comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quã acceꝑant seruare ñ possint :¬
scendens aut̃ in unam nauim quȩ erat s¬
nis: rogauit eũ ut inducerent aterra
tulũ. Ubi dñs multis imꝑtiuit uaria geners
tatum. nec tẽpore nec loco cepit astudio sons¬
di turba cohiberi: uesꝑ incubuit. sequebant
gnum occurrit: urgebant. & idõ ascendic u
tri nauem. Hȩc est illa nauis ꝗ̃ adhuc scddim
agnoscas. Pisces enĩ st̃: qui hanc enauigant io
Ibi adhuc discipulis xp̃c dormit: hic precus
Dormit enĩ trepidis: ꝑfectis uigilat. S que¬
modũ dormiat xp̃c: audisti dicentẽ in ꝓpl
Ego dormio. & cor meũ uigilat. Ꝙ sc̃s machi¬
potestatis: ubi imꝑat uentis. Non enĩ huns
doctrina sic̃ audistis iudeos dicere. uerbont¬
rat spirib : s celestis maiestatis insigne. Q
turbatũ sedat᷑ mare. & diuine uocis impet
obsecunt᷑ elem̃ta. atq insensibilia sensũ aact¬
unt obsequendi: diuinȩ mysteriũ gr̃e reuls
Quod fluctꝰ mitescunt scłi. ac uerbo ĩ muns

Expanded text:
quam acceperunt seruare non possint? Ascendens autem in unam nauem, quae erat Simonis, rogauit ut inducerent a terra aliquantulum. ubi dominus multis inpertiuit uaria genera sanitatum, nec tempore nec loco coepit a studio sanandi turba cohiberi. uespera incubuit, sequebantur: stagnum occurrit, urguebant. et ideo ascendit in Petri nauem. haec est illa nauis, quae adhuc secundum agnoscas; pisces enim sunt qui hanc enauigant uitam. ibi adhuc discipulis Christus dormit, hic praecipit; dormit enim trepidis, perfectis uigilat. sed quemadmodum dormiat Christus, audisti dicentem in propheta: eo dormio, et cor meum uigilat. et sanctus Matthpotestatis, ubi imperat uentis. non est enim humana doctrina, sicut audistis Iudaeos dicere: uerbo imperat spiritibus, sed caelestis maiestatis insigne. quod turbatum sedatur mare et diuinae uocis imperio obsequuntur elementa atque insensibilia sensum accipiunt obsequendi, diuinae mysterium gratiae reuelatur, quod fluctus mitescunt saeculi, uerbo inmundus
Abbreviated transcription (Latin):
dicentis. Regio zabulon & terra neptaln
ceteris farsaliam inhabitantes. & qui secisi
ritima. & trans iordanẽ galilee gentiũ. p¬
lus qui sedebat in umbra mortis: lucẽ ua
Deinde librũ accepit: ut ostendet seipsua
qui locutꝰ ẽ. in ꝓpħis: & remouerãt saciis¬
gia ꝑfidoꝵ. qui aliũ dm̃ dicunt uetersst

Expanded text:
dicentis: regio Zabulon et terra Neptalim et ceteri paraliam inhabitantes et qui secus maritima et trans Iordanen Galilaeae gentium, populus qui sedebat in umbra mortis, lucem uiderunt nc mundum? deinde librum accepit, ut ostenderet se ipsum esse qui locutus est in prophetis et remoueret sacrilegia perfidorum, qui alium deum dicunt uete
Abbreviated transcription (Latin):
i siꝓpliciũ uereris: ille oscłm deferet. Iu c̃u¬
cum times: ad ornat ille coninuium. Sed ian
ipsam parabolam discutiamus.
omo quidam habuit duos filios: & dixi
illi adolescentior. Dam portionem suħ¬

Expanded text:
 cium uereris, ille osculum defert; tu conuicium times, adornat ille conuiuium. sed iam ipsam parabolam discutiamus. Homo quidam habuit duos filios et dixit illi adulescentior: da mihi portionem su
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃am. unã i̾ẽ. mercedẽ diuisũ tamen beatiũ
uictariȩ est: aͥ quod se ũ frustra pauli s exten¬
dit. qui post me: redẽ g̃e. brauiũ tam̃ ut cõ¬
p̃henderet sequeiat᷑ : quia sciebat & si par esset
neam dñi uenmꝰ: non uacu recedamꝰ. Iiuuat erũ
fructus legere: percennarios eiꝰ uidere. Quid
enĩ sibi uult quosi una die diuersis horis condu¬
cunt᷑ oꝑarĩ. nisi Iͥa mille anni inoculis dñ sic̾
dies hesterna qu p̃terũt. & hora in nocte : Quȩ
est nox nisi quȩ scessit. ut dies appropinqͣret:
Bene hora in nocte: qͥa mille annisic̃ dies una.
Houit ium dieihuiꝰ: ille qui dixit. Iħe xp̃c heri

Expanded text:
 unam esse mercedem, diuersum tamen brauium uictoriae est, ad quod se non frustra Paulus extendit, qui post mercedem gratiae brauium tamen ut conprehenderet sequebatur, quia sciebat etsi par esset neam domini uenimus, non uacui recedamus; iuuat enim frucenim sibi uult quod una die diuersis horis conducuntur operarii, nisi quia mille anni in oculis domini sicut dies hesterna quae praeteriit et hora in nocte? quae est nox nisi quae praecessit, ut dies adpropinquaret? et bene hora in nocte, quia mille anni sicut dies una. nouit uim diei huius ille qui dixit: Iesus Chri
Abbreviated transcription (Latin):
gnatur. quando alicui peccatũ facenti. & du
indulgentiã deploranti uenia relaxat᷑: Quom
aures eiꝰ simphoniã populi sp̃ualem ferre non
possunt: Hȩc enim simphonia. quando c̃cinit
in ȩccłia: diuersarũ ȩtatũ atq uirtutũ uelut
uariarũ cordarũ indiscreta c̃cordia psabmus res¬
pondet᷑: am̃ dt̃ Hȩc est simphonia quã sciuit
&e paulus: & idĩ ait. Psillã spũ: psallã & mente.
Hȩc de parabola p̃senti putauimꝰ ẽẽ tractanda:
nec inuidemꝰ siqui duos fratres istos uelic refer¬
re ad popłos dis. ut sit adolescentior popls ex
gentib tanquã iacob: cui frat̾ maior beneficiũ
paternȩ benedictionis inindit. qđ faciebant ui¬
dei: cũ quererent᷑ quia xp̃c cũ gentib epulabat᷑.
& ideo hedũ mali odoris sacrificiũ requisierunt.
Iudeus hedũ requirit: xp̃ianꝰ agnũ. E idõ illis ba¬
rabas soluit᷑. nobis agnꝰ immolat᷑. Unde apudilos

Expanded text:
gnatur, quando alicui peccatum fatenti et diu gnatur, quando alicui peccatum fatenti et diu indulgentiam deploranti uenia relaxatur? quomodo aures eius symphoniam populi spiritalem ferre non possunt? haec est enim symphonia, quando concinit in ecclesia diuersarum aetatum atque uirtutum uelut uariarum cordarum indiscreta concordia psalmus, respondetur, amen dicitur. haec est symphonia, quam sciuit et Paulus. et ideo ait: psallam spiritu, psallam et mente. haec de parabola praesenti putauimus esse tractanda. Nec inuidemus si qui duos fratres istos uelit referre ad populos duos, ut sit adulescentior populus ex gentibus tamquam Israhel, cui frater maior beneficium paternae benedictionis inuidit. quod faciebant Iudaei, cum quererentur quia Christus cum gentibus epulaet ideo haedum, mali odoris sacrificium requisierunt. Judaeus haedum requirit, Christianus agnum; et ideo illis Barabbas solvitur, nobis agnus immolatur. Unde apud illos
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpȩnitenda re:i scit. Sequit᷑ locus. ut remit¬
tendis post ꝑxicenciã debeamꝰ fauere peccatis.
ne dũuenic &teriꝰ uademꝰ ipsi eam ñ mereanur
adro. Quis cnĩ mes qui dño contradicas. ne ciu
dei gr̃a: Nias tuesqui inuideas dõ: Qidõ notat᷑
hic frat̃ usq adc̃ ut de uilla uenire dicat᷑. hoc ⁊ ter
pro inu.dia: s pro uenia mundi agnꝰ est ĩ molatꝰ
Inuidus hedũ querit: ignocens agnũ prose desi¬
derat ĩmolari. Idõ & senor dr̃: eo qđ cito aliqͥs
ꝑ iniudiã consenescat. Idõ & forisstat: eo qđ ma¬
liuolentia eũ animiliuentis excludat. Idõ choꝵ
& simphoniã audire non pocest: hoc est non illa
theatralis incentiua lasciuiȩ. nec aulicoꝵ con¬
centus sonorũ. s plebis concordiã c̃cinentis: quȩ
de pecore seruato. dulcem resulcet lȩticiȩ suaui¬
tatem. Consticuite nͥi aliquẽ ex his quisibi iusti
uident᷑: qui trabem in oculo suo non uident. ꝙ.
alieni festucam uicii ferre ñpossunt. Quom̾ indi¬

Expanded text:
paenitentiam reuiuescit. Sequitur locus. ut remittendis post paenitentiam debeamus fauere peccatis, ne dum ueniae alterius inuidemus ipsi eam non mereamur a domino. quis enim tu es, qui domino contradicas, ne cui dei gratia? quis tu es qui inuideas deo? et ideo notatur hic frater, usque adeo ut de uilla uenire dicatur, hoc est terpro inuidia, sed pro uenia mundi agnus est inmolatus. inuidus haedum quaerit, innocens agnum pro se desiderat inmolari. ideo et senior dicitur, eo quod cito aliquis per inuidiam consenescat. ideo et foris stat, eo quod maliuolentia eum animi liuentis excludat. ideo chorum et symphoniam audire non potest, hoc est non illa theatralis incentiua lasciuiae nec aulicorum concentus sonorum, sed plebis concordiam concinentis, quae de peccatore seruato dulcem resultet laetitiae suauitatem. constituite mihi aliquem ex his qui sibi iusti uidentur, qui trabem in oculo suo non uident et alieni festucam uitii ferre non possunt. quomodo indi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑit: qui fuit. Non enĩ potest ꝑire: qui non fuit.
destrueret. Pocest tam̃ &e hic in uno: species accipi
generis humani. fuit adam: & in illo om̃s fuimꝰ.
Perit adam: & in illo om̃sꝑiert̃. Homo gͥ e in u¬
lo homine qui ꝑierat reformat᷑: & ille ad simi¬
litudinẽ dei factus & imaginẽ. diuina pacientia
e magnanimitate reparat᷑. Quid est gͦ elegit ds̃
quia non moritt᷑ niã qm aliguaado nixit. & deo
gentes ñ mei ant᷑: s mortui st̃. Ecenĩ q⁊ iu xp̃asi

Expanded text:
perit qui fuit; non enim potest perire qui non fuit. perit qui fuit; non enim potest perire qui non fuit. destrueret. potest tamen et hic in uno species accipi generis humani. fuit Adam et in illo fuimus omnes: periit Adam et in illo omnes perierunt. homo igitur et in illo homine qui perierat reformatur et ille ad similitudinem dei factus et imaginem diuina patientia et magnanimitate reparatur. quid est ergo: elegit deus quia non moritur nisi qui aliquando uixit. et ideo gentes non moriuntur, sed mortui sunt; etenim qui i
Abbreviated transcription (Latin):
uł custodient. uel receꝑit. nisi dñm p̃dicauerit:
sacramentis debet int̾esse cȩlestibꝰ. Qui aut̃ amilũ
habet. & patrẽ habet & filium. & sp̃m sc̃m: quia
signauit ds̃. cuiꝰ imago xp̃c. & dedit pignus sp̃m
in cordib nr̃is: ut sciam hoc anuli istĩ qui in ma¬
nu dat᷑ ẽẽ. signacłm. quo cordis interiora factoꝵ¬
q nr̃oꝵ ministeria signant᷑. Ergo signati sumꝰ sic̃
quȩ ꝓpeccatis fiebat. Epulante patre inducit᷑ filꝰ:
ut ostenderet quia paternꝰ cibus salus est nr̃a. &
patris gaudiũ: nr̃oꝵ est redemptio peccacorũ. &
hic quidem si ad patrẽ referas: quia hostia ꝓ pec¬
catis filiꝰ est: delectat᷑ pat̾ reditum peccatoris.
Supra delectat᷑ filius inuenta oue. ut scias qͥa
una est pacris & filũ delectacio: una oꝑatio in ȩe¬
cłiȩ fundam̃to. Letet᷑ aut̃ pat̾. quia filiꝰ ꝑierat
& inuentꝰ est: mortuus fuerat &e reuixit. Iule

Expanded text:
uel custodierit uel receperit, nisi dominum praedicauerit, uel custodierit uel receperit, nisi dominum praedicauerit, sacramentis debet interesse caelestibus. qui autem anulum habet et patrem habet et filium et spiritum sanctum, quia signauit deus, cuius imago Christus, et dedit pignus spiritum in cordibus nostris, ut sciamus hoc anuli istius qui in manu datur esse signaculum, quo cordis interiora factorumque nostrorum ministeria signantur. ergo signati sumus, sicquae pro peccatis fiebat, epulantem patrem inducit, filius ut ostenderet quoniam paternus cibus est salus nostra et patris gaudium nostrorum r.edemtio peccatorum est. et hic quidem si ad patrem referas, quia hostia pro peccatis filius est, delectatur pater reditu peccatoris: supra delectatur filius inuenta oue, ut scias quia una est patris et filii delectatio, una operatio in ecclesiae fundamento.._... Laetatur autem pater, quia filius perierat et inuentus est, mortuus fuerat et reuixit. ille
Abbreviated transcription (Latin):
curtute conuestiant. De sapientia enĩ dictũ ẽ: laua¬
bit iuumno stolam suam. Ergostola sp̃uale indumen¬
tum: q uestimentũ est nuptiale. Amilus quid est
alo nisi sincere sidei signacłm. & exp̃ssio uerita¬
tis: Calciam̃tũ autẽ: euangelũ predicatio est . &.
ideo accepit sapientiã pͥmum. Est e nĩ & alud inẜ¬
stertum. quod nescit nisi qui accipit. Accepit digi¬
bonȩ intentionis & cursus: necubi offendat ad
lapidẽ pedẽ suum: & supplantatꝰ adiabolo. dm̃¬
cȩ predicationis officiũ derelinqͣt. Hȩc est p̃para¬
tio euangelũ. ad cȩlestem cursũ dirigens p̃para¬
tos: ut ñ in carne ambulemꝰ s in sp̃u. Occidit᷑ &
uitulus saginatꝰ: ut carnẽ dñi sp̃uali opimã cur¬
tute. ꝑ gr̃̾am sacramenti mysterioꝵ consortio re¬
stitutus epulet᷑. Nemo enĩ nisi qui timuerit dm̃.
quod est initiũ sapientiȩ. nisi signacłm sp̃uale

Expanded text:
uirtute conuestiant. de sapientia enim dictum est: lauauirtute conuestiant. de sapientia enim dictum est: lauabit in uino stolam ■ suam. ergo stola sptum, et vestimentum est nuptiale. Annulus quid est aliud, nisi sincerae fidei signaculum, et expressio veritatis? Calceamentum autem Evangelii praedicatio est; et ideo accepit sapientiam primam. Est enim et aliud mysterium quod nescit, nisi qui accepit dicbonae intentionis et cursus; necubi offendat ad lapidem pedem suum et subplantatus a diabolo dominicae praedicationis officium derelinquat. haec est praeparatio euangelii ad caelestium cursum dirigens praeparatos, ut non in carne ambulemus, sed in spiritu. Occiditur et uitulus saginatus, ut carnem domini spiritali opimam uirtute per gratiam sacramenti mysteriorum consortio restitutus epuletur. nemo enim nisi qui timuerit deum — quod est initium sapientiae — nisi signaculum spiritale
Abbreviated transcription (Latin):
currit nequis impediat. Cõplectit᷑ qͦq. In occur¬
su p̾scientia est: in cõplexu clem̃tia. & quasiqͥ¬
dam patrũ amoris affectus. Supra collũ cadit
ut iacentẽ erigat & oneratũ peccatis. atq int̾re¬
na deflexũ reflectat ad cȩlum: in quo suũ que¬
rat auctorẽ. Cadit in collũ tuũ xp̃c. ut ceruicẽ
iugo exuat seruitutis: & collo tuo iugũ suaue
suspendat. Nonne tͥ uidet᷑ cecidisse in collumu
hannis. quando erat ioħs in sinũ iħu. ceruice re¬
cũbens reflexa: & idõ uerbũ apud dm̃ uidit: qͥa
erectꝰ est ad suꝑna. Cadit in collũ: cũ dicit. Uem¬
te ad me qui laboratis: & ego uos reficiã. Tollice in¬
gum meũ suꝑ uos. Caditgͦ hoc modo: si c̃ũtaris.
Et iubet ꝓferristolam. anulũ. calciam̃ta. Stola
a mictꝰ est sapientiȩ. quo nuda corporis apłi tegun
eo qđ se unusquisq c̃uoluat. & idõ stolam accipi¬
unt: ut corporis infirmitatẽ. sapientiȩ spual

Expanded text:
currit ne quis inpediat, conplectitur quoque. in occurcurrit ne quis inpediat, conplectitur quoque. in occurru praescientia est, in conplexu clementia et quasi quidam patrii! amoris adfectus. supra collum cadit, ut iacentem erigat et oneratum peccatis atque in terrena deflexum reflectat ad caelum, in quo suum quaerat auctorem. cadit in collum tuum Christus, ut ceruicem iugo exuat seruitutis et collo tuo iugum suaue suspendat. nonne tibi uidetur cecidisse in collum Iohannis, quando erat Iohannes in sinu Iesu ceruice recumbens reflexa? et ideo uerbum aput deum uidit, quia erectus est ad superna. cadit in collum, cum dicit: uenite ad me qui laboratis et ego uos reficiam; tollite iugum meum super uos. cadit ergo hoc modo, si conuertaris. et iubet proferri stolam anulum calciamenta. stola amictus est sapientiae, quo nuda corporis apostoli tegunt, eo quod se unusquisque conuoluat. et ideo stolam accipiunt, ut corporis infirmitatem sapientiae spiritalis
Abbreviated transcription (Latin):
ut merito suȩ possit humilitatis attolli. fac me
sicut unũ mercennarioꝵ tuoꝵ. Nouit e̾ẽ distan¬
tiam int̾ filiũ. amicũ. mercennariũ. seruũ. fili
ꝑlauacrũ. amic̾ ꝑ uirtutẽ: mercennarłꝰ ꝑlabo¬
rem. seruus ꝑ timorẽ. S etiã ex seruis & mercen¬
narũs fiunt amici: iuxta qđ scriptũ ẽ. Uos am¬
cimei estis: si feceritis quȩ ego p̃cipio uob. Iã ñ
dico uosseruos. Hȩc apud se. S non satis ẽ. dicere.
nisi ad patrẽ uenias: ubi illũ reqͥras ubi inuem¬
as. Exurge pͥmo: hoc est qui sedens ante dormie¬
bas. Ꝙ idõ dicit apłs. Surge qui dormis: & exurge
amortius. Iniquitas: in talento plũbeo sedet.
Moysi dr̃. Tu aut̃ hic sta. Stantes elegit. xp̃c. Ex¬
urge gͦ: curre ad eccłam. Hic est pat᷑: hic est fi¬
lius. hic est sp̃s sc̃s. Occurrit tͥ: quia audit ce in¬
tra mentis secreta tͣctantẽ. Ꝙ cũ adhtic longe
sis: uidet & accurrit. Uidet inpectore tuo: ac¬

Expanded text:
ut merito suae possit humilitatis adtolli. fac me ut merito suae possit humilitatis adtolli. fac me sicut unum mercennariorum tuotiam inter filios amicos mercennarios seruos. filius per lauacrum, amicus per uirtutem, mercennarius per laborem, seruus per timorem. sed etiam ex seruis et mercennariis fiunt amici, iuxta quod scriptum est: uos amici mei estis, si feceritis quae ego praecipio uobis; iam non dico uos seruos. Haec aput se, sed non satis est dicere nisi ad patrem uenias. ubi illum requiras, ubi inuenias? exsurge primo, hoc est qui sedens ante dormiebas. et ideo dicit apostolus: surge qui dormis et exsurge a mortuis. iniquitas in talento plumbeo. sed et Moysi dicitur: tu autem hic sta. stantes elegit Christus. exsurge ergo, curre ad ecclesiam; hic est pater, hic est filius, hic est spiritus sanctus. occurrit tibi, qui audit te intra mentis secreta tractantem. et cum adhuc longe sis, uidet et adcurrit. uidet in pectore tuo, ad
Abbreviated transcription (Latin):
confitendo. Iustus enĩ: in pͥmordio sermonis ac¬
cusator est sui. frustra aut̃ uilis occulere quẽ
nichil fallas: & sine ꝑiculo ꝓ as. quod scias ẽẽ iã
cognitũ. Confitere magis ut int̾ueniat pro te
xp̃c: quẽ aduocatũ habemꝰ arud patrẽ. Roget
prote ȩccła: illacrimet popłs. Hec uereare: ne ñ
impetres. Aduocatꝰ spondet ueniã. patronꝰ pr¬
mictit gr̃am: rec̃ciliationẽ tͥ pat̾na pietas polle¬
tur. Assei iori crede quia ueritas ẽ: ad qruesce qͥ
uirtus ẽ. Habet causã ut ꝓte int̾ueniat: neꝑte
gratis mortuussit. Habet causã ignoscendi pat.
quia quod uult filius. uult pater. Peccaui inꝙ
lum &ecoram te. Nonutiq elem̃tũ exprime. se
peccato animȩ cȩlestia significant᷑ dona sp̃s ĩmi¬
nuta: uł quia ab illiꝰ gremio matris ierłm que
incelo est non oportuit deuiari. Iamñ sũ dignus
uocari filiꝰ tuus. Deiectus enĩse exaltare ñ debe

Expanded text:
confitendo; iustus enim in primordio sermonis acconfitendo; iustus enim in primordio sermonis accusator est sui. frustra autem uelis occulere quem nihil fallas et sine periculo prodas quod scias esse iam cognitum. confitere magis, ut interueniat pro te Christus, quem aduocatum habemus aput patrem, roget pro te ecclesia, inlacrimet populus. nec uereare ne non inpetres. aduocatus spondet ueniam, patronus promittit gratiam, reconciliationem tibi paternae pietatis pollicetur adsertor. crede, quia ueritas est, adquiesce, quia uirtus est. habet causam ut pro te interueniat, ne pro te gratis mortuus sit. habet et causam ignoscendi pater, quia quod uult filius uult pater. peccaui in caelum et coram te. non utique elementum exprimitur, sed peccato animae caelestia significantur dona spiritus inminuta uel quia ab illius gremio matris Hierusalem quae in caelo est non oportuit deuiari. iam non sum dignus uocari filius tuus; deiectus enim se exaltare non debet,
Abbreviated transcription (Latin):
merita distingunt. Nona incli narteiam secło.
& tanquã pallescente luce iprtutis: lex & ꝓphe
decolores mores hominũ notauer̃. Undecima &
quod suꝑ est diei: sacer ꝓduc: ad uent̾ Unde ae
ipse in euangłio dicit. Ambulate dũlucẽ habetis.
S iam redeamꝰ ad patrem: Ixet ñ uerear ne isti
penitentiã gerentes exemple dul abfuisse uide-¬
amur. Nunquã enim absuimꝰ. qui utrsamͣ in
uinea: in qua si & iste man. et non recessisset
apatre. Cauendũ tam̃ est nci os ei iet̾ciliationis
faciamꝰ moram: quod ñ fecit pater. facile rec̃cili¬
atur: quando impense rogat᷑. E idõ discamꝰ:
quali pat obsetratione sit anhiendus. Pat̃ inqͥt.
Quã misericors. quã piꝰ: qui rec offensus. patriũ
ds̃ nouit om̃ia: uocẽ cam̃ tuȩ : fessionis expectat.
Ore enĩ confessio fit ad salutl: quia alleuat pon¬
dus erroris. Quo qui se exonerat: & accusatio¬
nis excludit inuidiã. qui accusacorẽ p̃uenit

Expanded text:
merita distingunt. nona inclinante iam saeculo merita distingunt. nona inclinante iam saeculo et tamquam pallescente luce uirtutis lex et prophetae decoloratos mores hominum notauerunt. undecimam et quod superest diei sacer producit aduentus. unde et ipse in euangelio dicit: ambulate, dum lucem habetis. Sed iam redeamus ad patrem. licet non uerear, ne istius paenitentiam gerentis exemplo diu afuisse uideamur — numquam enim afuimus, qui uersabamur in uinea, in qua si et iste mansisset, non recessisset a patre — cauendum tamen est, ne nos ei reconciliationis faciamus moram, quam non fecit pater. facile reconciliatur, quando inpense rogatur. et ideo discamus quali pater obsecratione sit ambiendus. pater inquit. quam misericors, quam pius, quideus nouit omnia, uocem tamen tuae confessionis exspectat. ore enim confessio fit ad salutem, quia ableuat pondus erroris quisquis ipse se onerat et accusationis excludit inuidiam qui accusatorem praeuenit
Abbreviated transcription (Latin):
multiplicẽ: quiscripsit. Hic dies generationis
celi &e terrȩ cũ sicta sunt: qua die fecit ds̃ cȩlũ &
t̾ram. & omne uiride agri. Cum enĩ supra septẽ des¬
cripsisset dies: postea uno die onnia facta cõplȩxꝰ ẽ.
totũ mundi tempꝰ ostendens in conspectu dñi tan¬
quã diẽ unum. eoqd̃ ex incõpositis atq te nebrosis
forma istiꝰ mundi diuinioꝑis cloritate ꝓcesserit.
Ergo si dies totũ.empꝰ est mundi. habet utiq etiã
ctis insegr̃e uicibꝰ refulsert̾. Unegͦ pat̃ familias:
& prima hora. conduxit oꝑarios. fortasse eos qui a
pͥncipio mundi usq ad lilii uiusti e̾e̾. meruer̃:
de quib dicit. & lucutus sũ aũ uos ante lucẽ: et
misi ad uosseruos meos ꝓpħas ante licẽ. Tercia
post diluuiũ incipit: noe ceterꝵs Nẽ era cõpre¬
hendens. qui quasi boni oꝑarii inuineã destinant᷑.
Idõ quasi in prandio: inebriat᷑ ẽ. noe Sextã &
reliquas. abrahȩ. isaac. & iacꝯb. par:lartharũq

Expanded text:
scripsit; hic dies generationis caeli et terrae, cum facta sunt; qua die fecit deus caelum et terram et omne uiride agri. cum enim supra septem descripsisset dies, postea uno die omnia facta conplexus est totum mundi tempus ostendens in conspectu domini tamquam diem unum, eo quod ex inconpositis atque tenebrosis forma istius mundi diuini operis claritate processerit. ergo si dies totum tempus est mundi, habet utique etiam ctis in se gratiae uicibus refulserunt. uenit ergo pater familias et prima hora conduxit operarios, fortasse eos qui a principio mundi usque ad diluuium iusti esse meruerunt, de quibus dicit: et locutus sum ad uos ante lucem et misi ad uos seruos meos prophetas ante lucem. tertia post diluuium incipit Noe ceterorumque tempora conprehendens, qui quasi boni operarii in uineam destinantur. ideo quasi in prandio inebriatus est Noe. sextam et reliquas Abrahae, Isaac et Iacob patriarcharum
Abbreviated transcription (Latin):
inqua principis est figura. & idõ imago regis.
census ȩccłȩ est. Oues sumꝰ: oremꝰ ut suꝑ aquan
refectionis nos collocare dignet᷑. Ques inquam
sumꝰ: petamꝰ pascua. Oragmȩ sumꝰ: habeamꝰ p¬
cium. filii sums: festinemꝰ ad patrẽ. Nec uerea¬
mur. quia acceptũ sp̃ualis patrimoniũ digni¬
tatis: t̾renis ꝓdigimꝰ uoluptatibꝰ. qđ pat̾̃ in fili¬
os quẽ habeat thesaurũ c̃tulit. fidei census
nunquã exinanit᷑. licet dederit totũ: totum
habet. Qincqͥd donauerit: ñ amittit. Nec uere¬
are ne ⁊e ñ recipiat: non enĩ delectat᷑ ads̃ ꝑdit¬
one iuuoꝵ. Nam occurrens uenienti tͥ: cadet¬

Expanded text:
imago regis, census Ecclesiae est. Oves sumus, oremus ut super aquam refectionis nos collocare dignetur. Oves, inquam, sumus, petamus pascua: drachmae sumus, habeamus pretium: filii sumus, festinemus ad Patrem. 212. Nec vereamur quia acceptum spiritalis patrimonium dignitatis terrenis prodegimus voluptatibus, quod Pater in filios quem habebat, thesaurum contulit. Fidei census numquam exinanitur: licet totum dederit, totum habet; quia quod donavit, non amittit. Nec vereare, ne te non recipiat: Non enim delectatur Deus perditione
Abbreviated transcription (Latin):
ignis eoꝵ non exinguet᷑. Stridor qͦq dentiũ.
ꝓdit indignants̃ affectũ: eo qđ sero unũ quẽ¬
q peniteat. seruingemiscat. sero irascat᷑ sibi:
quod tam ꝑuicai imꝓbitate deliquerit.
uis inqut ex uob̾ homo qui habeat
centũ ues: Et si errauerit una ex
illii. nonne dipittit nonaginta nouẽ in de¬
serto. & ibit aqllã quȩ errauit: Didiceras
insuꝑiorib allegare aeglegentiam. uicare arro-¬
gantiam. de..ocionẽ sumer. secularib occupati¬
onib non terreri. caduca nos preferre ꝑpetuis.

Expanded text:
ignis non exstinguetur. stridor quoque dentium prodit indignantis adfectum, eo quod sero unumquemque paeniteat, sero ingemescat, sero irascatur sibi, quod tam peruicaci inprobitate deliquerit. Quis ex uobis inquit homo qui habet centum oues et, si errauerit una ex illis, nonne dimittit nonaginta nouem in deserto et ibit ad illam quae errauit? didiceras in superioribus ablegare neglegentiam, uitare adrogantiam, deuotionem sumere, saecularibus occupationibus n
Abbreviated transcription (Latin):
exteriarib unt: quia mandata dei lum̃ st̃. & qͥ¬
cunq sine ⁊p̃o est. in tenebris est: qͥa lum̃ inte
quĩ dentium. neq ignis aliquis ꝑpetuus flã¬
marũ iorporaliun: neq uermis est corporalis.
Si hȩc idõ ponunt: quia sic̃ ex multa crudi¬
tate & febres nasunt᷑ & uermes: ita siqͥs ñ de¬
coquit peccata sui. uelut quadã int̃posita so¬
brietate abstineitiȩ. s miscendo peccata pecca¬
tis: tanquã cruclitatẽ quandã contrahat ue.¬
terũ & recentiũ delictoꝵ. igne aduret᷑ ꝓprio.
late in lumine gnis uestri: & flãmã quam
accendistis uobi Ignis est: quẽ generat me¬
sticia delictoꝵ. Urmis est: eoqđ irrationabi¬
lia animȩ peccita mentẽ rei sensũq c̃pun¬
gunt: & quȩdã Ixuant uiscera c̃scientiȩ. quȩ

Expanded text:
exterioribus sunt, quia mandata Dei lumen sunt: et quexterioribus sunt, quia mandata Dei lumen sunt: et quicunque sine Christo est, in tequis dentium, neque ignis aliquis perpetuus flammarum corporalium, neque vermis est corporalis. Sed haec ideo ponuntur, quia sicut ex multa cruditate et febres nascuntur et vermes, ita si quis non decoquat peccata sua, velut quadam interposita sobrietate abstinentiae, sed miscendo peccata peccatis, tamquam cruditatem quamdam contrahat veterum et recentium delictorum, igne aduretur proprilate in lumine ignis vestri, et flamma quam accendistis vobis . Ignis est quem generat moestitia delictorum: vermis est, eo quod irrationabilis animae peccata mentem rei sensumque compungant, et quaedam exedant viscera conscien
Abbreviated transcription (Latin):
sus arcet bestiarũ. norint bona malaq distin¬
guere: ce aduersus temptam̃ta neqͥtiȩ sp̃ualis.
fidei munimen obten lere.Deniq dñs ut uineam
suam ostenderet fuisse munitã: & sepẽ in qͥt cir¬
cundedit. & circifodit eam. & apłs med iũ pari¬
etem sepis dien ꝙͥ sublatum: qui c̃tinuatione
minutionis irriꝑat. fides gͥ & ratio querit᷑. et
querit᷑ inplater: hoc est in medietatib interio¬
ris affectus. qui. scriptũ ẽ. In plateis tuis diffun¬
dant᷑ aquȩ tuȩ. Nec hoc tam̃ plenum est ut aliqͥs
uocatus adrerat. nisi uestem habeat nuptialẽ:
caritatẽ nen letulerit ad xp̃i altaria: tollet᷑ pe¬
dib & manib & mittet᷑ intenebras exteriores.
Illi c erit fletis: & stridor dentium. Quȩ st̃ te¬
nebrȩ exteriges: Nunquid illic qͦq carceres aliqͥ.
lautur aȩq sibeundȩ sunt: Minime. S qͥcũq
extra ꝓmissi sunt cȩlestiũ mandatoꝵ in cenebris

Expanded text:
sus arceat bestiarum, norint bona malaque distinsus arceat bestiarum, norint bona malaque distinguere, et adversus tentamenta nequitiae spiritalis, fidei munimen obtendere. Denique Dominus, ut vineam suam ostenderet fuisse munitam, Et sepem, inquit, circumdedi, et circumfodi eam . Et Apostolus medium parietem sepis dicit esse sublatum, qui continuationem munitionis irruperat . Fides igitur et ratio quaeritur, et quaeritur in plateis, hoc est in meatibus interioris adfectus, quia scriptum est: in plateis tuis diffundantur aquae tuae nec hoc tamen plenum est, ut aliquis uocatus adueniat, nisi uestem habeat nuptialem, caritatem non detulerit ad Christi altaria tolletur pedibus et manibus et mittetur in tenebras exteriores. illic erit fletus. et stridor dentium. quae snebrae exteriores? Nunquid illic quoque carcer aliquis latumiaeque subeundae sunt? Minime. Sed quaecunque extra promissa sunt caelestium mandatorum, in tenebris
Abbreviated transcription (Latin):
naturã. neq seruire naturȩ dñs iubet: Sita
indulgere naturȩ ut uenereris auccorẽ. nec
adõ parentũ amore desciscas Itaq post di¬
uitũ resupina fastidia: c̃tulit se ad gentes.
Iubet bonos & malos introire. ut bonos au¬
geat. maloꝵ affectũ in meliora cõmutet:
ut cõpleret᷑ illud quod hodie lectũ ẽ. Ie lupi
& agni: simul pascent᷑. Inuitat pauꝑes. debi¬
tas excludat aregno. rariusq delinquat cui
desit illecebra peccandi: uł quod infirmitas
q ad exitus uiarũ. Prudentia enĩ: in exitu
canit᷑. Mittit ad plateas: quia misit ad pec¬
catores. ut de latiorib uiis ad angustã uiã
uenirent quȩ ducit ad uitam. Mittit ad uicos
& circa sepes: quando hi uidelicet apti sunt
regno cȩloꝵ. qui nullis presentium cupiditatib
occupati ad futura festinant. in quodã bonȩ
uoluntatis tramite constituti. & qͥ modo ut¬
sepes quȩ ab incultis culta secernit. & incur¬

Expanded text:
naturam neque seruire naturae dominus iubet, sed ita naturam neque seruire naturae dominus iubet, sed ita indulgere naturae, ut uenereris auctorem nec a deo parentum amore desciscas. Itaque post diuitum resupina fastidia contulit se ad gentes, iubet bonos et malos introire, ut bonos augeat, malorum adfectum in meliora conmutet, ut conpleretur illud quod hodie lectum est: tunc lupi et agni simul pascentur. inuitat, pauperes debiebilitas corporis excludat a regno rariusque delinquat cui desit inlecebra peccandi uel quod infirmitas que ad exitus uiarum; prudentia enim in exitu canitur. mittit ad plateas. quia misit ad peccavenirent, quae ducit ad vitam. Mittit ad vias, et circa sepes, quod hi videlicet apti sint regno coelorum, qui nullis praesentium cupiditatibus occupati ad futura festinant, in quodam bonae voluntatis tramite constituti: et qui modo sepis quae ab incultis culta secernat, et incur
Abbreviated transcription (Latin):
cib nr̃is pietatis suȩ mite uigum suspendi
Quinq aut̃ uga sunt uerboꝵ decem. uł qͥnq
libri ueteris legis. de quib in euangłio uidet᷑
samaritanȩ dicere. qͥnq enĩ uiros habiusti. At
uͦ berȩses. uelut eua femineo rigore infidei
temptat affectus: & lubrica fragilitate ꝓlabens.
lenocinia falsi decoris affectat. intemeratam
neglegens pulchritudinẽ ueritatis. Idõ gͥ excu-¬
sant : quia nemini int̾cludit᷑ regnum. nisi ei
quem suȩ ꝓfessio uocis excluserit. Dñs aut̃ om̃s
clement̃ inuitat: s nos aut desidia nr̃a aut cer¬
ror auertit. Ergo & ille qui uillamemit: alienꝰ
aregno est. Ementes enĩ atq uendentes: noe
ut legisti cẽpore diluuia absorbuert. Ꝙ illeqͥ
iugũ potius legis quã gr̃ȩ elegit: & ille qͥ pro¬
pt̃ ducendã excusat uxorẽ. Scriptũ est enim.
Siquis uenit ad me & non odit patrẽ suum.
cens. quȩ est mat̾ mea aut qui fr̃s mei: cur cu
dño tuos cupias anteferre: S neq ignorare

Expanded text:
icibus nostris pietatis suae iugum mite suspendit. quinque autem iuga sunt uerborum decem uel quinque libri ueteris legis, de quibus in euangelio uidetur Samaritanae dicere: quinque enim uiros habuisti. at uero haeresis uelut Eutentat affectu, et lubrica facilitate prolabens, lenocinia falsi decoris affectat, intemeratam negligens pulchritudinem veritatis. Ideo igitur excusant, quia nemini intercluditur regnum, nisi ei quem suae professio vocis excluserit: Dominus autem omnes clementer invitat, sed nos aut desidia nostra, aut error avertit. 201. Ergo et ille qui villam emit, alienus a regno est; ementes enim atque vendentes Noe, ut legisti, tempore diluuia sorbuerunt — et ille qui iugum potius legis quam gratiae munus elegit et ille qui propter ducendam excusat uxorem; scriptum est enim: si quis uenit ad me et non odit patrem suum cens: quae est mater mea aut qui fratres mei? cur tu domino tuo cupias anteferre? sed neque ignorare
Abbreviated transcription (Latin):
di sunt non quȩ dei. non quo c̃iugiũ rep̃hendi.¬
tur. s quia ad maiorẽ honorẽ uocet᷑ integn.¬
tas. Qm̃ mulier innupta & uidua cogitat qe
sunt dei: ut sit sc̃a & corpore & sp̃u. Nam que
nupta est: cogitat quȩ sunt mundi. quompl.
ceat uiro. S ut in gr̃am ut supͣ cum uiduis
ita nc̃ etiã cũ c̃iugib reuertam᷑. Non refug¬
mus opinionẽ quã sequunt᷑ pleriq. ut ino
genera hominũ a c̃sortio magnȩ illiꝰ cȩnȩ eh¬
memꝰ excludi: gentiliũ. udeoꝵ. hereticoruĩ.
Ꝙ idõ apłs auariciam dicit ẽẽ fugiendã ne
impediti timore gentilũ. iniqͥtate. malicua
impudĩcia. auaricia: ad regnũ xp̃i ꝑuenire
nequeamꝰ. Omis enĩ auarus aut immundꝰ.

Expanded text:
di sunt, non quae dei, non quo coniugium reprehendadi sunt, non quae dei, non quo coniugium reprehendatur, sed quia ad maiorem honorem uocetur integritas, quoniam mulier innupta et uidua cogitat quae sunt domini, ut sit sancta corpore et spiritu. nam quae nupta est cogitat quae sunt mundi, quomodo placeat uiro. sed ut in gratiam, ut supra cum uiduis, ita nunc etiam cum coniugibus reuertamur, non refugimus opinionem, quam sequuntur plerique, ut tria genera hominum a consortio magnae illius caenae aestimemus excludi, gentilium Iudaeorum haereticorum. et ideo apostolus auaritiam dicit esse fugiendam, ne inpediti more gentili iniquitate malitia inpudicitia auaritia ad regnum Christi peruenire nequeamus; omnis enim auarus au
Abbreviated transcription (Latin):
t ideo pͥmum ab hoc loco curat᷑ yan¬
picus in quo fluxus carnis exuberan
anime grauabat officia: sp̃s extinguebat e¬
dorem. Deinde docet᷑ humilitas: de inde in¬
lo c̃uuuo nuptiali appetentia loci suꝑiori
arcet᷑. Clement̃ tam̃ & ꝑsuasionis human
asꝑitatẽ coercitionis excluderet. ratio phe¬
ret ad ꝑsuasionis effectũ. & correctio em̃dam
affectũ. Huic quasi ꝓximolimite humants
copulatur: quȩ ita dñicȩ sententiȩ defimo¬
one distinguit᷑. si in pauꝑes & debiles c̃fertꝰ
Nam hospitalẽ remuneratoris ẽẽ affectũ: au.¬
riciȩ est. Postremũ quasi emeritȩ militiȩ un
c̃temnendarũ stipendiũ prescribit᷑ facula.¬
tum: quod neq ille qui studuis intentꝰ inst¬
riꝯrib possessiones sibi t̾renas coemit. regui
cȩli possit adipisci: cũ dñs dicat. uende om̃i
dua & sequere me. neq ille qui emit bouesci
heliseus occiderit & popło diuiserit qͦs habt¬
bat. & illequi ducit uxorẽ cogitat quȩ mui¬

Expanded text:
t ideo primo abhinc loco curatur hydropicus, in quo fluxus carnis exuberans animae grauabat officia, spiritus exstinguebat dorem. Deinde docetur humilitas, dum in illo convivio nuptiali appetentia loci superioris arcetur; clementer tamen, ut persuasionis humanitas asperitatem coercitionis excluderet, ratio proficeret ad persuasionis effectum, et correctio emendaret affectum. Huic quasi proximo limite humanitas copulatur, quae ita Dominicae sententiae definione distinguitur, si in pauperes et debiles conferatur; nam hospitalem remuneraturis esse affectus auaritiae est. postremum quasi emeritae militiae uiro contemnendarum stipendium praescribitur facultatum, quod neque ille qui studiis intentus inferioribus possessiones sibi terrenas coemit regnum caeli possit adipisci, cum dominus dicat: uende omnia tua et sequere me, nec ille qui emit boues, cum Helisaeus occiderit et populo diuiserit quos habebat, et ille qui ducit uxorem cogitet quae mun
Abbreviated transcription (Latin):
iubilatio. S bonꝰ pater: ctiã hĩ s duare itpu uc
ge. uł quasi iustus in cõmunienr: & essa uesinas
inuidere. Ꝙ o.rĩa mea tua st̃: uł iudeus sacra¬
menta ueceris. estam̃ti. uł baptizatus etiam no¬
ui ꝑolsidenl.x.

Expanded text:
. sed bonus pater etiam hunc saluare cupiebat ge uel quasi iustus in communione; sed et, si desinas inuidere: et omnia mea tua sunt, uel Iudaeus sacramenta ueteris testamenti, uel baptizatus etiam noui possidens.
Abbreviated transcription (Latin):
Certe solennes orationes cũ gr̃arũ accione st̃ deferen¬
dȩ. cũ e somno surgimꝰ. cũ ꝓdimꝰ. cũ cibũ paramꝰ su¬
mere. cũ sũpserimꝰ. & hora incensi. cũ deniq cu
oratione dñica frequenti contexas uice. uł cũ euigila¬
ueris. uił antequã corpꝰ sopor irriget. ut te inipso qͥ¬

Expanded text:
Certe solemnes orationes cum gratiarum actione sunt deferenCerte solemnes orationes cum gratiarum actione sunt deferendae, cum e somno surgimus, cum prodimus, cum cibum paramus sumere, cum sumpserimus, 179 et hora incensi, cum denique cuoratione Dominica frequenti contexas vice, vel cum evigilaveris, vel antequam corpus sopor irriget
Abbreviated transcription (Latin):
oliuas. hic olentes rosas. Sepe etiã relictis aratris.
ipse ualidꝰ agricola digito solũ scalpit ut florem de¬
ponat radicis. & asꝑsis manib quib luctantes int̾
uineta flectit uuencos. mollit̾ ouiũ pressat ub̾a.
Co quippe melior ager est. qͦ numerosior fructus.
Ergo & tu boni agricolȩ exemplũ secuta. ñ pennib
ieiunus tanquã depressis uomerib humũ tuam
findas. floreat in hortis tuis rosa ꝑudoris. lilium
mentis. & irriguũ sacri sangiunis uiolaria bibant
fontẽ. Wlgo hoc ferunt. quod uelis ꝓlixe facere. ali¬
quando ne feceris. Debet ẽẽ. aliqͥd qđ quadragesime
dieb addat᷑. & ita nichil ostentationis causa fiet.s
religionis. Oratio qͦq nos dõ crebra cõm̃dat. Sienim
ꝓpħa dicit. septies in die laudẽ dixitͥ. qͥ regnierat
necessitatib occupatꝰ: quid nos facere oportet qui
legimꝰ. uigilate & orate ne intretis intẽptationẽ:

Expanded text:
olivas, hic olentes rosas. Saepe etiam relictis aratris, olivas, hic olentes rosas. Saepe etiam relictis aratris, ipse validus agricola digito solum scalpit, ut florum deponat radices: et asperis manibus quibus luctantes inter vineta flectit juvencos, molliter ovium pressat ubera. Eo quippe melior ager est, quo numerosior fructus. Ergo et tu boni agricolae exemplum secuta, non perennibus jejuniis tamquam depressis vomeribus humum tuam findas. Floreat in hortis tuis rosa pudoris, lilium mentis, et irriguum sacri sanguinis violaria bibant fontem. Vulgo hoc ferunt: Quod velis prolixe facere, aliquando ne feceris. Debet esse aliquid, quod Quadragesimae diebus addatur: sed ita, ut nihil ostentationis causa fiat, sed religionis. 18. Oratio quoque nos Deo crebra commendet. Si enim propheta dicit: Septies in die laudem dixi tibi , qui regni erat necessitatibus occupatus; quid nos facere oportet, qui legimus: Vigilate et orate, ne intretis in tentationem ?
Abbreviated transcription (Latin):
conuenire annis. donec mens eu natura canescet. Ast
ubi domiti tropheũ corporis uirgo sustulerit: modan¬
dum labori. ut magistra sub pari seruet᷑ etate. Cito
fecundis onerata palmitib emeritȩ ȩtatis uitis cre¬
pat. nͥ aliqͣndo reprimat᷑. Cadẽ tam̃ donec ad olescat
exuberet. inueterata plantet᷑ ne siluescat sarm̃tis.
aut fetunimio exanimata moriat᷑. Bonꝰ agricola opti¬
mam uitẽ & forti trȩ cohibet & defendit a frigore.
& ne meridiano sole urat᷑ explorat. Agrũ qͦq uicib
exercet. uł si ñ patit᷑ ociosũ diuersa alt̾nat semina.
mutatis ut fȩtib arua requiescant. Tu qͦq uirgo ue.¬
terana pectoris tui colles diuersis saltẽ seminib se¬
re. nc̃ alimoniis mediocribꝰ. nc̃ ieiuniis parcioribꝰ.
lectione. oꝑe. p̃ce. ut mutatio laboris inducie sint
quietis. Non totꝰ messẽ generat ager. Hinc de colli¬
b iuneta consurgunt. illuc purpurascentes cernas

Expanded text:
convenere annis, donec mens aevi matura canesceret: ast convenere annis, donec mens aevi matura canesceret: ast ubi domiti trophaeum corporis virgo sustulerit, moderandum labori, ut magistra suppari servetur aetati. Cito fecundis onerata palmitibus emeritae aetatis vitis crepat, nisi aliquando reprimatur. Eadem tamen donec adolescit, exuberet, et inveterata putetur; ne silvescat sarmentis, aut fetu nimio exanimata moriatur. Bonus agricola optimam vitem et fotu terrae cohibet, et defendit a frigore, et ne meridiano sole uratur, explorat. Agrum quoque vicibus exercet: vel si non patitur otiosum, diversa alternat semina, mutatis ut fetibus arva requiescant. Tu quoque, virgo veterana, pectoris tui colles diversis saltem seminibus sere, nunc alimoniis mediocribus, nunc jejuniis parcioribus, lectione, opere, prece; ut mutatio laboris induciae sint quietis. 17. Non totus messem generat ager. Hinc de collibus vineta consurgunt, illic purpurascentes cernas
Abbreviated transcription (Latin):
reuerentiã sacrȩ deferrent orationi: tẽ subito cir¬
cutusos strepitus quieuisse. Silent gͥ paludes. hoĩes
uon silebunt: & irrationabile animal preueren¬
tiã recognoscit qđ ꝑ naturã ignorat. hoĩum tanta
et immodestia. ut pleriq deferre nesciant m̃tiũ
peligioni. qđ deferunt auriũ uoluptati: Hȩc tec̾¬
sẽ memoriȩ liberiꝰ. quȩ apud alios maiora ueris
apud te minora exemplis. ita om̃em disciplinã non
solũ uirtute adęquasti. s etiã emulatione uicisti.
Nanq ieuiniũ in p̃ceptis habemꝰ. s singłoꝵ dierũ.
tu aut̃ multiplicatis noctib ac dieb inmimera tẽ¬
pora sine cibo transigis. Ꝙ si quando rogaris ut cibũ
sumas. paulisꝑ deponas codicem: respondeas ilico. non
inpane solo uiuit homo. s in om̃i uerbo di. Ipsi epula¬
rumusus cibis obuus utendi fastidio. Ienimũ desidet᷑.
potus e fonte. fletus in p̃ce. sonꝰ in codice. Hec iumorib

Expanded text:
reverentiam sacrae deferrent orationi; tunc subito cirreverentiam sacrae deferrent orationi; tunc subito circumfusos strepitus quievisse. Silent igitur paludes, homines non silebunt? Et irrationabile animal per reverentiam recognoscit, quod per naturam ignorat: hominum tanta est immodestia, ut plerique deferre nesciant mentium religioni, quod deferunt aurium voluptatie memoriae Liberius: quae apud alios majora veris, apud te 178 minora exemplis; ita omnem disciplinam non solum virtute adaequasti, sed etiam aemulatione vicisti. Namque jejunium in praeceptis habemus, sed singulorum dierum: tu autem multiplicatis noctibus ac diebus, innumera tempora sine cibo transigis; et siquando rogaris ut cibum sumas, paulisper deponas codicem, respondes illico: Non in pane solo vivit homo, sed in omni verbo Dei . Ipse epularum usus cibis obviis; ut edendi fastidio jejunium desideretur: potus e fonte, fletus in prece, somnus in codice. 16. Haec junioribus
Abbreviated transcription (Latin):
n fuit disciplina reuerentie. ut nat᷑a uinceret᷑.
Atq ille ñ deos qui nulli erant. s regẽ tuebat. Qͥd
enĩ timeret eos. quos idem ignis si contigisset arsis¬
set: Quanto meliꝰ quod qͥdã in comuiuo patris ado¬
lescens iubet᷑. ne meretricios amores indicuis inso¬
lentib ꝓdat: & tu in minift̾io dĩ uirgo. gemitus.
screatus. tusses. risus abstine. Quodille in conuuo
potest. tu in minift̾io ñ potes: Uoce uirginitas pͥmo
signet᷑. Claudat ora pudor. debilitatẽ excludat re¬
ligo. instituat consuetudo naturã. Hirginẽ in priꝰ
gauitas sua nuntiet.pudore obuio. gradu sobrio.
uultu modesto. & p̃nuncia integricatis ante eant
signa uirtutis. Non satis ꝓbabilis uirgo est: quȩ re¬
quirit᷑ cũ uidet᷑. Frequens sermo est. cũ plurima
rinarũ murmura religiose aurib plebis obstrepe¬
rent: sacerdotẽ dĩ pcepisse ut conticescerent ac

Expanded text:
ro fuit disciplina reverentiae, ut natura vinceretur. ro fuit disciplina reverentiae, ut natura vinceretur. Atque ille non deos, qui nulli erant, sed regem timebat. Quid enim timeret eos, quos si idem ignis contigisset, arsissent? XIII. Quanto melius quod quidam in convivio patris adolescens jubetur, ne meretricios amores indiciis insolentibus prodat? Et tu in mysterio, Dei virgo, gemitus, screatus, tussis, risus abstine. Quod ille in convivio potest, tu in mysterio non potes? Voce virginitas prima signetur, claudat ora pudor, debilitatem excludat religio, instituat consuetudo naturam. Virginem mihi prius gravitas sua nuntiet, pudore obvio, gradu sobrio, vultu modesto; et praenuntia integritatis anteeant signa virtutis. NON SATIS probabilis virgo est, quae requiritur, cum videtur. XIV. Frequens sermo est: cum plurima ranarum murmura religiosae auribus plebis obstreperent, sacerdotem Dei praecepisse ut conticescerent, ac
Abbreviated transcription (Latin):
multiloquio peccatũ. Homicidȩ dictũ ẽ. peccasti
quiesce. ne peccaret ampliꝰ. S uirgini dicendũ ẽ.
qiuesce ne pecces. Conseruabat enĩ maria ut legimꝰ
om̃ia incorde suo quȩ de filio dicebant᷑. & tu cum
legit᷑ aliquid qͦ xp̃s aut uenturꝰ annuntiat᷑. aut ue¬
nisse ostendit᷑: noli fabulando obstreꝑe. s m̃tẽ
admoue. An quicquã indigmꝰ ẽ. quã oracła diuina
crcũstrepi ne audiant᷑. ne credant᷑. ne reuelent᷑.
qrcu̾sonare sacram̃ta confusis uocibꝰ. ut impediat᷑
oratio ꝓ salute deprõpta om̃ium: Gentiles idolis
suis reuerentiã tacendi deferunt. Unde illud exẽ-¬
plũ prodit᷑. alexandro sacrificante macedonũ re¬
ge. puerulũ barbarũ qui eilum̃ accend̾at exce¬
pisse ignẽ brachio. atq adusto corpore mansisse
immobilẽ. nec dolorem ꝓdidisse gemitu. nec taci¬
to penã indicasse fletu. Tanta in puero barba¬

Expanded text:
multiloquio peccatum . Homicidae dictum est: Peccasti, multiloquio peccatum . Homicidae dictum est: Peccasti, quiesce , ne peccaret amplius: sed virgini dicendum est: Quiesce, ne pecces. Conservabat enim Maria, ut legimus, omnia in corde suo quae de Filio dicebantur : et tu cum legitur aliquod quo Christus aut venturus annuntiatur, aut venisse ostenditur; noli fabulando obstrepere, sed mentem admove. An quidquam est indignius, quam oracula divina circumstrepi, ne audiantur, ne credantur, ne revelentur: circumsonare sacramenta confusis vocibus, ut impediatur oratio pro salute deprompta omnium? XII. Gentiles idolis suis reverentiam tacendo deferunt. Unde illud exemplum proditur: Alexandro sacrificante Macedonum rege, puerulum barbarum qui ei lumen accenderet, excepisse ignem brachio, atque adusto corpore, mansisse immobilem, nec dolorem prodidisse gemitu, nec tacito poenam indicasse fletu. Tanta in puero barba
Abbreviated transcription (Latin):
ciis pudor. aud acia emicat. risus surripit.mi¬
destia soluit᷑. dũ affectat᷑ urbanitas. Int̾rogati
non responde infantia. responde fabula est.
Deesse gͥ sermonẽ uirgini quã suꝑesse malim
Nam si mulieres etiã de reb diuinis in ȩccla
iubent᷑ tacere. domi uiros suos int̾rogare: de
uirginib quid cautũ putamꝰ. in quib pudor
ornat ȩtatẽ. tacit᷑nitas cõm̃dat pudorẽ: Auꝰ
mediocre pudoris exemplũ ẽ. qđ rebecca cũ
ueniret ad nuptias & sponsũ uidisset: uelan
accepit. ne priꝰ uide̾t᷑ quã iungeret᷑: Qnt
quid: Pulchra uirgo. non decori timuit sp
a p̾ietatis ñ omisit affectũ. Q si uiro dr. lił
peccat.: Si amat᷑. & facto. Maxima est uirtꝰ ta¬
cendi. p̃sertim in ȩccłia. Nulla te diuinarũ senten¬
tia fugiet lectionũ. si aurẽ ad moueas. uocẽ p̃mas.
Nullũ ex ore uerbũ quod reuocare uelis ꝓferas.
s parcior loquendi fiducia sit. Copiosũ qiuippe in

Expanded text:
ciis pudor, audacia emicat, risus subrepit, mociis pudor, audacia emicat, risus subrepit, modestia solvitur, dum affectatur urbanitas: interroganti non respondere, infantia: respondere, fabula est. Deesse igitur sermonem virgini, quam superesse malim. Nam si mulieres etiam de rebus divinis in Ecclesia jubentur tacere, domi viros suos interrogare : de virginibus quid cautum putamus, in quibus pudor ornat aetatem, taciturnitas commendat pudorem? X. An vero mediocre pudoris exemplum est, quod Rebecca cum veniret ad nuptias, et sponsum vidisset, velamen accepit ne prius videretur, quam jungeretur? Et utique pulchra virgo non decori timuit, sed et pietatis non omisit affectum. Quod si viro dicitpeccat: si amatur, et facto? XI. Maxima est virtus tacendi, praesertim in ecclesia. Nulla te divinarum sententia fugiet lectionum, si aurem admoveas, vocem premas. Nullum ex ore verbum quod revocare velis, proferas: sed parcior loquendi fiducia sit. Copiosum quippe in
Abbreviated transcription (Latin):
ulteriũ quod eiꝰ curarit uulnera. quidianu
silius adulterarit. uenatricẽ sane optimꝰ
ferarũ s libidinũ. s ferarũ etiã ut nudauen
ant crim̃ incesti amoris. Dent dianȩ regni
siluis quas incolat. ut confirment adulteru
quod gerebat. Dent e scolapio qđ mortiũ res¬
euaserit. Dent etiã ioui fulmina quȩ ñ habͥ¬
it. ut testificent᷑ quȩ habuit obꝓbria. S ah
bulis ad ꝓpositũ reu̾tam᷑. Escis quoq om̃ibẽ
gignant menbris calorẽ parce utendũ pua.¬
Carnes enĩetiã aquilas uolantes deponun.
In uobis qͦq ales interior illa de qualeginꝰ
renouabit᷑ sic̃ aquilȩ iuuentꝰ tua. sullimint
uirgineo prepes uolatu. suꝑfluȩ carnis nesi¬
at appetentiã. coniuuioꝵ deuitandȩ cęlem¬
tates. fugiendȩ salutationes. Ipsas uisitatina
in uiniorib ẽẽ. parciores uolo. si forte deferea¬
dum sit parentib aut ȩqualibꝰ. Terit᷑ enĩ osti¬

Expanded text:
adulteri, quod ejus curarit vulnera, qui Dianam in adulteri, quod ejus curarit vulnera, qui Dianam in silvis adulteraverit, venatricem sane optimam, non ferarum, sed libidinum; sed ferarum etiam, ut nuda astruant crimen incesti amoris. Dent Dianae regnum in silvis quas incolebat, ut confirment adulterium quod gerebat. Dent Aesculapio quod mortuum refevaserit. Dent etiam Jovi fulmina quae non habuit, ut testificentur quae habuit opprobria. Sed a fabulis ad propositum revertamur. 8. Escis quoque omnibus quae gignant mecarnes enim etiam aquilas volantes deponunt. In vobis quoque ales interior illa, de qua legimus: Renovabitur sicut aquila juventus tua , sublime tenens, virgineo praepes volatu superfluae carnis nesciat appetentiam. Conviviorum devitandae celebritates, fugiendae salutationes. IX. Ipsas visitationes in junioribus esse parciores volo, si forte deferendum sit parentibus aut aequalibus. Teritur enim offi