comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ac de inde ueste fusciori ac bene cõposita utamur.
uł si ⁊̃ usq adzone cingłm philosophiã ostñtemꝰ.
speciem nob̃ pietatis. ⁊ faciẽ huiꝰcemoi adĩuẽtiõĩb
colorantes. cõtinuo iã ad mirationi ẽẽ uolumꝰ ⁊ lau¬
di. p̃eẽ iã ppłis cogitamꝰ. Samuhel aliqͥ nob̃̾ uidem᷑
abipsis ĩcunabulis cõsecrati. sapientos qͦ ⁊ doctoreᷤᷤ
diuinoꝵ mist̾ioꝵ ⁊ int̾ scͥbaĩ ⁊ legis doctores nosmet
ipsos ordinamꝰ. ⁊ uelut celestes qͥdã incedimꝰ. querẽ¬
tes ab hoĩb uocari rabbi. Discentes nusquã ꝓrs
suscipienda ẽ litt̾a. s oĩa sp̃ualit̾ ĩ telligẽda. Alio¬
qͥn. deliram̃ta quedã ud̾i ⁊ sõpnia. ĩsuꝑ ⁊ ̃ digna¬
mur. nͥ uehem̃ter ⁊ fauorabilit̾ collaudem. ⁊ hec
beͣniores ac simpliciores quiq nr̃õꝵ. uerũ sp̃uales isti
fastidiosi iudicantes singłos ⁊ cõdẽpnantes. ⁊ ꝓ nichilo

Expanded text:
ac deinde ueste fusciori ac bene conposita utamur, ac deinde ueste fusciori ac bene conposita utamur, uel si etiam usque ad zonae cingulum philosophiam ostentemus speciem nobis pietatis et faciem huiuscemodi adinuentionibus colorantes, continuo iam admirationi esse uolumus et laudi, praeesse iam populis cogitamus, Samuhel aliqui nobis uidemur ab ipsis incunabulis consecrati, sapientes quoque et doctores et diui­ norum mystae, et inter scribas et legis doctores nosmet ipsos ordinamus et uelut caelestes quidam incedimus quaerentes ab hominibus uocari rabbi dicentes: nusquam prorsus susci­ pienda est littera, sed omnia spiritaliter intellegenda\' — alioquin deliramenta quaedam uideri et somnia —, insuper etindignamur, nisi uehementer et fauorabiliter conlaudemur? et haec beni- gniores ac simpliciores quique nostrorum; uerum spiritales isti fastidiosi iudicantes singulos et condemnantes et pro nihilo
Abbreviated transcription (Latin):
rit diffe̾ntia. nulla discretio: Nec int̾ tͥbũ ⁊ tͥbum
fiet nulla diuisio. nec illi ultra iordanẽ ⁊ isti intra
iordanẽ hereditatẽ sorte suscipient: Nullꝰ ppłis nr̃is
finalis t̾minꝰ dabit᷑. Nulla uiuendi regula figetur.
s ita ĩ cõfuse habebunt᷑ oĩa. uita unꝰquisq qd̾ uiebit᷑
rectũ inocłis ss̃ faciet. ut płimi ex nob uti ne dicam
om̃s ante pene quã pͥmos infancie deponant pilos
dũ ad huc puerile balbuciũt. uix dũ dñicas ĩgressi
aulas anteꝗͣ sacroꝵ uoluminũ noĩa saltẽ ipsa cog¬
noscant. anteꝗͣ noue uł uet̾is scͥpt᷑e uł actores dis¬
cant uł stilum cognoscãt. Nã illud ñ dico antequã
bosor abluant. ⁊ animȩ uicia deponãt. sicubi forte
duos uł tres sermones ex antiqͥs tͣctatorib didice¬
rint. ⁊ hoc fortasse exauditu magis ꝗͣ exlectione:
Aut si paticos ex dauid sꝑarsim didicimꝰ psalmos.

Expanded text:
rit differentia, nulla discretio? nec inter tribum et tribum rit differentia, nulla discretio? nec inter tribum et tribum fiet ulla diuisio? nec illi ultra Iordanem et isti intra Iordanem hereditatem sorte suscipient? nullus populis nostris finalis terminus dabitur? nulla uiuendi regula figetur, sed ita in confuso habebuntur omnia et ita unusquisque quod uidebitur rectum in oculis suis faciet, ut plurimi ex nobis, uti ne dicam omnes, ante paene quam primos infantiae deponant pilos, dum adhuc puerile balbutiunt uixdum dominicas ingressi aulas, antequam sacrorum uoluminum nomina saltim ipsa cognoscant, antequam nouae uel ueteris scripturae uel auctores discant uel stilum cognoscant — nam illud non dico, antequam bosor abluant et animae uitia deponant —, sicubi forte duos uel tres sermones ex antiquis tractatoribus didicerint et hoc fortasse ex auditu magis quam ex lectione, aut si paucos ex Dauid sparsim didicerimus psalmos
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ omĩ etati oĩs scͥpta uł legẽda uł discẽda cõmitte̾t᷑.
Peo qd̾ ñ expediret om̃s oĩa cito disc̾e̾. Quia nec caꝑe
possũt oĩa om̃s. ⁊ icc̾co ledi cos pociꝰ ꝗͣ iuuari. si ñ dũ
capaces ea quȩ sũt ꝓfundiora cognoui̾nt. s cȩt̾a qͥd¬
oĩa qͦꝵ ⁊ historica narratio ĩ ꝓbabili ñ est a puo sta¬
tim discũt. Eas uͦ scͥptas. quȩ uili ĩ duñto lite̾ p̾ciosa
intͥnsecus cõtegt̃ sacram̃ta: ꝯulli ante uicesimũ ⁊
qͥntũ amiũ disce̾ uł ⁊̃ scire cõmittit᷑. quo scił sit ħ
uelut munus quoddam ꝓpositũ exercitio uirtutis.
his in qͥb ad ilid̾ etatis.⁊ uita ꝓbabilis ⁊ ornatꝰ moꝵ
⁊ ĩ telligentie capacitas apparebit. qͥ utiq iã ualeant
bene ⁊ cõsident̾ ascend̾e ab inferiorib litt̾e. ad suꝑiora¬
sp̃c ⁊ excelsa. Quid gͦ apud nos int̾ doc̾e ⁊ doc̾i nulla e¬

Expanded text:
ut non omni aetati omnis scriptura uel legenda uel discenda committeretur ut non omni aetati omnis scriptura uel legenda uel discenda committeretur pro eo quod non expediret omnes omnia cito discere, quia nec capere possunt omnes omnia, et idcirco laedi eos potius quam iuuari, si nondum capaces ea quae sunt profundiora cognouerint. sed cetera qstatim discunt, eas uero scripturas, quae uili indumento litterae pretiosa intrin- secus contegunt sacramenta, nulli ante uicesimum et quintum annum discere uel etiam scire committitur, quo scilicet sit hoc uelut munus quoddam propositum exercitio uirtutis his, in quibus ad illud aetatis et uita probabilis et ornatus morum et intellegentiae capacitas apparebit; qui utique iam ualeant bene et confidenter ascendere ab inferioribus litterae ad sus et excelsa. 49. Quid ergo? apud nos inter docere et doceri nulla e
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥd nũdinari uideam᷑. Cũ ita singłis loqͥm᷑. ut ip̃i
delectant᷑ audire. ⁊ sumꝰ uelut uentͥ loqͥ qͥdam idẽ de
uentre ⁊ pro uentre loquentes. ⁊ uentͥ in u̾bis nr̃is oĩ
b ꝓ uidentes. qͦd ẽ ue̾de t̾ra loqͥ ut plac̾e̾ potentib
auditũ: ꝗͣ linguã imꝑitã moue̾. Hec egomet mecũ
disserẽs: ⁊ cõsiliario usus memetipso: ñ malo ut opi¬
nor. sin minꝰ certe uł sedulo dicta factaq qͤ adpieta¬
tem ꝑtinẽt disc̾e potiꝰ ignorans malui ꝗͣ doce̾. Opta
alios affectare. eũ qͥ ñ sufficient̾ ĩstructꝰ ẽ: res mͥ uide¬
animarũ doctͥnã disc̾e pietatis. qͥq aut satis stulti
mͥ uident᷑ aut temerarii. Stulti: ꝓ eo si in tantũ bru¬
ti s̃i ñ imꝑito se eẽ ñ sentiant. Tem̾arii. si intelligunt
qͥd̾. audẽt tñ adire negociũ. Hebreoꝵ senioros tͣdunt
qd̾ fu̾t talis q̃dũ ap̃ eos antiqͥt᷑ laudabilis obfuatio.

Expanded text:
aliquid nundinari uideamur, cum ita singulis loquimur, ut ipsi aliquid nundinari uideamur, cum ita singulis loquimur, ut ipsi delectantur audire, et sumus uelut uentriloqui quidam, id est de uentre ibus prouidentes, quod est uere de terra loqui, ut placere potentibus auditum quam linguam inperitam mouere. haec egomet mecum disserens et consiliario usus memet ipso non malo, ut opinor, sin minus, certe uel sedulo, dicta factaque quae ad pietatem pertinent discere potius ignorans malui quam docere. optabalios affectare eum, qui non sufficienter instructus est, res mihi uideanimarum doctrinam discere pietatis. quique aut satis stulti mihi uidentur aut temerarii: stulti pro eo, si in tantum bruti sunt ut inperitos se esse non sentiant, temerarii, si intellegunt quidem, audent tamen adire negotium. 48. Hebraeorum seniores tradunt quod fuerit talis quaedam apud eos antiquitus laudabilis obseruatio,
Abbreviated transcription (Latin):
sufficit ĩgesta susciꝑe. sic̃ ne in paruuliᷤ qͥd̾ corꝑał ma¬
t̾ia d̾coquere ualet maiores uirib cibos. etiã pͥorẽ iac¬
ualidiorib uti possũt. ꝓ eo qͦd ex̾citatos hñt sensus
ad disc̾tionẽ boni uł mali. ui̾tatis atq m̃datii. Quos
utiq neq lacte potari. neq ołibꝰ pasci idẽ infirmo
ac fragili cõuenit cibo. Alioqͥn nequaquã roborabũ¬
t᷑ infortitudine aͥ. neq crescẽt laudabili ĩ crem̃to. qͦ
oportet omnẽ ꝑfectũ in ipso cresc̾e. Inuirũ ꝑfectũ
in m̃surã etatis plenitudinis &̾. Et ad hȩc qͥs idoneus:
Nõ enĩ debemꝰ eẽ sic̃ płimi adult̾antes abũ dĩ. ⁊ mis¬
centes aquã uino. id ẽ letificanti cor hoĩs u̾bo: sermo¬
nẽ uilẽ admisc̾e ꝑ t̾ram reppentẽ. q̃ uł iocũ moueat
uł tp̃ale aliquid narret. ita ut carnał lucͥ ex hoc nob̾

Expanded text:
sufficit ingesta suscipere — sicut ne in paruulis quidem corporalis masufficit ingesta suscipere — sicut ne in paruulis quidem corporalis materia decoquere ualet maiores uiribus cibos —, etiam priorum iacualidioribus uti possunt pro eo quod exer­ citatos habent sensus ad discretionem boni uel mali, ueritatis atque mendacii. quos utique neque lacte potari neque holeribus pasci, id est infirmo ac fragili conuenit cibo; alio­ quin nequaquam roborabuntur in fortitudine Christi neque crescent laudabili incremento, quo oportet omnem is Christi. 46. Et ad haec quis idoneus? non enim debemus esse sicut plurimi adulterantes uerbum dei et miscentes aquam nino, id est laetificanti cor hominis uerbo sermonem uilem admiscere et per terram repentem, qui uel iocum moueat uel temporale aliquid narret, ita ut carnalis lucri ex hoc nobis
Abbreviated transcription (Latin):
poscit ipsa diu̾sitas bestiarũ: ut unĩqd̾̃q aĩal ꝓna
te ⁊ ĩgenii sui oportunitate curet᷑. qͦ possit tociꝰ bestie
corpꝰ ex tanta diu̾sitate cõpositũ recta int̾ se inuicẽ
bestiolis mod̾atis. ĩ pace ac tͣnqͥllitate ꝑsist̾e: Ita ex
młtis ac diu̾sis morib ⁊ linguis ⁊ instituciõib ue¬
lut unũ aĩal opositũ. sibiq dissimile. cõmune hoc
corpꝰ eccłie qd instituendũ suscepit ac regendũ. cũ cẽ
debeat ipse apd̾ se sẽꝑ immobilis ⁊ idẽ: necesse ht̃ tñ
singłoꝵ se ⁊ moribꝰ ⁊ ĩstitucio̾ib cõformare. ac sermo¬
gẽt. hii uidelic qͥbꝰ pͥma ad huc religioĩs rudim̃ta tra¬
dunt᷑. ⁊ cũ sint paruuli in fide. uirilis adhuc ut ita
dix̾im cibi uigorẽ ferre ñ possũt.quẽ utiq otͣ ui¬
res siqͥs ĩ gerat. fortassis opp̾ssi & dgͣuati dũ mens nõ

Expanded text:
poscit ipsa diuersitas bestiarum, ut unumquodque animal prposcit ipsa diuersitas bestiarum, ut unumquodque animal pro naturae et ingenii sui oportunitate curetur, quo possit totius bestiae corpus ex tanta diuersitate conpositum recte inter se inuicem bestiolis moderatis in pace ac tranquillitate persistere? ita ex multis ac diuersis et moribus et linguis et institutionibus uelut unum animal conpositum sibique dissimile commune hoc corpus ecclesiae qui instituendum suscepit ac regendum, cum esse debeat ipse apud se semper inmobilis et idem, necesse- habet tamen singulorum se et moribus et institutionibus conformare ac sermogent, hi uidelicet quibus prima adhuc religionis rudimenta traduntur, et cum sint paruuli in fide, uirilis adhuc, ut ita dixerim, cibi uigorem ferre non possunt; quem utique contra uires si quis ingeratr fortassis oppressi et degrauati, dum mens non
Abbreviated transcription (Latin):
mestituendarũ cura cõmittit᷑. Ex qͥb nos quam
płima nẽ breuitati ͤ studio p̾t̾mittimꝰ. Sic̃ enĩ u̾bi
grã si fieri posset ex młtis aĩalibꝰ ac bestiolis gen̾e ac
sp̃e diu̾sis. magnis ⁊ exiguis. ferocioribꝰ ⁊ mitiorib.
asꝑiorib ⁊ lemiorib unũ aliqͦd aĩal uł bestia una
cõstaret: hec utiq ad mitigandũ sicui credet᷑ qͣntũ
⁊ ĩmin̾e̾t oꝑis ac laboris qͣntũ eiꝰ reqͥret᷑ ĩdustͥe. ⁊ u
nicuiq bestiaꝵ uł aĩaliũ ꝓ ut mos excigit singłoꝵ.
qͥd̾ cũctis unꝰ atq idem ẽ. nec palpandi ac fouendi
mos unꝰ ẽ bestiis. ita ut int̾dũ isd̾ ip̃is qͥb mitigant᷑
alie: ad furorẽ alie suscitent᷑. Quibꝰ g se modis sin¬
głis quibq bestiȩ huiꝰ ille eruditor aptabit. quomͦse
ad uniꝰ cuiꝰq nat᷑am atq ĩgeniũ cõmodabit: Nõne
necẽẽ erit eũ cũ sit apud semetipsũ simplea ⁊ cõstans.
tam fieri uariũ. etiam tam indiu̾sa mutabilẽ. quam

Expanded text:
am plurima nunc breuitatis studio praetermittimus. 44. Sicut enim uerbi gratia, si fieri posset ut ex multis animalibus ac bestiolis genere ac specie diuersis, magnis et exiguis, ferocioribus et mitioribus, asperioribus et lenioribus, unum aliquod animal uel bestia una constaret, haec utique ad mitigandum si cui crederetur, quantum ei inmineret operis ac laboris, quantum eius requireretur industriae, ut unicuique bestiarum uel animalium, prout mos exigit singulorum quidem cunctis unus atque idem est nec palpandi ac fouendi mos unus est bestiis, ita ut interdum hisdem ipsis quibus mitigantur aliae ad furorem aliae susci­ tentur. quibus ergo se modis singulis quibusque bestiae huius ille eruditor aptabit? quomodo se ad uniuscuiusque naturam atque ingenium commodabit? nonne necesse erit eum, cum sit apud semet ipsum simplex et constans, tam fieri uarium et tam in diuersa mutabilem quam
Abbreviated transcription (Latin):
etas qͥdẽ una oĩb ẽ. nec uultuũ liniam̃ta uniu̾sis
ead̾̃. nec tociꝰ tr̾ȩ una ẽ qͣlitaᷤᷤ. nͨ stellaꝵ unꝰ ẽ. splendor.
Cõuenire gͦ idiote ⁊ simpliciori cuiq putandũ ẽ. ne
male agat. ⁊ ut caueat oĩa agere quȩ ad penã tͣhunt.
uł gͣuissima legis aĩadu̾sione plectunt᷑. Huic uo̾ qui
aliis p̃ est. oĩ oꝑ̃e pecc̾i pꝰ tͥgũ relicto. ꝓfic̾e ĩoptimis
cõuenit. ita ut possit ꝓuectꝰ sui exẽplo inuitare ⁊
quet᷑ inuitis. eo qͦd tirannicũ uidet᷑ ne ꝑseu̾are
qͥd̾ potest. Solz enĩ qͥcqͥd uiolent̾ adtͣhit᷑. sic̃ nouel¬
le arboris siqͥs ĩcacum̃ ĩ clinet relaxata rursũ in id
qd̾ fu̾at redit. Qd̾ aut̾ exposito fit ex uolũtate: tam
legitimũ quã certũ ẽ. ualidissimiᷤs. uincłis ꝓpͥe uolũ¬
malus. neq qͥ adu̾tutiᷤ sũmã ꝑuenĩt. ⁊ ñ uid̾o qͣ cõfidẽ¬
cia addocendũ ueniat. qͥ ip̃e hac fide ñ accessit ut disce¬

Expanded text:
iuersis eadem nec totius terrae una est qualitas nec stellarum unus est splendor. conuenire ergo idiotae et simpliciori cuique putandum est, ne male agat et ut caueat omnia agere quae ad poenam trahuntur uel grauissima legis animaduersione plectuntur. huic uero qui aliis praeest omni opere peccati postergum relicto proficere in optimis conuenit, ita ut possit profectus sui exemplo inuitare etquetur innitis cum eo quod tyrannicum uidetur ne perseuerare qui- dem potest. solet enim quidquid uiolenter adtrahitur, sicut nouellae arboris si quis ui cacumen inclinet, relaxatum rur­ sum in id quod fuerat redire. quod autem ex proposito fit et uoluntate, tam legitimum quam certum est ualidissimis scilimalus neque qui ad uirtutis summam peruenerit, et non uideo, qua confidentia ad do- cendum ueniat qui ipse hac fide non accessit ut disce
Abbreviated transcription (Latin):
dit. ⁊dũ ex solo patre docet sp̃m ꝓcede. saluatozefñ.
sc̃as sẏ nodos uenãbilesq patres arguit. Nẽꝑe n̾idemn
sig̾cãt heȩ due oro̾es qͥ a patre ꝓcedit.⁊ qͥ apat᷑ solo ꝓe¬
onẽ. uerũ dictioĩs ĩ tñtionẽ. Sane q̃ dubia s̃. intdũ ꝑ
aliã manifestant᷑. ⁊ ex iis ꝗͣ alibi scͥpta s̃. Not̾ũ ꝗuidr᷑l

Expanded text:
dit ei, dum ex solo Patre docet Spiritum procedere, Salvatorem, sanctas synodos, venerabilesque Patres arguit. Nempe non idem significant hae duae orationes: qui a Patre procedit, et: qui a Patre solo proceonem, verum dictionis intentionem. Sane quae dubia sunt interdum, per alia man
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ saluator affirmat. c̃dic̃ ad patrẽ. oĩa m̃a tua sũt.
ad ip̃m enĩ tãquã ad pͥncipiũ. emissionẽ sp̃c refert.
⁊̃ et cõditionẽ uniu̾sitatis. Et tua mã s. Quia licz
ex te sp̃m hãm. illũ emitto ut tu. cõdoq parit̾
õia. nulliꝰ egens ad iutorii. Ministroꝵ enĩ ħẽ: ⁊ a
liud qͥdẽ. ⁊ ad aliud sũpta. Nã ĩthabor monte: pat̾

Expanded text:
a mea tua sunt ; ad ipsum enim, tanquam ad principium emissionem Spiritus refert, etiam et conditionem universitatis: et tua mea sunt , quia licet ex te Spiritum habeam, illum emitto ut tu, condoque pariter omnia, nullius egens adjutorii: ministrorum enim hoc est et a liud quidem, et ad aliud sumpta: nam in Thabor monte Pater
Abbreviated transcription (Latin):
alud qͥspiã acciꝑe qͣrat. ꝑ qͦd tuũ penit᷑ ooarguat ĩpiũ
studiũ: Si tu dñicas despicis leges. qͥs religiosꝰ tuã ñ ab¬
hoĩet᷑ opinionẽ: Qiuid utiq aliud tederuina erigat:
Quȩ ã medelȩ astucia. totũ corpꝰ occupanti plage medea¬
tꝰ.ñ ei ꝗͣ salutaris ẜmo esfec̾it. s ei qͣ spontanea ĩdidit
itigãdo ꝑmutat ĩ rẽ q̃ iuuare ñ pot̃ mortiferã. mag̃
aut̃ dũ debellatorẽ ad u̾sũ inimicos gladiũ diripit.
qui ꝗͣrit ĩ eoꝵ parte ãnumari: ꝓpt̾e̾a te humi iacen¬
amorẽ ⁊ ꝓmitum animũ d̾ mõstrantes. ꝗ̃ẽq calculi
sacrȩ nr̃ȩ armãtis nos militiȩ ad dimicãdũ cõmouẽt.
s neq ea qͣ ex hac siũt uuln̾a ũ fugias. curã extͣ faciemꝰ. Si

Expanded text:
aliud quispiam accipere quaerat, per quod tuum penitus coarguat impium aliud quispiam accipere quaerat, per quod tuum penitus coarguat impium studium? Si tu Dominicas despicis leges, quis religiosus tuam non abominetur opinionem? Quid utique aliud te de ruina erigat? Quae autem medelae astutia, totum corpus occupanti plagae medeatur? non ei quam salutaris sermo effecerit, sed ei quam spontanea indidit litigando permutat in rem, quae juvare non potest, mortiferam: magis autem, dum debellatorem adversum inimicos gladium diripit, qui quaerit in eorum parte annumerari. Propterea te humi jacenamorem et promptum animum demonstrantes, quaecunque calculi sacrae nostrae, armantis nos militiae ad dimicandum commovent. Sed neque ea quae ex hac fiunt vulnera ut fugias, curam extra faciemus. Si
Abbreviated transcription (Latin):
dendũ ẽẽ: grecꝰ ⁊̃ cõfiteat᷑. nͥ forte. qͥuestigia fotii pa¬
tͥarchȩ cõstantinopoleos ꝓseqͥt᷑. Cuiꝰ qͥd̾ sophismatũ
laqͤi ⁊ tͥstes ac atroces iniurie ĩ latinos. breuit̾ hic
quia smo appetit. ex ꝓm̃de s̃. ħ enĩ ẽ. qͥ pꝰ theodoritũ
ĩeqͦrea puteũ fodiẽs arena. ñ semina. s uenena
ẜfecto hc̃ uͥ arbitͦr c̃ suis cõplicib esayas d̾ plorat di¬
cẽdo. Ue qͥ sapientes s̃ ap̃ semetip̃os. ⁊ĩ ocłis ss̃ pru¬
dentes. At uͦ iã exponẽda ẽ sr̃ciliosa ⁊ extͣria. m̃daci¬
um amantis patͥarchȩ ceͣdictio. ⁊turpiloqͥuoi:
st qͥd̾ ĩquit ad u̾sus latinos acutũ ⁊ ĩ euitabilȩ
uulpẽ attonitã faciẽdo. ext̾minat et demolit᷑. Quȩ ÷¬
as ĩpietatẽ. dũ fabularis sp̃m ex filio ꝓced̾e: Si cõis sal¬
uatoris. cõditoris. ⁊ legislatoris dogmata. uͥatua ue¬
cordia eiũcãt᷑. impetũ nrõ formidasti caꝑe: qͥd utiq

Expanded text:
 forte qui vestigia Photii patriarchae Constantinopoleos prosequitur. Cujus quidem sophismatum laquei, et tristes ac atroces injuriae in Latinos, breviter hic, quia sermo appetit, exprimendae sunt. Hic enim est, qui post Theodoritum in aequorea puteum fodiens arena, non semina, sed Cienena  cum suis complicibus Isaias deplorat dicendo: Vae qui sapientes sunt apud semetipsos, et in oculis suis prudentes . At vero jam exponenda est superciliosa et extraria mendacium amantis patriarchae contradictio et turpiloquium. Est quidem, inquit, adversus Latinos acutum et inevitabile vulpem attonitam faciendo exterminat et demolitur. Quae as impietatem, dum fabularis Spiritum ex Filio procedere? Si communis Salvatoris, conditoris et legislatoris dogmata, ut a tua vecordia evincantur, impetum non formidasti capere. Quid utique
Abbreviated transcription (Latin):
c̃dicat sp̃c ⁊ filii cõe eẽ. una excã ⁊ ĩdiuisibili. hr̃e. ꝓ¬
neq theolog̾ g̾goriꝰ cõsentit huic sent̾ncie ĩ quodã ser¬
natioĩs plenus dicit:

Expanded text:
Filii commune esse, una ex causa et indivisibili, habere pneque Theologus Gregorius consentit huic sententiae, in quodam sernationis plenus dicit
Abbreviated transcription (Latin):
qͥnq̃gesimo die sp̃m sc̃m ad discpłos misit. qͥbᷤcũ idẽ
in ipsis apłis efficatiã. hmoĩ distĩctiões fũit. ad ħ ĩsuflas
se. xp̃c uͥ emissor in eo qͦd dĩ infaciẽ discpłoꝵ c̾dit᷑. tum
esꝰ ule fiat᷑ euapor abat sẽsibilit̾. tũ ꝙ. ad hñdũ ⁊ qͣsi pꝰ¬
siãndũ sp̃m eis daret. q̃ indie pentecostes ad robur ⁊
oꝑationẽ ostñsionẽq sigͦrũ. eceł discpłis. eisd misisse
fert ad̾ ex ħ liqͥdo apparet. p̾sẽte xͦ: raro signa faciebãt
eiꝰ discpłi. Quo ĩcclũ ab eunte. ac mittẽte sp̃m: ꝑ ma
adhuc qͣsi limꝰ erãt. molles existñtes: corroboraret
atq cõfirmaret. Nõ ne añ hac. pͥmꝰ discͥpłoꝵ petiꝰ ad
uocẽ exꝑau̾at ancillȩ x ħ tp̃e pꝰ corroboratꝰ. pͥncipũ

Expanded text:
m sanctum ad discipulos misit, quibuscum idem in ipsis apostolis efficaciam, hujusmodi distinctiones fiunt. Ad hoc: insufflasse Christus ut emissor, in eo quod Deus in faciem discipulorum creditur, tum ejus, ille flatus evaporabat sensibiliter, tum quod ad habendum et quasi possidendum Spiritum eis daret. Quod in die Pentecostes ad robur et operationem, ostensionemque signorum e coelis discipulis eisdem misisse fertur. Quod ex hoc liquido apparet: praesente Christo raro signa faciebant ejus discipuli, quo in coelum abeunte, ac mittente Spiritum, padhuc quasi limus erant, molles existentes, corroboraret atque confirmaret. Nonne antehac primus discipulorum Petrus ad vocem expaverat ancillae? hic tempore post corrobor
Abbreviated transcription (Latin):
ata cõfidẽtia. &ͣ sas. ĩfirmat. Quȩ młto digna fũtr
⁊ ex patre ꝓced̾ntẽ asseruit: cõspõdebimꝰ. ⁊ũ prãsus¬
cipiemꝰ uocẽ. Si a̾ uͥ exfilio aut ꝑfiliũ eccistñciam¬
hñtẽ: ũ blasfemũ ⁊ ĩpiũ abiciemꝰ. Credimꝰ enĩ dño
dicenti. sp̃c qͥ a patre ꝓcedit. Et beatissimo paulo: si¬
milit̾ enũcianti. Nos aut̃ ñ sp̃m huiꝰ mũdi accepimꝰ.¬

Expanded text:
ata confidentia, contra fas infirmat, quae multo digna sunt, et ex Patre procedentem asseruit, conspondebimus et ut piam suscipiemuhabentem, ut blasphemum et impium abjiciemus. Credimus enim Domino dicenti: Spiritus qui a Patre procedit : et beatissimo Paulo similiter enuntianti: Nos autem non Spiritum hujus mundi accepim
Abbreviated transcription (Latin):
q : ñ ee̾ ħ idẽ ꝙ. ẽ. Si gͦ ꝓpt̾ ab hoĩabilẽ hꝰmoĩ opinio¬
nẽ. qͣ dic̃ sp̃m ex filio ꝓced̾e. młta sequunt᷑ ĩ cõuenien¬
tia. palã qd̾ sp̃c ex solo ꝑat̾ ꝓcedit. sic̃ u̾itatis sermo ab
antico usq ĩhodiernũ manifeste p̾dicat.
euito plęnã cõtumeliȩ respõsionẽ. nefario huic
uaniloqͥo retͥbuere. Nusꝗͣ c̾te ĩ sc̃a scͥpt᷑a reꝑtũ ẽ
q. solꝰ pat̾ cã sit pͥncipiũq sc̃i sp̃c. ł qͦd exr eo solo sp̃c ꝓ

Expanded text:
. Si ergo propter abominabilem hujusmodi opinionem quae dicit Spiritum ex Filio procedere, multa sequuntur inconvenientia, palam quod Spiritus ex solo Patre procedit, sicut veritatis sermo ab antiquo usque id hodiernum manifeste praedicat. Devito plenam contumeliae responsionem, nefario huic vaniloquio retribuere. Nusquam certe in sacra Scriptura repertum est, quod solus Pater causa sit principiumque Sp
Abbreviated transcription (Latin):
uicttina: ut qͥntũ ĩ telligas tp̃s. ĩ qͦ factꝰ hõ. ꝓ nobis
sustinut sortẽ. minui iã ĩcipiente luna: q nostiᷤ
nũcupat᷑. ceͣ ebionitas cõmestionẽ carniũ ĩ hi¬
agnꝰ erat ⁊ ad zima. carnes agni asse igni. ⁊ qͣ come¬
debant᷑:. ꝓut ei discpłi dicũt.  uis paremꝰ ⁊ cet̾a.¬
Et rursũ. Desid̾io desid̾aui ħ pascha manducare uob̃cũ
ñ dix̃ sĩplicit̾ pascha. s ħ pascha. Pascha uͦ erat u̾dixi car¬
nes asse igni ⁊ reliqͣ. Et it̾um id̾ sc̃s. ũ u̾e dicebat defid̾o
desid̾aui ħ pascha carnes scł mãducare uob̾cũ. plane aut̃
ostñdit ꝙ. ⁊ pascha cõsũmauit ⁊ carnes mãducauit ut
dictũ ẽ. dic̃ aut̃ ⁊ lex habebitis hãc diẽ ĩmonim̃tũ. ⁊ cele¬

Expanded text:
victima, ut quintum intelligas tempus, in quo factus homo pro nobis sustinuit mortem, minui jam incipiente luna, quae noctnuncupatur, contra Ebionitas comestionem carnium inhiagnus erat, et azyma, carnes agni, assae igni: et quae comedebantur, prout ei discipuli dicunt: Ubi vis paremus, etc.Et rursum: Desiderio desideravi hoc pascha manducare vobiscum . Non dixit simpliciter pascha, sed hoc pascha: pascha vero erat, ut dixi, carnes assae igni et reliqua; et iterum idem sanctus ut vere dicebat: Desiderio desideravi hoc pascha, carnes scilicet, manducare vobiscum. Plane autem ostendit quod et pascha consummavit, et carnes manducavit, ut dictum e
Abbreviated transcription (Latin):
riũ ł repugnãs ĩuenit᷑. qͣmꝗͣ a synodis exp̾ssũ ñ sit. Et¬
enĩ qͥsq romanoꝵ põtificũ qͥ s nodos c̾tificauer̃ ⁊ cõfir¬
mauer̃. sẽꝑ ħ dix̃ ac dogmatizaũ. Quos ꝗ utiq athana¬
siꝰ. basiliꝰ. cyrillus. sc̃oꝵq reliquus cet᷑. manifeste secuti
sũt. spt̾ea ex filio sentire ac dr̃e debitũ ẽ. Iqͣntisõq qͥdẽ

Expanded text:
ssum non sit. Etenim quisque Romanorum pontificum qui synodos sanctificaverunt et confirmaverunt, semper hoc dixit ac dogmatizavit. Quos quidem utique Athanasius, Basilius, Cyrillus, sanctorumque reliqui manifeste secuti sunt: propterea ex Filio sentire ac dicere debitum est. In quantiscunque quidem,
Abbreviated transcription (Latin):
rẽt. Qm̃ aũ angłoꝵ iconas habuert̃ patet ex eo ꝙ dñs
ad moysen dix̃. facies mͥ duo cherubin ex auro ductili.
⁊ pones ea ex utͣq parte ꝓpiciatorii. extendentia a las
suꝑ ꝓpiciatoriũ.⁊ nutuo se respiciẽtia. Palã ẽ gͥ peng
iudeos fuisse ususimaginũ. Ampliꝰ qͥs põtificũ cȩtꝰ tͣdi¬
dit baptizandos p̾ũgi oleo. dño docẽte baptizari ĩ noĩe
patͥs ⁊ filii ⁊ sp̃c sc̃i. ⁊ nicħ ãpliꝰ adiciente. Ampliꝰ. U

Expanded text:
em angelorum iconas habuerunt, patet ex eo quod Dominus ad Moysen dixit: Facias mihi duo Cherubin ex auro ductili, et pones ea ex utraque parte propitiatorii, extendentia alas super propitiatorium, et mutuo se respicientia . Palam est igitur penes Judaeos fuisse usus imaginum. Amplius: Quis pontificum coetus tradidit baptizandos praeungi oleo, Domino docente baptizari in nomine Pat
Abbreviated transcription (Latin):
tat᷑ ꝓpͥa. duĩ qͣrit q̃ synodꝰ sanccierit adr̃e. sp̃m exx filio ꝓ¬
cese. Qr fine qͣrela uti nẽ possũ eiꝰd̾ maledici sermo¬
nibꝰ ⁊ efferre. O sensũ ab ĩ cõtinẽtia crapulatũ ⁊ ĩpi¬
erate. Omitto reliq̃: q̃ pęne c̾tũ ñ hñt nũm. Uenio ad
maignos. fid̾i articłos. Quȩ synodꝰ offerri ferm̃tatũ
laceaq ills̾ ꝑenti ꝯstituit. Panis qͥd̾ azimꝰ erat ille
ꝑ cõsumaũ: d̾in mysticã illã ꝑfec̃ cȩnã ĩeadẽ m̃sa.
Refert enĩ cͥsostomꝰ. uͭ de tͣditiõ̾e iude ac pascha dipu¬
tat. uͥ uis paremꝰ tͥ comed̾e pascha : hõ ħ nr̃m. s iu¬
daicũ. Ius̃ enĩ discpłi parauer̃. nr̃m aũ ip̃e parauit.¬

Expanded text:
dum quaerit quae synodus sancierit dicere Spiritum ex Filio procedere. Quare sine querela uti nunc possum ejusdem maledici sermonibus et efferre: O sensum ab incontinentia crapulatum et impietate! Omitto reliqua, quae pene certum non habent numerum, venio ad magnos fidei articulos. Quae synodus offerri fermentatum, lanceaque illud percuti constituit? Panis quidem azymus erat ille prius consummavit: dein mysticam illam perfecit coenam in eadem mensa. Refert enim Chrysostomus ubi de traditione Judae ac pascha disputat: Ubi vis paremus tibi comedere pascha? non hoc nostrum, sed Judaicum: illud enim discipuli paraverun
Abbreviated transcription (Latin):
tũ:ꝙ. subalit̾. ħ de ꝓmat. eo qd ĩsusceptibile diuinum
fit accidentis. Et qm̃ sic sentire ac drẽ diuinȩ pietatis
rõ nos ĩstruit: cõsid̾andũ. utrũ diuinũ susceptibile
ni dñt. qͣ uͦ ĩ re. Aut ĩ habitudine. aut absq habitudi¬
ne accipiũt. At uͦ q̃ ĩ habitudine. ĩ fer̃ se atq ĩ ferunt᷑.
⁊ũ ad aliqͥd opponi facũt. Q ue uͦ sine habitudine. ħ
qͥdẽ aptũ ẽ. ꝑ mutari: ħ uͦ ñ. ⁊ sũt opposita ũ pͥuatio¬

Expanded text:
tialiter hoc depromat, eo quod insusceptibile divinum, sit accidentis. Et quoniam sic sentire ac dicere divinae pietatis ratio nos instruit, considerandum, utrum divinum susceptibile ni dicunt; quae vero in re, aut in habitudine, aut absque habitudine accipiunt: at vero quae in habitudine inferunt se atque inferuntur, et ut aliquid opponi faciunt; quae vero sine habitudine, hoc quidem aptum est permutari, hoc vero non, et sunt opposita, ut privatio
Abbreviated transcription (Latin):
nullꝰ recip̃ recte credẽtiũ. Iõq suꝑ uacaneũ ẽ querere
c̃ dedit pat̾ emissionẽ: ñ tͥbuẽdo pat̾nitatẽ. c̃ neqͣquã
duos ꝓatͣs ł duos filibs. t̾nitatis admittat fides. Tah¬
imaginationẽ. cͦ ñ tͥbui̾t ei opinionẽ: Nã qd̾ uolumꝰ
qͥmꝰ imaginari.ũ hoĩem ñ solũ t̾cubitũ: s ⁊ uigini¬

Expanded text:
re cur dederit Pater emissionem, non tribuendo paternitatem cum nequaquam duos Patres, vel duos Filios Trinitatis admittat fides. Talimaginationem, cur non tribuerit ei opinionem? Nam quod volumus quimus imaginari: ut hominem non solum tricubitum, s
Abbreviated transcription (Latin):
s ut emissor.cã. pͥncipiũq: filio mediante. ħ nullũ
ĩadmirationẽ duc̾e deb. c̃ pła ĩ nat᷑alib talia per
mediũ ad ĩuicẽ referri cõꝑiant᷑. Et n. tãtalꝰ agamẽ¬
nonis ꝓ auus dr̃: mediante pelope atq atreo. Si
medio. Iuxta uͦ eũdẽ ^ gͦener. socer. ⁊ qͣẽq his similia.
Qs si ñ fie̾t. parẽtele ñ admultũ linea ex t̃nd̾et᷑. Ne

Expanded text:
t emissor, causa principiumque Filio mediante. Hoc nullum in admirationem ducere debet cum plura in naturalibus talia, per medium ad invicem referri comperiantur. Etenim Tantalus Agamemnonis proavus dicitur mediante Pelope atque Atreo; simedio. Juxta vero eumdem modum, gener, socer, et quaecunque his similia. Quod si non fieret, parentelae non ad mult
Abbreviated transcription (Latin):
tre. ꝓcedẽ sp̃m dd si mediante filio ex pat̾. filiꝰ
aut̾ siñ medio ex ip̃o ẽ. minor ẽ sp̃c filio. Nã qd̾ ꝑmt
diũ aliqͦ participat: minꝰ ẽ ĩ mediatę participante
illiꝰ. Et hĩc rursꝰ ht̃ locũ macedonii dognia. dimi¬
nuentis sp̃m : tollẽtis eqͣlẽ dignitatẽ ac pot̾̃nciam.
Quomͦ aut̃ filio mediante dabimꝰ a pat᷑ ꝓcede ᷑. Nãꝯ

Expanded text:
iante Filio, ex Patre, Filius autem sine medio, ex ipso est, minor est Spiritus Filio; nam quod per medium aliquod participat, minus est, immediate participante illius. Et hinc rursus habet locum Macedonii dogma diminuentis Spiritum, tollentis aequalem dignitatem ac potentiam. Quomodo autem Filio mediante, dabimus a Patre procedere? Namque
Abbreviated transcription (Latin):
ñimꝑtit: Scͥptũ ẽ enĩ. Oẽ iudiciũ dedit filio. ut
om̃s honorifieẽt filiũ. sic̃ honorificãt patrẽ. Spicor
ĩmo credo firmit̾. ꝙ. emissio sp̃s.si ad̾onorẽ patͥs ꝑ¬
tinet: ꝙ adhonorẽ filii referat᷑. qͥ sic̃ apat᷑ uitã ht̃.¬
ñ impedit filiũ qͥn hãt nat᷑ã patͥs. ĩmo eoc hac hr̃e.
ꝓbatꝰ. Sic emissio sp̃c ex pat᷑ ⁊ filio. ñ impedit sp̃m.
qͥn hãt patͥs filiiq natam. Alioqͥn: sp̃e ⁊ filiꝰ nõ
sint e̾idẽ c̃ pat᷑ nat᷑e: c̃ pat̾ solꝰ gn̾et. sołq sp̃m ũgre¬

Expanded text:
 scriptum est enim: Omne judicium dedit Filio, ut omnes honorificent Filium, sicut honorificant Patrem . Suspicor, imo credo firmiter, quod emissio Spiritus, si ad honorem Patris pertinet, ad honorem Filii referatur, qui sicut a Patre vitam hnon impedit Filium quin habeat naturam Patris, imo ex hac habere probatur: sic emissio Spiritus ex Patre et Filio, non impedit Spiritum quin habeat Patris Filiique naturam, alioquin Spiritus et Filius non sint ejusdem cum Patre naturae: cum Pat
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ẽ ilł. qͥ cõfitent᷑ sp̃m sc̃m ex filio ꝓced̾e.quẽadio¬
dũ ex pat᷑. Nã si ħ ita ẽ. cõis erit emissio patͥs ⁊ filii.
erit filiꝰ sp̃c existẽtiȩ cã. quẽ ad modũ ⁊ pat̾: in eo
qd̾ emissor. At u filiꝰ genitꝰ ẽ exdõ ⁊ ꝑatͤ. ⁊ ca̾ã ip̃m de¬
sebit ut genitorẽ. iuxta u̾bũ iu̾tatis. Colligͥ gͦ ꝙ filiꝰ

Expanded text:
dum est, illis qui confitentur Spiritum sanctum ex Filio procedere, quemadmodum ex Patre. Nam si hoc ita est, communis erit emissio Patris et Filii, et erit Filius Spiritus existentiae causa, quemadmodum et Pater, in eo quod emissor: at vero Filius genitus est ex Deo Patre, et causam ipsam describit ut genitorem, juxta verbum veritatis. Colli
Abbreviated transcription (Latin):
bobꝰ. S u u̾bũ dĩ mediãte ro̾nali aĩa. participat
hũani gm̾s . S qͥs minorẽ illũ. aĩa rõnali. aut uͥgine
matͤ audeat asserere : G ñ obhoc macedonii dogma
loc̃ inueniet. At uͦ iã eũdũ ẽ ĩ scd̾ã obiectionẽ. q̃dic̃.
Quomͦ dabimꝰ oĩno exꝑat᷑ ip̃m ꝓced̾e: ⁊ cet̾a: Ad

Expanded text:
bobus. Sed enim Verbum Dei, mediante rationali anima, participat humani generis; sed quis minorem illum anima rationali aut Virgine matre audeat asserere? Ergo, non ob hoc Macedonii dogma locum inveniet. At vero jam eundum est, in secundam objectionem quae dicit: Quomodo dabimus omnino ex Patre ipsum proced
Abbreviated transcription (Latin):
umꝰformis ẽ. mens se ip̃a cognoscit. Er qd̾ uniforme
ẽ: se ip̃m cognoscit. duplex gͥ mens ẽ. cognita ⁊ cog¬
noscẽs. ĩ tellecta ⁊ ĩtelligo̾s.agẽs ⁊ ꝑatiẽs. ꝓpt̾ea plato
sito: colligat qͥ uolu̾t. ꝙ mẽs se ip̃a potior ⁊ honorificẽ¬
tior. c̃ faciẽs paciẽte honoratiꝰ sit. ħ qͥd̾ ⁊ his similia:¬

Expanded text:
uniformis est, mens seipsam cognoscit: quare quod uniforme est, se ipsum cognoscit. » Duplex igitur mens est: cognita et cognoscens; intellecta et intelligens; agens et patiens. Propterea Plato sito, colligat qui voluerit, quod mens se ipsa potior, et honorificentior, cum faciens patiente honoratius, sit haec
Abbreviated transcription (Latin):
suspicari ħꝰmõi ordinẽ ad nat᷑am ita diuinã referri. qͦd
ad nullã ypostaseon ꝓpͥetatẽ. Ilã nat᷑a c̃ una sit ordini nõ
d̾putat᷑ alicui neq nũo. Inumerabile penit᷑ ẽ. ꝙ unita¬
tem aliqñ ñ excedit. Unꝰ enĩ ds̃. una sub̾a. unaq nat᷑a.
ĩ tͥb ĩtellig̾ͥ ꝑsõĩs. heȩ qͥdẽ ordinant᷑. heȩ nant᷑. heȩ cõita.¬

Expanded text:
ari hujusmodi ordinem, ad naturam ita divinam referri, quod ad nullam hypostaseon proprietatem: nam natura cum una sit, ordini non deputatur alicui, neque numero. Innumerabile penitus est, quod unitatem aliquando non excedit. Unus enim Deus, una substantia, unaque natura in tribus intelligitur personis: hae quidem ordinantur, hae n
Abbreviated transcription (Latin):
ne.ẽ enĩ mitẽs ⁊ missus. sp̃e aut̃: ñ accep̃ missionẽ.
neq filii neq alt̾iꝰ sibi simił: puat᷑ gͦ parili honore
libasitas heo. Pot̃ tñ ⁊ defacili solutionẽ hr̃e tał obieo¬
no. c̃cõnenient̾ respõdi possit. id̾o ñ accepisse sp̃m.
filii cã ex̾. qnia filiꝰ ẽ ip̃iꝰ c̾a. sp̃c uͦ eiꝰ cã eẽ nusꝗͣ reꝑit.

Expanded text:
nim mittens et missus: Spiritus autem non accepit missionem, neque Filii, neque alterius sui similis: privatur ergo parili honore, liberalitas haec. Potest tamen et de facili solutionem habere talis objectio, cum convenienter responderi possit. Ideo non accepisse Spiritum Filii causam esse, quia F
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓdeat. tñ parili honore pͥuat᷑. c̾a pat᷑ neqͣquã acci¬
piat ũ cã sit filii. aut alt̾iꝰ sibi similis: Nusi for¬
te iniuriȩ ĩputare cͥm̃ patͥ qͥs audeat.
t eodẽ iste uir urgeri pot̃ ĩ cõmodo. Nã si filiꝰ ꝗͣ¬
cũq ht̃ a patre accep̃.⁊ sp̃c missionẽ ab eodẽ accep̃. Mittit

Expanded text:
deat, tamen parili honore privatur, cum a Patre nequaquam accipiat, ut causa sit Filii, aut alterius sui similis, nisi forte injuriae imputare crimen Patri quis audeat. At eodem iste vir urgeri potest incommodo: nam si Filius quaecunque habet a Patre accepit, et Spiritus missionem ab eodem accepit, mittit
Abbreviated transcription (Latin):
ris nr̃i iħu xͥ. Si ante scła cũ nẽdum eẽmꝰ uocauit
nos. scd̾m ꝓpositũ d̾i oĩa p̾scientis. c̾tum ẽ qd̾ anteꝗͣ
uocati uocator.⁊ añꝗͣ creat᷑a eẽt. creator exstitit ds̃.
łtantequã donaret᷑ sp̃c donũ fuit pat̾s ⁊ filii. nullã
ad ilos hñs habitudinẽ qͥ accept᷑i erãt. ẜpłia dauid ad
diñ loq̃ns dic̃. Esto mͥ ĩ dm̃ ꝓtectorẽ. Eit̾m factꝰ est

Expanded text:
t nos secundum propositum Dei omnia praescientis, certum est quod antequam vocati vocator, et antequam creatura esset, creator exstitit Deus, et antequam donaretur Spiritus, donum fuit Patris et Filii, nullam ad illos habens habitudinem, qui accepturi erant. Propheta David ad Deum loquens dicit: Esto mihi in Deum protectorem , et iterum: Factus est
Abbreviated transcription (Latin):
uoluisset. nolens ꝑ mansiss d̾ ceto. aut rursũ uoluisset
⁊ rursũ genuisset. qͥ si ñ ẽ uniꝰ uolũtatis s diffe̾ntis. ñ u¬
nũ tm̃ ht̃. s plures filios. Ampliꝰ. Si qͤcũq uult fac̃ ds̾.
si ũ gn̾at. aut quia ñ potest ꝓrsus dimittit. aut quia
ñ uult. si ñ pot̃ corruptibili minor ẽ nat᷑a. que apta est
ad ĩpot̃nciã. Sin potens noluit. qͦd nat᷑a habuit. coher¬
cuit uolũtate. Qr si ñdũ genuit. uolẽs gn̾abit aliqnͣ.
Ampliꝰ si uolũtate genuit. uolũtas gn̾atio̾e pͥor ẽ. ut¬

Expanded text:
 voluisset, et rursum genuisset: qui si non est unius voluntatis sed differentis, non unum tantum habet, sed plures filios. Amplius: Si quaecunque vult facit Deus si non generat, aut quia non potest prorsus dimittit; aut quia non vult: si non potest corruptibili minor est natura, quae apta est ad impotentiam. Sin potens noluit quod natura habuit, coercuit voluntate. Quare si nondum genuit, volens generabit aliquando. Amplius: Si volu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓdit eẽ. par utͥq ⁊ co eqͣł. Nequaquã enĩ magnificẽtior
filio pat̾. ł sp̃u. ũ hõ int̾ aĩantia. qͥ ulł ampliora face̾
pot̃. Itaq ñ absq filio sp̃m emittit:
erũtñ existimãdũ ñ est ex patre filioue sp̃m sortiri
aliqͦd pͥncipiũ ũ ip̃is postĩor. Neutro enĩ iunior siuȩ
recentior sp̃c ẽ. quã quã ĩmultis qd̾ exaliqͥb ꝓuenit. ił p̾t̾i

Expanded text:
dit esse par uterque et coaequalis. Nequaquam enim magnificentior Filio Pater, vel Spiritu, ut homo inter animantia, qui illis ampliora facere potest: itaque non absque Filio Spiritum emittit. Verumtamen existimandum non est ex Patre Filiove Spiritum sortiri aliquod principium ut ipsis posterior; neutro enim junior sive recentior Spiritus est: quanquam in multis quod ex aliquibus provenit illi
Abbreviated transcription (Latin):
nerat emittitq sp̃m. Uolũtate uͦ faciẽdo. mu̾dũ creat
cõseruatq c̾atũ. ꝓpt̾ea eqͣlẽ ⁊ coet̾nũ sibi gn̾at yemit¬
tit. qͥa eẽ gn̾at. ⁊ ee̾ emittit s eẽ ñ creat nͦ cõseruat.
freꝗ̾nt̾ in se ip̃o cõtẽplans. qͦd ñ ꝓducit ĩ opꝰ. A qͦ lõge cadit
opꝰ qd̾ fac̃. sic̃ oĩa corruptibilia. adiuina nat᷑a ꝓcul. Itẽ

Expanded text:
 mundum creat conservatque creatum: propterea aequalem et coaeternum sibi generat et emittit, quia esse generat, et esse emittit, sed esse non creat, nec conservat: frequenter in seipso contemplans, quod non producit in opus, a quo longe cadit opus quod fac
Abbreviated transcription (Latin):
mena uł demutata ĩtegram seruãs circũ ferentiã. Qͣ
tegrã ht̃ circũfe̾ntiã. qd̾ qͥdẽ m̃datii arguat᷑. si ex
patre sp̃c ꝓdeat. ñ cõmuni cante filio. At uͦ nicħ est
patͥs añ filiũ. nͨ absq filio pat̾ ꝓducit qͥcquã. quia ñ
ad optiõe u̾bũ dĩ filiꝰ patͥs existit. s .s. u̾itatẽ de suła

Expanded text:
vel demutata, integram servans circumferentiam, qua tegram habet circumferentiam. Quod quidem mendacii arguatur, si ex Patre Spiritus prodeat non communicante Filio: at vero nihil est Patris ante Filium, nec absque Filio Pater producit quidquam, quia non adoptione verbum Dei
Abbreviated transcription (Latin):
pugnat doginati metuere uidet᷑. qͦd abheresiarchĩ
ꝓfanaꝵq nouitatũ inuẽtoribꝰ. cõm̃tũ est. Hoc mͦ augu¬
m̃ta cõcinnantibꝰ. ĩmo elenchoꝵ ignorãtias. Si sp̃ser
filio ẽ. oĩum potestatũ cxlestiũ atq t̾restͥũ hñte. ma¬
le ac p̾t̾ pat̾s uolũtatẽ faciunt. qͥ orando a patre
uł sp̃u aliqͥd postulãt. Dĩa enĩ filii sũt a pãtre dona¬
ta.cꝰ dona sine penit̾ntia ⁊ĩ demutabilia sũt. Siluit
igit᷑ apotestate oĩũ eoꝵ quȩ tͣdidit pat̾. ⁊̃ ⁊ ab iudi¬
tio ⁊ ab emissiõe sp̃c. iõq peccãt qͥ a pat᷑ uł sp̃u ali¬
qͥd postulãt ꝑ orationẽ. ip̃m sp̃m potestatẽq uniu̾soꝵ
possidente filio. at uͦ ñ ẽ uhis formidandũ. qͥa nicħ
aufert᷑ patͥ qͦd filio att̾buit᷑. oĩa enĩ filii patͥs sũt.
ut enĩ lux a sole. alt̾ ab alt̾o ĩseparabił ẽ. Uerum

Expanded text:
 quod ab haeresiarchis profanarumque novitatum inventoribus commentum est, hoc modo argumenta concinnantibus, imo elenchorum ignorantias: si Spiritus ex Filio est, omnium potestatem coelestium atque terrestrium habente, male ac praeter Patris voluntatem faciunt, qui adorando a Patre vel Spiritu aliquid postulant: omnia enim Filii sunt a Patre donata, cujus dona sine poenitentia et indemutabilia sunt. Siluit igitur a potestate omnium eorum quae tradidit Pater, etiam et a judicio et ab emissione Spiritus. Ideoque peccant qui a Patre vel Spiritu aliquid postulant per orationem, ipsum Spiritum potestatemque universorum possidente Filio. At vero non est in his formidandum, quia nihil aufertur Patri, quod Filio attribuitur. Omnia enim Filii Patris sunt: ut enim lux a sole, alter ab altero inseparabilis est, verum
Abbreviated transcription (Latin):
Atqͥ alia ẽ dĩ gn̾atio zalia eoꝵ ꝗͣ ñ sũt ꝓductio. qͣ simul
ẽẽ neqͣũt. eo qͦd ñ eẽ. ds̃ ea ꝓdicit. s uolũtate. Nã si esse
ꝓduriss. tot emersissent. qͦt ex ꝓm̾e potuisset. toto
utiq faciẽs eẽ. tota fecisset uͥtute. quȩ c̃ infinita sit. ñ
solũ hũe mũdũ. uerũ infinitos huic p̾sẽti cõsimiles fecis¬
se potuit. Sin aut̃ ñ pot̾at. ꝗͣ młta ĩbecillitate oppͥmela¬
tur. qͣlib artificis disciplina potente. ꝗͣ pła fac̾e simila
Qr̃ ĩqͥũt ds̃ pat̾. sic̃ solus ẽẽ suo gn̾at. ita solꝰ eẽ ⁊ emittic

Expanded text:
ductio, quae simul esse nequeunt: eo quod non esse Deus ea produxerit, sed voluntate. Nam si esse produxisset, tot emersissent, quot expromere potuisset toto utique faciens esse, tota fecisset virtute: quae cum infinita sit, non solum hunc mundum, verum infinitos huic praesenti consimiles fecisse potuit. Sin autem non poterant, quam multa imbecillitate opprimebatur, qualibet artificis disciplina potente, quamplura facere similia? Quare, inquiunt, Deus Pater sicut solus esse suo generat, ita solus esse et emittit,
Abbreviated transcription (Latin):
milia ⁊ diu̾sa ⁊ qͣ inse uicissim face̾ apta ñ sũt. neq
pati mutuo. Quo fit ut dulcedo nicħ agat ĩ nigre¬
dinẽ. neq ĩ dulcedinẽ gͣuitas. Aiuint gͦ si face ẽ.s qͣlitatẽ¬

Expanded text:
milia et diversa, et quae in se vicissim facere apta non sunt, neque milia et diversa, et quae in se vicissim facere apta non sunt, neque pati mutuo, quod fit ut dulcedo nihil agat in nigredinem, neque in dulcedinem gravitas: aiunt ergo, si facere est se
Abbreviated transcription (Latin):
exẽplis dilucidãt. Assimilat ĩqͥunt sibi faciẽs. paciẽs. ut
igͥsĩaꝗͣ agẽs. sibi eã scđm caliditatẽ assimilat. Eoce c̃ aqͣ
qͥdẽ potestate calida sit. actu uͦ frigida ignis accedendo.
potestate calidũ cõtingẽs atq passibile. ꝑmutat qͦd in ea
potestate fua̾t ĩ id qͦd actu nũcupat᷑. Et enĩ qͦd apotestate
ĩ id qͦd pot̾a̾t ꝑ mutat᷑. hoc actu eẽ ꝑ hibet᷑. siue sp̃es. siue
passio. siue qͥes sit. Ut es ab eo qͦd potestate. ad id qͦd actu
ꝓueniẽs. statua fit ꝑformã cõsũmata. Nam actuũ aut
absq medio. aut ꝑ mediũ. passibile cõting̾e̾ oportet.
Ut hõ inbalneis ꝑ mediũ calescit dũ ignis aera. hoĩe
nͦ calefacit aer. Uerũ attendendũ inqͥunt. qd̾ tm̃ ĩ iis
ꝗͣ mota e regiõe mouẽt. ꝓpͥȩ cõtͣctꝰ fieri dr̃. Quippe neq
imago neq ex ꝓbratio. aĩam cõtingit pͥncipalit̾. dum
ab ip̃a nicħ mutuo repatiant᷑. ut pote ꝗͣ prorsus dissi¬

Expanded text:
faciens, patiens, ut ignis in aqua agens, sibi eam secundum caliditatem assimilat. Ecce cum aqua quidem potestate calida sit, actu vero frigida, ignis accedendo potestate calidum contingens atque passibile, permutat: quod in ea potestate fuerat, in id quod actu nuncupatur. Etenim quod a potestate in id quod poterat permutatur, hoc actu esse perhibetur, sive species, sive passio, sive quies sit: ut aes, ab eo quod potestate, ad id quod actu proveniens, statua fit per formam consummata. Nam activum aut absque medio, aut per medium passibile contingere oportet: ut homo in balneis per medium calescit: dum ignis aera, hominem vero calefacit aer. Verum attendendum, inquiunt, quod tantum in his quae mota e regione movent proprie contactus fieri dicitur. Quippe neque imago, neque exprobratio animam contingit principaliter, dum ab ipsa nihil mutuo repatiantur: utpote quae prorsus dissi
Abbreviated transcription (Latin):
ł ꝑͣ d t̾minatiuũ ⁊ cõstitutiuũ. miͦm faẽ cũ ostituto.
ñ tñ cit᷑ ⁊ dr. qͦd nat᷑a patͥs ñ sit pat̾. cũ nulla ꝑͣ nat᷑a
sit. neq sui ip̃iꝰ neq alicꝰ alt̾iꝰ. Qua ĩre tali qͥdẽ simi¬
litudine utunt᷑. Inqͥũt enĩ qͥ dic̃ libraui nũmisma
port̃ndit se ĩpõde aurũ isse libratũ. Et rursũ qͥ dic̃
aurũ libraui. nũmũ aureũ se librasse asseu̾a̾t. Nũ¬
mismatis qͥppe charactꝰ cũ gͣuitatis exꝑs sit. ñ libͣt᷑
Sic itaq ĩquiunt nos cũ dm̃s ex sub̃a patͥs fihum
nasci. ñ cogim᷑ fateri exduab ip̃m exoriri reb. sed
ex uno eod̾q genitore. Qd̾ aut̃ ex sub̃a patͥs nascat᷑
filiꝰ. palã ẽ. Aut enĩ ex sub̾a ꝑatͥs nascit᷑. ñ ẽ eiꝰdẽ nat̾ę

Expanded text:
onae determinativum et constitutivum numerum facit cum constituto. s non sit Pater, cum nulla persona natura sit, neque sui ipsius, neque alicujus alterius. Qua in re tali quidem similitudine utuntur: inquiunt enim: Qui dicunt libravi numisma, portendit se in pondere aurum esse libratum. Et rursum qui dicit aurum libravi, nummum aureum se librasse asseverat. Numismatis quippe character, cum gravitatem expressit non libratur. Sic itaque, inquiunt: Nos cum dicimus ex substantia Patris Filium nasci, non cogimur fateri, ex duabus ipsum exoriri rebus, sed ex uno eodemque genitore. Quod autem ex substantia Patris nascatur Filius, palam est: aut enim ex substantia Patris n
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ pat̾. neq filiꝰ. sp̃e. Nulliꝰ enĩ ĩ telligentia capit
ex aliquo ꝓfluentẽ. ẽt̾ eaͦ ꝓfluit. ne forte pͥor
seip̃o inueniat᷑. Uerũ unitatis diuine nate cõse¬
eutio exigere. ui det᷑ patrẽ eẽ filiũ. ac filiũ patrẽi
e qͦd tres .h. unꝰ ds̃ sĩt. S ut ex aratũ ẽ. ĩ t̾cessio
habitudinũ hoc ꝓhibr. qͥa pat̾ ñ pot̃ eẽ his. qͥ ꝓflu¬
it ex eo. cũ ex nullo sit. Sine initio enĩ atq ĩge¬

Expanded text:
iritus Filius. Nullius enim intelligentia capit ex aliquo profluentem, esse ex quo profluit, ne forte prior seipso inveniatur: verum unitatis divinae naturae consecutio exigere videtur, Patrem esse Filium, ac Filium Patrem, eo quod tres hi unus Deus sint, sed ut exaratum est, intercessio habitudinum hoc prohibet, quia Pater non potest esse is, qui profluit ex eo, cum ex nullo sit. Sine initio enim atque inge
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰẽ. At qͥ õis młtitudo uno post̾i̾or ẽ. ⁊eiꝰ aliqͦ mͦ parti¬
cipat. Qiippe si młtitudo unũ p̾cedat. ex uno ee̾ ñ cõt¬
het. cũ uno pͥ ꝰ ip̃a exstit̾it. Et enĩ ñ existñtis. ñ ẽ aliqͥd
qd̾ participet. Qr c̃nulla sup̾mũ pͥncipiũ młtitudo
p̾ueniat: nͨ aliꝗͣ diuisio. unũ ẽ ⁊ sĩplex sup̃mũ pͥnci¬
piũ. Ampliꝰ. Oẽ diuisibile. aut .s. młtitudinẽ. aut s

Expanded text:
st. Atqui omnis multitudo uno posterior est, et ejus aliquo modo participat, quippe si multitudo unum praecedat, ex uno esse non contrahet, cum uno prius ipsa exstiterit. Etenim non existentis, non est aliquid quod participet. Quare cum nulla supremum principium multitudo praeveniat, nec aliqua divisio, unum est et simplex supremum princip
Abbreviated transcription (Latin):
radios ñ phebũ ip̃m unitãdo. moraꝵ ĩpacientẽ. ⁊ nũꝗͣ
zodiaci. exced̾ntẽ t̾minos. gsi extͣmo ĩlitore luctãtes
lentꝰq torrẽs. quȩ magis st̾clitatis cã existũt quã
porrigãt ub̃tatẽ: Ego aut̃ sp̃u uitatis stilante ĩcõ
dei collucẽte suffragio. nͨ ñ uitime amicoꝵ catiareda.
tuo c̾matismo scł oracło me de his uaticinãte scͥptu¬
rũ. neqͣquã uereor qͥn partis ꝗͣ a nob̾ defendit᷑. q̃sti
onis purgẽ ãbiguũ. Nãq p̾cidunt᷑. ⁊ si płimiꝰ ramiᷤᷤ
repullulẽt. langͥdiora tñ resurgũt. At uͦ nelicentiȩ ua¬
gandi fama reclamet. u̾tendꝰ ẽ stẏlꝰ. ut ꝓueniat quod
egre ĩ uisibilia. magis aut̃ q̃ tͥum chuinas
ecistũt ꝑsonaꝵ rimari ualeat. tñ ĩuestigã¬
do laborat ac rõnib ostende qͥb pot̃ nitit᷑.

Expanded text:
radios, non Phoebum ipsum imitando, morarum impatientem et nunquam radios, non Phoebum ipsum imitando, morarum impatientem et nunquam Zodiaci excedentem terminos. Igitur si extremo in littore luctantes olentusque torrens, quae magis sterilitatis causa existunt, quam porrigdei collucente suffragio, necnon intime amicorum Calciareda tuo chrismatismo, sed oraculo, me de his vaticinante, scripturum, nequaquam vereor, quin partis quae a nobis defendguum. Nam quae praeciduntur, et si plurimis ramis repullulent, languidiora tantum resurgunt. At vero ne licentiae vagandi fama reclamet, vertendus est stylus, ut proveniat quod aegre invisibilia, magis autem quae trium divinarum existunt personarum, rimari valeat, tamen investigando laborat, ac rationibus ostendere quibus potest nititur,