comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quas t̾ras aasistis. Dñe cerdaniam cotam. ⁊ maditatẽ de gt¬
rndi. ⁊ saluimꝰ apud bancrinoniã ⁊ ibi fuimo młta lucras
et assiluumꝰ ap̃ yleridã. ⁊ apud balaget.⁊ nõ fuima ausi ultra
ur. nam.xxͥ. irges erant og̾zati. ⁊ sine ur̃i ꝯsilio noluima aĩcis
p̾lum facere. Bn foastis tixit kaiolus. S atra quid frastis.
Et ua sor ait. in montibi urgelliutelli fecimꝰ p̾liura cura tribo
rogili uidel cum rege segou̾e. nomen cu erat absuatꝰ. Alt̾
tholetana fenrganda nonone. Alt̾ fuit de fraga suy sigus.
noĩe. Istos tres occidimꝰ ⁊ cum illis .c. xxx.iiii. milia de gentt̃
tus uolent ultra modũ. ⁊ amoir iỹiꝰ Rrotolandꝰ facit fĩ mo¬
nastium in capite montiũ roselicuus ad honorẽ scĩ andreẽ. q
ib est sepultus ille bonus uir. Et quis erat dixit karolꝰ. Dñe
angeriꝯ de normaudia.ẽ unc doluit karolꝰ.⁊ om̃s quicũ eo

Expanded text:
quas terras acquisistis». «Domine, Cerdaniam totam et medietatem de Gequas terras acquisistis». «Domine, Cerdaniam totam et medietatem de Gerunda et salivimus apud Barchinonam et ibi fuimus multa lucrati et assalivimus apud Yleridam et apud Balager et non fuimus ausi ultra ire; nam XX reges erant congregati et sine vestri consilio noluimus cum eis prelium facere. «Bene fecistis», dixit Karolus, «sed citra quid fecistis?» Et Vasco ait: «In montibus Urgelli fecimus prelium cum tribus regibus, videlicet cum rege Segovie, nomen cui erat Absuatus, 600 alter Tholetanus Ferregandus nomine, alter fuit de Fraga Supersingus nomine. Istos tres occidimus et cum illis CXXXIIII milia de gente citus dolent ultra modum, et amore ipsius Rotolandus facit fieri monasterium in capite moncium Roselionis ad honorem Sancti Andree, quod promisit, et ibi est sepultus ille bonus vir». «Et quis erat?», dixit Karolus. «Domine, Augerius de Normandia». Tunc doluit Karolus et omnes, qui cum eo
Abbreviated transcription (Latin):
septiugentis militibi armatis. ⁊ addurit plusqũa. xxx.milia
int̾ loues ⁊ raccas. et salutauit kaiolum ⁊ alios dicens. Ao¬
mine rocolando ⁊ alii barones salutant uos ⁊ totũ exͣcitum.
et int̾ equos ⁊ mulos quadr ingentos .xi. milia lesintes s¬
auri. ⁊ nonaginta pannos de serico ⁊ auio ad hornamenta
mõasti ĩpandua. ¶ Et ait karolꝯ. ad cũ. est ne sanuis rotolado
Sanꝯ ⁊ in columis dix̃ uasco. ⁊ młta lucrati sumꝰ. nam ⁊ uu¬
las icastra cepimꝰ.⁊ ter p̃sati sumꝯ ⁊ om̃s deuincimꝰ. et mã¬
dat uob rotolandi ꝙ uos decimabitis tr̃as. ⁊ꝙ ip̃e ⁊alis taro¬
nes uĩm p̃eptũ sunt ꝑati in om̃iln ad implere. Nec laralo
qn audiuit ista gr̃as agens & gausus est ulti a mceu. st ip̃¬
et tuxpinus uara uerunt thoma. ⁊ ait cuxpintrs t erom stñ¬
cipiatis chesarum pannos et omĩa ist .. que ro tolanda nutit uob̾

Expanded text:
septingentis militibus armatis et adduxit plus quam XXX milia septingentis militibus armatis et adduxit plus quam XXX milia inter boves et vaccas et salutavit Karolum et alios dicens: «Domine, Rotolandus et alii barones salutant vos et totum exercitumet inter equos et mulos quadringentos, XI milia besantos auri et nonaginta pannos de serico et auro ad hornamenta monasterii preparanda». Et ait Karolus ad eum: «Estne sanus Rotolandus?» «Sanus et incolumis », dixit Vasco, «et multa lucrati sumus; nam et villas et castra cepimus et ter preliati sumus et omnes devicimus et mandat vobis Rotolandus, quod vos decimabitis terras et quod ipse et alii barones vestrum preceptum sunt preparati in omnibus adimplere». Et Karolus, quando audivit iet Turpinus vocaverunt Thomam et ait Turpinus: «Thoma, recipiatis thesaurum, pannos et omnia ista, que Rotolandus mitit vobis».
Abbreviated transcription (Latin):
tis. cotum marst̾ium hedificab̾ et in choro dñoꝵ.x. archos. sã¬
aesq uͨ. ab utraq ꝑte.⁊.xiiii. archos intota alia ecc̃a. ⁊ omĩa
capitella ꝯcaua facietis. nani in quol ponemꝰ satis reliqͥat
Et rob̃ta dit. quot capita ut fiant ibi altaria faciems. Et
ut leo ꝑpͣ. ꝓp̃t st̾cturam loai t̾a tm̃. s fenestras capitis u̾ er t
iltare bẽ altare bẽ uͥg̾is mͦ faciatis magnas ⁊ suꝑ qual unũ
foram̃ dimitatis ut in quol una cupa possit intrare ꝙ fora¬
men possit claudi lapide eminenti ad modũ clauis ⁊ int̃ ꝙ¬
libet fenestiani aliud forame ꝑmitatis et ꝓpetis opus.⁊ xꝑ.
uila ꝯgnie ordĩetis. et karolꝯ ait magĩt. rob̾te. om̃ia ħ iredi¬
denunt. ¶Racta comestione septẽ milia bestie honate uictua¬
liũ intrauerũt uallem que u̾sus tholosam ꝑiter uẽiebat.
quili karolꝰ ⁊ totus ex̾citus fuer̾t płimũ gratulati. Et dum
istud gaudium ĩ ex̾citu ducebatur. uasco engeleriꝰ uõt cum

Expanded text:
tis totum monasterium; hedificabis etiam in choro dominorum X archos faciesque V ab utraque parte et XIV archos in tota alia ecclesia et omnia capitella concava facietis; nam in quolibet ponemus satis reliquias». Et Robertus ait: «Quot capita, ut fiant ibi altaria, faciemus?» Et ait Leo papa: «Propter stricturam loci tria tantum. Sed fenestras capitis, ubi erit altare beate Marie Virginis, faciatis magnas et super quamlibet unum foramen dimitatis, ut in quolibet una cupa possit intrare; quod foramen possit claudi lapide eminenti ad modum clavis, et inter quamlibet fenestram aliud foramen permitatis et properetis opus et XX pilas congrue ordinetis». Et Karolus ait magistro: «Roberte, omnia hec rediderunt. Facta comestione septem milia bestie honerate victualium intraverunt vallem, que versus Tholosam pariter veniebant, de quibus Karolus et totus exercitus fuerunt quam plurimum gratulati. Et dum istud gaudium in exercitu ducebatur, Vasco Engelerius venit cum
Abbreviated transcription (Latin):
Rraroli magni ꝙ̃tũ ad desti uer d̾ii carrasos e ⁊ nar¬
dor i ad ꝯstructõm monaiti crassensis.
uin quelilit ꝑs nri corꝑis minoratõm ⁊ deflia¬
tõm cotidie supponatur ex causis iutel ⁊ ratdibo
quam płimis .i. calore nat᷑ali agenti nõ natuli et
psu rmoterato ex rerum nõ naturaliũ quibꝰ in
isrpore alicuiꝰ impossibile est uita stare. Et me¬
mior ałis dellula sit una de ꝑtibi menbroꝵ ⁊ pͥncipale pͥmura
neruacuor adimatis sic̃ relique ꝑtes sic ⁊ ħ eotidie minorat.¬

Expanded text:
aroli Magni, quantum ad destructionem Carcassone et Narbone et ad constructionem monasterii Crassensis Cum quelibet pars nostri corporis minorationi et defluitioni cotidie supponatur ex causis videlicet et rationibus quam plurimis, id est calore naturali agenti non naturaliter et usu inmoderato sex rerum non naturalium, sine quibus in corpore alicuius impossibile est vita stare, et memorialis cellula sit una de partibus membrorum et principale primum de quatuor adunatis, sicut relique partes sic et hec cotidie minorat
Abbreviated transcription (Latin):
saitiuit. et air hiepr portauit ei uas ꝙdam plenũ uino ⁊ aphũ.
Et dum uoluit biltre thomas dixit ci. Dñe si uellecis de pune
nro libentissime daremꝰ uob̾. Et aportauit dimidiũ parĩe milii
durũ ⁊ muscidũ. Nam.xii. dies erant elapsi ꝙ nõ fuerat dcar¬
tus. Et b̃ndixit de̾m pane thonias. P ostea obculit cũ karulo. et
karolus cepit eum ⁊ frrgit ⁊ comedit ex eo aliꝙͣ tulũ iresiduum
et plusqu̾a .uii. milia alioꝵ. Et oñs fuerũt ita faciati ac si in
regali irgis curia comedissent. ¶Boc fid̾ tantus fletus ⁊ tan¬
ta lacinaꝵ effusio. cantaq pettor peussio fuit in exaicu quad
tota uallis undiq resonibat. Ram quiãq e illo ꝑlne coms¬
diss. a sius prõs omili ardelat ex̾ mudatus. ¶ Et curpiꝰ
dara uoox clamanit. uin patres ⁊ fr̃es nos de sua ma̾na a ta¬
tor oĩum saciauit. et ex quo ita est ꝙ tam sod̾s iuros inue

Expanded text:
sitivit et archiepiscopus portavit ei vas quoddam plenum vinos et ciphum. sitivit et archiepiscopus portavit ei vas quoddam plenum vinos et ciphum. Et dum voluit bibere, Thomas dixit ei: «Domine, si velletis de pane nostro libentissime daremus vobis». Et aportavit dimidium panem milii durum et muscidum, nam XII dies erant elapsi, quod non fuerat decoctus; et benedixit dictum panem Thomas, postea obtulit eum Karolo, et Karolus cepit eum et fregit et comedit ex eo aliquantulum, residuum et plus quam VII milia aliorum. Et omnes fuerunt ita saciati, ac si in regali regis curia comedissent. Hoc facto tantus fletus et tanta lacrimarum effusio tantaque pectorum percussio fuit in exercitu, tota vallis undique resonabat; nam quicumque de illo pane comedisset, a suis peccatis omnibus credebat esse mundatus. Et Turpinus clara voce clamavit: «Viri patres et fratres, nos de sua manna Creator omnium saciavit. Et ex quo ita est, quod tam sanctos viros
Abbreviated transcription (Latin):
dio flentes dixunt ei. Ex quo dũs tm̃ honorẽ nob̃ ꝯtulit
ꝙ tancos uiros hucadduxit inuitetis eos ⁊ de boĩs nob̾ ado̾
datis cis dema ad comedend̾. ẽ ũc thomas cepit ridere ⁊ drx̃.
non hẽm ꝯ uͥ gallũ unũ adhoras cantandas quałr tot ⁊ tan¬
tis uiris pot̾it habundare. ¶Uiis dẽis atq ꝑ accis uener̃t
ad ħitałm̃ ip̃emet karolus ⁊ scĩssimꝰ leo pp̃. Rotoland ⁊ xii.
ess longissimũ ennarrare. Et iuderũt heremitas admirantos
in eoꝵ aspectu. Et lenignissims karola imp̃r eos humilit̾ sa¬
lutauit. Conseq̃nt̾ leo pp̃. ⁊ om̃s alii. Et turpiuꝰ oĩa sup̃dc̃a
ꝙ tam scõs uiros eos inuenire ꝑmiẜat ⁊ ad locũ tam scĩssimũ
in crastinũ. Et ꝙ karulo ꝯsulerent ut moãst̾ium fac̾et ⁊ ab¬
bitẽ ibi poneret. Et dñs leo ppͣ aꝓpbauit hoc et tocus elerꝰ. Et
dum karola hoc audiuit. Respondit eis ꝙ ibi hedificaret mo¬
bonos uiros ⁊ ꝙ locus erat bonus et sc̃s. Et dum talia ꝓfemt

Expanded text:
dio flentes dixerunt ei: «Ex quo Dominus tantum honorem nobis contulit, quod tantos viros huc adduxit, invitetis eos et de bonis nobis a Deo datis eis demus ad comedendum». Tunc Thomas cepit ridere et dixit: «Non habemus nisi gallum unum ad horas cantandas; qualiter tot et tantis viris poterit habundare?» Hiis dictis atque peractis venerunt ad habitaculum ipsemet Karoluesset longissimum enarrare, et viderunt heremitas admirantes in eorum aspectu. Et benignissimus Karolus imperator eos humiliter salutavit, consequenter Leo papa et omnes alii. Et Turpinus omnia supradicta quod tam sanctos viros eos invenire permiserat et ad locum tam sanctissimum in crastinum et quod Karolo consulerent, ut monasterium faceret et abbatem ibi poneret. Et dominus Leo papa approbavit hoc et totus clerus. Et dum Karolus hoc audivit, respondit eis, quod ibi hedificaret mobonos viros et quod locus erat bonus et sanctus. Et dum talia proferret,
Abbreviated transcription (Latin):
picieno uoit ꝙͣ dam oradm. siue oratoriũ. iut̾̃ ꝙdam inueit
inũ de uii. herciuitis. Qui stupest̾y cimore uix fuit ausꝯ ar¬
chuesm respicere. S arthiq̃x quesiuit ab eo ad honorẽ cuiꝰ
sc illus oratoriũ erac hedificatum. qui nõ potuit rendeie. sio
signis oftendit ꝙ ad honoit bẽ uͥginis mane. ¶Intiauuit gͤ¬

Expanded text:
piciens vidit quoddam oraculum sive oratorium, iuxta quod invenit unum de VII heremitis; qui stupefactus timore vix fuit ausus archiepiscopum respicere. Sed archiepiscopus quesivit ab eo, ad honorem cuius sancti illud oratorium erat hedificatum; qui non potuit respondere, sed signis ostendit, quod ad honorem beate Virginis Marie. Intravit
Abbreviated transcription (Latin):
quo np̃x cingebatur octo palmis extensũ hẽbatur. y̾t̾ illd̾
ꝙ dependebat. Parũ panis ad prandiũ comedebat. s qͣrtã
ꝑtem arietis aut gallinas duas aut anserem. aut spatu¬
lam porcinam. aut pauonẽ. aut giuam. aut leporẽ integrꝰ
edebit. Parũ unũ. s limfatũ sobrie bibebat. Hic tanta foz¬

Expanded text:
quo cingebatur, octo palmis extendebatur, praeter illud quod dependebat. Parum panis comedebat; sed quartam partem arietis, aut gallinas duas, aut anserem unum, aut spatulam porcinam, aut pavonem, aut gruem, aut leporem integrum edebat. Modicum vinum et lympham sobrie bibebat. Tantae for
Abbreviated transcription (Latin):
iegũ tirnoꝵ te fecit. sic ad p̃parand̾ it̾ meũ ⁊ ad delibanda
callur̾ meã amanibꝰ moabitaꝵ teint̾ oms ut tͥ corona
et̾ue ietbutõnis ex inde p̾paret elegit. caminꝯ stellaꝵ quẽ
in celo uid isti hoc significat. ꝙ tu cum magno ex̃citu ad ex¬
pugnandamgent̾e paganoꝵ ꝑfidam. ⁊ libandũ it meu

Expanded text:
randum iter meum et liberandam terram de manibus Moabitarum, te inter omnes, ut tibi coronam aeternae retributionis exinde praeparet, elegit. Via stellarum, quam in coelo vidisti, significat quod tu, cum magno exercitu ad expugnandam gentem paganorum perfidam et liberandum iter meum
Abbreviated transcription (Latin):
arabica ds d̾r. T̃ radunt sarraceni ꝙ ydolum istõ maho¬
et demoĩ cam legom qͣndam sua arte magica in eo sigil
ad illud ad ꝓpinquaret statim ꝑiclicabatut. S cũ aliꝗs
sairaceniꝯ causa adorandi uł dep̃candi dei mahomet accͥe¬
diti ille incolumis recedit. Si forte suꝑ illud auis quel
deorsum latus ⁊ quadratus desursum strictꝰ altissimus.
ymago illa de auricalco optimo ineffigie hõis oꝑata suꝑ
pedes suos erecta. faciemtenens u̾sus m̃idiem̃. ⁊manu

Expanded text:
Mahoet quamdam legionem daemonum arte magica in eo sigillad illud appropinquat, statim periclitatur; sed cum aliquis Saracenus causa adorandi vel deprecandi Mahomet accedit, recedit incolumis. Si forte super illud avis quaelibet deorsum latus et quadratus, desursum strictus, et tantae est imago illa de aurichalco optimo in effigie hominis fusa, super pedes suas erecta, faciem habens versus meridiem, et
Abbreviated transcription (Latin):
tendurt. et nũquam ꝑtendimt: quibus tamẽ si pr̃e et
pscinuãtis corati fibint statmm ut. de copporet exeni
rosdituo quod in hat uta despersatorie est ingatim Illu
yducõte eos sora gratia quo poius tendeuant ipsĩ cur
gortia. ut cõsimurati in bocui compleant tempora muet

Expanded text:
 si pie et perseveranter conati sunt, statim ut de corpore exeunt, redditur quod in hac vita dispensatorie est negatum, illuc perducente eos sola gratia, quo prius tendebant ipsi cum gratia, ut consummati in brevi, expleant tempora mult
Abbreviated transcription (Latin):
sẽqui ueltrt. Itas ait autẽ hnia a magisto Oidicisset iutm
spernbe xp̃nu/ uebo et quib ad xp̃mũ itrro uirtatẽ : patõ silẽtiũ
et soletadinẽ amare. Euesõ ait: ut et laborr et peritelo
mex parcas ieq potino cotre tuopis et triti ocii sugces sore
quã euntio et sollicite glorre Poticipe esse uelio Euto et
Si stulie si stitit enim pãtoe Rom̃a abernte ⁊ cui nog
mufio post cr̃ay e carerre gemmo ad sidereas scandẽter sedes
corspexesIe dicrtuo Igrcono uebum et ipatulo stmupẽs atq interro /¬
gaus an se tunt etiam sequi an quid alind aglos mbi̾oet. Enẽ
⁊le ut m sol tũdgne Estares ad moniniꝵ et sit cespi peteno

Expanded text:
um spernere, Cristum vero et quibus ad Cristum itur virtutem, pacem, silentium et solitudinem amare: «Queso» ait «ut et labori et periculo meo parcas, meque potius celle inopis et tuti otii successorem, quam divitis ac solicite glorie participem velis». Quod et factum est. Substitit enim, patre Romam abeunte, cuius non multo post animam e carcere gemino ad sidereas scandentem sedes conspexisse dicitur, ignarus rerum et miraculo stupens atque interrogans an se tunc etiam sequi, an quid aliud agere iuberet. Quem ille ut in solitudine perstaret admonuit, et sic celum petens
Abbreviated transcription (Latin):
sersit molostras. Seccine cõnonda tro est tota : ꝓporsus
quãtum michi uidetuo ipsa est. ue est enmn melior et
effiratior cõmonda tro quã dinuine coga nos testatio charita
Testimoniuꝰ uaeo auroris mlaus / coedialius millu catus
inbat uita qbas quod desidaoat ꝓpbeta uli ait. Probã me

Expanded text:
stigo . Haeccine commendatio est tota? Prorsus, quantum mihi videtur, ipsa est. Quae est enim melior et efficacior commendatio, quam divinae erga nos attestatio charitatis? Testimonium vero amoris ejus nullum credibilius, nullum certius in hac vita, quam quod desiderat propheta
Abbreviated transcription (Latin):
Iampridẽ omnes obedierut tanto stabiliora sut satre
solitudinis fundamẽta quã secus: streideat igi tuo Ricet
qui uidiunt / quibus p̃fregore auri et puopinre scalidus
opũ spretor et paupertao setã sordebat. Nod hommnẽ hunt
mirenur interq uaris simos ium uemꝰ damꝑnũ uocennus
nõ uidesse ciuꝰ uisio eucrr̃i igrs exemplũq clopissimũ¬

Expanded text:
iampridem omnes obierint: tanto stabiliora sunt sacre iampridem omnes obierint: tanto stabiliora sunt sacre solitudinis fundamenta quam seculi. Irrideant licet igitur qui viderunt, quibus pre fulgore auri et purpure squalidus opum spretor et paupertas sancta sordebat; nos hominem hunc miremur interque rarissimos numeremus, damnumque vocemus non vidisse, cuius visio lucr
Abbreviated transcription (Latin):
quid pepetaet unt quid dimitiot nõ ignorabat Erote
a Laberibro ad requie: ab in samo desceptaciombus ad
diuina eollaz ma remeabat. Rinquebat urbeꝰ ⁊bat aĩo
et nnsi surcessoris fastus ossistart pedibus ⁊ bat in nrẽtem
hispidre faterr ac preruptum : sed unde sibi plami essẽt¬
itro ad sũpeeos. Cum quo utinat uixissemiuo Ruxd rotroco
precipie de hoc uno intio tot sol rioies optambim
quia msquã rez optate ꝓprirquino uotuꝰ ibat. Neq magiro
desiñgiur internallo modicũq uel cunetãdimi tllid uer
nobis accelerandĩ fuit / ut iti hoc uite paritis ageremꝰ
quod ille cũ patoibus nõrs egit. Et quã brem spatio
temporis ꝑ omñe ytalie toattũ quo as code iinstitute¬
ordinis conẽtuo satoi tãq ut aundio ias pos ipsas deuotro
ꝓpagata troyscendit duoat peligiosa sutcossi direabit
et ques in sotudine genuit unuũt nate cłi in pallatio geniti¬
ꝙ nosq̃ uel ad eccłe rardimẽ uel ad alios goaduo exttir

Expanded text:
 ignorabat. Certe a laboribus ad requiem, ab insanis disceptationibus ad divina colloquia remeabat, linquebat urbem, ibat animo et, nisi successoris astus obstaret, pedibus ibat in montem, hispidum fateor ac preruptum, sed unde sibi planum iter esset ad superos. Cum quo utinam vixissemus! Quod idcirco precipue de hoc uno inter tot solitarios optaverim, quia nusquam rei optate propinquius votum erat; neque enim magno disiungimur intervallo, modicumque vel cuntandum illi, vel nobis accelerandum fuit, ut iter hoc vite pariter ageremus, quod ille cum patribus nostris egit. Et quam brevi spatio temporis, per omnem Italie tractum usque ad Alpes, quut audio, Alpes ipsas devotio propagata transcendit. Durat religiosa successio durabitque et, quos in solitudine genuit, vivunt nati, cum in palatio geniti, quosque vel ad Ecclesie cardinem vel ad alios gradus extulit,
Abbreviated transcription (Latin):
dsetontoniquit hno seculi pritãt parm rordis et segnia
st ammi terpenas opes spernexe. et honores occiduco fastidire :
net uor gloriã quepere/ ubi sanda tur petor in desiderno ae
sue, et qui iniqua gerit bemdicitur. unde si uere inteligatur
contemptuis uste perñ presetium ad que tendatiet qualile
imemeftiur erectius que ficratis simis desiderns uninersã
trascendunt: neq ad ulu treaturã quãno potẽten a ło
amtrabiletr̃ ses ad ipsũ ommiũ uifidiliu atqs iusibiliũ abiunt¬

Expanded text:
s» inquit «huius seculi putant, parvi cordis aut segnis est animi terrenas opes spernere, honores occiduos fastidire, nec ibi gloriam querere, ubi laudatur peccator in desideriis anime sue et qui iniqua gerit benedicitur; unque si vere intelligatur contemptus iste rerum presentium ad que tendat et qualia invenietur erectius. Que sacratissimis desideriis universa transcendunt, neque ad ullam creaturam quamvis potentem atque mirabilem, sed ad ipsum omnium visibilium et invisibiliu
Abbreviated transcription (Latin):
Selestinꝰ põtificatu maximo uelut mortifiro faste deposito
in ã tiquã sol tudinẽ tã cupide ropedauit : ut bostisi cõpsde
aatum cxodebes. Quod fetũm solitarii sanctiq pr̃is uietat
ami quisquis uolot altgibuatt. Quot enim in cadõ re p
uarretate ingeniorũ nõ dimo sẽ tãtum sẽd adiuosa sentire.
ego ipriais et sibi utile nobitor et mundor uforqs ermi
potio mexperẽtiã pioñ siuranaoñ quas multa diunaonm
stampretree neglexaat Corgũqz solitudims a moriẽ pcoitulosa
esse anrepo  et turdida petant᷑ a etitudo. nã pund xp̃s ea simi sũ
miratulũ quod ꝑ eũ deus ostendit die qui post uenũciatiõs¬
primꝰ illuxrt indicio ost: quod ꝓfecto nõ fierot si guod
gestũ erat diuinitas nõ ꝓbaret. EEgo ꝓsus actis licer
cliusdã et Riberrimi et negũ mesciõtis uheq eefcestio
annũ fetum ueor, atq ita sentio nõ potuisse io ab soĩs fub
nise que ues himanasꝰ iusto pcro estunasset quiq tueldũ

Expanded text:
Qui pontificatu maximo velut mortifero fasce deposito, in antiquam solitudinem tam cupide repedavit, ut hostili compede liberatum crederes. Quod factum solitarii sanctique patris vilitati animi quisquis volet attribuat — licet enim in eadem re, pro varietate ingeniorum non diversa tantum sed adversa sentire —; ego in primis et sibi utile arbitror et mundo. Utrique enim propter inexperientiam rerum humanarum, quas multa divinarum contemplatione neglexerat longumque solitudinis amorem, periculosa esse anceps et turbida poterat altitudo. Nam quid Cristo visum sit, miraculum quod per eum Deus ostenditquod profecto non fieret, si quod gestum erat divinitas non probaret. Ego prorsus altissimi cuiusdam et liberrimi et iugum nescientis vereque celestis animi factum reor; atque ita sentio: non potuisse id ab homine fieri, nisi qui res humanas iusto precio extimasset, quique tumidum
Abbreviated transcription (Latin):
in pricepta. uiez il remedia pbenptis institu tue
uita contra. preuptumi: remedns institiusua
pemer. peccatum innesrentia. Dit cogo uticure
ista: comptectitur nostra: profeilio: ut
piosessua qui hur ⁊um in uliqno fort
riguluoium mandatorum deliq ueriu  i. ad
remedium equi deguer consugeoit i sx.
onuincitirs transgresIõr : in midate non ⁊ lumu¬

Expanded text:
in Precepta videlicet, et Remedia. Praeceptis instituitur vita contra peccatum; Remediis restituitur post peccatum innocentia. Sic ergo utraque ista complectitur nostra professio, ut professus quisque cum in aliquo forte regularium mandatorum deliquerit, si ad remedium aeque regulare confugerit, etsi convincitur transgressor mandati, non tam
Abbreviated transcription (Latin):
pariter ⁊⁊ cõpellas. pestiferos ⁊ isołeres nulliꝰ fer̃¬
do facũ Gielles ⁊ destruõe dissipãs ⁊ dsperdõs
uel carcerali mõcipãdo iustodie/ uel a coĩtane sacoi
collegii epelledo uxta sd pietatis ⁊ iusticii le
disfodatur Et q̃m paupectas ẽ nõi religiens ore¬
rogatina sullinus. ne notilis he margarita gcuł¬

Expanded text:
pariter et compellas; pestiferos et insolentes, nullius ferendo faciem, evellens et destruens, dissipans et disperdens, vel carcerali mancipando custodiæ, vel a communitate sacri collegii expellendo, juxta quod pietatis et justitiæ lex pertas est nostræ religionis prærogativa sublimis, ne nobilis hæc margarita concul
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ad hoc potissimũ ĩigilau h sollicita ura
retoris ut ĩ ꝯmissõ sili grege meritũ ututis ac¬
crescat. clandature uia uituy  detur morib dist̃¬
plina. diliget deliberanor puelratita uistoe ta
mici ꝙͣ Diffinitoribus capħ gnalis. ut nũstris sin¬
gulis aliq ibid ceamm̃ata ⁊ discussa hẽatorie de¬
maddarõ. ios q sollictos eaborẽ ad es ponssinu abu¬
sus tollĩdos ⁊ medio quib s uiceritae religient
ĩficitus. peefotionis celsitudi dpriutur. ⁊ sutanie¬

Expanded text:
oniam ad hoc potissimum invigilare debet sollicita cura rectoris, ut in commisso grege meritum virtutis accrescat, claudatur via vitiis, et detur moribus dicsiplina, diligenti deliberatione præhabita, visum est tam mihi quam diffinitoribus Cap. Gen., ut ministris singulis aliqua ibidem examinata et discussa, litteratorie demandarem. ipsosque sollicitos redderem, ad eos potissimum abusus tollendos de medio quibus sinceritas religionis inficitur, perfectionis celsitudo deprimitur, et san
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ oĩb sugiat familiaritatis ⁊ admrationis notd. lopiẽs
nichil dicat unol multẽ oruditus muliõ ue religio sñõ
possit regutari d interrogata pancis respõdeat ꝟbis
si de scriptura si de morib age̾ aurĩ parat nõ iuignã
Cũ loquit᷑ nõ studcat eloquẽtu. ẜ pmo ip̃i sit potus

Expanded text:
In omnibus fugiat singularitatis vel admirationis notam. Loquens nihil dicat, unde multum eruditus multumve religiosus possit putari. Ad interrogata paucis respondeat. Si de Scriptura vel moribus agatur, aurem paret, non linguam. Cum loquitur, non stud
Abbreviated transcription (Latin):
testanuẽtis ꝙ̃ in sexiltuis ꝓ̃tõ in eis ⁊ sic studeat
obsinare. ut null̃ habeat̾ cõtra nos occasĩonẽ iuste
qrele. suuulq silo toti clarestat ꝙ nõ ꝯmode rerũ
dicationil inu̾ris per statuta ordims uia pcluditur.
uolo ut per loca frñ e sie diligente ꝯscili. lesifa¬
cias ⁊ puari: ut sicut ꝓfessios xtutã prccpiii credi

Expanded text:
testamentis quam in sepulturis, quantum in eis est, sic studeant observare, ut nullam habeant contra nos occasionem justa querela, simulque sæculo toti clarescat quod non commoda rerum dinationibus innumeris, per statuta ordinis, via præcluditur, volo ut per loca fratrum ea sic diligenter conscribi, legi facias et servari, ut sicut professione virtutum principui credi
Abbreviated transcription (Latin):
luisti undi ⁊ insta tena dõnatus ĩferci suꝑplicuis deputatus
ros habitani cõturlias ⁊ Ybera pro te sustrmui Ui te enpori
colaphos ⁊ spita susasi Ut iiti dulcedur̃ paradisi reddcr̃
acctẽ cũ felles bibi ꝓpĩ te uerib coconatus anci affiguo
ldcer uulueratus sũ pp te mortues ⁊̃ seular positus sũ

Expanded text:
eputatus. res habitavi, contumelias et verbera pro te sustinui: ut te eriperem, colaphos et sputa suscepi; ut tibi dulcedinem paradisi redderem, acetum cum felle bibi. Propter te vepribus coronatus; cruci affixus, lancea vulneratus sum. Propter te mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
cipia. fres rẽs quos cã uonabilis nõ excusat
ad chorũ cõueuat̃ p̃paraturi dño corda sua ibiq sii
dismesu. murmuri. eisũ. ⁊ absq̃ uagis ⁊ uanis aspactib
sub siloitio ⁊̃ pace ⁊ cũ Debita granitate ꝑmaneant
mueq ⁊̃ dño. ut Diuinas landes ntegre. attete ho-¬
noste ac religiose ꝓsoluãt. gestus Lenes: ⁊ cãtus diso¬
luros seu fractos õmo Declmnẽt. trncto psãttat debi¬
to more icepta q̃ sinul cãtãda fueriã sinul cotimo

Expanded text:
inis omnes, quos causa rationabilis non excusat, ad chorum conveniant, praeparaturi Domino corda sua, ibique sine discursu, murmure, risu et absque vagis et vanis aspectibus sub silentio, in pace et cum debita gmur in Domino, ut divinas laudes integre, attente, honeste ac religiose persolvant; gestus leves et cantus dissolutos seu fractos omnino declinent, tractim psallant debito more; incepta, quae simul cantanda fuerint, simul continuent,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsttutionis ĩtelletũ prũ i Duersas ⁊ aduersãs
monũ diuersitas ac dislorsio ĩtelletus multerĩ
pios aĩos pross et iuoluere ⁊ a religionis ĩgressu ml¬
iorẽ corda sulirate. talũ detrabẽtiũ uitãda per¬
cesitas cogit nos uiã ĩpis ad preditã presludere
⁊ certũ procedrei modũ hac̃ gslitutionẽ legetib presi¬

Expanded text:
s intellectum ipsum, diversas, & adversas nionum diversitas, ac distorsio intellectus multorum pios animos posset involvere, & a Religionis ingressu multorum corda subtrahere; talium detrahentium vitanda perversitas cogit Nos ipsis viam ad prædicta præcludere; & certum procedendi modum hanc Constitutionem legentibus præfi
Abbreviated transcription (Latin):
noesterii uolum ꝰ claustrĩ domos ⁊ officinas itemerg
uelligi. pro ⁊ ꝙ ad alia loca ubi hoĩes seculares
cõuoiuut pũt fret illi caus a p̃acanionie uel elome¬
sue getr̃d accederi. quit id a superiorib suis preo
sua fuerit maturitate uel pdouertar cõcessĩ. Ecy¬

Expanded text:
Monasterii volumus Claustrum, Domos, & Officinas interiores intelligi, pro eo quod ad alia loca, ubi etiam homines seculares conveniunt, possunt Fratres illi causa prædicationis, vel eleemosynæ petendæ accedere, quibus id a Superioribus suis pro sua fuerit maturitate, vel idoneitate concessum; e
Abbreviated transcription (Latin):
Ergo pd p̃si elegistis tenete Cõtep̾sistis luci possĩdete
tenetras. mastis mort̾. it i ꝓditionẽ Sẽcnti estis
meror quis luctus. q̃ tristicia q̃ angustia cã hec fuerit ad
uersus ĩpios prolata setrtia. Tuẽ ent malis dura
s porestatĩ demonũ ibut i ipsis corporih suis cũ dyabolo¬

Expanded text:
Ergo quod ipsi elegistis, tenete. Contempsistis lucem, possidete tenebras: amastis mortem, ite in perditionem: secuti estis moeror, quis luctus, quae tristitia, quae angustia, cum haec fuerit prolata adversum impios sententia. Tunc enim erit malis dura in potestate daemonum ibunt in ipsis corpori
Abbreviated transcription (Latin):
D qr g̃e carelut hñore. reliquũ legit᷑ ĩordiãtis
solhtudirib suffocatũ. a lud ẽ mite cor ⁊ docile
teera bona suscepit Mec est m̃orũ feu mitis
⁊ docilis. ni pauꝑtate ⁊ huilitate per coluũ cristi
efessõer lnĩ fedusco radicata reliyio. q̃ ee silti
uce sdm̃e germinũs. ꝯecmeni illis ger elan sp¬
sit ÷ filios quos sili ⁊ deo per suũ m̃terrõ¬

Expanded text:
 gratiæ carebat humore; reliquum legitur inordinatis sollicitudinibus suffocatum; aliud tamen mite cor & docile terra bona suscepit. Hæc est Minorum Fratrum mitis & docilis in paupertate & humilitate per almum Christi Confessorem Franciscum radicata Religio, qui ex illo vero semine germinans germen illud per Regulam sparsit in filios, quos sibi & Deo per suum minist
Abbreviated transcription (Latin):
Dño obsiuare. ⁊ nõ sũt ꝯtraria aie sue ⁊ eli nostre.
Et ubic̾ sũt frẽs qui sciret̾ ⁊ cognoscerã se nõ posse elam̃ ⁊e¬
spũ lit̃ obsiuare. iad suos mĩstros debea̾ ⁊ possut returr¬
re Mĩstii uero caritatuis ⁊ benigue eos recipiat̾. ⁊ tatã.
fauiliaritati habeat ueca ipsos Ut ditere possũt eis¬

Expanded text:
Domino observare; & non sunt contraria animæ suæ, & Regulæ nostræ. Et ubicumque sunt Fratres, qui scirent, & cognoscerent, se non posse Regulam spiritualiter observare, ad suos Ministros debeant, & possint recurrere: Ministri verò charitative, & benigne eos recipiant; & tantam familiaritatem habea
Abbreviated transcription (Latin):
tio de nõ reipũda pomniũ in rlã senꝰ reetita cura¬
re frẽs uigiladter nocesse e. ꝑ cũ e causis preditio ⁊
modis ad hĩdres petĩas deputata s̃ pro ixõrã nocssĩ¬
tatib remerer oporietit ad teui̾tes ipãs quicũ ii fuora̾
prinpales uol ñtii ĩ eob sii se gerãt ꝙ st cũtis osfidãt¬

Expanded text:
tio de recipienda pecunia in regula saepius repetita: curare fratres vigilanter necesse est, quod, cum ex causis praedictis et modis ad habentes pecunias deputatas pro ipsorum necessitatibus recurrere opportebit, ad tenentes ipsas, quicumque hi fuerint principales vel nuntii
Abbreviated transcription (Latin):
can rousiure. an ut nã cũ maiori trãgullitate trattt
seffire ˢ possĩt ut aliqri de sinigulis ꝓuĩtus pri uoci
habeat aliorũ inters ut taliter respondem ꝯ ut sangu¬
lacũ ꝓuttiarũ custodes unũ e se ꝯstituat quẽ cũ sũo
ꝓ̃tia li mistro pro ip̃is ad caᵘͥ dirigat̃. uoces suas cemt¬

Expanded text:
anquillitate tractentur, sufficere possit, ut aliqui de singulis Provinciis, qui vocem habeant aliorum, intersint? Taliter respondemus, ut singularum Provinciarum Custodes unum ex se constituant, quem cum suo Provinciali Ministro pro ipsis ad Capitulum dirigant, voces suas com
Abbreviated transcription (Latin):
saacẽnos ⁊ alios nifideles petat ud lice̾tiã
⁊ suis mĩstris pronẽtialib Meĩstri uero nullis eũdi
licr̃tiã tribuat᷑ isi eis quos uiderit̃ esse ydentos ad
mattidũ Ed hec per obĩam diĩgo mĩistris. ut petat a
dnõ papa unũ et sancte rõue dr̃e cardiualib qri sit
guberuater ꝓiotor ⁊ corrotor istiꝰ fratuitatis. ut s omꝑ

Expanded text:
eles; petant inde licentiam a suis Ministris Provincialibus: Ministri verò nullis eundi licentiam tribuant, nisi eis, quos viderint esse idoneos ad mittendum. Ad hæc per obedientiam injungo Ministris, ut petant a Domino Papa unum de S. Romanæ Ecclesiæ Cardinalibus, qui sit Gubernator, Protector, & Corrector istius F
Abbreviated transcription (Latin):
secule n parꝑtate ⁊ hũlitate dño famulãtes  Uadat pro
elemos ma ꝯfident̾. nec qͣͣ eõs Becũdari. qu dñs preo
⁊ reges. regri celorũ instituit. pauperes rebus feit. uir¬
tutib sublmiauit Hec sit portio ur̃a. q̃ ꝓducit i terrã
unuẽtuũ Cui dilectiss iri fres iotalitꝰ inhere̾tos. nichil¬

Expanded text:
tate, & humilitate Domino famulantes vadant pro eleemosyna confidenter. Nec oportet eos verecundari, quia Dominus pro & Reges Regni Cælorum instituit; pauperes rebus fecit; virtutibus sublimavit. Hæc sit portio vestra, quæ perducit in terram viventium: Cui dilectissimi Fr
Abbreviated transcription (Latin):
nisi maufesta nocessitate uel refiemitate cogãture In quã¬
cõq Domũ inteauenit᷑ primã dicãt / Pax huit Donni
Et sc̃diꝰ sctui enuahelũ de oĩb cibis qui appom̃tur
per se uol pẽe mtpositã ptisonã Qñ pri  necessĩtatilus
ofuemorĩ ⁊ alis fratrib indur̾dis psr anncos spnõles
muĩstes tñi ⁊ custodes sollictã cura gerat᷑ scdm loca: ⁊ ipã
⁊ fugidas regiones sicut necessitati uiderit᷑ epedire
Lo semꝑ saluo ut sicuꝵ dictã est denarios uel peuy¬
ratres illi quib dñ Dedit graii laborãdi. labo¬
ret̃ fidela̾ ⁊ deote. itao ꝙͣ excliso ouio ait̃ mimito

Expanded text:
 In quamcumque domum intraverint, primum dicant: Pax huic domui . Et secundum sanctum Evangelium de omnibus cibis, qui apponuntur per se, vel per interpositam personam. Tamen pro necessitatibus Infirmorum, & aliis Fratribus induendis, per amicos spirituales, Ministri tantum, & Custodes sollicitam curam gerant secundum loca, & tempora, & frigidas regiones, sicut necessitati viderint expedire; eo semper salvo, ut sicut dictum est denarios, vel pecunratres illi, quibus gratiam dedit Dominus laborandi, laborent fideliter & devote, ita quod excluso otio animæ inimico,
Abbreviated transcription (Latin):
LEt qui necessĩtate cogĩdtur. possant portare egliamentã
Et sros om̃s uestitĩs uilib induãtues /a pispũtᵃ ea
igenute dte saccis ⁊ aliis petus: cũ bũditiõe dci.
Quos monto ⁊ exhortor no despitiat neq indicet
hoĩes quos uidet molłib uestimrtis ⁊ coleratis indu¬
tos. uti cibis ⁊ potib delicatis.  mĩgio unu quis q
indicet ⁊ despiciat s Cuetipm sss de dm̃o offiniõ¬

Expanded text:
tur, possint portare calceamenta. Et Fratres omnes vestimentis vilibus induantur: Et possint ea repetiare de Saccis, & aliis petiis cum benedictione Dei. Quos moneo, & exhortor, ne despiciant, neque judicent homines, quos viderint mollibus vestimentis, & coloratis indutos, uti cibis, & potibus delicatis; sed magis unusquisque judicet, & despiciat semetipsum: “ De divino Officio
Abbreviated transcription (Latin):
mitli̾di eos ad aliquos deũ tuu̾tes morũ esilio hona
sua pauperibus crogentur Hostelt sadat̾ eis pãnos pr̃o¬
bationis uidel duas tunicas sỹ caputio ⁊ s ingulo et
braccas ⁊ caparonẽ us t ad cingulũ. Iuss eisd mĩstris
aliũ scdm̃ deũ aliqñ uideatũt Fuito uero ãno ꝓba¬
tionis rcipiãtur ad obiami. ꝑmittetes uitã istã sẽmꝑ et

Expanded text:
mittendi eos ad aliquos Deum timentes, quorum consilio bona sua Pauperibus erogentur. Postea concedant eis pannos probationis, videlicet, duas Tunicas sine Caputio, & Cingulum, & Bracas, & Caparonem usque ad Cingulum, nisi eisdem Ministris aliud secundum Deum aliquando videatur. Finito verò anno probatio
Abbreviated transcription (Latin):
roͣna suscep: ecc̃ia pat̾ins studiis ĩtendẽteᷤᷤ
et ꝯsid̾antes attẽtiꝰ qd nõ int̾missa sedulitas
discipline et rigoris ordĩes supͣdc̃os statꝰq re-¬
mas iuris et apites seq̃ret᷑ huiqͥ rigor lẽtesce̾t
at mĩtiplici saxcitoe torperet llos ur̃is piis
supplicatõib ĩ clinati uob̃ autt̃e apͣ. ĩ dulgẽꝰ¬

Expanded text:
robauit, ecclesia, paternis studiis intendentes et considerantes attentius, Quod non intermissa sedulitas discipline, Religiones et ordines supradictos, statusque Regmas iuris et apices sequeretur, huiusmodi rigor lentesceret et multiplicj laxacione torperet. Nos uestris supplicat
Abbreviated transcription (Latin):
mõ qͦ in regla ip̃a tradũtur ut .s. teneatur ad
ligatoriis indicunt. ¶Ceteroꝵ u̾o obseruã¬
cia q̃ sub u̾bͣ moĩtoriis exhortatoriis inforͣ¬
eatenus magl ꝯdecet de bono ⁊ eqͦ eos ꝓ seqͥ
qͦ ĩitatoᷤ. tanti pris effecti xp̃i semitas ar
cius elegernͣt.
incẽsata depͣnauͥ astucia ne fr̃m eorũdi ꝑfecc̃o¬
nis claritas taliu imꝑit seymõib lateret᷑.
tores militatꝭ eccĩe put ab ip̃o fonte hauserãt
in uolẽtes perfecte uiu̾e per doct̾ne ac uite
ip̃oꝵ alueos deriuarnͣt. ¶Mec his quisꝙͣ pu¬
suis actib uia ꝑfecc̃onis ex̾cuit ꝙ int̾du
feccõnis extolleret. ⁊ inꝑfectoꝵ infirmas seĩ
infirma hũane caruis assumẽs ꝓut/ enͣnge̾
testã hystoriã nõ tñi carne s ⁊ mente ꝯde¬
scendit᷑ infirmis. Sic en hñana nata

Expanded text:
o, quo in Regulâ ipsâ traduntur, ut scilicet teneantur ad ligatoriis inducuntur: cæterorum verò observantiam, quæ sub verbis monitoriis, exhortatoriis, informeatenus magis condecet de bono & æquo eos prosequi, quo imitatores tanti Patris Christi semitas arctius elegerunt. insensata depravavit astutia: ne Fratrum eorumdem perfectionis claritas talium imperitis sermonibus laceretur; tores militantis Ecclesiæ, prout ab ipso fonte hauserant, in volentes perfectè vivere per doctrinæ ac vitæ ipsorum alveos derivarunt. Neque his quisquam pusuis actibus viam perfectionis exercuit, quòd interdum erfectionis extolleret, & imperfectorum infirmas semitinfirma humanæ carnis assumens, prout Evangelica testatur historia, non tantum carne, sed mente condescendit infirmis
Abbreviated transcription (Latin):
gant᷑ ¶Ad ħ cumi fratres nichil sibi in spĩa¬
li adqͥrere ueleoꝵ ordiui. possint ⁊ in ꝯmuni
⁊ cum aliquid propt̾ deu ip̃is offert᷑
ꝯceditur ueldonõ ea si secus non expͥmat
offerent ^ ͣcedent̾. ueldenant᷑ uerismulit̾
fuisse credat᷑ intencõ ut rem ip̃az obla¬
taz ocessaz uel donatas ꝓstẽ ⁊ cedat donet
uelofferet. a se abdicet/ ac inalios tnfferre
cupiat ꝓpter deuz ¶ Nec sit ꝑsona inqua
loco dei ꝯgruencius huis rei dom̃inz tnͣs¬
ferat᷑ qmͣ sedes p̾fata ul ꝑsoͣ yomani pon
ficꝭ.x uitarii qui pͣr est oĩm ⁊ fr̃m mĩoru
nichilomiꝰ spĩalis ne talur reru sub incer¬
to uideat᷑ ẽẽ dĩnum cu pr̃i filius suo mõ
setuꝰ dño ⁊ monatus mõsterio yes sibi ꝯces¬
sas oblatas uel doͣtas adqrant om̃i utensi¬
liu ⁊ libroꝵ ac coꝵ mobiliu pñtiu ⁊ futu

Expanded text:
gantur. Ad hæc cum Fratres ipsi nihil sibi in speciali acquirere, vel eorum Ordini possint etiam in communi: & cum aliquid propter Deum ipsis offertur, conceditur, vel donatur; ea si secus non exprimat offerentis, concedentis, vel donantis verisimile fuisse credatur intentio, ut rem hujusmodi oblatam, concessam, vel donatam perfectè concedat, donet, & offerat, a se abdicet, ac in alios transferre cupiat propter Deum; nec sit persona, in quam loco Dei congruentiùs hujus rei dominium transferatur, quàm Sedes præfati Vicarii, qui Pater est omnium & Fratrum Min. nihilominus specialis: ne talium rerum sub incerto videatur esse dominium, cum Patri Filius suo modo, servus Domino, & Monachus Monasterio res sibi oblatas, concessas, vel donatas acquirant; omnium utensilium, & l
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ib ex integro ⁊cedenda sen ⁊ offerenda
sitalia de uoluntate ⁊ferent fres inhĩtare
ꝯtig̾it ꝑsenerante tantu uolinitate ꝯcede̾̃t
inhĩtent at illa lib̾e p̾ter eccia ⁊ oratoria
ad ecclesia destinata ⁊ cimiteriu q̃ tam

Expanded text:
Fratribus ex integro concedenda, seu etiam offerenda, si talia de voluntate conferentis Fratres inhabitare contigerit, perseverante tantum voluntate concedentis inhabitent; ac illa liberè præter Ecclesiam, & Oratoria ad Ecclesiam destinata, & Cimiterium, quæ tàm
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝯcedendo ꝯcedes ꝓpter inhĩtationẽ frm
tale dñiu in ius eccĩe sepedicte nõ trãse-¬
at. Sz potius plene ⁊ libere yemaneat
ꝯtedenti. ¶ In suꝑ nec utensilia nͨ alia qͦꝵ
usum ad necessitatẽ ⁊ officioꝵ sui status
usu hr̃e debent ut dittuz est ad ulla super¬
flunitatez dinicias sñ copia. que dero get pau¬
strahant sen uendant recipiant: ñ sb toloᷤᷤ
puidentie in futuru. nec octatone alia qͥn¬
ymino moĩb appareat meis q̃ ad dinu
omnimoda abdicato ⁊ in usu necessitas.
Hec antem scd̃m exigenciam personarum ⁊
locoꝵ miinstri ⁊ custodes simł ⁊ separatim in su¬
is admiiistrationib ⁊ tustodiis cum discrecione
disponant. ut detalib interdũ. ꝑsonaꝵ qͣlitas.

Expanded text:
in concedendo concedens propter inhabitationem Fratrum, tale dominium in jus Ecclesiæ sæpedictæ non transeat sed potius plenè liberum remaneat concedenti. Insuper nec utensilia, nec alia, quorum usum ad necessitatem, & officiorum sui status usum habere debent, ut dictum est ad ullam superfluitatem habere divitias, seu copiam, quæ deroget paustrahant, seu vendant, recipiant, nec sub colore providentiæ in futurum, nec alia in omnibus appareat in eis quoad dominium omnimoda abdicatio, & in usu necessitas. Hæc autem secundum exigentiam personarum, & locorum Ministri & Custodes simul, & separatim in suis administrationibus & Custodiis cum discretione disponant: cum de talibus interdum personarum qualitas,
Abbreviated transcription (Latin):
in huiꝰmõi uerbis statui suo in ꝯpetentib.
non utant᷑ adiu̾sis seu ꝓ indiuiso possidẽti¬
b sencertas partes in ip̃ĩs locis hñtib inqͥ¬
b ip̃i possidentes ꝓ indiuiso seu certas ꝑtes
hñte nichl̃ sibi ioblatõne seu ꝯcessione hiꝰ.¬
modi reseruau̾int /. similr in ius ⁊ dñiuz ac¬

Expanded text:
in hujusmodi verbis statui suo incompetentibus non utantur a diversis, seu pro indiviso possidentibus seu certas partes in ipsis locis habentibus in quibus ipsi possidentes pro indiviso, seu certas partes habentes nihil sibi in oblatione, seu concessione hujusmodi reservaverint; similiter in jus, & domi
Abbreviated transcription (Latin):
deat᷑ induce̾. Ma cum in reb tp̃alib sit
ꝯsiderare pͥcipuu ꝓpͥetate pocessione usufrͨ¬
tu ns utendi ⁊ simplice fcti usu ⁊ ullimo
tanꝙͣ necessario egeat licet pͥmis poss care¬
re uita mortaliuz nulla ꝓrsus pł eẽ ꝓfessi¬

Expanded text:
deatur inducere: nam cum in rebus temporalibus sit considerare præcipuum proprietatem, possessionem, usum fructum, jus utendi, & simplicem facti usum; & ultimo tamquam necessario egeat, licet primis carere possit vita mortalium, nulla prorsus potest ess
Abbreviated transcription (Latin):
cacõe uel delmĩacõne sũ specificatone sũ c̾ta cã
carere. Et. utriusq irꝭ argumẽta
nos docent/ ea q̃ in pͥncipio ad medmñ ⁊ ad
finez Illa xo q̃ in medio ad finẽ atq pͥn¬
sepe referri. Et dato ꝙ ab solutedret᷑. oĩo¬

Expanded text:
minatione, seu specificatione sine certâ causâ carere: & utriusque juris argumenta p Nos doceant, ea, quæ in principio, ad medium, & ad finem; illa verò, quæ in medio, ad finem atque prinsæpe referri. Et dato quod absolutè di
Abbreviated transcription (Latin):
Uiuendi modus in regͣ ꝓudet᷑ exp̾sse.¬
¶ Profecto si iuxͣ ꝓmissu saluatoris.
om̃is racõ diffidencie cuiuslib uidet᷑ eẽ sb̃¬
lata. Et quidez ubi qd non est aliqͣtenus
presumẽdi hec cuncta defic̾ent dicut nec
cet̾is gͣnec ip̃is fr̃ib iure poli in extreme
necessitatꝭ articło ad ꝓuidẽd sustentac̃oni
natuye uia oĩb extrema necessitate detẽt
ꝯcessa p̾cludit᷑. cu ab om̃i lege extrema uctͣaᷤ

Expanded text:
vivendi modus in Regulâ providetur expressè. Profectò si juxta promissum Salvatoris omnis ratio diffidentiæ cujuslibet videtur esse sublata. Et quidem ubi quod non est aliquatenus præsumendum hæc cuncta deficerent, sicut nec cæteris, sic neque ipsis Fratribus Jure Poli in extremæ necessitatis articulo ad providendum sustentationi naturæ via omnibus extrema necessitate detentis concessa
Abbreviated transcription (Latin):
nimis in tot sc̃is uiris in ob seruancia h uiꝰ
regle agẽtib ⁊ finientib dies suos qͦꝵ nõ¬
millos scõꝵ cathalago sedes eadez ex eoꝵ uita
⁊ amiraclis fecit, ascribi ac nouissime qͣi die¬
b ist̾ ꝑ pie memorie gregoͫ papa nonuz¬

Expanded text:
ctis Viris b in observantiâ hujus Regulæ degentibus, & finientibus dies suos, quorum nonnullos Sanctorum Catalogo Sedes eadem ex eorum vitâ & miraculis fecit ascribi; ac novissimè quasi diebus istis per piæ memoriæ Gregorium Papa
Abbreviated transcription (Latin):
zedebent sb̃tilius cet̾i fidei catholice ꝓfesso-¬
res. q̃d̃ ip̃e dens ordine p̾dictũ ⁊ eius obser¬
uatores inspiciens. Sic/ eos ab insurgẽtib
ieis rancorib salutari sb̃sidio p̾ seruauit
qd̃ nec ip̃os fluctus tempestuosus allicit
nͨ aĩos in ordĩe ip̃o degẽciu ⁊ st̾nauit qͥn
pocius in uigore reglari ⁊crescant ⁊ ãpli¬
antur/ in suord obsernãçia madatord̾ NIe
gñtamie cot ordo preditus qͥb lib p̾sasis
anfrattib dis tincta ⁊ pura uigeat clarita

Expanded text:
debent subtiliùs ceteri Catholicæ Fidei professores, quòd ipse Deus Ordinem prædictum & ejus observatores inspiciens sic eos ab insurgentibus in ipsos rancoribus salutari præsidio præservavit, quòd nec ipsos fluctus tempestuosus allisit; nec animos in Ordine degentium consternavit, quin potius in vigore Regulari concrescant, & amplientrumtamen ut Ordo prædictus quibuslibet præcisis anfractibus distinctâ & purâ vigeat charitat
Abbreviated transcription (Latin):
atenis annis ad ordinẽ ip̃m affectus ere
ximiͦ ⁊ in illis succrescẽdo cũ aliquib eiis¬
taerat super ip̃a regła ⁊ sc̃a ip̃ius bt̃ĩ frã¬
cisciti intencõne freq̃nti collac̃õne tractaui¬
mus ⁊ tandez cardinalis ac post mod er̾dez
oromis per p̾ dĩta sedẽ gubemnatoret ꝓ¬
tector ⁊ corrector effecti ꝯ dit̃oes p̾dicti orͥ ᷤᷤ
ex immẽti nob̃ cura palpanimꝰ ⁊ apłatus
officio tam de pia intencõne ⁊ fessoris pͥ¬
dicti qͣm dehiis q̃ regla ip̃az ⁊ eius obsez¬
ꝙͣ ⁊ ip̃a regla ⁊ ea ꝯtingẽtia. maturita¬
te plena discussmiꝰ nõ nulla in pu̾ti seriesta-¬
tumꝰ declarauimꝰ cercius approbauimꝰ ⁊
approbata ⁊ fipinauiꝰ edidimꝰ ⁊ ꝯcessimus
pluya ⁊ ordinãdo serio sius ⁊ clarins q̃ in
infrascripte̾ articł̃is plemꝰ expͥmũt᷑.

Expanded text:
a teneris annis i ad Ordinem ipsum affectus Nostros ereximus, in illis succrescendo cum aliquibus ejusnota erant, super ipsâ Regula , & sanctâ ipsius beati Francisci intentione frequenti collatione tractavimus; & tandem Cardinalis, ac postmodum ejusdem Ordinis per dictam Sedem Gubernator, Protector, & Corrector effecti j conditiones prædicti Ordinis ex imminenti Nobis curâ palpavimus; in Apostolatus officio tam de piâ intentione Confessoris prædicti, quàm de iis, quæ Regulam ipsam, & ejus obserquàm & ipsam Regulam , & eam contingentia maturitate discussimus, nonnulla in præsenti serie statuimus, declaravimus, & certiùs approbavimus, & approbata firmavimus, edidimus, & concessimus plura etiam ordinando seriosiùs & clariùs, quæ infrascriptis articulis pleniùs exprimuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
aliud inter ipinas corda .I. diniciaꝵ̃ Iollici¬
tudinib lacerata ⁊ ideo unu prauis affecti¬
b ꝯculcatu. aliud arid. qr gre careb̾at hu¬
more. peliquũ legit᷑ in ordinatꝭ solicitudinib
suffocatu. iliud tñ mmite cor ⁊ docile t̾rabo¬
na suscepit. Mec est mñoꝵ frmͣ mitꝭ ⁊ doci¬
lis in paupertate ac hũilitate ꝑ alimũ xp̃i ⁊
fessorez franciscu radicata religio: qui ex illo
u̾o señne g̾mnias g̾men illud ꝑ reglam spar-¬
sit infilios quos sibi ⁊ deo ꝑ sun mĩsterium
in ob seruãcia eiͣngelii gn̾auit.¶Isti sunt filii
qui docente Iacobo uerbũ et̾mĩ deifilm̃ insitũ
hũamne nat̾e in orto u̾ginalis uteri potẽs sal¬
nare animas in mãsaetudine susceperũt.
Dii sũt illius sc̃e regl̃e ꝓfessores queenãge¬
lico fundatur eloqͥo: uite xp̃i roborat᷑ exeplo.
fũdatoꝵꝰ militant eccł̃ie. apło ꝵd̾ eius sermo¬
nib actibq firmat᷑. Mec est apud deu ⁊

Expanded text:
aliud inter spinas corda sc. divitiarum sollicitudinibus lacerata; & ideo unum pravis affectibus conculcatum; aliud aridum, quia gratiæ carebat humore; reliquum legitur inordinatis sollicitudinibus suffocatum; aliud tamen mite cor & docile terra bona suscepit. Hæc est Minorum Fratrum mitis & docilis in paupertate & humilitate per almum Christi Confessorem Franciscum radicata Religio, qui ex illo vero semine germinans germen illud per Regulam sparsit in filios, quos sibi & Deo per suum ministerium in observantiâ Evangelii generavit. Isti sunt filii, qui docente Jacob, Verbum æternum Dei Filium insitum humanæ naturæ in horto Virginalis Uteri potens salvare animas in mansuetudine susceperunt. Hi sunt illius sanctæ Regulæ professores, quæ Evangelico fundatur eloquio, vitæ Christi roboratur exemplo, fundatorum militantis Ecclesiæ Apostolorum ejus sermonibus, actibusque firmat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ eors pegl̃am hostis antiqui cessauit astu¬
cia quin pociꝰ 2ͣ eos intes supersemĩare zi¬
zamia inter dũ enuilatores agitatos inui¬
dia iracundia ⁊ in discreta iusticia ꝯcitauit
lac̾antes nõ attendentes hanc scãm regu¬
la ut p̾dicit᷑ p̾cept ac monitꝭ salutarib
instituta. apłic obseruacõnib roborata

Expanded text:
res & Regulam hostis antiqui cessavit astutia; quin potius contra eos nitens superseminare zizania interdum æmulatores agitatos invidiâ, iracundiâ, & indiscretâ justitiâ concitavit lacerantes; non attendentes hanc sanctam Regulam , ut prædicitur præceptis, ac monitis salutaribus instituta