comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deo qui uniuersa creauit: Quam obrem. om¬
nia etiam quȩ ad hanc gr̃am significandam
non naturali motu rerum. s mirabilit̾ facta
sunt. eorum etiam causȩ in deo absconditȩ
fuerunt: Quorum si unũ erat qcł ita mulier
facta ẽ. de latere uiri et hoc dormientis quȩ
ꝑ ipsum firma facta ẽ. tanquã eius ossȩ fir¬
mata. ille autẽ ꝓpter ipsam infirmus. quia
in locum costȩ non costa s caro suppleta ẽ.
non hoc habuit prima rerum conditio. qͣn¬
do sexto die dictum ẽ. masculum et feminã
fecit eos. ut femina omnino sic fieret. sed
tantum hoc habuit. quia et sic fieri posset.
ne contra causas quas uoluntate instituit.
mutabili uoluntate aliquid faceret: Quod au¬
tem fieret ut omnino aliud futurũ non esset.
absconditum erat indeo qui uniuersa crea¬
uit: S qm sic dixit absconditum ut in no¬
tesceret principibus incȩlestibus et potes¬
promissum ẽ. dispositum ẽ. ꝑ angłos in ma¬

Expanded text:
deo, qui uniuersa creauit. quamobrem omdeo, qui uniuersa creauit. quamobrem omnia, etiam quae ad hanc gratiam significandam non naturali motu rerum, sed mirabiliter facta sunt, eorum etiam causae in deo absconditae fuerunt: quorum si unum erat, quod ita mulier facta est de latere uiri, et hoc dormientis, quae per ipsum firma facta est, tamquam eius osse firmata, ille autem propter ipsam infirmus, quia in locum costae non costa sed caro subpleta est, non habuit hoc prima rerum conditio, quando sexto die dictum est: masculum et feminam fecit eos, ut femina omnino sic fieret, sed tantum hoc habuit, quia et sic fieri posset, ne contra causas, quas uoluntate instituit, mutabili uoluntate aliquid faceret. quid autem fieret, ut omnino aliud futurum non esset, absconditum erat in deo, qui uniuersa creauit. Sed quoniam sic dixit absconditum, ut innotesceret principibus et potespromissum est, dispositum est per Angelos in ma
Abbreviated transcription (Latin):
abet ds inseipso absconditas quorumdã
factorũ causas. quas rebus conditis non in¬
seruit. easq implet. non illo oꝑe ꝓuidentiȩ
quo naturas substituit. ut sint. s illo qͦ eas
ad ministrat ut uoluerit. quas ut uoluit con¬
didit: Ibi ẽ et gr̃a. ꝑ quam salui fiunt pecca¬
tores: Nam quod attinet adnaturã iniqua
sua uoluntate de prauatam. recursum ꝑse.
metipsam non habet s ꝑ dei grãm. quã ad¬
iuuatur et instaurat᷑: Neq enim desperan¬
di sunt homines propter illam sententiam
inqua scriptum ẽ: Omnes qui ambulant in.
ea non reuertentur Dictum ẽ enim scđm
pondus inquitatis suȩ. ut qđ reuertitur qͥ
reuertitur non sibi tribuat s gr̃ȩ dei. non ex
operibus neforte extollatur: Propterea mi¬
sterium gr̃ẽ huius apłs abscontum dixit
non inmundo. inquo sunt absconditȩ cau¬
sȩ rationales omniũ rerum naturaliter or¬
turarum. sicut absconditus erat leui inlũ¬
bis abrahȩ quando et ipse decimatus ẽ. s in

Expanded text:
eus in se ipso absconditas quorundam factorum causas, quas rebus conditis non inseruit, easque inplet non illo opere prouidentiae, quo naturas substituit, ut sint, sed illo, quo eas administrat, ut uoluerit, quas, ut uoluit, condidit. ibi est et gratia, per quam salui fiunt peccatores. nam quod adtinet ad naturam iniqua sua uoluntate deprauatam, recursum per semet ipsam non habet, sed per dei gratiam, qua adiuuatur et instauratur. neque enim desperandi sunt homines in illa sententia, in qua scriptum est: omnes, qui ambulant in ea, non reuertentur. dictum est enim secundum pondus iniquitatis suae, ut, quod reuertitur qui reuertetur, non sibi tribuat, sed gratiae dei, non ex operibus, ne forte extollatur. Propterea mysterium gratiae huius apostolus absconditum dixit non in mundo, in quo sunt absconditae causales rationes omnium rerum naturaliter oriturarum, sicut absconditus erat Leui in lumbis Abrahae, quando et ipse decimatus est, sed in
Abbreviated transcription (Latin):
erectum ẽ: sic animus quȩ substantia spi-¬
ritalis est. ad ea quȩ sunt inspirita libus
excelsa erigendus ẽ: ñ elatione superbiȩ
sed pietate iusticiȩ Possunt autem et peco¬
ra sentire per corporis sensus extrinsetus cor¬
poralia: et ea memoriȩ fixa reminisci: atq
in eis appetere conducibilia: fugere incom-¬
moda: Uerum ea notare non solum natura-¬
liter apta: sed etiam de industria memoriȩ
commendata retinere: et in obliuionem iã¬
iamq labentia. recordando atq cogitando
us insensibilibus atq in eis quȩ inde animꝰ
per sensum corporis traxit agantur atq uer-¬
sentur: non sunt tamen rationis expertiũ.
nec hominibus pecoribisq comunia: sed
sublimioris rationis est iudicare de istis cor-¬
poralibus. scđm rationes corporales. et sem¬
piternas: quȩ nisi supra mentem humanã
ẽẽnt in commutabiles profecto non ẽẽnt:
atq his nisi subiungeretur aliquid nr̃m

Expanded text:
erectum est; sic animus, qui substantia spierectum est; sic animus, qui substantia spiritualis est, ad ea quae sunt in spiritualibus excelsa erigendus est, non elatione superbiae, sed pietate justitiae. CAPUet sentire per corporis sensus extrinsecus corporalia, et ea memoriae fixa reminisci, atque in eis appetere conducibilia, fugere incommoda: verum ea notare, ac non solum naturaliter rapta, sed etiam de industria memoriae commendata retinere, et in oblivionem jamjamque labentia recordando atque cogitando amvis in sensibilibus, atque in eis quae inde animus per sensum corporis traxit agantur atque versentur, non sunt tamen rationis expertia, nec hominibus pecoribusque communia. Sed sublimioris rationis est judicare de istis corporalibus secundum rationes incorporales et sempiternas: quae nisi supra mentem humanam essent, incommutabiles profecto non essent; atque his nisi subjungeretur aliquid nostrum,
Abbreviated transcription (Latin):
uideamus ubi sit quasi quoddam hoĩs
exterioris interiorisq confinium: Quicqͥd
enim habemus in animo commune cum
pe core: recte adhuc dicitur ad exteriorẽ
hominem ꝑtinere Non enĩ solum corpꝰ
homo exterior deputabitur: s adiuncta
quadam uita sua qua compages corporiᷤ
et omnes sensus uigent. quibus instructꝰ
ẽ ad exteriora sentienda: quorum sensuũ
imagines infixȩ in memoria cũ recordan-¬
do reuisuntur: res adhuc agitur ad exterio¬
rem hominem pertinens: atq in his omnibꝰ
non distamꝰ a pecore: nisi quod figura cor-¬
poris non proni s erecti sumus: Qua in re
admonemur ab eo qui nos fecit: ne melio¬
re nr̃i parte. id ẽ anima simil es pecoribus
simus. a quibꝰ corporis erectione distamus:
non ut in ea quȩ sublimia sunt in corpori-¬
bus animum proiciamus: nam uel in ta-¬
libus quietem uoluntatis appetere ꝓst̾̃nere
est animum: Sed sicut corpus ad ea quȩ st̃
excelsa corporum. id÷ ad cęlestia naturalit̃

Expanded text:
ideamus ubi sit quasi quoddam hominis exterioris interiorisque confinium. Quidquid enim habemus in animo commune cum pecore, recte adhuc dicitur ad exteriorem hominem pertinere. Non enim solum corpus homo exterior deputabitur, sed adjuncta quadam vita sua, qua compages corporis et omnes sensus vigent, quibus instructus est ad exteriora sentienda: quorum sensorum imagines infixae in memoria, cum recordando revisuntur, res adhuc agitur ad exteriorem hominem pertinens. Atque in his omnibus non distamus a pecore, nisi quod figura corporis non proni, sed erecti sumus. Qua in re admonemur ab eo qui nos fecit, ne meliore nostri parte, id est animo, similes pecoribus simus, a quibus corporis erectione distamus. Non ut in ea quae sublimia sunt in corporibus animum projiciamus; nam vel in talibus quietem voluntatis appetere, prosternere est animum. Sed sicut corpus ad ea quae sunt excelsa corporum, id est, ad coelestia naturaliter
Abbreviated transcription (Latin):
Iemini dubium ẽ sicut interiorẽ te.xiͦ¬
hominem intelligentia. sic exteriorem
sensu corporis preditum: non quia et ip-
ta est quippe apłica sententia. quȩ inte-¬
riorem hominem renouari in dei agni-¬
tionem declarat scđm imaginẽ eius qͥ
creauit eum: cum et alio loco ait: et si
exterior homo nr̃ corrumpit᷑ : sed interi¬
or renouatur de die in diem: Neq enĩ
in est ei non nusa interioris similitudo:¬

Expanded text:
emini dubium est, sicut interiorem hominem intelligentia, sic exteriorem sensu corporis praeditum. Nitamur igitur, ta est quippe apostolica sententia, quae interiorem hominem renovari in Dei agnitione declarat secundum imaginem ejus qui creavit eum: cum et alio loco dicat, Et si exterior homo noster corrumpitur, tamen interior ronovatur de die in diem . In inest ei nonnulla interioris similitudo
Abbreviated transcription (Latin):
ci autẽ om̃s. aut penȩ om̃s: In non nullis
autẽ exemplaribus latinis inuenimus. ñ
sp̃ui dei seruimus. sꝑu deo seruimus: S
qui in hoc errant. et auctoritati grauio¬
ri cedere de trectant. nunquid et illub
uarium in codicibus repperiunt. nes.
in sanus. magisq sacrilegum ẽ. quã ut
quisq dicere audeat menbra xꝑi. tem
templũ ex hibemus. necesse ẽ. ut huic
eam seruitutẽ debeamus. qua non nisi
deo seruiendum ẽ. quȩ latria appella¬
tur. Unde consequenter dicit Glorifica.
te et portate dm̃ incorpore ur̃o Ex¬

Expanded text:
ci autem omnes ant paene omnes. in nonnullis ci autem omnes ant paene omnes. in nonnullis autem exemplaribus latinis inuenimus non spiritui dei seruimus, sed spiritu deo seruimus. sed qui in hoc errant et auctoritati grauiori cedere detractant, numquid et illud uarium in codicibus reperiunt: nesciinsanius magisque sacrilegum est, quam ut quisquam dicere audeat membra Christi ttemplum exhibemus, necesse est, ut huic eam seruitutem debeamus, qua non nisi deo seruiendum est, quae graece appellatur wreeia. unde consequenter dicit: glorificate ergo et portate deum in corpore ue
Abbreviated transcription (Latin):
aximȩ in isto loco satis claret qd sꝑe
sc̃s non sit creatura. ubi iubemur ñ ser¬
uire creaturȩ s creatori. non eo modo
quo iubemur ꝑcaritatẽ seruire inuicẽ.
quod ẽ grece uuleuin. s eo mͦ quo tan¬
tum deo seruitur. qđ ẽ grece latreuin.
unde idolatre dicuntur. qui simulacͥris
Sccđm hanc enim seruitutẽ dictum est.
dñm dm̃ tuũ ad orabis. et illi soli seruie
Nam hoc distinctiuᷤᷤ in greca scriptura
inuenitur. Latreunsis enim habet: Por.¬
ro si tali seruitute creaturȩ seruire pro¬
hibemur. quandoquidẽ dictum ẽ. dñm
dm̃ tuũ ad orabis et illi soli seruies un¬
de et apłs de testatur eos qui coluerunt
et seruierunt creaturȩ pocius quã cre¬
atori. non ẽ utiq creatura sꝑc sc̃s. cui ab
omnibus scĩs talis seruitus exhibetur di¬
cente apło: Nos enĩ sumus circumcisio
sp̃ui dei seruientes. quod ẽ in greco lãtre¬
untẽs: Plures enim codices etiã latini
sic habent. qui sp̃ui cdei seruimus: Gre¬

Expanded text:
axime uero illo loco satis claret, quod spiritus sanctus non sit creatura, ubi iubemur non seruire creaturae, sed creatori, non eo modo, quo iubemur per caritatem seruire inuicem, quod est graece dovXeveiv, sed eo modo, quo tantum deo seruitur, quod est graece hxvquveiv\\ unde idololatrae dicuntur qui simulacris eecundum hanc enim seruitutem dictum est: dominum deum tuum adorabis et illi soli seruies. nam hoc distinctius in graeca scriptura inuenitur ????? enim habet. porro si tali seruitute creaturae seruire prohibemur — quando quidem dictum est: dominum deum tuum adorabis et illi soli seruies; unde et apostolus detestatur eos qui coluerunt et seruierunt creaturae potius quam creatori—non est utique creatura spiritus sanctus, cui ab omnibus sanctis talis seruitus exhibetur dicente apostolo: nos enim sumus circumcisio, spiritui dei seruientes, quod est in graeco XatQetovreg; plures enim codices etiam latini sic habent: qui spiritui dei seruimus; grae
Abbreviated transcription (Latin):
mus propter quod et loquimur: Propha
dixit: credidi propter quod locutꝰ sum :
apłs dicit: et nos credimus ꝓpter quod
et loquimur Ut scias autem quoduna
sit fides: audi dicentem Nabentes eun-¬
de spiritum fidei: et nos credimus:¬

Expanded text:
mus, propter quod et loquimur . Propheta mus, propter quod et loquimur . Propheta dixit, Credidi, propter quod locutus sum : Apostolus dicit, Et nos credimus, propter quod et loquimur. Ut scias autem quod una sit fides, audi dicentem, Habentes eumdem spiritum fidei, et nos credimus
Abbreviated transcription (Latin):
ANte aduentum dñi nostri ihesu xp̃i xliͦ.
quo humilis uenit in carne. precesseruis
iusti: sic in eum credentes uenturum: qͦmͦ
nos credimus in eum qui uenit Tempo¬
ra uariata sunt non fides: quia et ipsa
uerba pro tempore uariantur. cum uarie
declinantur Alium sonum habet uentu
fides utrosq coniungit: et eos qui uen¬
turũ eẽ et eos qui eum uenisse credider̃:
diuersis quidem temporibus: s utrosq
ꝑ unum fidei ostium. hoc ẽ per.xp̃m ui-¬
demus ingressos: Nos credimus dominũ
ihesum natum ex uirgine: uenisse in car-¬
ne: passum eẽ: resurrexisse : in cęlum as¬
cendisse: Totum hoc sicut uerba audis¬
tis preteriti temporis: impletum ẽẽ iam
credimus: In eiꝰ sunt fidei societate nob̾cũ
et illi patres: qui credider̃ de uirgine
nasciturum:: passurumꝰ resurrecturum :
in cȩlũ ascensurum: Illos enim ostendit
apłs: ubi ait Habentes autem eundẽ
spiritum fidei sicut scriptum ẽ. credidi
propter quod locutus sum: et nos credi-¬

Expanded text:
Ante adventum Domini nostri Jesu Christi, quo humilis venit in carne, praecesserunt justi, sic in eum credentes venturum, quomodo nos credimus in eum qui venit. Tempora variata sunt, non fides. Quia et ipsa verba pro tempore variantur, cum varie declinantur: alium sonum habet, Ventufides utrosque conjungit, et eos qui venturum esse, et eos qui eum venisse crediderunt. Diversis quidem temporibus, sed utrosque per unum fidei ostium, hoc est per Christum, videmus ingressos. Nos credimus Dominum Jesum Christum natum ex Virgine, venisse in carne, passum esse, resurrexisse, in coelum ascendisse: totum hoc, sicut verba auditis praeteriti temporis, impletum esse jam credimus. In ejus sunt fidei societate nobiscum et illi patres, qui crediderunt de Virgine nasciturum, passurum, resurrecturum, in coelum ascensurum: illos enim ostendit Apostolus ubi ait, Habentes autem eumdem spiritum fidei, sicut scriptum est, Credidi, propter quod locutus sum; et nos credi
Abbreviated transcription (Latin):
fixum atq immobile debet corde retine¬
ri. ierłm captiuã ab huus scłi babylonia
de cursis temporibꝰ liberari. nullumq ex illa
eẽ ꝑiturum. quia qui perierit non ex illa
erat firmũ enĩ fundamentũ dei stat. ha¬
bens signaculũ hoc Nouit dñs qui suit
eius. et recedat abiniquitate omnis qui
nominat nomen dñi:¬

Expanded text:
fixum atque immobile debet corde retineri, Jerusalem captivam ab hujus saeculi Babylonia decursis temporibus liberari, nullumque ex illa esse periturum; quia qui perierit, non ex illa erat. Firmum enim fundamentum Dei stat, habens signaculum hoc: novit Dominus qui sunt ejus; et recedat ab iniquitate, omnis qui nominat nomen Domi
Abbreviated transcription (Latin):
hominem suscepisse dicunt filium dei.
neq natum eẽ de femina: s falsam carnẽ
et imaginem simulatã corporis humani
ostendisse uidentibꝰ nesciunt enĩ quomodo
substantia dei administrans uniuersam
creaturã inquinari omĩno ñ posset: et tam̃
p̃dicant istum uisibilem solem. radios suoᷤᷤ
ꝑ omnes feces et sordes corpoꝵ spargere: &
eos mundos et sinceros ubiq seruare Si
gͦ uisibilia munda. uisibilibꝰ ĩmundis con-¬
tingi possunt et non inqͥnari: quantoma¬
gis inuisibił et incõmutabił ueritas ꝑ
sp̃m animam. et ꝑ animam corpꝰ suscipi¬
ens. toto homine assũpto ab omnibꝰ eum
infirmitatibꝰ nulla sua contaminatione
liberauit: Itaq magnas patiuntur angꝰ¬
tias: et cum timent qd̾ fieri ñ potest. ne
humana carne ueritas inquinet᷑: uerita¬
tem dicunt eẽ mentitã: Et cũ ille prece-¬
perit dicens. sit in ore ur̃o. est. est. non .i:
et apłs clamet. ñ erat. in illo ẽ et non. s ẽ

Expanded text:
hominem suscepisse dicunt filium dei neque natum esse de femina, sed falsam carnem et imaginem simulatam corporis humani ostendisse uidentibus. nesciunt enim, quomodo substantia dei administrans uniuersam creaturam inquinari omnino non possit, et tamen praedicant istum uisibilem solem radios suos per omnes feces et sordes corporum spargere et eos mundos et sinceros ubique seruare. si ergo uisibilia munda uisibilibus inmundis contingi possunt et non inquinari, quanto magis inuisibilis et incommutabilis ueritas per spiritum animam et per animam corpus suscipiens toto homine adsumpto ab omnibus eum infirmitatibus nulla sua contaminatione liberauit! itaque magnas patiuntur angustias et, cum timent, quod fieri non potest, ne humana carne ueritas inquinetur, ueritatem dicunt esse mentitam. et cum ille praeceperit dicens: sit in ore uestro: est, est; non, non, et apostolus clamet: non erat in illo est et non, sed est
Abbreviated transcription (Latin):
fideles. s non diuites huius mundi: Deniq
diuicias suas nec ipsi sentiunt. sentient pꝰea:
Uiuit radix. s hyemis tempore etiã uiridis
arbor. aridȩ similis ẽ Tempore quippe hyemis.
et arbor quȩ aret. et arbor. quȩ uget. utraq
nuda ẽ. honore foliorũ. utraq uacua honore
frugum: Ueniet estas et discernet arbores:
Uiua radix folia ꝓducit. impletur fructibꝰ.
arida in anis ȩstate sicut hyeme remanebit.
Itaq illi horreũ preparat᷑. huic securis ad¬
hibetur. ut amputata in ignẽ mittat᷑. Sic
occultatio. ȩstas nr̃a. xꝑi reuelatio Deniqͣ
arboribus bonis et fidelibus hanc allocutio¬
nem p̃bet apłs: Mortui enĩ estis. et uita ur̃a
abscondita ẽ cum xꝑo indeo Certe mortui
s mortui speciȩ. uiui in radice Attende au¬
tem uenturũ tempꝰ etatis. quomͦ sequat᷑
et dicat: Cum autẽ x ꝑc apparuerit uita
ur̃a. tunc et uos cũ ipso apparebitis ĩgła¬

Expanded text:
fideles, sed non divites hujus mundi. Denique divitias suas nec ipsi sentiunt; sentient postea. Vivit radix, sed hiemis tempore etiam viridis arbor aridae similis est. Tempore quippe hiemis et arbor quae aret, et arbor quae viget, utraque nuda est honore foliorum, utraque vacua honore fructuum: veniet aestas, et discernet arbores: viva radix folia producit, impletur fructibus; arida inanis aestate, sicut hieme, remanebit. Itaque illi horreum praeparatur, huic securis adhibetur, ut amputata in ignem mittatur. Sic occultatio: aestas nostra, Christi revelatio. Denique arboribus bonis et fidelibus hanc allocutionem praebet Apostolus: Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo. Certe mortui: sed mortui specie, vivi in radice. Attende autem venturum tempus aestatis, quomodo sequatur, et dicat: Cum autem Christus apparuerit vita vestra, tunc et vos cum ipso apparebitis i
Abbreviated transcription (Latin):
ec iese apłs uoluit in se poni spem. arii.
s inueritate. quam annuntiabat: Qđ per ip¬
sum dicebat᷑ meliꝰ erat. quam ipse per quem
annuntiabatur Licet sinos inquit: Parum est
audi sequentia: Aut angelus in qͥt de cęlo anñ¬
tiauerit uob̾ aliud. pret̾ quam qd̾ accepistis.
anathema sit: Uidebat posse falsum m edia¬
torem. transfigurare se in angelũ lucis et
aliquid falsum annuntiare: Sicut ergo su¬
perbi homines uolunt se ad orari ꝓ deo. sibi
arrogare quicqͥd possunt. se nominari et si
fieri potest. xp̃m. et in ipsiꝰ głiam transire. ita
diabolus et angeli eius: Donatum donatistę.
ꝓ.xp̃o habets. Si audiant aliquem paganum
detrahentem.xp̃o. forsitan patienter ferunt.
quam si audiant detrahentem donato Ex

Expanded text:
ec ipse Apostolus voluit in se poni spem, sed in veritate quam annuntiabat. Quod per ipsum dicebatur melius erat, quam ipse per quem annuntiabatur. Licet si nos, inquit. Parum est, audi sequentia: aut angelus, inquit, de coelo annuntiaverit vobis aliquid praeterquam quod accepistis, anathema sit . Videbat posse falsum mediatorem transfigurare se in angelum lucis, et aliquid falsum annuntiare. Sicut ergo superbi homines volunt se adorari pro Deo, sibi arrogare quidquid possunt, se nominari, et si fieri potest, Christum ipsum gloria transire: ita diabolus et angeli ejus. Donatum Donatistae pro Christo habent. Si audiant aliquem paganum detrahentem Christo, forsitan patienter ferant, quam si audiant detrahentem Donato. 5.
Abbreviated transcription (Latin):
ad nos: non nos audisse uocẽ ipsius. s uocem
ipsoꝵ quos misit: absit: pellatur ista cogitatio
de cordibꝰ ur̃is: Et inhis quos misit: ipse erat
Ipsum paulum audi: quem misit: ad gentes
enim precipue paulum aplm̃ misit Et ait ipse
paulus terrens non de se. sed de illo: Anuultis

Expanded text:
ad nos, non nos audisse vocem ipsius, sed vocem eorum quos misit. Absit; pellatur ista cogitatio de cordibus vestris: et in his quos misit ipse erat. Ipsum Paulum audi quem misit; ad Gentes enim praecipue Paulum misit apostolum: et ait ipse Paulus terrens non de se, sed de illo, An vultis
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c: Auditelipsum dominũ: Et alias oues
habeo id ẽ in gentibꝰ quȩ non st̃ de hoc ouili.
id ẽ de ꝑopło isrł. oportet me et illas adduce¬
re: Ergo et ꝑsuos non alter adducit: Ad huc
audi Et uocem meã audient: Ecce quia et¬
ꝑ suos ipse loqͥtur. et ꝑ eos quos mittit. uox eiꝰ
auditur:

Expanded text:
 Audite et ipsum Dominum. Et alias oves habeo, id est, in Gentibus: quae non sunt de hoc ovili, id est de populo Israel: oportet me et illas adducere. Ergo et per suos non alter adducit. Adhuc audi: Vocem meam audient. Ecce et per suos ipse loquitur, et per eos quos mittit vox ejus auditu
Abbreviated transcription (Latin):
filiũ quẽ recipit. nete sine flagello spe¬
res futurũ. nisi forte cogitas exheredari:
fagellat omnẽ filiũ quẽ recipit: Itane
omnẽ: Ubi te uolebas abscondere: Omnẽ.
et nullus exceptꝰ. nullꝰ sine flagello erit:
sine peccato. ñ tamen sine flagello: Extͣc.

Expanded text:
filium quem recipit . Nec te sine flagello speres futurum, nisi forte cogitas exhaeredari. Flagellat omnem filium quem recipit. Itane omnem? Ubi te volebas abscondere? Omnem: et nullus exceptus, nullus sine flagello erit. sine peccato, non tamen sine flagello.
Abbreviated transcription (Latin):
sicyorq in meis libris posui. de semine cui
reꝑmissum ẽ. quod dispositũ ẽ ꝑ angelos in
manu mediatoris ñ sic habet apłs sicut uerio¬
res codices pꝰ inspexi maxime grecos: De lege
enĩ dictũ est qd tanquã de semine dictũ
multi latini codices habent per int̾pretan¬
tis errorem

Expanded text:
icumque in eis libris posui de semine, cui repromissum est, quod dispositum sit per angelos in manu mediatoris, non sic habet apostolus, sicut ueriores codices post inspexi, maxime graecos. de lege enim dictum est, quod tamquam de semine dictum multi latini codices habent per interpretantis errorem
Abbreviated transcription (Latin):
tor.ẽ. non ẽ diligendus: E omĩs homo in
quantũ homo ẽ diligendus ẽ ꝓpter dm̃.
ds uero ꝓpt̾ se ipsum: E si cłs omni ho-¬
mine amplius diligendus ẽ. amplius qͥs¬
q dm̃ debet diligere quã se ipsum: Item
amplius alius homo diligendus ẽ quã cor¬
pus nr̃m. quia ꝓpt̾ dm̃ omnia ista dili¬
genda sunt. et pot̾ nobiscũ alius homo
ꝑfrui. qđ non pot̃ corpus. quia corpꝰ per
animã uiuit. qua fruimur deo: Omnes
autẽ ȩquȩ diligendi sunt: S cum omni-¬
bus ꝓdesse non possis. his potissimũ con¬
sulendum ẽ. qui ꝓ locorũ et temporũ uel
quarumlibet rerum oportunitatibꝰ con-¬
strictius tibi quasi quadã sorte iungunt᷑:¬

Expanded text:
tor est, non est diligendus; et omnis homo, in tor est, non est diligendus; et omnis homo, in quantum homo est, diligendus est propter deum, deus uero propter se ipsum. et si deus omni homine amplius diligendus est, amplius quisque deum debet diligere quam se ipsum. item amplius alius homo diligendus est quam corpus nostrum, quia propter deum omnia ista diligenda sunt, et potest nobiscum alius homo deo perfrui, quod non potest corpus, quia corpus per animam uiuit, qua fruimur deo. Omnes autem aeque diligendi sunt. sed cum omnibus prodesse non possis, his potissimum consulendum est qui pro locorum et temporum uel quarumlibet rerum opportunitatibus constrictius tibi quasi quadam sorte iungunt
Abbreviated transcription (Latin):
ex toto corde tuo. et ex tota anima tua &
ex tota mente tua. et diliges ꝓximũ tuũ
tanquã te ipsum: Inhis duobus p̃ceptis. tota
lex pendet et ꝓpħȩ: finis itaq p̃cepti ẽ. di¬
lectio. et ea gemina id ẽ dei et ꝓximi Nul¬
lum rerum diligendarũ genus. in his duo¬
bus p̃ceptis p̃termissum ẽ Cum enĩ p̃cur¬
rat dilectio dei eiusq dilectionis modus
p̃scriptus appareat. ita ut cętera millũ c̃flu¬
ant de dilectione tua nichil dictũ uidet᷑
S cum dictum ẽ. diliges ꝓximũ tuũ sic̃
te ipsum: simul et tui abste dilectio non
p̃termissa ẽ: Ille autẽ iuste et scẽ uiuit. qͥ
rerum integer estimatit ẽ: Ipse autẽ ẽ qui
ordinatam habet dilectionẽ. ne aut dili¬
gat quod non ẽ diligendũ. aut non diligat
qđ diligendũ ẽ. aut amplius diligat quod
minus diligendũ ẽ. aut equȩ diligat qđ
uel minus. uel amplius diligendum est.
aut minus. uel amplius qđ ȩquȩ diligen¬
dum ẽ: Omĩs peccator in quantũ pecca¬

Expanded text:
ex toto corde tuo, et ex tota anima tua, et ex tota mente tua, et diliges proximum tuum tanquam teipsum. In his duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae . Finis itaque praecepti est dilectio , et ea gemina, id est Dei et proximi. Qulum rerum diligendarum genus in his duobus praeceptis praetermissum est. cum enim praecurrat dilectio dei eiusque dilectionis modus praescriptus appareat, ita ut cetera in illum confluant, de dilectione tua nihil dictum uidetur, sed cum dictum est: diliges proximum tuum sicut te ipsum, simul et tui abs te dilectio non praetermissa est. Ille autem iuste et sancte uiuit qui rerum integer aestimator est; ipse est autem qui ordinatam habet dilectionem, ne aut diligat quod non est diligendum aut non diligat quod diligendum est aut amplius diligat quod minus diligendum est aut aeque diligat quod uel minus aut amplius diligendum est aut minus uel amplius quod aeque diligendum est. omnis peccator, in quantum pecca
Abbreviated transcription (Latin):
cccasione. siue ueritate. xp̃c annuntietur:
Annuntiant qui me amant: annuntiant
qui michi inuident: Illi bono odore uiuus :
illi bono ddore moriuntur: tam̃ utrisq p̃-¬
dicantibus. nomen xp̃i annuntietur: opti¬
mo odore mundus impleat᷑: a masti bene
a gentem: uixisti bono odore: Inuidisti be-¬
ne agenti: mortuus es bono odore: Nũqͥd
quia mori uoluisti: idõ illum odorẽ malũ.
eẽ fecisti: Noli inuidere: et non te occidit
bonus odor

Expanded text:
occasione, sive veritate Christus annuntietur occasione, sive veritate Christus annuntietur Annuntiant qui me amant, annuntiant qui mihi invident; illi bono odore vivunt, et illi bono odore moriuntur: tamen utrisque praedicantibus nomen Christi annuntietur, odore optimo mundus impleatur. Amasti bene agentem, vixisti bono odore: invidisti bene agenti, mortuus es bono odore. Numquid quia mori voluisti, ideo odorem illum malum esse fecisti? Noli invidere, et non te occidet b
Abbreviated transcription (Latin):
dem bonũ odorẽ aliis dix̃ ad uitam. aliis
ad mortem: felices.: qui bono odore uiuuns:
Quid autem infelicius illis. qui bono odorẽ
moriuntur: Et quis ẽ ait aliquis. quẽ bo¬
nus odor occidit: Hoc ẽ qd̾ ait apłs: & ad
hȩc quis idoneus: Quomodo ea fac̃ ds̃ mi-¬
ris modis: ut bono odore et boni uiuant
et mali moriantur: Quomodo sit. quan¬
tum dñs inspirare dignatur dicemus: Nã
fortassis ibi lateat altior intellectꝰ qui a me
non potest penetrari: tam̃ quousq penet᷑¬
re potuero. uob̾ non debet denegari: Pau-¬
lum apłm bene agentem. bene uiuentẽ.
iusticiam uerbo predicantẽ. opere demon-¬
strantẽ. doctorẽ mirabilẽ. fi delem dispen¬
satorem: fama usquequaq disseminabat
Quidã diligebant: quidam inuidebant
Nã ipse quodã loco ait de quibꝰdam. quod
non caste s per inuidiam xp̃m annuntia.¬
rent: existimantes in qͥt tͥbulationem se¬
suscitare uincuł meis: S quid ait: Siue

Expanded text:
dem bonum odorem aliis ad vitam dixit, aliis dem bonum odorem aliis ad vitam dixit, aliis ad mortem. Felices qui bono oe moriuntur? 8. Et quis est, ait aliquis, quem bonus odor occilit? Hoc est quod ait Apostolus, Et ad haec quis idoneus? Quomodo ea facit Deus miris modis, ut bono odore et boni vivant, et mali moriantur; quomodo sit, quantum Dominus inspirare dignatur nam fortasse ibi lateat altior intellectus, qui a me non potest penetrari; tamen quo usque penetrare potui, vobis non debet denegari. Paulum apostolum bene agentem, bene viventem, justitiam verbo praedicantem, opere demonstrantem, doctorem mirabilem, fidelem dispensatorem, fama usquequaque disseminabat: quidam diligebant, quidam invidebant. Nam ipse quodam loco ait de quibusdam, quod non caste, sed per invidiam Christum annuntiarent; existimantes, inquit, tribulationem suscitare vinculis meis. Sed quid ait? Sive
Abbreviated transcription (Latin):
impletus ẽ fama bona Qui male uiuũt et
qualibus dictũ ÷ quod ꝑ eos nomen dñiblã¬
phemet᷑. Si per tales nomen dnĩ blasphe¬
matur: per bonos nom en dni laudatur: Audi
co dicitur et in canticis canticoꝵ Unguen-¬
tum effusumenom̃ tuũ: ad apłm reuoca
intentionẽ: Xp̃i inquit bonus odor sumꝰ
in omĩ loco: et in his qui salui fiunt. et in
his qͥ ꝑereunt: Aliis sumꝰ odor uitȩ in ui¬
tam: aliis odor mortiᷤᷤ in mortem Et adħ¬
quis idoneus: Ergo ut inde nos conemur
loqui: nũquid idonei sumꝰ aut uos hȩc¬
audire idonei estis: Nos quidem idonei
non sumus: s idoneus ẽ ille qui ꝑnos dig̃¬
net᷑ dicere. quod uob ꝓsit audire Ecce
apłs bonus odor ẽ: sicut dic̃ ipse S ipse
bonus odor. aliis ẽ odor uitȩ inuitam: a¬
liis odor mortis in mortem: tam̃ bonus
odor: Nũquid enĩ ait. aliis sumꝰ bonus
odor in uitam: aliis malus odor ad mortẽ:
Bonum odorem se dix̃ non malũ: et in eun¬

Expanded text:
us, fama bona est. Qui male vivunt et qualibus dictum est quod per eos nomen Domini blasphematur . Si per tales nomen Dei blasphematur, per bonos nomen Domini laudatur. Audi co. Dicitur et in Canticis canticorum. Unguentum effusum nomen tuum . Ad Apostolum revoca intentionem: Christi, inquit, bonus odor sumus in omni loco, et in his qui salvi fiunt, et in his qui pereunt; aliis sumus odor vitae in vitam, aliis odor mortis in mortem: et adquis idoneus? Ergo ut inde nos conemur loqui, numquid idonei sumus, aut vos audire haec idonei estis? Nos quidem idonei non sumus; sed idoneus est ille qui per nos dignetur dicere quod vobis prosit audire. Ecce Apostolus bonus odor est, sicut dicit ipse: sed ipse bonus odor aliis est odor vitae in vitam, aliis autem odor mortis in mortem; tamen bonus odor. Numquid enim ait, Aliis sumus bonus odor ad vitam, aliis malus odor ad mortem? Bonum odorem se dixit, non malum; et eum
Abbreviated transcription (Latin):
Aliis quidẽ odor mortis in mortẽ: aliis aũt
cce unde grãs agit miles acerĩmus. et de.¬
fensor inuictissimus gr̃ȩ: ecce unde grãs a.
git: Quia rp̃i bonus odor sunt apłi dõ. et
in his qui salui fuint gr̃a eius: et in his qͥ
pereunt iudicio eiꝰ: S ut minus succensea¬¬
tur hȩc parũ intelligentibꝰ: ipse ammonet
cũ adiungit et dicit: Et ad hȩc quis tam ido¬
neus:¬

Expanded text:
 quidem odor mortis in mortem, quibusdam autem cce unde gratias agit miles acerrimus et defensor inuictissimus gratiae; ecce unde gratias agit: quia Christi bonus odor sunt apostoli deo et in his qui salui fiunt gratia eius et in his qui pereunt iudicio eius. sed ut minus suscenseatur haec parum intellegentibus, ipse admonet, cum adiungit et dicit: et ad haec quis idoneus
Abbreviated transcription (Latin):
Uod non poterant intendere filii isrł
usq infinem uultus moysi. et ideo eis
ꝑ uelum loquebatur. hoc significat. quia
littera legis iustificat neminem. s uelam̃
positum ẽ in lectione ueteris as noui tes¬
tamenti. donec ad xp̃m transeatur et
auferatur uelamen. id est transeatur ad
gr̃am. et intelligatur ab ipso nob̾ ẽẽ iusti-¬
ficationem qua faciamus quod iubet. qͥ
ꝓpterea iubet. ut in nobis deficientes ad

Expanded text:
uod non poterant intendere filii Israhel usque in finem uultus Moysi et ideo eis per uelum loquebatur, hoc significat, quia littera legis iustificat neminem, sed uelamen positum est in lectione ueteris testamenti, donec ad Christum transeatur et auferatur uelamen, id est transeatur ad gratiam et intellegatur ab ipso nobis esse iustificationem, qua faciamus quod iubet. qui propterea iubet, ut in nobis deficientes ad
Abbreviated transcription (Latin):
amatur. et quod amandum non ẽ prosꝑi.
Et istum amorem odit in se. qui illus dili
ut illo ꝓficiente quo bene uiuimus. iste de¬
ficiat quo male uiuimus. donec ad ꝑfectum
sanetur. et in bonum cõmutetur omne qͥs
uiuimus:¬

Expanded text:
amatur et quod amandum non est, et istum amorem odit in se, qui illum diligut illo proficiente quo bene uiuimus, iste deficiat quo male uiuimus, donec ad perfectum sanetur et in bonum commutetur omne quod uiuimus
Abbreviated transcription (Latin):
usq baptizandi sumus iħc baptizat: Secu¬
rus homo accedat ad inferiorẽ ministrum.
habet enĩ superiorẽ magistrũ: S forte ait
aliquis: Baptizat quidẽ x ꝑc in sꝑu. non in
corpore: Quasi uero alterius dono quã illiꝰ
quis quã etiã sacramento corporalis et uisi¬
bilis baptis matis imbuatur. Uis nosse quia
ipse baptirat non solũ sꝑu s etiã aqua :᷑ u¬
gloriosam ȩccłiam. non habentẽ maculã
aut rugã. aut aliqͥd huius modi Mun¬
dans eam: Unde: Lauachro aquȩ inu̾bo
Quid ẽ baptismus xꝑiͦ Lauachrũ aquę
in uerbo Tolle aquã. non ẽ. baptismus:
Tolle uerbũ. non ẽ baptismus: Ut exhibe.¬

Expanded text:
usque baptizandi sumus, Jesus baptizat. Securus homo accedat ad inferiorem ministrum, habet enim superiorem magistrum. Sed forte dicat aliquis: Baptizat quidem Christus in spiritu, non in corpore. Quasi vero alterius dono quam illius, quisquam etiam sacramento corporalis et visibilis baptismatis imbuatur. Vis nosse quia ipse baptizat non solum spiritu, sed etiam aqua? Augloriosam Ecclesiam, non habentem maculam, aut rugam, aut aliquid hujusmodi » . Mundans eam. Unde? Lavacro aquae in verbo. Quid est baptismus Christi? Lavacrum aquae in verbo. Tolle aquam, non est baptismus: tolle verbum, non est baptismus. 5. Jam e
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. in ea ligni parte quȩ ab illo qđ transuer.¬
sum figitur. sursum uersus relinquitur.
hoc ẽ ad caput crucifixi quia bene sꝑan¬
tium. suꝑna expectatio ẽ: Iam uero illud
ex ligno qđ non apparet. qđ fixum occul¬
tatur. unde totum illud exurgit. ꝓfun-¬
ditatem significat gratuitȩ gr̃ȩ. in quo
multorũ ingenia conteruntur. id inues¬
tigare conantia. ut ad extremũ eis dica¬
tur: O homo tu quis es qui respondeas
nrãm in hac uita mundo crucifigamur.
extendentes manus in latitudine bono¬
rum operũ et longanimitate usq infi¬
nem ꝑseuerantes. atq habentes cor sursum
ubi xꝑc ẽ. in dextera dei sedens. totumq
hoc non nobis s illius miscdiȩ tribuentes
cuius ꝓfunda iudicia. omnẽ scrutatorem
fatigant: Hȩc ẽ enim non inaniter fabulo¬
sa. s utiliter uerax. latitudo. longitudo. al¬
titudo. ꝓfundum. unde ꝑueniamus etiam
ad suꝑ eminentẽ scientiam caritatis xpisti.

Expanded text:
est in ea ligni parte, quae ab illo quod transuerest in ea ligni parte, quae ab illo quod transuersum figitur sursum uersus relinquitur, hoc est ad caput crucifixi, quia bene sperantium superna exspectatio est. iam uero illud ex ligno, quod non apparet, quod fixum occultatur, unde totum illud exsurgit, profunditatem significat gratuitae gratiae, in qua multorum ingenia conteruntur id uestigare conantia, ut ad extremum eis dicatur: o homo, tu quis es, qui respondeas nostram in hac vita, mundo crucifigamur, extendentes manus in latitudinem bonorum operum, et longanimitate usque in finem perseverantes, atque habentes cor sursum, ubi Christus est in dextera Dei sedens , totumque hoc non nobis, sed illius misericordiae tribuentes, cujus profunda judicia omnem scrutatorem fatigant. Haec est enim non inaniter fabulosa, sed utiliter verax latitudo, longitudo, altitudo, profundum, unde perveniamus etiam ad supereminentem scientiam charitatis Christi,
Abbreviated transcription (Latin):
lorum tolerantia non fide credit qđ non¬
uidet. nec spe desiderat qđ non tenet. sed
inȩternum ueritatis incõmutabilẽ spe¬
ciem contemplabitur. cuius sine fine qui¬
etum opus erit laudare qđ amat. et ama¬
re quod laudat: De hac consequenter dic̃:
Scire etiam suꝑ eminentẽ scientiam ca-¬
ritatis xꝑi. ut impleamini in omnẽ pleni¬
tudinem dei: In hoc misterio. figura cru¬
cis ostenditur Qui enim quia uoluit mor.¬
tuus ẽ. quomodo uoluit mortuus ẽ: Non
frustra igitur tale genus mortis elegit.
nisi in eo quoq latitudinis huius. et longi¬
tudinis. et altitudinis. et ꝓfunditatis ma-¬
gister ex isteret: Nam latitudo ẽ. in eo lig¬
no. quod transuersum de suꝑ figitur: hoc
ad bona oꝑa ꝑtinet. quia ibi extenduntur
manus: Longitudo in eo qđ ab ipso ligno
usq ad terram conspicuum ẽ: Ibi enim quo
dammodo statur. id ẽ ꝑsistitur. et ꝑseuera¬
tur. qđ longanimitati tribuitur: Altitudo

Expanded text:
lorum tolerantia non fide credit qlorum tolerantia non fide credit quidet, nec spe desiderat, quod non tenet, sed in aeternum ueritatis incommutabilem speciem contemplabitur, cuius sine fine quietum opus erit laudare. quod amat, et amare, quod laudat. de hac consequenter dicit: Scire etiam supereminentem scientiam caritatis Christi, ut impleamini in omnem plenitudinem dei. In hoc mysterio figura crucis ostenditur. qui enim, quia uoluit, mortuus est, quo modo uoluit, mortuus est. non frustra igitur tale genus mortis elegit, nisi in eo quoque latitudinis huius et longitudinis et altitudinis et profunditatis magister existeret. nam latitudo est in eo ligno, quod transuersum desuper figitur; hoc ad bona opera pertinet, quia ibi extenduntur manus. longitudo in eo, quod ab ipso ligno usque ad terram conspicuum est; ibi enim quodam modo statur, id est persistitur et perseueratur, quod longanimitati tribuitur. altitudo
Abbreviated transcription (Latin):
salus omniũ ẽ. consulentes: Nam de ipso pa¬
ne quo tales saturant᷑. quodam loco apłs ait
Hnus panis. unum corpus multi sumus: Qa
gͦ conprehendere: Quȩ sit inquit latitudo
sicut iam dixi in bonis operibus quibus be¬
niuolentia extenditur usq ad diligendos
inimicos: E longitudo. ut longanimitate
pro hac latitudine molestiȩ tolerentur: El
altitu do. ut ꝓ his ȩternũ qđ in suꝑnis est.
premiũ non uanũ aliquid temporale spere¬
tur: Q ꝓfundum unde gratuita gratia dei
scdm secretum et abditum uoluntatis eiꝰ
existit: Ibi enim radicati. ibi fundati sumus:
Radicati ꝓpter agri culturam. fundati ꝓꝑ¬
ter ȩdificationem: Quȩ qm̃ non ẽ ab homi¬
ne dicit alio loco idem apłs: Dei agri cul¬
tura estis. dei ȩdificatio estis: hoc totum
agitur cum in hac nr̃a peregrinatione fi¬
des ꝑ dilectionem oꝑatur: In futuro autem
scło ꝑfecta et plena caritas sine ulla ma¬

Expanded text:
salus omnium est, consulentes. nam de ipso pasalus omnium est, consulentes. nam de ipso pane, quo tales saturantur, quodam loco apostolus dicit: unus panis, unum corpus multi sumus. quid ergo comprehendere? quae sit, inquit, latitudo, sicut iam dixi, in bonis operibus, quibus beniuolentia porrigitur usque ad diligendos inimicos, et longitudo, ut longanimitate pro hac latitudine molestiae tolerentur, et altitudo, ut pro his aeternum quod in supernis est praemium, non uanum aliquid temporale speretur, et profundum, unde gratuita gratia dei secundum secretum et abditum uoluntatis eius exsistit. ibi enim radicati, ibi fundati sumus; radicati propter agriculturam, fundati propter aedificationem. quae quoniam non est ab homine, dicit alio loco idem apostolus: dei agricultura, dei aedificatio estis. hoc totum agitur, cum in hac nostra peregrinatione fides per dilectionem operatur. in futuro autem saeculo perfecta et plena caritas sine ulla ma
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i iħu.xꝑi. ex quo omnis paternitas incȩ¬
lo et interra nominat᷑: Queris cuiꝰ rei gr̃a:
hoc supra dixerat: Propter quod peto ñ
infirmari intribulationibus meis ꝓuob
hoc gͦ eis optat. ut non infirmentur intͥ¬
bulationibus apłi quas ꝓ illis sustinebat.
et ꝓ hoc genua flectebat ad patrem Pro¬
inde non infirmari unde illis sit. sequit᷑
rum abditas enim habent causas. ubi nullis
meritis precedentibus quid habemus quod
non accepimus: Heinde sequitur. et quid
oportet adiungit: In interiore inquit homi¬
ne habitare xꝑm ꝑfidem incordibus ur̃is:
hȩc ẽ uita cordium qua uiuimus in scłm
scłi. ab inicio fidei. usq ad finem specier Ut
incaritate inquit radicati et fundati. p̃ua¬
leatis comprehendere cum omnibus scĩs Is¬
ta ẽ communio cuiusdam diuinȩ cȩlestisq
rei publicȩ: Hinc saturantur pauperes non
sua querentes s quȩ ihu .xꝑi. id ẽ non com¬
moda priuata sectantes. s in commune ubi

Expanded text:
risti, ex quo omnis paternitas in caelo et in terra nominatur. quaeris, cuius rei gratia? hoc supra dixerat: propter quod peto non infirmari in tribulationibus meis pro uobis. hoc ergo eis optat, ut non infirmentur in tribulationibus apostoli, quas pro illis sustinebat, et propter hoc genua flectebat ad patrem. proinde non infirmari unde illis sit sequitur rum abditas enim habent causas; ubi nullis meritis praecedentibus quid habemus quod non accepimus? deinde sequitur et quid oportet adiungit: in interiore, inquit, homine habitare Christum per fidem in cordibus uestris; haec est uita cordium, qua uiuimus in saeculum saeculi ab initio fidei usque ad finem speciei, ut in caritate, inquit, radicati et fundati praeualeatis comprehendere cum omnibus sanctis. ista est communio cuiusdam diuinae caelestisque reipublicae; hinc saturantur pauperes, non sua quaerentes, sed quae Iesu Christi, id est non commoda priuata sectantes, sed in commune, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
cordiam. uoluntariȩ quippe genuit nos
uerbo ueritatis. et hec uoluntas eius in
abscondito ẽ: Cuius secreti ꝓfunditatem.
quodammͦ ex pauescens apłs clamat O
altitudo diuitiarum sapientiȩ et scientiȩ¬
dei. quã inscrutabilia sunt uidicia eius. et
inuestigabiles uiȩ eius: Quis enĩ cognouit
sensum dñi: Et hoc ẽ ꝓfundum: Altitu¬
do quippe commune nomen ẽ. excelso
et ꝓfundo S cum in excelso ducitur sub¬
limitatis eminentia commendatur. cum
autem in ꝓfundo. difficultas inuestiga.¬
tionis et cognitionis: Unde et illud deo
dicitur Quã magnificata sunt oꝑa tua
dñe. nimis ꝓfundȩ factȩ sunt cogitatio¬
nes tuȩ Q iterum: Iudicia tua uelut abys.
gr̃a inquit flecto genua mea ad patrem

Expanded text:
cordiam. uoluntarie quippe genuit nos cordiam. uoluntarie quippe genuit nos uerbo ueritatis, et haec uoluntas eius in abdito est. cuius secreti profunditatem quodam modo expauescens apostolus clamat: o altitudo d i ui tiar um sa.pientiae dei ao scientiae! quam inscrutabilia sunt iudicia eius et inuestigabiles uiae eius! quis enim cognouit sensum domini? et hoc est profundum. alti- . tudo quippe commune nomen est excelso et profundo, sed cum in excelso dicitur, sublimitatis eminentia commendatur, cum autem in profundo, difficultas inuestigationis et cognitionis. unde et illud deo dicitur: quam magnificata sunt opera tua, domine; nimis profundae factae sunt cogitationes tuae. et iterum: iudicia tua uelut multa gratia, inquit, flecto genua mea ad patrem
Abbreviated transcription (Latin):
Haritas incommune magis quã in priua¬
tum consulens. dicitur non querere quȩ
sua sunt: Hac uiuunt corda in scłm seculi.
tanquã saturata pane cȩlesti Merito gͦ is¬
culum scłi. Uita enĩ xꝑc ẽ. qui habitat in
cordibus eorũ interim ꝑfidẽ. post etiam
ꝑspetiem: Uident enĩ nunc ꝑspeculũ in
enigiate. tunc autẽ facie ad faciem Un.¬
de ipsa caritas. nunc inbonis operibus di¬
lectionis exercetur. qua se ad subuenientũ
qua qua uersum potest porrigit. et hȩc la¬
titudo ẽ: Nunc longanumitate aduersa to¬
lerat. et in eo quod ueraciter tenuit ꝑse¬
uerat. et hȩc longitudo ẽ. Hoc autẽ totum
propt̃ adipiscendam facit uitam ȩternã.
quȩ illi ꝓmittitur. in excelso. et hec altitudo
ẽ: Existit gͦ ex occulto ista caritas. ubi fun¬
dati quodammodo et radicati sumus. ubi
causȩ uoluntatis dei non inuestigant᷑ cuiꝰ
gr̃a sumus salui facti non ex operibus us¬
ticiȩ quȩ nos fecimus s scđm. eius miseri¬

Expanded text:
aritas in commune magis quam in priuatum consulens dicitur non quaerere. quae sua sunt. hac uiuunt corda in saeculum saeculi tamquam saturata pane caelesti, de qua diciculum saeculi. uita enim Christus est, qui habitat in cordibus eorum, interim per fidem, post etiam per speciem. uident enim nunc per speculum in aenigmate, tunc autem facie ad faciem. unde ipsa caritas nunc in bonis operibus dilectionis exercetur, qua se ad subueniendum quaquauersum potest porrigit; et haec latitudo est. nunc longanimitate aduersa tolerat et in eo quod ueraciter tenuit perseuerat; et haec longitudo est. hoc autem totum propter adipiscendam uitam facit aeternam, quae illi promittitur in excelso; et haec altitudo est. exsistit uero ex occulto ista caritas, ubi fundati quodam modo et radicati sumus, ubi causae uoluntatis dei non inuestigantur, cuius gratia sumus salui facti, non ex operibus iustitiae, quae nos fecimus, sed secundum eius miseri
Abbreviated transcription (Latin):
Uarcus dicendo calciari apłos sandalus uł
soleis. aliquid hoc calciamentũ misticȩ signi¬
ficationis habere admonet ut pes neq
tectus sit. neq nudus ad terrã. id ẽ nec oc¬
cultetur ȩuangeliũ. nec terrenis comino¬

Expanded text:
arcus dicendo calciari eos sandaliis uel soleis aliquid hoc calciamentum mysticae significationis habere admonet, ut pes neque tectus sit neque nudus ad terram, id est nec occultetur euangelium nec terrenis commo
Abbreviated transcription (Latin):
ut hoc scriberet. s hoc pocius eẽ. scribendũ
tanquam doctor ꝓuidentissimꝰ uidicaret:
Nunc autẽ nec illis opus ẽe. monstrauit
quibus sufficiebat ut scirent imparatis atq
dormientibꝰ horam dñi sicut furem eẽ. uen¬
turam. atq hoc sciendo. eẽnt ipsi uigilant̃
parati post quantalibet tempora ueniret.
et suũ seruauit modũ. ut licet apłs non ta-¬
men p̃sumeret alios docere. dequo apłis
dñm dixisse cognouerat non ẽ ur̃m scire:¬

Expanded text:
ut hoc scriberet, sed hoc potius eis esse scribendum ut hoc scriberet, sed hoc potius eis esse scribendum tamquam doctor prouidentissimus iudicaret. nunc autem nec illis hoc opus esse monstrauit. quibus sufficiebat, ut scirent inparatis atque dormientibus horam domini sicut furem esse uenturam atque hoc sciendo essent ipsi uigilanter parati, post quanta libet tempora ueniret, et suum seruauit modum, ut licet apostolus non tamen praesumeret alios docere, quod apostolis dominum dixisse cognouerat: Non est uestrum scire
Abbreviated transcription (Latin):
ondixit post quantũ temporis hoc futu¬
rum sit. s quomͦ futurũ sit. id ẽ. non quanta
erit ȩtatis breuitas uel ꝓlixitas. s quantũ
niet malum nouissimũ nisi cum dixerint
pax et securitas: Quibus uerbis udet᷑ apłs
huius nouissimi diei uel syem uel timorem
abhoc nr̃o tempore remouisse: Non enĩ uide-¬
mus ipsos amatores huius scłi quibꝰ subita¬
neus apparebit interitus. iam dicere pax &
securitas: Quid gͦ scire sufficiat satis ipse de¬
monstrat apłs dicendo: De temporibus et
momentis non opꝰ habemus uobis scribere.
uel sicut alii codices habent. non opus habe¬
tis uobis scribi Nam secutus ad unxit
Uos enim ipsi diligent̃ scitis. quia hora dñi
scire ut curent filii lucis eẽ. et parato corde
uigilare. qui nolunt ab illa hora sicut a noc¬
turno fure comprehendi: Nam si ad cauen¬
dum hoc malum. id ẽ. ne hora dñi tanquam
fur inueniat imparatos. opus eẽt nosse tem¬
porum spacia. non diceret apłs. non opus eẽ.

Expanded text:
on dixit. post quantum temporis hoc futurum sit. sed quo modo futurum sit, id est non quanta erit aetatis breuitas uel prolixitas, sed, quantum niet malum nouissimum, nisi cum dixerint: Pax et securitas. quibus uerbis uidetur apostolus huius nouissimi diei uel spem uel timorem ab hoc nostro tempore remouisse; non enim uidemus ipsos amatores huius saeculi, quibus subitaneus apparebit interitus, iam dicere: Pax et securitas. Quid ergo scire sufficiat, satis ipse demonstrat apostolus dicendo: De temporibus et momentis non opus habemus uobis scribere uel, sicut alii codices habent: Non opus habetis uobis scribi. nec secutus adiunxit: Vos enim ipsi diligenter sci opus est. ut curent filii lucis esse et parato corde uigilare, qui nolunt ab illa hora sicut a nocturno fure comprehendi. nam si ad cauendum hoc malum, id est ne hora domini tamquam fur inueniat inparatum. opus esset nosse temporum spatia, non diceret apostolus non opus esse,