comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
patim᷑ uoluptatib detmeri nͭ eod̾ die
zibi uendicet cena teatras aut curense
certemen aut feraꝵ la cͥmosa specta¬
cula. ⁊̃ si in nr̃m ortum aut natalem
celebranda sollẽp̃nitas incid̾it differat᷑
anissione milicie ꝓ scpcõema. patͥmo¬
uiisurtinebit siqnis ĩ ꝙͣ hoc die festi
ritor p̃textu negociuĩ publiciseupͥuati
ħ q̃ legẽ hac statuta sunt credid̾it
uos adquiesd̾e deb̾e rei ex ꝯsensu nr̃o¬

Expanded text:
patimur voluptatibus detineri. Nihil eodem die sibi vindicet scaena theatralis aut circense certamen aut ferarum lacrimosa spectacula: etiam si in nostrum ortum aut natalem celebranda sollemnitas inciderit, differatur Amissionem militiae, proscriptionem patrimonii sustinebit, si quis umquam hoc die festo ritor praetextu negotii publici seu privati haec quae hac lege statuta sunt credideritvos adquiescere debere rei ex consensu
Abbreviated transcription (Latin):
uidicem non face eũ quimilli p̃est i¬
dicio nec ꝙ is statuit rei iudicate ꝯtinet
.ꝯ. ordinarie sedis declinet examen nec
spoctabilis iudicis ĩploret auxiliũ set apel¬
lacõe legib . ad sacrũ auditori u̾ueniat

Expanded text:
udicem non facit eum, qui nulli praeest iudicio, nec quod is statuit rei iudicatae  ordinariae sedis declinet examen, necntis vel alterius spectabilis iudicis imploret auxilium, sed appellatione legibus facta ad sacrum auditorium veniat
Abbreviated transcription (Latin):
illustresin hac motita urbe degentes
qui ꝙͣ ad mĩst̾rõe honorariis decora¬
ci fuerĩt coditillis licet talem p̃rogati¬
uam nr̃e iussionis meruerint ꝑ nõ
egeriut indeant᷑ egisse ĩ cͥmiualib

Expanded text:
illustres in hac inclita urbe degentes, qui sine administratione honorariis decorati fuerint codicillis, licet talem praerogativam nostrae iussionis meruerint, ut quod non egerint videantur egi
Abbreviated transcription (Latin):
rap̃. ħacꝑpetua lege scĩmꝰpinuciali¬
bus iudicib non posse fori p̃saxõem oppo¬
nere eos qui ad curias uocant᷑ ł coartali¬
b notarideberi dicent᷑ officũs ułaliis cor¬
i ł ꝯcussiones epotrasse firment᷑ exceptis
rudeu hũs qui armatamilicia p̃deti sũt
ułalũscinispeciali beneficio pͥncipali se
magnificencie ꝙͣ magist̾iam ł ad ꝯpecẽtẽ
refferat potestatem ut hiiqui u eludde¬
biti postulõt q̃ mĩciali iudicio destinati
ibi euentũ iudicũ expectẽt ubi iira mo¬

Expanded text:
ac perpetua lege sancimus provincialibus iudiciis non posse fori praescriptionem opponere eos, qui ad curiam vocantur vel cohortalibus deberi dicuntur officiis vel aliis corvel concussiones perpetrasse firmentur: exceptis videlicet his qui armata militia praediti sunt, vel aliis qui speciali beneficio principali sesmagnificentiae quam ad magisteriam vel ad competentem referat potestatem, ut hi, qui velut debiti postulentur, provinciali iudicio destinati ibi eventum iudicii expectent, ubi iura mo
Abbreviated transcription (Latin):
osfõ fiuictꝰ aut sacrouẽ pietatis cu¬
bicło p̃posit᷑ꝰ post depositam admĩstto¬
nemsenacono ordini sociatꝰ est aut qͥ
urn sererutas domesticoꝵ scolamre¬
gendammãdauit cui ne sacros mĩ
nõis te sauios aut res pͥ uatas mẽꝑtis

Expanded text:
o functus aut sacri nostrae pietatis cubiculi praepositus post depositam administrationem senatorio ordini sociatus est, aut cui nostra serenitas domesticorum scholam regendam mandavit cuive sacros nostri numinis thesauros aut res privatas nos
Abbreviated transcription (Latin):
nulicie seu cingłi s dignitatis p̃rogati¬
ua ĩ hac ꝑte suppete ⁊ieos qui statutis
seu dignitatem aliꝙͤ p̃cendunt. sũ q dã
fori pseͥpcõe hus uidicib tã iu pluplicis
ꝙͣ ing̾natis causis obedire ꝯpelliadqͦꝵ
sollicitudinem ꝓ fessionis seu negoriat̃¬

Expanded text:
litiae seu cinguli vel dignitatis praerogativam in hac parte suppetere, sed eos, qui statutis seu dignitatem aliquam praetendunt, sine quadam fori praescriptione his iudicibus tam in publicis quam in privatis causis oboedire compelli, ad quorum sollicitudinem professionis seu negotiat
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃ queatecum tibi s̾uir refugit
⁊ maliam ꝓuinciam se contulit lib̾¬
tatẽ sibi uendicãs ñ mutia eo loco liti ĩ¬
gare conpellenda ẽ uñ qͣiͣ fugitiua
recessi̾t. ideo remitt̾e in eam ꝓiũciã

Expanded text:
 te, cum tibi serviret, refugit et in aliam provinciam se contulit, libertatem sibi vindicans non iniuria eo loco litigare compellenda est, unde quasi fugitiva recessit. Ideoque remittere eam in
Abbreviated transcription (Latin):
quo tp̃e ꝯmemoracio apłice passionistocꝰ
xp̃ianitatis magistre acũctis iure celebͭ
solis q̃s diũcos rite dix̃e maiores qui ĩ re¬
petito in se calos reuoluũt᷑. parem ne¬
cesse est hr̃e reu̾enciam ut ne apd̾ ip̃os
arbitros uł auidicib flagitatos łspõte
clectos ulla sit ꝯguicõ nirgioꝵ nr̃is ⁊̃¬

Expanded text:
quo tempore commemoratio apostolicae passionis totius christianitatis magistrae a cunctis iure celebrasolis, quos dominicos rite dixere maiores, qui repetito in se calculo revolvuntur. Parem necesse est habere reverentiam, ut ne apud ipsos arbitros vel a iudicibus flagitatos vel sponte delectos ulla sit agnitio iurgiorum,
Abbreviated transcription (Latin):
c̃taꝙͣtitate sibi met debita suꝑ ampli
exegerit caucõem ⁊ adiudiciũ debi¬
torem uocau̾it si quid̾ aute ĩ coacã
litem callidicatis eũ peniteat i ue ᷤ¬
ritacem debiti ꝯfessus fulit nullo eũ.
dispendio p̃guari Sii aut̃ iliti p̃bu¬
it ex ordiuu nuc̾taminib negocũ
ꝑ manẽs arguat᷑ deadiecta fałi ꝙͣtita¬
ce nõ soł ea set ñ toto debito eũ frau¬

Expanded text:
antitate sibimet debita super amplioexegerit et ad iudicium debitorem vocaverit, si quidem ante inchoatam litem calliditatis eum paeniteat et veritatem debiti confessus fuerit, nullo eum dispendio praegravari: sin autem et liti praebuit exordium et in certaminibus negotii permanens arguatur de adiecta falsi quantitate, non solum ea, sed etiam toto debito eum frau
Abbreviated transcription (Latin):
ut acũctis excqucõib excuset᷑ nulla dx̃
urgeat ad mouicio nuilla fideuissionis
flagitet᷑ exactõ taceat apparicio aduo¬
cacio dilutescat. sit ille dies a cõgincõib
alienꝰ p̃conis horrida nex si lescat. respuet̃

Expanded text:
ut a cunctis exsecutionibus excusetur, nulla quemquam urgueat admonitio, nulla fideiussionis flagitetur exactio, taceat apparitio, advocatio delitescat, sit idem dies a cognitionibus alienus, praeconis horrida vox silescat, respirent a
Abbreviated transcription (Latin):
cui possõ rei tradita eit si precium uen¬
ditori non obcusit ꝙ̃ uis petuinam obsig¬
citrauinełm stipulacõis peti non possĩt
tũ expacti ꝯuencione solute n. ut ĩdebi¬
te repetunturu ĩsortem accepte ferẽ
d̾. Per retentionẽ pigno ⁊ de sunt¬
ris usuras seruari posse dequib p̃stan¬
dis ꝯuenit licet stipulacõ int̾ posita nõ
sit merito ꝯstitutum est et hoc rõnẽ
habet. cum pͥiꝰguora adicõe pacti eͤtiam
usuris oustricta suntiset eiñ ionisade
qua agis hec ratõ cessat siquudẽ temꝑe
ccͣtuis denunoribus us uris petendis ꝯue
res exscipulatu petentem si pretur ꝑ
ctos annos minores p̾ca ꝯseciutus utił est
etiam adu̾sus deffensores ciuitatis maio¬
res petentes excaucõe siꝓbau̾itis qͥua¬

Expanded text:
cui possessio rei tradita est, si pretium venditori non obtulerit, quamvis pecuniam obsigcitra vinculum stipulationis peti non possunt, tamen ex pacti conventione solutae neque ut indebitae repe. Per retentionem pignoris usuras servari posse, de quibus praestandis convenit, licet stipulatio interposita non sit, merito constitutum est et rationem habet, cum pignora condicione pacti etiam usuris obstricta sint. Sed enim in causa de qua agis haec ratio cessat, si quidem tempore contractus de minoribus usuris petendis convres ex stipulatu petentem, si probetur per certos annos minores postea consecutus, utilis est etiam adversus defensores civitatis maiores petentes ex cautione, si probaveritis
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. Si credittique ex causa pignoris
obligatam sͥ rem ten pecuniam debitã
cum usuris destib p̾sentib obtulisti ca¬
q non accipiente obsignatam eam depo¬
susti usuras ex eo tẽꝑe quo obtulisti p̃¬
stare non cogeris ab sente uͦ ẽdicͥore p̃i
d̾. ⁊ reditor instrĩs siris ꝓbare d
que uitendit iusuras sestipulatum

Expanded text:
pignoris obligatam sibi rem tenet, pecuniam debitam cum usuris testibus praesentibus obtulisti eaque non accipiente obsignatam eam deposuisti, usuras ex eo tempore quo obtulisti praestare non cogeris. absente vero credi. Creditor instrumentis suis probare debet quae intendit et usuras se stipulatum
Abbreviated transcription (Latin):
accepit ł instrĩa cestacõis uacue possoᷤᷤ¬
nis obiissum eit nan scdm ꝯsensum
actoris inpossõnem ingressus rocte pos¬
sidet p̃cium sane sieo noĩe satiffcm̃ nou
ꝓbetur peti pot̾ nec .u. licet inꝯtinẽti
fc̃ã pcintencie ꝯtestacio ẽ ꝯfensu fiuare¬

Expanded text:
accepit vel instrumentum testationis vacuae possessionis omissum est: nam secundum consensum auctoris in possessionem ingressus recte possidet. Pretium sane, si eo nomine satisfactum non probetur, peti potest: nec enim licet in continenti facta paenitentiae contestatio consensu fi
Abbreviated transcription (Latin):
uendicõis sine quadam fraude dñium
mancipũ cr̃astułit non id cireo &pꝰ ĩt¬
eos m̾m̃ n diuorciũ sequtũ dicitur umi
eiꝰ quic ꝙ̃e derogatum est ꝙ uendicare
sibi adquisitam. mat̾ eua eam donacẽe¬

Expanded text:
venditionis sine quadam fraude dominium mancipii transtulit, non idcirco, onium et divortium secutum dicitur, iuri eius quicquam derogatum est: quod vindicare,sibi quaesitam mater tua dona
Abbreviated transcription (Latin):
iict᷑a fu̾it. aliis capłis firmis
litigiis iaui motis. ⁊pẽtẽtib seu
postea suꝑ seruili ⁊ ascͥpcitia ꝯd̾o ne
mouẽdis tnsactões celebrãdas uł
iã celebratas si nõ aliiu cognito o¬

Expanded text:
icta fuerit, aliis capitulis firmis litigiis iam motis et pendentibus seu postea super servili vel adscripticia condicione movendis transactiones celebrandas vel iam celebratas , si non alio iuri cognito
Abbreviated transcription (Latin):
scu tͣusactõis cã ad mĩst̃te tute¬
sedebiti scientes nosobligacõ¬
nem fr̃ nr̃o remisisse ꝓpõnatis
nͨ umꝙ uolenti dolus ĩferat᷑
fruss᷑ dedoloq̃rimini nͭ ad ĩplẽd̾
ꝙmilsũ heditatis ꝓpͥe poslcitacõe
quisdẽ astͥngit᷑. R et d sasucẽ sir̾ꝰ¬

Expanded text:
seu transactionis causa administratae tutelae debiti scientes vos obligationem fratri vestro remisisse proponatis nec umquam volenti dolus inferatur, frustra de dolo querimini, nec ad implendum promissum hereditatis propriae pollicitatione quisquam adstringi
Abbreviated transcription (Latin):
accusacõne esidt quasi suum n̾
ꝓpuum. sec alienum liẜale quasi
quid̾ iudiciũ cessat᷑ cãe aũt exami¬
naco ap̃ eam qͥ iudicat ostrudet
utrum ne accusacd̾ mnͣduci debe¬

Expanded text:
uasi servum non proprium sed alienum, liberale quidem iudicium cessat, causae autem examinatio apud eum qui iudicat ostendet, utrumne accusatio induci debe
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ e Expediccã aña q̃ilionẽ ĩ p̃sc̃ti
aut cxnta loge quam de asst̃one col¬
lenda posiuntus in quãdã duficul¬
catem incide̾ piclitacem conpen¬
dioso remediõ fulciendam esse cẽ¬
coseinus. cum crum ꝑ ais̾tores fu¬
ꝑ lib̾tate iuudicium agitabatur sũ
medio asstore litem ageace asse̾ns
sus hac luce ftãt subtractus nc̃citaᷤ¬

Expanded text:
 Expeditam antea quaestionem, in praesenti autem ex nostra lege, quam de adsertione tollenda posuimus, in quandam difficultatem incidere periclitantem, compendioso remedio fulciendam esse censemus. Cum enim per adsertores super libertate iudicium agitabatur, si in medio adsertore litem agente adsertus ab hac luce fuerit subtractus, necessita
Abbreviated transcription (Latin):
ueterem defensionis obsuacõne colli¬
mus p̾cipieates illor cm̃ mode poculia
dicõne licigant alias ꝙ res q̃ uendi¬
cantup intuto ꝓ disp̃one iudicis cos¬
locan. omnis uero qui prolib̾tate
ꝑicdicantur siquid̾̃ possint fide nisso¬
rem darecum exigi. si uere reu̾a da¬
manifcite ostendatur uincone cau¬

Expanded text:
veterem defensoris observationem tollimus, praecipientes illorum tantummodo peculia, dicione litigant, aliasque res quae vindicantur in tuto pro dispositione iudicis collocari. Omnes vero, qui pro libertate periclitantur, si quidem possint fideiussorem dare, eum exigi: sin vero re vera damanifeste ostendatur, iuratoriae cau
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃. Cum iup̃e confessus es llatus
controusiã tepati qua rõne postula
p̾usquam dccondicõne constaret tua
accusandi cibi cribui potestatt̃ ꝯ cũ
qui te suũ esse concendit cũ igitur
sicut allegas statu tui gñis fretuses
iusta uis oidinarium p̾sidẽ peteqͥ
cognita prus lib̾ali cã exeuentu ui¬
dicui qui de camine stacuere de bois
U si dehrdicatei ilib̾tate contro¬
qui lib̾tate utitur adiuctonã de
d̾sRuniñ aliqd̾ inferatur ei
ꝙͣ ingenuam eise dicis aũ lib̾alis
causa suo oidiue agi debet coꝯnioo¬
nem suã p̃side p̾bence qm̃ ncc̃e est¬

Expanded text:
io. Cum et ipse confessus es status controversiam pati, qua ratione postulas, priusquam de condicione constaret tua, accusandi tibi tribui potestatem contra eum, qui te servum esse contendit? cum igitur, sicut adlegas, statu generis fretus es, iuxta ius ordinarium praesidem pete, qui cognita prius liberali causa ex eventu iudicii, quid de crimine statuere Si de hereditate et libertate controqui libertate utitur, ad victoriam de rimen aliquod inferatur ei, quam ingenuam esse dicis, ante liberalis causa suo ordine agi debet, cognitionem suam praeside praebente, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
accnicis quas ad chum camquã pͥncpa¬
icm fitãt ĩ anes iuacuas esse atꝙ ĩ tr¬
ritum deuocan atꝙ ingemitate caos¬
aom ei requu noc mulien id obassẽ
ꝗ um camquam d̾ cmonem ac pͥn

Expanded text:
actricis, quas ad Aelium tamquam principalem fecerat, inanes et vacuas esse atque in irritum devocari ac de ingenuitate eiusdem Aelii requiri nec mulieri id obesse, quod ad eum tamquam decurione
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ s Sicuratoris tui quondã celtõ u
sio delata est ħ cãuei qui non repu¬
diance ħ rdicacem eam licet adire rͨ.¬
ci non dum suntꝰ obligoti cos anħt¬
des sinic int̾rogare debebit ac si cemp

Expanded text:
 . Si curatoris tui quondam testamentsuccessio est, hoc casu ei qui non repudiavit hereditatem eam licet adire. Recti necdum sunt obligati, eos an heredes sint interrogare de
Abbreviated transcription (Latin):
uod c̾tatum est ap̃ uecerẽs
nos d̾cidimus cum igitur isqui in
uintre porcabatur p̃cĩtus suãt quisi
ad lucem sũit redactus suus ħłs pa¬
ta exisfit sinon alius eum añcierot
lutus eit. uoce aũt non emissa ex
hac luce subcracc̃ ał dubitabatur
mani cxistimaba̾t sininͣ natusẽ
⁊si uocem nonenusit rupi cestm̃¬

Expanded text:
uod certatum est apud veteres, nos decidimus. Cum igitur is qui in ventre portabatur praeteritus fuerat, qui, si ad lucem fuisset redactus, suus heres patri existeret, si non alius eum antecederelutus est, voce autem non emissa ab hac luce subtractus est, dubitabatur, iani existimabant, si vivus natus est, etsi vocem non emisit, ruptum test
Abbreviated transcription (Latin):
messicacit ce codicillis rogatã esse
ucauibusdam rebus contempta
tuca aliis resticuõpẽs falso cibiꝑ
suasum est
inp̃.cCum ꝓponatis pupillor
nr̃or matrem dñisis comꝑib acdissonis
uoluntatib duos cedicillos ordinasse
indubium non uonit id ꝗ pͥou codi¬

Expanded text:
efficaciter te codicillis rogatam esse, ut quibusdam rebus contenta cuta aliis restitueres, falso tibi persuasum estis. Cum proponatis pupillorum vestrorum matrem diversis temporibus ac dissonis voluntatibus duos codicillos ordinasse, in dubium non venit id, quod priori codi
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝙ pari iõe suand̾ cit ut cestator qui
cransdnt̾e licrat ad fid̾i ꝯmissi int̾p̃ta¬
cõn̾e̾ uelud epcodicillis ultimã uolũtatẽ
nisi ip̾e cõplexus sit ut m̃ ũ codicilloꝵ
sccipcura deboat obcm̾e. illo uire eloct̾o¬
nis indelicet ꝓdurande ut qui extestõ a

Expanded text:
que pari ratione servandum est, ut testator, quitraducere liceat ad fideicommissi interpretationem velut ex codicillis ultimam voluntatem, nisi id ille conplexus sit, ut vim etiam codicillorum scriptura debeat obtinere; illo iure electionis videlicet perdurante, ut, qui ex testa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfeccum semxise s ita inhrdicati¬
bus. iinsegatis ⁊ infideicõmisis u
maxĩe mnlib̾catil quas semꝑ phi¬
losophia ampletitur extendatur
cius orõ ut. slucrum ꝗ ĩ medioae¬
cid̾ cĩs pꝰ lib̾cacem acceptam reiti¬

Expanded text:
ctum sanxisse: sed ita in hereditatibus et in legatis et in fideicommissis et maxime in libertatibus, quas semper philosophia amplectitur, extendatur eius oratio, ut et lucrum quod in medio accidit eis post libertatem acceptam resti
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinentes non uale̾ indubium nõ
uenit. sec cum pꝰ rupcum teltm̃ pa¬
crem pupillor nr̃or lict̾as emisisse.
ꝓponatis quil p̾cedens iudicium
confirmauit p̾cor nichil contraiꝰ
fecit si nouilsiniam eius uolunta¬
cem sccutus relictum testõ rer .p.¬

Expanded text:
tinentes non valere in dubium non venit. Sed cum post ruptum testamentum patrem pupillorum vestrorum litteras emisisse proponatis, quibus praecedens iudicium confirmavit, praetor nihil contra ius fecit, si novissimam eius voluntatem secutus relictum testamen
Abbreviated transcription (Latin):
rib sins temporalem prescripcõnẽ oppo¬
uere cupientes ad easd̾ inficiacõnes per¬
fatis casib uł alus priuatis similib si.
uoluerit is qui apocam ꝯscripsit łexem¬
plar cum suoscriptõe enuis qui apocam sus¬
cepit ab eo accipere omnis e⁊ licencia
tñ ut si hoc is qui apocham ꝯscribit fac̾e
necglexerit ł non curauerit nullum
erpreindiciũ ex eo qd̾ amarctham nõ
recepit generet᷑ cͥu hcc qd᷑ pͥroquib.¬
damintroductum ÷ inferre eis racturãͥ
d̾ M ꝯmpancõnes literaꝵ ex cirogli
fieri ⁊ alus insiris que non sunt pupli¬
ce ꝯfecta satis habundeq ccasionem cri¬
minis falsitatisdare ⁊ in indicus ⁊ in cͣcͣ¬
tib manifestum est. ⁊õq sanccimus.
non licere pparacõnes literaꝵ ex crrogͣ

Expanded text:
ribus suis temporalem praescriptionem opporibus suis temporalem praescriptionem opponere cupientes ad easdem infitiationes perfatis casibus vel aliis privatis similibus, si voluerit is qui apocham conscripsit vel exemplar cum subscriptione eius qui apocham suscepit ab eo acctamen, ut si hoc is qui apocham conscribit facere neglexerit vel non curaverit, nullum ei praeiudicium ex eo, quod antapocham non recepit, generetur, cum hoc, quod pro quibusdam introductum est, inferre eis iacturam mparationes litterarum ex chirographis fieri et aliis instrumentis, quae non sunt publice confecta, satis abundeque occasionem criminis falsitatis dare et in iudiciis et in contractibus manifestum est. Ideoque sancimus non licere compar
Abbreviated transcription (Latin):
modo concedimꝰ l in seme ipͣm aliqͥs
trutinandanisomnes aut̃ ꝯparacõnes
non alit̾ fieri cedimꝰ infiuiramento
aña prestito ab biis qui ꝯparatõnen
facint fuet̃ affirmat̃ qd̾ u lucͥ caus¬

Expanded text:
modo, licet in semet ipsum aliquis trutinanda. Omnes autem comparationes non aliter fieri concedimus, nisi iuramento antea praestito ab his qui comparationes faciunt fuerit adfirmatu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑnor quide̾ possõem pupilli noñe
agnosc̃e cutorẽ potuisse aꝑte d̾clarat᷑¬
i ip̃e aut̃ pupillus bonoꝵ possõne̾ sine
cucoris auctoritate amplecti nou pot̾
nisi eciam in pubi sine tutoris aucto¬
rifate ħ postulanti sciens ħ conpe¬
tets iudex dedit bonor possõem. tc̃
eniꝰ emolument᷑ successionis uidetur
p̾corio iure quesitũ esse
ap̃. ꝙ Quicomq res exparentum
confidit sciat sibi ñ obesse si: ꝑtus¬
eicitacem ł ignoranciam fcl uei̾ ab¬
senciam ł quanicomꝙ aliam rõem ĩ¬
fra p̃finitum cempꝰ bonorã possõon

Expanded text:
norum quidem possessionem pupilli nomine agnoscere tutorem potuisse aperte declaratur. Ipse autem pupillus bonorum possessionem sine tutoris auctoritate amplecti non potest, nisi etiam impuberi sine tutoris auctoritate hoc postulanti sciens hoc competens iudex dedit bonorum possessionem: tunc enim emolumentum successionis videtur praetorio iure quaesitum esse. Quicumque res ex parentum confidit, sciat sibi non obesse, si per rusticitatem vel ignorantiam facti vel absentiam vel quamcumque aliam rationem intra praefini
Abbreviated transcription (Latin):
be conferre bona sua ꝑꝑetuo edicto
cauetur. cum hus q̃ qui sui fuitur
essent siuiuo patre nati fuusent cõ¬
ferri manifeite significatur ⁊eman¬
cipatis si legi dare collac̃onis non pa¬
reatur denegandas accõnes ñ ambiqui
d̾ s Eiie licet mancat insacr
docem non conferat quam mortiscẽ¬
gari non ambigitur. Un̾ consulteac ꝑuir᷑¬

Expanded text:
debere bona sua perpetuo edicto cavetur, cum his etiam, qui sui futuri essent, si vivo patre nati fuissent, conferri manifeste significatur, et emancipatis, si legi datae collationi non pareatur, denegandas actiones non est ambigui Filiae, licet maneat in sacris, si dotem non conferat, quam mortis temgari non ambigitur. Unde consulte ac pr
Abbreviated transcription (Latin):
cõnem u̾borum. ẜ anobis inductum
modum ius patronatus fu̾it amissũ
cum ⁊ ħ ingenuitatis p̃mio colluntur
quam pene sola natalium testõ induci
tronis cripitur in suo robore diñacil¬

Expanded text:
onem secundum a nobis inductum modum ius patronatus fuerit amissum, cum etiam haec ingenuitatis praemio tolluntur, quam paene sola natalium restitutio indtronis eripitur, in suo robore dura
Abbreviated transcription (Latin):
dausa fidei conmissi manumissus astis.
ꝗͣ ex uoluntate pacris cũ sorore te ma¬
minuise ꝓponis cam̃ si extianeos scripsit
hĩdes partis legitime concra euis cabut¬
as bonor possõem pecendo ẜ contra nũ¬
cupacõnem si ceitm̃ sine scriptis condi

Expanded text:
usa fideicommissi manumissus sit, quem ex voluntate patris cum sorore te manumisisse proponis, tamen, si extraneos scripsit heredes, partis legitimae contra tabulas eius bonorum possessionem petendo, vel contra nuncupationem, si testamentum sine scriptis cond
Abbreviated transcription (Latin):
minus inꝑtem tibi d̾late successuoriis¬
onis patris auferre pocũis
tribus hiis qui mansunt inpotesta¬
At̃e cõferri consue̾unt q̃ inbonis cor
fuerunt eo temꝑe quo pat̾ fatimu¬
nus impleuit excepcis uidelicet que

Expanded text:
minus in partem tibi delatae successionis patris auferre potueristribus his qui manserunt in potestate conferri consueverunt, quae in bonis eorum fuerunt eo tempore, quo pater fati munus implevit, exceptis videlicet quae
Abbreviated transcription (Latin):
fidĩ ꝯmusi moniumissit ut ingratũ R¬
lib̾tum acc̃are non potest. cum iduidi¬
cium extra ordinem p̾beatur ei qui uo¬
luntate suo suo lib̾catem gratuitam
p̃sticit non qui debitam resticuit
mp̃ sSimanumissus iungiatuscͥ¬
ca patronum suum excitĩt u quadam
cum crexĩt aut lruis ossense concraxi̾t
culpam a patronis rursus sub inꝑiodi¬
daeos iudices patroni q̃ rela exorta ĩ¬
gratum ostindat gum filiis. ⁊̃ qui p̾ea
nati fũnt suituris qnĩ illis delicta pa¬
terit ut ei ciuitas romana reddaturn̾
pͥus fruetur bñficio lib̾catis quam siħ
patronus eius oblatis p̃cib inpetrau̾it
Ib̾ci non mͦ adu̾sus pacrond
ñ audientus uerum ⁊̃ camd̾ quã patͦ¬
nis ip̃is reũenciam p̾stent. hedib pacoo¬
norum quibus iugratis accõ sic̾ manu¬
missoribus defercur si illi date sibi lib̾¬
tatis inmemores noquitiam receꝑunt
suitis ingenui

Expanded text:
fideicommissi manumisit, ut ingratum libertum accusare non potest, cum id iudicium extra ordinem praebeatur ei, qui voluntate servo suo libertatem gratuitam praestitit, non qui debitam restituitlex: «Si manumissus ingratus circa patronum suum extiterit et quadam m erexerit aut levis offense contraxerit culpam, a patronis rursus sub imperio didices patroni querela extorta ingratum eum ostendat: filiis etiam, qui postea nati fuerint, servituris: quoniam illis delicta paterit, ut ei civitas Romana reddatur: non prius fruetur beneficio libertatis, quam si hoc patronus ejus oblatis precibus impetraveritn modo adversus patronos non audientur, verum etiam eandem quam patronis ipsis reverentiam praestent heredibus patronorum, quibus ingrati actio sicut ipsis manumissoribus deferetur, si illi datae sibi libertatis immemores nequitiam receperint servilis ingeni
Abbreviated transcription (Latin):
ł codiculis scriptis ł sine scrptis hĩtis
proficiscuntur ut lib̾ti cor aiire pa¬
tronatus lib̾entur. anciqua int̃p̾tacõ¬
ne se mota u̾o dubicet ĩ patronatus
ius exsola tali u̾borum concepõõne lib̾¬
tis esse remictend̾. nec successionibus
que abincestato descendunt. quas ue¬

Expanded text:
 codicillis scriptis vel sine scriptis habitis proficiscuntur, ut liberti eorum a iure patronatus liberentur, antiqua interpretatione semota non dubitet etiam patronatus ius ex sola tali verborum conceptione libertis esse remittendum nec successionibus quae ab intestato descendunt, quas ve
Abbreviated transcription (Latin):
icã ut in omnib natalium resticões
exquib pene solis ingennitas mera
lib̾cis conpetit tam obtineant quã
innr̃a re pu polleant cum nob̾ cõr¬
di est ingenins magis hominibus
quam lib̾cis ẽam freqñtari reuerẽ¬
cia tam̃ q̃ alib̾tis debetur. siure quia¬

Expanded text:
 ut in omnibus natalium restitutiones, ex quibus paene solis ingenuitas mera libertis competit, tam obtineant quam in nostra re publica polleant, cum nobis cordi est ingenuis magis hominibus quam libertis eam frequentari. Reverentia tamen, quae a libertis debetur, et iure, qu
Abbreviated transcription (Latin):
minis manumituntur niero iure
obscquiũ patronis debent
audatiam cibietilti ei quite bñficõ
suo exsuitute libando ut adu̾sariunt¬
coħcere eius modi tem̾ariam hũam
debeat existimabit nam si qua tͥ
pecunia debebatur sũ derebus adũs
pacronũ disceptatõ fũat ñ ꝓtinꝰ adli¬
cigand̾ acurrere debu̾as. maximeañ
si ħ fac̾e deb̾es sine atrocitate ũbor̾ e
re iudici pocius om̃i honore patcono
debito retu reseruato

Expanded text:
minis manumittuntur, mero iure omne obsequium patronis debent.audaciam obiecisti ei, qui te beneficio suo ex servitute liberando, ut adversariucoercere eiusmodi temerariam licentiam debeat, aestimabit. Nam si qua tibi pecunia debebatur sive de rebus adversus patronum disceptatio fuerat, non protinus ad litigandum currere debueras: maxime autem si hoc facere auderes, sine atrocitate certe vermendare iudici potuisti, omni honore patrono debito reservato
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃. Sisoror tua inpat̾nos uitis ẽ¬
rum bonoꝵ diuisionẽ cc fefellitu s
dectmi quam accoꝑat apatre nr̃o intesta¬
to defuncto contulit. p̾̃ses ꝓuincie exami¬
natis ꝑcaum allogacõnb cum bonis decẽ
confundi iubebit i ꝙ did̾ucta rõne plus
apud cłim esse adnimau̾t̾ĩt resticui tibi
iubebit id̾ eit ⁊ si arbitro dato duusioce
ifsetis a patre collacõ cessat si aũt fiat᷑
tiuis inpotestate mortis cemꝑe fu̾it nͦ
ullum cest̾m relictum ł nouissimũ
iudicium ꝯũis patais teq emancipat̃

Expanded text:
po. Si soror tua in paternorum bonorum divisione te fefellit nec dotem, quam acceperat a patre vestro intestato diem functo, contulit, praeses provinciae examinatis partium adlegationibus cum bonis dotem confundi iubebit et, quod deducta ratione plus apud eam esse animadverterit, restitui tibi iubebit. idem est et si arbitro dato divisio cistis a patre, collatio cessat. si autem frater tuus in potestate mortis tempore fuerat nec ullum testamentum relictum vel novissimum iudicium communis
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ est utrum qui suis nĩmis emaptus
ac manumissus sit ab empcore. an adn̾o
ore omnia uira patrouatus retinetłi
ideo cum sabmiani patroni filu qui ple¬
num ius huĩt ut hostis publici bona
ci placuñt:. inos secuti suꝰ. inura lib̾¬
cor eius fiscus m. succedit. lio ite¬

Expanded text:
terest, utrum quis suis nummis emptus ac manumissus sit ab emptore, an a domino ore omnia iura patronatus retinet. Et ideo cum Sabiniani patroni filii, qui plenum ius habuit, ut hostis publici bona ci placuerunt et nos secuti sumus, in iura libertorum eius fiscus noster successit. PP.
Abbreviated transcription (Latin):
exiliis destiuatos metas tẽꝑis p̾sticuer ĩ car¬
cen ĩ plesse custodia dep̾hend̾it. solutos ape¬
na uicuł ꝙ. tapatos custodia uib̾ari p̃cipinius
noc forni dari misenas ullas exilu sit sãt
ĩ tãsor cruciatuũ semetluisse supplicia ne

Expanded text:
exiliis destinatos metas temporis praestituti in carceris implesse custodia deprehendit, solutos poena vinculisque laxatos custodia liberari praecipimus nec formidare miserias ullas exilii. Sit satis immensorum cruciatuum semel luisse supplicia, ne,
Abbreviated transcription (Latin):
¶mi Harã ibnesse ponã ubi i uox ꝯsui
a. i pͥnquos notos familares ꝓ culꝑa calũp¬
nia sub mouem̃ quos reos scelu̾ socictas
n facit. ut enl alfinitas ł amicicia nefariũ
tͥmen admittũt pͤcata gͥ suos tencãt aui¬
tores nec ult̾ius ꝑ gcediatur auã reꝑiatur¬

Expanded text:
mus ibi esse poenam, ubi et noxa est. Propinquos notos familiares procul a calumnia submovemus, quos reos sceleris societas non facit: nec enim adfinitas vel amicitia nefarium crimen admittunt. Peccata igitur suos teneant auctores nec ulterius progrediatur metu
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. ¶ Iertum est liberoꝵ poculia post mor¬
cem patͥs in h̾editacem diuidendam ad
cõionem ẽẽ reuocanda fr̾ aũt ac cob̾eres
ignorance ip̃o obligatus fuit obligare¬
ꝯuenire ce et alt̾m frẽm cuũ coh̾edem¬

Expanded text:
. Certum est liberorum peculia post mortem patris in hereditate dividenda ad communionem esse revocanda. frater autem et coheres ignorante ipso obligatus fuit, convenire te et alterum fratrem tuu
Abbreviated transcription (Latin):
tatis ꝑ ypacium ⁊ dem̃cium tũtissimor
op̃os ut nec urãm scĩtatẽ lateant que
a qui bdam paueis monachis maie et
iudaice sod̃ nestorii ꝑfidiam denegata
ur̃is ad nos desinatis lit̾is ad sc̃issim̃¬

Expanded text:
ium et Demetrium, beatissimos episcopos, ut nec vestram sanctitatem lateat, quae a quibusdam paucis monachis male et iudaice secundum nestorii perfidiam denegata ectum, ut vestris ad nos destinatis litteris et ad sanctissim
Abbreviated transcription (Latin):
riuitia que gen̾auib cõtitutoib uni̾tis
sãctõis que cot canones eccͣcos intuẽtu¬
gro ⁊ ambitõis licite sũt rolie suo
⁊ firmitate uacuatas eassare p̾cipimꝰ
et quia hũanitatis ur̃e et ꝓcpicere¬
genis ac dare eꝑam ut pauꝑib aliñĩta
nondesint. Saiaria eciam que sacͦscĩs
cceus ⁊ diu̾sis op̃eb de pubuco hactenꝰ
ministt᷑a sũt. Iubenius nc̃ quo in

Expanded text:
ilegia, quae generalibus constitutionibus universis sanctiones, quae contra canones ecclesiastonis elicitae sunt, robore suo et firmitate vacuatas cessare praecipimus. Et quia humanitatis nostrae est prospicere egenis ac dare operam, ut pauperibus alimenta non desint, salaria etiam, quae sacrosanctis ecclesiis in diversis speciebus de publico hactenus ministrata sunt, iubemus nunc qu
Abbreviated transcription (Latin):
ura rogna cõseruat sai pax occ̃ce reli¬
gionis ituitas actorẽ fẽi cb̾lue proues¬
tum grata sibi trausalitate custioit
nit᷑. nui̾c instic macłis uariat᷑.&ͥptũ¬
suistis edcm̃ amore fidĩ ꝓ sd̾mouenda

Expanded text:
ra regna conseruat. nam pax ecclesiae, religionis unitas auctorem facti in sublime prouectum grata sibi tranquillitate custodit. rnitur, nullis insertis maculis uariatusuistis edictum amore fidei, pro submovenda
Abbreviated transcription (Latin):
probare possis neq houores quib.
te functum ẽẽ ꝯmemoras idontam
tinent c̃ nͥe prohibeat ⁊ te ingen¬
uum ⁊ eam ancillam esse.S
posse obtinere hereditatem ꝓbari.¬

Expanded text:
probare possis, neque honores, quibus te functum esse commemoras, idoneam continent, cum nihil prohibeat et te ingenuum et eam ancillam esse. Dposse obtinere hereditatem pr
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ ubenus om̃s qui scͥpturas suspec¬
tas ꝯiinscunt᷑ tũ quidm iudicõ proi¬
misexint nisi ip̃i astrueit u̾itatem
ut nefarie scr ipture mos qͣi fałarios eẽ
tetmentos. d̾ Eciant cuncti accͣtor
os eam se rem deferre tebere i puplicã
nccõnem que minita sit idoneis testibꝰ
uł instra apertissimis docientis ł indi¬
ciis ad probõnem indubitatis et luce cls¬
d̾ Si tibi ⁊trou̾sia ingenuitatis fiitef¬
onde cãm instr̃is ⁊ argumentis quib po¬
tes soli ⁊ .n. testes ad ingerintatis pro¬
bõnem non sufficiũt

Expanded text:
deinceps, qui scripturas suspectas comminiscuntur, cum quid in iudicio prompserint, nisi ipsi adstruxerint veritatem, ut nefariae scripturae reos et quasi falsarios esse detinendos. D. pries, eam se rem deferre in publicam notionem, quae munita sit idoneis testibus, vel instructa apertissimis documentis, vel indiciis ad probationem indubitatis et luce cla Si tibi controversia ingenuitatis fiet, defende causam instrumentis et argumentis, quibus putas: soli etenim testes ad ingenuitatis probationem non sufficiunt
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ T estiiũ facilitatẽ ꝑer quos multa
facile audientur si dicant omnus deb
cestes supor humsmõi sołonem prod
me atq integre opimonĩ presto.
suerut solucõi cesebrate hũ q cum
sacramenti rebgione deposuerint.
ita ea statuta eẽ non ałr debitũ euis¬
ꝑ parcem euis persoluant insi ułs
ecuritatem in scriptis capiant uł ob¬
seruauerint prefatam testium ꝑrotõ
nł partem eius per soluerint presẽ¬
ti sanccõne merito excipiendis. Sinu̾.
nero facca quid̃ securitas sit fortiuto
casu uł incendnuł naufragur alteriꝰ
infortunii perẽpta tunc licet hus qͥ
hoc perpessi sunt causam perempcõis
cansis ex nm̃ lege aliquis maluerit
Si quid̾ sua sponte fidenissiorie sue ꝑ
custodiadetrudi s sacramento eos cõ¬
muticensemus Si .n. pro toto litis
certamine inriiuaando crederid̃ eẽ te¬
strumputauerind hu cimeos produ

Expanded text:
pp. Testium facilitatem, per quos multa facile audientur, si dicant omnis debitestes super huiusmodi solutione prode atque integrae opinionis praesto fuerint solutioni celebratae hique cum sacramenti religione deposuerint sita ea statuta esse non aliter debitum vel partem eius persolvant, nisi vel securitatem in scriptis capiant vel observaverint praefatam testium probativel partem eius solverunt, praesenti sanctione merito excipiendis. Sin vero facta quidem securitas sit, fortuito vero casu vel incendii vel naufragii vel alterius infortunii perempta, tunc liceat his qui hoc perpessi sunt causam peremptionis causis ex nostra lege aliquis trahere maluerit, si quidem sua sponte fideiussionem suae pcustodia detrudi, sed sacramento eos committi censemus. Si enim pro toto litis certamine iuriiurando credendum esse testium putaverunt hi qui e
Abbreviated transcription (Latin):
cõnem suscipiant in qua testes nece¬
sariiuisi fuerĩt ut omimoto licenciͣ
eis ꝯcedat᷑ ⁊ alt̾nt᷑ paite cessante ⁊ mi¬
mmne cos obseruare uolente si per
exequtores admoniti uenire nolũ
coꝵ capere hus aut̃ dreb effluentibꝰ¬

Expanded text:
tionem suscipiant, in qua testes necessarii visi fuerint, ut omnimodo licentia eis concedatur et alterutra parte cessante et minime eos observare volente, si per exsecutores admoniti venire noluereorum capere. His autem diebus effluentib
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ Iibertoꝵ adu̾sus pr̃onos illicitas ata
inꝓlrs ueces pene obieccõe precludimus
atq iͣ ut non modo sponte prodire non
auteant s uͨ uocati qͥd̾ ĩiudiciũ ueĩte co
d  Sullum ponitus cum seł ad sgant᷑
ite miliciam uł quanib aliam foripres¬
cͥpcõnem ad enatend̾ iuadicis metũ ꝙ̃te
stimonii uerboꝵ improbitas uł reiqnali¬
añ iudicum int̾im deposito excepcõis
fori priuillo huiꝰmd̃i presidio denuda¬
tos ita iudicantis intrare secret᷑ ut ĩ
quec̃q aures eiusurditis offenderint
non dubitent sibi formidand̾ data tira¬
ctis iudicib absq ullo prescͥpcõis ob

Expanded text:
 Libertorum adversus patronos illicitas atque improbas voces poenae obiectione praecludimus atque ita, ut non modo sponte prodire non audeant, sed nec vocati quidem in iudicium venire co Nullum penitus, cum semel ad rte militiam vel quamlibet aliam fori praescriptionem ad evadendum iudicis motum, quem vel testimonii verborum improbitas vel rei qualiante iudicium interim deposito exceptionis fori privilegio huiusmodi praesidio denudatos, ita iudicantis intrare secretum, ut, quodcumque aures eius offenderit, non dubitent sibimet formidandum: data cunctis iudicib
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ ꝙ m̃literitestes ad causas postulan¬
tur akenas si sceu ⁊ partitipes crits
non dicantur s fides ab hus noticie pos¬
tuletur in exibicõne necessaritꝵ per¬
sonaꝵ hoc est restiũ talis deb ẽẽ caucõ
iudicaitis ut hus uenturis ad iuditiũ
per accusatorem łab hus per quos fue¬
rant postulati sumptus ꝯpetentes dari
precipiat. id̾ uiris ÷ ⁊ si in pecuruaria cã¬

Expanded text:
 liberi testes ad causas postulantur alienas, si socii et participes criminis non dicantur, sed fides ab his notitiae postuletur, in exhibitione necessariarum personarum, hoc est testium, talis debet esse cautio iudicantis, ut his venturis ad iudicium per accusatorem aut ab his, per quos fuerint postulati, sumptus competentes dari praecipiat. Idem i
Abbreviated transcription (Latin):
mu̾scue. i stiupro uolaise dnãm suam
iturpis conisiccõis maculam eycogi¬
tande ingenuttatis collusione:i false
captiuitatis uelam̃to apud conpetẽ¬
tem iudicem obtegẽ uolusse ꝓp onas
nec lib̾cacem ei mrẽm tuam dobisse
sec insosam ingenuitatem cet cuide

Expanded text:
tuae et stupro violasse dominam suam et turpis coniunctionis maculam excogitandae ingenuitatis collusione ac falsae captivitatis velamento apud competentem iudicem obtegere voluisse proponas nec libertatem ei matrem tuam dedisse, sed in solam ingenuitatem eum nudae
Abbreviated transcription (Latin):
fuuse ⁊i apĩe tuo manunuisum atqͣ
hr̾dem scriptum ꝓponis ut euus roma¬
nus uixit nec uicta quĩꝗ̃nul pꝰ moitẽ
ub̃os esse uoluit controu̾siam ceron¬
tui formam senatus cor iulti faccre

Expanded text:
e tuo manumissum atque heredem scriptum proponis, ut civis Romanus vixit nec intra quinquennium post mortem liberos esse voluit, controversiam te contra formam senatus consulti facere
Abbreviated transcription (Latin):
quibus teitõ lib̾tas reluiquitur
esse disimulare ñ debueras cũ suꝑiotẽ
quid̾ can concessum tacitẽ pocalum si
ñ adiatur posf̾iore uero cõunis sꝑ̃ã¬
lit̃ fuĩt dacũ penes successoĩe roman̾e

Expanded text:
quibus testamento libertas relinquitur, esse dissimulare non debueras, cum superiore quidem casu concessum tacite peculium, si non adimatur, posteriore vero, nisi specialiter fuerit datum, penes successorem remanere
Abbreviated transcription (Latin):
ut siquis cale mancipium sollicitãtie¬
rit uel ad du̾candum credid̾it cum
suo alcero sollicitatum restituat sumi
tati fu̾it cum cadem sorma ciuitatins.¬
dendis ita ut profugitiuo suo si sollicitu¬
dine defensoris non fũit requisitus et
reuocatus defensor idem duouicaria
mancipia exigantur uec bñficio pͥn¬

Expanded text:
ut, si quis tale mancipium sollicitaverit vel avocandum crediderit, cum servo altero sollicitatum restituat, duodtati fuerint, cum eadem forma civitati reddendis: ita ut pro fugitivo servo, si sollicitudine defensoris non fuerit requisitus et revocatus, idem defensor duo vicaria mancipia exigatur, nec beneficio p
Abbreviated transcription (Latin):
nifestum est ne fuga seruor don¬
nis sius exquacomꝙ causa fiat damp
mpr. sSifugitiui serui dep̃henda¬
cur ad barbaricum transeinites aut
reto aupucato dłitentur aut me¬
tallo deutur aut qͣlibet alia pena as¬

Expanded text:
nifestum est, ne fuga servorum dominis suis ex quacumque causa fiat damno. Si fugitivi servi deprehendantur ad barbaricum transeuntes, aut pede amputato debilitentur aut metallo dentur aut qualibet alia poena a
Abbreviated transcription (Latin):
rep̃senteq inminorum ꝑsona titto¬
ribus uel curatoribus pena sumili i¬
minente᷑ quod si ad p̾dcãm penam
soluendamn is qui susceꝑit minime
suificiat citimatõne compecentisin¬
dicis castigacõ ineum ꝓcedat ¶quod
si seruus sugittuns ingeniulm se
esse m̃titus subicede apd̾ aliqueni
suoĩt nelpl is qui eum hũit poc̾at
incusari. sane mancipium toxqueri
oporcet. ut manisestetur utr p̃p luct
accipiend̾ callidea dño ad donuniuł¬
ad agrum eius qui susceꝑit ĩ missus sit
an non. quodsimagligne factum ẽe
ex serui int̾rogacone patũit seruoñ
suo eum qui hoc fecĩt puuari oppor¬
cet ⁊ ad siscim ꝑtinere mancipium

Expanded text:
repraesentet: in minorum persona tutoribus vel curatoribus poena simili imminente. Quod si ad praedictam poenam solvendam is qui susceperit minime sufficiat, aestimatione competentis iudicis castigatio in eum procedat. Quod si servus ingenuum se esse mentitus sub mercede apud aliquem fuerit, nihil is qui eum habuit poterit incusari. Sane mancipium torqueri oportet, ut manifestetur, utrum propter lucrum capiendum callide a domino ad domum vel agrum eius qui suscepit iman non. Quod si maligne factum esse ex servi interrogatione patuerit, servo etiam suo eum, qui hoc fecerit, privari oportet, et ad fiscum pertinere mancipium
Abbreviated transcription (Latin):
aliiaut̃ lib̾i eiꝰ qui res apat̾na sub̾a
lucrati ł ꝑ añ nptias donacõem ł cotes
uł milicie cã quas ut pote testõ yistẽte
ñ cogantur mnꝰferre cõfilius uł flia eas¬
dem res q̃ ad patrem reu̾se sunt uł ꝑne¬
uerunt habeãt p̃cipuas adsiłr tũ lu¬
crum ꝯputande sunt ut inp̃senti cã
tre sunt ꝯsecuti scd̾m eos modos qͣs su

Expanded text:
alii liberi eius res a paterna substantia lucrati vel per ante nuptias donationes vel dotes vel militiae causa, quas utpote testamento existente non coguntur conferre, tunc filius vel filia easdem res, quae ad patrem reversae sunt vel pervenerunt, habeant praecipuas, ad simile tamen lucrum computandas, ut in praesenti casu tre sunt
Abbreviated transcription (Latin):
urãm uolũcacem obligau̾unt. ihoc ad
nosscd̾m pactũ diõnis nulla pignoris stã
diuisionem socioꝵ facrant ĩ quib ob¬
ligacio cm̃ ꝯsticit exstipłatu siiter¬
cessit alioqũ ꝙͣ ci it̾ est p̃scͥptis abis
q̃ frẽs ur̃os ag̾e potestis nam si fũdi sci¬
eutes obligacõem. dm̃ ũ susceputis cm̃¬

Expanded text:
ram voluntatem obligaverunt et hoc ad vos secundum pactum divisionis nulla pignoris facta divisionem sociorum fuerunt, in quibus obligatio tantum constitit, ex stipulatu, si intercessit, alioquin quanti interest praescriptis verbis contra fratres agere potestis. nam si fundi scientes obligationem dominium suscepis
Abbreviated transcription (Latin):
audos suos upoteitate sua legituno s qi
titulos siuoluerut tranfferce ab itestate¬
ouisseu alt̾ cacõis ex̃ ceude sub qlibet astu¬
quibdã aliss suꝑ eẽ facitatẽ ĩpdͥum tło
minꝰ quisqͥs hͦi muliereni uxoris locodo
centia sibi quodã modo ꝑ liłos ꝓpͥos suum

Expanded text:
andos suos et in potestate sua legitimosque htitulos si voluerint transferre, ab intestatonis seu altercationis exercendae sub qualibet astuquibusdam aliis superesse facultatem in pois huiusmodi mulierem uxoris loco docentia sibi quodammodo per liberos proprios suum
Abbreviated transcription (Latin):
mus ob ẜuari ut siu abstinento abh̾edita¬
tib siũ addicanto donatões natales lib̾icu¬
ualem uoluerint euitare fortunam potea
ad ꝯdicd̃em in qua pat̾ eos amploficatis
usifiliam sũem ł filias habuit ⁊ camł eas¬

Expanded text:
ari, ut, sive abstinendo hereditatibus sive abdicando donationes naturales liberi curialem voluerint evitare fortunam posteaad condicionem, in qua pater eos amplificatis Et si filiam naturalem vel filias habuit
Abbreviated transcription (Latin):
nie uꝰ legis beneficio ꝑfruautꝰ ciunucat.
easo̾ mulieres sibi pͥus nire matiuonii co¬
pulare non ob tantib legitimis lid̃is aut
uxolb aut legicinos filios ut potenurass
ꝓcedentib ꝓcrcare udũ debeant qͥs exige¬
nua ꝯcubina dilato post hanc legem mfi
uideantur magno oꝑe postulare.

Expanded text:
huius legis beneficio perfruantur, cum liceat easdem mulieres sibi prius iure matrimonii copulare non extantibus legitimis liberis aut uxoribus ac legitimos filios utpote nuptiis procedentibus procreare, nec debeant, quos ex ingenua concubina dilato post hanc legem matrvideantur, magnopere postulare.
Abbreviated transcription (Latin):
ampliantes scũmis nuslã eẽ satdacd̃em
ꝑtem mariti exutimanãt qr fice iuissor
balius int̾ cessor exigitur ut causa ꝑsi¬
ꝑ sequi dicis que diuores̃ cã amota q̃ris
c̃igitꝰ apd̾ ꝯpetentem iudicem exstipła¬
tu queniaris apd̾ eumd̾ doce tui iuris iec¬

Expanded text:
ampliantes sancimus nullam esse satisdationem parti mariti existimavit, quare fideiussor vel alius intercessor exigitur, ut causa perfirsequi dicis, quae divortii causa amota quereris Cum igitur apud competentem iudicem ex stipulatu conveniaris, apud eundem doce tui iuris re
Abbreviated transcription (Latin):
siriarchie ornam̃ta cũ decorãt
placet macłam su bire ĩ famem⁊
alieuos a romauis logib fieri si ex analla
ł ancille filia ł lib̾ta ł lib̾tate filia ẜsce¬
uica ł sce iuc̃e filia ł extab̾nararia uł
ex tab̾narie finał hunuł ł ab iecta ẜ leuo

Expanded text:
syriarchiae, ornamenta condecorant, placet maculam subire infamiae et alienos a romanis legibus fieri, si ex ancilla vel ancillae filia vel liberta vel libertae filia vel scaenica vel scaenicae filia vel ex tabernaria vel ex
Abbreviated transcription (Latin):
riales anfoueat quosĩuenit
uenciũ non sine iusta racõe eellegunꝰ nis qͥ
naturalem filiũ habens hortãtib legib
ultꝰ ad instar legituni filii inunictpalib
cũ uoluit agregaro muu̾ib ⁊ donare pa¬
tͥe pͥncipalem maiufestauit uotũq. facit¬

Expanded text:
riales, an foveat quos invenitviventium non sine iusta ratione colligimus, et is, qui naturalem filium habens hortantibus legibus ultro ad instar legitimi filii municipalibus eum voluit adgregare muneribus et donare patriae principalem, manifestavit notumq
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipalium stacitor tenorem mala fide
mmptorbus tellitui non opoit̾e
rõne dccursa inquietate uon licoat. cũ
lex constancimana iubeat ab hus possõis
ad possõncm ꝯducto acoodit du alionas
res cocuende ius sibi ꝓpuctatis usurpet
ne cogantur dnĩ aut amict̾e q̃ locanĩt¬

Expanded text:
ncipalium statutorum tenorem mala fide emptoribus restitui non oportere. ione decursa inquietare non liceat, cum lex Constantiniana iubeat ab his possessioad possessionem conductor accedit, diu alienas res tenendo ius sibi proprietatis usurpet, ne cogantur domini aut amittere quod loca
Abbreviated transcription (Latin):
fiserlibus alicnacõnibus ꝓspoctum est ne
homines qui exño craris donõcõnus ł
tuso quicquam accipiunt siquid cirça
nis ł alt̾us inquietudinis giã addo¬
minuĩ ł ꝯrãmi. ł ỹpothocam respiciẽs
aliꝗ suitincant docrumentũ set adu̾s
cmptores quid̾ ł donacõm accipicatas

Expanded text:
fiscalibus alienationibus prospectum est, ne homines, qui ex nostro aerario donationis vel tulo quicquam accipiunt, si quid circa nis vel alterius inquietudinis gratia ad dominium vel hypothecam respiciens, aliquid sustineant detrimentum: sed adversus emptores qu
Abbreviated transcription (Latin):
thoce qom̃ indux̾ quam is qui res poslidet
dnomicilium ĩ uotio hat̃ loco .i. ĩ una
dum uidetur ut ñ cuiator concludatur
domicilium sec mag̾ prouincia isuit̾¬
q domicilium ĩ cadẽ ha̾t prouincia can ñ¬
sam int̾p̾sences esse uidi ⁊ decenii p̃sꝙͥ¬

Expanded text:
tionem inducit quam is qui res possidet domicilium in uno habeant loco, id est in una dum videtur, ut non civitate concludatur domicilium, sed magis provincia, et si uterque domicilium in eadem habet provincia, causam inter praesentes esse videri
Abbreviated transcription (Latin):
mis ꝯiticucõmb descende̾tis ł quas¬
libet alias licet nõiatim p̾senti sc̃ie¬
ne non sint ꝯp̾heuse mou̾i data uole̾¬
tibus luña intra quadtiẽnul ꝯͣ sacra¬
fiscum licẽ sibim quibuslibet accõi¬
bus pussare cognoscãt ad ħ fiscaliũ
irrum emꝑtoul cum rõne iusticie

Expanded text:
mis constitutionibus descendentes vel quaslibet alias, licet nominatim praesenti sanctione non sint comprehensae, moveri: data volentibus licentia intra quadriennium contra sacrafiscum licere sibimet quibuslibet actionibus pulsare cognoscant. Ad haec fiscalium rerum emptoribus cum ratione iustitiae
Abbreviated transcription (Latin):
ab sences quid statuend̾ sitait bono ĩi¬
cio et possõnẽ tenentis. iutriuisꝙ ꝑtis
domicilio tequifito sit expedita q̃o pro
rebus ubiconx positis. nulla sciencia ł
ignouincia expectanda uealt̾a dubita¬

Expanded text:
absentes quid statuendum sit, ut bono initio et possessione tenentis et utriusque partis domicilio requisito sit expedita quaestio pro rebus ubicumque positis, nulla scientia vel ignorantia expectanda, ne altera dubita