comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
toritas cibstentionis semel dño destinatȩ : ut ionathari
qui ccuisa uictoriȩ extiterat dep̾henderet᷑ sorte. & ignoran-¬
tiai crim̃ declinare non posset: patrisq insẽ concitant
aibeo. Quid tu hic elici: Malto familiaris ei istauox
fuit: quamilla ingenesi. adam ubies: Illa enim pastũ
terrebat et ꝑditum: hȩo ieunanti stimulo blandiebatur.
Congregatum scimuel popłm inmasphat. indicto ierunio
roborauit : et fecit ostib fortiorẽ. Assiriorum impetum.
& potentiam sennacherib: ez echiȩ regis lacrimȩ. Saccus&-
humiliatio uictꝰ fragit. ꝓstrauit et uicit. Et econtrono
ciuittis niniuen: imminentẽ rã dñi ieiuniorum miseratione
subt̃ fugeret et euersio domꝰ eiꝰ. differret᷑ in posteros: ieunio
impetrauit et sacco. Anna uxor elcanȩ : in cnẽ cibo uen¬
trem filio meruit implere. Periclitantur in babilone mag
om̃is conietor & ciriolus et cruspex cedit᷑. Daniel & tres

Expanded text:
toritas stationis semel Domino destinatae, ut Jonathas, toritas stationis semel Domino destinatae, ut Jonathas, qui causa victoriae exstiterat, deprehenderetur sorte, et ignorantiae crimen declinare non posset, patrisque in se concitaret ab eo: Quid tu hic, Elia? Multo familiarior ista vox, quam illa in Genesi, Adam, ubi es ? Illa enim pastum terrebat et perditum: haec jejunanti famulo blandiebatur. Congregatum Samuel populum in Masphat, indicto jejunio roboravit, et fecit hostibus fortiorem. Assyriorum impetum, et potentiam Sennacherib, Ezechiae, regis lacrymae, saccus, et humiliatio victus, fregit, prostravit et vicit. Et e contrario civitas Ninive, imminentem iram Domini jejuniorum miseratione subterfugeret, et eversio domus ejus differretur in posteros, jejunio impetravit et sacco. Anna uxor Helcanae inanem cibo ventrem, filio meruit implere. Periclitantur in Babylone Magi, omnis conjector et hariolus et aruspex caeditur . Daniel et tres
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit ingłci. Qucĩ quam moyses &e helitis tẏpum ꝓpͥę
legis ꝓpħarumq monstrarint: sic̃ manifeste euangłu
scriptura testatur : dicebant ei exitum quẽ impleturꝰ erat
sedlex nunciat et ꝓpħe. Qđ si contenciose in moyse rup¬
tias. in elia urginititẽ dixerit demonstirri: breuit᷑
cudicit. moysen mortuum & sepultũ. eliam igneo curru
raptũ. ante in morttlẽ eẽ cȩpisse quã mortuum. Sed nec
scda conscriptio tabulcirum. absq ieiunio potuit impetrari.
Qđ ebriettis ꝑdidat: in edia repperit. Ex quo ostendit̾: posse
nos ꝑieuinium redire inparadisum. unde ꝑsaituritatẽ fue¬
rtimus eieti. In exodo ad uersus a malech. oratione moysi
& tocius popłi usq ad uesꝑam ieiunio dimicatũ ẽ. Iħus filiꝰ
libro scribitur. maledictꝰ inquit qui panẽ ederit usq adues.
om̃is popłs eiꝰ & tott ten prandebat. Tantaq fuit aus¬

Expanded text:
ostendit in gloria. Quamquam Moyses et Elias typum proprie ostendit in gloria. Quamquam Moyses et Elias typum proprie Legis Prophetarumque monstraverint : sicut manifeste Evangelii Scriptura testatur: Dicebant ei exitum quem completurus erased Lex nuntiat et Prophetae. Quod si contentiose in Moyse nuptias, in Elia virginitatem dixerint demonstrari, breviter audiant, Moysen mortuum et sepultum, Eliam igneo curru raptum, ante immortalem esse coepisse, quam mortuum. Sed nec secunda conscriptio tabularum absque jejunio potuit impetrari. Quod ebrietas perdiderat, inedia reperit. Ex quo ostenditur, posse nos per jejunium redire in paradisum, unde per saturitatem fueramus ejecti. In Exodo adversus Amalec, oratione Moysi, et totius populi, usque ad vesperam jejunio dimicatum est Exod. XVII libro scomnis populus ejus, et tota terra prandebat . Tantaque fuit auc
Abbreviated transcription (Latin):
iste manduccins et bibens consurgensq ludẽ. aurum c̃flat
iniunitulum. et egyptium bouẽ p̃fert dñi mauiestati. Tot
dierum labor: unius horȩ saturittite perut i Frangit
cuda ter moy ses taibulais. Sciebat enim : dĩ sermonẽ ñ
posse audire temulentos. Ini crassatꝰ ẽ. et pinguefactꝰ
quifecerat aĩ. et abscessit cidño saluatore suo. Unde
ris & bibis et domos obtimas edificaueris. oub et bubus
tius multiplicatis. & cirgento et auro. extollatur cortuũ:
incrtisscitũ ẽ. cor eiꝰ: Neuidẽt oculis. et cuudiret auribus.
& corde coniceret. Et uultum ieunantis moysi. &
uxta hebrucam ueritatẽ dĩ confabulatione cornutũ.:
pastꝰ et pinguior popłs sustinere non potuit. Quã obrẽ
& dominus nr̃ atq scluctor non obdiferentiã uirgini¬
tatis et nuptiarum ut quidam putant.: sed obieuinioꝵ
consortia moysen & helicm trans figuratꝰ in monte secum

Expanded text:
Iste manducans et bibens, consurgensque ludere, aurum conflat Iste manducans et bibens, consurgensque ludere, aurum conflat in vitulum, et Aegyptium bovem praefert Domini majestati. Tot dierum labor, unius horae saturitate perit. Frangit audacter Moyses tabulas: sciebat enim Dei sermonem non posse audire temulentos. Incrassatus est, et pingue factus, qui fecit eum, et abscessit a domino salutificatore suo. denique ris et biberis et domos optimas aedificaueris, ouibus et bubus tuis multiplicatis et argento et auro extollatur cor tuum incrassatum est cor ejus, ne videret oculis, et audiret auribus, et corde conjiceret : et ultum jejunantis Moysi, 348 et juxta Hebraicam Veritatem, Dei confabulatione cornutum, pastus et pinguior populus sustinere non potuit. Quamobrem  noster atque Salvator non ob indifferentiam virginitatis et nuptiarum, ut quidam putant, sed ob jejuniorum consortia, Moysen et Eliam transfiguratus in monte secum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ latꝰ sit. Ne sine ccuisa dicerẽtur in munda: exparte
ieuinuim dedicatum ÷ docens abstinentiam om̃ium iti
quorundam recisione. Cur ꝑdidit escu pͥmogenita
sua :: Nonne ꝓpt̃ cibũ: Impacientiãq gule: Lacrinis
emendare non potuit. E ietꝰ de egipto popłs isrł. &
internum reꝓmissionis lacte et melle mancntẽ u¬
troducendus : egyptias carnes & pepones. alliaq deside¬
rat. U tinam inquit obissemꝰ ꝑcussi adño interx egipti.
quando suꝑ ollas carnium sedebamꝰ. Et iterũ. Quis
nobis det uesci carnibus: Ueniunt inm̃tẽ nobis pisces
egypti quos comedebamꝰ gratis: & cucumeres. & pepones.
& porri. et cepȩ. & allic At nunc cinimai pnt. aridae
tinentes: carnes eiptias suspiraibant. Moyses al.
diebus & noctib icuinus in monte sina: etiã tũe ꝓpbans
uon in solo pane uiuere hominẽ sed in om̃i uerbo dĩ cam
catur. Ille uacuo uentre legẽ accepit scripitĩ digito dĩ.

Expanded text:
latus sit, ne sine causa dicerentur immunda, ex parte latus sit, ne sine causa dicerentur immunda, ex parte jejunium dedicatum est, docens abstinentiam omnium 347 in quorumdam recisione. Cur perdidit Esau primogenita sua? nonne propter cibum? impatientiamque gulae lacrymis emendare non potuit. Ejectus de Aegypto populus Israel, in terram repromissionis lacte et melle manantem introducendus, Aegyptias carnes, et pepones, alliaque desiderat. Utinam, inquiens, obissemus percussi a Domino in terra Aegypti, quando super ollas carnium sedebamus . Et iterum: Quis nos vescet carnibus? Venerunt in mentem nobis pisces, quos in Aegypto comedebamus gratis, et cucumeres, et pepones, et porri, et cepe, et allia. At nunc anima nostra arida, bum contemnentes, carnes Aegyptias suspirabant. Moyses quadraginta diebus et noctibus jejunus in monte Sina, etiam tunc probans, non in pane solo vivere hominem, sed in omni verbo Dei, cum catur. Ille vacuo ventre, legem accipit scriptam digito Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
fuercit: satur intena matrimomo copulatur. & ttm̃
eiectꝰ non ꝓtinus ciccepit licentiam uescendarum carniũ.
sed tantum poma arborum. et fruges. segetẽs & herbanĩ
holera. ei traduntur incibum. ut exul quoq paradisi.
non carnib quȩ inparadiso nonerant. sed similitudine
frugum paridisi uesceretur. Postea uꝰ uidens ds̃ qđ dili¬
gent᷑ cippositũ eẽt ad maliciam cor hominis ab hadoles¬
centia. et sp̃s eiꝰ. inhis ꝑmanere non posset quia gant
caro : oꝑa ccrnis diluiuo condẽpncuit. et cuudissimã
hominum gulam ꝓbans. dedit eis licentiam comedenda.¬
rum carnium. ut dũ sibi intelligunt licere omĩa. non
desidarent magnoꝑe qđ licebat. fec mandatũ incausã
uaterent p̃uaricationis. quãquã & tunc impatum expar¬
te ieuinium sit. Nam cum alia munda alic dicuntur
inmunda: & in airca noe de inmundis binai demundis
untroducuntur imparia. & utiq immundorũ esus ab¬

Expanded text:
fuerat, satur in terra matrimonio copulatur: et tamen fuerat, satur in terra matrimonio copulatur: et tamen ejectus, non protinus accepit licentiam carnium vescendarum; sed tantum poma arborum et fruges segetum, et herbarum olera ei traduntur in cibum: ut exsul quoque paradisi, non carnibus, quae in paradiso non erant, sed similitudine frugum paradisi vesceretur. Postea vero videns Deus quod diligenter appositum esset ad malitiam cor hominis ab adolescentia, et spiritus ejus in his permanere non posset, quia erant caro, opera carnis Diluvio condemnavit, et avidissimam hominum gulam probans, dedit eis licentiam comedendarum carnium: ut dum sibi intelligunt licere omnia, non desiderarent magnopere quod licebat; ne mandatum in causam verterent praevaricationis. Quamquam et tunc ex parte imperatum jejunium sit. Nam cum alia munda dicantur, alia immunda: et in Arca Noe de immundis bina, de mundis introducantur imparia et utique immundorum esus ab
Abbreviated transcription (Latin):
umbrtim: locutꝰ ẽ. Abite quȩso ⁊ expettitum ꝑgite. hec
me nox : cuit uistorẽ ꝓbaibit cuit uictũ. Si febrẽ uicero ad
cgonẽ uenicm: Sime uicerit febris: ad inferna descendam
biq ꝑ noctẽ tottĩ eliso gutture: non it̃ mapu sepuit quã febrẽ
morte eccluđe. Vnius ttintum philosophn ut formosuli nr̃
& rosuli. et uix summis pedibus adum brantes uestigia. quoꝵ
uerba inpugnis sunt. & sillogismi incailicibus. qui pauꝑtiitẽ
apłoꝵ & crũcis duricicĩ aut nesciunt cuittontempnunt: imi¬
exẽplisq disserui. Nunc cidexordium generis humani. id est
ad ñs transiens: docebo primum adcim inpartidiso accepissẽ
p̃ceptũ. ut cet̃a poma comedens: ab uno arbore ieiunareta
Beatitudo paradisi: absq cbstinentia cibi non potuit dedicar
Qucindiui iciuntuuit: in parai diso fuit. Comedit: & eicctꝰ est
Eiestusq statim dux̃ uxorẽ. Qui ieuinus inpciradiso uirgo

Expanded text:
umbram locutus est: « Abite, quaeso, et spectatum pergite: haec umbram locutus est: « Abite, quaeso, et spectatum pergite: haec me nox aut victorem probabit, aut victum. Si febrem vicero, ad agonem veniam: si me vicerit febris, ad inferna descendam. » Ibique per noctem eliso gutture, non tam mori se ait, quam febrem morte excludere. Unius tantum philosophi 346 exemplum posui, ut formosuli nostri et torosuli, et vix summis pedibus adumbrantes vestigia: quorum verba in pugnis sunt, et syllogismi in calcibus: qui paupertatem Apostolorum et crucis duritiam, aut nesciunt, aut contemnunt, imiexemplisque disserui. Nunc ad exordium generis humani, id est, ad nostra transiens, docebo, primum Adam in paradiso accepisse praeceptum, ut caetera poma comedens, ab una arbore jejunaret. Beatitudo paradisi absque abstinentia cibi non potuit dedicari. Quamdiu jejunavit, in paradiso fuit: comedit, et ejectus est: ejectus statim duxit uxorem. Qui jejunus in paradiso virgo
Abbreviated transcription (Latin):
senu& membni sustentare solitꝰ erat: e xoce togde
iulg appellatꝰ sit. In p̃senti horci. poscens a quolib&
a accipiens cibum. habrituit autẽ iporturũ uestibulis.
& inporticibus cuuttitum. Cumq se torquent indolio: uo¬
lubilem habere domum ioccaibatur. & se cũ temporibus
immuttntẽ. Frigore enim: dolii os uertebat in meridiẽ
esttite ad septentrionẽ. Et uͥt cumq se sol inclinaiuertit.
diogenis simul p̃torium uertebatur. Quodam uͦtẽpore
habens cid potandum ccuicum ligneum : uidit puerũ manu¬
concaua bibe: et elisisse illud fertur ad terrã. dicẽs Nesci¬
ebcim. quod et natuns ab et poculum. Uututẽ eiͦ & eon¬
tinentim : mors quoq indicat: Nam cum ad agonẽ olim¬
piccum. qui magnai frequentia graiȩ cȩlebititur iã senex
ꝑgere: febre initinge dr̃ app̃hensus : ciccubuisse increpr¬
dine uiȩ. Uolentibusq. eum amicis cuit in ium̃tum autiri
uehiculum tollere: non ad quieuit: sed transiens ad cirboris

Expanded text:
senex membra sustentare solitus erat et hemerobios uulgo appellatus sit, in praesenti poscens a quolibet et accipiens cibum. Habitauit autem in portarum uestibulis et in porticibus ciuitatum. Cumque se contorqueret in dolio uolubilem habere domum iocabatur et se cum temporibus immutantem. Frigore enim os dolii uertebat in meridiem, aestate ad septentrionem, et utcumque se sol inclinauerat, Diogenis simul praetorium uertebatur. Quodam uero tempore, habens ad potandum cauconcava bibere, et elisisse illud fertur ad terram, dicens: Nesciebam quod et natura haberet poculum. Virtutem ejus et continentiam mors quoque indicat. Nam cum ad agonem Olympiacum, qui magna frequentia Graeciae celebrabatur, jam senex pergeret, febri in itinere dicitur apprehensus, accubuisse in crepidine viae: volentibusque eum amicis, aut in jumentum, aut in vehiculum tollere, non acquievit: sed transiens ad arboris
Abbreviated transcription (Latin):
de eugłio. Apłs autẽ qui non abutitur hac licentia. sed laiborat
manibus suis nequẽ grauet. et dic̃ et nocte oꝑatur. et ministrat
his qui secum sunt: utiq ideo hocsticit. ut plus laborans plus
aliqͥd mercedis accipiat. Curstimꝰ adaliqua. Diuisiones cutẽ¬
grãrã sunt : idẽ autẽ sp̃s. Et diuisiones ministiorũ sunt: idem

Expanded text:
 Apostolus autem qui non abutitur hac licentia, sed laborat manibus suis, ne quem gravet, et die ac nocte operatur, et ministrat his qui secum sunt, utique ideo hoc facit, ut plus laborans, plus aliquid mercedis accipiat. Curramus ad reliqua. Divisiones gratiarum sunt, idem autem Spiritus. Et diversiones ministeriorum sunt, i
Abbreviated transcription (Latin):
Sicuiꝰ opus cirserit. et ꝑut. et damnum sustinuit laboris sui:
ꝑdet quidem p̃mium̃ oꝑis. sed ipse saluaibitur. ñtam̃ aibsq.
ꝓbatione ignis. Ergo his cuiꝰ opus manserit qđ suꝑ ȩdificcuit:
existimet hõ ut ministros xp̃i : & dispensatores ministioꝵ eiꝰ
Hic iã queit᷑ int̃ dispenscitores : ut fidelis quis inuemat᷑. Visscire¬
qm̃ int̾ dispenscitorẽ et dispensatorẽ sit multa distantia :¬
Nondico debonis & malis: sed deipsis bonis qͥ ad dexterã setiNT.
Audi c̃sequentia. Nescitis qm̃ qui inscicrariis oꝑant᷑. descicnr¬
nis comedũt. ⁊ qui alturio seruiunt. de altario parcicipan
Sic & dñs disposuit. his qͥ euangłium cinnunciant: de ȩuangłio
uiuere. Ego cuitẽ non aibutor horum ciliquo. Nonscripsi cuite
hȩo: ut sic fiant inme. Melius ÷ enĩ mͥ mori: quã ut głam

Expanded text:
s cujus opus arsit, et periit, et damnum sustinuit laboris sui, perdet quidem laboris praemium, sed ipse salvabitur, non tamen absque probatione ignis: ergo si cujus opus manserit, quod superaedificavit, existimet homo quasi ministros Christi, et dispensatores mysteriorum Dei . Hic jam quaeritur inter dispensm inter dispensatorem et dispensatorem sit multa distantia non dico de malis et bonis, sed de ipsis bonis qui ad dexteram stant? audi consequentia: Nescitis, quoniam qui in sacrificiis operantur, de sacrificiis comedunt: qui altario deserviunt, de altario participantur? Sic et Dominus disposuit his, qui Evangelium annuntiant, de Evangelio vivere: ego autem non abutar horum aliquo. Non scripsi autem haec, ut sic fiant in me. Melius est enim mihi mori quam ut gloriam
Abbreviated transcription (Latin):
donec disꝑgerentur. Et ut sciremꝰ quȩ ista sint peccora: statĩ
intulit. Uos cutẽ greges mei. greges pascuȩ meȩ homines estis.
Idipsum gͦ erit paulus et ille penitẽs quicum patris uxore
dormierat. qui in ȩxcłam post penitentiam receptꝰ ẽ. ⁊ qͥa semel
cidextris ÷ in eadẽ cũ apło claritate fulgebit : Et quomꝰ in
uno agello usq ad messẽ & consum mationẽ mundi. zizania
parit̃ frum̃taq succrescunt: Qua consequentia pisces boni
& mali. sagena xp̃i et rete ȩuangłico continentur: Cur
intipo ȩccłe id ÷ in arca Noe diuersa animalia. et ꝓquali¬
tate meritorum diuerse sunt mansiones : Cur astitit
regina cidextris dñi inuestitu deciurato circũdata uarieta¬
te: Cur ioseph informa xp̃i uariam habuit tunicã:
Cur cipłs loquitur ad romanos. unicuiq scđm qđ ds̃ diuisit
m̃suram fidei: Sicut enim inuno corpore habemꝰ multa

Expanded text:
 20. Et ut sciremus quae ista sint pecora, statim  20. Et ut sciremus quae ista sint pecora, statim intulit: Vos autem, greges mei, oves pascuae meae, homines estis. Idipsum ergo erit Paulus, et ille poenitens, qui cum patris uxore dormierat, quia in Ecclesiam post poenitentiam receptus est; et quia simul a dextris est, in eadem cum Apostolo claritate fulgebit? Et quomodo in uno agello usque ad messem in consummationem mundi zizania pariter frumentaque succrescunt? Qua consequentia pisces boni, et mali, sagena Christi et reti Evangelico continentur? Cur in typo Ecclesiae, in Arca Noe, diversa animalia, et pro qualitate meritorum, diversae sunt mansiones? Cur astitit regina a dextris Domini in vestitu deaurato, circumdata varietate? Cur Joseph in forma Christi, variam habuit tunicam? Cur Apostolus loquitur ad Romanos: Unicuique sicut Deus divisit mensuram fidei? Sicut enim in uno corpore multa membra
Abbreviated transcription (Latin):
onẽ cũ suo exercitu dimersum: &iã inscolis cantant pueri.
Sexcenta milia indeserto cecidisse. quia incredula fuerint. &
duos trintũ terrã reꝓmissionis intrasse : scripturȩ docent.
Et reliqua quȩ usq ad oꝑarios uineȩ. induos maloꝵ et bonoꝵ
ordines descripsisti. Sed quialeẽ. ut qr int̃bonos et malos
diuisio ÷ tucisseras int̃ bonos ipsos uł ec̃tririo malos nullam
ẽẽ. distaintiã. nichilq refferre utrũ inpecore aliqͥs ariessit aN
ouiculai: Utrũ primã lanã habet. ansecundã: Utrũ
sccibidũ pecussit
et morbidũ. an uegetũ atq susulttins.
Maxime cum iez echiel oues racionabiles et diuersitates int̾
peccꝰ et peccꝰ suȩ ꝓphetiȩ ciuctoritate demonstret dicens.
Ecce ego iudicabo int̾ peccus et peccꝰ: et int̾̃ arietes et int̃ hẏrcos.
& int̾ peccus pingue et macilentũ.  eo quod lat̾ib. & hume¬

Expanded text:
onem cum suo exercitu demersum, etiam in scholis cantant parvuli. onem cum suo exercitu demersum, etiam in scholis cantant parvuli. Sexcenta millia in deserto cecidisse, quia increduli fuerint, et duos tantum terram repromissionis intrasse, Scripturae docent, et 359 reliqua, quae usque ad operarios vineae, in duos bonorum et malorum ordines descripsisti. Sed quale est, ut quia inter bonos et malos divisio est, tu asseras inter ipsos bonos, vel e contrario malos, nullam esse distantiam, nihilque referre, utrum in pecore aliquis aries sit, an ovicula? Utrum primam lanam habeant, an secundam? Utrum scabidum pecus sit et morbidum, an vegetum atque sussultans? maxime cum Ezechiel oves rationabiles, et diversitatem inter pecus et pecus, suae Prophetiae auctoritate demonstret, dicens: Ecce ego judico inter pecus et pecus, et inter arietes et hircos, et inter pecus pingue et macilentum. Pro eo quod lateribus et hume
Abbreviated transcription (Latin):
auirtute ꝓcul.ẽ : uicio mancipat᷑. Qđ uiciosum arguit᷑. peccato
iungitu᷑. Qđ peccatũ ẽ : iuxta tuã sentenciã insinistri parte
& hẏrcorũ grege ascribitur. Aut reerteris gͥ ad antiquũ
ꝓpositũ. ut ouis eẽ possis ad dexterã : aut si priorẽ sententiam
ꝑ uersa penitencia cõmuttiris. uelis nolis quamquã barbã ra¬
luscũ. et accusatoris docere inconstantiã. cũ ꝓpositionis series
diluenda sit: Oues et hedos ad ext̃a & sinistrã. duos iustoꝵ &
peccatorũ ẽẽ. ordines non negtim. Arborẽ bonã fructꝰ malos
non facere. nec malam bonos:: nulli dubium ẽ. Decẽ quoq uirgi¬
nes. scipientes et stultas : in bonas malasq. diuidimꝰ. Indiluuio
lib̾citos iustos. et peccatores ciquis obrutos: nonignoramꝰ. Ini
sodoma etgomorra. ereptũ iustũ et impios igne consumptos.
om̃ib ꝑspĩcuum ẽ. Decẽ quoq plagis ꝑcussum egiptũ. & isrł
fuisse sospitẽ nouimꝰ. In mari rubro transisse iustos et phara¬

Expanded text:
 peccato jungitur. Quod peccatum est juxta tuam sententiam in sinistra parte, et hircorum grege describitur . Aut reverteris igitur ad antiquum propositum, ut ovis possis esse ad dexteram: aut si priorem sententiam perversa poenitentia commutaris: velis nolis, quamquam barbam raluscum, et accusatoris docere inconstantiam, cum propositionum series diluenda sit? Oves et haedos a dextera et sinistra, duos justorum et peccatorum esse ordines non negamus. Arborem bonam fructus malos non facere, nec malam bonos, nulli dubium est. Decem quoque virgines sapientes et stultas, in bonas malasque dividimus. In Diluvio liberatos justos, et peccatores aquis obrutos, non ignoramus . In Sodoma, et Gomorrha ereptum justum, et impios igne consumptos, omnibus perspicuum est. Decem quoque plagis percussam Aegyptum, et Israel fuisse sospitem novimus. In mari Rubro transisse justos, et Phara
Abbreviated transcription (Latin):
& ueris ieunus. castũ isidis. et cibelȩ. equorundã ciborum ine-¬
t̃num abstinencia. Maxime cum apud illos. ieiunium panis
scigina carnium compensetur. Et sicut signa quȩ ftciebat moyses
imitabantur signa egiptiorum : sed non erant inueritate. Nã¬
sicut uirga moysi uirgas magorum deuorabat: ita & om̃ia quȩ
in emulationẽ dĩ facit diabolus. non religionis nr̃ȩ suꝑsticio. sed
nr̃a arguitur negligencia. id nolentium facere qđ bonũ ẽẽ. etiã
scłi homines nonignorãt. dequa sta ꝓpositione iouiniani.
uARTA ꝓpositio ẽ quȩ et extrema : duos eẽ ordines ouiũ & hyr¬

Expanded text:
nec veris jejuniis, Castum Isidis et Cybeles, et quorumdam ciborum in anec veris jejuniis, Castum Isidis et Cybeles, et quorumdam ciborum in aeternum abstinentia; maxime cum apud illos jejunium panis, sagina carnium compensetur. Et sicut signa quae faciebat Moyses, imitabantur signa Aegyptiorum, sed non erant in veritate: nam virga Moysi virgas Magorum devorabat: ita per omnia quae per aemulationem Dei facit diabolus, non religionis nostrae superstitio, sed nostra arguitur negligentia, id nolentium facere quod bonum esse, etiam saeculi homines non ignorant. Quarta propositio Joviniani. -- « Quarta propositio, quae et extrema est, duos esse ordines, oviu
Abbreviated transcription (Latin):
elege dic̃ dñs: quale᷑ elegerit docet. Frtinge esurenti panẽ
tuum. et pauꝑes sine tecto induc indomũ tuc̃: siuidis nudum
uesti. et domesticos seminis tui nedespicias. Non gͥ ieiuniũ
reꝓbauit: sed quale uellet ostendit. Neq enĩ uentris esun-¬
esꝰ accepta ẽ dõ : quam lites et rapinȩ et libidines destruuN.
decima ͤ m̃sis om̃is popłs ieuinet usq ad uesꝑcm. & qͥ non afflixe¬
rt animam suci moritit̃. & ex t̃minetur de popło suo.
Qucire sepulchia. concupiscentiȩ. ubi carnib. deditꝰ popłs ruit. usq
hodie in solitudine ꝑseerant. & crciss popłs ortigomenii scribit᷑
cussus ẽ: Et leo quicisinã custodiuit intactã: ꝓpħȩ leuanti se
deprandio non peꝑcit. Quiieunus miraicula fecerat: pransus ilico
saituritatis pęnas luit. Sed & iohel clamitat. sc̃ificate ieiunium.
uirginitati uere non p̃iudicat imitatio uirginum diciboli: ita

Expanded text:
elegi, dicit Dominus . Quale elegerit, docet: Frange esurienti panem elegi, dicit Dominus . Quale elegerit, docet: Frange esurienti panem tuum, et pauperes sine tecto induc in domum tuam. Si videris nudum, vesti: et domesticos seminis tui ne despicias . Non igitur jejunium reprobavit, sed quale vellet, ostendit: neque enim ventris esuries accepta est Deo, quam lites et rapinae et libidines destruunt.decima mensis omnis populus jejunet usque ad vesperam: et qui non afflixerit animam suam, moriatur et exterminetur de populo suo? Quare sepulcra concupiscentiae, ubi carnibus deditus populus ruit, usque hodie in solitudine perseverant? Et crassus populus ortygometram scribitur ercussus est? et leo qui asinam custodivit intactam, Prophetae levanti se de prandio non pepercit? Qui jejunus miracula fecerat pransus  Al. pransurus illico saturitatis poenas luit. Sed et Joel clamitat: Sanctificate jejunium: virginitati verae non praejudicat imitatio virginum diaboli; ita
Abbreviated transcription (Latin):
tasma puttiretur. Et lazarꝰ post resurrectionẽ. ob hanc causi
scribitur cum dño inisse conuiuium. Nec hoc dicimꝰ qđ negemꝰ
pisces et cet̾a. si uo luntas fuerit in cibo ẽẽ sumenda: sed qͦmꝰ nup¬
esuries nonfticit p̃iudicium ieuiniorũ. Hoc enĩ mͦ et dñs. qͥ ad
puteum samarittinȩ hora sexta fessus resedit: & bibe uoluit.
Om̃ibus incumbit necessitas: uelint nolint hoc tẽpr̃ bibendi
Potuit autẽ fieri. ut uł sabbatũ eẽt uł dies dominicꝰ: et post bidui
triduiq ieuinium. hora sexta esurierit. Numquam enim
credidim apłm si ante unum diẽ cenauerat. ȩpulisq distent
erat : alt̃iꝰ diei esurisse meridiȩ. Qđ sicenauit pridię. &
sequenti die esuriuit ante prtindium: estimo qđ nonusq ad
scciettitẽ comedit. quitã cito potuit esurire. Porro siꝑ yscucã loqͥt̃
ds̃. quod nonttile ieiunium elegerit. dicens. indieb ieiuinioꝵ¬

Expanded text:
tasma putaretur. Et Lazarus post resurrectionem, ob hanc causam tasma putaretur. Et Lazarus post resurrectionem, ob hanc causam scribitur cum Domino iniisse convivium. Nec hoc dicimus, quod negemus pisces et caetera si voluntas fuerit in cibo esse sumenda: sed quomodo nupesuries non facit praejudicium jejuniorum. Hoc enim modo et Dominus, quia ad puteum Samaritanae hora sexta fessus resedit, et bibere voluit, omnibus incumbet necessitas, velint nolint, hoc tempore bibendi. Potuit autem fieri, ut vel sabbatum esset, vel dies Dominicus: et post bidui, triduique jejunium, hora sexta esurierit; numquam enim crediderim apostolum, si ante unam diem coenaverat, epulisque distentus fuerat , alterius diei esurisse meridie. Quod si coenavit pridie, et sequenti die esurivit ante prandium, non existimo quod usque ad satietatem comederit, qui tam cito potuit esurire. Porro si per Isaiam loquitur Deus, quod non tale jejunium elegerit, dicens: In diebus jejuni
Abbreviated transcription (Latin):
unus denariꝰ equalit̃ redditur. & quomagis ammirtris. ab his in¬
cipit p̾mium. quiminꝰ in uinea laborarant.¬
IS Et huiuscemodi diuinarum scripturarũ testimoniis. quȩ ad
ꝑuersitatẽ dogmatis suicallidꝰ disputator inclinat. quis ñ tẽptet᷑
hec ẽ ueno antixp̃i p̃dicatio. quȩ int̃ ipsum ioħm & ultimum
penitentẽ nullã feoit eẽ. distanciã. Simulq miror. qͦmͦ serpens
lubricꝰ et ꝓtheus nr̃. in uariarũ semutet portenta formarũ.
Qui enĩ in cortu et saturitate epicureas ẽ : subito in retributione
meritorum stoicus efficitur. ierosolimã citio. iudȩã cipro.
xp̃m zenone cõmutat. Si nonlicet paiululũ auiftutib decli¬
nare. & om̃ia peccatt s̃ paria. eiꝰdẽq criminis res ÷ qui panẽ

Expanded text:
unus denarius aequaliter redditur: et quo magis admireris, ab his incipit praemium, qui minus in vinea laboraruntis et hujuscemodi divinarum Scripturarum testimoniis, quae ad perversitatem sui dogmatis callidus disputator inclinat, quis non tenteturhaec vera est Antichristi praedicatio, quae inter ipsum Joannem et ultimum poenitentem nullam facit esse distantiam. Simulque miror, quomodo serpens lubricus et Proteus noster, in variarum se mutet portenta formarum. Qui enim in coitu et saturitate Epicureus est, subito in retributione meritorum Stoicus efficitur. Hierosolymam Citio, Judaeam Cypro, Christum Zenone commutat. Si non licet a virtutibus paululum declinare, et omnia peccata sunt paria, ejusdemque criminis reus, qui panem
Abbreviated transcription (Latin):
Ac nequis puttnt de ieiuniis bedici et non desuꝑsticione iu¬
dcuca: sttitim edisserit. Alius credit manducare se omia.
udicat diem plusquam diem: aliꝰ iudicat om̃em diem.
Vnus quisq enim : in suo sensu habundet. Qui sapit diẽ dño
sapit: et qui manducat dño manducat. Gr̃as enĩagit dõ.
Et qui non manducat dño non manducat: & gr̃ãs agit᷑ dõ.
Qui enim adhuc infirmi erant infide. & alias carnes mun¬
das. alics arbitrtibantur immundas. & int̾ diẽ ediem ẽẽ.
aliquid existimabant. uerbi gr̃a. sc̃ĩus eẽ sabatum & neo me-¬

Expanded text:
Ac ne quis putaret hoc de jejuniis dici, et non de superstitione Judaica, statim edisserit: Alius credit manducare omnia. Qujudicat diem plus quam diem, alius judicat omnem diem. Unusquisque 352 in suo sensu abundet. Quisapit. Et qui manducat, Domino manducat: gratias enim agit Deo. Et qui non manducat, Domino non manducat, et gratias agit Deo . Qui enim adhuc infirmi erant in fide, et alias carnes mundas, alias arbitrabantur immundas: et inter diem et diem esse aliquid existimabant, verbi gratia, sanctius e
Abbreviated transcription (Latin):
eẽmꝰ ⁊ similes gomorre fuissem. Qui gͦ erant ex uideis:
uirginitatẽ quã inuidais mo ñ habebant. in euãgłio chabe
ñ poterant. Et tam̃ ioħs unus ex discipłis qui minimus
traditur fuisse int̾ apłos. ⁊ quẽ fides xp̃i uirginẽ recepe¬

Expanded text:
 I. 9. Qui ergo erant ex Judaeis, virginitatem quam in Judaismo amiserant, in Evangelio habere non poterant. Et tamen Joannes unus ex discipulis, qui minimus traditur fuisse inter Apostolos, et quem fides Christi virginem repere
Abbreviated transcription (Latin):
ñ mulieres: id qđ addit᷑ sorores collit uxores. ⁊ ostendit eas
germanas in spũ fuisse. ñ coniuges: Quã ꝗ excepto apło petro¬
ñ sit manifeste relatũ do aliis apłis quod uxores habuerit.
Et cũ de uno scriptũ sit. ac de cet̾is tacitũ: intelligere de¬
beamꝰ sine uxorib eos fuisse: de qͥb nichil tale scriptura
significet. & tam̃ ille qͥ nob obicit zachariã & helisabet.
petrũ ⁊ socrũ eiꝰ: sciat de zacharia ⁊ helisabet ioħem fuisfe
generatũ. idẽ de nuptiis uirginẽ. de lege euangłiũ. de ma¬
trimonio castitatẽ : ut a ꝓpħa uirgine uirgo dñs ⁊ annun¬
ciaretur ⁊ babtiz arctur. Possum aut̃ de petro dicere qđ habi¬
canone om̃e certam̃ ẽ. Et qr ad apłos ꝓuocauit qđ pͥnqps¬

Expanded text:
n mulieres, id quod additur, sorores, tollit uxores, et 278 ostendit eas germanas in spiritu fuisse, non conjuges. Quamquam, excepto Apostolo Petro, non sit manifeste relatum de aliis Apostolis, quod uxores habuerint; et cum de uno scriptum sit, ac de caeteris tacitum, intelligere debemus sine uxoribus eos fuisse, de quibus nihil tale Scriptura significet. Et tamen ille qui nobis objecit Zachariam et Elisabeth, Petrum et socrum ejus, sciat, de Zacharia et Elisabeth Joannem fuisse generatum, id est, de nuptiis virginem, de Lege Evangelium, de matrimonio castitatem, ut a Propheta virgine, virgo Dominus et annuntiaretur, et baptizaretur. Possumus autem de Petro dicere, quod habuCanone omne certamen est. Et quia ad Apostolos p
Abbreviated transcription (Latin):
Aunc illud breuit̃ ãmoneo. in latinis codicib hunc locũ
ita legi. diuisa ẽ. mulier & uirgo. Quod quã quã habe¬
at sen sum suum. &ame quoq ꝓ qualitate loci sic edisser¬
tũ sit: ttim̃ nõẽ. apłice uerittitis. Siquidẽ apłs itti scrip¬
sit: ut supͣ trcinstulimꝰ. Sollicitus ẽ. quȩ sunt mun
quomͦ placeat uxori: ⁊ diuis ẽ. Et hac definita sentencia.

Expanded text:
Nunc illud breviter admoneo, in Latinis codicibus hunc locum Nunc illud breviter admoneo, in Latinis codicibus hunc locum ita legi: Divisa est virgo et mulier. Quod quamquam habeat suum sensum, et a me quoque pro qualitate loci sic edissertum sit, tamen non est Apostolicae veritatis. Siquidem Apostolus ita scripsit, ut supra transtulimus: Sollicitus est quae sunt mundi, quomodo placeat uxori, et divisus est; et hac sente
Abbreviated transcription (Latin):
terceterti mundi oꝑa nupciȩ p̃teribunt. Neq enim post
resureccionẽ cõiugici. Siaut̃ mors finis ẽ. Nuꝑciarũ. cur
necessitatẽ nõ in uoluntatẽ uertimꝰ.⁊ & qđ inuitis extorquͤn¬
c̃. quȩ dñi sunt quomodo plccead̾ dõ. Qui aut̃ cũ uxore
est: sollicitus ẽ. quȩ sunt mundi quomodo plciceat uxori. &
diusus est. Intuetimur curtir̃ uirginis maritiq distancias. Uirgo
dño: naritꝰ uxori placere desiderat. Et ut uxori placeat sollicitꝰ
ẽ. dehis quȩ sunt mundi. quȩ cũ mundo utiq transitura sunt :
& diuisus ẽ. in multas scilic& partes sollicitudinũ miscriarum¬
q distractus. Nõ ost huiꝰ loci Nupciarũ angustias describe.
ooquasi in cõmunib locis rethorico exultare sermone. Peniꝰ
suꝑ hac re cõtra heluidiũ & ineo libro quẽ ad eustochiũ scrip¬
si arbitror absolutũ. Certt & pceptor tirtullianꝰ dũ adhue

Expanded text:
ter caetera mundi opera et nuptiae praeteribunt. Neque enim erunt post ter caetera mundi opera et nuptiae praeteribunt. Neque enim erunt post resurrectionem conjugia. Si autem mors finis est nuptiarum: cur necessitatem non in voluntatem vertimus? Et quod invitis extorqueno placeat Deo. Qui autem cum uxore est, sollicitus est quae sunt mundi, quomodo placeat uxori, et divisus est. Intueamur curarum virginis, maritique 260 distantias. Virgo Domino, maritus uxori placere desiderat, et ut uxori placeat, sollicitus est de his quae sunt mundi, quae cum mundo utique transitura sunt: et divisus est, in multas scilicet sollicitudinum partes, miseriarumque distractus. Non est hujus loci nuptiarum angustias describere, et quasi in communibus locis rhetorico exsultare sermone. Plenius super hac re contra Helvidium, et in eo libro quem ad Eustochium scripsi, arbitror absolutum. Certe et Tertullianus cum adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
putqͥm nuptias saltẽ ccrnis hab̾e liceneiti. Si aut̃ nuben¬
tib ⁊ incarne tribulacio ẽ. in qua sola uidebant᷑ hab̾e
delicicis. quid erit reliquũ ꝓpt̃ qđ nubant. cũ & in spũ
& inanima & inipsa cairne tribulacio sit Ego aut̃ uobis
parco. Sicait obtendo carnis tribulacionem: quasi nõ
maiora sint ꝓpt̾ quę nubere nõ debeatis. Igͥ hoc dico
fr̃s. Tempus breue ẽ. Reliquũ ẽ: ut qͥhabent uxores sicsini
quaisi nõhabentes. Nequaquã iã deuirginib disputo.
quos aulla cimbiguitas ẽ. eẽ felices. Ad maritos uenio. Tempꝰ
antiqui homines: ttim̃ breue putandũ ẽẽt qđ haber&
aliquando finẽ. & eẽ cessciret. Nunc uͦ cũ breuissit nõtum
leticia quã tribulatio nupciarũ: quid accipimꝰ uxores
quas cito cogemur amittere. Et qui flent inquit & qͥ
qtuident. & eniunt . & utunt᷑ hoc mundo: sic sint qͣsi non
immo figurti & cõuersacio hec mundi quasi nubes p̃terit: in¬

Expanded text:
us nuptias saltem carnis habere laetitiam. Si autem nubentibus etiam in carne tribulatio est, in qua sola videbantur habere delicias, quid erit reliquum propter quod nubant, cum et in spiritu, et in anima, et in ipsa carne tribulatio sit? Ego autem vobis parco. Sic, ait, obtendo carnis tribulationem, quasi non majora sint propter quae nubere non debeatis. Igitur hoc dico, fratres: Tempus breve est. Reliquum est, ut qui habent uxores, sic sint tamquam non habentes. Nequaquam jam de virginibus disputo, quos nulla ambiguitas est esse felices. Ad maritos venio. Tempusantiqui homines, tamen breve putandam esset, quod haberet aliquando finem, et esse cessaret. Nunc vero cum brevis sit non tam laetitia, quam tribulatio nuptiarum, quid accipimus uxores, quas cogemur cito amittere? Et qui flent, inquit, et gaudent, et emunt, et utuntur hoc mundo, sic sint, quasi non immo figura et conversatio hujus mundi, quasi nubes, praeterit, in
Abbreviated transcription (Latin):
calamitas ẽ : quã ad alienã libidinẽ tram. Uiros consulatꝰ
illustrat eloquentia. in nom̃ ȩt̃nũ effert : milittris gła. tri¬
umphusq noue gentis conseorat. Multti sunt. quȩ ꝑse clara
ingenia nobilitent. Mulieris ꝓpͥa uist: pudicitia ẽ. Hȩc
luchretic̃ bruto equauit. nescias & an p̃tulerit: qm̃ brutus
ñ posse seriure a femina didicit. Hȩc equauit corneliã grac¬
co : hȩc portiã alt̃i bruto. Nocior est marito suo ttnaiquil.
Illum int̃ multti regũ nomina ic̃ abscondit antiqͥtas: hanc
gorgon. timocleam. claudicis. atq cornelias. Et cũ apłm
malis mulierib. digamiam uidint ignoscentẽ : legãt anteq᷑
religio nr̃ir fulgeret inmundo: unicubas semꝑ habuisse int̃
matronas decus : ꝑ illas fortunȩ muliebria sacra solitũ fin.
nullum sciẽdotẽ bigamum. Nullum flaminẽ bi maritum.
ierophantas quoq atheniensium usq hodie cicutȩ sorbitione

Expanded text:
calamitas est, quam ad alienam libidinem trahi. Viros consulatus calamitas est, quam ad alienam libidinem trahi. Viros consulatus illustrat: eloquentia in nomen aeternum effert: militaris gloria triumphusque novae gentis consecrat. Multa sunt, quae praeclara ingenia nobilitent. Mulieris virtus proprie pudicitia est. Haec Lucretiam Bruto aequavit, nescias an et praetulerit: quoniam Brutus non posse servire a femina didicit. Haec aequavit Corneliam Graccho: haec Porciam alteri Bruto. Notior est marito suo Tanaquilla. Illum inter multa regum nomina jam abscondit antiquitas. HancGorgunten, Timocliam, Claudias, atque Cornelias; et cum Apostolum malis mulieribus digamiam viderint ignoscentem, legant antequam religio nostra fulgeret in mundo, unicubas semper habuisse inter matronas decus; per illas Fortunae muliebri sacra fieri solitum: nullum sacerdotem digamum, nullum Flaminem bimaritum: Hierophantas quoque Atheniensium usque hodie cicut
Abbreviated transcription (Latin):
grauissimꝰ custos accubet. Refert p̃terea seneca. cognouisse
se quendam ornatum hominẽ : qui exiturꝰ inpublicũ fascia uxo-¬
& uxor hauriebãt. Alic deinceps non minꝰ in epta ftcientes:
inquȩ in ꝓuida uis ardentis affectꝰ erũpebat. Origo quidem
cimoris honesta erat: sed magnitudo deformis. Michil autẽ
int̃ ẽ : quã ex honestti ccius quis in scniat. Vnde et sextꝰ insen¬
tencus. Ad ult̃ est inquit: in sucĩ uxorẽ amator ardencior. Ini
dienam quippe uxorẽ : om̃is cimor turpis ẽ. In suã: nimius.
Sapiens uir: iudicio debet amare coniugẽ. non affectu. Regit
us: quã uxorẽ amare quasi adultenm. Certe quidicunt
se causci rei publicȩ et generis humani uxorib. iungi. et lib̃os
tollere : imitentur saltim pecudes. & postquam uxorũ uent̃
intumuerit Nonꝑdant lib̾os. Nec amatores se uxorib exhibe¬
ant : sed maritos. Quorundam matrimonia ad ult̃iis cohe¬

Expanded text:
gravissimus custos accubet. Refert praeterea Seneca, cognovisse gravissimus custos accubet. Refert praeterea Seneca, cognovisse se quemdam ornatum hominem, qui exiturus in publicum, fascia uxoctam labris vir et uxor hauriebant: alia deinceps non minus inepta facientes, in quae improvida vis ardentis affectus erumpebat. Origo quidem amoris honesta erat, sed magnitudo deformis. Nihil autem interest, quam ex honesta causa quis insaniat. Unde et Xystus in sententiis: Adulter est, inquit, in 319 suam uxorem amator ardentior. In aliena quippe uxore omnis amor turpis est, in sua nimius. Sapiens vir judicio debet amare conjugem, non affectu. Regat us quam uxorem amare quasi adulteram. Certe qui dicunt se causa reipublicae, et generis humani, uxoribus jungi, et liberos tollere, imitentur saltem pecudes, et postquam uxorum venter intumuerit, non perdant filios; nec amatores uxoribus se exhibeant, sed maritos. Quorumdam matrimonia adulteriis cohae
Abbreviated transcription (Latin):
gamelium. et genethlium uiolet. Isto enim mͦ apud latinos
ducenda uxor nonerit : quia iouẽ Nonhabent nuptialẽ. Qđ sidõꝵ
iouẽ quilibent̃ sederit. Scripser̃ aristoteles et plutarchus & nr̃
scneca dematrimonio libros : ex quib etsuꝑiora non nulla sũt
& ista quȩ subiecimꝰ. Amor formȩ rticionis obliuio ẽ : & insaniȩ
ꝓximꝰ. Fȩdum minimeq conueniens: animo sospitiuiciũ. Tur¬
bat consilia: altos et generosos sp̃s fryngit. A magnis cogita¬
cionibus: adhumillimas detrahit. Querulos. irticundos. tane¬
rarios. dure imperiosos. seruilit̃ blandos. Om̃ib. in utiles. ipsi no¬
uissime amori facit. Nam fruendi cupiditaete in saciabilis flagnt.
plura t̃p̃ra suspitionib lacrimis. c̃questionib ꝑdit. Odium
sui fticit. et ipse nouissime odio ẽ. Tota amoris insetticio cipud
iuditio sed furore ducatur : et maxime uxorum pulchritudini

Expanded text:
Gamelium et Genethlium violet. Isto enim modo apud Latinos Gamelium et Genethlium violet. Isto enim modo apud Latinos ducenda uxor non erit, quia Jovem non habent Nuptialem. Quod si deorum, us pudicitia. --Scripserunt Aristoteles et Plutarchus et noster Seneca de matrimonio libros, ex quibus et superiora nonnulla sunt, et ista quae subjicimus: Amor formae, rationis oblivio est, et insaniae proximus: foedum minimeque conveniens animo sospiti vitium. Turbat consilia, altos et generosos spiritus frangit, a magnis cogitationibus ad humillimas detrahit: querulos, iracundos, temerarios, dure imperiosos, serviliter blandos, omnibus inutiles, ipsi novissime amori facit. Nam cum fruendi cupiditate insatiabilis flagrat, plura tempora suspicionibus, lacrymis, conquestionibus perdit: odium sui facit, et ipse novissime sibi odio est. Tota amoris insectatio apud Pjudicio, sed furore ducatur: et maxime uxorum pulchritudini
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd tragoediȩ tument. et domos. urbes. regnaq sub uertit.
uxorpelicũq contencio ẽ. Armantur parentum in libos ma¬
nus. nefandȩ apponuntur ȩpule. et ꝓpt̃ uniꝰ muliercule
raptam. europȩ atq asiȩ. decennalia bella confliguN.
Qucisdam repudictas alt̾o nuptiarum die statĩ nupsisse legi¬
mꝰ. uterq rep̃hendendus marit᷑. & cui tãcito displicuit &
cui tã cito placuit. Epicurus uoluptatis assetor. quã quã
pienti in eunda coniugia. quic multa in cõmoda admixta sint
ruptiis. Et quomͦ diuitiȩ. & honores. & corporum sanitates &
cet̃a quȩ indifferentia nominamꝰ. nec bona nec mala sunt. sed ue¬
lut in meditullio posita. usu & euentu uł bona uł mala fuerN.
itti & tixores sittis in bonorum malorũq confinio. Grtiue autẽ ẽ.
uro scpienti uenire indubium: utrũ bonã anmalam ducturꝰ sit.
Ridicule crisyppꝰ ducendam uxorẽ sapienti p̃cipit : Ne iouẽ

Expanded text:
quid Tragoediae tument, et domos, urbes, regnaque subvertit, quid Tragoediae tument, et domos, urbes, regnaque subvertit, uxorum pellicumque contentio est. Armantur parentum in liberos manus: nefandae apponuntur epulae: et propter unius mulierculae raptum, Europa atque Asia decennali bello confligunt. Quasdam repudiatas, altero nuptiarum die, statim nupsisse legimus. Uterque reprehendendus maritus, et cui tam cito displicuit, et cui tam cito placuit. Epicurus voluptatis assertor quamquam pienti ineunda conjugia, quia multa incommoda admixta sunt nuptiis. Et quomodo divitiae et honores et corporum sanitates, et caetera quae indifferentia nominamus, nec bona nec mala sunt; sed velut in meditullio posita, 318 usu et eventu vel bona, vel mala fiunt: ita et uxores sitas in bonorum malorumque confinio. Grave autem esse viro sapienti venire in dubium, utrum bonam, an malam ducturus sit. Ridicule Chrysippus ducendam uxorem sapienti praecipit, ne Jovem
Abbreviated transcription (Latin):
semi barbara. et posita insolitudine moris. ẽ: ut nurus alt̾a
die socrum ollam mutuam postulet. cui illa statĩnegat.
ut sciat illud uerum cẽ terencii : qđ consulto ambiguẽ extulit.
Quid hoc ẽ : om̃s socrus oderunt nurus. Legimꝰ quendc̃i apud
romanos nobilẽ. cum eũ amici arguerent. quare uxorẽ for¬
mosam. et ccistã. et diuitẽ repudicsset: ꝓtendisse pedẽ et
dixisse eis. Hic soccus quẽ cernaitis uidetur uobis nouus & eli¬
gains: sed nemo scit p̃t̃ me ubi me p̾mat. Scribit herodotꝰ.
qđ mulier cum ueste deponat et uerecundiam: & nr̃ comicꝰ
fortunatum putat qui uxorẽ numquã duxert. Qd referã
pasyphen ditemestrius et eriphylas : quarum prima deli¬
tus affluens. quippe ut regis uxor : tauri dr̃ expetisse concu¬
bntꝰ. Alia occidisse uirum ob amorẽ adult̾ii: t̾cia ꝓdidisse
amphyarͣum. et saluti uiri monile cureum p̃tulisse. Quic¬

Expanded text:
semibarbara, et posita in solitudine, moris est ut nurus altera semibarbara, et posita in solitudine, moris est ut nurus altera die socrum ollam mutuam  Al. mutuum postulet. Cui illa statim negat: ut scias illud verum esse Terentii, quod consulto ambigue extulit: Quid est hoc? omnes socrus oderunt nurus. Legimus quemdam apud Romanos nobilem, cum eum amici arguerent, quare uxorem formosam et castam et divitem repudiasset, protendisse pedem, et dixisse eis: « Et hic soccus quem cernitis, videtur vobis novus et elegans: sed nemo scit praeter me ubi me premat. » Scribit Herodotus, quod mulier cum veste deponat et verecundiam. Et noster Comicus fortunatum putat, qui uxorem numquam duxerit. Quid referam Pasiphaen, Clytemnestram, et Eriphylam: quarum prima deliciis diffluens, quippe regis uxor, tauri dicitur expetisse concubitus: altera occidisse virum ob amorem adulteri: tertia prodidisse Amphiaraum, et saluti viri monile aureum praetulisse. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
habuit uxorẽ artoriam pculã humili loco natã: uiolentũ.
impotentẽ. et qđ nemo possit credẽ catoni. suꝑbã. Hoc ideo.
ne quis putet si pauperẽ duxerit. satis se concordiȩ ꝓuidisse:
hnlippum regẽ macedonum. contrx quẽ demonsthenis phi¬
lippicȩ tonant : introeuntẽ ex more cubiculum. uxor exclu¬
st irata. Qui exclusus tcicuit : et in uiriam suã uersu tragico
ansolatus ẽ. Gorgias rethor librum pulcherrimum dec̃cordia.
gecis tuni se dissidentibꝰ recitauit Olimpiȩ. cui melan¬
thius inmicꝰ eiꝰ. hic nobis inquid de concordia p̃cipit: quise &
uxorẽ & ancillulam tres inuna domo concordare non potuit.
Emulabatur quippe uxor eiꝰ. ancillule pulcritudini : & castissi¬
mum uirum cotidianis urgus exagitabat. Totȩ euripidis
traogediȩ : inmulieres maledita sunt. Unde et hermione
loquitur: malarũ me mulierum decꝗ̾e consilia. Inlecti urbe

Expanded text:
habuit uxorem Actoriam Paulam, humili loco natam, vinolentam, habuit uxorem Actoriam Paulam, humili loco natam, vinolentam, impotentem, et quod nemo posset credere Catoni superbam. Hoc ideo dico, ne quis putet, si pauperem duxerit, satis se concordiae providisse. Philippum regem Macedonum, contra quem Demosthenis Philippicae tonant, introeuntem ex more cubiculum uxor exclusit irata: qui exclusus tacuit, et injuriam suam versu tragico consolatus est. Gorgias Rhetor librum pulcherrimum de concordia Graecis tunc inter se dissidentibus recitavit Olympiae. Cui Melanthius inimicus ejus: Hic nobis, inquit, de concordia praecipit, qui se et uxorem et ancillam tres in una domo concordare non potuit. Aemulabatur 317 quippe uxor ejus ancillulae pulchritudini, et castissimum virum quotidianis jurgiis exagitabat. Totae Euripidis Tragoediae in mulieres maledicta sunt. Unde et Hermione loquitur: Malarum me mulierum decepere consilia. In Lepti urbe
Abbreviated transcription (Latin):
t̃se iurgarent. et ille eis irridere eẽc solitꝰ. quod ꝓpt̃ se fe¬
& repandis crurib disceptarent : nouissime uerter̃ in eũ impetũ.
& male mulc̾atum fugientẽq du ꝑ secutȩ sunt. Quodã cutẽ
tp̃re. cũ infinita conuicia ex suꝑiori loco ingerenti xanthippe
restitisset: aqua ꝑfusus inmunda. nichil respondit amplius.
quam ccpite decerso. sciebam inquit futurum ut ista tonitrua
imb sequeretur. Lucii spllȩ felicis si non habuisset uxorẽ. me-¬
tella con iuix palam erat impudica. Et quia nouissimi mala
nm̃ discimus: id athenis cantabatur et sylla ignorabat.
ecpetiq domus suȩ: primum hostium conuicio didicit.
Du pompeio. muciam uxorẽ impudicã quam pontificis spadones
& mithri daticȩ ambiebant cateruȩ. cum em puttirent cet̃i
scientẽ patuindiccuit in expedicione cõmilito. & uistorem
tociꝰ orbis tristi Nuncio consternauit. Martus cato censorius

Expanded text:
ter se jurgarentur, et ille eas irridere esset solitus, quod propter se foeter se jurgarentur, et ille eas irridere esset solitus, quod propter se foeet repandis cruribus, disceptarent: novissime verterunt in eum impetum, et male mulctatum fugientemque diu persecutae sunt. Quodam autem tempore cum infinita convicia ex superiori loco ingerenti Xantippae restitisset, aqua perfusus immunda, nihil amplius respondit, quam capite deterso: Sciebam, inquit, futurum, ut ista tonitrua imber sequeretur. L. Syllae , Felicis si non habuisset uxorem Metella conjux palam erat impudica: et quia novissimi mala nostra discimus id Athenis cantabatur, et Sylla ignorabat; secretaque domus suae primum hostium convicio didicit. Cn. Pompeio Mutiam uxorem impudicam, quam Pontici spadones, et Mithridaticae ambiebant catervae, cum eum putarent caeteri scientem pati, indicavit in expeditione commilito, et victorem totius orbis tristi nuntio consternavit. M. Cato Censorius
Abbreviated transcription (Latin):
uiris consulti. ñ reliquarũ aritũ p̃ceptores. Si uniũsi
buntur capđ cũ cetera membra defuerint: Uereris ne
si uirginitatẽ plures apetierint. cesfent lupę ȩẽ. cessent
adulcerȩ ne infantes in urbib uillesq ñ uagiant. Cotidie
metoꝵ sanguis effunditur. adulitria e damnantur &: inter
ipsas leges & secures ac tribunalia: fragrans libido dñat᷑.
loli imere ne om̃s uirgines fiant. difficilis resest uirginitas:
& idõ rara qr difficilis. Multi uocati pauci electi. Cuꝑe pluri¬
morũ. est. ꝑseuerare paucorũ. Unde & p̃miũ grande eoꝵ¬

Expanded text:
jurisconsulti, non reliquarum artium praeceptores. Si universi jurisconsulti, non reliquarum artium praeceptores. Si universi buntur caput, cum caetera membra defuerint? Vereris, ne si virginitatem plures appetierint, cessent lupae, cessent adulterae: ne infantes in urbibus villisque non vagiant. Quotidie moechorum sanguis effunditur, adulteria damnantur, et inter ipsas leges et secures ac tribunalia flagrans libido dominatur. Noli metuere ne omnes virgines fiant; difficilis res est virginitas, et ideo rara, quia difficilis: Multi vocati, pauci electi . Incipere plurimorum est, perseverare paucorum. Unde et grande