comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uiter castigat᷑ exibet reu̾enciam castiganti. asꝑi¬
tate nimie increpatͥonis. offensus nͨ iacreyat̃o¬
nem recipit nec salutem: Stmeant eqͣmmit̃ ut
iufirmos. qͦs emandare nũ poterint castigatos.¬
Blanda pietate portandi st̃. q increpari ꝓ sua
unfirmitate ñ possunt ꝓ oiũsitate peccat¬
cium. alũ portandi st̃. alii castigandi q

Expanded text:
 exhibet reverentiam castiganti: aspera autem increpatione offensus, nec increpationem recipit, nec salutem. Sustenta aequanimiter, ut infirmos, quos emendare non potueris, castigatos.Blanda pietate portandi sunt qui increpari pro sua infirmitate non possunt. Pro diversitate peccantium, alii portandi, alii ca
Abbreviated transcription (Latin):
ciari cupiditas. Semper auarꝰ eget qͣntoq ma¬
gis adqͥrit. canto ampliꝰ. q̃rit. pleriq potenteᷤᷤ
tanta cupiditatis rabie inflamant᷑. Et de cõ¬
finus suis pauperes exclndunt. Nõ ÷ muirũ ꝙ
moriontes inniferni igindꝰ deputent᷑. qͥ uiuẽ¬
tes flaraara cupiditatis sue maiteme egtia¬
xeruat. qͥ desiderio cupiditatis exestuant.
flatu diauolice raspirafoms utunt᷑. Ense¬
habeara. qͣtũ nc̃citas poscit. ñ tantũ cupi¬
ditas cõcupiscit. Nichil ꝓdest nuditas. cͥ irest

Expanded text:
it cupiditas, semper avarus eget; quantumque magis acquirit, tantum amplius quaerit. Plurimi potentes tanta cupiditatis rabie inflammantur, ut de confinibus suis pauperes excludant. Non est mirum quod morientes in inferni ignibus deportentur, si viventes flammam cupiditatis suae minime exstinxerunt. Qui desiderio cupiditatis aestuant, flatu diabolicae inspirationis uruntur. EUSEhabeamus, quantum necessitas poscit, non quantum cupiditas concupiscit. Nihil prodest ei nuditas cui inest
Abbreviated transcription (Latin):
at᷑. iufidelibꝰ aũt. ip̃a luy tenebrascit. usq
ce inuocas. q̃m o ꝑibꝰ negas. d̾s in bonis
oppbus fidelium catũ consĩderat. oblat̾o¬
nis magintudinem. qͣntũ fidĩ uitatem
Gregorꝰ diẽ. ille ⁊ enĩ uͤ credit. qͥ ecent
operando qd̵ credit. ꝑ diem narq ab q̃¬
potenti ds̃ cognoscimꝰ. Qd aꝓdest si eidem

Expanded text:
atur; infidelibus autem etiam ipsa lux tenebrae fit: usque voce invocas quem operibus negas? Deus in bonis operibus fidelium non tantum considerat oblationis magnitudinem, quantum fide veritatem. GREGORIUS. Ille enim vere credit qui exercet operando quod credit: per fidem namque ab omnipotenti Deo cognosc
Abbreviated transcription (Latin):
creatũ ⁊̃ ñ inebetate. Unũ mod̾ate hocatrͫ
saintas est cceporis ⁊ añe. uiuĩ talͥt ĩ pocat rura ir¬
rigat᷑onem ⁊ iram ⁊ ruiuas. raltas facit. Sic̃.
ignisxbat ferrum dut̃. sic uiũ corda st̃ boꝵ arg¬
uit. Ieronimꝰ oñ. ubicũq saturitas ⁊ eb̾ctas. fu¬
erit. ibi libido dorainat᷑. Religiosus nũqͣm ui¬
mĩ redolet. ti audiat illud. p̃hilosoph dict ⁊̃ ħ si
est osculũ porrigere. s ꝓpinare. Qͥ qͥd meb̾at ⁊

Expanded text:
ate potatum sanitas est corporis et animae . Vinum multum potatum irritationem et iram, et ruinas multas facit . Sicut ignis probat ferrum durum, sic vinum corda arguet . HIERONYMUS. Ubicunque saturitas atque ebrietas fuerit, ibi libido dominatur. Religiosus nunquam vino redoleat, ne audiat illud Philosophi: Hoc non est osculum porrigere, sed propinare. Quidquid inebriat, et
Abbreviated transcription (Latin):
nencia dõ ꝓximũ facit. ubi ista manser it ĩbi ⁊ c̾s
manet. Menis per occłos capit᷑. castitas horins un
ad celos iungit. Castitas: ad celum hominem ꝑt snit¬
sesarius dix̃. Nichil ꝓdest eͥgintatem iutegritatẽq
corporis custodire. si occłoꝵ ꝯcupiscencias noluerit
euitaare. longua castitas: post pot̃m Imicat᷑x est
uirginitatis. Non eciam cartus integritas seruat᷑
Ubi ania sr bie tumore corruntipit᷑. Uͥgntas in
corpore nchil ꝓoerit. Si caritas ⁊ humilitas a corde
disscessertt. Melior est erũ humtt coniugalitas.

Expanded text:
nis Deo proximum facit: ubi ista manserit, ibi et Deus manet. Mors enim per oculos capitur. Castitas hominem ad coelos conjungit. Castitas hominem ad ginitatem et integritatem corporis custodire, si coelorum concupiscentias nolunt curare. Longa castitas post peccatum, imitatrix est virginitatis. Non enim carnis integritas servatur, ubi animus superbiae tumore corrumpitur. Virginitas in corpore nihil proderit, si charitas aut humilitas a corde discesserit. Melior est
Abbreviated transcription (Latin):
bis utunt᷑. qͣnto magis uentrem corr ĩpũt
tarto anpliꝰ seusum obrũdunt. Ibitas prũm.
Qremadmodũ e flãma cõburit siluam. Si
iusiones malas extraguit esur ies. Qͥ cõtm¬
et uentrẽ suũ muit uicia. Nam qͥ uincit᷑ abes¬
cis augm̃tant uicia. Increm̃tũ eͥ ignis. silia e
increũttũ uentͥs esca młta. lingua młta
maguam extoslit flĩntiam. habũdãcia aĩt
escar̃ iuit̾t desideria mala. flãma minuet᷑
deficiente silua. ⁊ escar̃ indigencia mar scẽca
facit cesideria mala. Desideria esce genuit ĩ obe¬
dienciam. et gustͦ suauis expłit de paradiso
multe esce delectant gille. ⁊ nitͥunt uerr̃¬

Expanded text:
corrumpunt, tanto amplius sensum obtundunt. EX VITIS PATRUM. Quemadmodum enim flamma comburit silvam, sic visiones malas exstinguit esuries. Qui continet ventrem suum, minuet vitia. Nam qui vincitur ab escis, augmentat vitia. Incrementum ignis silva, et incrementum ventris esca multa. Ligna multa magnam extollunt flammam, abundantiae autem escarum nutriunt desideria mala. Flamma minuitur deficiente silva, et escarum indigentia mitescere facit desideria mala. Desiderium escae genuit inobedientiam, et gustus suavis expulit de paradiso. Multae escae delectant gulas, nutriunt
Abbreviated transcription (Latin):
artificio redde decimas. Eum enĩ decimas ã
decimam ũ dederis. tu ad decimam reuocerss
Dabis impio mliti ꝙ ñ uis dacre. sacereoti bñ¬
facere ds semꝑ paratꝰ est. sed homitaĩ malicis
dare noluerit. res alienas unuasit. et quti pau¬
pes inlocis ubi ip̃e hãbitat. illo decimas ñ dãde
mortui fuerunt cantoꝵ hornicidioꝵ reus añ
pauꝑibꝰ delegantem sus usibꝰ reseruauit. Qͥ
gͦ sibi aut p̃rmũ cõparare aut pocõꝵ desidat
⁊ de nouera partibꝰ studiat elimosmã dare

Expanded text:
artificio redde decimas. Cum enim decimas dandecimam non dederis, tu ad decimam revoceris. Dabis impio militi quod non vis dare sacerdoti. Benefacere Deus semper paratus est sed hominum malitia dare noluerit, res alienas invasit. Et quanti pauperes in locis ubi ipse habitat, illo decimam non dante, fame mortui fuerint, tantorum homicidiorum reus ante pauperibus delegatam suis usibus reservavit. Qui ergo sibi aut praemium comparare, aut peccatorum desiderat et de novem partibus studeat eleemosynam dare
Abbreviated transcription (Latin):
Siqͣ÷ p̃sentis cemporis leticia. Sicꝰ ÷
agenda. Et nũqͣri amaritudo seãti¬
tis iud icĩ recedat a memoria. plerũq
erũ hostis callidus m̃tem cũ poc̃o. sup¬
lantat. eũ de runa afflictam respi¬
cit securitas pestifere. Qͥ gͥ m̃te secur᷑¬

Expanded text:
st praesentis temporis laetitia, ita est agenda, ut nunquam amaritudo sequentis judicii recedat a memoria. Plerumque enim hostis callidus mentem cum peccato supplantat: et cum de ruina afflictam respicit, securitatis pestiferae blanditiis sedu
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ĩn xͦ tota m̃te cõfidit: eciam si sĩc hõ la¬
psus mertuus fuerit in pcc̃o: fide fua
uiuit inet̾nũ. cauendũ ÷ eñ uuluꝰ ꝙ dolo¬
re curat᷑. putredo carnis ferro indiget
⁊ auct̃ia. Cathena sordes ⁊ come ñ st̃ dia¬
dematis sagita. s flitꝰ ⁊ lacͥmar̃. Saccus

Expanded text:
o lapsus mortuus fuerit in peccato, fide sua vivet in aeternum. Cavendum est vulnus quod dolore curatur. Putredo carnis ferro indiget et cauterio. Catena, sordes et comae, non sunt diadematis signa, sed fletus et lacrymarum. Saccus
Abbreviated transcription (Latin):
nore Iaceat. qͣi seruus. pͥmordia. cõu̾sor
piandis refouenda st̃ teodis. Nesiab asꝑ¬
ttate incipiant est̾riti ad pͥeres lapsusrẽ¬
ẽtent. Qͥ eñ cg̃uersit sũ lenitate erudit
exaspere pocꝰ qͥta corrigere nouit. Ille eͥ ꝑ

Expanded text:
more jaceat, quasi servus. Primordia conversorum blandis refovenda sunt modis, ne si ab asperitate incipiunt, exterriti ad priores lapsus decurrant. Qui conversum sine lenitate erudit, exasperare potius quam corrigere novit. Ille enim
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ sensus cuus ĩ orõue uigilet. oõ mũdat
esto. ostende ꝯtinenciam cordis. ut amp¬
uorem gr̃am ꝯseqͣrs. Ieromimꝰ dix̃. Sic̃¬
enĩ maliti sñ armis ad bellũ exire ñ ꝯui
ñ expedit. egredientes de ho hospicio ar¬
met or̃o. Regredientes de platea or̃o os¬
currat. Gregorꝰ.d. Qnto gͣuiorit umłtu
cogitat̾onũ carualiũ depͥmim᷑. tanto orõ¬
cũ maubus leuare: est: Qronis nr̃e stu¬
dis c̃ merito boni operis ĩponere. Ciciꝰ ad pcẽ
tit ꝙ ad ueram salutem pertiuet. Nã si
de figit᷑. ⁊ lux amissa reparat᷑. Q
a cerrenis accibꝰ liber soli dõ uacare
meruit: ꝓ delmq̃ntibꝰ ꝓxmuis exorat
ea q̃ persrutari in nosmet ipõs ple¬
cigando penet᷑mꝰ. Isiderꝰ oĩ. or̃o cor¬
tis d̾s intũdit. s orantis cor aspicit

Expanded text:
nc sensus tuus in oratione vigilet. Oratio munda esto: ostende conscientiam cordis tui, ut ampliorem gratiam consequaris. HIERONYMUS. Sicut militem sine armis ad bellum exire non conet sine orationibus non expedit. Egredientes de hospitio armet oratio. Regredientibus de platea oratio occurrat. GREGORIUS. Quanto graviori tumultu cogitationum carnalium premimur, tanto orcum manibus levare est orationis nostrae studium cum merito boni operis conjungere. De tit quod ad veram salutem pertinet. Nam si de figitur, lux amissa reparetur. Qui autem terrenis actibus liber soli Deo vacare meruit, pro delinquentibus proximis exoret. Ea quae perscrutari in nobismetipsis pletigando penetramus. ISIDORUS. Oratio cortis Deus intendit, sed orantis cor as
Abbreviated transcription (Latin):
ualde pauci st̃ qͥ tales or̃oues habrãt
et licet in qͥbꝰdam sint. difficile tñ est
ut semꝑ sint. Sic̃ orĩ otibꝰ regnai. na
psalmoꝵ studiis dectem᷑. ꝓsallendi
enĩ utilitas tͥstiaam cordis ꝯsolat᷑.
tantꝰ debet ẽẽ orantis erga dm̃ affectꝰ
ut ñ desperet p̃cibꝰ affectũ. Iuauit̾ aũt
oramꝰ si spei fiduciam ñ habeamꝰ. Q
a p̃ceptis dĩ uertit᷑. qd ĩ orõ ne post̾łat
ñ merebit᷑. Si aũt id ꝙ ds p̃cipit faci¬
maus. Ꝙat̾o in p̃senti tartũ uita ł
remedio pcc̃oꝵ effumdit᷑: psalmoꝵã
decantat᷑o ꝑ petuam dĩ laudem demon
bet tangit᷑ uicio. ⁊ ociens se ad orat̾onẽ
sesudat. qr freq̃nis or̃o uicioꝵ ĩ pugnat̾o¬
nem extinguit. tam ꝑ seuerantt̃ inten¬
dere opertet aĩmũ nr̃m orando atq pł¬
sando. qͦciens ĩportinias desideriori car¬
nalium subiectones q̃ noũis obstrepuit st̃ãlꝰ forti¬

Expanded text:
valde pauci sunt qui tales orationes habeant; et licet in quibusdam sint, difficile est tamen ut semper sint. Sicut orationibus regimur, ita psalmorum studiis delectemur: psallendi enim utilitas tristia corda consolatur. Tantus esse debet orantis erga Deum affectus, ut non desperet precis effectum. Inaniter autem oramus, si spei fiduciam non habemus. Qui a praeceptis Dei avertitur, quod in oratione postulat non merebitur. Si autem id quod pmus. Oratio in praesenti tantum vita pro remedio peccatorum effunditur, psalmorum autem decantatio perpetuam Dei laudem demonsbet tangitur vitio, toties ad orationem se subdat. Quia frequens oratio vitiorum impugnationem exstinguit. Tamen perseveranter intendere oportet animum nostrum orando atque psallendo, quousque importunas desideriorum carnalium suggestiones, quae nostris obstrepunt s
Abbreviated transcription (Latin):
atingere nͥ uetitͥs pͥus edomuerit ĩglinu¬
ietao Sas ilꝰ oũ. Nõ bñ possum᷑ iugilare c̃
dapiuꝰ fuerit uent̃ horaistꝰ. uigiliis stude
coplam ieiunia. Et cunctis oͥtutibꝰ florere
possss. Sic̃ equis st̃ frena s̃ponenda. Ita cor¬
ledunt. Nichil ꝓdest uentrem ab escis rese¬
care: ⁊ aĩama obruere passionabꝰ. calem te
exibe fili. ⁊̃ uolucris ieiunare. Ut c̃ oe a cibis

Expanded text:
s edomaverit ingluviem. BASILIUS. Non bene possumus vigilare, cum dapibus fuerit venter onustus. Vigiliis stude copulare jejunia, ut cunctis virtutibus florere possis. Sicut equis frena sunt imponenda, ita corlaedunt. Nihil prodest ventrem ab escis resecare, et animam obruere passionibus. Talem te exhibe, fili, ut cum volueris jejunare, et cum te a cibis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ pĩie cõpunct᷑onem. s qr raro io fieri
solet mecuend̾ ÷ nĩ dũ ad finem differet᷑
cõuersio separata aũt occupet mors qͣra
sbueniat perutencia. Nõ gͦ in flecibꝰ ñ
in actibus nr̃is. s in dño cõfidam᷑. ¶ͥa
gꝰ et post bautisia inquauimꝰ uitam:
uautiemꝰ lacrimis cõsenciam̃ Inquati

Expanded text:
iae compunctionem. Sed quia raro id fieri solet, metuendum est ne dum ad finem differtur conversio, insperata ante occupet mors quam subveniat poenitentia. Non ergo in fletibus, non in actibus, sed in Domino confidamus. Quia ergo post baptismum inquinamus vitam, baptizemus in lacrymis consci
Abbreviated transcription (Latin):
ne reputet᷑ iusticie. s culpe nr̃e. It̃ dẽ. Sepe
aũt młtos ds ñ exaudit. ad uolũtatem ut
exaudiat ad salutem. aliͥ dr̃. Nõ enĩ cõsiliat
dm̃ multiplex oĩonis sermo. s purissima
euincit instancia. qͥ demoma ꝑ or̃õnem iũ¬
cunt. In libro clem̃tis dẽ. Disiplina nobis ÷

Expanded text:
nae reputetur justitiae et culpae nostrae. Saepe enim multos Deus non exaudit ad voluntatem, ut exaudiat ad salutem. Non enim conciliat Deum multiplex orantis sermo, sed purissima vincit instantia, quia daemonia per orationem vincuntur. EX LIBRO CLEMENTIS. Disciplina nobis est
Abbreviated transcription (Latin):
at. ut tñ alia cõnuitat. adhuc prũam agere
aut ignorat. aut oissimłat. d̾s op̃s laborare
se demĩciat. cũ duras hoĩnĩ pͣuitates portat.
Siqͥs ce de poc̃o formsec correxit. tu cõfitere
int̾iora q̃ ille nescit. seq enĩ pt̃ ẽẽ grã electo¬

Expanded text:
at ut tamen alia committat, adhuc poenitentiam agere aut ignorat, aut dissimulat. Deus omnipotens laborare se denuntiat, cum duras hominum pravitates portat. Si quis te de peccato forinsecus correxerit, tu confitere interius quod ille nescit. Neque enim potest esse gra
Abbreviated transcription (Latin):
cͥ giuttas. q ⁊ in hoc mimdo solitudinẽ scłli ami¬
etit. et ia futuro ecernũ castitatis p̃mium recipit
Qun casti ꝑseuerant et uirgines: angeł dĩ efficis̃tꝰ¬
et eqͣses. sastitas enĩ fructꝰ est suauitatis. Castitas
securitas mentis: sauitas corporis. Qͥgnutas dũt si
labit᷑ nlłatenus roparat᷑. Nam qͣmuis penitudo
uenie fruct̾uni recipiat incerreptbnem. Milla

Expanded text:
sollicitudinem saeculi amittit, et in futuro aeternum castitatis praemium recipit. Qui casti perseverant et virgines, angelis Dei efficiuntur aequales. Castitas fructus suavitatis est Castitas securitas mentis, sanitas corporis. Virginitas si labitur, nullatenus reparatur. Quamvis poenitudo veniae fructus r
Abbreviated transcription (Latin):
Ro est idͥtatem suam hõi abscodere ł
i semet ip̃o de poc̃is ꝓpͥis erubescere. q
illatas sibi cõtumelias cͣnqͥllo aĩo ꝓdĩt
dolorem cordis aperit. ⁊ iuitꝰ q̃ feru¬
et ĩ aĩo facile resistit. uulña e m̃tis
aperta cito exultant. ausa rruis eꝵ¬
at᷑. Si patet uiciũ fit ex magno pusil
lior ÷ enĩ in malis fcĩs pura cõfessio. ꝙͣ
in malis operibꝰ sr̃ba głat᷑o. Ĩ libro cle

Expanded text:
tio est iniquitatem suam homini non abscondere, et in semetipso de peccatis propriis erubescere. Qui illatas sibi contumelias tranquillo animo prodit, dolorem cordis aperit, et virui quod servet in animo, facile resistit. Vulnera enim mentis aperta cito exsultant: clausa, nimis exatur. Si patet vitium, fit ex magno pusillelior enim est in malis factis pura confessio, quam in bonis operibus superba gloriatio. EX LIBRO CLE
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ int̃us feruet eicit᷑. ad salutem reꝑ
it᷑ dolor. Oĩs qͥppe pcc̃or dum culpam suã
intͣ᷑ conscĩam abscõdit intͥsecꝰ latet ⁊¬
in suis penet᷑ bilibꝰ occultat᷑. poc̃ores d̾s
uidet ⁊ sustinet. Resisrentes tolerat
⁊ dampnat. cotidie per enuangłrĩ¬

Expanded text:
rinsecus fuerit ejicitur, ad salutem dolor aperitur. Omnis quippe peccator, dum culpam suam intra conscientiam abscondit, intrinsecus latet, et in suis penetralibus occultat. Peccatores Deus videt et sustinet; resistentes Deus tolerat et damnat: et quotidie per Evangeli
Abbreviated transcription (Latin):
sserit clem̃t̃ nullũ poc̾i uestigiũ ĩ illiꝰ ꝯia
facis. Sed maledc̃onem suꝑ te inducis. sͥ
In cõsolat᷑o uibus dẽ. cantũ enĩ remit¬
titur nobis qͣntũ nos remisserimꝰ cis
qͥ nobis q̃ c̃ malignitate nocuerint
ciͥanus dix̃. qͥsqͥs enĩ illiꝰ q in eũ peccãt
dimittit ignoscendo pccm sñ dubioeli¬
mosinam facit
euuangłio. amen amen dico uob̃.

Expanded text:
lserit, nullum peccati vestigium in illius anima facis, sed maledictionem super te inducis. Sic IN COLLATIONIBUS. Tantum enim remittitur nobis quantum nos remiserimus eis qui nobis quacunque malignitate nocuerunt. CYPRIANUS. Quisquis enim illi qui in eum peccavit dimittit ignoscendo peccatum, sine dubio eleemosynam faciterum: amen amen dico uobis
Abbreviated transcription (Latin):
nob ꝓdest abreunciat̾o corporis sũ abreuri¬
cictꝰona m̃tis. St̃ ñ ulli qͥ cespetis carius desi¬
derũs. cuncta relinq̃re ꝑtͣctant. Si cũ ceci¬
disse eciam alios post boui oyis u̾cia. cõ¬
umnesduett. Sasul sip̃. suilli studeas placere
ĩ uitatua nͥ soli ds̃. Sic e qͥ militant regi
qͥerũ maitant ͥ ͤͦ regi celesti debent
custodire p̃certa celestia. Miles t̾ renust̾re¬

Expanded text:
obis abrenuntiatio corporis sine abrenuntiatione mentis. Sunt nonnulli qui, despectis carnis desideriis, cuncta relinquere pertractant; sed cum cecidisse et alios post boni operis initia conimescunt. BASILIUS. Nulli studeas placere in vita tua, nisi soli Deo. Sicut enim qui militant regi et qui militant regi coelesti, debent custodire praecepta coelestia. Miles terrenus co
Abbreviated transcription (Latin):
Duobꝰ modis or̃o ĩpedit᷑. nͨ imnpetͣre qͥsq unle¬
at postulaita. hoc ⁊̃ si aut malũ adhuc qͥsq
cõmattit. Aut si delĩquenti sibi debita ñ
dimittit. In uitas pẽuni. dẽ. Sic̃ uenenata
antinalia fort̾ores hͣbe ut pigm̃ta explfũt
ita et cogitatoꝵes sordidas or̃o cũ Ieiumo re¬
tales nos añ terapꝰ ĩ er̃õne p̃paremꝰ debem¬

Expanded text:
 modis oratio impeditur, ne impetrare quisque valeat postulata: hoc est, si aut mala quisque adhuc committit, aut si delinquenti sibi debita non dimittit. EX VITIS PATRUM. Sicut venenata animalia fortiores herbae vel pigmenta expellunt, ita et cogitationes sordidas oratio cum jejunio retales nos ante tempus in orationem praeparare debem
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Nam qͥ repletꝰ est: sompnũ infert guis¬
sumũ. Sic̃ enĩ flãmam ignis in paleas retu
atura dño. Mensura cõpetens replet uas. os̃
O diruptꝰ ũ dicit sufficit. passiones eciam ⁊ ui¬
cia corporis. si fame ierunioꝵ ac uigilar̃. labo

Expanded text:
cit. Nam qui repletus est, somnum infert gravissimum. Sicut enim flammam ignis in paleas curreadorat Deum. Mensura competens replet vas, venter vero disruptus non dicit: Sufficit. Passiones et vitia corporis nostri, si fame jejuniorum ac vigil
Abbreviated transcription (Latin):
cium reputat᷑. Sũma monachi iurtꝰ ÷ hu¬
militas. Sũrũ uicium sitebia. esto in hu¬
militate fundatꝰ. esto oĩm nouissimꝰ ⁊ istti¬
mus humilitate t exulteris. mmumũ te
fac orauibus. Sulli te p̃ponas. Nulli te syior¬
era deputes. estima ocs sr̃iores ẽs tͥ. qmu¬
is sĩmmis sis humilitatem tene. S uia hum¬
ilitatem si tenueris głosus eris. quaio enĩ
Descende et ascendas. humiliare ut exulter is
ne exaltatꝰ humiliaris. humilitas aũt asũ
et qͥ sibi displicent: dõ placent. esto gͥ par¬
uus in occłis cuis. ut sis magnꝰ ĩ occłis dĩ.
T̃anto enĩ eris ap̃ dm̃ p̃cio sier. qͣtto fueris an

Expanded text:
ium deputabitur. Summa monachi virtus est humilitas. Summum ejus vitium, superbia. Esto in humilitate fundatus, esto omnium novissimus et ultimus. Humilia te ut exalteris, minimum te fac omnibus, nulli te praeponas, nullum te superbiorem reputes. Aestima ois summus sis. Humilitatem tene, quia si humilitatem tenueris, gloriosus eris. Quantum eni gloriae. Descende ut ascendas, humiliare ut exalteris, ne exaltatus humilieris. Humilitas autem et qui sibi displicent, Deo placent. Esto igitur parvus in oculis tuis, ut sis magnus in oculis Dei. Tanto enim eris apud Deum pretiosior, quanto fueris ante
Abbreviated transcription (Latin):
ĩmundi enĩ sp̃s ibi magis insistũt ebi pluse
derint escam ⁊ potũ. caro enĩ tc̃ dr̃a sentit qñ
per icumnuĩ abstiuet ⁊ arescit. Abstmẽcia
biuificat modata. ⁊ occidit sr̃ flua. uincat
aĩam. corpꝰ necat. Q dam uicredibilr̃ abstment

Expanded text:
Immundi enim spiritus ibi magis insistunt, ubi plus viderint escam et potum. Caro autem tunc Deum sitit, quando per jejunium abstinet et arescit. Abstinentia vivificat moderata, et occidit superflua: vivificat animam, corpus necat. Quidam incredibiliter abstin
Abbreviated transcription (Latin):
iis cõponsat᷑. tota eiũ oie epłas incogitat̾one
rimninat qͥ ad explendam gulam uesperes
delicias pplrat. corporis debilitas nimia ecĩã¬
uires aĩe frangit. m̃tisq ingeniũ facit ma¬
rcescero uͨ ualet qͥcqͣm poni ꝑ inuecilitatera
perficere. qcqͥd enĩ c̃ mͦ ⁊ cempeãto fit. sa¬

Expanded text:
iis compensatur. Tota enim die epulas in cogitatione ruminat, qui ad replendam gulam vespere sibi delicias praeparat. Corporis debilitas nimia vires animae frangit, mentisque ingenium facit marcescere, nec valet quidquam boni per imbecillitatem perficere. Quidquid cum modo et temperamento fit, sa
Abbreviated transcription (Latin):
li sicupis pac̃iam habere. moneo pͥmũ te ip̃ra
ut ad maudata diuina excites m̃tem tuam
ex habundancia leticie: pacificꝰ hõ disuosat᷑
et en miltu marcido. ⁊ furore plene: Iu¬
uidus demõscͣt : uir benignꝰ etiam si paciat᷑
iuuriam: ꝓ nichilo ducit. siqus aũt: ecĩa¬

Expanded text:
li, si cupis patientiam habere, moneo primum teipsum li, si cupis patientiam habere, moneo primum teipsum ut ad mandata divina excites mentem tuam. Ex abundantia laetitiae pacificus homo dignoscitur, et ex vultu marcido et furore pleno invidus demonstratur. Vir benignus etiamsi patiatur injuriam, pro nihilo ducit. Iniqu
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ⁊ ip̃m amat q̃m portat. Ilam tolerare ⁊
odisse: ñ est uirt᷑ mansuctudmis: s uelam̃¬
tum furoris. Cum resistͥe possum᷑: iram su¬
perbiencnuĩ hitmilit̃ declitiem᷑. Giariosius est
unuriam tacendo fugere: qͣm superare res¬
pondendo. Super uͦ arbit̾ nr̃ et si pondꝰ cõside¬
rat iuretͥbut̾one: cũ uires pansant ĩ põ¬
dere. qͣnto lata tuens fuerit ꝑ amorem
amas: pertas. Si desistis amare: desistis et to¬
leraare. Quem eiñ nmiꝰ diligitaꝰ. ititꝰ eciam to¬
leramꝰ. Irruente fastidio ciciꝰ fc̃a pximi adduc¬
pemia caritatis. Basilius dixit. pacificꝰ hõ con¬
sorcium angelor merebit᷑. Inudꝰ aũt ꝑticepꝰ
demonior efficit᷑. Q pacient̾ colerat mala
Ĩfutõ coronam merebit᷑. pax enĩ effugat
discor dias iͥuiudia aũt copłat eas. Sic̃ paꝵ se¬
creta m̃tis illurĩat. Ita inuidia occulta ĩtis
obcccat. Hõ pacificꝰ socurara possidet iuert¬
em. Inuidꝰ aũt in tͥbulatone est semaper. fi¬

Expanded text:
et ipsum amat quem portat. Non tolerare et odisse, non est virtus mansuetudinis, sed velamen furoris. Cum resistere possumus irae superbientium, humiliter declinemus. Gloriosius est injuriam tacendo fugere, quam superare respondendo. Supernus arbiter noster, etsi pondus considerat in retributione, tamen vires pensat in pondere. amat. Si enim amas, portas; si desistis amare, desistis tolerare. Quem enim minus diligimus, minus etiam toleramus, quia, irruente fastidio, citius facta proximi adducIUS. Pacificus homo consortium angelorum merebitur; invidus autem particeps daemoniorum efficietur. Qui patienter hic tolerat mala, in futuro gloriam merebitur. Pax enim effugat discordias, invidia autem copulat eas. Sicut pax secreta mentis illuminat, ita invidia occulta cordis obcaecat: homo autem pacificus securam possidet mentem. At invidus in tribulatione est semper. Fi
Abbreviated transcription (Latin):
molestist̾. c urbulenti st̃. ilipietate sua t᷑bant ceterosi. An¬
brosuis dĩ. Sicut sñ uia iuillꝰ ꝑuenit qͦ tendit. ita sñ el¬
ritate q̃ dc̃a ÷ uia. ñ ambulare possũt homines. s erra¬
re. cos aũt qͦs atcolleranciam passionũ fertes dĩ car itas
reddit. nulla delectat᷑bue. carius uoluptas mala blãde coz¬
rumpit. Gregoriꝰ .d. una qͥpee ⁊ sũa ÷ ꝓbata cari¬
tafis. S ⁊ ipẽ diligit᷑. qͥ adisat᷑. ot ille qͥbonũ imipen

Expanded text:
t caeteros. AMBROSIUS. Sicut sine via nullus venit quo tendit, ita sine charitate, quae dicta est via, non ambulare possunt homines, sed errare. Eos autem quos ad tolerantiam peccatorum fortes Dei charitas reddit, nulla delectatio carnis, nulla voluptas mala blande corrumpit. GREGORIUS. Una quippe et summa est probatio charitatis, si et ipsi diligitur qui adversatur, et ille qui bona impen
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ desiderare q̃m dilibis. Sic̃ ad ꝓpͥas ĩ iurias
pacientes ẽẽ debemꝰ ita si aliq̃m iuderimꝰ eri
om̃ oro sacͥlego blasfemantem illic tenc
os blasphemũ xitaitis respõsione dãpnan
ambosiꝰ ait ad faciem puplicam. pacĩam fugi¬
unt: ⁊ ĩ aĩo iracundie uirꝰ abscondũt adno¬
cendũ paraiti. cũ uocendi temꝰ inueuerĩt.
t̃rasꝰ modis Eͥtꝰ pacĩ excerteri solet. Alia m̃i
est q̃ a dõ÷ alia namq ab anti qͦ aduer sario
aliaq aꝓximo sustinerꝰ. a ꝓxituo nama
persecut̾ones. dampua. ⁊ ꝯtumelias. ab
antiquo aduersario temptam̃ta: A dõ
aũt flagella toleramꝰ. sregoriꝰ dix̃. ad pacis¬

Expanded text:
is. Sicut ad proprias injurias patientes esse debemus, ita si aliquem viderimus erga Deum ore sacrilego blasphemantem, illi teneros blasphemum veritatis responsione damnare. AMBROSIUS. Ad faciem publicam patientiam fingunt, et in animo iracundiae virus abscondunt. Ad nocendum parati, cum nocendi temtribus modis patientia exerceri solet. Alia namque sunt, quae a Deo, alia quae ab antiquo adversario, alia quae a proximo sustinemus. A proximo namque persecutiones, et damna, et contumelias; ab antiquo enim adversario tentamenta, a Deo au
Abbreviated transcription (Latin):
do. et carnali corpeze. idest amore. Uiligendo ꝓ¬
rimũ pͣgas occłm ad uidendũ dm̃. Qͥ dĩ p̃cip¬
ta cõtemapiut. dm̃ ũ diligit. Neq enĩ regem di¬
ligii̾. si odioleges habemꝰ eiꝰ. Nec pot̾it dr̃ dili¬
gͥe: qͥ noscit᷑ ui ꝓxniũ ouectone errare. bono¬
rũ discreto est ñ odisse ꝑsonas. s culpas. et
recta ꝓ falsis ñ speruere. s probare. Qͥ enuĩ imꝑ¬
fecti st̃ in dĩ amore. sepe a uicus se separare dis¬
ponurit. s pondere uiciori sunt gͤuati: rurfus
ad ea uicia que optant relinq̃re reuoluũt᷑. ai¬

Expanded text:
ligendo proximum, purgas oculum ad videndum Deum. Qui Dei praecepta contemnit, Deum non diligit. Neque enim regem diligimus, si odio leges ejus habemus. Nec poterit Deum diligere qui noscitur in proximi dilectione errare. Bonorum discretio est, non odisse personas, sed culpas: et recta pro falsis non spernere, sed probare. Qui imperfecti sunt in Dei amore, saepe se a vitiis separare disponunt: sed pondere vitiorum aggravati, rursus ad ea vitia quae optant relinquere, revolvuntur. Mi
Abbreviated transcription (Latin):
uinculura caritatis. Sasilius dg. qͥ caritate pleiꝰ ÷
tͣ usqͥllo aĩo ⁊ sereuissino uultu ꝓcedit .uii. aũt odio
plenus. ambulat iracundꝰ. cesarius . d. Gam gͦ ca¬
ritatem ⁊ ueram obedienciam recmentes tachil
si iut ᷑ nos caritatem ñ habemꝰ. Q nichil ꝓcest qd̵
affligis corpꝰ tuum qñ nichil ꝓficis crrdit uo. Si ca¬
nitas ua t humilitas sa ñ fuerit. desolo
habitu religionas p̃sumere ⁊ cõfidere ñ dẽbemꝰ:
amentum. de pacifirit qͣmꝰ cebñt uĩce

Expanded text:
 charitatis. BASILIUS. Qui charitate plenus est, tranquillo animo et serenissimo vultu procedit. Vir autem odio plenus ambulat iracundus. CAESARIUS. Veram autem charitatem et veram obedientiam retinentes, nihil si intra nos charitatem non habemus. Quia nihil prodest quod affligis corpus tuum, quando nihil proficit in corde tuo. Si charitas vera et humilitas non adfuerint, de solo habitu religionis praesumere et confidere non debemus. am
Abbreviated transcription (Latin):
lura erit ammcicia illiꝰ. Sed̾m uirtutem t̃ uam
amue te a ꝓximotuo ⁊ cũ scppientibꝰ ⁊ prude
Ñlabiũ sius indulcat᷑ minncͦ. ⁊ incorde suo ĩn¬
sidiat᷑: t subu̾tat te in foueama. In occłis tuᷤ
lacrimat᷑. minmcꝰ. ⁊ si iuener it terapꝰ. ñ saci¬

Expanded text:
 erit amicitia illius . Secundum virtutem tuam cave te a proximo tuo, et cum sapientibus In labiis suis indulcat inimicus, et in corde suo insidiatur, ut subvertat te in foveam . In oculis tuis lacr
Abbreviated transcription (Latin):
pinis. amutit᷑ appetit᷑. debilitat᷑ uirtꝰ.
a tenuat᷑ corpꝰ. ⁊ sic ni se ip̃o deficiens
ũ dimidiat dies suos. S miserabilem
uitam miserabiliori finc cõcludit .Cͫ
sũmasq negatĩ ÷ stare diu. tollunt᷑
ĩ altũ. ut lapsu giore ruant. Gũ¬

Expanded text:
pnus, amittitur appetitus, debilitatur virtus, attenuatur corpus. Et sic in seipso deficiens, non dimidiat dies suos, sed miserabilem vitam miserabiliori fine concludit. 2summisque negatum est stare diu tolluntur in altum ut lapsu graviore ruant».
Abbreviated transcription (Latin):
I forte hcͣ arte ñ ꝓficit recurrit ad aliã
aduocat symoniam. ⁊ accedit ad gieri
ꝑ hũc ab illo iitit᷑ en̾e. qd̾ ꝑ se ñ ualet obti¬
uere. Sicplicat ⁊ ꝓmittit. offert ⁊ cͥbu
huc. s insistit. ⁊ Inuadit uident̾ honorem
⁊ ĩprudentͥ arripit oiguitatem amicoꝵ
ut sastua ñ horrent scandalum ñ formidet¬

Expanded text:
i forte hac arte non proficit, recurrit ad aliam: advocat Simonem et accedit ad Giezi, per hunc ab illo nititur emere, quod per se non valet obtinere, supplicat et promittit, offert et tribhuc, sed insistit et invadit violenter honorem, et impudenter arripit dignitatem, amicorut scisma non horreat, scandalum non formidet
Abbreviated transcription (Latin):
dignitas. s honestas. pͥores ocdignat᷑. ami¬
cosi Notos ignorat extͥnos coĩtes. cõtemp¬
nit amĩcos. Cultum asttit. uisura extollit.
ceruicem egi erigit. fastum ostñdit. gnͦ¬
dia loqͣ gbrimia meditat᷑. Subẽe ñ petit᷑¬
ũ patit᷑. p̃eẽ molit᷑. p̃latis infestus. sub¬
ditis hou̾osus. molesta ñ suffert. cõcepta ñ
differt p̃ceps ⁊ audax. głiesus. ⁊ arrogans

Expanded text:
dignitas, sed honestas. Priores dedignatur amicos, notos ignorat hesternos, comites contemnit antiquos, vultum avertit, visum extollit, cervicem erigit, fastum ostendit, grandia loquitur, sublimia meditatur. Subesse non patitur, praeesse molitur, praelatis infestus, subditis onerosus. Molesta non suffert, concepta non differt, praeceps et audax, gloriosus et arrogans,
Abbreviated transcription (Latin):
biis. melsꝰ ÷ mori. qͣm iudigere. etiam
ꝓrimo suo pper odiosus est. om̃s dies
pauperis mali. frẽs hõũ paiꝑis oderunt
Cum fueris felix młtos rum̾ab̾ amicos
tempora si fuerint qubila solus erig¬

Expanded text:
s est mori quam indigere». «Etiam proximo suo pauper odiosus erit». «Omnes dies pauperis mali». «Fratres hominis pauperis oderunt Cum fueris felix, multos numerabis amicos: Tempora si fuerint nubila, solus eri
Abbreviated transcription (Latin):
Iuxͣiosus ercercet. honeres ambiciosus affect¬
at. ⁊ sicꝑbus egtollit. aibiciosus aũt sẽꝑ¬
ciat qd̵ in occilis hoĩuiti ualeat displicͥe
humilitatem siuiulat. honestatem m̃tit᷑
affabilitater erhibet beignisttem ostãdit.
Subsaͥt᷑. ⁊ obseqt᷑. cuuctos honorat. uni
ubi putai̾it displicere. Imꝓbat mala detest¬
Iudicet᷑ ydoneus. ut reputet᷑ accepꝰ. Ut lau¬
det᷑ ab oranibꝰ. ut a singłis aꝓbet᷑. et ecoe
gͣuem intͤ se sustraat pugnama. diffialeniq¬

Expanded text:
luxuriosus exercet, honores ambitiosus affectat et superbus extollit. Ambitiosus auteciat quod in oculis hominum valeat displicere. Humilitatem simulat, honestatem mentitur, affabilitatem exhibet, benignitatem ostendit, subsequitur et obsequitur, cunctos honorat, univubi putaverit displicere. Improbat mala, detestiudicetur ydoneus, ut reputetur acceptus, ut laudetur ab hominibus, ut a singulis approbetur. Et ecce gravem intus se sustinet pugnam
Abbreviated transcription (Latin):
que ñ sinint horuinem ĩ domo manere.
spicior. i cunct̾is cõtempuar. Sola uult¬
diligi. Sola landeri. altus amorem sitũ
picat᷑. amandũ est õe ꝙ diligit. odic̃oi
ualet. fanculari ñ patit᷑. g domĩari mo¬
lit᷑. Cuncta uult posse. ułła nosco. Si pra¬
era fuerit facile adamat᷑. Si feda facile
cõcupiscit᷑. s difficile custodit᷑. ꝙ a mnł̾tis
diligit᷑. ⁊ tiolestum est possidere. ꝙ ne¬

Expanded text:
quae non sinunt hominem in domo permanere, spicior, a cunctis contemnor. Sola vultdiligi, sola laudari, alterius amorem suum dedecus. Amandum est omne valet. Famulari non patitur, sed dominari molitur. Cuncta vult posse, nulla non posse. Si pulchra fuerit, facile adamatur, si feda, facile concupiscit: sed difficile custoditur quod a multis diligitur, et molestum est possidere,
Abbreviated transcription (Latin):
erat talia et q̃stus niltiplicent ⁊ et lu¬
cra sectent᷑. ut honcres adqraut. Ut digui¬
tates extollant. Et potestates extendant
ui Indt operam̃a. edifieaui mͥ dome i. t
plantaus uinas cͥh. feci mͥ ettos. ⁊ pon̾a

Expanded text:
egent, ut questus multiplicent, ut lucra sectentur, ut honores acquirant, ut dignitates extollant, ut potestates extendant. vi, inquit, opera mea, edificavi michi domos et plantavi vineas, fe
Abbreviated transcription (Latin):
fastidiũ reuocet apetitss. ad irritandĩt gulã
Nõ ad sustertandut nat᷑am. sõ ad ncãtatem
suplendã. s ad aiuoitatem. ex plendã. cecͥa
cã breuis ÷ gule uoluptas. ut spacio loci dix¬
affecdat᷑. ĩ diuersitate ciboꝵ. t uarietate sap¬
or. auiditas nescit modũ. ⁊ uoracitas mrdedit
iñsuram. S inde gͣuat᷑ stomacꝰ. tͦbat᷑ sensꝰ. opp

Expanded text:
appetitum, ad irritandam gulam, non ad sustentandam naturam; non ad necessitatem supplendam, sed ad aviditatem explendam. Ceterum tam brevis est gule voluptas, ut spatio loci vixaffectatur. In diversitate ciborum et varietate saporum ariditas nescit modum et voracitas excedit mensuram. Sed inde gravatur stomachus, turbatur sensus, opp
Abbreviated transcription (Latin):
di era st̃cora. tͣpiꝰ egerit. qui t᷑pitͥ ingerit. Suꝑiꝰ
⁊ inferuus horribilem flatũ cx pͥmeus ⁊ ab ho¬
pisteremi In marco. decollauit babtistam. Nãb¬
usardan pͥnceps cocoꝵ templũ incendit. Ner¬
usalem totam euertit. In damele. Saltalsar ĩ ꝯ¬
iuuo. manũ cõtͣ se scͥbentem aspextt. Mane.
decel. phares. ⁊ eadem tocde Int̾ fc̾s ÷ a caldeis¬
In exodo. Sedit populus manducare ⁊ bibere

Expanded text:
ercora. Turpius egerit, qui turpiter ingerit, superius et inferius horribilem flatum exprimens, et abopistorem Gen. XLI decollavit Bauzardam princeps cocorum templum incendit et Ierusalem totam evertit. Balthasar in convivio manum contra se scribentem aspexit: «Mane, Thecel, Phares», et eadem nocte interfectus est a Caldeis. «Sedit populus manducare et b
Abbreviated transcription (Latin):
molit᷑. Ilat᷑a namq pauꝑem ad ducit ĩ nũdꝰ
Nat᷑a pauperem redueit a mũdo. Audũ enĩ
tͥra suscepit. ⁊ itudũ tͥra suscipiet. Cupidꝰ
aũt cupit. ⁊ curat fieri diues. In mrndo.¬
Iu luc̃. Sestruam inqͥt horrea mea. ⁊ ma
iora facianti. ⁊ illic cõgregabo oĩa que na¬
ta st̃ iħ ⁊ oĩa bona mea. S o. stulte hc̃
nocte reyetent aĩam cuã. a .te. que aũt pa¬

Expanded text:
molitur. Natura namque pauperem adducit in mundum, natura pauperem reducit a mundo. Nudum enim eum terra suscepit et nudum suscipiet. Cupidus autem cupit et curat fieri dives in mundo. «Destruam, inquit, horrea mea, et maiora horum faciam et illuc congregabo omnia que nata sunt michi et omnia bona mea». Sed: «O stulte, hac nocte repetent animam tuam a te, que autem pa
Abbreviated transcription (Latin):
mĩris .o. infelicior fili in blło faiue ae dirͤ¬
cioue p̃donũ cͥ te reseruabor. Nsam si pois
p̃donibꝰ fureꝵ. sclis fabula q̃ sola deerait
cladibus iudm̃ꝵ. et c̃ ħ dixisset ꝓtimis
fiiũ iugusauit. cura dem̃ igri suppõi¬
tum terret. ⁊ mediũ qͥdem cõsiuuit. ⁊¬
aiediũ seruat obtentũ ⁊ et coce cõfestĩ
p̃dones irruũt ob uste carius iidore cõces¬
to. merteni iumant᷑ nͥ sñ mora esbos qͦs pa¬
rãtos senserant demõstͤrent. ł ura illam
parteni Sod̾ optinani res̾iaui et cõtimo
que suꝑfuerant m̃bra retexit infantis
at illos repenti ingeus horror inuasit.
Saucibꝰ int̾elusa. Illa Cͦ t̾ci Gutu ⁊ ip̃is
Iam p̃donsuꝰ tculencior meus inqͥt hic fi¬
ego pͥor comedi q̃ gerui. xsolite uos offici.
aut nre religioseres. aut femĩa mollieres
& gi uos pietas mulcet meos execramini
cibos. ego que iam talibus pasta sura. ego

Expanded text:
matris, o infelicior fili, in bello, fame ac dirematris, o infelicior fili, in bello, fame ac direptione predonum cui te reservabo? Nam etsi predonibus furor, seculis fabula, que sola deerat cladibus Iudeorum». Et cum hoc dixisset protinus filium iugulavit. Tunc denique igni superpositum torret, medium quidem consumit, medium servat obtectum. 3 Et ecce confestim predones irruunt, aduste carnis odore concepto mortem minantur, nisi sine mora cibos, quos paratos senserant, demonstraret. Tunc illa: «Partem vobis optimam reservavi», et continuo que superfuerant membra retexit infantis. At illos repente ingens horror invasit faucibus interclusa. Illa vero truci vultu et ipsis iam predonibus truculentior: «Meus, inquit, est pagenui, nolite vos effici aut matre religiosiores aut femina molliores. Quod si vos pietas vincit et meos exsecramini cibos, ego, que iam talibus pasta sum, ego
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ad gladiũ ad gladium. qͥ ad fdlmnent.
tiuitater. ad captiuitatem. crudele Iu¬
diciũ in mane supliciũ. tͥste spectaculũ
Qant᷑ in esdara Bolacilibꝰ celi. bestus t̾re
piscibus maris. hori. heu heu. iinsere ma¬
tres. q̃ cam infelices filios genustis.¬
llud ħͥ herribile facimis. libet miserere
qd̾ iosephus de iudaica obsidione describit
Mulier quedara facltatib gl̾ie nobił. cũ
citͥa inultitudĩe q̃ cõflugͥat. Ierosolo¬
mis comũe cũ oñtꝰ obsidionis casim rofe¬
rebat. hiiꝰ reliq̃s facultates qͣs de donioĩ
orbera cõneiͥat. t rranni penitꝰ iniaserĩt
uictũ cotidianũ ꝑ cͥninũ duceret᷑ irr
t̾one q̃dam utut iusania fitigalat. ita
ot int̾dũ p̃dones in necem sui maledõis
⁊ cõuidu̾s iustigaret. dũ c̃ nͦ irritatꝰ qͥs¬
qͣni nͭ miscratꝰ ilam ꝑim̾et. et̃ zi qͥd ferte
iam misqͣm fieret copia reqrendi. fames
aũt dira uiscerib ĩ sistͥet ac medulł. ⁊ ad

Expanded text:
d gladium ad gladium, qui ad famem tatem ad captivitatem». Crudele iudicium, immane supplicium, triste spectaculum; dantur in escam volatilibus celi, bestiis terre et piscibus maris. Heu, heu, heu, misere matres, que tam infelices filios genuistisur horribile facinus libet inserere, quod Iosephus de Iudaica obsidione describit. Mulier quedam, facultatibus et genere nobilis, cum caetera multitudine quae confluxerat Hierosolymam communem cum omnibus obsidionis casum ferebat. Hujus reliquas facultates, quas de domo in urbem convexerat, tyranni penitus invaserunt. victum quotidianum pertenuem duceret, irrutione quadam velut insania fatigabat, ita ut interdum praedones in necem sui maledictis et conviciis instigaret. Verum cum nec irritatus quisquam nec miseratus illam perimeret, et si quid forteiam usquam fieret copia requirendi, fames autem dira visceribus insisteret ac medullis, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
te recedente dimittit᷑. In eccͣstico. scͥptuni
einata ist mors. ł em̃ int̾ ip̃a rerĩ pͥm¬
ordia. creat᷑am cõt᷑ creatorem. erexit. aug¬
elum ꝯtͣ dm̃. s eũ absq mora deiecit. qm̃
ĩ ueritate fĩ stetit ab inuoscencia ĩ ꝑcc̃m. a
deliciis in miserias. a celo empyero. in aerũ

Expanded text:
. Scriptum enita mors». Hec enim inter ipsa rerum primordia creaturam contra creatorem erexit, angelum contra Deum. Sed eum absque mora deiecit, quoniam in veritate non stetit, ab innocentia in peccatum, a deliciis in miserias, a celo empireo in aerem
Abbreviated transcription (Latin):
cõtungit illu õterapni. pp̃ insolleupniã
mausuetĩ innrias paruipendit Natu
crudelitas parit odiũ. ⁊ faniliaritas
parit contentũ. fatułar if enĩ cura
fatigait. ⁊ domestica sollicitudo Molestat.
sare. hostes cõterere. cues tueri xͦ sufs¬
cit dici malicia sua. S dies diei labore
crudat. ⁊ nox nocti sollicit udiuem:
iuncat. In psalt̾io. dies gͦ laboriosos du¬
cunt᷑ ⁊ uostes &pendunt᷑ in sompuog
i potest igns ñ urere. pot est caro
expelli. N at᷑am epelle furea tñ osa re¬

Expanded text:
pni propter insolentiam mansuetum vilitas parvipendit; nam crudelitas parit odium et familiaritas parit contemptum: familiaris enim cura fatigat et domestica sollicitudo molestat. sare, hostes conterere, cives tueri. Nec sufficit diei malitia sua, sed dies diei laborem eructat, et nox nocti sollicitudinem indicat Psal. XVIII. Dies ergo laboriosi ducuntur, et noctes expenduntur insomnes. i potest ignis non urere, potest caro nexpelli: Naturam expellas furca, tamen usque re
Abbreviated transcription (Latin):
na. faiue. siti. frigore. nuditare. oiles¬
cunt. ⁊ cõtabescunt. sparrunt᷑. ⁊ con¬
fodunt᷑ .o. miserabit cõdicio. m̃dicantis
t si petit pudore confundit᷑. et si nõ
petit egestate cõsumit᷑. S ut m̃dicet
nccitate compellit᷑. dñ causat᷑. ut cͥnũ¬

Expanded text:
na, fame, siti, frigore, nuditate; vilescunt et contabescunt, spernuntur et confunduntur. O miserabilis conditio mendicantis: et si petit, pudore confunditur, et si non petit, egestate consumitur, sed ut mendicet necessitate compellitur. Deum causatur in
Abbreviated transcription (Latin):
erscrutent᷑ sapientes
Iuuestigent alta celi. lita t̾re. ꝓfũda
maris. De singut disputent. De cunctis ꝑtͣ¬
cent. discant. aut doceant. Et qͥd ex hc oce¬
upacione. nͥ laborem ⁊ dolorem. ĩ uenient᷑¬

Expanded text:
erscrutentur sapientes et investigent alta celi, lata terre, profunda maris. De singulis disputent, de cunctis pertractent, discant semper aut doceant. Et quid ex hac occupatione nisi laborem et dolorem et
Abbreviated transcription (Latin):
ciendũ ħ. ficri ñ ꝑmit. S ealludunt tã ad
inuicem mr̃ ⁊ filia. Iuiqͥtas: arabicio.
lam mr̃ in aperto sb̾sistit. ⁊ ĩ ocołto. filia tĩ
resistit. ħ gͦ uendicat sibi publicũ. Illa se¬
cretũ. ambiciosus libentͥ agit. de pͥncpatu
qͣm ambit ⁊ dicit. O. qñ pͥncipali ille qͥ
seuerꝰ fit ĩ iusticia pius ĩ tnĩa. qͥ ñ demat¬

Expanded text:
ciendum, hec fieri non permittit. Colludunt autem ad invicem mater et filia, iniquitas et ambitio: nam mater in aperto subsistit, et in occulto filia non resistit. Hec enim vindicat sibi publicum, illa secretum. 3 Ambitiosus libenter agit de principatu quem ambit, et dicit: «O quando principabitur ille qui severus sit in iustitia, pius in mi
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i p̃cedunt retͥbucioues. qr ñ iudicãt amore
iusticie. S retͥbuciones p̃cidunt ip̃os. qr indi¬
cant amore pecunie. Seiiꝑ enĩ sequnt᷑ largici¬
oneui. Eꝓ ruissionem. E spem. ⁊ Idco pupillo
ñ iudicant a quo rachil largit᷑. adit ꝓnuitit᷑.
aut sperat᷑.. pͥncipes infideles socũ furũ.
Aͥcunq diligitis mun̾a. sequiñi retͥbuciones
Numnq̃m eꝑtucietis manũ a minie nͥ pͥis egsu¬
datis cupioititatem a ẜtore. De uob̾ i qͥt ꝓpha¬

Expanded text:
ipsi precedunt retributiones, quia non iudicant amore iustitie, sed retributiones precedunt ipsos, quia iudicant amore pecunie. Semper enim sequuntur largitionem vel promissionem vel spem, et ideo pupillo non iudicant, a quo nichil largitur aut promittitur aut speratur. 2 O principes infideles, socii furum quicumque diligitis munera, sequimini retributiones! Nunquam excutietis manum a munere nisi prius excludatis cupiditatem a pectore. De vobis dicit p
Abbreviated transcription (Latin):
qͥs me liberabit. de corpore martis hiuꝰ. Ccrte
Nõuult educi de carcere. qͥ ñluilt exire de corꝑe
Nam carcer aĩẽ corpꝰ est. de qͦ psalmista ait. Educ
de carcere aĩam meani. Nusqtu est qͥes ⁊ tnqͥli¬
cas. Nusqͣm par ⁊ sccuritas. Cbiq timor ⁊

Expanded text:
s me liberabit de corpore mortis huius?». Certe non vult educi de carcere qui non vult exire de corpore, nam carcer anime corpus est. De quo dicit psalmista: «Educ de carcere animam meam». Nusquam est quies et tranquillitas, nu
Abbreviated transcription (Latin):
sponsa Cͦ Uy candem ostñdit᷑. ne prius
Si egra. gi fitua. Si superba. Si iracũ
dimissa alii potest copulari. ⁊lam in matħ.¬
qͥunq dimiserit exorem suara uͥ ob forz¬
inmipta. aut uiro suo recõsiliari. Sim¬
ilitͥ. Si uir discesserit ab uxore. gͣue m¬
mis est ponsꝰ cõiugu. Nam Salõ. st ultꝰ
⁊ intpiꝰ est qͥ tenet adultͥam. ⁊ ratͦnus
est tͣpitudĩs. qͥ celat critũ uxoris.s. .⁊

Expanded text:
sponsa vero vix tandem ostenditur, ne prius si aegra, si fatua, si superba, si iracunddimissa alii potest copulari. Nam « quicunque dimiserit uxorem suam, nisi ob forninnupta aut viro suo reconciliari; similiter et vir, si discesserit ab uxore. 6 Grave nimis est pondus coniugii, nam «stultus et impius est qui tenet adulteram», et patronus est t
Abbreviated transcription (Latin):
cenuit me. ⁊ tremor ⁊ oĩa ossa mea
p̃t̾ita sunt. et cũ sp̃e me p̃sente tͦnͣsiret
uihcrruerunt pili carnis moc̾. Cõsidera
iob. dicentem. Si dixͥo cõsolabit᷑. me luct ᷤ
ineus. ⁊ reuelabo loq̃ns mecũ iu sttu m̃o
t̾ret᷑ me per sompnia. ⁊ ꝑ uisiones horo¬
re cõcuciẽs. ꝑlabugodonosor sõptuũ uidit
qp cũ ualde ꝑt̾ruit ⁊ uislones aapitis eiꝰ
cõt᷑lau̾unt eum. In eccste. multas curas se¬
qũt᷑ sõpnia. ubi młta sõpnia płune  ani¬
tates. In cccstico multos errare fecerunt
sompnia. ⁊ exciderũt sperantes ĩ illis. ap¬
parent enĩ freq̃nt̾ in sõpuis tͦpes ymagĩ¬
es ex qͥbꝰ per illusiores uoctn᷑as ũ solũ caro
polluit᷑. S̃: aĩa maculat᷑. uñ dñs in leuiti¬
co. Si sit. Inqͥt. intͥ uos hõ qͥ uoct nͣo pollutꝰ¬

Expanded text:
omnia ossa mea perterrita sunt, et cum spiritus, me presente, transiret, inhorruerunt pili carnis mee». Considera Iob dicentem: «Si dixero, consolabitur me lectulus meus et relevabor loquens mecum in stratu meo, terrebis me per sompnia et per visiones horrore concuties». Nabuchodonosor sompnium vidit quod eum valde perterruit et visiones  Multas curas sequuntur sompnia et ubi multa sompnia, plurime vanitates. Multos errare fecerunt sompnia et exciderunt sperantes in illis. Apparent enim frequenter in sompniis turpes ymagines, ex quibus per illusiones nocturnas non solum caro polluitur, sed et anima maculatur. Unde Dominus in Levitico: «Si sit, inquit, inter vos homo, qui pollut
Abbreviated transcription (Latin):
adolescentẽ grecũ ĩ quodã cenobio qui nl¬
la abstinenͣ. nulla oꝑis magnitudĩe flãmã
monͣsterii hac aite seuiauit. Imꝑat cuidã
⁊ pꝰ urogatas u̾urias p̾mus ueuiret ad q̃¬
rimomiã. uocati testes pro eo loquebant᷑. qui
deffensionẽ suã calide oppon̾e studuit. ne
hundantiori tristicia absorbe̾tur fr̃. Quid

Expanded text:
i nulla continentiae, nulla operis magnitudine flammam monasterii hac arte servavit. Imperat cuidaet post inrogatam iniuriam primus veniret ad querimonias. Vocati testes pro eo loquebantur, qui  defensionem suam callide opponere, ne abundantiori tristitia absorberetur frater. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
te auf nescis. B̾s u̾ote ⁊ aut hõ qui te scis ⁊¬
si illa nescias. Qui ꝟo te ⁊ illa nou̾is. nõ pp̃
illa beatior. s pp̃ te solũ. B̾s es si cognoscens
te. sic ut glifices et gñas agrs ⁊ nõ euauesar
ĩ cogitatoĩb tius. Sicut eĩ melior qͥ nouit
diffusa. ꝙͣ ille qui eau ricitut ⁊ om̃s ra¬
mos euis numeuit. ⁊ nec possideat eam

Expanded text:
te autem nescit; beatus autem, qui te scit, etiamsi illa nesciat. qui uero et te et illa nouit, non propter illa beatior, sed propter te solum beatus est, si cognoscens te sicut te glorificet et gratias agat et non euanescat in cogitationibus suis. sicut enim melior, qui nouit diffusa, quam ille, qui eam metitur et omnes ramos eius numerat et neque posside
Abbreviated transcription (Latin):
dentͦ nomio sub mulieris figura describitur. de
qua diuiua uox p̾ceꝑit. ut susrłites eam hr̃e
uoluit uxorem Euicium ei faciat. iugues
resecet. ⁊ pilos auferat. Et cum munda fu̾it
manus urãs libri ueniunt saꝑĩe scłaris. si qͥd
ieis utile reꝑimus ad nrm̃ dognia cõu̾timꝰ.
si quid u̾o suꝑfluum de ydolis. de amore. de

Expanded text:
Deuteronomio sub mulieris captiuae figura describitur, de qua diuina uox praecipit, ut, si Israhelites eam habere uoluerit uxorem, caluitium ei faciat, ungues praesecet, pilos auferat et, cum munda fueritmanus nostras libri ueniunt sapientiae saecularis: si quid in eis utile repperimus, ad nostrum dogma conuertimus, si quid uero superfluum, de idolis, de amore, de