comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quoq quod appellatut secundũ hebreos
tũ est quo et Origenes sepe utit post re¬
sutrectionẽ saluatoris refert. Dominus autẽ
cum dedisset sindonẽ seruo sacerdotis iuit
ad lacobũ et apparuit ei. lurauerat. N. lacob
se nõ comesurũ panẽ ab illa hora qua bibe¬
rat calicẽ domini donec uideret eũ resur¬
gentẽ adormientib. Rursusquie post paulu¬
lum afferte ait dominus. mensam et panẽ
statimq additur. Tulit panẽ et benedixit
ac fregit et dedit lacobo iusto: dixit ei frat
mi comede panẽ tuũ quia surrexit filius
hominis adormientib Triginta itaq annis
lerosolimis rexit Etclesiãnd est usq ad .UII.
neronis annũ. et iuxta templũ ubi et pre¬
cipitatus fuerat sepultus est. Titulũ usq
adobsidionẽ titi et ultima Andriani no¬
tissimũ habuit. Quidam e nosiris ĩ mõte
Satheus qui et leui expublicano apostolus
primus in iuda propter eos qui in circũ¬

Expanded text:
quoque quod appellatur secundum Hebraeos, quoque quod appellatur secundum Hebraeos, nslatum est, quo et Origenes saepe utitur, post resurrectionem Salvatoris refert: Dominus autem cum dedisset sindonem servo Sacerdotis, ivit ad Jacobum, et apparuit ei. Juraverat enim Jacobus, se non comesturum panem ab illa hora 833 qua biberat calicem Domini, donec videret eum resurgentem a dormientibus. Rursusque post paululum: Afferte, ait Dominus, mensam et panem. Statimque additur: Tulit panem et benedixit, ac fregit, et dedit Jacobo justo, et dixit ei: Frater mi, comede panem tuum, quia resurrexit Filius hominis a dormientibus. Triginta itaque annosrexit Ecclesiam, id est, usque ad septimum Neronis annum, et juxta templum ubi et praecipitatus fuerat, sepultus est. Titulum usque ad obsidionem Titi, et ultimam Hadriani, notissimum habuit. Quidam e nostris in monte Mattheus, qui et Levi, ex publicano apostolus, primus in Iudea propter eos qui ex circun
Abbreviated transcription (Latin):
et flexis genib propopulo de precabant᷑ inta¬
tũ ut camelloꝵ duritiã traxisse eius genua cre¬
S et iosephus in xxͦ. libro antiqutatũ referret
et demens in .UII.¬
regebat missum esse a nerone successiorem
eius Albinũ qui cũ nec dum ad prouintiam
peruenisset. Annanus inquit pontifex adoscens
lens publice lacobũ ut xp̃m dei filiũ denega¬
ret contradicentẽ lapidari iuxit. Qui cum
precipitatus de pinna templi confractis cruri¬
buis ad huc semiuiuus tollens ad celũ manus
unt. fullonis fuste quo rudia uestim̃ta ex¬
torqueri solẽt cerebro percussus interiit
Tradit enim iosephus tante eũ sanctitatis
fuisse et celebritatis inpopulo ut propter
cius necẽ creditũ sit subuersam ẽe ierosoli¬
mam. hic ẽ de quo paulus apostolus scribit
ad galathas dicens aliũ aũt apłoꝵ uidi nemi¬
nem nisi lacobũ fratrẽ domini. Et apostaloꝵ
sub hec crebrius acta testantur. Fu uangłiu

Expanded text:
et fixis genibus pro populo deprecabatur. In taet fixis genibus pro populo deprecabatur. In tantum, ut camelorum duritiam contraxisse ejus genua creSed et Josephus in vicesimo libro Antiquitatum refert, et Clemens in sregebat, missum esse a Nerone successorem ejus Albinum, qui cum necdum ad provinciam pervenisset, Ananus, inquit, Pontifex adolescens vit, et compellens publice Jacobum, ut Christum Dei Filium denegaret, contradicentem lapidari jussit. Qui cum praecipitatus de pinna templi, confractis cruribus, adhuc semianimis tendens ad coelum manus,unt ; fullonis fuste, quo uda vestimenta extorqueri solent, in cerebro percussus interiit. Tradit item Josephus, tantae eum sanctitatis fuisse, et celebritatis in populo, ut propter ejus necem, creditum sit subversam esse Hierosolymam. Hic est de quo Paulus Apostolus scribit ad Galatas: Alium autem Apostolorum vidi neminem, nisi Jacobum fratrem Domini . Et Apostolorum super hoc crebrius Acta testantur . Evangelium
Abbreviated transcription (Latin):
acobus qui appellantur frater domini cognom̃to
ustus ut nõ nulli existimãt ioseph ex alia uxor̃¬
cũ genuisse. ut aũt mihi uidetur marie sororis
matris dñi cuius loħes in libro meminit suo
filius. post paxionẽ dñi statim ab apostolis tero¬
solimoꝵ episcopus ordinatus unã tantũ scrip¬
ipsa ab alio quodam sub nomine eius ȩdita asse¬
ritur licet paulãti tempore precedente octinu-¬
erit auctoritatẽ Egesippus uicinus Apostolicoꝵ
tẽporũ ĩ Quinto conm̃tariorũ libro de la cobo
narrans ait suscepit Ecclesiam lerosolimȩ post
apostolos frater dñi iacobus cognom̃to iustus.
Nulti siquidem la cobi uocabantur.hic de utero
maxtris Sanctus uocatus fuit uinũ et sicerã
nõ bibit carne nullam manducauit numquã
actonsus est nec untus unguẽto nec usus bal¬
neo: huic soli licitũ erat in gredi Sancta sanc¬
torũ siquidẽ uestibus laneis nõ utebatur. S
lineis tãtum. Solusq in grediebatur templũ

Expanded text:
acobus, qui appellatur frater Domini , cognomento Justus, ut nonnulli existimant, Joseph ex alia uxor Ioseph; ut autem mihi videtur, Marie sororis matris domini, cuius Ioannes in libro suo meminit, filius: post passionem domini statim ab apostolis Hierosolymorum episcopus ordinatur. Unam tantuipsa ab alio quodam sub nomine ejus edita asseritur, licet paulatim tempore procedente obtinuerit auctoritatem. Hegesippus vicinus Apostolicorum temporum, in quinto Commentariorum libro de Jacobo narrans, ait: Suscepit Ecclesiam Hierosolymorum post AMulti quidem Jacobi vocantur, hic de utero matris sanctus vocatus fuit, vinum et siceram non bibit, carnem nullam comedit, nunquam attonsus est, neque unctus est unguento, neque usus est balneo. Huic solitum erat ingredi sancta sanctorum. Siquidem vestibus laneis non utebatur, sed lineis, solusque ingrediebatur in templum,
Abbreviated transcription (Latin):
sesecutus farit mẽtionẽ in apologetico que
dedit antonino lio hic cũ in urbe foma
haberet¬
tem cinicũ lui multa ad uersum xp̃ianos
blasse mabat redarguerit galosum et
mortis timidũ luxurielue et libidinis sec¬
tatorẽ ad extremũ studio eius et ĩ sidiis

Expanded text:
ses, cujus facit mentionem in Apologetico, quem dedit Antonino Pio. Hic cum in urbe Roma haberntem Cynicum, qui multa adversum Christianos blasphemabat, redarguere gulosum, et mortis timidum, luxuriaeque et libidinum sectatorem, ad extremum studio ejus et insidiis
Abbreviated transcription (Latin):
oratorũ latine ligue terssẽs cathalogũ id ego in
Et desia eius scriptorib enumerandis digne cohõ¬
se sunt sibi magis q mihi in hoc imputare debe
bunt. Neq enim celantes scripta sua de his que
nõ legi nosce potui. et qđ aliis forsitam notum
cũ scriptis suis claruerĩt nõ magnopere nr̃i silẽtii
dispendio suspirabũt. Distãt igitur celsus porphiriꝰ
Iulianus rabidi aduersus xp̃m canes discãt secta.¬
tores eoꝵ qui putãt Ecclesiamꝰ nullus philos aphos
et eloquẽtes nullos habuisse doctores. Quãti &e
quales uiri eã fũdauerĩt extruxerĩt & ornaueñt

Expanded text:
Oratorum Latinae linguae texens catalogum, id ego in Oratorum Latinae linguae texens catalogum, id ego in ejus Ecclesiae Scriptoribus enumerandis, digne cohorde ent imputare. Neque enim celantes scripta sua, de his quae non legi, nosse potui, et quod aliis forsitan sit notum, cum scriptis suis claruerint, non magnopere nostri silentii dispendia  Al. dispendio suspirabunt. Discant ergo Celsus, Porphyrius, Julianus, rabidi adversus Christum canes, discant eorum sectatores qui putant Ecclesiam nullos philosophos et eloquentes, nullos habuisse doctores quanti et quales viri eam fundaverint, exstruxerint  Al. st
Abbreviated transcription (Latin):
Ortaris dester ut tran quillum se¬
quens Et desiasticos scriptores in
ordine digeram et quod ille in
enumerandis gentilium licteraꝵ
uiris fecit illustribus. ego in nr̃is
diderũt tibi breuiter ex ponã fecerũt quidem hoc
idem apud grȩcos. Hermippus periphateticus. Ati¬
gonus. Caristus Satirus doctus uiret longe õium
doctissimus Aristoxenus musicus. Apud latinos aũt
Uarro. Sanctrampus Phigenus. et ad cuius nos ex¬
emplũ uis prouocare. Iranquillus Sed non mea
& illoꝵ similis est conditio. Illi .M. uetẽs historias an¬
nalesq replicantes potuerũt quasi de ingenti prato
non paruam opusculi sui coronã texere.Ego quid
acturus sum qui nullũ preyuiũ sequens pessimũ
ut dicitur magistrũ me me ip̃m habeo. Quam¬
quã et Eusebius pamphili in decem. Eclesiastice
historie libris maximo nobis ad iumẽto fuerit
et singuloꝵ de quibus scriptuti sumiis uolumina
precor ut qui citero tuus in arte Romane eloquẽ¬
tie stetit nõ est facere de dignatus in bruto ore

Expanded text:
ortaris me, Dexter, ut Tranquillum sequens, ecclesiasticos Scriptores in ordinem digeram et quod ille in enumerandis Gentilium litterarum Viris fecit Illustribus, ego  Al. id rodiderunt, tibi breviter exponam. Fecerunt quidem hoc idem apud Graecos, Hermippus peripateticus, Antigonus Carystius, Satyrus doctus vir, et longe omnium doctissimus Aristoxenus musicus. Apud Latinos autem Varro, Santra, Nepos, Hyginus, et ad cujus nos exemplum provocas, Tranquillus. Sed non mea est et illorum similis conditio: illi enim historias veteres annalesque replicantes, potuerunt quasi de ingenti prato non parvam opusculi sui coronam texere. Ego quid aucturus, qui nullum praevium sequens, pessimum, ut dicitur, magistrum memetipsum habeo? Quamquam Eusebius Pamphili in decem ecclesiasticae Historiae libris, maximo nobis adjumento fuerit, et singulorum, de quibus scripturi sumus, volumina precor, ut quod Cicero tuus, qui 823 in arce Romanae eloquentiae stetit, non est facere dedignatus in Bruto,
Abbreviated transcription (Latin):
et p̃dicationẽ eoꝵ qui decircũcisione crelerũt
palẽ tenuit usq ad ultimũ Annũ Neronis id
est Capite ad ttam uerso: et in sublime pedibus
eleuatis. Asserens se indignu sic crucifigeret᷑
ut dr̃is sius. scripsit duas epistolas que canoni¬
ce nominãtur. Quarũ secunda aplerisq eiu
esse negatur: propter stilii priors dissonantia
S et euuangeliũ iuxta marcũ qui auolitor eiꝰ
et interpres fuit huius dicitur: libri aũt equib
unus actorũ eius inscribitur alius euuãgelii. Ter
cius fredicationis. Quartus aposcaliseos Quintus
Iudicis inter apocriphas scripturas computatur.

Expanded text:
em dispersionis eorum qui de circumcisione crediderant, talem tenuit, usque ad ultimum annum Neronis, idest, capite ad terram verso, et in sublime pedibus elevatis: asserens se indignum qui sic crucifigeretur ut Dominus suus. Scripsit duas Epistolas, quae Catholicae nominantur: quarum secunda a plerisque ejus esse negatur, propter styli cum priore dissonantiam. Sed et Evangelium juxta Marcum, qui auditor ejus et interpres fuit, hujus dicitur. Libri autem, e quibus unus Actorum ejus inscrtius praedicationis, quartus Apocalypseos, quintus judicii, inter apocryphas scripturas reputantur.
Abbreviated transcription (Latin):
utianus Presbiter. I¬
Fusebius episcopus
Rethicius episcopus
Fustachius episcopus.
Iheoderus episcopus
Fusebius alius episcopus
Ponatus heresi arches.
Musterius Philosaphus.
Lucifer episcopus.
Fusebius alius episcopus.
Fortinianus episcopus¬
LXXXU
Lxxxuii
LXXXUI.
Lxxxiiii
LxxIX
LXXX
LXXXI
LXXXII
LXXXIII
LxxxIIii
LXXXI
xxxui
LXXXIII
LXXXUIII
LXXXX
LXXXXI
LXXXXII
LXXXXIII
LXXXXIIII
LXXXXI¬

Expanded text:
ucianus presbyter. Eusebius episcopus. LXXXII. Reticius episcopus Methodius episcopus. Theodorus episcopus. XCI. Eusebius alius episcopus. Donatus haeresiarches. XCIV. Asterius philosophus. XCV. Lucifer episcopus. XCVI. Eusebius alius episcopus. XCVII. Fortunatianus episcopusLXXV LXXVI LXXVII LXXVIII LXXIX LXXX LXXXI LXXXII LXXXIII LXXXIIII LXXXV LXXXVI LXXXVII LXXXVIII LXXXX LXXXXI LXXXXII LXXXXIII LXXXXIIII LXXXX
Abbreviated transcription (Latin):
Lutius anneus Seneca
Iosephus machatie filius
Iustinis thiberiensis.
Clemens Episcopus.
ignatius Episcopus.
Poli carpus Episcopus.
Quadratus Episcopus
Aristides Philosaphus.
heo philus Episcopus.¬

Expanded text:
Lucius Anneus Seneca. XIII. Josephus Matthiae filius. XIV. Justus Tiberiensis. XV. Clemens episcopus. XVI. Ignatius episcopus. XVII. Polycarpus episcopus. Quadratus episcopus. XX. Aristides philosophus.  Cumque Theophilus episcopus
Abbreviated transcription (Latin):
uolumina lue in Euuangelio confecerat
certissime disseruit prodens cius uniuersa
misteria et Prophetas enumetans. Barcha
qui quasi
animũ continens iuxta gretoriũ nominũ
supputentur. Mortuus est aũt̃ basilides
a quo gnositi in alexandria temporibus
adriani qua rempestate et coebas dux
iudayce fact ionis xpianos uariis supplici¬
bus e necauit

Expanded text:
volumina, quae in Evangelium confecerat, fortissime disseruit, prodens ejus universa mysteria, et prophetas enumerans, Barcabaqui quasi annum continens, si juxta Graecorum numerum supputetur. Moratus est autem Basilides, a quo 863 Gnostici, in Alexandria temporibus Hadriani, qua tempestate et Cochebas dux Judaicae factionis, Christianos variis suppliciis enecavit
Abbreviated transcription (Latin):
EEMENS DE qUO A postolus Paulus
ad philippenses scribens ait. Cum demente
et ceteris coadiutat oribus meis Auorũ nomi¬
na scripta sunt in libro uite. Quartus post Pe¬
trum romȩ Episcopus Siquidem secundus
Linus fuit Tercius Eletusi tamen et sipleriq
latinoꝵ secundũ post apostolũ petrũ putat
uisse clementẽ .Scripsit expersona romane
Ecdesie ad ecdesiam corinthȩorũ ualde uti¬
lem epistolam et lue in nõ nullis locis eode¬
mine ad hebreos fertiar conuenire sed et mł¬
tis desadem epistolam nõ solum sensibus sed
iuxta uerborũ quoꝙ̃ ordinẽ ab utstur et om
niõ in utraq grandis similitudo est fertur se
cunda exndie eius epistola que aueterib rep¬
batur et disputatio Petri et appionis longo
sermone conscripta quã cusebius inTertio
tertio Traiani año et nõis eius memoriam
usq bodie rome extructa ecclesia custodit.

Expanded text:
emens, de quo Apostolus Paulus ad Philippenses scribens, ait, Cum Clemente et caeteris cooperatoribus meis, quorum nomina scripta sunt in libro vitae , quartus post Petrum Romae episcopus: siquidem secundus Linus fuit, tertius Anacletus, tametsi plerique Latinorum, secundum post Petrum Apostolum putent fuisse Clementem. Scripsit ex persona Romanae Ecclesiae ad Ecclesiam Corinthiorum valde utilem Epistolam, quae et in nonnullis locis mine ad Hebraeos fertur, convenire. Sed et multis de eadem Epistola, non solum sensibus, sed juxta verborum quoque ordinem abutitur. Omnino grandis in utraque similitudo est. Fertur et secunda ejus nomine Epistola, quae a veteribus reprobatur. Et Disputatio Petri et Appionis longo sermone conscripta, quam Eusebius in tertio tertio Trajani anno, et nominis ejus memoriam usque hodie Romae exstructa Ecclesia custodit.
Abbreviated transcription (Latin):
Priscilianus episcopus.
Latronianus episcopus
Ambrosius episcopus.
Ambrosius didimi discipulus
Theotrinus episcopus

Expanded text:
Priscillianus episcopus. CXXII. Latronianus episcopus. Ambrosius episcopus MAmbrosius Didymi discipulus.CXXXI. Theotimus episcopus
Abbreviated transcription (Latin):
gans habetur in quo et machabeorũ sub
digesta mahic in xuiiii.antiquitatũ libro
manifestissime confitetur Propter magni-¬
Et lropter interfectationẽ tacobi apostoli
ierosolimã diruȩtam: Scripsit autẽ de domi-¬
no in hunc modũ Eodem tempore fuit yħ̃s
sapiens uir. Si tamtẽ uirum eum dicere opõ
tet Erat enim mirabilium lattator operũ
et doctor eoꝵ qui libenter uiscera suscipiũt
plurimos quoq tamtudeis quam degẽtib
sui habuit sectatores. et credebatur esse ⁊¬
xp̃us. Cumq inuidia nostrorũ Principum
cruci eum ad dixissẽt nihilominus lui srimũ
dilexerãt eum Perseexauerũt in fide. apparu¬
it aũt eis tertia die uiuens multa de hoc
alia mitabilia carminibus prophetarũ de-
eo uaticinantibus et usq hodie xp̃ianoꝵ
gens hoc sortita uocabulũ non destitit.

Expanded text:
gans habetur, in quo et Machabaeorum sunt gans habetur, in quo et Machabaeorum sunt digesta martyria. Hic in Antiquitatum libro XVIII manifestissime confitetur, propter magniet propter interfectionem Jacobi apostoli, dirutam Hierosolymam. Scripsit autem de Domino in hunc modum: Eodem tempore fuit Jesus vir sapiens, si tamen virum oportet eum dicere. Erat enim mirabilium patrator operum, et doctor eorum, qui libenter vera suscipiunt: plurimos quoque tam de Judaeis quam de gentibus sui habuit sectatores, et credebatur esse Christus. Cumque invidia nostrorum Principum, cruci eum Pilatus addixisset, nihilominus qui eum primum dilexerant, perseveraverunt. Apparuit enim eis tertia die vivens. Multa et haec alia mirabilia carminibus Prophetarum de eo vaticinantibus, et usque hodie Christianorum gens ab hoc sortita vocabulum, non defecit.
Abbreviated transcription (Latin):
VCIUS Anneus seneca apud gẽtos cordu-¬
bensis sophocdis stoyci discipulus et patruus
lucani soete continentissime uite fuit. Quẽ
nõ sonerẽ in cathalogo sanctoꝵ nisi me il¬
le lictere srouocarẽt que leguntur aplu¬
rimis sauli ad senecam et senece ad pau¬
lum in quibus cum esset neronis magister
et illius temporis Potentissimus et optare
se dicit eius loci eẽt apud suos cuius sit
Paulus in ter xp̃ianos hic ante biennium
Iuã letrus et Paulus Martirio coronarent
anerone in terfectus est.¬
OSEPHUS Mathathie filius et lerosolimis
sacerdos a ue uespasiano captus et cũ tito
filio suo relictus est hic Romã ueniens septẽ
libros iudayce captiuitatis imperatoribus
Patri filioq optulit. Qui bibliothece publice
traditę sunt. Et ob in genii gloriã statuam
rome meruit. Scripsit et alios uigiti antiqui¬
ad uersus appionẽ grãmaticum alexandri-¬
sus exparte gentilium contra philonẽ uituꝑa
alius quoq liber eius qui in scribitur¬
et ualde ele¬

Expanded text:
cius Anneus Seneca Cordubensis, Stocionis stoyci discipulus et patruus Lucani poete, continentissime vite fuit, quem non ponerem in cathalogo sanctorum, nisi me ille epistule provocarent que leguntur a plurimis Pauli ad Senecam et Senece ad Paulum; in quibus, cum esset Neronis magister et illius temporis potentissimus, optare se dicit eius esse loci apud socios, cuius sit Paulus apud christianos. Hic ante biennium quam Petrus et Paulus martirio coronarentur, a Nerone interfectus estosephus, Mattathiae filius, ex Hierosolymis sacerdos, a Vespasiano captus cum Tito filio ejus relictus est. Hic Romam veniens, septem Libros Judaicae captivitatis imperatoribus patri filioque obtulit, qui et bibliothecae publicae traditi sunt, et ob ingenii gloriam statuam quoque Romae meruit. » Scripsit autem et alios viginti antiquiadversus Appionem grammaticum Alexandrisus ex parte gentilium contra Philonem, qui etAlius quoque liber ejus qui inscribitur valde ele
Abbreviated transcription (Latin):
Patranus episcopus.
Optatus episcopus.
Acilius seruus senator
Ephicen diaconus.
Basilius alter episcopus
Gregorius alter episcopus

Expanded text:
adius episcopus. Optatus episcopus. CXI. Acilius Severus, senator. Ephrem diaconus. CXVI. Basilius alter episcopus. CXVII. Gregorius alius episcopus.
Abbreviated transcription (Latin):
sit ad usum apollinate uolumẽ m̃ltot umi
uersũ dogmatib et ut ad me nuꝑ quodã
natrate p̾latũ e cõmẽtarios ĩ iob ꝗusq hodie suꝑ e
AXIMIS Philosophus natus alexãdrie con¬
statinopolim ep̃us ordinatus et pulsus in¬
signem de fide aduersus arrianos sepsit
librũ quẽ mediolani gratiano pͥcipe edidit.
REGORIUS Emisenus ẽp̃s frater basilii cesa¬
riensis ante paucos ãnos miki et gregorio
Natigageno cõtra si nomiũ legit libros ꝗa
et alia młta scͥpsisse et scribe̾te dicitur.

Expanded text:
sit adversum Apollinarium volumen multorum versuum de dogmatibus, et ut ad me nuper quodam narrante perlatum est, commentarium in Job, qui usque hodie supeaximus Philosophus, natus Alexandriae, Constantinopoli episcopus ordinatus est, et pulsus, insignem de Fide adversus Arianos scripsit librum, quem Mediolani Gratiano principi dedit.regorius Nyssenus episcopus, frater Basilii Caesariensis, ante paucos annos mihi et Gregorio Nazianzeno contra Eunomium legit libros, qui et multa alia scripsisse et scribere dicitur.
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃r qͦfestus ꝓcurator iudeę.
successit felici : romam ui¬
ctus mictit᷑. ⁊ bienmũ in li¬
bera manens custodia: adũ

Expanded text:
 Festus procurator Iudee successit Felici, Romam vinctus mittitur et biennium in Lisie remanens custodia, ad
Abbreviated transcription (Latin):
lugdunensem ingallia
eccłiȩ questiones legatus
romam missus honorifica
suꝑ nomine suo ad eleuthe¬
rum ep̃m p̃fert litt̾as. Pcea
iam fotino ꝓpe nonagenario.
to in locum eius substituit᷑.
Constat aut̃ policarpi. cuiꝰ
supͣ fecimꝰ mentionem saẽ
dotis. ⁊nr̃is hune fuisse
discipulum. Seͥpsit qͥnq
ad u̾sum heresim libros.
contͣ gentes uolum̃ breuẽ.
et de disciplina aliud: ad
martianum frẽm de apo¬
stolica p̃dicatione. Et librũ
uarioꝵ cc̾tatuũ. Et ad plau¬
strũ decismate. ad florinũ
de monarehia. Siue quod
ds̃ non sit conditor maloꝵ.

Expanded text:
Lugdunensem in Gallia Ecclesiae quaestiones legatus Romam missus, honorificas super nomine suo ad Eleutherum episcopum perfert litteras. Postea jam Pothino prope nonagenario, to, in locum ejus substituitur. Constat autem Polycarpi, cujus supra fecimus metyris, hunc fuisse discipulum. Scripsit quinque adversus haereses libros, et contra gentes volumen breve, et de disciplina aliud, et ad Martianum fratrem de Apostolica praedicatione, et librum variorum tractatuum, et ad Blastum de Schismate, et ad Florinum de Monarchia, sive quod Deus non sit conditor malorum,
Abbreviated transcription (Latin):
Quod iudicaturꝰ ẽ uiuos et
mortuos. ut conferas pꝰqͣmͣ
tnscͥpserit. emens illum
ad exemplar unde scͥpsisti
diligentissime hauc quoq
obcestationem similit̾ tmͣs¬
feras. ut inuenisti exem¬
plari. Ferunt᷑ eus . alię
ad uictorem ep̃m romamr̃
dequestione pasche epłȩ.

Expanded text:
quo judicaturus est vivos et mortuos, ut conferas, postquam transcripseris, et emendes illum ad exemplar, unde scripsisti, diligentissime: hanc quoque obtestationem similiter transferas, ut invenisti in exemplari. Feruntur ejus et aliae ad Victorem episcopum Romanum de quaestione Paschae ep
Abbreviated transcription (Latin):
us. Assumpto itaq euangłio
qđ ipse conferat. ꝑrex̃ e
gyptũ. : pͥmus alexãndrie
xp̃m annuntians: consti¬
tuit eccłiam tanta doctrina.
⁊ iut̾e continentia. ut om̃es
sectatores xp̃i ad ex plũ sin
cõgeret. Deniq p̾hilo disser

Expanded text:
us. Assumpto itaque Evangelio quod ipse confecerat, perrexit in Aegyptum, et primum Alexandriae Christum annuntians, constituit Ecclesiam tanta doctrina, et vitae continentia, ut omnes sectatores Christi ad exemplum sui cogeret. Denique Philo diser
Abbreviated transcription (Latin):
Ait. Cũ clemente ⁊ cet̾is eo¬
operatorib in eis : quoꝵ no¬
mina scriptasunt in libro ui¬
se. Quartus pt petrum ro¬
mȩ. ep̃c siquidem secund
linus fuit. ter ciꝰ inacletus.
isse clementẽ. Seripsit aũ¬
ex ꝑ sona romane ȩccłȩ. ad
ȩccłiam cormphiorum ualde
lis locis. etiam publicȩ legi¬
caractaeri epłs. q̃ suþ pauli
nomine ad hebreos fert᷑ con¬
uenire. S⁊ multis de eadẽ
epła non solũ sensib. s uix¬
ta uerboꝵ qͦq ordinẽ abii¬
tit᷑: ⁊ om̃ino gͣndis in utͣq
similitudo.ẽ. fert᷑. ⁊ scđa ex
ꝓbat᷑  ⁊ disputatio petͥ ⁊ ap¬
pionis longo sermone con
ne eo arguit. Obiit tercio
moria usq hodie romȩ:
ex tͣcta eecłia eustodit.

Expanded text:
it, Cum Clemente et caeteris cooperatoribus meis, quorum nomina scripta sunt in libro vitae , quartus post Petrum Romae episcopus: siquidem secundus Linus fuit, tertius Anacletus, isse Clementem. Scripsit ex persona Romanae Ecclesiae ad Ecclesiam Corinthiorum valde lis locis etiam publice legicharacteri Epistolae quae sub Pauli nomine ad Hebraeos fertur convenire. Sed et multis de eadem epistola non solum sensibus, sed juxta verborum quoque ordinem abutitur: omnino grandis in utraque similiprobatur. Et Disputatio Petri et Appionis longo sermone consne coarguit. Obiit tertio memoriam usque hodie Romae exstructa Ecclesia custodit.
Abbreviated transcription (Latin):
sitam̃ uirũ eum oportet di
cẽ. Trat gut̃ enĩ mirabili¬
ũ patͣtor oꝑũ. ⁊ doctor eoꝵ:
qͥlibent̃ ua suscipiunt. Plu¬
gentib. sui habuit secta
cipum.cruci eũ pilatꝰ ad¬
diciss. nichil hominꝰ qͥ pͥ
runt. Appau̾it enĩ eis ter¬
cia die: uiuens. Multa:
hec ⁊ alia mirabilia: carimi¬
tib. Et usq hodię xp̃i. anoꝵ
gens ab hoc sortita uocabi¬
lum non de fecit.

Expanded text:
amen virum oportet eum dicere. Erat enim mirabilium patrator operum, et doctor eorum, qui libenter vera suscipiunt: plugentibus sui habuit sectatcipum, cruci eum Pilatus addixisset, nihilominus qui eum runt. Apparuit enim eis tertia die vivens. Multa et haec alia mirabilia carmitibus, et usque hodie Christianorum gens ab hoc sortita vocabulum, non defecit.
Abbreviated transcription (Latin):
ardes sanes in mesopo¬
tamiã.clarꝰ habitus est.
¶uii primum ualentini secta¬
tor. de inde confutat᷑. Houã
heresim condidit ardens eiꝰ
assyris. p̃dicatꝰ ingeniũ. in
disputationẽ uehemens. scͥp¬
sit in finita adu̾sum om̃s
pene hereticos. qui etate eius
pullauerant. In quib daris¬
simꝰ ille . fortissimꝰ lib̃i ẽ. que¬
marcho antonino de fato
ing̾eam. Siaut tantauis.
⁊ fulgore ẽ. ĩint̃ p̃tationem
quantam putamꝰ ẽe̾ inẜmo

Expanded text:
ardesanes in Mesopotamia clarus habitus est, qui primum Valentini sectator, deinde confutator, novam haeresim condidit. Ardens ejus a Syris praedicatur ingenium, et in disputatione vehemens. Scripsit infinita adversum omnes pene haereticos, qui aetate ejus pullulaverant. In quibus clarissimus ille et fortissimus liber, quem M. Antonino de Fato in Graecam. Si autem tanta vis est et fulgor in interpretatione, quantam putamus in
Abbreviated transcription (Latin):
est. qui int̾multis geni su
et pre clara mõnim̃ta. &ẽ
de consonancia. moysa et
iħu opus eligans compo¬
suit. euangelicos canones
ex cogitauit. N uos postei
secutus ẽ. eusebius cesari¬
ensis. Hunc falso liccusat
porphinus. quod ex brano
ethicus fuet eum con¬
stet eum. usq ad extrenũ

Expanded text:
multa ingenii sui et praeclara monumenta etiam de consonantia Moysi et Jesu elegans opus composuit, et evangelicos canones excogitavit, quos postea secutus est Eusebius Caesariensis. Hunc falso accusat Porphyrius, quod ex Christiano Ethnicus fuerit, cum constet eum usque ad extre
Abbreviated transcription (Latin):
talogum. Id ego in ecłie cius scrip¬
torib enumerandis: digne co¬
horcatione tua im pleã. Siqͥs
aut̃ de his qui usq hodie scrip
p̾ter missi sunt: sibi magis quã
his q̃ non legius nosse porui.
⁊ qđ alus forsitan notũ michi
ign̾otus. Certe aut̃ scriptis suis
claruerint: non magno oꝑe nr̃i
Discant igit᷑ celsus : porphilius.

Expanded text:
talogum, id ego in ejus Ecclesiae Scriptoribus enumerandis, digne cohortatione tua impleam. Si qui autem de his qui usque hodie scriptpraetermissi sunt, sibi magis quam his quae non legi, nosse potui, et quod aliis forsitan sit notum, mihi ignotum. Certe cum scriptis suis claruerint, non magnopere nostrDiscant ergo Celsus, Porphyrius
Abbreviated transcription (Latin):
scripsit aqd eiusdem ciuitatiꝰ
eccłiam. Preclarum adu̾sũ
martionem edidit librum.
Temporibq marci antonini
ueri ⁊ luci aureliam cõmodi
non ignobilis in t̃ eos qui
de eccłastico dogmate scͥp¬
serunt. Sub imꝑatore mar¬
co antonino uero confecit
librum. Ad quosdam fr̃s.
qui de eccłia adheneratita¬
rum heresim declinaue¬
rant .xxx.ii.
odestus  ipse sub im¬
patore a marco anto¬
adũsum marcionẽm sc ꝑsit
librum. qui usq hodie ꝑ se¬
uerat. Ferunt᷑ sub nomine
ab eruditis. quasi xcue ius¬

Expanded text:
scripsit ad ejusdem civitatis Ecclesiam, praeclarum adversum Marcionem edidit librum, temporibusque M. Antonini Veri, et L. Aurelii Commodi non ignobilis inter eos qui de ecclesiastico dogmate scripserunt, sub imperatore Marco Antonino Vero confecit librum ad quosdam fratres, qui de Ecclesia ad Encratitarum haeresim declinaveT XXXII. Modestus et ipse sub imperatore M. Antoadversum Marcionem scripsit librum, qui usque hodie perseverat. Feruntur sub nomine ab eruditis quasi ψευδό
Abbreviated transcription (Latin):
rigenes qui: ad amantiꝰ
decimo seueri ꝑtinacis.
patre xͥ martirio coronato cũ
sex frĩb. matre uidua pau¬
ꝑ relinquitur. annos natꝰ
circit̾ decem : septem. Rem
eiũ familiarem ob cõfessionẽ
xͥ fisciis occupauerat. Hie
alexandrię. disꝑsa eccłia oc¬
tauo decimo etatis suȩ anno.¬

Expanded text:
rigenes, qui et Adamantius, decimo Severi Pertinacis aPatre, Christi martyrio coronato, cum sex fratribus et matre vidua, pauper relinquitur, annos natus circiter decem et septem. Rem enim familiarem ob confessionem Christi fiscus occupaverat. Hic Alexandriae dispersa Ecclesia, decimo octavo aetatis suae anno
Abbreviated transcription (Latin):
eccłas achaie quȩ płimis he¬
resib uexabantur subtesti¬
monio eccłastice epistole athe¬
nas ꝑpalestinam ꝑgeret.
Atheotisto. alexandro cesarte.
diuatus a demetrui offendit
auimꝰ qui quanta adusuᷤ eũ.
dibacatus in sama ẽ ut ꝑtotũ
orbem suꝑ nomine eiꝰ scͥberae.¬
et constat eum antequam
xandriam reu̾sum. heraclã
pb̃m. qui in habitu philoso¬
phi ꝑseuerabat: Aduitorem
drinã tenuit eccłiam. qnͣte

Expanded text:
Ecclesias Achaiae, quae plurimis haeresibus vexabantur, sub testimonio ecclesiasticae epistolae eatenus per Palaestinam pergeret, a Theotisto et Alexandro Caesareae ndit animos. Qui tanta adversus eum debacchatus insania est, ut per totum orbem super nomine ejus scriberet. Constat eum antequam xandriam reversum, Heraclam presbyterum, qui in habitu Philosophi perseverabat, adjutorem drinam tenuit E
Abbreviated transcription (Latin):
musicam gͣmaticam retho¬
ricani. onñiumq phulosopho¬
rum sectaᷤᷤ ita dicit ut stu¬
diosos quosq secularium
littarum sectatores habe¬
ret. ⁊ in t̾p̃taretur abeis
cotidie coneursusq adeũ
mirifierent. Quos ille
ꝓpterea recipiebat ut sub
De crudelitate autem ꝑsecutioi.
cum surrexit eo quod mre¬
ligionem philipi de seiuret.
est dicere. Cum etiã fabianꝰ
occubuerit.alexander.¬
& antiochene ȩccłiȩ. ponti¬
fices carcere. pro confessio
suꝑ origenis statu uelit
quidem de epistoł eius que

Expanded text:
musicam, grammaticam et rhetomusicam, grammaticam et rhetoricam, omniumque philosophorum sectas ita didicit, ut studiosos quoque saecularium litterarum sectatores haberet, et interpretaretur eis quotidie, concursusque ad eum miri fierent: quos ille propterea recipiebat, ut subDe crudelitate autem persecutionconsurrexit, eo quod in religionem Philippi desaeviret, est dicere: cum etiam Fabianusoccubuerit, et Alexanderet Antiochenae Ecclesiae pontifices, in carcere pro confessione per Origenis statu si quiquidem de epistolis ejus, quae
Abbreviated transcription (Latin):
ree abeo. in scĩs scripturis
eruditus ẽ. S ⁊ illud est.¬
alexandri imꝑatoris religi¬
osam feminã rogauis uenit
antiocbiam. ⁊ sũmo honore
habitus. Adphilippum imꝑ¬
atorem qui pͥmꝰ de regibus
romanis xͥamtis fuit. Et ad ma¬
trem eius litãm fecit quȩ usq
hodie extant. Quis ignorat¬
et quod tantum habuerit
in septuras scãs. studii ut
iam hebream lingam contͣ
etatis gentisq suȩ naturę¬
disceret. Et exceptis septua
editiones in unũ cõg̾garet.
Aquile scilicet pontiei. ꝓseliti.¬
et theodotionis. hebionei.
et simmachi eiusdem dog̃¬
matis qui in euangłium qͦ
dequo ⁊ suum dognia affir¬
quas etiam nos de eius bi¬
bliotheca habemus miro
labore repꝑit. cum cet̾is
editionib eom parauit. Et
quia in diem oꝑis eus et
in uoluminib epłarum
quas apuulam scͥpsimus.
in quadam epła contͣbar¬
ronis oꝑa conferens posui.
N unc omitto illud de mmor¬
tali eius in genio. Non ta¬
cens quod dialeticam. qͦq
et geometicam. Arimeticã.

Expanded text:
eo in sanctis Scripturis eruditus est. Sed et illud Alexandri imperatoris religiosam feminam rogatus venit Antiochiam, et summo honore habitus est. Et ad Philippum imperatorem, qui primus de regibus Romanis Christianus fuit, et ad matrem ejus litteras fecit, quae usque hodie exstant. Quis ignorat quod tantum habuerit in Scripturis sanctis studium, ut Hebraeam linguam contra aetatis et gentis suae naturam edisceret, et, exceptis LXX editiones in unum congregaret: Aquilae scilicet Pontici proselyti, Theodotionis, Bebionei et Symmachi, ejusdem dogmatis; qui in Evangelium quoque de quo et suum dogma affirtimam quas etiam nos de ejus bibliotheca habemus, miro labore reperit, et eam caeteris editionibus comparavit. 895 Et quia indicem operum ejus in voluminibus epistolarum, quas ad Paulam scripsimus, in quadam epistola contra Varronis opera conferens posui, nunc omitto: illud de immortali ejus ingenio non tacens, quod dialecticam quoque et geometriam, et arithmeticam,
Abbreviated transcription (Latin):
est. Si fuerit ꝓpħa in
somnio loquar ad eum.
et non sicut famulo meo
moysi. Os enum ad os lo¬
quar ei. Os quippe ad os
loqui quasi osculari est.
Et int̾na in telligentia
m̃tem tangere. Seqͥt᷑.¬
quia meliora sunt ub̃a
tua umo. U bera deist̃.
sicut pͥus diximus. Hu¬
millime p̃dicationes in¬
carnationis euis. Sapi¬
entia aũt seculi quasi
quoddam uinum ẽ. De¬
briat enim m̃tem quia
ab in tellectu humilitatiᷤ
alienam redd it. Quasi
quodam uino debriant᷑
philosophi dum ꝑ secula¬
rem sapientiam uulgi
morem tianseunt quam
pitiat. Humillimam p̃¬
dicationis dnĩce in car¬
nationem appetat. quod
mundus hine ꝑ elationẽ
false prudentiȩ ex tollit᷑
et dicat. Quia meliora st̃
ubera tua uino .i. humil¬
lima in carnationis tue
p̃dicatio elatam mundi¬
habens sapientiam supe¬
rat. Unde seriptum e̾.
Quod in firmum ẽ dĩ for¬

Expanded text:
est. « Si fuerit propheta in est. « Si fuerit propheta in somnio loquor ad eum et non sicut famulo meo Moysi. Ore enim ad os loquor ei . » Os quippe ad os loqui, quasi osculari est, et interna intelligentia mente tangere. Sequitur: « Meliora sunt ubera tua vino. » Ubera Dei sunt sicut prius diximus, humillima praedicatio incarnationis ejus; sapientia autem saeculi, quasi quoddam vinum est. Inebriat enim mentem, quia ab intellectu humilitatis alienam reddit. Quasi quodam vino inebriantur philosophi, dum per saecularem sapientiam vulgi morem transeunt. Quam despiciat, humillimam praedicationis Dominicae incarnationem appetat. Plus mundus hic per elationem falsae prudentiae extollitur, et dicat: « Quia meliora sunt ubera tua vino, » id est humillima incarnationis tuae praedicatio elatam mundi sapientiam superat. Unde scriptum est: « Quod infirmum est Dei, for
Abbreviated transcription (Latin):
Illa legis aromata ꝑ an¬
gelos ministrata sunt.
stud unguentum ꝑ p̃sen
tiam sponsi datum est.
s quia clarstate eius pre¬
sentie suꝑata sunt bona
legis que sublimia esse
credebantur. Dicatur
recte. O dor unguentoꝵ
tuorum suꝑ om̃nia aro¬
mata.Hõc autem quod
gnalit̾ de cuncta eccłia
diximus nunc specialit
de una quoq anuna sen¬
tiamus. Ponamus ante
oculos ẽẽ animam quan¬
dam dõnorum studus
in herentem in tellectũ
ex aliaͥ p̃dicatione ꝑcipi¬
entem. quȩ ꝑdiuinam
grãm etiam ipsa in lustͣ
ri desiderat. ut aliquã do
etiam ꝑse in telligat que
nichil se in telligere. nisi
ꝑ uerba p̾dieatorum con¬
siderat ⁊ dicit. Osculet᷑
me osculo oris sui. Ac si
dicat. Ipsa me tangat
intus ut cognoscam in¬
telligentiam non iam
predicatorum uocib sed
in terne eus graẽ tactu
perfruar. Quasi osculo oriᷤ
sui osculabatur moysen
dñs cum ei ꝑfidutiam fi¬
miliaris grẽ in tellectum
porigerẽt. Uñ sepͥtum

Expanded text:
Illa Legis aromata per anIlla Legis aromata per angelos administrata sunt: istud unguentum per praesentiam datum est. Sed quia claritate ejus praesentiae superata sunt bona Legis, quae sublimia esse credebantur, dicatur recte: Odor unguentorum tuorum super omnia aromata. 3. Hoc autem quod generaliter de cuncta Ecclesia diximus, nunc specialiter de unaquaque anima sentiamus. Ponamus ante oculos esse animam quamdam donorum studiis inhaerentem, intellectum ex aliena praedicatione percipientem, quae per divinam gratiam etiam ipsa ilari desiderat, ut aliquando etiam per se intelligat, quae nihil se intelligere nisi per verba praedicatorum considerat, et dicat: « Osculetur me osculo oris sui. » Ac si dicat: Ipsa me tangat intus, ut cognoscam intelligentiam, et non jam praedicatorum vocibus, sed internae ejus gratiae tactu perfruar. Quasi osculo oris sui osculabatur Moysen Dominus, cum per fiduciam familiaris gratiae intellectum porrigeret. Unde scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
et odor unguentorũ tuoꝵ
suꝑ omĩa aromata. Un
dicitur. uncxit te ds̃ ds̃
tiuis oleo letitiȩ p̃consor¬
tibus tuis. Hoc oleo tuc
unctus ẽ cum incarnatꝰ.
non enim pͥus homo ex¬
titit. ⁊ post modum spm̃
scm̃ accepit. s quia sp̃ũ
scõ mediante in carnatu ᷤ
est. Eo dem hoc oleo tue
unctus ẽ. Odor eigo un¬
guenti eius flagrantia
sp̃s scĩ qui ex ilło ꝓcedenᷤᷤ
in illo ꝑ mansit. Odor
unguentoꝵ eius ẽ fragͣn¬
tia iurtutum quas oꝑa¬
tus ẽ. Habuit aũt eccła
aromata qui habuit mul
dei. id ẽ in cong̾gatione
scorum odorem bone opi¬
nionis redderent. suaui¬
tatem futuri mediatoriᷤᷤ
nuntiarent. s odor un¬
guentorum tuorum suꝑ
omnia a romata quia
flagrantia uirtutum sp̃o
siꝙ in carnationem eius
facta ẽ iieit p̃dicam̃ta
legis que in arris ad spo¬
so fuerant prerogata. Tan¬
to quippe amplius ad in¬
tellectum credit eccłia.
quanto⁊ amplioris uisi¬
onis grã meruit in lust̾ri.

Expanded text:
Et odor unguentorum tuorum Et odor unguentorum tuorum super omnia aromatdicitur: « Unxit te Deus, Deus tuus, oleo laetitiae prae consortibus tuis . » Hoc oleo tunc unctus est cum incarnatus est. Non enim prius homo exstitit et postmodum spiritum sanctum accepit, sed quia Spiritu sancto mediante incarnatus est, eodem hoc oleo tunc atus. Odor ergo unguenti ejus, est flagrantia Spiritus sancti, qui ex illo procedens, in illo permansit; odor unguentorum ejus, est flagrantia virtutum quas operatus est. Habuit autem Ecclesia aromata, quia habuit multDei, id est in congregatione sanctorum, odorem bonae opinionis redderent, et suavitatem futuri Mediatoris nuntiarent. Sed odor unguentorum tuorum super omnia aromata: quia flagrantia virtutum spoper incarnationem ejus facta est, vicit praedicamenta Legis, quae in arrhis a sponso fuerant praerogata. Tanto quippe amplius ad intellectum crevit Ecclesia, quanto et amplioris visionis gratia meruit illustrari.
Abbreviated transcription (Latin):
toris nr̃i. ut cumꝰ illo que¬
rentes eum loquimur eiꝰ
p̃sentia ꝑ fruamur. Uñ
in euangłio scͥptum est.
Quia dum cleophas alius
de illo itinere uerba facerẽt
meruerunt. Dum gͦ scã
eccłia in carnandum spon¬
sum adhuc ab sentem desi¬
derat. subito in tuetur
p̃sentem atq sub iungit.
Quia meliora sunt ubera
tua uino. et odor unguen¬
torum tuorum suꝑ om̃ia
aromata. Uinum fuit
scientia legis. scientia ꝓ¬
phetarum. s ueniens dñs
quia sapientiam suam¬
quasi fecit eam in carnis
ubera latescere. Quam
enim in diuinitate sua ca¬
pere minime potãmus in
in camatione euis agnosce¬
remus. Unde non in me¬
rito eius ubera laudamur.
quia p̃dicationis eius con¬
descensio hoc egit in cor¬
dibus nostris quod doetͥna
legis agere minime ualuit.
Plus enim nos in struit in¬
carnationis predicatio quã
legis doctrina. dicat ergo
meliora sunt ub̃a tua suꝑ
uinum. Quid adhuc con¬
firmans subiungit acdiẽ.

Expanded text:
toris nostri, ut cum de illo quaetoris nostri, ut cum de illo quaerentes, eum loquimur, ejus praesentia perfruamur. Unde in Evangelio scriptum est, quia dum Cleophas et alius de illo in itinere verba facerent, meruerunt. Dum ergo sancta Ecclesia incarnandum sponsum adhuc absentem desiderat, subito intuetur praesentem, atque subjungit: Quia meliora sunt ubera tua vino. Et odor unguentorum tuorum super omnia aromata. 2. Vinum fuit scientia Legis, scientia prophetarum. Sed veniens Dominus, quia sapientiam pequasi fecit eam in carnis ubera latescere: quam enim in divinitate sua capere minime poteramus, in incarnatione ejus agnosceremus. Unde non immerito ejus ubera laudantur, quia praedicationis ejus condescensio hoc egit 403 in cordibus nostris, quod doctrina Legis minime valuit: prius enim nos nutrivit incarnationis praedicatio, quam Legis doctrina. Dicat ergo: Meliora sunt ubera tua super vinum. Quod adhuc confirmans subjungit ac dicit:
Abbreviated transcription (Latin):
na deferentes. s ipsa uͦ¬
munera non ꝑseruos spõ¬
si s ꝑ ipsum iam spon¬
sum ꝑciꝑe querebat. Po¬
namus ante oculos om̃e
genus h umanum abex¬
ordio mundi usq ad finẽ
unam esse sponsam que
a ras sp̃ali dono ꝑ legem
ꝑceperat. s tamen spon¬
si sui presentiam que¬
rebat quȩ dicit. Oscule¬
tur me osculo oris sui.
Suspuans enim scã ecele¬
sia ꝓ aduentu mediatoriᷤᷤ
dei⁊ hominum. paduen¬
tu redemptoris sui ad
patrem uerba orationis
facit. Ut filium dirigat
et sua illã p̾sentiam illu¬
stret. ut eadem ęccłẽ non
suo ore allocutionẽ faci¬
at. unde de eodem spon
so in euangłio scͥptum
est. Cum sederet in
monte ⁊ sublimium p̃¬
ceptorum uerba faceret.
Aperiens autẽ iħs os suũ
dixit. Ac si dicatur. Tic
os suum aꝑuit. qui pͥus
ab exortatione ȩcclie ape¬
ruerat ora ꝓpħarum. sed
ecce cum suspirat. cum
quasi absentem querit
subito in tuetur p̃sentem.
habet enim hoc giã crea¬

Expanded text:
na deferentes; sed ipsa na deferentes; sed ipsa munera non per servos sponsi, sed per ipsum sponsum percipere quaerebat. Ponamus ante oculos omne genus humanum ab exordio mundi usque ad finem unam esse sponsam quae arrhas spirituali dono per Legem perceperat; sed tamen sponsi sui praesentiam quaerebat, quae dicit: Osculetur me osculo oris sui. Suspirans enim sancta Ecclesia pro adventu Mediatoris Dei et hominum, pro adventu Redemptoris sui, ad patrem orationem facit, ut filium dirigat, et sua illam praesentia illustret: ut eidem Ecclesiae non suo ore allocutionem faciat. Unde so in Evangelio scriptum est , cum sederet in monte, et sublimium praeceptorum verba faceret: « Aperiens hic Jesus os suum dixit. » Ac si dicatur: Tunc os suum aperuit, qui prius ad exhortationem Ecclesiae aperuerat ora prophetarum. Sed ecce cum suspirat, cum quasi absentem quaerit, subito intuetur praesentem. Habet hoc gratia Crea
Abbreviated transcription (Latin):
minib ab ipso ueniẽtes
a pparuerunt. seu certe
ꝑfecti quiq uiri in ȩccła
qui u̾itatem hominibus
nuntiare nouerunt. s hi
qui singillatim adolescen¬
tule uel sodales sunt toti
simul sponsa sunt. quia
toti simul eccła sunt.
Quam uis ⁊ iuxta unuquẽq
tota hec tͥa nomina ac¬
cipi possunt. Nam qui
dm̃ ꝑ fecte iã amat spon
sa. qui sponsum p̃dicat
sodalis ẽ. Qui adhuc
nouellus uiam bonorũ
sequitur. ad olescentula
ẽ in uitamur gͦ ut simꝰ
sponsa si hoc nec dum
p̃ualemus simus sodalę
si neq hoc adepti sumꝰ.
saltim ad hunc t̾halamũ
adolescentule conueniamꝰ.
Quia gͥsponsum ⁊ sponsã
dñm ⁊ eccłiam diximus.
uel ut adolescentule uelut
sodales. Audiamus u̾ba
sponsi. audiamus u̾ba
sponse.⁊ in eorum ser¬
monib feruorem discamꝰ
amoris. Itaq scã eccłia
diu p̃stolans aduentum
dñi. diu sitiens fontem
uite quomͦ oportet uidẽ
p̃sentiam sponsi sui quo
phetas miserat spãlia do¬

Expanded text:
minibus ab ipso venientes minibus ab ipso venientes apparuerunt, seu certe perfecti quique viri in Ecclesia, qui veritatem hominibus nuntiare noverunt. Sed hi qui singillatim adolescentulae vel sodales sunt, toti simul sponsa sunt, quia toti simul Ecclesia sunt. Quamvis et juxta unumquemque tota haec tria nomina accipi possunt. Nam qui Deum perfecte amat, sponsa est; qui sponsum praedicat, sodalis est; qui adhuc novellus viam bonorum sequitur, adolescentula est. Invitamur ergo ut simus sponsa; si hoc necdum praevalemus, simus sodales; si neque hoc adepti sumus, saltem ad hunc thalamum adolescentulae conveniamus. Quia igitur sponsum et sponsam, Dominum et Ecclesiam diximus, velut adolescentulae vel sodales audiamus verba sponsi, audiamus verba sponsae; et in eorum sermonibus fervorem discamus amoris. Itaque sancta Ecclesia diu praestolans adventum Domini, diu sitiens fontem vitae, quomodo optet videre praesentiam sponsi sui, quophetas miserat, spiritualia do
Abbreviated transcription (Latin):
uerbia eccłastes ponitur.
et quia suꝑna contem¬
platio non conspieitur.
nisi pͥus ħ in fra laben¬
tia despiciantur. Recte
post ȩccłasten canticum
canticorum ponitur. Pus
quippe ẽ mores compon̾e.
post modum omnia que
ad sunt. tanquam non
ad sint considerare. T̃cio
uero loco munda cordis
acie suꝑna⁊ in terna
brorum gradib quasi
quandam ad contempla
bene geruntur honesta
pꝰmodum. etiam hone¬
sta seculi despiciantur.
et ad extremum etiam
dĩ in tima conspiciant᷑.
sic autẽ genaliter ex uoce
eccłie aduentus dñi in
hoc oꝑe prestolatur ut
etiam specialit̾ una queq
anima in gressum dĩ ad
cor suum tanquã aditũ
sponsi ut thalamum
aspieiat. Et sciendum
quia in hoc libro quatuor
ꝑ sone loquentes in tro¬
ducuntur sponsus uide¬
licet ⁊ sponsa. Ad oles¬
centule uero cum spon¬
sa ⁊ greges sodalium cũ
sponso. sponsa enĩ ipsa
studium pube scentes.
sodales uͦ sponsi sunt¬
siue angeli qui sepe ho¬

Expanded text:
verbia Ecclesiastes ponitur, verbia Ecclesiastes ponitur, et quia superna contemplatio non conspicitur, nisi prius haec infra labentia despost Ecclesiasten Canticum canticorum ponitur. Prius quippe est mores componere, postmodum omnia quae adsunt, tanquam non adsint considerare. Tertio vero loco, munda cordis acie, superna et interna brorum gradibus quamdam ad contemplatbene geruntur honesta, postmodum etiam honesta, saeculi despiciantur et ad extrDei intima conspiciantur. Sic autem generaliter ex voce Ecclesiae adventus Domini in hoc tempore praestolatur, ut etiam specialiter unaquaeque anima ingressum Dei ad cor suum, tanquam aditum sponsi in thalamum conspiciat. Et sciendum quod in hoc libro quatuor personae loquentes introducuntur, sponsus et sponsa, adolescentulae vero cum sponsa, et greges sodalium cum sponso. Sponsa enim profestudium pubescentes; sodales sive angeli, qui saepe ho
Abbreviated transcription (Latin):
qui adcenam nuptianĩ
agni uocati sunt. rur¬
sum ibidem.⁊ uidi sp̃o¬
sam quasi nouam nup¬
tam descendentẽ de celo.
mist̾ium abhorret. quod
lib iste salomonis in
opusculis eius ponitur
dicens. Audi filimi
sapientiam meam et
prudentie meȩ inclina
aurem tuam. In eclesi¬
astem uero naturalis ibi
quippe quod omnia ad
finem tendant. Consi¬
derantur dum dicitur.
Uanitas uanitantium et
omina uanitas. In canticiꝰ
uero canticorum contem¬
platiua uita expͥmitur.
Dum in eis ipsuis dni ad¬
uentus et aspectus desi
tͥum patarcharum uita
signauit ab raham ysaac
uidelicet ⁊ iacob. Morali¬
tatem quippe abraham
obediendo tenuit. ysaac
puteos fodiendo figurauit.
inmo enim puteos fode
ẽ ꝑ considationem natu¬
ralem. Omnia quȩ infra
sunt ꝑ serutando rimari.
Ia cob autẽ ꝑ contemplati¬
ascendentes⁊ descenden¬
tes angłos uidit. s quia
naturalis consideratio ad
ꝑfectionem non ꝑ ducit᷑.
nisi pͥus moralitas tene¬
atur. Recte post pro¬

Expanded text:
qui ad coenam nuptiarum qui ad coenam nuptiarum Agni vocati sunt . Et rursum ibidem: Et vidi sponsam quasi novam nuptam descendentem de coelo . mysterio abhorret, quod liber iste Salomonis tertius in opusculis ejus pon: « Audi, fili mi, sapientiam meam, et prudentiae meae inclina aurem tuam . » In Ecclesiaste vero naturalis. Ibi quippe quod omnia ad fidem tendant, considerantur, dum dicitur: « Vanitas vanitatum, et omnia vanitas . » In Canticis autem canticorum contemplativa vita exprimitur, dum in eis ipsius Domini adventus et aspectus desidtrium patriarcharum vitae significant Abraham, Isaac, videlicet et Jacob. Moralitatem quippe Abraham obediendo tenuit quando puteos fodiendo figuravit, imo enim puteos fodere est, per considerationem naturalem omnia quae infra sunt perscrutando rimari. Jacob vero contemplatiascendentes et descendentes angelos vidit. Sed quia naturalis consideratio ad perfectionem non ducit, nisi prius moralitas teneatur, recte post Pro