comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
p̃summat missam celebrare. ħ sacra uestimenta mundissima sint. ⁊ in nitido loco infra ȩccłam collocentur.
Nec uinquã pb̃r his indutꝰ extͣ ȩcclam execit. quic ħ diuna lea ꝓhibet. Li. Ut clericꝰ int temptationes
lericum intemptationes ab officio declinantem. uł neglegentius agentẽ. ab ipso officio dicunt

Expanded text:
celebrare: et haec sacra vestimenta mundissima sint, et in nitido loco infra ecclesiam collocentur: nec unquam presbyter his indutus extra ecclesiam exeat: quia hoc divina lex prohibet. CAP. LI.-- Ut clericus inter tentationes lericum inter tentationes ab officio declinantem, vel negligentius agentem, ab ipso officio dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
St om̃is pbr habeat piandẽ. aut uas tanto saeramto dignum. ubi corpus dñicum diligenter
recondatur. ad uicticum recedentibꝰ a scło. Quȩ tantum sciera oblactio intincta debet ȩi insan¬
guine. xxp̃i. ut ueracit᷑ pb̾r possit dicẽ infirmo. Corpus ⁊ sanguis dñ ꝓficiait tͥ ⁊ cȩt̾a. Semꝑq
sit suꝑ altare obserata ꝓpt̾ murõs. ⁊ nefarios ho mines. ⁊ deseptimno. ⁊ inseptimum semꝑ muttus
obseriutti iucida qd absit ficit.

Expanded text:
t omnis presbyter habeat pixidem, aut vas tanto sacramento dignum, ubi corpus Dominicum diligenter recondatur, ad viaticum recedentibus a saeculo. Quae tantum sacra oblatio intincta debet esse in sanguine Christi, ut veraciter presbyter possit dicere infirmo, corpus et sanguis Domini proficiat tibi, etc. Semperque sit super altare obserata propter mures et nefarios homines, et de septimo in septimum diem semperreservata, mucida, quod absit, fiat.
Abbreviated transcription (Latin):
Pro uidendum ẽ. ne ep̃i ꝓpt̾ suc̃ quietem adremotiora loca secedentes. ⁊ suum ministerium neglige ap̃..¬
Entes ꝓprias deserant cuntates. s aut parrochicis sucis cum officii sui efficatia circumeant. aut cumthi¬
one in suis ciuitatib canonice cum filiis suis degant. Prb̃ros oricim sibi cõmissos: doctrinci castitat. ilo¬
brietate. atq hospitalitate. scam ministerium ordinari compellant.

Expanded text:
Providendum est ne episcopi propter suam quietem ad remotiora loca secedentes et suum ministerium negligentes, proprias deserant civitates, sed aut paroechias suas cum officii efficacia circumeant, aut cum religione in suis civitatibus canonice cum filiis degant. Presbyteros etiam sibi commissos doctrina, castitate et sobrietate, atque hospitalitate secundum suum ministerium ordinari compellant.
Abbreviated transcription (Latin):
am q̃d quoq in hac urbe c̃tigerit. cunctoꝵ qui hic habitant multitudo testat᷑. qd qͥdã
artis eoꝵ pͥmꝰ dũ defunetꝰ fuisset iuxtt accłiã bĩ ianuarii martiris. iuxta portã sc̃ĩ
laurencii a coniuge suc sepultꝰ est. Sequenti aut̃ nocte exsepultura eadẽ audiente custode
eiꝰ sp̃s cepit damcire. Ardeo: ardeo: Cum uͦ has diu uoces emiteret. custos hoc eiꝰ nunciaũ
uxori. Uaor uͦ illiꝰ eos qui diligent̾ inspicerent eiꝰdẽ artis uiros transmisit ad accłic̃. uolens
agnoscere qualit̾ corpꝰ eiꝰ eẽ in sepulchro de qͦ sp̃s talici clamaret. Qui aperientes sepulchrũ.
uestim̃ta queq in tacta repererunt. quȩ nunc usq in eadẽ aecłia ꝓ eiꝰdẽ cause testimonio
serucintur. Corpꝰ uͦ illius om̃ino non inuener̃. ac si in eodem sepulcro positum minime fuisset. Pxqͣ
sepultis ꝓsunt. quando hi qui indigni st̃ ab eisdẽ sacris locis diuinitꝰ ꝓiciunt᷑ :¬

Expanded text:
am quid quoque in hac urbe contigerit, cunctorum qui hic habitant multitudo testatur: quod quidam artis eorum primus cum defunctus fuisset, juxta ecclesiam beati Januarii martyris, juxta portam sancti Laurentii a conjuge sua sepultus est. Sequenti autem nocte ex sepultura eadem, aejus spiritus coepit clamare: Ardeo, ardeo. Cum vero has diu voces emitteret, custos hoc ejus nuntiavit conjugi. Uxor vero illius eos qui diligenter inspicerent, ejusdem artis viros transmisit ad ecclesiam, volens agnoscere qualiter ejus corpus esset in sepulcro, de quo talia clamarent. Qui aperientes sepulcrum vestimenta quidem intacta repererunt quae nunc usque in eadem ecclesia pro ejusdem causae testimonio servantur: corpus vero illius omnino non invenerunt, ac si in eodem sepulcro positum minime fuisset. Ex qua pultis sacra loca prosunt, quando hi qui indigni sunt, ab eisdem sacris locis divinitus projiciunt
Abbreviated transcription (Latin):
Emalefieici o inrcantationes. m̃tes hominum se minutare posse dicat. id est ut de hodio inamorem.
e se dicat cumdemonum turba insimilitudinem mulierum trans formatã certis
recta exparrochiaa proicutur.
demones ĩuocat.

Expanded text:
maleficia et incantationes mentes hominum se immutare posse dicat. id est ut de odio in amorem, e se dicat cum daemonum turba in similitudinem mulierum transformatam certis nrecta ex paroecia ejiciatur. emones invocant.
Abbreviated transcription (Latin):
t lexiua per eierem humidum fluens. lauat ⁊ non lauatur: ita bona doctrina per malum
docdore animas credentium lauat sorde peccatorum. ccu. De malo pastore. quẽ sue oues fugiunt. Ed
is ouilici. ccui De illo qui nobilitatẽ dĩ ase abicit. Gregorius dic̃.

Expanded text:
t lixivia per cinerem humidum fluens lavat, et non lavatur; ita bona doctrina per malum doctorem animas credentium lavat sorde peccatorum. CAP. 319. - Quod malum pastorem oves fugiunt. Ex CAP. 320. - De eo qui nobilitatem Dei a se ejicit. Gregorius .
Abbreviated transcription (Latin):
In extrenio uͦ epłẽ reqͥsisti qͥd eis respondentum sit. qͥ dilectionem tuam de paruuloꝵ am̃abꝰ reqͥr̃. qui sine
gr̃a baptismatis moriuntur dicentes. Si corpꝰ originali tenetur culpa. unde am̃a que adõ dat᷑ rea erit q
adhuc in actuadi delicto non consensit corpori s ac dere duleissima mͥ tua carittis sciat. qͥa de origine
am̃ȩ int̾ scõs patres reqͥsitio non parua uersata est. S utrum ipsa ab adam descendit an certe singulis
det᷑ incertum remansit. Eamq in hac uita in solubilit̃ fassi st̃ ẽẽ questionẽ. Grauis enim ẽ questio. n
ualet ab homine cõprehendi. Quia si de eadẽ substtntia aña cum carne nascit᷑. cur ñ etiam euni carne
morit᷑ : Si uͦ cũ carne que abadã ꝓlatit ẽ. obligatt peccato peccatis tenetꝰ¬

Expanded text:
 epistolae requisisti quid eis respondendum sit, qui dilectionem tuam de parvulorum animabus requirunt, qui sine gratia baptismatis moriuntur, dicentes: Si corpus originali tenetur culpa, unde anima quae a Deo datur rea erit, quae adhuc in actuali delicto non consensit corpori? Sed hac de re dulcissima mihi tua charitas sciat, quia de origine animae inter sanctos Patres requisitio non parva versata est, sed utrum ipsa ab Adam descenderit, an certe singulis detur, incertum remansit, eamque in hac vita insolubilem fassi sunt esse quaestionem. Gravis est enim quaestio, nec valet ab homine comprehendi: quia si de Adae substantia anima cum carne nascitur, cur non etiam cum carne moritur? Si vero cum carne quae ab Adam prolata est, obligata peccatis tenet
Abbreviated transcription (Latin):
Uel sine gradu. Coniugatum. Uel sine coniugio. łeregrinum. Indigenam. Uinginẽ. Uiduũ
peccantem uł inabscondito. Et quali compunt̾ione. hec omiã emendet. Ut &e loca. &
tempota penitenti discernat. H ȩc omiã decanonibus & de scõrũ patrum sententiis. Et de
perire sciontibus &r intelligentibꝰ animarum medicis hȩc temporanda commititimus. li

Expanded text:
vel sine gradu, conjugatum, vel sine conjugio, peregrinum, indigenam, virginem, viduam, vel sine gradu, conjugatum, vel sine conjugio, peregrinum, indigenam, virginem, viduam, peccantem, vel in abscondito, et quali compunctione haec omnia emendet, ut et loca, et tempora poenitendi discernat. Haec omnia de canonibus, et de sanctorum Patrum sententiis, et de perire, scientibus et intelligentibus animarum medicis, haec temperanda committimus. In J
Abbreviated transcription (Latin):
penitentialem qui &e secundum canonum auctoritatem & uoxcta sententias trium peniten¬
cialium the odori episcopi et romanorum pontificum & bede ordinet᷑. S inpenitentiali
bede plura inueniuntur ab aliis inserta: quȩ nec canonibus nec aliis penitentialibus con¬
ueniunt. Sapiens aut̃ medicus excipiat queq meliora & discretiones omnium causarum
inuestigire possit sine quibus rectum udicium non potest stare. Suia scriptum est. Innul¬
la re appareas indiscretus sro distringe quid: ubi quandui. quando. qualit̃ debeas facen
Non omnibus gͦ inuna eademq libra pensandtͣm ẽ. licor inuno constringant᷑ uitio s aisere¬
tio sit int̾ unum quooq eorum: ħ oc est int̃ diuitem & panperem. Int liberum &e serium.
Inftintem puerum. Iuuenem adolescentem: A etatem. Senem. E betẽ. Gnarum. Laieum
Clerum. A onachum. E piscopum. Ereb̃m. Diachonum. Subdiaconum. Lectorem. Ingradu.

Expanded text:
Poenitentialem, qui et secundum canonum auctoritatem, et justa sententias trium PoenitenPoenitentialem, qui et secundum canonum auctoritatem, et justa sententias trium Poenitentialium, Theodori episcopi, et Romanorum pontificum, et Bedae ordinetur. Sed in Poenitentiali Bedae plura inveniunt. Sapiens autem medicus excipiat quaeque meliora, ut discretiones omnium causarum investigare possit, sine quibus rectum judicium non potest stare. Quia scriptum est: In nulla re appareas indiscretus, sed distingue quid, ubi, quandiu, quando, qualiter debeas facere. Non omnibus ergo in una eademque libra pensandum est, licet in uno constringantur vitio, sed discretio sit inter unumquodque eorum, hoc est inter divitem et pauperem, inter liberum et servum, infantem, puerum, juvenem, adolescentem, aetate senem, hebetem, ignarum, laicum, clericum, monachum, episcopum, presbyterum, diaconum, subdiaconum, lectorem, in gradu,
Abbreviated transcription (Latin):
ficium patorale matume cum semo ipsis nichil pastnralis preparauerint discipine. E zechied namq
ate. U̾ et pastoribus isrł̃ qui paseunt semet ipsos &e nõ gregem. Lac bibunt &e lanas eorum opena¬
qui comedunt peccata populi mei. hoc est sibi eorum sumentes uictimas & non orantes pro
eis comedentes hostias & noncorripientes qui ubi morituros homines audiunt inde gaudent
&e preparant se ad predtim quasi coriu ad cadauera mortuorum. Nunc ofr̃s qui uoluerit sa¬
cerdotis nomen habere inprimis propt̃ deum cogitae ut discat ea quȩ ei necessaria sint.
ante quam manus ep̃ caput eius tangat. Idest psalterium. Lectionarium cum eiuiglis
sacramentorum librum. Baptisterium et computum cumcȩdo. cum commendationibus
auimarum martirdogiũ. O melias ꝑcireulum anni : plebibus predicandas. Llluo est simplicirs
quia si unum supra dietorum defuerit. sacerdotis nomen ineo non constabit: A a hec aut̃ suũ

Expanded text:
rale, maxime cum in semetipsis nihil pastoralis praeparaverint disciplinae. Ezechiel namque ait: Vae pastoribus Israel, qui pascebant semetipsos, et non gregem: lac bibebant, et lanis eorum operiqui comedunt peccata populi mei, hoc est sibi eorum sumentes victimas, et non orantes pro eis: comedentes hostias, et non corripientes; qui ubi morituros homines audiunt, inde gaudent, et praeparant se ad praedam quasi corvi ad cadavera mortuorum. Nunc ergo, o fratres, qui voluerit sacerdotis nomen habere, in primis propter Deum cogitet, ut discat ea quae ei necessaria sint, antequam manus episcopi caput ejus tangat: Id est, Psalterium, Lectionarium, cum Evangeliis, Sacramentorum librum, Baptisterium: et computum, cum cyclo cum commendationibus animarum, martyrologium, homelias per circulum anni plebibus praedicandas. Istud est simpliciorum: quia si unum supradictorum defuerit, sacerdotis nomen in eo non constabit. Ad haec autem suum
Abbreviated transcription (Latin):
siuas pasiones ac uitia meduicamto salitis et̃nȩ suꝑare. Quia diustas eulparũ adũsitate fuc̃ pententibꝰ
melicanentorum uelut medicina. corporum diuẽsi medicamina uł potiones solent facere cõtra diustate
infumitatum. uł uidices secularum causarum diuersa agunt uidicia qui bom sunt & recta pensat
atq tractant quomodo uidicent rate inter miseros &e adiutes. int̾ causam & causam. Quanto magis
S sacerdotes der diuersa medicamenta animarum inusibilium hominibs ponsare &e tractare oportet
ne ꝑstultum medicum uulnera amimarum putrescant & peiora ficnt propħa dicente. C umpu¬
truerunt cicatrices mee: afaciȩ insipientiȩ imeȩ. Ostultȩ medice noli deciꝑe animam tuam & pro illis
nec dum publicam poenam accipias uł septuplum uel millenam. Audi xpistum dicentem. Si
eccus cecum duxerit: ambo untfoueam cadunt. Et si tu cogitas iudicum meum alt̃ homo ñ audt
nes. audet qui me uidicet hoc non intelugs quos ds udex uistus fortis uadet & audit &r inpalam¬

Expanded text:
medicamento salutis aeternae superare. Quia diversitas culparum, diversitatem facit poenitentibus medicamentorum; velut medici corporum diversa medicamenta, vel potiones solent facere, contra diversitatem infirmitatum. Vel judices saecularium causarum diversa agunt judicia, qui boni sunt, et recta pensant, atque tractant quomodo judicent, recte inter miseros et divites, inter causam, et causam: Quanto magis igitur sacerdotes Dei diversa medicamenta animarum invisibilium hominibus pensare et tractare oportet, ne per stultum medicum vulnera animarum putrescant, et pejora fiant, Propheta dicente: Computruerunt cicatrices meae, a facie insipientiae meae. O stulte medice, noli decipere animam tuam et illius, ne duplicem poenam accipias, vel septuplam, vel millenam. Audi Christum dicentem: Si caecus caecum duxerit, ambo in foveam cadunt. Et si tu cogitas judicium meum, alter homo non audit, neque videt qui me judicet: o non intelligis quod Deus judex justus
Abbreviated transcription (Latin):
Item placuit. ut quicuinq negligunt loca ad suam cathedram ꝑtinentia: in catholicam unitatem
Dluẽri. conueniant᷑ adiigentibus uicinis ep̃is. ut id ag̾e nõ morent᷑. Qd sunt᷑ sed menses ae die
conuentionis nõ effecerint: qui potuerit eas lucri ad ipsum ꝑtineant. Ita sane. ut si ille adque
ꝑtinuisse iudebant᷑ ꝓbare potuerit: magis illius electam negligentiam ab hereticis. ut inpune ibi sint
s dec iudices. in cuiꝰ ꝓuincia ẽ locus de quo contendit᷑. Si aut̃ ex commumi placito uiemo:
udices elegerint: aut unis eligat᷑. aut tres. aut sitres elegerint: aut omĩum sententiam.
sequant᷑. aut duoꝵ. Ex & De duobus epis alte̾antibꝰ de panohia euiusdam basilix̧. Ea cõcł.

Expanded text:
Item placuit, ut quicunque negligunt loca ad suam cathedram pertinentia in catholicam unitatem lucrari, conveniantur a diligentibus vicinis episcopis, ut id agere non morentur. Quod si intra sex menses a die conventionis non effecerint, qui potuerit ea lucrari ad ipsum pertineant. Ita sane, ut si ille ad quem pertinuisse videbantur, probare potuerit magis illius electam negligentiam ab haereticis, ut impune ibi sint,inciarum, ille primas det judices, in cujus provincia est locus de quo contenditur. Si autem ex communi placito vicinos judices elegerint, aut unus eligatur, aut tres: ut si tres elegerint, aut omnium sententiam sequantur, aut duorum.
Abbreviated transcription (Latin):
n memoriam bĩ petri apłi. honoremus scãm romanam ⁊ apłicam sedem. ut que nob̾ sac̃dotalis mat ẽ
dignitatis. eẽ debet. magistra ecclasticȩ rationis. Qutre seruandai ẽ cum mansuetudine. humilitas.
ut licet ux ferendum ab illa sca sede imponat᷑ iugum. conferamꝰ ⁊ pici deuotione tolertmus. Si uͦ
q̃d nõ decet. et quilibet. siue sit pbr. siue diciconus. aliquam ꝑturbationem. machinando. ⁊ nr̃o mini¬
⁊ integra circa apłicum humilitate. pęnes ep̃m sit potestas. utrum eum in carcerem aut in alicim
sublimitatem. ut potissimum suc sc̃a legatione dignet᷑ decernere. quid de talib iusto ordme lex
romana statuat definire. ut ⁊ Ins corrigat᷑. ⁊ cȩtis modus imponat᷑.
ec xxi de accusatis ep̃is.

Expanded text:
n memoriam beati Petri apostoli honoremus sanctam Romanam et apostolicam sedem, ut quae nobis sacerdotalis mater est dignitatis, esse debet magistra ecclesiasticae rationis. Quare servanda est cum mansuetudine humilitas, ut, licet vix ferendum ab illa sancta sede imponatur jugum, conferamus, et pia devotione toleremus. Si vero, quod non decet, quilibet, sive sit presbyter sive diaconus, aliquam perturbationem machinando, et nostro miniit falsa fide, et non integra circa apostolicum humilitate; penes episcopum sit potestas utrum eum in carcerem aut in aliam sublimitatem, ut potissimum sua sancta legatione dignetur decernere quid de talibus justo ordine lex Romana statuat definire, ut et is corrigatur, et caeteris modus imponatur CAP. CCXXI.-- De accusatis epis
Abbreviated transcription (Latin):
reddat. qđ male auferre nõ timuit. Qd̃ si forte qd nõ credimꝰ. pꝰ depositionem sucĩ imuerecundus. acmente
ꝑuersa aliquid de ep̃atu loqui. atq rursum ad hunc qualibet aspirare p̃sumptione temptauerit: fr̃nta.¬
tis ur̃e se contͣ imꝑbitatem ipsus omĩno uigor accendat. atq dm̃ci corpr̃is ⁊ sanguinis cominumone
ucitũ: in monafferium usq ad diem obitꝰ sui ad agendã curet pęnitentiam retrudendum. quatenus
ꝑpetͣti sceleris macultis : dignis discat fletibus emendtre: quas magis in interitu am̃ȩ sue nequiter
augere desidat. Sup̃ scͥptus aut̃ dilectissimus fr̃ nr̃ nemesion. insuo loco ⁊ ep̃atus officio ꝓcul dubio

Expanded text:
reddat quod male auferre non timuit. Quod si forte, quod non credimus, post depositionem suam inverecundum ac mente reddat quod male auferre non timuit. Quod si forte, quod non credimus, post depositionem suam inverecundum ac mente perversa aliquid de episcopatu loqui atque rursus ad hoc qualibet aspirare praesumptione tentaverit, fraternitatis vestrae se contra improbitatem ipsius omnino vigor accendat, atque Dominici corporis et sanguinis communione privatum, in monasterium eum usque ad diem obitus sui ad agendum curet poenitentiam retrudendum: quatenus perpetrati sceleris maculas dignis discat fletibus emendare, quas magis in interitu animae suae nequiter augere desiderat. Suprascriptus autem dilectissimus frater noster Nemesion in suo loco et episcopatus officio procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
epm ordinatum. s ne cundem paulum cum auxilio sclarium iudicum. uenientem. episcopium more
p̃donis. ingressum. ablatisq uiolent̾ rebus ȩccłȩ: ab eo se ꝓiectum. ⁊ ad summam inuriam. ac necem
ionem compelli: ut quecumq abstulit. om̃i mora uł excusatione cessante restituait. Si uͦ nichil eccłe.
s ꝓprium se dixerit. abstulisse: quamius g̃ue ⁊iniquũ fuit. ut auobis. uł met̾politano eius hoc petierit
s ausu temerario manim p̾sũmeret agere uerumtam̃ siquid ꝓpͥum tulit. sub fr̃ntatis ur̃e debet examine
constare. si uerum ẽ. S ⁊ illud diligent̃ querendum ẽ. quod male de rebus lapidciuit ȩccłȩ. uł qđ minc
abstulit: hec reformare acsatisface modis om̃ibꝰ compellat᷑. Si aut̃ differre temptauorit. quo usq om̃e
quod delcipiadaiuit: nł de substantia tulit eccłe. restituait. in monasterio mitendus ẽ. ut saltim coactꝰ

Expanded text:
m ordinatum: sed nunc eumdem Paulum cum auxilio saecularium judicum venientem, episcopium more praedonis ingressum, ablatisque violenter rebus Ecclesiae, ab eo se projectum, et ad summam injuriam ac necem ione compelli ut quaecunque abstulit, omni mora vel excusatione cessante, restituat. Si vero nihil Ecclesiae sed proprium se dixerit abstulisse, quamvis grave et iniquum fuit ut non a vobis vel metropolitano ejus hoc peteret, sed ausu temerario manu praesumeret agere: verumtamen si quid proprium tulit, sub fraternitatis vestrae debet examinatione constare si verum est. Sed et illud diligenter quaerendum est, si quid male de rebus dilapidavit Ecclesiae; vel quod nunc abstulit, hoc reformare ac satisfacere modis omnibus compellatur. Si autem differre tentaverit, quousque omne quod dilapidavit vel de substantia tulit Ecclesiae restituat in monasterium mittendus est, ut saltem coactus
Abbreviated transcription (Latin):
ido mala quȩ penitentiȩ fletu purganda sunt. augent᷑ exx cessibus. ita maior ẽ delinqu
aci correctio: ut ⁊ ipsi facinus suum. pęna saltem indicante cognoscant. ⁊ alios ab illicitis eccłȩ. tuitionis
timor inhibeat. Dilectissimus itaq littor p̃sentium nemesion. ad nos uemens indicauit. sic ⁊ gestorum exẽ¬
lapsum. a suis fuisse dericis accusatum. atq habita cognitione. ita qd sine dolore dice nõ possumus
clarusse. atq insuꝑ pꝰquã conuictus ẽ : &iam libellum illum inqͦ ea de quibus accusatꝰ fuerat. uera ẽẽ con-¬
fessus ẽ obtulisse. Qua de re sententia illum ep̃ali depositum. ⁊ eius loco cum fr̃nitatis ũre consensir eẽ¬

Expanded text:
do mala quae poenitentiae fletu purganda sunt, augentur excessibus, ita major est delinquentibus adhibenda correptio, ut et ipsi facinus suum poena saltem vindicante cognoscant, et alios ab illicitis ecclesiasticae tuitionis timor inhibeat. Dilectissimus itaque lator praesentium Nemesion ad nos veniens, indicavit sicut et gestorum exem corporale crimen lapsum, a suis fuisse clericis accusatum: atque habita cognitione, ita quod sine dolore dicere non possumus claruisse, atque insuper postquam convictus est, etiam libellum illum in quo ea, de quibus accusatus fuerat, vera esse confessus est obtulisse. Qua de re sententia illum episcopali depositum, et se ejus loco cum fraternitatis vestrae consensu e
Abbreviated transcription (Latin):
mium negotiorum ecclasticorum curam ep̃s habeat. ⁊ ca uelut dõ contemplitnte dispenset.
Nec ei liceat aliquid ex his om̃ino contingere. aut parentibus propriis que dei sunt cõ.¬
donare. Quod si pauperes sunt. tamquam pauperibꝰ subministret. nec eorum occasione eccłe
negotia depredetur. ccxi. de usu palli ne ametropolitanis p̃sumptiue utatur.
Quicumq sane metropolitanorũ. per plateas. uel inletaniis uti pallio p̾sunserit. ⁊ nõ ti¬
Stum in precipuis festiuitatibus ⁊ ab apłica sede in dictis temporibus admissarum
quia graue iugum atq uinculum ceruicis. non pro eccłiastica sed pro quadam scłctri dignitate
defendit. permissa qua abutit᷑ careat dignitate: qm̃ iure priuilegium mereatur amittere: qͥ
audact̃ usurpat illicita.

Expanded text:
ium negotiorum ecclesiasticorum curam episcopus habeat, et ea velut Deo contemplante dispenset, nec ei liceat ex his aliquid omnino contingere, aut parentibus propriis quae Dei sunt condonare. Quod si pauperes sunt, tanquam pauperibus subministret: ne eorum occasione Ecclesiae negotia depraedentur. CAP. CCXI.-- De usu pallii, ne a metropolitanis praesumptive utatur. Quicunque sane metropolitanorum per plateas vel in litaniis uti pallio praesumpserit, et non tantum in praecipuis festivitatibus, et ab apostolica sede indictis temit, quia grave jugum atque vinculum cervicis, non pro ecclesiastica, sed pro quadam saeculari dignitate defendat, permissa qua abutitur careat dignitate, quia jure privilegium meretur amittere, qui audacter usurpat illicita.
Abbreviated transcription (Latin):
s inuillulis habtans in oratoriis officio scõ deseruiens. celebrat diuina misteria. festuits
dehinc ne faciit commonemus. ⁊ nusꝙ̃. alibi nisi cum ep̃o suo ineuutate festuntn¬
celebret. Quicumque nõ sunt ciues laici notu maiores. pari mͦ murbibus ad
fices suos. inp̃dictis festiuitaitib ueniant. ⁊ ibi diuina misteriai celebrit̾ audicnt. Cõ si iꝑs
⁊ predicandi. insuis plebibus concedatur. E x concł uas sensi. cap̃ ui.

Expanded text:
 in villulis habitans, in oratoriis officio sancto deserviens celebrat divina mysteria, festivitates nusquam alibi nisi cum episcopo suo in civitate festcelebret. Quicunque sunt cives laici, natu majores, pari modo in urbibus ad pontifices suos in praedictis festivitatibus veniant, et ibi divina mysteria celebriter audiant. Quod si qui testas praedicandi in suis plebibus concedatur. Ex concilio Vasensi II, cap. 2 .
Abbreviated transcription (Latin):
aque competunt honestati: contigit sepe quorundam desidia non impleri. Proinde quia
defuncti ep̃i membia uenire commonitꝰ pigra uoluntate distulerit. appellantibꝰ scd̃is obeuntis
eat om̃ino licentiã. Pb̃ri aut̃ siue cet̃ clerici. quibꝰ honoris locus apud eana
fuerit cuius sac̾dos obierit si om̃i sollicitudine ꝓ exequiis iam mortui aut cõtinuo antistitis¬
morituri ad commonendum uicinũ ep̃m tardi inueniantur. aut perquãciunq molestiam
animi id neglegere comprobentur. tociꝰ anni spacio ad penitentiã in monasteriis deputentur.
cCxUII. Ut quicqͥd ep̃o relinquitur. remissum in facultates accłiae accłiae computet᷑. Ex ecł¬

Expanded text:
ae competunt honestati, contigit saepe quorumdam desidia non impleri. Proinde quia ni concilii ad humanda defuncti episcopi membra venire commonitus, pigra voluntate distulerit, appellantibus clericis obeuntis habeat omnimodo licentiam. Presbyteri autem sive caeteri clerici, quibus major honoris locus apud eamdem ecclesiam fuerit, cujus sacerdos obierit, si omni sollicitudine pro exsequiis jam mortui, aut comorituri, ad commonendum vicinum episcopum tardi inveniantur, aut per quamcunque molestiam animi id negligere comprobentur, totius anni spatio ad poenitentiam in monasteriis deputentur. CAP. CCXVII.-- Ut quidquid episcopo relinquitur,
Abbreviated transcription (Latin):
eRuenit ad me qd̾ in aeccłus frat̾nitatis tuȩ aliqͣ loca monasteria consecratti. nunc habitadl
Iclericoꝵ facta sunt. Dumq hi qui sunt in aeccłus fingunt se religiose uiuere. monast.¬
onem monasterii teneat. qui cotidie inmonasterio accłiastico cogitur permanere.
Promde frat̾nitus tut hoc siquolibet in loco factum est emendare festinet. quii ego nulon
pacior. ut loca sacra. per cdericoꝵ ambitum destruantur.

Expanded text:
ervenit ad me quod in Ecclesiis fraternitatis tuae, aliqua loca monasteriis consecrata, nunc habitacula clericorum facta sunt: dumque hi qui sunt in Ecclesiis, fingunt se religiose vivere, monasteionem monasterii teneat, qui quotidie in ministerio ecclesiastico cogitur permanere. Proinde fraternitas tua hoc, quolibet in loco factum sit, emendare festinet: quia ego nullo modo patior ut loca sacra per clericorum ambitum destruantur.
Abbreviated transcription (Latin):
un celebrationes ante horam diei terciam minime sunt celebrande. quia etͦͣ id
LxII. U⁊ pro fidelibꝰ defunctis singulis diebꝰ missas celebrari liceat. Exc̃cł cabilonensi.

Expanded text:
um celebrationes ante horam diei tertiam minime sunt celebrandae, quia eadem hCAP. LXIV.-- Ut pro fidelibus defunctis singulis diebus Missas celebrare liceat
Abbreviated transcription (Latin):
ic̃ gͦ electis ignis ardere nouĩt ad solatiũ: et tam̃ ardere ad suppliciũ ueseit. dicit.
ita diũso gehenne flamina reybis et nequaquam ad cosolationis gr̃am: et tam̃ lucet ad
penam. Ut dampnatorũ oculis supplicium et milla claritate candeat. et ad doloris cumu.¬
lum qualit̃ crucientur ostendat. Quid hic mmirum sigehenne ignẽ credimus habere si¬
plicium simil obscuritatis et luminis: quod exꝑm̾to nouimus qua niinc dura ħ amina luco
obscura. Tunc edarx flamma cõburit: quos nunc carnalis delectatio polluit. Tuno infinite
patens inferm baratrum deuorat quos nunc inanis elacio exaltat. Atq qui quolibet eaui¬
cio hic uoluntatẽ callidi ꝑ suci soris exxplener̃. Tunc cũ suo duce reprobi

Expanded text:
go electis ignis ardere novit ad solatium, et tamen ardere ad supplicium nescit, ita e diverso gehennae flamma reprobis et nequaquam lucet ad consolationis gratiam, et tamen lucet ad poenam, ut damnatorum oculis supplicium et nulla claritate candeat, et ad doloris cumulum qualiter crucientur ostendat. Quid hic mirum si gehennae ignem credimus habere supplicium simul obscuritatis et luminis, quando experimento novimus, quia et taedarum flamma lucet obscura? Tunc edax flamma comburit quos nunc carnalis delectatio polluit. Tunc infinite patens inferni barathrum devorat quos nunc inanis elatio exaltat; atque qui quolibet ex vitio hic voluntatem callidi persuasoris expleverunt, tunc cum suo duce reprobi
Abbreviated transcription (Latin):
Us oues: et oues. & capre. que sub pastoris uirga transeunt. ꝗe qͥd decimũ uenerit scĩsi¬
cabitur año: Non eligetur nec bonũ nec malũ. nec alt̾o commutabit᷑. Siꝗs mutaiuerit.:
& qd̃ mutitt ⁊ quod mutatũ est scĩficabitur año et non redimetur. S qr̾ modo mult inue-¬
niunt᷑ decimas dare nolentes. statuimꝰ ut scđm añi nr̃i p̃ceptum ad moneant᷑ semel. ⁊ scđ̃o
et tercio. Si non emendcuerint. anathematis uinculo c̃stringant᷑. usq ad satis factionem et
ad emendationem congruam.
cxxuii. Uc decima nullomodo neglegatur Ec̃eł mogotienss

Expanded text:
ga transeunt, quidquid decimum venerit, sanctificabitur Domino. Non eligetur nec bonum nec malum, nec altero commutabitur. Si quis mutaverit, et quod mutat, et quod mutatum est, sanctificabitur Domino, et non redimetur. Sed quia modo multi inveniuntur decimas dare nolentes, statuimus ut secundum Domini nostri praeceptum admoneantur semel, et secundo et tertio. Si non emendaverint, anathematis vinculo constringantur usque ad satisfactionem, et ad emendationem congruam. CAP. CXXXI.-- Ut decima nullo modo negligatur. Admonemus
Abbreviated transcription (Latin):
ullus uallꝰ abbatisse.
nec minist̾ aliquis. nec clicus: nec laiꝰ claustra ancilarum dei ingredictur. nisi forte
euando necessitas oꝑandi incumbit.
ortaria nõ eligatur nisi testimonium
habeat bonum Exx eođ. Locaxiiia

Expanded text:
ullus vassus abbatissae, nec minister aliquis, nec clericus, nec laicus claustra ancillarum Dei ingrediatur, nisi forte quando necessitas operandi incumbit. on eligatur, nisi testimonium habeat bonu
Abbreviated transcription (Latin):
num & malum discernere. iusta ailigere. in iusta respuere ut in uidie. ac suꝑbiȩ repugnemus. ut lugriri
.L xyiii. ut ep̃i non nisi ieiuni confirmationẽ faciuait e

Expanded text:
onum et malum discernere, justa diligere, injusta respuere, ut invidiae ac superbiae repugnemus, ut luxuriae CAP. 261. - Ut episcopi nonnisi jejuni confirmationem faciant.
Abbreviated transcription (Latin):
E uasis sane sacris. itti gerendum est altaris pallia. cathedra. candelabrum. et uelum si fuerint
uetustate consumpta. incendio dentur. qm̃ ñ licet eaquȩ in sc̃uario fuerint male tractari. s incen¬
lio uniuersa tradantur. Cineres quoq eorum inbaptisterium inferantur. ubi nullus transitꝰ habeat᷑. aut
in pariete. aut infossis pauim̃toꝵ iactent᷑. ne introeuntiũ pedibꝰ inquientur. Pallas uͦ et uela que in scũarii
sordidati fuerint ministerio. dicconi cum humilibꝰ ministris int̾ra sacrarium lalent. non eicientes
foras a sacrario uelaminci dñice m̃se. ne forte puluis dñci corporis male decidat sindone foris delatu.
peccatum. Id circo insacrario. ministris p̃cipimꝰ eum diligentia custodire. Palle aut̃
ƿelui lauentur. in alia uela

Expanded text:
e vasis sane sacris ita gerendum est. Altaris palla, canthara, candelabrum, et velum, si fuerint vetustate consumpta, incendio dentur: quoniam non licet ea quae in sanctuario fuerint male tractari, sed incendio universa tradantur. Cineres quoque 675 eorum in baptisterio inferantur, ubi nullus transitum habeat, aut isordidata fuerint ministerio, diaconi cum humilibus ministris intra sacrarium lavent, non ejicientes foras a sacrario velamina Dominicae mensae, ne forte pulvis Dominici corporis male decidat, syndone foris delata, peccatum. Idcirco in sacrario ministris praecipimus cum diligentia custodire. Pallae in alia pelvi laventur, in alia vela
Abbreviated transcription (Latin):
rata ab absoluta naturȩ suȩ lib̾tatẽ ñdesinũt. Fient
gͥ ꝓcul dubio cuncta quȩ futura ds eẽ p̃noscit. sed
eoꝵ quedã delibero ꝓficiscint᷑ arbitrio quẽ quam iuiꝰ
eueniant existendo tam̃ naturã ꝓpͥã ñ ammittunt.
qr priᷤꝰ. quã fierent. & iã ñ euenire potiussent:

Expanded text:
rata ab absoluta naturae suae libertate non desinunt. Fient rata ab absoluta naturae suae libertate non desinunt. Fient igitur procul dubio cuncta quae futura deus esse praenoscit, sed eorum quaedam de libero proficiscuntur arbitrio, quae quamuis eueniant exsistendo tamen naturam propriam non amittunt qua prius quam fierent etiam non euenire potuissent.
Abbreviated transcription (Latin):
tur namq idfuturũ cũ ad diuinã notiorẽ refertur
necessariũ eui uͦ insuci natura ꝑpendit᷑ lib̾ũ ꝓrsus
atq absolutũ uideri. Duȩ sunt & enĩ necessitate:
simplex unci ueluti qͦ necesse ẽ om̃s homines
ẽẽ mortales. Alt̾am cõdicionis: ut si aliquẽ ambu¬
lare quis scit eũ ambulare necesse ẽ. Quis enĩqͥsq
nouit ideẽ alit̃ ac notũ ẽ neqͥt. S hec minime secũ
illa simplicẽ trahit. hanc enĩ necessitatẽ ñ ꝓpria fa-¬
cit natura s cõdicionis adiectibꝰ. Nulla enĩ necessi¬
tas cogit. incedere uoluntate gradientẽ quãuis
eũ tunc gradit incede necessariũ sit. Fodẽ igitur
& si nullã natinȩ habeat necessitatẽ. At quia ds
ea futura quȩ ex arbitrii lib̾tate ꝓueniunt p̃sencia
cõtuetur. Hec gͥ adintuitũ. Relata diuinũ. necessa-¬
ria fiunt ꝑdispocionẽ diuinȩ notionis ꝑseuero cõside¬

Expanded text:
tur namque idem venturum cum ad divinam notitiam refertur tur namque idem venturum cum ad divinam notitiam refertur necessarium, cum vero in sua natura perpenditur, liberum prorsus atque absolutum videri. Duae etenim sunt necessitatsimplex una, veluti qua necesse est omnes homines esse mortales: altera conditionis, ut si aliquem ambulare quis scit, eum ambulare necesse est. Quod enim quisque novit, id esse aliter ac notum est, nequit. Sed haec minime secum illam simplicem trahit. Hanc enim necessitatem non propria facit natura, sed conditionis adjectio. Nulla enim necessitas cogit incedere voluntate gradientem: quamvis cum tum cum graditur, incedere necessarium sit. Eodem igitur etsi nullam naturae habeat necessitatem. Atqui deus ea futura quae ex arbitrii libertate proueniunt praesentia contuetur; haec igitur ad intuitum relata diuinum necessaria fiunt per condicionem diuinae notionis, per se uero conside
Abbreviated transcription (Latin):
apud se p̃sencia spectat. qualici intẽpore olim
futura ꝓueni&. In hoc rerũ iudicia cõfundit imnoq
suo m̃tis intuitu tam necessarie. quã nõ necessariȩ
uentura dinoscit. Sicuti aliquis cũ parit̃ ambu¬
lare in trã hominẽ & oriri incelo solem uidet:
quãquã simul utrũq sit conspectu tam̃ discernit.
& hoc uoluntariũ illud eẽ necessariũ uidicat. Itagͥ
despiciens diunuꝰ intuitꝰ. qualitatẽ rerũ minime
ꝑturbat apuo se qͥdẽ p̃sentiũ ad cõdicionẽ uͦ temporis
futurarũ. Quo fit ut hoc nõ sit opinio s pociꝰ. uerita¬
te nixa cognicio cũ exestaturũ quid eẽ cognoscit.
q̃ idẽ eaistendi necessitate carere nesciat. hic siqͥs
dicat q̃ euenturũ ds̃ uid& ideuenire nõ posse: quod
aut̃ nõ potest ñ euenire. id exnecessitate cõtingere res¬
pondebit illi. Res quidem solidissimȩ ueritatis: sed
cui ix aliquis diuini speculator accesserit. Firma¬

Expanded text:
apud se praesentia spectat qualia in tempore olim apud se praesentia spectat qualia in tempore olim futura prouenient. Nec rerum iudicia confundit unoque suae mentis intuitu tam necessarie quam non necessarie uentura dinoscit; sicuti uos cum pariter ambulare in terra hominem et oriri in caelo solem uidetis, quamquam simul utrumque conspectum tamen discernitis et hoc uoluntarium illud esse necessarium iudiiens divinus intuitus, qualitatem rerum minime perturbat, apud se quidem praesentium, ad conditionem vero temporis, futurarum. Quo fit ut hoc non sit opinio, sed veritate potius nixa cognitio, cum exstaturum quid esse cognoscit, quod idem existendi necessitate carere non nesciat. Hic si quis dicat quod eventurum Deus videt id non evenire non posse, quod autem non potest non evenire, id ex necessitate contingere, respondebit illi, res quidem solidissimae veritatis, sed cui vix aliquis nisi divini speculator accesserit. Firma
Abbreviated transcription (Latin):
comp̃hendit. Est aut̃ dõ semꝑ ȩtnꝰ. ac p̃sentariꝰ statꝰ.
Sciencia quoq eiꝰ. omnẽ temporis suꝑ gressa mocionẽ
insuȩ mance simplicitate p̃senciȩ infinita. quȩ p̃teriti
ac futuri spacia complectens omĩa quasi cogerantur
in sua simplici cogitacione cõsidat. Ita quasi p̃sencia
pensare quis uelit. qr cuncta dinoscit. Nõ ȩẽ p̃sencia¬
quasi futuri. s scienciam nũquã deficientis instanciȩ
rerũ cacumine cuncta ꝓspiciat. Quid igͥ dic̃ dumẽ
ut necessaria fiant quȩ diuino lumine lustrentur.
cũ ne homines qͥdem necessaria faciant eẽ quȩ ui¬
deant. Nũ enĩ quȩ p̃sencia cernunt᷑ aliquã eis ne¬
cessitatẽ uidentis addet intuitꝰ minime. At q si
ẽ diuini humaniq p̃sentis digna collacio uti hoies¬
hoc tẽporcrio p̃senti quedã uident ita ille omnia
suo cernit ȩtno. Quare gͦ diuna p̃notacio naturã
rerũ minime ꝓpͥetatẽ quȩ nõmutat. taliã quȩ

Expanded text:
status, scientia quoque eius omnem temporis supergressa motionem in suae manet simplicitate praesentiae infinitaque praeteriti ac futuri spatia complectens omnia, quasi iam gerantur, in sua simplici cognitione considerat. Itaque si praevidentiam pensare velis, qua cuncta dinoscit, non esse praesciquasi futuri, sed scientiam nunquam deficientis instantiae rerum cacumine cuncta prospiciat. Quid igitur dicendum est? Ut necessaria fiant quae divino lumine lustrentur, cum ne homines quidem necessaria faciant esse quae videant? Num enim quae praesentia cernuntur, aliquam eis necessitatem videntis addit intuitus? Minime. Atqui, si est divini humanique phoc temporario praesenti quaedam uidetis, ita ille omnia suo cernit aeterno. Quare haec diuina praenotio naturam rerum proprietatemque non mutat taliaque
Abbreviated transcription (Latin):
uaricia radix eunctoꝵ maloꝵ ẽ cuiꝰ sitis &icm sac̃dotum mentes obtinet. Multi enĩ fidelum
tes hoc auferunt: atq inusus suos conuertunt. Inde est qd cultores sacroꝵ deficiunt. dum stipen¬
dici perdunt. Inde labentium basilicarum rume non reparantur. ꝗͥa auaricia sac̃dotidi om̃ia auferum.¬
tur. Pro quare constitutum est ap̃senti concilio. ep̃os ita dioceseos sucs regere. ut nichil ex eii
iure p̃sumant auferre. s iuxta pioꝵ auctoritatẽ concilioꝵ. tãnide oblationibꝰ quã dedecimis.
de tributis ac frugibꝰ terciam partẽ consequantur. Qđ̃ si ampliꝰ quippiam ab eis p̃sumptum exti¬
terit: ꝑconcilium. resituret᷑ appellantibꝰ ipsis conditoribꝰ aut certe ꝓpinquis eoꝵ suam illi a scł̃o discess̃.
Nouerint aũt conditores basilicarum. in rebꝰ. quas eisdem aeccłiis c̾fer̃ nullam potesttitẽ hab̾e: s
iuxtu canonum instituta. sic̃ accłiã ita dotem eiꝰ ad oradmationẽ ep̃i ꝑtinere.¬

Expanded text:
aritia radix cunctorum malorum, cujus sitis etiam sacerdotum mentes obtinet. Multi enim fideliumsacerdotes haec auferunt, atque in usus suos convertunt. Inde est quod cultores sacrorum deficiunt, dum stipendia sua perdunt. Inde labentium basilicarum ruinae non reparantur, quia avaritia sacerdotali omnia auferuntur. Pro qua re constitutum est a praesenti concilio, episcopos ita dioeceses suas regere, ut nihil ex earum jure praesumant auferre: sed juxta priorum auctoritatem conciliorum, tam de oblationibus, quam de decimis, et de tributis ac frugibus tertiam consequantur. Quod si amplius quippiam ab eis praesumptum exstiterit, per concilium restauretur, appellantibus ipsis conditoribus, aut certe propinquis eorum, si jam illi a saeculo discesserunt. Noverint autem conditores basilicarum in rebus quas eisdem ecclesiis conferunt, nullam potestatem habere, sed juxta canonum instituta, sicut ecc
Abbreviated transcription (Latin):
culpa et neglegentia illius monachi erat ut non exauduentur orationes eius. Et tẽ
dixit ei senior. Quia tua culpaẽ frat̃. quia condelectaris cogitationibus malis. Inpossi-¬
brle est enim discede a te spm forncationis inmundũ aluis orationis ad dñm prote
dep̃cantibus. nisi et tu te ipse laborem assumas. in ieiniis. & orationib et multis
uigilus cum gemitu dep̃cans ut micãm suam et adiutorium det gix̃ suae piebe¬
atq tibi dñs xpistus. ut possis resistere mali s cognationibus. Nam &e medici qui
corporibus hominum medicam̃ta conficiunt. & adhibent qͣm ius omĩa cum sũma
diligentia faciant. uerumptamezi si ille qui infirmatur nonse abstinear
oxuis cibis uel de alus qua solent ledei infirmitates. nichi

Expanded text:
culpa et negligentia illius monachi erat, ut non exaudirentur orationes ejus. Et tunc dixit ei senior: Quia tua culpa erat, frater, quia condelectaris cogitationibus malis, impossibile est enim discedere a te spiritum fornicationis immundum, aliis orantibus, et Deum pro te deprecantibus, nisi et tu te ipse laborem assumas in jejuniis, et orationibus, et vigiliis multis, cum gemitu deprecans, ut misericordiam suam et adjutorium det gratiae suae, praebeatque tibi Dominus Christus, ut possis resistere malis cogitationibus. Nam et medici, qui corporibus hominum medicamenta conficiunt, et adhibent, quamvis omnia cum summa diligentia faciant, verumtamen si ille qui infirmatur, non se abstineat a noxiis cibis, vel de aliis quae solent laedere infirmitates, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
uidam frater molestiam sustinebat. aspũ fornicationis. Abuit aut̃ ad quendam ꝓbatissimũ¬
E seniorem & p̃cabatur eum dicens. Pone tibi solicitudinẽ beatissime pater & or a ꝓme
quia grauit̃ me inpugnat passio fornicationum. Haec cum audiss&e senior orabat
bat seniorem ut magĩs intentius pro eo oraret. Similit̾̃ aut̃ cum omni so
beatus senior intentius orare pro eo. Fixquenter autem uenientem ad se monac̾ũ
uidens senior. et deprecantem se ut oraret. ualde contristatus ad mirabatur quia non
exaudiret dominus orationem eius. Fadẽ aut nocte reuelauit ei dominusque circa
formis ante illum ludentem. et ipsum condelectari. Uidebat . ⁊angłm dñi astantem & in¬
dignantẽ grauider contra eundẽ fratrẽ quia nõ surgebat s magis delectabatur in co

Expanded text:
uidam frater molestiam sustinebat a spiritu fornicationis. Abiit autem ad probatissimum seniorem, et precabatur eum dicens: « Pone tibi sollicitudinem, beatissime Pater, et ora pro me, quia graviter impugnat me passio fornicationis. » Haec cum audisset senior, orabat rogabat seniorem ut magis intentius pro eo oraret. Similiter autem cum omni sollicitudine beatus senior intentius orabat pro eo. Frequenter autem venientem ad se monachum videns senior et deprecantem se ut oraret, valde contristatus admirabatur quia non exaudiret Dominus orationes ejus. Eadem autem nocte revelavit ei Dominus, quae circa formis ante illum ludentem, et ipsum condelectari. Videbat et angelum Domini astantem et indignantem graviter contra eumdem fratrem, quia non surgeba
Abbreviated transcription (Latin):
intelligi. At tam̃ siquis haec de igne futurȩ purgationis accipiat pensandum sollicite ẽ quia illũ
maiora. et iccireo duriora. atq iam tunc insolubiliai. S ligna foenũ. stipulam. id ẽ peccata
minimci atq leuissima que ignis facile cõsimit. Hoc tam̃ sciendum ẽ quia illie saltim deminimis
nichil quisꝙ purgationis obtinebit. nisi bonis hoc accibꝰ inhac ad huc uita positus ut illic
obtineat promeretur.

Expanded text:
intelligi, tamen si quis hoc de igne futurae purgationis accipiat, pensandum sollicite est quia illum majora, et idcirco duriora, atque jam tunc insolubilia, sed ligna, fenum, stipulam, id est peccata minima atque levissima, quae ignis facile consumit. Hoc tamen sciendum est quia illic nichil quisque purgacionis optinebit, nisi bonis hoc actibus in hac adhuc vita positus, ut illic optineat, promerebitur.
Abbreviated transcription (Latin):
t quii dicbło nullum locum dare oportet: ħ p̃cipue constituendum decreuimꝰ ut nulli clericorim a¬
xtͣneis fȩminis habeant familiciritatem ne ullum male loquendi. uł sentiendi hominib
ant. quia frequent̾ ꝑ hanc indecentem occasionẽ. contigit ut dicibls qui insidiat᷑ sic leo incubul su. de
ruinis seruorum dĩ insultet. Siquis uͦ dericus pꝰ intoictum ep̃i sui. His inherere p̃sumpsat: at
munione habeat᷑ alienus

Expanded text:
t quia diabolo nullum locum dare oportet, hoc praecipue custodiendum decrevimus, ut nulli clerici cum extraneis feminis habeant familiaritatem, nec ullum male loquendi vel sentiendi hominibus aditum tribuant, quia frequenter per hanc indecentem occasionem contingit, ut diabolus qui insidiatur sicut leo in cubili suo, de ruinis servorum Dei insultet. Si quis vero clericus post interdictum episcopi sui his inhaerere praesumpserit, a communione habeatur alienus
Abbreviated transcription (Latin):
sine ꝑuicatia. ⁊ sine pͣcͣ sis tendi ammositate cõsiderat. simul cogitet. side subiacenti cͣssiore
matericili sisq corporibus uel terre. et aque. lapidum. atq lignorum metallorumq ua-¬
cum quidam illorum sint artibꝰ potentiores. quidã istorum moribꝰ meliores. quanto meliora
Quantum aut̃ ualeat aeris elem̃tiim. quorũ corpora p̃ualent. ad multa uisibilici mninsibilit̾
molienda. mouenda. mutanda. atq uersanda. longum ẽ. nũc demonstrare. et putamꝰ quod uł
me iocrit᷑ consideranti facile occurrat.

Expanded text:
sine peruicacia et sine uana resistendi animositate considerat, simul cogitet, si de subiacenti crassiore sine peruicacia et sine uana resistendi animositate considerat, simul cogitet, si de subiacenti crassiore materia uel sui quisque corporis uel terrae et aquae, lapidum atque lignorum metallorumque uacum quidam illorum sint artibus potentiores, quidam istorum moribus meliores. quanto maiora quantum autem ualeat aeris elementum, quo eorum corpora praeualent, ad multa uisibilia inuisibiliter molienda, mouenda, mutanda atque uersanda longum est nunc demonstrare et puto quod uel mediocriter consideranti facile occurrat.
Abbreviated transcription (Latin):
quasi doctiores : idõ ꝓbi adolescentes sibi ante cellere existunant: ut nec medicos nec nautas.
ricolas. quos prauȩ uoluntatis et iniquis moribꝰ uiderint. ideo putent si
quod illi deucilituadmibus illi aetempestatibꝰ illi de arbustorum fructuũq generib multa
ita p̃mmeitnt. ut harum rerum in exꝑto diuinare uideantur. Quod uͦ nõ solũ quedã demones
futura p̃dicunt uerũ etidm quȩdã faciunt. ꝓ ipsa utiq sui corporis excellentit. cur nõ cõ¬
nat᷑ aprudentibꝰ. cumpleriq uuqui ac ꝑditi homines ita exxerceant corpora si
ap̃sis artibus possint. ut eag̃ alii nescunt. nec aliquando uider̃. eticĩ narrata uix oredant.
Quc̃ multa funcibuli cet̾iq theari artifices. maximeq mechanici miranda fecer̃. Num ideo me
liores sunt bonis. ⁊ seã pietate ꝑditis hominibus. Que ideo cõmemoraumuis ut qui hȩc

Expanded text:
quasi doctiores ideo probi adulescentes sibi antecellere existiment nec medicos nec nautas nec quasi doctiores ideo probi adulescentes sibi antecellere existiment nec medicos nec nautas nec agricolas,, quos prauae uoluntatis et iniquis moribus uiderint, ideo putent sibi esse praeferendos, quod illi de ualitudinibus, illi de tempestatibus, illi de arbustorum fructuumque generibus multa ita praenuntiant, ut harum rerum inexperto diuinare uideantur. Quod uero non solum quaedam daemones futura praedicunt, uerum etiam quaedam mira faciunt, pro ipsa utique sui corporis excellentia, cur non contemnatur a prudentibus, cum plerique iniqui ac perditi homines ita exerceant corpora sua tantaque diuersis artibus possint, ut ea qui haec nesciunt nec aliquando uiderunt, etiam narrata ut credant? quam multa funiambuli ceterique tliores sunt bonis, et sancta pietate praeditis hominibus? Quae ideo commemoravi, ut qui haec
Abbreviated transcription (Latin):
relicta patris sui. uł cum amita sua. uł cum sorore sua. uł cum matertera sua. uł cum filia patris
sui. ⁊ auuticuli. uł cum filia amitȩ suae. siue materterȩ sux. aut cum filia filii. ł filia sua. siue
Et siqua mulier simili modo fornicata fuerit.: abstinear se ab ingressu domꝰ dei. annũ. uñ. ⁊ eodem
Postea ueno duobus annis. quando carnes ueseitur: ab om̃i potu quod iebriari potest se continear. Et si potũ¬
iberit: minime carne uescatur absq precipius festis dieb De armis ueno: ut osculo. ⁊ sacrafi¬
num modo teneat iam dictum. Inde usq ab obitum siũ: nisi p̃dictis festis diebus acarne abs
De armis uero ut supͣ dictum est. Et nunmqͣm aliquãdo coniugio copuletur. hax eadẽ
penitentia imponenda est patricidis. uel fratrieidis. uł consanguineis nec non ⁊ qui sponte
fraudem ⁊ auaritiam hominem innoxium occidunt. quod morchidum u¬

Expanded text:
relicta patris sui, vel cum amita, seu cum matertera sua, vel cum filia patrui sui, sive avunculi, vel cum filia amitae suae, materterae suae, aut cum filia filiae, vel filii sui; sie episcopum ad confirmationem tenuit, vel si qua mulier simili modo fornicata fuerit: abstineat se ab ingressione domus Dei anno uno, et eodem Postea vero duobus annis, quando carne vescitur, a potu omni qui inebriare potest se contineat; et si potuiberit, minime carne vescatur, absque praecipuis festis diebus. De armis vel osculo et sacrificio modum teneat jam dictum. Inde usque ad obitum suum, nisi praedictis festis diebus, a carne seDe armis vero ut supra dictum est. Et nunquam aliquando conjugio copuletur. Haec eadem poenitentia imponenda est patricidis vel fratricidis vel consanguineis, necnon et qui sponte per fraudem et avaritiam hominem innoxium occidunt, quod morchidum