comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dat. Et malis aliquando dat: aliquando non at onis
tamen seruat scipsum. malis autem ignem sempiter ium
Est ergo malũ quod nondat bonis. & est bonũ quoa ñ adit
malis. Sunt quedã media e bona &e mala. quae dat bo
nis a malis. Hos ergo ãm amemus fr̃s pue atq caste
Non est ergo or castũ.si dm̃ ad mercede aelit. Qud ego.
De cultu di mercedẽ non habcbimus: Habebimus plane
Sed ipsum dm̃ quẽ colimus ipse nobis icraes eret quli ꝓ lade¬
bimus cũ sicti est. Attende quia mereedem conscqueris
me. mandata mea custodit. & qui diligit me. Mligetar
ꝗ patre meo. & ego diligã cum. Quid ergo illi. dabis
Et ostendã incipsum ulłr Si non amas.: parum ests Si
amas. si suspiras. si gratis cum colis a quo gratis es emptꝰ
non enĩ eum promerueras ut te redimeret. si coniderat
in te bencficus cius suspitras. & inquictũ aor lubes lesias¬
rio cus: noli extra ab eo aliquid querere. ipse tibi suffliiat

Expanded text:
dat; et malis aliquando dat, aliquando non dat: bonis dat; et malis aliquando dat, aliquando non dat: bonis tamen servat seipsum, malis autem ignem sempiternum. Est ergo malum quod non dat bonis, et est bonum quod non dat malis: sunt quaedam media, et bona et mala, quae dat et bonis et malis. 17. Nos ergo Deum amemus, fratres, pure et caste. Non est castum cor, si Deum ad mercedem colit. Quid ergo? mercedem de Dei cultu non habebimus? Habebimus plane, sed ipsum Deum quem colimus. Ipse nobis merces erit, quia videbimus eum sicuti est . Attende quia mercedem consequeris. e, mandata mea custodit; et qui diligit me, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum. Quid illi ergo dabis? Et ostendam meipsum illi . Si non amas, parum est: si amas, si suspiras, si gratis colis eum a quo gratis emptus es, non enim eum promerueras ut te redimeret, si consideratis in te beneficiis ejus suspiras, et inquietum habes cor desiderio ejus; noli extra eum aliquid ab eo quaerere, ipse tibi sufficit.
Abbreviated transcription (Latin):
altitudinẽ diei: id est suꝑbiam temporalẽ. Quoꝵ filiieoꝵ
inquit sicut nouellas constabilitae. filiae coꝵ or natae
sicut similitudo templi. F elicitatẽ describit presentis
scłi. in qua errantes homines & eam ꝑ magno sriben¬
tes. felicitatẽ ueram sempiternamq non querunt
Inde ergo isti filu alien non filii diꝰ. quoꝵ filu sicut no
uellae constabilitae. filiac eoꝵ ornatae sicut similitudo te¬
pli. cellaria eoꝵ plena. eructantia ex hoc in hoc. boues
Et quid sequit᷑ : Beatũ direrunt popłm cui hec sit
Sed qui dhirert̃: Filii alicni. quoꝵ os locutũ est uanitatẽ
Tu quid dicis: Beatirꝰ populus. cuius est dñs ds̃ ipsius.
Tulit om̃ia de medio cȩtera quȩ dat ds. & dedit ipsum dm̃
Oña quippe illa fr̃s quȩ cõmemorart filn aliem. dat bs
Sed & alicius dat: sed & malis dat. sed ac blasphenus ait
qui solẽ suum facit oriri suꝑ bonos & malos. & pluit sũꝑ
iustos & inustos. Aliquando ista dat bonis. aliquandon¬

Expanded text:
iam temporalem. Quorum filii eorum, inquit, sicut novellae constabilitae, filiae eorum ornatae ut similitudo templi. Felicitatem describit praesentis saeculi, in qua errantes homines et eam pro magno habentes, felicitatem veram sempiternamque non quaerunt. Inde ergo isti filii alieni, non filii Dei: Quorum filii eosicut similitudo templi. Cellaria eorum plena, eructuantia ex hoc in hoc: oves Beatum dixerunt populum cui haec sunt. Sed qui dixerunt? Filii alieni, quorum os locutum est vanitatem. Tu quid dicis? Beatus populus, cujus est Dominus Deus ipsius . Tulit omnia de medio caetera quae dat Deus, et dedit ipsum Deum. Omnia quippe illa, fratres, quae commemorarunt filii alieni, Deus dat; sed et alienis dat, sed et malis dat, sed et blasphemis dat, qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos
Abbreviated transcription (Latin):
intelligant quod cantarunt. Nedificatur enĩ domus
dõ. ñ illo loco ubi aedificauit salomõn. Aedificauit enĩ
templũ. & de ipso templo audistis modo quas dixcrit
dñs. Cum saxa & moles ingentes templi ammirarent᷑
discipuli: indicꝗuerunt dño ammirationẽ & stuporẽ suũ
Et dñs illis. Amen dico uobis. ñ relinquetur hnc lapis
suꝑ lapidẽ. qui non destructur. Non talis acdificat᷑
domus. Nam uidete ubi aedificatur. quia ñ uno loco
aliqua in parte. Dic enĩ incipit

Expanded text:
intelligant quod cantarunt. Aedificatur enim domus intelligant quod cantarunt. Aedificatur enim domus Deo, non illo loco ubi aedificavit Salomon. Aedificavit enim templum : et de ipso templo audistis modo quae dixerit Dominus. Cum saxa templi et moles ingentes admirarentur discipuli, indicaverunt Domino admirationem et stuporem suum; et Dominus illis: «Amen dico vobis, non relinquetur hic lapis super lapidem, qui non destruetur» . Non talis aedificatur domus. Nam videte ubi aedificatur, quia non uno loco, aliqua in parte. Sic enim incipit
Abbreviated transcription (Latin):
OMNUS ET ER ÑSseuerus adhuc
differt letitiã nr̃am de sermone quẽ nobus de¬
bit. Nam quod debitor teneat᷑ agnoscit.
Oñs enim aeccłas quacumq transitũ fecit lȩtificauit
ans ꝑ os cuis. Multõmagis ergo ista lȩtificanda est:
de qua ꝙteris cũ dñs propagauit: Sed quid facturi
aimittatis nisi cũ soluerit. Aducrtat itaq karitas
ura. quantũ donat dñs de isto psal mo dicamus aliquid
quod quidem iã nostis. sed dulcis est comiemoratio ue.¬
ritatis. Forte cum ꝓnuntiaret᷑ titulus eius. cũ aminira¬
tione aliqui audierunt. Inscribit᷑ enim titulus psalmi
Quando domus aedificabatur post captiuitatẽ. Hoc
titulo predicto. iam in ipso textu psalmi exspectabat᷑
fortasse qui lapides prȩciderent᷑ de montib. quȩ moles
attraherent᷑. quas fundamenta iacerent᷑. quac trabes
imponerent᷑. quae columnȩ erigerent᷑. Nill horũ
cantat. Et si aliud aliquid. non ergo consonat psalmꝰ
enĩ de aedificatione domus. Om̃s lapides ipsius domꝰ

Expanded text:
ominus et frater meus Severus adhuc differt laetitiam nostram de sermone quem nobis debet: nam quod debitor teneatur, agnoscit. Omnes enim Ecclesias quacumque transitum fecit, laetificavits ipsius: multo magis ergo ista laetificanda est, de qua caeteris eum Dominus propagavit. Sed quid facturi dimittatis, nisi cum solverit. Advertat itaque Charitas vestra: quantum donat Dominus, de isto psalmo dicamus aliquid quod quidem jam nostis; sed dulcis est commemoratio veritatis. Forte cum pronuntiaretur titulus ejus, cum admiratione aliqui audierunt. Inscribitur enim titulus Psalmi: «Quando domus aedificabatur post captivitatem.» Hoc titulo praedicto, jam in ipso textu Psalmi exspectabatis fortasse qui lapides praeciderentur de montibus, quae moles attraherentur, quae fundamenta jacerentur, quae trabes imponerentur, quae columnae erigerentur. Nihil horum cantat: et si aliud aliquid, non ergo consonat Psalmusenim de aedificatione domus. Omnes lapides ipsius domus
Abbreviated transcription (Latin):
erubescimus. Amamus. & tinemꝰ ne ueniat. Certȩ ama¬
mus. an peccata nr̃a plus amamus: Ergo ipsa oderimꝰ
peccata. & amemꝰ eũ qui uenturus est ad punienaa peccata
Ueniet uelimus. nolimꝰ. Non enĩ ideo quia modo non
uenit uenturus non est: Ueniet quando nescis. & si te¬
paratũ inuenerit. nibil tibi obest quia nescis. Tunc gxul¬
tabunt om̃ia ligna siluarũ ante faciẽ dñi. qm̃ uenit pͥus¬
tabunt om̃ia ligna sil uarũ. Uenit primo. & postra iudi¬
care terrã. Exultantes inueniet eos qui primo aduentiu
uidicare habet. quia pro toto pretiũ dedit. Audistis eu¬
angeliũ. quia cũ uenerit inquit. congregabit electos suos

Expanded text:
erubescimus? Amamus, et timemus ne veniat. Certe amaerubescimus? Amamus, et timemus ne veniat. Certe amamus? an peccata nostra plus amamus? Ergo ipsa oderimus peccata, et amemus eum qui venturus est ad punienda peccata. Veniet, velimus, nolimus: non enim quia modo non venit, ideo venturus non est. Veniet, et quando nescis; et si paratum te invenerit, nihil tibi obest quia nescis. «Tunc exsultabunt omnia ligna silvarum, ante faciem Domini, tabunt omnia ligna silvarum.» Venit primo, et postea judicare terram: exsultantes inveniet eos qui primo ejus advejudicare habet, quia pro toto pretium dedit. Audistis Evangelium, quia cum venerit, inquit, «congregabit electos suos
Abbreviated transcription (Latin):
in scło. Quae aut̃ adeptae sunt iã quod sperabant. ꝓ
lactantib sunt positae. Uerbi gr̃a. Emere uult iullã.
pregnans est. Nondũ enĩ factũ est. tumet in spe
Cinit. peperit. adeo lactat quod emit. Uac pregnan¬
tib & manimantib. Uac qui habent spem in scło. uae qͥ
herent his reb quas de scłi spe pepererunt. Quid ergo
debet facere ap̃ianus: Uti nundo. non seruite mundo.
Quid est hoc: Habentes tamquã non habentes. Sic
dicit. sic hortat᷑ quos ñ uult inueniri a die illa tamquã
pregnantes & maminantes: sic cos hortatur. De cętero
uxores tamquã non habentes sinit. & qui flent tamquã
non flentes. & qui gaudent tamquã non gaudentes. &
qui emunt tamquã non possiꝗͥentes. & qui utunt᷑ hoc
mundo tamquã non ut antur Praẽterit enĩ figura huuis
tudine est: securus exspectat quando ueniat dñs ipsus.
Nam qualis amor est xxp̃i. timere ne ueniat: fr̃s. non

Expanded text:
in saeculo. Quae autem adeptae sunt jam quod sperabant, pro in saeculo. Quae autem adeptae sunt jam quod sperabant, pro lactantibus sunt positae. Verbi gratia: emere vult villam; praegnans est, nondum enim factum est, tumet uterus in spe: emit; peperit, adeo lactat quod emit. «Vae praegnantibus et mammantibus:» vae qui habent spem in saeculo, vae qui haerent his rebus quas de saeculi spe pepererunt. Quid ergo debet facere christianus? Uti mundo, non servire mundo. Quid est hoc? Habentes tanquam non habentes. Sic dicit, sic hortatur quos non vult inveniri a die illa tanquam praegnantes et mammantes, sic eos hortatur: «De caetero, uxores ita sint ac si non habeant, et qui flent tamquam non flentes, et qui gaudent tamquam non gaudentes, et qui emunt tamquam non possidentes, et qui utuntur hoc mundo tamquam non utantur; praeterit enim figura huius tudine est, securus exspectat quando veniat Dominus ipsius. Nam qualis amor est Christi, timere ne veniat? Fratres, non
Abbreviated transcription (Latin):
Primo uenit. & postea uenturus est. Primo uenit in ȩccła
sua in nubib. Quae sunt nubes quae eum portauert̃:.
Apłi prȩdicantes. de quib audistis cũ legeretur apłs.¬
Legatione inquit fungim. obsecrantes ꝓ ap̃o rec̃ciliari dõ
Ipsac sunt nubes in quib uenit. excepto aduentu suo pos¬
t̃eriore. quo uenturus est uidicare uiuos & mortuos. Ue¬
nit primo in nubib. Haec prima uqx ipsius sonuit in
euangłig. Amodo iũdebitis filiũ hominis uenientẽ in nu¬
bibus. Quid est amodo: Nonne dñs postea uenturus ẽ
quando se plangent om̃s tribus terrac. Prius uenit in
praedicatorib suis. & impleuit orbẽ terrarũ. Ron resista¬
mus primo aduentui. ut non ex pauescamus secundum.
Et uac tunc pregnantib & manimantib. Audistis mͦ
in euangłio. Cauete. quia nescitis qua hora ueniat. Dicta¬
sunt in figura. Quae sunt pregnantes: Et quac sunt
lactantes : Pregnantes animae dicunt᷑. quac habent spẽ

Expanded text:
Primo venit, et postea venturus est. Primo venit in Ecclesia Primo venit, et postea venturus est. Primo venit in Ecclesia sua in nubibus. Quae sunt nubes quae eum portaverunt? Apostoli praedicantes, de quibus audistis, cum legeretur Aposto fungimur, obsecrantes pro Christo reconciliari Deo» . Ipsae sunt nubes in quibus venit, excepto adventu suo posteriore, quo venturus est judicare vivos et mortuos. Venit primo in nubibus. Haec primo vox ipsius sonuit in Evangelio: «Amodo videbitis Filium hominis venientem in nubibus.» Quid est, «Amodo?» Nonne Dominus postea venturus est, quando se plangent omnes tribus terrae? Prius venit in praedicatoribus suis, et implevit totum orbem terrarum. Non resistamus primo adventui, ut non expavescamus secundum. «Et vae tunc praegnantibus et mammantibus.» Audistis modo in Evangelio: «Cavete, quia nescitis qua hora veniat» . In figura dicta sunt. Quae sunt praegnantes, et quae sunt lactantes? Praegnantes animae dicuntur, quae habent spem
Abbreviated transcription (Latin):
in aequitate. Cunc se illi plangent. qui nolunt modo
catores. terra auditores. Commoueatur mare & ploui¬
tudo euis. Quod mare. Scłm. Commoueat᷑ mnare &
plenitudo maris. Om̃e scłm concitatũ est aduersus ecct am
cũ dilataret᷑ & aedificaret᷑ toto orbe terrarũ De ipsa cõ¬
motione audistis in euangłio. Tradent uos ad iudicia
Commotũ est mare. Sed quando unceret mare eũ qu
Omnes lenes. om̃s mites. omnes aequi. campi sunt dĩ
Tunc exultabunt omnia ligna siluarũ. Ligna siluarum
pagani sunt. Quare iam gaudent: Quia praccisi sunt
oleastri. & inserti in oliua. Eunc exultabunt om̃ia ligna
siluarũ. quia praccisas sunt ingentes arbores cedrinac e
cipressinae. & imputribilia ligna translata sunt ad
aedificationẽ domus. Ligna siluarũ erant. sed antequã
irent in aedificium. Ligna siluarũ erant. sed antequã
oluiam pararent. Tunc exultabunt om̃ia ligna silua

Expanded text:
in aequitate.» Tunc se illi plangent, qui nolunt modo in aequitate.» Tunc se illi plangent, qui nolunt modo catores, terra auditores. «Commoveatur mare et plenitudo ejus.» Quod mare? Saeculum. Commotum est mare, et plenitudo maris: omne saeculum concitatum est adversus Ecclesiam, cum dilataretur et aedificaretur, toto orbe terrarum. De ipsa commotione audistis in Evangelio, «Tradent vos ad judicia» . Commotum est mare: sed quando vinceret mare eum quiOmnes lenes, omnes mites, omnes aequi, campi sunt Dei. «Tunc exsultabunt omnia ligna silvarum.» Ligna silvarum, Pagani sunt. Quare jam gaudent? Quia praecisi sunt de oleastro, et inserti in oliva . «Tunc exsultabunt omnia ligna silvarum:» quia praecisae sunt ingentes arbores cedrinae et cyparissinae, et imputribilia ligna translata sunt ad aedificationem domus. Ligna silvarum erant, sed antequam irent in aedificium; ligna silvarum erant, sed antequam olivam parerent
Abbreviated transcription (Latin):
facit. lignũ xp̃i mare te traiecit. Audi psalmũ dicentem
Correxit orbẽ terrae qui ñ commouebitur. Et tu dicis ñ
solũ motũ post correptionẽ. sed c̾tiã diminiitũ. Tuuerum
dicis. iste mentitur: Iscudo propłue clamantes coce hic est
xp̃c. ecce illic uerũ dicunt. & propłu iste mentitur: Fr̃s
contra istas aꝑtissimas uoces auditis in angulis strepitũ:
ille tradidit. & ille tradidit. Quis dicis.Uloces tuac
audiendae sunt an uoces dĩ : Et̃ enĩ correrit orbẽ terre
qui non commouebitur. Ego tibi orbem terrarũ ostendo
aedificatũ. tolle hostiã. intra in atria dñi. Hostas non lu¬
bes. propterca nonius intrare. Quid est hoc: Si hostiã
tibi indiceret ds. taurũ. hircũ. arietẽ. inuenires quid offer¬
res. Indixit tibi cor humile. & non uis intrarc. Hoc enĩ
in te non inuenis. quia superbia tumuisti. Et̃enĩ corre¬
xit orbem terrae qui ñ commouebit᷑. Iudicabit populos

Expanded text:
facit: lignum Christi per mare te trajicit. Audis Psalmum dicentem, facit: lignum Christi per mare te trajicit. Audis Psalmum dicentem, «Correxit orbem terrae, qui non commovebitur;» et tu dicis non solum motum post correctionem, sed etiam diminutum. Tu verum dicis; iste mentitur? Pseudoprophetae clamantes, «Ecce hic est Christus, ecce illic,» verum dicunt; et propheta iste mentitur? Fratres, contra istas apertissimas voces auditis in angulis strepitum, Ille tradidit, et ille tradidit. Quid dicis? Voces tuae audiendae sunt, an voces Dei? «Etenim correxit orbem terrae, qui non commovebitur.» Ego tibi orbem terrarum ostendo aedificatum; tolle hostiam, intra in atria Domini. Hostias non habes, propterea non vis intrare. Quid est hoc? Si hostiam tibi indiceret Deus taurum, hircum, arietem, invenires quod afferres: indixit tibi humile cor, et non vis intrare. Hoc enim in te non invenis, quia superbia tumuisti. «Etenim correxit orbem terrae, qui non commovebitur. Judicabit populos
Abbreviated transcription (Latin):
qui ñ destruat᷑. Ad parietẽ dealbatũ uocatus in atrio
scõ adoro dñm meũ. Commoueatur a facie cius uniuersa
terra. dicite in nationibus. dñs regnauit aligno. ẽtenĩ
correxit orbẽ terrae qui ñ commouebit᷑. Quae testimo¬
nia acdificationis domus dĩ intonant nubes clorum p
totum orbem terrarũ aedificari domũ qĩ. & clamant ranie
de paludib. Nos soli sumus xp̃iam. Quae testimonia
profero: Psalterii Profero quod surdus cantas. Aperi au¬
res tuas. Cantas ista. cantas mecũ. & non concordas inecũ
Lingua tua sonat quod sonat mea. & cor dissonat tuũ a
corde meo. Nonne tu cantas ista. Ulide testimonia or¬
bis terrarũ. Commoueat᷑ a facie eius unuersa terra. & tu
dicis ñ cominoueri : Dicite in nationib dñs regnauit alig¬
no. An forte in optinebunt. & dicent se regnare aligno
quia fustib circumcellionũ regnant: De cruce ap̃i regia
si a ligno regnaturus es. Ham lignũ hoc tuũ ligneute

Expanded text:
ad parietem dealbatum vocatis; in atrio sancto adoro Deum meum. 11. «Commoveatur a facie ejus universa terra: dicite in nationibus, Dominus regnavit a ligno. Etenim correxit orbem terrae, qui non commovebitur.» Quae testimonia aedificationis domus Dei! Intonant nubes coelorum per totum orbem terrarum aedificari domum Dei; et clamant ranae de palude, Nos soli sumus christiani. Quae testimonia profero? Psalterii. Profero quod surdus cantas: aperi aures, tu cantas ista; cantas mecum, et non concordas mecum; lingna tua sonat quod sonat mea, et cor tuum dissonat a corde meo. Nonne tu cantas ista? Vide testimonia orbis terrarum: «Commoveatur a facie ejus universa terra:» et tu dicis non commoveri? «Dicite in nationibus, Dominus regnavit a ligno.» An forte hic obtinebunt, et dicent se regnare a ligno, quia fustibus Circumcellionum regnant? De cruce Christi regna, si a ligno regnaturus es. Nam lignum hoc tuum ligneum te
Abbreviated transcription (Latin):
auditoꝵ intelligendi impedimentũ. Prom¬
de adiuuante dño cũ affectu audiendi &
uidendi iam quae propħata & predicta sunt tãquã
eruditi in scola xp̃i currere debemus quae plana st̃.
ut si forte obscura exigunt officiũ int̾pretandi. ea
quae plana sunt legendi officiũ a me debeant fla¬
quantũ apparet illuminatus atq correctus. cuius
nomine nostis significari sinagogã. Deniq titulus
psalmi est. In finẽ pro his qui cõmutabuntur. Utiq¬
in melius. quando xp̃c finis legis ideo uenit ut im¬
mutet in melius. Et ait testimoniũ ipsiuas aph. bo

Expanded text:
auditorum intelligendi impedimentum. Proinde adjuvante Domino, cum affectu audiendi et videndi jam quae prophetata et praedicta sunt, tanquam eruditi in schola Christi, currere debemus quae plana sunt; ut si forte obscura exigunt officium interpretandi, ea quae plana sunt legendi officium a me debeant flaquantum apparet, illuminatus atque correctus, cujus nomine nostis significari Synagogam. Denique titulus Psalmi est, In finem pro his qui immutabuntur: utiquin melius, quoniam Christus finis Legis ideo venit, ut immutet in melius. Et addit, testimonium ipsi A
Abbreviated transcription (Latin):
mititulꝰ. ꝓ assirus. Assiru int̾pretant᷑ dirigentes
lam ergo ñ sit generatio quae cor ñ direxit suũ. sed
generatio iam dirigens. Ergo audiamus quid dicat
in hoc testimonio.

Expanded text:
mi, pro Assyriis. Assyrii interpretantur, Dirigentes. Jam ergo non sit generatio quae cor non direxit suum , sed generatio jam dirigens. Ergo audiamus quid dicat in hoc testimonio.
Abbreviated transcription (Latin):
quia suauis ẽ dñs. In aeternũ miscdia eius. Non enim
cũ te liberauerit de sinet esse miscricors. Et ut prote
go miscdia cius. Et usq in generationẽ & generationem
ueritas cius. Aut omnẽ generationẽ accipe quod dic¬
tum est in generationẽ & generationẽ: aut induabus
generationib unã terrena. alterã cęlestẽ. Hec est gc̃¬
neratio una quae parit mortales. altera quę parit et noᷤ
Ueritas cius & hic est & ibi. Holi putare. quia hic ñ
est ueritas euis. Si non hic esset ueritas eius. ñ diceret
in alio psalmo. ueritas de terra orta est. nec ipsa ueri¬
tas diceret. Ecce ego uobiscũ sum usq ad consumma

Expanded text:
quia suavis est Dominus. In aeternum misericordia ejus.» Non enim quia suavis est Dominus. In aeternum misericordia ejus.» Non enim cum te liberaverit, desinet esgo «misericordia ejus, et usque in generationem et generationem veritas ejus.» Aut omnem generationem accipe quod dictum est, «in generationem et generationem;» aut in duabus generationibus, unam terrenam, alteram coelestem. Hic est generatio una quae parit mortales; altera quae parit aeternos. Veritas ejus et hic est, et ibi. Noli putare quia hic non est veritas ejus: si non hic esset veritas ejus, non diceret in alio psalmo: «Veritas de terra orta est» ; nec ipsa Veritas diceret, «Ecce ego vobiscum sum usque in consumma
Abbreviated transcription (Latin):
torum. Hon dixi. nonerit confessio. Erit enim confessio
laudis. Semꝑ confitẽberis illũ dm̃. te creaturã. illũ pro¬
tectorẽ. te protectũ In illo quodammodo absconditꝰ eris.
sicut dictum est. Abscondes eos in abscondito uultꝰ tui
In atria eius in mnis confitenum illi. In portis confitemi¬
ni. & in atria cũ intraueritis confitemim in iminis. linni
laudes sunt. Quando intras. te reprehende: cũ intrã¬
ueris. illũ lauda. Aperite mibi portas iustitias dicit in
alio psalmo. ingrediens in eas confitear dño. Numquid
dixit cum ingressus fuero iam ñ confitebor. Etiam in
& terrae: Illũ laudans confitebat᷑. non se accusan s.
Laudate nomen eius. quia suauis est añs. Nolite putare.
quia deficitis in laudando. Laudatio ur̃a quasi manduca¬
tio erit. Quantum laudatis. tantũ uires adquiritis. &
tantũ dulcescit quem laudatis. Laudate nomen eius.

Expanded text:
torum. Non dixi, Non erit confessio: erit enim confessio torum. Non dixi, Non erit confessio: erit enim confessio laudis. Semper confiteberis, illum Deum, te creaturam; illum protectorem, te protectum. In illo quodammodo absconditus eris, sicut dictum est, «Abscondes eos in abscondito vultus tui» . «In atria ejus in hymnis confitemini ei». In portis confitemini; et in atria cum intraveritis, confitemini in hymnis. Hymni laudes sunt. Quando intras, te reprehende; cum intraveris, illum lauda. «Aperite mihi portas justitiae,» dicit in alio psalmo; «ingrediens in eis» «confitear Domino» . Numquid dixit, tum ingressus fuero, jam non confitebor? Etiam inget terrae» ? Illum laudans confitebatur, non se accusans. 17. «Laudate nomen ejus, quia suavis est Dominus.» Nolite putare quia deficitis in laudando. Laudatio vestra quasi manducatio erit: quantum laudatis, tantum vires acquiritis, et tantum dulcescit quem laudatis. «Laudate nomen ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
a uobis: laudate cũ a quo facti estis. Ab illo sit bonũ
tuũ. a quo recedens fecisti malũ tuũ. Intrate in portas
eius in confessione. Intre̾t grex in portas. non foris rema¬
neat ad lupos. Et quomodo intret: In confessione
Porta ia est p̾itiũ sit tibi confessio. Cnde in alio psal¬
mo dicit᷑ lncipite dño in confessione. Quod illic dicit inci¬
pite. hoc appellauit hic portas: Intrate in portas cius
in confessione. Et quid: Cũ iam intrauerimus non con¬
fitebimur: Semꝑ confitero. semp̾ habes qͦd confitraris
Difficile est in hac uita ut sic homo mutet᷑. ut nibil in¬
co inueniat᷑ quod reprehendat᷑. Opus est ut tȩ tep̃hen¬
das. ne ille reprebendat qui damnaturus est. Ergo &
cũ intraueris in atria confitẽre. Quando non erit con¬
fessio peccatoꝵ. In illa requis. in illa acqualitate ange¬
lorum. Sed uidete quid dixerĩ. non erit confessio pecca¬

Expanded text:
a vobis, laudate eum a quo facti estis. Ab illo sit bonum a vobis, laudate eum a quo facti estis. Ab illo sit bonum tuum, a quo recedens fecisti malum tuum. «Intrate in portas ejus in confessione.» Intret grex in portas, non foris remaneat ad lupos. Et quomodo intret? «In confessione.» Porta, id est initium, confessio tibi sit. Unde in alio psalmo dicitur: «Incipite Domino in confessione» . Quod illic, dicit, «Incipite;» hoc appellavit hic, «portas: Intrate in portas ejus in confessione.» Et quid, cum jam intraverimus, non confitebimur? Semper confitere, semper habes quod confitearis. Difficile est in hac vita, ut sic homo mutetur, ut nihil inveniatur in eo quod reprehendatur: opus est ut tu te reprehendas, ne ille reprehendat qui damnaturus est. Ergo et cum intraveris in atria, confitere. Quando non erit confessio peccatorum? In illa requie, in illa aequalitate Angelorum. Sed videte quid dixerim: Non erit confessio pecca
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ipsũ facta sunt: & sine ipso factũ est nihil. Quid est
quod exultatis: Quid est quod superbitis. Alius uos
fecit: Et qui uos fecit. ipse a uobis patitua. Sed uos
sic uos iactatis & głamini & extollitis. quasi a uobisipsis
facti sitis. Bonũ est uobis. ut qui fecit uos.: reficiat uos
lpse fecit nos: & non nos. Non habemus superbire
Cotũ bonũ quod habemus. ab artifice nr̃o habemus.
Quod in nobis fecimus. inde damnamur. quod fecit il¬
le in nobis. inde coronamur: Ipse fecit nos. & ñ ipsi nas.
Los autẽ populus euis & oues pascuae eius. Oues &
oius. ipsae oues una ouis. Et quam amant issimum nr̃i
pastorẽ habemus: Diisit nonaginta noueni. descendit
querere unã: reportat in humeris suis redemptam suo¬
sanguine. Securus mortuus est pastor pro oue. quia
portis initiũ est. Aconfessione incipite. Inde psalmus
in confessione lbi uibilate. confitemini uos non factos

Expanded text:
per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil . Quid est per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil . Quid est quod exsultatis? quid est quod superbitis? Alius vos fecit; et qui vos fecit, ipse a vobis patitur. Sed vos sic vos jactatis et gloriamini, et extollitis, quasi a vobis ipsis facti sitis. Bonum est vobis ut qui fecit vos, perficiat vos. «Ipse fecit nos, et non nos.» Non debemus superbire: totum bonum quod habemus, ab artifice nostro habemus; quod in nobis nos fecimus, inde damnamur; quod in nobis ille fecit, inde coronamur. «Ipse fecit nos, et non nos. Nos autem populus ejus, et oves pascuae ejus.» Oves et ovis: ipsae oves una ovis. Et quam amantissimum nostri pastorem habemus! Dimisit nonaginta novem, descendit quaerere unam, reportat in humeris suis redemptam sanguine suo. Securus mortuus est pastor pro ove, qui rportis initium est; a confessione incipite. Inde «Psalmus in confessione,» ibi jubilate. Confitemini vos non factos
Abbreviated transcription (Latin):
haberet nomen unde extolleretur. & haberet frenum
quo regeretur. Sed numquid propt̃ iurgines malas
damnaturi sumus & scãs & corpore & sp̃u. Aut propt̃
istas laudabiles etiã illas improbandas laudare cogem.
tate. Ulos alloquit᷑. quicumq in karitate om̃ia tolera¬
tis. & spe gaudetis. Seruite dño non in amaritudine
murmurationis. sed in iocunditatȩ dilectionis intrate
in conspectu eius in exultatione. facile est exultare fo¬
ris. in conspectu dĩ cxulta. Non ualde lingua exultet.¬
mines dm. scitote qm dñs ipse est ds̃. Dñs ille non uobis
uilescat quẽ crucifiristis. flagellastis. sputis illinistis.
spinis coronastis. ueste ignominiosa uestistis. in ligno
suspendistis. clauis confixistis. Lanceã ꝑcussistis. custodes
ad sepulchrũ posuistis: ipse est as̃. Scitote qm̃ dñs ipse
est as lpse fecit nos: & ñ ipsi nos. Ipse fecit nos. Om̃ia

Expanded text:
haberet nomen unde extolleretur, et haberet frenum haberet nomen unde extolleretur, et haberet frenum quo regeretur. Sed numquid propter virgines malas, damnaturi sumus sanctas et corpore et spiritu ? aut propter istas laudabiles, etiam illas improbandas laudare cogemurtate:» vos alloquitur, quicumque in charitate omnia toleratis, et spe gaudetis. «Servite Domino,» non in amaritudine murmurationis, sed «in jucunditate» dilectionis. «Intrate in conspectu ejus, in exsultatione.» Facile est exsultare foris; in conspectu Dei exsulta. Non valde lingua exsultetmines Deum: «Scitote quoniam Dominus ipse est Deus,» Dominus ille non vobis vilescat: crucifixistis, flagellastis, sputis illinistis, spinis coronastis, veste ignominiosa vestistis, in ligno suspendistis, clavis confixistis, lancea percussistis, custodes ad sepulcrum posuistis; ipse est Deus. «Scitote quoniam Dominus ipse est Deus. Ipse fecit nos, et non nos». «Ipse fecit nos:» omnia
Abbreviated transcription (Latin):
quasi lectũ queris. ut sinc aliqua sollicitudine requiescas.
Et inde unus assumetur. & unus telinquet᷑. Nemo uos
fallat fr̃s. Si non uultis falli. & uultis amare fr̃s. scito¬
te omnẽ professionẽ in acccła habere fictos. Non dixi
onnẽ hominẽ esse fictũ. sed omnẽ professionẽ habere fi¬
ctas ꝑsonas. Sunt xp̃iani mali. sunt & boni. Quasi m̃a¬
los p̃lures uides. quia palea sunt: & te ad grana ꝑueni¬
re non ꝑmittunt. Sunt ibi  grana. accede. tempta.
excute. adhibe oris iudiciũ. In uenis sc̃imoniãles indiscipli¬
natas. Humquid idco sc̃imonium reprehendendũ est:
Multae ñ stant in domib suis. circũeunt domus aliẽnaᷤ.
curiose agentes. loquentes quac non opoitet: superbae.
linguate. ebriosae. Et si sunt uirgines. quid prodest
integra caro mente corrupta. Melius est humile con¬
iugium. quã suꝑba iurginitas: Si enim nũberet. non

Expanded text:
quasi lectum quaeris, ut sine aliqua sollicitudine requiescas. quasi lectum quaeris, ut sine aliqua sollicitudine requiescas. Et inde «unus assumetur, et unus relinquetur.» Nemo vos fallat, fratres: si non vultis falli, et vultis amare fratres, scitote omnem professionem in Ecclesia habere fictos. Non dixi omnem hominem esse fictum, sed omnem professionem habere fictas personas: sunt christiani mali, sed sunt et boni. Quasi plures malos vides, quia palea sunt, et te ad grana pervenire non permittunt: sunt ibi et grana, accede, tenta, excute adhibe oris judicium. Invenis sanctimoniales indisciplinatas; numquid ideo sanctimonium reprehendendum est? Multae non stant in domibus suis, circumeunt domos alienas, curiose agentes, loquentes quae non oportet, superbae, linguatae , ebriosae: etsi virgines sunt, quid prodest integra caro, mente corrupta? Melius est humile conjugium, quam superba virginitas. Si enim nuberet, non
Abbreviated transcription (Latin):
tũ dedit. Dĩ agricultura est. In agro laboramus. Duo in
agro. clerici sunt. Unus assumet᷑. & unꝰ relinquet᷑. Asu¬
metur bonus. relinquetur malus. In molendĩno duae. ad
plebes retulit. Quare in molendino. Quia deuinctȩ scło
circuitu rerũ temporaliũ tamquã mola detinent᷑. &¬
inde una assumetur. & una relinquet᷑. Quae inde as¬
sumetur : Faciens opera bona. attendens indigentiã ser¬
uorũ dĩ. indigentiã pauperum. in confessione fidelis. in
letitia spei certa. uigilans ad dm̃. nulli imprecans malũ.
diligens quantũ potest. non solũ amicos sed etiã inimicos:
practer uxorẽ suam nesciens aliquã. pract̾ maritũ suum
non sciens aliquem. Assumetur & de molendino. Quae
aut̃ aliter fuerit. relinquetur. Ali aut̃ dicunt. Quictẽ
uolumus. neminẽ uolumus pati. remouemus nos a turbis.
bene erit nobis in quadã sccuritate. Si quictẽ queris:

Expanded text:
tum dedit. Dei agricultura estis» . In agro laboramus. «Duo in tum dedit. Dei agricultura estis» . In agro laboramus. «Duo in agro,» clerici sunt: «unus assumetur, et unus relinquetur;» assumetur bonus, relinquetur malus. «In molendino duae,» ad plebes retulit. Quare «in molendino?» Quia devinctae saeculo, circuitu rerum temporalium, tanquam mola detinentur. Et inde «una assumetur, et una relinquetur.» Quae inde assumetur? Faciens opera bona, attendens indigentiam servorum Dei, indigentiam pauperum, in confessione fidelis, in laetitia spei certa, vigilans ad Deum, nulli imprecans mala, diligens quantum potest, non solum amicos, sed etiam inimicos, praeter uxorem suam non sciens aliquam, praeter maritum suum non sciens aliquem; assumetur et de molendino: quae autem aliter fuerit, relinquetur. Alii autem dicunt: Quietem volumus, neminem volumus pati, removemus nos a turbis; bene erit nobis in quadam securitate. Si quietem quaeris,
Abbreviated transcription (Latin):
uit. fit desertor tam soĩ ꝓpositi. & reus uoti non redditi
lam uero cũ inde exierit. fit & ipse uituperator & maledicꝰ.
& dicit ea sola quae quasi se pati ñ posse asseuerat. & aliqͣn¬
do uera. Sed uera maloꝵ toleranda sunt propt̃ societatẽ
bonoꝵ. Dicit illi scriptura. Uȩ his qui ꝑdidert̃ sustinen¬
tiam. Et quod est amplius ructat indignationis malũ
odore unde exterreat intraturos. quia ipse cũ intrasset.
perdurare non potuit. Quales illi: Inudi. litigatores.
neminẽ sustinentes. auari Iile ibi illud fecit. & ille ibi illud
fecit. Omale. quare taces bonos:. Quos tolerare ñ potu¬
agro: unus assumet᷑. & unus relinquet᷑. duac in molendi¬
no. una assumetur & una relinquetur. duo in lecto. unꝰ
assumct᷑ & unus relinquet᷑. Qui sunt duo in agro. Quod
dicit apłs. Ego plantaui. apollo rigauit. sed ds incremen¬

Expanded text:
vit, fit desertor tam sancti propositi, et reus voti non redditi. vit, fit desertor tam sancti propositi, et reus voti non redditi. Jamvero cum inde exierit, fit et ipse vituperator et maledicus: et dicit ea sola quae quasi se pati non potuisse asseverat; et aliquando vera. Sed vera malorum toleranda sunt propter societatem bonorum. Dicit illi Scriptura: «Vae his qui perdiderunt sustinentiam» . Et quod est amplius, ructat indignationis malum odorem, unde absterreat intraturos; quia ipse cum intrasset, perdurare non potuit. Quales illi? Invidi, litigatores, neminem sustinentes, avari; ille ibi illud fecit, et ille ibi illud fecit. O male, quare taces bonos? Quos tolerare non potuagro; unus assumetur, et unus relinquetur: duae in molendino; una assumetur, et una relinquetur: duo in lecto; unus assumetur, et unus relinquetur» . Qui sunt «duo in agro?» Quod dicit Apostolus: «Ego plantavi, Apollo rigavit; sed Deus incremen
Abbreviated transcription (Latin):
Dic & in illa uita communi fr̃um quae est in monasterio
magni uiri. sc̃i. cotidie in unnis. in orationib in laudib dĩ.
inde uiuunt. Cum lections illis res est. Laborant manib
suis. inde se transigunt. non auare aliquid ap̃petunt. quic¬
quid eis infertur a pus fr̃ib cũ sufficientia & karitate
utuntur. Nemo sibi usurpat aliquid quod alt̃ non ha¬
beat. Oñs se diligunt. om̃s inuicem se sũstinent. Laudat
to intrante etiã naues in portu collidunt᷑. Intrat quasi
securitatẽ sperans. neminẽ queni tõleret habiturus. Inuenit
ibi fr̃s malos. qui mali inucniri ñ possent: nisi adnutterent᷑
Et necesse ẽ ut primo tolerentur. ne forte corrigantur.
Nec excludi facile possunt. nisi prius tolerati fuerint. &¬
fit ipse intolerandas patientiae. Quis me huc quȩrebat.
Ego putabam quia karitas hic ẽ. Et paucoꝵ hominum
molestia irritatus dũ non ꝑseuerauerit implere quod uo¬

Expanded text:
Sic et in illa vita communi fratrum, quae est in monasterio: Sic et in illa vita communi fratrum, quae est in monasterio: Magni viri, sancti, quotidie in hymnis, in orationibus, in laudibus Dei, inde vivunt, cum lectione illis res est; laborant manibus suis, inde se transigunt; non avare aliquid petunt, quidquid eis infertur a piis fratribus, cum sufficientia et cum charitate utuntur; nemo sibi usurpat aliquid quod alter non habeat; omnes se diligunt, omnes invicem se sustinent. Laudastto intrante etiam naves se in portu collidunt, intrat quasi securitatem sperans, neminem quem toleret habiturus; invenit ibi fratres malos, qui mali inveniri non possent, nisi admitterentur et necesse est ut primo tolerentur, ne forte corrigantur; nec excludi facile possunt, nisi prius fuerint tolerati: et fit ipse intolerandae impatientiae. Quis me huc quaerebat? Ego putabam quia charitas est hic. Et paucorum hominum molestia irritatus, dum non perseveraverit implere quod vo
Abbreviated transcription (Latin):
aeccła dĩ quomodo laudant scripturae dĩ. ecce quomodo nc̃
dixi sicut liliũ in medio spinarũ sic proxima mea in medio
filiarum. audit homo. considerat. placet illi liliũ. Intrat.
adheret lilio. tõlerat spinas. Merebit᷑ esse in laude & in
osculis sponsi qui dicit. Sicut liliũ in medio spinarum.
sic amica mea in medio filiarũ Ita & in clericis. Laudatoreᷤ
cdericoꝵ intendunt ibi bonos ministros. fideles dispensato¬
res. omniũ toleratores. uiscera sua impendentes in his quos
uolunt ꝓficere. non quęrentes quae sua sunt. sed quae ibu
xp̃i. Laudant hacc: obliuiscuntur quia mixti sunt malis.
Rursus qui reprehendunt auaritiã clericoꝵ. imꝑbitates
clericoꝵ. lites clericoꝵ. appetentes res alienas. ebriosos. uo¬
rãces: iactant. Et tu inuide uituperas. & tu incaute laudas
Tu qͥ laudas dic mixtos masos. tu qͥ uitũperas uide ibi & bonoꝰ

Expanded text:
Ecclesia Dei, quomodo laudant Scripturae Dei, ecce quomodo nunc Ecclesia Dei, quomodo laudant Scripturae Dei, ecce quomodo nunc dixi, «Sicut lilium in medio spinarum, sic proxima mea in medio filiarum:» audit homo, considerat, placet illi lilium, intrat, adhaeret lilio, tolerat spinas; merebitur esse in laude et in osculis sponsi, qui dicit, «Sicut lilium in medio spinarum, sic proxima mea in medio filiarum.» Ita et in clericis. Laudatores clericorum intendunt ibi bonos ministros, fideles dispensatores, omnium toleratores, viscera sua impendentes his quos volunt proficere, non quaerentes quae sua sunt, sed quae Jesu Christi. Laudant haec, obliviscuntur quia mixti sunt malis. Rursus qui reprehendunt avaritiam clericorum, improbitates clericorum, lites clericorum, appetentes res alienas, ebriosos, voraces, jactant. Et tu invide vituperas, et tu incaute laudas: tu qui laudas, dic mixtos malos; tu qui vituperas, vide ibi et bonos.
Abbreviated transcription (Latin):
ad uitã ur̃am conferte: & sic audite ut uiuatis. Laudãt᷑
ut generalit̾ dicã aeccła dĩ. Magni homines xp̃iani. soli
xp̃iani magna catholica. diligunt se om̃s Impendunt sibi
quisq quod possunt. Orationibus. ieiumis. imnis uacat᷑ per
totũ orbẽ terrarũ. una consensione pacis laudatur ads̃. Nu¬
dit forte qui nescit. tacitũ est de cominitione malorũ ue¬
nit laude inuitatus. inuenit cominixtos malos. qui non uli
praedicti sunt antequã ueniret. Offenditur a falsis. xp̃ia¬
nis. refugit a ueris xp̃ianis. Rursus odiosi malẽdici it̾ru¬
unt in uituperationem. Quales ap̃iam. qui xp̃iani. aua¬
ti. fęneratores. Nonne ipsi sunt qui theatra & amphi¬
theatra implent ꝑ ludos & ꝑ alia spectacula. qui implent
aeccłas ꝑ dies festos. ebriosi. uorãces. inuidi. insectatores
alterutrum. Sunt tales. sed non soli tales. Et iste uitu¬
perator cȩco animo tacet bonos. & ille laudator incauto

Expanded text:
ad vitam vestram conferte, et sic audite ut vivatis. Laudatur, ad vitam vestram conferte, et sic audite ut vivatis. Laudatur, ut generaliter dicam, Ecclesia Dei: magni homines Christiani, soli Christiani, magna Catholica; diligunt se omnes, impendunt sibi quisque quod possunt, orationibus, jejuniis, hymnis vacatur per totum orbem terrarum, una consensione pacis laudatur Deus. Audit forte qui nescit tacitum esse de commixtis malis, venit laude invitatus, invenit commixtos malos, qui non illi praedicti sunt antequam veniret; offenditur a falsis christianis, refugit a veris christianis. Rursus odiosi, maledici, irruunt in vituperationem: Quales Christiani? qui Christiani? Avari, feneratores. Nonne ipsi sunt qui theatra et amphitheatra implent per ludos et per alia spectacula, qui implent ecclesias per dies festos? Ebriosi, voraces, invidi, insectatores alterutrum. Sunt tales, sed non soli tales. Et iste vituperator caeco animo tacet bonos; et ille laudator incauto
Abbreviated transcription (Latin):
uita nusquã. In sola spe promissorũ dĩ. Ibi autem cum
illuc ꝑuenerimus. perfecta securitas cum cdauduntur
portas &e confirmant᷑ uectes portarũ hierłm̃. ubi uere
plena iubilatio &e magnũ gaudiũ. Modo autẽ ne securꝰ
laudes quemlibet uita ante mortẽ. ne laudes hominem
quemquã. Hinc autẽ fallunt᷑ homines ut uel non suscii¬
ant meliorẽ uitã uel tẽmere aggrediant᷑ quia & cum
laudare uolunt sic laudant. ut non ibi dicant mala quae
sunt mixta. & qui uituperare uolunt tam inuido animo
& ꝑuerso uituperant. ut claudant oculos aduersus bona
& sola mala quac ibi uel sunt uel putant᷑ exaggerent.
Inde sit: ut unaquaeq professio male laudata id est non
caute laudata cũ inuitauerit homines laude sua inueni¬
ant illi qui illuc ueniunt aliquos. quales ibi esse ñ crede¬
bant: & offensi malis resiliant a bonis. fr̃s. disciplinã istã

Expanded text:
vita nusquam, nisi in sola spe promissorum Dei. Ibi autem, cum vita nusquam, nisi in sola spe promissorum Dei. Ibi autem, cum illuc pervenerimus, perfecta securitas, cum clauduntur portae, et confirmantur vectes portarum Jerusalem : ibi vere plena jubilatio et magnum gaudiulaudes quamlibet vitam; ante mortem ne laudes hominem quemquam . 12. Hinc autem falluntur homines, ut vel non suscipiant meliorem vitam, vel temere aggrediantur; quia et cum laudare volunt, sic laudant, ut non ibi dicant mala quae mixta sunt; et qui vituperare volunt, tam invido animo et perverso vituperant, ut claudant oculos adversus bona, et sola mala quae ibi vel sunt vel putantur, exaggerent. Inde fit ut unaquaeque professio male laudata, id est non caute laudata, cum invitaverit homines laude sua, inveniant illi qui illuc veniunt, aliquos quales ibi esse non credebant; et offensi a malis, resiliant a bonis. Fratres, disciplinam istam
Abbreviated transcription (Latin):
uitã scãm in comiiune habentẽ om̃ia ubi nemo dicit suũ¬
aliquid. quib est anima una & cor unũ in dm̃. Missi st̃
in fornacẽ. & crepucrunt. Quomͦ ergo cognoscis eũ qui
sibi adhuc ipse ignotus est. Excludes malos fr̃s a conuen¬
tu bonoꝵ: De corde tuo quisquis ista dicis: om̃s malas cogi¬
tationes si potes exelude. Hon intret cor tuũ uel mala¬
suggestio. Non consentio inquis. Sed intrauit tam̃. ut
suggerat᷑. Nã om̃s munita corda habere uolumus. ut n¬
lnl intret quod male suggerat᷑ Unde autẽ intret quis
nouit: Et pugnamꝰ cotidie in uno corde nr̃o. Ulnꝰ homo
in corde suo cũ turba luctatur. Suggerit auaritia. sug¬
gerit libiꝗdo. suggerit uoracitas. suggerit lętitia ista po¬
pularis. Om̃ia suggeruntur. ab om̃ib se abstinet. om̃ib
respondet. & ab omnib aduersat᷑ Difficile est. ut ñ ab ali¬
qua feriat᷑. Ubi ergo securitas: Hio: Nusquã in ista

Expanded text:
vitam sanctam, in commune habentem omnia, ubi nemo dicit vitam sanctam, in commune habentem omnia, ubi nemo dicit aliquid suum, quibus est una anima et cor unum in Deum : missi sunt in fornacem, et crepuerunt. Quomodo ergo cognoscis eum qui sibi ipse adhuc ignotus est? Excludes malos fratres a conventu bonorum? De corde tuo, quisquis ista dicis, omnes malas cogitationes, si potes, exclude: non intret in cor tuum vel suggestio mala. Non consentio, inquis. Sed intravit tamen, ut suggereret. Nam omnes munita corda habere volumus, ut nihil intret quod male suggeratur. Unde autem intret, quis novit? Et pugnamus quotidie in uno corde nostro; unus homo in corde suo cum turba luctatur. Suggerit avaritia, suggerit libido, suggerit voracitas, suggerit laetitia ista popularis; omnia suggerunt: ab omnibus se continet, omnibus respondet, et ab omnibus aversatur; difficile est ut non ab aliqua feriatur . Ubi ergo securitas? Hic nusquam; in ista
Abbreviated transcription (Latin):
uerum est. Tamen si naues in portu bene sibi applicen¬
tur. sibi ñ collidentur. Deruetur ibi parilitas aequa¬
bilitatis. constantia karitatis. Et quando forte uentꝰ
ex illa parte qua patet irruerit. sit ibi cauta gubnatio
Nã quid dicturus est mͥ quisquis talib locis farte pryest.
immo seruit fr̃ib in his quac monasteria dicunt᷑. qͥd dictu¬
rus est: Cautus cro. nullũ malũ admittam. Quomodo
nullũ malũ adinittes: Nullũ malũ hominẽ. nullum
benc mibi erit. Ubi cognoscis: Quen forte ius exclũ¬
dere ut cognoscat᷑ malus. intus ꝓbandus est. Quomodo
ergo excludis intraturũ. qui postea probandus c̃. & pro¬
bari nisi intrauerit non potest: Repelles om̃s malos:
Dicis enĩ. & nosti inspicere. Om̃s nudis cordib ad te ueniuns
Qui intraturi st̃ ipsi se non nouerunt. quanto minus tu:
Multi enĩ sibi promiserunt quod implcturi essent illã

Expanded text:
verum est. Ament se, naves in portu bene sibi applicenverum est. Ament se, naves in portu bene sibi applicentur, non sibi collidantur: servetur ibi parilitas aequabilitatis, constantia charitatis; et quando forte ventus ex illa parte qua patet, irruerit, sit ibi cauta gubernatio. 11. Nam quid dicturus est mihi quisquis talibus locis forte praeest, imo servit fratribus, in his quae monasteria dicuntur? quid dicturus est? Cautus ero, nullum malum admittam. Quomodo nullum malum admittes? Nullum hominem malum, nullum bene mihi erit. Ubi cognoscis quem forte vis excludere? Ut cognoscatur malus, intus probandus est: quomodo ergo excludis intraturum, qui postea probandus est, et probari nisi intraverit non potest? Repelles omnes malos? Dicis enim, et nosti inspicere. Omnes nudis cordibus ad te veniunt? Qui intraturi sunt, ipsi se non noverunt; quanto minus tu? Multi enim sibi promiserunt quod impleturi essent illam
Abbreviated transcription (Latin):
tis nr̃ae. Ergo separabo me inquit cum paucis bonui
Quid mil est rationem habere cum turbis: Bene
Pauci ipsi boni de quib turbis sunt eliquati: Si tamen
iam ipsi pauci om̃s boni. tamen cogitatio humana lauoa¬
bilis esse cũ talib qui elegerunt uitam quietã remoti
a strẽpitu populari. a turbis inquiẽtis. a magnis flu¬
ctib scłi. tamquã in portu sunt lam ergo ibi gaudiũ
illud. iam ibi iubilatio illa quae promittit᷑: Hondũ
sed adhuc gemitus. adhuc sollicitudo temptationũ. Ha¬
bet enĩ aliunde & portus aditũ. Si portus aditũ ex
nulla parte haberet. nulla in eũ nauis intraret. Opor¬
tet ergo ut ex aliqua parte pateat. Aliquando autẽ
ꝑ eam partẽ qua patet uentus irruit. & ubi scopuli ñ
sunt: naues se inuicem collisae confringunt. Elbi ergo
securitas. si nec in portu: Et tamen utcumq felicior¬
es in portu quã in pelago. Fatendũ est. concedendũ est:

Expanded text:
tis nostrae. Ergo separabo me, inquit, cum paucis bonis: tis nostrae. Ergo separabo me, inquit, cum paucis bonis: quid mihi est rationem habere cum turbis? Bene: pauci ipsi boni, de quibus turbis sunt eliquati? Si tamen jam ipsi pauci, omnes boni: tamen bona cogitatio humana, laudabilis, esse cum talibus qui elegerunt vitam quietam; remoti a strepitu populari, a turbis inquietis, a magnis fluctibus saeculi, tanquam in portu sunt. Jam ergo ibi gaudium illud? jam ibi jubilatio illa quae promittitur? Nondum; sed adhuc gemitus, adhuc sollicitudo tentationum. Habet enim alicunde et portus aditum: si portus aditum ex nulla parte haberet, nulla in eum navis intraret; oportet ergo ut ex aliqua parte pateat: aliquando autem per eam partem qua patet, ventus irruit; et ubi scopuli non sunt, naves se invicem collisae confringunt. Ubi ergo securitas, si nec in portu? Et tamen utcumque feliciores in portu quam in pelago, fatendum est, concedendum est,
Abbreviated transcription (Latin):
Non possum inquis. Ergo habes qđ & inte alii sustineatt
Sust mentes inuicẽ in dilectione. Tu deseris res humanas.
&e sẽgregas te ut nemo te uideat. Cui prõderis. Tu ad
hoc ꝑuenisses. si tibi nullus ꝓfuisset. An quia ueloces
pedes tibi uideris habuisse ad transeundũ. praecisurus
es pontẽ. Exhortor om̃s. uar dĩ om̃s hortat᷑. Sustinen¬
tes inuicẽ in dilectione. Se parabo me inquit aliquis cũ
paucis bonis. Cũ illis mihi bens erit. Nam nulli ꝓdesse.
impiũ & crudele est. Non me hoc docuit dñs nĩs. Nor
enim damnauit scrũu qui interuertit quod accepit. sed
qui non erogauit. Intelligatur pęna interuersoris ex pe¬
na pigri. Serue nequam & piger ait dñs damnans. Nlon
ait. interuertisti pęcuniã nieam. non ait dedi tibi & ñ
mihi integrũ quod dedi reddidisti. Quia non creuit. qͥa
non erogasti: inde inquit te puniã. Auarus est dĩ salu¬

Expanded text:
Non possum, inquis. Ergo habes quod et in te alii sustineant. Non possum, inquis. Ergo habes quod et in te alii sustineant. «Sustinentes invicem in dilectione.» Tu deseris res humanas, et segregas te, ut nemo te videat; cui proderis? Tu ad hoc pervenisses, si nullus tibi profuisset? An quia veloces pedes tibi videris habuisse ad transeundum, praecisurus es pontem? Exhortor omnes, vox Dei omnes hortatur: «Sustinentes invicem in dilectione.» 10. Separabo me, inquit aliquis, cum paucis bonis; cum illis mihi bene erit. Nam nulli prodesse impium et crudele est. Non me hoc docuit Dominus meus. Non enim damnavit servum qui intervertit quod accepit, sed qui non erogavit. Intelligatur poena interversoris ex poena pigri. «Serve nequam et piger,» ait Dominus damnans: non ait, Intervertisti pecuniam meam; non ait, Dedi tibi, et non mihi quod dedi integrum reddidisti: Quia non crevit, quia non erogasti, inde, inquit, te puniam . Avarus est Deus salu