comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sceleratus. quis nefarius: s hoc inter÷ int̾ timorẽ tuũ timorẽq
latronis. qd latro timet leges hominum. et ideo fac̃ latrocini¬
et ꝯcupiscentiam tuam malam. ñ amor tollit. s timor premit.
Ad ouile uenit lupus. latratu canum et clamore pastorũ ab ouili
suas iniquitas et iusticia non habet: delectat malum. et ñ
delectat bonum: delectat om̃ino. s dabit dñs suauitatem.
et t̾ra nr̃a dabit fructũ suum. Ille nisi prior det suauitatẽ
pro magno habebat. facta sut̃ dampna. decrimenta. sterco
ra. Hinc enm erat et illud qd̾ eccłiam ꝑsequebat᷑ scđ̃m emu¬
lationem paternarum traditionum. Inde erat. quia suã iusti¬
ciam ꝯstituebat. ñ uisticiam dĩ querebat. Uidete enim. quia
iustificat impium. Tolle te. tolle in qͣm te a te. impedis te.Si
tu te ȩdificas. ruinam edificas. Nisi dñs ȩdificauerit domũ
in uanum laborauerunt qui ȩdificant eam. Noli gͦ uelle ha¬

Expanded text:
sceleratus, quis nefarius? Sed hoc interest inter timorem tuum; timoremque sceleratus, quis nefarius? Sed hoc interest inter timorem tuum; timoremque latronis, quod latro timet leges hominum, et ideo facit latrociniet concupiscentiam tuam malam non amor tollit, sed timor premit. Ad ovile venit lupus; latratu canum et clamore pastorum ab ovili suas iniquitas, et justitia non habet? Delectat malum, et non delectat bonum? Delectat omnino: sed, Dominus dabit suavitatem, et terra nostra dabit fructum suum . Ille nisi prior det suavitatem, pro magno habebat, facta sunt damna, detrimenta, sterco. Hinc enim erat et illud, quod Ecclesiam persequebatur secundum aemulationem paternarum traditionum ; inde erat, quia suam justitiam constituebat, non justitiam Dei quaerebat. Videte enim, quia isi ex gratia. Tolle te, tolle, inquam, te a te, impedis te: si tu te aedificas, ruinam aedificas. Nisi Dominus aedificaverit domum, in vanum laboraverunt qui aedificant eam . Noli ergo velle ha
Abbreviated transcription (Latin):
dicam ut potero. reuelet melius qui uos possidet. donet ⁊ ĩtelles̃¬
tum et affectum. donabit enim effectum. si donauit affectum.
oc ÷ enuim qd̾ uolo dicere. Lege dĩ p̃posita qͥsquis cunuerit. et
suis uirib eam impłere posse putauerit. & fecerit qd uibet
lex. ñ amando iusticiam s timendo pęnam. fit quidẽ scđm
iusticiã que ex lege ÷ homo sine quęrela. N fuiatur. ñ adulte¬
rat. ñ dicit falsum testimonium. ñ fac̃ homicidiũ. ñ ꝯcupis¬
cit rem ꝓrimi sui. ł otest hoc : potest fortassis. Unde : timore
pene. quãqͣm qͥ timore pęne ñ ꝯcupiscit. puto qr ꝯcupiscit
t̾rore ingenti armoꝵ. atq telorum & circũdantis forsitan
multitudinis uł obuam euntis etiam leo reuocatura preda.
Etam̃ leo uenit. leo redit. predam non rapuit. ñ malitiã posuit.
Si tał adhuc iusticia ÷ qua iusticia tͥ ꝯsulis ne torquearis quid
magnum ⁊ penam timere : quis eam ñ timet : quis latro. quis

Expanded text:
dicam ut potero: revelet melius qui vos possidet, donet et intellectum et affectum. Donabit enim effectum, si donabit affectum. Hoc est enim quod volo dicere: lege Dei proposita, ipsa ensuis viribus legem implere putaverit, et fecerit quod jubet lex non amando justitiam, sed timendo poenam, fit quidem secundum justitiam, quae ex lege est, homo sine querela; non furatur, non adulterat, non dicit falsum testimonium, non facit homicidium, non concupiscit rem proximi sui: potest hoc, potest fortassis; unde? Timore poenae. Quanquam qui timore poenae non concupiscit, puto quia concupiscit. Terrore ingenti armorum atque telorum, et circumdantis forsitan multitudinis vel obviam euntis, etiam leo revocatur a praeda: et tamen leo venit, leo redit; praedam non rapuit, non malitiam posuit. Si talis es, adhuc justitia est, qua justitia tibi consulis ne torquearis. Quid magnum est, poenam timere? Quis eam non timet? quis latro, quis
Abbreviated transcription (Latin):
uideo &e congratulor ei ualde. Acceꝑat enim ad philippensib
quȩ ꝑ epafroditum miserant. S tñ unde gaudeat uideo. Uñ
autꝰ gaud&e inde pascitur. quia in ueritate loquens. gauisus
sum inquit magnifice in dño. quia tandem aliquando repul¬
lulastis saꝑe ꝓme. in quo sapiebatis. Tedium aut̃ habiustis.
Isti gͦ duiturno tedio meruerant. & q̃si exaruerant ab isto
fructu boni oꝑis. & gaudet eis qr ñ repullularunt ñ sibi. qe
eiꝰ indigentiȩ subuenerunt. Ideo secutus ait. Non quasi
ꝓpt̾ penuriuam dico. ego eium didici inquib sum suffciens
e scio & humiliari. scio & habundare. ubiq & in om̃ib constitus¬

Expanded text:
uideo et congratulor ei ualde. acceperat enim a Filippensibus uideo et congratulor ei ualde. acceperat enim a Filippensibus quae per Epafroditum miserant; sed tamen unde gaudeat, uideo. unde autem gaudet, inde pascitur, quia in ueritate loquens: gauisus sum, inquit, magnifice in domino, quia tandem aliquando repullulastis sapere pro me, in quo sapiebatis; taedium autem habuistis. isti ergo diuturno taedio marcuerant et quasi exaruerant ab isto frnctu boni operis, et gaudet eis, quia repullularunt, non sibi, quia eius indigentiae subuenerunt. ideo secutus ait: non quod desit aliquid dico; ego enim didici, in quibus sum, sufficiens e. scio
Abbreviated transcription (Latin):
nos imitandam dñs hortat᷑. Ait enim. astuti sicut serpentes.
Quidem astuti sicut serpentes: offer om̃ia membra tua ꝑcu
quasi pondus cor cuiusdam. et quasi senecta uet̾is hõis.
Audi apłm dicentem. Exuentes uos uecerẽ hominẽ. ĩduẽ¬
tes nouum. Et quomͦ inquis exuo ueterẽ. hominẽ: imita¬
re astutiam serpentis. Qiuid enim facit serpens ut exuat
Aita et angusta uia ÷ quȩ ducit ad uitam Quantũ cumq ur¬
sufficit mͥ. iustus sum. E dixit remansit ĩ uia. ñ nouit ꝑue¬
nire. Ubi dixerit sufficit. ibi hesit. attende apłm. cui ñ sufficit
Uide quomͦ se uult aduuari. donec puieniat. trsinquit. ego
me ñ arbitror apprehendisse suib rursus dicrt se putat ali

Expanded text:
nos imitandam Dominus exhortatur. Ait enim: Estote astuti sicut serpentes . nos imitandam Dominus exhortatur. Ait enim: Estote astuti sicut serpentes . Quid est, astuti sicut serpentes? Offer omnia membra tua percquasi pondus corii cujusdam et quasi senecta veteris hominis. Audi Apostolum dicentem, Exuentes vos veterem hominem, et induentes novum . Et quomodo exuo, inquis, veterem hominem? Imitare astutiam serpentis. Quid enim facit serpens, ut exuat Arcta et angusta est via quae ducit ad vitam, et pauci sunt qSufficit mihi; justus sum. Qui dixerit, remansit in via, non novit pervenire. Ubi dixerit, Sufficit; ibi haesit. Attende Apostolum, cui non sufficit; vide quomodo se vult adjuvari, donec perveniat: Fratres, inquit, ego me non arbitror app
Abbreviated transcription (Latin):
presenti uita dic̃. Si in hac uita tantum in xp̃m sꝑantes su¬
mus. miserabiliores sumus om̃ib hominib Obliuiscere ergo
preterita quib male uixisti. ꝯtempne presentia quib ꝗꝑa¬
liter iuuis. ne te alligando presentia. non ꝑmittant ꝑue¬
nire ad futura. Si enim preseris uita delectat. aurẽ iti
t̾ra posiusti. Si tius preceritis etiam retͦ latentib delec taris
aurem de cauda obturasti. Debes gͦ ire in lucẽ exire de tene¬
bris. audita uoce medicamenti medicati a sapiente. ut iam ĩ
luce ambulans et exultãs dicas. Quȩ retro oblitus. in ea quȩ
ante sunt extentus. Non dixit quȩ retͦ oblitus. & presentib
delectatus. Cum dicit quȩ retro oblitus non obturauit aurẽ
de cauda. sum dicit in ea quȩ ante sunt extentus. presentib
non obsorduit. merito audiens. merito predicans. merito exul¬
tat lingua eius predicans ueritatem in luce noua. deposita
tunica uetere. & ad hoc enim ualet astucia serpentis. ad qͣm

Expanded text:
vita dicit: Si in hac vita tantum in Christo sperantes sumus, miserabiliores sumus omnibus hominibus . Obliviscere ergo praeterita, quibus male vixisti; contemne praesentia, quibus temporaliter vivis, ne te alligando, praesentia non permittant pervenire ad futura. Si enim praesens vita te delectat, aurem in terra posuisti: si tuis praeteritis etiam retro labentibus delectaris, aurem de cauda obturasti. Debes ergo ire in lucem, exire de tenebris, audita voce medicamenti medicati a sapiente; ut jam in luce ambulans, et exsultans dicas: Quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus . Non dixit: Quae retro oblitus, et ex praesentibus delectatus. Cum dicit, Quae retro oblitus, non obturavit aurem de cauda; cum dicit, In ea quae ante sunt extentus, his et praesentibus non obsurduit: merito audiens, merito praedicans, merito exsultat lingua ejus, praedicans veritatem in luce nova, deposita vetere tunica. Et ad hoc enim valet astutia serpentis, ad quam
Abbreviated transcription (Latin):
apud angłos qui sunt apd̃ dm̃. ut quodammꝰ eas offerant dõ.
et de his consulant. & qd̃ dõ iubente implendum esse. cogno
angłs homiini. Cum oraretis. ego optuli orationẽ ur̃am ĩ cons̃¬

Expanded text:
apud angelos, qui sunt apud Deum, ut quodammodo eas offerant Deo, apud angelos, qui sunt apud Deum, ut quodammodo eas offerant Deo, et de his consulant, et quod eo jubente implendum esse cognoveAngelus homini: Cum oraretis, ego obtuli orationem vestram in cons
Abbreviated transcription (Latin):
enim exultatio ⁊quę bono letatur eterno. Modestia ur̃a
constituti. non ꝓpt̾ humanã głam.s ut uideant ait dñs
bona oꝑa ur̃a et głificent patrem ur̃m qͥ in celis ÷ & ideo non
sufficit apło monere ut mansuetudinem seruaremꝰ. s ut eam
etiam notam om̃ib faceremus. Alansuetudo inquit nr̃a nota
sit om̃ib hominibus. Q alio loco. Mansuetudinem nr̃am osten¬
tantes ad om̃s homines. Nec illa sc̃i dauid qͣndo inuico sibi iti
manus tradito clement̃ peꝑcit. preclarissima lenitas emineret
om̃ia. Ille enim qͥ ascendit ĩ cȩlum ut tolleretur ab ocłis nr̃is pro¬
misit nob̾ dicens. Ecce ego uob̾cum sum om̃ib dieb usq ad con¬
sũmationem scli. Merito & apłs sic nos alloquebat̾. dñs ĩ ꝓrimo
apđ dm̃. Non sic accipiendum ÷ tamꝗͣ dõ innotescant. qͥ eas
et anteqͣm essent. nouerat. s nob̃ innotescant apđ dm̃ ꝑ tolerã¬
tiam. ñ apd homines ꝑ iactantiã. Aut forte innotescant etiã

Expanded text:
i, etc., usque ad laetatur aeterno. Modestia vestrconstitui non propter humanam gloriam, sed ut uideant, ait dominus, bona opera uestra et glorificent patrem uestrum, qui in caelis est. et ideo non sufficit apostolo monere, ut mansuetudinem seruaremus, sed ut eam etiam notam omnibus faceremus: Mansuetudo, inquit, uestra nota sit omnibus hominibus, et alio loco: Mansuetudinem ostentantes ad omnes homines, ut nec illa sancti Dauid, quando inimico sibi in manus tradito clementer pepercit, praeclarissima lenitas emineret, promisit vobis dicens: Ecce ego vobiscum sum usque in consummationem saeculi . Merito et Apostolus sic nos alloquebatur: Dominus in prapud Deum. Non sic accipiendum est, tanquam Deo innotescant, qui eas et antequam essent noverat. Sed nobis innotescant apud Deum, per tolerantiam, non apud homines per jactantiam. Aut forte innotescant, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
inquit extentus. sequor ad palmam suꝑnȩ uocationis iti
ꝓrimus palmȩ. cursum inqͥt ꝯsũmaui Quando aut̃ dice.¬
bat. sequorad palmã suꝑnȩ uocationis. qr iam pedes eius
in petra directi erant. iam uiam bonam ambulabant. ha-¬
bebuit unde gr̃as agerae. habelut qđ petera gr̃as agens de
acceptis. petens debita. de quib acceptis: de ĩdulgentia
peccatorum. de illuminatione fidĩ. de robore spei. de
flãma caritatis. Unde aut̃ adhuc dm̃ debitorẽ tenebat.
die uistus uidex. Primo benignus pat̾. Eruer&e de lacu
miseriȩ. ut donaret peccata. lib̾ar&e de lutolimi. postea
iustus uidex reddens bene ambulanti qđ ꝓmisit. cui primo
oportae ponere ut in ea quȩ nob̃ ꝓmittunt᷑ intendamus.
Q nec ex preterita uita nr̃a. nec expresenti delectari debe¬
mus. Hoc enim monet apłs dicens. Iuem eium aliquando fruc¬
tum habiustis. in quib nunc erubescitis: reuocandus ⁊ animꝰ¬

Expanded text:
inquit, extentus, sequor ad palmam supernae vocationis Deinquit, extentus, sequor ad palmam supernae vocationis Deproximus palmae, Cursum, inquit, consummavi. Quando ergo dicebat, Sequor ad palmam supernae vocationis, quia jam pedes ejus in petra directi erant, jam viam bonam ambulabat: habeat unde gratias ageret, habebat quod peteret, gratias agens de acceptis, petens debita. De quibus acceptis? De indulgentia peccatorum, de illuminatione fidei, de robore spei, de flamma charitatis. Unde autem adhuc Dominum debitorem tenebat? die justus judex . Primo benignus pater, ut erueret de lacu miseriae, ut donaret peccata, ut liberaret de luto limi: postea justus judex, reddens bene ambulanti quod promisit, cui primo oportet ponere, ut in ea quae nobis promittuntur intendamus: ergo nec ex praeterita vita nostra, nec ex praesenti delectari debemus. Hoc enim Apostolus monet dicens, Quem ergo aliquando fructum habuistis in his in quibus nunc erubescitis ? Revocat
Abbreviated transcription (Latin):
retro oblitus. in ea quȩ ante sunt extentus. scđ̾m intenti¬
onem sequor ad palmam suꝑnȩ uocationis. Extentum
se dixit. et scđm intentionem sequi se dixit. Minorem
se sentiebat ad capiendum qđ ocłs ñ uidit. nec auris
audiuit. nec in cor hominis ascendit. Hȩc ÷ uita nr̃a ut
desidando exerceamur. Tantum aut̃ nos exercet sc̃m de¬
sidium. qͣntum desidia nĩa ãputauerimus ab amore scħ¬
r̃s ego me ipsum non arbitror apprehendisse. Qud
tͥ ergo prestitum ÷ si ñ apprehendisti: unde gͦ gr̃as agis
cum dicis s miscdiam ꝯsecutus sum: quia directi sut̃
pedes. qr iam suꝑ petram ambulabant. Qͥd enim ait inũ
autẽ. quȩ retro oblitus. Quȩ retro : lacum miseriȩ. Q uid
⁊ retro : linus luti. concupiscentia carnalis. tenebrȩ miqͥ¬
tatum. Iuȩ retro oblitus. in ea quȩ ante sunt extentus. Non
se dicerae ȩitentum. si iam ꝑuenisset. Extendit᷑ enĩ animus
desidĩo concupite leticiȩ. non consecute. In ea quȩ ante sc̃

Expanded text:
retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus, secundum intentionem sequor ad palmam supernae vocationis . Extentum se dixit, et secundum intentionem sequi se dixit. Minorem se sentiebat ad capiendum quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit. Haec est vita nostra, ut desiderando exerceamur. Tantum autem nos exercet sanctum desiderium, quantum desideria nostra amputaverimus ab amore sres, ego non arbitror me apprehendisse. Quid ergo tibi praestitum est, si non apprehendisti? Unde gratias agis, cum dicis: Sed misericordiam consecutus sum ? Quia directi sunt pedes, quia jam supra petram ambulat. Quid enim ait? Unum autem quae retro oblitus. Quae retro? Lacus miseriae. Quid est, retro? Limus luti, concupiscentiae carnales, tenebrae iniquitatum. Quae retro oblitus, in ea quae ante sunt extentus. Non se diceret extentum, si jam pervenisset. Extenditur enim animus desiderio rei concupitae, non laetitia consecutae. In ea quae ante sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpestates. sic contra temprationes huius ꝑegrinationis nr̃ȩ.
spes nr̃a fundata in illa ciuitate isrłe fecit nos ñ abripi ĩ saxa.

Expanded text:
 et contra tempestates: sic contra tentationes hujus peregrinationis nostrae,  et contra tempestates: sic contra tentationes hujus peregrinationis nostrae, spes nostra fundata in illa civitate Jerusalem facit nos non abripi in saxa.
Abbreviated transcription (Latin):
et dolet. et in illam ardescit et ea desidat. ti cęlo st̃ oues
qͥb pastor uita ÷ Qd igitur: ĩam ĩ cȩlo sumus: in celo scdm fidẽ.
corde habitamus ĩ cȩlo. Habitabamus ibi si illuc aliquid mit¬
timus qd̃ ibi nos teneat. Nemo enim habitat corde ñ unde co¬
gitat. Inde aut̃ cogitat. ubi thesaurirat. Thesaurirauit iri
t̾ra. cor ipsius a t̾ra ñ recedit. Thesaurizat in gelo. cor ipsius
acelo ñ discedit dño aꝑte dicente. Ubi ⁊ thesaurus tuus. ibi
In babylone ñ decet. Et enim quisq cum ceꝑit iam ĩ nouari.
iam corde in isrł cantat. dicente apło. Conuersatio nr̃a in cȩlis
est. In carne aut̃ ambulantes inquit. ñ scđm carnẽ mlitamꝰ.
Iam desidĩo ibi sumus. iam spem in illam terram qͣsi anchorã
premisimus. ne isto mari turbato naufragemꝰ. Iuẽadmodum
gͦ de naui que in anchoris ÷ recte dicimꝰ. qd iam in t̾ra sit̃. ad

Expanded text:
et doleet dolequibus pastor vita est. Quid igitur? Jam in coelo sumus? In coelo secundum fidem. corde habitamus in coelo. Habitamus ibi, si illuc aliquid mittimus quod ibi nos teneat. Nemo enim inhabitat corde, nisi unde cogitat: inde autem cogitat, ubi thesaurizat. Thesaurizavit in terra, cor ipsius a terra non recedit, thesaurizavit in coelo, cor ipsius de coelo non descendit: Domino aperte dicente, Ubi est thesaurus tuus, illic n Babylone non decet. Etenim quisque cum coeperit innovari, jam corde in Jerusalem cantat, dicente Apostolo: Conversatio nostra in coelis est . In carne enim ambulantes, inquit, non secundum carnem militamus . Jam desiderio ibi sumus, jam spem in illam terram, quasi anchoram praemisimus, ne in isto mari turbati naufragemus. Quemadmodum ergo de navi quae in anchoris est, recte dicimus quod jam in terra sit; adhu
Abbreviated transcription (Latin):
ds uenter. Hoc ab homine colitur: qđ ds diligit. Unde qr ds̃
om̃ib reb maior et melior inuenitur. plus om̃ib diligendus ẽ.
ta sunt & mala mea & bona mea. uniuersa uanitas om̃is homo
uiuens. Om̃is inqͣm. et herens & transiliens. et ipse idithuim ad
uniuersam uanitatem adhuc ꝑtinent. qr om̃ia uanitas. & ua¬
nitas uanitantium. quȩ habundantia homini in om̃i labore
est ht̃ aliquid sub sole. ht̃ aliquid ult᷑ solem. Sub sole habae
uigilare. dormire. manducare. bib̾e. esurire. sitire. uigere. fati¬
gari puerescere. uuenescere. senescere. incerta hab̃e. quȩ ob¬
tat & timet hȩc om̃ia. Sub sole ht̃ etiam ipse iditdni. etiam
sub sole. Sub sole om̃ia usibilia. & iuicqͥd uisibile non ⁊ sub
tus ꝑmanens in scłm scłi. In his om̃ib dulcedinẽ habens cõso¬
lationemq idithim. & ultra solem cõuersans qr ꝯuersatio eiꝰ
in his⁊ et in his quȩ adhuc sub sole ht̃ gemit. & ista ꝯtẽpnit

Expanded text:
d colatur. Hoc ab homine colitur, quod diligit. Unde quia Deus omnibus rebus major et melior invenitur, plus omnibus diligendus est, ta sunt et mala mea et bona mea, universa vanitas omnis homo vivens. Omnis, inquam, et haerens et transiliens, et ipse Idithun ad universam vanitatem adhuc pertinet: quia omnia vanitas, et vanitas vanitantium: quae abundantia homini in omni labore c est? Habet aliquid sub sole, habet aliquid ultra solem. Sub sole habet evigilare, dormire, manducare, bibere, esurire, sitire, vigere, fatigari, puerascere, juvenescere, senescere, incerta habere quae optat et timet: haec omnia sub sole habet et ipse Idithun, etiam sub sole. Sub sole omnia visibilia: quidquid visibile non est, sub tus permanens in saeculum saeculi . In his omnibus dulcedinem habens consolationemque Idithun, et ultra solem conversans, quia conversatio ejus in coelis est, ex his quae adhuc habet sub sole, gemit; et ista contemnit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ faciȩ ad faciem. adhuc ex parte in eniginate. Currant gͦ. qr eum
ua finita fuerit. tunc redimus ad patrum. Currant extendant
sapit̾is. Si. aut̃ hoc ipsum qd̾ aliter sapitis defendẽ uultis. & ꝑtina¬
citer astruere cont᷑ pacem ȩccłiȩ. fit uob̾ maledictum hoc qđ dix̃
suꝑ matrẽ cum estis ut foris alacte separemini. foris a iusceribus
maitris famȩ morianum. Si aut̃ ꝑseueretis in pace catholica. siquid
forte aliquid̃ sapitis qͣm oportae saꝑe. ds̃ uob̾ reuelibit humilibꝰ eu

Expanded text:
est, facie ad faciem; adhuc ex parte, in aenigmate . Currant ergo, quia cum est, facie ad faciem; adhuc ex parte, in aenigmate . Currant ergo, quia cum via finita fuerit, tunc redimus ad patriam: currant, extendant sapitis. Si autem hoc ipsum quod aliter sapitis defendere vultis, et pertinaciter astruere, et contra pacem Ecclesiae, et vobis maledictum hoc quod dixit super matrem cum estis, ut foris a lacte separemini, foris a visceribus matris fame moriamini. Si autem perseveraveritis in pace catholica, si quid forte aliter sapitis quam oportet sapere, Deus vobis revelabit humilibus.
Abbreviated transcription (Latin):
non arbitror apprehendisse. qui ad hoc accepit colaphitantẽ
angłm sathanę ne excolleretur in magnaitudinem reuelationũ
suarũ &s audet dicere quia comprehendit : ecce paulus ñ appre¬
hendit. et dicit ñ me arbitror. apprehendisse. Et quid agis opaule:
adhuc curro inquit ut apprehendam. adhuc paulus inuia est.
et tu te putas in patria : unũ aut̃ inqͥt quȩ retͦ sunt oblitus. hoc
fac et tii. uitam preteritam malam obliuscere. Si ce delectauit
aliquando uanitas. non te delectet. Iue retro oblitus inquit. ĩ ea
uocationis dĩ in xp̃o iħu. Audio uocem dĩ de suꝑ. et curro ut
apprehendã. t̃ eium dimisit me in uia remanere qͥ ñ cessat al-¬
imꝑfectis quib adhuc ñ possum loqͥ sapientiam. qͥ adhuc lacte
potantur ñ solido cibo pascuntur. s illis dico qui iam manducat᷑
solidum exbum. iam uident᷑ esse ꝑfecti. qr intelligunt ȩqͣlita¬
tem uerbi cum patre. Adhuc nonsic uident quomͦ uidendum

Expanded text:
non arbitror apprehendisse;» qui ad hoc accepit colaphizantem angelum satanae, ne extolleretur in magnitudine revelationum suarum. Qui audet dicere quia comprehendit? Ecce Paulus non apprehendit, et dicit, «Non me arbitror apprehendisse.» Et quid ais, o Paule? «Adhuc curro», inquit, «ut apprehendam.» Adhuc Paulus in via est, et tu te putas in patria? «Unum autem,» inquit, «quae retro sunt oblitus.» Hoc fac et tu, et vitam praeteritam malam obliviscere. Si te delectavit aliquando vanitas, non te delectet «Quae retro oblitus,» inquit, «in ea vocationis Dei in Christo Jesu.» Audio vocem Dei desuper, et curro ut apprehendam. Non enim dimisit me in via remanere, quia non cessat alimperfectis, quibus adhuc non possum loqui sapientiam, qui adhuc lacte potantur, non solido cibo pascuntur; sed illis dico, qui jam manducant solidum cibum. Jam videntur esse perfecti, quia intelligunt aequalitatem Verbi cum Patre: adhuc non sic vident, quomodo videndum
Abbreviated transcription (Latin):
implearis.Sicut enim si uelles implere aliquem sinum et
nosti qͣm magnum ⁊ qđ dabitur. extendis sinum uł sacci
uł utris uł alicuiꝰ rei. nosti qͣntum missurus es. & uides qua
angustus ÷ sinus extendendo facis capatiorem. sic ds̃ differen¬
do extendit desidium. desid̾ando extendit animum. exten¬
dendo facit capacem. Desid̾emus gͦ fr̃s quia implendi sumꝰ.
U idete puilum citendentem sinum ut possit cape qđ uẽ¬

Expanded text:
implearis. Sicuti enim si velis implere aliquem sinum, et implearis. Sicuti enim si velis implere aliquem sinum, et nosti quam magnum est quod dabitur, extendis sinum vel sacci vel utris vel alicujus rei: nosti quantum missurus es, et vides quia angustus est sinus; extendendo facis capaciorem: sic Deus differendo extendit desiderium, desiderando extendit animum, extendendo facit capacem. Desideremus ergo, fratres, quia implendi sumus. Videte Paulum extendentem sinum, ut possit capere quod ven
Abbreviated transcription (Latin):
amus. Ipse confitetur ñ dum se accepisse. ñ dum eẽ ꝑfec¬
tum ea plenitudine iusticie qͣm adipisci dilexit in xp̃o.
s ad huc sedm inuentionem sequi. e precerita obluuseen¬
tem. in ca quȩ ante sunt extendi ut nouerimus etiam ad
ipsum ꝑtinere illud qđ ait. Et si exterior homo nr̃ cor¬
rumpitur. s interior renouat̾. de. die in diem. Quãus
iam ess ꝑfectus iuiator & si non dum erat ipsius itineris
ꝑfectione ꝑuentor. deniq tales uult secum in isto cursu
comites raꝑe. quib continuo subiungit & dicit. quotqͦt gͦ
ꝑfecti hoc sapiamus. Et siquid alit̾ sapitis. hoc quoq ds̃ uob̾
reuelauit. Uerumptamen in qđ ꝑuenimus in eo ambulemꝰ.
Ambulatio ista. non corporis pedib sed m̃tis affectib & iuitȩ
morib geritur. ut possint ꝑfecti esse. iusticiȩ possessores
qui recto itinere de die in diem. sua renouatione ꝓficien¬
tes iam ꝑfecti facti sunt eiusdem iusticiȩ uiatores Tota f¬

Expanded text:
se se confitetur nondum accepisse, nondum esse perfectum ea plenitudine justitiae, quam adipisci dilexit in Christo; sed adhuc secundum intentionem sequi, et praeterita obliviscentem in ea quae ante sunt extendi: ut noverimus etiam ad ipsum pertinere illud quod ait, Et si exterior homo noster corrumpitur, sed interior renouatur de die in diem, quamuis iam esset perfectus uiator, etsi nondum erat ipsius itineris perfectione peruentor. denique tales uult secum in isto cursu comites rapere, quibus continuo subiungit et dicit: quotquot ergo perfecti, hoc sapiamus; et si quid aliter sapitis, hoc quoque deus uobis reuelabit; uerum tamen in quod peruenimus, in eo ambulemus. ambulatio ista non corporis pedibus, sed mentis affectibus et uitae moribus geritur, ut possint esse perfecti iustitiae possessores, qui recto itinere fidei de die in diemsua renouatione proficientes iam perfecti facti sunt eiusdem iustitiae uiatores. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
esse qđ dixit apłs. id quoq uob̃ ds̃ reuelabit. continuo subiuin¬
xit. Uerũptam̃ in qd̾ ꝑuenimus in eo ambulemus. Siquid gͦ
intellexeris qd̾ ñ sit tra regulam catholicȩ fidei ad qͣm uelut
uiam quȩ te ducat ad patriã ꝑuenisti. & sic intellexeris ut inde
dubitari om̃ino non debeat. adde edificium. noli tam̃ relin¬
quȩ certa mͥ sunt ꝑseuerantem me faciet. Si quid alit̾ sapio
id quoq ipse reuelabit. siue ꝑ occultas inspirationes. atq ãmo¬
uitiones. siue ꝑmanifesta eloquia sua. siue ꝑfr̃nas sermocinatio

Expanded text:
esse quod dixit Apostolus, id quoque vobis Deus revelabit; continuo subjunesse quod dixit Apostolus, id quoque vobis Deus revelabit; continuo subjunxit, Verumtamen in quod pervenimus, in eo ambulemus . Si quid ergo intellexeris quod non sit contra regulam catholicae fidei, ad quam, velut viam quae te ducat ad patriam, pervenisti; et sic intellexeris, ut inde dubitare omnino non debeas: adde aedificium, noli tamen relinquae certa mihi sunt, perseverantem me faciet; si quid autem aliter sapio, id quoque mihi ipse revelabit , sive per occultas inspirationes atque admonitiones, sive per manifesta eloquia sua, sive per fraternas sermocinatio
Abbreviated transcription (Latin):
eadem ꝑmaneanus regula. Si in qͦ ꝑuenimꝰ in eo ambulemꝰ
sicut dicit apłs. ñ solum qđ nescimus & scire debemus s etiam
quid alit̾ sapimus. id quoq nob ds̃ reuelabit. ꝑuenimꝰ autem
ĩ uiam fidĩ. hanc ꝑseuerantissimne teneamus. ipsa ꝑducit ad cu¬
biculum regis. in qͦ sunt om̃s thesauri sapientiȩ & scientiȩ abscõ¬
diti. N enim ipse dñs iħs. xp̃s suis illis magnis & precipius electis
discipłis inuidebat. quando dicebat. Multa habeo uob̾ dicere. s
non potestis illa portare mͦ. ambulandum : ꝓficiendum ⁊ eres¬
cendum ÷ ut sint corda nr̃a capatia earũ rerum qͣs caꝑe mͦ ñ
possumus. Qđ si nos ultimus dies ꝓficientes inuenerit. ibi disci¬
mus qd̾ hic ñ potuimus: P eatus apłs eos alloquens qͥ sibiiã¬
uidebatur esse ꝑfecti cum se imꝑfectum eẽ. dixiss quotqͦt ergo
ds̃ reuelabit. Yne forte incurrerent ĩ seductores qui eos uelit̃
a fide auertere ꝓmittendo scientiam ueritatis. & hec putarent

Expanded text:
enimus, in eo ambulemus, sicut dicit Apostolus, non solum quod nescimus et scire debemus, sed etiam si quid aliter sapimus, id quoque nobis Deus revelabit . Pervenimus autem in viam fidei, hanc perseverantissime teneamus: ipsa perducet ad cubiculum regis, in quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Non enim ipse Dominus Jesus Christus suis illis magnis et praecipue electis discipulis invidebat, quando dicebat, Multa habeo vobis dicere, sed non potestis illa portare modo . Ambulandum est, proficiendum est, crescendum possumus. Quod si nos ultimus dies proficientes invenerit, ibi discimus quod hic non potuimus. V. Ne avidebantur esse perfecti, cum se imperfectum ipse dixisset, Quotquot ergoDeus revelabit. Et ne forte incurrerent in seductores, qui eos vellent a fide avertere promittendo scientiam veritatis, et hoc putarent
Abbreviated transcription (Latin):
nem nr̃am.Iuid ÷ ꝓpt̃ iustificationem nr̃am : ut ustific& nos
ut iustos faciat nos. Eris opus dĩ. non solum qr homo es s etiã
quia ustus es. Melius ÷ enim iustum esse. qͣm hominem ẽẽ.
Si hominem te fecit ads. et iustum tu te facis. melius aliquid
facis quam fecit ds̃. S sine te fecit ce ds̃. Non enim adhibiusti
tificat sine te. Ergo fecit nescientem. iustificat uolentẽ. Iam̃
iusticiã tuam quȩ ex lege ÷ s iusticiam ꝑ fidem xp̃i quȩ eft
ex dõ iusticia ex fide ad cognoscendum eum et uirtutẽ resur

Expanded text:
 propter justificationem nostram? Ut justificet nos, ut justos faciat nos. Eris opus Dei, non solum quia homo es, sed etiam quia justus es. Melius est enim justum esse, quam te hominem esse. Si hominem te fecit Deus, et justum tu te facis; melius aliquid facis quam fecit Deus. Sed sine te fecit te Deus. Non enim adhibuisti tificat sine te. Ergo fecit nescientem, justificat volentem. Tamen justitiam tuam, quae ex lege est, sed justitiam per fidem Christi, quae est ex Deo: justitiam ex fid
Abbreviated transcription (Latin):
ualitudinis necessitate quis capiat. s quanta facilitate & sereni¬
tate animi careat. cum his uł oportae uł etiam necesse ẽ. carere
ut illud in animo xp̃iano cõpleat᷑. qd̾ apłs dicit. Scio & minꝰ
hab̾e. scio & habundar̾e. Ubiq & in om̃ib imbutus sum. & sa
ciari. & esurire. et habundare et penuriam pati. Om̃ia possũ
in eo qui me confortat. & illud. Neq si manducauerimiis ha¬
bundabimus neq si ñ manducauerimus egebimus. & illud.
Non ÷ enim regnum dĩ esca et potus. s iusticia et pax & gau¬
dium. Et̃ qe solent homines multum gaude carnalit̾ epulis.
addidit in sp̃u scõ. Iustificatur gͦ sapientia ab om̃ib filus suis
qͥ ĩ telligunt utendis t̾renis oportuna tꝑa. esse deb̾e. facilitatẽ
uero carendi talib & amorem fruendi ȩternis ñ uariari opor¬

Expanded text:
valetudinis necessitate quis capiat; sed quanta facilitate atque serenivaletudinis necessitate quis capiat; sed quanta facilitate atque serenitate animi careat, cum his vel oportet vel etiam necesse est carere: ut illud in animo christiani compleatur quod Apostolus dicit, « Scio et minus habere, scio et abundare in omnibus et in omnibus imbutubundare et penuriam pati: omnia possum in eo qui me confortat ; et illud, « Neque si manducaverimus, abundabimus; neque si non manducaverimus, egebimus ; et illud, » Non est enim regnum Dei esca et potus, sed justitia et pax et gaudium. » Et quia solent homines multum gaudere de carnalibus epulis, addidit, in Spiritu sancto . Justificatur ergo sapientia ab omnibus filiis suis, qui intelligunt utendis terrenis tempora opportuna esse debere; facilitatem vero carendi talibus, et amorem fruendi aeternis, non variari opor
Abbreviated transcription (Latin):
runt. non quia eiꝰ angustia relaxata est. qͥ dicit tͥ. in tͥbulatione
dilatasti michi. quia et habundare. et penuriam pati nouit in
siuis. Ostendit filios sapientiȩ intelligere de usu cyboꝵ. nec in
abstinendo nec in manducando. esse iusticiam. s inȩquanimitate
tolerandi mopiam. et temꝑantiam ꝑ habundantiã. non se cor¬
rumpendi. atq oportunȩ sumendi uł ñ sumendi. aqua̾ti non
usus s cõcupiscentia refrenanda est. Non enim inter ⁊ om̃ino qͥd
ẽ. Neq quantum sumas multum inter est. cũ uideamus alioꝵ
stomachum citius saciari. & eos tam̃ illi ipsi paruo qͦ saciantur
ardent᷑ et intolerabiliter & om̃mo turpit̾ inhiare. Alios autẽ
pluscło quidem saciari. s colerabilius in opiam ꝑpeti. & uł ante
ora positas epulas si in tp̃r aut opus sit aut necesse. sit. cũ tranqͥl¬
litate aspicere nec tangere. Magis gͦ interẽ ñ quid uł quanti
alimentorum ꝓ congruentia hominũ atq ꝑsonȩ suȩ. ⁊ ꝓ suȩ

Expanded text:
runt, non quia eius angustia relaxata est, qui dicit tibi: in tribulatione dilatasti mihi, quia et abundare et penuriam pati nouit in suis, ostendit filios sapientiae intelligere, nec in abstinendo, nec in manducando esse justitiam, sed in aequanimitate tolerandi inopiam, et temperantia per abundantiam non se corrumpendi, atque opportune sumendi vel non sumendi ea quorum non usus, sed concupiscentia reprehendenda est. Non enim interest omnino quiest. Neque quantum sumas, multum interest; cum videamus aliorum stomachum citius satiari, et eos tamen illi ipsi parvo quo satiantur, ardenter, et intolerabiliter, et omnino turpiter inhiare: alios autem plusculo quidem satiari, sed tolerabilius inopiam perpeti, et vel ante ora positas epulas, si id in tempore aut opus sit, aut necesse sit, cum tranquillitate aspicere, neque tangere. Magis ergo interest, non quid vel quantum alimentorum pro congruentia hominum atque personae suae et pro suae
Abbreviated transcription (Latin):
tate ꝑsonȩ accessit uerbo anima racionał & caro.  circa in
quantum ds̃ : ipse et pater unum sunt. in quantũ autẽ
homo ẽ. pater maior ÷ illo. Cum enim esset. iucus dĩ filiꝰ
non grã sed natura ut esset. etiam plenus gr̃a. factus ẽ. &
tens uł minuens formam dĩ. ac ꝑ hoc & minor ẽ. factus
et mansit ȩqualis. Utrumq unus sicut dictum : s aliud

Expanded text:
tatem personae accessit Verbo anima rationalis et caro. Quocirca in tatem personae accessit Verbo anima rationalis et caro. Quocirca in quantum Deus est, ipse et Pater unum sunt : in quantum autem homo est, Pater major est illo . Cum enim esset unicus Dei Filius, non gratia, sed natura, ut esset etiam plenus gratia, factus est et tens vel minuens formam Dei. Ac per hoc et minor est factus, et mansit aequalis, utrumque unus, sicut dictum est: sed aliud
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m te crede qui crucificus ẽ. & sepultus. Ergo & sepultum
ip̃m. essẽ non negas. & tam̃ sola caro sepulta ẽ. Si enĩ eratiua
non erat mortuus. Si autem uera mors erat. ut eiꝰ uera sit
resurrectio sine anima fuerat in sepulchro. & tam̃ sepultus est
nͥ caro. disce hoc etiam apłicis uerb. Hoc sentite inquit ĩ uobis
id qd est uerbum ds̃ apud dm̃ : uide autem quid sequitur. Sed
semet ipsum exinaniuit sormã serui accipiens ĩ similitudinẽ
homuinum factus & habitu muentus ut homo. & hoc quis. nisi
sola caro est. auideis occisa. Si enim discipłis dixit. nolite tunere
eos qui corpus occidunt. animam autem non possunt accidẽ.
numquid in ipso potuerunt plusquam corpus occiđẽ: et̃
tamen carne occisa xp̃s occisus est. E p̃s ihs dĩfilius⁊ a ds¬
et homo. d̾s ante scła om̃ia: homo in nr̃o scło. Us quia
dĩ uerbum. ds enim erat uerbum. homo aut̃ quia in uni¬

Expanded text:
Christum te credere qui crucifixus est et sepultus. Ergo etiam sepultum Christum te credere qui crucifixus est et sepultus. Ergo etiam sepultum Christum esse non negas: et tamen sola caro sepulta est. Si enim erat ibi anima, non erat mortuus: si autem vera mors erat, ut ejus vera sit resurrectio, sine anima fuerat in sepulcro; et tamen sepultus estnisi caro. Disce hoc etiam in apostolicis verbis. Hoc sentite, inquit, in vobiid quod est Verbum, Deus apud Deum? Vide autem quod sequitur: Sed semetipsum exinanivit formam servi accipiens; in similitudine hominum factus, et habitu inventus ut homo. Et hoc quis, nisi sola caro est a Judaeis occisa. Si enim discipulis dixit, Nolite timere eos qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere ; numquid in ipso potuerunt plus quam corpus occidere? Et tamen carne occisa Christus occisus est. Ita cum caro aet homo. Deus ante omnia saecula, homo in nostro saeculo. Deus, quia Dei Verbum; Deus enim erat Verbum : homo autem, quia in uni
Abbreviated transcription (Latin):
et eritis sicut dii. idẽ. usurpatione rapite. qđ facti non
estis. quia et ego rapiendo deiec tus sum. Non hoc ꝓd̾bat
s hoc suadebat. Xp̃s autem equalis patri natus erat nõ
factus. natus de substantia patris. Unde. illum sic cõmen¬
dat apłs. quia cum informa dĩ esset ñ rapinam arbit̾tus
est. esse se equalem deo. Iuidẽ non rapinam arbitratus ẽ:
non usurpauit equalitatem dĩ. s erat in ea in qua natus erat.
& nos ad equalem dõ quomͦ ꝑueniremus: semet ipsum exin¬
aniuit formã serui accipiens. Non gͦ exinaniuit amittens
poterant. qͣmus hoc de se dicere minime dubitabant.
deo dic̃e et sola caro xp̃i dictus ẽ. xp̃s. Credimus certe non
in solum dñ patrem. s et in iħm xp̃m filium eiꝰ unicum dũm
nr̃m. Modo totum dixi in iħm xp̃m filium eiꝰ unicũ dñm
nr̃m. Totum ibi intellige. & uerbum & animam et carnem.
S utiq confiteris etim illud qd̾ habet eadem fides ĩ eum

Expanded text:
et eritis sicut dii : id est, usurpatione rapite quod facti non et eritis sicut dii : id est, usurpatione rapite quod facti non estis; quia et ego rapiendo dejectus sum. Non hoc prodebat, sed hoc suadebat. Christus autem aequalis Patri natus erat, non factus: natus de substantia Patris. Unde illum sic commendat Apostolus: Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo. QuiNon usurpavit aequalitatem Dei; sed erat in illa, in qua natus erat. Et nos ad aequalem Deum quomodo perveniremus? Semetipsum exinanivit formam servi accipiens . Non ergo se exinanivit amittens poterant; quamvis eum hoc de se dicere minime dubitabant, deo dicere, et sola caro Christi dictus est Christus. Credimus certe non in solum Deum Patrem, sed et in Jesum Christum Filium ejus unicum Dominum nostrum: modo totum dixi, in Jesum Christum Filium ejus unicum Dominum nostrum. Totum ibi intellige, et Verbum, et animam, et carnem. Sed utique confiteris etiam illud quod habet eadem fides, in eum
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. N quomͦ cumq sed quid : ȩqualem se faciens dõ. Namõs
dicimus dõ. Pater nr̃ qui es in celis Q legimus et uideos di¬
xisse. cum cu sis pat̾ nr̃ Ergo non hinc irascebant᷑ quia patrẽ
suum dicebat dm̃.s. qd̾ longe alio mͦ quam homines. Ecce ĩtelli¬
gunt uidei. qđ non intelligunt arriani. Arriani quippe in¬
equalem patri filium dicut̃ & inde heresis pulsa de eccłia. Ec¬
ce ipsi ceci. ipsi int̾fec tores xp̃i. intellexerut᷑ tam̃ uerba xp̃i¬
s tam̃ intellererunt in illis uerb̾ quia tał ꝯmendaret᷑ filius
dĩ qui equał esset dõ. Quis erat nesciebant. talem cam̃ predi¬
cari agnoscebant. quia patrem suum dicebat dm̃ ȩq̃lẽ se faciẽs-¬
deo: cad̾et ꝑ rapinam. Iui enim se uoluit ȩqualem facere
dõ dum non esset. cecidit et ex angło: factus est diabolꝰ
hanc suꝑbiam homini ꝓpinauit. unde ipse deiectus est.
tlim hoc dixit homini cui stanti lapsus inuidit gustate

Expanded text:
sed quid? Aequalem se faciens Deo. Nam omnes dicimus Deo, Pater noster qui es in coelis : legimus et Judaeos dixisse, Cum tu sis pater noster . Ergo non hinc irascebantur, quia patrem suum dicebat Deum; sed quod longe alio modo quam homines. Ecce intelligunt Judaei quod non intelligunt Ariani. Ariani quippe inaequalem Patri Filium dicunt, et inde haeresis est pulsa de Ecclesia. Ecce ipsi caeci, ipsi interfectores Christi, intellexerunt tamen verba Chrised tamen intellexerunt in illis verbis, quia talis commendaretur Filius Dei, qui aequalis esset Deo. Quis erat nesciebant; talem tamen praedicari agnoscebant, quia patrem suum dicebat Deum, aequalem se facienDeo, caderet per rapinam. Qui enim se voluit aequalem facere Deo cum non esset, cecidit , et ex angelo factus est diabolus: et hanc superbiam homini propinavit, unde ipse dejectus est. Nam hoc dixit homini, cui stanti lapsus invidit, Gustate,
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc nob̾ expedit et crede et dicere. Hoc ÷ pium. hoc uerum a. qpł¬
ut sit humił et sũmissa confessio. et detur totum dõ. Pro
tantummodo scientiam reuelando ut nouerimus quid
facere debeamus. s etiam inspirando caritatem ut ea quȩ
discendo nouimꝰ etiam diligendo faciamus. Ham utiq no¬
uerat ille qͣm magnũ bonum ess ꝯtinentia qͥ dicebat & cum
scirem quia nemo esse potest ꝯtinens nisi ds̃det. Non solum
gͦ sciebat qͣntum esset bonum hoc. & qͣm desidãbilit̾ ẽẽt
ꝯcupiscendum. uerum etiam qđ nisi dante dõ. esse ñ poss&.
docuerat enim cũ sapientia. Nam hoc dicit. & hoc ipsum
erit sapientiȩ scire cuuis ess hoc donum. Hec tam̃ ei sciẽtia ist¬
in hoc. nos adiuuat ds̃. ut sciamus qͥd agendum sit. uerũ etiã
ut amando agamus qd̾ discendo iam scimus. Nemo itaq po
test. esse ñ solum sciens uerũ etiam cõtinens nͥ ds det. Unde
cum iam ille hab̾et scientiam precabat᷑. ut ess in illo qd̾ scie¬

Expanded text:
Hoc nobis expedit et credere et dicere: hoc est pium, hoc verum, ut sit humilis et submissa confessio, et detur totum Deo. Cotantum modo scientiam reuelando. ut nouerimus. quid facere debeamus, sed etiam inspirando caritatem. ut ea, quae discendo nouimus. etiam diligendo faciamus. Nam utique nouerat ille, quam magnum bonum esset continentia, qui dicebat: Et cum scirem, quia nemo potest esse continens, nisi deus det. non solum ergo sciebat, quantum esset hoc bonum et quam desiderabiliter esset concupiscendum, uerum etiam quod nisi dante deo esse non posset; docuerat enim eum sapientia; nam hoc dicit: E t ho c ipsum erat sapientiae scire, cuius esset hoc donum. nec tamen ei scientia in hoc nos adjuvat Deus, ut sciamus quid agendum sit, verum etiam ut amando agamus qtest esse non solum sciens uerum etiam continens, nisi deus det unde cum iam ille haberet scientiam, precabatur, ut haberet et contine
Abbreviated transcription (Latin):
I psum enim de terra suscitauit tam cito. ut caro eiꝰ ñ uidẽt
corruptionem. Nec illud ab illo alienabo qđ additum est.
et de stercore erigit inopem. In obs quippe. id ÷ qͥ pauper.
detrimenta uerum etiam stercora existimaui esse. ut. xp̃m lu¬
crifaciam. De terra gͦ suscitatus : ille supra om̃s diuites pauper
ec̃ de ulo stercore erec tus: supra om̃s opulentos ille inobsi on¬

Expanded text:
: ipsum enim de terra suscitavit, tam cito ut caro ejus non videret corruptionem. Nec illud ab illo alienabo quod additum est, Et de stercore erigit inopem. Inops quippe, idem qui pauper, detrimenta, verum etiam stercora existimavi esse, ut Christum lucrifacerem. De terra ergo suscitatus est ille, supra omnes divites pauper; et de illo stercore erectus supra omnes opulentos, ille inops.
Abbreviated transcription (Latin):
et stupemus. Nouimus enĩ quem audiamus. Eid dicis: Fr̃s ait
ego me ñ arbitror comprehendisse. olite inquit me falli
plus me ipse noui qͣm uos. Scio quid mͥ desit: nescio quid adsit.
Ego me ipsum non arbitror apprehendisse: Unum autem:
Toc me non arbitror. apprehendisse. unũ. Multa habeo
et unum ñ dum apprehendi. Unã pecii a dño hanc reqͥram.
Qud petisti: quid requiris : ut in habitem in domo dñi ꝑ om̃s
dies uite inee. ut quid: ut contempler delec tationem dñi.
Ipsum ⁊ unum. qd̾ se dicebat non dum apprehendisse apłs.
& qͣntum illi deerat in tantum ꝑfectus non dum erat. Ergo¬

Expanded text:
et stupemus. Novimus enim quid audiamus: quid dicis? Fratet stupemus. Novimus enim quid audiamus: quid dicis? FratEgo me non arbitror apprehendisse. Nolite, inquit, in me falli: plus me ipse novi quam vos. Si nescio quid mihi desit; nescio quid adsit. Ego me ipsum non arbitror apprehendisse. Unum autem: hoc non me arbitror apprehendisse. Multa habeo, et unum nondum apprehendi. Unam petii a Domino, hanc requiram. Quid petisti, aut quid requiris? Ut inhabitem in domo Domini per omnes dies vitae meae. Utquid? Ut contempler delectationem Domini . Ipsum est unum, quod se dicebat nondum apprehendisse Apostolus: et quantum illi deerat, in tantum nondum per
Abbreviated transcription (Latin):
iusticiam querera dicens. ut inueniar in illo ñ habens meã
iusticiã quȩ ex lege ÷ s iusticiam quę ex fide ⁊ xp̃i que ÷ ex
deo. dicit mͦ. Si quomͦ occurram ĩ resurrectionẽ mortuoꝵ
Iuare dixisti si quomͦ occurram:Non qđ iam acceꝑim a
iam ꝑfectus sim. s sequor autem si comprehendam in qͦ & cõ¬
prehensus sum. xxp̃o iħu. Preuenit me iusticia ipsius. seq̃tꝰ
illum niea. Tunc aut̃ sequetur mea. si non sit mea. Si quomͦ
occurram. non qr iam acceꝑim. aut iam ꝑfectus sim. Cȩꝑut̃
mirari qͥ hoc audiebant, dicentem apłm. non qr iã acceperim
aut iam ꝑfectus sim. uud ÷ qđ non dum acceꝑat : fidẽ habe¬
bat. uirtutem habebat. spem habebat. caritate flagrabat.
iurtutes oꝑabatur. inuictissime predicabat. om̃s ꝑsecutiones
tolerabat. in om̃ib paciens. amans eccłiam. sollicitudinẽ om̃iũ ȩcłiarũ
corde gestais. Quid non dum acceꝑat: non qr iam acceꝑim
aut iam ꝑfectus sim. Quid ÷ qđ dicis : dicis & miramur. dicis

Expanded text:
Ut inveniar in illo non habens meam justitiam, quae ex Lege est, sed justitiam quae est ex fide Christi, quae est ex Deo; dicit modo, Si quo modo occurram in resurrectionem mortuorum. Quare dixisti, Si quo modo occurram? Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim: sequor autem, si quo modo apprehendam, in quo et apprehensus sum a Christo Jesu. Praevenit me justitia ipsius, sequatur illum mea. Tunc autem sequetur mea, si non sit mea. Si quo modo occurram. Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim. Coeperunt mirari, qui hoc audiebant dicentem Apostolum: Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim. Quid est quod nondum acceperat? Fidem habebat, virtutem habebat, spem habebat, charitate flagrabat, virtutes operabatur, invictissime praedicabat, omnes persecutiones tolerabat, in omnibus patiens, amans Ecclesiam, sollicitudinem omnium Ecclesiarum corde gestans: quid nondum acceperat? Non quia jam acceperim, aut jam perfectus sim. Quid est quod dicis? Dicis, et miramur; dicis,
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa sit bonũ. qͦ beata fiat.s illud ĩ ꝯmutabile cuiꝰ participatione
ibit eium pax cłi quȩ sicut dicit apłs suꝑat om̃em ĩcellestũ. ⁊ ii.¬
sos excepisse uideatur qͥ ait om̃em intellectum. scđ̃m hoc
dictum essc. debemus acciꝑe quia pacem dĩ qua ipse ds pa¬
cttuis ⁊ sicut as nouit non eam nos sic possumus nosse nec
ulli angłi. Suꝑat itaq om̃em intellectum. non dubium qͥ
pret̃ suum S quia & nos ꝓ modo nr̃o pacis eius participes
facti sumus ĩ nob̾ atq int̾ nos & cum ipso pacẽ qͣntũ nr̃m
summnum e obtinebimus: isto mͦ ꝓsuo mͦ sciãnt eam sci angli.
homines aut̃ nunc longe infra in quantumlibet ꝓuectu m̃tis
excellant. Considandum ÷ enim. qͣntus uir dicebat. Ex parce
scunus & ex parte ꝓpħamus. donec ueniat qd̵̃ ꝑfectum⁊ Ec
uidemus nunc ꝑspecłm in enigniate. tunc aut̃ faciȩ ad faci¬

Expanded text:
ipsa sit bonum, quo beata fiat, sed illud incommutabile, cuius participatione ipsa sit bonum, quo beata fiat, sed illud incommutabile, cuius participatione est enim pax Dei, quae, sicut ait apostolus, superat omnem intellectum; sos excepisse uideatur, qui ait omnem intellectum: secundum hoc dictum esse debemus accipere, quia pacem Dei, qua Deus . ipse pacatus est, sicut Deus nouit, non eam nos sic possumus nosse nec ulli angeli. Superat itaque omnem intellectum, non dubium quod praeter suum. Sed quia et nos pro modo nostro pacis eius participes facti summam in nobis adque inter nos et cum ipso pacem, quantum nostrum summum est obtinebimus: isto modo pro suo modo sciunt eam sancti angeli; homines autem nunc longe infra, quantumlibet prouectu mentis excellant. Considerandum est enim quantus uir dicebat: Ex parte scimus et ex parte prophetamus, donec ueniat quod perfectum est; et: Videmus nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faci
Abbreviated transcription (Latin):
sicut oportebat. & qn oportebat. ille mansit ut erat. Ita scͥptum
÷ & in libro eccłiastico. Ante qͣm crearent᷑ om̃ia. nota sc̃ ei. Sic et
postqͣm ꝯsũmata sunt om̃na. sic inquit non alit̾. & anteꝗͣ crearẽ¬
tur. & postꝗ̃ ꝯsũmata sunt sic ei nota sunt. Longe ⁊ gͥ hiuic sci glta¬
neratio uentura. & đ non sic accipiendum ÷ tamꝗͣ nescienti aliqͥd̃
ãnuncietur ut sciat. s sicut ãnunciant angłi ñ solum nob̾ be¬
neficia dĩ. uerum etiã illi preces nr̃as. Nam scriptum ÷ ubi angłs
hominib dicit. Ego obtuli memoriã orationis ur̃ȩ ñ ut ds̃ tunc
rationał creatura obtemꝑans dõ. tales causa s ad ȩt̾̃nam uerita¬
tem referre. siue petendo quid erga se fiat. siue consulendo quid
faciat. Iui pius iñtis affectus ÷ ut ipsa construat᷑. ñ ut ds̃ constru¬
atur. Nam & hȩc quȩdã contestatio ÷ racionał ereature. qd̾ ñ sibi

Expanded text:
sicut oportebat, et quando oportebat, illa mansit ut erat. Ita et scriptum sicut oportebat, et quando oportebat, illa mansit ut erat. Ita et scriptum est in libro Ecclesiastico: Antequam crearentur, omnia nota sunt illi; sic et postquam consummata sunt . Sic, inquit, non aliter, et antequam crearentur, et postquam consummata sunt, sic ei nota sunt. Longe est ergo huic scineratio uentura. quod non sic accipiendum est, tamquam nescienti aliquid adnuntietur, ut sciat, sed sicut adnuntiant angeli non solum nobis beneficia dei uerum etiam illi preces nostras. nam scriptum est, ubi angelus hominibus dicit: Ego obtuli memoriam orationis uestrae, non ut tunc rationalis creatura obtemperans deo temporales causas ad aeternam ueritatem referre siue petendo, quid erga se fiat, siue consulendo, quid faciat, qui pius mentis affectus est, ut ipsa construatur, non ut deus instruatur. nam et haec quaedam contestatio est rationalis creaturae, quod non sibi