comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
misimus peccata in desinenter a spi¬
cere : aspicientes flere. flentes abs.¬
tergere. Nulla nos ꝓsperitatis trm¬
sitoriȩ lȩticia disoluat: nec mentis
nr̃e ocłos ea quȩ sũt transitoria ob.¬
struant. ne cecos ad ignem ducant.
i em̃ diftricte penseturꝰ euius sit põ¬
deris improperium. exxore ueritatis
agnosentur: cum neglegenti. & fu¬
tura nõ ꝓspicienti dicitur. Et quidẽ
in hac die tua quȩ ad pacem tibi:
nunc aut abscondita sũt ab ocłis
tuis. Nam cogitandum ualde ẽ: qͣn.¬
tum erit nob̾ terribilis hora nr̃ȩ re¬
solutionis. qui pauor mentis. quãta
tunc omniũ maloꝵ memoria: quȩ
obliuio transactȩ felicitatis. quȩ
formido consideratio uidicis. quid
ergo esse nob̾ de presentibꝰ ad delec¬
tat̾ionem debet. quando simul cun
tis transeuntibꝰ. nõ ual& transire qͥ
imminet: Quando & hoc funditꝰ
finitur quod diligitur. & illud mei¬
pitur ubi dolor numquam finitur:

Expanded text:
misimus peccata indesinenter aspimisimus peccata indesinenter aspicere, aspicientes flere, et flentes abstergere. Nulla nos prosperitatis transitoriae laetitia dissolvat, nec mentis nostrae oculos ea quae sunt transitoria obstruant, nec caecos ad ignem ducant. Si enim districte pensetur, cujus sit ponderis improperium, ex ore veritatis agnoscitur, cum negligenti et futura non prospicienti dicitur: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi; nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. 8. Nam cogitandum valde est quantum nobis erit terribilis hora nostrae resolutionis, qui pavor mentis, quanta tunc omnium malorum memoria, quae oblivio transactae felicitatis, quae formido et consideratio judicis. Quid ergo esse nobis de praesentibus ad delectationem debet, quando, cunctis simul transeuntibus, non valet transire quod imminet? quando et hoc funditus finitur quod diligitur, et illud incipitur ubi dolor nunquam finitur?
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ saenis paginas in desinenter in¬
ftrimur. nune usq hoc agitur: qđ
factum fuisse perhibetur cum dicit᷑.
Et erat docens cotidie in templo.
Cum enim mentem fidelium ad ca-¬
uenda mala subtiliter erudit .¬
cotidie ueritas in templo docet.
Sed sciendum nob̾ est: quia ueri¬
tatis uerbis ueraciter erudimur.
si extrema nr̃a formidolose & in¬
desinenter aspicimus: uixta hoc
quod perquendam sapientẽ dicit᷑.
In omnibꝰ operibus tuis. memorare
nouissima tua: & in ȩternũ non
peccabis. Pensare quippe cotidie
debemꝰ: quod ex eiusdem uoce nr̃i
redemptoris audiuimꝰ. E t quidem
in hac die tua quȩ ad pacem tibi:
niine aut ab seõdita sũt ab ocłis tius.
Dum enim districtꝰ iudex sustinet.
& adhue manum nõ exxerit inper¬
cussione: ddum a retributione ultio¬
nis ultime eẽ quedam temporis se.¬
curitas udetur. debemus pensare
malum quod sequit᷑. ꝑensantes ge.¬
mere. gementes uitare. Ea quȩ com¬

Expanded text:
per sacras paginas indesinenter inper sacras paginas indesinenter instruimur, nunc usque hoc agitur, quod factum fuisse perhibetur, cum dicitur: Et erat docens quotidie in templo. Cum enim mentem fidelium ad cavenda mala subtiliter erudit, quotidie Veritas in templo docet. Sed sciendum nobis est quia veritatis verbis veraciter erudimur, si extrema mala nostra formidolose et indesinenter aspicimus, juxta hoc quod per quemdam sapientem dicitur: In omnibus operibus tuis memorare novissima tua, et in aeternum non peccabis . Pensare quippe 1649 quotidie debemus quod ex ejusdem voce nostri Redemptoris audivimus: Et quidem in hac die tua quae ad pacem tibi; nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Dum enim districtus judex sustinet, et adhuc manum non exerit in percussionem, dum a retributione ultionis ultimae esse quaedam temporis securitas videtur, debemus pensare malum quod sequitur, pensantes gemere, gementes vitare, et quae com
Abbreviated transcription (Latin):
uero intemplo sũt: qui dum hoc ꝓ.¬
nolunt. dumq rem iure debitam
facere contempnunt: dato patronĩ
premio emunt peccatum Q iubꝰ bene
dieitur. Domꝰ mea domus orationiᷤ
est. Uos aut fecistis illam speluneã
latronum. Quia dum nonũquã
peruersi homines locum religionis
tenent: ibi malitiȩ suȩ gladiis occi.¬
dunt. ubi uuificare ꝓximos oratioĩs
suȩ intercessione debuerunt. Tem¬
plum quoq & domꝰ dĩ est: ipsa menᷤᷤ
atq conscientia fidelium. Quȩ si qͣn.¬
do inlesione ꝓximi ꝑuersas cogitatio¬
nes ꝓfert: quasi inspelunca latronłs
resident. Et simpliciter gradientes
interficiunt: quando in eos quim
nullo rei sũt lesionis gladios defi¬
gunt. M ens enim infide̾lium. nõ iã
domꝰ orationis sed spelunca latroniᷤ
est: quando relicta innocentia &
simplicitate scĩtatis. illud conatur
agere: unde ualeat ꝓximis noce.¬
re. Sed quia contra per uersa
hec omnia uerbis redemptoris nr̃i

Expanded text:
vero in templo sunt qui dum hoc pvero in templo sunt qui dum hoc pnolunt, dumque rem jure debitam facere contemnunt, dato patronis praemio emunt peccatum. Quibus bene dicitur: Domus mea, domus orationis est; vos autem fecistis illam speluncam latronum, quia dum nonnunquam perversi homines locum religionis tenent, ibi malitiae suae gladiis occidunt, ubi vivificare proximos orationis suae intercessione debuerunt. 7. Templum quoque et domus Dei est ipsa mens atque conscientia fidelium. Quae si quando in laesione proximi perversas cogitationes profert, quasi in spelunca latrones resident, et simpliciter gradientes interficiunt, quando in eos qui in nullo rei sunt laesionis gladios defigunt. Mens enim fidelium jam non domus orationis, sed spelunca latronum est, quando, relicta innocentia et simplicitate sanctitatis, illud conatur agere unde valeat proximis nocere. Sed quia contra perversa haec omnia verbis Redemptoris nostri
Abbreviated transcription (Latin):
in examine uidicis. Quem uidex ex¬
actori tradet. quia hune maligno
sp̃u ad ultionem trahere per mittet:
ut compulsam aninã ipse ad pęnam
de corpore exigat. quȩ ei culpam
spontes consensit. Ex actor mittit
incarcerem. quia per malignũ spm̃
in inferno retruditur: quousq dies u¬
ditii ueniat. ex quo iam in infermi ig.¬
nibꝰ simul et ipse crucietur. Ex pleta
igitur ꝑ ditione ciuitatis. quã nos ad
pereuntis animȩ similitudinẽ traximꝰ:
ꝓtinus subditur. Et in gressus templũ.
cȩpit eicere uendentes & ementes de.
illo. Sicut templum dĩ inciuitate ẽ:
ita in plebe fideli uita religiosorum.
Et sepe nõnulli religionis habitum su¬
munt. & dum saeroꝵ. ordinum locũ
percipiunt: sc̃ȩ religionis officiũ
in commeritum terrenȩ negotiatio¬
nis trahunt. Uendentes quippe in
templo sũt: qui hoc quod quib̾dã
iure competit. ad premiũ largiunt᷑.
Iusticiam enim uendere est: hanc
ꝓpremii acceptione seruare. Em̃tes

Expanded text:
in examine judicis. Quem judex exin examine judicis. Quem judex exactori tradet, quia hunc maligno spiritui ad ultionem trahere permittet, ut compulsam animam ipse ad poenam de cosponte consensit. Exactor mittit in carcerem, quia per malignum spiritum in inferno retruditur, quousque dies judicii veniat, ex quo jam in inferni ignibus simul et ipse crucietur. 6. Expleta ergo perditione civitatis, quam nos ad pereuntis animae similitudinem traximus, protinus subditur: Et ingressus templum coepit ejicere vendentes et ementes de illo. Sicut templum Dei in civitate est, ita et in plebe fideli vita religiosorum. Et saepe nonnulli religionis habitum sumunt, et dum sacrorum ordinum locum percipiunt, sanctae religionis officium in commercium terrenae negotiationis trahunt. Vendentes quippe in templo sunt , qui hoc quod quibusdam jure competit ad praemium largiuntur. Justitiam enim vendere est hanc pro praemii acceptione servare. Ementes
Abbreviated transcription (Latin):
uam namq animam. omnipotens ds̃
modis multis uisitare consueuit. Nam
assidue hane uisitat precepto: aliqͣn¬
do aũt flagello. aliquando uero mira¬
culo: ut or uera quȩ nesciebat audiat.
& tam̃ adhuc suꝑbiens atq contemp¬
nens. aut dolore compuncta redeat.
aut beneficiis de uicta. malum qđ
fecit erubescat. Sed quia uisitatio¬
nis suȩ tempus minime cognoscit. il¬
lis in extremo uitȩ inimicis traditur:
cum quibꝰ in ȩterno uiditio dampna¬
tionis perpetuȩ societate colligat᷑.
aduersario tuo ad principem inuia.¬
da operam liberati ab illo. ne forte
tindat te ad uidicem: & iudex tra¬
dat te ex actori. & ex actor mittat
te incarcerem. Aduersaruis quippe
nr̃ in uia est: sermo dĩ contrarius
nr̃is carnalibꝰ desideriis in presenti ui¬
ta. A quo ipse liberatur. qui precep¬
tis eius humiliter subditur. Alioquin
aduersarius iudici. & uidex tradet
ex actori: quia ex sermone dñi
contempto. reus tenebitur peccator

Expanded text:
vam quamque animam omnipotens Deus vam quamque animam omnipotens Deus multis modis visitare consuevit. Nam assidue hanc visitat praecepto, aliquando autem flagello, aliquando vero miraculo, ut et vera quae nesciebat audiat, et tamen 1648 adhuc superbiens atque contemnens, aut dolore compuncta redeat, aut beneficiis devicta malum quod fecit erubescat. Sed quia visitationis suae tempus minime cognoscit, illis in extremo vitae inimicis traditur, cum quibus in aeterno judicio damnationis perpetuae societate colligatur, adueraario tuo ad magistratum, in uiada operam liberari ab illo, ne forte condemnet te aput iudicem et iudex tradat te exactori et exactor mittat tolandum. Adversarius quippe noster in via, est sermo Dei contrarius nostris carnalibus desideriis in praesenti vita. A quo ipse liberatur, qui praeceptis ejus humiliter subditur. Alioquin adversarius judici, et judex tradet exactori, quia ex sermone Domini contempto reus peccator tenebitur
Abbreviated transcription (Latin):
Et ad terram confternent te: & filios
tuos qui inte sũt. Tunc anima per
cognitionẽ reatꝰ sui ad terrã conster¬
nitur: cum caro quam uitam suã cre¬
didit redire adpuluerem urgetur.
d̾ unc inmortem filii eiꝰ cadunt: cum co-¬
gitationes illicitȩ quȩ modo ex illa
ꝓcieunt. in extrema uite ultione
dissipantur. Sieut scriptum est. In
illa die peribunt omnes cogitationes
eoꝵ. que scilicet durȩ cogitationes.
intelligi etiam per lapidum sigñfica-¬
tionem ualent. Nam sequitur. Et nõ
relinquent in te lapidem suꝑ lapidẽ
Peruersa & enim mens: cum peruersȩ
coꝗitationi adhuc peruersione adicit.
quid aliua quã lapidem suꝑ lapidein
ponit: Sed in destructa ciuitate
suꝑ lapidem lapis relinquitur: quia
cum ad ultionem suam anima dicit᷑
omnis ab illa cogitationũ suaꝵ con¬
structio dissipatur. Quȩ cur hoc pa¬
tiatur adiungitur. Eo quod nõ cog¬
noueris tempus uisitationis tuȩ. Pra¬

Expanded text:
Et ad terram prosternent te, et filios Et ad terram prosternent te, et filios tuos qui in te sunt. Tunc anima per cognitionem reatus sui ad terram consternitur, cum caro quam vitam suam credidit redire ad pulverem urgetur. Tunc in mortem filii illius cadunt, cum cogitationes illicitae quae modo ex illa prodeunt, in extrema vitae ultione dissipantur, sicut scriptum est: In illa die peribunt omnes cogitationes eorum . Quae scilicet durae cogitationes intelligi etiam per lapidum significationem valent. Nam sequitur: Et non relinquent in te lapidem super lapidem. Perversa etenim mens cum perversae cogitationi adhuc perversiorem adjicit, quid aliud quam lapidem super lapidem ponit? Sed in destructa civitate super lapidem lapis non relinquitur, quia cum ad ultionem suam anima ducitur, omnis ab illa cogitationum suarum constructio dissipatur. 5. Quae cur hoc patiatur adjungitur: Eo quod non cognoveris tempus visitationis tuae. Pra
Abbreviated transcription (Latin):
culpas minime timetur. Sequitur.
Quia uemient dies inte: & cireun¬
dabunt te mimici tui uallo. Iui
umquam sũt humanȩ animȩ mai.¬
ores inimici quam maligni spc̃
dent. quam in carnis amore positam.
de ceptoriis delectationibꝰ fouent:
Quam uallo curcundant: quia ante
mentis eiꝰ oculos reductis inquitatibꝰ
quas perpetrant. hanc ad societatem
suȩ dampnationis trahentes cohar¬
tant: ut in ipsa iam exxtremitate uitȩ
de prehensa. a quibꝰ hostibꝰ circum¬
elausa sit iuideat. & tam̃ euadendi
aditum inuenire nõ possit. quia oꝑari
iam bona nõ licet: quȩ cum licuit age¬
re contempsit. de quibꝰ adhuc apteᷤ
dabunt te: & coangustabunt te un.¬
diq. Maligni quipp̾e sp̃c. undiq ani¬
mam anguxtant: quando ei nõsolum
operis uerum etiam locutionis. atq in¬
suꝑ cogitationis iniquitates replicant:
ut quȩ prius permulta se dilatauit
in scelere ad extremum de omnibus
angustetur in retributione. Sequitur.

Expanded text:
culpas minime timetur. Sequitur: « culpas minime timetur. Sequitur: « Quia venient dies in te et circumdabunt te inimici tui vallo. » Qui unquam sunt humanae animae majores inimici, quam maligni spiritus, dent, quam in carnis amore positam deceptoriis delectationibus foveant: quam vallo circumdant, quia ante mentis ejus oculos reductis iniquitatibus quas perpetravit, hanc ad satietatem suae damnationis trahentes coarctant, ut in ipsa jam extremitate vitae deprehensa, a quibus hostibus circumclusa sit videat, et tamen evadendi aditum invenire non possit, quia operari jam bona non licet, quae cum licuit agere contempsit. Cogitandum valde dabunt te, et coangustabunt te undique. Maligni quippe spiritus undique animam angustant, quando ei non solum operis, verum etiam locutionis atque insuper cogitationis iniquitates replicant, ut quae prius se per multa dilatavit in scelere, ad extremum de omnibus angustetur in retributione. Sequitur:
Abbreviated transcription (Latin):
cum a ꝓspiciendis malis sequentibꝰ
oculos mentis clausit. Unde ei dici¬
tur. Nunc aũt abscondita sũt ab ocłiᷤᷤ
tuis. Peruesa quippe anima rebus
presentibꝰ dedita. in terrenis uolup¬
tatibꝰ resoluta: abscondit sibi ma¬
la sequentia. quia preuidere fu.¬
tura refugit: quȩ presentem lȩtiã
per turbent. dumq inpresenti̾ ui¬
te oblectatione se deserit. quid ali
ud quam clausis ocłis adignemua.¬
dit: Unde scerptum est. indie bo¬
noꝵ. ne immemor sis maloꝵ. Et
unde perpaulum dicitur. Iui gaudẽt.
tanquã nogaudentes sint. Qi̾ua &
si quã est p̾resentis temporis. ita ẽ
Quatenꝰ dum mens pauida extremȩ
ultionis timore trans figitur. quantũ
nunc presens lȩticia tantum post
ira sub sequens tẽꝑet᷑. Hinc namq scͥp¬
tum est. Beatus homo qui semper
est pauid̾. Qui uero mentis est durȩ:
corruet inmalum. Sequentis enim
irri uiditii. tonto tunc districtior
portabitur: quanto nunc & inter

Expanded text:
cur a prospiciendis malis sequentibus cur a prospiciendis malis sequentibus oculos mentis clausit. Unde ei dicitur: Nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Perversa quippe praesentibus dedita, in terrenis voluptatibus resoluta, abscondit sibi mala sequentia, quia praevidere futura refugit, quae praesentem laetitiam perturbent. Dumque in praesentis vitae oblectatione se deserit, quid aud quam clausis oculis ad ignem vadit? Unde bene scriptum est: « In die bonorum ne immemor sis malorum . » Et unde per Paulum dicitur: « Qui gaudent tanquam non gaudentes sint , » quia et si qua est praesentis temporis, ita estquatenus dum mens pavida extremae ultionis timore transfigitur, quantum nunc praesens laetitia, tantum post ira subsequens temperetur. Hinc namque scriptum est: « Beatus homo qui semper est pavidus; qui vero mentis est durae, corruet in malum . » Sequentis enim ira judicii tanto tunc districtior portabitur, quanto nunc et inter
Abbreviated transcription (Latin):
dam. ex bonã uita ad mores reꝓbos
ꝑuenisse considerat. Plangit eni eos.
qui nesciunt cur plangantur. Qui
iuxtã salomonis uerbaꝰ lȩtantur
cum male fecerint. & exultant in
rebus pessimis. Iui si dampnationẽ
suam quȩ eis imminet agnouissent:¬
semetipsos cum lacrimis electoꝵs
plangerent. Benȩ aut̃ periture
anime sententia ique subditur
conuenit. Ꝙ quidem inhac die
tua que ad pacem tibi: nũc aut̃
cbsconditasint aboculis tius.
Si iam. hic diem: habet anima p¬
uersa: que transitorio gaudet
intp̃r. cui ea quȩ adsunt ad pacẽ
sunt: quia dum ex rebꝰ tempora
tare. resolutti s dñ nulla uentur:
pęnȩ formidine terretur. pacem
habet in die sua: quȩ graue in¬
dampnationis suȩ scandalum in
die habebit aliena. lbi enim affli.¬
genda est: ubi iusti lȩabuntur.
Et cuncta quȩ modo ei ad pacẽ sunt:
tunc in aritudine reȩ uertentur.
quia rixeari secum incipit. cum dãp¬
nationem quã patitur nõ ex pauit:

Expanded text:
dam ex bona vidam ex bona vipervenisse considerant. Plangunt enim eos, qui nesciunt, cur plangantur. Qui, iuxta Salomonis verba, laetantur, cum male fecerint, er exultant in rebus pessimis. Qui si damnationem suamsemetipsos cum lacrymis electorum plangerent. Bene autem periturae animae sententia quae subditur convenit: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi, nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Suam hic diem habet anima perversa, quae transitorio gaudet in tempore. Cui ea quae adsunt ad pacem sunt, quia dum ex rebus temporatate resolvitur, dum nulla venturae poenae formidine terretur, pacem habet in die sua, quae grave damnationis suae scandalum in die habebit aliena. Ibi enim affligenda est, ubi justi laetabuntur; et cuncta quae modo ei ad pacem sunt, tunc in amaritudinem rixae vertentur, 1647 quia rixari secum incipiet cur damnationem quam patitur non expavit,
Abbreviated transcription (Latin):
ilt aut nondantes munera studerẽt
corponilit̃ perseque ⁊ aut. dantes
spirataliq̃. mieearo. Ruruiero red ẽptor
nr̃ predicationis uerba. nec in dig¬
nis & in gratis subtrahit postquã
disciplinȩ iugorem eiciendo per¬
uersos tenuit. donum mox gratiȩ
ostendit. Nam subditur. Et erat
docenf cotidie. in templo.m
Iȩe uixta: hystoriam breuiter tͣe¬
tando transicurrimꝰ. sed quia euer¬
sam iam ihrłm. nouiꝰ. atq euersione
sua. in melius. com̃mirtatã:: quia ex¬
:pulsos. latrones a templo. atq ipsu¬
ii. iam. templum. erutũ seimus: debemꝰ
exrebus exterioribꝰ introrsus aliquã
sumlitũ dinẽ traheres latq es euersiᷤ
edificiis parietumt: morum ruinam
timere. Uidens enĩ ciuuitatem. fleuit
suꝑ illam dicens. uia si cognouisseᷤ
de tuc hoe semel egit: cumꝰ peseu¬
namseuntatem. esse nuntiauit. Hoc
cotdie: redẽmptor̃. nr̃ per electos.
suos agere nllatenꝰ cessat: cum quos¬

Expanded text:
ut aut non donantes munera studerent ut aut non donantes munera studerent corporaliter persequi, aut dantes spiritaliter necare. Quia vero Redemptor noster praedicationis verba nec indignis et ingratis subtrahit, postquam disciplinae vigorem ejiciendo perversos tenuit, donum mox gratiae ostendit. Nam subditur: Et erat docens quotidie in templo. Haec juxta historiam breviter tractando transcurrimus. 3. Sed quia eversam jam Jerusalem novimus atque eversione sua in melius commutatam, quia expulsos latrones a templo, atque ipsum jam templum dirutum scimus, debemus ex rebus exterioribus introrsus aliquam similitudinem trahere, atque ex eversis aedificiis parietum morum ruinam timere., Videns enim civitatem, flevit super illam, dicens: Quia si cognovisses, et tu. Hoc semel egit, cum perituram civitatem esse nuntiavit. Hoc quotidie Redemptor noster per electos suos agere nullatenus cessat, cum quos
Abbreviated transcription (Latin):
& ꝓtinus tẽmplum ingressus. est..
ut de illo uendentes & ementes
eiceret: ꝓfecto inotuit: quia rui:¬
niauppłi maxime. exc culpap sacerdo¬
tum fuit. E uersionẽ quippe descri¬
bens. seduendentes initemplo. & em̃.¬
nis fẽriens: in ipso effectu su operis
ostendit. unde radia ꝓdiit perdi¬
tionis Sĩcut aũt euangłista. alio n¬
teste. didicimꝰ: in templo columbȩ
uendebantur. Et̃ quid percolumbã.
nisi scĩ sp̃c donum accipitur: Sed
uendentes & ementes ex templo eli¬
minat: quia u̾el eos qui pro mu¬
nere impositionẽ manuum tribu¬
unt uel eos qui dõnum spẽ sc̃i eme
nituntur dampnat. de quo tẽplo
moꝵ subditur. Domus mea domus
orationis est. Uos aũt fecistis illam
speluncam latronum. Iui enĩ ad ac¬
cipienda munera. intemplo reside¬
bant. ꝓfectõ. quia quibuscdam non.
dantibꝰ. lesiones ex quirẽrent᷑ dubuĩ
nõ erat᷑. Domus. ergo orationis: spei¬
lunca latiprũ facta fuerat : quia
adhoc itemplos assistere. nouerint.

Expanded text:
protinus templum ingressus est ut de illo vendentes et ementes ejiceret, profecto innotuit quia ruina populi maxime ex culpa sacerdotum fuit. Eversionem quippe describens, sed vendentes et ementes in templo feriens, in ipso effectu sui operis ostendit unde radix prodiit perditionis. Sicut autem evangelista alio teste didicimus, in templo columbae vendebantur . Et quid per columbas nisi sancti Spiritus donum accipitur? Sed vendentes et ementes e templo eliminat, quia vel eos qui pro munere impositionem manuum tribuunt, vel eos qui donum Spiritus emere nituntur damnat. De quo templo mox subditur: Domus mea, domus orationis est, vos autem fecistis illam speluncam latronum. Qui enim ad accipienda munera in templo residebant, profecto quia quibusdam non dantibus laesionem exquirerent dubium non erat. Domus ergo orationis spelunca latronum facta fuerat, quia ad hoc in templo assistere noverant,
Abbreviated transcription (Latin):
tatem. Nleq ergo consencientes sitis
mali ut approbetis: neq negligentes
ut nõ arguatis. neq suꝑbientes ut
in sultanter. arguatis. Iui aut deserit
unitatem: uiolat caritatem. Et quis.¬
quis uiolat caritatem: quodlibet
magnum habeat & ipse nichil ẽ.¬
Si linguis hominum loquatur &
angłoꝵs. si sciat omĩa sacramenta.
si habeat omnẽ fidem ut montes
transferat: si distribuat omnia sua
paupenbꝰ. si corpus suum tradat
qui carnaliter intelligunt. & car.¬
nalem separationem facientes: ab
excłȩ frumentis toto orbe diffusi.
spiritali sacrilegio separantur. Per
totum enim mundum. seminatum
est bonum semen. Bonus ille semina.¬
tor filius hominis. nõ in africa sola:
mimieus aut suꝑseminauit zihania.
Sed tamen quid ait pater familias:
Simte utraq crescere usq ad messe.
ꝑer quid crescere: Utiq per agrum.
Q ud est ager: Numquidnã affrica:

Expanded text:
Et infra: Non consentientes sitis malis, ut approbetis, neque negligentes sitis, ut non arguatis, neque superbientes, ut insultanter arguatis. Qui autem deseruerit unitatem, violat caritatem, et quisquis violat caritatem, quodlibet magnum habeat, ipse nihil eSi linguis hominum loquatur et Angelorum, si sciat omnia sacramenta, si habeat omnem fidem, ut montes transferat, si distribuat omnia sua pauperibus, si corpus suum tradat,qui carnaliter intelligunt et corporalem separationem facientes, ab Ecclesiae frumentis toto orbe diffusis spirituali sacrilegio separantur. Per totum enim mundum seminatum est bonum semen. Bonus ille seminator Filius hominis, non in Africa sola, Inimicus autem superseminavit zizania. Sed tamen quid ait paterfamilias? Sinite utraque crescere usque ad messem. Per quid crescere? Utique per agrum. Quis est ager? Numquidnam Africa
Abbreviated transcription (Latin):
S inõ frustra estis maiores: estote
tu tores. Tuemini eos. qui adhue
causam suam agere nõ possunt.
Comunis fuit perditio sit cõmuniᷤ
ne primo: simul mueniamur in
xp̃o. dispar est meritum: sed eom.¬
munis est gr̃a. Nichil habent ma.¬
li. nisi quod defonte traxerunt.
N iebil habent mali: nisi quod deori¬
gine taxcerunt: Non eos impedit
ad salutem. qui ad id quod trrreer̃
multa ad diderunt. Qui maior est
etate. maior est miquitate: sed
gm̃ dĩ delet quod traxisti. delet
quod ad didisti. Ubi enim abun¬
dauit peccatum: super abundauit¬

Expanded text:
Si non frustra estis majores, estote Si non frustra estis majores, estote tutores: tuemini eos qui adhuc causam suam agere non possunt. Communis fuit perditio, sit communis s, simul inveniamur in Christo. Dispar est meritum, sed communis est gratia. Nihil habent mali, nisi quod de fonte traxerunt: nihil habent mali, nisi quod de origine traxerunt. Non eos impediant a solute, qui ad id quod traxerunt multa addiderunt. Qui major est aetate, major est et iniquitate. Sed gratia Dei delet quod traxisti, delet et quod addidisti. Ubi enim abundavit peccatum, superabundavit
Abbreviated transcription (Latin):
nat gram reprehenditur. qui suꝑ¬
be: agit gras. Et ecce post dictam
controuersiam. ꝓlatamq sententiã
ꝓcedunt & paruuli: immo asper¬
nuntur & offeruntur tangendi.
Cui tamgendi isi medico: Certe sa¬
ni eui offeruntur infantes tangen¬
di eui: Saluatori. Si saluatori:
utiq saluandi. Cui. nisi ille qui
uenit querere & saluare quod pe¬
rierat: Ubi isti perierant: Quan.¬
tum ad ipsos ꝓprie pertinet: inno.¬
centes uideo. Reatum quero: un¬
de apłm audio. Per unum hominẽ.
Per unum inquit hominẽ peccatũ
intrauit inmundum. & per pee.¬
eatum mors: & ita in omnes per
transiuit. in quo om̃s peccauerunt.
Ueniant ergo paruuli. ueniant
perditi ad redemptorem. Ueniant:
nemo ꝓhibea t. In ramo adhue
nichil cõmiserunt: sed mradice
perierunt. Benedieat dñs pus illõ
cum magnis. T̃ angat medicus.
& pusillos & magnos. Causam par¬
uulors. cõmendamus maioribꝰ. Lo¬
qumini ꝓtacentibꝰ: orite ꝓflentib̾.

Expanded text:
nat gratiam, si reprehenditur qui supnat gratiam, si reprehenditur qui superbe agit gracontroversiam prolatamque sententiam procedunt et parvuli, imo apportantur et offeruntur tangendi. Cui tangendi, nisi medico? Certe sani: cui offeruntur infantes tangendi? Cui? Salvatori. Si Salvatori, utique salvandi. Cui, nisi illi qui venit quaerere et salvare quod perierat . Ubi isti perierant? Quantum ad ipsos proprie attinet, innocentes video, reatum quaero. Unde? Apostolum audio: Per unum hominem Per unum, inquit, hominem peccatum intravit in mundum, et per peccatum mors; et ita in omnes homines pertransivit, in quo omnes peccaverunt . Veniant ergo parvuli, veniant:perditi ad redemptorem: veniant, nemo prohibeat. In ramo adhuc nihil commiserunt: sed in radice perierunt. Benedicat Dominus pusillos cum magnis: tangat medicus et pusillos et magnos. Causam parvulorum commendamus majoribus. Loquimini pro tacentibus, orate pro flentibus.
Abbreviated transcription (Latin):
exaltat humiliabitur: & qui se
humiliat exaltabitur. Audi sen¬
tentiam. caue causam malam. Audi
impie. garrientes. & de suis uirtua.¬
bus p̃refumentes. Audiant qui di-¬
cunt ds me hominẽ fecit: iustum
ipse me facio. O peior. & deresta.¬
bilior phariseo. Phariseus ille.
superbe quidem iustum se dice¬
bat: sed tamen ille dd̃ in de gr̃s
agebat. lustum se dicebat. sea dõ
tamen gr̃as reddebat. Gr̃as inquit
tibi ds̃. quia nõ sum sicut cȩteri
homines: gr̃as tibi ds̃. Gras deo
agit quia non est. sicut cȩteri ho¬
mines. & tamen tanquam superbꝰ
& inflatus reprehenditur. Nõ quia
dõ gr̃as agebat: sed quia uelut
niehil sibi addi cupiebat. Grãs
tibi quia nõ sum sicut çȩteri ho¬
mines. in iusti. adulteri. Ergo tu
iustus. ergo nichil rogas. engo iã
plenus es: ergo nõ est temptatio
uita humana suꝑ terram. ergo iã
abundas: ergo iam non est quare
dicas dimitte nobis debita nr̃a.
Q uid est ergo: Qui impie obpug¬

Expanded text:
exaltat, humiliabitur; et qui se exaltat, humiliabitur; et qui se humiliat, exaltabitur. Audisti sententiam, cave causam malam: aliudimpie garrientes, et de suis viribus praesumentes audiant qui dicunt, Deus me hominem fecit, justum ipse me facio. O pejor et detestabilior Pharisaeo! Pharisaeus ille superbe quidem justum se dicebat, sed tamen inde ille Deo gratias agebat. Justum se dicebat; sed tamen Deo gratias agebat. Gratias tibi, Deus, quia non sum sicut caeteri homines. Gratias tibi Deus: gratias Deo agit, quia non est sicut caeteri homines: et tamen tanquam superbus et inflatus reprehenditur; non quia Deo gratias agebat, sed quia velut nihil sibi addi cupiebat. Gratias tibi, quia non sum sicut caeteri homines, injusti. Ergo tu justus; ergo nihil rogas; ergo jam plenus es; ergo non est tentatio vita humana super terram Job abundas; ergo jam non est quare dicas, Dimitte nobis debita nostra . Quid est ergo qui impie oppug
Abbreviated transcription (Latin):
ftabat: sed dñs eum de ꝓpinquo atten¬
debat. Excelsus enim dñs. & humilia
respicit. E xcelsos aũt qualis erat
ille phariseus: excelsa aũt alonge
cognoscit. ds̃ aũt a longe cognoseit:
sed nõ ignoscit. Adhuc aũt audi
humilitatẽ publicani. Parum ẽ quia
delonginquo ftabat. nec oculos ad
cȩlum. leuabat : ut respiceretur
spes subleuabat. Adhuc audi. ꝑ¬
cuciebat pectus suum dicens. Dñe:
quod rogat. Quid miraris si ds̃ ignos:¬
cit. quando ipse agnoscit :¬
e inde pharisei & publicam acce.¬
pisti contrͦ uersiam: audi senten¬
tiam. Audisti suꝑbum accusatorem:
audisti reum humilem. audi nune
iuftum uidicem. Amen dico uob̃ ueri¬
tas dicit. ds̃ dicit. uidex dicit. am̃
dico uob̃: descendit iustificatus de
templo publicanus ille. magis quam
ille phariseus. Die dñe causam. Ecce
uideo publicanũ. iustificatũ magis
de templo descendere quam pha.¬
riseum: & quero quare. Queris qua¬
re: Audi quare. Quia omnis qui se

Expanded text:
stabat: sed Dominus eum de propinquo attenstabat: sed Dominus eum de propinquo attendebat. Excelsus enim Dominus, et humilia respicit. Excelsos autem, qualis erat ille pharisaeus, a longe cognoscit. Excelsa quidem a longe cognoscit , sed non ignoscit. Adhuc audi humilitatem Publicani. Parum est, quia de longinquo stabat: nec oculos suos ad coelum levabat? Ut aspiceretur,spes sublevabat. Adhuc audi: Percutiebat pectus suum. Poenas de qui rogat. Quid miraris, si Deus ignoscit, quando ipse se agnoscit? De Pharisaeo et Publicano accepisti controversiam; audi sententiam: audisti superbum accusatorem, audisti reum humilem; audi nunc judicem. Amen dico vobis. Veritas dicit, Deus dicit, judex dicit: Amen dico vobis, descendit justificatus de templo publicanus ille, magis quam ille pharisaeus. Dic, Domine, causam. Ecce video Publicanum justificatum magis de templo descendere quam Pharisaeum. Quaero quare. Quaeris quare? Audi quare. Quia omnis qui se
Abbreviated transcription (Latin):
ixit aũt dñs ad quosdam qui
sibi iusti uidebantur. & sper¬
nebant cȩteros: similitudinem¬
ds̃: quia nõ sum sicut cȩteri homineꝰ.
Diceret saltẽ: sicut multi homines.
Quid est cȩteri homines. nisi om̃s preter
ipsum: Ego inquit iustus sum: cȩteri
peccatores. Non sum sicut cęteri ho¬
mines: iniusti. raptores. ad ulteri. Et
ecce tibi exuicino publicano: maioriꝰ
tumoris occasio. Sicut inquit publi¬
canus iste. Ego enim inquit solus
sum: iste decęteris est. Nonsum in qͥt
talis qualis iste: per iusticias meas
quibꝰ iniquus non sum. leiuno bis in
sabbato: decimas do omniũ quȩ possi¬
deo. Quid rogauerit dm̃. quere uerbr̃
eius nichil inuenies. Ascendit orare.
noluit dm̃ rogare: sed se laudare
P arum est nõdum dm̃ rogare sed se
laudare: insuꝑ & roganti insultare.
Publicanus aũt delonginquo stabat.
& dõ tam̃ ipse ꝓpinquabat. Cordis
conscientia remouebat: pietas ap¬
plicabat. Publicanꝰ aũt delonginquo

Expanded text:
quit, et ad quosdam, qui sibi iusti uidebantur et spernebant ceteros, similitudinemDeus, quia non sum sicut caeteri homines. Diceret saltem, Sicut multi homines. Quid est, sicut caeteri homines, nisi omnes praeter ipsum? Ego inquit, justus sum, caeteri peccatores. Non sum sicut caeteri homines, injusti, raptores, adulteri. Et ecce tibi ex vicino publicano majoris tumoris occasio. Sicut, inquit, publicanus iste. Ego, inquit, solus sum, iste de caeteris est. Non sum, inquit, talis qualis iste, per justitias meas, quibus iniquus non sum. Jejuno bis in sabbato, decimas do omnium quaecumque possideo. Quid rogaverit Deum, quaere in verbis ejus, nihil invenies. Ascendit orare: noluit Deum rogare, sed se laudare. Parum est, non Deum rogare, sed se laudare; insuper et roganti insultare. Publicanus autem de longinquo stabat: et Deo tamen ipse propinquabat. Cordis conscientia removebat, pietas applicabat. Publicanus autem de longinquo
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit homo in aliquo delicto sicut
tis. huiusmodi instruite in spũ le.
nitatis: intendens te ipsum ne & tu
tempteris. Alter alterius onem por:¬
tate: & sic adimplebitis legem xp̃i.
Item alioloco. Seruum in quit dñi
non oportet litigare: sed mitẽ eẽ
ad omnes. docibilem. pacientem.
in modestia corripientem diuersa

Expanded text:
fuerit homo in aliquo delicto, sicut dicit fuerit homo in aliquo delicto, sicut dicit estis, hujusmodis, intendens te ipsum, ne et tu tenteris. Alter alterius onera portate, et sic adimplebitis legem Christi . Item alio loco: Servum, inquit, Domini non oportet litigare; sed mitem esse ad omnes, docibilem, patientem, in modestia corripientem diuersa
Abbreviated transcription (Latin):
D uobꝰ modis nõ te maculatꝰ malus:
isi nõ consentias & si redarguas
hoc est nõ cõmunicare & non con¬
sentire. Cõmunicatur quippe qͣndo
facto eius consortium uoluntatis.
uel approbationis ad iungitur. Hoc
ergo nos ammonẽs apłs ait. Nolite
communicare. operibꝰ infructuosis
tenebraꝵs. Et quia parum erat non
consentire. si sequere tur negligen.¬
tia disciplinȩ: magis aũt in quit re
darguite. Uidete quemadmodum
utrumq complexus est: nolite com¬
municare. magis aũt redarguite.
Q uid est nolite cõmunicare: Nolite cõ¬
sentire. nolite laudare. nolite appro¬
bare. Quid est magis aũt & redarguite :
R eprehendite. corripite. cohercete.
tione alienoꝵ. peccatoꝵs: cauendum
est ne se extollat qui alterum corri.¬
pit. & apłica illa cogitanda senten.¬
tia est. Qua ꝓpter qui se putat stare:
uideat necadat. Foris terribiliter
personet increpatio: intus lenitutis
tenentur dilectio. Si preoccupatus

Expanded text:
Duobus modis non te maculat malus: Duobus modis non te maculat malus: si non consentias, et si redarguas: hoc est, non communicare, non consentire. Communicatur quippe, quando facto ejus consortium voluntatis vel approbationis adjungitur. Hoc ergo nos admonens Apostolus ait: Nolite communicare operibus infructuosis tenebrarum. Et quia parum erat, non consentire, si sequeretur negligentia disciplinae: Magis autem, inquit, et redarguite . Videte quemadmodum utrumque complexus est, Nolite communicare: magis autem et redarguite. Quid est, Nolite communicare? Nolite consentire, nolite laudare, nolite approbare. Quid est, Magis autem et redarguite? Reprehendite, corripite, coercete. 2itione alienorum peccatorum cavendum est, ne se extollat qui alterum corripit; et apostolica illa cogitanda sententia est: Quapropter qui se putat stare, videat ne cadat . Foris terribiliter personet increpatio; intus lenitatis teneatur dilectio. Si praeoccupatus
Abbreviated transcription (Latin):
in corpore in tegro multi habent intꝰ
animam mortuam. & hossie exci-¬
tat apłs. Surge qui dormis. &
exurge amortuis: & illuminabit te
xp̃c. Ipse illuminat. excȩcatum
qui excitat mortuum. Uoce enim
eius per apłm clamatur ad mortuũ:
surge qui dormis. Cęcus luce illumi¬
nabitur: cum resurrexerit. Surdos
aũt quam multos. ante ocłos suos
dñs intuebatur: cum dicer& qͥ hab&
aures audiendi audiat. Quis enim
ante illum. sine corporalibꝰ auribꝰ
stabat: Quas ergo alias aures. isi
interioris hominis requirebat :
corde semper disiungimini. ad tẽpus
caute corpore copulamini: nec tam̃
negligentes sitis in corrigendis ur̃is.
ad curam scilicet urãm quo quo mͦ
pertinentibꝰ: monendo. docendo.
hortando. terrendo. Quibuscumq
modis potestis agite : necum inue¬
nitis in scripturis & in exemplis scõꝵ
siue quiante siue qui post dñ aduen.¬
bonos inunitate nõ maculant: effici¬
amini pigri ad corrigendos malos.

Expanded text:
in corpore integro multi habent intus in corpore integro multi habent intus animam mortuam: et hos sic excitat Apostolus, Surge, qui dormis, et exsurge a mortuis, et illuminabit te Christus . Ipse illuminat excaecatum, qui excitat mortuum. Ejus enim voce per Apostolum clamatur ad mortuum, Surge, qui dormis. Caecus luce illuminabitur, cum surrexerit. Surdos autem quam multos ante oculos suos Dominus intuebatur, cum diceret: Qui habet aures audiendi, audiat . Quis enim ante illum sine corporis auribus stabat? Quas ergo alias aures nisi interioris hominis requirebat? corde semper disjungimini; ad tempus caute corpore copulamini. Nec tamen negligentes sitis in corrigendis vestris, ad curam scilicet vestram quoquo modo pertinentibus, monendo, docendo, hortando, terrendo. Quibuscumque modis potestis, agite. Nec, cum invenitis in Scripturis et in exemplis sanctorum, sive qui ante, sive qui post Domini advenbonos in unitate non maculant, efficiamini pigri ad corrigendos malos.
Abbreviated transcription (Latin):
odo aures corporis surde.
non aperiuntur. Sed quã
multi habent aures clausas eordis.
quȩ tamen uerbo dĩ penetrante pa¬
tescunt: ut credant qui nõ credebat̃.
& bene uiuant qui male uiuebant:¬
& obediant qui nõ obędiebant. &¬
dicimus ille credidit: ac miramur eũ
audimus de his quos aliꝗando duros
noueramus. Cur ergo nunc miraris
credentem. innocentem. dõ serui¬
entem. nisi quia conspicis iudentem
quem noueras cęcum. conspieis ui¬
uentem quẽ noueras mortuũ. con¬
spicis audientẽ quem noueras surdũ :
Nam uidete taliter mortuos. de quibꝰ
mortus dicebat dñs cuidam ideo.
tardanti ne dñm sequeretur: quia
sepelire patrem uolebat. Sine in¬
quit mortuos. sepelire mortuos
suos. Certe mortui sepultores nõ
sũt corpore mortui: quia si hoc
essent. mortua corpora sepelire
nõ possent. Tamen mortuos eos
uocat. Ubi. nisi intus in anima:
Sicut enim etiam uisibiliter plerũq
in domo integra & salua dominus
eiusdem domus mortuus iacet: sic

Expanded text:
odo aures corporis surdae non aperiuntur: sed quam multi habent aures clausas cordis, quae tamen verbo Dei penetrante patescunt, ut credant qui non credebant, et bene vivant qui male vivebant, et obediant qui non obediebant? et dicimus, Ille credidit; ac miramur, cum audimus de his quos aliquando duros noveramus. Cur ergo nunc miraris credentem, innocentem, Deo servientem; nisi quia conspicis videntem, quem noveras caecum; conspicis viventem, quem noveras mortuum; conspicis audientem, quem noveras surdum? Nam videte aliter mortuos, de quibus mortuis dicebat Dominus cuidam ideo tardanti, ne Dominum sequeretur, quia sepelire patrem volebat: Sine, inquit, mortuos sepelire mortuos suos . Certe mortui sepultores non sunt corpore mortui: quia si hoc essent, mortua corpora sepelire non possent. Tamen mortuos eos vocat: ubi, nisi intus in anima? Sicut enim etiam visibiliter plerumque in domo integra et salva dominus ejusdem domus mortuus jacet; sic
Abbreviated transcription (Latin):
carnales erant. nõdum erant sp̃ales.
qui mͦ nõ habent peccatum Q uid gͦ
sres: Facti sp̃ales. omre cessauerunt:
Debuit engo xp̃c dicere. modo talia
orate: & dare sp̃alibꝰ alteram oratio¬
nem. Una est. Ipsa est. Ipse est qui
tollamꝰ controuersiam. Quando dicis
sum dicturus erant. Deniq quod ue¬
rum est illo pendente trepidauerunt:¬
& tunc desperauerunt apłi. quando
credidit latro. Petrus ausus est sequi.
quando dñs adpassionẽ ductus est:
ausus est sequi. qui ad domũ per uẽ.
nit. & in atrio fatigatꝰ est: ad ignẽ
stabat & friguit. Ad ignẽ stecit ti.¬
more frigido congelauit. Interrogatꝰ
ab aneilla. negauit x p̃m semel: inter.¬
rogatus. iterum negauit: int̾rogatꝰ.
tercio negauit. Dõ gr̃as. quia cessauit
interrogatio: si nõ cessaret int̾rogatio
dui repeteretur neagatio. Ergo postquã
resurrexeit: tunc eos confirmauit: tue
facti sũt spales. Iam ergo nõ habebat᷑

Expanded text:
carnales erant; nondum erant spirituales, carnales erant; nondum erant spirituales, qui non habent peccatum. Quid ergo, fratres, facti spirituales orare cessarunt? Debuit ergo Christus dicere, Modo talia orate, et dare spiritualibus alteram orationem. Una est, ipsa est, ipse est qui tollamus controversiam: quando dicis s dicturus. Denique quod verum est, illo pendente trepidaverunt, et tunc desperaverunt Apostoli, quando credidit latro. Petrus ausus est sequi, quando Dominus ad passionem ductus est, ausus est sequi, qui ad domum pervenit, et in atrio fatigatus est, ad ignem stabat, et friguit: ad ignem stetit, timore frigido congelavit. Interrogatus ab ancilla, negavit Christum semel: interrogatus iterum, negavit: interrogatus tertio, negavit . Deo gratias, quia cessavit interrogatio: si non cessaret interrogatio, diu repeteretur negatio. Ergo posteaquam surrexit, tunc eos confirmavit, tunc facti sunt spirituales. Jam ergo non habebant
Abbreviated transcription (Latin):
forte sacerdotes ueteris ppłi peccatoreᷤᷤ
erant. noui ppłi nõ sũt peceatores:
Certe frẽs quia ds̃ uoluit. sacerdos
ipsius sum: peccator sum: uob̾cum
pectus tundo. uob̃cum ueniam rogo:
uob̾cum dm̃ ꝓpitium spero. Sed for¬
te apłi scĩ primi summi. arietes gre.¬
gis. pastores. membra pastoris. forte
confitentur. Ego nõ auderem. ipsũ
Q uomͦ illi sacerdotes sacrificiis con¬
uincebantur: sic isti oratione. Sic
orate. Et inter cȩtera quȩ ussir o.¬
rare: & hoc ꝓposuit. Dimitte nob
debita nr̃a. sic̃ & nose dimiitimus
debitoribꝰ nr̃is. Quid dicunt apłi. Co.
tidie debita petunt sibi dimitti: De.¬
bitores intrant. ab soluti exierunt:
& ad orationẽ debitores redeunt.
sta suta nõ est sine peccato. ut quo¬
tiens oratur: totiens peccata dinit.¬
tantur. Sed quid dicam: Illi forte¬
quando didicerunt orationẽ: adhuc
infirmi erant. Forte dicet hoc aliquis.
adhuc paruuli erant. infirmi erant.

Expanded text:
forte sacerdotes veteris populi peccatores forte sacerdotes veteris populi peccatores erant, novi populi non sunt peccatores. Certe, fratres, quia Deus voluit, sacerdos ipsius sum, peccator sum, vobiscum pectus tundo, vobiscum veniam rogo, vobiscum Deum propitium spero. Sed forte Apostoli sancti, primi, summi arietes gregis, pastoris membra pastores, forte confitentur. Ego non auderem. PrimumQuomodo illi sacerdotes sacrificiis convincebantur, sic isti oratione. Sic orate. Et inter caetera quae jussit orare, et hoc posuit: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Quid dicunt Apostoli? Quotidie sibi debita petunt dimitti. Debitores intrant, absoluti exeunt, et ad orationem debitores redeunt. Ista vita non est sine peccato, ut quoties oratur, toties peccata dimittantur. quando didicerunt orationem, adhuc infirmi erant. Forte dicet hoc aliquis: Jesus, adhuc parvuli erant, infirmi erant,
Abbreviated transcription (Latin):
tificatus ẽ. Quid ẽ ergo qd̵ dixistitu.
cui dñs ocłos aperuit : Scimus quia
peccatores ds̃ nõ exaudit. Ecce pecca¬
tores ds̃ exaudit. Sed laua interiorẽ
faciem tuam: fiat incorde tuo. quod
factum est infacie tua: & uidebis qͥa
peccatores ds̃ exaudit. fefellit ima¬
ginatio cordis tui: adhuc ẽ quod tͥ
facit᷑. Certe piectus ẽ iste desyna.¬
Et uides eum. hoc est orłis: & qui
loquitur tecum ipse est. Tunc ꝓs.¬
tratus adorauit eum. Tune lauit
de ut depellantur. orate ut minuan.¬
tur: orate. ut uob ꝓficientibꝰ ipsa
deficiant. Quis enim nõ peccauit :
A sacerdotibꝰ incipe. sacerdotibꝰ dixit.
Prus offerte sacrificia ꝓpeccatis ur̃is:
& sic pro ꝓpło. Sacrificia coniunce¬
bant sacerdotes. ut siquis se iustum
& sine peccato diceret: respondetur
ei. Non attendo quid loqueris: sed
qd̃ offeras. Uictima tua. conuincit
te &uare offers ꝓpeccatis tiuis. si nulla
an insacrificio tuo mentiris deo: Sed

Expanded text:
tificatus est. Quid est ergo quod dixisti tu, tificatus est. Quid est ergo quod dixisti tu, cui Dominus oculos aperuit, Scimus quia peccatores Deus non exaudit? Ecce peccatores Deus exaudit. Sed lava interiorem faciem tuam, fiat in corde, quod factum est in facie tua; et videbis quia peccatores Deus exaudit. Fefellit te imaginatio cordis tui. Adhuc est quod tibi faciat. Certe projectus eEt vides eum, hoc est, oculis: et qui loquitur tecum, ipse est. Tunc prostratus adoravit eum. Tunc lavit te ut deleantur, orate ut minuantur, orate ut vobis proficientibus ipsa es orate. Quis enim non peccavit? A sacerdotibus incipe. Sacerdotibus dixit, Prius offerte sacrificia pro peccatis vestris, et sic pro populo . Sacrificia convincebant sacerdotes: ut si quis se justum et sine peccato diceret, responderetur ei, Non attendo quod loqueris, sed quid offeras; victima tua convincit te. Quare offers pro peccatis tuis, si nulla n sacrificio mentiris Deo? Sed
Abbreviated transcription (Latin):
credo. Ipsos interroga. Dicite scĩ
apłi. postea quam resurrexit dñs.
& confirmauit uos sp̃u sc̃o missode
celo. cessastis peccare : Dicite nob̾
oseero. audiamus ne desperent pec¬
catores: ne desinant rogare dm̃. qͥa
no sũt sine peccato. dicite nob. Ait
unus ipsoꝵ. Et quis: Quem dñs
amplius diligebat. & qui sup̃ pectꝰ
dñi discumbebat. & regni cȩlo rum̃
quod ructuaret secretum bibebat.
psi eum int̾rogo. Habebatis peccatũ
annõ: Respondet & dicit. Si dixeri¬
mus quia peccatum nõ habemus:
est. loħs aũt ille est qui dixit. In
pruicipio erat uerbum. & uerbum
erat apud dm̃: & d̾s erat uerbum.
Uidete quanta transcendert: ut per.¬
ueniret ad uerbum. T̃ alis ac tantus.
qui uolauit sic̃ aquila nubes: qui men.¬
tis serenitate ipsum cernebat. in prin.¬
cipio erat uerbum: ipse dixit. Si dix¬
erimus quia peccatum nõ habemus.
nos ipsos seducimꝰ. & uentas in nob̾ nõ
est: Si aut confessi fuerimꝰ peccata nra.

Expanded text:
psos interrogo. Dicite, sancti Apostoli, posteaquam surrexit Dominus, et confirmavit vos Spiritu sancto misso de coelo, cessastis habere peccatum? Dicite nobis, obsecro. Audiamus, ne desperent peccatores, ne desinant rogare Deum, quia non sunt sine peccato. Dicite nobis. Ait unus ipsorum. Et quis? Quem Dominus amplius diligebat, et qui super pectus Domini discumbebat , et regni coelorum quod ructuaret secretum bibebat. Ipse eum interrogo: Habetis peccatum, an non? Respondet, et dicit: Si dixerimus quia peccatum non habemus, est. Joannes autem ille est, qui dixit: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Videte quanta transcenderat, ut perveniret ad Verbum. Talis ac tantus, qui volavit sicut aquila super nubes, qui mentis serenitate cernebat, In principio erat Verbum: ipse dixit, Si dixerimus quia peccatum non habemus, nos ipsos decipimus, et veritas in nobis non est. Si autem confessi fuerimus peccata nostra,
Abbreviated transcription (Latin):
dens in patrem sed filium ꝑ sequens. ha¬
bens dm̃ ommipotentẽ: sed sp̃m scm̃ ne-¬
gans. Prudentior itaq fuit pauluᷤ apłs
mntrangressione legis. filiis quondam lu
patris uerum lumen est perdiderunt.
Ambrosius mediolanensis ep̃s. quid de
hoc loco senserit. incomentariis eius
potest duobꝰ dñis seruire. Nõ quia duo:
sed quia unus est dñs. Nam sisũt qui
mammonȩ seruiant: tam̃ nõ ille nouit
aliqua iura dñatus. sed ipsi sibi uigũ
seruitutis imponunt. Neq enim iusta
potestas. sed iniusta seruitꝰ. Et ideo
ait. facite uob amicos de iniquo mã¬
mus. nõ ipsi esse dñi: sed potius alienaꝵ
uillici facultatum. Et ideo licet pecca¬
uerit. tam̃ quia sibi inposterũ ex in¬
dulgentia dñi quesiuit: auxilia pre¬
dicatur. Pulchre aũt iniquum mãmo¬
nam dixxit: quia uariis diuitiaꝵ. ille¬
cebris. nr̃os auaritia temprat affectus:
ut uellemus seruire diuitiis. Unde

Expanded text:
dens in Patrem, sed Filium persequens; hadens in Patrem, sed Filium persequens; habens Deum omnipotentem, sed Spiritum Sanctum negans. Prudentior itaque fuit Paulus Apostolus in transgressione Legis filiis quondam lucpatris verum lumen est, perdiderunt. Ambrosius 868 Mediolanensis Episcopus quid de hoc loco senserit, in Commentariis ejus potest duobus dominis seruire, non quia duo, sed unus est dominus. nam etsi sunt qui mamonae seruiant, tamen non ille nouit aliqua iura dominatus, sed ipsi sibi iugum seruitutis inponunt; neque enim iusta potestas, sed iniusta est seruitus. et ideo ait: facite uobis amicos I de iniquo mamus non ipsi esse domini, sed potius alienarum uilici facultatum. et ideo licet peccauerit, tamen quia sibi in posterum ex indulgentia domini quaesiuit auxilia, praedicatur. pulchre autem iniquum mamona dixit, quia uariis diuitiarum inlecebris nostros auaritia temtabat adfectus, ut uellemus seruire diuitiis. unde