comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ieniet. uoluntate ⁊ p̾cepto
u̾is iudicaturus ÷ totum
mundũ. in equitate ⁊ redditu¬
ius singulis scd̾m fidem et
oꝑa sua sicut ip̃e ait. Pat̾
uidicat nemine. s omne
iudicium filio dedit. Itemsi
cti audio iudicio. ⁊ iudici¬
uolinitate meam s nolim¬
tatẽ eius qui me misit. uñ

Expanded text:
t praecepto Patris judicaturus est totum mundum in aequitate, et redditurus singulis secundum fidem et opera sua; sicut ipse ait, « Pater judicat neminem, sed omne judicium Filio dedit » : item, « Sicuti audio, judico, et judicivoluntatem meam, sed voluntatem ejus qui m
Abbreviated transcription (Latin):
om̃es ꝑfecti atq sancti futuri st̃.
⁊ capiunt ingentes pisces centũ
qͥnquaguta ⁊ tres mirantib dis¬
tipulis. ꝙ cũ tam magni eẽnt re¬
cia ñ st̃ dirupta hoꝵ magnitudo
magnitudinẽ sap̃ie urstiieq sigͣt.¬
nũs uͦ ipãm disciplina ⁊ temꝑali
dispensacõs ⁊ et̾na regen̾atõe ꝑ¬
fectam qmͣ digximus qͥnqͣgenaᷤ
nu̾o ꝯmendari. Quia eniͣ tunc
non erit opꝰ corꝑal adium̃etis
⁊ aĩo continebatur fides atq sap̃
fiunt centum qͥnqͣginta cui nim̾o

Expanded text:
omnes perfecti atque sancti futuri sunt, et capti sunt ingentes pisces centum quinquaginta tres, mirantibus discipulis quod cum tam magni essent, retia non sunt disrupta . Horum magnitudo magnitudinem sapientiipsam disciplinam et temporali dispensatione et aeterna regeneratione perfectam, quam diximus quinquagenario numero commendari. Quia enim tunc non erit opus corporalibus adjumentis, et animo continebitur fides atque sapifiunt centum quinquaginta; cui num
Abbreviated transcription (Latin):
dempcõm corꝑis nri ꝙ qͣdrage¬
sima celebratur. Scimꝰ &e qr cum
apparu̾it sinles ei erimꝰ. qm̃ in
debimꝰ eũ siciti est cũ additur de¬
nariꝰ qͣdragenano. ut non solũ
tredere qs ꝑtinent ad fidem. s ⁊
ꝑspicuã u̾tatem intelligi m̾eam᷑¬

Expanded text:
em corporis nostri, quod quadragesima celebratur. scimus autem, quia, cum apparuerit, similes illi erimus, quoniam uidebimus eum sicuti est: cum additur denarius quadragenario, ut non solum credere quae pertinent ad fidem, sed etiam perspicuam ueritatem intellegere m
Abbreviated transcription (Latin):
postea qmͣ dominꝰ ñr resurrexit a
mortius .xl. dieb ꝑ actis cũ disci¬
puł suis eadem scilicet ip̃a ꝑ hunc
nũm insinuata temꝑali diftinc¬
tõe que ad sidem ꝑtinet. ascendit
ĩ celum. ⁊ decẽ aliis dieb ꝑactis. mi
ꝯtuenda ꝙ amoris ⁊ caritatis spi¬
ramento ⁊ incendio figuratur qͣ
dͣgenarius adde̾t᷑. ⁊id̾o iam hoc to¬
ticie celedracõne signandꝰ. ħ aut̃¬

Expanded text:
noster resurrexit a mortuis, XL diebus peractis cum discipulis suis — eadem ipsa scilicet per hunc numerum insinuata temporali dispensatione, quae ad fidem pertinet — ascendit in caelum et decem aliis diebus peractis misicontuenda quodam amoris et caritatis spiramento et incendio quadraginario denarius adderetur. et ideo iam hoc totitiae celebratione signandus est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtib computatis parit amplius
tͤcendo s ⁊̃ intelligendo disciplina
reat quid erimus in laborib ⁊ in
afflctõnib agͭ ⁊ in ea iustꝰ ex fide
uiuit. nͥ credid̾itis in quid ñ in¬
telligetis. Et ħ est tempꝰ ꝙ inge

Expanded text:
tibus computatis, parit amplius credendo, sed etiam intelligendo disciplina reat quid erimus, in laboribus et afflictionibus agit, et in ea justus ex fide vivit . Nisi enim credideritis, inquit, non intelligetis . E
Abbreviated transcription (Latin):
toto corde ex tota aĩa. ex tota
mente. Corꝑi quat̾narius pp̃
endentissintã naturã eiꝰ .i. ca
lidam ⁊ frigidam ⁊ humidam
⁊ sictam. Unin̾se gͦ treature sep¬
tenarus. Qua ꝓpt᷑ om̃is dis¬
ciplina dinoscens ⁊ disc̾neas
treatorem atq creaturã dena¬
no nũo insinnatur. q̃ discipli¬
na qmͣuis corꝑeis motib tẽ

Expanded text:
corde, ex tota anima et ex tota mente; corpori quaternarius propter euidentissimam naturam eius, id est calidam et frigidam, humidam et siccam; uniuersae ergo creaturae septenarius. quapropter omnis disciplina dinoscens et discernens creatorem atque creaturam denario numero insinuatur. quae disciplina quamdiu corporeis m
Abbreviated transcription (Latin):
m̃plebatur lex. quia ipĩus tͦti¬
cie non dũ erat caritas quo in¬
t̾iore dilectõne ten̾e. ⁊ mentem
ne ad peccandũ delectacone ueiꝵ
temꝑaliũ trahebant gͦ infirma¬
batur lex ꝑ carnẽ .i. nõ efficie¬
bat tͦtoq deditos carm s dens
filiũ sunum misit ĩ similitudinẽ
carnis pcã. Non .n. caro pcc̃i e¬
rat que nõ carnali delectacõe

Expanded text:
implebatur lex, quia ipsius justitiae nondum erat charitas, quae interiore delectatione teneret mentem, ne ad peccatum delectatione rerum temporalium traheretur. Ergo infirmabatur lex per carnem, id est, non efficiebat justos deditos carni. Sed Deus Filium suum misit in similitudinem carnis peccati. Non enim caro peccati erat, quae non de carnali
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾ins nature que non sit cͤatura
s ip̃a quał ñc est expectat qñ sit
quał futura est tanqm si drẽtur
erunt aut n̾o colores erunt. s
tm̃ quod aliam dignitatẽ ha
bebant. Mutati enĩ inquid e¬
uanitas uantatũ ⁊ omĩa ua¬
intas. Qͤ habundantia homini
inoñ labore suo. qm̃ ip̾e labo¬
rat sub sole c dcm̃ est. in labore
homo quippe sponte peccauit.
s non sponte dampnatus est.
pec̃m itaq fuit spontanenm
contͣ ꝓ̾ceptum fac̾e uolunta¬
tis. pccͥi autẽ pena subra falla¬
cie. Non gͦ sponte uanitati trea

Expanded text:
alterius naturae, quia non sit creatura, sed ipsa qualis nunc est, exspectat quando sit qualis futura est. Tanquam si diceretur: erunt, aut non colores erunt, sed tantum quod aliam dignitatem tunc habebunt. Vanitati enim subjeVanitas vanitatum, et omnia vanitas. Quae abundantia homini in omni labore suo, quem ipse laborat sub sole: cui est dictum: In labore homo quippe sponte peccavit, sed non sponte damnatus est. Peccatum itaque fuit spontaneum, contra praeceptum facere veritatis, peccati autem poena, subjici fallaciae. Non ergo sponte vanitati cre
Abbreviated transcription (Latin):
dencia carins ĩimica ind̾m ip̃e
ostendit qui dixit inimica. ne
quis putaret exadu̾so adueĩ¬
re pͥncipium subiungit enĩ ⁊
dicit. legiens dei non ẽ sbiecta
nec emi potest. gͦ facere contͣ
legem hoc est inimitum ẽẽ in
luntatẽ dei. hoc est enĩ adu̾s
stimulũ calces mittere ut paulo
Qmͣ emĩ uix est non calefacit. sed
resolui pot̾ ⁊ feruere ut calefaci¬
at. S cum hoc facit iam iux nõ
est. S ͨ ⁊ prudentia carius d̾r cum
amima ꝓ magnis bonis temꝑa¬
lia bona contupiscit. Qmͣ diu. ni.¬
est carnał ⁊ appetitus tał mest
aĩe legi dei subiecta eẽ nõ potest

Expanded text:
udentia carnis inimica est in Deum. Ipse ostendit quid dixerit, inimica: ne quis putaret ex adverso aliud venire principium. Subjungit enim, et dicit, Legi enim Dei non est subjecta; nec enim potest. Ergo facere contra legem, hoc est inimicum esse in luntati Dei: hoc est enim adversus stimulum calces mittere, ut Paulo Quamdiu enim nix est, non calefacit: sed resolvi potest et fervere, ut calefaciat; sed cum hoc facit, jam nix non est. Sic et prudentia carnis dicitur, cum anima pro magnis bonis temporalia bona concupiscit. Quamdiu enim appetitus talis inest animae, legi Dei subjecta esse non potest
Abbreviated transcription (Latin):
est ⁊ satis apparet qmͣ dui in
hac uita sumus non de eẽ
molestias ꝑ mortalem car¬
lectaconũ carnaliũ. Qmͣuis .n.
ño cedat qui sub gr̃a constitutꝰ
mente seruit legi dez cũ carne
serunt legi pcc̃i. hiis gradib
homine ꝑfecto nulla substanꝰ¬
sub inuenitur malum. neqͣ .n.¬
lex mala est offendit homini
auxilio. ⁊ solui. ⁊ erigi ⁊ firmis¬
sime constituti m̾eatur. ĩ pͥma
g ͦ actone que est ante legem
nulla pugna est cum nolupta¬
tib huius secull. in scd̾a que sb̾
lege est pugnamus. s uincim᷑
in tertia pugnamus. ⁊ uincimꝰ
inquarta non pugnamus ⁊
ce requiescimꝰ. sub iungetur
enĩ nob̃ qd inferuis nr̃m est.¬

Expanded text:
et satis apparet quamdiu in hac vita sumus, non deesse molestias per mortalem carlectationum carnalium. Quamvis enim non cedat, qui sub gratia constitutus mente servit legi Dei, tamen carne servit legi peccati. His gradibus homine perfecto, nulla substantia invenitur malum: neque Lex mala est, quae ostendit homini auxilio, et solvi, et erigi, et firmisse constitui mereatur. In prima ergo actione, quae est ante Legem, nulla pugna est cum voluptatibus hujus saeculi: in secunda, quae sub Lege est, pugnamus, sed vincimur: in tertia pugnamus et vincimus: in quarta non pugnamus, ce requiescimus. Subditur enim nob
Abbreviated transcription (Latin):
treatum lib̾abitur a seruitute
ut̾itus in lib̾tatẽ głie filioꝵ dei
qiͣ nos ñ sunus creatura s filii
scimꝰ enĩ qr omĩs creatura ĩge¬
miscit ⁊ dolet usq ad huc non
solum autẽ tuas ⁊ nos ip̃i tnͣ¬

Expanded text:
creatura liberabitur a servitute interitus, in libertatem gloriae filiorum Dei: quasi nos non simus creatura, sed filii Scimus enim quia omnis creatura congemiscit et dolet usque adhuc; non solum autem illa, sed et nos ipsi: t
Abbreviated transcription (Latin):
rere corꝑaliũ molestet aĩam
⁊ quibdam motib ex ip̃a in¬
digencia uenientib ad peten¬
da t̾rena sollicitet quib tam̃
qmͣuis existentib in eis ad il¬
licita facienda non consentit
que iam seriat legi dei. ⁊ sub
gm̃ condatuta est. Ad ħ enim
tam pacem que corꝑis resur¬
Restat gͦ ut de ip̃a pace dicat
resurrectõnis corꝑis que qͣrta
est actio si tamen eam actõ¬
nem dici oportet que sũma
quies est. Sequit᷑ emĩ ⁊ dicit.
Si gͦ sp̃c eius qui suscitauit
ihm xp̃m a mortuis hĩtat in
nobis qui suscitauit iħm xpͣ

Expanded text:
rerum corporalium molestet animam, et quibusdam motibus ex ipsa indigentia venientibus, ad appetenda terrena sollicitet. Quibus tamen quamvis existentibus mens ad illicita facienda non consentit, quae jam servit legi Dei, et sub gratia constituta est. Ad hoc enim tam pacem, quae corporis resurRestat ergo ut de ipsa pace dicat resurrectionis corporis, quae quarta est actio; si tamen eam actionem dici oportet, quae summa requies est. Sequitur enim, et dicit: Si ergo Spiritus ejus qui suscitavit Jesum a mortuis, habitat in vobis; qui suscitavit
Abbreviated transcription (Latin):
Non enĩ eum ad laget. s quia
pcc̃a nõ inueniunt᷑ in regn̾lis
ip̃a ueritas peccatorib dicit.
non noui uos. Sicut .ii. tene¬
bre oculis nõ indendo: ita pecca¬
ta mente ignorando sencut᷑
he ista locutione arbitror dñn
inpͤalmis. Delicta quis inte¬
ligit. Non em̃ qd̾ uolo hoc
ago: s quod odi illud facio.
si autem qd̾ nolo hoc ago con¬
sencõ legi qm̃ bona eit. nuc
autẽ iam nõ ego oꝑor illud s
id ꝙ inine hĩtat pecc̃m scio .n.
quia non hĩtat inme hoc est

Expanded text:
Non enim eum aliquid latet, sed quia peccata non inveniuntur in regulis ipsa Veritas peccatoribus dicit, Non novi vos. Sicut enim tenebrae oculis non videndo, ita peccata mente ignorando sentiuntur. Ex ista locutione dictum arbitror in Psalmis, Delicta quis intelligit ? Non enim quod volo, hoc ago; sed quod odi, illud facio. Si autem quod nolo, hoc ago, consentio legi quoniam bona est. Nunc autem jam non ego operor illud, sed id quod in me habitat peccatum. Scio enim quia
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m. Et mapiunt iam u̾ba dici
hominis sub gr̃a constituti ĩ actõ¬
ne qm t̾ciam demonstranimꝰ quo
ht quidem reluctantẽ mortalitatẽ
carnis. s nõ uincentẽ atq capti¬
liantẽ ad consensionẽ peccandi.

Expanded text:
. Et incipiunt jam verba dici hominis sub gratia constituti, in actione quam tertiam demonstravimus, quae habet quidem reluctantem mortalitatem carnis, sed non vincentem atque captivantem ad consensionem peccandi.
Abbreviated transcription (Latin):
deo autem aliam legem i
membris meis repugnantẽ le¬
gi mentis mee ⁊ captiuantẽ
me sublege pcc̃i que ẽ ĩ mein¬
bris meis huc usq sunt u̾ba
homĩs sub lege constituti. ñ¬
uum sub gr̃a quia ⁊ si uolit pec¬
care: iuncitur a pcc̾o. ĩualuit .n.
consuetudo carualis ⁊ naturale
uindm mortalitatis qd̃ de adam

Expanded text:
iam legem in membris meis, repugnantem legi mentis meae, et captivantem me in lege peccati, quae est in membris meis. Huc usque sunt verba hominis sub lege constituti, ndum sub gratia; qui etiamsi nolit peccare, vincitur a peccato. Invaluit enim consuetudo carnalis et naturale vinculum mortalitatis, quo de Adam
Abbreviated transcription (Latin):
qui uidit ꝑ legem qd̾ facere ño
debeat ⁊ tam̃ fecit. Qd autem
ait fefellit me pccm. occasiõe
accepta ꝑ mandatũ sine qr sua¬
Sequit᷑ gͦ ⁊̃ dicit. itaq lex qui¬
dem sc̃a ⁊̃ mandatũ scm̃ ⁊ iustũ

Expanded text:
qui videt per legem quid facere non debeat, et tamen facit. Quod autem ait, Fefellit me peccatum, occasione accepta per mandatum: sive quia suaSequitur ergo, et dicit: Itaque lex quidem sancta, et mandatum sanctum, et justum,
Abbreviated transcription (Latin):
gemina ut uultis fide delegi ubiq res
a ut docete sic ubi scͥptum est beatĩ
eẽ regnũ. ne p̾cepturũ aut uitam e¬
qui enm fłus ꝯfessus fuerit natũe
feniua. Int̾im tñ si ⁊ ħ pars est fida
bĩtudinem non ht̃. Cum u̾o eam nec
ꝑtem fidei ꝓbau̾imus quid fiet: nõx
eritis uos manes. ꝙ ⁊ ip̃m utiq de
mr̃abitur. S intͥim hec satis uobisẽ
tudo ex confõne quo smonis. qr ihm
confitemur ẽẽ xp̃m filiũ dei uiui. qd̾
eq ip̃e ore suo b̾s iłx testat᷑ dicens. ad
petrum. Bentus est sỹmon barionde
qr nõ tibi hoc. caro ⁊ sanguis reuelaute
S pr̃ meus qui iu celis est. qͣ pp̃ ĩ iam
ut putabatis iniam. s duas easdemꝙ
ratas fidei ꝑtes tenemus. ⁊ in utͣꝙ ꝑit̾

Expanded text:
gemina, ut uultis, fide delegi, ubique regemina, ut uultis, fide delegi, ubique rero nusquam. aut docete sicubi scriptum est beatum esse regnumue percepturum aut aeterqui eum fassus fuerit natum ex femina. interim tamen, si et haec pars est fidei, beatitudinem non habet. cum uero eam nec partem fidei probauerimus, quid fiet? nempe eritis uos inanes, quod et ipsum utique monstrabitur. sed interim hoc satis nobis est tudo ex confessione quoque sermonis, quia Iesum confitemur esse Christum filium dei uiui, quod aeque ipse ore suo testatur Iesus dicens ad Petrum: beatus es, Simon Bariona, quia non tibi hoc caro et sanguis reuelauit, sed pater meus, qui in caelis est. quapropter non iam, ut putabatis, unam, sed duas easdemque ratas fidei partes tenemus et in utraque pa
Abbreviated transcription (Latin):
casior ex oius ore distannis. Ees lõm
intrabit iu regnũ tuũ xp̃e: qui fec̾it in¬
quid uoluntatẽ pr̃ĩs mei qui in ceł est.
non dixit qui me ꝓfessus fu̾it natum
Et alibi ad discipulos. Ite ⁊ docete gen
tes baptizantes eos in noĩe prĩc ⁊ fili. et
sp̃t .s. et docentes eos seruare omia que
mandaui uob̾. non dixit docentes eos
qr sim natus. S ut mandata ꝯsu̾ent.
Itm̃ alibi. Amici mei eritis si fec̾itis
que p̾cipio uobis. non dixit. sinatũ me
credide̾tis. Rursus si fec̾itis mandata
mea: manebitis in mea caritate. et
alia multa. nec non ⁊ in monte cum
pacifici. Sĩ puro corde. Bĩ qui esuriũt.
Nusqm dixit᷑ qui me ꝯfessi fu̾int na¬
tum. Et indiscrecione agnoꝵ ab
edis in iudicio ducturũ se dicit hns
qui ad dext̾am sunt. Es uriui⁊ citas¬
non ⁊̃ diuiti q̃renti uitam et̾nami
Nondixit. crede me natũ ut met̾mũ
uiuas. Etce gͥ portioni mee qm̃ mͥd

Expanded text:
casio, ex ejus ore discamus. Quis hominum casio, ex ejus ore discamus. Quis hominum intrabit in regnum tuum, Christe? qui fecerit, inquit, uoluntatem patris mei, qui in caelis est. non dixit: qui me professus fuerit natum. et alibi ad discipulos: ite, docete omnes gentes baptizantes eos in nomine patris et filii et spiritus sancti et docentes eos seruare omnia, quae mandaui uobis, non dixit: docentes eos, quia sim natus, sed ut mandata conseruent. item alibi: amici mei eritis, si feceritis, quae praecipio uobis, non dixit: si natum me credideritis. rursum: si feceritis mandata mea, manebitis in mea caritate et alia multa. necnon et in monte cum pacifici, beati puro corde, beati qui lugent, i, qui me confessi fuerint natum. et in discretione agnorum ab haedis in iudicio dicturum se dicit iis, qui ad dexteram sunt: esuriui, et cibasnon et diuiti quaerenti uitam aeternamnon dixit: crede me natum, ut in aeternum uiuas. ecce igitur portioni meae, quam mihi de
Abbreviated transcription (Latin):
p̾iudicat p̃̾ceptoꝵ istoꝵ contentio ad
ꝓfitendum. quia non accipias ennͣgłm
mͥ quare ad ħ p̾iudie genealogia dãp¬
nata : qd̾ si acciꝑe eñngłium in duob
qd̾ cercius est acciꝑe em̃ngłium in sola
obseruatione constat. celestiũ mandatoꝵ.
Duplici gͦ imꝓbus es qui ut dici solet
desertor arguas militem. et tñ age.ponã
quia ita uis duo hec ꝑtes cẽ fiei fidei ꝑfcẽ
quaꝵ una quid̃ constet m̃ubo .i. fateri
uatio p̾ceptoꝵ. uide gͦ qmͣ arduam ego
et difaciliorem mͥ ꝑtem eleg̾im. tu uide
qmͣ leuissimam ⁊ faciliorem. Nec in¬
m̃ito plebs adte confluit. a me refugit
nesciens utiq qr regnũ dei non sit in u̾bo
b in u̾tute. Ꝙͥ gͦ est ꝙ me lacescis: Si
difficiliorem fidei aggressus ꝑtem tͥ aut
infirmo reliqui faciliorem: S ego ad
tͥbuendam iniquis salutẽ aĩs hnͣc ꝑtẽ
fidei efficatiorem puto ac mag̃ ydone¬
et unde potissimũ nob̾ salutis oriatur or¬

Expanded text:
praeiudicat praeceptorum ista contemptio ad praeiudicat praeceptorum ista contemptio ad profitendum, quia accipias euangelium, mihi quare ad hoc praeiudicet genealogia damnata? quodsi accipere euangelium in duobus quod certius est, accipere euangelium in sola obseruatione constat caelestium mandatorum. duplici modo inprobus es, qui, ut dici solet, desertor arguas militem. et tamen age, ponamus, quia ita uis, duo haec partes esse fidei perfectae, quarum una quidem constet in uerbo, id est fateri ervatio praeceptorum: vide ergo quam arduam ego et difficiliorem mihi partem elegerim; tu vide quam levissimam et faciliorem. Nec immerito plebs ad te confluit, a me refugit, nesciens utique quia regnum Dei non sit in verbo, sed in virtute. Quid ergo est quod me lacessis, si difficiliorem fidei aggressus partem, tibi ut infirmo reliqui faciliorem? Sed ego ad tribuendam, inquis, salutem animis, hanc partem fidei efficaciorem puto, ac magis idoneet unde potissimum nobis salutis oriatur oc
Abbreviated transcription (Latin):
lugentẽ. esurientẽ. sicientẽ. ꝑsecutioẽs
⁊ odia sustinentẽ pp̃ iustitiam. ⁊ dubitaᷤᷤ
utrũ accipiam eunͣgłm: Non gͦ iã
mirum est Iohem baptistam uiso ihu
ilt nõ dignatꝰ est quid̾ est renũciare ꝙ
eẽt ip̃e. S oꝑa rursus ead̾ illi que iam¬
dudum audierat remandauit. ceci ui
dent. surdi audiunt. mortui resurgũt.
et c̾. Q ego quo ccͣ te nõ inm̾ito fece¬
rim si ꝑroganti utrũ accipiam enͣngłm
dix̾o. om̃ia oꝑa. Dimisi pr̃em. mr̃em. uxo¬
rem. filios. agros. aurũ ⁊ argentũ. man¬
ducare. bib̾e. delicias. uoluptates. ħ tibi ad
int̾rogata satis sensum puta. et bm̃ te
futurũ si in me non fu̾is scandalizatꝰ. S
non inꝙͥ acciꝑe eunͣgłium. hoc solũ est.
si qd p̃cepit facias: S ut facias ⁊̃ credas
om̃ib que ineodem scripta sunt. quoꝵ
accipis. et multo mag̾ non accipis. qr p̃¬
cepta contempnis. ac ꝑ lit int̾im ꝑes sumꝰ
donec discuciamus ⁊ partes. aut sit̾ nõ

Expanded text:
ientem. persecutiones et odia sustinentem propter iustitiam, et dubitas, utrum accipiam euangelium? non ergo iam mirum est Iohannem Baptistam uiso Iesusus nec dignatus quidem est renuntiare, quod esset ipse, sed opera rursus eadem illi, quae iamdudum audierat, remandauit: caeci ui dent, surdi audiunt, mortui resurgunt et cetera. quod ego quoque circa te non inmerito fecerim, si perroganti, utrum accipiam euangelium, dixero: omnia mea dimisi, patrem, matrem, uxorem, filios, aurum, argentum, manducare, bibere, delicias, uoluptates. hoc tibi ad interrogata satis responsum puta et beatum te futurum, si in me non fueris scandalizatus. Sed non, inquit, accipere euangelium hoc solum est, si quod praecepit, facias, sed ut etiam credas omnibus, quae in eodem scripta sunt, quorum accipis et multo magis non accipis, quia praecepta contemnis. ac per hoc interim pares sumus, donec discutiamus et partes; aut si tibi non
Abbreviated transcription (Latin):
tare cum ꝑ uetustatẽ caris. et ꝑcar¬
nalium rerum ymagines quib totꝰ
etor ũr in uoluitur res corꝑeis non
pssõne teneatis. s fantasmate capia¬
tis. tram .n. cananeoꝵ que maĩfesta
erat. et manifeste illi ppͦ dara est con¬
ta gentis teuebiarin tamꝙͣ:. inco
coartato. discitis & ut neq in reꝵ u̾itate
inueniat᷑. ⁊ in cogitatione ur̃arũ fl̾i̾tate cͤ¬
datur. et ideo nec uitam ur̃am data susti¬
neͣat. et meutẽ ur̃am desidata corrũꝑat.

Expanded text:
tare, cum per uetustatem carnis et per carnalium rerum imagines, quibus totus error uester inuoluitur, res corporeas non possessione teneatis, sed phantasmate sapiatis? terram enim Chananaeorum. quae manifesta erat et manifeste illo populo data est. conterra gentis tenebrarum, tamquam cuneo coartato discissam, ut neque in rerum ueritate inueniatur et in cogitationum uestrarum falsitate credatur; et ideo nec uitam uestram data sustineat et mentem uestram desiderata corrumpat.
Abbreviated transcription (Latin):
seruo. an ego de q̃re debeo utrũ accipias.
In quo nulła accipientis eungłiũ unr̃
iudicia: ego pr̃em dimisi. ⁊ uxorem ⁊¬
mrẽm ⁊ filios et cet̾a que eũngłiũ iub.
et int̾rogas utrum accipiam euugłm:
Nisi adhuc nescis ꝙͣ sit ꝙ euͣngelun
nũcupatur. Est .n. nich̾ aliud qm̃ pre¬
dicatio et mandatũ xͥ. Ego aurũ argẽ¬
tuq reieci. ⁊ es in onis hr̃e destitico¬
tidiano ꝯtentꝰ cibo. nec de qͣstino curaus
sollicitudinẽ gerens. ⁊ queris a me utrũ

Expanded text:
seruo. an ego de te quaerere debeo. utrum accipias. in quo nulla accipientis euangelium uidentur indicia? ego patrem dimisi et matrem, uxorem. filios et cetera, quae euangelium iubet, et interrogas, utrum accipiam euangelium? nisi adhuc nescis, quid sit quod euangelium nuncupatur. est enim nihil aliud quam praedicatio et mandatum Christi. ego aurum argentumque reieci et aes in zonis habere destiti cotidiano contentus cibo nec de crastino curans sollicitudinem geren
Abbreviated transcription (Latin):
auda ⁊ p̾nuncianda decerñet. mag̃̾ ꝙ
desidium eoꝵ de uouo testam̃to erat:
sͦisicut p̾sens finctio corꝑal ad signifi¬
aanda noua uentura pollicitationib
uetib p̾bebat᷑. itailloꝵ hominũ ñ tm̃
igua. s ⁊ uita ꝓpħica fuit. Carr ał a̾ ppꝰ¬

Expanded text:
decerneret, magisque desiderium eorum de noua testamento erat; sed praesens functio corporalis ad significanda noua uentura pollicitationibus ueteribus praebebatur. ita illorum hominum non tantum lingua, sed et uita prophetica fuit. carnalis
Abbreviated transcription (Latin):
isł. Scripta sunt aũt pp̃ nosꝰ in quoᷤ
finis scdoꝵ obuenit. non gͦ uetus
testam̃tum ad ꝯs eq̃ndas ilłas ꝓmis¬
siones. S ad intelligendas in eil no¬
ui testamenti p̾muiciatõnes accipi¬
inus. uet̾is quippe testificatio fidem
noue conciliat. Unde dñs postea q̃
resurrexit a mortuis se ꝙ nõ solũ
cum suis mortalib ⁊ carnalib sen¬
sib fallacit̾ agi arbitͣrent᷑. magil
eos de uet̾m libroꝵ testificatione fͤ¬

Expanded text:
 in quos finis saeculorum obvenit . Non ergo Vetus Testamentum ad consequendas illas promissiones, sed ad intelligendas in eis Novi Testamenti praenuntiationes accipimus: Veteris quippe testificatio, fidem Novo conciliat. Unde Dominus posteaquam resurrexit a mortuis, seque non solum cum suis mortalibus et carnalibus sensibus fallaciter agi arbitrarentur, magis eos de veterum Librorum testificatione f
Abbreviated transcription (Latin):
eam michi suus ingerẽt fastidissẽ.
pellari uemo nr̃m ambigit q et̾nũ
et̾ne uite ꝓmissio reguũ q celoꝵ ad
nouũ ꝑtim testamentũ. S inislis tẽ
ꝑalib fuguras fuisse fut᷑oꝵ que im¬
plentur in uob̾ in quos finis scl̃oꝵ ob¬
uenit: non suspicio mea. S appłicꝰ¬

Expanded text:
ator suus ingereret, fastidissem. pellari nemo nostrum ambigit, et quod aeternae uitae promissio regnumque caelorum ad nouum poralibus figuras fuisse futurorum, quae implerentur in nobis, in quos finis saeculorum obvenit, non suspicio mea, sed ap
Abbreviated transcription (Latin):
pe dñs dicit. pp̃ ea scriba om̃is eruditus
in regno celoꝵ simił est hom̃i prĩfamił.
ꝓferenti de th̾auro suo noua ⁊ uetera.
e ideo dum sola ꝓmissa dei noua te¬
uete arbitramini remansistis in uetus¬
ate carnis. ⁊ nouitatem in duxistis er¬
toris de qua nouitate apłus dicit. ꝓpha¬
nas aũt u̾boꝵ uanitates euita. Mult̃
enim ꝓficiunt ad impietatẽ. ⁊ sermo
toꝵ sicut cancer serpit. ex quib ẽ yme¬
neus ⁊ filetus. qui cc̃ u̾itatem aberra¬
ilunt dñtes resurrectionẽ eẽ tam fc̃ã
t sidem quoꝵdam sb̃ u̾tunt. ex qua
ltia fłitatis uos manare cognoscite qͥ

Expanded text:
a eruditus in regno caelorum similis est homini patrifamilias proferenti de thesauro suo noua et uetera. et ideo dum sola promissa dei noua tenere uos arbitramini, remansistis in uetustate carnis et nouitatem induxistis erroris. de qua nouitate apostolus dicit: profanas autem uerborum nouitates euita; multum enim proficiunt ad inpietatem, et sermo eorum sicut cancer serpit. ex quibus est Hymenaeus et Philetus, qui circa ueritatem aberrauerunt dicentes resurrectionem iam factam esse, et fidem quorundam subuerterunt. ex qua uena falsitatis uos manare cognoscite. qui
Abbreviated transcription (Latin):
uita. Non autem sic genuit
u̾bũ tanqmͣ ⁊ ip̃e sit u̾bum.
Uitam quippe cum drcimus:
pocest esse de nullo alio. Si¬
cut est parris inta uł quõo
expressius dicit᷑ p̃r uita.
Oui de alio ñ est ut sit. Eum
uero d uerbũ. mnullo modo
potest nͥ ali cuiꝰ intelbgi ⁊
illiꝰ utiq de quo est. Nõ ita
sicut est filuis deus de celo:
lumence lumine. nta dei¬

Expanded text:
vita. Non autem sic genuit vita. Non autem sic genuit Verbum tanquam et ipse sit Verbum. Vitam quippe cum dicimus, potest esse de nullo alio, sicut est Patris vita, vel, quod expressius dicitur, Pater vita, cui de alio non est ut sit: cum vero dicitur Verbum, nullo modo potest nisi alicujus intelligi, et illius utique de quo est. Non itaque sicut est Filius Deus de Deo, lumen de lumine, vita de vi
Abbreviated transcription (Latin):
quid de se ip̃a uolntas dic̾
aut scubit: sine ttelligenꝰ
memoriaq non facit. Qua¬
tenus suit aũ ista siłla. ⁊ ruꝑ¬
sus qnͣtum dissimilia illi ĩ¬
ꝯmutabili trinitati que deus
estr longum ⁊̃ enucleatissĩe
disputare. S id̾s tũ hoe co¬
memorandum putam: ut
itiam de ip̃a creatura aliqͥd
adhiberem. unde isti si pds
alius iudĩcat siue qr ⁊ fiłi
hois est: siue q̃uia ño de se
ips esti s uerbuim patris ẽ.
Quod enim nobis est cĩi au¬
dimis uerbum accipe: Hye
sic dici potest patri dedisse fi¬
lio perdum hoe est ut u̾bum
sit: quemadmod̾ dicitur de¬
disse filio iutam hoc eutui
ta sit. Ip̃e namq alt. Sicut
h ͭ pͣr u̾itam in semetipso.
sic dedit ⁊ filio uitam hr̃e
insemet ip̃o. Non utiq ut
aliud ip̃e. aliud uita q̃ ĩ ip̃o
est: s ut eadem uita sit ide᷑
ip̃e. Sicut nec pr aliud est
qmͣ uita q̃ in ip̃o est. S eam
patrem non genuit. Dedͥ
aut̾e pat̾ filio uitam. gignẽ¬
do eum uitam sicut ẽ ⁊̃ ipse

Expanded text:
dquid de se ipsa voluntas dicit aut scribit, sine intelligentia memoriaque non facit. Quatenus sint autem ista similia, et rursus quantum dissimilia illi incommutabili Trinitati, quae Deus est, longum est enucleatissime disputare. Sed ideo tantum hoc commemorandum putavi, ut etiam de ipsa creatura aliquid adhiberem: unde isti, si posFilius, judicat: sive quia et filius hominis est; sive quia non de se ipso est, sed Verbum Patris est. Quod enim nobis est, cum audimus, verbum accipere; hosic dici potest Pater dedisse Filio Verbum, hoc est, ut Verbum sit; quemadmodum dicitur dedisse Filio vitam, hoc est, ut vita sit. Ipse namque ait: Sicut habet Pater vitam in semetipso, sic dedit Filiopso . Non utique ut aliud sit ipse, aliud vita quae in ipso est, sed ut eadem vita sit idem ipse. Sicut nec Pater aliud est quam vita quae in ipso est: sed eam Patrem non genuit: dedit autem Pater Filio vitam, gignendo eum vitam, sicut est etiam ipse
Abbreviated transcription (Latin):
nus est deus. Quis itaq ne
Solius enĩ silii caro est. Cuiꝰ
taris illi pedes aquis impo¬
siti. ⁊ p̃ꝑ aquas ducti sunt.
abiit aut̃ ut hoo sine patre
feasse credatur. cum de sis
autem in me manels facit
oꝑa sua. aut sine spũ scõ. cũ
siuplit᷑ opus sit filii quodei¬
clebat demonia. Aliut quip¬
pe caris ad solũ filiũ ꝑtinẽ¬
tis ling ert qua impabat᷑
demonib ut exeieent. ⁊ tñ
dicit. In spũ sc̃o eicio demo¬
mia. Item quis nͥ solus filiꝰ
resurrexit.: Quia solus mon
potuit qui carnem hũit. ꝙ tnͣ
ab hoc oꝑe quo solus filius resix¬
rexit: non erat pat̾ alienus:
De quo scͥptum est. Qmi susa¬
tat a mortins ihm. An fortese
ip̃e nom sustitauit: Et ubrẽ
quod ait. Solinte templũ hoe
⁊ iuduo suscitabo illud. Et d
potestatẽ hr̃e se dicit ponendi.
⁊ it̾um sum̃ de animam sua:
Quis autem̃ ita desipiat ut
putet sp̃m scm̃ resurcectõne ho¬
minis xp̃i nõ: cooꝑatum. cum
ip̃m hominẽ xpi fuerit oꝑ¬

Expanded text:
unus est Deus. Quis itaque ne? Solius enim Filii caro est, cujus carnis illi pedes aquis impositi et per aquas ducti sunt. Absit autem ut hoc sine Patre fecisse credatur; cum de suis autem in me manens facit opera sua : aut sine Spiritu sancto; cum similiter opus sit Filii, quod ejiciebat daemonia. Illius quippe carnis ad solum Filium pertinentis lingua erat, qua imperabatur daemonibus ut exirent: et tamen dicit, In Spiritu sancto ejicio daemonia . Item quis nisi solus Filius resurrexit? Quia solus mori potuit, qui carnem habuit: et tamen ab hoc opere, quo solus Filius resurrexit, non erat Pater alienus, de quo scriptum est, Qui suscitavit a mortuis Jesum . An forte se ipse non suscitavit? Et ubi est quod ait, Solvite templum hoc, et triduo suscitabo illud ; et quod potestatem se habere dicit ponendi et iterum sumendi animam suam ? Quis autem ita desipiat, ut putet Spiritum sanctum resurrectionem hominis Christi non cooperatum, cum ipsum hominem Christum fuerit o
Abbreviated transcription (Latin):
est inter omia. ꝑ ip̃m autẽ:¬
qr filiꝰ dei est. ⁊ p̾issum fuint
a prẽ omna. Si autẽ quod
ocm̃ est in iussu in uoce arr¬
changłi. ipius archangelis¬
sum uolunt intelligi. sicut
u̾bn ip̃a uident᷑ sonare: qͥd
eis restat. nͥ ut angel̾ ⁊̃ mi¬
norem dicant uiugenitũ fi¬
liũ. quoꝵ iussis obedire ꝑhi¬
ber᷑ simbente minor est cui
iussu in uoce archangłi possit
etia sic intelligi.ut ip̃a noxar¬
changłr iussu dei fieri accipia¬
tur. Iest ut angłs qui tuba
dei eẽ intelligendꝰ est:adno
deo iubeatur emitt̾e uocem su¬
am ꝙ inferiori trgature neces¬
sarim erit audire cũ filiꝰ di
descendet de celo. Ipa em̃ est
tuba de qͣ dicit ałio loco. ẜan
em̃ tuba ⁊ mortui resurgert

Expanded text:
est inter omest inter omFilius Dei est et per illum fiunt a Patre omnia. Si autem quod dictum est, In jussu, in voce archangeli; ipsius archangeli jussum volunt intelligi, sicut verba ipsa videntur sonare: quid eis restat, nisi ut Angelis etiam minorem dicant unigenitum Filium, quorum jussis obedire perhibetur, si jubente minor est cui jussu, in voce archangeli, possit etiam sic intelligi, ut ipsa vox archangeli jussu Dei fieri accipiatur, id est, ut angelus qui tuba Dei esse intelligendus est, a Domino Deo jubeatur emittere vocem suam, quod inferiori creaturae necessarium erit audire, cum Filius Dei descendet de coelo. Ipsa est enim tuba de qua dicit alio loco: Canet enim tuba, et mortui resurg
Abbreviated transcription (Latin):
suo u̾bo. it cestendat de celo.
Si qͥdem ip̃a dei iussio quefet
intemꝑe suo. iam erat aute
omĩa t̾emꝑa imp̃o dei uerbo.
Quod si fiłius dei ꝑ hoc ꝙ filxꝰ
hominis est desce̾ndit de celor
iubecirr ut descendatur de delo.
Nam si ñ ꝑ ip̃m pat̾ iubet. nõ¬
gͦ pr ꝑ silũ ubũ iubet. Ant
aliud᷑ erit u̾bum ꝑ quod iube
unico sibo. ⁊ mirõr si iam illd̾
unicsi erit: ⁊ si aliud erit. fac
de nube sonuit. tu es filiꝰ m̃s
oilectꝰ. Non tamen ut filiꝰ ꝑ
ceret: s hi pocius quos ita o¬
portebat audire. Acꝑ hoc ⁊ il
le transseunciũ u̾boꝵ somis:
ñ sine filio factꝰ est filio. Alio¬
qͥn non omĩa ꝑ ip̃m facta
sunt. S nuniqͥd̃ cum iubet᷑
ut descendat de ceło talib so¬
nis ⁊ uocib opus erit quib
filiꝰ pat̾nam nou̾it uolunta¬
tẽ: Absit hec credere. Quic¬
quid gͦ illd̾ erit quod fieri o¬
portebit ad filiũ:: nõ faciet
pat̾ nͥ ꝑ eiidẽ filiũ. Ad ip̃i
scilic qr filiꝰ hoĩs est. ⁊̃ factꝰ

Expanded text:
scendat de coelo. Siquidem ipsa Dei jussio quae fiet in tempore suo, jam erat ante omnia tempora in ipso Dei Verbo. Quod si Filius Dei per hoc quod filius hominis est, descendit de coelo; jubetur ut descendat de coelo. Nam si non pbum jubet: aut aliud erit Verbum per quod jubeatur unico Verbo. Et miror si jam illud unicum erit, si et aliud erit. Factde nube sonuit, Tu es Filius meus dilectus : non tamen ut Filius uceret; sed hi potius quos ita oportebat audire. Ac per hoc etiam ille transeuntium verborum sonus non sine Filio factus est Filio: alioquin non omnia per ipsum facta sunt. Sed numquid, cum jubebitur ut descendat de coelo, talibus sonis et vocibus opus erit, quibus Filius paternam noverit voluntatem? Absit hoc credere. Quidquid ergo illud erit quod fieri oportebit ad Filium, non faciet Pater nisi per eumdem Filium. Ad ipsum scilicet, quia Filius hominis est et factus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ brachiũ cominiꝰ cipi reuela¬
tũ est : Qmͦ aũ filiꝰ audit
prẽm: Qemͦ dicunt᷑ a pr̃e
multa u̾ba unico filio: Qmͦ
transeunt̃ loquitur ei quẽ
stabi lit̾ boqͥturs Qo mͦ aliqͥ
temꝑalit̾ ei dicit in quo sibr
coeterno iam erant omĩa q
congruit quibq tempibi
dicit: Quis hec audiãt q̃te¬
re quis ualeat inuentre: Et

Expanded text:
latum est ? Quomodo autem Filius audit Patrem? quomodo dicuntur a Patre multa verba unico Verbo? quomodo transeunter loquitur ei quem stabiliter loquitur? quomodo aliquid temporaliter ei dicit in quo sibi coaeterno jam erant omnia quae congruis quibusque temporibus dicit? Quis haec audeat quaerere? quis valeat
Abbreviated transcription (Latin):
tum fuit. Demiq fecit ⁊ mor¬
tuus est qr iudiciũ dei iustũ
est. Qd̾ indicum facit der
filiꝰ non querendo uolũta¬
tem suam. cum sit ⁊̃ hoĩs
filius. Non qr ip̃ius ĩ iudicã¬
do nulla uoluitas ẽ: quis
enĩ hoc insipientissimꝰ dixer᷑
s quia uon ita estc uolũtas
eiꝰ ꝓpria: ut sit a uoluutate
patris alreua. Hec isti si cogi¬
tarent: nõ carnalib cogitacõ¬
nib sic tͥuitatis potestates ul

Expanded text:
fecit, et mortuus est; quia judicium Dei justum est. Quod judicium facit Dei Filius non quaerendo voluntatem suam, cum sit etiam hominis filius: non quia ipsius in judicando nulla voluntas est; quis enim hoc insipientissimus dixerit? sed quia non ita est voluntas ejus propria, ut sit a voluntate Patris aliena. Haec isti si cogitarent, non carnalibus cogitationibus sic Trinitatis potestates
Abbreviated transcription (Latin):
nis mittit splendore suũ nõc
potest splendor missus seꝑa¬
ex parte huic rei sit comꝑa¬
bił. Eum enĩ splendorẽ mittit
ignis. longns ꝑuenit spleu¬
dor quo ignis: ño ꝑuenit.
Nude splendor qui est ⁊ luc¬
lia mulus. si loqui posset nõ
utiq poss uerũ dr̃e mpariete
qui me misit mecũ est. Potu¬
it autem missus a pr̃e filius
hec a pre uuissio alii ꝓrsũs u¬
effabił̃ sit. nec capiꝰ ullis
cogitacoe possit. quomꝰ hinc
offendant filiũ alt̾ius atq
inferioris ẽẽntie ñ meniut.
qũquidem n ͨ ho missus ab ho¬
mine diu̾sam naturam mit
tentis ⁊ missi ẽẽ demonstrat.
intelligi ut eo ip̃o a pre filiꝰ
missus eẽ dicatur. ꝙ tilius
hominib apparint incarne

Expanded text:
nis mitit splendorem suum, nec potest splendor missus sepaex parte huic rei sit comparabilis. Cum enim splendorem mittit ignis, longius pervenit splendor, quo ignis non pervenit. nde splendor ab igne qui est in lucerna missus, si loqui posset, non utique posset verum dicere in pariete, qui me misit mecum est: potuit autem missus a Patre Filius haec a Patre missio Filii prorsus ineffabilis sit, nec capi ullius cogitatione possit, quomodo hinc ostendant Filium alterius atque inferioris essentiae, non inveniunt; quandoquidem nec homo missus ab homine, diversam naturam mittentis et missi esse demonstrat. intelligi, ut eo ipso a Patre Filius missus esse dicatur, quod Filius hominibus apparuit in carne,
Abbreviated transcription (Latin):
sit idem ip̃e qui pater est:
s qr ulłm opus est filii ꝙ ñ
patris ꝙ ñ ꝑ filiũ simul faci
sentencia. filii ip̃ins conse
afilio s sumłr. Eum autẽ
non alia siłia s hec eadem
fiant a filio que fiunt a pa¬
tre. quid est simiłr nisi qd̾̃
dissimili facilitate. ñ dissi¬
mili potestate: Si enĩ hec
eacem ambo quidem faciũt
s alt alt̾o facilus ⁊ potenci
ño utiq similit̾ ea facit filsꝰ
nec alia sunt filii qͣm patris
oꝑa. nec oꝑãtium est diuer¬
sã porentia. Nec utiq sine
spͥu sancto. Neq enĩ a faciẽ¬
dis amboꝵ oꝑib ullo modo
pe dcm est. Omĩa ꝑ ip̃m fc̃a
sunt. Quis aut̾e abͭ spñ sc̃o
audiat alienare oꝑa quar¬
ari dona scõꝵ. De quib sẽp¬
tum est. Omnia autẽ hec oͥ¬
ꝑatur unus atq idem sp̃c. di¬
uidens ꝓpria uncuiq ꝓut ułt.

Expanded text:
sit idem ipse qui Pater est; sit idem ipse qui Pater est; sed quia nullum opus est Filii, quodPatris, quod non per Filium simul faciesententia, Filii ipsius conseqa Filio, sed similiter. Cum autem non alia similia, sed haec eadem fiant a Filio quae fiunt a Patre; quid est, similiter, nisi non dissimili facilitate, non dissimili potestate? Si enim haec eadem quidem ambo faciunt, sed alter altero facilius et potentius, non utique similiter ea facit Filiusnec alia sunt Filii quam Patris opera, nec operantium est diversa potentia. Nec utique sine Spiritu sancto: neque enim a faciendis amborum operibus ullo modo pe dictum est: Omnia per ipsum facta sunt . Quis autem ab Spiritu sancto audeat alienare opera quarerari dona sanctorum, de quibus scriptum est: Omnia autem haec operatur unus atque idem Spiritus, dividens propria unicuique prout vult ?
Abbreviated transcription (Latin):
cantẽ : Non eiuĩ ait ñ potest
filius a se fac̾e quicqͣm nͥ ꝙ
audierit patrem iubentẽ: s
quod inderit patrem facien¬
tẽ. In ista intendant ista co¬
girent. ista consi derent. ⁊ eoꝵ
quodamnt᷑ qnͣtũ fieri potest̾
ex carnet ᷑ intencio. qui carna¬
lib cogitacõnib moliuntuꝵ.
imã miuitatis eandẽq nata
⁊ sb̾stanciaꝵ seꝑare distancia
⁊ potestatuũ gradib ordina¬
re. Ido emĩ dãm est. quod non
faciat aliquid filiꝰ aͥ se: qr ñ
est a se. ⁊ ido quicꝙͣ facit pa¬
trem uidet faciente̾. qr udet
ex ip̃o faciendi se hr̃e poten¬
ciã ex quo se uidet exstendi
hr̃e naturũ. Et ꝙ ait. se ñ pͦse:
ñ deficientis ẽ. s in eo ꝙ depa¬
tre natus ẽ ꝑmanentis. Tan¬
qm laudabile est oĩpotentẽ
nõ posse mutari. qm lauda¬
bile est quod om̃ĩpotens nõ
potest mori. Posset enĩ filius
re ueq nature ĩmiutobilit᷑ bo¬
ne que a pr̃e genita est con¬
patris ⁊ filii. Non qd̾ alius

Expanded text:
potest Filius a se facere quidquam, nisi quod audierit Patrem jubentem; sed, quod viderit Patrem facientem. In ista intendant, ista cogitent, ista considerent; et eorum quodam modo, quantum fieri potest, excarnetur intentio, qui carnalibus cogitationibus moliuntur unam Trinitatis eamdemque naturam et substantiarum separare distantia, et potestatum gradibus ordinare. Ideo enim dictum est, quod non faciat aliquid Filius a se, quia non est a se: et ideo quidquid facit, Patrem videt facientem; quia videt ex ipso faciendi se habere potentiam, ex quo se videt existendi habere naturam. Et quod ait, se non posse, non deficientis est, sed in eo quod de Patre natus est permanentis: tamque laudabile est omnipotentem non posse mutari, quam laudabile est quod omnipotens non potest mori. Posset enim Filius re, neque naturae immutabiliter bonae, quae a Patre genita est, conPatris et Filii, non quod Filius
Abbreviated transcription (Latin):
audio iudico. sine ex huma
siue scd̃m illam ĩcomutabili
simpliceq nataͣm que sic est
filii ut gamen eidem patie
sit. In qͣ natura non ẽ aliui
audire. aliud uidere. aliud e̾
S quodest ẽẽ: hoc audire. hi
uidere. Inde ab illo ei est an¬
dire: ⁊ uidere a quo illi est ip
gend̾ difficibꝰ qmͣ hoc qd̾ ipi
potuerit uͥ dixit sicut audio
indico. Si eni non potest fibꝰ
a se fac̾e quicꝙͣ. nisi ꝙ uident¬

Expanded text:
 sive ex humana sive secundum illam incommutabilem simplicemque naturam, quae sic est Filii, ut tamen ei de Patre sit: in qua natura non est aliud audire, aliud videre, aliud esse; sed quod est esse, hoc audire, hoc videre. Unde ab illo ei est audire et videre, a quo illi est ipsigendum difficilius quam hoc quod isti posuerunt, ubi dixit, Sicut audio, judico. Si enim non potest Filius a se facere quidquam, nisi quod
Abbreviated transcription (Latin):
que ad unamqͣmq eorum
mamfestant᷑ ꝑtinere ꝑsonã.
Sict natus de uͥgine nõ nisi
filiꝰ. ⁊ uox de mbe. tu es filius
m̃s dilectus ad solius ꝑso¬
nam ꝑtinet pattis. Et specie
corporali sicut cobuiba. sołꝰ
apparunt sp̃c sanctus. Lamen
⁊ illam carnem solius aili.
opatur imp̃lece. s no porest
opatio ee diuisã. nͥ non so¬
discreta natum. Ita ut cum
tres sint. ⁊ eorum singulus
quisq cens ut: tres tamen
dii non suit. Nam ⁊ pat̾ deꝰ
est. ⁊ filius ceus esti i sp̃s.s¬

Expanded text:
quae ad unamquamque eorum manifestantur pertinere personam. Sicut natus ex virgine non nisi Filius : et vox de nube, Tu es Filius meus dilectus, ad solius personam pertinet Patris: et specie corporali, sicut columba, solus apparuit Spiritus sanctus . Tamen et illam carnem solius Filii,operatur implere; sed non potest operatio esse divisa, ubi non sodiscreta natura: ita ut cum tres sint, et eorum singulus quisque Deus sit, tres tamen dii non sint. Nam et Pater Deus est, et Filius Deus est, et Spir
Abbreviated transcription (Latin):
uerbum. Et ideõ sicut audit
iuudicat. Quia sicut genit᷑
em̃ dicens. ad illum homi¬
nem uoluit referre intencõ¬
nem nr̃am qui uoluntatẽ su¬
am q̃rendo non eiꝰ agͦ fc̃s ⁊.¬

Expanded text:
Verbum. Et ideo sicut audit judicat; quia sicut genitumenim dicens, ad illum hominem voluit referre intentionem nostram, qui voluntatem suam quaerendo, non ejus a quo
Abbreviated transcription (Latin):
phetatũ. qm̃ ñ derelimnqͦs aĩan
meam ininferno. ⁊ his atq hi¬
modi sc̃arꝵ scripturaꝵe testimo¬
niis ñ resistant. fateant quoq
tasse. ut eẽt una ꝑsona ꝙ xp̃c¬
ẽ u̾bũ ⁊ homo s ip̃se ho anima
⁊ caro. ⁊̃ ideõ sic intelligendus
gemine sub̾e diuine scilicet ⁊
humane. ut ip̃e humana ex
aĩa conster ⁊carne. Aut si eo
mouentur quod scͥptum est:
u̾bũ caro fc̃m est. nec illic aĩa
nominata est: intelligant cͣ¬
nem ꝓ homine poĩtam a pr̃e
totũ significante locnc̃onis mnͦ.
sicuti est: ad te omĩs caro ue¬
niet. Itemq ex oꝑib legis ño
alio loco dixit. Ex loge nẽmo
stisicabitur. Iteniq alio lo¬
ꝑib legis. Ita g ͦ dixit. omĩs
caro ac si diceret omĩs homo.
Sic itaq dcm est. u̾bum ca¬
ro fcm̃ est: Ac si drẽt. u̾bum
eiꝰ solam humanã carnẽ ue¬
lint intelligi hoiem xp̃m. nͥ
ror quod nolint consenture.
ꝓpt̾ hanc humanam quotuq¬
do natimm dia pomisse pa¬
ter maior me est: ns ppoter

Expanded text:
uoniam non derelinques animam meam in inferno . Et his atque hujusmodi sanctarum Scripturarum testimoniis non resistant, fateanturque Ctasse; ut esset una persona, erbum et homo: sed ipse homo, anima et caro. Et ideo sic intelligendus geminae substantiae, divinae scilicet et humanae, ut ipsa humana ex anima constet et carne. Aut si eo moventur quod scriptum est, Verbum caro factum est ; nec illic anima nominata est: intelligant carnem pro homine positam, a parte totum significante locutionis modo; sicuti est, Ad te omnis caro veniet : item, Ex operibus Legis non alio loco dixit, Ex Lege nemo stificabitur : itemque aliperibus Legis . Ita ergo dio. Sic itaque dictum est, Verbum caro factum est; ac si diceretur, Verbum ejus solam humanam carnem velint intelligi hominem Christum; non ror quod nolint consentire, propter hanc humanam quomodocumque naturam dici potuisse, Pater major me est; non propter
Abbreviated transcription (Latin):
gꝰ instus iudex est filius. In¬
dicantis n̾o honor ⁊ aucto¬
ritas. paitis imꝑiales legi
Sicuti sp̃c sanctĩ officosa
ad uotatio ⁊ consolacio. aiii¬
geniti dei iusti iuidicis est
dignitas. Nam que suꝑi¬
i̾dimus: eciam adu̾ssis
ifta similit̾ ualent. Qd̾
enĩ uoltati ⁊ precepto
pat᷑s obediens est filius:
nec in hominib demdstrat
oiuersam imparemq na¬
tunm pris pͥcipientis et
filii obedientis. Huc atce¬
dit quod xp̃c nõ tantũde
est. qui natura equał est

Expanded text:
go justus judex est Filius: judicantis vero honor et auctoritas, Patris imperiales leges; sicut et Spiritus sancti officiosa advocatio et consolatio, Unigeniti Dei justi judicis est dignitas. Jam quae sudimus, etiam adversus ista similiter valent. Quod enim voluntati et praecepto Patris obediens est Filius, nec in hominibus demonstrat diversam imparemque naturam, patris praecipientis, et filii obedientis. Huc accedit quod Christus non tantum Deus est, qua natura aequalis est
Abbreviated transcription (Latin):
teq sese hũt: bonũ ⁊ rectim
est om̃e quod facimus. Si nge
memoriam decipiat oblimo.
nec error intelligentã. neci¬
iquitas uoluntotẽ. Ad dei
quippe y̾magine sic reform¬
tur. Om̃e G opus nr̃m ab
hĩ trib fit᷑. Nichil emĩ agi¬
mus ꝙ nõ hec ma simul a

Expanded text:
ecteque sese habent, bonum et rectum est omne quod facimus; si nec memoriam decipiat oblivio, nec error intelligentiam, nec iniquitas voluntatem. Ad Dei quippe imaginem sic reformamur. Omne igitur opus nostrum ab his tribus fit: nihil enim agimus, quod non haec tria sim
Abbreviated transcription (Latin):
Tem dicũt. Is qui uolũtate
⁊ precepto paiu petam dis¬
pensacione paitis ad imple¬
uit: uolunt ate ⁊ precepto
patris corpi sian a mor¬
tuis suscitauit. Et cũ ppͥo cor.
ut pastor cum oue ⁊ sacer¬
dos cũ oblatone. ⁊ rex cum
purpura. ⁊ ceus cũ templo
a patre assumptus est inglo¬
ram. Qrendum est ab eis
qui Ca dicunt. qualem oise
pastor reportau̾it p̃r. Siem̃
caro sine anima est qͣm re¬
portauit. quis est oiis ista
lͥi t̾na sine sensu. qͤ nec grãs
agere potest. qr sine aĩa ca

Expanded text:
. Is qui voluntate et praecepto Patris totam dispensationem adimplevit, voluntate et praecepto Patris corpus suum a mortuis suscitavit; et cum ipso corpore, ut pastor cum ove, et sacerdos cum oblatione, purpura, et Deus cum templo a Patre assumptus est in gloriam. Quaerendum est ab eis qui ista dicunt, qualem ovem pastor reportaverit Patri. Si enim caro sine anima est quam reportavit, quid est ovis ista nisi terra sine sensu, quae nec agere gratias potest? Quia sine anima c
Abbreviated transcription (Latin):
fcm̃ est. ⁊ qr inu̾bo ante car¬
nẽ iam erat u̾acit̾: ideo ĩ car¬
ne completũ ẽ efficacit᷑. Qͥa
ĩ u̾bo iam erat sine temꝑe:
ideo ĩcarne ꝯpletum ẽ suo
temꝑe. In qͣ tarne ascendit
ĩ celum. qͥ de celo non recessit:
etiam cum inde descendit. ⁊ in
qua sedet ad dexteram patris.
brachium prĩs. Et inqͣ descensu¬
rus est ad iudiciũ. in iussu ⁊ ip
noce archangłi. ⁊ innuba dei.U¬

Expanded text:
factum est . Et quia in Verbo ante carnem jam erat veraciter, ideo in carne completum est efficaciter: quia in Verbo jam erat sine tempore, ideo in carne completum est suo tempore. In qua carne ascendit in coelum, qui de coelo non recessit etiam cum inde descendit; et in qua sedet ad dexteram Patris brachium Patris; et in qua descensurus est ad judicium in jussu, in voce archangeli, et in tuba Dei
Abbreviated transcription (Latin):
tuba dei sescendet de celo. Isq
uoliuitate ⁊ p̾cepto patuis ue¬
met. uoluuitate ⁊ p̾cepto prĩs
iudicaturus est totũ mundum
in equitate ⁊ reoditurus singu¬
lis scdm fidem ⁊ oꝑa sua. sint
ip̃e act̃. Pat̾ iudicat nemme
s om̃e iudicũ filio dedit. It.
Sianti audio iidico ⁊ iudia¬
um meum uerũ est. Quia
nõ q̃ro uoluntatẽ meanis
uolintate eius qui me in

Expanded text:
uba Dei descendet de coelo » . Is qui voluntate et praecepto Patris veniet, voluntate et praecepto Patris judicaturus est totum mundum in aequitate, et redditurus singulis secundum fidem et opera sua; sicut ipse ait, « Pater judicat neminem, sed omne judicium Filio dedit » : item, « Sicuti audio, judico, et judicium meum verum est; quia non quaero voluntatem meam, sed voluntatem ejus q
Abbreviated transcription (Latin):
suscepit ĩ manus homũ dereli¬
quit. ⁊ diuĩtate in manꝰ patͥs
ꝯmendauit drcens. Pat̾ ĩma¬
nus tuas cõmendo spm̃ meum.
Quia maria moriturũ corpus
peꝑit. deus autẽ ĩmortał in¬
mortalem filiũ genuit. ergo
mors x ñ diminucõ ẽ diuinita¬
tis. s deposico corꝑis. Si eut. i
ceptio corꝑis: ita ⁊ in morte ip̃r
ñ fuit passio ⁊̃ defectio dealitatis
ip̃ius. s defectõ carns ip̃ius. Si¬
tnti enĩ qͥ indumentũ ꝯscindit.
induto facit ĩ iuriam. ita ⁊ qui
carnẽ ip̃ĩus trucifixerunt diui¬
nitati ip̃ĩus contumelia intule¬
runt. Ecce quib u̾bis suis oĩo
manifestant. negare se ꝙ ad u¬
tẽ tm̃m confiteri. qñqͥdem cum
penderet in ligno: illud uͥ ait.:
Pat̾ in manus tuas ꝯmendo spi¬
ritũ meũ. diuinitatẽ ipãm no¬
lunt eum intelligi ꝯmendasse

Expanded text:
manus hominum dereliquit, et divinitatem suam in manus Patris commendavit, dicens: Pater, in manus tuas commendo spiritum meum . Quia Maria moriturum corpus peperit, Deus autem immortalis immortalem Filium genuit. Ergo mors Christi non diminutio est divinitatis, sed depositio corporis. Sicuticeptio corporis; ita et in morte ipsius non fuit passio et defectio dealitatis ipsius, sed separatio carnis ipsius. Sicuti enim qui indumentum conscindit, induto facit injuriam; ita et qui carnem ipsius crucifixerunt, divinitati ipsius contumeliam intulerunt. Ecce in quibus verbis suis omnino manifestant negare se, quod ad utem tantummodo confiteri. Quandoquidem cum penderet in ligno, illud ubi ait, Pater, in manus tuas commendo spiritum meum, divinitatem ipsam volunt eum intelligi commendasse