comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uirtute animi ille qui hac frui¬
tur: Si inutraq ille qui fruit᷑
utraq Cum itaq alius dicit
beate uiuere est. uoluntate
eorporis frui. alius autẽ beate
uiuere est. uirtute animi frui.
no ne aut ambonessciũt quȩ
sit beata uita. aut non ambo
sciũt : Quomodo ergo ãbo amãt
eam. sinemo potest amare quod
nescit: anforte falsum est quod
ꝓuerissimo certissimeq posumꝰ
beate uiuere om̃s homines: uelle:
dienim beate uiuere est. uerbi
gr̃a scđm animi uirtutẽ uiue¬
re. quõmodo beate uiuere uult.¬
scđm uirtutẽ uiuere. qđ solũ
ẽ beate uiuere: Non igitur om̃s
beate uiuere uolunt. immo pau¬
ci hoc uolunt: Sinon est beate
tem uiuere. quod multi nolunt
ita nefalsum erit Unde nec
ipse cum acdademicis om̃ia du¬
bia sint. achademicus cicero
dubitauit: Qui cũ uellet in
ortensio dialogo ab aliqua re
certa dequa nullus ãbigeret¬
sumeres uę diputationis exor¬
dium beati certe inquid om̃s

Expanded text:
virtute animi, ille qui hac fruivirtute animi, ille qui hac fruitur: si in utraque, ille qui fruitur utraque. Cum itaque alius dicit, Beate vivere est voluptate corporis frui; alius autem, Beate vivere est virtute animi frui: nonne aut ambo nesciunt quae sit beata vita, aut non ambo sciunt? Quomodo ergo ambo amant eam, si nemo potest amare quod nescit? An forte falsum est quod pro verissimo certissimoque posuimus, beate vivere omnes homines velle? Si enim beate vivere est, verbi gratia, secundum animi virtutem vivere; quomodo beate vivere vultm virtutem vivere, quod solum est beate vivere? Non igitur omnes beate vivere volunt, imo pauci hoc volunt, si non est beate animi vivere, quod multi nolunt. Itane falsum erit, unde nec ipse cum Academicis omnia dubia sint Academicus ille Cicero dubitavit, qui cum vellet in Hortensio dialogo ab aliqua re certa, de qua nullus ambigeretsumere suae disputationis exordium, Beati certe, inquit, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
cendȩ beatitudinis. uolun¬
tas. una sit omniũ. unde tan¬
ta existat deipsa beatitudine
rursus uarietas. & diuersitas
uoluntatũ. nõ quod aliquis eã
nolit. sed qđ nõ om̃s eam norĩt:
Si enim om̃s eam nos sent.
non ab alus putaretur ẽẽ in
uirtute animi. aliis incorporis
uoluntate. aliis in utroq &
aliis atq aliis alibi. atq alibi:
Ut enim eos quęq res maxi¬
me delectauit ita in eã consti¬
tuer̃ uitã beatã: Quo modo
igitur feruentissime amãt ho¬
mines. qđ nõ om̃s sciunt : q̃uis
potest a mare quod nescit sic̃
iam dehacre inbris suꝑiorib
disputaui: Quur ergo beati¬
tudo amatur ab omnib nec
tamen scitur ab omnib
An forte sciunt om̃s quȩ sit¬
ipsa. sed nõ om̃s sciunt ubi sit.
&inde contemtio ẽ: qua siue¬
ro dealiquo mundi huius aga¬
tur loco ubi debeat quisq uel¬
le uiuere qui uult beate ui¬
uere: Ac nõ ita queritur ubi
tate est. ille beatus est qui frui¬
tur corporis uoluntate: Su n

Expanded text:
endae beatitudinis voluntas una sit omnium, unde tanta existat de ipsa beatitudine rursus varietas atque diversitas voluntatum, non quod aliquis eam nolit, sed quod non omnes eam norint. Si enim omnes eam nossent, non ab aliis putaretur esse in virtute animi; aliis, in corporis voluptate; aliis, in utraque; et aliis atque aliis, alibi atque alibi. Ut enim eos quaeque res maxime delectavit, ita in ea constituerunt vitam beatam. Quomodo igitur ferventissime amant omnes, quod non omnes sciunt? Quis potest amare quod nescit? sicut jam de hac re in libris superioribus disputavi . Cur ergo beatitudo amatur ab omnibus, nec tamen scitur ab omnibus? An forte sciunt omnes ipsa quae sit, sed non omnes sciunt ubi sit, et inde contentio est? Quasi vero de aliquo mundi hujus agatur loco, ubi debeat quisque velle vivere, qui vult beate vivere, ac non ita quaeratur ubi  corporis voluptate est, ille beatus est qui fruitur corporis voluptate: si in
Abbreviated transcription (Latin):
neus. ubi ait Sicut habet
patͣ uitam in semet ipso. sic
dedit & filio habere uitam
in semet ipso. Neq enim iam
existenti & uitam non haben¬
ti. dedit ut haberet uitam
insemet ipso cũ eo ipso quod
est. uita sit. hoc est gͦ. dedit
filio uitam insemet ipso. genu¬
it filium esse incõmubilem
uitam. quod est uita a&erna:
Cũ g uͣbum clĩ sit filiꝰ dĩ. &¬
si filius dĩ sit: uerus dẽ &
uita & erna sic̃ inepistola
sua dicit iͦhannes. Etiamhic
quid aliud agnoscimus cum
dicit dñs ũbũ quodlocutꝰ
sum. ipsum iudicabit eum:
in nouissima die. & ipsum
ũbũ patris. u̾bum esse dicit

Expanded text:
neus, ubi ait: sicut habet neus, ubi ait: sicut habet pater uitam in semet ipso, ita dedit filio habere uitam in semet ipso; neque enim iam exsistenti et uitam non habenti dedit, ut haberet uitam in semet ipso, cum eo ipso quod est uita sit. hoc est ergo: dedit filio habere uitam in semet ipso, genuit filium esse incommutabilem uitam, quod est uita aeterna. cum ergo uerbum dei sit filius dei et filius dei sit uerus deus et uita aeterna, sicut in epistula sua dicit Iohannes, etiam hic quid aliud agnoscimus, cum dicit dominus: uerbum, quod locutus sum, ipsum iudicabit eum in nouissimo die? et ipsum uerbum patris uerbum
Abbreviated transcription (Latin):
eius uita ȩt̃na est Quȩ ego loqͦr
ita ut dixit mihi pat̾: sic loqͦr
Si ergo non uidicat filius sed
sed qui mi sit mȩ eum pat̾ man¬
datum ei dedit quiddicat &
quidlo quatur. pat̾ utiq ui¬
dicat cuius uerbum est quod
patris. Nam & uerbum hoc
appellabit & mandatum
Uideamus gͦ ne forte quod
ait. Ego non ex me locutussũ
hoc intellegi uoluit. ego non
ex me natussum. Sigͦ ũbũ
patris loquitur: se ipsum lo¬
quitur. quia ipse est u̾bum
patris. plerum ꝙ enim dic&
dedit m pat̾. Inqͦ uult in¬
telligi. quod eum genuerit
pater. Ut non tan quam iam
existenti & non habenti de¬
dederit aliquid s ipsum de¬
disse ut haberet. Genu isse
est : ut esset . Non enim si c̃
creatuta ita dĩ filius ante
in carnationem & ante assũp¬
tam creaturam unigenitus ꝑ
quem facta sunt om̃a aliud
est. & aliud habet. s hoc ipsũ
est quod est id quod habet quod
illo loco manistius dicitur:
si quis ad capiendum sit ido¬

Expanded text:
eius uita aeterna est. quae ego loquor eius uita aeterna est. quae ego loquor ita ut dixit mihi pater, sic loquor. si ergo non iudicat filius, sedsed qui misit eum pater mandatum ei dedit, quid dicat et quid loquatur: pater utique iudicat, cuius uerbum est, quod patris; nam et uerbum hoc appellauit et mandatum. uideamus ergo, ne forte quod ait: ego non ex me locutus sum, hoc intellegi uoluerit: "ego non ex \'me natus sum". si enim uerbum patris loquitur, se ipsum loquitur, quia ipse est uerbum patris. plerumque enim dicit: dedit mihi pater; in quo uult intellegi, quod eum genuerit pater, ut non iam tamquam exsistenti et non habenti dederit aliquid, sed ipsum dedisse, ut haberet, genuisse est, ut esset. non enim sicut creatura, ita dei filius ante incarnationem et ante assumtam creaturam unigenitus, per quem facta sunt omnia, aliud est et aliud habet, sed hoc ipsum est, quod est id quod habet. quod illo loco manifestius dicitur, si quis ad capiendum sit ido
Abbreviated transcription (Latin):
S iam tu intellige: quasi om̃a
quę habet pater mea sunt:
& hoc utiq ineum est.: & cum
patre ista paraui Nam & il¬
lud quero quomͦ dictum sit:
Siquis non audit ũba mea:
ego non iudicabo illum. For¬
tassis enim ita hic dixit: ego
non iudicabo illum. quemad¬
modum ibi non est meum
cdare S quid hic sequitur. ñ
ueni enim inquid ut uidice
mundum. s ut saluũ facidm
mundum. De inde ad uingit¬
& dicit. qui me spernit: & ñ
accepit u̾ba mea. habet qui
eum uidicet: hic & iam intel¬
ligeremus patrein: nisi ad¬
uingeret & diceret uerbum
quodlocutussum: ipsum ui¬
dicabit illum. in nouissima
die: quid igitur. Iam nec filiꝰ
uidicabit quia dixcit: ego ñ
uidicabo illum : nec pater
Sũbum qͦd lo cutus est filius
Immo audi adhuc quod sequi¬
tur: quia ego in quid: non ex
me locutussum. s ille qui me¬
misit pater ille mandatum
mͥ dedit. quid dicam. & quid
loquar: & scio quia mandatũ

Expanded text:
sed iam tu intellege, quia, si omnia sed iam tu intellege, quia, si omnia quae habet pater mea sunt, et hoc utique meum est et cum patre ista paraui" . Nam et illud quaero, quomodo dictum sit: sego non judicabo illum: fortassis enim ita hoc dixit: ego non iudicabo illum, quemadmodum ibi: non est meum dare uobis. sed quid hic sequitur? non enim ueni, inquit, ut indicem mundum, sed ut saluum faciam mundum. deinde adiungit et dicit: qui me spernit et non accipit uerba mea, habet qui se iudicet. hic iam intellegeremus patrem, nisi adiungeret et diceret: uerbum, quod locutus sum, ipsum iudicabit illum in nouissima die. quid igitur? iam nec filius indicabit, quia dixit: ego non iudicabo illum, nec pater sed uerbum, quod locutus est filius? immo audi adhuc quod sequitur: quia ego, inquit, non ex me locutus sum, sed ille qui misit me pater, ille mandatum mihi dedit, quid dicam et quid loquar. et scio, quia mandatum
Abbreviated transcription (Latin):
quasi tantũ filius eum mis¬
surus esset : non & pat̾. cũ alio
loco dicat. Hȩc locutussum
uobis apud uos manens Ad
omĩa. hic rursus ita dictum
est : quasi non eum misurus
esset & filius. sed tantũ pat̾:
Sicut gͦ ista: ita & illud quod
ait: sed quibus paratum est
a patre meo. cũ patre se intel¬
ligi uoluit. parare gloriã¬
s & gloriȩ quibus uellet.S.
dicit. aliquis Illic cũ de sp̃u
scõ loqueret᷑ ita se missurum
ait ut non negaret patrem
missurum. Et alio loco itapa¬
trem. ut non negaret se mis¬
surum. Hic uͦ aꝑte ait: Non
est meum dare Atq ia secut᷑
apatre dixit ista p̃parata
sed hoc est quod ꝑstruxi mus
scđm formam serui dictum
ut ita intellegeremꝰꝰ non est
meum dare Ac sidiceretur.
Non est humane potestatis da
te ut ꝑ illud intellegatur:
hoc dare ꝑ quod ds̃ & equa¬
lis est patri. non est meum
in quid dare: idest non hu¬
mana potestate ista do. sed
quibus paratũ ẽ apatre meo

Expanded text:
quasi tantum filius eum misquasi tantum filius eum missurus esset, non et pater, cum alio loco dicat: haec locutus sum uobis apud uos manens; aduomest, quasi non eum missurus esset et Filius, sed tantum Pater. Sicut ergo ista, ita et illud quod ait, sed quibus paratum est a Patre meo: cum Patre se intelligi voluit parare sedes gloriae quibus vellet. Sed dicit aliquis: Illic cum de Spiritu sancto loqueretur, ita se missurum ait, ut non negaret Patrem missurum; et alio loco ita Patrem, ut non negaret se missurum: hic vero aperte ait, Non est meum dare; atque ita secutus, a Patre dixit ista praeparata. Sed hoc est quod praestruximus secundum formam servi dictum: ut ita intelligeremus, Non est meum dare, ac si diceretur, Non est humanae potestatis hoc dare: ut per illud intelligatur hoc dare, per quod Deus aequalis est Patri. Non est meum, inquit, dare, id est, non humana potequibus paratum est a patre meo;
Abbreviated transcription (Latin):
se est capud corporis ȩccłȩ:
Unde manifestum est: quod
ipse glorificet scõs suos. qͦs
enim p̃ destinauit: hos & uo¬
cauit & quos uo cauit ipsos
& iustifica uit. Quos anͣt ius¬
tificauit ipsos & glorificaũ
De illo quippe dictum est :¬
d iustificet impium. De il¬
lo dictum est quod sit uistꝰ
& iusti ficans. si gͦ quos uis¬
tificauit ipsos & glorificauit:
qui iustificat ipse & glorificat:
bus discipulis de glorificati¬
one sua. respondit sedere
ad dexteram aut asmistrã
in eam : non est meum dare
uobis. s quibus paratum
est: apatre mco Quod aũt
paratum est apatre eius. & ab
ipso filio paratũ est. quia ipse
& pat̾ unũ sunt: Iam enim
ostendimus in hac trinitate
ꝑmultos loquutionũ diui¬
narũ modos. &iam de singu¬
lis dici quod omnium est. propt᷑
in sepaparabilem operationẽ
unus ei usdemq substantię: si¬
cut & de sp̃u scõ dicit. Cum
gͦ iero mittam illum aduos:
Non dicit mittemus: sed ita

Expanded text:
se est caput corporis ecclesiae. se est caput corporis ecclesiae. unde manifestum est, quod ipse glorificet sanctos suos: quos enim praedestinauit, ipsos et uocauit; et quos uocauit, ipsos et iustificauit; quos autem iustificauit, ipsos et glorificauit de illo quippe dictum est, quod iustificet impium; de illo dictum est, quod sit iustus et iustificans. si ergo quos iustificauit ipsos et glorificauit, qui iustificat, ipse glorificat, bus discipulis de glorificatione sua respad dexteram vel ad sinistram meam non est meum dare vobis, sed quibus paratum est a Patre meo . 25. Quod autem paratum est a patre eius, et ab ipso filio paratum est, quia ipse et pater unum sunt. iam enim ostendimus in hac trinitate per multos locutionum diuinarum modos etiam de singulis dici quod omnium est propter inseparabilem operationem unius eiusdemque substantiae. sicut et de spiritu sancto dicit: cum ego iero, mittam eum ad uos. non dixit: "mittemus", sed ita,
Abbreviated transcription (Latin):
pientiam loquim᷑ int̾ ꝑfecꝰ¬
tos. Eo namq gñe locutio¬
nis nescire quis quam di¬
citur quod occultabat. quo
dicitur fossa cȩca quȩ occul¬
ta est Neꝙ enim alio genere
loquuntur scripture. quod
inconsuetudine humana
non inuematur: quia utiq
hominibus loquunt᷑. Scđ̾m
formã dictũ est. ante om̃s
colles genuit me. lel est ant
om̃s altitudines creaturarĩ
& ante luciferum genuite
id est ante om̃ã temporalu¬
serui dictum: dñs creauit
me inprincipio uiarum
suarum. Quia scđm formã
dĩ dixit. Egosũ ueritas &
scđm formam serui. ego sũ
uia. Quia enim ipse est pri¬
mo genitus a mortius. iter
facit eccłȩ suȩ ad regnum
dĩ aduitam ęt̃nam. Cuica¬
put est adinmortalitatẽ
&iam corporis ldõ creatus
est in principio uiarum dĩ
ȩtalamo suo. Scłm aũt for¬
mam dĩ primo genitus om̃is
creature: Et ipse est ante
om̃s. & om̃ã illi constant. Se¬
cundum formã serui & ip¬

Expanded text:
pientiam loquimur inter perfecpientiam loquimur inter perfectos. Eo namque genere locutionis, nescire quisquis dicitur quod occultat quod quo dicitur fossa caeca quae occulta est. Neque enim aliquo genere loquuntur Scripturae, quod in consuetudine humana non inveniatur, quia utique hominibus loquuntur. Secundum formam Dei dictum est: Ante omnes colles genuit me, id est, ante omnes altitudines creaturarum; et: Ante luciferum genui te, id est, ante omnia temporalservi, dictum est, Dominus creavit me in principio viarum suarum, quia secundum formam dei dixit: ego sum ueritas, secundum formam serui: ego sum uia. quia enim ipse est primogenitus a mortuis, iter fecit ecclesiae suae ad regnum dei, ad uitam aeternam, cui caput est ad immortalitatem etiam corporis; ideo creatus est in principio uiarum dei de thalamo suo. secundum formam dei primogenitus omnis creaturae et: ipse est ante omnes et omnia illi constant; secundum formam serui ip
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc enim nescit quod nescien¬
tes facit. Id est quod ñtia sci¬
ebat. ut timc discipulis in¬
dicaret : sicut dictum est
ab abraham. Non cognoui
quod times dm̃. id est nẽ
fiti ut cognosceres. quia & ipse¬
quia & ipse sibi in illa temp¬
tanone ꝓbatus intoituit. Nã
& illud utiq dicturus eratꝰ
discipulis tempore oportuno.
Dequo futuro tamquam pͣtͣtto
loquens ait lam nondicam
uos seruos. s amicos. seruus
suus. Uos aũt dixi amicos
quia omã¬
meo. no
s quia cer¬
to factu¬
rus erat : quasi ĩã fecisset:
loquutꝰ est Ipsis enim ait
Multa habeo uobis dicere. s
non potestis illa portare
de die & hora Nam & apos¬
tolus. Neq enim iudicaui
lo que batur qui capere al¬
ciora de ap̃i dĩ tate non
poterant: quibꝰ & iar pau¬
lo post dicit. Non poturlo
lum scire non poterant Et ho
solum se scire dicebat: quod
cos ꝑ illum scire oportebat
Deniq sciebat inter perfec¬
tos. quod int̾ paruulos nes¬
ciebat. Ibi quippe ait. Sa¬

Expanded text:
Hoc enim nescit, quod nescientes facit: id est, quod non ita sciebat, ut tunc discipulis indicaret: sicut dictum est ad Abraham: Nunc cognovi, quod times Deum : id est, nunc feci, ut cognosceres", quia et ipse sibi in illa temtatione probatus innotuit. nam et illud utique dicturus erat discipulis tempore opportuno, de quo futuro tamquam praeterito loquens ait: iam non dicam uos seruos, sed amicos; seruus sui, uos autem dixi amicos, quia omnimeo, nota sed quia certo facturus erat, quasi iam fecisset locutus est. ipsis enim ait: multa habeo uobis dicere, sed non potestis illa portare de die et de hora. nam et apostolus: neque enim iudicaui is enim loquebatur qui capere altiora de Christi deitate non poterant. quibus etiam paulo post dicit: non potui uolum scire non poterant, et hoc solum se scire dicebat quod eos per illum scire opdenique sciebat inter perfectos, quod inter parvulos nesciebat. Ibi quippe ait: Sa
Abbreviated transcription (Latin):
mo substancię suȩ. Caritas qͥp¬
pe patris quȩ innatura atq¬
substantia. ut sepe iã diximꝰ.
& sepe iterare nõ pig&. hac ꝑ
hoc filius caritatis : eius. nul¬
lus est alius. qui desubstancia
eiꝰ ẽ genitus¬
Yo circa ridenda ẽ dialec¬
tica eunomi. a quo eũ nomi¬
ani heretici exortis: Quicũ
nõ potuisset intelligore nec
credere uoluiss& unigenitũ
dĩ uerbũ ꝑ qđ facta sunt om̃a

Expanded text:
mo substantiae suae. caritas quipmo substantiae suae. caritas quippe patris, quae in natura substantia, ut saepe iam diximus et saepe iterare non piget. ac per hoc filius caritatis eius nullus est alius quam qui de substantia eius est genitusQuocirca ridenda est dialectica Eunomii, a quo Eunomiani haeretici exorti sunt, qui cum non potuisset intelligere, nec credere voluisset, unigenitum Dei Verbum, per quod facta sunt o
Abbreviated transcription (Latin):
& pet̃ sp̃s. & filius sp̃s & pater
sc̃s. & filius sc̃s quod nõ ambi¬
git. pietas. & tam̃ iste nõ frus¬
tra ꝓprie dicit᷑ sp̃s sc̃s Quia
enim ẽ cõmunis ambobus. id
uocatur ipse proprie qđ am¬
bo comunit̃: Alio quin: sun
illa trinitate solus sp̃s sc̃s est
caritas ꝓfecto & filius Nolus
patris. uerũ &iã sp̃s scĩ filius
inuenitur: Ita enim locis innu¬
merabilib dicit᷑. & legit᷑ filius
unigenit̾ dĩ patris. ut tam̃ &
illut uerũ sit qđ apłs ait dedõ
patre qui eruit nos depotestate
tenebrarũ. & transtulit in reg¬
nũ filui caritatis suȩ: Non dix̃
filu sui qđ sidiceret uerissime
dicer& quẽ admodũ quia sę¬
pe dix̃ uerissime dix̃: Sed ait
silu caritatis suȩ: Filius ergo
Quod si absurdissimũ ẽ restat
ut nõ solus abi sit caritas sp̃s sc̃s
disseplui. ꝓprie sic uocetur: qđ̵
atit̃ dictũ est filii caritatis suę:
nihil aliut intellegatur. quã
filu sui dilecti. quã filu postre¬

Expanded text:
 et Filius spiritus, et Pater sanctus, et Filius sanctus, quod non ambigit pietas: et tamen iste non frustra proprie dicitur Spiritus sanctus. Quia enim est communis ambobus, id vocatur ipse proprie quod ambo communiter. Alioquin si in illa Trinitate solus Spiritus sanctus est charitas, profecto et Filius non solius Patris, verum etiam Spiritus sancti Filius invenitur. Ita enim locis innumerabilibus dicitur et legitur Filius unigenitus Dei Patris, ut tamen et illud verum sit quod Apostolus ait de Deo Patre: Qui eruit nos de potestate tenebrarum, et transtulit in regnum Filii charitatis suae . Non dixit, Filii sui; quoddiceret, quemadmodum quia saepe dixit, uerissime dixit; sed ait: filii caritatis suae. filius ergo quod si absurdissimum est, restat, ut non solus ibi sit caritas spiritus sdisserui, proprie sic uocetur, quod autem dictum est: filii caritatis suae, nihil aliud intellegatur quam filii sui dilecti, quam filii postre
Abbreviated transcription (Latin):
stanciȩ dix̃ esse filiũ sed filiũ
uoluntatis dĩ: Accidentẽ scili¬
c& dõ uolens asserere u̾olun¬
tatẽ. quia gigͥeret filiũ uide¬
lic& adeo quia nos aliquid
alicando uolumus. quod an¬
tea nõ uolebamꝰ. quasi non
ꝓp̃t ista mutabilis intellega¬
tur nr̃a natura qđ absit ut

Expanded text:
essentiae dixit esse filium, sed filium voluntatis Dei, accidentem scilicet Deo volens asserere voluntatem qua gigneret Filium: videlicet ideo quia nos aliquid aliquando volumus, quod antea non volebamus; quasi non propter ista mutabilis intelligatur nostra natura, quod absit ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ducet ad cõtem plationẽ
suam quidiocit: & ostendã
illi me ipsum. Et idõ con¬
sequent᷑ cũ dixisset illi ui¬
das: dñe quid factum est ꝑ
ostensurus es te nobis & non
huic mundo: respondit
me diligit sermonẽ meũ
get eum. & ad eum ueniemꝰ
& mansionẽ apud ilum fa¬
diligitur. quia simul cum
patre uenit adeum : & man¬
sionẽ facit apud cum. An
forte puta bitur mansionẽ
indilectore suo. facientibꝰ
patre & filio. ex clusus esse
abhac mansione sp̃c sc̃s.
Quid est gͦ quod superius
ait. de sp̃ũ scõ quẽ hic
mundus accipere non po¬
test. qmͣ ñ uid& illum:
Nostis illũ uos quia uobiscũ
manet : & in uobis est Non
ttaꝙ ab hac mansione sepa

Expanded text:
ducet ad contemplationem suam, qui dixit, Et ostendam illi me ipsum. Et ideo consequenter, cum dixisset illi Judas, Domine, quid factum est, quia ostensurus es te nobis, et non huic mundo? respondit me diligit, sermonem meum git illum, et ad eum ueniemus et mansionem apud illum fadiligitur, quia simul cum Patre venit ad eum, et mansionem facit apud eum. 19. An forte putabitur mansionem in dilectore suo facientibus Patre et Filio exclusus esse ab hac mansione Spiritus sanctus? Quid est ergo quod superius ait de Spiritu sancto: Quem hic mundus accipere non potest, quoniam non videt illum: nostis illum vos, quia vobiscum manet, et in vobis est? Non itaque ab hac mansione sepa
Abbreviated transcription (Latin):
omnĩa. nota s̃ ei Sic & post¬
quã consumata s. sic ei notas:¬
Longe est igitur uic scienciae.
sciencia nr̃a dissimilis: Quȩ
aut̃ sciencia dei est ipsa est
sapiencia & que sapiencia.
ipsa essencia. siue substancia
Quia in illius naturȩ simpli¬
citate mirabili. nõ est aluit
sapere alut ẽẽ. sed quod ẽ
sapere hoc ẽ ẽẽ. sic̃ & insuꝑio¬
ribus libris sepe iam diximꝰ:
Nostra uero sciencia in rebus
plurimis: Propterea & amissi¬
bilis est & receptibilis quia nõ
hoc est nobis ẽẽ quod scire uel
sinec sciamus nec sapiamus
ea que aliundo didicimꝰ: Prop¬
ter hoc sĩc nr̃a sciencia illi sci¬
quod nascitur de nr̃a sciencia.
dissimilis est illi uerbo dõ qđ
natũ est depatri eencia Tale
ẽ aut̃ acsidicerẽ depatris scien¬
cia depatris sapiencia. uel qđ
est expressius depatre sciencia.
depatre sapiencia:¬

Expanded text:
omnia nota sunt illi; sic et postomnia nota sunt illi; sic et postquam consummata sLonge est igitur huic scientiae scientia nostra dissimilis. Quae autem scientia Dei est, ipsa et sapientia; et quae sapientia, ipsa essentia sive substantia. Quia in illius naturae simplicitate mirabili non est aliud sapere, aliud esse; sed quod est sapere, hoc est et esse, sicut et in superioribus libris saepe jam diximus. Nostra vero scientia in rebus plurimis propterea et amissibilis est et receptibilis, quia non hoc est nobis esse quod scire vel si nesciamus, neque sapiamus ea quae aliunde didicimus. Propter hoc, sicut nostra scientia illi sciquod nascitur de nostra scientia, dissimile est illi Verbo Dei quod natum est de Patris essentia. Tale est autem ac si dicerem de Patris scientia, de Patris sapientia; vel, quod est expressius, de Patre scientia, de Patre sapientia
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerit: Totũ ab illo ꝑ illud
uerbũ eius audientes id est
in eius ueritate inuenientes
quid sibi faciendũ. quid qͥ¬
bus quando nunciadũ sit
Nam & nos oramꝰ eũ nec
tam̃ necessitates nr̃as doce¬
mus eũ: Nouit enim ait
necessariũ sit: prius petatis
abeo: Nec ista exaliquo tẽ¬
pore cognouit ut nosset sed
futura omĩa tempora atq
ineis &iã quid & quando
abillo petituri fueramꝰ & qͦs
& dequib reb uel exauditu¬
rus uel nõ exauditurũs ẽẽt
sine initio ante p̾ciuit: Uni¬
uersas aut̃ creaturas suas &
spiritales & corporales non
quia s̃ ideo nouit. sed ideo s
quia nouit: Non enim nesci¬
uit que fuerat creaturus:
Quia ergo ciuit creauit nõ
quia creauit sciuit. nec alit̃
ea sic̃ creata quã creande
non enĩ eius sapienciȩ aliquid
accessit exeis. sed illis existenti¬
bus sic̃ oportebat. & quando
oportebat illa mansit ut erat:
lta & scriptũ est in libro ecde¬
si astico: Ante quã crearentur

Expanded text:
voluerit, totum ab illo, per illud voluerit, totum ab illo, per illud verbum ejus audientes, id est in ejus veritate invenientes quid sibi faciendum, quid, quibus, quando nuntiatum sit. Nam et nos oramus eum, nec tamen necessitates nostras docemus eum Novit enim ait necessarium sit priusquam petatis ab eo: nec ista ex aliquo tempore cognovit, ut nosset, sed futura omnia temporalia, atque in eis etiam quid, et quando ab illo petituri fueramus, et quos, et de quibus rebus vel exauditurus, vel non exauditurus esset, sine initio ante praescivit. Universas autem creaturas suas, et spirituales, et corporales non quia sunt, ideo novit, sed ideo sunt quia novit, non enim nescivit, quas fecerat, creaturus. Quia scivit, creavit, non quia creavit, scivit. Nec aliter ea scivit creata, quam creanda: non enim ejus sapientiae aliquid accessit ex eis; sed illis existentibus sicut oportebat, et quando oportebat, illa mansit ut erat. Ita et scriptum est in libro Ecclesiastico: Antequam crearentur,
Abbreviated transcription (Latin):
dnum quid ds̃ pat̾ de quo
natũ est uerbũ dedõ ds̃:
Num quid ergo ds̃ pat̾ in ea sa¬
piencia quođ est ipse sibi alia
didicit ꝑsensũ corporis sui alia
ꝑ scipsũ : Quis hoc dicat:. Qui
non animal rationale sed suꝑ
animã rationabilẽ dm̃ cogitat.
quantũ abeis cogitari potest.
qui eũ omnibꝰ animalibus &
omnib animis p̾ferunt qua uis
ꝑspeculũ & enigiate conicien¬
do uideant non dũ facie ad
faciem sicuti est: Num quid ds̃
pat̾ ea ipsa que non ꝑcorpus
quod ei nullũ est. sed ꝑseipsum
scit aliunde ab alico didicit aut
nuncis uel testibus ut ea scir&
indiguit Non utiq. Ad omĩa
quippe scienda quę scit suffucit
id est angelos. non tam̃ qui ei
que nescit adnuncient. Non enĩ
sunt illa quȩ nesciat: Sed bonũ
lere ueritatẽ: & hoc est qđ ei di¬
cuntur. nõ nulla nunciare: nõ
ut ipse abeis discat: sed ut
abillo hu ꝑuerbũ eiꝰ sine cor¬
porali sono nuncient &iã qd
uoluerit ab eo missi ad quos

Expanded text:
numquid Deus Pater, de quo natum est Verbum de Deo Deus; numquid ergo Deus Pater in illa sapientia quod est ipse sibi, alia didicit per sensum corporis sui, alia per se ipsum? Quis hoc dicat, qui non animal rationale, sed supra animam rationalem Deum cogitat; quantum ab eis cogitari potest, qui eum omnibus animalibus et omnibus animis praeferunt, quamvis per speculum et in aenigmate conjiciendo videant, nondum facie ad faciem sicuti est? Numquid Deus Pater ea ipsa, quae non per corpus, quod est ei nullum, sed per se ipsum scit, aliunde ab aliquo didicit, aut nuntiis vel testibus, ut ea sciret, indiguit? Non utique: ad omnia quippe scienda quae scit, sufficit id est Angelos, non tamen qui ei quae nescit annuntient; non enim sunt ulla quae nesciat: sed bonum lere veritatem: et hoc est quod ei dicuntur nonnulla nuntiare, non ut ipse ab eis discat, sed ut ab illo ipsi per verbum ejus sine corporali sono nuntient etiam quod voluerit ab eo missi ad quos
Abbreviated transcription (Latin):
ratus est dequo dictum ẽ
uobiscum man&. & in uob̾
est. Nisi forte quis quam
sic absurdus est. ut arbi¬
tretur cum pater & fili us
uenerint ut mansionem fa¬
ciant apud dilcctorem suũ.
dis cessurum inde sp̃m scm̃.
& tanquam locum datu¬
rum esse maioribꝰ. S & huic
carnali coguationi occur¬
rit : scriptura: Paulo quip¬
pe superius ait. & ego ro¬
gabo patrem & alium ad¬
uocatum dabit uobis: ut¬
Non gͦ disced&. patre & fili¬
Ouenientibus : s in eadẽ
mansione cũ ipsis erit in
ȩternum: Quia nec ille si¬
ne ipsis uenit : nec illi si¬
ne illo: s ꝓpt̾ insinuaci¬
onem trinitatis ꝑ sonarum¬
&iam singłis. Nomunatis

Expanded text:
ratus est, de quo dictum est, vobiscum manet, et in vobis est. Nisi forte quisquam sic absurdus est, ut arbitretur, cum Pater et Filius venerint ut mansionem apud dilectorem suum faciant, discessurum inde Spiritum sanctum, et tanquam locum daturum esse majoribus. Sed huic carnali cogitationi occurrit Scriptura: paulo quippe superius ait, Et ego rogabo Patrem, et alium advocatum dabit vobis utNon ergo discedet Patre et Filio venientibus, sed in eadem mansione cum ipsis erit in aeternum; quia nec ille sine ipsis venit, nec illi sine ipso. Sed propter insinuationem Trinitatis, personis etiam singulis nominatis
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Qui dixerit blasphemi¬
am infilium hominis. dimit¬
tetur el: Qui aut̃ dixerit in
in ipso uirtutes oꝑat᷑us est
dicens. Si gͦ in spũ dĩ eicio
demonia: certe suꝑ uenit
in uos regnũ dĩ. & apud esa¬
iam dicit. quã lectionẽ ip¬
se in si nagoga recitauit & de
se comipletam sine scrupulu
dubitacionis ostendit. sp̃c in¬

Expanded text:
ait, Qui dixerit blasphemiait, Qui dixerit blasphemiam in Filium hominis, remittetur ei; qui autem dixerit in in ipso virtutes operatus est, dicens: Si ego in Spiritu Dei ejicio daemonia, certe supervenit super vos regnum Dei . Et apud Isaiam dicit, quam lectionem ipse in synagoga recitavit, et de se completam sine scrupulo dubitationis ostendit. Spi
Abbreviated transcription (Latin):
enim amat.: tales in çt̃num
conseruat. Quod tunc ent
cũ tradiderit itgnũ dõ &
pairi. qui nc̃ interpellat ꝓno¬
bis. Ut iam non rog& patrẽ.
quia ipse & pat̾ amat uos:
Quo aũt merito nisi fidĩ qua
credimus ante illud quam
quod ꝓmitttur uideamus.
Per hanc enim per uenimus
ad speciem. ut tales amet: qͣ¬
les amat ut simus. non qua¬
les odit odit quia sumus &
ortatur ac p̃stat. ne tales sẽꝑ
ta ista regula intellegendarũ
scripturarum de filio dĩ. ut
distingua mꝰ quid in eis son&
scđm formam dĩ inqua est.¬
& equalis est patri. Et quid
scđm foriam serui quã ac¬
cepit & minor est patre. ñ
conturbabitur tanquam con¬
trari is ac repugnantibꝰ int̾
se scõꝵ libroꝵ sententus. Nã
uter eoꝵ creatura est. sicut
iam ostendimus. Secundũ
aũt formam serui : minor
est patre. quia ipse dirit
pater maior me est. Mi nor
est se ipso. quia de illo dictũ
est se moipsum ex inaniuit:
Minor est spũ scõ. quia ipse

Expanded text:
enim amat, tales in aeternum enim amat, tales in aeternum conseruat. quod tunc erit, cum tradiderit regnum deo et patri, qui nunc interpellat pro nobis, ut iam non roget patrem, quia ipse pater e r amat uos. quo autem merito nisi fidei, qua credimus, antequam illud quod promittitur uideamus? per hanc enim peruenimus ad speciem, ut tales amet, quales amat ut simus, non quales odit quia sumus, et hortatur ac praestat, ne tales esse ta ista regula intelligendarum Scripturarum de Filio Dei, ut intelligamus quid in eis sonet secundum formam Dei, in qua aequalis est Patri, et quid secundum formam servi quam accepit, in qua minor est Patre. » Non conturbamur tanquam contrariis ac repugnantibus inter se sanctorum librorum sententiis. Nam uter eorum creatura est, sicut jam ostendimus: secundum autem formam servi, minor est Patre, quia ipse dixit: Pater major me est : minor est se ipso, quia de illo dictum est, Semetipsam exinanivit : minor est Spiritu sancto, quia ipse
Abbreviated transcription (Latin):
afidelibus meis quo modo
acqualissim patri: Hoc qͥ
credt᷑ digni habebuntur
ꝑdĩci a fide adspeciem
id est adipsam uisionem
quo ꝑ ducens dictus est
trasere regnũ dõ & patri
Fi deles quippe eiꝰ quos re¬
demit sanguine suo dic¬
tisunt tegnũ eius ꝓ quibꝰ
nc̃ int̾pellat. Tunc autem
illic cos sibi faciens inherere
ubi ęqualis est patri. Non
iam rogabit patrem ꝓ eis ip¬
se enim inquid pater amat
uos. Ex hoc enim rogat: quo
minor est patre. Quo uero
acqualis: ex audit cũ patre.
Unde se abeo quod dicit Ip̃¬
se enu pat̾ amat uos. Se¬
utiq ipse non separat. s se¬
cundum ea facit intelligi
quȩ supra com memoraui
satsꝙ in si nuaui plerumq
tta nominari unam quãꝙ
intrinitate ꝑsonam: ut &
alie illic intellegantur. Sic
ita ꝙ dictum est᷑. Ipse enim
pat̾ amat uos. ut consequen¬
ter intellegatur. & filiꝰ & sp̾c¬
tra didit eum. s tales nos
amat dĩ . quales futuri sum᷑.
non quales sumus. Quales

Expanded text:
a fidelibus meis, quomodo a fidelibus meis, quomodo aequalis sum patri" ? hoc qui credunt, digni habentur perduci a fide ad speciem, id est ad ipsam uisionem, quo perducens dictus est tradere regnum deo et patri. fideles quippe eius, quos redemit sanguine suo, dicti sunt regnum eius, pro quibus nunc interpellat. tunc autem illic eos sibi faciens inhaerere, ubi aequalis est patri, non iam rogabit patrem pro eis; ipse enim, inquit, pater amat uos. ex hoc enim rogat, quo minor est patre; quo uero aequalis est, exaudit cum patre. unde se ab eo quod dixit: ipse enim pater amat uos, utique ipse non separat, sed secundum ea facit intellegi quae supra commemoraui satisque insinuaui, plerumque ita nominari unamquamque in trinitate personam, ut et aliae illic intellegantur. sic itaque dictum est: ipse enim pater amat uos, ut consequenter intellegatur et filius et spirtradidit eum ; sed tales nos amat Deus, quales futuri sumus, non quales sum
Abbreviated transcription (Latin):
in similttudinibus loquar
uobis: s manifeste de pa¬
tre nuntiabo uobis ld ẽ
iam non erunt similitudi¬
nes : cũ uisio fuerit facie
ad faciem. hoc est enim qͦd
ait. sed manifeste depatre
nuntiabo uobis. Ac si dice¬
ret. Manifeste patrẽ oste-¬
ndam uobis. Nuncia bo
quippe ait. quia u̾bũ ei
est. Sequit᷑ enim & dicit
Illa die inmine inco p&e¬
tis & non dico uobis. quia
ego rogabo patrẽ. Ipse enĩ
pat̃ amat uos. quia uos
me amastis: & credidistis
apatre. & ueni inhunc mun¬
dum. Iterum relin quo mun¬
dum. & uado ad patre: Quid
est apatre exiui. nͥ non in
ea forma quaequalis sum
patri. s alit̃ idest in assũp¬
ta forma ereatura minor
apparui Et quid est ueni
in hunc mundum. nisi for¬
mam serui quam exinani¬
ens me accepi & iam pet¬
diligt̃ oculis demonstraui
Etquid est iterum rel in quo
mundum. nisi abaspectu
dilectoꝵ. mundi aufero
quod uider̃. Et quid est
uado ad patrem nisi do¬
ced me sic intellegendum

Expanded text:
in similitudinibus loquar in similitudinibus loquar uobis, sed manifeste de patre nuntiabo uobis, id est iam non erunt similitudines, cum uisio fuerit faciem ad faciem. hoc est enim quod ait: sed manifeste de patre nuntiabo uobis, ac si diceret: "manifeste patrem ostendam uobis"; nuntiabo quippe ait, quia uerbum eius est. sequitur enim et dicit: illa die in nomine meo petitis, et non dico uobis, quia ego rogabo patrem; ipse enim pater amat uos, quia uos met ueni in hunc mundum; iterum relinquo mundum et uado ad patrem. quid est: a patre exiui nisi "non in ea forma, in qua aequalis sum patri, sed aliter, id est in assumta creatura minor apparui" ? et quid est: ueni in hunc mundum nisi "formam serui, quam me exinaniens accepi, etiam pecdiligunt, oculis demonstraui" ? et quid est: iterum relinquo mundum nisi "ab aspectu dilectorum mundi aufero quod uiderunt"? et quid est: uado ad patrem nisi "doceo me sic intellegendum
Abbreviated transcription (Latin):
cũmediator dĩ & hominũ.
homo xp̾c iħꝰs tradiderit
regnũ dõ & patri: ut iam
non inter pell& ꝓ nobis. me¬
diator & sacerdos nr̃ filiꝰ
dĩ & filius hominis. s & ip¬
se inquantum sacerdos ẽ
assumpta ꝓpt̾ nos forman
serui subiectus sit ei qui
illi subiecit om̃a Ut inqͣn
sacerdos. nobiscũ illi sub¬
Q ua ꝓpt̾ cũ filiꝰ sit & ds̃
& homo. alia substantia ds̃.
alia homo. homo potius
infilio: quam filt̾ in patre
sic̃ caro animȩ incȩ alia
substantia est ad animã
meam quam uis inimo homi¬
ne: quam anima alt̾iꝰ ho¬
minis ad animã meam.
Cũ gͦ tradiderit regnum
dõ & patri. id est cũ cre¬
dentes & uiuentes ex fide
ꝓ quibus nunc mediator
interpellat ꝑ duxxerit ad
contemplationẽ cui ꝑcipi¬
endę suspiramus & gemi¬
mus & transierit labor &
gemitus. Iam non interpel¬
labit ꝓnobis. tradito reg¬
no dõ & patri Hoc signiti¬
cans ait. Hec uobis locut᷑
sum in similitudinibꝰ. ueni¬
& hora quando iam non

Expanded text:
mediator dei et hominum homo Christus Iesus tradiderit regnum deo et patri, ut iam non interpellet pro nobis mediator et sacerdos noster, filius dei et filius hominis, sed et ipse, in quantum sacerdos est, assumta propter nos forma serui subiectus sit ei qui illi subiecit omnia et cui susacerdos nobiscum illi subQuapropter cum Filius sit et Deus et homo, alia substantia Deus, alia homo, homo potius in Filio, quam Filius in Patre: sicut caro animae meae, alia substmeam, quamvis in uno homine, quam anima alterius hominis ad animam meam. Cum ergo tradiderit regnum Deo et Patri, id est cum credentes et viventes ex fide, pro quibus nunc mediator interpellat, perduxcontemplationem, cui percipiendae suspiramus et gemimus, et transierit labor et gemitus, iam non interpellabit pro nobis tradito regno deo et patri. hoc significans ait: haec uobis I ocutus s u m in similitudinibus; ueniet hora, quando iam non
Abbreviated transcription (Latin):
auferretur Boui quippe
operis transituri m̃ces est
reqͥes ꝑ mansura. In illa
gͥ contemplatione ds̃ erit
om̃a inlomĩbus. quia ni¬
chil ab illo aliud. reqͥret᷑.
s. solo ipso illustrari ꝑ fru¬
iꝙ sufficiet. Idõq ille in
quo sp̃s inter pellat ge¬
mitibꝰ in enarra bilibꝰ Y
hanc requiram ũt in ha¬

Expanded text:
auferetur. boni quippe auferetur. boni quippe operis transituri merces est requies permansura. in illa igitur contemplatione deus erit omnia in omnibus, quia nihil ab illo aliud requiretur, sed solo ipso inlustrari perfruique sufficiet. ideoque ille in quo spiritus interpellat gemitibus inenarrabilibus: hanc requiram, ut inha
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ducet credentes ad conte̾¬
placionem dĩ: ubi est finis
om̃i ũ bonoꝵ actionũ. &
requi es sempit᷑na : & gau¬
ditm quod non auferetur
Hoc enim significat in eo
quod ait:. Iterum uidebo
uos & gaudebit cor urm.
& gaudium ur̃m nemo
auferet auobis. Huiꝰ gau¬
dii similitu elinem p̾sig¬
nat maria: sedens ad pe¬
des dnũ intenta inuerbum
eiꝰ qui&ia scilicet ab actione
& intenta in ueritatẽ: scđ̾m
quendam modũ cui uis
capax est ista uita quo
tam̃ p̃signaret illud qͦd
futurus est in eternum:
aCartha quippe sorore sua.
in necessitatis actione
conuersante. quam uis bo¬
na & utili : tam̃ cũ requi¬
es successerit transct᷑a: ip¬
sa requi escebat in u̾bo dt̃u
Et idõ dñs conquirenti mar¬
E quod eam soror non
ad iuaret. Respondit.
maria optimam partem
elegit. quȩ non auferet᷑
abea. Non partẽ malam
dixit quã agebat marta.
s. istam optim̾am. quȩ ñ
auferet᷑. Illa enim quȩ in
inisterio indigentia est. c̃
indigentia ipsa transierit.

Expanded text:
uoniam perducet credentes ad contemplationem dei, ubi est finis omnium bonarum actionum et requies sempiterna et gaudium, quod non auferetur hoc enim significat in eo quod dicit: iterum uidebo uos, et gaudebit cor uestrum, et gaudium uestrum nemo auferet a uobis. huius gaudii similitudinem praesignabat Maria sedens ad pedes domini et intenta in uerbum eius, quieta scilicet ab omni actione et intenta in ueritatem secundum quendam modum, cuius capax est ista uita, quo tamen praefiguraret illud quod futurum est in aeternum. Martha quippe sorore sua in necessitatis actione conuersante quamuis bona et utili, tamen cum requies successerit transitura, ipsa requiescebat in uerbo domini, et ideo dominus conquerenti Marthae, quod eam soror non adiuuaret, respondit: Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea; non partem malam dixit quod agebat Martha, sed istam optimam, quae non auferetur. illa enim quae in ministerio indigentiae est, cum indigentia ipsa transierit,
Abbreviated transcription (Latin):
dinũ corporaliũ que cogi¬
tacignib humanis occurs are
non desinũnt uixuidisti Sed
illa lux quȩ nõ est quod tu
& hoc tibi ostendit aliut ẽẽ
illas incorporeas similitudi¬
nes corporũ. & aluit ẽe uerũ.
qđ eis reprobatis intellegen¬
cia cotuemur: hec & alia si¬
milit̾ certa oculisstus interi¬
oribus. lux illa monͥstiabit:
Que igitur causa ẽ. quur
acie fixa ipsã uidere nõ pos¬
sis nisi utiq infirmitase Et
quis eã tibi fecit nisi utiq
iniquita Et quis ergo sanat
om̃s langures tuos nisi qui
ꝓpicius fit omnib iniquitati¬
bus tius Librũ itaq istum:
ian tandem aliquando p̃¬
catione melius quã dispu¬

Expanded text:
dinum corporalium, quae cogidinum corporalium, quae cogitationibus humanis occursare non desinunt, uix uidisti. sed illa lux, quae non est quod tu et hoc tibi ostendit aliud esse illas incorporeas similitudines corporum et aliud esse uerum, quod eis reprobatis intellegentia contuemur, haec et alia similiter certa oculis tuis interioribus lux illa monstrauit. quae igitur causa est, cur acie fixa ipsam uidere non possis, nisi utique infirmitas? et quis eam tibi fecit nisi utique iniquitas? qomnes languores tuos, nisi qui propitius fit omnibus iniquitatibus tuis? Librum itaque istum jam tandem aliquando precatione melius quam dispu
Abbreviated transcription (Latin):
templare nõ dũ uales. ima¬
ginẽ trinitatis agoscere
ipsa ostendit tibi uerbum
uerũ ee inte. quando desci.¬
entia tua gignitur idest
quando. qđ scimus dicmꝰ
& sinullius gentif lingua
significante uocẽ uel pro¬
feram̾ uel cogitemꝰ. uel co¬
qitemꝰ:. sel exillo quod nõ¬
uim̾ cogitatio nr̃a formet
sic que in aciȩ cogitantis. uma¬
go simillima cogitionis eiꝰ
quã memoriã continebat
ista duo scilic& uelut paren¬
tẽ acplẽ. & tercia uolunta¬
tẽ siue dilectione iungente:
Quã quidẽ uoluntatẽ deco¬
abigit nemo enim uult qđ
omnino quid uel quale sit
nescit̾. non. tam̃ ẽẽ cogitatio¬
nis imaginẽ. Et ideo quandã
in hac re. intelligibile nati¬
uitatis & ꝓcessionis insinuari
tatione: conspicerei quođ ad¬
petere uel qiã ꝓfuui uoliita¬
te. Cernit. dicernit que qui
potest. Potiusti. &itu quam¬
uis nõ potueris: Neq possis
explicare sufficienti elođo
quod inter nubila similitu¬

Expanded text:
templari nondum uales, imatemplari nondum uales, imaginem trinitatis agnosceres. ipsa ostendit tibi uerbum uerum esse in te, quando de scientia tua gignitur, id est quando quod scimus dicimus, etsi nullius gentis lingua significantem uocem uel proferamus uel cogitemus, sed ex illo quod nouimus cogitatio nostra formetur sitque in acie cogitantis imago simillima cognitionis eius, quam memoria continebat, ista duo scilicet uelut parentem ac prolem tertia uoluntate siue dilectione iungente. quam quidem uoluntatem de co— nemo enim uult quod omnino quid uel quale sit nescit — non tamen esse cognitionis imaginem et ideo quandam in hac re intellegibili natinitatis et processionis insinuari tatione conspicere quod appetere uel etiam perfrui uoluntate, cernit discernitque qui potest. potuisti et tu, quamuis non potueris neque possis explicare sufficienti eloquio, quod inter nubila similitu
Abbreviated transcription (Latin):
stas : donec abeo qui propi¬
ciuis factus est omnibus ini¬
quitatib tuis. sanentur om̃s
langores tui: Agnosciste cer¬
te in illo ẽẽ stabulo quo sama¬
ritanꝰ ille ꝑ duxit eũ cum
reperit multis a latronibus
inflictis uulneribus semi ui¬
uũ: Et tam̃ multa uera ui¬
disti ñhis oculis quib uiden¬
tur corpora colorata sed eis
ꝓquibus orabat quidicebat.
oculi mei uideant ȩqͥtatem:
Nempe ergo multa uera
iudisti ea que decreuisti
abillã suce qua tibi lu¬
cente uidisti: Attolle oc¬
culos in ipsam lucẽ & eos
in ea fige sipotest: Sic enĩ
uidebis quid dist& nati¬
uitas uerbi dĩ a processio¬
ne doni dĩ ꝓpt̃ quod fili¬
us unigenitus nõ depatre
genitũ dicit: Alioquin
frat̃: eius ẽẽt sed procedere
que cernendũ: nõ potes
ibi aciem figere Scio nõ
potes uerũ dico mihi dico.
quid nõ possim. scio ipsa
tibi. tam̃ ostendit. inte
tria illa in quib tesũme
ipsius. quã fixis oculis con¬

Expanded text:
stas, donec ab eo qui propistas, donec ab eo qui propitius factus est omnibus iniquitatibus tuis, sanentur omnes languores tui? Agnoscis te certe in illo esse stabulo, quo Samaritanus ille perduxit eum quem reperit multis a latronibus inflictis vulneribus semivivum: et tamen multa vera vidisti, non his oculis quibus videntur corpora colorata, sed his pro quibus orabat quoculi mei uideant aequitatem. nempe ergo multa uera uidisti eaque discreuisti ab illa luce, qua tibi lucente uidisti. attolle oculos ad ipsam lucem et eos in ea fige, si potes. sic enim uidebis quid distet natiuitas uerbi dei a processione doni dei, propter quod filius unigenitus non de patre genitum — alioquin frater eius esset — sed procedere que cernendum non potes ibi aciem figere, scio, non potes. uerum dico, mihi dico, quid non possim scio. ipsa tibi tamen ostendit in te tria illa, in quibus te summae ipsius, quam fixis oculis con
Abbreviated transcription (Latin):
ut aliquando pos s̃ uideri suns
enim que ita creduntur uide
ẽ. sed nisi hoc credatur. qđ
sine fine uidendus est quan¬
tum adtin& ad illũ sumam
in effabilẽ incorporalẽ inmu¬
tabilẽ naturã ꝑ intellegen¬
ciã ut. cũ cernendã. nus¬
quã semelius regente dũ¬
taxat fidei regula acies
humane mentis exercet.
quã in eo qđ ipse homo insua
natura melius ceteris anima
libus melius &iã ceteris ani¬
mȩ suȩ partibus hab& qđ¬
est sp̃s aut ipsa mens cui qui¬
dã rerũ inuisibiliũ ad tribu¬
tus est uisus &cui tã. quã in lo¬
co suꝑiore atq interiore ho¬
norabilit̃ p̃sidenti iudican¬
da omĩa nunciant. &iã cor¬
poris sensus. & qui nõ est suꝑi¬
or cui subdita regenda est.
nisi ds̃:erũ inter hec que
multa iã dixi. & nichil illius
sũme trinitis inefabilitati di¬
gnũ me dixisse audeo ꝓfi¬
teri. sed cõfiteri potius miri¬
illã: Otu anima mea ubite
ẽẽ sentis : Ybi iaces aut ubi

Expanded text:
ut aliquando possint uidere. sunt ut aliquando possint uidere. sunt enim quae ita creduntur, ut uest. sed nisi hoc credatur quodsine fine uidendus est. quantum uero attinet ad illam summam, ineffabilem, incorporalem incommutabilemque naturam per intellegentiam utcumque cernendam, nusquam se melius, regente dumtaxat fidei regula, acies humanae mentis exerceat quam in eo quod ipse homo in sua natlibus, melius etiam caeteris animae suae partibus habet, quod est ipsa mens, cui quidam rerum invisibilium tributus est visus, et ut cui tanquam in loco superiore atque interiore honorabiliter praesidenti, judicanda omnia nuntiant etiam corporis sensus; et qua non est superior cui subdita regenda est nisi Deus. Verum inter haec, quae multa jam dixi, et nihil illius summae Trinitatis ineffabilitate dignum, me dixisse audeo profiteri, sed confiteri potius, miriillam; o tu, anima mea, ubi te esse sentis, ubi jaces, aut ubi
Abbreviated transcription (Latin):
ut tres ꝑsone fint sed omĩa tria
hominis s̃ que una ꝑsona est
minus idonei s Quur ñ de
illa sũma trinitate quȩ ds̃ ẽ.
credunt pocius qđ insacris lit¬
teris inuenitur quã possunt
liquidissima redidi sibi ratio¬
nem. que abhumana mente
tarda scilic&. infirma. quȩ
nõ capitur: & certe cũ incon¬
uerse crediderĩt scripturis scĩs
tam quã ueratissimis testib
agant orando & querendo.
& bene uiuiendo. ut intelle
gant. id est ut quantũ uide¬
ri potest uideatur mente.
qđ tenetur fide quis hoꝓi¬
beat immo uero ad hoc qͥs
nõ ortetur: Si aut̃ ꝓpterea
negandũ putant ista ẽẽ qui
ea non ualent cecis mentib
cernere debent &illi qui ex
natiuitate sua cecis. eẽ solem
negare lux ergo lucet intene¬
p̃hendunt in luminentur dĩ
dono dõ prius ut sint fide¬
les. ut incipiant ẽẽ lux inc̃o¬
paratione infideliũ: atq hoc
p̃misio fundam̃to edificentur
adudenda que credunt. &¬

Expanded text:
ut tres personae sint, sed omnia tria ut tres personae sint, sed omnia tria hominis sunt, quae una persona est, minus idonei sunt: cur non de illa summa trinitate, quae deus est, credunt potius quod in sacris litteris inuenitur, quam poscunt liquidissimam rednem, quae ab humana mente, tarda scilicet infirmaque, non capitur: et certe cum inconcusse crediderint Scripturis sanctis, tanquam veracissimis testibus, agant orando, et quaerendo, et bene vivendo ut intgant, id est ut, quantum uideri potest, uideatur mente quod tenetur fide. quis hoc prohibeat, immo uero ad hoc quis non hortetur? si autem propterea negandum putant ita esse, quia ea non ualent caecis mentibus cernere, debent et illi qui ex natiuitate sua caeci sunt esse solem negare. lux ergo lucet in tenen comprehendunt, inluminentur dei dono prius, ut sint fideles et incipiant esse lux in comparatione infidelium, atque hoc praemisso fundamento aedificentur ad uidenda quae credunt,