comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ti sunt : qm̃ sicut ait apłs. qui cũq spũ dĩ agunt᷑ hi filii sunt dĩ Et
cũ idem neglecta obseruantia patrũ illicitis se rȩꝓboꝵ conubiis
miscuissent atq obnefariã societatẽ digni exterminio iudicarent᷑.
dñs ait. Non ꝑmanebit sp̃s m̃s in hominib istis. qm̃ caro sunt:
nde appar& qđ iste populus cuiꝰ generationes discreto ordine
cũ annorũ numero digerunt᷑ spiritalis antea fuit : ea utiq uo¬
luntate cui sc̃s sp̃s p̃sidebat : sic impendens moderaminis sui
regimen. ut declinandi ad uitia ñ adimer& potestatẽ : qua po¬
testate hic populus siñ uteret᷑. ñ relinquer& dm̃ nec relinque¬
ret adõ: en& q ille de quo dictũ ẽ felix qui potuit trans gred¬

Expanded text:
icut ait Apostolus, Quicumque Spiritu Dei aguntur, hi filii sunt Dei . Et icut ait Apostolus, Quicumque Spiritu Dei aguntur, hi filii sunt Dei . Et cum iidem, neglecta observantia patrum, illicitis se reproborum connubiis miscuissent, atque ob nefariam societatem digni exterminio judicarentur, Dominus ait, Non permanebit Spiritus meus in hominibus istis, quoniam caro sunt . Unde apparet quod iste populus, cujus generationes discreto ordine cum annorum numero digeruntur, spiritalis antea fuit; ea utique voluntate cui Spiritus sanctus praesidebat: sic impendens moderaminis sui regimen, ut declinandi ad vitia non adimeret potestatem: qua potestate hic populus si non uteretur, non relinqueret Deum, nec relinquer a Deo, essetque ille de quo dictum est, Felix qui potuit transgred
Abbreviated transcription (Latin):
etiã reseratoꝵ ẽ p̃tereundus introitꝰ: Manifestauerunt enĩ
diuinoꝵ eloquioꝵ multae auctoritates. & continua om̃ium
saeculoꝵ experimenta docuerunt iustã dĩ miseri cordiã mise¬
ricordẽq: iustitiã. nec alendis umquã corporib: hominum.
nec docendis iuuandisq eoꝵ mentib defuisse Semꝑ & enĩ
pluit suꝑbonos & malos: sẽꝑ solẽ suũ oriri fȩcit suꝑ iustos
& miustos. semꝑ uitales auras p̾buit: sẽꝑ diei & noctis uicis¬
situdines ministrauit: ubertatẽ agris . multiplicationẽ semi¬
nib i fecunditatẽ generandis hominib sẽꝑ imꝑtit : & si quan¬
do aliquid hoꝵ minuit benignis correptionib auersionẽ desi¬
diãq male utentiũ castigauit: ut miserationes eiꝰ quaererent
in ad uersis. cuiꝰ iustitiã ñ timuerunt in secundis Deniq si ad
ipsa exordia mundi recurramꝰ : inueniemꝰ om̃iũ scoꝵ qui dilu¬

Expanded text:
etiam reseratorum est praetereundus introitus. Manifestaverunt enim etiam reseratorum est praetereundus introitus. Manifestaverunt enim divinorum eloquiorum multae auctoritates, et continua omnium saeculorum experimenta docuerunt, justam Dei misericordiam, misericordemque justitiam nec alendis uniquam corporibus hominum, nec docendis juvandisque eorum mentibus defuisse Semper etenim pluit super bonos et malos, semper solem suum oriri fecit super justos et injustos , semper vitales auras praebuit, semper diei et noctis vicissitudines minis ravit, ubertatem agris, multiplicationem seminibus, fecunditatem generandis hominibus semper impendit. Et si quando aliquid horum minuit, benignis correptionibus aversionem desidiamque male utentium castigavit; ut miserationes ejus quaererent in adversis, cujus justitiam non timuerant in secundis. Denique si ad ipsa mundi exordia recurramus, inveniemus, omnium sanctorum qui dilu
Abbreviated transcription (Latin):
israheliticȩ stirpis exceller&. sed in om̃i gente quȩ ẽ sub celo
multiplicatũ abrahȩ sem̃ oriret᷑ : inq heredũ suc cessionẽ
ñi filii carnis sed filii ꝓmissionis intrarent : & quanta inp̃teritis sae-¬
culis suꝑ cateras nationes. tanta nunc ess& ingente iud aea parcitas
grae cũ tam̃ introducta plenitudine gentiũ. etiã ipsoꝵ ariditati
rarundẽ rigationũ inundatio spondeat᷑ Quae itaq causae sint
harũ sub eadem grã dissim ilitudinũ quae ue rationes. scĩs scrip¬
turis ñ loquentib. quis loquet᷑: E cũ in eis scientia pauli apłi
adisputatione transeat ad stuporẽ: cuiꝰ erit tanta p̃sũptio qui
hec disserendo astim& aperienda potius quã silendo miranda
atient̃ igit᷑ & aquanimit̃ ignoret᷑ tã remotũ ab humana cog¬
nitione secretũ: nectam̃ qui anequeunt clausa penetrari. ideo

Expanded text:
Israeliticae stirpis excelleret, sed in omni gente quae est sub coelo, Israeliticae stirpis excelleret, sed in omni gente quae est sub coelo, multiplicatum Abrahae semen oriretur, inque haeredum successionem non filii carnis, sed filii promissionis intrarent ; et quanta in praeteritis saeculis super caeteras nationes, tanta nunc esset in gente Judaea parcitas gratiae; cum tamen introducta plenitudine gentium , etiam ipsorum ariditati earumdem rigationum inundatio spondeatur. Quae itaque causae sint harum sub eadem gratia dissimilitudinum, quaeve rationes, sanctis Scripturis non loquentibus, quis loquetur? Et cum in eis scientia Pauli apostoli a disputatione transeat ad stuporem , cujus erit tanta praesumptio, qui 896 haec disserendo existimet aperienda, potius quam silentio mirandaatienter igitur et aequanimiter ignoretur tam remotum ab humana cognitione secretum. Nec tamen quia nequeunt clausa penetrari, ideo
Abbreviated transcription (Latin):
nae grte opera ac dona uariata sunt: Altitudo quippe diui¬
tiarũ sapientiae & scientiae dĩ. cuiꝰ inscrutabilia sunt iudic
& inuestigabiles uixe. sic sẽꝑ misericordiã suã & iustitiam
tẽperauit᷑ : ut secretissima & termi consili uoluntate noluem
in om̃ib tẽporib suꝑ om̃s generationes aut suꝑ om̃s homines
aquales donoꝵ suoꝵ ẽe̾ mensuras: Si quidem alit̃ eos iuuert
quos ad cognoscendũ se caeli & terrae testimonio conueniebas
alit̾ illos quib ñ solũ elem̃toꝵ famulatu sed etiam doctrina
legis. ꝓphetarũ oraculis. mirabiliũ signis. & angłoꝵ cooperat¬
onib consulebat : & multomagis alit̃ misericordiã suã unius¬
sis hominib declarauerit: quando filius dĩ factus ẽ filius ho¬
minis. ut inueniret᷑ ab eis qui eũ ñ quaerebant & apparera
his qui eũ ñ in terrogabant : & ñ in uno tantũ populo honor

Expanded text:
nae gratiae opera ac dona variata sunt. Altitudo quippe divinae gratiae opera ac dona variata sunt. Altitudo quippe divitiarum sapientiae et scientiae Dei, cujus inscrutabilia sunt judicia et investigabiles viae , sic semper misericordiam suam et justitiam temperavit, ut secretissima aeterni consilii voluntate, noluerit in omnibus temporibus super omnes generationes, aut super omnes homines aequales donorum suorum esse mensuras. Siquidem aliter eos juverit, quos ad cognoscendum se, coeli et terrae testimoniis conveniebat; aliter illos, quibus non solum elementorum famulatu, sed etiam doctrina legis, prophetarum oraculis, miraculorum signis, et angelorum cooperationibus consulebat; et multo magis aliter misericordiam suam universis hominibus declaraverit, quando Filius Dei factus est filius hominis, ut inveniretur ab eis qui eum non quaerebant, et appareret his qui illum non interrogabant ; et non in uno tantum populo honor
Abbreviated transcription (Latin):
de & insubsequenti parabola sermo quoq aꝑtissime declarat
futuri forma iudicii serdente filio hominis in sede maiestatiss
Ante quẽ facta congregatione om̃iũ gentiũ alii dicunt᷑ ad
dextrã alii ad sinistrã constituendi : laudatis dextris de oper
ricordi&eq neglectus: Accȩperant ergo etiã isti fidẽ sed non
sectati fuerant᷑ dilectionẽ : nec de ñ seruato sed de ñ auctomi¬
nere dãnabunt᷑ : Quãuis eñĩ om̃a bona dona sint dĩ : ideo tam̃
quedã etiã ñ petita tribuunt᷑. ut ꝑ ipsa quȩ accepta sunt: ea
que nondũ sunt donata quaerantur: Semen quippe qđ iactꝰ
in terrã. ñ ob hoc serit᷑ ut ipsũ solũ maneat: sed ut fructũ afti
ad id qđ accȩpit augendũ: his recte ut arbitror quantum
dñs tribuit ꝑtractatis. ad id unde digressa ẽ disputatio r¬
uertam᷑ : ad considerationẽ scilic& differentiarũ quib diui¬

Expanded text:
Unde et in subsequenti sermone, quo apertissime declaratur Unde et in subsequenti sermone, quo apertissime declaratur futuri forma judicii, sedente Filio hominis in sede majestatis suae, ante facta congregatione omnium gentium, alii dicuntur ad dexteram, alii ad sinistram constituendi : laudatis dextris de operibus evolentiaeque neglectus. Acceperant ergo etiam isti fidem, sed non sectati fuerant dilectionem: nec de non servato, sed de non aucto munere damnabuntur. Quamvis enim omnia bona, dona sint Dei; a Deo tamen quaedam etiam non petita tribuuntur, ut per ipsa quae accepta sunt, ea quae nondum sunt donata, quaerantur. Semen quippe quod jacitur in terram, non ob hoc seritur, ut ipsum solum maneat, sed ut fructum afferst investiganda. His recte, ut arbitror, quantum Dominus tribuit, pertractatis, ad id unde digressa est disputatio revertamur. Ad considerationem scilicet differentiarum, quibus divi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpriũ meritũ : quia aliud ẽ posse operari aliud operari. &
aliud ẽ posse habere caritatẽ aliud habere caritatẽ: & aliud
ẽ capatẽ eẽ continentiae iustitiae sapientiae. aliud uͦ ẽẽ conti¬
nentẽ iustũ atq sapientẽ: Non itaq om̃is reparabilis reparat᷑
nec om̃is sanabilis sanꝰ ẽ : quia reparabilẽ & sanabilẽ et̃ de
natura ẽ : reparatũ autẽ & sanũ ee de grae : Deniq istiquib:
scđm modulũ capacitatis suae quẽ in eis distributor substan¬
ti& p̃uidebat dispar creditꝰ ẽ numerꝰ talentoꝵ ñ meritire¬
munerationẽ sed operis accȩpere materiã : inqua duoꝵ ser¬
uoꝵ ugilantissima industria ñ solũ gloriosis laudib honesta¬
t. sed ẽtiã in xterna dñi sui gaudia intrare p̃cipit᷑ Tertii
ũ pigrũ otiũ & desidiosa nequitia sic punitur ut & uitu¬
perationis dedecoret᷑ opꝓbrio. & portione quã accȩperat ex
Dignꝰ eñĩ erat ꝑdere inutilem fidẽ : qui ñ exercuerat caritatẽ:

Expanded text:
proprium meritum: quia aliud est posse operari, aliud operari; et aliud est posse habere charitatem, aliud habere charitatem, et aliud est capacem esse continentiae, justitiae, sapientiae, aliud vero esse continentem, justum, atque sapientem. Non itaque omnis reparabilis reparatur, nec omnis sanabilis sanus est, quia reparabilem et sanabilem esse, de natura est: reparatum autem et sanatum esse, de gratia est. Denique isti quibus secundum modulum capacitatis suae, quem in eis distributor substantiae praevidebat, dispar creditus est numerus talentorum, non meriti remunerationem, sed operis accepere materiam. In qua duorum servorum vigilantissima industria non solum gloriosis laudibus honestatur, sed etiam in aeterna Domini sui gaudia intrare praecipitur. Tertii vero pigrum otium, et desidiosa nequitia sic punitur, ut et vituperationis dedecoretur opprobrio, et portione quam acceperat, exuatur. Dignus enim erat perdere inutilem fidem, qui non exercuerat charitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
reuelauit: Nã deuocatione gentiũ quȩ ñ erant populus dĩ.
& quarũ prius ñ misertꝰ est nunc Autẽ miseret᷑. in deutero¬
nomio ita dr̃. Et uidit dñs & ielauit: & irritatꝰ ẽ ꝓpt̾ iram
filioꝵ suoꝵ & filiarũ : & dixit. Auertam faciem meã ab eis &
ostendam quid erit in nouissimo: quia generatio ꝑuersa est.
filii in quib ñ ẽ fides in illis: ipsi in nelũ cõpulerunt me in
hoc qđ ñ ẽ ds̃. irritauerunt me in idolis suis: & ego in xelum
incitabo eos in eis qui ñ erant gens : suꝑ gente insipiente irri¬
tabo eos: Et dauid hȩc de adoraturis dm̃ om̃ib gentib p̃cinit
m̃s gentes quascũq fȩcisti uenient & ad orabunt corãte: &¬

Expanded text:
revelavit. Nam de vocatione gentium, quae non erant populus Dei, revelavit. Nam de vocatione gentium, quae non erant populus Dei, et quibus prius non misertus est, nunc autem miseretur, in Deuteronomio ita dicitur: Et vidit Dominus, et zelavit, et iratos est propter iram filiorum suorum et filiarum, et dixit, Avertam faciem meam ab eis, et ostendam quid erit in novissimo, quia generatio perversa est, filii in quibus non est fides in illis. Ipsi in zelum compulerunt me in hoc quod non est Deus, irritaverunt me in idolis suis; et ego in zelum incitabo eos in eis qui non erant gens, super gente insipiente irritabo eos . Et David haec de adoraturis Deum omnibus gentibus praecinit, Omnes gentes quascumque fecisti, venient et adorabunt coram te,
Abbreviated transcription (Latin):
ert̃ audient atq suscipient: Quib tam̃ illa m̃sura generalis au.¬
xilii quȩ desuꝑ om̃ib sẽꝑ hominib ẽ p̃bita non negat᷑: quã.¬
uis tam a cerbo natura humana uulnere sauciata sit. ut ad
cognitionẽ dĩ neminẽ contẽplatio spontanea ualeat erudi.¬
rei nisi obumbrationẽ cordis lux uera discusserit : quã in¬
scrutabili iudicio ds̃ iustus & bonꝰ ñ ita in p̃teritis scłis quẽ ad mo¬
sensib ait. mysteriũ qđ absconditũ fuit a scłis & generationib
nunc autẽ manifestatũ ẽ scĩs eiꝰ quib uoluit ds̃ notas facere di
hoc mysteriũ etiam ꝓpħis in cognitũ fuit : & illi ꝑ quos sp̃s
sc̃s loquebat᷑ ea quoꝵ ab ipsis fiebat denuntiationesciebant :
Ionitaplane intellegendũ puto : sed ipsis gentib hoc abscon¬
ditũ fuisse mysteriũm: qđ dñs quando uoluit & quib uoluit

Expanded text:
erunt, audient atque suscipient. Quibus tamen illa mensura generalis auerunt, audient atque suscipient. Quibus tamen illa mensura generalis auxilii, quae de super omnibus semper hominibus est praebita, non negatur: quamvis tam acerbo natura humana vulnere sauciata sit, ut ad cognitionem Dei neminem contemplatio spontanea plene valeat erudire; nisi obumbrationem cordis vera lux discusserit, quam inscrutabili judicio Deus justus et bonus, non ita in praeteritis saeculis, quemadmossensibus, ait, Mysterium quod absconditum fuit a saeculis et generationibus, nunc autem manifestatum est sanctis ejus, quibus voluit Dhoc mysterium etiam prophetis incognitum fuit? et illi per quos Spiritus sanctus loquebatur, ea quorum ab ipsis fiebat denuntiatio, nesciebant? Non ita plane intelligendum puto, sed ipsis gentibus absconditum fuisse mysterium, quod Dominus quando voluit, et quibus voluit,
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s linguis suis p̃dicari magnalia dĩ: qu&ꝵ testificatio etiam
in eas gentes quȩ remotiores sunt longe lateq ꝓcurrer& Nd
cuiꝰ rei effectũ. credimꝰ ꝓuidentia dĩ romani regͥni latitudinẽ
p̃paratã : ut nationes uocandae ad unitatẽ corporis xp̃i prius
iure unius consociarent᷑ imperii : quãuis grã xp̃iana ñ comtei¬
ta sit eosdẽ limites habere quos roma: multosq iã populos
sceptro crucis xp̃i illa subdiderit. quos armis suis ista ñ domu¬
it : quȩ tam̃ ꝑ apłici sacerdotii principatũ amplior facta est
arce religionis. quã solio potestatis Qđ si forte qu̾ead modũ
etiã nunc in extremis mundi partib sunt aliquȩ nationes quib
nondũ grã saluatoris illuxit: ñ ambigimꝰ etiam cirta illas occul¬
to iudicio dĩ tẽpꝰ uocationis eẽ dispositũ quo euangłm qđ ñ audi.¬

Expanded text:
omnes linguis suis praedicari magnalia Dei : quorum testificatio etiam omnes linguis suis praedicari magnalia Dei : quorum testificatio etiam in eas gentes quae remotiores sunt, longe lateque procurreret. Ad cujus rei effectum credimus providentia Dei Romani regni latitudinem praeparatam: ut nationes vocandae ad unitatem corporis Christi, prius jure unius consociarentur imperii: quamvis gratia Christiana non contenta sit eosdem limites habere quos Roma; multosque jam populos sceptro crucis Christi illa subdiderit, quos armis suis ista non domuit. Quae tamen per apostolici sacerdotii principatum amplior facta est arce religionis quam solio potestatis. CAPUT XVII. Nationes etiam nunc in extremis mundi partibus sunt aliquae nationes quibus nondum gratia Salvatoris 906 illuxit, non ambigimus, etiam circa illas occulto judicio Dei tempus vocationis esse dispositum, quo Evangelium, quod non audi
Abbreviated transcription (Latin):
illi in uitã aȩternã Siue ergo circũ cisio siue p̃putiũ peccato uniuꝙ¬
salit̃ concludebat᷑ unꝰq om̃s reatꝰ obstrinxerat: & int̾ magis mino
impios nemo erat qui poss& absq xp̃i redeptione saluari : que
redẽptio uniuerso sese intulit mundo & om̃ib hominib in disse¬
rent̃ in notuit: quando quidẽ in die quinquagesimo ab illo pis¬
cha in quo se hostiã dõ uerꝰ agnꝰ obtulerat. cũ apłi & qui cũ eis uns¬
nimes erant repleti sp̃u sco linguis om̃iũ gentiũ loquerent᷑ con¬
ueniebat excita miraculo diuersi generis hominũ multitudo
ut euangłm xp̃i in eis qui ad erant totꝰ mundus audir&. Con¬
fluxerant autẽ sic̃ scriptũ ẽ parthi & medi. xelamitae. & qui ha¬
bitant meso potamiã. & iudȩã & cappadociã. pontũ & asiã. frigũ
& pamphiliã. aegyptũ & partes libiae quȩ ẽ circacirenen & adue¬
nae romani : iudaei quoq & ꝓseliti cretes & arabes: audientes

Expanded text:
io, sive praeputium, peccato universaliter concludebatur, unusque omnes reatus obstrinxerat, et inter magis minusque impios nemo erat qui posset absque Christi redemptione salvari. Quae redemptio universo sese intulit mundo, et omnibus hominibus indifferenter innotuit. Quandoquidem in die quinquagesimo ab illo Pascha, in quo se hostiam Deo verus Agnus obtulerat cum apostoli et qui cum eis unanimes erant, repleti Spiritu sancto linguis omnium gentium loquerentur, conveniebat excita miraculo diversi generis hominum multitudo, ut Evangelium Christi in eis qui aderant, totus mundus audiret. Confluxerant autem, sicut scriptum est, Parthi, et Medi, Elamitae, et qui inhabitant Mesopotamiam, Judaeam et Cappadociam, Pontum et Asiam, Phrygiam et Pamphyliam, Egyptum et partes Libyae quae est circa Cyrenen, et advenae Romani, Judaei quoque et Proselyti, Cretes et Arabes, audientes
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ sui atq hominis dĩtatis prest& potestas. quã ut eã in
substantiis suis obtineat solius humanitatis infirmitas:
lec uerbum igit᷑ in tarnẽ: nec in uerbũ caro mutata ẽ : sed
utrũq: inuno man&. & unꝰ in utroq ẽ : ñ diuersitate di¬
uisus. ñ ꝑ mixtione confusus. nec alter ex patre. alterex
matre : sed idem alit̃ ex patre ante om̃e principiũ. Alit̃
de matre in fine scłoꝵ : ut ess& mediator dĩ & hominũ
homo xp̃c iħc in quo inhabitar& plenitudo diuinitatis

Expanded text:
tem sui atque hominis deitati praestet potestas, quam ut eam in tem sui atque hominis deitati praestet potestas, quam ut eam in substantiis suis obtineat solius humanitatis infirmitas. Nec verbum igitur in carnem, nec in Verbum caro mutata est, sed utraque in uno manet, et unus in utroque est, non diversitate divisus, non permistione confusus, nec alter ex Patre, alter ex matre, sedi dem aliter ex Patre ante omne principium, aliter de matre in fine saeculorum, ut esset mediator Dei et hominum, homo
Abbreviated transcription (Latin):
tre : In sua uirtute in uiolabilis. in nr̃a infirmitate passibbs
nditate trinitatis cũ patre & cũ sp̃uscõ unius eiusdẽq nat¬
rae: insusceptione autẽ hominis ñ unius substantiae sed
unius eiꝰdemq ꝑsonae : ut idem ess& diues in pauꝑtate : on¬
potens in abiectione : in passibilis insupplicio : in mortalis
in morte: Nec enĩ uerbũ aut in carnem aut in anima A¬
qua sui parte conuersũ ẽ : cũ simplex & in cõmutabil
natura dĩtatis. tota insua sit semꝑ essentia. nec damnũ sui
recipiens nec augmentũ : & sic assũptã naturã beatificans.
ut glorificata inglorificante ꝑmaneat Cur autem incon-¬
ueniens aut in possibile uideatur. ut uerbũ & caro atq ani
ma unꝰ iħc xp̃e & unꝰ dĩ hominisq sit filius. si caro & anima
quȩ dissimiliũ naturarũ sunt unã faciunt etiã sine uerbi
in carnatione ꝑsonã : cum multo facilius sit ut hanc unita¬

Expanded text:
tre, in sua virtute inviolabilis, in nostra infirmitate passibilis. tre, in sua virtute inviolabilis, in nostra infirmitate passibilis. In deitate tantum et cum Patre et cum Spiritu sancto unius ejusdemque naturae; in susceptione autem hominis, non unius substantiae, sed unius ejusdemque personae: ut idem esset dives in paupertate, omnipotens in submissione, impassibilis in supplicio, immortalis in morte. Nec enim Verbum aut in carnem aut in animam aliqua sui parte conversum est; cum simplex et immutabilis natura deitatis tota in sua sit semper essentia; nec damnum sibi recipiens nec augmentum; et sic assumptam naturam beatificans, ut glorificata in glorificante permaneat. Cur autem inconveniens aut impossibile videatur, ut Verbum et caro atque anius, et unus Dei hominisque sit Filius, si caro et anima quae dissimilium naturarum sunt, unam faciunt etiam sine Verbi incarnatione personam? cum multo facilius sit, ut hanc unita
Abbreviated transcription (Latin):
etatib impleat᷑: eũq aut apollinaris sibi uindic&. dut
ualentinꝰ usurp&. Aut manicheus obtineat : quoꝵ nullus
inxp̃o humanae carnis credidit ueritatẽ : Qua utiq nonn
cepta. non solum qđ scđm carnẽ atq: anim̃a rationalem qu
fuit in formadĩ manens. idem in forma serui homonatus
denegat᷑: sed etiam qđ crucifiacus ẽ & mortuus ac sepultis
qđ q die tertio resurrexit & qđ ad dexteram patris sedens
adiudicandos uiuos & mortuos in eo corpore sit uentura
in quo iudicatꝰ Abnuitur : quia hȩc redẽptionis nraẽ sac¬
menta uacuant᷑ si xp̃s uerã uerihominis totãq naturã
suscȩpisse ñ credit᷑: An quia manifestata erant signa diui¬
na. falsa dicent᷑ documenta corporea : Q testimonia ur¬
usq naturae ualebunt ut creator intelligat᷑ : ñ ualebunt u
ñ perimit: Idem enĩ & sẽpiternꝰ ex patre. & tẽporalis exma¬

Expanded text:
ietatibus impleatur, eumque Apollinaris sibi vindicet, aut ietatibus impleatur, eumque Apollinaris sibi vindicet, aut Valentinianus usurpet, aut Manichaeus obtineat, quorum nullus in Christo humanae carnis credidit veritatem. Qua utique non recepta, non solum quod secundum carnem atque animam rationalem qui erat in forma Dei manens, idem in forma servi homo natus denegat, sed etiam quod crucifixus est, et mortuus, ac sepultus, a a mortuis resurrexit, et quod ad dexteram Dei Patris sedens, ad judicandos vivos et mortuos in eo corpore sit venturus, in quo est judicatus, abnuitur: quia haec redemptionis nostrae sacramenta vacuantur, si Christus veram veri hominis, totamque naturam suscepisse non creditur. An quia manifesta erant signa divina, falsa dicentur documenta corporea? et testimonia utriusque naturae valebunt, ut creator 403 intelligatur, non valebunt ut non peremit. Idem enim et sempiternus ex Patre, et temporalis ex ma
Abbreviated transcription (Latin):
IGET PER NOSTROS QUOS AB URBE UIREXIM
nũ scripta tuae dilectionis accepimꝰ. quȩ multũ nobis catho¬
lici sensus feruore placuerunt: etiam hanc paginã quae
illis epłis consonar& adiecimꝰ: ut unanimit̃ atq constant̃
his qui euangłm xp̃i corrumpere cupiunt resistatis: ꝗm̃
quã quisq ñ recipit ñ ẽ menbrũ corporis xp̃i. nec potest
eo capite gloriari. inquonaturam suã asserit non haberi
autem ꝓdest imprudentissimo seni nestorianȩ hereseos p¬
mine eoꝵ lacerare opinionẽ. quorum piissima conuelle
ñ potest fidem: Cum quantũ nestorius aueritate discese
dĩtatem uerbi ab assũpti hominis substantia separando. to¬
tũ a recti tramite etiam iste desciscat : qui unigenitũ dĩ sic
de utero beatȩ uirginis p̃dicat natũ ut humani quiden
corporis speciem gesserit. sed humanȩ carnis ueritas ue¬
bo unita non fuerit: De quo ꝓdigio falsitatis. quis non
uideat quȩ opinionũ monstra nascant᷑: Negator enim

Expanded text:
icet per nostros quos ab Urbe pro fidenem scripta tuae dilectionis accepimus quae multum nobis catholici sensus fervore placuerunt, etiam hanc paginam illis epistolis consonaret adjecimus, ut unanimiter atque constanter his qui Evangelium Christi corrumpere cupiunt resistatis: quonquam quicumque non recipit, 877 non est membrum corporis Christi; nec potest eo capite gloriari, in quo naturam suam asserit non haberi. Quid autem prodest imprudentissimo seni, Nestorianae haereseos nomine, eorum lacerare opinionem, quorum piissimam convellere non potest fidem; cum quantum Nestorius a veritate discessit, Deitatem Verbi ab assumpti hominis substantia separando, tantum a recto tramite etiam iste desde utero beatae Virginis praedicat natum ut humani quidem corporis spiritualem gesserit, sed humanae carnis Veritas Verbo unita non fuerit? De quo prodigio falsitatis, quis non videat quae opinionum monstra nascantur? Negator enim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑquȩ dona ac sacramenta uariar& : Sicut enĩ ista grae largi¬
tas quȩ in om̃s gentes nouissime effluxit ñ euacuat eã queo
suꝑ unũ isrł sublege erogauit. nec p̃sentes diuitiae fidẽ p̃teri¬
tȩ abrogant parcitati : ita nec de illa cura dĩ quȩ patriarcha¬
rũ filus ꝓprie p̃sidebat. conciendũ ẽ gubnacula diuina mi-¬
sericordia caeteris hominib fuisse sub tracta : Qui quidem
in cõparationẽ electoꝵ uident᷑ abiecti : sed nũquã sunt a ma¬
nifestis occultisq beneficiis abdicati Legimꝰ enĩ in actib apłoe¬

Expanded text:
per quae dona ac sacramenta variaret. Sicut enim ista gratiae largiper quae dona ac sacramenta variaret. Sicut enim ista gratiae largitas, quae in omnes gentes novissime effluxit, non evacuat eam quae super unum Israel sub lege roravit, nec praesentes divitiae fidem praeteritae abrogant parcitati, ita nec de illa cura Dei quae patriarcharum filiis proprie praesidebat, conjiciendum est gubernacula divinae misericordiae caeteris hominibus fuisse subtracta. Qui quidem in comparationem electorum videntur abjecti, sed numquam sunt a manifestis occultisque beneficiis abdicati. Legimus enim in Actibus apo
Abbreviated transcription (Latin):
orbi terre. defuit mundo: Quãuis enĩ speciali cura atq in¬
aulgertia dĩ popłm israheliticũ const& electũ om̃sq  ala
ullis hominib auertit ut eos ad cognoscendũ sẽ atq metu¬
endũ nullis significationib: ad moner& : Celũ qui ppe & t̃ra
acmarei om̃isq ereatura quȩ uideri atq intelligi potest ad
hanc p̃cipue dispositaẽ humani generis utilitate : ut natura
rationalis de contẽplatione tot specierũ de experimentis
tot bonoꝵ de ꝑceptione tot munerũ. ad cultũ & dilectio¬
nẽ sui imbueretur auctoris: implente om̃a spudĩ in quo
dicit ꝓpħa miseri cordia dñi plena ẽ terra : quȩ nullis umquã
nmuersitatẽ rerũ administrat & contina. regendis alends
naturis sẽꝑ impendit : dispositũ habens ex in cõmutabilis
a fomaie consilii quib: quidq: tẽporib: distribuer& : & mul¬
tiformis gr̃e suȩ inscrutabiles inuestigabilesq mensuras

Expanded text:
orbi terrae  defuit mundo. Quamvis enim speciali cura atque inorbi terrae  defuit mundo. Quamvis enim speciali cura atque indulgentia Dei populum Israeliticum constet electum, omnesque aliae illis hominibus avertit, ut eos ad cognoscendum se atque metuendum, nullis significationibus admoneret. Coelum 891 quippe ac terra et mare, omnisque creatura quae videri atque intelligi potest, ad hanc praecipue disposita est humani generis utilitatem, ut natura rationalis de contemplatione tot specierum, de experimentis tot bonorum, de perceptione tot munerum, ad cultum et dilectionem sui imbueretur auctoris, implente omnia Spiritu Dei idicit Propheta, Misericordia Domini plena est terra : quae nullis umquam universitatem rerum administrat et continet, regendis alendisque naturis semper 195 impendit, dispositum aeternitate consilii, quibus quidque temporibus distribueret, et multiformis gratiae suae inscrutabiles investigabilesque mensuras,
Abbreviated transcription (Latin):
rip̃iane fidei etiam qui ap̃iani futuri sunt aduersant᷑ : Mus
em̃ qđ oderunt amabunt : qđ ñ recipiunt p̃dicabunt Et
quis int̃ hec querulis aut curiosis notũ facie cur ad huc se
iustitia quibusdam gentib: ñ oriat᷑ & atenebrosis corlib
etiã nunc radios suos ueritas reuelanda contineat : cur com¬
genditam diusinantꝰ errare : & qđ senib infine p̃standum
ẽ ꝑtam longã ñ tribuat᷑ atatẽ curfiliis iam in xpĩn tu
dentib necdũ credant parentes : & rursus a religiosis paren¬
tibi soboles praua discord& : cum tam̃dõ qui initioꝵ fidei inqr¬
m̃tiq largitor t̃ scđm ipsius p̃ceptũ cotidie ꝓ om̃ib suppli¬
cetꝰ ut & si exaudit nota sit grã miserationis: & siñ exe audit
intellegat iudiciũ ueritatis: Sed ne in p̃teritis quidem satu¬
diffusa t̃ & de qua scriptũ ẽ illuxerunt coruscationes e ai

Expanded text:
ristianae fidei, etiam qui Christiani futuri sunt adversantur. Multi ristianae fidei, etiam qui Christiani futuri sunt adversantur. Multi enim quod oderunt amabunt, quod non recipiunt praedicabunt. Et quis inter haec querulis aut curiosis notum faciet, cur adhuc Sol justitiae quibusdam gentibus non oriatur, et a tenebrosis cordibus, etiam nunc radios suos veritas revelanda contineat ? Cur corrigendi tam diu sinantur errare, et quod senibus in fine praestandum est, per tam longam non tribuatur aetatem? Cur filiis jam in Christum credentibus, nec dum credant parentes? Et rursum, a religiosis parentibus soboles prava discordet? Cum tamen Deo, qui initiorum fidei, incrementique largitor est, secundum ipsius praeceptum quotidie pro omnibus supplicetur: ut et si exaudit, nota sit gratia miserationis: et si non exaudit, intelligatur judicium veritatis. Sed ne in praeteritis quidem saecdiffusa est, et de qua scriptum est, Illuxerunt coruscationes tuae
Abbreviated transcription (Latin):
sunt ab spũ scõ : & disponentes ire bytinã. ꝓhibiti sunt
ab sp̃u iħu: ñ utiq negata illis populis gr̃a. sed quantum
apparuit retardata : Nã post modũ etiã apud ipsos fides
xp̃iana conualuit: quae autẽ fuerit differendae uocatio¬
nis causa ñ clar&: & tam̃ reigestae docem᷑ exemplo qđ
int̾ generalia ł ꝓmissa ł opera ł praecepta quedã ds̃ a cõ¬
munib excepta causis occultiore nouit ordinare ratione:
credo ut int̾ positis quibusdã obumbrationib ea que secre¬
tius mitant mirabilius in notescant: ne neglegentior fiat
acies de facilitate cernendi. & quodã modo dormit& assu-¬
etis siñ excitet᷑ in solitis: Has autẽ in cognoscibiles illumi¬
nationũ dilationes. int̾ quas utiq mubti infidelitate defi¬
ciunt. ñ solũ in popłis remotiorib impioꝵ. sed etiã in ciuita¬
tib fideliũ ꝑ plurimas domos ac familias nouimꝰ fieri : dũ

Expanded text:
sunt ab Spiritu sancto, et disponentes ire in Bithyniam, prohibiti sunt sunt ab Spiritu sancto, et disponentes ire in Bithyniam, prohibiti sunt ab Spiritu Jesu : non utique negata illis populis gratia, sed quantum apparuit, retardata. Nam postmodum etiam apud ipsos fides Christiana convaluit. Quae autem fuerit differendae vocationis causa, non claret; et tamen rei gestae docemur exemplo quod inter generalia vel promissa, vel opera, vel praecepta, quaedam Deus a communibus excepta causis occultiore novit ordinare ratione, credo ut interpositis quibusdam obumbrationibus ea quae secretius micant, mirabilius innotescant, ne negligentior fiat acies de facilitate cernendi, et quodammodo dormitet assuetis, si non excitetur insolitis. Has autem incognoscibiles illuminationum dilationes, inter quas utique multi in infidelitate deficiunt, non solum in populis remotioribtibus fidelium per plurimas domos ac familias novimus fieri, dum
Abbreviated transcription (Latin):
p̾totius mundi: Magni autẽ & mn enarrabilis sacramenti
mysteriũ ẽ : qđ p̃dicatorib quib dictũ ẽ ite in orbẽ uniuer¬
sũ & p̃dicate euangłm uniuersae creaturae. hisdem prius
dictũ fuerat. in uiã gentiũ ne abieritis & in ciuitates sama¬
ritanoꝵ ne introieritis : sed potius ite ad oues quȩ periert̃
domꝰ isrł : Quam uis enĩ ad om̃iũ hominũ uocationẽ euan-¬
głm dirigeret᷑ om̃sq dñs uell& saluos fieri & in agnitionẽ ueri
tatis uenire : ñ tam̃ sibi dispensationũ suarũ abstulerat potesta¬
tẽ. ut alit̃ quã occulto iustoq iudicio statuerat consili sui
ordo decurrer& : unde locũ ñ habent contumatiũ murmu¬
ra querelarũ : quia qđ ds̃ fieri uoluit. constat ñ alit̃ fieri de¬
buisse quã uoluit: Posteriore uͦ tẽpore cũ iã dñs iħs indĩ pa¬
tris gła conseder&. & p̃dicatores uerbi suscepro negotio de¬
seruirent : uolentes apłi euangelizare uerbũ mnasia. uẽtit

Expanded text:
pro totius mundi . Magni autem et inenarrabilis sacramenti mysterium est, quod praedicatoribus, quibus dictum est: Ite in orbem universum, et praedicate Evangelium universae crdictum fuerat, In viam gentium ne abi ritis, et in civitates Samaritanorum ne introieritis, sed potius ite ad oves quae perierunt domus Israel . Quamvis enim ad omnium hominum vocationem Evangtatis vellet venire ; non tamen sibi dispensationum suarum abstulerat potestatem, ut aliter quam occulto justoque judicio statuerat, consilii sui ordo decurreret. Unde locum non habent contumacium murmura quaerelarum, quia quod Deus fieri voluit, constat non aliter fieri debuisse quam voluit. Posteriore vero tempore, cum jam Dominus Jesus in Dei Patris gloria consideret, et praedicatores verbi suscepto negotio deservirent, volentes apostoli evangelizare 890 verbum in Asia, vetiti
Abbreviated transcription (Latin):
litatẽ utilis metꝰ seru&: & quistat uideat ne cadat Acsi
forte aliqua uictꝰ tẽptatione corruerit. ñ ab sorbeatꝰ tristi¬
tia: nec de eiꝰ miseratione diffidat qui alleuat om̃s quicor¬
ruunt & erigit om̃s elisos: Dum in hoc corpore uiuit᷑. nul¬
lius ẽ neglegenda correctio: nullius desperanda reparatio
poscat ut credant : nec ideo ab obsecrationib cess& si ꝑ ali¬
quib exaudita ñ fuerit : ds̃ enĩ qui om̃s uult in agnitionẽ
ueritatis uenire. ñ potest quẽquã sine iustitia refutare:::.

Expanded text:
litatem utilis metus servet, et qui stat, videat ne cadat : et si litatem utilis metus servet, et qui stat, videat ne cadat : et si forte aliqua victus tentatione corruerit, non absorbeatur tristitia, nec de ejus miseratione diffidat, qui allevat omnes qui corruunt, et erigit omnes elisos . Dum enim in hoc corpore vivitur, nullius est negligenda correctio, nullius est desperanda reparatio. poscat ut credant. Nec ideo ab obsecrationibus cesset, si pro aliquibus exaudita non fuerit. Deus enim qui omnes vult ad agnitionem veritatis ven
Abbreviated transcription (Latin):
rebit circa illã om̃ino in ꝑpetuũ : Et cum caeperis uelle
ee cum illa : surgite primũ ambo & dep̃camini dñmobs
ut det᷑ uobis misericordia & sanitas : & noli timere. Tibi
enĩ destinata ẽ ante scła : & tueã sanabis: Quamuis ergo
qđ statuit ds̃ nulla possit ratione ñ fieri : studia tam̃ non
tollunt᷑ orandi : nec ꝑ elg̃tionis ꝓpositũ liberi arbitri¬
deuotio relaxat᷑: cum implendae uoluntatis dĩ ita sit p̃ordinat᷑
effectus ut ꝑ laborẽ operũ ꝑ instantiã supplicationũ. ꝑ exerci¬
tia uirtutum fiant increm̃ta meritoꝵ : & qui bona gesserint
ñ solũ scđm ꝓpositũ dĩ sed etiã scđm sua merita coronẽnt᷑: Ob
hoc eni inremotissimo abhumana cognitione secreto p̃finitio
huiꝰ electionis abscondita ẽ: & de nullo ante ipsius finẽ ꝓnun¬
tiari potest qđ in electoꝵ gła sit futurꝰ: ut ꝑseuerantẽ humi¬

Expanded text:
rebit circa illam omnino in perpetuum. Et cum coeperis velle rebit circa illam omnino in perpetuum. Et cum coeperis velle esse cum illa, surgite primum ambo, et deprecamini Dominum coeli, ut detur vobis misericordia et sanitas. Et noli timere, tibi enim destinata est ante saecula, et tu eam sanabis. Quamvis ergo quod statuit Deus, nulla possit ratione non fieri, studia tamen non tolluntur orandi: nec per electionis propositum, liberi arbitridevotio relaxatur: cum implendae voluntatis Dei ita sit praeordinatus effectus, ut per laborem operum, per instantiam supplicationum, per exercitia virtutum, fiant incrementa meritorum: et qui bona gesserint, non solum secundum propositum Dei, sed etiam secundum sua merita coronentur. Ob hoc enim, in remotissimo ab humana cognitione secreto, praefinitio hujus electionis abscondita est, et de nullo ante ipsius finem pronuntiari potest, quod in electorum gloria sit futurus, ut perseverantem humi
Abbreviated transcription (Latin):
neri  Neminẽ prorsus dĩ grã intẽ ptabilẽ facit : neq us
hoc caelestiũ armoꝵ p̃sidio adextris & sin istris instrurtur
xp̃iana militia ut nullo cũ hoste confligat : cũ laudabila
sit atq felicius pugnantẽ ñ potuisse uinci. quã desidẽ ñ po¬
tuisse tẽptari: Orationũ uero sollicitudinẽ diuina electo¬
nis ꝓposito non resolui. uno testimonio euident̃ ꝓbabo
ut  caetera studio breuitatis omittã : In libro igit tobis as
filiũ eĩ tobiã raphahel angłs dicit. Memor estomandatos
patris tui : qm̃ p̃cȩpit tibi accipere debere ucore de ger¬
re patris tui. Et nunc audi me frater : noli cõputare de¬
moniũ illud. sed postula eã : & scio quia dabit᷑ tibi hac
nocte itxor: Et cum introieris in cubi culũ. tolle de
iecore piscis illius. & impone suꝑ carbones & odor mi¬
nabit : & odorabit᷑ illud daemoniũ & fugi&. & ñ appa¬

Expanded text:
neri? Neminem prorsus Dei gratia intentabilem facit, neque ob neri? Neminem prorsus Dei gratia intentabilem facit, neque ob hoc coelestium armorum praesidio a dextris et sinistris instruitur Christiana militia, ut cum nullo hoste confligat, cum laudabilius sit atque felicius pugnantem non potuisse vinci, quam desidem non potuisse tentari. Orationum vero sollicitudinem divinae electionis proposito non resolvi, uno testimonio evidenter probabo, ut caetera studio brevitatis omittam. In libro igitur Tobiae ad filium ejus Tobiam Raphael angelus dicit: Memor esto mandatorum patris tui, quoniam praecepit tibi accipere debere uxorem de genere patris tui . Et nunc audi me, frater, noli computare daemonium illud, sed postula eam. Et scito, quoniam dabitur tibi hac nocte uxor: et cum intraveris in cubiculum, tolle de jecore piscis illius, et impone super carbones, et odor manabit, et odorabitur illud daemonium, et fugiet, et non appa
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. ñ ex operib ne quis gloriet᷑ Ipsius enĩ sumꝰ figm̃tũ
creati in xep̃o in operib bonis: que p̃parauit ds̃ ut in illis
ambulemꝰ : Ds̃ ergo his quos elegit sine meritis . dat ine
ornent᷑ & meritis : & frustra dr̃ qđ ratio operandi ñ site
tis cũ etiã ad hoc ut operent᷑ electi sint Virtutũ quippe
nera otiosa eẽ ñ possunt i qm̃ sicut ueritas ait om̃i habentio
bit᷑: ñ habens autẽ etiã qđ hab& auferet᷑ ab eo: Nonigna
hoc dat᷑ continentia ut concupiscentus ñ repugn& in
ideo cuquã tribuit᷑ sapientia & intellectꝰ ut ñ die dc nos
indĩ lege meditet᷑: Quid agit donũ dilectionis: sibenus¬
lentiae sollicitudo ñ uigilat. Quis fructus ẽ pacientiȩs
ñ hab& fortitudo qđ toler&. Aut quomodo in ap̃opies
uere ostendit᷑. qui nulla ꝑsecutione pulsat᷑: Vel pas
que t̃ adõ & cũ dõ nũ quid bene qui eta ẽ si ñ discordati
mundo :lut amordĩ potest sine diaboli inimicitus o¬

Expanded text:
enim sumus figmentum, creati in Christo in operibus bonis, quae praeparavit Deus ut in illis ambulemus. Deus ergo his quos elegit sine meritis, dat unde ornentur et meritis. Et frustra dicitur quod ratio operandi non sit in electis, cum etiam ad hoc ut operentur electi sint. Virtutum quippe munera otiosa esse non possunt. Quoniam, sicut Veritas ait, Omni habenti dabitur, non habenti autem etiam quod habet auferetur ab eo . Non igitur ad hoc datur continentia, ut concupiscentiis non repugnet. 923 Nec ideo cuiquam tribuitur sapientia et intellectus, ut non die ac nocte in Domini lege meditetur . Quid agit donum dilectionis, si benevolentiae sollicitudo non vigilat? Quis fructus est patientiae, si non habet fortitudo quod toleret? Aut quomodo in Christo pie vivere ostenditur, qui nulla persecutione pulsatur? Vel pax quae est a Deo, et cum Deo, numquid bene quieta est si non discordat a mundo? Aut amor Dei poterit sine diaboli inimicitiis obti
Abbreviated transcription (Latin):
cati grã ipsius. heredes simꝰ scđm spem uita aternȩ Potuit᷑ ne
plenius. luculentius. uerius explicari. quȩ merita hominũ
mederi ñ sanis sed male habentib & uocare ñ iustos sed pecca¬
tores : Quando gentiũ populus qui sedebat in tenebris lu¬
cẽ uidit magnã : & sedentib in tenebris & umbra mortis lux
orta ẽ illis: fremebant gentes : irascebant᷑ popłi : saeuieban
reges & potestates : contra dicebant suꝑstitiones. & totius
mundi reluctabant᷑ errores : sed de resistentib furentib
cia mortesq scõꝵ roborabat᷑ fides: uincebat ueritas : ꝑq
uniuersũ mundũ dominica segetis multiplicabat᷑ ubertas
Tanta enĩ desuꝑ p̃bebat᷑ constantia fidei. fiducia spei. fortitu¬
do tolerantiae: ut ille ignis dilectionis quẽ in cordib fideli¬
ũ sp̃s sc̃s accenderat. nullo modo ab opprimentib poss& ex¬
tingui : cũ & qui cruciabant᷑ uehementius in ardescerem
i& qui saȩuiebant eandem quã ꝑ sequebant᷑ flam̾a saȩpe

Expanded text:
cati gratia ipsius, haeredes simus secundum spem vitae aeternae . Potuitne plenius, luculentius, verius explicari, quae merita hominum mederi non sanis, sed male habentibus, et vocare non justos, sed peccatores ? Quoniam gentium populus, qui sedebat in tenebris, lucem vidit magnam, et sedentibus in tenebris et umbra mortis, lux orta est illis . Fremebant gentes, irascebantur populi, saeviebant reges, et potestates contradicebant, superstitiones et totius mundi reluctabantur errores. Sed de resistentibus, furentibcia mortesque sanctorum roborabatur fides, vincebat veritas, perque universum mundum Dominicae segetis multiplicabatur ubertas. Tanta enim desuper praebebatur constantia fidei, fiducia spei, fortitudo tolerantiae, ut ille ignis dilectionis, quem in cordibus fidelium Spiritus sanctus accenderat, nullo modo ab opprimentibus posset exstingui: cum et qui cruciabantur, vehementius inardescerent, et qui saeviebant, eamdem quam persequebantur flammam saepe
Abbreviated transcription (Latin):
enusdem sensus p̃dicatione cõnectit docens donũ atq: opus
grãe in aeterno dĩ sẽꝑ mansisse consilio : om̃sq ad optionis
filios ñ solũ in eo tempore quoiã existentes uocati sunt. sed
etiã priusquã mundus constitueret᷑ electos : in qua electo¬
ne quicquid hominũ in xp̃o p̃ cognitũ ñ ẽ. nulla eidemra¬
tione sociabit᷑: Om̃s eñ qui in regnũ dĩ de cuiꝰlib& tẽporis
uocatione uenturi sunt. in ista quȩ scła cuncta p̃cessit adop¬
tione signati sunt: E sicut nullus infideliũ in hac sorte nu¬
meratꝰ : ita nullus pioꝵ ab hac benedictione discretꝰ ẽ: De
plenitudine quippe menbroꝵ corporis xp̃i p̃scientiadĩ
quȩ falli ñ potest nihil ꝑdit: & nullo detrim̃to minui pote
sũma p̃ cognita atq in xp̃o ante scła aterna plecta: sicut
ad timotheũ scribens apłs. dicit. Collabora euangło scđn
uirtutẽ dĩ qui nos liberauit & uocauit uocatione scã: ñ sad¬

Expanded text:
ejusdem sensus praedicatione connectit, docens donum atque opus gratiae in aeterno semper Dei mansisse consilio, omnesque adoptionis filios non solum in eo tempore quo jam existentes vocati sunt, sed etiam priusquam mundus constitueretur, electos. In qua electione quidquid hominum in Christo praecognitum non est, nulla eidem ratione sociabitur. Omnes enim qui in regnum Dei de cujuslibet temporis vocatione venturi sunt, in ista, quae saecula cuncta praecessit, adoptione signati sunt. Et sicut nullus infidelium in hac sorte numeratur, ita nullus piorum ab hac benedictione discretus est. De plenitudine quippe membrorum corporis Christi, praescientia Dei, quae falli non potest, nihil perdit, et nullo detrimento minui potest summa praecognita, atque in Christo ante saecula aeterna praeelecta, sicut ad Timotheum scribens Apostolus dicit, Collabora Evangelio secundum virtutem Dei, qui nos liberavit et vocavit vocatione sancta
Abbreviated transcription (Latin):
his quos pat̾ dat filio. qui & om̃s ueniunt ad filiũ. & quoꝵͦ
nullus perit. hec ipsius dñi ore dicunt᷑. Om̃e qđ dat mihi pa¬
ł uenit adͥme : & eũ quiuenerit ad me ñ eiciã foras : quia¬

Expanded text:
his quos Pater dat Filio, qui et omnes veniunt ad Filium, et quorum his quos Pater dat Filio, qui et omnes veniunt ad Filium, et quorum nullus perit, haec ipsius Domini ore dicuntur: Omne quod dat mihi Pater, venit ad me, et eum qui venit ad me non ejicia
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ apłs qđ uictoria scõꝵ opꝰ dĩ sit habitantis in sc̃ĩs . ita loquit᷑.
UIos ex dõ estis filioli & uitistis mundũ: qm̃ maior ẽ qui mno¬
bis ẽ quã qui inmundo: Itemidem Om̃e qđ natũ ẽ ex dõ um¬
cit mundũ . Et hec ẽ uictoria quȩ uincit mundũ fides nr̃a In
euangło Autẽ scđm lucã dm̃ dare ut infide ꝑseueret᷑. ita ꝓ¬
mit᷑.¶Dixit autẽ iħs petro. Sẏmon symon ecce satanas
postula uit ut uos cerner& sicut triticũ : ego autẽ rogaui
ꝑte petre ne deficiat fides tua : & tu conuersus confirma fr̃s
tuos : & roga ne intretis in tẽptationẽ: In euangelio quoq
iohis de ouib xp̃i quȩ de manu illius anullo rapiant᷑. hec legi¬
mꝰ dicere ueritatẽ. Sed uos ñ creditis: quia ñ estis de ouib meis
ues meae uocẽ meã audiunt: & ego noui illas: & sequunt᷑ me.
& ego uita &etnã dabo illis. & ñ peribunt in aeternũ : nec
quisquã rapi& eas de manumea  Itẽ in eodẽ euangło de

Expanded text:
uod victoria sanctorum opus Dei sit habitantis in sanctis, ita loquitur: Vos ex Deo estis, filioli, et vicistis mundum; quoniam major est qui in vobis est, quam qui in mundo . Item idem: Omne quod natum est ex Deo, vicit mundum, et haec est victoria quae vincit mundum, fides nostra . In Evangelio autem secundum Lucam, Deum dare ut in fide perseveretur, ita promitur: Dixit autem Jesus Petro: Simon, Simon, ecce Satanas postulavit, ut vos cribraret sicut triticum. Ego autem rogavi pro te, Petre, ne deficiat fides tua: et tu convetuos, et roga ne intretis in tentationem . In Evangelio quoque Joannis, de ovibus Christi, quae de manu ipsius a nullo rapiantur, haec legimus dicere Veritatem: Sed vos non creditis, quia non estis de ovibus meis. Oves meae vocem meam audiunt, et ego novi illas, et sequuntur me, et ego vitam aeternam do illis, et non peribunt in aeternum, nec quisquam rapiet eas de manu mea . Item in eodem Evangelio, de
Abbreviated transcription (Latin):
boni habeat qđ ñ ille donauerit: ñ om̃s tam̃ hisdem uirtu¬
tib micant. Aut eadẽ charismatũ dote ditant᷑ : nec possumꝰ
hanc diuersitatẽ graduũ causis aptare meritorũ. cũ totius
boni meriti principalis causa sit grã: de cuiꝰ opib sumit᷑ qui¬
quid insingulis ꝓbabile repperit᷑: Sicut ergo de his quȩ
intra eccłam multi formit sp̃s sc̃s operat᷑. impiũ ẽ ullã qua̧ere¬

Expanded text:
boni habeat quod non ille donaverit, non omnes tamen iisdem virtuboni habeat quod non ille donaverit, non omnes tamen iisdem virtutibus micant, aut eadem charismatum dote ditantur. Nec possumus hanc diversitatem graduum causis aptare meritorum, cum totius boni meriti principalis causa sit gratia, de cujus opibus sumitur quidquid in singulis probabile reperitur. Sicut ergo de iis quae intra Ecc
Abbreviated transcription (Latin):
Qđutiq nulla iniquitate agit᷑ iustissimi & misericordissimid
cuĩ iudiciũ in his dispensationib ñ cũ arrogantia discutiendo
sed cũ tremore laudandũ ẽ : Si quidẽ in ipsis quoq fidelium
populis qđ iam superius ostensũ ẽ ñ eadem om̃ib nec pariua
conferant᷑ : & ante ulla huma noꝵ pondera meritoꝵ dissiml¬
lima diuinoꝵ mensura sit munerũ: Si enĩ de parentũ carnalis
iudicus conqueri ñ audemꝰ. cũ aliquos filios suos ante ulla
moꝵ excamina. ante aliqua pietatis obsequia indulgentior
amplectunt᷑ affectu : sim dominis quoq erga famulos libi¬
ra ẽ dispositio. nec iuste aquoquã rep̃hendit᷑ qui de unius
conditionis familia quosdã sibi quos benignꝰihonestar& & quos
liberalius erudir& elegit : nũquid de sũmi patris & ueri dñi be¬
niuolentissima aequitate causandũ ẽ. qđ in magna domo eiꝰ in¬
nimeris differentus uniuersa uariant᷑: Cũq nẽmo aliquid

Expanded text:
utique nulla iniquitate agitur justissimi et misericordissimi Dei, cujus judicium in his dispensationibus non cum arrogantia discutiendum, sed cum tremore laudandum est: siquidem in ipsis quoque fidelium populis quod jam superius ostensum est non eadem omnibus nec paria conferantur, et ante ulla humanorum pondera meritorum, dissimillima divinorum mensura sit munerum. Si enim de parentum carnalium judiciis conqueri non audemus, cum aliquos filios suos ante ulla morum examina, ante aliqua pietatis obsequia, indulgentiore amplectuntur affectu: in dominis quoque erga famulos libera est dispositio, nec juste a quoquam reprehenditur qui de unius conditionis familia quosdam sibi quos benignius honestaret, et quos liberius erudiret, elegit: numquid de summi Patris et veri Domini benevolentissima aequitate causandum est, quod in magna domo ejus innumeris differentiis universa variantur? Cumque nemo aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
uissimo die : Scriptũ ẽ enĩ in ꝓphetis & erunt om̃s docibiles
ropt̃ hoc dixi uobis. quia nemo potest uenire ad me: nisi da¬
ce fuerit ei apatre meo : Infide Autẽ & in operib: bonis ꝑ¬
ficere ac ꝑseuerare usq in finẽ muneris atq auxilii ẽe diui
nuscarũ scripturarũ confirmat auctoritas : Et em̃ paulus

Expanded text:
vissimo die. Scriptum est enim in Prophetis: Et erunt omnes dociles vissimo die. Scriptum est enim in Prophetis: Et erunt omnes dociles Propter hoc dixi vobis, quia nemo potest venire ad me, nisi datum fuerit ei a Patre meo . In fide autem et in operibus bonis proficere ac perseverare usque in finem, muneris atque auxilii esse divini sanctarum Scripturarum confirmat auctoritas. Etenim s