comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qd cet̾a omĩa metalla ꝯminuit. ⁊ domat. ꝯpetent̾ qͥdẽ crudelitatis uiõ
lentiam designat. q̃ resistentia q̃ p̃mit ut oppͥmat. Es aũ argentũ
unitat᷑ in sono. s multũ dissonat in p̾tio. Sic sic simłatio suauẽ ad¬
ulationis tĩnitũ ht̃ ĩ smone. ⁊ suauit̾ reboat. ⁊ dulcit̾ resubtat in
de siderium paliet intrinsetꝰ. Argentũ qͦ quo freq̃ntiori usu att̾it᷑.
eo utiq clarior reddit᷑. Sic ũitas uehem̃ti discussione qͦ migis eo meliꝰ¬
ꝯm̃dat᷑. sic u̾itas ꝯsilia exꝑientie usu quo cerciora: eo dariora reddũ¬
tur. Carita̾s claritatẽ auri fulgor expͥmit. q̃ celesti desiderii igne flã¬
mascit. Et sic̾ aur̃ cet̾is metalis prefert᷑. sic caritas cet̾as uirtuteᷤ su¬
ꝑgredr. O qͣntũ est int̾ testam ⁊ aurũ. int̾ statue finẽ. ⁊ statue pͥn¬

Expanded text:
quod caetera omnia metalla comminuit et domat, competenter quidem crudelitquod caetera omnia metalla comminuit et domat, competenter quidem crudelitlentiam designat, quae resistentia quaeque premit, ut opprimat. Aes autem argentum imitatur in sono, sed multum dissonat in pretio. Sic simulatio suavem adulationis tinnitum habet in sermone, et suaviter reboat, et dulciter resultat in ilium et desiderium pallet intrinsecus. Argentum quoque quo frequentiori usu atteritur, eo utique clarior redditur: sic veritas vehementi discussione quo magis eo melidatur, si veritatis consilia experientiae usu certiora, eo clariora redduntur. Charitatis claritatem auri fulgor exprimit, quae coelestis desiderii igne flammescit; et, sicut aurum caeteris metallis praefertur, sic charitas caeteras virtutes supergreditur. O quantum est inter testam et aurum, inter statuae finem et statuae prin
Abbreviated transcription (Latin):
ruinam timere. ut satagamꝰ semꝑ ⁊ ubiq ⁊ uere. ⁊ ꝑfecte hũilitatis
¶Formã modũq tene.¬
ui stat ait apłs: uideat ne radat. De quolibet celso fastigio facile
potest in ima corrui. uł in ꝓfundũ dem̃gi. Inmo ꝓcul dubio qͣnto
gradus altior: tanto casus det̾ior. Debet nos semꝑ istud nabuchodono¬
sor sõpniũ. ⁊ cautos redd̾e. ⁊ sollicitos efficere. Uide obsetro uisionis eiꝰ
statuã. uide ĩqͣm a qͣnta sublimitate incipit᷑. ⁊ ad qͣlem tandẽ finem
deducit᷑. Habet sane caput aureũ. ⁊ finẽ testeũ. Qͥ auro cariꝰ. quid
ferrea. ⁊ qͥnta. describit᷑ testea. In auro intlłr caritas i argento u̾itas.
In ere. simultas. Ĩ fero ctisdelitas. in testa fictili: fragilitas. T̃esta enĩ
facile frangit᷑. ⁊ ꝑ eam recte impatiẽtie fragilitas designatur. Ferrũ

Expanded text:
ruinam timere, ut satagamus semper et ubique verae et perfectae humilitatis ruinam timere, ut satagamus semper et ubique verae et perfectae humilitatis formam modumque teneQui stat, ait Apostolus, videat ne cadat . De quantumlibet celso fastigio facile potest in ima corrui, vel in profundum demergi, imo procul dubio quanto gradus altior, tanto casus deterior. Debet nos semper istud Nabuchodonosor somnium, et cautos reddere, et sollicitos efficere. Vide, obsecro, visionis ejus statuam; vide, inquam, a quanta sublimitate incipitur, et in qualem tandem finem deducitur. Habet sane caput aureum, et finem testeum. Quid auro charius, quid ferrea, et quinta describitur testea. In auro intelligitur charitas, in argento veritas, in aere simultas, in ferro crudelitas, in testa fictili fragilitas. Testa enim facile frangitur, et per eam recte impatientiae fragilitas figuratur. Ferrum
Abbreviated transcription (Latin):
uł ext̾uis etiam coram aliis intua actione. Int̾uis inqͣm ex ꝓposito
⁊ studio uoluntatis. ułext̾iuis ex defectui. ⁊ fluxii humane corrup¬
tibilitatis. Et qͣm multi sunt qui nullo mͦ ab altitudĩe ꝓprie esti¬
mationis descendiuit. nͥ tũc pͥmũ cum ext̾uis in actione turpit̃ cadt̃.
Ad hoc namq procul dubio. ñ nulli ꝑmittunt᷑ in actione deformit
cadere.⁊ aurũ suũ in argñtũ. argentũ in es. es ĩ ferrũ. ferrũ ĩ tes¬
tam mutare. ut ex ꝓͥo defectu. ⁊ qi ꝑ experim̃tũ discant. qͥd de ꝓpͥa u̾¬
tute. ⁊ fortitudĩe sentire debeant. Uideamꝰ gͦ. quomͦ quodam ꝯtĩgat
ruxta ostense ymaginis formã qiͣ de sũmis bonis pene usq ad extre¬
ina mala ꝑ uarios corruptionũ defc̃s corruere. ⁊ uelut aureũ caput
ĩ testeos pedes t̾minare. ut discamꝰ in quolib uirtutũ culmĩe morum

Expanded text:
vel exterius etiam coram aliis in tua actione. Interius, inquam, ex proposito vel exterius etiam coram aliis in tua actione. Interius, inquam, ex proposito et studio voluntatis, vel exterius ex defectu et fluctu humanae corruptibilitatis, et quam multi sunt qui nullo modo ab altitudine propriae aestimationis descendunt, nisi tunc primum cum exterius in actione turpiter cadunt. Ad hoc namque procul dubio nonnulli permittuntur in actione deformiter cadere, et aurum suum in argentum, argentum in aes, aes in ferrum, ferrum in testam mutare, ut ex proprio defectu, et quasi per experimentum discant, quid de propria virtute et fortitudine sentire debeant. Videamus ergo quomodo quosdam contingat, juxta ostensae imaginis formam, quasi de summis bonis pene usque in extrema mala per varios corruptionum defectus corruere, et velut aureum caput in testeos pedes terminare, ut discamus, in quolibet virtutum culmine morum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hiũiliationẽ diuino quodam nutu sue ei corruptibilitatis ymago
ꝓponit᷑. Disce itaq homo. disce ꝯfidentiam tuam. si subito ⁊ semel
non potes. gradatim saltẽ. ⁊ ꝑ temꝑum int̾ualla dispoñe. stude sat¬
age. de te hummiliora semꝑ magis. magisq sentire : ut ad u̾am per¬
fectamq hũilitatẽ possis uł sero perting̾e. Hec sũt ꝯsũmate cari¬
tats in ꝯcussa fuñdam̃ta. ħ sunt et̾ne securitatis regnantis aiẽ
firma munm̃ta. Pepone arrogantiã. depͥme suꝑbiam. ꝯtere ꝑu̾¬
sam illam de tua uirtute fidutiam. iacta in dño curã tuã. Ome̾
uͥtutem. omẽm fortitudinẽ. omẽm industriã tuam reputa uelut
cuĩem. ⁊ fauillam. Quid aluid nouit faiulla. ꝙͣ omĩ turbini ced̾e.
ĩmo ad quẽ libet uł tenuẽ flatum desilire. qͥetisq sue locũ desere:
Congrua satis corruptele nr̃e forma. ⁊ ymago queniẽter expressa.
ĩ ciñe. ⁊ fauilla. uide gͦ quisqͥs es. ne forte oporteat uelis nolis.

Expanded text:
m nutu suae ei corruptibilitatis imago proponitur. Disce itaque, homo, disce confidentiam tui si subito, et semel non potes, gradatim saltem et per temporum intervalla, deponere stude; satage de te humiliora semper magis magisque sentire, ut ad veram perfectamque humilitatem possis vel sero pertingere. Haec sunt consummatae charitatis inconcussa fundamenta, haec sunt aeternae securitatis regnantis animae firma munimenta. Depone arrogantiam, deprime superbiam, contere perversam illam de tua virtute fiduciam, jacta in Domino curam tuam. Omnem virtutem, omnem fortitudinem, omnem industriam tuam reputa velut cinerem et favillam. Quid aliud notavit favillam quam omni turbini cedere, imo ad quemlibet, vel tenuem flatum dissilire, quietisque suae locum deserere? Congrua satis corruptelae nostrae forma, et imago convenienter expressa in cinere et favilla. Vide, quisquis es, ne forte oporteat velis nolis,
Abbreviated transcription (Latin):
sio multa instantia querit᷑. ⁊ tandẽ dameł sollicitudĩe multo pro¬
fundius. młto ꝑfectiꝰ ꝑcipit᷑. uł retinet᷑. Ꝙ ille qui illic appueru̾it
te uisionis obnubilata u̾itas. ꝓpħica demũ int̾pretatõne manifes¬
tatur. In hiis ⁊ aliis quibusdã hanc geminã lectionẽ sibi ĩuicẽ cõci¬
nere uidebit. si quis ẽ. qui ħ altius ꝑscrutari uelit. Habet tñ illa
lectio sua q̃dam ꝓpria sicut ⁊ ista. de quib nõ est mͦ dicendũ ꝑ singła.
Hiis itaci ꝑ excessum excursis: ⁊ ꝓsiłitudĩs attestatione collatis. ad
uisionis explicatõnẽ. uł explanatõnẽ redeamꝰ.¬

Expanded text:
sio multa instantia, quaeritur, et tandem Danielis sollicitudine multo prosio multa instantia, quaeritur, et tandem Danielis sollicitudine multo profundius, multo perfectius percipitur vel retinetur. Quod ille qui illic apparuerat,tae visionis obnubilata veritas prophetica demum interpretatione manifestatur. In his, et aliis quibusdam hanc geminam lectionem sibi invicem concinere videbit, si quis est, qui haec altius perscrutari velit. Habet tamen illa lectio sua quaedam propria, et ista de quibus non est modo dicendum per singula. His itaque per excessum excussis, et pro similitudinis attestatione collatis, ad visionis explicationem, seu explanationem redeam
Abbreviated transcription (Latin):
inꝯp̾hensibilitas omẽm hũanam intelligñtiam ercedit. O altitudo di
uitiar̃ scĩe. ⁊ sapĩe dĩ. ꝙͦ iop̾hensibilia sunt iuditia euis. ⁊ in uesti¬
gabiles iue eius. Humanꝰ siquidẽ aĩis qͣnto subtiliꝰ ad dĩ sapientiã
ꝯtemplandam illimminat᷑. tanto ualidius ĩ semet ip̃m lumĩs illius
ĩmensitate reu̾berat᷑. qd̾ est ab intuentis ocuł euanesc̾e. ⁊ se ip̃am
cͣ ostendendo subduce̾. Ex hiis itaꝙ licet ꝓpende̾. qͣnta siłitudinis ꝓ¬
portione ħ gemina lectio uideat᷑ sibi respondere. Q ił. dñs se in pere¬
grina specie ostendit. ħ ẽ ꝙ nabuchodonosor u̾itatis reuelationẽ sub
mystico uelamine accepit. Ꝙ ibi dñs longius ire se fiurit. ħ ẽ. ꝙ ui¬
sio regi ostensa ad modicũ se ab euis memoria elongauit. Ꝙ ibi
qui apparuerat reman̾e. ⁊ intͣre. ꝯpellit᷑. ħ ẽ qd̃ hic elongata ui¬

Expanded text:
incomprehensibilitas omnem humanam intelligentiam excedit: O altitudo, iincomprehensibilitas omnem humanam intelligentiam excedit: O altitudo, iudicia ejus, et investigabiles viae ejus . Humanus siquidem animus, quanto subtilius ad Dei sapientiam contemplandam illuminatur, tanto validius in semetipsum luminis illius immensitate reverberatur, quod est ab intuentis oculis evanescere, et seipsam quasi ostendendo subducere. Ex his itaque licet perpendere, quanta similitudinis proportione haec gemina lectio videatur sibi respondere. Quod enim Dominus se in peregrina specie ostendit, hoc est, quod Nabuchodonosor veritatis revelationem sub mystico velamine accepit. Quod ibi Dominus longius iter se finxit, hoc est, quod visio regi ostensa ad modicum, se ab ejus memoria elongavit. Quod ibi qui apparuerat remanere, et intrare compellitur, hoc est, quod hic elongata vi
Abbreviated transcription (Latin):
hos sepe exultationis ⁊ ꝯfessionis nr̃e hymnos. sinꝰ m̃tis dilatat᷑. sensꝰ
acuit᷑. ⁊ ad mystica penetͣnda ⁊ usq ad dumitatis archana sepe pene
rimanda. intelligentia illuminat᷑. Sacrificiũ inquit laudis hono¬
rificabit me. ⁊ illic it̃ qͦ ostendã illi salutare dĩ. Panis coram nob̾ pro¬
cul dubio a dno frangitur. qñ myst̾ioꝵ ꝓfunditas mystica int̾p̃tatõ¬
ne aperit᷑. ip̃oq reuelante cognoscit᷑. Ex hac panis fractione. mysfi¬
orũq reuelatione agit᷑. ut dñs in ꝓpria spetie recognosat᷑ ⁊ ip̃a neri¬
tas utpote figurar̃ uelamine amoto: in sua simplicitate ꝑspiciat᷑.
dnĩ q presentia. ex gr̃ẽ ip̃ius ĩfusione ꝑpendat᷑. Dñs autẽ qͥ ⁊ dĩ sa¬
pientia ab ocuł intuentrũ euanescit: qñ ex ꝯtẽplatione. ⁊ ãmira¬
tione diuine sapĩe. ꝯtemplantis ⁊ ãmirantis aĩo ĩnotescit. ꝙͣtũ eiꝰ

Expanded text:
hos saepe exsultationis et confessionis nostrae hymnos sinus mentis dilatatur, sensus hos saepe exsultationis et confessionis nostrae hymnos sinus mentis dilatatur, sensus acuitur, et ad mystica penetranda, et usque ad Divinitatis arcana saepe rimanda, intelligentia illuminatur: Sacrificium, inquit, laudis honorificabit me, et illic iter quo ostendam salutare Dei . Panis coram nobis procul dubio a Domino frangitur, quando mysteriorum profunditas mystica interpretatione aperitur, ipsoque revelante cognoscitur. Ex hac panis fractione, mysteriorumque revelatione agitur, ut Dominus in propria specie recognoscatur, et ipsa Veritas utpote figurarum velamine amoto in sua simplicitate perspiciatur, Dominique praesentia ex gratiae ipsius infusione perpendatur. Dominus autem qui et Dei sapientia ab oculis intuentium evanescit, quando ex contemplatione et admiratione divinae sapientiae contemplantis et admirantis animo innotescit, quantum ejus
Abbreviated transcription (Latin):
hec uifio ostendit᷑: qñ sublimiũ ꝯtemplatio ꝑ m̃tis excessũ ⁊ uelut in
tͣnsitu uidet᷑. Qnasi duo sunt. qui euntes. ⁊ ambulantes eimodi ꝯspi¬
tiunt. qñ rõ ⁊ intelligentia humanũ modum excedentes. furtĩ qͥdẽ.
⁊ iaptim sublimiũ spectacula ꝑcurrunt. ẽunc autẽ dñs longi se ire
fingit. nͨ tñ penitꝰ recedit. qñ ꝯtemplatõis gr̃am. qͣm misicordr̃ impende
ꝯfueuit. ñ minꝰ ucilit̾ ad temp̃ subtrahit. ut melius per experiẽtiã doce¬
at. cum qͣnta auiditate requiri. uł retin̾i debeat. Manere autẽ. ⁊ ad eos
utiare ꝯpellit᷑: qnͣdo multa precũ instantia. amissa gr̃a repparatur.
ut uisionẽ ext̾iuis oblatam. introrsũ trahat. ⁊ ꝑ excessũ uisa. animꝰ
arius possideat. Cibos quales dñs amat. ⁊ delectari solet appouimꝰ : qñ
eum ꝑ recuꝑatione. uł accumulatione gr̃e. ĩ uoce exultatõis ⁊ ꝯfessioĩs
laudamꝰ. honoramꝰ. magnificamꝰ. In uoce ĩqͥt erul. ⁊ ꝯfes. so. epu. Int̾

Expanded text:
t in transitu videtur. Quasi duo exeuntes sunt, qui et ambulantes ejusmodi conspiciunt, quando ratio, et intelligentia humanum modum excedentes furtim quidem, et raptim sublimium spectacula percurrunt. Tunc autem Dominus longius se ire fingit, nec tamen penitus recedit, quando contemplationis gratiam quam misericorditer impendere consuevit, non minus utiliter ad tempus subtrahit, ut melius per experientiam doceat cum quanta aviditate requiri, vel retineri debeat. Manere autem, et ad eos intrare compellitur, quando multa precum instantia amissa gratia reparatur, ut visionem exterius oblatam introrsum trahat, et per excessum visa, animus arius possideat. Cibos quales Dominus amat, et delectari solet, apponimus, quando eum pro recuperatione vel accumulatione gratiae in voce exsultationis et confessionis laudamus, hon
Abbreviated transcription (Latin):
bus. Quos p̃destinauit : hos ⁊ uocauit. Et quos uocauit: hos ⁊
iustificauit. Quos aũ iustificauit: illos ⁊ magnificauit. uultis et
illud nosfe qͣntus sit t̾ror diuine ꝓcussionis: Quis inqͥt nouit po-¬
testatẽ ire tue. ⁊ p̃ tunore tuo uam tuam dinũare: Reuelat᷑ enĩ
ira dei de celo suꝑ omnẽ impietatẽ. ⁊ inusticiã hoĩum. eoꝵ qui iũ

Expanded text:
hos et vocavit, et quos vocavit, hos et justificavit; quos autem justificavit, illos et magnificavit . Vultis et illud nosse quantus sit terror divinae percussionis? Quis, inquit, novit potestatem irae tuae, et prae timore tuo iram tuam dinumerare? . Revelatur enim ira Dei de coelo s
Abbreviated transcription (Latin):
ribus. seu etiam ꝑfectis pene omib iuxta aͥd ꝯuenire queat. Heq
enũ alibi. qͣm ap̃ electos regnũ celoꝵ suscitatur. regnũ ꝙ scd̃m da¬
neł sentñtiam met̾nũ nõ dissipatur regnũ ꝙ intͣ nos ẽẽ dicit᷑.
Regnũ inqͥt dñs celoꝵ itia uo est. ħ ꝓfecto regnũ in electis su¬
is dñs ĩ nouissimis eoꝵ suscitat: q̃lic̃q modo in eos in pͥmordũs su¬
is ꝑ uaria temptam̃ta fluduare ꝑmittat.

Expanded text:
ribus, seu etiam praefectis pene omnibus juxta aliquid convenire queat. Neque ribus, seu etiam praefectis pene omnibus juxta aliquid convenire queat. Neque enim alibi quam apud electos regnum coelorum suscitatur. Regnum quod secundum Danielis sententiam in aeternum non dissipatur, regnum quod intra nos esse dicitur: Regnum, inquit Dominus, coelorum intra vos est . Hoc profecto regnum in electis suis Dominus in novissimis eorum suscitat, qualicunque modo eos in primordiis suis per varia
Abbreviated transcription (Latin):
temporib. ad illud ꝓcul dubio respit̾e uidr̃. ꝙ in fine uisionis pꝰ
cet̾a adiungit᷑. Lapis autẽ. qui ꝑcusserat statuam. factus est mõs
magnꝰ. ⁊ impleuit uuũsam t̾ram. Quã sint magna. ꝙͣ ue ꝓfum¬
da. ⁊ qͣnta iͧ enebatõne digna. ea que uisio ista uixta allegoricum
ĩmo pene unta hystoricũ sensum loqͥt᷑. nemo scͥpt᷑arũ scarũ ꝑitꝰ
ignorare ꝑmictitur. s sic ista ad nr̃am. seu alioꝵ edisicatõnẽ iuxͣ
moralem senst̃ĩ discutimꝰ: ut de tanti mysterii auctoritate iuxta
saciatiorẽ intelligentiam. nichil minuere. uł attenuare p̃suma¬
mus. Illad itaq stupendum. ⁊ multã ãmiratõne dignũ occͣrit.
qͦmͣ ꝯtẽplatõis ocł tam late appateat. qui diuine reuelationis co¬
operatõne. se usq ad ea q̃ in nouissimo fiunt plustranda dilatat.
itaq est. ne forte ad iñ hiis ũbis lateat. ꝙ ñ uni alicui tm̃. Sed ꝓlu¬

Expanded text:
temporibus, ad illud procul dubio respicere videtur quod in fine visionis post temporibus, ad illud procul dubio respicere videtur quod in fine visionis post caetera adjungitur: Lapis autem qui percusserat statuam, factus est mons magnus, et implevit universam terram. Quam sint magna, quamve profunda, et quanta veneratione digna ea quae visio ista juxta allegoricum, imo pene juxta historicum sensum loquitur, nemo Scripturarum sanctarum peritus ignorare permittitur. Sed sic ista ad nostram seu aliorum aedificationem juxta moralem sensum discutimus, ut de tanti mysterii auctoritate juxta sacratiorem intelligentiam, nihil minuere vel attenuare praesumamus. Illud itaque stupendum, et multa admiratione dignum occurrit, quomodo contemplationis oculis tam late pateat, qui divinae revelationis cooperatione se usque ad ea quae in novissimo fiunt perlustranda dilatat. itaque est, ne forte aliquid in his verbis lateat quod non uni alicui tantum, sed plu
Abbreviated transcription (Latin):
uigilantẽ ego uideo. Et itẽ. Olam succensam ego uideo ⁊ faciẽ enis
a facie aquilonis. Ecce iam audis de uno mun̾e ꝓfitentẽ: audi eũdẽ
de alio adhuc diffidente. A.a.a. Dũe nestio loqui. Eiusm᷑i sane dif¬
fidenitiam exͣpͥmit᷑. cum cognoscenti uisionẽ iam dicit᷑. Putas ne
uere potes indicare mͥ sõp̃niũ qd̃ uidi: Tał diffidentia redarguitur.
⁊ uñ eiꝰdem gr̃a desperari. uł sperari debeat ostendit᷑: cum subditur.¬
¶ Mysteriũ ꝙ rer uit̾rogat. sapiente magi ⁊ arioli. ⁊ aruspices neq̃¬
unt indicare regi: s et deus in ceł reuelans myst̾ia. Doceat itaq
nos in hiis u̾bis damel nr̃. ea q̃ supͣ hoĩem sunt. ⁊ humilnũ sensũ
excedunt. de humana industria penitꝰ desperare. ⁊ de sola diũ re¬
uelatione expectare. Q autẽ dicit ostensa sibi q̃ fut᷑a sunt nouissis

Expanded text:
vigilantem ego video; et item: Ollam succensam ego video, et faciem ejus vigilantem ego video; et item: Ollam succensam ego video, et faciem ejus a facie aquilonis . Ecce jam audis de uno munere profitentem, audi eumdem de alio adhuc diffidentem: A, a, a, Domine, nescio loqui. Ejusmodi sane diffidentia exprimitur, cum cognoscenti visionem jam dicitur. Putasne vere potes indicare mihi somnium quod vidi? Talis diffidentia redarguitur, et unde ejusmodi gratia desperari, vel sperari debeat ostenditur, cum dicitur: Mysterium quod rex interrogat sapientes, magi, et arioli, et aruspices neqelans mysteria. Docet itaque nos in his verbis Daniel noster, ea quae supra hominem sunt, et humanum sensum excedunt, de humana industria penitus desperare, et de sola Domini revelatione exspectare. Quod autem dicit ostensa sibi quae futura sunt novissimis
Abbreviated transcription (Latin):
care. ⁊ explanare posse. uide qͣm rari sunt. qui mystica script᷑ar̃
sũ aliena ape. ⁊ expõne penet᷑re ualeant. multo tñ pautioreꝯ. qui
earũ explanationem uerbo uel scͥpto ad alioꝵ noticiã ꝓpalare que¬
ant. Perpendis gͦ. ut arbitror. qr alud est muniꝰ mystice intelli¬
gentie atq aliud est inpstice doctrine. Alii in uno. alii in alio pol¬
lent. alii autẽ in utroq emmnent. Si suꝑ hoc moysi dicta ꝯsislimꝰ
ip̃m sapĩa. frẽmq eius eloquentia. premin̾e cognostimꝰ. Si ad
damd respicimꝰ in uno. utt̃q̃ inuenire potimus. Inc̾ca ⁊ occulta sa¬
piẽ tue maĩfestasti mͥ. Ecce de uno. Itemq de alio. Apperiam in
parabolis os meum. loqͣr ꝓpõnes ab initio. Quidã iam primũ per¬
ceperũt. ⁊ de scdo quidem pene. uł penitꝰ diffidut. Mysticam iã ui¬
sionẽ ieremias cognou̾at. qui suꝑ ħ ip̃m iit̾rogatus dicebat. Uirgã

Expanded text:
care, et explanare posse. Vide quam rari sunt qui mystica Scripturarum care, et explanare posse. Vide quam rari sunt qui mystica Scripturarum sine aliena opera et expositione penetrare valeant, multo tamen pauciores qui earum explanationem verbo, vel scripto ad aliorum notitiam propalare queant. Perpendis ergo, ut arbitror, quia aliud est munus mysticae intelligentiae, atque aliud est munus mysticae doctrinae. Alii in uno, alii in alio praepollent, alii autem in utroque eminent. Si super hoc Moysi dicta consulimus, ipsum sapientia, fratremque ejus eloquentia praeeminere cognoscimus. Si ad David respicimus, in uno utrumque invenire poterimus: Incerta, et occulta sapientiae tuae manifestasti mihi . Ecce de uno. Itemque pro alio: Aperiam in parabolis os meum, loquar propositiones ab initio . Quidam autem jam primum perceperunt et de secundo quidem penitus diffidunt. Mysticam jam visionem Jeremias cognoverat, qui super hoc ipsum interrogatus, dicebat: Virgam
Abbreviated transcription (Latin):
uicissitudinũ fluctuatõ. tandem utili exitu. optimoq fine ꝯclu¬
ditur. qñ qd̃ de humana industria desperatur. tandem aliqñ deuo¬
tionis magist̾io. totumq de gratia diuina p̃sumit᷑. Quid enĩ est
responsio danieł nisi magisteriũ uere deuotionis: Et respondens da¬
mel coram rege ait. ¶ ysteriũ qd̃ rex int̾rogat sapientes magi
⁊ arioli ⁊ aruspices nequeunt inditare regi. s ẽ. deus in ceł reue¬
lans inysteria. qui indicauit tibi nabuchodonosor que uentura st̃¬
nouissimis temporib. S quia dauiel mysticam iam uisionẽ
agnouerat. qͣm adhuc regia sollicitudo querebat. cupit sibi quis
fortassis apertiꝰ ostendi. quomͦ una eademq tes ab eodem aĩo possit
uirta ãd sciri. ⁊ iuxta aliqͥd nesciri. S alud ẽ. mysf̾ioꝵ ꝓfunda ꝑ
solam intelligentiã caꝑe. Aliud aũt est qͦtiens uolu̾s facile expli¬

Expanded text:
vicissitudinum fluctuatio, tandem utili exitu optimoque fine concluvicissitudinum fluctuatio, tandem utili exitu optimoque fine concluditur, quando quod de humana industria desperatur, tandem aliquando devotionis magisterio totum de gratia divina praesumitur. Quid enim est responsio Danielis, nisi magisterium verae devotionis? Et respondens Dael coram rege, ait: Mysterium, quod rex interrogat, sapientes, magi, et harioli, et aruspisces non queunt indicare regi. Sed est Deus in coelo revelans mysteria, qui indicanovissimis temporibus. Sed quia Daniel mysticam jam visionem agnoverat quam adhuc regia sollicitudo quaerebat, cupit sibi quis fortassis apertius ostendi quomodo una, eademque res ab eodem animo possit juxta aliquid sciri, et juxta aliquid nesciri. Sed aliud est mysteriorum profunda per solam intelligentiam capere, aliud est autem quoties volueris facile expli
Abbreviated transcription (Latin):
bio decoratur uł ornat᷑. Nota gͦ. quod ⁊ ille de balthasat ꝓmissio¬
ne diftĩdit. qui ei tale nomen ĩposuit. Ham a rege utiq h nomen
accepiti Ẽ t fit quidem ut mẽs ad miram subtilitatem ex multa
deuotione eracui se sentiat: atq intelligat. ⁊ tñ sub tempore ne-¬
cessitatis. muꝰ qͣm ualeat. uł debeat de uirtute deuotionis presu¬
mat. Putas ne uere inqͥt. potes indicare mͥ sopniũ ꝙ uidi. ⁊ ĩtpre¬
tatõnem eius: Et damel suꝑiꝰ. ¶ Introduc me ĩ ꝯspectu regis. ⁊ so¬
lutionem regi narrabo. Ecce uñ daniel p̾sumit. sident̾q ꝓmutit:
tegia sollicitudo diffidit. Totũ ħ sepe aput unũ eundemq aũim agi¬
tur. ⁊ pene quot affectib tangitur: tot sententiis uariat᷑. unam
eandemq rem mͦ sperat. mͦ desperat. ⁊ scd̃m uarios affectus siue re-¬
spettus: sententias sue estimationis alternat. S ista alt̾nantiũ

Expanded text:
bio decoratur, vel ornatur. Nota ergo quod et ille de Balthasar promissiobio decoratur, vel ornatur. Nota ergo quod et ille de Balthasar promissione diffidit, qui ei tale nomen imposuit. Nam a rege utique ejusmodi nomen accepit. Et fit quidem ut mens ad miram subtilitatem ex multa devotione exacui se sentiat atque intelligat, et tamen sub tempore necessitatis minus quam valeat, vel debeat de virtute devotionis praesumat. Putasne vere, inquit, potes indicare mihi somnium quod vidi, et interpretationem ejus? Et Daniel superius: Introduc me in conspectu regis et solutionem regi narrabo. Ecce unde Daniel praesumit, fidenterque promittit, regia sollicitudo diffidit. Totum hoc saepe apud unum eumdemque animum agitur, et pene quot affectibus tangitur, tot sententiis variatur. Unam eamdemque rem modo sperat, modo desperat, et secundum varios effectus sive respectus, sententias suae aestimationis alternat. Sed ista alternantium
Abbreviated transcription (Latin):
est qͣm euismõdi aĩ uitiũ. ueram deuotionẽ nõ posse latere. Sepe
Nł uitia quedã. que alio tempore nͥ possumꝰ ꝯpuctionis nrẽ hora
⁊ int̃ deuotionis nr̃e lacrimas facile deprehendinꝰ. Perfc̃a siquid̃
deuotio: omĩa discutit. oĩa diudicat. Spũał rł. oĩa diuidicat: et¬
ipẽ ã nemime uidicat᷑. Hotandũ sane qͥd̃ damiel dum mystica ⁊
ꝑfunda requirit. cũ sublimia. ẽ subtilia pollicet᷑. balthasar appł¬
lat᷑. ꝙ capillus capitis int̃pretat᷑. Est autẽ capillus capitis ut
nostis longus adiedurm. ates subtił. Quid ita apillus apitiꝰ
nisi subtił ꝓfunditas. ⁊ ꝓfunda subtilitas mentis: Et ꝑfecta deuo¬
tio: ꝓfecto mentem. ⁊ ad ꝓfunditatẽ illuminat: ⁊ ad omẽm subti¬
litatem exacuit. Est aũ capillus: ⁊ capitis ornatus. Et mẽs utiq
homĩs ex uera deuotione in qͣntũ a uitiis purgat᷑. ĩ qͣntũ ad u̾ita¬
tem illumuiat᷑. in qͣntum ad uirtutẽ inflamatur in tm̃ ꝓcal du¬

Expanded text:
Saepe enim vitia quaedam quae alio tempore non possumus, compunctionis nostrae hora, et inter devotionis nostrae lacrymas facile deprehendimus. Perfecta siquidem devotio omnia discutit, omnia dijudicat. Spiritualis enim dijudicat ipse a nemine judicatur. Notandum sane quod Daniel dum profunda et mystica requirit, cum sublimia et subtilia pollicetur, Balthasar appellatur, quod capillus capitis interpretatur. Est autem capillus capitis, ut nostis, longus admodum atque subtilis. Quid itaque capillus capitis, nisi subtilis profunditas, et profunda subtilitas mentis? Et perfecta devotio profecto mentem et ad profunditatem illuminat, et ad omnem subtilitatem exacuit. Est autem et capillus capitis ornatus, et mens utique hominis ex vera devotione in quantum a vitiis purgatur, in quantum ad veritatem illuminatur, in quantum ad virtutem inflammatur, in tantum procul du
Abbreviated transcription (Latin):
grationis uide: qui solntõnẽ regi ãnũtiet. Ab arioch ĩuenit᷑. ꝙ eqͥta¬
tis iudicio iustum ⁊ rectũ eẽ deprehendr̃. Inuenit itaq arioch dame¬
tͣnsinigtionis uide fuit: ꝙ longam apt̾itatẽ patient̾ sustinuit. dani¬
elis m̃itũ in id ipm uiuit. ⁊ eum ad tante grẽ susceptionẽ aptiorẽ
exhibuit. Iste dauiel itͥq de icrłm in babilonẽ captiuatꝰ fu̾at. ⁊ for¬
tassis nichil tale ꝯmiserat. iuide eĩmͦi captitatẽ incurreret. nͥ eũ ꝯmu¬
nis casus ĩuolu̾et. ⁊ aliena malitia iniuste oppͥm̃et. Nichillominꝰ
tñ tn̾tcis suis ascribebat: captiuitatẽ. qͣm sñ culpa sustinebat. Pecta¬
iumꝰ uiqͥt. inqͥtatẽ fecimꝰ. impie egimꝰ. ⁊ recessimꝰ. ⁊ declinauimus¬

Expanded text:
t. Ab Arioch invenitur, quod aequitatis judicio justum et rectum esse deprehenditur. Invenit itaque Arioch Danietransmigrationis Judae fuit, quam longam captivitatem patienter sustinuit, Danielis meritum in idipsum adjuvit, et eum ad tantae gratiae susceptionem aptiorem exhibuit. Iste Daniel utique de Jerusalem in Babylonem captivatus fuerat, et fortassis nihil tale commiserat unde ejusmodi captivitatem incurreret, nisi eum communis casus involveret, et aliena malitia injuste opprimeret. Nihilominus tamen meritis suis ascribebat captivitatem quam sine culpa sustinebat. Peccavimus, inquit, iniquitatem fecimus, impie egimus, et recessim
Abbreviated transcription (Latin):
ut ĩt̾pretatio inqͣt regi manifesta fieret. forte. ⁊ illud gratis opti¬
netur. ꝙ m̾tto deuotionis acquirit᷑. Nam ⁊ ip̃am deuotionẽ qͥdẽ.
ñ a nob̾ habemnus: S ex inun̾e largientis accipuniꝰ. Quid il. habes
inqͥt apłs. qd̃ ñ accepisti: Ergo ⁊ deuotionẽ. ⁊ gratis qͥdem. Giratis
inquit accepistis: gratis date. Si gͥ deuotionẽ gratis accipimus:
puus. ꝙ meruimꝰ: s ut et eis ꝓfic̾e. uel predesse possimu. Et
ueritatis quide̾ intelligentiã accipimꝰ. ad ꝓfectũ nr̃m: u̾itatis aũ
doctrinam ad profectum alioꝵ. Ex utraq autẽ. lib̾um arbitͥum
ad bonũ adiuuatur. ⁊ ad boni coopetationt̃ utraq illi diuinitꝰ
impendit᷑. Per regẽ uͦ ut diximꝰ. arbitrii lib̾tatẽ accipimꝰ. Danieli i

Expanded text:
ut interpretatio, inquit, regi manifesta fieret. Forte et illud gratis obtiut interpretatio, inquit, regi manifesta fieret. Forte et illud gratis obtinetur, quod merito devotionis acquiritur. Nam et ipsam devotionem quidem non a nobis habemus, sed ex tolus, quod non accepisti? . Ergo et devotione, et gratia quidem: Gratis, inquit, accepistis, gratis date . Si igitur devotione gratis accipimus, pimus, quia meruimus, sed ut ex eis proficere, vel prodesse possimus. Et veritatis quidem intelligentiam accipimus ad profectum nostrum; veritatis autem doctrinam ad profectum aliorum. Ex utraque autem liberum arbitrium ad bonum adjuvatur, et ad boni cooperationem utraque illi divinitus impenditur. Per regem vero, ut diximus, arbitrii libertatem accipimus. Dani
Abbreviated transcription (Latin):
nam illam gr̃am cupis reformare. si uisiones capĩs tui rn cubili tuo q̃¬
ris recuꝑare: rerurre ad danielẽ. renoua deuotionẽ. Ad cordis tui sa¬
ne renouatõnẽ. ad amisse gr̃e reformatõnẽ. meliꝰ ꝓficis. ciaꝰ ꝓmoue-¬
ris ĩtuna deuotione. ꝙͣ ꝓfunda ĩuestigatõe. nͥ forte ĩuestigatio tua
sit cirta detrim̃ta tua. detͥm̃toꝵ q remedia. Consonat ĩ hec u̾ba dani¬
elis ala sũtentia. ¶ ichi qͦ ñ in sap̃ia q̃ est in me pͣlusꝙͣ uicũtis
uiuentib sacͣmentũ ħ reuelatũ est. Certe omẽ uerbum sapĩe. ⁊ ĩtel¬
lectus suscitãns rex. decuplũ supͣ om̃s ariolos. ⁊ magos. in damuele ĩ¬
uenit. uer̃tũ iuir tante sapĩe. ñ tam ĩuestigatione qͣm p̃ce: qd̾ q̃li
uit obtinuit. Henio gͦ q̃rat ꝑ humianã sapĩam. ea q̃ sut supͣ hu-¬
manã intelligẽtiam. Ad ẜfundiorẽ fortassis intelligẽtiã nos uocat:
ꝙ nͨ illud sibi damel ascribat. qd̾ m̾ito deuotionis obtinuerat. ¶ ed

Expanded text:
nam illam gratiam cupis reformare, si visiones capitis tui in cubili tuo quaeris recuperare, recurre ad Danielem, renova devotionem. Ad cordis sane renovationem, ad amissae gratiae reformationem melius proficis, citius promoveris intima devotione quam profunda investigatione, nisi forte investigatio tua sit circa detrimenta tua, detrimentorumque remedia. Consonat in haec verba Danielis illa sententia. Mihi quoque non in sapientia quae est in me plus quam in cunctis viventibus, sacramentum hoc revelatum est. Certe omne verbum sapientiae, et intellectus sciscitans rex, decuplum super omnes ariolos, et magos in Daniele invenit. Verumtamen vir tantae sapientiae, non tam investigationam ea quae sunt supra humanam intelligentiam. Ad profundiorem fortassis intelligentiam nos vocat, quod nec illud sibi Daniel ascribat quod merito devotionis obtinuerat. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
S uere ⁊ ꝑfecte deuotionis est penã qͣm patit᷑ suis semꝑm̃itis as¬
scrib̾e̾. ⁊ culpam qͣm in se minime dep̾hendit: ex occulto timere.
Ille itaq deuotionis feruor. qiͣ sũmũ ꝑfc̃ons culmen iã actĩgit
qui qd̃ libet innistũ ꝯfusionis ołprobriũ. ⁊ qͥcqͥd sibi ⁊̃ p̃ter meri
tum accidit. suis m̃iti ascribit. qui ui omĩ afflictione sua. dum̃
głisicat. ⁊ semet ip̃m in orõib sñ simultate accusat. Quã recte
ille deuotionis feruor uit̾ filios tͣns migrationis uide deputatur:
qui int̾ q̃libet inuiste exꝓbationis ignomini᷑a. semꝑ dño hũiłi

Expanded text:
Sed verae et perfectae devotionis est poenam quam patitur suis semper meritis aSed verae et perfectae devotionis est poenam quam patitur suis semper meritis ascribere, et culpam quam in se minime deprehendit, ex occulto timere. Ille itaque devotionis fervor quasi summum perfectionis culmen jam attigit, qui quodlibet injustum confusionis oppridit, suis meritis ascribit, qui in omni afflictione sua Dominum glorificat, et semetipsum in omnibus sine simultate accusat. Quam recte ille devotionis fervor inter filios transmigrationis Judae deputatur, qui inter quaelibet injustae exprobrationis ignominiosa semper Domino humili
Abbreviated transcription (Latin):
suspitionis obducunt. uelut igit᷑ in modũ danielis mens iusti sub
inuista captinitate aput babilonẽ tenet᷑. qñ falsa suspitione laborãs
iniuste ꝯfuisionis obprobrio. tam impudent̃ qͣm irruuĩent̾ affligit᷑.
Nonne sub babilonica ut sic dicam afflictione geiebat. qui duebat:
silam ꝯfusionis sue capt̃itatẽ. qͣm tũc sustinuit. qͣm sñ culpa tũc
temporis portauit. qui sccura ꝯscĩa dice̾ potuit. Hec om̃ia uen̾unt
la p̾sentẽ in nob̾ culpam mininte dephendimꝰ. nec tũc quidẽ secu¬
ri ẽẽ debemꝰ. Ad ħ nos suo exemplo erudunt: qui ait. Nichil mͥ
ꝯscius sum: s non mnħ iustificatus sum. Sepe ⁊ enĩ ꝓ p̃cedenti. se
pe ꝓp̃senti s latenti culpa ꝑcutim᷑. ⁊ ꝓ tali qͥdem qͣm omĩno nłła.
uł forte satisfactione deletam credebamus. Et quidem qd̃ omĩno
fatendum est. ñ semꝑ ad correptionẽ. seu ad purgationẽ ꝑcutimur:
s mͦ ad eruditõnẽ. modo ad ꝓbationẽ. seu alio quolib mͦ flagellam᷑.

Expanded text:
i sub injusta captivitate apud Babylonem tenetur, quando falsa suspicione laborans, injustae confusionis opprobrio tam impudenter quam irreverenter affligitur. Nonne sub Babylonica, ut sic dicam, afflictione gemebat, qui dicebat: illam confusionis suae captivitatem quam tunc sustinuit, quam sine culpa tunc temporis portavit, qui secura conscientia dicere potuit: Haec omnia venerunt la praesentem in nobis culpam minime deprehendimus, nec tunc quidem securi esse debemus. Ad hoc nos suo exemplo erudivit, qui ait: Nihil mihi conscius sum, sed non in hoc justificatus sum . Saepe etenim pro praecedenti, saepe pro praesenti, sed latenti, culpa percutimur, et pro tali quidem quam omnino nullam, vel forte satisfactione deletam credebamus. Et quidem, quod omnino fatendum est, non semper ad correptionem, seu ad purgationem percutimur. Sed modo ad eruditionem, modo ad probationem, seu alio quolibet modo flagellamur.
Abbreviated transcription (Latin):
toħ ipm. qͣntum uxta hẏstoriã placeat. ꝙ illud quidẽ. ꝙ p̃cibꝰ ob¬
tinuerat industrie uł meritis suis nlło mͦ ascribat. ¶ Tu per in¬
quit cogitare cepisti. Et tu cogita. ⁊ excogita si uales qͣntũ fut᷑orũ ogito
aput deum ualeat. q̃ futuroꝵ reuelatione diuinitꝰ remun̾ari sole¬
at. Audi hoĩem de futuris sollicitũ. ⁊ in eiꝰmodi cogitationib uehe¬

Expanded text:
oc ipsum, quantum juxta historiam placeat, quod aliud quidem quod precibus obtinuerat industriae, vel meritis suis nullo modo ascribat. Tu rex, inquit, coepisti. Et tu cogita, et excogita, si vales, quantum futurorum cogitatio apud Deum valeat, quae futurorum revelatione divinitus remunerari soleat. Audi hominem de futuris sollicitum, et in ejusmodi cogitationibus vehe
Abbreviated transcription (Latin):
ligñtibꝰ disciplinã. Ip̃e reuelat ꝓfunda. ⁊ abscondita. ⁊ nouit ĩ tene¬
bris ꝯstituta. ⁊ lux cũ eo est. Nemo gͦ. de suo igenio p̾sumat. ne¬
mo int̾ioꝵ uel ext̾ioꝵ. scĩam suis studiis. uel m̾itis ascribat. Ip̃e ẽ
tt. qͥ dat sapiẽtib sapientiã. ipẽq qui dat scĩam intelligñtib discipli¬
nã. In eãdẽ ꝓcul dubio sñam ꝑgit. qͥ dicit. Omĩs sap̃ia a dno dõ esti

Expanded text:
lat profunda et abscondita, et novit in tenebris constituta, et lux cum eo est. Nemo ergo de suo ingenio praesumat, nemo interiorum vel exteriorum scientiam suis studiis vel meritis ascribat. Ipse est enim qui dat sapientibus sapientiam, ipse aeque qui dat scientiam intelligentibus disciplinam. In eamd
Abbreviated transcription (Latin):
animuis intime ꝯpungit᷑. Ad regem introducit᷑. ⁊ quasi regie potes¬
tati assistitur: qñ uera deuotio ex uirtute possidet᷑. ⁊ ea aũis ꝓ ar¬
bitrio unt᷑. Festine introducit᷑. qñ facile.⁊ sñ mora c̾ oportuerit ad
cordis ꝯtricõnem aũis emollit᷑. Studeat gͦ euism᷑i facultatẽ uł facidli¬
tatem ꝯpuctionis. ⁊ deuotionis hr̃e : qui etiã qͣm suꝑiꝰ assignauutꝰ

Expanded text:
animus intime compungitur. Ad regem introducitur, et quasi regiae potestati assistitur, quando vera devotio ex virtute possidetur, et ea animus pro arbitrio utitur. Festine introducitur, quando facile, et absque mora cum oportuerit, ad cordis contritionem animus emollitur. Studeat ergo ejusmodi facultatem, seu facilitatem compunctionis et devotion
Abbreviated transcription (Latin):
si ad difficultatẽ reparatõnis. ad ꝙ libet hoꝵ te u̾t̾is: indebit te
in singuł defice̾. ⁊ nichil hoꝵ ad plenum posse ꝯp̃hend̾e. uide gͦ
in tͣtuentis ocuł qͣm gͣnde est. ꝙ ab ip̃ius aspectu omino qp̃hendi ñ
potest. ¶ tatua inqͥt illa magna. ⁊ statura sublimis stabat ꝯtͣ
te. ⁊ intuitus eius erat t̾ribilis. Dñ aũ. pꝰqͣm magnã dixit. ⁊ sublimẽ
fore: adiungit. Si quidẽ aliud ẽẽ magnũ est. ⁊ aliud ẽ. eẽ. altũ. Nam
⁊ ager magnus dr̃. qui tamen nulla altitudine artollit᷑. Sic sa ne
quedam pene in ꝯprehensibilia siit. que tam̃ multa inuestigatio¬
ne uł amiratione dignã sunt. S qd̃ hanc statuam grandẽ. subli¬
mem. t̾ribilem audiuimꝰ. ad tripicẽ cõsidͤationẽ recte accostiodare
possumꝰ. Humane siquidẽ uite ꝯditio. q̃ in hac statua figuratur

Expanded text:
ad facilitatem reparationis, ad quodlibet horum te verteris, videbis te in singulis deficere, et nihil horum ad plenum posse comprehendere. Vide ergo in intuentis oculis quam grande est, quod ab ipsius aspectu omnino comprehendi non potest: Statua, inquit, illa magna, et statura sublimis, stabat contra te, et intuitus ejus erat terribilis. Bene autem postquam magnam dixit, et sublimem forte adjungit. Siquidem aliud est esse magnum, et aliud est esse altum. Nam et ager magnus dicitur, qui tamen nulla altitudine attollitur. Sic sane quaedam pene incomprehensibilia sunt, quae tamen multa investigatione, vel admiratione digna non sunt. Sed quod hanc statuam grandem, sublimem, terribilem audivimus, ad triplicem considerationem recte accommodare possumus. Humanae siquidem vitae conditio, quae in hac
Abbreviated transcription (Latin):
det ut sun uixta dies pͥstinos: Solitã myst̾ioꝵ reuelatõnẽ reppetebat:
legis. si ab eiꝰm gr̃a excidisse te sentis. attende diligũt̃ qͥd tecũ tacitus
agis. cogita qͥb cogitatõibꝰ uehem̃tiꝰ occuparis. Si sola uana. sola ĩstan-¬
tia meditaris: ꝙͥ nur̃. si ꝓfundoꝵ. si fut᷑oꝵ reuelatõne fraudaris: In in¬
itio ꝯũsationis tue. qñ sola et̃na. sola spũalia. ⁊ fut᷑a cogitasti: qnͣdo
sola fũblimia suspirasti. ꝙͥ mir̃ si scd̃m desid̾us tuũ ꝯsolari im̾iusti:
De sideriũ pauꝑum exaudiuit dñs. Desisti iã ad dñi pedes sed̾e̾. ⁊ qͥ

Expanded text:
det, ut sim juxta dies pristinos? Solitam mysteriorum revelationem repetebat, legis, si ab ejusmodi gratia excidisse te sentis, attende diligenter quid tecum tacitus agis, cogita quibus cogitationibus vehementer occuparis. Si sola vana, sola instantia meditaris, quid mirum si profundorum, si futurorum revelatione fraudaris? In initio conversionis tuae, quando sola aeterna, sola spiritualia et futura cogitasti, quando sola sublimia suspirasti, quid mirum si secundum desiderium tuum consolari meruisti? Desiderium pauperum exaudivit Dominus. Desisti jam ad
Abbreviated transcription (Latin):
amissũq sõpniũ retͣctare. regẽq doce. qͣm deuotam m̃tẽ. sepe pꝰ amis¬
sam ꝯtemplatõis gr̃am. qͣlis in ea aliqã fu̾it: ad memoriam reuocare.
⁊ ꝑ multam ꝯpuationis instantiã it̾m eam reparare. firmiꝰq tandẽ atq
ꝑfectiꝰ posside. firmiꝰ uãq atq ꝑfectiꝰ rer ꝑ danieł offm uisionẽ suã cog¬
nouit: ꝙͣ pͥus ꝑ semet ip̃m accepit. Ato ħ naniq sepe eiꝰmodi gr̃a quib¬
dam ĩ siis pͥmordiis datur. atq subtͣhit᷑. ut ꝑ experientiã agnoscant
qͥd cũ qͣnta auiditate expet̾e debeant. Ad ħ it̾m. nec tũ sñ magno labo¬
re dat᷑ recuꝑare. ut ex eo meliꝰ in notescat qͣm stricte aꝑteat cͦtodiri.
S ut ad seciuentia tͣnseamus. ecce damel. añꝙͣ uisionẽ explicet. duo
quidẽ p̾mitt̾e studet. quomͦ uidelicet cam rer pͥus obtinuerit. uł ad ꝙͥ¬
eam pꝰmod̾ ip̃e daniel retuꝑare pꝰsit. Et de pͥmo quidẽ. ¶ u rer

Expanded text:
issumque somnium retractare, regemque docere, quam devotam mentem saepe post amissam contemplationis gratiam, qualis in ea aliquando fuerit, ad memoriam revocare, et per multam compunctionis instantiam iterum eam reparare, firmiusque tandem atque perfectius possidere. Firmius namque atque perfectius rex per Danielis officium visionem suam cognovit, quam prius per semetipsum accepit. Ad hoc namque saepe ejusmodi gratia quibusdam in suis primordiis datur, atque subtrahitur, ut per experientiam agnoscant quid cum quanta aviditate expetere debeant. Ad hoc iterum nec tamen sine magno labore datur recuperari, ut ex eo melius innotescat, quam stricte oporteat custodiri. Sed ut ad sequentia transeamus, ecce Daniel antequam visionem explicet, duo quidem praemittere studet, quomodo videlicet eam rex prius obtinuerit, vel ad eam postmodum ipse Daniel recuperare possit. Et de primo qu
Abbreviated transcription (Latin):
uuat hoc loco ꝯsid̾ationẽ ad duc̃e: qͦmi ista lectio. ⁊ eungłica uideãt᷑ sͥ
mystica locut̃one ꝯgruere. Refert lucas eungłista qͦmͦ uolu̾it dñs iti¬
ñantibꝰ discipuł p̾sentiam suam. in peregrina spẽ exhib̾e. ⁊ pͣmodũ sub¬
trahere. s cum rogantib man̾e. ad ꝯpellentes int̾re. ⁊ tandem aliqñ
int̃ epulas spẽm quã recognosterẽt ostende. Quid itãq ẽ. xp̃m. ħ ÷ dei¬
sapĩam in peregruna spetie. p̃sentẽ habere. nͥ u̾itatem nõ in sua simpli

Expanded text:
uvat hoc loco in considerationem adducere quomodo ista lectio, et evangelica videantur sibi mystica locutione concinere. Refert Lucas evangelista quomodo voluerit Dominus itinerantibus discipulis praesentiam suam in peregrina specie exhibere, et postmodum subtrahere, sed cum rogantibus manere, ad compellentes intrare, et tandem aliquando inter epulas speciem quam recognoscerent ostendere . Quid itaque est Chris
Abbreviated transcription (Latin):
tentõne surgit. ⁊ mͦ ꝯgruo ꝓcedit. Facile ẽ. ut ambitio. uł cenoderi¬
a. ad ꝯspicuũ ⁊ p̃clarũ nos opus impellat. facile est ut ferm̃tũ pha¬
riseoꝵ totã boni operis nr̃i massam corrũpat. Hulo̾ mͦ ab arioch ĩtro¬
ducimur. qñ ad opꝰ bonũ simstͣ intẽtione ĩpellim᷑. Quociẽs gͥ docẽdi¬

Expanded text:
tentione surgit, et modo congruo procedit. Facile est ut ambitio vel cenodoxitentione surgit, et modo congruo procedit. Facile est ut ambitio vel cenodoxia ad conspicuum et praeclarum nos opus impellat. Facile est ut fermentum Pharisaeorum, totam boni operis nostri massam corrumpat. Nullo modo ab Arioch introducimur, quando ad opus bonum sinistra intentione impellimur. Quoties
Abbreviated transcription (Latin):
iuolentꝰ aĩ impetꝰ. qiͣ sub regio furore fiꝰ decreuit. Sapiẽtes inquit
babilonis ne ꝑdas. ⁊ addit. ¶ ntroduc me in ꝯspectu regis: ⁊ solu¬
tionẽ regi narrabo. Qued q̃so hoc loco ab alio se iutroduci petit. qui iã
suꝑiꝰ añ regis ꝯspectũ ꝑ semet ip̃m intͣuit: S suꝑiꝰ intͣuit ut regi sup¬
plicaret. hic u ut regem doc̾et. Illud fuit humilitatis: istud magne
sublimitatis. Magne ĩqͣm sublimitatis fuit illud. regem doce̾: ꝙ ab
alio nemine poterat didicisse. Ad hũilitatis gͦ obseqͥa. libent̾ se ipm̃
ingessit: ad celsitudĩs officia. ĩpudent̾ se ingerere declinauit. Erẽplo
dicamꝰ. qͥd in eim fac̾e debeamꝰ. Cũ locũ magist̾is siue ex p̃cepto. sine
ꝓ officio susciꝑe oꝑtet: priꝰ mẽs ad arioch introeat. iusticie ꝯsulta re¬
quirat. ⁊ ut bonũ opus bene. ⁊ iuste erequat᷑. sollicita examinatõe
p̃uideat. ac inqͥt bene bonũ. Bonũ bñ fit. qñ opꝰ bonũ ex bona in¬

Expanded text:
nquit, Babylonis ne perdas. Et addit: Introduc me in conspectu regis, et solutionem regi narrabo. Quid, quaeso, hoc loco ab alio se introduci petit, qui jam superius ante regis conspectum per semetipsum intravit? Sed superius intravit, ut regi supplicaret; hic vero, ut regem doceret. Illud fuit humilitatis, istud magnae sublimitatis. Magnae, inquam, sublimitatis fuit illud regem docere, quod ab alio nemine poterat didicisse. Ad humilitatis ergo obsequia libenter seipsum ingessit, ad celsitudinis officia impudenter se ingerere declinavit. Exemplo discamus quid in ejusmodi facere debeamus. Cum locum magisterii sive ex praecepto, sive pro officio suspicere oportet, prius mens ad Arioch introeat. Justitiae consulta requirat, et ut bonum opus bene et juste exsequatur, sollicita examinatione praevideat. Fac, inquit, bene bonum. Bonum tum fit, quando opus bonum ex bona in
Abbreviated transcription (Latin):
dit᷑. ¶ Tunc arioch festinꝰ utrodurit damelem ad regem: ⁊ dixit
ei. ¶ INueni hominẽ de filliis transiigratõis ude. qui solutionem
regi annũtiet. Ecce ut audis accepta ꝓmissione solutõis illius quam
rex multũ desiderauit. damelẽ arioch ad regem introdurit. Ut su¬
periꝰ dictum ẽ. damel ab arioch manuducit᷑. qñ ex respectu districte
eqͥtatis feruor deuotionis inflamat᷑. Multis autẽ modis atq respͦ

Expanded text:
ditur: Tunc Arioch festinus introduxit Danielem ad regem, et dixit ditur: Tunc Arioch festinus introduxit Danielem ad regem, et dixit ei: Inveni hominem de filiis transmigrationis Judae qui solutionem regi significet. Ecce, ut audis, accepta promissione solutionis illius quam rex multum desideravit, Danielem Arioch ad regem introduxit. Ut superius dictum est, Daniel ad Arioch manuducitur, quando ex conspectu districtae aequitatis f
Abbreviated transcription (Latin):
diuine reuelationis lucẽ tam familiarẽ hñt. ut multa eis etiã
int̾loquendũ reuelent᷑. ex ilł que ip̃i pͥus ignorabant. Quam diu
ad danieł socios peruenit. Cum autẽ ceperit iam mẽs illustiantem
gr̃am tam familiarẽ. ⁊ qiͣ ad manũ habere. ut ꝓ arbitrio ⁊ uoliui¬
tate possit. c̃ placuerit ad quelibet discutienda. astruenda. defenden¬
da. sub omĩ pene ora suffite̾̃. iam occultoꝵ enodatio incipit se usq
ad regiam notitiã dilatare. Honne regio quodam uire ⁊ faculta
quibuslibet mysticis ⁊ ꝓfunisdis. facile. ⁊ abs ulla disficultate dis¬
ducitur: ecce qulis fructus sepe uerã deuotionẽ seqiuit᷑. Hunnc deuo¬
tionis sue fructum ꝓuida mens. añqͣm obtineat sepe ⁊ pruderit̾ p̾ui¬
det. ⁊ fident̾ expectat. unde fit maxime. ut deuotionis studiis uehe¬
mentuis incumbat. ¶ olutionem inquit regi narrabo. Et ad¬

Expanded text:
divinae revelationis, lucem tam familiarem habent, ut multa eis etiam divinae revelationis, lucem tam familiarem habent, ut multa eis etiam inter loquendum revelentur, ex illis quae ipsi prius ignorabant. Quandiu ad Danielis socios pervenit. Cum autem jam coeperit mens illustrantem gratiam tam familiarem, et quasi ad manum habere, ut pro arbitrio et voluntate possit, cum placuerit, ad quaelibet discutienda, astruenda, defendenda sub omni pene hora sufficere, jam occultorum enodatio incipit se usque ad regiam notitiam dilatare. Nonne regio quodam jure in facultaquibuslibet mysticis et profundis, facile et absque ulla difficultate disducitur, ecce qualis fructus saepe veram devotionem sequitur. Hunc devotionis suae fructum provida mens antequam obtineat saepe et prudenter praevidet, et fidenter exspectat. Unde fit maxime, ut devotionis studiis vehementius incumbat. Solutionem, inquit, regi narrabo. Et ad
Abbreviated transcription (Latin):
nis reuelationib copiose affluũt. ⁊ forte adhuc tales sunt. qͥ sũ pre¬
meditatione. uł subtilia penetrare. uł subciłr disserere omĩno non
possunt. Priores itaq illi sius orõib isti aũ suis meditationib ig¬
nem sibi diuine rerielationis accendunt. Et in meditatõne mea
exardescot ignis ait psalmista. Ignis in meditatõne grardescit:
qñ asus ex ꝓpͥis inuestigationib ad diuine relielationis lucẽ ar-¬
chanoꝵ q maĩfestatõnẽ ꝓficit. Ignis ĩ meditatone ęxardescit: qũ
ex ꝓpͥa inquisitione ad u̾icltis cognitõnem ⁊ amorem au̾is incan¬
descit. Quosdam aũ ꝯstat ad tantam eruditionẽ ꝓfecisse: ut pꝰsuit
omĩ hora de subtilib quibq subtilit̾ disserere. ⁊ ad q̃lib int̾ro¬
gata sñ p̾meditatione aliqua pene semꝑ susfient̾ respondẽ. parati
semꝑ ꝙ̃ ad modum scͥptum ẽ. ad satisfactionẽ omĩ poscenti rõnem.
de ea que in nob̾ est fide. ⁊ spe. Quidam añ ex eis qui eiꝰm᷑i sunt

Expanded text:
nis revelationibus copiose affluunt, et forte adhuc tales sunt, qui sine praemeditatione, vel subtilia penetrare, vel subtiliter disserere omnino non possunt. Priores itaque illi suis orationibus, isti autem suis meditationibus ignem sibi divinae revelationis accendunt: Et in meditatione mea exardescet ignis, ait Psalmista . Ignis in meditatione exardescit, quando animus et propriis investigationibus ad divinae revelationis lucem, arcit. Ignis in meditatione exardescit, quando ex propria inquisitione ad veritatis cognitionem, et amorem animus incandescit. Quosdam autem constat ad tantam eruditionem profecisse, ut possint omni hora de subtilibus quibusque subtiliter disserere, et ad quaelibet interrogata sine praemeditatione aliqua pene semper sufficienter respondere, parati semper, quemadmodum scriptum est, ad satisfactionem omni poscenti rationem et ea quae in nobis est fide, et spe . Quidam autem ex eis qui ejusmodi sunt