comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
filii et filiȩ̨ primitiuȩ aeccłae delonge uenientes sicui
gentiles qui de longe adõ recesserant ꝑ idolatriã. non
longius adõ recedit Filu ergo primitiuȩ aecclae sunt
om̃s credentes robustiores infide & intellectu quiꝑse
delonge ueniunt et adfidem dnĩ congregantur: dequi
modo infantes lac concupiscitis. Tener et enĩ cibus ẽ. co¬
uenient ad te ꝑfidem ab idolatria recedendo. et filis̨
tuae animae fidelium simplicium. Lac iđ simplicem
doctrinã sugent Quod si dixerinius filiae tuae delatere
surgent ut quidam codices habent. ita erit intellegen¬
dũ. legimus incuuangelio iohannis quod unius militun
sicut eua mater omniũ ex costa lateris ad ae for mata.
uodita ẽ coniunctũ. ut neq aqua sine sanguine possimꝰ
saluari. neq ꝑsanguinẽ sine aqua snisi enĩ xp̃i passionem
et resur rectionẽ crediderinius & ꝓnr̃a redẽptione eũ¬
paec om̃a eẽ passũ. non saluabimur licet bapti zemur:

Expanded text:
tivae Ecclesiae de longe venientes, sunt gentiles qui longe a Deo recesserant per idololatriam, non longius a Deo recedit. Filii ergo primitivae Ecclesiae sunt omnes credentes robustiores in fide et intellectu, qui per se de longe veniunt, et ad fidem congregantur: de quibus modo geniti infantes, lac concupiscitis . » Tener etenim cibus est cogvenient ad te per fidem ab idololatria recedendo, et filiae tuae animae fidelium simplicium lac, id est, simplicem doctrinam sugent. Quod si dixerimus, et filiae tuae de latere surgent, quod quidam codices habent, ita erit intelligendum: Legimus in Evangelio Joannis quod « unus militumsicut Eva mater omnium ex costa lateris Adae formata est . Quod ita est conjunctum ut neque aqua sine sanguine possimus salvari, neque sanguine sine aqua. Nisi enim Christi passionem et resurrectionem crediderimus, cognoverimus, non salvabimur, licet baptizemur. Si
Abbreviated transcription (Latin):
siculus inueniri potest. nisi tantũ modo isto in loco
omne quod manifestatur ꝑ confessionẽ iã incipit
exurge a mor tuis. & inluminabit te xp̃s. Dormire
dr̃ & mor tuus eẽ. qui inpeccato iacet. quia anima
quae peccauerit ipsa morietur. Surge inquid de
uiciis aduirtutes quidor mis modo in peccatis. &¬
surge amor tuis aduitã. depeccato adbona opera
et prebebit tibi xp̃s lum̃ fidei et cognitionis suae.
duos filios habuit. Nonsine causa. apłs ad memo¬
riam reducit factũ abrahȩ. Iudei nãq in hoc ma¬
ximȩ gloriabantur. quia filii abrahȩ erant scđm
carnẽ. Unde cũ dñs dixisset eis in eiangelio. siuos
filius liberauerit uere liberi eritis. Responderunt.
os filii abrahȩ sumus. et nemini seruiuimus uiquã
rgo apłs uolens galathas sollicitos reddere. nepo¬
tuissent seduci auidȩis qui circũ cisionẽ docebant
obseruare. & sacrificia legalia offerre. ostendit:¬

Expanded text:
siculus inveniri potest, nisi tantummodo in isto loco, siculus inveniri potest, nisi tantummodo in isto loco, omne quod manifestatur per confessionem, jam incipit exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus. Dormire dicitur et mortuus esse qui in peccato jacet, quia anima quae peccaverit ipsa morietur. Surge de vitiis ad virtutes, qui dormis modo in peccatis, exsurge a mortuis ad vitam, de peccato ad bona opera, et praebebit tibi Christus lumen fidei et cognitionis suae, duos filios habuit. Non sine causa Apostolus ad memoriam reduxit factum Abrahae. Judaei namque in hoc maxime gloriabantur, quia filii Abrahae erant secundum carnem: unde cum Dominus dixisset eis in Evangelium: Si vos Filius liberaverit, vere liberi eritis , responderunt illi: Nos filii Abrahae sumus, et nemini servivimus unquam. Ergo Apostolus volens Galatas sollicitos reddere, ne potuissent seduci a Judaeis, qui circumcisionem docebant observare, et sacrificia legalia offerre, dicent
Abbreviated transcription (Latin):
opera sectetur. Iuste uiuat. ueraq loquatur ado¬
uimũ ad tendens qđ apłs subdit. Probantes quidst
bene placitũ dõ. Sicuti trapezita iđ monetaris
pbat metalla pondere. puritate. & tinnitu. ita
debemus nos nr̃a opera ꝓbare. De bemus illa pro¬
are pondere. considerantes quanta & quã magui
sint puritate: utrũ puro & simplici animo bonao
intentione fiant: Tinnitu. utrũ bonã famã deseꝰ
reddant. Om̃a sub opera quae aguntur iđd que re¬
pbendunt abonis & scĩs hominib inmalis alumi¬
ne iđ abillis quifilii lucis sunt manifestantur noi
eẽ bona. Omne enim quod manifestatur lumene
d omne malũ opus quod manifestatur ꝑ confessi¬
onẽ siue ꝓpoenitentiã lum̃ ẽ iđ lum̃ incipit ia e
qeua bonũmẽ ut peccata ꝑ confessionem et poens¬
tentiã manifestentur. Propt̃ quod dicit Quis ẽ
quidicit hoc c Dicit beatus hieronimus quia neq
in uete ri uestam̃to. neque in euuangelio iste uer¬

Expanded text:
opera sectetur, juste vivat, vera loquatur ad proopera sectetur, juste vivat, vera loquatur ad proximum, attendens quod Apostolus subdit: Probantes quid sit beneplacitum Deo. Sicut trapezita, id est monetarius, probat metalla, pondere, puritate et tinnitu, ita debemus nos opera nostra probare. Debemus illa probare pondere, considerantes quanta et quam magna sint. Puritate, utrum puro et simplici animo, bonaque intentione fiant: tinnitu, utrum bonam famam de se reddant. Omnia, subaudis opera, quae arguuntur, id est quae reprehenduntur a bonis et sanctis hominibus in malis; a lumine, id est ab illis qui filii lucis sunt, manifestantur, non eid est omne malum opus quod manifestatur per confessionem sive per poenitentiam, lumen est. Lumen jam incipit esse, quia bonum est ut peccata per confessionem et poenitentiam manifestentur. Propter quod dicit: Quis est qui dicit? dicit beatus Hieronymus, quia neque in Veteri Testamento, neque in Evangelio iste ver
Abbreviated transcription (Latin):
facit. Nolite ergo effici par ticipes eorũ. iđ nolite
illorũ opera immitari. quia si fueritis soti in opere:
eritis et inpoena. Eratis enĩ aliquando tenebrae.
nunc aut lux in dño iđ eratis peccatores &ignorantes
dm̃ ante quã adfidem ueniretis. et filii di aboluprin
cipis tenebrarũ : modo estis iustificati ꝑfidẽ. ꝑ baptis¬
mũ. et filii dĩ ꝑ adoptionẽ. quidixit. Egosũ lux mundi.
ua propt̃ ut filii lucis ambulate. hoc ẽ ut filii dĩ uiuite¬
& conuersa mini sc̃ẽ & inmaculate. ambulantes de
uir tute inuirtutẽ. Quanta distantia ẽ inter lucẽ
et tenebras. tanta distantia ẽ inter lum̃ fidei et co¬
nitionis dĩ. bonorũq operũ et inter tenebras insꝰ¬
delitatis & ignorantiae atq peccati. Fructus en in
lucis est id operatio bone conuersationis & fidei
in om̃i bonitate & iustitia &ueritate uiuere u
quifidem habet lumenq cognitionis dĩ. om̃a bona

Expanded text:
facit. Nolite ergo effici participes, id est, nolite facit. Nolite ergo effici participes, id est, nolite illos imitari, quia si fueritis socii in opere, eritis et in poena. Eratis enim aliquando tenebrae, nunc autem lux in Domino , id est eratis peccatores et ignorantes Deum antequam ad fidemfidem, per baptismum, et filii Dei per adoptionem, qui dixit: Ego sum lux mundi . Quapropter ut filii lucis ambulate, hoc est ut filii vitae, et conversamini sancte et immaculate, ambulantes de virtute in virtutem . Quanta distantia est inter lucem et tenebras, tanta distantia est inter lumen fidei et cognitionis Dei, bonorumque operum, et inter tenebras infidelitatis et ignorantiae atque peccati. Fructus enim lucis, id est operatio bonae conversationis et fidei, in omni bonitate, et justitia, et veritate vivere, ut qui fidem habet, lumenque cognitionis Dei, omnia bona
Abbreviated transcription (Latin):
tandũ quia loquens de turpitudine. stulti loꝗo
et scurilitate. non subiungit quod talia facientes
one. in munditia. et auaritia. Quo facto ostendi
quidem illa eẽ peccatũ. ista uero maius quod a¬
regnũ. Nemo uos seducat in anib uerbis. In ania
dicunt apud inferos aliã poenã non sustineri.
nisi conscientia propria torqueri. non adtenden¬
tes quod dicit isa ias infine sui uoluminis. derȩꝓbis:
er mis eorũ non morietur: et ignis non extingue tur.
rit enum ibi poena intrinseca conscientia propria
qua tor quebuntur grauiter. erit extrinseca uer¬
mis & ignis aquib cruciabuntur grauissime. In a¬
mũ est. Propt̾ haec enĩ iđ propt̃ fornicationem.
inmundiciã. & auaritiã. uenit iradĩ infilios dif¬
derunt. leuiori quod aminodo poena perierunt
quã sodomitȩ qui igne succensisunt. quia nonsolum
plures uxores acceperunt. sed insuꝑ contra naturã
fornicabantur Diabolus aut̃ difidentia a pellatur
quia homines diffidere & in desperationẽ cadere

Expanded text:
tandum quia loquens de turpitudine, stultiloquio et scurrilitate, non subjungit quod talia facientes one, immunditia et avaritia. Quo facto ostendit quidem illa esse peccatum, ista vero magis, regnum. Nemo vos seducat inanibus verbis. Inania vdicunt apud inferos aliam poenam non sustineri, nisi conscientia propria torqueri, non attendentes quod dicit Isaias in fine sui voluminis de reprobis: Vermis eorum non morietur, et ignis non exstinguetur. Erit enim ibi poena intra suam conscientiam qua torquebuntur graviter, erit et extrinsecus vermis et ignis a quibus cruciabuntur durissime. Inaest. Propter haec enim, id est propter fornicationem, immunditiam et avaritiam, venit ira Dei in filios difderunt. Leviori poena quodammodo perierunt quam Sodomitae, qui in igne succensi sunt, quia non plures uxores acceperunt, sed insuper contra naturalem usum fornicabantur. Diabolus autem diffidentia appellatur, quia homines diffidere et in desperationem cadere
Abbreviated transcription (Latin):
seruiebat cũ sub iectis suis dõ omnipotenti subse¬
uitute regali. Arabia prouincia ẽ multas gentes
et reguatinse continens. ammorritas ui delicet¬
riquo abitus philisteos: idumeos: & alias quã plure
nqua prouintia ẽ sxna mons: tante longitu dinis
meimagru tudinis ut conterminus sit terrȩ repro¬
missionis. sicut sunt uerbi grã montes: quic inqunit
ptaliã endituidunt eã ab aliis regnis Om̃a quaesi¬
peionis p̃misit apłs. ideo texuit ut adhoc ꝑueniree
i uod mnodo dicit desyna monte : qui ẽ uicinus terrȩ
iudeorũ et ostenderet iudȩos nonsolũ ꝑlegem quã
acceperunt ser uos eẽ : sed &iã ex uicinitate locoꝵ
m̃mente uidentẽ: que constat ex angłis & homi¬
ibus. quȩ par tun iam regnat cũ xp̃o. par tim
ũt ad huc peregrinatur adõ interris. Sedde
lla quae tam cũxpo regnat inangelis et hominib
ustis par ti incorpore̾ partim in ama: non est
lubiũ quae sursũ sit incaelesti beatitudine. De

Expanded text:
bant, cum subjectis suis omnipotenti Deo sub servitute legali. Arabia, provincia est multas gentes et regiones in se continens, Ammonitas videlicet, Moabitas, Philisthaeos, Idumaeos et alias quamplures. In qua provincia est Sina mons, tantae magnitudinis et longitudinis, ut conterminus sit terrae repromissionis, sicut sunt, verbi gratia, montes qui cingunt Italiam, et dividunt ab aliis regnis. Et omnia quae superius praemisit Apostolus, ideo texuit ut ad hoc perveniret quod modo dicit de Sina monte, qui est vicinus terrae Judaeorum, ut ostenderet Judaeos non solum per legem quam acceperunt, servos esse, sed etiam ex vicinitate locorum, Deum mente videntem, quae constat ex angelis et hominibus, quae partim jam regnat cum Christo, partim autem adhuc peregrinatur a Deo in terris. Sed de illa quae jam cum Christo regnat in angelis et hominibus justis, partim in corpore, partim in anima, non est dubium quin sursum sit in coelesti beatitudine. De
Abbreviated transcription (Latin):
&simorie banitur adtẽpus. subito transibat illoꝵ mors
muel aetrus. Reprobi aut qui totã spem suã interre¬
iusrebi se trausi doriis ponunt nec tendunt ad eter na
paudia sedin pros peritate felicitatẽq huius scłi letant᷑
udetur illis qquoduerũ teneant: sed nonẽ uerũ quiatrar¬

Expanded text:
Et si moriebantur ad tempus, subito transibat illorum mors Et si moriebantur ad tempus, subito transibat illorum mors in vitam aeternam. Reprobis autem, qui totam spem suam in terrenis rebus ac transitoriis ponunt, nec tendunt ad aeterna gaudia, sed in prosperitate felicitateque hujus saeculi laetantur, videtur quod verum teneant, sed non est verum, quia tra
Abbreviated transcription (Latin):
sed non ꝑmit tebat eos mor tificari. usq ad tempus quoe
placebat. Castigationẽ quippe inhoc loco flagellat¬
nẽ possumus intellegere. Sic legimus pilatũ dixisse des
dño. Castigatũ inquiens dimittã. Quasi tristes. semꝑais
gaudentes. Apłi et scĩ mar tyres dũ lacrimabantur inter
Flagella & cruciatus terribiles: tristes uidebantur eẽ
inuultu. sed gaudebant incorde securi despe cȩlestiũ p̃ns
Scientes quod nonsint condigne passiones huiusscłi aadfis
turam głam quae reue labitur in nobis. & qm̃tristito
solet dicere quasi uideret homines aequitarẽ quasius
debam multas epulas appositas atq totũ dicit quasi qus
non ẽ ibi ueritas. sedsicut umbra transierunt. ita in om̃ib
quae scĩ in hoc scło patiuntur. quasi ẽ quitransitiuum est
Uidebantur enĩ inter supplicia mori. uidebantur trista
scđm fragilitatẽ. sed quasi erat ibi. qui a mente gaudebas

Expanded text:
sed non permittebat eos mori usque ad tempus quo ei sed non permittebat eos mori usque ad tempus quo ei placebat. Castigationem quippe in hoc loco pro flagellatione possumus intelligere, sicut legimus Pilatum dixisse de Domino. Castigatum, inquiens, illum dimittam . Quasi tristes, semper autem gaudentes apostoli et sancti martyres, dum lacrymabantur inter flagella et cruciatus terribiles, tristes videbantur esse in vultu, sed gaudebant in corde, securi de spe coelestium praemiorum, scientes quia non sunt condignae passiones hujus temporisturam gloriam, quae revelabitur in illis: et quoniam tristitia solet dicere: Quasi videbam homines aequitare, quasi videbam ante me multas epulas appositas, atque totum dicit, quasi, non est ibi veritas, sed sicut umbra transierunt, ita in omnibus quae sancti in hoc saeculo patiuntur, quasi est, quia transitivum est. Videbantur enim inter supplicia mori, videbantur tristari secundum fragilitatem, sed quasi erat ibi, quia mente gaudebant.
Abbreviated transcription (Latin):
ncedamus pacientissime muniti armis iustitiȩ. Quasi
norientes: et ecce uiuimus. Quasi moriebantur scĩ apłi
ie usq ad mortẽ affligebantur. Seddũ ita eeñt inpe¬
ficulo mortis constituti. & indesperatione. uitȩ. ꝑfla¬
gella. uerbera. et lapidationes subito uirtute dĩ robo¬
rati constabant & quasi ex mortuis uitã recipiebant.
elegimus debeato paulo quicũ n ilistram diu eẽt fla¬
gellatus et lapidib obrutus. ꝑplateas quoq ciuitat
tractus. quousq quasi mortuus relinqueretur. nos
eadem transcur rente diluculo cȩ̨pit inde ue
bũ dĩ publice p̃dicare. Illi &iã quide collabantur. qu
moriebantur dũ ab hoc scło transiebant. Sed illamor
tẽporalis erat. cui succedebat uita ꝑpetua. Ut casti¬
gati uerbis et uerberibus. sed nonmor tificati. Quand
flagellabantur scĩ apłi et martxres. castigabat quia
illos ds̃. nese extollerent ꝓpt̃ maximã grãm sibi conce

Expanded text:
incedamus patientissime muniti armis justitiae: Quasi incedamus patientissime muniti armis justitiae: Quasi morientes, et ecce vivimus. Quasi moriebantur sancti apone usque ad mortem affligebantur. Sed dum ita essent in periculo mortis constituti et in desperatione vitae, per flagella, verbera, et lapidationes subito virtute Dei roborati confortabantur, et quasi ex mortuis vitam recipiebant. Sic legimus de beato Paulo, quia cum Listris tandiu esset, flagellatus et lapidibus obrutus, per plateas quoque civitatis tractus quousque quasi mortuus relinqueretur: nocte eadem transcurrente diluculo coepit in Derben verbum Dei publice praedicare. Illi enim qui decollabantur, quasi moriebantur dum ab hoc saeculo transibant, sed illa mors temporalis erat, cui succedebat vita perpetua. Ut castigati, verberibus et verbis, sed non mortificati. Quando flagellabantur sancti apostoli et martyres, castigabat quidem illos Deus, ne se extollerent propter maximam gratiam sibi concessam,
Abbreviated transcription (Latin):
s nobis ipsis de nobis quid sumus quã illoꝵ uerbis
seductores. et ueraces. Modo exponit superiora.
infidelibus dicebantur ẽẽ seductores. & magi et ma¬
fici. Afidelib uero ꝓpt̾ sanã doctrinã. et uirtutem
ira culoꝵ. nonsolũ ueraces et iusti. sed &iã du habe
abȩ. coronas detulerunt dicentes. Dii sunt ineffigie
ominũ latentes. Et quid mirũ si apłi seductores apella¬
isunt cũ ipse magister et dñs omniũ. seductorẽ apel¬
atus dicentib iudȩis post mor tẽ cius ad pilatũ Dñe
ecor dati sumus quia seductor ille dixit adhuc uiuens
ost tres dies resurgã : Ut seductores apud infideles.
&ueraces. ipud credentes incedamus pacienter ꝓtecti
indiq armis uir tutũ. Sicut ignoti incredulis et cogni¬
icredentibus. id inter illos quinon cognoscunt tonuer¬
ationẽ nrãm nec ualent penetrare doctrinã nrãm.
&inter illos aquib cognoscimur eẽ ueri cultores dĩ

Expanded text:
plus nobisipsis de nobis quid simus, quam aliorum verbis. Ut plus nobisipsis de nobis quid simus, quam aliorum verbis. Ut seductores et veraces. Modo exponit superiora. Ab infidelibus dicebantur esse seductores, magi et malefici: a fidelibus vero, propter sanam doctrinam et virtutem miraculorum, non solum veraces et justi, sed etiam dii habeabe coronas detulerunt, dicentes: Dii sunt in effigie hominum latentes. Et quid mirum si apostoli eti sunt, cum ipse Dominus et magister omnium seductor sit appellatus, dicentibus Judaeis post mortem ejus ad Pilatum: Domine, recordati sumus quia seductor ille dixit adhuc vivens: Post tres dies resurgam . Ut seductores apud infideles, et veraces apud credentes incedamus patienter, protecti undique armis virtutum, sicut qui ignoti incredulis et cogniti credentibus, id est inter illos qui non cognoscunt conversationem nostram, nec valent penetrare doctrinam nostram, et inter illos a quibus cognoscimur esse veri cultores Dei
Abbreviated transcription (Latin):
animũ intumorẽ suꝑbiȩ ex tollant et insui sio¬
tia decipiant. sicut nabuchodonosor: quandod
Nonne haec est babilon quã edificaui: Pergłan
& ignobilitatẽ. Sicut nobilis dicitur nominabis
ita ignobilis sine dignitatis nomine. Scĩ apłi aps
fideles gloriosi habebantur. & laudabantur abis¬
lisueraces eẽ scĩ et iusti. Apud infideles uero ig¬
nobilis & sine aliqua laude. Indedicit apłs. Per
głam fidelium. et ignobilitatẽ infidelium. uel u¬
ter illos aquib gloriosi dicimur. & inter illos aqus
ignobiles. incedamus pacienter sicut dĩ ministr
ut neq fauore & laude fideliũ eleuem᷑. Neq d¬
tractione infideliũ deiciamur. Uel inter illos
despectionũ et carcerũ. patienter incedamus Per
famiam. et bonã fama. Infamiaẽ. mala fama. Bona
is ꝑ infamiã etbonã famã. pacienter incedamus ha¬
entes custodiã uirtutũ adextris et sinistris pluscreden

Expanded text:
animum in tumorem superbiae extollant, et in sui fidanimum in tumorem superbiae extollant, et in sui fiducia decipiant, sicut et Nabuchodonosor, quando dixit: Nonne haec est illa Babylon quam aedificavi? Per gloriam et ignobilitatem. Sicut nobilis dicitur nominabilis, ita ignobilis sine dignitatis nomine. Sancti apostoli apud fideles gloriosi habebantur, et laudabantur ab illis veraces esse, sancti et justi: apud infideles vero ignobiles et sine aliqua laude. Unde dicit Apostolus: Per gloriam fidelium, et ignobilitatem infidelium: vel, inter illos a quibus gloriosi dicimur, et inter illos a quibus ignobiles, incedamus patienter sicut ministri Dei, ut neque favore et laude fidelium elevemur, neque detractione infidelium dejiciamur. Aliter: despectionum, et carcerum patienter incedamus per infamiam et bonam famam. Infamia est mala fama; bona ens: Per infamiam et bonam famam patienter incedamus, habentes custodiam virtutum a dextris et a sinistris, credentes
Abbreviated transcription (Latin):
os. et cui tpr̃e ꝓsperitatis adherere uidebamur. si¬
tẽpr̃ ꝑsecutionis illũ non derelinquimus. De hac ca¬
ritate dicit beatus iohannes. Caris simi non diliga iñ¬
uerbo solũ modo & lingua. sed opere et ueritate.
nuerbo ueritatis simus occupati iđ indoc trina
euuangelii. Uel inuerbo ueritatis ut ueritatẽ loqua¬
mur cũ proximis nr̃is. Inuir tute dĩ sub ponam̾ sp̃enrãm
on in nr̃a audatia. aut inalicuius hominis potentia.
quia maledictus homo qui confidit in homine. Uel
et in aduersis. Arma ergo iđ custodiã uir tutũ ad¬
ma habet. quẽ aduersa non deiciuit neq frans
Paulus igitur ad extris & asinistris arma por taba
atq securus in medio incedebat cũ talia di ceret
quia et in prosperis erat humilis. et in aduerss
fortissimus. Semꝑ ergo ad eẽ debet mentib nr̃s
in aduersitate fidutia. et spes certa & in prospes¬
tate timor. ut ne aduersa in desperationẽ nos
ꝑtraant. sicut cain et iudã ꝓditorem. aut ꝓspe

Expanded text:
idebamur, tempore persecutionis illum non derelinquimus. De charitate dicit apostolus Joannes: Charissimi, non diligamus solummodo verbo et lingua, sed opere et veritate. In verbo veritatis. Simus occupati, id est in doctrina Evangelii, vel certe in verbo veritatis, ut veritatem loquamur cum proximis nostris. In virtute Dei ponamus spem nostram, non in nostra audacia aut alicujus hominis potentia, quia maledictus homo qui confidit in homine . Velet in adversis. Arma ergo, id est custodiam virtutum a dexma habet, quem adversa non dejiciunt, neque frangunt. Paulus igitur a dextris et a sinistris arma portabat, atque securus in medio incedebat cum talia diceret, quia et in prosperis erat humilis, et in adversis fortissimus. Semper ergo adesse debet mentibus nostris in adversitate fiducia, et spes certa, et in prosperitate timor, ne aut adversa in desperationem nos pertrahant. sicut Cain et Judam proditorem, aut prospera
Abbreviated transcription (Latin):
irguunt. & corripere pauperũ oppressores uie¬
rentur. Nec per timescunt de seueritate redden¬
de rationis. pro eo quod conticescunt deplebibus
sibi cõmissis. Quando apotentibus pauperes oppri¬
muntur. ad eripiendos eos boni sacerdotes prote¬
tectionis auxiliũ ferunt. nec uerentur cuiusqũa
inimititiarũ molestias. sed oppressores pauperum

Expanded text:
pressores verentur. Nec pertimescunt de severitate reddendae rationis, pro eo quod conticescunt de plebibus sibi commissis, quando a potentibus pauperes opprimuntur. Ad eripiendos eos boni sacerdotes protectionis auxilium ferunt, nec verentur cujusquam inimicitiarum molestias, sed oppressores pauperum
Abbreviated transcription (Latin):
stote immitatoresdĩ. Hos tatur apłs ephesios. ut
sint immitatores dĩ sicut filii Rm̃i. Immitari autẽ
e sequi. Immitacio aũt ẽ quaedam immaginatio: uer¬
bigr̃a quando discipulus conatur immitari magistrũ
et nos scđm modulũ nrae capacitatis sapientes sim̃
Indm̃. et inimicos ꝓpt̃ dm̃. Sicut inquit filius haris¬
im̾ immitatur bonũ patrẽ in om̃i conuersatione
mnorũ et lenitate mentis atq honestate uitȩ: ita et
bilis dilectio. ut unicus filius dĩ semet ipsũ ꝓnobis tra¬
eret morti. Dñs ꝓseruis. creator procreatura. Sicut¬
ergo ille animã pronobis posuit. ita nos si necessitas
fuerit. pro eius nomine animas ponere debemus. Et
non solũ pronomine eius. sed &iã profr̃ib nr̃is propt̃
imorẽ nominis eius: Quod uero dicit apłs. quise tradi¬

Expanded text:
t filii charissimi. Hortatur Apostolus Ephesios ut sint imitatores Dei, sicut filii charissimi. Imitari autem est sequi. Imitatio autem est quaedam imaginatio; verbi gratia, quando discipulus conatur imitari magistrum et nos secundum modulum nostrae capacitatis sapientes, prudin Deo, et inimicos propter Deum. Sicut, inquit, filius charissimus imitatur patrem bonum in omni conversatione morum et lenitate mentis atque honestate vitae, ita et bilis dilectio, ut unicus Filius Dei semetipsum pro nobis traderet morti, Dominus pro servis, Creator pro creatura. Nam tpro nobis animam suam posuit, ita et nos, si necessitas fuerit, pro ejus nomine animas ponere debemus: et non solum pro nomine ejus, sed etiam pro fratribus nostris, propter amorem nominis ejus. Quod vero dicit Apos
Abbreviated transcription (Latin):
abundot. quicrescente ae tate fidei inse stud& &iam
abundare in bonis operibus et instudio uirtutum.
citis aũt que p̃cepta dederim uobis. ꝑ dñm ihm̃ iđ in¬
dño ihũ ꝑ me loquentẽ. Quefuerant illa p̃cepta
que dedit eis. p̃cepta fidei fuerunt & conuersationis
cristiane. In quib exortatus est eos seruire dõ ui¬
uo et uero. & expectare fili ũ eius decȩlis ad iudi¬
ciũ quẽ suscitauit ds̃ pater. Ihm̃ dico. qui eripuit nos

Expanded text:
abundat qui crescente aetate fidei in se, studet etiam abundat qui crescente aetate fidei in se, studet etiam abundare in sanctis operibus, et in studio virtutum. Scitis enim quae praecepta dederim vobis no Jesu per me loquente. Quae fuerunt illa praecepta quae dedit eis? Praecepta fidei fuerunt et conversationis Christianae, in quibus exhortatus est eos servire Deo vivo et vero, et exspectare Filium ejus de coelis ad judicium, quem suscitavit Deus Pater.
Abbreviated transcription (Latin):
Macedonia ẽ ꝓuincia grecoꝵ. inqua ẽ ciuitas mea¬
licet multa pericula sustinuisset a suis ciuibus noncre¬
dentibus. & apseudo apłis uoluis set seduci. tam̃ nullo
modo aueritate recessit. Post quã laudauit tesalonicen
ses deꝑseuerantia fidei quã tenuerunt non recipientes
falsos apłos: cepit eos ex ortari ut semꝑ in melius pro¬
ficerent. fidemq bonis operibus exortͣarent inqui¬
ens. rogamus uos. Hanc habet apłs consuetudinem
ut uerba sua duplicet. ac triplic& unũ sensum abentia.
audiendo et intellegendo. ame et siluano. quomodo
opor teat uos ambularẽ iđ uiuere. & cursũ huius uite
mbonis operib ꝑducere. et placere dõ. fidem quã ha¬
betis bonis operib exornando. Sicut et ambulatis.
uiuitis et conuersamini modo. Ut abundetis magis.
scilicet ut magis hac magis crescatis infide ethonis
operibus. Ille enĩ placet dõ. quifidem rectã quã hab&¬
ꝑfectione ex secutione uirtutũ decorat. Et ille bene

Expanded text:
Macedonia provincia est Graecorum in qua est civitas metlicet multa pericula sustinuissent a suis civibus non credentibus et a pseudoapostolis voluissent seduci, nullo mses de perseverantia fidei, quam tenuerunt, non recipientes falsos apostolos, coepit eos exhortari, ut semper in melius proficerent, bonisque operibus fidem exornarent, inquiens: Rogamus et obsecramus. Hanc habet Apostolus consuetudinem, ut verba sua duplicet ac triplicet unum sensum habentia, audiendo et intelligendo a me et Silvano quomodo oporteat vos ambulare, id est vivere, et cursum hujus vitae in bonis operibus perducere, et placere Deo, fidem quam habetis bonis operis exornando, sicut et ambulatis, vivitis et conversamini modo, ut abundetis magis, scilicet magis ac magis crescatis in fide et bonis operibus. Ille enim placet Deo, qui fidem rectam quam habet exsecutione virtutum decorat. Et ille bene
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Scĩficamini lauate uestimenta ur̃a: abstino¬
te ab uxoribus urĩs. Siergo ds̃ illos uocauit inscifio¬
tione: quanto magis nos quos redemit sanguine si
et mundauit ꝑ baptismi grãm. inscĩficatione uocauo
quatinus digne possimus accedere ad sacramentun
corporis et sanguinis eius. Si militer beatus iob mib¬
tebat ꝑsingulos dies adfilios suos: qui forsitan uxos¬
rati extra domũ eius abitabant: et scĩficabat eos
sacrificia accepta eeñt. Sa muel quoq cũ uenis sec
ungere dauid in reigẽ iude. uocauit isai et filios eius
quatinus digni eeñt tanto honore. quoꝵ inregnum
et scĩ doctores suis dictis: ammonendo ut sc̃e uiuam̾.
quatinus digni simus nonsolũ xp̃iani uocari: sed etfi¬
ln dĩ & ut ds̃ omp̃s dignetur in nobis habitare. dom¬

Expanded text:
dicens: Sanctificamini, lavate vestimenta vestra, abstinedicens: Sanctificamini, lavate vestimenta vestra, abstinete ab uxoribus vestris. Si ergo Deus illos vocavit in sanctificationem, quanto magis nos quos redemit sanguine suo, et mundavit per baptismi gratiam, in sanctificationem vocavit, quatenus digne possimus accedere ad sacramentum corporis et sanguinis ejus? Similiter beatus Job mittebat per singulos dies ad filios suos, qui forsitan uxoris extra domum ejus habitabant, et sanctificabat eos, ia et vota accepta essent. Samuel quoque cum venisset ungere David in regnum, vocabit Isai et filios ejus quatenus digni essent tanto honore, quorum frater et sancti doctores suis dictis admonendo ut sancte vivamus, quatenus digni simus non solum Christiani vocari, sed et filii Dei, et ut Deus omnipotens dignetur in nobis habitare.
Abbreviated transcription (Latin):
est dñs de his omnibus. nonsolũ defornicatione
espublica turpitudine. sed &iã detrans gressione
om̃is propositi boni. Uerbi gr̃ã. Sicut de illis quifa¬
ciunt uotũ ut ex consensu abstineant a coitu tẽp¬
ie iunii: et post modũ implent promissum. sicut p̃di¬
ximus uobis sub p̃sentes et testificati sumus: ita eri
dñs uindex de omnib Noneiũ uocauit nos ds̃ ad fa
suam. ad grãm. et ad patriam caelestem in in inun¬
diciam ut inmundicie seruiamus. sed in seĩ ficati¬
one: ut scãe uiuamus. scĩ simͦ. immitantes eũ quidĩs
Scĩ estote quia ego sc̃s sum. In munditiae nomine:
intelligitur om̃ĩs in continentia: et inpudititia.
et quocumq mardo aliquis semet ipsum polluat.
quod moxses legis lator daturus legẽ. scĩficauit po¬
pulũ iđmonuit. ut scẽ uiuentes. et mundi manene
dignieent audire uocẽ diũ. et ꝑcipere eius p̃cepta¬

Expanded text:
est Dominus de his omnibus. Non solum de fornicatione est Dominus de his omnibus. Non solum de fornicatione et publica turpitudine, sed etiam de transgressione omnis boni propositi, verbi gratia, sicut de illis qui faciunt votum, ut ex consensu abstineant a coitu tempore jejunii et postmodum non adimplent promissum. Sicut praediximus vobis, subaudis praesentes, et testificati sumus, ita erit Dominus vindex de omnibus. Non enim vocavit nos Deus, ad fidem suam et gratiam, et ad patriam coelestem, in immunditiam, ut immunditiae serviamus, sed in sanctificationem, ut sancte vivamus, sancti simus, imitantes eum qui dixit: Sancti estote, quia ego sanctus sum . Immunditiae nomine intelligitur omnis incontinentia et impudicitia, et quocunque modo aliquis semetipsum polluat. quod Moyses legislator, daturus legem, sanctificavit populum, id est monuit ut sancte viventes et mundi manentes, digni essent audire vocem Domini, et percipere ejus praecepta
Abbreviated transcription (Latin):
forte aliquis post deuotã continentiã instigan¬
te diabolo ꝓuocaretur ad coitũ illis dieb quibus
pari suo uolenti uotũ seruare: ꝓuocando eũ adco¬
itũ : sed ex consensu ab omni coitu abstineant se¬
icut de uouerunt. quia melius ẽ non uouere. quã¬
post uotũ non implere. Cum enim omni temnore
oratio munda placeat dõ: tunc acceptior et graci¬
osior .ẽ. apud eum : quando mundo corde et corpore
funditur.: dieb scilicet ie iunioꝵ. Unde dñs ait ꝑpro¬
phetam. Egrediatur sponsus de cubili suo. & sponsa
de thalamosuo. Sponsam et sponsũ in hoc loco. con¬
ugatos debemus intellegere. Dicit enim beatus
ueronimus: quia frustra assũ mitur poenitentia
nuoce et habitu: nisi &riã abstineatur adelecta¬
tone carnis et coitus. Potest et de omni negotio
et mercimonio intellegi. ut nemo debeat fraudẽ
facere fratri. neq cir cum uenire illũ : qm̃uin dex

Expanded text:
forsitan aliquis post devotam continentiam instiganforsitan aliquis post devotam continentiam instigante diabolo provocaretur ad coitum illis diebus quibuspari suo, volenti votum servare, provocando eum ad coitum, sed ex consensu ab omni coitu abstineant, sicut devoverunt, quia melius est non vovere, quam votum non implere. Cum enim omni tempore oratio munda placeat Deo, tunc est acceptior et gratiosior apud Deum quando mundo corde et corpore funditur, diebus scilicet jejuniorum. Unde Dominus ait per prophetam: Egrediatur sponsus de cubili suo, et sponsa de thalamo suo , sponsum et sponsam in hoc loco conjugatos debemus intelligere. Dicit enim beatus Hieronymus, quia frustra assumitur poenitentia in voce et habitu, nisi etiam abstineatur a delectatione carnis et coitus. Potest et de omni negotio et mercimonio intelligi, ut nemo debeat fraudem facere fratri, neque circumvenire illum. Quoniam vindex
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ. nec refrenat ardorẽ libidinis respectu et timo¬
re om̃ipotentis dĩ. Sicut et gĩ quȩ ignorant dm̃
entes que dm̃ ignorant fornicatricessunt et nima
libidini dedite. ut pote non habentes cognitionẽdi
Sicut sunt mauri. uuandali. & maxime sar racentu
intantũ ut plurimi illoꝵ lx ex eo amplius uxores
habeant. Et est sensus. Cauete & obseruate. ne
nimiũ et inmoderate libi dini seruientes. eficia¬
mini si miles gentibus quae dm̃ castitatis amatorẽ
ignorant. et cũ eis dã nemini et multo amplius
luia seruus quiscit uo luntatẽ dñi sui & non facit
uapulauit multũ. Et melius ẽ uiã ueritatis non¬
suꝑ gre diatur. neq circũ ueniat innegotio frmsuũ.
eatus apłs sotiiq eius. p̃dicabant adq suadebant
suis auditorib dieb festis. et dieb ieiunioꝵ abstine¬
re exconsensu ab omni coitu. Quod et multi facie¬
bant. obe dientes p̃ceptis. et monitionib eius. & ne

Expanded text:
dinem, nec frenat ardorem libidinis, respectu et timodinem, nec frenat ardorem libidinis, respectu et timore omnipotentis Dei. Sicut gentes quae ignorant Deum. Gentes quae ignorant Deum fornicatrices sunt, et nimium libidini deditae, utpote non habentes cognitionem Dei, sicut sunt Mauri, Vandali, et maxime Sarraceni, intantum ut plurimi illorum sexaginta et eo amplius uxores habeant, et est sensus: Cavete et observate ne nimium et immoderate libidini servientes, efficiamini similes gentibus, qui Deum castitatis amatorem ignorant, et cum eis damnemini, et multo amplius, quia servus qui scit voluntatem Domini sui, et non facit vapulabit multis: et melius est viam supergrediatur, neque circumveniat in negotio fratrem suum. Beatus Apostolus sociique ejus praedicabant atque suadebant suis auditoribus, diebus festis et diebus jejuniorum abstinere ex consensu ab omni coitu, quod et multi faciebant obedientes praeceptis et monitionibus ejus. Et ne
Abbreviated transcription (Latin):
ut scĩficetis uos eo modo quo sequentia manifestant
Uidelicet ut abstineatis uos afornicatione. For nica¬
tio isto in loco. tripliciter potest intellegi. bor ni¬
cariẽ. ꝑ culturã idoloꝵ adõ recedere. & idola ꝓdo
gentibus. iđ idola coluit. Est et alio modo fornica¬
tio. quando homo terrenarũ rerũ amorẽ. filiorũ
uidelicet. possessio nũ. diuitiarũ. p̃ponit a mor iom̃¬
potentis dĩ. & recedit adõ ꝑtalia qui uir ani me ẽ
Tertiaẽ fornicatio corporalis quandoquis coit cũ
mere tricibus. uel quocumq modo libidinẽ suã
explet. Ut sciat unus quisq urm suum uas possidere
inscĩficatione iđ incastitate. & honore Tunc hono¬
rat quis corpussuũ & corpus uxoris suae. quando
abstinet acoitu. quia corpus castũ seruando. eius
oratio casta acceptior est adõ. Non inpassione de¬
siderii. Passio desideru est. quando homo uelut equ¬
uel mulus quisunt sine intellectu p̃ces fertur adlibi¬

Expanded text:
ut sanctificetis vos eo modo, quo sequentia manifestant, videlicet ut abstineatis vos a fornicatione. Fornicatio isto loco tripliciter potest intelligi. Fornicari est per culturam idolorum a Deo recedere, et idola pro Deo gentibus, id est idola coluit. Et est alio modo fornicatio quando homo amorem terrenarum rerum, filiorum videlicet, possessionum, divitiarum, praeponit amori omnipotentis Dei, et recedit a Deo per talia, qui vir animae est. Tertio est fornicatio corporalis, qua quis coit cum meretricibus, vel quocunque modo libidinem suam explet. Ut sciat unusquisque vestrum suum vas, id ein sanctificatione, id est in castitate, et honore. Tunc honorat quisque corpus suum, et corpus uxoris suae, quando abstinet a coitu: quia corpus castum servando, ejus oratio castior et acceptior est Deo. Non in passione desiderii. Passio desiderii est quando homo velut equus et mulus, qui sunt sine intellectu, praeceps fertur ad libi
Abbreviated transcription (Latin):
cis propter longũ cruciatũ. Si enĩ gladio trins uer¬
beras sent eũ: cito finiretur. Uelsic placuit ei. ut ꝗa
ꝑlignum peccauit homo. ꝑlignũ redimeretur. Propt̃
quod sub torm̃tũ uel propterea quia hobediens fuit
dõ patri. ds pater ex altauit eum hominẽ assupo
a uerbo tercia die amor tuis suscitando. et quas¬
gesimo die: Ad caelos subleuando. uel suꝑ om̃a con¬
tuendo. Et donauit illi nomen. quod est suꝑomi
nom̃. Quod nom̃ dedit illi : ut filius dĩ uocaretur
cau quifilius hominis erat scđm quod debaptismat¬
ens hic est filius m̃s dilectus. Similiter in monte
ingenesi. et angłos in libro beati iob filios dĩ appelo¬
tos eẽ.tam̃ nullus illoꝵ appellatus ẽ saluator is
filius dĩ propriae sed abusiue. quia nemo illoꝵ poti

Expanded text:
cis, propter longum cruciatum. Si enim gladio transvercis, propter longum cruciatum. Si enim gladio transverberassent eum, cito finiretur, vel, sic placuit ei, ut quia per lignum peccavit homo, per lignum redimeretur. Propter quod, subaudis tormentum, vel propterea quia obediens fuit Deo Patri, Deus Pater exaltavit illum, hominem assumptum a Verbo, tertia die a mortuis suscitando, et quadragesimo die ad coelos sublevando, vel supra omnia constituendo, et donavit illi nomen, quod est super omne nomen. Quod nomen dedit illi? Ut Filius Dei vocaretur et esset, qui Filius hominis erat, secundum quod in die baptismaiens: Hic est Filius meus dilectus . Similiter in monte. in Genesi, et angelos in libro beati Job, filios Dei appellatos esse, tamen nullus illorum appellatus est salvator: neque Filius Dei proprie
Abbreviated transcription (Latin):
cuti uestis quae aliã speciem habet cõplicata et
on induta quã induta. Qui mođ congruit huic
õparationi. Nã sicut uestis cũ induitur adheret
quidẽ corpori. sed non mutatur asua natura. ut sẽ ꝑ
iestis non ꝑmaneat. licet aliã speciem et maiorem
onorẽ assumat quã antea habuisset: ita uerbũ dĩ
atris assumendo hominẽ non ẽ mutatũ in hominem.
eq ipse homo assũꝑ tus a uerbo mutatus ẽ inuerbo.
icet aliam speciem assumpsis set in hoc quod maiori
ionoris et dignitat: extitit quã aliquis hominũ
quia speciosus fuit p̃filiis hominũ. Humiliauit se
net ipsũ : factus hobediens usq ad mortẽ. Factus ẽ¬
hobediens dõpatri: cuius uoluntas fuit ut redime¬
ret genus humanũ. et nonsolũ patri sed &iã matri.
n in euuangelio habetur. qui auenit natareth et
erat subditus illis. Mor tẽ aũt crucis. Ideo crucisi¬
cerunt eũ. quia om̃ib mortib seuior est mors cru¬

Expanded text:
sicut vestis quae aliam speciem habet complexa sive sicut vestis quae aliam speciem habet complexa sive complicata, quam induta. Qui modus congruit huic comparationi. Nam sicut vestis cum induitur adhaeret quidem corpori, sed non mutatur a sua natura, ut semper vestis non permaneat, licet aliam speciem et majorem honorem assumat quam antea habuisset, ita Verbum Dei Patris assumendo hominem, non est mutatum in hominem, neque ipse homo assumptus est a Verbo, mutatus est in Verbo, licet aliam speciem assumpsisset in hoc quia majoris honoris et dignitatis exstitit quam aliquis hominum, quia speciosus fuit forma prae filiis hominumetipsum factus obediens usque ad mortem. Factus obediens Deo Patri, cujus voluntas fuit ut redimeret genus humanum, et non solum Patri, verum etiam et matri, ut in Evangelio habetur, quia venit Nazareth, et erat subditus illis . Mortem autem crucis. Ideo crucifixerunt eum, quia omnibus mortibus saevior est mors cru
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. danssi mili tudinẽ spongiȩ et maris: cõparas
spongiam mundo positam in medio maris. et mares
comparans diuinitati. Sicut inquid spongia posia
inmedio mariũ & fluminũ undiq habet aquam
supra infra undiq et ꝑmedias la tebras penetrat
ita mundus cõparacione diuinitatis quasi nihil q̃
et ita circumdat et penetrat diuinitas om̃a. sicut
mare spongiam. Formã serui accipiens. iđ in ueri¬
tate hominẽ suscipiens. Insimilitudine hominũ facd
Hic similitudo pro ipsa ueritate ponitur. iđ uerus
mo factus est. Et habitu inuentus ut homo. Quat¬
uor modis habitũ dicimus. Est habitus accidens
obis. quimutat illũ cui accidit sed nonmutatur.
cut ẽ sapientia quae mutat hominẽ. quẽ destulto
edomodo: qui nec mutat nec mutatur: sicuti anulul
ositus indigito. qui modus rarissime inuenitur. Quar¬
us modus ẽ cũ ea quae accidunt. nec mutant nec
nutantur. sed tam̃ aliã speciem et formã accipiun.

Expanded text:
us dicit, dans similitudinem ex spongia, et mari, comparans spongiam mundo positam in medio maris, et comparans mare Divinitati: Sicut, inquit, spongia posita in medio maris et fluminum, undique habet aquam, supra, intra, undique et per medias latebras penetratur, ita mundus comparatione Divinitatis quasi nihil est, et ita circumdat et penetrat Divinitas omnia, sicut mare spongiam. Formam servi accipiens, id est, in veritate hominem suscipiens. In similitudinem hominum factus. Hic similitudo pro ipsa veritate ponitur, id est, verus s homo factus est. Et habitu inventus ut homo. Multis modis habitum dicimus. Est autem habitus accidens nobis, qui mutat illum cui accidit, sed non mutatur: sicut est sapientia quae mutat hominem quem de stulto o modo, qui nec mutat nec mutatur sicuti annulus positus in digito, qui modus rarissime invenitur. Quartus modus est, cum ea, quae accidunt, nec mutant, nec mutantur, sed tamen aliam speciem et formam accipiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
minicũ diem quo xp̃s resur rexit cõplecteremur.
Tima uero qui recte fidei cristianisunt. non infer¬
mento ueteris uitȩ hoc ẽ malitiae. sed in ueritate
et sinceritate ipsius fidei custodiunt. Nonseptẽ
diebus sed omni die quod significatũ ẽ numero di¬
erum septenario. quo cotidie omĩs uoluitur dies.
tunc pronobis immolatus ẽ xp̃s. Si uultis nosse
quare non illud ritu iudaico celebremiis. quia illa
erat uentura ueri p̃figuratio. haec memoratio¬

Expanded text:
minicum diem, quo Christus resurrexit, conplecteremur. azyma uero qui rectae fidei christiani sunt, non in fermento ueteris uitae, hoc est malitiae, sed in ipsius fidei ueritate et sinceritate custodiunt, non septem diebus, sed omni die: quod significatum est numero dierum septenario, quo cotidie omnis uoluitur dies. tunc pro nobis immolatus est Christus. si uultis nosse quare non illud ritu iudaico celebramus: quia illa erat uenturi ueri praefiguratio, haec completi
Abbreviated transcription (Latin):
legatis cuiusdã gentis aurũ uolentib dare propace
gis desiderabant possessores diuitiarũ ꝑfidem & doc¬
trinã xp̃i possidere. quã aliquid propriũ habere.
Possumus &uã dicere quia in hoc scło apłi quasinibil
habentes erant. sed incapite suo xp̃o om̃a possidebam¬

Expanded text:
legatis cujusdam gentis, aurum volentibus dare pro pacelegatis cujusdam gentis, aurum volentibus dare pro pacegis desiderabant possessores divitiarum per fidem et doctrinam Christi possidere, quam aliquid proprium habere. Possumus etiam dicere quia in hoc saeculo apostoli quasi nihil habentes erant, sed in capite suo Christo omnia possideba
Abbreviated transcription (Latin):
uitailibi orip̃dicatione. et miracuis ex quis lo diptera¬
tamp olios. mi deuera egentes uidebantur ocis paeraa
denporai sea multos locupletes reddebant sicuit leos
ceu erane hierosolimis. quip xp̃o om̃a sua reli que rant:
ues aiudeis expoliati fuerant eo quod in mor tuũ b omine
reudidisent. Quos alloquitur in epła adebreos. iapinar
uoicuc. p dicabant ministrabunt᷑ eis que necessari a erat
ambirłm mins t iarescis. Tamquã nihil haben ꝑsefaunt:
et iubil ꝓprnũ habebant. Om̃a possidebant quia erant
Alisiom̃a eõmunis. Sic debent et monachi eẽ. lam qua
ninal habentes poriũ. et om̃a possidentes ceomunataeqi
elta qua nibil habebant quia non habebant preia
uonaurũ non argentũ. nonser uos non ancillas. & tam̃
oña possidebant ista inpossessorib eoꝵ quossibi perp̃¬
dicationis arma & uir tutẽ miraculoꝵ sub iugauerant
Inpossessorib &eĩ. om̃a possidebant possessorũ. Si cut
enĩ quidã duxromanorũ tarquinius nomine respond

Expanded text:
e et miraculis, ex quibus locupletabant alios. Vel revera egentes videbantur substantia temporali, sed multos locupletes reddebant, sicut sanctos qui erant Hierosolymis, qui pro Christo omnia sua reliquerant, vel a Judaeis exspoliati fuerant, eo quod in mortuum hominem credidissent, quos alloquitur in Epistola ad Hebraeos: Rapinam, ubicunque praedicabant, ministrabant eis quae necessaria erant.  nihil habentes erant, quia nihil proprium habebant. Omnia autem possidebant, quia erant illis omnia communia . Sic debent et monachi esse tanquam nihil habentes proprium, et omnia possidentes communiter. Vel tanquam nihil habebant, quia non habebant praedia, non aurum, nec argentum, non servos, aut ancillas, et tamen omnia possidebant ista in possessoribus eorum, quos sibi per praedicationis arma et virtutem miraculorum subjugaverant. In possessoribus etenim omnia possidebant possessorum. Sicut enim quidam dux Romanorum Tarquinius nomine respondit
Abbreviated transcription (Latin):
luersa huius scłi quã habuer̃ scĩ mar tyres.
linparua inquid. neq in modica pacientia. sed
multa exibeamus nos sicut dĩ ministros. Pacien¬
i quoque ẽ pacienter ferre delinquentes.
ut beatus apłs sustine̾bat corinthios. quipost
or tis. ubi p̃cepit apłs pacientiã seruare. In
angustus. Om̃is indigentia & in opia angustiu
uocu tu: Inplogis incarcerib Sepe plagsus

Expanded text:
adversa hujus saeculi: quam habuerunt sancti martyres. adversa hujus saeculi: quam habuerunt sancti martyres. Non in parva, inquit, neque in modica patientia, sed in multa exhibeamus nosmetipsos sicut Dei ministros. Patientia quoque est patienter ferre delinquentes, sicut beatus Apostolus sustinebat Corinthios: qui, posmortis, ubi praecipit Apostolus patientiam servare in angustiis. Omnis indigentia et inopia, angustia vocatur. In plagis, in carceribus. Saepe plagis
Abbreviated transcription (Latin):
dantes ullam offensionẽ. Offensio ẽ. proprie scan¬
dalũ. ruina. uel in paccio pedũ. Sed in hoc locops
occasione maxime ponitur. Simus inquid nem¬
ni dantes ullã offensionem. Iđ occasionem peccan¬
di. aut inuerbo aut in praue operationis exemp
uel neminẽ scandali zemini in aliquo ser mone
uel facto. Ut non uituperetur minis teriũ nr̃m
ratur atq contẽnitur. si quod predicant uerbiso
ico et aliud agentes in occulto. Bona dicentes in
uibeamus et p̃paremus nos sicut dĩ ministros. dimi¬
ster est qui dõmilitat et dõ seruit. uerbo doctrine.¬
bone operationis. Quicumq enĩ dĩ minister uult
. debet dõ in omnib miniftrare. ut inomnib que
nt cognoscatur ueri dĩ ẽẽ cultor. Uerbigrã. ut do¬
at insciũ. pascat esurientẽ. potet sicientẽ. uestiat
idũ. cale faciat algentẽ. colligat uagantẽ. uisitet
dõministrabit. et merebitur ab illo audire
electis. quã diufecistis uni ex his mihi fecistis.

Expanded text:
ullam offensionem. Offensio proprie est scandalum, ruina, vel impeditio pedis: sed in hoc loco pro occasione maxime ponitur: Simus, inquit, nemini dantes ullam offensionem, id est occasionem peccandi aut in verbo, aut in pravae operationis exemplo, vel neminem scandalizemus in aliquo sermone vel facto; ut non vituperetur ministerium nostrum. eratur atque contemnitur: si quod praedicant verbis ico, et aliud agentes in occulto: bona docentes in t verbis, exhibeamus et praeparemus nos sicut Dei ministros. Dei minister est, qui Deo militat et Deo servit verbo doctrinbonae operationis. Quicunque enim Dei minister vult esse, Deo debet in omnibus ministrare, ut in omnibus quae agit cognoscatur veri Dei esse cultor, verbi gratia, ut doceat inscium, pascat esurientem, potet sitientem, vestiat nudum, calefaciat algentem, colligat vagantem, visitet Deo ministrabit, et merebitur ab illo audire cum electis: Quandiu fecistis uni ex his minimis
Abbreviated transcription (Latin):
terũ conuertit se ad alia memoranda: uolens os
& mari. & multo plura sesustinuisse quã pse udo¬
apłi. Solent tempore hxemis et pluuiarũ trans¬
gredi flumina alueos suos: et nimium intolerabile
prebere ater uiantibus. Quia ergo apłs hyemali
tempore solitus erat transire deloco ad locũ pede.
sepe incurrebat fluminum pericula. Periculis la¬
tronum: sepe inter fui. Pse udo apłi et iudȩi incre¬
duli immitebant ei latrones: et quia ipsi neque po¬
terant neq audebant. eum publicȩ interficere.
ab illoꝵ ministris interficeretur Periculis exge¬
nere. Sepe sustinuit ipsa pericula aiudeis fratrib
suis scđm carnem quidolebant quod derelicta lege
ad euugłm se conuerteret: Unde legimus quia prin¬

Expanded text:
Iterum convertiIterum convertiet mari, et multo plura se sustinuisse, quam pseudoapostolos. Solent tempore hiemis et pluviarum transgredi flumina alveos suos, et nimium intolerabile praebere iter viantibus: quia ergo Apostolus hiemali tempore solitus erat transire de loco in locum per pedes, saepe incurrebat fluminum pericula. Periculis latronum saepe interfui. Pseudoapostoli et Judaei increduli immittebant ei latrones ut quia ipsi nec poterant, nec audebant eum publice interficere, ab illorum ministris interficeretur. Periculis ex genere. Sustinuit ipse pericula a Judaeis fratribus suis secundum carnem, qui dolebant quod derelicta lege ad Evangelium se converteret. Unde legimus quia qu