comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iob ⁊ oĩ pietate plemis a cap¬
teniq ad peces repletur incẽ
pessuno s iusti nonhñt. illas
infirmitates quas egipciie
giptus .i. ininidus diligere
ergo mundum ⁊ que minũ¬
do sunt egipti langnor ast
obsernare menie tprastesla¬
rum cursib adherere seruire
carmluxurie oꝑardare ⁊ de¬
litiis uacart egiptiisiaguor

Expanded text:
us, et omni pietate plenus, a capite usque ad pedes repletur ulcere pessimo. Sed justi non habent illas infirmitates quas Aegyptii. Aegyptus est mundus: diligere ergo mundum et quae in mundo sunt, Aegyptius languor est; observare menses, tempora, stellarum cursibus adhaerere, servire carni, luxuriae operam dare et deliciis vacare, Aegyptius languor
Abbreviated transcription (Latin):
Ab. ⁊ cdi .a. q̃r qnisb adintori¬
b eam edificau̾it si płes hoĩas ñ
fuerint qr sciptura dicit s scien¬
dum est ꝙ missco plure fuissẽ
tunc qr din uiuendo plures po¬
derant generare nec muirum c̃
filii isti ꝑ quadringentos ãnoc
sic muluplicati legnutur sic̃.
ut non possit numeran exer

Expanded text:
oribus eam aedificaverit, si plures homines non fuerint quam Scriptura dicit. Sed sciendum est multo plures fuisse tunc, quia diu vivendo plures poterant generare. Nec mirum, cum filii Israel per quadringentos annos sic multiplicati leguntur, ut non possit numerari exer
Abbreviated transcription (Latin):
intaligendũ ast ideo putasse
cos iy isle ñ audiret qr indebãt
ir̃pictem qui inter illos erat
cura eratim̃pietis ea de illia
quo postans fu̾at q̃ ñ ad illum
s inter selcquabantur.
tere nouut inptelatione agni
ret malum qe sibi fc̃m fũat

Expanded text:
intelligendum est ideo eos putasse quia ille non audiret, quod videbant interpretem, qui inter illos erat,cura erat interpretis ea dicere illi a quo positus fuerat, quae non ad illum, sed inter se loquebantur. cere voluerit in protelatione agnitret malum quod sibi factum fuerat,
Abbreviated transcription (Latin):
premebat. onsumptisq cibis exegipto quos decuile¬
rant dixit iacob ad fiuos suos. Reuertimini⁊ emite
paxislum escarum secdit iudas. demminauit nob̃ ee¬
mitte uirille sub atcestatione uirandi dicens non
uicebitis faciem meam nͥ frc̃m nr̃m minimũ addu¬
ibimus. uir .n. sepe ut diximus demintianit nob̃ di¬
cens ñ undibius faciem meã absq fr̃e nr̃o minimo

Expanded text:
at. Consumptisque cibis quos ex Aegypto detulerant, dixit Jacob ad filios suos: Revertimini, et emite pauxillulum escarum. Respondit Judas: Denuntiavit nobis vir ille, sub attestatione juramenti, dicens: Non videbitis faciem meam nisi fratrem vestrum minimum adduibimus vir enim ut saepe diximus denuntiavit nobis dicens non videbitis faciem meam absque fratre vestro minimo
Abbreviated transcription (Latin):
indentero nomio scap¬
ta continettr ⁊ .u. anu¬
li aurei singilis taber¬
natuli tabulis erant.
infixi qr corda iustoꝵ
multum dilarata ꝑ

Expanded text:
in Deuteronomio scripta continetur. Et quinque annuli aurei singulis tabernaculi tabulis erant infixi, quia corda justorum multum dilatata per
Abbreviated transcription (Latin):
G. posset inlanacro lapm̃a¬
sacrifontis intesligi sicon¬
sequeretur ut quis insacer¬
iocium electus tunt pͥmũ
aqua bap̃atis inranissio¬
contradĩet apłs clicemꝰ nõ
neo phitum ne iniuꝑbiam

Expanded text:
. Posset in hoc lavacro bapsacri fontis intelligi, si consequeretur ut quis in sacerdotium electus, tunc primum aqua baptismatis in remissiocontradiceret Apostolus dicens: Non neophytu
Abbreviated transcription (Latin):
nitui tm̃ flagitii ꝯmiserunt pectunia quam inuenimꝰ
insumitate saccoꝵ reportauimus ad te ce tecra chancan
⁊ qũo ꝯscquens est ut furaa sumus ce coro dm̃i tn aur̃
łargentum apuo quencumq fuent inuaitum seruorũ
tnorum ey queri moriatur ⁊ nos seru crmmns am tin em¬

Expanded text:
miserint? Pecuniam, quam invenimus in summitate saccorum, reportavimus ad te de terra Chanaan: et quomodo consequens est ut furati simus de domo domini tui aurum vel argentum? Apud quemcumque fuerit inventum servorum tuorum quod quaeris, moriatur, et nos erimus servi
Abbreviated transcription (Latin):
nis fllii suis indie ablactati¬
onis conuinium fecit qr ma¬
gnum debet esle gaudium
spũalis etatis qñ talis fãc ẽ¬
hoꝰ qui paschatur solido cibo¬

Expanded text:
nis filii sui, sed in die ablactationis convivium fecit: qugnum esse gaudium spiritualis aetatis, quando talis factmo qui pascatur solido cibo
Abbreviated transcription (Latin):
genies impiorum uñpͥa
iaundi origine fundam̃¬
ad nottum floreant ⁊ asu¬
tura gła arescant abrabaᷤᷤ
uero incasislis hĩtabat qr
scĩ hospites ⁊ ꝑogrinos seco
gnosamt expectantti cti

Expanded text:
genies impiorum, in ipsa mundi origine fundamead votum floreant, et a futura gloria arescant. Abraham vero in casulis habitabat, quia sancti hospites et peregrinos se esse cognoscunt, exspectantes ci
Abbreviated transcription (Latin):
bonorum deo osferimus:
cumbonuim ꝙ agimas te¬
tum diuine gr̃e tribucn¬
tes ⁊ toto corde tribuentes¬
ꝓfitentes qr nec initium
bone accionis aut cogita¬
tionis nͭ adño possumus

Expanded text:
bonorum Deo offerimus, cum bonum quod agimus, totum divinae gratiae tribuentes, et toto corde profitentes quod nec initium bonae actionis vel cogitationis nisi a Domino possumus
Abbreviated transcription (Latin):
or ast opere quam pelagiam
sibi tribuendo offendunt d̾s
idco sirut inprimiciis princi¬
pia uoluntatem cta inderimis
consummanones nr̃orum o¬
perum ad daim refarre p̾cipi¬
mur aquo ⁊ boni oꝑis initi¬
um ⁊ ꝑfectionis donatur esfc̃¬

Expanded text:
or est opere, quam pelagiani sibi tribuendo offendunt. Deuideo sicut in primitiis primitia voluntatum, ita in decimis, consummationes nostrorum operum ad Deum referre praecipimur, a quo et boni operis initium, et perfectionis donatur ef
Abbreviated transcription (Latin):
cia s magis mouet qe sibi ne¬
lit ħ accio ioseph qui frc̃c suoc
donec eis aꝑirt quis eẽt teciens
indificanit ⁊ tanta expectatio¬
ne suspendit ꝙ licet tanto sit
suanins cum legnr quanto
fit alis inoppinatins cum qui¬
b agitur tñ sapĩe illins gram¬
tate nͥ magnum aliquidisto. q

Expanded text:
cia. sed magis mouet quid sibi uelit ista actio Ioseph qua fratres suos, donec eis aperiret quis esset, totiens ludificauit et tanta expectatione suspendit: quod licet tanto sit suauius cum legitur, quanto illis fit inopinatius cum quibus agitur, tamen sapientiae illius grauitate, nisi magnu
Abbreviated transcription (Latin):
Io. quid sibi unlt & inuentnce
sciphurioseph insacculo benia¬
min nͥ qr incorde pauli celestis
docirineiam p̾fulgebat eloqũ
dum eẽt cruditus inlege s qr
subiectus n̾ erat intra saccum
erat sciphuc doctrina intra
legem luçerna intra modum
missut m̾anamas manumi¬
posuit marsupium soluit ⁊ar¬
gartum resplendut ⁊ decidenti¬
b .s. squams q. saccis uinculi
soluto sacco .i. deposito legis ne¬
lamine ad eptus est gr̃eub̾ta

Expanded text:
. Quid sibi vult quod inventus est scyphus Joseph in sacculo Benjamin, nisi quia in corde Pauli coelestis doctrinae jam praefulgebat eloquium, dum esset eruditus in lege? Sed quia subjectus non erat Deo, intra saccum erat scyphus, doctrina intra legem, lucerna intra modium. Missus tamen Ananias manum imposuit, marsupium solvit, et argentum resplenduit, et decidentibus squamis, quasi vinculis, soluto sacco, id est deposito legis velamine, adeptus est gra
Abbreviated transcription (Latin):
srib suis ñ possum redire ad pr̃an absentepnero ne calami¬
taus que opp̾ssura est prt̃m meum testis assista. Nonse
poterat uttra cohitere iosephinuilus coram astantib uñ
p̾cepit ut egradranur cuncti foras ⁊ nullis intereẽt alienꝰ
agnitioni muue elenaurtq noca cum fletu quã au

Expanded text:
suis. Non enim possum redire ad patrem, absente puero: ne calamitatis, quae oppressura est patrem meum, testis assistam. Non se poterat ultra cohibere Joseph multis coram astantibus: unde praecepit ut egrederentur cuncti foras, et nullus interesset alienus agnitioni mutuae. Elevavitque vocem cum fletu: quam au
Abbreviated transcription (Latin):
libama dur hala dux phinon cluxce¬
nech dlux thema lur mabsar currma¬
did dux iran hii duces edom nt̃tato¬
res inttrra impii sui. ipeest esau pãt
ydumeorum habitauit autem iacob
interra chmaan in qua pr̃ suus per

Expanded text:
ux Cenez dux Theman dux Mabsar dux Mabdiel dux Iram hii duces Edom habitantes in terra imperii sui ipse est Esau pater Idumeorum habitavit autem Iacob in terra Chanaan in qua per
Abbreviated transcription (Latin):
oth. Qumc ⁊ hic obissit successit mreg¬
nuni balaanam fuius achobor isto ꝙ̃
morto regnauit ꝓco adad nomen¬
q urbis ains phon⁊ appellabatur uxor
illius inceraba filia mathrech filiemi¬
nationib ⁊ locis ⁊ nocabuus sius clrir¬

Expanded text:
oth cumque et hic obisset successit in regnum Baalanam filius Achobor isto quoque mortuo regnavit pro eo Adad nomenque urbis eius Phau et appellabatur uxor illius Meezabel filia Matred filiae Minationibus et locis et vocabu
Abbreviated transcription (Latin):
tñ uelut terga aspicuut qr
postrema que ualent ꝑ iutel¬
relinquece ⁊ adilia ettrne iite
gaudia q̃ andiunt ꝓ gredi co¬
¶namur.
Trriptura qui pritabat moysẽ
ore ad os icqui cum deo cum
nec hõim nec angeloꝵ quisqͣͣ¬

Expanded text:
tamen velut terga aspiciunt, quia postrema quae praevalent, per intelrelinquere et ad illa aeternae vitae gaudia quae audiunt progredi conantur.Scriptura, qui putabat Moysen ore ad os loqui cum Deo, cumnec hominum nec angelorum
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩs signum obedĩe quã
debebat in altero sacram̃¬
tum urte et̃ne quam o¬
becliendo mereretur ligñ
uite dictum est qr diini¬
nis accepit ut qui excoi
manducaret corpus cuis
stabili sanitate firmaret᷑
nec ulla insirmitateł eta¬
te indeterins ł incccasum
laberciur.

Expanded text:
hominis signum obedientiae quam debebat: in altero sacramentum vitae aeternae, quam obediendo mereretur. Lignum vitae dictum, quia divinitus accepit, ut qui ex eo manducaret, corpus ejus stabili sanitate firmaretur, nec ulla infirmitate vel aetate in deterius vel in occasum laberetur.
Abbreviated transcription (Latin):
graualinur ⁊ licet indearatir
sunt nicut in. lic legttura
abiit initinere suo panstrũ
tus cst non ut descitum pete¬
ret ꝙꝑ megipto reliquerat
s uit ꝑ austrum qui aquiio¬
ni contrarius est ueninit ad
domum dei ubi erat tabnaca¬
lum eius inter bechel ⁊ hay.

Expanded text:
licet videantur sunt; nec, ut in LXX legitur, « Abiit in itinere suo per austrum tus est, non ut desertum peteret, quod in Aegypto reliquerat, sed ut per austrum, qui aquiloni contrarius est, veniret ad domum Dei, ubi erat tabernaculum ejus inter Bethel et Hai.
Abbreviated transcription (Latin):
a que halebat. scendit ergo abra
te egipto ip̃e ⁊ uxor eis ⁊ oia que ha¬
tant ⁊ ioth cum eo ad australem pla¬
gam erat autem aiuies uaide ĩpos¬
tha ulꝙ adlocum ubi prius fixerat
tabuaculum inter bahel ⁊ hayĩ lo¬
oo altans ꝙ feccrat pris ⁊ inuoca¬
iuit ibi nomen tei s ed ⁊loth qui erat
cum abram fuerunt greges ouium
tarmenta ⁊ tab̾nacula nec poterat
eos capere interra ut habitarent si¬
mul. erat quippe suła eorum mui¬
ta ⁊ nequilant hapitare couiter
unde scã est rira itet pastora gre

Expanded text:
a quae habebat. Ascendit ergo Abram de Aegypto, ipse et uxor ejus, et omnia quae habebat, et Loth cum eo, ad australem plagam. Erat autem dives valde in posthel, usque ad locum ubi prius fixerat tabernaculum inter Bethel et Ai, in loco altaris quod fecerat prius, et invocavit ibi nomen Domini. Sed et Lot qui erat cum Abram, fuerunt greges ovium, et armenta, et tabernacula. Nec poterat eos capere terra, ut habitarent simul: erat quippe substantia eorum multa, et non quibant habitare communiter. Unde et facta est rixa inter p
Abbreviated transcription (Latin):
telligi cuius immolatione¬
fit pascha anp̾cepit eo medo
consequenter quãincħ ta
cuerit ut idemagnus urxͣ
hostium eccidatair anꝙ ẽ¬
crcdibilit ideo drat exta

Expanded text:
 cuius immolationfit pascha. an eo modo consequenter praecipit, cuerit, ut idem agnus iuxta ostium occidatur? an, qcredibilius, ideo dixit: ex
Abbreviated transcription (Latin):
uectabet appellatam tñ minc ex
co ꝙ aqua muenta estysdacad
nomen ciuitatis querta noca¬
tur allucens dedinat parsulũ
litteram ⁊ ꝓstridino hebrcorim
sin aquo iꝰabet incipit geocum

Expanded text:
BERSABEE appellatam: tamen nunc ex eo quod aqua inventa est, Isaac ad nomen civitatis, quae ita vocabatur alludens, declinavit paululum litteram, et pro stridulo Hebraeorum SIN, a quo SABEE i
Abbreviated transcription (Latin):
gurata est ubi credendũ
est tñ omnia dc̃a esse ser¬
pens non interrogatur
quare feccat qr non ip̃e
ꝓpria uoluntate mam¬
ra fecit s de ilio cliabolut
⁊ ꝑ illum ⁊ in illo quua¬

Expanded text:
figurata est. Ubi credendum tamen omnia dicta esse. Serpens non interrogatur quare fecerit, quia non ipse propria voluntate et natura fecit, sed de illo diabolus, et per illum, et in illo: qu
Abbreviated transcription (Latin):
ceratins ladando corrumpt̃
doxorum que locistẽ exter¬
minant dum ad ulantes
lingue ad appetendas lau¬
dit transitorias cor oꝑan¬

Expanded text:
deratius laudando corrumpuntdoxorum, quam locustae exterminant, dum adulantes linguae ad appetendas laudes transitorias cor operan
Abbreviated transcription (Latin):
lat᷑am ẽẽ dñitam nr̃am suo
impõ dei gr̃a adcos descende¬
rit decelo ⁊ panis celesas qua
pe sine hostia sine sacrifitio
sine sacerdote urã a̾ dnĩta¬

Expanded text:
am suo in ipso Dei gratia ad eos descenderit de coelo, et panis coelestis, qui pe, sine hostia, sine sacrificio, sine sacerdote. In nost
Abbreviated transcription (Latin):
Og. uelem primo suꝑhanc
scriptaram cum indat̃ hr̃e.
lcrmonem quib eredita sr̃
elcqnia dei quid illis uideat᷑
timus cosugetis die & sexto
dupplum apparit ergo .ur.
tliem nominari qui ante
die teperit manna dari⁊ no
io comparare dm̃cam nrãm
cum sabio udcorum ⁊ scrip¬
tura .i. apparit qr die dñica
primuu datur mana .ui.

Expanded text:
. Vellem primo super hanc scripturam cum Judaeis habere sermonem, quibus credita sunt eloquia Dei, quid illis videatur tinuis colligetis, die autem sexta duplum. Apparet ergo sextum diem nominari qui ante die coepit manna dari? et volo comparare Dominicam nostram cum sabbato Judaeorum. Ex Scriptura enim apparet quia die Dominica primum dat
Abbreviated transcription (Latin):
basib suis capua columpnarum⁊
tota operis celaiura argantea eque
adseptemirionalem plagam ten¬
toria. columpne: Basesq ⁊ capita co¬
lumpnarum ansdem ⁊ mensure ⁊
operis ac metalli erant mea necoi
plaga que cccidentem respiit fuere
teritoria cubitorum .i. columpne¬

Expanded text:
basibus suis, capita columnarum, et tota operis caelatura, argentea. Aeque ad septentrionalem plagam, tentoria, columnae, basesque et capita columnarum, ejusdem mensurae, et operis, ac metalli, erant. In ea vero plaga, quae Occidentem respicit, fuere tentoria cubitorum quin
Abbreviated transcription (Latin):
ditrita ut turtĩnabulũ
sit aureum ⁊ malum ꝑimi¬
cum rursumq tintuma¬
bulum alid aureum ⁊ ma¬
lum punicum atirea .Ni. ti¬

Expanded text:
ditur: Ita ut tintinnabulum sit aureum et malum punicum: rursumque tintinnabulum aliud aureum, et malum punicum. Aurea quippe ti
Abbreviated transcription (Latin):
bebant sepelire cum ⁊ postea re¬
maso iordane redierunt ad io¬
cum cdupplicis splunce uñ q̃ri
pot̃ quare hec fecerant s dicit
aliquis qr bella timebant sit̃
filii istł circumdlucti ꝑ descitã

Expanded text:
bebant sepelire eum, et postea transito Jordane redierunt ad locum duplicis speluncae. Unde quaeri potest quare hoc fecerint. Si dicit aliquis quia bella timebant, sicut filii Israel circumducti per desertum
Abbreviated transcription (Latin):
menta ⁊ uinu̾isa que muenta fuerti¬
soluit for nec congretata de agtis
centerrtos sr̃ ea grando morientur. Qͥ
timuit u̾bum dñi de serius pbara¬
onis fecit confugere seruos suos et
iumenta indomos. Qui autemne¬
glȩxit sermonem dm̃ dimisit secuoᷤ
suos ⁊ iumenta magris ⁊ clixit dñt
admoysen ȩecende manum tuã

Expanded text:
jumenta, et universa, quae inventa fuerint foris, nec congregata de agris, cecideritque super ea grando, morientur. Qui timuit verbum Domini de servis Pharaonis, fecit confugere servos suos et jumenta in domos: qui autem neglexit sermonem Domini, dimisit servos suos et jumenta in agris. Et Dixit Dominus ad Mosen: Extende manum tuam
Abbreviated transcription (Latin):
tins. etu fedetunt. de aran. Quosm
tetrogans ⁊unquio ait nostis iabee
fuium nachor dixerunt. Nouimus
sanus ne est inquit uaiet inquuiũt¬
Et ecteracheal fiua euis uerit cũ gre¬
gi suo. Dyciteꝵ iacob adhuc mintũ
dia suy est nec est ip̃e ut restucantare
adcaulas greges date anteporumo¬
enderunt. Non possumus donec oĩa
prrora congregentur ⁊ ammoueam
lapidem de ore puteint adaquemus
greges ad huc loquetantur ⁊ eece ra¬
chel uandat cum ouibz pris si qia
gregem ip̃a pascobat. euam cã incli¬
set iacob ⁊ scitted iobeinam stiam õ

Expanded text:
i responderunt: De Aran. Quos interrogans, Nunquid, ait, nostis Laban filium Nachor? Dixerunt: Novimus. Sanusne est? inquit: Valet, inquiunt: ecce Rachel filia ejus venit cum grege suo. Dixitque Jacob: Adhuc multum diei superest, nec est tempus ut reducantur ad caulas greges: date ante potum oonderunt: Non possumus, donec omnia pecora congregentur, et amoveamus lapidem de ore putei, ut adaquemus greges. Adhuc loquebantur, et ecce Rachel veniebat cum ovibus patris sui: nam gregem ipsa pascebant. Quam cum vidis
Abbreviated transcription (Latin):
das genuit phares pharit ge
cũ iuda pre suo ingressus ẽ
egiptum naason princeps
trib uide indeserto describitir¬
ciuus fams salmon utt̃cam
ꝓmissionic uttranit apha¬
tes usq ad naason generatio¬

Expanded text:
das genuit Phares, Phares gecum patre suo Juda ingressus est Aegyptum. Naason princeps tribus Juda incujus filius Salmon terram repromissionis intravit. A Phares usque ad Nahasson generatio
Abbreviated transcription (Latin):
anulum .i. ponaificatum fida
quo credentium aĩe salitas sig¬
no signantur ⁊ frontib ⁊ cor¬
dib nrĩs ꝑ signum crnas figa
stola bissina .i. sarne scã bisso
splendidiore ⁊ stola inmorta¬
litatis accepit quoq torque
auream .i. inteslectum bonũ
p̾co antecedit eum .i. ioħ̾s bap̃a

Expanded text:
nulum, id est, pontificatum fidei, quo credentium animae salutis signo signantur, frontibusque et cordibus nostris per signum crucis figura stola byssina, id est, carne sancta bysso splendidiore, et stola immortalitatis. Accepit quoque torquem auream, id est, intellectum bonum. Praeco antecedit eum, id est, Joa
Abbreviated transcription (Latin):
recorta caro castitate renitãs
piens inpurpura caro passi¬
omb subiacens incocco bis
tincto mais int̾ passiones.
der ⁊pximi ancctione p̾sulgens¬

Expanded text:
retorta, caro castitate renitens. siderans. In purpura, caro passionibus subjacens. In cocco bis tincta, mens inter passiones Dei et proximi dilectione praefulgens
Abbreviated transcription (Latin):
is ꝑpetua daritas ⁊ clara per¬
petuitas summe quiens ex¬
primitur mort̾ent cortina¬
rum antas circuli utumũ
exõib tab̾naculum fiat c̾

Expanded text:
nisi perpetua claritas et clara perpetuitas summae quietis exprimitur? Mordentque cortinarum ansas circuli, ut unum ex omnibus tabernaculum fiat, cu
Abbreviated transcription (Latin):
eccãm insenetinte predicator
enuangelii fua tñ inhebre¬
o sic legitur bemiamin lups
rapax sine capiens uma¬
niano comedet predam ⁊
ad uesꝑam dindt spolia qe
ita hxbrei exponum altatri¬

Expanded text:
esiam, in senectute praedicator Evangelii fuerit, tamen in Hebraeo sic legitur: Benjamin lupus rapax, sive capiens, in matutino comedet praedam, et ad vesperam dividet spolia. Quod ita Hebraei edisserunt: Altar
Abbreviated transcription (Latin):
hec mͦ cos abin illa intenti¬
lud ip̃m disficile nt rc̃tau¬
rum adfacianlum ydodam
ꝙ pp̃cos notandum puta¬
ni qui contustantur si quid
tale pp̾ ectam tfnam diui¬

Expanded text:
hoc modo eos ab illa intentillud ipsum difficile, ut esset aurum ad faciendum idolum, propter eos notandum putaui, qui contristantur, si quid tale propter uitam aeternam diui
Abbreviated transcription (Latin):
potestas hoĩ ybas ⁊ fructus edẽ¬
di subinfectur ⁊ fcm̃ est ita
inquo sig̃catur qr hoc ditente
deo ħ sibi mesum concessui
tim ederit si .ii. ad oĩa supradic¬
ta refcrimiis ꝙ ait ⁊ fc̃m estita
tonsequens crit eis ut dicamꝰ
cos iam multiplicatos sexta
dieꝙ post multos fcm̃ estan

Expanded text:
potestas homini herbas et fructus edendi, subinfertur, « et factum est ita: » in quo significatur quod hoc dicente Deo, haec sibi in esum concessa tim ederit. Si enim ad omnia supradicta referimus quod ait « et factum est ita, » consequens erit ut dicamus eos jam multiplicatos sexta die, quod post multos factum est an
Abbreviated transcription (Latin):
cta est mentio hic primmun
uecanit moy ses mm̃ ⁊ doxit
ut eligat sibi iuros potentes
deplese ñ poterat moy sese
est electorum dux ⁊ potertiũ
princeps ip̃e confugit cum
amalech ipẽ .i. intrat indo¬
mum forne ialligat fortẽ
¶⁊ nasa cius airipit.

Expanded text:
entio. Hic primum vocavit Moyses Jesum, et dixit ut eligat sibi viros potentes de plebe: non poterat Moyses eest electorum dux et potentium princeps. Ipse confligit cum Amalec. Ipse enim intrat in domum fortis, et alligat fortem, et vasa ejus diripit.
Abbreviated transcription (Latin):
as fccisse mansiuncłas ⁊ sicae¬
cham fuisse bicameratam ha¬
tum infecior stercora suscipi¬
cbat scdi escas que apostesania
diccntur insuꝑiorib teitam¬
erata erat ubi homines aĩali¬
a congrna distinttione con
8. mansiuculas icͣ. ux bi
camtrata ⁊ tricamerata in
arcba facies bitam erata in
inferiorib taisamerata in
b distincta sunt prima .i.
inferior st̃ st̾oraria quo ster¬
cora deflibant nedum erãt
marcha fetore led̾entur scod̾a
apothecaria ĩtia ininitium
aĩalium serpentium. mi .n.

Expanded text:
as fuisse mansiunculas, et sic arcam fuisse bicameratam. Harum inferior stercora suscipiebat, secunda escas, quae apothecaria dicebatur; in superioribus tricamerata erat, ubi homines et animalia congrua distinctione con Mansiunculas, » etc. LXX: camerata et tricamerata in arca facies: bicamerata in inferioribus, tricamerata in bus distincta sunt: prima, id est inferior, fuit stercoraria, quo stercora defluebant, ne qui erant in arca fetore laederentur; secunda, apothecaria; tertia, immitium animalium et serpentium; quarta,
Abbreviated transcription (Latin):
se nisi incẽt menti cuis amor ille pro
bonum esi ⁊ aspectu decorum nec cre¬
dens se inde posse mori forte putanit¬
deum alicnius cã sigc̃ationis ħ cdixisse
si manducaueritis mor . m. ideo ma¬

Expanded text:
os, nisi jam inesset menti amor ille propbonum esu, decorum aspectu; nec credens se inde posse mori, forte putaDeum alicujus significationis causa dixisse; si manducaveritis, morte moriem
Abbreviated transcription (Latin):
Doct̾nalegis quetarualem ppłm¬
ualut ꝑnulum lacte alebat s cã
clidiores ecc̃e dectores q fortem ⁊
uaudum u̾bi cibum mandũt

Expanded text:
doctrina legis, quae carnalem popuarvulum lacte alebat: sed « candidiores, » Ecclesiae doctores, qui fortem et validum verbi cibum manducan
Abbreviated transcription (Latin):
benti est dampnosum s
gi obest si non phibetur
nec cui libet si tangatur
sebonum obedĩe ⁊ malũ
in obedĩe monstretur ape

Expanded text:
benti est damnosum. Cumc tangenti obest si non prohibetur, nec cuilibet si tangatur; se bonum obedientiae et malum inobedientiae monstretur.
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a sunt qr dum celestia mis¬
teria uenium predicunt post¬
quam ostensa st̃ credibilia
fecerunt õib ut ergo utus
columpne umouules scẽt
foris paxisli sunes continẽt

Expanded text:
ipsa sunt, quia dum coelestia mysteria ventura praedicant, haec postquam ostensa sunt, credibilia omnibus fecerunt. Ut ergo intus columnae immobiles stent, foris paxilli funes continent
Abbreviated transcription (Latin):
tribitur aĩalia oĩa que ing̃s¬
sa dñr ⁊ escam corum fecre
poruerit ꝙ cubito grometaco
soluit origenes asserens non
friutra dcm̃ esse moysen om̃i
sapĩa egiptionim fiusse erudi¬
tum qui geometriam dilexe¬
runt ⁊ tubirum geonetricum
quantum sex nostra contine
tena demundis duo ⁊ duo tol¬
li demimidis quõ ergo nc̃
dicit dno ⁊ dno intrasse sñ
demimdis siue deinmudis.
s hec refertur ñ ad nũm mũ¬
dorum ⁊ inmundoꝵ s admas¬

Expanded text:
cribitur, animalia omnia quae ingressa dicuntur, et escas eorum ferre potuerit? Quod cubito geometrico solvit Origenes, asserens non frustra dictum esse Mosen in omni sapientia Aegyptiorum fuisse eruditum, qui geometriam dilexerunt, et cubitum geometricum quantum sex nostros continetena de mundis, duo et duo tolli de immundis. Quomodo ergo nunc dicit duo et duo intrasse, sive de mundis, sive de immundis? Sed hoc refertur non ad numerum mundorum et immundorum, sed ad mas
Abbreviated transcription (Latin):
subinde uoce que exteciora uidendo cõ¬
cupiscens bona ł unteriora ꝑdiderat ꝑ¬
phita dicit ocis m̃s depredatus est anͥi¬
mam meam concupiscens.n. iusibara
inuissbiles nirtutes amisit ⁊ ꝑ ocłos cor

Expanded text:
udaeae voce, quae exteriora videndo concupiscens bona interiora perdiderat, propheta dicit: Oculus meus depraedatus est animam meam . Concupiscendo enim visibilia, invisibiles virtutes amisit. Quae er
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Is. mistice iudit gͥ. ⁊c̾. quõ uidebant si
dansi erant ocłi s diccum est ut inte¬
ligamus cos odos aꝑtos fuisse postquaᷤ
defructu comederunt quib se nudos
indebant ⁊ ilisplicebant .i. ocłos astutie
quib simplicitas displicit crm quis
.i. coriderit abiitima luice u̾itatis nͥl¬

Expanded text:
c. Quomodo videbant si clausi erant oculi? Sed dictum est ut intelligamus eos oculos apertos fuisse, postquam de fructu comederunt, quibus se nudos videbant, et displicebant: id est, oculos astutiae, quibus simplicitas displicet. Cum quis enim ceciderit ab intima luce veritatis, n
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓritatate hoĩs nocem msepas¬
sionis humane ip̃e conlitorio¬
mintim sumit c̃ contet or qui
sipiscat ut ergo mirum ñ est
si sp̃ualas plerumq utantur
u̾bis carnalium sic neq mi¬
randum sisp̃t̃ creator oĩm ut
catnem ꝑtrahat adintallectũ
sium mse ip̃o carnis sermonẽ
semnetł sumat

Expanded text:
itate hominis, vocem in se passionis humanae ipse conditor hominum sumit, cum constet quia qui oenitendo resipiscat. Ut ergo mirum non est, si spirituales plerumque utantur verbis carnalium, sic neque mirandum si ipse creator omnium, ut carnem pertrahat ad intellectum suum, in seipso carnis sermonem servet vel sumat
Abbreviated transcription (Latin):
un. amnus ⁊ genuit la mah ⁊ ui¬
xit mathusalan postquam ge¬
nuit lamah septingentos luxĩ¬
suerunt omna dies mathucale
tatis mathusale usq ad dicm
ad diem ortus noe sunt. anni
noe qr insexcentesimo iutaeu
anno diluuium fcm̃ est atcy na
sit ut nongartesimo sexagesi¬
mo nono annouite sue mathi¬
sale mortrns sit ooi .s. anno qͥ

Expanded text:
 annis, et genuit Lamech; et vixit Mathusalem postquam genuit Lamech septingentos fuerunt omnes dies Mathusalae tatis Mathusalae usque ad diem ad diem ortus Noe, sunt anni Noe, quia in sexcentesimo vitae ejus anno diluvium factum est, atque ita fit ut nongentesimo sexagesimo nono anno vitae suae Mathusa
Abbreviated transcription (Latin):
IeRe. u̾bum hebraitum heloym
dr̃e ausus est deos scõtł anglor
intesligans quan soquens sym¬
achus ait indares filii potartũ
¶filias hominã¬

Expanded text:
erbum Hebraicum  Elohim » dicere ausus est, deos sanctos vel angelos intelligens, quem sequens Symmachus ait: « Videntes filii potentum filias homin
Abbreviated transcription (Latin):
ne ranquillitatem inditq̃ aũ
latens iniilia macuset aut
p̾ceos ira ꝑturbet s dum con¬
sideratur terior eint qui st̃ oĩa
sine magno timore regant᷑¬

Expanded text:
ne tranquillitatem judicii aut latens invidia maculet, aut praeceps ira perturbet. Sed dum consideratur terror ejus qui super omnsine magno regant
Abbreviated transcription (Latin):
fidem trinitatis nonfi¬
itam teneamus .iiii.
ht̃ inpectore sacerdos
tiun omne t cogitat
prudennia circamspec¬
tum fortrudine fir¬
mum iusticia extiniũ
temꝑantia amalis oĩ¬
b fũit segregatums
inhisdem ordines ter¬
prudentia fortitudo iꝰ¬

Expanded text:
nctae Trinitatis non fictam teneamus? Quatuor habet in pectore sacerdos, quando omne quod cogitat, prudentia circumspectum, fortitudine firmum, justitia eximium, temperantia a malis omnibus fuerit secretum. Sed iidem ordines terprudentia, fortitudo, ju
Abbreviated transcription (Latin):
intillecta conspiciat ⁊ sempi¬
care uult au oĩ negocio ⁊ ideo
sterilis affictando .R. ocnim qͦ
staclia contemplatioit ign¬
oscunt ñ comparcuir infirmi¬
de illa sisba que corpus n̾ est ⁊
ideo ad carnis sensum ñ ꝑtiu
u̾bis caruis ealis expumi n̾
quam ab offinotan decendi-
cesiare sunt elegit rachel ex niro
suo ⁊ antilla suscipere filios t̃¬

Expanded text:
conspiciat, et sempicare vult ab omni negotio, et ideo sterilis; affectando quippe otium quo studia contemplationis ignoscunt, non contemperatur infirmide illa substantia, quae corpus non est ac per hoc ad carnis sensum non pertinet, uerbis carne editis exprimi non quam ab officio talia docendi cessare, sicut elegit Rachel ex uiro suo et ancilla suscipere liberos
Abbreviated transcription (Latin):
Afłꝰ tre malelixit ñ aquic
qr hõ defructu derre contra
uetitum manducauit
nec de aquis bibit ⁊ inaqͥt
pecr̃m crat abluendum de
fructu terre contractum
aĩalia qͦ tecrestria plus
maledictionis hñt qm
aquatalia qr plus iuũt
de maladicta terra indexͤ
post resurrectionem depis¬
cemanducauit ñ de t̾rec

Expanded text:
ae maledixit, non aquis, quia homo de fructu terrae contra vetitum manducavit, non de aquis bibit, et in aquis erat peccatum abluendum de fructu terrae contractum. Animalia quoque terrestria plus maledictionis habent quam aquatilia, quia plus vivunt de maledicta terra. Inde Christus post resurrectionem de pisce manducavit, non de te
Abbreviated transcription (Latin):
pomint se ꝓsubiatns nubet
u̾o tenebrosa erat egiptiis
sp̃uali egipto intram ꝓ¬
missioni transcant hostã
utro susfecat exercitum.

Expanded text:
ponent se pro subjectis. Nubes vero tenebrosa erat Aegyptiisspirituali Aegypto in terram promissionis transeant: hostium vero suffocat exercitum.
Abbreviated transcription (Latin):
ant sud uiro est ⁊ subiecta le
gib uiris aut merctrix est⁊
utitur ub̾tate peccandi qui
ingreditur adincretricem
tis patentem ingrossus estiõ
de aliis indignari ñ potest
qui legitimo utitur mr̃imo¬
nio ñ patitur uporem pera¬
re s accenditur ⁊ eload ser¬
uãdam castitatem matrimo¬
nii ut possit legitunus pr̃
est cum demonib ⁊dt̃płes

Expanded text:
aut sub viro est, et subjecta est legibus viri , aut meretrix est, et utitur libertate peccandi. Qui ingreditur ad meretricem, tis patentem ingressus est, ideo de aliis indignari non potest. Qui legitimo utitur matrimonio, non patitur uxorem peccare, sed accenditur zelo ad servandam castitatem matrimonii, ut possit legitimus fieri est cum daemonibus, et
Abbreviated transcription (Latin):
trib succederent filii s maliquo for¬
me statu manentib ⁊ deligno uite
iugorem sumentib ⁊ filii ad eundem
ꝓclucerentur statim donec impleco
numero sine morte aĩalia corpora in
aliam qualitatem transirent in qͥoĩ¬
no regenti sp̃m deleruirent ⁊ solo sꝑi¬
ritu uinificante sñ corꝑis alim̃tis

Expanded text:
tribus succederent filii, sed in aliquo formae statu manentibus, et de ligno vitae vigorem sumentibus, et filii ad eumdem perducerentur statum, donec impleto numero sine morte animalium corpora in aliam qualitatem transirent; in qua omnino regenti spiritui deservirent, et solo spiritu vivificante sine corporeis alimentis
Abbreviated transcription (Latin):
ł qr dais nondum iusserat ut coirã
⁊ poterat diuina expectari anccoritas
ubi concupiscĩa ñ augebat deus aũ¬
non uisserat qr casum corum p̾scie¬
dum erat si aũ paraites filiis ceccre

Expanded text:
 quia nondum Deus jusserat ut coirent, et poterat divina expectari auctoritas, ubi concupiscentia non angebat. Deus vero jusserat, quia casum eorum praesciedus era
Abbreviated transcription (Latin):
na dicantur cur minc hõ
dicatur s forte prescidi
dens eum peccatum nͥ
imꝑfectione ymaginis
mansurum qui .n. sigũ¬
latim bonus est magis
cum omnib s non con¬
u̾titur sautum esł ergo
rum eẽt ⁊ p̾scĩam futuri
sig̃caret deus autem sic¬
oĩa ordinauit ut si qua
sigillatim fiunt delinq̃

Expanded text:
na dicantur, cur homo dicatur? Sed forte praesciebat Deus eum peccaturum, nec in perfectione imaginis mansurum. Qui enim singillatim bonus est, magis cum omnibus, sed non convertitur. Cautum est ergo  et praescientiam futuri significaret. Deus autem omnia ordinavit, ut si qua singillatim fuerint delinq
Abbreviated transcription (Latin):
angłice pacis que muiis
quam interduos hrĩ no
potest cherubm .ii. angl̾cam
militiam sigc̃angeli uerosũ¬
ma concordia ⁊ quicte ap̃m
contemplantur uñ u̾sis adĩ
incem uultib ꝓpiciatorium
respiciut qr illam beatraiai¬
nem sehr̃e dei grã unttelligñt.¬
qui plenitaco scĩe aũr cluo

Expanded text:
angelicae pacis, quae minus quam inter duos haberi non potest. Cherubim autem angelicam militiam significat: angeli vero summa concordia et quiete Christum contemplantur; unde versis ad invicem vultibus propitiatorium respiciunt, quia illam beatitudinem se habere Dei gratia intelliguntqui plenitudo
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quia necc̃e est utquialiis
caestia p̾dicant ñ quãmẽ¬
tem amemoria sacre scrip¬
nure ł manus ab ouseruan¬
one mandatorum contine

Expanded text:
quia necesse est, ut qui aliis coelestia praedicant, nunquam mentem a memoria sacrae Scripturae, nec manus ab observantia mandatorum contine
Abbreviated transcription (Latin):
noi irplerierat ip̃re srecumasionis
sue. Cadem cdie crtumcisus est abra
uiri domus illins tam uernacunꝙͣ
empricii ⁊ aliengene pariter crrtum¬
cisi sunt. ⁊¬
Apprrtunt autem ei do¬
minus in ꝯuallemambre siñe in
hostio tab̾natuli sui in ip̃o fernore
die. Cumq adcuasset od̃os apparue

Expanded text:
nos impleverat tempore circumcisionis suae eadem die circumcisus est Abrahes viri domus illius tam vernaculi quam empticii et alienigenae pariter circumcisi sunt apparuit autem ei Dominus in convalle Mambre sedenti in ostio tabernaculi sui in ipso fervore diei cumque elevasset oculos appar
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ecliisiet eos moyses inoccitesũ
dercelaro castrorum steterunt adra¬
dices montis. Cotus autem mons syͣ¬
suꝑ eum inigne ⁊ ascaueret fumꝰ ex
eo .q. defomace eratq mons omnis

Expanded text:
 eduxisset eos Moyses in occursum Dei de loco castrorum, steterunt ad radicem montis. Totus autem mons Sisuper eum in igne, et ascendit fumus ex eo quasi de fornace: eratque mons
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Notandum ce pumos
prĩcore aque cliluuii exĩmi¬
nauit qui siłr osfenderant de¬
um concupiscĩa carnis sodo
erunt licet .a. mensuram ex¬
cederunt. q nattirałr peccalũt
istiu̾o contra naturam ideo
granissii supplicii exẽplo ꝑ¬

Expanded text:
 Notandum quia primos peccatores aqua diluvii exterminavit, qui similiter offenderant Deum concupiscentia carnis. Sodoerunt. Licet enim illi mensuram excederent, quasi naturaliter peccabant; isti vero contra naturam: ideo gravissimi supplicii exemplo
Abbreviated transcription (Latin):
tetragramaton est. he littetam
abrahe ⁊ sare ad diderit dicebata¬
sub andrtur nec mirandum q
tum apud grecos ⁊ nos a. latera
indeatur ad dita e. littera addi¬
ta dicatur ydoma .i. hebrce lin¬
gue e. consuant scrsbere.⁊ .a. le¬
scribere.

Expanded text:
Tetragrammum est, HE litteram, Abraae et Sarae addiderit: dicebatsubauditur. Nec mirandum quod cum apud Graecos et nos a littera videatur addita, h littera addita dicatur: idioma enim Hebraeae linguae h consuevit scribere et a lescribere.
Abbreviated transcription (Latin):
cdimitet eam
ppło autem ali-¬
habebit potesta¬
tem si spreuetit
liam sinaantẽ
filio suo deaspon¬
ta morem fiua¬
rum facietilli
Qncdsi aiterã
ei acceport mro¬
iidebit puesle

Expanded text:
dimittet eam: populo autem aliehabebit potestatem, si spreverit eam. Sin autem filio suo desponta morem filiarum faciet illi. Quod si alteram ei acceperit, providebit puellae
Abbreviated transcription (Latin):
a ego cdñs erit
ã sangnis nobas insignum indieb
inquib eriis ⁊ sitelo sanguinem ac
transibo uos nec erit inuobis piaga
disperdens qñ perussero teccam egip

Expanded text:
a ego Dominus erit autem sanguis vobis in signum in aedibus in quibus eritis et videbo sanguinem ac transibo vos nec erit in vobis plaga disperdens quando percussero terram Aegyp
Abbreviated transcription (Latin):
Minors filii de quo natuat
.uii. filii qui tenuerunt
septenririonalem regionẽ
atauro tamano monti¬
b cilicie ⁊ syrie usq ad flu¬
nium thanaim ineuropa
u̾o usq ad gadira noĩa
locis gentib ralinquen¬
tes exquib płima noĩa mu¬
tata cetera permanent.

Expanded text:
Minoris filii, de quo nati septem filii, qui tenuerunt septentrionalem regionem a Tauro et Amano, montibus Ciliciae et Syriae, usque ad fluvium Tanaim, in Europa vero usque ad Gadira. Nomina vero locis et gentibus relinquentes, ex quibus plurima mutata, caetera permanent.
Abbreviated transcription (Latin):
tricis confassio peccõrum est cha¬
tur fons qr cutrebat ualut ceruꝰ
adfontes aquarum peruenire
ad semen abrale illo ñ cognosce¬
te fecundatur scd̾m illudl ppis
occaito anulum moile ⁊ nir¬
gam qruocatione signatur
ustifitatione decoratur glorifi¬

Expanded text:
tricis confessio peccatorum est: Thatur fons: quia currebat velut cervus ad fontes aquarum, pervenire ad semen Abrahae. Illo non cognoscente fecundatur, secundum illud Psocculto anulum, monile et uirgam: uocatione signatur, iustificatione decoratur, glorifi
Abbreviated transcription (Latin):
ones .i. ꝑtcc̃is exhoncrandas de
quib dr̃ dentas tui sicut grex
tonsarum thamar hĩtum
mutat nam ⁊ ꝯmutans int̃¬
pretatur mutat ht̃tum ⁊ no¬
men ⁊ fit ce synagoga ec̃c̃a s
nomen amartaudinis manet.
s inqua pectus amare fient
nam ⁊ indai confissio d̾r confes¬
sioni ergo amarirudo misceat

Expanded text:
est peccatis exonerandas, de quibus dicitur: « Dentes tui sicut greges tonsarum. » Thamar habitum mutat: nam et commutans interpretatur; mutat habitum et nomen, ut sit de Synagoga Ecclesia. Sed nomen amaritudinis manet: sed in qua Petrus amare flevit. Nam et Judas Confessio dicitur, Confessioni ergo
Abbreviated transcription (Latin):
dit .n. misterium fitturi sacra¬
menti uñ pedes eorum lauit n
infinem mundi purificatio¬
nem lauacri futura monstra¬
ret pedes .ii. nonissuma sigcãt.¬

Expanded text:
dit enim mysterium futuri sacramenti. Unde pedes eorum lavit, in fine mundi purificationem lavacri futuram monstrret; pedes enim novissima sig
Abbreviated transcription (Latin):
frẽt tuos maior firturus es
lii ioseph quitam pulchex
es ut tota demuris ⁊ turrib
ac fenestris puellarum egi¬
pr turta ꝓspeccet iruderũt
tibi ⁊ adiracundiam ꝓnoca¬
ric saggitias ⁊ deli iaculisn
uulnerati u̾m tu arcum tu¬
um ⁊ arma pugnandi posuis¬
ti ꝓ dño qui tortis ẽ pugnator
⁊ nuncula tua quib te frͣs liga¬
u̾nt ab ip̃o souita suunit ut ex̃¬

Expanded text:
res tuos major futurus es.li mi Joseph, qui tam pulcher es, ut te tota de muris et turribus ac fenestris puellarum Aegypti turba prospectet, inviderunt tibi, et ad iracundiam provocaris sagitvulnerati: verum tu arcum tuum et arma pugnandi posuisti in Deo, qui fortis est propugnator; et vincula tua, quibus te fratres ligaverunt, ab ipso soluta sunt et
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃ ut uirga .s. atida repente fioreat e
fructum gignat ⁊ inuuentute ste¬
rilis femina insenetute pariat ut a¬
sina loquatur ⁊ hruns dedit autẽna¬
turis deus ut exhis ⁊̃ ħ fieri possent nõ
rum ł fcõrum cãs quas reb conditis
ñ inseruit easq impiet non oꝑe pro¬
uidonnie quo nature subsistint ut
sint s quos illas administrat ut no¬
uant quas ut uoluit conclidit omnia
ergo que ad gr̃am sig̃tandam ñ nam¬
rali moni rerum s mirabiliter fc̃a st̾

Expanded text:
t, virga arida repente floreat, et fructum gignat, et in juventute sterilis femina, in senectute pariat, ut asina loquatur, et hujusmodi. Dedit autem naturis, ut ex his etiam haec fieri possent, non ut rum causas, quas rebus conditis non inseruit, easque implet non opere providentiae, quo naturae subsistunt ut sint; sed quo illas administrat ut voluerit, quas ut voluit condidit . Omnium ergo quae ad gratiam significandam non naturali motu reru
Abbreviated transcription (Latin):
poruisse sint ceteris qui inquolibe
iuideatur deum talia fecisse corꝑa ut
si ñ peccassent illis iembris sicut pe¬
dib imꝑarent ne cum ardore semina¬
rent ł cum doiore parerent s post par¬
cie orainatum continentia ꝓhibat
ut sicut de pecc̃o fcm̃ est supplicium
sic de supplitio fiat m̾itum fcãm er¬
go uiro famminam ex iuro in eo sexi
inea forma ⁊ ea distinitione membro¬
rum qua femine note sunt que pe¬

Expanded text:
is in quolibet enim non est Deum talia fecisse illa corpora ut si non peccassent, illis membris sicut pedibus imperarent, nec cum ardore seminarent, vel cum dolore parerent: sed post pecordinant, continentia cohibetum de peccato factum est subplicium, sic de subplicio fiat meritum. Factam itaque feminam uiro de uiro in eo sexu, in ea forma et distinctione membrorum, qua feminae notae sunt, quae pe
Abbreviated transcription (Latin):
nullam possunt creatre naturam
ergo nec formare costam iniitie¬
rem nec carnis supplementum mlo¬
cum coste ñ t nicħ agant ut aliguid
crectur s ñ oĩo creatores sicut nera¬
gricole segerum aut arbortm soins
deus .i. trimias est creator fcã ast ergo
femina adeo ⁊̃ si costa ministrata sit

Expanded text:
nullam possunt creare naturam, ergo nec formare costam in mulierem, nec carnis supplementum in loco costae: non quod nihil agant ut aliquid creetur, sed non ideo creatores sunt, sicut nec agricolae segetum vel arborum. Solus Deus, id est, Trinitas est creator. Facta est ergo femina a Deo, etiam si costa ministrata sit
Abbreviated transcription (Latin):
ham cum agro inpossessionẽ sepul¬
chri ab ephron echeo contra faccẽmã¬
bre ren̾susq ia cobest ioseph inegipt̃
cum fr̃ib suis ⁊ oĩ comitatu sepulto

Expanded text:
ham cum agro in possessionem sepulchri ab Ephron Hettheo contra faciem Mambre reversusque est Ioseph in Aegyptum cum fratribus suis et omni comitatu sepulto
Abbreviated transcription (Latin):
amnis mensis ip̃e est sucan qui ⁊
aprilis in quo iudei pascha celebra¬
bant ⁊ tab̾natilum erectum ẽ
.s. crucisirus de laccere suo pro¬
cliptt musteria sangninis ⁊ at̃
nr ⁊ notandumqr hic pennꝰ¬

Expanded text:
anni mensis ipse est Nisan, qui et Aprilis, in quo Judaei pascha celebrat tabernaculum erectum estcet crucifixus de latere suo produxit mysteria sanguinis et tur. Et notandum quia hic p
Abbreviated transcription (Latin):
Iix. surata est ⁊ s̃ ubi nos y dola ie¬
gius inhebreo theraphin script̃
scramus quidin indicium li¬

Expanded text:
 furata esset idola. » Ubi nos « idola » legimus, in Hebraeo theraphim scriptum sciamus quid in Judicum li
Abbreviated transcription (Latin):
Is. sciens ppłc pro aquamᷤ¬
muranit contra moysen
ideo iubet dens ut ostendat
eiᷤ petram exquabibant si
quis ã legens moyseu mͦ¬
murat ad u̾sus etim ⁊ dis¬
plicetei lut̃a legĩs ostẽdite

Expanded text:
. Sitiens populus pro aqua murmuravit contra Moysen: ideo jubet Deus ut ostendat eis petrum ex qua bibant. Si quis autem legens Moysen murmurat adversus eum, et displicet ei littera legis, ostendit ei
Abbreviated transcription (Latin):
usq uenixerit adicca que
colebantur sedisle sensus
est ꝓ babilior ut crodamus
sic appeslatam tunc fiusse
terram multatum t̾raseio¬

Expanded text:
usque uenirent ad loca quae colebantur. uerum ille sensus est probabilior, ut credamus sic appellatam tunc fuisse terram. multarum e
Abbreviated transcription (Latin):
te dr regio tỹri ⁊ sydonis ꝙͣ
illos tranire ñ legrtur qͣm¬
ius scriptura fortasse ꝑom¬
exittram phenits appalare
ceperant posrheremi nastrta¬

Expanded text:
tur regio Tyri et Sidonis, qua illos transisse non legitur. quamquam scriptura fortasse potuerit terram Phoenices appellare, coeperant post heremi uastita
Abbreviated transcription (Latin):
cãm supra hoc nomen legimᷤ
ꝑꝓlenpsim dictum est sicut
senti loco t ysaat ñ sit natus
ad quartum mambreł in
cabet usq ħodie oppidum ẽ
que ꝓuincia ante nongra¬
de tp̃c exliuisione p̾sidium pa¬
lestiie salutaris dicta unde ha¬
bitauit abiabam inrterra pa¬
sicit scepħ̃ĩ dicit non acceꝑat
ħ elttatem ibi nec spacium pe¬
dis s intelligenda eit hereditas
quam deus grans daturus erai
ñ p̃cio empta inteligitur a̾
spacium circa putcum adcnd̃
melech ⁊ auraham sibi itane

Expanded text:
causam supra hoc nomen legimus, per prolepsim dictum est; sicutaesenti loco quod Isaac non sit natus ad quercum Mambre.  Arsabee usque hodie oppidum est, quae provincia ante non grande tempus ex divisione praesidum Palaestinae Salutaris dicta est. Unde habitavit Abraham in terra Pasicut Stephanus dicit non acceperat haereditatem ibi, nec spatium pedis. Sed intelligenda est haereditas, quam Deus gratis daturus erat, non pretio empta. Intelligitur autem spatium circa puteum ad illud melech et Abraham sibi jurave
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑttiduum .i. crescentib cutis
paterna iuscera truciantus:
⁊ ꝓlixo spacio pr̃ filum utue¬
tur cibum cum eo sunut tot
noctib peridet puer iuample¬
xupr̃c cubat ingremio ⁊ ꝑsĩ¬
grla momarta ⁊ inpaterno as¬
fectu dolorum occidendi filiis
cumulantur.
Quem diligit ysaac de caritant
admonitione ⁊ noĩs recordati¬
oue temptatio cumulatur ⁊
pr̃nus asfetius mouetur exme¬
sionis frustrartur.

Expanded text:
triduum enim, crescentibus curis, paterna viscera cruciantur, et prolixo spatio pater filium intuetur, cibum cum eo sumit, tot noctibus pendet puer in amplexu patris, cubat in gremio, et per singula momenta in paterno affectu dolor occidendi filii cumulatur. « Quem diligis, » etc. De charitatis admonitione et nominis recordatione tentatio cumulatur, et paternus affectus mosionis frustraretur.
Abbreviated transcription (Latin):
tores estis tanquam si dema
set expioratoꝵ pena dignias¬
tit hec est exploratores deputo¬
mini merito mendami nt̃i es¬
tis a̾ potinsse dicipbabemim
⁊ depittamini innumere. si¬
mues ioqutiones dec̾et uñ ⁊io
qutio illa helye quicũq exa¬

Expanded text:
tores estis, tanquam si dictum esset, exploratorum poena digni estis, hoc et exploratores deputamini merito mendacii vestri. Estis autem potuisse dici pro habemini et deputabimini, innumerae similes locutiones docent. Unde est illa Eliae: Qui cunque exa
Abbreviated transcription (Latin):
ultra dabit plleas ppio as conficie¬
cos lareres sicut prins sed ipu aoit
⁊ cõlligant stipulam ⁊ niculuram
laterum quam prius faciebant im¬
gut ros nec minuetis quicqua

Expanded text:
tra dabitis paleas populo ad conficiendos lateres sicut prius, sed ipsi vadant et colligant stipulam, et mensuram laterum quam prius faciebant imponetis eis, nec minuetis quidqua
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ femur pon̾e est p̾dicatio¬
mẽ suidium uoluptatib cai¬
nis ante fecre ut cum scã qͥs
studet d̾re cirret necͣce est sug¬
gestiones eb domare deporta
pando discurrete. ꝑ medumu̾o
castrorum tratsire est tanta¬
redarguit uimislis resideatsa¬
uore uñ subd̾r cccidat uuir fra¬
trem suum ⁊ amicum ⁊ ꝓxim̃
lxt int̾ficit qui cum pum̾enda
inuenit ab incropntionis gla

Expanded text:
 est praedicationis studium voluptatibus carnis anteferre, ut cum sancta qui studet dicere, curet necesse est suggestiones edomare. De porta pando discurrere. Per medium vero castrorum traredarguit, in nullius resideat favore; sed occidat vir fratrem suum, amicum et proximum. Quos interficit, qui, cum punienda invenit, increpationis gla
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ sccptura quoꝵ dei erat scmpta
untabłic. audiẽs ã iosue turmitmũ
ppłi ucciferantis dixit admoyseii
iulatus pugne audituir in castris.
ca. feclit ñ est clamor a dhan¬
um ad pugnam nut. uccferatos
pellecuim ad fugã s ncce cantara¬
um ego audio. Cumq appinquas¬
set adcastra idit intulum ⁊hroͤ
uratusq uarde pemt demaitabu¬
las ⁊ ꝯfregi. sas adraclica montis.¬

Expanded text:
Dei scriptura quoque Dei erat sculpta in tabulis audiens autem Iosue tumultum populi vociferantis dixit ad Mosen ululatus pugnae auditur in castris qui respondit non est clamor adhortantium ad pugnam neque vociferatio conpellentium ad fugam sed vocem cantantium ego audio cumque adpropinquasset ad castra vidit vitulum et choros iratusque valde proiecit de manu tabulas et confregit eas ad radices montis
Abbreviated transcription (Latin):
Reclit. Ne indignetur dñs mais. Tn .R
nosti ppłm istum cr ꝓnus sitadia¬
lum dixerunt michi fac nobis deos
qui precedant nos hruic .n. moysi
qui nos eduxit de terra egipti nec¬
cimus quid acciderit. Quib ego dixi.
Quis ur̃m habet aurum: Tulerunt
⁊ decerunt michi ⁊ ꝓieti isluo ũigne

Expanded text:
respondit: Ne indignetur Dominus meus: tu enim nosti populum istum, quod pronus sit ad malum: dixerunt mihi: fac nobis deos, qui nos praecedant: huic enim Moysi, qui nos eduxit de terra Aegypti, nescimus quid acciderit. Quibus ego dixi: Quis vestrum habet aurum? Tulerunt et dederunt mihi: et projeci illud in igne