comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sua miseria ⁊ aliena lugeat nõ solũ sua
delicta. ueꝵeniã aliena Conpuigat᷑ pro
malis que cõmisit. et bonis que neglexit.
Nimus uẽo sit liber a mũdi sollicitudi¬
mbꝰ. a carnis uoluptatibꝰ. a prauis
cogitacoĩbus. ut possit cũ uoluerit aut si¬
bi intend̾e̾. aut utilitati frm̃ mĩstrare.
aut in cõtemplacõne celestiũ requieste̾.
Sit firmus. ut nulla repentina ꝑturba¬
tõne concuciatur Non capiat᷑ illecebris.
nõ frangat᷑ molestiis Nulla ira / nulla ĩ¬
pacis amator est. et in turbato aĩo habi¬
tare nõ potest Sit cõfirmacus in dei dilec¬
cõneͬ łoc est enĩ dilig̾e̾ deũ. illi occupare
añm. conciꝑe fruende uisionis eiꝰ affectũ.
habere pectati odiũ. mũdi contemptũ. dili

Expanded text:
sua miseria et aliena: lugeat non solum sua sua miseria et aliena: lugeat non solum sua delicta, sed etiam aliena: compungatur pro malis quae commisit, et bonis quae neglexit.nimus vero sit liber a mundi sollicitudinibus, a carnis voluptatibus, a pravis cogitationibus: ut possit, cum voluerit, aut sibi intendere, aut utilitati fratrum ministrare, aut in contemplatione coelestium requiescere. Sit firmus, ut nulla repentina perturbatione concutiatur; 339 non capiatur illecebris, non frangatur molestiis. Nulla ira, nulla impacis amator; et in perturbato animo habitare non potest. Sit consummatus in Dei dilectione. Hoc enim est diligere Deum, illi occupare animum, concipere fruendae visionis ejus affectum, habere peccati odium, mundi contemptum: dili
Abbreviated transcription (Latin):
Idcirco sicut nuillũ est monientũ quo nõ
utamur uel fruami: dei pietate ⁊ mise¬
ricordia. sic nullũ debet esse momentũ
De tercia colũpna. que est tor mundumi.
Onsequens gͦ est. ut eũ a quo tanta
bñficia accepinia toto corde diliga¬
iꝰ.hoc est tota cogitacõne. tota affectõ¬
ne. sine defectõne Git cor rectũ. ut ei ꝑ
om̃ia placeat deus Sit rectũ rectitudi¬
ne ĩtencoĩs. exclusione ꝑuerse cogita¬
cõnis. assiduitate cõtemplacoĩs Sit
ꝑatum sequi uoluntatẽ dei. in quãcũq
ꝑtem eam ĩclinari ꝯgnouerit Sit sur¬
sum ad sola celestia cogitanda. et diui¬
na cõtemplanda ⁊ desiderandaSit
le reputet. aut in conscĩa sua/ uel in a¬
liena Sit dulce dulci rñsione. sũaui ã¬
monicõne. benigna rephensione. mo¬
desta correctõne Eit mundũ. ut tociꝰ
ĩmũdicie spurcicias respuens. cogitacõmũ
sicut actionũ pcc̃a deploret Defleat pr̃o

Expanded text:
Idcirco sicut nullum est momentum, in quo non Idcirco sicut nullum est momentum, in quo non utamur vel fruamur Dei pietate et misericordia: sic nullum debet esse De tertia columna, quae est cor mundum. 8. Sequitur ut eum, a quo tanta beneficia accepimus, toto corde diligamus: hoc est, tota cogitatione, tota affectione, sine defectione. Sit cor rectum, ut ei per omnia placeat Deus. Sit rectum rectitudine intentionis, exclusione perversae cogitationis, assiduitate contemplationis. Sit paratum sequi voluntatem Dei, in quamcunque partem inclinari eam cognoverit. Sit sursum, ad sola coelestia et divina contemplanda et desideranda. Sile reputet, aut in conscientia sua, aut in aliena. Sit dulce dulci responsione, suavi admonitione, benigna reprehensione, moderata correctione. Sit mundum, ut totius immunditiae spurcitias respuens, cogitationum sicut actionum peccata deploret. Defleat pro
Abbreviated transcription (Latin):
Etordemur go miseri beneficiorum dei.¬
tordiaꝵ dei ut sic accendamur in a
morẽ eius Reuocemꝰ ad mẽoriam bona
stitutos clement̾ eripuit. nec unꝙͣ pccĩs
nr̃ĩs quo minꝰ misere̾tur uinti potuit.
Oblitos sui de se admonuit. auersos a se
reuotauit. uenientes ad se benigne susce¬
pit. penitentiba indulsit. ꝑ seuerantes cu¬
stodiuit. stantes tenuit. lapsos erexit ma¬
las deltãciones in amaritudĩẽs cõuertit.
et rursus salubrit᷑ amaricatis cõsolacio¬
nes suas cribuit Postremo aũt tribula cõ¬
stituit. qui nec pccãntibus unꝙͣ defuit
ut corrig̾et. nec iustis ut custodiret.
Recogitema qnͣta bona fecit nobis non
rogantibꝰ nec desiderantibꝰ ỹmo re¬
cusantibꝰ. et ꝙͣ multa pcc̃a remisit no¬
bis. et a qnͣtis ꝑiculis nos liberauit sibeator
deus Qmͣ magna dignacio pietatis funt.ꝙ
ĩgratos et in multis cõtrarios. a tam miu̾¬
tĩs ꝑcis nos custodiuit dei gr̃a. in qua po¬
tiumꝯ tade̾. sicut in alia multa cecidimus.

Expanded text:
ecordemur ergo misericordiarum Dei, ut sic accendamur in ejus amorem. Revocemus ad memoriam bona e constitutos clementer nos eripuit; nec unquam peccatis nostris, quominus misereretur, vinci potuit: oblitos sui de se admonuit; aversos a se revocavit; venientes ad se benigne suscepit; poenitentibus indulsit; perseverantes custodivit; stantes tenuit; lapsos erexit; malas delectationes in amaritudinem convertit; et rursus salubriter amaricatis consolationes suas tribuit. Postremo tribulatiostituit: qui nec peccantibus unquam defuit, ut corrigeret; nec justis, ut custodiret. Recogitemus quanta bona Deus fecit nobis non rogantibus neque desiderantibus, imo recusantibus; et quam multa peccata dimisit nobis, et a quantis periculis liberavit nos liberator Deus: quam magna dignatio pietatis fuit, quod ingratos et in multis contrarios, a tam multis peccatis custodivit nos Dei gratia, in quae potuimus cadere, sicut in alia multa cecidimus.
Abbreviated transcription (Latin):
piritus autẽ sit rcũs. ab om̃ibus t̾renie
et pñtibus prorsus auersas. ⁊ deo ĩ¬
seꝑabilit᷑ iunctus et unitus pia deuocõe
ascendat et uisitet suꝑ nas sedes. ⁊ multas
que in domo dei sũt mansiones. hũiliter se
ꝓsternens añ thronũ dei ⁊ agni Qĩrat᷑
ꝑ plateas suꝑne sỹon. audiat illud melos
angelicũ. et cũ reuen̾tia supplicet cũctis
ordinibus btorum spũum. singulis ꝑ se
⁊ simul oĩbus e ꝯmendans Tantam
ue̾o grãm nõ meret᷑ accꝑe anmq. qͥ
in sui ꝯgnicõne diu exc̃citatus ⁊ plene
eruditus nõ est frustra enĩ cordis oculũ
erigit ad uidendũ deum. qui nondũ y¬
doneus est ad uidendũ serpm prius q¬

Expanded text:
piritus autem sit rectus, ab omnibus terrenis et praesentibus prorsus aversus, et Deo inseparabiliter junctus et unitus. Pia devotione ascendat, et visitet supernas sedes, et multas quae in domo Patris sunt mansiones, humiliter se prosternens ante thronum Dei et Agni. Currat per plateas supernae Sion: audiat illud melos Angelorum, et cum reverentia supplicet cunctis ordinibus beatorum spirituum; singulis per se, et simul omnibus se commendans. Tantam vero gratiam non meretur accipere animus, qui in sui cognitione diu exercitatus et plene eruditus non est. Frustra enim cordis oculum erigit ad videndum Deum, qui nondum idoneus est ad videndum seipsum. Prius
Abbreviated transcription (Latin):
spũs scĩ benignitatẽ. ⁊ angelice crea¬
ture btĩtudinẽ Delt̃atur de deo in deũ. dũ eius
pct̃atem mirat᷑ et decorem cõtemplat᷑ O ꝙͣ¬
tur. sola celestia cõtemplat᷑. ꝯtemplando io¬
cundat᷑. sed cũ ibi diuciastare conat᷑. subi¬
to labitur Rediens ad se nulli potest inti¬
mare qd̾ uidit supra se. sed agnicõne sua¬
nitatis illectus. gustate dulcedĩs suauitatẽ
⁊ illam celestem infusionẽ leticie spitalis
intͣ semnzip̃m mirat᷑ reuoluit eciã in cor
de tacita mente ĩcorporee lucis daritatẽ.
ĩtime sacietatis saporem. ⁊ illud int̾ne
quietis secretũ. et sũme tnͣquillitatis ar¬
mens delcãbilit᷑ afficitur. et minabilit᷑
deltãtur Uolet go et nõ deficiat. uolet
donec ad regem glorie ꝑueniat.ibiq
ploret et sũspiret. mactẽtq se in lac̾mis.
dep̃cetur ueniã. postulet grãm. nec inde
recedat quoadusq deũ quẽ nimiũ offen¬
derat placatũ senciat. ⁊ ab eo cõsolacionẽ

Expanded text:
itus sancti benignitatem, et angelicae naturae beatitudinem. Delectatur de Deo in Deum, dum ejus pietatem miratur, et decorem contemplatur. dum sola coelestia contemplatur, et contemplando jucundatur. Sed cum ibi stare diutius conatur, subito labitur; et rediens ad se nulli potest intimare quod vidit supra se: sed agnitione suavitatis illectus, gustatae dulcedinis suavitatem, et illam coelestem infusionem laetitiae spiritualis intra semetipsum miratur. Revolvit etiam in corde suo tacita mente incorporeae lucis claritatem, et intimae satietatis saporem, et illud internae quietis secretum, et summae tranquillitatis armens delectabiliter afficitur, et mirabiliter delectatur. Volet ergo, et non deficiat. Volet, donec ante 341 Regem perveniat, ibique ploret et suspiret, mactetque se in lacrymis: deprecetur veniam, postulet gratiam; nec inde recedat, quousque Deum quem nimium offenderat, placatum sentiat, et ab eo consolationem
Abbreviated transcription (Latin):
et cũ aliqua delcãcionis cogitatione uel
uisus ĩtencõne me cõprehend̾e potest᷑
nõ diebus neq noctibus requiescere
siit Subtiliter ĩtrat et mentẽ occu¬
pat. et nisi subito repellatur allicit et
ĩcendit. et quasi uirus pestilencie ꝑ to¬
tũ corpus paulatim se diffundit Cogita¬
cõnes prauas multiplicat affectõnes
malas generat. delectacõne illrcita mẽ¬
tem afficit. ad consiliũ prauitatis añ in¬
flectit. om̃esq aĩe uirtites corrũpit Hac
peste cũ constrictus teneor. diuelli ab̾ ea
uix possum. quia stimulos eiꝰ cõfiteri
aut nescio aut erubesto. tam subtiles a̾
turpes sũt reuea difficile est libidinis
ĩcendia extingue̾ impulles stimulat. iu¬
uenes inflãmati iros eneruat. senes
et decrepitos fatigat. Nõ asꝑnatur tu¬
guria. nõ reueret᷑ palacia. utinã so¬
la cenobia fugiat Adiuua me dñe de¬
us meus. ut huit pestifero et mortife¬

Expanded text:
et cum aliqua delectationis cogitatione, vel et cum aliqua delectationis cogitatione, vel visus intentione me comprehendere potest, non diebus neque noctibus requiescere sinit. Subtiliter intrat, et mentem occupat, et nisi subito repellatur, allicit et incendit, et quasi virus pestilentiae per totum corpus paulatim se diffundit. Cogitationes pravas multiplicat, affectiones malas generat, delectatione illicita metem afficit, et ad consensum pravitatis animum inflectit, omnesque animae virtutes corrumpit. Hac peste cum astrictus teneor, divelli ab ea vix possum, quoniam stimulos ejus confiteri aut nescio, aut erubesco; tam subtiles et turpes sunt. Revera difficile est libidinis incendia exstinguere. Impuberes stimulat, juvenes inflammat, viros enervat, senes et decrepitos 346 fatigat. Non aspernatur tuguria, non reveretur palatia. Utinam sola coenobia fugiat. Adjuva me, Domine Deus meus, ut huic tam pestifero et mortife
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ grauis iactura est que ꝑ negli¬
genciã fit Uim pacior. cũ illud me de
candi consuetudĩe eciã cũ nescio pecco. ⁊ cor
meũ cor uanũ ꝑ infinita deducit᷑. et in
multa desideria diuiditur In nocte uo cũ
dormire uolo. multaꝵ rerũ ymagĩes
et fantasias clansis oculis uideo. easq ĩ¬
uitus tolero Qnͣtoq ab eis aciem mẽtis
auert̾e nitor. tanto amplius ille se mi¬
chi ingerũt. et molestiis turpiũ cogita¬
cionũ cor meũ maculant᷑ Inde est ꝙ sepe
michi notuit mortifera delcãcio. que ex
recordacõne p̃terito ꝵ pcc̃oꝵ nasti solet
sed mapĩe ex recordacõne libidĩs Hec
enĩ pestis. quo pre cet̾is uiciis est michi
familiarior. eo ad nocendũ prodiuior.
et ad repessendũ difficilior sã cũ eam
repelle uolo. nolenti michi se ĩgerit. c¬
blande onerosa. displicẽdo placens. et
placendo displicens Carnis libidinem
nũꝙͣ fug̾e potui. sed semꝑ me ꝑsequit᷑.

Expanded text:
quoniam gravis jactura est quae per negliquoniam gravis jactura est quae per negligentiam fit. Vim patior cum illud me desccandi consuetudine etiam cum nescio pecco: et cor meum cor vanum per infinita deducitur, et in multa desideria dividitur. 26. In nocte vero cum dormire volo, multarum rerum imagines et phantasias clausis oculis video, easque invitus tolero: quantoque ab eis aciem mentis avertere nitor, tanto amplius illae se mihi ingerunt, et molestiis turpium cogitationum cor meum maculant. Inde est quod saepe mihi nocuit mortifera delectatio, quae ex recordatione praeteritorum peccatorum nasci solet, sed maxime ex recordatione libidinis. Haec enim pestis quo prae caeteris vitiis est mihi familiarior, eo ad nocendum proclivior, et ad repellendum difficilior. Nam cum eam repellere volonolenti mihi se ingerit, blande onerosa, displicendo placens, et placendo displicens. Carnis libidinem nunquam fugere potui, sed semper me persequitur,
Abbreviated transcription (Latin):
emĩ est ĩ potestate mea cor meũ et cogi¬
tacõnes mee. que ex ĩprouiso effuse
ad secularia reuocãt. mũdana ĩserũt.
uoluptaria ingerũt. illecebrosa cõtexunt:
ip̃oq in temꝑe quo leuare mentẽ meã
ad t̾rena plerũq deiior Huigmoĩ ꝑ¬
strepentiũ cogitationũ tumultus a cor¬
de cotidie amouere uolo nec ualeo. S uisa
et audita dicta et facta ad meõriam re¬
uocant. et in ea cũ magna ĩportunitate
ꝓstrepũt cogitanda cogito. cogitata re¬
togito. et ẽadẽ iteꝵ atq iteꝵ replicare
nõ cesso Et cũ diu mulcũq quitquid po¬
teo cogitaueo. adhuc sine cogitacoĩbus
esse nõ possum. sed intrant ⁊ exeunt.
sustineo. plerũq tamẽ consencio. cũ per
ea que uidi uel feci sine ulla utilitate
absq oĩ discrecõne uaga mẽte discro.
Ita mens semꝑ mobilis et nũꝙͣ stabi¬
lis. semꝑ naga et nelut ebria. ꝑ diu̾¬
Rauiter pecto cũ cor meũ derelinqͦ.

Expanded text:
enim est in potestate mea cor meum et cogienim est in potestate mea cor meum et cogitationes meae, quae ex improviso effusae ad saecularia reuocant, mundana inserunt, uoluptaria ingerunt, inlecebrosa intexunt ipsoque in tempore, quo eleuare mentem ad terrena plerumque dejicior. Hujusmodi perstrepentium cogitationum tumultus a corde quotidie amovere volo, nec valeo: sed visa et audita, dicta et facta ad memoriam revocant, et in ea cum magna importunitate perstrepunt. Cogitanda cogito, cogitata recogito, et eadem iterum atque iterum replicare non cesso: et cum diu multumque quidquid potero cogitavero, sine cogitationibus esse non possum, sed intrant et exeunt, atsustineo; plerumque tamen consentio, cum per ea quae vidi, vel feci, sine utilitate, absque discretione, vaga mente discurro. Ita mens mea semper mobilis, et nunquam stabilis, semper vaga et velut ebria, per divepecco, cum cor meum derelinquo;
Abbreviated transcription (Latin):
s milla melior illa. qua ꝯgnoscit
homo seip̃m Qmͣobrem redeam ad
cor meũ. et ibistare assuescam. ut totã uitã
meã possim discut̾e̾. et meip̃m cognoste.
Om̃es miserias meas e corã deo effundã.
si forte illa sua mͣgna pietas moueat eñ.
Confitebor ei ꝑcc̃a mea. cui õna mida stͤ
et aperta. quẽ fallere nõ possũ quia sa¬
pientia est nec effug̾e̾ quia ubiq est Au
digo piissime deus confessionẽ meã. et
respice ad pietatẽ tuã. et fac mecũ scdm
miẜicordiã tuã dudi ꝙͣ sepe de mẽõria
mea te expulit turba irruens plu̾ma¬
ꝵ cogitacõnũ. que uelut plebs ad aliqd̾
spectaculũ solent afflu̾e in cor meũ Qũ
eñ orare uel cantare ĩ monastio uolo.
nescio cuiꝯmodistulta cogitacio cor me¬
um rapit et ducit ꝑ diuersa loca Cũq
illud ad me reuoco. tenere nõ possũ. sed
illico elabitur. et huc illucq disꝑgitur.
ita cor meũ occupant. ut qd̾ uitare stu¬
deo. hoc cogitem aĩmoq reuoluã nõ

Expanded text:
d nulla melior est illa, qua cognoscit homo seipsum. Quamobrem redeam ad cor meum, et ibi stare assuescam, ut totam vitam meam 345 possim discutere, et meipsum cognoscere. Omnes miserias meas coram Deo effundam, si forte illa sua magna pietas moveat eum. Confitebor ei peccata mea, cui omnia nuda sunt et aperta, quem fallere non possum, quia sapigo, piissime Deus, confessionem meam; et respice ad pietatem tuam, et fac mecum secundum misericordiam tuam. Audi quam saepe de memoria mea te expulit irruens turba plurimarum cogitationum, quae velut plebs ad aliquod spectaculum solent effluere in cor meum. Dum orare vel cantare in monasterio volo, nescio cujusmodi stulta cogitatio cor meum rapit, et ducit per diversa loca. Cumque illud ad me revoco, tenere non possum, sed illico elabitur, et huc illucque dispergitur, ita cor meum occupant, ut quod vitare studeam, hoc cogitem, animoque volvam. Non
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuoluit ꝑ uanitatẽ nãq de oꝑibus quo¬
rũ michi conscius nõ eram. turpiter me
iactaui Gestiebam eciã docere que nesciebã.¬
et tredi de me sublimia uolebam Delcã¬
bilia gͣuibus anteponebã. et execͣbar uer¬
bo quod aĩo ꝯcupistebã appellacõnes uirtu¬
tũ meis uitiis ĩponebã. et ita merp̃m fal¬
lebam.et fauẽtes michi decipiebã In pro¬
missione honesta fui uelox. ĩ exhibicõne
mendax a bono mutabilis. mali tenax.
ĩ uerbo gͣnis. aĩo turpis. ubiq fallax letq
ad ꝓspera. fragilis ad aduersa Inflatus ad
obsequia.anpius ad obprobria. ĩmode¬
ratus ad gandia. facilis ad hũana. diffici¬
lis ad honesta strisericordissiẽ dñe. ita defecert
ĩ uanitate dies mei. ĩ quibꝰ debui flere cõ¬
missam ñquitatẽ. excitare remissam uolũ¬
tatem. suspira̾e ad amissam hereditatem.
tuã marestatem.

Expanded text:
involvit. Per vanitatem namque de operibus, quoinvolvit. Per vanitatem namque de operibus, quorum mihi conscius non eram, turpiter me jactavi. Gestiebam etiam docere quae nesciebam. Credi de me sublimia volebam, delectabilia gravibus anteponebam, exsecrabar verbo quod animo concupiscebam, appellationes virtutum meis vitiis imponebam, et ita me ipsum fallebam, et faventes mihi decipiebam. In promissione honesta fui velox, in exhibitione mendax; a bono mutabilis, mali tenax; in verbo gravis, animo turpis, ubique fallax; laetus ad prospera, fragilis ad adversa; inflatus ad obsequia, anxius ad opprobria, immoderatus ad gaudia facilis ad humana, difficilis ad honesta. Misericordissime Domine, ita defecerunt in vanitate dies mei, in quibus debui flere commissam iniquitatem, excitare remissam voluntatem, suspirare ad amissam haereditatem,tuam majestatem.
Abbreviated transcription (Latin):
daciis decoloraui In spũalibus carnalia lau¬
daui. ut pũalia eis bona deesse ꝑsuaderẽ.
Amicicias simulaui. ut eos qui se ĩtante
michi cõmittebant qua possem arte deti¬
ꝑem Odiorũ michi occasiones pͣuis suspici¬
onibꝰ coaceruaui. et ita demones quoꝵ facta
sectabar letificaui sNultis uelut amitus fui ĩ obse¬
quio. ẜ hostis in aĩõ. corruptus ĩ uerbo. turpis ĩ
facto Proditor fui secretorũ. tenax malaꝵsu
spicionũ. utrobiq ꝑuersũs et ita ꝑsecutus ẽ
ĩmricus aĩãm meãm. hũiliauit in t̾ra uitam
meã Pñssime dñe unde possim ẽẽ bonus. qͥ
in bono fui malus : Ego peccabam et tu dissi¬
mulabas. ꝓlongabam ego multo temꝑe in¬
iquitatẽ meã. et tu pietatẽ tuã. quia pe¬
nitenciã et ĩdulgenciã cogitabas Da gͦ
miẜicordiã misero. cui tã diu peꝑcisti c̾mi¬
ĩuidia cor meũ afflixit uereciã uanitas
circa uarias deltãciones. languentẽ añn

Expanded text:
daciis decoloravi, in spiritualibus carnalia laudaciis decoloravi, in spiritualibus carnalia laudavi, ut spiritualia bona eis deesse persuaderem. Amicitias simulavi, ut eos qui se incaute mihi committebant, qua possem arte deciperem. Odiorum mihi occasionem pravis suspicionibus coacervavi; et ita daemones, quorum facta sectabar, laetificavi. Multis velut amicus fui in obsequio, hostis in anima, comptus in verbo, turpis in facto. Proditor fui secretorum, tenax malarum suspicionum, utrobique perversus. Et ita persecutus est inimicus animam meam, humiliavit in terra vitam meam . Piissime Domine, unde possum esse bonus, qui in bono sic fui malus? Ego peccabam, et tu dissimulabas: prolongabam multo tempore iniquitatem meam, et tu pietatem 348 tuam; quia poenitentiam et indulgentiam cogitabas. Da ergo misericordiam misero, qui tam diu pepercisti crimin solum invidia cor meum afflixit, verum etiam vanitas circa varias delectationes languentem animum
Abbreviated transcription (Latin):
me de ĩuidia Confiteor et ego. qm̃ ĩuidia se¬
pissiẽ cor meũ lamauit ꝑ iidiam nãq
scẽ uiuentiũ merita. mẽa feci ĩuidendo pec¬
cata siã bona que ab eis fieri uel dici audiebã.
ea oino nõ credebiam Ipãs res bene gestas
ĩ malũ male int̾prẽtando cõuerteliam Om¬
ne malũ quod de illis mẽdax sama iacta¬
bat. statĩ ac si ego uidissem credebã Oia ma¬
la meis emulis fingebam :⁊ ex ꝓfectu eoꝵ
deficiebam hme uero odia ĩtra me abston¬
debam. et ĩ meos cruciatus enutriebiã Pro¬
ficien tibꝰ ĩuidebam.pcãntibꝰ fauebã. de e¬
malis eoꝵ gaudebã. et de ꝓfectibꝰ lugebã.
bratuitis ñimicitiĩs ardebam. et hãc mali¬
tiã mei pectoris dep̃hendi timebã semꝑ
illis erã amarus et nũꝙͣ certus. ⁊ ita ami¬
tus erã dyaboli. et ĩmuitus dei Int̾ amicos
distordias seminaui. discordantes ĩ dissenci¬
one ꝯfirmaui. et opiniones bonoꝵ men¬

Expanded text:
me de invidia; confiteor et ego, quoniam invidia saeme de invidia; confiteor et ego, quoniam invidia saepissime cor meum laniavit. Per invidiam namque, sancte viventium merita, mea feci invidendo peccata. Nam bona quae ab eis fieri, vel dici audiebam, vera omnino non credebam: ipsas res bene gestas, in malum male interpretando convertebam. Omne malum quod de illis mendax fama jactabat, statim tanquam si ego vidissem, credebam. Omnia mala meis aemulis fingebam, et ex profectu eorum deficiebam. Haec vero odia intra me abscondebam, et in meos cruciatus enutriebam. Proficientibus invidebam, peccantibus favebam, de malis eorum gaudebam, et de profectibus lugebam. 31. Gratuitis inimicitiis ardebam, et hanc malitiam mei pectoris deprehendi timebam. Semper eram ei amarus, et nunquam certus: et ita amicus eram diaboli, et inimicus mei. Inter amicos discordias seminavi, discordantes in dissensione confirmavi, opiniones eorum men
Abbreviated transcription (Latin):
merp̃o. a quo reced̾e nõ possum siã
quocũq me cõuerto. uictia mea sequnt᷑¬
me Et ubicũq uado. conscĩa mea nõ me
deserit. sed p̃sens existit. et quitquid facio
Et si hoĩbus celo quod egi. michi tñ qui nom
malũ quod gessi celare nequeo ꝓprni rea¬
tus conscĩa nõ me requiesc̃e̾ sinit. ẜ de die
in diem uehemẽter torquet.et de die iudi
cni uehemẽcius t̾ret Nã in die illa cũ dñs ad
iudiciũ uemit. uniuscuiusq consciã ad testi¬
moniũ adducet᷑. et aperto libro constie. õ¬
nis culpa ante oculos reducet᷑. atq ita
cogente conscĩa. unusquisq erit accusa¬
tor suus et iudex ꝓpterea statuã me an¬
te me ⁊ iudicabo meipm̃. ut illiq extre¬
me ⁊ tremende diei iudiciũ euad̾e pos¬
sim Dampnat me conscĩa mea. qmͣqm
iudiciũ diuimĩ nondũ me dampnet.
Accusat me de homicidio. qd̾ et si oꝑe nõ feci. no¬
lũtate tamẽ ac desidĩo sepe ꝑegi accusat me
de adulterio. et eodẽ modo respondeo ditusat

Expanded text:
ere non possum. Nam quocumque me verto, vitia mea me sequuntur: ubicumque vado, conscientia mea non me deserit, sed praesens assistit, et quidquid facio, Et si hominibus celo quod egi, mihi tamen, qui novi malum quod gessi, celare nequeo. Proprii reatus conscientia non me requiescere sinit, sed de die in diem vehementer me torquet, et de die juds terret. Nam in die illa cum Dominus ad judicium venerit, uniuscujusque conscientia ad testimonium adducetur, et aperto libro conscientiae, omnis culpa ante oculos reducetur: atque ita cogente conscientia, unusquisque erit accusator et judex suus. Propterea statuam me ante me, et judicabo me ipsum, ut illius extremae et tremendae diei judicium evadere possim. Damnat me conscientia mea, quanquam divinum judicium nondum me damnet. Accusat me de homicidio, quod, si opere non feci, voluntate tamen ac desiderio saepe peregi. Accusat me de adulterio, et eodem modo respondeo. Accusat
Abbreviated transcription (Latin):
uirtute t̾ret. que attingit a fme usq ad si¬
nem fortit᷑. et dippoĩt oĩa suauit᷑.ᷤ. An et
illam dep̃hendet de qua dicit᷑. Mobilior ẽ
oĩbus mobilibus sapĩa: Saltẽ cũ iudeit
tam speciosis saltibus tnͣsilientẽ suã potẽ¬
ciã potentia creatoris sui. subsistat et di¬
mictat alas suas retinens se.⁊ habens
dei comꝑacoĩs timorẽ.se ad se colligens
et cohibens nõ tnͣsgrediat᷑ t̾minos sũos.
Sic enĩ scã aĩalia in uisione ezechielis.
cũ fie̾t uox suꝑ firmanẽtũ qd̾ ĩmine¬
bat capiti eoꝵ. stabant et submitebant
alas suas Qd̾ plane sancti faciũt. cũ plu¬
stratis oꝑm et mirabiliũ dei suꝑ intelli¬
gibilibꝰ absconditis misteriis. nichil se
stire dep̃hendũt. sed momiẽto statere dĩa
oꝑa sua appendũt Tũc se nõ a se moue¬
ri cor ĩtelligit. quia ꝑ se ĩmobile manẽt
dantis/ cõ modarius uti debet cõmodato

Expanded text:
virtute curret, quae attingit a fine usque ad fivirtute curret, quae attingit a fine usque ad finem fortiter, et disponit omnia suaviter? an et illam apprehendet, de qua dicitur, Mobilior est omnibus mobilibus sapientia? Saltem cum viderit tam spatiosis saltibus transilientem suam potentiam, potentiam Creatoris sui, subsistat et dimittat alas suas, retinens se, et habenis deificae comparationis se ad se colligens et cohibens, non transgrediatur terminos suos. Sic enim sancta animalia in visione Ezechielis, cum fieret vox super firmamentum, quod imminebat capiti eorum, stabant et submittebant alas suas . Quod plane sancti faciunt, cum perlustratis operibus et mirabilibus Dei super intelligibilibus absconditis mysteriis, nihil se scire deprehendunt, sed momento staterae omnia opera sua appendunt. Tunc se non a se moveri cor intelligit; quia per se immobile permaneret, dantis, commodatarius uti debet commodato:
Abbreviated transcription (Latin):
ciam Ei ferocitas apri. ꝑ mansuetudinẽ.
Ei suꝑbia unicornis. ꝑ hũilitatem sion¬
ĩuenitur int̾ tetas artes libeales ars
ista pre aliis liber. lis. qua teneat᷑ cor.
qd̾ oĩ mobili mobiꝰus est. qdͥ oĩ lubrico
lubricosius est strobilitate enĩ natuali
ĩstabile. nel in pũcto sixũ recusat ꝯsist̾e
cuiꝰ uita in motu est. et motus ei uita.
Nouet molem tociꝰ corꝑis hũani. tan¬
tillus iste in corde nitalis mocus Et qua
coherceat᷑ arte. ut alia mouẽs ipm̃ nõ
moueat᷑. Forte mola asmaria si ei adc
multo magis cũ ingla coagitaretur.
agendũ est itaq cũ eo ut circũeat t̾ram
et ꝑambulet eam. si fi dte uelociorem
et mobiliorẽ se ĩuenire queat si suꝑ
tr̾am similẽ sũi nõ ĩuenerit eciã girũ
celi cirtũeat. et rotas curruũ dei ad cursum
suũ admoueat Quid tũc faciet ad illos.
qui ambulant suꝑ pẽnas uentorũ. Forte
eciã tũ illis contende̾ pot̾i̾t an eciã cũ illa

Expanded text:
tiam: si ferocitas apri, per mansuetudinem: tiam: si ferocitas apri, per mansuetudinem: si superbia unicornis, per humilitatemter caeteras artes liberales ars ista prae aliis liberalis, qua teneatur cor quod omni mobili mobilius est, quod omni lubrico lubricosius est. Mobilitate enim naturali instabile, vel in puncto fixum recusat consistere: cujus vita in motu est, et motus est ei vita. Movet molem totius corporis humani tantillus iste in corde vitalis motus: et qua coerceatur arte, ut alia movens, ipse non moveatur? Forte mola asinaria si ad multo magis cum mola concitaretur. Agendum itaque cum eo est, ut circumeat terram, et perambulet eam; si forte velociorem, et mobiliorem se invenire queat. Si super terram similem sui non invenerit, etiam gyrum coeli circumeat, et rotas currum Dei ad cursum suum admoveat. Quid tunc faciet ad illos qui ambulant super pennas ventorum? Forte et cum illis contendere poterit. An et cum illa
Abbreviated transcription (Latin):
uitã sortit᷑ aut mortẽ Uelle nãꝙ pccare
malũ est. pccare peius. ĩ pcc̃o ꝑseueraẽ pes¬
simũ. nolle penitere mortale Quitquid cor
et seipm discuciat Cũq ĩuen̾it culpã time¬
at penã Querendo aũt culpã. nusꝙͣ alias
nisi in se reꝑiat Reꝑta in se culpa et pene
causa. seip̃m puniendo se añ se statuat Ee e
pactũ pacis rupisti Uis qd̾ non uis: ⁊ non
uis qd uis ad teip̃m ꝯturbaris. nolenda uis.
uolenda nõ uis Ecce de ore tuo te iudico ser¬
tuã. ut aspicias turpitudinẽ tuã. et recogites
stultiiã tuã Sic in miseriis suis ad seip̃m con-¬
de corde oꝑatur. et retinet cor fluxũ ⁊ na¬
nũ. ne profluat in abyssum excermim.
Dis ista seu uiolencia. rapit regnũ celoꝵ.
Regnũ celoꝵ ĩquit dñs uim pãtit᷑. et uio¬
qui cor suũ possidet Non regnat. qui
in corde addictus seruitutibꝰ uicioꝵ. p̃sidet
urbibus et turbis populõꝵ Solus is rgnat.
qui deposito tordis imꝑio. lege racõnis or

Expanded text:
vertit, aut ad mortem. Velle namque peccare, malum est: peccare, pejus: in peccato perseverare, pessimum est: nolle poenitere, mortale. Quidquid igitur cor et seipsum discutiat: cumque invenerit culpam, timeat poenam. Quaerendo autem culpam, nusquam illam nisi in se reperiat: reperta autem culpa et poenae causa, seipsum puniendo se ante se statuat, et tpactum pacis rupisti, vis quod non vis, et non vis quod vis: a teipso condemnaberis. Nolenda vis: volenda non vis. Ecce de ore tuo te judico, sertuam, ut aspicias turpitudinem tuam, et recogites stultitiam tuam. Sic igitur in miseriis suis ad seipsum rede corde operatur, et retinet cor fluxum et vanum; ne profluat in abyssum exterminii. Vis ista seu violentia rapit regnum coelorum. Regnum coelorum, inquit Dominus, vim patitur, et vioqui cor suum possidet. Non regnat, qui in corde suo deditus servitutibus vitiorum, praesidet urbibus et turbis populorum. Solus is regnat, qui deposito cordis imperio, ad leges rationis ord
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatis. inflãmata ad desideriũ boni¬
tatis. om̃es illicitas uolũtatis affectõnes⁊ ua
gas mẽorie cogitatões. cordis dispsiones. an
riũ suũ figat locũ suꝑiorem racio q obtineat.
nullusq motus aduersus eã rebellis. ẜ oĩa
ei obtemꝑent. cũ et ip̃a obtemꝑat deo Si ne¬
ro aliquẽ motũ ad id qd̾ non deb/ uel quõ
nõ debet moueri senserit. nõ ꝯsenciat s illico
resistat ssiam solus consensus reos nos fact
eciã si aliquid ĩpediat ne oꝑa sequant᷑ Tunc
pcc̃auerit. ip̃a moriet᷑ Resistat go ne moria¬
tur. pugnet ut coronet᷑ strolesta lucta ẜ fra¬
ctuosa. quia et si habet penã adhibet et co¬
ronã sion nocet sensus/ ubi nõ est ꝯsensus.
ỹmo qd̵ resistentem fatigat uiicentẽ co¬

Expanded text:
uminis, inflammata ad desiderium bonitatis, omnes illicitas voluptates, affectiones, et vagas memoriae cogitationes, cordis dispersiones, arium figit. Locum superiorem ratio semper obtineat, nullusque motus adversus eam sit rebellis; sed omnia ei obtemperent, sicut et ipsa obtemperat Deo. Si vero aliquem motum ad id quod non debet, vel quomodo non debet, moveri senserit, non consentiat, sed illico resistat. Nam solus consensus reos nos facit, etiamsi aliquid impediat ne opera subsequantur. Tunc peccaverit, ipsa morietur . Resistat ergo ne moriatur: pugnet ut coronetur. Molesta est lucta, sed fructuosa; quia si habet poenam, habebit et coronam. Non nocet sensus, ubi non est consensus: imo quod resistentem fatigat, vincentem co
Abbreviated transcription (Latin):
misicordia ⁊ ueritas obuiauerũt sibi. in¬
sticia et pax osculate sũt Weritas confitẽ¬
tis ⁊ iiẜicordia miserẽtis obuiauerũt
sibi. qm̃ nõ potest illi miẜicordia deesse. qui se
cognoscit in ueritate Osculũ paris est odien¬
tes ĩuitare ad pacem. discordes ad concordiam.
adu̾sarios pacifice sustinere. errãtes pie reuo¬
care ⁊ benigne docere. merẽtes clementer
mulcere. ⁊ cũ oĩbus patem habere Ostulum¬

Expanded text:
misericordia et veritas obviaverunt sibi, justitia et pax osculatae sunt . Veritas confitentis et misericordia miserentis obviaverunt sibi, quoniam non potest illi misericordia deesse, qui se cognoscit in veritate. Osculum tes invitare ad pacem, discordantes ad concordiam revocare, adversarios pacifice sustinere, errantes pie et benigne docere, moerentes clementer mulcere, et cum omnibus pacem habere
Abbreviated transcription (Latin):
potest ĩuito. nec auferri nisi uolenti Uo¬
luntas homĩs est potestas dei Uoluntas
et ideo totũ meritũ in uolũtate est Quã
meritũ Ita deus ut pnͣssim̃ꝰ et imisericor¬
dissima in eo redempcionẽ nr̃am posuit.
ĩ quo nullus nisi uelit egere potest ama¬

Expanded text:
nisi volenti. Voluntas hominis est potestas Dei. Voluntas et ideo totum meritum in voluntate est. Quanmeritum. Ita Deus ut piissimus et misericordissimus pater in eo redemptionem nostram posuit, in quo nullus, nisi velit, potest ege
Abbreviated transcription (Latin):
do delet ꝑccñi. modo dat uirtutem resistendi
pcc̃o. nũt subtrahit ꝑ ccãndi occasionẽ. mĩt
ĩmiscet amaritudinẽ. plerũq sanat affec¬
tionẽ Gr̃ã adiuuat ad bonũ. defendit cõtra
malum. erudit ad utrũq disternendum.
ti miseret᷑ Om̃is nãq spes uenie ⁊ misei¬
cordie est in cõfessione. nec potest quis iusti¬
ficari a pcc̃s. iisi prius confessus fu̾it pcc̃m.¬

Expanded text:
irtutem resistendi peccato: nunc subtrahit peccandi occasionem; nunc immittit amaritudinem: plerumque sanat affectionem. Gratia adjuvat ad bonum, defendit contra malum, erudit ad utrumque discernendum. ti miseretur. Omnis namque spes veniae et misericordiae in confessione est, nec potest quis justificari a pec
Abbreviated transcription (Latin):
hit᷑. nõ potest serpãm in unũ collig̾e̾. que nec¬
dũ nouit ad seipãm intͣre. sed adhuc ĩ ymo
est cogitacõe et cõuersacõne. nondũ potest
ad ea que suꝑ ipãm sũt pẽna cõtemplacõ¬
nis euolare Discat gͦ disꝑsiones cordis con-¬

Expanded text:
itur, non potest seipsam in unum colligere, quia nondum novit ad seipsam intrare, sed adhuc in imo est cogitatione et conversatione. Ideoque non potest ad ea quae supra ipsam sunt, penna contemplationis evolare. Discat ergo dispersiones cordis con
Abbreviated transcription (Latin):
mo nec morise putat. cũ magis de ce¬
morte ad uitã transire se sciat Quẽ sic
amordei intrinsecus ligatũ tenet. nec
ad modicũ quidẽ exire extius ualet.
sed intius in eiꝰ desidio̾ flagrat. tanto
ampliꝰ qnͣto familiariꝰ. et eo uehemẽ¬
cius quo fr̃equẽtius orui sic ĩ amore di
iugit᷑ delcãtur. frequent᷑ mentis ex¬
cessus patit᷑. frequẽter ab oĩbus pñtib
et trenis raptus corã deo pñtatur Et
dũ pulchritudinẽ eius ꝯsiderat magni¬
tudine pulch̾tudĩs eiꝰ attonitus. in eiꝰ
ãmiracõne totus suspendit᷑ siratur
regis gloriam. regni magnificentiã.
suꝑne ciuitatis nobilitatem. et ciuiũ fẽ¬
licitatem Contemplat᷑ glorie decorẽ.
dei bonitatem int̾ie suauitatis dulce

Expanded text:
mo nec mori se putat, cum magis de mo nec mori se putat, cum magis de morte ad vitam transire se sciat. Quem sic amor Dei intrinsecus ligatum tenet, nec ad modicum quidem exire exterius valet; sed interius in ejus desiderio flagrat, tanto amplius, quanto familiarius, et eo vehementius, quo frequentius. Qui sic in amore Dei jugiter delectatur, frequenter mentis excessus patitur: ab omnibus praesentibus et terrenis raptus, coram Deo praesentatur; et dum pulchritudinem ejus considerat, magnitudine pulchritudinis ejus attonitus, totus in ejus admiratione suspenditur. Miratur Regis gloriam, regni magnificentiam, supernae civitatis nobilitatem, et civium felicitatem; contemplatur etiam gloriae decorem, Dei bonit
Abbreviated transcription (Latin):
helat.qui in diuinoꝵ notitiã supirat Cũ¬
q se diligent̾ attendit et diucius q̃sierit.
cũ tandẽ ĩuenerit qualis sit. restat ut
esse debeat. quale mẽtis edifitiũ deo p̃para¬
re. ⁊ quibꝰ obsequiis eũ placare oporteat.
Qui ita euagacõnes mẽtis in unũ colli¬
git. et om̃es cordis motus in uno ebm¬
tatis desiderio figit. ꝓfecto iam ad cor su¬
um rediit. iam ibi libentͤ ĩmorat᷑ ac
mirabilit̾ delc̃atur Et cũ sepp̃m pre gau¬
dio iam caꝑe nõ possit. supra seip̃m du¬
citur. et ꝑ excessum mẽtis in sũma ele¬
ꝑ cognitionẽ sui ad ꝯgnicionẽ dei ascẽdit.
ut distat solum deũ amare ⁊ ip̃m solũ
ĩdesment᷑ cogitae. ⁊ in eo delcãbiliter
requiesce̾ Cum sic amor xp̃i totũ absorbu¬
erit affectũ hõĩs. ut negligens et ĩmemor
est in eo caritas Huic itaq qui sic effec¬
tus est. nõ est onerosa pauptas Iste non
sentit ĩiurias. ridet obprobria. cõtemp¬
nt dampna. mortẽ lucrũ reputat. ỹ¬

Expanded text:
qui in divinorum notitiam suspirat. Cumque se diligenter attenderit, et diutius quaesierit, cum tandem invenerit qualis sit, restat ut esse debeat, quale mentis aedificium Deo praeparare, et quibus obsequiis eum placare oporteat. 14. Qui ita evagationes mentis in unum colligit, et omnes cordis motus in uno aeternitatis desiderio figit, profecto jam ad cor suum rediit, et jam ibi libenter moratur, ac mirabiliter delectatur. Et cum seipsum prae gaudio jam capere non possit, supra seipsum ducitur, et per excessum mentis ad summa eleper cognitionem sui ad cognitionem Dei ascendit, ut discat solum Deum amare, et ipsum indesinenter cogitare, et in eo delectabiliter requiescere. Cum sic amor Christi totum absorbuerit affectum hominis, ut negligens et immemor est in eo charitas. Huic itaque qui sic affectus est, non est onerosa paupertas: iste non sentit injurias: ridet opprobria, contemnit damna, mortem lucrum reputat: i
Abbreviated transcription (Latin):
rere. cũcta que assũt tanꝙͣ non assint ꝯsi¬
dera̾e. cũctis suis affectõibus renũciare.
et totus soli ĩcumbere amori. sciens solũ
illum esse bt̃m̃ qui deũ amat Porro ad
tantã grãm nũ yͣ attingit mens ꝑ ꝓpriã
industriam. dei est hoc donũ nõ hoĩs me¬
ritũ s absq dubio talem tantãq grãm
ille accipit. qui deserit curam seculi et a¬
git curam sui. qui studet se frequẽter co
agis. quid amittis. qnͣtũ cotidie proficis nel
quantũ deficis. quibus cogitacõibus magis
macularis. quibꝰ affectioniba frequẽtius
tangis. uel quibꝰ temptacõnũ machinĩs

Expanded text:
rere; cuncta quae adsunt, tanquam non sint consirere; cuncta quae adsunt, tanquam non sint considerat, cunctis suis affectionibus renuntiat, et totus soli incumbit amori, sciens solum illum esse beatum, qui Deum amat. Porro ad tantam gratiam nunquam pertingit mens per propriam industriam. Dei donum est hoc, non hominis meritum. Sed absque dubio talem ac tantam gratiam ille accipit, qui deserit curam saeculi, et agit curam sui: qui studet se frequenter cogagis; quid amittis; quantum quotidie proficis; vel quantum deficis: quibus cogitationibus magis incursaris; quibus affectionibus frequentius tangeris; vel quibus tentationum mac
Abbreviated transcription (Latin):
Oc speculũ uerus peni amie¬
tens nõ tessat cotidie inspic̾e. terg̾e.
tenere ⁊ custodire inspit̾e. si aliquid in
eo repiat qd̾ deo displiceat Terg̾e. nõ¬
N
solũ pcc̃a actionũ ueꝵ eciã cogitatõnũ. ut nich¬
il in eo remaneat qd̾ deũ offendat Tenere.
ne deorsum corruens t̾re ꝑ amorẽ inhe̾at.
⁊ ne ĩamũ cogitacõnũ pulu̾e sordestat Cu¬
stodire. ut ille cuiꝰ est tabernaculũ cũ hõi¬
bus. cui delicie sũt esse cũ siliis hõm. qui ad
ostiũ stat et pulsat. quacũq hora ĩtrare uo¬
luerit. receptaculũ mũdum ĩueniat Deus
eñ qui mũdicie amator est. cor pollutum
mnhabitare nõ potest Eoterso aũt speculo
et diu diligent̾ inpecto. ic̃pit ei quedam
diuini lumĩs claritas ĩterlucere. ⁊ ĩẽ¬
sus quidã insolite uisionis radius otulis
cordis aꝑꝑere Ep huia lũs uisione amina
inflãmatus. ĩcipit mũda cordis acie sũꝑ¬
na et int̾na conspic̾e. deũ dilig̾e ⁊ ei inh̃e¬

Expanded text:
oc speculum verus poenitens non cessat quotidie inspicere, tergere, tenere, et custodire. Inspicere, si aliquid in eo reperiat, quod Deo displiceat. Tergere, non solum peccata actionum, verum etiam cogitationum, ut nihil in eo remaneat quod Deum offendat. Tenere, ne deorsum corruens, terrae per amorem inhaereat, et ne inanium cogitationum pulvere sordescat. Custodire, ut ille cujus tabernaculum est cum hominibus, cujus deliciae sunt esse cum filiis hominum, qui ad ostium stat et pulsat, quacunque hora intrare voluerit, receptaculum mundum inveniat. Deus enim qui munditiae amator est, cor pollutum habitare non potest. 12. Exterso igitur speculo, et diu diligenter inspecto, incipit ei quaedam divini luminis claritas interlucere, et immensus quidam insolitae visionis radius oculis cordis apparere. Ex hujus luminis visione animus inflammatus, incipit munda cordis acie superna et interna conspicere, Deum diligere, Deo inhae
Abbreviated transcription (Latin):
ceꝑit esse bona: mox u̾ba nr̃a sine dubita¬
religiosior: tãto u̾bis eiꝰ maior fides p̃sta¬
tur et qa ĩfirmitatis necessitas aliqñ ap¬
petit ea que sibupĩ sũt nopia: ideo subiũ¬
git. ¶ D tamẽ utꝵ sanando illi dolori quod
expediat : si nõ est certũ. medicꝰ cõsulat᷑¬

Expanded text:
coeperit esse bona, mox verba nostra sine dubitareligiosior, tanto verbis ejus major fides praestatur. Sed quia infirmitatis necessitas aliquando appetit ea, quae sibi ipsi sunt contraria, ideo adjungit: Sed tamen utrum sanando illi dolori, quod delectat expediat, si non est certum, medicus consulat
Abbreviated transcription (Latin):
putat᷑ͥ iuxta canonũ sentenciã. sit iudica̾i
deb quisq de furto: qũo de adulteio. quõ de
homicidio. quõ de falso testimonio srat᷑ gͦ
quisibi collatã celaueit. iude tͣditoris locũ
tenet ĩ scã eccłia : qui fur et latro loculos
hñs. ea que cõmittebant᷑ sibi a dno aspor¬
tabat et abscondebat Qui tãto cupidita¬
tis et auaritie uicio exarsit: ut dñm su¬
um sicut ei dyabolꝰ ĩ cor miserat. uende̾t
et tradet Ged appetẽdo lucrũ : ĩuenit mor¬
tẽ. sicut scpͣtũ est Dũ sitit lucrũ: ꝑuenit
ad laq̃um Tales sũt frcũs auaĩtie Caue¬
ant gͦ frẽs ne lucra appetãt. ne qmlibet
rem abscondant᷑ͥ ne dũ suadente dyalͦ
tã detestabilẽ ꝑpetrent culpã: iusto õn¬
potẽtis dei iudicio. mortis et dãp̃nacoĩs¬

Expanded text:
putatur juxta canonum sententiam, sic judicare debet quisque de furto, quomodo de adulterio, quomodo de homicidio, quomodo de falso testimonio. Frater qui rem sibi collatam celaverit, Judae traditoris locum tenet in Ecclesia sancta, qui fur erat et latro et loculos habens, et ea quae mittebantur Domino, asportabat et abscondebat. Qui tanto cupiditatis et avaritiae vitio exarsit, ut Dominum suum sicut diabolus in cor miserat, venderet et traderet. Sed appetendo lucrum invenit mortem, sicut scriptum est: Dum sitit lucrum pervenit ad loqueum. Tales sunt fructus avaritiae. Caveant ergo fratres ne lucra appetant, ne quamlibet rem abscondant, ne dum suadente diabolo tam detestabilem perpetrant culpam, justo omnipotentis Dei judicio mortis et damnati
Abbreviated transcription (Latin):
nobis Uita deb cõmenda̾e ẜmonẽ: et bona
oꝑa testimoniũ ꝑhibere ueritati: sicut no¬
ster saluator de se dicit Si michi nõ creditis :
tescimoniũ ꝑhibent de me saulti enĩ sunt
quibꝰ nõ credit᷑ : eciã si uerũ dicant Qua̾e ͤ¬

Expanded text:
. Vita debet commendare sermonem, et opera bona testimonium perhibere veritati sicut Salvator noster de se dicit: Si mihi non creditis; testimonium perhibent de me . Multi enim sunt quibus non creditur etiam si
Abbreviated transcription (Latin):
acquiescendũ est eoꝵ desideriisͥ nã et
si nõ est certũ. medicꝰ cõsulat᷑ Queratur
ille: qui de ĩterto faciat tertũ Nec mirũ
i medicoꝵ consilia q̃rimꝰ : cũ apłm paulũ ꝯsi¬
lio medicine usũ fuisse legamꝰ Riam ꝑ epla
ut̾e̾ ꝓpt̾ stomachũ: et frequẽtes tuas ĩfir¬
mitates a rigore gͦ abstinẽcie discretꝰ ma¬
gist̃ discipłm temꝑat : ne scilic frequẽtibi
passionibꝰ fractus. a fructu bone p̃dicatõn
elanguescat Bonũ ꝙpͥpe erat. ut discipulꝰ¬
scũs ex ĩfirmitate fructũ pacĩe redderet᷑
Eutilius esse p̃uidebat apłus: si usu me¬
dicine aliqnͣtulũ cõualescens. alioꝵ aĩas
deo lugͤficaret Ex di ̾sis aũt bonis : utili¬
ora eligenda sũt Hac aũt auctoritate ful¬
ti. ad hoc medicinã corꝑalem quere̾ debe¬
iꝰ: ut inde maiorẽ fructũ dño refera
nea. siue quotũq ire necesse fuit: minꝰ
ꝓͣ duo uel tres Et ille qui hab aliqͦ eñ¬

Expanded text:
ideriis, nam et si non est certum, medicus consulatur. Quaeratur ille qui de incerto faciat certum. Nec mirum si medicorum consilia quaerimus, cum apostolum Paulum consilio medicinae usum fuisse legamus. Nam per Eputere propter stomachum et frequentes tuas infirmitates . A rigore ergo abstinentiae discretus magister discipulum temperat, ne scilicet frequentibus passionibus fractus a bono praedicationis elanguescat. Bonum quippe erat ut discipulus ex infirmitate patientiae fructum redderet, sed utilius esse providebat Apostolus si usu medicinae aliquantulum convalescens animas Deo lucrifaceret. Ex diversis autem bonis utiliora eligenda sunt. Hac autem auctoritate fulti ad haec medicinam corporalem quaerere debemus, ut inde majorem fructum Domino referanea, sive quocumque ire necesse fuerit, minus quam duo vel tres. Et ille qui habet aliquo eun
Abbreviated transcription (Latin):
p̃p̃ositi: ut ĩ rem toem redactũ. cui neces¬
recipi. nichil ꝓpriũ retineriͥ s si quid ali¬
cui datur reddendũ est p̃posito: ut cui ne¬
tesse fuit p̃beatur Dic extinguit᷑ auaricia:
et suꝑfluitas resecat᷑ Sic mitrit᷑ caritas ⁊ pau

Expanded text:
munem redactum, cui necesrecipi, nihil proprium retineri, sed si quid alicui datur reddendum est praeposito, ut cui necesse fuerit praebeatur. Sic exstinguitur avaritia, sic superfluitas resecatur. Sic nutritur charitas et pau
Abbreviated transcription (Latin):
ganda palam enĩ arguendi sũt. qui palam pet
eos imitando deliquerũt. corrigant᷑ Is gͦ qui se¬
creto ãmonitus corrigi noluerit: publice cõ¬
uictus. debet emendatoriã subire uindcãm.¬
¶ Quã si ferre recusaueit: eciã si ip̃e nõ ab¬
scesserit. de urã societate ꝓiciat᷑ sion em̃ hoc
fit crudelit. s miẜicordit᷑: ne cõtagione pe¬
stifera plurimos ꝑdat. ꝙ  de societate expel¬

Expanded text:
ganda. Palam enim arguendi sunt qui palam peccganda. Palam enim arguendi sunt qui palam pecceos imitando deliquerunt corrigantur. Hic ergo qui secreto corrigi noluit, publice convictus debet emendatoriam subire vindictam. Quam si ferre recusaverit, etiam si inde non abscesserit, de vestra societate projiciatur. Non enim et hoc fit crudeliter sed misericorditer, ne contagione pestifera plurimos perdat. Melius est e
Abbreviated transcription (Latin):
occulte cõmittit᷑: ab illis frĩbus qui
eiusdẽ culꝑe conscnĩ sũt. is qui deliquit fr̃
secreto debet corrigi Quos si neglexit au¬
dire. prĩ monasterii debet indicari: ut et
ip̃e frem secrete corrigat: quatenꝰ culpa
que adhuc latens est. si forte secrecius cor¬
rigi potueit. nõ omibus ĩnotestat Si ãt
negauerit. tũc testes adhibeant᷑ : et cõuic¬
tus districtius iudicet᷑ Et hoc est qd̾ subdit.
Si aũt negaueit᷑. tũc neganti adhibẽ¬
di sũt alii. eciã coram oĩbus: ut possit nõ
ab uno teste argui. s a duobꝰ uel tribꝰ cõ¬
p̾sb̾iti ad cuia dispensacõem ꝑtinet arbitũ.
debet emendatoriam subire uindictam.
et nõ corrigitur: a crius necesse est
ut arguat᷑ Cũ dolore enĩ abscidenda sũt:
que leniter sanari nõ possũt Qui ãmoni¬
tus secreto de pcc̃o corrigi negligit. publi¬
te arguendus est: ut nulnus qd occulte
sanari nescit. maĩfeste ualeat emẽdari.
Manifesta aũt pcc̃a : nõ sũt occulta curacõe pur¬

Expanded text:
occulte committitur, ab aliis fratribus, qui ejus culpae conscii sunt, hic qui deliquit frater secreto debet corrigi; quos si neglexerit audire, patri monasterii debet indicari, ut et ipse fratrem secreto corrigat, quatenus culpa, quae adhuc latens est, si forte secretius corrigi potuerit, non omnibus innotescat. Si autem negaverit tunc testes adhibeantur, ut convictus districtius judicetur. Et hoc est quod subditur. Si autem negaverit, tunc neganti adhibendi sunt alii etiam coram omnibus, ut possit non ab uno teste argui, sed a duobus vel tribus conpresbiteri ad cuius dispensationem pertinet debet emendatoriam subire uindictam us non corrigitur, acrius necesse est ut arguatur. Cum dolore enim abscindenda sunt quae leniter sanari non possunt. 12. Qui admonitus secrete de peccato, corrigi negligit, publice arguendus est, ut vulnus, qsanari nescit manifeste valeat emendari. Manifesta autem peccata non sunt occulta ratione pur
Abbreviated transcription (Latin):
munuscula. delcãtur ĩ ꝓpriisͭ ͥ et sepe ex ꝑ¬
uis et uilissinn  s ^tãto ĩardestũt desiderio ͬ
ut. eaꝵ occasione. cõcordiam frm̃ soleant cont̃¬
ba̾e Qd̃ ꝑsuasione dyabolica fieri dubiũ nõ ẽ.
tat᷑. ĩ quo se magis p̃ualere ꝯgnoscit Rec cu¬
rat utrũ ex magno uel ex ꝑuo decipiat:
tantũ ut cai̾tatem frm̃ corrumꝑe ualeat.
Debemꝰ gͦ tontͣ hostẽ calsidũ cauti et iugi¬
Laqueus cõtritus est : et nos liberati sumꝰ
Bed qa quidã in hoc capiũtur : subiut̃tũ est.
Qd̾ si aliꝗs rem sibi collatã celau̾it: fur¬
plus dicit fures et latro et auaricie. hon¬
nes: regnũ dei nõ possidebũt furtũ
enĩ t̾minale pccm̃ est : sicut sꝙptũ est Non

Expanded text:
munuscula, delectantur in propriis. Et saepe ex parvis et vilibus rebus tanto inardescunt desiderio, ut earum occasionibus concordiam fratrum soleant conturbare. Quod persuasione diabolica fieri dubium non est. tat in quo se magis praevalere cognoscit. Nec curat utrum ex magno vel ex parvo decipiat, tantum ut charitatem fratris corrumpere valeat. Debemus contra hostem callidum cauti et vigiLaqueus contritus est et nos liberati sumus . Sed quia quidam in hoc capiuntur, ideo subjunctum est: Quod si aliquis rem sibi collatam celaverit, furlus dicit: Fures et latrones renum Dei non possidebunt . Furtum enim criminale peccatum est, sicut