comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ubiq ꝑfidus ꝓ̃fecto sceleratior iudicandus est: ad si id qđ male fecerant ei
dis plicuis s& & ꝓpterea cum participefacinoris p̃dã diuidere noluiss& ut
hominicui ab sata fuenit red derecur eum ꝑ fidum nec ꝑfidus dicer& : Ita
mulier si fide coniugali uiolata fidem seruat adultero utiq mala est :
sed sine adultero peior est : Porrosi eam flagitii peniteat & ad castita tẽ
rediens coniugalem pacta acplacita adulterina rescindat : miror sie¬
femina necillemaritus necillauxor alterius sibim& nonfiliorum ꝓcrean¬
dorum sed ꝓpt̃ in continentiam solius concubitus causa copulantur Etfi¬
demedia utnecillecum alterir necilla cum altero id faciat utrũ nuptiae
sintuocande : & potestquidem fortas sẽnon ab surde hoc appellari conubi¬
um siusq: ad mortem alicuius eorum id intercos placuerit. Et prolis

Expanded text:
ubique perfidus profecto sceleratior iudicandus est. at si id, quod male fecerant, ei ubique perfidus profecto sceleratior iudicandus est. at si id, quod male fecerant, ei displicuisset et propterea cum participe facinoris praedam diuidere noluisset, ut homini, cui ablata fuerat, redderetur, eum perfidum nec perfidus diceret. ita mulier, si fide coniugali uiolata fidem semet adultero, utique mala est; sed si nec adultero, peior est. porro si eam flagitii paeniteat et ad castitatem rediens coniugalem pacta ac placita adulterina rescindat, miror, si eulus et femina, nec ille maritus nec illa uxor alterius, sibimet non filiorum propagatione, sed propter incontinentiam solius concubitus causa copulantur ea fide media, ut nec ille cum altera nec illa cum altero id faciat, utrum nuptiae sint uocandae. et potest quidem fortasse non absurde hoc appellari conubium, si usque ad mortem alicuius eorum id inter eos placuerit et prolis
Abbreviated transcription (Latin):
leri t altena contrrpactũ coniugade toniabitur : Atq idio franginur
fiden t inrebus & amcorportis & abiextis maginumt animi lena frar ur
uideo tamn salutiquoq corpontliqua et̃i amuitas tacontntu artĩ e debe¬
es quia in reminora seruatur : Cumuero ad peccatũ admitendũ
adhibeiur fides mirum si fides appellanda est : Verum tamen qua¬
liscum q sit si & contraipsam fit peius fit : Nisicum ꝓpterea deseritur
ut aduenem fidem ad egitimamredeatur. Idẽ ut peccatum emende¬
tur uoluntate pruitatis correcta: Tamquã siquisq cum heminẽ solus
expolicrenon possit Inuemat sotium iniquitatis : & cumeo pacis catur
ut simulid faciant spoliamq: partiantur quo facinore cõmissototũ
solus auserat dolo & quidemille et fidem sib: seruatam nonesseonque¬
ritur: Verum im ipsasua querela cogitaredeb& potius inbonauita ipsi
humanȩ societati fuis se seruandam : Ne preda iniqua ex homine fier& si sen¬
tit quã iniquesib inpeccati sociaeta teseruata non fuerit : Illequippeuti¬

Expanded text:
atque ita frangitur fides, quae in rebus etiam corporeis et abiectis magnum animi bonum est; et ideo eam saluti quoque corporali, qua etiam uita ista continetur, certum est debeest, quia in re minore seruatur. cum uero ad peccatum admittendum adhibetur fides, mirum si fides appellanda est; uerumtamen qualiscumque sit, si et contra ipsam fit, peius fit, nisi cum propterea deseritur, ut ad ueram fidem ac legitimam redeatur, id est, ut peccatum emendetur uoluntatis prauitate correcta. tamquam si quisque, cum hominem solus expoliare non possit, inueniat socium iniquitatis et cum eo paciscatur, ut simul id faciant spoliumque partiantur, quo facinore commisso totum solus auferat. dolet quidem ille et fidem sibi seruatam non esse conqueritur; uerum in ipsa sua querela cogitare debet potius in bona uita ipsi humanae societati fuisse soruandam, ne praeda iniqua ex homine fieret, si sentit, quam inique sibi in peccati societate seruata non fuerit. ille quippe utr
Abbreviated transcription (Latin):
adhue erillis uerbis excilp: querert a dis sercre longumest : Iilad nine dicimꝰ
seđͥm ustum conditionem̃ nascendi cemoriendi qua nouimus &i qua crexe suen
abiqtidbom esseconiugium masculi et femine : cuius confeder tioñ adiuna
seriptue comimendatꝰ utne dimissa cauironubere lictat alteri quã dniun
Bonu mergo coniugui qued o uiamdñ in euangelio confirmauit non solum qu
aphibutt dimuttereuxorem nisiexcaus a fornicationis sedetiam quia uen ÷
dnutatis ad iuptias cur sabonumerito queritur: Quodmihi noniudetur
prope solamfilior tos po e aiet sed ero r ipatie ammatomalemsi

Expanded text:
adhuc ex illis uerbis exculpi, quaerere ac disserere longum est. Illud nunc dicimus, adhuc ex illis uerbis exculpi, quaerere ac disserere longum est. Illud nunc dicimus, secundum istam condicionem nascendi et moriendi, quam nouimus et in qua creati sumus, aliquid boni esse coniugium masculi et feminae: cuius confoederationem ita diuina scriptura commendat, ut nec dimissae a uiro nubere liceat alteri, quamdiu uir bonum ergo coniugii, quod etiam dominus in euangelio confirmauit, non solum quia prohibuit dimittere uxorem nisi ex causa fornicationis, sed etiam quia uenit inuitatus ad nuptias, cur sit bonum, merito quaeritur. quod mihi non uidetur propter solam filiorum procreationem, sed propter ipsam etiam naturalem in
Abbreviated transcription (Latin):
emur innubibus obiuam xp̃o hacru utilla corpori primi coniugi & mortalia
fis selntellegamus Prima conformatione ec tamen nonmoriture nisi percas sen
sicutiuinatus eqitds̃ tamquã siuulnus minaretur quia uul nentebilecorpuseret
quod camen nonaccidissor nisi fier& quodillo aetuiss& : Ita ergo pos sent itiã
anebitum alium corporumn genepitionos subsistere quȩusq ad certum modũ
haberent Inerementĩ riecuer gerent tamen in senium autusq insenu nec
tamen bimortem Donet illabenedictionis multiplicatione terra ln ipleretur:
uenimuestibus i srahelitorum presttit ds̃ ꝑ annos quad nrginta sinplloter
ituñto ꝓpriuis urtum quan tomais prestir & corporibus oboedicntiamp¬
opusuo fedicis suinum quoddã tempenementum certistitus donee inmelus
conuerterertur Nonmortehominis qua corpus abamina deseritur sclbea¬
tu cõmutatione a mortalitate adimnortaltatem ab animali ad spiritalã
qualitatem Harum sententicirum quꝯ uera si al sialia uł aliaepossunt

Expanded text:
us in obuiam Christo in aera, ut illa corpora primi coniugii et mortalia fuisse intellegamus prima conformatione et tamen non moritura, nisi peccassent, sicut minatus erat deus — tamquam si uulnus minaretur, quia uulnerabile corpus erat, quod tamen non accidisset, nisi fieret quod ille uetuissetit-a ergo possent etiam per concubitum talium corporum generationes subsistere, quae usque ad certum modum haberent incrementum nec uergerent tamen in senium aut usque in senium, nec tamen in mortem, donec illa benedictionis multiplicatione terra inplereter. si enim uestibuimento proprium statum, quanto magis praestaret corporibus oboedientium praecepto suo felicissimum quoddam temperamentum certi status, donec in melius conuerterentur non morte hominis, qua corpus ab anima deseritur, sed beata commutatione a mortalitate ad inmortalitatem, ab animali ad spiritalem qualitatem! Harum sententiarum quae uera sit, uel si alia uel aliae possunt
Abbreviated transcription (Latin):
teterram & dominamini eius id est i inplenitudina etꝑfecitent uit
a pores tatis id fieret ut ipsum quoq: iacrementum & multipliat aqui
dituntst crescrextmul ciplicamun inpuattumentis et copia uirtit ẽ in¬
uillegatur. sicut inpsalmopositum est: Multi plicabi s me in animamca:
unutem Necda tasithomine ꝓlisista succissio nisiposita quãtaus a peccat
fintiricente Inmortedecessio siue torpus nonspiritade illus hominib:. sed pra¬
mo animal factumerat ut aboedientia merito postea fier& spiritałea din¬
mortalitatem capessendam Non postinor temquȩ inuidia diaboli intieuit
inorbemtrrarumaa factaesi poena peccatia sed pillã comutationem quam sig

Expanded text:
te terram et dominamini eius, id est, ut plenitudine et perfectione uitae te terram et dominamini eius, id est, ut plenitudine et perfectione uitae ac potestatis id fieret, ut ipsum quoque incrementum et multiplicatio, qua dictum est: crescite et multiplicamini, prouectu mentis et copia uirtutis intellegatur, sicut in psalmo positum est: multiplicabis me in anima mea in uirtutem, nec data sit homini prolis ista successio, nisi posteaquam causa peccati futura erat in morte decessio; siue corpus non spiritale illis hominibus, sed primo animale factum erat, ut oboedientiae merito postea fieret spiritale ad inmortalitatem capessendam non post mortem, quae inuidia diaboli intrauit in orbem terrarum et facta est poena peccati, sed per illam commutati
Abbreviated transcription (Latin):
metali cõmi etion aluerius rognitis alterius obseparts: imils qua alã
ee germanã conumtto: Neenunc opuisist ut seruemur & met questimne
d finitap sententiam prostnimus: Vnde primorum hominu priles pos¬
sit exsistere quos benidixenttds̃ dicens Crescite cimultiplicanim & in¬
plũaterram: sinom pãcas sent cum inortis conditionunt. eer porucorum pro¬
cai demena rint : net es seconcupitus nisimor taliũ corporũposĩ: Pe
enuna dobiat pe pentintia diuersegi extiterunt : eesiet aminandus
xedis pitdtionis negociumet: siucergo si n atotundicm plexu alio ali¬
quomado si nempatas sent habiturissent sib es: xmunarĩ orimpoentis¬
simu ertatoris qui potiut oiam ipsos sine parintibus codere quipotut
carnemxp̃i inutero uirginali formare etut iam lpsũ insidelilias loqueiꝓ
quipatũ apibus prolam sinaon cubitudcr Siueibimultami sad
ac figunar edi tuint aliterq sicintellogendum quo lser iptumer impbi¬

Expanded text:
sine tali commixtione alterius regentis, alterius obsequentis amicalis quaedam et germana coniunctio. Nec nunc opus est, ut scrutemur et in ea quaestione definitam sententiam proferamus, unde primorum hominum proles posSet exsistere, quos benedixerat deus dicens: crescite et multiplicamini et inplete terram, si non peccassent, cum mortis condicionem corpora eorum peccando meruerint nec esse concubitus nisi mortalium corporum possit. plures enim de hac re sententiae diuersaeque extiterunt; et si examinandum xae disputationis negotium est. siue ergo sine coeundi conplexu alio aliquo modo, si non peccassent, habituri essent filios ex munere omnipotentissimi creatoris, qui potuit etiam ipsos sine parentibus condere, qui potuit carnem Christi in utero uirginali formare et, ut iam ipsis infidelibus loquar, qui potuit apibus prolem sine concubitu dare; sine ibi multa mystice ac figurate dicta sint aliterque sit intellegendum, quod scriptum est: inple
Abbreviated transcription (Latin):
latitudo: Longitudo altitudo & ꝓfundum, Cognouerimus etiã suꝑ¬
eminenteꝰ scientiã caritatis xpi: ut impleamur inomne plenitudinẽdĩ
Nuncer goseib intellectus non dis plic& adiocate conp̃hendere laticuline
longicudinẽ. altitudinẽ : ꝓfundũ. Nondis curras imagnatione agita¬
tionis ꝑspatiamundana & ꝑ molis hui tãmagnȩ in cõ p̃hensibilem graen¬
dituts ÷ inte acłtende quoddico : Latitudo ẽ in bonis operib Longitud
ẽ in longanimitate ec ꝑ seu erentiabonorũ : altitudo ẽ insuꝑnorũ

Expanded text:
atitudo, longitudo, altitudo, profundum; cognoverimus etiam supereminentem scientiae charitatem Christi, ut impleamur in omnem plenitudinem Dei . Nunc ergo si tibi intellectus hic non displicet, advoca te comprehendere latitudinem, longitudinem, altitudinem, profundum. Non discurras imaginatione cogitationis per spatia mundana, et per molis hujus tam magnae comprehensibilem granditatem. In te attende quod dico. Latitudo est in bonis operibus; longitudo est in longanimitate et perseverantia bonorum operum; altitudo est in supernoru
Abbreviated transcription (Latin):
pensationẽ mutiu criminis q ẽinutruq componere. uel causa factitoller:
sihaccobseruanda sunt : ꝓpterduces terrenȩ ciuitatis. quanto castiores quae¬
ri celestis patria: & societais angelorum, AVE DEBEATITVDINIB¬

Expanded text:
pensationem mutui criminis rem inter utrumque conponere uel causam facti tollere. pensationem mutui criminis rem inter utrumque conponere uel causam facti tollere. si haec obseruanda sunt propter decus terrenae ciuitatis, quanto castiores quaerit caelestis patria et societas angelorum! quae cum ita si
Abbreviated transcription (Latin):
s piani audiantcaput mulieris uir ÷ubis agnos cant ducs illa sditoem
comites tedebere: Etid eoca uendum uiro Va cirtiuiuendo: quatim&
neuxor sequatur imitando: sed iscis quib displic&. ut incuirum &u
orem parpudictiae forma seruetur. & potius digunt maxime qu
b seminas pudicitiae nexib uirosuidentur obstringer. Logant quidim¬
perttor antonin s nonutq xp̃ anus dehacreconstituerit. imari¬
tus uxort deadulteriuorimine accus a renonsinitut: cus moribus sus
non pbut castitatis exempla. dtautãbodamnentur : siambos parter
inpiditõs conflutus ipseconiuicerit: Na supredicti impera toris haa
hocrescriptomeo adulterudamnatuerii nisi cnste eȩ commissũ: Habebt̃
autẽ anteoculos hoc inquirere : ancũtupudice uiuers illiquoq bonos mo¬
rescolendi auctor fiuisti: Piniquum enĩmihiuidetur ee ut pudiaitiã uir ab
uxore exigat qua ipsenon exhib&: queres potest etiuirũ dã nare non cban¬

Expanded text:
iter audiunt: caput mulieris uir, ubi se agnoscunt duces, illas autem comites esse debere. et ideo cauendum uiro iliac ire uiuendo, qua timet, ne uxor sequatur imitando. sed isti, quibus displicet, ut inter uirum et uxorem par pudicitiae forma seruetur, et potius eligunt, maximeque in quibus feminas pudicitiae nexibus uiros uidentur obstringere, legant, quid imperator Antoninus, non utique christianus, de hac re constituerit, ubi maritus uxorem de adulterii crimine accusare non sinitur, cui moribus suis non praebuit castitatis exemplum, ita ut ambo damnarentur, si ambos pariter inpudicos conflictus ipse conuinceret. nam supra dicti imperatoris haec hoc rescripto meo adulterii damnata erit, nisi constet esse commissum. habebunt autem ante oculos hoc inquirere, an, cum tu pudice uiueres. illi quoque bonos mores colendi auctor fuisti. periniquum enim mihi uidetur esse, ut pudicitiam uir ab uxore exigat, quam ipse non exhibet. quae res potest et uirum damnare, non ob con
Abbreviated transcription (Latin):
aliodicitur. donec occurramus om̃s in unitatem fidei & in agni¬
tionem filiidĩ . In uirum ꝑfectum. in mensuramaetatis plenitu¬
dinis xp̃i. Vtultra nonsimus paruuli. lactati. et circum lati om¬
niuento doctrinae. in inlusi onehominum. in astutia ad machina¬
tionem erroris : Qua in lusioneistidecipiunt inperitos. qua astu¬
tiaetinahina mentis inimice & ipsicircumferuntur. etinsua
crtumlatione oherentes sibianitios. in firmorm qued amumno do rora
ꝓrtmaatis ũ qpurter nesciuant ubisint: Audierunt enima. llcgreno¬

Expanded text:
alio dicitur: donec occurramus omnes in unitatem fidei et in agnialio dicitur: donec occurramus omnes in unitatem fidei et in agnitionem filii dei, in uirum perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi. ut ultra non simus paruuli iactati et circumlati omni uento doctrinae in inlusione hominum, in astutia ad machinationem erroris? qua inlusione isti decipiunt inperitos, qua astutia et machinamentis inimici et ipsi circumferuntur et in sua circumlatione cohaerentes sibi animos infirmorum quodam modo rotare conantur, ut pariter nesciant ubi sint. audierunt enim uel lege
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt propt̃ regnũ caclorũ lam ñ sunł uiri : O dementiam
singularem : Meritoqui hoc dicit aduersusscae scriptura e
manifesta p̃conia consilio nefandȩ impietatis armatur. et ꝑseue¬
rat initinere tortuos oepestiferam doc trinã conatur indisere:
Quia non est beatus uir qui non habut in consilio impiorun et inui¬
apeccatorum non scetit. et incathedrapestilentia enonsedit: Nã
sun loge dĩ medita recur die acnocte: illic inuenir et Ipsum a pos¬
tolũ paulum quicer tesũmã cas titatem professus dicit. Uellẽ
autem om̃s homines eẽsicut meipsum: Et tamen seuirum osten¬
dit: non solum itauiuendo. sed eciam lta loquendo: Aitenĩ:
Cumessemparuulus. quasi paruulus loquebar. quasi paruulus
sapiebam quasi paruulus cogitabã: Cũ autẽ factus sum uir: eua¬
cuauiea quȩ pariuilienant. Sed qͥđ apłm cõ memorẽ. cumdeipsodñõ
ets aluatorenr̃o nesciant qͥd sentiant qui haecdicunt : Nã de quo

Expanded text:
uerunt propter regnum caelorum, iam non sunt uiri. o dementiam uerunt propter regnum caelorum, iam non sunt uiri. o dementiam singularem! merito qui hoc dicit, aduersus sanctae scripturae manifesta praeconia consilio nefandae impietatis armatur et perseuerat in itinere tortuoso et pestiferam doctrinam conatur inducere. quia non est beatus uir qui non abiit in consilio inpiorum et in uia peccatorum non stetit et in cathedra pestilentiae non sedit. nam si in lege dei meditaretur die ac nocte, illic inueniret ipsum apostolum Paulum, qui certe summam castitatem professus dicit: uellem autem omnes homines esse sicut me ipsum, et tamen se uirum ostendit non solum ita uiuendo, sed etiam ita loquendo. ait enim: cum essem paruulus, quasi paruulus loquebar, quasi paruulus sapiebam, quasi paruulus cogitabam; cum autem factus sum uir, euacuaui ea quae paruuli erant. sed quid apostolum commemorem, cum de ipso domino et saluatore nostro nesciant quid sentiant, qui haec dicunt. nam de quo
Abbreviated transcription (Latin):
A ꝑte quippeait. Vir quidẽ si comatus sit ignominia ẽ illi : Ip¬
saignominiam inquiunt suscipimus meritopeccatoꝵ nr̃o rũ: ad
hoc abtendentes simula tȩ humilitatis umbracidũ : ut sub eoꝓpo¬
nant uenalem tifum. quasi a postolus suꝑbiam doceat cumdicit
Om̃is uir oruns auꝙphetans uelato capite confundit caput suum
Etur quidẽ non debetuela recaput: cũ sit imago etgloria dĩ : Q uiergo
dict non deb&. nes at forcedocere humilitate : Sed si hancigno¬
miniam tempore euangeli qđ erat sacrirm̃tũ tempere ꝓphetia e.
ꝓ humilitate istiappetũnt: tondeant &ciliciocaput uelent Sed
nonerit tuncs pties illauenalis : quͥa sam son non cilitios ed co¬
ma uelabatur : lam illud sidicipotest qua luctuos ee ridiculũe
qđ rursus inuener̃ ad defensionem crinium suorum: Uirum in¬
quiunt ꝓhibuit apłs haberecomam: Quiautẽ seipsos castroae¬

Expanded text:
aperte quippe ait: uir quidem si comatus sit, ignominia est illi. ipaperte quippe ait: uir quidem si comatus sit, ignominia est illi. ipsam ignominiam, inquiunt, suscipimus merito peccatorum nostrorum, ad hoc obtendentes simulatae humilitatis umbraculum, ut sub eo proponant uenalem typhum; quasi apostolus superbiam doceat, cum dicit: omnis uir orans aut prophetans uelato capite confundit caput suum, et: uir quidem non debet uelare caput, cum sit imago et gloria dei. qui ergo dicit "non debet", nescit forte docere humilitatem. sed si hanc ignominiam tempore euangelii, quod erat sacramentum tempore prophetiae, pro humilitate isti appetunt, tondeant et cilicio caput uelent. sed non erit tunc species illa uenalis, quia Samson non cilicio, sed coma uelabatur. Iam illud, si dici potest, quam luctuose ridiculum est, quod rursus inuenerunt ad defensionem crinium suorum. uirum, inquiunt, prohibuit apostolus habere comam; qui autem se ipsos castra
Abbreviated transcription (Latin):
propter quosdam crinitos frittres: quoꝵ p̃terhoc multa etpene
omã ueneramur: Sed quomagis eos in xp̃odiligimus : eosollia-¬
tius aminonemus: Neq eni metuimus ne humilitas eorũ respu¬
at ã monitionẽ nrãm. quando quidem et nos a talibus ubi forte
titubamus aut aberramus cupimus ammoneri: Hocer goamimno¬
nemus tãscõs uiros nestultis uanorum argum̃ tationib moue¬
antur : & eos in hacꝑuersitate imitentur. quib: sunt inceteris
longedis similes: Iilienĩ uena lem crcum ferentes hy pocris¬
sin timent neuilior habeatur tonsascitas quã comata : Vtui¬
delicet qui eos uidet. antiquos illos quos legimus cogitet samuhe¬
lem ecteteros qui non tondebant᷑: neccogitant qđ int̃sit int̃ illud
ꝓpheticum uel am̃tum et hanc euangłii reudationem : dequa
dicitapłs Cum trunsieris ad xp̃m: auferetur uelamen: Qđ
enĩ significat uelam̃ int̃positum int̃faciem morsi etas pectũpo¬

Expanded text:
propter quosdam crinitos fratres, quorum praeter hoc multa et paene propter quosdam crinitos fratres, quorum praeter hoc multa et paene omnia ueneramur. sed quo magis eos in Christo diligimus, eo sollicitius admonemus. neque enim metuimus, ne humilitas eorum respuat admonitionem nostram, quandoquidem et nos a talibus, ubi forte titubamus aut aberramus, cupimus admoneri. hoc ergo admonemus tam sanctos uiros, ne stultis uanorum argumentationibus moueantur et eos in hac peruersitate imitentur, quibus sunt in ceteris longe dissimiles. illi enim uenalem circumferentes hypocrisin timent, ne uilior habeatur tonsa sanctitas quam comata, ut uidelicet qui eos uidet, antiquos illos quos legimus cogitet, Samuelem et ceteros, qui non tondebant. nec cogitant quid intersit inter illud propheticum uelamentum et hanc euangelii reuelationem, de qua dicit apostolus: cum transieris ad Christum, auferetur uelamen. quod enim significat uelamen interpositum inter faciem Moysi et aspectum po
Abbreviated transcription (Latin):
sepotissimum corrigendos: Etilli corrigipossintinugͥnfirm̃¬
tir benefacere qã hneo qđ seruisdi pre atq a laerter neesi¬
saria sub minis truaent : Non solũ non rep̃hendimus. sedeciã su¬
laudetur pecca tor indesiderus animaesuae & qui lauquege¬
ritbe nedicatur Quqd enim Iniquius quã uelle sibio oteonor¬
rari aminoribus. et nolleobtẽpertre ma ioribus: apło diconon
nobis : Intantumut etiam nutriant : Vnde illenecdis putardõ¬
nino uoluit dicens Si quis uult concentiosus esse. nostalẽ consu¬
etidinẽ non habemis. Neq ecclesia di Hoc autem p̃cipio uescli¬
cecnondis serentis sollerua requinitur : sed p̃cipientis auctoritas
a dtendatur: Namechoc quo ꝑtin& quaeso. tq̃ a ꝑtecontra apł̃i
precepta uacare : Anitauacandũ est. ut nec tonsores operentur:
Anquia euangelicas uolucres imitari sedicunt. qua sidepilariti¬
ment neuola renon possint : Vereor in hocuitium plureedicere

Expanded text:
se potissimum corrigendos, ut illi corrigi possint, non ut infirmentur benefacere. sane in eo, quod semis dei prompte atque alacriter necessaria subministrant, non solum non reprehendimus, sed etiam sulaudetur peccator in desideriis animae suae et qui iniqua egerit benedicatur. Quid autem iniquius quam uelle sibi obtemperari a minoribus et nolle obtemperare maioribus? apostolo dico, non nobis, in tantum, ut etiam comam nutriant: unde ille nec disputari omnino uoluit dicens: si quis autem uult contentiosus esse, nos talem consuetudinem non habemus neque ecclesiae dei. hoc autem praecipio: ut scilicet non disserentis sollertia requiratur, sed praecipientis auctoritas attendatur. nam et hoc quo pertinet, quaeso, tam aperte contra apostoli praecepta comari? an ita uacandum est, ut nec tonsores operentur? an quia euangelicas uolucres imitari se dicunt, quasi depilari timent, ne uolare non possint? uereor in hoc uitium plura dicere
Abbreviated transcription (Latin):
uideri potest quãuis multiloqͥum ꝓhibuerit. cuirnos oraresic ad ortatus sit
qui nouit qiđ nob neces sarium sit. prius quam petamꝰ ab eo: indicer& opor¬
t& semꝑ orare & nondeficere : Viduae cuius dam proposito exemplo quede
suo aduersario cupiens uindicari iudicẽ iniquumsepe inter pellando flexit
rantes quando illanet ab imquo &impio iudice potuit assidua interpellatio¬
ne contẽpni: Et quã libens atq placatus bonadesideriaimpleat a quib ali¬
ena peccata nouitignosai: si quo cupiebat illa puent que uoluit uin dicari
IVlequoq cuiamicuis deuiauenerat. ne qđ ei apponer& habebat abamico sibi
cupions cõmendaritres panes. quibus fortasse ipsatrinitas umius substan¬
tie figurate est : iamcumsuis seruis dormientem petitor instantis seui
s melestisimus ex ditauit: ũtdar& ei quantos uolebat. mabis capieuran¬

Expanded text:
uideri potest, quamuis multiloquium prohibuerit, cur nos orare sic adhortatus sit, uideri potest, quamuis multiloquium prohibuerit, cur nos orare sic adhortatus sit, qui nouit, quid nobis necessarium sit, priusquam petamus ab eo, ut diceret: Oportet semper orare et non deficere uiduae cuiusdam proposito exemplo, quae de suo aduersario cupiens uindicari iudicem iniquum saepe interpellando flexit rantes, quando illa nec ab iniquo et impio iudice potuit assidua interpellatione contemni, et quam libens atque placatus bona desideria impleat eorum, a quibus aliena peccata nouit ignosci, si, quo cupiebat, illa peruenit, quae uoluit uindicari. ille quoque, cui amicus de uia uenerat nec, quod ei adponeret, habebat, ab amico sibi cupiens commodari tres panes, quibus fortasse ipsa trinitas unius substantiae figurata est, iam cum suis seruis dormientem petitor instantissimus et molestissimus excitauit, ut daret ei, quantos uolebat, magis et ipse uitan
Abbreviated transcription (Latin):
diligimus sicos addisimilem dilectionẽ quantũ in nobis est ꝑducamꝰ : Dm̃ igit diligimꝰ
ꝑscipsum & nos ac ꝓximos ꝓpt̃ ipsũ : Necũ ta uiumꝰ iã nos in ipsabeatauita
constitutos existimem : qua sinihilsitamplius qđ oremꝰ : Quomodo enĩ ĩabeate
uiumꝰ cũillud adhucdesit. propt qđ unũ beneuiuimꝰ : utqidergo ꝑmultadis ꝑgi¬
mur & querimꝰ quid oremꝰ tim̃tes neforte sicut ñ oporc& oremus: acñ potius
cũ ps almodicimꝰ una peti ad ñõ hancreqͥrã utin habitẽindomodnĩ ꝑom̃s dies
dies non ueniendo & transeundo fiuntom̃si nec in itium alterius & finis alterius
om̃s si nefine simulsunt : ub inccipsauita hab& finem cuĩ illidiessunt : : ꝓpt̃ hanc
adipiscendã beatã uitã ipsaucrauita orarenos docuit : non in multilo quio
tam quã cofiat utex audiamur qđ loquatiores sumus cumeuoremus quinoũ
sicut ipsedñs ait qđ nob neces sarium sit prius quã petamꝰ abeo : Vndemirũ

Expanded text:
in nobis est, perducamus. deum igitur diligimus per se ipsum et nos ac proximos propter ipsum. nec cum ita uiuimus, iam nos in ipsa beata uita constitutos existimemus, quasi nihil sit amplius, quod oremus. quo modo enim iam beate uiuimus, cum illud adhuc desit, propter quod unum bene uiuimus? Ut quid ergo per multa dispergimur et quaerimus, quid oremus, timentes, ne forte, sicut non oportet, oremus, ac non potius cum psalmo dicimus: Unam petii a domino, hanc requiram, ut inhabitem in domo domini omnes dies dies non ueniendo et transeundo fiunt omnes nec initium alterius est finis alterius; omnes sine fine simul sunt, ubi nec ipsa uita habet finem, cuius illi dies sunt. propter hanc adipiscendam beatam uitam ipsa uera uita orare nos docuit non in multiloquio, tamquam eo fiat, ut exaudiamur, quo loquaciores sumus, cum eum oremus, qui nouit, sicut ipse dominus ait, quid nobis necessarium sit, priusquam petamus ab eo. unde mirum
Abbreviated transcription (Latin):
idecfidelius credimus & speramus firmius. & desideramus ardentius:
Inipsaergo fide &spe & caritate continua todesiderio semper oramus:
gamus dm̃ : utillis rerum signis nos ipsos ammoneamus Quantũ cũq
in hocdesiderio profecerimus nobis ipsis in notescamus : & ad hoc augendũ
nos ipsos acrius excitemus: Dignior enim sequitur effectus : quen fer¬
ab illo quieamd resolus potest sinein termissionedesiderate : simꝑ
ergo hanc ad ño desideramus & semper oramus : sedideo abillis cuiris atq
negotiis quibus i psumde siderium quodammodotepescitcertis horis
ad negotium oraen dim̃tẽ reuo camꝰ uerbis orationis nos ammonentes in
id quod desideramus intendere: neqđ tepescereceperat omnino friges cati
r penitus extingucitur nisi crebrius inflametur : Vndeetill ud quod
idemapos tolus ait. postulationes urȩin no tes cnt a pudhm sons nouer

Expanded text:
id et fidelius credimus, et speramus firmius, et desid et fidelius credimus, et speramus firmius, et desIn ipsa ergo fide et spe et caritate continuato desiderio semper oramus. gamus deum, ut illis rerum signis nos ipsos admoneamus, quantumque in hoc desiderio profecerimus, nobis ipsis innotescamus et ad hoc augendum nos ipsos acrius excitemus. dignior enim sequitur effectus, quem ferab illo, qui eam dare solus potest, \'sine intermissione desiderate\'? semper ergo hanc a domino deo desideremus et semper oremus. sed ideo ab aliis curis atque negotiis, quibus ipsum desiderium quodam modo tepescit, certis horis ad negotium orandi mentem reuocamus uerbis orationis nos admonentes in id, quod desideramus, intendere, ne, quod tepescere coeperat, omnino frigescat et penitus extinguatur, nisi crebrius inflammetur. unde et illud, quod idem apostolus ait: Postulationes uestrae innotescant apud deum, non
Abbreviated transcription (Latin):
abus rren si qunet n onastdior etur dio uenenosa fraudeꝑseas. sel Ssbres noruo
quiarutap illinondun est sed futira est: Neciamiuidear. seda dhrit sper¬
ui li sois mnim eudatur noneste spos ⁊ Euicontrarius reer pius tondid¬
suine aumiust iutroris piearee S corpius autem o ta parteca uindus es auã
uimenatam & acultatam retrorsus hab&: Caritas in pane maiorenim
horuin darteis & imaibisutiq uunait aterapans utilitas: cu contrarius estla¬
pis. qm̃ duracordares punt caritaten  Siucaliud aliqua congriuntus
prius quam petamus abeo mouertamimum potest : nisu imell p̃gamus quod
ignorare : sed exerceri inorationibus desiderium nr̃mi quo possimus ca¬
apere quod preparatdare : Illudenim ualdem agnum est: sed nos ad accipi¬
endum pariu& angustisumus : ideonobis dicitur: dilataminiinesitisiugũ
quia non estcolor : necauris audu  quia non est sonus necincor hominis as¬
cendit quia corhominis illucdeb& ascendere. sumimus capacius : quanto

Expanded text:
serpens, qui, ut non crederetur deo, uenenosa fraude persuasit, spes in ouo, quia uita pulli nondum est, sed futura est nec iam uidetur, sed adhuc speratur — spes enim, quae uidetur, non est spes —, cui contrarius est scorpiucui noxium est retro respicere, scorpius autem ex ea parte cauendus est, quam uenenatam et aculeatam retrorsum habet, caritas in pane, maior enim horum caritas et in cibis utique uincit cetera panis utilitas, cui contrarius est lapis. quoniam dura corda respuunt caritatem, siue aliud aliquid congruentius priusquam petamus ab eo, mouere aniignorare; sed exerceri in orationibus desiderium nostrum, quo possimus capere quod praeparat dare. Illud enim valde magnum est, sed nos ad capiendum parvi et angusti sumus. Ideo nobis dicitur: Dilatamini; ne sitis jugum , quod nec oculus vidit, quia non est color; nec auris audivit, quia non est sonus; nec in cor hominis ascendit , quia cor hominis illuc debet ascendere, sumemus capacius, quanto
Abbreviated transcription (Latin):
audierunte facilius essecamelum intre reꝑfortemen acus. quam
diuitem in regnum caelorum: Mirifica etmiseri cordissima polli¬
citation erespondit. dõ esse facile qđ hominib: inpossibile est: Euiergo
facileest utetiam diues intret in regnum caelorum : Inspirecuit
tibipiam sollicitudinem. dequa me consulendum putastĩ quona
modo tibies sec opendum: Illenãq cumetiamadhuc hicessec in car¬
ne dnregnum caelorum ⁊ adicumdiuitem misit: Etresurrectione
atq ascensione glorificatus multos posteadiuites imꝑtito scõ
ditores: Quomodo cĩ tusi estuderes orare dnñ ulis peneresimnes
quoono si duermsge iurcsin cosisperares in ncer todiort apeltrue¬

Expanded text:
audierunt facilius esse camelum intrare per foramen acus quam audierunt facilius esse camelum intrare per foramen acus quam diuitem in regnum caelorum, mirifica et misericordissima pollicitatione respondit deo esse facile, quod hominibus inpossibile est. cui ergo facile est, ut etiam diues intret in regnum caelorum, inspirauit tibi piam sollicitudinem, de qua me consulendum putasti, quonam modo tibi esset orandum. ille namque cum etiam hic adhuc esset in carne, in regnum caelorum Zacchaeum diuitem misit et resurrectione atque ascensione glorificatus multos postea diuites impertito saditiores. quo modo enim tu sic studeres orare dominum, nisi sperares in eo? quo modo autem sperares in eo, si sperares in incerto diuitiaru
Abbreviated transcription (Latin):
Aprobua: Indño salutem Petis sȩe ec ꝓmisi sstͥme recolens
udeoruendo dõ adtc aliquid scriberem : Albitribuentt ipso quem ora¬
nis tempus facultis que concessaefportut udebitum meum
lam iamqueꝑ soluerem. et piostudiotuo inxp̃i caritate serurem ⁊
Quã meautem letificauerit ipsa pecitiotua inqua cognoui qua ntã
reitantae curemgeras uerbis explicare non possum: Quod enĩ magis
oportuit etꝰ negotium uiduitatis tuae ꝑsistere in orationibus nocte
uidua est et desolatt ̃sperib itindño. et ꝑsiste in oprtionibus nocteac
familiae mater. et id eo licet uidua non tamendesolata : quo modo
occupauerit cortuum precipuac que sibiuindicauerit orendicura:
nisi quia prudenter intelligis. qđ in hocmundo et inhacuite nulla
anima possitet᷑ securo: Prõinde qui tibieam cogitationem dediu: ꝓ¬
fecco facit qđ discipulis suis nom pseipsis sed ꝓhuma noge nerecontris¬
tatis. & desperantibus que quã posse saluar: Postea quamabillo

Expanded text:
OMI- NORUM SALUTEM. Et petisse te et promisisse me recolens, ut de orando deo ad te aliquid scriberem, ubi tribuente ipso, quem oramus, tempus facultasque concessa est, oportuit, ut debitum meum iam iamque persoluerem et pio studio tuo in Christi caritate seruirem. quam me autem laetificauerit ipsa petitio tua, in qua cognoui, quantam rei tantae curam geras, uerbis explicare non possum. quod enim maius oportuit esse negotium uiduitatis tuae quam persistere in orationibus nocte uidua est et desolata, sperauit in domino et persistit in orationibus nocte ac s, diues tantaeque familiae mater et ideo licet uidua non tamen desolata, quo modo occupauerit cor tuum praecipueque sibi uindicauerit orandi cura, nisi quia prudenter intellegis, quod in hoc mundo et in hac uita nulla anima possit esse secura. Proinde qui tibi eam cogitationem dedit, profecto facit, quod discipulis suis non pro se ipsis sed pro humano genere contristatis et desperantibus quemquam posse saluari, posteaquam ab illo
Abbreviated transcription (Latin):
haec intedespice atq contẽpne : neihis quicquã reqͥras pt̃ in tegrã corporasis ua¬
litudinẽ: Haccenĩ contẽpnenda ñ ẽ. ꝓp̃t necessarios usus uitȩhui ante quã mor
mitate deficie: ⁊ corruptibili uoluptate ꝑficit᷑ sed cel esti firmitate ꝑsistens.
nesteritis menapiscmntis: qui fgerim curacarnis. sens des setates aluris. hdeno

Expanded text:
haec in te despice atque contemne, ne in his quicquam requiras praeter integram corporis uahaec in te despice atque contemne, ne in his quicquam requiras praeter integram corporis ualitudinem. haec enim contemnenda mitate deficiens corruptibili uoluptate reficitur, sed caelesti firmitate persistens ne feceritis in concupiscentiis, quia gerimus curam carnis sed ad necessitatem salutis. nemo
Abbreviated transcription (Latin):
bund aluita quib: lib& mortalib: solatus frequentetur quanttlib&
tante familiae mater deoratione que sisti: ut etiã tecum in haciuta ꝓma¬
nentibus & ob sequentib tuis cesentias desolatã: Mondũutiq ad p̃hensa
illauita ubiẽ uerũ certũq solatium: ubiimplebit qđ in ꝓph& adictũest. sa¬
Iocundati sumꝰ ꝓdieb quib nos humiliasti: annis quib uidimꝰ mala. Ante¬
quã ergoista consolatioueniat : quantacumq tẽporaliũ bonoꝵ feliatatecr¬
cũ fluas ut ꝑsistas inoratione nocte acdie : desolatã tecẽ memineris : Neni apłs
qualicũq uiduȩ tribuit hocmun sed queuere inquit uiduaẽ & desolatas pe¬
rabit indño & ꝑsist& inoratione nocte acdie: Quoduero seqͥtiugilantis sume
caue : quȩ aut indelitus agituiuens mortua ẽ: Agit enĩ homo in his quedi
fatĩ suppetum : đ uelut ex fontel argissimo trenefelicitatis fluant: Omnino

Expanded text:
bunda uita, quibuslibet mortalibus solaciis frequentetur, quibuslibetantae familiae mater, de oratione quaesisti, ut etiam tecum in hac vita permanentibus et obsequentibus tuis, te sentias desolatam, nondum utique apprehensa illa vita, ubi est verum certumque solatium, ubi implebitur quod in prophetia dictum est: Saiucundati sumus pro diebus, quibus nos humiliasti, annis, quibus uidimus mala. Antequam ergo ista consolatio ueniat, quantacumque temporalium bonorum felicitate circumfluas, ut persistas in orationibus nocte ac die, desolatam te esse memineris. non enim apostolus qualicumque uiduae tribuit hoc munus, sed quae uere, inquit, uidua est et desolata, sperauit in domino et persistit in orationibus nocte et die. quod uero sequitur, uigilantissime caue: Quae autem in deliciis agit, uiuens mortua est; agit enim homo in his, , quod affatim suppetunt, quod uelut ex fonte largissimo terrenae felicitatis fluunt. omnino
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsuent ndĩ et̃puitiuerint: Nihil alud faciemus quandolem̃
ꝓ gemimis: Hłee nouerint: sufficit: si seruidi sun iniserentur
Sinonmiserentur : noloquuquam gntuius dicere: hacataq oma
inquib loquatior fortaissefui qua muellent ocupationis serae
ar meat sap probuas : sac in notescere fra tribus etflus nris propt̃
quos itiits hoc onis dignatus in ponere: Si autẽ aliquid retra¬
hendum ulimendandum uidetur: resscriptis tuaebe attudinis

Expanded text:
uerandum esse putauerint, nihil aliud faciemus quam dolemus et gemimus. hoc nouerint, sufficit: si serui dei sunt, miserentur; si non miserentur, nolo quicquam grauius dicere. haec itaque omnia, in quibus loquacior fortasse fui, quam uellent occupationes et tuae et meae, si adprobas, fac innotescere fratribus et filiis nostris, propter quos mihi es hoc onus dignatus inponere; si autem aliquid retrahendum uel emendandum uidetur, rescriptis tuae beatitudinis
Abbreviated transcription (Latin):
quos istosermone corripimus : illos autem qui hocu no uitio capillorumn
cons rtaepteptiun a postoliamdmisorũ offemlunt & ptirb antead an:¬
Quia cum ali ndintes deulis mali aliqͥd sentire ogintũ manfesta ueb
apli in pueriam de torqueresententiam: Aliu s anuerintillectur sosp¬
contentiones quod illi forte siscirent. ho quoq: sine dabitatiomecor¬
sigerene quorumceterteminemur etamamus: ilos trgomencer¬
rigmus sed rogimus & obscenimus ꝑdiumntatem echũm anuua¬
dis exaggtrent : Cũ cogitamꝰ quantop liuius hocmalum adde¬
apiendor homines imitari posun mali: cum ineis hoci l eorna nos

Expanded text:
ii sunt, quos isto sermone corripimus: illos autem qui hoc uno uitio capillorum ii sunt, quos isto sermone corripimus: illos autem qui hoc uno uitio capillorum contra praeceptum apostolicum dimissorum offendunt et perturbant quia cum alii nolentes de illis mali aliquid sentire coguntur manifesta uerba apostoli in peruersam detorquere sententiam, alii sanum intellectum scrcontentiones: quod illi forte si scirent, hoc quoque sine dubitatione corrigerent, quorum cetera miramur et amamus — illos ergo non corripimus, sed rogamus et obsecramus per diuinitatem et humanitadis exaggerent, cum cogitamus quanto procliuius hoc malum ad decipiendos homines imitari possint mali, cum in eis hoc uident, quos
Abbreviated transcription (Latin):
centias deceptionis Renouamini autẽ spũ mentisuraet ecinduite
nouũ hominẽ eũ quiscđm dm̃ ereatus est: Qus dergoim ulieres non
habent h anc innouationem mentis ubie imagodi : Quis hocddi¬
xerit: sedcorporssui sexunoncumsignificãt: Propterca uelar
ubientur: : Illamquippesignficant partẽro iosoquamulieres sub
que concupiscentialis dici potest c̃uimens dominatur. etiam ipsa suib¬
dita dõsuo quandoreatis sine etor dinatis sime ui utur QS lengo
estinuno siomine mnens ettoncupiscentia Illaregit haccregituri
liert scđm sexum corporis figuratur, Dequo sacee mentoloquens
a poscolusdicit : uirum non debereuelari sed deberemulierem: Tanto
enm gloriosuis mens a d superiorte ꝓmouetur : qu antodiligentius abins¬
Noribus concipicentia cohibetur: Ponetotus homo cumipsoctiã mot¬
tali nunc etfrcgili corporthnresi rretione nouissima incorruptions
atq inmortalitate induatur. et ab sorbeatur morsinuctoria: Quapp¬

Expanded text:
renouamini autem spiritu mentis uestrae et induite nouum hominem, eum qui secundum deum creatus est. quid ergo? mulieres non habent hanc innouationem mentis, ubi est imago dei? quis hoc dixerit? sed corporis sui sexu non eam significant; propterea uelari iubentur. illam quippe significant partem eo ipso, quo mulieres sunt, quae concupiscentialis dici potest, cui mens dominatur, etiam ipsa subdita deo suo, quando rectissime et ordinatissime uiuitur. quod ergo est in uno homine mens et concupiscentia — illa regit, haec regitur; et muliere, secundum sexum corporis figuratur. de quo sacramento loquens apostolus dicit uirum non debere uelari, sed debere mulierem. tanto enim gloriosius mens ad superiora promouetur, quanto diligentius ab inferioribus concupiscentia cohibetur, donec totus homo cum ipso etiam mortali nunc et fragili corpore in resurrectione nouissima incorruptione atque inmortalitate induatur et absorbeatur mors in uictoriam. Quaprop
Abbreviated transcription (Latin):
nullũ tam̃ istoꝵ possumꝰ dicereindecent̃ aliqđ uelle : Sic & opta refilios nuptiarũ sci
Nã & sisp̃to c̃iugio iã ñ optent &iã filios ꝓcreare optant tam̃ quos ꝓcreauer̃ incolomes
uiuere : Ab hac õnicura in munis ẽuirginalis integritas : habenitam̃ om̃s caros & caras :
qͥb ñ ĩdecent̃ optent &iã tẽporalẽ salutẽ: Sed cũis cãsalutem inseipsis & ineis qͦsdiligunt
adepti homines fuerint nũ poterimꝰ eos dicere iambeatos: habentenĩ aliqͥđ qđ dec& ulle¬
sed si ad alia ñ hab& maioraatq meliora &utilitatis decoris pleniora: adhuc ab eata uita
longe abs̃ : Placet neigitur utsuꝑsalutẽ iscã temporalẽ optent sibi acsuis honores & potis¬
tates : sane sint ꝑ haec consulant eis quiuiuunt subeis. non ꝓpt̃ haccipsas sed ꝓpt̃ aliud qđ

Expanded text:
nullum tamen istorum possumus dicere indecenter aliquid uelle; sic et optare filios nuptiarum scilnullum tamen istorum possumus dicere indecenter aliquid uelle; sic et optare filios nuptiarum scilnam etsi spreto coniugio iam non optant etiam filios procreare, optant tamen, quos procreauerunt, incolumes uiuere. ab hac omni cura immunis est uirginalis integritas; habent tamen omnes caros et caras, quibus non indecenter optent etiam temporalem salutem. sed cum istam salutem in se ipsis et in eis, quos diligunt, adepti homines fuerint, num poterimus eos dicere iam beatos? habent enim aliquid, sed si alia non habent maiora atque meliora et utilitatis decorisque pleniora, adhuc a beata uita longe absunt. Placetne igitur, ut super salutem istam temporalem optent sibi ac suis honores et potestates? sane, si, ut per haec consulant eis, qui uiuunt sub eis, non propter haec ipsa sed propter aliud, quod
Abbreviated transcription (Latin):
facilius malauo lunttis ei implat Meritohancsententiã &ic̃ ipsiquisi nedĩcultu philo¬
sophatisunt respuerunt : Nã qͥdã eoꝵ ureloquentissimait: Ece aut alii ñ philos¬
phi iãqͥdẽ sedꝓmti tam̃ ad disputandũoms aium ee beatos. qͥuiuunt ut ipsiuelint :
salsumid eqͥdẽ : Vt leenĩ qđ ñ deceat iđipsũmiserrimũ nec tam̃mis erũ ẽ ñ adipisci qđ
uelis : quã quã adipisciułle qđ ñ oporteat: Qd tibiuident᷑ haccũba ñ ne abipsauerita
teꝑquẽ lib& hominẽ dictas : Possum ergohinedicere qđ apłs ait dequodã ꝓph&a ere¬
tenss : cũ ei illisententia placuiss&: Testi moniũ hocuerłiẽ : Illeigit᷑beatẽ qͥomã quȩ¬
uult hab& nec aliqͥđ uultqđ ñ decet: Qđ sutaẽ : uideiã quȩ homines ñindecent̃ uelint
Alius uult coniugari : alius coniugiouiduat᷑ deinceps continent̃ eligituiuere: Alius
nullũ concubitũ necinipsis nuptiis experiri : &si alud hinc aliudmelius repperitur :

Expanded text:
facilius mala ejus voluntas impletur? Merito hanc sententiam etiam ipsi qui sine cultu Dei philosophati sunt, respuerunt. Nam quidam eorum vir eloquentissimus ait: Ecce autem alii non philosophi quidem sed prompti tamen ad disputandum omnes aiunt esse beatos, qui uiuunt, ut ipsi uelint. falsum id quidem; uelle enim, quod non deceat, id est ipsum miserrimum nec tam miserum est non adipisci, quod uelis, quam adipisci uelle, quod non oporteat.\' quid tibi uidentur haec uerba? nonne ab ipsa ueritate per quemlibet hominem dicta sunt? possumus ergo hic dicere, quod apostolus ait de quodam propheta Cretensi, cum eius illi sententia placuisset: Testimonium hoc uerum est. Ille igitur beatus uult, habet nec aliquid uult, quod non decet. quod si ita est, uide iam, quae homines non indecenter uelint. alius uult coniugari, alius coniugio uiduatus deinceps continenter eligit uiuere, alius nullum concubitum nec in ipsis nuptiis experiri. et si aliud hic alio melius reperitur,
Abbreviated transcription (Latin):
co: sed quousq talis inuenitur. decuius animo et moribus sit in hacuita securitas.
Nam sicut sibiquisq: nemo alter alterinotus est : et ta mennec sibiquis¬
q: lta notus est : ut sitdes uaertestina conuersatione securus: Pro inde quã¬
uis exfructibussuis multi cognoscantur. & alii quidem proximos bene
uiuendo lȩtificent. alii maleuiuendo contristent : tamen propterhu¬
manorum animorum ignotti &incerit reccissime a postolus ammon& :
ut non ante tempus quic quam iudicemus. donecuenir s dñs et inlumi
net absconditatenebrrum. & manifescet cogitationes cordis. Et
tunc lauserit unicuiq: ado: In hisigitur uitȩ tenebris in quibus pere¬
grinamur adno qua indiuꝑ fidemambulamus non ꝑspeciem: deso¬

Expanded text:
co. sed quousque talis inuenitur, de cuius animo et moribus sit in hac uita certa securitas? co. sed quousque talis inuenitur, de cuius animo et moribus sit in hac uita certa securitas? nam sicut sibi quisque nemo alter alteri notus est et tamen nec sibi quisque ita notus est, ut sit de sua crastina conuersatione securus. proinde quamuis ex fructibus suis multi cognoscantur et alii quidem proximos bene uiuendo laetificent alii male uiuendo contristent, tamen propter humanorum animorum ignota et incerta rectissime apostolus admonet, ut non ante tnet abscondita tenebrarum; et manifestabit cogitationes cordis et tunc laus erit unicuique agrinamur a domino, quam diu per fidem ambulamus non per speciem, deso
Abbreviated transcription (Latin):
confas deheoetuite ndosesuris ti sue sirebena. lon sunt er gomnis
dentur prescahitiores esse non parua solatia : Namsi pauꝑtus ange: si
luctus maestificat. sidolor corporis inquietat. si contristatexilium
siulla alia calamitas uexat : ad sintbonihomines. qui non solumgau¬
derecum gaudentib: uerum &iam flerecum flentibus norunt : ec salu¬
briter loqui et conloquisciunt : Plurimum illa asperit leniuntur. rele¬
uanturgnruia. superintur aduersa : sed ille hoc ineis et ꝑ eos agi. quis pũ
suobonos facit : Contur sidiuitia e circum fluant. nulla orbitas accidat.
ad sit sanitas carnis. In coloͥmis habitetur in patria : et cohabitent mali
hominas. in quib: nemosit cuifides habeatur. a quonon dolus. fŗas.
irȩ discordiae. insidiae. sustine antur atq timeantur. Nonneilla
omni a fiunt amart etdurr. nec aliquid lȩtum uł dulceest in eis : Ita
inquib: lib& rebus humanis nihilest homini amicum. sine homine ami¬

Expanded text:
s uidentur praestarenon parua solacia. nam si paupertas angit, si luctus maestificat: si dolor corporis inquietat, si contristat exilium, si ulla alia calamitas uexat, adsint boni homines, qui non solum gaudere cum gaudentibus uerum etiam flere cum flentibus norunt et salubriter adloqui et conloqui sciunt; plurimum illa aspera leniuntur, releuantur grauia, superantur aduersa. sed ille hoc in eis et per eos agit, qui spiritu suo bonos facit. contra si diuitiae circumfluant, nulla orbitas accidat, adsit sanitas carnis, incolumi habitetur in patria et cohabitent mali homines, in quibus nemo sit, cui fides habeatur, a quo non dolus, fraus, irae, discordiae, insidiae sustineantur atque timeantur, nonne illa omnia fiunt amara et dura nec aliquid laetum uel dulce est in eis? ita in quibuslibet rebus humanis nihil est homini amicum sine homine ami
Abbreviated transcription (Latin):
siast infert Perquẽpecca tomorim̃utuiuamꝰdo. Angeli quoq
sine ts rihil sunt & substantie suae amittunt p̃rogaeluas :
nisiea lliardore sustentent: Deniq inapocalipsi iohannis dũs
adanglu eoditiae dicit: scio operatua: Ncq frigiduas saeoremte¬
dus natina fragidus eise ił calidus sed quia tep idus esi lmcipiomte¬

Expanded text:
sicut inferi, per quem peccato morimur, ut uiuamus deo. Angeli quoque sicut inferi, per quem peccato morimur, ut uiuamus deo. Angeli quoque sine zelo nihil sunt et substantiae suae amittunt praerogatiuam, nisi eam zeli ardore sustentent. denique in Apocalypsi Iohannis dominus ad angelum Laodiciae dicit: scio opera tua: neque frigidus es neque calidus. utinam frigidus esses