comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fessione: pfecto dictante capi
mini. tortorib traditi: ad loca¬
penalia ducti sunt. et inconspec¬
tu scõrum Rustici et eleutherii
ut torm̃torum ipsius t̾rore ab
intentione sua respicerent: p̃¬
ciosus campidoctor eorum. et
fortissimus athleta domini
DyONISIUS expoliatur. et toto
corꝑe nudus at̾nus militum t̃¬
nionib uicissim flagellatur:
nec iuncit᷑. Qui int̾ crepitus uer¬
berum di głam collaudare: et
commilitones suos. ut ad hec se
inuictos p̃ꝑarent commonere:
omnesq fideles ut hinc in do¬
minica fide corroborent᷑: nõ de¬
re dignus habitus sum proco
lectissimi fr̃s. Ideoq uidete ne
defficiatis in tribulationib me¬
is: s magis armentur corda ur̃a.
et ad similia ꝓpt amorem dñi

Expanded text:
fessione, praefecto dictante sentefessione, praefecto dictante sentemini, tortoribus traditi, ad poenalia loca ducti sunt, et in conspectu sanctorum Rustici et Eleutherii, ut tormentorum ipsius terrore ab intentione sua resipiscerent, pretiosus campiductor eorum, et fortissimus athleta Domini Dionysius exspoliatur, et toto corpore nudus, a ternis militum ternionibus vicissim flagellatur, nec vincitur. Qui inter crepitus verberum Dei gloriam collaudare, et commilitones suos, ut ad haec se invictos praepararent, commonere: omnesque fideles, ut hinc in Dominica fide corroborarentur, non dere dignus habitus sum pro colectissimi fratres. Ideoque videte, ne deficiatis in tribulationibus meis, sed magis armentur corda vestra, et ad similia propter amorem Domi
Abbreviated transcription (Latin):
inmelius inmictandum: fide¬
lĩt p̾dicamus. Tunc p̃fectus dix̃.
Non mͥ uissum . e. de his quid¬
dam uob̾cum agere. p̾sertim
cum te decrepite et pessimȩ
senectutis nimia eloquentia.
et ꝓfundissimorum u̾borum.
tergiũsatione: atq ultͣ natu¬
ram humanam in populi se¬
ductione una cum magicis p̃s¬
tigus orbi pene Romano calle¬
re innotuerit. Ex his enim ro¬
me satis audiuimus. Tantum
eclicito: si magni pͥncipis do¬
mitiant uissis obedire: et inmor¬
talium deorum ura uenerari
disponitis. Sin autem: ñ ũboꝵ
s ũberum conflictatione uob̾¬
cum uirilit decertabo. Cumq
scilicet et sancti dñi quererent᷑.
quedam inclitȩ familiȩ mat᷑¬
na nobił multo comitatu stipa¬
ta nomine larcia suꝑuenit.
compellans p̃fectum a dyoN¬
Sio iomco agnomine maka¬
rio. iurum suum lisbium ma¬
gicis artib m̃te captum: et eius
transgressionib sociatum. Qi
statim quesitus. reꝑtus. ẽ. et ad¬
ductus: atq in xͥ nominis con¬

Expanded text:
in melius immutandum, fideliter praedicamus. Tunc praefectus dixit: Non mihi jussum est de his quiddam vobiscum agere, praesertim cum te decrepitae et pessimae senectutis nimia eloquentia, et profundissimorum verborum tergiversatione, atque ultra naturam humanam in populi seductione, una cum magicis praestigiis, orbi pene Romano callere innotuerit. Ex his enim Romae satis audivimus; tantum edicito si magni principis Domitiani jussis obedire, et immortalium deorum jura venerari disponitis; sin autem, non verborum, sed verberum conflictatione vobiscum viriliter decertabo. CAPUT scilicet et sancti Domini, quaererentur, quaedam inclytae familiae matrona nobilis, multo comitatu stipata, nomine Larcia supervenit, compellans praefectum, a Dionysio Ionico, agnomine Macario, virum suum Lisbium magicis artibus mente captum, et ejus transgressionibus sociatum. Qui statim quaesitus, repertus est et adductus, atque in Christi nominis con
Abbreviated transcription (Latin):
ab illa maiestate abesset am¬
monitꝰ intellexit. Reuertenti
gͦ clothario: his contumeliis
dehonestatus sadregisilus. se
offert̃. et quid p̾ter ea quȩ pa¬
lam erat. passus ul aquo fue¬
rat inlacrimans inlicat. Rex
itaq ducis sui motus inuiriis.
filioq multa furibunde in¬
tminans. accersiri eum ad se
iubet. Quo p̃cognito das o¬
Bertys. quia patri resistere
nec fas nec possibile erat: in
eo se illi obniti posse iuste cre¬
didit. si medem p̃fatam beato¬
rum martyrum iram patris
declinans concederet. Init itaq
tutissimam fugam. et quo se
insequente ceruum iuderat:
ipse quoq patre ꝑsequente se
confert. ꝑ suasum s hoc facto
demonstrans. ut qui canes ab
ingressu sue edis remouerant.
se quoq aregis insectatione pos

Expanded text:
ab illa dignitate abesset, adab illa dignitate abesset, admonitus intellexit. 7. Revertenti igitur Clothario his contumeliis dehonestatus Sadregiselus se offert et quid praeter ea quae palam erat passus, vel a quo fuerat, inlacrimans indicat. Rex itaque ducis sui motus iniuriis filioque multa furibunde interminans, accersiri eum ad se iubet. Quo praecognito, Dagobertus, quia patri resistere nec fas nec possibile erat, in eo se illi obniti posse, iuste credidit, si in aedem praefatam beatorum martyrum iram patris declinans concederet. Iniit itaque tutissimam fugam et, quo, se insequente, cervum viderat, ipse quoque, patre persequente, se confert, persuasum sibi hoc facto demonstrans, ut qui canes ab ingressu suae aedis removerant, se quoque a regis insectatione p
Abbreviated transcription (Latin):
in emulum quod merusset
temptaret. Clotharius igit᷑ qͣ¬
dam die uenatum iit. longiq
forte recessit. Contigit et da¬
gobtum et memoratũ ducẽ
domi resedisse: Ium dagobtꝰ
exoptabilem oblatam sibi nac¬
tus occasionem:ducem ad se
euocat. iubet secum prandere:
Llle nichil minus quam quod
futurum erat cogitans: remiꝰ¬
sius agere: et futuro immo
lam dño debitũ honorem nõ
ex hibere: terq porrecta sibi ab
eo poccula. dignus in quem
pͥoris contumatiȩ undicta
recideret. ñ sicut adno s uelut
a socio infauste oblata p̾sump¬
sit. Deinde dagob̾tus ut patͥ
infideł. ut sibĩ emulus. utq
sociis inuisus foret orsus est ex¬
ponere:non oportere seruiles
molestias dui differri. et ne
rent. suas iniurias ñ ulcisci.
Flagellis gͦ eum affici imꝑat.
post uero barbȩ rasione ea eñi
tum p̃cipua erat iniuria de¬
turpat. Sic ex inprouiso qͥ scła¬
rum rerum successu fut᷑um
se regem auspicabat᷑. qͣm longe

Expanded text:
in aemulum quod meruisset in aemulum quod meruisset temptaret. Clotharius igitur quadam die venatum iit longiusque forte recessit. Contigit autem, et Dagobertum et memoratum ducem domi resedisse. Tum Dagobertus exoptabilem oblatam sibi nactus occasionem, ducem ad se evocat iubetque secum prandere. Ille nichil minus, quam quod futurum erat, cogitans, remissius habere et futuro, immo iam domino debitum honorem non exbibere terque porrecta sibi ab eo pocula dignus, in quem prioris contumatiae vindicta recideret, non sicut a domino, sed velut a socio infauste oblata praesumit. Deinde Dagobertus, ut patri infidelis, ut sibi aemulus utque sociis invisus foret, orsus est exponere, non oportere serviles quidem molestias diu differri, et ne rent, suas iniurias non ulcisci. Flagellis ergo eum adfici imperat, post vero barbae rasione, – ea enim tum praecipua erat iniuria, – deturpat. Sic ex inproviso, qui secundarum rerum successu futurum se regem auspicabatur, quam longe
Abbreviated transcription (Latin):
q futuri regis optimam sub¬
inde inditiis oꝑum ingerebat.
Et pater chlotarius quendã
dregisilum reb sub se tractan¬
dis p̾fecerat. aquitaniȩ ducatu
specialit ei commisso. Hic tãta
um partim collate potestatis
suꝑbia. partim sƿe regni labo¬
rans: non equo animo ꝓsꝑuis
agere ferebat. Nec quid moli¬
retur: simulato saltim amore
obtegere: diu ualuit.S quia
metu patris manifestus non po¬
terat: occultum se ei inimicũ
crebro contemptu aꝑuit. Ex¬
cusatio sanȩ iuuenł erat ȩta¬
tis. nerudis adhuc animus tu¬
morem ex subiectione pͥncipũ
contraheret. ne ue dominatõniꝰ
immature adepta fastigia: ini¬
pubem abexercitationis stu¬
chio reuocarent. Fit adasos er¬
tum tam inuidiosa relatio. et
quamus sua ip̃e industria id
iam dep̃hñdisset: aliorum sen¬
tencia inrem plenius indicit᷑.
Uerum quia inordinem eum¬
redigere ñ sufficeret. duxit satiꝰ
opportunitate opꝑiri. qua et cau¬
sam efficatius exploraret. et

Expanded text:
que futuri regis optimam subque futuri regis optimam subinde indiciis operum ingerebat. Et pater Clotarius quemdam, dregisilum rebus sub se tractandis praefecerat, Aquitaniae ducatu specialiter ei commisso. Hic tanto ilium Dagobertum partim collatae potestatis superbia, partim spe regni laborans, non aequo animo prosperius agere ferebat. Nec quid moliretur simulato saltem amore obtegere diu valuit. Sed quia metu patris manifestus non poterat, ocrebro contemptu aperuit. Excusatio sane iuvenilis erat aetatis, ne rudis adhuc animus tumorem ex subiectione principum contraheret, ne dominationis inmature. adepta fastigia impubem ab exercitationis studio revocarent. Fit ad Dagobertum tam invidiosa relatio. Et quamvis sua ipse industria id iam deprehendisset, aliorum sententia in rem plenius inducitur. Verum, quia eum in ordinem redigere non sufficeret, duxit satius oportunitatem opperiri, qua et causam efficatius exploraret et
Abbreviated transcription (Latin):
enttuit. et ꝓcurante: deo ad
singłarem excellentiam locꝰ¬
qui tam magnis. tantam de
uus dui huc illucq ꝑuicum
oberrans. edem beatorum mar¬
tẏrum ingredit᷑: seq ibi compo¬
nit. Instabant canes. et licet
idem eis qđ ceruo pateret osti¬
um.et qui eos abiret nemo ui¬
sibilium custodum adesset. sci
martyres suum domicilium
ñ patiebant᷑ eorum iuolari in¬
gressu. Yideres hinc ceruum
tutum reꝑisse ꝑfugium. inde
canes eiꝰ p̾sentiã latͣtib indica¬
re. seq ab introitu edis diuina
uirtute arceri. Dasos ertys
citato cursu suꝑuenit. remspe¬
ctaculo dignam ammiratur.
stupet. amplectitur. Finitimo
tum rumor iste uulgos sollici¬
tat. et cum maxime: Dacos er¬
tuca: tum etiam eos adamorẽ
et uenerationem scõrum insti¬
gat. Et ut uere fatear. ut ex
gestis postmodum claruit.
nullus dasos erto locus aut
dulcior. aut iocundior fuit.
Itaq dacos entus sic ꝓbitate
ut etate indies crescebat. spem¬

Expanded text:
enituit, et, procurante Deo, ad enituit, et, procurante Deo, ad singularem excellentiam loqui tam magnis, tam certisvus diu huc illucque per vicum oberrans, aedem beatorum martyrum ingreditur seque ibi componit. Instabant canes, et licet idem eis quod et cervo pateret ostium, et qui eos abigeret, nemo visibilium custodum adesset, adtamen sancti martyres suum domicilium non patiebantur inmundorum violari ingressu. Videres hinc cervum tutum repperisse perfugium, inde canes eius praesentiam latratibus indicare, seque ab introitu aedis divina virtute arceri. Dagobertus citato cursu supervenit, rem spectaculo dignam admiratur, stupet, amplectitur. Finitimos tum rumor iste vulgo sollicitat et cum maxime Dagobertum tum etiam eos ad amorem et venerationem sanctorum instigat. Et ut vere fatear, ut ex gestis postmodum claruit, nullus Dagoberte locus aut dulcior aut iocundior fuit.Itaque Dagobertus sic probitate ut aetate in dies crescebat, spem
Abbreviated transcription (Latin):
quam canum industriam ef¬
fugere conatus.ẽ. Tandeme
uictus: ad uicum qui catulli¬
acus dr se contulit. Hic ab ur¬
be quȩ lutecia siue parisuis uo¬
catur. quinq ferme mlib ab¬
est. Siquidem in ea urbe. regeᷤᷤ
francorum maxime uitam de¬
gere consueuerat. In eo sane uico¬
tempore domitiani qui scd̃s
ab nerone inxanos arma cor¬
ripuit. pͥmum memoratȩ urb̾
epm beatissimũ dyonisiuM.
cumq eo Rusticum et eleuthe¬
rium. qͦrum alt̃ presbiter alt̃
diaconus erat. ꝓ.xͥ nomine in
ꝓspectu ipsius ciuitatis inte¬
remptos. q̃d am m̃tfamalias
uocabulo catulla aqua et uico
deductum nom̃ dicunt. quia
palam ñ audiebat: clam
sepulture mandauit. Signau
iamen locum: ut rei gestȩ ui¬
morib constantiaret noticia.
Sic incomparabił thesaurus
diu latuit. nec p̃ter famam lo¬
cus ille quicqͣm habebat con¬
edicula. taudorum martyrũ
corpora ambiebat. quoadusq
sicut inprocessu expediam ꝓ¬
futurum orbi eorum nomen

Expanded text:
canum industriam efcanum industriam effugere conabatur. Tandem ergo victus ad vicum qui Catulliacus dicitur se contulit. Hic ab urbe quae Lutecias sive Parisius vocatur quinque ferme milibus abest. Siquidem in ea urbe reges Francorum maxime sceptra tractare consuetemporibus Domitiani, qui secundus ab Nerone in Christianos arma corripuit, primum memoratae urbis episcopum beatissimum Dionysium, cumque eo Rusticum et Eleutherium, quorum alter presbyter, alter diaconus erat, pro Christi nomine in prospectu ipsius civitatis interemptos quaedam materfamilias vocabulo Catulla, a qua et vico deductum nomen dicunt, quia palam non audebat, clam sepulturae mandavit. Signavit tamen loculum, ut rei gestae junioribus constaret notitia. Sic incomparabilis thesaurus diu latuit, nec praeter famam locus ille quidquam habebat conerat, tantorum martyrum corpora ambiebat, quoad, sicut in processu expediam, profuturum orbi eorum nomen
Abbreviated transcription (Latin):
doueoqui pri¬
mus regum
francorum ad
cultum dei
docente beato
remigio remensi ep̃o conu̾̃sus
est: clotharius filius chilꝑici re¬
gͣum scetitus. ẽ. Qui elaborata
amaiorib dignitate potitꝰ. ci
et alia strenue gessit: tum pre¬
cpue illut memorabilȩ suȩ po¬
tentiȩ posteris reliquit inditiũ.
quod rebellantib adu̾sum se.
saxonib. ita eos armis ꝑdomuit.
ut omnes uirił sexus eiusdem
t̃rȩ. indigenas.qui gladii que
tum forte gerebat longitudine
excessissent ꝑemerit:quupe ut
iuniorib tumoris ausum. recor¬
datio illius uitalis seu morti¬
feri gladii amputaret. Tanta
tum francorum potentia. tãta
regum anmositas erat. Huic
dignus et uitib. Hic cum a do¬
lescentiȩ etatẽ ut genti francoꝵ
moris. ẽ. uenationib exerceret:
agere ceruum quadam die insti¬
tuit. Qui facile reꝑtus. oblatͣn¬
tib atq certatim insequentib
canum agminib. ea ꝑnicitate
qua illud animal fert᷑. siluas
montesq et si qua occurrere

Expanded text:
doveo, qui primus regum Francorum ad cultum Dei, docente beato Remigio Remensi episcopo, conversus est, Chlotharius, filius Chilperici, regnum sortitus est. Qui elaborata a maioribus dignitate potitus, cum et plurima strenue gesserit, tum praecipue illud memorabile suae potentiae posteris reliquit indicium, quod, rebellantibus adversum se Saxonibus, ita eos armis perdomuit, ut omnes virilis sexus eiusdem terrae incolas, qui gladii, quod tum forte gerebat, longitudinem excessissent, peremerit, quippe ut iunioribus tumoris ausum recordatio illius vitalis seu mortiferi gladii amputaret. Tanta tum Francorum potentia, tanta regum animositas erat. dignus et viribus. Hic dlescentiae aetatem, ut genti Francorum moris est, venationibus exerceret, agere cervum quadam die instituit. Qui facile repertus, oblatrantibus atque certatim insequentibus canum agminibus, ea pernicitate qua illud animal fertur silvas montesque et, si qua occurrere,
Abbreviated transcription (Latin):
genuitatem. Patrem suum
imitatur. Quando enim facie¬
bat ds̃ celum dix̃. Fiat cȩlum.
⁊ factum. ẽ. cȩlum. Fiat t̾ra. ⁊
sol. Fiant astra cęli. ⁊ facta sut
uniu̾sa. Iussio ad dux substãtiã
parentele: sermo communionẽ
ostendit nat᷑e. Et sanata ẽ inqͥd
filia eius. ex illa hora. Ex qͣ hocaꝰ
s ex qͣ dñi sermo ꝓcessit. Et̃ cum
redisset domi.inuenit eam sa¬
ne mentis. ⁊ uoluntate immo
fide eius curatã. ꝓ his in ^ oͣmĩb
minum nt̃m. c̃ quo. ẽ. dõ. patͥ

Expanded text:
tem. Patrem suum tem. Patrem suum imitatur. Quando enim faciebat Deus coelum, dixit: Fiat coelum, et factum est coelum: Fiat terra, et sol, fiant astra coeli, et facta sunt universa . Jussio adduxit substantiam parentelae, sermo communionem ostendit naturae. Et sanata est, inquit, filia ejus ex illa hora. Ex qua hora? sed ex qua Domini sermo processit. Et cum redisset domum, invenit eam sanae mentis, et voluntate, imo fide ejus curatam. Pro his autem omnibus minum nostrum, cum quo est Deo Patri
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dm̃ uis audire p̃cem tuam:
flecto inquit genua. Curuasti
quidem genua intus.s mens
tua foris uagatui: Corpꝰ tuum
intꝰ. s sensus foras. Os qͥdem lo¬
quebatur. s mens usuras cogi¬
tabat. possessionum reditꝰ supurtabat.¬
Mortua .ẽ: mulier ⁊ p̃conium eiꝰ
uiget. Ubicumq ieris. audies
xp̃m dicentem. Omulier mag¬
na. ẽ. fides tua.Ingociam inn¬
diã. in mauritaniam. quantã¬
cumq sol respicit t̾ram. clamat
grandis. ẽ. fides tua. fiat tibi
sicut uis. Non dixit sanetur fi
eam cura. Esto medicus. libi cõ¬
mitto medicamenta. ut impo¬
nas ea. Fiac tͥsicut uis. Uolun¬
tas tuia curet eam. Chananea
uoluntate curauit. ⁊ filius dĩ
sicut dicunt heretici. asemet¬
ipso nõ curat: fiat tͥ sic̃ uis.
Neq iussit mulier. neq imꝑã¬
uit demoni. s sola mulieris uo¬
luntas curauit filiam. demo¬
nemq fugauit. Ubi sunt qui
dicat. Fiat tͥ sicut uis. Consid̾a
sermonis germanitatem. ⁊ in¬

Expanded text:
et Dominum vis audire precem tuam? et Dominum vis audire precem tuam? Flexi, inquit, genua. Curvasti quidem genua intus, sed mens tua foris vagatur. Corpus tuum intus, sed sensus foras. Os quidem loquebatur, sed mens usuras cogitabat, possessionum redditus supputabatMortua est mulier, et praeconia ejus vigent. Ubicunque ieris, audies Christum dicentem: O mulier, magna est fides tua. In Scythia, in India, in Mauritania, quantamcunque sol respicit terram, clamat grandis est fides tua, fiat tibi sicut vis. Non dixit, sanetur fil tu, inquit, eam cura, esto medicus, tibi committo medicamentum ut imponas ei, fiat tibi sicut vis, voluntas tua curat eam. Chananaea voluntate curavit, et Filius Dei, sicut dicunt hic, a semetipso non curat. Fiat tibi sicut vis. Neque jussit mulier, neque imperavit daemoni, sed sola mulieris voluntas curavit filiam, daemonemque fugavit. Ubi sunt qui dicat. Fiat tibi sicut vis. Considera sermonis germanita
Abbreviated transcription (Latin):
nec tu scisses uirtut̾e animieiꝰ.
nec latentẽ. fidei thesaurum.
Et iõ suspendi donationem. ut tu
agnosceres fidem. Omulier. Ds̃
dicit: omulier. Audiant. ħ: qui
iactanter orant. ⁊ fastidiose p̃¬
cantur. Quando dico kine roga
dmn. obsera eum. famulare illi
dicit. Rogaui semel. ⁊ scdo ⁊ t̃tio.
⁊ decies. ⁊ uicies. ⁊ quidͦ Non ac¬
cepi inquis. Non recedas. quousq
accipias. Finis postulati. accep¬
tio deprecantis. ẽ. Iunc cessa ꝗͣdo
acceꝑis. imnio mag̃ nec tunc ces¬
ses. s i tunc ꝑseuera. agens grãs
pto eo quod accepisti. ut ꝑseue¬
rec tͥ quod acceꝑis. N nulli in¬
troeuntes eccł̃iam. inmille ũba
extendunt orationem suam. qͣi
apud dm̃n multitudo sermonũ
opꝰ sit. tanquam ignoranti quid
postules.qui añquam cogites
nouit. Nam ⁊ illi quidem quid
dicant nesciunt. Labia mouen¬
tur solum modo. mens autem
sine fructu.ẽ. ⁊ aures eius surde
sũt. Iu ñ audis oratione tuam

Expanded text:
nec tu scisses virtutem animae ejus, nec tu scisses virtutem animae ejus, nec latentem fidei thesaurum, et ideo suspendi donationem, ut tu agnosceres fidem. O mulier. Deus dicit, o mulier. Audiant haec qui jactanter orant, et fastidiose precantur, quando dico, charissime, roga Deum, obsecra eum, famulare illi, dicit: Rogavi semel, secundo et tertio, et decies et vicies, et quidnam accepi, inquis? Ne recedas quousque accipias. Finis postulantis, acceptio deprecantis est. Tunc cessa quando acceperis. Imo magis nec tunc cesses, sed tunc persevera, agens gratias pro eo quod accepisti, ut perseveret tibi quod acceperis. Nonnulli introeuntes ecclesiam, in mille versus extendunt orationem suam, quasi apud Deum multitudo sermonum opus sit, tanquam ignoranti quid postules, qui antequam cogites novit. Nam et illi quidem quid dicunt nesciunt, labia movent solummodo, mens autem sine fructu est, et aures ejus surdae sunt. Tu non audis orationem tuam,
Abbreviated transcription (Latin):
bonum sumere panem filiorũ
imittere canib. Etiam dñe.
Tu canem me uocas. ego te diũn
uoco. su me iniurias. ego te głi¬
fico. Etiam domine. Nam ⁊ catel¬
li edunt de micis: quȩ cadunt
de m̃sa dnorum suorum. Nontẽ¬
puo obprobrium. tantum acci¬
piam uł escam canis. Dico rẽ
que inconsuetudine. ẽ. tu fac
quod debetur cani. Quia cane
me uocas. damͥ micas odne.
Aduocatus meȩ factuses po¬
stulationis. ab negando ꝓmit¬
tis.Etiam domine:Nam i catel¬
li elunt de micis. q̃ cadunt de
m̃sa dũorum suorum. Quid gs
Qui abnegabat. qui repellabat.
qui non respondebat. qui dice¬
bat non÷ bonum sumere pane
filiorum ⁊ mittere canib. qui di¬
cebat ñ sum missus nͥ adoues
quȩ perierunt domus isrł. in
laudes mulieris subito erupit
dicens. Omulier. Propterea in¬
quit laudo constantiam eius.
laudo fidem. quȩ inuiriata ꝑ¬
mansit. ⁊ oratione extorsit. Si
enim ab initio dimisissem illã:
nec illa paulatim erudita fuiss.

Expanded text:
bonum sumere panem filiorum, bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus. Etiam, Domine. Tu canem me vocas, ego te Dominum voco. Tu me injurias, ego te glorifico. Etiam, Domine, nam et catelli edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum. Non respuo opprobrium, tantum accipiam vel escam canis. Dicit rem quae in consuetudine est. Tu fac quod debetur cani. Quia canem me vocas, da mihi micas. O Domine, advocatus meae factus es postulationis, abnegando promittis. Etiam, Domine. Nam et catelli edunt de micis, quae cadunt de mensa dominorum suorum. Quid ergo? Qui abnegabat, qui repellebat, qui non respondebat, qui dicebat, non est bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus; qui dicebat, non sum missus nisi ad oves quae perierunt domus Israel, in laudes mulieris subito erumpit, dicens: O mulier. Propterea, inquit, laudo constantiam ejus, laudo fidem, quae injuriata permansit, et rogatione extorsit. Si enim ab initio dimisissem illam, nec illa paulatim erudita fuisset,
Abbreviated transcription (Latin):
cens. Domine a diuua me: Qui
respondens ait. Non. ẽ. bonum
sumere panem filiorum. ⁊ mit¬
tere canib. Considera p̃cantis
instantiam.⁊ domini tempe¬
rantiam. Oclementia medici.
Indesperantiã ad ducebat eam.
ut amplus rogaret. ⁊ augm̃¬
tum fidei faceret. Non ÷ bonũ
inquit sumere panem filioꝵ.
Quorum filiorum: Iudeorum
uidelicet. Et mittere canib.
Quib ͤ Sine dubio uob̃. hec ad
obprobrium dicebant᷑ iudeoꝵ.
qui filii uocati. canes effecti sũt.
dicent: paulo. Uidete canes.
uidete malos oꝑarios. uidete
concisionem. Nos enim sumus
circumcisio. Gentes uͦ canes
appellati. facti sunt filii. Filio
li mei quos iterum parturio
Non÷ bonum sumere panem
filiorum. ⁊ mittere canib. At
illa dixit. Etiam dñe. Quiolen¬
tia mulieris. o intentio animi.
o profectus fid̃i. Medicus dicit
ñ: hec dicit etiam. Dñs dic̃ ñ:
ista dicit etiam. N quasi ꝓcax
⁊ impudens reputanda. ẽ: s
laudanda magis. quia expec¬
tat salutem. Non: inquit

Expanded text:
djuva me. Qui respondens, ait: Non est bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus. Considera precantis instantiam, et Domini temperantiam. O clementia medici! In desperationem adducebat eam, ut amplius rogaret, et augmentum fidei faceret. Non est bonum, inquit, sumere panem filiorum. Quorum filiorum? Judaeorum videlicet; et mittere canibus: quibus? Sine dubio vobis. Haec ad opprobrium dicebantur Judaeorum qui filii vocati, canes effecti sunt, dicente Paulo: Videte canes, videte malos operarios, videte et concisionem, nos enim sumus circumcisio . Gentes vero canes appellati, facti sunt filii. Filioli mei, quos iterum parturio,Non est bonum sumere panem filiorum, et mittere canibus. At illa dixit: Etiam, Domine. O violentia mulieris, o intentio animi, o profectus fidei! Medicus dicit, non, haec dicit, etiam. Dominus dicit, non, ista dicit, etiam. Non quasi procax aut impudens reputanda est, sed laudanda magis quae exspectat salutem. Non est, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
gentib ueniunt. ⁊ ñ suscipio.
uos fugientes conuoco dicens.
uenite ad meomnes qui labo¬
ratis. ⁊ onerati estis. ⁊ uenire n
iultis. Hanc repello. irecede ñ
uult. Uere impletur illud quod
scͥptum .ẽ. Popłs quem ñ cogno¬
u seruiuit mͥ. in auditu auris
obeduit mͥ. Et alibi. Apparui his
qui me ñ querebant. inuentus
sum ab his qui me ñ introgabat.
ex quib ⁊ chananea erat. Dimit¬
te inquiunt eam. quia clamat
pꝰ nos. Uid eamus gͦ. quid dic̃ dñs.

Expanded text:
cipio: vos fugientes convoco, dicens: Venite ad me omnes qui laboratis et onerati estis , et venire non vultis? Hanc repello, et recedere non vult. Vere impletur illud quod scriptum est. Populus quem non cognovi, servivit mihi; in auditu auris obedivit mihi . Et alibi: Apparui his qui me non quaerebant, inventus sum ab his qui me non interrogabant : ex quibus et Chananaea erat. Dimitte, inquiunt, eam, quia clamat post nos. Videamus ergo quid dicit Dominus.
Abbreviated transcription (Latin):
dicit popło atq salutat. Dem̃
ad orientem conu̾titur. xpisti
ascensiom se comindans.
Missa ÷ tantum ab offerenda
usq missa est. Cathecuiimab
ecdia ñ st̃ expellendi añ euͣngłi¬
um. cum p̃cipiatur. ẽẽ predicã¬
dum. s ante sacrificium cui ñ¬
nisi renatis licet intereẽ. Diabo¬
lus inquadragesima agcnꝰ hu¬
manum genus impugnat. Iõ
addita bñdicttõne. Ab hora t̃¬
cia usq ad horam nonam papa
hostiam se patri obtulit. Hora
enim dercia: crucifiiꝰ ÷ iudeorũ
linguis. Sexta: crucem ascendit.
Nona: spm̃ emisit. In natale do¬
constituit. qr ea hora ip̃o nato ã¬
głi cecinerunt gła in excelsis dõ
In erordio diei frmiliter celebra¬
tur: quasi inerordio natiuitatꝰ
eius. quia exuto matris spũ scõ

Expanded text:
dicit populo atque salutat; deinde dicit populo atque salutat; deinde ad orientem conversus Christi ascensioni se commendat. Missa est tamen ab offerenda usque Ite, missa est. Catechumeni ab ecclesia non sunt expellendi ante Evangelium cum praecipiatur eis ad praedicandum, sed ante sacrificium, cui nonnisi renatis licet interesse. Diabolus in Quadragesima acrius humanum genus impugnat, ideoaddita benedictione. Ab hora tertia usque ad nonam papa hostiam se Patri obtulit, hora enim tertia crucifixus est Judaeorum linguis; sexta crucem ascendit, nona spiritum emisit. In natali vconstituit, quia ea hora ipso nato angeli cecinerunt Gloria in excelsis Deo; in exordio diei similiter celebratur quasi in exordio nativitatis ejus, quia ex utero matris Sp
Abbreviated transcription (Latin):
ces facte uixta calicem. docent
Oblatõ in calice: significat corpꝰ
dñi. Ginum intra calicem: int̾
corpꝰ ce sanguinem. Subdiaco¬
in recedentes a facie ep̃i cũ dr̃
tes. Patena significat feminarũ
corda: in obsequio sepultare xͥ.
latitudine caritatis patentia
in recordatõne septime diei qͣnͣ
xp̃x in sepulchro requieuit ĩ¬
serit᷑ domina or̃o que contin:¬
uii. petitõnes. Stibdiaconꝰ dat
patenam diacono. qr resurrecti¬
onem mulieres nuntiant apłis.
Pars oblate in missa calici: ostẽ¬
dit corpꝰ xp̃i qd̃ resurierit amor¬
tuis. Pars a sacerdote comesta.
uł popło. significat corpꝰ xp̃i
adhuc in terra manentis. Parᷤᷤ
relicta in altari: qͦͣm eccłia uia¬
ticum sibi sumit. sigc̃ corpͦ ia¬
cens fidelium insepulchris.
hec pars remanet in altari
insepulchris. Mundicia cor¬
ꝑalis: significat mundiciã po¬
płi fidelis. Dominꝰ ascendens ĩ
celum benedix̃ discipłis. et
sacerdos om̃ib rite ꝑ actis. bñ¬

Expanded text:
ces factae juxta calicem docent Cifixum. Oblata in calice significat corpus Domini. Vinum intra calicem, intra corpus et sanguinem. Subdiaconi recedentes a facie episcopi cum numento recedentes. Patena significat feminarum corda in obsequio sepulturae Christi latitudine charitatis patentia, in reconciliatione septimae diei quando Christus in sepulcro requievit, inseritur Dominica oratio quae contin petitiones. Subdiaconus dat patenam diacono, quia resurrectionem mulieres nuntiaverunt apostolis. Pars oblatae immissa calici ostendit corpus Christi quod resurrexit a mortuis. Pars a sacerdote comesta vel a populo significat corpus Christi adhuc in terra manens. Pars relicta in altari quam Ecclesia viaticum sibi sumit, significat corpus fidelium jacens in sepulcris: haec pars remanet in altari in sepulcris. Munditia corporalis significat munditiam populi fidelis. Dominus ascensurus in coelum benedixit discipulis, et sacerdos omnibus rite peractis bene
Abbreviated transcription (Latin):
rigore pͥncipum cõterant᷑. ipsam¬
q: disciplinam qͣm eccłie utilitaᷤᷤ
exercere ñ p̃ualet. ceruicib suꝑbo¬
rum potestas pͥncipal imponat.
et ut beue ratõnem mereat᷑. uir¬
tute potestatis imꝑtiat. Agnos¬
tuendam susceꝑũt. Nam suii au¬
geatur par discipline eccłie ꝑ fi¬
deles principes. siũ soluantur.
ille ab eis racõnem eriget. qͥ eorũ
pocestati. suam ȩccłiam tradidit.

Expanded text:
rigore principum conterantur, ipsamrigore principum conterantur, ipsamque disciplinam, quam ecclesiae utilitas exercere non praevalet, cervicibus surum potestas principalis imponat, et, ut venerationem mereatur, virtutem potestatis impertiat. Cognostuendam suscipiunt. Nam sive augeatur pax et disciplina Ecclesiae per fideles principes, sive solvatur, ille ab eis rationem exiget qui eorum potestati suam Ecclesiam credidit.
Abbreviated transcription (Latin):
legib obtemꝑare sins. Lc̃ eñi iura
sua abom̃ib custodienda existimr.
qͣndo ce ip̃e ilł reuerentiam p̃bet.
Principes legib ceneri suis. nec in
se posse dãpnarriura quȩ ĩ subiec¬
tis constituunt. Iusta ẽ uocis eoꝵ
auctontas. si qd̃ popłis ꝓhibent.
sibi licere ñ patiantur. Sub religi¬
onis disciplina scłi potestates sub¬
iecti st̃.: &e qͦͥmuis culmine regni sĩt
prediti. uincło cam̃ fidi tenent᷑ as¬
tricti. ut fidem xp̃i suis legibꝰ p̃di¬
cent.⁊ ipãm fid̾i p̃dicatõnem. mor¬
bꝰ bonis conseruent.
ȩccl̃iam potestatis adepte
culmina tenent. ut ꝑ eandẽ poces¬
satem. disciplinam eccłiastica imii¬
niant. Ceterum intra ȩccłiam po¬
testates necessarie ñ essent. nͥ ut qd̃
ñ p̃ualet sacerdos efficere ꝑdoct᷑¬
ne sermonem. pocestas hoc imꝑa¬
ret ꝑ discipline terrorẽ. Sepe ꝑ
regnum t̾renuĩ celeste regnũ ꝓfic̃.
ut qui intra eccłiam positi contra
fidem ⁊ disciplinam eccdie agunt.

Expanded text:
legibus obtemperare suis. Tunc enim jura sua ab omnibus custodienda existimet, quando et ipse illis reverentiam praebet. Principes legibus teneri suis, ne in se posse damnare jura, quae in subditis constituunt. Justa enim vocis eorum auctoritas, si quod populis prohibent, sibi licere non patiantur. Sub religionis disciplina seculi potestates subjectae sunt. Et quamvis culmine regni sint praediti, vinculo tamen fidei tenentur astricti, ut fidem Christi suis legibus praedicent, et ipsam fidei praedicationem moribus bonis conservent.ecclesiam potestatis adeptae culmina tenent, ut per eandem potestatem disciplinam ecclesiasticam muniant. Ceterum intra ecclesiam potestates necessariae non essent, nisi ut quod non praevalet sacerdos efficere per doctrinae sermonem, potestas hoc imperet per disciplinae terrorem. Saepe per regnum terrenum coeleste regnum proficit; ut qui intra ecclesiam positi contra fidem et disciplinam ecclesiae agunt,
Abbreviated transcription (Latin):
delictum est. quando pͥncipes ma¬
list̃. sic principis est peccatũ. qnͣ
iudices iniqui existũt. Bonꝰ ui¬
dex sicut nocere cinibꝰ nescit. ita
ꝓdẽe om̃ib nouit. Aliis enun
p̃stat censura iusticiȩ. aliis bonita¬
te. iudicia sine ꝑsonarum acceptõ¬
ne suscipit. Non infirmat iustici¬
am auaricie fłama. nec studet au¬
ferie alti. qd̾ cupit sibi. Bom iudi¬
ces. iusticiam ad solam optinẽdã
salutem eternam susciptunt. nec
eam muñib acceptis distribuũt.
ut dum de iusto iudicio cẽꝑalia
lucra non appetũt. p̃mio eterno
ditentur. Omĩs qui recte iudicat.
stateram ĩ manu gestat. Inutroq
penso. iusticiam ce miscd̃iam por¬
tat. S ꝑ iusticiam reddit peccati
sententiam. ꝑ miscd̃iam: pecca¬
ti temꝑat penam. ut iusta libra¬
miscd̃ie. q̃dam ꝑ equitatẽ corrigat.
quedam uͦ ꝑ miseratõnem ĩdulge
at. Qui dĩ iudicia mocłis suis
ꝓponit. semꝑ timens tremensq
in om̃i negocio formidat. ne de iꝰ¬

Expanded text:
delictum est, quando principes mali sunt, sic principis est peccatum, quando judices iniqui existunt Bonus judex sicut nocere civibus nescit, ita prodesse omnibus novit. Aliis enim praestat censura justitiae, aliis bonitate. Qui judicia sine personarum acceptione suscipit, non infirmat justitiam, avaritiae flamma, nec studet auferre alteri, quod cupiat sibi. Boni judices, justitiam ad solam obtinendam salutem aeternam suscipiunt, nec eam muneribus acceptis distribuunt, ut dum de justo judicio temporalia jura non appetunt, praemio aeterno ditentur. Omnis qui juste judicat, stateram in manu gestat, in utroque penso justitiam et misericordiam portat: sed per justitiam reddit peccati sententiam, per misericordiam peccati temperat poenam: ut isto libramine quaedam per aequitatem corrigat, quaedat. Qui Dei judicia oculis suis proponit, semper timens et tremens in omni negotio formidat, ne de ju
Abbreviated transcription (Latin):
cultorib sins leticiam non ꝓ¬
mittit. neq inpresenti scło secu¬
ritatem. quiꝰ reuera omnis le¬
ticia ꝑiculosa. ẽ: omnis securi¬
tas casib plena. om̃is iocundi¬
tas laqueis impeditur. Gau¬

Expanded text:
laetitiam non promittit, neque in praesenti saeculo securitatem: quia revera omnis laetitia periculosa est, omnis securitas casibus plena, omnis jucunditas laqueis impeditur. Ha
Abbreviated transcription (Latin):
rum. dicente ip̃o. Ecce ego mit¬
to uos. sic oues imedio lupoꝵ.
Obtulit gͦ eccłiam ꝑ immolatõ¬
nem martyrum temꝑe ꝑsecu¬
tionis.⁊ uictima unica oblata
.ẽ. deo. ut sacͥfitium acceptabi¬
le.ẽẽt. pat. Ex lucris unigeniti
offert unicus unicam. sponsꝰ
sponsam. pat̾ filiam. Quid eñi
tate ⁊ iurginitate eccłie: que
concipit in incorruptione creat
in integritate :s Uirgo. ẽ. ista.
que uirum ñ nouit. Plangit
autem sexaginta dieb uirgini¬
tatem suam. id. ẽ. omnib dieb¬
suis. Nec enim mittit ad diim

Expanded text:
 dicente: Ecce ego mitto vos sicut ores in medio luporum . Obtulit ergo Ecclesiam per immolationem martyrum tempore persecutionis, et victima unica oblata est Deo, ut sacrificium acceptabile esset Patri ex lucris Unigeniti. Offert unicus, unicam: sponsus, sponsam: 377 pater, filiam. Quid enim ritate et virginitate Ecclesiae: quae concipit in corruptione, creat in integritate? Virgo est ista, quae virum non novit. Plangit autem sexaginta diebus virginitatem suam, id est omnibus suis diebus. Nec enim mittit ad Dominum
Abbreviated transcription (Latin):
iepte: qui de uictis immicis cu¬
piditatum nr̃arum. ⁊ uolupta¬
te carnis nr̃ȩ. offeramꝰ unicam
animã nr̃am: de qua dicebat
ꝓpłia. Erue aframea animam
meam ⁊ de manu canis unicã
meam. Occisis in nob̾ om̃ib de¬
lectationib carnis. uictores r¬
dimꝰ ad din. offerentes ut dixi
animam nrãm: quȩ ÷ singłaris
⁊ unica. S scissis uestim̃tis ina¬
larum cogitatonum temꝑaliũ.
quȩ uelant anima. offeramus
illam occidendam in mał. unu¬
ficandam in bonis. Unde dice¬
bat dñs in euangłio. Qui ꝑdide¬
rit anumam suam. inueniet

Expanded text:
Jephte, qui, devictis inimicis cupiditatum nostrarum, voluptatis carnis nostrae offeramus unicam animam nostram, de qua dicebat Propheta: Erue a framea, Deus, animam meam, et de manu canis unicam meam . Occisis in nobis omnibus delectationibus carnis, victores redimus ad Deum offerentes ei, ut dixi, animam nostram, quae est singularis et unica. Sed scissis vestimentis malarum cogitationum temporalium, quae variant animam, offeramus illam occidendam in malis, vivificandam in bonis. Unde dicebat Dominus in Evangelio: Qui perdiderit animam suam, inveniet
Abbreviated transcription (Latin):
frĩs aduentu canonicũ ñ sol¬
c̃tõnem a paulo apło sume.
qͥ adtempꝰ egit. qd̃ agendũ
uirtutes discrecioni ñ sunĩt.
ĩuicia transeunt. Nam sepe
iꝰticia dũ suũ modũ excedit.
diũ dum plꝰ ⁊ ꝗͣ oportet. in
irac̃die uiciũ tnͣsit. ⁊ multa
m̾a suetudo corporis segni¬
ciem gignit. Prudentis aut̃
uiri discretõ sollert̾ ꝓspic̃.
ne bonu̾ intemꝑant̾ agat.
et de uirtute in uiciũ trã se¬
at. Itẽ aput qͦsdã ex uirtu

Expanded text:
fratris adventu canonicum non solfratris adventu canonicum non solcretionem a Paulo apostolo sume, qui ad tempus egit, quod agendum virtutes, dum discretioni non serviunt, in vitia transeunt. Nam saepe justitia, dum suum modum excedit, dium, dum plus est quam oportet, in iracundiae vitium transit, et multa mansuetudo torporis segnitiem gignit. 237 5. Prudentis autem viri discretio solerter prospicit, ne bonum intemperanter agat, et de virtute in vitium transeat 6. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
uirtꝰ uirtute cõcipit᷑. Ex uicio
enum gignit᷑ uiciũ. sicuti dd̃
qui du̾ ñ euitauit adult̾iũ.
ꝑpetrauit ⁊ homicidiũ. Idem
uirtꝰ uirtute concipit᷑. sic̃ ꝑ
uirtutẽ martyrii apłi meru¬
erũt. In cordib scłarit̾ uiuẽ¬
tium. inuicem sibi succedũt
uicia. tdũ unũ abierit. suc¬
cestimoniũ qui ait. Residiui
eruce comedit locꝰta. ⁊ residu¬
ũ locꝰte comedit brucꝰ ⁊ residu¬
ũ bruci comedit rubigo. ꝑħ
gͦ ista sub uiciorũ allegoria
i ebrii & flete. Aliqn utili¬
t̃ peccatur in minimis uicii
ut maiora utiliꝰ caueant᷑. le¬
ge paulũ apłm. minora p¬
mittent̾e peccata. ne maio¬
ra ꝑpetrentur. Uerascit au̾
sanant᷑ uicia. q̃ uirtutib
ñ uiciis excludunt᷑. Quorũ¬
dam aũ quedam latentia ui¬
tia t̾c apparent. qñ ab aliis
uiciis desinunt. de male usis¬
use uirtutes ex se uiciagig¬
nĩt. qd̾ fit ꝑ ĩ mod̾atũ ani¬
mi appetitũ. cui ñ sufficit
donum qd̃ meruit. nͥ inde

Expanded text:
Sic gignuntur ex peccato parva, incidatur in maximis; et dum defenduntur admissa, nec travit et homicidium . 3. Item virtus virtute concipitur, sicut per virtutem martyrii apostoli meruerunt. 4. In cordibus saeculariter viventium invicem sibi succedunt vitia, ut dum unum abierit, suctestimonium, qui ait: Residuum erucae comedit locusta, et residuum locustae comedit bruchus, et residuum bruchi comedit rubigo . Per id ergo ista sub vitiorum allegoria ini, ebrii, et flete. 5. Aliquando utiliter peccatur in minimis vitiis, ut majora utilius caveantur. Lege Paulum apostolum minora permittentem peccata, ne majora perpetrentur. Veraciter autem sanantur vitia quae virtutibus, non vitiis, excluduntur. Quorumdam autem quaedam latentia vitia tunc apparent, quando ab aliis vitiis desinunt. CAPUT XXXIV. De male usisae virtutes ex se vitia gignunt: quod fit per immoderatum animi appetitum, cui non sufficit donum quod meruit, nisi inde
Abbreviated transcription (Latin):
Pernicies hõiꝰ ꝗ̃max᷑: solꝰ hõ alt̾.
Quis diues: qͥ nilcupiet. qͥs pauꝑ: auarͦ.
Que dos matroniꝰ pulcherrima: uita pudica.
Quȩ casta ẽe de qͣm̃tiri fama ueretur.
Qd̾ sapientis opꝰ: cũ possit nolle nocere.
Qd̾ stulti ꝓpͥum ẽ: ñ posse ⁊ uelle nocere.
Sono ꝓbari malo qͣm multis malis.
Demens suꝑb in uidee felicib
Demens dolorem ridet infelicium.
Pareto legi quis qͥs legem sanxeris.
Plures amicos re scd̾a comparas.
Paucas amicos reb aduersis probas.
C lam coargues ꝓpinqũ palam laudaũis.
Pulcrius multo parari qͣm creari nobilemo.
Certa si decreta sors÷. qͥd cauere ꝓderit:
Holo minor me timeat: despiciat ue maior.
N iue memor mortis itẽ uiue memor salutiᷤ.
Tristia cuncta exuꝑes aut aĩo aut amico.
Tubene si cui facies ñ ineminisse fas est.
Que benefacta accipies ꝑpetuo mem̃to.

Expanded text:
pernicies homini quae maxima? solus homo alter, quis dives? qui nil cupiet. quis pauper? avarus. quae dos matronis pulcherrima? vita pudica. quae casta est? de qua mentiri fama veretur. quod prudentis opus? cum possit, nolle nocere: quid stulti proprium? non posse et velle nocere. bono probari malo quam multis malis. demens superbis invidet felicibus. demens dolorem ridet infelicium. pareto legi, quisque legem sanxeris. plures amicos re secunda comparas: paucos amicos rebus adversis probaclam coarguas propinquum, propalam laudaveris. pulchrius multo parari quam creari nobilem. certa si decreta sors est, quid cavere proderit:  CHILON LACEDAEMONIVS. Nolo minor me timeat despiciatque maior. vive memor mortis, item vive memor salutis, tristia cuncta exsuperas aut animo aut amico. tu bene si quid facias, nec meminisse fas est. quae benefacta accipias, perpetuo memento.
Abbreviated transcription (Latin):
Uiuificat. sentit. uariaᷤ ãpledit᷑ artẽ.
Corrigit e rcessus. uirtutib istat. inipsã.
Dingit uirtutũ dĩtatẽ. gaudor in illa.
Seminib qͦ pͥmꝰ in est. animalia bruta:
P articipant aliũ duo nr̃e ꝓpͥetatis:

Expanded text:
Vivificat, sentit, varias amplectitur artes, Corrigit excessus, virtutibus instat, in ipsam Dirigit intuitum deitatem, gaudet in illa. Seminibus quoque primus inest, animalia bruta Participant alium, duo nostrae proprietatis,
Abbreviated transcription (Latin):
Si bene cucta notes. aqͦ. sol. c̾stall⁊ igniꝰ.
Flamen aque: u̾bũ soli uirgũcula gẽme:
Styrps igni: quad̾a ꝯdicõne cohit.
Col: quia non uiolat. & tam̃ intrat eã.
Uirgo lapis. qi uirgo parit puer expͥmit ignẽ.
Ham uutute micat. lumine corda replet.
Sic umbͣ flam̃. ĩ gressu celibe u̾bum.
U irgo fide. soboles carne dõq: fimul.
Conficiunt cathaplasma nouũ. qͦ uita seplłti
Hoc aꝑit tumuloᷤ. h aginina sac̃ refũdit.
Hoc supplet casũ: t̾ra. gehẽna. polus.
Ad celos bĩc subsilient. cinis ossa. medulle.
Hoc animã carm reddoe. utriq deum.

Expanded text:
Si bene cuncta notes, aqua, sol, crystallus, et ignis Flamen aquae, Verbum soli, Virguncula gone coit. Sol, quia non violat, sed tamen intrat eam. Virgo lapis, quia Virgo parit; Puer unicus, ignis; Nam virtute micat, lumine corda replet. Sic umbra Flamen, ingressu coelibe Verbum Virgo fiet, soboles carne Deoque simul. Conficiunt cataplasma novum, quo vita sepultis, Hoc aperit tumulos, hoc agmina sacra refundit, Hoc supplet casum terra, gehenna, polus. Ad coelos hinc subsilient, cujus ossa, medullae Hoc animam carni reddet, utrique Deum.
Abbreviated transcription (Latin):
lerando adu̾sa. Qui enim bona mũ¬
di diligit. uelit. ñ uelit. tiorisoe
dolons pene subcũbit. Quiq plꝰ¬
qͣm oportet res transitorias dili¬
gunt. maiorẽ sibi ingerũt dolorẽ
iri ablate. qͣm amorem parturu:¬
bant. Possesse enim cũ graui doĩo¬
re amittuntur. q̃ cũ magno amo¬
re habentur. Minus eͣnͣimn carẽdo
dolemꝰ. que minꝰ possidendo diligi¬
mͦ. Sciant scłi lucra sectantes. qͣnti
les. qͦs non inflat suꝑbia reruĩ. ue¬
luti plenq fuerẽ scĩ uet̾is testam̃¬
ti. qui affluebant diuiciis. et tñ
humilitate pollebant. At contͣ
qͦsoam suꝑbos duntes. rerũ copia

Expanded text:
lerando adversa. Qui enim bona mundi diligit, velit, nolit, timoris et doloris poenae succumbit. Quique plusquam oportet res transitorias diligunt, majorem sibi ingerunt dolorem res ablatae quam amorem parturiebant possessae. Cum gravi enim dolore amittuntur quae cum magno amore habentur. Minus autem carendo dolemus quae minus possidendo diligimus. 3. Sciant saeculi lucra sectantes quantum les, quos non inflat superbia rerum, veluti plerique fuerunt sancti Veteris Testamenti, qui et affluebant divitiis, et tamen humilitate pollebant. At contra quosdam superbos divites rerum copia
Abbreviated transcription (Latin):
appeticu faciunt. Malo male utũ¬
tur: qͥ noxias ꝯgitatõnes oꝑib
pͣuis ꝑficiurt. Benc malo utũt᷑.
qui lur᷑iam carns c̃uigali ⁊ ho¬
nesta contineiua. restringunt.
S sic̃ malo bene ut. bonumest:
sic bono bene r ⁊ meliꝰ: Et sic̃
bono maleut. malii: sic ⁊ ma¬
lo maleutau est.¬

Expanded text:
male utuntur qui noxias cogitationes operibus pravis perficiunt. Bene malis utuntur qui luxuriam carnis conjugali honestate praestringunt. Sed sicut malo bene uti bonum est, sic bono bene uti melius est. Et sicut bono male uti malum est, sic malo male uti pes
Abbreviated transcription (Latin):
at. aut ne omĩo p̃termissus ane¬
rens tristisq recedat. De rapuns
alienis elemosinamꝰ face̾. ñ ÷ sa
crificium miseratõnis. semolu¬
m̃tum scełis. Unde et salomon.
Qui offeit inquit sacrificiũ de
rapina pauꝑum. siqm siquis
uictimet filiũ in cõspectu patͥs sui.
Qui enim in iuste tollit. iꝰte ñqͣm
distribuit. nec bñ alt̾i p̃bet qd̃
ab alio male extorq̃t. Magnum sce¬
lus est sũptꝰ pariꝑum p̃stare diuiti¬
fauores potentũ. arentis terre aqͣ
collere ⁊ flumina que non indi¬
gent irrigare. Non nũqͣm largi¬
tas diuitũ ꝓdiga. ñ ad utilitatem.
s adelatõnem effundit᷑. cõꝑata hy¬
pocritis. qui ñ ad edificatõnem do¬
cent audientium. s ad sue glẽ ex¬
aggerandũ coturnum. Rep̃hensi¬
bił est suꝑflua effusio largitatis.
Nam qui modum seruat. auarꝰ nul¬
liest. s om̃ib largͦ est. Dispensator

Expanded text:
a, aut ne omnino praetermissus, moea, aut ne omnino praetermissus, moerens tristisque recedat. De rapinis alienis eleemosynam facere, non est officium miserationis, scilicet emolumentum sceleris. Unde et Salomon: « Qui offert, inquit, sacrificium de rapina pauperum, tanquam si quis victimet filium in conspectu patris sui . » Qui enim injuste tollit, juste nunquam distribuit, nec bene alteri praebet quod ab alio male extorquet. Magnum scelus est res pauperum praestare divitifavores potentum; arentis terrae aquam tollere, et flumina quae non indigent irrigare. Nonnunqtas divitum prodiga, non ad utilitatem, sed ad elationem effunditur: comparata hypocritis, qui non ad aedificationem docent audientium sed ad suae gloriae exaggerandum cothurnum. 20. Reprehensibilis est superflua effusio laNam qui modum servat, avarus nulli est, sed omnibus; largus dispensator
Abbreviated transcription (Latin):
quisq sit egens nullꝰ tñ unde tͥ¬
buat egentiexcusatõnem ĩopie
potest obtendere qͣndo ex p̃cepto
saluatoris etiam calicem aquȩ
frigide p̃cipim᷑ indigenti p̃bere.
Nam et si aluid non habentes
id ipm̃ benigne tribuamꝰ. m̃cedẽ
ꝓculdubio ñ amittimꝰ. Cecerũ si
amplius possumꝰ. ⁊ egestatẽ ini¬
nꝰ simulando largimur. ñ egẽtẽ¬
s: dm̃ fallimꝰ. cii cõscientiã nram̃
abscond̾e ñ possumꝰ. Due st̃ ele-¬
mosine. Una corꝑalis egenti dare
quicqͥd potueris. alt̾a spiritalis
dimit̾e a quo lesus extit̾is. Hariuĩ
pͥma adhibenda ÷ miseris. scd̾a
malis. Erit gͦ qd̃ semꝑ imꝑtias.
et si non peccuniam saltem uel.
gram̃. Non ÷ elemosina cũ mur
muratõne p̃benda. ne comitãte
tͥsticia. merces ꝑeat dispensata.
Tunc aũ bene tribuitur. scͥũ m̃tiᷤ
hilaritate tribiitur. Uñ ⁊ apłs.
Hilarem inquit datorem dilig̾
ds̃. Metuendũ : itaq ne pauper

Expanded text:
quisque sit egens, nullus tamen unde trquisque sit egens, nullus tamen unde tribuat indigenti, excusationem inopiae potest obtendere, quando ex praecepto Salvatoris etiam calicem aquae frigidae praecipiamur indigenti praebere . Nam si aliud non habentes, idipsum benigne tribuamus, mercedem procul dubio non amittimus. Caeterum si amplius possumus, et egestatem simulando minused Deum fallimus, cui conscientiam nostram abscondere non possumus. Duae sunt eleemosynae, una corporalis, egenti dare quidquid potueris, altera spiritalis, dimittere a quo laesus exstiteris. Harum prima adhibenda miseris, secunda malis. Erit ergo quod semper impertias, etsi non pecuniam, vel salutem et gratiam. Nunc erit eleemosyna cum mora praebenda, ne, comitante tristitia, merces pereat dispensata. Tunc autem bene tribuitur, quando cum mentis hilaritate praebetur. Unde et Apostolus: « Hilarem, inquit, datorem diligit Deus . » Metuendum est itaque ne pauper
Abbreviated transcription (Latin):
ignem eternum qui paratꝰ: dia¬
bolo ⁊ angłis eius. Qui hͥ miseri¬
cordiam ñ imꝑtit. illuc pietatis
fructum non inuonit exemplo ar¬
dentis duntis. qui in inferno usq¬
ad tenuissima petenda compulsͦ
est: qui hic tenitissima neganda
studuit. Qind recͥbui subciliꝰ. quid
diftͥctiꝰ poterat: Gutiam aq̃ ar¬
dens petit. qui micas panis nega¬
uit. Sero diues ocłos aꝑuit. qͥndo
lazarum pauꝑem requiescentem
idit. qͣm iacentem añ uidere des-¬
pexit. Non solum qui e surientrz
sicienti:⁊ nudo beneficium largi¬
tatis impendit. uł siqͥd aliud ĩdi¬
genti largitur. s⁊ qͥ inimicũ di¬
ligit. et qui lugenti affectũ cõpaᷤᷤ¬
sionis ⁊ cõsolatõnis imꝑtit. aut
dubio facit. Nam ⁊ doctrine bo¬
num elemosina est.⁊ mscd̃ia car¬
poscit etiam si indigentẽ se simł¬
cẽ oportet. Et licet ille tortasse
falsam indigentis spẽm p̃ferat.
his cũ qui simpliciter imꝑtit. fru¬
ctum miscd̃ie ñ amittit. Quãmᷤ

Expanded text:
ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo et angelis ejus . 11. Qui hic misericordiam non impertit, illic pietatis fructum non invenit: exemplo ardentis divitis, qui in inferno ad tenuissima petenda compulsus est, qui hic tenuissima negare studuit. Quid retribui subtilius, quid districtius poterat? Guttam aquae ardens petiit, qui micas panis negavit Sero dives oculos aperuit, quando Lazarum pauperem requiescentem vidit, quem jacentem ante januas videre despexit . 12. Non solum qui esurienti, et sitienti, et nudo, beneficium largitatis impendit, vel si quid aliud indigenti largitur, sed et qui inimicum diligit, et qui lugenti affectum compassionis et consolationis impertit, aut ocul dubio facit. Nam et doctrinae bonum eleemosyna est, et misericordia carposcit, etiam si indigentem se simueri oportet. Et licet ille fortasse falsam indigentis speciem praeferat, is tamen qui simpliciter impertit fructum misericordiae non amittit. 14. Quamvis