut impleretur navis.Et erat ipse in puppi super cervical
Abbreviated transcription (Latin):
locuste ad fructũ inutiles. ad
usum laboris inerteᷤᷤ ad tac̾tt̃
fugaces. uage saltu. ore stri
sui fructu. sine gͣuitate. sine
uoce sonum querebe ederet.
u̾bum uite ignoraret. hic po¬

Expanded text:
s ad fructum inutiles, ad usum laboris inertes, ad tactum fugaces, vagae saltu, ore stridsui fructu, sine gravitate, sine voce sonum querelae ederet, verbum vitae ignoraret. Hic
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si non uenisse̾. hic exp̾s¬
siꝰ uidos ostñd̾. ad quos
uenit. de quib subno¬
mine mundi. suꝑiꝰ dix¬
erat. ⁊ quia ad ẽosue¬
int hic inexcusabiles
de omib malis reddit.
se dicunt diligẽ dm̃.
.⁊ tñ nescientes od̾unt
quia qui uol unt ẽẽ ma¬
li. nolunt eẽ u̾itatẽ qua
dampnant᷑. ⁊ sicut odert̃
suam penam: odert̃ iũ¬
tatem que irrogat pe-¬
nã. nescientes eam eẽ
u̾itatẽ ⁊ sioder̾e ueri¬

Expanded text:
 Si non venissem. Hic expressius Judaeos ostendit, ad quos venit, de quibus sub nomine mundi superiora dixerat. Et quia ad eos venit, hic inexcusabiles de omnibus malis ostendit.ei dicunt se diligere Deum et tamen nescientes oderunt, quia qui volunt esse mali nolunt esse veritatem qua damnantur. Et sicut oderunt suam poenam, oderunt veritatem quae irrogat poenam, nescientes eum esse veritatem. Et si oderu
Abbreviated transcription (Latin):
cio non dixi. qd si de passionib dicimꝰ. non
solũmͦ post cenam s ⁊ añ iam ꝓximo pasch.
rat. quia ipse cum eis corꝑ ali p̃sentia ad uoca¬
tꝰ uł consolator erat. s qr iã iturꝰ erat. opus
ẽ ut illum dic̾et uenturum qui confir ma¬
ret eos cont᷑ abicientes.⁊ int̾ficientes.

Expanded text:
c non dixi, etc. Quod si de passionibus accipimus, non solummodo post coenam sed et ante proximum Pascha, rat, quia ipse cum eis corporali praesentia advocatus vel consolator erat; sed quia jam iturus est, opus erat ut illum diceret venturum qui confirmaret eos contra abjicientes et interficientes.
Abbreviated transcription (Latin):
uiride fenum discumbentes. dĩ pascunt᷑ alim̃tis.
qui ꝑstudium continentie calcatis illecebris carniꝰ.
audiendis implendisq u̾b dĩ oꝑam impendunt.
¶Frangit & añ turbas ponenda distribuit discipłiꝰ
patefecit.¬
¶Et statim.c. Exemplũ dat nob̾ ut in bonis que agi¬
mus. humani fauoris retͥbutionem uitemꝰ. ne nos o¬
ꝑatio uirtutum ad concupiscentiam flectat tem¬
ꝑalium. Qd̾ ipse dñs nob̾ infinuans. cum hi qui
uirtutes eiꝰ admirabant᷑ regem eũ fac̾e uellent:
fugit in montem orare. Crucifixorib ꝓmptus oc
blandim̃ta. si arriserint declinanda. Et ne nos si
asfluãt emolliendo decipiant: crebris p̃cib a

Expanded text:
iride fenum discumbentes, Dei pascuntur alimentis, qui per studium abstinentiae, calcatis illecebris carnis, audiendis implendisque verbis Dei operam impendunt.Frangit, et ante turbas ponenda distribuit discipulispatefecitEt statim coegit. Exemplum dat nobis ut in omnibus bonis quae agimus humani favoris retributionem vitemus: ne nos operatio virtutum ad concupiscentiam flectat temporalium. Quod ipse Dominus nobis insinuans, cum hi qui virtutes ejus admirabantur, regem eum facere vellent, fugit in montem orare. Crucifixoribus promptus occblandimenta si arriserint, et ne nos, si affluant, emolliendo decipiant, crebris a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatã digna m̃cede remun̾at. Turbe aũ ñ ium̃tis ñ
uehicuł. s ꝓͥo labore pedum it̾ deserti arripiunt &.
salutis defid̾ium ostñdunt. Rursus ipse excipiendo fa¬
tigatos. docendo inscios. sanando egͦtos. recreando
ieiunos ꝗͣtũ deuotione credentiũ delectet᷑ infinuat.

Expanded text:
probatam digna mercede remunerat. Turbae autem non jumentis, non vehiculis, sed proprio labore pedum iter deserti arripiunt, et salutis desiderium ostendunt. Rursus ipse excipiendo fatigatos, docendo inscios, sanando aegrotos, recreando jejunos, quantum de notione credentium delectetur insinuat.
Abbreviated transcription (Latin):
maris ripã. siue
iordanis nauigio ꝑuenerunt s tͣnsito. aliquo freto uł
stagno. pximos euldem regionis locos adierunt. qͦ¬
⁊̃ pͤdestres indigene ꝑuenire potuerunt.
tes pastorem. et cepit illos docere mul¬
cai se cum iam hora multa fieret acces¬
serunt discipuli eius dicentes. Desertꝰ
est locus hic. et lam hora preteriuit.
dimitte illos. ut euntes in ꝓximas uil¬
las. et uicos. emant. sibi cibos. quos man
duicent. Et respondens ait illis. Date¬
illis manducare. Et dixerunt ei.e
untes emamus denarus ducentis pa¬
nes. et dabimus eis manducare. Et
dicit eis. Quot panes habetis: lte. et
uidete: et cum cognouissent dicunt.

Expanded text:
maris ripam sine Jordanis navigio pervenerunt. Sed transito aliquo freto vel stagno, proximos ejusdem regionis locos adierunt, qam pedestres indigenae pervenire potuerunt. tes pastorem et coepit docere ila et cum iam hora multa fieret accesserunt discipuli eius dicentes desertus est locus hic et iam hora praeterivit dimitte illos ut euntes in proximas villas et vicos emant sibi cibos quducent. Et respondens ait illis: Datevos manducare. Et dixerunt ei: Euntes emamus ducentis denariis panes, et dabimus illis manducare. Et dixit eis: Quot panes habetis? Ite et videte. Et cum cognovissent, dicunt:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uiam u̾itatis aꝑire. ⁊ languidos curare. ⁊ ieui noᷤ
reficiendo ad laudem suꝑne largitatis anima¬
re. que seqñtia eũ fecisse declarant.
¶Alleg̾.xpm̃ deserta gñtium petentẽ multe fide¬
liũ cat̾ue relictis menibꝰ pͥsce conu̾satioĩs. neglecto¬
q uarioꝵ dogmatum p̾sidio segũt᷑. ⁊ cum pͥmum
nẽ t̾ram gła eius.
¶Date ilł .m. ꝓuocat apłos ad fractionem panis. ut illis se
ñ hab̾e testantib magnitudo signi notese̾et. ⁊ insinu¬
ans qr cotidie ꝑeos ieiuna corda nr̃a sunt pascenda.
eũ eoꝵs exemplis uł u̾b ad amanda celestia suscitam᷑.¬
¶Aueg̃. Quinq panes.U. mosaice legis libri. qͥb diui¬
ne et̾nitatis cognitio. mundi creatio. cursaᷤ labentiᷤ

Expanded text:
 viam veritatis aperire, et languidos curare et jejunos reficiendo ad laudem supernae largitatis animare; quae sequentia eum fecisse declarant.m deserta gentium petentem multae. fidelium catervae relictis moenibus priscae conversationis, neglectoque variorum dogmatum praesidio, sequuntur, et cum primum nem terram gloria ejus.Date illis. Provocat apostolos ad fractionem panis, ut illis se non habere testantibus, magnitudino signi notesceret. Et insinuans, quia quotidie per eos jejuna corda sunt pascenda, cum eorum exemplis vel verbis ad amanda coelestia suscitamanes quinque Mosaicae legis libri, quibus divinae aeternitatis cognitio, mundi creatio, procursus saecul
Abbreviated transcription (Latin):
xͦ mortuus serpens dr̃.
quem qui fide intuetur.
libatur. sic̃ in ĩtuitu illiꝰ
in figara ab ignitis ser¬
pentib libabantur. qui
sig̾cant incentiua uicio¬

Expanded text:
 mortuus serpens dicitur, quem qui fide intuetur, liberatur, sicut intuitu illius in figura ab ignitis serpentibus liberantur qui significant incentiva vitio
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Cum aũ. Conuentus adibat ut u̾bis ⁊ signis
płres conuerteret. et quia aliqui solis signis
moti credebant in eum u̾ẽ quidem. s tñ ita ut
possent postea possione e ł scandaliz ari. ⁊ qr
nundum erant renati ex aqua ⁊ spũ scõ. non
eran digni quib se cred̾et iħo et familiarit̾
cohabitar et. Sciebat enĩ quid esset in illis
melius quam ipse homo de se. ħ fides conue-¬
nit cathecumunis qui credunt in iłm. s qr
non sunt renati. non creditur eis communio
corꝑis & sanguinis xͥ. De talib erat nichodemꝰ¬
qui dicit eũ a dõ uenisse ip̃ signa que uid̾ãt.
s ñdum renatꝰ erat os iõ nocte uenit: non di
signa credid̾ant. Nchodemus uictoria ppłi.

Expanded text:
 Cum autem. Conventus adibat, ut verbis et signis plures converteret. Et quia aliqui solis signis moti credebant in eum, vere quidem, sed tamen ita, ut possent postea in passione ejus scandalizari, et quia nondum erant renati ex aqua et spiritu, non erant digni quibus se crederet Jesus, et familiariter cohabitaret. Sciebat enim quid esset in illis, melius quam ipse homo de se. Haec fides convenit catechumenis, qui credunt in eum, sed quia non sunt renati, non creditur eis communio corporis et sanguinis Christi. De talibus erat Nicodem dicit eum a Deo venisse, propter signa quae viderat, sed nondum renatus erat, et ideo nocte venit, non diesigna crediderant. Nicodemus nomine.
Abbreviated transcription (Latin):
rabolam. et dicebat eis. Uobis datũ
est nosse mysterium regnidei: illis aũ¬
qui foris sunt in parabolis omnia fiũt.¬
et audientes audiant et non intelli¬
gant. nequando conuertantur. et dimit

Expanded text:
rabolam. Et dicebat eis: Vobis datum est nosse mysterium regni Dei: illis aui foris sunt, in parabolis omnia fiuntet audientes audiant, et non intell quando convertantur, et dimit