comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sine dubio. ut ip̃u illuminent ppłm demandatis
dĩ. sic̃ ꝓpħadic̃. lucerna pedibus meis ũbũ tuũ
domine &e lumen semitis meis. Hoc lumen ꝑ
sacerdotes accenditur ⁊ leuitas. Quod si fore
aliquis ex hoc ordine accensã lucernã posuerit
sub modio. & non suꝑ candelabrũ ut luceat
omnib qui in domosunt.uideat quid sibi
agendñ sit cum dño lucis ceꝑit redelere r̃onẽ
phis quinicħ illuminationis a sacerdotibus
capientes in tenebris ambulant. & peccatoꝵ¬

Expanded text:
sine dubio ut ipsi illuminent populum de mandatissine dubio ut ipsi illuminent populum de mandatisdicit: « Lucerna pedibus meis verbum tuum, Domine, et lumen semitis meis ; » hoc lumen per sacerdotes accenditur et Levitas. Quod si forte aliquis ex hoc ordine accensam lucernam posuerit sub modio, et non super candelabrum, ut luceat omnibus qui in domo sunt, videat quid sibi agendum sit, cum Dominus lucis coeperit reddere rationem pro his qui nihil illuminationis a sacerdotibus capientes, in tenebris ambulant et peccato
Abbreviated transcription (Latin):
pars uͦ illa quȩ cum stabilitateꝑmanet. & dul¬
cedinem suam seruat designet eos. qui acceptũ
dĩ munus indeclinabilit̾ cenent. & rectenna
pars est eoꝵ qui saluant᷑. quia & panis umis ẽ
qui de celodescendit. & dat huic mundo uitã
& fides una est & unum baptisma. & unꝰ sp̃s
quo om̃s potantur in baptismo. & unꝰ ds̃ pat̾̃
it̃ ostendat popło dĩ qui exit de egypco. Ipsi
enim st̃ qͥ docent ppłm exire de egipto. deer¬
roribus selicet mundi. & transire ꝑͭ berenum
uastam. id est temptationũ geuera diuerea trans¬
currere. neq noceri a serpentib qui st̃ mors demo¬
num. & malarũ suggestionũ uenena uitare. ꝗg¬
& si forte aliquis ꝑeussus fu̾it inheremo a serpente
ut ostendant ei ereũ serpentẽ in cruae suspensũ. quẽ
qui uid̾it id est qui crediderit in euł cuiꝰ figuram
diffugient. Sacerdotalis et leuitieus ordo ẽ. qui
assistit archȩ testament dñi. in qualex dĩ portaẽ

Expanded text:
pars vero illa quae cum stabilitate pormanet, et dulpars vero illa quae cum stabilitate pormanet, et dulcedinem suam servat, designat eos qui acceptum Dei munus indeclinabiliter tenent. Et recte una pars est eorum qui salvantur, quia et panis unus est qui de coelo descendit, et dat huic mundo vitam; et fides una est, unum baptismum, et unus spiritus quo omnes potantur in baptismo, et unus Deus Pater iter ostendebat populo Dei qui exiit de terra Aegypti, ipsi enim sunt qui docent populum exire de Aegypto; de erroribus scilicet mundi transire per eremum vastam, id est, tentationum genera diversa transcurrere: et neque noceri a serpentibus, qui sunt morsus daemonum et malarum suggestionum venena vitare. Quod si forte aliquis percussus fuerit in eremo a serpente, ut ostendat ei aereum serpentem in cruce suspensum, quem qui viderit, id est, qui crediderit in eum cujus figuram diffugiet; sacerdotalis et leviticus ordo est qui assistit arcae testamenti Domini, in qua lex Domini portatur,
Abbreviated transcription (Latin):
ppłs. & it̃ agit ad t̾ram repmissionis magisterio
dotibus. quim illo ordine mereat᷑ aseribi᷑. Si enĩ
elementa uerebunt᷑. Pars aquarũ fluminis retͦr¬
sum resiliet. ac post t̃gumfrenabit᷑. Par suͦ in ma¬
re salsum rapido lapsu diffugiet. Qd̾ tam̃ nec
pars aquarũ iordanis mergat᷑ in mare. & inama¬
ritudinem ꝓfiuat. pars uͦ in dulcedine ꝑseuer&
Si omnes qui baptirant᷑ acceptȩ celestis gr̃e dulcedi¬
nem custodirent. & nullus inpc̃coꝵ amaritudine
u̾teretur. non utiq eẽt scriptum qr pars fluminiᷤᷤ
salsi maris gurgitib fuisset immerga. & ideo illa
michi udetur inhisũbis baptiratoꝵ uarietas
designari. quam ipsinos. qd̾ cũ dolore ꝯmemoro
sepe uidemus accide. ut hii qui sc̃m baptisma
consequuntur. cum se rursũ ad negocia scłi ⁊ illece¬
bras libidinũ tradunt. & cũ arlariciȩ salsũ pocu¬
lum bibunt.in ea aquarum parte formentus
quȩ in mare ꝓfluit. atq in fluctib salsis depit.

Expanded text:
populus, et iter agit ad terram repromissionis. Magisterio populus, qui in illo ordine mereatur ascribi. Si enim elementa verebuntur: pars aquarum fluminum retrorsum resiliet, et post tergum frenabitur: pars vero in mare salsum rapido lapsu deficiet. Quod tamen nec pars aquarum Jordanis demergatur in mare, atque in amaritudine profluat, pars vero in dulcedine perseveret. Si omnes qui baptizantur acceptam coelestis gratiae dulcedinem custodirent, et nullus in peccatorum amaritudinem verteretur, non utique esset scriptum quia pars fluminis salsi maris gurgitibus fuisset immersa. Et ideo illa mihi videtur in his verbis baptizatorum varietas designari, quam ipsi nos quod cum dolore commemoro saepe videamus accidere, ut hi qui sanctum baptisma consequuntur, cum seipsos rursus ad negotia saecularia et illecebras libidinum tradunt, et cum avaritiae salsum poculum bibunt, in ea aquarum parte formantur quae in mare profluit, atque in salsis fluctibus deperit;
Abbreviated transcription (Latin):
Quanta ante gestasunt. Mare rubrũ pedib tͣnsitũs
lex ꝑ moysen data est.signa & ꝑdigia multa in
exaltarete in conspectu ppłi. N eq enim aute myste¬
riũ baptismi exaltat᷑ ihe. s exaltatio eꝰ &exaltatioin
conspectupoprili. inde sumit exordiũ. Si enim om̃s qͥ
ihũ in crucis exaltatione complet᷑. merico unicuiq
fidelium tunc primũ exaltatur ihe. cũ ad misteri¬
um baptismi ꝑuenit᷑. quia sic scriptũ ẽ qd̾ exaltauit
illũ d̃s. & donauit illi nom̃ qd̾ est suꝑ om̃e nomen.¬

Expanded text:
Quanta ante gesta sunt! Mare Rubrum transitum est pedlex per Moysen data est, signa et prodigia multa in te exaltare in conspectu populi. Neque enim ante mysterium baptismi exaltatur Jesus, sed exaltationis ejus in conspectu populi inde sumit exordium. Si enim omnes qutizantur; mors autem Jesu in crucis exaltatione completur, merito unicuique fidelium tunc primum Jesus exaltatur, cum ad mysterium baptismi pervenitur, quia scriptum est « quod exaltavit illum D
Abbreviated transcription (Latin):
eccatori quidẽ omniscreatura bos¬
eosimpugnabat. aer ip̃e impugnabat
celum eos impugnabat. Iusto uͦ ĩ
quȩ ĩaccessibiia uident᷑ plana ef¬
ficiunt᷑ & ꝓcliu̾a. Macre rubrũ i ustꝰ tãꝗͣ ꝑ arida̾tͣnsit.
egyptus ũ sitranstre uoluerit demergetur.¬

Expanded text:
eccatoribus quidem omnis creatura hoseos impugnabat, aer ipse impugnabat, coelum eos impugnabat. Justis vero, etiam quae inaccessibilia videntur, plana efficiuntur et proclivia. Mare Rubrum justus tanquam per aridam transit, Aegyptius vero, si pertransire voluerit, submergitur
Abbreviated transcription (Latin):
dam legẽdĩ. & intuendũ moysi uultũ ꝑ glo¬
riam domini reuelatũ coctidie uacas. Si uͦ
consistente sacerdotal & leuitico ordine ini¬
eratus fueris uenerandis illis magnificisq sa¬
cramentis. quȩ norunt illi quos nosse fas ẽ.
cunc etiam sacerdotũ iinisteriis iodane digres¬
so t̃ram repmissionis intrabis. in qua te post
moysen suscepit ihc. & ip̃e tibi efficitur noui

Expanded text:
gloriam Dei revelatum, quotidie vacas. Si vero consistente sacerdotali et Levitico ordine, initiatus fueris et venerandis illis magnificisque sacramentis norunt illi quos nosse fas est, tunc cum sacerdotum ministeriis, Jordane digresso, terram repromissionis intrabis: in qua te post Moysen suscipit Jesus, et ipse tibi efficitur novi
Abbreviated transcription (Latin):
hic ẽ purificatio q̃ ꝑ sanguinẽ constat. Qdaũ
infenestra dependet hoc signũ. illud arbitcor
indieari. qr fenestra ẽ quȩ illuminat domũ.
natio saluatoris. ñ nob merũ igessit ⁊ integrũ
decats alpectũ.o tanqͣ̃n ꝑ fenestrã feeit nos ꝑ
in carnationẽ suã lumen dĩtacis aspicere. idcirco michi
uidetur signũ salutis ꝑfenestrã datũ. qͦ signo salutẽ
consequant᷑ om̃s qui indomo eiꝰ que aliqñ erat me¬
retrixfuerintinuent. mundati aqua & spũ s cõ¬

Expanded text:
haec est purificatio quae per sanguinem constat. Quod autem in fenestra dependet hoc signum, arbitror illud indicari quia fenestra est quae illuminat domum enatio Salvatoris non nobis verum ingerit et integrum deitatis aspectum, sed tanquam per fenestram fecit nos per incarnationem suam lumen deitatis aspicere: idcirco mihi videtur signum salutis per fenestram datum, quo signo salutem consequantur omnes qui in domo ejus, quae aliquando erat meretrix, fuerint inventi, in aqua et Spiritu sancto
Abbreviated transcription (Latin):
ritatis qui a patre ꝓcedit. & de meo accipiet. & ille¬
oninia uobis indicabit. Uides quia non solũ apud
moysen iste t̾eius mimerusnon demonstrat᷑ implet.
s adhuc ⁊ iħe dicit discipłissuis. Nondum potestis
nouem semis tribus sunt. quȩ subduce ihũ agunt. &
non integre decẽ quinumerꝰ iomnib consũmatꝰ
uideat᷑ ac mediũ. Quamuis enim ꝑ dñm salua¬
torem penitentia p̃dicet᷑. & conuersio a malis ad
bona. & decuromnib credentib remissio pc̃coꝵ
& omnia quȩ ad ꝑfectionẽ decade uident᷑ dende
compleant᷑. tam̃ ꝑfectio & sũma cunctoꝵ bonoꝵ
in eo consistit. si post hȩc omnia sc̃i sp̃s grãm quis
priorem populum illũ. quẽ moyses in duab semis
tribubus adumbrabat. ñ fuisse omnia integra
& ꝑfecta. Becdarat etiã illa hystoria quȩ in hoc
quidẽ uerum erat in illat̾ra qm ih̃c dispensabat.
ist camen qui erant trans iordanẽ idest ruben gad
& dimidia tribus manasse. fecerunt sib altare

Expanded text:
veritatis qui a Patre procedit, et de meo accipiet, et ille vobis indicabit omnia . » Vides quia non solum apud Moysen iste tertius numerus non demonstratur impletus, sed adhuc et Jesus dicit discipulis suis: « Nondum potestis novem et semis tribus sunt quae sub Jesu duce aguntur, et non integrae decem, qui numerus in omnivideatur ac medium. Quamvis enim per Dominum et Salvatorem poenitentia praedicetur, et conversio a malis ad bona, et detur omnibus credentibus remissio peccatorum, et omnia quae ad perfectionem de eodem videntur tendere compleantur: tamen perfectio et summa cunctorum bonorum in hoc consistit, si post haec omnia sancti Spiritus quis priorem populum, illum quem Moyses in duabus et semis tribubus adumbrabat, non fuisse omnia integra et perfecta? Declarat etiam illa historia quae in hoc quidem verum erat in illa terra quam Jesus dispensabat; isti tamen qui erant trans Jordanem, id est, Ruben et Gad, et dimidia tribus Manasse, fecerunt sibi altare,
Abbreviated transcription (Latin):
duȩ semis hic. & ibi nouẽ semis. & ista unatribus¬
diuiditur in duas partes. ꝑ quam neq hic t̾cius
numerus integer adimpletur:. neq ibi decimus¬
ꝑfecte & integre consummatur. in quo arbitror
illud indicari. quod illi qui pͥores ꝑ legẽ agebant᷑
contigerunt quidẽ scientiã trinitatis. ñ tamen
integee & ꝑfecte s ex parte. Beerat enim illis in
trintate. etiam de unigenit incarnatione cognos¬
cere. Nam licet de aduentuerus crederent. & de re¬
etiam p̃dicarent. non tamen uidere & adipisci ea
que erediderant potuerute ieut &e dũs disciplis
gra. ꝓ eo quod nondũ in xp̃o fuerat dispensatio car¬
nis impleta. & quod nos nunc factum credimꝰ & im¬
pletum illi tantũmodo futurũ credebant. ꝙpt̾ea
lutem sint trinitatis. neq tres ne uitegre & ꝑfec

Expanded text:
ibi novem et semis: et ita una dividitur tribus in duas partes, per quam neque hic tertius numerus adimpletur, neque ibi decem perfectae et integrae consummantur. In quo arbitror illud indicari, quia illis prioribus qui legem agebant contigerit quidem scientia Trinitatis, nec tamen integre et perfecte, sed ex parte. Deerat enim illis in Trinitate, etiam de Unigeniti incarnatione cognoscere. Nam licet de adventu ejus non tantum cretiam praedicarent, non tamen etiam videre et adipisci ea quae crediderant potuerunt, sicut et Dominus discipulis gra, pro eo quod nondum in Christo fuerat dispensatio carnis impleta. Et quod nunc nos jam factum credimus et impletum, illi tantummodo futurum credebant. Propterea em sunt
Abbreviated transcription (Latin):
domo immimes sumꝰ ab hoc iuramento tuo.
Si quisg̾ saluari uult ueniat in hanc domũ
huius quȩ quondã fuit meretrix. Etiã si de
illo poprilo uult aliquis faluari. ad hanc ueni¬
at domũ uit salutẽ consequi possit. Ad hanc ue

Expanded text:
s sumus nos ab hoc juramento tuo. Si quis ergo salvari vult, veniat in hanc domum hujus, quae quondam meretrix fuit. Etiam si de illo populo vult aliquis salvari, ad hanc veniat
Abbreviated transcription (Latin):
Non enim sufficit nob̾ cireũeidi. s post eireu̾cisi¬
onem sanari. id est usqueqͦ etiã cicatricẽ ipsũ cir¬
cumcisionis uulnus ob ducat. Quando gͦ circatͥx
in uulnere nr̃e circũcisionis obducit᷑: Ego arbi¬
tror qd̾ circumcidi ꝑ ih̃m nr̃m. hoc est uiciis care¬
re. malas consuetudines ⁊ pessima instituca depo¬
nere. fedos & inconditos mores. & quieqͥd ab ho¬
nestatis & pietatis regula abundat abscidere. Sedeũ
in mnicus faciamꝰ ip̃a nouitatis quodã mododifficul¬
tate constririgim᷑. & quasi cum labore quodã & dolo¬
re animi ueteris consuetudinis culpas nouella in¬
stitutione mutamꝰ. & ideo est ut dixi difficultas
pruna. & sccła susciꝑe. Hoc gͦ michi uidet᷑ tempꝰ eẽ
qd̾ nelut in dolore circũcisionis nr̃ȩ dictmͣ residere.
usquequo obducta cicacrice fanemur. Obducimꝰ
aut̃ ciracricẽ. cum rã noua insticuta absq difficul¬
tate complemus. & in usũ nob̃ uertit᷑. qd̾ priꝰ quasi

Expanded text:
Non enim sufficit nobis circumcidi, sed post circumcisionem sanari, id est, usquequo etiam cicatricem ipsum circumcisionis vulnus obducat. Quando enim cicatrix in vulnere circumcisionis obducitur? Ego arbitror quod circumcidi per Jesum, hoc est vitiis carere, malas consuetudines et pessima instituta deponere, foedos et inconditos mores, et quidquid ab honestatis et pietatis regula redundat, abscidere. Sed cum hoc in initiis facimus, ipsa novitatis quodammodo difficultate constringimur, et quasi cum labore quodam et dolore animi, veteres consuetudines culpasque novella institutione mutamus. Et ideo, ut dixi, quaedam difficultas prima et secunda suscipere. Hoc ergo mihi videtur tempus esse quod velut in dolore circumcisionis nostrae dicimur residere, usquequo obducta cicatrice sanemur. Obducimus autem cicatricem, cum jam nova instituta absque difficultate complemus, et in usum nobis vertitur quod prius quasi
Abbreviated transcription (Latin):
uit ppłs transire. Unde & ego arbitror qr nob̃
quoq uenientib ad baptismũ sabuitare. & sus¬
crpiencib sacramenta ũbi dĩ. ñ ociose nec seg¬
nit res gerenda est. s festinandũ ẽ ⁊ ꝑurgen¬
dum. usquequo ommatranseamꝰ. Transire
enim omiã implere ẽ om̃a quȩ mandantur.
festinemus g transire. id est adimplere quod
scriptum ẽ. beati pauꝑes sp̃u. ut deposita oĩ
arrogantia. & xp̃i humilitate suscepta ꝑue¬
nire ad ꝓrnissam beacitudinẽ mereamua.
Secd et eum hoe impleuerimus non nob standũs
neq cessandũ. s transeunda st̃᷑ ⁊ cet̾a que secuntur
ut esuriamus ⁊ sitiamus iusticiã. Transeundum
nob̾ est & qd̾ sequitur ut in hoc mundolugeamꝰ.
cito ⁊ reliqua transeunda sunt ut mansuet ef¬
ficiamur.&ut pacifici maneamus. & ꝑ boc fctuidĩ

Expanded text:
rbitror quia nobis quoque venientibus ad baptismum salutare, et suscipientibus sacramenta verbi Dei, non otiose nec segniter res gerenda est, sed festinandum est et perurgendum usquequo omnia transeamus. Transire enim omnia, implere est omnia quae mandantur. Festinemus ergo transire, hoc est, adimplere primum quod scriptum est, « Beati pauperes spiritu ; » ut deposita omni arrogantia, et Christi humilitate suscepta, pervenire ad promissam beatitudinem mereamur; sed cum hoc impleverimus, non nobis standum est, neque cessandum, sed transeunda sunt et caetera quae sequuntur, ut esuriamus et sitiamus justitiam. Transeundum nobis est et quod sequitur, ut in hoc mundo lugeamus: cito etiam reliqua transeunda sunt, ut mansueti efficiamur, et ut pacifici maneamus, et per hoc
Abbreviated transcription (Latin):
debetẽẽ u̾itas si tam̃ seruauerimꝰ militie huiꝰ
& cingul sacramentũ. Si enim u̾itas ẽ cingu¬
lunt nr̃m. quoad xp̃i militiã eingimur. si qͣnͣ¬
do falsum loquim.⁊ mendaciũ deore nr̃o ꝓce¬
in conspectu dñi. ⁊ semꝑfimus in u̾itate sue¬

Expanded text:
averimus militiae hujus et cinguli sacramentum. Si enim veritas est cingulum nostrum quo Christi militia cingimur, si quando falsum loquimur et mendacium de ore nostro procein conspectu Domini, et semper simus in veritate suc
Abbreviated transcription (Latin):
tum non confringet. Quia gͦ mulieres auiris susᷤ
domi docer iubentur. & magis in discipuloꝵ
quã docentiũ ꝑsona ponuntur. ad auxiliũ meũ
non uenit qui docere ñ pot᷑. & cuiꝰ nich inuenio
dicunt isti ad ibm̃. qui ueniunt ex illa t̾ra quã
distribuit moyses. Sicut audiuimus aiunt moy¬
sen. ita audiemus & te. N ichiltam uerũ quã
qd̾ omnis qui audit moysen audiat & ihm do¬
minũ nr̃m. Beihũ enĩ illescribit. Unde ⁊ dñs
in eugłio arguensͤ. quia exeo quod sibi ñ credunt

Expanded text:
tum non confringet . » Quia ergo mulieres a viris suis tum non confringet . » Quia ergo mulieres a viris suis domi doceri jubentur, et magis in discipulorum quam in docentium persona ponuntur, in auxilium meum non conveniat qui me docere non potest. Ergo quid dicundicunt ad Jesum isti qui veniunt ex ista terra quam distribuit Moyses? « Sicut audivimus, » aiunt, « Moysen, ita audiemus et te. » Nihil tam verum quam quod omnis qui audit Moysen, audiat et Jesum Dominum nostrum; de Jesu enim ille scripsit. Unde et Dominus in Evangelio arguens eos qui ex eo quod sibi
Abbreviated transcription (Latin):
xcilium ueniunt. illi qui ante aduentd̃ ihũ xp̃i do¬
mini mei in lege iustificat st̃. Uide qͣmͦ isaias p̾s¬
tat mͥ auxiliũ. cum mesermonib suȩ lectionis illu¬
minat. Uide accinctum & expeditũ uenientẽ ihere¬
miam ad auxilium nr̃m. & sui uoluminis raculis
Accingitur cedaniel adaxllium nr̃m. eũ nos de
xp̃i p̃sentia acregno. & de antixp̃i futura fraude
instruit & p̃munit. Ad est & erechiel sacramenta
nobis celestia in quadriformibus rotarũ circulis
bissenas ꝓpħici agminis turmas. & ꝓceduntomnes
succincti lumbos ui̾tate qͣm p̃dicant auxiliũ fr̃m
suoꝵ. ut eoꝵ uoluminib instructi. diabolicas
non ignoremus astutias. Isti gͦ qui uiri fortes st̃
armati & p̃cinct lumbos in ueritateexeunt. in
aut & mulieres non exeunt ad p̃liũ nr̃m. Nee
cuius nichil inuenio qd̾ legam. cuius me sermo
dũ non uenit. ne constringat᷑ & ꝑeat. Sic nãq

Expanded text:
xilium veniunt illi qui ante adventum Jesu Christi Doxilium veniunt illi qui ante adventum Jesu Christi Domini mei in lege justificati sunt. Vide quomodo Isaias praestet auxilium, ac me sermonibus suae lectionis illuminet. Vide accinctum et expeditum juvantem Jeremiam ad auxilium nostrum, et voluminis sui jaculis Accingitur et Daniel ad auxilium cum nos de Christi praesentia et regno, et Antichristi futura fraude instruit et admonet. Adest et Ezechiel sacramenta nobis coelestia in quadriformibus rotarum circulis bis senas prophetici agminis turmas: et procedunt omnes succincti lumbos in veritate quam praedicant in auxilium fratrum suorum, ut eorum voluminibus instructi, diabolicas non ignoremus astutias. Isti ergo qui viri fortes sunt, armati et praecincti lumbos in veritate, exeunt in aautem et mulieres non exeunt ad praelium nostrum. Nec cujus nihil invenio quod legam, cujus me responsum tum non veniat, ne confringatur et pereat. Sic namque et
Abbreviated transcription (Latin):
& primoomniũ puto qd̾ impossibile fui̾t for¬
tuitu accidisse. ut hii qui ꝑ moysen accipint
portionẽ om̃s pͥmogeniti eẽnt. Ruben nãq pͥ¬
mogenitus est exlia. gad pͥmogenit᷑ ex delpha.
& manasses pͥmogenitus ex asennec egyptia
filia phutiphares sacerdotis elyopoleos. quã
accepit ioseph. Numqm gͦ michi ꝑsuadeo. ut
fortuttu accide̾t eẽ primogenitos. om̃s quibꝰ
ꝑ mioysen decernebat᷑ hereditas. s hoc mag̃
arbitror qd̾ in his iam tunc duoꝵ adumbraba
tur forma popłoꝵ. unius quidẽ qui pͥmogeni¬
tus ꝑ naturȩ ordinẽ uideret᷑. alt̾iuis qui ꝑ fidem¬
& grãm benedictionẽ hereditatis ꝑciperet.
nec prius illis qui ꝑ moysen accipiunt he redi¬
ratẽ. id est qui ꝑ legem placuerunt dõ requies
datur. nisi aduiuentin p̃lus fr̃es suos. Mulie¬
res tantũ & infantes acciprunt requiẽ ꝑ moy¬
sen. cet̾ aũt ñ requiescunt. s exeunt ad auxi
mimices. id est contrarias pocestates. quom mau¬

Expanded text:
Et primo omnium puto quod impossibile fuerit fortuitu accidisse ut hi qui per Moysen accipiunt portionem, primogeniti essent. Ruben namque primogenitus est ex Lia, Gad primogenitus est ex Zelfa, et Manasses primogenitus est ex Ascenez filia Aegyptia Petefrae sacerdotis Heliopoleos, quam accepit Joseph. Nunquam ergo mihi persuadeo ut fortuitu acciderit primogenitos esse omnes quibus per Moysen discernebatur haereditas; sed magis haec arbitror qi primogenitus per naturae ordinem videretur; alterius, qui per fidei gratiam benedictionem haereditatis acciperet. Nec prius illis qui per Moysen accipiunt haereditatem, id est, qui per legem placuerunt Deo, requies non datur, nisi adjuvent in praeliis fratres suos. Mulieres tantum et infantes accipiunt quietem per Moysen, caeteri autem non requiescunt, sed exeunt ad auxilinimicos, id est, contrarias potestates, quomodo in au
Abbreviated transcription (Latin):
adiectione u̾b mirabili in eo qd dicit. qui assistebat
moysi. Quomͦ assistebat: Non ut scds ñ ut infe¬
rior. s ut adiutor ⁊ꝓtegens. S et illud quale est
qd̾ cum primo nominat᷑ est. ñ est indicatũ no¬
men patris eiꝰ. neq in scdo neq in t̾cio: Cum uͦ¬
dr. Int̃ eos enim qui exploratũ missist̃. nom̃ eiꝰ
auses scribit᷑. Et fortassis ut michi uidet᷑ ꝓ explo¬
ratoris officio. ñ ihc s auses dictus ẽ. & naue filiꝰ
nominat᷑. Cum uͦ redit oꝑe expleto. & ꝑt̾ritis om

Expanded text:
adimplevit in eo quod dicitur quia assistebat Moysi. Quomodo assistebat? Non ut secundus, non ut inferior, sed ut adjutor et protegens. Sed et illud quale est, quod cum primum nominatus est Jesus, non est indicatum nomen patris ejus, neque in secundo, neque in tertio; cum t? Inter eos enim qui exploratores missi sunt, nomen ejus Auses scribitur. Sed fortassis mihi videtur pro exploratoris officio non Jesus, sed Auses dictus est, et Nave filius nominatur. Cum vero redit opere expleto, et perterritis om
Abbreviated transcription (Latin):
sit auctoris. Neq enim quȩ alioꝵ labore reꝑta
sunt diriꝑe & nr̃ȩ lauch applicare iustũ putamꝰ
Si uͦ uim sensuum oratio inculta sermonis
exasꝑat. hoc uł michi uel ut cũ tui uenia dixe¬
rim. cibi ip̃i reputato. qui opus quod eruditis
debet in iungi expetis ab indoctis finit ꝓlogus.¬

Expanded text:
sit auctoris: neque enim quae aliis labore parta sit auctoris: neque enim quae aliis labore parta sunt diripere, et nostrae laudi applicare justum putamus. Si vero vim sensuum, oratio inculti sermonis exasperat, hoc vel mihi, vel ut cum tua venia dixerim tibi ipsi reputato, qui opus quod eruditis deberet injungi, expetis ab indoctis. L
Abbreviated transcription (Latin):
ias quas ex tempore in eccł̃ia ꝑorauit adamantius
senex. latine tibi ꝓuirium mearũ paruitate
disserui. Tui sane nr̃i temporis beseleelis iudieii
sit. in his quȩ offerimus etiam si nich inueniat᷑
auri puri quod ad altare ꝓficiat. nec argenti
quod columpnarũ ȩccłiȩ bases efficiat. aut capi¬
ta decoret. si nullus in his ex illis lapidibus inue¬
niri potest. qui in logio insertus pontificale
ur̃m. & diuimnoꝵ conscrum pectꝰ exornet. aut
cerce ꝑspice. sił purpurȩ aliquid in his ⁊ regii
decoris. aut cocei & myxtici eruoris intexitur.
si quid puritatẽ bẏssi imitet᷑. & fortitudinẽ lini.
& aignum aliquid habeat sacerdotalibꝰ indum̃¬
tis. postremo si uel rubras apud nos pelles uere¬
cundiam frontis inuenias. ad ultimũ certe¬
si caprarum reꝑias pilos quibus uł penuiriam
nr̃am tegamus. aut si quas incurrimꝰ culpas
pęnitendo purgemus. Tocum gͦ hoc tuo iudicio
pendeat. Si quid sane est quod placere pot̃. hoc

Expanded text:
ve, quas ex tempore in Ecclesia peroravit Adamantius senex, ex graeco latine tibi pro virium mearum parvitate disseruimus. Tui sane nostri temporis Beselehelis judicii sit, in his quae offerimus, etiamsi nihil invenitur auri puri quod ad altare proficiat, nec argenti quod columnarum Ecclesiae bases efficiat aut capita decoret, si nullus ex his in illis lapidibus inveniri potest qui logio insertus pontificale vestrum et divinorum conscium pectus exornet, at certe perspicere si vel purpurae aliquis in his, et regii decoris, aut cocci, et mystici cruoris color intexitur: si quid puritatem byssi imitetur, et fortitudinem lini, et dignum aliquid habeat sacerdotalibus indumentis: postremo si vel rubras apud nos pelles, verecundiam frontis invenias: ad ultimum si vel caprarum certe reperias pilos, quibus vel penuriam nostram tegamus, aut si quas incurrimus culpas poenitendo purgemus. Totum ergo hoc, de tuo judicio pendeat. Si quid sane est quod placere potest, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
cuerunt in hebrona quod ẽ transitus. Transeunda
namq sunt omnia. quia etiam si adbonauenias
oportet te ad meliora transire. usquequo ad illudd
bonũ uenias in quo debeas semꝑ ꝑmanere. Post¬
uiri. Si quis desiit puer eẽ sensibus. iste ꝑuenit ad
consilia uiri. sicut et ille qui dicebat. Cum aũt fac¬

Expanded text:
cuerunt in Hebrona, quod est transitus: transeunda enim sunt omnia, quod etiam si ad bona venias, oportet te ad meliora transire, usquequo ad illud bonum venias, in quo semper debeas permanere. Vviri. Si quis desiit puer esse sensibus, pervenit ad consilia viri, sicut ille qui dicebat: Quando autem fac
Abbreviated transcription (Latin):
tum ex muliere. factum sublege. ꝑ hoc gͦ quod
factus ẽ sub lege. moysi minist̾ effectus ẽ. Dic̃ aũt
ds̃ ut transeant in t̾ram. ñ quã dedit moyses. s quã
inquit egodo uob̾. Uides gͦ qr moyse mortuo ds̃
de qua dicit dominꝰ. Beat mansueti qm̃ ip̃i here¬
dicate possidebunt t̾ram. Omnẽ inquit locum
quẽcumq ascenditis uestigispedũ ur̃oꝵ. uobis
dabo eũ. Quȩ sunt loca q̃ ascendimꝰ uestiguis pedũ¬
ria ad intellectũ conscendere celsiorẽ. tunc uere
ascendist locum editũ & excelsum. quẽ ad̾o in here¬
ditatẽ ꝑcipies. Si enim inhis quȩ scripta sunt
mentis ascensu quȩ sursũ sunt queras ubi aep̃c ẽ
in dextera dĩ sedens. tunc & illũ locum in here¬
ditate ꝑcipies. dicente dño & saluatore nr̃o. qr
ubi egõ sum. ibi erit & minist̃ m̃s. Si gͦ usq

Expanded text:
re, factum sub lege . » Per hoc quod factus est sub lege, minister Moysi factus est. Dixit autem Deus ut transeant in terram, non quam dedit Moyses, sed quam, inquit, ego do vobis. Vides ergo quia, Moyse mortuo, Deude qua dicit Dominus. « Beati mansueti, quia ipsi haereditate possidebunt terram . » Omnem, inquit, locum quemcunque ascenderitis vestigiis pedum vestrorum, vobis dabo eum. Quae sunt loca quae ascendimus vestigiis peduria ad intellectum conscendere celsiorem, tunc vere ascendisti locum editum et excelsum, quem a Deo in haereditate percipies. Si ergo in his quae in Scripturis mente ac sensu quae sursum sunt quaeras, ubi Christus est in dextera Dei sedens; tunc et illum locum in haereditate percipies, dicente Domino Salvatore, quia « ubi ego sum, ibi erit et minister meus . » Si ergo usque
Abbreviated transcription (Latin):
faciat in demones. cum utiq uindicte dies et ui¬
dicii nondam uenerit. Sed hanc putofieri in de¬
mones uindictam. eum is qui ab illis deceptus
fuerat. ut idola coleret. ꝑ uerbũ dñi conuersus
ãm colit & ex ip̃o oꝑe conuersionis iundicta in
eum qui deceꝑat datur. Similit̃ si is qui a demo¬
nibus deceptus fueratad fornicandũ conuerta¬
tur ad pudicitiam diligat castitatẽ errasse se
defleat. penitentiȩ ipsius lacrimis urit᷑ & in¬
cenditur demon. & sic uindicta dat᷑ in auctorẽ
deceptionis. Similit̃ etiam siquis de suꝑbra
ad humilitatẽ. de ꝓfusione ad parsimoniam
redeat. ꝑ hȩc singula demones qui se in hȩc de¬
ceꝑant flagellat & cruciat. Quantis eos putatiᷤ
agitormentis. si quẽ uidint scđm u̾bũ dñi uen¬
dere omnia sua quȩ possidet & dare pauꝑib
& tollere crucem suam et sequi xp̃m. Suꝑ oĩa

Expanded text:
faciat in daemones, cum utique vindictae dies et judicii nondum venerit. Sed hanc ego puto in daemones fieri vindictam, cum is qui ab illis deceptus fuerat ut idola coleret, per verbum Domini conversus, Deum colit, et ex ipso opere conversionis, vindicta in eum qui deceperat datur. Similiter et si is qui daemonibus deceptus fuerat ad fornicandum convertatur ad pudicitiam, diligat castitatem, errasse se defleat, poenitentiae ipsius lacrymis uritur et incenditur daemon, et sic vindicta datur in deceptionis auctorem. Similiter etiam si quis de superbia ad humilitatem, de luxuria ad parcimoniam redeat, et per haec singula daemones qui se in haec deceperant flagellat et cruciat. Quantis eos putatis agi tormentis, si quem videant secundum verbum Domini vendere omnia sua quae possidet, et dare pauperibus, et tollere crucem suam et
Abbreviated transcription (Latin):
a nemine iudicat᷑. Post hȩc uenit᷑ in deseꝑtũ
sina. Syna ipse quidẽ locus ẽ deserti. quẽ supͣsin
memoraui. Sed hic magis locus montis qui in
ip̃o deserto ẽ appellat᷑. qui et ip̃e ex uocabulo
deserti sina nominat᷑. Postquã gͦ laudabilis iu¬
dicii facta est anima. & rectum ceꝑit iudicium¬
habere. tuncei dat᷑ lex adeo. cum capax ẽẽ ceꝑit¬
sepultȩ sunt. & obrutȩ concupiscentiȩ. ubi ex¬
tincta est omnis cupiditas. ne ultra concupiscat
earo aduersus sp̃m. mortificata scilicet mortexͥ.¬

Expanded text:
inai , post pervenitur in desertum Sina. Sina quidem locus deserti est, quae supra Sin nominavit: sed hic magis locus montis, qui in ipso deserto est, appellatur, qui ex vocabulo deserti Sina dicitur. Postquam ergo laudabilis judicii facta est anima, et rectum coepit habere judicium, datur ei lex a Deo, quia capax esepultae sunt et obrutae concupiscentiae, et exstincta omnis cupiditas, ne ultra concupiscat caro adversus spiritum, mortificata scilicet morte
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ consides rerłm subuersam.
altare destitutũ. nusquã sacri¬
ficia nec hostias nec lẏbamina. nusquã sacerdotes
nusquã pontifices. nusqͣm mysteria leuitarum.
templo. nec iugulare pascha necarima edere. nec
offerre primitias nec primogenita consecrare. Cum
hȩc omnia non uides celebrari.dicito qr moyses
famulus dĩ defunctus ẽ. Cum gͦ uid̾is gendes intro
ire ad fidem. eccłias extriii. altaria non eruore pe¬
cudum resꝑgi. s p̃cioso sanguine xp̃i consecrari
cum uideris sacerdotes etleuitas non sanguinem
nistrantes. tunc dicito quia ih̃e post moysensus¬
cepit & obtinuit principatũ. S non ille iħc filius
naue s ihc̃ filius dĩ. Cum uidis quia pascha nr̃m
& sexagesimos et centesimos. uiduas. uirgines ⁊¬

Expanded text:
ergo consideres Jerusalem subversam, altare destructum, nusquam sacrificia, nusquam nec hostias nec libamina, nusquam sacerdotes, nusquam pontifices, nusquam ministeria Levitarum. templo, nec jugulare hostias, pascha nec azyma edere, nec offerre primitias, nec primogenita conservare: cum haec omnia non vides celebrari, dicito quia Moyses famulus Domini defunctus est. Cum vero videris introire gentes ad fidem, ecclesias instrui, altaria non cruore pecudum respergi, sed pretioso sanguine Christi conservari; cum videris sacerdotes et levitas non sanguinem nistrantes, tunc dicito quia Jesus post Moysen suscepit et obtinuit principatum: sed non ille Jesus filius Nave, Jesus Filius Dei. Cum videris quia pascha nostr sexagesimos, et centesimos, justas conjuges
Abbreviated transcription (Latin):
ne legis. & misteria scripturarũ in tenti stuctiis ꝑ¬
quirentẽ. in hoc eoꝵ omnns flamina ẽ. in his coto u¬
rantur incendio. qm̃ quidẽ ignorantiȩ tenebris
humanas obscurauerant mentes. & ꝑ hec obcinu¬
erant ut ds̃ quidem ignoraret᷑. ad ipsos uͦ diuini
cultus studia tranfferent᷑. Quȩ prtas in illos
uindicta datur: quȩ infertur eis flamma pena¬
rum. eum uident hec lumine u̾itatis aꝑiri. &
fraudis suȩ nebulas ꝑ agnitionẽ diuinȩ legis rese¬
rari: Possident enim cunctos qui ignorantia
uiuunt. & non solum illos qui adhuc inignoran¬
tia funt. s ingerunt se sepe etiã his qui agnoue¬
runt ãm. & rursus in eos ignorantie oꝑa conant᷑
oꝑari. Neq enim sine ipfis consummat᷑ peccatũ.
Nͥ am cum adulteriũ quis admicteret ñ ẽ utiq sine
demone. Sel cum ira immoderata raptat᷑. uel
cum diripit aliena. & qui sedens aduersus ꝓxcimũ
fuum detrahit. & aduersus filiũ matris sue ponit

Expanded text:
steria Scripturarum intentis studiis perquirentem: in hoc eorum omnibus  flammis est, in his toto uruntur incendio, quoniam quidem ignorantiae tenebris humanas obscuraverant mentes, et per haec obtinuerant ut Deus quidem ignoraretur, ad ipsos vero divini cultus studia transferrentur. Quae putas in illos vindicta datur, quae infertur eis flamma poenarum, cum vident haec lumine veritatis aperiri, et fraudis suae nebulas per agnitionem legis divinae nudari? Possident cunctos qui ignorantia vivunt, et non solum illos qui in ignorantia adhuc sunt, sed ingerunt se saepe his etiam qui agnoverunt Deum, et rursus in eos opera ignorantiae conantur operari. Neque enim sine ipsis consummatur omne peccatum. Nam cum adulterium quis admittit, non est utique sine daemone. Vel cum ipsa  immorata rapitur, vel cum diripit aliena, et qui sedens adversus proximum suum detrahit, et adversus filium matris suae ponit
Abbreviated transcription (Latin):
cum in aduersis ꝓbatur. Uenit᷑gͦ ad conuallẽ. In
conuallibus aut & in inferiorib locis certam̃ habet᷑
Deniq abraham in ualle saliarũ pugnauit ad¬
uersum barbaros & reges. & ibi uictoriã consequut᷑
ẽ. Descendit gͦ uiator hic nr̃ ad eos qui in ꝓfundis
sunt & in uis. ñ ubi demoret᷑. s ibi uictoriã con¬

Expanded text:
tum in adversis probatur. Venitur ergo ad convallem. In convallibus autem et inferioribus locis certamen habetuDenique et Abraham in valle Salinarum pugnavit adversum barbaros reges, et ibi victoriam consecutus est. Descendit vero viator hic noster ad eos qui in profundis et in imis, non ut ibi demoretur, sed ut ibi victoriam con
Abbreviated transcription (Latin):
sunt fili illius adam.sic nł illoꝵ mita. uel
ipsius adȩ contemplatio postulabat. quid dice¬
mus futurũ cum nouissimi adam qui ñ in ani¬
inam uiuentẽ s in sp̃u uiuificante factus est
natio. non in inicio s in fine mundi. & ñ ut
illos qui mnadam om̃s mortui sunt. s ut eos
qui in xp̃o om̃s uiuificati sunt. Sine dubio
erit quedam diuisio & distributio talis. quȩ ñ solum
ꝓeoꝵ mitis qui dispensant᷑. sec̃ et ꝓ nouissimi adã
in quo om̃s uiuificandi dicunt᷑ condem platione
pensanda sunt. quis nr̃m talis ẽ ut ad huiꝰmodi
distributionẽ. & ad illam cȩlestis hereditatis sor
ibi uͥ tẽplũdĩ. ĩmou ⁊ ipẽ sit dĩ cẽplũ: qͥs ita bat᷑ ẽ ut
ibi cdies festos agat. ubi altare diumũ ꝑpetuis ig¬
nibus adolet᷑: Qͥs ita beatus est qͥ sacrificiũ suũ
& incensum suauitatis supͣ illũ ignẽ ponat. de
quo dicebat saluator. ignem ueni mutere in t̾¬
ram: quis ita beatꝰ est. qui ibi semꝑ agat pascha

Expanded text:
sunt filii illius Adam sicut vel illorum merita vel ipsius Adae contemplatio postulabat: quid dicemus futurum, cum novissimi Adam, qui non in animam viventem, sed in spiritum vivificantem factus est, natio, non in initio, sed in fine mundi; et non ut illos qui in Adam omnes mortui sunt, sed ut eos qui in Christo omnes vivificati sunt, sine dubio erit quaedam divisio et distributio talis, quae non solum pro meritis quae dispensantur, sed et pro novissimi Adam, in quo omnes vivificandi dicuntur, contemplatione pensanda sit. Sed quis nostrum talis est, ut ab hujusmodi distributione ad illam coelestis haereditatis soribi, ubi templum Dei est, imo ut ipse sit Dei templum? Quis ita beatus est, ut ibi dies festos agat ubi altare divinum perpetuis ignibus adoletur? Quis ita beatus est, qui sacrificium suum et incensum suavitatis supra illum ignem ponat, de quo dicebat Salvator: « Ignem veni mittere ? » Quis ita beatus est, qui ibi semper agat Pascha
Abbreviated transcription (Latin):
scripta sunt. s orandus nob̾est ds̃. ut intellectam
dare dignetur se dignum quohee ut decet dedĩ ũbis
intelligere possimus & aduertere. Om̃s qui sublege
dei uiuimus & in ȩccłia eius habemͣ. aliqui sub pat᷑¬
bus aliqui sub uiris agimus. & si quidẽ paruuila ẽ
anima. & inicia ht̃ ineruditionib diuuus. hec sub
patre agere credenda est. Si uͦ ram adultior facta est
ita ut uiri potens sit ad concipiendum sem̃ t̃ibidĩ

Expanded text:
it Deo. Sed orandus nobis est Deus, ut intellectum dare dignetur, si dignum est: quo haec ut decet, de Dei verbis intelligipossimus advertere. Omnes qui sub lege Dei vivimus et in Ecclesia ejus habemus, aliqui sub patribus, aliqui sub viris agimur. Et siquidem parvulo est anima, et initia habet in eruditionibus divinis, haec sub patre agere credenda est. Si vero jam adultior facta est ut viri, ita potens sit ad concipiendum semen verbi Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
& commonitionũ sedulitate munientes. si tam̃
non defit eis fides. Siue enim bellatores siue imbel¬
les. impossibile est saluari sine fide: Int̾ ipos cam̃
bellatores eos quntaxat qui militant dõ. conside¬
ra alios ita ẽẽ paratos & expeditos. ut nullis om̃i¬
possintei eui se ꝓbauerunt. s et in lege dĩ medi¬
tari die acnocte. Isti gͦ qui huiꝰ mõi sunt. sũ ma

Expanded text:
et commonitionum sedulitate munientes, si tamen et commonitionum sedulitate munientes, si tamen non desit eis fides; sive enim bellatores, sive imbelles, impossibile est salvari sine fide; inter ipsos tamen bellatores esse duntaxat qui militant Deo. Considera alios ita esse expeditos, ut nullispossint ei qui se probavit, sed in lege Dei meditari die ac nocte. Isti ergo qui hujuscemodi sunt, summa
Abbreviated transcription (Latin):
est gͥ multas diuersitas in eo ordine qui bella¬
tores appellantur: Sed ⁊ inter ip̃os imbelles ẽ
nichilominus aliqua disferentia. Nec ip̃i enĩ. eqͣ¬
lit̃ & uno ordine om̃s appellant᷑ imhelles. Quidã
enim ita imbelles sunt. ut nũqͣm poterint fie¬
ribellatores. ut est genilis etas. & om̃is femineus
sexus. s et conditio seruilis. ẜuerilis uͦ ita imbells
ẽ ut spem gerat aliquando fieri bellatrix. scił
cum occurferit in uirũ ꝑfectũ. in mensuram
etatis. cunc ñ solum bellatores ex pueris fieri. sed
et in summam bellatoꝵ uenire se sperare. & ẽẽ
electi. & in duodecim milibus numerari. ułetiã
his p̃ferri. & ẽẽ principes electoꝵ. Considera nẽ
nemq humanã uitã in urisibilibus p̃liis. & im¬
pugnationibus demonũ ꝑurger. in ppło uͦ dĩ
eẽ quosdã ita robustos fide armatosꝙ uirtatib
tit aduersũ hurusmodi hostes cotcidie bella ꝯfici¬
tueantur insidiis. u̾bo doctrinȩ eos exemploq uitȩ

Expanded text:
sitas multa in eo ordine, qui bellatores appellantur. Sed et inter ipsos imbelles est nihilominus aliqua differentia. Nec enim ipsi aequaliter et uno ordine omnes appellantur imbelles. Quidam enim ita imbelles sunt ut nunquam possint fieri bellatores, id est, senilis aetas, et omnis femineus sexus, et conditio servilis. Puerilis vero aetas ita imbellis est, ut spem gerat aliquando fieri bellatrix. Scilicet cum occurrerit in virum perfectum, in mensuram aetatis, tunc non solum bellatores ex pueris fieri, sed et in summam bellatorum venire se sperant et esse electi, et in duodecim millibus numerari, vel etiam his praeferri et esse principes electorum. Considera nunc nemque humanam vitam invisibilibus praeliis et impugnationibus daemonum perurgeri; in populo vero Dei esse quosdam ita robustos, fide armatos et virtutibus, ut adversum hujusmodi homines quotidie bella conficitueantur insidiis, verbo doctrinae eos exemploque vitae
Abbreviated transcription (Latin):
dubitat quod in t̾ra uidea omnis locus. omnis
mons omnis ciuitas omnis uicus. certis quibꝰq uo
designantur. ũbi gr̃a quibus aut cananei in
suis locis. aut phererei nicħominus amorreiq¬
aut euehi. uł etiã hebrei nominarunt. Ita gͦ scd̃m
sententiam pauli qua umbram & exemplar celes¬
tium dicit ẽe t̾rena. fortasse & in celestibus regioni¬
buserunt locoꝵ differentiȩ ñ minime. Uideris

Expanded text:
dubitat quod in terra Judaea omnis locus, omnis mons, omnis civitas et vicus, certis quibusque vdesignata: verbi gratia, quibus aut Chananaei in suis locis, ut Pherezaei niaut Evaei, vel etiam Hebraei nominarentur. Ita ergo secundum sententiam Pauli, qui umbram et exemplar coelestium dicit esse terrena, fortasse in coelestibus regionibus erunt locorum differentiae nomine. Des
Abbreviated transcription (Latin):
est. lec̾tio quam babemus in manib umbrã ht̃
futuroꝵ bonoꝵ. consequens uidet᷑ & necessariũ
omnia quȩ quasi de rebus t̾renis describunt᷑
in lege.umbrã ẽẽ bonoꝵ celestrũ. omniũq here¬
cditas t̾rȩ illius quȩ in iudea t̾ra sc̃a ⁊ t̾rabona
appellatur.imago sit bonoꝵ celestiũ. quoꝵ hec¬
ut diximus quȩ in t̾ris bona memorant᷑. um¬
bram atq imaginẽ tenent. S ut paululum¬

Expanded text:
 locutio quam habemus in manibus, umbram habet futurorum bonorum. Consequens videtur et necessarium, omnia quae quasi de rebus terrenis describuntur in lege, umbras esse bonorum coelestium; omnisque haereditas terrae illius, quae in Judaea terra sancta et terra bona appellatur, imago sit bonorum coelestium, quorum haec diximus quae in terris bona memorantur umbram atque imaginem tenere. Nemo du
Abbreviated transcription (Latin):
& pharisei non crediderunt ei. meretrices aũt
inhoc completur qd meretrix ihu explorato¬
res susceꝑit. ꝑ quos et de int̾itutotiꝰ gentis ini
mice refertur erepta. S uideamꝰ tandẽ que sit
& dicit. Angustus mͥ est locus. fac locum michi
tentorra tua. Ista gͦ est latitudo. quȩ suscepit explo¬
ratores ihũ. Scio megͦ aliquando in quandã eccłiã
disputantẽ. de duabus meretricib dequib scͥp¬
tuum habebat filrum infantẽ. discussisse diligen¬
tius. & dixisse quia illa meretrix hec eẽt. eui sa¬
lomon non ille s hic quipace uenit facere eoꝵ
quȩ in celis sunt. & quȩ in t̾ris. reddi uiuũ ussit
infantẽ. illa uͦ alia que mortuũ infantẽ habebat.¬

Expanded text:
et Pharisaei non crediderunt ei, meretrices autemergo etiam in hoc completur quod meretrix Jesu exploratores susceperit, per quos de interitu totius inimicae gentis refertur erepta. Sed videamus tandem quae sit Et dicit: « Augustus mihi est locus, fac mihi locum tentoria tua . » Ista ergo est latitudo quae suscepit exploratores Jesu. Scio me aliquando in quadam ecclesia disputantem de duabus meretricibus de quibus scripum habebat infantem, discussisse diligentius et dixisse quia illa meretrix haec esset cui Salomon non ille, sed hic qui pacem venit facere eorum qui in coelis sunt, et quae in terris reddi vivum jussit infantem, illa vero alia quae mortuam ha
Abbreviated transcription (Latin):
raphidim. Hȩc ẽ prima appellatio nominis iħu.
łlige inquit tibi uiros potentes ex omnib filiis isrł.
& egredere & conflige contra amalech crastino. Mo
decur se non posse obtinere. quam uiseũ det̾ra egyp¬
t eduxerit. & idõ inquit uocauit ih̃m & dix̃ẽ. Elige
cibi uiros & egredere. Uides cui cesserit bellũ. ge
rerebellũ aduersum amalech. In hoc primo no¬
men discimꝰ ihu. ubi eũ uidemꝰ ducẽ exercit᷑. ñ cui
Hic gͦ ubi pͥmũ disco nom̃ ihũ. ibi continuo etiã
mysteru uideo sacramentũ. Buc̃ enĩ exercitũ iħe.
Qe factum est cum excolleret moyses manus suas
inualescebat isrł. cum aut̃ deiceret manus suas.
inualescebat amalech. Tunc gͦ inualescit iħc magiᷤ
& cunc uincit. quando moyses erigit manus suas.
Uictus ẽ aũt popłs ille ab amalech. qm iã ñ erigebat
enim quib dr. si crederetis moysi. crederetis utiq mͥ.¬

Expanded text:
Raphidim . » Haec est prima appellatio nominis Jesu. « Raphidim . » Haec est prima appellatio nominis Jesu. « Elige, inquit, tibi viros potentes ex omnibus filiis Israel, et egredere, et conflige cum Amalec crastino » . Moyetur se non posse obtinere, quamvis eum de terra Aegypti eduxerit; et ideo, inquit, vocavit Jesum, et dixit, « elige tibi viros gere adversus Amalec. In hoc primo nomen discimus Jesu, ubi eum videmus ducem exercitus. Non cui » Hic ergo ubi primum disco nomen Jesu, ibi continuo etiam mysterii video sacramentum: ducit enim exercitum Jesus. « Et factum est cum extolleret Moyses manus suas, invalescebat Israel; cum autem dejiceret manus suas, invalescebat Amalec . » Tunc ergo invalescit Jesus magis, et tunc vincit, quando Moyses erigit manus suas. Victus est autem populus ille ab Amalec, quando non erigebat enim quibus dicitur: « Si crederetis Moysi, crederetis utiqu
Abbreviated transcription (Latin):
in nomine ihu omne genu flec¬
tacur celestrũ t̃restriũ & infer¬
noꝵ. & quia est hoc nom̃ suꝑ omne nom̃. idcirco a
multis generationib anullo ẽ cognominatũ. Scͥp¬
sit moyses librũ genesis in quolegimꝰ abrahã. & eos
qui ex eo generat sunt. in quibus st̃ iusti qͣmpluri¬
mi: s nullus ex eis iħc meruit nommari. neq abel¬
iħc dictus ẽ. neq ille qui cepit inuocare nom̃ dñi
dei. neq ille qui placuit dño & translatus ẽ. cuius
mors non ẽ inuenta. neq ille qui in generatione
sua solus iustas inuentꝰ ẽ apd̾ dm noe. S ne ipseqͥ¬
dem qui reꝑmissiones acceꝑat testamenti abrabã.
nec ille qui ex eo natus est yfaac. s nec supplantator
ihacob. nec quisqͣm ex filiis eius. Moyses fidelis erat
in omni domo. & ñdum tam̃ uocatꝰ est iħc. S ihu
nomen pͥmo inuenio in exodo. & uolo in tueri qͣn¬
do pͥmũ nom̃ ihũ cognominat᷑. Uenit inquit ama¬
lech. & expugnabat isrł. & dix̃ moyses ad iħ̃m in

Expanded text:
« in nomine Jesu omne genu flectitur, coelestium, terrestrium et infernorum. » Et quia est hoc nomen super omne nomen, idcirco in multis generationibus a nullo cognominatum est. Scripsit Moyses librum Genesis, in quo legimus Abraham et eos qui ex eo generati sunt, in quibus sunt isti quamplurimi, sed nullus ex ipsis Jesus meruit nominari. Neque Abel dictus est Jesus, neque ille qui coepit invocare nomen Domini Dei, neque ille qui placuit Deo et translatus est, cujus unquam non est inventa mors: neque ille qui in generatione sua solus justus inventus est apud Deum Noe. Sed nec ipse quidem qui repromissiones acceperat testamenti Abraham, nec ille qui de eo natus est Isaac; sed nec supplantator Jacob, nec quisquam ex filiis ejus. Moyses fidelis erat in omni domo sua, necdum tamen vocatus Jesus. Sed Jesum nomen primum invenio in Exodo; et volo intueri quando primum nomen Jesu cognominatur. « Venit, inquit, Amalec, et expugnabat Israel: et dixit Moyses ad Jesum in
Abbreviated transcription (Latin):
cunc aũt facie ad faciem. Qui tam̃ merebuntur corũ
illa uł illa celi parce habitatione constituat. s sicut¬
ẽ multa differentia ii t̃ris. u̾bi gr̃a habitare in
locis fecundis & copiosis acomnib bonis habun¬
dantibus. ubi & aeriᷤ. temꝑies ac eruditio honri¬
num. & liberalia instituta non desunt. & lon¬
ge est aliud habitare aut in locis infecundis &
rerum penuria squalidis. aut estu torridis.
aut gela frigoreq torpentib. uł certe ubi nullȩ
leges. s immanis ⁊ fera barbaries. ubi bella semꝑ
decernunt᷑. ita & in illis locis eritaliquid tale. ut in
illo ꝓrsus uanis habeat᷑ in t̾ris umbra celestrum.
Erit gͦ ut diximus ⁊ ibi ciuitas aliqua refugii. &
erit alia in deserto sicut bosos in hereditate Ru

Expanded text:
tunc autem facie ad faciem, qui tamen merebuntur, conveilla vel in illa coeli parte et habitatione constituat. Sed sicut multa est differentia in terris, verbi gratia, habitare in locis fecundis et copiosis ac bonis omnibus abundantibus, ubi et aeris temperies et eruditio hominum ac liberalia instituta non desunt; et longe aliud est habitare aut in locis infecundis et rerum penuria squalidis, aut aestu torridis, aut frigore geluque torpentibus, vel certe ubi nullae leges, sed immanis et fera barbaries, ubi bella sempeicuique decernuntur: et ita in illis locis erit aliquid tale, et in nullo prorsus inanis habeatur in terris umbra coelestium. Erit ergo, ut diximus, et ibi aliqua civitas refugii, et erit alia in deserto, sicut Bosor in haereditate Ruben.
Abbreviated transcription (Latin):
inquit de amaritadine. & uenerunt in helu.¬
Helim est ubi sunt duodecĩ fontes aquarum. ⁊¬
temptationum amarittidin es ꝑtulisses. nec uenis¬
ses addulcedinẽ fontiũ. nisi priꝰ quȩ tristia fuerãt
tio cunctoꝵ.s dispensator anmarũ ds̃ in ip̃o itm̾e
int̾serit laboribus. etiam quedã refrigeria. qͥb re¬
formata anima & reparata ꝓmptior redeat ad reli¬
quos labores. Helym tamen int̃pretat᷑ arietes.
Arietes enim sunt duces gregũ. Qui sunt duces
gregis xp̃i. nisi apłi: qui sunt & .xii. fontes. ue¬
rum qm̃ non solum illos duodecim elegit dñs & salua¬

Expanded text:
ique de amaritudine venerunt in Elim, ubi sunt duodecim fontes aquarum, etentationum amaritudines ses ad dulcedinem fontium, nisi quae tristia fuerant tio cunctorum, sed dispensator animarum Deus in ipso itinere interserit laboribus etiam quaedam refrigeria, quibus refota anima promptior redeat ad reliquos labores. Elim tamen interpretatur arietes. Arietes duces sunt gregum. Qui sunt duces gregis Christi nisi Apostoli, qui sunt et duodecim fontes? Verum quoniam non solum duodecim elegit Dominus et Salva