comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eisdem confodior iachs: quib de didic uuln̾atum. Quicquid
entm ẽ. quo lecd̃s: ñ unc̃ĩ te ꝑsequititr. s alterum. Omma tectĩ
sastineo. que te deleo fustiere. Porro amicum me dũ serenꝰ aer
esset elegisti. Donec nubilus erit intiemes. Infatuis qͣstus ẽ. ꝑxi¬
nium colere dum succec̾it. dum male ẽ. ignorare. Si quid igit᷑
habeo. siquid possitm. malo exul seruiat quã ciuis. Exuil eñ ueriꝰ
ꝓbabis anicũ. quẽ cutis forsitan ignorares. Hunis autem
des olationis cue. ñ nullum mͥ remedium ẽ. qd ãc int̾ arma poe¬
tam indegrum ꝓfiteris. Lib̃um caris yastimo: cui ⁊ sensu locupleᷤᷤ
⁊ ordine uenustum carm̃ exab̾at. fieri eñ ñ potest ut iđe pect¬
& tantarum sollicitudinem. ⁊ talium sit officina studiorum
In armis audio te oesarem: in carmine uirgibaum obstupesco.
Donec ita unrgilium ixpͥmes. nec cesaris negotia. nec milicie labi¬
res. uł euitare credam te uł sentire. Aliogum maiorẽ te morta¬

Expanded text:
d enim est quo laederis, non unum te persequitur, sed alterum. Omnia tecum sustineo, quae te doleo sustinere. Porro amicum me, dum serenus esset aer, elegisti, dum nubilus erit, invenies. Infamis quaestus est proximum colere, dum succedit; dum male est, ignorare. Si quid igitur habeo, si quid possum, malo exsuli serviat quam civi. Exsul enim verum probabis amicum, quem civis forsitan ignorares. Hujus autem desolationis tuae nonnullum mihi remedium est, quod etiam inter arma poetam in integrum profiteris. Liberum curis existimo, cui et sensu locuples et ordine, venustum carmen exuberat. Fieri enim non potest ut idem pectus, et tantarum sollicitudinum, et talium sit officina studiorum. In armis audio te Caesarem, in carmine Virgilium obstupesco. Donec ita Virgilium exprimes, nec Caesaris negotia, nec militiae labores, vel curare credam te, vel sentire. Alioquin majorem morta
Abbreviated transcription (Latin):
malum. Nicħ entm ẽ. honitui bonitm. sine se bono. Bomsau¬
tẽ ⁊ diligentib dm̃ omĩa cooꝑant᷑ in honum. Porro mun̾a
dei. damno sunt possessorib ogosis. quib nolle negauiari ad
lacrum. ꝓbe negotiatur ad supplicium. Intellige que dico. dedit
enim tͥ dñs ds intellectum. Magnus fenerator ẽ. hic dñs d̾s nr.
Coram eo loquor. Importune usuras exigit. iste creditor nr̃. Cre¬
ditor nr̃ ẽ. ⁊ durus creditor. ille ẽ. homo qͥdam qͥ pegre ꝓfectus
est. Ipse plemlunio reu̾tetur. Cum redierit: duplicm requiret
a te. Cum susceꝑit: centuplo remimꝰabit te. Obeatũ cõmertiũ
in qͦ nec usuras exigens. criminis arguit᷑: nec solitenᷤ in aliquo
grauat᷑. Ofelicem negociationẽ: nqͣ creditor ẽ oportue ĩportimꝰ.
⁊debitor plusqͣm dehebat debet᷑. Ptoinde timendũ ẽ. ne adiudiciũ¬

Expanded text:
malum: nihil est enim homini bonum, nisi se bono. Bonis aumalum: nihil est enim homini bonum, nisi se bono. Bonis autem et diligentibus Deum omnia cooperantur in bonum . Porro munera Dei damno sunt possessoribus otiosis, quibus nolle negotiari ad lucrum, probe negotiatur ad supplicium. Intellige quae dico; dedit enim tibi Dominus intellectum. Magnus fenerator est hic Deus noster. Coram eo loquor. Importune usuras exigit iste creditor noster. Creditor noster est et durus; creditor est ille quidam homo, qui peregre profectus est. Ipse plenilunio revertetur; cum redierit, duplum requiret a te. Cum susceperit, centuplo munerabit te. O beatum commercium, in quo nec usuras exigens criminis arguitur, nec solvens in aliquo gravatur! O felicem negotiationem, in qua creditor est opportune importunus, et debitori, plus quam debeat, debetur. Proinde timendum e
Abbreviated transcription (Latin):
sis. hs̃ ut bona sis. hs̃ etiã ut melior ẽẽ possis. Attende quid
habeas extam bono factore tuo. & intende quid ei debeas. ex
tam magno beneficio suo. Attende inqͣm qualem te laboia¬
t̾ait arcifex tuus. ⁊ labora ne degen̾et labor scius. De tempo¬
raltb loquor ⁊ caclncis. s temporalta ẽe ⁊ caduca bona. Dona
sunt dñi de tui. Non merursti nobił nasc. ⁊ regio sanginꝰ
nata es. N on laborasti. ⁊ diues facta es. De podentia nicħ mo¬
ueharis. ecce suꝑ capita filioꝵ hominũ. posita es. Null ꝑgla
forme supplicasti. ⁊ usq ad regis delicias formosa facta es. Hec
me bonts fecit omnia ualde bona. His autẽ bonis. ñ sunt ho¬
mines boni. s eis bñ udendo. faciunt ut ⁊ ipsi fiant boni. Ut
gͥ ⁊ tu sis bona coram domino do tuo. ut̾e bono munere suo. Si
munꝰ ẽ.⁊ bonum. s bono munere dei male utuendo. facis tuum

Expanded text:
sis, habes ut bona sis, habes etiam ut melior esse possis. Attende ergo quid sis, habes ut bona sis, habes etiam ut melior esse possis. Attende ergo quid habeas ex tam bono factore tuo, et intende quid debeas ei ex tam magno beneficio suo. Attende, inquam, qualem te laboraverit artifex tuus, et labora ne degeneret labor suus. De temporalibus loquor et caducis; sed temporalia etiam et caduca dona sunt Domini Dei tui. Non meruisti nobilis nasci, et regius sanguis nata es; non laborasti, et dives facta es. De potentia nihil movebaris, et ecce super capita filiorum hominum posita es. Nulli pro gloria formae supplicasti, et usque ad regis delicias formosa facta es. Haec me bonus fecit omnia valde bona. His autem bonis, non sunt homines boni, sed eis bene 17 utendo faciunt, ut et ipsi fiant boni. Ut igitur et tu sis bona coram Domino Deo tuo, utere bene bono munere suo. Si munus est et bonum, sed bono munere Dei male utendo, facis tuum
Abbreviated transcription (Latin):
cunia ordinationẽ fecerit. ⁊ sub p̾ctum deduxerit inp̃ctabilem
conum. aut quemcũq altum. qͥ connumetatuꝵ. int̾dericos
qͥcumq hec gͦ meditatus suerit. siie comiunctꝰ fuerit. ipse qͥ¬
dem sub eat gradus su ꝑicłm. ⁊ qui sic ordinatꝰ fuerit. nallũ
habert fuctum ex hintismodi mercimoao. ⁊ creatione ꝓbro¬
sa. s fit aliemis ⁊ cdignitatis. ⁊ sollicitudinis eꝰ. qͣm ꝑ pecuntas
intͣiit. S ⁊ille qui tam turpib ⁊ illicitis int̾cessor apparuit:
siquidẽ cdericirs fuerit. de proprio decidat gͣdu. Si uͦ laicus
siue monacꝰ fuerit: anathema sit.
Ratulor honori tuio. atq bone opmiom tue. que mͥ me¬
lior indies innotescit. Gratulor in qͣm. ⁊ dño do grãs ago
Dehono tuo. qm̃bonum tiuũ incħ altudẽ. qͣm donũ suũ. Quid
enĩ habes. qd̾ ñ accepisti: Et nos om̃s ait cuangłista. de pleni¬
tudme eiꝰ accepimus. De eitis sccł plenitudme. de qͣ⁊ tu h̃s̃ ut

Expanded text:
cunia ordinationem fecerit, et sub pretium deduxerit impretiabilemconum, aut quemcunque alium qui connumeratur inter clericos quicunque ergo hoc meditatus fuerit, si convictus fuerit, ipse quidem subeat gradus sui periculum, et qui sic ordinatus fuerit, nullum habeat fructum ex hujusmodi mercimonio, et creatione probrosa, sed sit alienus et dignitatis et sollicitudinis ejus quam per pecunias intravit. Sed et ille qui tam turpibus et illicitis intercessor apparuerit, siquidem clericus fuerit, de proprio decidat gradu. Si vero laicus, sive monachus fuerit, anathema sit. ratulor honori tuo, atque bonae opinioni tuae, quae mihi melior in dies innotescit. Gratulor, inquam, et Domino Deo gratias ago de bono tuo, quoniam bonum tuum nihil aliud est quam donum suum. Quid enim habes, quod non accepisti? Et nos omnes, ait evangelista, de plenitudine ejus accepimus . De ejus scilicet plenitudine, de qua tu habes ut
Abbreviated transcription (Latin):
fensorẽ reseruabat. In maltuolam eñĩ anmã ñ pot̾at introire
exemplum precendet teligionis. Talis p̾cerea pastoralib excubiis
congruebat. cui nichil deesset. ad plenitudinem iustigie. nicħ ad
in tegritadem doccrine. Beatum sane pectus. qd uͥtutũ conuends
reuerendum sͥ penetrasse consecrauit. Inde uelud ex additis diui¬
na ꝓdeunt oracła. nicħ q aliud sacͥ uerba ꝓfitenun. ꝗͣ celestiꝰ inter-¬
pretem uoluntatis. Eoꝵ me sepius recordantẽ stupor opprimit.

Expanded text:
fensorem. « In malevolam enim animam non poterit introire exemplum praetenderet religionis. Talis praeterea pastoralibus excubiis congruebat, cui nihil deesset ad plenitudinem justitiae, nihil ad integritatem doctrinae. Beatum sane pectus, quod virtutum conventus reverendum sibi penetrale consecravit. Inde velut ex abditis divina prodeunt oracula, nihilque aliud sacra verba profitentur quam coelestis interpretem voluntatis. Eorum me saepius recordantem stupor opprimit;
Abbreviated transcription (Latin):
cerer supplieate. Eoys p̾sentia succunt sp̃m. ⁊ excitato spiritum
i eum secretis ꝯaigens hortationib. ut dum utor beneficio¬
ficiam exemplo. Occulte qͥdem s acute fatis utbeor attendere cus
sum banilus luminis quib dicant diutna eloquia. Uos estis
tionẽ. que sim̃e defuit intention. si dedist simplicit̾. sic tñ mu¬
neris accipio famulatũ. nec ꝯtempnã documentũ. Licet unde¬
cumq ꝑficere ac doceri. Omĩa fere misticos offerunt intellectus
⁊ facile ẽ. ex qualtbet temorum figurare uenustatem. Hicħ ita
creatitm ẽ. ꝓ se. nicħ ita simplex. cui ñ insit aliquid un doceam
uł cauere noxia. uł salutarza ꝑidere. De tua ũ memoria qͥd lo¬
quar. que meũ pectus altius ircupit. latꝰ occupauit. stabił possi¬
det: inuent conuiuet: Conuiuet ea mͥ coninuet in qͣm. defre

Expanded text:
cerer supplicare. Eorum praesentia succutit et excitat spiritum cerer supplicare. Eorum praesentia succutit et excitat spiritum meum, secretis exigens hortatibus, ut dum utor beneficio, proficiam exemplo. Occulte quidem, sed acute satis, jubeor attendere cujus sim bajulus luminis, quibus divina dicant eloquia: Vos estis tionem, quae si tuae defuit intentioni, si dedisti simpliciter, sic tamen muneris accipio famulatum, ne contemnam documentum. Licet undecunque proficere ac doceri: omnia fere mysticos offerunt intellectus, et facile est ex qualibet re morum figurare venustatem. Nihil ita creatum est pro se, nihil ita simplex, cui non sit aliquid unde doceamur vel cavere noxia, vel salutaria providere. De tua vero memoria quid loquar? quae meum pectus altius irrupit, latius occupavit, stabilis possidet, viventi convivet. Convivet ea mihi, convivet, inquam, ea,
Abbreviated transcription (Latin):
nac. nec minus qtadrance qͣm talendo celestem mitigat midlig¬
nationem. Sic et apudme taũ donũ tuts animus cõmendat:
sic m agnificat. sic illustrat. Ip̃m bñ quide rutilat. rittilat
auro suo: s melius aĩo tuo. Animo cui bñficium placuit. cuni
ninata e. ñ suggesta uoluncas largiend. Animo inqͣm tuo:
qͥ exanimo uoluit. qͥ cito p̾sirat. a quo impuidꝰ accep. ñ impor
priꝰ ad crucem cũ lacrimis. de hinc admonum̃tum cũ arcma¬
tib accessitirt. Ille nimixum pro succense desidiq. qͥb natuere
lato. Eu quoq presens es cum xp̃c immolat᷑. tu traditar sepul¬
tirre. neutrumq sine tuo celebratur obsequio. cum ib luminarza
decrerist. dit scił memorta. debitiq recordatio pastoral̃. Unde
uelut quoddam cr̃montoriũ candelabra mͥ messam intelli¬
go. quib coram positis. ⁊ ã oetrine bamen gerere. ⁊ ꝑ te remitrs¬

Expanded text:
nat, nec minus quadrante quam talento, coelestem mitigat indignat, nec minus quadrante quam talento, coelestem mitigat indignationem. Sic et apud me tuum donum tuus animus commendat, sic magnificat, sic illustrat. Ipsum bene quidem rutilat auro suo, sed melius animo tuo, animo cui beneficium placuit, cui innata est, non suggesta, voluntas largiendi; animo, inquam, tuo, qui ex animo volprius ad crucem cum lacrymis, dehinc ad monumentum cum aromatibus accesserunt. Illae nimirum pio succensae desiderio, quibus potuerelato. Tu quoque praesens es cum Christus immolatur, cum traditur sepulturae, neutrumque sine tuo celebratur obsequio, cum ibi luminaria decrevisti; tui scilicet memoria, debitique recordatio pastoralis. Unde velut quoddam commonitorium candelabra mihi missa intelligo, quibus coram positis, et doctrinae lumen gerere, et pro te reminis
Abbreviated transcription (Latin):
umił cenomannoꝵ sacerdos.I. M. uen̾abil angłoꝵ regin e. gl̃a
et honore dignissime sał. ⁊ oratiosrm instanciam. Difficile
est. discrede semꝑ ac ꝓuide. bñficia collocare. Hesciunt hanc excel¬
se potestates ꝓuidentiã. qͣs pulchrum ẽ. benefac̾e. uł indigniᷤ. Talẽ
ego gͦ apud te munificentiam eꝑtus. benedictionem tuã ꝓsequor¬
cum ģratiaꝵ actione: stupefactus parit᷑.⁊ gł̃a ariuncris. ⁊ affectu
trbuentis. ¶unus eñ tuñ plurimũ cõmendationis exseipso
pincret᷑. nt̃ pote ambitiosimm mat̾ia: p̃claram celatura. Eias
tam̃ p̃cium mnitcentis maiestacȩ ctmulatur. munusq ẽ. qd̾ arsei
contulit aut natitra: qd̾ ht̃ qͣm ex regina. Qđ si nec pondere nec
ingenio placeret artificis: ñ alit̾ m̃ illud amplecteret. qͣm uel
thitra suꝑi. uł pinguium libamina uictimasx. Illz si quidem
ñ hostiam. s affectum consid̾ant. ecꝵq gram. deuotio ñ impen¬
sa ꝓmeretur. Purꝰ in ceger animtis. eos quocumq uult ncli¬

Expanded text:
erdos H. M. venerabili Anglorum reginae gloria et honore dignissimae, salutem et orationum instantiam. Difficile est discrete semper ac provide beneficia collocari. Nesciunt hanc excelsae potestates providentiam, quas pulchrum est benefacere vel indignis. Talem ego apud te munificentiam expertus, benedictionem tuam gratiarum prosequor actione, stupefactus pariter, et gloria muneris, et affectu tribuentis. Munus enim tuum plurimum commendationis ex se ipso promeretur, utpote ambitiosum materia, praeclarum caelatura. Ejus tamen pretium mittentis majestate cumulatur, minusque est quod ars ei contulit aut natura, quam quod habet ex regina. Quod si nec pondere, nec ingenio placeret artificis, non aliter tamen illud amplecterer, quam vel thura superi, vel pinguium libamina victimarum. Illi siquidem non hostiam, sed affectum considerant, eorumque gratiam devotio, non impensa promeretur. Purus et integer animus eos quocunque vult incli
Abbreviated transcription (Latin):
usue ipse patundi. Ea ꝓfeto ante ꝑactũ ceꝑe tͥenmium. qd̾ cotũ
contatiins euolitũ lamientis. tecens uulntis in uulnera fati
gtarnit. Deniq eam modico temꝑe sex in ticbe sustimusmꝰ. con¬
sule. quox millus pacisicum pͥtendens ing̾ssus. gladiss. dgn¬
amitam Suendicarit potestatem. Nebs eoacta in fauorem
trannũ susceprt exuecessitate. ñ uidicẽ ei lege. In susceptim
studia simulauit. ñ exhibiait fidem repꝑit in ea. qͥ supior. fon¬
tsns inuriis. sos scełum nidicanit exꝑtes qͦs rerum. Et qͥa n
paiat popħo regnum bretie. finem tapinis inopra posint.
ñ uoltintadi. Ea elodes nsq ad sanctuariũ dñ deuagata ẽ. et
pmio quicꝗͥd extra muros nr̃e fuerat portestatᷤꝰ. uł euanuit
u fnllas esł dissipatum ẽ i rapinas. Demde simi lib ce

Expanded text:
usus ipse patiendi. Ea profecto ante peractum coepere triennium, quod totum usus ipse patiendi. Ea profecto ante peractum coepere triennium, quod totum continuis evolutum lamentis, recens vulnus in vulnera quotidie fatigavit. Denique tam modico tempore, sex in Urbe sustinuimus consules, quorum nullus pacificum praetendens ingressum, gladiis i vindicavit potestatem. Plebs coacta in favorem, tyrannum suscepit ex necessitate, non ducem ex lege. In susceptum studia simulavit, non exhibuit. Fidem reperit in ea, qui superior. Conusus injuriis, eos scelerum judicavit expertes, quos rerum. Et quia non parcit populis, regnum breve, finem rapinis inopia posuit, non voluntas. Ea clades usque ad sanctuarium Domini devagata est, et primo quidquid extra muros nostrae fuerat potestatis, vel 88 evanuit in favillas, vel dissipatum est in rapinas. Deinde similibus ce
Abbreviated transcription (Latin):
deroga uerunt aliene. Eoꝵ tͣnsgressionem sanctissime pat non
purgo. ñ excuso. ñ minuo. qͥb uł leuis error ad ndiciũ cedit.
si tomam offendit. Cct̃m generalit᷑ om̃ib. ex cantate debemus.
ut suplicemus adnentam. si fr̾ declinat ad culpam. Caritas g nos
apud petrum qui septuagies septies dimitte p̾cipit᷑. si tociens
boritate conferentium uł ꝓcessum cemporis stabilitatem meru¬
eruit eogamus ne mater filie sub trahat grãm. qͣ contlit
ad quietem. Neq enĩ dignitatẽ minuit apł. libtas impensa
conseson. Necnos ita martiaũ uenerar querimꝰ: ut peteũ coa¬
culcemꝰ . Diũ p̾dicta minius se defendunt pͥitlegia. parcat pater
siliso ⁊ indulgeat ex misecła. qd̾ a dmissum ẽ. ex ignoranta.
onseruet uob̾ omnib dñs sanctitatẽ ur̃am. ⁊ preparent
concarsũs. sacris nos muitat consiliis. sicidem reuocat
⁊abducit. Adu̾sa ⁊ eñ que turbam querimoniaꝵ nob̾ osfert᷑
ifa d msoi gont̾aere faccltatem. ut unicum suꝑeẽt solatiũ

Expanded text:
ressionem, sanctissime Pater, non purgo, non excuso, non minuo quibus vel levis error ad judicium cedit, si Romam offendit. Caeterum generaliter ex charitate debemus, ut supplicemus ad veniam, si frater declinat ad culpam. Charitas igitur apud Petrum, cui septuagies septies dimittere praecipitur, si tottoritate conferentium, vel processu temporis stabilitatem meruerunt, rogamus ne mater filiae subtrahat gratiam, quam contulit ad quietem. Neque enim dignitatem minuit apostoli libertas impensa confessori. Nec nos ita Martinum venerari quaerimus, ut Petrum conculcemus. Si vero praedicta minus se defendunt privilegia, parcat filiis Pater, et indulgeat ex misericordia quod admissum est ex ignorantia. Conservet nobis Dominus sanctitatem vestram, et praeparent concursus sacris nos invitat conciliis, sic idem revocat et abducit. Adversa enim quae turbam querimoniarum nobis offerunt, ita nostram contrivere facultatem, ut unicum superesset solatium,
Abbreviated transcription (Latin):
uiritis ẽ. etiã male usuro uirtutis ministrare ñ ꝓchest. Uiitꝰ e¬
etiã mala usuro. uirtutis ministrare mat̾iam᷑. Foec̾ea sub
euanghico de cohibuist confihio. quo tuuenis a xp̃o audirit.
Uade etuinde om̃ia que habes. & da ꝑauꝑib. ⁊ uenz sequere me.
holoeaustum gͥ fr̃s habes offerre. ñ sacrificium. De eoꝵ qͥppe
differentias apud gregorium suꝑ erechielem sic legisti. In
sacrificio quidem pars pectidis in holoeatisto autẽ totũ pec̾¬
offerri consueinit. Et pꝰ pauca. Cum quis suũ aliquid deo no¬
omne quod inuit. om̃e qd̾ sapit. cmnipotenti deo uouerit:
isti. Alioqum. ꝓmisso eum defiaudas holocausto. Demq
sapientia abscondita. ⁊ hesaurtis absconditus. que utilitas
inutͥsq: Atrum melius. disꝑsum. rutilat: qͣm signatum.¬
cant᷑. Scientia qͦq distribuia sascipit increm̃tum: ⁊ auarũ

Expanded text:
Virtus est, etiam male usuro, virtutis ministrare materiam. Virtus est, etiam male usuro, virtutis ministrare materiam. etiam male usuro, virtutis ministrare materiam. Praeterea sub evangelico te cohibuisti consilio, quo juvenis a Christo audivit: Vade, vende omnia quae habes, et da pauperibus, et veni sequere me . Holocaustum igitur habes offerre, non sacrificium; de eorum quippe differentia apud Gregorium sic legisti: « In sacrificio quidem pars pecudis, in holocausto autem totum offerri consuevit. » Et post pauca: « Cum quis aliquid somne quod vivit, omne quod sapit, omnipotenti Deo voverit, sti; alioquin eum promisso defraudas holocausto. Denique sapientia abscondita, et thesaurus absconditus, quae utilitas in utrisque? Aurum melius cantur. Scientia quoque distributa suscipit incrementum, et avarum
Abbreviated transcription (Latin):
beate iuuit. qͣm ułuõt dorquet dilatio. uł auoto decrdetid
nacius qm timoris expers: locupletem  tͣnsegit paripta¬
dan. Porro que sic infidelꝰ ꝙyniẽ abhorrtuit. tanto ampliuᷤᷤ
necesse ẽ. ut xpistianus doctor abhorreas. qͣnto fructuofior
ẽ ꝓfessio. que ꝑficiem oꝑatarr. Moꝵ hec offendicda funt. ad
uirtutem gradientes remorantur. Eruditus sarmo. ⁊ cult̾ꝰ
abiectior. ⁊ seuerrus retractata uere religionis instituta. rel¬
giosum ñ exhibebunt xp̃ianum. Hunc autẽ exhibebis. et
ꝑfectum expͥme phrlosophum si nec sꝑes aliqͥd. nec extimescas.
Ioc et uerum anim robur. et indegrum mund contẽp̃tum.
denuntiat. fert autẽ fama id a quib dam tͥ ꝑsuasum. ut
ab omni lectione penitus abstineas. Suꝑ hoc attende qͥd
sentiam. Citra ꝓfectum ꝓficit̾. quisqͥs alt̾ cum pot̃ non ꝓdest .

Expanded text:
beate vivit, quem vel voti torquet dilatio, vel a voto decidendi, beate vivit, quem vel voti torquet dilatio, vel a voto decidendi, vacuus, quam timoris expers, locupletem transegit paupertatem. Porro quae sic infidelis Cynicus abborruit, tanto amplius necesse est ut abhorreat doctor Christianus, quanto fructuosior est professio, quae per fidem operatur. Morum haec offendicula sunt, et ad virtutem gradientes remorantur. Eruditus sermo, et cultus abjectior, et severius retractata verae religionis instituta, religiosum exhibent Christianum. Nunc autem exhibebis, et perfectum exprimes philosophum, si nec speres aliquid, nec extimescas. Hoc et verum animi robur, et integrum mundi contemptum denuntiat. Fert autem fama, id a quibusdam tibi persuasum, ut ab omni lectione penitus abstineas. Super hoc attende quid sentiam. Citra profectum proficit quisquis alteri, cum potest, non prodest.
Abbreviated transcription (Latin):
onu̾sione. ⁊ conu̾satione tita letatur
⁊ exultat anima mea. illum ꝓsequens accione gratiarun.
dum qcappe redolebas philosophum. cũ exadquisita philoso¬
phoꝵ scienda moꝵ tͥ minime deꝑmeres uentistatem. Hanc
autem sic̃ ex fauo mellis dulcedinem: sic ex ea bene agend for-¬
formuilam exp̃ssist. Hinc ẽ. quod eccdastios dignidatib omissi
elegisti. abiectus esse in domo cui. magiꝰ qͣm habitare in taber¬
nacħs peccatoꝵ. Hinc ẽ. quod ambitiosam suꝑlectilem. in exo¬
tabili odio ꝑsequeris. qd̾ institoriam abdicas lectionẽ. qd mag¬
num questum indicas pretatem. cum sufficientia. Hinc deniq
ẽ. qd̃ int̾fines uirtutis. dotum de colligis. qͣd de uita tuia uim
natura delib̾as. mintis attendens. quid caro possit. qͣm quid
sp̃c ueht. Hoc uere philosophari ẽ. Sic uiuere magnũ iã cũ
suꝑis ẽ. in ire consortium. Hulla huic ad celos iua cõped os¬
mus sͥ sartina ẽ. donec ⁊ sꝑare desinat ⁊ timere. Non dũ eñĩ

Expanded text:
ione et conversione tua laetatur et exsultat anima mea, illum prosequens actione gratiarum, um enim redolebas philosophum, cum ex acquisita philosophorum scientia, morum tibi minime depromeres venustatem. Nunc autem sicut e favo mellis dulcedinem, sic ex ea bene agendi formulam expressisti. Hinc est quod, ecclesiasticis dignitatibus omissis, elegisti abjectus esse in domo Dei tui, magis quam habitare in tabernaculis peccatorum . Hinc est quod ambitiosam supellectilem inexorabili odio persequeris; quod institoriam abdicas lectionem, quod magnum quaestum judicas 3 pietatem cum sufficientia . Hinc denique est quod intra fines virtutis totum te colligis, quod de vita tua cum natura non deliberas, minus attendens quid caro possit, quam quid spiritus velit. Hoc vere philosophari est; sic vivere, magnum jam cum superis est inire consortium. Nulla hinc ad superos via compendisibi sarcina est, donec et sperare desinat et timere. Nondum enim
Abbreviated transcription (Latin):
betnt dies ⁊ dies. anni ⁊ anni. s mille dios. ⁊ mille anni ante
ocłos suos. tanqͣm dies hesterna que p̃terit. Nunquid ergo
nutias. talenta sua: qui dnuisit aqͣs ab aqͥs in sapĩa sua: for¬
tassis autẽ trahes in ius creditorẽ tirũ: dum repecet ate cm̃¬
datum stm̃. Intellige que dico. ħonus eausi dicus ẽ. qͥ tecum
rationem posituras et. Coram angłis referet. ⁊ ueritati referet.
t̾ribilia ꝓferet. horribilia inferet. S dicis mͥ. Idem offensus. le¬
mentẽ ꝓmittit. punire p̾cermitat. penitentẽ admittit. miniꝰ
remittit. debita dimittit. amxliora cominictit. Ita ẽ. inqͣm. Con¬
fiteor. Misccła domins plena ẽ.t̾ra. Cet̾um. plures eam sꝰ in¬
fructuose aucupant᷑. qui licet abiurato bñ agend ftuddio: dm̃
tam̃ qͣm m̾entur iudicem. sꝑant miseri cordem. qͣs eũ mueni

Expanded text:
Abeunt dies et dies, anni et anni, sed mille dies et mille anni ante oculos suos tanquam dies hesterna quae praeteriit . Nunquid ergo on dividet usque in minutias talenta tua, qui divisit aquas ab aquis in sapientia sua? Fortassis autem trahes in jus creditorem tuum, dum repetet a te commendatum 18 suum? Intellige quae dico; bonus causidicus est, qui tecum rationem positurus est. Coram angelis referet, veritati deferet, terribilia proferet, horribilia inferet. Sed dicis mihi: Idem offensus clementem se promittit, punire praetermittit, poenitentem admittit, minas remittit, debita dimittit, ampliora committit. Ita est, inquam. Confiteor. Misericordia Domini plena est terra . Caeterum plures eam sibi infructuose aucupantur, qui licet abjurato bene agendi studio, Deum tamen, quem merentur judicem, sperant misericordem, quasi e
Abbreviated transcription (Latin):
set officium ẽ. qͣusq rogemͣ orp̾ssis deferre subsidĩ.
Hac eũ cebcate p̾standa sunt bñficia: ut ea ꝓotais accipiat
mpuidꝰ. qͣ importunus extonrqueat. Unde ⁊ exoetatas p̃ces
ante ⁊re decreri. ne si rogatꝰ subuemrem. sero subuenisse mi il¬
carer lie uama hoc umcłatus ñ tacebit. cu spontaneuꝰ. hilatre
ad omnẽ me obmib humanitatẽ. Illim sepiꝰ in benedictionib
infitari. diligent̾ omia ꝓsecutus. quib uł carcerales an

Expanded text:
subsidium. Hac enim celeritate praestanda sunt beneficia, ut ea potius accipiat improvidus quam importunus extorqueat. Unde et exspectatas preces anteire decrevi, ne si rogatus subvenirem, sero subvenisse judicarer. Vester hoc vinculatus non tacebit, cui spontaneus et hilaris ad omnem me obtuli humanitatem. Illum saepius in benedictionibus visitavi, dili
Abbreviated transcription (Latin):
amioꝵ defuit integeitas. dactor om̃iũ fines discipł ñ excessit.
bi uͭ plem dies accesserunt. factus ẽ. magister ꝓ debito. qͥ facras
discipłs ꝑ eremplo. His omm̃ib tmp̾ssa e. eccłie forma qͣm segͣt
cerĩq limes etaus appositus. infra quẽ fieri ep̃m. facco cedit
adnidicitmm. Pret̾ea quisqͥs tn saceis ñ fuent ordmib inuientꝰ.
ad sũmũ sacerdotium. canoni qe ꝓhibetuir accedẽ institutis
N am de electone qͥd loqͣr. in qua popło mintme licet clerum
p̾cedere. s assensa ꝓsequi elgentem. Scritare scripturas.
in hoc ei negotio pͥmum locum reseruatũ inuemies. Uã celestũ
rapa ad ep̃os mrnennens ꝓuincia constitutoᷤᷤ. sic att.Nuls¬
in quiratur. De eodem in decretis leoms p̃p̃. capitulo.u. Cum
de summ sac̾dotis electione tractabitur. ille omib pͥponat᷑.
quẽ cleti. plebisq consensꝰ. concordit᷑ postrilau̾it. Uides

Expanded text:
i non excessit. Ubi vero pleni dies accesserunt, factus est magister pro debito, qui fuerat discipulus pro exemplo. His omnibus impressa est Ecclesiae forma, quam sequatur, certusque limes aetatis appositus, infra quem fieri episcopum facto cedit ad judicium. Praeterea, quisquis in sacris non fuerit ordinibus inventus, ad summum sacerdotium canonicis accedere prohibetur institutis. Nam de electione quid loquar, in qua populo minime licet clerum praecedere, sed assensu persequi eligentem? Scrutare Scripturas, et in hoc ei negotio primum locum reservatum invenies. Unde Coelestinus papa ad episcopos in Viennensi provincia constitutos, sic arequiratur. De eodem in decretis Leonis papae, capitulo quinto: Cum de summi sacerdotis electione tractabitur, ille omnibus praeponatur, quem cleri plebisque consensus concorditer postulaverint. Vides
Abbreviated transcription (Latin):
lationis arbitrati remedium. si romanus pontifex nob̾ ⁊ cor¬
silio subuenerit. ⁊ aucilio. Suscipite gͥ tir̃am bemuolã exca¬
sationem. diligenter atcendentes nr̃os sumptus itin̾s expen¬
se patit̾q concibii suffic̾e ñ posse. qui dereliquiis incendioꝵ
tonqͣm tabule de naufragio extracti. defeccum uobis
Imuia pollicentur.

Expanded text:
ulationis arbitrati remedium, si Romanus pontifex nobis et consilio subvenit et auxilio. Suscipite igitur nostram benevoli excusationem, diligenter attendentes nostros sumptus itineris expensae, pariterque concilii, sufficere non posse, qui de reliquiis incendiorum, tanquam tabulae de naufragio, extracti, defectum nobis in via pollicentur.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ egestas. Nicħ pudet. dum m uinet. E gestas.⁊ ad
cmen urget. ⁊ int̾redit aduentam. Inosces erg̃o si quid ea
urgente supͣ meritũ postulabo. Doces mesꝑare marora
m̾itis: que meritis maiora largiri ñ desistis. Si queriᷤ quid
Amiliare ẽ. sapienti. tolerare nescientem.
Hinc ẽ. quod insciendã meã aꝑire ñ tutii. qr erat cũ sapi¬
ente colloqͥum. Eam n fallor. ⁊ stientia ur̃a erudiet. ⁊ caritas
sub porrabit. felicem me inqͣm si meruissem. uł presens instrui.¬
uł tanꝗͣ p̾sens epłam susciꝑe destinatã. Hoc autẽ mͥ locus
inuidet. nec alit̃ salutations indussit obsequia. nͥ prius orb̃
dnindaĩ consaltarem. O portec eoim maris ⁊ aeris explorare
i cõmoda sepationis caritatis copula suplent᷑. q̃ neminẽ
palitstr nob eẽ absentemi. nemiem ñ famibiaremn. Fo nichil

Expanded text:
est egestas; nihil pudet, dummodo juvet. Egestas et ad crimen urget et intercedit ad veniam. Ignosces igitur si quid, ea urgente, supra meritum postulabo. Doces me sperare majora meritis, quae meritis majora largiri non desistis. Si quaeris quid, amiliare est sapienti tolerare nescientem. Hinc est quod inscientiam meam aperire non timui, quia erat cum sapiente colloquium. Eam, nisi fallor, et scientia vestra erudiet, et charitas supportabit. Felicem me, inquam, si meruissem vel praesens instrui. Hoc autem mihi locus invidit, nec aliter salutationis indulsit obsequium, nisi prius orbis dimidium consultarem. Oportet enim maris et aeris explorare talis incommoda separationis, charitatis copula supplevit, quae neminem patitur esse absentem nobis, neminem non familiarem. Ea nihil
Abbreviated transcription (Latin):
i fides anctoritati ñ subtrahitur. cuniugiũ fit. consensu uo¬
luntatis. ũ comm̾tio ꝑmixtionis. Unde ambrosius ad tͥigin¬
tatis exhortationem. Non turginitatis inquit defloratio facit
coniugium: s paccio comugał. Idem. Cum puella ungitur i¬
ro. coniugium ẽ. ũ cum uiri admpxtionẽ cognoscit. Hecs diligen¬
tius ut oportuit attendisses. ꝓfecto ñ miret puella conugium.
sensꝰ uiuerat. qͣm uis secreta matͥmonii mors mopinata p̾ciłit.
Int̾quos eñ tale contrahitur matͥmoniũ. neqͣꝗͣ tolerantus. dis
pensadoñe eccłe. s nsticie censura puniunt᷑. De talib autem
mnroncilio tibur ens reꝑpies capitulo .xͦ. Quidam desponsa¬
urt uxorem. cum qͣ corre ñ potuit. Illam fr̾ eiꝰ clã corrũpit.
& gͥrauidam reddidit. Decretum ẽ. ut qͣmtuis nupta esse non
tauͦ eꝰ comugia ñ negetur. Exhabundant itaq fuitad cun¬
tãctum calid fere prefatam ducere puellã. tanꝗͣtal ꝓbat᷑qm

Expanded text:
i fides auctoritati non subtrahitur, conjugium fit consensu voluntatis, non commercio permistionis. Unde Ambrosius ad virginitatis exhortationem: « Non defloratio, » inquit, virginitatis facit conjugium, sed pactio conjugalis. Idem. « Cum puella conjungitur viro, conjugium est, non cum viri admistione cognoscitur. Haec si diligentius, ut oportuit, attendisses, profecto non iniret puella cum viro csensus inierat, quamvis secreta matrimonii mors inopina praeciderit. Inter quos epensatione Ecclesiae, sed justitiae censura puniuntur. De talibus haec in concilio Tiburiensi reperies capitulo 10. Quidam desponsavit uxorem, cum qua coire non potuit; illam frater ejus clam corrupit et gravidam reddidit. Decretum est ut, quamvis nupta esse non vero eis conjugia non negentur. Ex abundanti itaque fuit ad contactum calidi ferri praefatam deducere puellam, tanquam tali probaturam
Abbreviated transcription (Latin):
lutione restitu. Ego autem licet grauatꝰ. uq̃s tam̃ sum obse-¬
cutus p̃ceptis. nimus aicendens illud apłcum. que conuen
ampaietate gͣueris: s dignemini nc̃ ꝑciꝑe. ut difponends
canonice de capeslanta mea integram habeã potestatem.

Expanded text:
lutione restitui. Ego autem, licet gravatus, vestris tamen sum obselutione restitui. Ego autem, licet gravatus, vestris tamen sum obsecutus praeceptis, minus attendens illud apostolicum: Quae canxietate gravetis, sed dignemini nunc praecipere ut disponendi canonice de capellania mea integram habeam potestatem.
Abbreviated transcription (Latin):
gainit. qd̾ uidicatũ ẽ. ipsũ uicẽcomitem ꝓclamantẽ. qd̾ hoĩes
lisiard de maceria cinusdã xccłȩ. cui ipse tuce comes egressies
decaptione confugiens ad eccl̃iam in heserat. debe contactu
calid ferri ꝓbarȩ se uolentia hominnc̃ hominũ lisrard. A¬
sic apud uos deuob̃ matire conqueror. qm̃ ꝓ obedientia
expositus. ita confundor tanꝗͣ omrimo qͥ amserim disponendi
de cõmissa mͥ eccl̃a facultatem. Qd̾ ꝓfecto em̾sit exeo qr corrigen¬
d enorinitatẽ. capellanie mee canonicã. traditã õib tp̃is po
testatem. abstubistis. Aocessit etiã ad hoc quod ego satis stupeo.
quod uehementiꝰ quicumq audiunt admit antar. suł̃ uos pre¬
cepisse excomiuicatis meis ñ solum eoch̃e benefictuom. qd̾ ꝓ
sua drmmserant cilpa redõi: uerum etiã cõmunionẽ altaris
⁊ sac̾docii officium. sine satisfactione. fine audientia. sine abso¬

Expanded text:
gavit; quo judicatum est ipsum vicecomitem, proclamantem quod homines gavit; quo judicatum est ipsum vicecomitem, proclamantem quod homines Lisiardi de maceria cujusdam ecclesiae, cui ipse vicecomes, egressus, de captione, consurgens ad ecclesiam, inhaeserat, debere, contactu calidi ferri, probare se violentia hominum Lisiardi, apud nos de vobis in aure conqueror, quoniam pro obedientia expositus ita confundor, tanquam qui omnino 156 amiserim disponendi de commissa mihi Ecclesia facultatem. Quod profecto emerserit ex eo quod corrigendi enormitatem capellaniae meae, canonicam, et traditam omnibus episcopis potestatem abstulistis. Accessit etiam ad hoc quod ego satis stupeo quod vehementius quicunque audierint, admirantur, scilicet vos praecepisse excommunicatis meis non solum Ecclesiae beneficium, quod pro sua amiserunt culpa, reddi, verum etiam communionem altaris, et sacerdotii officium sine satisfactione, sine audientia, sine abso
Abbreviated transcription (Latin):
ori dubitamtis contumeliam de absafione menbroꝵ¬
canonco nr̃o illatam. ad aures ur̃as usq ꝑuenisse. De qͣm
delicet contumela. cum ipse demembratuR. adu̾sus quosdã
nob̃ querelam deposuisset. dicens p̃fatam mnnriã. illoꝵ oons¬
lio ⁊ machinam̃to s illatam. nos illis diem dedimꝰ. Affuerͣ simul
uolentes. pͣgationẽ utriusq sub septima manu ibidera legit¬
timas suscepimas ꝑsonaꝵ. De cet̾o ur̃a nou̾it sublimitas. de
his qͥm canonicim manꝰ mic̾e ⁊ dem̃brare p̃sumpser̃. nos gra
deillis rectitudinem suscipiamꝰ. cui nos responsum reddere
distubiinus. donec inde ur̃m hab̾emus consilurm. Res autẽ
gͣinsfima ẽ. ⁊ut alii a similib absterreant᷑ cautissime ꝓuiden¬
dum. Sunt autem qu dict̃. qd ips demenbrato aduersus
malefactores incumbat sitã ꝓbare iniuriam. Qui artẽ ita
sentiunt. illi adherent iudicio. qd̾ earnodense cnciltũ auecor¬
tate litt̾aꝵ. calixtũ. pp̃. De cenom̃. uice comite ⁊ lisiardo ꝓmul¬

Expanded text:
on dubitamus contumeliam, de abscissione membrorcanonico nostro illatam, ad aures vestras usque pervenisse. De qua videlicet contumelia, cum ipse demembratus adversus quosdam nobis querelam deposuisset, dicens 140 praefatam injuriam eorum consilio et machinamento sibi illatam, nos illis diem dedimus. Adfuerunt simnolentes, purgationem utriusque sub septima manu legitimarum suscepimus personarum. De caetero vestra noverit sublimitas, de illis qui in canonicum made illis rectitudinem suscipiamus. Cui nos respondere distulimus, donec inde vestrum haberemus consilium. Res enim gravissima est, et ut alii a similibus absterreantur, cautissime providendum. Sunt autem qui dicunt quod ipsi demembrato, adversus malefactores incumbat probare injuriam. Qui autem ita sentiunt, illi adhaerent judicio, quod Carnotense concilium, auctoritate litterarum Calixti papae, de Cenomanensi vicecomite et Lisiardo promul
Abbreviated transcription (Latin):
ad flagitid bscirtnint: adhonestum nec p̃cio. Esdom cletus
rainrts afferas: sumnã terũ tudicat affluentiam. sola:⁊ natu¬
rami dd uecessaria tiotrua restringit. om̃ib in indigenis. IÃ
angustie suꝑ dolorem unluerum nr̃oꝵ addiderant. Grainꝰꝙ
confinidttͣu quod eaꝵ teleuare ñ possumus iopiam. qͣm qd
nemo uuilt nostram. P pec̾ea longum ẽ enariare. qͥ constant
tirannide rex anglor in nos scuierit. qui temꝑantia regiꝰ ab¬
secta. decceuit ñ prius pontific patiendam. qͣm pondficem
cõpełet ñ sacrilegirm. Quia em̃ turres eccłiȩ nr̃e deicere uolui¬
mus. tͣnsinarmis subicienct indict. ehacti sumus in uirias
pelaq fustmere. singłarem scił molestiã in t̾ris atq unicam¬

Expanded text:
ad flagitia discurrunt, ad honestum nec pretio. Eisdem clerus affectus injuriis, summam rerum judicat affluentiam, solari naturam; ad necessaria votum restringit, omnibus indigens. Illius angustiae super dolorem vulnerum nostrorum addiderunt, graviusque confundimur, quod eorum relevare non possumus inopiam, quam quod nemo vult nostram. Praeterea longum est enarrare quam constanti tyrannide rex Anglorum in nos saevierit, qui temperantia regis abjecta, decrevit non prius pontifici parcendum, quam pontificem compelleret in sacrilegium. Quia etenim turres Ecclesiae nostrae dejicere nolumus, transmarinis subjiciendi judiciis, coacti sumus injurias pelagi sust
Abbreviated transcription (Latin):
ctumi: qd̾ eis ꝑ domino & in domino contubist. Uerum
mininie oportunit piam occultari deuotionem. si tͣnsitore¬
lauchs cupidus ipse ñ fuisti. Si quidem lauhis huiꝰ contẽo¬
tores graitis offensa respicit. siquod bene agtur agunt. latere
qͣm uideri malunt. Unde⁊ sic gregoritis ait. Quisqͥs hurma¬
nam laudem calcare iam sufficit: penabit̾ peccat. si bona que
ota loquor. ⁊ usa frequenti cõꝓbata. Sitienti de fonte satuis
sitmpta dolio: natitium saporem p̾tendunt. Fadem sepius de
alio in aliud tͣnffusa: degenerant. Sic ub̃nis meum implet
desicł̃itm que circa uos agunt᷑ agnoscere pagina ur̃a. qͣm rela¬
tione aliena. Quicqͥd entm de uob̃ accipiam. a uob̾ certius mͥ
futirrũ ẽ. qͣm s ad aitres meas ipsg̃ulg rumor ꝑtulerit.

Expanded text:
icium, quod eis pro Domino et in Domino contulisti. Verum icium, quod eis pro Domino et in Domino contulisti. Verum minime oportuit piam occultari devotionem, si transitorilaudis cupidus ipse non fuisti. Siquidem laudis hujus contemptores gravis offensa respicit, si quod bene agunt latere quam videri malunt. Unde et sic Gregorius ait: « Quisquis humanam laudem calcare jam sufficit, poenaliter peccat, si bona quae Nota loquor et usu frequenti comprobata. Sitienti satius est de foprimo sumpta dolio, nativum saporem praetendunt. Eadem de alio in aliud transfusa degenerant. Sic uberius meum implent desiderium, quae circa vos aguntur agnoscere pagina vestra quam relatione aliena. Quidquid enim a vobis accipiam de vobis, certius mihi futurum est quam si ad aures meas idipsum vulgi rumor
Abbreviated transcription (Latin):
Sane omnia hec orationib ciracuari posse crectimus: solã uͣ
exactionẽ. nec oratione nec ieranio temꝑari.
litati preferendum. hos attendisse arbitror ñ nulla m hos¬
picio repperiri. quib diiersa susceptoꝵ incõmoda ꝓpulsari tioᷤᷤ¬
tari meruerunt. Precerea uelut in ampliorem huius gr̃e ince¬
dẽ alt̾ sodome subu̾sionẽ euasit: alt̾ filium desteril comug
meruit obtinere. Tib qͦq desuꝑ nis fallor accessit: ut dum
tis hostiam qͣm apparatu gͣcissimam feceras. hilantate facereᷤ
gͣtiorem. Sane dum collect titi tͣnsitum turonũ hũent: ple¬
nae mͥ gr̃as egerunt. in nomine meo p̾stitum sͥ beneficium
asserentes. Recondar tam̃ ñ potu quid egerim tͥ uł alica ꝓpt̾
te. quo ministrare mͥ deb̾es. aut alicu ꝓpt̾ me. Fieri tamen po¬
tuit. ut euitandȩ causa iactantie dic̾es collatum ꝓme benes¬

Expanded text:
Sane omnia haec orationibus evacuari posse credimus, solam vero Sane omnia haec orationibus evacuari posse credimus, solam vero exactionem nec oratione, nec jujunio, temperari.litati praeferendum. Hos attendisse arbitror nonnulla in hospitio reperiri, quibus diversa susceptorum incommoda propulsari, noses, angelos etiam hospitari meruerunt. Praeterea velut in ampliorem hujus gratiae mercedem, alter Sodomae subversionem evasit, alter filium de sterili conjuge meruit obtinere. Tibi quoque desuper, ni fallor, accessit, ut dum et hospitalitatis hostiam, quam apparatu gratissimam feceras, hilaritate faceres gratiorem. Sane dum collecti tui transitum Turonis haberent, plane mihi gratias egerunt, in nomine meo praestitum sibi beneficium asserentes. Recordari tamen non potui quid egerim tibi, vel alicui propter te, quo ministrare mihi deberes, aut alicui propter me. Fieri autem potuit, ut evitandae causa jactantiae, diceres collatum pro me benef
Abbreviated transcription (Latin):
cimus quidem beate presul. dilatione beneficii minu¬
maiestatem: dubitatur eñ an fit beneficiũ. cuiꝰ dilatio
ctuciat ixpectantem. Ceterũ tios aput animũ ad uirtutem
cõpositum. his etiã beneficiis integram credimus ẽẽ grãm.
quib occutrit necessitas differendi. Hinc ẽ. quod mimꝰ deo
ir̃o eius cui elaboratũ ẽ. fauorem sꝑamus affuturũ. Neq
eñ nos uł nltra cbistabimus bñsicium uł studtumꝰ homini
qui causas ingͣitudmis exquirat. Totꝰ. is ep̃m uuit.
nichil hĩis octio qd amare sit melius: nich amans qd̾ pudeat
beneualere. ⁊ scire quia uicem repencdis nob̃. si diligis nos. ⁊ maᷤ
ꝓ nobs. Maxime autem hoc in tempore orationib trus egem̃ romi
fatigand. quo papa cał cura montanis ep̃is ⁊ abbatib contio¬
cats generale concilitm in urbe ẽ. adebraturꝰ. Nob illuc ꝓ¬
feccut dempus hyeme suspectum. niuib. alpes. in crementiᷤᷤ
aque. uincħs. imꝑator. sedicionib ciuita: exactiõe palaciũ.

Expanded text:
cimus quidem, beate praesul, dilatione minui beneficii majestatem. Dubitatur enim an sit beneficium, cum dilatio cruciat exspectantem. Caeterum nos apud animum ad virtutem compositum, his etiam beneficiis integram credimus esse gratiam, quibus occurrit necessitas differendi. Hinc est quod munusculo nostro, ejus, cui elaboratum est, favorem speramus adfuturum. Neque enim nos vel ultro distulimus beneficium, vel studuimus homini, qui causas ingratitudinis exquirat. Totus is episcopum vivit, nihil habens odio, quod amare sit melius; nihil amans quod pudeat bene valere, et scire quia vicem rependis nobis si diligis nos et oras pro nobis. Maxime autem hoc tempore orationibus egemus tuis, Romam fatigandi, quo papa Calixtus, Citramontanis episcopis et abbatibus convocatis, generale concilium in urbe est celebraturus. Nobis illuc fecturis, tempus hieme suspectum, nivibus Alpes, incrementis aquae, vinculis imperator, seditionibus civitas, exactione palatium.
Abbreviated transcription (Latin):
rimolatur.
Auca bone fr̾ habeo aduersum te: s tamen oĩa ꝓte. Nich
est in eis fu co. liuons infectũ. nchil quod odio serurat
abieno. Emulor enĩ te dei emulatione. Assume gͥ patientiam
tamplectere cõmonitonũ salutis. qd̾ ꝓdiit exracdice caritatis.
iuera funt que dicint᷑. ꝓmonitionem tuã canonica reiciunt.
⁊ deicitint instituta. Quppe. non elegit te derus. s mine popu¬
lares intrusere renidentz. Oridmes tͥ desunt. qͦs in ꝓmouend
cognoiimꝰ inquirendos. Est etas. qͣm rigor canonicꝰ. quia m
consectatismertut. a consecranchs excludit. H eosiita se hñt:
infinitus ⁊̃ labor inoumbit. nec facile bonos exitus inuement.
que malo sunt inchoata principio. In sũmis enĩ sac̾dotib
etas integra postrilatitr. unde nec ꝑicłm religio metuat. nec
reuentam dignitat amittat. Hic ẽ. quod ieredueh in
tesimo annio cel aꝑiunt᷑. ⁊ indit inisiones dei. ⁊ ꝓpherat.

Expanded text:
onatur. Pauca, bone frater, habeo adversum te, sed tamen omnia pro te. Nihil est in eis fuco livoris infectum; nihil quod odio serviat alieno. Aemulor enim te Dei aemulatione. Assume ergo patientiam, et amplectere commonitorium salutis, quod prodiit ex radice charitatis. Si vera sunt quae dicuntur, promotionem tuam canonica rejiciunt et dejiciunt instituta. Quippe non elegit te clerus, sed minae populares intrusere renitenti. Ordines tibi desunt; quos in promovendis cognovimus inquirendos. Est aetas quam rigor canonicus, quia in consecratis metuit, a consecrandis excludit. Haec si ita se habent, infinitus labor tibi incumbit, nec facile bonos exitus invenient, quae malo sunt inchoata principio. In summis enim sacerdotibus aetas integra postulatur, unde nec periculum religio metuat, nec reverentiam dignitas amittat. Hinc est quod Ezechieli in trigesimo anno coeli aperiuntur, et videt visiones De
Abbreviated transcription (Latin):
hagras samam petram. Ex ea tuã nos edot deuotionẽ: deide¬
rio desi d̃amus. in sacrariũ famibiaritatis tuȩ rcipi. ibiq recor¬
deatione deiũ eẽ. uͥte iosum furatus ealloquuis mortalita
te pmortalib loqueris cum rege angłoꝵ. Porro hiuise Ceside¬
n eonstaret illos quos tua dignaris gratia cõmencdatione alia
esse. qui a derudicionẽ uirtutis ⁊ exemplo sufficias zũbo. letm
me let icis ꝓlixiorib onereris: scripto ponimtis fuiẽ. ⁊ sitpͣdic¬
te peticionꝰ. donec exaudrri m̾ eamirr. finẽ minime positurs.
Qdantẽ exhannm geras. doceri p̾camurr: tuas recuisi litt̾us¬

Expanded text:
supra firmam petram. Ex ea nos tuam edocti devotionem, desidesupra firmam petram. Ex ea nos tuam edocti devotionem, desiderio desideramus in sacrarium tuae familiaritatis recipi, ibique recordatione tecum esse, ubi teipsum furatus colloquiis mortalium, pro mortalibus loqueris cum rege Angelorum. Porro huic desidenisi constaret illos quos tua dignaris gratia, commendatione alia esia eum esse, qui ad eruditionem virtutis, et exemplo sufficias et verbo. Caeterum ne litteris prolixioribus onereris, scripto ponimus finem, supradictae petitioni donec exaudiri mereamur, finem minime posituri. Quid autem ex hoc animi geras, doceri deprecamur tuarum recursu litt
Abbreviated transcription (Latin):
ger ad doctrinam. Cum eñi locoꝵ intersticio longiusate sepa¬
remur.ad nos tam̃ usq ꝑuenit: qd̃ iocundas noctes cum tua
rachele dricas que ꝓgemes tͥ ex lra exub̃et. qͣm totꝰ exhibeaᷤᷤ te ⁊
cultorem uirtutis. ⁊ hostem carnis. Hon alrum te loquuntar
quicumq loquint᷑ nob̃ de te. Tal̃ ẽ. odor olei effuf nõis tu.
talia ram tuoꝵ p̃mia m̾itaꝵ. Has ex agro too spicas: ante
supp̾mam colligis messionem. In hac enim uita quedã m̾ces
uirtutis ẽ: conspicuũ. & immortale testimoniũ. hoc ipsa sͥ
comꝑat. hoc ipsa sͥ ctstodit. Huius splendor ñ minuitur m¬
inctia: ñ exteriorib stutiis adiuuat᷑. Quippe bonoꝵ existima
tio. sic̃ falsis delationib auferri pot̃: ita nec adulatoris fa¬
uorib adquiri. Penes tpsos est: eã ub̃tate uͥtutum ꝓficere. uel
defectri nmorari. Sa ne de celeberitma opinione tua spes m

Expanded text:
ger ad doctrinam. Cum enim locorum intersticio 183 longius a te sepager ad doctrinam. Cum enim locorum intersticio 183 longius a te separemur, ad nos tamen usque pervenit, quam jucundas noctes cum tua Rachele ducas; quae progenies ex Lia tibi exuberet; quam totum te exhibeas, et cultorem virtutis et hostem carnis. Non alium loquuntur te, quicunque loquuntur nobis de te. Talis est odor olei effusi nominis tui, talia jam tuorum praemia meritorum. Has ex agro tuo spicas ante supremam colligis messionem. In hac enim vita quaedam merces virtutis est, conspicuum et immortale testimonium. Hoc ipsa sibi comparat, hoc ipsa sibi custodit. Hujus splendor non minuitur invidia, non exterioritio, sicut falsis delationibus auferri non potest, ita nec adulatoriis favoribus acquiri. Penes ipsos est eam vel ubertate virtutum proficere, vel defectu minorari. Sane de celeberrima opinione tua, spes i
Abbreviated transcription (Latin):
defsoratio uargmitatis fac̃ connugium: s paetio contugalis.
eniq um ꝑciella comungitar coniugiũ ẽ: ñ cũ urei adimxtiõs
cognoscitur. Isidorus edimologiaꝵ. libro .ix. capitło .uiͦi. Con¬
iuges ueruis appellant᷑. a prima desponsationis fide: qͣmurs
apud eos ignoretur coniugał concubitus. De codem io haniles
crisostomris. Matͥmomũ ñ facit cuitus. s uoluntas. Atcendendu
p̃terea nequaqͣm satis ẽẽ manifestum. ute maritꝰ ita puellam
reliquerit imacłatam. sicut incorruptam. Qm si quolibet a¬
tactu polluerit: fr̃ fr̃i ñ ad comugium succedecs adcestum.
elinquitur gͥ sollicitudm tue. uł mitiand̃ obuiare nuptiis.
uł rescinde mitiatas. Memin̾is ẽ puellã parentib remit¬
tendam. quatinus ⁊ ea nubat in xp̃o.⁊ patris hereditaᷤ ad
filiam legis beneficio reu̾tat᷑. Uale fr. ⁊ dilige me. diligardẽ te.
alsamum ex odore suo. zarborem ex fructu
cognosci: paucos credimus ignorare. Sic et nob̃ exopiniõe

Expanded text:
njugium, sed pactio conjugalis. Denique, cum puella conjungitur, conjugium est, non cum viri admistione cognoscitur. » Isidorus, Etymologiarum libro IX, capitulo 7: « Conjuges verius appellantur a prima desponsationis fide, quamvis apud eos ignoretur conjugalis concubitus. » De eodem Joannes Chrysostomus: « Matrimonium non facit coitus, sed voluntas. » Attendendum praeterea nequaquam satis esse manifestum utrum maritus ita puellam reliquerit immaculatam, sicut incorruptam. Quam si quolibet attactu polluerit frater, fratri non ad conjugium succedet, sed ad incestum. Relinquitur igitur sollicitudini tuae, vel initiandis obviare nuptiis, vel rescindere initiatas. Memineris etiam puellam parentibus remittendam, quatenus et ea nubat in Christo, et patris haereditas ad filiam legis beneficio revertatur. Vale, frater, et dilige me diligentem te. alsamum ex odore suo, et arborem ex fructu cognosci, paucos credimus ignorare. Sic et nobis ex opinion