comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ite pati aduendentes. & emite nob. Ñ c̃sliĩ dedisse pu¬
tande st̃: s crim̃ earum ex obliqͦ cõmemorasse. Uend̾t
eñĩ oleũ adulatores: qͥ siuc falsa siue ignorata lau¬
dando. merrorẽ aĩas mittunt: & eis uana gaudia
tanqͣm fatuis conciliando. aliꝙͣ dehis mercedẽ siue
ciboꝵ siue petuniȩ. sine honoris. sitit alicuꝰ cõmodi
tẽporalis accipiunt. ñ intelligentes qͦd dictũ. ẽ.
qͥ uos felices ditunt: in errorẽ uos mittunt. Meliꝰ
ẽ em̃ obiurgari ã iusto: ꝙͣ apeccatore laudari. Emen¬
dabit inqͥt me ustꝰ in miscilia. & arguet me oleum
pͥncipat᷑ corpori mens uocat᷑. Impinguat gͦ cap̃t olcũ
percatoris. cũ de mulcet m̃tẽ fauor adulantis. Ite gͦad
uendentes magis: & emite uob̾. Ia ÷ uideamꝰ nẽ qͥduos
adiinant: qͥ uob̃ laudes uendere c̃sueuert̃. & uos in
eriorẽ inducere. ut ñ corã dõs ab hõibꝰ głam qͦratis. Dũ¬

Expanded text:
ite magis ad uendentes et emite uobis: non consilium dedisse putandae sunt, sed crimen earum ex oblico commemorasse. uendunt enim oleum adulatores, qui siue falsa siue ignorata laudando in errorem animas mittunt et eis uana gaudia tamquam fatuis conciliando aliquam de his mercedem siue ciborum siue pecuniae siue honoris siue alicuius commodi temporalis accipiunQui vos felices dicunt in errorem vos mittunt . Melius est autem objurgari a justo, quam a peccatore laudari: Emendabit, inquit, me justus in misericordia, et arguet me; oleumprincipatur corpori mens vocatur. Impinguat ergo caput oleum peccatoris, cum demulcet mentem favor adulantis. Ite ergo ad uendentes et emite uobis, id est: uideamus, numquid uos adiuuant qui uobis laudes uendere consuerunt et uos in errorem inducere, ut non coram deo, sed ab hominibus gloriam qu
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc. ẽ. ne tẽptatio uos suꝑet ułtima: & intra suol cassel¬
sustincat. Itrbi grã martyr qͥ ꝓconfessione dm̃ sangui¬
ne tudit: tẽptatꝰ qudẽ ẽ. s t̃ptationis retib ñ ligatꝰ.
Qͥaut̃ negat: in plagas cẽptationis incurrit. ccxcoui.¬
merarios dictũ ẽ. qͥ qͥcqͥd crediderint. putant se con-
scqͥ pose. Itaq qͥntũ de ardore m̃tis confidimꝰ: tantum
ae carnis ftagilitate timeamꝰ. S tam̃ uyxta apł̃m sp̃u.¬

Expanded text:
asses teneat. Verbi gratia, martyr, qui pro confessione Domini sanguinem fudit, tentatus quidem est, sed tentationis retibus non est ligatus. Qui autem negat, in plagas tentationis incurrit. Spirmerarios dictum est, qui quidquid crediderint, putant se posse consequi. Itaque quantum de ardore mentis confidimus, tantum de carnis fragilitate timeam
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. qͥ cũ dño crucifixi st̃. qr & ille qͥ merinit ueniã. pꝰea¬
ꝙͣ crucifixus ẽ meruit: & alt̾ om̃ino ñ meruit: An
ipsi pati meruerant : Ridiculũ.ẽ. hoc putare. Qͥd
gͦ aliud dictũ. ẽ. om̃is eñ qͥ ingladio ꝑcusseri. gła¬
dio mariet᷑ nͥ qi ipso peccato aĩa morit᷑ qͦdcũq cõmi

Expanded text:
 qui cum Domino crucifixi sunt? Quia et ille qui meruit veniam, posteaquam crucifixus est meruit, et alter omnino non meruit. An i etiam pati meruerant? Ridiculum est hoc putare. Quid ergo aliud dictum est, Omnis enim qui gladio percusserit gladio morietur? nisi quia ipso peccato anima m
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Mi pat̾: si possibile. ẽ. transeat a me calix iste.
Dato apłis p̃cepto ut sustinerent uigilarentq cũ dño
paululũ ꝓcedens ruit infaciẽ suã: ut humilitatẽ m̃¬
tis habitu carnis ostenderet: Dicensq blandiens mi
pat̾: & postulat ut si possibile. ẽ. tͣnseat abeo calix de
qͦ sup̃ diximꝰ. Postulat aũt ñ timore patiendi. sed
miscdia pͥoris popłi: ne ab illis bibat calicẽ ꝓpinatũ.
unae &e signant̾ ñ dyẽ. titanscat a me calix. ẜ calixis¬
ħ ħoc. ẽ. popłi iudeoꝵ qͥ extusationẽ ignorantie ha-¬
hcte ñ potest simc occiderit: habens legẽ & ꝓph̃as.
qͥ me cotidie uaticinant᷑. At tam̃ rtu̾tens in semetip
¶eruntam̃ ñ sic̃ ego uolo: s. sit̃ tu. Non inqͥt hoc fi¬

Expanded text:
dicens: Pater mi, si possibile est, transeat a me calix iste. dicens: Pater mi, si possibile est, transeat a me calix iste. Dato apostolis praecepto ut sustinerent vigilarentque cum Domino, paululum procidens ruit in faciem suam, ut humilitatem mentis habitu carnis ostendat, dicitque blandiens, Pater mi, et postulat ut si possibile sit transeat ab eo calix, de quo supra diximus. Postulat autem non timore patiendi, sed misericordia prioris populi, ne ab illis bibat calicem propinatum. Unde et signanter non dixit, Transeat a me calix, sed calix iste, hoc est, populi Judaeorum, qui excusationem ignorantiae habere non potest, si me occiderit, habens Legem et prophetas, qui me quotidie vaticinantur. Attamen revertens in semetipsVerumtamen non sicut ego volo, sed sicut tu. Non
Abbreviated transcription (Latin):
sticiam ncã: ut hõ locutꝰ. ẽ & ideo ait. Hon sic ego
uolo: s sic̃ tuuis. Alea. ẽ. tristicia: qͣm meo suscepit
affectu. Ergo ꝓme doluit. qͥ ꝓse nichil habuit qͦd
doleret: & sequestrata delectatione diuinitatis ȩt̾¬
ne. tedio mex̧ infirmitatis afficit᷑. Tristis inqͥd. ẽ. aĩa
mea: usq ad mortẽ. Non ꝓpt̾ mortẽ tristis est dñs:
qi eũ conditio corporalis affectus. ñ formido mortie
offendit. Nã qͥ corpꝰ suscepit. omĩa debuit subire :
corporis sunt: ut esuriret. sitiret. angeret᷑. contͥste¬
ret᷑. Diuinitas aut̃. cõmutari ꝑhos nescit affecti.
hic & uigilate. ñ ã somuo ꝓhibet. cuiꝰ tempꝰ ñ erat in¬
minente discrimine: s a sompno infidelitatis & tor¬
pore ñtis. Sciebat eñi in grauante diabolo. fidẽ eorũ
consopiencdã: paiẽ secũ uigilantiam imperat. quibus
eadem passio mmineret.cc xciiii.
Et ꝓgresius pusillũ: ꝓtidit infatiẽ suã orans &

Expanded text:
titiam meam, ut homo locutus est. Et ideo ait: Non sicut ego volo, sed sicut tu vis. Mea est tristitia quam meo suscepit affectu. Ergo pro me doluit qui pro se nihil habuit quod doleret. Et sequestrata delectatione divinitatis aeternae taedio meae infirmitatis afficitur. Tristis, inquit, est anima mea usque ad mortem. Non propter mortem tristis est Dominus, quia eum conditio corporalis affectus offendit. Nam qui corpus suscepit, omnia debuit subire quae corporis sunt, ut esuriret, sitiret, angeretur, contristaretur. Divinitas autem commutari per hos nescit affectus.hic, et vigilate, non a somno prohibet, cujus tempus non erat imminente discrimine, sed a somno infidelitatis et toronet. Sciebat enim ingravante diabolo fidem eorum consopiendam: et parem secum vigilantiam imperat, quibus eadem passio immineat. 7.Et progressus pusillum procidit in faciem suam, orans et
Abbreviated transcription (Latin):
re quia & homo crat. Reministens aut̃ & ꝓpt̾ qͦa mis¬
sus ẽ. ꝑficit dispensationẽ ad quã missus t̃: & clamãt.
s. ñ qͥd ego uolo: s qͦdtu. Simoritur mors me ũ mo¬
riente scdđm carnem uidelicet: transeat ait calꝑx. e
noĩe dixit abbat pat̾: utriꝙ popłi illũ & indei scilicet &

Expanded text:
re, quod et homo erat. Reminiscens autem et propter quod misre, quod et homo erat. Reminiscens autem et propter quod missus est, perficit dispensationem ad quam missus est, et clamat: Sed non quod ego volo, sed quod tu. Si moritur mors, me non moriente, secundum carnem videlicet, transeat, ait, calix inomine dicit Ab
Abbreviated transcription (Latin):
r̃ ut abstraheret suscepit. Et tursus ꝑ obedientiã.
fontitudinẽ m̃tis ostendensait. ueruntam̃ ñ mea uo¬
luntas s tua fiat: ut cũ hoc imemninet qͦd fieri no¬
lumꝰ. sic ꝑ infirmitatẽ petamꝰ ut ñ fiat: qͣtinꝰ ꝑforti¬
tudinẽ parati simꝰ ut uoluntas conditoris nt̃i. etiam
sirmitatis nr̃e : Auta ad huc infirmi. contristast᷑
futura morte. S habeant rectũ cor: uitent mortem
qͣͥntũ post̃. s si ñ posst̃: dicant qͦd ipse dñs ñ ꝓpt̾¬
se sec ꝓpt̾ nos dix̃. Qcͥ eñ dĩe: Rat̾. si ficri pottst.
ttanseat a me calixiste.Ecce habes uolunta tẽ huma¬
nã exp̃sam: uide ã rectũ cor.S non qͦa ego uolo: s
qͥa tu. Honueni inquit facete uoluntatẽ icã. s
uoluntatẽ eiꝰ qͥmisit me. Suã uoluntatẽ dix̃. quam
tẽporalit᷑ sũpsit ex uirgine Uoluntatẽ uͦ cl quicum
misit. cã indelicet signans. qͣm int̃poralit tno habuit
cũ patre cõmunẽ. Orat transire calitẽ: ut ostendat ue¬

Expanded text:
t suscepit. Et rursus per obedientiam fortitudinem mentis ostendens, ait: Verumtamen non mea voluntas, sed tua fiat. Ut cum hoc imminet quod fieri nolumus, sic per infirmitatem petamus, ut non fiat, quatenus per fortitudinem parati simus, ut voluntas conditoris nostri etiam firmitatis nostrae? Multi adhuc infirmi contristantur futura morte; sed habeant rectum cor, vitent mortem quantum possint; sed si non possunt, dicant quod ipse Dominse, sed propter nos dixit. Quid enim dixit? Pater, si fieri potest, transeat a me calix iste. Ecce habes voluntatem humanam expressam. Vide jam rectum cor. Sed non quod ego volo, sed quod tu. Non veni inquit facere voluntatem meam, sed voluntatem ejus qui misit me . Suam voluntatem dixit, quam temporaliter sumpsit ex virgine; voluntatem vero ejus qui eum misit, eam, videlicet, signans, quam intemporaliter aeternus habuit cum Patre communem. Orat transire calicem, ut ostendat ve
Abbreviated transcription (Latin):
dia nocte sonuerit. qͦ om̃s euigilaturi st̃. Unde apte
ꝙͦ. generalis ad discipłos exortatio sub infert᷑ cũ dr̃.
lligilate itaq: qi nescitis diẽ neq horã. Hã qͥa post per¬
cata ds̃ penitentiã suscipit. sisciret qͥsq. de p̃senti scło
qͦ tẽpore exuet: aliud tẽpꝰ uoluptatib. atꝙ aliud pen¬
tentiȩ aptare potuiss. S qͥ penitenti ueniã spopondit
peccanti diẽ trastinũ ñ ꝓmisit. Sẽꝑ gͦ extremũ cliem
debemꝰ metuere: quẽ nũꝙͣ possumꝰ p̃uidere. Ecce huit
ipsũ dĩẽ inqͦloqͥm. ad inducias conu̾sionis accepimꝰ
& tam̃ mala gͤ fecimꝰ. flere recusamꝰ. N solũ cõmissa
ñ plangimꝰ: s etiã qͦ defleant᷑ augemꝰ. Et si aliqͣ nos
egritudo corripiat: si signa egritudinis uicinã mor.¬
tẽ denuntiant. inducias uiuendi querimꝰ. ut para.¬

Expanded text:
dia nocte sonuerit, qua omnes vigilaturi sunt. Unde aperte quoque generalis ad discipulos exhortatio subinfertur, cum dicitur: Vigilate itaque quia nescitis diem neque horam. Nam quia post pecquo tempore exiret, aliud tempus voluptatibus, atque aliud poenitentiae aptare potuisset. Sed qui poenitenti veniam spopondit, peccanti diem crastinum non promisit. Semper ergo extremum diem debemus metuere, quem nunquam possumus praevidere. Ecce hunc ipsum diem, in quo loquimur, ad inducias conversionis accepimus, et tamen mala quae fecimus flere recusamus. Non solum commissa non plangimus, sed etiam quae defleantur augemus. At si aliqua nos aegritudo corripiat, si signa aegritudinis vicinam mortem denuntient, 1480 inducias vivendi quaerimus, ut pecca
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ qͦd infert uigilate itaq qi nelcitis diẽ neq horã : de¬
dit intelligiuniu̾sa gͥ dixit. i.ẽ. de duob qͥ iagro
st̃. & de duab molentib. & de patrefamilias qͥ seruis
suis credidit substantiã ÷ & de decẽ uirginib ideo ꝑa¬
rabolas. eẽ. p̃missas. ut qi ignoramꝰ om̃s udicis diem.
sollicite nob̾ lum̃ bonors oꝑum p̃paremꝰ. nedũ igno¬
ramꝰ iudex ueniat. N eñi tantũ mͦ illiꝰ ultimi tẽpori ⁊

Expanded text:
neque horam, dedit intelligi universa quae dixit, id est, de duobus qui in agro sunt, et de duabus molentibus, et de patrefamilias qui servis suis credidit substantiam, et de decem virginibus, ideo parabolas esse praemissas, ut quia ignoramus homines judicii diem, sollicite nobis lumen bonorum operum praeparemus, ne dum ignoramus, judex veniat. Non enim tantum modo illius ultimi te
Abbreviated transcription (Latin):
rectionẽ t̾ illũ int̾rogauerit. utrũ eũ amarto: & ter ci
hoc responderti. etiã ipse mandatũ de pascendis oubꝰ
suis. imũ idẽꝙ t̾ p̃cepit. hoc itaq credendũ. ẽ. qͦdtͥ
ostenderit p̃sumptionẽ suã pecrꝰ. & de trina sua nega¬
tione t̃ ã dño audierit. Seqͥtur. ccxci.
Inluca ita scͥptũ. c̃. Et egressus. ibat scd̃m coͥsuetudinie

Expanded text:
um amaret, et ter ei hoc respondenti etiam ipse mandatum de pascendis ovibus suis unum idemque ter praecepit Hoc itaque credendum est quod ter ostenderit praesumptionem suam Petrus et de trina sua negatione ter a Domino audierit. Sequitur: Tunc In Luca ita scriptum est: Et egres
Abbreviated transcription (Latin):
pat̃ solus. Inqͥb dã codicibꝰ additũ. ẽ. neq fili: cũ in
gretis & maxime acl amantis nr̃i exemplarib. hocñ
habeat᷑ a scͥptũ. d qi in ñ nullis legit᷑. disserendũ ui¬
det. Gaudet arriꝰ̃ & eunomiꝰ. qͣsi ignorantia magistri
gła discipłoꝵ sit. & dicunt. N potest ȩqͦͣlis. ẽe. qͥ nouit.
&e qͥ ignorat. Contͣ qͦs breuit̃ ista dicenda st̃. Cũ oĩa
tẽpora fecerit iħc hoc. ẽ. u̾bũ dĩ oĩa enĩ ꝑipsũ facta
ft̃ & sine ipso factũ. ẽ. nichil. inoĩb aut̃ tẽporbꝰ eniã

Expanded text:
 neque Filius: cum in Graecis, et maxime Adamantii et Pierii exemplaribus, hoc non habeatur ascriptum: sed quia in nonnullis legitur, disserendum videtur. Gaudent Arius et Eunomius, quasi ignorantia magistri, gloria discipulorum sit, et dicunt: Non potest aequalis esse qui novit, et qui ignorat. Contra quos breviter ista dicenda sunt: Cum omnia tempora fecerit Jesus, hoc est, Verbum Dei: Omnia enim per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil , in omnibus autem te
Abbreviated transcription (Latin):
dis. Respondert̃ prudentes: dicentes. Neforte ñ suffi¬
ciat nob: & nob̾. Hoc ñ de auaritia: s de timore res.
neq posst̃ indie iudicũ alioꝵ urtutes. alioꝵ uitia
subleuare. Et qͣm tẽpore babilonie captiuitatis. ie
remias peccatores adiuuare ñ potuit. & dr̃ adeũ ne
o a ueris ꝓpopło isto: sic formidolosa erit illa dies.
cũ unꝰ qͥsoꝵ ꝓsemet ipso sollicitꝰ erit. In illo & eñ die
qͦd tam̃ de qͥb dã in pace eccłiȩ qͥescentib loqͦr: sibi¬
niet ipli testimoniũ unꝰ cuiꝰq uix sufficit qͦnto minꝰ¬

Expanded text:
. Responderunt prudentes, dicentes: Ne forte non suffi. Responderunt prudentes, dicentes: Ne forte non sufficiat nobis et vobis. Hoc, non de avaritia, sed de timore responeque possunt in die judicii aliorum virtutes, aliorum vitia sublevare. Et quomodo tempore Babyloniae captivitatisremias peccatores adjuvare non potuit, et dicitur ad eum, Ne oraveris pro populo isto , sic formidolosa erit illa dies, cum unusquisque pro semetipso sollicitus erit. In illo etenim die quod tamen de quibusdam in pace Ecclesiae quiescentibus loquor, sibimetipsi testimonium un
Abbreviated transcription (Latin):
numerant. ꝓqͥb ģc̾nã reciꝑe beatitudinẽ expestant.
faue aut: sapientib dixert̃. Date nob̾ de oleo ur̃o:.
qi lampades nr̃e extingunt᷑. Quȩ lãpades suas con¬
querunt᷑ extingur: ostendunt eas exparte luc̾re &
tam̃ ñ hñt lum̃ indeficiens. nec oꝑa ꝑpetua. Siqͥs igit᷑
ht̃: animã uirginalẽ. & amator. ẽ. pudicitie: ñ de¬
bet mediocrib. eẽ. contentꝰ. qͦcito exolescunt. & orto
caumate arefiunt: s ꝑfectas uirtutes seqͥt᷑ ut lum̃
habeat sempit̾nũ. E rgolampades fatuarũ uirginũ
extingunt᷑: qr earũ oꝑa quȩ clara hominib foris
apparuerant. in aduentu iudicis intꝰ obscurant᷑. Et
adeo recributionẽ ñ inueniunt: qi ꝓeis recepert̃¬
dentib oleũ petunt: nͥ qͦd in aduentu iudicis cũ se
nntꝰ uacuas inuenerint. testimoniũ foris quer̃t̃: Acsi
ã sua fiducia decepte ꝓximis dicant. Qͥa nos qͣsi sine
ope repelli conspicitis. dicite de nr̃is oꝑib qͥd uidis¬

Expanded text:
ectant. Fatuae autem sapientibus dixerunt: Date nobis de oleo vestro, quia lampades nostrae extinguuntur. Quae lampades suas conqueruntur extingui, ostendunt eas ex parte lucere, tamen non habent lumen indeficiens, nec opera perpetua. Si quis igitur habet animam virginalem, et amator est pudicitiae, non debet mediocribus esse contentus, quae cito exolescunt, et orto caumate arefiunt, sed perfectas virtutes sequantur ut lumen habeant sempiternum. Ergo lampades fatuarum virginum exstinguuntur, quia eorum opera, quae clara hominibus foris apparuerant, in adventu Judicis intus obscurantur, et a Deo retributionem non inveniunt. Qdentibus oleum petunt nisi quod in adventu judicis, cum se intus vacuas invenerint, testimonium foris quaerunt. Ac si a sua fiducia deceptae, proximis dicant, quia nos quasi sine opere repelli conspicitis, dicite de nostris operibus, quid vidis
Abbreviated transcription (Latin):
dictũ.ẽ. qͦd emcrasoleũ: & ideo intelligende st̃ nullo
iã remanente de alienis laudib gaudio. inangustis
& magnis asfuctionib redire adimplorationẽ dĩ. S
magna. ẽ. eiꝰ seueritaᷤᷤ pꝰ iudiciũ: cuiꝰ ante iudiciũ inef¬
fabilis miscłia p̃rogata. ẽ. Itaq respondens: ait. Am̃

Expanded text:
dictum est, quod emerint oleum, et ideo intelligendae sunt nullo jam remanente de alienis laudibus gaudio, in angustiis et magnis afflictionibus redire ad implorationem Dei, sed magna est ejus severitas, post judicium, cujus ante judicium ineffabilis misericordia praerogata
Abbreviated transcription (Latin):
uana fuit p̃sũptio humana: sine ꝓtectione diui¬
na. Hec p̃terrundũ. c̃. qͦd mathcus & martꝰ pari ordi¬
ne &e eodẽ narrationis suȩ loco. negationẽ petri sub¬
nestunt apłi. ambo postea qͣm dñs egressus. ẽ. exilla
qomo. uͥ manducauerat pascha: lucas ui & ioħs ante¬
qͣͥm inde cc̃t egressus. s facile possumꝰ intelligere. aie
illos duos cã recapitulando posuisse. aut istos p̃octu¬
pando: nͥ magis moueret. qͦd tã diu̾sa ñ tantũ uctba.
si cuã sententias dñi p̃termittunti qͥb ꝑmotꝰ peccus

Expanded text:
ana fuit praesumptio humana sine protectione divina. Nec praetereundum est quod Matthaeus et Marcus pari ordine et eodem narrationis suae loco negationem Petri subnectunt ambo, posteaquam dominus egressus est ex illa domo, ubi manducauerant pascha, Lucas uero et Iohannes, antequam inde esset egressus. sed facile possemus intellegere aut illos duos eam recapitulando posuisse aut istos praeoccupando, nisi magis moueret, quod tam diuersa non tantum uerba sed etiam sententias domini praemittunt, quibus permotus Petrus
Abbreviated transcription (Latin):
ano etuꝰ. De exemplo gͦ naturali qͦd cotidie cermim̃:
xp̃i instrum᷑̃ sacram̃to. Aqͥle & uultures ctiã trans
naria dicrint᷑ sentire cadauera: & ad escã huiꝰ temodi
sgagari. Sig̾ irtationabiles uolucres. naturali sensu
tanti t̾rarũ spatiis & maris fluctib separate paruũ
cadauer scitiunt uͥ iaceat ⁊ qͥntõmagis nos multitu

Expanded text:
naturali quod quotidie cernimus, Christi instruimur sacramento. Aquilae et vultures etiam trans maria dicuntur sentire cadavera, et ad escam hujuscemodi congregari. Si ergo irrationabiles volucres naturali sensu tantis terrarum spatiis, et maris fluctibus separatae, parvum cadaver sentiunt ubi jaceat: quanto magis nos et
Abbreviated transcription (Latin):
c̃iug ũ ordo figurat᷑. Postq̃ eñi dñs de discretione
coronandoꝵ atq dãpnandoꝵ. sermonẽ suũ copleue.¬
rat: iã ꝓpt̾ qͥd hȩc ꝓtulerit manifestat dicens. xl.iiii.¬
Uigilate gͦ: quia nescitis qͣ hora dñs ur̃ uenturus
sit. ꝑspicue ostendit. qͦͣre sup̃dixerat. dedie aut̃ illa
nemoscio. neq filiꝰ hõis. neq angłi. nͥ pat̃ solus. qͦd
ñ expediat scire apłis: ut pendule expectationis in¬
certi sẽꝑ eũ credant. cẽ. uenturũ. quẽ ignorant qͣndo
s nescitis. Premissoq patrisfamilias exemplo: cur reti¬
ceat consũmationis diẽ. manifestiꝰ docet. diccus. Estote¬

Expanded text:
conjugum ordo figuratur. Postquam enim Dominus de discretione conjugum ordo figuratur. Postquam enim Dominus de discretione coronandorum atque damnandorum sermonem suum compleverat, jam propter quid haec protulerit manifestat, dicens. Vigilate ergo, quia nescitis qua hora Dominus vester venturus sit. Perspicue ostendit quare supra dixerat: De die autem illa nemo scit, neque Filius hominis, neque angeli, nisi Pater solus, quod non expediat scire apostolis, ut pendulae exspectationis incerti semper eum credant esse venturum quem ignorant. Quando  nescitis. Praemissoque patris familias exemplo, cur reticeat consummationis diem, manifestius docet, dicens: Ideo e
Abbreviated transcription (Latin):
conseruos suos: manducet aut̃ & bibat cũ ebriis. Ex
pͥorib pendet. qͦd sic̃ sollicitꝰ scruus & semꝑ aduen¬
tũ dñi p̃stolans tradit conseruis cibaria intẽpore suo
ut pea suꝑ oĩa bona patriffamilie constituat᷑: ita ẽ
c̃trario qͥ uixta ezechielẽ dicit intẽpora longa fiet istud
& ñ putat cito dum̃. eẽ. uenturũ: factꝰ securior uacat
epulis atq liixuriȩ. ñ lenẽ patiẽfamilias. s scuerissimũ
sentiet uidicẽ. Sic̃ in uno fideli dispensatore totꝰ bonoꝵ¬

Expanded text:
ducet autem et bibat cum ebriis. Ex prioribus pendet quod sicut sollicitus servus et semper adventum Domini praestolans, tradit conservis cibaria in tempore suo, et postea super omnia bona patrisfamiliae constituetur, ita e contrario qui juxta Ezechielem dicit: In tempora longa fiet istud , et non putat cito Dominum esse venturum, factus securior vacat epulis atque luxuriae, et non lenem patremfamilias, sed severissimum sentiet judicem. Sicut in uno fideli dispensatore totus bono
Abbreviated transcription (Latin):
tũ iuocandũ cẽ. octiret: utraq lingua eũ pͥmꝰ ipse
inuocat. Ipse c̃. bonꝰ pastor: qͥ aĩam dando ꝓouib
sins. unũ de duobꝰ gregib ouile ꝑfecit. Ideoq utrlꝙ
uote gregis auxiliũ patris flagitat: ut nos utriꝙ exem¬
plo illiꝰ informati. uͥadu̾̃sa imminere senserumnꝰ: nos
patrẽ dm̃. hebrei abba inuocantes. una fidei & ca¬
ritatis deuotione. p̃sidiũ cȩleste quetamꝰ. Unde cloctor
egregiꝰ formã docendi ã dño sumens: ita suõ aloqͥt an
antores. Accepistis spm̃ adoptionis filioꝵ: inqͦ clamamꝰ
abba pat̾. Abba nimirũ illis qͥ de isiahelitico popło:
nob pat qͥde gentib ad fidẽ xp̃i uenimꝰ¬

Expanded text:
 primus ipse invocat. Ipse est bonus pastor qui animam dando pro ovibus suis unum de duobus gregibus ovile perfecit . Ideoque utriusque voce gregis auxilium Patris flagitat, ut nos utrique exemplo illius informati, ubi adversa imminere senserimus nos patrem Deum, Hebraei abba invocantes, una fidei et charitatis devotione praesidium coeleste quaeramus. Unde doctor egregius formam docendi a Domino sumens, ita suos alloquitur auditores: Accepistis Spiritum adoptionis filiorum, in quo clamamus: Abba pater . Abba nimirum illi, qui de Israelitico populo, nos Pater, qui de gentibus ad fidem Christi venim
Abbreviated transcription (Latin):
rũ clara atꝙ manifesta: c̃seq᷑nt̃ discipłos ãmonec ati
om̃s fideles. & qͥ ineũ credere uoluerint. ne scismatitis
& hereticis credant. Unũ qͦdq eñi scisma. & una qͥq
heresis. aut locũ suũ habet inorbe t̾rrarũ partẽ ali¬
cͣͦ tenens: aut occultis atq obscuris conuenticuł. curi¬
sitatẽ hominũ decipit. O ꝑtinet: qͦd ait. Siqͥs uob̃ dit

Expanded text:
rum clara atque manifesta, consequenter discipulos admonet, atque omnes fideles, et qui in eum credere voluerint, ne schismaticis atque haereticis credant. Unumquodque enim schisma, et unaquaeque haeresis, aut locum suum habet in orbe terrarum, partem aliquam tenens; aut obscuris atque occultis conventiculis curiositatem hominum decipit. Quo pertinet quod ait, Si quis vobis di
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa. ẽ. familia redẽptoris. Dispensator uͦ qͥ sit qͥm
oportet. et̾. fidelẽ & prudentẽ: paułꝰ nob̾ ostendat
apłs. qͥ de se suisq socus loqͦns ait. Sic nos existimet
hõut ministros xp̃i. &dis pensatores mysterioꝵ di.
Neqͥs aut̃ nrm solos apłos despensatores factos existi¬
met. neglectoq militic spiritał officioseruus piger
infidelit̾ imprudenterq dormitet: ipse beatꝰ apłs ep̃os
&e dispensatores dm̃ sumꝰ: ut conseruis cibũ quẽ ã
ano accepimꝰ erogemꝰ. Ut det illis cibũ in tempore. Exemplũ
cohortationẽ sollicite m̃tis interserit: ut spe p̃miors
ministrent conseruis intẽpore cibaria doctrinarum.
tici si qͥramꝰ: beatꝰ pauł apłs ostendit dicens. Uniciq
sit̃ ds diuisit m̃suirã fidei. Quã gͦ m̃siuã uł cibũ xp̃c¬

Expanded text:
ipsa est familia Redemptoris. Dispensator vero quis sit quem oportet esse fidelem, et prudentem, Paulus nobis ostendat apostolus, qui de se suisque sociis loquens ait: Sic nos existimet homo ut ministros Christi, et dispensatores mysteriorum Dei. nostrum solos apostolos dispensatores factos existimet, neglectoque militiae spiritalis officio, servus piger infideliter imprudenterque dormitet, ipse beatus Apostolus Dei dispensatoremDomino accepimus erogemus. Ut det illis cibum in tempore. Exemplum cohortationem sollicitae mentis interserit, ut spe praemiorum ministrent conservis in tempore suo cibaria doctrinarum. tici, si quaeramus, beatus Paulus apostolus ostendit dicens: Unicuique sicut Deus divisit mensuram fidei . Quam ergo mensuram
Abbreviated transcription (Latin):
minarũ noĩe significauit: qi consilis ut dixi
peritoꝵ regi eos ex pedit. & molentes dix̃. ꝓpt̾ tĩ
poraliũ negotioꝵ orbẽ atq circuitũ. Es tam̃ scb̃s¬
aliũ ȩuangłistã in uno molentes dix̃: in qͣntũ
de ipsis reb & negotiis suis p̃bent seruitiũ usib
eccłiȩ. Una quȩq enĩ huiꝰ mundi actio: mola. ẽ
Quȩ dũ multas curas congerit: humanas m̃tel
qͣsi ꝑgirũ uertit. Atq ex se uelud farias ꝓicit:
qͥa inquieto cordi sẽꝑ minutissimã cogitationel
eignit. Una aslumetur: & altera relinquet᷑. Assumet᷑
ea pars: quȩ conubia ꝓpt̾ amorẽ tantũ generis exte-¬
cuerit. Relinqͥt᷑ aut̃: que c̃iugiis obillecebras carniᷤ
serierit t̾rena uͦ si qua ȩccłiȩ uł pauꝑib obtulerit. ido
fecerit. ut qͦsi reaẽpto año his amplꝰ habundet. Duo
in lecto: unꝰ assumet᷑. & altec relinquet᷑. Duo erunt

Expanded text:
feminarum nomine significavit, quia consiliis, ut dixi, feminarum nomine significavit, quia consiliis, ut dixi, peritorum regi eis expediporalium negotiorum orbem atque circuitum: quas tamen in uno molentes dixit in quantum de ipsis rebus et negEcclesiae. Unaquaeque enim hujus mundi actio mola est, quae dum multas curas congerit, humanas mentes quasi per gyrum vertit, atque ex se velut farinas projicit, quia inquieto cordi semper minutissimas cogitationes gignit. Una assumetur, et altera relinquetur. Assumetur ea pars quae connubia propter amorem tantum generis exercueservierit; terrena vero si qua Ecclesiae vel pauperibus obtulerit, ideo fecerit, ut quasi redempto Domino his amplius abundet. Duo in lecto, unus assumetur, et unus relinquetur. Duo erunt
Abbreviated transcription (Latin):
uiris fidelibꝰ. qͦsi lignis leuigatis ad unando c̃strait
Quã ꝑfecte consũmatã ingredit᷑: cũ hanc indie ri¬
dicii. psentia sue uisioĩs ęt̾nus habitator illustrat
s cũ archa ȩdificat᷑ iniqͥ luxuriant᷑. cũ uͦ intatut̃¬
int̾eunt: qͥa qͥ scĩs hiccertantibꝰ insultant. esilic
coronatis ȩt̾na dãpnatione plectent᷑. ce. lxii.
qͤtur. łc̃ inqͥt er̃t duo in agro. Qndor Tempore mle¬
licet consũmationis atq iudicũ duo magro part̾
inuenient᷑ eundẽ habentes laborẽ. & qͦsi parẽ se¬
uict᷑. m̃tem: s fructus laboris ñ ȩquȩ recipientes. Sigut̾.¬
agro di: cui suus agricola dicebat. Dĩ agricultiua
estis. Assumet᷑ aut̃ ille: qͥ ñ adulterans uerbũ di.
nuntiauerit ñ caste. s occasione:. reliqͤtur. ab eo.
Due molentes in mola: una assumetur. & una reli¬
i̾. qͦtur. Molentes apellat eos: qͥ in plebibꝰ c̃stitutir¬
gunt᷑ ã doctorib. agentes ea qͦ st̃ huiꝰ scl̃i. Qͦs el

Expanded text:
struit, quam perfecte consummatam ingreditur, cum hanc in die judicii praesentia suae visionis aeternus habitator illustrat, sed cum arca aedificatur, iniqui luxuriantur. Cui modo non creditur, quia qui sanctis hic certantibus insultant, eis illic coronatis aeterna damnatione plectentur. Tunc, quetur. Tunc, inquit, duo erunt in agro, quando, tempore videlicet consummationis atque judicii, duo in agro pariter invenientur eumdem habentes laborem, et quasi parem sementem, sed fructus laboris non aeque recipientes. Duagro Dei, cui suus agricola dicebat: Dei agricultura estis; assumetur autem ille, qui non adulterans verbum Dei, it non caste sed occasione, relinquetur ab eo. Duae molentes in mola, una assumetur et una relinquetur. Molentes appellat eos qui in plebibus constituti reguntur a doctoribus, agentes ea quae sunt hujus saeculi. Quos et
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ cõꝓbet᷑ utrũ transactis malis sperent iudicẽ. ẽ.
uenturũ. Hoc. ẽ. enĩ: qͦd in paulo legimꝰ. Qͣndo dixe¬
rint pax &e securitas: tc̃ repentinꝰ eis suꝑueniet mre¬
ritꝰ. sic̃ dolor parturienti & ñ effugient. Usq adeũ
diẽ qͦ incroiuit marchã noe. & ñ cognouert donet
uenit diluuiũ. & tulit õs: ita & aduentꝰ filii hoĩs¬

Expanded text:
tium comprobetur, utrum transactis malis sperent judicem esse tium comprobetur, utrum transactis malis sperent judicem esse venturum. Hoc est enim quod in Paulo legimus: Quando dixerint, Pax et securitas, tunc repentinus eis superveniet interitus , sicut dolor parturientis, et non effugient. Usque ad eum diem quo introivit in arcam Noe, et non cognoverunt donec venit diluvium, et tulit omnes; ita et ad
Abbreviated transcription (Latin):
cognitũm seruat.
Sic̾ aũt indieb noe: ita erit & aduentꝰ filii hõĩs.
Subitũ aduentꝰ suidiẽ: plurimis affirmat exemplis.
Nã qͦm fulguricito oĩa transuolanti cõparauerat:
eundc̃ diebꝰ noe uł loth. scđ̾m aliũ euangłistã. qͣndo
repentinꝰ mortalib suꝑuenit inaeritꝰ. eqͥperat. Sic̃
eñi erant indieb illis ante diluuiũ comedentes &
bibentes: nubentes. & nuptũ tradentes. N hic iuxta
uesanũ martionis. & manichei. & tatiani pͥncipis
encratitarũ dogina c̃iugia uł alim̃ta dãpnant᷑. cũ in
his successionis millis nature sint posita subsidia:
immoderatꝰ potiꝰ licitoꝵ usus arguit᷑. Neq em̃ quia
hȩc agebant. s qi his se totos dedendo. d̃ĩ udicia c̃¬
tẽpnebant: aqͦ uł igne ꝑiert̃. Querit᷑ qͦmͦ supͣ scͥptũ
memorant᷑. qͣ pacis indicia st̃. S estimandũ upcta
apłm. qͦd pͦ pugnas dissensiones. pestilentias. fmes¬
secutura sit pax. qͦ qͥ eta oĩã reꝓmittat. ut fides creden¬

Expanded text:
ognitum servat. Sicut autem in diebus Noe, ita erit et adventus filii hominis. Subitum adventus sui diem plurimis affirmat exemplis. Nam quem fulguri cito omnia transvolanti comparaverat, eumdem diebus Noe, vel Loth secundum alium evangelistam, quando repentinus mortalibus supervenit interitus , aequiparat. Sicut enim erant in diebus illis ante diluvium comedentes, et bibentes, nubentes, et nuptum tradentes. Non hic juxta vesanum Marcionis, et Manichaei, et Tatiani principis Encratitarum dogma conjugia, vel alimenta damnantur, cum in his successionis, in illis naturae sint posita subsidia; immoderatus potius licitorum usus arguitur. Neque enim quia haec agebant, sed quia his se totos dedendo Dei judicia contemnebant, aqua vel igne perierunt. Quaeritur quomodo supra scriptum memorantur, quae pacis indicia sunt. Sed aestimandum juxta olum, quod post pugnas, dissensiones, pestilentias, famessecutura sit pax quae quieta omnia repromittat, ut fides creden
Abbreviated transcription (Latin):
tate ꝑfidic. oĩs isrł lucẽ retipiat & salutẽ ⁊ qͥd nͥ diuste¬
rilis arbor fic̃ fructũ quẽ negauerat reddet: Iuxta il¬
lud beati iob. Lignũ habet spem. Si p̃cisũ fuerit: rur¬
sũ uirescit᷑. & rami eiꝰ pullulant. Si senuerit int̾ra ra-¬

Expanded text:
tate perfidiae, omnis Israel lucem recipiat et salutem, quid nisi diu stetate perfidiae, omnis Israel lucem recipiat et salutem, quid nisi diu sterilis arbor fici fructum quem negaverat reddet? juxta illud beati Job: Lignum habet spem, si praecisum fuerit, rursum virescit, et rami ejus pullulant. Si senuerit in terra ra
Abbreviated transcription (Latin):
ner fuerit. & folia nata: scitis qͥa ꝓpe. ẽ. estas. ta
& uos cũ uideritis hȩc oĩa: scitote qͥa ꝓpe. inia
.ip. nuis. Sub exemplo arboris: docuit consũ madi
bore ficꝰ cauliculi. & gẽma erũpit inflorẽ. corterq
folia parturit. intelligitis estatis aduentsi. & fabomi
acueris introitũ: ita cũ oĩa hȩc qͦ scͥpta st̃ uideritis.
nolite putare iã acd. eẽ. consũmationẽ mundĩ s qͥs
ꝓhemia & p̃cursores qͦsdã uenire ait ostendant qͦs
rab̃. ꝓpesit. & inianuis. Potest aut̃ hoc fructificatio ficq
uirta mnysticos sensus altꝰ intelligi: uideliceo suꝑ statu
synagoge s qͣndã ueniente adse dño. qi fructũ iusticiȩ
ñ habebat. incis qͥ tẽ incredulierant. ȩt̾na sterilitate.¬
aãnata.ẽ. S qm̃ dix̃ apls qi cecitas exparce facta ẽ.
misrł donec plenitudo gentiũ intͣtet. & sic oĩs isrł sal¬
uuserit: cũ hoc affuerit tẽpꝰ. ut ab lata diutina ceci¬

Expanded text:
folia nata, scitis quia prope est aestas. Ita et vos cum videritis haec omnia, scitote quia prope est in januis. Sub exemplo arboris, docuit consummationbore ficus cauliculi, et gemma erumpit in florem, cortexque folia parturit, intelligitis aestatis adventum, et Favonii ac Veris introitum: ita cum haec omnia quae scripta sunt, videritis, nolite putare jam adesse consummationem mundi, sed quasi prooemia et praecursores quosdam venire; ut ostenduod prope sit et in januis. Potest autem haec fructificatio fici juxta mysticos sensus altius intelligi, videlicet super statu Synagogae, quae quondam veniente ad se Domino, quia fructum justitiae non habebat, in eis qui tunc increduli erant, aetcta est in Israel, donec plenitudo gentium intraret, et sic omnis Israel salvus erit . Cum hoc adfuerit tempus, ut ablata diutina caeci
Abbreviated transcription (Latin):
& apłs loqͥt᷑. & in apocalipsi ioħis legimꝰ: & inue¬
teri testam̃to tubȩ ductiles ex auro & ere argentoq
fieri p̃cipiunt᷑: ut sublimia doctrinarũ resonent
ã qͦtuor mundi climatibꝰ dicit: oriente occidente.¬
a qͥlone & austro. Et ne qͥsqͣm putaret ã qͣtuor so¬
lũmodo plagis t̾ix. & ñ potiꝰ ãcunctis eꝰ finibꝰ si¬
mul & medit̾raneis regionib electos. eẽ. c̃gregan¬
dos: apte subiunxit. Asũmo t̾rȩ usq ad sũmũ ce¬
lĩd. ẽ. ab extremis t̾rx finib ꝑdirectũ. usq adul¬
timos t̾minos eiꝰ: ubi longe aspectantib. cirtulũ
celit̾rȩ uidet᷑ insidere. Hullusgͦ in die illa remane¬
bit electus. qͥ ñuenienti adiudiciũ dño macra oe¬
currat: siuie uiuens adhuc in corpore reꝑtꝰ. seude
morte iã resuscitatꝰ aduitã. Uenunt adiuditiũ¬
& repbi: & ipsi alii incorpore uiuinuentialiia¬

Expanded text:
 : et in apocalypsi Joannis legimus : et in veteri Testamento , tubae ductiles ex auro, et aere argentoque fieri praecipiuntur; ut sublimia doctrinarum resonent atuor mundi climatibAquilone et Austro. Et ne quisquam putaret a quatuor solummodo plagis terrae, et non potius a cunctis ejus finibus simul et mediterraneis regionibus electos esse congregandos, apte subjunxit: A summo terrae, usque ad summum coeli, id est, ab extremis terrae finibus per directum, usque ad ultimos terminos ejus, ubi longe aspectantibus circulus coeli terrae videtur indicere. Nullus ergo in die illa remanebit electus, qui non venienti ad judicium Domino in aera occurrat, sive vivens adhuc in corpore repertus, seu de morte jam resuscitatus ad vitam. Veniunt ad judicium reprobi et ipsi, alii in corpore viventes inv
Abbreviated transcription (Latin):
signa & portenta ad seducendos si fieri potest etiã dec¬
tos. Qlã hȩc ad captiuitatis iudaice tẽpꝰ refert̃: uͥ mul¬
ti xp̃os secẽ. dicentes. deceptas pꝰse cattruas popłi trahe¬
bant. S notandũ qͦd i illa miserabilis &e mistre ciuita¬
tis obsidione. nullus erat fidelis adqͥm adiqͦm gxhca¬
& minores & maiores. & obsessi & obsidentes. alieni

Expanded text:
potest, etiam electos. Quidam haec ad captivitatis judaicae tempus referunt, ubi multi christos se esse dicentes, deceptas post se catervas populi trahebant. Sed notandum, quod in illa miserabilis et miserae civitatis obsidione nullus erat fidelis, ad quem divina exhoret minores et majores, et obsessi et o
Abbreviated transcription (Latin):
ad finẽ scłi referendũ putemꝰ⁊ aut ẽ contͣrio qͦd ad
nere: aut qͦd ꝑtineo adeiꝰ aduentũ in corpore suo qͦd:
ȩccłia. dicamꝰ ꝑtinere adel aduentũ nouissimũ in cor
pore suo qͦd. ẽ. caput ȩccłsȩ: aut rursũ qͦd ꝑtinet ad
aduentũ eiꝰ nouissimũ ꝑse ipsũ. adeũ ꝑtinere ad se¬
ueremꝰ aduentũ. qͦd ẽ ꝑ ȩccłiam. In qͥb om̃ibꝰ sunt
qͦdã manifesta: qͥdã uͭ sic obscura. ut uł laboriosũ
Io a dimdicat uł tametariũ qtndia ñ intelligunt᷑ qe
hi aliqͥd definire. Sicñ hanc scutentiã dñi. qͥlitaue¬

Expanded text:
ad finem saeculi referendum putemus; aut e contrario quod ad nere; aut quod pertinet ad ejus adventum in corpore suo, quod est Ecclesia, dicamus pertinere ad ejus adventum novissimum inpore suo, quod est caput ecclesiae, aut rursus, quod pertinet ad aduentum eius nouissimum per se ipsum, ad eum pertinere adseueremus aduentum, qui est per ecclesiam. in quibus omnibus sunt quaedam manifesta, quaedam uero sic obscura, ut uel laboriosum sit ea diiudicare uel temerarium, quam diu non intelleguntur, de his aliquid definire. Quis en
Abbreviated transcription (Latin):
il qͦd ait. ãmodo uidebitis filiũ hoĩs sedentẽ adex¬
tris uirtutis. & uenientẽ innubibꝰ celi: s ido tc̃ cũ
potestate magna & maiestate. qͥa maior potestas de
maiestas illiꝰ apparebit inscĩs: qͥbꝰ magnã uirtu-¬
tẽ dabit. netanta ꝑsecutione uincant᷑. siue in cor¬
pore suo in qͦ sedet acidext̾am patris. in qͦ etiã mor¬
tuns. ẽ. & resurrer̃. & ascendit incelũ : scłm qͦd scͥp

Expanded text:
dentem a dextris uirtutis et uenientem in nubibus caeli. sed ideo tunc cum potestate magna et maiestate, quia maior potestas et maiestas illius apparebit sanctis, quibus magnam uirtutem dabit, ne tanta persecutione uincantur, siue in corpore suo, in quo sedet ad dexteram patris, in quo etiam mortuus est et resurrexit et ascendit in caelum, secundum quod s
Abbreviated transcription (Latin):
uenire possimꝰ adũbũ di. ut. ẽ. illud. fodert̃ manꝰ me¬
ast & pedes mcos. Et in ysaia. Sic ouis adinctimã duetꝰ
r̃ se cet̾a his similia. Aqͥle arit appellant᷑ sc̃i: qͥbꝰ inno¬
uata. ẽ. inuentꝰ ut aqͥle & qͥ uxta ysaiã plumescunt:
eassumunt alasut ad xp̃iueniant passionẽ. Conci
nit etiã studiis eoꝵ qͥ głam suꝑnȩ maiestatis totam̃te
steplari sitiunt: qͥa aqͥla cȩteras aues uolatu tͣnsgre¬
diens. in ipsũ solis radiũ oculos gaudet in figere. Con-¬
ꝗruit & illua qͥa achaten lapidẽ utnenis resistentẽ. suis
mais solet afferit. ne forte serpens accedere. uł pullos¬
suos aut ouasua tangere p̾sumat. Sa uidelictt õs sa¬
piens. ut actꝰ cogitatt suos ab antiqͥ serpentis ualeat
rruptiõe defendere: illũ necesse. ẽ lapidẽ qͥ p̃cisũ de
monte sine manibꝰ diaboli regnũ strauit. hoc. ẽ. fidẽ
ailectionẽt xp̃i suo sẽꝑ in pestone seruet. ecluii.

Expanded text:
venire possimus ad Verbum Dei, ut est illud: Foderunt manus meas et pedes meos . Et in Isaia: Sicut ovis ad victimam ductus ; et caetera his similia. Aquilae autem appellantur sancti, quibus innovata est juventus ut aquilae; et qui juxta Isaiam plumescunt, et assumunt alas, ut ad Christi veniant passionem nit etiam studiis eorum qui gloriam supernae majestatis tota mente contemplari sitiunt, quod aquila caeteras aves volatu transgrediens, in ipsum solis radium oculos gaudet infigere. Congruit et illud, quod aetiten lapidem veniens resistentem suis nidis solet adferre ne forte serpens accedere, vel pullos aut ova sua tangere praesumat. Quia videlicet omnis sapiens, ut actus cogitatusque suos ab antiqui serpentis valeat irruptione defendere, illum necesse est lapidem, qui praecisus de monte sine manibus diaboli regnum stravit , hoc est, fidem dil
Abbreviated transcription (Latin):
in die iudicis unidebunt᷑ obscurari ñ diminutione sue
lucis accedente: s suꝑ uemente claritate ueri luminis.
hoc. ẽ. sũmi udicis. cũ uenerit in maiestate sua & pa
tris & scc̃mꝵ angłaꝵ. Quãuis nichil ꝓhibeat intelligi.
ueracit᷑ sosẽ tẽ & lunã cũ syderib cȩceris adtẽpꝰ suo
passionis. luna eñ tc̃ tẽporis cũ. eẽt plena: sub abdito
t̾ix latebat. n de imꝑfecta restat usq hodie: ꝓphetia
illa iohel. Qcũ dixiss sol c̃t̾tet᷑ intenebras ad didit

Expanded text:
in die judicii videbuntur obscura, non diminutione suae lucis accedente, sed superveniente claritate veri luminis, hoc est summi judicis, cum venerit in majestate sua, et Par, etc. Quamvis nihil prohibeat intelligi veraciter, tunc solem et lunam cum sideribus caeteris ad tempus suo empore Dominicae passionis. Luna enim tunc temporis cum esset plena, sub abdito terrae latebat. Unde imperfecte restat usque hodie prophetia illa Johel, qui, cum dixisset, sol convertetur in tene
Abbreviated transcription (Latin):
Quis putas fidelis. ẽ. scruus & prudens qũe c̃sti¬
tuet dñs suus suꝑ familiã suã: Respondens ad
interrogata saluator pͥmo docet iudiciũ cunctis
ad futurũ. singulosq iuixta meritũ oꝑis. ac sensus sui
capatitatẽ. p̃ma uł torm̃ta nacturos deide qͦd maxi¬
me qͦsierat grãm uirtutũ ꝙͣ mundo attulerit ac sin¬
gulis qͣntũ possint ostendit. cẽ. sectandã. Ign̾e nqͥt
uenimittere int̾ram. Et qͥd uolo: nͥ ut acendatur:
Sanc qͦd ait qͥs putas. ẽ: difficultatẽ. ñ impossibili¬
tatẽ ꝑficiende iuitutis insinuat. E mͦ psamista. qͥt sa¬
piens & custodiec hȩc: ñ neminẽ s rarũ significat.
Nã alibi idẽ uerbũ: ñ ꝓdifficili. s ꝓmmpossi hili
posuit. Ds̃ qͥs similis erit tͥ id. ẽ. nullus. łu em̃ soł
altissimꝰ: suꝑ omnẽ t̾rã. Quis putas.ẽ. inqͥt fidelis
seruus. & prudens: fidelis qͥppe deuotȩ tribuendo.
& ñ abscondendo pecuniã dñi sui: prudens uͦ dili¬

Expanded text:
Quis putas fidelis est servus et prudens, quem constituit Dominus suus super familiam suam? Respondens ad interrogata Salvator primo docet judicium cunctis adfuturum, singulosque juxta meritum operis ac sensus sui capacitatem praemia vel tormenta nacturos. Deinde quod maxime quaesierat, gratiam virtutum quam mundo attulerit ac singulis quantum possint ostendit esse sectandam. Ignem, inquit, veni mittere in terram, et quid volo nisi ut accendatur? Sane quod ait, Quis putas est, difficultatem, non impossibilitatem perficiendae virtutis insinuat: quomodo Psalmista: Quis sapiens et custodiet haec? non neminem, sed rarum significat. Nam alibi idem veid est, nullus: Tu enim solus altissimus super omnem terram . Quis putas est, inquit, fidelis servus et prudens? Fidelis quippe in devote tribuendo, et non abscondendo pecuniam Domini sui. Prudens vero in dili
Abbreviated transcription (Latin):
mimꝰ ad fugã mutilis: qͣm ea qͦ etiã ñc lacte alat᷑. Et̾
qͥm̃ ue illi qͥ nutriat᷑: cũ nichil int̾at etatis ac tẽpo¬
ris nittr ire lacte. & deceslisse de lactes S ꝑinde hic
ant᷑ Et id cirto ue ipsis erit: qi & adfugiendũ anti¬
xp̃m granes. & adsustinendũ imꝑite nec peccata
efugerint. nec cybũ ueri panis acceꝑint. cel.
O rate aut᷑: ut ñ fiat fugauĩã hieme uł sabbato.
uł sabbato siat qͥa in altero auritia frigous ꝓhibet
ad solitudinẽ ꝑgere. & inmontib descrtisq latita¬
te: inaltero aut tͣnsgressio legis. ẽ. si fugere uolue¬
rint: ant mors mmiens si remanserint. Si aũt de
consũmatione mundi intelligit᷑: hoc p̃cepit ut ñ refri¬

Expanded text:
ad fugam inutilis, quam ea quae etiamnum lacte alatur. Et quomodo vae illi quae nutriatur; cum nihil intersit aetatis ac temporis, nutriri lacte, et decessisse de lacte? Sed perinde hantur. Et idcirco vae ipsis erit: quia et ad effugiendum antichristum graves, et ad sustinendum imperitae, nec peccata effugerint, nec cibum veri panis acceperint. 7.Orate, ut non fiat fuga vestra hieme vel sabbato .vel sabbato fiat: quia in altero duritia frigoris prohibet ad solitudinem pergere, et in montibus desertisque latitare: in altero autem transgressio legis est, si fugere voluerint, aut mors imminens, si remanserint. Si autem de consummatione mundi intelligitur, hoc praecepit, ut non refri
Abbreviated transcription (Latin):
telligi uolebant. mala ipsa significata noĩe dierũ:
sic̃ dicti st̃ dies mali in aliis diuine scͥpture locis. Neq
enĩ dies ipsi mali st̃: s ea qͦ fuint in eis. Ipsa gͦ dicta
st̃ breuiari: ut deo donante ꝑtolerantiã minꝰ senti¬
rent᷑. ac sic qͦ magna eẽnt hreuia fierent.
Tonc siqͥs uob̾ dixerit ecce hic xp̃c aut illic. nolite
nis. tres intͣ fuerint factiones. S meliꝰ dec̾sũmatiõe

Expanded text:
se mihi uidentur mala ipsa significata nomine dierum, sicut dicti sunt dies mali in aliis diuinae scripturae locis; neque enim dies ipsi mali sunt sed ea, quae fiunt in eis. ipsa ergo dicta sunt breuiari, ut deo donante tolerantiam minus sentirentur ac sic, quae magna essent, breuia fierent.Tunc si quis vobis dixerit: ecce hic Christus, aut illic; nolite nis, tres intus fuerint factiones. Sed melius de consummatione
Abbreviated transcription (Latin):
supͣ tecũ ñ descendat tollere aliqͥd de domo. & qͦd
iste ditit. & qͥ in medio discedant: nͥ forte qͥa ꝑtur¬
batio magna erit. tã magno instante ꝑicło. illis qͦs
inclusisset obsidio: qͦd significat dicendo qͥ in me¬
dio eiꝰ intecto ert̃ attoniti: & uolentes uidẽ qͥd im¬
pe diat uł qͣ euadendũ sit. S qͦmͦ ait discedant:¬

Expanded text:
n descendat tollere aliquid de domo, et quod iste dicit: et qui in medio eius, discedant, nisi forte quia perturbatio magna erit tam magno instante periculo, illi quos inclusisset obsidio, quod significat dicendo: qui in medio eius, in tecto erunt adtoniti et uolentes uidere. quid inpendeat u
Abbreviated transcription (Latin):
& dolosos qͦs ab ominabit᷑ dñs pacẽ fideliũ turbare ꝑ¬
penderimꝰ: t̃c̃ qͥ cũq iniudea hoc. ẽ. inc̾fessione uere
fidei ꝑsistimꝰ. ñ t̾rrenis infirmisq actib mancipari
s tanto al tiꝰ uirtutũ culm̃ debemꝰ ascendere. qͣnto
plures ampla & er̃abunda uitioꝵ seqͥ itincra uidemꝰ
Tc qͥ suꝑ cectũ. ẽ: hoc qͥ excedens aĩo carnalia. tanꝙͣ
maura libera spiritalit̾ uiuit: ne descendat adi¬
firmos actꝰ pͥstine cu̾sationis: neq ea qͥ reliqͦrat mun¬
di carnis ue desicdia repetat. Domꝰ nãꝙ nr̃a. uł mundꝰ
hic uł ipsa in qͣ degimꝰ nr̃a intelligenda. ẽ. caro: de
qͣ dicit apłs. Scimꝰ eñi qͥa si t̾restris domꝰ nr̃ã huiꝰ ha¬
bitationis dissoluat᷑: qͦd edificationẽ ex cł̃o habemꝰ
apollo plantat & uigat: ñ respiciat rẽ scł̃arẽ cuire¬

Expanded text:
fidelium turbare perpenderimus, tunc quicunque in Judaea, hoc est in confessione verae fidei persistimus, non terrenis infirmisque actibus mancipari, sed tanto altius virtutum eulmen debemus ascendere, quanto plures ampla et errabunda vitiorum sequi itinera videmus. Tunc qui super tectum est, hoc est qui excedens animo carnalia, tanquam in aura libera spiritualiter vivit, ne descendat ad infimos actus pristinae conversationis, neque ea quae reliquerat mundi carnisve desideria repetat. Domus namque nostra, vel mundus hic, vel ipsa in qua degimus, nostra intelligenda est caro, de qua dicit Aposur, quod aedificationem ex Deo habemus . Apollo plantat et rigat , non respiciat spem saecularem, cui re
Abbreviated transcription (Latin):
sathane: iom̃i seductione signis & ꝓdigiis m̃datũ.
qͣnta eñ sepe miracula. qͦt uirtutes. scĩ martyres
corã ꝑsecutoribꝰ fecert̃⁊ nec tam̃ tredere illi neq ã ꝑ¬
seqͣndo cessare uoluert̃ e Qͥs gͦ ad fidẽ c̃n̾tit᷑ incredu¬
lus. cuĩ iã credeatis ñ pauet & concutit᷑ fidei. qͣndo
bit electis: nͥ ut suꝑna grã qͦ uirtutẽ patientie pi¬
is largit᷑ potentiã ꝑseqͦndi actribul andi citi demat¬
ct.lii. impiis: Unde ꝓuida pietate subiungit᷑.
pondere grauior: tanto. ẽ. tẽporis breuitate modera¬
tior futura. Nãq trib annis ac dimidio qͣntũ deꝓ-¬
phetia damheł & apocalipsi sci ioħis conici potest:
ȩccłiam ꝑ orbẽ impugnatura. eẽ. cidit᷑. Sicq breuia
m̃tamutari nec recordant᷑ illiꝰ scͥpti ordiuatione tua

Expanded text:
Satanae, in omni seductione, signis, et prodigiis mendacii . Quanta enim saepe miracula, quot virtutes sancti martyres coram persecutoribus fecerunt, nec tamen credere illi neque a persequendo cessare voluerunt. Quis ergo ad fidem convertitur incredulus, cujus jam credentis non pavet et concutitur fides, quando bit electis, nisi ut superna gratia quae virtutem patientiae piis largitur, potentiam persequendi ac tribulandi citius demat impiis? Unde provida pietate subjungitur.pondere gravior, tanto est temporis brevitate moderatior futura. Namque tribus annis ac dimidio, quantum de prophetia Danielis et Apocalypsi S. Joannis conjici potest, Ecclesiam per orbem impugnatura esse creditur. Et tut temporum momenta mutari; nec recordantur illius scripti: Ordinatione tua
Abbreviated transcription (Latin):
in eã. uidet᷑ ad congruã ꝑtinere admonitionẽ: &
doiã ita ꝑicłm urgebit. ut tẽporalit̾ ad p̾sentẽ uitã
tuendã ñ possit euadi: Et qm̃ tc̃ parata debet. ẽe.
aĩa aclibera. nec carnalib desideriis occupata &
tati sint: hoc illi duo dixer̃t. ñ descendat tollere alicqͥo
ar a omor ia.ẽ. nuillo affectu melinet᷑ in carne. tanꝙ̃ ali

Expanded text:
idetur quidem ad congruam pertinere admonitionem, utdo jam ita periculum urgebit, ut temporaliter ad praesentem vitam tuendam non possit evadi; et quoniam tunc parata debet esse anima ac libera, nec carnalibus desideriis occupata et igrare parati sint; hoc illi duo dixerint, non descendat tollere aliquid de domo, id est nullo affectu inclinetur in carnem tanquam ali