comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ult intellegi inquaa siduis uocib ꝑdurantes : inter uallo
amhorarũ feretihu : quib: itum & reditũ est abhero de cru
uss computatur quo sententiam &cipit : manifestauit
gitur marcus quiã iudicis sententia cruci fixus saluator
sti duisficile ẽ eniꝰ in nocentẽ ꝓbare eum qui sententia iudicis
discor dare ergo se passus in uerbo ẽ : ut docer& tero
hora coeptuee ut sextahora impl&um est : non leo¬
bus sed ꝑ sistente mali uolentia iudȩorũ XVI
epes & potestates huius scl
egat cognouisse diuinitatẽ dñi ihu: dicit eniminteree¬
tera marcus : sciebant enim ipsum ẽẽ : a postolus uero qe
nemo inquid principũ huius scđi cognouit: sieni cogno usor
numqua dñm mnaiestatis crucifixissent : si demona sciebur
trus a postolus dixit : scitis enim inquid fratres ꝙ ꝑignoru¬
tiam gessistis hoc malusicut & prncipes ursergo uideoruere

Expanded text:
uult intellegi, in qua assiduis uocibus perdurantes, interuallo uult intellegi, in qua assiduis uocibus perdurantes, interuallo tamen horarum fere trium, quibus itum et reditum est ab Herode, cruci o iam mortuus conputatur, quo sententiam excipit. manifestauit igitur Marcus, quia non iudicis sententia cruci fixus saluator est. difficile est enim innocentem probare eum, qui sententia iudicis punitur. discordare ergo se passus in uerbo est, ut doceret tertia hora coeptum esse, quod sexta hora impletum est, non legibus, sed persistente maliuolentia Iudaeorum. LXVIPES ET POTESTATES HUIUS SAECULI NEGAT COGNOUISSE DIUINITATEM DOMINI IESU. DICIT ENIM INTER CETERA MARCUS: \'SCIEBANT ENIM IPSUM ESSE\'; APOSTOLUS UERO: \'QVEM NEMO\', INQVIT, \'PRINCIPUM HUIUS SAECULI COGNOUIT; SI ENIM COGNOUISSENT, NUMQVAM DOMINUM MAIESTATIS CRUCI FIXISSENT.\' SI DAEMONIA SCIEBANT, Petrus apostolus dixit: scitis enim, inquit, fratres, quia per ignorantiam gessistis hoc malum, sicut et principes uestri. ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ocitisiunt Quomodofactuȩ ut tiibus utane elu¬
torẽ : obscims uera inuoluere non ẽ bonũ : nam .iii. euange¬
re unum sensũ habuer : marcus aurem quȩ ab istis p̃ter¬
uissa fuerat uoluit intutiare : sciens necessanam: nec enim
calliposs& quiauetoru exempla secutus : eaquȩ scypsit magne de¬
uanon apilato sed aiudȩis saluator crucifixusẽ : quantum
i adleges romanas ꝑtinuit in nocentẽ ꝓnuntia uerunt salua¬
prem. ait etum pilatus iud ȩis egonullam inuenio causam in eo:
dicentibus eiscrucifige eum respondit: quid enimale fecit:
eiiq ꝑsistens & uolens educere eum demanib eoru : calũ¬
iam passus ẽ dicentibus eis si hunc dimittis nones amicasce¬
ris omnis enumquise regem facit contradicitce san : sic fac¬
umẽ ut trader& eũ iudicio illorũ sententiam ergo non dedit pilatus
diudȩi : deniq p̃moti sunt inquid a principibus sacer dotum
t dicerent crucifigatur : ac sententiam tertiahora datu

Expanded text:
OCCTI SUNT, QVO MODO FACTUM EST UT TRIBUS UATOREM? Obscuris uera inuoluere non est bonum. nam tres euangelistae unum sensum habuerunt, Marcus autem rem, quae ab istis praetermissa fuerat, uoluit intimare sciens necessariam. nec enim falli posset, qui auctorum exempla secutus ea quae scripsit magna dequia non a Pilato, sed a Iudaeis saluator cruci fixus est. quantum autem ad leges Romanas pertinuit, innocentem pronuntiauerunt saluatorem. ait enim Pilatus Iudaeis: ego nullam inuenio causam in eo et dicentibus eis: cruci fige eum, respondit: quid enim mali fecit? denique persistens et uolens educere eum de manibus eorum, calumniam passus est dicentibus eis: si hunc dimittis, non es amicus Caesaris. omnis enim qui se regem facit, contradicit Caesari. sic factum est ut traderet eum iudicio illorum. sententiam ergo non dedit Pilatus, sed Iudaei. Denique praemoniti sunt, inquit, a principibus sacerdotum, ut dicerent: cruci figatur. hanc sententiam tertia hora datam
Abbreviated transcription (Latin):
rit causa turbari : ꝗ sipenitus sensũdictor ũado¬
tas scies hinc magis arbitru liberii firmarisenam
Tunc saluator ait: ne mouenit adme nisi patꝰ quinsto
ad traxerit eũ: quoniodo aũ adtrahebat pat adslci

Expanded text:
rit causa turbari, quia si penitus sensum dictorum aduerrit causa turbari, quia si penitus sensum dictorum aduertas, scies hinc magis arbitrii liberi firmari sentetunc saluator ait: nemo uenit ad me, nisi pater qui misit me adtraxerit eum. quo modo autem adtrahebat pater ad fi
Abbreviated transcription (Latin):
esaluator ascendere addiem festũ ascendit: hoc in¬
constantis ee uid&ꝰ semꝑ breuiata ꝓpositione sensũ
cultas : nam ho qđ inquestione uocas tunc factuest:
ando ingalileȩ positus ꝓp̃t tumultũ iudȩorũ a fratiib:
us adhiuc non credentib: sibi conpellabatꝰ ascendere iniu¬
cam qua fiturus erat dies festus iudȩorũ ut seditionẽ
ter&ur : ipse au respondit eis dics : uios ascendite ad
tũ : Quid uid&ꝰ contranꝰum quando n tunc ascendit
indonegauit sed ascendit postea & ascendit non qua
idiem festũ sed quasi adlitem : illieni oms l&i ascende
quo passione sua redemit mundũ deniq dicit nunc
rificatus ẽ filius hominis & diclamꝰficatus t̃ in eo
do uoluntatis arbitnu liberuest quando alterius ag
aut adbonũ ducitur aut ad malũ : alit causa sehdi
qu̾a ꝓpositae : non enim hic questionis huius sensise.
obtendis : naminullo genere e his liberi arbitrupes¬

Expanded text:
SALUATOR ASCENDERE AD DIEM FESTUM, ASCENDIT. HOC INCONSTANTIS ESSE UIDETUR. Semper breuiata propositione sensum occultas. nam hoc quod in quaestionem uocas tunc factum est, quando in Galilea positus propter tumultum Iudaeorum a fratribus suis adhuc non credentibus sibi conpellebatur ascendere in Iudaeam, quia futurus erat dies festus Iudaeorum, ut seditionem pateretur. ipse autem respondit eis dicens: uos ascendite ad festum. Quid uidetur contrarium, quando non tunc ascendit quando negauit, sed ascendit postea, et ascendit non quasi ad diem festum, sed quasi ad litem? illi enim omnes laeti ascenderunt, quo passione sua redemit mundum. denique dicit: nunc clarificatus est filius hominis et deus clarificatus est in eo. MODO UOLUNTATIS ARBITRIUM LIBERUM EST, QVANDO ALTERIUS NUTU AUT AD BONUM DUCITUR AUT AD MALUM? Aliter causa se habet quam proposita est; non enim hic quaestionis huius sensus est quem obtendis. nam nullo genere ex his liberi arbitrii pote
Abbreviated transcription (Latin):
simpune peccanꝰ docuiss& : porro au suspendit sententũ
ut hic quimale facit habeat spatium pȩ nitendi siquomi
seddit in illũ sententiã comulata q nom: cognouit adho
est aduer saius hominis nisi diabulus nulli ddbit
ẽ diabulũ ee hominis inimicum maxime fidelas ueniti¬
tiora enim tela sua contradi seruos &c acuit : sicut
ergo iste bonorũ inimicus ẽ ita & lex malis ad uer siat
quisenim contempnenti se non aduers& : dnsergp
catorem ad loquitur it consentiat mandatis: que lbo
in oboedientẽ contẽpnant ut subieciat se uoluntatier
& fiat &x inimico amicus quia & contemptor legis iurd¬
cusẽ eiuis uoluntati eni eiꝰ esistit: ideoq hor tatꝰ ds
& spraetȩ legis : omni& enim quimale uult agere disci¬
lina dominica mimica uid&ur : cuinisi consensent mit t&
ngehenña diabulo quiuere iniicus humanigeneris

Expanded text:
si impune peccari docuisset. porro autem suspendit sententiam, si impune peccari docuisset. porro autem suspendit sententiam, ut hic qui male facit habeat spatium paenitendi; si quo minus, redit in illum sententia cumulata, quia non cognouit ad hoc EST ADUERSARIUS HOMINIS NISI DIABOLUS? Nulli dubium est diabolum esse hominis inimicum, maxime fidelis; uehementiora enim tela sua contra dei seruos exacuit. sicut ergo iste bonorum inimicus est, ita et lex malis aduersa est. quis enim contemnenti se non aduersetur? dominus ergo peccatorem adloquitur, ut consentiat mandatis, quae illum inoboedientem condemnant, ut subiciat se uoluntati eorum et fiat ex inimico amicus, quia et contemptor legis inimicus est eius; uoluntati enim eius resistit. ideoque hortatur dodet spretae legis. omni etenim, qui male uult agere, disciplina dominica inimica uidetur, cui nisi consenserit, mittetur in gehennam diabolo, qui uere inimicus humani generis
Abbreviated transcription (Latin):
lus quam scybarum & phirisȩ orũ non intrabitis in reg¬
ucȩlorũ : Addens enim istis potiora : saluator non
luit utiq lege sed adimpleuit: sensus enim legis ad sa¬
ite hominis ꝑtin& ut pita oculũ poculo dente ꝓdente
ł timens ne pater&ꝰ qđ alii facere ꝓhubitus est cohiber&
anequitia : saluator au supenorẽ in hunc sensum ad¬
ens iustitiã ego aũ inquid dico uobis non resistere ma
sed siquis te ꝑcussert in dexteram maxillam tuam
rebe illi & si nistram : ut dum uicem non reddit malo
ꝑfectus sit : reddere enim uicem iustumẽ sed non plenu
uero dissimul& ab iniunꝰ a plena iustitia ȩ est & habundu
r&isbuere enimgaudere ad tempus ẽ : remittere
tor dumquos illa iustitiam docuit hic iustiores esfect
qđ illa non potuit : Quam obrem gaudium legis ẽ quud
cipulieiꝰ peritiores effectisunt : destruxiss& plane led

Expanded text:
plus quam scribarum et Farisaeorum, non intrabitis in regplus quam scribarum et Farisaeorum, non intrabitis in regnum caelorum. addens enim istis potiora saluator non soluit utique legem, sed adimpleuit. sensus enim legis ad salutem hominis pertinet, ut puta: oculum pro oculo, dentem pro dente, I ut timens, ne pateretur quod alii facere prohibitus est, cohiberet se a nequitia. saluator autem superiorem in hunc sensum addens iustitiam: ego autem, inquit, dico uobis non resistere malo; sed si quis te percusserit index tram maxillam tuam, praebe illi et sinistram, ut, dum uicem non reddit malo, perfectus sit. reddere enim uicem iustum est, sed non plenum; si uero dissimulet ab iniuria, plena iustitia est et abundans. retribuere enim gaudere ad tempus est; remittere tor, dum, quos illa iustitiam docuit, hic iustiores effecit, quod illa non potuit quam ob rem gaudium legis est, quia discipuli eius peritiores effecti sunt. destruxisset plane legem,
Abbreviated transcription (Latin):
cuius reuerentia si non ess& ipsa misencordassts¬
tum non haber &: ni sienim hanc ser uãuesnt post ũ¬
ꝓptam misenꝰ cordiam nihuil illis ꝓdent indulgentia :¬
umdixit lex non facies tibi pado sum neq ador aueis quȩ
icalo sursum sunt & quȩ interra deor sum& non ꝑiurabis :
aonora patrem & matrem & nonoccides neq fornicabe¬
tis neq furtum facies : non dices falsum testimoniu. neq
oncupi sces quicquam ꝓximitui : numquid haec cessasse
icenda sunt absit : sine iblis enim quis potert uel in hac
uta idoneus iudicari ac ꝑ hoc c&era cessauerunt quȩ su¬
radiximus ne ominie sabbata lex escarum sacrficia
ir cumcisio & c&era : hic est unde dicit apostolus inter
lia principes non sunt timonꝰ openbono sed maloius aũ¬
ontimere potestate bonum fac & habebis laudem & il
haec seruata bonos faciunt non tamen ꝑfectos :
inde saluator nisi habun dauent in quid iustitia ur̃ a

Expanded text:
cuius reuerentia si non esset, ipsa misericordia frucuius reuerentia si non esset, ipsa misericordia fructum non haberet. nisi enim hanc seruauerint post acceptam misericordiam, nihil illis proderit indulgentia. nam dixit lex: non facies tibi idolum neque adoraueris, quae in caelo sursum sunt et quae in terra deorsum, et: non peierabi.s, et: honora patrem et matrem, et: non occides, neque fornicaberis, neque furtum facies, non dices falsum testimonium, neque concupisces quicquam proximi tui. numquid haec cessasse dicenda sunt? absit. sine his enim quis poterit uel in hac uita idoneus iudicari? ac per hoc cetera cessauerunt quae supra diximus, neumeniae, sabbata, lex escarum, sacrificia, circumcisio et cetera. hinc est unde dicit apostolus inter alia: principes non sunt timori openon timere potestatem? Bonum fac, et habebis laudem ex illa . Haec servata bonos faciunt, non tamen perfectos. Unde Salvator, Nisi abundaverit, inquit, justitia vestra
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritas quiimmemores beneficiorũ rediunt sub s¬
tentiam legis : circumcisio uero ad sabbatũ usq ad temp
ualuit quo nouae legis p̃dicar&ur mandtũ : sic eni dus
sunt ut adueniente lege sida cessarent : unde dicit aus¬
tolus finis legis xp̃s: nam& danihel hoc significat cenb
aduentudni & temporibus ebdomadum ꝓph&am quad
erat spiritale enum adueniente lege necesse erat os¬
sare carnalia : tunc enim & parte corporis seriuebit
do nunc &c parte anime pridem uiss biliter : modo musis¬
liter : tunc in carne : nunc manimo quiado utique quispsto
in spuseruiendum est. nonergo soluta lex est quia cessut
sed suc cessum illi ẽ impl&o tempore : nec enim a dmis¬
tratio eius accussatur aut iudicium si pec eator b mau¬
gentia datur: cum hunc magis recte data b&ur qr
ꝗ iustis inquidlex non est posita: nonergo quianse¬
cordia p̃ferenda est condemnanla p&etur iustia

Expanded text:
auctoritas, quia inmemores beneficiorum redeunt sub sauctoritas, quia inmemores beneficiorum redeunt sub sententiam legis.- Circumcisio uero et sabbatum usque ad id tempus ualuit, quo nouae legis praedicaretur mandatum. sic enim data sunt, ut adueniente lege fidei cessarent. unde dicit apostolus: finis legis Christus. nam et Danihel hoc significat, cum de aduentu domini et temporibus ebdomadum profetat, qu. erat. spiritale enim adueniente lege necesse erat cessare carnalia. tunc enim ei parte corporis seruiebatur deo, nunc ex parte animae; pridem uisibiliter, modo inuisibiliter; tunc in carne, nunc in animo, quia deo utique, qui spiritus est, in spiritu seruiendum est. non ergo soluta lex est, quia cessauit, sed successum illi est impleto tempore. nec enim administratio eius accusatur aut iudicium, si peccatoribus indulgentia datur, cum hinc magis recte data et iustaquia iustis, inquit, lex non est posita. Non ergo quia misericordia praeferenda est, condemnanda putetur iustitia,
Abbreviated transcription (Latin):
non possunt: neq post ipsũ aliqui huius modiꝓph&ȩ reppen
potuerunt : quia neq habent de quodicant : & de quo diceba¬
ur iamuenit : omnia & enim uo luminibus suis conplexi sunt :
in carnationem & conuersationem & passionem & resur¬
ectionem & diuinitatis manifestationem & futuru eius
uidicium reuelart: ac ꝑ hoc cessauerunt ꝓph& ȩ impl&o ope¬
e dispensationis : Lex au duplicimodo cessauit nec quidem tota:
am&s id qđ cessauit potent manere siseru&ur conditio:
liud enim cessa uit insententia : Aliud in ipsalege pͥdicante
nanne baptisinu paenitentiȩ in reicussione peccatoru : cessa¬
t sententia legis quȩ reos tenebat peccatores : cessa uerunt
iam onera legis quȩ ad duntiam cordis iud aici fuerant
cessauit iundicta sed oneralegis in ꝑp&uu cessauer: Senten
uero hiscessat & ab ol&ur quiꝑmanent in bene ficio consea¬
to his au quirediunt ad hominem u&erem refrigatur leg¬

Expanded text:
non possunt neque post ipsum aliqui huius modi profetae repperiri non possunt neque post ipsum aliqui huius modi profetae repperiri potuerunt, quia neque habent de quo dicant, et de quo dicebant iam uenit. omnia etenim uoluminibus suis complexi sunt, et incarnationem et conuersationem et passionem et resurrectionem et diuinitatis manifestationem et futurum eius iudicium reuelarunt, ac per hoc cessauerunt profetae impleto opere dispensationis. Lex autem duplici modo cessauit, nec quidem tota; nam et id quod cessauit poterit manere, si seruetur condicio. aliud enim cessauit in sententia, aliud in ipsa lege. praedicante Iohanne baptismum paenitentiae in remissionem peccatorum cessauit sententia legis, quiam onera Legis, quae ad duritiam cordis judaici fuerant cessavit vindicta. Sed onera Legis in perpetuum cessaverunt. Sententia vero his cessat et aboletur, qui permansere in beneficio consecuto. His aute
Abbreviated transcription (Latin):
temserunt : cuiusrei &emplum &iam tempore miserios¬
dice pͥdicate ostedit ne non patiens sed in sea sibilis & quen
neq dolor alicuius neq pi&as commouere iuder&ur i
est unde ait ꝑ proph&am : taciunumquid semꝑta cebo E
dĩs numquid non faci& inquid dr iuindictam seruor ũ suori
clamantiũ diȩ acnocte: sic utiq damant sic̃ supradxues
si quis ergo xpͥianus ad tempus uindic&: non acer le ces
umsangiune non peccat: melius tamen fecent sidimis ent¬
it non ueni soluere legem aut ꝓphi& as sed ad uato&¬
implere : si enim ꝓhibita est quomodo non soluta ẽ que
gendi amisit aucto  tate : omnia quȩ dexpͥo dicta sunt ad¬
n pl&a sunt & ipse dns sic adimpleuit legemi & ꝓph& as cumom¬
uaq que dese scypta sunt fecit : nec dissoluit aliquid sed consir¬
nauit : Lex enim & ꝓph&ȩ usq adipsum ꝓphi&ȩ eni de ipsolo¬
uti sunt : Ideo ultra illum quȩ ab his dehoc dicta sunt tenti

Expanded text:
temserunt. Cuius rei exemplum etiam tempore misericortemserunt. Cuius rei exemplum etiam tempore misericordiae praedicatae ostendit, ne non patiens, sed insensibilis, et quem neque dolor alicuius neque pietas commouere uideretur. hinc est unde ait per profetam: tacui; numquid semper tacebo? et dominus: numquid non faciet, inquit, deus uindictam seruorum suorum clamantium die ac nocte? sic utique clamant, sicut supra diximus. si quis ergo Christianus ad tempus uindicet non acerbe neque cum sanguine, non peccat; melius tamen fecerit, si dimiseNON UENI SOLUERE LEGEM AUT PROFETAS, SED ADIMPLERE\'? SI ENIM PROHIBITA EST, QVO MODO NON SOLUTA EST, QVAE AGENDI AMISIT AUCTORITATEM? Omnia quae de Christo dicta sunt, adimpleta sunt. et ipse dominus sic adimpleuit legem et profetas, cum omnia, quaeque de se scripta sunt, fecit nec dissoluit aliquid, sed confirmauit. lex enim et profetae usque ad ipsum. profetae enim de ipso locuti sunt; ideo ultra illum quae ab his de hoc dicta sunt tendi
Abbreviated transcription (Latin):
Ionomnis ignorins immunisa pȩnae: ille enim ignorans
entes a quodiscerent operam non deder : Iuius modi non li
Rignor are : Accipientes ergo ueniam si conuertantur :
dicuntur cumloqui non possint: sanguis enim effusus qu
aliud quam iundicari sepostulat clamans nonuoce sedras¬
tione: nam & opus opificem laudare dir : ꝑ hoc ipsum qđ uas¬
tem se oblectat: non enim tam inpatientes sunt sc̃i ut uro¬
ant fieri quod sciunt tempore p̾sinito futurũ. quod nec an¬
ticipari potest nec differri sed hoc dicto ostendere uolit
uindicaturum dm̃ sanguine scorum suorũ : ne quia tam pati¬
ens ndncuid&ꝰ inultum putar&ꝰ impiumbellũ quod contra
tes quando uindicari se audit A. potente p̃se enum fert sinor¬
tem suam audiat iudici displicere : tunc enim procerto lial
in nocentem ee & ds quidem misericors & patiens est : sedno¬
derate & pectant enimut impucredant & pec catores enei¬
dent : si quominus plectentur ꝗdi longam patientiamen¬

Expanded text:
on omnis ignorans inmunis a poena est. ille enim ignorans entes a quo discerent operam non dederunt. huius modi non licet ignorare: accipient ergo ueniam si conuertantur. Ldicuntur, cum loqui non possint. sanguis enim effusus quid aliud quam uindicari se postulat, clamans non uoce, sed ratione? nam et opus opificem laudare dicitur per hoc ipsum quod uidentem se oblectat. non enim tam inpatientes sunt sancti, ut urgeant fieri quod sciunt tempore praefinito futurum, quod nec anticipari potest nec differri. sed hoc dicto ostendere uoluit uindicaturum deum sanguinem sanctorum suorum, ne, quia tam patiens nunc uidetur, inultum putaretur impium bellum, quod contra ntis, quando uindicari se audit a potente. prae se enim fert, si mortem suam audiat iudici displicere; tunc enim pro certo habet innocentem se esse. et deus quidem misericors et patiens est, sed moderate. expectat enim ut impii credant et peccatores emendent; si quo minus, plectentur, quia dei longam patientiam con
Abbreviated transcription (Latin):
cob: cuius filius ẽ ioseph heli au filius mathiȩ qus̃ daud per
nathan filium eiꝰdem dauid ordinem ten&ur : quȩ ad tan¬
pus quo s aluator aduenit : unde singuli euangelistaẽ adius
singulorũ fratrũ generationũ ordines ꝓsecutiquasi fir¬
camfecerunt ut matheus ad auid ꝑ salomonem discende¬
r& adiosepl iucas uero ab heli qui tempore fuit saluatos
ascendit ꝑtraducem nathamꝰ filuidauid & heliȩ & ioseph
utriusq iunxit thbũ ostendens unius generis eẽ ut rũques
ut cũheli sociat ioseph non discrepare eos ingeneratione
sed er̃s ostendat ac ꝑ hoc non solũ iosephfiliũ eẽ saluatorem
sed& heli ipsa eñi ratione qua io seph filius dir̃ saluator ꝓpr¬

Expanded text:
cob. cuius filius est Iosef: Heli autem filius Matthiae, qui a Dauid per cob. cuius filius est Iosef: Heli autem filius Matthiae, qui a Dauid per Nathan. filium eiusdem Dauid, ordinem tenet usque ad tempus, quo saluator aduenit. unde singuli euangelistae a Dauid singulorum fratrum generationum ordines prosecuti quasi furcam fecerunt. ut Matheus a Dauid per Solomonem descenderet ad "Iosef;" Lucas uero ab Heli, qui tempore fuit saluatoris, ascendit per traducem Nathan filii Dauid et Heli et Iosef utriusque iunxit tribum ostendens unius generis esse utrumque, ut, cum Heli sociat Iosef, non - discrepare eos in generatione, sed fratres ostendat, ac per hoc non solum Iosef filium esse saluatorem, sed et Heli. ipsa enim -ratione, qua Iosef filius dicitur saluator, ip
Abbreviated transcription (Latin):
orina prroprns locrs & temporiꝑis gessit sal
senutu patris recte condidisse docer& : tunc uoluit
passione sua mundu redemere & reformare : quando eu
& creauerat idẽ in ȩqui noctio unde mundus initium
cepit & dies suꝑ noctem in crescere. in regno itaq
agens romano non nisi oc tauo romano Nł apł pati debu¬
it quando ȩ qui noctiũ habent romani : tunc enim utiq
primu haec pars mundiinluminata est : & x eo diescaepit
cremtũ accipere ideoq & passione saluatoris tunc a
enebys adlucem ꝑducta : nulla itaq ui tuperatio auc¬
toris poterit uideri : quando lapsam creaturã tuncre¬
formauit quando & fecerat nec eñi rep̃hendi poterit
ei lapse initiũ creationis cũ adid redeat in stauratio. ea¬
emenĩdie uoluit ẽẽ renouationis gaudium quo suerat
aut duos patris hader in perti
onest ambiguum patrẽ io seplia cobfuisse: ordo
ꝑsalomonem tramitẽ suũ tenens recto cur suꝑuenit adi¬

Expanded text:
ia propriis locis et temporibus gessit saluator. ut enim omnia se nutu patris recte condidisse doceret, tunc uoluit passione sua mundum redimere et reformare, quando eum et creauerat, id est in aequinoctio, unde mundus initium cepit et dies super noctem increscere. in regno itaque agens Romano non nisi octauo Kl Apriles pati debuit, quando aequinoctium habent Romani. tunc enim utique primum haec pars mundi inluminata est et ex eo dies coepit crementum accipere ideoque et passione saluatoris tunc a tenebris ad lucem perducta. nulla itaque uituperatio auctoris poterit uideri, quando lapsam creaturam tunc reformauit, quando et fecerat. nec enim reprehendi poterit rei lapsae initium creationis, cum ad id redeat instauratio. eadem enim die uoluit esse renouationis gaudium, quo fueratA HELI, UT AUT DUOS PATRES HABERE INPERITE SCIATUR? Non est ambiguum patrem Iosef Iacob fuisse. ordo enim a Dauid per Solomonem tramitem suum tenens recto cursu peruenit ad Ia
Abbreviated transcription (Latin):
solum io sepherat filius sed heli nonꝗio sephfiliũ dic heli : sed
fodem genere quo io sephuocabatur filiis ee ilis ita erat
id abraham & noȩ & s& h : & adipsum adam & suꝑ adam doce
t filius adȩ qui fuit filius di xpmutiq itadic adȩ filium¬
sic̃ dicebatꝰ filius ioseph ait enim mana adeum filiquid fe¬
sti nobissic: & enim ego & patꝰtuus maesti & tristes ambu¬
t qui horũ idẽ ab adam usq: adioseph& heli filius dicebatꝰ:
nte istos oms diuerus filius intelleger&ꝰ : ad confusionẽ
notini qui xpͥm nonnisi & maya: nec ante fuisse con¬
endit : quoruenum nonerat filius dicebatur &di
Cuius uere filius erat negabat᷑ : sienim qđ in ꝓbabile est &u
nillu rem ꝓficit ioseph heli filius dicatꝰ secundũ qđ su pradn

Expanded text:
solum Joseph erat filius, sed et Heli. Non quia Joseph filium dicit Heli, sed solum Joseph erat filius, sed et Heli. Non quia Joseph filium dicit Heli, sed eodem genere, quo Iosef uocabatur filius esse Iesus, ita erat ad Abraham et Noe et Seth et ad ipsum Adam et super Adam doceait filius Adae, qui fuit filius dei, Chrisicut dicebatur filius Joseph. Ait enim Maria ad eum, Fili, quid fecisti nobis sic? Etenim ego et pater tuus moesti et tristes qut qui horum, id est ab Adam usque ad Iosef et Heli, filius dicebatur, ante istos omnes dei uerus filius intellegeretur, ad confusionem Fotini, qui Christum non nisi ex Maria nec ante fuisse contendit. quorum enim non erat, filius dicebatur et dei, cuius uere filius erat, negabatur. Si enim, quod inprobabile est et ad nullam rem proficit, Iosef Heli filius dicatur sec
Abbreviated transcription (Latin):
diuino &enim nutuꝑ motus luctus est & abheli ꝑtraduen
nathanascender& ad dauid : & ꝑtharam patr̃e eius ascene¬
r& ad sem filiũ noȩ & ad iiuc su ꝑ diluuum ꝑuenir&s ad db
filiu adȩ qui redditus ẽ ꝓniabel & eadem ratione facerd
filiũ adȩ saluatorem ꝗ dicebatur filios ẽẽ iosep & heles
adam au transcendens ad signar& ante omnem carnem
mortuus fuiss& sine filus acciperat frat̃ aut ꝓpus
uxorẽ eiꝰ & resuscitar& semen fratrissui : & ita factũ ut heli
generass& io sepliia cob cuius uxorẽ ac cȩperat : & ꝑ hoc iun¬
gigenerationẽ ut non in mento iosepli patrẽ habere heli
dicatur : hoc nec ꝓbabile est & ad nullam remꝓficit : illud
aũ qđ su pradictum est & ꝑgenerationem iungit ꝑ duos
frs filios umus & xpͥmostendit filiũ diee ante omñe gene¬
rationẽ : euangelista enim cumnrefert dicens & ipse ihs
erat incipiens fere annoru trginta filius sic̃ put abatꝰ
ioseph quifuit heli idẽ ihs̃ filius & istimabatꝰ ioseph: & non

Expanded text:
diuino etenim nutu permotus Lucas est, ut ab Heli per traducem Nathan ascenderet ad Dauid et per Tharam patrem eius ascenderet ad Sem filium Noe et adhuc super diluuium perueniret ad Seth filium Adae, qui redditus est pro Abel, et eadem ratione faceret filium Adae saluatorem, qua dicebatur filius esse Iosef et Heli, super Adam autem transcendens adsignaret ante omnem carnem mortuus fuisset sine filiis, acciperet frater aut propinquus uxorem eius et resuscitaret semen fratris sui, et ita factum, ut Heli generasset Iosef Iacob, cuius uxorem acceperat, et per hoc iungi generationem, ut non inmerito Iosef patrem habere Heli dicatur, hoc nec probabile est et ad nullam rem proficit. Illud autem, quod supra dictum est, et per generationem iungit per duos fratres filios unius et Christum ostendit filium dei esse ante omnem generationem. euangelista enim cum refert dicens: et ipse Iesus erat incipiens fere annorum trJoseph, qui fuit Heli, id est Jesus filius aestimabatur Joseph: et non
Abbreviated transcription (Latin):
plegitur & factus ẽ inquid subito decȩlo sonus tamquam ad
ementis sp̃s ualidi & repleuit totã domũ & c&era : ecce
ti & emplo uenti sp̃m sc̃m in sinuat : ita decȩlo aduenis
& sonuisse: quẽ ad modũ ualidus uentus suꝑ terra : nã
meremias uentũ sp̃m uocat dic̃s uentũ spirat in omni
regione quiꝓpt ea qđ in hoc mbdo est & ꝑdiuers sa ercum¬
celouenit sic &legimꝰ ut credentes inluminis: quo modit

Expanded text:
legitur: Et factus est, inquit, subito de coelo sonus, tanquam adlegitur: Et factus est, inquit, subito de coelo sonus, tanquam aduenientis spiritus ualidi et repleuit totam domum et cetera. ecce aperte exemplo uenti spiritum sanctum insinuat ita de caelo aduenisse et sonuisse, quem ad modum ualidus uentus super terram. nam et Hieremias uentum spiritum uocat dicens: uentus spirat in omni regione. qui propterea quod in hoc mundo est et per diuersa circumtem sanctus de caelo uenit, sicut legimus, ut credentes inluminet. Quo modo
Abbreviated transcription (Latin):
It sien credat᷑ꝰ qđ auditur: non tamratio factireddatur:
cumau nec ꝑex emplũ nichodimus ducer&ꝰ ad fidem tunc
uuidit ad saluatore : siterrestiꝰa inquid dixi uobis & non
efeditis quomodo sidixero caelestia creditis : ista uerba
terrena dixitq ad &emplũ ꝓtulit hoc ẽ si ꝑrationẽ
errena inquid &emplidati sp̃suenti non creditispos¬
e fierꝰq quo modo fiat non uid& quimfier poterat ut
elestia sidarem exempla quȩ utiq nescitis crederitis
potest enim hominis uadi qđ nescit ꝑ il qđ scit ut puta di
i non potest : ꝑ id qđ aũ scimus scđm carnem quomodo
nt filu credimus : ideo dm̃ dixisse xpͥsfilius mnsuerusẽ¬
tde sem& ipso illũ eẽ significar& : hoc modo & saluatorem
nec uerbis nec animo &xplicanꝰ potest: ꝑid ut sensibilee
n de ueniat nescit factũ sp̃s sc̃ĩ quod capr non potest uo¬
it facere credibile : sed ÷ in actibus a postoloru : eodem mo

Expanded text:
t fieri credatur quod auditur, non tamen ratio facti reddatur. Cum autem nec per exemplum Nicodemus duceretur ad fidem, tunc audit a saluatore: si terrestria, inquit, dixi uobis. et non creditis, quo modo, si dixero caelestia, credetis? ista uerba terrena dixit, quae ad exemplum protulit. hoc est: si per rationem terrenam\', inquit, \'exempli dati, spiritus uenti, non creditis posse fieri, quia quo modo fiat non uidetur. qui fieri poterat, ut, caelestia si darem exempla. quae utique nescitis, crederetis?\' potest enim homini suadi quod nescit, per id quod scit; ut puta, ddi non potest; per id quod autem scimus secundum carnem quo modo sint filii. credimus ideo deum dixisse: \'Christus filiusut de semetipso illum esse significaret. Hoc modo et Salvatorem quod nec verbis nec animo explicari potest, per id quod sensibile est unde veniat nescit, factum Spiritus sancti, quod capi non potest, voluit facere credibile. Sed et in Actibus Apostolorum eodem modo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑoleiunctionem p̃st abat ds̃ ministerio ꝓph& arum hir qui in
cipiebant ꝑ unctionem saluator aũ & potestatẽ accepit
homonatus & purificatus ẽ natus: In congruum enim erat
ut difilius in corpore peccatis subdito nascer&ur hominis
ergo causam suscipiens & ꝑregenerationẽ filios dĩ fieri
pocens bapti zari debuit ut in sehoc ostender& ratum:
facile enim ꝓbatũ hab&ur & suad&ur qđ dir̃ sia magis¬
trosien uidiatur sicutiq & uirtutũ in signia oportuit
ieri ut iam silius di apparens ꝑmisterium regenerati¬
nis medellum dar& corporeis passionib: ut &̧c emplo eã¬

Expanded text:
olei unctionem praestabat deus ministerio profetarum his, qui in cipiebant per unctionem. saluator autem et potestatem accepit homo natus et purificatus est natus. incongruum enim erat. ut dei filius in corpore peccatis subdito nasceretur. Hominis ergo causam suscipiens et per regenerationem filios dei fieri docens baptizari debuit, ut in se hoc ostenderet ratum. facile enim probatum habetur et suadetur quod dicitur. si a magistro fieri uideatur. sic utique et uirtutum insignia oportuit fieri, ut iam filius dei apparens per mysterium regenerationis medellam daret corporeis passionibus, ut exemplo e
Abbreviated transcription (Latin):
incipit accipere ut tempus natiuitatis eius rationi congrn¬
at doctrinȩ diuine quȩ &x umbr a mortis homines cocpt
multiplicare aduitam:
scd̃m sp̃m sc̃itatis iuxta carnem uero &e semine dauo
natusẽ filius dõ ut in utroq non factus dõ filius habeatur
sed natus silluciaũ qđ in baptis moaudit misteru non sua cusẽ
nam hoc omnibus audit quibaptizantur : ipse aũ de monstran
tantum modo it &̧ hoc appareat in homine urtutibidẽ de¬
nam & iudȩi filii dĩ dixtisunt indeuotione non in saeraneh
qđ nun operatur ut accepta reinissione peccatorif¬

Expanded text:
incipit accipere, ut tempus natiuitatis eius rationi congruat doctrinae diuinae, quae ex umbra mortis homines coepit multiplicare ad uitam. spiritum sanctitatis, iuxta carnem uero ex semine Dauid natus est filius deo, ut in utroque non factus deo filius habeatur, sed natus. illud autem quod in baptismo audit, mysterii, non sua causa est. nam hoc omnibus audit qui baptizantur. ipse autem demonstratur tantum modo, ut ex hoc appareat in homine uirtutibus deus, cetenam et Iudaei filii dei dicti sunt in deuotione, non in sacramento quod nunc operatur, ut accepta remissione peccator
Abbreviated transcription (Latin):
natus &gentes cur ergo dicunt nr̃a est lex: cumiman¬
tum sit donumdĩ omniũ ẽẽ uolentium: cesr& itaq: istaus¬
pationis temeritas ꝗ gratuadi cominunis est omnibif
suȩ ꝓph&iam de uirgine natus ẽ inb& hlem ȩc tribu iuda
ic̃ fuit ꝓmissum ex semine dđ & iuxta qđ ihueremias ꝓph&a¬
it nouumtestamentũ qđ ds̃ futurũ ꝓmiserat p̃dicauit
fexit: quemad modum scriptũ est in ꝓphi&a & si tempus
romissionis requirant. sicut danihielo ꝓph&a ostensum
issionẽ dñi & & cidium hierusalem qđ factũ est ꝑues passi¬
nũ imperu romani principem : inpl&e sunt eb doma dae
ssores imperii manifestus ẽ : quomodo &iam atertulia
compotatũ inuenitur in libroscripsit aduersus iudȩ
sqđ ne adiu iuriam ei ꝓfic& & quia recte compota uit
ter missimꝰ : & quis ambigat dehoc numero cumtricen
circiter anni. ñc suꝑ hunc numerũ inueniantur:

Expanded text:
ignatus et gentes. Cur ergo dicunt: \'nostra est lex,\' cum manifesignatus et gentes. Cur ergo dicunt: \'nostra est lex,\' cum manifestum sit , donum dei omnium esse uolentium? cesset itaque ista usurpationis temeritas, quia gratia dei communis est omnibus. quo ofetiam de uirgine natus est in Bethleem ex tribu Iuda. sicut fuit promissum, ex semine Dauid et, iuxta quod Hieremias profetauit, nouum testamentum, quod deus futurum promiserat, praedicauit rexit, quem ad modum scriptum est in profeta. Et si tempus promissionis requirant, sicut Danihelo profetae ostensum passionem domini et excidium Hierusalem, quod factum est per Uespasianum imperii Romani principem, inpletae sunt ebdomadae  successores imperii manifestus est, quo modo etiam a Tertulliano conputatum inuenitur in Iibro, quem scripsit aduersus Iudaeos, quod ne ad iniuriam eius proficeret, quia recte conputauit, praetermisimus. Et quis ambigat de hoc numero, cum trecenti circiter anni nunc super hunc numerum inueniantur?
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓph&am dicit dñs. priusquam teformarẽ in utero nouit
& ante quam & ires deuulua sc̃ĩficauite . & ꝓph&am ingas¬
tibus posuite iudaismꝰ certe ꝓpias hab& signification
aut eñi populus iste inia cob significatur :aut in samaris
aut in inerusale : aut iniuda aut in isrħ : egentibus au
ph& aẽ hieremias : quã uis enim in omnib: ꝓph&is gentis
ticipes donisui ostenderit ds̃ ad hieremiam tam̃ specus
tum ficturũ significauit : quod plus gentib ꝓficer & q
iudeis qđ nunc declaratũ iu d&ur: cume ñ inuruuer sies¬
ra noui testamenti sit p̃dicatio tam raro & difficile iua
fideles inuenitꝰ : ut om̃s ȩclesiae nouitestamenti gentiur
nominentꝰ sic dictũ erat mnosȩ ꝓphi&a: uocabo non pldo
meã plebẽ meam & nondilectam dilectam : repuliset
iudeis conuocat gentes : eami sericordia gratia quadges¬
tu sest uocare & abraham nec enim abrahã nonuo cat
cognouit dñm itaq qui dignatus abralam idemipse a¬

Expanded text:
s: prius quam te formarem in utero, noui te; et ante quam exires de uulua, sanctificaui te et profetam in gentibus posui te. Iudaismus certe proprias habet significationes; aut enim populus iste in Iacob significatur aut in Samaria aut in Hierusalem aut in Iuda aut in Israhel. de gentibusprofeta est Hieremias. quamuis enim in omnibus profetis gentes participes doni sui ostenderit deus, ad Hieremiam tamen speciatum futurum significauit. quod plus gentibus proficeret quam Iudaeis, quod nunc declaratum uidetur. cum enim in uniuersa terra noui testamenti sit praedicatio, tam raro et difficile Iudaeus fidelis inuenitur, ut omnes ecclesiae noui testamenti gentium nominentur, sicut dictum erat in Osee profeta: uocabo non plebem meam plebem meam et non dilectam dilectam. repulsis ergo Iudaeis conuocat gentes ea misericordiae gratia. qua dignatus est uocare et Abraham. nec enim Abraham non uocatus cognouit dominum. itaque qui dignatus est Abraham, idem ipse d
Abbreviated transcription (Latin):
uestio ista geminaratione deb& intellegi primũ enim
edificauit sibi sanguine suo de inde potest. & corpuseius¬
sedsi effectu sp̃s sc̃i factũ est corpus qđ & domu posse dici ar¬
bitramur quare ad ꝑ sonam xpirelatũ est queritur fac
tũsili factũ patris est : quia utriusq una uirtus ẽ similimo¬
do &iam factum spmisci factũ filidĩ est : ꝓpt᷑ nature & uolun¬
tats unitatẽ siue enimpater faciat siue filius siue sp̃s sc̃s
trinitas est quȩ operatur: & quid quid tres fecerint : di
e mosie poterit habitan ut neg& om̃a facer& eum
cumratione : ideo ergo xp̃s descendens desacissedi¬
is ad salutem mundo tybuendam ut &iam mundũ ipsũ
e tempora ase instituta docer& : tum nasci homo uolut
lde mintionem humani generis aigmentandum in
bri quando & magna demiytione lox quȩ dier est crenitũ

Expanded text:
estio ista gemina ratione debet intellegi. primum enim edificauit sibi sanguine suo. deinde potest et corpus eiussed si effectu spiritus sancti factum est corpus, quod et domum posse dici arbtum Filii factum Patris est, quia utriusque una virtus est, simili modo etiam factum Spiritus sancti factum Filii Dei est, propter naturae et voluntatis unitatem. Sive enim Pater faciat, sive Filius, sive Spiritus sanctus, Trinitas est quae operatur, et quidquid tres fecerint, Dei emo sic poterit hebetari, ut neget omnia facere deum cum ratione. ideo ergo Christus descendens de sacris sedibus ad salutem mundo tribuendam, ut etiam mundum ipsum et tempora a se instituta doceret, tum nasci homo uoluit ad deminutionem humani generis augmentandam in deum, quando ex magna deminutione lux, quae dies est, cre
Abbreviated transcription (Latin):
lobers illũ offerre filia aũ ei lucrũ fecit ꝗin nocens ius
patrismortua paena caruit in feri quol duforiea¬
do a dipisci nequiss& ut aũ triũplius uictoriae ieptlieis
supplices illos fuisse dõ ut dar& eis defensoremi aute
quid ip sũ iepthae dẽ misit aut adlocitus est selqd

Expanded text:
 filia autem eius lucrum fecit, quia innocens in malis patris mortua poena caruit inferi, quod diu forte uiuendo adipisci nequisset. Ut autem triumphus uictoriae Iepthae prim legitur supplices illos fuisse deo, ut daret eis defensorem. aut numquid ipsum Iepthae deus misit aut adlocutus est? sed
Abbreviated transcription (Latin):
benedicerentur sicut ꝓmissum fuerat abrahe
Circumcisio itaque signũ fuit ꝓmissi filii id est xp̃r
quonato cessare oportuit signum ꝓmissionr: itat
ut ipse ꝓmissus aduenens signum patris acciper& ut scie¬
r&uris eẽ qui ꝓmissus fuerat: ons gentes iustificare
ꝑfidem in circuicisione cordis quieñ patri abrahe cr¬
naliter nascentis filii signaculiu circucisionis corpri¬
le fuit: ita&eorũ quispiritaliter noscuntur spiritale sg
ẽ circũcisiocordisideoq rectus post xpm non ad huc ars¬
tuit carnalit᷑ circumcidi. Quo modo intellegatꝰ
centimari& ad angesũ & unde hoc scia quiau¬
rũ non cognoui. responđ gabi hel augelu

Expanded text:
benedicerentur, sicut promissum fuerat Abrahae. circumcisio itaque signum fuit promissi filii, id est Christi, quo nato cessare oportuit signum promissionis, ita tamen ut ipse promissus adueniens signum patris acciperet. ut sciretur is esse, qui promissus fuerat omnes gentes iustificare per fidem in circumcisione cordis. quia enim patri Abrahae carnaliter nascentis filii signaculum circumcisionis corporale fuit, ita et eorum, qui spiritaliter nascuntur, spiritale signum est circumcisio cordis, ideoque rectius post Christum non adhuc oportuit carnaliter circumcidi. LI. QVO MODO INTELLEGATUR, QVOD DICENTI MARIAE AD ANGELUM: \'ET UNDE HOC SCIAM, QVIA UIRUM NON COGNOUI?\' RESPONDIT GABRIHEL ANGELU
Abbreviated transcription (Latin):
erũ & manifestũ ẽ saluatorẽ baptis moñ
eguesse q xp̃s non factus sed natus ẽ dicente angelops¬
saluator uero institit fieri opor tere nonutiq ꝓptͥ pecu¬
tũ sed ꝓpt̃ in plendam iustitiam dignũ enĩ erat ut ipsos
uatoris ꝓficit: & hecd¬

Expanded text:
erum et manifestum est saluatorem baptismo non eguisse, quia Christus non factus sed natus est dicente angelo passaluator uero institit fieri oportere, non utique propter peccatum, sed propter implendam iustitiam. dignum enim erat, ut ipse uatoris profecit. et haec
Abbreviated transcription (Latin):
ultũ inter uallũ est inter causam abrahae &iepthȩ
at eni filius mer&icis deinde abraliam conuersatio¬
soptimae siepthaȩ aũ princeps latronũ : abraliã uirius¬
s et inte tione ꝓbatus: iniepthȩ eñĩ nullũ iustitiaȩ
stimoniũ : abrahae itaq p̃ceptumẽ ut siliũ suũ offer&
e filiũ suũ iubente eo dubi tauit occidere : quieni contra
indi spemnascieũ potuit facere destereli& anicula : non
t ambigiũ qđ contra mundirationẽ poss& eũ resusci¬
re amortius: hoc facto comulatus ẽ iustitia abraham:
ulus suus a brahã hoc facto auctior sier& : diligentes
ise aliquid patiuult ut iuste illos ꝓmouere uideatur:
smiepthȩ homo faci norosus & in ꝓudus stulta uouit¬
nemonus qua dõ ꝓmnisit dicens quid quid mihuredeunti co
occurrerit ante ostia domꝰ meȩ hocosferãdõ. numqud
xo actus deuouit aut numquid intellexit quomodo d

Expanded text:
ultum interuallum est inter causam Abrahae et Iepthaerat enim filius meretricis. deinde Abraham conuersationis optimae, Iepthae autem princeps latronum. Abraham uir iustus et in temptatione probatus; in Iepthae enim nullum iustitiae testimonium. Abrahae itaque praeceptum est, ut filium suum deo nec filium suum jubente eo dubitavit occidere. Qui enim contra mundi spem nasci eum potuit facere de sterili et anicula, non fuit ambiguum quod contra mundi rationem posset eum suscitare a mortuis . Hoc facto cumulatus est justitia Abraham. ulus suus Abraham hoc facto auctior fieret. Diligentes enim se aliquid pati vult, ut juste illos promovere videatur. Nam Jephte homo facinorosus et improvidus, stulta devotione munus Deo promisit dicens, Quidquid mihi redeunti a coede occurrerit ante ostia domus meae, hoc offeram Deo. Numquid coactus devovit, aut numquid in
Abbreviated transcription (Latin):
quid su turu eet hominibus & causaxpi : ut ruinaliis e&
quicu sibi uider &urstare ꝑ obseruantiam & pentiam
egis diffidentia tam operũ xpi caderent desolutia pro¬
nissione patru: illis au quinullius prope dignitatis esseni¬
nlege : credentib uero in xp̃m resurrertio inisrahel
t dignido fierent quipiius indigni & inutiles erant
Preꝓbarentꝰ quialiquid putabant᷑: hoc e qđ alio lo co dic̃
nss iniudicio egoueni in hunc mundũ ut qui non uident
ideant & qui uident caecifiant : Deniq non legis docto¬
es nonpharisȩ i non scibe secutisunt xp̃m: sedpiscato¬
res homines imperiti & rusticani hincẽ unde dĩ dic

Expanded text:
turum esset hominibus ex causa Christi, ut ruina his esset, qui cum sibi uiderentur stare per obseruantiam et peritiam legis, diffidentia . tamen operum Christi caderent dissoluti a promissione patrum, illis autem qui nullius prope dignitatis essent in lege, credentibus uero in Christum, resurrectio in Israhel, ut digni deo fierent qui prius indigni et inutiles erant, et reprobarentur qui aliquid putabantur. hoc. est quod alio loco dicit dominus: iniudicio ego ueni in hunc mundum, ut qui non uident uideant et qui uident caeci fiant. denique non legis doctores. non Farisei, non scribae secuti sunt Christum, sed piscatores, homines inperiti et rusticani. hinc est unde dic
Abbreviated transcription (Latin):
e reli qui uero sp̃s dĩ ẽẽ dicuntur sed oreatura sunt : sed neas
quas spiritalẽ creatura eẽ tradatꝰ ratio: &q suꝑse hurs
potiorẽ alter ãceatura ꝙ creatura acreatura dss
adaritate : quid quid enim ꝓpe sedemdi ac ciditur ad¬
ora sunt ministeria : unde dic̃t raphahel angelus uto
eur augelusinissus loqui ad morsenuugne¬
in eodebuit cclorũ dñs ad parerẽ quide humo adsus¬
contendit: in rubo uero causa fecit it apparer&
e uenerat sed prius ostodere i deoignisr ubũ nonł
isit idẽ dataẽ lex nõfecit reos dep̃terito peccatores :¬
amq & peccata non sundenatura sed & accidenti: ru¬
us id est spinarũ materia non hab& radicem spinis ar¬
natã : ratione ergo factũ est ut ita dñs apparer&¬

Expanded text:
ei; reliqui uero spiritus dei esse dicuntur, sed creatura sunt. sed nec oraquas spiritalem creaturam esse tradat ratio, et quae spotiorem alteram creaturam, quia creatura a creatura differt claritate. quicquid enim prope sedem dei acceditur, clariora sunt ministeria. unde dicit Raphahel angelus inter CUR ANGELUSin eo debuit coelorum Dcontendit. in rubo uero causa fecit ut appareretdicare uenerat, sed prius ostendere, ideo ignis rubum non conbussit, id est data lex non fecit reos de praeterito peccatores. nam quia et peccata non sunt de natura, sed ex accidenti, rubi, id est spinarum materia non habet radicem spinis armatam. ratione ergo factum est, ut ita dominus apparer
Abbreviated transcription (Latin):
soberrar& : & ut plenius questio discuti possit &iam illud
actemꝰ qđ dictũ est de el chana quia ueniebat & dieb indies
ferrimunera sua & demas quomodo decimas offerebat
nihil possidebat : leuite enim non acciper agros: ꝗ dedeci¬
squȩ aplebe dabantur uictum quȩ rebant sed potest fiai¬
cdatur intellegi ꝗ potuit habere possessionẽ uxorissuȩ¬

Expanded text:
ris oberraret. Et ut plenius quaestio discuti possit, etiam illud ris oberraret. Et ut plenius quaestio discuti possit, etiam illud tractemus, quod dictum est de Helcana, quia ueniebat ei diebus in dies offerre munera sua et decimas. quo modo decimas offerebat, qui nihil possidebat? Leuitae enim non acceperunt agros, quia de decimis, quae a plebe dabantur, uictum quaerebant. sed potest fieri et sic datur intellegi. quia potuit habere possessionem uxoris su
Abbreviated transcription (Latin):
ubias obseruarent & quiuasorũ essent custodes : & qui ꝓ mis cu¬
ssusciperent oblationes : & xxiiii. classes institut&̧ sunt can¬
intiũ & cythara zantium & musicorũ c&erorũ ita ut &iam
uiidẽ om̃s leuite haberent temporũ uices ꝗ necesse erat eos
to cũ habere ut &domorũ suarũ agerent curam : & non solũ
somodo eum dño omnib diebus uitesu&e : non hoc dicer&e sie&̃ na¬
is sacerdos opor tebat enimillũ seruire altari sed ꝗ leunta
tat & ad huc lex leuitis nonerat posita : sedunus quisq prouo¬
incate sua agebat: ita ut oberrientes in licita p̃sumerent io¬
atham enĩ filus filii morsi cum inter leuitas deputatus e& sa¬
erdotiũ agere p̃sup sit tribubidanãc ꝑ hoc legimus in libro
dicum quia unus quisq inquid placita sibi faciebat eo qđ non e&̃
ex in isrħiid circououit anna dic̃s comm udo eũ dño necum c&e¬

Expanded text:
i. excubias obseruarent et qui uasorum essent custodes et qui promiscui. excubias obseruarent et qui uasorum essent custodes et qui promiscuas susciperent oblationes. et uiginti quattuor classes institutae sunt cantantium et citharizantium et musicorum ceterorum, ita ut etiam hi, id est omnes Leuitae, haberent temporum uices, quia necesse erat eos et otium habere, ut et domorum suarum agerent curam. Et non solum commodo eum domino omnibus diebus uitae suae. non hoc diceret, si esset natus sacerdos — oportebat enim illum seruire altari —, sed quia Leuita erat et adhuc lex Leuitis non erat posita, sed unus quisque pro uoluntate sua agebat, ita ut oberrantes inlicita praesumerent. Ionatham enim filius filii Moysi, cum inter Leuitas deputatus esset, sacerdotium agere praesumpsit tribui Dan. ac per hoc legimus in libro Iudicum, quia unus quisque, inquit, placita sibi faciebat, eo quod non esset rex in Israhel. idcirco uouit Anna dicens: commodo eum domino, ne cum cete
Abbreviated transcription (Latin):
rant iudices illos constituit filiis isi ħ sicuti & idemis
erant samuel : sic enim legimus ꝗuidicauit filiosi s rals
elchanaaũ pater samuelis ꝓpt qđ sacerdos nonerat fa¬
debat in quid & diebus indies deciuitate sua armatheis
orare & sachficare dõ omni potenti sabaoth & ibierat
ꝑsacer dotes tempore comp&enti scđm qđ statuerat io¬
es ut tiibus temporbi anni offerent munera & decimss
as ubi fuiss& archadñ & sacer dotes quippe cũ & diasup¬
res habuerit tempore uno qđ inlicitum est sicer dotibs
erat enim elchana & leuitis sicut generationũ ordo seuts¬
n& in libro parali pominon adhuc enim leuite nonertt li¬
bentes ordinem constitutũ ministerii circa sacerdotesi
archadñi dauid enim in regno suo disposuit uices sicerd¬
nicis cȩhmonis ut essent & filis a aron id est definecse
agerent certis temponb: leuite aũ constiticti s unt qu

Expanded text:
rant, judices illos constituit filiis Israel , sicuti et idem ipse rant, judices illos constituit filiis Israel , sicuti et idem ipse erat Samuel. Sic enim legimus, quia judicavit filios Israel. Helcana autem pater Samuelis, propter quod sacerdos non erat, Ascendebat, inquit, ex diebus in dies de civitate sua Ramathaim adorare et sacrificare Deo omnipotenti sabaoth: et ibi eratper sacerdotes tempore competenti, secundum quod statuerat Moyses, ut tribus temporibus anni offerrent munera et decimas suas, ubi fuisset arca domini et sacerdotes, quippe cum et duas uxores habuerit tempore uno, quod inlicitum est sacerdotibus? erat enim Helcana ex Leuitis, sicut generationum ordo se continet in libro Paralipomenon. adhuc enim Leuitae non erant habentes ordinem constitutum ministerii circa sacerdotes et arcam domini. Dauid enim in regno suo disposuit uices sacerdminicis caerimoniis, ut essent ex filiis Aaron, id est de Finees et agerent certis temporibus. Leuitae autem constituti sunt, qui