comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
micio turbam declinans incolle
quod ini constitutus. frequentes
dirigebat mncios qui ad eum re¬
currentes sepius: debelli euentu
eum edocebuit. Hic dum presto¬
lirctur. iuxius quo fine tantum
terimaretur negocium repente
suas dissipatas penitus et minil¬
lo sibi coherentes: diffluere con¬
spicit legiones. Quo fctõ ꝑterritꝰ
monentibus sius qui eum co¬
mistabantur uł saluti consuleret:
relictis castris et suorum iu mẽor:
fug.im mit ꝙͣ tocius tanta corre¬
ptus formdine. ut neminẽ expec¬
tins et equos permutans alterna¬
tim ut fuge possent sufficere: trã¬
sito cufrate uix tutum se reputaret
Relicte uero acies principis de¬
stitute solacio et resistendi. ammo
simul et uiribus uacui: quibus
equi sufficere poterant cadem uia
saluti consulentes: fuga elipsi. m¬
sequencium gladios cuaserunt.
Nostu autem equorum timentes
defectum non multum insequi
presumplerunt. excepto domino
tancredo et paucis aliis. qui usq

Expanded text:
initio turbam declinans, in colle initio turbam declinans, in colle quodam constitutus frequentes dirigebat nuntios, qui ad eum recurrentes saepius, de belli eventu eum edocebant. Hic dum praestolaretur anxius quo fine tantum terminaretur negotium, repente suas dissipatas penitus et in nullo sibi cohaerentes, diffluere conspicit legiones. Quo facto perterritus, monentibus suis qui eum comitabantur, ut saluti consuleret, relictis castris et suorum immemor, fugam iniit quantocius, tanta correptus formidine, ut neminem exspectans, et equos permutans alternatim, ut fugae possent sufficere, transito Euphrate vix tutum se reputaret. Relictae vero acies, principis destitutae solatio, resistendi animo simul et viribus vacui, quibus equi sufficere poterant, eadem via saluti consulentes, fuga elapsi, insequentium gladios evaserunt. Nostri autem equorum timentes defectum, non multum insequi praesumpserunt, excepto domino Tancredo, et paucis aliis, qui usque
Abbreviated transcription (Latin):
us hr̃eni alibus torrens
demonte defiens descendere cõ¬
sueuerat: cursiq precipiti alucũ
in uallem subegerat. Ultra ꝙͣ cũ
hostes conflgere noster compu¬
lisset cxercitus in c̃olle quoddam
cminenciori aliquantulum duĩ
temptarent resistere et iubaũ
soitu. & strepitu tympanorum
dissolitas iterimm reuocare conarẽ¬
tur legiones siue intermissione
eos subsequuti nostri princires
aduolant celerius. tam qui in po¬
strciis uͥ manus ex̾cebatur nego¬
cium. cuni solimanno laboraue¬
rant. dommnnis dux godefridus
dominus boinudus. tancredꝰ
quoq ct alii quidam nobiles. E¬
luctoredno uictoria potili. qͣ
qui in prma fronte obias sibi
iam contruierant acies. hugo ma¬
gnus uidelz et uterq robertus tã
fiandrensium ꝙͣ normannoꝵ co¬
mes. et alii multi perpete digni
memoria. Uallo transinisso. hostes
apredicto colle deiciunt uiolent:
Xiterum ab inuicem dissolutos:
nostrorum constanciam sustinere
non ualentes. fugam mire com¬
pulcrunt. Corbagath autem ab

Expanded text:
s hiemalibus torrens de monte defluens descendere consueverat, cursuque praecipiti alveum in vallem subegerat, ultra quam cum hostes confugere noster compulisset exercitus, in colle quodam eminentiori aliquantulum, dum tentarent resistere, et tubarum sonitu et strepitu tympanorum dissolutas iterum revocare conarentur legiones, sine intermissione eos subsecuti, nostri principes advolant celerius: tam qui in postremis, ubi majus exercebatur negotium, cum Solimanno laboraverant, dominus dux Godefridus, dominus Boamundus, Tancredus quoque, et alii quidem nobiles, auctore Domino, victoria potiti; quam qui in prima fronte, obvias sibi jam contriverant acies, Hugo Magnus videlicet, et uterque Robertus, tam Flandrensium quam Northmannorum comes, et alii multi perpete digni memoria: vallo transmisso hostes a praedicto colle dejiciunt violenter; et iterum ab invicem dissolutos, nostrorum constantiam sustinere non valentes, fugam inire compulerunt. Corbagath autem ab
Abbreviated transcription (Latin):
minus. interemptorum fritrũ san¬
guine de manu hostium requiretes.
Hostes uo uotis cõĩb et ardente
propõito: nr̃os inse irruentes: gla¬
diis excipiunt. et compertum hi¬
bentos qd̾ res pro capitibus agere¬
tur: resistunt uiriliter iusta indig̃¬
cione luccenli. et de sua multitu¬
dine presumẽtes. Tandem cõflige¬
tibus admuicẽ hinc inde coborti¬
bus strenie satisq uiriliter: opps¬
si nr̃ates ab eorum multitudine &
pondus belli nõ ualentes ferre di¬
ucius: dissolutis agminbus infu¬
gam uersi sunt. Quib nnchiloni¬
nus traci gladiis incombentes us¬
q in eorum caltra stragẽ operãtes
infinitam: cos insectiti sunt. Ceci¬
derunt mea congressione de uiris
nobilibus qui petri cistra sequebã¬
tur. Galterus sensaueir. Ramaldꝰ
de breis. fulcherus aurelianensis
et alii nimimerabiles. Nam de
uiginti quiq milibus peditim
qui de castris egressi fuerint et de
quingentoꝵ nimo equitũ. uix uel

Expanded text:
minus, interemptorum fratrum sanminus, interemptorum fratrum sanguinem de manu hostium requirentes. Hostes vero votis omnibus et ardente proposito nostros in se irruentes gladiis excipiunt; et, compertum habentes quod res pro capitibus ageretur, resistunt viriliter, justa indignatione succensi, et de sua multitudine praesumentes. Tandem confligentibus adinvicem hinc inde cohortibus strenue, satisque viriliter, oppressi nostrates ab eorum multitudine, et pondus belli non valentes ferre diutius, dissolutis agminibus, in fugam versi sunt: quibus nihilominus Turci gladiis incumbentes, usque in eorum castra, stragem operantes infinitam, eos insectati sunt. Ceciderunt in ea congressione de viris nobilibus, qui Petri castra sequebantur, Galterus Sensaveir, Rainaldus de Breis, Fulcherus Aurelianensis, et alii innumerabiles. Nam de viginti quinque millibus peditum, qui de castris egressi fuerant, et de quingentorum numero equitum, vix vel
Abbreviated transcription (Latin):
Reualuit tandem dete¬
rius affectorum sente¬
gcia et arma corripientes uiu̾si xe¬
lictis debilib cum mulieribus
et piriuilis et his quib arma nõ
erant: congregati sunt adiugm¬
ti quinq milia peditum armato¬
rum. quingentos equites optie
loricitos habentes. Ordmatis
ergo agnimibus et macies di¬
gestis uersus montma per siluã
predictim ad pirtes incris cõtendt̃¬
Uixq ad tria milii processerant. cũ
ecce solimiannius cum mixima suoꝵ
multitudine eandem siluam ĩgres¬
sus ut in castra nrorum que in loco
crant supri nominato. lubitus ir¬
tueret: accelerabat. Audiensq per
candem siluam clamores insolites. ut
primum coperit. ꝙ a castris egresse
nr̃orum sibi occurrerẽt legiones: re¬
lictis montibus et silui: ad patetto
campos se contulit. Quo etim nr̃i
peruementes. aduentus hostium
ignari penitus. postꝙͣ eoꝵ inuicmo
constitutum cognouerũt exercitũ:
mutius le uocib exortintes: in ho¬
stes irruunt gladuis instantes co¬

Expanded text:
Praevaluit tandem deterius affectorum sententia; et arma corripientes universi, relictis debilibus cum mulieribus et parvulis, et his quibus arma non erant, congregati sunt ad viginti quinque millia peditum armatorum, quingentos equites optime loricatos habentes. Ordinatis ergo agminibus et in acies digestis, versus montana per silvam praedictixque ad tria milliaria processerant, cum ecce Solimannus cum innumera suorum multitudine eamdem silvam ingressus, ut in castra nostrorum, quae in loco erant supra nominato, subitus irrueret, accelerabat. Audiensque per eamdem silvam clamores insolitos, ut primum comperit quod a castris egressae nostrorum sibi occurrerent legiones, relictis montibus et silva, ad patentes campos se contulit. Quo etiam nostri pervenientes, adventus hostium ignari penitus, postquam eorum in vicino constitutum cognoverunt exercitum, mutuis se vocibus exhortantes, in hostes irruunt, gladiis instantes co
Abbreviated transcription (Latin):
sius inducunt persuisionibus. uł
amatris tutella se subtrahens: re¬
gnum ipẽ moderiretur auitum in¬
dignum eẽ dicentes regem cum
om̃nibus aliis preẽe cõuenit. qͣi
priuati filium semper ad mr̃is ub̾i
dependere. Q̾ res sicut ex ĩcõsulta
leuitate uel exquorumdam mali¬
cia habuit mitium: ita regnum uin¬
uersum. Piulominus habuit cõtere.
sicut inferius cum ochis tractabit᷑.
diligencius docebitur:

Expanded text:
suis inducunt persuasionibus, ut suis inducunt persuasionibus, ut a matris tutela se subtrahens, regnum ipse moderaretur avitum. Indignum esse dicentes regem, quem omnibus aliis praeesse convenit, quasi privati filium, semper ad matris ubera dependere. Quae res sicut ex inconsulta levitate, vel ex quorumdam malitia habuit initium, ita regnum universum paulo minus habuit conterere: sicut inferius, cum de his tractabitur, diligentius docebitur
Abbreviated transcription (Latin):
ecclia dĩci sepulcri. per manus dõ
Uuillerim bone memorie ierosolimo¬
rum pitriarche sollempinter ĩunctꝰ
consecratus. eł cum matre coronatꝰ
est. Erat autem m̃r mulier prudẽ¬
tissima. plenam pene mominibus
secularibus negociis hñs experien¬
ciam. sexus femmei plane uincẽs
conditionem. ita ut manum mit¬
teret ad fortia. & oplimorum p̃n¬
cipum magnificenciam interctur
emulari. et eorum studia passu nõ
inferiore sectiri. Regnum enim
filio ad huc intra puberes annos
constituto. tanta rerum industria.
tanto procurauit moderanũe. Uł. ꝓ¬
genitores suos m ea pirte equare
merito diceretur. Cuius ꝙͣ du re¬
gi uoluit consilio filius. optata trã¬
quilitate gauisus est populus. &¬
in prospero cursu regin procede¬
bant negã. Uerum attendentes qͥ¬
bus mens erat leuior. quod coꝵ
studus quibus dĩ regem inuol¬
uere intebantur. dnẽ regine multũ
obiiabit prudencia. diũ regẽ mo¬
re aliorum eusdem ctatis cercum
muitia flecci monitoribus asperũ:

Expanded text:
er manus domini Willelmi, bonae memoriae Hierosolymorum patriarchae, solemniter inunctus, consecratus et cum matre coronatus est. Erat autem mater, mulier prudentissima, plenam pene in omnibus saecularibus negotiis habens experientiam, sexus feminei plane vincens conditionem, ita ut manum mitteret ad fortia; et optimorum principum magnificentiam niteretur aemulari, et eorum studia passu non inferiore sectari. Regnum enim, filio adhuc intra puberes annos constituto, tanta rexit industria, tanto procuravit moderamine, ut progenitores suos in ea parte aequare merito diceretur; cujus quandiu regi voluit consilio filius, optata tranquillitate gavisus est populus, et prospero cursu regni procedebant negotia. Verum attendentes quibus mens erat levior, quod eorum studiis, quibus dominum regem involvere nitebantur, dominae reginae multum obviabat prudentia, dominum regem more aliorum ejusdem aetatis, cereum in vitia flecti, monitoribus asperum,
Abbreviated transcription (Latin):
rael ad terram uenerat promissio¬
ns iter arripuerit. Rex autem
collectis quos habere poterat
militib obuiam exiens usq ca
des barne que ẽ in solitudine cũ
omni celeritabe properat uł cũtẽ
impediret. eoq nõ iuento cele¬
rius reuertitur

Expanded text:
rael ad terram venerat promissiorael ad terram venerat promissionis, iter arripuerat. Rex autem collectis, quos habere poterat, militibus, obviam exiens, usque ad Cadesbarne, quae est in solitudine, cum omni celeritate properat, ut euntem impediret; eoque non invento, celerius revertitur
Abbreviated transcription (Latin):
osq decessores sedem sͥ crexerant.
emulam. singulari corum excellẽ¬
cie imprudenter se parificantes.
qd̃ etiam logem aliam contradic¬
torias que traditiones docere pre¬
sumpseruit. His & aliis caliphe
animum reuerberans. que inbende¬
bat persuasit. Scripsit ergo unuiꝰ¬
sis erroris sui principib districte
precipieus. Ut uires conferant. ĩ¬
pendant auxilium. cumq sequã¬
tur. Audiens ħ dñs amalricus.
uolens illius molimina preuenire
curiam apud neapolim conuocat
generalem U̾ pñtibus dnõ patri¬
populo. neccͣitates rogm docet ex
ordine omniũ suppliciter implo¬
rans auxilium. Decretum ẽ ergo
& cominim uoto susceptũ. ut
omnes geueraliter nemine excep¬
to. ad regni subsidium. uinuersa¬
rum rerummnobilium decimas
darent. Quod et factum est. Ru¬
mor interim erat nõ remissior
quoo proculdubio syracunus sũ¬
ptis necciis ad dies multos ali¬
moniis utribusq aquas diffcrẽs
per solitudinem qua populus is¬

Expanded text:
osque praedecessores sedem sibi erexerant osque praedecessores sedem sibi erexerant aemulam, singulari eorum excellentiae imprudenter se parificantes; quod etiam legem aliam, contradictoriasque traditiones docere praesumpserant. His et aliis caliphae animae reverberans, quae intendebat persuasit. Scripsit ergo universis erroris sui principibus, districte praecipiens, ut vires conferant, impendant auxilium, eumque sequantur. Audiens haec dominus Amalricus, volens illius molimina praevenire, curiam apud Neapolim convocat generalem; ubi praesentibus domino patripopulo, necessitates regni docet ex ordine, omnium suppliciter implorans auxilium. Decretum est ergo, et communi voto susceptum, ut omnes generaliter, nemine excepto, ad regni subsidium, universarum rerum mobilium decimas darent; quod et factum est. Rumor interim erat non remissior, quod procul dubio Siraconus, sumptis necessariis ad dies multos alimoniis, utribusque aquam deferens, per solitudinem, qua populus Is
Abbreviated transcription (Latin):
Uin hec circa nos agim¬
tur: rumor frequens
personuit. & fama celebri diuulga¬
batur quod sepedictus siracunus
cum magnifico apparatu. cõuoca¬
tis infĩtis nulib ab orientali
& septemtrionali tractu ĩ egip¬
tum denuo parabat desensum nec
erat uana opuuo. Adierat enm
illum maximũ sarracenoꝵ pͥncipe
qui quasi singularis monarchi.
cunctis excellentior omnib pre¬
ẽẽ intelligitur. califam uidel de
baldac. Ad quem peruemens ex¬
hibita solita. reuerencia cepit ex¬
ponere diligenter innumerabiles
egipti diuicias bonoꝵ oĩ & sin¬
gulatium comoditatũ copias ad¬
mirabiles principis illius mestiã¬
biles thesauros. census uectiga¬
lia de terrestrib. & maritimis ur¬
bibus aninas obuentiones quã¬
titatis nifinite. ad huc populum
deliciis deditum rei militaris ex¬
partem longͣ quicte dissolutum
adiciens & inculcans & ad mẽo¬
riam frequenter reuocans. quomõ
tam hic qui regno illi pre erat. qͣm
eius progentores contra eum su¬

Expanded text:
um haec circa nos aguntur, rumor frequens personuit, et fama celebri divulgabatur, quod saepe dictus Siraconus cum magnifico apparatu, convocatis infinitis militibus, ab orientali et septentrionali tractu, in Aegyptum denuo parabat descensum; nec erat vana opinio. Adierat enim illum maximum Saracenorum principem, qui quasi singularis monarcha, cunctis excellentior, omnibus praeesse intelligitur, calipham, videlicet de Baldac; ad quem perveniens, exhibita solita reverentia, coepit exponere diligenter, innumerabiles Aegypti divitias, bonorum omnium, et singularium commoditatum copias admirabiles; principis illius inaestimabiles thesauros, census, vectigalia, de terrestribus et maritimis urbibus, annuas obventiones quantitatis infinitae; ad haec populum deliciis deditum, rei militaris expertem, longa quiete dissolutum; adjiciens et inculcans et ad memoriam frequenter revocans, quomodo tam hic, qui modo regno illi praeerat, quam ejus progenitores, contra eum su
Abbreviated transcription (Latin):
autem super eodem facto plimos
incentores. odiorum fomitem im¬
instrantes quibus predicti uiri
muisa erat potencia & molesta i¬
mis dominatio. hii omñ regem mi¬
pellebant. etiam uł mr̃em a regni
amoueret potestate dicentes eum
iam ad adultam peruenisse etatem
indignum ẽẽ ut femineo regeret᷑
arbitrio. & regni proprii curam
aliquã sͥ cõmitteret modandam.
horum igitur & similium rex fre¬
tus consilio proposuerat in die
festo pasche ierłimis sollempinter
coronari. Cuius gliẽ cum adnõ
patriarcha & a uiris prudentib
qui pacem regni diligebant. instã¬
ter rogaretur ut matr̃e participe
facerẽt: distulit predictoꝵ cõsilio
ne matrem haberet consortem illa
die quo propoluerat & sequenti
die subito mr̃e non uocata mpu¬
blicum processit laureatus e

Expanded text:
autem super eodem facto plurimos autem super eodem facto plurimos incentores, odiorum fomitem ministrantes, quibus praedicti viri invisa erat potentia et molesta nimis dominatio. Hi dominum regem impellebant, ut etiam matrem a regni amoveret potestate, dicentes, eum jam ad adultam pervenisse aetatem, indignum esse ut femineo regeretur arbitrio, et regni proprii curam aliquam sibi committeret moderandam. Horum igitur et similium rex fretus consilio, proposuerat, in die festo Paschae Hierosolymis solemniter coronari; cujus gloriae, cum a domino patriarcha et a viris prudentibus qui pacem regni diligebant, instanter rogaretur, ut matrem participem faceret, distulit praedictorum consilio, ne matrem haberet consortem, illa die qua proposuerat; et sequenti die subito, matre non vocata, in publicum processit laureatus
Abbreviated transcription (Latin):
Inter ceteros autem quoꝵ opera cõ¬
silioq utebatur familiarem habe¬
uirum eius cõsobrium manassẽ
uidelicet cui statim post eius ĩtroi¬
tum in regnum curam milicie tra¬
diderat omnem & ordinauerat in¬
constabularium. Hic autem de do¬
mine regne gratia presumens
mimum arrogans ut dr̃ et regni
maiorib insolenter se prefẽrens
nulli q debitam exhibens reuerẽ¬
ciam inuidiam in se nobilium re¬
gionis concitauerat maximam &e
insi domine regine eos cohiberet
auctoritas: parati erant cõceptũ
dium usq mopus pertrahere.
Duxerit. autẽ & dm̃ baliam semo¬
nis uiduam. nobilem matronam
hugonis &e baldium & bailiam ra¬
matensium fim̃ matrẽ. Uñ sibi cu¬
mulauerat diuitias & multiplica¬
uerat possessiones. Eorum autem
qui predictum manassem odio ꝑ¬
sequebantur: primus erat et affec¬
tu & opere rex ipẽ asserens quod ei
matris sue subtraheret gram e⁊
munficenciam impeoiret. hẽbit

Expanded text:
Inter caeteros autem quorum opera conInter caeteros autem quorum opera consilioque utebatur, familiarem admvirum, ejus consobrinum, Manassen videlicet; cui, statim post ejus introitum in regnum, curam militiae tradiderat omnem et quem ordinaverat constabularium. Hic autem de dominae reginae gratia praesumens, nimium arrogans, ut dicitur, et regni majoribus insolenter se praeferens, nullique debitam exhibens reverentiam, invidiam in se nobilium regionis concitaverat maximam; et nisi dominae reginae eos cohiberet auctoritas, parati erant conceptum odium usque in opus pertrahere. Duxerat autem et domini Baliani senioris viduam, nobilem matronam Hugonis, Balduini et Baliani Ramatensium fratrum matrem: unde sibi cumulaverat divitias et multiplicaverat possessiones. Eorum autem qui praedictum Manassen odio prosequebantur, primus erat et affectu et opere rex ipse: asserens quod ei matris suae subtraheret gratiam et munificentiam impediret. Habebat
Abbreviated transcription (Latin):
prospero cursu regm
Sorientalis procederent negocia.¬
& qͣi q̃dam tranquilitate guide̾t.
co minus ꝙ comitatus nobis de
potestatem edessanus. regio quo¬
q antiochena frequentib hostiũ
insiduis fatigabatur. uidẽs ĩni¬
cus hõ qui solet supersemmare
zizama. & nr̃e inuidẽs prospe¬
ritati. intestims nos temptans
concutere seditionib. quietẽ
nostram perturbire. agressus est.
sa. Domma milesendis regina m¬
cdite recordatioms & pie in dnõ
memorie defuncto marito ut pre¬
diximus relicta cum duobus libe¬
ris ad huc infra annos constitutis
regni tanꝙͣ uire hereditario s̾ debi¬
ti curam & administrationẽ sorti¬
ta est. filiorum legitimam agens
tutelam. hanc consilio principũ
regionis strenue & feliciter. uires
&̾ aĩum transcendens femmeum
usq ad illum diem admustra¬
uerat. filio primogento dño bal¬
diuno cuius in pñti gesta cõscri¬
bimus oe postꝙͣ in regmi sublima¬
tus est soluim. eius multum fauẽ¬
te & merito subiacente imperiis.

Expanded text:
rospero cursu regni orientalis negotia procederent, et quasi quadam tranquillitate gauderet; eo minus, quod comitatus nobis deppotestatem Edessanus, regio quoque Antiochena frequentibus hostium insidiis fatigabatur; videns inimicus homo, qui solet superseminare zizania, et nostrae invidens prosperitati, intestinis nos tentans concutere seditionibus, quietem nostram perturbare aggressus est, go. Domina Milisendis regina, inclytae recordationis et piae in Domino memoriae, defuncto marito, ut praediximus, relicta cum duobus liberis adhuc infra annos constitutis, regni tanquam jure haereditario sibi debiti curam et administrationem sortita est, filiorum legitimam agens tutelam. Hanc consilio principum regionis, strenue et fideliter, vires et animum transcendens femineum, usque ad illum diem administraverat: filio primogenito, domino Balduino, cujus in praesenti gesta conscribimus, etiam postquam in regni sublimatus est solium, ejus multum favente et merito subjacente imperiis.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ex ab egypto rediens antiochi¬
am proficiscitur princeps data ꝓ
se pecuma restituitur libertati. spe¬
lunca sydomensis hostib tradit᷑
item transiordanem aliam spelun¬
cam hostes accipiunt
escribitur compositoris huius
ystorie ad patriam reditus: e⁊ de
eius processu aperiuntur nõnuilla
yraconus megyptum descẽ¬
dit. multam secum trahens milit̾iã¬

Expanded text:
ex ab Aegypto rediens, Antiochiam proficiscitur. Princeps data pro se pecunia restituitur libertati. Spelunca Sidoniensis hostibus traditur. Item trens Jordanem aliam speluncam hostes accipiuntescribitur compositoris hujus historiae in patriam reditus; et de ejus processu aperiuntur nonnulla. Siraconus in Aegyptum descendit, multam secum trahens militia
Abbreviated transcription (Latin):
uod inteꝙͣ coronaretur coactꝰ
est ab uxore sua qͣm contri sactos
ducerat canones discedere.
ex in egiptum descendit cum
dirgam soldino pugna cõmittit᷑
sauar siraconum intr̃oducit ĩegiptũ
dargan ad regẽ picem postulans
legatos dingit.

Expanded text:
uod antequam coronaretur, coactus est ab uxore sua, quam contra sacros duxerat canones, discedere.ex in Aegyptum descendit; cum Dargan soldano pugna committitur. Savar Syraconum introducit in Aegyptum; Dargan ad regem, pacem postulans, legatos dirigit.
Abbreviated transcription (Latin):
Balduno ter¬
cio latinorum
ierosolums re¬
ge quarto abs¬
q liberis ut dictum est defuncto.
luccessit ei in eadem sancti ciustate
latinorum rex quintus. dñs amal¬
ncus fraber eus uicus comes iop¬
pensis & ascalontanus anno abĩ¬
liberatione u̾o euisdem deo amabi¬
romane eclie domino alexandro
pontificatus eius anno .iiiͦ. sc tẽ
uero resurrectioms eccliẽ dño
amalrico la tinoꝵ paltiarchi nono.

Expanded text:
Balduino tertio, Latinorum Hierosolymis rege quarto, absque liberis, ut dictum est, defuncto, successit ei in eadem civitate sancta, Latinorum rex quintus, dominus Amalricus, frater ejus unicus, comes Joppensis et Ascalonitanus, anno ab Inliberatione vero ejusdem Deo amabiRomanae Ecclesiae domino Alexandro, pontificatus ejus anno tertio; sanctae vero Resurrectionis Ecclesiae, domino Amalrico, Latinorum patriarcha nono,
Abbreviated transcription (Latin):
argan soldanus megypto
dolo suorum occiditur sauãr solda¬
nus efficitur. regem muitat. rex ĩ
egyptum descendit siraconus ui¬
olenter expellitur.

Expanded text:
argan soldanus in Aegypto, dolo suorum occiditur. Savar soldanus efficitur. Regem invitat; rex in Aegyptum descendit; Siraconus violenter expellitur.
Abbreviated transcription (Latin):
oradinus in partib antioche¬
is castrum harenc obsidet. pͥn¬
ceps antiochenus. comes tripoli¬
tanus. calamannus cilicie pro¬
curator capiuntur:

Expanded text:
oradinus in partibus Antiochenis castrum Harenc obsidet; princeps Antiochenus, comes Tripolitanus, Calamannus Ciliciae procurator, capiuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
xpĩno post longa tempora nomi
restitutam regia liberalitate cocessit
sicuł superius dum de regno eiusdẽ
domun bildium dissereremus: dili¬
gencius comprehensum est. Uigiti¬
& septem annorum erat dñs amai̾¬
ricus cum regnare cepisset. Regͣ

Expanded text:
Christiano post longa tempora nomini Christiano post longa tempora nomini restitutam, regia liberalitate concessit; sicut superius, dum de regno ejusdem domini Balduini dissereremus, diligentius comprehensum est. Viginti septem annorum erat dominus Amalricus, cum regnare coepisset. Reg
Abbreviated transcription (Latin):
pontificatus eius aimo iiiiͦ. sincte
autem antiochene eccliẽ: dno ai¬
merico latinoꝵ in eadẽ cuutitẽ
i eadẽ ciuutatẽ post Urbem cap
tum dissonantib inter se regni
principib oe de regis substituciõe
aliter & aliter affectis. piulomi¬
nus se inberposuit ingens cum
periculo ex scismate ortum scanda¬
lum. Sed optato affiut diuinade¬
mencia q reb periclitantib cõ¬
petencia nouit aptare remedia.
Subito enim fiuente sͥ potisim
clero et populo paucisq de magna¬
tibus. euacuatis aliter affẽctoꝵ mo¬
liminib in eccliã dominici sepulcri
gie unctiomis gratum. & oyadema¬
tis insigne adeptus in regni soluĩ
hereditario sibi uire debitum. xii ͦ¬
lł. marcii sublimatus ẽ die ocłaua
post frĩs obitum. hic statim ex quo
miles fetũs arma cepit gestare mi¬
litaria. Factus ẽ comes ioppensis
cui post ea frater eius nelite recorda¬
tioms domnius balduinus. xinna
philistinorum metropolun ascalo¬
nam diebus suis expugnatam. &

Expanded text:
pontificatus ejus anno quarto; sanctae autem Antiochenae Ecclesiae, domino Aimerico, Latinorum in eadem civitate in eadem civitate post urbem capttum dissonantibus inter se regni principibus, et de regis substitutione aliter et aliter affectis, paulo minus se interposuit ingens, cum periculo ex schismate ortum scandalum. Sed optato adfuit divina clementia, quae rebus periclitantibus competentia novit aptare remedia; subito enim, favente sibi potissimum clero et populo, paucisque de magnatibus, evacuatis aliter affectorum moliminibus, in ecclesia Dominici Sepulcri,giae unctionis gratiam, et diadematis insigne adeptus, et in regni solium haereditario sibi jure debitum, XII Kal. Martii sublimatus est, die octava post fratris obitum. Hic statim, ex quo miles factus, arma coepit gestare militaria, factus est comes Joppensis, cui postea frater ejus inclytae recordationis dominus Balduinus, eximiam Philistinorum metropolim Ascalonam, diebus suis expugnatam, et
Abbreviated transcription (Latin):
Urbem cum impetu lipsi: edifi¬
cia magna cum habitatoribus:
in mimita redigebant fragm̃cta.
Qui aubem in campo tam pedites
ꝙͣ equites preliabintur. ammosẽ
uitiliter q singulis pene dieb
cum his qui de urbe ad pugnam
egrediebantur. conserebant. No¬
stris plerumq interiores ad co¬
mistendum irtitantibus: ciuib
non munꝙͣ sponte ctiam mobsi¬
dentes façiẽtibus irrupciones

Expanded text:
urbem cum impetu lapsi, aedifiurbem cum impetu lapsi, aedificia magna cum habitatoribus in minuta redigebant fragmenta. Qui autem in campo, tam pedites quam equites praeliabantur, animose viriliterque singulis pene diebus cum his, qui de urbe ad pugnam egrediebantur, conserebant; nostris plerumque, interiores ad committendum irritantibus; civibus nonnunquam, sponte etiam, in obsidentes facientibus irruptiones
Abbreviated transcription (Latin):
in castellis et cirei machinas eos
impugnabant. iaculorum eł sigit¬
tuum multitudinẽ: ł antoq ĩstã¬
bant saxorum pugillatũ iactu.
Uł iuxctiam in auus auderant exe¬
rere. Nostri ctiam qui in cistellis
crant equipolenter nmis ic tus
ic tibus recũpensintes. nĩui repel¬
lentes. Fantam his qͥ in turribus
& supra muros erant positi inge¬
rebant laboris neccͣitatem. Ut sc̃pĩ
in die permutati belli pondus sus¬
tinere non possent. Qui autẽ in
machinis exint docentibus his
qui uculandi periciam erant as¬
secuti. tantis uiribus tantoq co¬
namine ingencia torquebant si¬
xa: Ut muris illisa uel turribus
uinuersa concuterent. et pene tra¬
herenẜ in rumam. Excitabatur
de collisis lapidibus. & cemẽto
dissoluto pulius ł am miniensus
Uł his qui in menibus. & supra
turres erant: quasi nuibes inter¬
posita nr̃orũ negaret aspectum.
Si qui autem demissis lapidib
turres auł mema preteribit: m

Expanded text:
in castellis et circa machinas eos in castellis et circa machinas eos impugnabant, jaculorum et sagittarum multitudinem, tantoque instabant saxorum pugillarium jactu, ut vix etiam manus auderent exerere. Nostri etiam qui in castellis erant, aequipollenter nimis ictus ictibus recompensantes, vim vi repellentes, tantam his qui in turribus et supra muros erant positi, ingerebant laboris necessitatem, ut saepius in die permutati, belli pondus sustinere non possent. Qui autem in machinis erant, docentibus his qui jaculandi peritiam erant assecuti, tantis viribus, tantoque conamine ingentia torquebant saxa, ut muris illisa, vel turribus, universa concuterent et pene traherent in ruinam. Excitabatur de collisis lapidibus et caemento dissoluto pulvis tam immensus, ut his qui in moenibus et supra turres erant, quasi nubes interposita, nostrorum negaret aspectum. Si qui autem de missis lapidibus turres aut moenia praeteribant, in
Abbreviated transcription (Latin):
locisq competentibus cõpo¬
nunt erectas. Instant ergo cep¬
to cum omni sollicitudinẽ oꝑi:
& propositum urgent nõ defici¬
entes ab incepto. sed magis &
magis accensi: ciues artant. &¬
de machinis urbi molestias i¬
ferunt incessanter. Assultibus
quoq et cõgressiombus assidius:
obsessis requiem negant. Ciues
nichilominius ut se t̾ueantur
solliciti. cunc ta discuciunt.t
a se nr̃orum propulsent ĩiunas
&c hostibus dampna inferant.
Erigunt ergo ipi denitus e ngi¬
one machinais. & laxis in grͣtib
cirum iactu libratis: castella nrĩ
sine interimssione cedunt. et circi
ea regionem timore molariũ emis¬
sorum ita sibi uendicant prop̾am.
Ut nemo de nostris ibi auderet
michinas sois decerat nec̃citatẽ
non nsi cum cursi celerrimo: ad
eas auderent iccedere. nec meis
nisi cum maximo discrimine com¬
morari. Qui autem in excelsis er̃ĩt¬
turribus constituti. arcubus et bi¬
listis tantami inferebint his qui

Expanded text:
locisque competentibus compolocisque competentibus componunt erectas. Instant ergo coepto, cum omni sollicitudine, operi, et propositum urgent non deficientes ab incepto; sed magis ac magis accensi, cives arctant, et de machinis urbi molestias inferunt incessanter. Assultibus quoque et congressionibus assiduis, obsessis requiem negant. Cives nihilominus ut se tueantur solliciti, cuncta discutiunt, ut a se nostrorum propulsent injurias et hostibus damna inferant. Erigunt ergo ipsi de intus e regione machinas, et saxis ingentibus earum jactu libratis, castella nostra sine intermissione cedunt; et circa ea regionem, timore molarium emissorum, ita sibi vindicant propriam, ut nemo de nostris ibi auderet machinas sors dederat necessitatem, ut non nisi cum cursu celerrimo ad eas auderent accedere, nec in eis nisi cum maximo discrimine commorari. Qui autem in excelsis turribus erant constituti, arcubus et balistis tantam inferebant his, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Ompositis ergo sarci¬
ns & rebus ad quen¬
dam comoditatem locatis: uixta
portum naues uinuersas educũt
ad siccum. excepta una. galca q̃
semper ad suspectos casus qͥ emer¬
gere poterant erat parata. Quo
facto: ducto uallo profundo co¬
uementer. a mari superiori ad infẽ¬
rius: uiiuersum claudunt exer¬
citum. ẽunc sumpta de nauibus
conuemiente materia. Uñ secum
uencti multam detulerat copiam.
conuioritis artificibus: Uarii gn̾is
crigunt machinas: Domnus sane
patriarcha cum regni principib
uicem dommni regis obtinens: li¬
gnorum cesores. & architec ture
peritos conuocans: subiecta pro
uotis materia. castellum edifica¬
ri precipit. multe altitudinis. Uñ
cum his qui in turribus erant
pugnari posset quasi cominus:
& urbem totam liceret intucri.
Machinas nchilominus iaculato¬
rias fabricari precepit. quibus ma¬
gnis molaribus turres et mema
concuciantur: & ciuibus terro:
inferatur. Dux ctiam cum suis
parteni regiam emulantos: euis¬
dem generis crigunt machinas

Expanded text:
ompositis ergo sarcinis et rebus ad quamdam commoditatem locatis, juxta portum naves universas educunt ad siccum, excepta una galea, quae semper ad suspectos casus, qui emergere poterant, erat parata: quo facto, ducto vallo profundo convenienter a mari superiori ad inferius, universum claudunt exercitum. Tunc sumpta de navibus conveniente materia, unde secum Veneti multam detuleraconvocatis artificibus, varii generis erigunt machinas. Dominus sane patriarcha cum regni principibus, vicem domini regis obtinens, lignorum caesores et architecturae peritos convocans, subjecta pro votis materia, castellum aedificari praecipit multae altitudinis: unde cum his qui in turribus erant, pugnari posset quasi cominus, et urbem totam liceret intueri. Machinas nihilominus jaculatorias fabricari praecepit, quibus magnis molaribus turres et moenia concutiantur, et civibus terror inferatur. Dux etiam cum suis partem regiam aemulantes, ejusdem generis erigunt machinas,
Abbreviated transcription (Latin):
stris comprchensi: om̃s ultore
gladio confossi. sis cernentibus
interierunt. Porro uidentes nr̃i
quod machina interior lapides
magne quantitatis in castella no¬
stra ita directe iacularetur: et qd̾
Utrumq ex magna parte leserat
ꝙ. q nõ eẽt in castris qui dingẽdi
machinas & torquendi lapides
plenam haberet periciam: uoca¬
tes quendam de antiochia arme¬
num natione. hauedic nomine:
qui i ea facultate dicebatur ĩstra¬
ctissimus: subito receperunt eũ.
Qui tanta arte indirigendo machi¬
nas & exeis missos m̾olares cõ¬
torquendo utebatur.& quicquid
ei pro signo deputarctur: id stati
sine difticultate contereret. Qui
postꝙͣ. id exercitum peruemt. de¬
signatum est ei honestum depu¬
blico salarium. Uñ se pro modo
suo. magnifice poterat ex hibere.
Tanti q deiceps operi ad q uo¬
citus est institit diligencia: tin¬
ta q arte usus est in facto. Uł nõ
solum ciubus contiuuatum: sed
de nouo illatum uiderctur bellũ¬

Expanded text:
stris comprehensi, omnes ultore stris comprehensi, omnes ultore gladio confossi, suis cernentibus interierunt. Porro videntes nostri, quod machina interior lapides magnae quantitatis, in castella nostra ita directe jacularetur; et quod utrumque ex magna parte laeserat; quodque non esset in castris qui dirigendi machinas et torquendi lapides, plenam haberet peritiam, vocantes quemdam de Antiochia, Armenium natione, Havedic nomine, qui in ea facultate dicebatur instructissimus, subito receperunt eum; qui tanta arte in dirigendo machinas et ex eis missos molares contorquendo utebatur, ut quidquid ei pro signo deputaretur, id statim sine difficultate contereret. Qui postquam ad exercitum pervenit, designatum est ei honestum de publico salalarium, unde se pro modo suo magnifice poterat exhibere; tantaque deinceps operi ad quod vocatus est institit diligentia, tantaque arte usus est in facto, ut non solum civibus continuatum, sed de novo videretur bellu
Abbreviated transcription (Latin):
Actum est autem una
die q. quidim inuenes
de cuutate ut se i populo suo cõ¬
mendaibiliores redderent. & per¬
heniem sibi acquirerent apud
posteros gloriam: mutuo se obli¬
gantes compromiserũt.q clam
ad nostra castra egredientes.
machinas et nostra castella succe¬
derent. Quod uerbum effectui
mancipantes: clan ab urbe egre¬
dientes: incendium machine q̃
Quos uidentes nostri: ad arma
conuolant. & aquis copiose mi¬
instratis: ignibus temptant re¬
sistere. Factum q ẽ ibi. quiddã
admiratione & relacione dignũ
Quidam enim iuuenis probita¬
tis oxumie et admirande uirtutis
uidens machinani succenssam:
constanter ascendit super eam &
aquas porrectas de super ĩfunde¬
bat. Quod uidentes qui inturri¬
bus erant. arcus habentes et ba¬
listas: omnes in eum manus diri¬
gunt. iacientesq cectatim meũ
qui positus erat quasi signum ad
sagitam operam consumpserũt
Nam tota illa die in prop̃a car¬
ne nullam sensit penitus lesioẽ.
Qui autẽ ignẽ subiecerant a no¬

Expanded text:
actum est autem una die, quod quidam juvenes de civitate, ut se in populo suo commendabiliores redderent et perennem sibi acquirerent apud posteros gloriam, mutuo se obligantes compromiserunt, quod clam ad nostra castra egredientes, machinas et nostra castella succenderent. Quod verbum effectui mancipantes, clam ab urbe egredientes, incendium machinae, quae Quod videntes nostri, ad arma convolant, et aquis copiose ministratis, ignibus tentant resistere. Factumque est ibi quiddam admiratione et relatione dignum. Quidam enim juvenis probitatis eximiae et admirandae virtutis, videns machinam succensam, constanter ascendit super eam, et aquas porrectas desuper infundebat. Quod videntes qui in turribus erant, arcus habentes et balistas, omnes in eum manus dirigunt; jacientesque certatim in eum, qui positus erat quasi signum ad sagittam, operam consumpserunt; nam tota illa die in propria carne nullam sensit penitus laesionem. Qui autem ignem subjecerant, a no
Abbreviated transcription (Latin):
mis preterea & cquitaturis
egregiis. assumens secum infi¬
nitam pecunam. omnnbus eã
proscquentibus copiis in no¬
stram ut predictum est appu¬
lit regionem. Hauteni ut p̃¬
dictum est arnulfi patriarche
machinabatur malicia. ut illa
nobilis et honesta deciperetur
fenima. Deceptam quippe ne¬
gare non possumus eam. que
insimplicitate uiarum suarum
regen putabat ydoneam gere¬
re personam. ad hoc ut ci mi¬
beret legitime. Erat autẽ lõge
secus. Nam uxor quam ipse
apud edessam legitime duxe¬
rat: ad huc in rebus agebat
humanis. Post ꝙͣ ergo appli¬
cuit predicta comitilla. pñte¬
dommo rege patriarcha et regͥ
principus innouata sunt uira¬
menta : uixͣ eandem formam qͣ
Prius insicilia fuerant ex hibi¬
ta et quia intencione sunstra
& oculo non simplici. ħ fuc¬
rant ichoata. respiciens do¬
minus ad corum intencionem
nec solitam mulieri licet inno¬
centi. in regno concessit fecũ¬
ditatem & extrema huis
gaudii: luc tus occupauit.

Expanded text:
mis praeterea et equitaturis mis praeterea et equitaturis egregiis, assumens secum infinitam pecuniam, omnibus eam prosequentibus copiis, in nostram, ut praedictum est, appulit regionem. Haec autem, ut praedictum est, Arnulfi patriarchae machinabatur malitia, ut illa nobilis et honesta deciperetur femina: deceptam quippe negare non possumus eam, quae in simplicitate viarum suarum, regem putabat idoneam gerere personam, ad hoc ut ei nuberet legitime. Erat autem longe secus; nam uxor quam ipse apud Edessam legitime duxerat, adhuc in rebus agebat humanis. Postquam ergo applicuit dicta comitissa, praesedomino rege, patriarcha, et regni principibus, innovata sunt juramenta, juxta eamdem formam, qua prius in Sicilia fuerant exhibita. Et quia intentione sinistra et oculo non simplici haec fuerant inchoata, respiciens Dominus ad eorum intentionem, nec solitam mulieri, licet innocenti, in regno concessit fecunditatem, et extrema hujus gaudii luctus occupavit ,
Abbreviated transcription (Latin):
eadem comitissa suscepto defũ¬
geretur: comes rogerus filius
cius heres existeret. & in re¬
gno sine contradictione et
molestia. rex futurus succede¬
ret. Rex autem ab euntibus
legatis in mandatis dederat.
Ut quibuscumq conditionib
parentes: eam secum modis om¬
nibus ducere laborarent. Au¬
dierat enim et uere sic erat qd̾
mulier locuplex erat: et filio
accepta. homs omnib habũ¬
dabat. Epẽ uero econuerso.
pauper erat et tenius uix ad
neccitates quotidianas. &
equitum stipendia. sibi pote¬
rat sufficere. unde et de illiuis
redundancia: sue siciebat mo¬
pie subueniri. Missi ergo le¬
gati condictiones predictas
gratanter suscipiunt: et inter¬
positis uiramentis pro ut ex¬
igebantur. quoo his pactis
a dommno rege et sius princi¬
pibus bona fide sine fraude
et dolo malo starctur: comitis¬
sa filio uinuersa neccͣia sugge¬
rente: se accingit ad iter et one¬
ratis nauibus frumento. uino
et oleo. et salsis carmbus. ar¬

Expanded text:
eadem comitissa suscepto defuneadem comitissa suscepto defungeretur, comes Rogerus, filius ejus, haeres existeret; et in regno, sine contradictione et molestia rex futurus, succederet. Rex autem abeuntibus legatis in mandatis dederat ut, quibuscunque petitionibus parentes, eam secum modis omnibus deducere laborarent. Audierat enim, et vere scierat, quod mulier locuples erat; et filio accepta, bonis omnibus abundabat. Ipse vero e converso pauper erat et tenuis, vix ad necessitates quotidianas et equitum stipendia sibi poterat sufficere: unde et de illius redundantia suae sitiebat inopiae subveniri. Missi igitur legati conditiones praedictas gratanter suscipiunt; et interpositis juramentis, prout exigebantur, quod his pactis a domino rege et suis principibus, bona fide, sine fraude et dolo malo staretur, comitissa, filio universa necessaria suggerente, se accingit ad iter, et oneratis navibus frumento, vino et oleo, et salsis carnibus, ar
Abbreviated transcription (Latin):
⁊iuiso igitur abiui¬
cem exercitu eł sm¬
gulis ad propria remeantib
affiut nuncius domimo regi
significans quod comitissa cici¬
lie apud urbem acconenssem
applicuerat. Fuerat predicta
comitissa domini rogeti comitiᷤ
qui cognominatus est burssa.
qui frater fuit domini roberti
giuscardi. uxor nobilis et po¬
tens et diues matrona. Ad hac
anno proxime preterito. quos¬
dam nobiles de regno suo rex
direxerat. muitans eam et cũ
instancu postulans. Uł cum eo
lege cõuigali uellet conuenire
Qͥ uod uerbum filio cõmum¬
cans dommo uidelicet rogero
qui post ea fuit rex sicilie cepit
cum eodem de uerbo illo delibe¬
rare. et tandem uisum est ambo¬
bus quod si dommus rex sub
certis conditiombus predic¬
tum uerbum uellet commoue¬
re: ip̃i peticiom eius parati e¬
rant acquiescerẽ. Forma autẽ
conditionum ħ erat. Quod si
rex expredicta comitissa pro¬
lem susciperet: ei post regis
obitum sine contradictione et
molestia regnum concederet᷑.
Quod si absq herede ex

Expanded text:
Diviso igitur ab invicem exercitu et singulis ad propria remeantibus, adfuit nuntius, domino regi significans quod comitissa Siciliae apud urbem Acconensem applicuerat. Fuerat praedicta comitissa, domini Rogeri comitis, qui cognominatus est Bursa, qui frater fuit domini Roberti Guischardi, uxor; nobilis, et potens, et dives matrona. Ad hanc anno proxime praeterito, quosdam nobiles de regno suo rex direxerat, invitans eam et cum instantia postulans, ut cum eo lege conjugali vellet convenire. Quae verbum filio communicans, domino videlicet Rogero, qui postea fuit rex Siciliae, coepit cum eodem de verbo illo deliberare; et tandem visum est ambobus quod si dominus rex sub certis conditionibus praedictum verbum vellet confirmare, ipsi petitioni ejus parati erant acquiescere. Forma autem conditionum haec erat: Quod si rex et praedicta comitissa prolem susciperet, ei post regis obitum sine contradictione et molestia regnum concederetur; quod si absque haerede ex
Abbreviated transcription (Latin):
Num. insignem uic toria et de¬
fixi solis miriculo preclarum.
tribum quoq habens efframi.
i qua ẽ sylo. tabernaculi dm̃
custos aliquando. sichar. confabu¬
latricis domim samaritane pata
betel. aurcorum cultrix uitulo¬
rum et peccati ierobom testis.
sed et sebistea iohanins bapͭͤ
helisei quoq et ab die tumulus
que olim dicta est. amonte so¬
mer in quo sita est samaria. re¬
gum israel tronus sublinor.
uñ et toti predicta regio usq ĩ
pñtem diem oicitur samaria.
Neipolis quoq que olim dic ta
est sichen condic toris nomen
habens in qua secundum icõnẽ
libri genescos. filii iacob syincon
et leui multionem stupri. quod
dine. amore illius captus intu

Expanded text:
Nun, insignem victoria, et deNun, insignem victoria, et defixi solis miraculo praeclaram; tribum quoque habens Ephraim, in qua est Silo, tabernaculi Domini custos aliquando; Sichar, confabulatricis Domini Samaritanae patria; Bethel, aureorum cultrix vitulorum, et peccati Jeroboam testis. Sed et Sebastea Joannis Baptistae, Elisaei quoque et Abdiae tumulus, quae olim dicta est a monte Somer, in quo sita est Samaria, regum Israel thronus sublimior, unde et tota praedicta regio usque in praesentem diem dicitur Samaria. Neapolis quoque, quae olim dicta est Sichem, conditoris nomen habens; in qua, secundum lectionem libri Geneseos , filii Jacob Simeon et Levi, in ultionem stupri, quod Dinae, amore illius captus, intu
Abbreviated transcription (Latin):
tuordecim. et uallon siluestram
uͥ nunc est mare silis quoo e ⁊
lacus affaltes et nare mortiũi
nuncupatur. que mnis regio
anteꝙͣ dominus sibiiceret sodo¬
mam uł ingenesi Igitur. quasi
paradisus dei irrigibatur. Circa
uero iordanam urlꝑm ierico ꝙͣ
iosue moysi succesor magis o¬
rando. ꝙͣ pugnano sub egit.
u̾ postea dominus preteriens
ceco lumen restitut. Galgala qͦ¬
q helisci receptaculim. Ultra
iordanem uero galait. basan
amon. et moab. que post mod̾
ruben. gat et diudi tribus
manasse susceperuntin sortem.
que omnis hodie regio generali
ippellatione dicitut irãbia
Ab iustro uero: haben sortem
iuda.in qua est bethlegn. Fami¬
liire domim redinatorum. et
felix natiuitatis domice et cu¬
narum locus. et thecua urbs pro¬
phetarum abacue. et amos domi¬
cilium. Et ebron que alio noĩe
dicitur cariatarbe. sanctorum pa¬
triarcharum. sepulcrum uenera¬
bile. Aseptemtrione uero ur¬
bem habens gabaon iosue filii.

Expanded text:
tuordecim; et vallem silvestrem, tuordecim; et vallem silvestrem, ubi nunc est mare salis, quod et lacus Asfaltes, et mare Mortuum nuncupatur; quae omnis regio antequam Dominus subverteret Sodomam, ut in Genesi legitur, quasi paradisus Dei irrigabatur . Citra vero Jordanem, urbem Jericho, quam Moysi successor Josue, magis orando quam pugnando subegit; ubi postea Dominus praeteriens, caeco lumen restituit ; Galgala quoque Elisaei receptaculum. Ultra Jordanem vero Galaad, Basan, Ammon et Moab, quae postmodum Ruben, Gad et dimidia tribus Manasse susceperunt in sortem, quae omnis hodie regio generali appellatione dicitur Arabia. Ab Austro vero, habens sortem Juda, in qua est Bethlehem, familiare Domini reclinatorium, et felix nativitatis Dominicae et cunarum locus; et Thecua urbs, prophetarum Habacuc et Amos domicilium; et Ebron, quae alio nomine dicitur Cariatharbe, sanctorum patriarcharum sepulcrum venerabile. A septentrione vero urbem habens Gabaon, Josue, filii
Abbreviated transcription (Latin):
R bem sanc tã
eł deo amabi¬
lem ierlĩmam
m sublimib
sitam ẽẽ mon¬
tibus certum
est et intribu beniamm positam
ueterum tradit auc toritis. ht̃q
ab occidente tribum sẏmeon et
philistum regionem. et mare
mediterrancum. A quo ubi pro¬
ximus est uix̃ uetussimum o¬
pidum iopem uiginti quatuor
dist it miliribus inter se et pre¬
dic tum mire habens castellũ
emius. que postea dicti est m¬
chabeorum felix presidium. No¬
be quoq uicum sicerdotalem.
Ubi daiud esuriens. cum pius
sius tradente abimelech sacer¬
dote. panes propositionis co¬
medit. et diospolim que est
lidoa. Uł petrus eneam uirum
paraliticum ab anns octo ĩ
grabato iacentem saluti resti¬
tuit. Sed et iopem predictã
U̾ ibidem petrus discipulam
nommne tabitam plenam oꝑib
boms et elemosims defunc tã
suscitauit. et sanctis ac uidu
in actibus arstolorum contĩe¬
tur. Ab orientauero: iordims
habens fluenti. et ei adiacẽtem
solitudinem filiis prophetarum
familiarem quasi admiliaria qua¬

Expanded text:
rbem sanctam et Deo amabilem Hierosolymam, in sublimibus sitam esse montibus certum est; et in tribu Benjamin positam veterum tradit auctoritas; habetque ab Occidente tribum Simeon, et Philisthiim regionem, et mare Mediterraneum: a quo ubi propius est, juxta vetustissimum oppidum Joppen, viginti quatuor distat milliaribus, inter se et praedictum mare habens castellum Emaus, quae postea dicta est Nchabaeorum felix praesidium; Nobe quoque vicum sacerdotalem, ubi David, esuriens cum pueris suis, tradente Abimelech sacerdote, panes propositionis comedit; et Dispolim, quae est Lidda, ubi Petrus Aeneam virum paralyticum ab annis octo in grabato jacentem saluti restituit; et Joppen praedictam, ubi idem Petrus, discipulam nomine Tabitham, plenam operibus bonis et eleemosynis, defunctam suscitavit, et sanctis ac viduiin Actibus apostolorum continetur. Ab oriente vero Jordanis habens fluenta et ei adjacentem solitudinem, filiis prophetarum familiarem, quasi ad milliaria qua
Abbreviated transcription (Latin):
latis quasi uir unus cõuemiunt
&̾ ducem atq preceptorem si¬
bi de cominum uobo constituunt
dominun eustachium gremer.
uirum prouidum et discretum.
& rei mlitaris plenam haben¬
tem experiencum. Qui duas ĩ
regno uire hereditirio suffra¬
gantib meritis possidebat cuu¬
tates sydonem uidelicet et cesare¬
am utramq cum suis pertinẽciis
Tradunt ergo ei regni curam eł
ad ministrationẽ generalem. quo¬
ad usq domnui regem uisitet ori¬
ens ex alto: et sue li bertati resti¬
tutus: negociis regiis possit su¬
perẽẽ. Sed interim id ea que de do¬
nmo rege ceperinuis retorquea¬
mus hystoriam

Expanded text:
latis, quasi vir unus conveniunt; latis, quasi vir unus conveniunt; et ducem atque praeceptorem sibi de communi voto constituunt dominum Eustachium Grener, virum providum et discretum, et rei militaris plenam habentem experientiam; qui duas in regno, jure haereditario, suffragantibus meritis, possidebat civitates, Sidonem videlicet et Caesaream, utramque cum suis pertinentiis. Tradunt ergo ei regni curam, et administrationem generalem, quoadusque dominum regem visitet Oriens ex alto, et suae libertati restituens, negotiis regiis possit superesse. Sed interim ad ea, quae de domino rege coeperamus, retorqueamus historiam