comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
disset usq quo dñe: ea quȩ in ꝓpħa a do¬
mino dicta sunt in sꝑu scõ cõmemorata
paulus affirmat: Ex quo liquido osten
cupationẽ sꝑc etiã dñi nomen intelligi
Quomͦ enĩ adchorinthios uocabulum
dei suꝑ patre positũ et dñi suꝑ filio ne¬
tatẽ : siquidẽ eadẽ ratione qua pat᷑ dñs
patur: Si autẽ dñs. consequent᷑ et ds. ut
paulo ante iam diximꝰ cũ uocẽ apłi pe¬
tri ad ananiã qui pecuniã subtraxerat
sermone queramꝰ siquid in eo possumus
Sꝑm scm̃ a patre in suo mitti nomine sal¬
uator affirmat: cum ꝓprie nomen salua¬
toris sit filius Siquidem naturȩ consorti
signatur: inqua appellatione filii missus
patris appellatione uenit dicens. ego ue¬
ni in nomine patris mei: fili quippe tan-¬
tummͦ ẽ in nomine patris uenire: salua
propͥetate filii. ad patrẽ. et patris ad filiũ:
pħas relegens animaduertere: Nam et mo¬
yses magnus dei minister et famulus in

Expanded text:
disset, Usquequo, Domine? ea quae in Propheta a Dodisset, Usquequo, Domine? ea quae in Propheta a Domino dicta sunt, in Spiritu sancto commemorata Paulus affirmat. Ex quo liquido ostendcupatione Spiritus etiam nomen Domini intelligi. Quomodo enim ad Corinthios vocabulum Dei super Patre positum, et Domini super Filio, neitatem: siquidem eadem ratione qua Pater Domipatur. Si autem Dominus, consequenter et Deus: ut paulo ante jam diximus, cum vocem Apostoli Petri ad Ananiam, qui pecuniam subtraxerat, sermone quaeramus, si quid in eo possimus  Spiritum sanctum a Patre in suo mitti nomine, Salvator affirmat, cum proprie Salvatoris nomen sit Filius: si quidem naturae consortiusignatur. In qua appellatione Filii, missus Patris appellatione venit, dicens: Ego veni in 138 nomine Patris mei : Filii quippe tantummodo est in nomine Patris venire, salva proprietate Filii ad Patrem, et Patris ad Filium: phetas relegens ex animo. Nam et Moyses magnus Dei minister et famulus, in
Abbreviated transcription (Latin):
& saluator in euangeliis significat uis¬
tos uiros et eos qui ante aduentũ suũ
phariseos quid eis de xꝑo uideretur.
et audiens quia filius eẽt dauid respõ¬
dñs dño meo sede adextris meis: Si
loquit᷑ Oportebat impleri scripturã qũa
tera. Et in eodem rursus libro: Qui ꝑ spͥm
quare fremuerunt gentes: et populi me¬
ditati sunt in ania: Isaias quoq cum sermo¬
imꝑio ꝓpħas se ꝑhibetur: ut in fine eorum¬
dem auctuũ scribitur: Bene sꝑc sc̃s loquu
tiã quã apłs paulus affirmat a scõ sꝑu pro¬
nunciatam: ipse liber ꝓpħȩ a dño clictã
eẽ cõmemorat Et audiui in qͥt isaias uo¬
cẽ dñi dicentẽ Quẽ mittã et quis ibit ad
popłm istũ: Et dixi: Ecce ego: mitte me:
Et dixit: Uade et dic popło huic Aure au¬
se dñs ait Et conuertant᷑ et sanabo eos:
Et statim ꝓpħa Quo usq dñe: Cũ enĩ
dñs ad ꝓpħam dixisset ut ea quȩ scripta
sunt diceret. et ꝓpħa iubenti dño respon¬

Expanded text:
 Salvator in Evangelio significat justos viros, et eos qui ante adventum suum Pharisaeos quid eis de Christo videretur, et audiens quia esset filius David, loqno meo, sede a dextris meis? Si loquitur: Oportebat impleri Scripturam, quamJuda, etc. . Et in eodem rursus libro: Qui per SpiQuare fremuerunt gentes, et populi meditati sunt inania ? Isaias quoque cum sermoophetasse perhibetur: ut in 137 fine eorumdem Actuum scribitur. Bene Spiritus sanctutiam quam Apostolus Paulus affirmat a Spiritu sancto pronuntiatam, ipse liber prophetae a Domino dictam esse commemorat. Et audivi, inquit Isaias, vocem Domini, dicentem: Quem mittam, et quis ibit ad populum istum? Et dixi: Ecce ego, mitte me. Vade, inquit, et dic populo huic: Aure ause Dominus ait: Et convertentur, et sanabo illos. Et statim propheta: Quousque, Domine? cum enim Dominus ad Prophetam dixisset, ut ea quae scripta sunt, diceret, et Propheta jubenti Domino respon
Abbreviated transcription (Latin):
sermo dei ad eos dicitur factus: ut ad
id qͦd in consuetudine ꝓpħarũ ẽ. hec di¬
cit dñs: etiã illud ad datur Sermo qͥ
factus ẽ ad isaiam: siue ad reliquos: Qđ
feste loquente cognoscimꝰ: Quȩcumq¬

Expanded text:
sermo Dei ad eos dicitur factus, ut ad sermo Dei ad eos dicitur factus, ut ad id quod ad consuetudinem prophetarum est, Haec dicit Dominus, etiam illud addatur, Sermo qui factus est ad Isaiam, sive ad reliquos. 29.feste loquente cognoscimu
Abbreviated transcription (Latin):
patꝰ ẽ oꝑat᷑ in cordibꝰ eorũ qui ea indi-¬
gent Scriptũ ẽ enĩ Et humiles popłi¬
sui consolatus ẽ Unde et his qui hoc
beneficiũ fuerat consequiitꝰ: eum p̃di¬
cans loquebatur. Dñe sccd̃m multitudinẽ¬
dolorũ meorũ in corde meo consolatio¬
nes tuȩ letificauerunt cormeũ: siue di
S et ipse pat̾ łs omnis consolationis dr̃.
consolans eos qui intribulatione sunit:
patre. ut semꝑ cum xꝑi discipulis com¬
moret᷑: cum quibꝰ et ip̃se saluator ẽ li-¬
cens Ecce ego uobiscũ sũ usq ad con¬
summationẽ scłi Cum autẽ semꝑ apłis
et sꝑc sc̃s ad sit et filius: sequit᷑ ut et
pater cum ipsis sit: quia qui recipit fili¬
um recipit et patrẽ: et mansionẽ filius
cum patre facit apud eos qui digni ad¬
uentu eiꝰ extiterint: S et ubi sꝑc sc̃s fu¬
erit: statĩ inuenit᷑ et filius Siquidẽ cũ
in propħis sꝑc sc̃s faciens eos futura p̃ci
nere. et alia quȩ ꝓpħalis oꝑationis suit

Expanded text:
patus est, operatur in cordibus eorum qui ea indigent. Scriptum est enim: Et humiles populi consolatus est . Unde et his qui hoc beneficium fuerat consecutus, eum praedicans, loquebatur: Domine, secundum multitudinedolorum meorum in corde meo, consolationes tuae laetificaverunt cor meum ; sive, Sed et Pater, Deus omnis consolationis dicitur: consolans eos qui in tribulatione sunt, Patre, ut semper cum Christi discipulis commoretur, cum quibus et ipse Salvator est, dicens: Ecce enim vobiscum sum usque ad consummationem saec Al. assistat et Filius, sequitur, ut et Pater cum ipsis sit, quia qui recipit Filium, recipit et Patrem: et mansionem Filius cum Patre facit apud eos, qui digni adventu ejus extiterint. Sed et ubi Spiritus sanctus fuerit, statim invenitur et Filius. Siquidem cum inere, et alia quae prophetalis operationis sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
s uixta oꝑationis diuersitatẽ Cũ enĩ
saluator mediatoris et legati ꝑs onam
habeat et quã pontifex dep̃cetur ꝓpec¬
catis nr̃is saluans in sempit̾num eos qͥ
ꝑ ipsũ accesserint ad dm quia sẽꝑ iuueis
aliã significationẽ paraclitus abeo quod
consoletur intristicia positos nuncupat᷑
dem in alio loco reppertt᷑ paraclitꝰ sp̃c le-¬
gati ad patrem ꝑsona fungi Unde ẽ illud
Quid enĩ oremus uixta id quod oportet

Expanded text:
m, sed operationis diversitatem. Cum enim m, sed operationis diversitatem. Cum enim Salvator, mediatoris et legati personam habeat, et qua pontifex deprecetur pro peccatis nostris, salvans in sempiternum eos, qui per ipsum accesserunt ad Deum, quia semper vivens aliam significantiam paracletus, ab eo quod consolatur in tristitia positos, nuncupatus dem in alio loco reperitur paracletus Spiritus, legati ad Patrem persona fungi, ut in illo: Quid enim oremus juxta id quod oportet,
Abbreviated transcription (Latin):
S et apłs loquit᷑ Quȩ nunc annunti¬
ata sunt uobis ꝑ eos qui ȩuangelizaue¬
runt uos: scõ sꝑu misso de cęlis: Et in
sapientia quȩ inscribit᷑ p̃anaretõs: ab
his qui liuina carismata consequitti ft̃
uox grãs deo referens destinatur Quȩ
autẽ in cęlis sunt quis in uestigauit.
uoluntatẽ autẽ tuã quis cognouit. nͥ
quod tu dedisti sapientiã et sꝑm tuum
scm̃ misisti de excelsis: Et sic correpte
sunt semitȩ eorũ qui suꝑ t̾ram erant: et
placita tibi etlocti sunt homines Et in
p̃senti si quidẽ lectione ñ sola sapientia
dei. id ẽ unigenitꝰ filius eiꝰ datur apatre:
trem meũ et aliũ paraclitũ dabit uobis.
ut sit uobiscũ in ȩternũ: sꝑm ueritati¬
mittet pat̾ in nomine meo: ille uos do¬
cebit omnia: Nam et in his sermonib
aliũ paraclitũ dare dicit᷑ pat̾: aliũ aut̃
absq eo qui a filio mittit᷑: scdm illud
nominauit ñ uixta naturȩ differentiã

Expanded text:
s loquitur, Quae nunc annuntiata sunt vobis per eos qui evangelizaverunt vos sancto Spiritu misso de coelis . Et in Sapientia, quae inscribitur Panaretos, ab his qui divina charismata consecuti sunt, vox gratias Deo referens destinatur: Quae autem in coelis sunt quis investigabit? voluntatem autem tuam quis cognovit, nisi quod tu dedisti sapientiam, et Spiritum sanctum tuum misisti de excelsis, et sic correctae sunt semitae eorum qui super terram erant, et placita tibi edocti sunt homines . Et in praesenti siquidem lectione, non sola sapiDei, id est, unigenitus Filius ejus datur a Patre,trem meum, et alium paracletum dabit vobis, ut sit vobiscum in aeternum, spiritum veritatimittet Pater in nomine meo, ille vos docebit omnia . Nam et in his sermonibus alium Paraclitum dare dicitur Pater, non autem alium ab eo qui a Filio mittitur, secundum illud. nominavit, non juxta naturae differentiam,
Abbreviated transcription (Latin):
ut his qui fuerit sꝑm reuelationis et sa¬
pientiȩ consequutus. sufficiens sit ue-¬
ritatis cdogmata p̃dicare ñ humana s
dei arte subnixus: sicut et unũ ex his
apłm possumꝰ audire dicentẽ: Et sermo¬
meus et p̃dicatio mea ñ in ꝑsuasibilibus
humane sapientiȩ uerbis. s in ostensione

Expanded text:
ut is qui fuerit spiritum revelationis et sapientiae consecutus, sufficiens sit veritatis dogmata praedicare non humana, sed Dei arte subnixus: sicut et unum ex his Apostolum possumus audire, dicentem: Et meus et predicatio mea non in persuasibilibus humane sapientie uerbis, sed in ostensione
Abbreviated transcription (Latin):
hoc scelus ẽ etiã cogitasse s scđm ꝓpͥetatem¬
patris et intellectũ parentis egredi ab eo
dicit᷑ sꝑc ueritatis: Licet enĩ exdeo frequent̃
se dicat exisse saluator: ꝓprietatẽ tamen et
ut ita dicã familiaritatẽ de qua iam sepe tͣc¬
tauimꝰ ex uocabulo magis sibi patris assu¬
mit dicens Ego inpatre et pat̾ inme: Et
alibi Ego et pat̾ unũ sumus Et multa
his similia quȩ in ȩuangelio obseruans
lector inueniet: Iste ergo sꝑc sc̃s qui de
patre egredit᷑. testificabitur inquit do¬
minꝰ de me: testimoniũ simile ferens ei
patris testimonio de quo ait Testimo¬
niũ dicit de me qui me misit pat̾: Mit¬
tente autẽ filio sꝑm ueritatis quẽ conso¬
latorẽ uocaui: simul mittit et pat̾: Neq
enĩ pat̾ filio muttente ñ mittit. cũ eadẽ
uoluntate patris et filii sꝑc ueniat: sal¬
manifestũ ẽe poterit ei qui totũ ꝑ lege¬

Expanded text:
hoc scelus est etiam cogitare; sed secundum propriehoc scelus est etiam cogitare; sed secundum proprietatem et intellectum parentis egredi ab eo dicitur Spiritus veritatis. Licet enim ex Deo frequenter se dicat exisse Salvator, proprietatem tamen et ut ita dicam familiaritatem, de qua jam saepe tractavimus, ex vocabulo magis sibi Patris assumit, dicens: Ego in Patre, et Pater in me . Et alibi: Ego et Pater unum sumus : et multa alia his similia, quae in Evangelio observans lector inveniet. Iste ergo Spiritus sanctus qui de Patre egreditur, testificabitur; inquit Dominus, de me, testimonium simile ferens ei Patris testimonio, de quo ait: Testimonium dicit de me, qui misit me Pater . Mittente autem Filio Spiritum veritatis, quem Consolatorem vocavit, simul mittit et Pater. Neque enim Pater mittente Filio non mittit, cum eadem voluntate Patris et Filii Spiritus veniat: Salmanifestum esse poterit ei qui totum perlege
Abbreviated transcription (Latin):
criptus. aliũ deseret locũ. et ad aliũ cõmi¬
grabit S quomͦ pat̾ ñ consistit in loco¬
cum ultra omnẽ corporũ sit naturam: ita
et sꝑc ueritatis nequaquã locorũ fine
claudet᷑ cum sit incorporalis. et ut ueriꝰ
dicã excedens uniuersã rationabilẽ crea¬
turã: Quia gͦ et inpossibile et impium ẽ
ista quȩ diximꝰ de incorporalibꝰ credere.
ut se saluator. de deo exisse testatur di¬
cens Ego de deo exiui et ueni: & sicut
loca et cõmutationes locorũ ab incorpora¬
libꝰ separamꝰ. sic et ꝓlationes intus dico &
foris ab intellectualiũ natura discerni¬
mꝰ: quia et iste corporũ sunt recipientiũ
tactũ et habentiũ uastitates In effabili
itaq et sola fide noto sermone credendũ
ẽ saluatorẽ dictũ eẽ exisse adeo. et sꝑm
ueritatis a patre egredi loquente. sꝑc qͥ
de omĩpotente: horũ nicħ tetigit s ait de pa¬
tre: ñ quo pat̾ acło omĩpotente sit alius. qͥa

Expanded text:
erens locum, ad alium commigrabit. Sed quomodo Pater non consistens in loco, ultra omnem corporum est naturam: ita et Spiritus veritatis nequaquam locorum fine clauditur, cum sit incorporalis: et ut verius dicam, excellens universam rationalem creaturam. 26. Quia ergo impossibile est, et impium, ista quae diximus, de incorporalibus credere: igendum, ut se Salvator de Deo exisse testatur, dicens, Ego de Deo exivi et veni . Et sicut loca et commutationes locorum ab incorporalibus separamus: sic et prolationes intus dico et foris ab intellectualium natura discernimus, quia istae corporum sunt recipientium tactum, et habentium vastitates. Ineffabili itaque et sola fide noto sermone credendum est, Salvatorem 134 dictum esse exisse a Deo, et Spiritum veritatis a Patre egredi, loquente Spiritu qui de omnipotente, nihil horum tetigit: sed ait, de Patre: non quod Pater a Deo omnipotente sit alius: quia
Abbreviated transcription (Latin):
labo Et ad ipsũ quidã clirigit uocẽ: Tu
autẽ in scĩs habitas laus isrł Altus qͥp¬
pe in altis habitat: uniuersȩ conditor
creaturȩ Habitat uͦ et unigenitꝰ filius¬
eiꝰ in mente pura: et corde credentium:
ꝑfidẽ quippe habitare .xꝑm in interiori
sꝑu in interiori homine habitare xꝑm¬
ꝑ fidẽ in cordibus ur̃is: Ipse quoq de se
in me loquit᷑. xꝑc Eł saluator nr̃ Uleniemꝰ
in quit ego et pat̾ haud dubium quin ad
eum qui eiꝰ p̃cepta seruauerit: et mansi¬
onẽ apud eum faciemus: Porro sic sermo
ipse contexit᷑. Si quis me diligit sermo¬
nẽ meũ seruabit: et ego diligam illum:
et ad illũ ueniemꝰ ego et pat̾: et mansio

Expanded text:
labo . Et ad ipsum quidam dirigit vocem: Tu labo . Et ad ipsum quidam dirigit vocem: Tu autem in sancto habitas, laus Israel . Altus quippe in altis habitat universae conditor creaturae. Habitat vero et unigenitus Filius in mente pura, et corde credentium. Per fidem quippe habitare Christum, in interiori Spiritu, in interiori homine habitare r fidem in cordibus vestris . Ipse quoque de sein me loquitur Christus . Et Salvator, Veniemus, inquit, ego et Pater : haud dubium, quin ad eum qui praecepta ejus servaverit, et mansionem apud eum faciemus. Porro sic sermo iste contexitur: Si quis diligit me, sermonem meum servabit. Et Pater meus diliget eum, et ad eum
Abbreviated transcription (Latin):
patrẽ uere filii eẽ patrẽ: et filiũ uere pa
eẽ sꝑm: et in sũꝑ sapientiȩ ueritatis id ẽ
filii dei E salus gͦ crecdentiũ. et dispensa¬
tio eccłiasticȩ disciplinȩ: intͥnitate ꝑficit᷑
Nam cũ saluator discipłos suos ad predi¬
candũ ȩuuangeliũ miserit. et ad cdogina¬
ta ueritatis docenda. pat̾ in eccłia consti¬
gruente sententia. et sicut ꝓbati sumus
adeo ad credendũ euangelium sic loquim᷑
ñ ut hominibꝰ placentes s deo qͥ ꝓbauit cor¬
cla nr̃a: hos eosdem quos xꝑc magistros
paulus apłs presbiteros de diuersis locis
et plurimis eccłiis congregasset: atten¬
dite inquit uobis et uniuerso gregi suꝑ
eccłiam dñi. quã ad quisiuit ꝑ sanguinẽ
suũ: Si enĩ quos xꝑc ad euangelizandũ
et baptizandas nationes misit. sꝑc sc̃s
et illud considerandũ. qđ incorde et sen
loquit᷑ pat̾: In habitabo in eis et in ambu¬

Expanded text:
Patrem vere Filii esse patrem, et Filium vere PatPatrem vere Filii esse patrem, et Filium vere Patesse Spiritum: et insuper sapientiae et veritatis, id est, Filii Dei. Haec est salus ergo credentium, et dispensatio Ecclesiasticae disciplinae in hac Trinitate perficitur. Nam cum Salvator discipulos suos ad praedicandum Evangelium miserit, et ad dogmata veritatis docenda Pater in Ecclesia constigruente sententia: Et sicut probati sumus a Deo ad credendum Evangelium, sic loquimur: non ut hominibus placentes, sed Deo qui probavit corda nostra : hos eosdem quos Christus magistros Paulus Apostolus presbyteros de diversis locis et plurimis Ecclesiis congregasset: Attendite, inquit, vobis et universo gregi, supEcclesiam Domini, quam acquisivit per sanguinem suum ? Si enim quos Christus ad evangelizandum et baptizandas nationes misit, Spiritus et illud considerandum, quod in corde et sensloquitur Pater: Inhabitabo in eis, et inambu
Abbreviated transcription (Latin):
sidentes et initiatores fidei axꝑo sint de¬
monstrati dicente. ite et docete om̃s genteᷤᷤ
baptizantes eas in nomine patris et filii et
unus ẽ dñs una fides unũ baptisma: quis
ñ ex ipsa coget᷑ ueritate susciꝑe indifferen¬
tiã trinitatis dum una sit fides in patre
et filio et sꝑu scõ: et lauacrũ detur atq
firmet᷑ in nomine patris et filii et sꝑc scĩe¬
Non arbitror quemquã tam uecordẽ atq
in sanũ futurũ. ut ꝑfectũ baptisma putet
qđ detur in nomine patris et filii sine as.¬
sumptione sꝑc scĩ: aut rursus innomine
so uocabulo patris: Licet enĩ quis possit
existere saxei ut ita dicã cordis et penitꝰ
mentis alienȩ. qui ita baptirare conet᷑ ut
unũ de p̃ceptis nominib p̃t̾mittat uideli¬
cet contrarius xꝑi legis lator: tamen sine
ꝑfectione baptizabit: immo penitꝰ a pecca¬
tis liberare non poterit.quos a se estima¬

Expanded text:
sidentes, et initiatores fidei a Christo sunt desidentes, et initiatores fidei a Christo sunt demonstrati, dicente: Euntes ite, et docete omnes gentes, baptizantes eas in nomine Patris, et Filii, eUnus est Dominus, una fides, unum baptisma. Quis non ex ipsa cogetur veritate suscipere indifferentiam sanctae Trinitatis, dum una sit fides in Patre, et Filio, et Spiritu sancto: et lavacrum detur atque firmetur in nomine Patris, et Filii, et SpiNon arbitror quemquam tam vecordem atque insanum futurum, ut perfectum baptisma putet id quod datur in nomine Patris, et Filii, sine assumptione Spiritus sancti: aut rursus in nominenon praeposito vocabulo Patris. Licet enim quis possit existere saxei ut ita dicam cordis, et penitus mentis alienae: qui ita baptizare conetur, ut unum de praeceptis nominibus praetermittat: videlicet contrarius legislator Christi: tamen sine perfectione baptizabit: immo penitus a peccatis liberare 131 non poterit, quos a s
Abbreviated transcription (Latin):
scribunt. uisũ ẽ enĩ sꝑui scõ et nobis: qͥa
hoc qł dicit᷑ uisũ ẽ ñ oꝑationẽ signifi¬
cat s naturam: maxime cũ et de deo si
ita factũ ẽ: Deniq et sermones eiꝰ sepis¬
sime lectitant᷑: ut in illo: Ieuinantibꝰ eis
in opus qł uocaui eos: Quȩ uox diuinita¬
tis et auctoritatis index: ñ creatam s in
sc̃s in aliud quoddã opus uocauit barna¬
ban et paulũ qtł ñ sit patris et filii: cum
ministeriũ qđ eis cõmisit et tradidit sꝑc
loquit᷑. Qui enĩ oꝑatꝰ ẽ petro in apłatũ cir¬
cumcisionis: oꝑatus ẽ et mͥ ingentes et bar¬
nabe Parit̾ enĩ ad nationes sꝑe scĩ aucto¬
ritate directi sunt: Aꝑo quoq oꝑante in-¬
apłis. sꝑc completũ ẽ ministeriũ. ut ipsi apłi
confitent᷑ se in xꝑo loqui. et id qđ suis ocu¬
lis uiderint. et ministri facti sunt sermonis
id ẽ xꝑi: et dispensatores ministeriorũ di
Deniq quasi principatũ in sacerdotio pos¬

Expanded text:
scribunt: Visum est enim Spiritui sancto et nobis : quia hoc quod dicitur, visum est, non operationem significat, sed naturam: maxime cum et de Domino ita factum est . Denique et sermones ejus saepissime lectitantur, ut in illo: Jejunantibus eis in opus ad quod vocavi eos . Quae vox divinitatis et auctoritatis index, non creatam, sed piritus sanctus in aliud quoddam opus vocavit Barnabam et Paulum, quod non sit Patris et Filii: cum ministerium, quod eis commisit et tradidit Spirloquitur. Qui enim operatus est Petro in apostolatum circumcisionis, operatus est et mihi in gentes et Barnabae . Pariter enim ad nationes Spiritus sancti auctoritate directi sunt. Christo quoque operante initus completum est ministerium, ut ipsi apostoli confitentur se in Christo loqui, et id quod suis oculis viderunt, et ministri facti sunt sermonis, id est, Christi: et dispensatores mysteriorum Dei. Denique quasi principatum in sacerdotio pos
Abbreviated transcription (Latin):
alienos: uerũ in credibile quoddã gaudi¬
um et hilaritatẽ eis tribuit. intantũ ut
possit quis deo gras referens qđ tali hos¬
pite dignus habeat᷑ dicere. dedisti lȩtici¬
am incorde meo Sempit᷑na quippe lȩti-¬
cia in eorũ corde uersatur: quorum sꝑc
piencia et ueritate sꝑm dei: in diuisã ha-¬
bentẽ cum eadẽ sapiencia et ueritate na¬
turã: Et enĩ filius missus a patre ñ separa¬
tur atq disumgit᷑ ab eo manens in illo et
habens illũ in semetipso: quisꝑe ueritatis
supradicto modo missus afilio de patre
egreditur. ñ aliunde ad alia transmigrans:
Inpossibile quippe hoc parit̾ et blasphemũ
ẽ: Si enĩ de loco ad locũ egreditur sꝑc. et
ipse pat̾ in loco inueniet᷑: et sꝑc ueritatis¬

Expanded text:
alienos: verum incredibile quoddam gaudialienos: verum incredibile quoddam gaudium et hilaritatem eis tribuit, intantum, ut possit quis Deo gratias referens, quod tali hospite dignus habeatur, dicere: Dedisti laetitiam in corde meo . Sempiterna quippe laetitia in eorum corde versatur, quorum Spirpientia et veritate Spiritum Dei, indivisam habentem cum eadem sapientia et veritate naturam. Etenim Filius missus a Patre non separatur, nec disjungitur ab eo, manens et habens illum in semetipso. Quin Spiritus veritatis supradicto modo missus a Filio de Patre egreditur, non aliunde ad alia transmigrans. Impossibile quippe hoc pariter et blasphemum est. Si enim de loco ad locum egreditur Spiritus, et ipse Pater in loco invenietur, et S
Abbreviated transcription (Latin):
ter ut pat̾ et filius mentẽ et interiorẽ
hominẽ inhabitare doceat᷑: ñ dicã in ep¬
tũ s impiũ ẽ eum dicere creaturã: Disci¬
plinas quippe uirtutes dico et artes. et
his contrarias ꝑturbationes et imꝑicias
et affectus. in animabꝰ habitare possibi-¬
le ẽ: ñ tamen insubstancias. s ut acciden¬
tes: Creatã uͦ naturã in sensu habitare im
ẽ abitator. et cordis: nulli dubiũ ẽ quin
cum patre et filio credi debeat increatꝰ:
corruptibilis et sempiternꝰ scđm naturã
patris et filii et sꝑc sc̃s demonstratꝰ. uni¬
uersam de se ambiguitatẽ et suspicionẽ¬
abstulit ne unꝰ de creatis substanciis es
tre saluatoris in ȩuangelio uerba decla¬
rant: Cum uenerit in qͥt consolator quem
ego mittã uobis sꝑc ueritatis qui de patre
egredit᷑: ipse testimoniũ dabit de me Con
oꝑatione ei nomen imponens: quia ñ solũ
consolatur eos quos se dignos ẽẽ repꝑit
et ab omni ꝑturbatione et tristicia reddit

Expanded text:
ter ut Pater et Filius, mentem et interiorem hominem inhabitare doceatur, non dicam ineptum, sed impium est eum dicere creaturam. Disciplinas quippe, virtutes dico et artes, et his contrarias perturbationes, et imperitias, et affectus in animabus habitare possibile est: non tamen ut substantivas, sed ut accidentes. Creatam vero naturam in sensu habitare impest habitator et cordis: nulli dubium est, quin cum Patre et Filio credi debeat increatus.corruptibilis et sempiternus secundum naturam Patris, et Filii, Spiritus sanctus demonstratus, universam de se ambiguitatem abstulit et suspicionem, ne unus de creatis substantiis exitre Salvatoris in Evangelio verba declarant. Cum venerit, inquit, Consolator, quem ego mittam vobis Spiritum veritatis, qui a Patre egreditur, ipse testimonium dabit de me . Con3 dicit, ab operatione ei nomen imponens: quia non solum consolatur eos quos se dignos repererit, et ab omni tristitia et perturbatione reddit
Abbreviated transcription (Latin):
ta Quia gͥ sꝑc sapientiȩ et ueritatis inse¬
parabilit̃ cũ filio ẽ. ipse quippe sapien¬
tia subsistit et ueritas. si enĩ capax eẽt
sapientiȩ et ueritatis in id aliquando
descenderet ut desineret habere quod
aliunde susceꝑat. id ẽ sapientiã et uerita¬
tem: et filius sapientia et ueritas ipse
subsistens ñ separat᷑ a patre qui solus sapi¬
ens et uerus scripturarũ uocibꝰ predicat᷑.
eundẽ circulũ unitatis atq substantiȩ
filiũ a patris ñ discrepare substancia Cũ
autẽ filius imago sit dei inuisibilis et
forma substanciȩ eiꝰ. quicumq ad hanc
imaginẽ et formã imaginant᷑ atq forman¬
tur ad ducunt᷑ insimilitudinẽ dei. uixta
iures tamen humani ꝓfectus istius modi
formã et imaginẽ consequentes:. Similit̃
et in eo ducunt᷑ ad signaculũ. xꝑi: sapien¬
tia et sciencia. et insuꝑ fide pleni Diuisi¬
ones quippe donationũ sunt idem autem

Expanded text:
s sapientiae et veritatis inseparabiliter cum Filio est, ipse quoque sapientia subsistit et veritas. Si enim capax esset sapientiae et veritatis, in id aliquando descenderet, 129 ut desineret habere quod aliunde susceperat: id est sapientiam et veritatem. Et Filius sapientia et veritas ipse subsistens, non separatur a Patre, qui solus sapiens et veritas, Scripturatum vocibus praedicatur. Eumdem circulum unitatis atque substantiae Filium a Patris non discrepare substantia. Cum autem Filius imago sit Dei invisibilis, et forma substantiae ejus, quicumque ad hanc imaginem, vel formam imaginantur, atque formantur, adducuntur in similitudinem Dei: juxta vires tamen humani profectus, istiusmodi formam et imaginem consequentes. Similiter , in eo ducuntur ad signaculum Christi sapientiae et scientiae, insuper fide pleni. Nam divisiones operationum sunt, idem autem
Abbreviated transcription (Latin):
faciens et generans sapientiã. solus ẽ sa¬
piens extra om̃s qui ꝑ nuncupationem
eiꝰ sapientes dicunt᷑ multitudo quippe sa¬
pientiũ salus mundi. et qui semetipsos
cognoscunt hii sunt sapientes. et rursum
cum fueris cũ sapientibꝰ sapiens eris: sic

Expanded text:
faciens et generans sapientiam: solus est safaciens et generans sapientiam: solus est sapiens, extra omnes qui per nuncupationem ejus sapientes dicuntur: Multitudo quippe sapientium salus mundi : et, Qui semetipsos cognoscunt, hi sunt sapientes: Et rursum: Cum fueris cum sapientibus, sapiens eris : sic
Abbreviated transcription (Latin):
mo tuo corporalium arcuum diuersitateᷤ.
et incipias tibi magnitudines et in eqͣ¬
litates et cȩtera corporũ maiora uel mi¬
nora menbra confingere. dicens digitũ
a manu et manũ abeo cuiꝰ ẽ manus mul¬
to ȩqualitatibꝰ discrepare: quia de incor¬
poralibus scriptura nunc loquit᷑. unita¬
tem tantũ uolens. ñ etiã mensurã substan¬
ciȩ demonstrare Sicut enĩ manꝰ ñ diui¬
ditur a corpore. ꝑ quã cuncta ꝑficit et
oꝑat᷑. et in eo ẽ cuuis ẽ manꝰ: sic et digitꝰ
q in ȩqualitates et mensuras de deo cogi¬
tans: et intelliges digiti et manꝰ et tociꝰ
alio accipiens sapientiã: neq ꝑ cuius dã
alteriꝰ sapientiȩ participationem sapiens
nuncupat᷑. Siquidẽ multi sapientes di¬
tus dictũ ẽ solus sapiens. s generans sa¬
pientiã et alios faciens sapientes: quȩ sa¬
sapientiȩ Sicut gͦ solus sapiens d̾s. non
accipiens aliunde sapientiã s sapientes

Expanded text:
mo tuo corporalium artuum diversitates: mo tuo corporalium artuum diversitates: et incipias tibi magnitudines, et inaequalitates, et caetera corporum majora vel minora membra confingere: dicens, digitum a manu, et manum ab eo cujus est 128 manus, multis inaequalitatibus discrepare: quia de incorporalibus nunc Scriptura loquitur, unitatem tantum volens, non etiam mensuram substantiae demonstrare: sicut enim manus non dividitur a corpore, per quam cuncta perficit et operatur, et in eo est, cujus est manus: sic et digitus ice inaequalitates et mensuras, cum de Deo cogitas, et intellige digiti et manus, et totinon accipiens ab alio sapientiam, neque per cujusdam alterius sapientiae participationem, sapiens nominatur. Siquidem multi sapientes ditus, dictus est solus sapiens, et generans sapientiam, et alios faciens sapientes. Quae sasapientiae. Sicut ergo solus sapiens Deus, non accipiens aliunde sapientiam, sed sapientes
Abbreviated transcription (Latin):
loquit᷑ docens eos quȩ debeant respon¬
dere: et quȩ docentur a sꝑu sapientia
ẽ quã ñ possumꝰ aliã pret̃̾ filiũ intellige¬
re: liquido apparet eusdẽ nature sꝑm
tas substantiȩ unitate sociatur Paliud
quoq scripturarũ exemplũ. trinitatis
una et natura et uirtꝰ ostenditur: filius
Sicut crebro docuimꝰ ex his uocabulis
uniꝰ naturȩ indifferentiã demonstrari:¬
sꝑc etiã scs cligitꝰ dei scłm coniunctionẽ
naturȩ patris et filii nominat᷑ Siquidẽ
in uno de ȩuangeliis aduersũ eos qͥ sig¬
nis dñi de trahebant. dicentes inbelze
uator: ait Si ego in belzebub eicio de¬
monia. filii ur̃i in quo eiciunt demonia ͤ¬
Si autẽ ego indigito dei eicio demonia:
gͦ suꝑuenit inuos regnũ dei: Hunc eun¬
dem locũ alius ȩuangelista describens:
loquentẽ intulit filium Si autẽ ego in
et digitꝰ: sine dubio ad eius substantiã
ad humilia deiectus et oblitꝰ sermonis
de quo nunc disputat᷑. de pingas in ani¬

Expanded text:
loquitur, docens eos quae debeant respondere: et quae docentur a Spiritu sapientia est, quam non possumus aliam praeter Filium intelligere: liquido apparet ejusdem naturae Spiritum tas substantiae unitate sociatur. 20. Per aliud quoque Scripturarum exemplum, Trinitatis unitas et natura, et virtus ostenditur. Filius Sicut crebro docuimus, ex his vocabulis, unius naturae indifferentia demonstractus, digitus Dei, secundum conjunctionem naturae Patris et Filii nominatur. Siquidem in uno de Evangeliis adversus eos qui signis Domini detrahebant, dicentes: In Beelvator ait: Si ego in Beelzebub ejicio daemonia, filii vestri in quo ejiciunt? Si autem ego in digito Dei ejicio daemonia: ergo supervenit in vos regnum Dei . Hunc eumdem locum, alius Evangelista describens, loquentem intulit Filium: Si autem ego in et digitus sine dubio ad ejus substantiam ad humilia dejectus, et oblitus sermonis, de quo nunc disputatur, depingas in ani
Abbreviated transcription (Latin):
compleuit sathanas cor tuũ ut mentire¬
ris sꝑui scõ. et absconderes de p̾cio agrie
Nonne manens tibi manebat. et uenunda¬
tum intua erat potestate: Quare posuisti
in corde tuo rem istam: Non hominibus
autẽ sꝑc sc̃s quẽ diximꝰ eiusdẽ naturę
eẽ cum patre. etiã ac filii diuinitate non
differt. saluatore dicente discipulis:
Cum insinagogas et principatus et po-¬
testates introduxerint uos: nolite eẽ sol
p̃metlitari ad respondendum: Ego enĩ cla-¬
bo uobis os et sapientiã: cui ñ possint re¬
sistere aut contradicere & in his quippe
dicens ñ debere eos ẽẽ sollicitos quid res¬
pondeant contradicentibus: quia in eadẽ
hora doceant᷑ a sꝑu scõ quid debeant respõ¬
dere: statim intulit quȩ sit causa fidutiȩ
ponite dicens incordibus ur̃is ñ p̃ medita¬
ri ad respondendũ Ego enĩ dabo uobis
dixerit in tempore respondendi doceri
in sequentibꝰ ait Ego enĩ clabo uobis sa¬
pientiam: cui ñ poterunt resistere aut

Expanded text:
complevit Satanas cor tuum, ut mentireris Spiritui sancto, et absconderes de pretio agri? Nonne manens tibi manebat, et venditum in tua erat potestate? Quare posuisti in corde tuo hanc rem? Non hominibus us sanctus, quem diximus ejusdem naturae esse cum Patre, etiam a Filii divinitate non differt, Salvatore dicente discipulis: Cum in Synagogam ad principatus et potestates introduxdum. Ego enim dabo vobis os et sapientiam, cui non poterunt resistere, aut contradicere . Et in his quippe dicens, non debere eos esse sollicitos, quid respondeant contradicentibus, quia in eadem hora doceantur a Spiritu sancto quid debeant respondere: statim intulit quae sit causa fiduciae, Ponite, dicens, in cordibus vestris non praemeditari ad respondendum: ego enim dabo vobis dixerit in tempore respondendi, nimiruin sequentibus ait: Ego enim dabo vobis sapientiam cui non poterunt resistere et
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ qui se sꝑm condere fuerat p̾loquutus:
parit̾ effatus ẽ et tonitruũ se formare et
diluculũ. et nebulã facere: Si gͥ inp̃dic¬
ta narratione ꝑseueramꝰ. id ẽ intonitruo
et diluculo et nubibus: eundẽ narratio¬
nis ordinẽ etiã in sꝑu tenere debemus.
qui uniu̾ sa ꝓcuro qui et creator sum. et¬
intellectum p̃sto et cȩtera de quibꝰ apłs
tes. ut impleamini cognitione uoluntatis
eius. in omni sapientia et intelligentia
dentiã incedunt. impleri ait uoluntate
antur sapientia et intellectu et reliquis
sꝑualibꝰ donis Sapientia autẽ et intel¬
quȩ ab hominibꝰ uenit. ñ sit sꝑualis s car-¬
nea. et humana: De hac itaq apłs scribit:
Non insapientia carnali. s ingra dei con¬

Expanded text:
enim qui se spiritum condere fuerat praelocutus, et facere: et tonitruum dixit firmare et diluculum et nebulas facere. Si igitur in praedicta narratione perseveramus, id est, in tonitruo et diluculo et nubibus, eumdem narrationis ordinem etiam in spiritu tenere debemus, qui universa procuro, qui et creator sum intellectum, et caetera, de quibus ita tes, ut impleamini cognitione voluntatis ejus in omni sapientia, et intelligentia dentiam incedunt, impleri ait voluntate antur sapientia et intellectu, et reliquis spiritualibus bonis. Sapientia autem, et intelquae ab hominibus venit, non sit spiritualis, sed carnea et humana. De hac itaque Apostolus scribit: Non in sapientia carnali, sed in gratia Dei con
Abbreviated transcription (Latin):
referunt᷑. ut scilicet in omnibꝰ etiã ęt̾na
substancia contineat᷑ E quia ad conditi¬
onem eiꝰ apꝓbandã. etiã ꝓpheticũ sermo¬
nẽ usurpant. dicentes deo. ego creo sꝑm:
etiã in hoc eos monstrare debemꝰ ꝓrsus ab
intellectu ueritatis alienos: Neq enĩ de
sa serie et contextu eloquii intelligitur:
Siquidẽ amos inquit ex ꝑsona dei p̃pa-¬

Expanded text:
referuntur: ut scilicet in omnibus etiam aeterna substantia contineatur. Et quia ad conditionem ejus approbandam etiam propheticum sermonem usurpant, dicente Deo, Creo Spiritum: etiam in hoc eos monstrare debemus prorsus ab intellectu veritatis alienos. Neque enim desa serie et contextu eloquii intelligitur. Siquidem Amos propheta ex persona Dei, Praepa
Abbreviated transcription (Latin):
omnibꝰ uobis. quȩ a trinitate et tribuit᷑
et firmat᷑: Ait quippe saluator Qui ha-¬
bet mandata mea et seruat ea. hic ẽ qui
diligit me Qui autẽ diligit me. diliget᷑
a patre meo. et ego diligã illum: Neq
enĩ alia dilectio saluatoris ẽ suꝑ his qui
amant᷑. et alia dilectio patris: Deus enim
diligit in salutẽ. quia sic ds dilexit mun
dum. ut filiũ suũ ungenitũ daret. ut om¬
nis qui crediderit in filiũ ñ pereat. s ha

Expanded text:
omnibus vobis, quae a Trinitate et tribuitur, et firmatur. Ait quippe Salvator: Qui audit verba mea, et servat ea, hic est qui diligit me. Qua Patre meo, et ego diligam eum . Neque enim alia dilectio est Salvatoris super his qui amantur, et alia dilectio Patris. Deus enim diligit in salutem, quia sic dilexit Deus mundum, ut Filium suum unigenitum daret: ut omnis qui credit in ipsu
Abbreviated transcription (Latin):
intimore: s accepistis sꝑm ad optionis. in
quo clamamꝰ abba pat̾ Ipse enĩ sꝑc testi¬
moniũ ꝑ hibet sꝑui nr̃o: quia sumus filii
dei: Si autẽ filii: et heredes Heredes aut̃¬
dei: coheredes uͦ xꝑi. Si tamen compati¬
m̃: ut et conglorificem Et in p̃senti apłi
capitulo plurima de societate sp̃c quam
habet cũ patre et filio de.¬
monstrant᷑: Ait quippe apłs
iustificationẽ diuinȩ et sp̃ alis
legis ex pleri ñ in his qui uixta carnem
ambulant s iuxta sꝑm: iuxta carnem
ambulante eo qui ꝑ uoluptates et uitia
carni et corpori copulatos. facit omĩa. qͦ

Expanded text:
: sed accepistis Spiritum adoptionis in quo clamamus abba pater. Ipse enim Spiritus testimonium perhibet spiritui nostro, quia sumus Filii Dei. Si autem filii, et haeredes quidem Dei: cohaeredes autem Christi: si tamen compatimur, ut et conglorificemur . In praesenti Apostoli capitulo plurima de societate Spiritus, quam habet cum Patre et Filio demonstrantur. Ait quippe Apostolus justificationem divinam, et spiritualis legis expleri in his: non qui juxta carnem ambulant, sed juxta Spiritum. Juxta carnem ambulantem, eum qui per voluptates vitia carnis corpori copulatus, facit
Abbreviated transcription (Latin):
s semꝑ cũ patre et filio positus: nunc ui¬
deamus quã cũ utroq habeat in differen
sermone p̃senti una trinitatis assumptio
cum his qui grãm xꝑi accepit: habeat eã
tam ꝑ amministrationẽ patris. quã ꝑ lar¬
gitionẽ sꝑc sc̃i: Datur enim a deo patre

Expanded text:
semper cum Patre et Filio positus: nunc videamus quam cum utroque habeat indifferentisermone praesenti una Trinitatis assumptio: cum is qui gratiam Christi accepit, habeat eam tam per administrationem Patris, quam per largitionem Spiritus sancti. Datur enim a Deo Patre
Abbreviated transcription (Latin):
bunt᷑ enĩ uobis asꝑu scõ sermones sapi-¬
entiȩ: quibꝰ ñ queant contradicere. nehi
quidẽ qui uehement᷑ in disputationibus
callent S ponamꝰ ipsũ testimoniũ: qđ
ita contexitur Cum autẽ introduxeris
uos insinagogas et pͥncipatꝰ et potesta¬
tes: nolite eẽ solliciti quomͦ aut qͥd res
pondeatis: Sꝑc enĩ sc̃s docebit uos in ea-¬
dem hora: que oporteat dicere E in al¬
uobis os et sapientiã: cui ñ ualeant cõ¬
buente apłis uerba aduersũ: eos qui e¬
uangło contraibant: dilucide ostendit᷑
insubstancia eiꝰ suꝑ intelligi sapientiȩ
scientiȩq sermonem: Quomͦ autẽ salua¬
tor. in illa hora os et scientiã discipulis
largit᷑. quibꝰ contradicere ñ queant ne
hi quidẽ qui apud homines eloquentis¬
simi putantur. ñ ẽ huius temporis disse¬
rere: quia nunc ꝓposuimꝰ ostendere
dei plenꝰ habeat᷑. Unde et in isaia ipse c̃s

Expanded text:
buntur enim vobis a Spiritu sancto sermones sapibuntur enim vobis a Spiritu sancto sermones sapientiae, quibus non queant contradicere, ne hi quidem qui vehementer in disputationibus callent. 10. Sed ponamus ipsum testimonium, quod ita contexitur: Cum autem introduxerint vos in synagogas ad principatus et potestates, nolite solliciti esse quomodo aut quid piritus enim sanctus docebit vos in eadem hora quae oporteat dicere . Et in alvobis os, et sapientiam, cui non valeant conbuente apostolis verba adversus eos qui Evangelio contraibant, dilucide ostenditur in substantia ejus superintelligi sapientiae, et scientiae sermonem. Quomodo autem Salvator in illa hora os et sapientiam discipulis largiatur, quibus contradicere non queant, ne hi quidem qui apud homines eloquentissimi putantur, non est hujus temporis disserere; quia nunc proposuimus ostendere Dei plenus habeatur. Unde et in Isaia, ipse Deus
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ plenus gr̃a et uirtute: faciebat ꝓ.¬
ligia et signa magna in popło. E ad¬
huc de eodem E ñ ualebant resistere sa¬
pientiȩ et sꝑui: qui loquebatur in illo:
Plenus enĩ sꝑu scõ uir beatus et fidei ef.
iuxta illud. alii autẽ fides in eodem sꝑui.
et grãm atq uirtutẽ uixta eundem sꝑm
habens: signa et portenta magna facie¬
bat in popło: Nec ñ et illis donationib
scłm eundẽ spiritũ affluebat: quȩ uo¬
cant᷑ curationũ gr̃ȩ atq uirtutũ: E hȩc
enĩ in enumeratione donorũ dei in sꝑũ
thios collocantur In tantũ autẽ stepha¬
nus liuina gr̃a habundabat: ut nemo
contradicentiũ et eorũ qui aduersus eũ
disputabant ualeret resistere sapientiȩ
et sꝑui qui loquebat᷑ in eo: Erat quippe
ad discipulos suos iħc ꝑspicue ꝓclamabat:
Cum introducti fueritis ad pͥncipatus et
potestates et concilia et sinagogas. noli¬
te eẽ solliciti quid uos oporteat dicere.
aut quid loquamini in illo tempore: Da¬

Expanded text:
autem plenus gratia et virtute, faciebat prodigia, et signa magna in populo . Et adhuc de eodem, Et non valebant resistere sapientiae, et Spiritui, qui loquebatur in illo . Plenus enim Spiritu sancto vir beatus, et fidei effe16 venit, juxta illud, Alii autem fides, in eodem Spiritu . Et gratiam atque virtutem juxta eumdem Spiritum habens, signa et prodigia magna faciebat in populo. Necnon et illis donationibus secundum eumdem Spiritum affluebat, quae vocantur curationum gratiae atque virtutes. Et haec enim in thios collocantur. Intantum autem Stephanus divina gratia abundabat, ut nemo contradicentium, et eorum qui adversus eum disputabant, valerent resistere sapientiae, et Spiritui qui loquebatur in illo. Erat quippe ad discipulos suos Jesus perspicue proclamat: Cum introducti fueritis ad principatus, et potestates, et concilia, et synagogas, nolite esse solliciti quid vos oporteat dicere, aut quid loquamini in illo tempore. Da
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ omĩa scrutatur. etiã alta dei E mul¬
ta quȩ de sacris litteris excerpere possi¬
bile ẽ Quod sicubi raro sine articulo no
to eum nominari. significante magnifi¬
centiã eius Si quidem dr̃ aliquando et
sine articulo. cum ñ ipse ꝓpriȩ ꝑse. s eiꝰ
participatio ostenditur. ut puta sꝑc he-¬

Expanded text:
enim scrutatur omnia, etiam alta Dei . Et multa quae de Scripturis sacris excerpere possibile est. Quod sicubi raro sine articulo nomto eum nominari significante magnificentiam ejus. Siquidem dicitur aliquando et sine articulo, cum non ipse per se, sed participatio ejus ostenditur: ut puta,
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ipsũ impiissime p̃dicantes: nunc sce¬
leratã eorũ suspicionẽ ꝓuident᷑ adeo
ꝑcuti dicente. ego firmans tonitruum.
ciens et gubernans: annuncio in homi
sa subsistã Ergo hoc qđ dicit᷑ creo sꝑm:
ȩque arbitror positũ ac si diceret᷑. creo
uentũ: Ds̃ quippe flatus hos qͥ ꝑ aeris
motũ efficiuntur. dispositionis suȩ dic̃
eẽ: scłm illud qđ alibi legimꝰ. qui ꝓducit
uentos de thesauris siuis: Bene aittẽ qđ¬
et in ipsa sententia ñ ait. qui creaui. sed
qui creo sꝑm Si enĩ de substancialitate
sꝑc scĩ sermo ẽẽt. dixisset utiq qͥ creaui
neq enĩ semꝑ eundẽ sꝑm creat: nunc
autẽ consequent᷑ de flatu dictũ ẽ. qͥ creo.
quia ñ semel uenti facti sunt. s in eo quo
subsistunt. cotidie fiunt: Neq uͦ frustra
sine articulo qui insermone greco sin¬
gularitatis significator ẽ. nunc sꝑe creatꝰ¬

Expanded text:
hoc impiissime praedicantes: non scehoc impiissime praedicantes: non sceleratam eorum suspicionem providentes a Deo percuti, dicente: Ego formans  Vatic. ficiens et gubernans, annuntio in hominsa subsistam. Ego hoc quod dicitur, Creo spiritum, aeque arbitror positum, ac si diceretur, creans ventum. Deus quippe flatus hos, qui per aeris motum efficiuntur, dispositione sua ducit: secundum illud quod alibi legimus: Qui producit ventos de thesauris suis . Bene autem quod in ipsa sententia non ait, qui creavi: sed qui creo spiritum. Si enim de substantialitate Spiritus sancti sermo esset, dixisset utique, qui creavi. Neque enim semper eumdem creat. Nunc autem consequenter de flatu dictum est, qui creo: quia non semel venti facti sunt, sed in eo quod subsistunt, quotidie fiunt. Neque enim frustra sine articulo, qui in Graeco sermone singularitatis significator est, nunc spirit
Abbreviated transcription (Latin):
dñs omniũ. qui firmo tonitruũ. et conbo
sꝑm. qui diluculũ et nebulã ad quasdã
utilitates hominũ facio Preparare ut
inuoces o isrł. ut cum p̃paratus fueris
ad inuocandũ et me oraueris qui supra¬
dicto constituo: felicitate temporum
et aliorũ bonorũ largitionibꝰ ꝑfruaris.
me tibi ꝑ singulos annos omnia uixta
naturȩ ordinem ministrante. ut secun¬
dȩ annus fluat. ut certis spatiis orarũ
momenta decurrant. ut suo tempore to¬
nitrua mugiant. ut salutaris aura opor¬
tunis flatibus spiret Si uͦ ꝑ allegoriã.¬
nubilũ tonitruꝰ. diluculũ. nebula & crea¬
tio sꝑc intelligunt᷑: ñ substanciã rei. s
figuratam int̃pretationẽ significabun:
Quod si qui ediuerso opposuerint ma¬
nifeste de sꝑu scõ hȩc dici. quia inferat᷑¬
scilicet qui creator. ẽ omniũ. ipse etiam
indicet uoluntatẽ. et ad hoc responden
dũ quia quidã heretici aliũ extra crea-¬
torem dm patrẽ saluatoris mentiunt᷑

Expanded text:
 omnium, qui firmo tonitruum, et condo um, qui diluculum et nebulam ad quasdam utilitates facio hominum: praeparare, ut invoces, o Israel: ut cum praeparatus fueris ad invocandum, et me oraveris, qui supradicta constituo, felicitate temporum, et aliorum bonorum largitionibus perfruaris, me tibi per singulos annos omnia juxta naturae ordinem ministrante, ut fecunde annus fluat, ut suis spatiis horarum momenta decurrant, ut suo tempore tonitrua mugiant, ut salutaris aura opportunis flatibus inspiret. Si vero perallegoriam, tonitruum et diluculum, et nebula, et creatio spiritus intelligantur, non substantiam rei, sed figuratam interpretationem significabunt. 15. Quod si e diverso opposuerit manifeste de Spiritu sancto haec dici, quia inferatuscilicet qui creator est omnium, ipse etiam indicet voluntatem. Et ad hoc respondendum est, quia quidam haeretici alium extra creatorem Dominum Patrem Salvatoris mentiuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
quempiã si ñ habeat sꝑm scm: in quo apꝓ¬
bant᷑ cuncta dei dona consistere Quod uͦ
his qui habeat eum. sermonẽ quoq sapi.¬
entiȩ. et reliqua bona ꝑfectȩ consequittus
sit: et nunc manifestissimȩ sermo demons¬
trat: et paulo ante diximus substanciã
bilis enĩ et inliuisibilis atq inmutabilis ẽ:
s uixta differentes efficientias et intel¬
lectus. multis bonorũ uocabulis nuncu¬
patur: quia participes suos ñ iuxta unã
eandemq uirtutẽ cõmunionẽ sui donat.
tus sit: et repleat bonis eos quibꝰ udicat
se ad eẽ debere Deniq stephanus primus
ille testis ueritatis et lignus nomine¬
suo: plenus sapientia et sꝑu sc̃o dictus
ẽ: Sapientia consequenter suꝑ intellec

Expanded text:
quempiam, si non habeat Spiritum sanctum: in quo appquempiam, si non habeat Spiritum sanctum: in quo approbamus cuncta Dei dona consistere. Quod vero is qui habeat eum, sermonem quoque sapientiae, et reliqua bona perfecte consecutus sit: et nunc manifeste sermo demonstrat, et paulo ante diximus, substantiambilis enim, et indivisibilis atque immutabilis est; sed juxta differentes efficientias, et intellectus, multis bonorum vocabulis nuncupatur: quia participes suos non juxta unam eamdemque virtutem communione sui donet, tus sit, et repleat bonis eos, quibus judicat se adesse debere. Denique Stephanus primus ille testis veritatis, et dignus suo nomine plenus sapientia, et Spiritu Sancto dictus est: sapientia consequenter
Abbreviated transcription (Latin):
dñi describunt᷑ Considerate ergo fr̃s. ui¬
ros ex uobis testimoniũ habentes septem
lũ uidit głam dei: et iħm stantẽ adextris
dei: E de electionis uase dicit᷑: Saulus
autẽ qui et paulus plenus sꝑusco: intuers
in eum ait Q in commune de uniuersis
quȩ facta ẽ ñ implet mentẽ atq sensum:
quia et ipsa aliunde complet᷑ Quomͦ enĩ
ex plenitudine quis accipiens saluatoris
plenus efficit᷑ sapiencia et ueritate et
iusticia et sermone dei: sic qui sꝑu scõ
plenus ẽ statim uniuersis donationibꝰ dĩ
repletur. sapientia. scientia. fide: cȩteris¬
q uirtutibꝰ Qui igit᷑ implet uniuersas
creaturas quȩ tamen possunt uirtutem
et sapientiã caꝑe: ñ ẽ ex his quȩ ipse com¬
plet Ex quo colligit᷑ alterius eum ẽẽ subs¬
tanciȩ: quã sunt om̃s creaturȩ: Diximus
et alibi: quia suꝑ intelligatur in scĩ sꝑc
substancia. etiã plenitudo munerũ diui-¬
norũ: Deniq inpossibile ẽ gr̃am cłi sortiri

Expanded text:
Domini scribuntur. Considerate ergo fratres viros ex vobis testimonium habentes septem,lum, vidit gloriam Dei, et Jesum stantem a dextris Dei . Et de electionis vase dicitur: Saulus autem, qui et Paulus, plenus Spiritu sancto, intuens in eum ait . Et in commune de universis quae facta est, non implet mentem atque sensum: quia et ipsa aliunde completur. Quomodo enim ex plenitudine quis accipiens Salvatoris, plenus efficitur sapientia, et virtute, et justitia, et sermone Dei: sic qui Spiritu sancto plenus est, statim universis donationibus Dei repletur, sapientia, scientia, fide, caeterisque virtutibus. Qui igitur implet universas creaturas, quae tamen possunt virtutem, et sapientiam capere, non est ex his quae ipse complet. Ex quo colligitur alterius eum esse substantiae, quam sunt omnes creaturae. Diximus et alibi, quia superintelligatur in sancti Spiritus substantia etiam plenitudo munerum divinorum. 9. Denique impossibile est gratiam Dei sortiri
Abbreviated transcription (Latin):
impleat᷑. et capiens aliud. ipsa ñ capiat᷑
ab alio capabili: quippe statim inconuer-¬
tibilẽ et in conuertibili ȩt̃nũ ẽ conseqͤis.
quomͦ econtrario capienti conuertibile.¬
et in conuertibili creabile subsequens ẽ:
Nichil gͦ de creaturis inconuertibile. ꝓp
uerũ etiã in omnibꝰ creaturis hȩc eadem
conuersio reꝑit᷑ Nam et angłorũ conu̾

Expanded text:
impleatur: et capiens aliud, ipsa non 120 capitur  Vat. capiatur ab alio. Capabili quippe statim inconvertibile, et inconvertibili aeternum est consequens: quomodo e contrario capienti convertibile, convertibili creabile subsequens est. Nihil ergo de creaturis inconvertibile, proverum etiam in omnibus creaturis haec eadem conversio reperitur. Nam et angelorum c