comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mĩpotentis nos ẽẽ discipłos: sola custodia caritatis. Ex liu¬
caritatis ꝓbat. Hinc ÷ enĩ qd semet ipsã ueritas dicit. In hoc
cognoscent om̃s qͥa mei discipłi estis: si dilectionẽ habueritis aom
uicẽ. Quȩ nimirũ dilectio sicor nostrũ ueracit᷑ replet. duob mods
ostendi solet: scilicet si & amicos inoo̾ & inimicos diligimꝰ ꝓpt᷑ dm̃: Sͦ
sciendũ ÷ qͥa inimici dilectio tunc ueracit᷑ custodit᷑: cũ nec de ꝓfecti
qͦdicim᷑. nec de ruina illiꝰ letam᷑. Nã sepe in dilectionis imagine erga
inimicũ animꝰ fallit᷑. seq hunc diligere estimat: si eiꝰ uitȩ contra
non existat. S dilectionis ui. occulte & ueracĩt: aut ꝓuectꝰ inumio

Expanded text:
ipotentis Dei nos esse discipulos, sola custodia charitatis ipotentis Dei nos esse discipulos, sola custodia charitatis probat. Hinc est enim quod per semetipsam Veritas dicit: In hoc cognoscent omnes, quia mei discipuli estis, si dilectionem habueritis ad invicem . Quae nimirum dilectio si cor nostrum veraciter replet, duobus modis ostendi solet, scilicet si et amicos in Deo, et inimicos diligimus propter Deum. Sed sciendum est quia inimici dilectio tunc veraciter custoditur, cum nec de profectu addicimur, nec de ruina illius laetamur. Nam saepe in dilectionis imagine erga inimicum animus fallitur, seque hunc diligere aestimat, si ejus vitae contrarius non existat. Sed dilectionis vim occulte et veraciter aut profectus inimici,
Abbreviated transcription (Latin):
testatis s de equalitate condicioncis gaudent: & ñ solũ ab eis met
s etiam plus qͣm necesse ÷ honorari refugiunt. Neq enĩ leuȩ se ꝑ¬
ti dãpnũ humilitatis credunt: si ab eis ꝓ merito fortasse ordinis plu¬
idhuc creatoris sui speciẽ contẽplari minime simnt᷑: omnen
¶pͣsentis uitȩ copiã inopiã deputant: qͥa uidelicet nil extra dm̃ sus¬
cit m̃ti quȩ ueracit om̃ querit. Et plerũq eis ipsa sua habundat
sit uehem̃t᷑ honerosa: quia hoc ipsũ grauit᷑ tolerant. quod festinant
ad patriã in itin̾e multa portant. Unde sit ut hec cłĩ indigentib ꝓri¬
mis deuote parciant᷑: quatinꝰ dũ sumit iste qd ñ habet. deponit ũle qͥ
ampliꝰ habebat: ne cũ uator uacuus ambulet nec eũ quẽ rtgar¬
re in uia poterat. nimiũ honus grauet. ẜlecti gͦ de multa substantia
minime letant᷑: quã uidelicet ꝓ amore celestis patrimonii aut laro¬
endo disꝑgunt. aut despiciendo deserunt: de examinatione uen¬

Expanded text:
testatis, sed de aequalitate conditionis gaudent; et non solum ab eis metui, sed etiam plus quam necesse est honorari refugiunt. Neque enim leve se perpeti damnum humilitatis credunt, si ab eis pro merito fortasse ordinis pluadhuc creatoris sui speciem contemplari minime sinuntur, omnem praesentis vitae copiam inopiam deputant, quia videlicet nil extra Deum sufficit menti quae veraciter Deum quaerit; et plerumque eis ipsa sua abundantia fit vehementer onerosa, quia hoc ipsum graviter tolerant, quod festinantes ad patriam in itinere multa portant. Unde fit ut haec cum indigentibus proximis devote partiantur, quatenus dum sumit iste quod non habet, deponat ille quod amplius habebat; nec conviator vacuus ambulet, nec eum quem retardare in via poterat nimium onus gravet. Electi ergo de multa abundantia minime 699 laetantur, quam videlicet pro amore coelestis patrimonii aut largiendo dispergunt, aut despiciendo deserunt. Sequitu
Abbreviated transcription (Latin):
uiunt: & grauiũ laboꝵ iugo deuotissime colla submittunt. Qd
bene sub ephraim speciȩ oseȩ ꝓphetante oescribit᷑. qͥ ait. Ephrã
uitula docta diligere tritiirã. Uitula enĩ triture laborib assue¬
ta: relaxata plersĩq ad eundẽ laboris usũ. ętiã ñ cõpulsa reu̾it̃
Ita prauoꝵ mens huiꝰ mundi seruitiis dedita & rerũ temporalum
fatigationib assueta: etiã si sibi libere uacare liceat. sub ẽẽ tam̃
t̾rens curis festinat: & usu misere cu̾sationis. tͥturã laboris qͤrit

Expanded text:
viunt, et gravium laborum jugo devotissime colla submittunt. Quod bene sub Ephraïm specie Osee prophetante describitur, qui ait: Ephraim vitula docta diligere trituram . Vitula enim triturae laboribus assueta, relaxata plerumque ad eumdem laboris usum etiam non compulsa revertitur. Ita pravorum mens hujus mundi servitiis dedita, et rerum temporalium fatigationibus assueta, etiamsi sibi libere vacare liceat, subesse tamen terrenis laboribus festinat, et usum miserae conversationis trituram laboris quaerit,
Abbreviated transcription (Latin):
mi ex largitate concurrẽ: ñ nũqͣm tam̃ cũ exteriora queq aiͦ
ad sãrgiendũ suppetunt iceleriꝰ dantis manꝰ dationẽ inuenit q
animꝰ dolorẽ. Unde scire necesse : qͥa ille ꝑfecte tͥbust: qͥ cũ cos
afflicto porrigit. afflcti qͦq in se animũ sumit ut pͥus in sels¬
tis passionẽ cransfe. reͣt. & tunc contra dolorẽ illiꝰ ꝑ ministre
concurrat. Nã sepe ut p̃diximꝰ largitorẽ muneris rerũ factels¬
dantia: e ñ uirtꝰ cõpassionẽs. Qu eñi affucto ꝑsecte cõpatit᷑ pa¬

Expanded text:
exteriora quaeque abunde ad largiendum suppetunt, celerius dantis manus dationem invenit quam animus dolorem. Unde scire necesse est quia ille perfecte tribuit, qui cum eo quod afflicto porrigit afflicti quoque in se animum sumit, ut prius in se dolentis passionem transferat, et tunc contra dolorem illius per ministerium concurrat. Nam saepe, ut praediximus, largitorem muneris rerum facit abundantia, et non virtus compassionis. Qui enim afflicto perfecte compatit
Abbreviated transcription (Latin):
etiã qd̾ comed̾at uomit: quia dũ sũma intellig̾e ultra uires
q̾rit. etiã qͦ bene intellexerat amiͥtit. Hinc rursũ dic̃. Sic̃ qͥ mel
multũ comedit ñ ÷ ei bonũ: sic qͥ scrutator ÷ maiestatis opprimet᷑¬
gła. Gła qͥppe inuisibilis conditoris ꝗͤ moderate inqͥsita nos erigit.
ultra uires ꝑscrutata p̃mit. Itaq heretici qͥa dũ sublimi intel¬
ligentia quanto ampliꝰ repleri ãbiunt. tanto ãpliꝰ ianescunt.
bene de eis or. Egestate & fame steriles. At contra hi qͥ in scã ȩccła¬

Expanded text:
etiam quod comederat evomit; quia, dum summa intelligere ultra vires etiam quod comederat evomit; quia, dum summa intelligere ultra vires quaerit, etiam quod bene intellexerat amittit. Hinc rursum dicit: Sicut qui mel multum comedit, non est ei bonum; sic qui scrutator est majestatis opprimetuGloria quippe invisibilis conditoris, quae moderate inquisita nos erigit, ultra vires perscrutata premit. Itaque haeretici, quia de sublimi intelligentia quanto amplius repleri ambiunt, tanto amplius inanescunt, bene de eis dicitur: Egestate et fame steriles. Immodera
Abbreviated transcription (Latin):
nulla humilitate concordant: recte subdit᷑. Et uita ipsa puta¬
bant᷑ indigni. Hel certe om̃s hereticos sc̃a ȩccłia uita ipsa fatet᷑
indignos: qͥa nimirũ sub nomine xp̃i. militant contra nomen
dũ in sacro eloqͥo plus secreta dĩ student ꝑscrutari quã capiũ
fame steriles si unt. Neq enĩ ea quęrt̃ ex qͥb semet ipsos ao
humilitatẽ erudiant. mores in tranqͥllitate disponant: patien¬
tiã seruant. longanimitatẽ ex̾ibeant: s ea solũmͦ qͤ eos doctos
tendunt᷑ qd̃ conp̃hende̾ nequeunt: ea cognosc̾e negligunt. ex
quib erudiri potuert̃. Quã bene eoꝵ audaciã p̃dicator egregiꝰ
resrenat dicens. Non plus sapere quã oportet sapere: s saꝑe ad
sobrietatẽ. Hinc salomon ait. Prudentiȩ tuȩ pone modũ: Mel in¬
uenisti comede qd̃ susficit tͥ: ne forte satiatꝰ euomas illud. Dulce¬
dinẽ qͥppe spiritalis ĩtelligentiȩ qͥ ultra quã capit comedẽ appetit.

Expanded text:
nulla humilitate concordant, recte subditur: Et vita ipsa putabantur indigni. Vel certe omnes haereticos sancta Ecclesia vita ipsa fatetur indignos, quia nimirum sub nomine Christi militant contra nomen dum in sacro eloquio plus secreta Dei student perscrutari quam capiunt, fame sua steriles fiunt, neque ea quaerunt ex quibus semetipsos ad humilitatem erudiant, mores in tranquillitate disponant, patientiam servent, longanimitatem exhibeant, sed ea solummodo quae eos doctos tendunt quod comprehendere nequeunt, ea cognoscere negligunt ex quibus erudiri potuerant. Quam bene eorum audaciam praedicator egregius refrenat, dicens: Non plus sapere, quam oportet sapere; sed sapere ad sobrietatem. Hinc Salomon ait: Prudentiae tuae pone modum . venisti; comede quod sufficit tibi, ne forte satiatus evomas illud. Dulcedinem quippe spiritualis intelligentiae qui ultra quam capit comedere appetit,
Abbreviated transcription (Latin):
corporis sui fenestras incaute exteriꝰ respicit. plerũq in de¬
lectatione peccati ȩtiã nolens cadit: atq obligatꝰ desideriis
cipit uelle qd̃ noluit. Preiceps qͥppe anima dũ ante ñ ꝓuidet
incaute uideat qd̃ concupiscat: ceca mcaute postea incipit
siderare qd̃ uidit. Unde & ꝓpħȩ mens qͤ subleuata sepe misterii

Expanded text:
corporis fenestras incaute exterius respicit, plerumque in delectatione peccati etiam nolens cadit, atque obligatus desideriis incipit velle quod noluit: praeceps quippe anima dum ante non praevidet, ne incaute videat quod concupiscat, caeca incipit desiderare quod vidit. Un
Abbreviated transcription (Latin):
iꝑte dicat. Si m̃tẽ in cogitatione polluero: eiꝰ qͥ mundiȩcie auctor est.
hereditas nequaquã possũ. Hulla enĩ bona st̃ cetera: si occulti iudi
ocłis castitatis testimonio ñ approbant᷑ Om̃s qͥppe uirtutes in cons¬
ctu conditoris uicaria ope se subleuant: ut qͥa niuia uirtꝰ sine alia.
lnulla ÷ omĩno uł minima: uicissim sua comunctio̾e fulciant᷑.
ñ uł castitatẽ humilitas deserit. uł humilitatẽ castitas relinquat:⁊
nio auctorẽ humilitatis & mundiciȩ. ꝓoesse qͥd p̃ualet iuł suꝑba cas¬
asuł humilitas inqͥnata: S int̾ hec sciendũ ÷ aliud eẽ qd̾ animꝰ de tẽp

Expanded text:
te dicat: Si mentem in cogitatione polluero, ejus qui munditiae auctor est, esse haereditas nequaquam possum. Nulla enim bona sunt caetera, si occulti judicis oculis castitatis testimonio non approbantur. Omnes quippe virtutes in conspectu conditoris vicaria ope se sublevant, ut quia una virtus sine alia vel nulla est omnino, vel minima, vicissim sua conjunctione fulciantur. Si enim vel castitatem humilitas deserat, vel humilitatem castitas relinquat, apud auctorem humilitatis et munditiae prodesse quid praevalet vel superba castitas, vel humilitas inquina
Abbreviated transcription (Latin):
& qd̃a consid̾ata intellig̾e. & quedã ñ intellecta uenerari. ut &
quȩ intelligunt uenerant̃ teneant: & quȩ necdũ intelligunt
humilit expectent. Unde nob̃̾ ꝑ moysen dr̃: ut comedentes agnũ
qͥcqͥd de eõ reliquũ fuerit. igni cõburamꝰ. Quȩ tam̃ agnũ qͥppe
unt: qͥa multa adhuc de illo restant. quȩ intelligi nequa qͣm
possunt. Que tam̃ igni cõburenda sunt: qͥa ea qͦ caꝑe de illo ñ
possumꝰ. humilit̾ sc̃o sp̃ui reseruamꝰ. Quȩ plerũq humilitas
ca etiã electoꝵ sensib aꝑit: quȩ ad intelligendũ impossibilia ȩ̃ȩ̃
uidebant᷑. Nã ꝑu̾se hereticoꝵ mentes dũ sibi suꝑbȩ intellectũ iri¬
buunt: qͣsi certas dare sententias ȩtiã de incognitis p̾sumunt.
Inde fit ut ipsa eos elatio quȩ intꝰ apud semet ipsos eleuat a ueri¬
tate foris repellat. uixq in dictis dĩ ext̾iora capiant. qͥ se secreta
spiritalia penetrasse singularit̾ putabant. de iugo t̾reni laboris qđ¬

Expanded text:
 intellecta venerari, ut et quae intelligunt veneranter teneant, et quae necdum intelligunt humiliter exspectent. Unde nobis per Moysen dicitur: Ut comedentes agnum, quidquid de eo reliquum fuerit igni comburamus . Agnum quippe di nequeunt, quia multa adhuc de illo restant, quae intelligi nequaquam possunt. Quae tamen igne comburenda sunt, quia ea quae capere de illo non possumus, humiliter sancto Spiritui reservamus. Quae plerumque humilitas ea etividebantur. Nam perversae haereticorum mentes dum sibi superbe intellectum tribuunt, quasi certas dare sententias etiam de incognitis praesumunt. Unde fit ut ipsa eos elatio, quae intus apud semetipsos elevat, a veritate foras repellat, vixque in dictis Dei exteriora capiant, qui se secreta spiritalia penetrasse singulariter putabant. Unde hic q
Abbreviated transcription (Latin):
dño mitẽ se in magisterio atq humilẽ dic̾e̾ ÷ nͥ relictis exercen¬
de elationis disficultatib. plana quedã bene uiuendi itinera
demonstrare: S qͥa prauoꝵ m̃tes plus ꝑ asꝑa clationis quã pe
anda humilitatis ac mansuetudmis delectan. tͣ.ee sub sentib
þa carnalit. quã cenere blanoa spiritalit gaudet. Pluis acerbita
fitigationis quã hetis dulcedine pascĩ : E lise gͥ mentes manna

Expanded text:
no mitem se in magisterio atque humilem dicere, nisi relictis exercendae elationis difficultatibus plana quaedam bene vivendi itinera demonstrare? Sed quia pravorum mentes plus per aspera elationis quam per blanda humilitatis ac mansuetudinis delectantur, esse sub sentibus aspera carnaliter quam tenere blanda spiritualiter gaudet. Plus acerbitate fatigationis quam quietis dulcedi
Abbreviated transcription (Latin):
nerari e ꝓbatio qͥppe sc̃itatis ñ ÷ signa fac̾e. s unũquẽq ut se dili¬
g̾e: de dõ aut uera : de ꝓximo uͦ meliora qͣm de semet ipso sentire
Nã quia uirtꝰ in amore : ñ aũt in ostensione miraculi: ueritas de¬
monstrat quȩ ait. In hoc cognoscent õs qͥa mei discipłi estis: si di¬
lectionẽ habueritis adinuicẽ. Q enĩ ñ ait in hoc cognoscent. quia
mei discipłi estis si signa feceritis. s ait. si dilectionẽ habueris adm
uicẽ: aꝑte indicat quia ueros dĩ famulos ñ miracula s sola cari¬
tas ꝓbat. Testimoniũ gͦ suꝑni discipłatꝰ. ẽ: donũ fr̃ne dilectionis

Expanded text:
est signa facere, sed unumquemque ut se diligere; de Deo autem vera, de proximo vero meliora quam de semetipso sentire. Nam quia vera virtus in amore est, non autem in ostensione miraculi, Veritas demonstrat, quae ait: In hoc cognoscent omnes, quia mei estis discipuli si dilectionem habueritis ad invicem . Qui enim non ait: In hoc cognoscetur, quia mei discipuli estis si signa feceritis, sed ait: Si dilectionem habueritis ad invicem; aperte indicat, quia veros Dei famulos non miracula, sed sola Dei charitas probat. Testimonium ergo superni discipulatus est donum fraternae dilectionis
Abbreviated transcription (Latin):
oportet exigere. & minus quã debent eandẽ maiorib exibere pl¬
rũq potentiã ꝑ impotentiã ostende. Sẽꝑ pͣua age̾:. & tam̃ ne opinu¬
nẽ prauitatis habeant formidolose custodire. Hec ꝓfecto omĩa mal¬
ros pugunt: s easdẽ punctiones ipso rerũ tẽporaliũ uicti amore i
sentiunt. Unde recte ꝑ beatũ iob dr̃. Et ẽẽ sub sentib delicias cã¬

Expanded text:
ibus exhibere; plerumque potentiam per impotentiam ostendere; semper prava agere, et tamen ne opinionem pravitatis habeant, formidolose custodire. Haec profecto omnia miseros pungunt, sed easdem punctiones ipso rerum temporalium victi amore non sentiunt. Unde et recte nunc dicitur: Et esse sub sentibus delicias c
Abbreviated transcription (Latin):
dio extinxit. Intꝰ arsit amoris ignib soris accensus ÷ telo seue¬
dubitaret. tanta seueritas. ut quos diumtꝰ feriri timuerat. ipse
uidicis gladio feriret.Sic amauit eos qͥb p̾fuit. ut ꝓeis nec sibi
dño parcente ꝓst̾̃neret. Utrobiq legatꝰ fortis: utrobiq mediator
anirabilis. Causã popłi apud dm̃ p̾cib causam dĩ apus ꝑ opłin

Expanded text:
dio exstinxit, intus arsit ignibus amoris, foris accensus zelo sevenon dubitaret. Tanta severitas, ut quia eos divinitus feriri timuit, ipse judicii gladio feriret. Sic amavit eos quibus praefuit, ut pro eis nec sibi Domino parcente, prosterneret. Utrobique legatus fortis, utrobique mediator mirabilis, causam populi apud Dominum precibus; causam Dei apud populum
Abbreviated transcription (Latin):
debẽt hi qͦq qui spiritalib donis pleni sunt. eoꝵ infirmai¬
ti condesc̾end̾e: t̾renisq illoꝵ necessitatib in quantũ decem̃
ualent. caritatis condescensione seruire. Nec tedere animũ
debet. si sensus eiꝰ contẽplationi spiritaliũ semꝑ intentꝰ ali&¬
do ꝓ dispensandis reb minimis. quasi minorat᷑ infelioit̃. qne
illid u̾bũ ꝑ qͥd constant omĩa creata. ut ꝓdesset hominib ass¬
ta humanitate uoluit paulominꝰ ab angłis minorari. Qo e
mirũ si hõ se ꝓpt̾ hominẽ atrahit: dũ creator hominũ. E ars
sormã hominis ꝓpt hominẽ suscepit: Nec tam̃ minorat sensus cũ
sic atrahit᷑: qͥa tanto subtiliꝰ suꝑiora penetrat: qͥnto humiliꝰ pro
amore conditoris nec inferiora contẽpnit. Qđ sic̃ ñ temere creden
da st̃ alt̾iꝰ crimina absq diligenti examinatiõe: ita
tñ facile ueracitꝰ ĩ examine dep̃hensa digna st̃ ultiõe fe

Expanded text:
i sunt eorum infirmitati condescendere terrenisque illorum necessitatibus, in quantum decenter valeant, charitatis condescensione servire. Nec taedere animum debet, si sensus ejus contemplationi spiritalium semper intentus aliquando dispensandis rebus minimis quasi minoratus inflectitur, quando illud Verbum per quod constant omnia creata, ut prodesset hominibus, assumpta humanitate, voluit paulominus ab angelis minorari. Quid ergo mirum si homo se propter hominem attrahit, dum creator hominum et angelorum formam hominis propter hominem suscepit? Nec tamen minoratur sensus cum sic attrahitur, quia tanto subtilius superiora penetrat, quanto humilius pro amore conditoris nec inferiora contemnit. Quid da sunt alterius crimina absque diligenti examinatione ita veraciter in examine deprehensa digna sunt ultione fe
Abbreviated transcription (Latin):
uacant: quatinꝰ uelut ad lum̃ ocłoꝵ pes ãbulet. & rursũ qͥcquie
trenis negotus ĩplicati agunt hoc ad maioꝵ utilitatẽ referant
ut pes cuiꝰ ui a ꝓspicit᷑. non sibi tantũmͦ. s etiã ocłis gradiatur
Dũ itaq sibi inuicẽ alt̃na ãministratio̾e conueniunt: miroi
agit᷑ ut qͥa electi qͥq uicissim sibimet impendendo ꝗd̾ uala
facunt. eoꝵ fiant oꝑa. etiã ꝗͤ face̾ ipsi ñ posft̃. S int̃ hec sa¬

Expanded text:
vacant, quatenus velut ad lumen oculorum pes ambulet, et rursum quidquid terrenis negotiis implicati agunt, hoc ad majorum utilitatem referant, ut pes cujus via prospicitur, non sibi tantummodo, sed etiam oculis gradiatur. Dum itaque sibi invicem alterna administratione conveniunt, miro modo agitur, ut quia electi quique vicissim sibimet impendendo quod valent faciunt, eorum fiant opera etiam quae facere ipsi non possunt. 45. Neces
Abbreviated transcription (Latin):
donis spiritalib emicant. nequaqͣm ꝓximoꝵ admixti. exxx¬
nsirmantiũ negotia funditꝰ deserant: s hec aliis qͥb dignũ :
ieriti sunt in ȩccła. & nullis magnoꝵ donoꝵ uirtutib pollent:
si de t̾renis negotiis iudicent: quatinꝰ ꝑ quos magna neque¬
ros ꝓ se septuaginta constituit: ũt quanto se ab exteriorib
causis absconderet : tanto ardentiꝰ int̾na penetraret. Sicq fit
ut & sũmi uiri magis ad spiritalia dona ꝓficiant: dũ eoꝵ mentẽ
res iinsime ñ conculcant. Et rursũ uiri in eccła ultimi sine bono
oꝑe ñ uiuant: dũ in reb exteriorib inueniunt recia qͤ agant.
Scã qͥppe eccłia sic consistit unitate fideliũ: sic̃ corpꝰ nrm unitũ
cõpage menbroꝵ. Alia nãq sunt m̃bra in corꝑe quȩ intuende
luci deseruiunt: alia qͤ a :Lu tactu t̾re minine disiungunt᷑.
Ocłs qͥppe luci intendit᷑: & ne cecari ualeat a pulu̾e custodit᷑. Pes uͦ

Expanded text:
donis spiritualibus emicant, nequaquam proximorum infirmantium negotia funditus deserant, sed vel aliis quibus dignum est meriti sunt in Ecclesia, et nullis magnorum donorum virtutibus pollent, ipsi de terrenis negotiis judicent, quatenus per quos magna nequeuro se septuaginta constituit, ut quanto se ab exterioribus causis absconderet, tanto ardentius interna penetraret. Sicque fit ut summi viri magis ad spiritalia dona proficiant, dum eorum mentes res infimae non conculcant; et rursum viri in Ecclesia ultimi sine bono opere non vivant, dum in rebus exterioribus inveniunt recta quae agant. Sancta quippe Ecclesia sic consistit unitate fidelium, sicut corpus nostrum unitum est compage membrorum. Alia namque sunt membra in corpore quae intuendae luci deserviunt, alia quae a terrae tactu minime disjunguntur. Oculus quippe luci intenditur, et ne caecari valeat, a pulvere custoditur. Pes vero
Abbreviated transcription (Latin):
cadebat in t̾rã. Qua in re qͥd aliud docem᷑. nͥ qd̃ talis debet dis
pensatio ẽẽ reminis. ut his qͥ p̃est ea se circa subditos m̃sura mo¬
deret᷑ i quatinꝰ arridens timeri debeas. & iratꝰ amari. ut eũ ni mnu
leticia uilẽ reddat. nec ĩmoderata seueritas odiosũ : Sepe enĩ sub¬
iectos frangimꝰ: dũ plus iusto uigorẽ iusticie tenemꝰ. Qui ꝓfecto
uigor iã iusticiȩ ñ erit: si se sub iusto mod̾amine ñ custodit. Et sepe
a disciplinȩ metu resolumꝰ subditos: si nr̃o regimini hylaritatis
frena relaxamꝰ. Quia dũ nos qͣsi licent̃ letos aspiciunt: audact ipsi
necesse: ut ipse uultũ sui conditoris sine cessatiõe timeat. Illi eci
m̃ti difficile de leticia credit᷑ quȩ qd̾ se ꝓ amore dĩ continuȩ asfli¬
gat a subditis scit᷑. Quȩ enĩ incessanti estu spiritalis desiderii suꝑ¬
na appetit: ualde de ea indubiũ uenit. hoc qd̾̃ aliqͣndo ante hõ¬

Expanded text:
dens timeri. Qua in re quid aliud docemur, nisi quod talis debet esse dispensatio regiminis, ut is qui praeest ea se circa subditos mensura moderetur, quatenus et arridens timeri debeat, et iratus amari? ut eum nec nimia laetitia vilem reddat, nec immoderata severitas odiosum. Saepe enim subjectos frangimus, dum plus justo vigorem justitiae tenemus. Qui profecto vigor jam justitiae non erit, si se sub justo moderamine non custodit. Et saepe a disciplinae metu resolvimus subditos, si nostro regimini hilaritatis frena laxamus, quia dum nos quasi licenter laetos aspiciunt, audacter ipsi necesse est ut ipse vultum sui conditoris sine cessatione timeat. Illi etenim menti difficile de laetitia creditur, quae quod se pro amore Domini continue affligat a subditis scitur. Qui enim incessanti aestu spiritalis desiderii superna appetit, valde de eo in dubium venit hoc, quod aliquando ante ho
Abbreviated transcription (Latin):
cur ante ꝓbationẽ qͣsi dubitat. nisiut gra uitatis nob̃ exẽplũ
ꝓponat: ne mala hominũ ante p̾sumamꝰ credere quã ꝓbare.
tecce ꝑ angłos ad cognoscenda mala descendit. moxq facinorosos
ꝑcutit: atq ille paciens. ille mitis ille de quo scriptũ ÷. tu autẽ¬
onẽ sabahot cũ tranqͥllitate iuidicas: ille de quo rursum scrip¬
iũ : dñs paciens ÷ redditor: in tanto crimine inuolutos inueni
malũ & quasi cũ difficultate credidit cũ audiuit. & tam̃ sine
taroitate ꝑcussit. cũ uerũ cognoscendo repperit: ut nob̾ uide¬
licet daret exẽplũ qd̃ maiora crimina & tarde credenda sunt
cũ audiunt᷑ .. cicius punienda st̃: cũ ueracit᷑ agnoscuntur:

Expanded text:
cur ante probationem quasi dubitat, nisi ut gravitatis nobis exemplum proponat, ne mala hominum ante praesumamus credere quam probare? Et ecce per angelos ad cognoscenda mala descendit, moxque facinorosos percutit, atque ille patiens, ille mitis, ille de quo scriptum est: Tu autem, Domine, cum tranquillitate judicas , ille de quo rursum scriptum est: Dominus patiens est redditor , in tanto crimine involutos inveniemalum et quod cum difficultate credidit cum audivit, et tamen sine tarditate percussit cum verum cognoscendo reperit, ut nobis videlicet daret exemplum, quod majora crimina et tarde credenda sunt cum audiuntur, et citius punienda cum veraciter a
Abbreviated transcription (Latin):
naq in p̃lio elesantẽ feriens strauit: s sub ipso quẽ exans
occubuit. Quos giste significat quẽ sua uictoria obp̃ssit:
cos qͥ uicia suꝑant. s sub ipsa quȩ subigunt. suꝑbiendo ll¬
cũbunt. Quasi enĩ sub hoste quẽ ꝓsf̾nit morit᷑: qui deculb
agit: si ñ sollicite in humilitate custodit᷑. Unde bene qͦq de ip¬

Expanded text:
namque in praelio elephantem feriens stravit, sed sub ipso quem exstinxit namque in praelio elephantem feriens stravit, sed sub ipso quem exstinxit occubuit . Quos ergo iste significat quem sua victoria oppressit, nisi eos qui vitia superant, sed sub ipsa quae subigunt superbiendo succumbunt? Quasi enim sub hoste quem prosternit moritur, qui de culpa m quod agitur, si non sollicite in humilitate custodiatur. Unde bene quoque de ip
Abbreviated transcription (Latin):
nũda s apta st̃ ocłis eiꝰ. Et sepe iteriori ope ante ocłos houũ
mordinati appare metumiꝰ: & minteriori cogitatioe alliris¬
pectũ ñ metuimꝰ: quẽ uidentẽ omĩa ñ uioemꝰ. Muelto emu
magis intrinsetꝰ dõ: qũa extrinsecꝰ hõib conspicabiles sumid
noe scĩ hoĩes foris se intꝰq conspiciunt:  uel rephendenoos e
ꝯcteri uei iniqͦs se interiꝰ uidi. inussibilit timent. Hine: qui
dełis et memorant᷑. Qsqͥs eñĩ exteriora sua honest᷑ otsponit
fr̃ib p̃bcant: & interiora sua uigilant̃ attendunt: qͥa sese ing¬
babiles int̃ni iudici obtittib parant: & incircuitu ocłos ae niꝰ
agnoꝑe oportet & bona semꝑ agẽ. & ab ipsis cxxuiui¬
nos bonis oꝑib caute in cogitatiõe custodire: ne si m̃ti
eleuant hona ñ sint. ꝗ ñ auctori militant s elationi
De ꝯua re nͥ mordinate agimꝰ si ex libris licet ñ canonicis ͥ
tam̃ ad edificationẽ eccłiȩ editis testimoniũ ꝓferamꝰ. fleaa

Expanded text:
nuda et aperta sunt oculis ejus. » Saepe in exteriori opere ante oculos hominum inordinati apparere metuimus; et in interiori cogitatione, illius respectum non metuimus, quem videntem omnia non videmus. Multo enim magis intrinsecus Deo, quam extrinsecus hominibus conspicabiles sumus. Unde sancti omnes foris se, intusque circumspiciunt, et vel reprehendendo se exterius, vel in quo se interius videri invisibiliter timent. Et oculis esse memorantur. Quisquis enim exteriora sua honeste disponit, fratribus praebeant, et interiora sua vigilanter attendunt, quia sese irreprobabiles interni judicis obtutibus parant, et in circuitu oculos et intus agnopere oportet bona semper agere, et ab ipsis nos bonis operibus in cogitatione caute custodire; ne si mentem elevant bona non sint, quae non auctori militant, sed elationi. De qua re non inordinate agimus, si ex libris licet non canonicis, sed tamen ad aedificationem Ecclesiae editis, testimonium proferamus. Eleazar
Abbreviated transcription (Latin):
mis riuus miscdiȩ de iusticiȩ fonte ducat᷑. Nã multi ꝓximis qͥsi
oꝑa miscdie ĩpendunt: s in iusticie facta ñ desert̃. Qui si uera¬
cit᷑ ꝓximis miscdiam fac̾e̾ student: sibi ipsi priꝰ debuerant iuste ui¬
uendo misereri. Unde scriptũ ÷. Miserere aĩe tue placens dõ. Qui
gͦ misereri uult ꝓximo: a se trahat necesse ÷ originẽ miserendi.
criptũ nãq ÷. Diliges ꝓximũ tiũi: sic̃ te ipsũ. Quomͦ gͦ altĩ mise¬
rendo pius : qͥ adhuc iniuste uiuendo fit impꝰ fibimet ipsi: Unde
lendã qͥppe miscđiam ut indigentib plene exteriꝰ ualeat impen¬
arꝰ duo sibi necessaria congruunt: io÷ hõ qͥ p̃beat. & resꝗͣ p̃be
primo exteriorẽ substantiã p̃bet. s uitã suã a neqͥtia ñ custo¬
dit: rẽ suã d̃o tribuit. & se peccato. Hoc qd̾ minꝰ ÷ obtulit auctori:

Expanded text:
s quasi opera misericordiae impendunt, sed injustitiae facta non deserunt. Qui si veraciter proximis misericordiam facere student, sibi ipsis prius debuerant juste vivendo misereri. Unde scriptum est: Miserere animae tuae placens Deo . Qui ergo misereri vult proximo, a se trahat necesse est originem miserendi. Scriptum namque est: Diliges proximum tuum sicut teipsum . Quomodo ergo altrendo pius est, qui adhuc injuste vivendo fit impius sibimetipsi? Unde bendam quippe misericordiam ut indigentibus plene exterius valeat impendi, duo sibi necessaria congruunt, id est homo qui praebeat, et res quaeproximo exteriorem substantiam praebet, sed vitam suam a nequitia non custodit, rem suam Deo tribuit, et se peccato. Hoc quod minus est, obtulit auctori,
Abbreviated transcription (Latin):
aro aggrauat ne extollam᷑ ex sũ mis. Siñ subleuante spli nos ca¬
ro tẽptaret: ꝑfectiõe ꝓculdubio tẽptatiõis suȩ in ima deiceret.
lursũ uͦ si ñ tẽptante carne ad sũma nos sp̃s subleuaret: in su¬
pbie casu ipsa nos peiꝰ subleuatiõ̾e ꝓsterneret. S sit certo modera¬
mine. ut dũ unꝰ qͥsq scõꝵ iã qͥdẽ interiꝰ ad sũma rapit᷑. s adhuc¬
io ordine cognoscimꝰ in interiori ꝓuectu qͥd accipimꝰ: & in exteri¬
pu defectu qͥd sumus. Et miro ordine agit᷑ ut nec de uirtute qͥsqͣn¬
M
ertolli debeat: nec de t̾eptatione despet. Quia dũ spis tra bu a
caro retrahit: subtilissimo int̃m uidicii modexamine infra
sũma e stipͣ itsima in qͦdã medio aĩa librat. de sollieita ex¬

Expanded text:
caro aggravat ne extollamur ex summis. Si non sublevante spiritu nos caro tentaret, perfectione proculdubio tentationis suae in ima dejiceret. Rursum vero si non tentante carne ad summa nos spiritus sublevaret, in superbiae casu, ipsa nos pejus sublevatione prosterneret. Sed fit certo moderamine ut dum unusquisque sanctorum jam quidem interius ad summa rapitur, sed adhucno ordine cognoscimus in interiori profectu quid accipimus, in exteriori defectu quid sumus. Et miro modo agitur, ut nec de virtute quisquam extolli debeat, nec de tentatione desperare, quia dum spiritus trahit, et caro retrahit, subtilissimo judicii interni moderamine, infra summa, et supra infima in quodam medio anima libratur. Bene e
Abbreviated transcription (Latin):
aomat. Et quãuis aliud ipse ex patre. aliul ex uirgine ⁊ ñ tamen
aliꝰ ex patre. aliꝰ ex uirgine: s ipse ÷ et̾nꝰ ex patre. ipse tẽporał ex ma-¬
tre. Ipse qͥ fec̃: ipse qͥ factꝰ ÷. Ipse speciosus forma p̃ filiis hõinũ ꝑ
diuinitatẽ: & ipse de qͦ dictũ ÷ uidimꝰ eũ & ñ erat aspectꝰ. & ñ ÷ spe-¬
ues ei neq decor ꝑ humanitatẽ. Ipse ante scła de patre sine ma-¬
tẽpli. Ipse auctor oꝑis: ipse opus auctoris. Manens unꝰ ex ut᷑q
e in utͣq. natura: nec naturarũ copulatione c̃fusꝰ: nec natu¬

Expanded text:
m. Et quamvis ipse aliud ex Patre, aliud ex Virgine; non tamen alius ex Patre est, alius ex Virgine: sed ipse est aeternus ex Patre, ipse temporalis ex matre. Ipse qui fecit, ipse qui factus est. Ipse speciosus forma prae filiis hominum per divinitatem; et ipse est de quo dictum est: Vidimus eum, et non erat aspectus: et ies, neque decor , per humanitatem. Ipse ante saecula de Patre sine ma, ipse conditor templi: ipse auctor operis, ipse opus auctoris: manens unus ex utraque et in utraque natura. nec naturarum copulatione confusus, nec natu
Abbreviated transcription (Latin):
manib siris. Ut enĩ in sua manu diuites post mortẽ qͥcqͣm inues¬
niant: eis ante mortẽ dr̃. diuicias suas in. qͦꝵ manibus ponant
facite uobis amicos de mãmona iniqͥtatis: ut cũ defeceritis recin¬
ant uos in ȩt̾na tab̾nacła. Nã t̾rena omĩa quȩ seruando aint
timꝰ: largiendo seruamꝰ. Patrimoniũq nr̃m retentũ ꝑditur: manet
exogatũ. Bui enĩ cũ reb nr̃is durare ñ possumꝰ: quĩa aut nos ulis
moriendo deserimꝰ. aut illȩ nos uiuentes qͣsi deserunt ꝑeinico
Agendũ nobis est ꝯͦ ut resabsolute ꝑitas: in ñ ꝑeuntẽ cogamꝰ tͣnsi¬
eiꝰ aĩa uidere cogit᷑ qd̾ ꝓuidere contempsit. Tunc ꝓfecto inuera cos¬
nitione eiugilat: tunc nichil ẽe̾ conspicit. qd̾ tenebat: tunc se u.
cũ afert. Nic hil nimirũ de rebus quas terint. Nlã culpa rerii
simul ducit᷑. quanuis hic omĩa ꝓ quib us culpa ꝑpet̾ta ẽ. relinqͣs¬
tur. Eat gͦ nunc & acceptis reb tumeat seseq suꝑ cet̾os extollĩ

Expanded text:
ntes corde, etc.--Ut in sua manu divites post mortem quidquam inveniant, eis ante mortem dicitur, divitias suas in quorum manibus ponant Facite, inquit, vobis amicos de mammona iniquitatis, ut cum defeceritis, recipiant vos in aeterna tabernacula . Divetimus, largiendo servamus, patrimoniumque nostrum retentum perditur, manet erogatum. Diu enim cum rebus nostris durare non possumus, quia aut nos illas moriendo deserimus, aut illae nos viventes quasi deserunt pereundo. Agendum ergo nobis est, ut res absolute perituras in non pereuntem cogamus transiejus anima videre cogitur, quod providere contempsit. Tunc profecto in vera cognitione evigilat, tunc nihil esse conspicit quod tenebat. Tunc se vaccum aufert, nihil nimirum de rebus quas tenuit. Nam culpa rerum simul ducitur, quamvis hic omnia, pro quibus culpa perpetrata est, relinquantur. Eat ergo nunc, et acceptis rebus tumeat, s
Abbreviated transcription (Latin):
qs hic clausos tenuit. cũ inuenit. Tarde qͦq illi ocłos aꝑiunt: qui
ceste sapĩa dãpuationis suȩ temꝑe dicturi referunt᷑. Quid nobis
ifuit suꝑbia: ⁊ diuiciaꝵ iactantia quid contulit nobis: Transier̃t
omĩa illa tanqͣm umbra: & tanqͣm ñciꝰ ꝑcurrens. Uilia ⁊ fagiti¬
ua fuisse quȩ tenuerant iam amissa cognoscunt: quȩ quã diu
alerant. stultis eoꝵ cordib ⁊ magna ⁊ mansura uidebantuꝵ.
Sero diues aꝑit ocłos. quando lax̾arũ reqͥescentẽ uidit: quẽ ia-¬
centẽ ante ianuã uidere contensit. Intellexit ibi qͦd hic facere
noluit: in dãpnatione sua cognosc̾e cõpulsus ÷ quid fuit qđ ꝑdidit.
quando indigentẽ ꝑximũ ñ agnouit. De quo adhuc subdit᷑. App̃
subtilissimo dĩ iudicio. quã digna tali culpȩ ꝓena respondere.
lgente namq in opra illic usq ad minima beganida ꝑusiuitͤ.
quia hic agente tenacia usq adl minima neganda ꝑuenit. Quid

Expanded text:
quos hic clausos tenuit cum invenit. Tarde quoque illi oculos aperiunt, qui, teste Sapientia, damnationis suae tempore dicturi referuntur: Quid nobis profuit superbia, divitiarum jactantia quid contulit nobis? Transierunt omnia illa tanquam umbra, et tanquam nuntius percurrens . Vilia et fugitiva fuisse quae tunuerant, jam amissa cognoscunt, quae quandiu aderant stultis eorum cordibus et magna et mansura videbantur. Sero dives aperuit oculos , quando Lazarum requiescentem vidit, quem jacentem ante januam videre contempsit. Intellexit ibi quod hic facere noluit; in damnatione sua cognoscere compulsus est quid fuit quod perdidit, quando indigentem proximum non agnovit. De subtilissimo Dei judicio, quam magna tali culpae poena responderit. Agente namque inopia, illic usque ad minima petenda compulsus est, qui hic agente tenacia usque ad neganda minima pervenit. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
imur ũ huiꝰ mundi diuites qͥ reb acceptis tument.: b
oꝑariide sua abuncantia nesciunt: quasi dormientes sunt ai¬
uites. S pauꝑtatẽ suã euigl  tes inueniunt: quia nichil secuꝰ
ad illud iudiciũ qd ꝑmanet ferunt. & quanto nunc adbreues
pus sublimmiꝰ elati sunt: tanto contͣ se ĩ ꝑpetuũ gͣuiꝰ ingemiscum¬

Expanded text:
nimirum hujus mundi sunt divites, qui rebus acceptis tument. Bene operari de sua abundantia nesciunt. Quasi dormientes sunt divites, sed paupertatem suam evigilantes eveniunt; quia nihil secum ad illud judicium, quod permanet, ferunt: et quanto nunc ad breve tempus sublimius elati sunt, tanto contra se in perpetuum gravius ingemiscu
Abbreviated transcription (Latin):
extͥnsecꝰ expleant actionẽ: ut ⁊uacare dõ appetant ex gr̃a diltꝰ¬
onis: ⁊ rursũ curas suꝑ impositas ex ꝯdicione explennt seruti¬
suꝑ impositos tumultꝰ occupationis bene fegitarior quietisl
ext̾iores curȩ si ꝑu̾so amore ñ appetunt᷑: ñ confuso s orcdinati
ministrari queunt. Sc̃i ⁊ enĩ uiri neqͣqͣm eas appetunt. s oro¬
to ordine sͥ suꝑ impositas gemunt. Et quanus illas ꝑ melior
intentionẽ fugiant. tanquã ꝑ subditã m̃tẽ portant. Quas qu
sũ oꝑe si liceat festinant᷑ uitare: s tim̃tes occultas dispenso¬
nes. dũ tenent qͦd fuguunt. exercent qd̃ uitant. Intrant em
cor suũ: ⁊ ibi consulurt quid uelit occulta uoluntas dĩ. Se

Expanded text:
ter expleant actionem, ut et vacare Deo appetant ex gratia dilectionis, et rursum curas superimpositas ex conditione expleant servitusuperimpositos tumultus occupationis bene regit amor quietis, quia exteriores curae, si perverso amore non appetantur, non confuso sed ordinato animo ministrari queunt. Sancti enim viri nequaquam eas appetunt, sed occulto ordine sibi superimpositas gemunt, et quamvis illas per meliorem intentionem fugiant, tamen per subditam mentem portant, quas quidem summopere, si liceat, vitare festinant; sed timentes occultas dispensationes Dei, tenent quod fugiunt, exercent quod vitant. Intrant enim ad cor suum et ibi consulunt quid veli
Abbreviated transcription (Latin):
qiria quo innocentiã exhibet: erga aliof: nichil est qdͣ pati ab anis
formidet. Habet eiũ quasi artẽ quancłã fortitudinis simplician
suã. nec suspectus e̾. pati qd se fecisse ñ meminit. Unde bene ꝑ
ait. Secura mens: quasi iuge conuuiiũ. Quasi enĩ continuatio ti¬
fectionis est: ipsa securitas t̾ranquillitatis. At contͣ mens pͣua se¬
per i laborib est: quia aut molit᷑ quȩ inferat. aut metuit ne h
sibi ab aliis inferant᷑. ⁊ quicquid contͣ ꝑximos cõgitat: hoc contri
se excogitari a pximis formidat. Cui gͦ tranquillitas securitatis at¬

Expanded text:
quia quo innocentiam erga alios exhibet, nil est quod pati ab aliis formidet: habet enim quasi arcem quamdam fortitudinis simplicitatem suam. Nec suspectus est pati quod se fecisse non meminit. Unde bene peXIV, 26. Qui et rursum ait: Secura mens, quasi juge convivium . Quasi enim continuatio refectionis est ipsa tranquillitas securitatis. At contra mens prava semper est in laboribus, quia aut molitur mala quae inferat, aut metuit ne haec sibi ab aliis inferantur. Et quidquid contra proximos excogitat, hoc contra se excogitari a proximis formidat. Fit undique suspecta,
Abbreviated transcription (Latin):
raflicitus erit it: u̾sare inanimo quod inquinat nescit. Non gauilet
suꝑ miquitatẽ: qr quo sala dilectione erga om̃s inihiat.: nec de ꝑdiciore
aduersantiũ exultat. Congaudet autem ueritati. quia ut se cetos diligas
ꝑ hoc quod rectũ mnaliis conspicit. quasi de augmento ꝓpͥi ꝓuectũs
hilarescit. Muttiplex gͦ istadĩ lexẽ: que contͣ imiꝰ cuiꝰq culpȩ iauil
quo ꝑimencłã mentẽ impetit. instructionis suȩ munimine octur¬
rit: ut quia antiquus hostis uaria circũfusione nos obsitlet: iosis
de nobis muttiplicit᷑ expngnet. Quã nimirũ legẽ si sollicita conti¬
ratione pensaniꝰ: auctori nr̃o quantũ coticdie delin quamꝰ. agnoscuis¬

Expanded text:
radicitus eruit, versare in animo quod inquinat nescit. Non gaudet radicitus eruit, versare in animo quod inquinat nescit. Non gaudet super iniquitate, quia quo sola dilectione erga omnes inhiat, nec de perditione adversantium exsultat. Congaudet autem veritati, quia ut se caeteros diligens, per hoc quod rectum in aliis conspicit, quasi de augmento proprii provectus hilarescit. Multiplex ergo ista lex Dei est, quae contra uniuscujusque culpae jaculum, quod perimendam mentem impetit, instructionis suae munimine occurrit, ut quia antiquus hostis varia circumfusione nos obsidet, ipsa hunc de nobis multipliciter expugnet. Quam nimirum legem si sollicita consideratione pensa
Abbreviated transcription (Latin):
auite ueritati. Paciens quippe ẽ. caritas: quia illata mala eqͣnimit᷑ to.¬
lerat. Benigna ẽ .uͦ. qͥa ꝓmalis bona largit̾ ministrat. Non emulat᷑.
qͣuia ꝑ hoc qd̃ inp̃setiti᷑ mundo nil appetit. inuidere t̾renis suc cessibꝰ
nescit. Non inflatur. quia cũ p̃miũ internȩ retributionis anxia desiuit
de bonis sse Extͣioribꝰ ñ exastat. Non agit ꝑpera: quia qͦse in solũ dĩ ac ꝑci.¬
ini amorẽ dilatat. quic qͥd a rectittidine discrepat. ignorat. Non est
ambiciosa: qͥa quo ardenter intus ail sua satagit. foras nullatenꝰ aliem
concupiscit. Non querit que sua sunt: quia cũcta quȩ hic tranfitorie pos¬
agnoscit. Non ir ritatur: quia ⁊ ĩuiriis lacessita acl nullos se ułtionis
suȩ motus excitat: dũ ꝓ magnis laborib. maiora pꝰ pͣmia expectat. Non
cogitat malũ: quia in amore muncliciȩ mentẽ solidans. clũ om̃e odiũ

Expanded text:
autem veritati. Patiens quippe est charitas, quia illata mala aequanimiter toautem veritati. Patiens quippe est charitas, quia illata mala aequanimiter tolerat. Benigna vero est, quia pro malis bona largiter ministrat. Non aemulatur, quia per hoc quod in praesenti mundo nil appetit, invidere terrenis successibus nescit. Non inflatur, quia cum praemium internae retributionis anxia desiderat, de bonis se exterioribus non exaltat. Non agit perperam, quia quo se in solum Dei ac proximi amorem dilatat, quidquid a rectitudine discrepat, ignorat. Non est ambitiosa, quia quo ardenter intus ad concupiscit. Non quaerit quae sua sunt, quia cuncta quae hic transitorie posagnoscit. Non irritatur, quia et injuriis lacessita ad nullos se ultionis suae motus excitat, dum pro magnis laboribus majora post praemia exspectat. Non cogitat malum, quia in amore munditiae mentem solidans, dum omne odium
Abbreviated transcription (Latin):
aere librauit. Hȩc in daniele quia a regiis dapib gulã cõpeseuit.: ei ⁊e
surientiũ ora leonũ claissit. Nȩc tribus pueris quia in tnquillitate po.¬
sit is. incendia uicioꝵ subdicdit. tribulationis temꝑe. ⁊ flãmas in for-¬
nace tempauit. hec in petro ⁊ minis t̾rentiũ pͥncipum. fortit̾ restitit:
⁊ in circuncisionẽ submouenda minoꝵ u̾bd. humilit̾ audiuit. hȩc
inpaulo ⁊ manus ꝑseguentiũ humilit̾ ꝑtulit: ⁊ tam̃ in cirtũncisionis
negocio longe se imparis pͥoris senfũ aũdent̃ increpauit. Multiplex gͣ
ista dĩ lex est: que singulis rerũ articłis ñ ꝑmittata congruit. ⁊ cau¬
sis se uariantib ñ uarrata coniungit. Cinꝰ nimirũ legis mult̾ipsicita¬
te. bñ paulus enumerat dicens. Caritas paciens ẽ: benigna est. Non¬
Don urnttatur. ñ cogitat malũ: ñ gaudet suꝑ iniquitatẽ.: congaudet

Expanded text:
aere libravit . Haec in Daniele, quia a regiis dapibus gulam compescuit, ei et aere libravit . Haec in Daniele, quia a regiis dapibus gulam compescuit, ei et esurientium ora leonum clausit , Haec tribus pueris, quia in tranquillitate positis incendia vitiorum subdidit, tribulationis tempore et flammas in fornace temperavit . Haec in Petro et minis terrentium principum fortiter restitit, et in circumcisione submovenda minorum verba humiliter audivit. Haec in Paulo et manus persequentium humiliter pertulit, et tamen in circumcisionis negotio longe se imparis prioris sensum audenter increpavit . Multiplex ergo ista lex Dei est, quae singulis rerum articulis nsis se variantibus non variata conjungit. Cujus nimirum legis multiplicitatem bene Paulus ostendit, dicens: Charitas patiens est, benigna est, r, non cogitat malum, non gaudet super iniquitate, congaudet
Abbreviated transcription (Latin):
& pietate repleuit adueniã: qui ꝑsequutorẽ suũ fugit ut dñm ⁊ tam̃
cũ potestatẽ feriendi repperit. ñ agnouit inimicũ. Flec nathan ⁊ contͣ
peccantẽ regem in aittoritatẽ liberȩ increpationis sustulit: ⁊ cum
regis culpa deesset. inpeticione humilit̃ strauit. Hȩc ꝑysaiã nudita¬
tem carnis in p̃dicatione ñ erubuit: ⁊ subducto carnali uelamine
mysteria suꝑna penetrauit. Hȩc heliã quia feruoris ⁊elo uiuere spi¬
ritalit̾ docuit: acliutã quoq ⁊ corꝑalit̾ abstraxit. hȩc Iehliseũ quia
magistrũ diligere simpliciter instituit: magistri spu dupplicit̃ imple¬
uit. ꝑ hanc hieremias ne in egiptũ ppłs descenderet restitit: s tamen
⁊ m obedientes diligens quo descendi ꝓhibuit. ⁊ ipse descendit. hec e¬
rechielem quia pͥus a t̾rens desictiis sustulit: pꝰ ꝑcincinnũ capitis in

Expanded text:
et pietateet pietatecum potestatem feriendi reperit non agnovit inimicum . Haec Nathan et contra peccantem regem in auctoritate liberae increpationis sustulit, et cum regis culpa deesset in petitionem humiliter stravit . Haec per Isaiam nuditatem carnis in praedicatione non erubuit, et subducto carnali velamine mysteria superna penetravit. Haec Eliam, qui fervoris zelo vivere spiritaliter docuit, ad vitam quoque et corporaliter abstraxit . Haec Elisaeum, quia magistrum diligere simpliciter instituit, magistri spiritu dupliciter implevit . Per hanc Jeremias ne in Aegyptum populus descenderet restitit; sed tamen et inobedientes diligens, quo descendi prohibuit, et ipse descendit . Haec Ezechielem, quia prius a terrenis desideriis sustulit, post per cincinnum capitis in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ libertate animi minime fracta seruiciũ ꝑpeti: ⁊ eisdem post
fr̃ib mente ũ elata pͥncipari. hec moy sen delinquente populo:
usq ad peticionẽ mortis in p̃cibus strauit. ⁊ usq ad int̾ fectione
popłi ⁊esistudio erexit: ut ⁊ ꝓꝑeunte plebe se morti obicerit:
contra peccantẽ ꝓtinus uice dni irascentis seiuret. Hȩc fineis bri¬
chiũ inultione peccantiũ erexit. ut arrepto gladio coeuntes
transfigeret: ⁊ iram dñi irattis plataret. hȩc iosue explortoul
edocuit. ut ⁊ p̾us cont᷑ falsiloquos ciues ueritatẽ uͥbo defeadla a
& hanc pꝰ modũ glacdio contra hostes alligaret. hȩc samuzͥel in pͥncipatu
humilẽ p̃buit: ⁊ integrũ in deiectione seruauit. Qui cũ ꝑsequentẽ se ple¬
bem diligeret: ipse ẽ testimonio extitit. quea culmen ex qͦ deiectus est
ñ amauit᷑. Hȩc dauid apud iniquũ regẽ. ⁊ humlitate cõmouit adfugã.

Expanded text:
et libertate animi infracta servitium perpeti, et eisdem post et libertate animi infracta servitium perpeti, et eisdem post fratribus mente non elata principari . Haec Moysen delinquente populo, et usque ad petitionem suae mortis in precibus prostravit , et usque ad interfectionem populi per zeli studium erexit, et ut pro pereunte plebe sese morti objiceret, et contra peccantem protinus vice Domini irascentis saeviret : haec Phinees brachium in ultionem peccantium erexit, ut arrepto gladio coeuntes transfigeret, et iram Domini iratus placaret . Haec Jesu exploratorem docuit , ut et prius contra falsiloquos cives veritatem verbo defenderet, et hanc postmodum gladio contra hostes allegaret. Haec Samuel et in principatu humilem praebuit, et integrum in dejectione servavit, qui cum persequentem se plebem diligeret, ipse sibi testimonium exstitit, quia culmen ex quo dejectus est non amavit . Haec David ante iniquum regem et humilitate commovit ad fugam,
Abbreviated transcription (Latin):
do numeremꝰ. Hec namq ꝑ abel ⁊electa dõmunera obtulit: ⁊fis
gladiũ ñ reluctando tolerauit. Hȩc enoch ⁊ it̾ homines uiuere sĩ¬
talit̾ docuit: ⁊ sublim̃ uita ab hominib astrax̃. Hec noe despectĩ¬
omĩbꝰ. solũ dõ placabilẽ ostendit. atq in arce fabrica stucdio longila¬
ris exercuit: ⁊ mundo suꝑstitẽ pio oꝑe exercendo seruauit. hȩcm
sem ⁊ iaphet. humilit̃ uerecuntda. patris erubuit: ⁊ suꝑiecto dos
pallio. quȩ ñ uidebat absetindit. Hȩc abrahȩ dexteram quia ad ao¬
tẽ filii obediendo extulit: hunc ꝓlis innumerȩ gentiũ patri fe
hȩc ysaac m̃tẽ. quia semꝑ acd mundiciã tenuit: caligantib etqi
oculis. ad uidenda longe post uentura dilatauit. hȩc iacob c̃pu¬
lit. ⁊ amissũ bonũ filiũ medullitus gemere: ⁊ pͣuoꝵ filioꝵ p̃sem¬
ani. sub eqͣminitate tolerare. Hȩc ioseph docuit a fr̃ib uenunaati

Expanded text:
do numeremus. Haec namque per Abel et electa Deo munera, obtulit, et fratris do numeremus. Haec namque per Abel et electa Deo munera, obtulit, et fratris gladium non reluctando toleravit . Haec Enoch et inter homines vivere spiritaliter docuit, et ad sublimem vitam ab hominibus etiam omnibus solum Deo placabilem ostendit, atque in arcae fabrica studio longi laboris exercuit, et mundo superstitem pio opere exercendo servavit . Haec per Sem et Japhet humiliter verecunda patris erubuit, et superjecto dorsis pallio, quae non videbat abscondit . Haec Abrahae dextram qui ad mortem filii obediendo extulit, hunc prolis innumerae gentium patrem fecit . Haec Isaac mentem quia semper ad munditiam tenuit, caligantibus aetate oculis, ad videnda longe post ventura dilatavit . Haec Jacob compulit, et amissum bonum filium medullitus gemere et pravorum filiorum praesentiam sub aequanimitate tolerare . Haec Joseph docuit a fratribus venundatum,
Abbreviated transcription (Latin):
inore. puocet: ut gratos quosꝙ ministeriis inamore seruet: ut
axmo mala. cũ corrigere ñ ualet taceat: ut quȩcũq corrigi loqñ¬
do pesint ilentium ciensu esse ꝑtrmnescat: ut sic ea que tacet colerer¬
ne tamen in anuno uirus doloris occustet: ut sic maliuolis munus bens¬
quȩ p̃ualet impendat. s hec impendendo nͣ tumeat: ut fic inbonis qu
ex hibet cumoris p̃cipiui paueat. ne tam̃ a bono exercicio torpescat:
rt sic quȩ possidet tribuat. quatenꝰ quanta sit largitas remunerati.¬
onis attendat: nec cũ t̾rena sargit᷑. suã plusquã necesse ẽ. inopram
cogitet. ⁊ inoblatione muneris. non hilaritatis lum̃ tristicia ob̾cu¬
ret. Bñ gͦ dĩ lex multiplex dr̃: quia nimirũ cũ una eadẽq sitcaritas.
si m̃tẽ bene ceꝑit. hanc ad innumera oꝑa multiformit̃ accencdit. Cuiꝰ
diuersitatẽ breuit᷑ expͥmimꝰ: si in electis singulis. bona illiꝰ ꝑstringen¬

Expanded text:
morem provocet; ut gratos quosque ministeriis in amore servet; ut morem provocet; ut gratos quosque ministeriis in amore servet; ut proximorum mala cum corrigere non valet, taceat; utque cum corrigi loquendo possunt, silentium consensum esse pertimescat; ut sic ea quae tacet toleretnec tamen in anima virus doloris occultet; ut sic malevolis munus beniquae praevalet, impendat, sed haec impendendo non tumeat; ut sic in bonis quae exhibet tumoris praecipitium paveat, ne tamen a boni exercitio torpescat; ut sic quae possidet tribuat, quatenus quanta sit largitas remunerantis attendat, nec cum terrena largitur, suam plus quam necesse est inopiam cogitet, et in oblatione muneris hilaritatis lumen tristitia obscue ergo lex Dei multiplex dicitur, quia nimirum cum una eademque sit charitas, si mentem plene coeperit, hanc ad innumera opera multiformiter accendit. Cujus diversitatem breviter exprimimus, si in electis singulis bona illius perstringen