comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ies tatehumiliitis tota in humilitate ma¬
iestus. Idcirco &iam eius dẽ ẽ contumelia
cuius & gloria . Ipse est in infirmitate
qͥ & inuis tute idẽ mostis capax &idẽ uictor ẽ mostis.
sus cepitergo totũ hominẽ ds̃ &ita seilliatq illũ
sibimisericordiae & potestatis inctioñ conseruit.
ututraq alteri natura mn & & neutra in al¬
a sua ꝓpria &acte trcinsir&. Atq: ita in carnȩ ppria
passus ẽ in passibilis ds̃ : Vtuerã passionẽ quia uo¬
it inuera carne sentire. Et in diuinitate prorsus
inpas sibilit̃ ꝑmaneret. Necalius semetipsũ most
dignatus sit tradere quã illequi sic potuit mories
domoste uincere ut mostẽ ñ possit in moste sentira
sed hoccestis sim̃ sciredebemus quod quicquiddñ õ in los¬
intulitĩpiorũ ñ deneces sitate tolercitũ sed deuolunt¬
te susceptũ ẽ ueluti eti amomnia q̃ in firmitatis
humanae uoluntate sustinuit s̃i neces sitate ut fan

Expanded text:
jestate humilitas, tota in humilitate majestate humilitas, tota in humilitate majestas. Idcirco ejusdem est contumelia, cujus est gloria. Ipse est in infirmitate, qui et in virtute: idem mortis capax, et idem victor est mortis. Suscepit ergo totum hominem Deus, et ita se illi atque illum sibi misericordiae et potestatis ratione conseruit, ut utraque alteri natura inesset, et neutra in ala sua proprietate transiret. Atque ita in carne propria passus est impassibilis Deus, ut veram passionem, quia voluit, in vera carne sentiret, et in divinitate prorsus impassibiliter permaneret; nec alius semetipsum morti dignatus sit tradere, quam ille qui sic potuit moriens de morte vincere, ut mortem non possit in morte sentire. Sed hoc certissimum scire debemus, quod quidquid vexatiointulit impiorum, non de necessitate toleratum, sed de voluntate susceptum est: » veluti etiam omnia, quae infirmitatis sunt humanae, voluntate sustinuit, non necessitate, ut famem,
Abbreviated transcription (Latin):
manitatis in firmitate idẽ filius dĩqui& fili
hominis &idem filius hominis qui & filius dĩ
quid enim in hac coniunctione alienũ potuit eẽ
dũ omnes actus utrarũq: in xpõnaturarũ unus
ꝓ priãe eẽ ꝑsonae cestum habetur. si cutbecitii
leo papa ait saluanaturarũ propria & ate
q̃ dĩsunt transierunt in hominem &omnia
q̃ hominis sunt transierint indm̃. Vt nec sine
homine a gerent᷑ diuina Necsinedõ a gerentus
humana hoc enĩ catholica fidestradit hocex¬
tib suis tantã futt̃ unittitem utriusq subs¬
tantiae : Vt ab illo tempore quo sicut humani
generis causa poscebat inbeatae uirginis utero
Verbũ caro stictũ ẽ necdm̃ illũ sinehocquod homo ẽ
suam utraq natura sed neutrase ab alterius
connexione disiungit. Nihil ubi ab inuicẽ
alienumuacat. Nec enim diuinittis animae
tristanti ante passionem defuit nec carnẽ
suam in passionedescruit. Tottiest in ma¬

Expanded text:
manitatis infirmitate, idem Filius Dei, qui et filius manitatis infirmitate, idem Filius Dei, qui et filius hominis, et idem filius hominis qui et Filius Dei. Quid enim in hac conjunctione alienum potuit esse, dum omnes actus utrarumque in Christo naturarum unius propriae esse personae certum habetur, sicut beatus Leo papa ait: « Salva naturarum proprietate, 838 quae Dei sunt, transierunt in hominem, et omnia quae hominis sunt, transierunt in Deum: ut nec sine homine agerent divina, nec sine Deo agerentur humana. Hoc enim catholica fides tradit, hoc extibus suis, tantam factam unitatem utriusque substantiae, ut ab illo tempore, quo sicut humani generis causa poscebat, in beatae Virginis utero Verbum caro factum est, nec Deum illum sine hoc, quod homo est; suam utraque natura, sed neutra se ab alterius conjunctione disjungit. Nihil ibi ad invicem alienum vacat. Nec enim divinitas animae tristanti ante passionem defuit, nec carnem suam in passione deseruit. Tota est in ma
Abbreviated transcription (Latin):
bectus hieronimus prbt longealit̃ quẽ tuad seris
initellegiuo luit ut in ꝑscripto ei commentario
unde paulo ante posuimus testimonia legitur
Quid meinquid in terro gtis debono unus ebonus
ds̃. Quia magistrũ uoca uerbonũ &ñdm̃ uel¬
dĩ filius confessuserat. Dicis quẽuis scm̃ homi¬
nem comparcitionedĩ non eẽbonũ. De quodicitꝰ
Confitemini d ño qnm̃bonus. Nequis autem
filium dĩ. Legimus inalioloco pastorbonis
ponit animam suam proouibus suis. Et in
proph&a spm̃bonum terrãq boniam
Nonigitur dñs sed bonum tuegtit sed cẽdm̃
si gnificat. Non semagistrũbonũ non eẽ sed
magistrũ absquedõ ruillũbonũ ẽ testaitur
Addis quoquẽ ubideduabus inxpõnaturis dis¬
puctis. In passibilis insuo passibilis in alieno
Quid dicis alienum eẽ di filio in illa susceptio¬
nehumanitaitis quae intanttm & tt̃mirabilẽ
cumdĩ filio ad sumpiaest unitatẽ ut unus eã
ñduo Idemin diuinitcis gloria qui & in hu

Expanded text:
beatus Hieronymus presbiter longe aliter, quam tu asseris, intelligi voluit, ut in praescripto ejus Commentario, unde paulo ante posuimus testimonia, legitur: « Quid me, inquit, interrogas de bono? unus est bonus Deus . Quia magistrum vocaverat bonum, ei Filium confessus erat. Dicit, quemvis sanctum hominem comparatione Dei non esse bonum, de quo dicitur: Confitemini Domino quoniam bonus . Ne quis autem Filium Dei, legimus in alio loco: Pastor bonus ponit animam suam pro ovibus suis . Et in Propheta: Spiritum bonum, terramque bonam . » Non igitur Dominus se bonum negat, sed esse Deum significat. Non se magistrum bonum non esse, sed magistrum absque Deo nullum bonum esse testatur. XI. Addis quoque, ubi de duabus in Christo naturis disputas: « Impassibilis in suo, passibilis in alieno. » Quid dicis alienum esse Dei Filio in illa susceptione humanitatis, quae in tantam et tam mirabilem cum Dei Filio assumpta est unitatem, ut unus esset, non duo? Idem in divinitatis gloria, q
Abbreviated transcription (Latin):
omnia traditti sunt illia patre. Sc̃s quoq a¬
gustinus in libro descã trinitate capitulo duo¬
decimo horũ xp̃ĩ uerborũ sensũ ꝑ trophũ quid
apud grcimmaticos metonomia. dicitur
explanat. Dedieuero inquitechora ne moscit
Neq: angeli in caelo neq filius nisi pater
Hoc enimnescit quod nescientes facit idẽ
quodñ ita sciebat. Vt tuncdiscipulis indicar&:
Sicutdictũ ẽ ad abrahã. Nunccognouiquia
times dm̃ id ẽ nunc feci ut cognosceres quia
& ipsesibi in illa temptatione probatus in¬
notuit. Dicrogo quomodo fieri possit.
Vt iudex omniũ diemiu diciinesciat. Et qui
merita singulorũ diiudicaturus. ẽ tempis eiꝰ¬
dẽ examini signoret. Decuius iudiciaria
potesitite multo ante in psalmis p̃dicitꝰ¬

Expanded text:
omnia tradita sunt illi a Patre. Sanctus quoque Aomnia tradita sunt illi a Patre. Sanctus quoque Augustinus in libro de sancta Trinitate capitulo XII , horum Christi verborum sensum per tropum, qui apud grammaticos metonymia dicitur, explanat: « De die vero et hora nemo scit, neque angeli in coelo, neque Filius, nisi Pater. Hoc enim nescit, quod nescientes facit: id est, quod non ita sciebat, ut tunc discipulis indicaret, sicut dictum est ad Abraham: nunc cognoui, quia times deum, id est "nunc feci, ut cognoet ipse sibi in illa tentatione probatus innotuit. » Dic, rogo, quomodo fieri possit, ut judex omnium diem judicii nesciat; et qui merita singulorum dijudicaturus est, tempus ejusdem examinis ignoret? De cujus judiciaria potestate multo ante in psalmis praedicit
Abbreviated transcription (Latin):
marcũ ꝓtestatur. Dedicautẽ illa ethorane mosit neq
angelicalorũ neq filius nisi pat̃ solus. Hancuero R¬
sententiã quam arcus euangelista filiũ diem iudici
ignortis sedix̃ longecilit̃ sc̃ĩ patres intellexer quãtuas¬
seris eẽ intellegendã. becitus quip pehieromimis
in commerittiriomathei simul & baeda prbt
in tractatu marcieuangelisttie huius sententiae
intellegentiã ita ex posuer̃ causaigit᷑ in qui uNt
reddenda ẽ curignor a redicitur apłs scripsit
desaluatore inquo s̃ omnes thesauri sapientiae
& scientiae absconditi. Sunt ergo omnes the¬
sauriin xp̃o sapientiae et scientiae absconditi
Quare absconditi: post resurreccionẽ in t̃rogu
posuit in sua potestate. Quando dicit non ẽ¬
urm̃ scire ostendit quod ipse sciat sed ñ expedias
nos seciplis ut semꝑ incesti deciduentu iudicis
Sii gnorac ediem iudicii . quomodouerũ ẽ quod
ante dixit omnia tradittis mihi a patrem eo
sidiei ultimi cognitiononest ei traditti nullates

Expanded text:
e autem illa et hora nemo scit, neque angeli coelorum, neque Filius, nisi Pater solus . » Hanc vero sententiam, qua Marcus evangelista Filium diem judicii ignorasse dixit, longe aliter sancti Patres intellexerunt quam tu asseris intelligendam. Beatus quippe Hieronymus in Commentario Matthaei , simul et Beda presbyter in tractatu Marci evangelistae , hujus sententiae intelligentiam ita exposuerunt: « Causa igitur, inquiunt, reddenda est, cur ignorare dicitur. Apostolus scripsit de salvatore: In quo sunt omnes thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Sunt ergo omnes thesauri in Christo sapientiae et scientiae absconditi. Quare absconditi? Post resurrectionem interrogatposuit in sua potestate . Quando dicit, Non est vestrum, ostendit, quod ipse sciat, sed non expediat nosse apostolis, ut semper incerti de adventu 836 judicis » Si ignorat diem judicii, quomodo verum est, quod ante dixit: Omnia tradita sunt mihi a Patre meo : si diei ultimi cognitio non est ei tradita, nullatenus
Abbreviated transcription (Latin):
despũ sc̃o & muriauirgine passus sit pro
humana salute Ne qua quã ergo dubi¬
tureullus catholicus deb& quindĩ filius traditis
eã pͥmundiscdute Nui enĩ negat di filiũ traditũ
ad passionẽ nullatenus catholicus eẽ poterit sed
a catholicae fidei ꝓfessioñ in hacobstinatioñ ꝑmanen¬
do alienuscensendus ẽ. Deinduadis quaerendo
quid dehumanitate xp̃i uelquid dediuinitaite speci¬
alit̃ in scĩs scripturis dicatur : Tandẽq illuc ꝑ uenisti
ubi dedie ultimi examini s idẽ dñs loquitͥ cuius diei
cognitionem xp̃o in quantũ homo ẽ denegrelaborcis¬
ut extuis uerbis ag noscipotest
Ipscestenim inquis quisecundũ p̃scientiã dittitis diẽ
iudici ꝑ prophettim p̃dix̃ dies enĩultionis in cordem co
annus redẽptionis metie uenit ipsenihil hominus ẽ

Expanded text:
de Spiritu sancto et Maria virgine, passus sit pro humana salute. Nequaquam ergo dubitare ullus catholicus debet, quin Dei Filius traditus esset pro mundi salute. Qui enim negat, Dei Filium traditum esse ad passionem, nullatenus catholicus esse poterit, sed a catholicae fidei professione, in hac obstinatione permanendo, alienus censendus est. IX. Deinde vadis quaerendo quid de humanitate Christi, vel quid de divinitate specialiter in sanctis Scripturis dicatur; tandemque illuc pervenisti, ubi de die ultimi examinis idem Dominus loquitur; cujus diei cognitionem Christo, in quantum homo est, denegare laborasut ex tuis verbis agnosci potest. « Ipse est enim, inquis, qui secundum praescientiam Deitatis diem judicii per Prophetam praedixit: Dies enim ultionis in corde meo, annus
Abbreviated transcription (Latin):
fest mala sedomnia q̃bonas naturali t̃bona sus
dĩ gratia a gente q̃ uero malas exꝓprio uitiomala
efficiuntur . quomodo ergox p̃snaturalit̃ ñ ẽ
bonus ꝑquẽ omnes quicũq bonis efficiunt᷑ bon
Sieut enimppriae c̃filius dĩ ꝓ quẽomnes scĩ fili dĩ¬

Expanded text:
fert mala . Sed omnia quae bona sunt, naturaliter bona sunt, Dei gratia agente; quae vero mala sunt, ex proprio vitio mala efficiuntur. Quomodo ergo Christus naturaliter non est bonus, per quem omnes, quicunque boni sunt, efficiuntur boni? Sicut enim
Abbreviated transcription (Latin):
cundum formam dĩbis genitus ẽ. Primo uideli¬
cet depatre sine carne absq carnẽ. secundo uero
exmatre cum carne sine patre . Illumuerũ dm̃
exutroque parente in effabilit̃ genitũ credim̃:
cuipat̃ ꝑdauid loquitur exutero anteluciferũ
genuite. Paulo ante dixisti xpm̃ duos habere
patres decuid scilicet naturalẽ et dm̃ patrẽ ex
adoptione hic uerohorum oblitus uerborũ
ais sccundo uero exmatre sine patre quodutrũq
uerũ eẽ ñ poterit utduos habecit & nullũ habecit
xp̃s secundũ quod homo ẽ patrẽ. siergo sȩcundũ
tuã sententiã uerus dĩfilius bis genitus ẽ. et ẽ.
uerus filius dĩ inutraq natiuitate pat̾na scilicet
& mat̃na quomodo potest fieriut ñ sintduo filii

Expanded text:
cundum formam Dei bis genitus est; primo videlicundum formam Dei bis genitus est; primo videlicet de Patre sine carne absque matre: secundo vero ex matre cum carne sine Patre. Illum verum Deum ex utroque parente ineffabiliter genitum credimus, cui Pater per David loquitur: 831 Ex utero ante luciferum genui te. » Paulo ante dixisti Christum duos habere patres, David scilicet naturalem, et Deum Patrem ex adoptione; hic vero, horum oblitus verborum, ais: secundo vero ex matre sine patre. Quod utrumque verum esse non poterit, ut duos habeat, et nullum habeat Christus, secundum quod homo est, Patrem. Si ergo secundum tuam sententiam verus Dei Filius bis genitus est, et est verus Dei Filius in utraque nativitate, paterna scilicet et materna, quomodo potest fieri ut
Abbreviated transcription (Latin):
filius non uersibilitate substantiae sed indĩ¬
ũ filio eẽt̃ atrus filius. Nec mirandũ ẽsi abaliis
in catholica professione dissentire proba¬
ris dumtibi ipsi ꝑuices discordare uideris
In hacenim sententia tua catholicus destimu
potuisses si prius teipsum in prauitate
t uierrbrisnio nostenderes. Dicisitaque
ut indĩ filio uero &&̃filius. sicst inuero dĩ
filio filius qli ẽ xp̃s ignitur etuerus ẽfilius
qr in uero nibil potest aliud ẽo nisi ueritts
Et nullũ habet locuadoptio innatiũi aatẽ
quoq: ñ duo dii quod contratemctipsũ pugnare
manifestum ẽ. Nã siduodii ñ sunt ergo ñ ẽ in eods̃
uerus & ds̃ nuncupatiuus. sed ẽunus dsuerus. quia
ds uerittis ẽ & ñ ẽ simulatio in co sed totius fons
ueritatis. Seq̃t et altera in libellotuo sententia.
priorib tuis uerbis ñ conuenies. Ipsũ inquiscre¬
dimus uerũ et propriũ dĩ filiũ acuerũ dm̃ qui se¬

Expanded text:
Filius, non versibilitate substantiae, sed in DFilius, non versibilitate substantiae, sed in Dei Filio esset verus Filius. » Nec mirandum est si ab aliis in catholica professione dissentire probaris, dum tibi ipsi per vices discordare videris. In hac enim sententia tua catholicus aestimari potuisses, si prius teipsum in pravitate tui erroris non ostenderes. Dicis itaque, ut in Dei Filio vero esset Filius; si est in vero Dei Filio Filius, qui est Christus, igitur et verus est Filius, quia in vero nihil potest aliud esse nisi veritas. Et nullum habet locum adoptio in nativitate vequoque: non duo dii, quod contra temetipsum pugnare manifestum est. Nam si duo dii non sunt, ergo non est in eo Deus verus, et Deus nuncupativus, sed est unus Deus verus, quia Deus veritas est, et non est simulatio in eo, sed totius fons veritatis. II. Sequitur et altera in libello tuo sententia prioribus tuis verbis non conveniens. « Ipsum, inquis, credimus verum et proprium Dei Filium, ac verum Deum, qui se
Abbreviated transcription (Latin):
so
Multis si quidem p̃termissis quacinli¬
bello tuo leguntur quibus niteris ad fir
gratia. respondebamus. Taendem illo
ꝑuenimus ubidistruis quod aedificasti
et confiteris qua enegcisti. Iamne scio utrũ
subdola simulatioñut prioribustuis ser¬
monibus melius crederetur. quibus mul¬
timoda argumentatione ueritatem in¬
pugnare probabis aut cumdiabolo ti¬
morẽ ꝑterritus nolens xp̃m dĩfiliũ esse
confiteris cuius testimonium ubiq ipsa
uerittis recipere rennuit obmutescere
eum p̃cipiens. quia talilccudatore ipseđĩ
filius dedignatus ẽ p̃dicari. Dicis enim
eundem eẽ filium dĩ qui est et filius homi¬
nis. Et filium hominis qui est filius dĩ
ut extuis uerbis cognoscipoterat.
Qui illum inquis sibi exute rõmatris scilicet
ab ipso concep̃tu ih singularitate ꝑsonae sude
Ita uniuit atquẽ conserlut uidĩ filibis o&ho¬
minis filius nonm̃uttibi litate naturae sed
digͥnatione. Similit̃ et hominis filius cet̃dĩ.

Expanded text:
s I. Multis siquidem praetermissis quae in libello tuo leguntur, quibus niteris affirmagratia, respondebamus, tandem illo pervenimus, ubi destruis quod aedificasti, et confiteris quae negasti. Jam nescio utrum subdola simulatione prioribus tuis sermonibus melius crederetur, quibus multimoda argumentatione veritatem impugnare probaris; aut cum diabolo timore perterritus nolens Christum Dei Filium esse confiteris; cujus testimonium ubique ipsa Veritas recipere renuit, obmutescere eum praecipiens; quia tali laudatore ipse Dei Filius dedignatus est praedicari. Dicis enim eumdem esse Filium Dei qui est et filius hominis, et filium hominis qui est Filius Dei, ut ex tuis verbis cognosci poterat: « Qui illum, inquis, sibi ex utero matris, scilicet ab ipso conceptu in singularitate suae personae ita univit atque conseruit, ut Dei Filius esset hominis filius, non mutabilitate naturae, sed dignatione: similiter et hominis filius esset Dei
Abbreviated transcription (Latin):
liuis quid eccus ẽ promundis alute. quiduero ẽ
datus nisi traditus Quod a płs quoq confirmar
dicens. qui proprio filio suo non pepercit sed o
nob omnib: tradiditillũ. Item de codẽ dĩ filius
idem apłs ait quitra didit semet ipsũ pronobis
quẽ & ic̃ beatus p&rus iud a eis praedicans fi¬
liũ dĩ non dubi tauit testificaridicens ds̃pa¬
trũ nrõ rũ glorificauit filiũ suũ ihm̃ quẽ uos

Expanded text:
lius qui datus est pro mundi salute. Quid vero est lius qui datus est pro mundi salute. Quid vero est datus, nisi traditus? Quod Apostolus quoque confirmat dicens: Qui proprio Filio suo non pepercit, sed pro nobis omnibus tradidit illum . Item de eodem Dei Filio idem Apostolus ait: Qui tradidit semetipsum pro nobis . Quem etiam beatus Petrus Judaeis praedicans Filium Dei non dubitavit testificari dicens: Deus Patrum nostrorum glorificavit Filium suum Jesum, quem vos
Abbreviated transcription (Latin):
tatis suaecelsitudinẽ suscepisse . Interpellatigit᷑
ꝓ nobis dñs non uoce sed miseratione sciendũ ẽ
uere qđ nequaquã modo xp̃i ad dexterã di sed eNis
interpellatio apud patrẽ talis intellegi deb&
quadis hominis sol& &̃ Dũ quis cpud iudicẽ sup¬
plicib: uerbis interpellat ꝓreo: sed pruesens dõ
tur ipse sp̃s postulat ꝓnobis gemitib: in enar¬
rabilib: non enĩ sp̃s sc̃s ingemescit sed tropica
locutione cipostolus usus significat qđ sp̃s sc̃s
terpellandi consu&udo interhomines sola
obseruari Deinde igitur ad eucengelium
recurrens huius modi ꝓponisententiam
Aisenimnus quamenim incucingelio difilius pro
nobis sed itintum filius hominis tracditus legitꝰ.
Oblitus scilicet quodipsedi filius desuatre ditior
dixis set. Sicenimdilexitds̃ mundũ ut filiũ suur
unigenitum daret. Vnigenitus utique filius diẽfi¬

Expanded text:
tatis suae celsitudinem suscepisse. Interpellat igitur tatis suae celsitudinem suscepisse. Interpellat igitur pro nobis Dominus non voce, sed miseratione. » Sciendum est vere, quod nequaquam modo Christi ad dexteram sedentis interpellatio apud Patrem talis intelligi debet, qualis hominis solet esse, dum quis apud judicem supplicibus verbis interpellat pro eo: sed patris Deo tur: Ipse Spiritus postulat pro nobis gemitibus inenarrabilibus ; non enim Spiritus sanctus ingemiscit; sed tropica locutione Apostolus usus significat, quod Spirituterpellandi consuetudo inter homines solet observari. VIII. Deinde igitur ad Evangelium recurrens hujusmodi proponis sententiam: ais enim: « Nusquam enim in Evangelio Dei Filius pro nobis, sed tantum filius hominis traditus legitur. » Oblitus scilicet, quod ipse Dei Filius de sua traditione dixisset: 835 Sic enim dilexit Deus mundum, ut Filium suum unigenitum daret . Unigenitus itaque Filius Dei, est Fi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ꝓpitiatio ꝓpeccatis nr̃ĩs. ineo qđ aduocatũ
eũ nominauit: hominẽ designat quod ue¬
ro ꝓpitiatorẽ dm̃ demonstrat sed quomo¬
dosit aduocatus quids̃ ẽ scõrũ patrũ testi¬
moniis intellege Augustinus enĩ cuius sae¬
pius mentionẽ faccimus dehac in terpella¬
tione in libro contra. arriũ ait solent pla¬
ne arriani ex interpellationis causa moue¬
re calũ niã dicentes quod qui interpellatꝰ
interpellante sit macior quib: responden¬
dũ ẽ dm̃ obliuionẽ non pati. ut ꝓillius commo¬
neatur semꝑ quos ipseelegit sed in hoc in¬
terpellat eũ Dũ sẽꝑ patrihominẽ quẽ sus¬
cepit quasi nrmpignus ostendit & offert¬
utuerus pontifex &ccet̃nus sed echuic sensui illus.
Quomo dobetitus beda prbt in expositioñ eiusdẽ
u postolicae sententiae conueniat audi. Vnigenito
enĩ ait filio ꝓhomine interpellare ẽ apud co ader¬
nũ patrẽ seipsũ demonstrare Ei que ꝓhumana
nacturarogusse est: eandem naturã in diuini¬

Expanded text:
peccatis nostris. In eo quod advocatum eum nominavit, hominem designat: quod vero propitiatorem, Deum demonstrat. Sed quomodo sit advocatus, qui Deus est, sanctorum Patrum testimoniis intellige. Augustinus enim, cujus saepius mentionem facimus, de hac interpellatione in libro contra Arium ait: « Solent plane Ariani ex interpellationis causa movere calumniam dicentes, quod qui interpellatur, interpellante sit major. Quibus respondendum est, Deum oblivionem non pati, ut pro illis commoneatur semper, quos ipse elegit: sed in hoc interpellat eum, dum semper Patri hominem quem suscepit, quasi nostrum pignus ostendit, et offertut verus pontifex et aeternus. » Sed et huic sensui illius quomodo beatus Beda presbyter in expositione ejusdem apostolicae sententiae conveniat, audi: « Unigenito enim, ait, Filio pro homine interpellare est, apud coaeternum Patrem seipsum demonstrare; eique pro humana natura rogasse, est eamdem naturam in divini
Abbreviated transcription (Latin):
legendũ asseris. Aduocatus inquis idẽ
ẽ qui & medictor qui propter culpas
delinquentiũ apud patrẽ intercedit:
quod non dedõ uero sed de homine assump¬
to recte sentiendũ ẽ. Quare autem non in¬
tellegis. quod euangelista eundẽ propiciatorẽ

Expanded text:
ligendam asseris: « Advocatus, inquis, idem est qui et mediator, qui propter culpas delinquentium apud Patrem intercedit, quod non de Deo vero, sed de homine assumpto sentiendum est. » Quare autem non intelligis, quod eva
Abbreviated transcription (Latin):
ponens uerba ipsius ueritatis quib: cuidã diuiti
sebonũ mugistrũ nominunu responditNemobiñ
nisi solus ds̃ ualde in conuenient̃ quadũ ad intelle¬
gentiae ꝑtinetrationẽ uerba õ felix coniungis
naturaliter a sem& i psofitbonus Quomo dostare
potest quod dicis ipset̃ bonus & ipsenaturaliten
Non adien abonitate sed naturali quia ipse &ipse
unũ significant ꝑ sonã & nonẽ alterin patre alter
in homine mirandũ uerdẽ quomodo magister
uelis fierifidẽĩcatholicae. dũ uerborũ ꝑquaefides
discitur rationẽ ignores corde enĩ creditur adiustitiã
ore autẽ confessio fit ad sclutẽ. Recte itiq incorde
credita conuenientibus uere fidei uerbis ꝓferri

Expanded text:
ponens verba ipsius Veritatis, quibus cuidam diviti se bonum magistrum nominanti respondit: Nemo bonus, nisi solus Deus , valde inconvenienter, quantum ad intelligentiae pertinet rationem, verba, o Felix, conjungis:naturaliter a semetipso fit bonus. » Quomodo stare potest quod dicis, ipse est bonus, et ipse naturaliter non aliena bonitate, sed naturali, quia ipse, et ipse unam significaverit personam, et non est alter in Patre, alter in homine. Mirandum vero est, quomodo magister velis fieri fidei catholicae, dum verborum, per quae fides dicitur, rationem ignores. Corde enim creditur ad justitiam, ore autem confessio fit ad salutem . Recte itaque in corde credita convenienti
Abbreviated transcription (Latin):
a filiodiuel separari filio hominis filiusdi quia
unus ẽfiliusdĩ ds̃ & homo qui traditus ẽ propt̃ delieta
nr̃a inmortẽ quo dbeatus cassi cnus in libro unde su¬
perius testim onĩ cposuimus ueracit̃ ostendit Nec
intẽpore in quid ad modũ hominẽ quis &dõ in pas¬
sione possit uel dm̃ ab homine secernere sienĩ
ad tepus respicis inuenies semꝑ filiũ hominis cũ
dĩfilio si ad passionẽ inuenies sem ꝑ cũfilio ho¬
minis cũ dĩ filio. It a scilic& unitũ & indiuidu¬

Expanded text:
a Filio Dei, vel separari a filio hominis Filius Dei, quia a Filio Dei, vel separari a filio hominis Filius Dei, quia unus est Filius Dei, Deus et homo, qui traditus est propter delicta nostra in mortem. Quod beatus Cassianus in libro, unde superius testimonia posuimus, veraciter ostendit: « Nec in tempore, inquit, admodum hominem quis a Deo in passione possit, vel Deum ab homine secernere? Si enim ad tempus respicis, invenies semper filium hominis cum Dei Filio;  si ad passionem, invenies semper cum filio hominis Dei Filium: ita scilicet unitum et individu
Abbreviated transcription (Latin):
pilati iudicane illo dimitti uos autẽ scm̃ &
iustũ negastis & p&istis uirũ homicidã dariuob̵
Auctorẽ uero uitae interfecistis : quẽ ds̃ sus¬
citauit a mortuis testiadie. Quid in his uer¬
bis a postolicae cuctoritatis dubitationis ẽẽ
poterit filiũ dĩ testificabatur quitraditus ẽ
& quimostuus ẽ immo & resuscitatus. Ad didit
quoq: cuitorẽ uitae Quis ẽ ergo auctoruitae
nisi filius dĩ ÷ qui ꝓsedutemundi uel a dõ pa¬
tre uel as eipso traditus dicitur sal& ub ipso
traditores uo iud escariothe nec non & a
iudueis traditus eẽ legitur Tradidit inquit be¬
atus p&rus seipsũ iudicanti seiniuste lic& cliter
a dõ patre ciliter a iuda. traditore & aliter
cseipso cliter iudeceis trader&ur a dõ
patrȩ propter salutẽ humani generis. a tradi¬
tore ut suce a uaritice impler& cupiditatẽ
Ascipso ut paternae uoluntatis impler&
effectũ. A iudaeis ut suae ꝑfidia e ostenderen
nequiticm
Nullatenus ergo diuidipoterit filius hominis

Expanded text:
ante illo dimitti: vos autem sanctum et justum negastis, et petistis virum homicidam dari vobis. Auctorem vero vitae interfecistis, quem Deus suscitavit a mortuis tertia die . Quid in his verbis apostolicae auctoritatis dubitationis esse poterit? Filium Dei testificabatur, qui traditus est, et qui mortuus est, imo et resuscitatus. Addidit quoque: auctorem vitae. Quis est ergo auctor vitae, nisi Filius Dei, qui pro salute mundi vel a Deo Patre, vel a seipso traditus dicitur? Sed et ab ipso traditore suo Juda Iscariote, nec non et a Judaeis traditus esse legitur. Tradidit, inquit beatus Petrus, seipsum judicanti se injuste , licet aliter a Deo Patre, aliter a Juda traditore, et aliter a seipso, aliter a Judaeis traderetur: a Deo Patre propter salutem humani generis; a traditore, ut suae avaritiae impleret cupiditatem; a seipso, ut paternae voluntatis impleret effectum; a Judaeis, ut suae perfidiae ostenderent nequitiam. Nullatenus ergo dividi poterit filius hominis
Abbreviated transcription (Latin):
tellegentes filii cdquisitionis saluantur.
in de filii perditionis damnantur. Dum
bene prolata in scĩs scripturis male
inter pra& crinon m&uunt. proponis
itaque sententiam de epistola euan¬
gelistae ubi ct. Aduocatum habemis

Expanded text:
telligentes filii acquisitionis salvantur, telligentes filii acquisitionis salvantur, unde filii perditionis damnantur, dum bene prolata in sanctis Scripturis male interpretari non metuunt. Proponit itaque sententiam de Epistola evangelistae, ubi ait: Advocatum
Abbreviated transcription (Latin):
uerbum factum sitcaro. Nonut conuersione
aut muttibilitate aliqua coeperit eẽ quod
non erat sed ut potentia diuinaedis pensations
uerbũ patris. Num quam a patre discedens ho¬
moproprie fieridignaretur in carnatus & ñ
hominẽcũ dõ natũ ita eẽdicam : ut seor sũ qua edis
solidõdem : et seorsũq̃s̃ hominis soli homini repus¬
m:etdeuno filio dĩ ñ unũ sed facere incipiam : duos
alterutrum unus fit uerbũ et caro ut manente in
sua ꝑfectioñ naturalit̃ ut raq substtincia si nesui
p̃iudicio ethumanitati diuina communicent.
& diuinitcitihumanapasticipent nec alt̃ ds̃ alt̃hom¬
sedidem ipsed s̃ qui et homo. Et uicis simhomo
modi Ofelix firmissimis scorum patrum
testimoniis superatus ad clia erroris tui
latibula confugere non desistis. Atq
ex inde serpentini oris uenena sibilans
quaeris quomodo te ipsum perdere pos¬
sis. Quiccunde bene prolata recte in¬

Expanded text:
Verbum factum sit caro: non ut conversione Verbum factum sit caro: non ut conversione aut mutabilitate aliqua coeperit esse, quod non erat, sed ut potentia divinae dispensationis Verbum Patris, nunquam a Patre discedens, homo proprie fieri dignaretur incarnatus. Et non hominem cum Deo ita natum esse dicam, ut seorsum quae Dei sunt soli Deo dem, et seorsum quae sunt hominis soli homini reputem; et de uno Filio Dei non unum, sed facere incipiam duos Chtat: sed sic alterutrum unus fit verbum et caro, ut manente in sua perfectione naturaliter utraque substantia sine sui praejudicio, et humanitati divina communicent, et divinitati humana participent; nec alter Deus, alter homsed idem ipse Deus, qui et homo: et vicissim homomodi, o Felix, firmissimis sanctorum Patrum testimoniis superatus, ad alia erroris tui latibula confugere non desiisti, atque exinde serpentini oris venena sibilans, quaeris quomodo teipsum perdere possis: quia unde bene prolata recte in
Abbreviated transcription (Latin):
tottidiuinittis habittiuit id ẽ toctũiã plenitudo
diuinittitiscorporcilit̃. Idem quoq uictor ep̃s
exoperecirilli in libro ad cugusttis cuius initi¬
um .ẽ. quidiuinum p̃dicant et caeleste myste¬
rium in quoait. habitat omnis plenitudo
neq ꝑ graciã que tribuitur adoptiuis sedcor¬
poraliter id est substantialit̃ sicut in homi¬
nedicitur habittire eius sp̃s cum non sit
alius ipsehomo et sps̃ eius. Idem quoq doccor
cassianus qui et supra deinseparabilidiui¬
nitatis humanittitis quae opertitione & mi¬
ra cominunione rerũ gestarũ in xp̃o pro
becitissima catholicae fidei uerittite ita
disseruit: Confitentes enim inquidutrãq
substantiã carnuis ac uerbiunũ eundẽq:¬
dem at que hominem semꝑ inseparabilem
ab initio ipsius conceptionis pia fidei credu¬
litate suscipimus et extempore susceptae
carnis si comnia dicimus quaeerant dĩ
transis sein hominem ut omnia quaceraNT.
hominis indm̃ uenirent ethac intellegentia

Expanded text:
tas habitavit, id est, tota jam plenitudo divinitatis corporaliter. » Idem quoque Victor episcopus ex opere Cyrilli in Libro ad Augustas, cujus initium est: Qui divinum praedicant et coeleste mysterium. « In quo, ait, habitat omnis plenitudo neque per gratiam, quae tribuitur adoptivis; sed corporaliter, id est, substantialiter, sicut in homine dicitur habitare ejus spiritus, cum non sit alius ipse homo et spiritus ejus. » Idem quoque doctor Cassianus, qui et supra, de inseparabili divinitatis humanitatisque operatione, et mira communione rerum gestarum in Christo pro beatissima catholicae fidei veritate ita disseruit: « Confitentes enim, inquit, utramque substantiam carnis ac Verbi unum eumdemque hominem, semper inseparabilem ab initio ipsius conceptionis, pia fidei credulitate suscipimus, et ex 834 tempore susceptae carnis sic omnia dicimus quae erant Dei transiisse in hominem, ut omnia quae erant hominis in Deum venirent; et hac intelligentia
Abbreviated transcription (Latin):
tus es inquit si monbariona quia caro & sanguis
ñ reuelccuittibi sed sp̃s patris mei quiin caelis est :
tris testimonium uides quidergo amplius aut
ẽ testimonium quia illius neces se ẽ hocdictum
autoritatem habecit quo auctoreprocessit.
Becitus er go inquides si monbariona quia
caro et sanguis ñ reuelabit tibi. sed sp̃spatris mei
qui in caelis ẽ. Ergo si petro Ñcaro et sanguis re
uelauerunt ista et inspirtiuerunt iã intellegis
filiũ eẽ confessus ẽ. Vides qđ tu spm̃daemonis
doctussis quinegarepotuisti. Becitus quoque
boeda prbt intratcitu actuũ a płorũ de eo qđ di¬
citur dsertitcum illo ita exponit. Dserait inquit
cum illo idẽpat̃cumfilio. Melius ẽ enĩ sic intel¬
legere quam diuinita tẽ filii cũ homiñquẽ ad sũp¬
sit cohabitantem significari nexpĩ ꝑsonã ge¬
minare & innestoriã dogma cadere uidemur
quia in ipso conplacuit omnẽ plenitudinẽ habi¬

Expanded text:
tus es, inquit, Simon Bar lona, quia caro et sanguis tus es, inquit, Simon Bar lona, quia caro et sanguis non reuelauit tibi. sed spiritus patris mei qui in caelis est. tris testimonium uides. quid ergo amplius aut est testimonium, quia illius necesse est hoc dictum auctoritatem habeat quo auctore processit. beatus ergo inquit es, Simon Bar Iona, quia caro et sanguis non reuelauit tibi, sed spiritus patris mei qui revelaverunt ista, et inspiraverunt, jam intelligis filium esse confessus est, vides quod tu spiritu daemonis doctus sis, qui negare potuisti. » VI. Beatus quoque Beda presbyter in tractatu Actuum apostolorum de eo quod dicitur, Deus erat cum illo, ita exponit: « Deus, inquit, erat cum illo, id est, Pater cum Filio. Melius est enim sic intelligere, quam divinitatem Filii cum homine, quem assumpsit, cohabitantem significari, ne Christi personam geminare, et in Nestorianum dogma cadere videamurquia in ipso complacuit omnem plenitudinem habi
Abbreviated transcription (Latin):
ñdĩ quid ergo ad haec respondit petrus
tu hominis tuntum filium eẽ adseris ille
testatur filiumdĩ. Cuius credamus tibi anpe¬
tro. opinor non estam inpudens ut p̃ponere
tecudeas primo a postolorũ : Tam̃ quid ẽ
quod tu non audecis aut quem ad modum
a płimñ dispicies quid m̃ negare timetuisti
Tues ergo inquitxp̃s filius dĩuiui. Nũ quid hoo
ambiguiu tobscuri ali quidin sehabet simplex
ttintumẽ eccipesiti confessiox pm̃dĩ filiũ p̃dicat.
et paulo post uidetimus quem ad modũ confes¬
sionemeius isquẽ confessus ẽ ad probaritqr plus
multo ẽ quã quod a płs dixit sidictũ illius ds̃ ipse
quida d ñ o saluatore responsũest. Becitus esin
uti a płi testimoniodĩ utere. Laudando enĩds̃
quod diccum ẽ autorittitem suã a postolicodicto
addidit itaut &iam sidiccumilluda płi oreꝓ
diit suũ eẽ. Hoce tim̃ ds̃ fecerit qui probauit. beca¬

Expanded text:
non Dei. Quod ergo ad haec respondit Petrus?non Dei. Quod ergo ad haec respondit Petrus?tu hominis tantum filium esse asseris, ille testatur Filium Dei. Cui vis, credamus, tibi, an Petro? Opinor, non es tam impudens, ut praeponere te audeas primo apostolorum. Tamen, quid est quod tu non audeas, aut quemadmodum apostolum non despicies, qui Deum negare non metuisti? Tu es ergo, inquit, Christus Filius Dei vivi. Nunquid hoc ambigui aut obscuri aliquid in se habet? Simplex tantum est et aperta confessio, Christum Dei Filium praedicat. » Et paulo post: « Videamus quemadmodum confessionem ejus is, quem confessus est, approbarit: quia plus multo est, quam quod Apostolus dixit, si dictum illius Dquid a domino saluatore responsum est? beatus es, iuti apostoli testimonio, dei utere, laudando enim deus quod dictum est auctoritatem suam apostolico dicto addidit, ita ut, etiamsi dictum illud apostoli ore prodiit, suum esse hoc tamen deus fecerit qui probauit. bea
Abbreviated transcription (Latin):
mus abundant̃ probetitissimos scorũ patrũ
sensus quia lithas intellexer̃ sententias pauca
tum̃ proferamus exmultis. De confessione
ittiq beai petriprincipis apłorũ ab ipsa ueri¬
tate ualdeexcellent̃ laudata. illud respon¬
demus quod cassianus antecessor istius fe¬
licis nestorio respondit. respondit enim in¬
quit primus a postolorũ p&rus Vnus utiq
pro omnibus i demenim unius habuitres¬
ponsio quod habet omniũ fides. sed primũ
decuit res pondere ut idẽ eẽ t̃ordo responsionis
qui erathonoris et ipse antecederet confossione
qui antecedebat ciectite. Quid ergo ait. Tues
inquid filius dĩ uiui. simplici in terrogatione.
ad confutandum temihi reretice. ut in eces¬
seest. Dimihi quaeso quis ille fuerit . Cui
petrus isiarespondit. Negare non potes
cas. hominem andm̃. hominem absq dubio
Hinc enim omnis. ẽ tuaheresis quia negtis¬
xpm̃filiumdĩ. &ideo etiam mariã xp̃o conẽe
Nontheoto condicis qui axp̃ĩ genetrix sit

Expanded text:
mus abundanter probatissimos sanctorum Patrum sensus, qui aliter has intellexerunt sententias, pauca tamen proferamus ex multis. De confessione itaque beati Petri principis apostolorum ab ipsa Veritate valde excellenter laudata, illud respondemus quod Cassianus antecessori istius Felicis Nestorio respondit: « Respondit enim, inquit, primus apostolorum Petrus, unus utique pro omnibus: idem enim unius habuit responsio, quod habet omnium fides. Sed primum decuit respondere, ut idem esset ordo responsionis qui erat honoris, et ipse antecederet confessione qui antecedebat aetate. Quid ergo ait? Tu es, inquit, Filius Dei vivi. Simplici interrogatione 833 ad confutandum te mihi, haeretice, uti necesse est. Dic mihi, quaeso, quis ille fuerit cui Petrus ista respondit? Negare non potes cas, hominem an Deum? Hominem absque dubio: hinc enim omnis est tua haeresis, quia negas Christum Filium Dei; ideo etiam Mariam Christotocon esse, non Theotocon dicis, quia Christi genitrix sit,
Abbreviated transcription (Latin):
nullactenus unus eẽ poterit filius nec ds̃ uerus
& ds̃ nuncupatiuus unus et̃ poterit. Quia aliudi
omnimodis ueritas diuinitatis & ailiudẽ nun¬
cupationuda dĩtcis ut supra ostendim: in mor¬
se ecceteris scĩs. sed utrũq in una ꝑsona nulla¬
tenus eẽ poterit. quia alia ẽ ueritaitis dignitos
alia nuncupationis largitts. quicũq uero
banc simulationem nuncupatiue uela pellati¬
bae diuinitatis scilicet inhumanitate xp̃i ad

Expanded text:
 verus et Deus nuncupativus unus esse poterit: quia aliud est omnimodis veritas divinitatis, et aliud nuncupatio nuda deitatis, ut supra ostendimus in Moyse et caeteris sanctis; sed utrumque in una persona nullatenus esse poterit, quia alia est veritatis dignitas, alia nuncupationis largitas. Quicunque vero hanc simulationem nuncupativae vel appellativae divinitatis, scilic
Abbreviated transcription (Latin):
firmarenititur nullatenus nestorianae impi¬
aectitis fouetim euadere poterit. Vt autẽ hanedus¬
litutẽ ꝑsonae in xp̃ouitare teuelle uidearis ponis
exempli gratia hominem ex anima & corpore
unum ẽ filium parentum suorũ. Et licitais &
dõds̃ ethomo ex homine in singularitate ꝑsonae
parente formatti unus c̃utrisque parentibus
patris uidelicet acmatris filius. Hocitti que
exemplum sibene intelle gereturate atq site

Expanded text:
ianae impietatis foveam evadere poterit. III. Ut autem hanc dualitatem personae in Christo vitare te velle videaris, ponis exempli gratia hominem ex anima et corpore unum esse filium parentum suorum. « Et licet, ais, ex Deo Deus, et homo ex homine in singularitate personae,parente formata unus est utrisque parentibus, patris sui videlicet et matris filius. » Hoc itaque exemplum, si bene intell
Abbreviated transcription (Latin):
dentib: uerae fidei uerbis ꝓferridebent sed quaedã
mihi suspicio exante credentib fideitua eꝓfes¬
sionibinbis nascitur uerbis. te quidẽ uelleasserere
difiliũ qui hominẽ ad sumpsit naturalit̃bonũ ẽ
hominẽ uero quem ad sũpsit naturo libonitate
bonũ non ẽe sedistecuus sensus multis scãe scrip¬
turae testimoniis distruitur. Primocũ legit ingo¬
nesi dm̃ omni abona condidisse. Et cũ ꝑsingulos
omnia sicut dõ placuitcretitas dictũ ẽ eterad om¬
tnia ualdebona quomodo ille hamo solũ quẽ ipsed
filius ꝑquem fasati sõmnia sibi inunitit tõ ꝑsonae in¬
in lutero uiiginaliad sũpsit. Nerat natura litbonis
nlc onaptior̃ &natiuittite peccatt fuit. it bous natus¬
ui lit̃ ñeẽt. quinatus c̃ & difilio inunittitẽ ꝑ sonaelinis
ii soexordioi carnatibrus ad iunsas. Omnis quidẽ
ractionalis credtara auibonaẽ autmala. Legitens
infcripturisscis angelus bonus & angelus malus¬

Expanded text:
entibus verae fidei verbis proferri debent. Sed quaedam mihi suspicio ex antecedentibus fidei tuae professionibus, in his nascitur verbis, te quidem velle asserere Dei Filium, qui hominem assumpsit, naturaliter bonum esse; hominem vero, quem assumpsit, naturali bonitate bonum non esse. Sed iste tuus sensus multis sanctae Scripturae testimoniis destruitur. Primo cum legitur in Genesi, Deum omnia bona condidisse. Et cum per singulos omnia, sicut Deo placuit, creata sunt, dictum est: Et erant omnia valde bona : quomodo ille homo solus, quem ipse Dei Filius, per quem facta sunt omnia, sibi in unitatem personae in utero virginali assumpsit, non erat naturaliter bonus? nceptione et nativitate, peccati fuit, ut bonus naturaliter non esset, qui natus est, et Dei Filio in unitatem personae in ipso exordio incarnationis adjunctus? Omnis quidem rationalis creatura aut bona est, aut mala. Legitur enim in Scripturis sanctis angelus bonus, et angelus malus
Abbreviated transcription (Latin):
unũ uerũ alterũ nuncupatiuũ. Ex pm̃quem tota
eclesi adm̃ colit & cdorat. Ñ solũ illa quae in
terris inspelaborat sed et illacquae in caelis
in regaudet. Iste nouus interpres hominemuult
solutirium iux tinestorianam uel pelagianam
prauitatem credi. Quod siuerum est. Vt simu¬
lactio tantum sit nuncupatiua nominis in xp̃o
Non uerittis diuinitatis quomodo estuerus¬
Vi redemptor humani generis siẽ i maginatio potesto¬
tis in capite unde est uerittis salutis incorpore
Igit unahis tribus sententiis responsio poterit eẽ
quomodo intellegendus ẽdĩ filius ds̃ quiait.
idem enĩ ẽ qđ ait ego inpatre & pat̃ in me. acsi
dixisset pat̃ infilio & filius in patre. atsiuerũs

Expanded text:
unum verum, alterum nuncupativum: et Christum, quem tota unum verum, alterum nuncupativum: et Christum, quem tota Ecclesia Deum colit et adorat, non solum illa quae in terris in spe laborat, sed et illa quae in coelis jure gaudet, iste novus interpres hominem vult solitarium, juxta Nestorianam vel Pelagianam pravitatem, credi. Quod si verum est ut simulatio tantum sit nuncupativa nominis in Christo, non veritas divinitatis, quomodo est verus Redemptor humani generis? Si est imaginatio potestatis in capite, unde est veritas salutis in corpore? Igitur una his tribus sententiis responsio poterit essequomodo intelligendus est Dei Filius Deus, qui ait: Idem enim est, quod ait: Ego in Patre, et Pater in me; ac si dixisset: Pater in Filio, et Filius in Patre; at si verum
Abbreviated transcription (Latin):
decistibus apłorum profest uerba ubicor¬
nelio ethis quicum eo erant uerbum dĩ pre¬
diuit. Quirursus inquit decius hum anitate
singillatim sicut in actibus a postolorum
legitur. Idem a płs cornelio ac sociis eimt̃cettr¬
euangelit cens ait iħm anatacreth. quomodo
unxiteumds̃ sp̃uscõ etuistute. hic pestransi
uit bene faciendo et sanando omnes oppres¬
sos adiabolo qnm̃ ds̃cratcum illo. Non
dicit dsercit ipse sed ds̃ eratcum illo Nam
si secundum uertim professionem ds̃ uerus
eẽthomo ille susceptus a uerbo. Nequa quã
taentus a postolus auderetdicere ds̃ eratcũ illo
sed pociusdsertit ipse. Testicm quoque senten¬
tiam beciti pauli p̃dicatoris egregii ponitubiait
sed quia non natura sed gratia atque nuncu¬
patione fitds. Uidere. Uidere lecto¬
res nouum scãe scripturae int̃p̃tẽ quinitit᷑
dm̃ disiungere ab homine assumpto & ex
unodõ redemptore nro duos efficeredeos

Expanded text:
de Actibus apostolorum profert verba, ubi Corde Actibus apostolorum profert verba, ubi Cornelio et his qui cum eo erant verbum Dei praedicavit: « Qui rursus, inquit, de hujus humanitate sigillatim, sicut in Actibus apostolorum legitur, idem apostolus Cornelio et sociis ejus inter caeterevangelizans ait: Jesum a Nazareth, quomodo unxit eum Deusvit bene faciendo, et sanando omnes oppressos a diabolo, quoniam Deus erat cum illo . Non dicit: Deus erat ipse, sed, Deus erat cum illo. Nam si secundum veram professionem Deus verus esset homo ille susceptus a Verbo, nequaquam tantus apostolus auderet dicere: Deus erat cum illo, sed potius: Deus erat ipse. » Tertiam quoque sententiam beati Pauli praedicatoris egregii ponit, ubi ased quia non natura, sed gratia atque nuncupatione sit Deus. » Videte, videte, lectores, novum sanctae Scripturae interpretem, qui nititur Deum disjungere ab homine assumpto; et ex uno Deo Redemptore nostro duos efficere deos,
Abbreviated transcription (Latin):
repetit quae ante posuit neces sariũ ẽ ut repetitio
quo que mea responsionis occurrat. Ne fosterepe
lactissimos scã escripturae camposquasi paenitens.
aliquaa se superius benȩ ꝓlata decurrens quaerit
sententias sacrae scripturae quib: pristinierroris sectã
ad firmare ualecit. seddũ ñ poterit inuenire:
quod quaerit prcuntatis suae sensu scãẽ seripturȩ
sententia sinterp̃tari ñ desistit ut ex cribus apłis
auctoritate sententiis intellegi potest. ponit
enimde mirabili et tibi psa ueritate lccudata ꝓ¬
fessionebeciui petri principis apłorũ huius modi
sensum ueluti ex suis uerbis uideri potest
Singulcriter nam que becitus petrus apłs
in eo simulduas naturas in una ꝑsona dõ sibi
reuelante confessus ait . Tues xp̃s filius dĩ
ad didit filius dĩuiui addiuinitatem ipsius in
quaes senti aliter uerus filius dĩ ẽ conuenit.
Item eius dembeati petri principis apłorum

Expanded text:
repetit quae ante posuit, necessarium est ut repetitio repetit quae ante posuit, necessarium est ut repetitio quoque meae responsionis occurrat, ne forte repelatissimos sanctae Scripturae campos, quasi poenitens aliqua a se superius bene prolata decurrens, quaerit sententias sacrae Scripturae, quibus pristini erroris sectam affirmare valeat; sed dum non poterit invenire quod quaerit, pravitatis suae sensu sanctae Scripturae sententias interpretari non desistit: ut ex tribus Apostoli auctoritate sententiis intelligi potest. Ponit enim de mirabili, et ab ipsa Veritate laudata professione beati Petri principis apostolorum hujusmodi sensum, veluti ex suis verbis videri potest: « Singulariter namque beatus Petrus apostolus in eo simul duas naturas in una persona, Deo sibi revelante, confessus ait: Tu es Christus Filius Dei addidit: Filius Dei vivi, ad divinitatem ipsius, in qua essentialiter verus Filius Dei est, convenit. » Item ejusdem beati Petri principis apostolorum
Abbreviated transcription (Latin):
sis illac̃ in efstibilem dĩ & hominis in una ꝑsotia
natiuitatem & conuenientiã humanae conditionis
consuetudini autteergonaturalẽ negti filiũ eẽ ex
animae substtintia parentũ tuorũ autdõ concede
proprium ex uirginale u terohaberefiliũ. Maxime
quiatalis unitas ẽ indõ ethomine ut situna ꝑsona.
di hominisq licet hominis sit propriae qđ mostał
fuit & diuinitatis quod sem ꝑfuit. Et sicucte ipsũ
mostalem et in mostalem et̃ ñ denegtis. Ita & xp̃s
diuinitate quidem in mostalis carne sola mostalis
erat. Quaettm̃ eius caro deuicitimoste iuxttiuerã
& catholicã fidem. Nunc &iam ad dexteram patris
collo cattiet in diuinitatis potenti c̃ glori ficatt
in muttibiliter regnatincaclis. Dehisi am superx
mescio uberius disputtissectim̃ propt̃ sententiae
huius opostunitatem hicaliquidrespondis se in p̃sen¬
tiloco melius aestimaui. Quiadũ aduersarius ea

Expanded text:
sis illam ineffabilem Dei et hominis in una persona sis illam ineffabilem Dei et hominis in una persona nativitatem, et convenientiam humanae conditionis consuetudini. Aut te ergo naturalem nega filium esse ex animae substantia parentum tuorum: aut Deo concede proprium ex virginali utero habere Filium; maxime quia talis unitas est in Deo et homine, ut sit una persona Dei hominisque, licet hominis sit proprie quod mortalis fuit, et divinitatis quod semper fuit. Et sicut teipsum mortalem et immortalem esse non denegas, ita et Christus divinitate quidem immortalis, carne sola mortalis erat: quae tamen ejus caro devicta morte juxta veram et catholicam fidem nunc etiam ad dexteram Patris collocata, et in divinitatis potentiam glorificata immutabiliter regnat in coelis. De his jam superius me scio uberius disputasse, tamen propter sententiae hujus opportunitatem, hic aliquid respondisse in praesenti loco melius aestimavi; quia dum adversarius ea