comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
i p.if. is .s. docete ibaptirate. Sitiugis . itaces.
q̃ mnunda st̃.S. forte queris ipsam ꝓfessiouis fidi
formam inꝑficiendo baptismatis sacraut̃to qͣlẽ in¬
telligi oporteat. Ad ꝙ breuit̃ respondendũ ꝓutoil¬
lam eẽ. bapti raudi formã. ꝗͣdñs iħe xͦ. cũdiscipb
p̃cepit tu confit̾is. ille iussit ut innoĩe .p.if. as
diuine. facis qͥ oicit iussit. ꝓfit̾is qd institure. di
dicis. quid gͦ Siquis forte ꝑignorantiã. sine coscl

Expanded text:
ancti. Docete et baptizate; si tingis et taces, quae mundanda sunt. Sed forte quaeris ipsam professionis fidei formam in perficiendo baptismatis sacramento, qualem intelligi oporteat. Ad quod breviter respondendum puto, illam esse baptizandipraecepit tu confiteris. Ille jussit ut in nomine Patris, divinae, facis quod jussit, profiteris quod instituit. Sed dicis: quid ergo? Si quis forte per ignora
Abbreviated transcription (Latin):
Sinil gͦ fuer̃ utͣq tp̃r illosiue añ passionẽ siue pꝰ. aba
& qn̾ incoatasunt noua. donec p̾modũ uet̾a sũt int̾¬
dicta. uinisto medio tp̃r quo baptismꝰ fuit cũ cͥcũciso¬
ne abiticoat̾one sua usq ad passionẽ suam ħ fuit cͥcũcisi
cũ baptismo p̾passionẽ ÷ͥ usq ad illd tp̃s quo ip̃a circim

Expanded text:
ergo fuerunt utraque tempore illo, sive ante passionem, sive post, ab eo quando inchoata sunt nova, donec postmodum vetera sunt interdicta. Et in isto medio tempore quod fuit baptismus cum circumcisione ab inchoatione sua usque ad passionem Christi, hoc fuit circumcisio c
Abbreviated transcription (Latin):
ħ scriptũ nõẽ. Namsi salius ẽ. qui pp̃ dmñ aqr
humorem aqͣ qͥcũsanie cruoris deuulneribꝰ md¬
nat. baptirati dñr ꝗͥ int̾ficiunt᷑ gͦ qui suffocat
ł subm̃gunt᷑. łalio qͦlib gn̾e mortis uͥ sanguis noꝰ
fundicur occiduĩr. bapticati non sunt insanguine suo
corpꝰ habuer̃ nonesfuderunt. Qͥs ħ dicat. G insan
guinẽ non fundat exuulnere dat uitͥam q̃ p̃ciosio
est sanguine. Nam sanguinem fundẽ poss ĩ suui¬
tam nondaret. ⁊minus eẽt sanguine funde ꝗ
uitam dare. Bñ gͦ sanguinẽ fundit quitã ponit mnxͦ

Expanded text:
 scriptum non est. Nam si salvus est qui propter Deum aquam humorem aquae, qui cum sanie cruoris de vulneribus manat baptizati dicuntur, qui interficiuntur, ergo qui suffocantur vel submerguntur, vel alio quolibet genere mortis ubi sanguis non funditur occiduntur, baptizati non sunt in sanguine suo, corpus habuerunt non effuderunt. Quis hoc dicat? Ergo in sanguinem non effundit ex vulnere, dat vitam quae pretiosior est sanguine. Nam sanguinem fundere posset; et si vitam non daret, et minus esset sanguinem fundere quam vitam dare. Bene ergo sanguinem fundit, qui vitam ponit pro
Abbreviated transcription (Latin):
quisuult intellige pp̃ea baptisiũ aliꝗͥ ampliꝰ confer¬
re ꝗͣ cͥrcũcisionem. qr cͥcuincisio scepta aꝑditione
sanguine fuso rumpheam igneã extinge̾ns. ad itũ
paradisi rursũ pate fac̾et. ic̾dentib inse om̃ibus
bapismꝰ ampliꝰ cõfert. qr renatos hinc ȩxeuntes
tismo ꝑfic̾et᷑ qd cͥcũcisio inpłe nonpotuit. forits¬
Ns ui debit̃ ꝯuenient uli respondi p̃se. ꝙ ħ qͥ am¬

Expanded text:
t intelligere propterea baptismum aliquid amplius conferre, quam circumcisionem, quia circumcisio suscepta a perditione sanguine fuso rhomphaeam igneam exstinguens; aditum paradisi rursum patefaceret, et credentibus in se omnibus baptismus amplius confert, quia renatos hinc exeuntes, tismo perficeretur quod circumcisio implere non potuit, fortassis videbitur convenienter illi respond
Abbreviated transcription (Latin):
Uñ ut rõm cõplet᷑ auc toritas inspũ quoq rec te re¬
baptirare nos posse scͥpta indicat dicente dño. Ui
corꝑe inunũ spm̃ baptirati suni. Unũ opꝰ qr unuĩ
mistium. Unum baptisma qi mors iuia pinundo.
admodũ sine fide tͥnitatis. ⁊̃ simł tͥb nominatis
integritate manente sine detͥmento salutis smno nar¬
ratur. Uum tñ ęcłiastica ꝯsuxudo hanc potissimũ
inbaptiszando formã teñe eleg̃. ꝗͣ ab ipso scĩficatos
auctore expͥma institutone seruanda accepit. Siq
forte querat utrũ inattido necessitatis suffice
pꝰsit ad plenũ baptismatis sacram̃tũ si fu̾it qͥs ins

Expanded text:
Unde ut rationi copuletur auctoritas, in Spiritu quoque recte baptizari nos posse Scriptura indicat, dicente Domino: Vos ore in unum Spiritum baptizati sumus . Unum opus, quia unum mysterium; unum baptisma, quia mors una pro mundo. madmodum sine fide Trinitatis etiam tribusnente sine detrimento salutis sermo variatur. Verumtamen ecclesiastica consuetudo hanc potissimum in baptizando formam tenere elegit, quam ab ipso sanctificationis auctore ex prima institutione servandam accepit. Si quis forte quaerat utrum in articulo necessitatis sufficere possit ad ple
Abbreviated transcription (Latin):
baptisii ħu̾itati r̾oni cõsentaneũ eẽ ꝓbature
eo unũ quẽq obligari cepisse debito baptismate
s cipiendi. ex qͦ ł pꝰ insticut̾onẽ p̃ceptum. ł au
instict̾onẽ consiliũ ꝑcepit baptizandi. Qui el
ita ignorans fuisse dicat᷑ adꝗͣ aqͣ diuine institis¬
nis noticia ꝑueniss nͥ eiꝰ culpa obstttiss. Wis¬

Expanded text:
ati et rationi consentaneum esse probatur; ex eo unumquemque obligari coepisse debito baptismatis suscipiendi, ex quo vel post institutionem praeceptum vel ante institutionem consilium percepit baptizandi. Qui enim ostea ignorans fuisse dicatur, ad quem divinae institutionis notitia pervenisset, nisi ejus culpa obstitisset. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
baptismatis sacramentũ inillo cõstare debet. lot
fortasse adhanc q̃stionem tuam soluendam płime hĩc
iñ rõnes ꝯduci ⁊ostn̾di. qr uͥ ead fides cõstat diu̾sita
sermonis ab ipsa dum tarat sinceritate umitate fidĩ
nõ disc̾pans nicħ officiat. S inbac parte uisũ mͥ ẽ.
auctoritate pociꝰ ꝗͣ mã rõne interrogat̾oni tue res

Expanded text:
baptismatis sacramentum in illo constare deberet? Poterant fortasse ad hanc quaestionem tuam solvendam plurimae hinc inde rationes conduci et ostendi, quod ubi eadem fides constat, diversitas sermonis ab ipsa duntaxat sinceritate et unitate fidei non discrepans, nihil officiat. Sed in hac parte visum est mihi auctor
Abbreviated transcription (Latin):
membris corꝑis modificata atq aptata nichil pͥ¬
fluũ aũ dissolutũ inuita sac̾dotis eẽ debe ostu̾dit.
ħ obsporiem candoris nom̃ albe sortit᷑ qͦ muna¬
ciam signifc̾ ministroꝵ dĩ: sic̃ seriptũ ẽ. bissim
scͥ : iustific̾ones scõꝵ. Caro quoq hominis mi¬

Expanded text:
membris corporis modificata atque aptata, nihil superfluum aut dissolutum in vita sacerdotis esse debere ostendit. Haec ob speciem candoris nomen Albae sortitur, quo munditiam significat ministrorum Dei. Sicut scriptum est: Byssinum sunt justificationes s
Abbreviated transcription (Latin):
s illd̾ ꝙ suꝑfluum erat inhõĩe signũ auferret u
corporis traheret gr̾a ꝑsacramentum ccim cisio
emundaret. S quia circũcisio eas cm̃ que foris
enormitates ampittare pͥ. eas uͦ que utcrinsecus
sunt pollucionum sordes mundare non pͥ. uenis
pꝰ circũ cisionem lauacrũ aque totum purga
ut ꝑfecta iusticia signaret᷑. Rursum quia p̃n¬
oris popli qui subtimore seruiebat mũdatio
laboriosa fuit pp̾ea sacraiuentũ cͥcũcionis i
carne que dolorẽ ht̃: illi datũ ẽ. Nouo ap¬

Expanded text:
s quod superfluum erat in homine signum auferret, ut s quod superfluum erat in homine signum auferret, ut corporis traheret, gratia per sacramentum circumcisionis emundaret. Sed quia circumcisio tantum quae foris sunt enormitates amputare potest, eas vero quae intrinsecus sunt pollutionum sordes mundare non potest; venit post circumcisionem lavacrum aquae, totum purgans, ut perfecta justitia praesignaretur. Rursum quia prioris populi qui sub timore serviebat mundatio laboriosa fuit, propterea sacramentum circumcisionis in carne, quod dolorem habet, illi datum est; novo a
Abbreviated transcription (Latin):
cisionis cam ꝯmodiorẽ fortalse imanifestam nag̃
ꝓponendam putamꝰ. Sup̃cedentib quodam loco qũ
desacramentis tractaremꝰ dixiniꝰ sacram̃ta om̃ia¬
u̾itatis. Itaq sublege nͣli pͥmum data s̃ sacram̃ti.
de cimat̾ones sacrificia. et oblones. Ut indeci¬
mat̾one ꝗ pec̾coꝵ. remissio. insac̾ficii uͦ carmꝰ
mortificato. in obłone uͦ boni oꝑis exibicio sigunrt᷑
S erat obscura signific̾o ħ insacranento detri¬
tionis. uͥ hõ dehis quȩ possidebat partẽ obtulit
partẽ retinuit. uͥ ad hunc modi in eo qd erat.
qͥ inꝑfectonis idefectus fuit s attribueret. q
uͥ adbonitatẽ spec tabat do imputaret. ħ s uo
luerunt . uiiii. partes retente. quia noueniru
signum inꝑfectionis ẽ. adenario ꝑfecto deficiens
Propt̾ea aut̃ quia obscurũ signum fuit emundi¬
tionis indecimatione data ẽ. cͥcumcisio uͥ uirt¬
ten iustificat̾onis eiudencus demonstraret.
qñ dictũ ẽ. hõi porcionem carnis sue non ꝗ suꝑfu

Expanded text:
cisionis causam commodiorem fortasse et manifestam magis proponendam putamus. In praecedentibus quodam loco cum de sacramentis tractaremus, diximus sacramenta omniveritatis. Itaque sub lege naturali primum data sunt sacramenta, decimationes, sacrificia, et oblationes, ut in decimatione quidem peccatorum remissio, in sacrificiis vero carnis mortificatio, in oblatione autem doni operis exhibitio signaretur. Sed erat obscura significatio haec in sacramento decimationis, ubi homo de his quae possidebat, partem obtulit, partem retinuit, ut ad hunc modum in eo quod erat quod imperfectionis et defectus fuit sibi tribueret; quod vero ad bonitatem spectabat, Deo imputaret. Hoc sibi voluerunt novae partes retentae, quia novenarius signum est imperfectionis, a denario perfecto deficiens. Propterea autem quia obscurum signum fuit emendationis in decimatione, data est circumcisio, ut virtutem justificationis evidentius demonstraret, quando dictum est homini ut portionem
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ aliquos. iinignotis regionib ⁊ remotis t̾rarũ
sedibꝰ deg̾e contendat. qui forte mandatũ diuinum
deꝑcipiendo baptisinatis sacram̃to non acceꝑint.¬
et ego ł nenunẽ talẽ eẽ. ł si forte aliquis ẽ. si eius
culpa non obtitiss audire. iscire potuisse ⁊ debuis¬
se sine cunc tat̾one affirmo. maxime cũ scͥptura
monsaluantu. et ħ de t̃re nstitittoni baptis
mididebito ꝓcipiendi baptismi dicta sunt. quid

Expanded text:
 aliquos in ignotis regionibus, et remotis terrarum sedibus degere contendat, qui forte mandatum divinum de percipiendo baptismatis sacramento non acceperint, ego vel neminem talem esse, vel si forte aliquis est, si ejus culpa non obstitisset, audire et scire potuisse ac debuisse sine cunctatione affirmo, maxime cum Scriptura non salvantur. Et haec de tempore institutionis baptismi, et de debito percipiendi baptismi dicta sunt. CAP. VI. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
plum ip̃m positũ est. Nonit. ait. Cũ drem uicẽ bap¬
tismi posse hr̃e fidẽ. s cũ dr̃em inquit uicẽ baptis¬
mi p̾se hr̃e passionẽ. ꝗͣuis utr̃q in ipsa una senten¬
tia posuiss Sigͣ adid qͥ otx̃ uicẽ baptisini p̾se hi
passionẽ exẽplũ positum est. cũ ipsum sine ambigi¬
conficearis uicẽ baptismi inartido necessitatis
fidem u̾am ⁊conu̾sionẽ cordis inpłe pꝰse. au ostãdas qͣlĩ
fides. u̾a ucaritas nonficta hr̃i possit: uͥsalꝰ nonfit. Ni¬
si forte dr̃e łneminem fidem u̾am. ⁊caritatem ħre

Expanded text:
 baptismi posse habere fidem, sed cum dicerem, inquit, vicem baptismi posse habere passionem, quamvis utrumque in ipsa una sententia posuisset. Si ergo ad id quod dixit vicem baptismi posse habere passionem exemplum positum est cum ipsum sine ambiguiconfitearis vicem baptismi, in articulo necessitatis fidem veram et confessionem cordis implere posse, aut ostendas qualiter fides vera et charitas non ficta haberi possit, ubi salus non sit. Nisi forte dicere velis neminem, fidem veram et charitatem ve
Abbreviated transcription (Latin):
erigit cõsũmationẽ caritas ⁊̃ ponit. S ⁊ ip̃a ell
exmultitudine fideliũ inunũ congregata donl
angulare positus ẽ. duos parietes iudeoꝵ et gẽcuil
imina fide ꝯugẽs. huiꝰ itaq sacramenti ꝗiide
dicatone eclię exibet᷑. formã primũ ponimus

Expanded text:
ritas consummationem imponit. Sed et ipsa Ecclesia ex multitudine fidelium in unum congregata: domufundamentum angulare positus est; duos parietes Judaeorum et gentium in una fide conjungens. Hujus itaque sacramenti quod in dedicatione Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
ritate pontificali in archidiaconi cã ipll¬
cerii ca ac thesaurarii sollicitudine diuidunt̃
imꝑat subdiaconib ileuitis. adque ila¬
ꝑtinẽt mist̾ia. Sollicitudo parrochiar̃ uoro
nat̾o ⁊ uirgia ad eiꝰ ꝑtinẽt curã. Pxoreꝑandis
dio cesianis basilicis ipse suggͥit sac̾doti.: inqui¬
ipse parrochias cũ ussione ep̃i uornam̾ta  ies¬

Expanded text:
ritate pontificali in archidiaconi cura, et primicerii ac thesaurarii sollicitudine dividuntur. imperat subdiaconis et levitis, ad quem pertinentinatio, et jurgia ad ejus pertinent curam. Pro reparandis dioecesanis basilicis ipse suggerit sacerdoti, ipse inquirit parochias cum jussione episcopi, e
Abbreviated transcription (Latin):
mentib bñ ꝯposits. idiuino cultui ill¬
cipatis. aliquociens negligẽcia sub repseri.
necesse ẽ. ut cideãdẽ detegendã uigis adhibea
diligencia. qͣuł ut q̃dam ab oclis dem̾ge̾s ptus
sepius emendet᷑. p̃p̃ quod insinistiri manu qͣdd
apponitur mampla. quȩ sepe fluentẽ ocłor
pitiutã tergat. ⁊ ocłoꝵ lipidinẽ abstergal¬

Expanded text:
mentibus bene compositis, et divino cultui mancipatis aliquoties negligentia subrepit, necesse est ut ad eam detergendam jugis adhibeatur diligentia, qua velut quaedam ab oculis demergens pituita saepius emundetur. Propter quod in sinistra manu quaedam apponitur mappula, quae saepe fluentem oculorum pituitam tangat, et oculorum lippitudinem absterga
Abbreviated transcription (Latin):
ubent᷑. S uoluit smodĩ insacͦ officio minis¬
trosdĩ adtegenda infirma corꝑis ꝓͥũ ac sin¬
gularẽ oꝑimentũ hr̃e. ut ꝑ ħ oftñdet pudi¬
ciciã ⁊⁊ castimoniam illoꝵ p̾cipue cũ sc̃a tͣc¬
arẽt unicã. i singłarẽ eẽ debe. Uñ ministͥ
noui sac̃docii ħ oꝑim̃tũ insacͦ officio nõ assunũt
singłare. qͥbꝰ ẽ. inũcta seruande castrtatis
cotidiana nec̾citas sic̃ ẽ. cotidie offerendi con

Expanded text:
juberentur. Sed voluit sermo Dei in sacro officio ministros Dei ad tegenda infirma corporis proprium ac singulare operimentum habere, ut per hoc ostenderet pudicitiam et castimoniam illorum praecipue cum sancta tractarent, unicam et singularem esse debere. Unde ministri novi sacerdotii hoc operimentum ins, quibus est injuncta servandae castitatis quotidiana necessitas, sicut est quotidie offerendi conc
Abbreviated transcription (Latin):
qͣre institutũ sit sac̾mentũ baptismi¬
T.
Unc restat demonstrare. quare insticittũ est.
baptisini sacramentũ. ⁊ quare cͥcũcisio qͥ loco
illius olim fuisse putatur. succedente baptisio ablata
sit ł mutata. Namsiolim ꝑcͥrcuncisionẽ similr̃ ut nũc
ꝑbaptismũ pecc̾a dimittebant᷑. quid necc̾e fuit ut ipsa cii¬
cumcisio succedente baptismi sacram̃to mutaretur.
Curã ciccepta minꝰ ꝓfuisse c̾dat᷑. quę neglecta nonminꝰ
nocuisse affirmat᷑: Sic enĩ nũc ꝑ ecgłiũ dr̃. nͥ quis¬

Expanded text:
re institutum sit sacramentum baptismi. Nunc restat demonstrare quare institutum est baptismi sacramentum, et quare circumcisio, quae loco illius olim posita fuisse putatur, succedente baptismo ablata sit, vel mutata. Nam si olim per circumcisionem similiter, ut nunc per baptismum peccata dimittebantur, quid necesse fuit ut ipsa circumcisio succedente baptismi sacramento mutaretur? Cur autem accepta minus profuisse credatur, quae neglecta non minus nocuisse affirmatur. Sicut enim nunc per Evangeli
Abbreviated transcription (Latin):
Liba quoq quia dñis suis ita manu missis. ut iner
nullũ obsequiũ aũ potestatẽ reseru̾int. isiñ cͥnu¬
ne uixerũ. hos inclũ assumi posse sine cunctat̾mns
sanxer̃. Publice uͦ penitentes. cͥminosos illit̾atos
digamos. repudiatarͣ maritos. ex adult̾io natos
abheticis baptiratos. et quise ipsos abscidunt asad
ordinib arcendos. ien̾guiinos inclũ non recipien¬
dos. S et filios prb̃oꝵ adsacͦs ordines non admitt̃¬
dos. nͥ quos ł habitus religionis. ł spũali uite ho¬
nestas cõm̃dat. Penitentes sineccitas exigͥit nnt̃ hasti¬
rios depitoari. ł utẽ lec toresittut eudinc onaplm¬

Expanded text:
manumissi sunt, ut in eis nullum obsequii jus aut potestatem observaverint, et sine crimine vixerint, hos in clerum assumi posse sine contradictione sanxerunt. Publice vero poenitentes, criminosos, illiteratos, bigamos, repudiatarum maritos, ex adulterio natos, ab haereticis baptizatos, et qui seipsos absciderunt, a sacris ordinibus arcendos, et energumenos in clerum non recipiendos. Sed et filios presbyterorum ad sacros ordines non admittendos, nisi quos vel habitus religionis, vel spiritualis vitae honestas commendat. Poenitentes vero si necessitas exegerit inter ostrios deputari, vel inter lectores
Abbreviated transcription (Latin):
et ꝓc̾ditorib om̃ib patrẽ orabat dicens. Pat̾ scĩfica
eos innomine meo. S urgẽs aũ orat̾onẽ popłm nõ
salutat. qm̃ qͥnecdũ scĩficatis : applaudendũ non ẽ
ipsis s: orandũ ẽ. ꝓ ipsis. Descͥept̃o alphabeti simplex
simplici doctrina fidĩ iniciat᷑. duc tꝰ asinistro angło
orientis: indextro occidentis. utẽ adextͦ angło ori

Expanded text:
et pro credituris omnibus Patrem orat dicens: « Pater, sanctifica eos in nomine tuo . » Surgens autem ab oratione populum non salutat, quoniam qui necdum sanctificati sunt applaudendum non est ipsis, sed orandum pro ipsis. Descriptio alphabeti, simplex simplici doctrina initiatur. Ductus a sinistro angulo orientis in dextrum occidentis, et item a dextro angulo or
Abbreviated transcription (Latin):
Det̾minat᷑ quoq q̃ sint q̃ nec̾co prbos scire oporteat.
.i. librũ sacramentoꝵ. leccionariũ. baptistium: ꝯpo¬
tũ. canonẽ penitncialem. psalteriũ. omelias ꝑccu¬
lũ annidñicis dieb isingłis festiuitatib aptas. et
multa alia q̃deuita et conu̾sat᷑one sacͦrũ ordinũ
et ronabilit̾ dicta sũt: ł nec̾c̾o facienda.
oportet xͥ sacerdotes. iministros. qm̃ id cͥco sin¬
gularis eis insacͦ minift̾io habitꝰ attͥbuit᷑. u ꝑid qͥ
Foris apparet. quales intꝰ debeant ẽẽ ostñdatur
Ad sumptꝰ ẽ. partĩ apatrib noui .t. Iegimꝰ qͥ mos

Expanded text:
ros scire oportet, scilicet librum sacramentorum, lectionarium, baptisterium, compotum, canonem, poenitentialem, psalterium, homilias, per circulum anni Dominicis diebus et singulis festivitatibus aptas, et multa alia quae de vita et conversatione sacrorum ordinum, vel rationabiliter dicta sunt, vel necessario facienda. ti sacerdotes et ministros, quoniam idcirco singularis eis in sacro ministerio habitus attribuitur, ut per id quod foris apparet, quales intus esse debeant, ostendatur. assumptus est, pa
Abbreviated transcription (Latin):
dentes uiros gnaros legis dĩ. ⁊ ex̾citatos inecłi asticiꝰ
i sic ꝑ ii. dies Niligent᷑ examinati salb̃o tanos oͤ
ꝓuat̾ iuenti fuerint᷑: ep̃o consecrandi p̾sentet᷑
Sũdic tõnes nͦ pontificũ dieb tm̃ diũcis caelebra¬
cetate uͦ ordinandoꝵ si nt qͥ or dinati
D

Expanded text:
dentes viros, gnaros legis divinae, et exercitatos in ecclesiasticis s dies diligenter examinati, Sabbato tandem qui probati fuerint episcopo consecrandi praesententur; benedictiones vero pontificum diebus tantum Dominicis celebraaetate ordinandi sunt qui ordinantur. D
Abbreviated transcription (Latin):
nei .i. inhinulitate dño seruientes appel¬
labant᷑. Ex quoꝵ ordĩe fuit ille nathanael qui
dari dicente dño. ꝑcee uir isrłica inqͦ dolus
non ẽ. Isti subseruiu̾t leuitis. ⁊ uasci corꝑis
isauguinis. dm̃ ihu xͥ ip̃i ad altaria deferũt¬

Expanded text:
nei, id est in humilitate Domino servientes appellantur, ex quorum ordine fuit ille Nathanael, qui dari, dicente Domino: Ecce vere Israelita, in quo dolus non est . Isti subserviunt levitis, et vasa corporis et sanguinis
Abbreviated transcription (Latin):
tare dm̃ inaduitoriũ inuocat. siguific̾ eos qui pre¬
cepta fidĩ cognit̾one se adbona oꝑa. & ad luctã ÷
inuisibiles hostes accingt̃. ⁊qr desuis uirib mu
p̾sumũt diinũ aux iliũ s adẽẽ deposcũt. Ing
quia e̾tãciũ labor ex pͥmit᷑ quasi it̾ suspiria¬

Expanded text:
altare Deum in adjutorium invocat, significat eos qui praecepta fidei cognitione se ad bona opera et ad luctam contra invisibiles hostes accingunt; et quia de suis viribus minus praesumunt, divinum auxilium sibi adesse deposcunt. In quo quia certantium labor ex
Abbreviated transcription (Latin):
inponendi manꝰ: suꝑinerguminos siue catbecu¬
minos. Erorciste inordine iminist̾io ȩcłie consti¬
tuti st̃ .ẜ. officia qͣ intemplo salamonis erant
dispõita. qͣ et pꝰt̾iꝰ st̃ ab esdra disꝑtita. Leguntiu
it. subesdraa fuisse auc tores templi filii seruoꝵ
salomonis quiac tũ templi tociꝰ subcura sua
hr̾ent au sacͥs obsonib deseriurent. icũ fuis
exordine ⁊minift̾io templi. longe tñ fuert̃ ab
res quidam sp̃itales templi dĩ exorciste sut

Expanded text:
e catechumenos. Exorcistae in ordine et ministerio Ecclesiae constituti sunt secundum officia quae in templo Salomonis erant disposita. Quae posterius sunt ab Esdra dispertita. Leguntur enim sub Esdra fuisse actores templi filii servorum Salomonis, qui actum templi totius sub cura sua haberent; aut sacris oblationibus deservirent. Et cum fuissent ex ordine in ministerio templi, longe tamen fuerunt res quidam spirituales templi Dei exorcistae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
succedunt acoliti qui latine dm̃t sero¬
aeris illunminent. s obhoc ut sic̾ uisibile lumer
mãib gestant. ita oꝑa lucis ꝓximis ostũdant et
more sucis errantib uiam. inteuebris palpitan¬
tibus: ducatum prebeant. Hii cũ ordinasitoas
naria mancipari. Accipunit iurceolũ uacuũ
ad infundendũ uinũ incalicẽ quoq ꝯseciant¬

Expanded text:
succedunt acolythi, qui Latine dicuntur ceroaeris illuminent, sed ob hoc ut sicut visibile lumen manibus gestant, ita opera lucis proximis ostendant, et more lucis, errantibus viam in tenebris palpantibus ducatum praebeant. Hi cum ordinantur naria mancipari. Accipiunt et urceolum vacuum ad infundendum vinum in calicem, quo consecran
Abbreviated transcription (Latin):
munit isinistrũ ut ex hoc se intelligãt se pornu
iusticie adextris. ⁊ adfiniftris eẽ miitos. uͥ
eos nec adu̾sa frãgãt nec ꝓsꝑa extollant. Accq¬
unt  icalicẽ cũumo. ⁊ patenã c̃ hostiis demani
ep̃i quatinꝰ his instrum̃tis potestatẽ se acce¬
pisse agnoscant placabilẽ dõ hostiã offerendi. ad
ip̃os namq ꝑtin sacͣm̃t᷑ corꝑis isanguinis oñ
inaltario dĩ cõfic̾e. or̃ones dic̾e. ⁊bñ dic̾e don¬

Expanded text:
elligant se per arma justitiae a dextris et a sinistris esse munitos, ut eos nec adversa frangant, nec prospera extollant. Accipiunt et calicem cum vino, et patenam cum hostiis de manu episcopi, quatenus his instrumentis potestatem se accepisse agnoscant, placabiles Deo hostias offerendi. Ad ipsos pertinet sacramentum corporis et sanguinis Domini in altario Dei conficere, orationes dicere, et benedice
Abbreviated transcription (Latin):
rioui que opiunt᷑ aleuitis. Ipsi albis india uestib
assistũt altari. u candore uestis minidicia uite
sicͥge̾et᷑. nitidiq adostias. ⁊ inmaclati accedant
corrũpant᷑ contagio s ꝑfecta mẽtis iccꝑis casti¬
tate splendeant. Q ies̃ it. diacones ordinandis.¬

Expanded text:
i vestibus assistunt altari, ut candore vestis munditia vitae significetur, nitidique ad hostias et immaculati accedant.corrumpantur contagio, sed perfecta mentis et corporis castitate splendeant. Quales enim diaconi ordinandi
Abbreviated transcription (Latin):
eclię cotpꝰ diffusũ ẽ. disponinit᷑ nonsolũ uolunta¬
ria ordinat̾one spũalium patrũ. s ex ip̃o quan
gentilitatis usu roue ꝯuenienti assumpta. Inill
tuere consueuerant ibi nc̃ ep̃i st̃ ordinati. Uii
archi flamines dispositi fuerant: archi ep̃i suc¬
cesser̃. Lege librum clem̾tis. illic inuenies qͣn

Expanded text:
esiae corpus diffusum est disponuntur: non solum voluntaria ordinatione spiritualium Patrum, sed ex ipso quoque gentilitatis usu convenienti ratione assumpta. In illtuere consueverant; ibi nunc episcopi sunt ordinati. Ubi vero archiflamines dispositi fuerant, archiepiscopi successerunt. Lege librum Clementis, illic invenies quom
Abbreviated transcription (Latin):
S
nisi qͥsacͥs pͥꝰ ordinib: religiose fu̾it ꝯu̾satꝰ.
nitate exigente epos eligi concedu̾t s raRissime.
⁊ip̃m nõ sñ romani pͥncipis siue metꝰpolitatu
licencia. si tnͣ spec tande sint religionis et ꝓbabił

Expanded text:
s in sacris ordinibus religiose fuerit conversatus. nitate exigente in episcopos eligi concedunt. Sed rarissime et ipsum non sine Romani pontificis sive metropolitani licentia; si tamen spectatae sit
Abbreviated transcription (Latin):
hominẽ separat̾one diuinitatis moriturũ clamasse
affirmiat. sidł ahhomine non recesserat: Quid gͦ:
nondeliqͥt. dereliqͥt illis s sibi nõdeliꝗt. deliqͥo qr
abstulit. Subtͣx ꝓtexͣionẽ s nõ seꝑauit imionẽ. Seꝑa¬
uit se foris. uͥ ad defensionẽ ꝯtͣ inimicos non ad eẽt
s nõ seꝑauit se intꝰ. ut illi adunionẽ ꝑ dẽet. Sic gͦ¬
deliꝗt ut nõ adiuuaret : s nõ deliꝗt ut receđet. Uad
ꝑiuam. mecũ ꝑgis. parit̃ ambulamꝰ. secͥussũ qͣi ancũ
niẽũ hñs. Uenit hostis m̃s. urrue̾s. inherme̾ ⁊ resis¬
tere nõualentẽ uuln̾ibꝰ afficit. Tume plagari c̾nis
nichil mou̾is s pacient̾ sustines. ⁊ stas uixta qͣi nõ cͤan
utulña ña. & dico. Ut quid dereliquisti me: Ad huc
stas iuxta me icausor te recessisse ame. Iuxta es loco
s longe es auxilio. Iuxta fusti qñ p̾sente̾ ȩxibuisti
traxisti acõpassiõe. Sic gͦ humanitas adnitate in
passiõe delictã se clamat. quia eã inimicoꝵ potestati

Expanded text:
hominem separatione divinitatis moriturum clamasse affirmat, si Deus ab homine non recesserat? Quid ergonon dereliquit. Dereliquit illis, sed sibi non dereliquit. abstulit. Subtraxit protectionem; sed non separavit unionem. Separavit se foris, ut ad defensionem contra inimicos non adesset; sed non separavit se intus, ut illi ad unionem personae  non dereliquit ut recederet. Vado per viam, mecum pergis, pariter ambulamus. Securus sum, quasi amicum meum habens. Venit hostis meus et irruens inermem et resistere non valentem, vulneribus afficit. Tu me plagari cernens, nihil moveris; sed patienter sustines, et stas juxta, quasi non curans vulnera mea, et dico: « Ut quid dereliquisti me? » Adhuc stas juxta me, et causor te recessisse a me. Juxta es loco; sed longe auxilio. Juxta fuisti, quando praesentem exhibuisti traxisti a compassione. Sic ergo humanitas a divinitate in passione se derelictam clamabat, quia eam inimicorum potestati
Abbreviated transcription (Latin):
hõis sume tͥ gladiũ acutũ iduc sr̃ cap̃ tuũ et bar¬
bam. hoc etiam ĩ nouo .t. narareos illos pͥscillam
et aqͥlam inactib apłoꝵ primũ fecisse legibus.
laulum quoq apłm ⁊ quosdã discipłoꝵ .i. qui inhꝰ¬
uipã uolunt dines sae̾ ĩmonachis sunt.

Expanded text:
hominis, sume tibi gladium acutum, et duc super caput tuum et barbam . Hoc etiam in Novo Testamento Nazaraos illos Priscillam et Aquilam in Actibus apostolorum primum fecisse legimus. Paulum quoque apostolum et quosdam discipulorum ChIV. Quomodo ordines sacris in monachis sint.
Abbreviated transcription (Latin):
pite iestote u̾bi dĩ relatores habit᷑i sifidelr̃ et
utilĩ ĩpleu̾itis officium: partẽ cũhis quiu̾bum
dĩ ministrau̾it. Ex hinc gͦ potestatẽ hnĩt inecłia
debẽt ẽẽ. instruc ti uͥ eoꝵ qͣ legũt sensũ intelli¬
gant. inpnunt̾at̾one iũ accentuũ agnoscant
distincte legãt. necõfusione ꝓnunt̾at̾onis indłm
quocant. Uox lec toris aurib . icurdis consułe
deb. nõ oclis. ł motu l gestu indisciplinato.
spec tatores mag̃ ex se ip̃o faciat qͣ auditores. ẜq̃ eq¬
uocem faciunt. ħ officiũ dñs in ꝓpͥa ꝑsona oftnst

Expanded text:
pite et estote Verbi Dei relatores, habituri si fideliter et utiliter impleveritis officium partem cum his qui verbum Dei ministraverunt. Ex hoc ergo potestatem habent in Ecclesia debent esse instructi ut eorum quae legunt sensum intelligant; in pronuntiatione vim accentuum agnoscant, distincte legant, ne confusione pronuntiationis intellectum provocant. Vox lectoris auribus et cordi consulere debet, non oculis, ne motu vel gestu indisciplinato spectatores magis ex seipso faciat, quam auditores, aeque effracvocem faciunt. Hoc officium Dominus in propria persona ost
Abbreviated transcription (Latin):
capitis clico inmodũ corone tondentur. et ipsa
et quia int̾ ip̃m & dm̃ deinceps uelamẽ esse nalt
ad popłm. Tondent᷑ etiam capilli captas: usꝙo
uͥ eum ab audiendo uintelligẽdo u̾ba dĩ terrenoꝵ occupati
q̃ ꝑcipilios significat᷑: non ĩpediat. Post ꝗͣ & clicus
factꝰ ẽ deb ideuiceps de stipenduis ediȩ susterr. qui
Nemo adcłin assumendꝰ ẽ nͥ subtitulo c̾to. Qiuienĩ
cap̃ nonbñt acephalis nonclici. de donsiua es

Expanded text:
capitis clerico in modum coronae tondetur, et ipsa et quod inter ipsum et Deum deinceps velamen esse non debet, ad populum. Tondentur etiam capilli capitis usque lorum et aurium ut eum ab audiendo et intelligendo verba Dei, terrenorum occupatio, quae per capillos significantur, non impediat. Postquam autem clericus factus est debet deinceps de stipendiis Ecclesiae sustentari, et Nemo ad clerum assumendus est, nisi sub titulo certo. Qui enim caput non habent acephali sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
debuerant fugientes deser̃. cũ ipse unicã illam
ouẽ. nagnũ illũ ouis uͥginis filiũ quẽ nõ solum
custodiendũ. s etiam glorificandũ suscepi
lupo ueniente deseruit. Suis pͥꝰ depastore seca
ueniente lupo nontimuit dicens. Uenit pͥnceps
mundi huiꝰ. ⁊ inme nõ habet qͥc ꝗͣ. nunc autem
apastore derelicta causando uconquerendo cla¬
mat qͣr dereliquistime : Solꝰ hõ fuit ⁊ds nõ fut
etiam ds̃ hõ nõ fuit. qr iã abomine recesserat
ds. nec hõ ds fuit. quia ad huc uiiꝰ incrus¬

Expanded text:
debuerant, fugientes deserunt, cum ipse unicam illam ovem, et agnum illum ovis virginis filium, quem non solum custodiendum, sed etiam glorificandum suscepit, lupo veniente deseruit? Ovis prius de pastore secura veniente lupo non timuit dicens: Venit princeps mundi hujus et in me non habet quidquam . Nunc autem a pastore derelicta, causando et conquerendo clamat, quare dereliquisti me? Solus homo fuit, et Deus non fuit, et jam Deus homo non fuit, quia jam ab homine recesserat Deus, nec homo Deus fuit, qu
Abbreviated transcription (Latin):
usticiani et u̾itatẽ ap̃pbans indiudicando. N¬
magistratꝰ alios descendens. qͥ tñ om̃s apͥmapa
sue. quib et excellentia ordinis ostũdit᷑ a
sacram̃tũ mist̾ii figurat᷑. Anulus fioẽ. Armilla
bonã oꝑat̾onẽ. Sceptrũ iusticiam. Gladius ui¬
dictam. Purpura reuenciam. Diadena głans

Expanded text:
ustitiam et veritatem approbans in judicando. Smagistratus alios dependentes, qui tamen omnes a prima suae, quibus et excellentia ordinis ostenditur, et sacramentum ministerii figuratur. Annulus fidem, armilla bonam operationem, sceptrum justitiam, gladius vindictam, purpura reverentiam, diadema gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
eruice pendens qͣre sit delicta reqͥrit. non quasi
adũs dm̃ depena murmãs s nobis innocentiã suã
inpena demonstrans. Causam q̃rebat qͥ peoc̾m nes¬
s ipse sponte tradidit. Honiuolent̾ ablatus ẽ. s spge
anima ipse est. sp̃c: Ipsa gͦ aĩa enissa ẽ. potestate mori¬
entis. noniuolencia occidentis. Enissa ẽ aĩa ille em¬
sit cꝰ fuit. Uñ enisit : Ex carue. Qͦemisit: Ad pr̃em. R¬
cessit aĩa cimortua ẽ. caro. Mortuus ẽ. xͦ quia mor
humanitas dĩ: ita mortuus ẽ. hõ. ꝙ mortua ẽ caro
hõĩs. Sola caro mortua ẽ. uncarne mortuus et

Expanded text:
cruce pendens quare sit derelicta, requirit, non quasi adversus Deum de poena murmurans; sed nobis innocentiam suam in poena demonstrans causam quaerebat, quod peccatum nessed ipse sponte tradidit. Non violenter ablatus est, sed sponte anima, ipse est spiritus. Ipsa ergo anima emissa est potestate morientis, non violentia occidentis. Emissa est anima. Ille emisit, cujus fuit. Unde emisit? Ex carne. Quo emisit? Ad Patrem. Recessit anima, et mortua est caro. Mortuus est Christus, quhumanitas Dei, ita mortuus est homo quia mortua est caro hominis. Sola caro mortua est, et carne mortuus est
Abbreviated transcription (Latin):
et adseruiciũ dĩ. siue qͥ ip̃e ds̃ sors sit illiꝰ. et ꝙ portͥonẽ
aliam int̾ra hr̃e nondebeat clicꝰ nͥdm̃. et ea q̃ ad partẽ
dĩ spec tant. cui statutũ ẽ. decimꝰ et obłonibꝰ q̃ dõ offẽ¬
rebant. porciones inħ ditate acceꝑunt. Sola tͥbus
leui q̃dicos figͣabat decimis et obłonib. isacrificioꝵ
uictimis pascebantur. duas eẽ uitas. ẜ¬

Expanded text:
eo ad servitium Dei, sive quod ipse Deus sors illius sit; et quod portionem aliam in terra habere non debeat; clericus nisi Deum et ea quae ad partem Dei spectant, cui statutum est decimis et oblationibus quae Deo offerebant, portiones in haereditate acceperunt, sola tribus Levi, quae clericos figurabat decimis et oblationibus et sacrificiorum victimis pascebatur. Gemina
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ pͣ. coguosc̾e̾ nec bonũ ꝑfic̾e. P ost ħ itaq
conuenient᷑: grã data ẽ. q̃ uilluminaret cecũ
et sanar& infirinũ. Iuluminaret ignorãtiã.
refrig̾aret cõcupiscentiã. Illuminaret ao
coguitionẽ u̾itatis inflamaret ad amorem
men hr̃et uiflaminam. Luinẽ ad cognit̾onẽ
flãma addilect̾onẽ. Porro sic̃ spc hominis
mediante capite admembra uiuificanda des¬

Expanded text:
onum perficere. Post hoc itaque convenienter gratia data est, quae et illuminaret caecum, et sanaret infirmum: illuminaret ignorantiam, refrigeraret concupiscentiam; illuminaret ad cognitionem veritatis, inflammaret ad amorem men haberet, et flammam; lumen ad cognitionem, flammam ad dilectionem. Porro sicut spiritus hominis mediante capite ad membra vivificanda des
Abbreviated transcription (Latin):
criptũ est. qr lex neminẽ ad ꝑfectũ du
Lex enim ignorantia. doc̾e potuit. infi¬
mitatem adiuuare nonpotuit. Duo ħ malaᷤ
homine fuer᷑. et exhis cet̾a mala hoĩs omĩa fl¬
cesser̾. Unũ fuit ignorantia aliud concupise¬
tia. Ignorantia honi. cõ cupiscencia malend
ignorantia uenit delictũ. ex cõcupiscenes
S ut cognosc̾et hõ morbũ suũ dimissꝰẽ. tot̃
neforte grãm suꝑfluam iudicaret. si pͥus insir¬
mitaus sue defec tũ: uon agnosc̾e̾t. Positũ ẽ gͦ
tiai. ⁊ con uincta est dececitate pꝰ mod̾ etiã
conuincenda deinfirmitate. Data est. lex scrip¬
Aut ignorantiã illuminaret. s infirmitatẽ
ocorroboraret. ut mnea parte hõ ꝗͣdefec tuin
nĩ agnouit uiuaret᷑. Uͥ aut̾ ꝑse stare puta¬
uit: relinq̃ret᷑. Accepto gͦ sc̃ĩau̾itatis ꝑlegẽ:

Expanded text:
criptum est quia lex neminem ad perfectum ad duxit Lex enim ignorantiam docere potuit, infirmitatem adjuvare non potuit. Duo haec mala in homine fuerunt, et ex his caetera mala hominis processerunt. Unum fuit ignorantia, aliud concupiscentia. Ignorantia boni, concupiscentia mali. Ex ignorantia venit delictum, ex concupiscentia sed ut cognosceret homo morbum suum, dimissus est totus ne forte gratiam superfluam judicaret; si prius infirmitatis suae defectum non agnosceret. Positum est ergo tiam, et convicta est de caecitate; postmodum etiam convincenda de infirmitate. Data est lex scripta ut ignorantiam illuminaret, sed infirmitatem non corroboraret ut in ea parte homo qua defectum suum agnovit juvaretur. Ubi autem per se stare putavit, relinqueretur. Accepta ergo scienti
Abbreviated transcription (Latin):
totꝰ. qr non parti rerũ partẽ suam p̾sentẽ prebet
et alt̾i parti alt̾am partẽ. eqͣles eqͣlib. minori uͦ.
minorem. maioriq maiorem. S non solũ uniu̾sitati
Porroau̾q pas distincte putauimꝰ pꝰ se utelligi cũ
nec abillo abẽ. in quo nõhabitat. ⁊ totꝰ adẽ. qͣuis ille
p̾sens non extoto eũ capiat. Neq i. ad habicandũ
diuidit se ꝑhõtũ corda seu corꝑai. aliam sui partẽ
hic tribuens illi aliam sic̾ lux ita ꝑaditꝰ et fe¬
sit et transitoria surdꝰ noncap̃ sur dast̃ non totum
captt. itq in his quiaudiunt cũ parit̃ ei adpro¬
pincant tanto mag̾̃ aliꝰ alio cap̃ ꝗͣto ẽ. acucioris.
tanto aũ minꝰ qͣnto ẽ. obtusioris auditꝰ cum ille
nõ uarie mag̃ minꝰue sonat s in eo loco in qͦ ͣ o̾s eqͥli¬

Expanded text:
totus, quia non parti rerum partem suam praesentem praebet et alteri parti alteram partem, aequales aequalibus, minori uero minorem matiam quod parum distincte putavimus posse intelligi, cum ec ab illo abest, in quo non habitat, et totus adest, quamuis eum ens, quamuis non ex toto eum capiat. Neque enim ad habitandum diuidit se per hominum corda seu corpora aliam sui partem huic tribuens illi aliam sicut lux ista per aditus et fesit ac trancapit, atque in his qui audiunt cum pariter ei propinquant, tanto magis alius alio capit, quanto est acutioris, tanto autem minus, quanto est obtusioris auditus, cum ille non varie magis minusve insonet, sed in eo loco in quo
Abbreviated transcription (Latin):
bitat ⁊̃ in quibꝰ habitat. Nam uñ ẽ. illõ ꝙ eliseus
poposcit ut dupplicit᷑ in eo dĩ sp̃c fieret qͥerat inelia
et un̾ inom̃ib scĩs st̃ alii sanctiores. nͥ habundancius
habendo habitatorẽ d̾m: Qͦ mͦ gͦ u̾um ẽ. qͥ supra
diximus ꝙ ds̃ uͥq sit totꝰ. qñ inaliis ẽ. mag̾ in aliis

Expanded text:
bitat non aequaliter habitat. Nam unde est illud quod Eliseus poposcit ut dupliciter in eo Spiritus Dei fieret qui erat in Elia? Et unde in omnibus sanctis sunt alii sanctiores nisi abundantius habendo habitatorem Deum? Quomodo ergo verum est quod superius diximus, quod Deus ubique sit totus, quando in aliis est amplius
Abbreviated transcription (Latin):
mundũ qͥ sp̃ibꝰ inmũdis imꝑat. ut uita ab officu
nõ discordet. ⁊ malignũ q̃ ꝑ acceptũ officium
expellit decorpore alieno. ꝑmundiciã uite expi¬
lat decorde suo. Nu cũoroinant᷑. accipunt
demanu epĩ librũ exorcismoꝵ: et dr̃ eis dos

Expanded text:
mundum qui spiritibus immundis imperat, ut vita ab officio non discordet, et malignum quem per acceptum officium expellit de corpore alieno, per munditiam vitae expellat de corde suo. Hi cum ordinantur accipiunt de manu episcopi librum exorcismorum, et dicitur eis
Abbreviated transcription (Latin):
uadũit s adu̾itatẽ uadunt. ⁊figurã euadt̃. Qio
tantoꝑe hoĩes scĩ mori desi derauer̃. si pꝰ mortem
nicħ ẽẽ. Histi dñt qr nichil erit pmorte̾. Siistis
c̾dis non inortẽ optas nͥ forte sinon eẽ desid̾as.
Siboni homines pꝰ mortẽ nichi futurist᷑. quomͦ
deiniquis. ⁊pͣuis hõibꝰ. u̾e dictũ ẽ. ẽẽ nichil
rint. ut ł bona ł mala sentire possint. S bñ ĩꝗͥũt

Expanded text:
vadunt, sed ad veritatem vadunt, et figuram evadunt. Quid tantopere homines sancti mori desideraverunt, si post mortem nihil esse. Hoc isti dicunt, quia nihil eris post mortem. Si istis credis, mortem non optas, nisi forte si non esse desideras. Si boni homines post mortem nihil futuri sunt, quomodo de iniquis et pravis hominibus vere dictum est, esse nihil rint, ut vel mala vel bona sentire possint. Sed bene inquiunt
Abbreviated transcription (Latin):
ueautiq ũ facta erat . Non enĩ derelinqno sde
relic sũ iam se ꝓtestabat᷑ dicens. Os m̃s ut qd dero¬
liquistime: Sigͦ deilli sepat̾oẽ diuinitatis agria
recesserat dĩ qñ hõ incruce pendens derelictu
sendo uociferabat᷑ nutiq adhuc rꝰ incruce uiudt¬

Expanded text:
illa utique jam facta erat. Non enim derelinquendum, sed derelictum jam se protestatur dicens: « Deus meus ut quid dereliquisti me? » Si ergo de illa separatione divinitatis agitur, jam recesserat Deus, quando homo in cruce pendens, derelictum se a Deo vociferabatur, et utique, adhuc Christus i
Abbreviated transcription (Latin):
alr̾ umuint᷑ ea quȩ adunionem faciendã pariteie
coͣuentunt. ut exeo qͥ simnł ẽẽ incipiunt. uni quo¬
dam mͦ eẽ incipiant. alit̾ uͦ illa uͥ añ unionẽ uni¬
tas p̃cessit. et ꝙ additu̾ est. dereliquo ad ip̃am uni¬
tatem ꝑunionẽ accessit. Aliud quippe ẽ. aliqͣ sinil
ꝑunionẽ adunitatẽ cõpont. atq aliud aliqͣ ꝑuiuo¬
nem unicati apponi. Qñ enĩ aliqͣ ꝑunionẽ adini¬
tatem cõponũtuꝵ. nomẽ docius partes ⁊ muni¬
care nonpossũt qr non hñt singła seꝑatu inse unio

Expanded text:
aliter uniuntur ea quae ad unionem faciendam pariter conveniunt, ut ex eo quod simul esse incipiunt unum quodammodo esse incipiant; aliter vero illa ubi ante unionem unitas praecessit; et quod additum est de reliquo ad ipsam unitatem per unionem accessit. Aliud quippe est aliqua simul per unionem ad unitatem componi, atque aliud aliqua per unionem unitati apponi. Quando enim aliqua per unionem ad unitatem componuntur, nomen totius partis communicare non possunt; quia non
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ ht aprincipe terreno se hre agnoscat. sa
ip̃as possessiones non ꝗͣ ita aregia potestate elon¬
gari pꝰse intelligat: qͥn sir̾o postulau̾it et nec̾¬
citas et it ip̃a potestas debeat patrocinium
ulli up̃e possessiones debeant innecessitate
obsequiũ. Sic u regia potestas patͦciniu̾ qͥ deb
alt̾i nondeb dare. sic ip̃a possestio ⁊̃ ab ecłiasticis
ꝑsonis obtenta obsequiũ ꝙ regie potestati ꝓpatͦ¬
cinio debet᷑. iure negare non p᷑. Sic̃ scriptum ẽ.

Expanded text:
tatem habet a principe terreno se habere agnoscat; et ipsas possessiones nunquam ita a regia potestate elongari posse intelligat, quando si ratio postulaverit et necessitas, et illis ipsa potestas debeat patrocinium, et illi ipse possessiones debeant in necessitate obsequium. Sicut enim regia potestas patrocinium quod debet alteri non potest dare; sic ipsa possessio etiam ab ecclesiasticis personis obtenta, obsequium quod regiae potestati pro patrocinio debetur jure negare non potest. Sicut scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
iu̾e sepultꝰ. Se adinfernũ descendit u̾e incelũ
ascendit. Ꝙͦ mͦ gͦ tot̾ positũ ẽ. ꝓparte. qn̾ scriptu̾
est. xp̃m iacuisse insepulcro: Ꝙ ẽ. tot̃ : & q̃ est.
pars: Totũ ił. ad parteᷤᷤ dr̃. ⁊ partes ad totũ refe¬
runt᷑. F ortassis gͦ cogitas qͣi tͥa quedã. diuinitatẽ
aĩam ⁊ carnẽ xp̃m cõposuisse. et xͫ eẽ. tot̾ qͥdã .iii.

Expanded text:
infernum descendit et vere in coelum ascendit. Quomodo ergo totum positum est pro parte, quando scriptum est Christum jacuisse in sepulcro? Quod est totum, et quae est pars? totum enim ad partes dicitur, et partes ad totum referuntur. Fortassis ergo cogitas quasi tria quaedam: divinitatem, animam, et carnem Christum composuisse; e
Abbreviated transcription (Latin):
nomẽ surupsisse. nisi quia s̃moałt. adintelligencia hos
samulari non potuiss nͥ pͥus eũ quẽ sens. Hunans
inꝑxipiendo ab huit mođ indicudo tenuiss Itao
aeillo pocius ho dicebat᷑. Sic ꝗ ex insirmttat st¬
ciendi: confusio dicẽdi serua:  orta est. et delenus
p̃ usum inloquendo modum dicendi seruer u¬

Expanded text:
potius sumpsisse, nisi quia sermo aliter ad intelligentiam homini famulari non potuisset, nisi prius eum quem sensus humanus in percipiendo habuit, modum in dicendo tenuisset. ab illo potius homo dicebatur. Sic quidem ex infirmitate sentiendi, confusio dicendi orta est; et debemus propter usum in loquendo, modum dicendi servar
Abbreviated transcription (Latin):
S qr caro peccatx apena pec̾ci libari nõ potuit nͥ eus
caro q̃sñ pecc̾o fuit pat̾et᷑ infirmitatẽ passibilitatis
⁊mortalitatis incarne assumpta retinuit potestate
sustinuit uoluntate nõpass ẽ. necessitate. P de sensua
passionis incarne xͥ quidam male sensisse inueniunt᷑
asserentes carnem illam inõibꝰ his: q̃ inea icͥca eam exi¬
bita s̃ passionũ gen̾a similitudinẽ ꝗͥ passionis ⁊ doloris
sustiniusse. s cepisse : s nullũ om̃ino dolorẽ aũ passionẽ
sustinuisse. S nõ adtẽdt̃ ꝗͣnta absurditas eiꝰ mͦi assertione
n .i. p.s.p. Sixͦ intruce dolorẽ pass nonfuit. qͣre tãtoꝑe
calicẽ passionis. trans ferri a se postulauit: Qͥds uoluit

Expanded text:
ri non potuit, nisi ejus caro quae sine peccato fuit, pateretur infirmitatem passibilitatis et mortalitatis in carne assumpta, retinuit potestate, sustinuit voluntate, non passus est necessitate. De sensu autem passionis in carne Christi quidam male sensisse inveniuntur, asserentes carnem illam, in omnibus his quae in ea et circa eam exhibita sunt passionis genera, similitudinem quidem passionis et doloris suscepisse, sed nullum omnino dolorem aut passionem sustinuisse. Sed non attendunt quanta absurditas ejusmodi assertione» Si Christus in cruce dolorem passus non fuit, quare tantopere calicem passionis transferri a se postulavit? Quid sibi voluit
Abbreviated transcription (Latin):
tia ac reu̾entia ħ dix̃. nescandalizarent᷑. qͥ iirarentur.
nec susciꝑent qui noncaꝑent. Iõ reu̾ent̾ se suggessit. nõ p̃cip¬
tant̾ ingessit. Quẽ ingͥt dic̃t homines eẽ filium hominis:
Hon predicauit s int̾rogauit. Dici uoluit. s dr̾e noluit.
ne. nõ iũtat̾e doc̾e. s głam querere uidet᷑. Creditis
indmm̃ ⁊ inme credite. Considã quomͦ modeste se adũx̃
adhuc ut d̃s c̾dẽt᷑: ascend̾at. Idõ dubitanti ⁊ amanti dixit
deret᷑. eidem conscientie longinquu et extͣneu̾ ẽẽ. paula¬
tim illam fouebat: ut adu̾itatẽ assue fac̾et. ut u̾itas illam
illuminaret. nonnouitas scardaliraret. Sic gͦ. xͦ hõ int̾ hõĩes

Expanded text:
tia ac reverentia hoc dixit: ne scandalizarentur, qui mirarentur, nec susciperent qui non caperent. Ideo reverenter se suggessit, non praecipitanter ingessit. Quem, inquit, dicunt homines esse Filium hominis? Non praedicavit, sed interrogavit. Dici voluit, sed dicere noluit, ne non veritatem docere, sed gloriam quaerere videretur. Creditis in Deum et in me credite . Considera quomodo modeste se adjungiadhuc ut Deus crederetur, ascenderat. Ideo dubitanti et amanti dixit:deretur eidem conscientiae longinquum et extraneum esse, paulatim illam fovebat, ut ad veritatem assuefaceret, ut veritas illam illuminaret, non novitas scandalizaret. Sic ergo Chris
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ p̃p. me inquit facta ẽ. uox ista s pp̃ uos. Siresponsio pp
me facta nõ ẽ : nec postulat̾o p̃p̃me facta ẽ. uc̾ ego respon¬
sionẽ patͥs nõ accipio ut me exauditũ intelligam. sic necp̃e
pat fiendo ut qͥ nonpossum obtincam. Ego uis socr  pos
dĩ filiꝰ fiuit diuinam sapĩam ipotestatẽ ⁊ bõitatẽ huit.
et plene ac ꝑfecte hũit q plene ac ꝑfecte fuit. Aut ĩo ab inii¬

Expanded text:
. Si responsio propter me facta non est, nec postulatio propter me facta est. Sicut ergo responsionem Patris non accipio, ut me exauditum intelligam, sic nec preces Patri fundo, ut quod non possum obtineam. Ego enim totum posquo Filius Dei fuit, divinam sapientiam et potestatem et bonitatem habuit; et plene ac perfecte habuit, quia plene ac perfecte fuit. Aut ideo ab in
Abbreviated transcription (Latin):
aut minꝰ fuit. noꝑe tpr̃ali c̾uit m̾itũ dĩ. umelior se ipso
aet̾na bonitate ꝗͣ inipso ñ ꝗͣ c̾uit. quia plena in ipso et
ꝑfecta semꝑ fuit plene semꝑ iꝑfecte bonꝰ fuit idignꝰ
laudari. a nob̾ &. amari : et qñ opꝰ tẽporale facit. ⁊ nob̾ bñ fac̃
amari. ilaudari. a nob̾ m̾et᷑..⁊ ẽ. m̾itũ oꝑis in illo aet̾num.

Expanded text:
aut minus fuit et opere temporali crevit meritum Dei, et melior seipso aeterna bonitate quae in ipso nunquam crevit quia plena in ipso et perfecta semper fuit plene semper et perfecte bonus fuit, et dignus laudari et amari? Et quando opus temporale facit, et nobis bene facit, amari et laudari a nobis meretur; et est meritum operis in illo aeternum,
Abbreviated transcription (Latin):
bapti ⁊andi. p̾dicandi. ligandi. soluendi. una quo¬
dam mͦ sit dignitas. pontificib tñ ecclias dedi¬
endi singłaris data : potestas. Sic itaq alia ẽ.
gͣdu diffã dignitatũ. Ordo aũ alius ẽ. in potesta¬
te t̾rena ł sclari.  alius in potestate spuali.
otestas depotestate terrena.

Expanded text:
catechizandi, praedicandi, ligandi, solvendi, una quodammodo sit dignitas, pontificibus tamen Ecclesias dediendi, singularis data est potestas. Sic itaque alia estgradu differentia dignitatum. Ordo autem alius est in potestate terrena vel saeculari, et alius in potestate spirituali. CAP. VI. De potestate terrena.
Abbreviated transcription (Latin):
intucam. Inparentibꝰ carnalit̾ gen̾antibꝰ ⁊ipcarnis co¬
tum nascit᷑am carne̾ ex carne fabricantib. utͦbiq na
humani corꝑis absoluendã ĩpẽditi tea ꝓrsꝰ sine ulla neces¬
sitate auͥco ac tione abea requirit᷑. ut nͥ sola dilec tõe
et ut sic dixerim spõtanea uolũtate. ad tͥ buendũ io.
non inclinet᷑. Hich enĩ ẽ. p̾t̾ solam dilec ronẽ ꝗħ debitũ
anat᷑a extorquere possit. s cũ spontanea fu̾it uolu̾tate
ꝑsuasa tunc nimir̾ s adinuioẽ adopꝰ cõsinnãd̾ exutraq pe¬
te libent̾ atq gͣtant̾ occͬrit. Sane quicqͥd uiolent̾ nola¬

Expanded text:
intueamur. In parentibus carnaliter generantibus, et per carnis coitum nascituram carnem ex carne fabricantibus, utrobique humani corporis absolvendam impendit, ita prorsus sine ulla necessitate, aut coactione ab ea requiritur, ut nisi sola dilectione, et, ut sic dixerim, spontanea charitate, ad tribuendum id non inclinetur. Nihil enim est praeter solam dilectionem, quod hoc debitum a natura extorquere possit, sed cum spontanea fuerit charitate persuasa, tunc nimirum sibi ad invicem ad opus consummandum ex utraque parte libenter atque gratanter occurrit. Sane quidquid violent