comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓnunciat᷑ in scͥptinis ut enarrat᷑ ad¬
de sapiã siue dicẽte ip̃a. siue cũ de illa d̾r
filius nobis potissimũ insinuat᷑ cuius
ymaginis exemplo et nos nõ discedamꝰ
a deo. quia et nos dei ymago sumꝰ nõ qͥd̃
equal̾ frã quippe a pre ꝑ filiũ nõ natad̃
nobis exemplũ est. Neq .n. imitat᷑ ali¬
quẽ precedentẽ ad patrẽ a quo nũꝙͣ ẽ
oĩo seꝑabilis quia idipmñ est qd̃ ille de
quo est. Nos autẽ nitentes imitam᷑
manentẽ et sequim ᷑ stantẽ et in ipõ am¬
bulantes tendimus ad ipm̃ qui fc̃s est
nobis iua temꝑalis ꝑ hũlitatẽ. q̃ mã¬
bus mundis intellectualib qui suꝑbia
non lapsi sũt in forma dei. et deo equal
et deus p̾bet exemplũ. ut se idem exem¬
plũ redeundi. lapso etiã preberet honũ
qui pp̃ immũdiciã pocõꝵ penãq moͣrliͭ¬

Expanded text:
onuntiatur in Scripturis aut narratur alde sapientia, sive dicente ipsa, sive cum de illa dicitur, Filius nobis potissimum insinuatur, cujus imaginis exemplo et nos non discedamus a Deo, quia et nos imago Dei sumus, non quidem aequalis, facta quippe a Patre per Filium, non natanobis exemplum est. Neque enim imitatur praecedentem aliquem ad Patrem a quo nunquam est omnino separabilis, quia idipsum est quod ille de quo est. Nos autem nitentes imitamur manentem, et sequimur stantem, et in ipso ambulantes tendimus ad ipsum: quia factus est nobis via temporalis per humilitatem, quae manbus mundis intellectualibus qui superbia non lapsi sunt, in forma Dei et Deo aequalis, et Deus praebet exemplum, ut se idem exemplum redeundi etiam lapso praeberet homini, qui propter immunditiam peccatorum poenamque mor
Abbreviated transcription (Latin):
nõ mutando dĩnitatẽ suã. s nrãm mu¬
tabilitatem assumẽdo. Et forͣm ẜui acci¬
piens uenic ad nos inhunc mũdũ qͥ ĩ
nis ad ꝑmanẽdũ. Exemplũ infirmis
ad conualescẽdũ. exemplũ moritis ad

Expanded text:
non mutando divinitatem suam, sed nostram mutabilitatem assumendo, et formam servi accipiens venit ad nos in hunc mundum, qui in nis ad permanendum, exemplum infirmis ad convalescendum, exemplum morituris ad
Abbreviated transcription (Latin):
utiq unum. Qͥd .ii. tam diu̾sũ nisi
addat᷑ aut sb̃intelligat ᷑ quid unũ .i.
unus hõ. aut unũ aĩal. Inde apłs. qui
adheret meretrici inquit unũ corpus
efficit᷑ͦ. Non dixit unũ sũt. aut unũ ẽ
Sed addidit corpus. Tamꝙͣ ex duobus
dui̾sis mascłmo et fenmino unũ corꝰ
adiunttõe cõpositũ. Et qui adheret in¬

Expanded text:
sum? nisi addatur aut subintelligatur quid unum, id est, unus homo, aut unum animal; inde Apostolus qui adhaeret meretrici, inquit, unum corpus est, non dixit unum sunt aut unum est, sed addidit corpus, tanquam ex duobus diversis masculino et feminino unum corpus adjectione compositum. Et qui adhaeret
Abbreviated transcription (Latin):
ilso quo soqmimͣ uelut si aliꝙͥ fiat uñ
uox ip̃a tolsat᷑ soqͥ nemo pot̾it manẽ¬
tibꝰ mẽbris. Nõ eĩ uox hõis mẽbrũ ẽ.
uexato sane asiquo ĩt̾iore mẽbro fieri
cłis sic clauso atq obserato id aꝑire mi¬
nime uaseani. neq ut aꝑꝑiat᷑ ĩ nr̃a sic
potestate cũ ĩ potestate fu̾it ut claudet᷑
manẽte ĩtegͥtate ⁊ sanitate mẽbrorũ.
S qͥd ad nos. uideam᷑ qͥd deĩdec.xluiii.¬
ꝯter̾at. uosũtatis eĩ arbit̾o ĩ qͥt ac delibã¬
ideo dicamꝰ nõ ꝑtiñe ad uosũtatẽ nr̃om¬
qd̾ Gt̃ĩ ẽẽ uosumꝰ qr id oĩo nolle non
possummꝰ.Nescio qua et bona ꝯstrictõ
natͣe᷑ nec dic̾e audem᷑. i deo dñm nõ
non pot̾ uesse peccare.

Expanded text:
aliquid fiat unde uox ipsa tollatur, loqui nemo poterit manentibus membris; non enim uox hominis membrum est; uexato sane aliquo interiore membro fieri uibus uinculis sic clauso atque obserato, ut id aperire minime ualeamus neque ut aperiatur in nostra sit potestate, cum in potestate fuerit ut clauderetur manente integritate et sanitate membrorum. Sed quid ad nos? uideamus quid deinde contexat. uoluntatis enim arbitrio, inquit, ac deliberideo dicamus non pertinere ad voluntatem nosbeati esse volumus, quia id omnino nolle non possumus, nescio qua et bona constrictione naturae: nec dicere audemus, ideo Deum non non p
Abbreviated transcription (Latin):
expediat. O ignorãcie cecitas inquit.
Oimpite mẽtis ĩnania que id sine dei
gr̃a defensari existimat qd deo tm̃ au¬
tãte fama. Et quibusdã frĩbꝰ ydone¬
is testibꝰ asseũantibꝰ credidisse pu¬
taremꝰ. Ed eĩ dici breuiꝰ potuit et ĩnꝰ
qd possibilitatẽ nõ peccãdi qͣntacũq ẽ
ul erit ĩ sp̃ie nõ nsi deo debere repu¬
tari. hoc ⁊ nos dicimꝰ Iũgamiꝰ dext̃as.C.
An audiẽda sũt ceta. Audiẽda xl¬
plane et corripiẽda utiq ul cauenda.
Nã cũ dr̃ ĩqͥt ip̃m posse arbiti hũam
oĩo nõ ẽẽ s nat᷑e. S auctoris nat᷑e dei.
s. et qui fieri pot̾ ut absq dei gr̃a ĩtes¬
pit appere quid dicat. S ne forte falla¬
miͣ saciꝯ id expsanat et csariꝰ. S ut ħ
mãifestiꝯ ĩquit fiat paulo laciꝰ dispu¬
tandũ ẽ. Dicimꝰ eĩ cui̾cũq rei possibi¬
sitatẽ nõ tam ĩ arbitrii hũam potesta¬
te ꝙͣ ĩ nate̾ ncͣcͣitate ꝯsist̾e. Exẽplis ⁊

Expanded text:
expediat. « O ignorantiae caecitas, » inquit, « o imperitae mentis ignavia, quae id sine Dei gratia defensari existimat, quod Deo tantum autante fama et quibusdam fratribus idoneis testibus asseverantibus, credidisse putaremus. Quid enim dici brevius potuit et verius, quam possibilitatem non peccandi, quantacumque est uel erit in homine, non nisi deo debere reputari? hoc et nos dicimus, iungamus dexteras. An audienda sunt cetera? audienda plane et corrigenda utique uel cauenda. nam cum dicitur, inquit, ipsum posse arbitrii humani omnino non esse, sed naturae, sed auctoris naturae, dei scilicet, ecqui fieri potest ut absque dei gratia intelpit apparere quid dicat: sed ne forte fallamur, latius id explanat et clarius. « Sed ut hoc manifestius, » inquit, « fiat, paulo latius disputandum est. Dicimus enim cujusque rei possibilitatem, non tam in arbitrii humani potestate
Abbreviated transcription (Latin):
q̃t uisi fu̾int cogitare. nicħ oĩo tẽ arbi¬
trantur. Ideoq non se tamꝙͣ sibi desit
mẽs requirũt. Quid .n. tam cogitacõ¬
ni adest qͣm id qd̃ menti adẽ. Aut qͥd
tam menti adest. ꝙ ipã mẽs. uñ et ip¬
sa que appellatur inuentio. si uerbi
origiẽm retractemꝰ quid aluid resonat
nisi quia ĩuenire ẽ mid ueĩre qd̃ que¬
ritur. ꝓpterea que qͣi ultro in mentem
uenuĩt nõ usitate dicunt ᷑ inuẽta ꝙͣ¬
ius cognita dici possint quia nõ i ea
querẽdo tendebamus ut mea ueĩremꝰ
hoc est ut ea inueniremꝰ. Quapp̃ sĩc
ea que cculis aut ullo alio corꝑis seu
requirũtur ipã mẽs querit ipã. eñ ĩ
mens sensũ carius icẽdit. Tunc aut̃
inuenit cũ m ea que requirũt᷑ id̾e sͫꝰ
uenit. sic alia que nõ corpeo sx̃u inter¬
nũcio s ꝑ seipãm nosse debet. cũ mea
in aĩa eas mueĩt ꝑ corpus impressas

Expanded text:
quid jussi fuerint cogitare, nihil omnino esse arbiquid jussi fuerint cogitare, nihil omnino esse arbitrantur. Ideoque non se, tanquam sibi desit, mens requirat. Quid enim tam cognitioni adest, quam id quod menti adest? aut quid tam menti adest, quam ipsa mens? Unde et ipsa quae appellatur inventio, si verbi originem retractemus, quid aliud resonat, nisi quia invenire est in id venire quod quaeritur? Propterea, quae quasi ultro in mentem veniunt, non usitate dicuntur inventa, quamvis cognita dici possint; quia non in ea quaerendo tendebamus, ut in ea veniremus, hoc est, ea inveniremus. Quapropter, sicut ea quae oculis aut ullo alio corporis sensu requiruntur, ipsa mens quaerit ipsa enim etiam sensum carnis intendit, tunc autem invenit, cum in ea quae requiruntur idem sensus venit: sic alia quae non corporeo sensu internuntio, sed per se ipsam nosse debet, cum in ea in anima eas invenit per corpus impressas
Abbreviated transcription (Latin):
uinũ corpus aĩantẽ ac uiuificantem
eẽ reperunt consequr et inmorlem
quia uita carere uita nõ põt. ut quisq
potuit ꝓbare conatisf. slam de qͥnto
illo nescio quo corꝑe qd notissimis q̃ tu¬
or huius mundi elemẽtis quidã con¬
iungẽtes huic aiãm ẽẽ dixerũt. hoc lo
co disserendum nõ puto. Aut enĩhoc uo-¬
cant corpus. qd̃ nos cuius in loci spacio
pars totominor ẽ. Et m illis ad nume¬
randi sunt qui mentẽ corꝑeã ẽẽ credi¬
tabilẽ sb̃am corpus appellant cum sci¬
ant nõ oẽm locoꝵ spacus. aliqua lon¬
gitudine et latitudĩe. et altitudine cõ¬
tineri non cum eis de uocabuli q̃stioẽ
pugnandũ est. In hiis om̃ibus sñiis
quisq̃s uidet mẽtis naturã et ẽẽ sb̃am¬
te minus occupare loci spaciũ maiusq
maiore simul oꝑtet uideat eos qui opi¬
nant᷑ esse corꝑeam nõ obhoc errare qd
mens desit eoꝵ noticie s qd̃ adiungͭ
ea sine quibus nullã possũt cogitare
naturã. Sine fantasus .n. corpoꝵ quit¬

Expanded text:
ac vivificantem esse repererunt; consequenter et immortalem, quia vita carere vita non potest, ut quisque potuit, probare conati sunt. Nam de quinto illo nescio quo corpore, quod notissimis quatuor hujus mundi elementis quidam conjungentes, hinc animam esse dixerunt, hoc loco diu disserendum non puto. Aut enim hoc vocant corpus quod nos, cujus in loci spatio pars toto minor est, et in illis annumerandi sunt qui mentem corpoream esse creditabilem substantiam corpus appellant, cum sciant non omnem locorum spatiis aliqua longitudine et latitudine et altitudine contineri, non cum eis de vocabuli quaestione pugnandum est. 10. In his omnibus sententiis quisquis videt mentis naturam et esse ste minus occupare loci spatium, majusque majore; simul oportet videat eos qui opinantur esse corpoream, non ob hoc errare, quod mens desit eorum notitiae, sed quod adjungunt ea sine quibus nullam possunt cogitare naturam. Sine phantasiis enim corporum quid
Abbreviated transcription (Latin):
et hoc ẽẽ mentem uł oĩno totã aĩam exi¬
nati sũt. Itaq alii sanguĩem. alii cere¬
bꝵ alii cor. nõ sicut sc̃ptura dicit. Con¬
fitebor tibi dñe in toto corde meo. et dili¬
ges dm̃ deum tuũ ex toto corde tuo.⁊
Hoc .n. abutendo uł transferẽdo uocabło
dicit᷑ a corꝑe ad aĩam. S ipãm oĩno ꝑti¬
culam corꝑis quã in iuscerib dilania¬
tis uidemus eam ẽẽ putau̾nt. alii ex
minuitissĩs indiuidiusq corpuscuł q̃
quasi athomos dicunt concurrẽtibus ĩ
se ato coherentibus eam confici credide¬
runt. alii aerem. alii ignẽ. sb̃am eius.
eius ẽẽ dixerunt. alii eam nullã esse
sb̃am. Qui insi corpus nullã sb̃am po¬
terant cogitare et eam corpus eẽ non ĩ
ista caro tamꝙͣ cõnectit᷑ eẽ opinatisũt
eoq om̃es eam mortalem eẽ sẽserunt
quia siue corpus eẽt siue aliqua cõpo¬
sicõ corꝑis non posset utiq ĩmortaliter

Expanded text:
t hoc esse mentem, vel omnino totam animam exiaque alii sanguinem, alii cerebrum, alii cor, non sicut Scriptura dicit, Confitebor tibi, Domine, in toto corde meo; et, Diliges Dominum Deum tuum ex toto corde tuo : hoc enim abutendo vel transferendo vocabulum ducitur a corpore ad animam: sed ipsam omnino particulam corporis quam in visceribus dilaniatis videmus, eam esse putaverunt. Alii ex minutissimis individuisque corpusculis, quas atomos dicunt, concurrentibus in se atque cohaerentibus, eam confici crediderunt. Alii aerem, alii ignem substantiam ejus esse dixerunt. Alii eam nullam esse substantiam, quia nisi corpus nullam substantiam poterant cogitare, et eam corpus esse non inista caro tanquam connectitur, esse opinati sunt. Eoque hi omnes eam mortalem esse senserunt, quia sive corpus esset, sive aliqua compositio corporis, non posset utique immortaliter
Abbreviated transcription (Latin):
Et est u̾a pax. et cum creatore nrõ
nb̃ firma cõnexio purgatis et recõ¬
ciliatis ꝑ mediatorẽ uite sic̃ maculati ⁊
auienati ab eo recesseraius ꝑ mediato¬
rem mortis. Sicut .n. dyabłs suꝑbus hoĩ¬
nem suꝑbientẽ ꝑduxit ad mortẽ. Ita xpc̃
hunulis hoiem obedientẽ reduxitad iu
tam. Quia sic̃ ille elatus cecidit ⁊ deiec̃
const̃ientẽ. sic iste hũiliatus surrex̃. et
erexit credentẽ. Quia .n. nõ ꝑuenerat
dyaꝰ quo ipẽ ꝑduxerat. mortẽ quuppe spc̃
in impietate gestabat. s mortẽ carius
nõ sb̃ierat quia nec ĩdumẽtũ susceꝑat
Magnus honũ uidebat᷑ princeps inle¬
gionib demonũ ꝑ quos falłaꝵ regnũ
yeciens. In quibus gͦ magice fallacie cu¬
uosiores suꝑbioresq aĩas deceptas il¬
lusasq p̾cipitant sb̃ditum tenet pollicẽs
eciam purgacõem aiẽ peas quas deletas
appellant transfigurando se in angelũ

Expanded text:
ec est uera pax et cum creatore nostro nobis firma conexio purgatis et reconciliatis per mediatorem uitae, sicut maculati et alienati ab eo recesseramus per mediatorem mortis. sicut enim diabolus superbus hominem superbientem perduxit ad mortem, ita Christus humilis hominem oboedienttam, quia sicut ille elatus cecidit, et dejecit consentientem, sic iste humiliatus surrexit, et erexit credentem; quia enim non pervenerat diabolus quo ipse perduxerat mortem quippe spiritus in impietate gestabat, sed mortem carnis non subierat, quia nec indumentum susceperat, magnus homini videbatur princeps in legionibus daemonum, per quos fallaciarum regnum retiens, in quibus etiam magicae fallaciae curiosiores superbioresque animas deceptas illusasque praecipitans, subditum tenet, pollicens etiam purgationem animae, per eas quas τελετὰς appellant, transfigurando se in angelum
Abbreviated transcription (Latin):
ta creata est ab mnicõ. Nodus autẽ iste qͦ
traditus est hõ in dyabłi potestatẽ non
ita d intlłigi tamꝙͣ hoc deus fecerit aut
uasit. Nec ita sanedeus deseruit creat᷑am
suam ut nõ se illi exhiberet deum creantẽ
et uiuificantẽ et inter penalia mala eciã
bona malis multa p̾stantẽ. Nõ .n. conti¬
nuit mira miseracões suas nec hoiẽma
lege sua potestatis amisit. qñ in dya ᷝͥ
potestate eẽ ꝑmisit. quia nec ipẽ dya ł
a bonitate. Nam et maligni angłi uñ
qualicumq sb̃sisterẽt uita insi ꝑ eũ qui
uiuificat omĩa. Si gͦ cõmissio pocõꝵ per
iram dei uistã hoĩem sb̃didit dyabło. ꝓ

Expanded text:
ta creata est ab initio. Modus autem iste quo ta creata est ab initio. Modus autem iste quo traditus est homo in diaboli potestatem, non ita debet intelligi, tanquam hoc Deus fecerit, autvasit. Nec ita sane Deus deseruit creaturam suam, ut non se illi exhiberet Deum creantem et vivificantem, et inter poenalia mala etiam bona malis multa praestantem. Non enim continuit in ira sua miserationes suas . Nec hominem a lege suae potestatis amisit, quando in diaboli potestate esse permisit: quia nec ipse diabola bonitate. Nam et maligni angeli unde qualicumque subsisterent vita, nisi per eum qui vivificat omnia? Si ergo commissio peccatorum per iram
Abbreviated transcription (Latin):
Terra es et int̾rã reu̾teris. ibis. Eo qd̾ dem̃
ẽ int̾ram ibis mors corꝑis p̃nũciata ẽ
quia nec ipm̃ fu̾at exꝑturus si ꝑmãsiss
ut fc̃us est rectus. Qd̾ uero iuuẽti ait.
t̾r̃a es. oñdit totũ hoĩem in dec̾ius cõmu¬
tatum. Tale est eĩ t̾ra es. quale illd̾. Nõ
ꝑmanebit spc̃ meus in hom̃bus istis
qmĩcaro sũt Tune gͦ demon strauit ei tra¬
ditum cui dcm̃ fu̾at t̾ram mãducabrs̃
uos cum essetis mortui delictis et pocĩs ue¬
stris in quibus aliqñ ambulastis scd̾m¬
in filus diffidencie. in quibus et nos oẽs
aliqñ conu̾sati sumus in desideriis carms
nre facientes uõluntates carnus nr̃e et
affectõum. et eramus natura filii ire si¬
cut et cec̾i. Salii diff̾identie sũt infideles
et quis ħ nõ est añqͣm fidelis fiat. Qͦ¬
circa om̃s hoĩes ab origiẽ sb̃ principe st̃
potestatis aeris qui oꝑatur in filiis dif¬
fidẽcie. Et qd̃ dixi ab origiẽ hoc ẽ qd̾ dĩc
apłus natura et se fuisse sicut ceteros

Expanded text:
Terra es, et in terram ibis . Eo quod dictum est, in terram ibis; mors corporis praenuntiata est, quia nec ipsam fuerat experturus, si permansisset ut factus est rectus: quod vero viventi ait, Terra es; ostendit totum hominem in deterius commutatum. Tale est enim, Terra es; quale istud, Non permanebit Spiritus meus in hominibus istis quoniam caro sunt . Tunc ergo demonstravit eum ei traditum, cuos cum essetis mortui delictis et peccatis uestris, in quibus aliquando ambulastis sos omnes aliquando conversati sumus in desideriis carnis nostrae, facientes voluntates carnis et affectionum: et eramus natura filii irae, sicut et caeteri . Filii diffidentiae sunt infideles; et quis hoc non est antequam fidelis fiat? Quocirca omnes homines ab origine sub principe sunt potestatis aeris, qui operatur in filiis diffidentiae. Et quod dixi, Ab origine, hoc est quod dicit Apostolus, natura et se fuisse sicut caeteros:
Abbreviated transcription (Latin):
decipiẽdos hoiẽs firmare uł serere. Ex ħ
comci põt. quia si uere illa recordarent
que hic in alus antea positi corꝑibus ui¬
derant. multis acpene omĩbus id cõtin¬
geret. ꝙ quidẽ ut de uiuis mortuos. ita
de martius uiuos. tamꝙͣ de iugilãtib
dormiẽtes. et dedormentibus uigilãtes
sñ cessacõne fieri suspicantur. Si gͦ hec
est sapiẽ et scĩe recta distinctõ ut ad sapi¬
enciã ꝑtineat. et̾naꝵ rerũ cognicõ intelłc¬
tualis. ad scĩam uero temꝑaliũ reꝵ cogni¬
cõ rõnalis quid eui p̃ponendũ. siue post¬
ponẽdum sit. non ẽ difficile iudicare. Si
autẽ alia est adhibẽda discrecõ qua di¬
noscantur. hec duo que ꝓculdubro di¬
stare apłs docet dicens. alii quidẽ datur

Expanded text:
decipiendos homines firmare vel serere, ex hoc decipiendos homines firmare vel serere, ex hoc conjici potest, quia si vere illa recordarentur quae hic in aliis antea positi corporibus viderant, multis ac pene omnibus id contingeret: quandoquidem ut de vivis mortuos, ita de mortuis vivos, tanquam de vigilantibus dormientes, et de dormientibus vigilantes, sine cessatione fieri suspicantur. 25. Si ergo haec est sapientiae et scientiae recta distinctio, ut ad sapientiam pertineat aeternarum rerum cognitio intellectualis; ad scientiam vero, temporalium rerum cognitio rationalis: quid cui praeponendum sive postponendum sit, non est difficile judicare. Si autem alia est adhibenda discretio, qua dignoscantur haec duo, quae procul dubio distare Apostolus docet, dicens, Alii datur
Abbreviated transcription (Latin):
grõ alba et nigra disc̾nnit. quia ista iam
nouerat anꝙͣ in hac carne crearetur. De¬
iiq cur de solis uebus intellectibilibus
id fien pot ut bñ int̾rogatus quisq respõ¬
deat quid ad qͣmq ꝑtinet disciplinam ĩ¬
si eius ignarus est. Cur hoc facẽ de rebus
sẜ̾ibilibus nullus põt nisi quas isto in¬
dit in corꝑe constitutus aut eis qui no¬
uerant indicantibus credidit. seu lũs
cuiusq seu u̾bis. Nõ .n. acquiescend̃ eis
ẽ qui sanium pitagorã ferunt recorda¬
hic alio iam fuiss incorꝑe. et alios non¬
nullos narrant alii eiusmodi aliquid ĩ
sins mẽtibus passos quas fłas fuisse
meõrias quales pleꝵq exꝑimur in sõp¬
nis qñ nobis uidemur remũsciqi eg̾imꝰ
aut̃ uiderimus.ꝙ nec egimus oĩno nec
iudimus et eo mͦ affc̃as eẽ illoꝵmentes
eciam uigilanciũ instinctu spũum ma¬
lignorũ atq fallacium. quibus cura ẽ
de reuolucõnib aiãꝵ flam opinionẽ ad

Expanded text:
gistro alba et nigra discernit, quia ista jam gistro alba et nigra discernit, quia ista jam noverat antequam in hac carne crearetur. Denique cur de solis rebus intelligibilibus id fieri potest, ut bene interrogatus quisque respondeat quod ad quamque pertinet disciplinam, etiamsi ejus ignarus est? Cur hoc facere de rebus sensibilibus nullus potest, nisi quas isto vidit in corpore constitutus, aut eis quae noverant indicantibus credidit, seu litteris cujusque, seu verbis? Non enim acquiescendum est eis qui Samium Pythagoram ferunt recordahic alio jam fuisset in corpore: et alios nonnullos narrant alii, ejusmodi aliquid in suis mentibus passos: quas falsas fuisse memorias, quales plerumque experimur in somnis, quando nobis videmur reminisci quasi egerimus aut viderimus, quod nec egimus omnino nec vidimus; et eo modo affectas esse illorum mentes etiam vigilantium, instinctu spirituum malignorum atque fallacium, quibus curae est de revolutionibus animarum falsam opinionem ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsuadere conatus est uixisse sic ul̾ hic
potius cognita ꝙͣ cogͦ scunt᷑ noua. Re¬
tulit enim pu̾m quẽdam nescio qͥd de
geometrica int̾rogatũ sic respõdisse tã¬
ꝙͣ eẽt et illius ꝑutissimus discipłie. Gra¬
datim quippe atq artificõse int̾roga¬
tus uidebat qd̃ uidendũ erat dicebutq
qd̾ uiderat. S si recordacõ hec eẽt uerũ
antea cognitaꝵ. non utiq om̃es uel
pene om̃s cum illo mõ int̾rogarẽtur
hec possent. Non enim om̃s inpriore ui¬
ta geometre su̾nt cum tam rari sint ĩ ge¬
nere huãno ut uix possit aliquis ĩueĩri
S pocius credendũ est mẽtis intlłcual
ita canditã ẽẽ naturã ut rebus intlłigi¬
bilibus naturali ordine disponente cõ¬
ditore sbuincta. Sic ista uidere in quadã
luce sui gen̾is incorpea. ꝙ ad mod̾ oculus
carnis uidet que in hac corꝑea luce curũ¬
adiarent tuius lutis capax eiq cõgru¬
ens est treatus. Non .n. et ipẽ id̾o sine ma¬

Expanded text:
atus est vixisse hic animas hpotius cognita, quam cognoscuntur nova. Retulit enim, puerum quemdam nescio quae de geometrica interrogatum, sic respondisse, tanquam esset illius peritissimus disciplinae. Gradatim quippe atque artificiose interrogatus, videbat quod videndum erat, dicebatque quod viderat. Sed si recordatio haec esset rerum antea cognitarum, non utique omnes vel pene omnes, cum illo modo interrogarentur, hoc possent. Non enim omnes in priore vita geometrae fuerunt, cum tam rari sint in genere humano, ut vix possit aliquis inveniri: sed potius credendum est mentis intellectualis ita conditam esse naturam, ut rebus intelligibilibus naturali ordine, disponente Conditore, subjuncta sic ista videat in quadam luce sui generis incorporea, quemadmodum oculus carnis videt quae in hac corporea luce circumadjacent, cujus lucis capax eique congruens est creatus. Non enim et ipse ideo sine ma
Abbreviated transcription (Latin):
posunnus euidẽtissĩa diffrĩa est qd alĩ
sit intlłcualis cognicõ et̾naꝵ reꝵ. alia
rõalis tẽꝑaliũ et huic illam p̃ferendã.
ẽẽ ambigit nemo. Relinqñtibus itaq
nobis ea que ect̾ioris sunt hoĩs et ab
eis que coĩcamus pecorib hẽmus intrͦ¬
sum ascendere cupientibus añꝙͣ ad cog¬
nicõem reꝵ intlłigibiliũ atq sũmaꝵ q̃
sempiterne sũt ueniremus. temꝑaliũ
reꝵ cogncõ rõnalis occurrit. Eciam in
hac igitur inueniamꝰ si possumꝰ aliꝙͣt̾
nitatẽ sic̃ inueĩebamus in sẜ̃ibus cors
et in hus que ꝑ eos in aĩam uł spm̃ nr᷑¬
quas corꝑeo foris positas attingimꝰ su
tercia uoluntate utrũq iũgente sĩc for¬
mabatur foris acies oculoꝵ qͣm uolũ¬
tas ut uisio fieret adhibebat rei insibłi
Et utrũq iugebat ⁊̃ illic ipã se ad mo¬
uens terciam. Sed nõ est hoc cantandũ
nihunc libꝵ. ut mn eo qui sequit᷑ si deus

Expanded text:
us evidentissima differentia est, quod alia sit intellectualis cognitio aeternarum rerum, alia rationalis temporalium, et huic illam praeponendam se ambigit nemo. Relinquentibus itaque nobis ea quae sunt exterioris hominis, et ab eis quae communia cum pecoribus habemus introrsum ascendere cupientibus, antequam ad cognitionem rerum intelligibilium atque summarum quae sempiternae sunt veniremus, temporalium rerum cognitio rationalis occurrit. Etiam in hac igitur inveniamus, si possumus, aliquam trinitatem, sicut inveniebamus in sensibus corporis, et in iis quae per eos in animam vel spirquas corporeo foris positas attingimus setertia voluntate utrumque jungente: sicut formabatur foris acies oculorum, quam voluntas, ut visio fieret, adhibebat rei visibili, et utrumque jungebat, etiam illic ipsa se admovens tertiam. Sed non est hoc coarctandum in hunc l
Abbreviated transcription (Latin):
p̃dicaret ꝙ̃ priusꝙͣ eẽt solidatus tertiõre
negau̾at iam quid̃ p̃destinacõe poĩtus
in specła petre. S adhuc manudĩ suꝑpo
ius erat. et nõdum ille transierat unq
amorte ad uitã nõdũ resurreccõe clarifi¬
tegam manu mea suꝑ te donec trãseam
Et auferã manũ meã et tũc uidebis post̾i¬
ses pp̃resurreccõm diũ credidert̃ in eũ tãꝙͣ
iam uidẽtes post̾ĩora mesi. eius remota
manu eius ab oculis suis. Uñ et ysaie ca
huius esi aures eoꝵ oppila. et oculos eoꝵ
grauai. Deniq ĩp̃s. nõ absurde intlłr ex¬
eoꝵ ꝑ sõa dici. Qm̃ die ac nocte gͣuata est
suꝑ me manus tua. die fortasse qͦ maĩfe¬
sta mracula fac̾et. nec ab eis agͣsceret᷑
slocte autẽ cũ in ipã passiõe moreret ᷑ qñdo
cercius putau̾nt sic̃ quẽl hoẽm pentum¬

Expanded text:
praedicaret, quem, priusquam esset solidatus, ter timore praedicaret, quem, priusquam esset solidatus, ter timore negaverat , jam quidem praedestinatione positus in specula petrae, sed adhuc manu Domini sis visurus erat, et nondum ille transierat, utique a morte ad vitam, nondum resurrectione clarifitegam manu mea super te, donec transeam; et auferam manum et tunc uidebis posterises, post resurrectionem Domini crediderunt in eum, tanquam jam videntes posteriora ejus, remota manu ejus ab oculis suis. Unde et Isaiae thujus, et aures eorum oppila, et oculos eorum grava . Denique in Psalmo non absurde inteersona dici, Quoniam die ac nocte gravata est super me manus tua. Die fortasse, cum manifesta miracula faceret, nec ab eis agnosceretur; nocte autem, cum in passione moreretur, quando certius putaverunt, sicut quemlibet
Abbreviated transcription (Latin):
dic̃. Ante diẽ aũ festũ pasche sciẽs ihc qͥa
uenit eius horͣ ut tnseat de hoc mũdo ad
prẽm. hoc aut̃ qui credũt nec tñ in catho¬
lica s in scismate aliqͦ aut in hẽsi credũt
nõ deloco qui ẽ penes eũ uidẽt post̾ior d̾m
Quid .n. sibi uult ꝙ ait dñs. eccelocus ẽ
penes me et stabis supͣ petͣm. Quis locus
t̾renus ẽpenes dinñ. si h est penes eum
qui attingit a fine usq ad fiẽz fortit ⁊ di¬
sponit omĩa suauit̃. et cuius dem̃ celũ ẽ
sedes celũ. ⁊ t̾ra scabellũ pedũ eius. et qui
dixit qͣm domũ edificabis mͥ. Autquis lo
in qͦ statur suꝑ petrã ipã ecc̃a catholica
ubi salubrit᷑ uidet pascha diñ .i. trãsitũ
diũ. Et post̾iora eius .i. corpus eius qͥ tre¬
trã statim ut transit mea maiestas. Re¬
uera .n. statim ut transut maiestas dñ
ĩclarificacõe dnũ qua resurgẽs ascẽdit
ad prem. solidati sumus suꝑ petͣm. Et
ipẽ petrus tũc solidatus est ut cũ fiducia

Expanded text:
dicit: Ante diem festum Paschae, sciens Jesus quia venit hora ejus, ut transeat de hoc mundo ad Patrem . 30. Hoc autem qui credunt, nec tamen in Catholica, sed in schismate aliquo aut in haeresi credunt, non de loco qui est penes eum vident posteriora DomQuid enim sibi vult quod ait Dominus: Ecce locus est penes me, et stabis super petram ? Quis locus terrenus est penes Dominum, nisi hoc est penes eum Qui attingit a fine usque ad finem fortiter, et disponit omnia suaviter ; et cujus dictum est coelum sedes, et terra scabellum pedum ejus; et qui dixit, Quam domum aedificabitis mihi? aut quis locin quo statur super petram, ipsa Ecclesia catholica, ubi salubriter videt Pascha Domini, id est transitum Domini, et posteriora ejus, id est, corpus ejus, qui creajestas. Revera enim statim ut transiit majestas Domini in clarificatione Domini qua resurgens ascendit ad Patrem, solidati sumus super petram. Et ipse Petrus tunc solidatus est, ut cum fiducia
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ postea dic dñs ad moysen. non
potis uidere faciẽ meã et uiu̾e. Nõ enĩ
uidebit hõ faciem meã et uiuet. Et ait
dñs. Ecce locus penes me et stab̾ supͣ pe¬
trã statim ut transibit mes maiestas
et ponã te in spelunca petre et tegã mau
mea suꝑte donec transeã et auferã ma¬
nũ meam. ⁊ tũc uideb̾ post̾ĩora mea. Nã¬

Expanded text:
d postea Dominus dicit ad Moysen, non poteris videre faciem meam, et vivere: non enim videbit homo faciem meam et vivet. Et ait Dominus: Ecce locus penes me est, et stabis super petram, statim ut transiet mea majestas, et ponam te in specula petrae; et tegam manu mea super te, donec transeam, et auferam manum meam, et tunc videb
Abbreviated transcription (Latin):
scõ. S tamẽ ꝑ quasdã ualde ꝓbabiles
significacões nõnullis iuditus exñtib
ut nimis tem̾ariũ sit dr̃e deũ prẽm nũ¬
ꝙͣ prĩbus aut ꝓph̃tis ꝑ aliq̃s iusibiles
fors apparuisse. hͣnc .n. for̃m peperũt illi¬
qui nõ potuerũt ĩunitate truntatis ĩ¬
lius. et spc̃ sc̃s. unus et solus d̃s ꝑ sanã
fidẽ intlłr.¬

Expanded text:
o; sed tamen per quasdam valde probabiles significationes nonnullis indiciis existentibus, ut nimis temerarium sit dicere, Deum Patrem nunquam Patribus aut Prophetis per aliquas visibiles formas apparuisse. Hanc enqui non potuerunt in unitate Trinitatis inlius et Spiritus sanctus unus et solus Deus est, per sanam fidem int
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ nr̃am. Ideoq m̾itũ fidei nr̃e resurrec¬
cõ corꝑis diũ est. Nã mortuã illã carnẽ
ẽẽ incruce passioĩs eciã ĩmitieius credt̃.
sed resurrexisse nõ credũt. ꝙ firmissime
nos credentes tamꝙͣ de petre soliditate
cõtuem᷑. Uñ certa spe adopcõum exspec¬
tamus redẽpcõem. corpis nũ quia ħ in
mẽbris xpĩ spamus que nos ip̃i sumꝰ¬

Expanded text:
resurrectio corporis Domini est. Nam mortuam esse illam carnem in cruce passionis, etiam inimici ejus credunt, sed resurrexisse non credunt. Quod firmissime nos credentes, tanquam de petrae soliditate contuemur: unde certa spe adoptionem exspectamus redemptionem corporis nostri ; quia hoc in membris Christi speramus, quae nos ipsi sum
Abbreviated transcription (Latin):
sic̃ seipm̃. In quibus duob p̃ceptis to¬
ta lex pendet et ꝓph̃e. Qd̃ sigͥficatur eciã
in cõspcũ tuo oñde mͥ temetip̃m mãtfe¬
ste ⁊ ut sim ĩueniẽs gram corãte cõtinͤ
spt̾ dilcõem eciã proxim sb̃iecit. atq ant
⁊ ut sciã quia ppłs tuus ẽ gẽs hec. Illa ẽ¬

Expanded text:
sicut se ipsum: in quibus duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae . Quod significatur etiam in conspectu tuo, ostende mihi temetipsum manifeste, ut sim inveniens gratiam ante te; continuo propter dilectionem etiam proximi subjecit atque ait, Et ut sciam quia p
Abbreviated transcription (Latin):
datũ meũ cogͦui et ñusticiã meã nõ opu
Dixi ꝓnsciabo adu̾sus me ĩiusticiã meã
dicõ et tu dimisisti impietatẽ cordis mei
Neq .ii. tanto cordis nubilo debemus ĩ¬
uolui ut putemus faciẽ quidẽ diũ eẽ ĩ¬
uisibilẽ. dorsũ uͣuisibilẽ. ꝙͣ do quidẽ ĩ forͣ
ẜui utrũq iusibłr appuit. In forͣ aut̃ dei
absit ut tale aliqͥd cogitet ͤ Absit ut u̾bũ
dei. et sapĩa dei ex una ꝑce hẽat faciẽ ex
alia dorsũ sic̃ corpus hũanũ aut oĩo ul¬
la spẽ. uł mocõe siueloco. siue tpẽ cõmute

Expanded text:
ustitiam meam non operui. Dixi, Pronuntiabo adversum me injustitiam meam Domino, et tu remisisti impietatem cordis mei . Neque enim tanto carnis nubilo debemus involvi, ut putemus faciem quidem Domini esse invisibilem, dorsum vero visibile: quandoquidem in forma servi utrumque visibiliter apparuit; in forma autem Dei absit ut tale aliquid cogitetur: absit ut Verbum Dei et Sapientia Dei ex una parte habeat faciem, et ex alia dorsum, sicut corpus humanum, aut omnino ulla specie vel motione sive loco sive tempore commute
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ ĩ ip̃is recte ftĩs pede celeriori suꝑuẽl
et ⁊ obrepat. S ideo i̾ssiẽ dcm ẽ quod
iste asit̾ ĩcellexit. Iniciũ oĩs pcc̃i supbĩa.
Qm̃ dyabosũ a quo extitit origo pc̃a ip̃a
deiecit ⁊ subseq̃nte ĩuidẽcia hp̃iem stãtẽ
uñ ip̃e cecidit m̃ subũtit. Nã utiq iactã

Expanded text:
sed in ipsis recte factis pede celeriore superveniat et obrepat. Sed ideo verissime dictum est, quod iste aliter intellexit, Initium omnis peccati superbia: quoniam diabolum, a quo exstitit origo peccati, ipsa dejecit, et subsequente invidentia hominem stantem, unde ipse cecidit, inde subvertit. Nam utique ja
Abbreviated transcription (Latin):
extĩguere nõ pot̾ ignibꝰ. S tñ post̾ ut
docin dolores curari doloribꝰ: Post ⁊ si
Nã si et aũtit alñ calores febriũ quibus¬
dã caloribꝰ medicinalibꝰ frãgi ⁊ ignes
ignibꝰ fortasse ꝯcedat extĩgin.C.xxix
Quo nã mͦ ĩquit suꝑbiã ip̃am a pcc̃o¬

Expanded text:
extinguere non potest ignibus, sed tamen possunt, ut extinguere non potest ignibus, sed tamen possunt, ut docui, dolores curari doloribus? possunt enam si et aduertit aliquando calores febrium quibusdam caloribus medicinalibus frangi, ctiam ignes ignibus fortasse coneedet extingui. Quonam m
Abbreviated transcription (Latin):
lũtatẽ nr̃am sine qua bñ nõ possimꝰ
oꝑari cito pot̾ subriꝑe aĩo hũano ut qd
bñ oꝑat᷑ suũ tm̃m᷑ existimet et dicat.
In hũndãçia mea nõ monebor ĩ et̾nũ.
Ideo qͥ ĩ uolũtate sua p̾stit᷑at decori eiꝰ
uͥtutẽ. Aũtit pansusũ faciẽ suã ut qͥ ħ
diẽat fieret ꝯcurbatꝰ qm̃ ip̃is est ille
tumor sanãdus doloribus.Cxxuiii.¬
mirabise ut nisi qz ip̃e dicit cui u̾adi¬
cẽti ꝯtͣdic̾e ne fas ẽ nõ sic credibise.
Eͥs eĩ nesçiat fideliũ a sathana uẽis¬
se pͥmã pcc̃i suasionẽ. Et qd ille pͥmo
auctor sit oĩm pcc̃oꝵ. st tñ qͣdã tradũ¬
tur sathane ut discãt nõ blasphemare.
ei nimis a cuta que a cucuse sonãt et
discussa ĩuẽiunt obtusa. Ed quod ⁊̃ si¬
misitudines adhibet quibꝰ mag̾ ad¬
moneat qͥd ei debeat respondi. Quid
ampsius dicã ĩquit nͥ qr credi pot̾ qd
ignes ignibꝰ extĩgũt᷑ si credi pot̾ quod
pcc̃is pcc̃a curẽtur. Quid si ignes qͥsꝙͣ

Expanded text:
luntatem nostram, sine qua bene non possumus operari. cito potest subrepere animo humano. ut quod bene operatur suum tantummodo existimet et dicat in abundantia sua: non mouebor in aeternum? ideo qui uoluntate sua praestiterat decori eius uirtutem, auertit paululum faciem suam, ut qui hoc dixerat fieret conturbatus, quoniam ipse est ille tumor sanamirabile, ut nisi quia ipse dicit, cui uera dicenti contradicere nefas est, sit credibile ? quis enim nesciat fidelium a satana uenisse primam peccati suasionem et quod ille primus auctor sit omnium peccatorum? et tamen quidam traduntur satanae, ut discant non blasphemare. ei nimis acuta, quae acutule sonant et discussa inueniuntur obtunsa. quid quod etiam similitudines adhibet, quibus magis ammoneat quid ei debeat responderi? quid amplius dicam, inquit. nisi quia credi potest quod ignes ignibus extinguntur, si credi potest quod peccatis peccata curentur? quid si ignes quisquam
Abbreviated transcription (Latin):
mͦ sine dubio utiq deridẽtes. fortassis
⁊ u̾b̃is hui᷑ utem̃ et dic̾emꝰ absurdissi¬
mũ ẽ dosorẽ nccͣm fuisse ne uscis dolor
eẽt. S ds̃ ĩquiũt pot̾ oĩa sanare. h uti¬
q agit ut sanet oĩa. S agit iuidicio
suo. ñ ordinẽ sanãdi accipit ab egroto.
ꝓcus dubio qͥꝑpe firmissimũ apłm uose¬
bat effic̾e. Cui cñ dicit. uirtꝰ ĩ infirmita¬
te ꝑficit᷑ et nõ ei tociẽs orãti auffert nes¬
cio quẽ stimilũ cariis quẽ sibi dicit da¬
tũ. ne ĩ magnitudĩe reuesatõnũ extos¬

Expanded text:
sine dubio utique deridentes fortassis etiam uerbis huius uteremur et diceremus: \'absurdissimum est dolorem necessarium fuisse, ne ulceris dolor esset.\' Sed deus, inquiunt, potest omnia sanare, hoc utique agit, ut sanet omnia, sed agit iudicio sno nec ordinem sanandi accipit ab aegroto. procul dubio quippe firmissimum apostolum nolebat efficere, cui tamen dicit: uirtus in infirmitate perficitur et non ei totiens oranti aufert nescio quem stimulum carnis, quem sibi dicit datum, ne in magnitudine reuelationum extol
Abbreviated transcription (Latin):
ñe. Sic bo ⁊ ꝑfectissiẽ iustificatꝰ insi
et̾na suce uisticie diuinitꝰ adiuuetur
recte nõ pot̾ uiũe. Sanat gͦ deusi
nõ solum ut deseat qd peccauimꝰ s
ut pr̃et etiam ne peccemꝰ.C.xxuii.
Acute sane tractat ⁊ u̾sat et qͣntũ sibi
uidet᷑ redarguit atq ꝯm̃cit qd eis dr̃¬

Expanded text:
etiam perfectissime iustificatus, nisi eterna luce iustitiae diuinitus adiuuetur, recte non potest uiuere. sanat ergo deus non solum ut deleat quod peccauimus, sed ut praestet etiam ne peccemus. Acute sane tractat et uersat et, quantum sibi uidetur, redarguit atque conuineit quod eis d
Abbreviated transcription (Latin):
pcc̃m mors. et ita iom̃es hoiẽs ꝑtrãsi¬
it in quo om̃es peccau̾nt. Huius iue
mediator dyabłs fuit ꝑ suasor pocĩ et p̃¬
cipitatorin mortẽ. Nam et ipẽ ad opan¬
dam duplam mortẽ nũm simplã attu¬
lit suam. ꝑ impietatẽ nrãm mortuus ẽ
in spũ carne utiq mortuus nõ est. Nob̾
autẽ et impietatẽ ꝑsuasit. Et pp̃hanc
ut in mortẽ carius ueĩre mererem᷑ effec̃
Unũ gͦ appetiuimus iniqͣ suasiõẽ. Alt̾m
nos secutũ mista dampnacõe. ꝓpt̾ea q̃p¬
pe sc̃ptum est. Deus mortẽ non fec̃. qͥa
pocõri. Sĩc supplicium iudex irrogat iõ.
cã tñ supplicũ non est iusticia iuditis. s
nũtum trinũs. Quo gͦ nos mediator
mortis transmisit et ipẽ nõ ueĩt .i. ad
mortẽ carins ibi nob̃ dñs d̾s nr̃. medi¬
cinam em̃dacoĩs inseruit ꝙͣ ille non
meruit occulta et nimis archana or¬
dinacõe dĩne alteq iusticie. Ut gͦ sĩc ꝑ
unũ hoiẽm mors. ita ꝑ unũ hoĩem fie¬

Expanded text:
omnes homines pertransiit, in quo omnes peccaverunt . Hujus viae mediator diabolus fuit, persuasor peccati, et praecipitator in mortem. Nam et ipse ad operandam duplam mortem nostram, simplam attulit suam. Per impietatem namque mortuus est in spiritu, carne utique mortuus non est: nobis autem et impietatem persuasit, et per hanc ut in mortem carnis venire mereremur effecit. Unum ergo appetivimus iniqua suasione, alterum nos secutum est justa damnatione: propterea quippe scriptum est, Deus mortem non fecit , qupeccatori. Sicut supplicium judex irrogat reo, causa tamen supplicii non est justitia judicis, sed meritum criminis. Quo ergo nos mediator mortis transmisit, et ipse non venit, id est, ad mortem carnis; ibi nobis Dominus Deus noster medicinam emendationis inseruit, quam ille non meruit, occulta et nimis arcana ordinatione divinae altaeque justitiae. Ut ergo sicut per unum hominem mors, ita et per unum hominem fie
Abbreviated transcription (Latin):
nam qͣm nutũ pene. Nã nõ peccare. &
nõ curatur. aut paꝵ curatur. nõ mori
autẽ qͣius nõ obtineat᷑ uehemẽt̾ sata¬
git᷑ uite mediator oñdens ꝙͣ non sit
mors timẽda. que ꝑ humanã cõdicõ
iam euadi nõ põt. s pocius ĩpietas q̃
ꝑ fidẽ cauen põt occurut nobis ad fiẽ
quo uenimꝰ. s nõ qua uenimus. Nos
ciam. Et iõ cum sit mors nrã penͣ pocĩ
mors illius fcã est hostia ꝓ pocõ Mortẽ¬

Expanded text:
nam quam meritum poenae nam non peccare, aut non curatur, aut parum curatur; non mori autem quamvis non obtineatur, vehementer satagitur; vitae Mediator ostendens, quam non sit mors timenda, quae per humanam conditionem jam evadi non potest, sed potius impietas, quae per fidem caveri potest, occurrit nobis ad finem quo venimus, sed non qua venimus. Nos tiam: et ideo cum sit mors nostra poena peccati, mors illius facta est hostia pro pe
Abbreviated transcription (Latin):
pias curiositates et magicas cõsecracõ-¬
nes aiẽ purgant᷑ et reconciliant᷑ deo
quia falsus mediator nõ traicit ad suꝑi¬
ora. s pocius obsidẽs intercludit iuam
ꝑ affcũs qͦs tanto maligniores qͣnto suꝑ¬
biores sue societatis inspirat qui nõ pos¬
sũt ad euolandũ pẽnas nutrire u̾tutũ.
s pocus ad denigendũ pond̾a exagg̾̃a¬
re ucõꝵ tanto grauius aiẽ ruitẽ qͣnto
sibi uident ᷑ euecte sblimius. Oinde sic̃¬
masi fecerunt dĩnitus moĩti qͦs ad hũilͭ ͤ
diũ adorandã stella ꝑduxit. Ita et nos nõ
qua uenimus. s ꝑaliam iã in prĩam
redur debemus qͣm rex huĩlis docuit. ⁊¬
quam rex suꝑbus humili regi adu̾sa¬
rius obsidere nõ possit Et nb̃ eĩ ut ado¬
remus hiuilem xpm̃. celi enarraunt gli¬
am dei cum in cem̃ t̾ram exuut sonus eo¬
x et in fines orbis t̾re u̾ba eorũ. uia nob̾¬

Expanded text:
pias curiositates et magicas consecrationes animae purgantur et reconciliantur deo, quia falsus mediator non traicit ad superiora, sed potius obsidens intercludit uiam per affectus, quos tanto maligniores quanto superbiores suae societati inspirat, qui non possunt ad euolandum pinnas nutrire uirtutum, sed potius ad demergendum pondera exaggerare uitiorum, tanto grauius anima ruitura, quanto sibi uidetur erecta sublimius. DE HIMagi fecerunt divinitus moniti , quos ad humilitatem Domini adorandam stella perduxit; ita et nos, non qua venimus, sed per aliam viam in patriam redire debemus, quam rex humilis docuit, et quam rex superbus humili regi adversarius obsidere non possit. Et nobis enim, ut adoremus humilem Christum, coeli enarraverunt gloriam Dei, cum in in omnem terram exiit sonus eorum, et in fines orbis te
Abbreviated transcription (Latin):
uit quisq qd̃ diligit. Quõ autẽ diligan-¬
tur que nescuintur. sed tm̃ creduntur
iam questio ista tractata est insuꝑiori¬
bus libris et iuentũ neminẽ dilig̾em
qd̃ penitus ignorat. Ex hus tamen que
nota sunt diligi qñ diligi dñr ignota. sic̃
librum istũ ita claudimus ut ãmonea¬
mus. qd iustus ex fide uiuit. que fides ꝑ
dil̾coem opatur. Ita ut uirtutes qͦ ipse
quibus prudenter fortiter. tempanter

Expanded text:
it quisque quod diligit. Quomodo autem diligantur quae nesciuntur, sed tantum creduntur? Jam quaestio ista tractata est in superioribus libris , et inventum neminem diligere quod penitus ignorat; ex iis autem quae nota sunt diligi, quando diligi dicuntur ignota. Nunc librum istum ita claudimus, ut admoneamus quod justus ex fide vivit : quae fides per dilectionem operatur , ita ut virtutes quoque ipsae quibus
Abbreviated transcription (Latin):
acies recordacõis eius qñ de eis cogitat
et uoluntas recordantis atq cogitãtis
utrũq cõiungit. Nlło mͦ cũ dix̾imus
istum cũ ħ agit scd̾m trintatẽ int̾ioris
homiĩs agere. S pocius ext̾ioris qr id so¬
lum meminnt. et qñ uult qͣntũ uultĩtue¬
tur qd̃ ad sensũ corꝑis ꝑtinet qui uorcat
auditus. nec aliud qͣm corꝑaluu rerũ
idest sonor tali cogitacõe ymagiẽs uer¬
sat. Si autẽ qd̾ u̾ba illa significans tene¬
at et recolat iam quid̾ aͥd int̾ioris hoĩs¬
cuntatẽagit S nõdũ dicẽdus uł pucã¬
dus est uiuere scd̃m int̾ioris homuĩs ire¬
uitatem. Si ca nõ diligit que ibi predicã¬
pot̃ enim eciam ad hoc tenere ato cogi¬
tare ut fła eẽ existimans. conetur eciã re¬
darguere. uoluntas gͦ illa que ibi con¬
uingit ea que mẽoria tenebãtur. ea ecĩã
que inde que macie cogitacõis impressa

Expanded text:
ejus, quando de his cogitat; et voluntas recordantis atque cogitantis utrumque conjungit? Nullo modo tamen dixerimus istum, cum hoc agit, secundum trinitatem interioris hominis agere, sed potius exterioris: quia id solum meminit, et quando vult, quantum vult intuetur, quod ad sensum corporis pertinet, qui vocatur auditus, nec aliud quam corporalium rerum, id est sonorum, tali cogitatione imagines versat. Si autem quod verba illa significant, teneat et recolat; jam quidem aliquid interioris hominis agit: sed nondum dicendus vel putandus est vivere secundum int si ea non diligat quae ibi praedicanPotest enim etiam ad hoc tenere atque cogitare, ut falsa esse existimans, conetur etiam redarguere. Voluntas ergo illa, quae ibi conjungit ea quae memoria tenebantur, et ea quae in
Abbreviated transcription (Latin):
tur fidem. Non .ii. aliter uere potuerũt
eẽ uirtutes que tñ in hac uita nõ ualẽt
tm̃ ut aliqñ non sit hic nccͣia qͣluuncũq
remissio pccõrum. que non fit nisi ꝑ eũ
qui sanguiẽ suo unncit principẽ pocõꝵ
Ex hac fide et tali uita. quecũq nocõnes
sũt in aiõ fidelis hoĩs cum memoria con
uoluntati placẽt. reddunt qͣndam suige¬
ueris trinitatẽ. S ymago dei de qua in
eius adiutorio post loqueni ᷑ nõdũ ĩ ipã
est. Qd̾ tunc melius appebit. cũ demon¬
stratũ sit ubi fu̾it. Qd̾ in futuro uoluiẽ
lector expectet

Expanded text:
tur fidem: non enim aliter poterunt verae esse virtutes. Quae tamen in hac vita non valent tantum, ut aliquando non sit hic necessaria qualiumcumque remissio peccatorum; quae non fit nisi per eum qui sanguine suo vicit principem peccatorum. Ex hac fide et tali vita quaecumque notiones sunt in animo fidelis hominis, cum memoria contluntati placent, reddunt quamdam sui generis trinitatem. Sed imago Dei, de qua in ejus adjutorio post loquemur, nondum in ipsa est: quod tunc melius apparebit, cum demonstratum fuerit ubi sit: quod in futuro volumine lector exspectet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtibus noc̃e est eẽ miseriã uitam eandẽ¬
q ꝓpetuã que mors pocius ẽ dicẽda qͣm ui¬
ta. Cadem fides ht̃ de qua et in hoclibro siẽ
potui pro spacio temꝑis disputaui. cũ iã
et in quarto libro huius oꝑis multa d̾hac
dicunt eum. qui misit et eum qui missꝰ
est equales natura eẽ non posse. Hicat
ad distĩguẽdam actiam scĩam a contem¬
platĩa sapĩa. Placuit quippe uelut gra-¬
datim ascendentibus mutraq requir̾e
apud int̾iorẽ hoĩem qͣndam sui cuiusq
gen̾is trinitatẽ sicut prius apud exterio¬
rem quesiuimus. ut adillam trinitatẽ
quedeus est pro nrõ modulo si tñ uel h
possumus saltem in eniginate et ꝑ spe¬
culum contuẽdam exertitacõre in hus ĩ¬
fenoribus rebus mente ĩueĩamus. Hiꝰ
igitur u̾ba fidei quisqͥs insolis uocibus
memorie cõmendau̾it. nesciẽs quid sig¬
nificẽt sicut solẽt. qui grece nescĩt u̾ba
oreca tenere memorit᷑. uł latina similit̾
ul̾ cuiusq alt̾ius lingne qui eiis ignari

Expanded text:
tibus necesse est miseram esse vitam, eamdemque perpetuam, quae mors est potius dicenda quam vita, eadem fides habet. De qua et in hoc libro, sicut potui, pro spatio temporis disputavi, cum jam et in quarto libro hujus operis multa de hac dicunt, eum qui misit, et eum qui missus est, aequales natura esse non posse; hic autem, ad distinguendam activam scientiam a contemplativa sapientia. 26. Placuit quippe velut gradatim ascendentibus in utraque requirere apud interiorem hominem quamdam sui cujusque generis trinitatem, sicut prius apud exteriorem quaesivimus; ut ad illam Trinitatem quae Deus est, pro nostro modulo, si tamen vel hoc possumus, saltem in aenigmate et per speculum contuendam exercitatiore in his inferioribus rebus mente veniamus. Hujus igitur verba fidei quisquis in solis vocibus memoriae commendaverit, nesciens quid significent; sicut solent qui graece nesciunt, graeca verba tenere memoriter, vel latina similiter, vel cujusque alterius linguae, qui ejus ignari
Abbreviated transcription (Latin):
est nec tñ om̃n est fides qua cor mũ¬
dante ad btĩtudiẽm ꝑuenitur. Ita fit ut
ꝑ istam qͣm nõ om̃s uolunt ad illã ten¬
dendum sit qmͣ nemo pot̃ ẽẽ qui nolit¬
beatus eẽ. Eeatos ẽẽ se uelle om̃s ĩcor¬
de suo uident. tantaq ẽ in hac renature
humane conspiracõ ut nõ fallatur hõ
qui hoc ex aiõ suo de ammo cõicitalieõ
Deniq om̃s id uelle nos nouimꝰ. mul¬
ti .n. imorles se ẽẽ posse despant cũ id qd̃

Expanded text:
est: nec tamen omnium est fides, qua cor mundante ad beatitudinem pervenitur. Ita fit ut per istam quam non omnes volunt, ad illam tendendum sit quam nemo potest esse qui nolit. Beatos esse se velle, omnes in corde suo vident, tantaque est in hac re naturae humanae conspiratio, ut non fallatur homo qui hoc ex animo suo de animo conjicit alieno; denique omnes id velle nos novimus. Multi vero immortales se esse posse
Abbreviated transcription (Latin):
la fantasia cũ aĩmus cogitat spem̃ nisi
corpis cum constat ex corꝑis siłitudĩe
qͣm memoria tenet. et ex ea que inde for¬
matur macie recordantis animi. tam̃
sic una et singularis appet. ut duo q̃daz
eẽ non inueĩantur nisi iudicãte rõne qͣ
nitlłigimius. aliud eẽ illd̾ qd̾ in memor̾
manet eciam cum aluinde cogitamꝰ
Et aliuid fien cum recordam᷑ idest adme¬
moriã redimus. et illic inueĩmus ean¬
dem spẽm que si iam non ibi eẽt ita ob¬
litos nos eẽ dic̾emus. ut oĩo recołe nõ
possemus. Si autẽ acies recõdantis nõ
formaretur ex ea reque erat in memorͣ
nlło modo fieret uusio cogitantis s in
utruisq coniũctio idest eius qͣm memo¬
ria tenet et eius que inide exprimitur
ut formetur acies recordantis et qͥ a si¬
millime sunt ueluti unã facit appere
Cũ autem cogitantis acies au̾sa inde
fu̾it atq id qd̾ in memor̾cernebat᷑
destiterit intueri. nich̾ forme que imp̃s¬

Expanded text:
la phantasia, cum animus cogitat speciem visi la phantasia, cum animus cogitat speciem visi corporis, cum constet ex corporis similitudine quam memoria tenet, et ex ea quae inde formatur in acie recordantis animi; tamen sic una et singularis apparet, ut duo quaedam se non inveniantur nisi judicante ratione, qua intelligimus aliud esse illud quod in memoria manet, etiam cum aliunde cogitamus, et aliud fieri cum recordamur, id est, ad memoriam redimus, et illic invenimus eamdem speciem. Quae si jam non ibi esset, ita oblitos nos esse diceremus, ut omnino recolere non possemus. Si autem acies recordantis non formaretur ex ea re quae erat in memoria, nullo modo fieret visio cogitantis: sed utriusque conjunctio, id est, ejus quam memoria tenet, et ejus quae inde exprimitur ut formetur acies recordantis, quia simillimae sunt, veluti unam facit apparere. Cum autem cogitantis acies aversa inde fuerit, atque id quod in memoria cernebatur destiterit intueri, nihil formae quae impres