comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mille tantũ passus patens. Tunc ego
potata aqua gaudo alacer pecora
ce impedimenta cũ exercitu refeci.¬
Moxq cũ lassa quadrupedia refecis¬
q stadia totidemq in latum colloca¬
re iussi. Quib celerit̾ erectis. iubeo
cedi nemus. ut facilior aquatorib
esset accessus ad stagnum. quod unicũ
in illis regionib erat. Igit᷑ int̾ipsa ten¬
toria agregabantur impedimenta &
elephanti. ce in mecdia castrorũ parte
collocabantur. ut aptiꝰ contineri pos¬
sent. siqͥs nocturno tempore oriretur
pauor.tumultusq aliqͥs nouus. cũ
mille qͥngenti extrinsecus ignes essent
accensi. sufficiente silua qͣntũ uellemꝰ¬
na cibum ipse cepi. & militib meis ca¬
pere imperaui. accensis lignis aureis
admodũ duodecim milib cũ ad pͥmos
lucis radiantis ortꝰ subito erectis cauda¬
rũ aculeis a pascualib indices scorpio¬
nes consuetam petentes aquationem
ad castra innumeri confluxerunt. u¬

Expanded text:
mille passus tamen patens. Cum ergomille passus tamen patens. Cum ergopotata gaudio alacer pecora et impedimenta cum exercitu pariter et lassa quadrupedia militum refecisti duo totidemque in latum collocari iussi. Quibus celeriter erectis iubeo caedi nemus, ut facilior aquatoribus esset accessus ad stagnum, quia unicum in illis regionibus erat. Igitur inter ipsa tentoria aggerebantur impedimenta, et elephanti in media castrorum parte collocabantur, ut aptius contineri possent, si quis nocturnus casu oriretur pavor tumultusque aliquis novus, cum iam mille quingenti extrinsecus essent ignes accensi sufficiente silva quantum vellemna cibum et ipse cepi et militibus capere imperavi accensis lampadibus aureis admodum duobus milibus, cum ad primos lunae radiantis ortus subito erectis caudarum aculeis a pascualibus Indici scorpiones consuetam petentes aquationem ad castra innumeri confluxere,
Abbreviated transcription (Latin):
tali sitientib nobis ꝓderat loco ͦ Igitur
ab hora diei decima. cũ uͣndecimam ho¬
ram it̃ fecissemꝰ uidimꝰ homines ꝑ mediũ
amnẽ factis arundinib istis rotundis
p̃ter uehi nauiculis. Quos cũ dulcis aqͣ
ꝑcunctaremur sua lingua ubi inueni¬
ri posset: cdixerunt se ingens nobis dul¬
cissime aque stagnũ inuenturos. quo
ce ipsinos qͥnquaginta itinerũ duces
erant deducturi. E qm̃ facta sunt nob̾
tot instantia ꝑpeti mala. nocte tota
ambulauimꝰ siti & onere armorũ afflic¬
ti. Quib necessitatib illa qͦq adicieban¬
tur incõmoda. quod tota nocte incur¬
santib leonib ursisq &e tygridibus.
pardis ac lincib parit̃ resistebamꝰ. que
genera ferarum ꝓmiscua nobis in sil¬
uis occurrebant. Tandem adhoram
circiter octauam posteradie cũ iam
fere siti defecissemus. ad p̃dictũ nobis
stagnũ ꝑuenimꝰ qd̾erat circũdatum
uetustissima habundantiq silua.

Expanded text:
in tali sitientibus proderat loco ? Igitur in tali sitientibus proderat loco ? Igitur ab hora diei decima usque ad undecimam cum iter fecissemus, vidimus homines per medium amnem factis ex arundine rotundis praetervehi naviculis. Quos cum dulces aquas percunctaremur sua lingua ubi inveniri possent, dixerunt ingens nos stagnum dulcissimae aquae inventuros, quo et ipsi nos quinquaginta itinerum duces erant deducturi. Et quoniam facta sunt nobis tot instantia perpeti mala, nocte tota ambulavimus siti et onere armorum confecti. Quibus necessitatibus illa quoque adiciebantur incommoda, quod tota nocte incursantibus leonibus ursisque, tigridibus pardis ac lyncibus pariter resistebamus, quae genera ferarum promiscua nobis in silvis occurrebant. Tandem ad horam circiter octavam postero die, cum iam siti fere defecissemus, ad praedictum nobis stagnum pervenimus quod erat coronatum vetustissima abundantique silva,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcedere. metubelli coacti exhibe¬
rentur. Tunc tantomagis cuncti
ꝓpt̾ timorem abditi. diu nemi ne
apparente. ducentos milites ex ma¬
cedonib leiub armis misi ꝑ amnẽ
nataturos. Iamq qͣrtam partẽ flu¬
minis enatauerant. cũ humida
res uisa nobis subito conspecta est.
Daiores elephantorũ corporibus
ypotami int̾ ꝓfundos aquarum
emersi apparuerunt gurgites. rap¬
tosq in uerticem crudeliꝑena uiroᷤᷤ
flentib nobis assumpserunt. Iratꝰ
tũ ego ducib qͥ nos in insidias ꝑdux¬
centũ in flumen mitti. Quibus ꝓ¬
pulsis. natantibq inuicti rursus
ypotami digna iustaq pena affe¬
cere. Siqͥdem maior de cimplicato
numerus beluarum qͣm priꝰ affuit. ad
spem subinde contigendi cibi. Que cũ
apparerent ueluti formicib in flumine
efferbuere. & ꝗͣ qͣm noctu cũ aquarum
ꝓdigiis bella gereremꝰ. iussi tñ tibicino
ad itermilites aptare. Quid enĩmanere

Expanded text:
cedere, metu bellico acti exhibecedere, metu bellico acti exhiberentur. Tanto magis cunctis propter timorem abditis, diu apparente nemine ducentos milites ex Macedonibus levibus armis misi per amnem nataturos. Iamque quartam fluminis partem nataverant, cum horrenda res visu subito nobis conspecta est. Maiores elephantorum corporibus hippotami inter profundos aquarum emersi apparuerunt gurgites raptosque in vertice crudeli poena viros flentibus nobis absumpserunt. Iratus tum ego ducibus qui nos in insidias deduxcentum in flumen mitti. Quibus propulsis natantibusque invicti rursum hippotami dignos iusta poena affecere; sed maior explicatus numerus beluarum quam prius affuit. Ad spem inde contingentis cibi cum apparerent, veluti formicae efferbuere. Et ne qua noctu cum aquarum prodigiis bella gereremus, iussi dato signo bucinae ad iter militem aptari. Quid enim manere
Abbreviated transcription (Latin):
biendo. nunc oleũgustando. dirã¬
sic aliquo mͦ differre sitim conaban
misso suã urinam uexatos ultimis
necessitatib haurientes. que res
me dupplicit᷑ torsit. Primo de sta
dixi me in eum uersurum. qͥ ñ le¬
gitimis indutꝰ insignib armis in
acie dep̃hensus esset. Qd̃ ipsi qͦq
mirabant᷑. quod ita nullus appa¬
reret ubi hostis necesse ẽẽt. in tan¬
ta siti armatos ingredi. S ego
sciebam ꝑbestiosa serpentiosaq lo¬
circũueniremur. & nemopinato
ui. Riꝑam gͥ fluminis sequentes:
cirtit̃ hora diei nona ad oppidum ꝑ¬
uenimꝰ qd̃ in media amnis insula
ex his arundinib quas pauloante
descͥpsimꝰ erat edificatum. Tc̃ pau¬
cos indorũ seminudos notauimus
homines. qͥ uisis nobis. cõtinuo int᷑ͤ
tectorũ suorũ culmina delituerunt.
cem ignaris nobis aquã demonstra¬
rent. apparente nullo paucas ieci¬
in ciuitatem sagittas. imperauiq
ut si uoluntate sua nollent ex ea¬

Expanded text:
bendo, nunc oleum gustando dirabendo, nunc oleum gustando diram aliquo modo differre sitim vel aufemisso suam urinam vexatos ultimis necessitatibus haurientes. Quae res me dupliciter torsit. Primo de stategem dixi me in eum animadversurum qui non legitimis indutus insignibus in acie deprehensus esset. Quod ipsi quoque mirabantur, quod ita, ubi nullus appareret hostis, necesse esset in tanta siti armatos ingredi. Sed ego sciebam per bestiosa serpentiosaque locircumveniremur nec inopinato m igitur fluminis sequentes ad horam diei octavam ad oppidum pervenimus quod in medio amne in insula ex his arundinibus quas paulo ante descripsimus, erat aedificatum, paucosque Indorum seminudos notavimus homines, qui visis nobis continuo intra tectorum suorum culmina delituerunt. cem ignaris aquam demonstrarent, apparente nullo paucas in civitatem deici sagittas imperavi, ut si voluntate sua nollent pro
Abbreviated transcription (Latin):
dine. qua indi materia ad conficienda
edificia utebant᷑. Tũ ego qm̃ qͣdrupe¬
dia & exercitus sciebant. iussi continuo
castra conponi a metatorib. Que dũ
cõponuntur ipse sitim cupiens releua¬
re. amariorẽ elleboro fluminis aquã
gustaui. quã neq homo bibere. nec
ullum pecus haurire sine tormento
rabiliorem hominẽ cunctis in rebꝰ
cognoscens. qͣm ꝑr cudem. Qͥ ipe¬
phantes ingentis magnitudinis
admodũ mille. quadringente qͣ¬
drige equorũ om̃s falcate. bige mil¬
le ducente. eqͥtum turme tͥginta
milia. peditũ trecenta qͥnquaginta
lia ad sarcinas militũ uehendas cir¬
citer duo milia. camelorũ drome¬
dũ & boum duomilia qͥ frumen¬
tũ uehebant. ⁊ armentũ adusum
carnis cotidiane ingens numerus
sequebatur. Ceterũ in eqͥs. &e mulis
frena luxus ñparum nobis ꝑmise¬
rat uictoriarum. S tr̃ in aspirata
illa: uix se continere potuerunt.
Milites qͦq nunc ferramente lam¬

Expanded text:
dine, qua Indi materia ad constituenda dine, qua Indi materia ad constituenda aedificia utebantur. Tum ego, quoniam quadrupedia et exercitus sitiebant, iussi continuo castra poni a metatoribus. Quae dum ponuntur, ipse sitim levare cupiens amariorem elleboro fluminis aquam gustavi, quam neque homo bibere neque ullum pecus haurire sine tormento rabiliorem hominem cunctis in rebus recognoscens quam pecudem; quipphanti ingentis magnitudinis admodum mille, quadringentae quadrigae equorum, omnes falcatae, bigae vero mille ducentae, equitum turmae, viginti milet ad sarcinas militum vehendas circiter duo milia, camelorum dromedumque et boum duo milia, quae frumenta vehebant, et armentorum ad usum carnis cotidianae ingens numerus sequebatur. Ceterum in equis et mulis frena luxus non parvus nobis permiserat victoriarum. Sed tunc inasperata ipsa pecora vix se continere poterant. Milites quoque nunc ferramenta lam
Abbreviated transcription (Latin):
in diderent᷑. ⁊ sane miles ita locu¬
plex erat. ut uix ferre pondus au¬
ri posset. Accedebat qͦq armorum
non parua grauitas. quia omnes ego
agmen in eo ueliͥti sydereo fulgore cla¬
rum radiantib auro insignib seque¬
bant᷑ cũ signis et uexillis. Eratq int̾
uarietates spectaculum in conspici¬
endo tali exercitu. qͥ a ornatu parit̃
ac iuribus int̾ ceteras gentes emine¬
bat. Ego certe respiciens felicitatem
meam in insigni iuuentutis nume¬
ro.immenso afficiebar gaudio.Sed
ut aliqͥd plerumq in scdis reb fortu¬
na abstrepit. accidit nobis siti laborare.
Quam cũ iamuix sustineremꝰ. miles te¬
phirꝰ inuentam mͥinlapide concauo a¬
ego conuocato exercitu. palam effudi.
ne me bibente. sitire miles inciperet.
Que res cũ animeqͥorem fecisset exer¬
gere. Nec mͥ longe post indesertis loci
flumen apparuit. cuiꝰ ripas pedum
sexagenũ arundo uestiebat. pinorum
abietumq robora uincens incrassitu¬

Expanded text:
insidiarentur. Et sane miles ita locuinsidiarentur. Et sane miles ita locupletatus erat, ut vix ferre pondus auri posset. Accedebat quoque armorum non parva gravitas, quia omnia ego agmen me veluti sidere aut fulgore clarum radiantibus auro insignibusque sequebatur cum signis et vexillis. Eratque inter varietates spectaculum in conspiciendo talem exercitum, quia ornatu pariter ac viribus inter gentes ceteras eminebat. Ego certe respiciens felicitatem meam insigni numero iuventutis immenso afficiebar gaudio. Sed ut aliquid plerumque in secundis rebus fortuna obstrepit, accidit nobis siti laborare. Quam cum iam vix sustineremus, miles Zephyrus inventam mihi in lapide concavo aego vocato exercitu palam effudi, ne me bibente magis sitire miles inciperet, Quae res cum animaequiorem fecisset exer. Nec longe mihi in desertis locis flumen apparuit cuius ripas pedum sexagenum arundo vestiebat, pinorum abietumque robora vincens grossitu
Abbreviated transcription (Latin):
malui. Acceptis gͥ centũ qͥnquagin¬
ta ducib qͥ breuitates itinerum no¬
uerant. mense augusto ꝑferuente
sole harenas & arentia humoris loca
ꝓfectus sum. pollicitꝰ hisp̃mia qͥ nos
periti regionũ ducebant. in ignota
uidie loca sime incolumem cũ exer¬
citu in bactriacẽ ꝑduxissent. penitꝰ
ad abditos seres qd̃ genꝰ foliis arboꝵ
decerpendo lanuginem ex siluestri
uellere uestes detexunt. S illi ma¬
iorem hosti ꝗͣ mͥ fauorẽ accomodan¬
tes: ꝑfecere ꝑgentes ut nos in exicia¬
bilia serpentiũ & rabida beluarũ
ferarũq genera ignaros regionũ in¬
ducerent. quod illos excogitasse ex
cernens ex mea parde id accidisse:
qui utilia consilia spreueram ami¬
corũ parit̾ & caspiorũ hominũ qͥ¬
p̃dixerant mͥ ne ita festinarẽ uin¬
cere. ne mͥ ullo modo int̾ueniente
adimenda eẽt uictoria. imperaui mi¬
litib meis omib. ut armis indutis
occulte hosteᷤᷤ sua ablaturi uictoribꝰ

Expanded text:
rnalui. Acceptis igitur centum quinquaginrnalui. Acceptis igitur centum quinquaginta ducibus qui brevitates itinerum noverant, mense Augusto per ferventes sole harenas et egentia humoris loca profectus sum, pollicitus his praemia qui nos periti regionum ducebant per ignota Indiae loca, si me cum incolumi exercitu in Bactriacen perduxissent penitusque remotos ad abditos Seres, quae gens foliis arborum decerpendo lanuginem ex silvestri vellere vestes detexunt. Sed illi maiorem hosti quam mihi favorem accommodantes efficere pergebant, ut nos in exitiabilia serpentium et rabida ferarum beluarum genera ignaros regionum inducerent; quae illos cogitasse ex cernens ex parte mea id accidisse, quia utilia consilia spreveram amicorum pariter et Caspiorum hominum qui dixerant mihi, ne ita vincere festinarem, ut nullo dolo interveniente mihi adempta esset victoria, imperavi militibus omnibus, ut armis induti aocculto hostes sua ablaturi victoribus
Abbreviated transcription (Latin):
ri candoris fuerunt. & ebenina la¬
cunaria emitcebant. & testudinib
ree qͦq solide cũ craterib ereis sta¬
tue:⁊ innumere thesaurifores indo¬
mus parietum innumerabilia ge¬
nera lapidũ uariiscolorib oberraue¬
rant. Int̾ aurea platanꝰ unguibus
rostrisq in auratis. ꝓmaurib torqͥ¬
busq margiritas &e uniones geren¬
tia multa gemmea &e cristallina po
aurea inuenimꝰ. ⁊rara argentea.
Quib in potestatem redactis. interi¬
admirarer felicitatem. quedam
gaudio digna cognoueram loca.
quãꝗͣ p̃dixerint incole regionis eiꝰ
ne serpentes ce rabida ferarũ gene¬
ra incideremꝰ. que płima millis ual¬
lib & campis. siluisq ac montibus
habitabant. nemorũ aut saxorũ
latebusoccultata. S ego ut fugientẽ
ex p̃lio regem porum pͥmũ ad seque¬
rer: antequã in desertas orbis terra¬
rũ abirem solutudines. tã cõpendi¬
osa ꝗͣ tuta itinera magis eligere

Expanded text:
ri candoris, et ebenina lari candoris, et ebenina lacunaria nitebant testudinibus reae quoque solidaeque cum crateribus aureis statuae et innumeri thesauri. Foris in domus pariete avium innumerabilia genera variis coloribus oberrabant inter aureas platanos unguibus rostrisque inauratis cum inauribus torquibusque, margaritas et uniones gerentia. Multa gemmea et crystallina eleaurea invenimus et rara argentea. Quibus in potestatem redactis interiadmirarer felicitatem, quodam gaudio digna cognoveram loca, quamquam praedixerant nobis incolae regionis eius, ne serpentes et rabida ferarum genera incideremus quae plurima in his vallibus et campis silvisque ac montibus habitabant, nemorum saxorumque latebris occulta. Sed ego, ut fugientem ex proelio Porum primum adsequerer, antequam in desertas orbis terrarum abiret solitudines, compendiosa magis quam tuta itinera eligere
Abbreviated transcription (Latin):
iam p̃cognita pret̾eo. Mense iulio
deficiente. in indiam fassiacem de¬
uenimꝰ. Ubimira celeritate poro
rege deuicto. ingentib diuitiis re¬
gia gara repletisumꝰ. Quedam uo¬
sum ẽ describere de innumerabili
exercitu eiꝰ. in quo fuere p̃t̾ peditũ
copias qͣtuordecim milia octingen¬
te quadrige om̃s falcate. captis e
lephantis quadringentis. cũ suꝑ¬
positis armatis iaculatoribusq qͥ¬
turres gestabant. ipsam regiam
urbem pori domũq armis inua¬
simꝰ. In qua columnas aureas soli¬
dasq ingenti crassitudine atq al¬
titudine cũ suis capitellis ad mo¬
dum triginta numerauimꝰ. auratosq
parietes laminarum digitalium
crassitudine. Quos cumuisere uel¬
lem aliqͥb locis int̃cidi. uineam qͦq
solidam auro sarmentoq inter co¬
lumnas pedentem miratꝰ sum. in
qua folia aurea fuerunt.racemiq
siti. distinguentib smaragdinis.
margatis unionib ce carbunculis
ornata erant. Fores qͦq eburnee mi¬

Expanded text:
iam praecognita praetereo. Mense Iulio deficiente in Indiam Fasiacen pervenimus, ubi mira celeritate Poro rege devicto, potiti ingentibus divitiis regia gaza repleti sumus. Sed uvisum mihi scribere de innumerabili exercitu eius, in quo fuere praeter peditum copias sedecim milia equitum, octingentae quadrigae, omnes falcatae; captisque elephantis quadringentis qui superpositas cum armatis iaculatoribus turres gestaverant, ipsam urbem regiam Pori domumque armis invasimus, in qua columnas aureas solidasque ingenti grossitudine atque altitudine cum suis capitellis admodum quadringentas enumeravimus auratosque parietes laminarum digitalium grossitudine. Quos cum aestimare vellem, aliquibus locis intercidi. Vineam quoque solidam auro argentoque inter columnas pendentem miratus sum, in qua folia aurea racemique siti distinguentibus smaragdis. margaritis unionibus et carbunculis exornata erant, fores eburneae mi
Abbreviated transcription (Latin):
credunt: ut corpora pinguiuscula.
atq eo tarda: facilius ꝓuehat siccior
ꝙ uehem̃tior sp̃c ¶ Ortigometra
dicit᷑: q̃ gregem ductitat Eam t̾re
ꝓrimantem: accipit̾ speculatꝰ rapit.
Ae ꝓpterea oꝑꝰa est uniu̾sis: ut solli¬
citent ducem gen̾is externi. ꝑ qm
frustrentur pͥma discrimina ẜ ei¬
bos gͣtissimos hnt. semina uenenoꝵ.
Quam ob causam dampnauere cas̾:¬
prudentium mense: ¶ Solum hoc
ainmal p̾ter hominem: morbum
patitur comitialem:
Iboea tam modico estu diuidu

Expanded text:
credunt, ut corpora pinguiuscula credunt, ut corpora pinguiuscula atque eo tarda facilius prouehat siccior et uehementior spiritus. Ortygometra dicitur quae gregem ductitat: eam terrae proximantem accipiter speculatus rapit ac propterea opera est uniuersis, ut sollicitent ducem generis externi, per quam frustrentur prima discrimina. Cibos gratissimos habent semina uenenorum, quam ob causam eas damnauere prudentium mensae. Solum hoc animal praeter hominem morbum patitur comitialem. Euboea tam modico aestu diuidu
Abbreviated transcription (Latin):
solis illuminatam. sortitamq ex eono¬
men: qd̾ pͥma rectlita foret uisibus. E¬
Int̾ ogygum sane ⁊ deucalionem: me¬
dium euum sercentis annis datuR:
adem ÷ ortigia. quȩ clarissima in¬
In cycladum num̃o multifarie tͣ¬
ditur Nunc austeria a cultu apolli¬
nis. nunc auenantib lagia. uł cyne¬
e iguis iuenta sunt. E In hac p̃mĩ
uise sunt coturnices aues. qͣs ortigias
greci uocant. Has easdem in latone
tutela estimant constitutas: nec sem¬
ꝑ apparent. aduemiendi hñt temꝑa:¬
Estate depulsa. cũ maria tͣuant: i¬
petꝰ differunt. ⁊ metu spatii iongiori.
uires suas mitͥunt tarditate. Ubi t̃¬
ram ꝑsentiscunt: coeũt ac̾uatim
Deinde conglobate: uehem̃tius ꝓpe¬
rant: Que festinatio: plerumq erituu
portat naiugantib. Accidit enum
noctib ut uela sua incidant: & p̃pon¬
d̾atis sinib alueos uergant. Austro ñ¬
qmͣ exeunt. nam metiumt fiatus.
tumidi oris Pluriiũ se aquilonib

Expanded text:
solis inluminatam, sortitamque ex eo nosolis inluminatam, sortitamque ex eo nomen, quod prima reddita foret uisibus. Inter Ogygum sane et Deucalionem medium aeuum DC annis datur. Eadem est Ortygia quae clarissima in Cycladum numero multifarie traditur; nunc Asteria a cultu Apollinis, nunc a uenatibus Lagia uel Cyneet ignis inuenta sunt. In hac primum uisae coturnices aues, quas ortygas Graeci uocant. Has easdem in Latonae tutela aestimant constitutas. Nec semper apparent: adueniendi habent tempora aestate depulsa. Cum maria tranant, impetus differunt et metu spatii longioris uires suas nutriunt tarditate. Vbi terram persentiscunt, coeunt cateruatim, deinde globatae uehementius properant. Quae festinatio plerumque exitium portat nauigantibus: accidit enim noctibus ut uela incidant et praeponderatis sinibus alueos uergant. Austro numquam exeunt, nam metuunt uim flatus tumidioris. Plurimum se aquilonibus
Abbreviated transcription (Latin):
quoq ideus dactilus. dicitur insule isti
familiaris. coloris ferrei. humano pol¬
lici similis Quem noctuam creta ñ
aristos aquas calentes habet¬
qua tellopias uocant: Et carys¬
tias aues. que fiãmas in pune ĩuolãt¬
¶ Carbasa etiam q̃ inter ignes ualent¬
¶ Calcis eadem habita est apud pͥscos.
ut callidemiꝰ auctor ẽ ere ibi pͥmũ reꝑto
Tytanas inea antiqͥssime regnasse: os¬
tendunt ritus religionum Briareo
eium rem diuinam caristii faciunt:
sicut egeomi chalcidienses: Nam om̃is
ferme euboea: tytanum fuit regnũ:
¶Eycladas autumant uide dictas: qͦd
licet spacus longiorib a delo ꝓiecte:
in orbem tamen circa delum site sũt:
⁊ orbem cͥcunglai loqunt᷑: Cyos home¬
ri tumulo: ceteras añcedit ¶Meminis¬
se hoc loco par est: post pͥmũ diluniũ
ogygy temporib notatum. cũ nouem
⁊ amplius mensib diem continua nox
mumbrasset: delon añ õs terras radiĩ

Expanded text:
quoque Idaeus dactylus dicitur insulae isti quoque Idaeus dactylus dicitur insulae isti familiaris, coloris ferrei, humano pollici similis. Auem noctuam Creta non ystos aquas calentes habet Ellopias uocant et carystias aues quae flammas inpune inuolant: carbasa etiam quae inter ignes ualent. Chalcis eadem habita est apud priscos, ut Callidemus auctor est, aere ibi primum reperto. Titanas in ea antiquissime regnasse ostendunt ritus religionum: Briareo enim rem diuinam Carystii faciunt, sicut Aegaeoni Chalcidienses; nam omnis ferme Euboea Titanum fuit regnum. Cycladas autumant inde dictas, quod licet spatiis longioribus a Delo proiectae, in orbem tamen circa Delum sitae sunt, et orbem cyclon Graii loquuntur. Chios Homeri tumulo ceteras antecedit. Meminisse hoc loco par est post primum diluuium Ogygi temporibus notatum, cum nouem et amplius mensibus diem continua nox inumbrasset, Delon ante omnes terras radiis
Abbreviated transcription (Latin):
sime uenerant᷑ britomartẽ gentilit̾ nomi¬
nantes: qd̾ sermone nr̃o sonat uirginem
dulcem Edem numinis. p̃ter qͣm nudꝰ
uestigia: nullꝰ licito ingͥditur: Ea edes
ostentat manꝰ dedali ¶ Gortinam amnis
leneus p̾terfiuit. quo euroyam tauri
dorso gortini ferunt uectitatam
Idem gortimi ⁊ ad ymuũ colunt eͣro¬
pe fratrẽ. Ita eium memorant. uidet᷑
hic ⁊ occurrit: s die iam uesꝑato au¬
gustiore se facie uisendũ offerens. ¶¬
Gnosu. mineruam ciuem mimant dam
primũ q apud se fruges satas: audact᷑
cum accitis otendunt ¶Ager cretieus
siluestrium capͣrum copiosus ẽ: Ceruo
eget. lupos uulpes. aliaq qͣdrupedum
noria: nusqͣm edueat: Serpens nulla
larga uitis: Mira soli indulgentia: arbo¬
raru ꝓuentꝰ habundantes: Nam in hiuuꝰ
tantum insule parte: repullulant cese
cyp̾ssi ¶ ħba alimos dr: Ea admorsa:
diurnam famem ꝓhibet: ꝓinde ⁊ ħ ere¬
ictum homine ueneno interficit: Glapis

Expanded text:
sime uenerantur, Britomartem gentiliter nomisime uenerantur, Britomartem gentiliter nominantes, quod sermone nostro sonat uirginem dulcem. Aedem numinis praeterquam nudus uestigia nullus licito ingreditur. Ea aedes ostentat manus Daedali. Gortynam amnis Lenaeus praeterfluit, quo Europam tauri dorso Gortynii ferunt uectitatam. Iidem Gortynii et Adymnum colunt Europae fratrem: ita enim memorant. Videtur hic et occurrit, sed die iam uesperato augustiore se facie uisendum offerens. Cnosii Mineruam ciuem deam numerant, primumque apud se fruges satas audacter cum Atticis contendunt. Ager Creticus siluestrium caprarum copiosus est, ceruo eget. Lupos uulpes aliaque quadrupedum noxia nusquam educat. Serpens nulla, larga uitis, mira soli indulgentia, arborarii prouentus abundantes; nam in huius tantum insulae parte repullulant caesae cupressi. Herba alimos dicitur: ea admorsa diurnam famem prohibet; proinde et haec Creictum hominem ueneno interficit. Lapis
Abbreviated transcription (Latin):
ciosis oppidis. quorũ pͥncipatus est pe¬
nes gortuiam. cydoneam. enoson. the¬
rapnas cylisson. ¶ Dosiades: eam a c̾te
nẏmba hesꝑidis filia: anaximander
a crete rege curetum. creteseriã pͥus
dictam. mox curetam. ñ nulli etiam
a temꝑie cȩli. macharonesson appella¬
tam ꝓdiderunt. ¶̃ Prima potuit iemis
⁊ sagitis: pͥma litt̾is iura firit. x Phyitico
reꝑtore: eq̃stres turias pͥma docuit la¬
sciuas u̾tigines implicare. Er qua disci¬
plina: bellice rei usus datus: ¶sstudiũ
musicum inde ceptum est. cũ id ei dacti¬
lum modulos. crepitu ac tumitu eris
dep̾hensos: in u̾sificum ordinem tͣnstu¬
lissent: Aibus iugis montiũ. dictuinei
⁊ eadisti. qr ita excalescunt. ut eminus
nauigantes: magis putent nubila p̃t̾
ceteros Ida ẽ: qui añ solis ortꝰ sole uidt:
Tuarro in oꝑe qd̃ delitoralib est. etiam
sus temporib affirmat sepulchrum iouiꝰ
ibi uisitatum: ¶Cretes dianam religiosis¬

Expanded text:
tiosis oppidis, quorum principatus est petiosis oppidis, quorum principatus est penes Gortynam, Cydoneam, Cnoson, Therapnas, Cylisson. Dosiades eam a Crete nympha Hesperidis filia, Anaximander a Crete rege Curetum, Crates Aeriam prius dictam, mox Curetum, nonnulli etiam a temperie caeli Macaronneson appellatam prodiderunt. Prima potuit remis et sagittis, prima litteris iura fixit. Pyrrhicho repertore equestres turmas prima docuit lasciuas uertigines implicare, ex qua disciplina bellicae rei usus datus. Studium. musicum inde coeptum, cum Idaei dactyli modulos crepitu ac tinnitu aeris deprehensos in uersificum ordinem transtulissent. Albet iugis montium Dictynnaei et Cadisti, qui ita excandescunt, ut eminus nauigantes magis putent nubila. Praeter ceteros Ida est qui ante solis ortum solem uidet. Varro in opere quod de litoralibus est etiam suis temporibus adfirmat sepulcrum Iouis ibi uisitatum. Cretes Dianam religiosis
Abbreviated transcription (Latin):
insula meruit cognominari: Id. qm¬
in sentib ꝓcul capre simile creditur:
qͣm g̾ci egan ñcupant: egeus sinꝰ dictꝰ
Aphalario corcyre ꝓmuntorio. ad maius
effigiem scopulus eminet: in quẽ fͣns¬
figuratam uliris nauem e̾diderunt:
Cythere que amalea abest qͥnq milib
ꝑassuum: porphiris antea nomen fuit:
ron̾ius ÷ cretam dicere: qͣm absol¬
uere inquo mari iaceat: Ita enum
circum fluis. illius nomina gͥci ꝑmiscu¬
erunt: ut dum aliis alia inferunt.
pene oblimauerint uniu̾sa: Quantã
potest tam̾ incle signando oꝑam locabi¬
mus: ne quid hereat sub anccipiti ¶nt̾
orcum porrigitur ⁊ occasum: tractu lõ.¬
gissimo: hinc grecia: illinc eyrenis ab¬
iacentib. A septentͥone. egeis ⁊ suis estib
u̾beratur: idest creticis ab austro lybi¬
cis undis ꝑfundit᷑ ⁊ egiptiis ñ stipata
centum urbib sicuti ꝑhibẽt qui ꝓdige
lingue largi sunt. s ⁊ magnis ⁊ ambi¬

Expanded text:
insula meruit cognominari; id quinsula meruit cognominari; id quoniam uisentibus procul caprae simile creditur, quam Graeci aega nuncupant, Aegaeus sinus dictus. A Phalario Corcyrae promunturio ad nauis effigiem scopulus eminet, in quem transfiguratam Vlixis nauem crediderunt. Cytherae, quae a Malea abest quinque milibus passuum, Porphyris antea nomen fuit. Pronius est Cretam dicere quam absoluere, in quo mari iaceat. Ita enim circumflui illius nomina Graeci permiscuerunt, ut dum aliis alia inferunt, paene oblimauerint uniuersa. Quanta potest tamen in designando omus, ne quid haereat sub ancipiti. Inter ortum porrigitur et occasum tractu longissimo, hinc Graecia illinc Cyrenis obiacentibus. A septentrione Aegaeis et suis aestibus verberatur, id est Creticis: ab austro Libycis undis perfunditur et Aegyptiis, non stipata C urbibus, sicut perhibent qui prodige lingua largi
Abbreviated transcription (Latin):
residentes: s in aere capiunt escas et
hauriunt. Alter ithinos intͣcia ẽ. simi¬
lib angusfiis. ⁊ pari latitudine arti
maris: Cuius iittora urbes utrũq secꝰ
ostentant: ꝓpontidis oram insignis:
pactie. menalles synum cardia Quȩ.
qd̃ in cordis faciem sita sit: dicta cardia
sit: ¶ Ilie autem magnꝰ heslespontus
stringit᷑ in stadia septem. quib ab eu¬
ropa asiaticam plagam uindicat: hic
quoq urbes duȩ. Abydos asye: sestos
europe: Dem̃ ꝯtraria inter se ꝓmunto¬
ria. mastusia. chersonessi: ubi finit᷑ eu¬
rope sinus t̾cius Sygeum: asye in
quo tumulus ẽ. cynossema dictus. he¬
cube sepulchrum ⁊ turris: ꝓ thesilai
delubro cdata ¶ fĩnib tͣcie. a septentͥo¬
ne hyster ostenditur: Ab oriente: pont̾
⁊ ꝓpontis. Ameridie: egeum mare:
Nter tenedium ⁊ chiũ qua egeus sinꝰ¬
siandit᷑: ab dextera antandrum naui¬
gantib sarum ẽ: hoc enim ueriꝰ. qͣm

Expanded text:
resistentes, sed in aere capiunt escas et resistentes, sed in aere capiunt escas et hauriunt. Alter isthmos in Thracia est similibus angustiis et pari latitudine arti maris. Huius litora urbes utrimque secus ostentant. Propontidis oram insignit Pactye, Melanes sinum Cardia; quae quod in cordis faciem sita sit, dicta Cardia est. Ille autem magnus Hellespontus stringitur in stadia septem, quibus ab Europa Asiaticam plagam uindicat. Hic quoque urbes duae: Abydos Asiae est, Sestos Europae. Deinde contraria inter se promunturia: Mastusia Chersonesi, ubi finitur Europae sinus tertius, Sigeum Asiae, in quo tumulus est Cynossema dictus Hcubae sepulcrum et turris Protesilai delubro data. Finibus Thraciae a septemtrione Hister obtenditur, ab oriente Pontus ac Propontis, a meridie Aegaeum mare. XI Inter Tenedum et Chium, qua Aegaeus sinus panditur, ab dextera Antandrum nauigantibus saxum est hoc enim uerius quam
Abbreviated transcription (Latin):
tollant. usq dum uires ocio recuꝑent᷑:
HIec in terra cura segnior. Eicubias¬
nocte diuidunt: ut ex somnis sit dcima:
Queq iugiles: ponduscła digitis am¬
plectiuitur: Que si forte excid̾int:
sonnnũ coarguant: Dd̾ cauendũ erit:
clangor uidicat: Etatem in illis: ꝓdit
color sig̃sc̃t senectute ¶ Ueniam᷑
ad ꝓmuitoriũ ceraspyon birancio op¬
pido nobile. antea ligus dictũ. qd̾ a dyr¬
rachio. abest septingentis undecim
adriaticũ mare ⁊ ꝓpontidem: Qnuꝰ¬
In camiensi regione. non longe flainopo¬
lu coloniam: birie oppidum. quondã
area terei regis. inuisum hirundinib:
⁊ deinceps alitib illis in accessum ꝗͣ qͣm
⁊ thebas: qd̾ illa menia sepiꝰ capta suit.
negentur subire: Nam int̾ cetera. ha¬
bere illas qddam p̾cium: inde dinoscit᷑
qd̃ lapsura non petunt fiumina: et
certe a diris auib impetunt᷑. nec unqͣ
p̾da sunt: ut sacre: Eybos ñ sumunt

Expanded text:
tollant usque dum uires otio recuperentur. tollant usque dum uires otio recuperentur. Nec in terra cura segnior. Excubiasnocte diuidunt ut exsomnis sit decima quaeque. Vigiles ponduscula digitis amplectuntur, quae si forte exciderint somnum coarguant. Quod cauendum erit clangor indicat. Aetatem in illis prodit color: nigrescunt senectute. Veniamus ad promunturium Ceras Chryseon Byzantio oppido nobile, antea Lygos dictum, quod a Dyrrhachio abest septingentis undecim Hadriaticum mare et Propontidem. In Ceniensi regione non longe Flauiopolim coloniam Bizye oppidum, quondam area Terei regis, inuisum hirundinibus et deinceps alitibus illis inaccessum, quamquam et Thebas, quod illa moenia saepius capta sint, negentur subire. Nam inter cetera habere illas quiddam praescium inde noscitur, quod lapsura non petunt culmina et acerte a diris auibus impetuntur nec umquam praeda sunt ut sacrae. Cibos non sumunt
Abbreviated transcription (Latin):
barbari: un a gruib pigmeos fer̃t
Uani festum est sane: in septẽ¬
Frionalem plagam. hieme gru¬
es frequentissuas conuolare. Nec
piguerit meminisse. qͣtenꝰ expeditões
suas dirigant Sub quodam militie
eunt signo. ⁊ ne ꝑgentib ad destinata
uis fiatuũ renitatur. harenas deuo¬
rant: sublatisq lapillulis. ad mod̾a¬
tam guitatem saburant᷑ Tunc con.¬
tendunt in altissima. ut de excelsi¬
ori specula metentur quas petant
terras: Fidens meatu preit cateruas:
Uolatus desidiam castigat uoce: q̃
cogit agm̃ Ea ubi ob raucata ẽ: sue¬
cedit alia Pontum tͣsiture: angus¬
sunt ⁊ paflagoniam .i. int̾ carambĩ
⁊ erium ⁊ opoti Cum ꝯͣ medium al¬
ueum aduentasse se scrunt: scrupu¬
lorũ sarcina pedes liberant: Ita nau¬
te ꝑdiderunt: compluti sepe ex illo
casu imbre saratili: Harenas non
priꝰ reuomunt: qͣm secure sedis
sue fuerint. Concors cura om̃ium
ꝓfatigatis. ad eo ut si qua defec̾it:
congruant uniu̾se. lassatasq sus¬

Expanded text:
barbari, unde a gruibus Pygmaeos ferunt Manifestum sane est in septemtrionalem plagam hieme grues frequentissimas conuolare. Nec piguerit meminisse quatenus expeditiones suas dirigant. Sub quodam militiae eunt signo, et ne pergentibus ad destinata uis flatuum renitatur, harenas deuorant sublatisque lapillulis ad moderatam grauitatem saburrantur. Tunc contendunt in altissima, ut de excelsiori specula metentur quas petant terras. Fidens meatu praeit cateruas, uolatus desidiam castigat uoce quae cogit agmen, ea ubi obraucata est succedit alia. Pontum transiturae angussunt et Paphlagoniam, id est inter Carambim et Criumetopon. Cum contra medium alueum aduentasse se sciunt, scrupulorum sarcina pedes liberant. Ita nautae prodiderunt conpluti saepe ex illo casu imbre saxatili. Harenas non prius reuomunt quam securae sedis suae fuerint. Concors cura omnium pro fatigatis, adeo ut si qua defecerit congruant uniuersae lassatasque sus
Abbreviated transcription (Latin):
Nam olympũ ab homero. ñ ꝑ audaciam
celebͣtum: docent qui i eo uisitantur:
pͥmũ excellenti u̾tice tantꝰ attollitur.
ut sũma eiꝰ cęlum accole uocẽt Araẽ
in cacumine ioui dicata. cuiꝰ altarib
si qͣ de extis inferant᷑. nec difsiant᷑ uento¬
sis sp̃ib. nͨ pluuus diluunt᷑: s uoluente

Expanded text:
Nam Olympum ab Homero non per audaciam Nam Olympum ab Homero non per audaciam celebratum docent, quae in eo uisitantur. Primum excellenti uertice tantus attollitur, ut summa eius caelum accolae uocent. Ara est in cacumine Ioui dicata, cuius altaribus si qua de extis inferuntur, nec difflantur uentosis spiritibus nec pluuiis diluuntur, sed uolue
Abbreviated transcription (Latin):
sis conuallib. thessaliea facit tempe.
undis q aꝑtior. macedoniam ac mag¬
nesiam interfiuens: int̾hineum surũ
decidit ¶Thessalie sũt pharsalici cãpi:
in quib ciuiliũ bellorũ detonuerunt
ꝓcelle: Ac ne in totos campos eamus
pindum ⁊ othrun agitent: qd̾ laphita¬
rum originem ꝑsequnt᷑. Ossamn: qͥs
centaurorum stabulis ĩmorari iuuat.
Pelion aũ nuptiale conuuũ thetidis
atq pelei. in tantũ leticie obtulit: ut
taceri de eo mag̾ mirũ sit G De ocło¬
regis philippo. In regione magnesia.
mothona oppidũ ẽ. Qd̾ cum obsideret
philipp macedonis magni pater: cdãp¬
natꝰ est ocłm iactu sagitte: qͣm iecerat ast
oppidanꝰ. inscͥptam suo nomine. locouulñis:
noĩe q̃m petebat. U Populũ istũ callere
arte sagittaria credere possumꝰ: uel de
philotecta. qm̃ meliboea in hoc pede cõ¬
putatur S ne tͣnseamꝰ p̾sidiũ poetarũ
fons libethrius. ⁊ ip̃e magnesie est. ¶

Expanded text:
sis conuallibus Thessalica facit Tempe, sis conuallibus Thessalica facit Tempe, undisque apertior Macedoniam ac Magnesiam interluens in Thermaeum sinum decidit. Thessaliae sunt Pharsalici campi, in quibus ciuilium bellorum detonuerunt procellae. Ac ne in montes notos eamus, Pindum et Othryn agitent qui Lapitharum originem persequentur, Ossam quos Centaurorum stabulis immorari iuuat. Pelium autem nuptiale conuiuium Thetidis atque Pelei in tantum notitiae optulit, ut taceri de eo magis mirum sit. Nam Onsecratum. In regione Magnesia Mothona oppidum est, quod cum obsideret Philippus Macedonis Magni pater, damnatus est oculo iactu sagittae, quam iecerat Aster oppidanus inscriptam suo nomine, loco uulneris, nomine quem petebat. Populum istum callere arte sagittaria credere possumus uel de Philocteta, quoniam Meliboea in hoc pede conputatur. Sed ne transeamus praesidium poetarum. Fons Libethrius et ipse Magnesiae es
Abbreviated transcription (Latin):
odore: Tinc si qͥs hoñ ubi incu¬
bant propinquauerit: egresse mr̃es
uenientib sese sponte offerunt. ⁊ si nu
uebilitate uł pedum ⁊ alarum. qͣi statĩ
capi possint. gͥssus fingt̃ tardiores: hoc
m̃datio sollicitant obuios ⁊ eludunt:
quo ad ꝓfecti iongiꝰ a nidis auocentirr:
Nec in pullis studiũ segnꝰ ad cauendũ
Cum uisos sese ꝑsentisẽt: resupiati
glebulas pedib attollunt. quarũ ob¬
tentu tam callide ꝓtegunt᷑: ut lateãt
deprehensi.
hessalia. eadem est ⁊ emenia.
quam homerꝰ argos pelasgi cognoĩat
ubi geuitꝰ est hellen: a quo reges hellen¬
ses nominati: huiꝰ a tergo. pieria ad ma¬
cedoniam ꝓtentlit᷑. Que deuicta. sub ma¬
cedonum uenit tergum: Multa ibi
fiumina. multa oppida ¶ De oppidis
egregia sunt: phtia. larissa. thessalia
⁊ thebeS De amnib peneus Qui p̾ter
ossam. olympumq qecurrens: collib
cdextͣ ieuaq molliter curius: nebulo¬

Expanded text:
odore. Tunc si quis hominum ubi incuodore. Tunc si quis hominum ubi incubant propinquauit, egressae matres uenientibus sese sponte offerunt et simulata debilitate uel pedum uel alarum, quasi statim capi possint, gressus fingunt tardiores. Hoc mendacio inlicitant obuios et eludunt, quoad prouecti longius a nidis auocentur. Nec in pullis studium segnius ad cauendum: cum uisos se persentiscunt, resupinati glebulas pedibus attollunt, quarum obtentu tam callide proteguntur, ut lateant deprehensi. VIII Thessalia eadem est et Haemonia, quam Homerus Argos Pelasgicon nominat, ubi genitus est Hellen, a quo rege Hellenes nominati. Huius a tergo Pieria ad Macedoniam protenditur, quae deuicta sub Macedonum uenit iugum. Multa ibi oppida, multa flumina. De oppidis egregia sunt Phthia, Larisa Thessala et Thebae, de amnibus Peneus, qui praeter Ossam Olympumque decurrens collibus dextra laeuaque molliter curuis nemoro
Abbreviated transcription (Latin):
uideri ibi puieum pestilentem:
cuiꝰ liquor mors est. ¶ Perdices sane
cum ubiq libere sint ut aues umũse:
in boetia non sunt: nec conuolant
sui uiris. s in ip̃o aete quas tͣnsire
non audeant. hñt metas suas
Inde uit᷑ notatos iam terminos ñꝗͣ
exeunt: nec in atticum solum tͣns¬
meant hoc boetis ꝓpͥum Nam
quȩ ꝯmuma sunt om̃ib: gẽn̾atĩ
osequem Conermantur a ꝑdicib
ndi: munitõe sollerti Spineis .ii.
ftuctib ac surculis receptus suos
uestiunt: ut anmalia que infestãt.
arceantur asꝑis surculoꝵ. Ouis
strãgulum: puluis est. atq clancło
reuertuntur: ne indicium foci con¬
u̾sat̃o freq̃ns faciat Plerumq fe¬
mine tͣnsuehunt parcꝰ. ut mares
fallant qui eos sepissime affugũt
in patientiꝰ adulantes: Dimicatur
cͥca cornubium: uictosq credunt
femmarũ uice uen̾em sustinere:
Ip̃as libito sic agitat: ut siuentꝰ
a masculis flauerit: fiant p̾gnanteᷤᷤ

Expanded text:
uideri ibi puteum pestilentem, uideri ibi puteum pestilentem, cuius liquor mors est haurientibus. Perdices sane cum ubique liberae sint ut aues uniuersae, in Boeotia non sunt nec cum uolant sui iuris, sed in ipso aere quas transire non audeant metas habent; inde ultra notatos iam terminos numquam exeunt nec in Atticum solum transmeant. Hoc Boeotiis proprium: nam quae communia sunt omnibus, generatim persequemur. Concinnantur a perdicibus nidi munitione sollerti; spineis enim fruticibus receptus suos uestiunt, ut animalia quae infestant arceantur asperis surculorum. Ouis stragulum puluis est, atque clanculo reuertuntur, ne indicium loci conuersatio frequens faciat. Plerumque feminae transuehunt partus, ut mares fallant, qui eos saepissime adfligunt inpatientius adulantes. Dimicantur circa conubium uictosque credunt feminarum uice uenerem sustinere; ipsas libido sic agitat, ut si uentus a masculis flauerit fiant praegnantes
Abbreviated transcription (Latin):
sdem thebis. elycon lucus est. cithero
saltus. amnis: ysmenꝰ. fontes: arethu¬
sa. oedipodia. psalmate dyrce: S añ
alios: aganipe ypocrene: quos cath¬
mus littarum primꝰ reꝑtor. qm̃ eq̃stͥ
exploratione dep̃hendisset. dum mira¬
tur que nam insid̾et loca: incensa ÷
licentia poetarum: ut utrumq pa¬
riter disseminaret᷑. ⁊ qd reꝑti forent
laterum obiectu: efsicit aulidis por¬
tum qd̾ scłis traditur grece coniura¬
tois memoria Boetii: idem ft̃ qd̾
ieleges fuert̃: ꝑ qͦs defiuit cefisos
amnis: se in maria condit:. In hac con¬
tinentia: opontius sinꝰ. larissa oppidũ.
Delfiranne quoq: in qua amphirai
fanum. ⁊ sidiace signum diane:
Uarro oppinatur duo in boetia ẽẽ
fiumina. natura licet separi: in iracłõ
tamen non discrepante: Quoꝵ alt̾m
si ouillum pecus debibat: pullum
fieri coloris: quod induerit Alteriꝰ
haustu: quoq uellerum fusca sit.
i cantlidum uerti ¶ Addit etiam¬

Expanded text:
s Helicon lucus est, Cithaeron s Helicon lucus est, Cithaeron saltus, amnis Ismenus, fontes Arethusa Oedipodia Psamathe Dirce, sed ante alios Aganippe et Hippucrene; quos Cadmus litterarum primus repertor quoniam equestri exploratione deprehendisset, dum rimatur quaenam insideret loca, incensa est licentia poetarum, ut utrumque pariter disseminaretur, et quod aperti forent laterum obiectu efficit Aulidis portum, saeculis traditum Graiae coniurationis memoria. Boeoti iidem sunt qui Leleges fuerunt; per quos defluens Cephisos amnis se in maria condit. In hac continentia Opuntius sinus, Larisa oppidum, Delphi, Ramne quoque, in qua Amphiarai fanum et Phidiacae signum Dianae. Varro opinatur duo in Boeotia esse flumina, natura licet separi, miraculo tamen non discrepante: quorum alterum si ouillum pecus debibat, pullum fieri coloris quod induerit, alterius haustu quaecumque uellerum fusca sint in candidum uerti. Addit
Abbreviated transcription (Latin):
passuũ: ob honorem ultoris thesei.
⁊ memoriam nobilis pene sic noĩata
Ex istis rupib ino: cum palemone
filio. in ꝓfunda p̾cipitem iaculata
Nec attico montes partim tacebimꝰ:
nec ideo crunesen fontem alterum:
nulle tei num̾ant. Ethemensib. iu¬
uicii locꝰ: ariopagos marathon campꝰ.
factus memorabił opinione p̾lii cru¬
entissum Multe quidem insule. ob¬
iacent atyce ꝯtinenti S subutbane
ferme st̃: salamis suntũ choos: que ũ
uarro testis est subtilioris uestis amicła:
arte lanifice scientie pͥma in ornatum
femiuarum dedit. Bocia thebis enitet
Thebas condidit amphion. ñ qd lyra
sara duxerit. neq enim par ẽ gestũ ita¬
uideti: s qd̃ affatus suauitate hoĩes
rupium incolas: ⁊ incultis morib. ad
obsequi eiuilis pellexerit disciplinã:
Orbis itaq numinib apud se ortis
głatur: ut ꝑhibent qd̾ sacͥs carminib
hculem ⁊ liberum celebͣnt apd̾ thebas¬

Expanded text:
passuum, ob honorem ultoris Thesei passuum, ob honorem ultoris Thesei et memoriam nobilis poenae sic nominata. Ex istis rupibus Ino se cum Palaemone filio in profunda praecipitem iaculata Nec Atticos montes partitim tacebimus.nec ideo Cruneson fontem alterum nullae rei numerant. Atheniensibus iudicii locus Arios pagos. Marathon campus factus memorabilis opinione proelii cruentissimi. Multae quidem insulae obiacent Atticae continenti, sed suburbanae ferme sunt Salamis Sunium Ceos Coos, quae, ut Varro testis est, suptilioris uestis amicula arte lanificae scientiae prima in ornatum feminarum dedit. Boeotia Thebis enitet. Thebas condidit Amphion, non quod lyra saxa duxerit, neque enim par est ita gestum uideri, sed quod adfatus suauitate homines rupium incolas et incultis moribus rudes ad obsequii ciuilis pellexerit disciplinam. Vrbs ista numinibus apud se ortis gloriatur, ut perhibent qui sacris carminibus Herculem et Liberum celebrant. Apud Theba
Abbreviated transcription (Latin):
mittit asbesto nomen est. ferri colore.
qui accensus semel: extingui neqͥtur.¬
Ithinos In megarensiũ sinũ: ithinos
exit ludis quinq̃unalib. ⁊ delubro nep¬
uensi ore contigius. Quos ludos ea¬
ꝓpter institutos ferunt: qd̾ sinib qͥnq
peloponensi ora abluunt᷑. a septentͥone¬
⁊ iomio Ab occidente: siculo Abru¬
inali occidente: egeo: a solsticiali ori¬
ente: inyithoo: ameridie: crecico Hoc
spectaculum. ꝑ esipselum tirannum
int̾missum: coruithui. olympiade qͣ¬
dragesima nona. sollemputati pͥsti¬
ne reddiderunt. Uuñ peloponense nom̃¬
pelopi regnatam: nomen indicio est.
Ea: ut platam folium. recessib: ꝓ
minentiis figurata: diuortiũ facit
inter ioniũ. ⁊ egeum mare. qͣtuor
ñ amplius milib: dispescens utrũq
littꝰ ex cursu tenui: quem yfchinon
dicunt ob angustias: hellas uera g̃cia
dicta Ibi atheue. cui urbi sara sironia
propinqua sunt. porrecta sex milibus

Expanded text:
mittit: asbesto nomen est, ferri colore, mittit: asbesto nomen est, ferri colore, qui accensus semel extingui nequitur. In Megarensium sinum Isthmos exit, ludis quinquennalibus et delubro Nepuni inclitus; quos ludos eapropter institutos ferunt, quod sinibus quinque Peloponnesi orae alluuntur, a septentrione Ionio, ab occidente Siculo, a brumali oriente Aegaeo, a solstitiali oriente Myrtoo, a meridie Cretico. Hoc spectaculum per Cypselum tyrannum intermissum Corinthii olympiade quadragesima nona sollemnitati pristinae reddiderunt. Ceterum PeloponnePelope regnatam nomen indicio est. Ea ut platani folium recessibus et prominentiis figurata diuortium facit inter Ionium et Aegaeum mare, quattuor non amplius milibus dispescens utrumque litus excursu tenui, quem Isthmon dicunt ob angustias. Hinc Hellas incipidicta; ibi Athenae. Cui urbi saxa Scironia propinqua sunt, porrecta sex milibus
Abbreviated transcription (Latin):
Incia ⁊̃ cardamile. uͥ quondam fuere.
thyre nc̃ locꝰ dicitur. inquo: anmo sep¬
timo decimo regni romuli: inter la¬
conas ⁊ argiuos memorabile fuit
bellum: Nam taygeta mons ⁊ fui¬
m̃ eurotas: notiora st̃. qͣm ut stilo e¬
geant: Inachꝰ achaie amins. argoli¬
cum secat tractum. quẽ rex machꝰ a se
noĩauit: qui exordium argiue nobi¬
litati pͥmꝰ dedit Epidauro. decꝰ
est esculapii sacellum: cui incubantẽ.
egͥtudinum reinedia capessunt: mo¬
latio nr̃o ꝑ euandrum archadam appel¬
lationem ded̾it: sat ẽ admon̾e: In qua
montes cyllene. ⁊ lyceos: menãlus ꝙ̾.
diis alumpnis inclaruerunt: Int̾ qͦs
sus. ⁊ la nodylle. hculis pugne. hic
plane clara st̃.¬
Uarro ꝑhibet fontem in archadia ẽẽ:
cuiꝰ interimat haustuᷤ:
n eadem parte: de auibz hoc solũ est
ñ indignũ relatu: qd̾ cũ aliis locis me¬
rula fulua sit: cirea cylleneir candids¬
Dec lapidem sp̃uerimꝰ. quẽ archadia

Expanded text:
Anthia et Cardamyle. Vbi quondam fuere Anthia et Cardamyle. Vbi quondam fuere Thyrae, nunc locus dicitur, in quo anno septimo decimo regni Romuli inter Laconas et Argivos memorabile fuit bellum. Nam Taygeta mons et flumen Eurotas notiora sunt quam ut stilo egeant. Inachus Achaiae amnis Argolicum secat tractum, quem rex Inachus a se nominavit, qui exordium Argivae nobilitati primus dedit. Epidauro decus est Aesculapii sacellum, cui incubantes aegritudinum remedia capessunt de molatio nostro per Euandrum Arcada appellationem dederit, sat est admonere. In qua montes Cyllene et Lycaeus, Maenalus etiam diis alumnis inclaruerunt; inter quosus et Ladon ille Herculis pugna, hic Pane clara sperhibet fontem in Arcadia esse cuius interimat haustus. In eadem parte de auibus hoc solum est non indignum relatu, quod cum aliis locis merula furua sit, circa Cyllenen candidisec lapidem spreuerimus quem Arcadia
Abbreviated transcription (Latin):
Quem pꝰt mlũ achelous dat: nec alius
Propter oppidum patras. cloessa locꝰ:
nouem collium opacitate umbrosus:
⁊ radus solis ferme inuiꝰ nec aliam ob
causam memorabilis. In laconia spita¬
culum est tenaron. ⁊ tenaron ẽ ꝓmũ¬
toriũ adu̾sum affrice. in quo fanũ est¬
metymnei arionis. quẽ delfine eo ad.¬
uectum: ymago testis ẽ ȩrea: ad effi¬
giem casus. ⁊ ueri oꝑis exp̃ssa. ꝓret̾ea
tempꝰ signatum: Olympiade enim
unde tricesiia: qͣm in certamine sicu¬
lo .i. arion uictor scͥbitur: id ipm̃ gestũ
ꝓbarur:. Est ⁊ oppidum tenaron nõbili
uetustate p̾terea aliquot urbes st̃
inter qͣs leuth̾e non obscure iã pͥdẽ
lacedemoniorũ. fedo exitu Amycle
silentio suo qͦndam posundate: Sparta
Sparta insignis: cũ pollucis ⁊ casto¬
ris templo: tũ ⁊̃ otͥadis illustͥs uiri
cultus diane: pithane Pithane qͣm
arche silaus stoicus inde ortus: pru¬
dentie suȩ m̃ito ĩlucẽ exculit.

Expanded text:
Quem post Nilum Achelous dat nec alter alius. Quem post Nilum Achelous dat nec alter alius. Propter oppidum Patras Scioessa locus novem collium opacitate umbrosus et radiis solis ferme invius nec aliam ob causam memorabilis. In Laconica spiraculum est Taenaron: est et Taenaron promunturium adversum Africae. In quo fanum Methymnaei Arionis, quem delphine eo advectum imago testis est aerea ad effigiem casus et veri operis expressa: praeterea tempus signatum: olympiade enim undetricesima, qua in certamine Siculo idem Arion victor scribitur, id ipsum gestum probatur. Est et oppidum Taenaron nobili vetustate: praeterea aliquot urbes, inter quas Leuctrae non obscurae iam pridem Lacedaemoniorum foedo exitu: Amyclae silentio suo quondam pessum datae: Sparta insignis cum Pollucis et Castoris templo tum etiam Othryadis inlustris viri cultus Dianae: Pitane quam Arcesilaus stoicus inde ortus prudentiae suae merito in lucem extulit: