comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
do adma iora consurgit & ab humilib incipit adalta conscendere dicit urꝰ de ca quȩ
est ista que ascendit dealbata : Et quo manifestius perfecte mesterium describa¬
sedeTΙC ΕΕΤΙΖΟΜΤΓΝ id est superpectus cius rec umbens significa nt̃ quȩ de
anima sponsȩ & sermone dicitir. Superpectus illius recumbens quia principale
ibi cordis est nr̃i. Vnde a carnalibus recedentes spiritalia sentire debemus:
& intellegere multo melius esse sicamare quẽt a mare de sistere: Ascendit¬
igitur riumbens suꝑpectus fratruelis sui: & quȩ nunc inex ordio canticinigra
pontur : in eobithalamideea fine cantatur. quae est ista quȩ ascendit dealba ta e
Inteldexinus quo modo & nigra & for mosa sit sponsa: siuuitem & cunonegeris pcenitert
pauene conimetuco nigradicatur t turpis : & duplici fuȩ dititetur peris : Nigriaꝓptor

Expanded text:
do ad majora consurgit, et ab humilibus incipit ad alta conscendere, diciturque de ea: Quae do ad majora consurgit, et ab humilibus incipit ad alta conscendere, diciturque de ea: Quae est ista, quae ascendit dealbata ? Et quo manifestius mysterium perfectae describaένη; sed ἐπιστηθιζομένη, id est, super pectus ejus recumbens. Significanterque de anima sponsae et sermone dicitur, super pectus illius recumbens: quia principale ibi cordis est nostri. Unde a carnalibus recedentes spiritalia sentire debemus, et intelligere multo melius esse sic amare, quam amare desistere. Ascenditigitur recumbens super pectus fratruelis sui, et quae nunc in exordio Cantici nigra ponitur, in epithalamii fine de ea cantatur: Quae est ista, quae ascendit dealbata? Intelleximus quomodo et nigra, et formosa sit sponsa. Si autem et tu non egeris poenitentiam, cave ne anima tua nigra dicatur, et turpis, et duplici foeditate turperis: nigra propter
Abbreviated transcription (Latin):
bonauberatua super uinum : Istȩ uero ȩxultationem & letitiam deferunt. Adules¬
diligemus non diligimus : saddiligemꝰ uberatua superuinum: Deinde loquitur ad
sponsum : Aequitas dilexitte : Laudant sponsam nomenilli aequitatis apropriis
uirtutibus inponentes a equitas dilexitte : Rursũ ad alescentulas sponsa respondit
Nigra sum & speciosa filia is rł ut tabernacula cedar ut pellȩs salomonis: neintue¬
aminime quia ego sumde nigrata qnm despexit me sol: Speciosa quidem ẽ : & possum
inuenire quo modo speciosa sit sponsa: Quȩrimus autem : quomodonigra & sine candore
sit pulchra. pȩnitentiam egit a peccatis: speciem ei largita est conuersatio &ideo
specio sacantatus. Quia uero necdum omni peccatorũ sorde purgata: necdũ lotaẽ
insalute iigra dicitur sed in atro colore non permanet. Fit itaque candidi quas¬

Expanded text:
Bona ubera tua super vinum. Istae vero quae exsultationem et laetitiam deferunt, adolescentuBona ubera tua super vinum. Istae vero quae exsultationem et laetitiam deferunt, adolescentuet laetabimur in te. Diligemus, non diligimus: 510 sed diligemus ubera tua super vinum. Deinde loquuntur ad sponsam: Aequitas dilexit te. Laudant sponsam, nomen illi aequitatis a propriis virtutibus imponentes: Aequitas dilexit te. Rursum ad adolescentulas sponsa respondet: Nigra sum, et speciosa, filiae Jerusalem, ut tabernacula Cedar: ut pelles Salomonis. Ne intueamini me, quia ego sum denigrata: quoniam despexit me sol. Speciosa quidem est, et possum invenire, quomodo speciosa sit sponsa. Quaerimus autem, quomodo nigra, et sine candore sit pulchra. Poenitentiam egit a peccatis, speciem ei largita est conversio  Al. conversatio: et ideo speciosa cantatur. Quia vero necdum omni peccatorum sorde purgata, necdum lota est in salute, nigra dicitur: sed in atro colore non permanet. Fit itaque candida, quan
Abbreviated transcription (Latin):
amicus uutem sponsistans et cudiens eũ qcudio gaudens propteruoem sponsi : Tale quiddã¬
et adolescentulȩ sustinent : in troeunte sponso. for in sccus remanetit : sponsa ueros peciosa
perfecta Sinoma culas ineruga insponsi cubiculum in regium pue nuad ingressa:
reuertitur adiuuenculus & iunti auit eis qua sola conspexerit : Dic etq ntrodũ
sa ut uideat thesa uros tenebro sos & absditos. r enunti etq iuuenculis: Introduxit
me rexiubiculum suum: Pursum adulescentulȩ idest sponsarum incipientium
turba conplurima Ingressa sponsa cubiculum sponsi & uidente diuitias uiri sui:
dum illius p̃stolatus aduentum iu&e concinnunt : Exultabimus & lȩtabimur
mundus: amor iste : sineuitio est. Exultabimus & letabimur inte: Diligemus ubera
tua illa quȩ maior est iamtuorum uberum lacteper fruitur : Et loquitur &ultans

Expanded text:
Amicus autem sponsi stans et audiens eum, gaudio gaudet propter vocem sponsi , tale quiddaAmicus autem sponsi stans et audiens eum, gaudio gaudet propter vocem sponsi , tale quiddam sustinent. Introcunte sponso, forinsecus remanent; sponsa vero speciosa, perfecta, sine macula, sine ruga, in sponsi cubiculum, in regium penetrale ingressa, revertitur ad juvenculas, et nuntiat eis, quae sola conspexerit, dicitque. Introduxsa, ut videat thesauros tenebrosos et absconditos, renuntietque juvenculis: Introduxit me rex in cubiculum suum. Rursus adolescentulae, id est, sponsarum incipientium turba quamplurima, ingressa sponsa cubiculum sponsi, et vidente divitias viri sui, dum illius praestolantur adventum, laete concinunt: Exsultabimus et laetabimur mundus, amor iste sine vitio est. Exsultabimus et laetabimur in te: diligemus ubera tua. Illa quae major est, jam tuorum uberum lacte perfruitur, et loquitur exsultans:
Abbreviated transcription (Latin):
uuencularum chorus : & sponsȩlaudatur eloquiis, Fropterea iuuencule dilexeruasto
et aderaxeruntto. Ad alos contulȩ ꝙe es pondent: Postto in odorom ungontorũtiuñ
curremus : Quam
dextorum sponsi et manuscius sponsi dxcera
concinotur famulo uero in grodiuntur post eum: Sex ugintu siud̃reginae etoctorat
concubinȩ : &iuuenculȩ quorũ non est numerus : Vna est columba mea ꝑfectamea
una est matri suae : Vna est eiquȩ concepit illam : Post te ergo inodore unguentorũ
tuerũ curremus : Cuomni hones tuto deum buluntibus diccum est : Postee in odoeungentoũ
tuorum curromus : seandum illud : Cursum consummaui et illuo qui instadio currins :
omnes quidem currunt : unus autem accipit brauium: Brauium xp̃s estethe  quidem
ado lescentule quas propter amoris ec ordium foris stare cognoscimus: Iuxta illud exemplũ

Expanded text:
juvencularum chorus, et sponsae laudatur eloquiis: Propterea juvenculae dilexerunt te, juvencularum chorus, et sponsae laudatur eloquiis: Propterea juvenculae dilexerunt te, et attraxerunt te. Adolescentulaeque respondent: Post te in odorem unguentorum tuorum curremus. Quam dexteram sponsi, et manus ejus sponsi dextera continetur. Famulae vero ingrediuntur post eum. Sexaginta sunt reginae et octoginta concubinae, et juvenculae, quarum non est numerus. Una est columba mea, perfecta mea; una est matri suae, una est ei quae concepit illam . Post te ergo in odorem unguentorum tuorum curremus. Cum omni honestate deambulantibus dictum est: Post te in odorem unguentorum tuorum curremus, secundum illud: Cursum consummavi ; et illud: Qui in stadio currunt, omnes quidem currunt; unus autem accipit bravium . Bravium Christus est, et hae quidem adolescentulae, quas propter amoris exordium foris stare cognoscimus, juxta illud exemplum:
Abbreviated transcription (Latin):
nomentium oroobeticum sacra mencum ost: Tantum modo ⁊omen i huuenit imindiut
durig nentum ot edicatus effusum euangelio quo q mulitr accipiens ala bas trum ungu
sie peccatiie super caputcius fudis se monstiratur: Obserua inꝗ & inuenies ine¬
eferen dũ est siquod ea qͣ ñ peccatrix ud caput&e necmirum domum fuis se odort com¬
pbonor cuiboe odore nundus complaus sit: Soribitur in godem loco dosi mone leproso &
nureupari curues domis adad ue tum xp̃i suauiodore compleru sitiagtintepe¬
nitentiari pecca trico: & sc̃a ctpit ibũ inunguenti odorib perfundente s inguen¬
lam ef fusum nomentuum. Quo modo unguentum qđ effusione su a odoremlon
gras cor quis piam meminit eius ñeq in ulla gontilium littorarum histocia
dcillo seuc&eris seriptum aliquid in uenimꝰ: statimut ibs radiauit in mundoce
sponsa ad olescentulas conspicit : Quando illu sponsi patrom rogubat᷑ &adipsumspon sũ
comminus lo quobut᷑ : neodum ad eles centulo aderunt: Iu mediis uero pre cibin gredite

Expanded text:
st. Tantummodo nomen Jesu venit in mundum, et unguentum praedicatur effusum. In Evangelio quoque mulier accipiens alabastrum unguenti citur peccatrix, super caput ejus fudisse monstratur . Observa, inquam, et invenies in Ereferendum est: et si quod ea, quae non peccatrix, ad caput . Nec mirum domum fuisse odore completam, cum hoc mundus completus sit. Scribitur in eodem loco de Simone leproso et nuncupari, cujus domus ad adventum Christi suavi odore completa sit, agente poenitentiam peccatrice, et sancta caput Jesu unguenti odoribus perfundente. Unguentum effusum nomen tuum. Quomodo unguentum quod effusione sua odorem longe Graecorum quispiam meminit ejus, neque in ulla gentilium litterarum historia de illo seu caeteris scriptum aliquid invenimus. Statim ut Jesus radiavit in mundo, eduxit sponsa adolescentulas conspicit. Quando illa sponsi Patrem rogabat, et ad ipsum sponsum cominus loquebatur, necdum adolescentulae aderant. In mediis vero precibus ingreditur
Abbreviated transcription (Latin):
tu suo est requiescens enim dor miuit ut leo & ut catulus leonis : Sponsa e promiserant
Donecille consurger& similitudines auri & argenti eẽ facturos non babentes aurũ
ui sponius: quodamiodo aliis uerb̵ sponsi passi o predicata est : Non inrationabili

Expanded text:
tu suo est frequiescens enim dormivit ut leo, et catulus leonis , sponsae promiserant, tu suo est frequiescens enim dormivit ut leo, et catulus leonis , sponsae promiserant, donec ille consurgeret, similitudines auri et argenti se esse facturos, non habentes aurum, ut sponsus: et quodammodo aliis verbis sponsi passio praedicata est, non irrationabili
Abbreviated transcription (Latin):
er cauit adbonum sed prousu nr̃o fit saepe utres quae bone sunt ꝑ naturum : Dum male his
ꝓbutimur nos ad peccata deducant : Vnus de animae motibus a mor ẽ quobȩ ne ut imuradamandum
pis apientiam amemus & ueritatem : quando uero amor nr̃ in peiora corruerit : A mamus
Ornem & sunguinem : Tuigitur ut spiritalis audispirita liter amatoria uerba cantar:
& disce motum anima &uae & natu rulis amoris incendium ad melioru truns ferre : Scđm illud
ama illam & seruabitte : Circumda illam . & ex cltabitte : Viri diligite uxores ut̃ as ait a postolus :
stotit in eo qđ dixerat uiri diligite uxores ur̃ as : Verum sciens ẽẽ di
propri is quoque ux orib: in hones tam sciens ẽẽ placentem dõ : Docuit quomodo uiriuxo essuas
in premio eorum quae postea dis serenda sunt diximus quia amici sponsidum rex incubi¬

Expanded text:
creavit ad bonum; sed pro usu nostro fit saepe, ut res quae bonae sunt per naturam, dum male his creavit ad bonum; sed pro usu nostro fit saepe, ut res quae bonae sunt per naturam, dum male his abutimur, nos ad peccata deducant. Unus de animae motibus amor est, quo bene utimur ad amandum, si sapientiam amemus, et veritatem. Quando vero amor noster in pejora corruerit, amamus carnem et sanguinem. Tu igitur, ut spiritualis, audi spiritualiter amatoria verba cantari, et disce motum animae tuae et naturalis amoris incendium ad meliora transferre, secundum illud: Ama illam, et servabit te: circumda illam, et exaltabit te . Viri, diligite uxores vestras, ait apostolus ; sed non stetit in eo quod dixerat: Viri, diligite uxores vestras: verum sciens esse dilectionem virorum propriis quoque uxoribus in honestam, sciens esse placentem Deo, docuit 516 quomodo viri uxores suas ec quidem in prooemio eorum, quae postea disserenda sunt, diximus. Quia amici sponsi, dum rex in recubi
Abbreviated transcription (Latin):
Accor & uus ipse collus est or amentum: Post haec fit sponsus in recubitu : Requieuit udeo
t catulus leonis obdor miuit : Vt de in ceps possis audiro quis suscita bit eum̃ quo inter indamente
apparinto sponsȩ sponsi sodules angoli & his eam sermo nib consolantur. Nostibi aurea cnamenta
tudinom auri fuciemus : Nonhabemus aurum : & hoc quoq la& andum est sisi militudinesauri:
sistigmata faciamus ur genti : Si similitudine fuuri fatiemustibi cumstigmatib: argenti: Verum
honomnitempore sed donec sponsustuus surgut accubitu: Cum ł ille sur rexit i psetibiaurun
sefuci& argentum : ipsetuam mentem sensumq: decorabit : & eris uerediues insponsi domos ponsa
beo lo co inquo scriptum est Nurdus mea dedit odorem suum: usque adeum locumin quo ait qr
Quoxtua suauis & for matua spociosa: Onnes animae motiones uniuersi tatis conditords̃

Expanded text:
core et tuum ipsum collum est ornamentum. Post haec fit sponsus in recubitu, requievit ut leo, ut catulus leonis obdormivit , ut deinceps possit audire: Quis suscitabit eum? Quo interim dormiente apparent sponsae sponsi sodales Angeli, et his eam sermonibus consolantur. Nos tibi aurea ornamenta tudinem auri faciemus; non enim habemus aurum. Et in hoc quoque laetandum est, si similitudines auri, si stigmata faciamus argenti. Similitudines auri faciemus tibi, cum stigmatibus argenti. Verum non omni tempore; sed donec sponsus tuus surgat ab accubitu. Cum enim ille surrexerit, ipse tibi aurum, ipse faciet argentum, ipse tuam mentem sensumque decorabit, et eris vere dives in sponsi domo sponsa IA SECUNDA. Ab eo loco in quo scriptum est: Nardus mea dedit odorem suum: usque ad eum locum, in quo ait: Quia vox tua suavis, et forma tua speciosa Al. decora . 515 Omnes animae motiones, universitatis conditor Deus
Abbreviated transcription (Latin):
et eco positta solitionem desiderente necepistolae breuitatem: Ficreei quippetibi
eos quo sinln iam pridemn leotaiunnt dederas libros ideo non libenter lego quia&i plu¬
disouta epistoles eius usque admillos patio uersnim tenduntur e raro de nostro dognate
dis putant quoft ut& legaiti fastidium genera longitudo & siquabreiua sunt
seolasticis magis sct apta quam nobis demmetris & regionum setu& philo sophas
disputandis: A Quidsibi uult qđ ingenesi scriptum est om̃is qui occiderit

Expanded text:
ut nec proposita solutionem desiderent nec epistulae breuitatem. fateor quippe tibi, ut nec proposita solutionem desiderent nec epistulae breuitatem. fateor quippe tibi, eos, quos mihi iam pridem Lactantii dederas libros, ideo non libenter lego, quia et plurimae epistulae eius usque ad mille uersuum spatia tenduntur et raro de nostro dogmate disputant; quo fit, ut et legenti fastidium generet longitudo et, si qua breuia sunt, scolasticis magis sint apta quam nobis de metris et regionum situ et philosophis disputantis. Quid sibi uult, quod in Genesi scriptum est: o
Abbreviated transcription (Latin):
OR UIENTEM TNET LONGO IAMTEMPORE LESENTẼ POTIUS QUÃ SERBENTT̃
qua estiunculis. ad temissis excitare disposui Non quo & legereñ debeass
Nocenim ueluti catidiano cibo alitur & pinguescit oratio Sed quolec¬
nullas aeim epistolas habere dix̧sti exceptis his quas aliquando inheremodicta¬
ueras quasqitota a uiditate legiatq des scripsi : & ultro polli citus este¬
furtius noctium operi faliquas siuellem possedictare libentet accipio ab offerente quod
rogart uolueram si ne gasses: Neq uero ullam puto dgniorem dis putations nte consa¬
bulationem fore : quam sides eripturis ser mocinemur internos. de ut &ego inter rogemꝰ
mella superantur: Quamdulcia inquit ꝓph&a gutturimeo eloquiatua suꝑme larineo
amcum idcir coutait precipuus qater homines bestus differamus qđ loquipos sumus
qualaude dignus est quiinea rȩe&eros superat inqua homines bestias antecellunt
Vccingere igitur &imbi que subieeta sunt difsere Seruans ut ruique moderi mer

Expanded text:
ormientem te et longo iam tempore legentem potius quam scribentem quaestiunculis ad te missis excitare disposui, non quo et legere non debeas — hoc enim ueluti cotidiano cibo alitur et pinguescit oratio —, sed quo lecnullas te iam epistulas habere dixisti exceptis. his, quas in heremo aliquando dictaueras quasque tota auiditate legi atque descripsi, et ultro pollifurtivis noctium operis aliqua si vellem posse dictare: libenter accipio ab offerente, quod rogare polueram, si negasses. Neque vero ullam puto digniorem disputationis nostrae confabulationem fore, quam si de Scripturis sermocinemur inter nos: id est, ut ego interrogem, tumella superantur. quam dulcia, inquit propheta, gutturi meo eloquia tua, super mei ori meo. nam cum idcirco, ut ait praecipuus orator, homines bestiis differamus, quod loqui possumus, qua laude dignus est, qui in ea re ceteros superat, in qua homines bestias antecellunt? Accingere igitur et mihi, quae subiecta sunt, dissere seruans utrobique moderamen,
Abbreviated transcription (Latin):
roim amatores leguntur reim, unde euenit ut ubi hierus alem in ꝓphetiscum
amatoribus suis fornicationis scelere arguitur ibi in nostris codicibus proama¬
torib pastorum nomen sit in mutatum : Scio hȩc molesta esselectori sed dehe
breis dis putantem : Non decetaris totilis argumenta conquirere nec ex flumine
tulia noeloquentie ducendus est riuolus : Nec aures quintilliani flosculis & scolan
declamatione mulcendȩ pedestris ee cotidi ane similis & nullalu cubratione
redolens Oratio netessaria est q̃rẽ xplicet sensum & disseratiobscura manifesta
ne que uerborͦ compositione frondescat : sint alii diseri laudenturut uolunt &¬
inflatis buccis spumantiaũ batrutinent᷑ : Mibi sufficit sic loqui ut intellegar
&ut descripturis disputans scripturan imit̃ simplicitatem: ExpLiCIt

Expanded text:
ROIM, amatores leguntur REIM. Unde evenit, ut ubi Jerusalem in Prophetis, cum ROIM, amatores leguntur REIM. Unde evenit, ut ubi Jerusalem in Prophetis, cum amatoribus suis fornicationis scelere arguitur, ibi in nostris codicibus, pro amatoribus, pastorum nomen sit immutatum. 14. Scio haec molesta esse lectori, sed de Hebraicis litteris disputantem, non decet Aristotelis argumenta conquirere, nec ex flumine Tulliano eloquentiae ducendus est rivulus: nec aures Quintiliani flosculis et scholari declamatione mulcendae. Pedestris, et quotidianae similis, et nullam lucubrationem redolens oratio necessaria est, quae rem explicet, sensum edisserat, obscura manifestet, non quae verborum compositione frondescat. Sint alii diserti, laudentur, ut volunt, et inflatis buccis, spumantia verba trutinent: mihi sufficit sic loqui, ut intelligar, ut de Scripturis disputans, Scripturarum imiter simplicitatem. 15. Cur
Abbreviated transcription (Latin):
Volumen hebrcum replico q uoo paulus poenoleniunta quos dimuocat &i psos carecteres
sollicitus adtendens scriptum repperio: Vamus in alubne is rahel meares mumraim
que hoc sermone dicinaegare non possumus: Uerum quinq: plurali numoro non
quinta utillunter p̃tatisiũ singulari: Sed nec generatio inuenitur adumcta quȩ lingua
a morsin id ẽ quinque immo quinqua ginca tantum scriptisuũ et fic quasi sensus : quinti
autem ascendorunt filius rł deterra aegrpti. đ qr minus uidebatur intellegi ao uincta
generatio est: Aqui la uero &inceteris et in hoc maxime loco propãetranstulis se om̃s
iudea conclamat & sina gogarum conlamant uniuersa subsellia: Quod iudelic& ideno
sermo & cisdem litteris scriptus diuersas apud eos & uoces & intellegentias habeat:
Ex quibus exempli causu unum ponimus ut quod dicimus perspicuum fiat: pas¬
tores &amatores eis dem litteris scribuntur res amiod mem Sed patoros

Expanded text:
olumen Hebraeum replico, quod Paulus cpocivoXrjV iuxta quosdam uocat, et ipsos characteres sollicitus adtendens scriptum repperio: uamusim alu bne israhel mearez mezraim.et quidem \'quinque\' hoc sermone dici negare non possumus, uerum \'quinque\' plurali numero, non cquinta\', ut illi interpretati sunt, singulari. sed nec cgeneratio\' inuenitur adiuncta, quae lingua AMUSIM, id est, quinque, imo quinta, tantum scriptum est, ut sit quasi sensus: « Quinta autem ascenderunt filii Israel de terra Aegypti: » quod quia minus videbatur intelligi, adjuncta generatio est. Aquilam vero ut in caeteris, et in hoc maxime loco proprie transtulisse omnis Judaea conclamat: et Synagogarum consonant universa subsellia, quod videlicet idem sermo, et eisdem litteris scriptus, diversas apud eos et voces et intelligentias habeat. Ex quibus exempli causa unum ponimus, ut quod dicimus perspicuum 168 fiat: pastores et amatores eisdem litteris scribuntur RES, AIN, JOD, MEM: sed pastores
Abbreviated transcription (Latin):
diximus secundum grȩci sermonis ambiguitatem instructi siue muniti propter suppel¬
lectilem quac grptios s poliauerunt possit intellegi ACstima sscurio sitatem es se fin¬
tam: maior quȩ rendi ardor ex oriter. Et ad ñmilitudinem hie re miȩ dissoluor undique
u ferre non possum : quare. lix quintam generationem & aquilatrans tulerit armeatos

Expanded text:
diximus, secundum graeci sermonis ambiguitatem, instructi, sive muniti, propter supeldiximus, secundum graeci sermonis ambiguitatem, instructi, sive muniti, propter supellectilem, qua Aegyptios spoliaverunt, possit intelligi. 13. Aestimanti curiositatem esse finitam, major quaerendi ardor exoritur: et ad similitudinem Jeremiae dissolvor undique et ferre non possum : quare Septuaginta, quintam generationem, et Aquila transtulerit armatos
Abbreviated transcription (Latin):
ibi iudȩ & ordonumeretur. Iuda genuit phares: faxes genuit es rom: esromgenuit.
aram: aramgenuit ansinadab: aminadab genuit naason : naasongenuit salmon:
Fares cũ patresuo iuda ingyessus ẽ aegrptũ : Naason princeps trib: iuda inde serto dis¬
eribitur cuius filius salmonterram yeꝓmissionis intrauit: Conputa a faxes usq:
ad naason & inuenies generatines utam &si non nulliut in tribuleui ostendimus inesix
initium faciant : & ad salmonus que perueniant: Puto problema dissolutum : Qđsi
displicet adconpendium ueniam : & dicam in hebreo non esse diuersum: Aquila namq:
non contentiosus ut quidam putant sed studiosius uerbum interpretatur aduerbum:
in eo loco ubi lxx põsuerunt : quinta autẽ generatione ascenderunt filiii s rł d&erra
aitror. Id ẽ armati ascenderunt filiusrł decerra egrpti : Lic & proquonos armiti

Expanded text:
tibi Indae ordo numeretur: Iuda genuit Phares, Phares genuit Esrom, Esrom genuit tibi Indae ordo numeretur: Iuda genuit Phares, Phares genuit Esrom, Esrom genuit Aram, Aram genuit Aminadab, Aminadab genuit Naasson, Naasson genuit Salmon. Phares cum patre suo Iuda ingressus est Aegyptum, Naasson princeps tribus Iuda in deserto describitur, cuius filius Salmon terram repromissionis introiit. conputa a Phares usque adNaasson et inuenies generationes quinque, tametsi nonnulli, ut in tribu Leui ostendimus, in Esrom initium faciant et ad Salmon usque perueniant. Puto problema dissolutum; quod si displicet, ad conpendium ueniam et dicam in Hebraeo non esse diuersum. non contentiosius ut quidam putant, sed studiosius verbum interpretatur ad verbum, in eo loco ubi Septuaginta posuerunt, Quinta autem generatione ascenderunt filii Israel de terra t, « Et armati ascenderunt filii Israel de terra Aegypti. » Licet pro eo quod nos armati
Abbreviated transcription (Latin):
ium posuit que inforamine pȩtrae : Vt post spm seuientem posterrȩ meȩ motum postin¬
indium ignorantiae quo urebar : uox adme aurȩ lenioris acceder& dicerem que. Inueni quẽ
uae siuit anima mea tenebo eum et nondimittam, Et enim cumuideatur scriptura in t̃se
ec̃ contraria : utrumq uerum est cumdiuersum sit: Egressi sunt quarta generatione
ln isr ł d&erra egrpti: replica genealogiã leui : L. eui genuit caadh. ea adhgenuit
amram. amram genuit aaron : aarongenuit eleazar: elea zar genuit finees :
Da ad hcũ patre suo leui ingressus est aegrptũ : Aca adhusq: adeleat ar conpu
antur generationes iiii. :licet quidam uelint abamrã incipere : & adfinees ut nos inele¬
arũ fecimus peruenire si uero uolueris disparem numerũ ostendere: quomodo
scđm & odum quinta generatione egres sisunt filius rł deterra aegrpti: tribus

Expanded text:
suum, posuitque me in foramine petrae, ut post spiritum saevientem, post terrae meae motum, post insuum, posuitque me in foramine petrae, ut post spiritum saevientem, post terrae meae motum, post incendium ignorantiae quo urebar, vox ad me aurae lenioris accederet, diceremque: Inveni quem quaesivit anima mea, tenebo eum et non dimittam . Etenim cum inter se Scriptura videatur esse contraria, utrumque verum est, cum diversum sit. Egresfilii Israhel de terra Aegypti. replica genealogiam Leui: Leui genuit Caath, Caath genuit Ambram, Ambram genuit Aaron, Aaron genuit Eleazar, Eleazar genuit Finees. Caath cum patre suo Leui ingressus est Aegyptum. rursum Eleazar cutantur generationes quattuor, licet quidam uelint ab Ambram incipere et usque ad Finees, ut nos in Eleazar fecimus, peruenire. si uero uolueris disparem numerum ostendere, quomodo secundum Exodum quinta generatione egressi sint filii Israhel de terra Aegypti, tribus
Abbreviated transcription (Latin):
a erues estuaror d ceostigio genosimn exodumq percurrens repperilo ea in quibus scrat
quidetur ficor qstionem Ac prino estimabam sprialibus spirtalia conparanis in¬
dlu solubilia eo sicut e milta sun alia. Name natisala quattue. decim aonos postdiliaue
uixiseserbitus netamen arcam ingressusest cũnoe Etcũ psedẽ locutissec adab¬
uendo scies quia peregrinum erit sementuũ interra non sua & in seruitutẽ redi¬
it eos & ad fligent & humiliabut̃ annis quad rigentis: postea morses seribit
nexodo: & factũ est post quadringentos xxx annos exiuit om̃is potentia dñi de
fra egrpti : A gar quoq ismahelem quasi lactantẽ & tenerum portat in humeris
cũ xuiii ferme & amplius repperiatur annorum : &ridiculũ sit tã grandemiu¬
uenem matris sedisse ceruicibus: Roboam uero filius salomonis qra dragesimo
ofimo acatis suae annoregni sũp sit gordium & regnauit in hierus alem annis¬
is uoluerem aperuit mibiostium quihab& clauem dauid: & intro duxit me cubiculum

Expanded text:
tacitus aestuare, et e vestigio Genesim Exodumque percurrens, reperi loca in quibus scripta sunt, quae videntur facere quaestionem, ac primo aestimabam spiritalibus spiritalia comparans indissolubilia esse, sicuti et multa sunt alia. Nam et Mathusalam XIV annis pouixisse scribitur, nec tamen arcam ingressus est cum Noe; et, cum ipse deus locutus sit ad Absciendo scies, quia peregrinum erit semen tuum in terra non sua et in seruitutem redigent eos et adfligent eos et humiliabunt eos quadringenin Exodo: « Et factum est post quadrinterra Aegypti. Agar quoque Ismaelem quasi lactantem et tenerum portat in humeris, cum XVIII ferme et amplius reperiatur annorum, ut ridiculum sit tam grandem juvenem matris sedisse cervicibus. Roboam autem filius Salomonis quadragesimo primo aetatis suae anno regni sumpsit exordium, et regnavit in Hierusalem sedecim annisollicitus volverim, aperuit mihi ostium qui habet clavem David, introduxit me in cubiculum
Abbreviated transcription (Latin):
Et quis domel recepit mala inuita sua none osdem cruciatus patietur in morte quos est passes in
uita ita & lamech peccatum id est totius mundiatq sanguinis qui ef fusus est xp̃i solueretur
aduentu : qui tollit mundi peccata qui lauit amictum suum in sanguine uuae & torcu¬
ar calcauit solus: quide edom ad caelum rubicunđ ascendens & damantibus angłis

Expanded text:
in id ipsum et, qui semel recepit mala sua in uita sua, non eosdem cruciatus patietur in morte, quos est passus in in id ipsum et, qui semel recepit mala sua in uita sua, non eosdem cruciatus patietur in morte, quos est passus in uita — ita et Lamech peccatum, id est totius mundi atque sanguinis, qui effusus est, Christi soluetur aduentu, qui tollit peccata mundi, qui lauit amictum suum in sanguine uuae et torcular calcauit solus, qui de Edom ad caelum rubicundus ascendens clamantibus angelis
Abbreviated transcription (Latin):
nitmn ista sententia ẽ : quod putant inseptima generatione alamech inter fectõ cai:
Adam quippe genuit cain : caingenuit enoc: enoc genuit cainan : cainangenuit ma¬
leleel : malaleel genuit matuscdã : matusclam genuit lamech : qui septimus ab adam
Non sponte ut in quodã hebreo uolumine scribitur inter fecitcam. ut ipsepostea confi¬
tetur. quia uirũ occidi in uulnere meo & iuuenẽ in liuore meo: Qm̃ septies uindicabi
decain: delamech autẽ septuagies septies: Hȩc autẽ decam quod in septima generati¬
one interfectus sit : & iuxta alic̃ edicionem poenam suis stelerib: dederit : Nibil obs¬
curi arbitror remansis se : Nunc illud quod non interrogaueras dũ aliud agimusin
Scergo septima generatione cam peccatum est dis solutum. Non uindi cabit dr̃bis in idipsir

Expanded text:
nostrorum ista sententia est, quod putent in septima generatione a Lamech interfectum Cain. nostrorum ista sententia est, quod putent in septima generatione a Lamech interfectum Cain. Adam quippe genuit Cain, Cain genuit Enoch, Enoch genuit Gaidad, Gaidad genuit Maleleel, Maleleel genuit Mathusalam, Mathusalam genuit Lamech, qui septimus ab Adam non sponte, sicuti in quodam Hebraeo uolumine scribitur, interfecit Cain. et ipse postea confitetur: quia uirum occidi in uulnere mihi et iuuenem in liuore meo, quoniam septies uindicabitur de Cain, de Lamech autem septuagies septies. et quidem de Cain, quod in septima generatione interfectus sit et iuxta aliam expositionem poenam sui sceleris dederit, nihil obscuri arbitror remansisse. Nunc illud, quod non interrogaueras, dum aliud agimus, isicuti ergo septima generatione Cain peccatum est dissolutum — non uindicabit quippe bis dominus
Abbreviated transcription (Latin):
conscientiaȩ tuaȩ ignetor queberis. Itaut quicumq t eocciderit secundum duplicem
intellegentiam : aut inseptima generatione : Aut septimote liberet crutiatu : Non
quo dipse qui occiderit cain septem ultiombus subitiendus sit : sed quod septemuin dic¬
tas quae in cain tantotempore cucurrerunt sol uatiinter fecto occidens eum quiui¬
tefuerat derelictus ad poenam : Vt autem quod dicimus manifestius fiat: cotidia¬
nȩ consuetudinis ponamus exemplum: Loquatur inter uerbera seruus ad dñm
quia incendi domuntuam & uniuersam sustantiamtuam dissipaui interficeme :
nusque respondeat : Nonutuis morieris & finies morte supplicia :
tempore custodieris aduitam : & tam infeliciter in bac luce uersuberis : ut quicumq:
te occiderit beneficiũ prest& occiso Dumte d&am multis liberat cruciatibus : &
posuit septimpliciter: & symachus ebdomadas siue septimꝰ ulcisc&ur : maiorum

Expanded text:
conscientiae tuae igne torqueberis ita, ut, quicumque te occiderit, secundum duplicem conscientiae tuae igne torqueberis ita, ut, quicumque te occiderit, secundum duplicem intellegentiam aut in septima generatione aut septimo te liberet cruciatu\', non quod ipse, qui percusserit Cain, septem ultionibus subiciendus sit, sed quod septem uindictas, quae in Cain tanto tempore cucurrerunt, soluat interfector occidens eum, qui uitae fuerat derelictus ad poenam. Ut autem, quod dicimus, manifestius fiat, cotidianae consuetudinis ponamus exemplum. loquatur inter uerbera seruus ad dominum: quia incendi domum tuam et uniuersam substantiam dissipaui, interfice me\' dominusque respverum longo tempore custodieris ad vitam, et tam infeliciter in hac luce versaberis, ut quicunque te occiderit, beneficium praestet occiso, dum de tam multis te liberet cruciatibus. Secposuit, semptempliciter, et Sy
Abbreviated transcription (Latin):
Bum quieleustos pereeis mneisuims Quamobbreto miledetione damneus cioge nens
aetremens uiuer& sapterra : Nolut ueniã deprecari sd pee ouris pecegt
congeminans. tantum putauit ne fascuiadño non possit ignosci : Denique respon¬
dit dño: maiorcausamea e quẽ ut dimittar. Id eplus peccaui quam ut merear ab solui: Ec
eicis mehodie a facieterrȩ & a facietua abscondar: &ero gemens &tremens superter¬
fam: & erit om̃is quiinuenerit me occid&me : Cicior in quit a conspectutuo et conscientia
sceleris lucem ipsam ferre non sustinens : Abs condar & latitem : erit que om̃is quinue¬
nerit meoccidetme: Dum extremore corporis & furiatȩmentis agitatueum esse intel¬
legit quimereatur inter fici: Verum ds̃ nolens eum conpendiosȩ mortis finire crutia
penȩ qua se ipsedã nauerat : Ait: Nonsicid .e. uon ut aestimas morieris:
Q mortem ꝓremedio accipies. Verum uiue s usq: ad septimam generationem : &

Expanded text:
numquid custos fratris mei sum? quam ob rem maledictione damnatus, ut gemens et tremens uiueret super terram, noluit ueniam deprecari, sed peccatis peccata congeminans tantum putauit nefas, cui a domino non posset ignosci. denique respondit ad dominum: maior causa mea, quam ut dimittar—\'id est:pluspeccaui, quamutmerear absolui\' —. ecce eicis me hodie a facie terrae et a facie tua abscondar et ero gemens et tremens super terram; et erit: omnis, qui inuenerit me, occidet me. \'eicior,\' inquit, \'a conspectu tuo et conscientia sceleris lucem ipsam ferre non sustinens abscondar, ut latitem, eritque: omnis, qui inuenerit me, occidet me, dum ex tremore corporis et furiatae mentis agitatu eum esse intellegit, qui mereatur interfici\'. uerum deus nolens eum conpendio mortis finire cruciatus nec tradens poenae, qua se ipse damnauerat, ait: non sic, id est: non, ut aestimas, morieris et mortem pro remedio accipies, uerum uiues usque ad septimam generationem et
Abbreviated transcription (Latin):
primum canticum canere dicens : Cantemus dño glorio seenim magnificatus est :
Licet autem primum dixeris canticum ad huc longe es acanti cocanticorum : Fer¬
ambula cerram deserti spiritaliter donec uenias adputeum quem foderuntregos
utibi secmndum canticum canas : Post hecueni aduicinam scae terrȩ & super iordanis
ripam constitutis cantes canticum morsidicens : Adton decelum & loquar : & audi¬
inter pretatur : Vt possis et illud carmen quod in libro iudicum continetur edicore
Adreg norum deinceps uolumen ascendes ueni ad canticum quando da uid

Expanded text:
primum canticum canere dicens: Cantemus Domino, gloriose enim honorificatus est . primum canticum canere dicens: Cantemus Domino, gloriose enim honorificatus est . Licet autem primum dixeris canticum, adhuc longe es a Cantico Canticorum. Perambula terram deserti spiritualiter, donec venias ad puteum, quem foderunt reges , ut ibi secundum canticum canas. Post haec veni ad vicina sanctae Terrae, ut super Jordanis ripam constitutus, cantes canticum Moysi, dicens: Attende, coelum, et loquar, et audiinterpretatur: ut possis et illud carmen, quod in libro Judicum continetur , ediscere. Ad Regnorum deinceps volumen ascendens , veni ad canticum, quando David
Abbreviated transcription (Latin):
quo dͥ dicitun introduxit merex in cubiculum suum: itaque illo opere p̃termis soqui a ingents
conposuit fidelitor magis quã ornaco inter prettins: suũ guscu tibisen sũ enus nõcibum offorons
Euani maduertas quanta sint illa estiman da quȩ magna sun cumsic possint placore
non solum sca sed & scã sc̃orum : Et alia non tantum sabbata sade sabbata sabbatorũ
Sinunc docemus seribentes a lomone es se quȩdam non solum canticases & cantica can¬
ingreditur in sca plurib adbuc indig& ut uile se intro ire in sca sanctorũ: & qui
sabbatum cȩlebrat qđ adño populo constitum est : Multo adhuc ne ces saria bab&
utagat sebtata sabbator tns. Siodem modo dif fici le reppenttur q̃ui om̃a quo niseti
turis continentur cantica ꝑagrans ueleat astendare ao cantica canticorũ : Egyedite
portet ex aegrpto &egres sum deterra ȩgeptipercransire marerubrum ut possis

Expanded text:
quod dicitur: Introduxit me rex in cubiculum suum . Itaque illo opere praetermisso, quia ingentis quod dicitur: Introduxit me rex in cubiculum suum . Itaque illo opere praetermisso, quia ingentis . lactantibusque composuit, fideliter magis quam ornate interpretatus sum: gustum tibi sensuum ejus, non cibum offerens; ut animadvertas quanti sint illa aestimanda, quae magna sunt, cum sic possint placere, non solum sancta, sed et sancta sanctorum; et alia non tantum sabbata, sed et sabbata sabbatorum; sic nunc docemur, scribente Salomone, esse quaedam non solum Cantica, sed et Cantica Caningreditur in sancta, pluribus adhuc indiget, ut valeat introire in sancta sanctorum: et qui sabbatum celebrat, quod a Domino populo constitutum est, multa 502 adhuc necessaria habet ut agat sabbata sabbatorum: eodem modo difficile reperitur, qui omnia tur cantica peragrans, valeat ascendere ad Cantica Canticorum. Egredi te oportet ex Aegypto, et egressum de terra Aegypti pertransire mare Rubrum, ut possis
Abbreviated transcription (Latin):
dñm nisi ad oues perditas domus isrł: nec uoluisse panem accipere filiorum &dare eum
canbus & benedictionem primam iudacorum populo detulis sequibus sunt credita eloqͥa
di & re promissio & legis latio & confessiotestamenti: Verum que illi croderenoluer
adia cobminorem populum benedictionem esse trans latam : neque tam̃ maiorem filũ
paonitus fuis sedes pectum qui a cum sub intrauerit plenitu dogentium tunc om̃is ist
eatissimo papȩ damaso hieronimus : Origenis cũ inc&eris libris om̃s ucerit : in can
tico canticorum ipsescuicit : nam decim uoluminib: explicitis quȩ ad uiginti us que
& sr̃ma chs̃ teodetionom: E ad ex tremum quintam edicionem quãm acciolitoreinuo¬
nis soscribit : Ita magnifico apertequo disseruit. Vri mihi uidotur in eo campletum es se

Expanded text:
dominum nisi ad oues perditas domus Israhel nec uoluisse panem accipere filiorum et dare eum dominum nisi ad oues perditas domus Israhel nec uoluisse panem accipere filiorum et dare eum canibus et benedictionem primam Iudaeorum populo detulisse, quibus sunt credita eloquia dei et repromissio et legis datio et confectio testamenti; uerum quia illi credere noluerunt, ad Iacob, minorem populum, benedictionem esse translatam. neque tamen maiorem filium penitus fuisse despectum, quia, cum subintrauerit plenitudo gentium, tunc omnis Israhel EATISSIMO PAPAE DAMASO HIERONYMUS. 499-500 Origenes, cum in caeteris libris omnes vicerit, in Cantico  Al. Cantica Canticorum ipse se vicit. Nam decem voluminibus explicitis, quae ad viginti usque vet Symmachum et Theodotionem, et ad extremum quintam editionem, quam in Actio littore invenisse se scribit, ita magnifice aperteque disserit, ut vel inde mihi videatur in eo completum esse,
Abbreviated transcription (Latin):
eum fratyes sui & seruiant ei credentes & isrł: Quia igitur iniquitas inimica iustitiȩ:
ESau indis cordiẽ concitatur &̃ nec ẽ fraudolentus excogitat dicens in cordesuo: A dͥpro¬
pinquant dies passionis patrismei : & occidam ia cobfratrem meum: Diabolus fratricidas
iudacos incainanteprȩmeditans .: Es aumani festis sime confitetur tempus quoque int fec¬
tionis ostendens : Ad pro pinquent in quic dies passionisut interficiam fratremineum
qua propter rebecca id est paenitentia nunciauit uiro fratris in sidias: Quiuocata i acob
prȩcepitei ut mosophot amiam perger& & inde acciperet uxorem degerelabansirifrat
matris suae: Quomodo itaquo fratris dolos fugiens me sophotamiam tendit ia cobĩta a
sponsam sumpturus eccle siam : Haec supra dictus uir. Nos autemdicimus nonuenis se

Expanded text:
eum fratres sui et serviant ei, credentes ex Israel. Quia igitur iniquitas est inimica justitiae, eum fratres sui et serviant ei, credentes ex Israel. Quia igitur iniquitas est inimica justitiae, Esau in discordiam concitatur, et necem fraudulentus excogitat, dicens in corde suo: Appropinquent dies passionis patris mei, et occidam Jacob fratrem meum » . « Diabolus fratricidas Judaeos in Cain ante praemeditans, in Esau manifestissime confitetur: tempus quoque interfectionis ostendens: Appropinquent, inquit, dies passionis patris, ut interficiam fratrem meum. Quapropter Rebecca, 171 id est patientia, nuntiavit viro fratris insidias, qui vocato Jacob, praecepit ei ut in Mesopotamiam pergeret, et inde acciperet uxorem de genere Laban Syri fratris matris suae. Quomodo itaque fratris dolos fugiens, Mesopotamiam tendit Jacob , ita esponsam sumpturus ecclesiam\'. haec supra dictus uir.\\ Nos autem dicimus non uenisse
Abbreviated transcription (Latin):
portat mnaginem dipatris. Rebbecca sp̃s sc̃i es au populi prioris & diaboliia cob
eiensac sĩue xbi Senuis se isaac consum mat ioncm orbis ostendit: Oculis caligasse:
fider pers se de mundo e relegionis lumen antecum neglectum esse significat qđ
filius maior uocatus acceptio legis est iuda eorum: Quod escas cius adque capturã
dligit pat̃ hom ines sunt aberrore saluati quos perdoc trina miustus quis que ue¬
natur Ser modĩ benedictionis est repromisso & spesregni futuri in quocumxpͥoscis
uipo Inia cobante meditatur loquitur ad silium minorem: uade adgreqem a acepõt
indemibiduos bȩdos : Prȩ figurat carneum saluatoris aduentum in quo eosuclma¬
les que cius brachiis cireũ datesunt peccata utiusq sunt plebis : quȩxp̃s in eetenxione ma¬
nuũ cruci seoũ pariter ad fixit : Qđ is aac quȩrit ab iacobcurtam citouenerit : admiratur

Expanded text:
portat imaginem dei patris, Rebecca spiritus sancti, Esau populi prioris et diaboli, Iacob portat imaginem dei patris, Rebecca spiritus sancti, Esau populi prioris et diaboli, Iacob ecclesiae siue Christi. senuisse Isaac consummationem orbis ostendit; oculos illius caligasse fidem perisse de mundo et religionis lumen ante eum neglectum esse significat. quod filius maior uocatur, acceptio legis est Iudaeorum; quod escas eius atque capturam diligit pater, homines sunt ab errore saluati, quos per doctrinam iustus quisque uenatur. sermo dei benedictionis est repromissio et spes regni futuri, in quo cum Christa norat in Christo, in Iacob ante meditatur — loquitur ad filium minorem: uade ad gregem et accipe mihi inde duos haedos praefigurans carneum saluatoris aduentum, in quo eos uel malles, quae eius brachiis circumdatae sunt, peccata utriusque sunt plebis, quae Christus in extensione manuum cruci secum pariter adfixit. quod Isaac quaerit ab I
Abbreviated transcription (Latin):
ta aero quecis peuelecta nor fuerint: & ad singulas cisiones tachariam aiq damilam interrogare auge¬
lum a sapplieuer depcari: arexponcat sibi que sont illa que uideant: Unde n. non mirum c̃. & isaac in suẽ
mnaximne uulitat̃ nescurx quid facere. Cum magis cotemporo erraret quo filium sangunario dedtũ
uoluptatieieum qui post ea fratrem pos set occidere pretermis soillo quin nocenter habitat domi
uellet efferre a suam magis quam di facere uoluntatem. Ego puto diuinȩ dispensationis fuise
uoculis caccaretur. Etcum ipse diceret: Vox uox iac obest manus autem manus esauꝰ Canci
nonincellegoret minorem esse filium qui ad bene dictiono fratris prgroptor a dstiterut
Qeutem pollciti sumus & deco quo signifcaret infigura adungere hppolitimare
risueer baponanus : a quoer uictorinus noster non plurimumi dis crepat:ion quo om̃ aplenus
exsccutus sit: sed quopos sit occasionem prȩbere lectori adintellegentiam larigicor a pleter

Expanded text:
chariam atque Danielem interrogare angelum, et suppliciter deprecari, ut exponat sibi quae sint illa quae videant. Unde non mirum est, et Isaac in suam maxime utilitatem nescisse quid faceret, cum magis eo tempore erraret, quo filium sanguinariae deditum voluptati, et eum, qui postea fratrem posset occidere, praetermisso illo qui innocenter habitabat domi, vellet efferre, et suam magis quam Dei facere voluntatem. Ego puto divinae dispensationis fuisse, ut oculis caecaretur, et cum ipse diceret: « Vox quidem, vox Jacob est: manus autem, manus Esau » : tamen non intelligeret minorem esse fiQuoniam autem polliciti sumus et de eo, quid in fyris verba ponamus, a quo et Victorinus noster non plurimum discrepat: non quod omnia plenius executus sit, sed quod possit occasionem praebere lectori ad intel
Abbreviated transcription (Latin):
uod uei aic a or ses seribit qunta autem progenie oxierus filuis nł deter racgeoti
quoduti que n s er ponatur uaeut ẽẽ conerarium NCur abra ham sidei suae
cut eu ui uin cum qsione suscepit It Curis a acuriuscus & doca rus nonilli
lents sano filio beronno dinsus eps in dno salutem commentan auimnteg¬
ceni p̃reco latinogo sermone in euan geliorum inter pretationo anr is ide orto¬
deuis uiris dema m̃ iuper stripta de cegod legitur osanna fibodaut non solun
ore nusc u fsdetuam contraria silima protorunt dlt tionas tuos aind nensola

Expanded text:
 vel progenie exierunt filii Israel de terra Aegypti. Quod utique nisi exponatur, videtur esse contrarium. Cur Abraham signum Circumcisionis suscepit? Cur Isaac justus et Deo carus, non illi lectissimo filio Hieronymo Damasus episcopus in domino salutem. Commentaria cum legerem Graeco Latinoque sermone in euangeliorum interpretatione a nostris, id est orthodoxis, uiris olim ac nuper scripta de eo, quod legitur: osanna filio Dauid, non solum diuersa, sed etiam contraria sibimet proferunt. dilectionis tuae ardenti
Abbreviated transcription (Latin):
uale carmen inducitus : ñ on pectusculum. Vt insacrifitio non pectus in iohanne dis¬
cipulo scdubera nominat dicens : quia bona uberatua suꝑ uinum : communica ut spon¬
sa cum sensibus sponsi& scies quia inebriant at quȩ letifica uT istius modi cogitatus
Quo modo autem calix dñi in ebrians perquam optimus est : sic ubera sponsi omni me¬
uora sunt uino quia bona uberatua super uinum In mediis precibus adsponsumuer¬
ba conuertit & odor unguentorum tuorum superomnia a romatu: non uno se domnb
Sponsus uenit unctus unguentis: si autem & ad meam animam factam sponsum
suam uenire dignabitur : Qua moportet esse formosamut illum decȩlo adse
drabat: ut descendere faciata terras ut ueniat adamatam : quali pulchritudine
decoranda est. quailideb e amae feruere ut ea loquictur adillam quȩ adꝑ fetam

Expanded text:
tiale carmen inducitur, non pectusculum, ut in sacrificio, non pectus, ut in Joanne distiale carmen inducitur, non pectusculum, ut in sacrificio, non pectus, ut in Joanne discipulo: sed ubera nominat, dicens: Quia bona ubera tua super vinum. Communica, ut sponsa, cum sensibus sponsi, et scies, quia inebriant atque laetificant istiusmodi cogitatus. Quomodo autem calix Domini inebrians perquam optimus est : sic ubera sponsi omni meliora sunt vino, Quia bona ubera tua super vinum. In mediis precibus ad sponsum verba convertit: Et odor unguentorum tuorum super omnia aromata. Non uno, sed omnibus sponsus venit unctus unguentis. Si autem et ad meam animam factam sponsam suam venire 507 dignabitur, quam oportet esse formosam, ut illum de coelo ad se trahat, ut descendere faciat ad terras, ut veniat ad amatam! Quali pulchritudine decoranda est, quali debet amore fervere, ut ea loquatur ad illam, quae ad perfectam
Abbreviated transcription (Latin):
Imperatiuum modum prooptatiuo ponere: Vt ibi: pater noster quies in colis scificet᷑
nomentuum : Proutinam scĩficetur : & nunc est in prȩsenti: Osculetur me abosculis
oris sui proeo qđ est utinam osculetur: Deinde conspicit sponsum uenit delibutus
unguentis : necabter ad sponsã poterat ÷ uenire nec decebat aliter patrem adnuptias
filium destinare : uarus eum unxit unguentis. fetit illum xp̃m: Venit diuer sis odorib¬
ins pirans : & audit quia bonatua ubera super uinum: Congrue sermo diuinus eam
rem prolo corum qua litato diuersis uocabulis nunc cu rupat: quan do ostia offert
inlege: & uult intel lectum ostendere pectus culum separationis ad fatur: Quando uero
recumbit aliquis cum ihu & sensuum eius communĩone perfruitur ñ on pectusculum
ut supra sed pectus ad loquitur, Por ro cumsponsa loquitur ad sponsum. Quia nup¬

Expanded text:
imperativum modum pro optativo ponere, ut ibi: Pater noster, qui es in coelis, sanctificetur imperativum modum pro optativo ponere, ut ibi: Pater noster, qui es in coelis, sanctificetur nomen tuum, pro utinam sanctificetur: et nunc in praesenti: Osculetur me ab osculis oris sui, pro eo quod est, utinam osculetur. Deinde conspicit sponsum: venit delibutus unguentis. Nec aliter ad sponsam poterat venire, nec decebat aliter Patrem ad nuptias Filium destinare. Variis eum unxit unguentis, fecit illum Christum: venit diversis odoribus spirans, et audit, quia bona ubera tua super vinum. Congrue sermo divinus unam eamdemque rem, pro locorum qualitate, diversis vocabulis nuncupat. Quando hostia offertur in Lege, et vult intellectum ostendere, pectusculum separationis affatur. Quando vero recumbit aliquis cum Jesu, et sensuum ejus communione perfruitur, non pectusculum ut supra, sed pectus alloquitur. Porro cum sponsa loquitur ad sponsum: quia nup