comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cendit inmonts̃ sion Ros. ẽ tenuis acleuis pluuia non ꝑguitas
ueniens seo ꝑ quasdã minutissimas partes duritiã terrenae ariditatis
infundens : ꝑhunc cuncta germinantia coalescunt & inuarios fȩ¬
tostemperationis munere ꝑducunt᷑ : Hermonhebreum nomen ẽ.
montis ultraior danem fluuium constituti cuius int̃ p̃tatiosi c̃apa
trib: traditũ ẽ significat a nathema: Rosergo montisistius nutrien
peccatores qui sub anathematis exsecrationeiacuer̃ Discendit
in montẽ sionquando ad conuersionis remediũ dño largiente ꝑue¬
nerint : Sionenimn significat ecełam catholicãquȩ recipitgentes
quaeerant sub anathematis periculo constitutȩ: Hoc ẽ enimros
dehermonad montẽ sion descenderegentes deimpi&atis sede :¬
ad beatitudinis amoena transire. hoc ẽ quod& uersus primus
edixerat. Eccequambonũ & quami ocundũ habitare fratres in

Expanded text:
cendit in montem Sion . Ros est tenuis ac levis pluvia non per guttas veniens, sed per quasdam minutissimas partes duritiam infundens. Per hunc cuncta germinantia coalescunt, et in varios fetus temperationis munere perducuntur. Hermon Hebraeum nomen est montis ultra Jordanem fluvium constituti, cujus interpretatio sicut a Patribus traditum est significat anathema. Ros ergo montis istius nutriens peccatores, qui sub anathematis exsecratione jacuerunt, descendit in montem Sion, quando ad conversionis remedium Domino largiente pervenerint. Sion enim significat Ecclesiam catholicam, quae recipit gentes, quae erant sub anathematis periculo constitutae. Quaeras de Hermon ad montem Sion descendere, gentes de impietatis sede ad beatitudinis amoena transire. Hoc est quod et versus primus edixerat: Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in
Abbreviated transcription (Latin):
& ambula: Deprecatus sum paciem tuã ianoto cordemeo mige¬
Rereo ei. secuadum eloquium tuum. Duplici modo hec facies cłni
probatur intelligi xp̃m quem credebat. eẽ uenturũ indubitata cogita¬
tione desiderans: in carnationẽ ipsius querebat aspicere . intoto cor¬
aduentus eius debere cõpleri: quiꝑ ꝓph&as innumera noscitur
cordemeo. Deniq: ꝓph&a in toto cordedep̃catur faciemeli. qm̃mun
qm̃ ipsi dm̃ uidebunt. Miscreremei secundum eloquium tuũ ꝑquod

Expanded text:
 58. Deprecatus sum faciem tuam in toto corde meo: miserere mei secundum eloquium tuum. Duplici modo haec facies Domini probatur intelligi. Christum quem credebat esse venturum indubitata cogitatione desiderans, incarnationem ipsius quaerebat aspicere, adventus ejus debere compleri, qui per prophetas innumera noscitur m. Bene Propheta in toto corde deprecatur faciem Dei, qui mundum quoniam ipsi Deum videbunt. Miserere mei secundum eloquium tuum, per quod
Abbreviated transcription (Latin):
illud dicit: quo uerbo credidit  quo in carnationẽ dnĩ
puramente suscepit. Seeuturũ utiq iudiciũ dequo
nullus posset dnĩ formidare iudicium nam in his quȩ ꝑdi
grutiũ bene credendo iudicant scĩ securi semꝑ efficiunt᷑
& merito ineis examinationẽ diuinã ꝑ&unt quia se in ipsis
glorificandos eẽ cognoscunt. Sequit᷑: Redineme. Quem¬
redimere poterat nisi credentem aut ꝓquo maxime
anguinem redemptionis effuderit si fidelis famulus non
fuissor : addidit propt̃ eloquiũtuũ uiuificame. Illo scilic&
ubi promittit. quicre dit inme non mori&ur sed habebit iutã¬

Expanded text:
illud dicit, quo verbo credidit, quo incarnationem Domini pura mente suscepit. Securum utique judicium, de quo nullus possit Domini formidare judicium. Nam in his quae per Dei gratiam bene credendo judicant sancti, securi semper efficiuntur: et merito in eis examinationem divinam petunt, quia se in ipsis glorificandos esse cognoscunt. Et reredimere poterat nisi credentem, aut pro quo maxime sanguinem redemptionis effunderet, si fidelis famulus non fuisset? Addidit: Propter eloquium tuum vivifica me: illo scilicet, ubi promittit, Qui credit in me non morietur, sed habeat vita
Abbreviated transcription (Latin):
t& orire p̃sumam: Initr& postulatiomea incons pectutio
dãte secundum el oquiũtuũ enipeore. Graditim ascendit
scã p&itio : Nam quiante dixerat ad ꝓpri& : nunc dicit intr&:
Prius enĩ fuerat ut id propinquaro de inde ut ad conspectũ dñi
intrarepotuiss&: Vt nibl ad pliceonus humanȩ uirtuti sed om̃a
ꝑ ipsuis gratim cognoscam᷑ implere : sed ꝑ hanc praesentiam quanta
sit uirtus piae orationis ostendit᷑ quia nos ꝑ ipsam praesenta mur
quando illa conspectib dñ offerre posse cognoscit᷑ sicut & alioloco
dictum ẽ Dirigit᷑ oratio mea sicut incensum in conspectutuo. &cũ supo
rius dxerit secundum eloquiũ tuũ damibi intellectũ  hie dic̃
secundum eloquiũtuũ eripeme : Vt & ibi superna uideat quȩ desiderat

Expanded text:
ntret postulatio mea in conspectu tuo: Secundum eloquium tuum eripe me. C Gradatim ascendit sancta petitio; nam qui ante dixerat: appropinquet, nunc dicit: intret, prius enim fuerat ut appropinquaret, deinde ut ad conspectum Dintrare potuisset; ut nihil applicemus humanae virtuti, sed omnia per ipsius gratiam cognoscamus impleri. Sed per hanc praesentiam quanta sit virtus piae orationis ostenditur: quia nos per ipsam praesentamur, quando illa conspectibus Domini offerri posse cognoscitur; sicut et alio loco dictum est: Dirigatur oratio mea sicut incensum in rius dixit, secundum eloquium tuum da mihi intellectum, hic dicit, secundum eloquium tuum eripe me, ut et ibi superna videat, quae desiderat,
Abbreviated transcription (Latin):
inuitã uenc̃ inueni& eũ : Posuenuat peccatones baoueos toihi
& aco andatis tuis uoni en ratu. Posuerunt. sgnificat tecender̃
atqi armauer̃. Non enum tantũ poni poterant otiosi: neq enĩ laqueus
cupit auem qui non hab& escam: sed illud efficatius decipit qđ aliqua
oblectationeblanditur uit enim laqueus daboli armatus triginta
argenteis: cũ udim cepit atq ininteritũ suffocauit & aliis inhacenĩ
t̃renũ preualere potuit qui se cȩlesti conuersatione tractauit
Sic̃ incliopsalmo dicit. anima nra sic̃ passer erep
uenena pugnare: Scilic& qm̃ amandatis h̃i minime de cdinauit
abillis cnom quiñ declinat ulla deceptione noncap i qui auhetu
mihi. ha queus enim secus uiã ponitur : uic enim xp̃s est

Expanded text:
ihi: et a mandatis tuis non erravi. Posuerunt, significat tetenderunt atque armaverunt; non enim tantum poni poterant otiosi. Neque enim laqueus capit avem, qui non habet escam; sed illud efficacius decipit, quod aliqua oblectatione blanditur. Fuit enim laqueus diaboli armatus triginta argenteis , cum Judam cepit atque in interitum suffocavit; ipse terrenum praevalere potuit, qui se coelesti conversatione tractavit, sicut in alio psalmo dicitenena pugnare, scilicet quia a mandatis Dei minime declinavi. Ab illis enim qui non declinat, ulla deceptione non capitur: quia juxta H Laqueus enim ju
Abbreviated transcription (Latin):
hicostendit frequentate medͥitationis arddorem: medtanenĩ
mandita non potest: nisiquiea asndua lecnone eucurrerit:¬
& ut hano frequentiã cuidentius dedarar& Addidit quadilgi
Noglegere enĩ nũquã potest homo quediligit. Sednohanc
quoq dilectionẽ tepidam forsitan aestimares. ad didit uche¬
omenter Supraquã nulla potest dilectio reperiri. Itaco. et¬

Expanded text:
Hic ostendit frequentatae meditationis ardorem. Meditari enim mandata non poterit, nisi qui ea assidua lectione percurreritdeclararet, addidit, quae dilexi. Negligere enim nunquam potest homo quae diligit. Sed ne hanc quoque dilectionem tepidam forsitan aestimares, addidit, vehementer, supra quam nulla potest dilectio reperiri. Non
Abbreviated transcription (Latin):
meximit̃ itium humanitatis exponitur. Multienĩ in obpbrium
cadunt alit̃ quã habeat ueritas suspicando quã culpã asedesidetait
amputari : ꝓmultis enĩ malis se pebonũ testimonium dam atq iterũ
debonis maladicimꝰ nescientes & necesse est uerecdndã incurrat.
quii gnorans aliquid asseuerat. Suspicio erĩ sacpissi mȩ pbatur in cesta
quae uiro roncouenit xp̃i ano Har ergo suspicio ducit ad obpbrium
qđ expetato nascitur. Iure ergosibi quaerebat amputari . undereus
poterat inueniri. Primo confessus ÷ infirmitatẽ suã nuncdñi
cognoscitur laudare iudicia : cuius uerbumuerũ est firmaq senten

Expanded text:
exemplum humanitatis exponitur. Multi enim in opprobrium cadunt aliter quam habeat veritas suspicando: quam culpam rogat a se amputari. Pro multis enim malis saepe bonum testimonium damus, atque iterum de bonis mala dicimus nescientes; et necesse est verecundiam incurrat, qui ignorans aliquid asseverat. Suspicio enim saepissime probatur incerta, quae viro non convenit Christiano; haec ergo suspicio ducit ad opprobrium, quod ex peccato nascitur. Jure ergo sibi quaerebat amputari, unde reus poterat inveniri. Primo confessus est infirmitatem suam, nunc Domini cognoscitur laudare judicia, cujus verbum verum est firmaque sente
Abbreviated transcription (Latin):
tus est qui peccata non habuit Sc̃i enĩ in maculatifiunt quando indul¬
gentiae munera consequunt᷑. Sicut ꝓph&a inquinquagesi modicit
Lauabis me & suꝑniuem de albabor . Sequit᷑ in uia. id estinpsoch̃o saluatore
quidix̃ Ego sum uia ueritas & uita. Ibi enĩ ambulare iustorum est.
Non pedib corporeis. sed gressib ꝓbabilis actionis: Alã ut auerteres
noncũ illãuiã dixisse inqua possiterrare. sub iunx̃ qui ambu¬
lant inlege. Idest qui aut non peccant: aut ꝑ gratiã caelestem
dignasibi satis facticione prospiciunt. Nec illud uacat qđ dic̃in lexedñi
est enĩ & lex peccati sicut a płs ait. Video aliam legem in membris neis
repugnantem legimentis mae &̧ & captiuum meducentem inlege
peccati. & ideo additum estlnĩ uteã dis cerner& alegepeccati.

Expanded text:
tus est, qui peccatum non habuit. Sancti autem immaculati fiunt, quando indultus est, qui peccatum non habuit. Sancti autem immaculati fiunt, quando indulgentiae munera consequuntur, sicut propheta in quinquagesimo psalmo dicit: Lavabis me, et super nivem dealbabor . Sequitur, in via, id est in ipso Domino Salvatore, qui dixit: Ego sum via, veritas et vita . Ibi enim ambulare justorum est, non pedibus corporeis, sed gressibus probabilis actionis. Nam ut adverteres non eum illam viam dixisse in qua possit errari, subjunxit, qui ambulant in lege Domini, id est qui aut non peccant, aut per gratiam coelestem digna sibi satisfactione prospiciunt. Nec illud vacat quod dicit, in lege Domini; est enim et lex peccati, sicut Apostolus ait: Video aliam legem in membris meis repugnantem legi mentis meae, et captivum me ducentem in lege peccati . Et ide
Abbreviated transcription (Latin):
que estxp̃s. Deniq totus hic psalmus est scriptus secunđ ordinẽ:
litterarum. Itaut abuna littera octouersus incipiant & rursum
a sequenti octo alii cõpleant᷑ & hoc similit̃ ad finẽ usq texitur
gitur iosephus insuis libris refest hunc psalmũ & deutero nomi i
canticũ uno m&ro. ẽẽ cõpositum & putat oliacũ m& rum inutroq
possed ep̃ hendi qđ sic& prior uersus sexpedib constat inferior¬
Aũt unominus inpentam &rum finiatur
Cum omnium desideria nominis istius ardorerapiant᷑. Necquis quã
possit reperire: quino lit praemia beatiiudinis adipisci: Congruum
fuit uiros scõs uͦtqs ꝓbabilib: her ostendere: nemens confusa morta¬
lium ignorata uia possit errare. Mã &illi beatos se aestimant
qui seculi ambitionib: eluduntur. Sedne aliquid tale putar&ur
eligendum. primũ posuit plurali numero inmaculati: ut tdefidelib
hoc non dexp̃o debuis s& aduerti. Illeenĩ solus naturalit̃ in macula¬

Expanded text:
quae est Christus. Totus hic psalmus est scriptus secundum ordinem litterarum, ita ut ab una littera octo versus incipiant, et rursum a sequenti octo alii compleantur, et hoc similiter ad finem usque texiturtem refert in libris ἀρχαιολογίας hunc psalmum, et Deuteronomii canticum, uno metro esse compositum, et putat elegiacum metrum in utroque posse deprehendi: quod scilicet prior versus sex pedibus constet, inferior uno minus in pentametrum finiatur. Cum omnium desideria nominis istius ardore rapiantur, nec quisquam possit reperiri, qui nolit praemia beatitudinis adipisci, congruum fuit viros sanctos votis probabilibus iter ostendere, ne mens confusa mortalium ignorata via possit errare. Nam et illi beatos se aestimant, qui saeculi ambitionibus eluduntur. Sed ne aliquid tale putaretur eligendum, primum posuit plurali numero immaculati, ut de fidelibus hoc, non de Christo debuisset adverti. Ille enim solus naturaliter immacula
Abbreviated transcription (Latin):
in caritate. sel ꝑ fetta dilatio foras mittit timorem. Consolatione uero
suã cẽ. ꝓfersus est dñi iustificationes quas suis martyrib polliad
onsolamur enĩ in afflictione p̃sentium rerũ: speuenientium p̃miorũ¬

Expanded text:
in charitate, sed perfecta dilectio foras mittit timorem . Consolationem vero in charitate, sed perfecta dilectio foras mittit timorem . Consolationem vero suam esse professus est Domini justificationes, quas suis martyribus pollicetur. Consolantur enim in afflictione praesentium rerum, spe venientium praemioru
Abbreviated transcription (Latin):
et ad uers umo meloquebaaitur seruus. aut tuus ex ercebatur hituis
iustipicatioaibus. Muditum sea principib martyrũ chorus exponit
meritodic̃ seruum dñi qui int̃ uitȩ pericula: de eius iustificatione cogi¬
tabat. quidinilla: fẽcepturus e&̃ : qui inista tẽporalit̃ grauis sima
sustinebat. exercehatur enĩ a puatumsuũ : non cruciabatur ad poenã
ales anime mundum uicer̃ : quae sensum doloris sui: a& ni p̃mii cogitatio¬
nib molliehant. Item. Ꝙeni seder̃ principer& aduer sum melo quebantur
seruus aũt tuus exercebat᷑ iniusti ficationibtuis. Q uod inboc uer siculo ꝑplea¬
quasi deseloquit᷑ post futurũ in apostolis reliquisq martyrib uida cẽ.¬
si sunt qui lic& sint diuersis poenis ad fectiusq ad sectionẽ : tam̃ ceruicũ¬
quippe cogitio quos lib& mitigat dolores: nectimori relinquitlocum
qui h ꝓmissionib dñi iugit̃ occupat᷑. sicut dic̃ apłs Timor nonest

Expanded text:
tuus exercebatur in tuis justificationibus. Auditum se a principibus martyrum chorus exponit, merito dicit servum Domini, qui inter vitae pericula de ejus justificatione cogitabat quid in illa vita recepturus esset qui in ista temporaliter gravissima sustinebat. Exercebatur enim ad provectum suum, non cruciabatur ad poenam. Tales animae mundum vicerunt, quae sensum doloris sui aeterni praemii cogitationibus molliservus autem tuus exercebatur in justificationibus tuis. Quod in hoc versiculo Propheta in se loquitur, futurum in apostolis reliquisque martyribus viante, perpessi sunt, qui licet sint diversis poenis affecti usque ad sectionem cervicuquippe cogitatio quoslibet mitigat dolores, nec timori relinquit locum qui in promissionibus Domini jugiter occupatur; sicut dicit Apostolus: Timor non est
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ irł mare uidit et fuqtt iondanis conuersusẽ reror sũ
i are frequent diximꝰ peccatores istius scłi debere suscipi quimore
unda rũtumidis cogitationib: fluctuant᷑ Iorda nẽ uero ꝓquo lib&
flumine debem̃ accipere. quiuarus desideriis homines rapiunt:.¬
& inmare illud magnũ nefanda prȩcipitatione deducunt: & lic&¬

Expanded text:
ens: Mare vidit et fugit: Jordanis conversus est retrorsum . Mare frequenter diximus peccatores istius saeculi debere suscipi, qui more undarum tumidis cogitationibus fluctuant. Jordanem vero pro quolibet flumine debemus accipere: qui variis desideriis homines rapiunt et in mare illud magnum nefanda praecipitatione deducunt. I
Abbreviated transcription (Latin):
Iudão quã compidere Iahomiae. Dicens indo solo non in homine
confidendim. Inillo scilic&. qui ueraciter ꝓmittit. Nonin isto quisallati
p̃sumptione sedecipit. Quanti enĩ stultidicunt facio qđ uolo necchim
me&e uoluntatis habeo putantes quia ꝑ arbi irium liberum ut ilitatis sit
explicanda mortalium: quos arguit iacob: apłs dicens Nonne
ex concupis centiis ur̃is dicitis. Crasibimus in illã ciuitatẽ & mera¬
bimur & lucrum faciemus. Quã utdicatis siuoluerit dñs & siuicenm¬
dum: qui ꝑse nec alteri nec sibi p̃ual& dare remedium. Sicut & he
remias dicit: Maledictus uir qui considit in homine & ponit spen
carnembrachiisui & ad ñõ receditcor eius. Qua ꝓ̃pt desinant
prae sumptores illas sibi partes assum mere. unđ eos iustius posstu

Expanded text:
dam sectionem, dicens: In Deo solo, non in homine confidendum; in illo scilicet qui veraciter promittit, non in isto qui fallaci praesumptione se decipit. Quanti enim stulti dicunt: Facio quod volo, nec dominum meae voluntatis habeo, putantes quia per arbitrium liberum utilitas sit explicanda mortalium; quos arguit Jacobus apostolus dicens: Nonne ex concupiscentiis vestris dicitis: Cras ibimus in illam civitatem, et mercabimur, et lucrum faciemus; quam ut dicatis: Si voluerit Domindum, qui per se nec alteri nec sibi praevalet dare remedium. » Eccetus vir qui confidit in homine, et ponit spem carnem brachii sui, et a Domino recedit cor ejus . Quapropter desinant praesumptores illas sibi partes assumere, unde eos justius possit
Abbreviated transcription (Latin):
quia diuersis nominib: ipsedñs significat᷑ sicut esa ias dicit: & brachium
dñi cuir euelatum ẽ.  & alibi. dextera dñi fecit uirtutem dextera dñ i
ex altauit me: qu a ꝓpt̃ siue manũ siue brachium siue dex teramdicas
inpsalmis. quem propriũ scripturȩ duinȩ non im merito dxeriiꝰ
Vndoillud Fiant aures tue in tendentes inorationẽ seruitu qui modus
dicit᷑ optatiuus postulat ergo uenire dñm saluatorem ꝓquem cum
qm̃ mandatatua elegi Cũ dic̃ fiat manꝰtua de signat dñm salua
torem qui factꝰ ẽ ei ex semine dauid secundũ carnem ꝑquem fac¬
ta sunt & rogunt᷑ un iuersa om̃a enĩ pericula amore dñi post posuise
testatur Niullus enĩ uliquid eligitbonũ nisi his contra dria
& hex tua meditatio mea est. Ipsũ enim uidere concupi¬
uerat: quem deutero uirginuli illis adhuc tempor ib: credebat
ẽe uenturum : & ursibi hano scientiam descripturis diuinis
ꝓuenisse monstraro& seqͥt᷑. & lextua meditatio mea est

Expanded text:
ia diversis nominibus ipse Dominus significatur, sicut Isaias dicit: Et brachium Domini cui revelatum est ? Et alibi: Dextera Domini fecit virtutem, dextera Domini exaltavit me . Quapropter sive manum, sive brachium, sive dexteram dicas, invenitur in psalmis, quem proprium Scripturae divinae non immerito dixerimus, ut est illud: Fiant aures tuae intendentes in orationem servitui . Qui modus dicitur optativus. Postulat ergo venire Dominum Salvatorem, per quem cum egi mandatatorem, qui factus ex semine David secundum carnem, per quem facta tua, omnia se pericula amore Domini postposuisse testatur. Nullus enim aliquid eligit boni, nisi his contraria  lex tua meditatio mea est. Ipsum videre concupiveram, quem de utero virginali illis adhuc temporibus credebam esse venturum; et ut sibi hanc scientiam de Scripturis divinis provenisse monstraret, sequitur, Et lex tua meditatio mea est.
Abbreviated transcription (Latin):
in dieformas tuccinctos uireẽ filios dici sed nullus est in hominib: qui
lucis toto temp̃r ute suae non ꝑficit. Vnde & apłe ad eos quifili noctis
ec̃ cessauerant loquit. Nosautẽ fr̃i non sum filu noctis sed filudiei. Mihi
piunicipatus eornor Namcumdic̃ mihi designat cumdicit amicitui
patrẽ declarat sicut ipse in euangło dic̃. Om̃a mea patrissunt &om¬
nia patris mea sunt. Amicos uero dñ primumdictor igim patriarchas
id est abraham moyser & posta postolis suis dñs saluator dix̃ Tam
nondi couosseruos sed amicos. Istergotales amicis patris quorũ
honor ad dñm ⁊ouertet saluatore quia nemo seõ ei uenerat min qũ xp̃o¬
dñõ puramente deuotus esti ao didit Nimis confortatis princi patus
corũ Nimis ualde significat . Confortatus uero principatus apłoꝵ¬

Expanded text:
in die formas, tu cunctos vis esse filios diei; sed nullus est in hominibus, qui uae tempore digna perficiat. Unde et Apostolus ad eos qui filii noctis esse cessaverant, loquitur: Nos autem, fratres, non sumus filii noctis, sed Filii Deiignat; cum dicit, amici tui, Patrem declarat, sicut ipse in Evangelio dicit: Omnia mea Patris sunt, et omnia Patris mea sunt . Amicos vero Domini primum dictos legimus patriarchas, id est Abraham, Moysem; et post, apostolis suis Dominus Salvator dixit: Jam non dico vos servos, sed amicos . Isti ergo tales amici sunt Patris, quorum honor ad Dominum revertitur Salvatorem: quia nemo sanctos ejus veneratur, nisi qui no pura mente devotus est. Addidit, nimis confortati sunt principatus eorum. Nimis valde significat. Confortatus vero principatus apo
Abbreviated transcription (Latin):
quaeq: & ꝓfanda scripturarũ diunarum. iuxta illud quod
lerimus in ꝓuerbus. Inelligte quoq parabolam & tenebro sum
sermonem sic & in alio psalmolerimus tenebrosa aqua in nu¬
bib aeris. Ergo istȩ tenebrae non obscurabuntur sed potius
in luminant᷑ adño. & nox sicut dies inluminabit᷑ Illaenim
quȩ fuerant quasi nox sub mistica conplexione tenebrosa
tam quã dies inluminata s̃ Cum aduentu dni saluatoris ꝓphȩu¬
rum dicta patuer̃ & bene utrumq: coniunctũ ẽ sicut tenebrae
eius ita & lum̃ ei Quia in utroq ueritas fut siuecum obscura

Expanded text:
quaeque et profunda Scripturarum divinarum, juxta illud quod quaeque et profunda Scripturarum divinarum, juxta illud quod legimus in Proverbiis: Intelligit quoque parabolam sermonem . Sic et in alio psalmo legimus: Tenebrosa aqua in nubibus aeris ; ergo istae tenebrae non obscurabuntur, sed potius itur, et nox sicut dies illuminabitur. Illa enim quae fuerant quasi nox sub mystica complexione tenebrosa, tanquam dies illuminata sunt, cum in adventu Domini Salvatoris prophetarum dicta patuerunt. Et bene utrumque conjunctum est, sicut tenebrae ejus, ita et lumen ejus, quia in utroque veritas fuit, sive cu
Abbreviated transcription (Latin):
separauit & noxinlumi natio indilicus meis quomodo er gopo¬
tera atenebris conculcari cuierat nox inluminatio indilicus tus
Noctem significat inferni claustrum quod reuera in lumina uit quan¬
do potestatem diabo licontriuit & hominem suamiseratio ne liberauit
quem adimaginem & similitudinem suã plas mare dignaturest
indelicus autem meis paradisum significat unde primũ hominem
peccata pepulerunt : sed confessionis bene ficio animȩ scõrum adei:
amoenitatem dño prestante reuersȩ sunt Item & dixiforsitan
tenebrȩconculcabunt me: Econtrario autem noxipsa apudte
lum̃ fuit quia nihil caela retepotest quod & sequens uersiculus
id ipsum declarat. Quia tenẽbnȩ Non obscur abuatur ate
& nox sicut dies in luonx abitur sicut te nẽbneeius ita & lu¬
mex eius. Superioris sententiae causa redditur qua re nox sit
inluminatio indilicus eius scilic& quia tenebrȩ non obscurabunt
ate : sed potius in luminabuntur : Tenebras enĩdicit mystica

Expanded text:
Et nox illuminatio in deliciis meis. Quomodo poterat a tenebris conculcari, cui erat nox illuminatio in deliciis suis? Noctem significat inferni claustrum, quod revera illuminavit, quando potestatem diaboli contrivit, et hominem sua miseratione liberavit, quem ad imaginem et similitudinem suam plasmare dignatus est. In deliciis autem meis, paradisum significat, unde primum hominem peccata pepulerunt; sed confessionis beneficio animae sanctorum ad ejus amoenitatem Domino praestante reversae sunt. Sic enim credentenebrae conculcabunt me; econtrario autem nox ipsa apud te lumen fuit, quia nihil celare te potest. » Quod Symmachus meliusbuntur a te, et nox sicut dies illuminabitur: sicut tenebrae ejus, ita et lumen ejus. Superioris sententiae causa redditur, quare nox sit illuminatio in deliciis ejus; scilicet, quia tenebrae non obscurabuntur a te, sed potius illuminabuntur. Tenebras enim dicit mystica
Abbreviated transcription (Latin):
rficandi sunt poterat fortams & ad breue tempus inteligi &amcumdẽ
firmabunt ae& ntatẽ beneficites tatur eseman surã sub iuineto & nemo
ineis. sub audiendum infirmabit᷑ quia ia momnis fragilitas carnis ex¬
plosa disced& &omnis montalitas consampta disperi&. Item in ꝑsa¬
tum meum uiderunt oculitui ⁊&am inperfectum mur atod runt¬
cculita i hic pro incon posito posuit quia lementa hominis antequam
formentur inutero coȩnosaa dñ & in librotuo om̃s stribentur qm̃ nallus
absq uolunt atedĩ nascitur nequis quã eĩ notitiã subterfugit diessor¬

Expanded text:
rificandi sunt, poterat fortassis et ad breve tempus intelligi. Nam cum dicit rificandi sunt, poterat fortassis et ad breve tempus intelligi. Nam cum dicit firmabuntur, aeternitatem beneficii testatur esse mansuram. Subjunxit, et nemo in eis; subaudiendum, infirmabitur, quia jam omnis fragilitas carnis explosa discedet, et omnis mortalitas consumpta disperiet. Verstum meum viderunt oculi tui. Imperfectum hic pro incomposito posuit: quod etiam elementa hominis antequam formentur in utero, cognoscat Deus. Ut in libro tuo omnes scribentur. Et quod nullus absque voluntate nascatur Dei
Abbreviated transcription (Latin):
& neono ineis. Natura illa hominis quaese in euangelio inorare
dixit finem huius mundi : & quae ait. Tristis est animea usq ad morẽ
& his similia ipsa & in ꝑfectum suum patrem uidisie testatur In ꝑfecdũ
si quidem eius est quod ad hac ecclesia usque ad finems đa congrgat᷑
quodinilla resurrestione beatis pracmia ꝓmissadaturus est qđ eritom̃a
inomnio. Sed deitas ista iam uidit quae ad hxc longis post temporibur
futura seruantur. nam debeato pupulo is tud dici sequentia declarant
Ad iecitenĩ. & in librotuo om̃sstribentur. Utiq quia & na feliciate
gaudebunt. Nam sicut illud quod in libro scribitur scriptura continente
seruatur. Ita hoc multo firmius fixum man& quod memori adm̃ con¬
tineur Seruit deformabunt᷑ & nemolneis. Ilireilic& beati dequib
fecit saperius mentio nem̃. diefir in abuat idist deuero illo sole ꝑfect a

Expanded text:
et nemo in eis. Natura illa hominis, quae se in Evangelio ignorare et nemo in eis. Natura illa hominis, quae se in Evangelio ignorare dixit finem hujus mundi, et quae ait: Tristis est anima mea usque ad mortem , et his similia, ipsa et imperfectum suum Patrem vidisse testatur. Imperfectum siquidem ejus est, quod adhuc Ecclesia usque ad finem saeculi congregatur, quod in illa resurrectione beatis praemia promissa daturus est, quod erit omnia in omnibus . Sed Deitas ista jam vidit, quae adhuc longis post temporibus futura servantur. Nam de beato populo istud dici sequentia declarant. Adjecit enim, et in libro tuo omnes scribentur, utique qui aeterna felicitate gaudebunt. Nam sicut illud quod in libro scribitur, scriptura continente servatur, ita hoc multo firmius fixum manet, quod memoria Domini continetur. Sequitur, die firmabuntur, et nemo in eis; illi scilicet beati de quibus fecit superius mentionem, die firmabuntur, id est, de vero illo Sole perfecta
Abbreviated transcription (Latin):
ferio nibustearae . portqam in conditio ne rerum eua deadocosta
formata est dix̃ uireius hoc os deo ssibimeis & caro de carne mea
apostolus ad coniugatos loquens istud mis terium adquid ꝑtinereposst
exponitdicens Hoc magnum esł sacram̃tum. Ego autem dico inxp̃o
& in ecdesia. Vnde constat osdñ ecdesiũ hcdebere intelligi & ut predicto
exemploplenius aptemus illa quaedictas̃ ant aduentum dñi occulta
fuerunt quaedam ecclesiae sacramenta . Vt baptis mum sacrum ut
corpus & sangius dñi & c&era quae plenitudine ueniente daruerunt
addidit & substantia mea in inseriorib: tere inferio raterrȩ fuer̃
gentium culturae sordentes quae longe tunc a uidȩor religione dista¬
bant. Sed ipsis facta est nota substantia dñ saluatoris quando in pso
intellegentur diuinitatem uerbł a postolicam doctrinã deuotis
m̃tib acceperunt Namꝰ & essent diuersȩ nationes ꝑ suꝑstitiones suas

Expanded text:
imantur. Postquam in conditione rerum Eva de Adae costa formata est, dixit vir ejus: Hoc os de ossibus meis, et caro de carne mea . Apostolus autem ad conjugatos loquens, istud mysterium ad quid pertinere possit, exponit, dicens: Hoc magnum est sacramentum, ego autem dico in Christo et in Ecclesia . Unde constat os Domini Ecclesiam hic debere intelligi. Et ut praedicto exemplo plenius aptemus illa quae dicta sunt, ante adventum Domini occulta fuerunt quaedam Ecclesiae sacramenta, ut baptismum sacrum, ut corpus et sanguis Domini, et caetera quae plenitudine veniente claruerunt. Addidit, et substantia mea in inferioribus terrae. Inferiora terrae fuerunt gentium culturae sordentes, quae longe tunc a Judaeorum religione distabant. Sed ipsis facta est nota substantia Domini Salvatoris, quando in ipso intelligentes divinitatem Verbi, per apostolicam doctrinam devotis mentibus acceperunt. Nam licet essent diversae nationes, per superstitiones suas
Abbreviated transcription (Latin):
confusio nominat᷑ : Sed haec om̃a uirtus diuina destruit quandonos ad
miseri cordiaesuae dona ꝑducit : Ad didit : & om̃a regnachanaan : occi¬
dit Chanaanint̃ pr&at᷑ bumiliatio Seo nonillaquȩ ꝑducit ad dñm
N am& illihumiliatidicunt᷑ : quidehonore scõ decidunt & pessima conuer¬
satione merguntur: Sicut in alio psalmodicit. & humili auicalomnia¬
torẽ : Namsi humiliatio & ad poenam minimeꝑtiner& non legera&¬

Expanded text:
confusio nominatur. Sed haec omnia virtus divina destruit, quando nos ad confusio nominatur. Sed haec omnia virtus divina destruit, quando nos ad misericordiae suae dona perducit. Addiditdit. Chanaan interpretatur humiliatio: sed non illa quae perducit ad Dominum. Nam et illi humiliati dicuntur, qui de honore sancto decidunt, et pessima conversatione merguntur; sicut in alio psalmo dicitur: Et humiliabit calumniatorem . Nam si humiliatio et ad poenam minime pertin
Abbreviated transcription (Latin):
amiorneoꝵ & ogrogeo basati & ooĩa ilegua chaniaan oecidit
Cummultos reges filiur ł dño fauente prostrauerint: hieduo tantum
memorantur. Scilic& ut ꝑ interp̃tationẽ istoꝵ nominũ: adillam
significantiã duceremus quȩ hodie in nõb agit᷑. Seonint̃ pr&atur
temptatio coloꝵ amorre amaricantes designatt A marasi quidem
uitia sunt quȩ nos abillabeatitudine iocundis si madeducunt. Haec
habent diabolũ regem qui ẽ temptatio coloꝵ : quando setrans format
in angelum lucis. ut ꝑ colorẽ atq speciembonitatis deuotorũ animas
as suduatemtatione subuertit. Ista diunitas in nob occidit. quando
fideliummentes atali seruitute libera uerit: Sequit᷑ & ogregem
basan ogi concdusio dicit᷑ basan confusio: Merito ergo confo¬
sionis. rex conclusso ꝑ hib&ur: Diabolus enĩ quando nobis
iter illud salutare concludit in confusione nos nefanda derelinquit
inquaille teterrimꝰ regnat unde & ciuita seius babiloma dicit᷑ quaidem

Expanded text:
aeorum, et Og regem Basan, et omnia regna Chanaan occidit. Cum multos reges filii Israel, Domino favente, prostraverint, hic duo tantum memorantur; scilicet ut per interpretationem istorum nominum, ad il am significantiam du ceremur quae hodie in nobis agitur. Sehon interpretatur tentatio colorum, Amorrhaei amaricantes designant. Amara siquidem vitia sunt, quae nos ab illa beatitudine jucundissima deducunt. Haec habent diabolum regem, qui est tentatio colorum, quando se transformat in angelum lucis ; ut per colorem atque speciem bonitatis devotorum animas assidua tentatione subvertat. Ista Divinitas in nobis occidet, quando fidelium mentes a tali servitute liberaverit. Sequitur, Et Og regem Basan. Og conclusio dicitur, Basan confusio. Merito ergo confusionis rex conclusio perhibetur. Diabolus enim quando nobis iter illud salutare concludit, in confusione nos nefanda derelinquit, in qua ille teterrimus regnat. Unde et civitas ejus Babylonia dicitur, quae item
Abbreviated transcription (Latin):
altentur Adesiderio suo traditur peccatori quis quis ꝑ concupiscentiar
carnis diabolo relinquit᷑ possidendus de quib: elic̃a postolus propt̃ea
tradidit illos ds̃ in desideria cordis illorũ in in munditiã. Sed nehoc
fiat. Sequit Resomnino ꝓbrabolis ut sicut inimici consiliũ faciunt in
malũ itauirtus diuina praestare dign& auxiliũ Ad postremũ dicitur
causa ius tissima nere uera ex altent᷑ ꝓditio ne iustorx : quid est fidelis
populi subuersio ne gloriant᷑. Sequit᷑ secundũ diappsalma ubidiuisionẽ
sicut consueuimus apponemus. Itm Nontradas dñe desiderio meo perca¬

Expanded text:
altentur. A desiderio suo traditur peccatori, quisquis per concupiscentias carnis diabolo relinquitur possidendus. De quibus dicit Apostolus: Propterea tradidit illos Deus in desideria cordis eorum, in immunditiam . Sed ne hoc fiat, sequitur res omnino probabilis, ut sicut inimici consilium faciunt in malum, ita virtus divina praestare dignetur auxilium. Ad postremum dicitur causa justissima, ne revera exaltentur perditione justorum, qui de fidelis populi subversione gloriantur. Sequitur secundum diapsalma, ubi divisionem, sicut consuevimus, apponemus. Vers.
Abbreviated transcription (Latin):
tere quando eructuat morbos facit. Aerem corrumpit & lues
hominib perico losa longe latq diffunditur Sict yrannorum
nefanda suꝑbia taba suee malitiae corpora martyrum sanciabat
Quos conerue ꝓphaa dix̃ ossa sua quia constataos xpĩane fideiese
ualidis sima firmam̃ta quorum p̃dicanda constantia iauanto
dr̃o nec paenis uista nec longa iniecutione mollitaest & respice
ꝓprieates uerborũ uelut suauissima mella decurrere non dix̃
in infernum qui a lic& mori comimu nisos te uideamt uita illis

Expanded text:
terrae, quando eructat, morbos facit, aerem corrumpit, et lues terrae, quando eructat, morbos facit, aerem corrumpit, et lues hominibus periculosa longe lateque diffunditur. Sic tyrannorum nefanda superbia tabe suae malitiae corpora martyrum sauciabat, quos congrue propheta dixit ossa sua, quia constat eos Christianae fidei esse validissima firmamenta; quorum praedicanda constantia juvante Domino nec poenis victa, nec longa insecutione mollita est. Et respice proprietates verborum velut suavissima mella decurrere. Non dixit, in infernum: quia licet mori communi sorte videantur, vita illis
Abbreviated transcription (Latin):
quems tantes doctores her&ici qua si iudices populisui subita uera¬
citate mergunt᷑. Qui ideo corruunt in ꝓfundum qm̃ supra parã
st are noneligunt. Nam quidillis prodest iuxta soliditatem sta¬
re quando in ipsa fortitudine non uidentur insis tere solienim¬
in hac soliditate consistunt quisuꝑ arenam fragilia funda menta
non ponunt. Sequit᷑. Audient uerba mea qm̃ potuer̃. Verba sua
adher&icis dicit audita : quae presentis libri textus eloquitur. Quan¬
tis enĩ locis arguuntur quantis ad monitionib: increpantur. ut
debeant corrigi & insuis prauitatibus nonmorari. Quas enentia
plenissime docemur illos esse omni modis reos qui& uerba dnĩ audiunt¬
& ea facere iniqua ꝑ uersitate contempnunt. potuerunt enĩ totienr
ad maniti cognoscere si non de creuissent suis magis ꝑsuassionib:
dissi patas os saro stra secus infernuo Cum primũ dehe¬
recicis dicer& & tyrannis qui uerbadñ audire noluer̃ Nuncuenit
ad martyres quos ferali in secutione laniabant. Crassitudo enim

Expanded text:
quem stantes doctores haeretici, quasi judices populi sui subita voracitate merguntur; qui ideo corruunt in profundum, quoniam supra petram stare non eligunt. Nam quid illis prodest juxta soliditatem stare, quando in ipsa fortitudine non viden ur insisterein hac soliditate consistunt, qui super arenam fragilia fundamenta non ponunt. Sequitur, Audient verba mea quoniam potuerunt. Verba sua ab haereticis dicit audita, quae praesentis libri textus eloquitur. Quantis enim locis arguuntur, quantis admonitionibus increpantur, ut debeant corrigi, et in suis pravitatibus non morari? Qua sententia plenissime docemur illos esse omnimodis reos, qui et verba Domini audiunt, et ea facere iniqua perversitate contemnunt. Potuerunt enim toties admoniti cognoscere, si non decrevissent suis magis persuasionibudissipata sunt ossa nostra secus infernum. Cum prius de haereticis diceret et tyrannis qui verba Domini audire noluerunt: nunc venit ad martyres, quos ferali insecutione laniabant. Crassitudo enim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯũe Statu eñ oñhi & abs cat dalis operantib: Iniguitateo
ꝑlaqueos & scandala totius mundi mala breuit̃ ꝓph&a complexusest
a quib: se supplicat cus todiri neꝑ insidias eorũ possit int̃ cipila quaeis
diuersa carnis desideria : quibus m̃ teshumanae blandis nexibus
munus contingat a mittere & ropice quia postlaqueos scanda la ponit
qm̃ inueterator ille pessimus quando ꝑlaqueos non potuerit decipee
scandalis nititur gratiã nobis diuinitatis auferre. Item custodime¬

Expanded text:
quem statuerunt mihi, et ab scandalis operantibus iniquitatem. Per laqueos et scandala, totius mundi mala breviter propheta complexus est; a quibus se supplicat custodiri, ne per insidias eorum possit intercipi. Laquei sunt diversa carnis desideria, quibus mentes humanae blandis nexibus munus contingat amittere? Et respice quia post laqueos scandala ponit: quoniam inveterator ille pessimus, quando per laqueos non potuerit decipere, scandalis nititur gratiam nobis Divinitatis auferre. Vers
Abbreviated transcription (Latin):
odori feripimenti suauis adiustio quae carbonib: coneremata ratisimũ
fumũ porrigit adiuꝑna & odorantes sededec tabili iocanditate ꝑ mulc& sic
beatorum oratio ine caritatis incensa : diuims conspectib ingeritur
quae magis humilitatis & compungtionisf : pondere subleuatur. Virtitib
odorem sua uis simũ susciperedñm : & in a pocalipsi lcgitur ubi dic tumest
Si&it angelus suꝑ aram dni habensturibulum aurcum & ascendifumas
supplicationum demanu angdi in conspectuchĩ ut dar& deorationib:
ues ꝑtinum. Eleuaitio manuũ significat operampiam quacaut
in dimosinis ex erc&ur aut in aliqua ꝓbabili conuersatione ꝑaeit᷑
Saerificium uero ues ꝑtinũ illamoblationẽ fortasse significat
quam in finẽ uitae dño sol& offerre religiosadeuotio : cum pae mniten¬
tiã gerimus & humili nos supplicatione purgamus sicut inquinqua¬
geimo dictumest sacrificium dõ sp̃s contribulatus. Vesperanr a est

Expanded text:
igmentis est suavis adustio, quae carbonibus concremata charissimum fumum porrigit ad superna, et odorantes se delectabili jucunditate permulcet, sic beatorum oratio, igne charitatis incensa, divinis conspectibus ingeritur, quae magis humilitatis et compunctionis pondere sublevatur. Virtutibusodorem suavissimum, suscipere Dominum, et in Apocalypsi legitur, ubi dictum est: Stetit Angelus juxta aram templi, habens thuribulum aureum, et ascendit fumus supplicationum de manu angeli in conspectu Domini, ut daret de orationibus vespertinum . Elevatio manuum operam piam, quae aut eleemosynis exercetur, aut in aliqua probabili conversatione peragitur. Sacrificium vero vespertinum illam oblationem fortasse significat, quam in fine vitae Domino solet offerre religiosa devotio, cum poenitentiam gerimus, et humili nos supplicatione purgamus: sicut in quinquagesimo psalmo dictum est: Sacrificium Deo Spiritus contribulatus. Vespera nostra
Abbreviated transcription (Latin):
Noudecline S cororum ia uer bomala ad excus saubas ecuza¬
tone s inepecatis. Sapuit᷑ socundap̃atio ut& sicum continger&
penctendũ aliquidlo qui: nonse ꝑ falsitates sceleratis simas contender &
excuiart hoceñ maximum uiciũ est quo l aborat humanitas ut post
percatũ sum ad excusatio nes confugiat quam paenitudinis st confo¬
sionẽ proflernat quod facinus inter summa pacata constat ec̃ nume¬
randum quia inde reuera nascitur unde ad paenitentiã reustardius
uenire uideatur. Sicut in libro primorgum dictũe. Quasi parcatũ
arolandiest repugnare & quasi scelus idolatria nolle ad quiescere
aam quod dicit ad ex eusandas excusationes in percatis Eon sueu¬
dineim sgnificat in padentium qui quando fuerit depchensi primũ
seali qua falsitate excusare noscuntur a cũ fuerint in deconuie
alias semꝑ excusationes ad sumunt nequando ueritati ad quiescat

Expanded text:
 ad excusandas excusationes in peccatis. Sequitur secunda precatio; ut etsi eum contingeret poenitendum aliquid loqui, non se per falsitates sceleratissimas contenderet excusare. Hoc enim maximum vitium est quo laborat humanitas, ut post peccatum suum ad excusationes confugiat, quam poenitudinis se confessione prosternat. Quod facinus inter summa peccata constat esse numerandum, quia inde revera nascitur, unde ad poenitentiam reus tardius venire videatur; sicut in libro primo Regum dictum est: Quasi peccatum ariolandi est repugnare, et quasi scelus idololatriae nolle acquiescere . Nam quod dicit, ad excusandas excusationes in peccatis, consuetudinem significat impudentium, qui quando fuerint deprehensi, primum se aliqua falsitate excusare noscuntur, et cum fuerint inde convicti, alias semper excusationes assumunt, nequando veritati acquiescat
Abbreviated transcription (Latin):
pone dñe cus todiam orioneo & os tixoi curcuor stantiae labus
oeis p&it scũ simus ꝓ ph&a nequid taledicat quod ꝑ uenire debeat
adreatum sed hoc duplici supplicat tutamine communire ut ne
cogitatio eius inꝰ qua sapiat: ne praua uoluntas in fatua uerba pro¬
siliat inutroq: enim noueratesse peccatum unde sefieri dep̃catur
alienũ sicut & salo mondicit circum ualla possessionemtuã spinis
argentumtuũ & aurumrtuum constituae &orituo facostium & seram

Expanded text:
Pone, Domine, custodiam ori meo: et ostium circumstantiae labiis meis. Petit sanctissimus propheta ne quid tale dicat quod pervenire debeat ad reatum. Sed hoc duplici supplicat tutamine communiri; ut nec cogitatio ejus iniqua sapiat, nec prava voluntas in fatua verba prosiliat. In utroque enim noverat esse peccatum, unde se fieri deprecatur alienum, sicut Salomon dicit: Circumvalla possessionem tuam in spinis, argentum et aurum tuum constitue, et ori tuo fac ostium et seram,
Abbreviated transcription (Latin):
caput oneũ Quaerit corratio ius tibreuit̃ intimauit dicendo in miseri
tora uescuENam & siualtũ i ratiostendit : cortam̃ placati semꝑ
rans teipsum nea tutempteris. Qua propt̃ hae consu&udo bonor
est ut malint se abonis corripi quam sceleratorum adultione
predicari. sicut scriptũ ẽ melio ras̃ uulnera amici quã uoluntaria
oscula ini mici. Sequit᷑. Oleum aut̃ pacatoris non in pimeue caput

Expanded text:
 Sed quae sit correctio justi breviter intimavit, dicendo, in miseritor accedit. Nam etsi vultum irati ostendit, cor tamen placati semper rans teipsum, ne et tu tenteris . Quapropter haec consuetudo bonorum est, ut malint se a bonis corripi, quam sceleratorum adulatione praedicari; sicut scriptum est: Meliora sunt vulnera amici quam voluntaria oscula inimici . Sequitur, oleum autem peccatori
Abbreviated transcription (Latin):
uolens enĩ ꝓphacca hum anogeneri affectum continuae orationis infundere
Duo tempora uid&ur dis crepantia posuisse dic̃em̃ depraerto la maui quod
ꝑfeltã sienificat orationem & iteruon rep&it dum clam auero adte qđ utiq
conftat positum defuturo. Vt scut nullum tempus a culpisest uacuum ita nec
ad euotis precbs reddatur ociosum Contra peccata siquidem contimar
salutart remediumes t iuȩt̃ pio dñõ supplicare. Namquid p roderit diniti
pracerita siuid antur oblig areuentura us finis ergobonus quaeritur xep̃iani
ut in extremis cumuenia trans eat. Neuta sit altima quae delinquat: Nopice
quod hic & in sequenti uersu orationessuas quasto modo geminauit quastõ
uiro tantȩraci nulla porerat enesacifas. Oratio estenĩ quaenos aculpis liberat
iudicis anim̃t conciliat delicta mundat nec oranti decsse potest miertordia
quod nos humilitas ut iugit̃ dep̃genir instieat. Sethoc totũ pius facithĩ dũ non

Expanded text:
olens enim propheta humano generi affectum continuae orationis infundere, duo tempora videtur discrepantia posuisse. Dicit enim de praeterito, clamavi, quod perfectam significat orationem. Et iterum repetit, dum clamavero ad te, quod utique constat positum de futuro; ut sicut nullum tempus a culpis est vacuum, ita nec a devotis precibus reddatur otiosum. Contra peccata siquidem continua, salutare remedium est jugiter pio Domino supplicare. Nam quid proderit dimitti praeterita, si videantur obligare ventura? Finis ergo bonus quaeritur Christiani, ut in extremis cum venia transeat, ne vita sit ultima quae delinquat. Respice quod hic et in sequenti versu orationes suas quarto modo geminavit, quia sancto viro tantae rei nulla poterat esse satietas. Oratio est enim quae nos a culpis liberat, judicis animum conciliat, delicta mundat; nec oranti deesse potest misericordia, quod nos humilitas, ut jugiter deprecemur, instigat. Sed hoc totum pius facit Dominus, dum non
Abbreviated transcription (Latin):
&ueracit᷑ loquit᷑ : qualis reuera debuit culpare linguosos. Hocenĩ se dic̃
ꝑfidem dono dñ coenouisse quod certissi me credtur esse faciendũ facia
ergo iuditium in opum quando in illa disceptatione ꝓmissa restitu&
& uindicat pauperes. Dȩ quib: inapocalipsi s criptũ est. Vidi subaradñi
animas occisorũ & paulo portlamantes. quousq: scs̃ & uerus non iudi¬
cas & uindicas sanȩ uinẽ nostrũ dehis quih abitant suꝑ t̾rã. Item. caput cir

Expanded text:
et veraciter loquitur, quales revera debuit culpare linguosos. Hoc enim se dicit et veraciter loquitur, quales revera debuit culpare linguosos. Hoc enim se dicit per fidem dono Dei cognovisse, quod certissime creditur esse faciendum. Faciet ergo judicium inopum, quando in illa disceptatione promissa restituet, et vindicabit pauperes, de quibus in Apocalypsi scriptum est: Vidi sub ara Domini animas occisorum. Et paulo post: Clamantes: Quousque sanctus et verus non judicas, et vindicas sanguinem nostrum de his qui habitant super terra
Abbreviated transcription (Latin):
orala capient inINtexituo. quãuis line uosi pos sint dici & illi qui linguae
ubetate facundisunt tam̃ illis specia lit̃ nom̃ constat inpositum qui in con¬
siderata locutiõ ne uerbosi sunt suntem̃ contrarii sapientib & diuersa ser
mone tractant̃ mon& enĩ ia cobus a postolus sitomnis homo uelox adau¬
diendũ tardus ado quendum Taleseñ suꝑterrã minimediriguntur : qu a
fleuitate sua frequent᷑ excedunt. Difficilceñ in deliberatum rectũ esre
sermoñẽ. Sicut seriptũest. In mubtilo quio noneffugies peccatũ. Iniuftus
aut̃ uiresł quidiuinas regulas contempnens uoluntatis ꝓpriaȩ feruore tra¬
ducit ⁊steapitur malis sius &in ꝓfundũ altisima uoracitate sub mnergt᷑
quia semꝑ sibinoxia cogitat quidm̃i pceta declinat. Coc nouiguia faci&¬
diẽs iudicium ino puor & uit dic tao pauperum. sc̃a erclesia brdit̃

Expanded text:
 F., interitu . Quamvis linguosi possint dici et illi qui linguae  F., interitu . Quamvis linguosi possint dici et illi qui linguae ubertate facundi sunt, tamen illis hoc specialiter nomen constat impositum, qui inconsiderata locutione verbosi sunt. Sunt enim contrarii sapientibus, et diverso se more tractantes. Monet enim Jacobus apostolus: Sit omnis homo velox ad audiendum, tardus ad loquendum . Tales enim super terram minime diriguntur, qui a levitate sua frequenter excedunt. Difficile est enim indeliberatum rectum esse sermonem, sicut scriptum est: In multiloquio non effugies peccatum . Injustus autem vir est, qui divinas regulas contemnens, voluntatis propriae fervore traducitur. Iste capitur malis suis, et in profundum altissima voracitate submergitur, quia semper sibi noxia cogitat, qui Domini praecepta declinat. Vers. 13. Cinus judicium inopum, et vindictam pauperum. Sancta Ecclesia breviter
Abbreviated transcription (Latin):
Nam sicut superius in diebellica put suũ obumbrari dexit adño ita istorũ capit
quod es ł diabolus rotabilẽ refert habere circuitũ quinum quã ad rectam
talis est caput eor circuitus. De quo similit̃ p&rus dicita postolus aduer¬
ueritas em̃ si nel ab oredicit᷑ quia simplicit̃ & sine difficultate ꝓfertur oua
propt̃ oris eoꝵ inendatium eos operit cumꝑfidi desua ad sertidpe sũporant
Num qũ a enĩ sic est cauta malitia ut ipsa sibi non loquat᷑ aduersa.
Note sĩ osis tent primo in explicabiles eorũ dexit errores nune penas
memorat omnino salutares. carbone s ignis sunt pȩnitentiae cruciatus.
quod tam̃ incendiũ nascit eximbrela crimarum. Sicut & incentesi mo
nonopsalmo dictĩest sagite potentes acutacum carbonib: desolatorus¬
do iam miserationem dñ flama caritatis actens sunt & feruere scĩs o pcrib:
incipiunt. Oui pridem desidio sorinis tem pore uixer̃ his euenit ut inmi¬
seriis suis non subsistant : quando inbonam partem diuino munere trans¬

Expanded text:
Nam sicut superius, in die belli caput suum obumbrari dixit a Domino, ita istorum caput, quod est diabolus, notabilem refert habere circuitum, qui nunquam ad rectamtalis est: Caput eorum circuitus. De quo similiter Petrus dicit apostolus: AdverVeritas enim sine labore dicitur, quia sine difficultate profertur. Apropter oris eorum mendacium eos operit, cum perfidi de sua assertione superantur. Nunquam enim sic est cauta malitia, ut ipsa sibi non loquatur adversa.s eos, in miseriis non subsistent. Primo inexplicabiles eorum dixit errores: nunc poenas memorat omnino salutares. Carbones ignis, sunt poenitentiae cruciatus, quod tamen incendium nascitur ex imbre lacrymarum, sicut et in centesimo decimo nono psalmo dictum est: Sagitdo jam miseratione Domini flamma charitatis accensi sunt; et fervere sanctis operibus incipiunt, qui pridem desidioso nimis tepore vixerunt. His evenit ut in miseriis suis non subsistant, quando in bonam partem divino munere trans