comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deus altissimꝰ: quo nichil ẽ altius ostẽ¬
dit paulus trinitatem istam unum ẽẽ
deum: cum dicit ipsi gła. Dicitur in ue¬
teri testam̃to: audi isrł dñs deus tuus
Quid impie atq imꝑite seuitis: quid
nidoctas animas noria suasione ꝑuer¬
titis: Utriꝰq testam̃ti deus unus est
Nam ut ista sibi congruunt. que de
utroq posuimus: ita etiam cetera si
diligenter et equo iudicio uelitis at¬
tendere s quia multa dicuntur sum¬
missius. et humi repentibus animis ae¬
commodatius. ut ꝑ humana indiuina
consurgant: multa etiam figurate.
ut studiosa mens et studiosis exercea¬
tur utilius. et uberius letetur inuen¬
tis: uos mirifica dispositione scĩ sp̃c
ad decipiendos ur̃os auditores et illa¬
queandos his abutimini. quod ipfũ
cur diuina ꝓuidentia uos facere si¬
nat. quamq uerissime apłs dixerit
oportet et hereses ẽẽ ut ꝓbati manifesti
fiant iter uos. longum ẽ disputare.

Expanded text:
Deus altissimus, quo nihil est altius. OstenDeus altissimus, quo nihil est altius. Ostendit Paulus Trinitatem istam unum Deum esse, cum dicit, Ipsi gloria : dicitur in Veteri Testamento, Audi, Israel, Dominus Deus tuus, quid imperite atque impie saevitis? quid indoctas animas noxia suasione pervertitis? Utriusque Testamenti Deus unus est. Nam ut ista sibi congruunt, quae de utroque posuimus; ita etiam caetera, si diligenter et aequo judicio velitis attendere. Sed quia multa dicuntur submissius, et humi repentibus animis accommodatius, ut per humana in divina consurgant; multa etiam figurate ut studiosa mens, et quaesitis exerceatur utilius, et uberius laetetur inventis; vos mirifica dispositione Spiritus sancti, ad decipiendos vestros auditores et illaqueandos abutimini. Quod ipsum cur divina providentia vos facere sinat, quamque verissime Apostolus dixerit, Oportet multas haereses esse, ut probati manifesti fiant inter vos ; et longum est disputare,
Abbreviated transcription (Latin):
nemo nouit patrem nisi unigenitus filiꝰ.
quid potuit aꝓpħa congruentius diei:
quam illud quod dictum ẽ. et tecum
sapientia que nouit oꝑa tua. quȩ affu¬
it tunc cum orbem terrarum faceres:
et sciebat quid placiturum ẽẽt ocłis
tuis: Quod autem .xp̃e ẽ ueritas. quod
idem ostenditur cum splendoi patris
muncupatur: num ẽ quicquam incir¬
euitu solis nisi splendor ipse quem
gignit: Quid ergo potuit aꝑtius et cla¬
rius de ueteri testamento huic senten¬
dȩ consonare. quam illud quod die¬
tum ẽ. ueritas tua in circuitu tuo:
postremo dicit ipsa sapientia in euan
nisitu dederis sapientiam: Et paulopꝰ.
et quȩ tibi placent didicerunt homines:
pheta: sc̃s enim sp̃c discipline effugiet
dolum. Ubi enim dolus: caritas nulla ẽ
iicit paulus conformes nos fieri. una¬
ginis filu dei. Dicit ꝓpħa. signatum
est suꝑ nos lumen uultus tui dñe. os¬
ris spñi scm̃ de altissimis Solus entin

Expanded text:
Nemo novit Patrem, nisi unigenitus Filius ; Nemo novit Patrem, nisi unigenitus Filius ; quid potuit a propheta congruentius dici, quam illud quod dictum est, Et tecum Sapientia quae novit opera tua, quae adfuit tunc cum orbem terrarum faceres, et sciebat quid placiturum esset oculis tuis? Quod autem Christus est veritas, quod idem ostenditur cum splendor Patris nuncupatur ; non est enim quidquam in circuitu solis, nisi splendor ipse quem gignit: quid ergo potuit apertius et clarius ex Vetere Testamento huic sententiae consonare, quam illud quod dictum est, Veritas tua in circuitu tuo? Postremo dicit ipsa Sapientia in Evangnisi tu dederis sapientiam? et paulo post, Et quae tibi placent, didicerunt homines, pheta, Sanctus enim Spiritus disciplinae effugiet dolum . Ubi enim dolus, charitas nulla est. Dicit Paulus, Conformes fieri nos imaginis Filii Dei : dicit propheta, Signatum est super nos lumen vultus tui, Domine . Osris Spiritum sanctum de altissimis . Solus enim
Abbreviated transcription (Latin):
spͥientia docet inquit: et iusticiam et
iurtutem. Sobrietas enim ad ipsam cog¬
nitionem ueri uidetur ꝑtinere. id est ad
disciplinam: iusticia uero et iuitus ad
actionem atq oꝑationem: duobus quib
id ẽ agendi efficatia. et sobrietate cont̃¬
plandi. quȩ dei uirtus et dei sapientia.
est dei filius dilectoribus suis donat. quid
comꝑandum fit nescio: cum ipse ꝓpha
statim dicat. quanti sint ista pendenda
Nam ita positum ẽ. Sobrietatem enim sa¬
pientia docet atq iusticiam et uirtutẽ.
quibus utilius nichilẽ inuita hominibꝰ.
hec fortasse quispiam non de filio dei ar¬
dicta ẽẽ arbitretur. Quid gͦ aliud osten¬
dit. quod dictum ẽ. generositatem ma¬
gnificat conturbernium hñs dei : An
uͦ gñerositas. solet significare aliud qͥ
parentes: Contubernium u̾ nonne
cum ipso patre equalitatem elamat
ati asserit: Deinde eum paulus dieat.
filium dei ẽẽ dei sapientiam. et ipse dñs

Expanded text:
sapientia docet, inquit, et justitiam et sapientia docet, inquit, et justitiam et virtutem. Sobrietas mihi ad ipsam cognitionem veri videtur pertinere, id est ad disciplinam: justitia vero et virtus ad actionem atque ad operationem. Quibus duobus, id est agendi efficacia, et sobrietate contemplandi, quae Dei Virtus et Dei Sapientia, id est Dei Filius, dilectoribus suis donat, quid comparandum sit nescio, cum idem propheta statim dicat quanti sint ista pendenda: nam ita positum est, Sobrietatem enim sapientia docet, et justitiam, et virtutem, quibus utilius nihil est in vita hominibus. 28. Haec fortasse quispiam non de Filio Dei dicta esse arbitretur. Quid ergo aliud ostendit quod dictum est, Generositatem magnificat, contubernium habens Dei? . An vero generositas solet significare aliud quam parentes? Contubernium vero nonne cum ipso patre aequalitatem clamat atque asserit? Deinde, cum Paulus dicat Filium Dei esse Dei Sapientiam ; et ipse Dominus,
Abbreviated transcription (Latin):
magis concinere his testimonus noui
testamenti quam illud quod inuete¬
ri dictum ẽ de sapientia: attingit aũt
a fine usq ad finem fortiter. et dispo¬
nit omnia suauiter: Namq attin¬
gere fortiter magis uirtutem signifi¬
cat: disponere autem suauiter quasi
artem ipsam atq rationem. S si hoc ui¬
detur obseurum: uide quȩ sequuntur.
Et omnium inquit dñs dilerit illam:
doctrix ẽ enim disciplinȩ dei. et electru
oꝑm illius uidetur hic nichil adhue
de oꝑatione dictum: non enim hoe est
eligere oꝑa quod oꝑari. Ergo hȩe ad dis¬
ciplinam ꝑtinent: opus uirtutis de¬
betur ut sit plena. quam uolumu
demonstrare sententia. lege igitur
deinceps quod annęxum ẽ. Quod si ho¬
nesta ẽ inquit possessio que concupisci¬
tur in uita: quid sapientia ẽ honestius
que omnia oꝑatur: Potest ne quicqu̾a
p̾clarius aut manifestius. aut uͦ uberiꝰ
etiam ꝓferri: Audi aliud si parum pu¬
tas quod idem sonet. Sobrietatem enum

Expanded text:
magis concinere his testimoniis Novi Testamenti, quam illud quod in Vetere dictum est de sapientia, Attingit autem a fine usque in finem fortiter, et disponit omnia suaviter? Namque attingere fortiter magis virtutem significat: disponere autem suaviter, quasi artem ipsam atque rationem. Sed si hoc videtur obscurum, vide quae sequuntur: Et omnium, inquit, Dominus dilexit illam: doctrix est enim disciplinae Dei, et electrix operum illius. Videtur hic nihil aliud de operatione dictum; non enim hoc est eligere opera, quod operari: ergo haec ad disciplinam pertinent; opus virtuti debetur, ut sit plena, quam volumus demonstrare, sententia. Lege igitur deinceps quod annexum est. Quod si honesta est, inquit, possessio quae concupiscitur in vita, quid sapientia est honestius, quae omnia operatur? Potestne quidquam praeclarius aut manifestius, aut vero etiam uberius proferri? Audi aliud, si parum putas, quod idem sonet: Sobrietatem enim
Abbreviated transcription (Latin):
tia falleretur. Uides quanta hinc
dici possent. nͥ qd̾ paulo ante quri
tenerem. ut hinc te bieuit̃ admone¬
rem. Noli credere. nec dicere. necdo¬
cere. de infantib qui priꝰq renascã¬
tur in xp̃o p̃ueniuntur occiduo
scriptum ẽe. raptus ẽ ne malitia
nuitet illiꝰ intellectum. aut ne de

Expanded text:
tia falleretur? uides quanta hinc tia falleretur? uides quanta hinc dici possent, nisi quod paulo ante dixi tenerem, ut hinc te breuiter ammonerem. Xoli credere nec dicere nec docere \'de infantibus, qui priusquam renascantur in Christo, praeueniuntur occiduo, scriptum esse: \'raptus e st, ne malitia mutet
Abbreviated transcription (Latin):
none scripturarum unde inhuiꝰ¬
modi questionib testimonia ꝓferẽ¬
da sunt. Noli dicere nec crederenet
docere. quos ds̃ p̃destinauit ad bap¬
tismum. p̃destinationi eius eripi pos¬
se. et ante clefungi quam ineis fue
hic potestas contra potestatem dei
casib datur: quibꝰ irruentibus
Qd ds̃ p̃destinauit fieri non sina¬
tur. hic error quanta errentem uo¬
ragine impietatis absorbeat. erag¬
gerare non opꝰ ẽ: cum prudentem
iurum et corripi paratum breuit̃
admoniusse sufficiat. Tua quippe
ista sunt u̾ba. Habendam dicimꝰ
inquis de infantibꝰ istiꝰmodi ratio¬
nem: qui p̃destinati baptismo uite
p̃sentis. anteq renascantur in ip̃o
pueniuntur occiduo. Ergo ne pre¬
destinati baptismo uitȩ p̃sents añ¬
quam ad eũ ꝑueniant. p̃ueniuntur.
occiduo. et p̃destinaret ds̃ qd futu¬
rum non fuisse p̾scunt. aut futur
non fuisse nesquit: ut eius aut p̾¬
destinatio frustraretin: aut p̃scien¬

Expanded text:
none scripturarum, unde in huiunone scripturarum, unde in huiusmodi quaestionibus testimonia proferenda sunt. Noli credere nec dicere nec docere \'quos dominus praedestinauit ad baptismum, praedestinationi eius eripi posse et ante defungi quam in eis fuehic potestas contra potestatem Dei casibus datur, quibus irruentibus quod ille praedestinavit fieri non sinatur. Hic error quanta errantem voragine impietatis absorbeat, exaggerare non opus est; cum prudentem virum et corrigi paratum breviter admonuisse sufficiat. Tua quippe ista sunt verba: Habendam dicimus, inquis, de infantibus istiusmodi rationem, qui praedestinati baptismo uitae praesentis, antequam renascantur in Christo, praeueniuntur occiduo. ergone praedestinati baptismo uitae praesentis, antequam ad eum perueniant, praeueniuntur occiduo et praedestinaret deus quod futurum non fuisse praesciuit aut hoc futurum non fuisse nesciuit, ut eius aut praedestinatio frustraretur aut praescien
Abbreviated transcription (Latin):
qñquid̃ pietas tam fidelis. et dño in
animo eius et nobis in u̾bis eiꝰ apparuit:
Nam sieos de quibꝰ non scuptum est
utrum fuerint baptitati sine baptis¬
hoc nobis innotescere potuit. qd beato
petro dñs ait. qui lotus est non indi¬
gec ut lauet. quid de alliis de quibus.
nichil tale legimꝰ dictum. de bar naba
de tenotheo de tito. de sila. dde philemo¬
ne. de ipsis euangelistis mareo et luca.
de innuimerabilib ceteris quos absit
ut baptitatos eẽ. dubitemꝰ. quanuis
non legamꝰ: Uinocrates autem septen¬
nis puer. in quib annis pueri cum
baptirantur iam sinibolum redat᷑
et pse ipsi ad interrogata respondẽt.
cur non tibi usus fuerit baptiratus
potiusse ab impio patre ad gentiliũ
sacrilegia reuocari. et obhoe fuisse
inpenis. de quibus si sorore orante
liberatus sit nescio. Neq enim ipsirn
uel iunq fuisse. xp̃ianiu. uel cathe¬
cuminum defunctum fiusse legisti:
quamq ⁊psa lectio non sit meo ca¬

Expanded text:
quando quidem pietas tam fidelis et domino in quando quidem pietas tam fidelis et domino in animo eius et nobis in uerbis eius apparuit. nam si eos, de quibus 11011 scriptum est utrum fuerint baptizati, sine baptishoc nobis innotescere potuit, quod beato Petro dominus ait: qui lotus est, non indiget, ut lauet, quid de aliis, de quibus uel tale nihil legimus dictum, de Barnaba, de Timotheo, de Tito, de Sila, de Philemone, de ipsis euangelistis Marco et Luca, de innumerabilibus ceteris, quos absit ut baptizatos esse dubitemus. quamuis non legamus? Dinocrates autem septennis puer, in quibus annis pueri cum baptizantur iam symbolum reddunt et pro se ipsi ad interrogata respondent, cur non tibi uisus fuerit baptizatus potuisse ab impio patre ad gentilium sacrilegia reuocari et ob hoe fuisse in poenis, de quibus sorore orante liberatus est, nescio. neque enim et ipsum uel numquam fuisse Christianum uel catechumenum defunetum fuisse legisti, quamquam ipsa lectio non sit in eo ca
Abbreviated transcription (Latin):
uel de latrone qui dm̃ ẽ confessus
in cruce: uel de fr̃e sc̃ȩ ꝑpenuȩ dinoera¬
te. nichil tibi ad huiꝰ erroris sententiã
suffragantiu. latro quippeille quamus
potuerit iudicio diumo inter eos de¬
puitan qui martiris confessione pur¬
gantur: tñ etiam utrum nam fuerit
baptitatus: ignoras. Nam ut omitta
qd̾ creditur aqua simul cum sangui¬
ne eriliente de latere dñi iurta cõ¬
ftus potuisse ꝑfundi. atq huiꝰ modi
scissimo baptismate dilui: quio si
in carcere fuerat baptiratus: quod et post¬
ea ꝑsecutionis tempore. nonnulli clancu¬
lo impetrare potuciunt: Quid si et ante¬
quam teneretur: Neq enim ꝓpterea illi
publice leges parcere poterant. quantũ
attinet ad corporis mortem: qm̃ duunitꝰ
remissionem acceꝑat peccatorum Quid
si iam baptitatus in latrocini facimis
et crim̃ incurrerat: et non expers bap¬
timatis s tanꝗ penitens accepit scele¬
rum ueniam. quȩ bapteatus amisit:

Expanded text:
vel de latrone, qui Dovel de latrone, qui Doin cruce uel de fratre sanctae Perpetuae Dinocrate nihil tibi ad huius erroris sententiam suffragantur. latro quippe ille, quamuis potuerit iudicio diuino inter eos deputari, qui martyrii confessione purgantur, tamen etiam utrum non fuerit baptizatus ignoras. nam, ut omittam, quod creditur aqua simul cum sanguine exiliente de latere domini iuxta confixus potuisse perfundi atque huiusmodi sanctissimo baptismate dilui, quid si in carcere fuerat baptizatus, quod et postea persecutionis tempore nonnulli clanculo impetrare potuerunt? quid si et antequam teneretur? neque enim propterea illi publicae leges parcere poterant, quantum adtinet ad corporis mortem, quoniam diuinitus remissionem acceperat peccatorum. quid si iam baptizatus in latrocinii facinus et crimen incurrerat et non expers baptismatis, sed tamquam paenitens accepit scelerum ueniam quae baptizatus ammisit?
Abbreviated transcription (Latin):
et utiq tam malum meritum nullomͦ
habere potuit ante omne peccatum:
p̃sertim priꝰq ueniret in carnem: qñ
meritum nec malum potuit habere
ner bonum. Quomͦ gͥ dicis. ani ma
itaq si peccatrir eẽ meruit que pec¬
catrir ẽẽ non potitit. neq in peccato re¬
mansit. quia in rp̃o p̃figurata in pec¬
cato ẽẽ. non debuit: sicut ẽẽ non po¬
tuit: Atdende quid dicas: et desiste
iam dicere. Quomͦ enim meruit : et
quomͦ non potuit ẽẽ peccatrir: Quo¬
mͦ queso te peccatrir eẽ. meruit: quę
male non uirit: Quomͦ queso te pec¬
catrir facta ẽ. quȩ peccatrir eẽ non
potitit: Aut si non potuit ideo dicis
quia p̾ter carnem non potuit: quo¬
mͦ gͦ meruit eẽ peceatͥr quo merito¬
carnem non potuit ẽẽ peccatrir. un
mali aliquid mereretur. Holi cre
tes añq baptitentur morte p̾uen¬
⁊tos. ꝑuenire posse ad originalium
indulgentiam peccatoꝵ: siuis eẽ.
catholicꝰ. Erempla enim quȩ te fallt̾

Expanded text:
et utique tam malum meritum nullo modo et utique tam malum meritum nullo modo habere potuit ante omne peccatum, praesertim priusquam ueniret in carnem, quando meritum nec malum potuit habere nec bonum. quomodo igitur dicis: anima itaque si peccatrix esse meruit, quae peccatrix esse non potuit, neque in peccato remansit, quia in Christo praefigurata in peccato esse non debuit, sicut esse non potuit? attende quid dieas et desiste iam dicere. quomodo enim meruit et quomodo non potuit esse peccatrix? quomodo, quaeso te, peccatrix esse meruit, quae male non uixit? quomodo, quaeso te, peccatrix facta est, quae peccatrix esse non potuit? aut si \'non potuit\' ideo dicis, quia praeter carnem non potuit, quomodo ergo meruit esse peccatrix, quo meritocarnem non potuit esse peccatrix, unde mali aliquid mereretur? CAPUT IX.tes antequam baptizentur morte praeventos, pervenire pindulgentiam peccatorum, si vis esse Catholicus. Exempla verum quae te fallunt
Abbreviated transcription (Latin):
si forte nescis. exceptis antiquis here¬
ticis. etiam recentius in priscillianis¬
tis iam catholica dampnauit eccłia.
Noli credere noli dicete. noli docere ani¬
mam ꝑ carnem reparare habitudinem
priscam. et ꝑ illam renasci ꝑ quam me¬
ruerat inquinari: fiuis eẽ. catholicꝰ
Ut enim omittam quod dixisti. meri¬
to gͦ ꝑ carnem priscam reꝑa habitudi¬
nem quam usa fuerat paulisꝑ ami¬
sisse ꝑ carnem. ut ꝑ eam incipiat re¬
nasci. ꝑ quam meruerat inquinari.
tam in ꝓrimo tu ipse tͥ ipsi extitisti cõ¬
trariꝰ. ut homo qui paulo aute dixeras
animam ꝑ carnem reparare statum
ꝑ quam ꝑdiderat meritum. ubi nul
lomͦ potest nisi bonium meritum in¬
bonum uel malum meritum crecde
habuisse animam ante carnem. catho¬
licum non ẽ. Noli dicere. noli credere.
uel docere. qd̃ anuna mercierit eẽ pec¬
catrix. ante omne peccatum: suus
ẽẽ. catholicus. Ualde enim malum.
meritum ẽ merusse fien peccatricem:

Expanded text:
si forte nescis, exceptis antiquis excesi forte nescis, exceptis antiquis exceptis etiam recentius in Priscillianistis iam catholica damnauit ecclesia. Noli credere nec dicere nec docere \'animam per carnem reparare habitudinem priscam et per illam renasci, per quam meruerat inquinari\', si uis esse catholicus. ut enim omittam in eo quod dixisti: merito ergo per carnem priscam reparat habitudinem, quam uisa fuerat paulisper amisisse per carnem, ut per eam incipiat renasci, per quam meruerat inquinari, tam in proximo te ipsum tibi ipsi exstitisse contrarium, ut homo qui paulo ante dixeras animam per carnem reparare statum per quam perdiderat meritum — ubi nullo modo potest nisi bonum meritum inbonum uel malum meritum credere habuisse animam ante carnem catholicum non est. Noli credere nec dicere nec docere, \'quod anima meruerit esse peccatrix ante omne peceatum\', si uis esse catholicus. ualde enim malum meritum est meruisse fieri peccatricem.
Abbreviated transcription (Latin):
nino comdempnat. Absit enim ut cte¬
damꝰ qd̃ animnas ds̃ semꝑdat: sicut
semꝑẽ ipse quidat. Sic enim semꝑest
ipse ut numq eẽ desistat: animas aũt
non semꝑ dabit. s eas finito gn̾ationis
scło non iam nascentib quib dande
sunt. ꝓculdubio dare cessabit Noli cre¬
dere. noli dicete: nec docere animam me¬
ntum aliqd̾ ꝑdidisse ꝑ carnem. tanqͣm¬
boni meriti fuerit ante carnem: suus
ẽẽ catholicus. Nondum enim natos apłs dic̃
nichilegisse boni uel mali. Unde gͦ ani¬
ma potuit ante carnem habere meritũ
bonum: ubi nichil egerat boni: Anfor¬
te audebis eam dicere ante carnem bñ
dere Quomͦ gͦ dicis non uis animam
ex carne peccati conthrahere ualitudinẽ
ad quam uicissim uideas scĩficationẽ¬
transire ꝑcarnem: ut ꝑ ipsam repa¬
ret statum ꝑ quam ꝑdiderat meri¬
tum : hec doginata quibꝰ putatur
anuna ante carnem habuisse aliqu̾e
statum bonum. et meritum bonum.

Expanded text:
nino condemnat. absit enim, ut crenino condemnat. absit enim, ut credamus quod animas deus semper dat, sicut semper est ipse qui dat. sic enim semper est ipse, ut numquam esse desistat; animas autem non semper dabit, sed eas finito generationis saeculo non iam nascentibus quibus dandae sunt procul dubio dare cessabit. Noli credere nec dicere nec docere \'animam meritum aliquod perdidisse per carnem, tamquaboni meriti fuerit ante carnem ̒, si uis esse catholicus. nondum enim natos apostolus nihil egisse dicit boni uel mali; unde ergo anima potuit ante carnem habere meritum bonum, ubi nihil egerat boni ? an forte audebis eam dicere ante carnem bene sse? quomodo ergo dicis: non uis animam ex carne peccati contrahere ualetudinem, ad quam uicissim sanctificationensire per carnem, ut per ipsam reparet statum, per quam perdiderat meritum? haec dogmata, quibus putatur anima ante carnem habuisse aliquem statum bonum et meritum bonum,
Abbreviated transcription (Latin):
noli dicere: noli docere. quod non de ni¬
chillo s de sua natura fecerit animam
ds̃: siuis ẽẽ catholicus. Holi dicere no¬
atq ita semꝑ dm̃ animas dare. sic̃ semꝑ
ẽ ipse quidat: siuis ẽẽ eatholicus.
Erit entm tempꝰ qñ non cdabit animas
deus: cum tñ ipse eẽ non desinat. Pote¬
rat quidem fic accipi qd̾ aisti antinas¬
semꝑdat: ut intelligeretur sine cessatio¬
ne date. quadui homines generant. et
generantur: sicut dictum ẽ de quibꝰ¬
dam. semꝑ discentes et adueritatis sci¬
entiam numq. ꝑuenientes. Non enim
bio non discant. qñ in hoc corpore des¬
titerint uiuere. uel cum ceꝑint suppli¬
cio gehennali ardere. S tu non ꝑmisisti
sic accipi u̾bum tuum. cum diristi
reuocandum putasti. Et parum fuit
hoc: s tanq quereretur abste ut aꝑtius
explicares quomͦ dixeris semꝑ dat. ad¬
didisti atq dixisti. sicut semꝑ est ipse
quidat. Noc sane catholica fides om¬

Expanded text:
noli dicere. noli docere \'quod non de ninoli dicere. noli docere \'quod non de nihilo, sed de sua natura fecerit animam deus\', si uis esse catholicus. Noli credere natque ita semper deum animas dare, sicut semper est ipse qui dat\', si uis esse catholicus. erit enim tempus, quando non dabit animas deus, cum tamen esse ipse non desinat. poterat quidem sic accipi quod aisti \'semper dat\', utintellegeretur sine cessatione dare quamdiu homines generant et generantur, sicut dictum est de quibusdam: semper discentes et ad ueritatis scientiam numquam peruenientes; non enim bio non discant, quando in hoc corpore destiterint uiuere uel cum coeperint supplicio gehennalis ignis ardere. sed tu non permisisti sic accipi uerbum tuum, cum dixisti reuocandum putasti. et parum hoc fuit; sed tamquam quaereretur abs te, ut apertius explicares quomodo dixeris \'semper dat\\ addidisti atque dixisti: sicut semper est ipse qui dat. hoc sana et catholica fides om
Abbreviated transcription (Latin):
na uirtus accenderet. nichil heliseo fuerit
imminutum. ꝑ cuiꝰ flatum corpꝰ emor¬
tuum rediuiuam anunam reciꝑet et spm̃:
et uirit: tercio heliseus in faciem mortui
aspirauit et reuiit: Sic sonant tua u̾ba
ista quasi flandi tantum iitmetus inter¬
fuerit: ut non qd fecit deus etiam ꝓpħa
fecisse credatur. Et hoc gͦ em̃dandum ẽ
Tam multum quippe interfuit inter ild̃
opꝰ dei et hoc helisei. ut ille flauerit flatũ
uitȩ quo fieret homo in ammam uiuẽ¬
teni: iste aũt flauerit flatum neq sen¬
tentem neq uiuentem .s. aliqͥo significã¬
di grã figurantem. Beniq ut pueriste
reuiuisceret non eum animando ꝓpħa
fecit: s eum amando ut hõc faceret impe¬
trauit. Qd̃ aũt illum ter flasse dicis aic
memoria sicut fieti solet. aut indositas
codicis te fefellit. Quid pluta: Non sunt
ad hoc astiuendum aliqua exempla et
argum̃ta querenda: s potiꝰ eindanda
et mutanda sententia Noli gͦ credere

Expanded text:
na uirtus accenderet, nihil Heliseo fuerit na uirtus accenderet, nihil Heliseo fuerit imminutum, per cuius flatum corpus emortuum rediuiuam animam recepit et spiritet uixit, tertio Heliseus in faciem mortui aspirauit, et reuixit. sic sonant tua uerba ista, quasi flandi tantum numerus interfuerit, ut non quod fecit deus etiam propheta fecisse credatur. et hoc ergo emendandum est. tam multum quippe interfuit inter illud opus dei et hoc Helisei, ut ille flauerit flatum uitae, quo fieret homo in animam uiuentem, iste autem flauerit flatum neque sentientem neque uiuentem, sed aliquid significandi gratia figurantem, denique ut puer iste rcuiuesceret, non eum animando propheta fecit. sed eum amando ut hoc deus faceret impetrauit. quod autem illum ter flasse dicis, aut memoria, sicut fieri solet, aut mendositas codicis te fefellit. quid plura? non sunt tibi ad hoc astruendum aliqua exempla et argumenta quaerenda, sed potius emendanda et mutanda sententia. noli ergo credere,
Abbreviated transcription (Latin):
aũt qͥ uult quod huic similttudini ad¬
dendum putasti ad exemplum de beato
heliseo. quia flando in eiꝰ faciem mortu¬
um suscitauerit: Ita ne tu flatum he¬
lisei. factum fuisse putas anunam pue¬
u: Nonusq adeo te ex horbitare credide¬
rim. Si gͦ anima illa quȩ uiuenti ablata
fuerat ut moreretur. eadem ipsa illuit
reuiuisceret reddita ẽ. quid ad rem ꝑtinet
qd̃ diristi nchil heliseo fuisse diminutũ:
quia flauit et integer manfit: quid opꝰ
eiat ut hoc de heliseo mortuum resus¬
citante diceres. qd̾ de quo ius flante
et neminem suscitante dicere nichil-
omuius posses: In caute sane locutus
es cum absit ut credas flatum helisei
factum fuisse reuiuiscentem anunam
facto hoc distare uoluisti qd̾ ille semel.
iste ter flauert. Hiristi quippe heliseum
in faciem defuncti filii illiꝰ sunamitis.
instar primeuȩ originis infufflasse: et
cun emortua m̃bra inquis inuigorem
pͥstinum redanimata ꝑ alitum ꝓphȩ diui¬

Expanded text:
autem sibi uult, quod huic similautem sibi uult, quod huic simildendum putasti ad exemplum de beato Elisaeo, quia flando in ejus faciem mortuum suscitaverit ? Itane tu flatum Elisaei factum fuisse putas animam pueri? Non usque adeo te a vero exorbitare crediderim. Si ergo anima illa quae viventi ablata fuerat ut moreretur, eadem ipsa illi ut revivisceret reddita est; quid ad rem pertinet quod dixisti, « nihil Elisaeo fuisse diminutum, » quia flavit et integer mansit; quid opus erat ut hoc de Elisaeo mortuum resuscitante diceres, quod de quovis flante et neminem suscitanominus posses? incaute sane locutus es — cum absit, ut credas flatum Helisei factum fuisse reuiuescentis animam facto hoc distare noluisti. quod ille semel, iste ter flauerit. dixisti quippe Heliseum in faciem defuncti filii illius Sunamitis ad instar primaeuae originis insufflasse: et cum emortua membra, inquis, in uigorem pristinum redanimata per halitum prophetae diui
Abbreviated transcription (Latin):
ra quȩ iam erat. sicut nos ex isto eirẽ¬
fuso aere flatum facimꝰ animas fla¬
re: aut certe qd̃ et abhorret ab ista si¬
militudine. et habundat impietate.
dm̃ sine ullo quid̃ sui detrũto. s tñ
de sua natura mutabile aliqͥd uel pro¬
ferre. uel qd̃ est peius. tanq sui oꝑis ma¬
teries ipse sit facere. Ut gͦ aliquam
de nr̃o flatu adhanc rem adhibeamꝰ
sumlitudinem. id potiꝰ est credendũ.
qd̃ sicut nos non de natura nr̃a. sed quia
ommipotes non sumꝰ. de isto aere cir¬
cumfuso quem trahunꝰ et reddimꝰ cũ
spiramꝰ et respiramꝰ flatum facimꝰ. qn̾
sufflamꝰ nec uiuentem nec sentientẽ
quanius nos uruamꝰ atq sentiamus:
ita dm̃ non de sua natura.s quia sic
omps ẽ. ut possit ereare qd̃ uult. etiam
er eo qd̾ omnino nonẽ idest de nichilo.
flatum facere posse. uiuentem atq sen¬
tientem credimꝰ. s plane eum sit un¬
mutabilis ip̃e: mutabilem facit. Quid

Expanded text:
ra, quae iam erat, sicut nos ex isto circumra, quae iam erat, sicut nos ex isto circumfuso aere flatum facimus, animas flare aut certe, quod et abhorret ab ista similitudine et abundat impietate, deum sine ullo quidem sui detrimento, sed tamen de sua natura mutabile aliquid uel proferre uel, quod est peius, tamquam sui operis materies ipse sit, facere. ut ergo aliquam de nostro flatu ad hanc rem adhibeamus similitudinem, id potius est credendum, quod, sicut nos non de natura nostra, sed quia omnipotentes non sumus, de isto aere circumfuso quem trahimus et reddimus, cum spiramus et respiramus, flatum facimus quando sufflamus nec uiuentem nec sentientem, quamuis nos uiuamus atque sentiamus, ita deum non de sua natura, sed quia sic omnipotens est, ut possit creare quod uult, etiam ex eo quod omnino non est. id est de nihilo, flatum facere posse uiuentem atque sentientem, sed plane cum sit inmutabilis ipse mutabilem. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
tus ipse defendere: et auditores tuos qͦs
ueris rebus edificare debes. in anistre¬
pitu uentosi sermonis inflare In hac
eausa non te ad magistrum mitto: sed
ad te ipsum Emitte flatum inutrem.
et os continuo claude naresq detine:
et sic saltem senti uerum ẽẽ. quod dico
Cum eium ceꝑis angustias intolerabi¬
les pꝑeti. quid cupies ore aꝑto narib ꝙ
reciꝑere: Si quando sufflasti: nichil
te ȩxistimas amisisse. Uide in quo
malo sis. ñ hauriendo refumas quod
effundendo reddidetas. Uide illa infla¬
tio qualia cdampna et detrim̃ta feciss.
nisi ea respiratio reparaset. Nisi enun
qd̃ impenderis ad utrem implendam
ad te itidem alendum aditu patefac¬
to redierit: quid tͥ non solum unde
illum inflare. ẜ. unde tu possis uiue¬
re remanebit: Hec debiusti consid̾ate
cum scribetes. et non ista similitudine
utrium inflators uel inflandoꝵ. in¬
troducere nobis dm̃. aut ex aliã natu¬

Expanded text:
tus ipse defendere et auditores tuos, quos tus ipse defendere et auditores tuos, quos ueris rebus aedificare debes, inani strepitu uentosi sermonis inflare. in hac causa non te ad magistrum mitto nisi ad te ipsum. emitte flatum in utrem et os claude continuo naresque detine et sic saltem senti uerum esse quod dico. eum enim coeperis angustias intolerabiles perpeti, quid cupies ore aperto naribusque recipere, si, quando sufflasti, nihil te existimas amisisse? uide in quo malo sis, nisi hauriendo resumas quod effundendo reddideras; uide, illa insufflatio qualia damna et detrimenta fecisset, nisi ea respiratio reparasset. nisi enim quod inpenderis ad utrem implendum, ad te itidem alendum aditu patefacto redierit, quid tibi non solum unde illum inflare, sed unde tu possis uiuere remanebit? Haec debuisti considerare, cum scriberes, et non ista similitudine utrium inflatorum uel inflandorum introducere nobis deum aut ex alia natu
Abbreviated transcription (Latin):
accepit. Inte ipso tiln proba que dico.
Emitte spm̃ flando: eruide u̾trum
dures si non receꝑis. Recipe respirando.
et uide quas paciatis angustias. si nõ
rursus emiseris. Noc gͥfacimus. qnu¬
trem sicut dicis inflamꝰ: qd̃ facunꝰ ut
iuuamꝰ: nͥ qd̃ tune pauloplus duci¬
mꝰ. ut pauloplus emittamus: ut spm̃
flabilem idest uentum. in utrem un¬
plendum et extendendum non quie¬
te spirandi et respirandi.s hanelan¬
di impetu coartemus. Quomͦ gͦ dicis
nullum patimur detrim̃tum: cum
ex nobis aliquem trasmutimus flatũ.
et manente nobis plena flatus ꝓprii
qualitate. et integra quantitate. nul¬
lum nos meminimꝰ dampnum ex
utris inflatione sentire : Apparet te fi¬
li si aliqñ utrem inflasti: non adu̾tisse
quid egeris. Quod enim suffiando a-¬
mittis: statim recipiendo nonsentis.
S potes hoc facillime discere. si hoc
potiꝰ uelis quam tua dicta quia iam
dicta sunt. non inflans utrem s infla¬

Expanded text:
accepit. In te ipso tibi proba ipse quod dico. accepit. In te ipso tibi proba ipse quod dico. emitte spiritum flando et uide utrum dures, si non receperis; recipe respirando et uide quas patiaris angustias, si non rursus emiseris. hoc igitur facimus. quando utrem, sicut dicis, inflamus, quod facimus ut uiuamus; nisi quod tunc paulo plus ducimus, ut paulo plus emittamus, ut spiritum flabilem, id est uentum in utrem inplendum et extendendum non quiete spirandi et respirandi, sed anhelandi impetu coartemus. quomodo ergo dicis: nullum patimur detrimentum, cum ex nobis ad aliquid transmittimus flatum, et manente in nobis plena flatus proprii qualitate et integra quantitate nullum nos meminimus damnum ex utris inflatione sentire? apparet te, fili, si aliquando utrem inflasti, non aduertisse quid egeris. quod enim sufflando amittis, statim recipiendo non sentis. sed potes hoc facillime discere, si hoc potius uelis quam tua dicta, quia iam dicta sunt, non inflans utrem, sed infla
Abbreviated transcription (Latin):
subtiliorem tñ emittamꝰ quam nra
sunt corpora: nec eum de anima nr̃a
s de hoc aere ꝑ uiscera corporis exha¬
lemus. Pulmones namq anima cuiꝰ
nutu mouentur etiam cȩtera corporis
m̃bra. ad hunc aercum sp̃m ducendum
atq reodendum sicut folles mouet. Pͥre¬
ter enim alunta solila et fluuia unde
est cibus et potus: hoc tercium nobis
deus aluntum circum fundit autarũ
Quasita carpimꝰ ut sine cibo et putu
cio quod aura nob̾ quȩ undiq circũ¬
sistit spirantib et respirantibus ex hi¬
bet. nec exiguo temporibus spacio pos¬
sumꝰ uiuere. Sicut aũt cibus et potus
non solum ingerendi uerum etiam
ꝑ meatus ad hoc institutos egerendi
sunt ne in utroq ledant. uel non in¬
trando. uel non exeundo: ita hoc terciũ
flabile alim̃tum quia in nobis mane¬
te non sinitur. nec immorando corrĩpit᷑
segerttur. mor ut ingentur: non alios
s eodem meatus. id est os. aut nares aut
utrumq et qua intrairet et qua exiret

Expanded text:
subtiliorem tamen emittamus, quam nostra subtiliorem tamen emittamus, quam nostra sunt corpora, nec eum de anima nostra. sed de hoc aere per uiscera corporis exhalemus. pulmones quippe anima, cuius nutu mouentur etiam cetera corporis membra, ad hunc aerium spiritum ducendum atque reddendum sicut folles mouet. praeter enim alimenta solida et fluxa, unde est cibus et potus, hoc tertium nobis deus alimentum circumfudit aurarum. quas ita carpimus, ut sine cibo et potu tio, quod aura nobis. quae undique circumsistit, spirantibus et respirantibus exhibet, nec exiguo temporis spatio possumus uiuere. sicut autem cibus et potus non solum ingerendi, uerum etiam per meatus ad hoc institutos egerendi sunt, ne utroque laedant, uel non intrando uel non exeundo, ita hoc tertium flabile alimentum quia in nobis manere non sinitur nec inmorando corrumpitur, sed egeritur mox ut ingeritur, non alios, sed eosdem meatus, id est os aut nares aut utrumque, et qua intraret et qua exiret,
Abbreviated transcription (Latin):
portio nr̃ȩ naturȩ uel qualitatis in¬
funditur: cum hoc ipso quo spũ hau
qua nrĩ diminutione refertur. his
uerbis tuis aodis adhuc et immoratis
et in culcas similitudinem quasi nec¬
cessatiam. qua intelligam quomͦ deus
sine suȩ naturȩ aliquo decrim̃to. et de
se tpso animam faciat. et ficta de ipso
non sit quod ipse. Dicis enim. Nunquid
animȩ nr̃ȩ est portio utris inflatio. aut
homines fingimꝰ cum utres inflamꝰ
cum flatus nrõs in diuersa partimur.:
S nullum patimur decrimentum.
cum ex nobis aliquem tr̃amittimus
flatum: et manente innobis plenafia
tus ꝓpͥrii qualitute et integra quanti¬
tate. nullum nos meminimus damꝑ¬
num ex utris inflatione sentire. Ista
similitudine quȩ satis elegans et con¬
graens tibi uidetur: quantum falla¬
ris attende. Ueum qrappe dicis in cor¬
poreum non de nichilo a se factam.s.
de se ipso animam insufflate corpore¬
am: cum flatum nos licet corporeum

Expanded text:
portio nostrae naturae, vel qualitatis inportio nostrae naturae, vel qualitatis infunditur; cum hic ipse spiritus, quoqua nostri diminutione egeratur. » His verbis tuis adhuc addis et immoraris, et inculcas similitudinem quasi necessariam, qua intelligamus quomodo Deus sine suae naturae aliquo detrimento, et de se ipso animam faciat, et facta de ipso, non sit quod ipse. Dicis enim: « Numquid animae nostrae est portio utris inflatio, aut homines fingimus cum utres inflamusimur, cum flatus nostros in diversa partimur? Sed nullum patimur detrimentum, cum ex nobis ad aliquid transmittimus flatum; et manente in nobis plenatus proprii qualitate et integra quantitate nullum nos meminimus damnum ex utris inflatione sentire. ista similitudine, quae satis elegans et congruens tibi uidetur, quantum fallaris adtende. deum quippe dicis incorporeum non de nihilo a se factam, sed de se ipso animam sufflare corpoream, cum flatum nos licet corporeum,
Abbreviated transcription (Latin):
cis. Qua impietate ut careas ita opor¬
tet ut dicas anime auctorem deum:
ut ab illo facta sit. non de illo. Quod
enim de illo est sicut unigenitus filiꝰ.
eiusdem naturȩ est cuius et ille est.
yt aũt antina eiusdem naturȩ nõ
sit cuius ẽ ille: facta est quid̃ abillo
s non de illo. Aut gͦ dicunde: aut fa¬
tere de nichilo. Quid est quod dicis. eã
particulam eẽ. quandam alitus natu¬
re dei : Numquidnam ipsum alitũ
naturȩ dei cuius alitus est ista parti¬
cula. negas eiusdem cuius deus estͤ na
naturȩ : Si negas. gͦ de nichilo. et istũ
alitum fecit deus. cuius alitus animã
ius eẽ particulam. Aut si non de nichi¬
lo: dic unde illum fecerit deus. Si de
se ip̃o: gͦ ipse ẽ quod absit inateries opis
sui. S dicis. Cum de se ipso alitum uel
flatum facit. ipse integer manet: qua¬
si non ignns lucernȩ integer maneat cũ
de illo altera accenditur: et tñ eiusõ
Cum a nobis utet inflatur. non aliq̃

Expanded text:
cis. Qua impietate ut careas, ita oporcis. Qua impietate ut careas, ita oportet ut dicas animae auctorem Deum, ut ab illo facta sit, non de illo. Quod enim de illo est, sicut unigenitus Filius, ejusdem naturae cujus et ille est. Ut autem anima ejusdem naturae non sit cujus est ille, facta est quidem ab illo, sed non de illo. Aut ergo dic unde, aut fatere de nihilo. Quid est quod dicis, « eam particulam esse quamdam halitus naturae Dei? » Numquidnam ipsum halitum naturae Dei, cujus halitus est ista particula, negas ejusdem cujus Deus est esse naturae? Si negas, ergo de nihilo et istum halitum fecit Deus, cujus halitus animam vis esse particulam. Aut si non de nihilo, dic unde illum fecerit Deus. Si de se ipso, ergo ipse est, quod absit, materies operis sui. Sed dicis, « Cum de se ipso halitum vel flatum facit, ipse integer manet: » quasi non et ignis lucernae integer maneat, cum de illo altera accenditur, et tamen ejusdem, « cum a nobis uter inflatur, non aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
in eis remanete cupientis. Si aũt pro
eis tibi etiam contentionem quod absit
ꝑsuaserit ꝑuicacem. iam tanq hereti¬
ia doginoͣta cum suo neccesse erte aue¬
tore dampnari. cura scilicet pastorali.
et medicinali: prius quam ꝑ incautũ
uulgus serpant dira contagia: cum
dilectionis non uarietate. ẜ nomine.
salubris negligitur disciplina. Si
legere mea scripta ad fr̃s nrõs rena¬
tum dei seruum et pb̃rm petrum:
ad quem tu eadem ipsa de quibus
agimꝰ scribenda existimasti: eius ut
asseris uoluntati petentis obtemꝑans.
Uabunt enim tibi ut legas ꝓcul du-¬
bio si uolueris: et ingerent etiam nõ
petenti. Uerumtñ etiam hic quȩ ma-¬
rime in eisdem libris tius et in fide
tua em̃dari cupiam: non tacebo Primũ
est enim quod animam non ita uis
a deo ẽẽ factam. ut ex nichilo ẽam fece¬
rit sed ex semet ipso: ubi non putas eẽ
consequens ut natura sit dei. Quod ꝓ¬
fecto quã sit impurm: et ipse cognos¬

Expanded text:
in eis remanere cupientis. Si autem pro in eis remanere cupientis. Si autem pro eis tibi etiam contentionem, quod absit, persuaserit pervicacem; jam tanquam haeretica dogmata cum suo necesse erit auctore damnari, cura scilicet pastorali et medicinali, priusquam per incautum vulgus serpant dira contagia, cum dilectionis non veritate, sed nomine, salubris negligitur disciplina . CAlegere mea scripta ad fratres nostros, Renatum Dei servum, et presbyterum Petrum, ad quem tu eadem ipsa, de quibus nunc agimus, scribenda existimasti, « ejus, » ut asseris, « voluntati petentis obtemperans. » Dabunt enim tibi ut legas procul dubio, si volueris, et ingerent etiam non petenti. Verumtamen etiam hic, quae maxime in eisdem libris tuis, et in fide tua emendari cupiam, non tacebo. Primum est, quod « Animam non ita vis a Deo esse factam, ut eam ex nihilo fecerit, sed ex semetipso » . Ubi non putas esse consequens ut naturae sit Dei: quia profecto quam sit impium, et ipse cognos
Abbreviated transcription (Latin):
te habere tale cognomentum:tanꝙ
sis h̾ecici mortui monim̃tum.
Nolumꝰ talem titulum habere librũ
tuum: qualem falsum eẽ diceremꝰ.
si in eius sepulchro legeremus. Non
enti uincentium uictorem scimꝰ ẽẽ
s uictum. Et utinam fiuetuose: sic̃
te uinci uolumꝰ ueritate astute aũt
putaris et callide tu libros tuos quos
eredi cupis illo tibi reuelante dictatos
appellasse uincentii uictoris: non ta
ĩcentium te quam illum uocari uo¬
luisse uictorem: uelut qui tibi reue¬
lando que scriberes uicissec errorem.
Ut qitid tibi ista fili : Esto potiꝰ uerus
non fictus catholicus. ne te fugiat
spẽ sc̃s: et nichil tibi possit ꝓdẽe iun¬
centius: inquem se adte fallendum
tranfigurauit malignissimꝰ sp̃s. Eiꝰ
quippe sunt illa qualibet tibi fraucłe
ꝑsuasa: quȩ si admonitus pia humi¬
litate et catholica pace correreris. erro
res fuisse uidicabuntur studiosissi¬
mi uiuenis: em̃dari potius quam

Expanded text:
te habere tale cognomentum, tamquam te habere tale cognomentum, tamquam sis heretici mortui monumentum; nolumus talem titulum habere librum tuum, qualem falsum esse dieeremus, si in eius sepulcro legeremus. non enim Vincentium uictorem scimus esse. sed uictum; et utinam fructuose, sicut te uinei nolumus ueritate! astute autem putaris et callide, cum libros tuos, quos credi cupis illo tibi reuelante dictatos, appellas Vineentii Victoris, non tam Vincentium te quam illum uoeari noluisse Victorem, uelut tibi reuelando quae scriberes uicisset errorem. ut quid tibi ista, fili? esto potius uerus, non fictus catholicus, ne te fugiat spiritus sanctus et nihil tibi possit prodesse Vincentius. in quem se ad te fallendum transfigurauit malignissimus spiritus; eius quippe sunt illa qualibet tibi fraude persuasa. quae si ammonitus pia humilres fuisse judicabuntur studiosissimi juvenis, emendari potius quam
Abbreviated transcription (Latin):
tu fuisse. uel eẽ. tanq lucis angłm cre¬
didisti. Et eo quidem modo minus
add decepiendos catholicos ualet. quo
se non in lucis angłos s inhereticos
tranfigurat: s te ab eo falli iam catho¬
licum nollem. Crucietur gͦ te didicis¬
se quȩ uera funt: quantomagis leta¬
tus fuerat se tibi ꝑfuasisse que falsa
sunt. Ut aũt non diligas hominem
mortuum cuiꝰ dilectio tibi obeẽ. potest.
prodẽẽ illi non potest: hoc breue in¬
tuearis admoneo. qd̾ utiq ille non ẽ
uasisti. Si aũt illum scm̃ et iustum
arbitraris: tu communicando catho¬
licis intcristi. Profecto enim te catho¬
licum fingis. si antmo illud sectaris
quod erat ille quem diligis. Et nosti
quam terribiliter. scriptum sit: quod
spe sc̃s discipline effugiet fictum
Si autem ueraciter comimunicans
non te catholicum fingis: quio adhuc
heticum mortuum sic diligis ut eiꝰ
uelis te iactare adhuc nomine: euiꝰ
iam non teneris eerrore: Nolumus

Expanded text:
tu fuisse uel esse tamquam lucis angelum cretu fuisse uel esse tamquam lucis angelum credis. et eo quidem modo minus ad decipiendos catholicos ualet, quando se non in lucis angelos, sed in hereticos transfigurat; sed te ab eo falli iam eatholieum nollem. crucietur ergo te didicisse quae uera sunt: quanto magis laetatus fuerat se tibi persuasisse quae falsa sunt! ut autem non diligas hominem mortuum, cuius dilectio tibi obesse potest, prodesse illi non potest, hoc breue intuearis ammoneo, quod utique ille non est uasisti; si autem illum sanctum et iustum arbitraris, tu communicando catholicis interisti. profecto enim tc catholicum fingis, si animo illud es quod erat ille quem diligis. et nosti quam terribiliter scriptum sit, quod spiritus sanctus disciplinae fugiet fictum. si autem ueraciter communicans non te catholicum fingis, quid adhuc hereticum mortuum sic diligis, ut eius uelis te iactare adhuc nomine, cuius iam non teneris errore? nolumus
Abbreviated transcription (Latin):
ingenium tuum quo delectabar in
lutetis tius uidebam non remansisse
apud adu̾sarios ueritatis. additum
est a refetentibus quod me inter illa
gaudia constritaret: ideo te cognomi¬
gati fuccessores qui hoc nomine appel¬
latus est. adhuc tanq magnum et sc̃m
uirum anumo teneas et obhoc illius
nom̃ tuum uolueris eẽ cognomen.
Nec defuerunt qui dicerent etiam hoc
ate fuisse iactatum quod ipse tibi nes¬
cio qua uisione apparuerit: atq ad
hos conficiendos libros de quibus te¬
cum agere isto nr̃o oprsculo institui.
sic adiuerit ut ea tibi scribenda quan¬
tum ad tes ipsas rationesq attinet
ipse dictaret. Quoo siuetum ẽ iam te
illa dicete potuisse non mitor: que si
pacienter autultes admonitioni mee
et eos libros catholica mente conside¬
res. atq ꝑtractes: te dirisse ꝓculdubio
penitebit. Ille quippe qui se sicut eũ
ꝓdit apłs tranfiguiat in angłm lucis:
in cum tibi tranfiguratus est. quem

Expanded text:
ingenium tuum, quo delectabar in ingenium tuum, quo delectabar in litteris tuis, uidebam non remansisse apud aduersarios ueritatis, additum est a referentibus, quod me inter illa gaudia contristaret, ideo te cognomigati successorem, qui hoc nomine appellatus est, adhuc tamquam magnum et sanctum uirum animo teneas et ob hoc illius nomen tuum uolueris esse cognomen. nec defuerunt qui dicerent etiam hoc a te fuisse iactatum, quod ipse tibi nescio qua uisione apparuerit atque ad hos conficiendos libros, de quibus tecum agere isto nostro opusculo institui, sic adiuuerit, ut ea tibi scribenda, quantum ad res ipsas rationesque adtinet, ipse dictaret. quod si uerum est, iam te illa dicere potuisse non miror, quae, si patienter auscultes ammonitioni meae et eos libros catholica mente consideres atque pertractes, te dixisse procul dubio paenitebit: ille quippe qui se, sicut eum prodit apostolus, transfigurat in angelum lucis, in eum tibi transfiguratus est, quem
Abbreviated transcription (Latin):
ipbatum quia cetius non fiusse cons¬
temptum. Nonenim sequendum s̾cor¬
ngendum te diligo. Et qm̃ nec corrigi
uosse despero: nolimireris me contep¬
iere non posse quem diligo Si enim
de anteq nobis communicares dilige
debui ut eẽs catholicus: quantomag
nain cominunicantem diligeie debeo
sit hereticus: Quantum enim apa¬
ret exdonis ingenii quȩ etiam tibilar¬
gitus est deus. ꝓfecto sapieus eris si
te non eẽ credideris: atq ut sis abiuo
qui facit sapientes pie supliciter in¬
stanterq poposceris: et malueriserro¬
re non decipi quam errantiũ laudi¬
bus honorari. Prius me in libris tius
titulus tui nominis ꝓ te sollicitum
reddit. Cum enim quis eẽt uincen¬
tius uictor ab eis qui te nouerant uel
forte aderant requisissem audiui te
fuisse donatistam uel potius rogatis¬
tam: nuꝑ autem communicasse ca¬
tholice. Et cum gaudetem tantum
quantum de his solemus quos ab
illo etrore liberatos eẽ cognoscimꝰ:
ummo uͦ etiam multo amplius. qd̾

Expanded text:
batum, quia cernis non fuisse contemtum; non enim sequendum, sed corrigendum te diligo. et quoniam nec corrigi posse despero, nolo mireris me contemnere non posse quem diligo. si enim te, antequam nobis eommunieares, diligere debui, ut esses catholicus, quanto magis te iam communicantem diligere debeo,sit hereticus! quantum enim adparet ex donis ingenii, quae iam tibi largitus est detis, profecto sapiens eris, si te non esse credideris, atque ut sis ab illo qui facit sapientes pie, subpliciter instanterque poposceris et malueris errore non decipi quam errantium laudibus honorari. Prius me in libris tuis titulus tui nominis pro te sollicitum reddidit. cum enim quis esset Vincentius Victor ab eis qui te nouerant et forte aderant requisissem, audiui te fuisse Donatistam uel potius Rogatistam, nuper autem communicasse catholicae. et cum gauderem tantum, quantum de his solemus, quos ab illo errore liberatos esse cognoscimus, immo uero etiam multo amplius, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ausus ẽ dicere sine dubio repbancda
an uͦ tu reprobare dubitabis. qd̾ ipse
cum de anima loqueretur. non uis
inquit animam excarne peccati cõ¬
trahere ualitudinem. adquam iu¬
cissim scĩficationem uideas transi¬
re ꝑ carnem: ut ꝑ ipsam repararet
statum. ꝑ quam ꝑdiderat meritũ:
dut numquid quia baptismo corpꝰ
abluitur. non transit ad animam
uel sp̃m. quod creditur conferri
ꝑ baptismum: Merito gͦ ꝑ carnem
priscam reparat habitudinem. qua
iusa fuerat paulisꝑ amisisse ꝑ car¬
nem: ut ꝑ eam incipiat renasci.

Expanded text:
ausus est dicere sine dubio reprobanda. ausus est dicere sine dubio reprobanda. An uero tu reprobare dubitabis, quod, cum de anima loqueretur: non uis, inquit, animam ex carne peccati contrahere ualetudinem, ad quam uicissim sanctificationem uideas transire per carnem, ustatum, per quam perdiderat meritum? Aut numquid quia Baptismo corpus abluitur, non transit ad animam vel spiritum, quod creditur conferri per Baptismum? Merito ergo per carnem, priscam reparat habitudinem, quam visa fuerat paulisper amisisse per carnem, ut per eam inc