comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fendere uidentur suam scientiã
hominib innotescunt: ip̃a hoc
eliphar subiunta uerba testãt᷑.
qui loqui quidem de sapientia
dei cepit : s statim ad suam ela¬
ta patenter ostendunt ex qua
in nobis: multo uetustiores qͣm¬
patres tui. Quia om̃s heretici
a sc̃a uniuersali eccłia eccłia sũt
egressi: testatur iohannes qͥ ait.
Ex nobis ꝓdierunt: s ñ erant ex
nobis. S ut ea q̃ asserũt cõmẽ¬
dare stultis m̃tib hominũ quas
de antiquitate possint: antiquos
patres se habere testatur: atq ip̃os
doctores eccłie sue ꝓfessionis magi¬
stros dicunt. Cumq p̃sentes predi¬
catores despiciunt: de antiquorũ
patrum magist̾io falsa presũptõ¬
ne gł̾iantur: ut ea que ip̃i dicũt
etiam antiquos patres tenuisse
fateantur: quatenus hoc qd̃ recti¬
tudine astruere non ualent. qͣsi
ex illoꝵ auctoritate confirment.
Quia uero scriptũ est. quẽ diligit
dñs castigat. flagellat aũ omnem

Expanded text:
fendere videntur, suam scientiam fendere videntur, suam scientiam hominibus innotescant, ipsa hoc Eliphaz subjuncta verba testantur, qui loqui quidem de sapientia Dei coepit, sed statim ad suam elata patenter ostendunt ex qua in nobis multo vetustiores qpatres tui. - Quia omnes haeretici a sancta universali Ecclesia sunt egressi testatur Joannes, Ex nobis prodierunt, sed non erant ex nobis . Sed ut ea quae asserunt commedare stultis mentibus hominum quasi de antiquitate possint, antiquos patres se habere testantur, atque ipsos doctores Ecclesiae suae professionis magistros dicunt. Cumque praesentes praedicatores despiciunt de antiquorum Patrum magisterio falsa praesumptione gloriantur, ut ea quae ipsi dicunt, etiam antiquos patres tenuisse fateantur, quatenus hoc quod rectitudine astruere non valent quasi ex illorum auctoritate confirment. Quia vero scriptum est: Quem diligit Dominus castigat, flagellat autem omnem
Abbreviated transcription (Latin):
tem illius confitetur: sed hec di¬
cens ab hereticis irrogare deo cõ¬
tumeliam creditur. Uñ nũc dr̃.
t ĩmitaris lingũa blasphemã¬
tium. Qui siquid inmundo hoc¬
aduersitatis aduenerit: hoc ei
contingere ex ipsa hac inuiria
sue confessionis dicunt. Unde
te os tuum et nonego: et labia
tua respondebunt tibi. Quia
eñi exerrore confessionis existi¬
mant mala aduersitatis erũꝑe
labia sua ei asserunt respond̾e:
ut culpa eloquii sit causa flagelh.
Auq̃n uero eam comprimere. qͣsi
tione conatur dicens. Numqͥd¬
primꝰ hõ tu natus es. et añ colles
formatus: Num quid consilium
dei audisti: et inferior te erit eiꝰ
sapientia. Ic si uerbis aꝑtiori¬
b dicat. Qui de et̃no loqueris:
pensa quia tẽporalis es. Quide¬
eiꝰ sapientia disputas: pensa qͥa
eiꝰ consilium ignoras. S qͥa ad
hoc heretici uerba dñice defensi¬
onis assumunt. ut docti ẽẽ uide¬
antur: et dum diuinã głiam de¬

Expanded text:
tem illius confitetur; sed haec ditem illius confitetur; sed haec dicens, ab haereticis irrogare Deo contumeliam creditur. Unde nunc dicitur: Et imitaris linguam blasphemantium. Cui si quid in hoc mundo adversitatis evenerit, hoc ei contingere ex ipsa hac injuria suae confessionis dicunt. Unde te os tuum et non ego, et labia tua respondenim ex errore confessionis existimant mala advelabia sua ei asserunt respondere, ut culpa eloquii sit causa flagelli. Aliquando vero eam comprimere quasi tione conatur, dicens: primus homo tu natus es, et ante colles formatus? Nunquid consilium Dei audisti, et inferior te erit ejus sapientia? - Ac si verbis apertioribus dicat: Qui de aeterno loqueris, pensa quia teejus sapientia disputas, pensa quia ejus consilium ignoras. Sed quia ad hoc haeretici verba dominicae defensionis assumunt, ut docti esse videantur, et dum divinam gloriam de
Abbreviated transcription (Latin):
tium. Iniqͥtas os docet. q̃n ex
mala uita concipitur qd̃ peius
dicatur. Quia aut̃e beatꝰ iob
tanto in ore liber fuerat: quãto
iustus inoꝑe. ab amicis suis he¬
reticoꝵ typũ tenentib. et de
iniqua uita et de audaci ore re¬
prehenditur: ut dicatur. Oocuit
eñi iniquitas tua os tuũ. Ic si aꝑ
te diceretur. Quod ꝑũse loq̃ris¬
ex ꝑuersiore uita didicisti. Sepe
uet̾o hereticidum quasi uenerãt᷑
dm̃. eius misteriis contradicũt:
et humilitatẽ putant si uerita¬
tẽ denegant. Sunt namq ñ nul¬
li qui dño se iniuriã irrogare exi¬
stimant si eum ueram carnem
assũpsisse fateantur: aut si hũc
ueraciter ꝓ nobis carne mori
potuisse crediderit. Cumq deo
quasi plus honoris conantur
tribuere: cogunt᷑ laudes ueras
bonitatis illius negare. Quid em̃¬
ei est in caritatis sue laude potẽ¬
cius: qua ut illa sibi ꝓ nobis dig¬
na assũptionem faceret. que ei
uidebantur indigna: Sc̃a autẽ
eccl̃ia uerã carnẽ. ueram mor¬

Expanded text:
t. --Iniquitas os docet quando ex mala vita concipitur quod pejus dicatur. Quia autem beatus Job tanto in ore liber fuerat quanto justus in opere, ab amicis suis haereticorum typum tenentibus, et de iniqua vita, et de audaci ore reprehenditur, ut dicatur: Docuit enim iniquitas tua os tuum. Ac si aperte ei diceretur: Quod perverse loquerisperversiore didicisti vita. Saepe vero haeretici dum quasi venerantur Deum, ejus mysteriis contradicunt, et humilitatem putant si veritatem denegant. Sunt namque nonnulli qui Deo se injuriam irrogare existimant si eum veram carnem assumpsisse fateantur, aut si hunc veraciter pro nobis carne mori potuisse crediderint. Cumque Deo quasi plus honoris conantur tribuere, coguntur laudes veras bonitatis illius negare. Quid enim est in charitatis suae laude potentius quam ut illa sibi pro nobis digna ad susceptionem faceret, quae ei videntur indigna? Sancta autem Ecclesia veram carnem, veram mor
Abbreviated transcription (Latin):
iste aculpa a iusticiam redire uo¬
liusset de tenebris reced̾et. S qͥa
lucem iusticie non querit: de te¬
nebris ñ recedit. Cuius etiã exem¬
plo hii qui ei adherent int̾renis
ꝓfectib anhelant auaricie facibꝰ
accenduntur desiderioꝵ carnali¬
um ignib urunt᷑. Uñ et subdr̃.¬

Expanded text:
iste a culpa ad justitiam redire voluisset, de tenebris recederet. Sed lucem justitiae non quaerit, de tenebris non recedit. Cujus etiam exemplo hi qui ei adhaerent in terrenis profectibus anhelant, avaritiae facibus accenduntur, desideriorum carnalium ignibus uruntur. Unde et subd
Abbreviated transcription (Latin):
terã. Ic si patent̃ dicat. Iccirco
creatura corruptibilis ꝑsiste ad
incorruptionẽ potest: quia tue
potestatis manu erigitur: & tui
respectus gr̃a ut persistat tenetur.
humana namq natura eo ipso
qd̾ creatura est insemet ip̃a habet
subse defluere: s a conditore suo hõ
accepit. ut et suꝑ se contẽplacõ¬
ne rapiatur. et inse ip̃o inincorru¬
ptione teneatur. Creatura gͦ ne
subse defluat. s incorruptione ꝑ¬
sistat: ad incõmutabilitatis statũ
auctoris sui dext̾a leuatur. Potest
quoq dext̃e nõie filius designari:
quia om̃ia ꝑ ip̃m facta sunt. Oꝑi
igit᷑ manuũ suarũ porrexit om¬
mpotens ds dext̾am suã: qͥa ut
abiectũ atq in infimis iacens ad
sũma erigeret genꝰ humanũ. ĩcar¬
natum ad hoc unigenitũ misit.
Ex cuiꝰ nobis incarnat̾one datũ
est: ut qui ex uoluntate ꝓpria
incorruptionẽ cecidimꝰ. uõcanti
nos qñq ad incorruptionis głiã
respondere ualeamꝰ. Qua in re
largitatẽ diuine miscd̃ie pensare

Expanded text:
t. --Ac si patenter dicat: Idcirco creatura tua corruptibilis persistere ad incorruptionem potest, quia tuae potestatis manu erigitur, et tui respectus gratia, ut persistat, tenetur. Humana namque creatura, eo ipso quod creatura est, in semetipsa habet sub se defluere, sed a conditore suo homo accepit, ut et super se contemplatione rapiatur, et in seipso incorruptione teneatur. Creatura ergo ne sub se defluat, sed in incorruptione persistat, ad incommutabilitatis statum auctoris sui dextera levatur. Potest quoque dexterae nomine Filius designari: Quia omnia per ipsum facta sunt . Operi igitur manuum suarum porrexit omnipotens Deus dexteram suam, quia ut abjectum atque in infimis jacens ad summa erigeret genus humanum, incarnatum ad hoc unigenitum misit. Ex cujus nobis incarnatione datum est ut qui ex voluntate propria in corruptionem cecidimus, vocanti nos Deo quandoque ad incorruptionis gloriam respondere valeamus. Qua in re largitatem divinae misericordiae pensare
Abbreviated transcription (Latin):
aqua iniquitas bibitur. Qui eñi
illicita sine timore facit: qͣsi po¬
tũ iniusticie sine obstaculo glutit.
Sequit᷑. Estendã tͥ audi me: et¬
qd̃ iudi narrabo tͥ. Habent hoc õs
arrogantes ꝓpͥum: ut cũ rectum
quid uel parum senserint ĩ usũ
hoc elationis inflectant: atq ũn
ꝑ intellectum sĩbimet ip̃is altiores
fiuint. inde pertumorẽ infoueam¬
elationis cadurit: seq doctis doc¬
tiores existimant. reuerentiams
amelioribꝰ exigunt: et docere sanc¬
tiores quasi exauetoritate conten¬
dunt. Uñ nũc dr̃. Ostendam tib:
audi me. Et qͥa cũ minore aueto¬
ritate docet is qui audita. quã is
qͥ ea q̃ uderit loquit᷑: ut fortiorẽ
sibimet auctoritatẽ eliphar arro¬
get dicit. Quod uidi narrabo tͥ.
iua uͦ ñ nũqͣm heretici de dãpna-¬
tis suis patͥbꝰ confundunt᷑: ex tam̃
eoꝵ sententias qͣsi cũ auctoritate
admediũ ꝓferũt. ex quoꝵ stulti¬
cia iure reꝓbantur: recte ip̃a he

Expanded text:
 iniquitas bibitur. Qui enim  iniquitas bibitur. Qui enim illicita sine timore facit, quasi potum injustitiae sine obstaculo glutit. S. 17. Ostendam tibi, audi me, quod vidi narrabo tibi. - Habent hoc omnes arrogantes proprium, ut cum rectum quid vel parum senserint, in usum hoc elationis inflectant, atque unde per intellectum sibimetipsis altiores fiuelationis cadant, seque doctis doctiores existiment, reverentiam sibi a melioribus exigant, et docere sanctiores quasi ex auctoritate contendant. Unde nunc dicitur: Ostendam tibi, audi me. Et quia cum minore auctoritate docet is qui audita quam is qui ea quae viderit loquitur, ut fortiorem sibimet auctoritatem Eliphaz arroget, dicit: Quod vidi narrabo tibi. Quia vero nonnunquam haeretici de damnatis suis patribus confunduntur, et tamen eorum sententias quasi cum auctoritate ad medium proferunt, ex quorum stultitia jure reprobantur, recte ipsa hae
Abbreviated transcription (Latin):
ui ĩmaculatum pͥus hominẽ
et iustũ per se posse ẽẽ negaũat:
hunc abominabilem scilicet ꝓpt̃¬
et mutilem appellat. Abomina¬
bilem scilicet ꝓpt̾ in mundiciam
macule: mutilem uero ꝓpt̃ iniꝰ¬
ticiam imꝑfecte uite. Qui tam̃
abominabilis et inutilis. intelli
gi. et aliter potest. Aliq̃n eñi hõ
ꝑuersus quedam recte agere ui¬
detur: s ꝑ ea que mniqua sunt.ꝙ̃
multũ deo displicent mala: neq
illa placent. que uident᷑ bona. Qͥ
gͥ in malis siuis deo ab ominabilisẽ.
in bonis inutilis: quia dũ se ꝑ pra¬
ua oꝑa deo execrabilem exhibet: nec
illud de eo qd̃ rectum uidetur pla¬
cet. Bene autem dr̃. ¶ui bibit qͣsi
aquas iniquitatẽ. Hoc namq qd̃
comeditur. cum mora glutitur: qͥa
mandit᷑ ut gluciatur. Qd̃ aut̃e
bibit᷑ tantũ ad gluciendũ morã
non habet: quantũ et ad mandẽ¬
dũ nullam necessitatem ht̃. Cul¬
pa gͦ qͥ ab stulto hõie. sine ulla re¬
tractatione perpetratur: quasi¬

Expanded text:
ui immaculatum prius hominem et justum per se posse esse negaverat, hunc abominabilem et inutilem appellat: abominabilem scilicet propter immunditiam maculae, inutilem vero propter injustitiam imperfectae vitae. Qui tamen abogi et aliter potest. Aliquando enim homo perversus quaedam recte agere videtur, sed per ea quae iniqua sunt, multum Deo displicent mala, neque illa placent, quae videntur bona. Homo ergo in malis suis Deo abominabilis est, et in bonis inutilis, quia dum se per prava opera Deo exsecrabilem exhibet, nec illud Deo, quod rectum videtur, placet. Bene autem dicitur, « qui bibit quasi aquas iniquitatem. » Hoc namque quod comeditur, cum mora glutitur, quia manditur ut glutiatur. Quod autem bibitur, tantum ad glutiendum moram non habet, quantum nullam et ad mandendum necessitatem. Culpa ergo, quae ab stulto homine sine ulla retractione perpetratur, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ semet ipso lugebit. De con¬
iuigib paulus dicit. Tribulatõ¬
nem tam̃ carnis habebunt hu-¬
iusmodi. Et tribulationẽ carnis
hic pati possunt. etiam qui spi¬
ritualit̾ uiuunt. Cur gͦ in ẽe
coniugib carnis tribulatõ qͣsi¬
specialiter dicitur. a qua etiã uita
spũalium longe non est. nͥ qd̃ hii
suscipunt: qui carnis uolupatibꝰ
deletantur: Bene autẽ dicitur.
Et anima eiꝰ suꝑ semet ip̃o luge¬
bit: quia quisquis inse gaudere
appetit. eo ip̃o iam inluctũ est qͦ
a uera leticia recessit. Uera quippe
leticia menti creator est. Dignũ
itaq ut in se semꝑ homo mero¬
res inueniat: qui de relicto cre¬
atore in se gaudium querebat.

Expanded text:
ius de conjugibus dicit: Tribulationem carnis habebunt hujusmodi . Sed tribulationem carnis hic pati possunt etiam qui spiritaliter vivunt: cur ergo inesse conjugibus carnis tribulatio qspecialiter dicitur, quae etiam a vita spiritualium longe non est, nisi quod hi suscipiunt qui carnis voluptatibus delectantur? Bene autem dicitur: Et anima ejus super semetipso lugebit, quia quisquis gaudere in se appetit, eo ipso jam in luctu est quo a vera laetitia recessit. Vera quippe laetitia mentis creator est Dignum itaque est ut in se semper homo moerores inveniat, qui, derelicto creatore, in se gaudium quaerebat.
Abbreviated transcription (Latin):
ne nititur: sedtam̃ ꝓmultis q̃
subripiunt eius act̾a. apud om¬
mipotentẽ dm̃ qualiter habean¬
tur incertũ est. Siue itaq no¬
biles fuerint filii eiꝰ siue igno¬
biles ñ intelligit: quia subtili
examine discussa utrum appro¬
bent᷑ eiꝰ oꝑa an reprobentur igno¬
rat. Et hic gͦ hõ indolore laboris
est positus. et illuc ducit᷑ in ti¬
more suspicionis. Unde ad huc
de ip̃o uite presentis labore sub¬

Expanded text:
ne nititur; sed tamen pro multis, quae ne nititur; sed tamen pro multis, quae subrepunt, ejus acta apud omnipotentem Deum qualiter habeantur, incertum est. Sive itaque nobiles fuerint filii ejus, sive ignobiles, non intelligit, quia, subtili examine discussa, utrum approbentur ejus opera an reprobentur ignorat. Et hic ergo homo in dolore laboris est positus, et illuc ducitur in timore suspicionis. Unde adhuc de ipso praesentis vitae labore sub
Abbreviated transcription (Latin):
rea atq incorporea uniũsa sũt
genere: ita etiam distincta cog¬
nitione. O d̾ tam̃ de animabus
scĩ sciendum non est: quia que
intus ommpotentis dei clarita¬
te uident: nullomͦ credendũ ẽ.
quia sit foris aliquid ignorent.
S carnales quiq quia amorẽ
p̃cipuũ filiis impendunt. hoc
eos beatus iob nescire postmodũ
asserita qd̃ hic uehement̾ amaue¬
runt ut siue. nobiles sinto siue ig¬
nobiles filii nesciant. quorum
eos semꝑicura fatigabat. Quod
tam̃ si intellignspãalit̃ debet: ñ
incongrue filioꝵ nõie oꝑa desig¬
nantur: sicut de muliere paulus
dicit: quia salua erit ꝑfilioꝵ ge¬
nerationẽ. Neq eñi mulier q̃ con¬
tinentie studens nequaqũa filios
generat salua ñ erit. s per gene¬
rationem filioꝵ saluari dicitur:
quia per effectũ bonoꝵ operum
perpetue saluti sociatur. Nobiles
ergo sunt filii. recta oꝑa: igno¬
biles uero facta ꝑuersa. Et sepe
hõ agere quelibet bona intentõ¬

Expanded text:
rea atque incorporea diversa sunt rea atque incorporea diversa sunt genere, ita etiam distincta cognitione. Quod tamen de animabus sanctis sentiendum non est, quia quae intus omnipotentis Dei claritatem vident nullo modo credendum est quia foris sit aliquid quod ignorent. Sed carnales quique, quia amorem praecipuum filiis impendunt, hoc eos beatus Job nescire postmodum asserit quod hic vehementer amaverunt, ut sive nobiles, sive ignobiles sint filii nesciant, quorum eos semper cura fatigabat. Quod tamen si intelligi spiritaliter debet, non incongrue filiorum nomine opera designantur; sicut de muliere Paulus dicit: Quia salva erit per filiorum generationem . Neque enim mulier quae, continentiae studens, nequaquam filios generat salva non erit, sed per generationem filiorum salvari dicitur, quia per effectum bonorum operum perpetuae saluti sociatur. Nobiles ergo sunt filii recta opera, ignobiles autem facta perversa. Et saepe homo agere quaelibet bona intentio
Abbreviated transcription (Latin):
rationabilem creaturã uerbis
sequentib explicat dicens. Robo¬
rasti eum paululũ ut in perpe¬
tuum pertransiret. Paululũ ro¬
boratus est hõ: quia hic uiuendi
uires ad modicũ accepit ut imꝑ
petuũ transeat: ubi eius uitam
t̃minus ñ concludat. S in hac
breuitate ubi roboratꝰ ẽ eolligit.
un inperpetuitatẽ ueniat: uel
ut semper gaudeat. uel ut susce¬
pta supplicia ñ euadat. Qui pro
eo qd̃ paululũ roboratꝰ ẽ ii ĩppetuũ¬
transeat: apte mox subditur.
titur uero: quia abhis que uolẽs
tenuit. transire  ad et̾na cogit᷑
nolens. Dumq ad illa ꝑducitur:
hec que diu cogitata tenuit qͣli¬
ter sese habitura sint relicta nes¬
cit. uñ et addit. Siue nobiles
intelligit. Sicut eñi hii qui ad¬
huo uiuentes sunt mortuorum
animas. quo loco habeantur ig¬
norant: ita mortui uitam in rar¬
ne uiuentiũ post eos qualit̃ dispo¬
natur nesciũt: quia et uita longe
est a uita carnis. Et sicut corpo¬

Expanded text:
rationabilem creaturam verbis rationabilem creaturam verbis sequentibus explicat, dicens: rasti eum paululum, ut in perpetuum transiret. - Paululum roboratus est homo, quia vivendi vires ad modicum accepit, ut in perpetuum transeat, ubi ejus vitam terminus non concludat. Sed in hac brevitate ubi roboratus est colligit unde in perpetuitate inveniat, vel ut semper gaudeat, vel ut suscepta supplicia non evadat. Qui pro eo quod paululum roboratus est ut in perpetuutranseat, apte mox subditur: titur vero, quia ab his quae volens tenuit transire ad aeterna cogitur nolens; dumque ad illa perducitur, haec quae diu cogitata tenuit qualiter sese habitura sint relicta nescit. Unde et additur. CAPUT XXI  cus aliae. --Sicut enim hi qui adhuc viventes sunt 403 mortuorum animae quo loco habeantur ignorant, ita mortui vita in carne viventium post eos qualiter disponatur nesciunt, quia et vita spiritus longe est a vita carnis; et sicut corpo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfidie substratꝰ ydolis construere
tẽpla non timuit. Sicq factũ
est: ut abassidua carnis petulantia
usq ad mentis ꝑfidiam ꝑueniret.
Quid itaq aliud quã aque ex caua¬
srunt
lapidem: et alluuione paulatim
terra consũpta est. qui a subripien¬
te paulisper infusione peccati. t̾ra
cordis illius ad consũpt̃onẽ deflux̃:
Consideret gͦ beatꝰ iob utrasq tẽpta¬
tiones uel subitam et ĩmensam uel
hominũ: et ex his que ex t̾iꝰ accedũt
rapiat int̾iꝰ contemplacionẽ dicẽs.
Mons cadens defluit: et saxũ tr̃as¬
fertur de loco suo. Lapides exeauãt
aque: et alluuione paulat̃i t̃ra
cõsumit᷑. Et hoĩes gͦ similit̃ ꝑ des:
dẽ. sicut hec insensibilia mͦ subi¬
ta corruunt. mͦ paulisꝑ infusa a¬
quarũ mollitie consumuntur::
ita etiam eum quẽ rationabilit̾
condidisti uel subita temptatio¬
ne deicis. uel longa ac lenta con¬
sumi ꝑmittis: Atq̃ mox eandẽ

Expanded text:
perfidiae substratus, idolis construere perfidiae substratus, idolis construere templa non timuit. Sicque factum est ut ab assidua carnis petulantia usque ad mentis perfidiam perveniret. Quid itaque aliud quam aquae excavarunt lapidem, et alluvione paulatim terra consumpta est, quia subripiente paulisper infusione peccati, terra cordis illius ad consumptionem defluxit? Consideret ergo beatus Job utrasque tentationes, vel subitam et immensam, vel hominum, et ex his quae exterius accidunt rapiat interius contemplationem, dicens: Mons cadens defluit, et saxum transfertur de loco suo. Lapides excavant aquae, et alluvione paulatim terra consumitur; et homines ergo similiter perdes; id est, sicut haec insensibilia modo subito corruunt, modo paulisper infusa aquarum mollitie consumuntur, ita etiam eum quem rationabilem condidisti, vel subita tentatione dejicis, vel longa ac lenta consumi permittis. Atque mox eamdem
Abbreviated transcription (Latin):
fortes creduntur preualere m̃tib¬
sinis: quasi lapides excauãt aque ꝙ
alluuione paulatim t̾ra consumit᷑.
quia nimirũ suggestione leni sub¬
acta mentis duricia mollit᷑. Uidea
fuerit: qui tanta dei mist̾ia ꝓpħico
sp̃u ualuit contẽplari. S aspicia¬
mus qũa subito casu defluxit: qui
dũ in solario de ambulans alienã
coniugem concupiuit et abstulit.
eiusq uirũ cũ dãpno sui exercitꝰ
int̾emit. repentino casu mons ce¬
eidit: cum mens illa misteriis ce¬
lestib assueta. iopinata tẽptat̃o¬
ne deuicta est tamq ĩmanissime
turpitudini subacta. Saxũ itaq
ad cogitandas turputudines uenit.
uideamꝰ etiam qualiter lapides ex-¬
cauant aque: et alluuione paula-¬
tim t̾ra consumit᷑. Salomon qͥppe
ĩmoderato usu atq assiduitate
mulierũ. ad hoc usq perductus
est. ut templum ydolis fabricaret:
et qui pͥus deo templum constru¬
xerat assiduitate libidinis etiã

Expanded text:
 qui esse fortes creduntur praevalere mentib qui esse fortes creduntur praevalere mentibsinis, quasi lapides excavant aquae, et alluvione paulatim terra consumitur, quia nimirum suggestione leni subacta mentis duritia mollitur. fuerit, qui tanta Dei mysteria prophetico spiritu valuit contemplari; sed aspiciamus quam subito casu defluxit, qui dum, in solario deambulans, alienam conjugem concupivit et abstulit, ejusque virum cum damno sui exercitus interemit , repentino casu mons cecidit, cum mens illa mysteriis coelestibus assueta, inopinata tentatione devicta est, tamque immanissimae turpitudini subacta. Saxum itaque ad cogitandas turpitudines venit. Videamus etiam qualiter lapides excavant aquae, et alluvione paulatim terra consumitur. Salomon quippe immoderato usu atque assiduitate mulierum ad hoc usque perductus est, ut templum idolis fabricaret ; et qui prius Deo templum construxerat, assiduitate libidinis, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
tate cõsumit: Quia gͦ alia tẽpta
tio est que iustos plerumq subita
inuasione ꝓ st̾nit: dicat᷑. Mõs
cadens defluit. ut saxum transfer-¬
tur de loco suo: idest mens sc̃a cuius
locus iusticia fuerat impulsu subi¬
to transfertur ad culp̃a.Rursũ
quia alia est tẽptat̃o que se cordi
hominis leniter infundit omnẽ¬
q duriciam fortitudinis corrũpit
atq consumit: dicatur. Lapides
excauant aque: quia iuidelicet du-¬
riciam m̃tis absorbent assidua et
mollia blandim̃ta libidinis: et
lentũ atq subtile uicium corrũpit.
durũ et forte ꝓpositũ mentis. Uñ
subditur.t alluuione paulatĩ.
ente aqua paulatĩ t̃ra consumit᷑:
sic leniter surripiente uitio. mẽs
ctiã fortis ab sorbetur. Uñ bene sub¬
iugitur.t hoĩes gͦ similiter ꝑ¬
cernitur repente dñaiꝰ ꝑmittis.
cadete ac defluere monte facis: et
cum uoluntas aduiciũ comutat᷑.
quasi ad locũ aliura sapũ trarisfer

Expanded text:
tate consumit. Quia ergo alia est tate consumit. Quia ergo alia est tentatio quae justos plerumque subita invasione prosternit, dicatur: Mons cadens defluit, et saxum transfertur de loco suo; id est, mens sancta, cujus locus justitia fuerat, impulsu subito transfertur ad culpam. Rursum quia alia est tentatio, quae se cordi hominis leniter infundit, omnemque duritiam fortitudinis corrumpit atque consumit, dicatur: Lapides excavant aquae, quia videlicet duritiam mentis absorbent assidua et mollia blandimenta libidinis, et lentum atque subtile vitium corrumpit durum et forte propositum mentis. Unde subditur: Et alluvione paulatiente aqua paulatim terra consumitur, sic leniter subrepente vitio mens etiam fortis absorbetur. Unde bene subjungitur Et homines ergo similiter pcernitur, repente dominari permittis, cadere ac defluere facis mentem, cum voluntas ad vitium commutatur, quasi ad locum alium saxum transfert
Abbreviated transcription (Latin):
transfertur de loco suo.Lapides
excauant aque: et alliuione
paulatim t̾ra consumit᷑: et ho¬
mines gͦ similit̾ ꝑdes: Hoc cre¬
bro agitur. ut cadentib rupib
saxum ad loca alia transferatur:
ut aque lapides excauent et
paulatim t̾ra alluuionib con¬
sumatur. S magna nobis in¬
tentione discuciendũ est qd̃ infer¬
tur. Et homines gͦ similit̃ per¬
des: Qiuid est eñi hoc qd̃ caden¬
ti monti et saxo translato qd̃ ex¬
cauato lapidi et ꝑ alluuionem
t̃re consũpte ꝑdicio humana cõ
parat᷑: nͥ hoc qd̃ patent̃ datur
intelligi quia duo sunt genera
tẽptationũ. unũ qd̃ in mente
etiam iusti hõis ꝑ repentinũ
euentũ agitur: quatinus sic
subito temptetur. ut hunc in¬
opinato ꝓuentu concuciat et
ꝓst̃nat. quasumq suũ ñ nisi
postqũa ceciderit uideat: aliud
uero qd̃ paulatim uerit ĩñttẽ.
et resistentẽ animũ lenib sugge¬
stionib inficit. et om̃s in eo iures
iusticie ñ nimietate sua s assidui¬

Expanded text:
r de loco suo. Lapides excavant aquae, et alluvione paulatim terra consumitur; et hominem ergo similiter perdes. - Hoc crebro agitur, ut cadentibus rupibus saxum ad loca alia transferatur, ut aquae lapides excavent, et paulatim terra alluvionibus consumatur. Sed magna nobis intentione discutiendum est quod infertur: Et homines similiter perdes. Quid est enim hoc quod cadenti monti et saxo translato, quod excavato lapidi, et per alluvionem terrae consumptae perditio humana, nisi hoc quod patenter datur intelligi, quia duo sunt genera tentationum? Unum quod in mente etiam justi hominis per repentinum eventum agitur, quatenus sic subito tentetur, ut hunc inopinato eventu concutiat et prosternat, casumque suum nonnisi, postquam ceciderit, videat. Aliud vero, quod paulatim venit in mentem, et resistentem animum lenibus suggestionibus inficit, et omnes in eo vires justitiae non nimietate sua, sed assidui
Abbreviated transcription (Latin):
int̾itu etiam carnis sub sequente
consumimur. Homo itaq peccatoe
morit᷑ inculpa: nudatur a iusticia:
consumitur inpena. Hanc nudita¬
tem peccatoris filii tegere dignatꝰ
est pater: qui eo redeunte dix̃. Ci¬
to ꝓferte stolam pͥmã. Prima qͥp¬
hõ bene conditus accepit: male a
qͥ uigilat et custodit uestimenta
sua. ne nudus ambulet. Uestim̃¬
tã quippe custodimꝰ. cũ p̃cepta in¬
nocentie seruamꝰ inmente: ut cũ
nos iudici culpa nudat. ad amissã
redeuntes innocentiã pñia oꝑiat.
Bene aũ dr̃. U bi queso est::
uiꝰ peccator hõ illic stare noluit
ubi conditꝰ fuit. Hic uͦ ubi cecidit
diu ẽe ꝓhibetur. Patͥam uolens ꝑ-¬
didit: aꝑgͥnat̃one uͦ sua qͣm diligit
inuitꝰ expellitur. Ubi gͦ est quia

Expanded text:
interitu etiam carnis subsequente interitu etiam carnis subsequente consumimur. Homo itaque peccator moritur in culpa, nudatur a justitia, consumitur in poena. Hanc nuditatem peccatoris filii tegere dignatus est pater, qui eo redeunte dixit: « Cito proferte stolam primam . » Prima quiphomo bene conditus accepit, male a eatus qui custodit vestimenta sua, ne nudus ambulet. Vestimenta quippe custodimus, cum nocentiae servamus in mente, ut cum nos judici culpa nudat, ad amissam redeuntes innocentiam poenitentia operiat. Bene autem dicitur: Ubi, quaeso, est? quia peccator homo illic stare noluit, ubi conditus fuit; hic vero, ubi cecidit, diu esse prohibetur. Patriam volens perdidit, a peregrinatione vero sua quam diligit invitus expellitur. Ubi ergo est, qui
Abbreviated transcription (Latin):
mortiuis est. Quia incorde ꝑse¬
quentium. qd̃ ꝑfidie sue uento
leuabatur. contẽptibilis et des¬
pectus est habitus: qͥa carne po¬
tuit occidi. s ad odorẽ aque ger¬
minauit: quia ꝑ uirtutẽ dei ex
tincta caro illuis ad uita rediit.
iuxta qd̃ scriptũ est. Qũe deus
suscitauit a mortus. Quia eñi
d̃s trinitas est. extinetã carriẽ
unigeniti filii. sc̃a trinitas idẽ
pat̾ et isdem filuis et sp̃s sc̃s re¬
suscitauit: et fecit comã quas
cum primũ plantatũ ẽ: qͥa illa
apłoꝵ debilitas que in morte il¬
lius et expauit et negauit. et
negando aruit. ꝑresurrectonis
eiꝰ głiam rursum ad fidẽ uruit.
Incuius ligni comparatione qͥd
om̃is homo nͥ pulius est : Uñ sub¬
erit. et nudatus atq consũptꝰ: ubi
queso est: Hullus hõ sinẽ pecc̃o
est: nͥ ille qui inhunc mundũ nos
uenit expẽccato. Et quia om̃s in
culpa ligantur: ip̃a amissione u¬
sticio morimur. Concessa pͥus ĩꝑa¬
diso uestermnocentie nudamur:

Expanded text:
mortuus est, quia in corde persequentium, quod perfidiae suae vento levabatur, contemptibilis et despectus est habitus, quia carne potuit occidi. Sed ad odorem aquae germinavit, quia per virtutem Dei extincta caro illius ad vitam rediit; juxta quod scriptum est: Quem Deus suscitavit a mortuis . Quia enim Deus Trinitas est, exstinctam carnem unigeniti filii sancta Trinitas, id est Pater, et idem Filius, et Spiritus sanctus resuscitavit. Et fecit comam quasi cum primum plantatum est, quia illa apostolorum debilitas, quae in morte illius expavit, et negavit, et negando aruit, per resurrectionis ejus gloriam rursus ad fidem viruit. In cujus ligni comparatione quid omnis homo, nisi pulvis est? Unde et suberit, et nudatus atque consumptus, ubi, quaeso, est? - Nullus homo sine peccato est, nisi ille qui in hunc mundum non venit ex peccato. Et quia omnes in culpa ligamur, ipsa amissione justitiae morimur. Concessa prius in paradiso veste innocentiae nudamur,
Abbreviated transcription (Latin):
et quasi fluctꝰ maris sunt cogi¬
tationes mentis: que aliq̃n per
iram tumescunt: ꝑ grãm tran¬
quille fiunt: per odium cum
amaritudine defluunt. S cũ
homo morit᷑. aque maris recedũt:
quia iuxta psalmiste uocẽ ũllo
die peribunt om̃s cogitatones
eoꝵ. Et rursum de moriente scͥp¬
tum est. Amor quoq et odium
simul ꝑibunt. Arescet gͦ fluuiꝰ
uacue factus: quia sublucta ani¬
ma. uacuũ remanet corpus. Qua¬
si eñi alueus fluminis uacuus ẽ
corpus exanime. Qua mre ui¬
gilanter intuendũ est: qd̃ uita
p̃sens uidelicet quo usq anima
moriatur incorpore.mari com¬
patur et fluuio. Aquã eñi maris
amara est: fluminis dulcis. Et
quia hic uiuentes mͦ quibusdã
amaritudinib afficimur: mͦ aũ¬
ꝑ dulcedinem tranquilli ac mi¬
tes inuenimur: p̃sentis uite de¬
cursus. cõꝑat̃one expͥmit᷑ maris
durum uidetur ẽẽ qđ̃ subditur.
Sic hõ cũ dormierit ñ resurget.
ur itaq laboramus si in resur¬

Expanded text:
et quasi fluctus maris sunt cogitationes mentis, quae aliquando per iram tumescunt, per gratiam tranquillae fiunt, per odium cum amaritudine defluunt. Sed cum homo moritur, aquae maris recedunt, quia, juxta Psamistae vocem: In illa die peribunt omnes cogitationes eorum . Et rursum de moriente scriptum est: Amor quoque et odium simul peribunt . Arescit ergo fluvius vacuefactus, quia, subducta anima, vacuum remanet corpus. Quasi enim alveus fluminis vacuus est corpus exanime. Qua in re vigilanter intuendum est quia vita praesens, videlicet quousque anima moratur in corpore, mari comparatur et fluvio. Aqua enim maris amara est, fluminis dulcis. Et quia hic viventes modo quibusdam amaritudinibus afficimur, modo autem dulcedine tranquilli ac mites invenimur, praesentis vitae decursus comparatione exprimitur maris  videtur esse quod subditur: Sic homo, cum dormierit, non resurget. Cur itaque laboramus, si in resur
Abbreviated transcription (Latin):
Quid est homo ut in maculatus
sit: No eñi ip̃o qd̃ dicitur homo:
t̃tenus expͥmitur et infirmꝰ. hõ
eñi abhumo appellatꝰ est. Et quo¬
mͦ ualet esse sine macula: qͥ spon¬
te sua ad infirmitatẽ concidit.
factꝰ de terra: ubi et additur. Et¬
ut iustus appareat natꝰ de mulie¬
re: Primã quippe uiro iniusti¬
ciam: mulier ꝓpinauit inparadi¬
so. Quomͦ ergo iustus apparebit:
qui de illa natus est que in iusti¬
cie ꝓpinatrix extitit: Sequit᷑.¬

Expanded text:
Quid est homo ut immaculatus Quid est homo ut immaculatus sit? - Eo enim ipso quod dicitur homo, terrenus exprimitur, et infirmus. Homo enim ab humo appellatus est Et quomodo valet esset sine macula, qui sponte sua ad infirmitatem concidit factus de terra. Ubi et additur. Et justus appareat, natus de muliere? - Primam quippe viro injustitiam mulier propinavit in paradiso. Quomodo ergo justus apparebit, qui de illa natus est, quae injustitiae propinatrix exstitit? Sequit
Abbreviated transcription (Latin):
sionẽ perfectionis eiꝰ despexit aut
renuit: quem mox in siuis p̃cib
exaudunt. Ecce pharisens se ui¬
stificauit in oꝑe: et ezechias iustũ
se asseruit etiam incogitatione:
atq unde ille offendit. inde iste
nib pensat: et meiꝰ aurib suꝑ¬
ba non sunt. que humili corde ꝓ¬
ferunt᷑: Uñ beatus iob cum sua
oꝑa ꝓtulit. contra dm̃ ullo modo
tumurt: quia ea que ueraciter
fecerat humiliter dixit. S solẽt
heretici erroꝵ suoꝵ dictis uera
aliqua permiscere: et amici bea¬
ti iob. quauis in reprehensione
eiꝰ om̃imodo follantur. possunt
tam̃ et quedam uera dicere. que
ex illius assiduitate didicerunt.
Quorũ dicta si om̃ia refutanda
eẽnt: elyphar sententiã paulus
apłs minime protulisset dicens.
pprehende̾t sapientes mastucia
eorum. Quia igitur et ea q̃ recta
dicunt. contra beatum iob recta
non dicunt: nos meorũ dictis. et
calcemꝰ uitiũ in discretionis: et
discuciamꝰ uires rectitudinis. Seq̃r.¬

Expanded text:
sionem perfectionis ejus despexit, aut sionem perfectionis ejus despexit, aut renuit, quem mox in suis precibus exaudivit. Ecce Pharisaeus se justificavit in opere. Ezechias justum se asseruit etiam in cogitatione, atque unde ille offenibus pensat, et in ejus auribus superba non sunt quae humili corde proferuntur? Unde beatus Job, cum sua opera protulit, contra Deum nullo modo tumuit, quia ea quae veraciter fecerat humiliter dixit. Sed solent haeretici errorum suorum dictis vera aliqua permiscere, et amici beati Job quamvis in reprehensione ejus omnimodo fallantur, possunt tamen et quaedam vera dicere, quae ex illius assiduitate didicerunt. Quorum dicta si omnia refutanda essent, Eliphaz sententiam Paulus apostolus minime protulisset, dicens: Apprehendit sapientes in astutia eorum . Quia igitur et ea quae recta dicunt contra beatum Job recte non dicunt, nos in eorum dictis et calcemus vitium indiscretionis, et discutiamus vires rectitudinis. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
lerumq iusti aliquib necessi¬
tatib afflicti. sua oꝑa fateri co¬
guntur. Quod beatus iob fece¬
rat: quem post iusticiam flagel¬
la depͥmebant. S cũ eoꝵ dicta ĩ¬
iusti audiunt: hec ꝑ elationẽ
potius qũa per ueritatẽ existi¬
mant ꝓlata. Ex sius eñi cordibꝰ
uerba iustoꝵ pensant: et dici hu¬
militer posse uera bona ñ esti¬
mant. S eñi grauis culpa ẽ.
sibi hoc hoĩem arrogare qd ñ ẽ:
sie plerumq culpa nulla est.
si humiliter bonum dicat qd̾
est. Inde sepe contingit. ut
iusti et iniusti habeant uer¬
ba similia: s tam̃ cor longe sẽ¬
ꝑ dissimile est: et ex quibꝰ dictis
dñs ab iniustis offenditur ieis¬
dem quoq a iustis placatur. Nã
phariseus ingressus templum
dicebat. Ieuino bis in sabbato de¬
cimas do om̃iũ que possideo. Sed
iustificatus magis pͥublicanus
qua ille exiit. Ez echias quoq sex
cum molestia corporis afflictus
ad extremitatẽ ꝑuenisset uite: ĩ
oratone cõpunctus dixit. Obsecro

Expanded text:
lerumque justi aliquibus necessitatibus afflicti sua opera coguntur fateri, quod beatus Job fecerat, quem post justitiam flagella deprimebant; sed cum eorum dicta injusti audiunt, haec per elationem potius quam per veritatem existimant prolata. Ex suis enim cordibus verba justomiliter posse vera bona non existimant. Sicut enim gravis culpa est, sibi hoc hominem arrogare, quod non est, sic plerumque culpa nulla est, si humiliter bonum dicat, quod est. Unde saepe contingit, ut justi et injusti habeant verba similia: sed tamen cor semper longe dissimile. Et ex quibus dictis Dominus ab injustis offenditur, in eisdem quoque a justis placatur. Nam Pharisaeus ingressus templum dicebat: Jejuno bis in sabbato: decimas do omnium quae possideo. Sed justificatus magis publicanus, quam ille exiit. Ezechias quoque rex cum molestia corporis afflictus ad extremitatem pervenisset vitae, in oratione compunctus dixit: Obsecro,
Abbreviated transcription (Latin):
ui ꝑ naturam om̃s insemet ip̃is
ꝓpͥam mutabilitatẽ habent sed
dum inmutabilitate studiose sẽ
ꝑinherere desiderant:inheren
Cumq adhanc toto affectu se
tenent : q̃nq accipiunt ut suꝑ
semet ip̃os duct uincant hoc qd̃
in semet ip̃is inmutabiles extite¬
runt. Quid eñi mutabilitas. nisi¬
mors quedam ẽ: Que dum rem
quandibet inaliud inmutat qͣ¬
si occidit qd̃ fuerat: ut incipiat
ĩmutabilitatẽ: quia udelicet
insemet ip̃o solus inmutabilis
est. De quo per iacobum dici¬
tur. Apud quem non est tr̃a¬
smtatio nec uicissitudirus
obumbratio. Ipsa enim mu¬
tabilitas umbra est. Que quas
obscuraret lucem: si hanc per ali¬
quas uicissitudines ꝑmutaret.
S quia in dm̃ mutabilitas non
uenit: nulla eius lumen umbra
iucissitudinis int̾cidit. Bene aũ
dicitur. Celi ñ sunt in conspectu
eiꝰ mundi: quia per semet ip̃os an
districtũ dei iudicium. nec ip̃i esse
mundi ad ꝑfectũ possunt. qͥ mu¬
dicie p̃dicatores fiunt: ioharne

Expanded text:
 naturam omnes in semetipsis propriam mutabilitatem habent. Sed dum immutabili veritati studiose semper inhaerere desiderant, inhaerendCumque ad hanc toto affectu se tenent, quandoque accipiunt, ut super semetipsos ducti, vincant hoc, quod in semetipsis mutabiles exstiterunt. Quid enim mutabilitas, nisi quaedam mors est? Quae dum rem quamlibet in aliud mutat, quasi occidit, quod fuerat, ut incipiat immutabilitatem , quia videlicet in semetipso solus immutabilis est. De quo per Jacobum dicitur: Apud quem non est transmutatio, nec vicissitudinis obumbratio . Ipsa enim mutabilitas umbra est, quae quasi obscuraret lucem, si hanc per aliquas vicissitudines permutaret. Sed quia in Deo mutabilitas non venit, nulla ejus lumen umbra vicissitudinis intercidit. Bene autem dicitur: Coeli non sunt mundi in conspectu ejus, quia per semetipsos ante districtum Dei judicium nec ipsi esse mundi ad perfectum possunt qui munditiae praedicatores fiunt, Joanne
Abbreviated transcription (Latin):
infirmitatẽ petamꝰ ut ñ fiat: qua¬
tinꝰ ꝑ fortitudinẽ parati sumus.
ut uoluntas conditoris nr̃i etiam
contra uoluntatẽ nram fiat. Hoc
gͥ exemplo non nũqͣm a fortibus
infirmitatis uerba suscipienda s̃:
moꝵ corda gracuis roborent᷑. Uñ
beatus iob cum quasi dubitantis
uerba ꝓtulit dicens. putasne mor¬
Ituus
homo rursum uiuet: ilico senten¬
ciam sue certitudins adiunx̃ qͣait.¬

Expanded text:
infirmitatem petamus ut non fiat, quainfirmitatem petamus ut non fiat, quatenus per fortitudinem parati simus ut voluntas conditoris nostri etiam contra voluntatem nostram fiat. Hoc igitur exemplo nonnunquam a fortibus infirmitatis verba suscipienda suntmorum corda gratius roborentur. Unde beatus Job, cum quasi dubitantis verba protulit, dicens: Putasne mortuus homo rursum vivet? illico sententiam suae certitudinis adjunxit
Abbreviated transcription (Latin):
beatus iob hunc aduentũ ad infe¬
ros redẽptoris nr̃i. petat qd̃ futu¬
rum ꝓuidet: et dicat. Et consti¬
tuas michi tempus in qͦ recorderis
ri meo qd̃ ip̃i certũ ac soludum sen¬
ciunt. quasi ex dubietate aliquid
proferre: ut infirmoꝵ inse uerba
transferãt. S rursum ꝑ fortẽ sen¬
tenciam in firmanti dubietati om̃i¬
modo contradicunt: quatinꝰ ꝑ hoc
qd̃ dubie ꝓferre cernuntur. infirmis
aliquatenus condescendant: et per
hoc qd̃ certam sentenciam ꝓferũt
infirmorum mentes dubias ad so¬
liditatem trahant. Quod nimirũ
dum faciunt : exemplum nr̃i capi¬
tis secuntur. Passioni quippe dñs
ꝓpinquans: infirmantiũ in se uocẽ
sũpsit dicens. Pater mi: si possibi¬
le est transeat a me calix iste. Eoꝵ¬
q timorẽ ut abstraheret suscepit:
et rursus ꝑ obedientiam ium for¬
titudinis oftendens ait. Uerũptñ
ñ sicut ego uolo s sicut tu. ut cũ
hoc ĩminet qd̃ fieri nolumꝰ. sic ꝑ

Expanded text:
beatus Job hunc adventum ad infebeatus Job hunc adventum ad inferos Redemptoris nostri, petat quod futurum praevidit, et dicat: Et constituas mihi tempus in quo recorderis ri in eo quod ipsi certum ac solidum sentiunt quasi ex dubietate aliquid proferre, ut infirmorum in se verba transferant. Sed rursum per fortem sententiam infirmanti dubietate omnimodo contradicunt, quatenus per hoc quod dubie proferre cernuntur infirmis aliquatenus condescendant, et per hoc quod certam sententiam proferunt, 399 infirmorum mentes dubias ad soliditatem trahant. Quod nimirum dum faciunt exemplum nostri capitis sequuntur. Passioni quippe Dominus propinquans infirmantium in se vocem sumpsit, dicens: Pater mi, si possibile est, transeat a me calix iste , eorumque timorem, ut abstraheret, suscepit; et rursus per obedientiam vim fortitudinis ostendens ait: Verumtamen non sicut ego volo, sed sicut tu ut cum hoc imminet quod fieri nolumus, sic per
Abbreviated transcription (Latin):
sub lege: ut eos qui sub lege erant
redimeret. Hanc itaq redemptio¬
nẽ uir dñi p̃sciens in qua erant mul¬
tietiam ex gentilitate liberandi. sic̃
ip̃e ait. licet hec celes in corde tuo.¬
tam̃ scio quia uniuersoꝵ memine¬
ris: apud omnipotentẽ dm̃ tempus
sibi constitui sue recordat̃onis petit.
hinc est eñi qd̃ in euangłio dñs dic̃.
Et ego si exaltatꝰ fuero a t̾ra: om̃ia
traham adme ip̃m. Om̃ia uidelicet
electa. Non eñi ab inferno rediens
dñs electos simul et reꝓbos traxit:
Ex eo eñi qd̃ mordemꝰ: partẽ abstꝰ¬
himꝰ. partẽq relinquimꝰ. Quia gͦ
melectis sus funditus dñs occidit
mortẽ: mors mortis extitit. Quia
uͦ ex inferno partem abstulit. par¬
tem reliquit: non occidit funditus
s momordit infernũ. Dicit gͦ. Ero
mors tua omors : id est in electis me¬
is te funditꝰ ꝑimo. Ero morfus tu¬
us inferne: quia sublatis eis te
ex parte transfigo. Sciens igit᷑

Expanded text:
sub lege, ut eos qui sub lege erant sub lege, ut eos qui sub lege erant redimeret . Hanc itaque redemptionem vir Domini praesciens, in qua erant multi etiam ex gentilitate liberandi, sicut iptamen scio quia universorum memineris . » Apud omnipotentem Deum tempus sibi constitui suae recordationis petit. Hinc est enim quod in Evangelio Dominus dicit: Et ego si exaltatus fuero a terra, omnia traham ad me ipsum ; omnia videlicet electa. Non enim ab inferno rediens Dominus, electos simul et reprobos traxit, Ex eo enim quod mordemus, partem abstrahimus partemque relinquimus. Quia ergo in electis suis funditus Dominus occidit mortem, mors mortis exstitit. Quia vero ex inferno partem abstulit, partemque reliquit, non occidit funditus, sed momordit infernum. Dicit ergo: Ero mors tua, a mors; id est, in electis meis te funditus perimo. Ero morsus tuus, inferne, quia, sublatis eis, te ex parte transfigo. Sciens igitur
Abbreviated transcription (Latin):
tentis dei in hoc cotidie ium sue
districtionis ꝑagit: qd̃ uiuentes
indigne. dignis suppliciis demer¬
git. Qui furor nunc equidẽ tran¬
sit. s infine ꝑtransit: quia modo
agitur. s inmundi t̃mino consũ¬
matur. Qui tam̃ iste furor qͣntũ
ad electoꝵ animas in redemptoris
nr̃i aduentu ꝑtrarisit: quia eas
ab inferni claustris ad ꝑadisi gau¬
dia mediator dei et hominũ. dũ
ip̃e illuc pie descenderet reduxit.
Int̾ hec uero sciendum est. qd̃ fu¬
roris niom̃ diuinitati ñ congruit:
quia naturã dei simplicẽ ꝑturba¬
tio nulla confundit. Unde ei dicit᷑.
Tu autẽ dñator uirtutis cũ tran¬
quillitate iudicas: et cũ magna
ꝓuidentia disponis nos. S quia
ustoꝵ anime ꝑmediatoris ad¬
uentũ erant quandoq ab infer-¬
ni locis quamiis ñ penalibus
liberande: hoc quoq iustus uir
p̾uidet. et perendo subiungit.
Et constituas mͥ tempus in quo
recorderis mei.tubi uenit ple¬
nitudo tp̃ris.misit ds̃ filium
suum factum ex muliere factũ

Expanded text:
tentis Dei in hoc quotidie vim suae districtionis peragit, quod viventes indigne dignis suppliciis demergit. Qui furor nunc equidem transit, sed in fine pertransit, quia modo agitur, sed in mundi termino consummatur. Qui tamen iste furor, quantum ad electorum animas, in Redemptoris nostri adventu pertransiit, quia eas ab inferni claustris ad paradisi gaudia mediator Dei et hominum, dum ipse illuc pie descenderet, reduxit. Inter haec vero sciendum est quod furoris nomen Divinitati non congruit, quia naturam Dei simplicem perturbatio nulla confundit. Unde ei dicitur: Tu autem dominator virtutis cum tranquillitate judicas, et cum magna reverentia disponis nosustorum animae per Mediatoris adventum erant quandoque ab inferni locis quamvis non poenalibus liberandae. Hoc quoque beatus Job praevidet, et petendo subjungit: Et constituas mihi tempus in quo recorderis mei . At ubi venit plenitudo temporis, misit Deus Filium suum, factum ex muliere, factum
Abbreviated transcription (Latin):
curauerat: que uas electõnis uo¬
cabat. Uel certe peccata nr̃a sig¬
nantur insacculo: cũ mala q̃
fecimꝰ sollicito semꝑ corde pensa¬
mus. Quid namq est cor homi¬
nis. nͥ sacculus dei : Ubi dũ studi¬
ose conspicimꝰ ꝑ quanta deliqͥmꝰ.
peccata nr̃a quasi indei sacculo
signata portamꝰ. An ñ peccatũ
suum dauid signatũ tenebat ĩ
cebat: iniquitatem meamego
cognosco. et delictũ meũ contra
me est semꝑ: Et quia culpas
quas nos intuendo et penitẽdo
cognoscimꝰ. puis nobis conditor
relaxat : recte post signata in sac¬
culo delicta subiungitur. Sedcu¬
rasti iniquitatẽ meã. Se si aꝑte
dicit. Que mͦ signas ut peniten¬
do uideam: agis ꝓculdubio ne
in retributõne uideant᷑. Uñ seq̃r.¬

Expanded text:
curaverat, quem Vas electionis vocuraverat, quem Vas electionis vocabat. Vel certe peccata nostra signantur in sacculo cum mala quae fecimus sollicito semper corde pensamus. Quid namque est cor hominis, nisi sacculus Dei? Ubi dum studiose conspicimus per quanta delinquimus, peccata nostra quasi in Dei sacculo signata portamus. An non peccatum suum David signatum tenebat in cebat: Iniquitatem meam ego agnosco, et delictum meum coram me est semper ? Et quia culpas, quas non intuendo et poenitendo cognoscimus, pius nobis conditor relaxat, recte post signata in sacculo delicta subjungitur: Sed curasti iniquitatem meam. Ac si aperte dicat: Quae modo signas ut poenitendo videam, agis procul dubio ne in retributione videantur. Seq
Abbreviated transcription (Latin):
at ad pubpli publicũ iudicii. Uñ
etiam ꝑ moysen dicitur. Nonne
hec congregata sunt apud me et
signata inthesauris meis: in die
ultionis reddam illis. Cum uero
pro malis que fecimꝰ discipline
flagello atterimur et hec ꝑ peni¬
tentiam deflemus: iniquitatem
nr̃am signat et curat: quia nec
multa hic deserit. nec in iuditõ
punienda reseruat. Signat gͥ
delicta: quia ea hic subtiliter
attendit ut feriat. Curat uero:
quia hec ꝑ flagellum funditus
relaxat. Unde iniquitatẽ quoq
illiꝰ ꝑsecutoris sui que in t̾ra ꝓ¬
strauerat signando curauit: cũ
de illo adananiam dixit. Uas
electionis est mͥ iste: ut portet
nom̃ meũ coram gentib et regi¬
b et filiis isrł. Ego eñi ostendã
illi: quanta oporteat eũ ꝓ nõie
meo.Cui eñi ad huc ꝓ transac¬
tis excessib uenturas᷑ passiones
minatur: ꝓfecto hoc qd̃ delique¬
rat incorde: signatũ tenebat.
S ꝓculdubio delicta eiꝰ signata

Expanded text:
at ad publicum judicii; unde at ad publicum judicii; unde etiam per Moysen dicitur: Nonne haec condita sunt apud me, et signata in thesauris meis? in die ultionis reddam illis . Cum vero pro malis quae fecimus, disciplinae flagello atterimur, et haec per poenitentiam deflemus, iniquitatem nostram signat et curat, quia nec inulta hic deserit, nec in judicio punienda reservat. Signat igitur delicta, quia ea hic subtiliter aquia haec per flagellum funditus relaxat, unde iniquitatem quoque illius persecutoris sui, quem in terra prostraverat, signando curavit, cum de illo ad Ananiam dixit: Vas electionis mihi est iste ut portet nomen meum coram regibus et gentibus, et filiis Israel. Ego enim ostendam illi, quanta eum oporteat pro nomine meo pati . Cui enim adhuc pro transactis excessibus venturas passiones minatur, profecto hoc quod deliquerat in corde signatum tenebat. Sed procul dubio delicta ejus signando
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa ꝓpt̾ retributionẽ signat. Qͥd¬
eñi ingressib. nisi unaqueq nr̃a ac¬
tio designatur: Om̃ps itaq ds̃ et
gressus dinumerat et peccatis par¬
cit: quia et subtiliter acta nr̃a cos¬
siderat. et tam̃ hec penitentib mi¬
sericordit̾ relaxat: quia et duriciã
in peccantib conspicit. s tam̃ hanc
p̃ueniente gr̃a ad penitentiã emol¬
lit. Culpas uero enumerat: cum
nos ip̃os ad singula que fecimus
deflenda conuertit. Quas miseri¬
corditer relaxat: quia ea dũ nos pu¬
nimus ip̃e nequaquã mextremo
examine iudicat: paulo attestãte
qui ait. Si nos met ip̃os diiudicare¬
mus: ñ utiq iudicaremur. Uñ ad¬
huc subditur. Signasti qͣsi in saccu¬
lo delicta mea: s curasti miqͥtatẽ
meam. Signant᷑ quasi in sacculo
delicta nr̃a: quia hoc qd̃ nos ext̃iꝰ
agimꝰ. nͥ penitentia int̾ueniente
diluamꝰ insecreto iudicioꝵ dei sub
quadam occultatione seruatur:
ut qñq etiã de sigillo secreti. exe¬

Expanded text:
opter retributionem signat. Qenim in gressibus, nisi unaquaeque nostra actio designatur? Omnipotens itaque Deus et gressus dinumerat, et peccatis parcit, quia et subtiliter acta nostra considerat, et tamen haec poenitentibus misericorditer relaxat. Qui et duritiam in peccantibus copraeveniente gratia ad poenitentiam emollit. Culpas nostras Deus enumerat, cum nos ipsos ad singula quae fecimus deflenda convertit, quas misericorditer relaxat, quia ea dum nos punimus ipse nequaquam in extremo examine judicat, Paulo attestantequi ait: Si nosmetipsos judicaremus, non utique judicaremur : unde adhuc subditur: Signasti quasi in sacculo delicta mea, sed curasti iniquitatem meam. Signata sunt quasi in sacculo delicta nostra, quia hoc quod nos exterius agimus, nisi poenitentia interveniente diluerimus, in secreto judiciorum Dei sub quadam occultatione servatur, ut quandoque etiam de sigillo secreti exe