comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
missꝰ fuerat. Idõ ult᷑ neminẽ oportuit circ̃cidi: qr tã¬
dui cuc̾rit signũ qͦ ad usq ueniret qͥ ꝓmissꝰ fuerat re¬
staurare fidẽ in qͣ iꝰtificatꝰ: abrahã in p̾putio: ut c̾dñ¬
tib ñ opꝰ sit cͥc̃cisio. Abrahã aũ idõ circ̃cisꝰ ÷ qi filiũ se
c̃didic habiturũ: in qͦ õs gt̃s benedic̾ent᷑. Idõ tã diucu

Expanded text:
o ultra neminem oportuit circumcidi; quia tamdiu cucurrit signum, quoadusque veniret, qui promissus fuerat restaurare fidem, in qua justificatus est Abraham in praeputio, ut credentibus non opus sit circumcisio. Abraham autem ideo circumcisus est, quia filium se credidit habiturum, in quo omnes gentes benedicerentur. Ideo tamdiu cu
Abbreviated transcription (Latin):
ũ eunqͥt boñ ꝑbibebant õs loci illiꝰ: insidias pasiꝰ: iu
deoꝵ. Explorabant enĩ si filiũ uide ȩ incirc̃ cifũ susci¬
ꝑet : ꝑ antes seditionẽ. Qͥa si de g̾cis ꝯtͣdiceba t ñ ẽẽ cir¬
filios isrł circ̃cidi ñ uetaret qi nicħ de his in epła ead̃
significau̾ant apłi: ex cuiꝰ auctoritate plꝰ inseiuebant¬

Expanded text:
 bonum perhibebant omnes loci illius, insidias passus est Judaeorum. Explorabant enim si filium Judaeae incircumcisum susciperet, parantes seditionem; quia si de Graecis contradicebat non esse cirfilios Israel circumcidi non vetaret; quia nihil de his in epistola eadem significaverant apostoli: ex
Abbreviated transcription (Latin):
suec apł uͦ secreto ꝯtulit. ut scirent ñ illũ discordare
re aut cucurrisse. sic̃ estimabant aliꝗͣti ex iudeis cre¬
dentibꝰ. Nec enĩ aliqͥd ab eis disce̾ pot̾at qr a dõ fuerat
instructꝰ: s ꝓpt̾ ꝯcordiã ⁊ pacẽ dĩ nutu factũ ⁊ ut tol¬
leret᷑ scrupulꝰ aut suspicio fr̃ib aut coapłis eiꝰ: ⁊ ut¬
credebant: s ut ab his tantũ obseruarent. id⁊ a san¬
guine ⁊ fornicatione ⁊ idolatͥa. Nc̃ dicant sophiste
rabant an q̃ sciebanti S qͣmͦ fieri pot ÷ ut aliqͥs ea
dõ didicat: ut obseruarenta sanguine edendo ẽ car¬
ne. Nã qͦmͦ fieri pot̾at ut romaniᷤ legib ĩbuti qͦr̃ tãta au¬
ctoritas in seruand mandatis ÷ nescirent homicidiũ
mant leges romanȩ . Deniq tͥa ħ mandata ab apł ⁊
seniorib data reꝑiunt᷑ q̃ ignorant leges romanȩ. I÷
ut obseruent se ab idolatͥa a sanguine sic̃ noe ⁊ afor-¬
nicationẽ q̃ sop histȩ g̾coꝵ ñ intelligentes. scientes

Expanded text:
s vero secreto contulit; ut scirent non illum discordare um currere aut cucurrisse, sicut aestimabant aliquanti ex Judaeis credentibus. Nec enim aliquid ab eis discere poterat; quia a Deo fuerat instructus: sed propter concordiam et pacem Dei nutu factum est; ut tolleretur scrupulus aut suspicio fratribus et coapostolis ejucredebant; sed ut ab his tantum observarent, id est, a sanguine et fornicatione et idololatria . Nunc dicant sophistaerabant, an quae sciebant? Sed quomodo fieri potest, ut aliquis ea Deo didicerat, ut observarent se a sanguine edendo cum carne . Nam quomodo fieri poterat ut Romanis legibus imbuti, quorum tanta auctoritas in servandis mandatis est, nescirent homicidium niant leges Romanae? Denique tria haec mandata ab apostolis et senioribus data reperiuntur, quae ignorant leges Romanae, id est, ut abstineant se ab idololatria, et sanguine, sicut Noe, et fornicatione. Quae sophistae Graecorum non intelligentes, scientes
Abbreviated transcription (Latin):
hẽmꝰ ĩ xͦ cħu ut noᷤ ĩ su̾itutẽ subit̾ent. Explorare ÷ sic ĩtͣreut ali¬
ud fingat ⁊ aliud q̃rat: qͦ possent accusare lib̾tatẽ nr̃am
ut ñrã lib̾tatẽ inseruitutẽ subic̾e̾nt: cogñtes nos subi¬
ci legi circ̃cisiomisadhorã cessimꝰ subiecioni. ħ÷ ad horãnoᷤᷤ
subiecimꝰ seruituti. humiliantesnos legiut circ̃ciso ti¬
motheo cessaret dolꝰ ⁊ scandalũ iudeoꝵ. Paratienĩ e¬
rant sic̃ dat intelligi cõmouere illi cumultũ ⁊ sediti¬
onẽ. ł uit enĩ causa qͦmͦ hrent aditũ calũniȩ faciendȩ.¬

Expanded text:
hristo Jesu, ut nos in servitutem subjicerent. Explorare est sic intrare, ut aliud fingat, et aliud quaerat. Quo possent accusare libertatem nostrut nostram libertatem servituti subjicerent, cogentes nos subjici legi circumcisionis. Ad horam cessimus subjectioni; hoc est, ad horam nos subjicimus servituti, humiliantes nos Legi; ut circumciso Timotheo, cessaret dolus et scandalum Judaeorum. Parati enim erant, sicut datur intelligi, commovere illi tumultum et seditionem.
Abbreviated transcription (Latin):
os eruditꝰ a gamaliele uiro prudentissimo loc̃ bñs
c̃ optiis uita hõib reliqͥt legẽ. qͣtomag̃ hi qͥ extͣ legẽ
erant legi se subic̾e ñ debuerant: Et si hic gaudet exis¬
se se de sub iugo seruitutis: qͥd ÷ ut lib̾tatẽ suã obligaue¬
rint uincuł legis: Cũaũ placuit ei qͥ me segͥgaũ de nt̾o

Expanded text:
os, eruditus a Gamaliele, viro prudentissimo, locum habens cum optimis vita hominibus, reliquit Legem; quanto magis ii, qui extra Legem erant, Legi se subjicere non debuerant? Et si hic gaudet exisse se de sub jugo servitutis, quid est ut libertatem suam obligaverint vinculis Legis? Cum autem placuit ei,
Abbreviated transcription (Latin):
epłe aꝑit. Ipsũ enĩ sensũ uult manifestare qr ñ ea q̃ docebat
ab hõe didicat: ut forte dubitaret᷑ de his q̃ docebat. neq scd̃
humanũ iudiciũ aptata erat eiꝰ p̾dicatio. ut indigna di¬
uina auctoritate uicdet̾: s a dĩ filio dic̃ se didicisse ꝑ reue¬
lationẽ. c̃ iã pͦ resurrectionẽ ee̾t incȩł.sic̃ p̾memoraur &

Expanded text:
perit. Ipsum enim sensum vult manifestare, quia non ea quae docebat, ab homine didicerat, ut forte dubitaretur de his quae docebat, neque secundum humanum judicium apta erat ejus praedicatio, ut indigna divina auctoritate videretur, sed a Dei Filio dicit se didicisse per revelationem, cum jam post res
Abbreviated transcription (Latin):
iã dudũ qñ ȩccłam ut patrũ tͣclitionẽ uindicaret ꝑse¬
q̃bat᷑. Uc enĩ laudari a uideis possent: scd̾m uoluntatẽ il¬
ue dõ placeredocebat: ñ timebat hões offendẽ. dũ mͦ dei
głam cõm̃daret. Oĩa enĩ p̾sentia pꝰponens. futi̾se cõm̃da¬
bat spebꝰ: ut xͥ idoneus seruꝰ.Idonei aũ serui eẽ ñ posst̃:
tes dr̃ tp̃rata. dñ aduentũ dñi lex uixta dĩ uoluntatẽ
p̾dicabat᷑. Ip̃s enĩ ei debebat᷑ ut seruaret᷑. At uͥ enĩ uenit
dñs ꝓmiss in lege. cessare oportuit legẽ. iuxta p̾dictã sen
dignũ erat.ut p̃sente dño leg̾ auetoritas seruaret᷑. Idõq si
qͥs decet̾o legẽ seruandã putat: iã ñ dni uoluntati obtp̃rat

Expanded text:
 vindicaret, persequebatur. Ut enim a Judaeis laudari possent, secundum voluntatem ilmni devotione Deo placere docebat, non timebat homines offendere, dummodo Dei gloriam commendaret; omnia enim praesentia postponens futuris, se commendabat spebus, ut Christi idoneus servus: idonei autem servi esse non possunt, Lex juxta Dei voluntatem praedicabatur; tempus enim ei debebatur, ut servaretur: at ubi venit Dominus promissus in Lege, cessare oportuit Legem, juxta praedictam sedignum erat ut praesente Domino Legis auctoritas servaretur. Ideoque si quis de caetero Legem servandam putat, jam
Abbreviated transcription (Latin):
potiꝰ in qͦ qdꝰ ꝓmissũ: solutũ ÷ ꝑ qd̾ peccatores ad iudul¬
gentiã ꝯuocant᷑. Mirarigͦ idõ se dic̃qr de optimio imdẽ¬
mobñficio decidentes mancipar̃ se legi factoꝵ ut pl
intutẽ cito eũlĩ. c̃ mossit ut paula t̃ aliqͥs de m alo s̃¬
seat ad bonũ. Hi aũ de bono facile tnͣslucti st̃ adoꝑa
carnis q̃ st̃ gͣuia. Raro enĩ ningit. ut qͥs de leticia ꝯfu-¬
giat adexitia. Ac ꝑ ħ admirat᷑ hebitudinẽ illoꝵ qͥ i
securitate positilabori se subiecert̃ in ani. Tale : si nao¬
ta insanꝰ stans inportu dde tẽpestate securꝰ. laxet nauẽ
in altũ ut ꝑtͥbet᷑ diu̾sis ꝓcelł. Ita ⁊ hi ꝑstulticiã subie¬
eũgłm uocati fuerant ꝙͣ qd̾ hi p̾dicabant. qͥ eos subu̾¬
terant. Non tñ aluid abeo qd apłi annunciabañ:
qdꝰ hipseudo apłi aliud ẽẽ asserebant. ad inuidiã apħ
qͥ eos instruxerat. Et ut galathas ꝑ hanc fallaciã cir¬
gis uet̾is ꝯcordia p̾dicabat᷑. Hi sc̃ qͥ q̃stiones fecert̃ paulo

Expanded text:
st, per quod peccatores ad indulgentiam convocantur. Mirari ergo ideo se dicit, quia de optimo et maximo beneficio decidentes, manciparunt se Legi factorum; ut vitutem, cito eversi: cum mos sit ut paulatim aliquis de malo transeat ad bonum, hi autem de bono facile traducti sunt ad opera carnis, quae sunt gravia. Raro enim contingit, ut quis de laetitia confugiat ad exitia: ac per hoc admiratur hebetudinem illorum, qui in securitate positi, labori se subjecerunt inani. Tale est, si nauta insanus stans in portu, de tempestate securus, laxet navim in altum; ut perturbetur diversis procellis: ita et hi per stultitiam subjeevangelium vocati fuerant, quam quod hi praedicabant, qui eos subverterant; non tamen aliud ab eo, quod apostoli annuntiabant, quod hi pseudoapostoli aliud esse asserebant ad invidiam Apostoli, qui eos instruxerat. Et ut Galatas per hanc fallaciam cirgis veteris concordia praedicabatur. Hi sunt qui quaestiones fecerunt Paulo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓde̾e legẽ qñ xp̃m dic̃ optulisse se ut ꝓ nob̃ pat̾et᷑. ut
nosiꝰtificaret qͦs lex reos cenebat: ⁊Iͣeruti a lege ꝑfi
tegñs hoĩũ teneret᷑. saluator obtulit se uolenti dia¬
bolo: ut illudñs eũ potestate uͥtutis suȩ : acciꝑe it uo¬
linc quẽ detin̾e ñ potuit : auferret ei q̃ malo uire
tenebat obnoxia. Expoliatis itaq inferis. tropheũ aĩax
mica. ⁊ cep̃ occide ñ uiuificare. Xp̃s aũ donansde¬

Expanded text:
do Christum dicit obtulisse se, ut pro nobis pateretur, ut nos justificaret, quos Lex reos tenebat; ut eruti a Lege per ominum 211 teneretur, Salvator obtulit se volenti diabolo; ut illudens eum potestate virtutis suae accipere enim voluit, quem detinere non potuit auferret ei, quae malo jure tenebat obnoxia. Exspoliatis itaque inferis, tropaeum animarum imica; et coepit occidere, non vivificare. Christus autem donans de
Abbreviated transcription (Latin):
masuetabat᷑. sic ẽe cõmotũ. ł galathaꝵ enĩ salute. in¬
dignat᷑ adu̾s inimicos disciplinȩ xp̃ianȩ. Indigna
asserit. ut ⁊̃ se ipsos. id ÷ apłosi ĩmutati forte alit̃ p̾di¬
głm decȩlo quẽ possit sp̃at ratio cõm̃darealit̃ doc̃tes
mag̃ in illũ testimoniũ ad seducendũ poc ÷ cõm̃dare:
dõ aut̃ it̾at ꝯtestationẽ uc ꝯfirmet eos in pͥma tͣditiõe.
tata it lex sollicitiores reddit negligentes. M enĩ hõibꝰ

Expanded text:
tem morum mansuetabat, sic esse commotum; pro Galatarum enim salute indignatur adversus inimicos disciplinae christianae. Indignatasserit; ut etiam seipsos, id est, apostolos, immutati forte aliter praedigelum de coelo, quem possit spiritalis ratio commendare, aliter docentes,  nullum testimonium ad seducendum potest commendare? Ideo autem iterat contestationem, ut confirmet eos in prima traditione; iterata enim lex sollicitiores reddit negligentes. Modo enim hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
sollicite curaui ħ ipsũ facẽ. Ab apłis qͥ clariores int̃ cȩ¬
cos erant qͦs ⁊ firmitatis causa colũnas appellat. qͥꝙ c̃
abhis taq ꝓbatũ dic donĩ qd acep̃a dõ: ut digiꝰ et
hab̾e pͥmatũ in p̾dicatione gc̃iũ. sic̃ ⁊ habebat petrꝰ¬
in p̃dicatione circ̃cisionis. E sic̃ dat pet socios irs
eg̾gios int̾apłos: ita ⁊ sibi iungit barnabã qͥ diuino
cietatis demonstndã: ut utͥq scientes ꝑfectionis sp̃m
in dispensatione ȩuͣgłii se a dño ꝯsecutoᷤ in nullo se inui

Expanded text:
sollicite curavi hoc ipsum facere. Ab apostolis qui clariores inter caeteros erant, quos et firmitatis causa columnas appellat, quique ab his itaque probatum dicit donum, quod accepit a Deo; ut dignus esset habere primatum in praedicatione gin praedicatione circumcisionis. Et sicut dat Petro socios, viros egregios inter apostolos: ita et sibi jungit Barnabam, qui divino cietatis demonstrandam; ut utrique scientes perfectionis spiritum in dispensatione Evangelii se a Domino consecutos, in nullo se
Abbreviated transcription (Latin):
eũ a mortius. Apłm se ñ ab hoĩb electũ &
missũ ad p̾dicandũ testat᷑. sic̃ erant qͥdã qͥ electiab
apł nuttebant᷑ ad eccłas roborandas: neq sic̃ aliqͥ
ã udeis mittebant᷑ ad disturbandas ȩccłas qͦspsex¬
do apłos uocat. s: a filio dĩmissũ sẽꝗͣ in hac cau¬
sa iccircohõem negare uid̾r. qr p̾cepta qͣsi ds̃ dedit ñ

Expanded text:
eum a mortuis. Apostolum se non ab hominibus electum, et missum ad praedicandum testatur, sicut erant quidam, 210 qui electi ab apostolis mittebantur ad Ecclesias roborandas; neque sicut alii, qui a Judaeis mittebantur ad disturbandas Ecclesias, quos pseudoapostolos vocat: sed a Filio Dei missum se, quem in hac causa idcirco hominem negare videtur
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃patrẽ qͥ suscitaũ eũ ãmortuis. H dicto duas here¬
ses dãpnaũ:⁊ manichei ⁊ fotini. Quia manicheꝰ xp̃m
re ñ audet. Ut manicheꝰ cũ crucifixũ ñ negat. stul¬
te eũ hoẽm ñ fat̾i uicleat᷑: i fotuiꝰ impietate qͥdã dm̃
negare ꝗͣ se ipsũ amortius excitasse fatet᷑. Legit
enĩ dixisse dño. soluite tpłu h. iego tͥb dieb excitabo
illud. ħ aut̃ dicebat de cp̃lo corꝑissui. Gipse excitãs

Expanded text:
Deum Patrem, qui suscitavit eum a mortuis. Hoc dicto, duas haereses damnavit, et Manichaei, et Photini; quia Manichaeus Chrre non audet: ut Manichaeus cum crucifixum non negat, stulte eum hominem non fateri videatur: et Photinus impietate quadam Deum negare, quem se ipsum a mortuis excitasse fatetur. Legit enim dixisse Dominum: Solvite templum hoc, et ego tribus diebus excitabo illud. Hoc autem dicebat de templo
Abbreviated transcription (Latin):
ne forte pł offerẽteᷤ coacti ñ uolũtarii. gͣuati uid̾ent᷑ sñ m̾cide fut᷑i.
Qa qͥ coactꝰ aliqͥd fac̃: m̾cedẽ ñ hc̃. A ccłȩ enĩ macedoniȩ ul¬
tro obtulert̃ ẽ p̾cib ut ꝓbarent tota se uoluntate h face̾:
ut plꝰ offerrent ꝗͣ pot̾ant: idõq acceptabile fuit. Qnͣto enĩ
ampliꝰ obtulert̃ canto płꝰ accepturi st̃. Nã si cantũ quis det
qͥnt s̃ uult aut pot÷: acceptũ ÷ Iudicio enĩ uidet᷑ h

Expanded text:
ia qui coactus aliquid facit, mercedem non habet. Ecclesiae enim Macedoniae ultro obtulerunt cum precibus, ut probarent tota se voluntate hoc facere, ut plus offerrent, quam poterant; ideoque acceptabile fuit. Quanto enim amplius obtulerunt, tanto plus accepturi sunt. Nam si tantum quis det, quantum vult, aut pot
Abbreviated transcription (Latin):
c̃alit̃ fic ꝗͣ cessũ : Ilł gͦ peccantib se humiliari dic̃ qr
incip̃ ut pius pat̃ peccata filioꝵ deflere. Qs i pat̃
ñ gauddeat bñ agentib filiis: Sic it̾m necee̾ : lugeat.si
pͣue u̾sent᷑. Idõ ã monet ut si qͥ p̾c̾itaꝵ fornicationũ aut
altiꝰ ĩmunditiȩ ł ĩpudicitie ñ egert̃ penitentiã. sic̃ qͥdã

Expanded text:
se humiliari dicit; quia incipit, ut pius pater peccata filiorum deflere. Quis enim pater non gaudeat, bene agentibus filiis? Sic iterum necesse est lugeat, si prave versentur. Ideo admonet, ut si qui praeteritarum fornicationum, aut alterius immunditiae, vel impudicitiae non egerunt poenitentiam, sicut quidam
Abbreviated transcription (Latin):
fugatosparaliticos ꝯualuisse surdos audisse. Mutis
recdditiꝰ ad fatũ: claudos cucurrisse. cȩcos uidisse. ħ
õauirtutis s̃ñ infirmitatis. Deniq hac causa actͣetia
fidẽ sc̃. Nã sicrucifixꝰ ÷ ex infirmitate nr̃a s uiũ ex
uirtute dĩ. Uerũ ÷ q ꝓpt̃ peccata m̃a crucifixͦ : xp̃s

Expanded text:
fugatos, paralyticos convaluisse, surdos audisse, mutis redditum affatum, claudos cucurrisse, caecos vidisse. Haec omnia virtutis sunt, non infirmitatis: denique hac causa attracti ad fidem sunt. Nam etsi crucifixus est ex infirmitate nostra, sed vivit ex virtute Dei. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa eꝑła. Ic̃ inqͥt accipiens circ̃cidit eũ ꝓpt̃ iudeos
qͥ erant in locis ilł. De gt̃ilib aut̃ scandalũ ñ habe¬
bant: unde titꝰ ñ ⁊ cõpulisꝰ circ̃cidi. Adhorã gͦ cessit
ut u̾itas eugłii ꝑmaneat ap̃ gc̃s c̃ ñ se subiciunt cir¬
c̃cisioni. Ap̃ uideos aut̃ ñ erat u̾itas euͣgłii: qr creden¬
tes circ̃cidebant filios suos. Inͥ xp̃o enĩ iħu neq p̾pu¬
ciũ neq circ̃cisio ualet aliqͥd: s fides ꝑdilectionẽ oꝑ aus.¬

Expanded text:
inquit , accipiens eum circumcidit propter Judaeos, qui erant in locis illis. De gentilibus autem scandalum non habebant, unde Titus non est compulsus circumcidi. Ad horam ergo cessit; ut veritas Evangelii permaneat apud gentes, cum non subjiciunt se circumcisioni. Apud Judaeos autem non erat veritas Evangelii; quia credentes circumcidebant filios suos; in Christo enim Jesu neque praeputium, neque circumcisio aliquid valet: sed fides
Abbreviated transcription (Latin):
dicta ĩtellig̾ent a lege recedent: scientes a p̾dicatione
ioħis baptistȩ legẽ iã cessare: ut sola fides sufficiat
ad salutẽ ab breuiata ex lege. In lege enĩ ⁊ de dõ pat᷑¬
nifestũ ÷ in p̾dicatione. Nã si signacłi causa circun¬
cidebant᷑ filii isrł ut exinde apparerent filii eẽ abra¬
hȩ uyxcarnen: rite cessare debet circuncisio. qr¬
sigñhñt c̾dĩeeᷤ mortis deuicte qͦ dinoscunt᷑ filii ẽẽ abra¬

Expanded text:
dicta intelligerent; a Lege recederent, scientes, a praedicatione Joannis Baptistae Legem jam cessare; ut sola fides sufficiat ad salutem, abbreviata ex Lege. In Lege enim et de Deo Patnifestatum est in praedicatione; nam si signaculi causa circumcidebantur filii Israel, ut exinde apparerent filii esse Abrahae juxta carnem, rite cessare debet circumcisio; qusignum habent credentes mortis devictae, quo dignoscuntur filii esse Abra
Abbreviated transcription (Latin):
sic amorẽ illoꝵ circa se ꝓuocet dũ ñ gͣuat censũ il¬
loꝵ auccoritatẽ potestatis in argu. endisuitiis ñ
inclinat. dine dubio enĩ ꝓd÷  ei qͥ corripit᷑ ut
em̃det si p̾positꝰ idõ oblata refutet ut lib̾e ar¬
guat᷑. Inmeo enĩ ne cũ ue nero. ñ qͣles uolo inue¬
niã uos. Qm̃ ñ õs adhuc qͦs in pͥma ȩpła corripit
enĩdauerũt in qͥb fuerant uitiis rep̾hensĩ idõ c̃
auccoritate uult uicdi it᷑us ad illos ut t̾riti corrigant.
nt inuicẽ ꝯ gandeant sibi. Ille enĩ inuenit aliquẽ qͣ¬
lẽ ñ uult qͥ se talẽ fec̃ ut discordet ab illo. Ne forte suĩ
int̃ uosotentiones emulationes aĩositates. dissensiões.
detͣctiones. slisurrationeᷤ. tumores. seditiones. Nc̃ erro¬
resmemorat qͦs in suꝑiore epła rep̾hendit. ꝗͣdo ꝑso¬
nis defferentes ⁊ alt̾m alt̾i p̾ponentes dissidebant ab
iniucẽ. Ne it̾m c̃ uenero humiliet me ds̃ ap̃ uos:i lu¬

Expanded text:
sic amorem illorum circa se provocet, dum non gravat censum illorum et auctoritatem potestatis in arguendis vitiis non inclinat. Sine dubio enim prodest ei, qui corripitur, ut emendet: si praepositus ideo oblata refutet, ut libere arguat. Timeo enim, ne cum venero, non quales volo, inveniam vos. Quoniam non omnes adhuc quos in prima epistola corripuit emendaverant se, in quibus fuerant vitiis reprehensi; ideo cum auctoritate vult videri iturus ad illos, ut territi corriganturut invicem congaudeant sibi. Ille enim invenit aliquem, qualem non vult, qui se talem facit, ut discordet ab illo. Ne forte sint inter vos contentiones, aemulationes, animositates, dissensiones, detractiones, susurrationes, tumores, seditiones. Nunc errores memorat, quos in superiore epistola reprehendit; quando personis deferentes, et alterum alteri praeponentes dissidebant ab invicem. Ne iterum cum venero, humiliet me Deus apud vos, et lu
Abbreviated transcription (Latin):
catore. N enĩ destruunt᷑. qi arguunt᷑ ut corrigant: s
ȩdificant᷑ aduitã. De cȩt̾o fr̃s gaudece ꝑfecti estote: ꝯso¬
lationẽ ꝑcipite. Idẽ sapite. in pace agite: ⁊ ds̃ paciͦ ⁊ dilecti¬
onis erit uob̃c̃. Gaudiũ ħ̃ de em̃datione erit: uñ ⁊ po¬
t̾̃ic ꝓuenire ꝑfectio. S añ erit ꝯsolatio ut spe fut᷑or
deserat p̃sentẽ oblectationẽ. Idẽ ait sapice. ħ ꝑꝑ uet̾em¬

Expanded text:
catores. Non enim destruuntur, qui arguuntur, ut corrigantur: sed catores. Non enim destruuntur, qui arguuntur, ut corrigantur: sed aedificantur ad vitam. De caetero, fratres, gaudete, perfecti estote, consolationem percipite, idem sapite, in pace agite; et Deus pacis et dilectionis erit vobiscum. Gaudium hoc de emendatione erit, unde et poterit provenire perfectio: sed ante erit consolatio, ut spe futurorum deserant praesentem oblectationem. Idem sapite: hoc ait
Abbreviated transcription (Latin):
ut his bene agentibꝰdũ ñ audent corriꝑe qͣsi humili¬
ent᷑ ut humiliati ł reꝓbi appareant asbati enĩ a dõ
uident̾dũ iudicant peccatores auctoritate ꝯ cessa
igͦ qͦs iudicent ñ sĩt. cessante in his auctoritate qͦsi
repbi uident᷑. Nꝰ i possumꝰ aliqͥd adu̾s u̾itatẽ s ꝓ¬
u̾itate. Hdic̃ qr potestasñ ÷ data ot᷑ u̾itatẽ ut argu¬
ant beñ uiuentẽ. s ꝓu̾itate: ut uindicent in eũ qͥ
mimicꝰ: legis. Idoq cessabit potestas. si qd̾ boñ ÷ fece
infirmam: uos aũ fortes estis. H ÷ infirmari. ñ exer¬
cere potestatẽ. Hos aũ optat fortes ee. ut bene agt̃s
uitia uincant: ⁊ ꝓhibeant a se uindictã aut correp
co ꝑficiant᷑. nec peccent ꝯsũmati in uͥtute bone uitȩ.
i incorrupta fide. Iccirco ħ absens scribo. ut ñ p̾seis
duriꝰ agã. Aꝑtũ ÷ qr idõ absens cõmonet ut cor-¬
recciores illos inueniat: & ñ illic positꝰ increpet c̃ pudo¬

Expanded text:
ut his bene agentibus, dum non auderent corripere, quasi humilientur, et humiliati vel reprobi appareant. Probati enim a Deo videntur, dum judicant peccatores, auctoritate concessa. Si ergo quos judicent, non sint, cessante in his auctoritate, quasi reprobi videntur. Non enim possumus aliquid adversus veritatem, itate. Hoc dicit, quia potestas non est data contra veritatem, ut arguant bene viventem: sed pro veritate, ut vindicent in eum, qui inimicus est legis. Ideoque cessabit potestas, si quod bonum est finfirmamur; vos autem fortes estis. Hoc est infirmari, non exercere potestatem: hos autem optat fortes esse; ut bene agentes vitia vincant, et prohibeant a se vindictam aut correpteo perficiantur, nec peccent consummati in virtute bonae vitae, et incorrupta fide. Idcirco haec absens scribo, ut non praesens durius agam. Apertum est quia ideo absens commonet, ut correctiores illos inveniat, et non illic positus increpet cum pudo
Abbreviated transcription (Latin):
his q̃uid̾at extolliꝰ. Ept̃ ħ ter dñm rogaui ut dise¬
dłet a me: ⁊ ait in suffic̃ tͥ gr̃a mẽa. Nã uirtꝰ in uitẽ¬
mitate ꝑficit᷑. Stimuli diaboliqͦs ꝑ fidism̃tib il¬
serens ad nocendũ di seruis instigat. ut cessarnl
ab eo ter dñm depͥcatũ se fusse. ⁊ ñ impet᷑se cesã
N on qr despeccũ se dicł̃. q inscꝰ dt᷑se pecebut ue es¬

Expanded text:
er Dominum rogavi, ut discederet a me; et ait mihi: Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur. Stimuli diaboli, quos perfide mentibus inferens ad nocendum Dei servis instigat, ut cessarent ab eo, ter Dominum deprecatum se fuisse, et non impetrasse testatur: non quia despectum se dicit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
emulatione pat̾nȩ legis p̃dicationẽ eiꝰ respuebãt qͣsi
inimicitͣditionis moysi. qr eã iã cessare dicebat apłs ma¬
g̃ faũntes ⁊ istũhis humiliantes. qr illi ñ tã ꝯstant̃ ꝯt᷑
qͦ diuillos portaũ qͣsi in pacientes egͦs. ut adhibita
medicina signoꝵ atq uͥtutũ curaret uulnera erroriᷤ
illoꝵ. Qd: enĩ qd̾ minꝰ habuistis cȩt̾is eccłus. nͥ qd ego ip¬

Expanded text:
emulatione paternae legis praedicationem ejus respuebant, quasi inimici traditionis Moysis; quia eam jam cessare dicebat, apostolis magis faventes, et istum his humiliantes; quia illi non tam constanter contra quia diu illos portavit quasi impatientes aegros; ut adhibita medicina signorum atque virtutum, curaret vulnera erroris illorum. Quid est enim quod minus habuistis caeteris Ecclesiis,
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ claruit plꝰ ilł õib laborauerit. Maiore enĩ in¬
tuũ estimabat de celo sec̃ locutũ audierit. cuiꝰ tes¬
timoniũ necessario multi seq̃rent᷑: scientes eũ de
ꝑsecutore. ñ utiq sine ratione factũ defensorẽ. Hac
causa excruciabant᷑ uidi. ⁊ q̃rebant eũ sẽꝑ int̾fi¬
ce̾. Qsscancdalitat᷑ ⁊ ego ñ uror: Scandalizari:
inuiti solent scandalitari i lecti forma aut pul¬
chritudine corꝑis aut ꝓpͥe carnis calore. Apłs aut̃
necessitatẽ humane nat̾e ꝯsidans uri se dic̃ut ꝯsu¬
lat talibꝰ compaciens infirmitati eoꝵ:. nec hos con¬
dẽpnans sed cõmonens in humilitate sermonis:
ut spe ꝓmissi p̾mii repugnent stimuł carnis ne
qͥs eoꝵ qͥ eũ audiunt desidus carnis uicti desꝑan¬
tes de se putantes iã ñ accepto ferre dm̃ si corrigãt:
& in eisdẽ manentes deꝑeant᷑. Sigłari oportet q̃ infir¬

Expanded text:
declaravit, plus illis omnibus laboraverit, Majore enim inhominem mortuum aestimabat, de coelo secum locutum audierit . Cujus testimonium necessario multi sequerentur, scientes eum de persecutore non utique sine ratione factum defensorem. Hac causa excruciabantur Judaei, et quaerebant eum semper interficere. Quis scandalizatur, et ego non uror? Scandalizari est  Et quia etiam inviti solent scandalizari, illecti forma aut pulchritudine corporis, aut propriae carnis calore: Apostolus necessitatem humanae naturae considerans, uri se dicit; ut consulat talibus, compatiens infirmitati eorum: nec hos condemnans, sed commonens in humilitate sermonis; ut spe promissi praemii repugnent stimulis carnis; ne quis eorum, qui eum audiunt, desideriis carnis victi, desperantes de se, putantes jam non accepto ferre Deum, si corrigant, et in iisdem manentes, depereant. Si gloriari oportet, in i
Abbreviated transcription (Latin):
umiꝰ dĩp̃dicationẽ. Picłis in ciuitate. Usq adõꝑi¬
đm fuit in ciuitate. ut ꝑ fenestrã effugeret manꝰ
bant occide. Picł̃is in mari. Iã suꝑiꝰ dixerat naufra s¬
giũ fecꝰi. Nocte ⁊ die in ꝓfundũ maris fui. Qđ a¬
h innaui milites cogitauert̃ õs custodias occide:
neqͥs tnatans effug̾et. Qdꝑicłm cent̾io ꝓbibuit
ceretꝰ. ꝑ icłis inficcis fr̃ibꝰ. ł alsi fr̃s hi sc̃ de qͥb dic̃¬

Expanded text:
i praedicationem. Periculis in civitate. Usque adeo periculum fuit in civitate, ut per fenestram effugeret manus bant occidere . Periculis in mari. Jam superius dixit: Ter naufragium feci, nocte et die in profundo maris fui; qvi, milites cogitaverant omnes custodias occidere; ne quis enatans effugeret. Quod periculum centurio prohibuit ceret. Periculis in fic
Abbreviated transcription (Latin):
ignoscite mͥ. Dĩs enĩ stultꝰ boni accusator :. Ut hosgͦ ĩꝑi¬
tos os tendat: ueniã ab his postulat eiꝰ factide qͦ laude
dignꝰ :. Ecce t̃cioħ paratꝰ sũ uenire ad uos: iñ uos gͣuabo.
Ne forte ħ int̾ initia fecisse putaret᷑ ad cõm̃dationẽ suã.
post aũ m̃cedẽ eugłice p̾dicatiõis uelle acciꝑe oscendit in
lucͣret᷑ ut intelligentes qi pecume p̃ponit eoᷤ: tadẽ cognos¬
cent affectũ illiꝰ erga se. Nec enĩ debent filii parentib theᷤᷤ¬
auritare.s.parentes filiis. Patrẽ se eoꝵ sig̾ficat
nales cñ parentes  st̃ qͥ filuis chesaurrant. Nã sp̃ia¬
lis a filiis dignꝰ ÷ ut ac . cipiat sũptꝰ ad sustñtandã
uitã p̃sentẽ. Non enĩ magñ ÷ ut sp̃alia cͣdñtes. ꝯ seqͣnt᷑
carnalia. Hicaũ intantũ ꝓbat se nolle acciꝑe. ut cnͣsfe¬
rat causã carnat patͥs ad sp̃alẽ. ut ñ solũ ñ ab eis accipiat :
s: ⁊ si pot: fieri ipse ilł cͥbuat. sic̃ supͣ iã dix̃. Alias eccłasex¬

Expanded text:
ignoscite mihi: omnis enim stultus boni accusator est. Ut hos ergo imperitos ostendat, veniam ab his postulat ejus facti, de quo laude dignus est. Ecce tertio hoc paratus sum venire ad vos, et non vos gravabo. Ne forte hoc inter initia fecisse putaretur ad commendationem suam, post autem mercedem evangelicae praedicationis velle accipere, ostendit in lucraretur; ut intelligentes quia pecuniae praeponit eos, tandem cognoscerent affectum illius erga se. Nec enim debent filii parentibus thesaurizare, sed parentes filiis. Patrem se eorum significnales tamen parentes sunt, qui filiis thesaurizant; nam spiritales a filiis dignum est ut accipiant sumptus ad sustentandam vitam praesentem. Non enim magnum est ut spiritalia tradentes, consequantur carnalia. Hic autem in tantum probat se nolle accipere, ut transferat causam carnalis patris ad spiritalem; ut non solum non ab his accipiat, sed et si potest fieri, ipse illis tribuat, sicut jam supra dixi. Alias ecclesias ex
Abbreviated transcription (Latin):
minist̾u quȩ ÷ inscõs. Iam sĩplicit̃ ⁊ deuoto aĩo obtulis¬
se illosminist̾iũ qͣ ultͣ uires illoꝵ erat p̃dicat. ut c̃ la¬
criis dep̃cantes offerrent: ut ł si ͤcogerent accipi a
forte eispꝰea egestas bonioꝑis penitentiã suad̾et. S: qi
taleᷤsostendert̃ ut puro aĩo iã p̃sentia pꝰ ponentes. fu¬
t̾is se ꝓmissionib ꝯfidentia fidĩ ꝯfirmarent.⁊ accipi ab
eis iusũ ÷ ne boni cordiᷤ grã fructũ amitt̾et. Et ñ sic̃ sꝑa¬

Expanded text:
it in sanctos. Tam simpliciter et devoto animo obtulisse illos ministerium, quod ultra vires eorum erat, praedicat; ut cum lacrymis deprecantes offerrent, ut vel sic cogerent accipi a forte eis postea egestas boni operis poenitentiam suaderet. Sed quia tales se ostenderunt, ut puro animo jam praesentia postponentes, futuris se promissionibus confidentia fidei confirmarent, accipi ab eis visum est; ne boni cordis gratia fructum mitteret. Et non ut s
Abbreviated transcription (Latin):
raptꝰ: usq ad c̾ciũ celũ c̃ in t̾cio circulo dicat᷑ lu¬
na ee̾ s ñ ita ÷ qr ult᷑ oĩa mundi sida raptꝰ incelli¬
git᷑ ⁊ id̾o magnific̃ ⁊ mirabile ÷ qd narrat. Sigͥfi¬
cat enĩ supͣfirmam̃tũ in t̾cio nu̾o çȩlũ de sp̃iali¬
b ceł raptũ semecipsũ. Ee scio cale hõem siue m

Expanded text:
t usque ad tertium coelum; cum in tertio circulo dicatur luna esse. Sed non ita est, quia ultra omnia mundi sidera raptus intelligitur: et ideo magnificum et mirabile est quod narrat; significat enim supra firmamentum, in tertium numero coelum de spiritalibus coelis raptum semetipsum. Et scio ta
Abbreviated transcription (Latin):
usu desc̾dic: ut oĩb dieb cõmissũ sibi pͦpłm instru¬
at. Illa aut̃ qͦ supͣ memorat. suꝑ̃ĩducta st̃. necessita¬
te cogente. Dies enĩ ad oꝑã datꝰ ÷ nox ad reqͥẽ. s qr
instabat necessitas ut oĩb occurreret: &̃ nocte
docebat. Ssenĩ afflgere ñ dubitabat ne dĩ gr̃a e̾e̾t
inocioꝰ. Qs infirmat᷑: ⁊ ego ñ infirmor: Compati se
dic̃ õib ⁊ c̃dolere eo affectui: qͦ ꝓuideat uulneri
medicinã. Hoc aut̃ idõ ꝓseqͥt᷑ ut ostendat qͣ cura¬

Expanded text:
usu descendit, ut omnibus diebus commissum sibi populum instruat: illa autem quae supra memorat, superindicta sunt, necessitate cogente. Dies enim ad opera datus est, nox ad requiem: sed quia instabat necessitas, ut omnibus succurreret, etiam noctu docebat. Se enim affligere non dubitabat; ne Dei gratia esset in otio. Quis infirmatur, et ego non infirmor? Compati se dicit omnibus, et condolere eo affectu, quo provideat vulneri medicinam. Hoc autem ideo prosequitur, ut ostendat q
Abbreviated transcription (Latin):
auget ad causã. ut cȩt̾os qͥ sec̃ erant õs cõmotos adu̾s eos
ostñdẽt: quis suffic̾et auctoritas eiꝰ nec posset refutari.
Tñ ut gͣuet factũ illoꝵ qͦ apͥma fide destiterant. Mulcos
sec̃ accensos aderiorẽ illoꝵ arguendũ designat. Facile
enĩ pot̾it qͥs intellig̾e errare se: sia multis se uidet re¬

Expanded text:
ausam; ut caeteros qui secum erant, omnes commotos adversus eos ostenderet. Quamvis sufficeret auctoritas ejus, ne posset refutari; tamen ut gravet factum illorum, quo a prima a fide destiterant, multos secum accensos ad errorem illorum arguendum designat. Facile enim poterit quis intelligere errare se, si a multis se videat re
Abbreviated transcription (Latin):
dentẽ uidicari. Preferre enĩ se nolt̃ prudenteᷤ.Ininsi¬
pientia gͦ se dic̃ audere̾. ĩ eo qͥ audent hi qͥ se iactant n
qd̾ sint filii abrahȩ ut głam illoꝵ in aniat. sprudente
se ꝓnunciat. ne illi prudentes uident᷑ in hac parte
oscendit ut decͣctiones eoꝵ qͥb ĩdignꝰ ab hi iudicabat᷑ offed̾t̃.¬
pientẽ seꝓnunciat. ut intelligat᷑ coactꝰ in laudẽ sua
prupisse. Nã qͥ sponte ea refert q̃ ad laudẽ eiꝰ ꝓficiat¬

Expanded text:
erre enim se nolunt prudentes. In insipientiam ergo se dicit audere in eo quod audent ii, qui se jactant, eo quod sint filii Abrahae; ut gloriam eorum inaniat: imprudentem se pronuntiat; ne illi prudentes viderentur in hac parte,ostendit; ut detractiones eorum, quibus indignus ab his judicabatur, fsapientem se pronuntiat, ut intelligatur coactus in laudem suam prorupisse. Nam qui sponte ea refert, quae ad laudem ejus proficia
Abbreviated transcription (Latin):
habebit sec̃ ĩꝑpetuũ. Qͥaut̃ subministͥt sem̃ seminan¬
ti ⁊ panẽ adedendũ ministrabit᷑:i multiplicabit sem̃
ur̃m. ⁊ ãplificabit fructũ isticiȩ ur̃e. ut in õib locu¬
pletemini in oĩ sĩplicitate. Oĩa dĩ st̃ i semina ⁊ nascen¬
Ac ꝑ ħ ñ pot̾it qͥ tͥbuit uxta dĩuoluntatẽ. dĩnutu ñ au¬
geri crem̃tis huiꝰmoĩ ãplificandũ fructũ iꝰticiȩ. Danti¬
iͦticia ut qr ds̃ dat. retͥbuat exeo ⁊ hõ eicui deẽ. Hos u
uult innnstros eẽ eoꝵ qͥ potiora eligentes copias p̃sentis
tp̃ris sꝑnt̃. totos se dĩreb obligantes. Unicuiq scd̾ bo
possidẽ nͥ uictũ hr̃e ⁊ uestitũ. hosqͥ hic hr̃e uolt̃ tutoreᷤᷤ
illors ds̃ eẽ disposuit: ut qͥ bñ ⁊ sĩplicit̃ eis ministͣuerit.¬
locupletatꝰ ⁊in fut̾m. Semel enĩseminans. bis metet:
se inclinet qr a dõ huiꝰ rei accipiet m̾cedẽ. Si enĩ adp̃sens
humiliari eos s̃ uolu̾it: spẽ fut̾i amittit. hic enĩ acciꝰ¬

Expanded text:
 autem subministrat semen seminanti: et panem ad edendum ministrabit: et multiplicabit semen vestrum, et amplificabit fructum justitiae vestrae; ut in omnibus locupletemini in omni simplicitate. Omnia Dei sunt, et semina et nascenac per hoc non poterit, qui tribuit juxta Dei voluntatem, Dei nutu non augeri incremustitia, ut quia Deus dat, retribuat ex eo et homo ei, cui deest. Hos enim vult ministros esse eorum, qui potiora eligentes, copias praesentis temporis spernunt, totos se Dei rebus obligantes. Unicuique enim sepossidere, nisi victum habere et vestitum, hos qui haec habere volunt, tutores illorum Deus esse disposuit; ut qui bene locupletatus, et in futurum. Semel enim seminans, bis metet; eis inclinet; quia a Deo hujus rei accipiet mercedem. Si enim ad praesens humiliari eos sibi voluerit, spem futuri amittit; hic enim acci
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ definientes. Si enĩ dm̃ intellig̾ent xp̃m. nicħ de
lege factoꝵ sꝑarent. id ÷ de neomeniis sabb̾o circ̃cisi¬
supͣ legẽ ÷ nec potest iudicari a lege. qͥ c̃ legis lato¬
re concordat. Deniq ũ illoꝵ causa lex data ÷ qͥ dm̃
colebant.s eoꝵ qͥ male ⁊ creclebant ⁊ agebant ad otẽp¬
tũcreatoris. Uñ dic̃ ad timotheũ. Nec enĩ iꝰto lex posi¬
ta ÷ s in iͦtis ⁊ male u̾santibꝰ. Et moyses. sic inqͥc tum̃tes
facietis filios isrł. Inde ⁊ galathȩ ł qͥ eos subu̾tebant
adhuc erroris nebula c̃tectũ cor hñtes. ñ cernt̃ sensũ
ysaiȩ ꝓpħȩ int̾ cet̾a dic̾tis. Uerbũ enĩ ꝯsũmans ⁊ bre

Expanded text:
efinientes. Si enim Deum intelligerent Christum, nihil de Lege factorum sperarent, id est, de neomeniis, sabbato, circumcisisupra Legem est: nec potest judicari a lege, qui cum legislatore concordat. Denique non illorum causa Lex data est, qui Deum colebant: sed eorum qui male et credebant et agebant ad contemptum Creatoris. Unde dicit ad Timotheum: Nec enim justo lex posita est, sed injustis, et male versantibus. Et Moyses sic inquit: Timentes facietis filios Israel. . Unde et Galatae, vel ii qui eos subvertebant, adhuc erroris nebula contectum cor habentes, non cernunt sensum Esaiae prophetae inter caetera dicentis: Verbum enim consummans et bre
Abbreviated transcription (Latin):
lib̾a ÷ a peccatis. ꝑfidiã enĩ fugit. dolũ sꝑnit: factis
mał repugnat. ħ dõ placita ẽ. & amicã. diabolo aũ
inimica. Hãc qͥ habuerit. habebit ⁊ dilectionẽ: simul
⁊ dm̃ eoꝵs ad cuitionẽ ꝑpetuã. Salutate uos inuicẽ in
ut ⁊ ipsi audeant redde uicẽ sc̃ĩs in salutatione. Idõ

Expanded text:
libera est a peccatis. Perfidiam ergo fugit, dolum spernit, factis malis repugnat. Haec Deo placita est et amica, diabolo autem inimica. Hanc qui habuerit, habebit et dilectionem simul et Deum eorum ad tuitionem perpetuam. Salutate vos invicem in ad sanctitatem, ut et ipsi audeant reddere vicem sanctis in salutatione; ideo
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ excausis oblatos sũptꝰ refutaũ. ne ⁊ pseudo apłis simił
inueniret᷑. qͥ ñ adgł ã dĩs ad suã utilitatẽ p̃dicabant. ut ũ
occasionẽ acciꝑent dep̾dandi: alio enĩñ accipiente ñ po¬
e⁊ alt̃ multũ expet̾e: i ne uigor eugłicȩ potestatis torpeᷤᷤ¬
ceret. Qͥ enĩ a peccantib accip̃: arguendi auctoritatẽ ami¬
sit. Sic gͦ exaltant᷑ c̃ idõ ab eis ñ accipit᷑ ut correpti em̃dent᷑:
a morte eleuati ad uitã. Alias eccłas expoliaui. acceptosti¬
pendio ad minist̾ĩũ ur̃mꝰ. Et c̃ ap̃uos eẽm ⁊ egerẽ. nulligͦ

Expanded text:
similis inveniretur, qui non ad gloriam Dei, sed ad suam utilitatem praedicabant, ut non occasionem acciperent depraedandi, alio enim non accipiente, non potest alter multum expetere: et ne vigor evangelicae potestatis torpesceret; qui enim a peccantibus accipit, arguendi auctoritatem amittit. Sic ergo exaltantur, cum ideo ab eis non accipitur, ut correpti emendentur, a morte elevati ad vitam. Alias Ecclesias exspoliavi, accepto stipendio ad ministerium vestrum. E
Abbreviated transcription (Latin):
enĩa licitis abstinere maxime ad alioꝵ salutẽ. In achaiȩ
x dices ĩ eose mãsurũ: ne aliq̃n ab achaie regiõĩb acciꝑet. Qre. a
ñ diligo uoᷤ: s̃ scit. Red̾dita rõc. ctiã d̾i scientiã testem dat dile¬
ctionis sue quã habebat erga eos. Qͥa idõ nolebat acciꝑe.
qr ñ illos diligebat᷑ s idõ mag̃ qi amabat eos ut ħ ipsũ
ꝓdeẽt ilł sic̃ diri Qd̃ aũ facio ⁊ facturꝰ sũ ut ãputẽ occasi¬

Expanded text:
enim a licitis abstinere, maxime ad aliorum salutem. In Achaiae  dicens in eo se mansurum; ne aliquando ab Achaiae regionibus acciperet. Quare? Quia non diligo vos? Deus scit. Reddita ratione etiam Dei scientiam testem dat dilectionis suae, quam habebat erga eos; quia non ideo nolebat accipere, quia non illos diligebat; sed ideo magis, quia amabat eos, ut hoc ipsum prodesset illis, sicut dixi. Quod autem facio, et facturus sum; ut amputem occasi
Abbreviated transcription (Latin):
qͦc̃q uadit. In mulierib errorẽ sig̾ficaũ qr erior ꝑ mulie¬
dĩ ꝓpħas occidit̾ c̃ intelligat᷑ idolatͥa qͣ corrũpunt᷑ mor
⁊ fidĩ u̾utas. Nãsi mulieres intelligas ut idõ putes ugi¬
nes dictos qr corꝑa sua intaminata seruauert̃: exclud̃
buert̃:⁊ uide anꝯueniat accusare apłmpetrũ qͥ pͥmꝰ in¬

Expanded text:
que vadit . In mulieribus errorem significavit; quia error per mulieDei prophetas occidit ; cum intelligatur idololatria, qua corrumpuntur mores, et fidei veritas. Nam si mulieres intelligas, ut ideo putes virgines dictas, quia corpora sua incontaminata servaverunt, excludibuerunt. Et vide an conveniat accusare Petrum
Abbreviated transcription (Latin):
ut nos inferiores habeam c̃nich ãpliꝰ ab ilł addiscat᷑ si¬
ꝑiꝰ de pseudo apłis loqͥt᷑ fidĩ corruptoribꝰ: ħloco aũ de uł¬
ris p̃dicatorib qr plebs coruithioꝵ uariis errorib flucti¬
incarne ñ uidit dñm. ł st̾imõ me ẽnĩ m nullo infirmi¬
orẽ fuisse ab hisqͥualde st̃ apłi. Iouult gr̃ã dĩ inferies

Expanded text:
ut nos inferiores habeamur, cum nihil amplius ab illis addiscatur? Superius de pseudoapostolis loquitur fidei corruptoribus, hoc loco autem de veris praedicatoribus; quia plebs Corinthiorum variis erroribus fluctuin carne non viderit Dominum. Existimo enim me in nullo inferiorem fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
aduos. Ianta se uti dic̃ pocestate ꝗnta ꝯcessa ÷ ab aucto
posuit. qͣutebat᷑ in correptioib peccatoꝵ. ut saluos eos
edificationẽ illoꝵ. Ostendit enĩ potestatẽ de qͣ si głari
uellet ñ solũpudẽt qr data ÷ illi a dñõs hic sic illa
tiosos. ut głet̾ in salute illoꝵ: ut potestas data saluti ꝓ¬
ficiat. ñ elationi. Duplicigͥ gñre ñ sem ĩm̃sũ głari te

Expanded text:
ad vos. Tanta se uti dicit potestate, quanta concessa est ab Auctorposuit, qua utebatur in correptionibus 197 peccatorum; ut salvos eos aedificationem illorum. Ostendit enim potestatem, de qua si gloriari vellet, non illum puderet; quia data est illi a Domino. Sed hic sic illa tiosos; ut glorietur in salute illorum, ut potestas data saluti proficiat, non elationi. Duplici ergo genere non se in immensum gloriari te
Abbreviated transcription (Latin):
ñ płꝰ estimet ꝗͣ de se qͣncomag̃ nemominꝰ ꝗͣ de se debe¬
qͣ dedit nob̾ dñs mȩdificationẽ ñ destructionẽ ur̃ i ñ
erubescã. Nc̃ sig̾ficat qi suꝑiꝰ se humiliauit ipsiꝰ se cõpa¬
rando ẽsi se erigat ñerubescat. Qͥ a a dõ accep poces¬
tatẽ p̾dicandiut saluet ñ ut ꝑdat obaudientes. Sigͦ hic
qͥ adno missus ÷ inclinat se ⁊ cõꝑat se inferiorib ꝗͥtoniag̃

Expanded text:
non plus aestimaret quam de se, quanto magis nemo minus quam de se deben destructionem-vestri, non erubescam. Nunc significat, quia superius se humiliavit, ipsis se comparando; cum si se erigat, non erubescat; quia a Domino accepit potestatem praedicandi, ut salvet, non ut perdat obaudientes. Si ergo hic qui a Domino missus est, inclinat se, comparat se inferioribus; quanto m
Abbreviated transcription (Latin):
factũ : hic sũmatĩ refert᷑. Ter uͥgis cesussũ. Hoc a
gentib passꝰ:. Semel lapidatꝰ sũ. Auideis lapidat᷑
⁊ inciuitate licoͥnia. Ter naufragiũ feci. Qͥ oĩtp̃r
legic̾ nauigasse adu̾sis ꝓcellis: facile fuit ter nau¬
fragiũ face̾ Nocte & die in ꝓfundũ maris fui. Hfac

Expanded text:
factum est, hic summatim refert. Ter virgis caesus sum. Hoc a gentibus passus est. Semel lapidatus sum. A Judaeis lapidatus est in civitate Lycaonia . Ter naufragium feci. Qui omni tempore legitur navigasse, adversis procellis facile fuit ter naufragium facere. Nocte et die in profundo maris fui. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
incorruptȩ p̃dicationis. P ħ unc̃ ds̃ pͥncipes ⁊ potesta¬
ces qͦs ꝯstat ut susurpent ĩꝑiũ extolli ꝯtͣ fidẽ xp̃i cogi¬
tationib se hõiũ inserentes. ut auocent eos adĩ dñio:
qͣs cogitationes destruit ueritas fidĩ. Munitiones
ꝓͦ pͥncipes dic̃ ⁊ potestates ⁊ sp̃alia neqͥtiȩ. qͥ se excollt̃ ⁊
armant ifideltũ aĩos ado tͣlic̃dũ xp̃o. Contͣ qͦs pugnat

Expanded text:
ncipes et potestates, quos constat ut sibi usurpent imperium, extolli contra fidem Christi, cogitationibus se hominum inserentes, ut avocent eos a Dei 196 dominio, quas cogitationes destruit veritas fidei. Munitiones ergo principes dicit et potestates, et spiritalia nequitiae, qui se extollunt, et arma
Abbreviated transcription (Latin):
aret᷑ Sepiꝰ gͦ ħ memorans. sollicitudinẽ suã circa eos osten¬
dit. nolens illos ꝯfundi. Nec̃ uenerint mec̃ machedones
⁊ inuenerĩt uos ĩꝑatos erubescamꝰut ñ dicamꝰ uosõs in
hac parteꝰ. Manifestũ ÷ qr si ñ ħ inuentũ fueric qͥ testifica¬
tꝰ ÷ de his ⁊ ipse erubescat de ipsis: ⁊ ipsi ãpliꝰ fundant᷑.
Qa nec ꝓptẽa qd cestis eis extitit apłs id ag̾e nisi st̃ qͦuerũ il¬
lud facerent. ł ꝓpt̃ canti uiri ꝑsonã. Necessariũ gͦ existi¬
maui rogare fr̃s ut p̾ced̾ent ad uos: et p̃ꝑarent ꝓmissã¬
bñdictionẽ hanc ur̃ã p̾ꝑatã eẽ S sic qͣsi bñdictionẽ ñ qͣsi
circ̃uentionẽ. It sollicitudinẽ suã adhuc manifestet: ro¬
circa illos ꝗͣdo uolentes ire insuꝑ rogat.ut sine aliq̃ mo¬
ra fiat. qd̾ ⁊ illi uolt̃. ⁊ hic p̾cat᷑. ħ gͦ agit c̃his. ut ĩ ꝑmissi¬
one sua fideles sint ⁊ seidõ cõmonere ꝑꝑ ęxistimationẽ

Expanded text:
aepius ergo hoc memorans, sollicitudinem suam circa eos ostendit, nolens illos confundi. Ne cum venerint mecum Macedones, et invenerint vos imparatos, erubescamus nos, ut nhac parte. Manifestum est quia si non hoc inventum fuerit, quod testificatus est de his, et ipse erubescat, de ipsis et ipsi amplius confundantur; qui nec propterea quod testis eis exstitit Apostolus, id agere nisi sunt, quo verum illud facerent vel propter tanti viri personam. Necessarium ergo existimavi rogare fratres, ut praecederent ad vos, et praeram paratam esse: sed sic quasi benedictionem, non quasi circumventionem. Ut sollicitudinem suam adhuc manifestet, rocirca illos, quando volentes ire insuper rogat; ut sine aliqua mora fiat, quod et illi volunt, et hic precatur. Hoc ergo agit cum his, ut in promissione sua fideles sint, et se ideo commonere propter existimationem
Abbreviated transcription (Latin):
yses ait ponebat uelam̃ suꝑ faciẽ snã ne intuerent᷑ fi¬
lii isrł. Idõ ponebat uelanr᷑qm̃ splendorẽ uultꝰ eiꝰ fer¬
re ñ pot̾ãt causa peccati. Qͦ sublato potestas dat̾
ꝗͣ diu relicta lege ꝯu̾tant᷑ ad gĩam fidĩ. ⁊ sic euacuat᷑.
Accedente enĩ dignitate ꝑfidẽ euacuat᷑ indignitas.
S obtunsi st̃ sensus eoꝵ usq in hodiernũ diẽ. Lã diu

Expanded text:
rentur filii Israel . Ideo ponebat velamen, quoniam splendorem vultus ejus ferre non poterant, causa peccati, quo sublato, potestas datur quamdiu relicta lege, convertantur ad gratiam fidei, et sic evacuatur. Accedente enim dignitate per fidem, evacuatur indignitas. Sed obtusi sunt sensus eorum usque in hodiernum diem. Tamdiu
Abbreviated transcription (Latin):
stẽclat. fuisse ũ parũ ait. Alias expoliaui eccłas ad minis¬
tiũ ur̃m. Non parua gͦ sig̾ficat se ieos ĩ peridisse. Cũ
enĩdic̃ expolrans. multa accepta ⁊ data sig̾ficat. ñ ex corta:
uñ subiec̃ accepto stipendio. Stipendiũ÷ enĩ qd̃ militans ae-¬
cip̃ ad sũptꝰ uice m̃cedis. Ruborẽ gͦ incussit eis q̃i ñ utiq dolo
re fucauit q ñ ipse eis ministuit. Et ut ꝑ ħ minist̾ium qd̵
pmiserant faciliꝰ implerent. scientes se eẽ debitore s. ut ñ ual¬
de ia głosũ sit minist̾iũ eoꝵ s debitũ uł inde se iaccarent.
ł ccũ ap̃uosessem ⁊ egerẽ nulligͣuis fui. Intantũ eisꝓfi¬
cere uoluit. ut egestatẽ suã consolaret᷑ eoꝵ salute. Pass̾n
pucat se exaltari: ⁊ iñ se̾patit᷑ argui. Nã indigentiã meã
suppleuert̃ fr̃s qͥ uenert̃ a machedonia. A machedonib
piendũ ñ erat ne ilł scandalũ ꝓfic̾e̾t: sic it̾m a machedo¬
nib accipiendũ erat: ne bñ seminantes fructũ amitt̾eñ.

Expanded text:
avi Ecclesias ad ministerium vestrum. Non parva ergo significat se in eos impendisse; cum enim dicit, exspoliavi, multa accepta et data significat, non extorta. Unde subjecit: Accepto stipendio; stipendium est enim, quod militans accipit ad sumptus, vice mercedis. Ruborem ergo incussit eis; quia non utique dolo refutavit, quando ispe eis ministravit, et ut per hoc ministerium, quod promiserant, facilius implerent, scientes se esse debitores; ut non valde gloriosum jam sit ministerium eorum, sed debitum; ne vel inde se jactarent. Et cum apud vos essem, et egerem, nulli gravis fui. In tantum eis proficere voluit, ut egestatem suam consolaretur propter eorum saluputat se exaltari, et jam se non patitur argui. Nam indigentiam meam suppleverunt fratres, qui venerunt a Macedonia. A Macedonibus piendum non erat, ne illis in scandalum proficeret; sic iterum a Macedonibus accipiendum erat, ne bene seminan
Abbreviated transcription (Latin):
nec indigeant his q̃ ad salutẽ necessaria st̃. Si gͦ sufficien¬
tiã sibi solã eligant: pocert̃ in dĩ oꝑe abundare. Iltd̃
pendant necẽe ÷ T ħerit abundare in oĩoꝑe bono.Li¬
cet enĩ exigui hõis paruũ sit qd̾ tͥbuit: abundat tñ: qr
recto iudicio fit. Et ñ solũ q̃rit᷑ qͣntũ s & deqͣnto. ⁊ qͦ
aĩo det̾. Deniq illa uidua in eugl̃io de paruo laundata:

Expanded text:
digeant iis, quae ad salutem necessaria sunt. Si ergo sufficientiam solam sibi eligant, poterunt in Dei opere abundare; illud pendant necesse est: et hoc erit abundare in omni opere bono. Licet enim exigui hominis parvum sit, quod tribuit, abundat tamen, quia recto judicio fit, et non solum quaeritur quantum; sed et de quanto, et quo animo detur. Denique illa vidua in Evangelio de parvo lauda
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i. Subdoli st̃qͥa auaritiȩc̾a ñ religiosa m̃te p̃dicant
xpistum. nom̃ sibi apłic̃ usur pantes. hec utiq nurũ.
Ipse enĩ sathanas tnͣsfigurat᷑ uelut angłs luminis. Mani¬
festũ ÷ q freq̃nt̃ multoᷤ fallit sathanas: ostends̃ se ilł qͣsi
angłm dĩ ut decipiat eos. Uñ iħc naue sollicitꝰ q̃si uit qͥl¬
creds̃ait. Si tuesiube me uenire ad te suꝑ aqͥs. Uc si fir¬
mit̾ posuisset pedẽ suꝑ aqͣfsciret uerũ eẽ qr ñ erat fan

Expanded text:
t Christum, nomen sibi apostolicum usurpantes. Nec utique mirum, ipse enim satanas transfiguratur velut Angelus luminis. Manifestum est quia frequenter multos fallit Satanas, ostendens se illis quasi angelum Dei; ut decipiat eos. Unde Jesus Nave sollicitus, qcredens, ait: Si tu es, jube me venire ad te super aquas , ut si firmiter posuisset
Abbreviated transcription (Latin):
tiorẽ se factũ ostendit uidendi illos. ⁊ exhortandi ad mini¬
stiũ scõꝵ. Fiduciã enĩ accep̃ audiens meliores ẽẽ factos
cormchiosuũ satagebat ad eoᷤ certꝰ qͣobaudirent bona
in his qͦs mittit dilectionẽ suã oftendant: ut bona q̃ de
ipsis audierant u̾a ꝓbarent.ienĩ ostendebatit ꝓfecisse
semonitis apłisi missos ab eo cũ honore exciꝑent. ut cȩ¬
t̾e eccłȩ agnoscerent nera bona q̃ de his dicice ꝑãt luo

Expanded text:
tiorem se factum ostendit videndi illos, et exhortandi ad ministerium sanctorum. Fiduciam enim accepit, audiens meliores esse factos Corinthios. Unde satagebat ad eos, certus quia obaudirent bona in his quos mittit, dilectionem suam ostendant; ut bona quae de ipsis audierant, vera probarent. Sic enim ostendebant profecisse se monitis Apostoli, si missos ab eo cum honore exciperent; ut caeterae Ecclesiae agnoscerent vera esse bona, quae de eis dici co