comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
minentius anucus tu dñe maioroptulit mͥ qͣs ip̾e dictast lict̾as lit̾atus. ⁊ gr̃e tͥpha¬
riã retiidentis cultu refertas. qͣrũ utiq uirtutũ caritas pͥma ẽ qͦ te coegit ĩ nobulpegͥ
ris. Certia urbanitas qͣde ĩeptire facetissime allegas. ⁊ qͥrinał ĩpletꝰ fonte faꝯdie: potor
moselle. tiberĩ ructas: sic barbaroꝵ fanuliaris ꝙ t̃n nesciꝰ barbarismoꝵ. Par ducibus
ittiqͥs lingua manuq s qͦrũ dextͣ solebat ñstilũ munꝰ tͣctare ꝗͣ gladiũ. Qͦ circa. sernioniᷤ
põpa romani. si qͣ ad huc uspiã ẽ belgicisolĩ. siue renanis abolita t̾ris ĩte resedit. qͦ ł ĩ colu
ni ł ꝑorante. ⁊ si apud limitẽ ip̃n latina iura ceciderũt: u̾ba ñ aitubat. Qꝓpt̾ alt̾nũ salue
rependens: gͣndit᷑ letor salt̾i ĩ illustͥ pectore tuo uanescentiũ lictarũ remansisse uestigia :
si reqͣnti lectone ꝯtinuas. exꝑiere ꝑdies. qͣnto an̾cellũt belius hoĩes : tanto an̾ferri rusti

Expanded text:
MINENTIUS amicus tuus, domine maior, obtulit mihi quas ipse dictasti litteras litteratas et gratiae trifariam renidentis cultu refertas. quarum utique virtutum caritas prima est, quae te coegit in nobis vel ris; tertia urbanitas, qua te ineptire facetissime allegas et Quirinalis impletus fonte facundiae potor Mosellae Tiberim ructas, sic barbarorum familiaris, quod tamen nescius barbarismorum, par ducibus antiquis lingua manuque, sed quorum dextera solebat non stilum minus tractare quam gladium. quocirca sermonis pompa Romani, si qua adhuc uspiam est, Belgicis olim sive Rhenanis abolita terris in te resedit, quo vel incolumi vel perorante, etsi apud limitem ipsum Latina iura ceciderunt, verba non titubant. quapropter alternum salve rependens granditer laetor saltim in inlustri pectore tuo vanescentium litterarum remansisse vestigia, quae si frequenti lectione continuas, experiere per dies, quanto antecellunt beluis
Abbreviated transcription (Latin):
m̃a tͥbuis auctoeitatẽ ñ multũ fida ãbigius nͦ nimis nimie edat ĩ columitati s tandẽ ꝓ¬
fessione religionis arrepta. uirib patiꝰ resurgentis ĩnocentie conualescat: faciat se
uetustus annis. meritis nouũ. Et qũ nemno fermeẽ qͥ plectilib careat occultis ip̾e suꝑ
his dũ qͣdã cõmissa reminiscit᷑. palã fusa satisfacłone soluat᷑. Nani sac̾dotis pat̃. fuliꝰq
pontificis nͥ sc̃s ẽ rubo simił efficit᷑ : ꝙͦ derosis natu. rosasq parient̃ẽ. ⁊ genitisginꝰ

Expanded text:
buis auctoritatem, non multum fidat ambiguis nec nimis nimiae credat incolumitati, sed tandem pbuis auctoritatem, non multum fidat ambiguis nec nimis nimiae credat incolumitati, sed tandem professione religionis arrepta viribus potius resurgentis innocentiae convalescat, faciat se vetustus annis meritis novum. et quoniam nemo ferme est, qui plectibilibus careat occultis, ipse super his, quae clam commissa reminiscitur, palam fusa satisfactione solvatur, nam sacerdotis pater filiusque pontificis, nisi sanctus est, rubo similis efficitur, quem de rosis
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmꝰ qͥ post t̃gũ cũ iã duodecĩ iust eͣnsmittat. cotidie tñ habitucultuq ꝯspicuo. ñ iu¬
uenescit solũ : s qͦdã mͦi repuerascit. Enĩ uͦ uestis astricta. tensus cot᷑mꝰ. cͥnis ĩ rote specim̃
accisiis. barba ĩt᷑ rugarũ lacebins. m̾sis ad eutẽ secta forpicib . ad hoc ⁊ munere suꝑnio
mẽbroꝵ solida ꝯiũ ctb. ĩ teger usus. ãplus ĩ celeri gͦssus ĩcessu. ĩ corrupte lactea dentiuĩ
oõpage gingiue. Non ill stoniachꝰ nauseat: ñ uena flãmat᷑. ñ cor ĩcucit᷑. ñ pulmosuspirat
ñ riget lũbꝰ. ñ iecur fget. ñ mollescit manꝰ. ñ spina euat᷑. s p̃ditꝰ sanitate iuuenal. solam
cͥ uidicat de senectute renerentiã ꝓpt̾ qͣ bñ ficra peculiaria d̾i qm uob iura anucicie
gͣndia uigẽt qͥppe uicnus. obsetꝰ ac moneo. uͭ ꝯsilio tuo cui seqͤndo ꝑ ꝯsc̾ĩa miagnã maxi¬

Expanded text:
que post tergum cum jam duodecim lustra transmittat, quotidie tamen habitu cultuque conspicuo non juvenescit solum, sed quodammodo repuerascit. Enim vero vestis astricta, tensus cothurnus, crinis in rotae specimen accisus, barba intra rugarum latebras mersis ad cutem secta forpicibus; ad hoc et munere superno membrorum solida coniunctio, integer visus, amplus in celeri gressus incessu, incorruptae lactea dentium compage gingivae, non illi stomachus nauseat, non vena flammatur, non cor incutitur, non pulmo suspirat, non riget lumbus, non iecur turget, non mollescit manus, non spina curvatur, sed praeditus sanitate iuvenali solam sibi vindicat de senectute reverentiam. propter quae beneficia peculiaria dei, quoniam vobis iura amicitiae grandia vigent, quippe vicinis, obsecro ac moneo, ut consilio tuo, cui sequendo per conscientiam ma
Abbreviated transcription (Latin):
iophus. ⁊ qͦrũlibet pͥmꝰ eruditoꝵ. totis sęcate philosophie mẽbͥs. artib. partib i
omere uexcolere curauit: nouẽ qͣs uoeãt musas. disciplinas aꝑiens ẽẽ ñ femiuas
Nãq ĩ paginis eiꝰ uigilax lector ĩueniet ueriora noĩa camenarũ: ꝗͣ ꝓpͥã de sesͥ pariiũ
uncupat̾onẽ. Illic eiũ ⁊ gͣmmatica diuidit. ⁊ oratoria declamat. ⁊ arimethic a
numerut. ⁊ geometͥa metit᷑. ⁊ musica pondat: ⁊ dialetica disputat: ⁊ astlogia pꝰ¬
noscit : ⁊ architectorica struit: ⁊ metͥta in odulat᷑. hꝰ lectõnis nouitate letatius

Expanded text:
udi-torum totis sectatae 1 philosophiae membris artibus partibusque comere et excolere curavit, novem quas vocant Musas disciplinas aperiens esse, non feminas. namque in paginis eius vigilax lector inveniet veriora nomina Camenarum, quae propriam de se sibi pariunt nuncupationem. illic enim et grammatica dividit et oratoria declamat et arithmetica numerat et geometrica metitur et musica ponderat et dia- lectica disputat et astrologia noscit et architectonica struit et metrica mod
Abbreviated transcription (Latin):
u̾õs ñ asꝑnant̾ audirẽt . ꝙ deĩceps abient᷑ expeceret. Ita poginã siune subditis uolu¬
patientiã ꝗͣ loqudi monstͣsse doct̾nã: ⁊ sic ĩcipientes qͦsq ĩt disputantiũ consectaneoꝵ ca.¬
thedras mutũ sustinuisse qͥnqͤniuũ. u ⁊ celeriora qͦrũ piã ĩgenia ñ liceret an laudari: de¬
ceret agnosci. Ita fiebat uͭ eosd̃e pꝰ longã taott᷑nitatẽ locutos qͥsq audine ceꝑat: ñ tace¬
ret. Qͥa donͦ scĩam uat᷑a cõbiberit nͥ maiorẽ gła dirisse ꝙ noueris : ꝗͣ siluisse ꝙ nescias.
At nc̃ mediocͥtatẽ meã manet longe diu̾sa ꝯditio. oui ꝑsuspiriosas uoragines. ⁊ flagi
obsecͥũ : cogor deb̾e ceteris dacentis officiũ. Ad icit᷑ huo ĩpossibilitati pondꝰ pudoris: ꝙ
mͥ peculiarit᷑. pagine dec̾tał oblatu pontificis eligendi mandastis arbitͥũ: corã sacro¬

Expanded text:
exponerent. 1 itaque paginam sume subditis voluexponerent. 1 itaque paginam sume subditis volupatientiam quam loquendi monstrasse doctrinam et sic incipientes quosque inter disputantium consectaneorum cathedras mutum sustinuisse quinquennium, ut etiam celeriora quorumpiam ingenia non liceret ante laudari quam deceret agnosci. ita fiebat, ut eosdem post longam taciturnitatem locutos quisque audire coeperat, non taceret 2 quia, donec scientiam natura combiberit, non maior est gloria dixisse quod noveris quam siluisse quod nescias. at nunc mediocritatem meam manet longe diversa condicio, cui per suspiriosas voragines et flagitobsequium, cogor debere ceteris docentis officium, adicitur huic inpossibilitati pondus pudoris, quod mihi peculiariter paginae decretalis oblatu pontificis eligendi mandastis arbitrium coram sacro
Abbreviated transcription (Latin):
ne. ñ gͣminaticales fige: ꝯgͥentẽ decorẽ disciplinãq suppod ita uerũt. Neq enĩ illicũ ericte
iorantib mosẽ. aut ponda historica: aut poecica scemato scintillas ue gtͦuersiliũ clausular̃
liluit aptari. Nã cũ me partiũ seditõnes. studia uarietotes. idiu̾sa mptarẽt: sic dictandi
mͥ matheriã sugg̾ebat iiuria ꝙ tp̃s ocoupato subt᷑heliat. Et eñĩ tanta erat tha cõpeti¬
tor ucathedre unius numerosissimos candidatos : n duo recipere scanna potuissent.
Gc placebãt sͥ: õs oĩb displicebãt. Neq enĩ ualuissemꝰ aliqͥd ĩ cõmune ꝯsulere. nͥ udici
sui faciens plebslenita iact᷑am. sac̾dodali sepotiꝰ uidicio subdidisset. Presbicerarũ sane
paucis angulatĩ fringulcientib porroaũ palã. nemusitantib qͥdẽ: qͥa pleriq ñ
minꝰ suũ ꝙͣ reliqͦs ordines ꝑcimescebãt. Igit᷑ dũ publice totos singulicauent : factũ ẽ

Expanded text:
entem decorem disciplinamque suppeditaverunt. neque enim illic, ut exacte perorantibus mos est, aut pondera historica aut poetica schemata scintillasve controversalium clausularum libuit aptari. nam cum me partium seditiones studia varietates in diversa raptarent, sic dictandi mihi materiam suggerebat iniuria, quod tempus occupatio subtrahebat. etenim tanta erat turba competitorum, ut cathedrae unius numerosissimos candidatos nec duo recipere scamna potuissent, omnes placebant sibi, omnes omnibus displicebant. neque enim 4 valuissemus aliquid in commune consulere, nisi iudicii sui faciens plebs lenita iacturam sacerdotali se potius iudicio subdidisset, presbyterorum sane paucis angulatim fringultientibus, porro autem palam ne mussitantibus quidem, quia plerique non minus suum quam reliquos ordines
Abbreviated transcription (Latin):
defectuq labascũt. hũc qͦ maneute sententia galliis pꝰ p̃fectꝰ pͥscus ualerianꝰ. ꝯsiliis
suis tͥbunalibq sociauit: iudiciũ antiquũ ꝑseuerantissime tenens. ucui sc̃ie ob
tentu unperat sobolẽ: iugeret. ⁊ dignitatẽ. Tua uͦ tã clara tñ spectabił dicto
esti ut illi diuisio palemonis. gͣuitas galliois. aliũdãtia delfidii. agͦtii disciplina. for¬
itudo alcinii. adelphiiteneritudo: rigor magni. dulcedo uictoru.ñ mͦ ñ suꝑiora
s iux eqͥꝑabilia scͥbant᷑. Sane neuidear tͥ sub hoc qͣi hiꝑbolico rechor cathalogo
landitꝰ qͥiꝑiã gͣtificat̾a: sola tͥ acͥmoniã qͥntiliani. põp̃a palladis. cõꝑari ñ abigo¬

Expanded text:
defectuque labascunt. hunc quoque manente sententia Galliis post praefectus Priscus Valerianus consiliis defectuque labascunt. hunc quoque manente sententia Galliis post praefectus Priscus Valerianus consiliis suis tribunalibusque sociavit, iudicium antiquum perseverantissime lem, iungeret et dignitatem. tua vero tam clara, tam spectabilis dictio est, ut illi divisio Palaemonis gravitas Gallionis, abundantia Delphidii Agroecii disciplina, fortitudo Alcimi Adelphii teneritudo, rigor Magni dulcedo Victorii non modo non superiora sed vix aequiperabilia scribant, sane ne videar tibi sub hoc quasi hyperbolico rhetorum catalogo blanditus quippiam gratificatusque, solam tibi acrimonia
Abbreviated transcription (Latin):
qͥl sua. aures mariti uirosa susurronũ fece cõpletas. oporuitate salsi sermonis eru¬
derat. Cuiꝰ studio factũ scux uos par ẽ. nichil i̾terĩ qͥeti frm cõmuniũ apud anim
qͣudu p̃sens potestas. lugdinensẽ germaniã regit. nr̃m suũq germanicũ p̾sens
Saĩ uͥtutes optime facit.ꝙ. amore studioꝵ tesingłarit᷑ amat ĩqͦ solo ł maxime a¬
nimũ adu̾tit ueceris ꝑitie. diligẽtieq resgdisse uestigia. Eqͥdẽ ñ ĩiuria tͥ fautorẽ:. nã
debet᷑ ab eo ꝑcopiosus litt̾is honor hũc oli ꝑorante. ⁊ rechorica sedilia plausibili or̃one
frangẽtẽ. socer eloqͦns ultͦ ĩ familiã patͥciã ascut. licet illiad hoc. uͭ sileã de genert
xcensu: et as. uenustas. pudor patͦcinarent᷑. S uͭ cõꝑi erubescebat iã tĩt uirseriꝰ.

Expanded text:
quil sua et aures mariti virosa susurronum faece completas opportunitate salsi sermonis eruquil sua et aures mariti virosa susurronum faece completas opportunitate salsi sermonis eruderat. cuius studio factum scire vos par est nihil interim quieti fratrum communium apud animum o, quamdiu praesens potestas Lugdunensem Germaniam regit, nostrum suumque Germanicum praesvirtutes optime facit; quod amore studiorum te singulariter amat, in quo solo, vel maxime animum advertit, veteris peritiae, diligentiaeque resedisse vestigia. Et quidem non injuria tibi fautor est: nam debetur ab eo percopiosus litteris honor. hunc olim perorantem et rhetorica sedilia plausibili oratione frangentem socer eloquens ultro in familiam patriciam adscivit, licet illi ad hoc, ut sileam de genere vel censu, aetas venustas pudor patrocinarentur. sed, ut comperi, erubescebat iam etiam 1 tunc vi
Abbreviated transcription (Latin):
flauerit usꝑiã rubiginosi aura marsupii. confestĩ uidebis illie ⁊ ocłos argi manꝰbrs¬
irei. ⁊ spingarũ ungues. ⁊ ꝑ iuria laomedontis. ⁊ ulixis argutias. ⁊ sinonis falla¬
tias. ⁊ fidẽ polimestoris. ⁊ pcetate ꝓigmalionis adhiberi. hus morib obruũt iurũ
̃minꝰ bonitate ꝗͣ potestate p̃stantẽ S qͥd faciat unꝰ undiq uallatꝰ uenenato ĩt̃p
te : Qdĩꝙͣ faciat oui natia cũ bonis. uita cũ małẽ . Ad qͦrũ ꝯsilia falaris cruentior᷑ mida
cupidior ancus iactantior᷑ tarqͥnꝰ suꝑbiorꝰ tiberiꝰ callidior. gaiꝰ ꝑiculosioo claudiꝰ so¬
cordior nero ĩpurior galba auarior. othoaudatior. uitelliꝰ sũptuosior᷑ domicianꝰ tru¬
culentior̃ redd̾et᷑. Saneꝙ pͥncipalit̾ medet᷑ afflictis: tẽꝑat lucumonẽ nr̃n tͥana¬

Expanded text:
flaverit uspiam robiginosi aura marsupii, confestim videbis illic et oculos Argi et manus Briflaverit uspiam robiginosi aura marsupii, confestim videbis illic et oculos Argi et manus Briarei et Sphingarum ungues et periuria Laomedontis et Ulixis argutias et Sinonis fallacias et fidem Polymestoris et pietatem Pygmalionis adhiberi. his moribus obruunt virum non minus bonitate quam potestate praestantem. sed quid faciat unus, undiqu inquam, faciat, cui natura cum bonis, vita cum malis est? ad quorum consilia Phalaris cruentior Mida cupidior, Ancus iactantior Tarquinius superbior, Tiberius callidior Gaius periculosior, Claudius socordior Nero impurior, Galba avarior Otho audacior, Vitellius sumptuosior Domitianus truculentior redderetur. sane, quod principaliter medetur afflictis, temperat Lucumonem nostrum Tana
Abbreviated transcription (Latin):
Sopipdlia paluadatis iuatica ueredariã m̾ eatorib nũdinas munuscla legatis pottotia
cuictis uira. distĩctis pͥuilegia. scolas ĩstituendis. m̾cedes ĩstituentib. lictas ĩstitutis. hii
sũt qͥ nouis opib ebi. uͭ ui minuna cognoscas. ꝑ utendi t̃tẽꝑantiã: ꝓdũt ĩꝑitiã possidend.
Nã libẽtꝰ ĩcedũt armati ad epulas. albati ad exeqͥas. pelliti ad eccłias. pullati adnuptias:
castorinati ad letanias. Nullũ illis genꝰ hõinũ. ordinũ. tẽpoꝵ cordiẽ. In foro scithe. ł cubi¬
ĩ tͣctatib coclee. ĩ ꝯtͣctib trapez ete. ad ĩtelligendũ saxei. ad iudicandũ lignei. ad
succensendũ flã mei. ad ignoscendũ ferrei. ad anucicias pardi. ad facetias utsi. ad
fallendũ uulꝑes. ad suꝑbiendũ tauri. ad ꝯsumendũminotauri. Opes firmas ĩ rerũ
us leones. ĩ cast̾s lepores : tuuent fed̾a ne discutiant᷑ : bella nepugnẽt. Qrũ nares sias¬

Expanded text:
stipendia paludatis, viatica veraedariis 2 mercatoribus nundinas, munuscula lega- tis portoricinctis iura discinctis privilegia, scholas inst ebrii, ut et minima cognoscas, per utendi intemperantiam produnt imperitiam possidendi; nam libenter incedunt armati ad epulas, albati ad exsequias, pelliti ad ecclesias, pullati ad nuptias, castorinati ad litanias. nullum illis genus hominum ordinum temporum cordi est. in foro Scythae, in cubiin tractatibus cocleae, in contractibus trapezitae; ad intellegendum saxei, ad iudicandum lignei, ad suscensendum flammei, ad ignoscendum ferrei, ad amicitias pardi, ad facetias ursi, ad fallendum vulpes, ad superbiendum tauri, ad consumendum minotauri. spes firmas in rerum riis leones, in castris lepores, timent foedera, ne discutiantur, bella, ne pugnent, quorum si nares af
Abbreviated transcription (Latin):
in huius modi sententiã resultante oraiculo: Nediccis in
corde tuo cũ consũmare coeꝑit dñs ds̃ tuus gentes
illas acõspectu tuo dicens Propt̃ iusticic̃ meã indu¬
xit me dñs posside terrã istcĩ: S ꝓpt̾ iniquitates gen¬
tiũ horũ extirpauit illos dñs afaicie tuci. Non ꝓpt̃

Expanded text:
in hujusmodi sententiam resultante oraculo: Ne dicas in in hujusmodi sententiam resultante oraculo: Ne dicas in corde tuo, cum consumere coeperit Dominus Deus tuus gentes illas a conspectu tuo, dicens: Propter justitiam meam induxit me Dominus possidere terram istam: sed propter iniquitates gentium istarum exstirpavit illos Dominus a facie tua . Non propter
Abbreviated transcription (Latin):
ñ poteris ut ei reuerenticĩ debitũ solucis Disce nc̃ quem¬
ad modũ unus quisq monecit᷑ : ne se ipse auctorẽ suorũ
put& bonorũ: Ne diccis inqͥt in corde tuo. uirtꝰ meci et po¬
tentici mec: fecit mͥ uirtutẽ hanc magnc̃. Sed mm̃te ha
nde bene apłs quasi legis int̾pres: ñ glabcit᷑ in uirtute
suci. s manimũ apłorũ esse dicebat: & quicquid ẽẽt. grã̧
diuinȩ eẽ. ñ meriti sui nichilq nos habe: qđ ñ accẽꝑimꝰ
Q uid enĩ inqͥt habes qđ ñ ciccepisti: si cuitẽ accepisti. qͥd
głciris qucisi ñ accepis : Didicisti gͦ humilitaitẽ magn
sequi quã arrogañtiã. sedulitatem affectare quã po¬
detutẽ. Accepisti scilutaria p̃cepta. noli negligere
utilici instrum̃tti medicinę. quib fibrai omĩs lętali
uulneris : ex seccit᷑. Ille qͦq qui se iustificcit: ne infletur
cordis sui tumore. et ipse accepit salubre mandatu.

Expanded text:
non poteris, ut ei reuerentiam debitam soluas. Disce nunc quemnon poteris, ut ei reuerentiam debitam soluas. Disce nunc quemadmodum unusquisque moneatur, ne se ipse auctorem suorum putet bonorum. ne dicas inquit in corde tuo: uirtus mea et potentia mea fecit mihi uirtutem hanc magnam, sed in mente habunde bene apostolus quasi legis interpres non gloriabatur in uirtute sua, sed minimum se apostolorum esse dicebat et quicquid esset gratiae diuincepisti, quid gloriaris quasi non acceperis ? Didicisti ergo humilitatem magis sequi, quam arrogantiam; sedulitatem affectare, quam potestatem. Accepisti salutaria praecepta, noli negligere utilia instrumenta medicinae, quibus fibra omnis lethalis vulneris exsecatur. 28. Ille quoque qui se justificat, ne infletur cordis sui tumore; et ipse accepit salubre mandatum,
Abbreviated transcription (Latin):
iure delcita arbitrant᷑. Propt̾ eci etiã diuinci dignos
habitos gr̃a. qͦd nequaiquã uident᷑ indigni: quibus
talici diuinis beneficiis ꝓuenirent. Nequid gͦ huuis¬
modi accidcit. unde uotũ tuũ tibi inpeccatũ fict. Lex
te informetuit atq instrux̃. dicente dño qui legẽ dedit At¬
tende tͥ ne obliuiscaris beneficici dñi dĩ tui. et ñ custodicis
mandatri ⁊ iudicici & iusticias illiꝰ quȩ ego p̾cipio tibi
hodie: ne cũ manducciueris. et repletꝰ fuerisicũ domos
boncis aedificciueris. ⁊ habittre coeꝑis meis. & oues tuae
⁊ boues tui cũ repleti fuerint. ȩre argento nauro cõpletꝰ
fueris. ⁊ om̃ci possidẽ coeꝑis. ⁊plenci fuerint horreci tuai.
exciltes cor tuũ. & obliuisccris dñm dm̃ tuũ Tunc gͦ
obliusceris dñm: cũ oblitꝰ fueris tui Si autẽ cognosccis
infirmũ te ẽẽ : cognosces dm̃ ẽẽ supͣ om̃a. ⁊immemor eẽ

Expanded text:
iure delata arbitrantur. propterea etiam diuina dignos iure delata arbitrantur. propterea etiam diuina dignos habitos gratia, quod nequaquam uiderentur indigni quibus talia diuinis beneficiis prouenirent. ne quid ergo huiusmodi accidat, unde uotum tuum tibi in peccatum fiat, lex te informauit atque instruxit dicente domino, qui legem dedit: adtende tibi, ne obliuiscaris beneficia domini dei tui et non custodias mandata et iudicia et iustitias illius, quae ego praecipio tibi hodie: ne cum manducaueris et repletus fueris et cum domos bonas aedificaueris et habitare coeperis in eis et oues tuae et boues tui cum repleti fuerint, aere, argento et auro conpletus fueris et omnia possidere coeperis et plena fuerint horrea tua, exaltes cor tuum et obliuiscaris dominum deum tuum. tunc ergo obliuisceris dominum, cum oblitus fueris tui. si autem cognoscas infirmum te esse, cognosces deum esse supra omnia et inmemor esse
Abbreviated transcription (Latin):
ex fructib. ñ exprimis fructibus Sacrificiũ. autẽ et ce¬
leritate cõm̃dat̾: et gr̃a: Unde p̃ceptũ est Si uoueris
uotũ ñ fricicis morcm reddere illud Meliꝰ est enim
ñ uouere uotũ : quã uouere et ñ redđe Cũ enĩ moram
fcicis : ñ reddis uotũ: Est autẽ postulatio bonorũ adõ: cũ
soluendi muneris ꝓmissione. & ideo cũ impetrciueris qđ
petisti : in grati est tardcire ꝓmissũ. Sed int̾dũ aut negli¬
itib irrepit obliuio impetraitorũ. aut tumidi
elcitis: arrogtire euentus sibi hebicordẽ. ipropriis uir¬
tutib uindicare. nec auctoris deputore gr̃ę. sed ipsos
se suorũ bonorũ auctores ducere Terciũ genus est
peccciti quidẽ minoris s supparis arrogantiae. eorum
scilicet qͥ datorẽ bonorũ dm̃ ñ negant. sed quȩ acciđ̾it
eci sibi ꝓpt̾ prudentiã sucĩ. cetercrũq merita uirtutũ:

Expanded text:
ex fructibus, non ex primis fructibus, sacrificium autem et ceex fructibus, non ex primis fructibus, sacrificium autem et celeritate conmendatur et gratia. unde praeceptum est: si uoueris uotum, non facias moram reddere illud; melius est enim non uouere uotum quam uouere et non reddere; cum enim moram facis. non reddis. uotum est autem postulatio bonorum a deo cum soluendi muneris promissione. et ideo cum inpetraueris quod petisti, ingrati est tardare promissum. sed interdum aut neglegentibus inrepit obliuio impetratorum aut tumidis et elatis adrogare euentus sibi hebi cordi est et propriis uirtutibus uindicare nec auctoris deputare gratiae, sed ipsos se suorum bonorum auctores ducere. tertium genus est peccati quidem minoris, sed supparis adrogantiae, eorum scilicet qui datorem bonorum deum non negant, sed quae acciderint ea sibi propter prudentiam suam ceterarumque merita uirtutum
Abbreviated transcription (Latin):
alterũ regit Animũ uincere. ircicundiã cohibere.
compugnantesq leges carnis et m̃tis. munũ coge¬
re: i mortalis cuiꝰ dã est uiri. quẽ inferni port̾ti
ñ coeꝑit Deniq ipse sibi legis laitor uindieciuit
uacitatẽ: in secreto quȩdã sobrie doctrinȩ coegr
mysteric. Ideoq aegyptus ab ominationi erant pastores
ouiũ: Om̃s enĩ qui corporis dediti passionib. huiusmodi et
uoluptaitib indulgent suis. disceptutorẽ uerbi doctorẽq
uirtutis : quadã execraitione declinant. Et ideo ꝑ enigma¬
tri hȩc docuit moyses aptai dõ eẽ scicrificici. quȩ refugit
omis insipiens. id est oꝑa et p̾ceptti uirtutis. Ideoq pastor
abel. cam autẽ oꝑator terrȩ legit᷑. qui infr̃e suo. uir in¬
sipiens. formc̃ speciemq uirtutis ex p̃ssã: ferre ñ potuit:
t factũ ẽ post dies. optulit cain exfructib t̾rę munꝰ
dño. Duplex culpa. une post dies optulit. altera quol

Expanded text:
alterum regit. animum uincere, iracundiam cohibere alterum regit. animum uincere, iracundiam cohibere conpugnantesque leges carnis et mentis in unum cogere inmortalis cuiusdam est uiri. quem inferni porta non ceperit. denique ipse sibi legis lator uindicauit loquacitatem in secreta quaedam sobriae doctrinae coegit mysteria. ideoque Aegyptiis abominationi erant pastores ouium; omnes enim qui corporis dediti passionibus huiusmodi et uoluptatibus indulgent suis disceptatorem uerbi doctoremque uirtutis quadam execratione declinant. et ideo per aegnimata haec docuit Moyses apta deo esse sacrificia, quae refugit omnis insipiens, id est opera et praecepta uirtutis. ideoque pastor Abel, Cain autem operator terrae legitur, qui in fratre suo uir insipiens formam speciemque uirtutis expressam ferre non potuit. Et factum est post dies optulit Cain ex fructibus terrae munus domino. duplex culpa: una quod post dies optulit, altera quod
Abbreviated transcription (Latin):
referret: Hȩc cũ audit mens auertit se auoluptrite. uir¬
tutiq ad iungit ueri decoris. ad mircins gr̃am. purum
affectũ. simplicem sententiã. mediocrẽ uestẽ. hoc ẽ. non
in ꝑsucsione sermonis. sed in ostensione sp̃s. Qucilis ẽ aplicȩ
forma sententiae. amictũ saipientiae atq pi&citis om̃ĩ
p̃tiosiorẽ auro refulgens Tunc chorũ prudentiae. tẽꝑan¬
tie. fortitudinis. iusticia suscipiens. quę flagrabant
orẽ disciplincirũ. incutiens reuerenticĩ. infunden
gr̃am Itaq tcilib motri eligit studici uirtutis. quibus.¬
icicob uir plenus exercitationis m̃tem intendit sucom ::¬
& ideo ouiũ pastor inducit᷑. eo qđ imperitare corpori. et
sensib eiꝰ ac uoluptatibꝰ. uocisq modũ tenere. ne uelut
ouis uaiget᷑ incertt: p̃stantius ęstimcit᷑. quã regere-
popłos. p̃ esse urbibus: Difficilius enĩ se quispicĩ: quam

Expanded text:
referret. haec cum audit mens, auertit se a uoluptate uirreferret. haec cum audit mens, auertit se a uoluptate uirtutique adiungit ueri decoris admirans gratiam purum affectum, simplicem sententiam, mediocrem uestem, hoc est non in persuasione sermonis, sed in ostensione spiritus, qualis est apostolicae forma sepretiosiorem auro refulgens, tunc chorum prudentiae, temperantiae, fortitudinis, ac justitiae suscipiens quae flagrabant odorem disciplinarum, incutiens reverentiam, infundens gratiam. Itaque talibus mota elegit studia virtutis, quibusIacob uir plenus exercitationis mentem intendit suam. et ideo ouium pastor inducitur, eo quod inperitare corpori et sensibus eius ac uoluptatibus uocisque modum tenere, ne uelut ouis uagetur incerta, praestantius aestimatur quam regere populos, praeesse urbibus; difficilius enim se quispiam quam
Abbreviated transcription (Latin):
stituit. sibi om̃em oꝑum suorũ deputans hereditatẽ. sapi¬
enti & iusto uiro. nec ullõ ius heredituriũ ancillis uł ancil¬
lcrũ filiis derelinquens. sed tentũ modo donationis munere:
erfecte enĩ uirtutes: totũ accipiunt głae petrimoniũ. usi¬
tatis & mediocrib: uile aliquid asꝑgit̾. Et ideo agcr quę
aduenci latine dr̃ atq ac cola. et chec tura que odorifera
significcit᷑: heredes nonsunt. Qui enĩ mediis utit᷑ discipli¬
nis: accolci ñ in habitator ẽ scipientiae. odore asꝑsus non
fructu explet᷑. Sanitatẽ autẽ cybus non hodor inuehit.
quici odor fructuũ nuntius ẽ Principales itaq disci¬
plincis sequentib et indigencis. accolis agnoscim p̃feren¬
dcis Hoc scđm ingeniũ. At uͦ scđm ministeriũ. abrciã
om̃em fidei suae detulit. qui in hac terrci uelut
aduenci fuit. ut uite huiꝰ odorẽ magis quã fructũ

Expanded text:
stituit sibi, omnem operum suorum deputans hereditatem sapistituit sibi, omnem operum suorum deputans hereditatem sapienti et iusto uiro nec ullum ius hereditarium ancillis uel ancillarum filiis derelinquens, sed tantummodo donationis munera. perfectae enim uirtutes totum accipiunt gloriae patrimonium, usitatis et mediocribus uile aliquid aspergitur. et ideo Agar, quae aduena latine dicitur atque accola, et Chettura, quae odorifera significatur, heredes non sunt. qui enim mediis utitur disciplinis accola, non inhabitator est sapientiae. odore aspersus non fructu expletur. sanitatem autem cibus, non odor inuehit, quia odor fructuum nuntius est. principales itaque disciplinas sequentibus et indigenas accolis agnoscimus praeferendas. hoc secundum ingenium. at uero secundum mysterium Abraham itatem omnem fidei suae detulit, qui in hac terra uelut aduena fuit, ut uitae huius odorem magis quam fructum
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ alieno ñ indiget testimonio. et subito se uniuersorũ
oculis effundit Non gͦ nunticnt᷑ oꝑa nr̃a: sed clamant.
ẽ ipsci nunticint. Sane ut et hoc qđ laboriosũ i
quȩrunt᷑ His enĩ trib dñs iħc de uotionis humcine officia
definiunt dicens: Petite ⁊ dabit̾ uobis. quęrite & inuenietiᷤ.
pulscite & aꝑiet̾ uobis & infrci Om̃is gͦ qui audit uerba
mea haec &̃ facit eti similis ẽ uiro scipienti Hac quistu¬
diose fuerit ꝓsecutꝰ: primcitꝰ benedictionis accipi&. sicut
patriarchei iacob qui c̃tinentia & fide. humantirũ sup¬
plantauit uestigia pcissionũ: Iste ait miscđiam mei ha¬
buit ds̃. et sunt mͥ om̃a: Hanc ittiq miscđicm nos fide
studio oꝑibusq merecimur. quib disciplinis inuenit
sed uirtutũ disciplinas. sibi suppetere gaudebat Has nob̾
substituamꝰ heredes. quã sc̃s abraham misciac filio suo sub¬

Expanded text:
quae alieno non indiget testimonio et subito se uniuersorum quae alieno non indiget testimonio et subito se uniuersorum oculis offundit. non ergo nuntiantur opera nostra, sed clamant et se ipsa nuntiant. sane ut et hoc quod laboriosum quaeruntur. his enim tribus dominus Iesus deuotionis humanae officia definiuit dicens: petite, et dabitur uobis; quaerite, et inuenietis; pulsate, et aperietur uobis et infra: omnis ergo qui audit uerba mea haec et facit ea similis est uiro sapienti. haec qui studiose fuerit prosecutus primatus benedictionis accipiet sicut patriarcha Iacob, qui continentia et fide humanarum supplantauit uestigia passionum. iste ait: misericordiam mei habuit deus, et sunt mihi omnia. hanc itaque misericordiam nos fide, studio operibusque mereamur, quibus disciplinis inuenit sed uirtutum disciplinas sibi suppetere gaudebat. has nobis substituamus heredes, quas sanctus Abraham in Isaac filio suo sub
Abbreviated transcription (Latin):
lũ possidentis ecis & suprai Qui diligit argentũ ñ scitia¬
bit᷑ argento. nec est finis adquisitionis eorũ S quęris
thesciuros. accipe in uisibiles et occultos. quos incęli altissi¬
mis. ñ quos in t̾rarũ uęnis requirtis Esto pauꝑ sp̃u: neris
diues qucili cũq censu. Quia non incibundantici diuitia¬
rũ uita est hominis. sed in uirtute ac fide. Iste te diui¬
tiȩ uerũ diuitẽ faicient: sisis indm̃ iliues Au disti
uoluptatis mysterici. audisti etiã nr̃erũ copicirũ mune¬
iti: quas ego ñ suppellectili oꝑiendas. sed scriptuȩ nu¬
dis sermonib de monstrandais putaui. ut sua luce fulge¬
rent. ut exse ipsȩ uocẽ emitterent sui inuicẽ Neq enim
sol & lunci int̾prete indigent: Habent int̃pretẽ ful¬
gorẽ sui luminis: quo totus repletꝰ orbis ẽ Illis illum inci¬
tio est fides sine indice. quędã ut itti dicc̃ intestato testi.

Expanded text:
lum possidentis eas et supra: qui diligit argentum non satialum possidentis eas et supra: qui diligit argentum non satiabitur argento. nec est finis adquisitionis eorum. si quaeris thensauros, accipe inuisibiles et occultos, quos in caeli altissimis, non quos in terrarum uenis requiras. esto pauper spiritu et eris diues qualicumque censu, quia non in abundantia diuitiarum uita est hominis, sed in uirtute ac fide. istae te diuitiae uerum diuitem facient, si sis in deum diues.\' Audisti uoluptatis mysteria, audisti etiam nostrarum copiarum munera, quas ego non superlectili operiendas, sed scripturae nudis sermonibus demonstrandas putaui, ut sua luce fulgerent et ex se ipsae uocem emitterent sui inuicem. neque enim sol et luna interprete indigent; habent interpretem fulgorem sui luminis, quo totus repletus orbis est. illis inluminatio est fides, sine indice quaedam ut ita dicam intestata testis,
Abbreviated transcription (Latin):
tis extingui ñ potest. & ideo ait apłs. Fugite fornicctionẽ
Ut ueloci fuga tãquã furiosae dominȩ dedinare seuiticm.
u tetro seruitio exire possimuis Nam quid deaucritia dicã.
insciticibili pecuniae cupiditate. n qucidã aeris libidine:
Quce quo plurci abstulerit: eo magis in opẽ esse se credit
Omib inuida. sibi uilis. insummis diuitiis in ops. affectu
ex tenucit : qđ sensu abundcit: Nullus rapiendi modus: ubi
nullci m̃surci cupiendi: Sic inflãmait animũ. sic igne suo
pascit animũ: ut hoc solo distet. qđ illci formarũ adul¬
terci sit : isto t̾rarũ: Elem̃toi c̃ cutit. mare sulcat. terrã
effodit. caelum uotis fatigat. nec sereno grata. nec nubilo.
c̃demnat ꝓuentus. annuos. foetq t̾rarum arguit. Sed hȩc
egritudo est animȩ ñ scmitas Deniq ecclesicistes dicit Est
languor malus quẽ uidi subsole. diuitias custodiri mma¬

Expanded text:
tis extingui non potest. et ideo ait apostolus: fugite fornicationem, tis extingui non potest. et ideo ait apostolus: fugite fornicationem, ut ueloci fuga tamquam furiosae dominae declinare saeuitiam et tetro seruitio exire possimus. nam quid de auaritia dicam, insatiabili pecuniae cupiditate et quadam aeris libidine, quae quo plura abstulerit eo magis inopem esse se credit? omnibus inuida, sibi uilis, in summis diuitiis inops affectu extenuat quod censu abundat. nullus rapiendi modus, ubi nulla mensura cupiendi. sic inflammat animum, sic igne suo pascit animum, ut hoc solo distet, quod illa formarum adultera sit, ista terrarum. elementa concutit. mare sulcat, terram effodit, caelum uotis fatigat, nec sereno grata nec nubilo condemnat prouentus annuos fetusque ten-arum arguit. sed haec aegritudo est animae, non sanitas. denique Ecclesiastes dicit: est languor malus, quem uidi sub sole, diuitias custodiri in ma
Abbreviated transcription (Latin):
columnatai delectent: sapientiai ȩ dificciuit sibi domũ. et fulsit
colũncis septẽ: Ipse etic̃ dñs iħc multas mansiones apđ patrem
suũ ẽẽ cõmemorcit: In hac gͦ domo ȩpulaueris animȩ erbos.
potusq mentis. ut posteci non esuricis neq sitics umquã: Qui enĩ
manducat : manducat usq adscitietcitẽ. & qͥ bibit usq ad ȩbrie¬
tutẽ bibit: S hax ebrietus pudicitiae custos ẽ. illci uini ȩbrie¬
tos fomes libidinis. Quo ꝑ carnes uaporant᷑ int̾na iuiscera. ani¬
mus ignescit. anici exurit᷑ Seuus criminũ stimalus libido
ẽ. que nũquã mcinere quietũ patit᷑ affectũ: Nocte feruet.
die anhelait. desomno excitrit. anegotio abducit. arcitione
reuocat. aufert c̃siliũ. amcintes in quiettit. lcipsos ĩ clincit:
ccstis insidicit᷑. potiendo inflãmcit. usuq accendit᷑: Nullũ
pecccindi modus. & in expłibilis scelerũ. nisi morte aman¬

Expanded text:
columnata delectent: sapientia aedificavit sibi domum, et fulsit columnata delectent: sapientia aedificavit sibi domum, et fulsit columnas septem. Ipse etiam Dominus Jesus multas mansiones apud Patrem suum esse commemorat. in hac ergo domo epulaberis animae cibos potusque mentis. ut postea non esurias neque sitias umquam; qui enim manducat manducat usque ad satietatem et qui bibit usque ad ebrietatem bibit. sed haec ebrietas pudicitiae custos est, illa uini ebrietas fomes libidinis, quo per carnes uaporantur interna uiscera, animus ignescit, anima exuritur. saeuus criminum stimulus libido est. quae numquam manere quietum patitur affectum. nocte feruet, die anhelat, de somno excitat, a negotio abducit, a ratione reuocat, aufert consilium, amantes inquietat, lapsos inclinat, castis insidiatur, potiendo inflammat usuque accenditur. nullus peccandi modus et inexplebilis scelerum <sitis nisi morte aman
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ. quẽ ad modũ ille surrexit ex mortius : itu resi
Ibi manduccibis panẽ qui c̃firmat cor hominis. Mel gustabis.
quo tucirũ dulcescat mecitꝰ ftiuciũ. Uinũ bibes cũ lacte hoc
ẽ cũ splendore cic sinceritate. Siue qđ purci simplicitas sit.
siue qđ imiciculata gra quȩ in remissionẽ sumit᷑ peccatoꝵ.
siue qđ par uulos consolationis suae lcictet uberus. ut ablactati
indeliciis inplenitudinẽ ꝑfectȩ &tatis adolescant Succede
gͦ mhoc c̃uiuiũ: An metuis ne angustior domus ⁊breuis con¬
uiui locus de cõprimat : O isrł: quã magna est domꝰ dñi
& ingens Locus possessionis eiꝰ magnꝰ. et ñ habet finẽ: altus
et im m̃sus: Ibi fuer̃ gygentes. illi qͥ abinitio fuer̃ statura
magna: scientes p̃lium: Non hos elegit ds: Et merito ñ elegit.
qͥa p̃lium ñ pacẽ sciebant: E ideo tu parẽ disce: ut eligaris adeo
S neforte in compto domꝰ magnitudinẽ putes. et diuersoria te

Expanded text:
mortem, quemadmodum ille surrexit ex mortuis, et tu resurgas. Ibi manducabis panem qui confirmat cor hominis. Mel gustabis, quo tuorum dulcescat meatus faucium. Vinum bibes cum lacte, hoc est, cum splendore et sinceritate: sive quod pura simplicitas sit; sive quod immaculata gratia, quae in remissionem sumitur peccatorum; sive quod parvulos consolationis suae lactet uberibus, ut ablactati in deliciis, in plenitudinem perfectae aetatis adolescant. Succede ergo in hoc convivium. An metuis ne angustior domus et brevis convivii locus te comprimat? O Israel, quam magna est domus Domini, et ingens locus possessionis ejus! Magnus, et non habet finem, altus, et immensus . Ibi fuerunt gigantes illi, qui ab initio fuerunt statura magna scientes praelium. Non hos elegit Dominus. Et merito non elegit, quia praelium, non pacem sciebant. Et ideo tu pacem disce, ut eligaris a Deo. Sed ne forte incomptam domus magnitudinem putes, et diversoria te
Abbreviated transcription (Latin):
lũ expectci & cito transeunt: Itoq qui sequunt᷑ ei:
in monte sibi uident̾. sed ñ sunt ꝑpetui. sic̃ habes scriptũ:
Uidi impiũ suꝑ exciltatũ neleuatũ suꝑ cedros libani.
et transiui et ecce ñ erct Sed qui maxime᷑ eci fcicit:
adoraire uidet᷑ dicibolũ. cuiꝰ ds̃ uent̃ est. et inpuden¬
dis głci Tu autẽ in dõ głam quȩre: qͥ tibi ait. Dñm dm̃
tuum ad orabis & ipsi soli seruies. a quo ae terna-
accipicis non tẽporcilii: Icm̃ siquẽ etiã isto delectunt.
abeo modercitius petunt᷑. qui uerus om̃tum fons ẽ. Nc̃ et
ipsci pecunicirici: quȩ possidere. sibi uidet᷑ dicibolus. alienci sũt
sic̃ ipse dix̃: Tibi dcibo potestatẽ hanc uniuersam n głam
illorũ: qͥci mͥ traditti sunt. Abeo gͦ sperti. lic& breuis uitȩ

Expanded text:
lum expecta, et cito transeunt. itaque qui secuntur ea lum expecta, et cito transeunt. itaque qui secuntur ea in monte sibi uidentur, sed non sunt perpetui, sicut habes scriptum: uidi impium superexaltatum et eleuatum super caedros Libani: et transiui, et ecce non erat. sed qui maximi ea facit adorare uidetur diabolum, cuius deus uenter est et in pudendis gloria. tu autem in deo gloriam quaere, qui tibi ait: dominum deum tuum adorabis et ipsi soli seruies, a quo aeterna accipias, non temporalia. Tamen si quem etiam ista delectant, ab eo moderatius petantur qui uerus omnium fons est. nam et ipsa peculiaria quae possidere sibi uidetur diabolus aliena sunt, sicut ipse dixit: tibi dabo potestatem hanc uniuersam et gloriam illorum, quia mihi tradita sunt
Abbreviated transcription (Latin):
icictantiae laqueũ. qui etiã bonã m̃dem ꝓsperis currentẽ
semitis: solet strangulcre Et dux̃ illũ inquit in ierłm
& statuit eũ sup᷑ pinnc̃ templi. et dioẽ illi Si filiꝰ es
dĩ. mitte de hinc: Scriptũ ẽ enĩ qđ angłis suis manda¬
uit dete ut c̃seruent te. qͥa inmanib tollent te ne forte
offendcis ad lapidẽ pedẽ tuũ Itoq eũ poss&& sine ullo ꝑi¬
culo mittere se dñs iħc: cui suppeterent sp̃itales uolatꝰ:
tum̃ ne iactantia genꝰ eẽt. respondit dicibolo Non tẽp¬
tcib dñm dm̃ tuũ Simul docuit nos cauere: ne fticia¬
mꝰ uoluntatẽ diciboli Si ergo uere̾ icictantia declinan¬
da ẽ. quanto magis nemo deb& falsa icictare ꝓueris:
Tertius suꝑ ẽ lciqueus auariticie atq ambitionis Oftendit
inmonte posito om̃a regna orbis t̾rȩ: in mom̃to tẽporis
Bene inmonĩto. quia diuturnci ẽẽ ñpossunt. paulu¬

Expanded text:
iactantiae laqueum, qui etiam bonam mentem prosperis currentem iactantiae laqueum, qui etiam bonam mentem prosperis currentem semitis solet strangulare. et duxit illum inquit in Hierusalem et statuit eum supra pinnam templi et dixit illi: si filius es dei, mitte te hinc; scriptum est enim quod angelis suis mandauit de te ut conseruent te, quia inmanibus tollent te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum. itaque cum posset sine ullo periculo mittere se dominus Iesus, cui suppeterent spiritales uolatus, tamen ne iactantiae genus esset, respondit diabolo: non temptabis dominum deum tuum. simul docuit nos cauere ne faciamus uoluntatem diaboli. si ergo ueri iactantia declinanda est, quanto magis nemo debet falsa iactare pro ueris? tertius superest laqueus auaritiae atque ambitionis. ostendit in monte posito omnia regna orbis terrae in momento temporis. bene in momento, quia diuturna esse non possunt. paulu
Abbreviated transcription (Latin):
Oculos delectait. de mulcet aures. sed m̃tem inquinat. Multa
m̃titur. ftlsa ad ungit. uera sub ducit. spondit pecuniam.
aurũ offert: sed autfert disciplinã Tu autẽ accipe potius dis¬
ciplinã quã pecimiã : iscientiã suꝑ aurũ ꝓbatũ. melior est
enĩ lapidibus p̃tiosis Nonte celabo quȩ summa eiꝰ ferunt᷑.
ne uidecor dõaperire quȩ displicetnt in uoluptate & obum¬
uerbis. ostendit om̃a regnci t̾̃rȩ dicens: Hac om̃a tͥ dabo
si ꝓcidens adorcueris me Ibi tu caue neccipiaris. preter¬
labentib & ñ manentibus. in quib magna tẽptricio ẽ. Do¬
cuit de certe dñs iħc: quẽ ad modũ ad uersus huimodi tẽp¬
tationes resistcs: Ietenderat dicibolus pͥmũ laqueũ gulẽ
dicens. Si filius dĩ es: dic lapidi huic ut fict panis Res¬
pondit dñs. Non in pane solo uiuit homo s. in om̃i uerbo dĩ
Laqueũ soluit hoc dicto Posuit iterũ dicibolus scđm

Expanded text:
oculos delectat, demulcet aures, sed mentem inquinat. multa oculos delectat, demulcet aures, sed mentem inquinat. multa mentitur, falsa adiungit, uera subducit, spondit pecuniam, aurum offert, sed aufert disciplinam. tu autem accipe potius disciplinam quam pecuniam et scientiam super aurum probatum; melior est enim lapidibus pretiosis. non te celabo quae summa eius feruntur, ne uidear deoperire quae displiceant in uoluptate et obumuerbis, ostendit omnia regna terrae dicens: haec omnia tibi dabo, si procidens adoraueris me. ibi tu caue ne capiaris praeterlabentibus et non manentibus, quibus magna temptatio est. docuit te certe dominus Iesus quemadmodum aduersus huiusmodi temptationes resistas. tetenderat diabolus primum laqueum gulae dicens: si filius dei es, dic lapidi huic ut fiat panis: respondit dominus: non in pane solo uiuit homo, sed in omni uerbo dei. laqueum soluit hoc dicto. posuit iterum diabolus secundum
Abbreviated transcription (Latin):
Non declinet in uicis eiꝰ cortuũ: Multos enĩ uulnerando de iecit.
et sunt in numerabiles quos trucidauit. Uia&e inferorũ domꝰ eiꝰ
deducentes insecessũ mortis. Aufer gͦ tibi prauũ os: & in iusta
labia ate longe ꝓpelle: Oculi tuĩ rectu uidecint. noli inten¬
dere fallcici mailieri: Mella enĩ distillant alcibus mulieris
forniccriae . quȩ ad tempꝰ impinguat ftuces tuais. postea uero.
amcriorem felle inuenies: Dies me citius deficiet: quã uitici
eiꝰ exponã quȩ tam̃ in prouerbiis ore scipientiae de scripta atq
exp̃ssci sunt Nonte iuncat formȩ c̃cupiscentia. adulterina ẽ.
fucis illita nequaiquã uͦ ac sincero fulgens decore. Neq ccpici¬
ris oculis: circũ fusci enĩ retia sunt: Esto magis similis illiuis.
nsequere eũ : quisclit suꝑ montes. & transilit suꝑ colles. ꝓspicienꝰ
ꝑfenestras. eminens suꝑ retici Malci sunt uoluptatis uincula:

Expanded text:
non declinet in uias eius cor tuum; multos enim uulnerando dei.ecit, non declinet in uias eius cor tuum; multos enim uulnerando dei.ecit, et sunt innumerabiles quos trucidauit. uiae inferorum domus eius deducentes in secessum mortis. aufer igitur tibi prauum os et iniusta labia a te longe propelle. oculi tui recta uideant; noli intendere fallaci mulieri. mella enim destillant a labiis mulieris fornicariae, quae ad tempus inpinguat fauces tuas, postea uero amariorem felle inuenies. dies me citius defecerit quam uitia eius exponam, quae tamen in Prouerbiis ore sapientiae descripta atque expressa sunt. non uincat formae concupiscentia. adulterina est, fucis inlita. 15 nequaquam uero ac sincero fulgens decore. neque capiaris oculis; circumfusa enim retia sunt. esto magis similis illius et sequere eum qui salit super montes et transilit super colles, prospiciens per fenestras, eminens super retia. mala sunt uoluptatis uincula.
Abbreviated transcription (Latin):
coronemꝰ nos rosis antequã marcescant: Nullũ pratũ sit qđ non
ptranseait luxurici nr̃i: ubiq relinquamꝰ signa leticiae. hic
om̃a relincunt᷑. nichil secũ quis feret: nisi qđ corporis uolupto¬
te ꝑceꝑit. Deniq ipsa gͦ institui phylosophican. nee ẽ alia
uerior. nisi quȩꝰ donũ asserit: nisi qđ suciue atq iocundũ sit sergo
uł phylosophiae uł scpientiae sclomonis credite: His auditis. uelut
ceruus sagittuitus in iecore heret sciucius. Quẽ miserans uirt:
& csurũ cito uidens: in prouiso occurrit ueritate. ne inter
morcis illecebris de mulcentib mens ccipiat᷑ humana. Palã
inquit apparui tibi ñ quȩrenti me: Ne faillat inprudentem.
et circũ uenicit te: mulier effrenatu i luxuriosa. quȩ ñ nouit
pudorẽ. sedet inforib domus insella. palc̃ inplateis aduocans
p̃teuntes: Nunc gͥ fili audime: et intende uerbis oris meren

Expanded text:
cescant. nullum pratum sit quod non cescant. nullum pratum sit quod non pertranseat luxuria nostra; ubique relinquamus signa laetitiae. hic omnia relincuntur, nihil secum quis feret nisi quod corporis uoluptate perceperit. denique ipsam ego institui philosophiam. nec est alia uerior nisi ea quae bonum adserit nisi quod suaue atque iocundum sit. ergo uel philosophiae uel sapientiae Solomonis credite\'. His auditis uelut ceruus sagittatus in iecore haeret saucius. quem miserans uirtus et casurum cito uidens inprouiso occurrit uerita ne inter moras inlecebris demulcentibus mens capiatur humana. \'palam\' inquit adparui tibi non quaerenti me, ne fallat inprudentem et circumueniat te mulier effrenata et luxuriosa, quae non nouit pudorem. sedet in foribus domus in sella palam in plateis aduocans praetereuntes. nunc igitur, fili, audi me et intende uerbis oris mei.
Abbreviated transcription (Latin):
pulci. hodierna temulentia. repletti uomitu. bibentiũ copula.
mcuore odore ebrietutis: quã si recentia tantũ iunci flagrarenͭ
Ipsci inmedio stoms. Bibite inqͥt et inebricmini. ut cadat
unusquusq & ñ resurgat: Ille apđ me pͥmus : qͥ om̃ium ꝑditis¬
simus. ille m̃s est : qui suus non ẽ. ille mͥ gratior: qui sibi ne¬
quior: Ccilix aureus babylonis in manu me: in ebrians
om̃em terr̃. auino meo biber̃ om̃s gentes. Sui ẽ ergo
insipientior de uertat adme. Et indigentib scipientia. p̃ci¬
pio dicens Panib absconditis suciuit̃ utimini. & aquã fur¬
tim dulciorẽ bibite: Mcinducemꝰ & bibamꝰ creis enĩ mo¬
riem̃. Transiet uitei nr̃a tumquã uestigia nubis. & tũquã
nebula dissipcibit̾. Uenite gͦ frucm᷑ bonis quȩ sunt. et
utam̃ creat᷑a tmquã in uuentute celerit̃. Uino p̃tioso
⁊ unguentis nos implecimꝰ: ⁊ ñ p̃tereat nos flos tẽporis.

Expanded text:
pula, hodierna temulentia, repleta uomitu bibentium pocula pula, hodierna temulentia, repleta uomitu bibentium pocula maiore odore ebrietatis quam si recentia tantum uina fraglarent. ipsa in medio stans \'bibite\' inquit \'et inebriamini, ut cadat unusquisque et non resurgat. ille apud me primus qui omnium perditissimus, ille meus est qui suus non est, ille mihi gratior qui sibi nequior. calix aureus Babylonis in manu mea inebrians omnem terram; a uino meo biberunt omnes gentes. qui est ergo insipientior deuertat ad me, et indigentibus sapientia praecipio dicens: panibus absconditis suauiter utimini et aquam furtim dulciorem bibite. manducemus et bibamus; cras enim moriemur. transiet uita nostra tamquam uestigia nubis et tamquam nebula dissipabitur. uenite ergo et fruamur bonis quae sunt et utamur creatura tamquam iuuentute celeriter. uino pretioso et unguentis nos impleamus, et non praetereat n
Abbreviated transcription (Latin):
odorẽ ñ habet: Ihescuros de monstrat regna ꝓmittit. amo¬
res spondet c̃tinuos. inexplorctos concubitus pollicet᷑. sine pedci¬
gogo disciplinas. sine monitore sermones. uitã sine sollicitu¬
dine. mollem somnũ. in explebilẽ cupiditatẽ. Seducens inqͥt
eũ multo blandim̃to sermonũ. et laqueis lcibiorũ suorum
alligans: domũ ad usq attraxit. At ille secutꝰ eã circum¬
uentus. Nitebat aulci regio luxu. splendida celcitis parietib.
et solo umido. natubant pcuum̃ta umno flagnabat unguento
humus spinis cooptti pisciũ. et marcentib iã florib lubri¬
cci. illic comesscnitiũ tumultus. c̃certuntiũ clamor. litigrin¬
tiũ cȩdes. c̃centꝰ cęnantiũ. saltantiũ strepitꝰ. ridentiũ ca¬
chinnus. lasciuientiũ plausus. c̃fusti om̃a. nichil nate
ordine. Saltatrices tonse. et crispantes pueri coma. ep̃u¬
lantiũ crudittis. edentiũ ructus. ebriorũ sitis. hesterna oa¬

Expanded text:
odorem non habet, thensauros demonstrat, regna promittit, amoodorem non habet, thensauros demonstrat, regna promittit, amores spondit continuos, inexploratos concubitus pollicetur, sine paedagogo disciplinas, sine monitore sermones, uitam sine sollicitudine, mollem somnum, inexplebilem cupiditatem. seducens inquit eum multo blandimento sermonum et laqueis labiorum suorum adligans domum adusque adtraxit. at ille secutus est eam circumuentus. nitebat aula regio luxu splendida caelatis parietibus et solo umido natabant pauimenta uino. fraglabat unguento humus, spinis cooperta piscium et marcentibus iam floribus lubrica. illic commessantium tumultus, concertantium clamor, litigantium caedes, concentus canentium, saltantium strepitus, ridentium cachinnus, lasciuientium plausus, confusa omnia, nihil naturae ordine. saltatrices tonsae et crispantes pueri coma, epulantium cruditas, edentium ructus, ebriorum sitis, hesterna cra