comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
neq om̃e uiride. neq omnẽ arborẽ.
nisi tantũ hõies qui ñ habent signũ
dĩ in frontib suis. Ut autẽ omnis
homo manifestissime intelligat. qd
ñ de aliis aliqͥb s specialit̾ de istis
ꝓphetata st̃ suꝑiora. & huic capitulo
coherencia. secundũ ordinẽ discutere
uolo. Sc̃s ioh̃es uidit .uii. angłos stan¬
tes in ꝯspectu dĩ. & date st̃ illis .uii.
tube. & parauer̃t se ut tuba cane

Expanded text:
uiride neque omnem arborem, nisi tantum homines qui non habent signum Dei in frontibus suis. 34Ut autem omnis homo manifestissime intelligat quod non de aliis aliquibus, sed specialiter de istis prophetata sunt superiora et huic capitulo coherentia, secundum ordinem discutere uolo. 35Sanctus Iohannes uidit VII angelos stantes in conspectu Dei et date sunt illis VII tube et parauerunt
Abbreviated transcription (Latin):
cui nom̃ ebraice abed̾o. grece autẽ
apollinon.& latine habet nom̃ ex¬
terminans. Qui p̃cedentẽ epłam
diligenter legere. & prudenter ad¬
uertere uoluerit.magna ex parte
intelliget hec obseura uerba. & qd̃
ñ de aliis quã de istis ꝓphetata sunt.
Ibi enĩ dictũ est. quod temꝑa istoꝵ. et
temꝑa antixp̃i pene similia erunt.
E hoc est quod hic dicit᷑. Et ascendit
fumus putei. sic fumꝰ fornacis mag-
ne: ꝑfornace intellige tribulationẽ
sicut dictũ est. Uasa figuli ꝓbat for¬
nax. homines autẽ iustos tribulatio.
fumꝰ uero magne fornacis est illa tri¬
bulatio qualis ñ fuit ex quo gentes
esse ceꝑunt. Ascendit gͦ fumꝰ putei.
sicut fumus fornacis magne. quia
ista tribulatio &e illa sub antixp̃o.
seducti st̃ adiabolo. hoc est quod hic
scriptũ est de fumo putei abyssi ex¬
ierunt locuste. Ibi scriptũ est. quod
quasi in omni scĩtate se ꝯponent.
hoc est quod hic dicit᷑. facies eaꝵ

Expanded text:
em Apollion et latine habet nomen Exterminans. 14Qui precedentem epistolam diligenter legere et prudenter aduertere uoluerit, magna ex parte intelliget hec obscura uerba et quod non de aliis quam de istis prophetata sunt. 15Ibi enim dictum est quod tempora istorum et tempora Antichristi pene similia erunt. 16Et hoc est quod hic dicitur: 17Et ascendit fumus putei sicut fumus fornacis magne. 18Per fornacem intellige tribulationem, sicut dictum est: 19Uasa figuli probat fornax, homines autem iustos tribulatio. 20Fumus uero magne fornacis est illa tribulatio qualis non fuit ex quo gentes esse ceperunt. 21Ascendit ergo fumus putei sicut fumus fornacis magne, quia ista tribulatio et illa sub Antichristseducti sunt a diabolo; 23hoc est quod hic scriptum est: 24De fumo putei abyssi exierunt locuste. 25Ibi scriptum est quod quasi in omni sanctitate se component; 26hoc est quod hic d
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ quod fortitudo fundam̃ti & susten¬
tatio sponse filii mei multũ candorẽ
fadĩ ostendet. & pulchritudinẽ illam
q̃ omnẽ pulcͥtudinẽ t̾rene claritatis
suꝑat demonstrabit. cũ filio ꝑditionis
ꝓstrato ut p̃dictũ est. młti ex hiis qui
errauerãt ad ueritatẽ reuertent᷑.
ed post casũ illiꝰ inpii. qñ nouissi¬
mꝰ dies in solutione mũdi occurrat.¬
mortalis homo ñ q̃rat. quia eũ scire
ñ poterit. qm̃ eũ pater in abscondi¬
to secreti sui reseruauit. Ad iudiciũ
gͦ o hõĩes uos p̃parate. Ut aut̃ p̃dc̃m
ẽ filiꝰ ꝑditioĩs cũ patre suo diabolo
ce cũ om̃ib artib illiꝰ. in nouissi¬
mo temꝑe ꝑ filiũ meũ fortissimũ
p̃liatorẽ. suꝑabit᷑. sic̃ & inimiti fortissi¬
mi samsonis in p̃figuratione ipsiꝰ de¬
iecti st̃ uelut scriptum est. Explicit

Expanded text:
est quod fortitudo fundamenti et sustenest quod fortitudo fundamenti et sustentatio sponse filii mei multum candorem fidei ostendet et pulchritudinem illam que omnem pulchritudinem terrene claritatis superat demonstrabit, cum filio perditionis prostrato, ut predictum est, multi ex hiis qui errauerant ad ueritatem reuertentur. ed post casum illius impii, quando nouissimus dies in solutione mumortalis homo non quaerat; quia eum scire non poterit, quoniam eum Pater in abscondito secreti sui servavit. Ad judicium ergo, o homines, vos praeparate. Ut autem praedictum est filius perditionis cum patre suo diabolo et cum omnibus artibus illius in novissimo tempore per filium meum fortissimum preliatorem superabitur, sicut et inimici fortissimi Samsonis in prefiguratione ipsius deiecti sunt, uelut scriptum est. EXPLICIT
Abbreviated transcription (Latin):
elationis illiꝰ totũ replebit. in quo ille
pessimꝰ criminator tanta inmundicia
efferuebat. ut iusto dĩ iuditio. nͥ iniciũ
tr̃a ꝓstratũ. & multa tabe ꝑfusũ u¬
dẽts se deceptos ẽe cognoscent. ipsa
nebula circa eundẽ montẽ aliquantulũ
diutiiꝰ ñ morantẽ. qm̃ fe tor ille
diabolicã elationẽ circũ amplectens ĩ¬
mundã ostendit. ut hoĩes ab illo sedus¬
ti.fetorẽ & inmundiciã illã uidentes.
eriorẽ suũ declinent. & ad ueritatẽ re¬
deant. Nã astans ppłs hec cernens mul¬
to timore ꝯcutit᷑. qͥa hec uidentes maxi¬
mꝰ horror incurrit. ita ut lugubres uo¬
ces & flebiles q̃relas ꝓferãt. & se gra¬
uiter errasse dicant.
Qd̃ filio ꝑditiõis ꝓstrato. sponsa xp̃i
candore mire pulchritudinis clares¬
cat. errantib ad uiã u̾itatis redeun
It ecce pedes p̃fate mulie. Stib¬
b̾s ẏmaginis candidi apparẽt. splẽ¬
dorẽ suꝑ spłedorẽ solis reddentes. hoc

Expanded text:
elationis illius totum replebit, in quo ille elationis illius totum replebit, in quo ille pessimus criminator tanta inmunditia efferuebat, ut iusto Dei iudicio nec initium terra prostratum et multa tabe perfusum uidentes, se deceptos esse cognoscent; 117ipsa nebula circa eundem montem aliquantulum diutius immorante, quoniam fetor ille diabolicam elationem circumamplectens immundam ostendit, ut homines ab illo seducti fetorem et inmunditiam illam uidentes errorem suum declinent et ad ueritatem redeant. 118Nam astans populus hec cernens multo timore concutitur, quia hec uidentes maximus horror incurrit, ita ut lugubres uoces et flebiles querelas proferant et se grauiter errasse dicant. 119QUOD FILIO PERDITIONIS PROSTRATO SPONSA CHRISTI CANDORE MIRE PULCHRITUDINIS CLARESCAT, ERRANTIBUS AD UIAM UERITATIS REDEUNTIBUS 120Et ecce pedes prefate muliebris ymaginis candidi apparent, splendorem super splendorem solis reddentes. 121Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
te ueniens. idẽ cap̃ tanta fortitu¬
dine. reꝑcutit. qd̃ &e de monte eodem
cadit. & quod sp̃m suũ in morte emit¬
tit. qm̃ potestas dei se manifestans.
eũdem ꝑditionis filiũ tanta uirtute
zeli sui ꝓsternit. qd̃ & de suꝑbia illa
qua se ꝯtra dm̃ erexerat. magno p̃cipi¬
tio p̃sumptionis sue ruit. & qd̃ uitałe
flatũ. suũ in mortẽ eterne
dãpnationis ita ꝯsũmatꝰ euomit. qͥa
sĩc temptationes filii mei finite st̃
cũ ipse temptatꝰ diabolo dix̃ uade
sathanas. & ille exterritꝰ fugit. sic
etiã & tẽptationes iste quas idem fi¬
liꝰ iniqͥtatis eccłie infert. in hoc zelo
meo ꝯsumationem accipient.
Qd̃ infernał fetor & nebula locũ illiꝰ
replebit. ut decepti redeant.
nde subito fetens nebula ipsum
montẽ totũ ꝯp̃hendit. inqua idem
cap̃ tanta sorde inuoluit᷑. ut astantes
ppłi in maximũ terrorẽ. intitant᷑. qͥa
inmundissimꝰ & infernalis fetor locũ

Expanded text:
te ueniens, idem caput tanta fortitute ueniens, idem caput tanta fortitudine repercutit, quod et de monte eodem cadit et quod spiritum suum in mortem emittit, quoniam potestas Dei se manifestans eundem perditionis filium tanta uirtute zeli sui prosternit, quod et de superbia illa qua se contra Deum erexerat magno precipitio presumptionis sue ruit et quod uitalem flatum suum in mortem eterne dampnationis ita consummatus euomit. 113Quia sicut temptationes filii mei finite sunt cum ipse temptatus diabolo dixit «uade Sathanas» et ille exterritus fugit, sic etiam et temptationes iste quas idem filius iniquitatis ecclesie infert in hoc zelo meo consummationem accipient. 114QUOD INFERNALIS FETOR ET NEBULA LOCUM ILLIUS REPLEBIT, UT DECEPTI REDEANT nde subito fetens nebula ipsum montem totum comprehendit, in qua idem caput tanta sorde inuoluitur, ut astantes populi in maximum terrorem mittantur, quia inmundissimus et infernalis fetor locum
Abbreviated transcription (Latin):
tans insaniã p̃sumptionis illiꝰ. Et ue¬
lut magna massa multi stercoris ip̃i
capiti ꝯiungitur. uñ illud suꝑ quẽdã
montẽ se eleuans. altitudine celoꝵ
ascendere tẽptat. qͥa maxime arteᷤᷤ
diabolicaꝵ insidiaꝵ multã inmun¬
diciã afferenciũ eidem filio iniqͥtatiᷤᷤ
assistentes ipsi alas suꝑbie ãminis
trant. ac eũ in tantã p̃sumptionẽ eri¬
gunt. qd̾ ipse etiã secreta celestia se
pliꝰ tantã potestatẽ iniqͥtatis & crude¬
litatis sue hab̾e ñ ꝑmittit᷑. omnẽ
cohortẽ suã ꝯgregat. & sͥ credenti¬
b dicit. qd̾ ad celos ire uelit. Sed
sicut diabolus nesciuit filiũ dĩ ad
redemptionẽ animaꝵ. nasci. ita &
iste pessimꝰ cũ se ĩ mortiferũ malũ
omniũ maloꝵ inuoluit.fortissi¬
mũ ictũ manus dĩ suꝑ se uenire igno
Quod potestas dĩ manifesta Yrat.¬
uirtute filiũ ꝑditionis ad modũ dia¬
boli ineterna dampnatione ꝓst̾nit.
t ecce uelud ictus tonitrui repen¬

Expanded text:
tans insaniam presumptionis illius. 107Et uelut magna massa multi stercoris ipsi capiti coniungitur, unde illud super quendam montem se eleuans, altitudinem celorum ascendere temptat, quia maxime artes diabolicarum insidiarum multam inmunditiam afferentium eidem filio iniquitatis assitrant, ac eum in tantum praesumptionem erigunt, quod ipse etiam secreta coelestia se plius tantam potestatem iniquitatis et crudelitatis sue habere non permittitur, omnem cohortem suam congregat et sibi credentibus dicit quod ad celos ire uelit. 110Sed sicut diabolus nesciuit filium Dei ad redemptionem animarum nasci, ita et iste pessimus, cum se in mortiferum malum omnium malorum inuoluit, fortissimum ictum manus Dei super se uenire ignorat. 111QUOD POTESTAS DEI MANIFESTA UIRTUTE FILIUM PERDITIONIS AD MODUM DIABOLI IN ETERNA DAMPNATIONE PROSTERNIT 112Et ecce uelut ictus tonitrui repen
Abbreviated transcription (Latin):
sccłe partis. Cum peccata hec inppłis
se iñuicem ꝯiunxerint scił. odium. homi
uidua concuciet᷑. & principes nobiles &
diuites. ꝑ ꝯsimiles atq ꝑ suos minores
de locis suis expellent᷑. & de ciuitate in
ciuitatẽ fugabunt᷑. Nobilitas ꝙ gen̾is
eoꝵ ad nichilum deducet᷑. &e de diuiciis¬
in pauꝑtatẽ. redigent᷑. Ista omnia tunc
fient. cum antiquus serpens uarietatẽ
moꝵ & uarietatẽ. uestimentoꝵ. in ppłos
sibilabit. quem ipsi imitabunt᷑ hec abi¬
ciendo. & hec attrahendo. cũ in p̃dictis

Expanded text:
cit sic: Cum peccata hec in populis se invicem coniunxerint, scilicet odium, homicvidua concucietur et principes, nobiles et divites per consimiles atque per suos minores de locis suis expellentur et de civitate in civitatem fugabuntur nobilitasque generis eorum ad nichilum deducetad paupertatem redigentur. Ista omnia tunc fient cum antiquus serpens varietatem morum varietatemque vestimentorum in populo sibilabit, quem ipsi imitabuntur, haec abciendo, haec attrahendo, cum in praedictis
Abbreviated transcription (Latin):
Relinquo duo reliqua temꝑa. sextũ o
septimũ. Scio enĩ & uere scio quod ip̃i
multo meliꝰ. & multo ueriꝰ exponent
quã ego. Preterea relinquo arbitrio &e
uidicio eoꝵ. hec eadẽ que ꝯposita sũt
rad ant que rade nda iudicauerint &e
ordinent meliꝰ si qua minus bene ordina¬
ta sũt. Si autẽ bene & autentice ame
dictũ & scriptũ est. gła sit non michi s
omĩpotenti deo. qui ex ore infanciũ &
lactenciũ. hoc est illiteratoꝵ. & simpliciũ
ꝑ ficit suã laudẽ. ipsi laus & imꝑiũ. ꝑ
inmortalia scła scłoꝵ. Am̃.

Expanded text:
relinquo duo reliqua tempora, sextum et relinquo duo reliqua tempora, sextum et septimum. 272Scio enim et uere scio quod ipsi multo melius et multo uerius exponent quam ego. 273Preterea relinquo arbitrio et iudicio eorum hec eadem que composita sunt radant que radenda iudicauerint et ordinent melius, si qua minus bene ordinata sunt. 274Si autem bene et autentice a me dictum et scriptum est, gloria sit non michi, sed omnipotenti Deo, qui ex ore infantium et lactentium, hoc est illiteratorum et simplicium perficit suam laudem. 275Ipsi laus et imperium per inmortalia secula seculorum.
Abbreviated transcription (Latin):
uiderunt. nec cognouert. In diebus
&r continentes. & reliqui ordines in
ueritate stabunt. iuste & bene uiuen¬
tes. omnẽq: sublimitatẽ & suꝑ flui¬
tatem abicientes. & multas diuiciaᷤᷤ
nec multas facultates habere uolen¬
tes que animas occidunt. s dicent.
Ue nobis qui peccauimꝰ. Nam de p̃¬
terito timore. & de p̃terito dolore ꝯ¬
fortabunt᷑. & quasi purissimũ aurũ
fulgebunt. & sic ꝑ longa temꝑa ista scĩ¬
tas ar iusticia & pax durabit. Tunc etiã
ueri angłi hõib familiarit̾ adherebunt.
nouã &e sanctã conuersationẽ in eis
uidentes. qui nunc ꝓpter fetencia pes¬
cata sua sepius ab eis declinant. Tunc
etiã fortes or sapientes uiri surgent &
ligent. & intellectum eoꝵ. sic̃ monile
cũ p̃tiosis lapidib ornabũt. & om̃s fide¬
les in hiis uelud in speculo ꝯsiderabt̃ se.
Istis scĩs &e sapientib uiris quos deus
ad hoc p̃ordinauit. ut omnẽ scripturã
monile cum p̃tiosis lapidibus ornent.

Expanded text:
uiderunt nec cognouerunt. 265In diebus uiderunt nec cognouerunt. 265In diebus et continentes et reliqui ordines in ueritate stabunt, iuste et bene uiuentes omnemque sublimitatem et superfluitatem abicientes et multas diuitias nec multas facultates habere uolentes que animas occidunt, sed dicent: 267ue nobis, qui peccauimus. 268Nam de preterito timore et de preterito dolore confortabuntur et quasi purissimum aurum fulgebunt et sic per longa tempora ista sanctitas et iusticia et pax durabit. 269Tunc etiam ueri angeli hominibus familiariter adherebunt, nouam et sanctam conuersationem in eis uidentes, qui nunc propter fetentia peccata sua sepius ab eis declinant. 270Tunc etiam fortes et sapientes uiri surgent etligent et intellectum eorum sicut monile cum pretiosis lapidibus ornabunt et omnes fideles in hiis uelut in speculo considerabunt se. 271Istis sanctis et sapientibus uiris, quos Deus ad hoc preordinauit, ut omnem scripturam monile cum pretiosis lapidibus ornent,
Abbreviated transcription (Latin):
ne occiderent eos. sed cruciarent men¬
sib qͥnq. Utrũ autẽ sccłm litteram
accipiendũ sit quod dicit᷑ mensib.u.
sicut illud de antixp̃o. & data est ei
potestas facere menses .xl.ii.an mys¬
tice intelligendũ: fateor me ignora
num huiꝰ tribulationis determinat.
s dicit in quodã loco de illa tͥbulati¬
one sic. Infideles hoĩes isti ad iabolo
seducti scopa ur̃a erunt ad castigan¬
dum uos. quia deum pure non co¬
litis. & tamdiu uos cruciabũt quo¬
ad usq in iusticie & iniquitates
ur̃e purgent᷑. Item in libro diuinoꝵ
oꝑum dicit sic. Cumq hoĩes p̃dictis
afflictionib purgati fuerint. cedium
p̃fatoꝵ p̃lioꝵ. incurrent. atq iustici¬
am in cunctis eccłiasticis institutiõi¬
b que deo placite sunt. ꝑ dei timorẽ
app̃hendent: & illis plurima bona
suꝑaddent. S tam noue & tam in¬
audite ordinationes iusticie & pacis
tunc aduenient. ut homines inde
mirent᷑ dicentes. qm̃ talia priꝰ nec

Expanded text:
ut cruciarent mensibus quinque. 257Utrum autem secundum litteram accipiendum sit quod dicitur mensibus V sicut illud de Antichristo: 258Et data est ei potestas facere menses XLII, 259an mystice intelligendum, fateor me ignorarnum huius tribulationis determinat, sed dicit in quodam loco de illa tribulatione sic: 261Infideles homines isti a diabolo seducti scopa uestra erunt ad castigandum uos, quia Deum pure non colitis et tamdiu uos cruciabunt, quoadusque iniusticie et iniquitates uestre purgentur. 262Item in libro Diuinorum operum dicit sic: 263Cumque homines predictis afflictionibus purgati fuerint, tedium prefatorum preliorum incurrent atque iusticiam in cunctis ecclesiasticis institutionibus que Deo placite sunt per Dei timorem apprehendent et illis plurima bona superaddent. 264Sed et tam noue et tam inaudite ordinationes iusticie et pacis tunc aduenient, ut homines inde mirentur, dicentes quoniam talia prius nec
Abbreviated transcription (Latin):
iste adiabolo seductꝰ & missus pallida
facie ueniet. & uelut in om̃i sc̃itate se
conponet. ac maiorib scłarib pͥncipib
se ꝯiunget. quib &e de epĩs &e clericis
sic dicet. Quare istos uobiscũ habetis.
&e quare eos uobiscũ patimini. qui totã
tr̃am in maculosis iniquitatib suis pol¬
luunt: Isti enĩ ebrii & luxuriosi sũt.
or nisi eõs auobis abiciatis: tota eccłia
destruet᷑. Ppłs autẽ qui hoc dicet ui¬
lib cappis que alieni coloris sũt indui¬
tur. & recto modo incedet tonsus. atq
in om̃ib morib suis placidũ & quie¬
tum hominib se ostendet. Auariciam
quoꝙ non amat. pecuniã non habet.
ac in occultis sius tantã abstinenciã
imitant᷑. quod etiã iux aliqͥs ex eis re¬
p̃hendi poterit. Diabolus enĩ cũ hõib
istis est latitante fulgore se eis ostenden.
uelut in constititutione mundi ante ru¬
inã fuit. & ꝓpħis aliquantulũ se simi

Expanded text:
iste a diabolo seductus et missus pallida iste a diabolo seductus et missus pallida facie ueniet et uelut in omni sanctitate se componet ac maioribus secularibus principibus se coniunget, quibus et de episcopis et clericis sic dicet: 29«Quare istos uobiscum habetis et quare eos uobiscum patimini, qui totam terram in maculosis iniquitatibus suis polluunt? 30Isti enim ebrii et luxuriosi sunt et nisi eos a uobis abiciatis, tota ecclesia destruetur. 31Populus autem qui hoc dicet uilibus cappis que alieni coloris sunt induitur et recto modo incedet tonsus atque in omnibus moribus suis placidum et quietum hominibus se ostendet. 32Auaritiam quoque non amat, pecuniam non habet ac in occultis suis tantam abstinentiam imitatur, quod etiam uix aliquis ex eis reprehendi poterit. 33Diabolus enim cum hominibus istis est latitante fulgore se eis ostendens, uelut in constitutione mundi ante ruinam fuit et prophetis aliquantulum se simi
Abbreviated transcription (Latin):
reterea monuistis ut de illis here¬
ticis aliqua sp̃aliter scriberẽ de qͥb
ꝓphetat &e p̃munit nos in epła ad colo¬
nienses beata mater nr̃a. Desideriis
ur̃is libenter obedio. quia reuera rem
necessariã & utilẽ eccłie dei desideratiꝰ.
maxime cũ in omnib libris suis nul¬
la omnino de istis mentio fiat. nisi tan¬
tum in sola epistola ad colonienses.
Multa dico uobis cautione & uigilan¬
cia opus est om̃ib xp̃ianis de aduen¬
tu & in aduentu istoꝵ. ne forte quod
gelo lucis angelum tenebraꝵ ꝓ sc̃issi¬
mis impiissimos. Bestia enĩ in apoka¬
lipsi que antixp̃m significat habet
duo cornua simillima agni. sic & isti
sccłm ꝓphetissã nrãm om̃ib moribus
suis placidos & quietos hõĩb se os¬
tendent. & tantã abstinenciã imitan¬
tur: quod uix aliquis ex eis rep̃hen¬
di poterit. Qua ꝑpter om̃s qui habent
aures audiendi audiant. quid sp̃c di¬
cat eccłiis ꝑ os ancille sue de istis sub¬
dolis ad uersariis. Et quid dicit: Ppłs

Expanded text:
reterea monuistis ut de illis hereticis aliqua specialiter scriberem, de quibus prophetat et premunit nos in epistola ad Colonienses beata mater nostra. 22Desideriis uestris libenter obedio, quia reuera rem necessariam et utilem ecclesie Dei desideratis, maxime cum in omnibus libris suis nulla omnino de istis mentio fiat, nisi tantum in sola epistola ad Colonienses. 23Multa dico uobis cautione et uigilantia opus est omnibus christianis de aduentu et in aduentu istorum, ne forte quod gelo lucis angelum tenebrarum, pro sanctissimis impiissimos. 24Bestia enim in Apocalipsi que Antichristum significat habet duo cornua simillima agni: 25sic et isti, secundum prophetissam nostram, omnibus moribus suis placidos et quietos hominibus se ostendent et tantam abstinentiam imitantur, quod uix aliquis ex eis reprehendi poterit. 26Quapropter omnes qui habent aures audiendi audiant quid Spiritus dicat ecclesiis per os ancille sue de istis subdolis aduersariis. 27Et quid dicit? 28Populus
Abbreviated transcription (Latin):
ed tamen inter hec omnia uelut¬
leo in libro sciuias ostendit. du¬
rã etiam & crudelia mer bella timore
dei ab iecto multociens exurgent. &¬
plurimi hominum in occisione cadent.¬
& plurime ciuitates ꝑ destructionem
ruent. Sicut enim uir fortitudine
sua femineã molliciẽ uincit. & ut leo¬
reliquas bestias superat. ita & crudelitas

Expanded text:
ed tamen inter haec omnia velutleo in libro Scivias notatus ostendit, dura etiam crudeliaque bella timore Dei abjecto multoties exsurgent, et plurimi hominum in occisione cadent, plurimaeque civitates per destructionem ruent. Sicut enim vir fortitudine sua femineam mollitiem vincit, et ut leoreliquas bestias superat, ita et crudelitas
Abbreviated transcription (Latin):
pariter qui nobis sꝑitali societate¬
in dño iuncti sunt. Nam cum sp̃c¬
tuus deo coniungitur confidimus qd̃
nobis multũ ꝓdesse ualeas & subue¬
nire. Multũ enĩ ualet dep̃catio iusti
assidua. Nos etiam ꝓ te assidue ora¬
mus ut conforteris ad bona. instru¬
aris ad interiora. dirigaris ad ꝑman¬
sura. ita. ne hii qui sp̃e  suam in
deũ posuerunt. desꝑando
ꝓte claudicent. s ut in ꝓfectum
benedictionis quam a deo accepis¬
se cognosceris. bene ꝯfortati in me¬
lius ce melius proficiant.

Expanded text:
pariter qui nobis in spirituali societatepariter qui nobis in spirituali societate juncti sunt. Nam cum spiritus Deo conjungitur, confidimus quod nobis multum prodesse valeas et subvenire. Multum enim valet deprecatio justi assidua . Nos pro te assidue oramus, ut conforteris ad bona, instruaris ad interiora, dirigaris ad permansura: ita ut nec hi qui spem suam in Deo posuerunt, desperando pro te claudicent; sed ut in profectu benedictionis, quam a Deo accepisse cognosceris, bene confortati, in melius et melius proficiant.
Abbreviated transcription (Latin):
filie. frater bern ardus. clareual¬
lensis dictus abbas. si quid potest ora¬
tio peccatoris. Quod de nostra exiguita¬
te longe aliter quam nostra se se consci¬
encia habeat. quidam sentire uident᷑
non nostris meritis: sed stulticie ho¬
minum inputandum est. Ad dulce¬
dinem autem pie karitatis tue scri¬
bere ꝓperaui. quamuis id breuius
omnino quam uellem. negotiorum.
multitudo compellat. Congratulam᷑
gracie dei que inte est. & ut eã tan¬
quam graciam habeas. & toto ei humi¬
tatis & deuotionis affectu studeas re¬
spondere ammonemus.sciens quod
deus suꝑbis resistit. humilib autem
dat gr̃am. Quod in nobis est hortam᷑
& obsecramus. Ceterũ ut interior eru¬
ditio est & unctio docens de om̃ib qͥd
nos aut docere possumꝰ aut monere:
Diceris enĩ celestia secrͤta rimari. &
ea que supra hoĩes sunt sp̃u sancto
illustrante dinoscere. Unde rogamꝰ
magis. & suppliciter postulamꝰ. ut nr̃i
memoriã habeas apud dm̃: & eorum

Expanded text:
frater BERNARDUS Clarae-Vallensis vocatus abbas, si quid potest oratio peccatoris. Quod de nostra exiguitate longe aliter quam nostra sese conscientia habeat, quidam sentire videntur; non nostris meritis, sed stultitiae hominum deputandum est. Ad dulcedinem autem piae charitatis tuae scribere properavi; quamvis id brevius omnino quam vellem, negotiorum multitudo compellat. Congratulamur gratiae Dei quae in te est, et ut eam tanquam gratiam habeas, et toto ei humilitatis et devotionis affectu studeas respondere, admonemus: sciens quod eus superbis resistit, humilibus autem dat gratiam . Quod in nobis est, hortamur et obsecramus. Caeterum ubi interior eruditio est, et unctio docens de omnibus, quid nos aut docere possumus, aut monere? Diceris enim coelestia secreta rimari, et ea quae supra homines sunt, Spiritu sancto illustrante dignoscere. Unde rogamus magis et suppliciter postulamus, ut nostri memoriam habeas apud Deum, et eorum
Abbreviated transcription (Latin):
Iterũꝙ idem paulus sp̃u scõ infusus di¬
cit. Nam mysteriũ ĩam oꝑat᷑ iniquitatis.
tantũ ut qui tenet nẽ teneat. donec de
medio fiat. Huiꝰ sentencie intellectꝰ hoc
modo accipiendꝰ est. Occulta suggestio iã
in oꝑib hereticoꝵ. manifestat᷑. in quib
ꝑsuasor iniqͥtatis iacula p̃mittit. uerita¬
tẽ uere fidei oppͥmere uolens. & ideo res¬
ta intentione ac bono conamine: studiũ
hoc infideli homine tm̃ fit: ut qͥ fidem
apłicã & uere catholicã tenet. ñc firma
stabilitate teneat illã inquulsã. donec
de medio illo qd̾ inter ortũ &r defectum
sui ẽ fiat. qm̃ circa temꝑa filii ꝑditioĩs
fides afortitudine sua declinans. iã in¬
curuata debilitabit᷑. Nam qͥ ecclesiasticã
in deo sublimitate & fidẽ rectã habet.
aliqͥd magni tenet. qͥa ꝑ illa celeste. reg¬
nũ intrabit. qui uͦ fidem ñ habet. nichil
tenet. qm̃ inꝑditionẽ ibit. & sic etiã

Expanded text:
Iterumque idem Paulus Spiritu sancto infusus diIterumque idem Paulus Spiritu sancto infusus dicit: « Nam mysterium jam operatur iniquitatis, tantum ut qui tenet nunc teneat, donec de medio fiat » Hujus sententiae intellectus hoc modo accipiendus est: 191Occulta suggestio iam in operibus hereticorum manifestatur, in quibus persuasor iniquitatis iacula premittit, ueritatem uere fidei opprimere uolens. 192Et ideo recta intentione ac bono conamine studium hoc in fideli homine tantum fit, ut qui fidem apostolicam et uere catholicam tenet, nunc firma stabilitate teneat illam inconuulsam, donec de medio illo quod inter ortum et defectum sui est fiat, quoniam circa tempora filii perditionis fides a fortitudine sua declinans iam incuruata debilitabitur. 193Nam qui ecclesiasticam in Deo sublimitatem et fidem rectam habet, aliquid magni tenet, quia per illa celeste regnum intrabit. 194Qui uero fidem non habet nichil tenet, quoniam in perditionem ibit. 195Et sic etiam
Abbreviated transcription (Latin):
inclinet ulla occasione in seductionẽ:
qm̃ tusi uenerit tempꝰ illud quo ecclesi¬
astica sublimitas dissipabit᷑ & quo uera
fides conculcabit᷑ quod discessio intelli¬
gitur. que fiet in tempore scelerati filii
cuiꝰ mater inmunda ex istit. nesciens a
quo ꝯceꝑit. & manifestus fuerit ille qͥ
homo peccati erit. quia ꝑ uiciũ suũ totꝰ
peccatis infundet᷑. unde & sic peccator
existet omĩa peccata recitando & recolli¬
gendo. ac filiꝰ crudelissime ꝑditionis.
qm̃ totꝰ in ꝑditione manebit. ea que deo
ꝯtraria st̃ homines docens. quẽ & seduc¬
tor humani generis ita inflabit. quẽ ad¬
modũ ipse furere pͥmitꝰ incepit. cum dõ
similis esse uoluit. quaꝓpt̾ etiã aduersa¬
bit᷑ om̃ib deũ colentib. & efferet se ul¬
tra omnẽ creaturã deũ se nominans &
ut quasi d̃s colat᷑ p̃cipiens. ñ credatis
quasi assit dies dñi. scilicet quo iudicabit
orbẽ tr̃aꝵ. cũ mundus finẽ accipiet.

Expanded text:
inclinet ulla occasione in seductionem, quoniam nisi uenerit tempus illud quo ecclesiastica sublimitas dissipabitur et quo uera fides conculcabitur -quod discessio intelligitur, que fiet in tempore scelerati filii cuius mater inmunda existet, nesciens a quo conceperit- et manifestus fuerit ille qui homo peccati erit -quia per uitium suum totus peccatis infundetur, unde et sic peccator existet omnia peccata recitando et recolligendo, ac filius crudelissime perditionis, quoniam totus in perditione manebit, ea que Deo contraria sunt homines docens; 185quem et seductor humani generis ita inflabit, quemadmodum ipse furere primitus incepit, cum Deo similis esse uoluit; 186quapropter etiam aduersabitur omnibus deum colentibus et efferet se ultra omnem creaturam, Deum se nominans et ut quasi Deus colatur precipiens- 187non credatis quasi assit dies Domini, scilicet quo iudicabit orbem terrarum, cum mundus finem a
Abbreviated transcription (Latin):
Uerba moy si de uisione dei.
onenĩ uidebit me homo & uiue¬
re potest. Hoc tale est. O pirctũ mor¬
talitatis sue ñ ponet in claritatem
diuinitatis mee ille qͥ mortalis ẽ ita
quod incorruptibili cinere: mortalem
uitã possit habere: dũ transerintis tẽ.¬
uiuencia ꝑ me solidata sunt. &. quia
ego uiuo nec ulla mutatio in me est.
Nam culix uiuere non potest si se in
flammã ignis mittit. ita etiã mortalis
homo ñ posset subsistere. si chorusca¬
tionẽ diuinitatis mee uideret.s ego
mortalib hominib quã diu ingraue¬
dine mortalitatis grauati sunt.
me ita in obumbratione ostendo uelut
pictor ea que inuisibilia sunt ꝑ yma¬
gines picture sue hominib declarat.
Q uod si ohomo me dilexeris te amplec¬
tor &r calore spiritus sancti te calefaci¬
am. Cum enim bona intentione ͥ me
inspexeris. meꝙ in tua fide cognoue¬
ris. tunc tecum ero. Sed qui me con¬
tempnunt ad diabolũ se conuertunt.

Expanded text:
UERBA MOYSI DE UISIONE DEI 35Non enim uidebit me homo et uiuere potest. 36Hoc tale est: 37Obtutum mortalitatis sue non ponet in claritatem diuinitatis mee ille qui mortalis est, ita quod incorruptibili cinere mortalem uitam possit habere, dum transeuntis temuiuentia per me solidata sunt et quia ego uiuo nec ulla mutatio in me est. 38Nam culix uiuere non potest si se in flammam ignis mittit: 39ita etiam mortalis homo non posset subsistere si choruscationem diuinitatis mee uideret. 40Sed ego mortalibus hominibus, quamdiu in grauedine mortalitatis grauati sunt, me ita in obumbratione ostendo, uelut pictor ea que inuisibilia sunt per ymagines picture sue hominibus declarat. 41Quod si, o homo, me dilexeris, te amplector et calore Spiritus sancti te calefaciam. 42Cum enim bona intentione tua me inspexeris meque in tua fide cognoueris, tunc tecum ero. 43Sed qui me contempnunt ad diabolum se conuertunt
Abbreviated transcription (Latin):
possunt degluciunt. atq cum officiis
suis nos pauꝑes & egenos faciunt. as
se ipsos a nos contaminant. Quaꝓꝑter
iusto iudicio diiudicemꝰ & diuidamus
eos. quia seductores magis quam docto¬
res existunt. & hoc etiã idcirco faciamꝰ
ne pereamus. quoniã si sic ꝑseueraue.¬
rint. totam regionẽ sibi subiciendo dis¬
turbabunt. Nunc autẽ dicamus eis ꝗd
secundum iustã religionẽ habitum &
officium suũ compleant. quem ad mo¬
dum antiqui patres illam constituer̃t.
uel a nobis recedant: & ea que habent

Expanded text:
possunt deglutiunt, atque cum officiis possunt deglutiunt, atque cum officiis suis nos pauperes et egenos faciunt, ac se ipsos et nos contaminant. Quapropter justo judicio dijudicemus et dividamus eos quia seductores magis quam doctores existunt, et hoc etiam idcirco faciamus ne pereamus, quoniam si sic perseveraverint, totam regionem sibi subjiciendo disturbabunt. Nunc autem dicamus eis, quod secundum justam religionem habitum et officium suum compleant, quemadmodum antiqui Patres illa constituerunt, vel a nobis recedant, et ea quae habent
Abbreviated transcription (Latin):
mis purgant᷑. ut homines in ꝑiculis
istis magno merore & tristicia cõmoue¬
antur: sed dies meroris et tristicie non¬
dum assunt.
hic primũ ue apokalipsis incipit
usticia enim post quã ad suꝑnum iudi¬
cem querelam suam ut supradictum est
direxerit. ille uoces querimonie eiuss
suscipiens. iusto uidicio suo uindictam
suam suꝑ p̃uaricatores rectitudinis in¬
ducet. atq tyrannidẽ inimicoꝵ. eorum
suꝑ ipsos crassari ꝑmittet. sic ad inui¬
cem dicenciũ. Quam diu rapaces istos
lupos paciemur & tollerabimus. qui
medici esse deberent ee non sunt : Sed
quoniã potestatẽ loquendi & ligandi &
soluendi habent: idcirco ut ferocissime
bestie nos capiunt. Ecelera quoq eoꝵ
suꝑ nos cadunt. & omnis ecclesia per
eos arescit. quia quod iustum est non
clamant. & legem destruunt quem ad¬
modum lupi agnos deuorant. atꝙ: in
q: misccłia nos iudicant. Raptores etiã
ecclesiaꝵ sunt. & ꝑ auariciã que cumꝙ

Expanded text:
mis purgantur, ut homines in periculis mis purgantur, ut homines in periculis istis magno merore et tristitia commoueantur, sed dies meroris et tristitie nondum assunt. 10HIC PRIMUM UE APOCALIPSIS INCIPIT 11Iusticia enim postquam ad supernum iudicem querelam suam, ut supra dictum est, direxerit, ille uoces querimonie eius suscipiens iusto iudicio suo uindictam suam super preuaricatores rectitudinis inducet atque tyrannidem inimicorum eorum super ipsos crassari permittet, sic ad inuicem dicentium: 12«Quam diu rapaces istos lupos patiemur et tollerabimus, qui medici esse deberent et non sunt? » Sed quoniam potestatem loquendi, ligandi et solvendi habent, idcirco ut ferocissimae bestiae nos capiunt. Scelera quoque eorum super nos cadunt, omnisque Ecclesia per eos arescit, quia quod justum est non clamant, legemque destruunt, quemadmodum lupi agnos devorant, atque in que misericordia nos judicant. Raptores etiam ecclesiarum sunt, et per avaritiam quaecunque
Abbreviated transcription (Latin):
splendorẽ usꝙ ad filiũ dei darent. Et
deinde in apostolis & ceteris doctorib
ꝑ plurimã longitudinẽ dierũ in eadẽ
dignitate &r splendore durauer̃t usꝙ
fere ad ortum p̃fati secularis iudicis
mechie magis quã timoris dei cultoris.
ante cuius inicium paulatim decresce.¬
re: & ad deteriora inclinari ceperunt.
sicut etiã adiluuio usq ad prophetas
paulatim sursũ ascenderant. Adieb
autẽ eiuscłe iudicis radix iniquitatis.
ac obliuio iusticie ac honestatis orte sũt.
que ita se dilatando & ꝓpagando quasi
muliebri debilitate ꝓcesserũt usq ad
alium rectorem spiritalis nominis ges¬
tatorem. qui prudenciam & maliciam
serpentis habuit. quem udicium dei
occidit. In dieb p̃fata iniquitas atq su¬
ꝑflue consuetudines morum hominũ
ꝑ diuinam examinationẽ ad purgatio¬
nem ceperunt incalescere & feruere.
atq spumas eicere: unde & tam acrit̾¬
& tam acerbe nunc colantur & a spu¬

Expanded text:
splendorem usque ad filium Dei darent. 7Et splendorem usque ad filium Dei darent. 7Et deinde in apostolis et ceteris doctoribus per plurimam longitudinem dierum in eadem dignitate et splendore durauerunt, usque fere ad ortum prefati secularis iudicis, mechie magis quam timoris Dei cultoris, ante cuius initium paulatim decrescere et ad deteriora inclinari ceperunt, sicut etiam a diluuio usque ad prophetas paulatim sursum ascenderant. 8A diebus autem eiusdem iudicis radix iniquitatis ac obliuio iusticie ac honestatis orte sunt, que ita se dilatando et propagando quasi muliebri debilitate processerunt usque ad alium rectorem spiritalis nominis gestatorem, qui prudentiam et malitiam serpentis habuit, quem iudicium Dei occidit, in cuius diebus prefata iniquitas atque superflue consuetudines morum hominum per diuinam examinationem ad purgationem ceperunt incalescere et feruere atque spumas eicere. 9Unde et tam acriter et tam acerbe nunc colantur et a spu
Abbreviated transcription (Latin):
sed non ardens in libro sciuias desig¬
nat. aliis infortitudine fortiorib eos
sub sequentib in quib homines quidã
rectitudinẽ inspicientes. & supradictã
leuitatẽ. deponentes ad iusticiã se con¬
uertent. Iosticia itaq ab incarnatione
filii dei ꝑ plurima curricula dierum
ad excelsa sanctitatis. uelut ꝑ quascł̃a
scalas in fide Ratholica ascendit. &¬
quasi in purissimo auro bonoꝵ oꝑũ
sit. nec ulla indignitate prauoꝵ oꝑm
sorduit: sed inuincibilis ꝑstitit. Bieb
autẽ illis inquã plurima longitudi¬
ne usq ad supradictos muliebris le¬
uitatis dies transactis in eadem fide.
ꝑ quoscła descensus indignatiõis cepit
inclinari. & quibuscła tenebris iniustici¬
e obtenebrari. Nam iusticia & honestas
morum & cetere dignitates uirtutũ
a dieb diluuii in hominib paulatim
creuerunt. &r ad fastigia sua paulatim
ascenderunt usꝙ ad dies ꝓphetaꝵ. qui
illas ita corroborauer̃t. ut maximum

Expanded text:
sed non ardens in libro Sciuias desigsed non ardens in libro Sciuias designat, aliis in fortitudine fortioribus eos subsequentibus, in quibus homines quidam rectitudinem inspicientes et supradictam leuitatem deponentes ad iusticiam se conuertent. 4Iusticia itaque ab incarnatione filii Dei per plurima curricula dierum ad excelsa sanctitatis uelut per quasdam scalas in fide catholica ascendit et quasi in purissimo auro bonorum opesit, nec ulla indignitate prauorum operum sorduit, sed inuincibilis perstitit. 5Diebus autem illis, inquam, plurima longitudine usque ad supradictos muliebris leuitatis dies transactis, in eadem fide per quosdam descensus indignationis cepit inclinari et quibusdam tenebris iniusticie obtenebrari. 6Nam iusticia et honestas morum et cetere dignitates uirtutum a diebus diluuii in hominibus paulatim creuerunt et ad fastigia sua paulatim ascenderunt usque ad dies prophetarum, qui illas ita corroborauerunt, ut maximum
Abbreviated transcription (Latin):
diuidentes deiciunt. quoniã tunc ueni¬
et tempus irretionis multaꝵ. animaꝵ
ubi error erroꝵ ab inferno usq ad ce¬
lum erigitur. ita quod filii lucis tor¬
culari martyrioꝵ. suoꝵ. inponuntur
filiũ dei non negantes: sed filiũ ꝑditio¬
nis abicientes. qui diabolicis artib
uoluntates suas ꝑficere temptabit.
Et hec bestie ad occidentẽ se uertunt.
quoniã hec caduca tempora cũ occiden¬
te sole cadunt. quia sicut ille oritur
&e occidit: ita etiã faciunt homines.
cũ hic nascitur. & cũ ille moritur.
Item de eisdem quinq temporib
ex scerptũ de alio libro sc̃e hildegar¬
dis qͥ uocatur liber diuinoꝵ. oꝑũ
hic diffusius quasi exponendo loquit᷑
quod in priori libro sub breuitate dix¬
erat. Item de cane igneo qui signifi¬
cat primum tempus. Ex libro diui¬
noꝵ operũ sancte hildegardis de
scõ Ru̾perto .xu. capłm extreme uisi¬
Fonio
ies istos qui
iniusticia torpent canis igneus

Expanded text:
diuidentes deiciunt. 17Quoniam tunc uenidiuidentes deiciunt. 17Quoniam tunc ueniet tempus irretitionis multarum animarum, ubi error errorum ab inferno usque ad celum erigitur, ita quod filii lucis torculari martyriorum suorum imponuntur, filium Dei non negantes, sed filium perditionis abicientes, qui diabolicis artibus uoluntates suas perficere temptabit. 18Et hee bestie ad occidentem se uertunt, quoniam hec caduca tempora cum occidente sole cadunt, quia sicut ille oritur et occidit, ita etiam faciunt homines, cum hic nascitur et cum ille moritur. <7> ITEM DE EISDEM QUINQUE TEMPORIBUS EXCERPTUM DE ALIO LIBRO SANCTE HILDEGARDIS QUI UOCATUR LIBER DIUINORUM OPERUM. HIC DIFFUSIUS QUASI EXPONENDO LOQUITUR QUOD IN PRIORI LIBRO SUB BREUITATE DIXERAT 1ITEM DE CANE IGNEO QUI SIGNIFICAT PRIMUM TEMPUS. 2EX LIBRO DIUINORUM OPERUM SANCTE HILDEGARDIS DE SANCTO RŮPERTO, XV CAPITULUM EXTREME UISIONIS. 3Dies istos qui iniusticia torpent canis igneus
Abbreviated transcription (Latin):
De equo pallido qui significat .iii. tẽpꝰ.
lia autem ut equus pallidus quia
tempora illa. homines in diliuuio pec¬
cati lasciuos. & in uelocitate uoluptatis
sue. operationẽ bonaꝵ uirtutum transi¬
lientes: producunt. ubi tunc cor illorum
regnoꝵ. in pallore ruine sue confringe¬
tur. quoniam rubore fortitudinis sue iam
ꝑdet. De nigro porco qui significat
quartum tempus.¬
ed alia ut niger porcus. quoniã¬
cursus ille rectores magnam ni¬
gredinem tristicie in semet ipsis facien¬
tes habet. & se luto inmundicie in uol¬
uentes. uidelicet diuinã legem in mul¬
tis contrarietatib fornicationũ & alioꝵ.
similiũ maloꝵ postponentes: ac mul¬
ta scismata diuinoꝵ preceptoꝵ. in
sanctitate machinantes. tempus.¬
pora habebũt homines multas ra¬
pinas. tam ĩ potestatibꝰ quam in reliquis
successib sibi met ipsis inferentes. cũ
inhis certaminib nec nigros nec allos
sed uelut griseos in uersuciis suis se
ostendentes capita illoꝵ regnoꝵ ea

Expanded text:
DE EQUO PALLIDO QUI SIGNIFICAT TERTIUM TEMPUS. 12Alia autem ut equus pallidus, quia tempora illa homines in diluuio peccati lasciuos et in uelocitate uoluptatis sue operationem bonarum uirtutum transilientes producunt, ubi tunc cor illorum regnorum in pallore ruine sue confringetur, quoniam ruborem fortitudinis sue iam perdet. 13DE NIGRO PORCO QUI SIGNIFICAT QUARTUM TEMPUS. 14Sed alia ut niger porcus, quoniacursus ille rectores magnam nigredinem tristitie in semetipsis facientes habet et se luto inmunditie inuoluentes, uidelicet diuinam legem in multis contrarietatibus fornicationum et aliorum similium malorum postponentes ac multa scismata diuinorum preceptorum in sanctitate machinantes. 15pora habebunt homines multas rapinas tam in potestatibus quam in reliquis successibus sibimetipsis inferentes, cum in hiis certaminibus nec nigros nec albos, sed uelut griseos in uersutiis suis se ostendentes, capita illorum regnorum ea
Abbreviated transcription (Latin):
&e doctores audiat. & sic diabolum re¬
clamantem &e ululantem ligat. Tu¬
autem ohomo qui iuuenili etate es.
in stabilitate sta. & uerba philosophoꝵ.
ce sapiencium ac in spiritu sancto lo¬
quencium audi. ut ineternũ uiuas.
Sed & hec uerba dic. Illa uis que me
hominem creauit. liberet me de aere¬
is spiritib & igneus amor qui me
in deficientem uitã constituit. non
sinat oꝑa mea cum illis misceri.

Expanded text:
et doctores audiat, et sic diabolum reet doctores audiat, et sic diabolum reclamantem et ululantem ligat; autem, o homo, qui in juvenili aetate es, in stabilitate sta, et verba philosophorum et sapientium ac in Spiritu sancto loquentium audi, ut in aeternum vivas: Sed et haec dic: Illa vis quae me hominem creavit, liberet me de aeriis spiritibus; et igneus amor qui me indeficientem vitam constituit, non sinat opera mea cum illis misceri.
Abbreviated transcription (Latin):
non fugit. & quedam bona in homini¬
bus suffert: ac ipsis in eisdem bonis mo¬
derationẽ abstrahit. ita quod suggestio¬
ne sua. eos in maiorem altitudinem
mentibus siuis ascendere facit. quam
ꝑficere possint. & sic ipsos requiescere
non sinit. Nam sanctitatẽ & p̃cipitem
uanitatem non formidat. sed fortitudi¬
nem &e stabilitatem in magno odio habet.
Et ut porci siliquas propter pinguedi¬
nem manducant. sic in delectatione cũ
hominib sepe cõmoratur. & quasi pe¬
nas sustineat clamando ululat cũ ab
homine fugatur. Cum enim homo
dicit. Ubi pascar & ubi cibos habebo:
Unde quisꝙ homo paueat & timeat.
quoniam hec pars maloꝵ sprituum
& cum malo &e cum bono morari non
formidat. Nam cum homo in sanctitate
tedium habuerit. magnam uanitatẽ
ingreditur. ac deo & hominib uelud
illusio erit. Sed pars horum sp̃uum
quomodo fugari & ligari poterit: Cum
homo in prima etate quasi in prima ho¬
ra cum puer est sanctitatem inceperit.
de se ipso non loquatur. sed magistros

Expanded text:
ni fugit, et quaedam bona in hominibus suffert, ac ipsis in eisdem bonis moderationem abstrahit: ita quod suggestione sua eos in majorem altitudinem in mentibus suis ascendere permittit, quam perficere possint, et sic ipsos requiescere non sinit. Nam sanctitatem et praecipue vanitatem non formidat, sed fortitudinem et stabilitatem in magno odio habet; et ut porci siliquas propter pinguedinem manducant, sic in delectatione cum hominibus saepe commoratur, et quasi poenas sustineat clamando ululat, cum ab homine fugatur. Cum enim homo dicit: Ubi pascar? et ubi cibos habebo? Unde quisque homo paveat et timeat, quoniam haec pars malorum spirituum et cum malo et cum bono morari non formidat. Nam cum homo in sanctitate odium habuerit, magnam veritatem ingreditur, ac Deo et hominibus velut illusio erit. Sed pars illorum spirituum quomodo fugari et ligari poterit? Cum homo in prima aetate quasi in prima hora, cum puer est, sanctitatem incoeperit, de seipso non loquatur, sed magistros
Abbreviated transcription (Latin):
in quo luxuria palpitat. & alia mo¬
uencia mala nullam sanitatem ha¬
bencia. Hec casti homines animã
suam diligentes fugiant. sed tamen rec¬
hto frumento utantur. & uini potu
qui non flagrat in igne caloris sui.
Quod homini ad uescendum dedi non
aufero ei. sed horribiles cibos nescio.
quia uanitas in eis est. Sed tamen ꝑ
incongruam abstinenciam nulla ani¬
ma fugiat a me. Ced in recta mensu¬
ra michi adhereat homo & illum reci¬
piam. Nec ullus homo certet infremi¬
tu dencium suorum. ꝓ non emerito
p̃mio in operib. quia do unicuiq iux¬
ta mercedem sccdm merita sua ut me a
uicumq agrum corporis sui per
discrecionem lacerat. subitanea p̃¬
uentio finis illi non nocebit. quia sim¬
phonia sp̃c sancti & leta uita eum sus¬
cipiet. sed cauendum est ne. homo ꝑ
nimietatem laborum corpus suum oc¬
cidat. sed in rationalitate peccata ꝓhi¬
beat. Filia memor esto quod tũ possibi¬
litatem hominem creare non habes. Un

Expanded text:
in quo luxuria palpitat, et alia moin quo luxuria palpitat, et alia moventia mala nullam sanitatem habentia. Haec casti homines animam suam diligentes fugiant; sed tamen recto frumento utantur, et vi potus qui non flagrat in igne coloris sui. Quod homini ad vescendum dedi, non aufero ei; sed horribiles cibos nescio, quia vanitas in eis est. Sed tamen per incongruam abstinentiam nulla anima fugiat ad me, sed in recta mensura mihi adhaereat homo, et illum recipiam, nec ullus homo certet in fremitu dentium suorum pro non emerito praemio in operibus, quia do unicuique juxta mercedem, secundum merita sua, ut me auicunque agrum corporis sui per discretionem lacerat, subitanea praeventio finis illi non nocebit, quia symphonia Spiritus sancti et laeta vita eum suscipiet. Sed cavendum est ne homo per nimietatem laborum, corpus suum occidat, sed in rationalitate peccata prohibeat. Filia, memor esto quod possibilitatem, hominem creare, non habes, unde
Abbreviated transcription (Latin):
iuens lux dicit. Aridum in utile
est. & tra que ꝑ aratrum nimis
frangitur. rectum fructũ non dabit.
quia iustum modum in uolutionis
sue non habet. Et sicca terra que
saxosa est germinat spinas atꝙ¬
alias in uitiles herbas. Sic incongrua
abstinencia que non habet iustum a¬
modum & rectum statum ꝓsternit
carnem hominis. quia non datur ei
uiriditas iuste refectionis. unde etiã
homo arescit. Ubi hoc est: Certe. ibi
ꝑibunt uolatiles uirtutes. ẜ. humili¬
t̾as. & karitas pulcherrimoꝵ. floꝵ.
quoniam nimia abstinencia caret
uiriditate uirtutum. sed ibi crescit
uentosa fama inutilitatis.ibiꝙ sur¬
gunt multi terrores quasi sc̃ĩ sint
or sancti non sunt. qui in hac uanita¬
te sunt iracundiam habent. & non
pacem atq in multis moribus suis
inutiles sunt. Homo qui uult rega¬
lem uitam in spiritali habitu habere.
tabescat in deliciosis epulis incongru¬
oꝵ ciborum de quib lasciuia sur¬
git. tabescat ꝙ infortissimo uino

Expanded text:
ivens Lux dicit: Aridum sabulum inutile est, et terra quae per aratrum nimis frangitur rectum fructum non dabit, quia justum modum involutionis suae non habet. Et sicca terra quae saxosa est germinat spinas atqualias inutiles herbas; sic incongrua abstinentia, quae non habet justum modum et rectum statum, prosternit carnem hominis, quia non datur ei viriditas justae refectionis. Unde etiam homo arescit. Ubi hoc est, certe ibi peribunt volatiles virtutes, scilicet humilitas et charitas pulcherrimorum florum, quoniam nimia abstinentia caret viriditate virtutum, sed ibi crescit ventosa fama inutilitatis, ibique insurgunt multi terrores quasi sancti sint, et sancti non sunt. Qui in hac vanitate sunt, iracundiam habent et non pacem, atque in multis moribus suis inutiles sunt. Homo qui vult regalem vitam in spiritali habitu habere, tabescat in deliciosis epulis incongruorum ciborum, de quibus lascivia surgit, tabescatque in fortissimo vino,
Abbreviated transcription (Latin):
lem facit &r dicit. In hõib istis om̃ipo¬
tenti deo signa mea assimilabo. Ipse
enĩ hoĩes istos hoc modo infundit qd̃
castitatẽ eis non aufert. & quod castos
eos esse ꝑmittit. cum castitatẽ habere¬
uoluerint. E iterũ intra se dicit. Cas¬
titatẽ &e ꝯtinenciã diligit ds̃. quod &
ego in istis imitabor: &e ita quasi in¬
om̃i scĩtate hominib se ostendent. &¬
illudentib uerbis dicent. Ceteri hoĩes
qui ante nos castitatẽ habere uolebãt.
ut assũ piscẽ se torrebant. Nulla aũ
pollutio carnis &e concupiscencie nos
temꝑe in fide catholica errant istos ti¬
mebunt. & seruili officio eis ministra¬
bunt. & quantũ poterunt. eos imita¬
bunt᷑. Tunc de ꝯuersatione istoꝵ ppłs
gaudebit. qm̃ ei iusti uidebunt᷑. Cũꝙ
isti cursũ erroris sui hoc modo ꝯfirma

Expanded text:
lem facit et dicit: 34«In hominibus istis omnipotenti Deo signa mea assimilabo». 35Ipse enim homines istos hoc modo infundit, quod castitatem eis non aufert et quod castos eos esse voluerint. Et iterum intra se dicit: Castitatem et continentiam Deus diligit, quod et ego in istis imitabor. Et omni sanctitate hominibus se ostendent et illudentibus uerbis dicent: 39«Ceteri homines qui ante nos castitatem habere uolebant ut assum piscem se torrebant. 40Nulla autem pollutio carnis et concupiscentie nos tempore in fide catholica errant istos timebunt et seruili officio eis ministrabunt et quantum poterunt eos imitabuntur. 42Tunc de conuersatione istorum populus gaudebit, quoniam ei iusti uidebuntur. 43Cumque isti cursum erroris sui hoc modo confirma