comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nunciant qi ꝑfua ñ possũt. ꝑ corcla et
ora gestantiũ. ut eruti a pocestate te¬
nebrarũ. in regnũ dñi sui tranfferant᷑
Quid gͣ in eis ẽ. ꝑ qd̾ in potestate diabo¬
li teneant᷑ donec eruant᷑ inde ꝑsacra¬
mentũ baptismatis xp̃i : Quid ẽ. nͥ pec¬
catũ. Hon enĩ aliud inuenit diabolus
unde posset humanam suo iuri mã¬
cipare naturã. quã bonã bonus auctor
instituit. Hullũ aut̃ peccatũ paruuli
in sua uita cõmiserunt. Remanet gͥ ori¬
ginale peccatũ. ꝑ qd̾ sub diaboli poces¬
tate captiu sũt. nͥ inde lauacro rege¬
nerationis et xp̃i sanguine redimant᷑.
et transeant in regnũ redẽptoris sui.⁊
scłi. filii dei.Iam nũc si quodã mͦ int̾ro¬
gemus bona illa nuptialia unde ab eis
potuerit peccatũ in paruulos ꝓpagari.
respondebit nobis oꝑatio ꝓpagande ꝓlis.
Eigo inꝑadyso magis felix ẽẽm. si pecca¬
tũ non fuisset a̾missũ. Ad me nãq ꝑtinet

Expanded text:
nuntiant, quia per sua non possunt, per corda et nuntiant, quia per sua non possunt, per corda et ora gestantium, ut eruti a potestate tenebrarum in regnum sui domini transferantur. quid ergo in eis est, per quod in potestate diaboli teneantur, donec eruantur inde per sacramentum baptismatis Christi? quid est nisi peccatum? non enim aliud inuenit diabolus, unde posset humanam suo iuri mancipare naturam, quam bonam bonus auctor instituit. nullum autem peccatum paruuli in sua uita proprium commiserunt. remanet igitur originale peccatum, per quod sub diaboli potestate captiui sunt, nisi inde lauacro regenerationis et Christi sanguine redimantur et transeant in regnum redemptoris sui frsaeculi filii dei. Iam nunc si quodam modo interrogemus bona illa nuptialia, unde ab eis potuerit peccatum in paruulos propagari, respondebit nobis operatio propagandae prolis: ego in paradiso magis felix essem, si peccatum non fuisset admissum. ad me namque pertinet
Abbreviated transcription (Latin):
unde et illud creclat᷑ qd̾ cerni ñ pocest.
lon enĩ fides dubitat xp̃iana. quã no¬
ii heretici oppuguare ceꝑunt et eos qͥ
lauacro regenerationis abliuint᷑ redi¬
ii de pocestate diaboli: et oos qͥñ dũ
haruulosfilios redẽptoꝵ sub eiuscdem
diaboli ẽẽ. potestate captiuos nͥet ipsi
eadẽ xpi gr̃a redimant᷑. ad om̃s nãq ꝑ¬
tinere ñdubitamꝰ etates. illud de qͦ apłs
loquit᷑ beneficiũ dei. Qui eruit nos de
potestate cenebrarũ. et transtulit in re¬
gnum filii caritatis sue. Ab hac gͥ poces¬
tate tenebrarũ. quarũ est diabolus pͥn¬
ceps idest a pocestate diaboli et angłor
cius. quisqͥs erui cũ haptirant᷑ negaui̾t
uitas. in eccłia xp̃i auferre uł inutare
ꝑmictit᷑. regente atq aduiuante capi¬
te totũ corpus suũ pusillos cũ magnis.
In uericate itaq ñ in falsitate potestas
diabolica exorcizat᷑ in paruulis. eiq re¬

Expanded text:
unde et illud credatur quod cerni non potest. unde et illud credatur quod cerni non potest. Non enim fides dubitat christiana, quam noui haeretici obpugnare coeperunt, et eos, qui lauacro regenerationis abluuntur, redimi dparuulos filios redemptorum sub eiusdem diaboli esse potestate captiuos, nisi et ipsi eadem Christi gratia redimantur. ad omnes namque pertinere non dubitamus aetates illud de quo apostolus loquitur beneficium dei: qui eruit nos de potestate tenebrarum et transtulit in regnum filii caritatis suae. ab hac igitur potestate tenebrarum, quarum est diabolus princeps, id est a potestate diaboli et angelorum eius, quisquis erui cum baptizantur negauerit uitas in ecclesia Christi auferre uel mutare permittitur regente atque adiuuante capite totum corpus suum, pusillos cum magnis. in ueritate itaque, non in falsitate potestas diabolica exorcizatur in paruulis, eique\' re
Abbreviated transcription (Latin):
ari. fatemur mirũ est. s qd̾ latent
ecus oleastrors. etiã inseminib ole¬
irum. quando et hoc credetur nͥ ex¬
pentia ꝓbaretur. Proinde sicut gig¬
uitur et ex oleastri semune oleaster.
et ex olee semine ñ nͥ oleaster: cum in¬
ter oleastrũ et oleam plurimũ distet.
ita giguit᷑ et de carne peccatoris et
de carne iusti uterq peccator. quãrtis
inter peccatorẽ et iustũ plurimũ distec.
signitur aũt peccator actu adhuc
nuillus. et ortu nouus. s reatus uecus.
homo a creatore captuis. adeceptore
indigens redemptore. S querit᷑ quo¬
modo trahi possit captiuitas ꝓlis etiã
de parentib iam redẽptis. Et qi non
facili ratione inclagat᷑. nec sermone ex¬
ulicat᷑. ab infidelib ĩucredit᷑. quasi. et
llud qd̾ de oleastro et olea diximus
ut generis dissimilis sit. fetus similis.
acile aliqua inuenit racio uel expli¬
si sermo.S hoc ab eo quȩ etꝑiri uo¬
luerit: cerni potest. Sit gͦ in exemplo

Expanded text:
ari. fatemur, mirum est. sed quod latent ari. fatemur, mirum est. sed quod latent fetus oleastrorum etiam in seminibus olearum, quando et hoc crederetur, nisi experientia probaretur? proinde sicut gignitur ex oleastri semine oleaster et ex oleae semine nonnisi oleaster, cum inter oleastrum et oleam plurimum distet, ita gignitur et de carne peccatoris et de carne iusti uterque peccator, quamuis inter peccatorem et iustum plurimum distet. gignitur autem peccator actu adhuc nullus et ortu nouus, sed reatu uetus: homo a creatore, captiuus a deceptore, indigens redemptore. sed quaeritur quomodo trahi possit captiuitas prolis etiam de parentibus iam redemptis. et quia non facili ratione indagatur nec sermone explicatur, ab infidelibus non creditur: quasi et illud quod de oleastro et de olea diximus, ut generis dissimilis sit fetus similis, facile aliqua inuenit ratio uel explicat sermo. sed hoc ab eo qui experiri uoluerit, cerni potest. sit ergo in exemplo,
Abbreviated transcription (Latin):
concupiscentia carius qd̾ nascitur. ii¬
tiq inundo non deo nascit᷑. deo aut
uascitur: cũ ex aqua et sp̃u renascitꝰ
Huius concupiscentie reatũ regenera¬
tio sola dunittit. ac ꝑhoc generatio
trahit. Ergo qd̃ generatũ est. regeneti¬
tur ut similicer qĩ non pocest. aliñ
qd̾ tractũ est remictat᷑. ut eiũ qd̾ ddi¬
nussum est. in parente trahatur i
prole miris quidẽ modis fit s tam
fit. hec inuisibilia. et infidelib i¬
credibilia. s tamen uera. ut habens
aliquod iuisibile exemplũ hoc in qͥs¬
dam arbustis diuina ꝓuidentia cura¬
uit. Cur enĩ non crecdamus ꝓpter hoc ẽẽ
institutũ. ut ex oluia nascat᷑ oleaster.
in credendũ non ẽ. in aliqua reque
creata ẽ. aduersus hominũ creatorem.
quidisse et insticuisse qd̾ ad generis
unani ualeret eremplũ: Mirũ ẽ. gͦ
quẽadinodũ a peccati unculo ꝑgrãm
liberati. gignant tam̃ eodẽ iuncło obs¬
rrictos. quos eodẽ modo oporteat libe¬

Expanded text:
concupiscentia carnis quod nascitur, utique mundo, non Deo nascitur: Deo autem nascitur, cum ex aqua et Spiritu renascitur. Hujus concupiscentiae reatum regeneratio sola dimittit: ac per hoc generatio trahit. Ergo quod generatum est, regeneretur, ut similiter, quia non potest aliter, quod tractum est remittatur. Ut enim quod dimissum est in parente, trahatur iprole, miris quidem modis fit, sed tamen fit. haec inuisibilia et infidelibus incredibilia, sed tamen uera ut haberent aliquod uisibile exemplum, hoc in quibusdam arbustis diuina prouidentia procurauit. cur enim non credamus propter hoc esse institutum, ut ex oliua nascatur oleaster? an credendum non est in aliqua re quae creata est ad usus hominum creatorem prouidisse et instituisse, quod ad generis humani ualeret exemplum? mirum est ergo quemadmodum a peccati uinculo per gratiam liberati gignant tamen eodem uinculo obstrictos, quos eodem modo oporteat liber
Abbreviated transcription (Latin):
post ꝯcupiscentias tuas ne eas. S qr mͦ
quodã loquendi peccatũ uocat᷑. qd̾ i
peccato facta ẽ. et peccatũ si uicerit fa¬
cit reaius eius ualet in genetato. Quẽ
pera ei quodãm᷑ iubenti ñ obeliat ui¬
lere ñ sinit. Sic aut̃ uocat᷑ pecatũ.q
peccato facta ẽ. cũ iã in regeneratis n
sit ipsa peccatũ. sicut uocat᷑ lingu
locutio quã facit lingua. et manus
uocat᷑ scriptura. quã facit manus
q sic uocat᷑ peccatũ. qr peccatũ. si u¬
cit facit sicut uocat᷑ frigus. pigus
qd̃ a pigris fiat. s qd̾ pigros faciat
hoc generi humano inflictũ uuli
a diabolo. quid qͥd ꝑ illud nascit᷑. cos
eẽ. subdiabolo. tanquã de suo frũq¬
ce. fructũ uire decerpat ñ qd̾ ab illo
se ipsã que laudabilis ẽ qr opus

Expanded text:
post concupiscentias tuas non eas. sed quia modo post concupiscentias tuas non eas. sed quia modo quodam loquendi peccatum uocatur, quod et peccato facta est et peccatum, si uicerit, facit, reatus eius ualet in generato, quem pera ei quodam modo iubenti non oboediat, ualere non sinit. sic autem uocatur peccatum, quia peccato facta est, cum iam in regeneratis non sit ipsa peccatum, sicut uocatur lingua locutio, quam facit lingua, et manus uocatur scriptura, quam facit manus; itemque sic uocatur peccatum, quia peccatum, si uincit, facit, sicut uocatur frigus pigrum, non quod a pigris fiat, sed quod pigros faciat. Hoc generi humano inflictum uulnus a diabolo quidquid per illud nascitur cogit esse sub diabolo, tamquam de suo frutice fructum iure decerpat, non quod ab illo se ipsam, quae laudabilis est, quia opus
Abbreviated transcription (Latin):
tatus ẽ qnͣdoquidẽ hoc qm̃ licitũ eẽt
honestũq cũ coniuge palã faciendũ
ẽẽ. censebant. Unde merito ininundi¬
cia huius inpudentie caninũ nom̃
accepit. Ex hoc quippe cynici nuncu¬
pati sũt. hec om̃ino concupiscentia
hec lex peccati habitans in mẽbris cui
lex iusticie uetat obediri. dicente apło.
Hon gͦ regnet peccatũ in ur̃o mortali
corpore ad obediendũ desiłiis eius neq
exhibueritis membra ur̃a arma iniqui¬
tatis peccato. hec inquã ꝯpupiscentia
que a solo sacram̃to regenerationis exp¬
atur ꝓfecto peccati uincłm generatiõe
traicit. in posteros. nͥ et ab illo et ipsi r¬
geueratione soluant᷑ Nam ipsa quid
ꝯcupiscentia iã non ẽ. peccatũ in rege¬
neratis. qͣndo illi ad illicita oꝑa ñ ꝯsen¬
titui: atq ut ea ꝓpetret a regina mento
mẽbra ñ dant̃ ut si ñ fit qd̾ scriptũ ẽ.
ñ ꝯcupiscas. fiat saltẽ qd̾ alibi legitur

Expanded text:
tatus est, quandoquidem hoc, quoniam licitum esset tatus est, quandoquidem hoc, quoniam licitum esset honestumque, cum coniuge palam faciendum esse censebant. unde merito inmunditia huius inpudentiae caninum nomen accepit; ex hoc quippe Cynici nuncupati sunt. Haec omnino concupiscentia, haec lex peccati habitans in membris, cui lex iustitiae uetat oboedire dicente apostolo: non ergo regnet peccatum in uestro mortali corpore ad oboediendum desideriis eius, neque exhibueritis membra uestra arma iniquitatis peccato, haec, inquam, concupiscentia, quae solo sacramento regenerationis expiatur, profecto peccati uinculum generatione traicit in posteros, nisi ab illo et ipsi regeneratione soluantur. nam ipsa quidem concupiscentia iam non est peccatum in regeneratis, quando illi ad inlicita opera non consentitur, atque ut ea perpetrent a regina mente membra non dantur, ut si non fit quod scriptum est: non concupiscas, fiat saltem quod alibi legitur:
Abbreviated transcription (Latin):
hoc in singulis quib q uiris et utori¬
b minimũ. s tam̃ coniunctionis inse¬
ꝑabilis sacram̃tũ. Quid hoꝵ ẽ. in nup¬
tiis unde peccati uincłm transiret in
posteros: hempe nichil. Et certe his tri¬
b boius ꝑfecte se haberet bonitas nup¬
tiarũ. quib bonis etiã nũcbone sũt
nuptie. Porro aut si int̾roget᷑ illa car¬
nis concupiscentia. qua pudenda fac¬
ta sũt que prius pudenda ñ fuerunt.
nonne respondebit se uimẽbris hoĩs
post peccatũ ẽẽ. cepisse. et ideo legem
pccati uerbis apłicis nuncupatã. qd̾
hominẽ sibi subditũ. fecerit. qi deo suo
eẽsubditus ẽẽ. noluit. seq eẽ. dde qua et pͥ¬
mi conuigati tũc erubuerunt. quãdo
pudenda texerũt. et nũc om̃s erubesẽt
quando ad concũbendũ secreca ꝯqͥrũt.
neq huius oꝑis testes audent habere
uel filios quos inde genuerũt. Cui ue¬
recundie naturali cynicoꝵ error phi¬
losophoꝵ mirabili inpudentia reluc¬

Expanded text:
is quibusque uiris atque uxoribus minimum, sed tamen coniunctionis inseparabilis sacramentum. quid horum est in nuptiis, unde peccati uinculum transiret in posteros? nempe nihil; et certe his tribus bonis perfecte se haberet bonitas nuptiarum, quibus bonis etiam nunc bonae sunt nuptiae. Porro autem si interrogetur illa carnis concupiscentia, qua pudenda facta sunt, quae prius pudenda non fuerant, nonne respondebit se in membris hominis post peccatum esse coepisse? et ideo legem peccati uerbis apostolicis nuncupatam, quod hominem sibi subditum fecerit, quia deo suo subditus esse noluit, seque esse, de qua et primi coniugati tunc erubuerunt, quando pudenda texerunt, et nunc omnes erubescunt, quando ad concumbendum secreta conquirunt neque huius operis testes audent habere uel filios, quos inde genuerunt? cui uerecundiae naturali Cynicorum error philosophorum mirabili inpudentia reluc
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ toleramus carnales filii ꝓpagant᷑
Absit gͦ ut fidelis homo cum audit
abiupło diligite uxores ur̃as. concup¬
scentiam carnis diligat mutore.q
nec inse ipso debet diligere audieus
alium apłm. Holice diligere munor
nec ea que in inundo sunt. Quisqi
dilererit inundũ. non ẽ caritas pan
i illo qr om̃ia que in mundosũt con¬
cupiscentia carnis ẽ et concupiscentu

Expanded text:
quod toleramus, carnales filii propagantur. absit ergo, ut fidelis homo, cum audit ab apostolo: diligite uxores uestras, concupiscentiam carnis diligat in uxore, quam nec in se ipso debet diligere audiens alterum apostolum: nolite diligere mundum nec ea quae in mundo sunt. quisquis dilexerit mundum, non est caritas patris in illo, quia omnia quae in mundo sunt concupiscentia carnis e
Abbreviated transcription (Latin):
dura et dira iudear
uilis aut nulla. sreclaras exequi.
in conspectu hominum purpura¬
to illi liuiti turba exhibuit famu¬
loritm: sed multo clariores incons¬
pectu domini. ulceroso illi pauꝑi
inuusterium prebuit angelorum.
qui eum uon extulerunt in mar¬
moreo cumulo. sed un abrahe sinũ
substulerunt. Rideant hec illi con¬
tra quos defendendam suscepiniꝰ
cuuitatem dei. Uerumptamen sepul¬
ture curam. etiam eorum pliyloso¬
phi contempserunt. Et unuiersi ex¬
ercitus dum pro terrena patria mo¬
rerentur: ubi postea iacerent uel qͥ¬
bus bestiis esca fierent non curarũt.
licuicq de hac re poetis plausibilit᷑
dicere.celo tegitur qui non habet
urnamt quantominus debent de
corporibus insepultis insultare xp̃i¬
anis. quibus et ipsius carns mem¬
brorumq omnium reformacio. ñ

Expanded text:
dura et dira uideantberit pio uilis aut nulla. praeclaras exequias in conspectu hominum purpurato illi diuiti turba exhibuit famulorum, sed multo clariores in conspectu domini ulceroso illi pauperi ministerium praebuit angelorum, qui eum non extulerunt in marmoreum tumulum, sed in Abrahae gremium sustulerunt. rident haec illi, contra quos defendendam suscepimus ciuitatem dei. uerumturae curam etiam eorum philosophi contemserunt. Et saepe uniuersi exercitus, dum pro terrena patria morerentur, ubi postea iacerent uel quibus bestiis esca fierent, non curarunt, licuitque de hac re poetis plausibiliter dicere: Caelo tegitur, qui non habet urnam. Quanto minus debent de corporibus insepultis insultare Christianis, quibus et ipsius carnis membrorumque omnium reformatio non
Abbreviated transcription (Latin):
quispiam sic absurdus est ut conten¬
dat eos qui corpus occidunt non de¬
bere timeri ante morcem ne corpus
occidant: et tuneri debere post mor¬
temn. ne corpus occisi sepeliri non sinart.
falsum est ergo quod ait qui corpus
occidunt et postea non habent qͥd
faciant. si habent tanta que de cada¬
ueribus faciant. Absit ut falsum sit
quod ueritas clixit. diccum est enĩ
aliquid eos facere cum occidunt. qͥa
ncorpore sensus est occidendo: post¬
ta uero nichil habere quod faciant. qͥa
nullus sensus est in corpore occiso.
Dulta itaq corpora xp̃ianorum ter¬
la non texit: sed nullum eorum quis¬
quam a celo et terra separauit: qͥa
Itum implet sua presentia. qui no¬
lit unde resuscitet quod creauit.
bicitur quidem in psalmo. Posuerc̃
mortalia seruorum tr¬

Expanded text:
quispiam sic absurdus est, ut contenquispiam sic absurdus est, ut contendat eos, qui corpus occidunt, non debere timeri ante mortem, ne corpus occidant, et timeri debere post mortem, ne corpus occisum sepeliri non sinant. Falsum est ergo quod ait Christus: Qui corpus occidunt, et postea non habent quid faciant, si habent tanta, quae de cadaueribus faciant. Absit, ut falsum sit quod ueritas dixit. Dictum est enim aliquid eos facere cum occidunt, quia in corpore sensus est occidendo; postea uero nihil habere quod faciant, quia nullus sensus est in corpore occiso. Multa itaque corpora Christianorum terra non texit, sed nullum eorum quisquam a caelo et terra separauit, quam totam inplet praesentia sui, qui nouit unde resuscitet quod creauit. Dicitur quidem in psalmo: Posuerunt mortalia seruorum t
Abbreviated transcription (Latin):
pus occiderint amplus non hab
quid faciant: Unde in primo libi
de ciuitate dei sacis quantum exi¬
timo sum loquutus: ut eorum d¬
tem recundetem. qui barbarican
uastitatem precipue quam nupi
roma perpessa est xp̃ianis temporib
impucando. etiam id obiciunt illic
quod suis non subuenerit. rp̃c: quib
cum responsum fuerit anunas fide¬
lium pro sue fidei meritis ab illo fuis¬
se susceptas. insultant de cadauerib
insepultis. Totum itaq istum de sepul¬
tura locum uerbis talibus explicaui.
at enum ui tanta inquam strage ca¬
dauerum nec sepeliri potuerunt. ne¬
q istud pia ficdes numium reformidat
tinens predictum. nec absumentes be¬
mas resurrecturis corporibus offucu¬
ias: quorum capillus capitis non pe¬
ribit. Hullomodo diceret ueritas no
lite tumere eos qui corpus occidunt.
anuam autem non possunt occide¬
re. si quicquam obesset future iute
quicquid inimici de corporibus occi¬
sorum facere uoluissent. uisi forte

Expanded text:
orpus occiderint, amplius non habent orpus occiderint, amplius non habent quid faciant? unde in primo libro de \'Ciuitate dei\' satis, quantum existimo, sum locutus, ut eorum dentem retunderem, qui barbaricam uastitatem, praecipue quam nuper Roma perpessa est, Christianis temporibus inputando etiam id obiciunt, quod suis illic non subuenerit Christus. quibus cum responsum fuerit animas fidelium pro suae fidei meritis ab illo fuisse susceptas, insultant de cadaueribus insepultis. totum itaque istum de sepultura locum uerbis talibus explicaui. At enim in tanta, inquam, strage cadauerum nec sepeliri potuerunt. neque istud pia fides nimium reformidat, tenens praedictum nec absumentes bestias resurrecturis corporibus obfuturas, quorum capillus capitis non peribit. nullo modo diceret ulite timere eos, qui corpus occidunt, animam autem non possunt occidere, si quicquam obesset futurae uitae, quidquid inimici de corporibus occisorum facere uoluissent. Nisi forte
Abbreviated transcription (Latin):
tas: ubi in precibus sacerdocis que
domino deo ad eus altare fundu¬
tur. locum suum habet eciam com¬
mendatio mortuorum. Sed utrum
aliquid prosit anime mortui locui
corporis sur: operosius inquirendũ
est. Ac prunum ucrum intersit aliqͥ
ad inferendam uel augendam mise¬
riam. post hanc uitam spiritibus ho¬
minum. si eorum corpora sepulta ñõ
fuerint: non secundum opuuonem
ubiq uulgatam. sed potius secundũ
religionis nr̃e sacras litteras uidend¬
est. Neq enu credendum est sicut.
pud maronem legitur insepultos:
nauigando atq cranseundo infer
anne prohiberi: quia scilicet nec
pas cdatur horrendas et raucasflu¬
ta transportari. priusquam sectib
ossa quieuerint. Quis cor xp̃iani
inclinet his poeticis fabulosisq
mentis. cum dominus ih̾c ut int
manus inunicorum qui eorum ce¬
pora in pocestate haberent securis
cumberent. xp̃iani. nec capillum
pitis eorum asserat periturum: ex¬
hortans ne cuneant eos qui cum a¬

Expanded text:
tas, ubi in precibus sacerdotis quae tas, ubi in precibus sacerdotis quae domino deo ad eius altare funduntur locum suum habet etiam commendatio mortuorum. Sed utrum aliquid prosit animae mortui locus corporis sui, operosius inquirendum est. ac primum utrum intersit aliquid ad inferendam uel augendam miseriam post hanc uitam spiritibus hominum, si eorum corpora sepulta non fuerint, non secundum opinionem utcumque uulgatam, sed potius secundum religionis nostrae sacras litteras est uidendum. neque enim credendum est, sicut apud Maronem legitur, insepultos nauigando atque transeundo inferno amne prohiberi, quia scilicet nec ripas datur horrendas et rauca fluenta transportare prius, quam sedibus ossa quierunt. quis cor christianum inclinet his poeticis fabulosisque figmentis, cum dominus Iesus, ut inter manus inimicorum, qui eorum corpora in potestate haberent, securi occumberent christiani, nec capillum capitis eorum adserat periturum, exhortans ne timeant eos, qui cum c
Abbreviated transcription (Latin):
indligeant adiumentis. Genere igit᷑
uite quod gessit quisq ꝑ corpus. effi¬
citur ut prosint uel non prosuit.
quecumq pro illo pie fuint: cum
reliquerit corpus. Nam meritum ꝑ
quoo ista prosint. si nullum compa¬
ratum est in hac uica: frustra post
hanc queritur uitam. Ita fit ut ne¬
q mnaniter ecclesia. uel suorum cu¬
ra pro defunctis quod potuerit re¬
ligionis impendat: et camen ferat
unus quisq secundum ea que ges
recddente domino unicuiq secun¬
dum opera eius. Ut enum hoc quod
impendicur possit ei prodesse post
corpus: in ea uita acquisitum est
quam gessit incorpore. Poterat in¬
quisitioni tue susficere mea breuis
ista responsio: seo quia alia mouent
quibus respondendum existimopa¬
rumper attende. In machabeorum
libris legimus oblatum pro morcius
sacrificium. Sed et si nusquam in sqͥ¬
turis ueteribus omnino legeretur. ñ
parua tamen est uniuerse ecclesie q̃
in hac consuetudine claret auecor¬

Expanded text:
indigeant adiumentis. genere igitur indigeant adiumentis. genere igitur uitae, quod gessit quisque per corpus. efficitur, ut prosint uel non prosint, quaecumque pro illo pie fiunt, cum reliquerit corpus. nam meritum per quod ista prosint, si nullum conparatum est in hac uita, frustra post hanc quaeritur uitam. ita fit, ut neque inaniter ecclesia uel suorum cura pro defunctis quod potuerit religionis inpendat et tamen ferat unusquisque secundum ea quae per reddente domino unicuique secundum opera eius. ut enim hoc, quod inpenditur, possit ei prodesse post corpus, in ea uita est adquisitum, quam gessit in corpore. Poterat inquisitioni tuae sufficere mea breuis ista responsio; sed quae alia moueant, quibus respondendum existimo, parumper adtende. in Machabaeorum libris legimus oblatum pro mortuis sacrificium. sed et si nusquam in scripturis ueteribus omnino legeretur, non parua est uniuersae ecclesiae quae in hac consuetudine claret auctori
Abbreviated transcription (Latin):
ut hinc et illud conici possit homini
prodesse post morcem. si fide suoruo¬
parentum humando eius corpori ta¬
lis prouideatur locus: in quo appareat
opiculatio etiam isto modo quesica sc̃o¬
rum. Sed cum hec ta sint. quomodo hu¬
ic opunoni non sit contraruu quod
quisq que per corpus gessit suie
bonum siue malium: non te satis
uidere significas. hec quippe apłica
sententia aute mortem admonet fi¬
eri. quod possit prodesse post mortẽ:
non tunc quando iam recipiendũ
est quod quisq gesserit ante mortẽ
uerum hec ita soluitur questio. qm̃
quodam uite genere acquiricur
dum in hoc corpore uiuitur. ut ali¬
quid adiuuent ista defunctos: ac
per hoc secundum ea que ꝑ corpus
gesserunt. eis que ꝑcorpus religiose
pro illis facca fuerint adiuuant.
Sunt enim quos nichil omnino ad¬
uuuant ista si pro eis fiant: quors
tam mala sunt merica. ut nec tali¬
bus digni sint adiuuari. siue ꝓ eis
quorum tam bona. ut calibus non

Expanded text:
ut hinc et illud conici possit, homini ut hinc et illud conici possit, homini prodesse post mortem, si fide suorum humando eius corpori talis prouideatur locus, in quo appareat opitulatio etiam isto modo quaesita sanctorum. Sed cum haec ita sint, quomodo huic opinioni contrarium non dum ea quae per corpus gessit, siue bonum siue malum, non te satis uidere significas. haec quippe apostolica sententia ante mortem admonet fieri quod possit prodesse post mortem. non tunc, quando iam recipiendum est quod quisque gesserit ante mortem. uerum haec ita soluitur quaestio, quoniam quodam uitae genere adquiritur, dum in hoc corpore uiuitur, ut aliquid adiuuent ista defunctos, ac per hoc secundum ea quae per corpus gesserunt eis quae post corpus religiose pro illis facta fuerint adiuuantur. sunt enim, quos nihil omnino adiuuant ista, siue pro eis fiant, quorum tam mala sunt merita, ut nec talibus digni sint adiuuari, siue pro eis, quorum tam bona, ut talibus non
Abbreviated transcription (Latin):
ui sanctita¬
ti tue coe¬
piscope ue¬
ueraude
pauline
rescriptoꝵ
debitor fui:
ex quo mi¬
chi scripsis¬
ti per homines filie nostre religiosissi¬
ine flore: querens a me utrum prosit
cuiq post mortem. quod corpus eius a¬
pud sancti alicuius memoriam sepeli¬
tur: hoc enun abste iudua memorata
petiuerat pro defuncto in eis partibus
suo filio. et rescripseras consolans eam
idq etiam nuncians de caclauere fi¬
delis iuuenis ciegii. quod materno
et pio affectu desiderauit esse comple¬
tum: ut scilicet in beacissum felicis
confessoris basilica poneretur. Qua oc¬
casione factum est ut ꝑeosdem perla¬
tores litterarum tuarum etiam mi¬
chi scriberes. ingerens huiuscemodi
questionem: atq ut responderem qͥd
iuide mchi uideretur exposcens: nec
tacens ipse quid sentias. Ham dicis ui¬
deri cibi non esse manes mocus animo¬
rum religiosorum atq fidelim. ꝓ
sius ista curantium. Adiungis etiam
uacare non posse quod uniuersa eccłia¬
pro defunctis supplicare consueuit:

Expanded text:
Diu sanctitati tuae, coepiscope uenerande Pauline, rescriptorum debitor fui, ex quo mihi scripsisti per homines filiae nostrae religiosissimae Florae, quaerens a me, utrum prosit cuique post mortem, quod corpus eius apud sancti alicuius memoriam sepelitur. hoc enim abs te uidua memorata petiuerat pro defuncto in eis partibus suo filio et rescripseras consolans eam: idque etiam nuntians de cadauere fidelis iuuenis Cynegii, quod materno et pio affectu desiderauit, esse conpletum, ut scilicet in beatissimi Felicis confessoris basilica poneretur. qua occasione factum est, ut per eosdem perlatores litterarum tuarum etiam mihi scriberes, ingerens huiusce modi quaestionem, atque ut responderem quid inde mihi uideretur, exposcens nec tacens ipse quid sentias. nam dicis uideri tibi non esse inanes motus animorum religiosorum atque fidelium pro suis ista curantium. adiungis etiam uacare non posse, quod uniuersa pro defunctis ecclesia supplicare consueuit,
Abbreviated transcription (Latin):
tu eius omnis iuuens. accionem gra¬
tiarum semꝑ indulgencie eius debi¬
amus: et sic ab illa prima causa om̃i
uicioꝵ hoc est a tͣimore suꝑbie sc̃a hu¬
militate sanemur deo gratias. Hant
epistolam dispucatio mea breuem
parturit. liber prolixus est natus.
utinam tam perfectus. quam
tandem aliquando finitu

Expanded text:
tu eius omnis uiuens, actionem gratu eius omnis uiuens, actionem gratiarum semper indulgentiae ipsius debeamus et sic ab illa prima causa omnium uitiorum, hoc est a tumore superbiae, sancta humilitate sanemur. hanc epistolam dum dispositio mea breuem parturit, liber prolixus est natus, utinam tam perfectus quam tandem aliquando finitu
Abbreviated transcription (Latin):
bus. quicquid remanserit peccati. per
hoc quotidie soluitur quod ueraciter
in oratione dicimus. dimicte nobis
debita nr̃a sicut et nos dimittimus
debitoribus nr̃is. Quam orationem
quisquis cuilibet homini sancto et
dei uoluntatem scienti atq facienti.
preter unum sanccum sanctorum di¬
cit in hac uta necessariam non fuisi
multum errat: nec pocest omnino il¬
li ipsi placere quem laucdat. Si autẽ
se ipsum talem putat. ipse se decipit
et ueritas in eo non est: non ob aliud
nisi quia falsum estutat. Nouit ergi
ille medicus. qui non est opus sanis
sed egrotantibus. quemadmodum ni
curando perficiat in eternam saluit
qui et ipsam mortem quamuis perti¬
ti merito inflicta sit. non aufert in he
seculo eis quibus peccata dimittic
ut etiam eius timorem superandi
scipiant profidei sinceritate certan
et in quibusclam etiam iustos suos
quoniam adhuc excolli possunt non
adiuuat ad perficiendam iusticiam.
ut dum non iustificatur in confpet¬

Expanded text:
bus, quidquid remanserit peccatorum, per hoc cotidie soluitur, quod ueraciter in oratione dicimus: dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. quam orationem quisquis cuilibet, etiam homini sancto et dei uoluntatem scienti atque facienti, praeter unum sanctum sanctorum dicit in hac uita necessariam non fuisse, multum errat nec potest omnino illi ipsi placere quem laudat; si autem se ipsum talem putat, ipse sc decipit et ueritas in eo nonest, non ob aliud, nisi quia falsum putat. nouit ergo ille medicus, qui non est opus sanis, sed aegrotantibus, quemadmodum nos curando perficiat in aeternam salutem, qui et ipsam mortem, quamuis peccati merito inflicta sit, non aufert in hoc saeculo eis quibus peccata dimittit, ut etiam cum eius timore superando suscipiant pro fidei sinceritate certamen, et in quibusdam etiam iustos suos, quoniam adhuc extolli possunt, non adiuuat ad perficiendam iustitiam, ut, dum non iustificatur in conspec
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑor illud s qd̃ habitat in icu peccatũ
qi cũ id decernit et facit displicet sibi
tantũ errat ut nec se ipsũ agnoscat.
quando cũ ex toto ipse sit. et corde sta¬
tuente et corꝑe implente adhuc se ip¬
sum ee. ñ putat. Qui gͦ dicit iã ñ ego
oꝑor illus s qd̾ habitat in me peccatũ.
sitantũ mͦ concupiscit uerũ dicit. ñ si
cordis ꝯsensione decernit aut etiã ini¬
nisterio corꝑis ꝑficit. Deinde adiũgit
apłs. Scio enĩ qr ñhabitat in me. hoc ẽ.
in carne mea bonũ Uelle enĩ adiacet

Expanded text:
or illud, sed quod habitat in me peccatum, quia cum id decernit et facit displicet sibi, tantum errat, ut nec se ipsum agnoscat, quando, cum ex toto ipse sit et corde statuente et corpore inplente, adhuc se ipsum esse non putat. Qui ergo dicit: iam non ego operor illud, sed quod habitat in me peccatum, si tantummodo concupiscit, uerum dicit, non si cordis consensione decernit aut etiam ministerio corporis perficit. Deinde adiungit apostolus: scio enim quia non habitat in me, hoc est in carne
Abbreviated transcription (Latin):
lacorib coniungentes: aꝑtissime do¬
uerunt ut tanto quisq caueat ne
suꝑbia decipiatur quanto sc̃antius
liquid ꝓficetur: Proinde uos quoq
laudate eum: qui uobis prestat ut in
ardore medio seculi huius. quamius
imuigio non copulemini: non tamẽ
uramini et orances etiam pro nobis:
benedicite scĩ et humiles corde dñm.
hymnum dicite et super exaltate e¬

Expanded text:
datoribus coniungentes apertissime dodatoribus coniungentes apertissime docuerunt, ut tanto quisque caueat, ne superbia decipiatur, quanto sanctius aliquid profertur. proinde uos quoque laudate eum, qui uobis praestat, ut in ardore medio saeculi huius, quamuis coniugio non copulemini, non tamen uramini, et orantes etiam pro nobis benedicite, sancti et humiles corde dominum, hymnum dicite et superexaltate e
Abbreviated transcription (Latin):
quod reprehendatis. nec eum metuitis
ne de falso forsitan offendatis. Si ergo
magnum amorem conuigibus debere¬
tis. eum propter quem conuiges habe¬
re noluistis quantum amare debetis:
saco uobis figatur in corde qui pro uo¬
lis est firus incruce. dotum ceneat
manimo uestro. quicquid nolustis
occupari conubio. Parum uobis ama¬
re non licet: propter quem non amas¬
ns et quod liceret. Sic amantib miceor
et humilem corde: nullam uobis suꝑ¬
biam ꝑtimesco. Pro modulo itaq nos¬
tro et de sanctitate qua sanctunoma¬
les proprie dicimini. et de humilitatẽ
qla conseruatur quicquid magnum
dcamini: satis loquuti sumus. dig¬
nus autem illi tres pueri quibus re¬
frigerium inigne prebebat. quem
corde feruentissimo diligebant: uos
de hoc opusculo nr̃o uerboꝵs quidem
nuinero longe breuuis sed pondere au¬
cortatis multo grandius. in hymno
quo ab eis cleus honoratur admoneant.
nam sc̃itati humilicatem in dei lau¬

Expanded text:
quod reprehendatis, nec eum metuitis, quod reprehendatis, nec eum metuitis, ne de falso forsitan offendatis. si ergo magnum amorem coniugibus deberetis, eum, propter quem coniuges habere noluistis, quantum amare debetis! toto uobis figatur in corde, qui pro uobis est fixus in cruce; totum teneat in animo uestro, quidquid noluistis occupari conubio. parum uobis amare non licet, propter quem non amastis et quod liceret. sic amantibus mitem et humilem corde nullam uobis superbiam pertimesco. Pro modulo itaque nostro et de sanctitate, qua sanctimoniales proprie dicimini, et de humilitate, qua conseruatur quidquid magnum dicimini, satis locuti sumus. dignius autem illi tres pueri, quibus refrigerium in igne praebebat, quem corde feruentissimo diligebant, uos de hoc opusculo nostro uerborum quidem numero longe breuius, sed pondere auctoritatis multo grandius in hymno, quo ab eis deus honoratur, admoneant. nam sanctitati humilitatem in dei lau
Abbreviated transcription (Latin):
illud ipsum quod in eo dericlent su¬
bi. inspicite quam pulcrum sit iice¬
nis luminib. Inspicite uulnera pen¬
dentis cicatrices resurgentis: sangus¬
nem morientis. precium credentis.
mercium redimentis. Hec quanti.
leant cogitate. hec in statera carital
appendite: et quicquid amoris inisꝰ¬
tias uestras impendendum habebas
illi rependite: bene quod interiorer
uestram pulcritudinem querit: ub
uobis dedit pocestatem filios dei fies
non querit a uobis pulcram carnes
sed pulcros mores quibus frenatis
carnem. Hon est cui de uobis qui¬
quam menciatur: et faciat seiut
delantem. Uidete cum quanta secis¬
tate ametis. cui displicere faisis sus¬
nonibus non timetis. Uir et uror amart
se quoniam uident se et quod non ui¬
lent timent inse. nec certigaudent
ex eo quod in manifesto est: dum in oc¬
culto suspicantur plerumq quodnon
et uos inisto quem oculis non iuidecis
e fide conspicitis. nec habetis uerum

Expanded text:
illud ipsum, quod in eo derident superillud ipsum, quod in eo derident superbi, inspicite quam pulchrum sit; internis luminibus inspicite uulnera pendentis, cicatrices resurgentis, sanguinem morientis, pretium credentis, commercium redimentis. Haec quanti ualeant cogitate, haec in statera caritatis adpendite et quidquid amoris in nuptias uestras inpendendum habebatis, illi rependite. Bene, quod interiorem uestram pulchritudinem quaerit, ubi uobis dedit potestatem filios dei fieri, non quaerit a uobis pulchram carnem, sed pulchros mores, quibus refrenatis et carnem. non est cui de uobis quisquam mentiatur et faciat saeuire zelantem. uidete, cum quanta securitate ametis, cui displicere falsis suspicionibus non timetis. uir et uxor amant se, quoniam uident se, et quod non uident, timent in se; nec certi gaudent ex eo, quod in manifesto est, dum in occulto suspicantur plerumque quod non est. uos in isto, quem oculis non uidetis et fide conspicitis, nec habetis uerum
Abbreviated transcription (Latin):
redditis malum pro malo. uel male¬
dictum pro maledicto aam postremo
illam mensuram dilectionis implets
ut ponatis animas pro fratrib ur̃is et¬
ce iam tales estis. quia et cales ẽe. debe¬
tis: hec addita uirginitati angelicam
uicam hominib et celi mores exibent
terre. sed quanto magni estis. quicũq
ita magni estis. tantõ humiliate uos
in omnib ut coram deo inueniatis
gr̃am. ne suꝑbis resistat. ne se exalte¬
tes humiliet. ne inflantes ꝑ angul
non traiciat. quamquam suꝑflua si
sollicitudo. ne ubi feruet caritas desi
humilitas. Si ergo nuptias contempsis¬
tis filiorum hominiun. ex quib gigni¬
retis filios hominum. toto corde ama
speciosum forma pre filiis hominun
uacat uobis liberum est cor a coniugi¬
lib uinculis. inspicite pulcritudino
amatoris ur̃i. cogitate equalem part
subditum et matri. etiam in celis di¬
minantem. et in derris seruientẽ. ci¬
antem omnia creatum inter omni

Expanded text:
redditis malum pro malo nec maleredditis malum pro malo nec maledictum pro maledicto; iam postremo illam mensuram dilectionis inpletis, ut ponatis animas pro fratribus uestris. ecce iam tales estis, quia et tales esse debetis. haec addita uirginitati angelicam uitam hominibus et caeli mores exhibent terris. sed quanto magni estis, quicumque ita magni estis, tanto humilate uos in omnibus, ut coram deo inueniatis gratiam, ne superbis resistat, ne se exaltantes humilet, ne inflatos per angusta non traiciat: quamquam superflua sit sollicitudo, ne ubi feruet caritas, desit humilitas.. Si ergo nuptias contempsistis filiorum hominum, ex quibus gigneretis filios hominum, toto corde amate speciosum forma prae filiis hominum: uacat uobis, liberum est cor a coniugalibus uinculis. inspicite pulchritudinem amatoris uestri, cogitate aequalem patri, subditum et matri, etiam in caelis dominantem et in terris seruientem, creantem omnia, creatum inter omnia.
Abbreviated transcription (Latin):
quanto desiderantur humiluis. serse¬
uerantes in numero ur̃o prebeant uob
exemplum: cadentes aut̃ augeant ti¬
morem ur̃m. Illud amate ut imitemi¬
ni hoc lugete ne inflemini. Iusticiam
ur̃am nolite statuere: deo uos iustificã¬
ti subdice. Ueniam peccatis donate ali¬
enis: oate pro ur̃is. futura uigilando
uitate: precerita conficendo delete. Ec¬
ce iam tales estis. ut professe acq serua¬
te uirginitatis ceteris etiam moribus
congruatis. Ecce iam non solum homi¬
cidiis sacrificiis diabolicis. et abhomi¬
nationib fuitis. rapinis fraudib ꝑ
iuriis ebriositatib. ommiq luxuria:⁊
auaricia simulationib emulationib.
impietatib. crudelitatib. abstinetis.
uerum etiam illa que leuiora uel
sunt uel putantur. non inueniuent᷑
nec oruntur in uobis. non iprobus
uultus. non uagi oculi. non infrenis
lingua non peculans risus. non scur¬
rilis iocus. non indecens habituꝰ. non
tumidus. aut fluxus incessus: iam ñ

Expanded text:
quanto desiderantur humilius. persequanto desiderantur humilius. perseuerantes in numero uestro praebeant uobis exemplum; cadentes autem augeant timorem uestrum. illud amate, ut imitemini, hoc lugete, ne inflemini. iustitiam uestram nolite statuere, deo uos iustificanti subdite. ueniam peccatis donate alienis, orate pro uestris; futura uigilando uitate, praeterita confitendo delete. Ecce iam tales estis, ut professae atque seruatae uirginitati ceteris etiam moribus congruatis. ecce iam non solum homicidiis, sacrificiis diabolicis et abominationibus, furtis, rapinis, fraudibus, periuriis, ebriositatibus omnique luxuria et auaritia, simulationibus, aemulationibus, inpietatibus, crudelitatibus abstinetis, uerum etiam illa, quae leuiora uel sunt uel putantur, non inueniuntur nec oriuntur in uobis: non inprobus uultus, non uagi oculi, non infrenis lingua, non petulans risus, non scurrilis iocus, non indecens habitus, non tumidus aut fluxus incessus; iam non
Abbreviated transcription (Latin):
tis est et humilis corde. Humiliter ad
humilem uenite si amatis: et ne dis¬
cedatis ab illo ne cadatis. Qui enim ti¬
met ab illo discedere: rogat et dicit
non ueniat michi spes suꝑbie. Pergite
uiam sublimitatis: pede humilitatis
Ipse exaltat humiliter sequentes: quẽ
descendere non piguit ad iacentes do¬
na eius illi seruanda commutite for¬
ticudinem ur̃am ad illum custodite
Quicquio mali ipso custodiente non
commitatis canquãm remissum ab illo
tundentes pectora. publicanos runosa
iactantia contempnatis. de uirib ur̃is
exꝑtis cauete. ne quia ferre aliquid po¬
tuistis inflemini: de inexꝑtis aũt ora¬
te ne supra quam pocestis ferre tempte¬
mini. Eristimate aliquos in occulto su¬
periores quib estis in manifesto melio¬
res cum aliorum bona forte ignota uo¬
bis. benigne creduntur auobis. ur̃a uo¬
bis noca non comꝑatione minuuntur
sed dilectione firmantur: et que forte
adhuc desunt tanto dantur facilius.

Expanded text:
tis est et humilis corde. humiliter ad tis est et humilis corde. humiliter ad humilem uenite, si amatis, et ne discedatis ab illo, ne cadatis. qui enim timet ab illo discedere, rogat et dicit: non mihi ueniat pes superbiae. pergite uiam sublimitatis pede humilitatis. ipse exaltat humiliter sequentes. quem descendere non piguit ad iacentes. dona eius illi seruanda committite, fortitudinem uestram ad illum custodite. quidquid mali ipso custodiente non committitis, tamquam remissum ab illo tundentes pectora publicanos ruinosa iactantia contemnatis. de uiribus uestris expertis cauete, ne, quia ferre aliquid potuistis, inflemini; de inexpertis autem orate, ne supra quam potestis ferre temptemini. existimate aliquos in occulto superiores, quibus estis in manifesto meliores. cum aliorum bona forte ignota uobis benigne creduntur a uobis, uestra nobis nota non conparatione minuuntur, sed dilectione firmantur; et quae forte adhuc desunt, tanto dantur facilius,
Abbreviated transcription (Latin):
potuerint coniugati humiles: quam
suꝑbientes uirgines. Quomodo enu
sequitur ad quem non uult accedere.
auc quomodo accedit ad quem non
uenit ut discat. quoniam mitis est et
humilis corde: Illos proinde sequentes
agnus quocumq ierit ducit. in quib
prius ipse ubi caput inclinet inuene¬
rit. nam et quidam suꝑbus et dolosus
hoc ei dixerat: dñe sequar te quocũ¬
q ieris. cui respondit. uulpes foueas
habent et uolatilia celi nidos. filius
aũt hominis non habet ubi caput
suum inclinet. Arguebat nomine uul¬
pium astutam dolositatem. et nomine
uolucrum uentosam elationem in quo
ubi requiesceret piam non inueniebat
humilicacem: ac ꝑ hoc nusquam om̃i¬
no sequutus est dñm. qui se ꝓmiserat
non usq ad quendam prouentum.s
omnino quocumq ierit sequuturũ.
Quaꝓpter hoc agite uirgines dei. hoc
agite. sequimini agnum quocumq
ierit. Sed prius ad eum quem sequa¬
mini uenite. et discite quoniam mi¬

Expanded text:
potuerint, coniugati humiles quam potuerint, coniugati humiles quam superbientes uirgines. quomodo enim sequitur, ad quem non uult accedere? aut quo modo accedit, ad quem non uenit, ut discat, quoniam mitis est et humilis corde? illos proinde sequentes agnus quocumque ierit ducit, in quibus prius ipse ubi caput inclinet inuenerit. nam et quidam superbus et dolosus hoc ei dixerat: domine, sequar te quocumque ieris. cui respondit: uulpes foueas habent et uolatilia caeli nidos; filius autem hominis non habet, ubi caput suum inclinet. arguebat nomine uulpium astutam dolositatem et nomine uolucrum uentosam elationem, in quo ubi requiesceret piam non inueniebat humilitatem. ac per hoc nusquam omnino secutus est dominum, qui se promiserat non usque ad quendam prouectum, sed omnino quocumque ierit secuturum. Quapropter hoc agite, uirgines dei, hoc agite: sequimini agnum quocumque ierit. sed prius ad eum, quem sequamini, uenite et discite, quoniam mi
Abbreviated transcription (Latin):
est ille dñs qui dicit. Ommia michi tra¬
dica sunt a patre meo. Et ille est magis¬
ter qui dicit. uenite ad me omnes qui
laboratis et discite a me. Et camen qͥd
discimus: Quoniam mitis sumet hu
milis inquit corde hic dicet aliquis
non est hoc iam de uirginitate: sed de
humilitate scribere. Quasi uero quecũ¬
q uirginitas ac non illa que secundũ
deum est a nobis predicanda suscepta
est quod bonum quanto magnum ui
ginale. nisi deus ipse qui dedit: et ds̃
uritas. Custos ergo uirginitatis caritas.
locus aũt huius custodis humilitas:
ibi quippe habitat qui dixit super hu¬
milem et quiecum et trementem uer¬
ba sua requiescere sp̃m suum. Quidi¬
saq alienum feci si bonum quod uo¬
leus lauclaui. tutius custodire curaui
llam locum preparare custodi. fiden¬
cer enum dico nec michi ne irascantur ti¬
meo: quos ut mecum sibi tuneant solli¬
citus moneo. facilius sequuntur agnũ
et si non quocumq ierit.certe quousq

Expanded text:
e ille est dominus, qui dicit: omnia mihi trae ille est dominus, qui dicit: omnia mihi tradita sunt a patre meo, et ille est magister, qui dicit: uenite ad me omnes, qui laboratis, et discite a me. et tamen quid discimus? quoniam mitis sum, inquit, et humilis corde. Hic dicet aliquis: non est hoc iam de uirginitate. sed de humilitate scribere. quasi uero quaecumque uirginitas, ac non illa, quae secundum deum est, a nobis praedicanda suscepta est. quod bonum quanto magnum uidginale nisi deus ipse, qui dedit, et deus caritas est. custos ergo uirginitatis caritas; locus autem huius custodis humilitas. ibi quippe habitat, qui dixit super humilem et quietum et trementem uerba sua requiescere spiritum suum. quid itaque alienum feci, si bonum, quod laudaui, uolens tutius custodiri, curaui etiam locum praeparare custodi? fidenter enim dico nec mihi ne irascantur timeo, quos ut mecum sibi timeant sollicitus moneo: facilius sequuntur agnum, etsi non quocumque ierit, certe quousque
Abbreviated transcription (Latin):
societatis pacto cum iniquitate conłr¬
gat ut eam confiteri magisquamo
uere delectet. sed quia etiam satagi¬
tib uigilantibq ne peccent. subrep
quodaminodo exhumana fragilisab
peccata. quamuis parua quainus pes¬
ca non tamen nulla: eadem ipsa fiunt
magna et grauia. si eis suꝑbia incremẽ¬
tum et pondus adiecerit. Asacerdote
aũt quem habemus in celis si pia humi¬
litate perimantur. tota fragilitate. pur¬
gantur: sednon concendo cum eis qui
isserunt hominem posse in hac uita
sine ullo peccato uiuere. non concendo
non contradico: fortassis enim ex nr̃a
miseria magnos metunur et compa¬
rantes nosmet ipsos nobifimet ipsis non
incelligimus. Unum scio quodisti mag¬
ii quales non sumus. quales non dum
erꝑci sumus. quanto magni sunt tanto
humiliant se in omnib ut coram deo
inueniant gr̃am. Quamlibet enim
magni sut non est seruus maior dño
suo uel discipłs magistrosuo: et utiq¬

Expanded text:
societatis pacto cum iniquitate constrinsocietatis pacto cum iniquitate constringat, ut eam confiteri quam cauere delectet. Sed quoniam etiam satagentibus uigilantibusque, ne peccent, subrepunt quodam modo ex humana fragilitate peccata, quamuis parua, quamuis pauca, non tamen nulla, eadem ipsa fiunt magna et grauia, si eis superbia incrementum et pondus adiecerit; a sacerdote autem, quem habemus in caelis, si pia humilitate perimantur, tota felicitate purgantur. Sed non contendo cum eis, qui adserunt hominem posse in hac uita sine ullo peccato uiuere, non contendo, non contradico. fortassis enim ex nostra miseria magnos metimur, et conparantes nosmet ipsos nobismet ipsis non intellegimus. unum scio, quod isti magni, quales non sumus, quales nondum experti sumus, quanto magni sunt, tanto humilant se in omnibus, ut coram deo inueniant gratiam. quamlibet enim magni sint, non est seruus maior domino suo uel discipulus magistro suo. et utiqu
Abbreviated transcription (Latin):
xerimus quia peccatum non haber
nos ipsos decepimus. et ueritas in nos
non erit: quod si confessi fuerumus di¬
licta nr̃a. fidelis est et iustus ut dimnt¬
tat nobis peccata nr̃a et purget nos
ab omni iniquitate. quod si dixerimꝰ
quoniam non peccauunus mendac̃
faciemus eum et uerbum eius nondi
in nobis. Hoc cerce non illis aut. illil
nes se debent agnoscere. Sic enun eri
sine mendacio quales in apocalipsi
apparuerunt: ac ꝑhoc quamdiu i¬
cdum est incelesti sublunicate ꝑfectie
uicuꝑabiles facit in humilitate conti¬
sio. Sed rursus ne ꝑ occasionem huius
sententie quisquam cum mortiferal
curitate peccaret: se que trahendur
ꝑmuteret canquam iox delendis
cili confessione peccatis: continuo suli¬
cit. filioli mei. hec scripsi uobis ut nol
peccetis: et si quis peccauerit aduociti
et ipse propiciator est peccatoꝵ nr̃or
Nemo itaq apeccato tanquam redia¬
rus abscedat: nec se huiuscemodi quab

Expanded text:
ixerimus, quia peccatum non habemus, ixerimus, quia peccatum non habemus, nos ipsos decipimus, et ueritas in nobis non est. quodsi confessi fuerimus delicta nostra, fidelis est et iustus, ut dimittat nobis peccata nostra et purget nos ab omni iniquitate. quodsi dixerimus, quoniam non peccauimus, mendacem faciemus eum, et uerbum eius non erit in nobis. hoc certe non illis aut illis, nes se debent agnoscere. sic enim erunt sine mendacio, quales in Apocalypsi apparuerunt. ac per hoc quamdiu nondum est in caelesti sublimitate perfectio, inuituperabiles facit in humilitate confessio. Sed rursus, ne per occasionem huius sententiae quisquam cum mortifera securitate peccaret seque trahendum permitteret tamquam mox delendis facili confessione peccatis, continuo subiecit: filioli mei, haec scripsi uobis, ut non peccetis. et si quis peccauerit, aduocatuiustum; et ipse propitiator est peccatorum nostrorum. nemo itaque a peccato tamquam rediturus abscedat nec se huius modi quasi