comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ginitas: ⁊ uirginitatiꝰ p̃miũ diuinatio. Qđ si aeolici genere sermoniꝰ sibilla teo¬
bule appellat᷑. recte c̃siliũ dĩ sola scribit᷑ nosse uirginitas. Cassandram qͦ ⁊ chrisin.
uateᷤᷤ appolluus ac uinonis. uirgineᷤ legimꝰ. ⁊ sac̾doteᷤᷤ diana. ⁊ aurice iueste ĩnu-¬
merabileᷤᷤ extitert̃. q̃rũ una minucia. ꝓpt̃ suspicionẽ stupri. uiua de fossa:.
Iniusta ut reor pęna. nͥ grande crim̃ putaret᷑ lesa uirginitas. Certe romanꝰ po-¬
płs qͣnto hoiore uirgineᷤᷤ sẽꝑ habuerint. hinc appar&. qd̾ c̃sule ᷤᷤ ⁊ mꝑatoreꝰ ⁊ in
currib triũpbanteᷤᷤ qͥ desuꝑatis gentib trophea referebant: ⁊ omis dignitadͤ¬

Expanded text:
ginitas est, et virginitatis praemium divinatio? Quod si Aeolici genere sermonis Sibylla Θεοginitas est, et virginitatis praemium divinatio? Quod si Aeolici genere sermonis Sibylla Θεοβούλη appellatur, recte consilium Dei sola 307 scribitur nosse virginitas. Cassandram quoque et Chrysein vates Apollinis, ac Junonis virgines legimus. Et Sacerdotes Dianae Tauricae, et Vestae, innumerabiles exstiterunt. Quarum una Minutia propter suspicionem stupri viva defossa est: injusta, ut reor, poena, nisi grande crimen putaretur laesa virginitas. Certe Romanus populus quanto honore virgines semper habuerit, hinc apparet, quod consules et imperatores, et in currib
Abbreviated transcription (Latin):
mundi sapienciã qd̃ nũq hoc genꝰ ĩscło sit ꝓbatũ ⁊ nouũ dognia contͣ naturã
religio nr̃a ꝓdidit. ꝑ currã breuit̃ grecas ⁊latinas barbarasq ystorias. ⁊ clocebo
uirginitatẽ sẽꝑ tenuisse pudiciciȩ pͥncipatũ. Re fert̃ fabule athlanten calidonia
uirginẽ sẽꝑ ĩuenatib sẽꝑ ĩsilius. ñ tum̃teᷤᷤ uteros feminarũ fastidiaq c̃ceptuũ.
s expeditã icastã amasse uirtutẽ. barpalicen qͦ traciã uirginẽ. ĩ signis poeta
habuit qd̃ ãpliꝰ dicer&. nͥ uirginẽ nominar&. odecꝰ italie uirgo. Calchoecos quoq
illa filia leo uirgo ꝑpętua. pestilenciã patrie seribit᷑. spontanea morde soluisse.
iephigenie uirginis sangius. ad u̾sos placasse uentos. ꝗͥd referã sibillas erithe ã.
atq cumanam. ⁊ octo reliqͣs: hã uarro decẽ fuisse autumat. qͣrũ ĩ signe uir¬

Expanded text:
mundi sapientiam, quod numquam hoc genus in saeculo sit probatum, et novum dogma contra naturam mundi sapientiam, quod numquam hoc genus in saeculo sit probatum, et novum dogma contra naturam religio nostra prodiderit, percurram breviter Graecas et Latinas Barbarasque historias, et docebo virginitatem semper tenuisse pudicitiae principatum. Referunt fabulae Atalantam Calydoniam virginem semper in venatibus, semper in silvis, non tumentes uteros feminarum fastidiaque conceptuum, sed expeditam et castam amasse virtutem. Harpalicen quoque virginem Thraciam, insignis Poeta habuit quod diceret, nisi virginem nominaret. O decus Italiae, virgo ! Chalchioecus quoque illa filia Leo, virgo perpetua, pestilentiam patriae scribitur spontanea morte solvisse; et Iphigeniae virginis sanguis adversos placasse ventos. Quid referam Sibyllas Erithraeam atque Cumanam, et octo reliquas: nam Varro decem fuisse autumat, quarum insigne vir
Abbreviated transcription (Latin):
uste se int̾ficiendi tribuere uidẽt᷑. qͣsi legẽ destruens dãpnansq naturã: qͣnq.
⁊hoc ꝓ nob̾ faciat. Qenĩ semel iuit ad nupcias: semel docuit eẽ. nubendũ. Et duẽ
uirguutati possã officere. si nupcias post uirginitatẽ ⁊ iudutatiᷤ castimonia. nͣ in
gradu t̾cio poneremꝰ. nc̃ aut̃ cũ hereticoꝵ sit dãpnare c̃iugia. ⁊ dĩsꝑnere c̃dicio¬
nẽ: qͥqͥd delaude dixerit nupciarũ. libent̃ audimꝰ. Eccla enĩ matrimonia ñdãp¬
Snat: s subic̃. Nec abicit: s dispensat. Sciens ut sup̃ diximꝰ. ĩdomo magna ñ solũ
eẽ. uasa aurea ⁊ argentea s ⁊lignea ⁊fictilia. Et alia eẽ ĩhonorẽ. alia in cͥtumeliã.
Et qͥcũq se mundauerit eũ futurũ eẽ. uas honorabile ⁊ necessariũ. in ome opꝰ bonũ
p̃paratũ. Satis abundeq xp̃iane pudiciciȩ ⁊ uirginitatiᷤᷤ eugłicȩ de diuinis li-

Expanded text:
juste se interficiendi tribuere videretur, quasi Legem destruens damnansque naturam. Quamquam juste se interficiendi tribuere videretur, quasi Legem destruens damnansque naturam. Quamquam et hoc pro nobis. Qui enim semel venit ad nuptias, semel docuit esse nubendum. 306 Et tunc virginitati posset officere, si nuptias post virginitatem, et viduitatis castimoniam non in gradu tertio poneremus. Nunc autem cum haereticorum sit damnare conjugia, et Dei spernere conditionem, quidquid de laude dixerit nuptiarum, libenter audimus. Ecclesia enim matrimonia non damnat, sed subjicit: nec abjicit, sed dispensat: sciens, ut supra diximus, in domo magna non solum esse vasa aurea et argentea, sed et lignea et fictilia: et alia esse in honorem, alia in contumeliam: et quicumque se mundaverit, eum futurum esse vas honorabile, et necpla. --Satis abundeque Christianae pudicitiae et virginitatis Angelicae, de divinis Libr
Abbreviated transcription (Latin):
singłis tribub excepta tribudan: ꝓqͣ reponit᷑ trib leui. duodecĩ milia uir¬
ginũ signatoꝵ credit᷑a dicunt᷑. qͥcũ mulierib ñst̃ qͦ inqͥnati. Acne putaremꝰ
de his dici qͥ scorta ñ norunt. statĩ intulit. uirgineᷤᷤ enĩ ꝑmansert̃. Ex qͦ ostecidit
os qͥ uirgineᷤᷤ ñ ꝑmanserint. ad c̾parationẽ purissime ⁊ angłice castitatis. &
ipsiꝰ dñi nri iħu xp̃i eẽ pollutos. Hist̃ qͥcantant: canticũ nouũ. qd nemo po-¬
test canere. nͥ qͥ uirgo ÷. hist̃ pͥmicie di ⁊ agni : ⁊ sine macula. Si uirgineᷤᷤ pri¬
nc̃ dico. qd̃ qͦmͦ absq cet̾is oꝑib. uirginitas sola ñ saluat. sic omĩa oꝑa absq
uirginitate. puritate. c̃tinẽtia. castitate. imꝑfecta st̃. Exqͦ neq̃ qua nos illud
poterit impedire qd̃ ad u̾sariꝰ obicit. fuisse dnm ĩchanagalileȩ inupciarũ
oblati st̃. cũ ceteris anteq pateret᷑. uidaicã c̃suetudinẽ c̃ꝓbauit. ne ilł oc casionẽ

Expanded text:
ponitur tribus Levi, duodecim millia virginum signatorum creditura dicuntur, qui cum mulieribus non sunt coinquinati. Ac ne putaremus de his dici, qui scorta non norunt, statim intulit: Virgines enim permanserunt. Ex quo ostendit omnes qui virgines non permanserunt, ad comparationeJesu Christi, esse pollutos. Hi sunt qui cantant Canticum novum, quod nemo potest canere, nisi qui virgo est. Hi sunt primitiae Dei et Agni, et sine macula. Si virgines prinunc dico, quod quomodo absque caeteris operibus virginitas sola non salvat, sic omnia opera absque virginitate, puritate, continentia, castitate, imperfecta sunt. Ex quo nequaquam nos illud poterit impedire, quod adversarius objicit, fuisse Dominum in Cana Galilaeae, et nuptiarum oblati sunt, cum caeteris, antequam pateretur, Judaicam consuetudinem comprobavit: ne illis occasionem
Abbreviated transcription (Latin):
si mantile eligans. si aliqͥd domestice suppeliect laudat mirat᷑. at¬
trectat: ⁊ se bis in digere conquerens. ñ tam in¬
petrat quã ex¬
corquet: qr singule metuunt uiridariũ urbis
offende. hiuc
inimiea castitas. uumica ieuinia: prandiũ indorib ꝓbat i altilos.

Expanded text:
si mantele elegans, si aliquid domesticae supellectilis, laudat, miratur, adsi mantele elegans, si aliquid domesticae supellectilis, laudat, miratur, adtrectat, et se his indigere conquerens non tam inpetrat quam extorquet, quia singulae metuunt veredarium urbis offendere. Huic inimica castitas, inimica ieiunia; prandium nidoribus probat et altilem
Abbreviated transcription (Latin):
mũq adscientiã ueritatis ꝑuenientes. tristiciã simulant. iqͣsi
lorgua ieuinia. furtuis noctiũ cibis ꝓtrabunt. Pud& reliq̃ dicere:
ne uidear inuei pociꝰ ꝙ monere. St̃ alii de mei ordinis hominib
locor: qͥid̃o ad p̃stit̾iũ ⁊ diaconatũ al aint. ꝑuenire: ut muliereᷤᷤ
licenciꝰ udeant. Om̃is his cura de uestib sibene oleant. sipes ladxa
pele n folleat: ermes cala mister uestigio rotant. digiti amilis in¬
diant: ine plantas umidior uia spargat. uex in pͥmunt sũma uestigia
⁊ales cũ ind̃is. sponsos magis estimatos. quã lericos. Qdã in hoc om̃e
studiũ uitaq posuerẽ. ut matronurũ nomina domos moresq ecgnos¬
faciliꝰ magistro cognito discipłos recognoseas. Cũ sole fesinꝰ exurgit. sdu¬
tandi ei erdo disponit᷑ uiarũ conpendia regͥrunti᷑ ⁊ pene usq adcu¬
bieula dormientũ. senex inportuniis ingredit̃: Si pulullũ udt

Expanded text:
numquam ad scientiam ueritatis peruenientes, tristitiam simulant et quasi numquam ad scientiam ueritatis peruenientes, tristitiam simulant et quasi longa ieiunia furtiuis noctium cibis protrahunt; pudet reliqua dicere, ne uidear inuehi potius quam monere. sunt alii — de mei ordinis hominibus loquor —, qui ideo ad presbyterium et diaconatum ambiunt, ut mulieres licentius uideant. omnis his cura de uestibus, si bene oleant, si pes laxa pelle non folleat. crines calamistri uestigio rotantur, digiti de anulis radiant et, ne plantas umidior uia spargat, uix inprimunt summa uestigia. tales cum uideris, sponsos magis aestimato quam clericos. quidam in hoc omne studium uitamque posuerunt, ut matronarum nomina, domos moresque cognosfacilius magistro cognito discipulos recognoscas. Cum sole festinus exsurgit; salutandi ei ordo disponitur; viarum conpendia requiruntur, et paene usque ad cubilia dormientium senex inportunus ingreditur. Si pulvillum viderit,
Abbreviated transcription (Latin):
ioꝑta facie utx unũ ocłm librant ad udendũ. Uestis pulla. cingulꝰ
sacceus. sordidis manib pedibꝰq uent̃ solꝰ qr uidĩ ñ potest. estua
cibo. abhis cotidie psalmꝰ ille cantat᷑: ds̃ dissi pabit ossa hominũ
sim placenciũ. Alie uirili ueste mutata exubescunt femine. eẽ.
qd̾ nate st̃: crinẽ putant ⁊ inpudent̾ erigunt facies eu nuchinas
Sĩ que ciliciis uestuint᷑ ⁊ cucullis fabre factis. ut ad infanciã rede¬
ant: imitant᷑ noctuas ⁊bubones. S ne tͣntũ uidear disputare
de feminis: uiros ꝙͦ fuge qͦs uidis chathenatos qͥb fenunei cort᷑
apłm crines. hircoꝵ barbe. manigrũ palliũ. ⁊ nudi in pacientia
frigoris pedes. hec omĩa argum̃ta sc̃ diaboli. Iase ołi. anthimũ.
tasẽ nuꝑ sofroniũ roma congemuit. Q pꝰq nobiliuĩ introierint
domꝰ ⁊ deceꝑint mulierculas  oneratas peccatis. sẽꝑ discenteᷤᷤ

Expanded text:
operta facie\' uix unum oculum liberant ad uidendum; uestis pulla, cingulum operta facie\' uix unum oculum liberant ad uidendum; uestis pulla, cingulum sacceum et sordidis manibus pedibusque uenter solus, quia uideri non potest, aestuat cibo; his cotidie psalmus ille cantatur: deus dissipauit ossa hominum sibi placentium. aliae uirili habitu, ueste mutata, erubescunt feminae esse, quod natae sunt, crinem amputant et inpudenter erigunt facies eunuchinas. sunt, quae ciliciis uestiuntur et cucullis fabrefactis, ut ad infantiam redeant, imitantur noctuas et bubones. Sed ne tantum uidear disputare de feminis, uiros quoque fuge, quos uideris catenatos, quibus feminei contra apostolum crines, hircorum barba, nigrum pallium et nudi in patientiam frigoris pedes. haec omnia argumenta sunt diaboli. talem olim Antimum. talem nuper Sofronium Roma congemuit. qui postquam nobilium introierint domos et deceperint mulierculas oneratas peccatis, semper discentes et
Abbreviated transcription (Latin):
diuiciis głeris: ne de generis nobilitate te iacte. ne te cet̾ris p̃feras.
Scio humilitatẽ tuã. scio te exaffectu dicere: dnẽ ñ ÷ exaltatũ cormeũ
neq elatisunt ocłi mei. Noui ⁊ apud te ⁊ apd̃ matrẽ tuã suꝑbiã ꝑꝙ.¬
diaboł cecidit. locũ penitꝰ ñ hab̾e. Unde ⁊ suꝑ ea: scribe suꝑ sedi.
stultissimũ qͥppe ÷: docere qd̃ nouerit ille quẽ doceas. S ne hoc ipsũ
uesib placere desisti. placere coneris in sordibꝰ. ⁊ qͣndo ĩ conuen¬
tũ frm ueneris. uł soroꝵ humił sedeas. scabello te cauleris in dig¬
na uocẽ ex industria qͣsi c̾fecta ieiuniis. tenius ⁊ de ficientis imi¬
tata gressũ. umeris innitaris alteriꝰ. Sunt qͥipe ñnulle ext̃mi¬
nanteᷤ facies
suas ut pareant hominib ieuinare: que
statĩ ut aliquẽ¬
uicdint. in gemiscunt. dimittunt suꝑ ciliũ.

Expanded text:
diuitiis glorieris, ne de generis nobilitate te iactes, ne te ceteris praeferas: diuitiis glorieris, ne de generis nobilitate te iactes, ne te ceteris praeferas: scio humilitatem tuam, scio te ex affectu dicere: domine, non est exaltatum cor meum neque elati sunt oculi mei. noui et apud te et apud matrem tuam superbiadiabolus cecidit, locum penitus non habere. unde et super ea scribere supersedi. stultissimum quippe est docere, quod nouerit ille, quem doceas. sed ne hoc ipsud vestibus placere desisti, placere coneris in sordidis: et si quando in conventum fratrum veneris vel sororum, humilies sedeas, scabello te causeris indignam. Vocem ex industria, quasi confecta jejuniis, non tenues; et deficientis imitata gressum, humeris innitaris alterius. Sunt quippe nonnullae exterminantes facies suas, ut appareant hominibus jejunantes: quae statim ut aliqueuiderint, ingemescunt, demittunt supercilium et
Abbreviated transcription (Latin):
uillud inte laudabim᷑ totadie. ⁊ in dño laudabit᷑ anima mea. Cũ
facis elemosinã ds̃ solꝰ uideat. Cũ ieuinas leta sit facie. uestis nec
satis munda nec sordida. ⁊nulla diu̾sitate notabił: ne adte ob¬
uia p̃tereũciũ tꝰba consistat. ⁊ digito demonstreris. fr̃: mortuus
sororis ÷ corpꝰculũ deducendũ. Caue nedũ hoc sepiꝰ facis. ipsa moria-¬
ris. Nec satis religiosa ueł uidi. ne plus humił quã necesse:: ne
głam fugiendo queras. Plures enĩ pauꝑtatis miscđie. atq ieuinii
arbitros declinanteᷤᷤ. in hoc ipso placere cupiunt. qd̃ placere cortẽp¬
nunt: ⁊ mixũ in modũ lausdũ uitat᷑ appetit᷑. ceteris ꝑt̾bationib
qͥb mens hominis gauda: egrescit. sꝑat. ⁊ metuit. Plures in uenio ex¬
traneos ab hoc uicio: pauei admodũ st̃ qͥ caruerẽ illo. Et ille ÷ obtimꝰ.
qͥ q̃si in pulero corꝑe rara fieu̾oꝵ sordide resꝑͥgit᷑. Illud uͦ moneo nede

Expanded text:
audabimur tota die, et: in domino laudabitur anima mea. cum facis elemosynam, deus solus uideat. cum ieiunas, laeta sit facies tua. uestis nec satis munda nec sordida et nulla diuersitate notabilis, ne ad te obuia praetereuntium turba consistat et digito demonstreris. frater est mortuus, sororis est corpusculum deducendum: caue ne, dum hoc saepius facis, ipsa moriaris. ne satis religiosa uelis uideri nec plus humilis, quam necesse est. ne gloriam fugiendo quaeras. plures enim paupertatis, misericordiae atque ieiunii arbitros declinantes in hoc ipso placere cupiunt, quod placere contemnunt; et mirum in modum laus, dum uitatur, adpetitur. ceteris perturbationibus, quibus mens hominis gaudet, aegrescit, sperat et metuit, plures inuenio extraneos; hoc uitio pauci admodum sunt qui caruerint, et ille est optimus, qui quasi in pulchro corpore rara naeuorum sorde respergitur. neque uero moneo, ne de
Abbreviated transcription (Latin):
utacio ceterarũ. Qđ si ali qũa senseris. infirmiorẽ in fide: suscipe. con¬
solare. blandire. ⁊ pudiciia illiꝰ. fac lucrũ tuũ. Si q̃ simulat fugiens
seruitutẽ. hiue aꝑte apłm lege. meli: nube qua uri. Eas aite auatu¬
heraeiuiduas. que ociose ⁊ curiose domos circũ eunt matronaris
abicȩ Corrũpunt mores bonos: c̃fabulatione pessumne. ⁊Iulba
ał nli uentris cũla: ⁊ que uentri ꝓxima. Istiꝰ modi hortar soleni¬

Expanded text:
vitatio ceterarum. Quodsi aliquam senseris infirmiorem in fide, suscipe, convitatio ceterarum. Quodsi aliquam senseris infirmiorem in fide, suscipe, consolare, blandire et pudicitiam illius fac lucrum tuum. Si qua simulat fugiens servitutem, huic aperte apostolum lege: Melius est nubere quam uri. Eas autem virgigines uiduasque, quae otiosae et curiosae domus circumeunt matronarum, abice. corrumpunt mores bonos confabulationes pessimae. nulla illis nisi uentris cura est et quae uentri proxima. istiusmodi hortari solen
Abbreviated transcription (Latin):
aut eraegerator ÷ fame. Et qͥ ꝑ horarũ mom̃ta mutant᷑: tã nitidi. tãforteꝰ¬
tã feroces. ut allii thraici regis putes. eẽ germanũ. Uariis caslis hostis
pugnat in sicliũs. Sapientior erat coluber omĩb bestis. qͣs ereaũ ans as¬
suꝑ t̾rã. Unde ⁊ apłs. ñ inqͥt ignoramꝰ eiꝰ astucias. ⁊sec affectate sordes
noc exqͥsite mundicie c̃ueniunt axp̃iano. Si qͥd ignoras. siqͥd descrip¬
turis dubitas. int̾roti eũ. quẽ uita cõm̃dat. excusat etas. fama ñ repbat.
discere. Mem̃to qr in medio laqueoꝵ abulas: ⁊ i multe ueterane iurgei¬
nes. casticatis in dubitatã. inipso mortis lmine coronã ꝑ dide dema.¬
nis.. Sique aneille st̃ romiteᷤ ꝓ positi tui. neerigaris adiuisꝰ eas. ne uisle¬
ris ui dña. Unũ sponsũ hab̾e cȩpistis. simul psallitis ap̃o. simul corpꝰ
aceioitis. Cur m̃sa diu̾̃sa sit : Fac ut ꝓ uocent᷑ alie. hoꝵ uiranũ sit. in¬

Expanded text:
aggerator est famae. Equi per horarum momenta mutantur tam nitidi, tam feroces, ut illum Thracii regis putes esse germanum. Variis callidus hostis pugnat insidiis. Sapientior erat coluber omnibus bestiis, quas  inquit, ignoramus eius astutias. Nec affectatae sordes nec exquisitae munditiae conveniunt Christianis. Si quid ignoras, si quid de scripturis dubitas, interroga eum, quem vita commendat, excusat aetas, fama non reprobat, discere. Memento, quoniam in medio laqueorum ambulas et multae veteranae virgines castitatis indubitatam in ipso mortis limine coronam perdidere de manibus. Si quae ancillae sunt comites propositi tui, ne erigaris adversus eas, ne infleris ut domina. Unum sponsum habere coepistis, simul psallitis Christo, simul corpus accipitis, cur mensa diversa sit? Pro-vocentur et aliae. Honor virginum sit in
Abbreviated transcription (Latin):
ardelicias molliunt. ⁊icũ luxuriate fuerint. in xp̃o nube uolumii
sabents dapnationẽ qr pͥmã fidẽ irrita fecert̃. hec tͥ diserta mulra¬
tũ ueł uidi : aut liricis festiua carminib mecro lude. M delubẽ ma¬
tronarii sa siuiã delicatã secteris. que nc̃ strictis dentib mine labis
dissolitis. b albucientẽ lingã in dimidiata u̾ba moderantͤ. pustic¬
cus putantes ome q nat᷑alit nascit᷑. adeo ilł adulteriũ eria lingue
olacar Que enĩ comunicatio luci ac tenebris. qͥ auti esensxoi &¬

Expanded text:
 luxuriatae fuerint in Christo, nubere volunt habentes damnationem, quia primam fidem inritam fecerunt. Nec tibi diserta multum velis videri aut lyricis festiva carminibus metro ludere. Non delumbem matronarum salivam delicata secteris, quae nunc strictis dentibus, nunc labiis dissolutis, balbutientem linguam in dimidiata verba moderantur,. rusticum putantes omne, quod nascitur. Adeo illis adulterium etiam linguae placet. Quae enim com
Abbreviated transcription (Latin):
nomͣ. ⁊ raab meretrex intypo ȩccłȩ resticulã misteria sanguinis con¬
tinentẽ. ut hierico ꝑ eunte saluet̾. appendit infenestra domꝰ sue. Et in
⁊qͥd uolo nͥ ut ardeat: ⁊ indiscipłoꝵ corde succensꝰ cogebat dicere. ñ ne
cor nr̃m ardens erat in nob̾ dũ loqueret᷑ inuia. ⁊ aꝑiret nob̾ scripturas:
Quo rursũ hȩc tã longo repetã pͥncipia. neame queras pueriles declama-¬
tiones. sentenciarũ floscules. uerboꝵ lenocinia. iꝑfines capitũ sin¬
guloꝵ acuta quedã breuit̾q conelusa. que paulꝰ uelamores excitent
audientũ. Amplexet᷑ me mͦ sapientia.: ⁊ abisae nr̃a. que nũꝙ. se neseit
in meo reqͥescat sinu. Impolluta÷ uirginitatisq ꝑpętuę. uinsimilitu¬
dinẽ mariȩ: cũ cotidie generor. sẽꝑq parturiat: in corrupta÷. hinc

Expanded text:
nomen. et Raab meretrix in typo ecclesiae resticulam mysteria sanguinis connomen. et Raab meretrix in typo ecclesiae resticulam mysteria sanguinis continentem, utHiericho pereunte saluaretur, adpendit. et in succensus cogebat eos dicere: Nonne cor nostrum erat ardens in nobis, dum loqueretur in via et aperiret nobis scripturas? Quorsum haec tam longo repetita principio? Ne a me quaeras pueriles declamationes, sententiarum flosculos, verborum lenocinia et per fines capitum singulorum acuta quaedam breviterque conclusa, quae plausus et clamores excitent audientum. Amplexetur me modo sapientia et Abisag nostra, quae numquam senescit, in meo requiescat sinu. Inpolluta est virginitatisque perpetuae et in similitudinem Mariae, cum cotidie generet semperque parturiat, incorrupta est. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
tissimꝰ. censoriꝰ iã ⁊ senex. grecas litteras nec erubuerit. nec des¬
ꝑauerit discere. Certe bomerꝰ refert. qd̃ delingua nestoris iã ue-¬
tuli ⁊ pene de crepiti. dulcior melle oracio fluxerit. S ipsiꝰ ab¬
isac nominis sacram̃tũ sapientię sensũ indicat ãpliorẽ. In tp̃tat᷑
fluctꝰ resonent. ⁊ut ita dica. depelago fremitꝰ audit᷑. Exquo¬
ostendit᷑ ab undantissimũ ⁊ ultra humanã uocẽ. diuini ser monim
sensib tont̾ruũ cõmorari. Porro sunamites in lingua nr̃a coccinea dr̃.
ut signific& calere sapientiã ⁊ diuina lectione feruere. Id̃ lic& dñici
sanguinis indicaẽ sacram̃tũ. tam̃ ⁊ feruorẽ ostendit sapientiȩ. Unde &
obstetrix illa ingenesi coccinũ ligat in manu phares. qͥ abeo qđ parie.¬
tẽ diuiserat. duos ante popłos separantẽ. diuisoris id÷ phares sortitꝰ ÷

Expanded text:
tissimus, censorius iam et senex, Graecas litteras nec erubuerit nec destissimus, censorius iam et senex, Graecas litteras nec erubuerit nec desperaverit discere. Certe Homerus refert, quod de lingua Nestoris iam vetuli et paene decrepiti dulcior melle oratio fluxerit. Sed et ipsius Abisag nominis sacramentum sapientiam senum indicat ampliorem. interpretatur fluctus resonat, et ut ita dicam de pelago veniens fremitus auostenditur abundantissimum et ultra humanam uocem diuini sermonis in senibus tonitruum commorari. porro \'Somanitis1 in lingua nostra \'coccinea\' dicitur, ut significet calere sapientiam et diuina lectione feruere; quod, licet dominici sanguinis indicet sacramentum, tamen et feruorem ostendit sapientiae. unde et obstetrix illa in Genesi coccinum ligat in manu Phares, qui ab eo, quod parietem diuiserat duos ante populos separantem, \'diuisoris\', id est \'Phares\', sortitus est
Abbreviated transcription (Latin):
cũ expletis centũ ⁊ septẽ annis se mori cerner&e. dixisse fert᷑. dole¬
re qd̾ tunc egredẽt᷑ euita: qͣndo saꝑe cȩpiss&. Plato octogesuno anno
scribens ÷ mortuuis: socrathes ñ aginta ⁊ nouẽ annos. in docendi seri¬
bendiq labore cõpleuit. Iaceo ceteros philosophos pytagoriã de¬
mocritũ. xenocraten. Tenonẽ. eleanten. qͥiã etate longeua. in
sapientiȩ studiis floruert̃. ad poetas uenio. homerũ. hesio dũ. si¬
monidẽ. Ntbesichorũ. ꝗͥ grandes natu. cr. oneũ nescio qͥd ⁊solito
dulciꝰ uicina morte cecinert̃: sofflocles. cũ ꝓpt̾ nimia senectutẽ
& rei familiaris negligenciã a filiis acusaret᷑ amĩciȩ. oyblippi fa¬
bulã quã nuꝑ seripserat recitauit iudicibꝰ. ⁊ tantũ sapienciȩ.
inetate iã fracta specim̃ dedit: ut se ueritatẽ tribunaliũ inthea¬
tri. fauorẽ uerterit. Nec mirũ cũ &lã cato romani generis diser¬

Expanded text:
cum expletis centum et septem annis se mori cerneret, dixisse fertur dolecum expletis centum et septem annis se mori cerneret, dixisse fertur dolere, quod tunc egrederetur e vita, quando sapere coepisset; Plato octogesimo et uno anno scribens est mortuus; Isocrates nonaginta et novem annos in docendi scribendique labore conplevit; taceo ceteros philosophos, Pythagoram, Democritum, Xeno-cratem, Zenonem, Cleanthem, qui iam aetate longaeva in sapientiae studiis floruerunt: ad poetas venio,Homerum,Hesiodum, Simonidem,Stesichorum, qui grandes natu cygneum nescio quid et solito dulcius vicina morte cecinerunt. Sophocles, cum propter nimiam senectutem et rei familiaris neglegentiam a filiis accusaretur amentiae, Oedipi fabulam, quam nuper scripserat, recitavit iudicibus et tantum sapientiae in aetate iam fracta specimen dedit, ut severitatem tribunalium in theatri favorem verteret. Nec mirum, cum etiam Cato, Romani generis diser
Abbreviated transcription (Latin):
de crescunt cetere ieiunia. ⁊ elemosinȩ. chameniȩ. huc illucq dis-¬
cursꝰ. ꝑegrinoꝵ susceptio. defensio pauꝑm. standi adorationẽ ꝑse-¬
uerancia. uusitacio languenciũ. labor manuũ unde p̃bebant᷑ ele-¬
mosine. ⁊ ne sermonẽ longiꝰ trabã: cuncta que ꝑcorpꝰ exercent̾. frac¬
to corꝑe minora fiunt. Nec hoc dico qđ in uiuenib ⁊ ad huc solidioris
etatis. his dũ caxat qͥ labore ⁊ ardentissimo studio. uite qͦq scĩmonia
iorationis ad dm̃ frequencia. scienciã c̃secutist̃ frigeat sapientia. que
in plerisq senib ȩtate marcescit. s qd̃ adulescentia multa corꝑis bella
sustineat : ⁊ uit̾ incentiua uicioꝵ. unt̾ carnis titillaciones. q̃sugnis
in lignis iuiridib suffocet᷑. ⁊ suũ ñ possit explicare fulgorẽ: senetꝰ
uͦ rursꝰ admoneor eoꝵ qͥ adulescentiã suã honestis artib instritrert̃¬

Expanded text:
decrescunt caetera. Jejunia, chameuniae, huc illucque desdecrescunt caetera. Jejunia, chameuniae, huc illucque descensus, peregrinorum susceptio, defensio pauperum, instantia orationum, et perseverantia, visitatio languentium, labor manuum, unde praebeantur eleemosynae, et, ne sermonem longius traham, cuncta, quae per corpus exercentur, fracto corpore minora fiunt. nec hoc dico, quod in iuuenibus et adhuc solidioris aetatis, his dumtaxat, qui labore et ardentissimo studio, uitae quoque sanctimonia et orationis ad deum frequentia scientiam consecuti sunt, frigeat sapientia, quae in plerisque senibus aetate marcescit, sed quod adulescentia multa corporis bella sustineat et inter incentiua uitiorum et carnis titillationes quasi ignis in lignis uiridioribus suffocetur et suum non possit explicare fulgorem. senectus uero — rursus admoneo — eorum, qui adulescentiam suam honestis artibus instruxer
Abbreviated transcription (Latin):
ñ dicã senilib s pene cariosis artub neq̃quã puellares quesiere
c̃pleaꝰ. Certe moy ses dux israe̾l̃ ppłi. centũ niuginti annos habebat
⁊ sefforã nͣ mutauit uxorẽ. Que ÷ gͥ ista sunamites uxxor ⁊i uirgo. tam
ferueris ut frigidũ cale facer&: ta sca ut calentẽ ad libidinẽ nͣ ꝓ¬
uocaret: Ex ponat sapientissimꝰ salomon patris sui delicias. ⁊ pa-¬
cificꝰ bellatoris uiri enarr& ampleaꝰ. Posside sapientiã. posside intel¬
ligentiã. ne ob liuiscaris. ne declinaueris au̾bo oris mei ne de¬
reliqueris eã. ⁊ ap̃hendae te. Ama illã: ⁊ seruabitte. Pncipiũ sapi¬
entiȩ. posside sapientiã. ⁊ inomi possessione tua. posside intelli¬
gentiã. Circũda illã: ⁊ ex altabitte. Honora illã: ⁊ amplex abit᷑ te.
pene uirtudes corꝑis mutant᷑ insenib icrescente sola sapientia.

Expanded text:
non dico senilibus, sed paene iam cariosis artubus nequaquam puellares quaesiere non dico senilibus, sed paene iam cariosis artubus nequaquam puellares quaesiere conplexus; certe Moyses, dux Israhelitici populi, centum uiginti annos habebat et Sephoram non mutauit. Quae est igitur ista Somanitis uxor et uirgo tam feruens, ut frigidum calefaceret, tam sancta, ut calentem ad libidinem non prouocaret? exponat sapientissimus Salomon patris sui delicias et pacificus bellatoris uiri narret amplexus: posside sapientiam, posside int.ellegentiam. ne obliuiscaris et ne declinaueris a apprehendet te: ama illam, et servabit te. Principium sapientiae, posside sapientiam, et in omni possessione tua posside intelligentiam: circumda illam, et exaltabit te: honora illam, et amplexabitur te; pene virtutes corporis mutantur in senibus, et, crescente sola sapientia,
Abbreviated transcription (Latin):
uinoꝵ uoluminũ sacram̃ta cognosce. dauid annos uatꝰ septuginta bel-¬
licosꝰ qͦndã uir senectute frigente. nͥ poterat cale fieri. Querit᷑ puella
deuiuu̾sis finib isrł: abisac sunamites. que cũ rege dormirce ⁊ senile
corpꝰ cale facer&. Nne tͥ uidet᷑ si occidentẽ seqͣris litterã. uł figm̃tũ. eẽ.
demimo uela tellanarũ ludicra᷑ łrigidꝰ senex obuoluit᷑ uestimͣtis.
inisi cõplexu ad ulescentule nͣ tepescit. Uiuebat ad huc betsabeȩ. suꝑ¬
erat abigail. ⁊ relique uxores. ⁊ concubine. qͦs script᷑a cõmemorat.
om̃s qͣsi frigide repudiant᷑. ⁊ munius tͣntũ gradeuuꝰ calescit amplexib
Abrabã multo dauid senior fuit: ⁊ tam̃ uiuente sara aliã nͣque siuit
uxorẽ. Isaac duplices dd̃ annos habuit: ⁊ cũ rebecca iã uetula nũꝙ
refrix̃. ⁊aceo depriorib ante diluuiũ uiris. qͥ pot annos nͣgentos

Expanded text:
uinorum uoluminum sacramenta cognosce. Dauid annos natus septuaginta, beluinorum uoluminum sacramenta cognosce. Dauid annos natus septuaginta, bellicosus quondam uir, senectute frigente non poterat calefieri. quaeritur itaque puella de uniuersis finibus Israhel Abisag -Somanitis, quae cum rege dormiret et senile corpus calefaceret. nonne tibi uidetur, si occidentem sequaris litteram, uel figmentum esse de mimo uel Atellanarum ludicra? frigidus senex obuoluitur uestimentis et nisi conplexu adulescentulae non tepescit. uiuebat adhuc Bersabee, supererat Abigea et reliquae uxores eius et concubinae, quas scriptura commemorat: omnes quasi frigidae repudiantur, in unius tantum grandaeuus calescit amplexibus. Abraham multo Dauid senior fuit et tamen uiuente Sarra aliam non quaesiuit uxorem; Isaac duplices Dauid annos habuit et cum Rebecca iam uetula numquam refrixit; taceo de prioribus ante diluuium uiris, qui post annos nongentos
Abbreviated transcription (Latin):
marinis. ⁊ crebro petis. ut tͥbreui uolumine digerã p̃cepta iuuendi.
⁊ q̃ ratiore his qͥ scl̃i milicia delicta uł monacꝰ ceꝑit eẽ. uł clericꝰ rectũ¬
xp̃i tramitẽ teneat. nec ad diu̾sa uicioꝵ de uerticula rapiat᷑. dũ essẽ.
ad ulescens. u mopene puer. ⁊ primos impetꝰ lascuuentis ȩtatis heremi
roe affectũ: s in illo oꝑe ꝓ etate nc̃ iusimꝰ ⁊ calentib adhuc rethor
studiis atq doctrinis. quedã scolastico flore depinximꝰ. Nũe iã cano ca¬
pite uarata fronte. atq ad instar boum pendentib añto ꝑ alearib fri¬
Sid obsitit circũ p̃cordia sangius. Unde ⁊in alio loco. idem poeta canit.
Omĩa fert ꝑtas. animũ ꝙͦ. Et post modicũ: nc̃ olita mͥ tot carmina. uox
ñ illi necesse: iterũ lauari. Et tu breuit ad cuncta apłm aulias res
qͦq merĩ fugit. Qd̃ ne degentili tantũ litteratura ꝓferre uideam᷑: di¬

Expanded text:
marinis et crebro petis, ut tibi brevi volumine digeram praecepta vivendi marinis et crebro petis, ut tibi brevi volumine digeram praecepta vivendi et, qua ratione is, qui saeculi militia derelicta vel monachus coeperit esse vel clericus, rectu lat. 18 s. XII. ad diuersa uitiorum diuerticula rapiatur. dum essem adulescens, immo paene puer, et primos impetus lasciuientis aetatis heremi ret affectum. sed in illo opere pro aetate tunc lusimus et calentibus adhuc rhetorum studiis atque doctrinis quaedam scolastico flore depinximus. nunc iam cano capite et arata fronte, ad instar boum pendentibus a mento palearibus frigidus obsistit circum praecordia sanguis. unde et in alio loco idem poeta canit: omnia fert aetas, animum quoque et post modicum: nunc oblita mihi tot carmina, uox n illi necesse est iterum lavare. Et, ut breviter, ad cuncta apostolum audias resm fugit. Quod ne de gentili tantum litteratura proferre uideamur, di
Abbreviated transcription (Latin):
turo dño lugubre mundꝰ in mugi&. ⁊ trib ad tribũ ferient pectora.
potentissimi qͦndã reges nudo latere palpitabr̃. Exibebit᷑ cũ ꝓle sua
uere tẽ ignitꝰ iupit̃. ad ducet ⁊ cũ suis sollicitꝰ plato discipłis Aristotheli
argum̃ta ñ ꝓdert̃. tunc tu rusticanꝰ ⁊ pauꝑ exultabꝰ. rideb̾. ⁊ dices. Ecce
crucifirꝰ dĩmis. ecce uidex qͥ ob uolutꝰ panius inp̃sepio uagiit. hic: ille
oparii. ⁊ questuarie filiꝰ hic quimatris gestatꝰ sinu hominẽ ds̃ fugit inȩ¬
Syptũ. hic uestitꝰ coccino. hic sentib coronaturꝰ. hic magꝰ. demonũ habens:
isamarites. Cerne manꝰ uideȩ qͣs fixeras. cerne latꝰ romane qd̃ fodas.
uidete corpꝰ. an idẽ sit qd̃ cdicebatis clã nocte tulisse discipłos. Ut hȩc tͥfr̃
dicerẽ. ut his int̾ eẽ. contingat. qͥbꝰ nunc labor duxꝰ÷ Ciarium.¬

Expanded text:
turo domino lugubre mundus inmugiet; tribus ad tribum ferient pectora; turo domino lugubre mundus inmugiet; tribus ad tribum ferient pectora; potentissimi quondam reges nudo latere palpitabunt; exhibebitur cum prole sua uere tunc ignitus Iuppiter; adducetur et cum suis stultus Plato discipulis; Aristoteli argumenta non proderunt. tunc tu rusticanus et pauper exultabis, ridebis et dices: \'ecce crucifixus deus meus, ecce iudex, qui obuolutus pannis in praesepio uagiit. hic est ille operarii et quaestuariae filius, hic, qui matris gestatus sinu hominem deus fugit in Aegyptum, hic uestitus coccino, hic sentibus coronatus, hic magus daemonium habens et Samarites. cerne manus, Iudaee, quas fixeras; cerne latus, Romane, quod foderas. uidete corpus, an idem sit, quod dicebatis clam nocte tulisse discipulos\'. ut haec tibi, frater. dicere. ut his interesse contingat, qui nunc labor duru
Abbreviated transcription (Latin):
atheris euolare fulgorẽ. Pauꝑtatẽ times: s beatos pauꝑes xp̃s appellat.
Labore t̾reris: at nemo ath leta sine sudorib coronat᷑. decibo cogitas.
s fides fam̃ ñ tun&e. Suꝑ nudã metu is humũ ex esa ieuinus mͣbra
collidẽ: sed dñs tecũ iacet. Scalidi capitis horret inculta cesaries s
capd̃ tuũ xp̃s ÷. In finita heremi uastitas t̾roe:: s tu paradisũ m̃te de¬
ambilla. Quociens cũq illo cogitatione conscendis: tociens in he-¬
remo nͣ eris. Seabra sine balueis attrait᷑ cutis. s qͥ in xp̃o semel lotꝰ:
que reuelabit᷑ in nob̾. Delicatꝰ es simẽ. si ⁊ hic uisgaude eũ scło. ⁊ postea
regnare cũ xp̃o. Ueni&̾ ueniet illa dies. que corruptiuũ hoc ⁊ mortale
incorruptionẽ induat un mortalitatẽ. Beatꝰ seruus. quẽ dñs inuenerit
uigilantẽ. Tunc ad uocẽ tube pauebit t̾ra cũ popłis: tu gaudeb̾. Iudica¬

Expanded text:
aetheris uolare fulgorem. pau- pertatem times? sed beatos pauperes Christus appellat. aetheris uolare fulgorem. pau- pertatem times? sed beatos pauperes Christus appellat. labore terreris? sed nemo athleta sine sudoribus coronatur. de cibo cogitas? sed fides famem non sentit. super nudam metuis humum exesa ieiuniis membra conlidere? sed dominus tecum iacet: squalidi capitis horret inculta caesaries? sed caput tuum Christus est. infinita heremi uastitas tenet? sed tu paradisum mente deambula. quotienscumque illuc cogitatione conscenderis. totiens in heremo non eris. scabra sine balneis adtrahitur cutis? sed qui in Christo semel lotus quae reuelabitur in uobis. delicatus es, carissime, si et hic uis gaudere cum saeculo et postea regnare cum Christo. Ueniet, ueniet illa dies, qua corruptiuum hoc et mortale incorruptionem induat et inmortalitatem. beatus seruus, quem dominus inuenerit uigilantem. tunc ad uocem tubae pauebit terra cum populis, tu gaudebis. indica
Abbreviated transcription (Latin):
Nec sibi qͥsquã de corꝑis tantũ mundi castitate supplaudat. cũ om̃e u̾bũ
ociosũ qd̃cũq locuti fuerint homines redditurisint ꝓ eo rationẽ in
die iudicii. Cũ etiã conuiciũ in frem. homicidii sit reatꝰ. ñ ÷ facile
stare loco pauli tenere gradũ iã cũ xp̃o regnãciũ: ne forte ueniat
angłs qͥ scindat uelũ tẽpli tui. qͥ candelabrũ tuũ loco moueat. Ae
utile. nisi ut ꝓiciat᷑ foras. ⁊ a porcis conculcet᷑. Monadnis si ceciđit : &
sis locis enauigauit oracio: ⁊ uit̾ cauas spumeis fluctib cautes fragił
in altũ cimba ꝓcessit. ex pandenda siurt uela uentis. ⁊ quescionis seru¬
puł transuaclatis. letanciũ more nautarũ epilogi. celeuma cantandũ :
Odesertũ xp̃i florib uernans. osolitudo inq̃ illi nascunt᷑ lapides. de
nescio qͥd plus lucis aspicio. libet sarcina carnis abiecta. ad purũ

Expanded text:
nec sibi quisquam de corporis tantum mundi castitate supplaudat, cum omne uerbum nec sibi quisquam de corporis tantum mundi castitate supplaudat, cum omne uerbum otiosum, quodcumque locuti fuerint homines, reddituri sint pro eo rationem in die iudicii, cum etiam conuicium in fratrem homicidii sit reatus. non est facile stare loco Pauli, tenere gradum iam cum Christo regnantium, ne forte ueniat angelus, qui scindat uelum templi tui, qui candelabrum tuum loco moueat. aedutile, nisi ut proiciatur foras et a porcis conculcetur. monachus si ceciderit, sis locis enauigauit oratio et inter cauas spumeis fluctibus cautes fragilis in altum cumba processit, expandenda uela sunt uentis et quaestionum scopulis transuadatis laetantium more nautarum epilogi celeuma cantandum est. o desertum Christi floribus uernans! o solitudo, in qua illi nascuntur lapides, de nescio quid plus lucis aspicio. libet sarcina carnis abiecta ad purum
Abbreviated transcription (Latin):
tũ talentũ in sudario ligans. ceteris lucra facientib id tantũ qd̃ acce-¬
ꝑat seruauit. Ilico indignantis dñi clamore feriet᷑. Serue neq. qͣre
ñ dedisti pecuniã meã. ad m̾sã. iego ueniens exegissẽ cũ usuris. id÷¬
tor denariũ denes. alteriꝰ locũ qͥ pecunia duplicare potuerat ocu-¬
pasti. Quã obrẽ sic̃ his qͥbene ministrat. bonũ gradũ sibi adqͥrit. ita
qͥ indigne ad calicẽ dñi accedit: reus erit corꝑis dñi ⁊ sanguinis. Non
laũ respice. quẽ dñs in apocalẏpsi de notat. qͥtã t᷑pia ⁊ ne fanda cõm̃tꝰ:
ut ophytarũ heresis ex illa radice nascat᷑. ꝓbet se unꝰ qͥsq: ⁊ sic accedrt.
aris ascendẽ. Suꝑquẽ dñs reqͥescit. nisi suꝑ humilẽ ⁊ qͥetũ. ⁊ tremͣtẽ u̾ba
sua: cui plꝰ credit᷑. pliss habeo ea igit᷑. Potentes potent̃ torm̃ta pacient.

Expanded text:
tum talentum in sudario ligans ceteris lucra facientibus id tantum, quod acceptum talentum in sudario ligans ceteris lucra facientibus id tantum, quod acceperat, reservarit! Ilico indignantis domini clamore ferietur: Serve nequam, quare non dedisti pecuniam meam ad mensam, et tor denarium pasti. Quam ob rem sicut is, qui bene ministrat, bonum gradum sibi adquirit, ita, qui indigne ad calicem domini accedit, reus erit dominici corporis et sanguinis. Non laum respice, quem dominus in Apocalypsi sua odit; qui tam turpia et nefanda commentus est, ut Ophitarum heresis ex illa radice nascatur. Probet se unusquisque et sic accedat. aris accedere. Super quem dominus requiescit, nisi super humilem et quietum et trementem verba sua? Cui plus creditur, plus ab eo exigitur. Potentes potenter tormenta patientur.
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ uͦ in obediens spũali mucrone truncat᷑. aut eiectꝰ de ȩxel
do demoniũ ore discerpit᷑. Qđ site qͦ ad eundẽ ordinẽ pia fem̃ blandi¬
m̃ta sollicitant: gaudebo de ascensu. timebo delapsu. Iui episcopatũ
desidat: bonũ opꝰ desidat. Scimꝰ ista subuinge̾ qd̾ seqͥt᷑. Oporta autẽ eiꝰ
doctorẽ. ñ uiuolentũ. nͣ ꝑcussorẽ. s modestũ. Et ceteris de eo que secunt᷑
ex plicitis. ñ minore int̾cio gradu adhibuit diligenciã. diacones similit̃
pudicos. nͣ bi lingues. ñ multo uino deditos. ñ turpi lucros. habentes
misteriũ fide in conscientia pura. Hi aut̃ ꝓbent᷑ pͥmũ. ⁊ sic ministrent:
nullũ crim̃ habentes. Ue illi homini qͥ uestẽ nͣ habens nupciałẽ. ingre¬
dit᷑ ad cenã. nichil suꝑ ÷ nisi ut statĩ audiat. Amice qͦmͦ hue uenisti.
ulliꝰ obmutiscente. dr̃ ministris. Tollite illũ pedib imanib ⁊mittite
eũ intenebras exteriores. ibi erit fletꝰ istridor denciũ. Ue illi qͥacep¬

Expanded text:
 inoboediens spiritali mucrone truncatur aut eiectus de do daemonum ore discerpitur. Quod si te quoque ad eundem ordinem pia fratrum blandimenta sollicitant, gaudebo de ascensu, timebo de lapsu. Qui episcopatum desiderat, bonum opus desiderat. Scimus ista, sed iunge, quod sequitur: Oportet autedicibilem, non vinolentum, non percussorem, sed modestum. Et ceteris de eo, quae sequuntur, explicitis non minore in tertio gradu adhibuit diligentiam dicens: Diaconos similiter pudicos, non bilingues, non multo vino deditos, non turpilucros, habentes mysterium fidei in conscientia pura. Et hi autem probentur primam et sic ministrent nullum crimen habentes. Vae illi homini, qui vestem non habens nuptialem ingreditur ad cenam! Nihil superest, nisi ut statim audiat: Amice, quomodo huc venisti? et illo obmutescente dicatur ministris: Tollite illum pedibus et manibus et mittite eum in tenebras exteriores; ibi erit fletus et stridor dentium. Vae illi, qui accep
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ seãm doctriã ÷ fidelẽ sermonẽ. ut posuis ex ortari in doctrina sana.
⁊ contra dicentes reuincere. ł mane mbis que didicisti erecdita sant¬

Expanded text:
qui secundum doctrinam est, fidelem sermonem, ut possis exhortari in doctrina sana qui secundum doctrinam est, fidelem sermonem, ut possis exhortari in doctrina sana et contradicentes re
Abbreviated transcription (Latin):
sit: calleo saporib auiũ. discerno ꝓuncias: ⁊ ciboꝵ maeraritas. ac
nouissime dã pna ipsa delectant. Audio p̃t̃ea. in senes. ⁊ anꝰ absq li¬
b̃is. qͦxũdã t̾pe seruiciũ. Ipsi apponunt maculã. obsident lectũ. puru¬
lenciã stomachi ⁊ figm̃ta pul monis manu ꝓpria suscipiunt: pauent
ad introitũ medici. trem̃tibq labiis an cõmodiꝰ habeant sciscitant᷑.
Et si paululũ senex uegecior fuerit ꝑiclitant᷑. simul ataq leticia mens
intr insecꝰ auara torquet᷑. Tunent enĩ neꝑdant ministeriũ: ⁊iuuacẽ
senẽ matusale annis cõparant. Oqͣnta apd̾ dm̃n merces. si uniꝰ qͥla¬
inosenti p̾ciũ nspac: Quantis sudorib hereditas cassa expetit᷑: minore
labore margaritũ ap̃ emi poterat. Ouinas scriptiras sepiꝰ lege. immo
nĩꝗ de manib tius sacra lectio deponat᷑. duce qd doceas obtine eũ

Expanded text:
sit, calleo, saporibus auium discerno prouincias et ciborum me raritas ac sit, calleo, saporibus auium discerno prouincias et ciborum me raritas ac nouissime damna ipsa delectant. audio praeterea in senes et anus absque liberis quorundam turpe seruitiuIDipsi apponunt mattulam, obsident lectum et purulentias stomachi et phlegmata pulmonis manu propria suscipiunt. pauent ad introitum medici trementibusque labiis, an commodius habeant, sciscitantur et, si paululum senex uegetior fuerit, periclitantur ac simulata laetitia mens intrinsecus auara torquetur. timent enim, ne perdant ministerium, et uiuacem senem Mathusalae annis conparant. onon speraret! Quantis sudoribus hereditas cassa expetitur! Minori labore margaritum Christi emi poterat. Divinas scripturas saepius lege, immo numquam de manibus tuis sacra lectio deponatur. Disce, quod doceas; obtine eum,
Abbreviated transcription (Latin):
reꝑiant᷑: maloꝵq condẽpnacio laus bonoꝵ sit. Pud& dicere. sacerdotes ido-¬
loꝵ mimi ⁊ aurige. ⁊ scorta. hereditates capiunt. Solis clericis ⁊ monachis. hoc
ror: s doleo cur meruerimꝰ hanc legẽ. Cauteriũ bonũ ÷: sed qͦ m uulnꝰ ut in¬
digeã cauterio : cłuida seueraq legis caucio: ⁊ tam̃ nec sic refrenat ᷑ auari¬
cia. ꝑficlĩ cõmissa legib illudimꝰ: ⁊ qͣsi maiora sint imꝑatoꝵ scripta quã
xp̃i. leges timemꝰ. ⁊ eugłia contẽpnimꝰ. Sit heres. s mat̾ filioꝵ: id÷ gregis
sui ȩccła. que illos genuit: nutriuit. pauit. Quid nos in serimꝰ int̾ matrẽ¬
priis stude diuiciis. Natꝰ in pauꝑe domu. untugurio rusticano: qͥ uix
milio ⁊ cibario pane rugientẽ saturare uentrẽ poterã: nẽ similã. &
malla fastidio. noui ⁊ genera &e nomina pisciũ. in qͦ littore conca lecta

Expanded text:
reperiantur: malorumque condemnatio laus bonorum sit. Vide quid prosireperiantur: malorumque condemnatio laus bonorum sit. Vide quid prosilorum, mimi et aurigae et scorta hereditates capiunt; solis clericis et monachis hoc lror, sed doleo, cur meruerimus hanc legem. cauterium bonum est, sed quo mihi uulnus, ut indigeam cauterio? prouida seueraque legis cautio, et tamen nec sic refrenatur auaritia. per fideicommissa legibus inludimus et, quasi maiora sint imperatorum scita quam Christi, leges timemus, euangelia contemnimus. sit heres, sed mater filiorum, id est gregis sui, ecclesia, quae illos genuit, nutriuit et pauit. quid nos inserimus inter matrepropriis studere diuitiis. natus in paupere domo et in tugurio rusticano, qui uix milio et cibario pane rugientem saturare uentrem poteram, nunc similam et mella fastidio, noui et genera et nomina piscium, in quo litore conca lecta
Abbreviated transcription (Latin):
officiũ clericatꝰ. aut udua tͥ iusitat᷑ aut uirgo. nũq domũ soł intro eas.
T ales habeto socios: qͦrũ contub̾nio ñ in fameris. Silector. si acolit. si psaltes
te seqt᷑. n ornent᷑ uestib s morib. Nec calamistro erispent comas sed pu¬
aliqͥt ÷ loquendũ: habet nutricẽ maiorẽ domꝰ. uirginẽ. uiduã. marita. n÷ tã
inhumana. ut nullũ p̾t̃te habeat: cui se aucdeat credẽ. Caueto onĩs suspiciones
i qͥcqͥd ꝓbabilit̾ fingi potest. ne fingat᷑ ante deuita. Crebra munuscula ⁊ suda-
inscłi ħominib detestam̃: qͣnto magis in clericis. & inclericis monachis. quors
sacerdociũ ꝓposito.⁊ ꝓpositũ ornat᷑ sacerdocio. nec hoc dico qd̵ aut uite aut
in scĩs uiris ista formidẽ. s qđ in onũ ꝓposito. in onũ gradu. ⁊ sexi. ⁊ boni ⁊mali¬

Expanded text:
officium clericatus aut uidua tibi uisitatur aut uirgo, numquam domum solus introeas officium clericatus aut uidua tibi uisitatur aut uirgo, numquam domum solus introeas talesque habeto socios, quorum contubernio non infameris. si lector, si acolythus, si psaltes te sequitur, non ornentur uestibus, sed moribus, nec calamistro crispent comas. sed pualiquid loquendum, habet nutricem, maiorem domus uirginem, uiduam, maritatam; non est tam inhumana, ut nullum praeter te habeat. cui se audeat credere. caueto omnes suspiciones et, quidquid probabiliter fingi potest, ne fingatur, ante deuita. crebra munuscula et orariin saeculi hominibus detestamur: quanto magis in clericis et in clericis monachis, quorum et sacerdotium proposito et propositum ornatur sacerdotio! Nec hoc dico, quod aut in te aut in sanctis
Abbreviated transcription (Latin):
discordia. que potest eẽ. concordia : hospiciolũ tuũ aut raro aut nũq. mulierũ
pedes terant. Om̃s puellas uurgines apĩ auc eqͣlit᷑ ignora. aut equalit̃ dilige.
ne sub eodẽ tecto manseris neue in p̾terita castitate confidas. nec d aiis san¬
cior. nec salomone putes. ee sapientior. Mem̃to semꝑ qd̾ paradisi colonũ.
de possessione sua mulier eiecerit. Aegro tanti tͥ sc̃s qͥ liba fr̃ adsistat. &
germana uł mat̾. aut ꝓbate quelibar apud om̃s ficlĩ. Qd si huiꝰ cemodi ñfu
epint consanguinitatis. caslimonieq ꝑsone multas anꝰ nutrit ȩccła que
iofficiuĩ pbeant: ⁊ beneficũ accipiant ministrando. ut infirmitas q aua
feuctũ habeat elemosine. Scio qͦq qͦscdã conualiusse corpe ⁊ animo egro¬
tare cȩpisse. Piculose tͥministrat: cuiꝰ uultũ frequent̾ intendis. Si aptꝰ¬

Expanded text:
discordia quae potest esse concordia? hospitiolum tuum aut raro aut numquam mulierum discordia quae potest esse concordia? hospitiolum tuum aut raro aut numquam mulierum pedes terant. omnes puellas et uirgines Christi aut aequaliter ignora aut aequaliter dilige. ne sub eodem tecto manseris; ne in praeterita castitate confidas. nec Dauid sanctior nec Salomone potes esse sapientior; memento semper, quod paradisi colonum de possessione sua mulier eiecerit. aegrotanti tibi sanctus quilibet frater adsistat et germana uel mater aut probatae quaelibet apud omnes fidei. quodsi huconsanguinitatis castimoniaeque personae, multas anus nutrit ecclesia, quae et officium praebcant et beneficium accipiant ministrando, ut infirmitas quoque tua fructum habeat elemosynae. Scio quosdam convaluisse corpore et animo aegrotare coepisse. Periculose tibi ministrat, cuiu
Abbreviated transcription (Latin):
gentũ. si possessiones. si uariã suppellectilẽ cũ ins partib dñs pars eiꝰ fieri ñ potest.
Si aut̃ ego pars diũ sũ: ⁊ funiculꝰ hereditatis eiꝰ. nec accipio partẽ int̾ eeteras trib.
s. qͣsi leuita ⁊ sacerdos. uiuo dedecimis. ⁊ altario seruiens. altaris oblatiore suften¬
tor habens uictũ ⁊ uestitũ. his contẽptꝰ ero. ⁊ nudã crucẽ nudus seqͣr. Obsecrote itaq
urepetens iterũ.iterũq monebo. ne officiũ dericatꝰ genꝰ antiq miliciȩ putes
dicat᷑ tͥ cleri eoꝵ ñ ꝓderc̃ eis. Msulã tuã. pauꝑes nꝑegrini. ⁊ cũ illis xp̃s conui¬
ua nouerit negotiatorẽ clericũ ⁊ ex inope diuitẽ. ⁊ ex ignobili głosũ. qͣsi qͣndã
pestẽ suge. Corrũpunt mores bonos: confabulationes pessime. Tu aurũ contẽpnis:
ille diligit. Iu calcas opes: ille sectat᷑. ⁊ibi cordi: silenciũ: mansuetudo seeretũ.
sli u̾bositas atruta frons sora placent ⁊ platee ae medieoꝵ taberne. Intanta moꝵ

Expanded text:
is partibus dominus pars eius fieri non dignatur. si autem ego pars domini sum et funiculus hereditatis eius nec accipio partem inter ceteras tribus, sed quasi leuita et sacerdos uiuo de decimis et altari semiens altaris oblatione sustentor, habens uictum et uestitum his contentus ero et nudam crucem nudus sequar. obsecro itaque te, et repetens iterum itdicatur tibi: cIeri eorum non proderunt eis. mensulam tuam pauperes et peregrini et cum illis Christus conuiua nouerit; negotiatorem clericum et ex inope diuitem et ex ignobili gloriosum quasi quandam pestem fuge. corrumpunt mores bonos confabulationes pessimae. tu aurum contemnis, alius is diligit; tu calcas opes, ille sectatur; tibi cordi est silentium, mansuetudo, secretum, illi. uerbositas, adtrita frons, fora placent et plateae ac medicorum tabernae: in tanta morum