comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tu artificialiter in missus in locis
pluribus multo argumento.aqͣs
ministrat horis constitutis. Sũt
aubẽ tam qui in montibus ꝙͣ qͥ
in deuexo. ꝙͣ qui in planicie. ex
opere solidissimo muri. dẽssi pli¬
num. et proportionalẽ haben¬
tes altituomẽ. turribus frequẽ¬
tibus et ad defensionẽ aptissimis
equiis spaciis circ̃septi. In parte
autem occidentali inferius cuca
partes cuitatis nouissimas: ita
menibus et monti fit uicinus
flumius. ut pons quo transitur
Porte ciuitatis et muro cõtinue¬
tur. Longitudinem autem ci¬
uititis. quidam aduo. quidam
uo ad tria repictant miliatia. Di¬
stat autẽ a mari: miliaribus docẽ
auł ouodccim.ot

Expanded text:
tu artificialiter immissus, in locis tu artificialiter immissus, in locis pluribus multo argumento aquas ministrat horis constitutis. Sunt autem tam qui in montibus, quam qui in devexo, quam qui in planicie ex opere solidissimo muri, densi plurimum et proportionabilem habentes altitudinem: turribus frequentibus et ad defensionem aptissimis, aequis spatiis circumsepti. In parte autem occidentali inferius, circa partes civitatis novissimas, ita moenibus et monti fit vicinus fluvius, ut pons quo transitur, portae civitatis et muro continuetur. Longitudinem autem civitatis quidam ad duo, quidam vero ad tria reputant milliaria. Distat autem a mari milliaribus decem aut duodecim.
Abbreviated transcription (Latin):
admare. In eum tñ montem qͥ
ab austro est mag uicinus.O
procduuor. uł inter montẽ et
Nluuium ciuitas constituta est.
iti ut a sublimibus montis pir¬
tibus muri sumentes mitium
perdeuexum montis usq ad flu¬
uium deducti. maximum infra
se spicium. tam de montis dedi¬
uo latere ꝙͣ de plano quos a ridi¬
ce montis usq ad fluuium pro¬
tenditur ambientes claudũtur
autem infra muri ambitũ mire
celsitudinis montes duo. In qͦ¬
rum alterius uertice qui uidet᷑
emmencior. situm est presidium
nunitissimum. & insinperibile
qui duo abiuicem profundissiã
seo angusti seꝑantur uille. Per ꝙͣ
torrens demissis a montibus in¬
greditur. et urbem per mediam
defiuens. multas cunbus prestat
comoditates. Sunt preterea in
eadem ciuitate. fontes nõ nulli
inter quos precipuus est qui ĩ
porta orientali est que dr̃ sancti
puli. Sed et fons dafindis abur¬
be tribus aut quatuor distans
miliaribus formulis et aque duc¬

Expanded text:
ad mare. In eum tamen montem qui ad mare. In eum tamen montem qui ab austro est magis vicinus et proclivior, inter montem et fluvium civitas constituta est, ita ut a sublimioribus montis partibus muri sumentes initium, per devexum montis usque ad flumen deducti, maximum infra se spatium, tam de montis declivo latere quam de plano, quod a radice montis usque ad fluvium protenditur, ambientes. Clauduntur autem infra muri ambitum, mirae celsitudinis montes duo; in quorum alterius vertice, qui videtur eminentior, situm est praesidium munitissimum et insuperabile; qui duo ab invicem profundissima, sed angusta separantur valle, per quam torrens demissus a montibus, ingreditur, et urbem per mediam defluens, multas civibus praestat commoditates. Sunt praeterea in eadem civitate fontes nonnulli, inter quos praecipuus est, qui in porta Orientali est, quae dicitur Sancti Pauli; sed et fons Daphnidis, ab urbe tribus aut quatuor distans milliaribus, formulis et aquaeduc
Abbreviated transcription (Latin):
caballinus. et agamppe dr̃. Ele
enim in predicta eẽ legitur aoma.
bis eliton locus est. citheron sal¬
tus. annis hysmenus. fontes are¬
tusta. eł ypodia. sumate. dute. seo
ante alios agamippe: et ypocrene.
quos qũ litterirum primus reper¬
tor. equestri ordinatione deprehen¬
dit. dum rimatur que nam inside̾t
loca: insensa est licencia poctarum.
uł utrumq pariter dissemmaret.
et ꝙ aperta foret alitis equi ungu¬
la: et ꝙ potus inspiratione faceret
listeratoriam. Qui uero a septẽtriõe
uerbo uulgari et consueto: monta¬
na ingra dicitur. Mons iterum¬
& pingius ub̾. fontibus et tuus
irriguus. insilius et pascius mul¬
tas sius habitatoribus prebens cõ¬
moditates. U̾ et priscis temporib
multa traduntur fuisse uiroꝵ re¬
ligiosorum monasteria et usq ĩ
presens domini timencium loci
plura fouet et mitrit uenerabili
Per medium autẽ huius uallis
fluuius de quo supra fecimus
mentioẽm. fluenta deducit usq

Expanded text:
Caballinus et Aganippe dicitur; ille Caballinus et Aganippe dicitur; ille enim in praedicta esse legitur Aonia, bis Helicon locus est, Cytheron saltus, amnis Ismenus, fontes Arethusa et Hypodia, Salmace, Dirce; sed ante alios Aganippe et Hippocrene. Quos quoniam litterarum primus repertor, equestri ordinatione deprehendit, dum rimatur quaenam insideret loca, incensa est licentia poetarum, ut utrumque pariter disseminaret, et quod aperta foret alitis equi ungula; et quod potus, inspiratione faceret litteraturam. Qui vero a septentrione, verbo vulgari et consueto Montana nigra dicitur, mons videtur pinguis et uber fontibus et rivis irriguus, in silvis et pascuis multas suis habitatoribus praebens commoditates, ubi et priscis temporibus multa traduntur fuisse virorum religiosorum monasteria; et usque in praesens, Deum timentium loca plura fovet et nutrit venerabilia. Per medium autem hujus vallis, fluvius, de quo supra fecimus mentionem, fluenta deducit usque
Abbreviated transcription (Latin):
lianus apostata post ꝙͣ a xp̃o et a
pictatis doctrina descunt. Duiĩ
partibus antiocheins moram fa¬
ceret adperssas iturus. Ut appolli¬
nem super eo fc̃tõ consuleret: ad¬
ib it frequens scdm̃ ꝙ theodericus
intricesimo primo capitulo triꝑ¬
tite hystorie asserit ita. Cum gͥ
uilianus apuo phicium dafneũ
responsa peteret de partici belli uic¬
toria. & ille de uicmitate corꝑis
babile mͣris eum acusaret: iussit
eum corpus aufferri. Io ipm̃ eł
euidencius aliꝙͣ tulum. in deciõ
ecclesiastice hystorie dr̃ ħ modo.
dedit et aliud uiliamis uecordie
sue ac leuitatis iudicium. Nam
cum dafins insuburbano antio¬
chie ux̃ fontem castaliũ litaret
apollim. et nulla que querebat
responsa susciperet: causasq si¬
lencii percunctaretur a sacerdoti¬
bus demonis: aiunt babile mar¬
tiris sepulcrum prope assistere &
ideo responsa non reodi et licet
castalius. qui alio noiẽ pegaseus

Expanded text:
lianus Apostata, postquam a Christo et a lianus Apostata, postquam a Christo et a pietatis doctrina descrivit, dum in partibus Antiochenis moram faceret, ad Persas iturus, ut Apollinem super eo facto consuleret, adibat frequens, secundum quod Theodoritus in tricesimo primo capitulo Tripartitae historiae asserit ita: Cum igitur Julianus apud Pythonem Daphneum responsa peteret, de Parthici belli victoria; et ille de vicinitate corporis Babylae martyris eum accusaret, jussit ejus corpus auferri. Id ipsum etiam evidentius aliquantulum in decimo ecclesiasticae Historiae dicitur, hoc modo: Dedit et aliud Julianus vecordiae suae ac levitatis indicium; nam cum Daphnis, in suburbano Antiochiae juxta fontem Castalium litaret Apollini, et nulla quae quaerebat responsa reciperet; causasque silentii percunctaretur a sacerdotibus daemonis; aiunt Babylae martyris sepulcrum prope assistere, et ideo responsa non reddi. Quia licet Castalius, qui alio nomine Pegasaeus,
Abbreviated transcription (Latin):
mine mibes. Hic aũ uixta solmũ.
cassius appellatur. de quo in poli¬
storis sui capitulo quaoragesimo
primo sicait. Tuxta selenciam:
cassius mons est antiochie pro¬
ximus. Cuius euertice uigilia noc¬
tis ad huc quarta. globus solis
conspicitur et breui corporis cir̃c¬
actu. radiis caliginem dissipanti¬
bus: illic nox. illinc dies cerit᷑.
Sed ne te selencie nomẽ decipiat
equiuõe. Noueris ouas ẽẽ urbes.
quarum utraq dr̃ selencia p̾ma q̃
isaurie metropolis est que ab antio¬
chia plusꝙͣ dierum quinq distat
itiere. et altera que antiochie pro¬
xima. uix abea miliaribus distit
decẽ uixͣ fauces orontis fluminis
qui locus hodie portus sancti syme¬
oms dr̃. Hons autem supradictus
dafins dr̃. et castalius. U̾ fanum¬
olim fuisse dr̃ apollim dedicatũ.
ꝙ gentilis supersticio frequẽtare
consueuerat: Ut inde reportaret o¬
racula et super ambiguis questio¬
nibus: responsa. Quem locum iu¬

Expanded text:
mine nubes. Hic autem juxta Solinum, mine nubes. Hic autem juxta Solinum, Cassius appellatur, de quo in Polyhistoris sui capitulo quadragesimo primo, sic ait: Juxta Seleuciam Cassius mons est, Antiochiae proximus; cujus e vertice vigilia noctis adhuc quarta, globus solis conspicitur, et brevi corporis circumactu, radiis caliginem dissipantibus, illinc nox, illinc dies cernitur. Sed ne te Seleuciae nomen decipiat aequivocum, noveris duas esse urbes, quarum utraque dicitur Seleucia. Prima, quae Isauriae metropolis est, quae ab Antiochia plus quam dierum quinque distat itinere; et altera quae Antiochiae proxima; vix ab ea milliaribus distat decem, juxta fauces Orontis fluminis; qui locus hodie Portus Sancti Simeonis dicitur. Fons autem supradictus, Daphnis dicitur, et Castalius, ubi fanum fuisse dicitur Apollini dedicatum, quod gentilis superstitio frequentare consueverat, ut inde reportaret oracula et super ambiguis quaestionibus responsa. Quem locum Ju
Abbreviated transcription (Latin):
orontem fiuuium et orontẽ promo¬
ctorium dic̃ consistere cuius pirs
inferius secus mare iniimensam
se porrigens altitudinem: nomẽ
sibi uendicat speciale et uulgari
appellitione dẽ mons parlier. Ix̃
quidẽ parnasum reputant. bacco
dedicatum et apolmmi. Quorum
opimomi suffraguu uidetur fons
dafindis. quem quidam castaliũ
reputant. iuxͣ ueterum łenorẽ fabu¬
larum. musis sacrũ. et guinasiis
celebrem philosophorum qui ad
radices eiusdem montis in eo loco
qui dicitur scala boamundi. iuxta
Urbem predictam: hr̃e dr᷑ ex ordiu
Sed a uͦ secus est hec opinio. Nã
a ome regions que parsẽ thessalie.
parnasum constat eẽ promũctoriũ
secundum quoo naso in primo
meta morfoleon describit ita. Se¬
ꝑat aomos hacteis focis ab arius
terra ferax dum terra fuit. Sed tẽꝑx
nullo: pars maris et latus: subitar
campus aquarum. Modo ibi uerti¬
cibus petit ardiis astra duobus
nomme paruasus: superatq cacu¬

Expanded text:
Orontem fluvium et Orontem promoOrontem fluvium et Orontem promontorium dicit consistere; cujus pars inferius secus mare in immensam se porrigens altitudinem, nomen sibi vindicat speciale, et vulgari appellatione dicitur mons Parlier; hunc quidam Parnassum reputant, Baccho dedicatum et Apollini; quorum opinioni suffragari videtur fons Daphnidis, quem quidam Castalium reputant, juxta veterum tenorem fabularum, Musis sacrum et gymnasiis celebrem philosophorum; qui ad radices ejusdem montis, in eo loco qui dicitur Scala Boamundi, juxta urbem praedictam habere dicitur exordium. Sed a vero secus est haec opinio. Nam Aoniae regionis, quae pars est Thessaliae, Parnassum constat esse promontorium; secundum quod Naso in primo Metamorph. describit ita: Separat Aonios Actaeis Phocis ab arvis Terra ferax, dum terra fuit; sed tempore in illo Pars maris, et latus subitarum campus aquarum. Mons ibi verticibus petit arduus astra duobus, Nomine Parnassus, superatque cacu
Abbreviated transcription (Latin):
Ita est autem̃ in pro¬
iuncia cui nomen siri¬
aceles. que maioris sirie pars esse
dignoscitur. comodissimam et a¬
menam hñs positiõm. Protendit᷑
ualł agrum habens opimum et
glebam ubereni. ruus et fontibus
tota pene irtigua amentate singu¬
laris niter medium moncium.
ab oriente in pirtes deduus ecci¬
duas. longitudinem habens. qͣi
tuor. Insuperiore sui parte lacum
ex adiacentibus collectum fonti¬
bus habens piscosum maxime a
fluiuo qui uillem percurrit: adma¬
re secus urhem defluens. spiciõu¬
mus distans miliarii uñ ruius e¬
greditur qui post modum in cũdẽ
fluuium inferius circi urbem di¬
ruiatur. Montes ꝟo qui emi ex
latere uallant utroq et si sublimes
sint ualde: tñ dulces et per spicuas
emanant aquas. et usq ad sup̾ma
culiuma meluus et lateribus suis
agriculture prebent habilititem
precipuam. Quorum qui ab. iustro
est sicut et fluuius qui candem ur¬
bem preter labitur. orontos dr̃.te
ste ieroninio. qui antiochiam int

Expanded text:
ita est autem in provincia, cui nomen Syriaceles, quae Majoris Syriae pars esse dignoscitur, commodissimam et amoenam habens positionem. Protenditur vallibus, agrum habens optimum et glebam uberem, rivis et Tontibus tota pene irrigua, amoenitate singularis, inter medium montium ab oriente in partes declivis occiduas; longitudinem habens quasituor. In superiore sui parte lacum ex adjacentibus collectum fontibus habens, piscosum maxime, a fluvio qui vallem percurrit ad mare secus urbem defluens, spatio unius distans milliarii, unde rivus egreditur, qui postmodum in eumdem fluvium inferius circa urbem derivatur. Montes vero, qui eam ex latere vallant utroque, etsi sublimes sint valde, tamen dulces et perspicuas emanant aquas; et usque ad suprema culmina, in clivis et lateribus suis, agriculturae praebent habilitatem praecipuam. Quorum qui ab austro est, sicut et fluvius, qui eamdem urbem praeterlabitur, Orontes dicitur, teste Hieronymo, qui Antiochiam inter
Abbreviated transcription (Latin):
armeme. princes & doctor exumꝰ
qui catholicus dr̃. Cum hoc etiam
de articulis fidei in quibus a no¬
bis dissentire uidetur populus erꝰ.
habitus est tractatus. et ex parte
cius promissa est in multis cor¬
reptio. Quibus rite peractis. Pꝰ¬
dictus legatus ad acconensẽ redi¬
ens cuutatem. inde parato naui¬
gio romam reuersus est. Clerus
uero anbiochenus et maxiẽ qui ĩ
dispositione domini radulfi con¬
spirauerint instinctu qe sugge¬
stione principis. & maximoꝵ ut
dr̃ interuentu numerum elegerũt
sͥ q̃ndã eiusdem eccliẽ subdiaco¬
num hannericũ noĩe lemouicesẽ
natioe. hominem absq litteris
& conuerlitions non satis honeste
qui predictus dominus radulfus
arbitrans eum sibi reddere obliga¬
tiorem & fideliorem amplius. m
decanum eiusdem ecclie promoue¬
rat spe frustritus. Nam ab ea die
cum eius aduersariis dr̃ cõuenisse
& in benefactoris sui fidelitatis ĩ¬
memor conspirasse dispositionem

Expanded text:
Armeniae princeps, et doctor eximius, Armeniae princeps, et doctor eximius, qui Catholicus dicitur. Cum hoc etiam de fidei articulis, in quibus a nobis dissentire videtur populus ejus, habitus est tractatus; et ex parte ejus, promissa est in multis correctio. Quibus rite peractis, praedictus legatus ad Acconensem rediens civitatem, inde parato navigio, Romam reversus est. Clerus vero Antiochenus, et maxime qui in depositione domini Radulphi conspiraverant, instinctu et suggestione principis et maximorum, ut dicitur, interventu munerum, elegerunt sibi quemdam ejusdem Ecclesiae subdiaconum, Aimericum nomine, Lemovicensem natione, hominem absque litteris, et conversationis non satis honestae, quem praedictus dominus Radulphus, arbitrans eum sibi reddere obligatiorem et fideliorem amplius, in decanum ejusdem Ecclesiae promoverat, spe frustratus. Nam ab ea die cum ejus adversariis dicitur convenisse; et in benefactoris sui, fidelitatis immemor, conspirasse depositionem.
Abbreviated transcription (Latin):
Egatus igitur deposi¬
to patriarchi et con¬
summatis apud antiochiam pro qͥ¬
bus uenerat negociis. ierosolimã
reuersus est. U̾ usq ad sollempm¬
tatem paschalem moram faciens
habito prius consilio cũ p̾latis
ecdesiarum. tercia post so tm̃ paschi
die. una cum dño patriarcha. et ep̃õ¬
rum non nullis. templum domini
sollempinter dedicauit. Affuerunt
illi dedicationis die multi tam de
partibus ultra montanis. ꝙͣ de cis¬
marims regionib magni & no¬
biles uiri. Inter quos affuit &e do¬
minus ioscelimis iumior comes
edessanus qui tunc in sollempnib
sancti pasche diebus magnitice in¬
mis in ciuitate moram faciebat.
Qua celebritate completa. cõuoca¬
tis archiepis epĩs. et aliis ecclĩaꝵ
consilium celebrant in prumitiua ⁊
ecclesiatum mr̃e sancta syon tractãs
illi cum eis de his que instanti łꝑi
uidebantur comienire. Cui synodo ĩ¬
terfuit maximus armeniorum pon¬
tifex. mimo omnium epõꝵ capado¬
cie. medie et persidis. et utriusq

Expanded text:
egatus igitur, deposito patriarcha, et consummatis apud Antiochiam pro quibus venerat negotiis, Hierosolymam reversus est; ubi usque ad solemnitatem Paschalem moram faciens, habito prius consilio cum praelatis ecclesiarum, tertia post sanctum Pascha die, una cum domino patriarcha et episcoporum nonnullis, templum Domini solemniter dedicavit. Adfuerunt ibi dedicationis die, multi tam de partibus ultramontanis quam de cismarinis regionibus, magni et nobiles viri. Inter quos adfuit et dominus Joscelinus junior, comes Edessanus, qui tunc in solemnibus sancti Paschae diebus, magnifice nimis in civitate moram faciebat. Qua celebritate completa, convocatis archiepiscopis, episcopis et aliis concilium celebravit, in primitiva et ecclesiarum matre sancta Sion, tractans ibi cum eis de his quae instanti tempori videbantur convenire. Cui synodo interfuit Maximus Armeniorum pontifex, imo omnium episcoporum Cappadociae, Mediae, Persidis, et utriusque
Abbreviated transcription (Latin):
tione oepleto deceruunt pariter
fatuas et leues muliertulas. ab
ex crcitu sequestrare. adusteria ⁊
omne formeationis genus sub
pena mortis inhibentes. cõmes¬
saciones. et ebrictates. et pericu¬
losum alcarum. ludum. in cau¬
ta uramenta. inpondere et mẽ¬
sura fraudem et omnem circũuẽ¬
tionem furtum et ripinam inter¬
dicentes. Quibus decretis et uin¬
uersorum roboratis comuencia:
iudices ctiam luper horum om̃i
cognitione certos constituunt qͥ¬
bus et cognoscendi. et ammaduᷤ¬
siomis plenam confenint auctori¬
tabem. Inuenti sunt tñ postea. qͥ¬
dam harum sanc rõnum uiolato¬
res quibus per predictos iudicos
acusitis eł conuictis sollempnił:
ux̃ legum seueritatem. pena pro
modo culpe inflicta: alios a simi¬
libus deterruerunt cominissis.
factimq est per domuini supha¬
bundantem gratiam. Ut populo
ad frugem melioris uite reuocato:
ex parte quiesceret ira domun se¬
mor.Statim enim dominus gode¬

Expanded text:
tione expleto, decernunt pariter, tione expleto, decernunt pariter, fatuas ac leves mulierculas ab exercitu sequestrare, adulteria et omne fornicationis genus sub poena mortis inhibentes, comessationes et ebrietates, et periculosum alearum ludum, incauta juramenta, in pondere et mensura fraudem, et omnem circumventionem, furtum et rapinam interdicentes. Quibus decretis, et universorum corroboratis conniventia, judices etiam super horum omnium cognitione certos constituunt, quibus, et cognoscendi et animadversionis plenam conferunt auctoritatem. Inventi sunt tamen postea quidam harum sanctionum violatores, quibus per praedictos judices, accusatis et convictis solemniter, juxta legum severitatem poena pro modo culpae inflicta, alios a similibus deterrueruut commissis. Factumque est per Domini superabundantem gratiam, ut, populo ad frugem melioris vitae revocato, ex parte quiesceret ira Domini saevior. Statim enim dominus Gode
Abbreviated transcription (Latin):
Er idem tempus cũ
circa exercitum de die
indiem fames et ex
fame lues et alia multa increbes¬
cerent pericula. uidentes semo¬
res populi et qui sensus hẽbant
magis ex̾citatos peccata hommiũ
id exigere. et dominum ad iracũ¬
diam prouocatum merito ħ fla¬
gelli populo dure cerucis infligeꝰ
conuementes admiucem: et dñi
timorem habentes preoculis. an¬
xie deliberare ceperunt quomodo
cominissa celeri penitudine dilu¬
entes: et pro culpis preteritis con¬
digne satiffacientes. et similia in¬
posterum precauentes: indigna¬
cionem domini. sibi possent red¬
dere placabilem. Factum est ig̃r
de mandato et auctoritate dñi po¬
diensis ꝙ̃i. qui legatione sedis
apostolice fungebatur. et alioꝵ
deo amabilium pontificum. con¬
sencientibus et idipm̃ fieri sũ¬
mo opere postulantibus princi¬
pibus laicis et uinuerso ex̾citu
indict̾ est iriduanum ieiumũ.
ut afflictis corporibus: amme
ad orationem consurgere posset
fortiores. Quo cum onim deuo¬

Expanded text:
er idem tempus, cum circa exercitum de die in diem fames, et ex fame lues, et alia increbrescerent pericula, videntes seniores populi, et qui sensus habebant magis exercitatos, peccata hominum id exigere, et Dominum ad iracundiam provocatum, merito haec flagella populo durae cervicis infligere; convenientes ad invicem, et Domini timorem habentes prae oculis, anxie deliberare coeperunt quomodo commissa celeri poenitudine diluentes, et pro culpis praeteritis condigne satisfacientes, et similia inpostorum praecaventes, indignationem Domini sibi possent reddere placabilem. Factum est igitur de mandato et auctoritate domini Podiensis episcopi, qui legatione sedis apostolicae fungebatur, et aliorum Deo amabilium pontificum, consentientibus et idipsum fieri summopere postulantibus principibus laicis et universo exercitu: indictum est triduanum jejunium, ut afflictis corporibus, animae ad orationem possent consurgere fortiores. Quo cum omni devo
Abbreviated transcription (Latin):
decipere. Erat autẽ uerboꝵ q̃ ⁊mmi
uiua uoce ꝙ̃ litteris ꝑnũcios porre¬
xerat predictos tenor huuismodi.

Expanded text:
decipere. Erat autem verborum quae tam viva voce quam litteris per nuntios porrexerat praedictos, tenor hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
eclesia arinis & militibus comimi¬
inta cum fautoribus sus & eiusdẽ
propositi complicibus temptabit
aliꝙͥ moliri. Fauente sͥ eiusdem ci¬
uitatis patriarcha. Sed tandem cõ¬
ualescentib imperatoris partibus
latinorum maxime frctis auxilio.
illa confractis uirib de uita despãs
supplex per intercessores ueniam po¬
stulat. & fratri indulta gratia recon¬
ciliata est.

Expanded text:
ecclesia armis et militibus communecclesia armis et militibus communita, cum fautoribus suis, et ejusdem propositi complicibus, tentabat aliquid moliri, favente sibi ejusdem civitatis patriarcha. Sed tandem convalescentibus imperatoris partibus, Latinorum maxime fretis auxilio, illa confractis viribus de vita desperans, supplex per intercessores veniam postulat; et fratri, indulta gratia, reconciliata est.
Abbreviated transcription (Latin):
re. kł marcii. octecti sunt quidam
nobiles magni &̾ illustres uiri. res
nouas molientes contra dominum
alexium imperatorem. domimi ma¬
nuelis filium conspirasse quos com¬
prehensos. ⁊anꝙͣ ni uestitis reos uin¬
culis mancipari. tradi carceribus. li¬
ceł eius quidam ex eis essent consan¬
guinei precepit imperator. mattis ad¬
huc tutele uixta patris arbitrium sup¬
positus. Inter quos erant quasi tociꝰ
fac tioms opifices. manuel semoris
andronici unde superius mentionẽ
fecimus: filius alexius. quoq proto¬
strator. theodore calusine neptis do¬
num imperatoris filius item frater
locothete. qui canacluu utebatur
officio. & alii quidam magnates exi¬
nii circiter duodecim. Sed eł eiusdẽ
donum imperatoris soror domina
maria. fac tionis eiusoem conscia.
cum marito marchionis filio cuius
superius etiam fecimus mentione
inpendulo sortis dubie septis ecde¬
sie conseruabitur. Ubi cum marito
contra imperatorem fratrem eide

Expanded text:
re, Kal. Martii detecti sunt quidam re, Kal. Martii detecti sunt quidam nobiles, viri magni et illustres, res novas molientes, contra dominum Alexium imperatorem, filium domini Manuelis, conspirasse; quos comprehensos, tanquam majestatis reos, vinculis mancipari, tradi carceribus, licet ejus quidam ex eis essent consanguinei, praecepit imperator, matris adhuc tutelae, juxta patris arbitrium, suppositus. Inter quos erant, quasi totius factionis opifices, Manuel senioris Andronici unde superius fecimus mentionem filius; Alexius quoque Protostrator, Theodorae Calusinae neptis domini imperatoris, filius; item frater Logothetae, qui Canaclivi utebatur officio; et alii quidam magnates eximii, circiter duodecim. Sed et ejusdem domini imperatoris soror, domina Maria, factionis ejusdem conscia, cum marito marchionis filio cujus superius etiam fecimus mentionemin pendulo sortis dubiae, septis Ecclesiae conservabatur; ubi cum marito contra imperatorem fratrem, eadem
Abbreviated transcription (Latin):
quarum tenor marchinis regiis no¬
biis dictantibus per officium no¬
strum continctur introductus
odem die tercia mensis die uir
emmentissimus. & iimortalis me¬
morie omnium principum terre
mumficentissimus. dominus ma¬
nuel constantinopolitmus imꝑi¬
tor honere carius deposito ammam
celo reddidit. cuius memoria in be¬
nedictione. cuius elemosinas e ⁊
beneficia largissima enarrabit oĩs
eccłia sanctorum. Defunc tus autẽ
Peridem quoq tempus dñs boa¬
mundus antiochie princeps relic¬
ta domma theodora uxore sua do:
mmperatoris nepte quandam sibillam
maleficiis utentem uł dr̃ ecclesiasti¬
ca seueritate contempta. iuxorem
senescalcus a domino rege missus ꝓ
quibusdam regni negociis in urbe
constantinopolitana. & dommus bal¬
diunus de ranis pro redempcione sua
a domuno imperatore auxilium postu¬
laturus similiter in eadem cuutate
moram facerent mortuo iam dño
manuele pie recordationis imperato¬

Expanded text:
quarum tenor in Archivis regiis, noquarum tenor in Archivis regiis, nobis dictantibus, per officium nostrum, continetur introductus. Eodem mense, tertia mensis die, vir eminentissimus et immortalis memoriae, omnium principum terrae munificentissimus, dominus Manuel Constantinopolitanus imperator, onere carnis deposito, animam coelo reddidit; cujus memoria in benedictione, cujus eleemosynas et beneficia largissima enarrabit omnis Ecclesia sanctorum. Defunctus autem Per idem quoque tempus dominus Boamundus, Antiochiae princeps, relicta domina Theodora uxore sua, domini imperatoris nepte, quamdam sibyllam, maleficiis utentem, ut dicitur, ecclesiastica severitate contempta, in uxorem avunculus et senescalcus, a domino rege missus pro quibusdam regni negotiis, in urbe Constantinopolitana, et dominus Balduinus de Ramis pro redemptione sua, a domino imperatore auxilium postulaturus, similiter in eadem civitate moram facerent, mortuo jam domino Manuele, piae recordationis imperato
Abbreviated transcription (Latin):
O dem mense oñs rex
sororem suam uix an¬
norum octo ciudam adolescenti
henfredo nomine despondit Hic
tercius henfredus iumoris henfre¬
di filius fuit exstephama philiipi
neapolitam filia. Qui secundus
henfredus semoris henfredi de to¬
rono regis constabularii. cuius su¬
filius. cuius auus maternus uidelz
philippus. cominus fuit arabie se¬
cunde que est petracensis. qui locus
hodie uulgo crach. & syrie sobal.
qui locus hodie montis regalis qͣꝵ
utraqz est transiordanem hic post¬
ea conuersus factus est magister
militie templi. Tractinte ergo e ⁊
plurinum elaborante principe rai¬
naldo. matris eiusoem pueri iam
pubers tercio marito celebrata st
icrosolinus predic ti adolescentis
& sororis donuni regis sponsalia.
Comnnutaut preterea patrimoniũ
suum quod infinibus tyri per mor¬
tem aui paterm hereditario iure ad
se fuerat deuolutum. toronum ui¬
delicet & castellum nomi. & panea¬
dem cum partinenciis sius. cum do¬
nimo rege. certis conditionibus.

Expanded text:
odem mense, dominus rex sororem suam, vix annorum octo, cuidam adolescenti Henfredo nomine, despondit. Hic tertius Henfredus, junioris Henfredi filius fuit ex Stephania Philippi Neapolitani filia: qui secundus Henfredus, senioris Henfredi de Torono regis constabularii, cujus sufilius; cujus avus maternus, videlicet Philippus, dominus fuit Arabiae secundae, quae est Petracensis, qui locus hodie vulgo Crach et Syriae Sobal, qui locus hodie montis Regalis; quarum utraque est trans Jordanem. Hic postea conversus, factus est magister militiae Templi. Tractante ergo et plurimum elaborante principe Rainaldo, matris ejusdem pueri jam puberis, tertio marito, celebrata sunt Hierosolymis praedicti adolescentis et sororis domini regis sponsalia. Commutavit praeterea patrimonium suum, quod in finibus Tyri per mortem avi paterni haereditario jure ad se fuerat devolutum, Toronum videlicet, et Castellum novum et Paneadem, cum pertinentiis suis, cum domino rege certis conditionibus;
Abbreviated transcription (Latin):
ludouicus. honere carins deposito
ceł intulit animam. cum clectis p̃n¬
cipibus premia possessurus eterna.
filio uno superstite o herede phil¬
lippo nomme ex ala regina filia
theobaldi semoris. sorore domini
ham comitis saucerrensium dnĩ
Willcrini remensis archiep̃i. Mor¬
tuus est autem anno regni eius qͥn¬
quagesimo. uite uero. soxagesimo
Sequenti mense pridie nonas octo¬
bris anno pontificatus sui. Xxiiiͦ. do

Expanded text:
Ludovicus, onere carnis deposito, Ludovicus, onere carnis deposito, coelis intulit animam, cum electis principibus praemia possessurus aeterna; filio uno superstite et haerede, Philippo nomine, ex Ala regina, filia Theobaldi senioris, sorore domini hani comitis Sainsorensium, domini Willelmi Remensis archiepiscopi: mortuus est anno regni ejus quinquagesimo, vitae vero sexagesimo. Sequenti mense, pridie nonas Octobris, anno pontificatus sui vicesimo
Abbreviated transcription (Latin):
& pondere infiuitam. si uelorũ
ad ornatum dependencium pre¬
cium. si famulorum & curialium
numerositatem. scripto compre¬
hendere temptenus si apparatus
nupciarum magnificenciam. si
effusam momnes tam suos ꝙͣ ex¬
teros in mense liberalitatis mu¬
nnficenciam per singula uelimꝰ
proscqui. mimensitate materie
sermo succumberet. etiam si spe¬
cialis ad hoc deputaretur tractatꝰ
Sed nunc ad hystoriam redeamꝰ
Completis ergo apud antiochiã
iniunctis nobis ab imperiali ex¬
cellencia cum domino principe
qe domuno patriarcha mandatis¬
dommo rege apud beritum nuento.
eoq terrestri itmere hyrum proper̃a¬
te nos propicia duunitate continua
nauigatione. pridie nonas uilii. post
annum & menses decem ex quo ad
synodum profecti eramus. ad tyren¬
sem reuersi sumus ecclesiam anno
UII ͦ regm donim baldium quarti.
xIIIͦ.kl. oc tobris. piissimus & xp̃ia¬
nissimus francorum rex uir uirtutũ.
& mimortalis memorie dominus

Expanded text:
et pondere infinitam; si velorum et pondere infinitam; si velorum ad ornatum dependentium pretium; si famulorum et curialium numerositatem scripto comprehendere tentemus; si apparatus, nuptiarum magnificentiam; si effusam in omnes, tam suos quam exteros immensae liberalitatis munificentiam, per singula velimus prosequi, immensitate materiae sermo succumberet, etiamsi specialis ad hoc deputaretur tractatus. Sed nunc ad historiam redeamus. Completis ergo apud Antiochiam, injunctis nobis ab imperiali excellentia, cum domino principe, et cum domino patriarcha mandatisdomino rege apud Berythum invento, eoque terrestri itinere Tyrum properante, nos propitia Divinitate, continua navigatione, pridie Nonas Julii, post annum et menses decem, ex quo ad synodum profecti eramus, ad Tyrensem reversi sumus Ecclesiam. Anno septimo regni domini Balduini quarti, XIII Kal. Octobris piissimus et Christianissimus Francorum rex, vir virtutum et immortalis memoriae dominus
Abbreviated transcription (Latin):
decim descenderat. factaq mora
tam in urbe ꝙͣ in expeditione cum
dommo imperatore redeunte qͦ
domino iperatore circa epipha¬
marum dies in urbem. mense fe¬
bruario in palacio nouo quod
blachernas dicitur. conuocata cu¬
ria sua. cum imperiali magnificen¬
cia permanum theodosii eiusde
urbis patriarche eidẽ filiam suã
nomine mariam uxorem dedit¬
&̾ de nomine patris sui iohem̃
appellatum cesarem constituit.
Hanc filiam irene uxor eius p̾or
imperatuix pie memorie que ei de
regno theutonico in uxorẽ data
fuerat: peperit. Nam ex maria ꝙͣ
secundo duxit solum alexium qͥ
hodie imperat: suscepit. Uerum si
ludos arcenses quos ciues illiuis
urbis ipodromos uocant. & uari¬
orum gloriam specstaculorum po¬
pulo per illos dies cum solemni¬
tate exhibitam. si imperialẽ circa
uestes &̾e proprii corporis mdu¬
menta i lapidibus preciosis &
margaritarum pondere & num̾o
ex cellenciam. si palacii superlec¬
tilem. auream. argenteam. nuo

Expanded text:
decim descenderat; factaque mora decim descenderat; factaque mora tam in urbe quam in expeditione cum domino imperatore, redeunte quoque domino imperatore circa Epiphaniarum dies in urbem, mense Februario in palatio novo, quod Blachernas dicitur, convocata curia sua, cum imperiali magnificentia, per manum Theodosii ejusdem urbis patriarchae, eidem filiam suam nomine Mariam, uxorem dedit, et de nomine patris sui Joannem appellatum, Caesarem constituit. Hanc filiam, Hirene uxor ejus prior, imperatrix piae memoriae, quae ei de regno Teutonico in uxorem data fuerat, peperit; nam ex Maria, quam secundo duxit, solum Alexium, qui hodie imperat, suscepit. Verum si ludos Circenses, quos cives illius urbis Hippodromos vocant, et variorum gloriam spectaculorum populo per illos dies cum solemnitate exhibitam; si imperialem circa vestes, et proprii corporis indumenta in lapidibus pretiosis et margaritarum pondere et numero excellentiam; si palatii supellectilem auream, argenteam, numero
Abbreviated transcription (Latin):
dato faceremus. contigit eum pa¬
terna prouilione & mente quodi¬
modo presaga de maturo ex hac
luce exitu gemmam sobolem su¬
am. filium uidelicet & filiam ma¬
trimomii legib alterum uxori. al¬
teram uiro copulare. filio sane ad¬
huc impuberi. Uix annoꝵ tredẽci
alexio nomme. aui patris nomẽ
referenti. illustris francorum regis
donum ludouici filiam uix anno¬
rum octo agnetem nomine solẽp¬
niter contulit imperi alibus insigͣ¬
bus utriq collatis impalatio do¬
num constantim semoris. in ea
Parte palacii que dicitur trullus.
ubi &e sancta. & uiiuersalis sy¬
gregata. filiam uero nuptui col¬
locauit apud adolescentem noĩe
remerium. guilleum semoris mar¬
chionis demonte ferrato filiuz
domini item guillerim frem̃ ciu
nos regis nr̃i sororem cõtulera¬
mus. Hunc quasi annorum dec̃e
& septem per suos apocrisarios
domnus imperator fecerat euoca¬
ri qui ante nostrum aduentum in
Urbem regiam diebus circiter qͥn¬

Expanded text:
dato faceremus, contigit eum padato faceremus, contigit eum paterna provisione, et mente quodammodo praesaga de maturo ex hac luce exitu, geminam sobolem suam, filium videlicet et filiam, matrimonii legibus alterum uxori, alteram viro copulare. Filio sane adhuc impuberi, vix annorum tredecim, Alexio nomine, avi paterni nomen referenti, illustris Francorum regis domini Ludovici filiam, vix annorum octo, Agnetem nomine, solemniter contulit, imperialibus insignibus utrique collatis, in palatio domini Constantini senioris, in ea parte palatii quae dicitur Trullus; ubi et sancta et universalis sygregata. Filiam vero nuptui collocavit apud adolescentem nomine Reinerium, Willelmi senioris marchionis de Monteferrato filium, domini item Willelmi fratrem, cui nos regis nostri sororem contuleramus. Hunc, quasi annornm decem et septem, per suos apocrisiarios dominus imperator fecerat evocari, qui ante nostrum adventum in urbem regiam diebus circiter quin
Abbreviated transcription (Latin):
Eridem tempus cũ
per menses septem
continuos cum illustris memorie
domino manuele constantinopo¬
leos imperatore magnifico morã
nobis & ecliẽ nr̃e per utilem fe¬
cissemus. quarta post pascha feria
licenciam redeundi ad propria per
multam obliniumus instanciam.
Qui commendatis nr̃e deuotiõi
legatis sius. uins nobilibus o
magnificis. in galeis quatuor. qͣs
nob̃is more im̾periali liberaliter
nimis concesserat. transcursis
Reuendo mutilene. chio. samo.
delo. claros. Rodo. cypro. insulis.
a leua autem relictis phrigia. a¬
sia minore. licia. lixaoma pamphi¬
lia. ysauria. cilicia. prouinciis.
fauces orontis flumimis. & seleu¬
cie portum qui hodie dicitur sctĩ
symeonis. quarto idus maias
ałtingimus propicia duunitate
salius rebus. & corpore incolu¬
mes. Non uidetur tñ pretereundũ
sed erit pñtis hystorie articulus
non modicus quod dum m urbe regia
moram ut prediximus. tum in¬
gruentis hyemis necessitate. tum
felicissum domini imperatoris m̃a¬

Expanded text:
er idem tempus, cum per menses septem continuos, cum illustris memoriae domino Manuele, Constantinopoleos imperatore magnifico, moram nobis et Ecclesiae nostrae perutilem fecissemus, quarta post Pascha feria, licentiam redeundi ad propria per multam obtinuimus instantiam. Qui commendatis nostrae devotioni legatis suis, viris nobilibus et magnificis, in galeis quatuor, quas nobis more imperiali liberaliter nimis concesserat, transcursis Tenedo, Mutilene, Chio, Samo, Delo, Claros, Rhodo, Cypro, insulis; a laeva autem relictis Phrygia, Asia minore, Lycia, Lycaonia, Pamphylia, Isauria, Cilicia provinciis, fauces Orontis fluminis, et Seleuciae portum, qui hodie dicitur Sancti Simeonis, IV Idus Maias attigimus, propitia Divinitate, salvis rebus et corpore incolumes. Non videtur tamen praetereundum, sed erit praesentis historiae articulus non modicus, quod dum in urbe regia moram, ut praediximus, tum ingruentis hiemis necessitate, tum felicissimi domini imperatoris man
Abbreviated transcription (Latin):
papa donno paschale .iiͦ iero¬
solmus uero. gibellino arela¬
tenssi archiepõ. sedis aplĩce
uicatio. in patriarcham electo.
Sunt ergo istius assercionis
testes. Arnulfus archidiaco¬
nus. Aichardus decanus. en¬
stachius granerius. Anselinꝰ
turcis dau̾id custos. Radisꝰ
de foritancto. Piselus inceco¬
mes. Symon ducis filius.
Anfredus uir religiosus. ge¬
rardus camcrarius.c t alii ꝙͣ¬
plures

Expanded text:
papa, domno Paschale secundo: Hieropapa, domno Paschale secundo: Hierosolymis vero Gibelino Arelatensi archiepiscopo, sedis apostolicae vicario, in patriarcham electo. Sunt ergo istius assertionis testes: Arnulfus archidiaconus, Aicardus decanus, Eustachius Garnerius, Anselmus turris David custos, Radulfus de Foritaneto Pisellus vicecomes, Simon ducis filius, Anfredus vir religiosus, Gerardus camerarius, Et alii quamplures
Abbreviated transcription (Latin):
rant. ab solictissimam reodidi.
Statuimus autem ꝙ si quis
clericus uel laicus nefandissima
cupiditate ductus illuc qued
pro peticione mea de becthlee¬
mitica ecclesia natiuitate dĩ:
ac saluatoris nostri preclara.
spiritu sancto uiuante a domnĩo
paschale romane sedis summo
ac reuerando pontifice. Per ge¬
belliuum eiusdem legatum are¬
labenssem archiepiscopum ro¬
boratum est. post decessum me¬
um uiolare prelumplerit in¬
uasionis crimine mũ comino¬
intus resipuerit obligetur ac
bocius regni nostri ex pers estẽc¬
tus: grauiter iudicetur. Pretci
concẽdo. ꝙ quicumq meorum
obtimatum. Uel aliquis militũ
seu burgenllium. dei affiatus
spuritu. de suis redditib. pro
sua suorum que ammabus da¬
re cidem eccliẽ uoluerit. lib̾a
sit tibi pie uoluntatis excquu¬
tio. & nuperpetuum ualcat
facultatum suarum legitime
facta donatio. facta ẽst antẽ
hec concessionis uel confir¬
mationis nostre inscriptio.
rerum q gestarum designa

Expanded text:
rant, absolutissimam reddidi. rant, absolutissimam reddidi. Statuimus autem quod si quis clericus, vel laicus, nefandissima cupiditate ductus, illud quod pro petitione mea de Bethlehemitica Ecclesia, nativitate Domini ac Salvatoris nostri praeclara, Spiritu sancto juvante, a domno Paschale, Romanae sedis summo ac venerando pontifice, per Gibelinum ejusdem legatum, Arelatensem archiepiscopum roboratum est, post decessum meum violare praesumpserit, invasionis crimine, nisi commonitus resipuerit, obligetur, ac totius regni nostri expers effectus, graviter judicetur. Praeterea concedo quod quicunque meorum optimatum, vel aliquis militum seu burgensium, Dei afflatus Spiritu de suis redditibus, pro sua suorumque animabus, dare eidem ecclesiae voluerit, libera sit sibi piae voluntatis exsecutio, et in perpetuum valeat facultatum suarum legitime facta donatio. Facta est autem haec concessionis, vel confirmationis nostrae inscriptio, rerumque gestarum designat
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃alem decreuit bethleemitice¬
qz sedi pro precepto e ł conside¬
ratione nostra ascalone eccłia
parrochiali uire subiugauit.
Eandem ego balduimis dei gͣ¬
cia rex icrłm latinorum pͥmus
iam dicta letus obinxe funa¬
uI. U illam ctiam bethleem qͣ¬
ccclĩe concesseram pro salute
amme mee. e t nlericordissi
ducis fris mei godefridi. ałꝙ
oninium pitentium meorum.
& unum casale ꝙ cum inber¬
ritorio accon nommne bedar.
Aliud etiam ꝙ ẽ interritorio ne¬
apolitano nomine. Seylon. a¬
luid quoq adiacens. bethlẽe
quod dicitur bethbrezen. et
duo casalia interritorio ascalo¬
nnitano. unum uidelicet zeo¬
phir. e ł aliud nomine cartha¬
fa cum sius pertinenciis epis¬
copo eisq succelsoribus fir¬
miter ac libere tenere. ac pos¬
sidere precepi. dedi atq cõcessĩ
Prefatam quoq ecclesiam a ca¬
lumpina qua icrłimitana eccͣa
eam uexabat cominutacionẽ
terrarum ac uincarum que in
arcuitu ierłin in meo dño e¬

Expanded text:
episcopalem decrevit; Bethlehemiticaeepiscopalem decrevit; Bethlehemiticaeque sedi, pro praecepto et consideratione nostra, Ascalonae ecclesiam parochiali jure subjugavit. Tandem ego Balduinus, Dei gratia rex Hierusalem, Latinorum primus, jam dicta laetus obnixe firmavi. Villam etiam Bethlehem, qEcclesiae concesseram, pro salute animae meae, et misericordissimi ducis fratris mei Godefridi, atque omnium parentum meorum; et unum casale, quod est in territorio Accon, nomine Bedar; aliud etiam quod est in territorio Neapolitano, nomine Seylon; aliud quoque adjacens Bethlehem, quod dicitur Bethbezan: et duo casalia in territorio Ascalonitano, unum videlicet Zeophir, et aliud nomine Caicapha, cum suis pertinentiis episcopo, ejusque successoribus firmiter ac libere tenere ac possidere praecepi, dedi atque concessi. Praefatam quoque Ecclesiam a calumnia qua Hierosolimitana Ecclesia eam vexabat, commutatione terrarum ac vinearum quae in circuitu Hierusalem in meo dominio e
Abbreviated transcription (Latin):
et aicardus codem tempore deca¬
nus suscipientes romam per¬
rexerunt. et sanc to spiritu cõ¬
operante. apud dõnum paschi
lem. ii uniuersalis eccliẽ ponti¬
ficem de utroq negocio hone¬
stum inuementes consilium ie¬
rusalem remearunt. Dñs uero
paschalis propter ihebellinum
arclatenssem archicpm: uirum
sapiencie radiis choruscum omi¬
q morum honestate fulgidum.
cui id legationis arnulfo atq ai¬
chardo pñtibus muxerat. pꝰ
cos ierłin direxit. Propterea
me clero simul et populo gau¬
denter susceptus pro precẽpto
donum paschalis propter. e
mea bona uoluntate. et assensu
icrlimitam capituli ac tocius fa¬
uore consilu e ⁊ proṗa delibera¬
tione ommia dilpensans. in bełh¬
lecinitica eccłia. archetinum ui¬
rum illustrem. candem guber¬
nantem. quem icrosolumit mnũ
capitulum enusdem ecclesie cã¬
torem me cum in eis proccti¬
bus et populo uolente. asca¬
lone elegerat. atq statuerat
cpiscopum. obtinere primatũ

Expanded text:
et Aichardus eodem tempore decaet Aichardus eodem tempore decanus suscipientes, Romam perrexerunt: et sancto Spiritu cooperante, apud domnum Paschalem secundum, universalis Ecclesiae pontificem, de utroque negotio honestum invenientes consilium, Hierusalem remearunt. Domnus vero Paschalis papa, Gibellinum Arelatensem archiepiscopum, virum sapientiae radiis coruscum, omnique morum honestate fulgidum, cui id legationis Arnulfo atque Aichardo praesentibus injunxerat, post eos Hierusalem direxit. Propterea a me, clero simul et populo gaudenter susceptus, pro praecepto domni Paschalis papae et mea bona voluntate, et assensu Hierosolymitani capituli, ac totius favore consilii, et propria deliberatione omnia dispensans, in Bethlehemitica Ecclesia, Aschetinum, virum illustrem eamdem gubernantem, quem Hierosolymitanum capitulum ejusdem Ecclesiae cantorem, me cum meis proceribus et populo volente Ascalonae elegerat atque statuerat episcopum, obtinere primatum
Abbreviated transcription (Latin):
cum uinuersa francorum multi¬
tudme ut pissimus et miseri¬
cordissimus dux godefridus ca¬
rissimus frater meu̾s idem presi¬
deret. ⁊pe uero uir deo dignus
in pace quieuit. Cui ego baldiu¬
nus ab exustante clero. princi¬
pibus ẽ ti populo. p̃rimus rex
francorum mitu diuino. excel¬
lenciam. bxthlemitice ecclesie
prefulgide mente per trac Rans
in qua primum uenerabiliter
caput meum dyidemate ornatũ
effulserit ut episcopali dignita¬
te donaretur. michi per omnia
placuit. Egitur queo corde caste
conceperimꝰ indesignanter ex co¬
gitans: tandem ad aures armul¬
ti archidiacom uiri clarissimĩ.
et ierłimitam capituli. Usq pͥ¬
duxi. eumq et idem capitulũ
Ut super hac re nnchi consule¬
rent. obinxe rogani. Qui tã
iuiste peticioni me obsequentes.
tum pro icrłimituua sedeq post¬
ca quasi orbita parende uidebat᷑
tum proħ negocio romam peti
decreuerunt Hanc itaq legatio¬
nem arnultus archidiaconus.

Expanded text:
cum universa Francorum multicum universa Francorum multitudine, ut piissimus et misericordissimus dux Godefridus, charissimus frater meus eidem praesideret: ipse vero, vir Deo dignus,in pace quievit. Cui ego Balduinus ab exsultante clero, principibus et populo, primus rex Francorum, nutu divino, excellentiam Bethlehemiticae Ecclesiae, praefulgida mente pertractans, in qua primum venerabiliter caput meum diademate ornatum effulserat, ut episcopali dignitate donaretur mihi per omnia placuit. Igitur quod corde caste conceperam, indesinenter excogitans, tandem ad aures Arnulfi archidiaconi, viri clarissimi, et Hierosolymitani capituli usque perduxi, eumque et idem capitulum, ut super hac re mihi consulerent, obnixe rogavi. Qui tam justae petitioni meae obsequentes, tum pro Hierosolymitana sede quae postea quasi orbata parente videbatur, tum pro hoc negotio Romam peti decreverant. Hanc itaque legationem Arnulfus archidi
Abbreviated transcription (Latin):
decimus sollicitus rex eł curã
gerens periugilem. quomodo
regnum sibi a deo commissũ
posset honorare eł deo protec¬
tori suo aliquid acceptõne di¬
gnum offerte: proposuit depio
mentis feruore eccliam beth¬
leemiticam que usq ad illum
diem prioratus tantum fu̾at:
ad cathedralem sublimare
dignitatem. Quod qͣliter
gestum fuerit: ex rescripto
ciuldem piissum regis super
hoc edicto amplius: ꝯ pertec¬
tius erit manifestum. Quod
sic habet. Diuina inspirante
gratia: gens francorum ad mo¬
nita. iecliũ ciuitatem sanctã
duq obpressione paganoꝵ
fatigatem ubi mors que prĩo
preuaricante parente genus
humanum nuaserat morte
saluatoris est destructa: ab
spurcicia predicta liberuut.
Obsessa ẽ namq ciuitas ħ cul¬
tu diuino digna. Unͦꝰ ydus
iuinii. agente prefata. et idus
uilii deo pro ea pugnante ẽ
capta. Capta autẽ ciuitate
cuit clero. atq rannundo sc tĩ
egidii. Roberto normamuẽ. et
Roberto flandrenssi comitibus
Tancredo & ceteris primatibus

Expanded text:
 sollicitus rex, et curam gerens pervigilem, quomodo sibi regnum a Deo commissum posset honorare et Deo protectori suo aliquid acceptione dignum offerre, proposuit de pio mentis fervore, Ecclesiam Bethlehemiticam, quae usque ad illum diem prioratus tantum fuerat, ad cathedralem sublimare dignitatem. Quod qualiter gestum fuerit, ex rescripto ejusdem piissimi regis super hoc edicto, amplius et perfectius erit manifestum, quod sic habet: Divina inspirante gratia gens Francorum admonita, Hierusalem civitatem sanctam, diuque oppressione paganorum fatigatam, ubi mors, quae primo praevaricante parente genus humanum invaserat, morte Salvatoris est destructa, a spurcitia praedicta liberavit. Obsessa est namque civitas haec cultu divino digna, septimo Idus Junii, a gente praefata; et Idibus Julii, Deo pro ea pugnante, est capta. Capta autem civitate cuit clero atque Raimundo Sancti Egidii, Roberto Northmanniae, et Roberto Flandrensi comitibus, Tancredo, et caeteris primatibus,
Abbreviated transcription (Latin):
eundem flandrenssem ditigit ip̃e
uo cum reliqua parte copiarimi
pone subsequebatur in subsidium
cum opus foret: delcensuirus. fclm̃
hostibus in locis quibusdam an¬
gustioribus deprehensis. cum ui¬
derent ꝙ neq sagittis neq arcu
sed gladiis cominus res cum cis
ageretur piigne huuismodi usũ
non habentes familiarem. m
fugam uersi sunt. Quos quasi ꝑ
duo miliatia insectintes.stragẽ
plurimam meis ex̾cuerunt. Uñ
cum tropheo redeuntes. cum eqͥs
& mulis et uberibus spoliis e ⁊
preda multimoda. ꝙ deuinuersa
contraxerant regione in castra
sam et incolumes se contulerũt.
Letatus est ex̾citus de frũm suc¬
cessu. et cepit a laboribus siuis a¬
liquantulum respirare. Qm̃ tñ
preda pauca fuerat et que tante
multitudim uix ad paucos dies
poterat sufficere: non multum
releuata est excitus inopri

Expanded text:
eumdem Flandrensem dirigit; ipse eumdem Flandrensem dirigit; ipse vero cum reliqua parte copiarum pone subsequebatur in subsidium cum opus foret, descensurus. Factum icordia, ut hostibus in locis quibusdam angustioribus deprebensis, cum videret quod neque sagittis, neque arcu, sed gladiis quominus res cum eis ageretur, pugnae hujusmodi usum non habentes familiarem, in fugam versi sunt: quos quasi per duo milliaria insectantes, stragem plurimam in eis exercuerunt. Unde cum tropaeo redeuntes, cum equis et mulis et uberibus spoliis, et praeda multimoda, quam de universa contraxerant regione, in castra sani et incolumes se contulerunt. Laetatus est exercitus de fratrum successu, et coepit a laboribus suis aliquantulum respirare; quoniam tamen praeda pauca fuerat, et quae tantae multitudini vix ad paucos dies poterat sufficere, non multum relevata est exercitus inopia.