comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lat᷑a ĩ cͥcuitu. Ind nimit᷑ lat̾ib ĩ telleximꝰ di-¬
die ne deficiamꝰ adiuuant. Ad cuiꝰ formã sensꝰ.
⁊̃ hẽ loc̃ ĩtellig̾e debemꝰ. s ea distinctioẽ q ĩ hac
uita ĩt̃ crebrał hostis ĩpacata tẽpta m̃ta. ł nr̃e
fragilitatis obstacula. crebro ĩmo ꝯtinuo sr̃ne
pietatis mun̾e. ne corruamꝰ defendimͣ. In illa
nuat. tanta dĩp̃sentis grã munim̃. ut nͦ ueli¬
mꝰ ultͣ peccare nͨ possimꝰ. Heq ullo doloris siue

Expanded text:
latera in circuitu. In quibus nimirum lateribus intelleximus didie ne deficiamus adjuvant; ad cujus formam sensus etiam hunc locum intelligere debemus, sed ea distinctione, quod in hac vita inter crebra vel hostis impacata tentamenta, vel nostrae fragilitatis obstacula, crebro, immo continuo supernae pietatis munere, ne corruamus defendimur. In illa nuat, tanta Dei praesentis gratia munimur, ut nec velimus ultra peccare, nec possimus, neque ullo mortis sive
Abbreviated transcription (Latin):
Si c̃ i cedrinat᷑a ꝑfectos hoĩes. ut supͣdocium ti¬
pice denuntiat. ita ⁊̃ locis oportunis celsitudinẽ
uͥtutũ. q ad eande ꝑfectionẽ uenit᷑. ñ ĩ merito de¬
signat. Tegunt᷑ aũ oĩa lignis apauim̃to domꝰ. usq
ad sũmitatẽ parietũ. ⁊ usq ad laq̃aria : c̃electi
apͥmis fidei rudim̃tis. usq ad ꝑfectionẽ bone acti¬

Expanded text:
sicut enim cedri natura perfectos homines, ut supra docuimus, tysicut enim cedri natura perfectos homines, ut supra docuimus, typice denuntiat, ita etiam locis opportunis celsitudinem virtutum, quibus ad eamdem perfectionem venitur, non immerito designat. Teguntur autem omnia lignis a pavimento domus usque ad summitatem parietum, et usque ad laquearia, cum electi a primis fidei rudimentis usque ad perfectionem bonae acti
Abbreviated transcription (Latin):
te helie. & edificauit parietes domꝰ intͥnsecus
tabulatis cedrinis. a pauim̃to domꝰ usq ad sũmi¬
tatẽ parietũ. ⁊ usq ad laq̃aria or ꝑuit lignis.
tanto nitore lapis ille deqͦ facta erat fu lgebat. ac
si calculo eẽt candido tecta. Iuxta sensꝰ uͦ misticoᷤ
rietũ. spem uero ⁊ ĩtentiont᷑ om̃ẽ ad celestia ere¬
ricula suecedt̃. seseq ĩuicẽ portantes. legẽ aͥ qͣẽ.¬
caritas ad ĩplent. Dũ ti hi qui nc̃ pͣcedentib erit¬
diunt᷑ magistͥs. rursũ ipĩ alios erudiunt: qͣsi ĩ
mo dĩ. sicab aliis fixa ꝯstantia portant᷑. ut ad por.¬
tandos alios ⁊ ip̃i sufficiant. Usq ad ultimosqͥ ĩ fi¬
ne mundi nascituri st̃ iustos. qͥ quasi ĩ sũmo domꝰ
dnĩ cacumine locati. docent᷑ ⁊ portant᷑abaliis. s
qͦs doceant. qͣͣ ue fragilitatẽ tolerent. ipĩ ñ hñt.
Qͥ uideł parietes tẽpli ĩtͥnsecꝰ tabulatis cedrinis
opꝑiunt: cũ corda fideliũ amore uͥtutũ redundatit

Expanded text:
ntrinsecus tabulatis cedrinis a pavimento domus usque ad summitatem parietum, et usque ad laquearia operuit lignis itanto nitore lapis ille, de quo facta fuerat, fulgebat, ac si calculo esset candido tecta. Juxta sensus vero mysticos, rietum: spem vero et intentionem omnem ad coelestia erericula succedunt, seseque invicem portantes, legem aritas, adimplent; dum enim hi qui nunc praecedentibus erudiuntur magistris, rursum ipsi alios erudiunt, quasi suvorum in domo Dei, sic ab aliis fixa constantia portantur, ut ad portandos alios et ipsi sufficiant, usque ad ultimos, qui in fine mundi nascituri sunt, justos, qui quasi in summo Dei domus cacumine locati docentur, et portantur ab aliis, sed quos doceant, quorumve fragilitatem tolerent ipsi non habent; qui videlicet parietes intrinsecus tabulatis cedrinis operiuntur, cum corda fidelium amore virtutum redundant:
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥd coĩqͥnatũ. Ostiũ lateris mediĩ. ĩ parte erat
domꝰ dext̾e. s ita potiꝰ sĩplicit᷑.⁊ habebat domus
ostiũ ad meridiẽ. Nẽ aũ longe aliud sig̾cat. Partẽ
nãq domꝰ dext̾e. latꝰ tẽpli meridiañ dr᷑. ĩcuiꝰ par¬
te orientalr ostiũ erat ĩipso angulo factũ iuxcta
t̃rã. ĩqͣ ĩtͦ euntes statĩ ad altiora gͣdatim ascen¬
debant. hñtes uiã. ascensũ ꝑ ipsaparietis ĩtiora.

Expanded text:
diceret, Ostium lateris medii in parte erat domus dextrae, sed ita potius simpliciter. Et habebat domus ostium ad meridiem. Nunc autem longe aliud significat. Partem namque domus dextrae latus templi meridianum dicit, in cujus parte orientali ostium erat in ipso angulo factum juxta terram, in quod introeuntes statim ad altiora gradatim ascendebant, habentes viam et ascensum per ipsa parietis interiora.
Abbreviated transcription (Latin):
contẽplatioĩ sẽꝑ intentã. uͥtutẽ qͦ patientie sin¬
gularit̾ excellentẽ. ñ ĩ ꝯgrue demonstrat. Auri
aũ lamine q̃ marmori actabłis st̃ ab iegnis sr̃posite.
ipã ÷ latitudo caritatis de corde puro. ⁊ ꝯsciã bona
⁊ fide ñ ficta. Q sic̃ aur̃ aliis p̃tiostꝰ ÷ metalł: ita

Expanded text:
contemplationi intentam, virtute quoque patientiae singulariter excellentem, non incongrue demonstrat. Auri autem laminae quae marmori ac tabulis sunt abiegnis superpositae, ipsa est latitudo charitatis de corde puro et conscientia bona, et fide non ficta: quae sicut aurum al
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ lic saluant᷑: ñ tñ potuert᷑ iuxta montẽ garizĩ
ĩced̾e. s incedt̃ iuxtamontẽ hebal.Mons gari¬
zim. bñdictiones ht̃. mons hebal maledictio ẽs
qͣpecc̃orib ĩmitent. Statuert᷑ u sic̃ scͥptũ ẽ. in
deut̾o nomio ui tͥb ad bñdicendũ ĩ montegarizĩ

Expanded text:
, licet salventur, tamen non potuerunt juxta montem Garizim incedere, sed incedunt juxta montem Ebal? Mons Garizim benedictiones habet, mons autem Ebal maledictiones quae peccatoribus imminent. Statuerunt enim, sicut scriptum est in Deuteronomio , sex tribus ad benedicendum i
Abbreviated transcription (Latin):
nrm̃. deb ⁊ ħ insem⁊ ipõ ꝯplere. habes m te iħm ducẽ
ꝑfidẽ. Fac tͥ tubas ductiles exscͥpturis scĩs. Inde duc
sensꝰ. inde sermones. Iõ u tube ductilesdur᷑. In ipĩs ca
ne .i. ĩ psalmis. ĩ rmnis. ĩ canticis sp̾alib Si intalib ce¬
cineris rub. ⁊ septies archã testam̃ti cͥcũtidis .i. si le
gis mistica ꝓ̃cepta eb euglicis ñ separes tub. si ⁊̃ uib
ũlatioĩs ꝯsensũ de tem ⁊ ipõ exigas .i. si cogitõnũ ⁊ sen¬
suu̾ tuoꝵ ppłs concordẽ sẽꝑ ⁊ ꝯsonã ꝓferat uocem. ⁊ ñ

Expanded text:
m debet haec in semetipso complere. Habes in te Jesum ducem per fidem. Fac tibi tubas ductiles ex Scripturis sanctis, inde duc sensus, inde sermones; ideo enim tubae ductiles dicuntur. In ipsis cane, id est in psalmis, in hymnis, in canticis spiritualibus. Si in talibus cecineris tubis, et septies arcam testamenti circumtuleris, id est si legis mystica praecepta ab Evangelicis non separes tubis, sic etiam jubilationis consensum de temetipso exigas, id est si cogitationum et sensuum tuorum populus concorde
Abbreviated transcription (Latin):
Transeuntes filii isrł iordanẽ sustulert̃ d̾eme¬
dio fluminis .xu. lapides qͦs ꝓ testi monio po-¬
suert̾ ĩ loco scde cͥcuneisionis. ad significan¬
dũ nob̵ ut dũ de lauachro ꝯsurgimꝰ. apłice
uite exẽpla firmissima nob̾ c̃portare debe

Expanded text:
Transeuntes filii Israel Jordanem sustulerunt de medio fluminis duodecim lapides quos pro testimonio posuerunt in loco secundae circumcisionis, ad signandum nobis, ut dum de lavacro consurgimus, apostolicae vitae exempla firmissima nobiscum portare debe
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ osq fortes uiros. circuite urbẽ. cuucti bellatores
semel ꝑdiem. Sic facietis ui dieb. Septimo die sac̾¬
archã fedis. Septies cͥcuibitis ciuitatẽ. ⁊ sac̾dotes
elangee̾ buccinis. Cũq ĩsonuerit uox tube longior
atq ꝯcisior. ⁊ ĩaurib ur̃is ĩ crepuerit. ꝯclamabit

Expanded text:
erat: Circuite urbem cuncti bellatores semel per diem. Sic facietis sex diebus. Septimo autem die sacearcam foederis, septiesque circuibitis civitatem, et sacerdotes clangent buccinis. Cumque insonuerit vox tubae longior atque concisior, et in auribus vestris increpuerit, conclamabit
Abbreviated transcription (Latin):
reqͥeuert᷑ ĩeodẽ loco sedentes ĩ castris usq dũ sana¬
rent᷑. ñ sufficit cͥc̾cidi. neceẽ ẽ. pꝰ cͥc̃cisiont̃ sanari.
qͥd ab honestatis regula discordat absciđe. S: ħ faci¬
entes pͥmo: qͣdã difficultate ꝯstringimͣ.⁊ c̃qͦdam
dolore aĩ ꝯsurtudinis culpã nouella institutione ui

Expanded text:
 usque dum sanarentur. Non sufficit circumcidi; necesse est post circumcisionem sanari, dquid ab honestatis regula discordat abscindere. Sed hoc facientes, quadam difficultate constringimur, cum quodam dolore animi consuetudinis culpam novella institutione vi
Abbreviated transcription (Latin):
cũ nr̃is nuꝑ tpr̃ib beatꝰ papa gregoriꝰ eu̾głicis
roboiatꝰ eloquiis. romanã rexit eccłam. Note
ȩedẽ currꝰ dĩsub nixe longe gestabant. c̃reue¬
rendissimi patres augustinꝰ. paulinꝰ. ⁊ cet̾i sotii
te illo uenere britanniã. ⁊ u̾bũ dĩ ĩcredulisdi¬
u. cõmisere gentib. Si gͦ bases luter᷑ scĩ doctoreᷤ
st̃: qͥ lauacr᷑ nob uite ministrant. ⁊ rotȩ qͣt̾ ne ba-¬
sium .iiii.st̃ libri eu̾głioꝵ. qͥd axes rotarũ qͥba¬
ses gestant. nͥ ipsa eoꝵdem st̃ corda doctoꝵ: Quȩ
dũ pͣceptis eu̾głii sedulo ĩtendentes eos ab ĩfimo¬
rũ appetitu sustollunt. uelut ĩmissi rotis axes.
altiꝰ basim at̾ra subleuant. Porro humeri. qͥ roti
ante positi st̃. ne ab axib dilabi possent obstabarł.
orem ꝓpħicũ sermonẽ.ctri bñfacitis intendentes.
S ⁊ õs eu̾głiste atq apłi. in his qͣscripsere. legis

Expanded text:
cum nostris nuper temporibus beatus papa Gregorius evangelicis cum nostris nuper temporibus beatus papa Gregorius evangelicis roboratus eloquiis Romanam rexit Ecclesiam. Rotae eaedem curribus Dei subnixae longe portabant, cum reverendissimi patres Augustinus, Paulinus et caeteri socii te illo venere Britanniam, et verbum Dei incredulis dudum commisere gentibus. Si ergo bases luterum sancti doctores sunt, qui lavacrum nobis vitae ministrant, et rotae quaternae basium doctorum, qui dum praeceptis Evangelii sedulo intenti eos ab infimorum appetitu sustollunt, velut immissi rotis axes altius basim a terra sublevant? Porro humeruli, qui rotis antepositi, ne ab axibus delabi possent, assistebanorem propheticum sermonem, cui bene facitis attendentes . Sed et omnes evangelistae atque apostoli, in eis quae scripsere legis
Abbreviated transcription (Latin):
ro qr ꝑcunota discurrentes. dĩ ad corda creden¬
tiũ indueebant. At uͭ illi qͥuno ilo co cõmorates u̾bũ
salutis paimis antuntiant. eosq ad lauaot᷑ uite¬
mar celebrat᷑ aeceͥdt̃. qͣses bases sc̃ tt̃pli dñi. q̃portant¬
mistiũ salutis ĩpendt᷑. ut longꝰ ex currendi ad aqqui¬
ren dostiouos ppłos labores nͦ subeunt. Rote gͦ basiũ
rotis t̃ curruũ similes. qr id̃e libri eu̾głioꝵ. qͥ hos
doctores ad p̃dicandã fidẽ uericatis ignorantib
mittunt. illos ad confirmandã ampliꝰ fidẽ inter
doctas amłae sac̃iñtis spalib imbrtos mapene
cũ eũ głia iacobũ frẽm dnĩ ad confirmandã in hieroso¬
limis ecołam reside iussert̃. Rote ear᷑ si milescur¬
ruũ dĩ supposite ad currendũ parabant. cũ eadẽ
euãgłia paulũ ⁊ barnabã ad p̾dicandũ gentib¬
ꝑ om̃ia discurrere uoluert᷑. Rote basim suppo¬
site ad portandũ lutere̾ tẽpli at̾ra sustollebant.

Expanded text:
runt, quia per cuncta discurrentes, Dtium perducebant. At vero illi qui in uno loco commorantes, verbum salutis proximis annuntiant, eosque ad lavacrum vitaemarum celebratur, accendministerium salutis impendunt, ut longius excurrentes ad acquirendos novos populos labores non subeunt. Rotae ergo basium rotis sunt curruum similes, quia iidem libri Evangeliorum qui hos doctores ad praedicandum fidem veritatis ignorantibus mittunt, illos ad confirmandam amplius fidem inter doctos jam ac sacramentis coelestibus imbutos manere cum Evangelia Jacobum fratrem Domini ad confirmandum in Jerosolymis Ecclesiam residere jusserunt. Rotae earum similes curruum Dei suppositae ad currendum parabant, cum eadem Evangelia Paulum et Barnabam ad praedicandum gentibper omnia discurrere voluerunt. Rotae basibus suppositae ad portandum luterem templi a terra sustollebant,
Abbreviated transcription (Latin):
Ing̾dientib natͥũ aboriente. pͥmodiu̾tendũ erat ad
m̾ idie̾. ubi mare ĩ ip̃o angubostabat. ad lauandũ sacer¬
dotib paratũ. Demn ꝓg̾dientib uitͦ. occͣrebant lut̾es
ad lauandas hostias. abutͣq parte positi. Intͣ hos basis
dinis. ⁊triũ cubitoꝵ altitudinis. Inqͣstans salomon de
causti. ccͣ m̾idiem atͥi. Hȩinde porticꝰtẽpli siue uesti¬
tbulũ. inqͦ colunnie ȩreȩ circahostiũ tẽpli. Qd̃ gͦ ma-¬
reposu it ad dex te rã partẽ templi sig̾eat nos ꝑlaua
crũ baptisii adregnũ celeste. qͥ iure uocabulo dex
accipiunt᷑. uel iudeã simał ⁊ gentilitatẽ ut ĩ expositi¬
one basiũ supͣdiximꝰ. Uł p̾sentẽ eccłe uitã ⁊ fut᷑ã¬
solute dext̾a ĩbono pomt᷑. et̾nagaudia sepiꝰ demons¬
trat. Qđ uͦ ccͣ orientẽ posuit mare. ad candẽ ꝓpesig
splendor nob̾ int̾ne claritatis apꝑit᷑. Qđ ad meridia¬
nũ latꝰ atriĩ sig̾cat fideles ꝑceptione srĩ sps. ad flagͣt¬
cordib electoꝵ.¬

Expanded text:
Ingredientibus enim atrium ab oriente, primo divertendum erat ad meridiem, ubi mare in ipso angulo stabat ad lavandum sacerdotibus paratum. Deinde progredientibus intro occurrebant luteres ad lavandas hostias ab utraque parte positi. Intra hos basis dinis, et trium cubitorum altitudinis, in qua stans Salomon dedcausti contra medium atrium. Deinde porticus templi sive vestibulum, in quo erant columnae aereae circa ostium templi. Quod ergo mare posuit ad dextecrum baptismi ad regnum coeleste quod jure vocabulo dextaccipiuntur, vel Judaeam et gentilitatem ut in expositione basium supra diximus vel praesentem Ecclesiae vitam et futuramsolute dextera in bono ponitur, aeterna gaudia saepius demonstrat. Quod vero contra orientem posuit mare, ad eamdem prope ssplendor nobis internae claritatis aperitur. Quod ad meridianum latus atrii, significat fideles per acceptionem sacordibus electo
Abbreviated transcription (Latin):
cubit᷑. ⁊ neq ibi altitudinẽ an ãplitudinẽ sig̾car&
adiecit. uidet᷑ qͥ ꝓfundũ ipsiꝰ luteris huiꝰ eẽ ãpli-¬
tudinis uoluerit ̃ telligi. q ex m̃sura ni fallor basis.
ĩ qͣpositꝰ erat qͥsq luter. facillunt pͭ conici qͣita des
cubiti rotunditas. ita fabricata. ut lutͣ desr̃ poss&
‸ poni
Latitudogͦ fundi inlut̾ib uniꝰ erat cubiti ac dimidii. Ip̃au̾
capacitas luter̃ .iiii. habebat cubitos. s utr̃ ĩ latitudi ire
aut ãplitudine. au ĩutͦq dicat qͥsno uerit.as. ¶I ꝯstituit x¬

Expanded text:
icaret adjecit, videtur quia fundum ipsius luteris hujus esse amplitudinis voluerit intelligi. Quod ex mensura ni fallor basis, in qua positus erat quisque luter, facillime conjicitur, quae midii cubiti ita fabricata, ut luter desuper possit imponi. Latitudo ergo fundi in luteribus unius erat cubiti ac dimidii; ipsa vero capacitas luterum quatuor habebat cubitos; sed utrum in altitudine, an in amplitudine, an in utroque dicat, quis noverit? Et constituit
Abbreviated transcription (Latin):
cat. Ne aũ plꝰ iuste ĩpeccantes uindicans. aut rursũ
absq modamine iuste disc̾tionis ignoscens. irã iusti
Et sr̃ leones ⁊ boues. qͣsi lora exere dependentia. Sr̃
leones qͥpꝑe ⁊ boues lora dependent. qr scĩ doctores ⁊ ĩse
ueritate districtionis qͣ peccantes iudieant. ⁊ ĩ mansue¬
tuditre lenitatis qͣ peuitentib remittunt. iudiciũ
suitiment auctoris. neforte inuiste ligando. ipsi ab
ruli subt̃ lucerẽ fusiles. ccͣ se ĩuicẽ respectatites.
cõparant᷑. qr si c̃ uolubilitas rote eitissimo cursu qͦeq
positũ sibic̃rũ a t̾ra subleuat. ⁊ sublouatũ qͦ auriga
dirigit portat: ita eu̾głica p̃dicatio m̃tes electoꝵ.
acͣrenis cupiditatib ĩcelestia desidia suspendit acsus¬
pensas ad ꝓfectũ bone oꝑationis. siuead mist̾ium
predicatiois qͦ c̃q adiuuatis grã sp̃s uoluerit ducit.

Expanded text:
cat, ne aut plus juste in peccantes vindicans, aut rursum absque moderamine justae discretionis ignoscens, iram justi Et super leones et boves quasi lora ex aere dependentia. Super leones quippe et bovestrictionis qua peccantes judicant, et in mansuetudine lenitatis qua poenitentibus remittunt, judicium sui timent auctoris, ne forte injuste ligando, ipsi ab ruli subter luterem fusiles contra se invicem respectantes. comparantur: quia sicut volubilitas rotae citissimo cursu quocunque impositum sibi currum terra sublevat, et sublevatum quo auriga dirigit portat: ita evangelica praedicatio mentes electorum a terrenis cupiditatibus in coelestia desideria suspendit, ac suspensas ad profectum bonae actionis sive ad ministerium praedicationis quocunque adjuvans gratia spiritus voluerit, ducit:
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃e roẽ dicantad confutandã ĩsipientiã
⁊ frangendã duritiã infideliũ. ⁊ ad pascendũ
nͦ tx̃is nͦ fut᷑is tpr̃ib ullũ ilł pare̾. ĩ ueritatis
contẽplatione sꝑemꝰ. Nullũ tñ rep̃ hendondũ an¬
cere.Ila ⁊ illiqr breues dies hoĩs st̃. ñ oiã q̃possent si
diutiꝰ uixissent dixert̃. nͨ dr̾e potuert̃.⁊ u̾itatis
rõ tã ãpla. tãq ꝓfunda ÷ ut amortalib neq̃at ex¬

Expanded text:
nostrae ratione dicant ad confutandam insipientiam et frangendam duritiam infidelium, et ad pascendum nec nostris nec futuris temporibus ullum illis parem in veritatis contemplatione speremus; nullum tamen reprehendendum arcere. Nam et illi, quia breves dies sunt , non omnia quae possent, si diutius vixissent, dicere potuerunt: et veritatis ratio tam ampla, tamque profunda est ut a mortalibus neq
Abbreviated transcription (Latin):
Quoꝵ maximã partẽ ucores reliqͥsse ꝯplecus.
testat᷑ historia scĩstephani. ubi feminas religioẽ
pollentes. ñ ꝯiuges. s uiduas appellat toꝵ
Singula aũ tabulata. ĩ cireuita habebant la¬
tera .i. luriculas. neqͥs ĩ eisd̾ tabuł ꝯsistens. siue
residens. possit ad ĩferiora descende. sic̃ achaꝵ re
gi ꝯtigisse legimꝰ ĩsamaria. Quȩ nimir latera
n ĩꝯgrue cotidiana diuine ꝓtectioĩs erga nos
munimima designant. de ꝙ psalmista. Imnta¬

Expanded text:
Quorum maximam partem uxorios reliquisse complexus testatur historia sancti Stephani, ubi feminas eadem religione pollentes, non conjuges, sed viduas appellat eorum. Singula autem tabulata in circuitu habebant latera, id est, turriculas, ne quis in eisdem tabulatis consistens, sive residens, posset ad inferiora decideregi contigisse in Samaria legimus. Quae nimirum latera non incongrue quotidiana divinae protectionis erga nos munimina designant. De quibus Psalmista:
Abbreviated transcription (Latin):
ociosis eloqͥis. ira. rixa. detͣ. Tone. habitu ĩpudi¬
co. comessatoĩb potatioi̾b ꝯtentioẽ. emulatioẽ
⁊ econtͣrio uigiliis scĩs ⁊ oratioĩb. lectioi̾b diuinis.
psalmis. ⁊ doct᷑ne. elemosinis. cet̾isq sp̃s fructib
oꝑam ĩpendant. Ut qͥfut᷑e statũ uitȩ ĩ ꝓfessioẽ
contendant imitari. At uͦ ĩfimũ tabulatũ ãplio¬

Expanded text:
otiosis eloquiis, ira, rixa, detractione, habitu impudico, comessationibus, potationibus, contentione et aemulatione; et e contrario vigiliis sanctis, orationibus, lectionibus divinis, et psalmis, doctrinae et eleemosynis, caeterisque Spiritus fructibus operam impendant, ut qui futurae statum vitae in professione contendant imitari. At vero infimum tabulatum amplio
Abbreviated transcription (Latin):
dnr̃ ad isrł ẜ carne᷑. imo ad te qͥ isrł effectꝰ eł m̃te dm̃
uidñdo. ⁊ cͥctĩcisꝰ corde ñ carnt. Sitñ ita agas ut dig¬
nꝰsis eẽ parsdĩ. ⁊ ĩfunicło heditatis eiꝰ metiri. Alio qͥn
exẽplotͥsint. qͥ ad huocati fuerant u ẽẽnt pars dĩ. ⁊
exigentib pecc̾is. disꝑsi st̃ ꝑ õs gt̃s. ⁊ educti de domo

Expanded text:
dum carnem, imo ad te qui Israel effectus es mente Deum videndo, et circumcisus corde, non carne; si tamen ita agas ut dignus sis esse pars Dei, et in funiculo haereditatis ejus metiri: alioquin exemplo tibi sint qui ad hoc vocati fuerant ut essent pars Dei, et exigentibus peccatis dispersi s
Abbreviated transcription (Latin):
iñcedẽ accep̃ illa q̃ puer̃ nutͥebat afilia pharaonis nͥꝗͥ
sinagoga ap̃ qͣm lexnata ⁊ nutͥta erat. ab eccła istã
m̃cedẽ accepit. uͥ ultͣ idola ñ cał &. uidens eos qͥ ex gen¬
tib c̾diderant. ita ꝯu̾sos ad diñ uͥpenitꝰ respuerã simu¬
lacra ⁊ ultͣ ncolent. ip̃a qͦ docet᷑ ꝑ hoc erubesc̾e idola

Expanded text:
cedem accepit illa, quae puerum nutriebat, a filia Pharaonis, nisi quod Synagoga apud quam lex nata et nutrita erat, ab Ecclesia istam mercedem accepit, ut illa idola non coleret, videns eos qui ex gentibus crediderant, ita conversos ad Dominum, ut penitus respuerent simulacra, et ultra non colerent, ipsa quoque doceretur erubescere ido
Abbreviated transcription (Latin):
sidebat. castitas obtinebit. q̃ furor ceꝑat. patientia
uendicabit. qͣ tͥstitia mortẽ oꝑans occupauerat. sa.¬
lutaris ⁊ plena letitia gaudio possidebit. ꝗ̃ accidia ua.¬
honestabit. Ita singłis uitiis expulsis. eoꝵ loca .i. effectꝰ
uͥtutes ꝯtͣrie possidebt̃. q̃ filii isrłis .i. aiẽ dm̃ uiden¬
tis nuncupat᷑. qͥ c̃ uniu̾sas cordis expułit passiones
ñ tã alienas possessiones parauisse ꝗͣ ꝓͥas recuꝑasse cre

Expanded text:
s castitas obtinebit: quem furor ceperat, patientia uindicabit: quem tristitia mortem operans occupauerat, salutaris et plena gaudio tristitia possidebit: quem acedia uahonestabit. et ita singulis uitiis expulsis eorum loca, id est adfectus, uirtutes contrariae possidebunt, quae filii Israhelis, id tis nuncupantur: qui cum universas cordis expulerint passiones, non tam alienas possessiones rapuisse quam proprias re
Abbreviated transcription (Latin):
diuinadulcedine repleta. iure resp̾ndeat qͥd ÷ ħ.
qi dũ abĩfima cogitõe suspendr̃. ea q̃ dest̃nis ꝯspicit
ĩsolite mirat᷑. ⁊ c̃ ꝑhanc uocẽ torporis nr̃i surditas
rũpit᷑. uetuste uite usus mutat᷑. u̾aiã sr̃no spũ af
flata ⁊ ĩsũmis appetat q ꝯtẽpserat. ⁊ ꝯtẽpnat ĩ infi

Expanded text:
ne repleta jure respondeat Quid est hoc? quia dum ab infima cogitatione suspenditur, ea quae de supernis conspicit et insolite miratur. Et cum per hanc vocem torporis nostri surditas rumpitur, vetustae vitae usus mutatur, ut anima, superno spiritu afflata, et in supremis appetat quod contempserat, et contemnat in infi
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ga qr pͥmo occisꝰ. postea patratis oĩb adid q̃ fue¬
rat resurgendo reu̾sus ÷. ubi ꝑuitã morte ꝯsũpta
niħ ĩeo serpentis apparuit. Uł cauda serpentis:
daredimꝰ ad mañ dnĩ. ⁊ app̃hensi reparabimur
⁊ nouissima ĩ imica morte destructa resurgentẽ

Expanded text:
uia primo occisus, postea patratis omnibus, ad id quod fuerat resurgendo reversus est, ubi per vitam morte consumpta, nihil in eo serpentis apparuit. Vel cauda serpentis, da, redimus ad manum Dei, et apprehensi reparabimur, et novissima inimica morte destructa, resurgentes
Abbreviated transcription (Latin):
aliũ adorare. Pot̃ qͥs iuitꝰ adorart. ł adulando regib. ido
his affectu ⁊ studio mancipari. Utr̃q gͦ resecat. ũ nͨ ał¬
fectu colas nͨ sp̾e adores. E go sũ dñs ds tuꝰ fortis zelotes.
Uide benignitatẽ dĩ. ut nos doceat. ⁊ ꝑfectos faciat. fra¬
gilitatẽ humanoꝵ affectuũ ñ recusat. oiã agit ⁊ patit᷑
ꝓpt̃ nos. notis ⁊ usitatis nob loqͥt᷑ affectib Simulier ꝯiu
ult cãpeccare ñ patit᷑. nͨferre pot uͥ alludat ad ulteri.
Excitat᷑ sr̃ eã ⁊ elꝰ eiꝰ ⁊ defendit ꝯiugii castitatẽ. Siaut̃

Expanded text:
aliud adorare. Potest quis invitus adorare, vel adulando regibus idolhis affectu et studio mancipari. Utrumque ergo resecat, ut nec affectu colas, nec specie adores. Ego sum Dominus, etc. Vide benignitatem Dei: ut nos doceat et perfectos faciat, fragilitatem humanorum affectuum non recusat; omnia agit et patitur propter nos, notis et usitatis nobis loquitur affeultra eam peccare non patitur, nec ferre potest ut alludat adulteris; excitatur super eam zelus ejus, et defendit conjugii castitatem; si autem
Abbreviated transcription (Latin):
ludificõe uenefica. a Curgꝰ exut᷑q parte uͥge dur̃ ⁊¬
u̾gis magoꝵ. ñ fuerint tũ creatores draconũ nͨ magi
nͨͦ angłi mali q ministͥs illa fiebant. In st̃ u reb cor¬
poreis ꝑ oiã elem̃ta mundi q̃dã occulte semiarie rões. q c̃¬
bilit̃. hangłi ĩ isibilit᷑. Ds̃ uͦ solꝰ unꝰ c̾ator ẽ: qͥ causas
Uipãs ⁊ rões seminarias reb inseruit. Induraũ ds̃ cor

Expanded text:
ludificatione venefica? Cur ergo ex utraque parte et uirgis magorum, non fuerunt tamen creatores draconum nec magi nec angeli mali, quibus ministris illa operabantur. insunt enim rebus corporeis per omnia elementa mundi qbiliter, hoc angeli inuisibiliter; deus uero solus unus creator est, qui causas ipsas et rationes seminarias rebus inseuit. res br
Abbreviated transcription (Latin):
mũ. Sic̃ tifrum̃tũ ł miliũ ł aliũ tale ĩ mortariolopilo
⁊pilo crucis mortalitate exutũ ẽ. ł minutũ manna
subtilitas celestis doctͥnȩ q̃pilo tundit᷑ uͥlitt̾ali sensu
qͥd÷ ħ. GGix. Edꝑmanna filiis isrł desr̃dat̃. nͥ admi¬
ratio sr̃ ne dulceditis designat᷑. Dulcis acib qͥ de¬

Expanded text:
ut enim frumentum, vel milium, vel aliud tale in mortariolo piloionem passionis et pilo crucis mortalitate exutum est. Vel minutum manna subtilitas coelestis doctrinae, quae pilo tunditur ut litteralis sensus d per manna filiis Israel desuper datum, nisi admiratio supernae dulcedinis designatur? Dulcis enim
Abbreviated transcription (Latin):
uerant ĩtim̾e ot̃ genꝰ hebreoꝵ. alim̃to ⁊ cura dignꝰ
dar& ĩ fanti mamillã. qͦ naccedente ad illiꝰ ub̃a s eui
his q̃fiebant. uelt ñ qͣsi uidet᷑. exoꝑib ei ĩt̃alias adstare.
ait. Frustͣ oregita hasmulieres ad nutͥm̃ tũ ĩfantis uo¬
cas. q̃ nullã ad eũ ꝯgnationẽ hñt. Si uͦ qͣndã hebrtucarũ
mulierũ ad duci p̃ctꝑis. puto qͥ tanꝗ̃ ꝯtͥbłis sue pot̾it ub̾a
exciꝑe. Cũq putare  bñdixxisse: iussit hanc ire. ut
aliꝗͣ q̃ eũ lactare poss ad duõq. Illa uͦ accepta huiꝰ moĩ
potestate. reu̾sa ÷ agens matrẽ nulli ꝯgnitã. Infansq
gͣte qͦdãmͦ eiꝰ accessit adub̾a.⁊ supplicatie regina ꝯmis¬
sũ ẽ. ei c̃ om̃i diligentia puerinutͥm̃tũ. Oui ꝓrerũ¬

Expanded text:
genus Hebraeorum, alimento et cura dignus daret infanti mamillam. Quo non accedente ad illius ubera, sed his quae fiebant, non quasi videretur ex operibus ei inter alios astare, ait: Frustra, o regina, has mulieres ad nutrimentum infantis vocas, quae nullam ad eum cognationem habent. Si vero quamdam Hebraicarum mulierum adduci praeceperis, puto tanquam contribulis suae poterit ubera accipere. Cumque putaretur bene dixisse, jussit hanc ire, ut aliquam quae lactare eum posset adduceret. Illa vero accepta hujusmodi potestate, reversa est agens matrem nulli cognitam, infansque grate quodammodo ejus accessit ad ubera, et supplicante regina, commissum est ei cum omni diligentia pueri nutrimentum: cui secu
Abbreviated transcription (Latin):
i. legẽ. q̃ lex tc̃ it᷑ fiscellã erat scirpeã. exmultis uͥgul¬
tis. siue expapiro ꝯtextã. admixta pice : bitumine
qr uilib utiq ⁊ t̾restͥb iudeoꝵ sordebat septat᷑diciõib
usq qͦ eccła eã sũꝑsit ade palustͥb ⁊ luteis locitł carnali¬
ũ sensuũ. ⁊ itͣ sapĩe uere aulas ⁊ regia tecta ħĩfantiã¬

Expanded text:
multis virgultis sive ex papyro contexta, ac linita pice et bitumine: quia vilibus utique et terrestribus Judaeorum sordebat septa traditionibus, usquequo Ecclesia ruperat illam de palustribus, et luteis locis carnalium sensuum, et intra sapientiae verae aulas, et regalia tecta con
Abbreviated transcription (Latin):
declinare: ⁊ oꝑa scłi ag̾e. actꝰ t̃re .i. lutea expłe mist̾ia.
scias qr surrex ĩte rex aliꝰ qͥ nescit ioseph. Rex egipti ipẽ
te cogit ad oꝑa sua ⁊ lat̾ẽ oꝑari ⁊ lutũ. Ip̃e sr̃ positis ma¬
ꝑe ĩnocentiã. domi feda. foris crudelia ĩt᷑ ꝯscĩam fla¬
gitiosa ꝯmitt̾e. In huiꝰ mot̾ scito te regi egiptimili¬
Iub⁊ pħro mascłos occidi. femiãs uiu̾e. Sic z abulꝰ ne
possit robur fidĩ p̃uałe. ĩt̾fectis uͥtutib uult uitia ui¬
u̾e. fortesq ⁊ uiriles aĩ sensꝰ ꝙͥ diuinasapimꝰ .i. rõnẽ.¬

Expanded text:
e, actus terrae et lutea explere ministeria: scias quia surrexit in te rex alius, qui nescit Joseph, rex Aegypti; ipse te cogit ad opera sua, et laterem operari et lutum; ipse, superappositis mapere innocentiam, domi foeda, foris crudelia, intra concientiam flagitiosa committere; in hujusmodi scito te regi Aegypti miliubet Pharao masculos occidi, feminas vivere: sic diabolus, ne possit robur fidei praevalere, interfectis virtutibus, vult vitia vivere, fortesque et viriles animi sensus, quibus divina sapim
Abbreviated transcription (Latin):
bent. ⁊ ꝑuniu̾sũ mundũ passoĩs cruore rutilant. Ab his
gͦ aiẽ q̃ nascunt᷑ ĩ eccła uelut obstetͥcib medicant᷑. qr de
scͥptis cuncta eruditoĩs medicamina ꝯfert̾̃. Teptat tũ
phr̃o ꝑ has necare mascłos. c̃studiosis ĩ diuinis scͥpt᷑is he¬
ses ⁊ praua dogmata sugg̾it. s stat ĩ mobile fundam̃tũ
dĩ. Timꝙ̃ n obstetͥces dm̃ .i. tim̾e docꝙ̃. q ÷ utiũ sapĩe.

Expanded text:
bent, et per universum mundum passionis cruore rutilant. Ab his ergo animae quae nascuntur in Ecclesia, velut obstetricibus medicantur, quia de Scripturis cuncta eruditionis medicamina conferuntur. Tentat tamen Pharao per has necare masculos, cum studiosis in divinis Scripturis haereses et prava dogmata suggerit. Sed stat immobile fundamentum D
Abbreviated transcription (Latin):
debeat. Qͦmͦ nãq pot̾it qͥsscire. utr̃ ꝓ restau¬
rando ꝗ ĩ mi nutũ erat. aut ꝓ cõplendo qͥ ñdũ ꝑ¬
fectũ erat de illo nuo ꝯstituende ciuitatis sit̾
factꝰ. S os certiert᷑ se factos eẽ ad ꝑficiendã
ciuitatẽ illã . A. Ergo sipłres er̃t ꝗͣ reꝓbi angłi
nullꝰ pot̾it aut debebit scire ᷤ ñ ẽẽ ibi assũptũ.
nͥ ꝓ alieno casu. B. Uer̃ẽ. A. Nongͥ habebit ali

Expanded text:
 quis poterit scire utrum pro restaurando quod imminutum erat, aut pro complendo quod nondum perfectum erat de illo numero constituendae civitatis, sit factus: sed omnes certi erunt se factos esse ad perficiendam illam civitatem? ANS. Ergo si plures erunt quam reprobi angeli nullus poterit aut debebit scire se non esse ibi assumptum, nisi pro alieno casu. BOS. Verum est. ANS. Non igi
Abbreviated transcription (Latin):
renda erat eiꝰ ꝯfirmatio ÷ si nullĩ ea ꝑ eocar& usq
ad eandẽ mundi ꝗͣ exxpectamꝰ renouatoẽ. aũsiñdi¬
utiꝰ illa ꝯfirmatio differenda trat. accełanda e¬
rat mundana renouatio. ut c̃ eadẽ ꝯfirmatioẽ
fiera. S d̃ mundũ nouit᷑ fact᷑ statĩd̃s renouare:

Expanded text:
tiam si nullus in ea pecasset, usque ad eam mundi, quam exspectamus, renovationem: aut si non diutius illa confirmatio differenda erat, acceleranda erat mundana renovatio, ut cum eadem confirmatione fieret. Sed quod mundum noviter factum statim Deus renovare,
Abbreviated transcription (Latin):
restaurandos eẽ. si illis ñ ħ uitio ꝑ mansuri ẽẽnt
siñ cecidissent. a .l. si sine gͣtulatior̃ de casuali¬
ox. isti uͦ sine illo eẽ ñpocerant a Immo qͣlit̃
ab ħ uitio beati eẽ debebt̃. Deiũ qͣ au dacia dict¬
mꝰ dm̃ ñ uelle aut ñ posse hatic restaurationẽ
sine ħ uitio fac̾e. B. Nonne ÷ similit̾ ĩgentib

Expanded text:
restauratos ; si illi sine hoc vitio permansuri erant, si non cecidissent, id est sine gratulatione de casu aliorum; isti vero sine illo esse non poterunt? Imo qualiter cum hoc vitio beati esse debebunt? Deinde qua audacia dicemus Deum non velle, aut non posse, hanc restaurationem sine hoc vitio facere? BOS. Nonne similiter est
Abbreviated transcription (Latin):
argille formas ing̾dit᷑. qͦ uas possit aptũ misteriis ce¬
lestib effici. cͣipsi salubrit᷑ humiliati. ⁊ flãma siue di¬
uineclaritatis. siue ⁊̃ humant adu̾sitatis emollit. uiã
patrũ bñ oꝑando intͣmꝰ. ut ad patr̃ p̃mia bñ c̃rendo ꝑ¬
sꝑanda. Q nͨ sẽꝑ uasa ĩfortna argille tenebant᷑ inclusa.
Uer̃ꝰ uͥ adꝑfectionẽ suiꝑuenerant. fractis formar̃ clau
nrbant᷑. Haũ dm̃s ñqͣ oꝑa scõꝵ it̾itura. s qr uͥ coronã ĩti¬
tie ꝗͣ bñ oꝑando m̾uert̃ acceꝑint: laboriose oꝑatioĩs cu¬

Expanded text:
argillae formas ingreditur, quo vas possit aptum ministeriis coelestibus effici, ita et ipsi salubriter humiliati, et flamma sive divinae charitatis, seu etiam humanae adversitatis emolliti, viam patrum bonum operando intramus, ut ad praemia patrum bene currendo psperanda; quia nec semper vasa informis argillae tenebantur inclusa, verum ubi ad perfectionem sui pervenerant, fractis formarum clau interitura, sed quia ubi coronam justitiae, quam bene operando meruerant, acceperint, laboriosae operationis cu
Abbreviated transcription (Latin):
tiis ⁊ laborib. delectões ⁊ qͥetẽ hutꝰ uite calco.
ĩdando ⁊ dimiccendo. q̃ urea st̃ largior. ĩobedi
to qͥ debes ꝓpeccõ. Oiã aũ ista debes dõ q̃ dicis.
Tantꝰ tiãq deb ⁊ eẽ ĩ hac mortali uita amor. ⁊
ad qͣ ꝑtin& otatio desidiũ ꝑuetiendi adid ad

Expanded text:
s et laboribus delectationes et quietem ejus vitae calco, in dando et dimittendo quae mea sunt largior, in obedieto quod debes pro peccato. Omnia autem ista debes Deo, quae dicis. Tantus namque debet esse in hac mortali vita amor; et, ad quod pertinet oratio, desiderium perve
Abbreviated transcription (Latin):
atͥũ sac̾dotũ. hostias suas ad huiꝰ usq ianuas ꝑfe¬
rebat. susceptasq asac̾dote atq ĩaltari oblatas
testatẽ habebat. Uerũ de ĩferiorib clamabat ad
cit᷑. qñ fidelit̃ ea q̃ ualent uota pietatis offert᷑.
Birigt̃ nuisus alonge ĩtẽplũ dĩ. c̃uitã sublimiũ
discere.⁊ admitari sedulo gaudent.⁊ qͦsuͥtute¬
sc̃ĩtatis imitati seqͥ neq̃unt. piȩ uenerationis ãple¬
ctutit᷑ affectu. Uident hostias sac̾dotes ĩ altari ig.¬

Expanded text:
atrium sacerdotum, hostias suas ad usque hujus januam deferebat, susceptas a sacerdotibus, atque in altari oblatas,acultatem habebat. Verum de inferioribus clamabat ad citur, quando fideliter ea quae valent illi vota pietatis offerunt. Dirigunt enim visus a longe in templum Dei, cum vitam sublimium discere et admirari sedulo gaudent, et quos virtutis imitatione sequi nequeunt, piae venerationis complectuntur affectu. Vident hostias sacerdotum in altari ig
Abbreviated transcription (Latin):
orabat multitudo ppłi. qñ ĩ censũ ponenti ⁊acha¬
rie angłs ad altare thimiatis apparuit. eũq de
p̃c̃soris dnĩ natiuitate ꝑ docuit. Non aũ ħatͥa cũ
porticib suis aspectũ tẽplidelonge aspectantib
ab sconđe potuert̃. qr locꝰ ĩ qͦ tẽplũerat sitũ mul¬
to sublimio erat. ꝗͣ uͥ fundate fuere porticus.

Expanded text:
censum ponenti Zachariae angelus ad altare thymiamatis apparuit, eumque de praecursoris Domini nativitate docuit . Non autem haec atria cum porticibus suis aspectum templi de longe aspectantibus abscondere potuerunt, quia locus in quo templum erat situm multo sublimior erat, quam ubi fundatae
Abbreviated transcription (Latin):
nu̾o p̃stant. tm̃ succũbt̃ m̾ito. Unde apte basilica
ħgͣndis. ⁊ si płrimos capit: tĩ eostñ ĩ int̾iora tẽpli
deaurati. ñ ad altaris officiũ. ñ ĩ ip̃m saltẽ atͥũ sa-¬
c̃dot᷑ ĩtͦmictit. qr carnales qͥq atq ĩfirmi ad huo
ĩeccła. ⁊ si obmeritũ castt fidĩ acpietatis dõ de¬
uoti. adelectoꝵ sortẽ ꝑtinent. longe tũ ab ÷ ut

Expanded text:
nt, tantum succumbunt merito. Unde apte basilica haec grandis, etsi plurimos capit, non eos tamen in interiora templi deaurati, non ad altaris officium, non in ipsum saltem atrium sacerdotum intromittit, quia carnales quique atque infirmi adhuc in Eccvote ad electorum sortem pertinent, longe tamen abest, ut
Abbreviated transcription (Latin):
bant purificati. Inatͥũ sac̾dotũ sac̾dotes purificati
⁊ ñpurificatiunac̃ leuitis ⁊ cantorib. In ĩtimũ atͥ¬
um basilice maioris. uiri uidei pͣrificati. stantes ⁊
orantes subdiuo. si serenũ eẽt. si tẽpestas: ĩporticꝰ
ꝓximas. sese recipientes ĩ ext̾iꝰ atͥum. mulieres
uidue purificatȩ ĩ extremũ atͥũ. Gentiles ⁊ uidu.¬
ȩ q̃tuꝑ ueneratit exgentib usq ad fextũ puri¬
ficatois diẽ. Hec ut picturã cassiodori distinetã
exẽplũ legendi ꝓponere. q̃ ñ ipẽ pͥͫꝰ uera eẽ ꝯgno¬

Expanded text:
purificati: in atrium sacerdotum, sacerdotes purificati: et non purificati una cum levitis et cantoribus: in intimum atrium basilicae majoris viri Judaei purificati stantes et orantes sub divo, si serenum esset: si tempestas, in porticus proximas sese recipientes. In exterius atrium mulieres viduae purificatae. In extremum atrium gentiles et Judaeer venerant ex gentibus usque ad sextum purificationis diem. Haec ut in pictura Cassiodori distincta rexemplum legendi proponere quae non ipse prius vera esse cogno
Abbreviated transcription (Latin):
Unde atͥũ sac̾dotũ trib ordinib lapidũ polimitoꝵ
⁊ uno ordine lignoꝵ cedri edificat᷑ ẽe memorat᷑.
Tres qͥppe ordines st̃ lapidũ polimitoꝵ. fides. spes:
caritas. ⁊ recte polimitoꝵ : qm̃ certe necessari¬
latioĩs exhibita. sine cuiꝰ sr̃adiettione spes. fides
na cedriꝑꝑ odoris gr̃ã. ⁊ ĩputͥbilẽ sue nat̾t poten¬

Expanded text:
sacerdotum tribus ordinibus lapidum politorum, et uno ordine lignorum cedri aedificatum esse memoratur. Tres quippe ordines sunt lapidum politorum, fides, spes, charitas. Et recte, politorum, quia certa necesslationis exhibita, sine cujus superadjectione fides, spes, na cedri pr
Abbreviated transcription (Latin):
les ab errore ꝯu̾si atq ad u̾itatt̾ eu̾glii trans formati
meliꝰ ipsos gentiũ errores nou̾ant. & qͦ certiꝰ nouert̃.
eo artificiosiꝰ hos expugnare atq euacuare didic̾um¬
meliꝰ nouit. s ⁊ dionisiꝰ meliꝰ reuinc̾e pot̾at falsa athe¬
narũ dogmata. qͦ c̃ errorib sillo gismos apuero ⁊ ar.¬
gum̃ta cuncta nouerat. Cuisensui ꝯuenit apte q̃¬
lere gentiliũ. ꝗͣ ipsi adfidẽ ꝯu̾si gentiles. ⁊ e& gentilib
facti xͥatui. Sidonii nãq ⁊ trri . qr gentiliũ fuere ppłi
m̾ito ĩfig̾a gentiũ accipiunt᷑.¬

Expanded text:
les ab errore conversi, atque ad veritatem Evangelii transformati, melius ipsos gentium errores noverant, et quo certius noverant, eo artificiosius hos expugnare atque evacuare didicmelius novit, sed Dionysius melius refellere poterat falsa Athenarum dogmata, quorum cum erroribus syllogismus a puero et argumenta cuncta norores gentilium, quam ipsi ad fidem conversi gentiles, et ex gentibus facti Christiani. Sidonii namque et Tyrii, quia gentilium fuerunt populi, merito in figura gentium accipiunt
Abbreviated transcription (Latin):
aitad hyrã salomon. Precipe gͥ ũ p̃cidant mͥ cedros
de libano. ⁊ serui mei sint c̃seruis tuis. Serui qͥppe
seqͥũ sui redẽptoris eoꝵ uota cnsferre. Cũq uidł¬
seruis erant ⁊ serui salomõis. ac parit̾ memorato ĩ¬
stabant oꝑi. E pͥmi doctores exgt̾b necẽe habebant
stitui. nesi absq magistris doc̾e ĩciꝑent. magistͥ
existent erroris. lecirco n salomon seruos hyrã
ced̾e sibi uoluit lignadelibano. qr doctores erant se¬
uis suis ad cedendũ. S iccirco ⁊ seruos suos simł ad.

Expanded text:
 Praecipe genti, ut praecidat mihi cedros de Libano, et servi mei sint cum servis tuis. Servi quippe sequium sui redemptoris eorum vota transferre. Cum quiservis, erant et servi Salomonis, ac pariter memorato instabant operi, quia primi doctores ex gentibus necesse habebant rbo fidei institui: ne si absque magistris docere inciperent, magistri existerent erroris. Idcirco etenim Salomon servos Hiram caedere sibi voluit ligna de Libano, quia doctiores erant servis suis ad caedendum. Sed idcirco etiam servos suos similiter
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuen̾it animũ. itau̾ artifices illi ligna ⁊ aurũ ꝑut
opꝰ habebat dedit. Cuiꝰ bñficii grã. salomoneiꝑ
annos singulos płrimos tͥtiei⁊ oleichoros ĩcibũdo
tes exgentib ⁊ uita simulcͣfide głosos figuraliter
expͥmit. Neq aliqͥd ꝓhib qͥn hyram qi rex trat
regaliq potentia salomonẽ in edificio domꝰ dnĩ u
uabat. conu̾sosad fidẽ. ipsosrer̃duos tipice denun¬
ti&. qͦr ope constat eccłam sepiꝰ adiutã. ⁊ nobiliter
oꝑe tẽplianxiliũ abhrrã. qr cͣ ueniens ĩ carne
dñs dilectã sibi domũ.i. eccłam edificare dispo.¬
resoꝑiselegit. Nãdeutͦq ppło ministros sermo¬
nis assũpsit. Misit hyra salomoi̾ pͣcisa deliba:¬
no ligna. cedrina ⁊ abiegna. q̃ ĩdomũ dnĩ pone¬
rent᷑ : qr ꝯu̾sa gentilitas misit ad d̾nm̃ uiros

Expanded text:
ligna et aurum, prout opus habebat, dederit: cujus beneficii gratia Salomon ei per annos singulos plurimos tritici et olei choros in cibum domui tes ex gentibus et vita simul cum fide gloriosos figuraliter exprimit. Neque aliquid prohibet quin Hiram, quia rex erat, regalique patientia Salomonem in aedificio domus Domini juvabat, conversos ad fidem ipsos rerum Dominos typice denuntiet, quorum ope constat Ecclesiam saepe adjutam, ac nobiliter opere templi auxilium ab Hiram, quia cum veniens in carne Dominus, dilectam sibi domum, res operis elegit, nam de utroque populo ministros sermonis assumpsit. Misit Hiram Salomoni praecisa de Libano ligna cedrina, et abiegna, quae in domo Domini ponerentur, quia conversa gentilitas misit ad Dominum viros
Abbreviated transcription (Latin):
fensã. q̃ ostũdit eis cuncta q̃ hrã in potestate sua. ĩt̃ q̃¬
pꝰ magnas uͥtutes dec̾scunt. qr celari ĩ eisde uͥtutib
didit ĩ captiuitatẽ uͥtutẽ eoꝵ. Głam suã paulꝰ testi¬
appetit. Occultanda st̃ gͦ q̃ agimꝰ. ne ħ ĩ huiꝰ uite
itin̾e. ĩ caute portantes. lotͦ ciniũ sp̃uũ ĩ cursioẽ¬

Expanded text:
fensam, quod ostenderit eis cuncta quae haberet in potestate sua; haud dupost magnas virtutes decrescunt, quia celari in eisdem virtutibus adidit in captivitatem virtutem eorum. Gloriam suam Paulus testiappetit. Occultanda sunt ergo quae agimus, ne hoc in hujus vitae itinere incaute portantes latrocinantium spiritum incursio
Abbreviated transcription (Latin):
de pło t̾re. Sopher ĩtp̃r dissipans ł diuidens. sigͥcans
eos qͥ rudes in eccła qͦs ad militiã x nutͥre debuerant.
pͣuis exẽplis dissipantes. acetufideliũ ꝑ errorẽ seq̃¬
.i. stulto soꝑatores qͥm̾ito e uulgo. qr diuina ꝯsilia dis¬
cere ⁊ factis inpłe neglexerant. Ecussitq eosrex¬
buz ardandu&̃ ad regẽ babił. ⁊ ĩt̾fectist̃. qr diabłs¬

Expanded text:
 interpretatur dissipans vel dividens, significans eos qui rudes in Ecclesia quos ad militiam Christi nutrire debuerant, pravis exemplis dissipantes, a coetu fidelium per errorem sequ stultos operatores, qui merito e vulgo, quia divina consilia discere et factis implere neglexerant. Et sexbuzardan duxit ad regem Babylonis, et interfecti sunt, quia
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ nabugod. ĩ ix anno regni sedrchie obsedit ciui¬
tatẽ. m̃se .Xͫ ⁊ decima die m̃sis. qr mali pastores cũ
negligt̃. necesse ÷ u plebẽ s ꝯmissã. antiqꝰ hostis c̃
suo exercitu obsidione cͥc̃dq. ⁊ munitiõt erroris
acuitioꝵ ꝯstructa claudat uallando ciuitate᷑. Sicq
⁊ õs uiri bellatores nocte fugert᷑. ꝑ uiã porte q̃ẽ ĩ t̃¬

Expanded text:
 nono anno regni Sedeciae obsedit civitatem mense decimo, et decima die mensis: quia mali pastores, cum negligunt, necesse est ut plebem sibi commissam antiquus hostis cum suo exercitu obsidione circumdet, et, munitione erroris ac vitiorum constructa, claudat vallando civitatem, sicque omnesque viri bellatores nocte fugerunt. » Interrupta qui
Abbreviated transcription (Latin):
tationẽ dñi saluatoris ĩ cruce qͣ mortẽ ueit adme¬
moriã fidelib deꝑitgendo reduci. ł alia ciꝰ mira¬
cula ⁊ sanationesq̃ de eodẽ mortis auctorẽ mira¬
bilit̾ tͥũ phauit. ẽ hoꝵ aspectꝰ multũ sẽpe ꝯpunctiõis
soleat p̃stare contuentib. ⁊ eis qͦ qͥ lit̾tas ignorant.
quasi uiuã duĩce historiȩ pande lectionẽ. Nã ⁊
pictura g̾ce.zat ẜaꝙia: latine ⁊agͣphia .a.
qͥmate sr̃positũ ferentes qͣctuor mundi plagas t̾ni

Expanded text:
tationem Domini Salvatoris in cruce, qua mortem vicit, ad memoriam fidelibus depingendo reduci; vel ad alia ejus miracula et sanationes, quibus de eodem mortis auctore mirabiliter triumphavit; cum horum aspectus multum saepe compunctionis soleat praestare contuentibus, et eis quoque qui litteras ignorant, quasi vivam Dominicae historiae pandere lectionem? Nam et pictura Graequi mare superpositum ferentes quatuor mundi plagas terni
Abbreviated transcription (Latin):
le rũpit᷑. qr nimir̃ obseruatio mandatoꝵ dĩ. qͣĩ
cordib electoꝵ fide. spe. ⁊ dilectios̃ sr̃ne retͥbu¬
tionis firmata ẽ. nullo tpr̃aliũ rerͣpͭ obstaculo
baptismi ꝗ accepimꝰ pis ꝯmunre oꝑib stude¬
ꝑiss refecit: recte bona oꝑatio ⁊ nr̃a figͣatur.¬

Expanded text:
uia nimirum observatio mandatorum Dei, quae in cordibus electorum fide et spe et dilectione supernae retributionis firma est, nullo temporalium rerum potest obstaculo baptismi quod accepimus, piis communire operibus studeperisset, refecit, recte bona operatio etiam nostr
Abbreviated transcription (Latin):
intrare aduitã tĩual. uñ recte subuingr᷑. Gros
Neq alit ꝓficuũ ẽẽ. accipientib ostendr᷑. nͥ har̃
firma certitudo uͥtutũ m̃tẽ accipientũisiml
⁊ oꝑa confirm&. Accipit᷑ aũ ⁊ celebrat᷑ baptisim
lauaor̃ in ex ẽplũ dñice passioĩs ⁊ resurrectioĩs

Expanded text:
intrare ad vitam valet. Unde recte subjungitur: GrossiNeque aliter proficuum esse accipientibus ostenditur, nisi harum firma certitudo virtutum mentem accipientium, simul et opera confirmet. Accipitur autem, et celebratur baptismi lavacrum in exe
Abbreviated transcription (Latin):
Inercła. Qͥb m̃te exçedentib dõ archatia se¬
eretoꝵ celestiũ spetialiꝰ cet̾is uide ꝯcedit᷑. Qͥ dũ
eaqͣ in oceulto uident. publice si delib pandt᷑.
qͣsi suscepto lamine soł fenestre cuncta tẽpli
rũ necesse ẽi ut qͥsqͥsiubar sr̃ne ꝯtẽplatioĩs

Expanded text:
xcedentibus Deo, arcana secretorum coelestium specialius caeteris videre conceditur. Quidam ea, quae in occulto vident, publice fidelibus pandunt, quasi suscepto lumine solis fenestrae cuncta templi rum necesse est, ut quisquis jubar supernae contemplationis
Abbreviated transcription (Latin):
to calle ĩg̾dientes ad ostiũ tẽpli ꝑducebat. ꝑ grãm
dnĩ saluatoris. qͣ mundũ erat redẽptus p̃dicabat.
Facturagͦ porticꝰ tota. fideles illiꝰ tpr̃is sig̾cat. ostiũ
uͦ ĩ portieu. doctores qͥuet̾is luce̾ uite. ianuãq ĩ tͣndi
titudinẽ tẽpli. xx cubitis longa erat : qr nimir᷑
longe eas aspicientes ⁊ salutantes. A qͣbant gͦ
longitudine sua latitudinẽ tẽpli. qr ꝑ longani¬
mitatẽ deuote m̃tis desidabant uenire dilata
separati. fide tũ ac deuotioẽ fuere ꝓximi. In
di originał. In ĩtimo aũ penet᷑ͣli. ⁊ qͣsi ꝓpe mur̃
tẽpli mistic̃ obtit̾e loc̃ parentes p̃cursoris iohiᷤ¬

Expanded text:
to calle ingredientes ad ostium templi perducebat, et gratiam Domini Salvatoris, qua mundum erat redempturus, praedicabat. Factura ergo porticus tota fideles illius temporis signat. Ostium vero in porticu doctores, qui caeteris lucem vitae, januamque intrandi titudinem templi viginti cubitis longa erat, quia nimirum longe eas aspicientes et salutantes. Aequabant ergo longitudine sua latitudinem templi, quia per longanimitatem mentis devotae desiderabant videre dilatatseparati, fide tamen ac praedicatione fuerunt proximi. In di originalis. In intimo autem penetrali et quasi prope murum templi mysticum, obtinuere locum parentes beati praecursoris Domi
Abbreviated transcription (Latin):
qͣĩ exilio ꝑegͥnatioĩs huiꝰ patientia ad u̾sa q̃q to¬
łat. doñ ad patͥã ꝗͣ expectat ꝑueniat. Latitudo
ĩsinuat caritate. qͣ dilatato sinu m̃tis. ñ solũ
tp̃s siue ad pacẽ suã ꝯu̾sis. seu funditꝰ extinctiᷤ.
c̃ soł gaudeat anneis ĩ dño. Altitudo spẽ denͣtiat
fute retͥbutiõis. cuꝰ ĩtuitu libent᷑ ĩfima q̃q
sine q̃ demuleent. siue q̃ ad u̾sant᷑ contennit: usq
lestias ferre nr̃e ꝑ egͥnationis: ut mito bone
oꝑatioĩs. ꝓmissã pat̾a c̃apparuerit ualeamꝰ ĩ¬
trare. Latitudo uigenario nuo t̾̃minat᷑. ꝑꝑge

Expanded text:
in exsilio peregrinationis hujus patienter adversa quaeque tolerat, donec ad patriam, quam exspectat, perveniat. Latitudo insinuat charitatem, quae dilatato sinu mentis non solum  funditus exstinctis, cum solis gaudeat amicis in Deo. Altitudo spem denuntiat futurae retributionis, cujus intuitu libenter infima quaeque, sive quae demulcent, seu quae adversantur contemnit, usque lestias ferre nostrae peregrinationis, ut merito bonae operationis promissam patriam, cum apparuerit, valeamus intrare. Latitudo vicenario numero de
Abbreviated transcription (Latin):
tiones sp̃s scĩ in una eademq fide sibi m& st̃
alterutr̃ conexi. Auri laminȩ st̃ scĩ. sr̃eminenit̃
scientiẽ claritatẽ hñtes. hi st̃ qͥfulgore gͣtissimo
ntia ꝯplexꝰ ẽ. dicens. lã ĩ &cͦ iħu neq cͥc̃cisio aliqͥd
ualz neq p̃putiũ. s fides q̃ ꝑ dilectõe oꝑat᷑. Fidei
nãq ĩuiote lapis fig̾ani tenuit.cedrꝰ actioĩs o¬
doriferȩ. aur̃ tͣnscendentis oiã dilectiõis. Ue¬
stit᷑ lapideꝰ paries tabłis cedriuis. c̃ ꝓfessiofidei
bonis ortiat᷑ oꝑib ne sine oꝑib otiosa iudicetur.
putio. nos signo crucis ꝯsecͣm̃ ĩ fronte. Posst̃ ñ ĩꝯ¬
grue parietes tẽpli lapidei. siue pauim̃tũ pͥcio¬
so marmore stratũ. eoꝵ qͥ ĩ lege fidelit᷑ ac ꝑfecte
uiaxert᷑ tipũ gerere. Tabule uͦ cedrinȩ sie abi¬
egne. noui testam̃ti iꝰtos ĩdicare: qͥuolentespꝰ dm̃i
uenire abnegant sem⁊ ip̃os. ⁊ sũpta cruee sua co¬

Expanded text:
tionem Spiritus sancti in una eademque fide sibimet alterutrum connexi; auri laminae sint sancti supereminentem scientiae charitatem habentes, hocque fulgore gratissimo cisio aliquid valet, neque praeputium, sed fides, quae per dilectionem operatur . Fidei namque invictae lapis figuram tenuit, cedrus sanctionis odoriferae, aurum transcendentis omnia dilectionis; vestiturque lapideus paries tabulis cedrinis, cum professio fidei bonis ornatur operibus, ne sine operibus otiosa judicetur putio, nos signo crucis consecramur in fronte, possunt non incongrue parietes templi lapidei, sive pavimentum pretiosissimo marmore stratum, eorum qui in lege fideliter ac perfecte vixerunt, typum gerere; tabulae vero cedrinae, sive abiegnae, novi Testamenti justos indicare, qui volentes post Dominum venire abnegant semetipsos, et sumpta cruce sua quo