comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Hec me consolata est in humilitat
et est spes. hec q̃ u̾bo tuo obus¬
uit mͥ. cõsolata est me ut to¬
lerarẽ a cerba pͥsentuĩ. dũ facit et fĩ¬
delos futuros. Quomꝰ nos consoletur
accipe. Quis nos separabit inquit
adilectione xp̃i: Tribulatis. an
angustia. an ꝑsecutio. au fames.
an periculũ. an gladius: Sicut
scriptum est. Quia ꝓpt̾ te morti
tradimur tota die: estimati sumꝰ
ut oues acciscois. et qua inationt
ila patienter tolerari possint. addi
culun. si mors. si egritudo graiis
si icursus latronũ. si facultatum
proscriptio. si quicquid eor q̃ putã¬
tur in isto adu̾sa seculo: facae sux¬
rantur si sit spes q̃ cõsoletur. Nam et¬
si illa gͥcideruit. tamen grauia essẽ
nõ possũt dicenti. Existimo enĩ qd¬
nõ sint condigne passiones huius
remporis: ad futurã gliam. Qͥsquis
cĩ meliora sperat: nunqm̃ leuiorib
frangitur. In temꝑe igitur. huĩlita¬
nis nr̃e spes consolatoria est: que ñ

Expanded text:
haec e c me consolata est in humilitate haec e c me consolata est in humilitate haec est spes, haec, quae uerbo tuo obuenit mihi, consolata est me, ut tolerarem acerba praesentium, dum facit et fidere futuris. quomodo nos consoletur, accipe: quis nos separabit, inquit, a dilectione Christi? tribulatio an angustia an persecutio an fames an periculum an gladius? sicut scriptum est, quia propter te morti tradimur tota die; aestimati sumus ut oues occisionis. et qua ratione illa patienter tolerari possint, addidiculum, si mors, si aegritudo grauis, si incursus latronum, si facultatum proscriptio, si quicquid eorum quae putantur in isto aduersa saeculo, facile superantur, si sit spes quae consoletur. nam etsi illa acciderint, tamen grauia esse non possunt dicenti: existimo enim quod indignae sint passiones huius temporis ad futuram gloriam. quisquis enim meliora sperat, numquam leuioribus frangitur. In tempore igitur humilitatis nostrae spes consolatoria est quae non
Abbreviated transcription (Latin):
exigo ab imꝑatore stipendiũ. ꝓo¬
catus sum: ab inuitante promis¬
sũm poscoᷤ. escrecundie autẽ auctori¬
fatem sue fidei temperauit dicendo
se seriũ: quia oculi seruoꝵ. ĩ mani¬
bus donunoꝵ suoꝵ. hec ex ꝑsona
dauid ꝓpa. lene prompta st̃. cererũ
si quis informationem cuisq lo¬
minis considerat: potest leuitis cõ¬
munia ꝓmissa librare sicut hibes
Date leui biros eius: date leur ma¬
nifestos eius. Potest etiã populis
alloquium istud aptari: cui per
tipum ioseph. pͥmo in sypo curs
nominis. demde per tribum ĩ pͥmi
clectionis heredes tñsfusa est diui¬
na promissio. dicente moyse. pri¬
mogenitus tauri decus cius. cor
sinuil: usq ad sũmibatẽ terre. Uui¬
cum eiũ uerbum dei. hoc ꝓphetatur
oraculo: toto ꝑ gentes orbe fundẽ¬
dum. i xx gͦ siurecture eccłie pro¬
missum. dauid uerecundus siũ.
impaciens uero cõmunis ꝓfectus
morantis exgere uidetur. ⁊ addidit

Expanded text:
exigo ab imperatore stipendium; uoexigo ab imperatore stipendium; uocatus sum, postulo ab inuitante promissum\'. uerecunde autem auctoritatem suae fidei temperauit dicendo se seruum, quia oculi seruorum in manibus dominorum suorum. haec ex persona Dauid propria bene prompta sunt. Ceterum si quis informationem cuiusque hominis considerat, potest leuitis communia promissa librare, sicut habes: date Leui uiros eius, date Leui manifestos eius; potest etiam populi adloquium istud aptare, cui per typum Ioseph primo in tribum eius nominis, deinde per tribum in primae electionis heredes transfusa est diuina promissio, dicente Moyse: primogenitus tauri decus eius. cornsimul usque ad summitatem terrae; unicum enim uerbum dei hoc prophetatur oraculo toto per gentes orbe fundendum. hoc ergo surrecturae ecclesiae promissum Dauid uerecundus sui, inpatiens uero communis profectus morantis exigere uidetur. Et addidit:
Abbreviated transcription (Latin):
scriptũ est. Ego sũ. ego lũ qui deleo
miquitates tuas: et memo nõn
cro. Tu autẽ menior esto: et iudice¬
mur. Nult obliuiss quecũq mii¬
uitatus fuerit pacõrib. si brara¬
liquãdo cõuertant. Uult etiani
coiuieniri: ut si quis ut st̃ ꝓropo¬
sita sequutus iͥtutib pͥmia bene
cortauent. fructũ reminationis
crpetet. quin etiã exigat. sicut ha¬
bes scriptum. Certamen bonumꝰ¬
certaui: cursũ cõsũmaui: reposita
est mͥ corona iusticie. Non em̃airo¬
gaus usurpatio sed fidelis: quia
uerũ deũ nõ posse fallere cõfitetur.
Ideois amnnonet et daud dicens
ut meminerit dñs ũbi sui. quo
nos ad sperandũ pronceat. ut tecre¬
nis renuntienius. mhereanius
celestib. Dicit gͦ dauid. Eertaui.¬
brauiũ peto u̾bitui. qd̃ promisisti
mͥ. Memor esto ꝓmissoꝵ tuor um:
que spopondisti scruo tuo. Nõbsur¬
patorie speraui: que ut spcrarem.
ip̃e fecisti. Seruus sum. gpetto
alimentũ a dño. Miles sum:

Expanded text:
inus ait: ego sum, ego: sum qui deleo iniquitates tuas, et memor non ero; tu autem memor esto e t iudicemur. nitatus fuerit peccatoribus, si uias aliquando conuertant, uult etiam conueniri, ut, si quis, ut sunt proposita secutis uirtutibus praemia, bene certauerit, fructum remunerationis expectet, quin etiam exigat, sicut t habes scriptum: certamen certaui, cursum consummaui; reposita est mihi corona iustitiae. non enim arrogans usurpatio, sed fidelis, quia uerum deum non posse fallere confitetur. ideoque admonet et Dauid dicens, ut meminerit dominus uerbi sui, quo nos ad sperandum prouocat, ut terrenis renuntiemus, inhaereamus caelestibus. Dicit ergo Dauid: \'certarauium peto uerbi tui quod promisisti mihi. memor esto promissorum tuorum quae spopondisti seruo tuo. non usurpatorie speraui, quae ut sperarem ipse fecisti. seruus sum, expecto alimentum a domino; miles sum,
Abbreviated transcription (Latin):
ma in conspectu tuo dñe. ⁊ loquut᷑
es pro domo scrui tui in longinquo.
et infra ait. et nũc dñc nĩs. dñe tu
es deus. et u̾ba tua sũt u̾a. ⁊ loquu¬
tus es pro seruo tuo bona hec. ⁊ nc̃
incipe bñdicere domũ serui tui. ut
simi in eternũ in conspectu tuo. qm̃
tu dñe meus dñc loquitus es. a bñ¬
dictione tua bñdicetin domus scoũ
uocatus drid. sperate non desinit.
et ꝓphetice fidei auctoritate cõnenit
dñm. ut meminerit promissorim
suoꝵ. quoꝵ inunemior eẽ nõ soleat
Sĩs ciũ quecũq spopondent ĩplere

Expanded text:
ma in conspectu tuo, domine, et locutus ma in conspectu tuo, domine, et locutus es pro domo serui tui in longinquo, et infra ait: et nunc, domine meus domine, tu es deus et uerba tua sunt uera et locutus es pro seruo tuo bona haec. et nunc incipe benedicere domum serui tui, ut sim in aeternum in conspectu tuo, quoniam tu, domine meus domine, locutus es; a benedictione tua benedicetur duocatus Dauid sperare non desinit et propheticae fidei auctoritate conuenit dominum, ut meminerit promissorum suorum quorum inmemor esse non soleat. sanctis enim quodcumque spoponderit implere
Abbreviated transcription (Latin):
maior requies. quã in u̾bo dei reqͥ¬
escat. atq eius se gr̃a et cõsolatione.
atq depressos ad celestẽ grãm
prouocauit. ut desideremus eterni¬
tatem. despitianus p̾sentia. tẽpora¬
lia recusemus. futura et ĩuisibłia
requiramus. Uocat igitur nos ad
se dei u̾bũ: sicut habes scriptũ. Penite
ad me om̃s qui laboratis et hone¬
rati estis: et ego reficiã bos. Ĩdeoq¬
sequamur uocantẽ dñm ihm̃. ut
a scłarib ad perpetua transcamus
nosq ipõs iegeie ualcamus. Eͥ rgo
dauid qm̃ sepe responsis erat mui¬
tatus celestib. quib remunerati¬
onẽ fidei meritoꝵq speraret. forte¬
sicut habes scriptum. dicente dño
ꝑ nathan ꝓphetami. accepi te de ouili
ex uno grege. ut sis n principem
om̃s ĩnucos tuos a facie tua: et
inifra. et requiẽ tibi dabo ab omĩb
ĩmicis tius. quo responso accepto
ait dauid. quid sũ ego dñe meus.
me ni his. et memorata st̃ mini¬

Expanded text:
maior requies quam ut in uerbo dei requmaior requies quam ut in uerbo dei requiescat atque eius se gratia et consolatione atque depressos ad caelestem gratiam prouocauit, ut desideremus aeternitatem, despiciamus praesentia, temporalium incuriosi futura et inuisibilia requiramus. uocat igitur nos ad se dei uerbum, sicut habes scriptum: uenite ad me omnes qui laboratis et onerati estis, et ego uos reficiam.ideoquespquamur uocantem dominum Iesum. ut a saecularibus ad perpetua transeamus nosque ipsos regere nouerimus. Ergo Dauid, quoniam saepe responsis erat inuitatus caelestibus, quibus remunerationem fidei meritorumque speraret fore-sicut habes scriptum dicente deo per Nathan prophetam: accepi te de ouili ex uno grege, ut sis in princ-ipeomnes inimicos tuos a facie tua, et infra: et requiem tibi dabo ab omnibus inimicis tuis, quo responso accepto ait Dauid: quid sum ego, domine meume in his? et memorata sunt mini
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ est leuare actus nrõs ad p̃cepta
ax atq id facere cũ caritate. cũ gaudio.
nt nõ ex necessitate sit bonũ nr̃m ñ
cũ merore. atq mesticia. sed uolũtari¬
ui: quia scruus muitus facit amic᷑
uoluntarius. Nos autẽ studeamus:
ut dicatur nobis. Iam non dicam
nos seruos sed amicos: quia qiͣ ⁊ ami
Qui autẽ meditatur et diligit. et
altus suos leuat. ut faciat q̃ placoãt
deo: is debet nõ negligere. nec trans¬
currere mandata diuina. sed exerceri
n his ĩmorari plurimũ. iustificatio¬
nes dei crebro reuoluens sollicite mẽ¬
fattera scdm̃ hebreos zam. sig¬
nnficat latine. duc te. alibi sig¬
inficat huc. Quid sibi uelit ista int̾¬
pretatio nõ satis liquet: nisi forte
uit unusqͥsqz se regat. et ip̃e sui duc¬
tor sit. uel huc id est quo littere huiꝰ
prsiculi uocãt dirigat iter. Meritoq
inpͥmo statim uersu requie suam
postulat: quia ip̃e lictere septimus
numerus est quietis. Que autem

Expanded text:
bonum est leuare actus nostros ad praecepta bonum est leuare actus nostros ad praecepta dei atque id facere cum caritate, cum gaudio, ut non ex necessitate sit bonum nostrum, non cum maerore atque maestitia, sed uoluntarium, quia seruus inuitus facit, amicus uoluntarius. nos autem studeamus, ut dicatur nobis: \'iam non dico uos seruos, sed amicos, quia quasi amicqui autem meditatur et diligit et actus suos leuat, ut faciat quae placeant deo, is debet non neglegere nec transcurrere mandata diuina, sed exerceri in his, immorari plurimum. iustificationes dei crebro reuoluens sollicitae menLittera secundum Hebraeos Zain, significat Latine \'duc te\': alibi significat huc. quid sibi uelit ista interpretatio, non satis liquet, nisi forte ut unusquisque se regat et ipse sui ductor sit: uel \'huc\', id est: quo litterae huius uersiculi uocant, dirigat iter. meritoque in primo statim uersu requiem suam postulat, quia ipse litterae septimus numerus est quietis. quae autem
Abbreviated transcription (Latin):
ut nõ crubesceret in conspectu regũ
tamen meditabatur in preceptis
deł omũ bite sue temꝑe. et oꝑa sua
elenabat uilagens quod terrems
cupiditatibs ad heret. Ideoq ait.¬
t meditabar in mandatis tuis
q̃ dileni. Et leuaui manus mons
ad mandata tua q̃ dilexi nimis
et exercebor ĩ iustificationib nus
ulcheirimus ordo iste. nt
pͥmo meditemur. et eorũ
xceptoꝵ que diligimus. sit nob̃
assucta meditatio. meditations
eñ pceptoꝵ celestiũ: oꝑis boni usus
molescit. Nam sicut meditationi ubo
finie memoria est. ut que meditam᷑
ĩb teneamus: sic meditationi pcep¬
toꝵ celestiũ intentio uel finis oꝑatio
Et. adusq directus adimplenda p̃¬
cepta diuina. Que nisi quis diligat.
implere nõ poterit. nec solũ diligat.
sed etiã nimis diligat. ⁊ deo prius po¬
sut. et meditabar in pceptis tuis que
dilen nimis: et subiecit. Et leuaui
manus meas ad mandata tua q̃ dile¬
ri nimis. Post meditationẽ etenum

Expanded text:
ut non erubesceret in conspectu regum, ut non erubesceret in conspectu regum, tamen meditabatur in praeceptis dei omni uitae suae tempore et opera sua eleuabat, nihil agens quod terrenis cupiditatibus adet meditabar in mandatis tuis quae dilexi nimis et leuaui manus meas ad mandata tua quae dilexi nimis et exercebar in iustificationibus tuis. pulcherrimus ordo iste, ut primo meditemur et eorum praeceptorum, quae diligimus, sit nobis adsueta meditatio; meditatione enim mandatorimi caelestium operis boni usus inolescit. nam sicut meditationi uerborum finis memoria est, ut quae meditamur uerba teneamus, sic meditationis praeceptorum caelestium intentio uel finis operatio est actusque directus ad implenda praecepta diuina, quae nisi quis diligat implere non poterit nec solum diligat. sed etiam nimis diligat. Ideo prius posuit: et meditabar in praeceptis tuis quae dilexi nimis et subiecit: et leuaui manus meas a d praecepta tua quae dilexi nimis. post meditationem etenim
Abbreviated transcription (Latin):
redempta est a poccato. munimĩtũ
gr̃e spĩtalis mueĩt: ut salufaria s
bi sentiat. et loquatur. Suauis ep
box: que in diuins testimoniis lo¬
quebatur. Decora facies: que inco
spectu regũ nõ cõfundebatur: Pos¬
sumius et illos reges intelligere.
quib dr̃ a petro. Pos autẽ genuo
electum. regale sacerdoriĩ. gens sn
ppłs in adoptionẽ. Sunt enĩ tege
n̾a qͥb data est gr̃a. u̾bũ loquu. et
quadã potestate regali flectere pph
⁊ aiãs mulcere scõꝵ: nõ erubescents
i eo. quiã nichil alienũ ab honesti¬
te loĩrentur: quos nemo redaugua
et repellat. quasi quia nõ sint dig¬
ni.quos idoueos xp̃s ministros no¬
ui fecerit testamenti et iam in illo
nõ eubescentes: eo qd̾ nõ meticenir
ne confunderent᷑ disceptantiũ cõme
assertionẽ suꝑati.s̾ ex igitur est qͥ
nõ eruibestat ne in actu rephẽdatur.
redarguatur in scrmonib: co qd
et uita debrat cẽ fundatus et uerbo.

Expanded text:
redemptus est a peccato, munimentum redemptus est a peccato, munimentum gratiae spiritalis invenit; ut salutaria sibi et sentiat et loquatur. Suavis ergo vox, quae in divinis testimoniis loquebanspectu regum non confundebatur. 1043 34. Possumus et illos reges intelligere, quibus dicitur a Petro: Vos autem genus electum, regale sacerdotium, gens sancta, populus in adoptionera, quibus data est gratia uerbum loqui et quadam potestate regali flectere populos et animas mulcere sanctorum, non erubescentes in eo, quia nihil alienum ab honestate loquerentur, quos nemo redarguat et refellat, quasi quia non sint digni quos idoneos Christus ministros noui fecerit testamenti et iam in illo non erubescentes, eo quod non metuerent. ne confunderentur disceptantium contra adsertione superati. rex igitur est qui non erubescat, ne in actu reprehendatur, redarguatur in sermonibus, eo quod et uita debeat esse fundatus et uerbo.
Abbreviated transcription (Latin):
coiisii. Et loquebar in testimo¬
mis tuis: in cõspectu regũ: et nõ
confundebar.
nate conuenit ista uox mar¬
titi qui bocatus ad sacrilegnĩ.
arprobrantib sibi regib cauicifiũ
ihĩ nõ erbescbat: sed magis
gliabatur in cruce xp̃i: ⁊ illa mũ¬
di salutẽ eẽ testimoniis celestib
astiriebat. Axs uorat xpos̃ in sponsa.
dicens in canticis caniticoꝵ. Deni
columba mea. integimento petre
uirta pmunitionẽ. loc est. ueni iux
enãgeliũ. Propugnacla fidei tuc.
xesta st̃ xp̃i snuri tui subsidia: u̾ba
est. Ostende mͥ faciẽ tuam. ⁊ ĩsinua
uẽ iuã. quia uox tua suauis est
et facies tua pulan. Suaus ẽ box.
quia ore cõfessio fit ad salutẽ. Et
decora facies: que nõ crubescit aue¬
tarem nõ cõfudit redẽptorẽ. Osten¬
dit gͤ faciẽ suã. signaculũ auicis
pͥferens. et insinuat bocem suã.
auttoritatẽ predicationis assumẽs.
pnr tegumẽto cnĩ corꝑis xp̃i. quo

Expanded text:
exquisiui. Et loquebar in testimoexquisiui. Et loquebar in testimoniis tuis in conspectu regum et non confundebar. grate conuenit ista uox martyri, qui uocatus ad sacrilegium exprobrantibus sibi regibus crucifixum Iesum non erubescebat, sed magis gloriabatur in cruce Christi et illam mundi salutem esse testimoniis caelestibus adstruebat. hos uocat Christus in sponsa, dicens in Canticis canticorum: et ueni, tu columba mea, in tegimento petrae iuxta praemunitionem, hoc est: ueni iuxta euangelium. propugnacula fidei tuae gesta sunt Christi, muri tui subsidia uerba  tua uirtus est. ostende mihi faciem tuam et insinua uocem tuam, quia uox tua suauis est et facies tua pulchra. suauis est uox, quia ore confessio fit ad salutem, et decora facies, quae non erubescit auctorem, non confunditur rededit ergo faciem suam, signaculum crucis praeferens: et insinuat vocem suam, auctoritatem praedicationis assumens. Integimento enim corporis Christi, quo
Abbreviated transcription (Latin):
inquit patimur. sed nõ angusta¬
mur. Et quomͦ angustari pot̾at
cuius os semꝑ patebat. ne credentes
coartarent᷑: Ĩpse exponit quid sit
ingredi in latitudine. Dicit enĩ
Quia si corpus angustatũ ẽ: cor
nr̃m dilatatũ est. Nõ angustanmi
in nobis. coartanuni autẽ in uisce¬
ribus urĩs. Coangustari ĩ paulo
nõ poterãt. in quo erat altitudo sa¬
pientie et fidei latitudo. Quomꝰ em̃
poterãt coartari in eo. qui erat uas
electionis eterne: Sed coartabant
in semet ipsis: quia improbꝰ in se
npo coartat᷑ malitie sue laquois stran¬
gulatus. E onstitus i auarun. uillar
ditdie tennnos proftrente. eludenst
uitines: Utrũ is tibi dilatari coanigusts¬
ri bidetꝰ. quẽ terra ipã nõ capits n¬
tacũq spacia domus sue porrectrit.
lauditur angustis opinionis sue
fimibs: cui quod habet non est satis¬
Et ed nõ talis est: qui potest dicere
et ingrediebar in latitudĩe. Addidit
enã causã. Quia testimonia tua¬

Expanded text:
inquit, patimur, sed non angustainquit, patimur, sed non angustamur. et quomodo coangustari poterat, cuius os semper patebat, ne credentes coartarentur ? ipse exponat, quid sit ingredi in latitudine. dicit enim, quia, si corpus angustum est, cor nostrum dilatatum est. non angustamini in nobis, coartamini autem in uisceribus ue st ri s. Coangustari in Paulo non poterant, in quo erat altitudo sapientiae et fidei latitudo. quomodo enim poterant coartari in eo, qui erat uas electionis aeternae ? sed coartabantur in semet ipsis, quia inprobus in se pso coartatur, malitiae suae laqueis strangulatur. consquotidie terminos proferentem, excludentem vicinos; utrum is tibi dilatari, non coangustari videtur, quem terra ipsa non capit? Quantacumque spatia domus suae porrexerit, clauditur angustis opinionis suae finibus, cui quod habet non est satis. Sed non talis est, qui potest dicere: Et ingrediebar in latitudine. Addidit etiam causam: Quia testimonia
Abbreviated transcription (Latin):
plariptũ ctatib. ncquaquã uite nr̃e
usus excedat. Similiter ctiã anime
nr̃e quedam eẽ uidentur etates: per
quas currit et transit. ut possit dice
cursũ cõsũmaui. Deniq aĩe etas ẽ
illa: de qua dicitur. E tas senectutis.
uita immaculata. Per omĩa ergo
legẽ custodit: qui et in his corꝑis
nrĩ etatibz. et in illis anime nr̃e ꝓ¬
cessib. nõ deuiarit a lege. Quintus
uersus est. Et ingrediar in latitu¬
dine: quia testimonia tua exquisii.
ui scd̃m mandata angustam et
artam graditur uiam: ambu¬
lat in latitudine unde legimus. In
tribulatione dilatasti michi. Et ali¬
bi. In tribulatione inuocaui dñm:
et exaudint me in latitudine. Sa¬
piens enĩ in cordis sui anibulat
ĩnocentia: et de eius fonte suꝑfluunt
aque suꝑ cius plateas. qui mentẽ
suã nõ intra corporalia et terrena
concludit. sed dirigit ad celestia: ut
cõu̾satio eius in celis sit. Audi nul¬
las augustias sentientẽ. Pressurã

Expanded text:
praescriptum aetatibus nequaquam vitae nostrae praescriptum aetatibus nequaquam vitae nostrae usus excedat. Similiter etiam animae nostrae quaedam esse videntur aetates, per quas percurrit et transit; ut possit dicere: cursum consummaui. denique animae aetas e-t illa, de qua dicitur: et aetas senectutis uita inmaculata. per omnia ergo legem custodit, qui et in his corporis nostri aetatibus et in illis animae nostrae processibus non deuiarit a lege. Quintus uersus est: et ingrediebar in latitudine, quia testimonia tua exquisiui. qui secundum mandata angustam et artam graditur uiam, ambulat in latitudine. unde legimus: in tribulatione dilatasti mihi, et alibi: in tribulatione inuocaui dominum et exaudiuit me in latitudine. sapiens enim in cordis sui ambulat innocentia et de eius fonte superfluunt aquae super eius plateas, qui mentem suam non intra corporalia et terrena concludit, sed dirigit ad caelestia, ut conuersatio eius in caelo sit. audi nullas angustias sentientem: pressuram,
Abbreviated transcription (Latin):
set. Sed quia non solum ĩ p̾sẽti
uite huius temꝑe. sed etiã futuro
pꝰ huius uite curriculũ. custodiẽ¬
da lex promittitur: ideo arbitror.
quia et scd̃m cos qui exemplari et
umbre deseruiũt celestiũ. et scd̾m
eos qui in celestib siti. scd̃m ueram
legem cultus deo deferunt. pollicet᷑
sibi eẽ uiuendũ: ut et hic ⁊ ibi legẽ
custodiat. ĩ iic in exemplari ĩ specło¬
et in enigniate: illic in ip̃a facie ue¬
intelligere. qr aioͦ n oͣiz. non solũ id sig
nificat quod dicitur semꝑ. sed ctiam
id qd̾ ꝑ omĩa: quia ille ꝑ omĩa legẽ
custodiat. qui cum sit eruditus in
lege. sub lege natus etiã supͣ legem
deuotionis sue gradum prouehens.
lib̾atur a lege. xp̃s enĩ nos redemit
a maledicto legis: non sine lege dei.
sed in lege factus xp̃i. Aut certe sic ꝑ
omĩa. legẽ custodianius: si legitimã
puericie atqz adolescentie disciplinã.
iuuentutis cõu̾sationẽ. senectutis
maturitatẽ tramitemq singulis

Expanded text:
ed quia non solum in praesenti vitae hujus tempore, sed etiam in futuro post hujus vitae curriculum custodienda lex promittitur; ideo arbitror quia et secundum eos qui exemplari et umbrae serviunt coelestium, et secundum eos qui in coelestibus siti secundum veram Legem cultus Deo deferunt, pollicetur sibi esse vivendum; ut et hic et ibi legem custodiat. Hic in exemplari, in speculo, in aenigmate: illic in ipsa facie veintelligere; quia διὰ παντός non solum idnificat quod dicitur \'semper\', sed etiam id quod \'per omnia-. quia ille per omnia legem custodiat, qui, cum sit eruditus in lege, sub lege natus et supra legem deuotionis suae gradum prouehens, liberatus a lege — Christus enim nos redemit a maledsed in lege lactus est Christi: aut certe si per omnia Legem custodiamus, si legitimam pueritiae atque adolescentiae disciplinam, juventutis conversationem, senectutis maturitatem, tramitemque singulis
Abbreviated transcription (Latin):
cere: qui errat in dogmate. Cõ
potest arrianus dicere. nõ potest sa¬
dellianus: nõ manicheus. Nõ potest
dicere auarus qui secularia et ma¬
terialia cõcupiscit: nõ potest dicere
qui negociatur. Nõ est enĩ uiã ueri¬
tatis habendi studiũ: cupiditas pos¬
sidendi. Quouiͦ uia ueritatis cũ ille
diues ĩ seculo. nequeat secũ suas
trausferre diuictias. et incipiat mẽ

Expanded text:
cere qui errat in dogmate, non potest Arrianus dicere, non potest Sabellianus, non Manic-heus; non potest dicere auarus, qui saecularia et materialia concupiscit, non potest dicere qui negotiatur; non est enim uia ueritatis habendi studium, cupiditas possidendi. quomodo uia ueritatis, cum ille diues in saeculo nequeat secum suas transferre diuitias et incipiat me
Abbreviated transcription (Latin):
tudo: grauat oculos diuiturnũ uela¬
men. Non potest quisqmͣ illud
auferre. nõ angłs. non uirtutes.
nõ dominationes: nõ diuine pote¬
states. Manet uelamen. lectionẽ

Expanded text:
tudo, grauat oculos diuturnum uelamen, non potest quisquam illud auferre, non angelus, non uirtutes, non dominationes, non potestates. ; manet uelamen, lectione
Abbreviated transcription (Latin):
uitioꝵ est: in qua magnũ sabbatũ. et in¬
offensa requies defunctoꝵ. in qua mortui
populi semen resuscitatur. nõ cõmixtiõe
sed redemptione fraterna. Scd̃m hanc ergo
legem odio habet scũs in iusticiã. nõ ĩiustũ
qui potest sepe conu̾ti: nec mortuoꝵ reliqui¬
as: sed mortuã nuiquitatẽ execratur et re¬
fugit. Sequit᷑ u̾sus quartꝰ. Septies
quidẽ studium bone deuocionis ex¬
pͥmitur sed puto magis. qd̃ purus ⁊ qui¬
ctus et uacius ab omĩ onere delictoꝵ decla¬
retur affectus: ut sine ullo iracundie im¬
precationis aut flagiciose cupiditatis
nicendio. deferatur or̃o. Nichil qd̃ alii no¬
ceat postulemus: nichil quod nos sclari¬
bus peticionib decoloret. Laudemus ĩ
hymns et canticis: uera semꝑ ⁊ iusta
ca que diuinis canimus laudibus cõ¬
fidentes. Non sit anceps et dubia sentẽcia
nõ discolor mentis intentio. nõ materi¬
alib negocus occupata. a ꝓpositi spalis

Expanded text:
uitiouitiooffensa requies defunctorum, in qua mortui populi semen resuscitatur non commixtione, sed redemptione fraterna. Secundum hanc ergo legem odio habet sanctus injustitiam, non injustum qui potest saepe converti: nec mortuorum reliquias, sed mortuam iniquitatem exsecratur, et refugit. 15. Sequitur versus quartus: Septies quidem studium sanctae deuotionis exprimitur, sed puto magis quod purus et quietus ac uacuus ab omni onere delictorum declaretur affectus, ut sine ullo iracundae inprecationis aut flagitiosae cupidi- tatis incendio deferatur oratio, nihil quod alii noceat postulemus, nihil quod nos saecularibus petitionibus decoloret. laudemus in hymnis et canticis, uera semper et iusta ea quae de diuinis canimus laudibus confitentes. non sit anceps et dubia sententia, non discolor mentis intentio, non materialibus negotiis occupata a propositi spiritalis
Abbreviated transcription (Latin):
accipias legem. si consurgas cum xp̃o.
et ibi altare sacroscm̃ illud celeste conside¬
res. nõ altare terrenũ qd̃ hostili depopula¬
tione destructũ est: si illam ihrl̾m spectes
que in celo est. nõ istam que a populo iu¬
deorunt frequẽtabatur in terris: q̃ ꝓpter
nicolarum ꝑfidiam a romano excitu tri¬
umphata. nuecto flagrauit incendio: si
intucaris in illum pͥncipem sacerdotum.
de quo scriptum est. Habentes itaqz mag¬
num sacerdotem egressum de celis ih̾m fili¬
uni dei. teneamus confessionẽ fidelẽ: qui
cotidie aduocatus pro nobis est apud pa¬
trem. ut pro quib in diebus carnis sue
mĩe est compassus affectu. pro his oꝑet᷑
generi humano. nisi ominũ uiuentium
delicta douent᷑: Ille ergo pͥnceps solus est
sacerdotũ. cui assistant pii sacerdotes: in
celestiũ sacrariũ illud altissimũ. m̾ito ꝓprii
cruoris ingressi. Illa ergo lex diligenda.
in qua uetus hebreus liber ab omĩ ẜuitute

Expanded text:
accipias legem, si consurgas cum Christo, accipias legem, si consurgas cum Christo, et ibi altare sacrosanctum illud coeleste consideres, non altare terrenum, quod hostili depopulatione destructum est; si illam Hierusalem spectes quae in caelo est, non istam quae a populo Iudaeorum frequentabatur in terris, quae propter incolarum perfidiam a Romano exercitu triumphata iniecto flagrauit incendio; si intuearis in illum principem sacerdotum de quo scriptum est: habentes itaque magnum sacerdotem egressum de caelis. Iesum filium dei, teneamus confessionem fidelem. qui cotidie aduocatus pro nobis est apud patrem, ut, pro quibus in diebus carnis suae misericordi est compassus affectu, pro his operetgeneri humano. nisi omnium uiuentium delicta donentur ? ille ergo princeps solus est sacerdotum, cui adstant pii sacerdotes in caelestium sacrarium illud altissimum merito proprii cruoris ingressi. illa ergo lex diligenda, in qua uerus Hebraeus liber ab omni seruitute
Abbreviated transcription (Latin):
arma iusticie. Ixbreus cũ haberet
hec arma. hocͨ legem et prophas. ab homi¬
nabatur mortuũ: qui lex dicit: omnis
qui tetigerit mortuũ. ĩmundus erit et
humanitatis supprema negabat officia
defũctis. Sed legi nõ est mortuus: nusi
qua nichil homini preciosius est datum.¬
turpib cõmaculare criminib. ⁊ atro¬
cibus efferare cõmentis: Quid illis
prodest. qd̾ mortuũ hominẽ uiscre refor¬
midant: Titinã uita illoꝵ nõ pollueret
appropinqnͣtem. quoꝵ mors cõtaminare
neminẽ potest. Q urs nemini nocet: u¬
tinam uita nõ noceat. Contagiũ enim
colluuionis: consorciũ iniquitatis est.
Quoured ergo contaminare potest. qui
miquus eẽ iam nõ potest: cum etiani¬
si fuit. tũ esse desinit. Fuge gͦ iinqͥtatẽ.
ne te comprehendat. Fuge nni iusticiam.
que uiuentes ad huc mortues facit. Sed
nemo fugit miquitatẽ. nisi qui diligit
equitatẽ. Et ideo ait. Legẽ autem tuam
dilexi. In lege equitas est si spiritaleni

Expanded text:
arma iustitiae. Hebraeus cum haberet haec arma. hoc est legem et prophetas, abominabatur mortuum. quia lex dicit: omnis qui tetigerit mortuum inmundus erit, et humanitatis suprema negabat officia defunctis; sed legi non est mortuus nisi qua nihil homini preturpibus commaculare criminibus, et atrocibus efferare commentis? Quid illis prodest quod mortuum hominem visere reformidant? Utinam vita eorum non pollueret appropinquantem, quorum mors contaminare neminem potest! Mors nemini nocet, utinam vita non noceat! Contagium enim colluvionis consortium iniquitatis est. Quomodo ergo contaminare potest, qui iniquus esse jam non potest; cum etiamsi fuit, tamen esse desivit? Fuge ergo iniquitatem, ne te comprehendat. Fuge injustitiam, quae viventes adhuc mortuos facit. 14. Sed nemo fugit iniquitatem, nisi qui diligit aequitatem; et ideo ait: Legem tuam autem dilexi. In lege aequitas est, si spiritalem
Abbreviated transcription (Latin):
anima mea testimonia tua: ⁊ dilexit illa
lus est diligere: quam nimis.¬
custodire. Et supra diximus. qz
custodire int̾dũ necessitatis. uel timoris:
diligere caritatis. Ideo hic cum dixisset
custediui. adiecit dilexi: ut custodia amã¬
tis fuerit nõ timentis. Qui ninium
diligit: nimiũ custodit. Sequitur u̾sus e¬
om̃s uie mee aute te: qui nolit ab¬
scondere om̃s cogitationes suas. onmes
actus suos. abscondebat adam uiã suã.
abscondebat eua post culpam: abscon¬
debat caun necem frĩs. In affectu habe¬
mus abscondere: nõ in effectu. Plena
abscondentis est ꝑfidia: et si apud deũ
nulla sit latebra. Ideo eccli̾a in canticis
sua ei secieta monstrabat dicens. Assu
mam te: et inducam in domũ matris
mee: et in secretũ eius que concepit me.
Naui et si deus omĩa uideat cordis ocul¬
ta: bonũ tamen est ut unusquisq aĩam
suam ci apiat. et expandat: et tanqmͣ
lumini uel calori eius occurrat. Nec ĩ¬
in occulis eius tanqmͣ inueniẽs ꝑacem.

Expanded text:
anima mea testimonia tua et dilexit illa nimis. plus esse diligere quam custodire et supra diximus, quia custodire interdum necessitatis est uel timoris diligere caritatis. ideo hic cum dixisset \'custodiui\', adiecit \'dilexi\', ut custodia amantis fuerit, non timentis. qui nimium diligit, nimium custodit. Sequitur uersus ocmnes uiae meae ante te, qui nolit abscondere omnes cogitationes suas, omnes actus suos. absabscondebat Eva post culpam, abscondebat Cain necem fratris. In affectu habemus abscondere, non in effectu. Plena abscondentis perfidia, etsi apud Deum nulla sit latebra. Ideo Ecclesia in Canticis sua ei secreta monstrabat, dicens: mam te, et inducam te in domum matris meae, et in secretum ejus quae cNam etsi Deus omnia videat cordis occulta; bonum tamen est ut unusquisque animam suam ei aperiat et expandat, et tamquam lumini vel calori ejus occurrat. Nec imin oculis eius tamquam inueniens pacem,
Abbreviated transcription (Latin):
ne me a uitiis eẽ reuocatũ: illa ca¬
stigatione nõ din aliquid in me
licuisse flagiciis. Per illã castiga¬
tionẽ dĩi nil ĩ me adn̾sario licuisss.
nil morti. Demq castigans casti¬
gauit me dñs: et morti nõ tradidit
me: ip̃e ꝓpha memorauit. Eastigãt᷑
enĩ: qui rraipitur. Qui auten uou
recipiuntur: nõ flagellant᷑. Inda¬
borib enĩ hoĩm nõ sunt. et cuumlr¬
supra ait. Qua bonus israci deus.
rettis corde. Ergo bomis onibꝰ. quia
omines iectos uult cẽ corde. Qin aute
cor dedinauerit: ip̃e a se gram dau¬
ne lonitatis au̾tit. sequitiur. ĩ xun¬
ditatẽ et disciplinamꝰ et scientis nedir¬

Expanded text:
ne me a uitiis esse reuocatum, illa cane me a uitiis esse reuocatum, illa castigatione non diu aliquid in me licuisse flagitiis, per illam castigationem domini nihil in me aduersano licuisse, nil morti. demque:castigans castigauit me dominus et morti non tradidit me ipse propheta memorauit; castigatur enim qui recipitur, qui autem non recipiuntur non flagellantur; in laboribus enim hominum non sunt et cum hosupra ait: quam bonus Israel deus rectis corde! ergo bonus omnibus, quia omnes recto uult esse corde. qui autem cor declinauerit, ipse a se gratiam diuinae bonitatis auertit. Sequitur: iucunditatem et disciplinam et scientiam d
Abbreviated transcription (Latin):
admodũ deserta uirgulta. ita et
homines uelut caudicib quibzdã¬
mrtitis uͥtutis inserti: bouorũ
fructus possint ferit meritorũ.
Accuses necesse est medicũ credu¬
litatis. quia putrefactas uulne¬
nm fĩbras ferro putauerit exse¬
candas: quia noxia ⁊ serpentia
ulcera igni adusserit. ne bius ĩ
ulteriora proserperet: uel quia
magister discipulũ uerbrucrit ne¬
gligentẽ. ut mctu u̾berũ ĩduerẽt
diligentiã. C astigare ciũ amiantis
est. nõ exocrantis: et ideo bonitatis
et nõ credulitatis. Recte gͦ et dñs ubi¬
q est bonus: et cũ remistit flagitia.
et cũ pcc̃a castigat. C astigat enĩ dñs:
quẽ diligit. Castigatus ẽ etiã daud
Deniqz ait. Et fui flagellatus to¬
ta die. Sed uir sapiens qui intelle¬
xit castigationẽ illã dñi sibi profu¬
isse. ait. Gonitatẽ fecisti cũ seruo tuo
dñe: scd̃m u̾bum tuũ. ĩ xc est et si
nͥ illa ad tempus amara iusa est
attulit. Illam mͥ castigationen
intelligo profuisse illa castigatio¬

Expanded text:
admodum desecta uirgulta, ita et homines uelut caudicibus quibusdam uirtutis inserti bonorum fructus possint ferre meritorum, accuses necesse est medicum crudelitatis, quia putrefactas uulnerum fibras ferro putauerit exsecandas, quia noxia et serpentia ulcera igni adusserit, ne uirus in ulteriora proserperet, uel quia magister discipulum uerberauerit neglegentem, ut metu uerberum indueret diligentiam. castigare enim amantis est, non execrantis, et ideo bonitatis est, non crudelitatis. recte ergo et dominus ubique est bonus, et cum remittit flagitia et cum peccata castigat; castigat enim dominus quem diligit. Castigatus est etiam Dauid; denique ait: et fui flagellatus tota die. sed uir sapiens, qui intellexit castigationem illam sibi domini profuisse, ait: bonitatem fecisti cum seruo tuo, domine, secundum uerbum tuum, hoc est: etsi illa mihi ad tempus amara uisa est adtulit. illam mihi castigationem intellego profuisse, illa castigatio
Abbreviated transcription (Latin):
probatur. Dides propheta qͥd dicat.
Priusqmͣ humiliarer in qͥt deliqui.
iure gͦ temptationib traditus est.
qm̃ delinquebat. Delinquebat autemi:
quia dei eloquiũ nõ tenebat. Herum
inde ordinẽ cmẽdationis iuenit:
unde culpa processerat. Cepit eẽ sub

Expanded text:
probatur. uides propheta quid dicat: probatur. uides propheta quid dicat: priusquam humiliarer, inquit, deliqui. iure ergo temptationibus traditus est, quoniam delinquebat, delinquebat autem, quia dei eloquium non tenebat. uerum inde ordinem emendationis inuenit, unde culpa processerat; coepit esse sub
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ int̾itum carnis: humiliatus utiq
est. ut postea posset reconciliatiõnẽ
mereri. Sed quãnis humilitas ista.
hoc est uelut quedã deiectio ꝑturbati¬
onis nõ birtutis sit. generat tamẽ
sepe uirtutẽ: et fit non pena. sed ie¬
mediũ delinquẽtis. Nami si peccatis
tuis tribuis qd̾̃ humiliatus es. qͥc¬
quid acciderit in te retorques: ⁊ ex reo
incipies ẽẽ nistus. qui te ip̃m condẽp¬
nas. Iustus enũ accusator est sui m
erordio sermoins. Nec putes idig¬
num te iudicare humilitate. qͥ ꝓpria
errata cognoscis: in quibz erubescendo
nõ utiq extolleris. sed humiliaris.
Tides ergo qr ideo humiliatus es.qͥa
deliquisti: et nõ seruasti eloquia dei.
Onde serua diligentius ne pecces. ne
iterum quia deiectus es. tristicia absor¬
bearis: et fiat tibi deiectio tua icremẽ¬
tum inquitatis. que debet cẽ correp¬
tionis occasio. Etemĩ ĩ temptationib
homo sicut aurũ in conflatorio com¬

Expanded text:
in interitum carnis, humiliatus utique in interitum carnis, humiliatus utique est, ut postea posset reconciliationem mereri. Sed quamuis humilitas ista, hoc est uelut quaedam deiectio, perturbationis, non uirtutis sit, generat tamen saepe uirtutem et fit non poena, sed remedium delinquentis. nam si peccatis tuis tribuas quod humiliatus es, quicquid acciderit in te retorques et ex reo incipies esse iustus qui te ipse condemnas; iustus enim accusator est sui in exordio sermonis. nec potes indignum te iudicare humilitate qui propria errata cognoscis, in quibus erubescendo non utique extolleris, sed humiliaris. uides ergo, quia ideo humiliatus es, quia deliquisti et non seruasti eloquia dei. unde serua diligentius, ne pecces, ne iterum, quia deiectus es, tristitia absorbearis et fiat tibi deiectio tua incrementum iniquitatis, quae debet esse correctionis occasio. etenim in temptationibus homo sicut aurum in conflatorio con
Abbreviated transcription (Latin):
aliqui: quod aĩa hominis hoc dicat.
Priusqmͣ humiliarer ego. ut in hoc lu¬
tum corꝑis introirem tua q̃ nõ legerã
mãdata nescuui. s qr septuagĩtabiroꝵ sc̃tẽ¬
tias magiᷤ seqr̃ eccłia ⁊ hic sẽsꝰ c̃plamor i m¬
chil offensionis admittit. qd̾ possit a¬
liquib scrupulũ cõmouere: ⁊ deo ita
Demqz adam et eua post culpã ntiq
deiecti sunt. Ergo humilitatis nostre
causa potm̃ est. uel humiliationis. Nõ
enĩ hoc fugio. Potest enm de adu̾sis
plerũq intelligi humilitas: ut est il¬
lud. Bonũ nͥ qd̾ humiliasti me. ut
discami iustificationes tuas. Et insi
lex tua meditatio mea esset: tũc forsi¬
tan ꝑissem in humilitate mea. Et hu¬
miliatus sum ualde. Hic gͦ ostendit
humilitatẽ ortã cẽ de culpa: et qr cul¬
pa precessit: ideo humiliatũ ostendit.
hoc est actritũ temptationib. ⁊ aduer¬
sis. et traditum auxietatib: quẽad¬
modũ et illi qui traditus est a paulo

Expanded text:
aliqui, quod anima hominis hoc dicat: aliqui, quod anima hominis hoc dicat: \'priusquam humiliarer, ut in hoc lutum corporis introirem, tua quae non legeram mandata nesciui. sed quia Septuaginta uirorum sententias magis sequitur ecclesia et hic sensus est planior et nihil offensionis admittit, quod possit aliquibus scrupulum commouere, ideo ita tur; denique Adam et Eua post culpam utique deiecti sunt. ergo humilitatis nostrae causa peccatum est uel humiliationis; non enim plerumque intelligi humilitas, ut est illud: Bonum mihi quod humiliasti me; ut discam justificationes tuas. Et: Nisi lex tua meditatio mea esset, tunc forsitan perissem in humilitate mea . Et: Humiliatus sum ualde. hic ergo ostendit humilitatem ortam esse de culpa. et quia culpa praecessit, ideo humiliatum ostendit, hoc est adtritum temptationibus et aduersis et traditum anxietatibus, quemadmodum et ille, qui traditus est a Paulo
Abbreviated transcription (Latin):
sta est disciplina. et molesta corirptiõ
Quid sit scientia: doceat te sa lomo. o
ait de dño deo nro. ⁊ ꝑẽ nĩ i̾ dedit coriiꝰ
que sũt cognitionẽ ueram. Et alioi
credit mandatis dei. Ã liuid est alitem
n mãdatis dei credere.: aliud est miãdatis
ardere. Qui enĩ mandatis ditirdãt.
cito efficit ut sit i mandatis dei. et i
ip̃is conuersctur. ꝑfidem igitur sci¬
eutia assummitur. ꝑscientiam. disci¬
plia. Quod enĩ scimus deco plactĩe
posse: in co nos conũsatio illa delectat.
Demq scriptũ est. Nostra alate lomai¬
satio icelis est. Precessit auentrar
sequuta est conuersatio. de manda¬
tis dei credere diximus. ĩn mandatie
autẽ dei. hoc est in ip̃is eẽ: et tredit.
quia bera mandata sunt. Sisi cnim
credideris mãdatis dei: cor utiq sciẽ¬
tram q̃ ꝑ mãdata dei docemur hẽir nõ
poteris. scquitur. Priusquam himo¬
lia editio habet. priusqmͣ humili¬
arer: ego nescuu. Unde putant

Expanded text:
sta est disciplina, molesta correptio. sta est disciplina, molesta correptio. quid sit scientia, doceat te Salomon, qui ait de domino deo nostro: ipse enim mihi dedit eorum quae sunt cognitionem ueram. et alibi credit mandatis dei. Aliud est autem in mandatis dei credere, aliud mandatis credere. qui enim mandatis dei credit, cito efficit ut sit in mandatis dei et in ipsis conuersetur. per fidem igitur scientia adsumitur, per scientiam disciplina; quod enim scimus placere posse, in eo nos conuersatio ipsa delectat. denique scriptum est: nostra autem conuersatio in caelis est. praecessit scientia, secuta est conuersatio. de \'mandatis dei credere\' diximus; \'in mandatis autem dei\' hoc est: in ipsis esse et credere quia uera mandata sunt. nisi autem credideris mandatis dei, eorum utique scientiam quae per mandata dei docemur habere non poteris. Sequitur uersus Alia editio habet: Priusquam humiliarer, ego nescivi. Unde putant
Abbreviated transcription (Latin):
uersatio in criminib scmꝑ heitre.
Lon ergo bonitas ista uuulgaris est.
sed que semꝑ discipline expectet pr¬
fectum. Ideoq qui nitelligit aitã¬
ciam disciplinam. Nam pleriq
au̾tuntur astudio discipline. dum
cam seueram et tristem arbitrant
Sed ꝑspicatior sensu intelligit. qd̃
disciplina si tristis ad tempus at
posteriorib iocunda fiat temporib
Sed est disciplina uel correptio seue¬
ñor: et etiã madratior. Maderatior
est. de qua dicit dñs. Corpiam cos
ĩauditu tribulatioms coriest seueri¬
or. que est i ira et furorẽ corpfioei
Tlnde refugieus cam correygionet . Si cit
dauid. Sñc ne mara tua arguas mic:
neqs inn furore tuo corrpias is e
itremias. E orripe nos dñc ini iudito
et nõ in furore ouis gͣ dsapbitao
et si ad tempus haleat amanuioue
labeat ꝑturbationẽ. postesi tatuo u¬
cificos trctus. gencrare coiluciit
Sed qui petit bonitatẽ Ecen u disit¬
plinam. debet petere etiã et scieutiã
dereri. Lisi eiũ habrat scientiam: mole¬

Expanded text:
uersatio in criminibus semper haerere. non ergo bonitas ista uulgaris est, sed quae semper disciplinae expectet profectum. Ideoque qui intellegit atiam disciplinam. Nam plerique avertuntur a studio disciplinae, dum eam severam et tristem arbitrantur: sed perspicacior sensu intelligit, quod disciplina si tristis ad tempus sit, posterioribus fiat jucunda temporibus. Sed est disciplina vel correptio severior: est etiam moderatior. Moderatior est, de qua dicit Dominus: Corripiam eos in auditu tribulationis eorum . Est et severior quae est in ira et furore correptio. Unde refugiens eam correptionem, dicit Dauid: domine, ne in ira tua arguas me neque in furore tuo corripias me, et Hieremias: corripe nos, domine, in iudicio et non in furore. omnis ergo disciplina, etsi ad tempus habeat amaritudinem, habeat perturbationem, postea tamen pacificos fructus generare consueuit. Sed qui petit doceri bonitatem et disciplinam, debet petere etiam scientiam doceri. nisi enim habeat scientiam, mole
Abbreviated transcription (Latin):
mi eraut pͥmi: et sũt pͥni qui erãt
ait. Monꝰ syon. latera aquilonis. aui¬
tas regis magni. lxc est. Qui erant
latus aquilonis. populus factus est
regis eteriu. quia solls magnusẽ¬
Dñs. ẜed forte dicas. Quoñs in cãu¬
ncis est eninte aquilo. et lã auster:
ꝯleriq enuĩ accipiunt. qiͣ prostiaterr
aquilo: et inuutetur austr et iaco
s ita actipiunt. exturbatur ab eccłia
ꝑfd ie gelacialie asperitas. nefiat fuga
a haeure uel sabbato. et inutatur
australis uerua temperies. ⁊ ut certe
suige aquilo. hoc est. singe qui dor¬
nas et ecurge a mortius. popissus
ratonũ. quidu ante dorinisti. eia¬
gila aliquando. et illucescat tibi ep
dostremo om̃s inuitant᷑ ad eccliam
et sinagage ꝓpls et gentiliũ. sed pͥux
senagare: quia priores ex iuideis apsi
crrdidenint. per ipsos postea nationũ
ppli congregat sunt. Dide gͦ ueuie¬
ten solem nr̃m ad austrũ. postra
gyantẽ ad aquilonẽ. ⁊̃ hrlm. ihrlm¬

Expanded text:
qui erant primi, et sunt primi qui erant qui erant primi, et sunt primi qui erant ait: Mons Sion, latera aquilonis, civitas regis magni ; hoc est, qui erant aquilonis latus, populus factus est Regis aeterni, qui solus est magnusdicas: Quomodo in Canticis est: Exsurge, aquilo; et veni, auster . Plerique enim accipiunt quasi projiciatur aquilo, et invitetur auster. Quod si ita accipiunt: exturbatur ab Ecclesia perfidiae glacialis asperitas: Ne fiat fuga nostra hieme, vel sabbato , et invitatur australis verna temperies. Aut certe: Exsurge, aquilo, hoc est, surge, qui dormis, et exsurge a mortuis . Populus nationum, qui diu ante dormisti, evigila aliquando, et illucescet tibi Christus. Postremo omnes invitantur ad Ecclesiam, et Synagogae populus, et gentilium: sed prius Synagogae; quia priores ex Judaeis apostoli crediderunt, per ipsos postea nationum populi congregati sunt. 25. Vide ergo venientem solem nostrum ad austrum, postea gyrantem ad aquilonem. Hier
Abbreviated transcription (Latin):
uidebat᷑ hyberni rigor tempis. quãdo
notus erat ĩ iudea tantũ mdo deus:
Nũc autẽ plenitudo lucis fulget estuie.
qñ omĩa et in omĩb xp̃s. Nonne in¬
terra dñs. et plenitudo cius Ut uere
orbis terraꝵ m ecclia. in qua ñ udeus
tantũniᷤ. aut grecus. aut barbarus.
aut scita. nõ seruus. aut liber. sed om̃s
in xp̃o unũ sumus. Edolomĩb fulgẽt
dios omĩb lucet. ⁊ doq ait. disposici¬
one tua ꝑmanct dics. Nam nsi ita
accipias. quomodo ꝑmanet dies. cũ¬
post breue momientũ: diei sequatur
occasus: et fiat noctis successio: sed
lucem habetis. hic est dies quẽ bidit
abraham. dies remissionis ptõx. de
quo legis. i xc est dies quam ferit do.
exultemus et letemiur in ca. Sunt

Expanded text:
uidebatur hiberni rigor temporis, quando uidebatur hiberni rigor temporis, quando notus erat in Iudaea tantummodo deus? nunc autem plenitudo lucis fulget aestiuae, quando omnia et in omnibus Christus. nonne terra domini et plenitudo eius? et uere orbis terrarum in ecclesia, in qua non Iudaeus tantummodo aut Graecus, non barbarus aut Scytha, non seruus aut liber, sed omnes in Christo unum sumus. sol omnibus fulget, dies omnibus lucet. Ideoque ait: dispositione tua permanet dies. nam nisi ita accipias, quomodo post breve momentum diei sequatur occasus, et fiat noctis successio? Sed lucem habetis . Hic est dies quem vidit Abraham, dies remissionis peccatorum , de quo legis: Hic est dies quem fecit Dominus, exsultemus et laetemur in eo . Sunt
Abbreviated transcription (Latin):
tereina est que atidit prophetas. lix
est synagega uidor. Quociens ni qt
uolui congregare filios tuos. focutꝰ
ganliua pullos suos: et noliusti. Et¬
ee reliquetur uobis domus uestra
deserta. Girauit igitur ad genteo.
Girando autẽ girauit sp̃s̃ dci. et in
girdo suos conuersus est: ut fieret d
orã. et i om̃ĩb. ĩ deo scs̃ celum ditit᷑:
quia biciior eũ clartais solis senꝑ
Nustrat. habet splendorẽ suui domt
sticunt ut̾ tenebras notis nõ scntiat
hdeo etlia et celũ dr̃. et midus. ioc
halrat scõs angelis et arthangelio
comparandos. habeat ctiã pexoli
terenos. Dicitur et orbis ferrasũ
qui est fundatus suꝑ maria. ⁊ suꝑ
⁊ iiuna preparatus. eniq quasi
orbis teroax dicit eccłia. nolite aspi¬
cerx mie quia fusca sum. quia nop
respert iue sol: eo qdͥ belut prumis
hyemalib geluq constrictam gentilis
crroris. congregationẽ gentiũ sol iufti¬
cie diu indignã estimauerit q serena
uultus sui luce lustraret. Lon tibi

Expanded text:
terrena est, quae occidit prophetas, hoc est synagoga Iudaeorum —, quotiens, inquit, uolui congregare filios tuos sicut gallina pullos suos, et noluisti. ecce relinquetur uobis domus uestra deserta. gyrauit igitur se ad gentes, gyrando autem gyrauit spiritus dei et in gyros suos conuersus est, ut fieret deus omnia et in omnibus. ideo sanctus caelum dicitur, quia uicinior eum claritas solis semper inlustrsticum, ut tenebras noctis non sentiat. ideo ecclesia et caelum dicitur et mundus, quod habeat sanctos angelis et archangelis conparandos, habeat etiam plerosque terrenos. dicitur et orbis terrarum, qui est fundatus super maria et super flumina praeparatus. denique quasi orbis terrarum dicit ecclesia: nolite aspicere me, quoniam fusca sum, quia non respexit me sol, eo quod uelut pruinis hiemalibus geluque constrictam gentilis erroris congregationem gentium sol iustitiae diu indignam aestimauerit quam serena uultus sui luce lustraret. nonne tibi
Abbreviated transcription (Latin):
as meas: Sed ieuertamur ad pro¬
positũ psalmũ. B̾eati inquit im¬
maculati in uia. qui ambulant
in lege dñi. Gcati qui scrutantur
testimonia eius: in toto corde ex¬
quirũt eũ. Primus uersus mora¬
lis: scd̃s mysticus. Quis hoc dicit.
Propheta utiq. qui fungebatur
carns alloquio: et dicit post cũ
na sacramẽta reuelata st̃. ⁊ ĩduit
dm̃ce resurectionis leticiã. ⁊ pas¬
sionis degustaiit grãm. uidit i¬
stor cõgregationes. ppłos redẽptoꝵ. ꝓdi¬
toꝵ salutẽ. mortuoꝵ resurrectionem.

Expanded text:
as meas ? Sed revertamur ad proas meas ? Sed revertamur ad propositum psalmum. 7. Beati, inquit, immaculati in via, qui ambulant in lege domini. beati qui scrutantur testimonia eius, in toto corde exquirunt eum. primus uersus moralis, secundus mysticus. quis hoc dicit? propheta utique, qui fungebatur carnis alloquio, et dicit hoc post na sacramenta reuelata sunt et induit dominicae resurrectionis laetitiam et passionis degustauit gratiam, uidit iustorum congregationes, populos redemptorum, perditorum salutem, mortuorum resurrectionem,