comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sollicite. nequid friuolũ ł in ane ꝓfenet
quod obliuione potius ꝗ me moria dignũ sit:
Sic enima pis ananimẽ comitem
instruit dicens: Ineptas autõ & a¬
niles fabulas deuita : Et iterũ ꝑreci¬
pit denunciare quibusdã ne intendant
fabulis. & genea logiis in t̃minatis qua
questiones prest ant magis ꝗ edifica¬
tionẽ÷ que ẽ infide : Et iterũ: ꝑro¬
fana aut̃ & in aniloquia deuita:
Mlultũ enĩ ꝓficiunt adimipietatem
& sermo eorũ ut cancer serpit : Igit᷑
dõ deuota & fiddis scĩtastua. cũ mihi
dignaret᷑ tali apandere sug gestũ est
Ane ut in primis iuberos tabiscribere
in eodẽ qđ gestabas enchiridion de diui¬
nis libris arduas & dificiles sententias
ad obseruandũ: Dua p̃cipuesunt ad
de prim̃das ꝑtimorẽ mentes hominus
ne deuaripossint inuanã p̃sũtio¬
ne ł this diu diligent̃q ꝑspectis. iuberesde¬
mũ alia quȩ uiderent᷑ congrua ꝓprio inserere

Expanded text:
sollicite, ne quid frivolum vel inane proferat, sollicite, ne quid frivolum vel inane proferat, quod oblivione potius quam memoria dignum sit. Sic enim Apostolus unanimem comitem instruit, dicens: Ineptas autem et aniles fabulas devita; et iterum praecipit denuntiare quibusdam, ne intendant fabulis et genealogiis interminatis, quae quaestiones praestant magis quam aedificationem quae est in fide. Et iterum: Profana autem et inaniloquia devita. Multum enim proficiunt ad impietatem, et sermo eorum ut cancer serpit. Igitur Deo devota et fidelis sanctitas tua cum mihi dignaretur talia pandere, suggestum est a me ut in primis juberes tibi scribere in eodem quod gestabas Enchiridion, de divinis libris arduas et difficiles sententias ad observandum, quae praecipuae sunt ad deprimendas per timorem mentes hominum, ne elevari possint in vanam praesumptionem; et his diu diligenterque perspectis, juberes demum talia quae viderentur congrua, proprio inserere
Abbreviated transcription (Latin):
& manu ꝓpria signans subscripsi:
in dño dõ aeternã saliitẽ : Cum qua¬
dã die ual de diligendã honoranda.
atq: laudanda de uoti otua. p̃cipue
mihi cuigratis id est absq: merito so¬
latu ab enguitate instigante piam
amicit ã impendis. & manibus
gestara & orepferr& ea quae adedifi¬
catio nẽ bonarum m̃entiũ ꝑtinent : cog¬
nouerunt qui p̃sentes aderant soller¬
tissimã intentionẽ tu ã uelles ecum
semꝑhabere descripturis diuinis ali
titatis. scđmbeatũ uirũ quinon¬
habiit in cons illo impioꝵ In lege dñi
meditareris die act nocte :
Quatinus uere eẽpossis tã quã lignũ
iuxtafluenta scripturarũ planta¬
tũ cuius om̃ a ꝓsperantur quae facit
Et que facit: Vtique poma & folia¬
quae intdletur facta & dicta : Ut
poma sint in actibus folia in uerbis:
cuius lignifdiũ ñ defluit : quia scđni
qđ scriptũ ẽ desamuele non cadit
de omnib: sermonib: eius int̃rã: Curat

Expanded text:
et manu propria signans subscripsi. et manu propria signans subscripsi. in Domino Deo aeternam salutem. Cum quadam die valde diligenda, honoranda atque laudanda devotio tua praecipue mihi cui gratis, id est, absque merito, sola tua te benignitate instigante, piam amicitiam impendis et manibus gestaret et ore proferret ea quae ad aedificationem bonarum mentium pertinent, cognoverunt qui praesentes aderant solertissimam intentionem tuam velle secum semper habere de Scripturis divinis aliqtitatis secundum beatum virum, qui nonbiit in consilio impiorum, in lege Domini meditareris die ac nocte; quatenus vere esse possis tanquam lignum juxta fluenta Scripturarum plantatum, cujus omnia prosperantur quae facit: et quae facit? utique poma et foliaquae intelliguntur facta et dicta; ut poma sint in actibus, folia in verbis; cujus ligni folium non defluit: quia secundum quod scriptum est de Samuele, Non cadit de omnibus sermonibus ejus in terra  curat
Abbreviated transcription (Latin):
uł iterũ sed tertio aut amplius: crimi¬
nã cognoscitiueni amposcit. auxilium
orationũp̃catur: consilium recipit . pe¬
nitentiam postulat in iunctã sibihumi¬
litatẽ libentissime impleturũ ꝓmittit:
In nostescitur eilex & ordo publicȩ peni¬
tenciȩ quã non ronnuit: sed ad omĩa an¬
uuit: Ac demum ꝑuenit iuecđã cora
tx ufidelium. ante anie altare & se¬
pulcrascõꝵ & prostratus suꝑcilicium
bis terq: quaterq: confessus in om̃ni¬
bus clarauoce. camhabundanti effusio¬
ne la crimarũ: ADeposit ꝗsarmas
manu ꝓpria & ado crepidinẽ alta¬
ris piectis suscepit mente compuncta poeni
tionẽ cumpsad mis & orationibus. sicq depo¬
si tohabitu pristino. & assũptohabi¬
tupoenitentis. congratulans & con¬
fidens. postulat piiss imipastoris hu¬
meris reducise aduiuentȩ & redemp¬
tȩ ouis unitatẽ : his gestis ego agobar¬
dus indignus ep̃s inter fui x ineliori¬
bus consonans & consenti ens iudi caui

Expanded text:
vel iterum, sed tertio aut amplius, crimivel iterum, sed tertio aut amplius, crimina cognoscit, veniam poscit. auxilium orationum praecatur, consilium recipit, penitentiam postulat, iniunctam sibi humilitatem libentissime impleturum promittit. Innotescitur ei lex et ordo publicae penitenciae; quam non rennuit, sed ad omnia annuit; ac demum pervenit in ecclesiam coram cetu fidelium ante altare et sepulcra sanctorum, et prostratus super cilicium, bis terque quaterque confessus in omnibus clara voce cum habundanti effusione lacrimarum deposita arma manu propria et ad crepidinem altaris proiecta, suscepit mente compuncta penitetionem, cum psalmis et orationibus. Sicque deposito habitu pristino et assumpto habitu penitentis, congratulans et confidens, postulat piissimi pastoris humeris reduci se ad inventae et redemptae ovis unitatem. His gestis ego Agobardus indignus episcopus interfui, et melioribus consonans et consentiens iudicavi,
Abbreviated transcription (Latin):
tiplicatas neglegentias regnũ terrenũ ammni¬
sert ꝑ impensas supplices confessiones regnũ cȩ¬
leste adipiscero  ꝑ eum apud quẽ est miscđia & co¬
piosa redemptio: ꝓpterquod & libellus edi¬
tus est auiris diligentioribus & er oblatus
demanifestatione criminũs uor : In quo
uelut inspeculo ꝑspicue conspicer& fedi¬
tatẽ actuum suoꝵ. xfier& in illo qđ per¬
penitentẽ ꝑfectũ dictũ est: iniquita¬
tẽ meã ego agnos co peccatum meum
conrm me est semp: ꝑroquare acces¬
serunt adeum denuo om̃s qui inp̃dic¬
to conuentu aderant epĩ condolentes
& conpatientes infirmitatib: & mi¬
seriis eius exhortantes atq: exop¬
tantes & postulantes ut ommn potens dis manupieta¬
tissuȩ educer& eum delacu miseriȩ & delutoceni:
Quod clementissimus dñs nousolũ non
ubst ulit sed nec destulit. sed mor resusci¬
tata inmente eius contritione humil¬
ati cordis pros tratus cora eis non semol

Expanded text:
tiplicatas neglegentias regnum terrenum ammitiplicatas neglegentias regnum terrenum ammiserat, per impensas supplices confessiones regnum cleste adipisceretur per eum, apud quem est misericordia et copiosa redemptio. Propter quod et libellus editus est a viris diligentioribus et ei oblatus de manifestatione criminum suorum, in quo, velut in speculo, perspicue conspiceret feditatem actuum suorum, et fieret in illo qpenitentem perfectum dictum est: Iniquitatem meam ego agnosco; peccatum meum coram me est semper. Pro qua re accesserunt ad eum denuo omnes qui in praedicto conventu aderant episcopi, condolentes et conpatientes infirmitatibus et miseriis eius, exhortantes atque exoptantes et postulantes, ut omnipotens Deus manu pietatis suae educeret eum de lacu miseriae et de luto ceni. Quod clementissimus dominus non solum non abstulit, sed nec distulit. Sed mox resuscitata in mente eius contritione humiliati cordis, prostratus coram eis, non semel
Abbreviated transcription (Latin):
utiliter & liudabiliter tractunido
x conferendo inuentũ est & necessirio
statuendũ a iudi candtibus consen¬
si & consenciens ipseiudi caui:
Inprimis uidelic& quae ad cõmodita¬
tẽ &soliditatem regni & regis ꝑtinere
uidebantur. Reinde quȩ adereptio¬
nem &purgationẽ animȩ domnihlu¬
duuicimanifest issi me noscebantur
quȩ in p̃dicto conuentufidelit̃ quae¬
sita. xuera citer inuenta. & or di¬
nabilit̃ ex secuta sunt. In eoscilic&
qđ p̃ dictis conuentus deliberauit.
ut ꝑ legatos missos ammoneret ur
domnus hluduuicus desuis errap¬
tib: & ex hortaretur ut se cđri
ꝓphai cũ dictũ redira& adcor &
recognos cer& ac tasua quae adc¬
uersus dñi currens ꝑ uias prauitatis
& iniusticiȩ exȩgerat. ac de in¬
ceps sus ciper& consilium uitȩ & salu¬
tissue. quatenus apud omnipoten¬
tem iudicẽ & dñm quiclementis¬
simus indultor est criminum.
indulgentiam & remissionem
iniquitatũ imp&rare poss&. ut quiꝑ mul¬

Expanded text:
utiliter et laudabiliter tractando utiliter et laudabiliter tractando et conferendo inventum est et necessario statuendum, et iudicantibus consensi, et consenciens ipse iudicavi. In primis videlicet quae ad commoditatem et soliditatem regni et regis pertinere videbantur; deinde quae ad ereptionem et purgationem animae domni Hluduvici manifestissime noscebantur. Quae in praedicto conventu fideliter quaesita, et veraciter inventa, et ordinabiliter exsecuta sunt; in eo scilicet, quod praedictus conventus deliberavit, ut per legatos et missos ammoneretur domnus Hluduvicus de suis erratibus, et exhortaretur, ut secundum propheticum dictum rediret ad cor, et recognosceret acta sua, quae adversus Deum currens per vias pravitatis et iniusticiae exaegerat; ac deinceps susciperet consilium vitae et salutis suae; quatenus apud omnipotentem iudicem et Dominum, qui clementissimus indultor est criminum, indulgentiam et remissionem iniquitatum impetrare posset; ut qui per mul
Abbreviated transcription (Latin):
Lanno in carnationis eius octin¬
entosi motricesi motertio. Ego
a gobardus iugdunensis eccłȩ in¬
dignus ep̃s int̃fui uonerabili con¬
uentui apud palatium qđ nun¬
cupatur conganit pendiũ qui
utiq: conuentus &titit exreue¬
rentissimis epĩs & magni ficen¬
tissimis uiris in lustrib: colle¬
gio quoq: abbatũ e comitũ ꝓmis¬
cuȩo: etatis & dignitatis populo
p̃sidenteserenissinio & gloriosissi¬
re quopgonte xaduiuante sub¬
t̃ ad nera disposita sunt. An noim¬
perii primo mense quarto. quib:
omnibus uehementer incũbebat
uera necessitas ut solliuite trac¬
tarent deporiculo rogni in p̃sen
A& statu in fut uro : quod regnum
quiaiã diunutabat & impelleba¬
tur adruinã ꝑ ne glogenti ã xut
uerius dicã pignauiã. domni luui¬
ci uerandi quelam impr̃is in qui¬
bus ille in retitus est ꝑ corruptas
mentes & corrũpentes & secđm
apostolicũ dictũ qͥgerant ipsi
crantes & alios inerrorẽ mit tem¬
tes: A quo conuentu quic quid

Expanded text:
Anno incarnationis ejus octingentesimo tricesimo tertio, ego Agobardus Lugdunensis Ecclesiae indignus episcopus interfui venerabili conventui apud palatium quod nuncupatur Compendium: qui utique conventus exstitit ex reverentissimis episcopis, et magnificentissimis viris illustribus, collegio quoque abbatum et comitum, promiscuaeque aetatis et dignitatis populo, praesidente serenissimo et gloriosissire; quo protegente et adjuvante subter annexa disposita sunt anno imperii primo, mense quarto. Quibus omnibus vehementer incumbebat vera necessitas, ut sollicite tractarent de periculo regni in praesenti, et statu in futuro: quod regnum, quia jamdiu nutabat, et impellebatur ad ruinam per negligentiam, et ut verius dicam per ignaviam domni Ludovici venerandi quondam imperatoris, in quibus illementes et corrumpentes, et secundum apostolicum dictum, quia erant ipsi errantes, et alios in errorem mittentes. A quo conventu quicquid
Abbreviated transcription (Latin):
datione & purificatione eiusdẽ templi subeze¬
chia scriptũ est: Praecepitq et echias & princi¬
pes leuitis. ut laudarent dñm sermonibus đđ
& a sapuidentis. qui laudauerunt eum magna
la&itia: Similiter &iam sub iosia in caelebra¬
tione phase: Porro cantores inquid filii asapħsta¬
bant in ordine suo iuxta praeceptũ dauid & a saph
& heman & idithun proph& arum regis:: Quod¬
totum quã scãe & religiosae fuerit institutũ. quã
dulciter acreuerenter sit imitandũ. inter cocera
beati dauid magnifica. it aliber et desiasticus in
euis laudib prosequit᷑ dicens. In omniopere dedit
confessionẽ scõ excelso. in uerbo głae: De omĩ
corde suo laudauit dnm & dilexit dm̃ quife¬
cit illum. & dedit incae lebrationibus decus.

Expanded text:
datione et purificatione ejusdem templi sub Ezedatione et purificatione ejusdem templi sub Ezechia scriptum est: Praecepitque Ezechias et principes Levitis, ut laudarent Dominum sermonibus David, et Asaph videntis, qui laudaverunt eum magna laetitia. Similiter etiam sub Josia in celebratione Phase. Porro cantores, inquit, filii Asaph stabant in ordine suo iuxta praeceptum David et Asaph et Heman et Idithun prophtotum quam sancte et religiose fuerit institutum, quam dulciter ac reverenter sit imitandum inter caetera beati David magnifica, ita liber Ecclesiasticus in ejus laudibus prosequitur, dicens: In omni opere dedit confessionem sancto et excelso in verbo gloriae. De omni corde suo laudavit Dominum, et dilexit Deum, qui fecit illu
Abbreviated transcription (Latin):
& uespere inter diuina holo causta & sacrificia
decantanda decreuerit Quem morem a scĩs
prophoris traditũ. & a sequentibus patribus dili¬
gentissime custoditũ usq ad tẽpus nouitestam̃ti
quo iam templũ illud destrui oportebat religi¬
osa constat obseruatione perductum Unde
sum mopere necesse est. ut siuere absq offendi¬
culo uel haesitatione diuinas laudes cupimus
caelebrare totos nos diuinis sermonibus inquibus
nullus est error. nulla ambiguitas coaptemus:
Sicut deprae fatis leuitis. antiquis diuinae laudis
cantoribus. idem para li pome non liber replicat
dicens Leuitae uero ut stent mane ad confiten
tione holo caustorum dñi. quã insabbatis & Ralen¬
dis. & sollemnitatibus caeris:: Et iterũ inde¬
dicatione templi subsalomone dicitur: Et dedi¬
cauit domũ dñi rea & uniuersus populus
Sacerdotes autem stabant in officuis suis carmi
dauid canentes permanus suas: Item inemun¬

Expanded text:
et vespere inter divina holocausta et sacrificia et vespere inter divina holocausta et sacrificia decantanda decreverit. Quem morem a sanctis prophetis traditum, et a sequentibus patribus diligentissime custoditum, usque ad tempus Novi Testamenti, quo jam templum illud destrui oportebat, religiosa constat observatione perductum. Unde summopere necesse est, ut si vere absque offendiculo vel haesitatione divinas laudes cupimus celebrare, totos nos divinis sermonibus, in quibus nullus est error, nulla ambiguitas, coaptemus; sicut de praefatis Levitis, antiquis divinae laudis cantoribus, idem Paralipomenon liber replicat, dicens: Levitae vero ut stent mane ad confitendtione holocaustorum Domini, quam in sabbatis, et kalendis, et solemnitatibus caeteris. Et iterum in dedicatione templi sub Salomone dicitur: Et dedicavit domum Domini rex et universus populus. Sacerdotes autem stabant in officiis suis, et LeDavid canentes per manus suas. Item in emen
Abbreviated transcription (Latin):
pore laudatur. unid ño tempus utrumq: famulatur
cui dicitur: Iuus est dies dñe & tua estnox. tu fabri¬
catus es auroram & solem:. Sed eiusstultus & irritus
labor. prudentibus & minime contentiosis acdeum
timentibus. maiorem incutit sollicitudinem ut propt̃
huius modinenas. & errores cauend s uiuatius & at ten¬
tius diuinae auctoritati. & ec desiasticis statutis in here¬
ant: Haec namq fidei cautela & sincerissima obser¬
uantiae disciplina. ut intemplodĩ & corã diuino
altari diuinorũ tantum modo eloquiorũ melodia
caelebr&ur. &iam u&eris testamenti auctoritate
& exemplis nobis firmissime commendatur.
Vbi inlibro parali pomenon legitur . quodbeatus
dauid rex & proph&a dĩ primus choros leuita¬
rum laudantiũ dñm in tabernaculo siue in
tẽplo constituerit. eisq: psalmos & hymnos &
cantica. diuinitus sibi & ca&eris quicũ eo
proph&abant in spirata tradiderit: Ac mane

Expanded text:
pore laudatur, uni Domino tempus utrumque famulatur, pore laudatur, uni Domino tempus utrumque famulatur, cui dicitur: Tuus est dies, Domine, et tua est nox. Tu fabricatus es auroram et solem. Sed ejus stultus et irritus labor prudentibus et minime contentiosis ac Deum timentibus majorem incutit sollicitudinem, ut propter hujusmodi naevos et errores cavendos vivacius et attentius divinae auctoritati et ecclesiasticis statutis inhaereant. Haec namque fidei cautela, et sincerissima observantiae disciplina, ut in templo Dei et coram divino altari divinorum tantummodo eloquiorum melodia celebretur, etiam Veteris Testamenti auctoritate et exemplis nobis firmissime commendatur: ubi in libro Paralipomenon legitur, quod beatus David rex et propheta Dei primus choros Levitarum laudantium Dominum in tabernaculo sive in templo constituerit, eisque psalmos et hymnos et cantica divinitus sibi et caeteris, qui cum eo prophetabant inspirata tradiderit, ac mane
Abbreviated transcription (Latin):
dans nobis. quod sicut nequaquam prolocis. ita nec pro
quibus lib& personis. siue consu& udinibus temporum
ressec taridebeamus. non est ueritus in ipsa romanaeđa
quaedã in sacris officiis & ministris reprehensibilia. &iã
sub anathematis damnatione resecare . sicut euis decr&a
palam ostendunt :: Quod si praedictus calumniator humilit̃
& oboedienter pensare studuis s&. nequaquã ad tantam
deuenir& fatuitatẽ. ut uerba quorũ lib& homin
quorum nec nomina nec sensum nec fidem nouit tã quã
diuinas scripturas defender &. & perphantasticas acri¬
diculosas allegorias explanare conar&ur: Certe siquid
sanũ cogitare uell& sufficer& ei ad omnẽ emendationẽ
& silentium. quod sicut indiebus ad missas. non nisi diuna
generaliter eloquia decantantur. ita & in noctibus ad
sacras dõ uigilias exhibendas. eadem procul dubio lex
debeat obseruari Unus nempe omp̃s dñs utroq tẽ¬

Expanded text:
dans nobis, quod sicut nequaquam pro locis, ita nec pro dans nobis, quod sicut nequaquam pro locis, ita nec pro quibuslibet personis, sive consuetudinibus temporum, res sectari debeamus, non est veritus in ipsa Romana Ecclesia quaedam in sacris officiis et ministeriis reprehensibilia etiam sub anathematis damnatione resecare; sicut ejus decreta palam ostendunt . Quod si praedictus calumniator humiliter et obedienter pensare studuisset, nequaquam ad tantam deveniret fatuitatem, ut verba quorumlibet hominum, quorum nec nomina, nec sensum, nec fidem novit, tanquam divinas Scripturas defenderet, et per phantasticas ac rudiculosas allegorias explanare conaretur. Certe si quid sanum cogitare vellet, sufficeret ei ad omnem emendationem et silentium, quod sicut in diebus ad missas non nisi divina generaliter eloquia decantantur, ita et in noctibus ad sacras Deo vigilias exhibendas eadem procul dubio lex debeat observari. Unus nempe omnipotens Dominus utroque tem
Abbreviated transcription (Latin):
ac protegente. nec a recto fidei tramite deiuasse. & paternũ
morem quam statuta eedesi astica dedarant fideli tercus¬
todire. acperhoc ab antiquo ecclesiae dĩ usu. nulla tenus discre¬
pare. nec contempnere alicuius diuersum morem siconstat
esse probabilem sed uixta a postolũ ea quae utiliora & po¬
tiora sunt sequi : Ait namq: Et hoc oro ut caritas uestira
magis acmagis abund&e inscientia & omni sensu ut prob&is
potiora. ut sitis sinceres & sine offensa indiem xp̃i. Et alio
loco Vt prob&is quae sit uoluntas dĩ bona & bene placens
& perfecta: Et alibi : Aemulamini autem charis mata
meliora: Et uterum: Nolite pueri effici sensibus: Sed
& reuerenda concilia patrum decernunt. nequaquam
plebeios psalmos in eccła decantandos. & nihil po&icȩ com¬
positum in diuinis laudibus usurpandum: Interquos &iã
beatus papa gregorius doc&. quod non prolocisres. sed
probonis rebus loca amanda sint: Et fortius commen¬

Expanded text:
ac protegente, nec a recto fidei tramite deviasse, et paternum ac protegente, nec a recto fidei tramite deviasse, et paternum morem, quem statuta ecclesiastica declarant, fideliter custodire, ac per hoc ab antiquo Ecclesiae Dei usu nullatenus discrepare, nec contemnere alicujus diversum morem, si constat esse probabilem; sed, juxta Apostolum, ea quae utiliora et potiora sunt sequi. Ait namque. Et hoc oro, ut charitas vestra magis ac magis abundet in scientia et omni sensu, ut probetis potiora, ut sitis sinceri et sine offensa in diem Christi. Et alio loco: Ut probetis quae sit voluntas Dei bona, et beneplacens, et perfecta. Et alibi: Aemulamini autem charismata meliora. Et iterum: Nolite pueri effici sensibus. Sed et reverenda concilia Patrum decernunt nequaquam plebeios psalmos in Ecclesia decantandos, et nihil poetice compositum in divinis laudibus usurpandum. Inter quos etiam beatus papa Gregorius docet quod non pro locis res, sed pro bonis rebus loca amanda sint. Et fortius commen
Abbreviated transcription (Latin):
UIA NUEER STULTUS ET IMPROBUS. IESAR. SIUI¬
titia & improbi tate sua ommibus notus calũ¬
niator erupit. qui scãm etdesiam nrãm id est lugdunensẽ
non solum uerba sed &iam scriptis lacerare noncessat.
quasi non recte nec more paterno. siue usu
decantationis sollemna per agentem. necesse fuit omnem
sacrorum officiorũ seriem. quae solito cantorũ ministerio
pertotum anni circulum in ecle siasticis conuentibus exhi¬
b&ur. sicut in eadem ecđa fauentẽ dĩ gratia custoditur.
diligentius & plenius in libello quem usitato uocabulo
antiphonarium nuncupant. colligere atq: digerere :
Prae missa scilic& prae fatione pii & orthodoxi patris. cu¬
ius probatissima fides atq: doc trina inmunere dñidĩ nr̃i.
omnibus examinata ac declarata caȩlebriter in notiuit :
Vt omnes pacifici & prudentes eclesiae filii in quorũ manus
eiusdẽ libelli textus uenerit. uerissime & euidenter agnos¬
cant. prae fatam xp̃i ecclesiam eodem xp̃o dño gubernante

Expanded text:
uia nuper stultus et improbus, ipsaque stultitia et improbitate sua omnibus notus calumniator erupit, qui sanctam Ecclesiam nostram, id est, Lugdunensem, non solum verbo, sed etiam scriptis lacerare non cessat, quasi non recte, nec more paterno sive usu, divinae decantationis solemnia peragentem, necesse fuit omnem sacrorum officiorum seriem, quae solito cantorum ministerio per totum anni circulum in ecclesiasticis conventibus exhibetur, sicut in eadem Ecclesia favente Dei gratia custoditur, diligentius et plenius in libello quem usitato vocabulo Antiphonarium nuncupant, colligere, atque digerere; praemissa scilicet praefatione pii et orthodoxi Patris, cujus probatissima fides atque doctrina in munere Domini Dei nostri omnibus examinata ac declarata celebriter innotuit; ut omnes pacifici et prudentes Ecclesiae filii, in quorum manus ejusdem libelli textus venerit, verissime et evidenter agnoscant praefatam Christi Ecclesiam, eodem Christo Domino gubernante
Abbreviated transcription (Latin):
entẽ & eum quidecipitur.
&baltheum regũ dissoluit & pre¬
cingit fune renes eorũ. Et iterũ
qui inmutat cor pricipũ populi
terrȩ & decipit eos ut frustra in¬
cedant ꝑ inuium: quod & ipsibe¬
ato iob contiger& sisuasionẽ uxo¬
risuȩ libent̃ audiss& Ideo ego
terribilis dñs non tantũ populis
terrȩ sed & ipsis principibus popu¬
li. De quo qui dã rex suꝑb & hu¬
mili atus confitxurco actus dicens
Ntissimobene dixi. & ui uenten
in sẽpit̃ nũ laudaui & glorifica¬
iii. quia pot estas eius potestis

Expanded text:
entem, et eum qui decipitur. entem, et eum qui decipitur. Et: Baltheum regum dissolvit, et praecingit fune renes eorum. Et iterum: Qui immutat cor principum populi terrae, et decipit eos ut frustra incedant per invium. Quod et ipsi beato Job contingeret, si suasionem uxoris suae libenter audisset. Ideo ergo terribilis Dominus, non tantum populis terrae, sed et ipsis principibus populi: de quo quidam rex superbus et humiliatus confitetur coactus dicens: Altissimo benedixi, et viventem in sempiternum laudavi, et glorificavi: quia potestas ejus potestas
Abbreviated transcription (Latin):
inimicis eius quã amico aman.¬
tise: & qui a ille uir iustus cre¬
didit muli eri infiddi ideo &
lum̃ oculoꝵ amisit & ducatũ
is raheliticȩ gentis ꝑdidit: cu ilica
post ea restitut a sit uirtus pristina
x ignomini osã uitã gloriosa morte
nierit &erna quidẽ uita nonca¬
ruit. Tamendutatũ pristinũ non
reperauit. Sic ergo dign& ur
doninus dudum impr̃ pteperpen¬
dere ut celeste & sẽpitermĩ reg¬
nũ non perdat: qui deceptus umu¬
liere terrenum & tõporale amisit
cedat dinis iudiciis qui anihil
interra sine causa. uoueat &
reddat dño dõ terribili. & es qui
aufert sp̃m principũ. Bonorum
enĩ regsu est dicere: semꝑ qua¬
si tumentes suꝑ me flua usti¬
mui dm̃ haec dixit beat us iob
qui conantise decipere uxori
sue non consensit. sedridi geda
in uectione redarguit dicens
quasiuna dest ultis muli eribus
locuta es. qui & in alio loco de dõ
dicit. Apud ipsũ ẽ fortitudo e
sapientia. ipse nouit x decipi¬

Expanded text:
inimicis ejus, quam amico amaninimicis ejus, quam amico amanti se. Et quia ille vir justus credidit mulieri infideli, ideo et lumen oculorum amisit, et ducatum Israeliticae gentis perdidit. Cui licet postea restituta sit virtus pristina, et ignominiosam vitam gloriosa morte finierit; aeterna quidem vita non caruit, tamen ducatum pristinum non recuperavit. Sic ergo dignetur domnus dudum imperator pie perpendere, ut coeleste et sempiternum regnum non perdat: qui deceptus a muliere, terrenum et temporale amisit. Cedat divinis judiciis, quia nihil in terra sine causa. Voveat et reddat Domino Deo terribili et ei quae aufert spiritum principum. Bonorum enim regum est dicere: Semper quasi tumentes super me fluctus timui Deum. Haec dicit beatus Job: qui conanti se decipere uxori suae non consensit, sed rigida invectione redarguit dicens: Quasi una de stultis mulieribus locuta es. Qui et in alio loco de Deo dicit: Apud ipsum est fortitudo et sapientia. Ipse novit et decipi
Abbreviated transcription (Latin):
ceptricẽ uxorẽ lic& eternã uitã
non ꝓmeruerit. eo quod apeccatis
hieroboam non recesserit. quia
studiose ex ercuit ultiones dni
dehie zabel x domũ eius quẽ illa
contitauerat concessum est eips
ut filii eius usq: ad quartã gene¬
racionẽ regnarent post e um.
Beatus quoq ioiadas & sc̃s pon¬
tifex quia athaliam impiissimã
interfici iussit. & io as insoliom¬
patris collo cauit x haerłm a sordibus
& inmuuditiis purgauit tali eum
lau de &urnat scriptura diuina.
dicens: senuit atitem ioiada ple¬
nus dierũ. e mortuus ẽ eñ cen
tũ XXX or& aunorũ sepeli erũnt¬
q: eum miciuitate đdcũ regib
eo quod feciss& bonũ cũ isrł xcũ
domo eius. Et ce ist epiussacerdos
a tẽporali & &erna raributione
remiu neratus ẽ : hie ulautẽ tan¬
tũ tẽporali : uide amus quoq: quid
sanson contigerit quẽ apłs in ca¬
tolo uirorũ iustorum enumerat.
Amauit it aq: muli enẽ non a¬
mantẽ se quȩplus obtẽperauit

Expanded text:
ceptricem uxorem, licet aeternam vitam ceptricem uxorem, licet aeternam vitam non promeruerit, eo quod a peccatis Jeroboam non recesserit, quia studiose exercuit ultiones Domini de Jezabel, et domus ejus quem illa concitaverat, concessum est ei ut filii ejus usque ad quartam generationem regnarent. Post eum beatus quoque Joiada et sanctus pontifex, qui Athaliam impiissimam interfici jussit, et Joas in soliopatris collocavit, et Hierusalem a sordibus et immunditiis purgavit, tali eum laude exornat Scriptura divina, dicens: Senuit autem Joiada plenus dierum, et mortuus est cum cenorum; sepelieruntque eum in civitate David cum regibus, eo quod fecisset bonum cum Israel, et cum domo ejus. Ecce iste pius sacerdos, et temporali et aeterna retributione remuneratus est; Jehu autem tantum temporali. XII. Videamus quoque quid Samson contigerit, quem Apostolus in catalogo virorum justorum enumerat. Amavit itaque mulierem non amantem se; quae plus obtemperavit
Abbreviated transcription (Latin):
est cupiditas. quã quidã ape¬
tentes errauerunt afide: Si er¬
go cupiditas errare facit aside
& auariti a simulacroꝵ est ser¬
uitus qđ malum roman& qđ non
deradi ce cupiditat is oriatur
ppter qđ fidelit̃ colligendũ est om̃s
apxitores diuitiarũ głȩ & hono¬
ras secularis atq: primatus quã
non longe absint abi dolorũ cultura
hȩc ꝓpterea dicimus ut ostendanius
inala & bona antiquorũ. malis & bo¬
nis congruent̃ aptari & his qui
errant in no uopopulo. & quã quã ah¬
ab concitante se uxoresua erraue¬
rit afide & ea auctrice ꝑp&ra uerit
facinus illud de morte naboth hie¬
trahelitȩ. correptus tamen abhelia ꝓpho¬
ta. non correctus. conpulsus ẽ agero
penitentiã. qua actione ponitenti
mala sibi imminentia distulit non
abstulit : hoc si recte ꝑpendatur.
Li quido demonstrat quant ũ noce¬
ant uxores malȩ uirissũ is: hie u
autẽ quẽ dñs suscit auit inregem
adpum en dã domũ ahab. & cius de¬

Expanded text:
est cupiditas: quam quidam appeest cupiditas: quam quidam appetentes, erraverunt a fide. Si ergo cupiditas errare facit a fide, et avaritia simulacrorum est servitus; quod malum remanet, quod non de radice cupiditatis oriatur? Propter quod fideliter colligendum est, omnes appetitores divitiarum, gloriae, et honoris saecularis, atque primatus, quam non longe absint ab idolorum cultura. XI. Haec propterea dicimus, ut ostendamus mala et bona antiquorum, malis et bonis congruenter aptari, et his qui errant in novo populo. Et quanquam Achab concitante se uxore sua erraverit a fide; et ea auctrice perpetraverit facinus illud de morte Naboth Jezrahelitae, correptus tamen ab Elia propheta, non correctus, compulsus est agere poenitentiam: qua actione poenitentiae mala sibi imminentia distulit, non abstulit. Hoc si recte perpendatur, liquido demonstrat quantum noceant uxores malae viris suis. Jehu autem, quem Dominus suscitavit in regem ad puniendam domum Achab et ejus de
Abbreviated transcription (Latin):
it al tertalis ut hab & quiuetnunda¬
cus est ut facera malum in conspei¬
tu dñi ÷ concita uit enim eumti
abel ux orsua &̾ abominabilis.
tus est. Ged forte aliquis diuer¬
sȩ uoluntatis. homo amouere nita¬
tur. hȩc uerba scripturȩ scȩ̃ tam¬
quã in conueni entia eo quod sequa¬
tur intantum ut seq: r&uri do¬
la amor reorũ. Nouerit quis quis
ille est non posse euacuari congru¬
enti ameorũ in hoc loco qm̃ tẽpo¬
relegis in ueteri populo idola
& simula cra significabant om̃s
ernores in nouo populo: tempo¬
re uidelica gratiȩ: Nã & ipse or¬
do horũ uerbonũ it aint ellegen dus
est abominalis factus est diuer¬
sis cupiditatibus x in lecebris
ut &iã euidenter adcultũ ru¬
eridolorũ: quis quis aut̃ abi¬
t̃hic senti reuult pensa quali¬
t̃ contradicat apopolo dicen¬
TI. & auariti ã quȩ est si mula go¬
rũ seruitus. & uideat quã uera¬
citer dicł ũ sit. ra dix omnium

Expanded text:
it alter talis ut Achab, qui venundait alter talis ut Achab, qui venundatus est ut faceret malum in conspectu Domini. Concitavit enim eum abel uxor sua, et abominabilis factus est. X. Sed forte aliquis diversae voluntatis homo amovere nitatur haec verba Scripturae sanctae, tanquam inconvenientia, eo quod sequatur, in tantum, ut sequeretur idola Amorrhaeorum. Noverit quisquis ille est, non posse evacuari congruentiam in hoc loco. Quoniam tempore legis in veteri populo idola et simulacra significabant omnes errores in novo populo, tempore videlicet gratiae. Nam et ipse ordo horum verborum ita intelligendus est: Abominabilis factus est diversis cupiditatibus et illecebris, ut etiam evidenter ad cultum rueret idolorum. Quisquis autem aliter hic sentire vult, penset qualiter contradicat Apostolo dicenti: Et avaritiam, quae est simulacrorum servitus; et videat quam veraciter dictum sit: Radix omnium malorum
Abbreviated transcription (Latin):
um cessabunt que causȩ & contu¬
meli & hoctam in repreh ensibi le
fuctum & omni lati dedignis
cu conplessent filii redi erunt ddn
nis boni. auctor q: omnismabiqu
non geli querat cordaposses a
sacagit instaurare & red inuo¬
grare malum suum & regiia
qugimutato habitu regali puia¬
baturperdurare inhabitu sino¬
niali sicutordoposcatasa mo¬
titudo iudicn do cebat peducu
est inpalacium & assumpta in un¬
sorcium quasi legitima con¬
uix. qđ cẽ iam nulla tenus potera
colocata itaq: turpiter & in de¬
center in fastigio regali priui
malum auxit & multi plica uit
ad qđ bonus filous quid agene
debuitIsum quid dissimulare in
Num quidsilere NNumquid qui¬
es cereNonita plocuit illi in dor¬
mitalioculo quicustodit nrt suro
sed sus cut abit sp̃s filio ũ negis¬
a conuerunt it erũ. ad suc ct den¬
dã necidiuam malo ñ stirpem
timabant enĩ nepatri euenir&
illud qđ de quodã nege scriptura
scã lo quitur dicens gitur non fu¬

Expanded text:
um, cessabuntque causae et contuum, cessabuntque causae et contumeliae. Hoc tam irreprehensibile factum et omni laude dignissimum cum complessent filii, redierunt ad sua, nis boni, auctorque omnis mali, qui non reliquerat corda possessa, sategit instaurare et redintegrare malum suum; et regina quae mutato habitu regali putabatur perdurare in habitu sanctimoniali, sicut ordo poscebat et rectitudo judicii docebat reducta est in palatium, et assumpta in consortium quasi legitima conjux, quod esse jam nullatenus poterat. Collocata itaque turpiter et indecenter in fastigio regali, prius malum auxit et multiplicavit. Ad quod bonus filius quid agere debuit? Nunquid dissimulare? Nunquid silere? Nunquid quiescere? Non ita placuit illi indormitabili oculo, qui custodit Israel suum; sed suscitavit spiritus filiorum, et convenerunt iterum ad succidendam recidivam malorum stirpem. Timebant enim ne patri eveniret illud quod de quodam rege Scriptura sancta loquitur, dicens: Igitur non fu
Abbreviated transcription (Latin):
lum plebes acpopulos siue principos
uorum &iam elegram tissi mosfilios
itim prĩs & iã coniugatos e guber¬
nacula regnorũ possidentes affligera
contristare & conturbara. Ae pene
bus incrementis uiderent hiͥ quibus cu¬
rgorat destatu & honore regni dc
tran quillitate pacis a quia e populi
doho nestari palacium obscuroni llani¬
tatẽ regne & ad igo nomini am dedu¬
ci nomon regnanti uni :ceperunt que¬
ri & murmurare ac dolere & deplo¬
rare Inter hȩc concitati sunt sp̃s ui
rorũ honoratoꝵ & filiorũ regis &cres¬
cente conludio. ac cedente & iam co¬
silio conuenerunt singuli deloco
suo. & coniuncti ad palacium eftu¬
ga uerunt ministros sceleris. & regi¬
nam quȩ tocius mali causa erat
ex cluserunt dedo mo a hono re neg¬
ni  constituerunt in retrusionem
ex ilii ac de inceps qlisiiam libenatũ
bonũ patre delaque oruine gaude¬
bant se implesse quod inscriptũ est
eicederisorẽ & exibit cumeo iungi¬

Expanded text:
lum plebes, ac populos, sive principes, lum plebes, ac populos, sive principes, verum etiam elegantissimos filios imperatoris, etiam conjugatos, et gubernacula regnorum possidentes, affligeret, contristaret, et conturbaret, et pene bus incrementis viderent hi quibus curae erat de statu et honore regni, ac tranquillitate pacis, et quiete populi, dehonestari palatium, obscurari claritatem regni, et ad ignominiam deduci nomen regnantium, coeperunt queri, et murmurare, ac dolere, et deplorare. Inter haec concitati sunt spiritus virorum honoratorum, et filiorum regis; et crescente colludio, accedente etiam consilio, convenerunt singuli de loco suo, et conjuncti ad palatium, effugaverunt ministros sceleris; et reginam, quae totius mali causa erat, excluserunt de domo et honore regni, et constituerunt in retrusionem exsilii; ac deinceps quasi jam liberatum bonum patrem de laqueo ruinae, gaudebant se implesse quod inscriptum est: Ejice derisorem, et exibit cum eo jurgi
Abbreviated transcription (Latin):
cohibe antꝰ aut conprimantur. Commotio icaque
hius tẽporis & harũ regionũ qusmiromni potntis
dĩ suauitate & dulcedine sine conflictu armoꝵ sedata
ẽ : Non segniae memorandaẽ sed deb& corda fide¬
lium in saudibus dĩ & graciarũ actione alacritur
succendere & adsollerciam cautele solliciti ed dere
quȩ commocio & cont̾batio quale habuerit ini¬
cium uel originã: Non est penitus
r&icendum. Igitur cũ xp̃i anissimius
epi issimus imn pr̃ domnus lu duuicus
bone coniugis fide & moribus sibi con¬
gruentis ion sorciuin a misisse. ne¬
cesse fu it ut ali am sibi ac ciptrde. qui
ci posse cẽ adiutrix in roginine &
gu bor natio ne palatii & segni. sed
occulto dĩ iudiciotalis assumpta est:
quȩ lic& inprimis annis uiri. & dñi
sui ugrtute & potostate pressa subdi¬
fa fuorit̃ta mon in processu temponis
tilis inuenta est quae magnorũ fluc¬
tuum commotio & conturbationis
largus thesaurus eẽ possa. quȩ non so¬

Expanded text:
cohibeantur, aut comprimantur. VIII. Commotio itaque cohibeantur, aut comprimantur. VIII. Commotio itaque hujus temporis et harum regionum, quae mira omnipotentis Dei suavitate et dulcedine sine conflictu armorum sedata est, non segniter memoranda est; sed debet corda fidelium in laudibus Dei et gratiarum actione alacriter succendere, et ad solertiam cautelae sollicita reddere, Quae commotio et conturbatio quale habuerit initium, vel originem, non est penitus reticendum. Igitur cum Christianissimus et piissimus imperator domnus Ludovicus bonae conjugis fide et moribus sibi congruentis consortium amisisset, necesse fuit ut aliam sibi acciperet, quae ei posset esse adjutrix in regimine et gubernatione palatii et regni. Sed occulto Dei judicio talis assumpta est, quae licet in primis annis viri et domini sui virtute et potestate pressa, subdita fuerit, tamen in processu temporis talis inventa est, quae magnorum fluctuum commotio et conturbationis largus thesaurus esse posset; quae non so
Abbreviated transcription (Latin):
dicens. Ne intrebit in ea haud dubium quin ciuita¬
tem cȩlestẽ aliquid quo inquinatum & fatiens ab¬
ominationẽ & mendaciã: & paulo post. Omnis
quid mat & facit mendaciũ & dñs in euglo de in¬
uentore omniũ maloꝵ at. Ille homieidaerat
abinicio & inueritate ñ st&it. Siengo illa ueri¬
tus dequa& in psalmis cantamus. Ino peestũ
dnẽ & om̃s uie tuae ueritas : Omniũ hominum
mentes possidenae & iamsine rectoribus & prin¬
cipibus ies mundi concor disoci&ate pacatȩ mane¬
rent Nunc aũt quia ille qui inueritate n onf&tt
contuueritatẽ agere numquã desistit & dori¬
mientib hominibus scanda loꝵ ⁊itania semi¬
nare nonces sat apta sibi corda satis inueniens
quȩ foueant & nutriant seminaeius redundat
malũ commotionis qđ qui&em pacis & unitatis
insano furore contꝰb&. Propter qđ sol litte
ugilandũ est & sagaciter agendũ contracorrup¬
toses ueritatis & pacis lingua & manu urauã

Expanded text:
dicens: Non intrabit in eam haud dubium quin civitadicens: Non intrabit in eam haud dubium quin civitatem coelestem aliquid coinquinatum, et faciens abominationem et mendacium. Et paulo post: Omnis qui amat et facit mendacium. Et Dominus in Evangelio de inventore omnium malorum ait: Ille homicida erat ab initio, et in veritate non stetit. Si ergo illa veritas de qua et in Psalmis cantamus: Prope esto, Domine, et omnes viae tuae veritas omnium hominum mentes possideret, etiam sine rectoribus et principibus res mundi concordi societate pacatae manerent. Nunc autem quia ille qui in veritate non stetit, contra veritatem agere nunquam desistit, et dormientibus hominibus scandalorum zizania seminare non cessat, apta sibi corda satis inveniens, quae foveant et nutriant semina ejus; redundat malum commotionis, quod quietem pacis et unitatis insano furore conturbet. Propter quod sollicite vigilandum est et sagaciter agendum contra corruptores veritatis et pacis, lingua et manu; ut aut
Abbreviated transcription (Latin):
iii quitatis. &ob ducatursi¬
catressanitatis absqtu¬
fantisanguinis effusiono. Abs¬
que strage interfecti onis. abs¬
que amaritudi ne iurgiorũ. absq:
turbulenta & fetida comixtio¬
ne sp̃uum inmundorũ. Ut uere
dicatur de eccła huius regni.
hec est do mus dĩ ae porta celi. por¬
tȩ aut̃ inferi non preua lebunt
Aduersus eã. &it erũ. Lñs dĩ
tuus in mediotua fortis ipse lau¬
dabit. Gaudebit suꝑte in lȩtiti¬
a silebit in dilectioneruli. A&
ultabit superte in laudo gugas
qui a lege. pe cesiserant con¬
gregabo q uia exto erant. ut
non ultra habe assuꝑeis obꝓbri¬
um. & dicat om̃is ppłs. amon.
Cicut ueritas non est tantũ
gamus uerbo nec ligua sedopere
& ueritate. Et iteru: Si dixeri¬
nius qm̃ societatẽ habemus cum
eo & intenobris ambu lamus men¬
timur & mnon facimus uerita tem : Ita quoq
mencium non est tantũ modo uerboꝵ
sed & factoꝵ sicut in apoca lppsi loquitur dñs

Expanded text:
iniquitatis, et obducatur ciiniquitatis, et obducatur cicatrix sanitatis, absqusanguinis effusione, absque strage interfectionis, absque amaritudine jurgiorum, absque turbulenta et fetida commixtione spirituum immundorum. Ut vere dicatur de Ecclesia hujus regni: Haec est domus Dei, et porta coeli. Portae autem inferi non praevalebunt adversus eam. Et iterum: Dominus Deus tuus in medio tui fortis, ipse salvabit. Gaudebit super te in laetitia, silebit in dilectione tua, et exsultabit super te in laude. Nugas, qui a lege recesserant, congregabo, quia ex te erant; ut non ultra habeas super eis opprobrium: et dicat omnis populus: Amen, VII. Sicut veritas non est tantum gamus verbo, nec lingua, sed opere et veritate. Et iterum: Si dixerimus quoniam societatem habemus cum eo, et in tenebris ambulamus, mentimur, et non facimus veritatem, ita quoque mendacium non est tantummodo verborum, sed et factorum; sicut in Apocalypsi loquitur Dominus,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtin& qđ in aliolo cosacrascrip¬
tura dicit. mulier diligens coro
nue uirosuo. & putredo in ossibus
euus quȩ confusioneres dignou
iogerit Etiterũ Tecta perstilla¬
cia in diefrigoris. Et litigiosa
miulier tonparantur quarcti¬
n& eã quasi quiuent̾u teneat
& olcum dex terȩsuȩ euacue
Sed forte dicturus ẽ aliquis
hec non ẽ litigiosa sed su auis
ablanda. Quibus uerbis rospon¬
dendum est: non ne eẽ magisli¬
tigium quam boni patris bonos
fllos irritare & ex acerbane
& honorare & poenitus apatre
alienaro uelle. Quę qura ppt̃ so¬
lã pulcritu dinẽ auro in offi¬
ciose diliggifertur in culcan¬
dum utriq: fu erat quoditerũ
eadẽ scriptura dicit. Fallax gra¬
tia. &ua ẽ pulcritudo. mulier
ti mens dñm ipsa laudabitur.
Nunc igitur om̃stimentes & a¬
mantes dm̃. regem quoq & reg¬
num pa cata soci&ate. nes mun¬
di utentes res diuinas fru entes
omii conamine dane operam
debent ut & primatur uulnus

Expanded text:
pertinet, quod in alio loco sacra Scrippertinet, quod in alio loco sacra Scriptura dicit: Mulier diligens corona est viro suo; et putredo in ossibus ejus quae confusione res dignas gerit. Et iteruntia in die frigoris et litigiosa mulier comparantur. Qui retinet eam, quasi qui ventum teneat et oleum dextere sue evoceSed forte dicturus est aliquis: Haec non est litigiosa, sed suavis, et blanda. Quibus verbis respondendum est, non est majus litigium, quam boni patris bonos filios irritare, exacerbare, exhonorare, et penitus a patre alienare velle: quae quia propter solam pulchritudinem a viro inofficiose diligi fertur, inculcandum utrique fuerat quod iterum eadem Scriptura dicit: Fallax gratia, et vana est pulchritudo. Mulier timens Dominum ipsa laudabitur. VI. Nunc igitur omnes timentes et amantes Deum, regem quoque et regnum, pacata societate, rebus mundi utentes, rebus divinis fruentes, omni conamine dare operam debent ut exprimatur vulnus
Abbreviated transcription (Latin):
bitur regnũ. aut inmultos trannos
p̃parabitur : quod in hoc assimilatur
ges: bella iustadis ponere debuerat
aduersus dilectores sui filios. in¬
iusta a gereparat Ricunt&iam
iliqui: qđ do minapalatii senio¬
ris &tra illa quȩ de eius occultis
& non occultis dicuntur : Rudat
pueriliter. expectantib: etiam
aliquib deordinesacerdota li.
&plerisq: conludentibus quise¬
cum dũ formã quã apłs scribit de
eligendis epĩs dicens. do inuisuȩ
bene p̃positu filios h ab entẽ sub¬
ditos cũ omni castitate. qui asi qui
domuisu ȩ p̃ eẽ nescit quo modo
ecłe dĩ dili gentiã habe bit p di ca¬
re debuerant dñe ludeuti si qua
regina se ma ipsam regerenonno¬
uit. quo modo de ołt nestatepa lata¬
icuram habebit: Aut quomo do gu¬
berna cula regni diligenter ex en¬
cet: Reducere quo q: ei admemo¬
riã debuerant. quod supra dictȩ
sentencie congruent̃ aptampo test.
quantũ tam̃ ad eteriorõ sensumn

Expanded text:
bitur regnum, aut in multos tyrannos bitur regnum, aut in multos tyrannos ur; quod in hoc assimilatur:ges bella justa disponere debuerat, adversus dilectores sui filios injusta agere parat. V. Dicunt etiam aliqui quod domina palatii senioris, extra illa quae de ejus occultis et non occultis dicuntur, ludat pueriliter, spectantibus etiam aliquibus de ordine sacerdotali, et plerisque colludentibus, qui secundum formam quam Apostolus scribit de eligendis episcopis, dicens: Domus suae bene praepositum, filios habentem subditos cum omni castitate; quia si quis domus suae praeesse nescit, quomodo Ecclesiae Dei diligentiam habebit?  praedicare debuerant dominae ludenti: Si qua regina semetipsam regere non novit, quomodo de honestate palatii curam habebit? aut quomodo gubernacula regni diligenter exercet? Reducere quoque ei ad memoriam debuerant, quod supradictae sententiae congruenter aptari potest, quantum tamen ad exteriorem sensum
Abbreviated transcription (Latin):
ras nationes. ad nr̃amperpetuã
pacem. Lomus ergoili. quȩ est ec¬
cta dĩ uiui. columna de firmamen¬
iui ueritatis. orat ut xp̃i anissimo
imperatoribarbarisubi ciamtur¬
ut non ut subiecti conturbentur.
& barbaritentur. Neq enim xp̃i¬
anissimi imperatoris est sub iec¬
tifi delissimũ & xpi anissimum ser¬
uũtuum imperatorẽ nr̃m in tan¬
tã de uenire neglegentia. ut ide¬
renolit quibiis malis circũda¬
tussit. Liligit enim o di entesse
xodit diligentesse. Quidsi uerũ est.
qđ pleri que qui subtilius intelligere
uident̃ affirmant. qđ scilicae sint ali¬
qui in latere e i: qui ini anter expec¬
tant exterini niumfilior eius
Quod si ui derint conlatu h abent intes
se. ut inimperatorẽ mittant manñ
e disꝑtiant sibi regnũ. hoc ut r̃u ueru¬
uert̃psit ipsi norunt multamen sunt
qui non ambigunt illos de quibus dicitur.
ita in cumbene regno ta qua parieti in¬
curo & mnaceriȩ inpulsȩ: uide constat
qui anisi d̃sub uenerit : Aut exteris da¬

Expanded text:
ones, ad nostram perpetuam pacem. Domus ergo Dei, quae est Ecclesia Dei vivi, columna et firmamentum veritatis, orat ut Christianissimo imperatori barbari subjiciantur, non ut subjecti conturbentur et barbarizentur. Neque enim Christianissimi imperatoris est subjecti fidelissimum et Christianissimum servum tuum imperatorem nostrum in tantam devenire negligentiam, ut videre nolit quibus malis circumdatus sit? Diligit enim odientes se, et odit diligentes se. Quid si verum est quod plerique, qui subtilius intelligere videntur, affirmant; quod scilicet sint aliqui in latere ejus, qui inhianter exspectant exterminium filiorum ejus? Quod si viderint, collatum habent inter se ut in imperatorem mittant manum, et dispertiant sibi regnum. Hoc utrum verum sit, ipsi norunt. Multi tamen sunt, qui non ambigunt illos de quibus dicitur, ita incumbere regno, tanquam parieti inclinato et maceriae impulsae. Unde constat, quia nisi Deus subvenerit, aut exteris da
Abbreviated transcription (Latin):
diuinis libris huius modisentencias &erpimus
nimis plixũ opus efficitur illas nunc nobis assu¬
mere fufficiat que in prompto habentur & ma¬
gis in usu: Maximequia & uos ta lefieriius¬
sist is opis qđ paulis ꝑ manugestet᷑. non qđ in ar¬
mario uł inscrinio reseruet᷑ : Nec mihi igi¬
t᷑ in coanti. optulit seprimasententia septimi
psalmi quã cantamus dicentes: dnẽ ds̃m̃s
si fecit istud. siẽ iniquitas iimanibus meis :
Si red didi retribuentib: mihimalũ decidam

Expanded text:
divinis libris hujusmodi sententias excerpimus, divinis libris hujusmodi sententias excerpimus, nimis prolixum opus efficitur, illas nunc nobis assumere sufficiat quae in promptu habentur, et magis in usu; maxime quia et vos tale fieri jussistis opus, quod paulisper manu gestetur, non quod in armario vel in scrinio reservetur. Haec mihi igitur inchoanti obtulit se prima illa sententia septimi psalmi, quam cantamus, dicentes: Domine Deus meus, si feci istud, si est iniquitas in manibus meis, si reddidi retribuentibus mihi malu