comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uicũq libtatẽ ad ominis suis itaꝑcipiunt ut uulluĩ sibi m&mes
ob sequiũ patro nus repet&. istisime crimine sunt ad ederi catꝰ
or dinẽ libere suscipiantur. quia diresta manumisione absolute
noscuntur. Quiuero recenti obse quio manumissist̃. ꝓeo qd̃
ȩccłasticũ ordinẽ ꝓmouendi. nequando uoluerint dñifiant
ilaia dericos ꝓbabiles uitȩ &dostrinȩ ep̃is consetrandos
siusq mȩccłiis constituendos optulerint. nulla qͣlib&
occassione cos reiciant. DE SERCOꝵ orDira
pmouent᷑. placuit om̃ib: cũsacris cononib concordare debere
estatutũ est ut nullus ep̃ ex demcepseos ad sacrosordines ꝓuere p̃sumat.
uusiprius ad hominis ꝓpriis lib̵ tatẽ consecuti fuerint. E inqͥliba
seruus dnmsiũ sugiens uł latitans aut adhibitis tes tib munere
conduedis ł corruptis. aut qualib& caliditato ł fraude ad grad
eccł asticos ꝑuenerit. decretũ est ut deponatur & dñs eiꝰ curea¬

Expanded text:
uicunque libertatem a dominis suis ita percipiunt ut nullam sibimet in eis obsequium patronus retentet, isti, si sine crimine sunt, ad clericatus ordinem libere suscipiantur, quia directa manumissione absoluti noscuntur. Qui vero retento obsequio manumissi sunt, pro eoecclesiasticum ordinem promovendi; ne, quando voluerint eorum ici clericos probabilis vitae et doctrinae episcopis consecrando suisque in Ecclesiis constituendos obtulerint, nulla qualibet occasione eos rejiciant. De servorum ordinpromoventur, placuit omnibus cum sacris canonibus concordare debere; et statutum est ut nullus episcoporum deinceps eos ad sacros ordines promovere praesumat, nisi prius a dominis propriis libertatem consecuti fuerint. Et si quilibet servus dominum suum fugiens aut latitans aut adhibitis testibus munere conductis vel corruptis aut qualibet calliditate vel fraude ad gradus ecclesiasticos pervenerit, decretum est, ut deponatur et dominus eius eum rec
Abbreviated transcription (Latin):
unãq cũ collecta fuerit
addat p̃terea separatĩ
nariũ & nonũ numeros. quiscđm grȩcaelem̃ ta
significant. ANCN. Tres igit᷑ p̃dictę. litterȩ. grȩcȩ.
efficiunt numeros. Nenĩ quȩ est prima h nomine
sũmi patris. Ixxx numerat . s uero quȩ est prima
in nomine filii . ccccnumerat. A uero quȩ prima est
in nomine sp̃is scĩ. unũ indicat. Siaddas.  quȩ in nomine
petriẽ prima idest lxxx. dlxi. repperies arcuN
uero qd infinẽ p̃dictȩ. epłȩ scriptũ est.xc.uiiii. indicat.
numeros ten&. GRECΑE UTTERAE. Sed propt̃ mi nus
scientes ponenda uident̾ elem̃ta ipsa grȩca cũnumeris

Expanded text:
unque collecta fuerit, Addat praeterea separatim nonagenarium et nonum numeros, qui secundum Graeca elementa significant ΑΜΗΝ. Tres igitur praedictae litterae, id est, efficiunt numeros. Π enim, quae est prima in nomine summi Patris, LXXX numerat. Υ vero, quae est prima in nomine Filii, CCCC numerat. Α vero, quae prima est in nomine Spiritus sancti, unum indicat. Si addas Π, quae in nomine Petri est prima, id est LXXX, DLXI reperies. ΑΜΗΝ vero, quod in fine praedictae epistolae scriptum est, XCIX numeros tenet. Sed propter minus scientes ponenda videntur elementa ipsa Graeca, cum numeris
Abbreviated transcription (Latin):
is aqͥb dñisa cram̃ta tractant᷑. iudiciũ
sanguinis agitare non lic&. Etidõ magno¬
ope talis & cessus ꝓhibendus ẽ. ne indiscr&ce
p̃sũptionis motib agitati. aut quid mor¬
te plectendũ est. sententia propria iudicare
QSsiquis quã hox imme mor p̃ceptox. aut in eele¬
fecerit: & concessi ordinis honore priuetur & loco
subꝑpecuȩ dãpnationis religatus er gastulo. Cuitam̃
ũ uxta antiquȩ institutiomis ȩdictũ pluserga
coerigendos agere debeat beni uolentia qũa se ueritas
plus cohortatio. quã cõmotatio. plus caritas. quã
potestas adhiberi deb&.
iqua domina furore teli inflãmata. ancillã occidert
tuir in tra terciũ diem animã cũ cruciatu emittat qd
icertũ sit uoluntariȩ ancasu occiderit Siuo luntariȩ¬
facto decoriis sacco. qui culleus nominat᷑. In quocũmissꝰ
fuerit. cũ ipso & iã serpentes claudant᷑. & simare uicinũ
nonfuerit in quo lib& gurgite piciat᷑ ut talipenadãp¬

Expanded text:
s Domini sacramenta tractanda sunt, iudicium sanguinis agitare non licet. Et ideo magnopere talium excessibus prohibendum est, ne indiscrete presumptionis motibus agitati, aut quod morte plectendum est sententia propria iudicare Quod si quisquam horum immemor preceptorum, aut in aefecerit, et concessi ordinis honore privetur et loco, sub perpetuae damnationis religatus ergastulo; cui tamen um juxta antiquae institutionis edictum plus erga corrigendos agere debeat benevolentia quam severitas, plus cohortatio quam commotio, plus charitas quam potestas adhiberi debet. Si qua domina furore zeli inflammata ancillam occiderit, ita ut intra tertium diem animam cum cruciatu emittat, eo quod incertum sit voluntarie an casu occiderit; si voluntariefacto de coriis sacco, qui culeus nominatur, in quo cum missus fuerit, cum ipso etiam serpentes claudantur et, si mare vicinum non fuerit, in quolibet gurgite projiciatur, ut tali poena dam
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ & fornicatione concipientes. m&uentes nescelis
qd occulte ꝑp&rar̃. manifestũ fier&. Infantes
inꝰ quas piecer. Qd quantũ ne fassit cano nes an cran
&uberitani. atq: hilerdensis. cł testes suns. His
itaq uix infinẽ dandã esse cõmunionẽ decerNuNT
sedhumanius tractantes. post decennẽ peniten¬
tiã talesplacuit ad cõmumonẽ recipi. Exeobẽ¬
git᷑ quiadiabolo suadente & carnis fragilitato
delectante. &idõ consentiente multociens talia ꝑpe¬
trant᷑. Ideo & una mor tifera potione. aliã ut cũq
mederi cupientes. Negemine tur scelus ad ulterii
& homicidii. damꝰ consiliũ. ut unꝰ quisq: sacer dos
insua plebe publice ad nunti&. ut si aliquafemina
danculo coerupta conceperit & peperit. nequa qũa

Expanded text:
quae ex fornicatione concipientes, metuentes ne scelus quae ex fornicatione concipientes, metuentes ne scelus quod occulte perpetrarunt manifestum fieret, infantes in aquas projecerunt. Quod quantum nefas sit, canones Ancyrani, Eliberitani, atque Hilerdensis concilii testes sunt. His itaque vix in fine dandam esse communionem decernunt. Sed humanius tractantes, post decennem poenitentiam tales placuit ad communionem recipi. gitur quia diabolo suadente, et carnis fragilitate delectante, et ideo consentiente, multoties talia perpetrantur, ideo ex 239 una mortifera potione aliam utcunque mederi cupientes, ne geminetur scelus adulterii et homicidii, damus consilium ut unusquisque sacerdos in sua plebe publice annuntiet ut si aliqua femina clanculo corrupta conceperit et pepererit, nequaqua
Abbreviated transcription (Latin):
ariens femina. cuiꝰ filius ꝑ negle gentiã non
baptizatus obierit anñ .i. penit̃ & nũ qũa sit sine
aliqͣ penitentia. Siaut̃ ꝑ neglegentiã sac̃ dotis
necant : ł quȩ agunt secũ ut utero conceptos
& cuciant. Antiqua quidẽ diffimtio usq ad &xitũ
penitentia largiat᷑.
ł ȩditos necare studerint ł inuentrib: matrũ
potionib aliquib colliserint. in utroq sguad¬
ulteris idẽ patrił matri. post .uii. annoꝵ¬
curricula cõmunio tribuatur. Ita tam̃ ut om̃i
tẽpr e initȩ suȩ flecib & humilitati insistat.
perit. idq post facinus occiderit. placuit uix
infinẽ eidandã cõmunionẽ. eo qð geminauerit
iqua mulier partũ suũ ante xldies in utero¬
cũ occiderit.iii. anñ. penit̃. Si uero pꝰquã animatꝰ
fuerit. eũ ꝑdiderit. quasi homicid a. peniteat.
Seddistat multũ utru pauꝑ cula ꝓ difficultate
Nutriendi. aut fornicaria causasit. & ꝓsuis clericis
celandi faciat.
prohomicidio .x. anñ penit̃. Exc̃¬

Expanded text:
ariens femina, cujus filius per negligentiam non baptizatus obierit, annum unum poeniteat, et nunquam sit sine aliqua poenitentia. Si autem per negligentiam sacerdotis, necant: vel, quae agunt secum, ut utero conceptos excutiant: antiqua quidem diffinitio usque ad exitum poenitentia largiatur.vel editos necare studuerint, vel in ventribus matrum potionibus aliquibus colliserint, in utroque sexu adulteris, id est patri vel matri, post septem annocurricula communio tribuatur, ita tamen ut omni tempore vitae suae fletibus et humilitati insistant.perit, idque post facinus occiderit, placuit vix in fine ei dandam communionem, eo quod geminaverit qua mulier partum suum exeum occiderit, tres annos poeniteat. Si vero postquam animatus fuerit, eum perdiderit, quasi homicidia poeniteat. Sed distat multum utrum paupercula pro difficultate nutriendi, aut fornicaria causa sit, et pro sui sceleris celandi faciat cpro homicidio decem annos poenite
Abbreviated transcription (Latin):
iseruus dũculpa dñs uindicat mortuus fuerit.
dñs culpa homicidii non ten&. quia tunc homicidui
reus est si occidere uoluisse c̃uincit᷑. nã em̃ datio
non uocat᷑ ad crim̃. EXCCL MO GONCIA CENSI
iquis infantẽ suũ in caute opp̃sserit. aut uestim̃toꝵ
pondere suffo cauerit & hoc post baptis mũ factũ
annospenite at. ꝑ legitimas ferias. & tres in anno
quad ragesimas obseru&. Qdsi ante baptisiũ infans
Postea uero quinquenniũ &pleat.

Expanded text:
servus, dum culpam dominus vindicat, mortuus fuerit, dominus culpa homicidii non tenetur: quia tunc homicidii reus est, si occidere voluisse convincitur. Nam emendatio non vocatur ad crimen. Si quis infantem suum incaute oppresserit, 236 aut vestimentorum pondere suffocaverit, et hoc post baptismum factum fannos poeniteat per legitimas ferias, et tres in anno quadragesimas observet. Quod si ante baptismum infans postea vero quinquennium expleat.
Abbreviated transcription (Latin):
einfantib aut̃ quimortui inueniunt᷑ cũ patre.
&matre. & non appar& utrũ apatre aut matre
occissussit ipse infans ł suffocatꝰ. an ꝓpͥa morte
defunctus nondebent in desecuri esse. nec sine
penitentia ipsi parentes sed tam̃ in eis consideratis
deb& esse pieeatis. ubi nonuoluntas sedeuentꝰ mortis
causa fuit. Si aut eos non lat& ipsoseiꝰ eẽ int̃ fectores:
sciredeb& grauit̃ sed eliquisse. Qd̃ in ancirano con¬
cilio cõꝓbat᷑. quidã aũt triũ annox penitentiã
huiꝰ modi hominis iudicant ẽe debere. quoꝵ unũ

Expanded text:
infantibus autem qui mortui inveniuntur cum patre et matre, et non apparet utrum a patre aut matre occisus sit ipse infans vel suffocatus, an propria morte defunctus, non debent inde securi esse nec sine poenitentia ipsi parentes; sed tamen in eis consideratio debet esse pietatis, ubi non voluntas, sed eventus mortis causa fuit. Si autem eos non latet ipsos ejus esse interfectores, scire debent graviter se deliquisse, quod in Ancyrano concilio comprobatur. Quidam autem trium annorum poenitentiam hujusmodi hominis judicant esse debere, quorum
Abbreviated transcription (Latin):
& mandata illius sꝑnentes. non casu. sedꝑ in¬
dustrieem homicidiũ fecer̃. Vnde in xcodo
scriptũ est. Siquis industria & ꝑ insidias oc¬
ciderit ꝓximũ : ab altariomeo euelles eũ ut
moriat᷑. & in de uero nomio Siquis odio ha¬
bens ꝓximũ suũ insidiatꝰ fuerit uitȩ eiꝰ & sur¬
gens ꝑcusserit eũ. & mortuus fuerit & fugerit¬

Expanded text:
et mandata illius spernentes, non casu, sed per industriam, homicidium fecerunt. Unde in Exodo scriptum est: Si quis de industria et per insidias occiderit proximum, ab altari meo 233 evelles eum . Et in Deuteronomio: Si quis odio habens proximum suum, insidiatus fuerit vitae ejus, et surgens percusserit eum, et mortuus fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
& tradent eũ manꝰ pximieiꝰ cuiꝰ sanguis effus est.
&moriat᷑ niec miscreberis eiꝰ: Illũ raq quẽ
dñs dignũ morte esse iudicauit. quis dicat
reũ nonesse quo modo contrarius legidi
non &istit . qui hoc qd ds̃ p̃cepit casũ ẽẽ con¬
tendit. Sed int̃ haȩc sciendũ est qd magna
distantia ẽ. int̃ legitimũ principẽ & se¬
ditiosũ trrannũ: Expen¬
Diclericus homicidũ fecerit. & ꝓximũ suũ

Expanded text:
us sanguis effusus est, et moriatur; nec misereberis ejus . Illum itaque quem Dominus dignum morte esse judicavit, quis dicat reum non esse? Quomodo contrarius legi non existit qui hoc quod Deus praecepit cassum esse contendit? Sed inter haec sciendum est quod magna distantia est inter legitimum principem et seditiosum tyrannum. DeSi clericus homicidium fecerit et proximum suum
Abbreviated transcription (Latin):
ui hominẽ debilitauert
& formẽ fecerit. inpensas in medicos tribuat.
& maculȩ p̾ciũ & opꝰ eiꝰ donec sanetur restitu&.
&dimidiũ annũ peniteit. Siuero non hab&
unde hocrestituat. anñ .i. peñt.¬

Expanded text:
ui hominem debilitaverit et deformem 234 fecerit, impensas in medicos tribuat, et maculae pretium et opus ejus, donec sanetur, restituat, et dimidium annum poeniteat. Si vero non habet unde hoc restituat, annum unum poenit
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis : ꝓximũ & consanguineũ suũ occiderit. x¬
annos penite at. Similit̃ siquis seniorẽ & dnm
suũ dolo trucidauerit. EXDICTIS FERRAN
homicidas ẽe. quimanib hominẽ occidunN
& non potius eos ꝑ quoꝵ consiliũ. & fraudẽ.
& &ortationẽ. homines: & tinguunt᷑. Nã iudei
dnm nequaquã ꝓpͥis manib: int̃fecer̃. sic̃

Expanded text:
Si quis proximum et consanguineum suum occiderit, annos poeniteat. Similiter si quis seniorem et dominum suum dolo trucidaverit. Ex dictis Ferrandhomicidas esse qui manibus hominem occidunt, et non potius eos per quorum consilium et fraudem et exhortationem homines exstinguuntur. Nam Judaei Dominum nequaquam propriis m
Abbreviated transcription (Latin):
iussu principũ ꝑactũsit. & dĩ iudicit itafinitũ.
Simꝰ enĩ qđ dĩ iudiciũ sẽꝑ istũ est . & nulla rep̃ hen¬
sione dignũ. Sed tam̃ oport&eos considerare
quihanc Necẽ nefariã defendere cupiunt. utrũ
illos quasi corã oculis di innoxios &cussare
possint qͥ ꝓpt̃ auariciã quȩ om̃iũ malox radyxẽ
&idolox seruituti cõ parat᷑. atq. ꝓpt̃ fauorem

Expanded text:
ita finitum. Scimus enim quod Dei judicium semper justum est et nulla reprehensione dignum. Sed tamen oportet eos considerare qui hanc necem nefariam defendere cupiunt, utrum illos quasi coram oculis Dei innoxios excusare possint qui propter avaritiam, quae omnium malorum radix est, et idolorum servitut
Abbreviated transcription (Latin):
rbt uulneratus. aut cesus. simor tẽ euaserit.
totaco positio caedat prb̃o. si uero murtuusfuerit.
cõpostto intres diuidat᷑ portiones idẽ altari cii prbt
deser uebat pars una: altera ep̃o tertia paren¬
rbi interfecti ep̃o ad cuiꝰ parroechiã ꝑtinens
soluantur. scđm capitulare głosi Raroligeni¬
toris nr̃i. Ita uidelic& ut medi&atẽ uiii rigeldieiꝰ¬
ep̃s utilitatib eccłȩ cuip̃fuit tribuat. & alterã
nullus nob̾ eiꝰ heres ꝓximior uid&᷑ quã ille
comedat. & uinũ nonbibat cunctis dieb uite
suȩ : Ie iun& usq aduesꝑã &ceptisdieb festis
atq: dominicis. Arma non sumat. ae quũ non
ascendat. ȩccłamꝑ quinqenniũ non ingre¬
diat᷑ sed ante for es ȩccłȩ st&. Post quinquenniũ¬

Expanded text:
si mortem evaserit, tota compositio cedat presbytero. Si vero mortuus fuerit, compositio in tres dividatur portiones; id est, altari cui presbyter deserviebat pars una, altera episcopo, tertia parenri interfecti episcopo, ad cujus parochiam pertinent, solvantur secundum capitulare gloriosi Caroli genitoris nostri, ita videlicet ut medietatem wirgildi ejus episcopus utilitatibus ecclesiae cui praefuit tribuat, et alteram nullus nobis ejus haeres proximior videtur, quam illecomedat et vinum non bibat cunctis diebus vitae suae; jejunet usque ad vesperam, exceptis diebus festis atque Dominicis; arma non sumat, equum non ascendat, ecclesiam per quinquennium non ingrediatur, sed ante fores ecclesiae stet; post quinquenniu
Abbreviated transcription (Latin):
canonicunon gruã facinori qđ amisit penitentiã accipiat.
Si proprius seruus hor cũ miserit. iudicio aquȩ feruentis
&amin&᷑ utrũ hoc sponte. anse defendendo feciss&
adȩccłam ꝑsol uat. aut si uoluerit cũ eidẽ ȩccłȩ
tradat. De ȩccłastico & fiscalino &benefaciario
Altera uice seruus ad suppliciũ tradat᷑. Hereditas
tam̃ liberi hominis. qui propt̃ tale facinꝰ ad
mortẽ fuerit iudicatꝰ. ad legitimos heredes illius
ꝑueniat. Simatria ȩccłȩ cuiꝰ porta reliquiis scõx
consecrataest. huiꝰcemodi homicidiũ ꝑp&eratũ
deb& qđ in imminuitate uiolata cõmittit᷑.¬

Expanded text:
canonicum congruam facinori quod admisit poenitentiam accipiat. canonicum congruam facinori quod admisit poenitentiam accipiat. Si proprius servus hoc commiserit, judicio aquae ferventis examinetur utrum hoc sponte an se defendendo fecisset; ad ecclesiam persolvat; aut, si voluerit, eum eidem ecclesiae tradat. De ecclesiastico et fiscalino et beneficiario altera vice ipse servus ad supplicium tradatur. Hereditas tamen liberi hominis, qui propter tale facinus ad mortem fuerit iudicatus, ad legitimos heredes illius perveniat. Si in atrio ecclesie cuius porta reliquiis sanctorum consecrata est, huiusscemodi homicidium perpetratudebet quod immunitate violata committat
Abbreviated transcription (Latin):
arricidiũ quasit de testabile crim̃ iudicio
Ifacto int̃cam. & abel fratrẽ suũ dñs osten¬
dit. Sed quia modernis tẽporib: par ricidȩ
profugi discur runt ꝑ diuersaloca. & uariis uitiis. &
gule in lecȩbris deseruiunt. Melius nobuid&̃. ut
in unoloco manentes penitentia districta sem&
ipsos castigent. si for te dñibonitate indulgentiã
facinoris sui ꝑcipere mereant᷑. QVODPA TRI¬
onenĩ eis licebitul tra miliciȩ cingulũ sumere.
& coniugiis copulari. quia sacricanones: hoc eis
bannũ nr̃m intriplo cõponat & uueregildũ¬
Siquis aut̃ &l tui causa. aut sine causa hominẽ
in ȩccła in t̃fecerit. deuita cõponat. Si uero
rixati foris fuerint . & unꝰ alterũ in eccłam
fugent. & ibise defendendo eũ int̾fecerit
& sihuiꝰ facti testes non habuerit cũduo decĩ
soluere cogatur. Is uero qui in t̃sestus est absq
cõpositione iaceat. acdeinde int̃fector scđ iudiciũ

Expanded text:
arricidium quam sit detestabile crimen, judicio arricidium quam sit detestabile crimen, judicio facto inter Cain et Abel fratrem suum Dominus ostendit. Sed quia modernis temporibus parricidae profugi discurrunt per diversa loca, et variis vitiis et gulae illecebris deserviunt, melius nobis videtur ut in uno loco manentes poenitentia diipsos castigent, si forte a Domini bonitate indulgentiam facinoris sui percipere mereantur. Non enim eis licebit ultra militiae cingulum sumere,  conjugii copula uti: quia sacri Canones hoc eis non bannum nostrum in triplo conponat, et wirgilduSi quis aut ex levi causa aut sine causa homines in ecclesia interfecerit, de vita componat. Si vero rixati foris fuerint, et unus alterum in ecclesiam fugerit, et ibi se defendendo eum interfecerit, et si hujus facti testes non habuerit, cum duodecim solvere cogatur. Is vero qui interfectus est, absque compositione jaceat; ac deinde interfector secundum judicium
Abbreviated transcription (Latin):
eccłam. tam̃ int̃ audientes usq dũ unius anni
patiũ finiatur stent. His itaꝑactis s̃ penitentiȩ¬
fructus meis cons picitur. corporis & sanguinis dm̃
par ticipes fiant. ut non obdurent᷑ desperatione
carnẽ non manducent om̃ib: dieb uite illox.
Ieiunent aut usq ad nonã dieihorã cotidie
&ceptis festis dieb: atq dominicis. Abstineant
aũt auino. medone. atq mellitaceruisa. tres
dies ꝑebdomadã. Ar maportare non audean
nisi contra pagan ͦs. &ubicũq ire maluerint.
Nullo uehiculo deducantur sed pedib: ꝓpriis
arbitrio: ut scđm conuersationẽ ill&x. aut &ten¬
dere. uel minuere ual unt. ab uxorib si habuerit
non separent᷑. Si aut̃ non habuerint & secontinere
non ualuerint : legitimas accipiant in coniugio
feminas. ne infor nicationis uoraginẽ incidere
uideant᷑. Si aũt ante quã duoꝵ p̃dictoꝵ annoꝵ
finiant᷑ cur ricula finis uite illoꝵ ꝑuenerit.
uiaticũ illis non neg&᷑.¬

Expanded text:
ecclesiam; tamen inter audientes, usque dum unius anni spatium finiatur, stent. His ita peractis, si poenitentifructus in eis conspicitur, corporis et sanguinis Domini participes fiant, ut non obdurentur desperatione. Carnem non manducent omnibus diebus vitae illorum. Jejunent autem usque ad nonam diei horam quotidie, exceptis festis diebus atque Dominicis. Abstineant autem a vino, medone, atque mellita cervisia tres dies per hebdomadam. Arma portare non audeant, nisi contra paganos; et ubicunque ire maluerint, nullo vehiculo deducantur, sed pedibus propriis arbitrio, ut secundum conversationem illel minuere valeant. Ab uxoribus, si habuerint, non separentur. Si autem non habuerint, et se continere non valuerint, legitimas accipiant in conjugio feminas, ne in fornicationis voraginem incidere videantur. Si autem antequam duorum praedictorum annorum finiantur curricula, finis vitae illorum pervenerit, viaticum illis non neg
Abbreviated transcription (Latin):
ligͥua crucifixer̃. dicentes. Ccrucifige eum.
Vnde unꝰ euangłstadicit dnm̃ crucifix ũ
orat̃cia. alius s&cta. quia iudȩi crucifixer
eũ horatertia lingua. milites horas&e ta manib:
Quiergo hominẽ tradit. ille eũ int̾ficit dño dicente.
Maiꝰ peccatũ hab&: qui me tradidit tibi
Vnde psalmista. ł ili hominũ dentes eoꝵ arma
& sagita. & lingua eox gladius acutus. SubiciaN
ergo sepententiae : quoꝵ consilio sanguis fun

Expanded text:
ge eum . Unde unus 232 evangelista dicit Dominum crucifixum hora tertia , alius sexta ; quia Judaei crucifixerunt eum hora tertia lingua, milites hora sexta manibus. Qui ergo hominem tradit, ille eum interficit, Domino dicente: Majus peccatum habet qui me tradidit tibi . Unde Psalmista: Filii hominum, dentes eorum arma et sagitta, et lingua eorum gladius acutus . Subjiciant ergo se poenitentiae quorum consilio sanguis fund
Abbreviated transcription (Latin):
Similit̃ & deictu sine sanguinis effusione deunius¬
tradat se inseruitiũ eidẽ ȩccłȩ usqdũ totũ debitũ
idest siquis clericũ & poliauerit aut uulnera¬
uerit ł aliquã in iuri ã fecerit. decimas ȩccłȩ
culerit ł retnuerit si non prius ꝑscłarẽ potentiã
digne uindicatũ fuerit ep̃s ad suã sy nodũ illos
male factores uoc& & digne em̃ d&. Si contẽp¬
iquis clericũ uerbera uerit ł debilitauerit. aut¬

Expanded text:
Similiter et de ictu sine sanguinis effusione de uniustradat se in servitium eidem ecclesiae usque dum totum debitum id est, si quis clericum exspoliaverit aut vulneraverit, vel aliquam injuriam fecerit, decimas ecclesiae tulerit vel retinuerit, si non prius per saecularem potentiam digne vindicatum fuerit, episcopus ad suam synodum illos malefactores vocet et digne emendet. Si contempquis clericum verbera
Abbreviated transcription (Latin):
cũmumcandi ei licencia concedat᷑. & ȩqͥtandi
tribuat᷑ remissio. Maneat aut in reliquis
obseruationib: tresdies ꝑ ebdomadã. ut ꝑfectius
silib̵ est . cũ .xii. iur&. Siaut seruus. suꝑ duodecĩ
uomeres feruentes sepurg&. Conuictus noxa
usq ad ultimũ uitȩ tẽpꝰ. miliciȩ cingulũ deponat.
& uxorẽ a mittat. Co¬

Expanded text:
ommunicandi ei licentia concedatur, et equitandi tribuatur remissio. Maneat autem in reliquis observationibus tres dies per hebdomadam, ut perfectiussi liber est, cum duodecim juret: si autem servus, per duodecim vomeres ferventes se purget. Convictus vero noxae, usque ad ultimum vitae tempus militiae cingulum debonat, et uxorem amittat. C
Abbreviated transcription (Latin):
untiatũ est nob. qd aliqui qͥolĩ di xer̃ sefuisse
sacer dotes. & postea degradati ꝓsuis peccatis
penitentiã agendo suffragia scox ꝑdiuersa
loca transeuntes quȩsier̃ trucidati sint. huiꝰ¬
cemodi int̃fectorib: om̃em ȩccłasticã denegamꝰ¬

Expanded text:
untiatum est nobis, quod aliqui olim dixerunt se fuisse sacerdotes, et postea degradati pro suis peccatis poenitentiam agendo, suffragia sanctorum per diversa loca transeuntes quaesierunt, trucidati sint. Hujuscemodi interfectoribus omnem ecclesiasticam dig
Abbreviated transcription (Latin):
confir mandũ redire ad conubiũ sanciuit.¬
quando iã cognationis ordo Numerari desiuit
C&cerũ ante om̃a considerandumẽ. ut sic cen¬
sura disciplinȩ tẽper&᷑. Neꝑ in moderationẽ
cocreptionis peccati cumulus augeatur: Scimꝰ
enĩ qui inlege cognationis ius obseruare
constituit: in euangelio foedus coniugii non
dissoluendũ p̃cepit. Sienĩ ubicũq aliquid
proximitatis ł consanguimitatis lic&
longinq: int̃ coniugatos inueniri potest.
Statim matrimoniũ dissoluatur. Uereo
qͣd ad ulterũ. & forni cationis scelus mubtipliud¬
Laicus maculans secũ ancilladĩ. nanñ. poeni teat.
Sige nuerit & eafiliũ. anñ .iii. poenite at. Sisine
coniugio est .iii. quadragesimas ferias. si cano
nicisunt. & fornicantur. anñ i si frequenter. duos.
Qui in gra duest: anñ .iii. poenit̃. Mon achus
sine gradu : ł canonicus gradũ habens. sicũ puel¬
fornicationẽ fauientes: uii. anñ poñ. Simonacꝰ¬

Expanded text:
confirmandconfirmandquando jam cognationis ordo numerari desiit. Caeterum ante omnia considerandum est ut sic censura disciplinae temperetur, ne per immoderationem correptionis peccati cumulus augeatur. Scimus enim quod qui in lege cognationis jus observare constituit, in Evangelio foedus conjugii non dissolvendum praecepit. Si enim ubicunque aliquid proximitatis vel consanguinitatis, licet longinquae, inter conjugatos inveniri potest, statim matrimonium dissolvatur, vereor quod adulterium et fornicationis scelus multipliLaicus maculans se cum ancilla Dei, duos annos poeniteat. Si genuerit ex ea filium, annos tres poeniteat. Si sine conjugio est, tres quadragesimas nici sunt et fornicantur, annum unum; si frequenter, duos. Qui in gradu est, annos tres poeniteat. Monachus sine gradu vel canonicus gradum habens, si cum puelfornicationem facientes, septem annos poenitea
Abbreviated transcription (Latin):
oris suȩ consanguineis post mortẽ uxoris.
Nunc aũt theodox tarso cili rͥȩ natũ. ui tellianꝰ p̃p.
romȩ ep̃m ordinans adbritamã misit. Vnde
tã orientaliũ. quã & iã occident aliũ eccłarũ
consu&udinib pleniter institutus fuerat. Nec cũ
aliqua latere potuer̃ quȩ in obseruationib:
legitimꝰ grȩciuel romani & tẽpr̃e habuer̃ maxime
cũ in utraq lingua ꝑfecte instructus esser. Qdaut̃
ẜximꝰ tẽporib romane pontificũ scripta conti¬
nend usq ad sextã .ł. septimã generationẽ coniugn¬
usũ differendũ : magis ex consu &udine humana
quã exlege diuina hoceosp̃cepisse credenduest.¬
generationẽ consanguinitatis abstinendũ.
& sic legitimo conubio coniungendũ asseruit.
Indere& eũ fecisse qd gene alogiȩ seriem re¬
texens quo usq: ordinẽ numerandi ꝑdux̃. eo
cognationẽ sanguinis seruandã aestim auit.
Sicq ad inuocationẽ generis : & amicitiȩ ius

Expanded text:
oris suae consanguineis post mortem uxoris. oris suae consanguineis post mortem uxoris. Hunc autem Theodorum Tharso Ciliciae natum Vitellianus papa Romae episcopum ordinans, ad Britanniam misit. Unde tam Orientalium quam etiam Occidentalium Ecclesiarum consuetudinibus pleniter instructus fuerat. Nec eum aliqua latere potuerunt, quae in observationibus legitimis Graeci vel Romani eo tempore habuerunt, maxime cum in utraque lingontificum scripta contineant, usque ad sextam vel septimam generationem conjugusum differendum, magis ex consuetudine humana, quam ex lege divina hoc eos praecepisse credendum est.generationem consanguinitatis abstinendum, et sic legitime connubio conjungendum asseruit, inde reor eum fecisse, quod genealogiae seriem retexens, quousque ordinem numerando perduxit, eo cognationem sanguinis servandam aestimavit: sicque ad novationem generis et amicitiae ejus
Abbreviated transcription (Latin):
gitur de riuptiis. ł quomodo consanguinitas
honorandasit. drĩs loquitur inleuiticodicens.
Omnis homo ad ꝑximũ sanguinis sui non ac¬
cedat: ut reuel& turpitudinẽ eius. Cũ eni
dñs populũ suũ decontaminationib gentiũ
uoluiss& separare: primũ generali uocabulo
ad proxi mitatẽ sanguinis ꝓhibuit quẽq ac¬
cedere. nere uelar& turpitudinẽ eius. De inde
ipsã generalitatẽ fer me in xii species diuisit.
quȩ tam̃ ultra terciã ł quartã generationem
non procedunt. Unde accidit ut reor
domnũ gregoriũ Augustino interroganti.
tertia ł quarta generatione. ialicite conubia
iungere spopondisse. Similit̃ & inteodori
archi ep̃i. gentis angłox capitulis. quae deneces¬
saruis conscripsit rebus in uenimꝰ qͣd intercia
ꝓpinquitate carnis seðm grȩcos licer& Nubere
aquinta sedmromanos. Quitam coniugia
in ter cia ꝓpinquita te facta non soluer en siantea
ab inscientib cõpacta fuissent ȩ qualit̃q con

Expanded text:
gitur de nuptiis, vel quomodo consanguinitas honoranda sit, Dominus loquitur in Levitico dicens: Omnis homo ad proximam sanguinis sui non aces: nec revelabis turpitudinem ejus . » Cum enim Dominus populum suum de contaminationibus gentium voluisset separare, primum generali vocabulo ad proximitatem sanguinis prohibuit quemquam accedere, ne revelaret turpitudinem ejus. Deinde ipsam generalitatem ferme in duodecim species subdivisit: quae tamen ulnon procedunt. Unde accidit, ut reor, domnum Gregorium Augustino interroganti tertia vel quarta generatione jam licite connubia jungere respondisse. Similiter et in Theodori archiepiscopi gentis Anglorum Capitulis, quae de necessariis conscripsit rebus, invenimus quod in tertia propinquitate carnis secundum Graecos liceat nubere, in quinta secundum Romanos. Qui tamen conjugia in tertia propinquitate facta non solverent, si antea ab inscientibus compacta fuissent, aequaliterque co
Abbreviated transcription (Latin):
annos. poenit̃. qui cũ filia ł sorore fornicatꝰ fuerit:
cũ filiosuo par uulo for nicata fuerit: tres anñ
abstineat se acarne &diem .i. in una quaque
eb do mada ieiun& usq ad uesꝑã. ITE M
uihab& matrẽ. & filiã duassorores uxorẽ patris.
& fris. patruelis. aut auunculi. Neptẽ. aut con¬
sobrinã. aut in prima. scda. ł tercia generatione
iuncͣtisun istis uolumꝰ iudicare ut separentur.
ante missa scĩ ioħñ. & alias ante nađ dñi. Sise
redimere uult. don& unũ denariũ. aut p̃ciũ
umius denarti ꝓ umodie. Si piupẽ dor& d no

Expanded text:
annos poeniteat. Qui cum filia vel sorore fornicatus fuerit, teat. Si mater cum filio suo parvulo fornicata fuerit, tres annos abstineat se a carne, et diem unum in unaquaque hebdomada jejunet usque ad vesperam. Item. Qui habet matrem et filiam, duaet fratris, patruelis aut avunculi, neptem aut consobrinam, aut qui in prima, secunda, vel tertia generatione juncti sunt, istis volumus indicare ut separentur. ante missam sancti Joannis et alias ante Natale Domini. Si se redimere vult, donet unum denarium aut pretium unius denarii pro uno die. Si pauper est, donet
Abbreviated transcription (Latin):
sua for nicatus fuerit. seuduab: sororib Nupserit
aut siqua duob fr̃ib nupserit. seucũpatre
& filio for nicatafuerit. tales copulationes
anat he mati tari & dis iungi p̃cipimꝰ. nec unquã
ãplius coniugio copulari: sed sub magna
districtione fieri. UNDE SUER
iq xp̃iano filiolã suã constupare. testat
sc̃s gregorius papa indialogissuis. ubi refert quendã
hominẽ polluisse filiolã suã & quia Neglexit poeni¬
tentiã agere subito miserabili morbo correptus.
xpirauit. &sepultus non solũ cor pꝰ sed &iã om̃e
sepul crũ ignis inuisibilis consũpsit. ITEEXC̃ CILIO¬

Expanded text:
sua fornicatus fuerit. seu cum duabus sororibus concubuerit, aut si qua duobus fratribus nupserit, seu cum patre et filio fornicata fuerit, tales copulatanathematizari et disjungi praecipimus, nec unquam amplius conjugio copulari, sed sub magna districtione fieri. De eo qui cuique Christiano filiolam suam constuprare testatur sanctus Gregorius papa in Dialogis suis , ubi refert quemdam hominem polluisse filiolam suam, et quia neglexit poenitentiam agere, subito miserabili morbo correptus exspiravit, et sepultus, non solum corpus, sed etiam omne sepulcrum, ignis invisibilis consumpsit. Item de i
Abbreviated transcription (Latin):
Quicũq &clero ẽẽ uident᷑ ar mamilitaria
nonsum ant. Nec armati incȩdañ. sed ꝓfessio¬
nissuȩ uocabulũ religiosis morib: & religioso
habitu pbeat: Qđ si contẽpserint. tanꝗ sacroꝵ
canonũ contẽptores & ȩclȩsiasticȩ scĩtatis
ꝓfanatores ꝓprii gradus amissione multeNt

Expanded text:
Quicunque ex clero esse videntur, arma militaria non sumant, nec armati incedant, sed professionis suae vocabulum religiosis moribus et religioso habitu praebeant. Quod si contempserint, tanquam sacrorum canonum contemptores et ecclesiasticae sanctitatis profanatores proprii gradus amissione mulctent
Abbreviated transcription (Latin):
Quilasciuus esupbus fuerit. triduo in pane
mdpalie ũtc a frm unitate quimur murat
Sopus es abiciatur.
marismur murans xnterit ponãmur¬
mutrantiũ incurrat de qua. apłs dicit
nros mur muraueritis sicut quidã ex mur¬
murauerunt. & perier ab & terminatore¬
uxtamen suram opos q peccati quia ni bac¬

Expanded text:
Qui lascivus et superbus fuerit, triduo in pane Alienus sit a fratrum unitate, qui murmurat, et opus ejus abjiciatur, qui murmurans exstiterit, ne poenam murmurantium incurrat de qua Apostolus dicit: Neque murmuraveritis, sicut quidam murmuraverunt, et perierunt ab exterminatoreJuxta
Abbreviated transcription (Latin):
Utnullus ebrius suã causã in maloquȩrere nec
testimoniũ dicere p̃sumat. Nec placitũ comis
habeat nisi ieiumis
ebrius inuentus fuerit. Ita & cõmunic& ut in
bibendo sola aqua utatur. quousq se male

Expanded text:
Ut nullus ebrius causam suam in mallo quaerere nec testimonium dicere praesumat; nec placitum comes habeat nisi jejunus.ebrius inventus fuerit, ita excommunicetur, ut in bibendo sola aqua utatur, quousque se male
Abbreviated transcription (Latin):
adebrietatẽ niudatus est dormiens. Attende
loth patriar cha quiꝑ ebrietatẽ inpudenter
se cõmiscurt filiab H incbeatus basilius ait.
Multi ꝑuiñ ademonib: capti sunt. Nec est aliud
ebrietas. ꝗ manifestis imus demon. Hinȩ ꝓph&a
ait. E oenicatio & ebrietas. aufert cor Ebriȩ¬
tas enĩ. ꝑ t̾bationẽ parit gignit m̃tis furorẽ.
& flamã suscitat libidiriis apło teste. Nolite
ebriariuino. inquo est luxuria. Siquis aut

Expanded text:
ad ebrietatem nudatus est dormiens . Attende ad ebrietatem nudatus est dormiens . Attende Lot patriarcham, qui per ebrietatem impudenter se commiscuit filiabus . Hinc beatus Basilius ait: « Multi per vinum a daemonibus capti sunt; nec est aliud ebrietas quam manifestissimus daemon. » Hinc propheta ait: Fornicatio et ebrietas aufert cor . Ebrietas enim perturbationem parit, gignit mentis furorem, et flammam suscitat libidinis, Apostolo teste: Nolite inebriari vino, in quo est luxuria . Si quis aut
Abbreviated transcription (Latin):
Dictũ est nob qd quidã laicundomib ꝓpriis
p̃cipiant prbis missas caelebrare. & int̃ cañu
discursus ascortex greges. scitatis mysteria
sitas & poscat. Ubi intentorio aut sub diuo in
inmunditia remotomissas cęlebrare ꝑmit¬
timꝰ & hoc nullatenꝰ sine tabula consecrata.
acer dotes quandosacrificant non soli hoc
Ait nãq: auctoritas legis diuinȩ. Vide ne offeras
holo caustatua in omi locoquẽ uideris. sed in loco
que elegit dñs dĩ tuus.¬
taq eũ quẽ ebriũ fuisse consti terit ut ordo
patit᷑. Aut .xXx. dierũ spatiũ a cõmunione
tatuimꝰ sub mouendũ. aut corporali dandũ
iquis ec cłas ti cap̃ditus cedinatione. aut mo¬
nachus reꝑtus fuerit obriosus. in pane &aqua
aut desinat. aut deponat᷑.
xaqua peniteat.
uge uinũ uelud ueneñ. Ne ebrietas super& te
xpoliatũq uir tutib: Nudũ officiat. Vinũ enĩ
ut sca scriptura dieit apostatare facit & iã sapi¬
entes. Attende noe uirũ sapientẽ & scm. quomͦ

Expanded text:
domibus propriis praecipiant presbyteris missas celebrare et inter canum discursus et scortorum greges sanctitatis mysteria sitas exposcat; ubi in tentorio, aut sub divo, in immunditia remoto missas celebrare permittimus: et hoc nullatenus sine tabula consecrata.ando Domino sacrificant, non soli hoc Ait namque auctoritas legis Divinae: Vide, ne offeras holocausta tua in omni loco, quem videris; sed in loco, quem elegit Dominus Deus tuustaque eum quem ebrium fuisse constiterit, ut ordo patitur, aut triginta dierum spacio a communione statuimus submovendum, aut corporali dandum quis ecclesiastica praeditus ordinatione, aut monachus, repertus fuerit 84 ebriosus, in pane et aquaut desinat, aut deponatur.et aqua poeniteat. uge vinum velut venenum, ne ebrietas superet te, exspoliatumque virtutibus, nudum efficiat. Vinum enim, ut sancta Scriptura dicit , apostatare facit etiam sapientes. Attende Noë, virum sapientem et sanctum, quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib: publice relegant. Missi quoq: legations
ex nr̃o banno prohibere firmit̃studeant. ut
cognoscant om̃s. qͣdsi tale aliquis facere p̃sũpserit.
scðm diuinas sententias ep̃alẽ excipi& sententiã.
& scðmleges. & capitula regia em̃dare cogetur.
& scðm iudiciũ fideliũ nr̃o& condignã uindictaecas¬
siqd absit talis emerserit. quidei
timorẽ post ponat. & ȩccł asticã auctoritatẽ
contẽpnat & regiã potestatẽ refugiat. sciat
& interra. alienus efficitur. & regali potestate. atq
om̃i regnifideliũ unanimitate. sicut dĩ inimicus:
& regnide uastator ꝑsequetur usq aregno extermin&
neq homicidȩ neq adulteri regnũ dĩ possidebunt
nde in tendans quale quantũq est peccatũ rapina
a cu adulterio & homicidio scs cõparauit apł Ie¬

Expanded text:
omnibus publice relegant. Missi quoqu legationis omnibus publice relegant. Missi quoqu legationis ex nostro banno prohibere firmiter studeant ut cognoscant omnes quod si tale aliquid facere praesumpserit, secundum divinas sententias episcopalem excipiet sententiam; et secundum leges et capitula regia emendare cogatur, et secundum judicium fidelium nostrorum condignam vindictad absit, talis emerserit qui Dei timorem postponat, et ecclesiasticam auctoritatem contemnat, et regiam potestatem refugiat, sciat,et in terra alienus efficietur, et regali postestate atque omnium regni fidelium unanimitate, sicut Dei inimicus, et regni devastator, persequetur usque a regno exterminetneque homicidae, neque adulteri, regnum Dei possidebunt. Unde intendant quale quantumque peccatum est rapina, quam cum adulterio et homicidio sanctus comparavit Ap
Abbreviated transcription (Latin):
ait. nisinde uerã egerꝰ poenitentiã : regnũ dĩ
nom possi debunt. Qui uero dereb ecłarũ aliquid
abstulerint. grauius inde iudicent᷑ quia sacrarũ
rerũ oblatio sacrilegiũ est. & sacrilegus uocat᷑
qui ex inde aliquid ex tulerit. Extocres nãq
aliminib: scẽ di ȩccłȩ tales ꝑsonȩ usq ad satis¬
Saliquis deministerio aeccłae EXPENIT̃
quo lib& modo aliquid furatus fuerit . .ui. anñ. p̃e.
nasteriis fur taꝑ p&rentur. idcircostatu clxxu¬
imꝰ ut quando ipsifres detalib: seexpurgare
debeant. missa ab abbate cȩlebretur. ł ab aliquo
p̃sentib fr̃ib & sic & pl&amissa : om̃s cõmu¬
ad ulteriũ. & maleficiũ reputatũ fueric in
singulis missã tractare deb&. & secr&am publice
dicere & cõmunicare. & desingulis sibi reputatis
in nocentẽ seostendere. Odsinonfecerit: quin¬
quennio aliminib: ȩccłȩ & traneus habeatur.
toritatis sententias de rapina. & uide cr&acanonica.
& apłica. breuiter debenthabere ad notatas. & hȩc

Expanded text:
 nisi inde veram egerint poenitentiam, regnum Dei non possidebunt. Qui vero de rebus ecclesiarum aliquid abstulerint, gravius inde judicentur, quia sacrarum rerum ablatio sacrilegium est, et sacrilegus vocatur qui exinde aliquid tulerit. Extorres namque a liminibus sanctae Dei Ecclesiae tales personae usque ad satisaliquis de ministerio Ecclesiae quolibet modo aliquid furatus fuerit, septem annos poennasteriis furta perpetrentur. Idcirco statuimus ut quando ipsi fratres de talibus se purgare debent, missa ab abbate celebretur, vel ab aliquo praesentibus fratribus. Et sic, expleta missa, omnes commuadulterium, et maleficium reputatum fuerit, in singulis missam tractare debet, et secretam publice dicere, et communicare, et de singulis sibi reputatis innocentem se ostendere. Quod si non fecerit, quinquennio a liminibus ecclesiae extraneus habeatur. toritatis sententias de rapina et vi et decreta canonica et apostolica breviter debent habere adnotata, et haec
Abbreviated transcription (Latin):
en .rũ. donec illũ sed meuangelicũ preceptũ
adem̃dationẽ & poenitentiã redeat cõmo¬
nitũ habeat. Qðsi incorrigibilis ꝑ manserit.
regie potestati ep̃s notũ faciat. ut constrin¬
gatur. Osinecsic correxerit. tunc sedm
leges canonicas a co munione aeccłastica

Expanded text:
evangelicum praeceptum ad emendationem et poenitentiam redeat commonitum habeat. Quod si incorrigibilis permanserit, regiae potestati episcopus notum faciat, ut constringatur. Quod si nec sic correxerit, tunc secundum leges canonicas a communione ecclesiastica
Abbreviated transcription (Latin):
testimoniũ admittat᷑ & dripsopago & deuicinis
centenis eligantur. &siquis coninctus fuerit piuri
inplacito ꝑsiciant᷑. &si sacram̃ tales hominer
uenire rennuerint. iussione dominica. aut
indiculo aut st gilo uenire cogantur exlis I cꝓ xxVi¬

Expanded text:
testimonium admittatur. Et de ipso pago et de vicinis testimonium admittatur. Et de ipso pago et de vicinis centenis eligantur. Et si quis convictus fuerit perjurii, in palatio perficiantur. Et si sacramentales homines venire renuerint, jussione Dominica aut indiculo aut sigillo venire cogantur. Ex lib. IV
Abbreviated transcription (Latin):
monendist om̃s ut diligenter caueant ꝑ¬
iuriũ. non solũ in altari. seuscox reliquias. sed & in
cõmunilo quela. Itẽ cauendũ est nealiquis plus
aurũ honor&. quã altare: neei dñsdicat. stul¬
te. quidest maius aurũ. aut altare qͥdscificat
aurum: ITEAUNDE SUPRA
ed & nob̾ honestum uidet᷑ ut qui inscĩs aud&
& timore dĩ. & ut par uuli quisine racionabili
xatesurs non cogant᷑ iurare.
U. qui semel ꝑiuratꝰ fuerit. nec testis sit posthȩ
nec adsa cram̃tũ accedat nec insua causa ł altenus
& unicuiq ꝓprio seniori ad nr̃am utilitatẽ. &
sui senioris. Excepto hissa cram̃tis quȩ iuste
edmlegẽ alteri ab altero debent
e ꝑiuriis ut caueantur. & non admittant᷑
testes ad iuram̃tũ ante quã discutiat᷑ & si alit̃
discuti non possunt se parent᷑ ab inuicẽ & sin¬
gulariter in quirant᷑ & non solũ accussato¬
ri liceat testes eligere. absente suo causa¬
tore. xomnino ruisi riullus ieiunus ad sacramtũ : ł

Expanded text:
monendi sunt omnes ut diligenter caveant perjurium, non solum in altari seu sanctorum reliquiis, sed et in communi loquela. Item cavendum est ne aliquis plus aurum honoret quam altare, nec ei Dominus dicat: Stulte, quid est majus, aurum, aut altare quod sanctificat aurum? Item unde supra. Sed et nobis honestum videtur ut qui in sanctis audet Et ut parvuli, qui sine rationabili aetate sunt, non cogantur iurare. Et qui semel periuratus fuerit, nec testis sit post haec, nec ad sacramentum accedat, nec in sua causa vel alterius roprio seniori ad nostram utilitatem et sui senioris, excepto his sacramentis quae juste secundum legem alteri ab altero debenterjuriis ut caveantur, et non admittantur testes ad juramentum antequam discutiantur. Et si aliter discuti non possunt, separentur ab invicem, et singulariter inquirantur; et non solum accusatori liceat testes eligere absente suo causatore. Et omnino nullus, nisi jejunus, ad sacramentum vel
Abbreviated transcription (Latin):
nat & insuꝑbannũ nr̃ m ꝑsoluat. Post modũ
uero antẽ nos a comite adducat᷑ ut inbasti¬
niaco r&rusus. usq du nob̵ placuerit: pę nas luat Nã
iux tascox canonũ sanctiones. Siuero occulte. sacer

Expanded text:
nat, et insuper bannum nostrum persolvat. Postmodum nat, et insuper bannum nostrum persolvat. Postmodum vero ante nos a comite adducatur, ut in bastiniaco retrusus usque dum nobis placuerit, poenas luat. Nam juxta sanctorum canonum sanctionem. Si vero occulte, sacer
Abbreviated transcription (Latin):
manifestis criminib ȩccłastica iusta & ratio¬
nabilia iudicia contẽptor. reꝑtꝰ fuerit. ac sc̃ox
patrũ constitutionib: contradictor simonitio¬
nib ep̃alib op tẽperare distulerit: ant
iquis contraregiã dignitatẽ dolose accallide
& ꝑnitiose agere cõprobatꝰ fuerit: nisi dignis¬
simesatis fecerit a nathematizetur. ECEODEXA.III.

Expanded text:
astica justa et rationabilia judicia contemptor repertus fuerit; ac sanctorum Patrum constitutionibus contradictor, si monitionibus episcopalibus obtemperare distulerit, anat. CCXCIX. Si quis contra regiam dignitatem dolose ac callide et perniciose agere comprobatus fuerit, nisi dignissime satisfecerit, anathematizetur. Ex eodem, cap.
Abbreviated transcription (Latin):
ficationis sententiã ꝓferamꝰ. ExLEgΕ TTEODΟ¬
perit. litigatoꝵ assertiones. Presponsiones
pacient̃ accipiat . & om̃ia plena dis cussione
ꝑ quirat: nec prius litigantib suasen¬
tentia uelit obu are. Nisi quando ipse
pactis om̃ib iã incontione. ł contẽ¬
tione habuerint qð ꝓponans. Fre quent̃
inter rogari oport& nealiquid p̃t̃ missũ
Siaut̃ indm̃ quis peccauerit: non est arbi¬
trii. Scriptũ qui pperst sipec cauerit uir
muirũ placari potest eids̃. Siaũt indm̃pec¬
cauerit quis horabit proeo : Nose contrario
indĩ iniuriabenigni & misericordes sumꝰ &
uindicta donamꝰ cũ tam qd in nob̵ commis¬
suest. nec saltĩ uerbũ contumeliosũ leuit᷑
ꝓlatũsine uindicta ꝑ transire patiamur.
dimittamꝰ ergo propt̃ dm̃ qđ in nob ꝑp&ra¬
tũ est & qͣd indo cõmissũ est quia dimit¬
tere non possumus iuxta constitutionẽ¬

Expanded text:
ficationis sententiam proferamus. 329 De eadficationis sententiam proferamus. 329 De eadperit, litigatorum assertiones vel responsiones patienter accipiat, et omnia plena discussione perquirat; nec prius litigantibus sua sententia velit obviare, nisi quando ipsi, peractis, omnibus, jam in concione vel contentione non habuerint quod proponant. Frequenter interrogari oportet, ne aliquid praetermissum Si autem in Deum quis peccaverit, non est nostri arbitrii. Scriptum quippe est: Si peccaverit vir in virum, placari potest ei Deus. Si autem in Deum peccaverit, quis orabit pro eo? Nos e contrario in Dei injuria benigni et misericordes sumus, vindicta donamus; cum tamen quod in nobis commissum est, nec saltim verbum contumeliosum leviter prolatum, sine vindicta pertransire patiamur. Dimittamus ergo propter Deum quod in nobis perpetratum est; et quod in Deum commissum est, quia dimittere non possumus, juxta consuetudine
Abbreviated transcription (Latin):
Som̃ps ut nos ap̃cipitata prolatione sententiȩ
luit audita iudicare. prius quã manifesta ag¬
noscer& quȩ dicebantur. Vndeait. Descendã¬
monemur. ne ad proferendã sententiã um qua
p̃cipites simus autteͫere in diligenterq¬
indiscussa quo modo iudicemꝰ exd
dicit: Causa quariesciebã. diligentis sime in uestigabã
Sũ oꝑe p̃caueri debent rectores aeccłarũ & qũ
publica udicia exercens ut indict andissen¬
tentiis Nullate nꝰ leuitate. aut furore ductisinł
p̃cipites sed causis prius diligenter uentilatis
cures que ignorabatur pleniter ad notitiã
uenerit tunc diuina. & humana lex reuoluat᷑.
& scdm qd ibi constitutũest. remota ꝑsonarõ¬
acceptione
definitiua ꝓferat᷑ sententia.
Hinc est qð mo¬
rses quȩ relas populi
tab naculũ ingressus
referebat: & iuxta qͣd dñs imperabat.
iudicia propone¬
bat Nimirum
nos instituens. ut
non excordenr̃o.
sed ex oraculo diuino. condẽpnationis. ł iusti¬

Expanded text:
s, ut nos a praecipitata prolatione sententiae luit audita judicare priusquam manifeste agnosceret quae dicebantur. monemur ne ad proferendam sententiam unquam praecipites simus, aut temere indiligenterque discussa quoquo modo judicemus, digentissime investigabam . Summopere praecavere debent rectores Ecclesiarum, et qui publica judicia exercent, ut in dictandis sententiis nullatenus levitate aut furore ducti sint praecipites; sed causis prius diligenter ventilatis, cum res quae ignorabatur pleniter ad notitiam venerit, tunc divina et humana lex revolvatur, et secundum quod ibi constitutum est, remota peracceptione, definitiva proferatur sententia. Hinc est quod Moyses querelas populi naculum ingressus, referebat, et juxta quod Dominus imperabat, judicia proponebat; nimirum nos instituens ut non ex corde nostro, sed ex oraculo divino, condemnationis vel justi
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃ȩ aecłȩ anathe matizantes. apłica auctoritate
pellimꝰ &dãpnamꝰ atq sacrilegos eẽ iudicamꝰ a
non solũ eos sed in om̃ib: consentientes eis qui a non
solũ qui faciunt sed &iã qui consentiunt᷑ ei iudican᷑
ugustinꝰ dicit: Qui aliquid deȩccła furatur. &rapis

Expanded text:
auctoritate pellimus et damnamus, atque sacrilegos esse judicamus, et non solum eos, sed etiam omnes consentientes eis: quia non solum qui faciunt, sed etiam qui consentiunt rei judicantur. Augustinus dicit: Qui aliquid de Ecclesia furatur et rapit,