comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ: dũ modo consũmẽ cursũ meũ.
et minist̾ium u̾bi qͦd accepi a dño
ihu. Seniq cͥcunstantib płimis. plo¬
rantib et orantib. ñ reflexit animũ.
Ita fides ꝓnita: dura sui censor ẽ.
hec gͦ dimicat: illa se remouet. hec
illecebͣs uincit: illa refugit. Huic
mundꝰ triũphat᷑: illi exultat. Huic
mundꝰ crucifigit᷑: uł ipsa mundo.
illi ignorat᷑. Huic plura tẽptam̃ta.
et id̾o maior unictoria. illi infreqͤntior
lapsus. facilior custodia. Deniq ipse
helias ut infirmaret᷑ uerbũ oris eiꝰ
missus ẽ adño. ut se ad torrentẽ ab¬
scond̾et chorat. Minabat achab. mi¬
nabat᷑ iezabel: timuit helias et exirr¬
rexit. Et iterũ in urtute esce intel¬
ut in speluncã et reqͥeuit ibi: et
sic pꝰtea missus ẽ ut ung̃et reges.
duratꝰ gͥ ad patientiã est solitudi¬
nũ incolatur: et tanqͣm pastꝰ ad uir¬
ut pͣtea regẽ increparet. Et qi de sci
helie habitatione deserti. nomma
locoꝵ ñ ociosa qͣsi feriati p̃teriiimꝰ:

Expanded text:
 dummodo consummem cursum meum, et ministerium verbi, quod accepi a Domino Jesu . Denique circumstantibus plurimis, plorantibus et obsecrantibus, non reflexit animum: ita fides prompta dura sui censor est! 74. Haec ergo dimicat, illa se removet: haec illecebras vincit, illa refugit: huic mundus triumphatur, illi exsulat: huic mundus crucifigitur , vel ipsa mundo, illi ignoratur: huic plura tentamenta, et ideo major victoria; illi infrequentior lapsus, facilior custodia. 75. Denique ipse Elias, ut confirmaretur verbum oris ejus, missus est a Domino, ut se ad torrentem absconderet Chorath . Minabatur Achab, minabatur Jezabel, timuit Elias et exsurrexit, et iterum in virtute escae intelivit in speluncam, et requievit ibi; et sic postea missus est, ut ungeret reges . Duratus igitur ad patientiam est solitudinum incolatu, et tamquam pastus ad virut postea regem increparet. 77. Et quia de sancti Eliae habitatione deserti nomina locorum non otiosa quasi feriati praeterivimus,
Abbreviated transcription (Latin):
locũ ire. Ne alteriꝰ indignatio. te qͦ
in pecem trahat dũ uis resistere. dũ
uis umdicarr. potes & ab illo ꝙã te
remou̾e culpã secedendo. Potes imi¬
tari patͥarchã. qͥ de consilio matris.
longinqͣ petiit. E cuiꝰ matris: Rebec¬
ce utiq. hoc ẽ patientie. Cuiꝰ enĩ nͥ
patientie. hoc consiliũ ẽẽ pot̾at: A¬
mabat mat̾ filiũ: maluit enĩ gͥ

Expanded text:
locum irae ; ne alterius indignatio te quoque locum irae ; ne alterius indignatio te quoque in peccatum trahat, dum vis resistere, dum vis vindicari. Potes et ab illo et a te removere culpam, si cedendum putes. Imitare patriarcham, qui de consilio matris longinqua petiit . Et cujus matris? Rebeccae utique, hoc est, patientiae. Cujus enim nisi patientiae hoc consilium esse poterat? Amabat mater filium; maluit enim sibi
Abbreviated transcription (Latin):
puenire:ne subiaceant diutiꝰ senoꝵ
arbitrio. St̃ etiã senes: qͥ uelint si poᷤ¬
sint ad niuentutẽ redire. Quoꝵ studi¬
ũ neutrũ ꝓbo: qͥa uiuenes fastidiosi
p̃sentium qͣsi ingrati. mutationẽ ui¬
uendi reqͥrunt. senes dilatationẽ:
cũ possit ꝙ iuuentꝰ senesc̾e moribꝰ: &
senecł iuuere oꝑib. Neq enĩ emen¬
dationẽ moꝵ magis etas affert. qͣm
disciplia. Qͣnto ͦs magis nos oportet
spẽ actolle ad regnũ dei: ubi uite
nouitas. uͥ gr̾e erit ñ etatis cõmu¬
tatio: hon ocio. ñ sommno: merces ꝑa¬
tͣ᷑. hullũ opus dorimentis ẽ. nullus
fruetꝰ ocii: ĩmo magis dispendiũ.
Ociosus esaui amisit pͥmat᷑ benedi¬
ctionis: qͥa maluit cybũ acciꝑe qͣm
querere. Laborios iacob: apud utrũ¬
q parentẽ inuenit gr̾am. eẜ tam̃ cũ
suꝑior eẽt iacob uͥtute & gr̃a. cessit fr̃is
indignationi: qͥ sibi p̃latum fratrẽ
iumorẽ dolebat. Ideo scͥptum ẽ. Date

Expanded text:
pervenire; ne subjaceant diutius seniorum pervenire; ne subjaceant diutius seniorum arbitrio: sunt etiam senes, qui velint, si possint, ad juventutem redire. Quorum studium neutrum probo; quia juvenes fastidiosi praesentium, quasi ingrati mutationem vivendi requirunt, senes dilationem; cum possit et juventus senescere moribus, et senectus virere operibus. Neque enim emendationem morum magis aetas affert, quam disciplina. Quanto ergo magis nos oportet spem attollere ad regnum Dei, ubi vitae novitas, ubi gratiae erit, non aetatis commutatio? 99. Non otio, non somno merces paratur. Nullum opus dormientis est, nullus fructus otii: immo magis dispendium. Otiosus Esau amisit primatus benedictionis; quia maluit cibum accipere, quam quaerere . Laboriosus Jacob apud utrumque parentem invenit gratiam. 100. Et tamen cum superior esset Jacob virtute et gratia, cessit fratris indignationi, qui sibi praelatum fratrem juniorem dolebat. Ideo scriptum est: Date
Abbreviated transcription (Latin):
cit᷑: a te panẽ accipit. a me pecunã:
tecũ bibit. q mͥ tuũ sangnẽ uendit.
recessit ab eo ipse ꝙͦ uidas: reli̾qt
ihm: secutꝰ diabolũ. Quã multos
dños habet: qͥ unũ refugerit. Sed
nos ñ refugiamꝰ. Qͥs refugiat eum:
quẽ secuntur alligati uincłis:  ed
uincłis uoluntariis. qͦ soluunt ñ
ram: eaꝵ studeamꝰ adipisci industã.
E quas p̃dicamꝰ in aliis: eas in nob
taciti recognoscamꝰ. Nichil mollicu¬
lũ. nicħ infractũ: ad laudẽ ꝑuenit.
Regnũ celoꝵ cogit᷑. & cogentes diri¬
piunt illd̃. festinantes patres agmĩ
manducabant: festina ẽ fides: ala-¬
cris deuotio: spes ĩpigra. Contdicti¬
ones animi ñ amat: s tͣductionem
ab infructuoso ocio. ad fructũ laboꝵ.
Qͥd in crastinũ differs: Potes ꝙ hodi¬
ernũ diẽ lucrari. Cauendũ ẽ enimr:
ne & illũ ñ teneas. & hunc amittas.
hon exiguũ detrimentũ ẽ. uł hore
Et una hora: totꝰ uite portio ẽ.Sunt
iuuenes qͥ cito uolunt ad senectutẽ

Expanded text:
pit, a me pecuniam: tecum bibit, et mihi tuum sanguinem vendidit. recessit ab eo, ipse quoque Judas reliquit Jesum, secutus diabolum. 96. Quam multos dominos habet, qui unum refugerit! Sed nos non refugiamus. Quis refugiat eum quem sequuntur alligati vinculis, sed vinculis voluntariis, quae solvunt, non aramur, earum studeamus adipisci industriam: et quas praedicamus 1046 in aliis, eas in nobis taciti recognoscamus. Nihil molliculum, nihil infractum ad laudem pervenit: Regnum coelorum cogitur, et cogentes diripiunt illud . Festinantes patres agnum manducabant. Festina est fides, alacris devotio, spes impigra: contradictiones animi non amat, sed traductionem ab infructuoso otio ad fructum laborum. Quid in crastinum differs? Potes et hodiernum diem lucrari; cavendum est enim ne et illum non teneas: et hunc amittas. Non exiguum detrimentum est vel horae et una hora totius vitae portio est. 98. Sunt juvenes, qui cito volunt ad senectutem
Abbreviated transcription (Latin):
carnẽ p̃sidio nob̾ futurã. Et fortasse
hoc illd misteriũ qͦd te docuit dñs
rari: sic̃ esau. Imitamini sc̃m dauid:
qͥtanꝗͣ bonꝰ magister reliqͥt nob̾ qͦd
imitaremͣ dicens. Peo ut dilig̃ent
me. detͣhebant m: ego autẽ orabam.
Et eũ malediceret᷑: orabat. Boñ scu

Expanded text:
carnem praesidio nobis futuram. Et fortasse carnem praesidio nobis futuram. Et fortasse hoc illud est mysterium, quod te docuit Dominrari sicut Esau. Imitamini sanctum David, qui tamquam bonus magister reliquit nobis quod imitaremur, dicens: Pro eo ut diligerent me, detrahebant mihi: ego autem orabam ; et cum maledicer
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbitatẽ exulabat a parentib. lo qͣba¬
tͣcum deo: augebat᷑ cenfu liberis gr̃ã.
Neq ista elatꝰ cũ fratri occurreret:
s humiliatꝰ adorauit. slon utiq illũ
ĩmitem. illũ furibundũ. illũ degene¬
rẽ. s eum quẽ in fratre consid̾ãbat.
Id̾oq adorauit septies. num̾o scil re
missionis: qͥa ñ hoĩem ad orabat. s eũ
quẽ in carnẽ hominis ẽẽ uenturũ
p̃uidebat sp̃u: ut tolłet peccala mũ¬
di. Eͦd tͥ ex petri responsione aꝑitͣ mi¬
steriũ dicente eo. Si peccau̾it in me
frat̃ meus: qͦtiens remittã ei usc sep¬
ẽ illiꝰ magni sabb̃i: illiꝰ quietis ꝑpetue
gre: ꝙ ideo contẽplatione donatur.
b qͥd sibi uult. qd & uixores & filios. &
om̃s disposuit suos: & p̃cepit ut ꝙ̃ ipsi
adorarent suꝑ t̾ram: honutiq ut ele¬
mentũ. qͦd plerũq replet᷑ sangne.
in qͦ officina ẽ scelerũ. aut uastis ple¬
rũꝙ horret cautib. aut p̃ruptis ru¬
pib. aut sterili ꝙ ieiuno soloꝰ s ut

Expanded text:
robitatem exsulabat a parentibus, loquebatur cum Deo, augebatur censu, liberis, gratia. Neque istis elatus est, cum fratri occurreret: sed humiliatus adoravit, non utique illum immitem, illum furibundum, illum degenerem; sed eum quem in fratre considerabat. 1047 Ideoque adoravit septies, numero scilicet remissionis; quia non hominem adorabat, sed eum, quem in carne hominis esse venturum praevidebat spiritu, ut tolleret peccata mundi . Quod tibi ex Petri responsione aperitur mysterium, dicente eo: Si peccaverit in me frater meus, quoties remittam ei? Usque sepuietis perpetuae gratiae; et ideo contemplatione donatur. 102. Sed quid sibi vult quod et uxores, et filios, et omnes disposuit suos, et praecepit ut et ipsi adorarent super terram ? Non utique ut elementum, quod plerumque repletur sanguine, in quo officina est scelerum, aut vastis plerumque horret cautibus, aut praeruptis rupibus, aut sterili et jejuno solo: sed ut
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib. nature lex ẽ: cui cito inue¬
nias qͦd abundet. Cupiditatib au¬
tẽ: om̃is dnutiaꝵ abundantia
inopia ẽ. Deniq nemo pauꝑ nascit᷑.
s fit. Non gͦ nat᷑e pauꝑtas. s opini¬
onis ẽ. Ideoq cito inuenit᷑ diues na¬
ture: difficile cupiditati. & enĩ qͦd
plus unꝰqͥsq adqͥsierit. plus sitit:
& qͣsi quadã mardescit ebrietate
tã necessariũ. qͣm cognoscere. qͥd
ñ sit necessariũ. Qͥd in carnẽ retor¬

Expanded text:
omnibus naturae lex est, cui cito inveomnibus naturae lex est, cui cito invenias, quod abundet: cupiditatibus autem omnis divitiarum abundantia inopia est. Denique nemo pauper nascitur, sed fit. Non ergo naturae paupertas, sed opinionis est; ideoque cito invenitur dives naturae, difficile cupiditati. Etenim quo plus unusquisque acquisierit, plus sitit, et quasi quadam inardescit ebrietate tam necessarium, quam cognoscere quid non sit necessarium. Quid in carnem retor
Abbreviated transcription (Latin):
uestib. de uana ur̃a conu̾satione re¬
dẽpti estis: s p̃cioso sangͥne xͥ ihu. Ille
Noli pauꝑẽ contẽpnere. ille te diui¬
tẽ facit. Noli egentẽ fastidire: iste pau
Noli qͦsi diues te attollere: sine pe
fugiat contaminationẽ Argentũ
inqͥt & aurũ ñ habeo. Hon aurũ
& argentũ. Nlescit ordinẽ: qͥ nescit
usũ. Argentũ aurũ ñ habeo: s
fidẽ habeo. Satis diuessũ in noĩe
iħu: qͦd suꝑ om̃e nom̃ est. Argentũ
ñ habeo: ħ nec reqͥro Argentũ ñ
habeo. s nec desidõ: s habeo qͦd uoᷤ
diuites ñ habetis. Habeo qͦd pluris
cẽ etiã uos arbitremini: ꝙ dono
pauꝑib. ut in noĩe iħu dicã. Con¬
ualescite manꝰ remisse: s genua
dissoluta. S si uultis dnutes eẽ:
estote pauꝑes. Tunc eritis ꝑ omĩa
diuites: si fu̾itis pauꝑes sp̃u. Non
census diuitẽ: s animꝰ facit. Sunt
qͥ se humiliant: in multis diutiis.
Et recte ac prudent̾. Satis enĩdiueᷤᷤ

Expanded text:
vestibus, de vana vestra conversatione revestibus, de vana vestra conversatione redempNoli pauperem contemnere, ille te divitem fecit. Noli egentem fastidire: Iste paupNoli quasi dives te attollere: sine pecfugiat contaminationem. Argentum, inquit, et aurum non habeo: non, aurum et argentum. Nescit ordinem, qui nescit usum. Argentum et aurum non habeo, sed fidem habeo. Satis dives sum 1044 in nomine Jesu, quod super omne nomen est . Argentum non habeo, sed nec requiro; aurum non habeo, sed nec desidero: sed habeo quod vos divites non habetis, habeo quod pluris esse etiam vos arbitremini, et dono pauperibus; ut in nomine Jesu dicam: Convalescite, manus remissae, et genua dissoluta . 89. Sed si vultis divites esse, estote pauperes. Tunc eritis per omnia divites, si fueritis pauperes spiritu: Non census divitem, sed animus facit . 90. Sunt qui se humiliant in multis divitiis, et recte, ac prudenter; satis enim dives
Abbreviated transcription (Latin):
deferendũ. Ille ẽ dines i eccła:
qͥ fide diues ẽ. fideli enĩ. totꝰ mundꝰ
diuitiaꝵ ẽ. Qd mirũ. si mundum
fidelis possidet: qͥ possidet xͥ here¬
ditatẽ. que p̾ciosior ẽ mundo: San¬
guine p̃cioso redẽpti estis: om̃ib
utiq ñ solũ pecunosis dictũ est.
Sed si uultis diuites eẽ: seqͥmini
dicentẽ. Sc̃i in omni conu̾satione
estote. Non diuitib dicit. s om̃ib.
qͥa sine cͥmine ꝑsonaꝵ iudicat: ut
bonꝰ testis eiꝰ apł̃s dicit. E ideo ñ
in remissione. ñ in fastidio. ñ in ex¬
ultatione cordis. s in timore mqt.
hoc incolatꝰ ur̃i tempꝰ conu̾samini.
Tempꝰ accepistis in hac t̾ra. ñ ꝑpetu¬
itatẽ: qͣsi temꝑe utimmi: qͥ sciatis
uos migrat᷑os. Nolite in diuitiis con¬
confid̾e: qͥa omĩa illa hic relinqnt᷑.
bola uos tomitabit᷑ fides. Erit sane
etiã iusticia comes: si fides p̾uia sit.
Qd uos palpant diuitie: son auro
uł argento. ñ possessionib ñ sericis

Expanded text:
deferendum . Ille est dives in Ecclesia, qui fide dives est; fideli enim totus mundus divitiarum est. Quid mirum si mundum fidelis possidet, qui possidet Christi haereditatem, quae pretiosior est mundo? Sanguine pretioso redempti estis . omnibus utique non solis pecuniosis dictum est. Sed si vultis divites esse, sequimi dicentem: Sancti in omni conversatione estote . Non solis divitibus dicit, sed omnibus; quia sine discrimine personarum judicat, ut bonus testis ejus Apostolus dicit: Et ideo non in remissione, non in fastidio, non in exaltatione cordis: sed in timore, inquit, hoc incolatus vestri tempore conversamini . Tempus accepistis hac in terra, non perpetuitatem: ipsi tempore utamini, qui sciatis vos migraturos. 87. Nolite in divitiis confidere; quia omnia illa hic relinquntur, sola vos comitabitur fides. Erit sane etiam justitia comes, si fides praevia sit. Quid vos palpant divitiae? Non auro vel argento, non possessionibus, non sericis
Abbreviated transcription (Latin):
in solitudinib errabant: int̾ alta
et condẽsa montiũ. inuia rupiũ.
speluncaꝵ. horrea foueaꝵ uadosa:
quoꝵ conu̾satione. dignꝰ orbis t̾raꝵ
ñ erat. Hinc illi. ananias. azarias.
misael. qͥ in aula regia pascebant᷑:
ieiunio alebant᷑ tanqͣm in desen¬
tis ꝙbo asꝑo. potuꝙ obuio. Mito¬
ꝙ regii seruuli. regnis p̾ualuer̾t:
et captiuitatis discusso iugo con¬
tẽpser̾t. Potestates subeger̃t: elem̃¬
ta conuicer̾t: naturã ignis extm¬
xer̾t: hebetauer̾t flãmas : obtu¬
der̃t aciem gladii: strinxer̾t leoñ
ora. Et uͥ infirmiores fieri estima¬
bant᷑. ibi fortiores repꝑiebant᷑. Hon
refugiebant ludibria humana:
qr celestia sꝑabant p̾mia. Non hor¬
rebant tenebras carceris: qͥb et̾ni
lum inis refulgebat gr̾a. hos secutꝰ
eusebiꝰ sc̃s. exiuit de t̾ra sua. et de
cognatione sua: et domestico ocio

Expanded text:
in solitudinibus errabant, inter alta in solitudinibus errabant, inter alta et condensa montium, invia rupium, speluncarum horrida, fovearum vadosa, quorum conversatione dignus orbis terrarum non erat. Hinc illi Daniel, Ananias, Azarias, Misael, qui in aula regia pascebantur, jejunio alebantur tamquam in desertis, cibo aspero, potuque obvio. Meritoque regii servuli regnis praevaluerunt, et captivitatem decusso jugo contempserunt, potestates subegerunt, elementa vicerunt, naturam ignis exstinxerunt, hebetarunt flammas, obtuderunt aciem gladii, strinxerunt leonum ora; et ubi infirmiores fieri aestimabantur, ibi fortiores reperiebantur: non refugiebant ludibria humana, quia coelestia sperabant praemia: non horrebant tenebras carceris, quibus aeterni luminis gratia refulgebat. 68. Hos secutus Eusebius sanctus exivit de terra sua, et de cognatio
Abbreviated transcription (Latin):
Si dilatio ordinationi defuit. uis co¬
gentis ẽ: si ñ deest. humilitas cõpe¬
tens sac̃dotio. ybi causa ñ heret: ui¬
ciũ ñ imputat᷑. Qͦd si in aliis eccłis.
tanta suppetit ordinandi sac̃dotis
consicdatio: qͣnta cura expetit᷑ in
uercellensi eccła. uͥ duo parit̾ exigi
uident᷑ ab ep̃o: monastii continen¬
tia. et disciplina eccłe: Hec enĩ pͥmꝰ
in occidentis partib diu̾sa int̾ se.
eusebiꝰ sc̃e memorie coniinxit: ut
et in ciuitate positꝰ. instituta mo¬
nachoꝵ ten̾et: et eccłam reg̃et ieui¬
nii sobrietate. Multũ et enĩ adiu¬
m̃iti. accedit ad sac̾dotis gr̃am. si
ad studiũ abstinentie et normã in¬
tegritatis. iuuentutẽ astringat:
et u̾santes int᷑ urbẽ abdicet. usu
urbis et conu̾satione. Hinc illi ꝓ¬
cesser̃t uiri. helias. heliseus. ioh̃es.
elisabeth: qͥ pelliciis tuncis. et ca¬
prinis exuuus induti. inopes aiꝙ
egentes angͦtiis et dolorib afflicti.

Expanded text:
Si dilatio ordinationi defuit, vis coSi dilatio ordinationi defuit, vis cogentis est; si non deest humilitas competens sacerdotio, ubi causa non haeret, vitium non imputatur. 66. Quod si in aliis Ecclesiis tanta suppetit ordinandi sacerdotis consideratio, quanta cura expetitur in Vercellensi Ecclesia, ubi duo pariter exigi videntur ab episcopo, monasterii continentia, et disciplina Ecclesiae? Haec enim primus in occidentis partibus diversa inter se Eusebius sanctae memoriae conjunxit; ut et in civitate positus instituta nonachorum teneret, et Ecclesiam regeret jejunii sobrietate. Multum enim adjumenti accedit ad sacerdotis gratiam, si ad studium abstinentiae, et ad normam integritatis juventutem astringat, et versantes intra urbem abdicet usu urbis et conversatione. 67. Hinc illi processerunt viri, Elias, Elisaeus, Joannes, Elisabeth, qui pelliceis tunicis et caprinis exuviis induti, inopes atque egentes, angustiis et doloribus afflicti,
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ iterau̾it coniugiũ: culpam
qͥdẽ non ht comqͥnati. s p̃rogati¬
ua exuit᷑ sac̾dotis. Diximꝰ qͣd legis
sit: dicamꝰ etiã qͥd rationis. Sed pͫꝰ
cognoscamꝰ. ñ solũ hoc apłm de e¬
piscopo et p̃rb̾o statnisse: ẜ etiam
patres in concilio nnceni tͣctatꝰ
addidisse: neq clericũ quẽquã
debere eẽ qͥ sccla comugia sortuꝰ
sit. Qͦmͦ enĩ potest consolari iu-¬
duã honorare. cohortari ad cu¬
stodiendã uiduitatẽ. seruandã
marito fidẽ: qͥ ipse pͥori comugio
ñ reseruau̾te aut qͥd int̾esset. int̾
popłm et saẽdotẽ: si hisdẽ astrin¬
geret᷑ legib: Debet p̾ponderare
uita sac̾dotis: sic̃ p̾pond̾at gr̃a.
Nã qͥ alios p̾ceptis sis ligat: debet
ipse legitima p̾cepta in se custodi
re. Qͣm resistebã ne ordinarer: p̾tre¬
mo cũ cogerer. saltẽ ordinatio ꝓte¬
laret᷑. Sed ñ ualuit p̃scͥptio: p̃ualu¬
it ĩpressio. Tam̃ ordinationẽ meã.
occidentales ep̃i iudicio: oientales

Expanded text:
autem iteraverit conjugium, culpam quidem non habet coinquinati, sed praerogativa exuitur sacerdotis. 64. Diximus quid legis sit, dicamus etiam quid rationis. Sed prius cognoscamus non solum hoc Apostolum de episcopo et presbytero statuisse, sed etiam Patres in concilio Nicaeni tractatus addidisse, neque clericum quemquam debere esse, qui secunda conjugia sortitus sit. Quomodo enim potest consolari viduam, honorare, cohortari ad custodiendam viduitatem, servandam marito fidem, quam ipse priori conjugio non reservaverit? Aut quid interesset inter populum et sacerdotem, si iisdem astringerentur legibus? Debet praeponderare vita sacerdotis, sicut praeponderat gratia; nam qui alios praeceptis suis ligat, debet ipse legitima praecepta in se custodire. 65. Quam resistebam ne ordinarer! Postremo cum cogerer, saltem ordinatio protelaretur! Sed non valuit praescriptio, praevaluit impressio. Tamen ordinationem meam occidentales episcopi judicio, orientales
Abbreviated transcription (Latin):
pectat: ista abscondit᷑. Id̾o bonꝰ athleta
ait. S pectacłm facti sumꝰ huic mñdo.¬
ret: concertaret. ut in t̾ris uitam
angeloꝵ institueret: in celo neqͥtiã
angeloꝵ reselłet. Colluctabat᷑ enim
nequitiis sp̃italib. Merito mundꝰ
eũ spectabat: ut mundꝰ imitaret᷑.
hec gͦ uita in stadio: illa in spelũca.
Hec adu̾sum confusionẽ scł̃i: illa ad¬
u̾sus carnis appetentiã. Hec subicieis:
gratior: illa tutior. Hec seipsã regeis.
illa semetip̃am coercens: utͣq tam̃se
Qͥ uult pꝰt me uenire. abneget semet
ip̃m sibi: et tollat crucẽ suã. et sẽqͣtuꝵ¬

Expanded text:
ista, illa absconditur. Ideo 1040 bonus athleta ista, illa absconditur. Ideo 1040 bonus athleta ait: Spectaculum facti sumus huic mundoret; cum certaret, ut in terris vitam angelorum institueret, in coelo nequitiam angelorum refelleret: colluctabatur enim nequitiis spiritalibus. Merito mundus eum spectabat, ut mundus imitaretur. 72. Haec ergo vita in stadio, illa in spelunca: haec adversus confusionem saeculi, illa adversus carnis appetentiam: haec subjiciens, gratior, illa tutior: haec se ipsam regens, illa semet ipsam coercens: utraque tamen se Qui vult post me venire, abneget se ipsum sibi, et tollat crucem suam, et sequ
Abbreviated transcription (Latin):
in uigiliis: euaser̃t de infirmita¬
te fortes.Non expectabant delici¬
aꝵ illecebs: quos saginabat fameᷤ.
Non adurebat eos torrida estas:
quib refr igerabete et̾na spes gr̃e.
Non frangebant glatialis plage
frigida: qͥb feruenti sp̃u uerna¬
bas deuotio. ħ uerebant᷑ iuncłã
hoĩum: qͦs iħc solu̾at. N desidã¬
bant redimi a morte: qͥ p̾sumebai
a xp̃o resuscitari. Demiq sc̃s dio¬
nisnis exegit uotis. ut in ecilio
uitã poñet: ne regressus. confusa
institutis seu usu infideliũ. stu¬
dia plebis aut cleri. inueniret.
Meruit q hanc gr̃am: ut pacem
dm̃ tͣnqͥllo affectu secũ referret.
dionisiꝰ in exilii locis. pͥori marty
st̾̃ii coaluit usu: et dur ioris ob¬
seruatiõis consuetudĩe. hausit
cia. et monachoꝵ instituta:. Ista
ad cõmoditatẽ et moralitatẽ dis¬
ciplina: illa ad abstinentiã assue-¬
facta. atq patientiã. Hec uelut
in qͦda theatro. illa in secreto ex

Expanded text:
in vigiliis. Evaserunt de infirmitain vigiliis. Evaserunt de infirmitate fortes . Non exspectabant deliciarum illecebras, quos saginabat fames: non adurebat eos torrida aestas, quibus refrigerabat aeternae spes gratiae: non frangebant glacialis plagae frigida, quibus ferventi spiritu vernabat devotio: non verebantur vincula hominum, quos morte, qui praesumebant a Christo resuscitari. 70. Denique sanctus Dionysius exegit votis, ut in exsilio vitam poneret; ne regressus confusa institutis seu usu infidelium studia plebis aut cleri inveniret: meruitque hanc gratiam; ut pacem Domini tranquillo affectu secum referret. Dionysius in exsilii locis priori martyrsterii coaluit usu, et durioris observationis consuetudine hausit cia, et monachorum instituta? Ista ad commoditatem et moralitatem disciplina, illa ad abstinentiam assuefacta atque patientiam: haec velut in quodam theatro, illa in secreto:
Abbreviated transcription (Latin):
lii dura p̃optauit. atꝙͦ elegit. con¬
iuncto sibi sc̃e memorie dioni¬
sio: qͥ pꝰt h̾uit ĩꝑatoris amicitiã.
exilio uoluntario. Itaq memo¬
rabiles uri cͥcundati armis. ual¬
ris manꝰ. armoꝵ strepitꝰ. extor¬
quere ñ potuit fidẽ: subeger̃t
bestialis animi feritatẽ: que
noc̾e sc̃is neqͥuit. Ira enĩ regis̃.
ira leonis: ut in ꝓu̾biis habes.
Confessus ẽ uictum se ẽẽ. q roga¬
bat ut mutarent sententiã. s
illi ualidiorẽ calamũ suũ. fen¬
reis gladiis arbitrabant᷑. Deniꝙ
uulñata ẽ ꝑfidia ut occideret.
ñ ẽ uuln̾ata sc̃oꝵ fides: ñ desi¬
cdarunt patriũ sepulcrũ: qͥb ser¬
uabat᷑ celeste domuciliũ. fpraue¬
runt toto orbe: ut nich h̾ntes
et possidentes oĩa: qͦcũq missi
enĩ illis qͥcqͣm deerat: qͥb locu
ples fides abundabat. Demq
locupletabant alios ip̃i inopes
ad sũptum⁊ opimi ad gr̾am: tẽp¬
tabant᷑. s ñ mortificabant᷑. In
ieninus in laborib in eustodus

Expanded text:
it atque elegit, conjuncto sibi sanctae memoriae Dionysio, qui posthabuit imperatoris amicitiam exsilio voluntario. Itaque memorabiles viri circumdati armis, valris manus armorum strepitus extorquere non potuit fidem, subegerunt bestialis animi feritatem, quae nocere sanctis nequivit. Ira enim regis, ira leonis, ut in Proverbiis habes . 69. Confessus est victum se esse, qui rogabat ut mutarent sententiam: sed illi validiorem calamum suum ferreis gladiis arbitrabantur. Denique vulnerata est perfidia, ut occideret, non est vulnerata sanctorum fides: non desiderarunt patrium sepulcrum, quibus reservabatur coeleste domicilium. Erraverunt toto orbe, ut nihil habentes, et possidentes omnia . Quocumque missi enim illis quidquam deerat, quibus fides locuples abundabat. Denique locupletabant alios, ipsi inopes ad sumptum opimi ad gratiam. Tentabantur, sed non mortificabantur, in jejuniis, in laboribus, in custodiis,
Abbreviated transcription (Latin):
iudas panẽ a xp̃o accepisset: ĩmisit
se in cor eiꝰ diabolus. qͣsi possessionẽ
suã uendicans. qͣsi portionis sue ius
retinens: qͣsi dicens. N iste tuus: sed
meus. Meuscerte minist̾: tuus ꝓdi¬
tor: meus tñ iste ẽ. Deniq tecũ recũbit.
smͥ seruit: tecũ epulat᷑. & mecũ pas

Expanded text:
Judas panem a Christo accepisset, immisit Judas panem a Christo accepisset, immisit se in cor ejus diabolus, quasi possessionem suam vindicans, quasi portionis suae jus retinens, quasi dicens: Non est tuus iste, sed meus: meus certe minister, tuus proditor; meus plane iste est. Denique tecum recumbit, et mihi servit: tecum epulatur, et mecum pas
Abbreviated transcription (Latin):
cũꝙ gͦ dicit: portio mea dñs. Non a¬
uarꝰ dicit: qͥa uenit auaricia ꝙ di¬
cit. Mea portio es. Ego te subditum
habur:. iͥn seriusti: mͥ te in illo
auro uendidisti: mͥ te in illa posses¬
sione adiudicasti. N dicit luxuriosꝰ.
portio mea xp̃c: qͥa uenit luxuria q
dicit. Portio mea es. Ego te illo mͥ mã¬
erpaui conuiuio: illis cepi epulaꝵ
retib ego te additũ teneo. gule tue
cyrogpho. An ignoras. qͥa carꝰi funt
m̃se tue. qͣm uite p̾cium: ẽuo te
iudicio reuinco: nega si potes: sed
negare ñ potes. Deniq nichil ad ui¬
tã reseruasti: totũ ad mensã expẽ¬
disti.N potest dic̃e adulter. portio
mea dñs: qͥa uenit libido & dicit.
Ego sũ tͥ portio: mͥ te illiꝰ ad olescen¬
tule. addixisti amore. In illiꝰ nocte
meretcis. in meas leges. in mea iu¬
ra migͣsti. Hon dic̃ ꝓditor. portio .in.
xp̃c: qͥa statĩ irruit in eũ neqͥtia
mali. Sed dicit. fallit te dñe ih̃u:
meus iste ẽ.Habemꝰ exemplũ: qͥa cũ

Expanded text:
ue ergo dicit: Portio mea Dominus. Non avarus dicit; quia venit avaritia, et dicit: Mea portio es, ego te subditum habui, mihi servisti, mihi te in illo auro vendidisti, mihi te in illa possessione adjudicasti. Non dicit luxuriosus: Portio mea Christus; quia venit luxuria, et dicit: Mea portio es, ego te in illo mihi mancipavi convivio, illis te cepi epularum retibus, ego te addictum teneo gulae tuae chirographo. An ignoras quia charius fuit mensae tuae quam vitae pretium? Tuo te judicio revinco: nega, si potes, sed negare non potes. Denique nihil ad vitam reservasti, totum ad mensam expendisti. Non potest dicere adulter: Portio mea Dominus; quia venit libido, et dicit: Ego sum tibi portio, mihi te in illius adolescentulae addixisti amore, in illius nocte meretricis in meas leges, in mea jura migrasti. Non dicit proditor: Portio mea Christus; quia statim irruit in eum nequitia mali, et dicit: Fallit te, Domine Jesu, meus est iste. 95. Habemus exemplum , quia cum
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm nemo potest eẽ sine aliqͥb
adu̾sis: id agamꝰ. ne uob̾ nr̃o ui¬
cio adu̾sa accidant. Nemo enĩ
grauiꝰ alieno condẽpnat᷑ iudicio.
qͣm insipiens suo: qͥ sibi auctor
ẽ maloꝵ. Unde molesta &̃ plena
contẽntionis declinemꝰ negotia.
qͦ neq fructũ habent. ꝙ ĩpedim̃¬
tum afferunt: qͣmqͣm id agere de¬
bemꝰ. ne nos arbitrii nr̃i peniteat.
aut facti. Prudentis ẽ enĩ ꝓspice:
ne freqͤnt̾ eũ peniteat sui. Nũqͣm
enĩ penitere: soliꝰ est dei. Quis uͦ
iusticie fructꝰ: nͥ m̃tis tͣnqͥllitas:
Aut qͥd ẽ iuste uiu̾e: nͥ cũ tranqͥl¬
litate uiu̾e: Qualis forma fuerit
dñi: talis totꝰ domꝰ est statꝰ. Oͦd si
domi qͦrunt᷑ ista. qͣnto magis in
eccła: ubi & dies & pauꝑ. seruus
& liber. grecꝰ &scita. honoratꝰ ꝯ ple¬
beiꝰ. om̃s in xp̃o unum sumꝰ: Ne¬

Expanded text:
m nemo potest esse sine aliquibus adversis, id agamus, ne nobis nostro vitio adversa accidant. Nemo enim gravius alieno condemnatur judicio, quam insipiens suo, qui sibi auctor est malorum. Unde molesta et plena contentionis declinemus negotia, quae neque fructum habent, et impedimentum afferunt. Quamquam id agere debemus, ne nos arbitrii nostri poeniteat, aut facti: prudentis est enim prospicere, ne frequenter eum poeniteat sui; numquam enim poenitere solius est Dei. Quis vero justitiae fructus, nisi mentis tranquillitas? Aut quid est juste vivere, nisi cum tranquillitate vivere? Qualis forma fuerit domini, talis totius domus est status. Quod si domui quaeruntur ista, quanto magis in Ecclesia, ubi et dives et pauper, servus et liber, Graecus et Scytha, honoratus et plebeius, omnes in Christo unum sum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ sut coniugali castimonia.
seruet ablutionis sue giam. Ne
iterũ ut filios in sac̾dotio creare.
apłica inuitet᷑ auctoitate. Habͣn¬
tẽ et enĩ filios dix̃. ñ facientẽ: neq
conugiũ iterare. Qͦd id̾o non p̃ter¬

Expanded text:
ed ut conjugali castimonia servet ablutionis suae gratiam: neque iterum 1037 ut filios in sacerdotio creare Apostolica invitetur auctoritate; habentem enim dixit filios, non facientem neque conjugium iterare.
Abbreviated transcription (Latin):
ne gͦui exestuat. n̾c uultu excandes-¬
cit: nc̃ pallore ĩmutat᷑ ꝑ mom̃ta
uariꝰ et discolor: Sed esto. sit nature
irasci. aut plerũꝙ cause hõis: ẽ ta¬
m̃ tẽꝑare iracundiã. non leonino
raptari furore. ut ñ norit mansu

Expanded text:
ne gravi exaestuat, nunc vultu excandesne gravi exaestuat, nunc vultu excandescit, nunc pallore immutatur, per momenta varius et discolor? Sed esto, sit naturae irasci, aut plerumque causae; hominis est tamen temperare iracundiam, non leonino raptari furore, ut non norit mansu
Abbreviated transcription (Latin):
sac̃dos sac̃dotẽ consec̾re debeat. et
ipse eũ induere uestim̃tis. hoc ẽ urr¬
tutib sac̃dotalib:ac tunc si nichil
ei deesse indum̃toꝵ adu̾terit sacdo¬
re. sacris eũ adhibeat altarib. Sup¬
plicatus enĩ ꝓ popło. eligi a dũo ac
ꝓbari debet a sac̃dotib: ne qͥd sit qͦd
in ipso grauit̾ offendat. cuiꝰ officiũ
ẽ ꝓ alioꝵ offensa int̾uenire. Neq enĩ
mediocris uirtꝰ sac̾dotalis ẽ. Cui eauẽ¬
dũ ñ solum. ne gͣuiorib flagitiis sit
affinis: s ne minimis qͥdẽ. Ut sit
deat: lapsũ reuocet: cõpatiat᷑ do¬
lore: mansuetudinẽ teneat: pieta¬
tẽ diligat: irã repellat uel decoqͦt:
sit qͥdã lituus plebis eocitande ad
deuotionẽ: mitificande ad tͣnquil¬
litatẽ. Uetꝰ dictũ est. assuesce unꝰ eẽ.
ut uita tua qͣndã picturã expͥmat:
eandẽ seruans sẽꝑ imaginẽ quam
acceꝑit. Qͦmͦ potest unꝰ eẽ. qͥ nuno
iracundia inflãmat᷑: nc indignatio¬

Expanded text:
sacerdos sacerdotem consecrare debeat, et sacerdos sacerdotem consecrare debeat, et ipse eum induere vestimentis, hoc est, virtutibus sacerdotalibus: ac tunc si nihil ei deesse indumentorum adverterit sacerdoia, sacris eum adhibeat altaribus? Supplicaturus enim pro populo, eligi a Domino, et probari debet a sacerdotibus; ne quid sit, quod in ipso graviter offendat, cujus officium est pro aliorum offensa intervenire. Neque enim mediocris virtus sacerdotalis est, cui cavendum non solum ne gravioribus flagitiis sit affinis, sed ne minimis quidem; ut sit deat, lapsum revocet, compatiatur dolori, mansuetudinem teneat, pietatem diligat, iram repellat vel decoquat: sit quidam lituus plebis excitandae ad devotionem, mirificandae ad tranquillitatem. 60. Vetus dictum est: Assuesce unus esse; ut vita tua quamdam picturam exprimat, eamdem servans semper imaginem, quam acceperit. Quomodo potest unus esse, qui nunc iracundia inflammatur, nunc indignatio
Abbreviated transcription (Latin):
tamꝰ qi in sac̃dotib diuina magis
qͣm humana oꝑat᷑ gr̃a: una ex mł¬
tis qͣs moyses ꝑ trib accepat. et re¬
conderat uirga aaron floruit: atꝙ:
ita diuini iudicii munꝰ spectandũ.
in sac̾dote popłs adu̾tit: ac destitit
parẽ sibi humano uindicare gr̃am.
arbitͣbat᷑. uir ga autẽ qͥd aliud ostñ¬
dit: nͥ qͦd ũquã sac̾dotalis marcescat
gr̃a . et in sũma humilitate habeat.
in suo mun̾e cõmisse sibi florẽ pote¬
statis: uł qr id qͦ ad myst̾ium refert᷑:
hec ociose: ꝓpe exitũ uite aaron sac̃¬
dotis. hoc factũ putemꝰ declarari Ui¬
det᷑ popłs semior. sac̾dotalis longeue
infidelitatis uetustate cur iosꝰ: quod
emortuũ iam tot scl̃is. reduuua gr̃a
florẽ remittat. Qͥd autẽ illd̃ signi¬
ficat᷑. qͦd post defunctũ aaron. ñ
uniu̾̃so popło s soli moysi qͥ ẽ in
sacdotib dñi. ĩꝑauit ds̃. ut exuuiis
aaron sac̾dotis. filiũ eiꝰ indueret
eleararũ: ñ ut cognosoerenꝰ quod

Expanded text:
tamus quia in sacerdotibus divina magis quam humana operatur gratia, una ex multis, quas Moyses per Tribus acceperat et recondiderat virga Aaron floruit: atque ita divini judicii munus spectandum in sacerdote populus advertit, ac destitit parem sibi humano judicio vindicare gratiam, arbitrabatur. Virga autem illa quid aliud ostendit, nisi quod numquam sacerdotalis marcescat gratia, et in summa humilitate habeat in suo munere commissae sibi florem potestatis, vel quia id quoque ad mysterium refertur? Nec otiose prope exitum vitae Aaron sacerdotis hoc factum putamus. Declarari videtur populus senior, sacerdotalis longaevae infidelitatis vetustate cariosus, quod emortuum jam tot saeculis rediviva gratia florem remittat. 59. Quid autem illud significat, quod post defunctum Aaron non universo populo, sed soli Moysi qui est in sacerdotibus Domini, imperavit Deus ut exuviis Aaron sacerdotis filium ejus indueret Eleazarum ; nisi ut cognosceremus quod
Abbreviated transcription (Latin):
go portauit: quẽ mundus iste ca¬
ꝑe ac sustiñe non potest. Q cũ ora¬
rie nasceret᷑ ex utero: genitalis tñ
septũ pudoris. et intemerata uͥgi¬
nitatis conseruauit singła. Itaq
uellet: qͦd sibi dñs om̃ium assumet.
Puirũ autẽ et mulierẽ. caro erec¬
Qd de altera moysi maria loquar:
que fem inee dux agminis. pecle
tͣnsimsit pelagi freta: Qo munere
autẽ uenerabilis tecla etiã leonib

Expanded text:
go portavit, quem mundus iste capere ac sustinere non potest. Qui cum ex Mariae nasceretur utero, genitalis tamen septum pudoris, et intemerata virginitatis conservavit signacula. Itaque vellet, quod sibiPer virum autem et mulierem caro ejecQuid de altera Moysi sorore Maria loquar, quae feminei dux agminis, pedes transmisit pelagi freta ? Quo munere autem venerabilis Thecla etiam leonibus
Abbreviated transcription (Latin):
nouit dñs qui st̃ eiꝰ. et sc̃os ad duxił
ad se: et qͦs ñ elegit. ñ addux̃ ad se.
Et iussit dñs ut elig̾ent sibi arulaᷤ.
et incensũ pon̾ent chore. et om̃s q̃
cũ eo insurrex̾ant adu̾sũ moysen
et aaron. sac̃dotes dñi: ut qͥ electꝰ

Expanded text:
nus qui sunt ejus , et sanctos adduxit ad se: et quos non elegit, non adduxit ad se. Et jussit Dominus, ut eligerent sibi arulas, et incensum ponerent Core et omnes, qui cum eo insurrexerant adversum Moysen et Aaron sacerdotes Domini; ut qui electus
Abbreviated transcription (Latin):
set ingͣtos maiore uenie pudore
de tnsiniserat fretamaris. qr ethi-¬
opisse myft̾im ad hue nesciens:
ĩmurmurau̾at adu̾sus fr̾em mo¬
ẏsen. lepre maculis inhorruit:
ut uix tanto absoluta eẽt conta¬
gio. nͥ moyses rogasset. Qͣmuis
ad tẏpũ synagoge illa referat᷑
adm muratio. que ethiopisse i¬

Expanded text:
set ingratos majore veniae pudore set ingratos majore veniae pudore de transmeaverat freta maris, quia Aethiopissae mysterium adhuc nesciens, immurmuraverat adversus fratrem Moysen, leprae maculis inhorruit; ut vix tanto esset absoluta contagio; nisi Moyses rogasset . Quamvis ad typum Synagogae illa refertur admurmuratio, quae Aethiopissae i
Abbreviated transcription (Latin):
aaron qͥd ẽ. qr murmatis de eo:
Considatis gͥ que offensionis cause
extit̾nt. qͦd saedotio fungi indig¬
ni uellent: et ꝓpt̾ea dissident. qd
murmarent Tꝓbantes in sac̃dotis
sui electiõe indiciũ dei. Propterea
omnẽ popłm meiꝰ ingens corripu¬
it: pene t̾ror in uolust uniu̾sos.
Ohsecrantib tam̃ om̃il. ne pau¬
coꝵ insolentia om̃s pirent. desig¬
nant᷑ scełis rei: et totꝰiꝰ popłi cor¬
ꝑe ducenti qͥnqͣginta cũ auctori¬
b siuis seꝑant᷑ iuri. Immugiens
t̾ra in medio plebis scinditur: a¬
ꝑit᷑ in ꝓfundũ smꝰ. abripiuntur
noxii : et ab om̃b mundi hui ab¬
legant᷑ elem̃tis: ut nec aerem hau¬
stu. neccelũ usu. nec mare lac¬
tu. nec t̾rã contaminarent sepul-¬
chro. Cessauit pena: ñ cessauit
malicia: ex hoc ipso mͣmuratio
exorta popłi. qͦd ꝑ sacdotes ꝑiss
popłs. Qua indignatione dñs
ꝑdidisset om̃s. nͥ moysi et aaron
primo p̾cib inflexꝰ. post etiã ob¬
iectu sac̾dotis sui aaron. malus¬

Expanded text:
Aaron quid est, quia murmuratis de eo? 55. Consideratis igitur, quae offensionis causae exstiterint, quod sacerdotio fungi indigni vellent, et propterea dissiderent, quod immurmurarent improbantes in sacerdotis sui electione judicium Dei: propterea totum populum metus ingens corripuit, poenae terror involvit universos. Obsecrantibus tamen omnibus, ne paucorum insolentia omnes perirent, designantur sceleris rei, et a totius populi corpore ducenti quinquaginta cum auctoribus suis separantur viri, immugiens terra in medio plebis scinditur, aperitur in profundum sinus, abripiuntur noxii, et ita ab omnibus mundi hujus ablegantur elementis; ut nec aerem haustu, nec coelum visu, nec mare tactu, nec terram contaminarent sepulcro. 56. Cessavit poena, non cessavit malitia: ex hoc ipso immurmuratio exorta populi, quod per sacerdotes perisset populus. Qua indignatione Dominus perdidisset omnes, nisi Moysi et Aaron primo precibus inflexus, post etiam objectu sacerdotis sui Aaron maluis
Abbreviated transcription (Latin):
el int̾ inuocantes nom̃ eiꝰ. Uignus
plane uir: qͥ seqͤndꝰ ꝓponat᷑ om̃ib.
nam cũ dira mors ꝓpt̾ contumaceᷤᷤ
in plebẽ serꝑet. mediũ se int̾ uuen¬
tes morientesq obiecit: ut mortem
statueret ne plures ꝑirent. Here uix.
m̃tis et animi saẽdotalis: qͥ se ꝓdm̃
grege. qͣsi pastor bonꝰ. pio obiceret
affectu. Itaq infregit aculeũ mortiᷤ:
ĩpetum tenuit: transitũ negauit:
pietatis meritũ adiuiut: qr ꝓ ipsis
se obtulit. qͥ resistebant. Discant gͥ
dissidentes tim̾e dm̃: cõmonitionẽ
sac̾dotis placare. Qͥd dathan et abi¬
ran. et chore. ñne ꝓpt̾ dissensionem.
hiatꝰ t̾re absorbuit: Nam cũ insti¬
et aaron. ut seꝑarent se ab his:. in¬
sur rexer̃t illi dicñtes. Satis sit uob
qͦd tota synagoga om̃s sc̃i: et ipse¬

Expanded text:
el inter invocantes nomen ejus . 51. Dignus el inter invocantes nomen ejus . 51. Dignus plane vir qui sequendus proponanam cum dira mors propter contumaces in plebem serperet, medium se inter viventes morientesque objecit; ut mortem statueret, nec plures perirent . Vere vir mentis et animi sacerdotalis, qui se pro Domini grege quasi pastor bonus pio objiceret affectu. Itaque infregit aculeum mortis, impetum tenuit, transitum negavit. Pietas meritum adjuvit, quia pro ipsis se obtulit, qui resistebant. 52. Discant igitur dissidentes timere Domini commotionem, sacerdotes placare. Quid? Dathan et Abiron et Core nonne propter dissensionem hiatus terrae absorbuit ? Nam cum instiet Aaron, ut separarent se ab iis, insurrexerunt illi dicentes: Satis sit vobis quod tota Synagoga, omnes sancti, et i
Abbreviated transcription (Latin):
te finẽ hñs ͦd ad filiũ dei refert᷑.
qͥ matrẽ in illa diuina gen̾atione
nescruit: patrẽ in hoc iurginis ora¬
rie partu ignorauit. Ex patre solo
natꝰ ante scła ex uͥgine sola orbꝰ in
hoc scło: initrã dierũ habere ñ po
tuit. qͥ erat in pͥncipio. Qͦmͦ aurẽ
uite finẽ hab̾et: qͥ uite auctor in¬
om̃ib ẽ: Ipse pͥncipiũ: et finis orum.
Sed refert᷑ et ad exẽplum. ut tanqͦ.
sine patre. et sine matre sac̾dos eẽ
in eo fides et moꝵ matitas: ñ alte¬
rũ sine altero: se utq in uno. cũ
bonis oꝑib conueniat et factis. Uñ
nos apłs paulꝰ eoꝵ uult ẽẽ imitatore ᷤ.
qͥ ꝑ fidẽ inqͥt et patientiã possidens
reꝓmissiones abrahe: qͥ ꝑ patien¬
tiã ꝓmisse sibi benedictionis. m̾uił
acciꝑe et posside grãm. Imitatores
nos sc̃i aaron daiid ꝓpħa deb̾e eẽ
admonet: qͥ eũ int̾ sẽos dñi ad imi¬
tandũ nob̃ constituit dicens. Moy¬
ses et aaron in sacdotib eiꝰ: et samu¬

Expanded text:
 ad Filium Dei refertur, qui matrem in illa divina generatione nescivit, patrem in hoc virginis Mariae partu ignoravit; ex Patre solo natus ante saecula, ex Virgine sola ortus in hoc saeculo, initium dierum habere utique non potuit, qui erat in principio. Quomodo autem vitae finem haberet, qui vitae auctor omnibus est? Ipse principium et finis omnium . Sed refertur et ad exemplum, ut tamquam sine patre et sine matre sacerdos esse din eo fides, et morum maturitas: non alterum sine altero, sed utrumque in uno cum bonis operibus conveniat et factis. Unde nos apostolus Paulus eorum vult esse imitatores, qui per fidem, inquit , et patientiam possident repromissiones Abrahae, qui per patientiam promissae sibi benedictionis meruit accipere et possidere gratiam. Imitatores nos sancti Aaron David propheta debere esse admonet, qui eum inter sanctos Domini ad imitandum nobis constituit, dicens: Moyses et Aaron in sacerdotibus ejus, et Samu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩperet᷑ abstinentia. ab hoc gͥre
uocant᷑ hoĩes. qͦd didicer̾t ꝑ ho¬
minẽ: etiã mute ñ p̾uaricaribe¬
stie: Qd autẽ pulchriꝰ abstmnentia:
qͦ facit etiã iuuentutis annos
senesc̃̾e. ut fiat moꝵ senectꝰt Nã¬
ꝙ ut redundantia cyboꝵ ac te¬
mulentia. etrã maturior etas ca¬
lescit: ita mitigat᷑ iuuentutis
ferocitas. epulaꝵ parsimonia:
ir riguoq fontis ext̾ror ignis.
aque infusione ȩxtinguitur ⁊ ñ
mirũ si etiã interior estꝰ corꝑis. flu¬
uiali potu refrigerat᷑. Eyb̾o enĩ
flãma alit᷑: ac deficit. Si qͥd̾e fe¬
nũ. stipula. lignũ. oleũ. atꝙ hͦ¬
modi elem̃ta. ignis st̃ qͥb pascitͣ
ea si detrahas uł ñ suggeras etiã
ignis sopit. Similit̾ ergo: etiam

Expanded text:
imperetur abstinentia. Ab hoc igitur imperetur abstinentia. Ab hoc igitur revocantur homines, quod didicerunt per hominem etiam mutae non praevaricari bestiae? 26. Quid autem pulchrius abstinentia, quae facit etiam juventutis annos senescere; ut fiat morum senectus? Namque ut redundantia ciborum ac temulentia etiam maturior aetas calescit; ita mitigatur juventutis ferocitas epularum parcimonia, irriguoque fontis. Exterior ignis aquae infusione extinguitur, non mirum si etiam interior aestus corporis fluviali potu refrigeratur; cibo enim flamma alitur ac deficit. Siquidem fenum, stipula, lignum, oleum, atque hujusmodi alimenta ignis sunt, quibus pascitur: ea si detrahas, vel non suggeras, etiam ignis sopitur. Similiter ergo
Abbreviated transcription (Latin):
tẽptant eos ꝑĩttere. qͦs acqͥsnut apls:
qͦs recdemit xp̃c sanguine suo: Quod
asserunt baptizatos. intendẽ ñ deb̾e
iurtutũ disciplinis. nicħ illis obeẽ
comessatiões: nicħ uoluptatũ afflu-¬
entiã: insipientes eos eẽ. qui his care¬
ant: Uirgines oport̾e nub̃e. filios sa-¬
cere: similit̾ et iuduas iterare. qͦd
semel male iurili amissione exꝑte
sint. etiã si se contiñe possint: erra¬
re eas qͣ nolint iterare copulã. Qd
gͦ placet: ut hoĩem exuentes indu¬
amꝰ pecudẽ: Et expoliantes xp̃m:
uestiam aut suꝑuestiam amitꝰ
diaboli: Sed ipsi doctores gentiũ.
ne honestatẽ qͥd̾e cũ uoluptate
copulandã putau̾nt. eo qͦd pe¬
cudẽ uiderent cũ homine inclu¬
dere: nos ut belunos usus huma¬
no infundamꝰ pectori. et rationa¬
bili m̃ti insc̾bamꝰ irrationabiles
bitu. indulg̃e nesciant: et taqͣm
int̾clicto cybo tẽꝑare solitos: ut
ieiuna fame ora suspendant. si

Expanded text:
tentant eos tentant eos s redemit Christus sanguine suo? Quod asserunt baptizatos intendere non debere virtutum disciplinis, nihil illis obesse comessationes, nihil voluptatum affluentiam, insipientes esse eos qui iis careant: virgines oportere nubere, filios facere: similiter et viduas iterare, quod semel male virili admixtione expertae sint; etiamsi se continere possint, errare eas quae nolint iterare copulam. 23. Quid ergo? Placet ut hominem exuentes, induamus pecudem: et exspoliantes Christum, vestiamur aut supervestiamur amictus diaboli? Sed cum ipsi doctores gentium ne honestatem quidem cum voluptate copulandam putaverint, eo quod pecudem viderentur cum homine includere: nos ut belluinos usus humano infundamus pectori, et rationabili menti inscribamus irrationabiles bitu indulgere nesciant, et tamquainterdicto cibo temperare solitos; ut jejuna fame ora suspendant, si
Abbreviated transcription (Latin):
ab om̃ib fuco qdã ꝓbabiliũ dispiuia
eam colorare uoluerunt: adeo ue
dic̾et qͥdã ex his. Dũ studemꝰ delecta¬
tiomi ꝑ epulas et cantꝰ: amisimꝰ eã.
qͦ ꝑ u̾bi quo solo salui ẽẽ possumꝰ.
infundit ꝑceptionẽ. Nonne isti dis¬
pares. discolores: in hac multiformi dis-¬
putatione nob̃ uident᷑: Qos adeo scͥp¬
tura condẽpnat. ut ñ p̾terierit qͦd
eos apł̃s redarguebat: dicente luca
stilo seͥpsit. Qͥdã autẽ epicurei et
stoici philosophi. disputabant cũ eo:
et qͥdam dicebant. Qͥd uult hic sibi
seminiu̾bi : Alii autẽ. Houoꝵ demo¬
moꝵ: uidetur ꝓnuntiator eẽ. Ex hoc
tam̃ numero: non ĩminis gr̃e abiit
apłs. Siqͥdẽ. etiã dionisiꝰ ariopagites
cũ dãmari uxore sua. aliisꝙ młtis:
credidit. Itaq illi doctissimoꝵ et elo¬
quentiũ cetus: sĩplici disputatione
uictos se ẽẽ. credentiũ exẽplo mani¬
festarunt. Qͥd gͥ sibi isti uolunt. qͥ

Expanded text:
ab omnibus, fuco quodam probabilium disputationum ab omnibus, fuco quodam probabilium disputationum eam colorare voluerunt; adeo ut diceret quidam ex iis: Dum studemus delectationi per epulas et cantus, amisimus eam quae per verbi, quo solo salvi esse possumus, infunditur perceptionem. 21. Nonne isti dispares, discolores in hac multiformi disputatione nobis videntur? Quos adeo Scriptura condemnat, ut non praeterierit eos, quos Apostolus redarguebat, dicente Luca stylo scripsit: Quidam autem epicurei et stoici philosophi disputabant cum eo, et quidam dicebant: Quid sibi vult hic seminiverbius? Alii autem: Novorum daemoniorum videtur pronuntiator esse . 22. Ex hoc tamen numero non immunis gratiae abiit Apostolus. Siquidem etiam Dionysius Areopagites cum Damari uxore sua, aliisque multis credidit. Itaque illi doctissimorum et eloquentium coetus simplici disputatione victos se esse credentium exemplo manifestarunt. Quid igitur sibi isti volunt, qui
Abbreviated transcription (Latin):
aut gentiliũ discipłos. et epicurã ꝓ¬
bemꝰ sectã sequi: aut illũ ip̃m quẽ
ipsi philosophi a suo excludunt con¬
sortio. tanqͣm patronũ luxurie. tołã¬
biliorẽ his ẽẽ doceamꝰ: Clamat gͦ ille
ut duarcꝰ afserit. qr ñ potationes.
neq comessationes. nec filioꝵ soboles.
nec feminaꝵ copule. nec pisciũ copia.
alioꝵꝙ huiꝰmodi: qͦ splendido usui
parant᷑ conuuiiĩ. suauẽ uitã facians:
s sobria disputatio:Deniq addidit.
qͦd hi copiis conuiuii mod̾ate utant᷑:
qͥ ñ ĩmoderate eas qͦrunt. Succo solo.
et pane et aqͣ. qͥ libent utit᷑. despuit
rant᷑ molestie. Etiã alibi dicunt. Non
ĩmod̾ate epule. ñ potationes uolup¬
tatis suauitatẽ gen̾ant: s contineis
hos ñ excludit eccła : Si qͥd̾e et illi qͦd
male cause hnt: s assertionib siuis
impugnant freqͦnt᷑. Nã si pͥncipalis
eoꝵ sententia sit. qͦd nullã suauitatẽ
rep̃hensibili definitione. u̾sari se si¬
ne sũmo dedecore ñ posse. ac deseri

Expanded text:
aut gentilium discipulos, et epicuream probemus sectam sequi: aut illum ipsum, quem ipsi philosophi a suo excludunt consortio tamquam patronum luxuriae, tolerabiliorem his esse doceamus? Clamat ergo ille, ut Demarchus asserit, quia non potationes, neque comessationes, nec filiorum soboles, nec feminarum copulae, nec piscium copia aliorumque hujusmodi, quae splendido usui parantur convivii, suavem vitam faciant, sed sobria disputatio. Denique addidit quod ii copiis convivii moderate utantur, qui non immoderate eas quaerunt. Succo solo et pane vel aqua qui libenter utitur, despuit rantur molestiae. Etiam alibi dicunt: Non immoderatae epulae, non potationes voluptatis suavitatem generant, sed continens hos non excludit Ecclesia? Si quidem et illi, quod malae causae habent, se assertionibus suis impugnant frequenter. Nam etsi principalis eorum sententia sit quod nullam suavitatem reprehensibili definitione versari se sine summo dedecore non posse, ac deseri
Abbreviated transcription (Latin):
tutis gra. si bonis seriuiatis sedulo:
s si etiã asꝑos ꝓmereamin. Nã lib̾i
qͦ nullã habent. mercedẽ. si peccanteᷤ
puniant᷑ a iudrcibꝰ. s illa m̃ces ẽ. si q̃
non peccantes. & uos gͦ contẽplatio¬
nẽ dm̃ iħu. etiã si difficilib seruiatꝰ
dm̃s cũ patientia: mercedẽ habebitiꝰ.
ẽ. ꝙpatientia mirabili. pecc̾a niã sue
affixit cruer: ut qͥ illũ imitatꝰ su̾tt.¬
ii nite huiꝰ delectatio uob̃ in bo¬
na conscĩa: patientia mortis. cũ
spe ĩmortalitatis: confir matio re¬
sĩplicitate. fides cũ confidentia:
abstinentia cũ sc̃itate. industͥa cũ
sobrietate: conu̾satio cũ modestia.
eruditio sine uanitate: sobrietas
doctͥne fidelis. sine heresis temu

Expanded text:
tutis gratia, si bonis serviatis sedulo? Sed si etiam asperos promereamini; nam liberi quoque nullam habent mercedem, si peccantes puniantur a judicibus: sed illa merces est, si etiam non peccantes. Et vos ergo contemplatione Domini Jesu etiamsi difficilibus serviatis dominis cum patientia, mercedem habebitis. est, et patientia mirabili peccata nostra suae affixit cruci: ut qui illum imitatuis vitae hujus delectatio in bona conscientia, patientia mortis cum spe immortalitatis, confirmatio resimplicitate, fides cum confidentia, abstinentia cum sanctitate, industria cum sobrietate, conversatio cum modestia, eruditio sine vanitate, sobrietas doctrinae, fidelitas sine haeresis temu