comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
que exemplaribus uariae positũ ẽẽ
non nescio. Vt his dem locis quib:
ex ipsolegitur in aliis codicibus
deipsolegatur. sed utrum hoc inter¬
polantiũ fraude anunius rei sig¬
nificationem idẽ ut hoc sit ex
ipso quid etiam de ipso factũ sit
nan satis hoc nos traȩ fidei. aliquod
potest ad ferre preiuditium
ATHANASINS DIXIT
nhac tua ꝓ secuti one diligenti ad¬
modũ certa exposita ratione
aduerti. sed tantũ nos trefidei.
dixeris & non utrarum duce
designaueris fides non posse
ratus sum & arbitror quod
fidem tuã munere festinans
it a posueris. sperans me quod¬
ex in de leuitersine aliquo do¬
cumen posse transire. INEUAÑ
ostenderet ait. qđ natũ ẽ decar¬
quia ds̃ sp̃s : ego dedõ patri exii.
ecce filiũ depatrenatũ ipsofilio
dicente ostendi. ARRIVSBIXIT
Satis callidis & suspitiosis uteris
disputationibus qđ dicas qđ
a fidei meae munitionẽ hoc
dixerim. Sed ut desensibus tuis
omnis sus pectionis ambiguitatis¬

Expanded text:
que exemplaribus varie positum esse que exemplaribus varie positum esse non nescio, ut iisdem locis quibus ex ipso legitur, in aliis codicibus de ipso legatur; sed utrum hoc interpolantium fraude, an unius rei significatione id est ut hoc sit ex ipso, quod est etiam de ipso  factum sit, non satis hoc nostrae fidei aliquod potest afferre praejudicium. Athanasius dixit: In hac tua prosecutione diligenti admodum certa ex apposita ratione adverti. Sed quod tantum nostrae dixeris, et non utrorumque designaverisratus sum: et arbitror quod fidem tuam munire festinans, ita posueris; sperans me exinde leviter sine aliquo documento posse transire. In Evangostenderet, ait: Quod natum est de carus est . Et, Ego de Deo Patre exivi . Ecce Filium de Patre natum, ipso Filio dicente, ostendi. Arius dixit: Satis callidis et suspiciosis uteris disputationibus, quo dicas quod ad fidei meae munitionem hoc dixerim. Sed ut de sensibus tuis omnis suspicionis ambiguitas
Abbreviated transcription (Latin):
teritis gestis in serte. meminis set
oportet quibus idem ꝑ oratũ ẽ ut
omissis suꝑ fluis ad arcẽ nego cii
deberẽ descendi. qđ debitis tan¬
dem ali quando factitare
ARRIUS DIXIT
unius dignitatis hunius gloria
nimis in caute solet populis iact
nis uel diuinationis uitio subae¬
re dm̃ non posse annon.
ATHA NASIUS DIXIT
Ualde ꝓsiteor ARRIUS PIXII
go quoq ꝓfiteor filiũ expare
dẽẽ arbitraris natũ eẽ expa
rimnatũ qđ &iam facillime
scriptũ ostendo quid callidis ute¬
ris argumentis ceterũ depatre
natũ. nus quã mihi interim ad
presens scriptũ occurrerepotuit.
Expatre uero scriptũ esserecolo
io hanne apło dicente qui diligit
patrẽ diligit eũ quinatus ẽ exeo.
ATHANASIUS DIXIT
rgonihil inter essepotest utrũ
exipso andeipsonatus dicatur
ARRIUS DIXIT
Simihi demonstrare ualueris
pro priae positũ filiũ depatrena¬
tũ tunc quid inde sentire debe
am extimabo utrũ quia in pleris¬

Expanded text:
teritis gestis insertae, meminisse teritis gestis insertae, meminisse oportet; quibus id peroratum est, omissis superfluis, ad arcem negotii debere descendi; quod debetis tandem aliquando factitare. Arius dixit: unius dignitatis, unius gloriae, professione solet populis jactiionis, vel divisionis vitio subjacere non posse, an non? Athanasius dixit: Valde profiteor. Arius dixit: Et ego quoque profiteor Filium ex Patre Id esse arbitraris natum ex Patre rim natum: quod etiam facillime scriptum ostendo. Quid callidis uteris argumentis? Caeterum de Patre natum nusquam mihi interim ad praesens scriptum occurrere potuit. Ex Patre vero scriptum esse recolo, Joanne apostolo dicente: Qui diligit Patrem, diligit eum qui natus est ex eo. Athanasius dixit: Ergo nihil interesse putas utrum ex ipso, vel de ipso natus dicatur? Arius dixit: Si mihi demonstrare valueris proprie positum, Filium de Patre natum, tunc quid inde debeam sentire aestimabo. Verum quia in pleris
Abbreviated transcription (Latin):
deuni tate substantiao cutra
acteo disputauerim meas que
disputationis scriptomanda¬
uerim quibus ame in hac dispu¬
tatione aliquid addi amplius
non possit. Tamen quia haec
extrinsecus nullo eminus ad¬
uersante dicta sunt. nec esse
habeo haec tadem repetere:
mittere quo possit tui iudicu
sententia roborari. PROnis
i non fuerit arru replicationi¬
bus tenuata . tunc nostrapo¬
terunt firmari sentia. AR
in patrocinio nefande ad ser¬
tionis iudicis sententi a p̃obtat᷑.
Agamus primitus qđ nobis agen¬
dũ necessitas de monstrande
ueritatis in ponit inculcetur
humano auditui. fidei nostre
ꝓ fessio percipiunt iuditia qui¬
bus modis quibus dacumentis
quibus deniq rationibus nos¬
tra fulciatur ad sertio. & tõ
demũ ꝓmulgationẽ sententia que
in nr̃o uti que nequã quã pendet
arbitrio deiudice postula ium
PRABNS IUDEX DIXIT
Srefationis meae nuper actis¬
in hoc actionis principio habi¬
te & sponsionis ur̃ae dudũ pre¬

Expanded text:
de unitate substantiae citra de unitate substantiae citra acta disputaverim, measque disputationes scripto mandaverim, quibus a me in hac disputatione aliquid addi amplius vix possit: tamen quia haec extrinsecus nullo eminus adversante dicta sunt, necesse habeo haec eadem rursus repmittere, quo possint tui judicii sententia roborari. 101 II. Si non fuerint Arii replicationibus tenuata, tunc nostra poterunt firmari sententia. in patrocinio nefandae assertionis judicis sententia praeoptatur? Agamus primo quod nobis agendum necessitas demonstrandae veritatis imponit. Inculcetur humano auditui fidei nostrae professio. Percipiant judicia, quibus modis, quibusque rationibus, quibus denique documentis nostra fulciatur assertio: et tunc demum promulgationem sententiae, quae in nostro utique nequaquam pendet arbitrio, de judice postulabimus. Probus judex dixit: Praefationis meae nuper in hoc actionis principio habitae, et sponsionis vestrae dudum prae
Abbreviated transcription (Latin):
rarũ luculenta dis putationis
ex amine conꝓbetis omissa scili¬
ipsius placitiratio pascit. ut cunc¬
tahumana argumentationis ca¬
uillatione Semota desacris diui¬
narũ auctoritatẽ uoluminibus
tias ad quã reiꝓbationem non
tantũ utopinor mea sed cunctoꝵ
poene mortaliũ mens ita ẽpendu¬
a expectatione suspensa ut si
tanti nego cu merita paterent᷑
Sine ullius diei comperendinatio¬
ne uel alicuius momenta inter¬
capedinẽ ad sũ mã ueritatis at¬
que ad cal cem manifestis sime
notiones desideret peruenire
Vnden etam religiosam sideliũ
& ueritatis cupidã frustetur
intentio. Omnileno cinio lux¬
oriose orationis exploro dere
decausa de conpetentibus neces¬
sariis agite rebus
omnem
ut dixi uerbo¬
rũ am¬
bitu. & ꝑ cul acausa uagantes
locutionẽ faleras leporem que
sermonẽ cautius euitantes ut
disputationis ur̃ae narratio
uetus tatem magis quã cuturno
mentis eloquii. ATΗANΛSΙVSDIX
Licet iam dudũ crebro ac sepius

Expanded text:
rarum, luculento disputationis rarum, luculento disputationis examine comprobetis: omissa sciliipsius placiti ratio poscit ut, cuncta humanae argumentationis cavillatione semota, de sacris divinarum auctoritatum voluminibus,tias. Ad quam rei probationem, non tantum ut opinor mea, sed 144 cunctorum pene mortalium mens ita est pendula exspectatione suspensa, ut si tanti negotii merita paterentur, sine ullius diei comperendinatione, vel alicujus momenti intercapedine, ad summam veritatis, atque calcem manifestissimae notionis desideret pervenire. Unde ne tam religiosa fidelium et veritatis cupida frustretur intentio, omni lenocinio luxuriosae orationis exploso, de re, de causa, de competentibus, de necessariis agite rebus, omnem ut dixi verborum ambitum et procul a causa vagantes locutionum phaleras leporemque sermonum cautius evitantes: ut disputationis vestrae narratio, veritate magis quam cothurnoeloquii. Athanasius dixit: Licet jam dudum crebro ac saepius
Abbreviated transcription (Latin):
aut homo usion aut triusion
descriptur arũ auctoritate
ꝓconenim fas erat de nominis
a pellationis dubitare. Quẽ
testimoniorũ copiosa conles¬
tio firmius poteritroborare
ARRIUS DIXIT
m̃ tua hoc decreuit sententia
debere nos rationẽ persuassi¬
onibus exrerũ consequentibus
causis p̃dic torũ nominũ uir¬
tutesq: colligere. Ne id athana¬
sio cudeatur difficul tate de¬
mons trandi. unitatis. Numid
a euocabuli ꝓ prietas documin¬
ta quesis se ita faciã ut tuẽ
decreti. sententia ꝓmulgata
Ego enim compendio magis ua
uolebã nelongius orationis
tentio euagata ambigui sensi
ueritatem obumbr& ATANASIV
crassiora mendatiorũ nubli
fulgi declaritatis lumen dsiu
Non enĩ potest ꝓpriis carereu
ribus que non eg& extrisi seus
sub fragiorũ ad miniculis ad
in decli nabili sententia ser¬
uare non dubito quibus in
uicẽ can cesis se ui demini
ut unius substantiae uel tri¬
um substantiarũ ꝓfessionem
ex diuinarũ consequentia lite¬

Expanded text:
aut homousion aut triusion aut homousion aut triusion de Scripturarum auctoritate colligite. Non enim fas erit de nominis appellatione dubitare, quam testimoniorum copiosa congestio firmius poterit roborare. Arius dixit: Quoniam hoc tua decrevit sententia, debere nos rationum persuasionibus, ex rerum consequentium causis, praedictorum nominum virtutes colligere, ne id Athanasio videatur, difficultate demonstrandae veritatis nudi me vocabuli proprietatis documenta quaesisse; ita faciam, ut tui est decreti sententia promulgatum. Ego enim compendio magis uti volebam, ne longius rationis intentio evagata, ambiguis sensibus veritatem obumbraret. Athancrassiora mendaciorum nubila, fulgidae veritatis lumen dissipat. Non enim potest propriis carere viribus, qui non eget extrinsecus suffragiorum adminiculis adjindeclinabili sententia servare non dubito, quibus id vobis invicem concessisse videmini, ut unius substantiae vel trium substantiarum professionem ex divinarum consequentia litte
Abbreviated transcription (Latin):
Iisi mihitres usias ꝓ priae posi¬
tas legeris nullũ tiuis in terro¬
gationibus dabores ponsum
Quisenim non uideat quod tua
tendat obiectio. Uisenim ar¬
gumento callide inter rogati¬
onis diuersas ad ꝑbare pa¬
tris & filii & sp̃r scĩ substantias
Sedhic argumentis non opus ẽ
operire ubimani festiora &¬
ꝓprietatis testimoniorũ subs¬
tantiarũ exigitũ documentũ
Sedsi ad ꝓprietate testimoniorũ
ad rerum consequentia transi¬
tres usias propriae positas¬
demonstrare & cũ nos utris¬
q hot articulo soluerimus
obiectionibus uel interroga¬
tionibus tuis satis faciã ne¬
cessEẼ PROBUS IUDIX DIX
uantũ ur̃ae dis putationis in¬
tentio mans trat nec tuhomo¬
usion. nec iste triusion pro¬
priae aspecialiter positũ ua¬
letis ostendere. unde nepu¬
erili cancertatione in rebus
suꝑ flius diucius in moremi¬
ni abhacpura exactione
do cumenti tandẽ utrisq de¬
sinite ex consequentiratione.

Expanded text:
Nisi mihi tres usias proprie posiNisi mihi tres usias proprie positas legeris, nullum tuis interrogationibus dabo responsum. Quis enim non videat quo tua tendat objectio? Vis enim argumento callidae interrogationis diversas approbare Patris et Filii substantias; sed argumentis hic non est opus, ubi manifestiore proprietatis testimonio, trium substantiarum exigitur documentum. Sed si a proprietate testimoniorum ad rerum consequentiam transitres usias propridemonstrare. Et cum nos utrique hoc articulo solverimus, objectionibus vel interrogationibus tuis satisfaciam necesse est. Probus judex dixit: Quantum vestrae disputationis intentio monstrat, nec tu homousion, nec iste triusion proprie et specialiter positum valetis ostendere. Unde ne puerili concertatione in rebus superfluis diutius immoremini, ab hac puri exactione documenti tandem utrique desinite: et ex consequenti ratione
Abbreviated transcription (Latin):
tiones homo usron confusionea¬
tenus ꝑ duras se qđ ꝓoriae posi
non potuit demons trare. Siue
nec tupse tres usi as de monsirin
ualueris pari mihi conditionis
ne cessitate astrictius esseui¬
deberis. ATHANASIUS DIXIT
oceat tres usias ꝓpriae positas
& facio unius substantiae que¬
stantiae in qua una que que ꝑ¬
sona separatim & distinctius
ꝓpriae subsistere cognoscatur
ATHANESIUS DIXIT
ic nulla possunt argumenta hic
sion positũ noli coniciendo didi¬
diunũ sunt pat̃ & filius quia ip¬
se ait. ego & pater unũ sumus
quomodo non ẽ una substantia
sed hanc disputationis uia in¬
gedi penitus noliusti dũ ame
speci aliter positũ homo uside
monstrandũ exigis testimonie
simili ergo & turatione tres
usias specialiter & ꝓpriepo¬
sitis lege. Si enim de homou¬
sion uocabulũ negare debeo
quia scriptũ ẽ demonstrare
non ualeo Necessario tune
fateri debeo si ꝓ priae positũ
ARRIMS PIXIT
Subsistit ꝓpriae annon.
ATIIANASTUS DIXIT

Expanded text:
in homousii confessione hactenus perdurasse, quod proprie positum non potuit demonstrare. Si vero nec tu ipse tres usias demonstrare valueris, pari mihi conditionis necessitate astrictus esse videberis. Athanasius dixit: Doceat tres usias proprie positas, et facio unius substantiae, quastantiae, in quibus unaquaeque persona separatim et distinctius proprie subsistere cognoscatur. Athanasius dixit: Hic nulla prosunt argumenta, hicsion positum. Noli conjiciendo diSi unum sunt Pater, et Filius quia ipse ait; Ego et Pater unum sumus, quomodo non est una substantia? Sed hanc disputationis viam ingredi penitus noluisti, dum a me specialiter positum homousion demonstrando exigis testimonium. Simili ergo et tu ratione, tres usias specialiter et proprie positas lege. Si enim ideo homousion negare debeo, quia hoc scriptum nude monstrare non valeo, necessario triusion tunc fateri debeo, si proprie positum Arius dixit: Subsistit proprie Pater, an non? Athanasius dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
ame adit & quẽ pater mittet inno¬
siac ineo & pater ad mertuorum
quari . cum ꝑph&a de eo testatur¬
& dicat. Ecce dñs formans toni
aut unã cũ eundem possepotes tate
pOtiri. ATHANASIUS DIXIT
Siiudicis dementia permissũ tribu&
& largitur ex diuinis auctoritatib:
& creaiure cumpatre & filio eẽ bre¬
uiter demonstrabo PROBUSIUPEX
Et ut tua ꝓfessio continetur alꝓba hix
breuiter qđ ratio exigit docum entũ
non ex argumento sermanis sedex
er̃. aut sicut ipse fassus ẽ eũ dm̃ uel
creatorem cum munioperis eẽ osten¬
dit ut dum haec ueredicis testimo¬
intentiane uere fidei ꝓfessione con¬
uetus abscedat. ATHANA¬
SIUS DIXIT
eundem creatorẽ eẽ cunctorũ ue¬
bis legalibus adꝓbabo scriptũ ẽ enĩ
Verbo dĩ cali firmatisunt & spũ
oris eius omnis uirtus eorum. &
in salomone. & ipse inquid crea

Expanded text:
procedet. Quem Pater mittet in nomine meo , et Pater ad mortuorum quari, cum pet dicit: Ecce Dominus firmans tonitaut una cum eodem posse potestate potiri. Athanasius dixit: Si judicis clementia permissum tribuit et largitur, ex divinis auctoritatibus t creatorem cum Patre et Filio, breviter demonstrabo. Probus judex dixit: Ut tua professio continet, approba breviter quod ratio exigit documentum; non ex argumento sermonis, sed eesse; aut sicut ipse fassus es Deum eum vel creatorem communis operis esse ostende; ut dum haec veridicis testimointentione, verae fidei professione convictus abscedat. XIII. Athanasius dixit:eumdem creatorem esse cunctorum verbis legalibus approbabo. Scriptum est enim: Verbo Domini coeli firmati sunt, et Spiritu oris ejus omnis virtus eorum . Et in Salomone: Et ipse, inq
Abbreviated transcription (Latin):
& edificauit. Tanta enimpotes¬
tatis uel creationis sp̃s sc̃s osten¬
ditur ut ipso cooperante corpus
to fidei ipsedatus ẽ in utero uir¬
ginis formaretur. E uangelista
dicente. Netimeas accipere
mariam coniugemtuam.
quodenim in ea natũ ẽ despũscõẽ¬

Expanded text:
 XVI, 17. Tantae enim potestatis, vel creationis Spiritus sanctus ostenditur, ut ipso cooperante corpus to fidei datum est, in utero Virginis formaretur, evangelista dicente: Ne timeas accipere Mariam conjugem tuam: quod enim in ea natum est, de
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ut unius potestatis eẽ cum
his dem socius inuenitur. dño
ad firmante. Ite in quid disa¬
continetur ꝓfessio quod absq
eo in sacramento fidei nihil
confertur credentibus. Nam
sicut dñs a postolos ad predican¬
dũ destinauit. pari&iã mado
sp̃s scs facere declaratur.
Ita enim in actibus a postolo¬
rum repperimus scriptum
petro inquid cogitanti. diu

Expanded text:
 et unius potestatis cum iisdem socius invenitur, Domino affirmante: Ite, inquit discicontinet professio, quomodo absque eo in Sacramento fidei nihil confertur credentibus? Nam sicut Dominus apostolos ad praedicandum destinavit, pari etiam modo Spiritus sanctus facere declaratur. Ita enim in Actibus apostolorum reperimus scriptum: Petro autem cogitante de
Abbreviated transcription (Latin):
bites. ATHA NASINS DIXIT
uantis cũq: cũ eũ rationibus
agas nullatenus potest ad
hac intentione remoueri.
Nouit enim certissime quia
ut ex sequenti scripturarũ una¬
eẽ patris & filii substantia
qđ ẽ homo usi on doceatur
conabitur. Et ideo diffiden
actimoris periculo actus nia
sermonibus flagitat docum
tris & filii substantiã ostendã¬

Expanded text:
bites. XXIV. Athanasius dixit: bites. XXIV. Athanasius dixit: Quantiscunque cum eo rationibus agas, nullatenus potest ab hac intentione revocari. Novit enim certissime quia equentia Scripturarum una Patris quod est homousion doceatur, ari: et ideo diffidentiae ac timoris periculo actus, nudi sermonis flagitat documentum.Patris et Filii substantiam 98 id
Abbreviated transcription (Latin):
natur eludere łgo enĩ hoc
mihi ostendi desi derio utrũ
homo usron dominicesit legis
autoritate conscriptũ. &i deo
aut ꝓpriae positũ legat aut
ab eius ꝓfessione recedat
PROBUS IUDEX DIXIT
Seduides quẽ ad modũ intetuã
referat questionẽ. & hisdem
te quibus uteris constringat
arti culo ꝓfessionis suae mani¬
festiorẽ ipse exiges do cumen¬
positũ ostendas innas cibilẽ
aut inpas sibilẽ patrẽ aut
dm̃ exdõ aut lumen exlumine
aut patrẽ filiũ similẽ et quẽ
om̃a si ꝓpriae posita minime
de mons trare ualueris egan¬
ditibi necessitas inminebit
cui dis crimini ut mihi uidet᷑
sola ratio poterit sub uenire
ut concedatis uobis ea quemn
consilus ur̃is nuda sunt posita
descrioturarũ fontibus ae¬
manas set. Nam hoc conten¬
tionis uitio deputabi turdo
cumentũ nudis sermonibus ex¬
igas cuius fidei sensũ inscrip¬
turis diuinis copiosius noueris
originẽ & cũ sensumueneris no¬
mente parit̃ inuenis se nondũ¬

Expanded text:
natur eludere. Ego enim hoc natur eludere. Ego enim hoc mihi ostendi desidero, utrum homousion dominicae sit lectionis auctoritate conscriptum. Et ideo aut proprie positum legat, aut ab ejus confessione recedat. Probus judex dixit: Sed vides quemadmodum in te tuam referat quaestionem, et iisdem te quibus uteris constringat articulis, professionis tuae manifestiore, ut ipse exigis, documenpositum ostendas innascibilem, aut impassibilem Patrem, aut Deum ex Deo, aut lumen ex lumine, aut Patri Filium similem esse? Quae omnia, si proprie posita minime demonstrare valueris, negandi tibi necessitas imminebit. Cui discrimini illa, ut mihi videtur, sola poterit ratio subvenire, ut concedatis vobis ea quae in conciliis vestris nude sunt posita, de Scripturarum fontibus emanasse. Nam hoc contentionis vitio deputabitur, ut documentum nudi sermonis exigas, cujus fidei sensum in Scripturis copiosius noveris originem; et cum sensum inveneris, nomen te pariter invenisse non du
Abbreviated transcription (Latin):
sano hisdemq: sy labis predic¬
itrũ uocabuiorũ romina indi
lege aut ostende scriptũ fili¬
ũ patrisimilem aut fateri dis¬
similem. Quiahinc erũpas
quorur sũ euadas nanẽ tuis
te implicitũ ꝓpositiomibus nexi¬
bus enodandi facultas ulla
sub peditat. aut concedemihi
ex consequentibus ꝓbare homo¬
usron idẽ unius substantiae
fidẽ aut si concedere nolueris
negandatibi sunt uni uersa
quae ipse fateris qua eaunde
posita in uenire nus quã utiq
poteris. PROBUS IUDIX DIX
i ec clesiastice consuetudinis
masẽ ut aliqua uerborũ uo¬
cabula obhoc cohercendis he
reticorũ motib: infidei aucto¬
ritate nude panant᷑ quaeta¬
menratione ex consequentia
rerũ exsistentiũ uentiantur
dũ eorũ ueritas exqua origine
sumunt diuinis continere lit¬
ieris inuenitur quid dicis ar¬
riae concedis home us: on
scripturis per conuenienies
ARRIUS DIXIT
ste nescio quas sylogiste artis
uersutia obiectionẽ meã co¬

Expanded text:
sono, iisdem syllabis praedicsono, iisdem syllabis praedictorum vocabulorum nomina indita lege. Aut ostende scriptum, Filium Patri similem, aut fatere dissimilem. Quo hinc erumpas, quorsum evadas non est. Tuis te implicitum propositionis nexibus enodandi facultas nulla suppeditat. Aut concede mihi ex consequentibus probare homousion, id est unius sub tantiae fidem; aut si concedere nolueris, neganda sunt tibi universa quae ipse fateris, quia ea nude posita invenire nusquam utique poteris. XXIII. Probus judex dixit: Si ecclesiasticae consuetudinis mos est ut aliqua verborum vocabulreticorum motus in fidei auctoritate nude ponantur, quae tamen ratione ex consequentia rerum existentium vestiantur; dum eorum veritas, ex qua originem sumunt, divinis contineri litteris invenitur; quid dicis, Ari? Concedis homousion Scripturis per convenientes Arius dixit: Iste nescio qua syllogisticae artis versutia objectionem meam co
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ostendã ut fatere contra
insolentes & fortiuas heretice
intellegent ae prauitates quedã
confessicnis romina nonte¬
mere p̃sumtã. sed ex consequen¬
ti ratione collecta fidei aueto¬
ritatibus fuisse insertã ita
utItum nouorũ uerborum
reigioso intellectu exti¬
terint absolutiones qđ fueran
quesite uel subminis trate p¬
fidiȩ oc cationes. aut si id fate
nolu eris tuis tecũ obiectioni
agam. Ostende mihi non exca
tellegendũ ꝓuocantibus non al
id ꝓfitendũ pietate fidei suado¬
te sed pura & nuda uerborum
ꝓprietate scriptũ ostendis
genitũ aut in passibilẽ patro
filiũ uero dñ exda lumendo
mine aut patri similem eẽn
mihi dicas hoc sidei ratio posa
hoc pietas docet adhanc mem
minis ꝓfessionẽ scriptura rũc¬
sequentia ꝓuocant. Nolo inqu¬
quã mihitalia obtendas qus
& ame similia dehomo usi
bationẽ respus ꝓfitentẽ sa
ferto inmanibus diui norun
uoluminũ codices. & eo dem

Expanded text:
tum ostendam, aut fatere contra tum ostendam, aut fatere contra insolentes et furtivas haereticae intelligentiae pravitates, quaedam confessionis nomina non temere praesumpta sed ex consequenti ratione collecta, fidei auctoritatibus fuisse inserta; ita ut tot novorum verborum religioso intellectu exstiterint absolutiones, 140 quot fuerant quaesitae vel subministratae perfidiae occasiones. Aut si id fateri nolueris, tuis tecum objectionibus agam. Ostende mihi non ex contelligendum provocantibus, non ad id profitendum pietate fidei suadente, sed pura et nuda verborum proprietate scriptum ostende, ingenitum aut impassibilem Patrem; Filium vero Deum ex Deo, lumen ex lumine, aut Patri similem esse. Nolo mihi dicas; hoc fidei ratio poscit, hoc pietas docet, ad hanc me nominis professionem Scripturarum consequentia provocat. Nolo, inquam, mihi talia obtendas; quia et me similia de homousii probatione respuis proferentem. Sed ferto in manibus divinorum voluminum codices, et eodem
Abbreviated transcription (Latin):
defilio statiustis dm̃ eum dicen¬
tes. dm̃ exdõ lumen delumine
lam id fatino que exhumane
generationis natura traxit
initiũ filio quanta calumni¬
andi occasio pateat ipsi quesa
moniarũ causas intendant.
cur non simili uoci feratione
ipsi quoque insani& dicens quid
dicitis quid statiustis quid se¬
quendũ uram & iuditio poste¬
ritis traditis consitendũ filiũ
dm̃ exdõ lumen delumine
Ostendite mihi utrũ ineadẽ fili
sed contentus sũ ut tibi
scriptũ non fuerit.
saltemihi deꝓph&is legatur
Hea postolorũ litteris ostendatꝰ
quis has nouũ tolleret nouitates
quis hȩc suis ad mittere sensi¬
bus paciatur. Qđ nequȩ ꝓph&ce
neque apłi tradiderunt. Item
similem patrifamiliũ multis &
treberrimis conciliorũ uestrorũ
decretis statuistis. Exsurgat
nunc eu nomius ut odis similẽ
confitetur & dicat ubi hoc legis¬
tis ubi scriptis repperistis utrũ¬
nepater anfilius andeseusus
ẽ uocẽ. ergo tuarrii qui me ho¬
die tali constringis articulo

Expanded text:
dicentes ex Deo, lumen ex lumine. Jam hic Photino, qui ex humanae generationis natura initium tribuit Filio, quanta calumniandi occasio pateat, ipse tu, qmoniarum causas intentat? Cur non simili vociferatione ipse quoque insaniat, dicens: Quid dicitis, quid statuitis, quid sequendum vestro judicio posteris traditis, confitendo Filium Deum ex Deo, lumen ex lumine? Ostendite mihi utrum in ea fidei fSed contentus sum, 96 ut ibi scriptum non fuerit, saltem mihi de prophetis legatur, de apostolorum litteris ostendatur. Quis has vocum toleret novitates? Quis hoc suis admittere sensibus patiatur, quod neque prophetae neque apostoli tradiderunt? XIII. Item similem Patri Filium multis et celeberrimis conciliorum vestrorum decretis statuistis. Exsurgat nunc Eunomius, qui dissimilem confitetur, et dicat: Ubi hoc legistis? ubi scriptum reperistis? utrune Pater an Filius hac de se usus est voce? Ergo tu, Ari, qui me hodie tali constringis articulo
Abbreviated transcription (Latin):
ecđae in posuit . Cũ enim sabelliana
heresisgentiũ exuirgine patrẽ
& utiq: in diuinis scripturis in¬
genitũ nus quã legimus patrem
potest ergo sabellius audatiã suã
nis scripturis sine ullo ꝓspectu
quia eũ non solũ genitũ sed & pas¬
sũ impio dogmate. Idem sabellius
ꝓfitetur. a uobis in unũ conueni¬
entibus interceteras quas ꝓmul¬
gastis fidei sanctionẽ dixistis
patrẽ in pas sibilẽ eẽ qđ religi¬
ose scẽq uos statuissȩ ꝓbamus
dedhecidẽ ille ꝓclamat quousq
ors duentiae audiciã ꝓtenditis
ꝓfitendo qđ scriptũ nonlegistis¬
in pas sibi lempatrem qđ nec¬

Expanded text:
Ecclesia imposuit. Cum enim Sabelliana Ecclesia imposuit. Cum enim Sabelliana haeresis genitum ex Virgine Patrem Et utique in divinis Scripturis ingenitum nusquam legimus Patrem. Potest ergo Sabellius audaciam suam nis Scripturis sine ullo prospectu quia eum non solum genitum, sed et passum impio dogmate idem Sabellius profitetur, vobis in unum convenientibus, inter caeteras quas promulgastis fidei sanctiones, dixistis Patrem impassibilem esse, quod religiose, sancteque vos statuisse probamus. Sed hoc idem ille proclamat. Quousque vestrae licentiae audaciam protenditis; profitendo quod scriptum non legistisimpassibilem Patrem, q
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutibus congruant & que
magis eandẽ antiquis fuisse de¬
monstrarent non ortus noui¬
tatẽ insinuent. & ut qđ dico
planius fiat utor exemplo in
ipso xp̃i ane religionis ac p̃dica¬
sed discipuli tantũ modo nomin¬
dogmatũ auctores exis terant
doctrine obiantes a postolice
om̃s sec tatores suos discipulos
nominabant nec ullo nominis
dis cretio int̃ueros falsos quedis¬
cipulos siue quixp̃iani siue quid¬
othei siue teode siue iude cuius¬
dã siue &iã iohannis sec tatores
qui sequi xp̃o credere fateb anur
uenientes antio chiã sicut eo
luca narrante indicant acta
om̃s discipulos nouo nomine
idẽ xp̃i anos apellant discerno
tes a comumi falsorũ discipuloru
uocabulo ut & diuini per asuã
uocabaili sermo impletur qđ an¬
diiã nobis utendo nominibus
formã ecclesiae retinens contti
di uersos hereti cos ꝓ ut sanesid
ratio postolat diuersas edidit
nominũ nouitates. Deniq pa¬
trinouũ innas cibilitatis nomen

Expanded text:
virtutibus congruant, et quae virtutibus congruant, et quae magis easdem antiquitus fuisse demonstrent, non ortus novitatem insinuent. Et, ut quod dico planius fiat, utor exemplo. In ipso Christianae religionis praedicased discipuli tantummodo nomindogmatum auctores exstiterunt, doctrinae obviantes apostolicae, omnesque sectatores suos disnominabant: nec erat ulla nominis discretio inter veros falsosque discipulos, sive qui Christi, sive qui Dosithei, sive Theodae, sive Judae cujusdam, sive etiam Joannis sectatores, qui se Christo credere fatebantur,convenientes Antiochiam, sicut eorum Luca narrante indicant Acta, omnes discipulos novo nomine, id est Christianos appellant: discernentes eos a communi falsorum discipulorum vocabulo, ut et divini per Isaiam oraculi sermo impleretur, qui aditam, in novis utendo nominibus formam Ecclesia retinens, contra diversos haereticos, ut sanae fidei ratio postulabat, diversas edidit nominum novitates. Denique Patri novum innascibilitatis nomen
Abbreviated transcription (Latin):
stulticiae miraculo dignas
Sienim homo usion nouũ no¬
menẽ non dubiũ quodetres
nouasit quã signisi care uidet᷑
ATHANASIUS DIXIT
rgo pariter remnomen qua e
condep̃nas. ARRINS DIXIT
lta plane ATANASIUS DIXIT
gitur si de monstrauero rei
antique ab a postolis tradite
nomen nouũ ad tributũ fuisse
uictũ tetandem fateueris. an
&iã sic rem antiquã simul cũ
nominis nouitate condep̃nas
ARRIUS DIXIT
Plane hac nan ostendif.
Tt queratio flagitabat ut tres
anti qua nouũ accipere nomer
Num quid enimprius quã huius
nominis uocabulũ sortiretur
sine nominis propriaetatẽ ma¬
neb at hoc nulla mihirationis
consequentiã habere uidetur
ATHANASIUS DIXIT
cclesiastice semꝑ moris ẽ dis¬
cipline ut si quando hereticorũ
noua doctrina exsurgit con¬
tra insolentes questio nã noui¬
tates rebus inmutabiliter ꝑ¬
manentibus nominũ uocabu¬
la in mutare & significantiũ
rerũ naturas ex primere que
tamen ex istentiũ causarum

Expanded text:
stultitiae miraculo dignas. stultitiae miraculo dignas. Si enim homousion novum nomen est, non dubium quod et res nova sit quam significare videtur. Athanasius dixit: Ergo pariter rem nomenque condemnas? Arius dixit: Ita plane. Athanasius dixit: Igitur cum demonstravero rei antiquae et ab apostolis traditae nomen novum attributum fuisse, victum te tandem fateberis; an etiam sic rem antiquam simul cum nominis novitate condemnas? Arius dixit: Plane hoc non ostendis. Et quae ratio causae flagitabat ut res antiqua novum acciperet nomen? Nunquid enim priusquam hujus nominis vocabulum sortiretur, 138 sine nominis proprietate manebat? Hoc nullam mihi rationis consequentiam habere videtur. Athanasius dixit: Ecclesiasticae semper moris est disciplinae, si quando hnova doctrina exsurgit, contra insolentes quaestionum novitates rebus immutabiliter permanentibus, nominum vocabula immutare, et significantius rerum naturas exprimere; quae tamen existentium causarum
Abbreviated transcription (Latin):
statuta doctrina quidutiq
conueniens erat noua a nabis
ingens tuae doctrine anti quis
a pastolorũ obuiare doctrinis
& nouita te uetus tate pro¬
scribere: Non uetus tate noui¬
tate peruertere. ut quid mibi
hoc nomen sequendũ impanit
in quid me ad huius modino¬
uitatẽ ui olentiu s trait. ut quid
hoc apostolicae fidei suꝑ adicit
uerbũ cuius ne
quidẽ nec apłi iuspiã faciunt
mentionẽ. Quid istud queso no¬
gionis abdicant᷑ honorẽ unũ
enĩ exduobus in hac causa fequi
necesseẽ si uera ẽ homo usi ad¬
sertio falsaẽ apłorũ predicatio
Quesinehoc nomine longo tempo¬
re flcauit. Si uero apostolica
fidẽs huius naminis nouitatem¬
adiecit. Reuolue cuncta noui
& ueteris instamenti uolumina
utrũ alicubi homo usion in¬
ditũ sacris paginis poteris repe¬
rire. PROBUS IU DIXDIX
uis his refertur ATHANASIuS
Tominis tantũ offenderis noui DIX¬
tate an&iã ipsius rei uirtutẽ
que hocẽ sortita uocabulum
refugis. ARRIUS DIXIT
Hes loqueris tor tuosas & omni

Expanded text:
statuta doctrina, id utique conveniens erat, novae a nobis ingestae doctrinae antiquis apostolorum obviare doctrinis, et novitatem vetustate proscribere, non vetustatem novitate pervertere. Utquid mihi hoc nomen sequendum imponit? Utquid me ad hujusmodi novitatem violentius trahit? Utquid hoc apostolicae fidei superadjicit verbum, cujus ne quidem, nec apostoli uspiam faciunt mentionem? Quod istud, quaeso, nogionis abdicantur honore? Unum enim de duobus in hac causa sequi necesse est: si vera est homousii assertio, falsa est apostolorum praedicatio, quae sine hoc nomine longo tempore floruit. Si vero apostolica fides hujus nominis eadjecit. Revolve cuncta Novi et Veteris Testamenti volumina, utrum alicubi homousion sacris inditum paginis poteris reperire. XI. Probus judex dixit: Quid his refertur? Athanasius dixit: Nominis tantum offenderis novitate; an etiam ipsius rei virtutem, quae hoc est sortita vocabulum, refugis? Arius dixitRes loqueris tortuosas, et omni
Abbreviated transcription (Latin):
pessimis oat eũ defilio ꝓbaret
subiungit idem ꝓph&a & dicit
Qui stabit in substantiã meã & ui¬
dit uerbũ meũ. uerbũ enim esse
filiũ dauid ꝓphete depatrisper¬
sona testatur dicens. eructuuit
cormeũ uerbũ bonũ. Ioh anni quo¬
q: euangelista sciens aput patrem
uerbũ defilio a principio apatpa¬
trẽ eẽ & patre uerbum nũ quã se¬
paratũ fuisse. in principio euan¬
gelii idẽ ad nunciationis sua ꝓ sin
dicens. In principio erat uerbũ a
bũ Eterũ alio scriptura tradidt
dicens. Inittũ operũ uerbũ non
increationem uerbi. id ẽ a filio
ationẽ ceteras coepit facerem
aturas. Sed quia peruerbũ cdlo¬

Expanded text:
obaret, subjungit idem propheta, et dicit: Quis stetit in substantia mea et vidit verbum meum ? Verbum enim esse Filium, David propheta de Patris persona testatur, dicens: Eructavit cor meum verbum bonum . Joannes quoque evangelista sciens apud Patrem Verbum, id est Filium a principio apud Patrem esse, et a Patre Verbum nunquam separatum fuisse, in principio Evangelii, id est annuntiationis suae, posuit, dicens: In principio erat Verbum, et  iterum alio loco Scriptura tradidit dicens: Initium operis Verbum . Non quod in creatione Verbi, id est a Filii creatione caeteras coepit facere creaturas: sed quia per Verbum D
Abbreviated transcription (Latin):
omnis uirtus eorum. Multas
enim que defilio scrixture perhi¬
beant testimoniũ qđ desua sub¬
Dequa substantia non tantũ simił
sed quo equalis patri filius con¬
ꝓbatur haeo fides ẽ quã xp̃ra
postolis tradidit & ab a postał
ad nos usque peruenit Nec pos¬
sumus eũ in aliquod in mutare
xuperiore ꝓsecutionẽ meam¬
ita ex orsussũ qđ athanasium
ꝑsida cecitatis precipit& top
fundũ dũ enim uult fecundiam
sui sermanis ostendere nescius
incrimine uersatur. scriptu¬
tidiuine dicendo eo qđ substan
a ed̃ quo equet filiũ genitori

Expanded text:
omnis virtus eorum. Multa sunt enim quae de Filio Scripturae divinae perhibent testimonia; quod de subde 110 qua substantia non tantum similis, sed coaequalis Patri Filius comobatur. Haec fides est quam Christus apostolis tradidit, et ab apostolis ad nos usque pervenit. Nec possumus eam in aliquo immutare, Superiore prosecutione mita exorsus sum, quod Athanasius dia caecitatis praecipitatur fundum. Dum enim vult facundiam sui sermonis ostendere, nescius crimine versatur, Scriptudivinae dicendo esse, quod in tia Dei coaequet Filium genitori
Abbreviated transcription (Latin):
ta memini ARRINS DIXIT
Irgoniceni decreta concilulec¬
tione pandatur & agnoscit
athanasiũ uel eius auctores a pos¬
tolicã fidẽ nouorũ adiectionẽ
uerborũ eatenus cõrupisse ut
eos qui antiquis patrũ inherere
doctrinis ambitione regi. ausi
censuerint feralibus relegando
edictis. PROBUS IUDIXDIX
Si presentis nego cii ratioposto¬
illud qđ refertur extrinsecus
recitetur ATΗANASIUS DIX
ause congruit ut rerũ gesta¬
rũ lectionis copia non negetꝰ
PROBUS IU DEX DIX
Ergo ut desiderat prefatide¬
creti lectio uentiletur & lectũẽ¬

Expanded text:
Ita memini. Arius dixit: Ita memini. Arius dixit: Ergo Nicaeni decreta concilii lectione pandantur; et agnosces Athanasium, vel ejus auctores, apostolicam fidem novorum adjectione verborum eatenus corrupisse; ut et eos qui antiquis Patrum inhaesere doctrinis, ambitione regia usi, censuerint feralibus relegandos edictis. Probus judex dixit: Si praesentis negotii ratio postullud est quod refertur extrinsecus recitetur. Athanasius dixit: Causae congruit ut rerum gestarum lectionis copia non negetur. Probus judex dixit: Ergo ut desiderat, praefati decreti lectio ventiletur. Et lectu
Abbreviated transcription (Latin):
icut trespersonas in sua ꝓpri¬
etatemanentes. ita tres substan¬
tias patris & filii & sp̃s sci con¬
fiteor . Alia ẽ enimpersona patris
alia filii alia sp̃s scĩ substantia
Nec past ullo modo ingenita sub¬
stantia aut genita fili. aut creata
sp̃s scĩ conferrinatura. unde neo
potes tate aequales. nec magnitu¬
dine similes nec natura consertos
a nobis fideli confessione credunt᷑
PROBUS INDEX DIXIT
Sihoctantũ ẽ in quo a uobis iudicẽ
dis sentire uidemini idẽ qđ unus
diuersas alius trinitatis unã dicit
eẽ substantiã id nunc disputatio¬
nis ratio poscit ut ad sertiones
ur̃as non sublimitate argumen¬
torũ demdus tria di alectice ar¬
& puris diuine scripture do cu¬
mentis robuscius fulcitatis.
redo qđ memoralibus pru
obliuio . quã id eligantius per¬
orabit illũ debere prauitatis
errore notari. qui noua& in us
tata uerborũ cõmestarũ adi¬
ciens a postolicis que doctrinis
quod ab hisdem constat tradi
tũ non fuis set PROBUS IUDIX DIA

Expanded text:
icut tres personas in sua proprietate manentes, ita tres substantias Patris et Filii et Spiritus sancti confiteor. Alia est enim Dei Patris, alia Filii, alia Spiritus sancti substantia, nec potest ullo modo ingenitae substantiae Patris aut genita Filii, aut creata Spiritus sancti conferri natura. Unde nec potestate aequales, nec magnitudine similes, nec natura consortes a nobis fideli confessione creduntur. XVII. Probus judex dixit: Si hoc totum est, in quo a vobis invicem dissentire videmini, id est, quod unus diversas, alius Trinitatis unam dicat esse substantiam; id nunc disputationis ratio poscit, ut assertiones vestras non subtilitate argumentorum de industria dialecticae arlicibus divinae Scripturae documentis robustius fulciatis. Aredo quod memoralibus prudoblivio, qua id elegantius peroravit, illum debere pravitatis errore notari, qui nova et inu itata verborum commenta sectatur, adjiciens apostolicis dogmatibus quod ab eisdtum non fuisse. Probus judex dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
tibilẽ dm̃. hos anate matizat
catholica & apostoli ecdesia
ARRIUS DIX IT
Perui dens uirorũ obtimȩ ꝓbe
istius decreta concilii. insuggl¬
latione a postolice fidei ausute¬
merario fuisse conscripta qud
enim opus erat nouũ hoc homo¬
usi uocabulũ antiquis dagmaũ
per ordines successores quiuss
ad illudtẽpus inxp̃i confessine
uiuentes homo usi uocabulum
ignorabant impietatis sacrile¬
ũ infidei ueritatis secutus fus
dicemus ꝓ eo scilicet qđ huius no¬
minis notionẽ priuati sineips¬
us p̃dicatione ad sertionẽ per¬
rexerunt ad xp̃m. Si enim a nobi
ut isti poenitus mentiunt᷑ nou
intro ducehant᷑ contra apłorũ¬

Expanded text:
bilem Deum, hos anathematizat catholica et apostolica Ecclesia. X. Arius dixit: Pervides, virorum optime Probe, istius decreta concilii, in suggillationem apostolicae fidei, ausu temeritato fuisse conscripta. Quid enim opus erat novum hoc homousion vocabulum antiquis dogmatum per ordinem successores qui usque ad illud tempus in Christi confessione viventes homousion vocabulum ignorabant, impietatis sacrilegium in fidei veritate secutos esse dicemus; pro eo scilicet quod hujus nominis notione privati, sine ipsius praedicationis assertione perrexerunt ad Christum? Si enim a nobis, ut isti penitus mentiuntur, nova introducebatur contra aposto
Abbreviated transcription (Latin):
trauero dacumentis. tum de¬
mum arrius ob mutescit cum fi¬
liũ depaterna substantia geni¬
tũ legalibus aeloquus medocen¬
to cognoueris. Paulus a pos¬
TOLUS DEFILIO ADHEBRIOS SCRIBIOS
um sit in quid imago inuisibił Al
dĩ & figura substantia eius ge¬

Expanded text:
travero documentis, tum detravero documentis, tum demum Arius obmutescat, cum Filium de Patris substantia genitum, legalibus eloquiis me docente cognoverit. Paulus apostolus de Filio ad Hebraeos scribens, ait: Cum sit, inquit, imago invisibilis Dei, et figuram substantiae ejus ge
Abbreviated transcription (Latin):
dei congruentia suꝑ ẽẽ putatis
ꝓferre dignamini. quo facillime
queramus ꝓcessu disputationis
qđ ueriratio contineat indicare:
ATIANISIUS DIXIT
m̃ excellentiã tuã prespitio hiuc
rei. instantissime hac fideliter
tia ita sehabere ex diuinis uolu¬
niũ ꝓsecutionũ mearũ sententia
sehabere mons tratur ut sicut
hominũ uel cuius libet animaliũ
genus suae substantia similes gig¬
nant & ne hochomo bouẽ uel buus
hominẽ gignat. sed ad suã simili¬
tudinẽ idẽ su ae substantiae. una¬
queq res ꝑcreat mirari usque¬
quaq non debeo dm̃ non potiusse¬
desua substantia filiũ generare
cui totũ posse subiectũ ẽ. Sed ne
abhis que scripturarũ testimonio
mea oratioperuagetur Ad¬
gredior ipsius opitulatione mu¬
nitus filium depatresubstan¬
tia ineffabili ternatũ ex diuinis
oraculis ad ꝓbare &dũ loculento
disputationis non exargum ento¬
uel expbilosophice artes uemien¬
tes sedut dixi ex diuinis demons¬

Expanded text:
vestrae congruentia superesse putatis, vestrae congruentia superesse putatis, proferre dignamini, quo facillime queamus processu disputationis quid veri ratio contineat indagare. Athanasius dixit: Quoniam excellentiam tuam perspicio huic rei instantissime ac fideliter atum ex divinis volunium prosecutionum mearum sententia ita se habere 109 monstratur, ut sicut hominum, vel cujuslibet animalium genus, suae substantiae similes gignat; ut nec homo bovem, nec bos hominem generet, sed ad suam similitudinem, id est suae substantiae, unaquaeque res procreet; mirari usquequaque non debeo Deum potude sua substantia Filium generare, cui totum posse subjectum est. Sed ne absque Scripturarum testimonio mea oratio pervagetur, aggredior ipsius opitulatione munitus, Filium de Patris substantia ineffabiliter natum ex divinis oraculis approbare; ut dum luculento disputationis tramite, non ex argumento philosophicae artis veniente, sed, ut dixi, ex divinis demons
Abbreviated transcription (Latin):
filiã generasse & diuinarũ s¬
turarum testatur aeloquia. & in
sua id arrius superiorȩ ꝓsecutione
fassus ẽ iuditia uirorũ obtimȩ ꝓbe
quis magis cũ diuinis scripturis u¬
trũ ergo quia obhoc unius substan¬
tiaesiliũ cũ patre ẽẽ confiteor
qđ uidelicet exipso & non aliunde
dinos citur ornatus & obhocrursus
inco ruptibiliter genuisse ꝓfiteor
quia ex celentima diuine mai esta
qui intanto ancipitis intellegentiae
dis crimine positus ẽ ut quoiã fidei
suae ponat pedem nesciat. Nolens
enmm confiteri dm̃ desua substantia
incorruptibiliter genuisse in ea
confessionis necessitate adirahit᷑ut
neget omni modis genuisse. Sed
idipsud negare obuiantibas
indeq et clara uociferatione
sunantibus siuȩ o pheticis
sine apistolicis uocibus nus quã¬
Quud inhanc ꝓ secutionẽ ur arum
ad sertionẽ cognoscere potui ul¬
tima examinis nr̃i sententia re¬
tinebit. nunc uero siquid uobis
adhuc dediuinis scripturis fi

Expanded text:
Filium generasse, et divinarum SFilium generasse, et divinarum Scripturarum testantur eloquia, et in sua Arius superiori prosecutione fassus est, judica, virorum optime Probe, quis magis cum divinis conveniat Scripturis; utrumne ego, qui ob hoc unius substantiae cum Patre Filium esse confiteor, quod videlicet ex ipso, et non aliunde dinoscitur natus: et ob hoc rursus incorruptibiliter genuisse profiteor, quia excellentissima divinae majestatqui in tanto ancipitis intelligentiae discrimine positus est, ut quo fidei suae pedem referat, nesciat. Nolens enim confiteri Deum de sua substantia incorruptibiliter genuisse, in eam confessionis necessitatem attrahitur, ut eum neget omnimodis genuisse. Sed hoc ipsum negare, obviantibus undique et clara vociferatione exclamantibus, sive propheticis sive apQuidquid in hac prosecutionum vestrarum assertione agnoscere potui, ultima examinis nostri sententia retinebit. Nunc vero, si qua vobis adhuc de divinis Scripturis fidei
Abbreviated transcription (Latin):
uenit ꝓfiteri. Nam simirabilicer
ex uirgine contra rerũ naturarũ
in corruptibiliter natus creditur
quanto magis expatre credendusẽ
incorrutibili tergenitus. Sienim
substanti alis natura uirginisque
ix ipsa utique corrugtibilis natura
conditione passioni & corruptio¬
ne potuit subiacere intemerate
pudoris integritate & in fractis
uirginalibus claustris mirabile¬
integritate filiũ generauit. cur
magis ut dixi in corruptibilẽ dñ
genito exse in corruptibiliterslo
corrũpi non potuisse credatur
& nouũ atque in fandũ monsiruo¬
se opinionis dã nabilẽm &u faui
uirginẽ partũ non potuisse comi¬
pi & formare dm̃ nec corruptio
uitio subiaceret & desua non po¬
isse substantia generare : Voler
igitur dõ corruptibilis nature u¬
go sine ulla pudoris dãno filuȩ
cunctis naturis incorruptibilut¬
re non potuit ut desua substan
filiũ in corruptibiliter generit
potuerit. Ergo quadm̃ descs

Expanded text:
venit profiteri. Nam si mirabiliter venit profiteri. Nam si mirabiliter ex Virgine contra rerum naturam incorruptibiliter creditur natus; quanto magis ex Patre credendus est incorruptibiliter genitus? Si enim substantialis natura Virginis, quae ex ipsa utique corruptibilis naturae conditione passioni et corruptioni potuit subjacere, intemerata pudoris integritate, et infractis virginalibus claustris; mirabilintegritate filium generavit; cur non magis, ut dixi, incorruptibilem 108 Deum, genito ex se incorruptibiliter Filio, corrumpi non potuisse credamus? O novum atque infandum monstruosae opinionis damnabilem metum fateri Virginem partu non potuisse corrumpi, et formidare Deum ne corruptionis vitio subjaceret, de sua non potuisse substantia generare! Volente igitur Deo, corruptibilis naturae Virgo, sine ullo pudoris damno filium cunctis naturis incorruptibilre non potuit, ut de sua substantia Filium incorruptibiliter generare potuerit? Ergo quia Deum de seipso
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ioseds̃ ad refellendã credere
nolentiũ in saniã hoc deipse ꝓni¬
ciare dignatiu ẽ quo ei ddenuus
pet uteri nuncupationex
trin secus non aliunde sed descipso
idẽ de substantia siliũ generasse
doceatur sur nihi uici se cre¬
dulitatis nocam infligis ct̃ho
potius deđo dicere possis. Sia¬
bes utera conpositus es. sidete
ipsogenuisti corruptione obnoxi¬
us eris Nã indõ uterus sine aquã
membrorũ compositione accipit᷑
sicut oculi᷑ aures & manus & pedes
sine ullis distinctionẽ linia mentis
inesse referunt᷑. Sicut ergo oculus
qui omnia uidet. aures qui omnia
audit manus qui cuncta operat᷑
pedes qui ubi quesunt ita uterũ
qui a deipso in effabiliter genuit
accipere debes. Non oportet infi¬
deliter opinari quasi deipsogenuit
corrũ piutiq potuit quẽ ut omni¬
potentẽ & in corruptibiliter gene¬
rare potuerit. in hacipsa genera¬
tione corrũ pi poturt fideliter con¬

Expanded text:
cum ipse Deus ad refellendam credere cum ipse Deus ad refellendam credere nolentium insaniam hoc de seipso pronuntiare dignatus est, quo evidentius per uteri nuncupationem, non extrinsecus, non aliunde, sed de seipso, id est de sua substantia se Filium generasse doceret, cur mihi vitiosae credulitatis notas infigis, potius Deo dicere possis: Si habes uterum, 151 compositus eris. Si de te ipso genuisti, corruptioni obnoxius eris. Nam ita in Deo uterus sine aliqua membrorum compositione accipitur, sicut oculi et aures, et manus et pedes, sine ullis distinctionum lineamentis inesse referuntur. Sicut ergo oculos, quia omnia videt, aures quia omnia audit, manus quia cuncta operatur, pedes quia ubique est; ita uterum, quia de seipso ineffabiliter genuit, accipere debes. IX. Nec te oportet infideliter opinari, quia si de se ipso genuit, corrumpi utique potuit; quem ut omnipotentem et incorruptibiliter generare potuerit, ntione corrumpi potuerit, fideliter con