comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ante dixeramꝰ uos implete mensu¬
ramspatrum ur̃orum ad ꝑsonam dñi ꝑti¬
nere. eo quod occidendus eẽt ab eis pot̃
& ad discipłos eius referri. de quib nunc
dicit. Ecce ego mitto ad uos ꝓpħas. et
sapientes & sc̾ribas: & ex illis occidetis
& crucifigetis. et flagellabitis insinagogis
ur̃is. & ꝑsequemini de ciuitate in ciuitatẽ.
ut compleatis mensuram patrũ ur̃orum.
Simulq obserua iuxta apłm scribentem
ad chorintios. uaria dona ẽẽ discipuloꝵ¬
xp̃i: alios ꝓpħas qui uentura p̃dicant:
alios sapientes qui nouerint quando
debeant ꝓferre sermonem: alios scribas
in lege doctissimos. E x quib lapidatus
est stepħs. paulus occisus: crucifixus
petrus: flagellati in actib apłoꝵ disci-¬
puli. Et ꝑsecut sunt eos de ciuitate in¬
super uos omnis sanguis iustus qui effueꝰ
est suꝑ terram: a sanguine abel iusti.usq
ad sanguinem zachariȩ filii barachiȩ.

Expanded text:
ante dixeramus: Implete mensuram patrum vestrorum, ad personam Domini pertinere, eo quod occidendus esset ab eis, potest et ad discipulos ejus referri, de quibus nunc dicit: Ecce mitto ad vos prophetas, et sapientes, et scribas, et ex illis occidetis, et crucifigetis, et flagellabitis in synagogis vestris, et persequemini de civitate in civitatem, ut impleatis mensuram patrum vestrorum. Simulque observa juxta Apostolum scribentem ad Corinthios, varia esse dona discipuloi; alios prophetas, qui ventura praedicant; alios sapientes, qui noverint quando debeant proferre sermonem; alios scribas in Lege doctissimos, ex quibus lapidatus est Stephanus, Paulus occisus, crucifixus Petrus, flagellati in Actibus apostolorum discipuli: et persecutsuper vos omnis sanguis justus qui effusus est super terram, a sanguine Abel justi usque ad sa
Abbreviated transcription (Latin):
uem debilem edidit mater ex u¬
tero:. sanum fecit petrus ex uer
formauit. Huius aũt thesauri opibꝰ non
solum ille ad uitus est cui gressus est
redditus: s ȩtiam quinq milia uroꝵ
quȩ tunc ad exhortationẽ apłi. ob eiꝰcsẽ
did̾unt. Et ille pauꝑ qui non habebat
quod petenti daret. tantam dedit di¬
uinȩ gr̃ȩ largitatem: ut quẽ admodũ
unum hominem redintegrat in pedibꝰ.
sic tot milla credentium sanar& in cor
iudaica ꝑfidia inuenerat claudican
tus hic dilectissimi. cui consolatio ȩter¬
na ꝓmittitur. non est cum huius mun¬
di affectione cõmunis: nec beatum
tius humani generis deploratione fun¬
duntur. alia est ratio scõꝵ gemituum.
alia beatoꝵ causa lacͥmarum. Religio¬
sa tristicia. aut alienum peccatũ lug&
aut ꝓpͥum: nec de hoc dolet qđ diuina
humana iniquitate cõmittitur: ubi ma¬
gis plangendus est. faciens mala quam
patiens: quia iniustum malitia sua de¬
mergit ad penam: iustum aũt toleran¬
cia ducit ad gloriam. Aatħm.

Expanded text:
uem debilem edidit mater ex utero, sanum fecit Petrus ex verbformavit. Hujus autem thesauri opibus non solum ille adjutus est cui gressus est redditus, sed etiam quinque millia virorum, qui tunc ad exhortationem Apostoli ob ejusdem diderunt . Et ille pauper qui non habebat quod petenti daret, tantam dedit divinae gratiae largitatem, ut quemadmodum unum hominem redintegrarat in pedibus, sic tot millia credentium sanaret in cordJudaica perfidia invenerat claudicanttus hic, dilectissimi, cui consolatio aeterna promittitur, non est cum mundi hujus afflictione communis; nec beatum tius humani generis deploratione funduntur. Alia ratio est sanctorum gemituum, alia beatarum causa lacrymarum. RELIGIOSA tristitia aut alienum peccatum luget aut proprium; nec de hoc dolet quod divina humana iniquitate committitur; ubi magis plangendus est faciens maligna quam patiens, quia injustum malitia sua demergit ad poenam, justum autem tolerantia ducit ad gloriam. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sentem uultũ dei cern̾e: in circũscͥp¬
tum lum̃ uidẽ ÷ nullo mortis metu
affici: in corruptionis ꝑpetuȩ mun̾e
letari . S ad hȩc audita in ardescit
animus: iamq illic cupitͫ ͭ qui ne assiste¬
re. ubi se spat sine fine gaudẽ. S ad mag

Expanded text:
circumscriptum lumen videre, nullo mortis metu affici, incorruptionis perpetuae munere laetari? Sed ad haec audita inardescit animus, jamque illic cupit assistere, ubi se sperat sine fine gaudere. Sed ad mag
Abbreviated transcription (Latin):
nob̃ ꝓmittunt᷑ in cęlis: uiles¬
cunt animo omĩa quȩ habentur in
terris. Terrena namq substantia su-¬
ꝑnȩ felicitati cõparata: pondꝰ est non
subsidium. Temporalis uita ȩternȩ ui-¬
tȩ cõparata: m̃ors est potius dicenda
quã uita. Ipse enim cotidianus defectꝰ
corruptionis: quid est aliud quã que-¬
dam ꝓlixitas mortis. & Quȩ aut̃ lingͣ
dic̾e. uł quis intellectꝰ caꝑe sufficit.

Expanded text:
nobis promittuntur in coelis vilescunt animo omnia quae habentur in terris. Terrena namque substantia supernae felicitati comparata pondus est, non subsidium. Temporalis vita aeternae vitae comparata mors est potius dicenda quam vita. Ipse enim quotidianus defectus corruptionis quid est aliud quam quaedam prolixitas mortis? Quae autem lingua dicere, vel quis int
Abbreviated transcription (Latin):
elinquat gͥ omĩa: quipot̃. Qui
aũt relinquere omĩa ñ potest:
cum aũt adhuc rex longe est. legationẽ
mittat. lacͥmarum. elemosinarũ. hosti¬
arũ munera offerat. Uult enun pla-¬
cari p̃cibus: qui scit quia portari non
possit iratus. Quod adhuc morã facit
uenire: leganionẽ pacis sustin&̃. Ue¬
nisset iam namq si uellet: & cunctos
suos adu̾sarios trucidasset. S ꝙ quã
terribilis ueniat indicat: & tam̃ ad ue¬
niendũ tardat. quia ñ uult inueni¬
re quos puniat: s reatum noħ con¬
temptꝰ nr̃i deniintiat dicens. Sic gͦ
om̃is ex uob̃ qui ñ renuntiat om̃ib¬
quia ꝑ iram non potest ferri: ꝑ postu¬
latȩ pacis uult legationẽ placari. La
catorum: elemosinis tergite: sacris hosti¬
is expiatȩ. Nolite possidere ꝑ desidiũ:
quȩ adhuc ꝑ usum miniie reliqͥstis.
Spem in solo redemptore figite: ad ȩter¬
nam patriam m̃te transite. Si enim in
hoc mundo nichil amando possidetis:
etiam possidendo cuncta reliqͥstis. Ipse

Expanded text:
elinquat ergo omnia, qui potest; qui autem relinquere omnia non potest, cum adhuc rex longe est, legationem mittat lacrimarum, elemosinarum, hostiarum munera offerat: uult enim placari precibus, qui scit, quia portari non possit iratus. Quod adhuc moram facit uenire, lega- tionem pacis sustinet: uenisset iam namque, si uellet, et cunctos suos aduersarios trucidasset! Sed et quam terribilis ueniat indicat, et tamen ad ueniendum tardat, quia non uult inuenire, quos puniat. Reatum nobis contemptus nostri denuntiat dicens: “Sic ergo omnis ex uobis, qui non renuntiat omnibquia qui per iram non potest ferri, per postulatae pacis vult legationem placari. Lavcatorum, eleemosynis tergite, sacris hostiis expiate. Nolite possidere per desiderium quae adhuc per usum minime reliquistis. Spem in solo Redemptore figite, ad aeternam patriam mente transite. Si enim nil in hoc mundo jam amando possidetis, etiam possidendo cuncta reliquistis. Ipse
Abbreviated transcription (Latin):
noscer& anxius senex ꝑ eum se sibi reddi¬
tum. quem de se non credidat nasciturũ:¬
cuius causa & amisisse ꝓbabat. & rece¬
pisse sermonem. Quid hac fr̃s religio¬
ne głosuis. quid hac insignius fide. in
mutus loquitur. & insecreto mater¬
norum uiscerum. paruuli totiꝰ mundi
gaudia futura p̃ludunt.ᷤ. Nec enim
poterat ueteri sub lege ordinem suumn
talis seruare natura: quando ꝑ nouan
diuinitatis grãm. nouum saluti om̃um
misterium parabatur.

Expanded text:
nosceret anxius senex, per eum se sibi reddinosceret anxius senex, per eum se sibi redditum, quem de se non crediderat nasciturucujus causa, et amisisse probabat, et recepisse sermonem. Quid hac, fratres, religione gloriosius? Quid hac insignius fide? in us loquitur, et in secreto maternorum viscerum parvuli totius mundi gaudia futura praeludunt; nec enim poterat veteri sub lege ordinem suum mortalis servare naturam, quando per novam Divinitatis gratiam, novum saluti omnium mysterium parabatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ullus ignorat lim̃i. omnẽ par iii¬
temi inter ipsa lucis exordia. mestis con¬
crepare uagitibus: solus baptista dñi
ultra legem nascentium. natiuitatem suã
leticiȩ exultatione p̃uenit. Et quã de¬
cuit fr̃s ut de matre sterili nasceretur:
qui fecunditatem uirginis reuelabat:
quatimis mirabilem partum. mirabilit̃
natus ostendẽt. Illud ȩtiam quã stupen¬
dum quamq magnificum: qđ zacha¬
rias sacerdos pater futurus ꝓpħȩ. quia
hoc ipsum quod gerebatur angło loq̃n¬
ti non credidit. usum loquendi amisit.
donec ꝓmissione completa. natus no¬
ui hominis preco. paternȩ linguȩ uin-¬
cula relaxaret. Os enim quod angłs
clauserat: ꝓmissuᷤᷤ ab anglo filiꝰ reserauit.
um de nuncupatione IIII.¬
paruuli cognatoꝵ uicinorumq
hesitar& arbitrium: propͥetatẽ ueri no¬
minis eius. quod angło dictante didice.
monis. pater mutus aꝑuit: ut cuius uati¬
uitatem p̃ceptione cȩlest tacitus expec-¬
tabat. nati uocabulum loqueretur : & ag¬

Expanded text:
ullus ignorat, carissimi, omnem parvulutem, intra ipsa lucis exordia moestis concrepare vagitibus; solus Baptista Domini ultra legem nascentium nativitatem suam laetitiae exsultatione praevenit. Et quam decuit, fratres, ut de matre sterili nasceretur, qui fecunditatem virginis revelabat; quatenus mirabilem partum mirabiliter natus ostenderet. Illud etiam quam stupendum, quamque magnificum, quod Zacharias sacerdos, pater futurus prophetae; quia hoc ipsum, quod gerebatur, angelo loquenti non credidit, usum loquentis amisit, donec, promissione completa, natus novi hominis praeco paternae linguae vincula relaxaret. Os enim quod angelus clauserat, promissus ab angelo filius reseravit. Nam cum de nuncupatione parvuli cognatorum, vicinorumque haesitaret arbitrium, proprietatem veri nominis ejus, quam angelo dictante didicerasermonis, pater mutus aperuit; ut ejus nativitatem praeceptione coelesti tacitus exspectabat, nati vocabulum loqueretur, et ag
Abbreviated transcription (Latin):
crucem dñi baiulamus: cum aut ꝑ ab¬
stinentiam carnem afficimusͥ aut ꝑ
cõpassionem ꝓximi. necessitatẽ illius
nrãm putamus. Qui enim dolorem ex¬
hib& in aliena necessitate: crucẽ por¬
tat inm̃te. Sciendum uͦ est: qđ sunt
non nulli qui carnis abstinentiam ñ¬
ꝓ deo s ꝓ inam gła exhibent. E sunt
pleriq qui cõpassionem ꝓximo ñ sp̃u¬
aliter. s carnalit᷑ impendunt: ut ei
ñ ad uirtutẽ. s quasi miserando ad
culpas faueant. Hii itaq crucẽ qͥdẽ
uidentur ferre: s dnm̃ non secunt᷑.
Unde recte hȩc eadem ueritas dicit.
Qui ñ baiulat crucem suam & uenit
Dire est: uł carnis abstinentiam
uel cõpassionẽ ꝑ roximo ꝓstudio ȩ¬
ternȩ intentionis exhib̾e. Nam qͥsqͥs
hec ꝓ temporali intentione exhib&:
crucem quidem baiulat: s ire post
dñm recusat. Quia uͦ sublimia pre¬
cepta data sunt: ꝓtinus cõparatio
ȩdificandȩ sublimitatis adiungitur

Expanded text:
crucem Domini bajulamus, cum aut per abstinentiam carnem afficimus, aut per compassionem proximi necessitatem illius nostram putamus. Qui enim dolorem exhibet in aliena necessitate, crucem portat in mente. Sciendum vero est quod sunt nonnulli qui carnis abstinentiam n sed pro inani gloria exhibent. Et sunt plerique qui compassionem proximo non spiritaliter impendunt, ut ei non ad virtutem sed quasi miserando ad culpas faveant: hi itaque crucem quidem videntur ferre, sed Dominum non sequuntur. Unde recte haec eadem Veritas dicit: Qui non accipit crucem suam, et ire, est vel carnis abstinentiam, vel compassionem proximo studio aeternae intentionis exhibere. Nam quisquis haec pro temporali intentione exhibet, crucem quidem bajulat, sed ire post Dominum recusat. Quia vero sublimia praecepta data sunt, protinus comparatio aedifican
Abbreviated transcription (Latin):
plebis udeorum.
onsiderans petrus uenit ad domũ
mariȩ matris ioħis. qui cognomi¬
natus est marcus: ubi erant multicon¬
gregati & orantes. Pulsante aũt eo osti¬
um ianuȩ: ꝓcessit puella ad uidendũ
nomine rode. Et ut cognouit uocem
petri: pre gaudio non aꝑuit ianuam:
s intro currens. nuntiauit stare petrũ
ante ianuam. At illi dixerunt ad eam.
Insanis. Illa aũt affirmabat sic se hab̾e.
Illi aũt dicebant. Angłs eius ẽ. letrus¬
aut̃: ꝑseuerabat pulsans. Cum aũt
aꝑuissent: uiderunt eum & obstupu¬
erunt. Annuens aut̃ eiꝰmanu ut tace¬
rent: enarrauit quomͦ dñs eduxisset
alium locum.
acta aũt die: erat non parua
ꝑturbatio inter milites: qͥd nam
requisisset eum & non inuenisset: in¬
quifitione facta de custodib iussit eos¬
ad duci. Descendensq a iudea in cesare¬
am: ibi cõmoratus est. Erat aut̃ iratus
tẏriis & sydoniis. At illi unanimes
uenerunt ad eum: & ꝑsuaso blasto. qͥ
erat suꝑ cubicłm regis. postulabant

Expanded text:
plebis Iudaeorum consideransque venit ad domum Mariae matris Iohannis qui cognominatus est Marcus ubi erant multi congregati et orantes pulsante autem eo ostium ianuae processit puella ad audiendum nomine Rhode et ut cognovit vocem Petri prae gaudio non aperuit ianuam sed intro currens nuntiavit stare Petrum ante ianuam at illi dixerunt ad eam insanis illa autem adfirmabat sic se habere illi autem dicebant angelus eius est autem perseverabat pulsans. Cum autem aperuissent, viderunt eum, et obstupuerunt. Annuens autem eis manu, ut tacerent, narravit quomodo Dominus eduxisset alium locum. acta autem die, erat non parva turbatio inter milites, quidnam requisisset eum, et non invenisset, inquisitione facta de custodibus, jussit eos duci: descendensque a Judaea in Caesaream, ibi commoratus est. Erat autem iratus Tyriis et Sidoniis. At illi unanuenerunt ad eum et persuaso Blasto, qui erat a cubiculo regis, postulabant
Abbreviated transcription (Latin):
erat plena oꝑib bonis: & elemosinie
quas faciebat. Fac tum est aũt in dieb
illis: ut infirmata moreretur. Quam
cum lauissent: posuer̃t eam in cenacło.
in ea: miserunt duos uiros ad eum ro¬
gantes. Ne pigriteris uenire usq ad nos.
Erurgens aũt petrus: uenit cum ilis
& cũ aduenisset. duxerunt illum in
cenaculum: & circũsteterunt illũ om̃s
uidue flentes: ꝙ ostendentes tumcas
& uestes quas faciebat illis dorcas. E ie
ctis aũt om̃ib forais: petrus ponens ge¬
nua sua orauit. Et conu̾sus ad corpus
dixit. Tabita surge. At illa aꝑuit ocłõs
suos: & uiso petro resedit. Dansq illi ma¬
num erexit eam: & cum uocasset scõs
ac uiduas. assignauit eam uiuam. No¬
tum aũt fac tum est ꝑ uniu̾sam ioppem.
& credidunt multi in domino..

Expanded text:
plena operibus bonis et elemosynis quas faciebat factum est autem in diebus illis ut infirmata moreretur quam cum lavissent posuerunt eam in cenaculo esset in ea miserunt duos viros ad eum rogantes ne pigriteris venire usque ad nos exsurgens autem Petrus venit cum illis et cum advenisset duxerunt illum in cenaculum et circumsteterunt illum omnes viduae flentes et ostendentes tunicas et vestes quas faciebat ilctis autem omnibus foras, Petrus ponens genua oravit: et conversus ad corpus, dixit: Tabitha, surge. At illa aperuit oculos suos: et viso Petro, resedit. Dans autem illi manum, erexit eam. Et cum vocasset sanctos, et viduas, assignavit eam vivam. Notum autem factum est per universam Joppen: et crediderunt multi in Domino.
Abbreviated transcription (Latin):
mur ẽẽ consortes. Beatus es inqͥt symon
bariona. Bariona siriacȩ: latinȩ dr̃ filiꝰ
columbȩ. filius aũt columbȩ. recte uoca¬
tur apłs petrus: quia uidelicet columba
multum simplex est animal: et ipse pru¬
denti ac pia simplicitate. xp̃m sequebatur:
memor illius p̃cepti. qđ cumsuis condis¬
cipłis. ab eodem magistro simplicitatis ac
ueritatis accepit. Estote prudentes sic̃
serpentes: & simplices sicut columbȩ.
nuncupatur: qui sp̃uali gr̃a plenus ex¬
titisse monstratur: Eugł̃ium Require ĩ¬

Expanded text:
mur esse consortes. Beatus es, inquit, Simon mur esse consortes. Beatus es, inquit, Simon Bar Jona. Bar Jona Syriace, Latine dicitur filius columbae. Filius autem columbae recte vocatur apostolus Petrus, quia videlicet columba multum simplex est animal, et ipse prudenti ac pia simplicitate Dominum sequebatur, memor illius praecepti quod cum suis condiscipulis ab eodem magistro simplicitatis ac veritatis accepit: Estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae . nuncupatur, qui spirituali gratia plenus exstitisse monstratur. Et justa laude
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfiteatur: discipls excellentiam diuinȩ ȩ¬
ternitatis ostendat. Dñs de se qđ minus
est: discipłs de dño intimat qđ maius ẽ.
Dñs de se quod factus est ꝓpt̾ nos: discipłs
declarat de dño. quia ip̃se est quifec̃ nos.
hominis. quam filium dei appellare con¬
sueuit: ut nos admoneat dispensatio¬
nis quam ꝓ nob̃ suscepit. S nos necesse
est tanto humiliꝰ diuinitatis eius alta
uenerarr quanto illum meminimus
ꝓ nr̃a exaltatione. ad humanitatis infi
ma descendisse. Si enim inter sacram̃ta
incarnationis eius. quib redẽpti sumꝰ.
potentiam diuinitatis qua creati sumꝰ.
pia semꝑ mente recolimus: fit ut ipsi qͦ
donemur. Nam confitente illo xp̃m filiũ
dei uiui: udeamus quid sequatur. Res¬
pondens aũt̃ ihc. dixit. Beatus es sy¬
mon bariona. Constat gͦ. quia pꝰ uerã
xp̃i confessionẽ: uere beatitudinis p̃mia
restant. S intueamur attentiꝰ qualẽ
nos ueraciter eum confitendo merea¬

Expanded text:
profiteatur, discipulus excellentiam divinae aeprofiteatur, discipulus excellentiam divinae aeternitatis ostendat. Dominus de se quod minus est, discipulus de Domino intimat quod majus est; Dominus de se quod factus est propter nos, discipulus declarat de Domino quod ipse est qui fecit noshominis quam Filium Dei appellare consuevit, ut nos admoneret dispensationis quam pro nobis suscepit. Sed nos necesse est tanto humilius divinitatis ejus alta venerari, quanto illum meminimus pro nostra exaltatione ad humanitma descendisse. Si enim inter sacramenta incarnationis ejus, quibus redempti sumus, potentiam divinitatis qua creati sumus pia semper mente recolimus, fit ut ipsi quoqdonemur. Nam confitente illo Christum Filium Dei vivi, videamus quid sequitur. Respondens autem Jesus, dixit: Beatus es, Simon Bar Jona. Constat ergo quia post veram Christi confessionem, vera beatitudinis praemia restant. Sed intueamur attente, quale qnos veraciter eum confitendo merea
Abbreviated transcription (Latin):
cit. Nob̃ aũt. reuelauit deus ꝑspiritũ
suum. Cui fimile est. quod hic dñs cum
in t̾rogasset discipłos suos. qũẽ eum dice¬
rent eẽ homines: & illi diu̾sas diu̾soꝵ
opiniones p̃misissent᷑. dicit illis. Uos
aut̃ quẽ me eẽ dicitis. Quasi ab homi¬
num generalitate illos sequestrans: et de
dens symon petrus dixit. Tues xp̃c fi¬
lius deiuiui. Deum urium appellat ad
distinctionem falsorum deorum: quos
uario delisa errore gentilitas. uel de
mortuis sibi hominib instituit: uł maio¬
redementia de insensibili materia quos
adorar& creauit: de qualib canitur in
psalmo. Simulachra gent̾ium argentũ
& aurum: oꝑa manuum hominũ. Os
habent& non loquentur÷ oculos habẽt
otet dilectio ur̃a. quam miranda
distinctione sit factũ. ut cũ de
utraq eiusdem dñi & saluatoris nr̃i
natura. ab ipso domino. & afideli eius dis¬
cipło petro. eẽt ꝓferenda sententia: dñs
ipse humilitatem assumptȩ humanitatis

Expanded text:
cit: Nobis autem revelavit Deus per Spiritum cit: Nobis autem revelavit Deus per Spiritum suum . Cui simile est quod hic Dominus cum interrogasset discipulos, quem eum dicerent homines esse, et illi diversas diversorum opiniones prompsissent, dicit illis: Vos autem quem me esse dicitis? Quasi ab hominum generalitate illos sedens Simon Petrus, dixit: Tu es Christus Filius Dei vivi. Deum vivum appellat ad distinctionem falsorum deorum, quos vario delusa errore gentilitas, vel de mortuis sibi hominibus instituit, vel majore dementia de insensibili materia quos adoraret, creavit, de qualibus canitur in Psalmo: Simulacra gentium argentum et aurum, opera manuum hominum. Os habent et non loquentur, etc. . Notetautem dilectio vestra quam miranda distinctione sit factum, ut cum de utraque ejusdem Domini et Salvatoris nostri natura, ab ipso Domino et a fideli ejus discipulo esset proferenda sententia, Dominus ipse humilitatem assumptae
Abbreviated transcription (Latin):
digna mercẽde remunero. Nam sicut
int̾rogatis generalit᷑ om̃ĩbꝰ. petrus res¬
pondit unus ꝓ om̃ibꝰ: ita qđ petro dñs
respõdit. in pẽtro om̃ib respondit. Ideo
quid alii de se sentiant in quirit: ut ex¬
positis pͥmo sententiis errantium: disci¬
płĩ ꝓbarentur ueritatem suȩ confessioĩs
non de opinone uulgata. s de ip̃so ꝑce¬
pisse dnice reuelationis archano. Xi.
uem dicunt homines eẽ filium ho¬
minis Pulchrȩ homines appellat¬
dñs eõs qui de filio homias tantum lo¬
qui nouerant: qui diuinitatis archana nes¬
ciebant. Iam qui duunitatis eius miste¬
ria caꝑe noruntͥ merito supra homines
ẽẽ dicuntur: a pl̃o attestante qui ait. Qa
oculus non uidit. nec auris audiuit. nec
in cor hominis ascendit: quȩ p̃parauit
deus diligentib se. Qui cum hȩc de ho¬
minib hoc est humana solum sapien¬
tib. corde. aure. & oculo p̃mitter&: more
de se siuisq similib. quia generalem hu-¬
manitatis scientiam transcendint. adie-¬

Expanded text:
Nam sicut interrogatis generaliter omnibus Petrus respondit unus pro omnibus, ita quod Petro Dominus respondit, in Petro omnibus respondit. Ideo quid alii de se sentiant inquirit, ut expositis primo sententiis errautinm, discipuli probarentur veritatem suae confessionis non de opinione vulgata, sed de ipso percepisse Dominicae revelationis arcano. Quem, inquit, dicunt homines esse Filium hominis? Pulchre homines appellat eos qui de Filio hominis tantum loqui noverant, quia divinitatis ejus arcana nesciebant. Nam qui divinitatis ejus mysteria capere norunt, merito supra homines esse dicuntur, Apostolo attestante, qui ait: Quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor Deus diligentibus se . Qui cum haec de hominibus, hoc est, humana solum sapientibus corde, aure et oculo, praemitteret, mox de se ac de sui similibus, quae generalem humanitatis sententiam transcenderent, adje
Abbreviated transcription (Latin):
tum dicebat: seq conscium in illa us¬
tute non ẽẽ. quam nesciens fecisset.
S in hac humilitatis mutuȩ amica cis¬
tentione: accessit arbiter puer qui
ereptus est. Nam dicebat. E go culs
ex aqua traherer: suꝑ caput meum ab¬
batis melotem uidebam: atq ipsum me
ex aquis ediic̾e considabam. Ui i i.

Expanded text:
tum dicebat: seque conscium in illa vitum dicebat: seque conscium in illa virtute non esse, quam nesciens fecisset. Sed in hac mutuae humilitatis amica contentione accessit arbiter puer qui ereptus est; nam dicebat: Ego cum ex aqua traherer, super caput meum melotem abbatis videbam, atque ipsum me ex aquis educere considerabam. Petr.
Abbreviated transcription (Latin):
consister&: placidus puer scĩ uiri mo¬
nachus. ad hauriendam de lacu a¬
quam egressus est. Qui uas qđ tenu¬
erat in aquam in caute submittens: ip
se cadendo secutus est. Qũẽ mox undi
rapuit: & pene in unius sagittȩ cursĩ.
a terra introrsus traxit. Uiraũt dei ui¬
tra cellam positus hoc protinus agno¬
uit: & maurum festine uocauit dicẽs.
Frater maure curre: quia puer ille qui
ad hauriendam aquam ꝑrexerat in
ꝑrexit maurus: atq usq ad eum lo¬
cum quo ab unda ducebatur puer.
ꝑ terram se ire existimans. suꝑ aqũa
cucurrit: eumq ꝑ capillos tenuit:
rapidoq cursu rediit. Qui mox ue
terram tetigit. ad se reu̾sus pꝰ tergi
respexit: & quia suꝑ aquas cucurris¬
set agnouit: & quod p̾sumere non po¬
tuisset ut fieret. miratus extimuit
factum. E eu̾susq ad patrem: rem ge¬
stam retulit. Uir aũt uenerabilis bi¬
nedic tus: hoc non sius meritis. s obe
dientiȩ illius deputare cȩpit. At
contra maurus. ꝓ solo eius imꝑio fac¬

Expanded text:
ctus Placidus puer sancti viri monachus ad hauriendam de lacu aquam egressus est: qui vas quod tenuerat in aquam incaute submittens, ipse quoque cadendo secutus est. Quem mox unda rapuit, et pene ad unius sagittae cursum eum a terra introrsus traxit. Vir autem Dei intra cellam positus, hoc protinus agnovit, et Maurum festine vocavit, dicens: Frater Maure, curre, quia puer ille qui ad hauriendum aquam perrexerat, inperrexit Maurus; atque usque ad eum locum quo ab unda deducebatur puer, per terram se ire existimans, super aquam cucurrit, eumque per capillos tenuit, rapido quoque cursu rediit. Qui mox ut terram tetigit, ad se reversus post terga respexit, et quia super aquas cucurrisset agnovit, et quod praesumere non potuisset ut fieret, miratus extremuit factum. Reversus itaque ad Patrem, rem gestam retulit. Vir autem venerabilis Benedictus hoc non suis meritis, sed illius obedientiae deputare coepit. At econtra Maurus pro solo ejus imperio fac
Abbreviated transcription (Latin):
onpudicissima uirginitas alicui
discipłoꝵ rectius qũa uirgini
commendatur: ut ẽẽt ad inuicẽ gra¬
ta societas. & floridus aspectꝰ: nec non
& uenustus conu̾sandi uernans alter¬
natim pudicitiarũ splendor decoratꝰ.
Una siquidẽ uirtus uirginitatis in am¬
bob.: s altera ꝓ portio in maria. Alte¬
ra qui dem quia fecundior: s ipsa. Ipsa
uͦ s altera: qͥa & si ipsa eademq
incorruptio : tamen fecunditas integͥ¬
tatis. longe głosior quam uirginitas.
Idcireo & fecunditas in illa. tota deifica
est: et uirginitas. Alioquin nusquam
scđm naturam nascendi. uirginitas
ubi fecunditas p̃dicatur: neq fecundi¬
tas ubi uirginitas integra conseruatur.
Ideoq totum suꝑ excellit de illa quȩ
dicuntur: quia diuina atq in effabi¬
liasi Unde uirginitas & fecunditas
prolis. suꝑ eminens nouitas est: quãqͣm
humanum cernatur. ex carne qđ nasci¬
tur. Uerumtam̃ & si magnificentior
multũ uirginitas inmaria ꝓpt̃ grẽ ex¬

Expanded text:
pudicissima virginitas alicui discipulorum rectius quam virgini commendatur ut esset ad invicem grata societas et floridus aspectus? necnon et venustas conversandi vernans, alternatim pudicitiarum splendore decoratur. Una siquidem virtus virginitatis in ambobus, sed altera proportio in Maria: altera quidem, quia fecundior, sed ipsa. Ipsa vero, sed altera: quia etsi ipsa eademque incorruptio, tamen fecunditas integritatis longe gloriosior quam virginitas. Idcirco et fecunditas in illa tota deifica est et virginitas. Alioqui nusquam secundum naturam nascendi virginitas, ubi fecunditas praedicatur: neque fecunditas, ubi virginitas integra conservatur. Ideoque totum superexcellit de illa quae dicuntur: quia sunt divina atque ineffabilia. Unde virginitas et fecunditas prolis supereminens novitas est, quamquam humanum cernatur ex carne quod nascitur. Verumtamen etsi magnificentior multum virginitas in Maria propter gratiae ex
Abbreviated transcription (Latin):
li qui suꝑnȩ contemplationis facibus
accensi. in solo conditoris sui desid̃io
anhelant: nil iam in hoc mundo cupi-¬
unt: solo ȩternitatis amore pascunt᷑:
terrena quȩq abiciunt: cuncta tem¬
poralia mente transcendunt. Amant
& ardent: atq in ipso suo ardore re¬
quiescunt. Amando ardent: loquen¬
do & alios accendunt. Et quos uer¬
bo tangunt: ardere ꝓtinus in dei a-¬
more faciunt. Quid ergo istos nͥ sera¬
phin dixerim . Quoꝵ cor in igne con-¬
uersum luc& et urit: quia & men¬
tium oculos ad suꝑna illuminant:
& cõpungendo infletib uitioꝵ rubi¬
ginem purgant. Qui gͦ ita ad amorem
sui conditoris inflammati sunt. quo
nisi inter seraphin numerum. sortem
suȩ uocationis acceꝑunt .ᷤ. Pensemꝰ¬
igit᷑ accepta electorum munera: &
uirtute qua possumus. ad amorem
tantȩ sortis anhelemus. Qui in se
donoꝵ grãm minime recognoscit
gemat. Qui uͦ in se minora cognos¬
quia & suꝑnȩ ille distinctiones

Expanded text:
li qui, supernae contemplationis facibus li qui, supernae contemplationis facibus accensi, in solo conditoris sui desiderio anhelant, nihil jam in hoc mundo cupiunt, solo aeternitatis amore pascuntur, terrena quaeque abjiciunt, cuncta temporalia mente transcendunt, amant et ardent, atque in ipso suo ardore requiescunt, amando ardent, loquendo et alios accendunt, et quos verbo tangunt, ardere protinus in Dei amore faciunt. Quid ergo istos nisi seraphim dixerim, quorum cor in igne conversum lucet et urit, quia et mentium oculos ad superna illuminant, et compungendo in fletibus vitiorum rubiginem purgant. Qui ergo ita ad amorem sui conditoris inflammati sunt quo nisi inter seraphim numerum sortem suae vocationis acceperunt? 12. Seergo accepta electorum munera, et virtute qua possumus ad amorem tantae sortis anhelemus. Qui in se donorum gratiam minime recognoscit gemat. Qui vero in se minora cognosquia et supernae illae distinctiones
Abbreviated transcription (Latin):
dñationum currunt. Et sunt ñ nulli
qui dum sibim&. ipsis uigilanti cura do¬
minantur: dum se sollicita intentione
discutiunt. diuino timori semꝑ inheren¬
tes: hoc in munere uir tutis accipumt.
ut iudicare recte & alios possint. In quo¬
rum ꝓfecto m̃tib dum duuna contem¬
platio p̃sto est: in his uelut in throno
suo dñs p̃sidens. alioꝵ facta examinat:
ꝙ cuncta mirabiliter de sua sede dispen¬
sat. Quid gͦ isti nͥ throni sui condito¬
ris sunt.. Uel quo nͥ ad suꝑnarum
sedium numeros adscribuntur.& ꝑ quos
dum scã ȩccłia regitur: pleriunq de qͥb¬
qui tanta dei ac ꝓximi dilec tio¬
ne pleni funt: ut cherubin iuire no¬
minentur. Quia enim ut p̾fati fumus
cherubin plenitudo scientiȩ dr̃: & pau¬
lo decente didicimꝰ. quia plenitudo le¬
gis est caritas: omnes qui dei ac ꝓximi
caritate cȩteris amplius pleni su̾nt.
meritoꝵ suorum sortem. inter cherubm
numeros ꝑceperunt. Et sunt non nul¬

Expanded text:
dominatuum, currunt? Et sunt nonnulli dominatuum, currunt? Et sunt nonnulli qui, dum sibi metipsis vigilanti cura dominantur, dum se sollicita intentione discutiunt, divino timori semper inhaerentes, hoc in munere virtutis accipiunt ut judicare recte et alios possint. Quorum profecto mentibus dum divina contemplatio 1607 praesto est, in his velut in throno suo Dominus praesidens, aliorum facta examinat, et cuncta mirabiliter de sua sede dispensat. Quid ergo isti nisi throni sui conditoris sunt? vel quo nisi ad supernarum sedium numeros ascribuntur? Per quos dum sancta Ecclesia regitur, plerumque de quibusui tanta Dei ac proximi dilectione pleni sunt, ut cherubim jure nominentur. Quia enim, ut praefati sumus, cherubim plenitudo scientiae dicitur, et Paulo dicente didicimus quia plenitudo legis est charitas , omnes qui Dei et proximi charitate caeteris amplius pleni sunt meritorum suorum sortem inter cherubim numeros perceperunt. Et sunt nonnul
Abbreviated transcription (Latin):
nulli: qui diuinȩ largitatis munere re¬
ferti. secretorum celestium sũmam. et
capere p̃ualent & nuntiare. Quo gͦ isti:
nͥ inter archangłoꝵ numerũ deputant᷑ :
Ifaciunt: signa ualenter oꝑantur.
Quo ergo isti: nͥ ad suꝑnarũ uirtutũ sortẽ.
& numerum congruunt.  Et funt non¬
nulli qui ȩtiam de obsessis corporibꝰ ma-¬
lignos sp̃c fugant: eosq uirtute oratio¬
nis. & ui acceptȩ potestatis eiciunt.
Quo itaq isti meritum suum: nͥ inter pote¬
Et sunt non nulli: qui acceptis uirtuti¬
bꝰ. etiam electoꝵ hominum merita tͣns
cendunt. Cumq & bonis meliores sint:
electis quoq frĩb pͥncipant᷑. Quo gͦ isti
sortem suam. nisi inter pͥncipatuum nume¬
rum acceꝑunt.. Et sunt non nulli. qui
sic insem. ipsis cunctis uitiis omnibq
desicdiis dñantur: ut ipso ure munditiȩ
dii inter homines uocentur. Unde &
ad moysen dr̃. E cce constituite dm̃ pha¬
raonis. Quo gͦ isti nisi inter numeroe

Expanded text:
nnulli qui, divinae largitatis munere rennulli qui, divinae largitatis munere refecti, secretorum coelestium summa et capere praevalent, et nuntiare. Quo ergo isti nisi inter archangelorum numerum deputantur? faciunt, signa valenter operantur. Quo ergo isti, nisi ad supernarum virtutum sortem et numerum congruunt? Et sunt nonnulli qui etiam ab obsessis corporibus malignos spiritus fugant, eosque virtute orationis et vi acceptae potestatis ejiciunt. Quo itaque isti meritum suum nEt sunt nonnulli qui acceptis virtutibus etiam electorum hominum merita trans cendunt; cumque et bonis meliores sunt, electis quo que fratribus principantur: quo ergo isti sortem suam, nisi inter principatuum numerum, acceperunt? Et sunt nonnulli qui sic in semetipsis cunctis vitiis omnibusque desideriis dominantur, ut ipso jurmunditiae dii inter homines vocentur; unde et ad Moysen dicitur: Ecce constitui te Deum Pharaonis : quo ergo isti, nisi inter numeros
Abbreviated transcription (Latin):
ad quam tantum credimus humanũ genꝰ
ascendẽ. quantos illic contigit elec tos an-¬
głos remansisse: sicut scͥptum est statuit ter¬
minos gentium scđm numerum ingłoꝵ
dei: debemꝰ & nos aliquid ex illis distineti¬
onib suꝑnoꝵ cuuum. ad usum nr̃ȩ conu̾¬
sationis trahere: nosq ipsos ad inchem̃ta
uirtutum. bomis studiis inf lammare. Qui¬
a enim tanta illic ascensura creditur mul¬
aitudo hominum. quanta multitudo re¬
mansit angłorum: suꝑ est ut ipsi quoq
homines qui ad cȩlestem patriam redȩ¬
unt. ex illis agminib aliquid illue reu̾¬
tentes imittentur. Distinc te namq con¬
u̾sationes hominum singł̃oꝵ agminum
ordinib congruunt: & in eoꝵ sortem ꝑ
conu̾sationis similitudinem deputantur.
lam sunt pleriq qui parua cãpiunt:
s tamen hȩc eadem parua pie annunti-¬
are fr̃ĩb non desistunt. Ist itaq in an¬
głorum numerum currunt. Et sunt ñ¬

Expanded text:
ad quam tantum credimus humanum genus ad quam tantum credimus humanum genus ascendere, quantos illic contigit electos angelos remansisse, sicut scriptum est: Statuit terminos gentium secundum numerum angelorum Dei , debemus et nos aliquid ex illis distinctionibus supernorum civium ad usum nostrae conversationis trahere, nosque ipsos ad incrementa virtutum bonis studiis inflammare. Quia enim tanta illuc ascensura creditur multitudo hominum, quanta multitudo remansit angelorum, superest ut ipsi quoque homines qui ad coelestem patriam redeunt ex eis agminibus aliquid illuc revertentes imitentur. Distincte namque conversationes hominum singulorum agminum ordinibus congruunt, et in eorum sortem per conversationis similitudinem deputantur. Nam sunt plerique qui parva capiunt, sed tamen haec eadem parva pie annuntiare fratribus non desistunt. Isti itaque in angelorum numerum currunt. Et sunt no
Abbreviated transcription (Latin):
plenitudo scientiȩ dr̃. Et sublimiora illa
agmina. idcirco cherubin uocata sunt.
quia tanto ꝑfectiore scientia plena funt.
quanto claritatem dei uicinius contem
ue omnia sciant: quo uisioni conditoris
sui ꝑ meritum dignitatis appropinqͣnt
eraphin uocantur illa scõꝵ
sp̃uum agmina: quȩ ex singlari
ꝓpinquitate conditoris sui in comparabili
ardent amore. Seraphun quoq: arden¬
tes uel incendentes uocantur. Quȩ qͥa
ita deo coniuncta sunt. ut inter hec et
deum nulli alii sp̃c inter sint: tantoma¬
gis ardent. quanto hunc uicinius uident
Quoꝵ ꝓfecto flamma amor est quia quo
subtilius claritatem diuinitatis eius as¬
piciunt: eo ualidius in euis amore flã¬
mascunt. D quid ꝓdest nos de angl̃ici
spiritib ista ꝑstringere: si non studeamus
hȩc ȩtiam ad nr̃os ꝓfectus. congrua con¬
sid̃atione diriuare.. Quia enim cĩuitas
illa suꝑna ex angłis & hominib constat.

Expanded text:
plenitudo scientie dicitur, et sublimiora illa plenitudo scientie dicitur, et sublimiora illa agmina idcirco cherubin vocata sunt, quia tanto perfectiori scientia plena sunt, quanto claritatem Dei vicinius contemp modum eo plene omnia sciant, quo visioni conditoris sui per meritum dignitatis appropinquant. Seraphin etiam vocantur illa sanctorum spirituum agmina, que ex singulari propinquitate conditoris sui incompardent amore. Seraphim namque ardentes vel incendentes vocantur. Quae, quia ita Deo conjuncta sunt ut inter haec et Deum nulli alii spiritus intersint, tanto magis ardent, quanto hunc vicinius vident. Quorum profecto flamma amor est, quia quo subtilius claritatem divinitatis ejus aspiciunt, eo validius in ejus amore flammescunt. 11. Sed quid prodest nos de angelicis spiritibus ista perstringere, si non studeamus haec etiam ad nostros profectus congrua consideratione derivare? Quia enim superna illa civitas ex angelis et hominibus constat,
Abbreviated transcription (Latin):
ut dei medicina uocaretur. D quia an-¬
glorum nomina interp̃tando ꝑstrinximꝰ:
nunc suꝑ est ut ipsa officioꝵ uocabu
la breuiter exequamur. Hirtutes & enĩ
testates ȩtiam uocant᷑ hii qui hoc poten¬
tus cȩteris in suo ordine ꝑceꝑunt.
ut eoꝵ ditioni uirtutes adu̾se subiec¬
tȩ sint: quoꝵ potestates refrenantur:
ne corda hominum tantũ temptare p̃
tes pͥncipatus dissimilitudine alta
transcendunt. E a gͦ angłoꝵ agmina quȩ
mira potentia p̃minent: ꝓ eo qđ eis
cȩtera ad obediendũ subiecta sunt do
minationes uocantur. Throni quoq
illa agmina sunt uocata: quib ad exer-¬
cendum iuditium. semꝑ deus omp̃e
p̃sidet. Quia enim thronos latino elo¬
quio sedes dicimus: throm dei dicti
sunt hii qui tanta diuinitatis gratia
replentur. ut in eis dñs sedeat. &̾ ꝑ
eos sua uidicia decernat. Unde &
ꝑ psalmistam dr̃. Sedes suꝑ thronũ:
qui iudicas ȩquitatem. Cherubi quoq

Expanded text:
ut Dei medicina vocaretur. Sed quia angut Dei medicina vocaretur. Sed quia angelorum nomina interpretando perstrinximus, nunc superest ut ipsa officiorula breviter exequamur. Virtutes etenim testates etiam vocantur hi, qui hoc potentius ceteris in suo ordine perceperunt, ut eorum dictioni virtutes adverse subiecte sunt, quorum potestate refrenentur, ne corda hominum tantum temptare pretes principatuum dissimulatione alta transcendunt. Quia ergo angelorum, que mira potentia preminent, pro eo quod eis cetera ad obediendum subiminationes vocantur. Throni quoque illa agmina sunt vocata, quibus ad exercendum judicium semper Deus omnipotens praesidet. Quia enim thronos Latino eloquio sedes dicimus, throni Dei dicti sunt hi, qui tanta divinitatis gratia replentur, ut in eis Dominus sedeat, et per eos sua iudicia decernat. Unde et per psalmistam dicitur: «Sedes super tronos, qui iudicas equitatem». Cherubin quoque
Abbreviated transcription (Latin):
meum. sedebo in monte testam̃ti in laterib
aquilonis. ascendam suꝑ altitudinem nu¬
bium. sumlis ero altissimo. dũ in fine
mundi insua uirtute relinquet᷑ extre¬
mo supplitio ꝑimendus: cum michaele
michaele archangło: ut qui se ad dei
similitudinem suꝑb ex tulerat: ꝑ mi¬
chaelem ꝑemptus discat quia ad dei
natur. Illum quippe nuntiare ueniebat:
qui ad debellandas aerias potestates
humilis apparere dignatus est. De qͦ
ꝑ płalmistam dr̃. Tollite portas pͥnci
pes urãs: & eleuamini portȩ eternales:
& introibit rex glȩ. Quis est iste rex
in p̃lio. Et rursum. Dñs uirtutum:
ipse est rex glȩ. ꝑ dei gͦ fortitudinem
nuntiandus erat: qui uir tutum dñs.
& potens in plio contra potestates ae¬
rias ad bella ueniebat. Raphael nãq
interp̃tatur ut diximus medicina dei.
quia uidelic& dũ thobiȩ ocłos quasi
ꝑ offitium curationis tetigit: cecitatis
eius tenebras tersit. Qui gͦ ad curan¬
dum nuttitur: dignũ uidelic& fuit.

Expanded text:
testamenti, in lateribus Aquilonis, ascendam super altitudinem nubium, similis ero Altissimo , dum in fine mundi in sua virtute relinquetur extremo supplicio perimendus, cum Michaele Michaele archangelo»: ut qui se ad Dei similitudinem superbum extulerat, a Michaele peremptus discat, quia ad Dei natur: illum quippe nuntiare veniebat, qui ad debellandas aerias potestates humilis ap<p>arere dignatus est; de quo per psalmistam deternales, et introibit Rex gloriae. Quis est iste Rex in praelio . Et rursum: Dominus virtutum ipse est Rex gloriae . Per Dei ergo fortitudinem nuntiandus erat, qui virtutum Dominus, et potens in praelio, contra potestates aereas ad bella veniebat. Raphael quoque interpretatur, ut diximus, medicina Dei, quia videlicet dum Tobiae oculos quasi per officium curationis tetigit , caecitatis ejus tenebras tersit. Qui ergo ad curandum mittitur, dignum videlicet fuit
Abbreviated transcription (Latin):
phin. Esse namq angłos & archan¬
głos: pene om̃s sacri ȩloquii paginȩ
testantur. Gherubin uero atq sera¬
phin: sepe ut notum est libri ꝓpħaꝵ
locuntur. Quatuor quoq ordinum
nomina: paulus apłs ad ephesios e¬
nuimerat dicens. Supra omnẽ pͥncipa-¬
tum. & potestatem. et uirtutẽ. & dñati-¬
onẽ. Qui rursus ad colosenses scͥbens
ait. Siue throni. siue d ñationes. siue
pͥncipatus. siue potestates. Bñationes
uero pͥncipatus ac potestates: iam ad
ephesios loquens descͥpserat. S ea qͦq
colosensib dicturus. p̃misit thronos:
de quib necdum qͥcquam fuerat ephe-¬
siis locutus. Dum gͦ illis quattior quȩ
ad ephesios dicrit. id est principatib
potestatibus. uirtutibus. atq dñationi¬
bus conunguntur throni: quinq sunt
ordines qui specialiter expͥmuntur.
Quib dum angłi & archangli. cherubin
atq seraphin. adiuncta sunt: procus
dubio nouem eẽ ordines angłoꝵ inue

Expanded text:
 angelos et archangelos pene omnes sacri eloquii paginae testantur. Cherubim vero atque seraphim saepe, ut notum est, libri prophetarum loquuntur. Quatuor quoque ordinum nomina 1604 Paulus apostolus ad Ephesios enumerat, dicens: Supra omnem principatum, et potestatem, et virtutem, et dominationem . Qui rursus ad Colossenses scribens, ait: Sive throni, sive potestates, sive principatus, sive dominationes . Dominationes verEphesios loquens descripserat; sed ea quoque Colossensibus dicturus praemisit thronos, de quibus necdum quidquam fuerat Ephesiis locutus. Dum ergo illis quatuor quae ad Ephesios ante dixit, id est, principatibus, potestatibus, virtutibus atque dominationibus conjunguntur throni, quinque sunt ordines qui specialiter exprimuntur. Quibus dum angeli et archangeli, cherubim atque seraphim adjuncta sunt, procul dubio novem esse ordines angelorum inve
Abbreviated transcription (Latin):
generauit. Et tamen in ea solam hu¬
militatem respexisse dñm ꝑfitẽtur
quȩ custos est cȩterarum uirtutum.
Collo cauerat enim in tuto stationis por¬
tu. sublimia meritoꝵ suoꝵ exercitia:
& ideo diuinitus illustratur. Unde
dñs. Ad que ait respiciam: nisi ad hu¬
milem & quiȩtum ac trementẽ sermo¬
nes meos . fecit enim qđ ꝓmiserat ⁊¬
& respexit humilitatem ancillȩ suȩ.
unde & beata iam ab om̃i scło dicitur.

Expanded text:
generavit? et tamen in ea solum hugeneravit? et tamen in ea solum humilitatem respexisse Dominum confitetur, quae custos est caeterarum virtutum. Collocaverat enim in tuto stationis portu, sublimia meritorum suorum exercitia: et ideo divinitus illustratur. Unde Dominus ait: Ad quem respiciam, nisi ad humilem et quietum, ac trementem sermones meos ? Fecit enim quod promiserat, et respexit humilitatem ancillae suae: unde et beata jam ab omni saeculo praedicatur.
Abbreviated transcription (Latin):
tuo. ꝙ in ore tuo: tantum eum recto si
quesieris corde. Unguentum enĩ exina¬
nitum est nom̃ euis: ꝓpt̾ea ac si adolescen.¬
tule. diligite anmo quod pro uob̃ effusũ¬
sponsum uirginem: uirginitatis & ca¬
statis amatorem: qui matr̃e uirginẽ ideo
elegit. ut ipsa om̃ib ẽẽt exemplum ca.¬
stitatis: quȩ quasi in speculo refulget for¬
ma uirtutis. Habetis gͥ in ea magisteria
ꝓbitatis ex pressa: quid primum eligere.
quid respuere. quid sequi debeatis. Pri¬
ma eus uirtus est fundam̃tum om̃uum
uir tutum. & custos: humilitas tpsa de
qua głatur. Quia respexit inquit humi¬
litatem ancille suȩ: ecce enim eax hoc be¬
atam me dicent om̃s generationes. Ergo
pͥmum discenoi mcitam̃tum ẽ nobilitas
magistri: deinde merces laborie optimi.
fructus beatitudmnis. Quid gͥ nobilius
matre dñi: qͥd splendidius ea quasplendor
elegit paternȩ głȩ.s Quid castius. quȩ
corpus xp̃i sine contagione cor porie

Expanded text:
tuo et in ore tuo, tantum eum recto si tuo et in ore tuo, tantum eum recto si quaesieris corde . Unguentum exinanitum est nomen ejus: propterea, adolescentulae, diligite animo, quod pro vobis effususponsum virginem, virginitatis et castitatis amatorem, qui matrem virginem ideo elegit, ut ipsa omnibus esset exemplum castitatis, in qua velut in speculo refulget forma virtutis. Habetis igitur in ea magisteria probitatis expressa, quid primum eligere, quid respuere, quid sequi debeatis. Prima ejus virtus est fundamentum omnium virtutum et custos, humilitas ipsa, de qua gloriatur: Quia respexit, inquit, humilitatem ancillae suae: ecce enim ex hoc beatam me dicent omnes generationes . Ergo primum discendi incitamentum, nobilitas est magistri: deinde merces laboris optimi, fructus beatitudinis. Quid igitur nobilius matre Domini, quid splendidius ea, quam splendor elegit paternae gloriae? Quid castius ea, quae corpus Christi sine contagione corporis
Abbreviated transcription (Latin):
tinuim natalem. affiste parata uotispos¬
centium: & repende omĩb optatum
effectum. Sit tibi assidue studium¬
qui uiuit & regnat ꝑ omĩa scła seculoꝵ¬
beatȩ mariȩ uirginis festum: quȩ
celestem uob uitam in terris ostendit:
qm̃ qui non nubent neq nubentur e¬
runt sicut angli in cȩlo. Nec mirum
t si quelib& uirginitas tantum erigitur.
ut angłis cõparetur: multomagis beata
momio. Iocireo dilectissime amate qũ a
colitis. & colite quam amatis: quia tũc
enn uere colitis & amatis. si inutari
uelitis de corde toto quam laudatis. Hȩc
namq uita uob̃ de cȩlo fluxit: qũa ꝓfes¬
se estis. Supra usum naturȩ. hec uita est
quam tenetis: & ideo de cęlis uenit spon¬
sus. quem sequi una cum matre debetis.
Nec in merito uiuendi usum de cęlo que¬
sistis: quȩ uob de cęlo sponsum petistis
patris inuenitur. Licet gͥ ubiq totus sit
& non longe ab uno quoq nr̃m: tamen
non nisi casto rursus hauritur pectore.
P rope enim est inquit moyses in corde

Expanded text:
tionem. Assiste parata votis poscentium, et repende omnibus optatum effectum. Sit tibi studium assiduqui vivit et regnat in saecula saeculorter Virginis festum, quae coelestem vobis vitam in terris ostendit: quoniam qui non nubent, neque nubentur, erunt sicut angeli in coelo. Nec mirum Et si quaelibet virginitas tantum erigitur, ut angelis comparetur, multo magis beata monio. Idcirco, dilectissimae, amate quam colitis, et colite quam amatis: quia tunc eam vere colitis et amatis, si imitari velitis de toto corde quam laudatis. Haec namque vita vobis de coelo fluxit, quam professae estis: supra usum naturae haec vita est, quam tenetis: de coelis venit sponsus, quem sequi cum matre debetis: nec immerito vivendi usum de coelo quaesistis, quae vobis de coelo sponsum petistis.Patris invenitur. Licet igitur ubique totus sit, et non longe ab unoquoque nostrum, tamen non nisi casto sursum hauritur pectore. Prope est enim, inquit Moyses, in corde
Abbreviated transcription (Latin):
nos etiam nomina a ministeriis trahunt.
lichael namq qui ut deusͥ gabriel aũt
fortitudo dei: raphahel uero dr̃ medicina
dei. Et quotiẽs mire uirtutis aliquid
agitur michael mitti ꝑhibetur: ut ex ipso
actu & nomine detur intelligi. quia nul¬
lus potest face̾ quͣ facere p̃ualet ds̃. Un
de nũc antiquuis hostis. qui ẽẽ deo ꝑ fu¬

Expanded text:
nos etiam nomina a ministeriis trahunt. nos etiam nomina a ministeriis trahunt. 9. Michael namque, quis ut Deus; Gabriel autem, fortitudo Dei; Raphael vero dicitur medicina Dei. Et quoties mirae virtutis aliquid agitur, Michael mitti perhibetur, ut ex ipso actu et nomine 1605 detur intelligi quia nullus potest facere quod facere praevalet Deus. Unde et ille antiquus hostis, qui Deo esse
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃c. semꝑ quidem sunt sp̃c . s semꝑ uocari
angłi nequaquam possunt: quia tunc
solum sunt angłi. cum ꝑ eos aliqua nun-¬
nantur. Unde & ꝑ psalmistam dr̃. Qͥ
facit angłos suos spͣs. Ac si aꝑte dicat.
Qui eos quos semꝑ habo sp̃c: etiam cũ
uoluerit angłos facit.
ii sp̃c qui minima nuntiant angł̃i:
qui uͦ summa annuntiant archan¬
celis uocantur. Hinc est enim qđ ad ma¬
riam uirginem non quilib&s angł̃s: s ga¬
brihel archangłs mittitur. Ad hoc qͥppe
ministerium summum angł̃m uenire dig-¬
num fuerat: qui summũ omnium nunti¬
abat Qui idcirco ȩtiam pͥuatis nomini¬
b censentur: ut signetur ꝑ uocabula eti-¬
am in oꝑatione quid ualcant. Neq enim
in illa scã ciuitate. quam de uisione om̃i¬
potentis dei. plena scientia ꝑficit. idcirco
ppria nomina sortiuntur: ne eoꝵ ꝑsone
sine nominib scirȩ non possint: s cũ ad
nos aliquid ministraturi ueniunt: apud

Expanded text:
semper quidem sunt spiritus, sed semper vocari semper quidem sunt spiritus, sed semper vocari angeli nequaquam possunt, quia tunc solum sunt angeli, cum per eos aliqua nuntiantur; unde et per Psalmistam dicitur: Qui facit angelos suos spiritus . Ac si patenter dicat: Qui eos quos semper habet spiritus, etiam cum voluerit, angelos facit. Hi autem qui minima nuntiant, angeli, qui vero summa annuntiant, archangeli, vocantur. Hinc est enim quod ad Mariam virginem non quilibet angelus, sed Gabriel archangelus, mittitur . Ad hoc quippe ministerium summum angelum venire dignum fuerat, qui summum omnium nuntiabat. Qui idcirco etiam privatis nominibus censentur, ut signetur per vocabula etiam in operatione quid valeant. Neque enim in illa sancta civitate, quam de visione omnipotentis Dei plena scientia perficit, idcirco propria nomina sortiuntur, ne eorum personae sine nominibus sciri non possint; sed cum ad nos aliquid ministraturi veniunt, apud