comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Tamsicut scus fidelib dicit. Siuos filius liberauit.
tuncuere liberi eritis. Itadese quoq: pronuntiat
quia fastus .ẽ sicut homo sine adiutorio intermortu¬
os liber. Quod ergo caput liberum fecit inse. hoc
&iam liberauit in corpore. Quia intrans indomum
fostis atq alligans fortem. hoc ibi a seruitio liberauit :
quod primitus inse proseruo suscepit. Nec aliud. ẽ
incorpore regnaturum quam quod in capite ꝓcessit
ad caelum. cuius rei credulitatem fideliter acfedu¬
cialiter gerens. paulus exultat᷑ dicit. Nr̃a aute
conuersatio incaelis est. Ibiutiq suam animam
conuersari non ambigit. Vbihumanam animã
inxp̃o regnare confidit.
Propter quod &iamcolo¬
senses huiuscemodi praedicationis hortatur eloquio
dicens. Sicon resur rexistis cumxp̃o quae sursũ
sunt quaerite ubixp̃s . ẽ. indextera dĩ sedens.
ec illudẽ aliquatenus omittendum quod cum mag¬

Expanded text:
Nam sicut suis fidelibus dicit: Si vos Filius liberaverit, Nam sicut suis fidelibus dicit: Si vos Filius liberaverit, tunc vere liberi eritis , ita de se quoque pronuntiat: Quia factus est sicut homo sine adjutorio inter mortuos liber . Quod ergo caput liberum fecit in se, hoc etiam liberavit in corpore, quia intrans in domum fortis, atque alligans fortem , hoc ibi a servitio liberavit, quod primitus in se pro servo suscepit; nec aliud est in corpore regnaturum, quam quod in capite praecessit ad coelum. Cujus rei credulitatem fideliter ac fiducialiter gerens Paulus exsultat, et dicit: Nostra autem conversatio in coelis est . Ibi itaque suam animam conversari non ambigit, ubi humanam animam in Christo regnare confidit: propter quod etiam Colossenses hujuscemodi praedicationis hortatur eloquio dicens: Si consurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dextera Dei sedens.ec illud est aliquatenus omittendum, quod cum mag
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o ibi ergo spĩritalis adulter corrũpere
quaerit castitatẽ uirginalis matrimonu ubicernit
caelesti sponso fidem conubi debere seruarico.
napiter autem animae caritatem custo diri man¬
dat apostolus: Sihuius primitias coniunstionis
homo inse non had uit adõsusceptus. Prae sestimcũ
caput & corpus xp̃m ecclesiam q doctor idemgentiũ
praedicare non cess& dicens. Secundum o perationẽ
potentiae uistutis eius quã operatus ẽ. inxp̃o ihũ sus¬
citans illum a mortuis & constituens addexteram
suam incaelestib: supra omnem principatim & potes¬
tatẽ & uistutem & dominationem. & omne nom̃
dedit caput supra omnem ecclesiam quae . ẽ. corpus ipsi
us plenitudo eius quiomnia. in omnib: adimpl&ur
Alio quoq locodicitur caput ẽ mulieris. sicut xp̃s ca¬
put .ẽ. ec clesiae ipse saluator corporis. Quomodo ergo
anima ecclesiae poterit saluari sidefuit anima salua¬
tori: uel quelis effestus liberationis cred&ur secu¬
turus incorpore quinon praecessit incapite.

Expanded text:
o . Ibi ergo spiritalis adulter corrumpere quaerit castitatem virginalis matrimonii, ubi cernit coelesti sponso fidem connubii debere servari. Inaniter autem animae castitatem custodiri mandat Apostolus, si hujus primitias conjunctionis in se non habuit homo a Deo susceptus; praesertim cum caput et corpus Christum Ecclesiamque doctor idem gentium praedicare non cesset, dicens: Secundum operationem potentiae virtutis ejus quam operatus est inconstituens ad dexteram suam in cœlestibus, supra omnem principatum & potestatem, & virtutem, & dominationem, & omne nomendedit caput sus, plenitudo ejus, qui omnia in omnibus adimplet . Alio quoque loco dicitur : Vir caput est mulieris, sicut Christus caput est Ecclesiae, ipse Salvator corporis . Quomodo ergo anima Ecclesiae poterit salvari, si defuit anima Salvatori? vel qualis effectus liberationis credetur secuturus in corpore, qui non praecessit in capite?
Abbreviated transcription (Latin):
tuegohodie genuite. Quem tamen pontificem dicit
peromnia prosimilitudine absq: pec cato temptatũ.
Perque autem omnia temptus fieret superius euiden¬
ter ostendit dicens. Nus quã enim angelos adp̃hendic
fier&. & fidelis pontifex ad dm̃ ut reꝓpitiar & de¬
licta populi : In eo enim quo passus . ẽ. ipse temptatus¬
quo temptatus ẽ temstatis auxiliũ donat: profec¬
tus in quo temptatus non .ẽ. temptatis auxiliũ non
quaerant auxiliũ xp̃i. in anima uero remane anedesti¬
tuti: Filius dĩnãq: hoc adiuuat in homine quod

Expanded text:
die genui te . Quem tamen pontificem dicit per omnia pro similitudine absque peccato tentatum. Per quae autem omnia tentatus fuerit, superius evidenter ostendit dicens: Nusquam enifieret et fidelis pontifex ad Deum ut repropitiaret delicta populi in eo enim in quo passus equo tentatus est tentatis auxilium donat, profecto in quo tentatus non est tentatis auxilium non quaerant auxilium Christi, in anima vero remaneant destituti: Filius Dei namque hoc adjuvat in homine, quod
Abbreviated transcription (Latin):
& animarationalis a dõ suscipitur utraquae parit̃
saluar&ur. Namnec caro ipsa fuit adĩfilio.
suscipienda nisi fuiss& diuina susceptiones aluan¬
da. Quod sidr̃ carne non eguit. sed ut eam sal¬
uar & accepit. Itanec animarationali dr̃ eguit.
Sedeam saluandam cum carnere sus cepit u¬
Cuius animae humanae sus ceptionẽ proph&ico
more dauid sc̃s intimat dicens. Ecceenim dr̃

Expanded text:
et anima rationalis a Deo suscipitur, utraque pariter et anima rationalis a Deo suscipitur, utraque pariter salvaretur: nam nec caro ipsa fuit a Dei Filio suscipienda, nisi divina fuisset susceptione salvanda. Quod si Deus carne non eguit, sed ut eam salvaret accepit, ita nec anima rationali Deus eguit, sed eam salvandam cum carne suscepit: cujus animae humanae susceptionem prophetico more David sanctus intimat dicens: Ecce enim Deus
Abbreviated transcription (Latin):
rantiae bonimaliq subicimus. Vthum anam in xp̃o
animam denegemus. Itanecredendus ẽ homo suscep¬
tus adõ quaedĩ sunt aliquatenus potuisse sapere. Inquo
ipsa sapientia cognitione boni malique dicitur caruis se
Animaigitur humana quaerationis capax naturaliter
facta .ẽ. bonum malumq: in infante xp̃ones cissedicitur
quae secundum euangelicam ueritatem inpuero ihũ¬
sapientia & gratia profecisse narratur. Sicutlucas
ponit adicit. Puer autem crescebat & conforta¬
batur plenus sapientiae & gratiadĩ erat in illo.
Et paulo post. Ihi proficiebat sapientia a&ate & gra¬
tia apuddm̃ & homines. Nam sicut carnis ẽ a&ate
proficere sicẽ animae sapientiae & gratia profecisse
ua&cmen insapientia nullatenus profi
causa concessa ẽ non haber&. Non quia hoc suscep¬
tor dr̃ eguit. Sed quia hoc proremedio nrae salu¬
tis effectus piesus ceptionis ex egit. ut dum caro

Expanded text:
rantiae boni malique subjicimus, ut humanam in Christo rantiae boni malique subjicimus, ut humanam in Christo animam denegemus? Itane credendus est homo susceptus a Deo quae Dei sunt aliquatenus potuisse sapere, in quo ipsa sapientia cognitione boni malique dicitur caruisse? Anima igitur humana, quae rationis capax naturaliter facta est, bonum malumque in infante Christo nescisse dicitur, quae secundum evangelicam veritatem in puero sapientia et gratia profecisse narratur: sicut Lucas ponit et dicit: Puer autem crescebat, et confortabatur, plenus sapientiae, et gratia Dei erat in illo . Et paulo post: Jesus proficiebat 76 sapientia, aetate, et gratia apud Deum et homines . Nam sicut carnis est aetate proficere, sic est animae sapientia et gratia profecisse, quae tamen in sapientia nullatenus proficcausa concessa est non haberet, non quia hoc susceptor Deus eguit, sed quia hoc pro remedio nostrae salutis effectus piae susceptionis exegit, ut dum caro
Abbreviated transcription (Latin):
pramemorauimus dicit. Ecce uirgo inutero con¬
cipi& & pari& filium & uocabitis nomen eius
emmanuel. Butrrum & mel manducabit. prius¬
quã sciat aut proferat maligna mutabit bonum.
Qñm priusquam sciat puerbonum aut malum. non
credit malitiae ut eligat quod bonumẽ & relin¬
qu&ur terradesolata Qnm prius quã sciat puer
uocare patrem aut matrem accipi& ustutem da¬
masci & spolic samariae. In hoc testimonio tota con¬
tin&ur salutari mi.sterii plenitudo. namueritas
carnis inuirginali conceptu cognoscitur. & inelec¬
tioneboni anima intellestualis ostenditur & inemma¬
uel nomine ueraditatis natura monstra
Ac sic inuero dõ nec falsa fuit hominis nec semiplena
redemptionis humanae. necueritas de fuiss& per¬
festioni. nec per fectio ueritati. Nam siuera caro in
xp̃onon fuit quid inutero uirgo concepit. & si anima
uel in tellestus naturae inxp̃o de fuisse cred&ur
humanae : Quid inin fante bonum malumq: dicitur
ignorasse. Anillam diuinam filiidĩ naturã igno¬

Expanded text:
dicit: Ecce Virgo in utero concipiet, et pariet filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel. Butyrum et mel manducabit, priusquam sciat aut proferat maligna, mutabit bonum; quoniam priusquam sciat puer bonum aut malum, non credit malitiae, ut eligat quod bonum est, et relinquetur terra desolata; quoniam priusquam sciat puer vocare patrem aut matrem, accipiet virtutem Damasci, et spolia Samariae . In hoc testimonio tota continetur salutaris mysterii plenitudo: nam veritas carnis in virginali conceptu cognoscitur, et in electione boni anima intellectualis ostenditur, et in Emmanuel nomine vera deitatis natura monstratur; ac sic in vero Deo, nec falsa fuit hominis, nec semiplena redemptionis humanae, nec veritas defuisset perfectioni, nec perfectio veritati. Nam si vera caro in Christo non fuit, quid in utero Virgo concepit? et si anima vel intellectus naturae in Christo defuisse credatur humanae, quid in infante bonum malumque dicitur ignorasse? An illam divinam Filii Dei naturam igno
Abbreviated transcription (Latin):
& exultabut anima mea indõmeo Qui ainduit me¬
uestim̃tum salutis. & indum̃ tũ iustitiae circũde¬
ditme. quasis ponsum decoratũ corona & quasi
sponsam de coratã manilib suis. Ecce unus est
sponsus ẽ &sponsa. Quise &iã animã habere
testatur. Quã ut ostender& non sine intellectu
sus ceptã: corquod proprium ẽ animaehumanae
simul cum carne in dõ ex ultasse ex ꝑsona hominis
suscepti monstrauit dicens.  Cormeũ & caromea
exultauer̃ in dm̃ uiuum.
Quia ueronaturae pri¬
mitics suscipiens dñs:¬
rũ fidelium corpus :¬
iustificationis accepit.
Perhanc omnẽ ecclesiã
inconiugiũ sibi ꝑp&uat
in corruptibilitatis asci¬
uit. Cuius desponsionis
mirabile sacram̃tum
sic fidelis sponsi seruus
dicitur. Des pondi enim uos uniiro uirginem

Expanded text:
 exsultabit anima mea in Deo qui induit mevestimentum salutis, et indumentum justitiae circumdedit me, quasi sponsum decoratum corona, et quasi sponsam decoratam monilibus suis . Ecce unus est sponsus, est et sponsa, qui se etiam animam habere testatur: quam ut ostenderet non sine intellectu susceptam, cor quod proprium est animae humanae 78 simul cum carne in Deo exsultasse ex persona hominis suscepti monstravit dicens: Cor meum et caro mea exsultaverunt in Deum Quia vero naturae primitias suscipiens Doctorum fidelium corpjustificationis accepit: per hanc omnem Ecclesiam in conjugium sibi perpetuae incorruptibilitatis ascivit, cujus desponsionis mirabile sacramentum sic fidelis sponsi servus dicens: Despondi enim vos uni vi
Abbreviated transcription (Latin):
unus ẽ Item Dñm dm̃ tuum ad orabis & illi soliserui es
quod sidñm dm̃ solũ patrem accipere debemus. filioergo
nec ut dõ seruiamus nec eum ad oremus quidquid enĩ
adnaturã dñi dĩ solius non ꝑtin& ut ds̃ a nobis ad orari
non deb&. quid autem dicturi sumus defilio quem in cae¬
lis angeli omnesq uistutes ad orant semꝑ & laudant
Incantum ut &iã in forma serui positum & propt̃passio¬
nem mortis paulominus ab angelisminoratum ad orare
angeli iubeantur. morse dicente la&amini caelisimul
cum eo & adorent eum omnes angelidĩ. homines quoq:
ad orationi dauid diuinitꝰ inspiratus ad iungens ait
ad orabunt eu momnes reges terrae omnesgentes serui¬
ent ei. quomodo ergo & abhominibus & ab angelis ad¬
oratur. si ab unius dĩ substantia separctur. quomodo
illi serui tutem quaedõtantum deb&ur audemus ex¬
hibere siuna non ẽ illinatuna cum patre: nam qui a

Expanded text:
unus est . Item: Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies unus est . Item: Dominum Deum tuum adorabis, et illi soli servies . Quod si Dominum Deum solum Patrem accipere debemus, Filio ergo nec ut Deo serviamus, nec eum adoremus, quidquid enim ad naturam Domini Dei solius non pertinet ut Deus a nobis adorari non debet. Quid autem dicturi sumus de Filio, quem in coelis angeli omnesque virtutes adorant semper et laudant, intantum ut etiam in forma servi positum, et propter passionem mortis paulo minus ab angelis minoratum, adorare angeli jubeantur, Moyse dicente: Laetamini, coeli, simul cum eo, et adorent eum omnes angeli Dei . Homines quoque huic adorationi David divinitus inspiratus, adjungens, ait: Adorabunt eum omnes reges terrae, omnes gentes serviunt ei . Quomodo ergo et ab hominibus et ab angelis adoratur, si ab unius Dei substantia separatur? Quomodo illi servitutem quae Deo tantum debetur audemus exhibere, si una non est illi natura cum Patre? Nam quia
Abbreviated transcription (Latin):
pocior a estim &ur humananatura quae id quod ẽ procre¬
rare non ualuit o
propriis decipiatur male intellegens animus. ut alio quin
duo dicantur eẽ unus. aliquando tresunus. num quid
non occurrit beneficiimunus quando unus nonẽ cum
duobus designatus. Di lubrium ẽ credere excrib: patrib
dm̃ unum constare cum ad huc quod peius ẽ dicitur de eis
quod sic credendus ẽ unusds̃ cum non sit ipse pater qui filius
non ipsefilius qui sp̃ssc̃s. De quibus profitentur differentias
inter sehabere honorem uero unusquisq suũ non posseha¬
bere nisi malignum pectus eos in uno dõ inueniatur copu¬
lare
RESPONSIO
Nullis fraudibus autꝓpriis aut alienis decipitur qui dm̃
unum sic colit ut intrinitate nouerit nec ꝑsonas confundere
nec substantiam separare. & illamunam naturam
unum dm̃ intellegit inqua a&nitatem uere diuinitati
agnoscit. Dicitur enim nob Audiisrł dñs ds̃tuus dr̃¬

Expanded text:
potior aestimetur humana natura quae id quod est procrepotior aestimetur humana natura quae id quod est procrerare non valuit. Opropriis decipiatur male intelligens animus, ut aliquando duo dicantur esse unus, aliquando tres unus. Nunquid non occurrit beneficii munus, quando unus non est cum duobus designatus? Ludibrium est credere ex tribus partibus Deum unum constare, cum adhuc quod pejus est dicitur de eis quod sic credendus est unus Deus, cum non sit ipse Pater qui Filius, non ipse Filius qui Spiritus sanctus; de quibus profitentur differentias inter se habere, honorem vero unusquisque suum non posse habere, nisi malignum pectus eos in uno Deo inveniatur copulare. Responsio. Nullis fraudibus, aut propriis aut alienis, decipitur qui Deum unum sic colit, ut in Trinitate noverit, nec personas confundere, nec substantiam separare. Et illam unam naturam unum Deum intelligit, in qua aeternitatem verae divinitatis agnoscit; dicitur enim nobis: Audi, Israel, Dominus D
Abbreviated transcription (Latin):
danihel propb&a commemorat & multidormientium in
terrae fossura in opestione ex surgent. hi inuitam a erna
x hi in obprobrium in confusionem perp&uam & intelle¬
gentes splendebunt ut splendorfirmamenti & exlustis
multi sicuc stellae insaecula. Hic autem splendor tunc
sc̃is ad ño tribu&ur. quando secundum a postolidictum
reformauit corpus humilitatis nr̃ae conformem corpori
claritatis suae In hoc ergo splendore tunc integre sc̃ĩ
incellegent patrem & filium unum principium ẽẽ nec asc
inuicem uel substantia uel maiestate distare: lic& ergo
conficeamur filium secundum carnem exutero uirginis
procreatum Non tamen ambigimus deutero patris.
idẽ depatris substantia genitum. Immosic confitemur
filium deutero dõ uerum dm̃natum ẽẽ. Sicut deuirginis
utero uerum non dubi tamus hominem processisse. ne
quod absit Sidematris substantia uerus homonatus
credatur &uerus ds̃ depacris substantia deneg&ur

Expanded text:
Daniel propheta commemorat: Et multi dormientium in terrae fossura, in opertione exsurgent, hi in vitam aeternam, 65 et hi in opprobrium et confusionem perpetuam: et intelligentes splendebunt, ut splendor firmamenti, et ex justis multi, sicut stellae in saecula ; hic autem splendor tunc sanctis a Domino tribuetur, quando secundum Apostoli dictum, reformabit corpus humilitatis nostrae, conforme corpori claritatis suae . In hoc ergo splendore tunc integre sancti intelligent Patrem et Filium unum principium esse; nec a se invicem, vel substantia, vel majestate distare. Licet ergo confiteamur Filium secundum carnem ex utero Virginis procreatum, non tamen ambigimus de utero Patris, id est de Patris substantia genitum, imo sic confitemur Filium de utero Dei verum Deum natum esse, sicut de Virginis utero verum non dubitamus hominem processisse, ne quod absit si de matris substantia verus homo natus credatur, et verus Deus de Patris substantia denegetur,
Abbreviated transcription (Latin):
non auestentus mihi enim inclinabit uniuersitas genu
& iurabit omnis lingua perdm̃. Ecceds̃ qui in hoc loco sȩtan¬
tum dicens dm̃ pr&erse alium non ẽẽ testatur. quod si
quisquam omnem bic noluerit trinitatem accipere cog&
hancuocem solifilio deputare: quisenim ds̃ pr&erquem
iusnonẽ nisi ille cuiesaias dicit. Labor aui
sibunt & tui erunt serui & posttesequentur alligatiu in culis
& ad orabuntte & intedepcabuntur qnm̃ inte ẽ. ds̃ &
non ẽ ds̃ pr&erte: Tuenim es ds̃ & nesciebamus ds̃ isrł
saluator erubescent & pud ebit omnes qui aduersantur
ei & ibuntcum confusione eccelnipso ẽ ds̃ & pr&er
ipsum non ẽ ds̃ & ipse ẽ ds̃ i srł saluator: superius autẽ

Expanded text:
non avertentur: mihi enim inclinabit universitas genu, et jurabit omnis lingua per Deum . Ecce Deus, qui in hoc loco se tantum dicens Deum, praeter se alium non esse testatur. Quod si quisquam omnem hic noluerit Trinitatem accipere, cogetur hanc vocem soli Filio deputare. Quis enim Deus praeter quem alius non est nisi ille cui Isaias dicit: Laboravit sibunt, tui erunt servi, et post te sequentur alligati vinculis, et adorabunt te, et in te deprecabuntur, quoniam in te est Deus, et non est Deus praeter te; tu enim es Deus, et nesciebamus, Deus Israel Salvator. Erubescent et pudebunt omnes qui adversantur ei, et ibunt cum confusione . Ecce in ipso est Deus, et praeter ipsum non est Deus, et ipse est Deus Israel Salvator. Superius autem
Abbreviated transcription (Latin):
ipso ẽ genitus. In paro ugada & silio dõ personarũ propri&ate
seruata in possibi lenondicatur quod documento &iã cuius lib&
hominis conprobatur. sed discernamus quid ad relationem quid
ad substanti am ꝑtinere noscatur. Relationis enim sunt nomina
tionis ergo nomina singular&inent. Substantiae uero nomenune
communitꝰ possident quia hoc & unus dicatur pater & alter
filius sic tamen ẽ filius ds̃ sicut paterẽ ds̃. Illisnamq: duob: nomi¬
nibus generatio uera cognoscitur. isto autẽ uno communi nomine
substantialis unitas demonstratur
OBIECTIO

Expanded text:
ipso est genitus. In Patre ergo Deo et Filio Deo, personarum proprietate ipso est genitus. In Patre ergo Deo et Filio Deo, personarum proprietate servata impossibile non dicatur, quod documento etiam cujuslibet hominis comprobatur, sed discernamus quid ad relationem, quid ad substantiam pertinere noscatur. Relationis enim sunt nomina, dicitur Deus. Relationis ergo nomina singula retinent; substantiae vero nomen unum communiter possident, quia licet unus dicatur Pater, et alter Filius, sic tamen est Filius Deus, sicut Pater est Deus: illis namque duobus nominibus generatio vera cognoscitur, isto autem uno communi nomine substantialis unitas demonstratur. Objectio
Abbreviated transcription (Latin):
adam patris dictus ẽ filius. Isteergo donec aduirilem ꝑuenir&
acatem ut filiũgigner& paterdici non potuit. & prius quã
generar& filius tantũ fuit. quando autẽgenuit &iã pater
ẽẽ lam coepit. Accedente igitur diuersitatepa terni nominis¬
nulla in eo factaẽ diuersitas naturalis. & cũ unus homohaec duo
coepiss& habere uocabula. non ẽ in eomutata aut diuisa uel du¬
plicatanatura fuit enimfilius quia de patre extitit. fuit pacer quia
filium genuit. nec tam en itanaturã filii in quanatus ẽ habuit ut
in ea permanens pat eẽ non poss&. nec aliã cũ nomine patris essentiã
ad quisiuit ut filius substantiã inquanatus fuerat ꝑdidiss&. sed
quoduerũ ẽ sicut homo fuit quando filius excitit nascendo sic per¬
mansit homo quando pat factus ẽ generando Nec aliud fuic quã
homo quod eratadam de quo ipse ẽ natus. & quod era enos quide

Expanded text:
Adam patris dictus est filius? Iste ergo donec ad virilem perveniret Adam patris dictus est filius? Iste ergo donec ad virilem perveniret aetatem, ut filium gigneret, pater dici non potuit; et priusquam generaret, filius tantum fuit: quando autem genuit, etiam pater esse jam coepit. Accedente igitur diversitate paterni nominisnulla in eo facta est diversitas naturalis; et cum unus homo haec duo coepisset habere vocabula, non est in eo mutata, aut divisa, vel duplicata natura: fuit enim filius, quia de patre exstitit; fuit pater, quia filium genuit; nec tamen ita naturam filii, in qua natus est, habuit, ut in ea permanens pater esse non posset; nec aliam cum nomine patris essentiam acquisivit, ut filii substantiam, in qua natus fuerat, perdidisset; sed quod verum est, sicut homo fuit, quando filius exstitit nascendo, sic permansit homo, quando pater factus est generando; 53 nec aliud fuit quam homo, quod erat Adam, de quo ipse est natus, et quod erat Enos, qui de
Abbreviated transcription (Latin):
diuersitas relatiui nominis adtendatur si poss& ẽenatura commu¬
nis quis non uideat in utroq: filii nom enunum ẽẽ. sed utriusq
naturã unã non ẽẽ. Magis autẽ unũ quẽq: filium cum altero filio
cum quo unorelationis habuit nomen. sed cumpatredequo excitera
naturã habere communem: sed quidulterius deduobus patribus
duobusq filiis disput&ur. Cumistius assertionis ueritas perso¬
narum diuersitate non egeat. sed ad documentum sui facilius
possit unius hominis consideratione fulciri qua cognostatur
relatiua nomina diuersitate sui nonnaturarũ diuersitatẽ osten¬
dere. sed ad ꝑsonarũ significationem maximȩ pertinere: Vt
sclic& dũ unus ostenditur alterius quoq ꝑsona noscatur
Illud autẽ nomen patrisemꝑ ẽẽ filioq: commune: non quorelatio
ꝑ sonalis ostenditur. sed quo substantialis propri& as demons¬
tictur. Nem peseth de adam patrenatus. & de nongenitogenitꝰ

Expanded text:
diversitas relativi nominis, attendatur, si posset esse natura commudiversitas relativi nominis, attendatur, si posset esse natura communis. Quis non videat, in utroque filii nomen unum esse, sed utriusque naturam unam non esse? Magis autem unumquemque filium non cum altero filio, cum quo unum relationis habuit nomen, sed cum patre, de quo exstiterat, naturam habere communem. Sed quid ulterius de duobus patribus, duobusque filiis disputetur? cum istius assertionis veritas personarum diversitate non egeat, sed ad documentum sui facilius possit unius hominis consideratione fulciri, qua cognoscatur, relativa nomina diversitate sui non naturarum diversitatem ostendere, sed ad personarum significationem maxime pertinere, ut scilicet dum unus ostenditur, alterius quoque persona noscatur; illud autem nomen patri semper esse filioque commune, non quo relatio personalis ostenditur, sed quo substantialis proprietas demonstratur: nempe Seth de Adam patre natus, et de non genito genitus,
Abbreviated transcription (Latin):
haec relatiua saepius nominantur pater & filius filius & pat̃
socer & gener. gener & socer. Namideo pater dicitur ut
filium genuisse nos catur. & filius ideo dicitur ut depatre¬
genitus demonstr&ur nec in hacdiuersita te nominũ inuenitur. diuer¬
sitas naturarũ qm̃ uterq: similiterhomodicitur quã uisunus pater
& alius filius non cup&ur. nonergo pacris & filii poss&una cognosc:
nacura : Si haec non essent diuersa uocabula. qm̃si ambouocarentur
patres essent profecto natura dissimiles. unus quisq: enim exsem&¬
ipso constar& & communem substantiã cum alter non haber&
nec deitas unaess& quibus unanatura non e&. Consequens autẽ
fuit ut duo patres duosfilios gignerent. Qñmnisiuera desingulis¬
qñmnisiuera desingulis
proles exister& paterni nominis innullo ueritas apparer&. Iam
uero induobus filiis dediuersis patribus natis lic& poss& non ẽe

Expanded text:
haec relativa saepius nominantur pater et filius, filius et pater, haec relativa saepius nominantur pater et filius, filius et pater, socer et gener, gener et socer; nam ideo pater dicitur, ut filium genuisse noscatur, et filius ideo dicitur, ut de patregenitus demonstretur. Nec in hac diversitate nominum invenitur diversitas naturarum, quoniam uterque similiter homo dicitur, quamvis unus pater et alius filius nuncupetur. Non ergo patris et filii posset una cognosci natura, si haec non essent diversa vocabula, quoniam si ambo vocarentur patres, essent profecto natura dissimiles: unusquisque enim ex semetipso constaret et communem substantiam cum altero non haberet, nec deitas una esset, quibus una natura non esset; consequens autem fuit ut duo patres duos filios gignerent, quoniam nisi vera de singulis proles existeret, paterni nominis in nullo veritas appareret. Jam vero in duobus filiis de diversis patribus natis, licet posset non esse
Abbreviated transcription (Latin):
Equidem dum nominantur pater & filius in his
duobũs nominibus uocabulorũ diuersitas agnoscitur. Nec ideo¬
tius per haec duo diuersa uocabula significatur utriusq natura
filiũ extitisse acsicdumuera patris generatio & uera filiinatiuitas
praedicatur in unogenitore &unogenito. non solũ unitas substan¬
tiae uerum &iam in uno quoq: propri&as possitagnosci ꝑsonae
ne aut ipseput &ur natus ẽẽ quigenuit. aut aliud put&ur eẽ qui na¬
is ẽ quam ẽ ille quigenuit. non enim ipse ẽ pater quifilius qm̃
in utroq: personarum propri& as reseruatur. sed quod pater ẽ hoc
omnipotente omm̃ps de a&ernopatrenatus ẽ filius co aernus
eadem ueritate dicente. Omnia quae hab& pater mea sunt. pater
ergo & filius relatiua sunt nomina quaenaturam gignentis genitq:
non separant. sed una sine dubitatione significant relatiuum
uero illud dicimus quod ad aliũ agnoscendum referimus. utdũ
unum nominamus. alium demons tremus sicut inter homines

Expanded text:
Equidem dum nominantur Pater et Filius, in his duobus nominibus vocabulorum diversitas agnoscitur; quihaec duo diversa vocabula significatur una utriusque natura: Filium exstitisse; ac sic, dum vera Patris generatio et vera Filii nativitas praedicatur, in uno genitore 52 et uno genito non solum unitas substantiae, verum etiam in uno quoque proprietas possit agnosci personae, ne aut ipse putetur natus esse qui genuit, aut aliud putetur esse qui nast ille qui genuit. Non enim ipse est Pater qui Filius, quoniam in utroque personarum proprietas reservatur. Sed quod Pater est, hoomnipotente omnipotens, de aeterno Patre natus est Filius coaeternus, eadem veritate dicente: Omnia quae habet Pater, mea sunt . Pater ergo et filius relativa sunt nomina, quae naturam gignentis genitique non separant, sed unam sine dubitatione significant. Relativum vero illud dicimus, quod ad alium agnoscendum referimus, ut dum unum nominamus, alium demonstremus: sicut inter homines
Abbreviated transcription (Latin):
ds nondispiciet his &in numeris huius cemoditestimenus
in formati principalit̃ ad dm̃ conuerti quantocius festinem
Didit emin seriptura Necardaueris conuerti ad dñm& ne
differas dedcindie nesubito ueniatiraeius &u intempore
uindictȩ disperdẽte conuersi aute de remissone peccatorq
nullatenis desperemꝰ Tenentes dñifidele promissum qui a itꝰ
Cũ conuersus fueris & ingemueris saluuseris pressuras
tribu lationesq p̃sentis tẽporis longanimiter toleremꝰ & ati¬
more dinullatenꝰ discedamꝰ p̃cipit enĩ nos apostoluscẽ intribu¬
latione patientes quieiã correptionẽ p̃sentis tempori sadi

Expanded text:
 His et innumeris hujuscemodi testimoniis informati, principaliter ad Deum converti, quantocius festinemus; dicit: ne tardaueris conuerti ad dominum nec differas de die in diem, ne subito ueniat ira illius. in euangevindictae disperdat te . Conversi autem, de remissione peccatorum nullatenus desperemus, tenentes Domini fidele promissum, qui ait: Cum conversus fueris, et ingemueris, salvus eris . Pressuras tribulationesque praesentis temporis longanimiter toleremus, et a timore Dei nullatenus discedamus; praecipit enim nos Apostolus, esse in tribulatione patientes . Qui etiam
Abbreviated transcription (Latin):
modi. Pote st enim quisq: unũ non habere nũ¬
mum. & multitudinẽ. diligere acdesiderare
nummorum. Diligit ergo istenũ morũ multitu¬
dinem cumne unius. quidẽ nummi habeat facultatem
apudse unum numiũ. noninuenit. & foris nummos
innum enbiles quaerit. Hoc & in c&eris. rebus cor¬
poris. inuenimus ut aliquid eorũ pos sit diligi. Itaut
hoc ipsum quod dilitur. nulla ex parte. habeatur
Estale quid decm & inpleris. quae spiritaclib donis uel¬
ut siquis diligat. uerbigaatia. ut habe atꝓph&cendi.
donum quod nullus. negat interdona spiriteclia.
litceris apostolicis. contineri. Ali quippedcctur
ꝑsp̃m sermo sapientiae sicut uas el ectiones affir¬
mat. Vlui au̾tẽ sermo scientie secundum eundẽ

Expanded text:
modi. Potest enim quisque unum non habere nummodi. Potest enim quisque unum non habere nummum, et multitudinem diligere ac desiderare nummorum. Diligit ergo iste nummorum multitudinem, cum ne unius quidem nummi habeat facultatem: apud se unum nummum non invenit, et foris nummos innumerabiles quaerit. Hoc et in caeteris rebus corporeis invenimus, ut aliquid earum possit diligi, ita ut hoc ipsum quod diligitur nulla ex parte habeatur. Est tale quiddam et in plerisque spiritalibus donis: velut si quis diligat verbi gratia ut habeat prophetandi donum, quod nullus negat inter dona spiritalia litteris apostolicis contineri: Alii quippe datur per Spiritum sermo sapientiae sicut Vas electionis affirmat, alii autem sermo scientiae
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ sensus. quouidemus. Illud autem sensibile qđ
uidemus & cum illud quoduid&ur ab oculis tol¬
litur. si sanitccs in ẽ oculis. sic illud quoduidebatꝰ
a sensu uidentis aufertur. ut ipse sensus auidente muilla¬
tenus aferatur. Itccfit ut uidendi sensus in homine
maneat quamuis abeo. quodudebaturuisus ipse
discedeet. At cum caritas diligitur quia nonnisi di¬
lectione diligitur. Non potest homotanquam.
oculum corporis a quacumque reuisibili. si carita¬
te intentionẽ. auertere dilectionis. ut possit &
caritatẽ non diligere. & dilectionem: habere
Caritces quidpe idẽ dilectio. Nulla tenus diligitur
nsidilectio habeatur. qua ipra dilectio diligatꝰ
Ceipsaigitur dilectio diligitur. quia tunc diłigitꝰ
cum hab&ur. Nec diligitur nisihabecctur
Equidem potest diligi a nob. &iã cũ p&imus ut auge¬
atur. in nobis. sed nondiligit eius augmentum
sic caritcs diligitur. sicut nũmus aut aliquid eius¬

Expanded text:
est sensus quo videmus, illud autem sensibile quod est sensus quo videmus, illud autem sensibile quod videmus; et cum illud quod videtur ab oculis tollitur, si sanitas inest oculis, sic illud quod videbatur a sensu videntis aufertur, ut ipse sensus a vidente nullatenus auferatur: ita fit ut videndi sensus in homine maneat, quamvis ab eo quod videbatur visus ipse discedat. At cum caritas diligitur, quia non nisi dilectione diligitur, non potest homo tanquam oculum corporis a quacunque re visibili, sic a caritate intentionem avertere dilectionis, ut possit et caritatem non diligere, et dilectionem habere. Caritas quippe, id est dilectio, nullatenus diligitur, nisi dilectio habeatur qua ipsa dilectio diligatur. Seipsa igitur dilectio diligitur, quia tunc diligitur cum habetur, nec diligitur nisi habeatur. Et quidem potest diligi a nobis, etiam cum petimus ut augeatur in nobis, sed non diligit ejus augmentum sic caritas diligitur, sicut nummus aut aliquid ejus
Abbreviated transcription (Latin):
fructus ẽ caritccs. Vnde non inor dinate eã
uas electionis itcposuit. fructus autem sp̃r ẽ
carites. gccudiũ .pax. & ceter. Ulio quoque
indignies se mus accepimus. taembona tam
scã. tccminmen sa ẽ. Uteam &iam quihab&
in cordenum quampossit sermonib expli¬
care. Gqueclis caritcos. multum miranda
rcentur. alccudant. stactim diligunt cari¬
toctem. &ide o nisieã. quisq diligat nhil ei
proderit quod eam miratur. & lccudat
Tunc autem fructuosaẽ. ammiratio. carita¬
tis. & lccudactio . si non desit inammirante
at quae lccudcente dilectio. Sednum quid.
sicuteam possunt ã mirari. atq lauda requie
ã non habent. Itacpossunt eã diligere qui eam nec¬
dumbabent. Ne quaquam. Caritces quippe ipsa
est dilectio. Quomo autem dilectionem lam di¬
ligit qui dilectionem habere non caepit᷑ . Nam
ecce multauisu corpore ouidemus. ubi non hoc
ẽ ipse uisus quodẽ illud quo deo uidemus quia illũd

Expanded text:
fructus est caritas. Unde non inordinate eam fructus est caritas. Unde non inordinate eam Vas electionis ita posuit: Fructus autem spiritus est caritas, gaudium, pax , et caetera. Alio quoque indigni essemus, accepimus, tam bona, tam sancta, tam immensa est, ut eam etiam qui habet in corde, nunquam possit sermonibus explicare. O qualis caritas, multum miranda, rantur et laudant, statim diligunt caritatem; et ideo, nisi eam quisque diligat, nihil ei proderit quod eam miratur et laudat. Tunc autem fructuosa est admiratio caritatis, et laudatio, si non desit in admirante atque laudante dilectio. Sed nunquid sicut eam possunt admirari atque laudare 183 eam non habent, ita possunt eam diligere qui eam necdum habent? Nequaquam; caritas quippe ipsa est dilectio: quomodo autem dilectionem jam diligit, qui dilectionem habere non coepit? Nam ecce multa visu corporeo videmus, ubi non hoc est ipse visus, quod est illud quod eo videmus: quia illud
Abbreviated transcription (Latin):
fragardur elo quio ut cedexplican deẽ spirita¬
lem quam extuarum lit̃ cerarũ. lectione
percepi dulcedinem uerbec sub fici entia rep¬
perirem quoddum uolo necualeo. mirum mihi
aliquid euenisse. cognosco. uidens gaudium.
quodextuis sermonibus. sumpsi non posse
meis sermonib: explicare. Nempe quod mihi
scripsistiposquã cogitactione inuentu dispositũ¬
q ẽ sicinlit tercs diges sisti. ut aut ipsemanus
scriberes autore dictares. un deigitur factũ ẽ
ut osmeum delectactionẽ dictaendo parere
non pos sit quã cormeũ extuioris. dictatione
concepit. Quae ẽ in ops opulentia : opulenta in opia. Vt
eominus. mihi sermo sufficiat quome magis affec¬
tus instigat. & quodideo loquor quia delector
minus eloquar quam delector. Quid rogo ẽ hoc quod
eloquio significare uolonecualeo. Himirũ aliquid
est quod s̃c corporali elo quio stiloue significatur
ut tacmen non corporaliter sed spiritaliter

Expanded text:
fragaretur eloquio, ut ad explicandam spiritafragaretur eloquio, ut ad explicandam spiritalem quam ex tuarum litterarum lectione percepi dulcedinem, verba sufficientia reperirem; quod dum volo, nec valeo, mirum mihi aliquid evenisse cognosco, videns gaudium quod ex tuis sermonibus sumpsi, non posse meis sermonibus explicari. Nempe quod mihi scripsisti, postquam cogitatione inventum dispositumque est, sic in litteras digessisti, ut aut ipse manu scriberes, auctore dictares. Unde igitur factum est ut os meum delectationem dictando parere non possit, quam cor meum ex tui oris dictatione concepit? Quae est inops opulentia vel opulenta inopia, ut eo minus mihi sermo sufficiat, quo me magis affectus instigat; et quod ideo loquor quia delector, minus eloquar quam delector? Quid rogo est hoc quod eloquio significare volo, nec valeo? Nimirum aliquid est quod sic corporali eloquio styloque significatur, ut tamen non corporaliter, sed spiritaliter
Abbreviated transcription (Latin):
totum quio quid in nob ẽ fiat sub ditũ dõ. Tunc
enim eritin nob uere ꝑ fecte &excelsa humi¬
litcos. cum &in carnae. &inmente nr̃a nulla
reman serit prauacupiditas.Nec cogitatio¬
nibus. fatigebitur sp̃s nec laboribus mace¬
rabitur corpus. Nullaerit sollicitudo
certaminis. sed ꝑfecta erit securitcs pacis
Nulla nobis eritiustitiae. Indigentia. sed cum delecta¬
tione saturitas plena. Ibierimus enimꝑfecta
qui a ꝑfecta erimus do carnis. & sp̃s humilitate
subiecti. Ibi nec minor erit. laudatione nr̃a
dilectio. Recinferior: dilectione laudatio.
Erit enm plenanra laudatio. quiatunc in nob
erit di proximiqperfecao dilectio. Tunclauda¬
bimus accbebimustunc habebimus. & ama¬
bimus. Tunc saciabitur cum delectactione & de¬
lectebimur cum saci&ccte:.
fratri. & conpresbitero. eugipio. fulgen¬
tius seruorũ xp̃i. famulus indño salutem :
Itinam scaẽ frater tantameo facultces sur¬

Expanded text:
totum quidquid in nobis est fiat subditum Deo. Tunc totum quidquid in nobis est fiat subditum Deo. Tunc enim erit in nobis vera, perfecta et excelsa humilitas, cum et in carne et in mente nostra nulla remanserit prava cupiditas; nec cogitationibus fatigabitur spiritus, nec laboribus macerabitur corpus: nulla erit sollicitudo certaminis, sed perfecta erit securitas pacis; nulla nobis erit justitiae indigentia, sed cum delectatione saturitas plena. Ibi erimus enim perfecta rfecta erimus Deo carnis et spiritus humilitate subjecti. Ibi nec minor erit laudatione nostra dilectio, nec inferior dilectione laudatio. Erit enim plena nostra laudatio, quia tunc in nobis erit Dei proximique perfecta dilectio. Tunc laudabimus et habebimus, tunc habebimus et amabimus, tunc satiabimur cum delectatione, et delectabimur cum satietate. fratri et compresbytero EUGYPPIO, FULGENTIUS, servorum Christi famulus, in Domino salutem. 182 1. Utinam, sancte frater, tanta meo facultas suf
Abbreviated transcription (Latin):
beamus. unde gnartias. agere dõ . quia nos sibigrr¬
tuita miseratione subiecit uthumiles simus
abemus aacmen unde continiis p̃cibus diuina
aures pulsaredebeamus. quia quã diu in hocmo¬
cclicorpore sumus sicut non pos sumus sinepec¬
cato esse sic necdum ualemus perfectã humili¬
tectem diuinis. iussionib exhibere. Propter
quodagendae quidem sunt̃ gractiaedõ in quan¬
tum nobis donat. utbene operemur. Hemu¬
neribus eius ex istamus ingnarti &dan dec ẽ ope¬
rec ut ad meliora proficiamus. Ne morti ferã
incidccmus suꝑbiam. si conuer sationem nrc̃em
putemus. ex omni parte perfectã. Proinde ge
mamus. & fleamus coram dño quiffecitnor: ut
a concu piscentia carnis. &a concupicencia o¬
culorum. & suꝑbiat saeculi. quae nonẽ expatre
sedex mundo ẽ. liber&nos & ad illã nos subiec¬
ationem ꝑducat. Inquanobis nhil repugn& ex
mortalitatis uitio sedexmortalitactis dono

Expanded text:
beamus unde gratias agere Deo debeamus, quia nos sibi grabeamus unde gratias agere Deo debeamus, quia nos sibi gratuita miseratione subjecit, ut humiles simus, habemus tamen unde continuis precibus divinas aures pulsare debeamus; quia quandiu in hoc mortali corpore sumus, sicut non possumus sine peccato esse, sic necdum valemus perfectam humilitatem divinis jussionibus exhibere. Propter quod agendae quidem sunt gratiae Deo, in quantum nobis donat ut bene operemur, ne muneribus ejus existamus ingrati; et danda est opera ut ad meliora proficiamus, ne mortiferam incidamus in superbiam, si conversationem nostram putemus ex omni parte perfectam. mamus et fleamus coram Domino, qui fecit nos , ut a concupiscentia carnis, et a concupiscentia oculorum, et superbia saeculi, quae non est ex Patre, sed ex mundo est , liberet nos, et ad illam nos subjectionem perducat in qua nobis nihil repugnet ex mortalitatis vitio, sed ex immortalitatis dono
Abbreviated transcription (Latin):
sumus omnino subiecti. quia & siabemus. exdo¬
nodĩ utmente seruamus legidi. Habemus tamen
exreliquis peccati ut carneseruiamus. legipec¬
cati : propter quoda postolus dicit. Igitur
ego ipsemente seruiolegidĩ: Carne autem.
legi peccati : Omnis enim quinunc iusteui¬
it carne quidẽ seruit legipeccati duminse
nasci carnalem concupicentiam sentit: men¬
te autem seruit legidi quaeidem carnali con¬
cupiscentiae non consentit. Carne seruimus
legipeccati dumfiliibabylonis nascentes in qui¬
&tcent animam nir̃em. sedmente seruimus le¬
gidĩ cumidem paruuli babilonis eliduntur ad
petram. Babilonenim. confusio interp̃tatur
Cuius filiaest: omnis carnalis cupiditactis quam
cordis confusiogenerct. quam diu autem in
corpore peregrinamur adño parus suos nob
ingerit ista confusio. Ex ipsa quippe confusi¬
one omnis praua cogitationas citur. q paruula
tunc ad p&rã eliditur. dum caeleri. recordatione atq

Expanded text:
sumus omnino subjecti, quia etsi habemus ex dosumus omnino subjecti, quia etsi habemus ex dono Dei ut mente serviamus legi Dei, habemus tamen ex reliquiis peccati ut carne serviamus legi peccati. Propter quod Apostolus dicit: Igitur ipse ego mente servio legi Dei, carne autem legi peccati . 12. Omnis enim qui nunc juste vivit, carne quidem servit legi peccati, dum in se nasci carnalem concupiscentiam sentit: mente autem servit legi Dei, quia eidem carnali concupiscentiae non consentit. Carne servimus legi peccati, dum filii Babylonis nascentes inquietant animam nostram; sed mente servimus legi Dei, cum iidem parvuli Babylonis eliduntur ad petram. Babylon enim confusio interpretatur, cujus filia est omnis carnalis cupiditas quam cordis confusio generat. Quandiu 181 autem in corpore peregrinamur a Domino, partus suos nobis ingerit ista confusio. Ex ipsa quippe confusione omnis prava cogitatio nascitur, quae parvula tunc ad petram eliditur, dum celeri recordatione atque
Abbreviated transcription (Latin):
omma xp̃o erse subiecta. sic enimait. In eo enĩ
quodeĩ subi ecit omnia. Nihil dimifit non sub¬
iectp̃ei Nunc autem nec dum uidemus omnia
sub iectaei sub iecti sumus Igitur dõ ex eo quod
ipso in nob̵ operante condelectamur legidi se¬
cundum. interiorem hominem. Necdum autem
sumus subiecti exeo quoduidemus. aliam legẽ
in menbris nr̃is repugnantem legimentis nr̃ae
& catiuantem nos. in legepeccati qua ẽ ẽ in menbris
nostris. subiecti sumus. dõ quia ipsius miseratioñ
eripimur a temptactione. Ipsienim cintemus ate e¬
ripiar a temptatione. sed necdũ sumus omnino.
sub iecto quia tem pttio ẽ uitachominis suꝑ terrã
subiectisumus dõ in quogres sus nr̃os dirigit secun¬
dum uerbũ suum. ut non domin&ur nob̵ omnis in¬
quiteos sed necdũ sumus ommno subiecti quia.
inmultis. offendimus omnes. subiectisumus
inquantum ipsodonante. Incarne ambulantes
non secundum carnem militacmis. sednecdũ

Expanded text:
omnia Christo esse subjecta; sic enim ait: In eo enim omnia Christo esse subjecta; sic enim ait: In eo enim quod ei subjecit omnia, nihil dimisit non subjectum ei. Nunc autem necdum videmus omnia subjecta ei . Subjecti sumus igitur Deo, ex eo quod, ipso in nobis operante, condelectamur legi Dei secundum interiorem hominem. Necdum autem sumus subjecti ex eo quod videmus aliam legem in membris nostris repugnantem legi mentis nostrae, et captivantem nos in lege peccati, quae est in membris nostris . Subjecti sumus Deo, quia. ipsius miseratione eripimur a tentatione; ipsi enim cantamus: A te eripiar a tentatione ; sed necdum sumus omnino subjecti, quia Tentatio est vita hominis super terram . Subjecti sumus Deo, in quo gressus nostros dirigit secundum verbum suum, ut non dominetur nobis omnis iniquitas ; sed necdum sumus omnino subjecti, quia in multis offendimus omnes . Subjecti sumus in quantum, ipso donante, in carne ambulantes, non secundum carnem militamus ; sed necdum
Abbreviated transcription (Latin):
minare spinas nob̵ atribulor. non quies cit.
Hecpos sumus peruenire. adesum panisnr̃i : ni¬
si fuerimus sudorem. uultus & fatigatione con¬
fecti fatigamur enimsudorib dum ꝓprus cu¬
piditactib: repugnamus. in quib: uicendis idcircomaior
ẽ ceracominis difficultcos. quia non extrinse cus ex al¬
tero : sed intrinse cus. ex seipso certanti. homini con¬
cupicentiae carnalis generatur aduersitas. Quae
fatigationẽ ingerit humanae in becillitate dum
nascitur. quamuis diuinae uirtutis opitulatioñ
faciatis : Hincẽ quod nondũ dõsumus omnino
subiecti. quia ex nob̵ nascitur quod diuine reni¬
titur iussionĩ Namlic& exgratia dĩ sic uoluntas
innobbona quaenos dõ reddat bumiles. Nonno¬
btamen de est prauecupi ditactis ex¬
ortus quonos faciat contuma ces. perdi ergo
gratiã sumus lamdõ exparte sub iecti. percul¬
pam uerontrm sumus adhuc. exparte non sub¬
diti. propter quod adhebreos dicitur necdum

Expanded text:
minare spinas nobis et tribulos non quiescit , minare spinas nobis et tribulos non quiescit , nec possumus pervenire ad esum panis nostri, nisi fuerimus sudore vultus et fatigatione confectipiditatibus repugnamus: in quibus vincendis idcirco major est certaminis difficultas, quia non extrinsecus ex altero, sed intrinsecus ex seipso certanti homini concupiscentiae carnalis generatur adversitas, quae fatigationem ingerit humanae imbecillitati, dum nascitur, quamvis divinae virtutis opitulatione faciamus . Hinc est quod nondum Deo sumus omnino subjecti, quia ex nobis nascitur quod divinae renititur jussioni. Nam licet ex gratia Dei sit voluntas in nobis bona quae nos Deo reddat humiles, non nobis tamen deest pravae cupiditatis exortus, qui nos faciat contumaces. 11. Per Dei ergo gratiam sumus jam Deo ex parte subjecti, per culpam vero nostram sumus adhuc ex parte non subditi. Propter quod ad Hebraeos dicitur necdum
Abbreviated transcription (Latin):
magnusẽ concupircentiae carnalis interitus.
acrimae quaeex conpunctione cordis ueniunt &
in imicum uincunt: & nobis donũ laxitiae trium¬
phalis adquirunt. Quienim euntes eunt &flent
mittentes semina sua. Ipsiuementes. uenient
in exultatione portantes manpulos suos. quã
beneautẽ sc̃s proph&a semina bonorũ operum
riganda doc& flumine. lacrimarum. Omma &¬
enim semina. non germinant nisi fuerint in ri¬
gatanee desemine ꝓcedit fructus sifuerit aqua¬
rum iuua mine destitutis. Pinde nos quo quae
siuolumus fructus nostrorum. seminum capere
non desinamus seminanñt. lacrimis inrigare
quae magis corde sunt fundendende quam cor porae
Ideonamq nob̵ dicitur ꝑꝓph&cẽ. ut sindccmus cor¬
possumus cum scilic&. recordamur nos m&ipsos
& si non in opere saltim in cogitatione frequent̃
delinquere. quia terrena. inbabitatio sensum
multac cogitantem deprimit. & terrann ger¬

Expanded text:
magnus est concupiscentiae carnalis interitus. magnus est concupiscentiae carnalis interitus. Lacrymae quae ex compunctione cordis veniunt, et inimicum vincunt, et nobis donum laetitiae triumphalis acquirunt. Qui enim euntes eunt et flent, mittentes semina sua, ipsi venientes venient in exsultatione portantes manipulos suos . Quam bene autem sanctus propheta semina bonorum operum riganda docet flumine lacrymarum! Omnia etenim semina non germinant, nisi fuerint irrigata; nec de semine procedit fructus, si fuerit aquarum juvamine destitutus. Proinde nos quoque, si volumus fructus nostrorum seminum capere, non desinamus 180 semina nostra lacrymis irrigare, quae magis corde sunt fundendae quam corpore. Ideo namque nobis dicitur per prophetam, ut scindamus nopossumus, cum scilicet recordamur nosmetipsos, etsi non in opere, saltem in cogitatione frequenter delinquere. Quia terrena inhabitatio sensum multa cogitantem deprimit ; et terra nostra ger
Abbreviated transcription (Latin):
securitate torpescat. Idem proph&a dicit. Tota
diae contristectus. ingrediebar. Qm̃ animamea
implac ẽ in li sionibus & nonẽ sanitces. incar¬
nemea. Quidẽ autem tota die contristatus in¬
gredinisitotius. huiuis uitae tempore peccato¬
rum recor dectione tristari. In quo enim anima
inlusionibus. impl&ur nisicũ concupiscentia¬
rum carnaliũ. frequenti temptatione concu¬
titur . quib: a si consensione non edit. fatig¬
tione lassescit quamuis enim subinde suis
dñs incertamine nedeficiant adiutorum
tribuat permittitur camen fatigar pro¬
priue in firmitactis honere p̃gneuata mor¬
tcditcos utcum in se ipsanullũ uirtutis in ue¬
nt firmamentũ ad posoendũ : diuine piaca¬
tis citore currat auxilium. Hicergotune ad¬
uersarium uincimus silaccrimis orationib: & continua
cordis humilitate pugnemus. Scriptumẽ autem.
quia onctio humilium nubes penanit. &non elon¬
gcet dñs donec exaudiat. humilium ergo fl&us

Expanded text:
securitate torpescat, idem propheta dicit: Tota securitate torpescat, idem propheta dicit: Tota die contristatus ingrediebar; quoniam anima mea impleta est illusionibus, et non est sanitas in carne mea . Quid est autem tota die contristatum ingredi, nisi totius hujus vitae tempore peccatorum recordatione tristari. In quo enim anima illusionibus impletur, nisi cum concupiscentiarum carnalium frequenti tentatione concutitur? Quibus etsi consensione non cedit, fatigatione lassescit. Quamvis enim subinde suis Dominus in certamine, ne deficiant, adjutorium tribuat, permittitur tamen fatigari propriae infirmitatis onere praegravata mortalitas, ut cum in seipsa nullum virtutis invenit firmamentum, ad poscendum divinae pietatis cito recurrat auxilium. 9. Hic ergo tunc adversarium vincimus, si lacrymis, et orationibus, et continua cordis humilitate pugnemus. Scriptum est enim quia Oratio humilium nubes penetrat, et non elongat Dominus, donec exaudiat . Humilium ergo fletus