comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ropre R głam muneris & operis non os
accipiat pietatis ȩterne. Rabanꝰ eodẽ¬
x inde a sacerdote munitur. ut sacrum
baptismum cum fide accepta custodia¬
tur. Ungitur illius tunc pectus de oleo
sc̾ificato cum inuocatione sc̾ȩ trinitatis. ut
nulle reliquiȩ latentis in imici in eo resideant.
sed infide sc̾ȩ trinitatis mens eius confortet᷑.
Unguitur & inter scapulas de eodem oleo: ut
undiq munatur. & ad bona opera facienda
quid locutus sis repete diligenter. oc¬
currit tibi leuita. occurrit tibi presbiter.
mum cathecuminus accedat.
I Non scificatur aqua cum aliqua erro¬
ris uerba ꝑ imperitiam precator effun
Odit. multi non solum mali sed boni etiã¬
fr̾s. in ipsa ȩccłia non sanctificant aquam.
Multoꝵ enim preces emundantur cotidie. si
sacerdotib fuerint recitate & multa in eis re¬
periuntur contra catholicam fidem. Nunqͥd
si manifestetur aliquos baptizatos cum ille
preces dicte suꝑ aquam fuissent. iubentur

Expanded text:
Propter gloriam muneris et operis non os Propter gloriam muneris et operis non os accipias pietatis aeternae. C. inde a sacerdote inungitur ut sacrum baptisma cum fide accepta custodiatur, ungitur illius tunc pectus de oleo sanctificato, cum invocatione sanctae Trinitatis, ut nullae reliquiae hominis latentis inimici in eo resideant, sed in fide sanctae Trinitatis mens ejus confortetur; Ungitur et inter scapulas de eodem oleo, ut undique muniatur, et ad bona opera facienda quid locutus sis, repete diligenter. Occurrit tibi levita; occurrit tibi presbyter: mum catechumenus accedat. n sanctificatur aqua, cum aliqua erroris verba per imperitiam peccator effundit, multi non solum mali, sed etiam boni fratres in ipsa ecclesia non sanctificant aquam. Multorum enim preces emendantur quotidie, si doctoribus fuerint recitatae, et multa in eis reperiuntur contra catholicam fidem. Nunquid si manifestetur aliquos baptizatos, cum illae preces dictae super aquam fuissent, jubebuntur
Abbreviated transcription (Latin):
e hinic iterum exorciratur & capitulo.¬
diabolus. ut suam nequitiam cognoscens.
iustum super se dei iudicium timens re¬
cedat ab homine. nec iam contendat eum ar¬
te sua subuertere. ne baptismum consequatur.
sed magis honorem deo creatori suo exhibens.
reddat opus deo creatori suo. GR̾G in omelia¬
acerpo ies cum ꝑexorcismi xx iiii¬
gram manum credentib imponunt. &
habitare malignos sp̾s in eorum mente
contra dicunt. quid aliud faciunt. nisi demo¬
ostea tangunt᷑ ei nares & aures cum sali¬
ua. & dicitur ei uerbum ȩuangłicum.
quod iħc quando mutum & surdum sanauit
tangens cum sputo linguam eius. & mit tens
digitos in auriculam eius dixit. Effeta qͦd
est ad aperire. Hoc enim sacramtum hic
agitur. ut ꝑ saliuam typicam sacerdotis
& tactum. sapientia & uirtus diuina salu¬
tem eiusdem cathecumini operetur. ut aperi¬
antur nares illi ad accipiendum odorem no¬
ticiȩ dei. ut aꝑiantur aures illi ad audiendũ
mandata dei. sensuq intimo cordis respon

Expanded text:
ehinc iterum exorcizatur diabolus, ut suam nequitiam cognoscens, et justum super se Dei judicium timens recedat ab homine, nec jam contendat eum arte sua subvertere, ne baptised magis honorem Deo creatori suo exhibens reddat opus Deo creatori suo. CAP. XLacerdotes, cum per exorcismi gratiam manum credentibus imponunt, et habitare malignos spiritus in eorum mente contradicunt, quid aliud faciunt nisi daemoPostea tanguntur ei nares et aures cum saliva, et dicitur ei verbum evangelicum, quod Jesus quando surdum et mutum sanavit, tangens cum sputo linguam ejus, et mittens digitos in auriculas ejus, dixit: Effeta, quod est adaperire . Hoc enim sacramagitur ut per salivam typicam sacerdotis et tactum, sapientia et virtus divina salutem ejusdem catechumeni operetur, ut aperiantur illi nares ad capiendum odorem notitiae Dei, ut aperiantur illi aures ad audiendum mandata Dei sensusque in intimo cordis respon
Abbreviated transcription (Latin):
didicimus. ut si quilibet apud heresim intri¬
aitatis nomine baptiz antur. cum ad sc̃am ec¬
lesiam redeunt. aut unctione crismatis. aut
inpositione manus sola ꝓfessione fidei ad si¬
num matris ȩccłȩ reuocentur. Unde arrianos
ꝑ impositionem manus occidens. ꝑ unctionem
uero sc̃i crismatis ad ingressum catholice ori
ui baptizati sunt ꝑ diuersitatem & de¬
clinationem linguarum gentilitatis.
tamen quia in nomine trinitatis bap¬
tirati sunt: oportet eos ꝑ manus impositio¬
nem. & sacri crismatis unctionem confirma

Expanded text:
didicimus ut quilibet qui apud haereticos in Trididicimus ut quilibet qui apud haereticos in Trinitatis nomine baptizantur, cum ad sanctam Ecclesiam redeunt, aut unctione chrismatis, aut impositione manus, sola professione fidei ad sinum matris Ecclesiae revocentur. Unde Arianos per impositionem manus Occidens, per unctionem vero sancti chrismatis ad ingressum catholicae, OrieIlli qui baptizati sunt per diversitatem et declinationem linguarum gentilitatis tamen, quia in nomine Trinitatis baptizati sunt, oportet eos per manus impositionem et sacri chrismatis unctionem confirma
Abbreviated transcription (Latin):
qui baptizatus est abonis catbolicis rebaptiz a¬
ri. ne confessio uel in uocatio tanti nominis
non debet iterare baptismum. quia apud
hereticos datus est. ne iudicare uideatur
ipsorum esse quod xp̃i est. aut eos non habere.
quod cum intus acciperint. amiotere utiq
foras exeundo non possent. Idem libro .i.
acramentum baptismi est. qͦd habet qui
baptizatur. & sacramentum dandi bap¬
tismi est. quod habet qui ordinatur. Si¬
cut enim baptizatus si abunitate recesserit.
sacramentum baptismi non amittit. sic etiã
ordinatus si ab unitate recesserit. sacrañtũ
tanti baptismi non amitrit. Nulli enim sa¬
cramento iniuria facienda est.si discedit ama¬
Is utrumq discedit. si ꝑ manet in malis. utrã¬
q ꝓmanet. Sicut gͦ acceptatur baptismus
quem non potuit amittere qui ab unitate
discesserat. sic acceptandus est baptismus.
quem dedit ille. qui sacramentum dandi cũ
discederet non amiserat. GR quirino ep̃o¬
N antiqua patrum institutione in hybernia.¬

Expanded text:
qui baptizatus est a bonis Catholicis rebaptizari, ne confessio vel invocatio tanti nominis non debet iterare baptismum, qui apud haereticos datus est, ne judicare videatur ipsorum esse quod Christi est, aut eos non habere, quod intus cum acciperent amittere utique foras exeundo non possent. Item : Non Sacramentum baptismi est, quod habet qui baptizatur; et sacramentum dandi baptismi est, quod habet qui ordinatur. Sicut enim baptizatus si ab unitate recesserit, sacramentum baptismi non amittit; sic etiam ordinatus, si ab unitate recesserit, sacramentum dandi baptismi non amittit. Nulli etiam sacramento injuria facienda est: si discedit a malis, utrumque discedit, si permanet in malis, utrumque permanet. Si ergo acceptatur baptismus, quem non potuit amittere qui ab unitate discesserat; sic acceptandus est baptismus, quem dedit ille qui sacramentum dandi, cum discederet, non amiserat. Ite. Antiqua Patrum institutione
Abbreviated transcription (Latin):
nuptiali extraneo uiro iuncta cognationi
eius ꝑtineat. si eo defuncto cognatio maneat
eadẽ. uł sub alio uiro cognationis uocabula
ad prioris uiri cognationis transire copulam.
E st enĩ uerbũ dñi ualidũ & forte ẽ durabile ẽ.
ꝑ seuerabile ẽ. ĩmuttibile. nͣ mom̃tanieũ. ñ tran
sitoriũ. Ait autͣ ꝑse ipsa ueritas. qͦd d̾s ẽ uer¬
bum dei. Cęlũ & t̾ra transibunt. uerba autem
mea ñ transient. Antequã d̾s incarne inter
homines appareret eo inspirante dixit adam.
Quã obrem relinquet ħo patrẽ. & matrẽ suam.
& ad herebit uxori suȩ. & erunt duo incarne
una. Cui ñ contra dixit dñs. Beinde cũ ueritas
oriretur de t̾ra int̾rã. & inuisibilis inhumani¬
tate apparuit. introgatũ ẽ. si licitũ eẽt homini
uxorem relinquere. Qđ ꝓhibens fieri uetuit.
preter. si fornicatio sola excluderet copulã
maritalẽ. Uñ ꝓtulit statim in mediũ eandẽ

Expanded text:
nuptiali extraneo viro juncta, cognationi nuptiali extraneo viro juncta, cognationi ejus pertineat, si eo defuncto cognatio maneat eadem, vel si ab alio viro cognationis vocabula ad prioris viri cognationem cognationis transire copulam. Est enim verbum Domini validum et forte, est durabile, est praeservabile et immutabile, non momentaneum, non tas, quod Deus est Verbum Dei. Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt . Antequam Deus in carne inter homines appareret, eo inspirante dixit Adam: Quamobrem relinquet homo patrem suum et matrem suam, et adhaerebit uxori suae, et erunt duo in carne una . Cui non contradixit Deus. Denique cum Veritas oriretur de terra in terram, et visibilis in humanitate apparuit, interrogatum est si licitum esset homini uxorem relinquere. Quod prohibens fieri vetuit, praeterquam si fornicatio sola excluderet copulam maritalem. Unde protulit statim in medium eamdem
Abbreviated transcription (Latin):
tii unus aut ambo ex industria fecerint.
ut filiũ suũ defonte suscipiant ut discidiũ fiai
tale consiliũ damꝰ. Si innupti man̾e uoluerint
bonũ ẽ. Sin aut̃: grauis penitentia insidiato¬
ri iniungatur. & simul maneant. Et si suꝑ¬
uixerit p̃uaricator conuigii.acerrima peni¬
tentia multetur. & sine spe coniugii maneat
fontis accepit. & eus uxor cõmat᷑ non ẽ. liceat
ei defuncto cõpatre sũo eius uiduã duc̾e in uxo¬
rẽ. si tullã habent consanguinitatis ꝓpinqui¬
tatẽ. Quid enĩ: Nunquid ñ possunt conun¬
gi. quos nulla ꝓximitas carnał. uł nulla gẽ¬
neratio secernit sp̾alis: G RE gorius papa.¬
ReGorius seruus seruoꝵ dei uenerio
caralitano. Fr̾nitatis cuȩ studiose sagai¬
cati fr̾ amande quas debeo refero grates.
qm̃ quesisti quȩ debuisti. & iocundũ reddidistin
Unde placide ad inquisita respondeo. Sedem
apłicam consulere decreuisti. si mulier copła

Expanded text:
timi unus aut ambo ex industria fecerint, timi unus aut ambo ex industria fecerint, ut filium suum de fonte suscipiant, ut discidium fiat, tale consilium damus. Si innupti manere voluerint, bonum est. Sin autem, gravis poenitentia insidiatori injungatur, et simul maneant, et si supervixerit praevaricator conjugi, acerrima poenitentia multetur, et sine spe conjugii maneatfontis accepit, et ejus uxor commater non est, liceat ei defuncto compatre suo ejus viduam ducere in uxorem, si nullam habent consanguinitatis propinquitatem. Quid enim? Nunquid non possunt conjungi quos nulla proximitas carnalis vel in id generatio secernit spiritalis? Item simili raREGORIUS SERVUS servorum Dei, VENERIO Caralitano. Fraternitatis vestrae studiosae sagacitati, frater amande, quas quoniam quaesisti quae debuisti, jucundum me reddidisti. Unde placide ad inquisita respondeo. Sedem apostolicam consulere decrevisti si mulier, copula
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑio. aut cũ illa quã ante ep̃m tenuerit cũ sa¬
ero erismate fuerit uncta. fornicationis ꝑ pe¬
trau̾it scelus. legitimã tam̃ si habuerit. non
dimit t̾e cogatur uxorem. Erconđ cabillo
quasdã feminas desidiose quasdã uero
fraudulent᷑ ut auiris suis separentur.
filiũ suũ. desidia aut fraude aliqua corã ep̃o
tenuerit ad confirmandũ ꝓpt̾ fallatiã suã. aut
ꝓt̃ fraudẽ. quãdiu uiuat penitentiã agnt:
Quiro cam̃ suo ñ separetur. E x concł magor
s eo qͥd int̾rogasti. si ille qui filiolã suã
durit uxorem. & de eo qui concubuit cũ cõmatre
sua sp̃uali. & de eo qͥ filiũ suũ baptitauit. & cuus
uror eũ defonte suscepit ea ratione ut discidiũ
conuigii fieret. si postea intali copulatione ꝑ¬
manere possent. de talib sic respondendũ est.
i filiolã aut cõmatrẽ suã sp̾alem aliquis in conu¬
gio dixr̾it. separandos ẽẽ eos iudicamꝰ. & graui
penitentia plectendos. Si aut̃ coniuges legi¬

Expanded text:
it, aut cum illa quam ante episcopum tenuerit, cum sacro chrismate fuerit uncta, fornicationis perpetravit scelus; legitimam tamen, si habuerit, non dimittere cogatur uxorem. Ex concilio quasdam feminas desidiose, quasdam verofraudulenter, ut a viris suis separentur, filium suum desidia, aut fraude aliqua coram episcopo tenuerit ad confirmandum propter fallaciam suam, aut propter fraudem, quandiu vivat poenitentiam agat, a viro tamen suo non sequod interrogasti, sducit uxorem, et de eo qui concubuit cum commatre sua spiritali, et de illo qui filium suum baptizavit, et cujus uxor eum de fonte suscepit, ea ratione, ut discidium conjugii fieret, si postea in tali copulatione permanere possent de talibus sic respondendum est. Si filiolam, aut commatrem suam spiritalem aliquis in conjugium duxerit, separandos eos esse judicavimus, et gravi poenitentia plectendos. Si autem conjuges legi
Abbreviated transcription (Latin):
cent illa quȩ nullatenꝰ didicert. Nam ut
fertur. ita gn̾ationes aduob fr̾ib altrinsecꝰ
nis gradũ. qui unus ꝓculdubio dicendus ẽ
diuidunt. atq imꝑite numerando ꝓgeniẽ
de secare contendunt. Qui nimirũ nequaꝙͥ
in huiꝰ fetoris rictus pestilenter irrũꝑent.
si sacre pabulũ scripturȩ uiuacis ingenii
faucib ruminarent. Nã qͦd duoꝵ fr̾um. si¬
ue nepotũ uł de inceps. utrimq descenden¬
tiũ gn̾ationes nͣ diuerse dici. s eodem ac sub
uno nomine debeant uniformit᷑ appellari. te¬
statur liber genescos cũ dicit. Uixit ioseph.
c. & .x. annis. & uidit ephrãifilios usq ad ter¬
ciam gn̾ationẽ. Filii quoq marchir. filii manas¬
se. nati sunt ingenib ioseph. Porro autͣ si sic
generationes supputari deberent. ut ur̃i dispu¬
tatores autumant. dũ ioseph ex utroq filio
effraim. scił & manasse nepotes ħret. nequa¬
quã scͥptura dic̾et. quia uidit filios effraim usq

Expanded text:
cent illa quae nullatenus didicerunt. Nam, ut cent illa quae nullatenus didicerunt. Nam, ut fertur, ita generationes a duobus fratribus altrinsecus nis gradum, qui unus procul dubio dicendus est, dividunt, atque imperite numerandam progeniem desecare contendunt. Qui nimirum nequaquam in hujus fetoris ructus pestilenter irrumperent, si sacrae pabulum Scripturae vivacis ingenii faucibus ruminarent. Nam quod duorum fratrum, sive nepotum, vel deinceps utrinque descendentium generationes, non diversae dici, sed eodem ac sub uno nomine debeant uniformiter appellari, testatur liber Geneseos, cum dicit: Vixit Joseph centum decem annis. Et vidit Ephraim filios usque ad tertiam generationem. Filii quoque Machir, filii Manasse, nati sunt in genibus Joseph. Porro autem si sic cognationes supputari deberent ut vestri disputatores autumant, dum Joseph ex utroque filio, Ephraim scilicet et Manasse, nepotes haberet, nequaquam Scriptura diceret, quia vidit filios Ephraim usque
Abbreviated transcription (Latin):
bi patrẽ ħre intelligunt᷑. Cum his eciã in¬
certus ẽ coitus. unͣ solent filii spurii appellari.
uł agreca uoce speradii. concepti quasi sine pa¬
trie filii. Sequit᷑ gͦ. ut dissoluto tali coitu. do¬
tis exactioni locus sit. Amsꝵ paterno.¬
u copulares filiũ tuũ & neptẽ exfilia. ide
ut accipiat sororis suȩ filiã. Int̾roga no¬
minũ legionẽ. nempe auuncłs iste illius. Illa
tari queat. cũ lex diuina etiã fr̾es patrue¬
les. ꝓhibeat conuenire in conuigalẽ copulã. qͥ
sibi quarto copulantur gradu᷑ Hic autͣ gra¬
dus tercius eͣ. qui etiã ciuili iure a consortio
questionis apud illos scrupulũ nuꝑ etiã
intͣ uos emersisse cognouimꝰ. suꝑ qua
ñ nullos ꝑnitiosos intͣ pretes ac disputatores
contͣ᷑ u̾tatis regłam sanãq doctrinã dogia¬
tizare dolemus. Sedentes enĩ incatbedra pe¬
stilentiȩ dictitant iuira que nesciunt. & do¬

Expanded text:
hi patrem habere intelliguntur. Cum his etiam inhi patrem habere intelliguntur. Cum his etiam incertus est coitus unde solent filii spurii appellari, vel a Graeca voce separadii, concepti sine patre filii. sequitur ergo, ut et dissoluto tali coitu nec dotis exactioni locus sit. qui auteTu copulare paras filium tuum et neptem ex filia, id est ut accipiat sororis suae filiam. Interroga nominum religionem, nempe avunculus iste illius, illa tari queat, cum lex divina etiam fratres patrueles prohibeat convenire in conjugalem copulam, qui sibi quarto copulantur socientur, orig.  gradu? Hic autem gradus tertius est, qui etiam civili jure a consortio ae quaestionis apud illos scrupulum nuper etiam inter vos emersisse cognovimus; super qua nonnullos perniciosos interpretes ac disputatores contra veritatis regulam sanamque doctrinam dogmatizare dolemus. Sedentes enim in cathedra pestilentiae dictant jura quae nesciunt, et do
Abbreviated transcription (Latin):
Amitã licet ad optiuã uxorẽ duc̾e ñ licet. nec ma
terterã. qͥa parentũ loco habent᷑. Qua ratione
uerũ ẽ magnã quoq amitã & materteram
magnã ꝓ hib̾i duc̃e uxorẽ. Affinitatis quoq
ueneratione quoꝵdã nuptiis abstinere neces¬
see̾. ut ecce. pͥuignã aut nurũ uxore̾ duc̾e
ñ licet. quia utreq. filiȩ loco sunt. Icsm. Ma¬
riti autẽ filius exalia uxore. & uxoris filia
exalio marito. uł cont᷑. matrimoniũ recte
contͣhunt. licet ħ̾ant fr̾em uł sororẽ ex ma¬
trimonio postea contracto. Si uxor tua post
diuortiũ ex alio filiã ꝓcreau̾it. hoc quide ñ ẽ
piugna tua. Itẽ. Si aduersus ea ꝗͣ diximus
aliqui coierint. nec uir. nec uxor. nec matri¬
moniũ intellig̾r. nec dos. Itaq qui ex eo coi¬
sii nascunt᷑. in potestate patris ñ sunt. s ta¬
les st quantũ ad patriã potestatẽ ꝑtinent.¬
quales hi st̾iqͦs mat᷑ uulgo concepit. Nã nec

Expanded text:
amitam amitam terteram, quia parentum loco habentur; qua ratione verum est, magnam quoque amitam et materteram magnam prohiberi ducere uxorem. Affinitatis quoque veneratione a quarumdam nuptiis abstinere necesse est, ut ecce privignam, aut nurum uxorem ducere non licet, quia utraeque filiae loco sunt. Item. Mariti autem filius ex alia uxore, et uxoris filia ex alio marito vel contra, matrimonium recte contrahunt, licet habeant fratrem vel sororem ex matrimonio postea contracto natos. Si uxor tua post divortium ex alio filiam procreaverit, haec quidem non est privigna. Item. Si adversus ea quae diximus aliqui coierint, nec vir, nec uxor, nec matrimonium intelligitur, nec dos. Itaque qui ex eo coitu nascuntur, in potestate patris non sunt, sed tales sunt, quantum ad patriam potestatem pertinequales hi sunt quos mater vulgo concepit. Nam nec
Abbreviated transcription (Latin):
as contraxisse dnr. Et hec id̾o ita sunt: ut
quãuis ꝑ adoptionẽ parentũ. liberorũ loco
sibi eẽ ceꝑint. ñͣ possunt intͣ se matrimonie
iungi. intantũ ut etiã dissoluta adoptione
lia. aut neptis ẽẽ ceꝑit. ñ pot̾is uxorẽ ducera
quãuis eã mancipau̾is. Intͣ eas quoq ꝑsonas
quȩ extranu̾so gradu cognationis uingur̃¬
enĩ intͣ frẽm sororẽq nuptiȩ ꝓhibitȩ sunt. si ab
eodem patre. ab eademq matre nati fuerant. si¬
ue ex alterutro eorundẽ. Et si qua ꝑ adoptio¬
nẽ soror tibi eẽ ceꝑit. quãdiu quid̃e constat.
adoptio. sane int te & eã nuptiȩ consistere ñ
possunt. Filiã uxorẽ duc̾e ñ licet. S nec nep¬
tẽ fr̃is uł sororẽ ducere quis pot̾. quaͣuis qͣrt᷑
gradus sit. Cuiꝰ enĩ filiã duc̾e uxore̾ ñ licet.
eius neq neptẽ ꝑmittit᷑. Eius uͦ mulieris qͣm
patͣ tuus ad opt̾auit filiã. nͣ uid̾is impediri
urorẽ duc̾e. qa neq naturali neq eiuili iure

Expanded text:
t ut, quamvis per adoptionem parentum liberorumve loco sibi esse coeperint, non possint inter se matrimonio iungi, in tantum ut etiam dissoluta adoptione tionem filia aut neptis esse coeperit, non poteris uxorem ducere, quamvis eam emancipaveris. Inter eas quoque personas, quae ex tranenim inter fratrem sororemque nuptiae prohibitae sunt, sive ab eodem patre eademque matre nati fuerint, sive ex alterutro eorumdem. Et si qua per adoptionem soror tibi esse coeperit, quandiu quidem constat adoptio, sane inter te et eam nuptiae consistere non possunt. Filiam uxorem ducere non licet, sed nec neptem fratris vel sororis ducere quis potest, quamvis quarto gradu sint. cuius enim filiam uxorem ducere non licet, eius neque neptem permittitur. eius vero mulieris quam pater tuus adoptavit filiam non videris impediri uxorem ducere, quia neque naturali neque civili iure
Abbreviated transcription (Latin):
orsa norinitas dũ se paulatim ꝓpaginũ
ordinib dirimens usq adultuũ gradum
subtraxerit. & ꝓpinquitas eẽ desierit. eam
rursus lex matrimonii uinculo repetit. & quo¬
dãmͦ reuocat fugientẽ. Ideo aut̃ usq ad sex¬
cũ gn̾is gradũ consanguinitas constituta ẽ.

Expanded text:
onsanguinitas dum se paulatim propaginum ordinibus dirimens usque ad ultimum gradum subtraxerit, et propinquitas esse desierit, eam rursus lex matrimonii vinculo repetit, et quodam modo revocat fugientem. Ideo autem usque ad sextum generis gradum consanguinitas constituta e
Abbreviated transcription (Latin):
adneptis. consobrini filii. filiȩq successio¬
nis. Id circo gradus .uii. constituti sunt. qͥa
ulterius ꝑ rerum naturam. nec nomina
inueniri. nec uita succedentib ꝓ rogari po¬
quitatũ nomina continentur. ultra quos
asfunas inueniri. nec successio potest am¬
plius ꝓpagari.

Expanded text:
adneptes, consobrini filii filiaeque. Successioadneptes, consobrini filii filiaeque. Successionis idcirco gradus septem constituti sunt, quia ulterius per rerum naturam, nec nomina inueniri nec uita succedentibus prorogari poquitatum nomina continentur, ultra quos nec affinitas inveniri, nec successio potest amplius prorogari.
Abbreviated transcription (Latin):
Hi sunt ꝓauiȩ paternȩ maternȩq frat᷑ e so¬
ror. ꝓauiaq materni. Hȩc sp̃es nec aliis gra¬
dibus quã scripta ẽ. nec aliis uocabulis de¬
clarari potest.
LExt̾o gradu ueniunt supͣ tritauus
tritauia. Infra trinepos. trineptis. Ex obliquo
fr̾is. & sororis. ad nepos. ad neptis. fratres patru¬
elis. & sorores matruelis. Amitini. amitine.
consobrini consobrinȩ. ꝑatrui magne amite
magnȩ. Auuncłi magni. matertere magnȩ.
Nepos. ne potis. ꝓprioris consobrini filius. uł
filia. qui consobrini appellantur. Quibus ex
latere accescunt ꝓ pat̾rui ꝓ amite. ꝓ auun¬
culi. ꝓ matertere. filius uł filia. ad patruus.
ad amita. Hi sunt abaui paterni. frater &
soror. auuncłs. abmatertera. Hi sunt ab¬
auiȩ paternȩ. maternęq frater & soror. ab¬
auiq materni. Hec quoq ex planari ampliꝰ
ñ possunt. quã ipse auctor disseruit.
eptimro gradu qui sunt cognati recta
continentur. fratris & sororis. ad nepos

Expanded text:
hi sunt proaviae paternae maternaeque frater et soror; proavique materni. Haec species nec aliis gradibus quam scripta est; nec aliis vocabulis declarari potest. Sexto gradu veniunt supra tritavus, tritavia. Infra, trinepos, trineptis. Ex obliquo fratris et sororis abnepos, abneptis; fratris patruelis, sororis patruelis, amitini amitinae; consobrini, consobrinae. Patrui magni, amitae magnae, avunculi magni materterae magnae. Nepos nepotis propioris consobrini filius et filia qui consobrini appellantur. Quibus ex latere accrescunt propatrui, proavunculi, promaterterae, filius vel filia adpatruus, adamita. Hi sunt abavi paterni frater et soror. Abavunculus, abmatertera, hi sunt abaviae paternae maternaeque frater et soror abavique materni. Haec quoque explanari amplius non possunt quam ipse auctor disseruit. Septimo gradu qui sunt cognati recta con
Abbreviated transcription (Latin):
tere filius. uł filia. amiticius. amititia.i.
amitȩ filius. uł filia. itẽq consobrini qui ex
duabus sororib nascuntur. quib accrescit
patruus magnus. amita magna .i. aui pater¬
in frater & soror. Auuncłs magnus. mater¬
tera magna.i. auiȩ tam paternę quã matͣ¬
ne frater & soror.
UINto gradu ueniunt supra quidẽ atauꝰ.

Expanded text:
terae filius filia, amitinus amitina, id est terae filius filia, amitinus amitina, id est amitae filius filia: itemque consobrini, qui ex duabus sororibus nascuntur. Quibus adcrescit patruus magnus amita magna, id est aui paterni frater et soror: auunculus magnus matertera magna, id est auiae tam paternae quam maternae frater et soror. Quinto gradu uen
Abbreviated transcription (Latin):
cantur. Auis enĩ & auia. tam ex patre quã
exmatre accipiunt᷑. Quȩ ꝑsone sequentib qͦq
gradibus similiter ꝓ substantia earũ quȩ in
ste ꝑsone in scđ̾o gradu iõ duplices appellantun.
quia duo aui. & paternꝰ ẽ. & maternus ẽ. Iteͣ.
Duo gn̾a nepotũ sunt. siue exfilio siue ex filia
ꝓcreati. Frat᷑. soror. ex transuerso ueniunt.
idest aut frat᷑ patris. aut frater matris. quia
aut patruus. aut auunculus nominatur
Qui & ipsi hoc ordine duplicantur.
ERcio gradu ueniunt supͣ. ꝓ auus ꝓ auia.
Infra. ꝓnepos ꝓneptis. Ex obliquo fratris
sororisq filius uł filia. Patruus. amita.
idest patris. frater & soror. Auunculus. mat᷑ͣ¬
gera. matris frat̃. & soror.
uaRto gradu ueniunt supra auus. ab¬
auia. infra ab nepos. ab neptis. ex obliquo
fratris & sororis. nepos. neptis patrue¬
lis. soror patruelis .i. patrui filius uł filia.
consobrinus. consobrina .i. auunculi & mater¬

Expanded text:
cantur. Avus enim et avia tam ex patre quam cantur. Avus enim et avia tam ex patre quam ex matre accipiuntur. Quae personae, sequentibus quoque gradibus similiter pro substantia earum quae in Istae personae in secundo gradu ideo duplices appellantur, quia duo avi sunt, et paternus et maternus. Item duo genera nepotum sunt sive ex filio, sive ex filia procreati. Fraid est, aut frater patris, aut frater matris; quia aut patruus, aut avunculus nominatur. Qui et ipsi hoc ordine duplicantur. ertio gradu ueniunt supra proauus proauia: infra pronepos proneptis: ex obliquo fratris sororisque filius filia, patruus amita, id est patris frater et soror, auunculus matertera, id est matris frater et soror. Quarto gradu ueniunt supra abauus abauia: infra abnepos abneptis: ex obliquo fratris et sororis nepos neptis, frater patruelis soror patruelis, id est patrui filius filia, consobrinus consobrina, id est auunculi et mater
Abbreviated transcription (Latin):
cõputat᷑. qͦd tu illud obseruabis inquant᷑
qͦd tu ꝑ nullũ ingeniũ te sociabis huic tuȩo
consanguineȩ. N. cum qua contra legem & rec¬
tam xp̃ianitatẽ tuã adult̾iũ. & incestũ ꝑpetra¬
sti.nec inconiugio.
nec in adul¬
terio illam tibi sociabis. nec cum illa ad unã
mensã manducabis & bibes. aut sub uno tecto
manebis. nͥ forte in eccłia. aut in aliquo publi
co loco ubi nulla mala suscipio possit ẽẽ & ibi
corã testib idoneis. ꝓcerta necessitate paritͣ¬
colloquamini. Nec aliam coniugẽ accipies.
nisi forte post ꝑactam penitentiã tibi data
fuerit ab ep̃o tuo aut eius misso. sic te d̾s ad¬
gradibus consanguinitatis.
Rioro gradu superiori linea continent᷑.
pater. mater. Inferiori filius filia. Qui¬
busq nullȩ aliȩ ꝑsone iunguntur.
Uscunido gradu continent᷑ suꝑiori linea.
auus auia. Inferiori. nepos neptis. In
transuersa. frat᷑. & soror. quȩ ꝑsonȩ dupli¬

Expanded text:
computatur, tu illud observabis inquantum computatur, tu illud observabis inquantum per nullum ingenium te sociabis huic tuae consanguineae N., cum qua contra legem et rectam Christianitatem adulterium et incestum perpetrasti, nec in conjugio, nec in adulterio illam tibi sociabis, nec cum illa ad unam mensam manducabis et bibes, aut sub uno tecto manebis, nisi forte in ecclesia, aut ico loco, ubi nulla mala suspicio possit esse, et ibi coram testibus idoneis pro certa necessitate colloquamini. Nec aliam conjugem accipies, nisi forte post peractam poenitentiam, quae tibi data fuerit ab episcopo tuo, aut ejus misso: « Sic te Deus adgradibus consanguinitatis. . Primo gradu superiori linea continentur pater, mater; inferiori filius, filia, quibus nullae aliae personae junguntur. Secundo gradu continentur superiori linea avus, avia; inferiori nepos, neptis. In transversa frater, soror, quae personae dupli
Abbreviated transcription (Latin):
otificamus tibi ut cres. aut duo exꝓpin¬
quiorib iam defuncte uxoris eiꝰ qui ac
tiquiorib gennensib quib hȩc ꝓpinquitas
nota eͣ. qui bonȩ famȩ. ueracis testimonii sint.
remoto amore. timore. p̾cio. & om̃i malo
studio. supͣdicto mͦ consanguinitatẽ firma¬
uerint. sine om̃i mora coniugia dissoluant᷑.
Ed si ꝓpinqui. uł extranei uerb tantũ ꝓpin¬
quitatẽ testantur. & iuram̃to ꝓbare uł no¬
luerint. uł nequiuerint. conuigiũ nullatenꝰ
dissoluat᷑. s compe tens eis penitentia ꝓpter
infamiã uł peccati macłam si forte in hac re
quã dicunt esse inter .N. & istã eius
coniugẽ.N. quicqͥd inde scis aut audi¬
sti atius uicinis. aut atius antiquiorib pro¬
pinquis qͦd tu ꝑnullũ ingeniũ nec ꝓpter
amorẽ. nec ꝓpter timorem. aut ꝓpter p̃miũ.
aut ꝓpt̾ consanguinitatẽ. celabis ep̾m tuũ.
aut eius missum. cui hoc requirere uisserit.
quandocũq te ex hoc interrogau̾it. sic te

Expanded text:
sanguinitatem in synodo computet, sed propinqui ad quorum notitiam pertinet, id est, pater et mater, tiquioribus Januensibus, quibus haec propinquitas nota est, qui bonae famae et veracis testimonii sunt, remoto amore, timore, pretio et omni malo studio, supradicto modo consanguinitatem, sine omni mora conjugia dissolvantur: quod si propinqui vel extranei verbis tantum propinquitatem testantur, et juramento probare noluerint, vel nequiverint, conjugium nullatenus dissolvatur, sed competens eis poenitentia propter infamiam vel peccati maculam, si forte in hac re quam dicunt esse inter istum et istam ejus conjugem, quidquid inde scis aut audisti a tuis vicinis aut a tuis antiquioribus propinquis, quod tu per nullum ingenium, nec propter amorem, nec propter timorem, aut per praemium, aut per consanguinitatem celabis episcopum tuum, aut ejus missum cui haec requirere jusserit quandocunque te ex hoc interrogaverit: « Sic te
Abbreviated transcription (Latin):
tom̃is controuersia quȩ de eccłiasticis
rebus fit. scđm diuinã legẽ subduobus
uł trib testib terminetur. testis est
dñs cũ dicit. Non unus stet contra alium.
s in ore duoꝵ uł triũ testiũ. stit om̃e u̾bũ¬

Expanded text:
omnis controversia, quae de ecclesiasticis rebus fit, secundum divinam legem sub duobus vel tribus testibus terminetur. Testis est Dominus, cum dixit: Non unus stet contra alium, sed in ore duorum vel trium testium stet omne verbu
Abbreviated transcription (Latin):
ULeonum relatione cognouimꝰ. te ꝓpͥa
uelle abicere uxorẽ. & adherere alteri
pͣtendentẽ consanguinitatis occasionẽ.
Unͣ apłica auctoritate intͣdicendo mandamꝰ
ut hanc quã nunc babes uxorẽ nullatenus
psumas dimitt̾e. uł aliã duc̾e. donec apuad¬

Expanded text:
ultorum relatione cognovimus te propriam velle abjicere uxorem et adhaerere alteri, praetendentem consanguinitatis occasionem. Unde apostolica auctoritate interdicendo mandamus tibi ut hanc quam nunc habes uxorem nullatenus praesumas dimittere vel aliam ducere, donec episc
Abbreviated transcription (Latin):
rogeniẽ suã unũ quẽq ad septimã m issa.¬
obseruare decernimꝰ gnationẽ. & quã diu
se agnoscunt affinitate ꝓpinquos. ad coniu¬
gale̾ copulã accedere denegamꝰ. Quod si fece
temere p̃sũpserit incestũ luat. ac publi¬
ce iuxta canonicoꝵ gradus peniteat. Ex conł¬
sui sanguinis.usq ad .uii. gradũ uxo¬
res ducant. neq sine benedictione sacͣ¬
dotis. Qui autẽ nupti erant. as acerdote be¬
nedicti nub̾e audeant. Ex concł aurelia neusi
ex ꝓpinquitate sanguinis uł uxoris¬
usq in .uii. gn̾is gradũ uxorem ducere. uł incesti
tinent᷑. ultra quos nec affinitas inuenit᷑. Nec si¬
cessio pot̾ amplius prerogari. Ex concł orela¬

Expanded text:
rogeniem suam unumquemque ad septimam observare decernimus generationem, et quandiu se agnoscunt affinitate propinquos, ad conjugalem copulam accedere denegamus. Quod si fecertemere praesumpserit, ut incestum luat, ac publice, juxta canonicos gradus poeniteat. Cui sanguinis usque ad septimum gradum uxores ducant, neque sine benedictione sacerdotis. Qui autem ante innupti erant, a sacerdote benedicti, nubere audeant  Gratian. sipropinquitate sui sanguinis, vel uxorisusque in septimi generis gradum uxorem ducere, vel incesti continentur, ultra quos nec affinitas invenitur, nec successio potest amplius praerogari. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
Sidorus in ethimologiis suis usq ad septimã
gnationẽ consanguinitatis abstinendũ. & sic
legitimo conubio coniungendũ asseruit. In¬
de reor eũ fecisse. quia genealogiȩ seriem
retexens. quo usq ordine̾ numerandi ꝑdu¬
cere posset. eo cognationẽ sanguinis seruan¬
dam estimauit. sicq ad in uocationẽ gen̾is
amiciciȩ ius confirmandũ. redire ad co¬
nubiũ sanciuit. qn̾ iã cognatiõĩs ordo nu¬
merari desinit. E ꝓ8ieti
sic loquit᷑. cuiꝰ series septẽ gͦradib diri¬
mit᷑ hoc mͦ. filius & filia qͦd ẽ frat᷑ &
soror. ipse ẽ truncus. Ilł seorsũ seiunctis.
ex radice illius trunci egrediunt᷑ isti ramu¬
neptis quart᷑. trinepos & trineptis quintus.
trinepotis nepos. & trineptis nepta .ui. Hȩc
consanguinitas dũ se paulatĩ in ꝓpaginũ
ordinib dirimens usq adultimũ gradũ
se se subtraxerit. & ꝓpinquitas esse desierit.
tunc pͥmũ lex matrimonii uincłm repetit.
& quodãmͦ reuocabit fugientẽ. Ido aut̃ usq

Expanded text:
Isidorus in Etymologiis suis usque ad septimam generationem consanguinitatis abstinendum, et sic legitimo connubio conjungendum asseruit. Inde reor eum fecisse, quod genealogiae seriem retexens, quousque ordinem numerandi perducere posset, eo cognationem sanguinis servandam aestimavit, sicque ad revocationem generis et amicitiae jus confirmandum, redire ad connubium sancivit, quando jam cognationis ordo numerari desinit. CAP. 10.-sic loquitur: Cujus series septem gradibus dirimitur, hoc modo: Filius et filia, quod est frater et soror, sit ipse truncus. Illis seorsum sejunctis, ex radice illius trunci egrediuntur isti ramuneptis, quartus: trinepos et trineptis, quintus: et trinepotis nepos et trinepotis neptis, sextus. Haec consanguinitas, dum se paulatim in propaginum ordinibus dirimens, usque ad ultimum gradum sese subtraxerit, et propinquitas esse desierit, tunc primum lex in matrimonii vinculum recipietur, et quodammodo revocabit fugientem. Ideo autem usque
Abbreviated transcription (Latin):
sexui filioꝵ fuit. & socrus & mat̾. Quȩ si due fe¬
minȩ fuissent. mat᷑ alt̾a & socrus alt̾a copiosiꝰ
se socialis dilectio colligaret. S hoc uñ fieret tͣc
ñ erat. quando nͥ fr̾es & sorores ex illis duob
pͥmis nulli homines erant. Fieri gͦ debuit qn̾o
potuit. ut existente copia unde ducerentur
urores. quȩ ñ erant iã sorores. ut ñ solum
illud ut fieret nulla necessitas ẽẽt Ad̾ huma¬
no gn̾e crescente etiã int᷑ impios deoꝵ mittoꝵ
falsoꝵq cultores sic obseruari cernimꝰ. ut etiã¬
si ꝑu̾sis legib ꝑmittant᷑ fraterna conuigia.
melior tam̃ consuetudo ipsam malit ex hor¬
rere licentiã. sicq aduersetur. quasi nunquã
licere potuerit. Copulatio gͥ maris & femine
quantũ attinet adgenꝰ humanũ. qͥđdã semi¬
nariũ ẽ ciuitatis. Cȩlestis uͦ ciuitas opus ħt.
ut noxã genationis euadat..i. libro iusti

Expanded text:
sexui filiorum fuit et socrus et mater. Quae si duae fesexui filiorum fuit et socrus et mater. Quae si duae feminae fuissent, mater altera, et socrus altera, copiosius se socialis dilectio colligaret. Sed hoc unde fieret tunc non erat, quando nisi fratres et sorores ex illis duobus primis, nulli homines erant. Fieri ergo debuit quando potuit, ut existente copia, inde ducerentur uxores quae non erant jam sorores, ut non solum illud ut fieret necessitas esset, verumno genere crescente, etiam inter impios deorum multorum falsorumque cultores, sic observari cernimus, ut etiamsi perversis legibus permittantur fraterna conjugia, melior tamen consuetudo ipsa malit exhorrere licentiam, sicque aversetur, quasi nunquam licere potuerit. Copulatio ergo maris et feminae, quantum attinet ad genus humanum, quoddam seminarium est civitatis. Coelestis vero civitas opus habet ut noxam generationis evad
Abbreviated transcription (Latin):
Uuor gͥ genꝰ humanũ pꝰ pͥmã copulã
uiri facti expulu̾e. & coniugis eius
exuiri lat̾e in harũ feminarũ conui¬
netione opꝰ hab̾et ut gignendo multiplica¬
rent. nec essent ulli homines. nͥ qui exillis
duob nati fuissent. uiri coniuges sorores
suas accepunt. Quod ꝓfecto quanto ẽ anti¬
quius cõpellente necessitate. tanto postea
factũ ẽ dãpnabilius religione ꝓhibente. ha¬
bita ẽ enim ratio rectissima caritatis. ut ho¬
mines quib eẽt utilis atq honesta concor
dia diu̾sarũ necessitudinũ uincłis necterent᷑.
Nec unus in uno multas hr̾et. s singłe spar¬
gerent᷑. in singłos. ac sic ad socialẽ uitã. di
Pater quippe & socer duarũ st̃ necessitudi¬
nĩ nomina. Ut gͦ aliũ quisq ħat patrẽ
aliũ socerũ. numerosius se caritas porrigat.
trũq aut̾ unius adã eẽ cogebatur. & filiis
ꝓfiliab suis. qͣn fr̃es sororesq coniugio¬
lungebant᷑. Sic & eua uxor eius utriq¬
UI

Expanded text:
ur genus humanum post primam copulam viri facti ex pulvere, et conjugis ejus ex viri latere, marium, feminarumque conjunctione opus haberet, ut gignendo multiplicarent, nec essent ulli homines, nisi qui ex illis duobus nati fuissent, viri conjuges sorores suas acceperunt. Quod profecto quanto est antiquius compellente necessitate, tanto postea factum est damnabilius religione prohibente. Habita est enim ratio rectissima charitatis, ut homines quibus esset utilis atque hdia, diuersarum necessitudinum uinculis necterentur, nec unus in uno multas haberet, sed singulae spargerentur in singulos ac sic ad socialem uitam diliPater quippe et socer duarum sunt necessitudinum nomina. Ut ergo alium quisque habeat patrem, alium socerum, numerosius se caritas porrigit. Utrumque autem unus Adam esse cogebatur et filiis et filiabus suis, quando fratres sororesque conjungebantur. Sic et Eva uxor ejus, utrique
Abbreviated transcription (Latin):
talib egerint ronabilit̾ & fidelit̾ exclude
oport̾et. Nam iuxta apłm qui ait. Lac de
pͣfixũ est temporib tenenda indulsimꝰ.
ne bonũ qͦd infirma adhuc radice planta¬
tũ erut exureretur. s aliquant᷑ firmaret᷑. & usq
ad ꝑfectionẽ custodiretur. hȩc gͦ ego iohannes
id cireo ꝑstringenda curaui. ut hi qui occasione
noue dispensationis illicita matrimonia contͣ
hunc eruditissimũ uirũ causant᷑. ñ gn̾alit᷑.iiiͦi.
generationis copulã censuisse. immo uenialit̾
simulq temporalit᷑ ꝑmisisse cognoscant.

Expanded text:
talibus egerint rationabiliter et fideliter excludere talibus egerint rationabiliter et fideliter excludere oportet. Nam juxta Apostolum qui ait: Lac dedpraefixum est, temporibus tenenda indulsimus, ne bonum quod infirma adhuc radice plantatum erat erueretur, sed aliquantulum firmaretur et usque ad perfectionem custodiretur. Haec ergo ego Joannes idcirco perstringenda curavi ut ii qui occasione novae dispensationis illicita matrimonia contra hunc eruditissimum virum causantur, non generaliter quartae generationis copulam censuisse, imo venialiter simulque temp
Abbreviated transcription (Latin):
tẽporis a felice messanȩ cilitiȩ presule
requisitus. utrũ augustino gregorius¬
scripserit. ut angloꝵ.iiii.generatione con¬
tracta matrimonia minime soluerent᷑. hu¬
millimꝰ pater gregoriꝰ int̾cetera ait talẽ ra¬
tionẽ. Qͦd scͥpsi augustino gentis angloꝵ
ep̃o. alũno uidelicet ut recordaris tuo de con¬
sanguinitatis coniuntione. ipsi & angloꝵ
genti quȩ nuꝑ adfidem uenerat. ne abono
qͥͦd ceꝑat metuendo austeriora reced̾et. sp̾alit᷑¬
& ñ gnͣalit᷑ certissime scripsisse me cognos¬
cas. Uñ & mͥ om̃is romana ciuitas testis ex¬
istit. nec ea intentione hoc illis scripsi man¬
data. ut pꝰquã firma radice infide fueruit
solidati. si infra ꝓpriã consanguinitatẽ in¬
uenti fuerint non separent᷑. aut infra affi¬
nitatis lineã. idem usq ad septimã gn̾atio¬
neͣ iungant᷑. s qͦd ad huc illis neophitis ex¬
istentib eis pͥmũ illicita consentire. & eos
uerbis ac exemplis instruere. & quȩ pꝰ de

Expanded text:
temporis a Felice Messanae Siciliae praesule requisitus, utrum Augustino scripserit, ut Anglorum quarta generatione contracta matrimonia minime solverentur, humillimus pater Gregorius inter caetera talem dedit rationem. Quod scripsi Augustino gentis Anglorum episcopo, alumno videlicet, ut recordaris, tuo, de consanguinitatis conjunctione ipsi et Anglorum genti quae nuper ad fidem venerat, ne a bono quod coeperat metuendo austeriora recederet, specialiter non generaliter certissime scripsisse me cognoscas. Unde et mihi omnis Romana civitas testis existit; nec ea intentione haec illis scripsi mandata, ut postquam firma radice in fidem fuerint solidati, si infra propriam consanguinitatem inventi fuerint, non separentur; aut infra affinitatis lineam, id est usque ad septimam generationem jungantur. Sed quod adhuc illis neophytis existentibus eis primum illicita consentire, et eos verbis et exemplis instruere, et quae post de
Abbreviated transcription (Latin):
tiidine̾ sexus utriusq ñ destitit. secũ facen
unũ. sicut ꝑse ueritas dixit. Non ꝓhis tanti¬
& ipsi in nob̾ unũ sint sicͣtu pater in me & ego
uice. & ipsi in nob̾ unum sint. Si quis temeri¬
rio ausu & sacrilego indefuncto querit ꝓpmi¬
quitatẽ ułab altero affinitatis uocabula
dissipare. uł susceptã sobolem alterius copule
credit: legitime sociari ꝓpinquitatis poris
hic negat dei uerbũ ualidũ esse uł forte.
terrã exquat tuor locis distantib magnaint̃¬
capidine. & confectam & conglutinatã fin¬
gereĩcuuscũq figurȩ uł inm̃sitatis corpus
Uane consangunitas quȩ in ꝓprio uiro
obseruanda ẽ. hec nimirũ inuxoris pa¬
rentela de lege nuptiarũ custodiendaẽ
Quia constat eos duos fuisse in carne una coͣ¬
munis illis utraq parentela eẽ credenda ẽ
sicut scriptum ẽ. Erunt duo incarne una

Expanded text:
titudinem sexus utriusque non destitit secum facere unum, sicut per se Veritas dixit: Non  in me, ut unum sint, sicut tu Pater in me, et ego in te, et ipsi in nobis unum sint . Si quis ergo temerario ausu et sacrilego in defuncto quaerit propinquitatem, vel sub altero affinitatis vocabula dissipare, vel susceptam sobolom alterius copulae credens legitime sociari, propinquitatis prioris, hic negat Dei verbum validum esse et forte. terram ex quatuor locis distantibus magna intercapedine, et confectam et conglutinatam finge, cujuscunque figurae vel immensitatis Sane consanguinitas quae in proprio viro observanda est, haec nimirum in uxoris parentela de lege nuptiarum custodienda est, qua constat eos duos fuisse in carne, ideoque communis illis utraque parentela credenda est; sicut scriptum est: Erunt duo in carne una
Abbreviated transcription (Latin):
Si una caro fuerit. quomͦ pot̾it aliquis eoꝵ ꝓpin¬
quus ꝑtinere uni. si ñ ꝑtineat alt̾i : Qa mini¬
me fieri posse credendũ ẽ. Uã uno defuncto in
suꝑstite affinitas ñ deletur. nec alia copula
coniugalis affinitatẽ pͥoris copulȩ solu̾e pot̾.
S neq alt̾ius coniunctionis sobolẽ. placet adip¬
sius affinitatis pͥoris siquidẽ tͣnsire consortiũ.
peo qͦd uerbũ dñi ualidũ ẽ & forte. & ut inqͥens
dirit ꝓpłia. Qm̃ ipse dixit & facta st̃ .i.i.

Expanded text:
Si una caro fiunt, quomodo poterit aliquis eorum propinquus pertinere uni, si non pertineat alteri? Quod minime fieri posse credendum est, nam uno defuncto in superstite affinitas non deletur, nec alia copula conjugalis affinitatem prioris copulae solvere potest. Sed neque alterius conjunctionis sobolem placet ad ipsius affinitatis prioris siquidem transire consortium, pro eo quod verbum Domini validum est et forte, et ut inquiens dixit
Abbreviated transcription (Latin):
Uciscitatur
a nob̾ scitas ur̾a si aliquis homo cõmatres
una caro ꝑconubiũ efficiunt᷑. restat nimirũ
uirũ cõpatrẽ constitui illi mulieri cuiꝰ matri¬
monio assumpta uxor cõmat᷑ eẽ uidebatur. &
id circo liquet urũ illi feminȩ ñ posse iungi
incopula. quȩ cõmat᷑ eius erat. cũ qua idem
una fuerat caro effectus Ide̾ karolo arcħ epo.
i&uis cũ matre sp̾uali fuerio fornicatꝰ.
a nathematis ut scitis ꝑcutit᷑ ictib. Si

Expanded text:
ciscitatur a nobis sanctitas vestra, si aliquis homo commatres una caro per connubium efficiuntur, restat nimirum virum compatrem constitui illi mulieri cujus matrimonio assumpta uxor commater esse videbatur; et liquet idcirco virum illi feminae non posse jungi in copula, quae commater erat ejus cum qua idem una fuerat caro effectus. Idem Carolo archiepiscopo. Si quis cum commatre spirituali fornicatus fuerit, anathematis ut scitis percutitur ictibus. Si
Abbreviated transcription (Latin):
eiusdem mulieris ab eo separatã dederat
alt̾iinunquã noui testamenti p̃figurator
sine contaminatione receꝑit. Nunc autem
post ea quã xp̃s ait adułtere. nec ego tȩcos¬
dempnabo uade de inceps noli peccare. & qͥs ñ
uttedligit debere ignoscere maritũ qͥd uidet
igno uisse dñm amboꝵ. nec iã se debere adul¬
rese dre. xuius penitentis crim̃ diuina eredit
miseratione deletum: It eo Indignant᷑
aibults femuris penas. cũ tanto grauiꝰ eos pu¬
nimi oportuerit. quanto mag̾ adeos ꝑtinet
ot entute rince. & exemplo rege feminas. Ic ẽ
Honerit curpis neq difficilis etiã pꝰ patrata
ntor puurgata adult̾ia reconciliatio coniugũ
uem pelaues regni çȩloꝵ. ñ dubita. t᷑ fieri
remissio peccatoꝵ. ñ ut post uiri diuortiũ
lstura. rxuocet᷑. s ut post xp̃i consortiũ ađ¬

Expanded text:
ejusdem mulieris ab eo separatam dederat ejusdem mulieris ab eo separatam dederat alteri , tanquam Novi Testamenti praefigurator sine contaminatione receperit. Nunc autem posteaquam Christus ait adulterae: Nec ego te codemnabo, vade, deinceps noli peccare , quis non intelligit debere ignoscere maritum, quod videt ignovisse Dominum amborum, nec jam se debere adulteram dicere, cujus poenitentis crimen divina credit miseratione deletum? Item, ibid. c. 8adulteris feminis poenas: cum tanto gravius eos puniri oportuerit, quanto magis ad eos pertinet et virtute vincere, et exemplo regere feminas. Item . on erit turpis neque difficilis etiam post perpetrata atque purgata adulteria reconciliatio coniugum, ubi per claues regni caelorum non dubitatur fieri remissio peccatorum, non ut post uiri diuortium adultera reuocetur, sed ut post Christi consortium a
Abbreviated transcription (Latin):
secum ħre desiderat. Hoc gͦ & de domo & de
agris. hoc est de his reb quȩ iure pecuniario
son solũ mechatio ẽ illi qui carne̾ sua̾ co¬
inquinat. sed etiã qui simulacrũ facit
mechat᷑. Quod si in ipsifactis ꝑseuerat.
& penitentiã ñ agit. recede ab illa. & noli uiu̾e
cũ illa. Sin autẽ. etiã tu particeps eris peccati
eius ꝓpt̃ hoc p̃ceptũ ẽ uobis ꝑuos manere.
siue uiro siue mulieri. pot̾ enĩ in eiꝰdẽ mõi peni
ad ulterinis coniugiis libro .ii. tentiaee
uos tͥ durum uidetur ut post ad ułt̾iũ
reconcilietur connigi coniunx. si fides
assit. ñ erit durũ. Cur enĩ deputamus¬
adhuc adulteros qͦs uł baptismate ablutos.
uł penitentia credimꝰ eẽ sanatos: Hȩc crimi
dabantur. quȩ noui testam̃ti sanguine si¬
ne dubio mundant᷑. & ido tunc om̃im ꝓhi¬
bitũ eẽ.ab alio contaminatã iuro reciperȩ
uxorẽ. Quãuis dauid saulis filiã quã pat̾

Expanded text:
secum habere desiderat. Hoc ergo et de domo et de secum habere desiderat. Hoc ergo et de domo et de agris, hoc est de his rebus quae jure pecuniario on solum moechatio est illi, qui carnem suam coinquinat, sed etiam qui simulacrum facit, moechatur. Quod si in his factis perseverat, et poenitentiam non agit, recede ab illa, et noli convivere cum illa. Sin autem, et tu particeps eris peccati illius. Propter hoc praeceptum est vobis per vos manere, sive viro sive mulieri, potest enim in ejusmodi poeniadulterinis conjugiis, libro secundo . Quod tibi durum videtur, ut post adulterium reconcilietur conjugi conjux, si fides adsit non erit durum. Cur enim adhuc deputamus adulteros quos vel baptismate ablutos, vel poenitentia credimus esse sanatos? Haec crimindabantur, quae Novi Testamenti sanguine sine dubitatione mundantur, et ideo tunc omnimodo prohibitum est ab alio contaminatam viro recipere uxorem, quamvis David Saulis filiam, quam pater