comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
erigat. uestiat uiumat. atq de¬
fendat.
esme ergo dubitare. qḋ de
fenuiã usurario quodã fenore ml¬
tiplicata r̾stituit. Lam quid de
genib arboꝵ loquar q̃ posito res¬
gunt descimẽ fructus qr resolu¬
tos rediuiua fecunditate t̾susc
et forme uet̾i at  ymagini su¬
c reddunt multusq etates q̃¬
dam aibor corꝑa repata transns¬
tunt ut ipã durando incant
secula putresce uidemus aci¬
uũ incem resurgere Surculꝰ
uiseritur arbor renascitur. An
de repartois arboribus diaẽ
puidencia de hõib ulla ca Et ql
ea que adusus hoĩm dedit ꝑite
nõ passus ẽ hoĩem pire pacietur
quei ad iniaginem sin fecit.
S in coedibilẽ indetur. ut mortu¬
seminas nõ p̾us moritur ut i¬
uificetur. sere ꝙ̃lib fructum E¬
tem resuscitantur. s habet sucaͣ
et urĩn corpus ht̃ sanguinem
um habet humorẽ suũ hic nr̃ĩ sut¬
cus ẽ corꝑis. Unde illud quoqe
cinplo sumendũ arbitror qdare¬
dem succulum quroam ueluius¬

Expanded text:
erigat, vestiat, muniat, atque defendat? Desine ergo dubitare quod depata sibi semina usurario quodam fenore multiplicata restituat. Nam quid de generibus arborum loquar, quae posito surgunt de semine, fructusque resolutos rediviva fecunditate resuscitant, et formae veteri atque imagini suae reddunt, multasque aetates quaedam arborum corpora reparata transmittunt; ut ipsa durando vincant saecula? Putrescere videmus acinum, vitem resurgere: surculus inseritur, arbor renascitur. An de reparandis arboribus divina est providentia, de hominibus nulla cura? Et qui ea quae ad usus hominum dedit, perire non passus est; hominem perire patietur, quem ad imaginem sui fecit? 57. Sed incredibile tibi videtur, ut mortuseminas, nonne prius moritur, ut vivificetur ? Sere quemlibet fructum arentem, resuscitatur. Sed habet succum. Et nostrum corpus habet sanguinem suum, habet humorecus est corporis. Unde illud quoque explosum arbitror, quod arentem surculum quidam revivis
Abbreviated transcription (Latin):
se securus meria tui quas solas
supstites. hẽo lacrimas nerequi¬
us.Nam eciam cũ ad huc uiueres
ferc ꝓhibebas merorẽq mnagis uoᷤᷤ¬
tuim quam tuam mortẽ tibieẽ
telabaris dolori prohibent ultius
podure lacrime. fletusq reuocãt
Ahibet ĩ tui grã ne dũ nrã defle¬
uius detius mericis despare u¬
uobis ininis acerbitatem. Nou
heo qd̾ timeam qui timebam cibi.

Expanded text:
se securus meriti tui, quas solas se securus meriti tui, quas solas superstites habeo lacrymas, non requiris. Nam etiam cum adhuc viveres, flere prohibebas: moeroremque magis nostrum, quam tuam mortem tibi esse testabaris dolori. Prohibent ulterius prodire lacrymae, 1118 fletusque revocant. Prohibet etiam tui gratia; ne dum nostra deflemus, de tuis meritis desminuis acerbitatem: non habeo quod timeam, qui timebam tibi
Abbreviated transcription (Latin):
intencio tractandi consolacioms
est. ut in ulceantur magi
desideria quam sopiantur nõ li
emĩ abire afratre longiuis et oci¬
pacione subduci cũ eius ueluta¬
untandi grã. hic s ino susceptus
sit: ut duicius sensu ꝓsequar ꝑ¬
ficisoentẽ. Et ꝙ̃ oculis teneo mẽ¬
te cõplectar. In ilo eĩ totam ocui¬
loꝵ aciem fige̾ libet. cũ cuio totid
aĩmoꝵ officus ĩmorari illum to¬
co blaudiciarum ambur obso¬
o dum stupet aĩmus nec auris
credo ꝙ̃ ad huc cuo p̾sentem nec
tuũ puto anꝰ ad huc officia uol
requno quib ego inte mee ulls
et spirandi ome munus ad dixa
Quid em̃ referem tante grẽ cau¬
⁊ labori. ego te frat̾ heredem fe¬
eram tu heredem reliquisti. Ego
e supstitem optabam. tu me su¬
estitem dumsisti. Ego ꝓ inulie¬
nbus tuis ut conpensarem bene
successor heredis. Quid agam iu¬
tt mee supites quio agam ex sors
hmꝰ qd cãpio lumims. quas gra¬
sb que miniera referam tibi: Nich
ame p̾t̾ lacrimas babes et fortas¬

Expanded text:
intentione tractandi consolationiss; ut mulceantur magis desideria, quam sopiantur. Non libet enim abire a fratre longius, et occupatione subduci; cum velut comitandi ejus gratia hic sermo susceptus sit, ut diutius sensu prosequar proficiscentem: et quem oculis teneo, mente complectar. In illo enim totam oculorum aciem figere libet, cum illo totis animorum officiis immorari, illum toto blanditiarum ambire obsequio; dum stupet animus, nec amissum credo, quem adhuc cerno praesentem: nec mortuum puto, cujus adhuc officia non requiro, quibus ego vitae meae usum et spirandi omne munus addixeram. 15. Quid enim referam tantae gratiae, tanto labori? Ego te, frater, haeredem feceram, tu me haeredem reliquisti: ego te superstitem optabam, tu me superstitem dimisisti. Ego pro muneribus tuis, ut compensarem benefsuccessor haeredis? quid agam, meae vitae superstes? quid agam exsors hujus, quod capio luminis? quas grates, quae munera referam tibi? Nihil a me praeter lacrymas habes. Aut fortas
Abbreviated transcription (Latin):
trugem quoq ipãm ad huc qua¬
si primis erumpentem ainabu¬
lis mox. adultam ne pluuia decu¬
ciat ne aura dispgat. ue auiunt
aristarũ sepire consueuit. Qd
p̾it t̾ra restituat. cũ semunm
corꝑa q̃cũq suscepit iuuificet.

Expanded text:
rugem quoque ipsam adhuc quasi primis erumpentem cunabulis, mox adultam ne pluvia decutiat, ne aura dispergat, ne avium aristarum sepire consuevit. 56.perit, terra restituat; cum seminum corpora quaecumque susceperit, vivificet
Abbreviated transcription (Latin):
te fortes. Quid laboriosius Ascõ iob¬
uł in doinus in cendio. ł filioꝵ decẽ
inf̾itu. iomĩtario ⁊ doloribus corͥs.
Nĩquid minꝰ beatus ꝙͣ si itlatiõ ꝑtu¬
lisset. in quib magis ꝓbatus est. Es¬
to tñ fuisse in ulis aliquid acerbit¬
cis quau̾tus aĩ nõ abscondit dolorẽ
dam quia aliquib locis ieumna glare¬
a est. aut letas segetes qr int̾mixtam
solent here st̾ilem auenam. Siłr pũ
beate. siquid messem conscĩe int̾pel¬
lani aliquo acerbo dolore. Nõne toci
mampulis ite beate. siquid forte
quã stilis auena absconditur. aut tã¬
quã lolii amaritu do frum̃ti suaui¬
tate obducitur Siam ad ꝓpoĩtu per¬
gamus .ix.

Expanded text:
te fortes. Quid laboriosius autem te fortes. Quid laboriosius autem cendio, vel filiorum decem interitu momentaneo, doloribus corporeis? Numquid minus beatus, quam si illa non pertulisset, in quibus magis probatus est ? 21. Esto tamen fuisse in illis aliquid acerbitatis, quem virtus animi non abscondit dolorem.m fecundam, quia aliquibus locis jejuna glarea est: aut laetas segetes, quia intermixtam solent habere sterilem avenam. Similiter puta beatae messem conscientiae interpellari aliquo acerbo doloris. Nonne totius manipulis vitae beatae, si quid forte quam sterilis avena absconditur, aut tamquam lolii amaritudo frumenti suavitate obducitur? Sed jam ad proposita pergamus.
Abbreviated transcription (Latin):
inquo ucc̃e est augi. dolero deplora¬
re egresce Qiͣ uo ego incorpis exulta¬
cõe dicam uitam beatam cousister
⁊ uon in altitudine sapiencie sua¬
uitate cõscĩe uͥtutis sulluntate
non eĩ mmpassione eẽ s uctorem esse
passionis bm̃ ẽ uec frangi tẽpalis
motu doloris nec pene accedere. h
q̃ grauia adium doloris feruntur
cecitatem exiliũ famem. stuprum
filie amissionẽ lib̾oꝵ. Quis neget
beatum ysaic. qui nõ uidebat uise¬
nectute. et beatititomes sins ber¬
diccõnib conferebat᷑ Au non beat᷑
iacob. qui ꝓfugus prĩa domo met¬
cemiarius pastor exiliũ sustituit¬
filie pudiciciam ingemunt cẽ te¬
quoꝵ fide deus accepit testiom
um. cũ dr̃. Deus abraham. deus
ysac. deus iacob. mmisera ẽ ẜuitus
s non miser ioseph. ĩmo plane be¬
atus. cũ uomine libidines in ẜuitu¬
modo non beatus decuiꝰ successio¬
ue beatitudims auctor exortus est
qui plimos fecit beatos. Bi em̃qui
uf̾imitatio. s eualuer de infiruta¬

Expanded text:
in quo necesse est angi, dolere, deplorare: quasi vero ego in corporis exsultatione dicam vitam beatam consistere, et non in altitudine sapientiae, suavitate conscientiae, virtutis sublimitate. Non enim in passione esse, sed victorem esse passionis beatum est, nec frangi temporalis motu doloris. 20. Pone accidere haec quae gravia ad vim doloris feruntur, caecitatem, exsilium, famem, stuprum filiae, amissionem liberorum. Quis neget beatum Isaac, qui non videbat in senectute, et beatitudines suis benedictionibus conferebat ? Annon beatus Jacob qui profugus patria domo, mercenarius pastor exsilium sustinuitfiliae pudicitiam ingemuit esse tequorum fide Deium, cum dicitur: Deus Ahrabam, Deus Isaac, Deus Jacob ? Misera est servitus, sed non miser Joseph; immo plane beatus, cum dominae libidines in servitumodo non beatus, de cujus successionne beatitudinis auctor exortus est, qui plurimos fecit beatos? Beati eniminfirmitatis, sed evaluerunt de infirmita
Abbreviated transcription (Latin):
dite pfroie soroes resideant Eusida
gͦ einũda ã nou fontais poculis
uec flinnali hanstu nec susurro p̾t̾ine¬
antis riuili. s s̾inonib adincem
aquarum opantib supͣintorem aq̃¬
rum ꝓspicius et oĩ puriorib uiue. ilł
uciq sinonib quibr oixiti ꝑ ysaiam
uem de albabo. Est eciã quopoculum

Expanded text:
ditae perfidiae sordes resideant. Emunda ergo, emunda aurem non fontanis poculis, nec fluviali haustu, nec susurro praetermeantis rivuli: sed sermonibus ad vicem aquarum operantibus, supra nitorem aquarum perspicuis, et omni purioribus nive; illis utique sermonibus, quibus dixisti: Si vem dealba
Abbreviated transcription (Latin):
cifixus ẽ. et ego mundo: ut iam mor¬
tem nõ time̾as sigeras xpũi ĩquo
potes dicere ubiẽ mors uctoriacu¬
tum ẽ poc̃m obtusus aculeus uacu¬
ata culpa ut ultius ẜune flagicue
desinamus. Abut eĩ uetus hõ. hũc
a iam nõ uetus in uobis s noua
ẽ creatura hñs inse siłitudinẽ xp̃i.
Cuiꝰ mortis sili̾tudini cõsepulti
ymaginẽ uite eius assup̃simus alas
gracie spiritalis accepinus. Sicigi
iusticiam. et colũbe pariant simpli¬
citatem. Sic nauigate quasi craus¬
ferentes mundũ. nõ perrantes qĩ
naues tharsis ut intelligibilis por¬
tus cursum dirigatis ut cõueatis
ditucias maris. sic festinare ut
dicatur de uobis. Leues fcĩsunt suꝑ
aquilas ab iua eĩ uẽtura fugiend.
uidetis quam decliuare potue¬
runt. qui ꝑ peuitenciã sibi spẽ loca¬
uernt euadendiet reconciliatio¬
ius future fidem hauserint. ꝑ dũn

Expanded text:
ucifixus est, et ego mundo ; ut jam morucifixus est, et ego mundo ; ut jam mortem non timeas, si geras Christum, in quo potes dicere: Ubi est, mors, victoria tutum est peccatum, obtusus aculeus, vacuata culpa; ut ulterius servire flagitiis desinamus. Abiit enim vetus homo. Nunc autem jam non vetus homo in nobis: sed nova est creatura habens in se similitudinem Christi, cuius mortis similitudini consepulti imaginem uitae eius adsumpsimus, alas gratiae spiritalis accepimus. sic igitur iustitiam et columbae pariant simplicitatem. sic nauigate quasi transfretantes mundum, non pererrantes quasi naues Tharsis, ut in intellegibiles portus cursum dirigatis et conuehatis diuitias maris. sic festinate, ut dicatur de uobis: leues facti sunt super aquilas. ab ira enim uentura fugiendum uidetis, quam declinare poterunt qui per paenitentiam sibi spem locauerint euadendi et reconciliationis futurae fidem hauserint, per
Abbreviated transcription (Latin):
bum domim ⁊ iusu sobo atq oculo¬
ium castitate suautes. fugiamus.
domum suam clausit. Nec cohĩtãs
respexit cos quor cõilsaciones nõ
desiderabat.⁊ix¬
Ugit ergosicut loch qui renũ¬
un¬
qͥat uitus abdicat se incolo¬
acum morib qui posse nõ iespicit¬
qui suꝑ iorẽ illain cuitatem ingre¬
ditur introitu cogica cionũ suaꝵ
nec recedit exea donec moriatur
pͥnceps sacerdotum qui tulit pccm̃
mundi. Mortuus quidẽ semelest.
fugi at calices ⁊ fialas: nefiat libi
tua u̾itatem custodiat bene fu¬
sis si nõ respondeas ĩpriroentiao
inprudenciam illiuis. benefugis
siauteras gressum pedum t̾uo¬
num exore usi piencium. Cito enĩ
malis ducib erratur.S si iis be¬
ne fugere longe iuas tuas abeoꝵ
euis adhereas. Te eul milla carne.i
tua pocã suscepit affixa sut̃ illi paci¬
bulo. cuoꝵ delictor coro rapha. ut
iam mundo incħ debeas cui semel
renũciasti. Et recte nichil debes
suppetit dice̾. Michiem̃ inundus cͥ¬

Expanded text:
 domini et uisu sobrio atque oculorum castitate seruantes. Fugiamus sdomum clausit nec cohabitans respexit eos quorum conuersationes non desiderabat. fugit ergo sicut Loth, qui renuntiat uitiis, abdicat se incolarum moribus, qui post se non respicitqui superiorem illam ciuitatem ingreditur introitu cogitationum suarum nec recedit ex ea, donec mor iatur princeps sacerdotum, qui tulit peccatum mundi. mortuus quidem semel est, fugiat calices et phialas, ne fiat liuitua veritatem custodiat. Bene fugis, si non respondeas imprudenti ad imprudentiam illius. Bene fugis, si auferas gressum pedum tuorum ex ore insipientium. Cito enim malis ducibus erratur: sed si vis bene fugere, longe fac vias tuas ab eorejus adhaereas. Te enim in illa carne, et tua peccata suscepit: affixa sunt illi patibulo tuorum delictorum chirographa; ut jam mundo nihil debeas, cui semel renuntiasti. Et recte nihil debes, cui suppetit dicere: Mihi enim mundus cr
Abbreviated transcription (Latin):
nocentis auctoritate consciencie¬
duniũ sibi iniudiciũ ac cersunt ꝯ¬
in ionẽ. Nõ timore mortis ꝑt̾ita s
arguentis censure potestatẽ p̾celsa.
susaima ergo fugit secimo: et sede¬
ocreoidit ad iiam arcem ciuitati
et ne fugiens que totum mundum
conplectitur. qm̃ uitra deum oĩa. fu¬
git paulus ut euaderet ꝑfenestrã
oumssus in sporta sportum enĩ tuplex
corrũpi nõ posse nouerat. s fugituc
euangelium domimi toto orbe p̾di¬

Expanded text:
nscientiae auctoritate diuinam sibi in iudicium accersiuit cognitionem, non timore mortis percita, sed arguentis censurae potestate praecelsa. Susanna ergo fugit saeculum et se deo credidit ad illam arcem ciuitatis aeternae fugiens, quae totum mundum conplectitur, quoniam intra deum omnia. fugit et Paulus ut euaderet per fenestram demissus in sporta - spartum enim triplex corrumpi non posse nouerat -, sed fugit, ut euangelium domini toto orbe praedi
Abbreviated transcription (Latin):
culumi. plorauit staq cũ crimen
obiceretur. plorauit ciin sͥ decas¬
ta et pudica adult̾i uidiciũ uiu¬
dicarent nõ mortẽ deplorans. s
castitatis calũpnam ⁊religionis
ĩuiriam plorauit et effudit᷑ sup
se corpus s aiam. Effirdiss eĩ corpꝰ
si carlib acquienisset. Demq cum¬

Expanded text:
culum. plorauit itaque, cum crimen culum. plorauit itaque, cum crimen obiceretur: plorauit cum sibi de pudica et casta adulteri iudicium uindicarent, non mortem deplorans, sed castitatis calumniam, religionis iniuriam plorauit et effudit super se non corpus, sed animam ; effudisset enim corpus, si carnalibus adquieuisset. denique cum
Abbreviated transcription (Latin):
fidie iminstrauit.
ugiamus hinc. sic̾ fugit de pa¬
tria sanctus iacob. ocicbat eĩ
ueraui patriamesse suꝑiorem.
fugiamus sicut cerum adfontes
aquarum ꝙ̃ siciebat dauid siciat
et aiã nã. Quis ẽ ille fons. An¬
di dicenteu.qui aỹ ce ẽfons
ute. Hinc fouti dicat aĩa mea: qñ
uemam ⁊ apparebo. fons eĩ deus est
S qui hũc fontem de siderat effũ¬
dat suꝑ se amnuaui suam ⁊ uichil
possoui carius relinquitur. s ubi
aĩ suꝑ fluat. pulchre cam effuoit
susãua ut eilaporare mea nõ pos¬
sent corporis incendia. mortis for¬
undines inte cupiditates effusa
sup ipãm aiã oẽ restrixit cãrlede¬
siderium secularestudisi q̃ ⁊̃ prodi¬
potinit flãmas restu̾gue. insi inhis
libidimo profluiuũ reoundasset
a quib cum intenderet calũpnlã
si asseusus uegaretur adult̾io. Iu¬
geunut sus aria ⁊ dixit. Angusti¬
ẽinichisunt uuidiq. Siem̃ hoc
fecero morte et̾ua ꝑibo: sinã. nõ
effugiam inauus urãs. melurẽ

Expanded text:
fidiae ministrabat. Fugiamus ergo hinc, sicut fugit de patria sanctus Iacob; sciebat enim ueram patriam esse superiorem. fugiamus sicut cerui ad fontes aquarum: quos sitiebat Dauid sitiat et nostra anima. quis est ille fons? audi dicentem: quoniam apud t e fons uitae. huic fonti dicat anima mem tuam? fons enim deus est; sed qui hunc fontem desiderat effundat super se animam suam, ut nihil possessioni carnis relinquat, sed ubique anima superfluat. pulchre eam effudit Susanna, ut euaporare in eam non possent corporis incendia, mortis formidines, uitae cupsuper ipsam anima omne restinxit carnale desiderium, saeculare studium. Quae etiam prodipotuit flammas restinguere, nisi in his libidinis profluvium redundasset. A quibus cum intenderetur calumnia, si assensus negaretur adulterio, ingemuit Susanna, et dixit: Angustiae mihi adsunt undique. Si enim hoc fecero, morte aeterna peribo: sin autem, non effugiam manus vestras . Melius
Abbreviated transcription (Latin):
ceslit ista siña qui aĩam racõnabi¬
lem ac in catroms dĩce segreg¬
ant saciam̃to naturã hõis abhõie
seꝑare cupientes. et uti quoꝵ rec¬
te offerunt tͥnitati. s rõem nesci¬
unt nature huane dineq distingũe
Dei eĩ simplex natura ẽ. homoexa

Expanded text:
cellit ista sententia, qui animam rationabilem ab incarnationis Dominicae segregant sacramento, naturam hominis ab homine separare cupientes. Et isti fortasse recte offerunt Trinitati: sed rationem nesciunt naturae humanae divinaeque distinguere; Dei enim simplex natura est, homo ex
Abbreviated transcription (Latin):
iupcc̃oees. s ea in quib omnigrã ⁊
mistii refulget. ꝓphauit itaq nos
ppassionem dniaculpieẽ redmũ¬
dos de quo scͥptum ẽ Eoce agiuode
ecce quitollit pcc̃m inuntoiꝰ. uũet
de pͥuntuns obtulit. ut pͥogemtum
delignaret. Ostenoit gͦuerum oer
saccificiũ nos futuros oe quib p¬
phaait. afferte filios arietum. ax¬
ritoq dei urdicõ conpbatur. illi
a reprobato drquiesce quã puto ge¬

Expanded text:
e, sed ea in quibus divini gratia mysterii refulgeret. Prophetavit itaque nos per passionem Domini a culpa esse redimendos, de quo scriptum est: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mundi . Unde et de primitivis obtulit, ut primogenitum designaret. Ostendit ergo verum Dei sacrificium nos futuros, de quibus Propheta ait: Afferte Domino filios arietum , Meritoque Dei judicio comprobatur. 5. Illi autem reprobato dicitur, quiesce: quam puto ge
Abbreviated transcription (Latin):
esce Siofferat eimnomimamis qͥex
ĩpietatis acciane fonte progieo¬
ens redinroanti ꝑfidie suesabitur
colligendam. Cum u̾o aliacieatu¬
rarum sit rõ. alia secretor potencia
d̾inoꝵ. et ip̃i d̾icit sicecte offetas. ñ
rectea dudicas: peccasti.qinesce.
satenus et basilioes meius sinẽ
quidam ul arrianoꝵ urdei ul atri¬
am sunt iudeoꝵ qua sicut illi filiũ
apr̃e ita et isti spm̃n adeo prẽ et filio
dei sepant gouato quoq et donato
et oib qui scinde corpꝰ ctc̃e gestierut

Expanded text:
esce . 7. Si offerat Eunomianus, qui ex impietatis Arianae fonte progrediens, redundanti perfidiae suae labitur colligendam: cum utique alia creaturarum sit ratio, alia secretorum potentia divinorum; et ipsi dicitur: Si recte offeras, non recte autem dividas, peccasti: quiesce. satenus et Basilides in eadem quidam vel Arianorum Judaei, vel Ariani sunt Judaeorum; quia sicut illi Filium a Patre, ita et isti Spiritum a Deo Patre et Filio Dei separant. 10. Novato quoque et Donato et omnibus qui scindere corpus Ecclesiae gestierunt,
Abbreviated transcription (Latin):
grãm et aftcm nr̃m excitat ut ei
lumus cupioiores: qui tantam
nobis fabrice ħ indeamur cõtulis¬
se pulcricudinẽ Tectius ordo est
regalis potestatis contẽplacio ut
subiciamur regi si nõ defecim t
tanquã parentiꝰ eꝯetu eĩ p̾sidentis
plinq sit obediens potati qui sit
salutio ingratus ut uecessitatẽ
sobrietatio agnoscat qui uoluit
ac uequunt gͦrãm pietatis agno¬
cere. Corrigit gͦ necelłitas ꝙ̃ pietas
puocure debuerat
mus induccõne aĩ conforuus ad
imaginem der. Ita em̃ creatisu¬
mus dicente deo faciamus hoĩ¬
nẽ ad unaginẽ et silituomem urãꝵ
Hec gͥ pͥme illius lex ẽ cuntatis.
Demde si ꝑfragilitatem carins ⁊
mundi illecebras ita mentem
urãm formare nõ possumus re¬
uereucia prue genacõns ⁊ sedu¬
litate ꝓlis pcc̾m leuemus cari¬
tas eĩñ multitudinẽ pccoꝵ op¬
it. qui gͦ ad imagiem dei ẽẽ nõ
potiut᷑ sit ad plem̾tuoinẽ caritatis

Expanded text:
iam et affectum nostrum excitat, ut eius simus cupidiores qui tantam nobis fabricae huius uideatur contulisse pulchritudinem. tertius ordo est regalis potestatis contemplatio, ut subiciamur regi, si non deferimus tamquam parenti. metu enim praesidentis plerumque fit oboediens potestati qui est salutis ingratus, ut necessitatem sobrietatis agnoscat qui noluit ac nequiuit gratiam pietatis agnoscere. corrigit ergo necessitas quem pietas prouocare debuerat. mus inductione animi conformes ad imaginem dei. ita enim creati sumus dicente deo: faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram. haec ergo primae illius lex ciuitatis est. deinde si per fragilitatem carnis et mundi inlecebras ita mentem nostram formare non possumus, reuerentia paternae generationis et sedulitate prolis leuemus; caritas enim multitudinem peccatorum operit. qui ergo ad imaginem dei esse non potuerit sit ad plenitudinem cari
Abbreviated transcription (Latin):
one si ꝑfcãm uelit here securitatẽ
ubũ ẽ dei. In illo simi pr̃io .i. arch¬
no .i. recessu dei ubiẽ fons sapienc¬
e.unde ꝑ morte ute etue hauriat
tidei cõp̾hensione quõ ue lo m̃a

Expanded text:
one, si perfectam uelit habere securitatem, uerbum est dei in illo sinu patrio, id est arcano ac recessu dei, ubi est fons sapientiae, unde pro morte uitae aeternae hauriat fidei conprehensione, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
tur. lex a gemina est naturitis et so¬
ta. naturalis in corde. sc̾pta intabuł.
ds̃s gͦ sub lege s naturali. S nõ ẽ oĩ¬
um. ut unusquis sͥ sit lex. Ille autẽ
lex ẽ qͥ facit sponte q̃ leges sunt im
corde suo scpͥtum legisꝰ opus osten¬
dit habes que bona legis sunt que
tñ nõsolũ scire uł audire ꝑfictori¬
e. s eciã face debeinus. nõ eĩ audito¬
res legis iusti apito deum. st̾cõres

Expanded text:
. Lex autem gemina est, naturalis, et scripta. Naturalis in corde: scripta in tabulis. Omnes ergo sub lege, sed naturali. Sed non est omnium ut unusquisque sibi sit lex. Ille autem sibi lex est, qui facit sponte quae legis sunt, et in corde suo scriptum opus legis ostendit. Habes quae bona legis sunt; quae tamen non solum scire vel audire perfunctorie, sed etiam facere debemus. Non enim auditores legi
Abbreviated transcription (Latin):
eius ꝯtinẽtur põ et ĩ ipõ constãt. qͦ¬
inã in ipõ creata sunt oĩa. et ĩ ip̃o
rabitat oĩs plemtudo. et iõ osa ma¬
nent qr dissolui illa nonsinit. q̃ ip̃e
cõstruxit qm̃ in eius uoluntate cõ¬
sistunt. Dĩs c̃ quo adilt. suo m¬
pio cohset et regit naturali cõcor¬
dialigat uiuit᷑ g dei u̾bũetinaxiẽ
ĩass inuit pioꝵ. nec uilquam mori¬
tur plenitu do ditatis. Nũꝙͣ eĩ mo¬
ritur sempit̾na u̾itas. et et̾na uei
u̾tus. Sane moritur nobis: si aurã
aĩa sepacur. Nõ quo morte corrũpa¬
tur s quo dissoluaturatq exuat
meus nr̃a ad eius cõiũcoone. mos
eiñ uera ẽ ubi ⁊ aĩe sepacio. Demq
statim in cipit. ma põcis pat̾e uolũ¬

Expanded text:
constant, quoniam in ipso creata sunt et in ipso inhabitat omnis plenitudo. et ideo omnia manent, quia dissolui illa non sinit quae ipse constrinxit, quoniam in eius uoluntate consistunt; omnia enim quoad uult suo imperio cohercet et regit et naturali concordia ligat. uiuit igitur dei uerbum et maxime in animis uiuit piorum nec umquam moritur plenitudo diuinitatis. numquam enim moritur sempiterna diuinitas et aeterna dei uirtus. sane moritur nobis, si a nostra anima separetur, non quo morte corrumpatur, sed quo dissoluatur atque exuatur mens nostra ab eius coniunctione; mors enim uera est uerbi et animae separatio. denique statim incipit
Abbreviated transcription (Latin):
tanti ꝯtẽplentu sopis auctorẽ. Qo¬
mõ ex hus bonis q̃ sunt incõstone
istiꝰ creature bona et eĩ uaboe sicut
dñs dixit. Bonũ illiro sũmũ atq et̾¬
num atq et̾nũ cõp̾henditur. Quior¬
do rerũ. Que disciplina: Que grã
Nõne hus ꝙͣuis tardũ ingemum
diligere auctorem suũ proꝰuocat.
Et eĩ sipentes qr uos gemuierunt. a¬
mainus: quͣto magis diligere de¬
bemus creatorẽ pentu auctorẽ
q ur̃m. Ergo opatoria utus dei. et¬
si nõ uidetur tñ ex sius opib estiã¬
tur. oꝑatorẽq oꝑa sua pount ut in¬
telligatur qui nõ conp̃henditur.¬

Expanded text:
tur operis auctorem, quoniam ex his bonis, quae sunt in constitutione istius creaturae — bona enim ualde, sicut dominus dixit, — bonum illud summum atque aeternum conprehenditur. qui ordo rerum, quae disciplina, quae gratia? nonne his quamuis tardum ingenium diligere auctorem suum prouocatur? etenim si parentes, quia nos genuerunt, amamus, quanto magis diligere debemus creatorem parentum auctoremque nostrum! ergo operatoria uirtus dei. etsi non uidetur, tamen ex suis operibus aestimatur operatoremque opera sua produnt, ut intellegatur qui non conp
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ nõ pluriũ sup̃ iordanem po¬
site ut exp̾mas qĩ imago archecy¬
pum diligas quasi filius prẽm
ad oras quasi subditus regẽs Q
aut̃ iordanem tñsierit iordams
aut descensio eoꝵ dr̃ qui descende¬
hec inflora idem in quib integu¬
tas. caritas huilitas uacillaiint
si uenam petant spent posse seco¬
uigi si pcepta seqñtur celestiĩ sac̃¬
mentoꝵ quibraut in forinur. ad
ĩuocencia aut reuocamur aculpa
hec gͥ intra iordanẽ cunitates se¬
ꝙͣtes sunt ut ꝓpitiemus nobis deũ
lequamnur q̃ mbet itemus q̃ pao¬
hibet. Sig ppiciande ditatis ambi

Expanded text:
corum non plurium, supra Jordanem positae; ut exprimas quasi imago archetypum, diligas quasi filius patrem, adores quasi subditus regem. 12. Qui autem Jordanem transierint, Jordanis autem descensio eorum dicitur: qui descendehaec inferiora, id est in quibus integritas caritas humilitas uacillaueritsi ueniam petant, sperent posse corrigi, si praecepta sequantur caelestium testamentorum, quibus aut informamur ad innocentiam aut reuocamur a culpa. haec igitur intra Iordanen ciuitates seentes sunt, ut propitiemus nobis deum, sequamur quae iubet, uitemus quae prohibet. sit ergo propitiandae diuinitati
Abbreviated transcription (Latin):
tus est mũdus. Tercia cuutas cõ
tẽplacio potutis regie et maista¬
sis etue. Quacta cuitas ppiciaci¬
oms dine ꝯtuitus. Quinta cuu¬
tas legis dine contẽplacio. q̃ pre¬
apit quid faciendum. Sextaq
eius. ut suigulor sturdia fragulita¬
tes q huane ꝯdonis consideraus
quib et muti ac reluctantes qda
pam oucunur ⁊ nõ uolũtaria deli¬
del urbim: ut quo nuo mũduo
formatus ẽ. eodẽ mĩo adusus mũ¬

Expanded text:
dus. tertia ciuitas est contemplatio potestatis regiae et maiestatis aeternae. quarta ciuitas propitiationis diuinae contuitus. quinta ciuitas legis diuinae contemplatio, quae praecipit quid faciendum sit. ejus, ut singulorum studia, fragilitatesque humanae conditionis considerans, quibus et inviti ac reluctantes ad culpam ducimur, et non voluntaria delividelicet urbium; ut quo numero mundus formatus est, eodem numero adversus mun
Abbreviated transcription (Latin):
qui credit. Demq addidit Iufide
exfide sicut scriptum ẽ Iustus aut̃
exfide mnuit. In quogͥ iustĩ dei re¬
iceptum ad imaginem secũds
qr ĩuisibilia dei pca q̃ fcã sunt n¬
telliguntur .i. sempitͥnauͥtus eiꝰ
et d̾itatis enis opibus cognoscitur
ali potãte qr ubum dei regale est
et iudiciale et plenũ iusticie sacer¬
ge q̃ morte digna sint. Sequitur bo¬
uitas dei ꝓpitiatoria utiq de qua
dicit. an diuicias bonitatis eius
et paciẽ ec longaim̃tatis cõtepiu
Ignoras qm̃ bonitas dei ad pnsa
te. ut qr bomis ẽ deus spare possis

Expanded text:
dit. denique addidit: ex fide in fidem, sicut scriptum est; iustus autem ex fide uiuit. in quo igitur iustitia dei reum praeceptum ad imaginem dei. secundum quia inuisibilia dei per ea quae facta sunt intelleguntur, id est sempiterna uirtus eius et diuinitas operibus eius cognoscitur. ali potestate, quia uerbum dei regale est et iudiciale et plenum iustitiae saceragere quae morte digna sint. sequitur bonitas dei propitiatoria utique, de qua dicit: an diuitias bonitatis eius et patientiae et longanimitatis contemnis ignorans quoniam bonitas dei ad paenitentiam te quia bonus est deus, ut sperare possis
Abbreviated transcription (Latin):
tntuat ercoulaconetua. et de do
inoprs cuui. S forte dicam leuitañ
eat s bebat ilumib suis leui ut leg¬
inuo adhebreos scptum et diĩs le¬
uitis dicit cũ discipulis sins. hoc ẽ
aplis dicit. Sequis nult post meue¬
airie  bueges semetipmn et tollat cc¬

Expanded text:
tua et de cognatione tua et de domo patris tui. sed forte dicas: Leuita non erat. sed habebat in lumbis suis Leui, ut legimus ad Hebraeos scriptum. et dominus Leuitis dicit, cum discipulis suis, hoc est apostolis dicit: si quis uult post me uenire, abneget se ipsum et tollat c
Abbreviated transcription (Latin):
ppiciatoria di iiãm. et nomothe¬
ucen eiꝰ ꝑindenciã. uł institutoꝵ
obsequio uł int̾ dcoꝵ declinacion
ueneremur. Qñtũ supẽ Quod de
morte sũmi sac̾ootio ait qr us ad
illud tempus eric incuntate refu
gu honicida ille. donec moriatur
examis defunta ẽ. Deinde in caĩs ꝑa¬
rib ĩpar euẽtus. Petant em̃ fĩ ut p
houncide illius refugiũ seꝙ̃ti die
ramus spiritalia quis ẽ iste magu
sacerdos.n dei filius ubum dei cͤ
aduocacõm pronobis hẽmus ap̃
prẽm q̃ ex sors oĩun ẽ uoluntario¬

Expanded text:
otheticen eius prouidentiam uel institutorum obsequio uel interdictorum declinatione ueneremur. Quartum superest quod de morte summi sacerdotis ait: quia usque ad illud tempus erit in ciuitate refugii 1. homicida ille, donec moriatur examinis definita, dein in causis paribus inpar euentus; poterat enim fieri ut post homicidae illius refugium sequenti die ret littera, quaeramus spiritalia. quis est iste magnus sacerdos nisi dei filius, uerbum dei, cuius aduocationem pro nobis habemus apud patrem, qui exors o
Abbreviated transcription (Latin):
gͦcui deus porcio ẽ incħ deb cura¬
ee nsi deum ne alt̾ius ĩpediatur
necessitatis inunc. Quodem̃ ada¬
na officia conftur hoo religioins
cul citiatqͣ huic nr̃o officio decerpitꝰ
Pet euĩ uera ẽ sacerdotis fuga ab¬
dicaco comesticoꝵ. et q̃tã alicuaco
carissimoꝵ ut suis se abueget qui
seriure deo gestit recte gͦ fugaces

Expanded text:
cui Deus portio est , nihil debet curare nisi Deum, ne alterius impediatur necessitatis munere. Quod enim ad alia officia confertur, hoc religionis cultui, atque huic nostro officio decerpitur. Haec enim vera est sacerdotis fuga, abdicatio domesticorum, et quaedam alienatio charissimorum; ut suis etiam se abneget, qui servire Deo gestit. Recte ergo fugaces
Abbreviated transcription (Latin):
n̾obis: ut iiuat asa nr̃a. Nisieĩ sẽ¬
sus carius occiderit. millus ẽẽ pot̾
uite fructus et̾ue.
Et a ciuitatum refugia st¬
ita ut p̾ma cuntassit cog̾¬
cio u̾bi et ad inaginẽ eius
for inuendi. Quicũq eĩ eã coginci¬
uobis. et aliͥ łdec ẽ aut̃ untact̾na ut
cognoscant te solũ dei deumi. et ꝙ̃

Expanded text:
s, ut uiuat anima nostra. nisi enim sensus carnis occiderit, nullus esse potest uitae fructus aeternae. Sex autem ciuitatum refugia suita, ut prima ciuitas sit cognitio uerbi et ad imaginem eius forma uiuendi. quicumque enim eam cognitiuobis. et alibi: haec est autem uita aeterna, ut cognoscant te solum uerum deum et quem
Abbreviated transcription (Latin):
uenerinit sex ciuitateo adrefugi¬
gen date sint homicidii crimie
Laborantib. Cur nõ eciã aliaꝵ cͥbu¬
uui cuutates: ad hoc inunus depu¬
ociose nus hic ꝑscͥptus uideturn
Dercium cur tres ultͣ iordanẽ cun¬
tates et ties in regione cananee dis¬
posite sint q̃ iefugio petcuritib fo¬
pesite Quatum cur denuacio ⁊ diffi¬
ucio ip̃is cõphensa intraꝙ hĩtet ho¬
mnicioa uciuitate refuguꝙ admo¬
natur saceroos maginis. et postmor¬
tem sacerdotis magin ieu̾tatur ho¬
teucroa iciuitatẽ hitaciois sue
dxsingulis gͦ o dicereatq eꝯ ordi¬
ne quo pposunrnis q̃sita ab soluere
Donpetent itaq leuitatum cuu¬
tates datas adrefugiũ pͥoexplican¬
dum ẽ Congrca proinsũ liquet
qr reiũte sugitates sunt nr̃oi huiꝰ
ut placeatdeo. Neliquant pr̃ĩam ꝑ¬

Expanded text:
refugium datae sunt homicidii crimine laborantibus, cur non etiam aliarum tribuum ciuitates ad hoc munus depuotiose numerus hic praescriptus uidetur netertium, cur tres ultra Iordanen ciuitates et tres in regione Chananaea dispositae sint, quae refugio peccantibus forent. quartum, cur denumeratio et definitio temporis conprehensa, intra quod habitet homicida in ciuitate refugii, quoad moriatur sacerdos magnus et post mortem sacerdotis magni reuertatur homicida in ciuitatem habitationis suae. de singulis ergo oportet dicere atque eo ordine quo proposuimus quaesita absoluere. Conpetenter itaque Leuitarum ciuitates datas ad refugium primo explicandum est. congrue autem prouisum liquet, quia Leuitae fugitantes sunt mundi huius, ut plactant deo
Abbreviated transcription (Latin):
uisipͥus hinc fugit uñ et dñs uo¬
cnt ourgite ẽnnus hinc. Docet ⁊̃
sex fugiendũ seculũ. deum sequẽ¬
dũ elinei aluro docet. cũ dicit Dis¬
ponetio uobis ciuitates adrefugi¬
uonet erut uobis refugia quo uenu
pabitis tñsiordanẽ: et treo cunta¬
tes dabitis ĩt̾ra chanam. Apte qͥoẽ
tugientibus hoc crim homicidii refu¬
giaᷤ ppoĩta sunt.
or sunt q̃ ãonet profim¬
ꝯius ẽẽ spectanda. istuis ar¬

Expanded text:
nisi prius hinc fugerit. unde et dominus uoait: surgite, eamus hinc. Docet te etiam lex fugiendum saeculum, deum sequendum. quid enim aliud docet, cum dicit: disponetis uobis ciuitates ad refugium, et erunt uobis refugia, quo refudabitis trans Iordanen et tres ciuitates dabitis in terra Chanaan? aperte quidem confugientibus hoc crimen homicidii refugia proposita sunt, or sunt quae admonent profundius esse spectanda lecti
Abbreviated transcription (Latin):
mei ad deũ qui letificat uiuentu¬
tẽmeam. ut qui supra se iuuefasse
ĩnmicos suos dix̾at. ut insexto legimiꝰ
psalmo: tic ait iuuentutẽ sibiexm

Expanded text:
mei, ad deum, qui laetificat iuuentutem meam. ut qui supra se inueterasse inter inimicos suos dixerat, uti in sexto legimus psalmo, hic ait iuuentutem sibi ex
Abbreviated transcription (Latin):
untam in uocencie uitam casti¬
mome uitam simplicitatis ouũ¬
q uͥtutum. Cũ ergo resurrexilt
in ipõ iuuamꝰ iripõ ascerroamus
ut ẜpens calcaneũ urm̃ qd uul¬
neret int̾rems in uenure uõ pos¬
sit fugiamus huis. potens aid fu¬
ge̾. et R retineris corpore. potes
⁊ h eẽ ⁊ adeẽ ad deum. si illi adhe¬
reat aiã tua. si post itiũ cogitaci¬
onb sis ambules si fidẽ nõ
spẽ mas eius sequaris. si ad ip̃
confugias. Est eiũ rͥfugiũ ⁊ iltꝰ
cui dicit dauid. Ad te cõfugi iñ
sum deceptus. ergo quia deus
refugũ. deus a iucelos ⁊ sup̃
celos: utiq hinc illo fugienoũe
ubi pax ubi requies ab opib uͥ
epuleniur saslutũ uiagnum¬
sicut dixit moyses. et erunt sab¬
bata t̾re uobis esce. epulatoriũ
ciũ ⁊ plemim iocunditatis ⁊ trã¬
quillitatis est requiescere iideo
et eius delectacionẽ indere.xui.¬
uiergo confuginus ad de

Expanded text:
uitam innocentiae, uitam castimoniae, uitam simplicitatis omniumque uirtutum. cum Christo resurreximus, in ipso uiuamus, in ipso ascendamus, ut serpens calcaneum nostrum quod uulneret in terris repperire non possit. Fugiamus hinc. potes animo fugere, etsi retineris corpore. potes et hic esse et adesse ad dominum, si illi adhaereat anima tua, si post ipsum cogitationibus tuis ambules, si fide, non specie uias eius sequaris, si ad ipsum confugias. est enim refugium et uirtus, cui dicit Dauid: ad t e con fu g i et non sum deceptus. ergo quia deus refugium, deus autem in caelo et supra caelos, utique hinc illo fugiendum est, ubi pax, ubi requies ab operibus, ubi epulemur sabbatum magnumsicut dixit Moyses : et erunt sabbata terrae uobis escae. epulatorium enim et plenum iocunditatis et tranquillitatis est requiescere in deo et eius delectationem uidere. qui ergo confugimus ad de
Abbreviated transcription (Latin):
auctori oĩm ilicamus. Dalis ħ pug¬
na est ut ille gloriosius incit qui crude¬
Taq nemo timunit. nemo trepida¬
unt iillus extot frĩbradinortem pi

Expanded text:
auctori omnium militamus. talis haec pugna est, ut ille gloriosius uicerit, qui crudeitaque nemo timuit, nemo trepidauit, nullus ex tot fratribus ad mortem pi
Abbreviated transcription (Latin):
siderat in quib uetus pire non so
cus es. ĩ quo melior ti ꝑcioc̃. dem¬
q int̾ptatus ẽ dñs ꝙͥsis tu. dicens
Attenoite uobis. aflis ꝓphis. Isti em̃
aiã in debilitant mẽtem subriuit
Non gͥcarotues quideĩ ẽ carosine
ae gubͥnaculo mtis ingore. Caro
houie sinintur cras deponitur ca¬
io tẽpalis aĩa ouiturna Caro anne¬
tus ẽ aiẽ q̃ se indinit quotam cor¬
pis uestimto. Non gͥtu uestim̃tũ
es s qui uestim̃to utis iotibi dr̃¬

Expanded text:
siderat, in quibus decus perire non solsiderat, in quibus decus perire non soltotus es, in qua melior tui portio est. Denique interpretatus est Dominus quis sis tu, dicens. Attendite vobis a falsis prophetis ; isti enim animam debilitant, mentem subruunt. Non igitur caro tu es. Quid enim est caro sine animae gubernaculo, mentis vigore? Caro hodie sumitur, cras deponitur. Caro temporalis, anima diuturna. Caro amictus est animae, quae se induit quodam corporis vestimento. Non igitur tu vestimentum es, sed qui vestimento ut
Abbreviated transcription (Latin):
sup aspidẽ et basiliscũ ambulabis
et conculcabis leonẽ ⁊ dracõem.
paulũm ꝯmoroit uꝑa et putabat
eum quasi pccõrem. uix de nauf¬
gio saluatum ueneno ẽẽ moriturũ.
S postã quã ĩmuolabilis mansit
ex eũsa iiguempera plus apiro in¬
tuentes uen̾acõnis ⁊uenit. Oeti
ipẽ dñs ad od ait Qui credidit et
baptaatus fint h saluus erit. Qui
uo nõ credidit dapnabitur. Signa
a credenciũ ħ dix̾ fore. ut s̾pentes
nõ possint Duagͥ tibi inagis incre¬
dulitas ohomo: quã uetiena me¬
tuenda serpentina sunt. Sime gͥ
illa ut saltem dum formidant ut
itla: ad fidẽ te ꝓuocare possint. qd̾ si
deum nõ cimes: uł ultricia ꝑfidie
uenena foruudes ne qm̃ et eletan¬
cos uides tibi subuicos et leones eẽ
inis sci ẽ qui ait nscias ce formosa
⁊ mulierib qͣquã multo añ inoy¬
ses ĩ denterononno scpẜit accende
ait Nisi scias tẽ cui hoc dicit formo¬
et unto decora ẽ q̃nõ t̾ren.a s celesti¬
a ũ corruptibilias incorrupta de¬

Expanded text:
super aspidem et basiliscum ambulabis et conculcabis leonem et draconem. Paulum momordit uipera, et putabant eum quasi peccatorem uix de naufragio seruatum ueneno esse moriturum: sed posteaquam inuiolabilis mansit excussa in ignem uipera, plus apud intuentes uenerationis inuenit. sed et ipse dominus ad omnes ait: qui crediderit et baptizatus fuerit hic saluuuero non crediderit damnabitur. signa autem credentium haec dixit fore, ut serpentes non possint. tua igitur tibi magis incredulitas, o homo, quam uenena metuenda serpentium sunt. time igitur illa, ut saltem dum formidantur illa ad fidem prouocare te possint. quod si deum non times, uel ultricia perfidiae uenena formides. nunc quoniam et helefantos uides tibi subditos et leones essemonis sancti est, qui ait: nisi scias te, formonsa in mulieribus, quamquam multo ante Moyses in Dait: Nisi scias te. Cui hoc dicit? FormoEt merito decora est, quae non terrena sed coelestia, non corruptibilia sed incorrupta de
Abbreviated transcription (Latin):
cũ austitatem frugi eu adunit so¬
brni continentes. laudi mag̾. qm̃
ludo dedici. uides quid t̾tibiliculla
flagella ꝑficiant. Sic et spentes
Aarella sunt cor quib infirma
netas et quedã pinlis mñtis ẽ u̾tꝰ¬

Expanded text:
rum austeritate frugi euadunt, sorum austeritate frugi euadunt, sobrii, continentes, laudi magis quam ludo dediti. uides quid terribilia illa flagella proficiant ? sic et serpentes flagella sunt eorum quibus infirma animi aetas et quaedam p
Abbreviated transcription (Latin):
ubilia alus mec̾udolosa sint. Et em̃
donata p̾rogatuua q̃dã singulis c̃¬
qantur formidabilis taurus eleph¬
antus murem tunz. leo quidem
rex ferarum eriguo scorpionis. a¬
cleo exagitatur et ueneno secpẽ¬
cis occioitut. Eximna leoins pul¬
critiroo comantes ceririce thoros
excutit uł sublato pectore attollit
ora. S quis nõ unretut tam bre¬
uẽ scorpiomis aculeum ut ĩ cor¬
ptra putes ingenciũ corpoꝵ ex¬
ige mortem. ꝗet quisquã hoc re¬
p̾herroat quod creator ẜpentis cre¬
aturis sins talia uł aianciũ uel
ħbarum gen̾a uenenata miscũit.
Nata sunt enĩ ħ ad correpcõm nrã
uõ ad oeforcionẽ. Nã qui iguains
aut infiriis aut ĩpus płmnq of¬
fensiom acq t̾rori sunt: alus u¬
sui. Ita sunt h uc pedagogi ꝓuul
amaci uidentur acerbi et moles¬
ti formidabiles ub̾e lib̾tat᷑e lasci¬
inendi negant. ncc̃itatẽ discipłie
exigunt piulesãnos ne luxu de¬
Eluant t̾iore constringunt. Iõq ho¬

Expanded text:
is, aliis meticulosa sint. Est enim donata praerogativa quaedam singulis creriis fulciantur. Formidabilis tauris elephantus murem timet. Leo quidem rex ferarum exiguo scorpionis aculeo exagitatur, et veneno serpentis occiditur. Eximia leonis pulchritudo comantes cervice toros excutit, vel sublato pectore attollit ora. Sed quis non miretur tam brevi scorpionis aculeo, ut incorporeum putes, ingentium corporum exire mortem? 38. Nec hoc quisquam reprehendat, quod Creator serpentes creaturis suis, aliaque vel animantium vel herbarum genera venenata miscuerit. Nata sunt enim haec ad correptionem nostram, non ad deformationem. nam quae ignauis aut infirmibus aut impiis plerumque offensioni atque terrori sunt, aliis usui ita sunt haec ut paedagogi paruolis. amari uidentur, acerbi et molesti, formidabiles uerbere, libertatem lasciuiendi negant, necessitatem disciplinae exigunt, pueriles animos, ne luxu defluant, terrore constringunt, ideoque ho
Abbreviated transcription (Latin):
excitat: et sollicicum admon i inã¬
tem solatur ꝓcessus noctis canora
significacõc protestans. Hoc cauente
latrosuas reluiquit insidias. Hoc
ipẽ huicif excitatus oritur celũ iltĩ¬
nat. Hoc cante mesticiam trepidus
nauta oepoiit. omĩsq crebro uesp¬
tims flacib excitata tẽpestas ⁊ ꝓoel
immꝰ instaurat hoc postiemo am̃¬
te ipe petruetis̾ petrus culpam suã
dilint ꝙͣ pͥus ꝙͣ gallus cantaret ne¬
gando contrax̾at. Ipĩus cantu spes
dĩbus reoit egri reuelantur in con¬
modum. miinntur dolor inilnerũ
febriũ flagrancia mitigatur. irenti¬
tur fides lapsis ilx ticubantes re¬
spicit errantes corrigit demq resper̃
petrũ. et statim eiror abscessit pulsa
ẽ negacio: secuta confessio ꝙ nõ for¬
nem. Noncantabit gallus pͥusiqͣm
me tͥ neges bñ fortis indie petrus
nocte curbaturet. anigalti cantũ Iaba
et labitur c̾cio ut scia nõ mconsulta
esfusione smonis ec̃ prolapsum .s.

Expanded text:
excitat et sollicitum admonet et uianexcitat et sollicitum admonet et uiantem solatur processum noctis canora significatione protestans. hoc canente latro suas relinquit insidias, hoc ipse lucifer excitatus oritur caelumque inluminat, hoc canente maestitiam trepidus nauta deponit omnisque crebro uespertinis flatibus excitata tempestas et procmunus instaurat, hoc postremo canente ipsa ecclesiae petra culpam suam diluit, quam priusquam gallus cantaret negando contraxerat. istius cantu spes omnibus redit, aegri releuatur incommodum, minuitur dolor uulnerum, febrium flagrantia mitigatur, reuertitur fides lapsis, Iesus titubantes respicit, errantes corrigit. denique respexit Petrum, et statim error abscessit, pulsa est negatio, secuta confessio. quod non fornem: Non cantabit gallus, priusquam me ter abneges . Bene fortis in die Petrus, nocte turbatur; et ante galli cantum labitur, et labitur tertio; ut scias non inconsulta effusione sermonis esse prolapsum, sed
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ natura quaoã refle gr̃am et solkci
un ad ĩmemores beneficii et oesides
atq ignauos clamat sc̃ptura.Canes
iiti uescientes latrare. Snuit g̾canes
qui nouerurit latrare ꝓomĩs: noue¬
x incursant lupi graues disce inore
tuo ubum ten̾e. ne qiͣ inutꝰ auis cõ¬
missam tibifidei custodiam quodã
pͥuaricacõms sileucio defuisse uide¬
aris. Talis canis et inator et comes
angelus ẽ q̃ raphael inlibro ꝓphicoñ
ociõsesͥ st et cobiefitio. ⁊diũgendũ
putaint qñ precit ut asmodeum fu
cingium. Hanc itaq spẽm bestie
sc̃s raphael angelus cobi filio ui¬

Expanded text:
est natura quaest natura quaUnde ad immemores beneficii, et desides atque ignavos clamat Scriptura: Canes muti, nescientes latrare . Sunt ergo canes qui noverint latrare pro dominis, noveo ovile Ecclesiae incursant lupi graves. Disce in ore tuo verbum tenere; ne quasi mutus canis commissam tibi fidei custodiam quodam praevaricationis silentio deseruisse videaris. Talis canis viator et comes angeli est, quem Raphael in libro prophetico non otiose sibi et Tobiae filio adjungendum putavit, quando perrexit ut Asmodaeum fugconjugium. Mutae itaque specie bestiae sanctus Raphael angelus Tobiae ju
Abbreviated transcription (Latin):
ad hortetur: quo exẽplo caucammus
desidiam et exiguitate uł infirimca¬
te corpis aututis stitoio nõ reflec¬
tamur n reuocemnur.abiltuis ꝓpoi¬
timagintitoine. exigua ẽ formicaeĩ
ad opãd̾ cogitur s spontane ꝓpõito
pspiciencie fut᷑a alim̃tor subsidia o
pstruit. Cunꝰ ut mnteris ĩ dustamscͥ¬
turate ꝯmouet dicens Confer te
ad forimcam opig̾.et emulare mas
eius. Et esto isi sapiencior Illaem̃
millã culturam possidet. n ea qͥseco¬
pirat escam acqr oetins laboribus
sͥ messem recoiroit et cũtupłmq
egeas: illa nõ uroiget. sulla sunt
es clausa roriea. mille ĩpenetrabiles
custodie milli ĩmnolabiles acerin
cpectac custos furta q̃ phibe nõ. ni¬
deat aspicit sua dampna possor s uiu¬
dicat. Nigro ꝯuectatur agiime pͥda
pcampos fuent semnte ꝯuitatu iã¬
ciũet q̃cõphendi angusto ore nõ possũt
tat ħ dñs messis et erubesut tam pea
pie irdustrie negare cõpendia. Quro
autem de camb loquar quib insitũ

Expanded text:
heticus, quo exemplo caueamus desidiam et exiguitate uel infirmitate corporis a uirtutis studio non reflectamur neque reuocemur ab illius propositi magnitudine. exigua est enim formica, posito prospicientiae futura alimentorum subsidia sibi praestruit. cuius ut imiteris industriam scriptura te commonet dicens: confer te ad formicam, o piger, et imitare uias eius et esto illa sapientior. illa enim nullam culturam possidet: neque eum qui se coparat escam, quae de tuis laboribus sibi messem recondit; et cum tu plerumque egeas, illa non indiget. Nulla sunt ei clausa horrea, nullae impenetrabiles custodiae, nulli inviolabiles acervi. Spectat 119 custos, furtaque prohibere ndet: aspicit sua damna possessor, nec vindicat. Nigro convectatur agmine praeda per campos, fervent semitae comitatu viantium, et quae comprehendi augusto ore non possunt, ctat haec dominus messis, et erubescit tam parca piae industriae negare compendia. 17. Quid autem de canibus loquar, quibus insitum
Abbreviated transcription (Latin):
hirc uidetrabibus maximis ut
⁊̃sop̾no aliqntulum sũ piculo reflec¬
taturq pes eius nulla artuũ cõuie¬
cõne disfingintur mnsuetis gͥ ue
lit quedã fulcra quib hie usus est
pautur ĩgemo. feris ant et agresti
b qr nemosĩ quib sustentari q̃ aut
tulcia sust̾int hinc ueit usus picłi
Qãq arbori ĩtti aut costas fricant.
ut in sõpno sese relaxant q̃ ũ nũꝙ̃
uictu acq inflexatanto corpe fran¬
gituracq ille qui sese ĩ eã refiroat cor¬
u̾nt nͨ erige se atq eleuare pot̾. Ibi¬
q iacens int̾it aut genitu suo prodi¬
tus st̾intus ouuentre cet̾isq iux̃ mos¬
liorib aouulnus p tiam dorsum
eius cetaq exiora nõ ulla facile so¬
lent tele penetrare sunt ã qm pp̃ ebo
ra illis inscons pant ut arbores qui
b ippolicare cõsuer̾nt exalia ꝑte q̃
ĩtreꝙtior usus eis sit aluqñtulũ
recidant ut reflettente se elefanto
pondus m̃broꝵ euis sustiñe nõ pos¬
ista rep̾henoit. rep̾tenoat ⁊̃ alcitrroi

Expanded text:
hinc inde trabibus maximis; ut in somno aliquantulum sine periculo reflectatur, quia pes ejus nulla artuum conjunctione distinguitur. Mansuetis igitur veluti quaedam fulcra eorum quibus hic usus est, parantur ingenio: feri huiusmodi quibus sustentari queant fulcra substernit, hinc uenit usus periculi. namque arbori innixi aut costas fricant aut in somno sese relaxant. quae nonnumquam uicta atque inflexa tanto corpore frangitur atque ille qui sese in eandem refuderat corruit nec erigere atque eleuare se potest ibique iacens interit aut gemitu suo proditus sternitur, dum uentre ceterisque iuxta mollioribus ad uulnus patet; nam dorsum eius ceteraque exteriora non ulla facile solent tela penetrare. sunt autem qui pro illis insidias parent; ut arbores eas quibus se applicare consueverint, ex alia parte qua infrequentior usus ei sit, aliquantulum 125 recidant, ut reflectente se elephanto, pondus membrorum ejus sustinere non posista reprehendit, reprehendat eti
Abbreviated transcription (Latin):
hor. ⁊ uaturã suã huana inscituci¬
oue depoint obliniscũtur quodua¬
t sunt. indim̃tur quod iubentur.
Quod multa. ẽocentur ut puli. ẜ¬
uiut ut infirim ub̾antur ut timi¬
di corriguntur ut sboiti. In mores
nrõs tuͣseunt qm̃i motus ꝓpͥos p¬
diderunt mirabilis gͥ natura ĩ
enĩ uõ unnꝰ plana campoꝵ quam
monciũ alta miramur nec plus
alcitudmem cedristupemus qm̃
intis aut olec breis fecũoitatem
ita nõ amplus imror elefantum

Expanded text:
et naturam suam humana institutione deponunt. obliuiscuntur quod nata sunt, induunt quod iubentur. quid multa? docentur ut paruoli, seruiunt ut infirmi, uerberantur ut timidi, corriguntur ut subditi, in mores nostros transeunt, quoniam motus proprios perdiderunt. mirabilis igitur natura in enim non minus plana camporum, quam montium alta miramur, nec plus altitudinem cedri stupemus, quam vitis aut oleae brevis fecunditatem: ita non amplius miror elephantum