comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
renitẽtẽ rainaldo despõsau̾it. qm̃ le¬
gũ ⁊ canonũ auctoritas talia sponsa¬
lia nõ aꝓpbat. ne ignorãtibꝰ leges ⁊
camones nuis durũ uideat᷑. ita sen¬
tẽciã tẽꝑamꝰ. ut si pͥncep cũ ꝯsensu fi¬
lie it ꝙ ceptũ ẽ ꝑfic̾e uolũit. ⁊cedamꝰ.

Expanded text:
renitentem, Raynaldo desponsaverit; quoniam legum et canonum auctoritas talia sponsalia non approbat, ne ignorantibus leges et canones nimis durum videatur, ita sententiam temperamus, ut si princeps cum assensu fil
Abbreviated transcription (Latin):
cõmemorata nõ ẽ de qͣtũc nõ age¬
brit᷑. Putãt pelagiani suã no tenu¬
isse sentẽciã.s frustra hoc putãt. uo¬
lũtas qͥppe ẽ qͣpeteat᷑. ⁊ recte uiuit᷑.
⁊ ut uitia suꝑet adiuuet. recte a mor¬
talibꝰ uiui nõ põt. ẜcce aꝑte tet̾mĩat
ex q̃ sensu illa dix̃it. inimicos gr̃e refe¬
lles.
Aliud testimoniũ angustinus

Expanded text:
commemorata non est, de qua tunc non agebatur, putant Pelagiani suam nos tenuisse sententiam; sed frustra hoc putant. Voluntas quippe est qua peccatur et recte vivitur, et ut vitia superet adjuvetur, recte a mortalibus vivi non potest. Ecce aperte determinat ex quo sensu illa dixerit, inimicos gratiae refellens. 3. Aliud testimonium Augustinus
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ p̾stitit bonitas dei. Ecce ħy tͥa ge¬
nera bonoꝵ distĩcta.
In quibus ho¬
nis sit liberum arbitrium.

Expanded text:
esse praestitit bonitas Dei. Ecce habes tria genera bonorum distincta. 11. In quibus bonis sit liberum arbitrium
Abbreviated transcription (Latin):
tũ.⁊ id̾o ꝙ agꝰ dic̃ opꝰ uͥtutie ẽẽ bonũ
usũ naturaliũ potẽciaꝵ. de usu ex̃ti¬
ri bonis. de nsu int̾iori intelligũt.
⁊ uͥtutes nil alid̃ ẽe. ꝙͣ bonos affectꝰ
łmotꝰ mẽtis asserũt. qs tỹ ĩ lõie facit.
nõ hõ. qrlic illi motꝰ sint libiar. non¬

Expanded text:
t ideo quod Aug. dicit opus virtutis esse bonum usum naturalium potentiarum, de usu exteriri bonis, de usu interiori intelligunt. Et virtutes nihil aliud esse quam bonos affectus vel motus mentis asserunt, quos Deus in homine facit, non homo: quia licet illi motus sint liberi
Abbreviated transcription (Latin):
apłs. Eramꝰ aliq̃n tenebre. nc̃ aut̃
lux ĩ dño. Ptimꝯ itaq dies non ab
ens. mane seq̃ntis diei expletꝰ est.
Und̾ beda. Occidẽte luce. paulatĩ ⁊¬
pꝯspatiũ diuĩe lõgitudĩe. infi̾ores
partes subeũte: Ftm ẽ uesꝑe.sic̃ nẽ
usitato cursu soł fieri sol. fc̃m ẽ ãt
mane eadẽ suꝑ tr̃am redeũte.⁊ ali¬
um diẽ inichoante. ⁊ dies ẽ expletꝰ
unꝰ. xxiiiiͦ. horaꝵ. fuitq nox illo tri¬
duo oĩo tenebrosa. q̃ post c̾ata sidera.
aliqͣ luce claruit.
Cur solfĩs ẽ si lux

Expanded text:
 Eramus aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino. Primus itaque dies non ab ens mane sequentis diei, expletus est. Unde Beda: Occidente luce, et paulatim post spatium diurnae longitudinis inferiores partes subeunte, factum est vespere, sicut nunc usitato cursu solis fieri solet. Factum est autem mane eadem super terram redeunte, et alium diem inchoante, et dies expletnti quatuor horarum. Fuitque nox illo triduo omnino tenebrosa, quae post creata sidera aliqua luce claruit. 6. Cur sol factus est, si lux
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si diũsos dños habeãt. s in uno cõ¬
iugio ꝑmanẽtes. dñis ẜuiãt suis.
⁊ ħ in illis obseruãdũ ẽ: ubi legalis
ꝯiũctio fuit. ⁊ ꝑ uolũtatẽ dominoꝵ.
attẽde finẽ hꝰ capitłi. ubi uidetur in.¬

Expanded text:
sos dominos habeant, sed in uno conjugio permanentes dominis serviant suis. Et hoc in illis observandum est ubi legalis conjunctio fuit, et per voluntatem dominorum. Attende finem hujus capituli, ubi videtur in
Abbreviated transcription (Latin):
unita obnoxia fũit pc̃co ĩ maria ⁊ ĩ
aliis a qͥb ꝓpagĩe traducta ẽ: nõ ĩ¬
m̾ito uideri pot̃. ĩ abrahã pcc̃o subia¬
cuisse. cuiꝰ uniusa caro pcc̃o subiace¬
bat. unde q̃ri sol. qͣre ⁊eui tecimatꝰ¬

Expanded text:
unita, obnoxia fuerit peccato in Maria et in aliis a quibus propagatione traducta est, non immerito videri potest in Abraham peccato subjacuisse, cujus universa caro peccato subjacebat. Unde quaeri solet quare Levi decimat
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ cagnosc̾e̾. siue cognouẽr. ult om̃ẽ
creat᷑am ẽẽ illũ: qͥ ea fec̃. q̃ nlła crea¬
turãr fac̾e. uł destru̾e ualet. Accedat:
q̃c̃q uis creat᷑a.⁊ faciat tale celũ:
tura talia fac̾e̾ ualet. ꝯstat supͣ om¬
nẽ creatam ẽẽ illũ. qͥ ea fec̃. ac ꝑ hoc:
illũ ẽẽ deũ: humana mẽs cognosõ̾e

Expanded text:
sive cognoverunt ultra omnem creaturam esse illum, qui ea fecit, quae nulla creaturarum facere vel destruere valet. Accedat quaecunque vis creaturae, et faciat tale coelum, tura talia facere potest, constat super omnem creaturam esse illum, qui eam fecit, ac per hoc illum esse Deum, humana me
Abbreviated transcription (Latin):
spetiẽ manifestã se ꝯ tẽplandã sq̃s p̃be¬
fidei m̃ces ad ꝙͣ credẽto ꝑueniet᷑. ut ex
fide u̾boꝵ trãseat intꝯ ĩ fide rerũ. Si¬
petrꝰ hũit fidẽ passioĩs qñ uidit

Expanded text:
speciem manifestam se contemplandam sanctis praebefidei merces ad quam credendo pervenietur; ut ex fide verborum transeat justus in fidem rerum. Petrus h
Abbreviated transcription (Latin):
comutẽs gͦ uͥginitatẽ suã diuine
dispositioni. ⁊ sensit in carnalẽ co¬
pulã. nõ ilłã appetẽdo. s diuĩe ins¬
pirationi in utraq obediẽdo. Pea
ũosimł cũ uiro labiis exp̾ssit. ⁊ ut.¬
q ĩ u̾ginitate ꝑmãsit.

Expanded text:
nitatem diuine dispositioni; consensit in carnalem copulam non illam appetendo, sed diuine inspirationi in utroque obediendo. Postea uero simul cum uiro labiis expressit et uterque in uirginitate permansit.
Abbreviated transcription (Latin):
tio. tm̃ memorauit. cũ ĩ qͣlib gn̾at̃o¬
ne rei teneãt᷑ qͥ pcẽa patͥs initantur:
⁊ qͣre patres memorauit.c̃ ⁊ illi cẽs
mali sint qui qͦrlib maloꝵ pcc̃a in¬
mitãt᷑: S ĩo patres sp̃alĩt noĩaui.
qr maxĩe patres filii ĩmitari solen.
patres int̾dũ tãdiuuiue. donec fili¬

Expanded text:
ommemoravit, cum in qualibet generatione rei teneantur qui peccata patrum imitantur? Et quare patres commemoravit, cum et illi omnes mali sint, qui quorumlibet malorum peccata imitantur? Sed ideo patres specialiter nominavit, quia maxime patres filii imitari solent, patres interdum vivere donec fili
Abbreviated transcription (Latin):
uoce exclamo. nec dãpnan in eccłia
excludit. s ħ nõ fac̃̾ ꝓ uitio digamie
ĩmo ꝓ sacmẽti u̾tute. ut sit uniꝰ unͣ.
cilii uidẽt ĩnuere. digamiã ẽẽ pecca¬
at. qͥs erit p̾sor̃ qͥ talibꝰ nuptiis possit
p̃̾be̾ ꝯsensũ: S ħ de illo intelligi pot᷑.
qui pͥme uxori insidiatꝰ putat᷑. desi

Expanded text:
voce exclamo, nec damnari in Ecclesiexcludit; sed hoc non facit pro vitio bigamiae, imo pro sacramenti virtute, ut sit una unius, cilii videtur innuere, bigamiam esse peccaat, quis erit presbyter qui talibus nuptiis possit praebere consensum? Sed hoc de illo intelligi potest qui primae uxori insidiatus putatur desi
Abbreviated transcription (Latin):
tias oĩo licitas apłs cocedit. de tercipꝰ
ã ⁊ qͣrtis ⁊ de ultra płibꝰ nuptiis so¬
lent hõĩes moũa q̃ onẽ. S qͥs aude¬
at diffinire. ꝙ nec apłm uideo dif¬
finisse: ait eĩ. Si dormient uireiꝰ.

Expanded text:
tias omnino licitas, Apostolus concedit. De tertiis autem et quartis, et de ultra pluribus nuptiis, solent homines movere quaestionem. Sed quis audeat definire quod nec Apostolum video definisse? Ait enim: Si dormierit vir ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ri. utr aliqͥd de deo cognoscat
anqͥs magis m̃itꝰ. ut petrꝰ quod nõ
cagnoscat aliqͥs minꝰ m̃itꝰ ut luiꝰ.
płib uidet᷑. ꝙ omĩa de deo ad bt̃itu¬
dinẽ spectãtia õs cõmunĩt electi cog¬
noscãt. s different̃. Nichil enĩ ĩ deo
noscibile maiꝰ digniusq uidet: qͣm
eũ intellig̾e trinũ ⁊ unũ. hoc ã om̃s
tũe ꝑ spẽm cognoscẽt. Uñ sequit᷑ ut

Expanded text:
gnoscat aliquis magis meritus, ut Petrus, quod non cognoscat aliquis minus meritus, ut Linus. Pluribus videtur quod omnia de Deo ad beatitudinem spectantia omnes communiter electi cognoscant, sed differenter. Nihil enim in Deo noscibile majus digniusque videtur, quam eum intelligere trinum et unum. Hoc autem omnes tunc per speciem cognoscent. Unde sequ
Abbreviated transcription (Latin):
habebt.⁊ si disparẽ cognitionis da¬
ritatẽ. qr ꝑ caritatẽ q̃ ĩ singłis erit
ꝑfecta. tm̃ qͥsq gaudebit de bono
alt̾iꝰ. quãtũ gaud̾et si in ip̃o habe¬
ret. S si parerit cũctoꝵ gaudium.
uidet᷑ ꝙ par sit om̃iũ bt̾itudo. od ꝯs¬
tat oĩo nõ eẽ. Ad ꝙ dicipot̃. qd̾ bti¬
tudo par eẽt.si ita eẽt par gaudiũ.
nõ fatiet paritas gaudii paritatẽ
b̃titudiniꝰ. pot̃ ⁊ sic accipi parga¬
udiũ. ut nõ referat paritas ad in¬
tensionẽ affectionis gaudetiũ. set
at unĩusitatẽ rerũ. de qͥbꝰ gaudebt.¬

Expanded text:
habebunt, etsi disparem cognitionis claritatem, quia per charitatem quae in singulis erit perfecta, tantum quisque gaudebit de bono alterius, quantum gauderet si in seipso haberet. Sed si par erit cunctorum gaudium, videtur quod par sit omnium beatitudo; quod constat omnino non esse. Ad quod dici potest quod beatitudo par esset si ita esset par gaudium, non faciet paritas gaudii paritatem beatitudinis. Potest etiam sic accipi par gaudium, ut non referatur paritas ad intensionem affectionis gaudentium, sed ad universitatem rerum de quibus laet
Abbreviated transcription (Latin):
nitũ alicui bt̃oꝵ. Om̃s gͥ cũcta illa
uit. s ĩ modo uidẽdi differẽt. Alius
eĩ alio magis. aliꝰ alio minus ful¬
de paritate gaudii.
bl ⁊̃ q̃ri an ĩ gaudio dispares
sint: sic̃ in claritate cognitio¬
nis differũt. De hoc agꝰ ait. Młte¬

Expanded text:
go cuncta illa udini; sed in modo videndi different. Alius enim alio magis, alius alio minus fulDe paritate gaudii. Solet etiam quaeri an in gaudio dispares sint, sicut in claritate cognitionis differunt. De hoc August. ait
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ forma dei erat oportet te agnosc̾e
fumissimeq teñe ĩ illo nñe forme.
naturalẽ plenitudinẽ debẽ ĩtlłigi.
Informa gͥ dei erat. qr ĩ nat᷑a deipa¬
trie semꝑ erat. de qͦnatꝰ erat. hilariꝰ

Expanded text:
in forma Dei erat, oportet te agnoscere firmissimeque tenere in illo formae nomine naturalem plenitudinem debere intelligi. In forma Dei ergo erat, quia in natura Dei Patris semper erat, de qua natus erat. Hilarius
Abbreviated transcription (Latin):
ta. auctores traditẽr. It̾aq postĩores
ea legẽtes uarias atq ꝯtrarias ex pre¬
dãs cecasione sumẽtes ꝓmũt sentẽ¬
ias. Qͥd de hoc tenendum sit.

Expanded text:
ta auctores tradiderunt. Ideoque posteriores ea legentes, varias atque contrarias, ex praedictis occasionem sumentes, promunt sententias. 2. Quid de hoc tenendum sit.
Abbreviated transcription (Latin):
municari posse.⁊ minui oĩo nõ posse.
sola bonitate nõ necessitate aliis con¬
municari uoluit. qr sũme boni erat
ꝓdẽe uelle. ⁊ oĩpotẽtissimi noc̾e non
posse¬
sse. Quare rationalis creatura facta

Expanded text:
mmunicari posse, et minui omnino non posse. sola bonitate, non necessitate, aliis communicari voluit, quia summe boni erat prodesse velle, et omnipotentissimi nocere non posse. 4. Quare rationalis creatura facta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ dñis. qr lie eua ĩ hoc ꝑ ignoran¬
tiã deliq̾rit. qr putauit uerũ ẽẽ ꝙ
Iam nõ potuit.
Ꝙ ignorãtia alia ex

Expanded text:
 quia, licet Eva in hoc per ignorantiam deliquerit, quod putavit verum esse quod am non potuit. 9. Quod ignorantia alia ex
Abbreviated transcription (Latin):
sectatores sic obitiũt dicẽtes. nõ oĩs
caro q̃ ab adã traducta ẽ. ĩ eo simul
existere potuit. qr mlt̾o maioris qͣn¬
titatis ẽ. qͣm fu̾it corpꝰ ade.In quo
nec tot atomi fuer̃. qͦt ab eo lõines
descenter̃. Q cͥca uer̃ nõ ẽẽ asserunt.
sub̃am uniꝰ cuiꝰq ĩ pͥmo fuisse parẽ¬

Expanded text:
sectatores sic objiciunt, dicentes: Non omnis caro quae ab Adam traducta est, in eo simul existere potuit, quia multo majoris quantitatis est, quam fuerit corpus Adae. In quo nec tot etiam atomi fuerunt, quot ab eo homines descenderunt. Quocirca verum non esse asserunt substantiam uniuscujusque in primo fuisse pare
Abbreviated transcription (Latin):
aut si rectũ putatis tres ypostases
c̃ int̃p̾tatonib suis. debe nos dic̃e
nõ negamꝰ. S mͥ credite. uenenũ
tasis. s ħetica eo pͣue uso ostend̾.
cõtra quos cautela opyerat.ĩ distĩc¬

Expanded text:
Aut si rectum putatis, tres hypostases cum interpretationibus suis debere nos dicere, non negamus. Sed mihi credite, venenum tasis, sed haereticos eo prave usos ostendit; contra quos cautela opus erat in distinc
Abbreviated transcription (Latin):
bant᷑: ut simplices seduc̃ẽnt .s. ꝓ
ꝑito ad ĩcõueniẽs deduc̾ent. c̃ nõ
erat ħ nñ ita ap̃ catholico uulga¬
tũ. nͨ ita eiꝯ sigͥcatio det̾mĩata. ũ¬
bens de fide catholica. ad damasuz
papã. ab arrianoꝵ p̾sule ypostase¬
on. nouellũ nñ a me hõie romano
exigit᷑. Int̾ragamꝯ ꝙͥ tres ẏpostases
arbitrẽt᷑ intelligi. Tres ꝑsonas sb¬
sistẽtes auĩt. Respõdemꝯ nos ita c̃¬
dere. nõ suffic̾ eis sensꝰ. ip̃m enĩ

Expanded text:
bantur ut simplices seducerent, sciliperitos ad inconveniens deducerent, cum non erat hoc nomen ita apud Catholicos vulgatum, nec ita ejus signdebatur, ita scribens de fide catholica ad Damasum papam: Ab Arianorum praesule, hypostasion novellum nomen a me homine Romano exigitur; interrogamus quid tres hypostases arbitrentur intelligi? tres personas subsistentes aiunt. Respondemus nos ita credere. Non sufficit eis sensus; i
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ corꝑis ꝯdit̾onẽ. de hoc ã statu
trãsferendꝰ erat cũ uniu̾sa post̾ita¬
te sua ad meliorẽ digniorẽq statũ.
uͥ celesti ⁊ et̾ro bono ĩ celis sibi para¬
to frueret᷑ Si c̃ eĩ ex dupplici nͥ cõpac¬
tus ẽ ho. ita illi duo bõa ꝯditor apͥn¬
cipio p̃̾parauit: unũ tꝑrale: alt̾m
ẽtnũ. unũ uisibile. altm̃ ĩuisibile.
unũ camni alt̾m sp̃ui. Et qr pͥmu¬

Expanded text:
 conditionem. De hoc autem statu transferendus erat cum universa posteritate sua, ad meliorem dignioremque statum, ubi coelesti et aeterno bono in coelis sibi parato frueretur. Sicut enim ex duplici natura compactus est homo, ita illi duo bona Conditor a principio praeparavit: unum temporale, alterum aeternum; unum visibile, alterum invisibile; unu
Abbreviated transcription (Latin):
d ꝙ dici p̃t. ꝙ młt̾ipłe defectꝰ car¬
nis.⁊ p̃̾cipue pollutio q̃dã. q̃ ex
feruore coitꝰ parẽtũ ⁊ cõcupiscẽtia li¬
bitinosa ꝯtrahit caro. dũ cõcpit᷑ cau¬
sa ẽ originał pc̃ã. q̃ recte uitiũ siũ cor¬
ruptio camis appellari p̃t. q̃ feditas

Expanded text:
d dici potest quod multiplex defectus carnis, et praecipue pollutio quaedam, quam ex fervore coitus parentum et concupiscentia libidinosa contrahit caro dum concipitur, causa est originalis peccati; quae recte vitium, sive corruptio carnis appellari potest. Quae foedi
Abbreviated transcription (Latin):
set ꝙ ip̃e est.ł ut hret eẽntiã ꝙͣ ĩp̃e
potẽtiã alicui dare potuit. potuit ei
it eis dare potẽtiã dimittẽdi pc̃ca. ñ¬
ip̃am eand̾ qͣ ip̃e potẽs ẽ.s potẽtiã
creatã qͣ ẜuus poss dimitt̃e pcc̃a. nõ
tñ ut auctor remissionis: s ut miniᷤ¬
ter. nͨ tñsine dõ auctore. ut si c̃ in mi¬
nistio ht̃ ext̾iꝰ sc̃ĩficare. ita in minis

Expanded text:
 ipse est, vel ut haberet essentiam quam ipse potentiam alicui dare potuit, potuit ei it eis dare potentiam dimittendi peccaipsam eamdem qua ipse potens est, sed potentiam creatam qua servus posset dimittere peccata; non tamen ut auctor remissionis, sed ut minister, nec tamen sine Deo auctore; ut sicut in ministerio habet exterius sanctificare, ita in minis
Abbreviated transcription (Latin):
affc̃m. de potẽcia patris dubitasse. sic
dicẽs in.iii.li. de tͥ. de qͦ dubitat de sẽ
an de patra de eo utiq cui dic̃. trans¬
fer. tubitat hõis affectu. Nã d̾s ñ du
midat. ꝓpha ⁊̃ nõ dubitat. qr nild̾o
ẽẽ ĩpossibile asserit. Nũ inͣt hoines¬

Expanded text:
affectum de Patris potentia dubitasse, sic dicens in lib. 2 de Fide: De quo dubitat, de se, an de Patre? De eo utique cui dicit transfer, dubitat hominis affectu. Nam Deus non de midat. Propheta etiam non dubitat, qui nihil Deo esse impossibile asserit, psal. 134: Omn
Abbreviated transcription (Latin):
atq ad hũc modũ cet̾e successiões¬
gradꝰ. ⁊ illos qͥ .ui. nlła ĩ sensu existit
dũsitas. qͣmus ĩ nuo graduũ uanie¬
tas uideat. ultima eĩ gen̾atio si a frĩ¬
bꝰ sumat initiũ num̾andi. septima
inuenit᷑.

Expanded text:
modum caeterae successionesgradus, et illos qui septem, nulla in sensu existit diversitas, quamvis in numero graduum varietas videatur. Ultima enim generatio, si a patribus sumat initium numerandi, septima invenitur.
Abbreviated transcription (Latin):
grada ꝯsanguinitatie. Alii ã patrẽ¬
tes gradũ cognationis int̃ patrẽ ⁊
filiũ ẽẽ. cũ una caro sint pat̃ ⁊ fi.
auctoritates gͦ q̃ ꝯsang̾nitatis cau¬
telã usq ĩ .uii. gradũ ꝓhibẽt. patrẽ
ponũt ĩ pͥmo gradu. Ille u̾o q̃ usq̃

Expanded text:
gradus consanguinitatis. Alii entes gradum cognationis in patrem et filium esse, cum una caro sint pater et filius. Auctoritates ergo quae consanguinitatis cautelam usque in septimum gradum prohibent, patrem ponunt in
Abbreviated transcription (Latin):
ninit hoc mͦ. filiꝰ ⁊ filia. ꝙ est frater¬
⁊ soror. sit ip̃e tiũcꝰ. illis seorsum se¬
iũctis. Ex radice illiꝰ trũci egrediun.
tur ramusculi isti. Nepoe ⁊ neptis.
pos ⁊ ab neptis. t̾ciꝰ. atnepos.⁊ atne¬

Expanded text:
rimitur, hoc modo: Filius et filia, quod est fratert soror, sit ipse truncus. Illis seorsum sejunctis, ex radice illius trunci egrediuntur isti ramusculi, nepos et neptis, pos et abneptis, t
Abbreviated transcription (Latin):
uelut auctor ⁊ artifex. filio ⁊ sp̃u sc̃o ĩ
rerũ oꝑat̾one qͣi instrum̃to uteretur.
Ex p̃dc̃ĩe u̾b̾.errãdi occasionẽ sumẽte
ꝙ ueld̾ blasphemũ. atq sane doctͥne
adu̾sũ. abic̃ piafides. Nõ est itaq in¬
telligend̾ ĩo scͥptura freq̃nt̃ cõmemo¬
rare patrẽ oꝑari ĩ filio. s ꝑ filiũ. tãꝙͣ
filiꝰ nõ poss fac̃̾e.si ei nõ porrexisset

Expanded text:
elut auctor et artifex, Filio et Spiritu sancto in rerum operatione, quasi instrumento, uteretur; ex praedictis verbis errandi occasionem sumentes, quod velut blasphemum atque sanae doctrinae adversum abjicit pia fides. Non est itaque intelligendum, ideo Scripturam frequenter commemorare Patrem operari in Filio vel per Filium, tanquam Filius non posset facere, si ei non porrexisset
Abbreviated transcription (Latin):
tutibꝰ dm̃ oĩo nõ timuit. In hoc eĩ qͥs¬
q pcc̃oꝵ fit culpabilior qͦ ẽ deo accep¬
tior. Io eĩ adam plꝯpeceauit. qr õi
bono habũdauit. Alio ⁊ mͦ offendẽs
ĩ uno. fc̃s ẽ om̃iũ reꝰ. qr oĩs uͥtꝰ pati¬

Expanded text:
rtutibus Deum omnino non timuit. In hoc enim quisque peccator fit culpabilior, quo est Deo acceptior. Ideo enim Adam plus peccavit, quia omni bono abundavit. Etiam alio modo offendens in uno
Abbreviated transcription (Latin):
ab aqͥs. Diuisitq aqͣs q̃ erãt subfir¬
mamẽto. ab hie q̃ erãt suꝑ funam̃¬
tũ. Sciendũ ẽ ꝙ illiꝰ celi describitur
hic c̾atio. sic̃ ait beda. suꝑ Geñ. ĩ qͥ
fixa ẽ sidera. cui supposite sũt aque.
ĩ aere.⁊ ĩ tr̃a.⁊ suꝑ posite alie: de qͥ¬
bꝰ dicitur. Qͥ tegis aqͥs suꝑiora eiꝰ.
In medio gͦ furmam̃tũ ẽ .i. sidereũ
celũ. ꝙ de aquie fc̃m ẽẽ credi pot̃.
Cnstallinꝰ eĩ lapie. cui magna est
de deo scͥptũ ẽẽ memiñit. Q ligata¬
qͣs ĩ nubibꝰ suis. Qͥ eĩ infra celũ li¬

Expanded text:
aquis. Divisitque aquas quae erant sub firmamento, ab his quae erant super firmamentum. Sciendum est quod illius coeli describitur hic creatio, sicut ait Beda, super Genes., in quo fixa sunt sidera; cui suppositae sunt aquae in aere et in terra, et suppositae aliae, de quibus dicitur: Qui tegis aquis superiora ejus. In coelum, quod de aquis factum esse credi potest. Chrystallinus enim lapis cui magna est de Deo scriptum esse meminerit: Qui ligat aquas in nubibus suis. Qui enim infra c
Abbreviated transcription (Latin):
nituer̃. ⁊ nichł in morte uui ma¬
chinati ẽ. nec iuiuẽte uiro fidẽ adł¬
tere dedit mechꝰ ꝙ eã in ꝯiugio du
aliis p̾missis auctoritatibꝰ ꝓhibẽ¬
tur copłari

Expanded text:
ituerunt, et nihil in mortem viri machinatae sunt, nec vivente viro fidem adulterae dedit moechus, quod eam in conjugio ducaliis praemissis auctoritatibus prohibentur copulari
Abbreviated transcription (Latin):
penitet. cur facio q̃ male fecisti: Si
fecisse penitet: noli fac̃e. Si adhuc
facis certe nõ es u̾e penitẽ ¶ Itẽ ĩno¬
penitẽciis laicoꝵ aĩas decipi.⁊ ĩ infer¬
nũ ꝓtrahi patiant᷑. falsã aũ penitẽ¬
ciam ẽẽ ꝯstat: cũ spretis płib d̾ uno
solo penitẽcia agitur. ł cũ sic agiturr.
de uno. ut nõ discedat ab alio.

Expanded text:
poenitet, cur facis quae male fecisti? Si fecisse poenitet, noli facere; si adhuc facis, certe non es poenitens. Item Innopenitentiis laicorum animas decipi et in infernum pertrahi patiantur. Falsam esse penitentiam constat, cum spretis pluribus de uno solo penitentia agitur aut cum sic agitur de uno, ut non discedatur de alio.
Abbreviated transcription (Latin):
diã sꝑare ueniã. Iam eĩ sine u̾a pe¬
nicẽcia. inueniret gr̃am. penitẽcia
ei u̾a. ad bapt̃i puritatẽ conat᷑ du¬
cere. Recte eĩ penitõs qͥcqͥd sordis
ꝑpuificatonẽ ꝯtraxit. oportet sal
dum ẽ cuiꝰ m̃tie dolorẽ ocłi non de¬
darãt. s sciat se culpabilit̾. durum.

Expanded text:
eniam. Jam enim sine vera poenitentia inveniret gratiam. Poenitentia enim vera ad baptismi puritatem conatur ducere, recte enim poenitens quidquid sordis post purificationem contraxit, oportet ut durus est, cujus mentis dolorem oculi non declarant. Sciat
Abbreviated transcription (Latin):
q̃m sanauit dño ꝙ̃ nõ om̃o lib̾aue¬
tit : t̃otũ eĩ homẽ sanauit ĩ sałbo.
qr ⁊ corpꝰ ab om̃i ĩfirmitate. ⁊ aĩam
ab om̃i ꝯtagione. indicãs penitẽ¬
tẽ oport̾e simł dołe de oĩ cuimine.
ueniã : sine amore dei ꝯseq̃ret᷑ ue¬
niã. sine qͦ nemo unꝙͣ inuenit gr̃ã.
hostis eĩ dei ẽ. dũ offendit ꝑseu̾an

Expanded text:
o liberaverit. Totum enim hominem sanavit in Sabbato, quia et corpus ab omni infirmitate, et animam ab omni contagione; indicans poenitentem oportere simul dolere de omni crimine. veniam? Sine amore Dei consequeretur veniam, sine quo nemo unquam invenit gratiam. Hostis enim Dei est, dum ostendit se
Abbreviated transcription (Latin):
cagitãt plac̃e mũdo.s tm̃ deo. qͥ etiã
uenialĩt aliq̃n peccãt. feruore cari¬
tatis ita ꝯsumit᷑ in eis pecm. sic̃ gut¬
ta aque in camino ignis.⁊ ĩo nũꝙͣ
secũ portãt cremabilia. ħ aũ ĩferior
edificatio. minoꝵ ẽ. qͥ nõ tm̃ do. set¬

Expanded text:
Deo; qui etsi venialiter aliquando peccant, fervore charitatis ita absumitur in eis peccatum, sicut gutta aquae in camino ignis; et ideo nunquam secum portant cremabilia. Haec autem inferior aedificatio minorum est, qui non tantum De
Abbreviated transcription (Latin):
ecc̃e s fut᷑e tipũ ten. ad lict̾am ta¬
mẽ intelligend̾ ẽ ẽẽ locũ amenis¬
simũ fractuosie arboribꝰ magnũ.
⁊ magno fonte fecũdũ. Qd dñis a
pͥncipio antiq̃ trãs lat̾o dic̃ ad oriẽ¬
tẽ. Uñ uolũt inoriẽtali ꝑte esse
paradisũ lõgo int̾iacẽte spat̾o uł
maris. ł tr̃e a regionib qͣs ĩcolũt
hõies secretũ et in alto sitũ. usq.
ad lunarẽ cͥculũ ꝑtĩgẽtẽ. unde nͨ¬

Expanded text:
pum tenet, ad litteram tamen intelligendum est esse locum amoenissimum fructuosis arboribus, magnum et magno fonte foecundum. Quod dicimus a principio, antiqua translatio dicit ad Orientem. Unde volunt in orientali parte esse paradisum, longo interjacente spatio vel maris vel terrae a regionibus quas incolunt homines secretum, et in alto situm, usque ad lunarem circulum pertingentem, unde n
Abbreviated transcription (Latin):
maca ħese triꝑtita .i. de symonia.¬
as symoniacẽ ordinatoribꝰ ł ordĩa¬
tis.⁊ te sẏmoniacis symoniace añ
sẏmoniacis. ⁊ symoniacis nõ symo¬
mace a symoniacis. Symoniaci sy¬
moniace ordĩati ł ordinatores se¬
cũdũ canones. a ꝓpͥo gradu decidat.
Sẏmoniaci ⁊ symoniace a nõ sy¬
moniacis ordinati. similr̃ ab offi̾to
remoueant᷑. Sẏmoniaces uͭ nõ sy¬
moniace a symoniacis ordinatq.
misericordĩt ꝑ manꝰ ĩpositionẽ. ꝓ¬

Expanded text:
de simoniacis simoniace ordinantibus vel ordinatis, et de simoniacis simoniace a non simoniacis, et de simoniacis non simoniace a simoniacis. Simoniaci simoniace ordinati vel ordinatores, secundum canones, a proprio gradu decidant. Simoniaci etiam simoniace a non simoniacis ordinati, similiter ab officio removeantur. Simoniacos vero non simoniace a simoniacis ordinatos, misericorditer
Abbreviated transcription (Latin):
moniaci. Siłr cũ decernit alexander
pessimo eoꝵ cõciliabulo renũtiant.
de etate ordinãdoꝵ ita dec̾uit nico

Expanded text:
militer cum decernit Alexander pessimo eorum conciliabulo renuntiant. 9. De aetate ordinandorum ita decrevit Nico
Abbreviated transcription (Latin):
dint᷑ eo qͥ ordinant᷑ a symoni¬
acis scient̃. ⁊̃ eoꝵ qͥ ignorañt. Qͥ enĩ
scient̃ a sẏmoniacis se ꝑmiserint
ꝯsecrari. ĩmo ex secrari. eoꝵ ꝯsecͣtio
oĩo uita ẽ. Qͥ uõ ordinant᷑ a symo¬
macis qͦs cũ ordinãt nesciũt ẽe sy¬

Expanded text:
inter eos qui ordinantur a simoniacis scienter, et eos qui ignoranter. Qui enim scienter a simoniacis permiserint consecrari, imo execrari, eorum consecratio omnino irrita est. Qui vero ordinantur a simoniacis, quos, cum ordinantur, nesciunt e
Abbreviated transcription (Latin):
s qr ĩ .ui. diebretũ geña distincta
genꝰ institutũ. fuit tam̃ ĩ eo quasi
quidã nouiis stato.scificatonis oꝑ¬
um ⁊ reqͥescionis opificis . p̃t ⁊ sic
exponi illd̾. sõpleuit ds̃ die .uii. opꝰ

Expanded text:
diebus rerum genera distincta rerum institutum, fuit tamen in eo quasi quidam novus status sanctificationis operum et requietionis opificis. Potest etiam sic exponi illud: Complevit Deus die septimo opus
Abbreviated transcription (Latin):
Itẽ. Pecc̃a tua dicito. ut deleas illa.
S si ꝯfund̾is alicui dic̾e. dicito ea co¬
tidie in aĩa tua. nõ dico ut ꝯfitearis
ea ꝯseruo tuo. ut tͥ exꝓbret. dicito do
mittes ea catnou̾at. Nũqͥd ea uult
a te cognosc̾e: Peccare nõ enbiusti
⁊ ꝯfit̾i erubescis: Dicito in hac uita.
ut ĩ alio reqͥem hãe. Dicito ĩgenus¬
cens. ⁊ lacͥmãe. In codice scͥpta sunt
pc̃ea tua. sp̃ogia pcc̃oꝵ tuoꝵ lacͥme
tue ẽ It. Psꝑ. Illi quoꝵ pcca ħuanã
noticiã latent. nõ ab ip̃ie ⁊fessa. nͦ
ab aliie puplicata. s̃i ea ꝯfit̾i.s emẽ¬
dare noluint. dm quẽ hñt testem.

Expanded text:
tua quotidie dicito, ut deleas illa. Sed si confunderis alicui dicere, dicito ea quotidie in animo tuo; non dico ut confitearis ea conservo tuo, ut tibi exprobret. Dicito Deo, mitteres ea, cognoverat. Numquid ea vult a te cognoscere? Peccare non erubuisti, et confiteri erubescis? Dicito in hac vita, ut in alia requiem habeas: dicito ingemiscens et lacrymans. In codice scripta sunt peccata tua. Spongia peccatorum tuorum lacrymae t. Porro illi quorum peccata humanam notitiam latent, nec ab ipsis confessa, nec ab aliis publicata; si ea confiteri aut emendare noluerint, Deum, quem habent testem,
Abbreviated transcription (Latin):
ciẽtẽ nr̃e recõciliatiõi. S xꝯ hõ suffici¬
ẽs ⁊ ꝑftã fint hostia. qͥ młto ãpliꝰ est
ħuiliatꝰ amaritutinẽ mortis gustã.
to. ꝙͣille adam suꝑbiuit ꝓesum lig¬
clutẽs ianuã. młto magis xͣ ħiulitas.
ꝙͣ mortẽ gustauit. ĩgressũ regni celeꝰ¬

Expanded text:
homo sufficiens et perfecta fuit hostia qui multo amplius est humiliatus, amaritudinem mortis gustando, quam ille Adam superbiit per esum ligcludens januam; multo magis Christi humilitas, qua mortem gustavit, ingressum regni coeles
Abbreviated transcription (Latin):
nifestationẽ.sine oĩ m̃ito hr̃e potue¬
rit. Sane dici pot̃. qr hũam naturã
ita głiosam susciꝑe potuit.siẽ ĩ resur¬
rectiõe extitit. Nom̃ suũ ⁊̃ alit̾ hõibꝰ
manifestare potuit.s hõ passibilis ẽẽ
nõ potuit.sic̃ fuit ⁊ at illã głiam per

Expanded text:
nifestationem, sine omni merito habere potuerit, sane dici potest quia humanam naturam ita gloriosam suscipere potuit, sicut in resurrectione extitit. Nomenque suum etiam aliter hominibus manifestare potuit; sed homo passibilis esse non potuit sicut fuit, et ad illam g
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ a pcco redemit ⁊ aditũ głie aperuit:
radisũ .i. ad dei ꝯtẽplationẽ non ad¬
mitti. nͥ mnuno hõie mͦ tãta existeret
hũilitas q̃ om̃ibꝰ suis suffic̃e poss sic̃
ĩ pͥmo hõie tãta fuit suꝑbia. q̃ oĩbꝰ su¬

Expanded text:
et a peccato redemit, et aditum gloriae aperuit? radisum, id est, ad Dei contemplationem non admitti, nisi in uno homine tanta existeret humilitas, quae omnibus suis proficere posset; sicut in primo homine tanta fuit superbia, quae omnibus su
Abbreviated transcription (Latin):
ess forma ⁊ cã forma uͥtutis ⁊ huili¬
tatis. sausa glie ⁊ lib̃tatis.forma do
usq at mortẽ obediẽdi cã tue lib̾a¬
tionis ac b̾titudinis. Meruit eĩ nb̾
ꝑ mortis ac passiõis tolerãtiã. qd̾ ꝑ
p̃cedẽtia nõ meruerat .s. aditũ ꝑadisi¬

Expanded text:
 Forma virtutis et humilitatis; causa gloriae et libertatis; forma Deo usque ad mortem obediendi; et causa tuae liberationis ac beatitudinis. Meruit enim nobis per mortis ac passionis tolerantiam quod per praecedentia non meruerat, scilicet, adi
Abbreviated transcription (Latin):
sũt nb̃ p̾stita. ut liceat nb̃ redire in
patͥam. sic̃ olĩ in morte sũ põtifi¬
cis. ic qͥ ad ciuitatẽ refugii ꝯfugerãt.
secure ad ꝓpͥa remeare. Ecce aliqͣte
regni sit nb̾ paratꝰ¬

Expanded text:
e in patriam, sicut olim in morte summi pontificis, his qui ad civitatem refugii confugerant, secure ad propria remeare. Ecce aliquateregni sit nobis parat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ tał nẽ ĩ uno hõie tẽptatonis ẽ or¬
do ⁊ ꝓgressio. qͣlis tũc ĩ pͥmis p̃cessit
⁊ nũc ĩ nb̾ ꝓ ẜpẽte. est sensuał mo¬
tus aĩe. ꝓ muliere. inferior portio
rõnis. ꝓ uiro. suꝑior r̃onie portio.

Expanded text:
 nunc in uno homine tentationis est ordo et progressio, qualis tunc in primis praecessit et nunc in nobis pro serpente est sensualis motus animae, pro muliere inferior portio rationis, pro viro superior rationis portio.
Abbreviated transcription (Latin):
gĩi ¶attende ħ̃. predcis ⁊traria posse
uideri. ita ut sͥ amb̾ ꝯtradic̾e uide¬
t̾e uolẽtẽ cohabitare.aliud dumit¬
Ibi lex beniuolẽtie nõ seruat᷑. ħ ũi¬
tas custodit᷑.⁊ iõ cũ liceat dimut̾e
uolentẽ cohabitare. nõ tñ uiẽte¬

Expanded text:
io. Attende haec praedictis contraria posse videri, ita ut sibi Ambros. contradicere videere volentem cohabitare, aliud dimitIbi lex benevolentiae non servatur, hic veritas custoditur. Et ideo cum liceat dimittere volentem cohabitare, non t
Abbreviated transcription (Latin):
qͥlidã uidetur. ultra locũ firma¬
mẽti extẽdebat᷑ illa moles.q̃ ĩ in¬
feriori ꝑte spissior.atq grossior
erat. In suꝑiori ũo rarior.⁊ leuior
atq subtilior existebat. De qͣ ran¬
ori suba.putãt qͥdã fuisse aqͣs. que
supͣ funnam̃tũ ẽẽ dñr. T̃ alis fuit
mũdi faties ĩ pr̃ĩcipio. pͥusꝙͣ reci

Expanded text:
quibusdam videtur, ultra locum firmamenti extendebatur illa moles, quae in inferiori parte spissior atque grossior erat, in superiori vero, rarior ac lenior atque subtilior existebat; de qua rariori substantia putant quidam fuisse aquas, quae super firmamentum esse dicuntur. Talis fuit mundi facies
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ lccones. Uñ ⁊ ei uitẽte ppło traditur
accipito. ⁊ esto u̾bi dei relator. habi¬
turꝯ si fitelit̾ impleu̾is usũ. partẽ
cũ his qͥ bn u̾bũ dei ministrauẽr. Qͥ
adħc gradũ ꝓuehit᷑. litt̾aꝵ scĩa deb¬
ẽe instructꝰ. ut sensũ u̾boꝵ ĩtelliga.
ĩ accẽtuũ sciat. distĩcte legat. ne
ꝯfusione ꝓlationis intelłctũ audi¬
toribꝰ auferat. attẽdat qͥd ĩdicatiue¬

Expanded text:
et lectiones. Unde et ei, vidente populo, traditur Accipe, et esto verbi Dei relator; habiturus, si fideliter impleveris officium, partem cum his qui bene verbum Dei ministraverunt. Qui ad hunc gradum provehitesse instructus, ut et sensum verborum intelligat, vim accentuum sciat, distincte legat, ne confusione pronuntiationis, intellectum auditoribus auferat. Attendat quid si
Abbreviated transcription (Latin):
custodiã templi. ut nõ ingrederet
ĩ illd̾ ĩmũm. Dictiq hostiarii. eo ꝙ
p̃̾sint hostiis tẽpli. Ipsam ã tenẽ¬
tes clauẽ: intꝯ extͣq oĩa custodiũt.
atq int̾ bono ⁊ malo hntes iudi¬
ciũ. dignos recipiũt. ĩ digno respu

Expanded text:
custodiam templi, ut non ingrederetur in illud immundus. Dicti autem hostiarii, eoquod presint hostiis templi. Ipsi enim tenentes claves omnia intus extraque custodiunt atque inter bonos et malos habentes iudic
Abbreviated transcription (Latin):
ri.⁊ quoꝵ doctna ⁊ oũsationis for¬
ma eadẽ gra ĩ aliis tiãffuntat᷑. ne
celestes margaritas spualiũ ũboꝵ of¬
ficioꝵq diuinoꝵ. sordida uite pedi¬
b cõculcẽt. In sacram̃to gͥ septiforͣm¬

Expanded text:
ri; ex quorum doctrina et conversationis forma, eadem gratia in aliis transfundatur, ne coelestes margaritas spiritualium verborum officiorumque divinorum sordidae vitae pedibus conculcent . In sacramento ergo septifor
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ qͦ seruato. reddet᷑ ĩ excelsis corona.
T̃onsure ã ecc̃astice usꝯ a nazareis ex
ob iute ꝯtinẽtiã cap̾ radebãt. ⁊ capil¬
los ĩ igne sacͥficii ponebãt. huic usꝰ
ĩ oleũ. ut qͥ diuinis cłtibii mãcipant.

Expanded text:
 quo servato reddetur in excelsis corona. Tonsurae autem ecclesiasticae usus a Nazareis exoob vitae continentiam caput radebant, et capillos in igne sacrificii ponebant. Hinc usus inolevit, ut qui d
Abbreviated transcription (Latin):
i. sortiti. Corona eĩ signacłm ẽ. qͦ sig¬
nant ĩ partes sortie mnisterii diui¬
niiCorona regale decꝯ significat. ⁊ ẜ
uire deo regnare ẽ. Unde ministri ec¬
cłie reges ẽẽ debẽt ut se ⁊ alio regãt.

Expanded text:
, sortiti. Corona enim signaculum est quo signantur in partem sortis ministerii divini. Corona regale decus significat, quia servire Deo regnare est. Unde ministri Ecclesiae reges esse debent, ut se et alios regant;
Abbreviated transcription (Latin):
ti d̾i. ⁊ c̃. S corpꝰ aerium ꝙ taliuo¬
lũtati aptauit ds. T ip̃am ordinat̃o¬
nẽ dei. in qͣ eũ ⁊ inuitũ fec̃ utilem
tate eẽt facturꝰ. figmẽtũ gͦ dei dici¬
tur. qr cũ sciret ds̃ eũ uolũtate malũ
futũr. ut bonis noc̾et: creauit tñ illũ.
ut de illo bonis ꝓdẽet. hoc aũt̃ fecit.
ut illudat᷑ ei. Illudit᷑ eĩ ei. cũ scĩs ꝓ¬
ficit tẽptatio eiꝰ sic̃ ⁊ mali homine
quo de̾ malo fut᷑os p̃uidẽs. c̾auit t̃n
ad scoꝵ utilitatẽ. Illudũt᷑ cũ p̾stat᷑
scĩs eoꝵ tẽptatone ꝓfectꝰ. s ip̃e est
untiũ. qr p̃cedit antiqͥtate. ⁊ prĩci¬
patu malitie. ħ aũt̃ illusio. fit an
subdit eis angelos malos. ⁊ homineꝰ
malos. ut nõ qͣntũ nitũt᷑: s qͣntu
sinunt᷑ possint. Ecce aꝑte ostẽdit.

Expanded text:
. Sed corpus aereum quod tali voluntati aptavit Deus; vel ipsam ordinationem Dei, in qua eum invitum etiam fecit utilem tate esset facturus. Figmentum ergo Dei dicitur, quia cum sciret eum Deus voluntate malum futurum ut bonis noceret, creavit tamen illum, ut de illo bonis prodesset; hoc autem fecit ut illudatur ei. Illuditur enim ei, cum sanctis proficit tentatio ejus. Sicut et mali homines quos Deus malos futuros ad sanctorum utilitatem, illuduntur cum praestatur sanctis eorum tentatione profectus. Sed ipse est initium, quia praecedit antiquitate et principatu malitiae. Haec autem illusio fit angelos malos, quia subdit eis angelos malos et homines malos, ut non quantum nituntur, sed quantum sinuntur, possint nocere. Ecce aperte ostendit
Abbreviated transcription (Latin):
unã ꝯ positã naturã s unitas ĩuicẽ
ĩ unã ipostasim ꝯpositã filii dei et
mañe eandẽ subalẽ differẽtiã deter¬
minamꝰ ꝙ creabile. mãsit cͤabile.
⁊ ꝙ ĩcreabile ĩ creabile. ⁊ mortale
mortale ⁊ ĩmortale ĩmortale.⁊ cͥcũ¬
scͥptibile: cͥcũscͥptibile.⁊ ĩcͥcũscͥptibi

Expanded text:
unam compositam naturam, sed unitas invicem in unam hypostasim compositam Filii Dei; et manere eamdem substantialem differentiam determinamus. Quod creabile mansit creabile, et quod increabile increabile, et mortale mortale, et immortale immortale, et circumscriptibi
Abbreviated transcription (Latin):
bile ẽ nõ ẽe.ł nõ fuisse ꝙ factum
est. ł dc̃m ẽ. referẽtes possibilita¬
tẽ. ł impossibilitatẽ at nat̾am rei
sibilitas ad potẽtiã dei refert᷑ q̃ sẽ¬
ꝑ eadẽ fuit.⁊ est.qr p̃destinatio p̃¬

Expanded text:
 vel non fuisse quod factum est vel dictum, referentes possibilitatem vel impossibilitatem ad naturam rei ilitas ad potentiam Dei refertur, quae semper eadem fuit et est, quia praedestinatio, p
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad .uii. gen̾ationẽ iũgant᷑.
ait. Porro de affinitate qͣm dicitis
parẽtelã ẽẽ. q̃ ad uirũ ex ꝑte uxo¬
ris. sen q̃ ex ꝑte uiri ad uxorẽ ꝑti¬
net: manifesta ẽ ratio. Qͥa si scd̾m
diuinã sñiam ego ⁊ uxor m̃a sumꝰ
una caro. ꝓfecto mͥ ⁊ illi m̃a sua q̃
parẽtela ꝓpinqͥtas una efficit᷑. Qͦ¬
c̾ca ego ⁊ soror uxoris mee in uno
du erit ame. neptis uͦ t̾cie. id que
utͥmq ĩ cet̾is agend̾ ẽ successoribꝰ.

Expanded text:
 ad septimam generationem jungantur. ait: « Porro de affinitate, quam dicitis parentelam esse, quae ad virum ex parte uxoris, seu quae ex parte viri ad uxorem pertinet, manifesta ratio est, quia secundum divinam sententiam ego et uxor mea sumus una caro, profecto mihi et illi mea suaque parentela propinquitas una efficitur. Quocirca ego et soror uxoris meae, in uno adu erit a me; neptis vero, in tertio. Idque utrinque in caeteris agendum est successionibus.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ pp̃ pcc̃m. s mortuũ. Illd̾ enĩ ant̃
pcc̃m. mortale ⁊ ĩmortale erat. qͥa
pot̾at mori ⁊ nõ mori. Alid̾ ẽ aũ nõ
posse mori. alidꝰ posse nõ mori. Idõ
s mortuũ. ꝙ nõ fieret: nisi pecca¬
ret. Aĩale enĩ nõ ẽ hoc corpꝰ. sicẽ pͥ¬

Expanded text:
um. Illud enim ante peccatum mortale et immortale erat, quia poterat mori et non mori. Aliud autem est non posse mori, aliud posse non mori. Ideo sed mortuum, quod non fieret nisi peccaret. Animale enim non est hoc corpus, sicut pr
Abbreviated transcription (Latin):
litas .s. posse nõ mori/.In scd̾o u̾o
statu. po pcc̃m .s. huit posse mo¬
ii.⁊ nõ posse nõ mori.qr ĩ hoc sta¬
tumoriẽdi ẽ necessitas. In tertio
statu habebit posse nõ mori. ⁊ nõ
posse mori. qr ad illũ statũtũ ꝑti¬
net moriẽti ĩ possibilitas ꝙ ex gͣ¬
tia erit. nõ ex nat᷑a. In pͥmo statu.

Expanded text:
 posse non mori. In secundo vero statu, post peccatum, habuit posse mori, et non posse non mori, quia in hoc statu moriendi est necessitas. In tertio statu habebit posse non mori, et non posse mori, quia ad illum statum pertinet moriendi impossibilitas, quod ex gratia erit, non ex natura. In primo statu f
Abbreviated transcription (Latin):
ligit dm̃. qͣ gͦ caritate ꝓximũ diligi¬
ud ẽ ꝓximꝰ. ⁊ si una caritate diligũ¬
gerunt᷑. dũ dẽ diligit᷑ ⁊ ꝓximꝰ. Mo¬
uet᷑ eĩ mẽs ad diligend̃ dm. mouet᷑
ad diligend̾ ꝓximũ. ⁊ młtomagis

Expanded text:
 diligiud proximus, etsi una charitate diligungeruntur, dum Deus diligitur et proximus, movetur enim mens ad diligendum Deum, movetur et ad diligendum proximum; et m
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝯdẽ rei potẽcia mõstrat᷑. ut eĩ olim
sciuit se resutrectm ⁊ mͦ scit se resur¬
rexisse. nͨ est alia scĩa. illto̾ olĩ sciuisse.
lim resurg̃e.⁊ mͦ resurrexisse. in quo
uniꝯ rei uolũtas expͥmit᷑. ita potuit
Si eĩ posset mͦ mori. nasci. ⁊ resurg̾e.
nõ eẽt idẽ posse. U̾ba eĩ diũsoꝵ tẽpo¬

Expanded text:
dem rei potentia monstratur. Ut enim olim scivit se resurrecturum, et modo scit se resurrexisse. Nec est alia scientia illud olim scivisse, lim resurgere, et modo resurrexisse, in quo unius rei voluntas exprimitur; ita potuit Si enim posset modo nasci et resurgere, non esset idem posse. Verba enim diversorum tempo
Abbreviated transcription (Latin):
ł ꝑ specłm ⁊ ĩ eniginate: gaudeat
dendũ. nõ ꝑ cecitatẽ. ad calũpniã¬
habes. qͣnt̾ u̾ba hẏlarii p̾missa ac¬
cipiẽda sint. lic tãte sit ꝓfundita¬
tie: ut ⁊ adhibita expoñe: iux ali¬
qͣtenꝯ ea ĩtellig̾e ualeat humanꝰ
sensꝰ. Cũ ⁊ ip̃a eoꝵ explanatio qͣm
ħ agꝰ edidit. plurimũ ĩ se habebat
difficultatis.⁊ ambiguitatis. Qd̾¬

Expanded text:
 speculum et in aenigmate , gaudeat dendum; non per caecitatem ad calumnianhabes qualiter verba Hilarii praemissa accipienda sunt, licet tantae sint profunditatis, ut etiam adhibita expositione vix aliquatenus ea intelligere valeat humanus sensus; cum et ipsa eorum explanatio, quam hic Aug. edidit, plurimum in se habeat difficultatis et ambiguitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ femĩa. nͨ ille maritꝰ. nec illa uxor
tur. ea fide media. ut nec illa c̃ alt̾o.
nec ille cũ alta faciat id: utrũ nup¬
tie sint uocãde. ⁊ pot̾ fortasse ñ ab¬
surde hoc uocari conubiũ. si usq ad
mortẽ alicꝰ eoꝵ id int̃ eq placuerit.¬
ti s̃. nõ tñ uitau̾int. ũ ł noluerint
has nuptias possimꝰ appellare. Et eĩ¬

Expanded text:
et femina nec ille maritus, nec illa uxor tur, ea fide medinec ille cum altera faciat id, utrum nuptiae sint vocandae. Et potest fortasse non absurde hoc appellari connubium, si usque ad mortem alicti sint, non tamen uitauerint, ut uel nolint has nuptias appellare possi
Abbreviated transcription (Latin):
abscedens. ht̃ ã hoc qͥ recesserit. ad
cumłm supplicii. nõ ad m̃itũ pre¬
mii. Itẽ. quibꝰ placuit ex ꝯsensu ab
usu carnał cõcupiscẽtie.ĩ ꝑpetuũ
ꝯtine: absit ut uĩcłm int̾ eꝵ ꝯiu¬
erit. quo magis ea pacta sec̃ ger̃t.
q̃ cariꝰ cõcordiusq ẜuãda q̃. ñ uolu¬
ptariis corꝑm nexibꝰ. s uolũtariis¬

Expanded text:
abscedens. habet hoc autem qui recesserit ad cumulum supplicii, non ad meritum praemii. Quibus uero placuit ex consensu ab usu carnalis concupiscentiae in perpetuum continere, absit ut uinculum inter ilerit, quo magis ea pacta secum inierunt, quae carius concordiusque seruanda sunt, non uoluptariis corporum nexibus sed uoluntariis
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e ds̃. qͥ eẽt maior se ip̃o. si uolũtas
te. Nec hac auctoritate negat᷑ dm.
q dm młta posse face q̃ nõ uult et
posse diitt̃e q̃ facit. ꝙ ut cerciꝰ fir¬
miꝰq teneat᷑. scͥpte testimoniis asse¬

Expanded text:
ipse Deus, qui esset major seipso, si voluntas te. Nec hac auctoritate negatur Deuque Deum plura posse facere quae non vult, et posse dimittere quae facit. Quod ut certius firmiusque teneatur, Scripturae testimoniis asse
Abbreviated transcription (Latin):
Idẽ in.l.uii.⁊fessionũ ad d̾m lo¬
q̃ns ait. Nͥec cogeris inuitꝰ. ad ali¬
ꝙͥ. qr ulũtas tua nõ ẽ maior qͣm
potẽtia. eẽt ã maior si te ip̃o. tu ip¬
se maior esses. Ex hoc uid̾r. ꝙ ds̃. ñ
possit plura ꝙͣ uult. sic̃ nõ uult
plura ꝙͣ p̃t. Siẽ eĩ uolũtas nõ est
maior potẽcia. ita nec potẽcia ma¬
ior est uolũtate. Ioq sic̃ pła. ñ uult

Expanded text:
Idem in VII Confessionum ad deum loquens ait: Nec cogeris inuitus ad aliquid, quia uoluntas tua non est maior quam potentia. Esset autem maior, si te ipso tu ipse maipossit plura quam vult, sicut non vult plura quam potest. Sicut enim voluntas non est major potentia, ita nec potentia major est voluntate. Ideoque sicut plura non vult
Abbreviated transcription (Latin):
orariũ .s. stolã suꝑ leuũ humerũ. ut
ꝑ hec intelligãt se accepisse iugũ do¬
mini suaue. qͦ ad sinistrã ꝑtinentia
diuino timori subitiãt. Accipnũt ⁊̃ tex.¬
tũ eũgelii. ut intelligãt se p̾cones e¬

Expanded text:
evum humerum, ut per hoc intelligant se accepisse jugum Domini suave; quo ad sinistram pertinentia, divino timori subjiciant. accipiunt et textum Evangelii, ut intelligant se esse praecones E
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uinũ ĩ corp suũ ⁊ sangͥnẽ cõmu¬
tauit. Ecce de septẽ ecc̃e gradibꝰ bre¬
uit elocuti qͥd ad quẽq̃ ꝑtineat in
sacros ordines appellari censent.dia
lis: p̃ceptũ apłi habemꝰ. apłi eĩ in

Expanded text:
et vinum in corpus suum et sanguinem commutavit. Ecce de septem Ecclesiae gradibus breviter elocuti, quid ad quemquam pertineat inssacros ordines appellari censent, dialis praeceptum Apostoli habemus. Apostoli enim in
Abbreviated transcription (Latin):
de hac re diu̾sa sentiãt.⁊ alia custo¬
dur uideant᷑. Romanoꝵ tñ semper
ab antiqͥoribꝰ uso fuit. pꝯamixtio¬
nẽ ꝓpͥe ꝯiugis. ⁊ lanac purificat᷑onẽ
q̃rere. ⁊ ab ingressu ecc̃e paululũ
tẽꝑare. Nec hoc dicẽteꝰ. culpã depu¬
tamꝰ ẽẽ ꝯiugiũ. s qr ip̃a licita admi¬
xtiᷤͦ. iugis. sine uoluptate carnis.
fieri nõ pot. a sacͥ loci ingressu ẽ ab¬

Expanded text:
de hac re diversa sentiant, et alia custodire videantur; Romanorum tamen semper ab antiquioribus usus fuit, post admixtionem conjugis, et lavacri purificationem quaerere et ab ingressu Ecclesiae paululum se temperare. Nec hoc dicentes culpam deputamus esse conjugium; sed, quia ipsa licita admistio conjugum sine voluptate carnis fieri non potest, a sacri loci ingressu ab
Abbreviated transcription (Latin):
oxẽ liberi arbitrii.possũt flecti ĩ unã par¬
tẽ. accipi oportet scd̾m statũ in qͦ cre¬
ata sũt. Calis eĩ ⁊ hõ ⁊ angelꝯ creato
est: qui at utr̃q flecti potãt. s pꝯea
mutabiles nat᷑a. ĩmutabiles sũt gr̃a.
qr ex natura ĩ pͥmordio sue ꝯditionis.
mutari potuer ad bonũ. siue ad malũ.
s post ꝑ gr̃am ita bono adiũcti sunt.
ut inte mutari neq̾ant. Ad hoc enĩ re¬
pugnat gr̃a. nõ natura

Expanded text:
 liberi arbitrii possunt flecti in utramque partem, accipi oportet secundum statum in quo creata sunt. Talis enim et homo et angelus creatus est, qui ad utrumque flecti poterat; sed postea mutabiles sunt natura, immutabiles sunt gratia; quia ex natura in primordio suae conditionis mutari potuerunt ad bonum sive ad malum, sed post per gratiam ita bono addicti sunt, ut inde mutari nequeant. Ad hoc enim repugnat gratia, non natura.
Abbreviated transcription (Latin):
qͥunt nõ habuit qr p̃ceptũ dei con¬
tẽpsit. nͨ prutẽtiã. qr sibi nõ ꝓuidit.
neq tẽꝑantiã. qr aliena appetiit. nͨ
fortitudinẽ. qr pͣue suggestioni ces
habuisse has uͥtutes. qñ peccauit.
s añ ⁊ tẽ amisisse. od̾ młtis sc̃oꝵ tes¬
timoniie ꝯꝓbat᷑. Ait ẽĩ agꝰ in qͣtam
uentꝰ ẽ. Itẽ. prĩcep uitioꝵ dñ uicit
adã de limo tr̃e ad y̾maginẽ d̾i fac¬
rẽtes illis donis ac tãtis boniȩ expoli¬
ait ad Sabinũ. Qñ adã solꝰ erat: nõ
ẽ p̃uaricatꝰ. qi eiꝰ mẽs dõ ad herebat.

Expanded text:
nt, non habuit, quia praeceptum Dei contempsit; nec prudentiam, quia sibi non providit; nec temperantiam, quia aliena appetiit; nec fortitudinem, quia prave suggestioni cesshabuisse has virtutes quando peccavit, sed ante, et tunc amisisse. Quod multis sanctorum testimoniis comprobatur. Ait enim Augustinventus est. Item princeps vitiorum, dum vicit Adam de limo terrae ad imaginem Dei facdidum, primos parentes illis donis ac tantis bonis exspolisius ad Sabinum: Quando Adam solus erat, non e
Abbreviated transcription (Latin):
necnolẽs.ł uolẽs. ẽ ds. nec uolẽs nec
nolẽs genuit filiũ. siue uolũtate. ł
necessitate. ex tali sensu mͥ uident᷑ ac¬
cipiẽda ut uolũtatẽ p̾cedentẽ. uł acce¬
dentẽ intelligamo. quałr eunomius
intelligebat. Nõ eĩ ip̃e ẽ uolũtati p̃ce¬
lũtate p̃cedẽti. Taccedẽti genuit filiũ.¬

Expanded text:
nec volens nec nolens est Deus, nec nolens nec volens genuit Filium, sive voluntate, sive necessitate, ex tali sensu mihi videntur accipienda, ut voluntatem praecedentem vel accedentem intelligamus, qualiter Eunomius intelligebat. Non enim ipse Deus est voluntate praeceluntate prae
Abbreviated transcription (Latin):
te seꝑati s̃. nlłła iã q̃o ẽ qͥn habeãt
⁊ dare possint. s ꝑnitiose ħñt. pni¬
cioseq dant: q̃r extra iũcłm pacis sͥ¬
cũ neutri sacramẽto faciẽda ẽ iniu
tur. sic ⁊ nõ recte dat qͥ ab unitate
recedit. s tñ dat. ⁊ ĩo qͥ ab eo accipit

Expanded text:
o est quin habeant et dare possint; sed perniciose habent, pernicioseque dant, quia extra vinculum pacis sunt. Neutri sacramento facienda est injutur, sic etiam non recte dat qui ab unitate recedit, et tamen dat; et ideo qui ab eo accipi
Abbreviated transcription (Latin):
opꝯẽe. ut ead̾ officia gerẽt. q̃ age¬
bant. nõs̃ rursꝯ ordinãdi. s sicut
baps ĩ eis. ita ordinat̾o mãsit inte.¬
gra. qr ĩ p̾cisione fu̾at uitiũ. quod
unitate pacis ẽ correctũ. nõ ĩ sacia.¬
expedire uidet᷑ ecc̃e: ut p̃positi eoꝵ
ueniẽtes ad catholicã societatẽ: ho.¬
nores suos ibi nõ administrẽt. nõ
eis tñ ip̃a ordinat̾onie sacramẽta
detrahunt᷑. s suꝑ eos manẽt. Itaq
nõ eis manꝰ imponit. ne nõ hõmi
s ip̃i sacram̃to fiat ĩuitia. Sic̃ aũt

Expanded text:
opus esse, ut eadem officia gererent, quae gerebant, non sunt rursus ordinandi, sed sicut baptismus in eis, ita ordinatio mansit integra, quia in praecisione fuerat vitium quod unitate pacis est correctum, non in sacramexpedire hoc videatur ecclevenientes ad catholicam societatem, honores suos ibi non administrent, non eis tamen ipsa Ordinationis sacramenta detrahuntur, sed super eos manent. Ideoque non eis manus imponitur, ne non homini, sed ipsi sacramento, fiat Injuria. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
tie. xͥ sacͣmẽta ꝑmanẽ cũ ure dan¬
dederĩt. nõ ẽ it̾m ordimãdi. Que.
pͥmissis ex opposito obuiare uidẽ¬
cur. det̾minat̾o p̾misse cõtradictiõis

Expanded text:
ti sacramenta permanere cum jure dandederint, non sunt iterum ordinandi; quae praemissis ex opposito obviare videntur. 3. Determinatio praemissae contradictionis