comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
messem: & cũ inuolutũ eiꝰdẽ similitudinis
exempłũ querentib discipłis explicaret. ñ ait.¬
ager ẽ affrica s ait. Ager e̾ hic mrundus. P
totũ gͦ munđu seges ista seminata ẽ: ꝑ totũ
suꝑseminata ẽxitania. ꝑ totũ crescit utrũq
usq ad messem. Numqͥd aut donatꝰ fuit
maior messor. aut eo tẽpore qͦ se isti a t̾rarũ
orbe seꝑarunt tẽpꝰ messis aduenerat: cum
idẽ dñs ne alicui licer& int̾pretari qͦd uel¬
let aꝑtissime dixerit. messis aũ fimis scłi.
errare ñ possunt. ut uł frum̃ta ꝓ riraniis col¬
ligant: uł ꝓ frum̃tis ei rana redigant. Isti
au̾ cum quasi eeania fugiunt: se ipsos etiã
tirania demonstrart̾ in manifestissimosa¬
crilegio contra sententiã dñi p̾dicantis.
ut cũ ille dicat. sinite utraq crescere usq
ta. ⁊ insola affrica remansisse contendant:
xp̃o regi ⁊ pͥncipi nr̃o sacrilegã facientes in¬

Expanded text:
messem. et cum inuolucrum eiusdem similitudinis messem. et cum inuolucrum eiusdem similitudinis quaerentibus discipulis explicaret, non ait:\'ager est Africa\', sed ait: ager autem eat hie mundus. per totum ergo mundum seges ista seminata est, per totum superseminata zizania, per totum crescit utrumque usque ad messem. numquid aut Donatus fuit maior messorum aut eo tempore, quo se isti a terrarum orbe separarunt, tempus messis aduenerat, cum idem dominus, ne alicui liceret interpretari quod uellet, apertissime dixerit: messis autem est finis errare non possunt, ut nec frumenta pro zizaniis colligant nec pro frumentis zizania redigant. isti autem, cum quasi zizania fugiunt, se ipsos esse zizania demonstrarunt, in manifestissimo sacrilegio contra sententiam domini praedicantes, ut, cum ille dicat: sinite utraque crescere usquta et in sola Africa remansisse contendant, Christo regi et principi nostro sacrilegam facientes in
Abbreviated transcription (Latin):
tacere ñ posset. Que cũ ita sint: cũ & diui¬
nis & humanis legib ita dapnent᷑. tanta tam̃¬
ẽ mansuetudo xp̃iana : ut ñ sołu basilicas.
qͣs iam p̾cisi edificauert̃. s nec eos om̃s cređi¬
derint unitati. quas ab exordio unitas tenu¬
it. & cũ ipsi maximianistas de basilicis ad partẽ
donati ꝑtinentib ꝑ uidices a catholicis imꝑa¬
torib missos. instant̾ excluserint. tam̾ a multiᷤᷤ
locis qͦs catholica unitas ante retinebat: nec
iꝑsoꝵ. catholicoꝵ imꝑatoꝵ legib excludunt᷑.
Postremo si quid forte aliqn inmodatiꝰ in eos
fact̾um ẽ. qđ rꝑianã excederet lenitatẽ: dis¬
seragenario. siue tricenario fructu. incat¬
holica eccłã toto orbe succrescunt. Quaꝑpt̃
copiosissime accusent. s nobiscũ ferre pati¬
entissime ñ recusent. Noluit enĩ ante tempꝰ
eradicare zirania. ⁊ a frum̾toꝵ permixtione
separe. Sinite inqͥd utraq crescere usq ad

Expanded text:
tacere non posset. Quae cum ita sint, cum et diuitacere non posset. Quae cum ita sint, cum et diuinis et humanis legibus ita damnentur, tanta est tamen mansuetudoquas jam praecisi aedificaverunt, sed nec eas omnes reddiderint unitati, quas ab exordio unitas tenuit. Et cum ipsi Maximianistas de basilicis ad partem Donati pertinentibus, per judices a catholicis imperatoribus missos instanter excluserint, tamen a multis locis quos catholica ante unitas retinebat, nec ipsorum catholicorum imperatorum legibus excluduntur. Postremo, si quid forte aliquando immoderatius in eos factum est, quod christianam excederet lenitatem, dissexagenario, sive tricenario fructu in catholica Ecclesia toto orbe succrescunt. CAPUT XIcopiosissime accusent, sed nobiscum ferre patientissime non recusent. Noluit enim Dominus ante tempus eradicare zizania, et a frumentorum permixtione separare. Sinite, inquit, utraque crescere usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
rum iustitiã leges. quȩ uehem̃tes aduersus eos
latȩ st̾ qͥs ignorat: Inqͥb una generalis ad
uenticulis congregant᷑. id continet ut uel
ordinator clerici. uł ipse ordinatꝰ. denis libriᷤᷤ
auri multent᷑: locus uͦ ipse quo impia seꝑa¬
tio congregat᷑. redigatur infiscum. Sunt &
aliȩ ussiones generales. qͥb eis uł faciendi
testam̃ta uł cdonationes aliqͥd offerendi facul¬
tas adimit᷑. uł exdonationib aut testam̃tis ali¬
quid capiencti. Nam in quadã causa cũ homo
nobilis imꝑatorib supplicasset qđ soror eiꝰ quȩ
de parte donati fuerat cum defungeretur.
nescio inqͦs cõmunionis. ⁊ maximeinquen¬
cła augustinũ eꝑm eoꝵ plurima contu¬
liss ex illa generali lege. p̾ceptũ est. ut oĩa
fr̾i restituerent᷑. ubi etiã circũ cellionũ men¬
tio fact̾a ẽ: si more suo uiolent̾ obsisterent.
qͦ genere auxilioꝵ. n adminiculis repelleren-¬
tur. Sic em̃ noti. sic multis p̾liis ꝓbati st̃: ut

Expanded text:
rum leges quam uehementes aduersus eos latae sint quis ignorat? in quibus una generalis aduatis conuenticulis congregantur, id continet, ut uel ordinator clerici uel ipse ordinatus denis libris auri multentur, locus uero ipse quo impia separatio congregatur redigatur in fiscum. sunt et aliae iussiones generales, quibus eis uel faciendi testamenta uel per donationes aliquid conferendi facultas adimitur uel ex donationibus aut testamentis aliquid capiendi. nam in quadam causa cum homo nobilis imperatoribus supplicasset, quod soror eius, quae de parte Donati fuerit, cum defungeretur, in nescio quos communionis suae et maxime in quendam Augustinum episcopum eorum plurima contulisset, ex illa generali lege praeceptum est, ut omnia fratri restituerentur; ubi etiam circumcellionum mentio facta est, si more suo uiolenter obsisterent, quo genere auxiliorum et amminiculis repellerentur. sic enim noti, sic multis proeliis probati sunt, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tendant: quia istã patiunt᷑ ꝑsecutionẽ ꝑ impe¬
ratores xꝑianos. ut pene toto obe terrari eoꝵ
templa euertant᷑. ⁊dola cõminuant᷑. sacficia
subtrahant᷑: qͥ eos honorant si dephensi fue¬
rint. pumant᷑. Qđ si dem̾tisimũ ẽ dicere.
non gͦ expassione certa iustitia. s ex iustitu
non generdit᷑ ait. beati qui ꝑsecutionẽ patiunt᷑.
s addidit magnã differentiã. qua uere a sacri¬
legio pietas secernat᷑. ait enĩ. Beati qͥ per secu¬
cionẽ patiunt᷑ ꝓpt̾ iustitia. Nullomꝰ aũ ꝓpt̾¬

Expanded text:
tendant, quia istam patiuntur persecutionem per impetendant, quia istam patiuntur persecutionem per imperatores christianos, ut paene toto orbe terrarum eorum templa euertantur, idola comminuantur, sacrificia subtrahantur, qui eos honorant, si deprehensi fuerint, puniantur. quod si dementissimum est dicere, non ergo ex passione certa iustitia, sed ex iustitinon generaliter ait: beati qui persecutionem patiuntur\', sed addidit magnam differentiam, qua uere a sacrilegio pietas secernatur. ait enim: beati qui persecutionem patiuntur propter iustitiam. nullo modo aut
Abbreviated transcription (Latin):
ista dñr: Nunqͥd nã etiã si optineant ñ per¬
tinebit ad imprẽm aduersus eos aliqͥd statue¬
re. qͥ pͣua in religione sect̾ant᷑. & ꝓpt̾ea sintꝰ
fecerit eos qͦs pumerit martires ert̃: Hocenꝰ
mͦ ista hereticis omĩb uox patebit. inqͦs er
xp̃iano nomine dealbatis. s etiã ipsis paganis
Nam utiq n ipsi falsa religione sunt impũ. quo¬
rũ simulachra euerti atq confringi iusa sunt
recentib legib. inhiberi etiã sacͥficia subter¬
rore capitali. Si qͥs gͦ eoꝵ dapnatꝰ intali crim¬
ne fuerit martir amandus est: quia ꝓsuper¬
stitione quã piam religionẽ putabat penas
legib luit:  Nullus certe quoqͦmͦ xpianus
audet hoc dicere. Non gͦ quisqͥs in aliqua
religionis questione fuerit ab imperatire pu¬
nitꝰ martir efficit᷑. Neq enĩ uident qͥ talia
sentiunt in eũ locũ se ꝓgredi. ut ipsos etia
demones martirũ głam sͥ uindicare possecon¬

Expanded text:
ista dicuntur?. numquidnam, etiamsi optineant non perista dicuntur?. numquidnam, etiamsi optineant non pertinere ad imperatorem aduersus eos aliquid statuere qui praua in religione sectantur, propterea, si fecerit eosque puniuerit, martyres erunt? hoc enim modo ista haereticis omnibus uox patebit, in quos echristiano nomine dealbatis, sed etiam ipsis paganis. nam utique et ipsi falsa religione sunt impii, quorum simulacra euerti atque confringi iussa sunt recentibus legibus, inhiberi etiam sacrificia sub terrore capitali. si quis ergo eorum damnatus in tali crimine fuerit, martyr habendus est, quia pro superstitione, quam piam religionem putabat, poenas legibus luit? nullus certe quoquo modo christianus audet hoc dicere. non ergo, quisquis in aliqua religionis quaestione fuerit ab imperatore punitus, martyr efficitur. neque enim uident qui talia sentiunt in eum locum se progredi, ut ipsos etiam daemones martyrum gloriam sibi uindicare posse con
Abbreviated transcription (Latin):
s inocłis:  Nam si sanguis exit
de carne mortali. qͥsqͥs aspicit ex horrescit.
quia ñ udet᷑ ñ plangit᷑. ĩ mo uero mors te¬
trior atq luctͥuosior. & ut plane dixerĩ ueri¬
or. uire consuetudinis deridet᷑. cũ auctores
tantarũ mortiũ publice insultant: ⁊ nec
biscũ conferre dignant᷑. & si qͥd temꝑalis
molestiȩ passi fuerint. ꝑcertissimũ atq rec¬
tissimũ ordinẽ potestatũ: cũ ipsis priuatis
furiosorũ agminib. multa grauia passim
atq cotidie. nulla regia. nulla ecłasticale¬
ge cõmittant. nos corpoꝵ. ꝑsecutores uocant.
se animarũ int̾fectores ñ uocant: cũ priuata
licentia nec corporib parcant. S quia semꝑ¬
tescere compellat ueritas: silere ñ ꝑmittit in¬
quitas. An forte de religione fas non e̾ ut chor¬
torẽ ur̃i uenere legati: Cur eũ fecert̃ cuisse siue
uidicẽ non secuturi qđ ille iudicaras.S qͥrsi

Expanded text:
sed in oculis? Nam si sanguis exit sed in oculis? Nam si sanguis exit de carne mortali, quisquis aspicit exhorrescit. quia non videtur, non plangitur: imo vero mors tetrior atque luctuosior, et, ut plane dixerim, verior, jure consuetudinis deridetur: cum auctores tantarum mortium publice insultant, et necbiscum conferre dignantur: et si quid temporalis molestiae passi fuerint per certissimum atque rectissimum ordinem potestatum, cum ipsi priuatis furiosorum agminibus multo grauiora passim atque cotidie nulla regia, nulla ecclesiastica lege committant, nos corporum persecutores uocant, se animarum interfectores non uocant, cum priuata licentia nec corporibus parcant. sed quia pentur, et cum eos ommutescere compellat ueritas, silere non permittit iniquitas. An forte de religione fas non est ut iuditorem uestri uenere legati? cur eum fecerunt causae suae iudicem, non secuturi quod ille iudicaret? sed quorsum
Abbreviated transcription (Latin):
& ordine potestatũ. Priꝰ enĩ ꝓbent sen̾
ẽẽ hereticos uł scismaticos. tũ demũ dem
dignis penis sus liuidam emittant uocẽ. tc̃ de¬
mũ sese audeant cũ mali aliqͥd patiunt᷑ uerita¬
tis martires dicere. Alioqͥn si qͥsqͥs ab imꝑatore
uł a uidicib ab eo missis. pęnas luit. con¬
triuo martir ẽ : om̃s carceres martirib
plemst̃: om̃s catene iudiciariȩ marti¬
res trah ⁊unt. in om̃ib metallis martires erũp¬
nosi st̃: in om̃s insulas mr̃es deportant᷑. in oĩb
penalib locis iuridico gladio mr̃es feriuntur:
causa gladiũ portat. Uis ñ cimere pocestatẽ:
Bonũ fac: n habebis laude ex illa. Bonusqͥc¬
qͥd passus fuerie: laus illi ꝓuenit ex potesta¬
Dte facientis Malus uero qͥ merito pa¬
mtit᷑ iniquitatis. ñ deputet seuitiȩ
potestatis: & tam̃ quid tale isti
Apatiunt᷑. quale faciunt: nͥ qͥa ho¬
minũ multitudo ñ in corde cor hab&.

Expanded text:
et ordine potestatum? Prius enim probent se non et ordine potestatum? Prius enim probent se non esse haereticos vel schismaticos, tum demum de indignis poenis suis lividam emittant vocem, tum demum sese audeant cum mali aliquid patiuntur, veritatis martyres dicere. Alioquin si quisquis ab Imperatore vel a judicibus ab eo missis poenas luit, continuo martyr est, omnes carceres martyribus pleni sunt, omnes catenae judiciariae martyres trahunt, in omnibus metallis martyres aerumnosi sunt, in omnes insulas martyres deportantur, in omnibus poenalibus locis juridico gladio martyres feriuntur, causa gladium portat. Vis non timere potestatem? Bonum fac, et habebis laudem ex illa : bonus quidquid passus fuerit, laus illi provenit ex potestate facientis; malus vero qui merito patitur iniquitatis, non deputet saevitiae potestatis. 14. Et tamen quid tale isti patiuntur, quale faciunt, nisi quia hominum multitudo non in corde cor habet,
Abbreviated transcription (Latin):
ma ꝑcurrere. Ab istis innocentib impia te
direptione discindis. & innocentẽ te cdicis:
qđ utiq si e̾es. cum uideres inscripturis
sc̃is messem dnĩ tui ante ultimã segregati¬
onẽ & uentilationẽ a eiraniis & palea non
posse seꝑari: eligeres potiꝰ fortis e̾e̾ in tole¬
randis malis.: quã impius in deserendis
bonis. Cur enĩ ȩccłarũ per orb̾e longe
remotarũ non putamꝰ e̾ẽ istas ⁊ qu̾ã iustissi¬
eos constantinꝰ ad campũ id ẽ ađ suppliciũ
duci uissit. qͥ uicti apud eccłasticos uidices.
ferebant᷑. ⁊ eũ hoc tanquã ĩ manit̾ dixisse
hispano osio suggerente criminat᷑ suspici
ut inleniorẽ cohertionẽ quãuis ĩmanissimi
sceleris. id ẽ sacͥ legi scismatis sententiam
flecter& ĩꝑatoris. Quid enĩ ñ isti iuste pa¬
tiunt᷑. cũ exaltissimo di p̾sidentis ⁊ ad ca-¬
uendũ ignẽ et̾num. flagellis talib ammo¬
nentis uidicio patiunt᷑. n merito criminũ

Expanded text:
ma percurrere. Ab istis innocentibus impia te ma percurrere. Ab istis innocentibus impia te direptione discindis, et innocentem te dicis: quod utique si esses, cum videres in Scripturis sanctis messem Domini tui ante ultimam segregationem et ventilationem a zizaniis et palea non posse separari , eligeres potius fortis esse in tolerandis malis, quam impius in deserendis bonis. Cur enim Ecclesiarum per orbem longe remotarum non putamus esse istas, et quam justissieos Constantinus ad campum, id est, ad supplicium duci jussit, qui victi apud ecclesiasticos judices, ferebantur: et hoc eum tanquam immaniter jussisse, Hispano Osio suggerente criminatur: suspicut in leniorem coercitionem, quamvis immanissimi sceleris, id est, sacrilegi schismatis, sententiam flecteret Imperator. Quid enim isti non juste patiuntur, cum ex altissimo Dei praesidentis et ad cavendum ignem aeternum flagellis talibus admonentis judicio patiuntur, et merito criminum,
Abbreviated transcription (Latin):
rint: lacerare tam̃ maledictis ⁊ acerbis odiis
mini: qͥd boni de illa ura causa sentire pote¬
rimꝰ.  Qui enĩ longe remotissimos frs teme¬
rariis suspicionib dampnare minime dubita-¬
tis. quã iuste a uicinis ur̃is dapnati fueritis
ostenditis. Cur enĩ non creda recte dapnari
potuisse a uicino iudice auditũ. qui meum
tã longe absentẽ frͣm cdãpnare ñ dubitat
in auditũ. hoc mͥ obiciens maximũ crimen. qnĩ qui
p̾sens ẽe̾ non poti eͥs ad qͦs causa perducta est:
uidicib potiꝰ quã uictis litigatorib credidi:
Quib iudicib si non potiꝰ credidissẽ. etiã¬
si illi qͥ uicti st̃. in nocentes e̾e̾nt. ego in¬
nocens e̾e̾ non possem. Magno enĩ cłilic¬
to implicarem᷑. si cũ corda human a nͥ cerne¬
remꝰ. nec disciplinã ȩccłasticã teneremꝰ. cũ eis
nollemꝰ uidicantib credẽ: ultra qͦs non potu¬
it causa transire. & ꝑ quos potuit ad nos fa¬

Expanded text:
rint, lacerare tamen maledictis et acerbis odiis rint, lacerare tamen maledictis et acerbis odiis zare conamini, quid boni de illa uestra causa sentire poterimus? qui enim longe remotissimos fratres temerariis suspicionibus damnare minime dubitatis, quam iuste a uicinis uestris damnati fueritis ostenditis. cur enim non credam recte damnari potuisse a uicino iudice auditum, qui me fratrem tam longe absentem damnare non dubitat inauditum, hoc mihi obiciens maximum crimen, quoniam qui praesens esse non potui eis ad quos causa perducta est iudicibus potius quam uictis litigatoribus credidi? quibus iudicibus si non potius credidissem, etiamsi illi qui uicti sunt innocentes essent, ego innocens esse non possem. magno enim delicto implicaremur, si, cum corda humana non cerneremus, nec disciplinam ecclesiasticam teneremus, cum eis nollemus iudicantibus credere, ultra qit causa transire, et per quos potuit ad nos fa
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ adorabunt inconspectu eiꝰ untu̾sȩ familiȩ gen¬
tium qm̃ ipsius ẽ regnũ i ipse dñabit᷑ gentiũ
Iecausa itaq ur̃a tẽ fortasse cogerer iudicare.
siuł uicina e̾e̾m. uł ita remota ut int̾ nos ⁊
uos ñ habitarent alii xpͣiani eodẽ nomine signa¬
d eade unitate pacati. Multȩ int̾iacent pa¬
triȩ gentiũ simul mecũ emptȩ illius sangui¬
ne in cuiꝰ conspect̾u mecũ parit̾ adorant. P il¬
las ad me tͦnsit fama de uob̾. ipse de uicini¬
tate causam uram examinare potuerint. Qđ
si non e̾ factũ. uos neglexistis. Neq eni a cȩ
Si au̾ aliqͥd iudicatũ ẽ: date ueniã. Non
audeo uob̾ superatis temere credere: & ui¬
dices ur̃os eadẽ temeritate dapnare. Aoce¬
dit mͥ aliud qđ me plurimũ moueat. qͥa
siuos in nocentes oppressi essetis: nos saltẽ
qui bene nob̾ consciĩ sumꝰ causã ur̃am uici-¬
nis urͣis recto ęccłe iure cõmissam fuisse di
camꝰ. qͥ corã dõ sciunt quẽ ad motũ iudicaue¬

Expanded text:
adorabunt in conspectu ejus universae patriae gentium; quoniam ipsius est regnum, et ipse dominabitur gentium . De causa itaque vestra tunc fortasse cogerer judicare, si vel vicina essem, vel ita remota, ut inter nos et vos non habitarent alii christiani eodem nomine signati, eadem unitate pacati. Multae interjacent patriae gentium, simul mecum emptae illius sanguine, in cujus conspectu mecum pariter adorant. Per illas ad me transiit fama de vobis; ipsae de vicinitate causam vestram examinare potuerunt: quod si non est factum, vos neglexistis; neque enim neglsi autem aliquid judicatum est, date veniam, non audeo vobis superatis temere credere, et judices uestros eadem temeritate damnare. accedit mihi aliud quod me plurimum moueat, quia, si uos innocentes oppressi essetis, nos saltem qui bene nobis conscii sumus causam uestram uicinis uestris recto ecclesiae iure commissam fuisse, qui coram deo sciunt quemadmodum iudicaue
Abbreviated transcription (Latin):
Dicit enĩ legatione functos qͦsdã sic̃ ipse
asserit fidelissimos testes ad easde uenis¬
se ꝓuintias. deinde geminato aduentu
scĩssimor̾ sic̃ ipse cdicit dnĩ sac̾dotũ. diluci¬
de plenius ac ueriꝰ publicata ee̾ quȩ obici¬
unt: homo putans sibi magis credi deb̾ȩ
quͣa dõ ꝓfert tichonius diuini testam̾ti
tonitrua qđ factũ ẽ in ꝓmissione abrahȩ¬
ysaac ⁊ͦiacob: hoc nom̃ est mͥ inȩt̾num.
& iste opponit narrationes consac̾dotum
suorũ. Quid dictũ ẽ ad habraħa:In semi¬
ne tuo benedicent᷑ om̃s gentes. Quid dic¬
tũ ẽ ad ysaac: Insemine tuo benedi

Expanded text:
Dicit enim « legatione functos quosdam, » sicut ipse Dicit enim « legatione functos quosdam, » sicut ipse asserit, « fidelissimos testes, ad easdem venisse provincias, » deinde « geminato adventu sanctissimorum, » sicut ipse dicit, « Domini sacerdotum, dilucide, plenius ac verius publicata esse » quae objiciunt; homo putans sibi magis credi debere quam Deo. Profert Tichonius divini Testamenti tonitrua, quod factum est in promissione Abrahs Jacob; hoc nomen est mihi in aeternum . Et iste opponit narrationes consacerdotum suorum. Quid dictum est ad Abraham? In semine tuo benedicentur omnes gentes . Quid dictum est ad Isaac? Et benedi
Abbreviated transcription (Latin):
obstinatissimũ ad u̾sus apertissrmã
ueritatẽ quã ticoniꝰ asserebat. qua ea
concessa superari ab affricanis ȩccłiis uiiii
gauderent: unde isti se separassent. &e par¬
menianꝰ qͥdẽ pͥmo eũ ꝑ epłam uelut corri
caret toto orbe diffusã. ⁊ admonens ne fa¬
cere auder&: hoc oꝑe statunꝰ respondẽ.
Illud itaq pͥmũ uideamꝰ quale sit: qͦd gal¬
los ⁊ hispanos ⁊ italos. ⁊eoꝵ socios. qͦs utiq
totũ orbẽ uult intelligi. traditorib af
fricanis cõmertio scelerũ & societate cri¬
minũ dicit e̾ẽ consimiles. Homini enĩ de
scͥpturis sc̃is ꝓferenti tã multa & tã ingen¬
tia docum̃ta. ipse sine docum̾tis loqͥt᷑.
& uult nichil ꝓbans credi sibi: inuitans
eũ uidelicet ad iitationẽ sui. qͥ a ⁊ ipse
qͥb dã coep̃is suis contra tot exclas ꝑtan¬
tã latitutidinẽ t̾rarũ omͣtum constitu¬
tas: ñ nͥ loquentib credidit. Qua credu¬
litate quid magis temerariũ repꝑiꝰ potest:

Expanded text:
obstinatissimum animum aduersus apertissimam ueritatem, quam Tychonius asserebat, quam ea concessa superari ab Africanis ecclesiis, quaegauderent, unde se isti separassent. et Parmenianus quidem primo eum per epistulam uelut corrigcaret toto orbe diffusam, et ammonens ne facere auderet, hoc opere statuimus respondere. Illud itaque primum uideamus quale sit, quod Gallos et Hispanos et Italos et eorum socios, quos utique totum orbem ufricanis commercio scelerum et societate criminum » dicit « esse consimiles. » Homini enim de Scripturis sanctis proferenti tam multa et tam ingentia documenta, ipse sine documentis loquitur et vult nihil probans credi sibi; invitans eum videlicet ad imitationem sui, quia et ipse quibusdam coepiscopis suis contra tot Ecclesias per tantam latitudinem terrarum omnium constitutas, non nisi loquentibus credidit. Qua credulitate quid magis temerarium reperiri potest?
Abbreviated transcription (Latin):
Qd gͦ dix̃ ab oriente in occidentẽ ꝑuen¬
turũ aduentũ suũ: contra illos ualet qui
ꝑ terrarũ particulas nominant᷑. ⁊ di¬
cunt apud se ẽẽ xp̃m. Qͦd aut̃ ait sicut
fulgur: contra eos ualet qͥ occulte con¬
gregant tamꝗͣ in penetrabilib ⁊ pau¬
cos tãqua in deserto. ad manifestationẽ
quippe claritatẽq ꝑtinet ȩccłȩ fulgu¬
ris nom̃. assignificans etiã noc te uel ne¬
bula sclĩ huius. Tunc enĩ fulguris can-¬
dor apparet.

Expanded text:
ergo dixit ab Oriente in Occidentem perventurum adventum suum, contra illos valet, qui per terrarum particulas nominantur, et dicunt apud se esse Christum. Quod autem ait, sicut fulgur, contra eos valet qui occulte congregant tanquam in penetralibus, et paucos, tanquam in deserto. Ad manifestationem quoque claritatemque pertinet Ecclesiae fulguris nomen, significans etiam noctem, vel nubila saeculi hujus; tunc enim fulguris candor apparet.
Abbreviated transcription (Latin):
Ita fit ut qũeadmodũ corpꝰ ꝑ int̾iora caua
sua recipit aluid corpꝰ qͦd ẽ anima sic̃ putas.
sic ⁊ anima credenda sit hab̾e int̾iora in a¬
nia. qͦ corpꝰ terciũ receꝑit sp̃m: atq ita totus
homo constet ex trib ex t̃iore. int̾iore. inti¬
mo. Itane nondũ respicis qͣnta te absurdis¬
simaᷤ seqͣnt᷑. cũ animã conaris asseuerare cor¬
poreã.  Deinde dic mͥ qͥs eoꝵ renouabit᷑ in
agnitione dĩ. scd̾m imaginẽ eiꝰ qͥ creauit eũ.

Expanded text:
fit, ut quemadmodum corpus per interiora cana sua recipit aliud corpus, quod est anima, sicut putas, sic et anima credenda sit habere interiora inania, qua corpus tertium receperit spiritum, atque ita totus homo constet ex tribus: exteriore, interiore, intimo. itane nondum respicis, quanta te absurdissima consequantur, cum animam conaris asseuerare corpoream ? deinde dic. mihi: quis eorum renouabitur in agnitione dei secundum imaginem eius qui creauit eu
Abbreviated transcription (Latin):
ralis inclusũ ad similitudinẽ sui declinauit
ext̾ioris hominis habitudo. Deinde infers.
flatus gͦ dĩ animã fec̃. ĩmo flatꝰ ex dõ anima
factꝰ ẽ effigiata substantialis. ⁊ scd̾m naturã
suã corporea: ⁊ sui corporis similitudini ima¬
gini q conformis. Post hȩc incipiens loqui
de spũ. hȩc inqͥs anima q̃ ex flatu dĩ habet
originẽ. sine sensu ꝓprio atq intellectu inti¬

Expanded text:
ralis inclusum ad similitudinem sui deliniauit ralis inclusum ad similitudinem sui deliniauit exterioris hominis habitudo. deinde infers: flatus ergo dei animam fecit, immo flatus ex deo anima factus est, effigiata substantialis et secundum naturam suam corporea et sui corporis similis imaginique conformis. post haec incipiens loqui de spiritu: haec, inquis, anima, quae ex flatu doriginem, sine sensu proprio atque intellectu inti
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ corpora. Corpꝰ aut̃ illud qͦd etiã caro dicit᷑
diu̾sȩ nat᷑ȩ ẽ: ⁊ ex his trib ut opinaris cor¬
porib. quoꝵ unũ diũse. duo uͦ st̃ uniꝰ eiꝰdẽq¬
substantiȩ. constat totꝰ homo. una quȩdã
res atq una substantia. Ista tu cũ asseras.
ñ uis tam̃ ut duȩ res uniꝰ eiꝰdẽq substantiȩ
id ẽ anima ⁊ sp̃c habeant unũ sꝑc nom̃: cũ¬
duȩ res ñ uniꝰ eiꝰdeq s imparis diu̾sȩq sub¬
stantiȩ id ẽ anima ⁊ corpꝰ. habeant unũ sic̃
putas corporis nom̃. S hoc omitto. ne de
nominib int nos sit potiꝰ controuersia qũa
de reb. Quis nã sit homo int̾ior uideamꝰ:
utrũ anima. ansꝑc. an utrũq. S sic̃ te
scͥpsisse uideo: int̾iorẽ hominẽ animã dicis.
De hac enĩ loquebaris cũ dic̾es. E gelante
substantia q̃ cõp̃hendi ñ poterat effic̾et corpꝰ
globatũ. exindeq inciꝑet homo int̾ior
apparere. qũẽ uelut in forma uaginȩ corpo¬

Expanded text:
sunt corpora, corpus autem illud, quod etiam caro dicitur, diuersa natura est. et ex his tribus, ut opinaris, corporibus, quonnn unum diuersae. duo uero sunt unius eiusdemqsubstantiae, constat totus homo, una quaedam res atque una substantia. ista cum asseras, non uis tamen, ut duae res unius eiusdemque substantiae, id est anima et spiritus, habeant unuduae res non unius eiusdemque, sed inparis diuersaeque substantiae, id est anima et corpus, habeant unum, sicut putas, corporis nomen. = sed hoc omitto, nc de nominibus inter nos sit potius controuersia quam de rebus. quisnam sit homo interior uideamus, utrum anima an spiritus an utrumque. sed, sicut te scripsisse uideo, interiorem hominem animam dicis. de hac enim loquebaris, cum diceres: et gelante substantia, quae conprehendi non poterat, efficeret corpus globatum exindeque inciperet homo interior apparere, quem uelut in formam uaginae corpo
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ. Si affirmas qͦd ⁊ anima corpꝰ sit qͣuis dis¬
tincte corpore nominato: ꝑmitte ut etiã sꝑc
sit. qͣuis distincꝰ te sp̃u nominato. Multo enim
magis tͥ debet uideri animas sꝑc ẽẽ qũa corpꝰ:¬
etiã sp̃mncorpꝰ eẽ cogeris dic̾e: Alioqͥn si sp̃c corpꝰ
sentias. siue ñ intelligas: me tam̃ putare non
debes uł aeriã dixisse animã. s om̃ino incorpo¬

Expanded text:
 affirmas, quod et anima corpus sit quamuis distincte corpore nominato, permitte, ut etiam spiritus sit quamuis distincte spiritu nominato. multo magis enim tibi debet uideri anima spiritus esse quam corpetiam spiritum corpus esse cogeris dicere? alioquin si spiritus corpus eam, sive non intelligas, me tamen putare non debes vel aeriam dixisse animam, sed omnino incorpo
Abbreviated transcription (Latin):
ñ datũ ẽ. nichil ad rẽ id ẽ ad ũĩ sentiendi
ualet corporis magnitudo: metuedũ ne
ẽ queso ne animꝰ humanꝰ cuiꝰ excellentior
⁊ pene solus aspectus ẽ. ipsa ratio. qua
etiã se inuenire molit᷑. nichil sit sulsũ
eadẽ ratio id ẽ se ipse om̃i magnitudine
le de animo cogitanda st̃. Quid facilius
contingit᷑ ab his qui aut bene eruditi ad
hȩc accedunt. ñ studio inanis głȩ secĩ di-¬
uinȩ amore ueritatis accensi. aut qͥ iam
in his querendis uersant᷑. ⁊ qu̾auis mi¬
nus eruditi ad inuestiganda ea uenerint
se patient̃ bonis dociles prebent: atq
ab om̃i corpoꝵ consuetudine quantũ in
hac uita ꝑmittit᷑ semet auertunt. fieri:
aut non potest quadã diuina ꝓuiden-¬
tia ut religiosis animis seipsos ⁊ dm̃ suũ.
id ẽ ueritatẽ. pietatẽ. diligent̃ queren¬
tib inueniendi facultas desit. Sed ab
ista questione nͥ qͥd te ab hac moueat
ĩã recedamꝰ si placet: ⁊ ad alia transeamꝰ.

Expanded text:
non datum est, nihil ad rem, id est ad vim sentiendi, valet corporis magnitudo; metuendumne est, quaeso, ne animus humanus, cujus excellentior et pene solus aspectus est ipsa ratio qua etiam se invenire molitur, nihil sit, si illum eadem ratio, id est se ipse omni magnitudine, le de animo cogitanda sunt. Quod facilius contingit iis, qui aut bene eruditi ad haec accedunt, non studio inanis gloriae, sed divino amore veritatis accensi; aut qui jam in his quaerendis versantur, quamvis minus eruditi ad investiganda ea venerint, si patienter bonis se dociles praebent, atque ab omni corporum consuetudine, quantum in hac vita permittitur, semet avertunt. Fieri autem non potest quadam divina providentia, ut religiosis animis seipsos et Deum suum, id est veritatem pie, caste ac diligenter quaerentibus, inveniendi facultas desit. ista quaestione, nisi quid adhuc te movet, jam recedamus, si placet; et ad alia transeamus:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ non ẽ femina. Ergo ne ñ dicã uera constantꝰ
& habet oculũ ⁊ habet lingũa.⁊ habet
digitũ. ⁊ habet cȩt̾a similia corporis mẽbra.
⁊ hȩc tota ẽ corporis similitudo ñ corpꝰ: cũ hoc
ginat᷑ absentiũ: ꝓbet certe cũ figuras ⁊ suam
⁊ alias suoꝵ recolit sõmoꝵ: a te aut̃ huiꝰ mon¬
stri ubi ⁊ uerũ ẽ ⁊ uiuu ẽ. ⁊ femineũ ẽ corpꝰ.
⁊ femineus ñ ẽ sexus. nullũ in natura rerũ
ꝓferat᷑ exemplũ. Qd enĩ de phenice loque¬
ris: ad rẽ de qua agit᷑ om̃ino ñ ꝑtinet.
Resurrectionẽ qͥppe illa significat corpoꝵ
ñ sexũ destruit animarũ: si tam̃ ut gredit᷑
de sua morte renascit᷑. S arbitror qͣm̃ tuũ
sermonẽ parũ putaueris fore plausibilẽ. si
ñ multa de phenice more adolescentiũ
declamares. Nũqͥd enĩ st̃ in eiꝰ corpore geni-¬
talia masculina. ⁊ ñ ẽ masculus ł femina

Expanded text:
et non est femina, egone non dicam uera constantius: et non est femina, egone non dicam uera constantius: \'et habet oculum et habet linguam et habet digitum et habet cetera similia corporis membra et haec tota est corporis similitudo, non corpus\', cum hoc ginatur absentium; probet certe, cum figuras et suam et alias suorum recolit somniorum: a te autem hujus monstri, ubi et verum est, et vivum est, et femineum est corpus, et femineus non est sexus, nullum in natura rerum proferatur exemplum? 33. Quod enim de phoenice loqueris, ad rem de qua agitur omnino non pertinet. Resurrectionem quippe illa significat corporum, non sexum destruit animarum: si tamen, ut creditur, de sua morte renascitur. Sed arbitror quod tuum sermonem parum putaveris fore plausibilem, si non multa de phoenice more adolescentium declamares. Numquid enim sunt in ejus corpore genitalia masculina et non est masculus, vel feminina
Abbreviated transcription (Latin):
qͦ pret̃ ipsos similia corporib ccepora non
cernimꝰ. ubi ⁊ nos ipsos ñ aliter qũa similes
corporib contuem᷑. aliud qͦ nec copora
nec similitudines corpoꝵ. sic̃ fidẽ spem
caritatẽ sine iͥllis colorib ⁊ tumoribus
eoꝵq similib. certiꝰ sane firmiꝰq conspi¬
cimus ubi magis ẽẽ. ⁊ quodãmͦ familiatiꝰ
habitare debemꝰ. ubi renouari in agnitiõe
dĩ secł̾m imaginẽ eiꝰ qͥ creauit nost nonie
in hoc qͦd tercio loco posui: Io enĩ certe
neq ullũ sexũ. neq ullã sexus similitudi¬
nẽ gerimꝰ. Nã illa masculinȩ uł feminius
animȩ forma mẽbris uirilib muliebr ibeb
distincta. si ñ corporis similitudo s corpẽ
uelis nolis ẽ masculus. uelis nolis ẽ femisl
quȩcũq aut masculus apparet aut femina
ppendulas. ⁊ ñ habet barbã ⁊ habet uuluã
n genitalia q̃ habent feminȩ corporis mẽbra:

Expanded text:
quo praeter ipsos similia corporibus non corpora quo praeter ipsos similia corporibus non corpora cernimus — ubi et nos ipsos non aliter quam similes corporibus contuemur —, aliud, quo nec corpora nec similitudines corporum, sicut fidem, spem, caritatem, sine ullis coloribus et tumoribus eorumque similibus certius sane firmiusque conspicimus, ubi magis esse et quodammodo familiarius habitare debemus, ubi renouari in agnitione dei secundum imaginem eius qui creauit nos? nonne in hoc quod tertio loco posui? ibi enim certe neque ullum sexum neque ullam sexus similitudinem gerimus. Xam illa masculinae uel femininae animae forma membris uirilibus muliebribusquc distincta, si non corporis similitudo, sed corpus est, uelis nolis est masculus, uelis nolis est femina, quaecumque aut masculus apparet aut femina.propendulas et non habet barbam et habet uuluam et genitalia, quae habent feminae corporis membra,
Abbreviated transcription (Latin):
cui figura corporis eiꝰ ñ erat nota: cuius corpo¬
ris similitudinẽ qũ auis incorporea potint
anina retinere. Quis aut̃ recte dicat se ali¬
qũe hominẽ cognouisse. nͥ in qͣntũ potuit
eiꝰ uitã uoluntatẽq cognoscere. q̃ utiq mo¬
les ñ habeͥt uł colores.  Sic enĩ ⁊ nos ipsos
certiꝰ ꝗͣ cęteros nouimꝰ: qͥa nob̾ conscientia
nr̃a nota ẽ. ⁊ uoluntas. qũa plane uidemꝰ:
⁊ in ea tam̃ aliꝗͣ corporis similitudinẽ ñ uide¬
mus. Hanc in alio qũ auis p̃sente ñ cernimꝰ:
etiã cuiꝰ absentis faciẽ nouimꝰ. recolimꝰ. cogi¬
tamus. Nr̃am uͦ faciẽ eo modo nosse. recolere.
cogitare ñ possumꝰ: ⁊ tam̃ nos ipsos nobis ma¬
gis ꝗͣ illũ cognitũ uerissime dicimꝰ. Ita cla¬
rũ ẽ: ubi sit potior hominis ueriorq noticia.
Cũ gͦ aliud sit in anima qͦ corpora uera
sentimꝰ. qͦd facimꝰ qͥnq sensib corporis. aliuo

Expanded text:
cui figura corporis eius non erat nota, cuius corpocui figura corporis eius non erat nota, cuius corporis similitudinem quamuis incorpoream potuit anima retinere. quis autem recte dicat se aliquem hominem cognouisse, nisi in quantum potuit eius uitam uoluntatemque cognoscere, quae utique moles non habet uel colores? sic enim et nos ipsos certius quam ceteros nouimus, quia nobis conscientia nostra nota est et uoluntas. quam plane uidemus et in ea tamen aliquam corporis similitudinem non uidemus, hanc in alio quamuis praesente non cernimus, etiam cuius absentis faciem nouimus, recolimus, cogitamus. nostram uero faeiem eo modo nosse, recolere, cogitare non possumus et tamen nos ipsos nobis magis quam illum cognitum uerissime dicimus. ita clarum est, ubi sit potior hominis ueriorque notitia. Cum ergo aliud sit in anima, quo corpora uera sentimus — quod facimus quinque sensibus corporis —, aliud,
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ carnis ꝑ humoris alim̃tũ reficere cupi¬
ebat. sNũqͥd iste de corpore uestitꝰ exie¬
rat. S S in illo uera erat molestia qua
cruciabat᷑ anima: ñ tam̃ uerũ corpꝰ cui
quereret alim̃ta. Q iste sic potuit ap-¬
parere uestitꝰ ut ñ corpꝰ eẽt: s similitu¬
dinẽ corporis hab̾et ⁊ anima ⁊ habitus.
Neq enĩ se anima sic̃ in mẽbra corporis. ita
⁊ in uestim̃ta porrigit ⁊ coartat ut etiã
inde formet᷑ Post mortẽ uͦ qũa iũ cogui¬
tionis corruptibilib exoneratȩ corporib
animȩ accipiant etiã ñ bonȩ. ut uel
parit̾ malas uł etiã bonas ualeant
interiorib sensib intueri & agnoscere. siue
in ipsis ñ corporib sed similitudinib corpoꝵ
siue in bonis aut malis affectionib mentis.
in qͥb nulla st̃ quasi lini am̃ta mẽbroꝵ quis
ualeat indagare:. Unde ẽ illud qͦd patrẽ
abrahã diues ille cũ in torm̃tis eẽt agnouit.

Expanded text:
sicut carnis per umoris alimentum reficere cupisicut carnis per umoris alimentum reficere cupiebat? numquid iste de corpore uestitus exierat? sed in illo uera erat molestia, qua cruciabatur anima, non tamen uerum corpus, cui quaereret alimenta, et iste sic potuit apparere uestitus, ut non corpus esset, sed similitudinem corporis haberet et anima et habitus. neque enim se anima sicut in membra corporis ita et in uestimenta porrigit et coartat, ut etiam inde formetur. Post mortem uero quam uim cognitionis corruptibilibus exoneratae corporibus animae accipiant etiam non bonae, ut uel pariter malas uel etiam bonas ualeant interioribus sensibus intueri et agnoscere siue in ipsis non corporibus, sed similitudinibus corporum siue in bonis aut malis affectionibus mentis, in quibus nulla sunt quasi liniamenta membrorum, quis ualeat indagare? unde est et illud, quod patrem Abraham diues ille, cum in tormentis esset, agnouit,
Abbreviated transcription (Latin):
in sonis. eoqͦd de corpore eiꝰ fuisset expressa:
nullꝰ hominũ mẽbro corporis amputato. sic̃
eo careret ita sine illo se uideret in sõnis.
s potiꝰ semꝑ integrũ: eo qͦd animȩ ipsiꝰ ni¬
chil fuerit amputatũ. Cũ uͦ aliqͣndo se m¬
tegros uideant. aliqͥndo aut̃ sic̃ st̃ in qͣcũq
parte truncatos. quid aliud ista res do¬
ceat. nͥ animã sic̃ aliarũ rerũ qͦs sentit
in sõnis ita ⁊ corporis modo sic modo sic
ñ ueritatẽ s similitudinẽ gerere: Gau¬
diũ uͦ eiꝰ siue tristicia. delectatio uł of¬
fensio. siue sit in corporib siue in corporũ
similitudinib uera ẽ. Tu ipse nonne di¬
xisti uereq dixisti alim̃ta ⁊ uestim̃ta ñ
ẽẽ animȩ. s corpori necessaria. Cur gͦ
aquȩ stillã desiderauit apud inferos di¬
ues: Cur samuhel sc̃s post mortẽ ut ip¬
se qͦq cõmemorasti solido indum̃to uesti¬
tus apparuit: Nũqͥd ille ruinas animȩ

Expanded text:
in somnis, eo quod de corpore eius fuisset expressa, in somnis, eo quod de corpore eius fuisset expressa, nullus hominum membro corporis amputato sicut eo caret, ita sine illo se uideret in somnis, sed potius semper integrum, eo quod animae ipsius nihil fuerit amputatum. cum uero aliquando se integros uideant, aliquando autem, sicut sunt, ex quacumque parte truncatos, quid aliud ista res docet nisi animam sicut aliarum rerum quas sentit in somnis ita et corporis modo sic, modo sic non ueritatem, sed similitudinem gerere ? gaudium uero eius siue tristitia, delectatio uel offensio, siue sit in corporibus siue in corporum similitudinibus, uera est. tu ipse nonne dixisti uereque dixisti \'alimenta et uestimenta non esse animae, sed corpori necessaria\'? cur ergo aquae stillam desiderauit apud inferos diues? cur\'Samuhcl sanctus post mortem\', ut ipse quoque commemorasti, \'solito indumento uestitus apparuit\'? numquid ille ruinas animae
Abbreviated transcription (Latin):
mento posset parit̾ crescere. Exiit gͦ ani¬
ma uiuenis aut senis. cũ manũ dũ eẽt par¬
uulus amisit: habens qͥdẽ duas manꝰ. quia
una fugiens ñ ẽ amputata cũ corꝑore. sed
alterã iuuenilẽ uł senilẽ: alterã uͦ sic̃ pͥmũ
fuerat infantilẽ. Tales animas crede michi
ñ forma corporis facit: s erroris deformitas
fingit. Non mͥ uideris ab isto errore posse
erui: nͥ dõ adiuuante diligent᷑ considera¬
ueris uisa somniantiũ. ⁊ inde cognoueris
ẽẽ qͣsdã q̃ ñ st̃ corpora: si similitudines cor¬
porũ. Qũauis enĩ eͤa q̃ similia corporib
cogitamꝰ ex eo genere sint: tam̃ qͦd ad mortu¬
os attinet. aptior coniectura de dormientib
ducit᷑. Neq enĩ frustra eos qͥ mortui st̃ appel¬
lat scã script᷑a dormientes: nͥ quia ẽ quodãmͦ
consanguineus lȩti sopor. Proinde si anima
corpꝰ eẽt. ⁊ corporea eẽt figura. in qͣ se uidet

Expanded text:
mento posset pariter crescere. exit ergo animento posset pariter crescere. exit ergo anima iuuenis aut senis, qui manum cum esset paruus amisit, habens quidem duas manus, quia una refugiens non est amputata cum corpore, sed alteram iuuenalem uel senilem, alteram uero sicut primum fuerat infantilem. tales animas, crede mihi, non forma corporis facit, sed erroris deformitas fingit. non mihi uideris ab isto errore posse erui, nisi deo adiuuante diligenter consideraueris uisa somniantium et inde cognoueris esse quasdam quae non sint corpora, sed similitudines corporum. quamuis enim et ea quae similia corporibus cogitamus ex eo genere sint, tamen, quod ad mortuos adtinet, aptior coniectura de dormientibus ducitur. neque enim frustra eos qui mortui sunt appellat sancta scriptura dormientes, nisi quia est quodammodo consanguineus leti sopor. Proinde si anima corpus esset et corporea esset figura, in qua se uidet
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ mortuũ: ⁊ qͣsi uulnerata uisa ẽ sic̃ corpꝰ fuerat
uuln̾atũ. tm̃ corpꝰ ñ erat: s habebat in simili¬
tudine corporis etiã similitudinẽ uulneris.
forro aut̃ in non uero corporẽ uera miseria
fuit animȩ : q̃ significabat᷑ adumbrato corpo¬
ris uulnere. de qua sororis sc̃ȩ orationib me¬
ruit lib̾ari. Iã illud quale ẽ dic̃e qͦd anima
foemã de corpore accipiat.⁊ cũ increm̃to cor¬
poris ꝓtendat᷑ ⁊ crescat. ⁊ non ad tendere
ꝗͥ monstruosa euadat anima iuuenis siue
senis. si eiꝰ brachiũ p̃cidat᷑ infantis: Contra¬
hit enĩ se ut dicis animȩ manꝰ. ne ipsa etiã
cũ manu corporis amputet᷑. ⁊ in alias se par
tes corporis densendo concludit᷑: ac ꝑ hoc
illud animȩ brachiũ. qũa breue corporis fu¬
it unde cȩperat formã. tã breue seruabit᷑
ubicũq seruet᷑. qͥa ꝑdidit formã cuiꝰ incre¬

Expanded text:
est mortuum, et quasi uulnerata uisa est, sicut corpus fuerat est mortuum, et quasi uulnerata uisa est, sicut corpus fuerat uulneratum, quoniam corpus non erat, sed habebat in similitudine corporis etiam similitudinem uulneris. porro autem in non uero corpore uera miseria fuit animae, quac significabatur adumbrato corporis uulnere, de qua sororis sanctae orationibus meruit liberari. Iam illud quale est dicere, quod \'anima formam de corpore accipiat et cum incremento corporis protendatur et crescat, et non adtendere quam monstrosa euadat anima iuuenis siue senis, si eius brachium praecidatur infanti. contrahit enim se, ut dicis, animae manus, ne ipsa etiam cum manu corporis amputtes corporis densando concludit. » Ac per hoc illud animae brachium, quam breve corporis fuit unde ceperat formam, tam ubicumque seruetur, quia perdidit formam, cuius incre
Abbreviated transcription (Latin):
feriat᷑. se illa ꝓuident̃ ꝑtinacit̃q subducat.
ne possit feriri atq uexari siue concidi:
nec adtendis homo prudens. qͦd si se anima
inde subduc̾et. nec illa ꝑcussio sentiretur.
S inueni qͦd potueris qͥd inde pondeas. qͦmͦ
anima partes suas abripiat ⁊ recondat m¬
trorsus: ne ubi p̃cidit᷑ seu ꝑcutit᷑ corporis
mẽbrũ. amputet᷑ ⁊ ipsa atq uexet᷑. Dinocra¬
tẽ aspice.⁊ dic cur eiꝰ anima ñ se subtraxe¬
rit ab eo corporis loco qͥ mortifero uulnere
uastabat᷑: ne in illa fieret qͦd in eiꝰ facie etiã
post mortẽ ipsius coeporis appareret. An focte
etiã tͥ placet ut istas potiꝰ similitudines cor¬
porũ qũa corpora ẽẽ credamꝰ. ut qͦmͦ apparet
quasi uulnꝰ qͦd ñ ẽ uulnꝰ. ita qͦd ñ ẽ corpꝰ quasi
corpꝰ appareat: Nã si anima uulnerari potest
ab his qui uulnerant corpꝰ. nichilne metuendũ
anima dinocratis mori ñ potuit unde corpꝰ eiꝰ

Expanded text:
feriatur. se illa prouidenter perniciterque subducat, ne possit feriri atque uexari siue concidi, nec adtendis, homo prudens, quod, si sc anima inde subduceret, nec illa percussio sentiretur. sed inueni quod potueris quid inde respondeas, quomodo anima partes suas abripiat et recondat introrsus, ne, ubi praeciditur seu percutitur corporis membrum, amputetur et ipsa atque uexetur, Dinoeratem aspice et dic, cur eius anima non se subtraxerit ah co corporis loco, qui mortifero uulnere uastabatur, nc in illa fieret quod in eius facie etiam post mortem ipsius corporis appareret. an forte iam tibi placet, ut istas potius similitudines corporum quam corpora esse credamus, ut quomodo apparet quasi uulnus, quod non est uulnus, ita quod non est corpus quasi corpus appareat? nam si anima uulnerari potest ab eis qui uulnerant corpus, nihilne metuendum anima Dinocratis mori non potuit, unde corpus eius
Abbreviated transcription (Latin):
plicitate & sinceritate mentis. ꝓ mensura
fidei & merito conu̾satiois gr̃am ad utili¬
tatẽ diuidere. et unusquisq in quo oꝑe &s ꝓ
posito fuerit habilis. in ipso ordinare. facit
hȩc quidẽ sp̃c sẽs: sed absit ut sine filio faci¬
at. Quis enĩ sic deuiat a uia ueritatis. ut ne¬
get a xp̾o custodiri scõs. lapsos autẽ in statũ
p̾stinũ reparari: ignorantes doceri. oblun¬
scentes admoneri. peccantes argui. pigros
hortari. errantes ad uiã ueritatis adduci.
infirmos sanari. cȩcos illuminari. & cȩtera
quȩ isti sp̾ui scõ tamquã ea solus faciat. tͥbu¬
enda putauerunt. Ut enĩ de cȩt̾is ne lon¬
gũ sit taceã: quomͦ negabunt a xp̃o doce¬
ri scõs qirib idem dicit. nolite uocari ab
xpͦc: Quomꝰ negabunt a xp̃o illuminari:
qui sc̃ifico eos: eligant a quo dictũ uelint
credere. Si a patre: cur ab eo separant oꝑa¬

Expanded text:
plicitate et sinceritate mentis, pro mensura fidei et merito conversationis, gratiam ad utilitatem dividere et unusquisque in quo opere et proposito fuerit habilis, in ipso ordinare. Facit haec quidem Spiritus sanctus: sed absit ut sine Filio faciat. Quis enim sic deviet a via veritatis, ut neget a Christo custodiri sanctos, lapsos autem in statum pristinum reparari, ignorantes doceri, obliviscentes admoneri, peccantes argui, pigros hortari, errantes ad viam veritatis adduci, infirmos sanari, caecos illuminari, et caetera quae isti Spiritui sancto, tanquam solus ea faciat, tribuenda putaverunt? Ut enim de caeteris, ne longum sit, taceam; quomodo negabunt a Christo doceri sanctos, quibus idem ? quomodo negabunt a Christo illuminari caecos, qui sanctifico eos ; eligant a quo dictum velint credere. Si a Patre, cur ab eo separant o
Abbreviated transcription (Latin):
p̾c sc̃i opus et diligentia est inquiunt sc̃i¬
ficare & scõs custodire: & non solũ ratio¬
nabilia ut quidã putant. sed irrationabilia
pltra sc̃ificare. & eos qui ceciderunt ꝓpter
suã negligentiã ad pͥstinũ statũ reparare.
ignorantes docere: obliuiscentes admonere.
peccantes arguere. pigros hortari. de salute
sua cogitare & sollicite agere. errantes ad
uiã ueritatis deducere. infirmos curare &
fragilitatẽ corporis ꝑ alacritatẽ animȩ ad¬

Expanded text:
cti opus et diligentia est sanctificare, et sanctos custodire; et non solum rationabilia, ut quidam putant, sed et irrationabilia plura sanctificare: et eos qui ceciderunt propter suam negligentiam, ad pristinum statum reparare; ignorantes docere, obliviscentes admonere, peccantes arguere, pigros hortari, de salute sua cogitare et sollicite agere, errantes ad viam veritatis deducere, infirmos curare, et fragilitatem corporis per alacritatem anima
Abbreviated transcription (Latin):
matis tradicatis frum̾tis separi debuert᷑.
Sed dicit aliqͥs. Quomͦ p̾cipienti apło.
pot̾imus obedire. qͥ uetat cum eius modi
nes cibũ simul fumere: Si enĩ solła cordiᷤ
seꝑationẽ ab eis faciendã e̾ẽ preciꝑet: non
diceret. Scripsi uobis in epła: ñ cõmisce¬
ri fornicariis: non utiq fornicarii huiꝰ

Expanded text:
matis eradicatis frumentis separari debuerunt. 12. matis eradicatis frumentis separari debuerunt. 12. Sed dicet aliquis: Quomodo praecipienti Apostolo poterimus obedire, qui vetat cum ejusmodi nec quidem cibum simul sumere? Si enim solam cordis separationem ab eis faciendam esse praeciperet, non diceret, Scripsi vobis in epistola non commisceri fornicariis, non utique forni
Abbreviated transcription (Latin):
sterent ñ inuenientes dicere desinant apud
se ęccłam remansisse. qu̾a totã perise prio¬
rib temporib dicunt: Si aũ in bonis qͥbus¬
talia displicent. semꝑ temansit. ⁊ manet unia¬
nebit ȩcoła. discant isti aliquando ñ sic in¬
telligere qd ait apłs. auferte malũ exuob̾
ipsis ut ꝑ scismata conantes colligere ⁊ua¬
ma: eradicent simul & triticũ. Quȩ omia
ita disputamꝰ. ut meminerint qͥ hec legt
uł audiunt. ñ eos potuisse uinqua demon-¬
strare. siue illo tempore cũ recentissima¬
heresis erat. siue n̾e̾ cum multo firmiore
conscientia in nocentiȩ. sibi totꝰ orbis in
catholica ȩccłã xꝑiana pace conect̾itur.
cecilianũ uel alios qui ei adherebant concor¬
scẽ unitate eͥccłȩ ꝑmaneat. ⁊ eiusdẽ unitatiꝰ
desertores. ne cũ eis pereat ñ sequat᷑. hoc
dicimꝰ quia si fuissent illic eirania. tolera¬
ri potius usq ad messem. quã ꝑnicie scis-¬

Expanded text:
iterint non inuenienteiterint non inuenientese Ecclesiam remansisse, quam totam prioribus periisse temporibus dicunt. Si autem in bonis qtalia displicent semper mansit et manet et manebit ecclesia, discant isti aliquando non sic intellegere quod ait apostolus: auferte malum ex uobis ipsis, ut per schismata conantes colligere zizania eradicent simul et triticum. quae omnia ita disputamus, ut meminerint qui haec legunt uel audiunt, non eos potuisse umquam demonstrare siue illis temporibus, cum recentissimae res erant, siue nunc, cum multo firmiore innocentiae conscientia sibi totus orbis in catholica ecclesia christiana pace conectitur, Caecilianum uel alios qui ei concorsedesertores ne cum eis pereat non sequatur, hoc dicimus; quia si fuissent illi zizania, tolerari potius usque ad messem, quam pernicie schis