comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lo errore obnubilante sapientiã eorũ. nulla mi¬
seria impediente beatitudine̾ eoꝵ: ita fiat in scĩs
tius qui in terra st̃. & de terra qđ ad corpus ñ ad¬
animã autinet facti sunt. & quãuis in cęlestẽ habi¬
tatione̾ atq ĩmutationẽ tam̃ de terra assumpti
stͣ. Hoc respicit & pͣdicatio illa angeloꝵ. Gła in ex
celsis dõ usq uoluntatis. ut cũ p̾cesserit bona uo¬
luntas nr̃a quȩ uocantẽ sequitur. ꝑficiat᷑ in nob̾ uolin¬
tas dĩ sicut ẽ in cȩlestibus angelis. ut nulla ad uersitas
resistat nr̃ȩ beatitudini quȩ est pax. Ita fiat uoluntas
tua recte intelligitur obȩiliatur p̾ceptis tuis. sicut in cę

Expanded text:
lo errore obnubilante sapientiam eorum, nulla milo errore obnubilante sapientiam eorum, nulla miseria impediente beatitudinem eorum; ita fiat in sanctis tuis qui in terra sunt, et de terra, quod ad corpus attinet, facti sunt, et quamvis in coelestem habitationem atque immutationem, tamen de terra assumendi sunt. Ad hoc respicis bonae voluntatis : ut cum praecesserit bona voluntas nostra, quae vocantem sequitur, perficiatur in nobis voluntas Dei, sicuti est in coelestibus Angelis; ut nulla adversitas resistat nostrae beatitudini, quod est pax. Item Fiat voluntas tua, recte inte
Abbreviated transcription (Latin):
Adueniat gͦ accipiendũ est. manifestet᷑ hominibꝰ quẽ¬
ad modũ p̾sens lux absens ẽ cȩcis. & eis qui oculos clau¬
dunt. ita regnũ dĩ quãuis nusquã discedat de terris
cet ignorantibus cum eius unigenitꝰ ñ solũ intelligi¬
biliter. sed etiã uisibiliter in homine dominico de
um id est cũ discretio & separatio iustorũ facta fue¬
rit ab iniustis. ita inhabitat iustos dñs. ut ñ opussit
quemquã doceri ꝑ hominẽ. sed sint omnes ut scriptũ
est docibiles dĩ. Deinde beata uita omni ex parte ꝑfi¬
cietur in scĩs in ȩternũ. sicuti nc̃ cęlestes angeli scĩs¬
simi atq beatissimi solo dõ illustrante sapientes. & be¬
ati sunt. quia & hoc ꝓmisit ds̃ suis. In resurrectione
inquit erunt sicut angeli in cęlis Et ideo post illã
Nat uoluntas tua sicut in celo & in t̾ra
idest. sicut ẽ in angelis qui sunt in cęlo uoluntas
tua. ut omnino tͥ adhereant. teq persruant᷑. nul¬

Expanded text:
Adveniat ergo accipiendum est, manifestetur hominibus. Quemadmodum enim praesens lux absens est caecis, et eis qui oculos claudunt, ita Dei regnum, quamvis nunquam discedat de terris, regnum, cum ejus Unigenitus, non solum intelligibiliter, sed etiam visibiliter in homine Dominico de um, id est cum discretio et separatio justotorum ab injustis facta fuerit, ita inhabitabit justos Deus, ut non opus sit quemquam doceri per hominem, sed sint omnes, ut scriptum est: Docibiles Deo ; deinde beata vita omni ex parte perficiatur in sanctis in aeternum; sicut nunc coelestes angeli sanctissimi atque beatissimi solo Deo illustrante sapientes et beati sunt; quia et hoc promisit Dominus suis: In resurrectione erunt, inquit, sicut angeli in coelis . Et ideo post illam Fiat voluntas tua sicut in coelo et in terra: id est, sicut est in Angelis qui sunt in coelis, voluntas tua, ut omnimodo tibi ad haereant teque perfruantur, nul
Abbreviated transcription (Latin):
est homo iustus in terra qui faciat bonũ & ñ pec¬
cet. Seid & perseipsũ nos ĩunes a delictis eẽ non
posse docuit. quosita orare p̃cepit. Et dimitte nob̾
debita nr̃a. sicut & nos dimittimus debitoribus
nr̃is. Nemo gͦ docente pelagio liberũ se a peccatis
ac debitis uiuere posse credat. cũ uiderit apłos
docente dño ꝓ suis exorare delictis .S. & alibi scrip¬
tũ est. Septies cadit iustus & resurgit. Impossi¬
bile namq est quemlibet scoͬꝵ. nͣ aliquando in
minutis peccatis quȩ ꝑ sermonẽ. ꝑ cogitationẽ.
ꝑ ignorantiã. ꝑ obliuionẽ. ꝑ necessitate. ꝑ uolun¬
tatẽ . ꝑ surreptionẽ admittunt᷑ lapsũ incurrere.
nec tam̃ iusti ẽe desistunt. qr citiꝰ a reatu dño
opitulante resurgunt. melius est enĩ Bene¬

Expanded text:
st justus in terra qui faciat bonum, et non peccet . Sed et per semetipsum nos immunes a delictis esse non posse docuit, quos ita orare praecepit: Dimitte nobis debita nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Nemo ergo, docente Pelagio, liberum se a peccatis ac debitis vivere posse credat, cum viderit apostolos, docente Domino, pro suis orare delictis. Sed et alibi scriptum est: Septies in die cadit justus, et resurgit . Impossibile namque est quemlibet sanctorum non aliquando in minimis peccatis, quae per sermonem, per cogitationem, per ignorantiam, per oblivionem, per necessitatem, per voluntatem, per subreptionem commitstuntur, lapsum incurrere, nec tamen justi esse desistunt, quia citius a reatu, Domino opitulante, resurgunt. CAPUT II.
Abbreviated transcription (Latin):
augendo uitã uiuere desinet. bies quippe expectat
ut ueniant. s cũ ad augmentũ uitȩ̨ ueniunt. iã
ad augmentũ uitȩ subtrahunt᷑. quia & itineran¬
tis gressus dũ in anteriora ꝓficiunt: qđ restat
git crescendo ꝑtransit. Unde apte quoq ipse mili¬
tie cursus expͥmitur. cũ ꝑtinꝰ subinfert᷑. Et SIC UT

Expanded text:
pectat ut veniant; sed cum ad augmentum vitae veniunt, jam ab augmento vitae subtrahuntur, quia et itinerantis gressus dum in anteriora proficit, quod restat git, crescendo pertransit. Unde apte quoque ipse militiae cursus exprimitur, cum protinus subinfertur: CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
Propt̃ te morte afficim᷑ tota die .hinc paulꝰ ait
cit. Ob quã causã hec patior. s non c̃fundor. Scio
enĩ cui credidi & certus sum quia potens ẽ depositũ
meũ seruare in illũ diẽ. Sci igit᷑ uiri quot labores
nc̃ ueritati cõmendantes exhibent. tot iã remunera¬
tionis suȩ pignora intra spei cubiculã clausa te¬
neut. S cũ grauis nc̃ sentit᷑ aestus in opere. ut qͣndoq
refrigeriũ ꝑcipiatur ex quiete.Estote itaq pruden¬

Expanded text:
Propter te morte afficimur tota die . Hinc Paulus aiPropter te morte afficimur tota die . Hinc Paulus aicit: Ob quam causam haec patior, sed non confundor; scio enim cui credidi, et certus sum quia potens est depositum meum servare in illum diem . Sancti igitur viri quot labores nunc veritati commendantes exhibent, tot jam remunerationis suae pignora intra spei cubiculum clausa tenent. Sed gravis nunc sentitur aestus in opere, ut quandoque refrigerium percipiatur ex quiete. Unde et apte
Abbreviated transcription (Latin):
quã dies uacuus labat᷑ ab oꝑe. & expectatꝰ finis tẽpo¬
ris in anis ueniat ad remunerationẽ. in laboris q:
studio ꝑspicit. qiđ perciꝑe in tẽpore remunerati¬
onis possit. Nã cũ opus crescit. praemu siducia pfi¬
cit. Cũ uero opus torpuerit. spes ad remuneratio
nẽ lasescit. Unde & electus quisq uitã suã quasi¬
dies mercennarũ pensans. tanto fidentius spe ten¬
dat ad p̾miũ. quanto nc robustius ꝑdurat ad
laboris incremitum. Qui sit decursus p̾sentis tẽpo¬
ris pensat. dies cũ operibus numerat. ne a labo
re transeant uacua uitȩ̨ momenta formidat.
Aduersis gaudet. passione reficit᷑. merore refouet᷑.
qr subsequentis uitȩ p̃mus tanto se remunerari
largius ẽspicit. quanto ꝓ amore illius cotidienis
se mortibus uerius ĩpendit. Huc nãq ẽ qđ ciueᷤ
suꝑnȩ patriȩ conditori eiꝰ psalmiste uocibꝰ dicũt

Expanded text:
quam dies vacuus labatur ab opere, et exspectatus finis tempoquam dies vacuus labatur ab opere, et exspectatus finis temporis ne inanis veniat ad remunerationem. In laboris namque studio conspicit quid percipere in tempore remunerationis possit. Nam cum opus crescit, praemii fiducia proficit; cum vero opus torpuerit, spes a remuneratione 247 lassescit. Unde et electus quisque vitam suam quasi mercenarii dies pensans, tanto fidentius spe tendit ad praemium, quanto nunc robustius perdurat ad laboris incrementum; qui sit decursus praesentis temporis pensat, dies cum operibus numerat, ne a labore vacua transeant vitae momenta formidat; adversis gaudet, passione reficitur, moerore refovetur, quia subsequentis vitae praemiis tanto se remunerari largius conspicit, quanto pro amore illius quotidianis se mortibus verius impendit. Hinc namque est quod cives supernae patriae conditori ejus Psalmistae vocibus dicunt:
Abbreviated transcription (Latin):
es suos mercennarius euolui citiꝰ exoptat. ut ad sa¬
boris sui p̾miũ sine tarditate ꝑueniat. Dies itaꝙ ho¬
minis uera & ȩterua sapientis recte diebus mercen¬
narii cõparant᷑. quia p̾sentẽ uitã. uiã ñ patriã. mi¬
litiã ñ palmã deputat. & eo se abẽe longuis a p̃m ic
ẽspicit. quo tardius ad finẽ uenit. Considerandũ qͦq
ẽ qđ mercennarius in alienis laboribꝰ exuclat.s tam̃
sibi p̃mui ꝓpriũ p̃parat. Uoce aut̃ redẽptoris dr̃. Re¬
gnũ meũ non ẽ de hoc mundo. Om̃s gͦ qui spe cele¬
stiũ p̃diti exercitio uite p̃sentis adterim᷑. in alieno
laboramus. Nã sepe & reꝓbis seruire cogtmͣ. mundo
quȩ mundi st̃ redere coartam᷑. Et alieno quidẽ
łabore fatigam᷑. s tñ p̃mia nr̃a ꝑcipimus. & ꝑ hoc ꝑ
contra quibusdã ueritas dicit. Si in alieno sideles
ñ fuistis. qđ ur̃m ẽ quis dabit uobis Sciendũ quoq
ẽ qđ mercennarius sollicite curat inspicere. ne ũ

Expanded text:
es suos mercenarius evolvi citius exoptat, ut ad laboris sui praemium sine tarditate perveniat. Dies itaque hominis vera et aeterna sapientis recte mercenarii diebus comparantur, quia praesentem vitam, viam non patriam, militiam non palmam deputat; et eo se abesse longius a praemio conspicit, quo tardius ad finem venit. Considerandum quoque est quod mercenarius in alienis laboribus exsudat, sed tamen sibi praemium proprium praeparat. Voce autem Redemptoris nostrgnum meum non est de hoc mundo . Omnes ergo qui, spe coelestium praediti, exercitio vitae praesentis atterimur, in alieno laboramus. Nam saepe et reprobis servire cogimur, mundo quae mundi sunt reddere coarctamur; et alieno quidem labcontra quibusdam Veritas dicit: « Si in alieno fideles non fuistis, quod vestrum est quis dabit vobis? » Sciendum quoque est quod mercenarius solli
Abbreviated transcription (Latin):
sti munere deputans. quasi eo securuis praua a¬
git. qͦ suꝑni doni sublimia munera ñ ꝑcepit. Iuũ
ꝓphetiȩ spũ replet. ad p̃scientia subleu̾at. ei q
uentura queq iã p̃sentia ostentat. S. dũ sepe &
in multis suꝑ semetipsũ tollit᷑ ut fita ueracit᷑ cõ¬
tẽplet᷑. meris in sui c̃fidentia deducta eũ qui ha
aestimat. Cumq qđ senserit ꝓphetiã putat. qr
sibi hanc & cũ nͣ habet trib̾uit. & in quantũ habe¬
re potuit amitut. Sicq fit ut inde post alioꝵ me¬
rita tristis redeat. unde estimationẽ om̃iũ letus
preibat. Temptatio ꝗ est uita hominis suꝑ t̃ram.
quȩ aut aliena uirtutibus ad celestiũ p̃miũ surge¬
re ñ ualet. aut ditata donis sp̃ũalibus aliqua n¬
do detius ex occasione uirtutũ ruit. Quia aut̃¬
mus. sciendũ sũmopere est. qđ quiddã nobis appel¬
latione militiȩ amplius quã nomine tẽptationis ex¬

Expanded text:
sti munere deputans, quasi eo securius prava asti munere deputans, quasi eo securius prava agit, quo superni doni sublimia munera non percepit. Illum prophetiae spiritus replet, ad praescientiam sublevat, eique ventura quaeque jam praesentia ostin multis super semetipsum tollitur, ut futura veraciter contempletur, mens, in sui confidentiam deducta, eum qui habaestimat; cumque omne quod senserit prophetiam putat, quia sibi hanc et cum non habet tribuit, et in quantum habere potuit amittit. Sicque fit ut inde post aliorum merita tristis redeat, unde aestimatione omnium laetus praeibat. Tentatio est ergo vita hominis super terram, quae aut aliena a virtutibus ad coeleste praemium surgere non valet, aut ditata donis spiritalibus aliquando deterius ex occasione virtutum ruit.  Vetmus, sciendum summopere est quod quiddam nobis appellatione militiae amplius quam nomine tentationis i
Abbreviated transcription (Latin):
aut si diu in oratione ꝑmanserit. ante eiꝰ ocu
los ocultarũ imaginũ caligo densiscat. Bene
qͦ dr̃ tẽptatio ẽ uita hominis suꝑ tram. qͥri¬
do ibi quoq reatũ descensionis inuenit. ubi¬
se puectũ cõp̃rehendere ascensionis putauit.¬
& inde mens c̃sundit᷑. uude surgere a c̃fusio¬
ne uitebat᷑. ut ꝑ hoc ad semet ipsã diũberatã
redeat. per qđ semetipsã iã collecta & co adu¬
nata transibat. Iste ab eruditione diuinȩ le¬
gis alienus ignorantia sua depͥmit᷑. ne qid
obtinende salutis oꝑetur. Ille diuinȩ legis sci¬
exttia p̃ditus dũ sibi pre cęt̾is gaudet intellec¬
tũ suppetere. quia pͥuato gaudio exultat.
per cepti intellectus in se munera dissipat. Et
inde ui uidicio cęt̾is det̾ior exhibet᷑. unde cla¬
rior clarior cȩtĩs ad tempus ostendit᷑. hunc qr
uirtutũ dona ñ subleuant. etiã uiã simplicis
rectitudinis declinat. & uelut extraneũ a cęle¬

Expanded text:
aut, si diu in oratione permanserit, ante oculos aut, si diu in oratione permanserit, ante oculos ejus obortarum imaginum caligo densescat. aut torpor pavidus humilitatem fingat. Alius, quanta r: Tentatio est vita hominis super terram, quansit fallaciae culpa considerans, munire se arce veritase provectum comprehendere ascensionis putavit; et inde mens confunditur, unde surgere a confusione nitebatur, ut per hoc ad semetipsam diverberata redeat, per quod semetipsam jam collecta et coadunata transibat. Iste, ab eruditione divinae legis alienus, ignorantia sua deprimitur, ne quid obtinendae salutis operetur. Ille divinae legis scientia praeditus, dum sibi prae caeteris gaudet intellectum suppetere, quia privato gaudio exsultat, percepti intellectus in se munera dissipat; et inde in judicio caeteris deterior exhibetur, unde clarior caeteris ad tempus ostenditur. Hunc quia virtutum dona non sublevant, etiam viam simplicem rectitudinis declinat; et velut extraneum se a coele
Abbreviated transcription (Latin):
grauẽt᷑. Cumq ingerere alterilesionẽ metuit. ad
hoc qđ dudũ presserat fallaciȩ uiciũ quasi ex
studio pietatis redit. Sicq sit ut & malicia nĩ¬
tẽ non teneat. in eo tamen ueritatis radiũ ũ¬
bra mendacii obscuret. Unde & sepe quia ꝑ¬
cunctatus quis quȩ conticescere ñ ualet aut
faisum dicens suã mentẽ trucidet. aut uera
loquens ꝓximi uitã grauat. Alius amore c̃di¬
toris excitatus a t̾renis cogitationibꝰ m̃tem cu¬
rat assidua oratione suspendere. atq hanc in
secreta quietis intimȩ securitate collocare. S ĩ
ipso suȩ orationis ascensu dũ eleuari ab infi¬
mis nititurꝰ. insirmoꝵ. fantasmate reuerberat᷑.
atq ad intuendã lucẽ mentis oculũ extendi¬
tur sed ex corporeo usu surgentibꝰ t̾renarũm
imaginubus obscurat᷑. Undẽ & fit plexũq ut
intendentis animus ipsa sua infirmitate fatis¬
gatis. aut rationẽ deserens desidia torpeat.

Expanded text:
gravetur; cumque ingerere alteri laesionem metuit, ad gravetur; cumque ingerere alteri laesionem metuit, ad hoc quod dudum presserat fallaciae vitium, quasi ex studio pietatis redit; sicque fit ut etsi malitia mentem non teneat, in ea tamen veritatis radium umbra mendacii obscuret. Unde et saepe quia percontatus quisque conticescere non valet, aut, falsum dicens, suam mentem trucidat, aut, vera loquens, proximi vitam gravat. Alius, amore conditoris sui excitatus, a terrenis cogitationibus mentem curat assidua oratione suspendere, atque hanc in secreta quietis intimae securitate collocare; sed in ipso suae orationis ascensu, dum clevari ab infimis nititur, infimorum phantasmate reverberatur; atque ad intuendam lucem mentis oculus tenditur, sed ex corporeo usu, surgentibus rerum terrenarum imaginibus, obscuratur. Unde fit plerumque ut intendentis animus, ipsa sua infirmitate fatigatus, aut, orationem deserens, desidia torpeat,
Abbreviated transcription (Latin):
tatis ap̃hendit Cumq superbientes quosdã erũpere
usq ad opressiones innocentiũ conspicit. Teli exer¬
citatione. succensus. postponere aliquatenꝰ cogit᷑.
qđ decreuit. ium fortitudinis exerit. prauisq non
mansuetudine .s. auctoritate contradicit. Unde ple¬
rũq fit. ut aut humilitatis studio ⁊elũ rectitudi¬
nis deserat. aut rursũ zelo rectitudinis turbet hu¬
militatis studiũ qđ tenebat. Cumq seruari simul
& Reli auctoritas. & ppositionis humilitas possit
si bimet ipsi homo ex pertͥbatione in cognitus reid¬
c̾itus ita uehement᷑ ambigit. ne apuđ seductũ
animũ aut
aut torpor pauidus humilitatẽ fingat. Alius qͣnta
sit fallaciȩ culpa considerans munire arcẽ uerita¬
tis clecernit. ut ex ore iam falsus sermo ñ ꝑdeat.
seseq funditꝰ a mendacii transgressione disiun¬
gat. sed fit plerũq ut cũ uerũ dicit᷑ uita pximui

Expanded text:
tatis apprehendit; cumque superbientes quosdam tatis apprehendit; cumque superbientes quosdam  conspicit, zeli excitatione succensus, postponere aliquatenus cogitur quod decrevit, vim rectitudinis exerit, pravisque non mansuetudine, sed auctoritate contradicit. Unde plerumque fit ut aut humilitatis studio zelum rectitudinis deserat, aut rursum zelo rectitudinis turbet humilitatis studium quod tenebat. Cumque servari simul et zeli auctoritas, et propositionis humilitas vix possit, sibimetipsi homo ex perturbatione incognitus redditur, ita ut vehementer ambigat, ne apud seductum animum auaut torpor pavidus humilitatem fingat. Alius, quanta sit fallaciae culpa considerans, munire se arce veritatis decernit, ut ex ore jam falsus sermo non prodeat, seseque funditus a mendacii transgressione disjungat. Sed fit plerumque ut cum verum dicitur, vita proximi
Abbreviated transcription (Latin):
ria. modo secductionis caligine. mͦ intentioni suȩ
int̾ruptione fuscet᷑. Alius nãq a luxuria iã carnẽ
resrenat.s tamen adinic lururie fantasmata tolerat. q
quȩ uolens fecit horũ inuitus memiut. & pęnã sustinet
qđ uoluptatẽ putauit. Quia uero ad deuictã culpã
retrahi metuit. uentrẽ mirȩ abstiuentie uigo restrin¬
git. uultusq ex abstinentia pallescit. Cumq in facie
pallor aspicit᷑. reuerenda ab hominibus utta laudat᷑
Moxq inanis głã ad abstinentis animũ cũ uerbis fa¬
uoris uenit. quã concussa mens dũ subicere ñ ualet
eũ per quẽ uenerat tergere faciei pallorẽ quęrit sic¬
q: sit ut infirmitatis nexibus ligata aut pallorẽ ab¬
stinentiȩ sugiens iterũ ꝑ altmenta subdi luxuriȩ me¬
tuat. aut impulsũ luxurię ꝑ abstinentiã superans
pallorẽ suũ uiani głȩ militare ꝑtimescat. Alius lap¬
sũ superbiȩ superat. toto iã desiderio statũ humili¬

Expanded text:
ria, modo seductionis caligine, modo intentionis suae interruptione fuscetur. Alius namque a luxuria carnem jam refrenat, sed tamen adhuc luxuriae phantasmata tolerat, quia quae volens fecit, horum invitus meminit, et poenam sustinet, quod voluptatem putavit. Quia vero ad devictam culpam retrahi metuit, ventrem mirae abstinentiae vigore restringit, vultusque ex abstinentia pallescit; cumque in facie pallor aspicitur, reverenda ab hominibus vita laudatur; moxque inanis gloria ad abstinentis animum cum verbis favoris venit, quam concussa mens dum subjicere non valet, eum per quem venerat tergere a facie pallorem quaerit; sicque fit ut, infirmitatis nexibus ligata, aut pallorem abstinentiae fugiens, iterum per alimenta subdi luxuriae 245 metuat, aut, impulsum luxuriae per abstinentiam superans, pallorem suum inani gloriae militare pertimescat. Alius, lapsum superbiae superans, toto jam desiderio statum humili
Abbreviated transcription (Latin):
semetipsã cadit. Uult in contẽplatione stare. s ñ ua¬
let. cogitationis gressũ sigere nitit᷑. s instrmitatis
suȩ lapsibus eneruat᷑. quȩ nimirũ mutabilitatis
suȩ onera que uolens expenit. nolens portat. Qui¬
etꝰ homo possidere carnẽ potuit. si bene ab aucto¬
re conditus possidere uoluisset. Cuq se erigere
contra conditorẽ studuit. in semetipso ꝓtinus
carnis c̾tumeliã inuenit. S quia cũ culpa simul
ab origine etiã pęna ꝓpagaturꝰ. inserto infirmita¬
tis uicio nascimurꝰ & quasi nobiscũ hostẽ dedu¬
cimꝰ quẽ cũ labore superamꝰ. Ipsa gͦ uita homi¬
ꝑimat᷑. Quȩ
& si semꝑ ex uirtute succedit. qđ ex insirmitate
generat.¬

Expanded text:
semetipsam cadit. Vult in contemplatione stare, sed non vasemetipsam cadit. Vult in contemplatione stare, sed non valet. Cogitationis gressum figere nititur, sed infirmitatis suae lapsibus enervatur. Quae nimirum mutabilitatis suae onera quia volens expetiit, nolens portat. Quietus homo possidere carnem potuit, si bene ab auctore conditus, possideri voluisset. Cumque se erigere contra conditorem studuit, in semetipso protinus carnis contumeliam invenit. Sed quia cum culpa simul ab origine etiam poena propagatur, inserto infirmitatis vitio nascimur, et quasi nobiscum hostem deducimus, quem cum labore superamus. Ipsa ergo homirimatur. Quae etsi semper ex virtute succidit, quod ex infirmitate generat
Abbreviated transcription (Latin):
oc in loco translatione ueteri. nequaquã mili¬
tia uita hominis. s. temptatio uocat᷑. S si utriusq
uerbi sensus aspicitur. diuersũ quidẽ ẽ qđꝰ exte¬
rius resonat. s. unũ eundẽq c̃cordit᷑ intellectũ
format. Quid enĩ nisi pugna contra malignos sp̃s
nonune tẽptationis expͥmit᷑ꝰ Et qid appellatione
militiȩ nisi contra hostes exercitiũ designat᷑. Tep̃ta¬
tio itaq ipsa. militia ẽ quia dũ contra malignoꝵ
spũum insidias uigilat. in belloꝵ ꝓcinctu. pculdu¬
bio exudat. Notandũ uͦ qđ hec eadẽ utta hominis
ñ tẽptationẽ habere dicitur. s. ipsa tẽptatio ẽẽ ꝑ hi¬
betur. Sponte quippe ab statu conditionis lapsa. ⁊
corruptionis suȩ putredini subdita dũ sibi ex semetip¬
sa molestias gignit. hoc est iam facta qđ tolerat. Quia
eiu statũ mentis inclinata deseruit. qid in se nͥ mo¬
tũ uarietatis inuenit: Unde & si ad sũma appeten¬
da se erigit. mutabilitatis lubricȩ impulsu ꝑtinꝰ ad

Expanded text:
oc in loco translatione veteri nequaquam militia vita hominis, sed tentatio vocatur. Sed si utriusque verbi sensus aspicitur, diversum quidem est quod exterius resonat, sed unum eumdemque concorditer intellectum format. Quid enim nisi pugna contra malignos spiritus, nomine tentationis exprimitur? Et quid appellatione militiae, nisi contra hostes exercitium designatur? Tentatio itaque ipsa militia est, quia dum contra malignorum spirituum insidias vigilat, in bellorum procinctu procul dubio exsudat. Notandum vero, quod haec eadem vita hominis non tentationem habere dicitur, sed ipsa tentatio esse perhibetur. Sponte quippe a statu conditionis lapsa, et corruptionis suae putredini subdita, dum sibi ex semetipsa molestias gignit, hoc est jam facta quod tolerat. Quia enim statum mentis inclinata deseruit, quid in se nisi motum varietatis invenit? Unde nunc etsi ad summa appetenda se erigit, mutabilitatis lubricae impulsu protinus ad
Abbreviated transcription (Latin):
uobus modis de spe & side nr̃a rationẽ poscentibus
reddere debemus. ut & iustas spei ac fidei nr̃e causas
omnibus intimemus. siue fideliter. siue insideliter
ꝑ patientiã quã rationabilit̾ eã seruandã didiceri¬
nus pro cuius amore nec aduersa pati. nec mor¬
tem subire formidemus. Non carnis depositio
bi est enim conscientia bona.nisi ubi ẽ & fides ñ
ficta: Docet namq apłs paulus. qr finis p̃cepti ẽ cari¬
tas de corde puro. & c̃scientia bona & fide ñ ficta.
Qđ ergo aqua diluiui ñ saluauit extra arcã positos s
occidit. sine dubio p̃figurabat omnẽ hereticũ licet
habentẽ baptismatis sacramentũ. ñ aliis sed ipsis a¬
quis ad infernia mergendũ. quibꝰ arca subleuat᷑
ad celũ. Ipse quoq octonarius numerus animia
crhũ ꝑcipit. ut sicut ipse resurrexit a mortuis ꝑ
głam patris. ita & nos expurgati a peccatis ꝑ aquã
regenerationis. in nouitate uitȩ ambulemꝰ. Octa¬
ua namq die hoc est post septimã sabbati. dñs

Expanded text:
uobus modis de spe et fide nostra rationem poscentibus reddere debemus, ut et justas spei ac fidei nostrae causas omnibus intimemus, sive fideliter sive infideliter per patientiam, quam rationabiliter eam conservandam didicimus, pro cujus amore, nec adversa pati, nec mortem subire formidamus. Parati ergo bi est enim conscientia bona, nisi ubi est et fides non ficta? Docet namque apostolus Paulus, quia finis praecepti est charitas de corde puro et conscientia bona et fide non ficta. Quod ergo aqua diluvii non salvavit extra arcam positos, sed cecidit, sine dubio praefigurabat omnem haereticum, licet habentem baptismatis sacramentum, non aliis, sed ipsis aquis ad inferna mergendum quibus arca sublevatur ad coelum. Ipse quoque octonarius numerus animarucrum percipit, ut sicut ipse resurrexit a mortuis per gloriam Patris, ita et nos expurgati a peccatis per aquam regenerationis in novitate vitae ambulemus. Octavo namque die, hoc est post septimam sabbati, Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
ds. ciu herere certe ñ ualemus nisi dilectione. Pm¬
de hȩ quatuor uirtutes uno caritatis diademate
ornant᷑. Quȩ ẽ uera sapientia nisi dm̃ intelligere
habet boni ab eo habet: Qidꝰ tẽperantia. nisi inte¬
grũ se p̃beat in ꝑfectione uitȩ ei quẽ aniat . Qid̃
fortitudo nisi ꝑ amore dĩ fortit̾ om̃a tolerare ad¬

Expanded text:
Deus: cui haerere certe non valemus, nisi dilectione. PrDeus: cui haerere certe non valemus, nisi dilectione. Proinde hae quatuor virtutes uno charitatis diademate ornantur. Quae est vera sapientia, nisi Deum intelligere quid habet boni, ab eo habet? Quid temperantia, nisi integrum se praebeat in perfectione vitae ei, quem amat? Quid fortitudo, nisi pro amore Dei fortiter 147 omnia tolerare ad
Abbreviated transcription (Latin):
uł preter qđ in scĩs scripturis euident᷑ p̃cipit᷑. uł dicat
aliqid̃ uł imperet̃. & inueniat᷑ tãquã falsus testis dei.
aut sacrilegus uł introducens aliqid̃ alienũ a doctri¬
na dñi. uł certe subrelinquens. & p̃teriens aliqiđ eoꝵ
bus ueritatis de his quos imbuerent p̃cipiat dicens. do¬
centes eos seruare om̃a quȩcũq mandaui uobis. Et ea
enĩ quȩ ipse mandauit ñ alia. & hȩc ñ ex parte. sed
om̃a suis auditoribus seruanda tradere iubet.De¬
dentiã ꝗͣ agenda uł ñ agenda discernit. & iustitia
qͣ ds̃ colitur᷑ & amnat᷑. & recte uiuit᷑ int̃ c̃socias animaᷤ.
tẽperantia. quȩ c̃c̃upiscentiã uł irã gubnat. ne dif¬
finitos honestatis t̃minos transgrediant᷑. fortitudo
qua aduersa huiꝰ uitȩ quȩcũq c̃tgant. ẽstanti a¬
nimo tolerant᷑. Et hȩ quatuor si caritate ꝑfecta suit̃
in anima. efficiunt eã dõ ꝓximã. quia nihil aliud
est optimũ hominis cui herere beatissimũ sit. nisi

Expanded text:
er quod in sacris Scripturis evidenter praecipitur, vel dicat aliquid, vel imperet, et inveniatur tanquam falsus testis Dei, aut sacrilegus, vel introducens aliquid alienum a doctrina Domini, vel certe subrelinquens et praeteriens aliquid eorum bus veritatis de his quos vita imbuerent praecipiat dicens: Docentes eos servare omnia quaecunque mandavi vobis. Et ea enim quae ipse mandavit non alia, et haec non ex parte sed omnia suis auditoribus ad servandum contradere jubet. Sae agenda vel non agenda discernit; et justitia, qua Deus colitur, et amatur, et recte vivitur inter consocias animas; temperantia, quae concupiscentiam vel iram gubernat, ne definitos honestatis terminos transgrediantur; fortitudo, qua adversa hujus vitae quaecunque contingant, constanti animo tolerat. IV. Et haec quatuor, si charitate perfecta in anima fiunt, efficiunt eam Deo proximam. Quia nihil aliud est optimum hominis, cui haerere beatissimum sit, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
in nobis uera libertas erit. cũ ad głam filioꝵ. dĩ adop¬
tio nr̃a ꝑuenerit. Nc̃ uͦ non solum actiua uita in ser¬
la quies intima in eniginate uidet᷑. Ipsa tuñ in qͣnta
sit c̃templationis angustia actiua uita iã ualde ẽ lati¬
or atq sublimior. quȩ ad quandã mentis lib̾tatẽ tran¬
sut. temporalia ñ cogitans sed ȩ̨terna. quia utiq c̃te

Expanded text:
in nobis vera libertas erit, cum ad gloriam filiorum Dei adoptio nostra pervenerit. Nunc vero non solum activa vita in serla quies intima in aenigmate videtur. Ipsa tamen in quantalibet sit contemplationis angustia, activa vita jam valde est latiur atque sublimior, quae ad quamdam mentis libertatem transit, temporalia
Abbreviated transcription (Latin):
possunt. Illa gͦ in necessitate hec in uoluntate ẽ. illa
in seruitute. hec in lib̾tate. hinc ẽ enĩ qđ ad moysen
Si emeris seruũ hebreũ. sex annis seruiet tͥ. in
timo egredict᷑ liber. Cũ quali ueste intrauerit. cũ tali
exeat. si habet uxorẽ. & ircor egrediat᷑ simul. Sin aut̃
dominꝰ dederit illi uxorẽ. & peperit filios & filios.
mulier & liberi erunt domini sui. ipse uͦ exibit cũ¬

Expanded text:
possunt. Illa ergo in necessitate, haec in voluntate est. Illa possunt. Illa ergo in necessitate, haec in voluntate est. Illa in servitute, ista in lrvum Hebraeum, sex annis serviet tibi, in septimo egredietur liber gratis. Cum quali veste intravit, cum tali exeat, si habet uxorem, et uxor egrediatur simul. Sin autem dominus dederit illi uxorem, et pepererit filios et filias, mulier et liberi ejus erunt domini sui, ipse
Abbreviated transcription (Latin):
suspensionẽ cordis in ũbũ. Et quãuis actiua bona sit.
melior tñ ẽ contẽplatuia. qr ista cũ mortali uita deficit.
illa uͦ in mortali uita plenus excrescit. Unde dicit᷑. Mla¬
ria optimã partẽ elegit que ñ auferet᷑ ab ea. Quia igit᷑
actiua minor ẽ merito quã contẽplatiua. recte nc᷑ dr̃¬
Manꝰ hominis sub pennis eoꝵ. Nã & si ꝑ actiuã boni ali¬
qidꝰ agimꝰ ad cęleste tñ desideriũ ꝑ contẽplatiuã uo¬
lamꝰ. Unde & apud moysen actiua seruitꝰ. contẽplati¬
ua autẽ lib̾tas uocat᷑. & cũ utriusq uitȩ ex dono sint
sitate ẽ. alt̾a in uoluntate. Quis enĩ cognoscens dm̃
ad eiꝰ regnũ ingredit᷑. nisi prius bene operet᷑. Sine c̃¬
tẽplatiuã uͦ uit᷑a intrare possunt ad cęlestẽ patriam.
qr bona quȩ possunt operari ñ negligunt. Sine acti¬
ua aut̃ intrare ñ possunt. si negligunt operari quȩ

Expanded text:
suspensionem cordis in verbum. Et qususpensionem cordis in verbum. Et qumelior tamen est contemplativa. Quia ista cum mortali vita deficit, illa vero in immortali vita plenius excrescit. Unde dicitur, « Maria optimam partem elegit, quae non auferetur ab ea. » Quia igitur activa minor est merito, quam contemplativa, recte nunc dNam etsi per activam boni aliquid agimus, ad coeleste tamen desiderium per contemplativam volamus. Unde et apud Moysen activa servitus, contemplativa autem libertas vocatur. Et cum utraeque vitae ex dono sint sitate est, altera in voluntate. Quis enim cognoscens Deum, ad ejus regnum ingreditur, nisi bene operetur? Sine contemplativa ergo vita intrare possunt ad coelestem patriam, qui bona quae possunt operari non negligunt. Sine activa autem intrare non possunt, si negligunt bona operari quae
Abbreviated transcription (Latin):
uare moderamina ignorat. Duę autẽ st̃ scoͬꝵ p̾̃dicatoꝵ
uitȩ. actiua scilicet & contẽplatiug. s actiua prior ẽ
tẽpore. quã contẽplatiua. quia ex bono oꝑe tendit᷑ ad¬
contẽplationẽ. Contẽplatiua aut̃ maior ẽ merito qͣm
actiua. quia hec in usu p̃sentis temporis laborat. Illa
uͦ sapore intimo. uenturã iã requiẽ degustat. Qid̃ itaq
ꝑ manus nisi actiua. Et qid per pennã nisi c̃tẽplatiua
uita signat᷑: Manꝰ gͦ hominis sub pennis eoꝵ ẽ. idest
uirtꝰ operis sub uolatu contẽplationis. Qđ bene in euan¬
gelio duȩ illȩ mulieres designant martha scilicet & ina¬
ria. Martha & enĩ satagebat cura frequens ministeriũ.
maria autẽ sedebat ad pedes dñi. & uerba eiꝰ audiebat.
Erat gͦ intenta operi. altera contẽplationi. Una actiuę
seriuebat ꝑ ministeriũ exterius. altera contẽplatiuȩ ꝑ

Expanded text:
vare moderamina ignorat. Duae autem sunt sanctorum praedicatorum vare moderamina ignorat. Duae autem sunt sanctorum praedicatorum vitae, activa scilicet et contemplativa. Sed activa prior est temporecontemplationem; contemplativa autem major est merito quam activa, quia haec in usu praesentis operis laborat, illa vero sapore intimo venturam jam requiem degustat. Quid itaque per manus, nisi activa, et quid per pennas nisi contemplativa vita signatur? Manus ergo hominis sub pennis eorum est, id est virtus operis sub volatu contemplationis. Quod bene in Evangelio duae illae mulieres designant, Martha scilicet et Maria. Martha etenim satagebat circa frequens ministerium; Maria autem sedebat ad pedes Domini, et verba ejus audiebat . Erat ergo una intenta operi, altera contemplationi. Una activae serviebat per exterius ministerium, altera contemplativae per
Abbreviated transcription (Latin):
& septentrio. quia scoꝵ p̃dicatio auctore dõ in cunctis
mundi partibus est egressa. Possumꝰ etiã ꝑ qͣtuor partes
principales qͣtuor uirtutes acciꝑe. ex quibus reliquȩ uir¬
tites oriunt᷑. uidelicet prudentiã. fortitudinẽ. iustitiã.
atq tẽperantiã. quas nimirũ uirtutes tẽ ueracit accipi¬
mus. cũ earũ ordinẽ custodimus. Prima quippe pruden¬
tia. scđa fortitudo. tc̃ia uistitia. quarta temperantia:
Qiđ̃ enĩ ꝓdesse potest prudentia si fortitudo desit. Scire
& enĩ cuiquã qđ non potest facere : pena magis quã uirtꝰ
est .S. qͥ prudent̃ intelligit qđ agat᷑. ⁊ fortit̾ agit qđ utel¬
lexerit. iã ꝓculdubio iu̾stus ẽ. sed eiꝰ uistitia sequi modũ
debet. qr plerũq uistitia si modũ ñ habeat: in crudeli¬
tatẽ cadet. Ipsa eiũ iustitia: uere iustitia ẽ. quȩ se tẽpe¬
ranti& freno moderat᷑. ut cũ in Telo qͦ quisq feruet. sit
etiã tẽperans. ne si plus ferueat ꝑdat iustitiã. cui ser¬

Expanded text:
t septentrionalis. Quia sanctorum praedicatio, auctore Deo, in cunctis mundi partibus est egressa. Possumus etiam per quatuor partes, principales quatuor virtutes accipere, ex quibus reliquae virtutes oriuntur, videlicet, prudentiam, fortitudinem, justitiam atque temperantiam. Quas nimirum virtutes tunc veraciter accipimus, cum earum ordinem custodimus. Prima quippe prudentia, secunda fortitudo, tertia justitia, quarta temperantia est. Quid enim prodesse potest prudentia, si fortitudo desit? Scire etenim cuiquam quod non potest facere poena magis quam virtus est. Sed qui prudenter intelligit quod agatur, et fortiter agit quod intellexerit, jam procul dubio judebet, quia plerumque justitia si modum non habet in crudelitatem cadet, ipsa ergo justitia vere justitia est, quae se temperantiae freno moderatur, ut in zelo quo quisque fervet sit etiam temperans, ne si plus ferveat perdat justitiam, cum ser
Abbreviated transcription (Latin):
& uxorẽ & filios. ñ egrediar liber. offerat eũ dominꝰ
dis. & aplicabit᷑ ad ostiũ ⁊ postes. ⁊ ꝑforabit aurẽ
eiꝰ subula. eritq ei seruus in scłm. Paulo latiꝰ testimo¬
niũ dedimꝰ. ut districtionẽ seruitutis atq lib̾tatis in
utraq uita monstremꝰ. S onerosũ eẽ ñ debet. si hoc
exponendo sequam̃. Unde hec ipsa quȩ diximꝰ af¬
sirmenꝰ. Ebreus enĩ transiens int̾pretat᷑. & seruus e¬
breus enitt᷑. quando unusquisq qͥ iã ab hoc scło m̃
te transit. seruitio omp̃tis dĩi subdit᷑. Ille & eiũ ser
uire dõ appetit. qͥ ab hoc scło m̃te transire didicerit.
Sic mogses transiuit ut uideret uisũ. sic dauid cũ

Expanded text:
um dominus diis, et applicabitur ad ostium et postes, perforabitque aurem ejus subula, et erit ei servus in saeculum . Paulo latius testimonium dedimus, ut distinctionem servitutis atque libertatis in utraque vita monstraremus. Sed onerosum esse non debet si hoc exponendo exsequimur, unde haec ipsa quae diximus affirmemus. 11. Hebraeus enim transiens interpretatur. Et servus Hebraeute transit, servitio omnipotentis Dei subditur. Ille etenim Deo vere servire appetit, qui ab hoc saeculo mente transire didicerit. Sic Moyses transivit ut videret visum. Sic David, cum
Abbreviated transcription (Latin):
n eo maxime cũ ueraciter dõ dicit. & dimitte no¬
bis debita nr̃a sic̾ & nos dimtitimus debitoribꝰ nr̃is
& quidẽ cuncta oꝑa bona quȩ facimus culpas qͣs
fecimꝰ diluere & cooperire certũ est. s. hoc speciali¬
ter de caritate dicit᷑. ꝑ quã ꝑximis nr̃is ea quȩ
nob̾ debent donamus. quia iustissimũ ẽ apud
dm̃ apud dm̃ ut urca mensurã pietatis qua
mensi fuerimus remetiat᷑ nobis. sic̃ econtra ter¬
ribilit᷑ durũ coruir sapiens arguit dicens.
Homo homini seruat irã. & a dõ quęrit metde¬
lã. Nec dubitandũ qđ in eo quoq qui ꝑ cari¬
tatẽ quicqiđ ualet erga correptione ꝑximi a¬

Expanded text:
t dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Et siquidem cuncta opera bona quae facimus, culpas quas fecimus diluere et cooperire certum est. Sed hoc ideo specialiter de charitate dicitur, per quam proximis nostris, ea quae nobis debent, donamus, quia justissimum est apud Deum, ut juxta mensuram pietatis qua mensi fuerimus, remetietur nobis. Sicut econtra terribiliter duros cordis vir sapiens arguit, dicens: Homo homini servat iram, et a Deo quaerit medelam. Nec dubitandum, quod in eo quoque, qui per charitatem quidq
Abbreviated transcription (Latin):
ta corrigat. ĩmunda scĩsicet. turbulenta serenet. fi¬
delis namiq & iustus ẽ ut remittat nobis peccata nr̃a.
& mundet nos ab omni iniquitate si ad illũ sedula
ate inquit ebrietatẽ his qui in tristitia st̃. & uinũ
bibere his qui in doloribus st̃. ut obluuiscant᷑ pau¬
ꝑtatis. & dolorũ suorũ ñ menuneruit amplius. idest
his qͥ pro paenitudine actuũ pͥstnoꝵ merore atq
tristitia depͥmitnt᷑. spitalis scientie iocunditatẽ
uelut uinũ qđ laetificat cor hominis afluent᷑
insundite. eosq salutaris uerbi crapula refouete.
ne forte uigitate meroris ac laetali desperatione
dimersi abundantiore tristitia absorbeat᷑ qͥ euis¬
IC A TEIN CORDIBUS URIS
Nuid est dñm scĩficare in cordibus nr̃is. nisi sc̃i¬
tatẽ eius quã sit in comp̃hensibilis głe uitimo cor¬
dis affectu intueri. quantã in spe sperantibꝰ uin¬
cendi fortitudinẽ dare ualet. cuius in estimabi

Expanded text:
ta corrigat, immunda sanctificet, turbulenta serenet. Fita corrigat, immunda sanctificet, turbulenta serenet. Fidelis namque et justus est, ut remittat nobis peccata nostra, et mundet nos ab omni iniquitate, si ad illum sedula date, inquit, ebrietatem his qui in tristitia sunt, et uinum bibere his qui in doloribus sunt, ut obliuiscantur paupertatis, et dolorum suorum non meminerint amplius, id est his qui pro paenitudine actuum pristinorum maerore atque tristitia deprimuntur, spiritalis scientiae iucunditatem uelut uinum, quod laetificainfundite, eosque salutaris verbi crapula refovete, ne forte jugitate moeroris ac laetali desperatione demersi, abundantiore tristitia abscondantur, qui ejusicate in cordibus vestris. Quid est Dominum sanctificare in cordibus nostris, nisi sanctitatem ejus, quam sit incomprehensibilis gloriae, intimo cordis affectu intueri, quantam in se sperantibus vincendi fortitudinem dare valet, cujus inaestimabi
Abbreviated transcription (Latin):
ni iacentes tolexare nouerimus. Unde necesse ẽ fr̃s
carissimi. ut agnitã diaboli curemus superare mali¬
ciã. & ipsi uidelicet animũ ab huiusmodi nebulis
quas hostis aspergere gaudet in quantũ possumꝰ
orandi & ꝑfecte impetrandi concedere grãm. Mul
tẽpore nos ab actibus tẽperemꝰ illicitis. si semꝑ ab
ociosis sermocmationibus auditũ parit᷑ castige¬
mus & linguti. si in lege dñi ambulare. & testi¬
monia eiꝰ asuescamus toto corde scrutari. Que¬
cũq enĩ sepius agere. loqui uel audire solemus. ea¬
dẽ necesse ẽ sepius ad animũ quasi solitã ꝓpriã¬
q recurrant ad sedẽ. Et sicut uolutabra sues palu¬
stria. columbe limpida solent frequentare fluen¬
ta. ita cogitationes impura mentẽ inmunde ꝑtur¬
bant. castã sp̃uales scĩficant. Sane si ad exemplũ ca¬
nanee mulieris. in orando perstamus. fixiq mane
aderit grã conditoris nr̃i. quȩ cuncta in nobis erra¬

Expanded text:
ni jacentes tolerare noverimus. Unde necesse est, fratres ni jacentes tolerare noverimus. Unde necesse est, fratres charissimi, ut agnitam diaboli curemus superare malitiam; et ipsi videlicet animum ab hujusmodi nebulis quas hostis aspergere gaudet, in quantum possumuorandi et perfecte impetrandi concedere gratiam. Mui in omni loco vel tempore nos ab actibus temperamus illicitis; si semper ab otiosis sermocinationibus auditum pariter castigemus et linguam; si in lege Dei ambulare, et testimonia ejus assuescamus toto corde scrutari. Quaecunque enim saepius agere, loqui vel audire solemus, eadem necesse est saepius ad animum quasi solitam propriamque recurrant ad sedem; et sicut volutabra sues palustria, columbae limpida solent frequentare fluenta, ita cogitationes impurae mentem immundam perturbant, castam spirituales sanctificant. Sane si ad exemplum Chananaeae mulieris, in orando perstamus, fixique manemus, aderit gratia Conditoris nostri, quae cuncta in nobis erra
Abbreviated transcription (Latin):
ut uidelicet expulsis uiciosarũ tumultibus cogita¬
tionũ. dimissis peccatoꝵ nexibus & pura nob̾ sereni¬
tas mentis ⁊ ꝑfectio boni. & uttegritas operis.
Notandũ interĩ qđ hec orandi ꝑtinacia ita solũ me¬
ret᷑ ẽẽ. fructifera. si qđ ore p̃camur. hoc etiã mente
editem᷑. neq alio clamor labior quã cogitationũ so¬
dat᷑ intuitꝰ. Sunt enĩ noniullli qͥ intrantes ȩccłiã mul¬
ore quidẽ orantes. s mente foris uagantes. omni ora¬
tionis fructu se priuantes. Putant a dõ p̃cẽ audiri.
quã nec ipsi qͥ fundunt audiunt. Qđ antiqui hoste
instinctu fieri. nemo qui animaduertere nequeat.
ĩpetrandi. ĩmittit orantibu multitudinẽ cogitatio¬
nũ leuiũ. & aliquando etiã turpiũ. nocentiũq fan¬
tasmata. quibꝰ orationẽ imperliat. adeo ut ñntĩquã
tales tantosq discurrentiũ cogitationũ fluctꝰ pstra¬
ti in oratione toleremus. quales nec in lecto resupi

Expanded text:
ut videlicet expulsis vitiosarum tumultibus cogitaut videlicet expulsis vitiosarum tumultibus cogitationum, dimissis peccatorum nexibus, et pura nobis serenitas mentis, et perfectio boni redintegretur operis. Notandum interea quod haec orandi pertinacia ita solum meretur esse fructifera, si quod ore precamur, hoc etiam mente meditemur, neque alio clamore labiorum quam cogitationum scindatur intuitus. Sunt enim qui intrantes ecclesiam mulore quidem orantes, sed mente foris vagantes, omni se orationis fructu privant; putantes a Deo precem exaudiri, quam nec ipsi qui fundunt, audiunt. Quod antiqui hostis instinctu fieri nemo est qui animadvertere nequeat. iam impetrandi, immittit orantibus multimoda cogitationum levium, et aliquando etiam turpium nocentiumque phantasmata, quibus orationem impediat; adeo ut non nunquam tales tantosque discurrentium cogitationum fluctus prostrati in orat
Abbreviated transcription (Latin):
cesse est debita submissus humilitate ñ iã se ouiũ
israh eliticarũ idest mund arũ dignũ ẽsortio iudi¬
cet animarũ. s potiꝰ cani cõparandũ. & cę̧lestibus
indignũ arbitretur ẽẽ muneribis. nec tam̃ despe¬
rando a p̾candi quiescat instantia.s in dubia ñ¬
te de largitoris sũmi bonitate c̃fidat. quia qͥ de
latrone confessorẽ. de ꝑsecutore apłm. de pupli¬
cano euangestrͣ. de lapidibꝰ potuit facere filios
abrahȩ. ipse etiã canẽ impudentissimũ c̃uertere
ifraheliticã possit m ouẽ. cui merito donatę ca¬
stitatis etiã uitȩ et̾nȩ pascua largiat᷑. idest̃ peo¬
catorẽ conuersũ a uia sua mala. iustũ facerȩ
dignet᷑ quẽ merito bonȩ actionis ad regnũ ce¬
leste ꝑducat. Uidensq dñs tantũ nr̃e fidei ar¬
dorẽ tã ꝑtinacẽ orandi ꝑseuerantiã. tandẽ
miserebitur. ⁊ nos quoq sic̃ uolumꝰ fieri c̃c̃edet

Expanded text:
cesse est, debita submissus humilitate non iam se ovium cesse est, debita submissus humilitate non iam se ovium Israheliticarum, id est mundarum consortio, dignum iudicet animarum, sed potius cani comparandum, et caelestibus indignum arbitretur esse muneribus. Nec tamen desperando a praecandi quiescat instantia, sed indubia mente de largitoris summi bonitate confidat, / quia qui de latrone confessorem, de persecutore apostolum, de publicano evangelistam, de lapidibus potuit facere filios Abrahę, ipse etiam canem impudentissimum convertere Israheliticam possit in ovem. Cut merito donatae castitatis etiam vitae aeternę pascua largiatur, id est, peccatorem conversum a via sua mala iustum facere dignetur, quem merito bonę actionis ad regnum caeleste perducat. Vidensque dominus tantum nostrae fidei ardorent, tampertinacem orandiperseverantiam, tandem miserebitur et nobis quoque, sicut volumus fieri, concedet
Abbreviated transcription (Latin):
monio uexatã. Pro cuiꝰ sanatione suplex ad
dnm currat. qr nimirũ cogitationẽ malã de
corde ꝓgenitã diabolica tulerat arte dementatã
cuiꝰ emiundationẽ a pio conditore crebris unmo ẽ¬
tinius debeat flagitare lamentis ac p̾cibus. Si quis
bona quȩ gessit. forte ꝑiuru. furti. blasphemiȩ. de¬
tractionis .rixe. uł etiã corporalis ĩmundiciȩ. cẽt̃oꝵ¬
ue huiusmodi peste foedauit. filiã habet ĩmundi
sp̃s furus agitatã. quia uidelicet actionẽ quã bene
laborando ecliderat. iã diaboli fraudibus stulte ser
iuendo disꝑdidit. Ideoq necesse ẽ talis ut reatũ su¬
um cognouerit. mox ad p̃ces lacrimasq c̃fugiat. scõꝵ
creber int̾cessiones & auxilia quęrat. qͥ ꝓ animȩ eiꝰ sa¬
litte. rogantes dñm dicant. Precam᷑ͣ dñe miserator
⁊ misericors. patiens & multȩ miserationis. dimitte
eũ quia clamat post nos. Dimite reatũ. & dona gr̃ãm.
quia nr̃m intimo quęrit affectu pnus sufragiũ. ne¬

Expanded text:
ro cuius sanatione supplex ad dominum currat, quia nimirum cogitationem suo de corde progenitam diabolica tolerat arte dementatam, cuius emundationem a pio conditore crebris, immo continuis debeat flagitare lamentis ac precibus. Si qui bona, quae gessit, forte periurii, furti, blasphemiae, detractionis, rixae vel etiam corporalis inmunditiae ceterorumve huiusmodi peste fedavit, filiam habet inmundi spiritus furiis agitatam, quia videlicet actionem, quam bene laborando stulte disperdidit. Ideoque necesse est cum reatum suum cognoverit, mox ad preces lacrymasque confugiat, sanctorum crebris intercessionibus auxilia quaerat, qui pro  Alute rogantes domino dicant: Precamur, domine, miserator et misericors, patiens et multae miserationis, dimitte eam, quia clamatpost nos, dimitte reatum et dona gratiam! Qui nostrum intimo affectu quęrit pronus suffragium, ne
Abbreviated transcription (Latin):
anima quelibet est in ȩccłia. malignoꝵ magis spi¬
rituũ deceptionibus. quã conditoris sui mancipa¬
sollictta interpellet. ut quã ipsa foris monendo.
obsecrando. uicrepando ñ ualet. ille interius in¬
spirando corrigat. atq ab errorũ tenebris cͣuer¬
idest postulatã errantibus sospitatẽ mentis da¬
re distulerit. nec sic quidẽ a petendo. querendo.
pulsando desistendũ ẽ.neq impetrandi sub e
randũ. tam obstinato frequentandus clamore
saluator. tantũ etiã scoꝵ eius int̾ letanias appe¬
tenda sufragia. donec & ipsi de cęlis dño ꝑ au¬
dienda suplicent eccłia Sicq fit. ut si mentẽ in
tentio pposita ñ mutauerit. nequaquã fructu
petitionis fraudet᷑ . s siue ꝓ sua fragilitate quis.
derato potiatur affectui. Nã & si quis nr̃m c̃sci¬
entłã habet auariciȩ. elationis. uanȩ głȩ. indig¬
nationis. iracundie. uł inuidiȩ. cęteroꝵ ue nici

Expanded text:
anima quaelibet est in Ecclesia, malignorum spianima quaelibet est in Ecclesia, malignorum spirituum magis deceptionibus quam conditoris sui mancipanum sollicite interpellet, ut quam ipsa foris monendo, obsecrando, increpando corrigere non valet, ille interius aspirando corrigat, atque ab errorum tenebris converid est, postulatam errantibus sospitatem mentis dare distulerit, nec sic quidem a petendo, quaerendo, pulsando desistendum est, neque impetrandi subeunm instantia, tam obstinato frequentandus clamore Salvator, tantum etiam sanctorum ejus inter litanias appetenda suffragia, donec et ipsi de coelis Domino pro audienda supplicent Ecclesia. Sicque fit ut si mentem ab intentione proposita non mutaverit, nequaquam fructu petitionis fraudetur; sed sive pro sua fragilitate quis, derato potiatur effectu. Nam etsi quis nostrum conscientiam habet avaritiae, elationis, vanae gloriae, indignati
Abbreviated transcription (Latin):
q malĩ a culpis flagello retrahi: quã pro insanabili
pondere peccatoꝵ ȩterna ultione subici. Quia &
xp̃c semel pro peecatis nostris mortu¬
ui gͦ iustus patitur. xpͣm mitatur. Qui in flagel¬
lis corrigitur: latronẽ. qui in cruce. xp̃m cognouit
& post cruce̾ paradisum cũ xp̃o intrauit. Qui nec
inter flagella destitit a culpis. sinistrũ imitatur
latronẽ. qui propt̃ peccata ascendit in crucẽ.⁊ post
crucẽ ruit ini tartarum. Ideo autẽ xp̃m semel mor¬
tuũ ẽe cõmemorat. ut nobis quoq in memoria
reuocet. quia temporaneis nr̃is passionibꝰ merces
ene igitur mulier quȩ dñm credula p̃catur
a finibus illis egressa ꝑhibetur. quia nisi pͥstine
c̃uersationis habitacula uana reliquisset. ad xp̃m
ȩccłia numquã ueniret. Nisi tantũ antiqui dog¬
ma anathematirasset erroris nequaquã nouã fi
dei grãm nosset. filia demoniosa pro qua postulat

Expanded text:
que malim a culpis flagello retrahi, quam pro insanabili que malim a culpis flagello retrahi, quam pro insanabili pondere peccatorum aeternae ultioni subjici. Quia et Christus semel pro peccatis nostris mortuergo justus patitur, Christum imitatur; qui in flagellis corrigitur, latronem, qui in cruce Christum cognovit, et post crucem paradisum cum Christo intravit. Qui nec inter flagella desistit a culpis, sinistrum imitatur latronem, qui propter peccata ascendit in crucem, et post crucem ruit in tartarum. Ideo autem Christum semel mortuum esse commemorat, ut nobis quoque in memoriam revocet, quia temporaneis nostris passionibus merces ene mulier, quae Dominum credula precatur, a finibus illis egressa perhibetur, quia nisi priscae conversationis habitacula vana reliquisset, ad Christum Ecclesia nunquam veniret, nisi prius antiqui dogmata anathematizasset erroris, nequaquam novam fi suos. Filia daemoniosa, pro qua postulat,