comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
frat̃ tuus uenit adte deheremo Illa haec audiens. p̃gaudio relictis amatorib: suis quibus
ministrabat. capite discooꝑto ad occurrendum fratri egressa est. Et cũ uidiss& eũ & tẽp¬
multi pereunt. Considera quanta habes tormenta p̃parata : nisi cito penitere te festi¬
nabis. Illa aut̃ contremiscens. dicit adeũ. Et scis frat̃ quia est mihi salus uel modo: Cui
ille dixit. Si uolueris : est tibi adhuc salus. Illa aũt iactansse ad pedes fratrissui: petebat
ut eã secũ ducer& indesertũ. Cui frat̃ dixit. Vade & cooperi caput tuũ : & sequere me
Cui illa dixit. Eamus uelociter Oport& emĩ me mihim& deformari : & inter homines nudo
capite ambulare quã in officinã peccatimei iterũ ingredi. Dũ aut̃ parit̃ ambularent:
monebat frat̃ eã ad penitentiam. Uidens aut̃ ille quia quidem fr̃s obuiarent sibi: dicit

Expanded text:
frater tuus venit ad te de eremo. Illa autem haec audiens, prae gaudio relictis amatoribus suis quibus frater tuus venit ad te de eremo. Illa autem haec audiens, prae gaudio relictis amatoribus suis quibus ministrabat, capite discooperto ad occurendum fratri egressa est. Et dum vidisset eum, tenpter te pereunt. Considera quanta habeas tormenta praeparata, nisi cito poenitere festinaveris. Illa autem contremiscens dixit ad eum: Et scis, frater, quia est mihi salus vel modo? Cui ille dixit: Si volueris, est tibi adhuc salus. Illa autem jactans se ad pedes fratris sui, petebat ut eam secum duceret in desertum. Cui frater dixit: Vade, cooperi caput tuum, et sequere me. Cui illa, Eamus, ait, velociter; oportet enim me deformare, et inter homines nudo capite ambulare, quam in officinam peccati mei iterum ingredi. Dum autem pariter ambularent, monebat eam frater ad poenitentiam. Videns autem ille quia quidam frater obviarent sibi, dixit
Abbreviated transcription (Latin):
uero post quã sanus effectus est : reclusit se & sedit cogitans de salutesua penitens
olaerimans suphis que fecerat prius ꝑneglegentiã Tanta aut erat ei conpunctio: ut ei
nulti eũ rogarent paululũ requiescere. neforsitan noxiũ aliquid pateretur ꝑ inces¬
sante fletuũ frequentiã : Ille nolebat dicens. Simatris meȩ m ꝓperiũ non portaui:
que ad nodũ p̾sente xp̃o & angłis eius in die iuditii aut in ꝓperiũ aut torm̃ta portabo
udã frat̃ sedebat incella in aegipto: in magna humilitate
pcipuus Habebat aut̃ sororẽ inciuitatẽ meretricẽ quȩ multis animabus ꝑditio
suerat Erequent̾ ergo monebant senes illũ fratrẽ : & uix potuerunt eis ꝑsuadere
ut uemir& adeã. quatenus ꝑammonitione suam possa peccatũ qđ ꝑ ea fiebat uincere
Dũ aut̃ uenir& adlocũ : quidã ex notis uidens eũ precessit & nuntiauit mulieri dicens. Ecce

Expanded text:
vero postquam sanus effectus est, reclusit se, et sedit cogitans de salute sua, poenitens vero postquam sanus effectus est, reclusit se, et sedit cogitans de salute sua, poenitens et lacrymans super his quae fecerat prius in negligentia. Tanta autem erat ei compunctio, ut cum multi eum rogarent paululum requiescere, ne forsitan noxium aliquid pateretur per incessantem fletum, ille nollet, dicens: Si matris meae improperium non portavi, quemadmodum praesente Christo et angelis ejus in die judicii aut improperia autdam frater sedebat in Aegypto in magna humilitate ecipuus , et habebat sororem in civitate meretricem, quae multis animabus perditio fuerat. Frequenter ergo monebant senes fratrem illum, et vix potuerunt ei persuadere ut veniret ad eam, quatenus per admonitionem ejus posset peCum autem veniret ad locum, quidam ex notis eum videns, praecessit, et nuntiavit illi, dicens: Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
uidã frat̃ uolens discedere insolitudinẽ : a matre ꝓpria ꝓhibebat᷑. Ille uero di¬
cebat matrisuae. Permitte me mat̃ : saluare uolo animã meã . Cũ aut̃ non potuis¬
s& retinere eũ mat̾ : dimisit eũ . Ille uero ueniens insolitudinẽ: ꝑneglegentiã
omnẽ uitã suã consumebat Contigit aut̃ ut moreretur mat̃ eius. & post tẽpus
aliquod factus ẽ ipse egrotus & raptus est in extasi adiuditiũ. inuenit matrẽ suã.¬
cũ his quiuidicabantur. Illa aũt cũ uidiss& eũ : obstupuit dicens. Quid est hoc fili: &
ille inuerbis quȩ audiebat: stabat mhilhabens qđ responder&. Et ecce uoce facta
ut hic reuocaretur : t̃aquã altero iusso excȩnobio fratre transire. reuersus ad se:
om̃ia quȩ cognouerat. quȩq: audierat : ad stantib: referebat. Ad confirmationẽ sane
uerborũ suorũ. rogauit ut aliquis ex ad stantib: ir& inmonasteriũ : ut uidera
sitransis& frat̃ eiusdem nominis de quo audierat. Qui ꝓfectus: inuenit ita Ipse

Expanded text:
uidam frater volens discedere in solitudinem, a matre propria prohibebatur. Ille vero dicebat matri suae: Permitte me, mater; salvare enim volo animam meam. Cum autem non posset retinere eum mater, dimisit eum. Ille vero veniens in solitudinem, per negligentiam omnem vitam suam consumebat. Contigit autem ut moreretur mater ejus. Et post tempus aliquod factus est et ipse aegrotus, et raptus in extasi ad judicium, invenit matrem cum his qui judicabantur. Illa autem cum vidisset eum, obstupuit, dicens: Quid est hoc, fili? eille in verbis quae audiebat, stabat nihil habens quod responderet. Et ecce voce facta ut hic revocaretur, tanquam altero jusso ex coenobio fratrum transire, reversus ad se, omnia quae cognoverat, quaeque audierat astantibus referebat. Ad confirmationem sane verborum suorum rogavit ut aliquis ex astantibus iret ad monasterium, ut videret si transisset frater ejusdem nominis, de quo audierat; qui profectus, invenit ita. Ipse
Abbreviated transcription (Latin):
torũ dũ leguns adi maginẽ d̃ĩ factũ. eẽ. homine arbitrantes dñ ee corporeũ : du noncaro qđ est

Expanded text:
 dum legunt ad imaginem Dei factum esse hominem, arbitrantur Deum esse corporeum, dum non caro quod est
Abbreviated transcription (Latin):
Pro eoaut̃ qđ auertitur: ambulat proeo qđ expectit: stat. Sic & inceteris horũ
similibus ab humanis intib trahit̾ similitudo ad dm̃: sicut est. obliuis cens &
uermis. & scarab̾eus. intellȩgitur Nec mirũ siuilibus significacioni bus
siguretur.: quiusq ad nĩarũ passionum seucarnis contumelias descen disse
Et serpens pmorte & sapientia: non pnatura scribitur: na & in ꝓpheta plaustri portantis

Expanded text:
pro eo autem quod avertitur, ambulat; pro eo quod spectat, stat. Sic et in ceteris horum similibus ab humanis mentibus trahitur similitudo ad Deum, sicut est obliviscens et vermis et scarabeus intelligitur . 6. Nec mirum si vilibus significationibus figuretur, qui usque ad nostrarum passionum seu carnis contumelias descendisse cet serpens, pro morte et sapientia, non pro natura scribitur. Nam et in propheta plaustri portantis
Abbreviated transcription (Latin):
ta meditatio : parant castitatẽ. Gloriatio monachi. abstinentiȩ ȩscarũ & a
multiloquio linguae. Dix̃ abb pemen. Sic̃ spatarius principis assistit ei c̃t inuo
sẽꝑ paratꝰ ita oport& animã sẽꝑ parata eẽ aduersus sp̃m fornicationis dicelat
abb antonius. Scire c̃uenit qrtres s̃ corporales motꝰ. Vnꝰ quidẽ naturalis alius

Expanded text:
ta meditatio, pariunt castitatem; gloriatio monachi, abstinentia escarum et a ta meditatio, pariunt castitatem; gloriatio monachi, abstinentia escarum et a multiloquio linguae. Dixit abbas Poemen: Sicut spatarius principis assistit ei continuo semper paratus, ita oportet animam semper esse paratam adversus spiritum fornicationis. Dicebat abbas Anto
Abbreviated transcription (Latin):
dõ dat c̃tinentia sed petite & accipi& is : Tcaũt tribuit᷑: quandods̃ gemitu
in t̃no pulsat᷑ : Geminũ ÷ bonũ uirginitas : quia & in hoc mundo sollicitu¬
dinẽ scłi amittit : & in futuro ae t̾nũ castitatis p̃miũ ꝑcipit: Uirgines fe¬
liciores eẽ inuita aet̾na: esaia discimꝰ testante quiait. Haec dic̃ dñs einuchis:
Dabo eis indomomea & in muris meis locũ & nom̃ melius afiliis & filiab nomen
sempit̃nũ dabo eis qđ nonꝑibit. Nec dubiũ qđ qͥ casti ꝑseuerant & uirgines anglis
dĩ efficiant᷑ equales. Amanda ẽ. pulchritudo castitatis cuiꝰ degustata delec¬
tatio dulcior inuenit᷑ quã carnis. Cast itas enĩ fructus suauitatis ẽ. pulchri¬
tudo inuiolata sc̃oꝵ. Castitas securitasmentis ẽ. a sanitas corporis. Nihilq¬
ꝓdest extinctio carnis. ubi ñ ẽ in tegritas m̃tis. Nihilq ual& mundũ. eẽ. cor¬
pore : eũ qͥ pollutus ẽ m̃te. Dixit senex quia securitas & taciturnitas & occul¬

Expanded text:
o datur continentia, sed petite et accipietis. Tunc autem tribuitur, quando Deus gemitu interno pulsatur. Geminum est bonum virginitas, quia et in hoc mundo sollicitudinem saeculi amittit, et in futuro aeternum castitatis praemium percipit. Virgines feliciores esse in vita aeterna Isaias testatur, qui ait: Haec dicit Dominus eunuchis: Dabo eis in domo mea et in muris meis locum, et nomen melius a filiis et filiabus, nomen sempiternum dabo eis, quod non peribit . Nec dubium quod qui casti perseverant et virgines, angelis Dei efficiantur aequales. Amanda est pulchritudo castitatis, cujus degustata delectatio, dulcior invenitur quam carnis. Castitas enim fructus suavitatis est, pulchritudo inviolata sanctorum. Castitas securitas est mentis, et sanitas corporis. Nihil prodest incorruptio carnis, ubi non est integritas mentis, nihilque valet mundum esse corpore ei qui pollutus est mente. Dixit senex, quia securitas et taciturnitas et occul
Abbreviated transcription (Latin):
ut iurgiis atq: conuitiis insectaretur adolescentẽ. & post interrogatã in iuriam
primus uenir& adquerimonias. Cũq imperata sibi ꝑficer&. in suꝑ uocati testes ꝓ eo
loquebantur qui contumeliã adolescenti fecerat: atille cepit flere contramen¬
datiũ Cotidie gemitus . cotidie lacrimȩ fluebant. Sedebat solus: quia a maritudine
repletus erat. omiq: auxilio destitutus adiħu pedes iacebat. Quid multa: ita totus
annus ductus .ẽ. Quo expleto : interrogatus adolescens suꝑ cogitationib: pristinis.
an adhuc molestiȩ aliquid sustiner&  Respondens dixit. Pat̃ uiuere mihi non lic&
quẽ ad modũ fornicari liceat᷑. Ita ergo ꝑhanc artẽ spiritali patre ꝓcurante :¬
adolescens superata libidine saluatus est. EXPLICIT LIBER SECUNIDUS¬

Expanded text:
ut iurgiis atque conuitiis iprimus veniret ad querimoniam. Cumque imperata sibi perficeret, insuper vocati testes pro eo loquebantur, qui contumeliam adolescenti fecerat. At ille coepit flere contra mendacium: quotidie gemitus, quotidie lacrymae fluebant; sedebat solus, quia amaritudine repletus erat, omnique auxilio destitutus ad Jesu pedes jacebat. Quid multa? ita totus annus deductus est: quo expleto, interrogatus adolescens super cogitationibus pristinis, an si adhuc molestiae aliquid sustineret, respondens dixit: Pater, vivere mihi non licet, quemadmodum fornicari libet? Ita ergo spiritali Patre procurante adolescens superata libidine salvatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
Et iste timor quinunc mecũ est. semꝑ inme fuit ex quo factussũ monachus. Cũ aut̃
uidiss& abba poemen quia transissa : dixit. Beatus es abba arseni: quiatetantũ
in hoc scło planxisti. Quienĩ hic se non planserit. Aluc imꝑpetuũ lugebit. Aut his
ergo ex uoluntate. aut illic ꝓtormen. is. In possibile est hominẽ: non plangere

Expanded text:
et iste timor qui nunc mecum est, semper in me fuit ex quo factus sum monachus. Cum autem et iste timor qui nunc mecum est, semper in me fuit ex quo factus sum monachus. Cum autem vidisset abbas Poemen quia transiit, dixit: Beatus es, abba Arseni, quia te tantum in hoc saeculo planxisti. Qui enim hic se non planxerit, illic in perpetuum lugebit. Aut ergo hic ex voluntate, aut illic pro tormentis impossibile est hominem non plangere.
Abbreviated transcription (Latin):
cipłos suos. Ne mosuꝑme faciat Karitatẽ : nisi insola oblatione : Ego si fecikarita¬
tẽ : inuenio illã . Turbatis aut̃ discipłis eius : quasi iã tẽ pore ꝓpinquante. dicit eis.
Necdũ uenit hora mea. cũ aũt uenerit : non tacebo. Sed tamen stabitis mecũ indi¬
uino iuditio. ante tribunal xp̃i. si alicui demeo corpusculo aliquid. uelud reliqui¬
as dederitis : Illis aut̃ in terrogantib: & quid fociemus pat̃ quia nescimus homi¬
nẽ sepelire: Respondit ille. Nũ quid ne sci  tis funẽ
tis funẽ inpedibus meis mittere
& ita me ad montẽ trahere : Pili aut̃ oculorũ
ex iugi fletu: cȩciderant. Nã
omni tẽpore uitȩ suȩ sedens & operans pannum insinu suo halrebat: ꝓpt̃ lacrimas di¬
fluentesexoculis eius: Dũ rni ergo moreretur: cȩpit flere. Et cũ fr̃s illũ requisis sent di¬
centes. quid fles pater: Nũ quid & tutimes : ille respondit. Inueritate timeo

Expanded text:
t ad discipulos suos: Nemo super me faciat charitatem, nisi in sola oblatione; ego si feci charitatem, invenio illam . Turbatis autem discipulis ejus, quasi jam tempore propinquante dicit eis: Necdum hora mea venit; cum autem venerit, non tacebo . Sed tamen stabitis mecum in divino judicio ante tribunal Christi, si alicui de meo corpusculo aliquid velut reliquias dederitis. Illis autem respondentibus: Et quid faciemus, Pater, quia nescimus hominem sepelire? Respondit ille: Nunquid nescitis funem in pedibus meis mittere, et ita me ad montem trahere? Pili autem oculorum ejus ex jugi fletu ceciderunt. Nam per omne tempus vitae suae sedens et operans, pannum in sinu suo habebat propter lacrymas defluentes ex oculis ejus . Dum ergo moreretur , coepit flere, et cum fratres illius requirerent dicentes: Quid fles, Pater? nunquid et tu times? Ille respondit: In veritate timeo;
Abbreviated transcription (Latin):
a uaritiae dando & accipiendo. Et siquis ꝓpriã sententiã amdeis ut nec satis bona necsa¬
tis mala cuiquã appareat defendit : Et siquis se uult esse honorib: dignũ. & siquis doctorẽ¬
se. ẽẽ uelit : plus om̃ib: sapientẽ sperans. Irȩ &iã ꝑ has quat tuor huma nossensus cbscurant :
tauerit. Ideoq: passionis huius retributio: quat tuor modis habetur. Primus ẽ ex corde.
secundus exfacie. tercius ex lingua : quartus exfacto. Siergo potuerit quis in rogatũ
portare malũ & non ingrediatur in corde : nonꝑuenit usq ad faciem. Si aut̃ uenit infa¬
ciem: custodiatur lingua nec loquatur illud. Quodsi locut us fuerit: uel hoc castodiat
neredeat infacto. sed mox incidat. Tres enĩ gradussunt hominũ : in passione irȩ Nã qui
uoluntariȩ nocetur aut in iuriatur. & parcit ꝓximosuo: hic scđm naturã xp̃i est.
aut calũniã ingerit. aut usuras exigit : hic scđm diabolũ est.

Expanded text:
avaritiae, dando et accipiendo; et si quis propriam sententiam amans, ut nec satis bona nec satis mala cuiqum appareat, defendat; et si quis vult se honoribus sublimari; et si quis se doctorem esse velit, et plus omnibus sapienautem passionis hujus retributio quatuor modos habet: Primum ex corde, secundum ex facie, tertium ex lingua, quartum ex facto. Si ergo potuerit quis ita portare malum, ut ne ingrediatur in cor, non pervenit usque ad faciem; si autem venerit in faciem, custodiat linguam ne loquatur illud. Quod si locutus fuerit, vel hoc custodiat ne reddat in facto, sed mox dimittat. Tres enim gradus hominum sunt in passione irae. Nam cui voluntarie nocetur et injuriatur, et parcit proximo suo, hic secundum naturam Christi est. aut calumniam ingerit, aut usuras exigit, hic secundum diabolum est.
Abbreviated transcription (Latin):
adimagiñe suã fecit q̃uia m̃tẽ noncar ne ad similitudine suã creauit : Cogita igitur quale
corpus habeat᷑ ueritas: Et dũ non inueneris faciẽ dĩ. facles di inscripturis sicris ñ caro sed

Expanded text:
ad imaginem suam fecit, quia mentem, non carnem, ad similitudinem suam creavit. Cogita igitur quale corpus habeat veritas, et dum non inveneris, hoc est Deus. 8. Facies Dei in Scripturis sacris, non caro, sed
Abbreviated transcription (Latin):
rans sem& ipsũ sicut apłs dixit Tra didit somni inpudicitiae & iniquitati. Regres¬
sus est enĩ aduitã secularẽ : p̃da demonũ facstus Refugit nãq: conspectũ omnũ
scorũ nequis poss& eũ salutarib: monitis. de p̃cipitio reuocare. Si enĩ reddere
sema ipsũ prioriuite & abstinentiae uoluis set: recuperass& sine dubio & locũ a
gratiã suã. Deniq audite: quid & dealio gestũ sit similit̃ quidem tẽptato. sed non¬

Expanded text:
rans semetipsum sicut Apostolus dixit tradidit se omni impudicitiae et iniquitati . Regresrans semetipsum sicut Apostolus dixit tradidit se omni impudicitiae et iniquitati . Regressus est enim ad vitam saecularem, praeda daemonum factus. Refugit namque conspectus omnium sanctorum, ne quis posset eum salutaribus monitis de praecipitio revocare. Si enim reddere semetipsum priori vitae abstinentiae voluisset, recuperasset sine dubio et locum et gratiam suam. Denique audite quid et de alio viro gestum sit, similiter quidem te
Abbreviated transcription (Latin):
uũ ducit militẽ xp̃i. Continuo enĩ pturbari intra sema& ipsũ & libidinũ fluctib aes¬
tuare cepit: Nequaquã laborũ p̃teritorũ. nequaquã ꝓfessionis acp̃positisui memor
pascitur cũ cordis sui concupiscentia. & intra archana cogitationũ suarũ fedus cũ fa
uoluntate cõponit Inclinat stultus. latera sua. &efficitur sicut equus & mulus qab
non est intellectus. Atq: ubi ͦibscenũ iam conabatur inire conplexũ. illa ululatun
teterrimũ dire uocis emitens ipsũ quoq dedecorosis montib: in anes auras sectante¬
cũ foegidissima inrisione deseruit . Tunc p̃terea multitudo de monũ inaera adhoc
ipsũ spectaculũ congregata: clamore ingenti cũ cachinno ex ꝓbationis elato di
cebant. Omonache quite usq ad cȩlũ extollebas. quo medo demersus es usq ad infer¬
debuerat reparare sema ipsũ & renouare certamen hac satis factionis sue lacrimis
& humilitatis fructib: prioris clatiomis culpã delere: Hoc miser non fecit. seddĩ pe¬

Expanded text:
um ducit militem Christi. Continuo enim perturbari intra semetipsum, et libidinis fluctibus aestuare coepit, nequaquam laborum praeteritorum, nequaquam professionis ac propositi sui memor. Paciscitur cum cordis sui concupiscentia, et intra arcana cogitationum suarum foedus cum falsa voluptate componit. Inclinat stultus latera sua, et efficitur sicut equus et mulus, quibus non est intellectus . Atque ubi obscoenos jam conabatur inire complexus, illa ululatum teterrimum dirae vocis emittens, umbra ut m, foedissima cum irrisione deseruit. Tunc praeterea multitudo daemonum in aere ad hoc ipsum spectaculum congregata, clamore ingenti, cum cachinno exprobrationis elato: O, inquiunt, qui te usque ad caelum extollebas, quomodo demersus es usque ad inferus. Cum enim debuerit reparare semetipsum, et renovare certamen, ac satisfactione sui, lacrymis et humilitatis fructibus, prioris elationis culpam delere, hoc non fecit, sed despe
Abbreviated transcription (Latin):
dns: Xp̃s informa serui : ꝓpt̃ coxceptionis extellentiã dñs ẽ hominẽ: quia & si suscepit
carnẽ . ñtam̃ ex carnis libidi nosa contagione uenientẽ. Mediator dĩ atque hominũ
homo xp̃s iħs. nequaquã alter in humanitate. alt̃ inditate .ẽ. sed inutraque natura.
idemunus . ẽ. Nec purus homo conceptus ẽ. nec purus homo editusest: nec postea me¬
ritũ ut ds̃ e& accepit sed ds uerbũ manente in cõmutabili essentia quae illi conpa
de & spũ sco ẽ coaeterna: assumpsit carnẽ ꝓsalute humana: in qua &in passibilis pati.
uluis exurgine: sed ipse aeternus expatre ipsetẽporalis ex matre: Ipse qui secit ipse
qui facbus est: Ipse depatre sine matre: ipse dematre sine patre: Ipse conditoris tẽplũ
ipse conditor tẽpli Ipse auctor operis. ipse opus auctoris: Mlanens unus deutroque &
inutraque natura : Nec naturarũ copulatione consusus: nec naturarũ distimctione

Expanded text:
in forma servi, propter conceptionis excellentiam, Dominus est omnium, quia etsi suscepit carnem, non tamen ex carnis libidinosa contagione. 4. Mediator Dei et hominum homo Christus Jesus nequaquam alter in humanitate, alter in deitate est, sed in utraque natura 149 idem unus est. Nec purus homo conceptus est, nec purus homo editus est, nec postea meritum ut Deus esset, accepit; sed Deus Verbum, manente incommutabili essentia, quae illi cum Patre, et Spiritu sancto, est coaeterna, assumpsit carnem pro salute humana, in qua et impassibilis pati, alius ex Virgine; sed ipse aeternus ex Patre, ipse temporalis ex matre; ipse qui fecit, ipse qui factus est; ipse de Patre sine matre, ipse de matre sine Patre; ipse conditoris templum, ipse conditor templi; ipse auctor operis, ipse opus Auctoris; manens unus de utroque, et in utraque natura, nec naturarum copulatione confusus, nec naturarum distinctione
Abbreviated transcription (Latin):
tra accidiã qͦq: fortitudo: ad sum̃daxontra a uaritiã qͦq: ad sum̃da ÷ largitas, Con¬
cõm̃dando memoriae : stude c̃tra hostis antiqͥ insidias uirilit̃ dimicare :Site sõnolen¬
tia grauat: stude illã uincere amando uigiliã qr sonolentia ꝑiuigiliã destruit᷑: Site
delectat balnearũ usus: ueniat tͥ ad memoriã beat iacob sr̃ dñrqͥpͥm̃ postapłos hieros

Expanded text:
tra acediam vero fortitudo est assumenda: contra avaritiam assumenda est largitas; contra acediam vero fortitudo est assumenda: contra avaritiam assumenda est largitas; conmemoriae commendando stude contra hostis iniqui insidias viriliter dimicare. Si te somnolentia gravat, stude illam vincere amando vigiliam, quia somnolentia per vigiliam destruitur. Si te delectat balneorum usus, veniat tibi ad memoriam b
Abbreviated transcription (Latin):
uolens orare: ascendit in montẽ: Idõ itic oratur in montẽ ascendit ut &tirorando
nontẽ c̃scendas : Nequaqũa om̃is qͥ orat : in montẽ ascendit: Ille uͦ qͥinoratione
mortẽ inimicisui quȩrit. aut res mundihuius ut honorabilior in hoc mundo
scendit: Uide ut haec legas adtente dõdicata : ut ordinat̃i demortificatione
Nlucta sit uitioꝵ aluers unrtutes: Magnĩ quoq centarõi utiorũ: adueriurtutes:¬
uitia obposue lurtutes: Sola enĩ pugna uitiorũ aduers uirtutes ad pfectũ hõs uem
re : qr ꝑ illud certam̃ mens exercitat᷑ & ab elationis uiti&ͦ purgat᷑ : contra singula qͦq
uitia iuirtutes s adhibende : Contra luixuriã nãq:: munditia cordis ÷ adponenda. sontra
iracundiã quoq: pacientia adhibendaẽ : Contratimorẽ aut̃ : mittenda ÷ fidutia Contra
torporẽ uͦ telus opponend s: Contra tristitiã uͦmalã : adhibendũ ÷ gaudiũ sp̃itale: Con¬

Expanded text:
olens orare ascendit in montem. Ideo Jesus oraturus in montem ascendit, ut et tu orando in montem conscendas. Nequaquam enim omnis, qui orat, in montem ascendit. Ille vero, qui in oratione mortem inimici sui quaerit, aut res mundi hujus, ut honorabilior in hoc mundo ascendit. Vide ut haec legas attente, Deo dicata, ut ordinate de mortificatione lucta sit vitiorum adversus virtutes. Magnum quoqa opposueris virtutes. Solet enim pugna vitiorum adversus virtutes ad profectum hominis venire; quia per illud certamen mens excitatur, et ab elationis vitio purgatur. Contra singula quoque vitia virtutes sunt adhibendae: contra luxuriam mundit patientia: contra timorem mittenda est fiducia; contra teporem vero zelus est opponendus. Contra tristitiam quoque malam adhibendum est gaudium spiritale; con
Abbreviated transcription (Latin):
neaut tuilli aut ille t reuiuss cat :epotius cu apło paulo: Mihi munđd eruci fixust & egomui¬

Expanded text:
autem ne tu illi, aut ille tibi reviviscat: dic potius cum apostolo Paulo: Mihi mundus crucifixus est et ego muautem ne tu illi, aut ille tibi reviviscat: dic potius cum apostolo Paulo: Mihi mundus crucifixus est et ego mu
Abbreviated transcription (Latin):
mulieru n surre u Parrat eni deeo scum euangeliũ. quod melsi luestrae &e locustasedebat
Siciqͥinte peccat qͥ t dethrahit aut maledicit. ł in aliquo ledit. ñ potes ignoscere sic̃ uis
talis corruptibilis passibilis: Quierat in mortalis & in passibilis asiũpsit ꝓte carne ex
tate᷑ sendens uera ꝓte incruce qͥelicebat: pat̃ igosce illis. qi nesciunt qͥdfaciunt : Ille
igit᷑ qͥsine peccato occidebat᷑: ꝓsuis inimicis orabat:  tusialiqũã molestiã pa ciaris
abaliquo. ñ potes extoto corde dimittere : Credo quoq qđ susta quȩ dico subtilit̃ co¬
tare uolueris: om̃ib inte peccantib extoco corde facile dimittere poteris :ec meltan
uenit uolureas uagandi recle qdia mortuaes. qđ cruçisixaes : ũqͥd erucifixo hominiuenst.
uoluntas uagandi ñqe nihil cogitat nisi demorte sua & tuiã mortuaes hunc mundoruide

Expanded text:
mulierum non surrexit. Narrat etiam de eo sanctum Evangelium, quod mel silvestre et locustas edebat. Si ei, qui in te peccat, qui tibi detrahit, aut maledicit, aut in aliquo laedit, non potes ignoscere, sicut vis, homo, mortalis, corruptibilis, passibilis, qui erat immortalis, impassibilis. Assumpsit pro te carnem ex et. Pendens vero pro te in cruce, quid dicebat: Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt? Ille ergo, qui sine peccato occidebatur, pro suis inimicis orabat, et tu si aliquam molestiam patiaris ab aliquo, non potes ex toto corde dimittere. Credo quoque, quod si ista, quae dico, subtiliter cogitare volumus, omnibus in te peccantibus ex toto corde facile dimittere poteris. Haec meditvenerit voluntas vagandi, recole quod jam mortua es, quod crucifixa es. Nunquam crucifixo homini venit voluntas vagandi; non, quia nihil cogitat nisi de morte sua. Et tu jam mortua es huic mundo. Vide
Abbreviated transcription (Latin):
habens : Nihil aut̃ opabat᷑. neq ꝑcipiebat nisi qđ comeder& tantũ: Orabat qut̃
solũ modo & ueluti qđdã tributũ habens in positũ ccc orationes dõ unaqq
de reddebat:  ne in numero forte delinquera tas lapides ponebat i& singulis
orationib lapidẽ mitte bat in sinu  Expensis. lapidib orationes sciebat ẽe c̃opletas :
Multũ iit᷑ nos debemhumiliare. q& longe ab illoru meritis quoꝵ supius mentio facta :¬

Expanded text:
habens. Nihil autem operabatur neque percipiebat, nisi quod comederet tantum. Orabat autem solummodo; et veluti quoddam tributum habens impositum, trecentas orationes Deo unaquaque die reddebat. Et ne numero forte delinqueret, trecentos lapides ponebat, et singulis orationibus lapidem mittebat in sinum. Expensis vero lapidibus, orationes sciebat esse coMultum igitur debemus humiliari, qui longe ab illorum meritis, quorum superius mentio facta
Abbreviated transcription (Latin):
Hanc ãmonitionẽ impator libentianimo suscipiens: ⁊ obtima eẽ c̃sitens. legẽ c̃scribi repente
ꝓcepit. ꝓppͥa mamlitt̃is c̃firmauit : Quofacto : uinculũ eiꝰ soluit ãb rosiuꝰ : q̃lex actenꝰ obseruat᷑
ntali nãq cenore facta sut illa descriptio. ut si quos impator mortida pnass&&. usq xxx hes
eeidieruna qescente: pbasse utrũ y stũ udiea sicu aninustir a qd ustũ ꝑbasser hocagere

Expanded text:
Hanc admonitionem imperator libenti animo suscipiens et optimam esse confidens, legem rescribi repenteHanc admonitionem imperator libenti animo suscipiens et optimam esse confidens, legem rescribi repenteitteras confirmavit. Quo facto vinculum ejus solvit Ambrosius. Quae lex hactenus observatur. In tali namque tenore facta fuit illa descriptio, ut si quos imperator morti damnasset, usque dierum ira quiescente, probasset justum an injustum, et quod justum probasset, hoc agere
Abbreviated transcription (Latin):
suscipio: Hec &alia plurima rusinꝰ audient. nuntiauit imꝑatori uotũ antistitis. monens
nedepalatio forte ꝓceder& : At imꝑator hȩc ĩmedia iã platea cognoscens p̃go inquiđ ⁊ ius¬
tas ĩfacie suscipio ctumelias : Cũq adsacra limina ꝑuenis sae : inscãm qͥdẽ basilic̃a ñ p̃sũpsit in¬
trare sedueniens adantistitẽ: Ti uenienseũ ĩ alutario resdentẽ supplicabat ut eiꝰ uincula solue
uers ełasticas sanctiones. neq iniq ĩgredilimina sacra c̃tendo: sedte soluere
iniquitater qb medicaminib ĩ curabilia uulnera plagasq curasti :̃ at imꝑator: suuiqͥ dope
cõmisisti & m̃eratio ꝓtulit. sed potius iracundia: seribe legẽ q̃ decreta furoris euacu& ut xx̃x
Qb trans octis dieb irauidelic& iaces sante. ratiocausã iudicans apud semet ipsã q̃ cognouerit
subueritate disponat In his enĩ dieb agnoscet᷑ si iusta sit sententia ꝗptuleris an iniusta. Siuista

Expanded text:
suscipio. Haec et alia plurima Rufinus audiens nuntiavit imperatori votum antistitis, monens ne de palatio forte procederet. At imperator hoc in media jam platea cognoscens: Pergo, inquit, et justas in facie suscipio contumelias. Cumque ad sacra limina pervenisset, in sanctam ecclesiam non praesumpsit intrare; sed veniens ad antistitem et inveniens eum in solario residentem, supplicavit ut ejus vincula solveret. esiasticas sanctiones, neque inique ingredi limina sacra contendo; sed te solvere iniquitates? Quibus medicamentis incurabilia vulnera plagasque curasti? At imperator: Tuum, inquitotulit sententiam, sed potius iracundia, scribe legem quae decreta furoris evacuet, et in quibus transactis diebus, ira videlicet cessante, ratio causam judicans, apud semetipsam quae cognovit sub veritate disponat; in his enim diebus agnoscitur, si justa sit sententia, quam protuleris, an injusta. Si justa
Abbreviated transcription (Latin):
sq̃ nuerbu tuũ: inb &iã capillos euellans. frontẽq ꝑcutiens & pauim̃to lacrimarũ
qutas aspgens unia impetiare posebat &ũq tẽp accidera. qͦmun adaltare solebat offerre: sargra
g redi nac c̃cingere pmittunt᷑ fgredere ut. ⁊ hanc expectationẽ cũceteris lube eomuñ: Purpura nãq im¬
pacores ñ sacerdẽ es fact : Te fudelis simꝰ imꝑator. &iã hanc orationẽ animo gratanti suscipiens re¬
mandauit: Naudatie causa intracancellos mansr̃ sed ẽstanti politana urbe hanc c̃suetudin
ta incustodia multarĩi uirtutũ: hec eñĩ teodosii xp̃ianissimi principis. & beati ã brosii pan¬
tisicis c̃tentio sc̃a: ꝓuocat homine: obq maxime causa hanc scãm ẽtentionẽ tͥ seribe studue¬
ꝑ uocat a iã adlaaritatẽ. humilitatẽ obȩdientiãq sectandã : Quas uirtutes. ĩ principio huiꝰã mo¬
nitionis tuȩ dilectioni cõmdare curaui Deqͥb igit᷑ uirtutib te ĩ principio hui exortationis

Expanded text:
cutiens et pavimentum lacrimarum guttis aspergens, veniam poscebat. Cumque tempus accederet, quo munus ad altare solebat offerre, surgensgredi nec contingere permittuntur. Egredere igitur, et hanc exspectationem cum ceteris habe communem. Purpura namque imperatores, non sacerdotes facit. Tunc fidelissimus imperator etiam hanc traditionem animo gratanti suscipiens, remandavit: Non audaciae causa intra cancellos mansi, sed in Constantinopolitana urbe hanc consuetudinn custodia multarum virtutum. Haec enim Theodosii christianissimi principis, et beatissimi Ambrosii pontificis contentio socat etiam ad charitatem, humilitatem, obedientiamque sectandam, quas virtutes in principio hujus admonitionis tuae dilectioni commendare curavi. De quibus ergo virtutibus te in principio hujus exhortationis
Abbreviated transcription (Latin):
SIS UIITUTIBUS COLLEGIT . ETEIMNEH
DIADEMAMONACHORŨ INPOSUITI. Quio
SICUT DIADEMA GEMODIS ITASTHICLI¬

Expanded text:
sis virtutibus collegit, et ei Diadema monachorum nomen imposuit; quia sicut diadema gemmis, ita hic li
Abbreviated transcription (Latin):
uidelic& ad cellã eius quendã uexantẽ qui fortit̃ ade monio torquebatur. Cũq
ꝑtridu  obseruarent quicũ eo uenissent dep̃cantes senẽ ut eum in nomine dñim̃¬
iħ uxp̃i p̃cib: addm̃ fusis curar& : Respondit senior & dixit eis. Nonesse se huis
dep̃cantes : tandem adquieuit. Cũ aut̃ in nomine dnĩ saluatoris nr̃ i xpi impar&
de monidicens. exi inmunde sp̃s de plasmate dĩ : tunc dȩ mon respondens dix̃ei
Ego quidem imꝑante uirtute
xp̃i egredior: tamen interrogote unũ
sermonẽ ut dicas mihi quid est qđ scriptũ est in euangelio.: qui sunt hedi aquisuit uas¬
Res pondens aut̃ senior: dixit. Hedi quidem in iusti sunt. inter sus¬
quos & egosũ peccator. qui multis peccatis obnoxius sum. Oues aũt ds̃ nouit quisft̃.
Tunc exclamauit dȩ monuoce magna: dicens. Propt̃ humilitatẽ tuã. stare omnino
non possũ. Et statim egressus. ẽ de homine quẽ obsidebat. uidentesq quiad stabant.
om̃s dederunt gloriam dõ.

Expanded text:
um duxerunt quemdam vexatum, qui fortiter a daemonio torquebatur . Cumque per triduum observarent, qui cum eo venerant, obsecrantes senem ut eum in nomine Christi fusis ad Deum precibus curaret; respondens senior, dixit eis non esse se hujus deprecantes, tandem acquievit. Cum autem in nomine Domini Salvatoris nostri imperaret daemoni, dicens: Exi, immunde spiritus, de plasmate Dei. Tunc respondens daemon dixit ei: Ego quidem imperante virtute Christi egredior, tamen interrogabo te sermonem ut dicas mihi: Quid est quod scriptum est in Evangelio : Qui sunt haedi, et quans autem senior dixit ei: Haedi quidem injusti sunt, inter quos et ego sum peccator, qui multis peccatis obnoxius sum; oves autem Deus novit quae sunt. Tunc exclamavit daemon voce magna, dicens: Propter humilitatem tuam stare omnino non possum, et statim egressus est de homine quem obsederat. Videntes autem omnes qui astabant, dederunt gloriam Deo.
Abbreviated transcription (French):
dus u li nquumn us sieis efslicite occurrentibus delecamun sieut uupori afilisires
uens politis alatarĩtda pis mitur : i tacogitationes nr̃e intranos enutrite occidunet a con¬
erots iaterius iui pereo ueneno consumunt animaaue sutrtehion ebud cl len¬
non tediqtarustud culpe ꝓpriģ imputatur Ma cogratiomes inꝰ liclas os¬

Expanded text:
ntibus delectemur. Sicut vipera a filiis in utero positis lacerata perimitur, ita nos cogitationes nostrae intra nos enutritae occidunt, et conceptae interius vipereo veneno consumunt, animamque nostram crudeli vulnon redigitur, istud culpae propriae 225 imputatur. Nam cogitationes illicitas oc
Abbreviated transcription (Latin):
nrantu noceant. quanꝰtũ cupiunt. Boni autem angli administeriu salutis
humane depũtisunt ut curas administrent muncli. & regant om̃a iussũ
diu testante apło: non ne om̃s in quit sunt adminis tratorii sp̃s inministeriũ
miosi ppt̃ eos qui here ditate capiunt salutis a ngłi corpora in qͥb homi¬
ibus apparent. de suꝑno acre sumunt sedaque spetiem excȩlesti
ilenito inducalt. ꝑ qua humanis obtutibus manifestius demonstrent᷑
monls gentes ꝓpositos asigłos habere credunt᷑ quod ortendicur. Testi¬
monio agłi lahelelo loquentis: Ego in quit ueniut nuntiarẽ tibi:
sul princepsregni ꝑsarũ restitit᷑ mihi đt pnstalia non ẽ. quime ad¬
uuer. nisimic hael princeps ur̃ ⁊te om̃s homines anglos habe ꝓbant̾
quente dño incuuangłio : am̃ dicoriob quia anglicoris sẽꝑla¬

Expanded text:
ne tantum noceant quantum cupiunt. Boni autem angeli ad ministerium salutis ne tantum noceant quantum cupiunt. Boni autem angeli ad ministerium salutis humanae deputati sunt, ut curas administrent mundi, et regant omnia jussu Dei, testante. Apostolo: Nonne omnes, inquit, sunt administratorii spiritus in ministerium missi, propter eos qui haereditatem capient salutis? Angeli corpora in quibus hominibus apparent de superno aere sumunt, solidamque speciem ex coelesti elemento induunt, per quam humanis obtutibus manifestius demonstrentur. Singulae gentes praepositos angelos habere creduntur, quod ostenditur testimonio angeli Danieli loquentis: Ego, inquit, veni ut nuntiarem tibi, sed princeps regni Persarum restitit mihi . Et post alia: Non est qui me adjuvet, nisi Michael princeps vester . Item omnes homines angelos habere probantur, loquente Domin
Abbreviated transcription (Latin):
bit subtotidẽ nominibus lapidum cũ de primatu aposta tat᷑ angłi loqueretur:
ipsiordines designatis anglorũ : Quos apostatai angłs antȩ lapsũ quasi inueitim̃¬
to orramti sui aclfixos habuit adeorũ conparationẽ: Dũ seclariore cuncis aspexit:
confestan intumut: & cor suũ ad suꝑbiã eleuauit. angłi semꝑ indõ gaudent non
insc malus uero inde ẽ diabolus quia non quȩ dĩ sedquȩ suas requisuit.: Nul la
dit mado: miquitas qua nondo sed inise uelle quẽ pia gloriari : A ngłi in uerbo¬
sere uiua cẽ creature anglice sensũ: Tapͥicienim modo p̃scientiȩ acumine
uugent. ied ẽ. subtilitate naturȩ. experientia tẽporũ reuclatione superiorũ
uonelato s oiotiens ds quocũque flagello huncmundo irascitur: administenũ
uitaliste a postatae angli mit cuntur: Quitam̃ diuinao otestate cohrercesteur

Expanded text:
bit sub totidem nominibus lapidum, cum de primatu apostatae angeli loqueretur: bit sub totidem nominibus lapidum, cum de primatu apostatae angeli loqueretur: ipsi ordines designati sunt angelorum, quos apostata angelus ante lapsum quasi in vestimento ornamenti sui affixos habuit, ad quorum se comparationem dum se clariorem cunctis aspexit, confestim intumuit, et cor suum ad superbiam elevavit. Angeli semper in Domino gaudent, non in se: malus vero in se diabolus, quia non quae Dei, sed quae sua sunt requisivit. Nulla autem major iniquitas, quam non in Deum, sed in se velle quempiaserunt vivacem naturae angelicae sensum. Triplici enim modo prae scientiae acumine vigent, id est, subtilitate naturae, experientia temporum, revelatione superiorum potestatum. Quoties Deus quocunque flagello huic mundo irascitur, ad ministerium vindictae apostatae angeli mittuntur; qui tamen divina potestate coercentur,
Abbreviated transcription (Latin):
uidit in somnis insede apłica residentẽ atq: unũ ex ipsis effectũ: hereditatẽ sibi
uirtutis & gratiae reliquis se. Cũq &iã ꝓsem& ipso orar&. ut uelocius eũ dñs assu¬
mer&: et cũ ipso sibi dñs requiem prestar& incelis. Res ponsũ est ei ad ñõ saluatore.

Expanded text:
vidit in somnis in sede Apostolica residentem, atque unum ex ipsis effectum, haereditatem sibi vidit in somnis in sede Apostolica residentem, atque unum ex ipsis effectum, haereditatem sibi virtutum et gratiae reliquisse. Cumque etiam pro semetipso oraret, ut velocius eum Dominus assumeret, et cum ipso sibi requiem
Abbreviated transcription (Latin):
tur unus quisq inferior ꝓximo suo fieri. Hinc aut̃ dicebat. Sciatis uos ꝓficere in
uirtutib:: sinulla uobis passio fuerit erga munda desideria. hoc eni ẽ initiũ
donorũdĩ. Quodsi &iã ad hoc uenerit quis ur̃m ut signa & mirabilia faciat
non extollatur ꝓhoc neq: incogitatione sua erigatur taquã ceteris p̃latus:
sed nec hoc ipsũ om̃ib: deb& ostendere. qđ donũ gratiȩ huius accepit. Alio quin
seducit se ipsu : & ipse decipitur. & gratiã ꝑdit. habebat ergo hancbeatus a pollo¬
nius ualde iagnificã uerbidĩ doctrinã sicut &iã nos ipsi ex parte fruiti sumꝰ.
sed maiorẽ habebat in operib: gratiã . Omne enĩ quicquid petiss& adõ sine mora con¬
sequebatur. Sed & reuelationes ei plurimȩ ostendebantur. Deniq: seniorẽ frm
suũ qui & ipse inheremo defunctus est. cũ quo plurimotẽpore egerat uitã ꝑfectã.

Expanded text:
tur se unusquisque inferiorem proximo suo fieri. Hinc autem, dicebat, scietis vos proficere in tur se unusquisque inferiorem proximo suo fieri. Hinc autem, dicebat, scietis vos proficere in virtutibus, si nulla vobis passio fuerit erga mundana desideria. Hoc enim est initium donorum Dei. Quod si etiam ad hoc venerit quis vestrum, ut et signa et mirabilia faciat, non extollatur pro hoc, neque in cogitatione sua erigatur tamquam caeteris praelatus, sed nec hoc ipsum hominibus debet ostendere, quod donum gratiae hujus acceperit, alioquin seducet seipsum, et ipse decipietur, et gratiam perdet. Habebat ergo hanc magnificam verbi Dei doctrinam, sicuti et nos ipsi ex parte fruiti sumus, sed majorem habebat in operibus gratiam. Omne enim quidquid petisset a Deo, sine mora consequebatur: sed et revelationes ei plurimae ostendebantur. Denique seniorem fratrem suum, qui et ipse in eremo defunctus est, cum quo plurimo tempore egerat vitam perfectam,
Abbreviated transcription (Latin):
ad carcerẽ uenit : ut discederent om̃s quitenebantur: Dicebat enĩ domũ suã terrȩ¬
motu magno concidisse: & electos quosq famulorũ suorũ ꝑemisse : Sc̃i uero his audi¬
tis. hrmnũ dño Paudemq cecinerunt : Et egressi adheremũ. erant in unũ positi
scđm apłorũ exemplũ. habentes animã & cor unũ : Pat̃ aut̃ senior docebat eos ut
cotidie ꝓficerent in uirtutibus: & insidias diaboli quas ꝑcogitationes infert hominib:
corpus emortuũ redditur: Obhoc enĩ mandat nobis ds̃ obseruare caput serpentis. Ut omni¬
no statim ab initio nec recipiamus malas & sordidas cogitationes incorde nr̃o: Quanto
magis diffundi non conuenit insensib: nris cogitationũ fantasias quas &ĩa ininitio
recipi uetat : Sed & illud monebat : ut inuirtutib: alter alterũ uincatꝰ. Nec patia¬

Expanded text:
ad carcerem venit, rogans ut discederent omnes qui teneri videbantur. Dicebat enim, domum suam terraead carcerem venit, rogans ut discederent omnes qui teneri videbantur. Dicebat enim, domum suam terraemotu magno concidisse, et electos quosque famulorum suorum peremisse. Sancti vero, his auditis, hymnum Deo laudesque cecinerunt, et regressi ad eremum, erant in unum positios, ut quotidie proficerent in virtutibus, et insidias diaboli, quas per cogitationes inferret hominibus, corpus emortuum reddetur. Ob id enim mandat nobis Deus observare caput serpentis, ut omnino statim ab initio nec recipiamus malas et sordidas cogitationes in corde nostro. Quanto ergo magis diffundi non convenit in sensibus nostris cogitationum phantasias, quas etiam initio recipi vetat? Sed et illud monebat, ut in virtutibus alter alterum vincat, nec patia
Abbreviated transcription (Latin):
nec usũ aut ministeriũ ignis admittens: hic cũ adiss& iuliꝰni ut diximus tẽporib fratrẽ
ꝓbande sunt & noscendȩ : Cũq his & aliis uerbis roborara animũ adolescentis. suꝑuenit
centurio & indignatus cur introire ausussit: claues extrinsecus carceri in posuit.
ipsũq: & om̃s quicũ eo uenerant parit̃ inclusit. quoscilic& etiã & ipsi similit̃ admilitiȩ
de tinerentur offitiũ: constituens quoq custodes quã plurimos abscessit: Media aut̃
nocte adstare uisus est angłs ingenti luce resplendens. & stupe factis ꝑterritisq
custodib: carceris claustra pate fecit : Tunc uero ipsi custodes de uoluti pedib sc̃orũ
rogabant eos discedere . dicentes. Melius sibi eẽ mori ꝓeis quã diuinȩ uirtuti obsistere
qui eorũ curã gerebat: Mane uero &iã ipse centurio cũ principib: a aliis uiris festinꝰ

Expanded text:
nec usum, aut ministerium ignis admittens. Hic cum audisset, Juliani ut supra diximus temporibus fratrem nec usum, aut ministerium ignis admittens. Hic cum audisset, Juliani ut supra diximus temporibus fratrem probandae sunt et noscendae. Cumque his et aliis verbis roboraret animos adolescentis, supervenit centurio, et indignatus est, cur introire ausus sit: claves extrinsecus carceris imposuit, ipsumque et omnes quicunque venerant pariter conclusit, quo scilicet etiam ipsi similiter ad militiae detinerentur officium: constituensque custodes quamplurimos, abscessit. Medio autem noctis astare visus est Angelus ingenti luce resplendens, et obstupefactis perterritisque custodibus, carceris claustra patefecit. Tunc vero ipsi custodes advoluti pedibus sanctorum, rogabant eos decedere, dicentes, melius sibi esse mori pro eis, quam divinae virtuti obsistere, quae eorum curam gerebat. Mane vero etiam ipse centurio eum principalibus viris festinus
Abbreviated transcription (Latin):
mansisse in desertũ nũ quã ueterata. Erat ergo inuicina heremi loca inuirtute
scĩ sp̃s degens signa & sanitates miras efficiens quas enarrare ꝓsui inmensi tate
sicut abhis quicũ ipso erant senioribus cõperimus. uox nulla suffitiet. Pama aũt
magnifica de eo ꝑuulgata cũ admiratione omniũ quasi ꝓpheta aliquis. aut apłs
haberi cȩpiss& euicinis regionib: monachii diuersis ex locis conueniebant adeũ
& t̃aquã ipso patri magna munera suas ei singuli quiq: animas offerebant. At ille
unũ quẽq: eorũ tota religione suscipiens. alios adbene operandũ. alios adbene intel¬
legendũ ꝓuocabat. sed ipse prius ostendebat exemplis ea quȩ uerbis docere cupiebat:
Aliis quidem diebus. unũquẽq: apud sem& ipsũ exercere abstinentiã qua poss& mo
ipse solitis abstinentiȩ obseruationibus deseruir&. herbis solũ modo aut oleribus utens.

Expanded text:
ermansisse ei in deserto numquam veterata. Erat ergo in vicino eremi loco, in virtute ermansisse ei in deserto numquam veterata. Erat ergo in vicino eremi loco, in virtute Spiritus degens, signa et sanitates miras efficiens, quas enarrare pro sui immensitate sicut ab his qui cum ipso erant, senioribus comperimus vox nulla sufficiet. Fama autem magnifica de eo pervulgata, cum in admiratione omnium quasi propheta aliquis aut Apostolus haberi caepisset, vicinis e regionibus monachi diversis ex locis conveniebant ad eum, et tanquam pio patri magna munera, suas singuli quique animas offerebant. At ille unumquemque eorum tota religione suscipiens, alios ad bene operandum, alios ad bene intelligendum provocabat: sed 146 et ipse prius ea ostendebat exemplis, quae verbis docere cupiebat. Aliis quidem diebus unumquemque apud semetipsum exercere abstinentiam, quam posset ipse solitis abstinentiae observationibus deserviret, herbis solummodo aut oleribus utens,
Abbreviated transcription (Latin):
populũ plurimũ. ꝑfectũ emulatorẽ operũ honorũ At ille respondens ait. Aufer
ergo amednẽ iactantiã ne foste elatus suꝑ fr̃s meos. cadã ab om̃ib: bonistuis. Respon¬
dit ad eũ rursus diuinauox. dicens. Mitte manũtuã adceruicestuas: & qđ conp̃¬
henderis triste. subarena obrue. atille sine mora adiecta manu adceruices suas.
adicentẽ. Egosu egosũ suꝑbie demon. Post hȩc uox facta ẽ adõ dicens. Perge nunc
omia eni quȩ cũq: adõ poposceris consequeris. Ille ergo post heo ꝑrexit adealoca : in
locis illis spelunca quȩdã heremo uicina. inqua habitare coepit indesinent̃ die
ac nocte orat ionib: uacans. centũ ut aiebant ꝑdiem totidemq: noctis tẽponȩ
curuans genua: consignabat . Cibo aut̃ magis caelesti : quã humano utebatur. Indumen¬
tũ eius stuppeũ colobiũ erat quod apud illos lebitiniarũ appellatur. & linteũ
quo collũ & caput obuoluer&. Quȩ tamen indumenta idena ferebant ꝑ¬

Expanded text:
 perfectum aemulatorem operum bonorum. At ille respondens ait: Aufer a me, Domine, jactantiam, ne forte elatus super fratres meos, cadam ab omnibus bonis tuis. Respondit ad eum rursus divina vox: Mitte manum tuam ad cervices tuas, et quod comprehenderis constringe, et sub arena obrue. At ille sine mora injecta manu ad cervices suas, et dicentem: Ego sum superbiae daemon. Post haec vox ad eum facta est a Deo dicens: Perge nunc: omnia enim quaecumque a Deo poposceris, consequeris. Ille ergo post haec perrexit ad ea loca, in n locis illis spelunca quaedam eremo vicina, in qua habitare coepit, indesinenter die ac nocte orationibus vacans, easque centum ut aiebant per diem, totidemque noctis tempore curvans genua consignabat Deo. Cibo autem magis caelesti, quam humano utebatur. Indumentum ejus stupeum collobium erat, quod apud illos lebetes appellatur, et linteum quod collum et caput obvolveret. Quae tamen indumenta ferebant p
Abbreviated transcription (Latin):
emulatores existerent. Populus nãq: ei plurimus credendus ess& monachorũ
exercitus quidem piorũ: ut ꝑhec dignã ꝓtalibus meritis remunerationẽ inue¬
niat apud dm̃. Haec aut̃ ut uidit: ita gesta sunt. Conuenerunt enĩ ex omni
loco monachi fama & doctrina eius inuitati. & p̃cipue exemplis eius quã¬
eius quã¬
plurimi seculo renuntiantes. conuentũ quendã magnificũ fecerunt apud eũ:
insupra dicto montis loco cõmunem uitã mense unius unammit̃ conseruantes
os ergo tã quã uere celestẽ quendã & angłi cũ cernebamus exercitũ: omĩb uirtu¬
tibus ad ornatũ. Nullus sane sordidis utebatur indumentis. at splendore uestiũ
parit̃ atq: animorũ nitebantꝰ. Ita ut scđm scripturã letareturꝰ amnẽ siciens. &

Expanded text:
nt: populos namque ei plurimos credendos esse monachorum, et exercitum quemdam piorum, ut per haec dignam pro talibus meritis remunerationem inveniat apud Deum. Haec autem ut vidit, ita gesta sunt. Convenerunt enim ex omni loco monachi, fama et doctrina ejus invitati, et praecipue exemplis ejus quamplurimi saeculo abrenuntiantes, conventum quemdam magnificum fecerunt apud 148 eum in supradicto montis loco, communem vitam mensae unius unanimiter conservantes. Hunc ergo tamquam vere caelestem quemdam et angelicum cernebamus exercitum, in omnibus virtutibus adornatum. Nullus sane in eis sordidis utebatur indumentis, sed splendore vestium pariter atque animorum nitebant, ita ut etiam, secundum Scriptur
Abbreviated transcription (Latin):
sit adeũ soror sua ut uenir& et uideret eũ ante exitũ suũ : &orationẽ facer& in monas¬
teriolo eius. Tunc ille rescripsit ad eã : & direxit epłam ꝑmonachũ demonasterio suo
dicens Quia p̃stante xp̃ĩ gratia. ego ueniadte: & nullus me cognouit: Ipsa uero egres¬
saes adnos & dedisti nobis a quã : & accepi demanib: tuis & bibi. & grãs agens dño reuer¬
sussũ in monasteriũ Sufficiat ergotibi : quia uidistime Ergo ulterius non mihi sis molesta
sedora ꝓme incessant̃ ad dñm iħm xpm̃.¬

Expanded text:
sit ad eum soror sua ut veniret et videret eum ante exitum suum, et orationem faceret in monassit ad eum soror sua ut veniret et videret eum ante exitum suum, et orationem faceret in monasterio ejus. Tunc ille rescripsit ad eam, et direxit epistolam per monachum de monasterio suo, dicens: Quia praestante gratia Christi ego veni ad te, et nullus me cognovit; ipsa vero egressa es ad nos, et dedisti nobis aquam, et accepi de manibus tuis, et bibi, et gratias agens Domino reversus sum in monasterium; sufficiat ergo tibi quia vidisti me, et non sis ulterius mihi molesta, sed ora pro me incessanter ad Dominum