comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
÷̃ cio ad antiqũa redit naturã: ⁊ sic asua loca reuertit᷑. Anguis qͣndo senuerit.
ꝑdit aspectũ. ⁊ si uoluerit redire adiuuentutẽ. ieiunat qͣdraginta dieb
ut laxet᷑ pellis eiꝰ. Et sic angustũ foram̃ inqͥrit. ut dũ nitit᷑ inde exire pellẽ
senectutis dimittat. Coluber ad bibendũ ueniens inaqua: uenenũ de¬
ponit neeũ uenenũ atq concretũ occidat. Nudũ hominẽ tim&e: uestitũ
ꝑ seqͥt᷑. Capud tam̃ suũ cęlat quando ꝑcutit᷑: ibi sciens mortẽ suã. Serpens
qͥdẽ si semel ꝑcuciat᷑ calama: emorit᷑. Sinuero iterũ ꝑcuciat᷑. ẽfirmat᷑. bru
mali tẽpore. ĩfirmior efficit᷑. ⁊ asoricib de iuncit᷑. Igit᷑ ance hiemem eirca¬
tẽpnenteᷤᷤ: s femina in ipso cõitu siue magna dulcedine exagitata. siue
formicȩ quȩ nichil portant: ñ rapiunt onera ȩarũ que portant. Sed cũ de¬

Expanded text:
tertio ad antiquam redit naturam, et sic ad sua loca revertitur. Anguis quando senuerit, tertio ad antiquam redit naturam, et sic ad sua loca revertitur. Anguis quando senuerit, perdit aspectum: et si voluerit redire ad juventutem, jejunat quadraginta diebus, ut laxetur pellis ejus: et sic angustum foramen inquirit, ut dum nititur exire inde, pellem senectutis dimittat. Coluber ad bibendum veniens, in aqua venenum deponit, ne eum venenum aqua concretum occidat. Nudum hominem timet, vestitum persequitur, caput tamen suum celat quando percutitur, ubi scit esse mortem suam. Serpens quidem si semel calamo percutiatur, moritur: sin vero iterum mali tempore infirmior efficitur: et a soricibus devincitur. Igitur ante hiemem circatemnunt, sed femina in ipso coitu, sive magna dulcedine exagitata, sive  occidunt. Formicae quae nil portant, non rapiunt onera earum quae portant: sed cum d
Abbreviated transcription (Latin):
conductos. qͥ me romã usq ꝑtraberent. Itaq in uitꝰ placenciã te remitto
lugens ⁊ se ⁊ sua latera ꝑcuciunt: i sanguine ex cusa ad corꝑa mortuoꝵ reui¬
uiscunt. Aqͥla quando senuerit: grauant᷑ ipsiꝰ penne noełi. Ee querit fon-¬
tẽ. ⁊erigit pennas: ⁊ colligit iłe calorẽ. ⁊ sic ocłi eiꝰ sanant᷑. ⁊ in fontẽ se ter
mergit: ⁊ ita adiuuentutẽ redit. Phenix auis ÷ in india. ⁊ ꝑqͥngentos an¬
nos delibano in plet se aromatis. ⁊sic nidificat sacerdoti heliopolita¬
no. mͣse famenohe. aut farmuth. Impl&e arã sacerdos sarm̃tis: ⁊ ibi confer
fenix aromata: ⁊ helectrũ are inponit. Ꝙ pͥmo qͥdẽ soł ortu phenix qͥdẽ
mouet pennas sol uͦ calore accendit᷑ helectrũ. ⁊ sic ecurunt᷑ aromata: re
ipsa phenix incendit᷑. Crastiuo die decinere gignit᷑ umis. scd̃o pennas affert.

Expanded text:
conductos, qui me Romam usque pertraherent. Itaque invitus Placentiam te remittoconductos, qui me Romam usque pertraherent. Itaque invitus Placentiam te remittolugent, et se et sua latera percutiunt et sanguine excusso ad corpora mortuorum sic reviviscunt. Aquila quando senuerit, gravantur ipsius pennae et oculi, quaeritque fontem, et erigit pennas, et colligit in se calorem, et sic oculi ejus sanantur: et in fontem se ter mergit, et ita ad juventutem redit. Phoenix avis est in India, et per quingentos annos de Libano implet se aromatibus, et sic nidificat sacerdoti Heliopolitano mense Famenoth, aut Farmuth. Implet aram sacerdos sarmentis, et ibi confert phoenix aromata, et electrum arae imponit. Et primo solis ortu, phoenix quidem movet pennas, solis vero calore accenditur electrum, et sic exuruntur aromata, et ipsa phoenix incenditur. Crastino die de cinere gignitur vermis: secundo pennas effert,
Abbreviated transcription (Latin):
da captiuitas: dehinc miserabilior opp̾ssit interitꝰ. Et ut ista tacea. exiã
qͥ cõmuni fine piert̃. pꝰ mortẽ pari cũ omĩb condicione sociant᷑. Qd̾ ut¬
qͥsq: eoꝵ: indie uidiciĩ minimo de monachis. conparabie. Sectem᷑ saltẽ
mulier culas. seaꝰ nos doceat ĩfirmior: qͣnte diueiis parit᷑. inobilitate
pollentes. nolo enĩ uocabula dicere. neadulari uidear: relictis faculta.¬
difficile. Idcerei carmine disce. Illud tͥ de uariis florib lum̃ ex ornat. Esto
nipse apis. Debborȩ imitare iuctoriã. Barac tecũ sisarã ꝑsequat᷑: ⁊ lib̾ato is¬
raele uidiciũ carm̃ in gemines. ⁊ xp̃i mella conponas. Sisic lãpadã p̾pa.¬
ras. sponso ueniente ñ dormies: cubiculũ regis intrab̾. Plura cũ uellẽ
dicere. ⁊ ce mecũ tali exortacione retinere: subito nũciatũ ÷ asellos. ẽẽ.

Expanded text:
da captivitas, dehinc miserabilior oppressit interitus. Et, ut ista taceam, etiam da captivitas, dehinc miserabilior oppressit interitus. Et, ut ista taceam, etiam qui communi fine perierunt, post mortem pari cum omnibus conditione sociantur. Quotusquisque eorum in die judicii minimo de monachis comparabitur? Sectemur saltem mulierculas, sexus nos doceat infirmior. Quantae divitiis pariter et nobilitate pollentes nolo enim vocabula dicere, ne adulari videar relictis facultadifficile? Id de cerei carmine disce. Illud tibi de variis floribus lumen exorna. Esto et ipse apis. Debborae victoriam imitare. Barach tecum Sisaram persequatur, et liberato Israel, Judicum carmen ingemines, ut Christi mella componas. Si sic lampadem praeparas, sponso veniente non dormies, cubiculum regis intrabis. Plura cum dicere vellem, et te mecum tali exhortatione retinere, subito nuntiatum est, asellos esse
Abbreviated transcription (Latin):
talẽ aliũ tus sermonib habe c̃sortẽ: terra sumꝰ ⁊cinis. ⁊ ꝑ omia mom̃ta de
que nos cotidie nr̃e cõmonent uilitatis. ĩ simisẽ putredinẽ om̃e secũ
tractura corpꝰ. Quã cito mundi relinq̃mꝰ angustias: Etsi forte ob continen¬
ciã. qđ tam̃ raro accidic dolere stomacũ estuare febrib ceꝑimꝰ. ꝑpetue
uitȩ ianuã morbũ putemꝰ. plenãq uictoriã: qr script᷑a docente cognosci¬
ifulas ẽsulatꝰ. repentina morte substracti sc̃: nuꝑ in ꝑator ualentinianꝰ
cũ adũs sar̾matas q̃dosq apt̾ ilitici uastacionẽ in consistorio seiuis m¬
fremer&e.⁊⁊ tociꝰ gentis excidiũ rigidꝰ minaret᷑: sangiuine erũpente dis¬
crepiut. Eo locar de frẽ ei. quẽ contra regale fastiguuĩ tracie ignis ab sorbuit:
necdũ annꝰ expletꝰ÷. qd̾ principẽ grãnũ ꝓdente exercitu suo. ante fe¬

Expanded text:
talem alium tuis sermonibus habere consortem? Terra sumus et cinis, et per omnia momenta de talem alium tuis sermonibus habere consortem? Terra sumus et cinis, et per omnia momenta de quae nos quotidie nostrae commonent vilitatis, in similem putredinem omne secum tractura sunt corpus. Quam cito mundi relinquamus angustias, et si forte ob continentiam quod tamen raro accidit dolere stomachum, aestuare febribus coeperimus, perpetuae vitae januam morbum putemus, plenamque victoriam. Quia Scriptura docente cognosciinfulas consulatus repentina morte subtracti sunt? Nuper imperator Valentinianus, cum adversus Sarmatas, Quadosque propter Illyrii vastationem in consistorio saevus infremeret, et totius gentis excidium rigidus minaretur, sanguine erumpente discrepuit. Quid loquar de fratre ejus, quem contra regale fastigium Thraciae ignis absorbuit? Necdum annus completus est, quo principem Gratianum, prodente exercitu suo, ante foe
Abbreviated transcription (Latin):
ta draeta. desida ⁊ qͣi qͦdã carcere detentꝰ. exclama. heume. qi pegri¬
nacio meaꝙ longata: & in paradisũ m̃te transcendens. dociens mt̃ra noi
erus qtiens trã despexenis endẽ nob̾ certe cũ ins qͥhabitant ꝑdeserta c̃dicio:¬
Idẽ ocł totidẽ manꝰ. udẽ ĩfirmitatib uł uirtutib subiacemꝰ. Site aque pot
uexat. qͣnti nobilioreᷤ ñ dica uina neseiuint ⁊ carniũ ignorant cibos .s in fu¬
so tantũ legumine sustentant᷑: Sib alnearũ te lauaera sollicitant. qͣnti pͥn¬
cipes ciuidaũ siue obeulpa ꝓpriã. siue obinuidiã. ad insulas deportat
sint pmio fut̾aq mercede. absq balneis ꝑseuerant: nemo ĩ necessitate¬
bati ñ potest. qd̾ ꝓ dõ pati uoluntate de trestat. ħabeb̾ eellula. quete
solũ capiat. Inmo ñeris sol angłica turba tecũ u̾sabit. tot socis geqt sã.¬

Expanded text:
ta, tracta, desidera, et quasi quodam carcere detentus exclama: Heu me, quia peregrita, tracta, desidera, et quasi quodam carcere detentus exclama: Heu me, quia peregrinatio mea prolongata est! Et in paradisum mente conscendens, toties in terra non eris, quoties tidem oculi, totidem manus. Iisdem infirmitatibus, vel virtutibus subjacemus. Si te aquae potus vexat, quanti nobiliores, non dicam vina nesciunt, et carnium ignorant cibos, sed infuso tantum legumine sustentantur? Si balnearum te lavacra sollicitant, quanti principes civitatum, sive ob culpam propriam, sive ob invidiam, ad insulas deportati, sine praemio futuraqpati non potest, quod pro Deo pati voluntate detrectet. Habebis cellulam quae te solum capiat. Immo non eris solus: angelica turba versabitur, tot soci
Abbreviated transcription (Latin):
nes. ob seqͥa matronarũ. uariasq illecebras qͥbꝰ ȩtiã rudissimi emolli¬
unt᷑ animi. i sireneo cantu ad nanfragia ꝑtrabunt᷑. qd̾ speciosas qͣsq for-¬
mas ocłs sepe inuitus abstrait᷑: qd aures obsoena dicta feriunt. Nẽ illud
affirmo. qd̃ ȩtiã sista ñ eẽnt. ad ẽparacionẽ tam̃ ingentis boni minora
deserere debes. Ad de qd diaconꝰ es: ⁊ abscessũ tuũ ȩccłȩ dãpna ñsenciunt.
tritꝰ ĩ solitudine: adhoc tantũ descendit ad iordanis ripas. ut popłos
ar guerae c̃fluenteᷤᷤ. ⁊ phariseos ĩtelliger& clericos udeoꝵ: ngenera¬
cionis iuperee dinotar&e: Nuꝑ egipti deserta uidisti. intiutꝰ es angłicã
familiã. qͥnti ili floresst̃. quã sp̃itualib gẽmis prata u̾nancia. Uidisti
serta: qͥb dñs coronat᷑. Ille tͥ inpectore ignis exestue illa cotidie cogi¬

Expanded text:
nes, obsequia matronarum, variasque illecebras, quibus etiam rigidissimi emollines, obsequia matronarum, variasque illecebras, quibus etiam rigidissimi emolliuntur animi, et sireneo cantu ad naufragia pertrahuntur: quod ad speciosas quasque formas oculus saepe invitus abstrahitur, quod aures obscoena dicta feriunt; nunc illud affirmo, quod etiamsi ista non essent, ad comparationem tam ingentis boni, minora deserere debueras. IV. Adde quod diaconus es, sed abscessu tuo, ecclesiae damna non sentient. ni Joannes nutritus in solitudine, ad hoc tandem descendit ad Jordanis ripas, ut populos argueret confluentes, et pharisaeos intelligens, clericos Judaeorum generationes vipereas denotarfamiliam. Quanti ibi flores sunt? quam spiritualibus gemmis prata vernantia? Vidisti serta, quibus Dominus coronatur. Ille tibi in pectore ignis exaestuet. Illa quotidie cogi
Abbreviated transcription (Latin):
une filiꝰ fabri : ñne fr̃s eiꝰ isorores apud nosst̃: Ego illũ menuni aute cor
ferme annos ilud fecisse turpe. dixisse curpius. aliꝰ furẽ clamabit & me¬
cebum. seq sceleris singet fuisse participẽ. Omĩa parẽ prandia conso¬
iñ crebro balneas frequentaueris: tune uere ponis colunas manieber
ł atułꝰ ascribet᷑. Si uolucrũ eduliũ refutaueris. ⁊ tenellas colũbas eras.¬
sosq turtures. expetenti gutturi durior dñis denegaris: sacrilegii erimn
affiget᷑. Siatĩq aient. hisunt qͥ ereatorẽ mundi c̃ tẽpnunt. Inus nros¬
facta sunt omĩa. audii dño teste ñ m̃cior: quendã insuã gulã disertũ.
cũ rumore cognosset me cibis esculenciorib abstmnere dicere. Nũꝗͥd por-¬
celłꝰ idõ factꝰ: ut togatꝰ ĩsenatu sentenciã diceroe : Qd̾ udelicae meȩ stul¬
aut anathemat colla subnutte. Id aut sectab̾is. que sĩ ad u̾sa continen¬
ciȩ. aut si facere nolueris ipse dãpnab̾is. Et̾ mitto crebras salutacio.¬

Expanded text:
 filius fabri? Nonne fratres ejus et sorores apud nos sunt ? Ego illum memini ante tot ferme annos illud fecisse turpe, dixisse turpius. Alius furem clamabit et moechum, seque sceleris finget fuisse participem. Omnia pariter prandia consonon crebro balneas frequentaveris, tunc fere per omnes columnas Manichaei tibi titulus ascribetur. Si volucrum edulium refutaveris, et tenellas columbas, crassosque turtures expetenti gutturi durior dominus denegaveris, sacrilegii crimen affigetur. Statimque aient: Hi sunt qui creatorem mundi contemnunt: in facta sunt omnia. Audivi, Domino teste, non mentior, quemdam in sua gula disertum, cum rumore cognosceret, me cibis esculentioribus abstinere, se dicere: Numquid porcellus ideo factus est, ut togatus in senatu sententiam diceret? Qaut anathemati colla submittes: id est, aut sectaberis quae sunt adversa continentiae: aut si facere nolueris, ipse damnaberis. Praetermitto crebras salutatio
Abbreviated transcription (Latin):
reliqͥt aulã regiã. ⁊ tantꝰ amor diuine scientiȩ fuit: ut ętiã in uehiculo
sacras litteras leger&e. Et tam̃ cũ librũ tener& iu̾ba dñi cogitacione ẽ ciꝑa&
lingua uolueret. labiis ꝑsonara ignorabat eũ quẽ inlibro nesciens uenera¬
bat᷑. Uenit philippꝰ. ostendit euħm: qͥclausꝰ latebat inlittera. Eto mira doc-
giꝰ paciebant᷑: ut in telligeres te in scripturis scĩssine p̾uio. & monstiante
semitã. ñ posse in gredi. łaceo degrãmaticis. rethorib philosophis. geo¬
ñtã. ao sG. quã manii ad ministrant᷑ agricole: cem̾tarii fabri
metalloꝵ. lignoꝵq cesores: lanarii qͦ ⁊ fullones. neeteri qͥuariã
suppellectilẽ ⁊ uilia opcula fabricant. absq doctore ñ possunt eẽ. quł
Sola scriptii rarũ scientia ÷ quã sibi om̃s passĩ uindicent. Scribimꝰ in docti

Expanded text:
reliquit aulam regiam — et tantus amor diuinae scientiae fuit, ut etiam in uehiculo reliquit aulam regiam — et tantus amor diuinae scientiae fuit, ut etiam in uehiculo sacras litteras legeret — et tamen, cum librum teneret et uerba domini cogitatione conciperet, lingua uolueret, labiis personaret, ignorabat eum, quem in libro nesciens uenerabatur. uenit Philippus, ostendit ei Iesum, qui clausus latebat in littera, et — o mira doctogius patiebatur —, ut intellegeres te in scripturis sanctis sine praeuio et monstrante semitam non posse ingredi. tam lingua, quam manu administrantur. Agricole cementarii, fabri metallorum lignorumque cesores, lanarii quoque et fullones et ceteri qui variam supellectilem et vilia opuscula fabricant, absque doctore assequi non Sola scripturarum ars est, quam sibi omnes passim uindicent: scribimus indocti
Abbreviated transcription (Latin):
risũ p̃bebis om̃ib. qđ pulla fuerit cunica. ȩtiã p̃tereunciĩ digitis p̃¬
notabis. Caue inguã ut ñ stricte sint calige: nec ruga ñ cancleant. Hisi
formos fueris: sc̃s eẽ. ñ poteris. Aliqͥs de optimatib inuitae ad pranliũ.
omis uotis ꝑgunt feriis. Certe aut eundẽ tͥ÷: aunegandũ.Sieris aut is¬
dẽ uesceris cibis. aut alis: si alus conuiuarũ offendent᷑ ocsi Si usdẽ ꝑiĩt
abfunencia. Eđ sure nolueris. tune muiser comederis in prandio. aosinelas

Expanded text:
risum praebebis omnibus. Quod si pulla fuerit tunica, etiam praetereuntium digitis derisum praebebis omnibus. Quod si pulla fuerit tunica, etiam praetereuntium digitis denotaberis. Cave, inquam, ut non strictae sint caligae ne crura non candeant. Nisi formosus fueris, sanctus esse non poteris. Aliquis invitat de optimatibus ad prandium, omnes votivis pergunt feriis: certe aut eundum tibi est, aut negandum. Si ieris, aut eisdem vesceris cibis, aut aliis. Si aliis, convivarum offendentur oculi. Si iisdem, perit abstinentia. Quod si ire nolueris, tunc miser in prandio comederis
Abbreviated transcription (Latin):
stare ministerio. ⁊ popłos subiacenteᷤ candenti de suꝑ ueste de spicere.
ẽ ciosũ: margaritũ sed cito frangit᷑: fractũq ñ potest instaurari. Hauis qua¬
uis sit rudis ⁊ solidis constera clauis. tum̃tes fluctꝰ tabulata n senciant.
cito sipieulose nauigat. ꝑforat᷑. Et licce plenis uentis lucrosiꝰ adoptata ꝑ¬
ueniat: tam̃ magis secura st̃. que tranqͥlla. Et̃ ut aꝑciꝰ loq̃r. pluste qͥdẽ di¬
cis habe mercedis: sun media urbe c̃sistens. monachoꝵ uita iueites
Et sunt uera que dicis: si ñ tã facile explent᷑ ope quã dicto. Ut eni cetera
pt̃ mittã que nos ab austeriore uita retrabunt illud ĩfera ad euiꝰ conpa¬
rationẽ etiã que disuimulauerĩ immo timuerĩ dicere inteliges aliꝰ
barbã eed̃it eq̃lit. ⁊ bilaritatẽ frontis nitendi desuꝑ coma ꝓ tegit: Ii
si paululũ ut nos solemꝰ facere rusticã. capillũ usq adcute ꝑ sequeris

Expanded text:
stare ministerio, et populos subjacentes cadenti desuper veste despicere. stare ministerio, et populos subjacentes cadenti desuper veste despicere. Pretiosum est margaritum, sed cito frangitur, fractumque non potest instaurari. Navis quamvis sit rudis, et solidis confixa clavis, tumentes fluctus tabulata non sentiant: cito tamen si periculose navigat, perforatsecura sunt quae tranquilla; et ut apertius loquar, plus te quidem dicis habere mercedis, si in media urbe consistens, monachorum vitam victites. Haec sunt vera quae dicis, sed non tam facile explentur opere quam dicto. Ut enim caetera praetermittam, quae nos ab austeriore vita retrahunt, illud inferam, ad cujus comparationem etiam quae dissimulaverim, immo timuerim dicere, intelliges. Alius barbam caedit aequaliter et hilaritatem frontis, nitenti desuper coma protegit. Tu si paululum, ut nos solemus facere rusticani, capillum usque ad cutem persequeris,
Abbreviated transcription (Latin):
entũ: numuł. uł unũ libent̃ accipiã dũme ad p̃liũ festinantẽ nulle ỹpe¬
diant more. Matb̃s selens ad theloneũ audit. Sequereme. Nuiqd priꝰ cacio¬
nequagũa putauit dnĩ sequenda uestigia. nisi mundi se partis onere ii¬
bare. Ile discipłs qͥ renunciare parentib ante cupiebat: uoce saluatoris
arguit᷑. Et̃ certe multui: int̾eũ ciũ breuis ad domũ recursꝰ statĩ uenturi rep̃¬
endit᷑: ⁊ de qͥdanto iã tẽpore aut ñ uendis cua qd̾ eito potes facere: aut ñ con¬
tẽpnis. S uides multa tͥ inpedim̃to. eẽ. ne facias. cũ bec legeris ad asyluĩ romu
serere ñ possũ. uereor ne incurrã sacrilegiũ si altaria derelinqua. Eugems
plus dete exacturꝰ sũ: si ad uitã monachi clericee. aliqͥd dignitatis accedit.
si in apłi constans ordine cotidie xp̃i corpꝰ pia plebi famulacione distribius.
S consida obsecro satis eẽ. difficile locũ stephani inplere uł pauli: in angłico

Expanded text:
est nummulis, vel unum libenter accipiam, dum me ad praelium festinantem nullae praepediant morae. Matthaeus sedens ad teloneum audit: Sequere me . Numquid prius rationequaquam potuit Domini sequi vestigia, nisi mundi se prius onere liberaret? Ille discipulus qui renuntiare parentibus ante cupiebat, voce Salvatoris arguitur. Et certe multum est inter eum, cujus brevis ad domum recursus statim venturi reprehenditur, et te, qui tanto jam tempore, aut non vendis tua, quod cito potes facere, aut non contemnis: sed vides multa tibi impedimento esse ne facias. III. Cum haec legeris, ad asylum Romulserere non possum: vereor ne incurram sacrilegium, si altaria derelinquam. Euge, meus, plus de te exacturus sum, si ad vitam monachi, clerici aliquid dignitatis accedit: si in apostolico stans ordine, quotidie Christi corpus pia plebi famulatione distribuis. Sed considera, obsecro, satis esse difficile locum Stephani implere vel Pauli, in angelico
Abbreviated transcription (Latin):
da suademꝰ. Si parua. ñ dificile putes parua contẽpnere. Simagna: maio¬
ra. magnis p̃mia p̃parant᷑.s dicas. Uolo priꝰ pat̾nũ. uis uendẽ nexigiuis sũp¬
tib congregatis siue uiaticũ iuasternere. siue in pauꝑm me alimoniã p̃¬
parare. Et adhec eugłicã audi sentenciã. Siuis ꝑfectꝰ eẽ. uende omĩa tua que
habes. ⁊ da paugib ⁊ ueni sequereme. Piures iã annisunt: qđ cepisti seriure
do. Mens xp̃m seguens. ñ diu scli sustentat om̃is: nec se patit᷑ istimodi uin

Expanded text:
da suademus. Si parva, non difficile putes parva contemnere. Si magna, majoda suademus. Si parva, non difficile putes parva contemnere. Si magna, majora magnis praemia praeparantur. Sed dicis: Volo prius paternum rus vendere, et exiguis sumptibus congregatis, sive viaticum viae sternere, sive in pauperum me alimoniam praeparare. Et hic Evangelicam audi sententiam: Si vis perfectus esse, vadesequere me . Plures jam anni sunt quod coepisti servire Deo. Mens Christum sequens non diu saeculi sustinet onus, nec se patitur istiusmodi v
Abbreviated transcription (Latin):
Muclauda oratiuncusã dispuet. Aliꝰ si paululũ se ȩloquentis cotur nus extu
centinas desicias desere: sectare abrabe habitũ. relinque solũ sp̃tisq urbib
ad de serta secede. ut possis orare cũ xp̃o. Erit qͥdẽ durꝰ ce mucidꝰ ⁊ hordeaceus
forte panis. s delicatũ militẽ rex ñ amat: iherłm que similã ⁊ mella ioleũ
manducauit fornicationis arguit᷑. N qd̾ mali sine cibi qͦs pat̾na in dulgae
elem̃cia. s qd mollis pͥliator ad pͥmã statĩ aciem concidat: ⁊ post umbra solẽ
ferre ñ queat. pꝰ sudariũ gulẽ oneri pociꝰ reputor quã tu tamini. Qdsi exire
te cepuit. in qͥb ĩ fans uolutatꝰ es: iusisti puer. ad ulescentulꝰ lasuusti.
recordare om̃s qͥnunc heremi accole sunt. celeste̾ illos choros. ꝑeos erupise
teamites isdẽ institisse ueftigiis. Et ut longã oracionẽ cõpendio breiuem
epsa q̃pe librũ recdosere ñ deb&r. aut parua. aut magna st̃: que tͥ desicłan¬

Expanded text:
quasi claudam oratiunculam diffugit. Alius si paululum se loquentis cothurnus extulcentinas delicias desere, sectare Abrahae habitum, relinque natale solum, spretisque urbibus ad deserta secede, ut possis orare cum Christo. Erit quidem durus et mucidus, et hordeaceus forte panis. Sed delicatum militem rex non amat. Jerusalem, quae similam et mel, et oleum manducavit, fornicationis arguitur: non quod mali sint cibi, quos paterna indulget clementia; sed quod mollis praeliator ad primam statim aciem concidat, et post umbram solem ferre non queat: post sudarium galeam oneri potius reputet, quam tutamini. Quod si exire te coeperint, in quibus infans volutatus es, lusisti puer, adolescentulus lascivisti: recordare omnes, qui nunc accolae eremi sunt, coelestes illos choros, per eosdem erupisse tramites, iisdem institisse vestigiis. Et ut longam orationem compendio breviem epistola quippe librum redolere non debet aut parva aut magna sunt, quae tibi deseren
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc erat incorde portare. quã incorpore dnm hab̾e fautore ñ aspetꝰ
hominũ: Uis seire quales dñs querat ornatꝰ. habitu prudencia. iusti¬
cia. tẽꝑancia. fortitudine his plagis cęli includẽ. hecte qͣdriga ue.¬
liut aurigã xp̃i ad meti concitũ fuerat. Hichil boc monili p̾ciosiꝰ ni¬
cłnl ae gẽmarũ uarietate distinciꝰ. Ex omi parce decoraris. cingeris
ans ꝓtẽgeris ⁊ ornam̃to cͥ sc̃ ⁊ cutamini. ⁊ gẽme uernunt᷑ inscuta.
Cauie qͦa ne aut linguã aut aures habeas prurientes: idt neaue aliis
ipse de traus aut alios audias de trahentes. sedens in qͥd adiis frem¬

Expanded text:
est haec in corde portare quam in corpore, deum habere fautorem, non aspectus hominum. uis scire, quales dominus quaerat ornatus? habeto prudentiam, iustitiam, temperantiam, fortitudinem. his plagis  caeli includere, haec te quadriga uelut aurigam Christi ad metam concitum ferat. nihil hoc monili pretiosius, nihil hac gemmarum uarietate distinctius. ex omni parte decoraris, cingeris atque protegeIis; et ornamento tibi sunt et tutamini: gemmae uertuntur in scuta. Caue quoque, ne aut linguam aut aures habeas prurientes, id est, ne aut ipse aliis detrahas aut alios audias detrahentes. sedens, inquit, adue
Abbreviated transcription (Latin):
in meo reqͥescat sinu. Impolluta÷ uirginitatisq ꝑpętuę. uinsimilitu¬
dinẽ mariȩ: cũ cotidie generor. sẽꝑq parturiat: in corrupta÷. hinc

Expanded text:
in meo requiescat sinu. Inpolluta est virginitatisque perpetuae et in similituin meo requiescat sinu. Inpolluta est virginitatisque perpetuae et in similitudinem Mariae, cum cotidie generet semperque parturiat, incorrupta est. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
sanguinis indicaẽ sacram̃tũ. tam̃ ⁊ feruorẽ ostendit sapientiȩ. Unde &
obstetrix illa ingenesi coccinũ ligat in manu phares. qͥ abeo qđ parie.¬
tẽ diuiserat. duos ante popłos separantẽ. diuisoris id÷ phares sortitꝰ ÷
nomͣ. ⁊ raab meretrex intypo ȩccłȩ resticulã misteria sanguinis con¬
tinentẽ. ut hierico ꝑ eunte saluet̾. appendit infenestra domꝰ sue. Et in
⁊qͥd uolo nͥ ut ardeat: ⁊ indiscipłoꝵ corde succensꝰ cogebat dicere. ñ ne
cor nr̃m ardens erat in nob̾ dũ loqueret᷑ inuia. ⁊ aꝑiret nob̾ scripturas:
Quo rursũ hȩc tã longo repetã pͥncipia. neame queras pueriles declama-¬
tiones. sentenciarũ floscules. uerboꝵ lenocinia. iꝑfines capitũ sin¬
guloꝵ acuta quedã breuit̾q conelusa. que paulꝰ uelamores excitent
audientũ. Amplexet᷑ me mͦ sapientia.: ⁊ abisae nr̃a. que nũꝙ. se neseit

Expanded text:
sanguinis indicet sacramentum, tamen et feruorem ostendit sapientiae. unde et sanguinis indicet sacramentum, tamen et feruorem ostendit sapientiae. unde et obstetrix illa in Genesi coccinum ligat in manu Phares, qui ab eo, quod parietem diuiserat duos ante populos separantem, \'diuisoris\', id est \'Phares\', sortitus est nomen. et Raab meretrix in typo ecclesiae resticulam mysteria sanguinis continentem, utHiericho pereunte saluaretur, adpendit. et in succensus cogebat eos dicere: Nonne cor nostrum erat ardens in nobis, dum loqueretur in via et aperiret nobis scripturas? Quorsum haec tam longo repetita principio? Ne a me quaeras pueriles declamationes, sententiarum flosculos, verborum lenocinia et per fines capitum singulorum acuta quaedam breviterque conclusa, quae plausus et clamores excitent audientum. Amplexetur me modo sapientia et Abisag nostra, quae numquam senescit,
Abbreviated transcription (Latin):
bulã quã nuꝑ seripserat recitauit iudicibꝰ. ⁊ tantũ sapienciȩ.
inetate iã fracta specim̃ dedit: ut se ueritatẽ tribunaliũ inthea¬
tri. fauorẽ uerterit. Nec mirũ cũ &lã cato romani generis diser¬
tissimꝰ. censoriꝰ iã ⁊ senex. grecas litteras nec erubuerit. nec des¬
ꝑauerit discere. Certe bomerꝰ refert. qd̃ delingua nestoris iã ue-¬
tuli ⁊ pene de crepiti. dulcior melle oracio fluxerit. S ipsiꝰ ab¬
isac nominis sacram̃tũ sapientię sensũ indicat ãpliorẽ. In tp̃tat᷑
fluctꝰ resonent. ⁊ut ita dica. depelago fremitꝰ audit᷑. Exquo¬
ostendit᷑ ab undantissimũ ⁊ ultra humanã uocẽ. diuini ser monim
sensib tont̾ruũ cõmorari. Porro sunamites in lingua nr̃a coccinea dr̃.
ut signific& calere sapientiã ⁊ diuina lectione feruere. Id̃ lic& dñici

Expanded text:
bulam, quam nuper scripserat, recitavit iudicibus et tantum sapientiae bulam, quam nuper scripserat, recitavit iudicibus et tantum sapientiae in aetate iam fracta specimen dedit, ut severitatem tribunalium in theatri favorem verteret. Nec mirum, cum etiam Cato, Romani generis disertissimus, censorius iam et senex, Graecas litteras nec erubuerit nec desperaverit discere. Certe Homerus refert, quod de lingua Nestoris iam vetuli et paene decrepiti dulcior melle oratio fluxerit. Sed et ipsius Abisag nominis sacramentum sapientiam senum indicat ampliorem. interpretatur fluctus resonat, et ut ita dicam de pelago veniens fremitus auostenditur abundantissimum et ultra humanam uocem diuini sermonis in senibus tonitruum commorari. porro \'Somanitis1 in lingua nostra \'coccinea\' dicitur, ut significet calere sapientiam et diuina lectione feruere; quod, licet dominici
Abbreviated transcription (Latin):
in lignis iuiridib suffocet᷑. ⁊ suũ ñ possit explicare fulgorẽ: senetꝰ
uͦ rursꝰ admoneor eoꝵ qͥ adulescentiã suã honestis artib instritrert̃¬
cũ expletis centũ ⁊ septẽ annis se mori cerner&e. dixisse fert᷑. dole¬
re qd̾ tunc egredẽt᷑ euita: qͣndo saꝑe cȩpiss&. Plato octogesuno anno
scribens ÷ mortuuis: socrathes ñ aginta ⁊ nouẽ annos. in docendi seri¬
bendiq labore cõpleuit. Iaceo ceteros philosophos pytagoriã de¬
mocritũ. xenocraten. Tenonẽ. eleanten. qͥiã etate longeua. in
sapientiȩ studiis floruert̃. ad poetas uenio. homerũ. hesio dũ. si¬
monidẽ. Ntbesichorũ. ꝗͥ grandes natu. cr. oneũ nescio qͥd ⁊solito
dulciꝰ uicina morte cecinert̃: sofflocles. cũ ꝓpt̾ nimia senectutẽ
& rei familiaris negligenciã a filiis acusaret᷑ amĩciȩ. oyblippi fa¬

Expanded text:
in lignis uiridioribus suffocetur et suum non possit explicare fulgorem. senectus in lignis uiridioribus suffocetur et suum non possit explicare fulgorem. senectus uero — rursus admoneo — eorum, qui adulescentiam suam honestis artibus instruxercum expletis centum et septem annis se mori cerneret, dixisse fertur dolere, quod tunc egrederetur e vita, quando sapere coepisset; Plato octogesimo et uno anno scribens est mortuus; Isocrates nonaginta et novem annos in docendi scribendique labore conplevit; taceo ceteros philosophos, Pythagoram, Democritum, Xeno-cratem, Zenonem, Cleanthem, qui iam aetate longaeva in sapientiae studiis floruerunt: ad poetas venio,Homerum,Hesiodum, Simonidem,Stesichorum, qui grandes natu cygneum nescio quid et solito dulcius vicina morte cecinerunt. Sophocles, cum propter nimiam senectutem et rei familiaris neglegentiam a filiis accusaretur amentiae, Oedipi fa
Abbreviated transcription (Latin):
utd& capiti tuo coronã grãrũ. Coroia qͦ deliciarũ: ꝓtegae te. Om̃s
pene uirtudes corꝑis mutant᷑ insenib icrescente sola sapientia.
de crescunt cetere ieiunia. ⁊ elemosinȩ. chameniȩ. huc illucq dis-¬
cursꝰ. ꝑegrinoꝵ susceptio. defensio pauꝑm. standi adorationẽ ꝑse-¬
uerancia. uusitacio languenciũ. labor manuũ unde p̃bebant᷑ ele-¬
mosine. ⁊ ne sermonẽ longiꝰ trabã: cuncta que ꝑcorpꝰ exercent̾. frac¬
to corꝑe minora fiunt. Nec hoc dico qđ in uiuenib ⁊ ad huc solidioris
etatis. his dũ caxat qͥ labore ⁊ ardentissimo studio. uite qͦq scĩmonia
iorationis ad dm̃ frequencia. scienciã c̃secutist̃ frigeat sapientia. que
in plerisq senib ȩtate marcescit. s qd̃ adulescentia multa corꝑis bella
sustineat : ⁊ uit̾ incentiua uicioꝵ. unt̾ carnis titillaciones. q̃sugnis

Expanded text:
ut det capiti tuo coronam gratiarum, corona quoque deliciarum proteget te . » Omnes ut det capiti tuo coronam gratiarum, corona quoque deliciarum proteget te . » Omnes pene virtutes corporis mutantur in senibus, et, crescente sola sapientia, decrescunt caetera. Jejunia, chameuniae, huc illucque descensus, peregrinorum susceptio, defensio pauperum, instantia orationum, et perseverantia, visitatio languentium, labor manuum, unde praebeantur eleemosynae, et, ne sermonem longius traham, cuncta, quae per corpus exercentur, fracto corpore minora fiunt. nec hoc dico, quod in iuuenibus et adhuc solidioris aetatis, his dumtaxat, qui labore et ardentissimo studio, uitae quoque sanctimonia et orationis ad deum frequentia scientiam consecuti sunt, frigeat sapientia, quae in plerisque senibus aetate marcescit, sed quod adulescentia multa corporis bella sustineat et inter incentiua uitiorum et carnis titillationes quasi ignis
Abbreviated transcription (Latin):
refrix̃. ⁊aceo depriorib ante diluuiũ uiris. qͥ pot annos nͣgentos
ñ dicã senilib s pene cariosis artub neq̃quã puellares quesiere
c̃pleaꝰ. Certe moy ses dux israe̾l̃ ppłi. centũ niuginti annos habebat
⁊ sefforã nͣ mutauit uxorẽ. Que ÷ gͥ ista sunamites uxxor ⁊i uirgo. tam
ferueris ut frigidũ cale facer&: ta sca ut calentẽ ad libidinẽ nͣ ꝓ¬
uocaret: Ex ponat sapientissimꝰ salomon patris sui delicias. ⁊ pa-¬
cificꝰ bellatoris uiri enarr& ampleaꝰ. Posside sapientiã. posside intel¬
ligentiã. ne ob liuiscaris. ne declinaueris au̾bo oris mei ne de¬
reliqueris eã. ⁊ ap̃hendae te. Ama illã: ⁊ seruabitte. Pncipiũ sapi¬
entiȩ. posside sapientiã. ⁊ inomi possessione tua. posside intelli¬
gentiã. Circũda illã: ⁊ ex altabitte. Honora illã: ⁊ amplex abit᷑ te.

Expanded text:
refrixit; taceo de prioribus ante diluuium uiris, qui post annos nongentos refrixit; taceo de prioribus ante diluuium uiris, qui post annos nongentos non dico senilibus, sed paene iam cariosis artubus nequaquam puellares quaesiere conplexus; certe Moyses, dux Israhelitici populi, centum uiginti annos habebat et Sephoram non mutauit. Quae est igitur ista Somanitis uxor et uirgo tam feruens, ut frigidum calefaceret, tam sancta, ut calentem ad libidinem non prouocaret? exponat sapientissimus Salomon patris sui delicias et pacificus bellatoris uiri narret amplexus: posside sapientiam, posside int.ellegentiam. ne obliuiscaris et ne declinaueris a apprehendet te; ama illam, et servabit te. Principium sapientiae posside sapientiam, et in omni possessione tua posside intelligentiam. Circumda illam, et exaltabit te. Honora illam, et amplexabitur te,
Abbreviated transcription (Latin):
qͦq merĩ fugit. Qd̃ ne degentili tantũ litteratura ꝓferre uideam᷑: di¬
uinoꝵ uoluminũ sacram̃ta cognosce. dauid annos uatꝰ septuginta bel-¬
licosꝰ qͦndã uir senectute frigente. nͥ poterat cale fieri. Querit᷑ puella
deuiuu̾sis finib isrł: abisac sunamites. que cũ rege dormirce ⁊ senile
corpꝰ cale facer&. Nne tͥ uidet᷑ si occidentẽ seqͣris litterã. uł figm̃tũ. eẽ.
demimo uela tellanarũ ludicra᷑ łrigidꝰ senex obuoluit᷑ uestimͣtis.
inisi cõplexu ad ulescentule nͣ tepescit. Uiuebat ad huc betsabeȩ. suꝑ¬
erat abigail. ⁊ relique uxores. ⁊ concubine. qͦs script᷑a cõmemorat.
om̃s qͣsi frigide repudiant᷑. ⁊ munius tͣntũ gradeuuꝰ calescit amplexib
Abrabã multo dauid senior fuit: ⁊ tam̃ uiuente sara aliã nͣque siuit
uxorẽ. Isaac duplices dd̃ annos habuit: ⁊ cũ rebecca iã uetula nũꝙ

Expanded text:
m fugit. Quod ne de gentili tantum litteratura proferre uideamur, dim fugit. Quod ne de gentili tantum litteratura proferre uideamur, diuinorum uoluminum sacramenta cognosce. Dauid annos natus septuaginta, bellicosus quondam uir, senectute frigente non poterat calefieri. quaeritur itaque puella de uniuersis finibus Israhel Abisag -Somanitis, quae cum rege dormiret et senile corpus calefaceret. nonne tibi uidetur, si occidentem sequaris litteram, uel figmentum esse de mimo uel Atellanarum ludicra? frigidus senex obuoluitur uestimentis et nisi conplexu adulescentulae non tepescit. uiuebat adhuc Bersabee, supererat Abigea et reliquae uxores eius et concubinae, quas scriptura commemorat: omnes quasi frigidae repudiantur, in unius tantum grandaeuus calescit amplexibus. Abraham multo Dauid senior fuit et tamen uiuente Sarra aliam non quaesiuit uxorem; Isaac duplices Dauid annos habuit et cum Rebecca iam uetula numquam
Abbreviated transcription (Latin):
iononimꝰ pr̃b: nepociano prõ. Petis neporiane ume litteris trans¬
marinis. ⁊ crebro petis. ut tͥbreui uolumine digerã p̃cepta iuuendi.
⁊ q̃ ratiore his qͥ scl̃i milicia delicta uł monacꝰ ceꝑit eẽ. uł clericꝰ rectũ¬
xp̃i tramitẽ teneat. nec ad diu̾sa uicioꝵ de uerticula rapiat᷑. dũ essẽ.
ad ulescens. u mopene puer. ⁊ primos impetꝰ lascuuentis ȩtatis heremi
roe affectũ: s in illo oꝑe ꝓ etate nc̃ iusimꝰ ⁊ calentib adhuc rethor
studiis atq doctrinis. quedã scolastico flore depinximꝰ. Nũe iã cano ca¬
pite uarata fronte. atq ad instar boum pendentib añto ꝑ alearib fri¬
Sid obsitit circũ p̃cordia sangius. Unde ⁊in alio loco. idem poeta canit.
Omĩa fert ꝑtas. animũ ꝙͦ. Et post modicũ: nc̃ olita mͥ tot carmina. uox
ñ illi necesse: iterũ lauari. Et tu breuit ad cuncta apłm aulias res

Expanded text:
TIANUM PRESBVTERUM. Petis, Nepotiane carissime, litteris transTIANUM PRESBVTERUM. Petis, Nepotiane carissime, litteris transmarinis et crebro petis, ut tibi breui uolumine digeram praecepta uiuendi et, qua ratione is, qui saeculi militia derelicta uel monachus coeperit esse uel clericus, rectu lat. 18 s. XII. ad diuersa uitiorum diuerticula rapiatur. dum essem adulescens, immo paene puer, et primos impetus lasciuientis aetatis heremi ret affectum. sed in illo opere pro aetate tunc lusimus et calentibus adhuc rhetorum studiis atque doctrinis quaedam scolastico flore depinximus. nunc iam cano capite et arata fronte, ad instar boum pendentibus a mento palearibus frigidus obsistit circum praecordia sanguis. unde et in alio loco idem poeta canit: omnia fert aetas, animum quoque et post modicum: nunc oblita mihi tot carmina, uox n illi necesse est iterum lauare. et, ut breuiter, ad cuncta apostolum audias res
Abbreviated transcription (Latin):
tũ talentũ in sudario ligans. ceteris lucra facientib id tantũ qd̃ acce-¬
ꝑat seruauit. Ilico indignantis dñi clamore feriet᷑. Serue neq. qͣre
ñ dedisti pecuniã meã. ad m̾sã. iego ueniens exegissẽ cũ usuris. id÷
tor denariũ denes. alteriꝰ locũ qͥ pecunia duplicare potuerat ocu-¬
pasti. Quã obrẽ sic̃ his qͥbene ministrat. bonũ gradũ sibi adqͥrit. ita
qͥ indigne ad calicẽ dñi accedit: reus erit corꝑis dñi ⁊ sanguinis. Non
laũ respice. quẽ dñs in apocalẏpsi de notat. qͥtã t᷑pia ⁊ ne fanda cõm̃tꝰ:
ut ophytarũ heresis ex illa radice nascat᷑. ꝓbet se unꝰ qͥsq: ⁊ sic accedrt.
aris ascendẽ. Suꝑquẽ dñs reqͥescit. nisi suꝑ humilẽ ⁊ qͥetũ. ⁊ tremͣtẽ u̾ba
sua: cui plꝰ credit᷑. pliss habeo ea igit᷑. Potentes potent̃ torm̃ta pacient.

Expanded text:
tum talentum in sudario ligans ceteris lucra facientibus id tantum, quod acceptum talentum in sudario ligans ceteris lucra facientibus id tantum, quod acceperat, reseruarit! ilico indignantis domini clamore ferietur: s ern e nequam, quare non dedisti pecuniam meam ad mensam, et ego utor denarium pasti. Quam ob rem sicut is, qui bene ministrat, bonum gradum sibi adquirit, ita, qui indigne ad calicem domini accedit, reus erit dominici corporis et sanguinis. Non laum respice, quem dominus in Apocalypsi sua odit; qui tam turpia et nefanda commentus est, ut Ophitarum heresis ex illa radice nascatur. Probet se unusquisque et sic accedat. aris accedere. Super quem dominus requiescit, nisi super humilem et quietum et trementem verba sua? Cui plus creditur, plus ab eo exigitur. Potentes potenter tormenta patientur.
Abbreviated transcription (Latin):
iorom oꝰ psidio fci salutẽ. Pullaresuetꝰ ingͥt cõmod: tã facilisi qͥn
difficił siat. quã inuitꝰ facias. Qa si ille rẽ facisẽ. difficult fer inn¬
uito anino putaũ: qͥd me facere posse estimas. inre maxima. ⁊ nullsꝰ ũs
disserta eloquencia: Nã qͥcũq uoluert̃ delaudib cerei dicere. plenisit
aiunt uentis ingeniĩ sui te tencłe uela. ⁊ qͥsi quedã pelagi alta penitran¬
legunt arte conponunt. ⁊ q̃dã racione uitali animas op̾eut ñ desuio m̃seri¬
łterea urgilii totꝰ georgicoꝵ liber ꝓfert᷑ inmediu: rer auolans agmen indu¬
eit. Pantoq strepitu diu̾sa narrant᷑ munia: ut militarib castis int &e te
eredas. S cũ hȩç audieris siue legeris lauda oratoris eloquencia. & ut bre¬
uit̾ signẽ. putate qͥntilliani controuersiã recordari: inq̃ paus causat c̃oleas
obinteritũ apiũ. flore ab in potentissimo diuite uenenatos. ⁊sto hȩc iocun.

Expanded text:
n difficilis fiat, si invitus facias. Quod si ille rem facilem difficulter fieri invito animo putavit, quid me facere posse existimas in re maxima, et nullius umquam edisserta eloquentia? Nam quicumque voluerunt de laudibus Cerei dicere, plenisque, ut aiunt, ventis ingenii sui intendere vela, et quasi quaedam pelagi alta penetranlegunt, arte componunt, et quadam ratione vitali, animas apiculis, non de suo inserterea Virgilii totus Georgicorum liber profertur in medium, rex advolans agmen inducit, tantoque strepitu diversa narrantur munia, ut militaribus castris interesse te credas. Sed cum haec audieris sive legeris, laudabis oratoris eloquentiam. Et ut breviter signem, puto te Quintiliani controversiae recordari, in qua pauper causatur, dolens ob interitum apum, flores ab impotentissimo divite venenatos. Esto haec jucu
Abbreviated transcription (Latin):
cro. qͥ escant ⁊ de sinant maledicere. Ñ enĩ ut au̾sarii. sed ut amici
seripsimꝰ. Nec inuecti sumꝰ in eos qͥ peccant: s ne peccent ad moniumꝰ.
Neq in illos tantũ. s innos ipsos seueri uidicesfiumꝰ: uolentesq festu¬
cã de oculo alteriꝰ tollere. nram priꝰ trabẽ eiecimꝰ. Nulli lesi. nullꝰ¬

Expanded text:
cro, quiescant et desinant maledicere; non enim ut aduersarii, sed ut amici cro, quiescant et desinant maledicere; non enim ut aduersarii, sed ut amici scripsimus, nėc inuecti sumus in eos, qui peccant, sed, ne peccent, monuimus. neque in illos tantum, sed et in nos ipsos seueri iudices fuimus uolentesque festucam de oculo alterius tollere nostram prius trabem eiecimus. nullum laesi, null
Abbreviated transcription (Latin):
raꝑe: furtũ ÷ accłam fraudare. sacrilegiũ÷ accepisse pauꝑib erogandũ.
uesurientib plurimis. uł cautũ uelle eẽ. uł timidũ. aut qd̾ aꝑtissum
sceleris: aliqͥd inde subtraere. omiũ p̃donũ erudelitatẽ suꝑat. Ego fa¬
me torqueor. ⁊ tu uidicas qͣntũ uentri meo satis fit: aut duude stati
qđ acceꝑis: aut si timidꝰ dispensator es: dimitte largitore ut sua sporte¬
ipse distribuat: Holo subocasione mea. sacculꝰ tuus plenꝰ sit. Nemo
meliꝰ mea: seruare potest. Optimꝰ dispensator ÷: qͥsibi nichil reserua.
Coegistime nepociane lnie. lapidato ia uirginitatis libello. quẽ scẽ
ȩustochio rome c̃serlpserã: post annos decẽ ruriꝰ bethleẽ ora reserare
i c̃fodiendũ me lingius. om̃iũ ꝓdere. Aut enĩ nichil scribendũ fuit:
ne hominũ uidiciũ subiremꝰ. qd̃ tu facere ꝓibiusti: aut scribentes¬
nos nosse cunctoꝵ adu̾sũnos maledictoꝵ tela. ẽẽ. tor quenda. hos obse¬

Expanded text:
erogandum et esurientibus plurimis uel cautum esse uelle uel timidum aut — quod apertissimi sceleris est — aliquid inde subtrahere omnium praedonum crudelitatem superat. ego fame torqueor et tu iudicas, quantum uentri meo satis sit? aut diuide statim, quod acceperis, aut, si timidus dispensator es, dimitte largitorem, ut sua ipse distribuat. nolo sub occasione mea sacculus tuus plenus sit. nemo me melius mea seruare potest. optimus dispensator est, qui sibi nihil reseruat.. Coegisti me, Nepotiane carissime, lapidato iam uirginitatis libello, quem sanctae Eustochiae Romae scripseram, post annos decem rursus Bethlem ora; reserare et confodiendum me linguis omnium prodere. aut enim nihil scribendum fuit, ne hominum iudicium subiremus, quod tu facere prohibuisti, aut scribentes nosse cunctorum aduersum nos maledicorum tela torquenda. quos obse
Abbreviated transcription (Latin):
nouissime dã pna ipsa delectant. Audio p̃t̃ea. in senes. ⁊ anꝰ absq li¬
b̃is. qͦxũdã t̾pe seruiciũ. Ipsi apponunt maculã. obsident lectũ. puru¬
lenciã stomachi ⁊ figm̃ta pul monis manu ꝓpria suscipiunt: pauent
ad introitũ medici. trem̃tibq labiis an cõmodiꝰ habeant sciscitant᷑.
Et si paululũ senex uegecior fuerit ꝑiclitant᷑. simul ataq leticia mens
intr insecꝰ auara torquet᷑. Tunent enĩ neꝑdant ministeriũ: ⁊iuuacẽ
senẽ matusale annis cõparant. Oqͣnta apd̾ dm̃n merces. si uniꝰ qͥla¬
inosenti p̾ciũ nspac: Quantis sudorib hereditas cassa expetit᷑: minore
labore margaritũ ap̃ emi poterat. Ouinas scriptiras sepiꝰ lege. immo
nĩꝗ de manib tius sacra lectio deponat᷑. duce qd doceas obtine eũ
⁊ seãm doctriã ÷ fidelẽ sermonẽ. ut posuis ex ortari in doctrina sana.

Expanded text:
nouissime damna ipsa delectant. audio praeterea in senes et anus absque linouissime damna ipsa delectant. audio praeterea in senes et anus absque liberis quorundam turpe seruitiuIDipsi apponunt mattulam, obsident lectum et purulentias stomachi et phlegmata pulmonis manu propria suscipiunt. pauent ad introitum medici trementibusque labiis, an commodius habeant, sciscitantur et, si paululum senex uegetior fuerit, periclitantur ac simulata laetitia mens intrinsecus auara torquetur. timent enim, ne perdant ministerium, et uiuacem senem Mathusalae annis conparant. onon speraret! quantis sudoribus hereditas cassa expetitur! minori labore margaritum Christi emi poterat. Diuinas scripturas saepius lege, immo numquam de manibus tuis sacra lectio deponatur. disce, quod doceas; obtine eum, qui secundum doctrinam est, fidelem sermonem, ut possis exhortari in doctrina sana
Abbreviated transcription (Latin):
loꝵ mimi ⁊ aurige. ⁊ scorta. hereditates capiunt. Solis clericis ⁊ monachis. hoc
ror: s doleo cur meruerimꝰ hanc legẽ. Cauteriũ bonũ ÷: sed qͦ m uulnꝰ ut in¬
digeã cauterio : cłuida seueraq legis caucio: ⁊ tam̃ nec sic refrenat ᷑ auari¬
cia. ꝑficlĩ cõmissa legib illudimꝰ: ⁊ qͣsi maiora sint imꝑatoꝵ scripta quã
xp̃i. leges timemꝰ. ⁊ eugłia contẽpnimꝰ. Sit heres. s mat̾ filioꝵ: id÷ gregis
sui ȩccła. que illos genuit: nutriuit. pauit. Quid nos in serimꝰ int̾ matrẽ¬
priis stude diuiciis. Natꝰ in pauꝑe domu. untugurio rusticano: qͥ uix
milio ⁊ cibario pane rugientẽ saturare uentrẽ poterã: nẽ similã. &
malla fastidio. noui ⁊ genera &e nomina pisciũ. in qͦ littore conca lecta
sit: calleo saporib auiũ. discerno ꝓuncias: ⁊ ciboꝵ maeraritas. ac

Expanded text:
lorum, mimi et aurigae et scorta hereditates capiunt; solis clericis et monachis hoc llorum, mimi et aurigae et scorta hereditates capiunt; solis clericis et monachis hoc lror, sed doleo, cur meruerimus hanc legem. cauterium bonum est, sed quo mihi uulnus, ut indigeam cauterio? prouida seueraque legis cautio, et tamen nec sic refrenatur auaritia. per fideicommissa legibus inludimus et, quasi maiora sint imperatorum scita quam Christi, leges timemus, euangelia contemnimus. sit heres, sed mater filiorum, id est gregis sui, ecclesia, quae illos genuit, nutriuit et pauit. quid nos inserimus inter matrepropriis studere diuitiis. natus in paupere domo et in tugurio rusticano, qui uix milio et cibario pane rugientem saturare uentrem poteram, nunc similam et mella fastidio, noui et genera et nomina piscium, in quo litore conca lecta sit, calleo, saporibus auium discerno prouincias et ciborum me raritas ac
Abbreviated transcription (Latin):
officiũ clericatꝰ. aut udua tͥ iusitat᷑ aut uirgo. nũq domũ soł intro eas.
T ales habeto socios: qͦrũ contub̾nio ñ in fameris. Silector. si acolit. si psaltes
te seqt᷑. n ornent᷑ uestib s morib. Nec calamistro erispent comas sed pu¬
aliqͥt ÷ loquendũ: habet nutricẽ maiorẽ domꝰ. uirginẽ. uiduã. marita. n÷ tã
inhumana. ut nullũ p̾t̃te habeat: cui se aucdeat credẽ. Caueto onĩs suspiciones
i qͥcqͥd ꝓbabilit̾ fingi potest. ne fingat᷑ ante deuita. Crebra munuscula ⁊ suda-
inscłi ħominib detestam̃: qͣnto magis in clericis. & inclericis monachis. quors
sacerdociũ ꝓposito.⁊ ꝓpositũ ornat᷑ sacerdocio. nec hoc dico qd̵ aut uite aut
in scĩs uiris ista formidẽ. s qđ in onũ ꝓposito. in onũ gradu. ⁊ sexi. ⁊ boni ⁊mali
reꝑiant᷑: maloꝵq condẽpnacio laus bonoꝵ sit. Pud& dicere. sacerdotes ido-¬

Expanded text:
officium clericatus aut uidua tibi uisitatur aut uirgo, numquam domum solus introeas officium clericatus aut uidua tibi uisitatur aut uirgo, numquam domum solus introeas talesque habeto socios, quorum contubernio non infameris. si lector, si acolythus, si psaltes te sequitur, non ornentur uestibus, sed moribus, nec calamistro crispent comas. sed pualiquid loquendum, habet nutricem, maiorem domus uirginem, uiduam, maritatam; non est tam inhumana, ut nullum praeter te habeat. cui se audeat credere. caueto omnes suspiciones et, quidquid probabiliter fingi potest, ne fingatur, ante deuita. crebra munuscula et orariin saeculi hominibus detestamur: quanto magis in clericis et in clericis monachis, quorum et sacerdotium proposito et propositum ornatur sacerdotio! nec hoc dico, quod aut in te aut in sanctis ureperiantur: malorumque condemnatio laus bonorum sit. Vide quid prosi
Abbreviated transcription (Latin):
discordia. que potest eẽ. concordia : hospiciolũ tuũ aut raro aut nũq. mulierũ
pedes terant. Om̃s puellas uurgines apĩ auc eqͣlit᷑ ignora. aut equalit̃ dilige.
ne sub eodẽ tecto manseris neue in p̾terita castitate confidas. nec d aiis san¬
cior. nec salomone putes. ee sapientior. Mem̃to semꝑ qd̾ paradisi colonũ.
de possessione sua mulier eiecerit. Aegro tanti tͥ sc̃s qͥ liba fr̃ adsistat. &
germana uł mat̾. aut ꝓbate quelibar apud om̃s ficlĩ. Qd si huiꝰ cemodi ñfu
epint consanguinitatis. caslimonieq ꝑsone multas anꝰ nutrit ȩccła que
iofficiuĩ pbeant: ⁊ beneficũ accipiant ministrando. ut infirmitas q aua
feuctũ habeat elemosine. Scio qͦq qͦscdã conualiusse corpe ⁊ animo egro¬
tare cȩpisse. Piculose tͥministrat: cuiꝰ uultũ frequent̾ intendis. Si aptꝰ

Expanded text:
discordia quae potest esse concordia? hospitiolum tuum aut raro aut numquam mulierum discordia quae potest esse concordia? hospitiolum tuum aut raro aut numquam mulierum pedes terant. omnes puellas et uirgines Christi aut aequaliter ignora aut aequaliter dilige. ne sub eodem tecto manseris; ne in praeterita castitate confidas. nec Dauid sanctior nec Salomone potes esse sapientior; memento semper, quod paradisi colonum de possessione sua mulier eiecerit. aegrotanti tibi sanctus quilibet frater adsistat et germana uel mater aut probatae quaelibet apud omnes fidei. quodsi huconsanguinitatis castimoniaeque personae, multas anus nutrit ecclesia, quae et officium praebeant et beneficium accipiant ministrando, ut infirmitas quoque tua fructum habeat elemosynae. scio quosdam conualuisse corpore et animo aegrotare coepisse. periculose tibi ministrat, cuius uultum frequenter adtendis. si propter