comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitas dĩ : & iterũ: Diligitdñs portas sion suꝑ omnia
tabernacula iacob : Istas postas diligit dñs quas uidemus
incineres & fauillas eẽ conuersas : Non dico prudentib
sednestultis quidem hocꝑ sua⁊ deripotest. Egoarbi
trã & in ebriasti eã multi plicasti locu pl&are ullam
Fluuiusdi repl&us est aquis. parasti cibumeorũ qmisicũ
instilli cidiis eius ladabitur germinans: huic sen sui
conuenire: Illaenim t̃ra cotidie insitatus adous en¬
esriatur: cunctisq ẽ plena duntiis⁊ dehac Eluiiuseifico¬
diturdi : de quo scriptumẽ fluminis impus lacificit
ciuutatemdi: Qui & inde scriptione templi hue mechi¬
el mestico sermone narratur : Incuius ripisugibo ab ur
ex utraq parte ꝑ singulos menses nouis fiusgibi dabim¬
dantes q dequa t᷑ra & inp uerbus uin serpũt panibus¬
tissimus quioperatur terra suã implebitur panibus
Quodsi de hacterra quã cernimus & quae magis a pecca

Expanded text:
ciuitas dei, et iterum: diligit dominus portas Sion super omnia ciuitas dei, et iterum: diligit dominus portas Sion super omnia tabernacula Iacob. istas portas diligit deus, quas uidemus in cineres et fauillas esse conuersas ? non dico prudentibus, sed ne stultis quidem hoc persuaderi potest. ego arbiterram et inebriasti eam, multiplicasti locupletare illam. fluuius dei repletus est aquis; parasti cibum illorum, quoniin stillicidiis eius laetabitur germinans, huic sensui conuenire. illa enim terra cotidie uisitatur a deo, inebriatur cunctisque est plena diuitiis. de hac fluuius egreditur dei, de quo scriptum est: fluminis impetus laetificat ciuitatem dei, qui et in descriptione templi Ezechihel mystico sermone narratur, in cuius ripis arbores sunt ex utraque parte per singulos menses nouis frugibus abundantes, de qua terra et in Prouerbiis uir scripsit sapientissimus: qui operatur terram suam, inplebitur panibus. quod si de hac terra, quam cernimus et q
Abbreviated transcription (Latin):
dicit : lugens & gemens descendã ad infernũ : Sanguis
xp̃i : clauis paradisiẽ : dicentis ad latronẽ . ⁊ hodie mecũ eris
ipparadiso : Istaẽ ut diximus terra uiuentiũ. t̾ra diuitia¬
rũ & bo norũdĩ : quae primus adam ꝑdidit : & secundus
inuenit: immo abillo ꝑditã: iste restituit : dicente
apło: Regnauit mors abadam usq ad morseni
subcuius ꝑsona lex intellegitur. Insi militudinẽ prae¬
uaricationis adam : quiẽ forma futuri: uolumus scire :
quaesit haec Terra manifestius: legamus ma lachĩ
luntaria quae significantius graecae appellatur. Tẽntĩ
quamuel sc̃ĩ desiderent uelquae placeatdõ: Esaias qq̃.
in haec uerba consentit dicens: &erit uir abscondens
sermonessuos & apparebit interrasion sicut fluuius
gloriosus interrasitienti: quae est terrasion: Itiqua ap¬
parebit fluuius gloriosus: illa uide lic& : dequa idem
dauid in alio psalmocanit.: Goloriosa dicta sunt d&e

Expanded text:
dicit: lugens et gemens descendam ad infernum. sanguis dicit: lugens et gemens descendam ad infernum. sanguis Christi clauis paradisi est dicentis ad latronem: hodie mecum eris in paradiso. ista est, ut diximus, terra uiuentium, terra diuitiarum et bonorum dei, quae primus Adam perdidit et secundus inuenit, immo ab illo perditam iste restituit dicente apostolo: regnauit mors ab Adam usque ad Moysen — sub cuius persona lex intellegitur — in similitudinem praeuaricationis Adam, qui est forma futuri. uolumus scire, quae sit terra, manifestius? legamus Malachiam:luntaria, quae significantius Graece appellatur {}sÂ1Jli\'fJ, quam uel sancti desiderent uel quae placeat deo. Esaias quoque in haec uerba consentit dicens: et erit uir abscondens sermones suos et apparebit in terra Sion sicut fluuius gloriosus in terra sitienti. quae est terra Sion, in qua apparebit fluuius gloriosus? illa uidelicet, de qua idem Dauid in alio psalmo canit: gloriosa dicta sunt de te,
Abbreviated transcription (Latin):
& nitium. qui saepe ssim a parentib derelieo ꝑdrũ
propt man su& udinẽ : sediuirorũ fortiũ uuoleno quã
quosunt adbella promtissimi, Deniq & inpoalinoouio¬
drasiosimo quarto qui sub nomine salomonis adxu
tuo & intende . & prosperare. & regna: Propt̃ mansue¬
tudinẽ &iustitiã &ueritatẽ : & deduc&te mirabiliter
dexteratua : hic est: qui & in psalmo alio loquebatur:
Iemento dñe dauid : & omnis mansu&udinis eius: &ite¬
rũ assumens mansu&os dñs : Caꝑtius in euangelio disci¬
teame quia humilis sũ & mansu&us corde : Incuius trpũ
& morses omniũ hominũ quierant suꝑ terrã mansu¬
&issimus scribitur: Haec ẽ ut diximus terra uiuentiũ:
inqua sc̃ĩs uiris atq mansu&is bona dñĩ praeparantur:
quae ante aduentum incarne dñi saluatoris. Nec abra¬
ham nec isa ac. necia cob nec ꝓph&ae. & alii iusti uiri
consequi potuerunt : Dehiq: & abraham lic& diuersis
locis : cum lazaro uid&ur apud inferos: & ia cobuir iustu

Expanded text:
arentibus derelicta perdunt propter mansuetudinem: sed virorum fortium et violentorum, qui sunt ad bella promptissimi. Denique et in psalmo quadragesimo quarto, qui sub nomine Salomonis ad Chtuo, intende, et prosperare, et regna. Propter mansuetudinem et iustitiam et ueritatem et deducet te mirabiliter dextera tua. hic est, qui et in psalmo alio loquebatur: memento, domine, Dauid et omnis mansuetudinis eius et iterum: adsumens mansuetos dominus et apertius in euangelio: discite a me, quia humilis sum et mansuetus corde. in cuius typo et Moyses omnium hominum, qui erant super terram, mansuetissimus scribitur. Haec est, ut diximus, terra uiuentium, in qua sanctis uiris atque mansuetis bona domini praeparantur, quae ante aduentum in carne domini saluatoris nec Abraham nec Isaac nec Iacob nec prophetae et alii iusti uiri consequi potuerunt. denique et Abraham, licet diuersis locis, cum Lazaro uidetur apud inferos et Iacob, uir iustus,
Abbreviated transcription (Latin):
putor nosse cũ insipiente aliquo & inerudito conferri
sermonẽ : quinihil intellegat nihil acutae disputa¬
tionis interrog& : Numquid namopus mihiẽ adillius
stultitiã co arguendam. dialecticae artis calliditatẽ
& profundorũ sensuum acumen adhibere: Nonne
adunius sermunculi iactum. uilis & modici. Quitam̃
illius intellegentiae uideatur acerrimus. fatuũ eũ
& insipientem eẽ conuincã : Sic igitur ad mundi sa¬
pientiã stultificandam : non ẽ opus sapientiã dĩ des¬
cendere & cumea conluctari. quaed eorsũ ẽ sapien¬
ria saluator meus & dñs assumsit ut contrariis dissol¬
uat contraria : & confirmemur ab infirmitate eius.
ducti: possimus ascendere adsapientiã &uirtutẽ dĩ

Expanded text:
putor nosse, cum insipiente aliquo et inerudito conferre putor nosse, cum insipiente aliquo et inerudito conferre sermonem, qui nihil intelligat, nihil acutae disputationis interroget. Nunquidnam opus mihi est ad illius stultitiam coarguendam dialecticae artis calliditatem et profundorum ad unius sermunculi jactum vilis et modici, qui tamen illius intelligentiae videatur acerrimus, fatuum eum et insipientem esse convincam? Sic igitur ad mundi sapientiam stultificandam non est opus sapientiam Dei descendere, et cum ea colluctari, quae deorsum est sapienria Salvator meus et Dominus assumpsit, ut contrariis dissolvat contraria, et nos confirmemur ab infirmitate ejus ducti possimus asc
Abbreviated transcription (Latin):
hominibus : non utiq stultis. sed sapientib: : dicas
lic& sapientes saeculi istius. siue principes. siue
uates Istis sapientibus scłi hoc quod ex posuimus fatuũ
dĩ sapientius est : Mirabile quiddam uolumi s̃ inse¬
rere : qm̃ sapientia mundi stultitia est apud dm̃: & in¬
fatuauit ds̃ sapientiã mundi: non in sapientia sua in fa¬
tuauit sapientiã mundi ut ẽẽ stultiua arguatur:
Neque enim dignatur sapientia dĩ ad mundi sapientiã
conuincendam tota descendere: Sed potius modicum
hoc est incarnationis sacramentum.: Quid neces sarium
fuit quod fatuum dĩ erat. ut hoc paruo & fatuo dĩ in¬
fatuar&ur scłi sapientia : Non enim ualebat saeculi
sapientia : magnitudinẽ in seuenientis sapientiae susti
nere : Uerum exemplũ interponã : ut ꝑspicuae possit
intellegi: Quo modo fatuum dĩ stultam fecerit sapi¬
entiam mundi : Fingamus paulisꝑine quialiquid

Expanded text:
hominibus? Non utique stultis, sed sapientibus: dicat hominibus? Non utique stultis, sed sapientibus: dicat licet, sapientes hujus saeculi, sive principes, sive vates. Istis sapientibus saeculi, hoc quod nos exposuimus fatuum Dei sapientius est. Mirabile quiddam volumus inserere: quoniam sapientia mundi stultitia est apud Deum: et infatuavit Deus sapientiam mundi, non in sapientia sua infatuavit mundi sapientiam, ut esse stultitia arguatur. Neque enim dignatur sapientia Dei ad mundi sapientiam convincendam tota descendere, sed potius modicum, hoc est Incarnationis sacramentum. Quid necessarium fuit, quod fatuum Dei erat, ut hoc parvo et fatuo Dei, infatuaretur saeculi sapientia? Non enim valebat saeculi sapientia magnitudinem in se venientis sapnere. Verum exemplum interponamur, ut perspicue possit intelligi, quomodo fatuum Dei stultam fecerit sapientiam mundi. Fingam paulisper me, qui aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
& alta profunditas quis inueni& eam : ulolumus quid¬
dam audenter lic& dicere : qm̃ hoc quod descendit in
mundũ euacuauit seipsũ: ut euacuatione eius mun¬
dus compler &ur: Si autẽ hoc quod descendit inmun¬
dũ euacua uit se: euacuatio ipsa sapientia est qm
quod fatuũ dĩ sapuientus ẽ hominibus: Siego dixisse
fatuum di quomodo aucupes sermonũ meorum
& semꝑdediti ad criminandũ uenenatas in me
linguas uibrarent : Nunc uero paulus quasi sapiens
& põtestatẽ habens a postolicã : ausus ẽ dicere omne
sapientiã terrenã quae inse quae in p&ro quae in
coeris apostolis erat: quae inistum mundũ descende
rat : stultitiam eẽ dũs ad comparationẽ quippeillius
sapientiaȩ quã ternus non capit locus. ad illa msa pien¬
tiam quaecȩlestis ẽ. quac mundi limitẽ excedit: ho
quod descendit ad homines fatuum dĩ est uerur
ĩ dipsũ fatuum dĩ sapientius ẽ hominib: : quibus

Expanded text:
 alta profunditas, quis inveniet eam? » Volumus quid alta profunditas, quis inveniet eam? » Volumus quiddam audenter licet dicere, quoniam hoc quod descendit in mundum evacuavit se ipsum, ut evacuatione ejus mundus compleretur. Si autem hoc quod descendit in mundum evacuavit se, evacuatio ipsa sapientia est, quoniam quod « fatuum Dei sapientius est hominibus. » Si ergo dixissem fatuum Dei, quomodo aucupes sermonum meorum, et semper dediti ad criminandum, venenatas in me linguas vibrarent? Nunc vero Paulus, quasi sapiens et potestatem habens apostolicam, ausus est dicere omnem sapientiam terrenam, quae in se, quae in Petro, quae in caeteris apostolis erat, quae in istum mundum desrat, stultitiam esse Dei . Ad comparationem quippe illius sapientiae, quam terrenus non capit locus, ad illam sapientiam, quae coelestis est, quae mundi limitem excedit, hoc quod descendit ad homines, fatuum Dei est. Verum id ipsum fatuum Dei, sapientius est hominibus. Quibus
Abbreviated transcription (Latin):
lus infatuatus ẽ scientia: exparte enim cognoscimus. &ex
parte proph&amus: Infatuatus ẽ abscientia : uidens ꝑ
speculũ & in aenignate . portiunculam quandã ui¬
dens : Ꝙsi sic expedit dicere. ipsius quoque portiuncu¬
lae partẽ minimã recognoscens. ⁊ e contrario autem
intellegeres : quid sit in fatuatus est omnis homo abs¬
cientia : Comparatione peccatorũ hierusalem : sodo¬
morum peccatorũ iustitia est. Iustificata estenĩ ait so¬
domaexte.. Quomodo enim non habent iustitiã so¬
domorum peccata ꝑse sed adcollationẽ maiorũ scelo¬
rum iustificantur: Sie contrario scientia pauli ad
illam caelestem scientiã : ad illũ consummatũ electi¬
o Intellectũ: stultitia reputatur. ⁊ Idcirco infatua¬
tus est omnis homo abscientia : tale quiddam ecclesi¬
astes ut arbitror dep̃hendens: effatus est.: Dixis api¬
ens efficiar : & ipsa elongauit seame. longius quã erat¬

Expanded text:
lus infatuatus est a scientia. Ex parte enim, ait, cognoscimus, et ex lus infatuatus est a scientia. Ex parte enim, ait, cognoscimus, et ex parte prophetamus . Infatuatus est a scientia, videns per speculum, et in aenigmate, portiunculam quamdam videns, et si sic expedit dicere, ipsius quoque portiunculae partem minimam recognoscens. Econtrintelliges, quid sit « infatuatus est omnis homo a scientia: » comparatione peccatorum Hierusalem, Sodomorum peccatum justitia est. « Justificata est enim, ait, Sodoma ex te . » Quomodo ergo non habent justitiam Sodomorum peccata per se, sed ad collationem majorum scelerum justificantur, sic econtrario scientia Pauli ad illam coelestem scientiam, ad illum consummatum rationis intellectum stultitia reputatur: idcirco « infatuatus est omnis homo a scientia. » Tale quiddam Ecclesiastes ut arbitror deprehendens effatus est: « Dixi, sapiens efficiar, et ipsa elongavit se a me longius quam erat, et
Abbreviated transcription (Latin):
Ynos iuxta misericordiã dĩ adhos thesauros occursuros
putamus : & quia plures sunt thesauriforte iuxta ordi¬
nẽ resurgentumerit & requies inthesauris dĩ quod autẽ
dico istius modiest: resurrectio mortuorũ : in quibus dam
ordinib futuraẽ : Ait quippe apłs: unus quisq autẽ resur¬
g& insuo ordine: & non ut lib& miscentur ordines re¬
surgentiũ : Alius ordo erit in illo. & illo thesaurodĩ. Alius
õdo Inalio & inaliothes aurodĩ Istiautẽ om̃s thesauri:
unũ habent thesaurũ  In quosunt thesauri sapientiae
& scientiae absconditi. & quomodo possideo unã prae¬
tiosissimã margaritã ꝑ plures alias margaritas: sic ue¬
nio adthes aurũ thesaurorũ: & d ominũ dominorum:
& regem regum: cum dignus fuero spiritibus indĩ thes¬
auris commorantibus. Eduxit enimuentos d&hesau¬
rissuis : Infatuatus ẽ omnis homo abscientia : si omnis
homo infatuatus ẽ abscientia. & paulus homoẽ : pau¬

Expanded text:
et nos juxta misericordiam Dei ad hos thesauros occursuros et nos juxta misericordiam Dei ad hos thesauros occursuros putamus. Et quia plures sunt thesauri: forte juxta ordinem resurgentium erit et requies in thesauris Dei. Quod autem dico, istiusmodi est: resurrectio mortuorum in quibusdam ordinibus futura est. Ait quippe Apostolus: Unusquisque autem resurget in suo ordine , et non ut libet miscentur ordines resurgentium. Alius ordo erit in illo et in illo thesauro Dei: alius ordo in alio et in alio thesauro Dei. Isti autem omnes thesauri unum habent thesaurum, in quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi. Et quomodo possideo unam pretiosissimam margaritam per plures alias margaritas: sic venio ad thesaurum thesaurorum, et Dominum dominorum, et regem regum, cum dignus fuero spiritibus in Dei thesauro commorantibus. Eduxit enim ventos de thesauris suis. III. Infatuatus est omnis homo a scientia . Si omnis homo infatuatus est a scientia, et Paulus homo est, Pau
Abbreviated transcription (Latin):
fulgur inluminat fulgura inpluuiã fecit : & edux it
uentos d& hes aurissuis: Ergone hiuenti qui suꝑ terras
perflant inthes aurisdĩ sunt & non horum naturami¬
nifesta est : quo modo & quaratione subsistant sed sunt
quidam uentonũ thesauri: thesauri spũumꝰ spĩ sapie
tiae. sp̃s consilu. & uirtutis : sp̃s scientiae & pi&atis: sp̃s
tim̃oris dẽ ÷ fontitudinis edilectionis. & caritatis:
Potes &ipse descripturis hosuentos congregare : &istorũ
spũum in uenire thesauros: ubi sunt isti thesauri: utiq
in eo in quosunt thesauri sapientiae & scientiae abscon¬
diti : In xp̃o sedem habent: Inde oriuntur hi sp̃s. ut alius
sapiens sit alius fidelis: alius eruditus. & alius quod cũq
donorũ dĩ possideat.  Aluienim per spm̃ datur sermo sa¬
pientiae : Alii sermo scientiae iuxta eundem spm. Alii fides
in eodem spũ. Eduxit ergonubes ab extremo terre: fulgu¬
ra inpluuiam fecit: & eduxit uentos d& hes aurissuis:

Expanded text:
fulgor illuminat. Fulgura, et pluviam fecit, et eduxit fulgor illuminat. Fulgura, et pluviam fecit, et eduxit ventos de thesauris suis . Ergone hi venti, qui super terram perflant, in thesauris Dei sunt, et non horum natura manifesta est, quomodo et qua ratione subsistant? Sed sunt quidam ventorum thesauri, thesauri spirituum, spiritus sapies sapientiae et pietatis, spiritus timoris Dei, fortitudinis et dilectionis et charitatis. Potes et ipse de scripturis hos ventos congregare, et istorum spirituum invenire thesauros. Ubi sunt isti thesauri? utique in eo quo sunt thesauri sapientiae et scientiae absconditi, in Christo sedem habent. Inde oriuntur hi spiritus, ut alius sapiens sit, alius fidelis, alius eruditus, et alius quodcunque donorum Dei possideat. « Alii enim per spiritum datur sermo sapientiae: alii sermo scientiae juxta eumdem spiritum: alii fides in eodem spiritu . Eduxit ergo nubes ab extremo terrae, fulgura in pluviam fecit: et eduxit ventos de thesauris suis,
Abbreviated transcription (Latin):
mihi fieri extremo ut educens nubes ab extremoterrae
educat & me: & fulgura in pluuiã faciat ⁊ Aiunt natura¬
lium causarũ scrutatoraes: quia fulgura ex nubiũ conli¬
sione generentur : in morem silicũ duriorũ : quoscum
comploseris sibi medius. ex his ignis elabitur : atq ita cũ
fulgure : pariter & tonitrua mugire : Tonitruũ scilica
sonitũ indicante : concursus & fulgure : excussi luminis
claritatẽ : Si intellexisti: ex emplum: considera nunc nub
rationales: Morses nubeserat: iesus naue nubes erat.
Istȩ si secũ colloquantur : ex sermonibus eorũ fulgura
micant : Hieremias & baruch nubeserant. sermociner¬
tur inuicem : & uidebis rutilare fulgores: Potes & tuipse
descriptur is scĩs in hunc modũ nubiũ inuenire concur¬
sus ex quibus ignisemit tantur: ut autem & ad noum te¬
tamentũ ueniamus: Paulus & siluanus duae nubes in
unũ conuenerunt : & ecce totum mundũ epistulae eorũ

Expanded text:
cet tamen mihi fieri extremum, ut educens nubes Deus ab extremo terrae, cet tamen mihi fieri extremum, ut educens nubes Deus ab extremo terrae, educat me. Et fulgura in pluviam fecit . Aiunt naturalium causarum scrutatores, quia fulgura ex nubium collisione generentur, in morem silicum duriorum, quos cum comploseris sibi, medius ex his elabitur ignis; atque ita cum fulgure pariter et tonitrua mugire; tonitruo scilicet sonitum indicante concussus, et fulgure 798 excussi luminis claritatem. Si intellexisti exerationales. Moyses nubes erat: Jesus Nave nubes erat. Isti si secum collocantur, ex sermonibus eorum fulgura micant. Jeremias et Baruch nubes erant: sermocinentur invicem, et videbis rutilare fulgura. Potes et tu ipse de Scripturis sanctis in hunc modum nubium invenire concursus, ex quibus ignes emittantur. Ut autem ad novum Testamentum veniamus: Paulus et Silvanus duae nubes in unum convenerunt, et ecce totum mundum Epistolae eorum
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ nubes dicebat: ut imber suꝑ gramen & pruina suꝑ
faenũ : quia nomen dñi inuocaui : similit̃ &esaias: ut
nubes loquebatur. : Audi caelum & aurib: ꝑcipe terra:
quia dñs locutus est: & quia ipse nubes erat. & sciebat
alias nubes conproph&antes sibi. Ideo uaticinans
aiebat : Mandabo nubibus nepluant suꝑ eam im¬
brem.: Si autẽ iam didicimus qui sunt nubes. ĩudea¬
mus quo modods̃ educat nubes ab extremoterrae .:
nouissimus in hoc mundo dicens: puto enĩ ds̃nos apos¬
tolos nouissimos ostendit quasi morti ficatos quia
spectaculũ factisumus inmundo: & angelis & homi¬
nibus: Siquis ergo sc̃s custo diens praeceptũ salua¬
toris. factus fuerit in hac uita norussimus. ĩstefit
nubes : & educ& dĩ nubes: a finibus tesrae : nonacon¬
educat ds̃ & corpore nebulas: propterea siuolumus nubes
fieri ad quas ꝑuenit uerita sdĩ nouissimi omniã fiamus

Expanded text:
» Quasi nubes dicebat: « ut imber super gramen, ut pruina super » Quasi nubes dicebat: « ut imber super gramen, ut pruina super fenum, quia nomen Domini invocavi. » Similiter et Isaias ut nubes loquebatur: « Audi, coelum, et auribus percipe, terra, quia Dominus locutus est . » Et quia ipse nubes erat, et sciebat alias nubes conprophetantes sibi, ideo vaticinans aiebat: « Mandabo nubibus ne pluant super terram imbrem. » Si autem jam dicimus qui sint nubes, videamus quomodo Deus educat nubes ab extremo terrae. Ainovissimus in hoc mundo, dicens: « Puto enim nos Deus apostolos novissimos ostendit, quasi mortificatos: quia spectaculum sumus in mundo et angelis et hominibus . » Si quis ergo sanctus custodiens praeceptum Salvatoris, factus fuerit in hac vita novissimus, iste sit nubes, et educit Deus nubes non a primis terrae, non a coneducat Deus et corporet nebulas? Propterea si volumus nubes fieri, ad quas perveniat veritas Dei, novissimi omnium fiamus,
Abbreviated transcription (Latin):
dictum est: & mandabo nubibus meis: nepluant suꝑ eam
imbrem s de hisenim quae exdensato aerȩ constar
dicuntur. si non fuerit pluuia: non praecipit dñs nẽplu¬
ant suꝑ uineam: aut quã cũque regionem imbrem:
sed omnino non apparent: ut intertio regnorũ libro
legimus quando intempore siccitatis nubes nulla
apparuit: & postea iuxta proph&iam haeliae futurae
pluuiae signũ inuestigio hominis ostensumẽ ÷ atq ita
postnubem globatam : imber descendit interras: istis
uero quasi subsistentib nebulis. iub&ur pluuiã conti¬
nere : cumdigna fuerit anima imbre caelesti: &di¬
citur : mandabo nubibus nepluant suꝑ eã imbrem:u
Itaq unus quisq scõrũ : nubes est: morses nubes erat :¬
& quasi nubes loquebatur.: Ad tende caelũ & loquar
& audiat terra sermones exoremeo : exspectentur
Ci non fuiss& nubes nũquã dixiss&⁊ exspectentur ut plu¬
uia uerbamea: & descendant utros eloquia mea.

Expanded text:
dictum est: Et mandabo nubibus meis, ne pluant super eam, dictum est: Et mandabo nubibus meis, ne pluant super eam, imbrem . De his enim quae ex densato aere constare dicuntur: si non fuerit pluvia, non praecipit Dominus ne pluant super vineam, aut super quamcumque regionem, imbrem; sed omnino non apparent, ut in tertio Regum libro legimus , quando in tempore siccitatis nubes nulla apparuit, et postea juxta prophetiam Eliae futurae pluviae signum in vestigio hominis ostensum est, atque ita post nubem vero quasi subsistentibus nebulis, jubetur pluviam continere cum indigna fuerit anima imbre coelesti, et dicitur: « mandabo nubibus ne pluant super eam imbrem. » Itaque unusquisque sanctorum nubes est. Moyses nubes erat et quasi nubes loquebatur: « Attende, coelum, et loquar, et audiat terra sermones ex ore meo, exspectet t nubes nunquam dixisset, « exspectet ut pluviam verba mea, et descendant ut ros eloquia mea.
Abbreviated transcription (Latin):
b& : aut terrena: siter rena facta sunt: ad cognatã sibi terrã
deducunteũ : quithes aurizat ea interra & ñ hicaelũ: rursũq
haec quae iuxta uirtutẽ gesta sunt: thesauriz atorẽsuum
ad propinquantẽ sibi : caelorũ regiones subuehunt : &edu
nubes ab extremo terrae: Istius modi disputatio inpsalmo
nuꝑ incidit : & dictũ ẽ a nobis Quomodo ds̃ eduxerit nubes
ab extremoterrae.: Quod quidem nunc rur sũ cogimur
r&ractare : ut & hu qui audierunt plenissi me eorum
quaesciunt reminiscantur. &hi qui aut ñ int̃ fuerunt
aut oblitisunt contextum sermonis agnoscant: quẽ tunc
prout ualuimus ex hibuimus. Diximus autẽ scõs eẽ nubes
& enim hoc quod scriptũ ẽ. uerita stua usq ad nubes. Non po¬
test referri ad animales nubes: sedueritas dĩ usq ad illas
nubes est: quae audiunt mandatũ dñi : & nouerunt quo
pluuias deferant: & aquibus eas suspendant: dehis nubibus

Expanded text:
bet, aut terrena. Si terrena facta sunt, ad cognatam sibi terram bet, aut terrena. Si terrena facta sunt, ad cognatam sibi terram deducunt eum, qui thesaurizat ea in terra, et non coelo. Rursumque haec quae juxta virtutem gesta sunt, thesaurizatorem suum appropinquantem sibi ad coelorum regiones subvehunt. Et eduxit nubes ab extremo terrae . Istiusmodi disputatio in psalmo nuper incidit, et dictum est a nobis, quomodo Deus eduxerit nubes ab extremo terrae: quod quidem nunc cogimur rursum tractare: ut et hi qui audierunt, plenissime eorum quae sciunt, reminiscantur: et hi qui aut non interfuerunt, aut obliti sunt, contextum sermonis agnoscant: quem tunc, prout valuimus, exhibuimus. Diximus autem sanctos esse nubes. Etenim hoc quod scriptum est: Veritas tua usque ad nubes , non potest referri ad inanimales nubes, sed veritas Dei usque ad illas nubes est, quae audiunt mandatum Domini, et noverunt quo pluvias deferant, et a quibus eas suspendant. De his nubibus
Abbreviated transcription (Latin):
neutrũ : atq in hunc modum: extendisse Nuncdicitur celũ
in prudentia sua : quomodo autẽ extendatur caelum ex¬
tendente eum prudentia audi : qm̃ extendi uerba non
adtendentis. ⁊asserit quippe extensionẽ quandã eẽ
uerborũ : similiter ut nunc dicitur: caeli iuxta illud qq̃¬
quod inalio loco conscriptũ ẽ.: Qui extendit caelũ ut pellem
Extenditur autẽ & anima nr̃a. quae prius fuerat contracta.
ut possit capax ẽẽ sapientiae dĩ: Uerũ ut adꝓpositũ reuerta¬
mur : diximus deeo quod prudentia caelum factũsit: & nunc
affirmamus eos quicaeles tem hominẽ portent: esse caelestes
Sienĩ ad peccatorẽ dicitur terraes. & interramibis. Quare
nondicatur adiustũ cuius ẽ regnũ caelorũ. caelum es & in
ei qui imaginẽ caelestis portat non conueniat dici. Caelũ es
& incaelum ibis. Unusquisq autẽ nr̃m aut caelestia facta ha¬

Expanded text:
neutrarum: atque in hunc modum extendisse nunc dicitur coelum neutrarum: atque in hunc modum extendisse nunc dicitur coelum in prudentia sua. Quomodo autem extendatur coelum, extendente id prudentia, audi: quoniam non extendit verba non attendentis. Asserit quippe extensionem quamdam esse verborum similiter, ut nunc dicitur coeli: juxta illud quod in alio loco scriptum est: Qui extendit coelum ut pellem . Extenditur autem et anima nostra, quae prius fuerat contracta, ut possit capax esse sapientiae Dei. Verum, ut ad propositum revertamur, diximus de eo, quod prudentia coelum factum sit: et nunc affirmamus eos, qui coelestem hominem portant, esse coelestes. Si enim ad peccatorem dicitur: Terra es, et in terram ibis: quare non dicatur ad justum, cujus est regnum coelorum: Coelum es, et in ei qui imaginem coelestis portat, non convenit dici: Coelum es, et in coelum ibis? Unusquisque autem nostrum, aut coelestia facta ha
Abbreviated transcription (Latin):
prudentia extendit caelũ: ñ fortuito. Sapientia in caeli ex¬
tensione assumtaẽ : Inuenies & in ꝓuerbus dictũ : ds̃ sapien¬
tia fundauit terrã : praeparauit autem caelos in prudentia:
Estergo aliqua prudentia dĩ : quã nolo ut extraxp̃m requiras:
Omnia quippe quaedĩ sunt : xp̃s est: ipse sapientia eius: ipse
fortitudo ipse iustitia: ipse scĩtas & redemptio: ipse ut ad
praesens ueniam &iam prudentia : Sedcumsit in subiacen¬
ti: prouari&ate sensuum diuersis uocabulis nuncupatur:
Aliud significat sapientia : aluidiustitia: Quando enĩ sapien¬
ta dicitur disciplinis tediuinarũ humanarũq rerũ instituit.
quando iustitia distributor & iudex meritorũ significatur
quando scitas illa uirtus describitur quaecredentes dõ. efficit
scõs Itaergo mihi & prudentiã eius intellegere cum dociri¬
naẽ : & demonstratio bonarũ aut malarũ rerũ ySiuena

Expanded text:
prudentia extendit coelum: » non fortuito sapientia in coeli exprudentia extendit coelum: » non fortuito sapientia in coeli extensione assumpta est; invenies et in Proverbiis, dictum: « Deus sapientia fundavit terram, praeparavit autem coelos prudentia . Est ergo aliqua prudentia Dei, quam nolo ut extra Christum requiras. Omnia quippe quae Dei sunt, Christus est. Ipse sapientia ejus, ipse fortitudo ejus, ipse justitia, ipse sanctitas et redemptio, ipse ut ad praesens veniam etiam prudentia. Sed cum sit idem in subjacenti, pro varietate sensuum, diversis vocabulis nuncupatur. Aliud significat sapientia, aliud justitia. Quando enim sapientia dicitur, disciplinis te divinarum humanarumque rerum instituit. Quando justitia, distributor et judex meritorum significatur. Quando sanctitas, illa virtus describitur, quae credentes Deo, efficit sanctos. Ita ergo et mihi prudentiam ejus intellige: cum doctrina est, et demonstratio bonarum, aut malarum rerum, sive
Abbreviated transcription (Latin):
istum miseriarũ: cecidit habitata nr̃a: postquã pecca¬
uimus. Inique fecimus: In iuste egimus impie gessi mis
& postruinã : indig& erectionẽ: Si autẽ non uis istasen¬
tentia adduci communẽ totius orbis quaeramus
ruinã : & post casum eius: consequenter ds̃ erigens prae¬
die&ur : Quicũq ẽ in orbe isto: ante erectionẽ cecidit:
Siautẽ cecidit consequenter eregendus fuit: ne mo
quippe sine casu subleuatur : siautẽ erectus est : uidea¬
mus quae ruina praecesserit .: Omnes corruimus ꝑ peccatũ
inorbeterrarũ ÷ & dñs quierigit allisos. eleuauit nosiacen¬
tes: Inadam omnes morimur : atq: ita corruit orbis ter¬
rarum & indig& erectionẽ : ut in xp̃o omnes ui uificemur:
Igitur duplicem intellectum deorbe tradidimus: unum
quomodo singulae animae aut habitataesint aut desertae:
Alterũ quomodo uniuersus orbis parit̃ cedderit: & insua

Expanded text:
istum miseriarum; cecidit habitata nostra, postquam peccaistum miseriarum; cecidit habitata nostra, postquam peccavimus, inique fecimus, injuste egimus, impie gessimus, et post ruinam indiget erectione. Si autem non vis ista sententia adduci, communem totius orbis quaeramus ruinam, ut post casum eis consequenter Deus erigens praedicetur. Quicunque est in orbe isto ante erectionem cecidit, si autem cecidit, consequenter erigendus fuit. Nemo quippe sine casu sublevatur: si autem erectus est, videamus quae ruina praecesserit. Omnes corruimus per peccatum in orbem terrarum, et Dominus qui erigit elisos , elevavit nos jacentes. In Adam omnes morimur, atque ita corruit orbis terrarum, et indiget erectionis, ut in Christo omnes vivificemur. Igitur duplicem intellectum de orbe tradidimus: unum quomodo singulae animae aut habitatae sint aut desertae, alterum quomodo universus orbis pariter ceciderit. « Et in sua
Abbreviated transcription (Latin):
nuncupatur id est in habitata : scio animã in habitatam
scio desertam: Si enĩ non hab& dm̃ pattem. si non hab&
filium dicentẽ. Ego & pat̃meus ueniemus adeũ & man¬
deserta est : habitata autẽ .ẽ: quando plena est dõ: quandi
sionis tres sp̃s postulat dicens : Sp̃ũ principali confir¬
mame : sp̃m rectum in noua inuiscerib meis: sp̃msem
in approbationẽ eius reidiximus: quod habita id est
orbis terrarum insapienti adĩ fabricatasit. ⁊ Sapientu
quippe auxiliabitur iusto: super decempotestatẽ ha¬
bentes inciuitate : Sapientiam autẽ & disciplinam
qui ab icit infelix est : & uana speseius & labores eius insen¬
sat & in utilia operaeius: Ait sapientia : qua&itulo ins¬
cribitur salo monis :idcirco quanto possumus labore
nitamur : ut habitata nr̃a sapientia dĩ erigatur : Cecidi
quippe : & desublimi corruit : uenientib nobis in loci

Expanded text:
nuncupatur, id est, inhabitata. Scio animam meam inhabitatam, nuncupatur, id est, inhabitata. Scio animam meam inhabitatam, scio animam desertam. Si enim non habet Deum Patrem, si non habet Filium dicentem: « Ego et Pater meus veniemus ad eum, et mandeserta est: habitata autem est quando plena est Deo, quando sionis, tres spiritus postulat dicens: « Spiritu principali confirma me, spiritum rectum innova in viscoribus meis, spiritum in approbationem ejus rei diximus, quod habitata, id est, orbis terrarum in sapientia Dei fabricata sit. « Sapientia quippe auxiliabitur justo, super decem potestatem habentes in civitate. Sapientiam autem et disciplinam qui abjicit infelix est, et vana spes ejus, et labores ejus insensati, et inutilia opera ejus, » ait sapientia quae titulo inscribitur Salomonis. Idcirco quantum possumus labore nitamur, ut habitata nostra a sapientia Dei erigatur: cecidit quippe et de sublimi corruit; venientibus nobis in locum
Abbreviated transcription (Latin):
res quodam modo uirtutes dĩ assumens pro¬
ph&a forti tudinẽ sapientiam. atq pruden¬
Itiam : unicuique earũ propria opera distribuit:
fortitudini terram: sapientiae orbem terrarum.
prudentiae caelum: Audiquippe scripturae ordinẽ
dñs quifecit terrã infortitudinesua: &erexit or bẽ
in sapientia sua: & in sua prudentia extendit caelũ
& nosigitur in nr̃a terra. dictũ est quippe adadam
terraes: Necessariã habemus fortitu dinẽ dĩ :¬
quia absque ea. Iin possibile nobis est id exsequi: quod
carni repugnat : Cum autem mortificata fueruit
membra super terram: tunc parent sp̃s uoluntati:
dñs ergo qui fecit terram infortitu dinesua: Siautem
&adhanc terrã uenias. & consideres id quod in iobscrip¬
tum est iuxta emendatissima tamen exemplaria. quo¬
modo statuerit eã suꝑ nihilũ : Inuenies fortitudinẽ di
in medi&ate munditerrae libram sustineri⁊ ueniam
ergo & ad orbem terrarũ: quigraece. oĩ roymenñ

Expanded text:
res quodammodo virtutes Dei assumens Propheta, fortitudinem, sapientiam, atque prudentiam, unicuique earum propria opera distribuit, fortitudini terram, sapientiae orbem terrarum, prudentiae coelum: audi quippe scripturae ordinem: « Dominus qui fecit terram in fortitudine sua et erexit orbem in sapientia sua, et in sua prudentia extendit coelum. » Et nos igitur in terra nostra dictum est quippe ad Adam, « Terra es »  necessariam habemus fortitudinem Dei, quia absque ea impossibile nobis est id exsequi, quod carni repugnat. Cum autem mortificata fuerint membra super terram, tunc parent spiritus voluntati. Rom. VIII. » « Dominus ergo qui fecit terram in fortitudine sua. » Si autem et ad hanc terram venias, et consideres id quod in Job scriptum est , juxta emendatissima tamen exemplaria, quomodo statuerit eam super nihilum, invenies fortitudinem Dei in medietate mundi terrae libram sustinere. Veniam vero et ad orbem terrarum qui graece οἰκουμένη
Abbreviated transcription (Latin):
Idest abraham isa ac &iacob. de quib dñs in questione
resur rectionis dicit non est ds̃ mortuorũ sed uiuen¬
tiũ : uerũ terra & regio mortuorũ ẽ: dequib loquitur
hiezechiel : Animaquae peccauerit ipsamori&dur: &
non mortui laudaliunte dñe : sed nos qui uiuimus. qui&
in resurrectione occursuri suntdño saluatori: dicente
apło : Hoc enim dico uobis inser mone dñi : qm̃ nos
qui uiuimus qui relinquimur in aduentudñi non
praeueniemus eos quidormiunt : dequib & hiere¬
mias loquitur: relinquente saesuꝑ terrã scribantur
quodq promittit credo uidere bonadñĩ : Ad spi¬
ritalem nos perspicue trahit intellegentiã : quae
enĩbona rex alia requirebat. aut quo indigebat
quitantae potentiae fuit ut partis ꝑillũ opib salo¬
mon filius eius quonullus in orbe terrarũ ditior
fuit contentus ess& sed interra uiuentiũ bonailla
quaerebat : quaenec oculus uidit nec aurisapadauit d¬

Expanded text:
id est Abraham, Isaac et Jacob, de quibus dominus in quaestione id est Abraham, Isaac et Jacob, de quibus dominus in quaestione resurrectionis dicit: non est deus mortuorum, sed uiuentium, uerum terra et regio mortuorum, e quibus loquitur in Ezechihel: anima, quae peccauerit, ipsa morietur et: non mortui laudabunt te, t omine, sed nos, qui uiuimus qui in resurrectione occursuri domino saluatori dicente apostolo: hoc enim dico uobis in sermone domini, quoniam nos, qui uiuimus, qui relinquimur in aduentum domini, non praeueniemus eos, qui dormiunt. de quibus et Hieremias loquitur: rel inquentes super terram scribantur. quodque promittit: credo u idere bona domini, ad spiritalem nos perspicue trahit intellegentiam. quae enim bona rex alia requirebat aut quo indigebat, qui tantae potentiae fuit, ut partis per illum opibus Salomon, filius eius, quo nullus in orbe terrarum ditior fuit, contentus esset ? sed in terra uiuentium bona illa requirebat, quae nec oculus uidit nec auris audiuit
Abbreviated transcription (Latin):
dderis illud sentire quod plurimis nr̃orũ plac&
aliam reꝓmissionis terram ẽẽ quaerendam : de
qua & dauid loquitur inpsalmo ⁊ crodouidere
bonadñi intertauiuentiũ. & dñs in euangelio beati
mites qm̃ ipsi possidebunt terram. : Vtiq dauid
quando haec cantabat. inspũ: Interra repromissionis
erat : & nonsolum iniudeae finibus morabatur.
sed multarũ incircuitu nationũ uictor extiterat. quȩ
atorrente a egrpti qui est rinicorurausq ad euftaten
fluuium tendebantur. ⁊ Dicens in alio loco Inidu¬
meam extendam calciamentũ meũ: mihi alienigenae
seruiert: Quomodo ergo seccedebat accipere. quod
iam uictoria possidebat. & ne forsitan legentibus
iuda eis ambiguum dere linquat. quaesitꝰ illa terra
quã uidere cupiebat : ipso sermone demonstrat dicens:
Credo uidere bonadnĩ interrauiuentiũ. : Er̃ goterra
iuda eae quaedicionis illiuserat nonẽ tercauiuentiũ

Expanded text:
deris illud sentiie, quod plurimis nostrorum placet, deris illud sentiie, quod plurimis nostrorum placet, aliam repromissionis esse terram quaerendam, de qua et Dauid loquitur in psalmo: credo uidere bona domini in terra uiuentium et dominus in euangelio: beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram. utique Dauid, quando haec cantabat in spiritu, in terra repromissionis erat et non solum in Iudaeae finibus morabatur, sed multarum in circuitu nationum uictor extiterat, quae a torrente Aegypti, qui est Rinocorurae, usque ad Eufraten fluuium tendebantur, dicens in alio loco: in Idumaeam extendam calciamentum meum, mihi alienigenae seruient. quomodo ergo se credebat accipere, quod iam uictoria possidebat? et ne forsitan legentibus Iudaeis ambiguum derelinquat, quae sit illa terra, quam uidere cupiebat, ipso sermone demonstrat dicens: credo uidere bona domini in terra uiuentium. ergo terra Iudaeae, quae dicioms illius erat, non est terra uiuentium,
Abbreviated transcription (Latin):
ant potestatem faciendi uel non faciendi bonasiue
mala : Eccehic beatus morses. postresurrectionẽ quã
postula uerat dicens. Implenos matutina misericor¬
diatua & laudabimus & la&abimur. incunctis dieb
nr̃is: Nequaquã surrexisse contentus est:: sed a& n&e
uitae praemia consequitum s ed postulat ut decor
dnidĩ sui sit suꝑeos qui surrexerint: & splendeat in
ammabus cordib:q scõrum : &opeta manuũ eorũ
ipsedirigat: faciatq ẽẽ ꝑ p&ua ipseq confirm&
quicquid insd̾is iudetur boni: Sicutenim humi¬
litas dep̃cantis mer&ur praemia : ita suꝑbia con¬
Ideip ad dardanũ. De Terra Reproousgion
uaeris dardane xp̃ianorũ nobilissime nobiliũ
xp̃ianissime : quae sit terra repromissionis quã
iudaei redeuntes ex aegrpto possiderunt cũ
amaioribus eorũ iam̃ fuerit ante pi ofsessa acꝑ
inde non sit promissa sedreddita : his enĩ uerbis
uteris incalce epistulaetuae : quod interrogans ui¬

Expanded text:
ant potestatem faciendi uel non faciendi bona siue ant potestatem faciendi uel non faciendi bona siue mala ? ecce hic beatus Moyses post resurrectionem, quam postulauerat dicens: imple nos matutina misericordia tua et laudabimus et laetabimur in cunctis diebus nostris, nequaquam surrevitae praemia consecutum; sed postulat, ut decor Domini Dei sui sit super eos qui surrexerint, et splendeat in animabus eordibusque sanctorum: et opera manuum eorum ipse dirigat, faciatque esse perpetua: ipseque confirmet quidquid in sanctis videtur boni. Sicut enim humilitas deprecantis meretur praemia: ita superbia comIX. AD DARDANUM DE TERRA REPROMISSIONIS. Quaeris, Dardane, Christianorum nobilissime, nobilium Christiamssime, quae sit terra repromissionis, quam Iudaei redeuntes ex Aegypto possiderunt, cum a maioribus eorum iam fuerit ante possessa ac proinde non sit promissa, sed reddita. his enim uerbis uteris in calce epistulae tuae. quod interrogans ui
Abbreviated transcription (Latin):
quã dicitur : Anima quae peccauerit ipsa mori&ur a su¬
appareat apud seruostuos opustiuim : & glonatua suꝑ
filioscorum Ergo inseruissuis ipsedñs operatus ꝓpus
suum nec propria qui postulat salute comentus este
Sed quaesit̃ gloria filiorũ idest seruorũdi: filios autẽ
non tamillos quideeorũ stirpe generatisunt : quã dis¬
cipulas debemus accipere : de quib & paulus loquebolu
filiolimei quositerũ parturio: unde & io hannes apostolus
Secundum merita filiorum suorũ. profectusq operũ
singulorũ : scribi ad paruulos. scribit a diuuenes scci¬
bitad patres : & sit decor dñi dĩnr̃i suꝑnos: & opus manu¬
umnr̃arum fac stabile supernos & opus manuumtuarũ¬
confirma : Ixx : & sit splendor dñidĩ nr̃i suꝑnos : & opera
manuum nostrocrũ dirige suꝑnos: & opus manuũ nr̃arũ
dirige. Vbi sunt quiliberi arbitrii sibi potestatẽ pla¬
dentes. In eo seputant dĩ gratiam consecutos si habe¬

Expanded text:
quam dicitur: anima, quae peccauerit, ipsa morietur. quam dicitur: anima, quae peccauerit, ipsa morietur. Appareat apud s eruos s tuos opus tuum et gloria tua super filios eorum. ergo in seruis suis ipse dominus operatur opus suum nec propria, qui postulat, salute contentus est, sed quae sit gloria filiorum, id est seruorum dei. filios autem non tam illos, qui de eorum stirpe generati sunt, quam discipulos debemus accipere, de quibus et Paulus loquebatur: filioli mei, quos iterum parturio. unde et Iohannes apostolus secundum merita filiorum suorum profectusque operum singulorum scribit ad paruulos, scribit ad iuuenes, scribit ad patres. E t sit decor domini dei nostri supernos et opus manuum nostrarum f ac stabile super nos et o pus manuumnta: et sit splendor domini dei nostri supernos et opera manuum nostrarum dirige super nos et opus manuum nostrarum dirige. ubi sunt, qui liberi arbitrii sibi potestate plaudentes in eo se putant dei gratiam consecutos, si habe
Abbreviated transcription (Latin):
Imple nos matutina misericordiatua : quod quidem &
uicesimi psalmi titulus. sonat: qui propriȩ ad mesteriũ
dñi & ad resurrectionemeius pertinens: Inscribi tur
pro assumtione matutina: La&ificanos prodiebus qui¬
quibus uidimus mala : & lazarus quia receperat mala
sua inuita sua: insinu abraham a&erno quiescit gaudio
mala autem. non ea appellat quae contraria bonissunt
sed pro afflictione ponit & angustiis: quibus malis & sa¬
ra afflixit agar ancillam suam : & dequibus in euan¬
gelio scribiturꝰ : sufficit diei malitia sua.: Quantoigitur
in hoc scło ꝑsecutionib paupertate. Inimicorũ poten¬
tia. uel morborũ cruciatib fuerimus afflicti: tanto
postresurrectionẽ in futuro maiora praemia conse¬
quemur pulchre autẽ non dix̃ sustinuimus mala
sed uidimus.: Quis ẽ enimhomo quiuiuat & nonui¬
deat mortem: quae nontam ad dissolutionẽ corporis
referenda est: quam ad multitudinẽ peccatorũ: iuxta

Expanded text:
imple nos matutina misericordia tua. quod quidem et imple nos matutina misericordia tua. quod quidem et uicesimi primi psalmi titulus sonat, qui proprie ad mysterium domini et ad resurrectionem eius pertinens inscribitur: pro assumptione matutina.. L aet if ica no s pro diebus, quiquibus uidimus mala. et Lazarus, quia receperat mala in uita sua, in sinu Abrahae aeterno quiescit gaudio. mala autem non ea appellat, quae contraria bonis sunt, sed pro afflictione ponit et angustiis. quibus malis et Sarra afflixit Agar, ancillam suam, et de quibus in euangelio scribitur: sufficit diei malitia sua. quanto igitur in hoc saeculo persecutionibus, paupertate, inimicorum potentia uel morborum cruciatibus fuerimus afflicti, tanto post resurrectionem in futuro maiora praemia consequemur. pulchre autem non dixit \'sustinuimus mala\', sed \'uidimus\'. quis est enim homo, qui uiuat et non uideat mortem? quae non tam ad dissolutionem corporis referenda est quam ad multitudinem peccatorum, iuxta
Abbreviated transcription (Latin):
dñe obliuisceris me infinẽ : Quienim iñ angustia consti¬
tutus ẽ: serumei dĩ uid&ur auxiliũ: & propterea Inpen¬
sius dep̃catur : ut cito adiutorẽm dnm sentiat: & nequa¬
quã iratũ iudicem: sed placatum : Implenos matutina
miseri cordatua : & laudabimus & la& abimur incunctis
exultauimus & delectatisumus in omnib dieb nr̃is.
ut quod apud hebraeos infuturũ ostenditur: hoc illi
quasi iam factum & pra&eritũ referant.: Hicergo non
ut illi uoluerunt. dicunt selmpl&os eẽ matutina mi¬
sericordia dĩ atq: la&atos. alioquin si hoc factũ erat.
quomodo postea de p̃catur &dicunt. Respice inser¬
uostuos & in operatua: sed totum quod postulant ideo
dep̃cantur : ut mereantur matutinã miseri cordiam ẽi
quam cum fuerint consecuti : laudenteũ atq la&entur.
incunctis diebus uitaesuae : uid&ur autem mihi resur¬
rectionis spem : & a &ernae uitae praemia de p̃caridicens:

Expanded text:
domine, obliuisceris me in finem? qui enim in angustia constidomine, obliuisceris me in finem? qui enim in angustia constitutus est, serum ei dei uidetur auxilium et propterea inpensius deprecatur, ut cito adiutorem dominum sentiat et nequaquam iratum iudicem, sed placatum. Imple nos matutina a mis ericor dia tua et laudabimus et laetab imur in cunctis exultauimus et delectati sumus in omnibus diebus nostris. ut, quod apud Hebraeos in futurum ostenditur, hoc illi quasi iam factum et praeteritum referant. hic ergo non, ut illi uoluerunt, dicunt se impletos esse matutina misericordia dei atque laetatos — alioquin, si hoc factum erat, quomodo postea deprecantur et dicunt: respice in seruos tuos et in opera tua? — sed totum, quod postulant, ideo deprecantur, ut mereantur matutinam misericordiam eius, quam cum fuerint consecuti, laudent eum atque laetentur in cunctis diebus uitae suae. uidetur autem mihi resurrectionis spem et aeternae uitae praemia deprecari dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
rafestinat. : Hoc est quod & dauid in alio loco praecatur
dicens: Ne auferas me in dimidio dierũ meox: prius quã
ab eam & non subsistam : quodita exponitur : ne cotẽ pore
facus memori : quando adhuc meputabam eẽ auctarum
sapescata corrigere paenitentia : Sienim hoc feceris
inuentus indelictis meis cẽ cessabo: Non quo spem resur¬
hucionis heg&  sed quodeo seneg& posse subsistere
apud quẽ om̃s qui iuitiis perseuerant : pronihilo compen
tamurubinos iner p̃tati sumus eruditos corde insapientua
Auitrans tulerunt compeditos uerbi ambiguitate decep¬
ti : sienim dicas nẽnai aer menors: compeditos significat
breutatẽ adte corde sapienti cupimus ꝑ uenire : &tudñe
reueste re adnos: peccatis enim nr̃is longe recesseras: & di¬
miseras nos ut ambularemus secundum uoluntatẽ & cogi¬
tationes nr̃as: Quod autem infert. usquequo illam hab&
intellegentiã : quã induo decimo psalmo diximus. : Vsque qu

Expanded text:
ra festinat. hoc est, quod et Dauid in alio loco precatur ra festinat. hoc est, quod et Dauid in alio loco precatur dicens: ne auferas me in dimidio dierum meorum, priusquam a b eam et non subsistam. quod ita exponitur: ne eo tempore facias me mori, quando adhuc me putabam esse uicturum et peccata corrigere paenitentia. si enim hoc feceris, inuentus in delictis meis esse cessabo, non quo spem resurrectionis neget, sed quod deo se neget posse subsistere, apud quem omnes, qui in uitiis perseueratantur. ubi nos interpretati sumus: eruditos corde in sapientia, alii transtulerunt compeditos uerbi ambiguitate decepti. si enim dicas πεπεδημένους, compeditos significat.breuitatem 25 ad te corde sapienti cupimus peruenire, et tu, domine, reuertere ad nos. peccatis enim nostris longe recesseras et dimiseras nos, ut ambularemus secundum uoluntatem et cogitationes nostras. quod autem infert usque quo, illam habet intellegentiam, quam in duodecimo psalmo diximus: usque quo,
Abbreviated transcription (Latin):
sororesq marcellas marcellinam qoque. & scam felici¬
tarem & diceis : si seribatur extrema littera qua e appel
latur Nuñ. ex primit dexterã sicut ẽ illud in nomine
beniamin : q̃ui int̃ pradatur filius dexterae.: sinautem
mem habeat: diem uel dies sonat.. Est autẽ sensus nu¬
merum annorũ dierũq nr̃orum. quos in hoc scło nos
uiuere de creuisti. ostende nobis. ut praȩparemus nos ad¬
uentuituo & contento errore mortalium ad teꝑgere
festinemus: copiamusq praesentiã tuã.: & ad tefestinemus
corde sapienti : Nihilenim itadecepit humanũ genus.
quamdum ignorant spatia uitae suae : longiorem sibi
scłi huius possessionẽ repromittum Vnde &illud e¬
gregie dictumẽ : nullũ tam senẽ eẽ & sic decrepitae senec¬
tutis ut non se adhuc uno plus anno uiuere suspic&ur:
Adhunc sensum ꝑtin& : & illud quod dicitur: memen¬
to mortistuae . & non peccabis: Quienim serecordatur
cotidie eẽ moriturũ: contẽpnit praesentia & ad futu¬

Expanded text:
sororesque Marcellas, Marcellinam quoque et sanctam Felicitatem, et dic eis: antelatur nun, exprimit dexteram, sicut est illud in nomine Beniamin, qui interpretatur \'filius dexterae\'. sin autem mem habeat, \'diem\' uel \'dies\' sonat. est autem sensus: numerum annorum dierumque nostrorum, quos m hoc saeculo nos uiuere decreuisti, ostende nobis, ut praeparemus nos aduentui tuo et contempto errore mortalium ad te pergere festinemus cupiamusque praesentiam tuam et ad te festinemus corde sapienti. nihil enim ita decipit humanum genus, quam, dum ignorant spatia uitae suae, longiorem sibi saeculi huius possessionem repromittunt. unde et illud egregie dictum est: nullum tam senem esse et sic decrepitae senectutis, ut non se adhuc uno plus anno uiuere suspicetur. ad hunc sensum pertinet et illud, quod dicitur: memento mortis tuae et non peccabis. qui enim se recordatur cotidie esse moriturum, contemnit praesentia et ad futu