comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ciat sacramentum. Sic enim dicit & adiecit loqui adacag¬
dicens p&etibi signum ad nõ dõtuo in profundũ in ferni si¬
ue in & colsum supra & subiecit. Audite itaq domus dauid
id estgenus dauid. Nambene ad domum dauid loquebatur
id est ad stirpem regiam dequa descendit mariar & ud¬
iecit ꝓpter hoc dabit dñs ipse uobis signum Ecce uingo
inutero concipi& & pari& filium &uocabitur nomen eĩ em¬
manuhel qđ est interp̃tatũ nobiscũ dr̃ quia ergo ille que
in utero uirgo concepit & peperit nobi scum dr̃ uocatur. dr̃
itaq: in utero uirginis conceptur natusq: cognoscitur. Eru
Ecce enim que miurgopeperit. nobiscum dr̃ appellatur. quo
loco argumentantur iudaei qđ in hebreo non uirginem:
sed iuuenculam ostendit sermo ꝓph&icus pariturã aduer¬
sus quos respond&ur non eẽ signum Siuuencula pariat
qđ est a&atis. Sed hoc esse sigum ad rei nouitatem Siuirgo
pariat. qđ est integritatis : Dum enim dicit. dñs dabit

Expanded text:
tiat sacramentum, sic enim dicit: Et adjecit loqui ad Atiat sacramentum, sic enim dicit: Et adjecit loqui ad Adicens: Pete tibi signum a Domino Deo tuo in profundum inferni, sive in excelsum supra . Et subjecit: Audite itaque, domus David, id est, genus David. 2. Nam bene ad domum David loquebatur, id est, ad stirpem regiam, de qua stirpe descendit Maria, et adjecit: Propter hoc dabit Dominus ipse vobis signum: Ecce virgo in utero concipimanuel, quod est interpretatum Nobiscum Deus. Quia ergo ille, quem in utero Virgo concepit, et peperit, Nobiscum Deus vocatur, Deus itaque in utero virginis conceptus natusque cognoscitur. Erub3. Ecce enim quem Virgo peperit nobiscum Deus appellatur. Quo loco argumentantur Judaei quod in Hebraeo non virginem, sed juvenculam ostendat sermo propheticus parituram. Adversus quos respondetur non esse signum, si juvencula pariat, quod est aetatis. Sed hoc esse signum ad rei novitatem, si Virgo pariat, quod est integritatis. Dum enim dicit: Dominus dabit
Abbreviated transcription (Latin):
pulchrum autem eius intantum gloriosum enĩ ut &cepto qđ
redempti ꝑ mortem eius głam ei ehibemus &iam locus ipse
corus cans miraculis gloriesuae. causa adse omnẽ contra ad
mundum. hic locus in hebreo hab& & eitrequies eus gloriosa
Vtiq quiamoriens caro eius non uidit corruptionẽ. Scđm
pralmi sententiã qui a non derelictaẽ anima eĩ in inferno.
N ec dabis scmtuũ uidere corruptionem. Tamuero quia hore
ꝓph&ico demoab nascente xp̃o. ꝑhibetur testimoniũ. Idem
eraiar testatur. Ponã enĩ suꝑhis qui fugierint demo ableonẽ
& reliquis t̃rȩ Emitte agnũ dominatorẽ terre de p&ra
deserti ad montem filiaesion. De hac enim gente moabitarum
natur in arbem terrarum. P&ra autem deserta : ruth
signifitat quae destituta mortem mariti. debo os genuit
hiero solimã dicit. aut iuxta throphologiã eccłam inspe¬
cula : id est inuirtutum sublimitate ducatam:¬
generationem eius secundum carnem exuirgine ostendamus

Expanded text:
pulcrum autem ejus in tantum est gloriosum, ut excepto quod redempti per mortem ejus gloriam exhibemus, etiam locus ipse coruscans miraculis gloriae suae causa omnem ad se attrahit mundum. Hic locus in Hebraeo habet: Et erit requies ejus gloriosa. Utique quia moriens caro ejus non vidit corruptionem, secundum psalmi sententiam: Quia non derelicta est anima ejus in inferno, nec dabis sanctum tuum videre corruptionem . Iste est quiprophetico de Moab nascenti Christo perhibetur testimonium, idem Isaias testatur: Ponam, inquit, super his qui fugerint de Moab leonem, et reliquias terrae. Emitte agnum, Domine, dominatorem terrae de petra deserti ad montem filiae Sion . De hac enim gente Moabitarum natur in orbem terrarum. Petra autem deserti Ruth significat, quae destituta morte mariti de Booz genuit OHierosolymam dicit, aut juxta tropologiam Ecclesiam in specula, id est in virtutum sublimitate cgenerationes ejus secundum carnem de Virgine ostendamus.
Abbreviated transcription (Latin):
consortibus tius. In quasententia primo ꝓph&a diuini¬
tatem xp̃i. hac ꝑ p&ui tatem demonstrat. Sequenter per
equitatis uirgam &xceptrum potestatis eius regnum que
denuntiat. postremo quoidem dr̃ ado unotus sit indicat
Non quidem oleo cõmuni sicut caceri participersui. Id est
principes qui imaginario p̃cesserunt. Sed oleo l&citiae
quomistice demonstratur sprsor cuius caelesti infusione
Suenit tibi iustur & saluans pauꝑ sedens suꝑ asinũ in domitum

Expanded text:
tentia primo propheta divinitatem Christi ac perpetuitatem demonstrat. 3. Sequenter per aequitatis virgam sceptrum potestatis ejus regnumque denuntiat. Postremo quod idem Deus a Deo unctus sit, indicat, non quidem oleo communi, sicut caeteri participes sui, id est, principes, qui imaginario praecesserant, sed oleo laetitiae, quo mystice demonstratur Spiritus sanctus, cujus coelesti infusione,venit tibi justus, et salvans mites, et sedens super asinum indomitum
Abbreviated transcription (Latin):
d&cegi quia iã sic̃ nullũ tẽplũ nullũ altare nullũ sacrificiũ
ita nullus r& nullus sacerdos remansit iudȩis Neq enĩ
mendax ẽẽ potest osȩ ꝓph&a quidicit. gedebunt fili isrł
sinerege sine princine sine sacrificio sine altare sine sa¬
cerdotio sinemanisestationib: qua om̃a quis non uideat

Expanded text:
detegi, quia jam sicut nullum templum, nullum altare, nullum sacrificium, detegi, quia jam sicut nullum templum, nullum altare, nullum sacrificium, ita nullus rex, nullus sacerdos remansit Judaeis; neque enim mendax esse potest Osee propheta, qui dicit: Sedebunt filii Israel sine rege, sine principe, sine 20 sacrificio, sine altari, sine sacerdotio, sine manifestationibus. Quis non uideat
Abbreviated transcription (Latin):
cam inquid deia cobsemen & deiuda possidentem mon¬
tes meos Dequo a libi id est proph&a nisidñs reliquis
r& nobissemen: et quia detrisu iuda securidũ
carneo xp̃s ex pec tanidus es set:.uiui¬
a cobpatri archa signsicat dicens. Non deficiã prin¬
cepr & uida necdix defemorib eĩ. doneoueniat quimit¬
tendus est & ipseerit &pectatio gentium. Certum est
tnim usque admortem xp̃i non defuisse printeps populi
iudeorum & gonere iuda Necducer desemoribus eius
usque adheradem alieni genam regem qui ꝑ ambitio¬
nem regni in se his̃ erat potestatem : fatim enim ut hoc
fastum est & desecit dix &xsemine iudae aduenit ille
quimittendus erat. quem gentir a populi &pectabant
Tudei autem ꝑuitia inpudice frontisdicunt. Nundum esse
hic tempur &plectũ mencienter nescio quem regem &ge
neie iude m &tremis orientis partib: regnũ tenere Nec
adendunt mente caȩcati simulationis suae mendatium

Expanded text:
cam, inquit, de Jacob semen, et de Juda possidentes moncam, inquit, de Jacob semen, et de Juda possidentes montes meos . De quo alibi idem propheta: Nisi Dominusest Christus. 1. Et quia de tribu Juda secundum carnem Christus exspectandus esset, Jacob patriarcha significat, dicens: Non deficiet princeps ex Juda, nec dux de femoribus ejus, donec veniat qtendus est. Et ipse erit exspectatio gentium . Certum est enim, usque ad ortum Christi non defuisse principes populi Judaeorum ex genere Juda, nec duces de femoribus ejus usque ad Herodem alienigenam regem, qui per ambitionem regni irrepserat potestatem. 2. Statim enim ut hoc factum est, et defecit dux ex semine Judae, advenit ille qui mittendus erat, quem gentes et populi exspectabant. Judaei autem pervicacia impudicae frontis dicunt nondum esse id tempus expletum, mentientes nescio quem regem 20 ex genere Judae in extremis Orientis partibus regnum tenere. 3. Nec attendunt, mente caecati, simulationis suae mendacium
Abbreviated transcription (Latin):
rima enĩ appellatio nominis ihũ inuenitur infigurã dñi
nominabatur. amor se ihr̃ cognominatus ẽ. hicenĩ post
obitum moxisi dux effectur principatũ obtinuit & terrã pro¬
misse hereditatis distribuit mutatio nominis quid signisi cabat
Idẽ uitae a& na possessione quãni hildulcius. Ideo enim
ille huius sacramenti imaginem suscipit ut ihr̃ nominareur
ad sigificandũ illũ uerũ ihm de quo in psalmis scriptum ẽ
Venite &x ultemus in dño iubilemusihũ patre nr̃o. ubi ostendit᷑
suo & eultauit mansu & os in iħm. haec enim in hebreo
enesis ostendit dicente abraham ad puerum suum
Ponemanum subsemore meo & iura perdm̃ caeli quo
uerbo xp̃m dm̃ celi degenere suo testabatur in carne
esse uenturum persemore enim genur intellogitur
Sigificabatur enim desemine abrahȩ futurum in carne
dm̃ celi: de quo semine pereraiam facta fuerat ei adnõ
tur in eo om̃ner tribus terre om̃r gentes magnificabunt eũ
De hoc semine & ꝑ eundem esaiam uox dñi loquitur. Edu¬

Expanded text:
Prima enim appellatio nominis Jesu invenitur in figura Dominnominabatur, a Moyse Jesus cognominatur . Hic post obitum Moysi dux effectus principatum obtinuit, et terram promissionis haereditate distribuit. Mutatio nominis quid significabat, id est, vitae aeternae possessionem, qua nihil dulcius? 2. Ideo enim vir ille hujus sacramenti imaginem suscepit, ut Jesus nominaretur, ad significandum illum verum Jesum, de quo in Psalmis scriptum est: Vensuo, et exaltabit mansuetos in Jesu. Haec enim in Hebraeo Genesis ostendit, dicente Abraham ad puerum suum: Pone manum tuam sub femore meo, et jura per Deum coeli . Quo verbo Christum Deum coeli de genere suo testabatur in carne esse venturum. Per femur enim genus intelligitur; significabatur enim de semine Abrahae futurum in carne Deum coeli: de quo semine per Isaac facta fuerat ei a Domino tur in eo omnes tribus terrae, omnes gentes magnificabunt eum . 2. De hoc semine, et per eumdem Isaiam vox Domini loquitur: Edu
Abbreviated transcription (Latin):
accidunt grauiora occurr̃: Et ad poua icitur. etad orala pnae¬
para cortuuo: Ebona&imala ꝓut tibi euenerint porta & ud¬
uersa & ꝓspera ut cũq: occurrerint tolera qđ cumq uenerit mente
libera sustine. Sip̃uenerit iracundia restringeillam. Sipoccupauerit¬
ira mitigieam : Temperasurorẽ tẽpera indigiationẽ. Eohibe onum
matũ. Refrena iracundiȩ impeum. Sin on potes irã uitare ucl
tẽpera Siñpoter surorẽ cauere uł cohibe pricortior ecto ad
sus cipendaor quaor ad in peneudao mohectiaor Dirce
Esto patiens. E stomitis. estomansu&ur estomodestus. gerua
mansu&udinẽ dispice ꝓbra in late contumelie. In risionũ ꝓbra dispi¬
ciendo &x supera. dissimu lando errores d&rahentiũ calca Contu¬
melias decrahentium pacientia supera. Sagittar contumeliȩ pacien
tie clipeo pangȩ ꝓpara contra asperũ uerbũ tolerantiȩ clipeum
Contra linguȩ gladium pacientiȩ p̃bescutũ: quãuis eius que¬

Expanded text:
accidunt, graviora occurrunt. Et ad bona igitur, et ad mala praeaccidunt, graviora occurrunt. Et ad bona igitur, et ad mala praepara cor tuum, et bona et mala prout tibi evenerint porta, et adversa et prospera utcunque occurrerint tolera; quodcunque evenerit, mente libera sustine 30. Si praevenerit iracundia, restringe illam; si praeoccupaverit, mitiga eam. Tempera furorem, tempera indignationem, cohibe animi motum, refrena iracundiae impetum. Si non potes iram vitare, vel tempera; si non potes furorem cavere, vel cohibe: promptior esto ad suscipiendam quam ad ere. Esto mansuetus, esto patiens, esto mitis, esto modestus. Serva mansuetudini, despice probra illatae contumeliae. Irrisionem despiciendo exsupera, dissimulando errores detrahentium calca, contumelias detrahentium patientia supera. Sagittas cocie clipeo frange, prepara contra aspera verba tolerantie clipeum, contra lingue gladium patientie prebe scutum  ...
Abbreviated transcription (Latin):
i pras peris. Hab&co pacientuam naduersis ꝓbarite
idulore cognoste nonfangars ꝑplante inpsies taboreg
nosio nonꝗtollans Ȩ qualis esto in ominl: Mentm no c gau̾dio nec me¬
recdmutes Oma equali iure sustinȩ adnulla in solentiã comuteris
Is ullisto casus in panitum inueniat Nullus sit cusus quse n mestato tia
p̃ueniat. propon&bi nihilcẽ qđ non accidere possit p̃meditire con¬
tra am̃ a sortuita futuras semꝑ cõm̃ta re miserias Insecundis medi¬
tare quopasto aduersa feras Nealiquid aduersum accidat semper
animo cogita. Sapientis eet penicuhi praruidere iac¬
tupaoo. Om̃a medlitata leuiora icedunt Spestata mala tole¬
admiratur cũ acciderit adieniente: limnpecus meditatio frangit
Precogtitio molestias sitturas adtonuat p̃uissomaleru linit aduen¬
tum Ixopinatum autem maluo portite perit. Acer¬
facile obprimit. Om̃a repentina grauiora & sistunt. querepenos

Expanded text:
in prosperis, habeto patientiam in adversis. Probari te in prosperis, habeto patientiam in adversis. Probari te in dolore cognosce, nnosce, ne exalteris: aequalis esto in omnibus. Mentem nec gaudio, nec moerore commutes; omnia aequali jure sustine, nulla insolentia commuteris. 28. Nullus te casus imparatum inveniat, nullus sit casus quem non meditatio tua praeveniat. Propone tibi nihil esse quod non accidere possit, praemeditare contra omnia fortuita, futuras semper commentare miserias. In secundis meditare quo pacto adversa feras; ne aliquid adversum accidat, semper animo cogita. Sapientis est periculi praevidere jacturam. Omnia meditata leviora accidunt, expectata mala tolea res non admiratur, cum acciderit. Advenientes impetus meditatio frangit. Praecogitatio futuras molestias attenuat, praevisio malorum lenit adventum, inopinatum autem malum fortiter ferit. 29. Acerfacile opprimit. Omnia repentina graviora existunt. Quae repente
Abbreviated transcription (Latin):
Pariter sper & m&cus Sicspera micdiam utiustitiãm&uar
Sictesper indulgentiae erigat utm&us gehenne semꝑ adfli¬
gat: timon euior seoper eonendat: Timor epellit
peccatum. Timor reprimit uitium Timorcautum facit
hominem adq sollicitum. Vbi uero timornon est ibi dissolu¬
tio uite est. Vbitimor non est ibi disperatio est uibi amor
non est ibi scelerum habundantia est : Ira lnpinontatipus
tuis paora cone trie tenis. In languorihusaiuis gratiar agedo
V alore temagis animo qnta quam corpore ualerei agis men¬
te quam curne : aduersa corporis pemedia anime sunt Egi¬
tudo carnem uulnerat mentem curat. łanguor enĩ uitia g¬
coquit. hanguor uirer libidinis frangit Sipnos peuitas ad¬
aisenit nortad toł hanis. Siaduersitas accidenit non
deiciaris. Siselicitar elucet nonsisialtan Sicalamtas
contigerit pusillanimis non ꝙistas hapeco teopera eñtuor

Expanded text:
pariter spes et 503 metus; sic spera misericordiam, ut justitiam metuas; pariter spes et 503 metus; sic spera misericordiam, ut justitiam metuas; sic te spes indulgentiae erigat, ut metus gehennae semper affligat. 26. Timor enim semper emendat, timor expellit peccatum, timor reprimit vitium, timor cautum facit hominem atque sollicitum; ubi vero timor non est, ibi dissolutio vitae est; ubi timor non est, ibi perditio mortis est; ubi timor non est, ibi scelerum abundantia est. In infirmitatibus tuis non contristeris, in languoribus gratias age Deo. Valere te animo magis opta quam corpore, valere magis mente quam carne, adversa corporis remedia animae sunt. Aegritudo carnem vulnerat, mentem curat; languor enim vitia excoquit, languor vires libidinis frangit. 27. Si prosperitas arriserit, non extollaris; si adversitas acciderit, non dejiciaris; si felicitas eluceat, non sis jactans; si calamitas contigerit, pusillanimis non existas. Habeto temperamentum
Abbreviated transcription (Latin):
Esto igitur paruus inoculistuis ut sismagnus in oculis dñi
T anto enim eris antedm̃ p̃ciosior quanto sueris ante oculos
tuos dispectior: porta quoque. semper uenecundiam
iinil tu dene cordatione dełiati: Porta pudore in fa¬
ciȩ dememoria cõmissi peccati. peccatipudore oculo stuos
sita faciȩ. ẜ atescentes artus cilicium &cinis inuoluat. Squa¬
lentia & tabercentia membra saccus operiat Ex austũ cor¬
rts lustuo sur habitus tegat. Terra sictibi cuble goatus humus¬
Sit conpunctio in condetuo Sint gemitur crebri
lacrimar. Suauer tibisint lacrimȩ. delostate semꝑ planc¬
Qualis tibifuit adnec candum intentio Talis sit adpenitendũ
deuotio. Itareuertere sicut in pfundum recesseras. Scdm
Nullate nec depeccato securuo paciat. Nulla
tẽ securitatis deceptio blandiat Nulla securitas decoptũ
apenitentiae intentionem suspendat. Incessanter incord&uo
spers & formido consistat. Pariter sint inte timoradq: fidutia

Expanded text:
esto igitur parvus in oculis tuis, ut sis magnus in oculis Dei. esto igitur parvus in oculis tuis, ut sis magnus in oculis Dei. Tanto enim eris ante Deum pretiosior, quanto fueris in oculis tuis despectior. Porta quoque verecundiam in vultu de recordatione delicti, porta pudorem in facie de memoria commissi peccati. Peccati pudore oculos tuos s: fatiscentes artus cilicium et cinis involvat, squalentia et tabescentia membra saccus operiat, exustum corpus luctuosus habitus tegat. 24. Terra sit tibi incessanter cusit compunctio in corde, sint gemitus crebri lacrymas, suaves sint tibi lacrymae, delectet te semper plancqualis fuit tibi ad peccandum intentio, talis sit ad poenitendum devotio; ita revertere, sicut in profundum recesseras: secun25. Nulla te res de peccato securum faciat, nulla tibi securitatis deceptio blandiatur, nulla securitas deceptum a poenitentiae intentione suspendat. Incessanter in corde tuo spes et formido consistant. Pariter sint in te timor atque fiducia,
Abbreviated transcription (Latin):
erigas nuhildace p̃sumas nisilbioni tribuas deiustine uirtũ¬
te nulla platione suꝑbiar debonis factis non adtollaris de
bono opere non glorieris descende ut astendas humiliare:
uegs alteris. faeecaltatus humilieris: qureruo at tołhatur
huonhsiatur. Quie altatur deicitur quielouatur pros¬
ternitur quii flatur alliditur. dee colso gauior casus est
P anto
Elatio &xcelsos deiecit. adrogantia sublimer humiliauit. hu¬
militar autem casumnescit. humilitas lapsum non nouit
Humilitas riuinam numquam incurrit . Numquam lapsum passa
Quiase in forma serui humiliauit. factus obcediens usq ad
mortem. ambula sicut &ille ambulauit. Sequere &emplũ
eius imitcore uestigia eius &xiste uilis Existe abiectus &xiste
dispectus displic&aibi dispestur esto aputtem &ipsum ꝓuienĩ
sibi uilis est antedm̃ magnus est. qui sibi placent dõ displicent

Expanded text:
erigas, nihil de te praesumas, nihil tibi boni tribuas, de justitiae virtuerigas, nihil de te praesumas, nihil tibi boni tribuas, de justitiae virtute nulla elatione superbias, de bonis factis non extollaris, de bono opere non glorieris; descende, ut ascendas; humiliare, ut exalteris, ne exaltatus humilieris; qui enim attollitur humiliatur, qui exaltatur dejicitur, qui elevatur prosternitur, qui inflatur alliditur; de excelso gravior casus est, de alto elatio excelsos dejecit, arrogantia sublimes humiliavit, humilitas autem casum nescit, humilitas lapsum non novit, humilitas ruinam nunquam incurrit, nunquam lapsum passa quia se in forma servi humiliavit, factus obediens usque ad mortem ; ambula sicut et ille ambulavit, sequere ejus exemplum, imitare vestigia ejus, existe vilis, existe abjectus, existe despectus, displice tibi, despectus esto apud temetipsum. 23. Qui enim sibi vilis est, ante Deum magnus est; qui sibi displicet, Deo placet;
Abbreviated transcription (Latin):
rit Ced& autem libido laborib: ced& operi Ced & industriȩ
& labori Hibi dinem quippe carnis sepe labore uincit
Corpus enim labore fatigatum minus delectatur flagitiũ
Qua propter prae caue oriuor. Nondiligas otium Non
ducas uitam inotio p atiga corpus laborib: Eerce operis
cuius lib& studiũm quere tibiopus utile quo animi impli
frequentiam assiduitas legendisittibi Sitribi srequens loc¬
tio Sit cotidiana legis meditatio hectio enior docet¬
grattos̃ Si in uoluntate s̃ si in uoto r̃ Si inbonis cunctis ani¬
mus est adtentus Si inbonis cuncas animus est paratus
Esto huanhis. Esto in humilitate fundatus esto omnum
ultimus & nouissimus humilitate minimumtefac Nullite
iactantior. Eaue ostentationis app&aitum caue gła
in anir studium Nionte adroges Nonte iastes Nonte in solen¬
ter etollcs Alas suꝑbie non & tendar elationis pennas non

Expanded text:
rit. Cedit autem libido rebus, cedit operi, cedit industriae, rit. Cedit autem libido rebus, cedit operi, cedit industriae, et labori, libidinem quippe carnis saepe labor evincit, corpus enim labore fatigatum minus delectatur flagitio. 19. Quapropter praecave otium, non diligas otium, non ducas in otio vitam, fatiga corpus laboribus, exerce operis cujuslibet studium, quaere tibi opus utile, quo animi infigfrequentiam, assiduitas legendi sit tibi, sit tibi frequens lectio, sit quotidiana legis meditatio. Lectio vigrata sunt, si in voluntate sunt, si in voto sunt, si in bonis cunctis animus est intentus, si in bonis cunctis animus est paratus. 20. Esto humilis, esto in humilitate fundatus, esto omnium ultimus, et novissimus, humilitate minimum te fac, nulli te jactantiam, cave ostentationis appetitum. Cave gloriae inanis studium, non te arroges, non te jactes, non te insolenter extollas. Alas superbiae non extendas, elationis pennas non
Abbreviated transcription (Latin):
concupis centia mulieris Mensenim ꝑ oculos capitur. as¬
pectus namq: Amoris iacula mitat Concupircendi libidinem
nutrit. aspectus mentem inlicitat animam titillat coruul¬
nerat. Suetra eicitu uisuor. Reprime oculor
a p&ulantia non eos defigas inspeciem carnis nullam
concupescas. Tolle occasionem peccandi aufermateriam
delinquendi Siuis eẽ a firnicatione tutus Esto corpore
& uisione discr&cus. Corpore quippe seiunctur a pec ca¬
ti intentione discedis. Circa serpentem autem positur ñ
eris diuinlesur ante ignem consistens & siferreussis cili¬
quando dissolueris. proximus periculo diututus non eris
peras siduitatem cito peccat homo Sepe familiaritas impli¬
cauit. Sepe occasionem pec candi uoluntas fecit. Sepequos
uoluntas non potuit assiduitas superauit: Oratio etiã
dedito cito huxonia sus rpit Uacantem luxoria
cito p̃occupat. Crauius libido urit quem ociosum inuene¬

Expanded text:
concupiscentia mulieris, mens enim per oculos capitur. Asconcupiscentia mulieris, mens enim per oculos capitur. Aspectus namque amoris jacula mittit, concupiscentiae libidinem nutrit aspectus; mentem illicit, animam titillat, cor vulnerat. Subtrahe igitur visum, reprime oculos a petulantia, nec eos figas in specie carnis. Nullamconcupiscas; tolle occasionem peccandi, aufer materiam delinquendi. 17. Si vis esse a fornicatione tutus, esto corpore et visione discretus, corpore quippe sejunctus a peccati intentione discedis. Circa serpentem autem non eris diu illaesus; ante ignem consistens, etsi ferreus sis, aliquando dissolveris; proximus periculo diu tutus non eris, per assiduitatem cito peccat homo. 18. Saepe familiaritas implicuit multos. Saepe occasio peccandi voluntatem facit. Saepe, quos voluntas non potuit, assiduitas superavit. Otiositati deditum cito luxuria subripit. Vacantem luxuria cito praeoccupat. Gravius libido urit quem otiosum invene
Abbreviated transcription (Latin):
tuum corpus castiga. leiuniis & abstinentiȩ inseruire pal¬
lida hora gere. Aridum porta cornus. Esur & siti abstine
&arescẽ non poter temptationes uincere Nisi ieiuniis eru¬
diaris Escis enim libido crescit Ciborum saturitas carnis
luxoriam suscitat. Edacitatis uitio crescit carnis tẽptatio
Saturitati semꝑ libido adiuncta est. At contra ieiunio libi¬
do restringitur Ieiumo luxoria superatur Sequestrata sa¬
turitate Nondominatur luxoria abstinentia enim carnẽ
superat. abstinentia luxoriam frenat. Libidinis uirtus abs¬
tinentia frangitur. Libidinis uirtutem ab stinentia soluit
Siti &efame carnir luxoriam interire. Pame &siti carnis
lasciuiam superaro. Vino guogue orbto crauatur
mrerie Vinum urus ẽ p̃ualo animo uino luxoria e¬
instrumenta luxoriȩ sunt. Ignienim adiecto fomite incendium
maius crescit. adiecta igni materia plus aug&u flamma
ocuhi quogue piima tela dipidiuis. Visio prima

Expanded text:
tuum corpus castiga, jejuniis et abstinentiae inservi, paltuum corpus castiga, jejuniis et abstinentiae inservi, pallida ora gere, aridum porta corpus. Esuri et siti, abstine et aresce; non potes tentationes vincere, nisi jejuniis erudiaris. Escis enim libido crescit, ciborum saturitas carnis luxuriam suscitat, edacitatis vitio crescit carnis tentatio, saturitati libido semper adjuncta est, et contra 500 jejunio libido restringitur, jejunio luxuria superatur, sequestrata saturitate, non dominatur luxuria. 15. Abstinentia enim carnem superat, abstinentia luxuriam frenat, libidinis impetum abstinentia frangit, libidinis virtutem abstinentia solvit; sitis et fames carnis luxuriam interimunt, fames et sitis carnis lasciviam superant. Vino quoque multo gravatur mens. Vinum virus est in animo. Vino luxuria einstrumenta luxuriae sunt. Igni enim adjecto fomite magis crescit incendium; adjecta igni materia, plus augetur flamma. 16. Oculi quoque prima tela libidinis; visio prima
Abbreviated transcription (Latin):
pone p inemuitatuae ante oculos adhibe propone tibi
futurum iudicium ꝓpon&ibi futura tormenta ꝓpone inse
ora hacrimis indesinenter Ora iugiter praecare
dm̃ diebus ac noctibus : Sit sine cessatione oratio. Sitfrequens
oratio Sintiorationes arma assidua. Oratio non deficiat
Insiste orationi frequenter. Incumbe oratiom assiduȩ. Come
semꝑ & plange. Surge innoste ad precem Vigila &ora iu
giter ꝑ noctem in oratione & prȩce Incumbe nosturnis uigilus
ad modicum clausis oculis rursus ora. Oratio preguens
diaboli iacula sur mouet: Oratio continua diaboli
tela &x superat. haec prima ẽ uirtus aduersus temptationũ
incursus haec prima tela aduersus hostium tempta menta
Inmundo sp̃s p̃cibus expellit frequentia. In mundos spr oratio¬
nis euinc& instantia demonia oratione uincuntur. Ora¬
tione demonia superantur Omnibus malis p̃ual& oratio
ad iore quogue tui satunitateo pauis. Parsimonia

Expanded text:
pone, finem vitae tuae ante oculos adhibe; propone tibi pone, finem vitae tuae ante oculos adhibe; propone tibi futurum judicium, propone tibi futura tormenta, propone tiOra lacrymis indesinenter, ora jugiter, precare Deum diebus ac noctibus, sit sine cessatione oratio, sit frequens oratio, sint orationis arma assidua, oratio non deficiat, insiste orationi frequenter, incumbe orationi assidue, geme semper, et plange, surge in nocte ad precem, vigila et ora, pernocta in oratione, et prece, incumbe nocturnis vigiliis. Ad modicum clausis oculis rursum ora, oratio frequens diaboli jacula submovet. 13. Oratio continua diaboli tela exsuperat. Haec prima virtus adversus tentationum incursus. Haec prima tela adversus hostium tentamenta. Immundos spiritus precum expellit frequentia, immundos spiritus orationis evincit instantia. Daemonia oratione vincuntur, oratione daemonia superantur, omnibus malis praevalet oratio. 14. Adime quoque tibi saturitatem panis, parcimonia
Abbreviated transcription (Latin):
poterit Audi anima que loquor. ausculta quaedico
Adiende que moneo pulla iam in munditia polluaris. Nullea
libidine maculoris ab omnite carnis corruptela suspende. ab
omni carnis corruptione te&trahe. Huxoria inte ultra non in¬
ualescat: Hibido ultrate non deuincat. Custodia fornicatione
corpustuum Nullo umquam carnali contagio in quineris: Pore¬
nicatione contacniuana detenione peccatuor putat:
mori quam libidine maculari melius est animam effundere
quam eam ꝑ in continentiam ꝑdere. Continentia hoori neor
dõ praxionim neddit. Eontinentia homini dm̃ꝓximũ
hominem mectit ad penar tartari hominem libido ꝑducit:
quod siad huc cantus mohestias sentis: Siadhuc carnis
stimulis tangeris si ad huc luindinis suggestione pulsaris siani¬
mum tuum fornicationis adhuc titillat memoria site ad¬
huc caro inpugiat siadhucte luxoria temptat. siadhuc libĩ do
inuitat memoriam mortistibi obice. diem &itus turtibi pro¬

Expanded text:
non poterit. 8. Audi, anima, quae loquor, ausculta quae dico, non poterit. 8. Audi, anima, quae loquor, ausculta quae dico, attende quae moneo; nulla jam immunditia polluaris, nulla libidine maculeris, ab omni te carnis corruptela suspende, ab omni carnis corruptione te subtrahe. Luxuria in te ultra non invalescat. Libido ultra non te devincat. Custodi a fornicatione corpus tuum. Ne ulla unquam carnali cogitatione inquineris; fornicatione contaminari deterius omni peccato puta, mori quam libidine maculari, melius est animam effundere quam eam per incontinentiam perdere. Continentia hominem Deo proximum reddit, conthominem mittit, ad poenas tartari hominem libido perducit. 11. Quod si adhuc carnis molestias sentis, si adhuc carnis stimulis tangeris, si adhuc libidinis suggestione pulsaris, si animum tuum adhuc fornicationis titillat memoria, si adhuc caro te impugnat, si te adhuc luxuria tentat, si adhuc libido invitat, memoriam mortis tibi objice, diem exitus tui tibi pro
Abbreviated transcription (Latin):
iudicat animã . quar dote tangit praua cogitatio nan consen¬
tias ilb quando aliquid suggerit inlicitum ponibiteneas ani¬
mum prauã peccati suggestionem conteorpne. Nonsinas
eam in cord&uo manerẽ . Quacumq: horam uenerit &x pelle
illam ut apparuerit scorpio contertere eum. Calca serpen¬
tis caput calca praue suggestionis initium. Cul pam iꝑi emner¬
da usi nascitur. in ipso initio cogitationi resiste & eua¬
des c&era aduersur initiũ cogitationis certaro &uincis
Capud cogitationis &clude c&cera superantur Sispreueris
cogitationem a corde non prumpit mopere. Si cogitationi
non consenseris opericito resistis quem delectatio non rapit
Consensio sibi non subdit Nonenim potest corpus corrumpi
statio cano adpeccandum pauata est: Anima
enĩ carne pracedit incrimine Mihilque potest caru facese
nisi qđ uoluerit animus munda enĩ a cogtatione animum

Expanded text:
judicat animam. Quando titillat prava cogitatio, non consenjudicat animam. Quando titillat prava cogitatio, non consentias illi. Quando suggerit aliquid illicitum, non ibi teneas animum; primam peccati suggestionem contemne, non sinas eam in corde tuo manere. Quacunque hora venerit, expelle illam; ut apparuerit scorpio, contere eum. Caica serpentis caput, calca pravae suggestionis initium. 7. Culpam ibi emenda, ubi nascitur; in ipso initio cogitationi resiste, et evades caetera. Adversus initium cogitationis decerta, et vinces; caput cogitationis exclude, et caetera superantur. Si expuleris cogitationem a corde, non prorumpit in opere. Si cogitationi non consenseris, operi cito resistes; quem delectatio non rapit, consensio sibi non subdit. Non enim potest corpus corrumpi, statim caro ad peccandum parata est. Anima enim carnem praecedit in crimine, nihilque potest caro facere, nisi quod voluerit animus; munda ergo a cogitatione animum,
Abbreviated transcription (Latin):
uerse sentien do indilectione eius ofsondar. Esto in fide ustur
hali&o infide recta conuersationem scam Quem inuocapfide
nan ab neger opere ab omnibus quael&x u&at abstine. Om̃a
quae serintura ꝓlib& caue. Nihil contra precoptumdi facias :¬
tiue irpono pullo adiuncto malo. Bonos mones nulha
conuergatio. Prauaco inquinat opet aresta sinistra factu
Perunũ malũ multebone posse subuerti. In hid quod delec¬
tatur corpus. Anouo non declines. Carnali delostati¬
oni consensum non prebeas Nondes animam tuam in potes¬
tatem carnis. Refrena mentem ab appeatu carnis Cortuum
cotidie discute. Cartuum cotidie e&amina priuata &ami¬
ue noxia custodi auimaor tuam. Mentem tuam tur¬
tua pura nulle ibi sordes resideant. Sic uitiũ ate absterge
ut nec animo quippiam apudteremaneat. Scitotẽ & decogita¬
tionibus iudicandum ds̃ conecientias iudicat. Dr̃ non so¬
lum carnem. sed & mentem &aminat dr̃ iud& & decogtationib:

Expanded text:
verse sentiendo in dilectione ejus offendas. Esto in fide justus, verse sentiendo in dilectione ejus offendas. Esto in fide justus, habeto fidem rectam, conversationem sanctam, quam invocas fide, non abneges opere, ab omnibus quae lex vetat abstine, omnia quae Scriptura prohibet cave. vive in bono, nullo adjuncto malo, bonos mores nulla conversatio mala coinquinet, opera recta sinistra facta Per unum malum multa bona possunt subverti. In id, quod delectatur corpus, animum non declines, carnali delectationi consensum non praebeas. Non des animam tuam in potestatem carnis, refrena mentem ab appetitu illius. Cor tuum quotidie discute, cor tuum quotidie examina, privata examine noxia custodi animam tuam, mentem tuam turtua pura, nullae ibi sordes resideant. Sic vitium absterge a te, ut nec animo quidpiam apud te remaneat. Scito te de cogitationibus judicandum. Deus conscientias judicat. Deus non solum carnem, sed et mentem examinat. Deus judex et de cogitationibus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑseuerantib datur. Non ẽ illȩbeatus quibonum facit sed
quuncersabiliter facit. quienĩꝑseuerauenit usq in finẽ hic
ueso it anina os secro te deprecon te
implonote. Nequid ubga leuiter agir. Niequid in¬
consulte geras pae temere aliquid facias nerepetatur
malum: Nerenascatur pec catum. Neredeat iniquitar
N ore currat malitia Nedenuo &coriatur nequitia. Nere¬
sumat in iustitia uires: Ratio. Scito hocno teoietip¬
suo. Scito quidsis Scito cur ortussis. quare natusns. In
quemusum genitussis quacresis factus Qua canditioner sis edi¬
tus ad quam remsis in scło procreatus: Memento coriditio
condidit qualem ereator instuuit. Serua rostam sidem tene
sinceram fidem. Custodi intemeratam fidem Maneat inte
rosta fides. Set inte in corrupte confessionis fides Nullate in¬
sipiens doftrina decipiat. Nulla relinio ꝑ uersa corrumpat
N ulla prauitas asidei socieate auertat: Nihil teorene de xp̃o
hoquaris. Nhildedõ prauuum uelimpium sentias ihil per¬

Expanded text:
e . Non est beatus qui bonum facit, sed qui incessabiliter facit. Qui enim perseveraverit usque ad finem, hic e, anima, obsecro te, deprecor te, imploro te, ne quid ultra leviter agas, ne quid inconsulte geras, ne temere aliquid facias, ne repetatur malum, ne renascatur peccatum, ne redeat iniquitas, ne recurrat malitia, ne denuo exoriatur nequitia, ne resumat injustitia vires. 2. Scito, homo, temetipsum; scito quis sis, scito cur ortus sis, quare natus sis, in quem usum genitus sis, quare sis factus, qua conditione sis editus, aut quare sis in hoc saeculo procreatus; memento conditionicondidit, qualem te creator instituit. 3. Serva rectam fidem, tene sinceram fidem, custodi intemeratam fidem, maneat in te recta fides. Sit in te incorrupta confessionis fides, nulla te insipiens doctrina decipiat, nulla religio perversa corrumpat, nulla pravitas a fidei soliditate avertat. Nihil temere de Christo loquaris, nihil de Deo pravum, nihil impium sentias, nihil per
Abbreviated transcription (Latin):
haecdicitdñs adunciotibi qđ edificaturussit domũ
tibi dñp Cũq: impleueris diestuor utuadas ad patres
tuor suscitabo sementuũ poste qđ erit defiliis tuis & stabi¬
liã regiũ eĩ ipse bedificauit mihidomũ & firmabo solium
eius usq: in a&̃nũ. Ego ero ei inpatrẽ. & ipse eritinihi in fi

Expanded text:
Haec dicit Dominus: Annuntio tibi, quod aedificaturus sit domum tibi Dominus. Cumque impleveris dies tuos, ut vadas ad patres tuos, suscitabo semen tuum post te, quod erit de filiis tuis, et stabiliam regnum ejus. Ipse aedificabit mihi domum, et firmabo solium ejus usque in aeternum. Ego ero ei in patrem, et ipse erit mihi in fi
Abbreviated transcription (Latin):
ante tefuit & statuã eũ in domomea & in regnomeo usq
in sẽpit̃nũ. & thronus eĩ erit firmissimus in ꝑp&uũ haec
om̃a siquisq: insalomone putut fuiss& impl&a multũ erra¬
reuidetur nã qualiter insalomone intellegendum ẽ
Nunquid deillo salomone creditur ꝓpheatum÷ oinime
Ille enĩ patresuo uiuente caepit regare. Nãhicdicitur quia
cũ repl&a fuerint diestui & dormienis cum patribus tuis

Expanded text:
mea, et regnabit usque in sempiternum, et thronus ejus erit firmissimus in perpetuum . Haec omnia quisque in Salomone putat fuisse impleta, multum errare videtur. Nam quod aliter in Salomone intelligendum est, . Nunquid de illo Salomone creditur prophetatum? minime. Ille enim, patre suo vivente, coepit regnare. Nam hic dicitur. Quia cum impleti fuerint dies tui, et dormieris cum pa
Abbreviated transcription (Latin):
thes auror abs conditor & archana secr&orum ut scias quia
Propterea : quianullus in regnum isrł cyrus estdictus quod
si decyro ꝑstcrum rege quis hȩo crediderit : ꝓph&atum ab surdũ
& ꝓfanum eẽ cognoscat. Vt homo impius &ido latriaȩ deditur¬

Expanded text:
thesauros absconditos, et arcana secretorum. « Hic thesauros absconditos, et arcana secretorum. « Hic , et regna. Praeterea, quia nullus in regno Israel Cyrus est dictus. Quod si de Cyro Persarum rege quis hoc crediderit prophetatum, absurdum et profanum esse cognoscat 8 ut homo impius et idololatriae deditu
Abbreviated transcription (Latin):
& filius : quomodogenitur sit a patre. Siquidem &ggnendi
fili quaeritur ratio : eo qđ filius non nisi & duob nas catur u
habeat in quam sibi huufmodi goneris hortum conditio ca¬
duca mortalium xp̃p enĩ & patre ita emicuit : ut splendor
alumine : ut uerbum abore ut sapientia & corde:¬
ostdeclanatum xp̃i diuine n atiutatis misterium: de inde: quia
idem & dr̃ & dñs est exemplis scãrum scripturarũ adibitis de¬
monstremus. Six p̃r dr̃ non est : cuidicitur in psalmis. Sedestua¬
&odisti iniquitatem ꝓpterea uncxitte dr̃ dc̃ tuus oleo lecitiȩ
p̃consortib:tius. Quis est igitur iste dr̃ unctus adeo responde
ne monstratur : cum ds̃ unctus insinuatur. dumenĩ audis dr̃
sa regum uertam & aperiam ante eum ianuas : & porte non
claudentur. Ego ante ibo & gloriosor terre humiliabo por¬
tas aereas conteram & uectes ferreos confringam. E da botibi

Expanded text:
et Filium, quomodo sit genitus a Patre. Siquidem et gignendi et Filium, quomodo sit genitus a Patre. Siquidem et gignendi Filii quaeritur ratio, eo quod Filius non nisi ex duobus nascatur; habeat, inquam, sibi hujusmodi generis ortum conditio caduca mortalium; Christus enim ex Patre ita emicuit, ut splendor a lumine, ut verbum ab ore, ut sapientia ex cordeost declaratum Christi divinae nativitatis mysterium, deinde, quia idem Deus et Dominus est, exemplis sanctarum Scripturarum 7 adhibitis demonstremus. Si Christus Deus non est, cui dicitur in Psalmis: Sedes tuainiquitatem, propterea unxit te, Deus, Deus tuus oleo laetitiae, prae consortibus tuis ? 2. Quis est igitur iste Deus unctus a Deo? Respondeane monstratur, cum Deus unctus insinuatur. Dum enim audis Deum sa regum vertam, aperiam coram eo januas, et portae non claudentur. Ego ante te ibo, et gloriosos terrae humiliabo, portas aereas conteram, et vectes ferreos confringam, et dabo tibi
Abbreviated transcription (Latin):
qũ ando p̃pcerabat ccelos ad era. quando certa lege & giro ual¬
labatt abyssus. quando appendebat funda mentaterre. Cum
eo erã cuncta componens Tali igitur austonitate ante om̃a
scła filius apatre genitus eẽ declaratur quando a patre
ꝑ illum cuncta creata eẽ noscuntur Illud denuo queritur
quamodo idem sit genitus dum saore natiuitatis eius ar¬
chana Nec apł s didiciti nec ꝓph&a conperit neo anre¬
lus sciuiti neo creatura cognouit. Eraia testante qui
dicitu Generationẽ eĩ quis ennarrabita. Id oir cosieiarna¬
tiuuitas a pph&ca nom potuit en arrari. quis ꝓfitebitur nosso¬
ꝙ uomada potuit a patre filius generarii hincẽ & illud
inlibiro iadi sspuentiã dipaeris. unde bnuemier ł ator enim
angelis in cognita. Item ibi radox fapientiȩ cu sreue lata ẽ
Origo scilic& filiidĩ ÷ Ideoq qđ &iam suꝑ angelonũ intellogen¬
tiam atq scientiamẽ. Quis hominũ potest narrane Scire
aũt manifestum ẽ : solum patrem quomodo genicert filiũ

Expanded text:
a lege et gyro vallabat abyssos; quando appendebat fundamenta terrae, cum eo eram, cuncta componens . 6 3. Tali igitur auctoritate ante omnia saecula Fiius a Patre genitus esse declaratur, quando a Patre per illum cuncta creata esse noscuntur. Illud denuo quaeritur, quomodo idem sit genitus, dum sacrae nativitatis ejus arcana nec Apostolus dicit, nec propheta comperit, nec angelus scivit, nec creatait: « Generationem ejus quis enarrabit? » Idcirco si ejus nativitas a propheta non potuit enarrari, quis confitetur nosse, quando potuit a Patre Filius generari? Hinc est et illud in libro Job: « Sapientiam Dei Patris unde invenies? Latet enim angelis incognita. Item ibi: Radix sapientiae cui revelata est ? origo scilicet Filii Dei. Ideoque quod etiam super angelorum intelligentiam atque scientiam est, quis hominum potest narrare? 5. Scire autem manifestum est solum Patrem quomodo genueruit Filium,
Abbreviated transcription (Latin):
non habeo. hic uero in sem& ipso nob̵ dñs pacientiȩ p̃buit
xemplum quisi respondere uoluiss& iudȩis uos demo¬
niũ hab&is uerũ utiq: dixiss& quianis impl&i demonio
tamꝑuerse dedõ loqui non possent. Sed accepta iniuria
&iã qđ uerũ erat dicere ueritas noluit. Ne non dixiss& ue¬
ritatem sed o uocatus contumeliã reddidisse u ider&:
Exqua re quid nob innuit᷑ nisi uteo tẽpore quo apxinus &
falsitate contumelias accipimus eorũ &iã ueramalata¬
ceamus neministeriũ iustȩ correptionis in arma uerta¬
mus suroris : ecoaũt non gueno cłam mneã. eot quique¬
rat &iudicet: Scriptum est quia pat᷑ omne iudittũ dedit
filio & eccehis dem filius in iurias accipiensi inlatascontu¬
melias patris iuditio reseruat ut nob ꝑfecto insinu&
q uantũ nos eẽ patienter debemus: dumadhuc seulcisci ñ

Expanded text:
non habeo. Hic vero in semetipso nobis Dominus patientiae praebuit non habeo. Hic vero in semetipso nobis Dominus patientiae praebuit exemplum. Qui si respondere voluisset Judaeis, vos daemonium habetis, verum utique dixisset, quia nisi impleti daemonio, tam perverse de Deo loqui non possent. Sed accepta injuria, et jam quod verum erat dicere veritas noluit, ne non dixisse veritatem, sed provocatus contumeliam reddidisse videretur. Ex qua re quid nobis innuitur, nisi ut eo tempore quo a proximis ex falsitate contumelias accipimus, eorum etiam vera mala taceamus, ne ministerium justae correptionis in arma vertamus furoris. Ego autem non quaero gloriam meam, est qui quaerat et judicet. Scriptum est: Quia pater omne judicium dedit filio , et ecce idem filius injurias accipiens, illatas contumelias patris judicio reservat, ut nobis profecto insinuet, quantum nos esse patientes debeamus, dum adhuc se ulcisci n
Abbreviated transcription (Latin):
desiderare ueritas iub& carnis desideria conteri
mundi gloriam declinare : aliena non rapere ꝓ
pria largire : Pens& ergo apud se unus quisq: ur̃m
sihȩc uox dĩ in cordis eius aure conualuit & quiaiã
Ex dõ sit agnoscit: dixerunt engo nidaei. Non negene
dicionus nos guia saorpitanus egtu et demoniũ habes ⁊
Accepta aũt tanta contumelia quid dñs respondeat audiamꝰ
ec odemoruũ non haseo sed hononipico patrẽ oreuor
etuos inhono nastis me: Quia enĩ samaritanus inter¬
p̃tatur custas &ipse ueraciter custas ẽ dequa psalmista
ait. Nisidñs custodierit ciuitatẽ : inuanũ uigilant quicus¬
ego demoniũ non habeo duo quippe in lata fuerant unum
negauit : & alterũ tacendo consensit. Custas namq: huma¬
nigeneris uenerat . & sisa maritanũ senonẽe dicer&. esse
custodem negar&. Sed tacuit qđ secognouit & patienter
reppulit. quod distũ falliccit̃ audiuit dicens. Ego demoniũ

Expanded text:
veritas desiderari iubet, carnis desideria conteri, veritas desiderari iubet, carnis desideria conteri, mundi gropria largiri. Penset ergo apud se unusquisque vestrum, si haec vox Dei in cordis ejus aure convaluit, et quia jam ex Deo sit agnoscit. Dixerunt ergo Judaei: Nonne bene dicimus nos, quia Samaritanus es tu, et daemonium habes? Accepta autem tanta contumelia, quid Dominus respondeat audiam. Ego daemonium non habeo, sed honorifico patrem meum, et vos inhonorastis me. Quia enim Samaritanus interpretatur custos, et ipse veraciter custos est, de quo Psalmista ait: Nisi Dominus custodierit civitatem, in vanum vigilant, qui cusego daemonium non habeo. Duo quippe ei inlata fuerant, unum negavit, et alterum tacendo consensit. Custos namque humani generis venerat, et si Samaritanum se non esse diceret, esse custodem negaret, sed tacuit quod recognovit, et patienter repulit, quod dictum fallaciter audivit dicens: Ego daemonium
Abbreviated transcription (Latin):
fastus ẽ patris & nr̃ȩ sermones deultt & ad tulit nobis
a patre ꝑtrans ueltores. mortuus ẽ ꝓ nobis & fecitnos
dignos testamenti. hoc modo firmum factũ ẽ testam̃tum:¬
eqrm cipipus sacerdotum. quis exuosis arquet
ce depeccato: Pensate mansu&cudinẽ dĩ pelaxare
peccata uenerat : & dicebat : quis & uob argu& medepec¬
cato÷ nonde dignatur & ratione ostendere sepeccatorẽ
non eẽ. qui &x uirtute diuinitatis poterat peccatores
iustificare: Siuenitateon dico quareuos nouereditis
oniii, Quare nisi quia filu diaboli estis: nonueritatis. filii
nonnatura sedimitatione. Cstatura naemq dĩ erant. Ipse
enim ẽ creator carnis & animȩ : uitio imitatores erant
diaboli: quiest edo uersadĩ audit. proptereauos non
auditis quia e dõ nouestis Sienim ipse uerbadĩ au¬
dit quie dõ est: & audire uerba eur non potest quisquis¬
&x illo non ẽ : Interro g& unus quisq: si uerba dĩ maure
cordis ꝑcipit. & intellegit undesit. Celestem patriã

Expanded text:
factus est patris et noster: sermones detulit, et attulit nobis a patre pertransvectores: mortuus est pro nobis, et fecit nos dignos testamenti, hoc modo firmum factum est testamentumet principibus sacerdotum: Quis ex vobis arguet me de peccato? Pensate mansuetudinem Dei, relaxare peccata venerat et dicebat: Quis ex vobis arguet me de peccato? Non dedignatur ex ratione ostendere se peccatorem non esse, qui ex virtute divinitatis poterat peccatores justificare. Si veritatem dico, quare vos non creditis mihi? Quare, nisi quia filii diaboli estis non veritatis? Filii non natura, sed imitatione. Creatura namque Dei erant, ipse enim est creator carnis et animae, vitio imitatores erant diaboli. Qui est ex Deo, verba Dei audit. Propterea vos non auditis, quia ex Deo non estis. Si enim ipse verba Dei audit, quiex illo non est, interroget se unusquisque, si verba dei in aure cordis percipit, et intellegit, unde sit. Caelestem patriam
Abbreviated transcription (Latin):
flatur suus ignir uł eadem uisio terris cogitur quas supra
terras protulit lumen & sic umbra terre facit notẽ¬
& tenebras. Creperũ enĩ dubium dicimur. Vesperum
pestum medianax quando omnibur sonore qui&ir nihil
operandi tempus est Callicinium quando galli cantum
tenobrarum & aurora aduentum. Diluculũ quasi iã
incipiens parui diei. Lux autem & aurora ꝑtingens

Expanded text:
flat suos ignes; aut quia eadem vi sub terras cogitur, qua super terras pertulit lumen, et sic umbra terrae noet tenebras; nam creperum, dubium dicimus. Vesperum, pestum, media nox, quando omnibus sopore quietis nihil operandi tempus est. Gallicinium, quando galli cantum tenebrarum et aurorae adventum. Diluculum, quasi jam incipiens parva lux diei; haec et aurora, pertingens
Abbreviated transcription (Latin):
illus numeris ẽ quirelistus e utpũta ista xiii quiin p̃sentisunt
inapnileo quaq uii reguł haȩc̃ om̃a collige & postea diuide
eusdem diei requiris ad denumero p̃scripto concurren
partitoq ꝑseptinarium & qđ romanserit ip̃se ẽdies luna
xiiiͣi sinichil ronanserit uii fr̃ ẽ. Igicur si d& ractis epastis
xx remanent tam̃ quo eumq suꝑ est ipse ẽ dies mensis in
ad sume iiior dexxxu. remanent xxxi. tolle xx remanent .÷
q uod semel intra xuiiii accidit annos quando ui epad
niendã instruẽ seriã qua xiuii luna occurrat ut puta
anno p̃senti dominicȩ incarnationis. dcclixxvi sume
ad uinii & fiunt .x. his adde uii reguł minores siunt
xuii. hos partire ꝑ uii bis uii .xiiii. & remanent .iii.
xuiiiiluna. Scđo anno posthunc uii. quia plus v sunt
&minus xu. ad marciũ ꝑtin& .xiiii. luna quã sic requi¬
niluf tiuii lur t tibi occurrit adinueniendam feriã
sume easdem acu iiii & adde cis concurrentes anni illius

Expanded text:
illius numero, qui relictus est, ut puta istis XIII, qui in praesenti sunt: In Aprilio quoque VII regulares: haec omnia collige, et post divide ium. Si vero feriam ejusdem diei requiras, adde numero praescripto concurrentpartitoque per septenarium, et quod remanserit ipse est dies lunaXIIII, si nihil remanserit, VII feria est. Igitur si detractis epactis, XXX remanent, tamen quodcunque superest, ipse est dies mensis, inabsume IIII de XXXV, et remanent XXXI; tolle XXX et remanet una evenit, quod semel intra XVIIII accidit annos, quando VI epactae niendam instruam feriam, qua XIIII luna occurrat, ut puta anno praesenti Dominicae incarnationis 776, sume ad VIIII et fiunt X. His adde VII, et fiunt XVII, hos partire per VII; bis septem XIIII et remanent III, ndo anno, post hunc VII, quia plus V sunt, et minus XV, ad Martium pertinet XIV luna, quam sic requicima luna tibi occurrit. Ad inveniendam feriam sume easdem XXVIIII, et adde eis concurrentes anni illius,