comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
intemerata mater et uͥgo ꝓcessit
atq ĩ regni solio sublimata. posi
xp̃m gloriosa resedit. Sic itaq
ubiqz confidenter sc̃a dei canit
ecclĩa. qd̃ de nullo alio scõrum
fas est credere. ut ultra angeloꝵ
promittit᷑ sanctis. u̾itas non
negatur. Hoc quippe priuilegiũ
non nature est:s gratie beate
uirginis scilz marie. de qua na¬
tus est ip̃e deus et homo. Lcõ.uͣ.

Expanded text:
intemerata mater et virgo processit, atque in regni solio sublimata, post Christum gloriosa resedit. Sic itaque ubique confidenter sancta Dei canit Ecclesia, quod de nullo alio sanctorum fas est credere, ut ultra angelorupromittitur sanctis, veritas tamen negatur. Hoc quippe privilegium non naturae est, sed gratiae beatae virginis Mariae, de qua natus est ipse Deus et homo.
Abbreviated transcription (Latin):
iniquitatem ĩ funi-¬
culis uanitatis: et
quasi uinculũ plaustri pcc̃m.
Qui dicitis festinet. et cito ue¬
niat opus eius. ut uideamus
et appropiet et ueniat ꝯsilium
sancti israel: et sciemus illud.
De qui dicitis bonũ malum. et
malũ bonum: ponentes tenebͣs
lucem. et lucem tenebras. ponẽ

Expanded text:
iniquitatem in funiculis vanitatis, et quasi vinculum plaustri peccatum. Qui dicitis: Festinet, et cito veniat opus ejus, ut videamus: et appropiet, et veniet consilium sancti Israel, et sciemus illud. Vae qui dicitis malum bonum, et bonum malum: ponentes tenebras in lucem, et lucem in tenebras: po
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad uaꝑam ufi uino estu¬
etis. Cythara et lira et tympã
iiĩ. et uinũ in cõuiuiis uestris
et opus domini nõ respicitis.
nec oꝑa manuũ eius consid̾a¬

Expanded text:
usque ad uesperam, ut uino ęsetis! Cythara, et lyra, et tympanum, et tibia, et uinum in conuiuiis uestris; et opus Domini non respicitis nec opera manuum eius consydera
Abbreviated transcription (Latin):
cito ueniet salus tua. quare merore
consumenis. nũquid consiliarius
non est tibi. quia ĩouabit te dolor
Salu abo te et liberabo te noli timere.
u̾. Israel si me audieris non erit ĩte
Edeus recens neqz adorabis deum ali
Et ĩcuruabitur hõ .ii.
et humiliabr uir. es
oculi sublimiũ depr¬
mentur. Et exaltabr̃ dominus
excituum ĩ iudicio: et deus scũs
sanctificabitur ĩ iusticia. Et
pascentur agni iuxta ordinem
suum. et deserta ĩ ubertatẽ u̾sa
aduene comedent.R. Ecce dñs¬

Expanded text:
cito veniet salus tua; quare moerore consumeris? Nunquid consiliarius non est tibi, quia innovabit te dolor. Salvabo te, et liberabo te, noli timere. Vers. Israel, si me audieris, non erit in te deus recens, neque adorabis deum aliet incurvabitur homo et humiliabitur vir et oculi sublimium deprimentur et exaltabitur Dominus exercituum in iudicio et Deus sanctus sanctificabitur in iustitia et pascentur agni iuxta ordinem suum et deserta in ubertatem versa advenae comedent vae
Abbreviated transcription (Latin):
in partes syrie et silicie. Eram
autem ignotus facie ecclesiis iu¬
dee. que erant in xp̃o. Tantum
autem auditũ hebant: quoniã
qui persequebatur nos. aliqͣndo
nũc euangelizat fidem. quam
aliqͣndo expugnabat et in me
clarificabant.

Expanded text:
in partes Syriae et Ciliciae. Eram autem ignotus facie Ecclesiis Judaeae quae erant in Christo. Tantum autem auditu habebant, quoniam qui persequebatur nos aliquando, nunc evangelizat fidem quam aliquando expugnabat, et in me clarificabant
Abbreviated transcription (Latin):
Ouida qui dereliquisti consiliũ re.¬
pacis. et cũ iudeis consiliatus es
triginta argenteis rendidisti sã¬
guinẽ iustum. Et pacis osculum
ferebas quã in pectore nõ hx̃bas.

Expanded text:
 qui dereliquisti consilium pacis; et cum Judaeis consiliatus es, triginta argenteis vendidisti sanguinem justum, et pacis osculum ferebas, quae quam in pectore non habebas.
Abbreviated transcription (Latin):
um ergo cognouis¬
in ulnas suas aum. hec est in
brachia sua: ⁊ amplexatus
est amm. Portabat eum a qͦ
portabatur. Iꝑse erum ẽ xp̃ir
sapiencia dei: attingens a fĩe
usq ad finem fortiter ⁊ dispo¬
nens oumia suauiter. Quã¬
tus ibi erat ⁊ qm̃ magnus:
uus factus: paruos querebat.
poni: ut esset pioꝵ cibaria n¬
mentoꝵ. Accepit euui ego
pace. Dimittis in pact: quia
uideo pacen. Quare ergo di¬
mittis in ꝑate: Qm̃ udecunt
oculi mei salutare tuum. S ã
te diem ex die salutare eius.
Habetis ergo pucri puaꝵ xp̃m:
sancti senes senen symconem.

Expanded text:
um ergo cognoviseum in ulnas suas, hoc est, in brachia sua, et amplexus est eum, portabat a quo portabatur. Ipse enim est Christus sapientia Dei, attingens a fine usque ad finem fortiter, et disponens omnia suaviter . Quantus ibi erat et quam magnus, uid est parvos quaerebat? poni, ut esset piorum cibaria jumentorum. Accepit ergopace . Dimittis in pace, quia video pacem. Quare ergo dimittis in pace? Quia viderunt oculi mei salutare tuum . Salute diem ex die, salutare ejus. Habetis ergo pueri puerum Christum, sancti senes senem Simeonem.
Abbreviated transcription (Latin):
gordianum sumiliter damnatũ
in custodia publica posit: atq
cuidam clemencians quem uica¬
num eis loco dederat tradidit.
Prore porro aus ad aquas

Expanded text:
Gordianum similiter damnatum in custodia publica posuit; atque cuidam Clementiano, quem vicarium ejus loco dederat, tradidit. Uxorem porro ejus ad Aquas
Abbreviated transcription (Latin):
ed quia hec loquutus
sum uobs: tusticia
impleuit cor uestrum.
Sciebat dominus ip̃e quid hec
sua uerba in discipulorũ cor¬
dibus agerent. quia udelicet
tustitiam magis de abscessu¬
suo quo eos desereret:qͣi de as¬
censu quo patrem peteret letici¬
ai generarent. Unde bengne
cõsosando subiungit. Sed ego
ueritatem dico nõbis: expedit
uobis ut ego nadam. Expedit
ut forma serui uestris subtra¬
hatur aspectib: quatinꝰ amor
diuinitatis arcius ur̃is ĩfiga¬
tur mentib. Expeditut nõtã
uobis formã celo ĩferam qͣtinꝰ
maiore ꝑ hoc desiderio illuc sus¬
piretis. sicq suspensis ad suꝑ¬

Expanded text:
ed quia haec locutus sum vobis, tristitia implevit cor vestrum. Sciebat Dominus ipse quid haec sua verba in discipulorum cordibus agerent, quia videlicet, tristitiam magis de abcessu, quo eos desereret, quam de ascensu quo Patrem peteret, laetitiam generarent. Unde benigne consolando subjunxit: Sed ego veritatem dico vobis, expedit vobis ut ego vadam. Expedit ut forma servi vestris subtrahatur aspectibus, quatenus amor divinitatis arctius vestris infigatur mentibus. Expedit ut notam vobis formam coelo inferam, quatenus majori pro hoc desiderio illuc suspiretis, sicque, suspensis ad sup
Abbreviated transcription (Latin):
icut ex lõce euanglica
frẽs carissimi audiui¬
mus. domins ac redemptormr̃
ĩminente sue passionis articło
discipłis et gloriam ascensiõis.
qua ip̃e post mortem et resurrec¬
tionẽ erat darificandus. et ad¬
uentũ spũs sancti quo illi erãt
illustrandi: patefecit. Quatinꝰ
instante hora passionis eiusdẽ
minus pro illius morte dole¬
rent. quẽ post mortem ad celos
subleuandũ non dubitarent.
Minus de sua desolatione tre-¬
pidarent. qui abeunte licet do¬
mino spus sancti gratia con¬
solandos se esse sperarent. Rin¬
Si oblitus fuero tui alła. obliuis¬
catur me dextera mea: Adhereat
liugua faucibz meis. si non me¬

Expanded text:
lica, fratres charissimi, audivimus, Dominus ac Redemptor noster, imminente suae passionis articulo, discipulis et gloriam ascensionis, qua ipse post mortem et resurrectionem erat clarificandus, et adventum Spiritus sancti, quo illi erant illustrandi, patefecit, quatenus instante hora passionis ejusdem, minus pro illius morte dolerent, quem post mortem ad coelos sublevandum non dubitarent; minus de sua desolatione trepidarent, quos, abeunte licet Domino, Spiritus sancti gratia consolandos esse sperarent. Si oblitus fuero tui, allel., obliviscatur me dextera mea. Adhaereat lingua mea faucibus meis, si non me
Abbreviated transcription (Latin):
ado inquit ad eũ qui
me misit: et nemo ex
uobis interrogat me
quouadis. Ac si aperte dicat.
Reu̾tor ascendendo ad eum: qͥ
me incarnari constituit. Et
tanta tamqz manifesta erit
eiustem ascenstonis claritas:
ut nem̃i uestrum opus sit ĩter¬
rogare quo uadam. uidentib
cunctis quia ad celos pergain.
Bene autem cum de ascensione
sua dixisset. nado ad eum qui
me misit: addidit. Et nemo ex
uobis ĩterrogat me quo uadis:
Suꝑius namq cum de sua
passione ꝓtestaretur dicens.
Quo ego uado uos non pote¬
stis uenire: int̾rogauit eũ petrꝰ
et ait. Domine q̃uo uadis:
Responsumq est ei. Quo ego
uado. non potes me modo seq.
sequeris autem postea. Quia
nimiruĩ passionis mortis q
misteriũ necdum intelliger.
necdũ poterant imitari. Maue¬
statem u̾o ascensionis statim
ut uidere cognouerunt: totis¬
qz animi uotis ut sequi mere-¬
rentur optabant . ix. Uiderũt te¬

Expanded text:
ado, inquit, ad eum qui me misit, et nemo ex vobis interrogat me: Quo vadis? Ac si aperte dicat: Revertor ascendendo ad eum, qui me incarnari constituit, et tanta tamque manifesta erit ejusdem ascensionis claritas, ut nemini vestrum opus sit interrogare quo vadam, videntibus cunctis quia ad coelos pergam. Bene autem cum de ascensione sua dixisset: Vado ad eum qui me misit, addidit: Et nemo ex vobis interrogat me: Quo vadis? Superius namque cum de sua passione protestaretur, dicens: Quo ego vado, vos non potestis venire, interrogavit eum Petrus, et ait: Domine, quo vadis? Responsumque est ei: Quo ego vado, non potes me modo sequi, sequeris autem postea. Quia nimirum passionis mortisque ejus mysterium necdum intelligere, necdum poterant imitari; majestatem vero ascensionis statim ut videre cognoverunt, totisque animi votis ut sequi mererentur, optabant. Sed quia
Abbreviated transcription (Latin):
amare mendacium
dacium: assiduitas enimi illius
non est bona. Noli u̾bosus esse
ĩ multitudine presbiteroꝵ: e
non iteres ũbum in tua or̃one.
Non oderis laboriosa opera: ⁊
iusticatõem ab altissimo creatã.
Non te reputes ĩ pultitudine
idisciplinatoꝵ. memẽto ire qm̃
non tardabit. hipmilia ualde
impii ignis et uemins. Noli pua¬
ricaci ĩ amicum peccuma dif̃¬
ferenti: neq fratrem carissimi
auro spreueris. Noli discedere
a muliere sensata et lona q̃m
sortitus es ĩtimore domini: gr̃a

Expanded text:
are mendacium dacium adsiduitas enim illius non bona noli verbosus esse in multitudine presbyterorum et non iteres verbum in tua oratione non oderis laboriosa opera et rusticationem ab Altissimo creatam non te reputes in multitudine indisciplinatorum memento irae quoniam non tardabit humilia valde impii ignis et vermes noli praricari in amicum pecunia differenti neque fratrem carissimum auro spreveris noli discedere a muliere sensata et bona quam sortitus es in timore Dei gra
Abbreviated transcription (Latin):
tres eius. et uniu̾sa
ecclia israed: ut agant dies
redicationis in temporib sius
ab anno in annũ ꝑ dies octo
a quinta et uicesima mensis
caleu. cum leticia ⁊ gaudio¬
magno. Et edificauerunt ĩ
tempore illo montẽ syon. et:
ꝑ circuitũ muros altos ⁊ tur¬
res firmas. nequãdo uenirẽt.
gentes et conculcarent eam si¬
cut antea fecerunt. Et collocanu
illic ex̾citum ut seruarent eam.
et muniuit eã ad custodiendã.
bethsuram. ut haberet populus
munitionem.¬

Expanded text:
es eius et universa ecclesia Israhel ut agatur dies dedicationis altaris in temporibus suis ab anno in annum per dies octo a quinta et vicesima mensis casleu cum laetitia et gaudio et aedificaverunt in tempore illo montem Sion et per circuitum muros altos et turres firmas nequando venirent gentes et conculcarent eam sicut antea fecerunt et conlocavit illic exercitum ut servarent eam et munivit eam ad custodiendam Bethsuram ut haberet populus munitionem
Abbreviated transcription (Latin):
in om̃i ppło. Et clamau cũctus
ppl̾s et ait. Diuat rex. Lequiit᷑
est autem saiuel ad populũ
legem regni. et scripsit ĩ libro
et reposuit coram domino. Et
dimisit samuel omnẽ poplĩn
singulos ĩ domũ suam. Sed et
saul a biit ĩ domiũ suam in ga¬
baa. Et abiit cũ eo pars excitꝰ
quorum tetigerat deus torda.
ffilii u̾o belias dixerũt. Nũ sal¬
uarenos pot̾itiste: Et despexrũt
eum. et nõ obtulert ei munia.¬
Illle n̾o dissimulabet se audire.
naas amonites. et
pugnare cepit adu̾sus iabes
galaad. Dixeruntq om̃es ui¬
nos federatos: et seruiemꝰ tibi.
fedus: ut eruã om̃ium uestrũ
oculos dertros: ponãqz uos obꝑ¬
brium ĩ uniuerso israel. Li¬
bis septem dies: ut mit¬
israel. Et si nõ fuerit qui deffen¬
dat nos: egrediemus ad te D¬
nerũt ergo nũcii in gabaa sauli

Expanded text:
in omni populo et clamavit cunctus populus et ait vivat rex locutus est autem Samuhel ad populum legem regni et scripsit in libro et reposuit coram Domino et dimisit Samuhel omnem populum singulos in domum suam sed et Saul abiit in domum suam in Gabaath et abiit cum eo pars exercitus quorum tetigerat Deus corda filii vero Belial dixerunt num salvare nos poterit iste et despexerunt eum et non ille vero dissimulabat se audire. Naas Ammonites, et pugnare coepit adversus Jabes Galaad. Dixeruntque universi vinos foederatos, et serviemus tibi. fedus, ut eruam omnium vestrum oculos dextros ponamque vos obprobrium in universo Israelbis septem dies; et mitIsrael; et si non fuerit nobis defensor, egrediemur ad te. Venerunt autem nuntii in Gabaa Saulis. »
Abbreviated transcription (Latin):
utrũq bouem concidit ĩ frustra
misitq ĩ omnes t̾minos ifrł
ꝑ manũ nũciorũ dicens. Qui¬
cunq nõ exierit. fecutus q fu¬
erit saulem ⁊ samuelẽ sic fietz
bobus eius. Inua sit gͦ tumor
domnini populũ. Et egressi st̾
quasi uir unus. et recensuit eo
ĩ bezech. ffuerũtq filioꝵ israes¬
milia. uuiroꝵ autem iuda: tri¬
guita milia.

Expanded text:
frusta misitque in omnes terminos Israhel per manum nuntiorum dicens quicumque non exierit secutusque fuerit Saul et Samuhelem sic fiet bubus eius invasit ergo timor Domini populum et egressi sunt quasi vir unus et recensuit eos in Bezec fueruntque filiorum Isramilia virorum autem Iuda triginta milia
Abbreviated transcription (Latin):
distare inter mͣrtires
potest:precipuus ui¬
detur esse qui pͥmus est. Nam
cum sanctus stephanus ab
aplis dyaconus ordinatus sit.
aplos ip̃es becita ac triumplalis
morte precessit. acsic qui erat
inferior ordine. factus est pͥmꝰ¬

Expanded text:
distare inter martyres potest, praecipuus videtur esse, qui primus est. Nam cum sanctus Stephanus ab Apostolis diaconus ordinatus sit , Apostolos ipsos beata ac triumphali morte praecessit: ac sic qui erat inferior ordine, primus factus est
Abbreviated transcription (Latin):
ihũs xp̃us. qui scõm carnem
est filius hom̃is. ẽẽ etiam filiꝰ¬
dei diceretur. Ideo ergo pulchͤ
scriptura diuina. filium hõis
ad dexteram dei patris stare
memorauit:ut ad confundẽ¬
dam uideoꝵ incredulitatem
ille martiri ostendetur in celo
qui a perfidis negabatur ĩ mil¬
do. Et illi testimoniũ celestis
ueritas daret: cui fidem f̾rena
impietas denegaret .R. Ste¬

Expanded text:
istus, qui secundum carnem est Filius hominis, esse etiam Dei Filius diceretur. Ideo ergo pulchre Scriptura divina Filium hominis ad dexteram Dei Patris stare memoravit, ut ad confundendam Judaeorum incredulitatem, illi martyri ostenderetur in coelo, qui a perfidis negabatur in mundo; et illi testimonium coelestis veritas daret, cui fidem terrena impietas derogarat.
Abbreviated transcription (Latin):
patrefamilias fur
domũ perfedit qͥa
dum a si custodia spũs dorrnt:
improuisa mors ueniens nr̃e
carns hĩtaculum irumpit.
Et eum quem dum̃ donnus in¬
uenerit dornuentem necat: qͥ
cum uentura dampna spiritus
minime preuidet. hunc mors
ad supplictum nescientẽ rapit.
furi autem resisteret si uigilaret:
quia aduentum idicis qui ce-¬
culte anmain rapit p̾cauens
e penitendo occurrent: ne ĩpem
denunus noster idcito nobis
uoluit esse incognitam: ut sẽper
possit esse suspecta. Ut dum
illam preuidere non possumus:
ad illam sine intermissione
preparemur. Proinde fratres
ma in condicione mortalitatis
ur̃e mentis cculos figite: ueni¬
enti uos rudici ꝑ fletus quoti¬
die ⁊ la menta sreparate. Cũ
cecta mors maidat domib:
uolite de taiqu ilis uite pro¬
uidencia incerla agitare. Ter
renatz iere nos citra nõ aggra¬
uet. Qnͣtislilet emra airri et
argenti molib circundetur.
quib libet preciosis uestib in¬
duatur caro. Quid est aliud
qm caro: Nolte ergo attendẽ

Expanded text:
efamilias, fur domum perfodit, quia dum a sui custodia spiritus dormit, improvisa mors veniens nostrae carnis habitaculum irrumpit, et eum quem Dominus domus invenerit dormientem necat: quia cum ventura damna spiritus minime praevidet, hunc mors ad supplicium nescientem rapit. Furi autem resisteret si vigilaret, quia adventum Judicis qui occulte animam rapit praecavens, ei poenitendo occurreDominus noster idcirco nobis voluit esse incognitam, ut semper possit esse suspecta, ut dum illam praevidere non possumus, ad illam sine intermissione praeparemur. Proinde, fratres mei, in conditione mortalitatis vestrae mentis oculos figite, venienti vos judici per fletus quotidie et lamenta praeparate. Et cum certa mors maneat omnibus, nolite de temporalis vitae providentia incerenarum rerum vos cura non aggravet; quantislibet enim auri et argenti molibus circumdetur, quibuslibet pretiosis vestibus induatur caro, quid est aliud quam caro: nolite ergo attendere
Abbreviated transcription (Latin):
salmista ait. Daus
iudex nstus fortis
⁊ longaniutis.
Uicturus quippe longanimẽ
premisit fortem. ut quem uides
peccata delinquencium diu lon¬
eliam districte iuditare. ħinc
ꝑ quemdã sapientem dicitur.
Altissimus aum est paciens
et reddit. Namn ques diu ut con¬
uatantur tollerat: non conũ¬
sos durius dampnat. Ad excu¬
ciendam uero mentis nostre de¬
sidiam. etiam exteriora dãpna
ꝑ soilitudinem ad medium
deducuntur: ut ꝑ hec animus
ad suam custodiam extitetur.
Nam dicitur. soc auteru scito¬
te qm̃ si sciret paterfamilias
qua hora fur ueruret: uigila¬
ret utiq. ⁊ non sineret ꝑ fodi¬

Expanded text:
salmista ait: Deus, judex justus, fortis et longanimis . Dicturus quippe longanimem, praemisit justum, ut quem vides peccata delinquentium diu patetiam districte judicare. Hinc per quemdam sapientem dicitur: Altissimus est enim patiens et reddit. Nam quos diu ut convertantur, tolerat, non conversos durius damnat. Ad excutiendam vero mentis nostrae desidiam, etiam exteriora damna per similitudinem ad medium deducuntur, ut per haec animus ad sui custodiam suscitetur. Nam dicitur: Hoc autem scitote, quia si sciret paterfamilias qua hora fur veniret, vigilaret utique,
Abbreviated transcription (Latin):
ensate fratres caris¬
sum: quia cc̃clusit
dei pietas duriciã
extusacionis mucmnat. Deus
despicitur ⁊ expectat. cõtempni
se uidet ⁊ reuocat. Inuriã de
contemptu suo conspicit: et
tamen quandoq reuerteritib
etiam premia promnitit Sed
nemo haric aius longarimitatẽ
regligat: quia tanto districcõ¬
rem iusticiam in iudicio exget:
quanto longiorem paciencia
ante nedicum p̾rogauit. Hĩe
etemi paubus dixit. I grioraᷤ
qm̃ benignitas dei ad pentten

Expanded text:
ensate, fratres charissimi, quia conclusit Dei pietas duritiam excusationis inveniat, Deus despicitur, exspectat, contemni se videt, et revocat, injuriam de contemptu suo suscipit, et tamen quandoque revertentibus etiam praemia promittit. Sed nemo hanc ejus longanimitatem negligat, quia tanto districtiorem justitiam in judicio exiget, quanto longiorem patientiam ante judicium praerogavit. Hinc etenim Paulus dicit: Ignoras quoniam benignitas Dei a
Abbreviated transcription (Latin):
i diligenter audistis
euangelicam looẽm:
intelligere potestis q̃
miistris ac sacerdotib dei ueue
teat p̾uenire . Ait enĩ dominus
ꝑcunctantibz discipulis quis
eorũ in regno celorum maior
eẽt futurus. statuto corã om̃ib
paruulo. Quicũqz humiliaue¬
rit se sicut paruulus iste. hͥ ma¬
ior ert in regno celorum. Onde
intelligunꝰ ꝙ humilitate ꝑue¬
nitur ad regnũ: simplicitate
penetratur ad celum. Quisqͥs
ego cupit diuinitatis tenere
fastigia: humilitatis yma sec¬
lice tiniere. uos erum ĩcordibus ue¬
stris adorate et tunete dominuni.
Angelus enun eius uobiscum est.

Expanded text:
i diligenter audistis evangelicam lectionem, intelligere potestis quae ministris ac sacerdotibus Dei reveteat praevenire. Ait Dominus percunctantibus discipulis quis eorum in regno coelorum major esset futurus, statuto coram omnibus puerulo: Quicunque humiliaverit se sicut puer iste, hic major erit in regno coelorum ; unde intelligimus quod humilitate pervenitur ad regnum, simplicitate penetratur ad coelum. Quisquis ergo cupit Divinitatis tenere fastigia, humilitatis ima seclite metuere, vos enim in cordibus vestris adorate et timete Dominum:  Angelus enim eius vobiscum est.
Abbreviated transcription (Latin):
acerdotes eorum non
dixerunt. Ubi est do¬
minus: et tenentes
legem nescierunt me. Et pasto¬
res p̾uaricati sunt ĩme: et pro¬
phete ꝓphetauerunt ĩ baal. et
ydola secuti sunt. ꝓpterea ad huc
iudicio contendam uobiscũ ait
dominus: et cũ filiis nr̃is dis¬
ceptabo. Transite ad ĩsulas ce
thim. et in cedar mittite. et consi¬
derate uelymenter. et uidete si
factum est huiuscemodi: si mu

Expanded text:
acerdotes non dixerunt ubi est Dominus et tenentes legem nescierunt me et pastores praevaricati sunt in me et prophetae prophetaverunt in Baal et idola secuti sunt propterea adhuc iudicio contendam vobiscum ait Dominus et cum filiis vestris disceptabo transite ad insuhim, et videte: et in Cedar mittite, et considerate vehementer: et videte si factu
Abbreviated transcription (Latin):
ilius uonius ãni erat¬
L
saul cũ regnare cepi¬
set. duob autẽ anni-
regnauit suꝑ israel. Et elegit
sibi saul tria milia de isrł. Et
Ierant cũ saule duo milia in
magnas et ĩ monte bethel
mille autẽ cum ionatha in
gabaa beniamin. Corro cefu
populũ remisit unũqueq ĩ
tabernaculũ suũ. Et ꝑussit¬
ionathas statoem philistĩorũ
que erat ĩ gabaa. Quod cum
audissent philistiim saul ce¬
cunt buccina. ĩ omni terra
dicens Audiant hebrei. Cc̃o. uͣ¬
Tumũsus israel au¬
diuit huiuscemodi
famã. ꝑcussit saul
stationẽ philistinoꝵ ⁊ erexit
se ifrael adu̾sus philistiim.
Clamauit gͥ populus post
saulem ĩ galgala: et philisti¬
un congregatĩ sunt ad preliã¬
dum contra israel triguita
curruũ. et sex milia equitũ. et
reliquũ populũ ficut arena
que est ĩ litore maris pluna.
Et ascendentes castrameteti

Expanded text:
ilius unius anni Saul erat, cum regnare coepisset, duobus autem annis regnavit super Israel. Et elegit sibi Saul tria millia de Israel: et erant cum Saul duo millia in Machmas, et in monte Beth El: mille autem cum Jonatha in Gabaath Benjamin. Porro caeterum populum remisit unumquemque in tabernacula sua. Et Jonathas stationem Philistinorum, quae erat in Gabaa. Quod cum audissent Philistaei, Saul cecinit buccina in omni terra, dicens: Audiant Hebraei. Et universus Israel audivit hujuscemodi famam percussit Saul stationem Philisthinorum et erexit se Israhel adversum Philisthim clamavit ergo populus post Saul in Galgala et Philisthim congregati sunt ad proeliandum contra Israhel triginta milia curruum et sex milia equitum et reliquum vulgus sicut harena quae est in litore maris plurima et ascendentes castrametat
Abbreviated transcription (Latin):
Seniores populi consiliũ fecerunt
ut ihm̃ dolo tenerent et occiderent.
Cum gladiis et fustib exierunt
tanqͣm ad latronẽ . U. Cogitaue¬
runt iniquitatem sibi et egredi¬
elantur foras. Cuingla. le. uuii

Expanded text:
Senories populi consilium fecerunt, ut Jesum dolo tenerent et occiderent. Cum gladiis et fustibus exierunt, tanquam ad latronem. Vers. Congregaverunt iniquitatem sibi, et egrediebantur foras. Cum gladii
Abbreviated transcription (Latin):
itus et religio ar
cuncisionis fres
cha sumpsit exordium. Qui¬
cum positus adhuc in ppucio.
ꝑfecte deo credidisset: reputatũ¬
q ei ẽet ad iusticiãm signum
accepit cutuncisionis. signacu¬
lum iusticie fidei que est ĩ pre¬
tỹpus ac figura multiforius.
Nam᷑ signaculum ut dictum
est iusticie fidei abrahe ⁊ sem̃is
eius erat indiciũ castigando
ecs qui ad hocsemen. hancqz
fidem ꝑtinerent: ab om̃i ĩqui
saluatoris. qui nos et ĩp̾senti
per baptismum ab om̃i mor¬
tifere actionis pollutione mũ¬
daret. et in futuro ꝑ resurrectio¬
nem ab uniusa mortis ip̃ius

Expanded text:
itus et religio circumcisionis a beacha sumpsit exordium. Quicum positus adhuc in praeputio perfecte Deo credidisset, reputatumque ei esset ad justitiam, signum accepit circumcisionis, signaculum justitiae fidei, quae est in praetypus ac figura multiformis. Nam et signaculum ut dictum est justitiae fidei Abrahae et semini ejus, et indicium castigandi eos qui ad hoc semen hancque fidem pertinerent, ab omni inquinSalvatoris, qui nos et in praesenti per baptismum ab omni mortiferae actionis pollutione mundaret, et in futuro per resurrectionem ab universa mortis ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
t precipue donũ re¬
missionis qd̃ solue¬
ret a pcc̃o preuarica¬
tionis ade:ꝑ hanc id tempus
m̃istrari eidem gratie legisq
latori complacuit. Qui enĩ
nũc dicit. nisi quis renatus
fuerit ex aqua et spũ sancto:
nõ potest introire in regnum
dei. ip̃etunc dicebat. masculꝰ
cuius prepucii caro circũcisa
nõ fuerit. peribit anima illa
de populo suo: quia pactum
meum irritum fecit. Non pac¬
tum utiq circumcisionis. qd
nõ infans qui discern̾e nec¬
dum ualuit: s maiores qui
fecerunt uerũ pactum cum pri¬
mo homine deus miit. uel qd̃
omnis: uel qui unius diei uitã
gessit in terra p̾uaricasse con¬
uincitur. atq ideo remedio sa¬
lutis aliquo. opus hr̃e non
ignoratur. Nam uel qui ante
tempora circuncisionis. uel etiã
post datam circuncisione de ex¬
teris gentilib extitere fideles: ut
exempla paciencie iob et amici
liberiqz illius sine uictimis ho¬
stiarum se suosq originali
peccato seu certe sola fide saluai¬
bant.quia iustus ex fide uiuit.

Expanded text:
t praecipue donum remissionis, quod solveret a peccato praevaricationis Adae, per hanc id temporis ministrari, eidem gratiae legisque latori complacuit. Qui enim nunc dicit: Nisi quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu sancto, non potest introire in regnum Dei , ipse tunc dicebat: Masculus cujus praeputii caro circumcisa non fuerit, peribit anima illa de populo suo, quia pactum meum irritum fecit . Non pactum utique circumcisionis, quod non infans qui discernere necdum valuit, sed majores qui fecerunt; verum pactum quod cum primo homine Deus iniit, quod omnis qui vel unius diei vitam gessit in terra praevaricasse convincitur, atque ideo remedio salutis aliquo opus habere non ignoratur. Nam qui vel ante tempora circumcisionis, vel etiam post datam circumcisionem de exteris gentibus exstitere fideles, ut exemplar patientiae Job et amici liberique illius, sive victimis hostiarum, se suosque ab originali peccato, seu certe sola fide salvabant, quia justus ex fide vivit ,
Abbreviated transcription (Latin):
ropterea tradidit de¬
mines in passiones
igndinime. Nam femine eorũ
ĩmutauerunt naturalem usũ:
in eum qui est contra naturã.
Similiter autem et masculi re-¬
licto naturali usu femine: exar¬
serunt in desideriis suis. inuicem
masculi ĩ masculos turpitudi

Expanded text:
ropter quod tradidit s in passiones ignominie. Nam femine eorum immutaverunt naturalem usum: in eum usum qui est contra naturam. Similiter autem et masculi relicto naturali usu feminarum: exarserunt in desideriis suis in invicem masculi in masculos turpi
Abbreviated transcription (Latin):
ropter qd̃ in excuscibi¬
lis es o homo omnis
qui iudicas. In quo
enĩn iudicio iudicas alterum:
teip̃m condempnas. Eadem eĩ
agis:qui iudicas. Scimus enĩ
qm̃ iudicium dei est secundum
ueritatem:ĩ eos qui talia a¬
gunt. Existimas autem hoc
õ homo om̃is qui uidicas eos
qui talia agunt. et facis ea qͥa
tu effugies iudicium dei:An di¬
uicias bonitatis aus. et paciẽ-¬
cie et longanimitatis eius cõ-¬
tempnis. Ignoras qũ benigni¬
tas dei ad penitenciam te ad-

Expanded text:
ropter quod inexcusabilis es, o homo omnis, qui iudicas. in quo enim iudicas alterum, te ipsum condemnas: eadem enim agis qui iudicas. scimus enim quoniam iudicium dei est secundum ueritatem in eos qui talia agunt. existimas autem hoc, o homo, qui iudicas eos qui talia agunt, et facis ea, quia tu effugies iudicium dei? an diuitias bonitatis eius et patientiae et longanimitatis contemnis, ignorans quoniam benignitas
Abbreviated transcription (Latin):
p̃s Confitemi. ã. Genedicat nos
deus deus nr benedicat nos deus.¬
domine eripere nos de manu mor¬
tis liberare nos deus nr̃ ps̃ Benedi
cite anͣ Reges terre et omnes ppli¬

Expanded text:
principibus. Ant. Benedicat nos Deus, Deus noster, benedicat nos Deus.Domine, eripere nos de manu mortis, liberare nos, Deus noster. Ant. Reges terrae, et omnes pri
Abbreviated transcription (Latin):
diuini semina gentib ereganda
amplius gentilitatis feruere cogno¬
uit errorem illuc ĩtrepidus ⁊ talore
fidei armatus accessit. et parisius do¬
mino ducente ꝑuenit. ps̃. Quareᷤ¬

Expanded text:
ini semina gentibus eroganda amplius gentilitatis fervere cognovit errorem, illuc intrepidus et calore fidei inflammatus accessit, Parisios, Domino ducente, pervenit non ve
Abbreviated transcription (Latin):
Non auditores legis iusti sunt
apud deum: sed factores legis
iustificabunt. Quisquis ergo
uult audita ĩtelligere: festinz
ea que iam intelligere potuit
implere oꝑe. Ecoe dominus nõ
est cognitus dum lequeretur:
et dignatus est cegnosci dum
pascĩtur. Hospitalitatem ergo
fratres carissimi diligite: cari¬
tatis oꝑa amate. Hinc enim
per paulum dicitur. Caritas
fraternitatis maneat ĩ uobis:
et hospitalitatem nolite obli¬
uisci. Per hanc enim placuer̃t
quidam angelis hospicio recep¬
tis. Hinc pet̾ius ait. Hospita¬
les ĩuicem sine murinureitõe.¬
Hinc ip̃a ueritas dicit. Ih ospes
fratres qͣnta hospitalitatis uix¬
tus sit. Ad mensas ur̃as xp̃m
sustipite. ut uõs ab eo suscipi
ad conuiuia et̾na ualeatis.
Prebete modo ꝑegrino xp̃o hospi¬
cium. ut uos in iuditio non
quasi ꝑegrinos nesciat. Sed ut
ꝓprios recipiat ad regnum qͥ¬

Expanded text:
ditores legis justi sunt apud Deum, sed factores legis justificabuntur . Quisquis ergo vult audita intelligere, festinet ea quae jam intelligere potuit opere implere. Ecce Dominus non est cognitus dum loqueretur, et dignatus est cognosci dum pascitur. Hospitalitatem ergo, fratres charissimi, diligite, charitatem diligite. Hinc enim per Paulum dicitur: karitas fraternitatis maneat in uobis et hospitalitatem nolite obliuissci per hanc enim placuerunt quidam angelis hospitio receptis. Hinc Petrus ait: hospitales inuicem sine murmuratione ipsa ueritas dicit: hospes fratres, quanta hospitalitatis virtus sit; ad mensas vestras Christum suscipite, ut vos ab eo suscipi ad convivia aeterna valeatis; praebete modo peregrino Christo hospitium, ut vos in judicio non quasi peregrinos nesciat, sed ut proprios recipiat ad regnum
Abbreviated transcription (Latin):
deo qui unus et uerus est: ego
ommn die sacrifico. Non thirris
sumũ nec taitroꝵ mugienciũ
carnes. nec hyrcoꝵ sanguinẽ:
s ĩnaculatum agnum quoti¬
die in altari crucis sacrifico .R.¬

Expanded text:
Deo qui unus et verus est, ego omni die sacrifico, non thuris fumum, nec taurorum mugientium carnes, nec hircorum sanguinem, sed immaculatum sanguinem quotidie in altari crucis sacrific
Abbreviated transcription (Latin):
cens salue crux que in corpore ipisti
dedicata es et ex menibris euis tãꝙ
anͣ. Inteqm te ascenderet domuts
Ihabitisti medo uers ainorem celestem
Soptinens pro uoto suscipers. p̃s.¬

Expanded text:
ore Christi dedicata es, et ex membris ejus tanquam Antequam te ascenderet Dominus habuisti; modo vero amorem coelestem obtinens pro voto susciperis. S
Abbreviated transcription (Latin):
xerim catholicam hom̃is istiꝰ
scientiam. sanã doctrinã. Quo¬
cunq conuersatus est loco sta¬
bilis ꝑstitit fidei firmitate un
de cunq int̾rogatus fuisset. pa¬
ratum hẽbat. et competens sine
aliqua dilatõe responsum. In¬
auiter blanditur. modo suꝑboꝵ
colla confringit. modo uirgini¬
b sus uicem neccessaria mor
monia casta defendit. modo
uirtutum certamina gloriosa
collaudat. modo lapsus in de¬
Ericis atq monachis prauita

Expanded text:
xerim catholicam hominis istius scientiam, sanam doctrinam, quocumque conversatus est loco stabilis perstitit fidei firmitate. Ndecumque interrogatus fuisset, paratum haberet et competens sine aliqua dilatione responsum. aviter blanditur, modo superborum colla confringit: modo derbus suis uicem necessaria mordmonia casta defendens, modo uirtutum certamina gloriosa collaudans, modo lapsus in clericis atque monachis prauita
Abbreviated transcription (French):
tra celsum porphiriũ et iulianũ
augustum rapides aduersus
tant eccl̃ia m nullos philoso¬
phos et elcquentes hũisse doecto¬
res magno sudauit ĩgenio: ut
sciant quanti et quales uiri
eam fundauint. extruxerint.
adornauerint. et desinant fidẽ
nrãm rustice simplicitatis ar¬
guere: suamq pocius imꝑitiã¬

Expanded text:
tra Celsum, Porphyrium, et Julianum Augustum, rabidos adversus tant, Ecclesiam nullos Philosophos et eloquentes habuisse doctores, magno desudavit ingenio, ut sciant quales et quanti viri eam fundaverint, exstruxerint, atque ornaverint: et desinant fidem nostram rusticae simplicitatis arguere, suamque potius im
Abbreviated transcription (Latin):
et secum miserabiliter in ꝑdi¬
tionem deducere. Et uestimẽ-¬
tum ouiũ habere dicuntur. eo¬
qd̃ nomen hẽant xp̃ianitatiͤ
uel quia assimilant se m̃istris
iusticie figuram religiositatis
mentientes ꝓex xp̃ianũ itaq
nomen multes seduc̃e nitũtur
dulcis sermonib. multis scã¬
dalum inferentes. Isti sũt de
sermones et blandos seducũt
corda ĩnecentium: sed ex fructib¬

Expanded text:
r in perditionem deducere. Et vestitum ovium habere dicuntur, quod nomen habeant Christianitatis, vel quia assimilant se ministris justitiae, figuram religiositatis mentientes. Per Christianum itaque nomen multos seducere nituntur, dulcibus sermonibus multis scandalum inferentes. Isti sunt de r suos dulces sermones et blandos seducunt corda innocentium . Sed quomodo is
Abbreviated transcription (Latin):
Upi u̾o graues no¬
minãtur ornes ĩfide¬
les heretici qui grauiter scãm
eccl̃iam opprimũt et ꝑsequutu
uel molestare frequentant. qu
sine m̾ia rapere et coaceruare
non desinũt. Aliqͣndo peccunie
irruũt aliene. Aliqͣndo in ip̃os
peccuniarũ domines multoma

Expanded text:
upi vero graves nominantur omnes infideles haeretici, qui graviter sanctam Ecclesiam opprimunt et persequuntur, vel molestare frequentant, qui sine misericordia rapere et coacervare non desinunt. Aliquando pecuniae irruunt alienae, aliquando in ipsos pecuniarum dominos. M
Abbreviated transcription (Latin):
rain saulis Porro alius ingrẽ¬
diebatur ad ꝑ uam betheron s
Tercius autem utebat se ad
tis uallis seboym contra deftũ-
Orro faber ferariꝰ sc .ii.
non ĩueniebatur in
Comni tra israel. Caue¬
rant philistiim ne forte hebrei-
fac̾ent gladium aut lanceam:
Descendebat ergo om̃is israel ad
philistiim. ut exacueret unꝰ qͥsi
uomerũ suum. et ligonem. ⁊ se¬
curim. et sarculũ. Retunse itaq.
erant acies uomerũ. et ligonũ:
et tridentiũ. et securium usq e
ad stimulum corrigendũ . sc.iii¬
Unqz uenisset dies
presii: non est ĩuen¬
tus ensis et lancea
ĩ manus tocius populi qui erãt
cum saule et ionatha. excepto sã-¬
ul et ion atha filio eius. Egressa
est autẽ statio philistinorum ut
thas filius saul ad adolescentẽ
armigerũ suum. Deni et tran¬
seamus ad statõem philistinoꝵ
que est trans locũ illum . Pateis

Expanded text:
ram Saul. Porro alius ingrediebatur per viam Beth Oron: tertius autem verterat se ad tis valli Seboim contra desertum. Porro faber ferrarius h. non habeomni terra Israel. Caverant enim Philisthim, ne forte facerent Hebraei gladium aut lanceam. Descendebat ergo omnis Israel ad Philisthim, ut exacueret unusquisque vomerem suum, et ligonem, et securim, et sarculum. Retusae itaque erant acies vomerum, et ligonum, et tridentium, et securium, usque ad stimulum corrigendum. Cumque venisset dies praelii, non est inventus ensis et lancea in manu totius populi, qui erat cum Saule et cum Jonatha, excepto Saul et Jonatha filio ejus. Egressa est autem statio Philisthim, utthan filius Saul ad adolescentem armigerum suum: Veni, et transeamus ad stationem Philisthim, quae est trans locum illum: Patri
Abbreviated transcription (Latin):
Iuxta hystoriã notatur hora.
iuxta intellectũ uero misticũ:
requirentis signatur intelligẽ¬
cia. Maria eni auctorem om̃i¬
um quem ĩ carne uiderat. mo¬
tuum querebat ĩ monimento.
ergo erant tenebre:cĩ uenit ad¬
ad monuimentum. Cucurrit
cicius: et discipulis nũciauit.
Sed illi p̾ ceteris cucurrerunt.
qui pre ceteris amauerunt.
uidelz petrus et iohãnes. Rm.¬

Expanded text:
uxta historiam notatur hora; juxta intellectum vero mysticum, requirentis signatur intelligentia. Maria enim auctorem omnium quem carne viderat mortuum quaerebat in monumento; ergo erant tenebrae, cum venit ad monumentum. Cucurrit citius, discipulis nuntiavit: sed illi prae caeteris cucurrerunt, qui prae caeteris amaverunt, videlicet Petrus et Joannes. Cur
Abbreviated transcription (Latin):
dei genitricis in dextera parte
altaris. ubi quondan ponti¬
cuit tempus quousq dño re-¬
uelante ad locũ ubi nũc fulget
manoria eins a uiris sanctis
authberto ⁊ audomaro epĩs fe¬
lici mutacione transsatꝰ. Ub̃i

Expanded text:
uirginis Mariae in dextera parte altaris ubi quondam ponticuit tempus quousque domino reuelante ad locum ubi nunc fulget eius memoria est a uiris sanctis Autberto et Audomaro episcopis felici mutatione translatus.
Abbreviated transcription (Latin):
pro nob̃ patrem et alium para¬
clitũ dabit uobis pater. Regal̃
patre ꝑ diuitatem. Neq enim
putandum est. quia ante passi¬
onẽ suam tantũmodo ꝓ eccl̃ia
rogauerit. et nõ etiam mĩc pose
ascensionẽ reget. cum dicat de
illo apls. Qui est ad dexteram
dei. qui etiam int̾pellat ꝓ nob̾.¬

Expanded text:
etiam pro nobis Patrem, et alium Paracletum dabit nobis Pater. RogabitPatre per divinitatem. Neque enim putandum est quia ante passionem suam tantummodo pro Ecclesia rogaverit, et non etiam nunc post ascensionem roget, cum dicat de illo Apostolus: Qui est ad dexteram Dei, qui etiam interpellat pro nob
Abbreviated transcription (Latin):
sobolem redundantẽ eadem fide
comparauit. Dentiqz unus ad¬
ĩnumosa ei multitudo ꝑmicti¬
tur. Solaciũ unius hedis conqͥ¬
ntur. et ĩnumabilis soboles de¬
stinatur. Nesus inquit dominꝰ
nescis abraam quid destinatũ
sit tibi:s idcuco nescis: quia qͥd
mearis nõ respicis. Tantũ enĩ
de me tua meruit fides. tantum
tua obsequia ualuerũt. ut et
quid desideres norun. et facere
qd̃ mereris decreium. Namq
tibi nascetur filius. cuius semẽ
diffundetur ĩmilia: ut simili¬
tudini syderum coequetur. et
arene maris ĩmensitatib cõ¬

Expanded text:
sobolem numerum redundantem fide sobolem numerum redundantem fide comparavit eadem. Denique unus fiimmensa ei multitudo promittitur. Solatium unius haeredis conquiritur, et innumerabilis soboles destinatur. Nescis, inquit Dominus, nescis Abraham quid destinatum sit tibi, sed idcirco nescis quia quod merearis non respicis. Tantum enim de me tua meruit fides, tantum tua obsequia valuerunt, ut et quid desideres norim, et facere quod mereris decreverim. Namque tibi nascetur filius, cujus semen diffundetur in millia, ut et similitudini siderum coaequetur, et arenae immensitatibus com
Abbreviated transcription (Latin):
Ides est religionis
sanctissime fundam¬
tum. saritatis uinculũ. amori
subsidiũ. Hec sanctitatem fir¬
mat. castitatem roborat. digni¬
tates exornet. In pueris splen¬
det. In iuuenib floret. in pro¬
uectis apparet. Subernat sexꝰ
gradus ꝓuehit. officia cuncta
custodit. In pauꝑe grata est:
ĩ mediocre leta. in locuplete ho-¬
nesta. Fides amcicias seruat.
collegia copulat: artes cõmen¬
dat. Sullũ despicit. nullum cõ¬
tempuit. nulli deest. iisi forte
qui ei defuerit. Ffides mandata
ficit deo: amicos constituit xp̃o.
Neq enĩ quisqͣm fidei ꝓmissa
ꝑspiciet. nisi fidei ꝓfessionem:
actib seruet. Aut premioꝵ po¬
test compos existere. qui ꝓissa
ian aut implete fidei merces
homini compensetur. aut uio¬
late pena competens tribuat᷑:
Huius fidei ab abraam duca¬
mus exordiũ. qui cũ in occiduaͤ¬
etate constitutus. filium a deo
promissũ se crederet accepturũ:
et fidei preciũ in filio conspexit.
et in stellarũ iitnerum suam

Expanded text:
ides est religionis sanctissimae fundamentum, charitatis vinculum, amoris subsidium. Haec sanctitatem firmat, castitatem roborat, dignitates exornat. In pueris splendet, in juvenibus floret, in provectis apparet. Gubernat sexus, gradus provehit, officia cuncta custodit. In paupere grata est, in mediocri laeta, in locuplete honesta. Fides amicitias servat, collegia copulat, artes commendat. Nullum despicit, nullum contemnit, nulli deest, nisi qui ei forte defuerit. Fides mandata ficit Deo, amicos constituit Christo. Neque enim quisquam fidei promissa percipiet, nisi professionem actibus servet; aut praemiorum potest compos existere, qui promissam jam aut impletae fidei merces homini recompensetur, aut violatae poena competens tribuatur. Hujus fidei ab Abraham ducamus exordium, qui cum in excidua constitutus aetate, filium a Deo promissum se crederet accepturum, et fidei pretium in filio conspexit, et in stellarum suam
Abbreviated transcription (Latin):
creuit iussis celestib ẽẽ parens¬
dum: quam fuerat diuinitus s¬
imꝑatum. Uerebatur enĩ ne
uotum mora offend̾et. aut ius¬
sione tarditas impediret. Deniq
ꝓperat qd̃ iussum est ꝑficere. fe¬
stinat qd̃ preceptum est adim¬
plere. Euit enim letus cũ acci-¬
peret: letior cũ eum ĩmolandũ
dominus postularet. Ostendit
abraham karissimũ quidem
sibi esse filium: sed multo ca-¬
riorem filio exiffe dominũ Nec
dulcedinem aut affectus pi.¬
gnoris respiciebat: qui iussioe¬
nem ut ꝑficeret cogitabat. To¬
tos enim affectus conuertit ĩ
deum: cui se iam nouerat mã¬
cipatum. Deniq illam fidem
seruabat in se. cum filium iube-¬
Dum staret abrahan ad radicem
mambre uidit tres pu̾os descenden¬
tes ꝑuiam. Tres uidit et unum ado¬

Expanded text:
cernit jussis coelestibus esse parencernit jussis coelestibus esse parendum quam fuerat divinitus imperatum. Verebatur enim ne votum mora offenderet, aut jussionem tarditas impediret. Denique properat quod jussum est perficere, festinat quod praeceptum est adimplere. Fuit enim laetus cum eum acciperet, laetior cum eum immolandum Dominus postularet. Ostendit Abraham charissimum quidem sibi esse filium, sed multo chariorem filio existere Dominum. Nec dulcedinem aut affectus pignoris respiciebat, qui jussionem ut perficeret, cogitabat. Totos enim affectus convertit in Deum, cui jam se noverat mancipatum. Denique illam fidem servabat in sese, cum filium jubeDum staret Abraham ad radicem Mambre, vidit tres pueros descendentes per viam tres vidit et unum ado
Abbreviated transcription (Latin):
propinquoꝵ leticia. familie de-¬
cus hereditatis spes. fidei preciũ.
ꝓmisse sobolis testimonium.
In cuius natiuitate et dominꝰ
promissũ reddidit. et abrahani
uotum qd̃ optauit accepit. Gau¬
dent omnes: cuncti letant. Efit
enim ysaac dulcis cum nasci¬
tur. dulcior dum nutrit. N et
enim poterat ẽẽ nͥ dulcis. quẽ
et patris fides condierat. et ꝓpͥa
ĩnocencia cõmendabat. ffit et
sara ex sterili mater. fecunda ĩ
filio. fecundior futura ex ip̃o.¬
Redit iuuentus ĩ senem: mar¬
cens etas reparatur ĩ inuenẽ.
Et mauẽte senectutis etate: iui¬
uenelia geruntur a matre. De¬
niqz blanditur nutrit ⁊ lactat
et consequentia implet officis.
que iam forsitan obliuisceret.
si suo tempore sare pare concede¬
retur. Tunc locutus est dominꝰ
ad abraham dicens. Accipe fili:¬
um tiuim quem diligis yscac:
et uade in unũ montĩum: et
offer illũ michi in sacrificium.
Mox abraain tain celeriter de¬

Expanded text:
propinquorum laetitia, familiae depropinquorum laetitia, familiae decus, haereditatis spes, fidei pretium, promissae sobolis testimonium. In cujus nativitate et Dominus promissum reddidit, et Abraham votum quod optavit, accepit. Gaudent omnes, cuncti laetantur. Fit enim Isaac dulcis cum nascitur, dulcior cum nutritur. Nec enim poterat esse non dulcis, quem et patris fides condierat, et propria innocentia commendabat. Fit et Sara ex sterili mater fecunda in filio, fecundior futura ex ipso.Redit juventus in senem, marcens aetas reparatur in juvenem, et manente senectutis aetate, juvenilia geruntur a matre. Denique blanditur, nutrit et lactat, et consequentia complet officia, quae jam forsitan oblivisceretur, si suo tempore Sarae parere concederetur. Tunc locutus est Dominus ad Abraham, dicens: Accipe filium tuum quem diligis, Isaac, et vade in unum montium, et offer mihi illum in sacrificium . Mox Abraham tam celeriter de
Abbreviated transcription (Latin):
Redo inquit abraam
domine. credo quia po¬
tes: facturum te confido qd̃ spon¬
des. Nec enim confectain senes¬
tutem marcentis mee etatis cõ¬
sidero. aut sare cõuigis sterisem
effectamqz conditionem attendo:
sed tue maiestatis potenciã tracto.
Nec cui talia ꝓmittantur. sed
a quo ꝓmittantur agnosco.
Geuerare enim filios senilis etaᷤ
non patitur: sed tua domine ius¬
sione completur. Steriles. filios
habere non possunt: sed hoc illos¬
posse tue uirtutes efficiũt. Natu¬
raquidem negat: s potencia im¬
perat. Etas ꝓhibet: sed tua pote¬
stas oftendit. Impossibile qui¬
dem istud uidetur. nob̃. nõ tibi:
homini. non tue domine maie¬
stati. Nature. nõ deo. seruis nõ
domino. Unde credo pater. credo
domine istud te facturũ esse. qd̃
dicis: quia his uirtutibꝰ cũctis
gentib ĩnotescis. Tunc sara
concepit ĩutero. et peꝑit filiũ.
patrem multarũ gentiũ desti¬
natum. Nascitur ysaac orna¬
mentum generis. parentũ gla.

Expanded text:
redo, inquit Abraham, Domine, credo quia potes, facturum te confido quod spondes. Nec enim confectam senectutem marcescentis meae aetatis considero, aut Sarae conjugis sterilem effetamque conditionem attendo, sed tuae majestatis potentiam tracto, nec cui talia promittantur, sed a quo promittantur agnosco. Generare enim filios senilis aetas non patitur, sed tua, Domine, jussione completur. Steriles filios habere non possunt, sed hoc posse tuae virtutes efficiunt. Natura quidem negat, sed potentia imperat. Aetas prohibet, sed tua potestas ostendit. Impossibile quidem illud videtur nobis; non tibi; homini, non tuae, Domine, majestati; naturae, non Deo, servis, non Domino. Unde credo, Pater, credo, Domine, istud te facturum esse quod dicis, quia his virtutibus cunctis gentibus innotescis. Tunc Sara concepit in utero, et peperit filium, patrem multarum gentium destinatum. Nascitur Isaac ornamentum generis, parentum gloria,
Abbreviated transcription (Latin):
unc iussit eum in
ypodromo palaci
duci ⁊ tandiu fustib cedi:
qindin spm̃n eralaret. Tunc tu¬
lecunt corpus eius nocte. ⁊ in
dcacam marunam puserũt
dicentes: ne forte xpĩam cum
sibi martyrem faciant. Turic
bratus sebastiamis apparuit
in sonmno saricte lucirie cuida
matrorie religiosissime: dicẽs.
Incloaca illa que est nerta cir¬
tum: inueniez corpus meuni
pendeus ra gumplo. Hoc tu
dum leuabis: ꝑduces ad ca
cum secius sus media nocte a¬
bnt. et eleuans eum imposint
in pagone suo. ⁊ ꝑducit ad
locum: ⁊ ibi ubi ip̃se imꝑau̾at
cum omin diligencia sepelit.
Ip̃ã autem sancta lucina per
non discessit. Post aliquantos
autem annos pax aclesie est
reddita. Que statim ut eccia
gloriam pacis ac cepit. domũ
suam fecit ecclesiam. Cui cẽs
derelinquens fecit ip̃sam ede¬
siam heredem in xpisto: cui est¬

Expanded text:
unc jussit eum in hippodromo palatii duci, et tam diu fustigari, quamdiu spiritum exhalaret. Tunc tulerunt corpus ejus nocte, et in cloacam Maximam miserunt dicentes: ne forte Christiani eum sibi martyrem faciant. Tunc B. Sebastianus apparuit in somnis S. Lucinae cuidam matronae religiosissimae dicens: In cloaca illa, quae est juxta circum, invenies corpus meum pendens in gompho. Hoc tu dum levaveris perduces ad catcum servis suis medio noctis abiit, et levans eum posuit in pavone suo, et perduxit ad locum, ubi ipse imperaverat, et cum omni diligentia sepelivit. Ipsa autem sancta Lucina per non discessit. 90. Post aliquantos autem annos pax Ecclesiae est reddita: quae statim ut Ecclesia gloriam pacis accepit, domum suam fecit ecclesiam. Cui omnesquiem relinquens, fecit ipsam Ecclesiam haeredem in Christo, qui
Abbreviated transcription (Latin):
uibz nocte eadem per
reuelatõem ostensũ
st:qd̃ illucessente die
ꝑcepturi laborum ac ꝯfessionis
sue premiũ triumphatores ĩcli¬
ti recipentur adomino. Questa¬
tim uisio rei gesta exhibitione
impleta est. Nam maximianꝰ
mox audita satellitis sui ricti¬
onari perditione: utrũqz crispi
ficib bestiis canib q auibus
eorum manserunt ĩtacta. cet̾a¬

Expanded text:
us| nocte eadem per reuelationem ostensum est quod| inluciscente die precepturi laborum ac confessionis| suae premium triumphatures incliti receperentur a domino| quae statim uisio rei gestae exibitione inpleta est.| Nam maximianus mox audita satillitis sui ricioua| ri perditione utrumque Crispinficibus| bisties canebusue ac auetibus eo a morsuo| +rum manserunt intacta.