comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
terea uoluit dõ culidees suos omnib renuneiare:
ut exclusa mundi enpiditate. dnimaincis ca¬
olitari gͦ fimtitus scło renunciantes.
ita huic mundo mon debent. ut soli dles
uiuere delectentur. Quantocumꝙ ab huius
scłi cupiditate se subtrabunt. tanto int̾na
mentis aciẽ presentram dei et scõium eius.
ꝑspicatius contemplant᷑. S sunt multi qͥ
cupiunt conuolare ad gram dei. s timent
carere oblectamentis mundi. Prouocat cos
quidem amor xp̃i. s reuocat cupiditas scculi.
Sicut legitut in collationib patram fecis¬
se quendam solitarium. qui inorto suo se¬
dule laborabat. et omnem laborem suum ł
elemosinam expendebat. et tantum sibi reti¬
nebat quantum aduictum ipsius sufficeret.
Postea uͦ sathanas. unmisit ei in corde clicens.
Collige tibi aliquam rxtunam. necum senu¬
eris aut egrotare ce peris. aliquid indigeas. et
collegit. et impleuit lagenam unam num¬
mis. Contigit aut̃ eum infirmari. et putre¬
fieri pedem eius. Expendit namq hoc quod

Expanded text:
terea voluit Deus cultores suos omnibus renuntiare, ut exclusa mundi cupiditate, divina in eis chaSolitarii ergo funditus saeculo renuntiantes, ita huic mundo mori debent, ut soli Deo vivere delectentur. Quantoque ab hujus saeculi cupiditate se subtrahunt, tanto interna mentis acie praesentiam Dei et sanctorum ejus perspicacius contemplantur. Sed sunt multi qui cupiunt convolare ad gratiam Dei, sed timent carere oblectamentis mundi. Provocat eos quidem amor Christi, sed revocat cupiditas saeculi, sicut legitur in Collationibus Patrum fecisse quemdam solitarium, qui in horto suo sedule laborat, et omnem laborem suum in eleemosynam expendebat, et tantum sibi retinebat quantum ad victum ipsius sufficeret. Postea vero Satanas, immisit ei in corde dicens: Collige tibi aliquam pecuniam, ne cum senueris aut aegrotare coeperis, aliquid indigeas. Et collegit, et implevit lagenam unam nummis. Contigit autem eum infirmari, et putrefieri pedem ejus. Et expendit hoc, quod
Abbreviated transcription (Latin):
uertant⁊ Si descoerio cius accensi. presentia blã¬
dimenta fastioiant. et longe fornores essedi. q̃
ut eos terrene occupanones illa qu ealit diuins
reb ac futuris promissionib in hertart. Isti tales
etiã in hac uita contemplatiue iite. possunt fieu
participes. Itaꝙ qm̃ de contemplatuauita insuꝑi¬
crib capitulis multa iam dicta sunt. sussiciant

Expanded text:
vertant; si desiderio ejus accensi praesentia blanvertant; si desiderio ejus accensi praesentia blandimenta fastidiant, et longe fortiores effecti, quam ut eos terrenae occupationes illaqueant, divinis rebus ac futuris promissionibus inhaereant. Isti tales etiam in hac vita contemplativae vitae possunt fieri participes. Itaque quoniam de contemplativa vita in superi
Abbreviated transcription (Latin):
ad contemplatuã uitam quicumꝙ plene
uoluerint et deo auxiliante potuerint. ut me¬
minetint ipsus sibi contemplatienis diume
ꝑfectionem milla uita beata que futura ẽ reser¬
uari. ut ibi dm̃ sicuti ẽ ꝑfecte uideant. ut et
staneiam humana fragilitas contemplan. nun¬
qͣm scõ euangłista odicisset. dm̃ nemo iudit un¬
quam. Nondixit deum nemo uicebit. Demꝙ
ut eudent᷑ ostenderet usionem dei non negatã
scĩs hominib. s dilatam quod in presenti ne
gauit. in futuro promisit dicens. Deati mirado
ipsi dm̃ udent. Igit᷑ si ds in hac uita sine alicui
elementi assumptione nec potuit iuiteri. nec
potest. in futura uita uidendus ẽ. ubi proseto
contemplationis diuine ẽ sꝑanda ꝑfeclio. u̾srit
bonorum omnium plenituto. Quappt̾ non sic
contemplatiuẽ inte sublimitatem in futuna ꝑ
fectio ꝑficienta est nunciaui. ut in prestati eam
negarem posse ab omnib mundi contemptorib
apprebendi. si modo se ao eam tota deuotione cõ¬

Expanded text:
ad contemplativam vitam, quicunque plene voluerint, et Deo auxiliante potuerint, ut meminerint sibi ipsius contemplationis divinae perfectionem, in illa beata vita quae futura est, reservari; ut istantiam humana fragilitas contemplari, nunquam sanctus evangelista dixisset: Deum nemo vidit unquam . Non dixit, nemo videbit. Denique ut evidenter ostenderet visionem Dei non negatam sanctis hominibus, sed dilatam, quod in praesenti tempore negavit, in futuro promisit, dicens: Beati mundo ipsi Deum vident. Igitur si Deus, qui in hac vita sine alicujus elementi assumptione nec potuit videri nec potest, in futura vita videndus est; ibi profecto contemplationis divinae est speranda perfectio, ubi erit bonorum omnium plenitudo. Quapropter non sic contemplativae vitae sublimitatem in futuro, ubi perfectio perficienda est, nuntiavi, ut in praesenti eam negarem posse ab hominibus mundi contemptoribus apprehendi, si modo se ad eam tota devotione con
Abbreviated transcription (Latin):
dicere peteruit. Oñe eoce nos reliquimius ouin
et secuii sumussł Quio gͥ etit nob  hoc pto et¬
to scite comienit: quod pecro tunc responuit. Ql¬
bus solitariis in petro respundit. forsitam ẽ aliqͥs
qui dicat. Imitari huius mundi contempto¬
tes uoĩo. s quod relinquam non halra. Ad hoc
uͦ respondendum ẽ. Multum diuitar ille. qͥ
uoluntatem habenti diritat. Actenpere eteã¬

Expanded text:
terunt: Domine, ecce nos reliquimus omnia, et secuti sumus te; quid ergo erit nobis ? Hoc pro certo scire convenit, quod Petro tunc respondit omnibus solitariis in Petro respondit. Forsitan est aliquis qui dicat: Imitari hujus mundi contemptores volo, sed quod relinquam non habeo. Ad hoc vero respondendum est: Multum dimittit ille qui voluntatem habendi dimittit. Attendere et
Abbreviated transcription (Latin):
laceratum. Tunc dixit sc̃s antonius. qui re¬
nuinciant scło et uolunt habere diuitias. ecde
ita impugnantur. et a demonib discerpun¬
tur. Hocgͥ de non habenta possessione dictũ
sufficiat. Aliud añ de ñ retinenda bereditate
dicamus. Nenit quidam homo magistratiauꝰ
ad beatum arsenumr destrens ei testamentũ
cuiꝰdam parentis euis. qui relinquerat ei
hereditatem magnam ualte. Et accipiens se¬
nior testamentum: uoluit scintere illuo. Ma¬
gistratius ant̃ cecidit ad pedes eius dicens. De¬
precor te ꝓpt̾ dm̃: ne scudas illud. & dyxit ei
albas arsenius. Ego prius mortinis sum qͣ ille.
ip̃e aut̃ modo mortuus ẽ. Quomͦ nunc me
fecit heredem: & remisit testamentum.
nichil exurte accipiens. Unde datur intelli¬
gi. quod hi qui scłm relinquunt. nichildebẽt
habere pret᷑ iuctum. uel possiicte extra ues¬
timentum. Precipus uͦ solitatius qui mutaror¬

Expanded text:
laceratum. Tunc dixit sanctus Antonius: Qui relaceratum. Tunc dixit sanctus Antonius: Qui renuntiant saeculo et volunt habere divitias, ecce ita impugnantur et a daemonibus discerpuntur. Hoc igitur de non habenda possessione dictum sufficiat. Aliud autem de non habenda haereditate dicamus. Venit quidam homo, nomine Magistratus, ad beatum Arsenium, deferens ei testamentum cujusdam parentis ejus, qui reliquerat ei haereditatem magnam valde. Et accipiens senior testamentum voluit scindere illud. Magistratus autem cecidit ad pedes ejus, dicens: Deprecor te propter Deum, ne scindas illud. Et dixit ei abbas Arsenius: Ego prius mortuus sum quam ille. Ipse autem modo mortuus est, quomodo nunc me fecit haeredem? et remisit testamentum, nihil exinde accipiens. Unde datur intelligi quod hi qui saeculum relinquunt nihil debent habere praeter victum, vel possidere extra vestimentum. Praecipue
Abbreviated transcription (Latin):
cerdotes mei qui michi intemplo meo mini¬
strant. non habeant possessiones. ego dominꝰ
possessio eorum. Nec hereditatem. ego dominꝰ
bereditas eoꝵs. Et ipse dominꝰ alibi dic̃. fili
leui non dabitis partem int̾ frõ suos ego do¬
minuis portio corum. Hic sats eiuident᷑ osten¬
dit. quod hi qui terrene hereditatis portio¬
nem contempsert. tales se exhibere debent.
ut positeant drm̃. et ipi posiocantura do¬
mino. Qua dere etiam in collationib patrum
taleclatur exemplum. Quidam fraterꝰ renũ¬
cians scło. et dans que habebat pauꝑib
retinens autem pauca ad opus suum uenit
ad albatem antonium. Qui cum agnouisset
eum: dixit senex.Si uis monachus fieri. ua¬
de in illum uicum et eme carnes. et inpone
corpori tuo nudo. et sic uenz huc. Et cum ille
sic fecisset. aues lacerabant corpus eiuis. Cum
aut̃ ꝑuenisset ad senem int̾roganit si fecisset
que dixerat ei. Ille aut̃ ostendit corpus suum

Expanded text:
cerdotes mei, qui mihi in templo meo minicerdotes mei, qui mihi in templo meo ministrant, non habeant possessiones: ergo Dominus possessio eorum; nec haereditatem, ego Dominus haereditas eorum . Et ipse Dominus alibi dicit filiis Levi: Non dabitis partem inter fratres suos, ego Dominus portio eorum . Hic satis evidenter ostendit quod hi qui terrenae haereditatis portionem contempserint, tales se exhibere debent ut possideant Dominum, et ipsi possideantur a Domino. Qua de re etiam in Collationibus Patrum tale datur exemplum. Quidam frater renuntians saeculo, et dans quae habebat pauperibus, retinens autem pauca ad opus suum, venit ad abbatem Antonium. Quem cum agnovisset senex, dixit ei: Si vis monachus fieri, vade in illum vicum, et eme carnes, et impone corpori tuo nudo et sic veni huc. Et cum ille sic fecisset, aves lacerabant carnes et corpus ejus. Cum autem pervenisset ad senem, interrogavit si fecisset quae dixerat ei. Ille autem ostendit corpus suum
Abbreviated transcription (Latin):
pedita mente possideat. et in eo habebit que¬
cumꝙ sc̃ẽ desiderat. S qm̃ nemo possidet dnm̃
nisi qui possidetur a deo. sit ipse pͥmitus dei
possessio. et efficitur ei deus possessor et porcio.
possidebat. et ab illo possioebatur ille qui dice¬
bat in spũ. Portio mea domine. dixi custodire
legemtuam. Et iterum. Dñs pars heredita¬
tis mee. et calicis mei. Qui enim possidet dũm
habuerit pret᷑ dominũ. pars eł cominꝰ ñ ẽ.
Uerbi grã. Si aurum. si argentum. si possessi¬
ones. si uariam supellectilem. cum istis parti¬
bus dominus parseius fieri non dignatur.
Si inquit ieronimꝰ pars domini sum ⁊ funicu¬
lus hereditatis eius. non accipio partem int̾
ceteras trib. s quasi leuita et saccrdos uiuo de
decimis. et altari deserluens. altatis oblatiõe
sustentor. Unde habens uictum et uestim̃¬
tum. his contentus ero. et nudam crucẽ. nu¬
dus sequar. Ad ierzechielem quoꝙ dicitur. Sa¬

Expanded text:
pedita mente possideat; et in eo habebit quaepedita mente possideat; et in eo habebit quaecunque sancte desiderat. Sed quoniam nemo possidet Deum, nisi qui possidetur a Deo, fit ipse primitus Dei possessio, et efficitur ei Deus possessor et portio. possidebat et ab illo possidebatur ille qui dicebat in spiritu: Portio mea, Domine, dixi custodire legem tuam . Et iterum: Dominus pars haereditatis meae et calicis mei . Qui enim possidet Dominum,habuerit praeter Dominum, pars ejus Dominus non erit: verbi gratia, si aurum, si argentum, si possessiones, si variam supellectilem, cum istis partibus Dominus pars ejus fieri non dignatur. Si ergo, inquit Hieronymus, pars Domini sum, et funiculus haereditatis ejus, non accipio partem inter caeteras tribus, sed quasi Levita et sacerdos vivo de decimis, et altari deserviens altaris oblatione sustentor: unde habens victum et vestimentum, his contentus ero, et nudam crucem nudus sequar. Ad Ezechielem quoque dicitur: Sa
Abbreviated transcription (Latin):
minũ non seqmiuitur. Sequitur enĩ dñm.
qui inatator eius ẽ. et ꝑuestigia illiꝰ gradit᷑.
Qui enim dicit se ii xp̃o manere. debet
quomoto ille̾ ambulauit. et ipse ambulare.
bonum ẽ gͦ dei seruo corporalit᷑ remotum
eẽ amundo. s multo melius uoluntate.
utrumq uero. optimum et ꝑfectũ. Ille gͦ
ꝑfectus est. qui huic scło et corpore et corde
disccetus est. Magna apuo dm̃ refulgit᷑ giã.
qui huic scło contemptibilis fuerit. Serius aũ
dei cuncta huius modi contrarra cẽ debent. ut
dum ista adu̾sa sentiunt. ad celeste desideriũ
arclentius excitentur. Quid enim in hac uita
laboriosuis.: quam terrenis desideriis estuare:
fut quid securus: quam de huius scłi uanita¬
te nichil appetere: Qui enm hunc mundum
diliguni. turbulentis eius curis. et sollicitudi¬
nib conturbantur. Qui aut̃ ab eo recedunt.
propt̃ int̾ne quiets tranquillitatem fucure
pacis requiem quam expectant. hic quodam
bicio. deum quem colit qui omnia possidet ex¬

Expanded text:
minum non sequuntur. Sequitur enim Dominum, qui imitator ejus est, et per vestigia illius graditur. Qui enim dicit se in Christo manere, debet quomodo ille ambulavit, et ipse ambulare . Bonum est ergo Dei servo corporaliter remotum esse a mundo; sed multo melius, voluntate. Utrumque vero optimum et perfectum. Ille ergo perfectus est, qui huic saeculo et corpore et corde discretus est. Magna apud Deum refulget gratia, qui huic saeculo contemptibilis fuerit. Servis autem Dei cuncta hujus mundi contraria esse debent, ut dum ista adversa sentiunt, ad coeleste desiderium ardentius excitentur. Quid enim in hac vita laboriosius quam terrenis desideriis aestuare? Aut quid securius quam de hujus saeculi vanitate nihil appetere? Qui enim hunc mundum diligunt, turbulentis ejus curis et sollicitudinibus conturbantur. Qui autem ab eo recedunt, propter internae quietis tranquillitatem, futurae pacis requiem quam illuc exspectant, hic quodammbitio, Deum, quem colit, quia omnia possidet, ex
Abbreviated transcription (Latin):
omina solum modo s adlnit et sccuti estis me.
cuntur. sieut secrates ꝓbilosophus et ala mualsi.
Scauitur enim aꝑĩm. omillumimitatur. ẜeuse.¬
mus gͥ quid pertus limisit. qui sic confidenter
loquitur Retr Intũ dimisit et naium. et¬
tam̃ loquitur confit᷑. reliquimus omnia.

Expanded text:
 sed addidit, et secuti estis me , quuntur; sicut Crates philosophus et alii multi: sequitur enim Christum qui illum imitatur. Pensemus igitur quid Petrus dimisit, qui sic confidenter loquitur. Retia tantum dimisit et navim, tamen loquitur confidenter. Reliquimus omnia.
Abbreviated transcription (Latin):
sum abnegare est: ut qui suꝑbus trat. sit humilie.
qui iracundꝰ. studeat eẽ mansuctus. qui luxun¬
osus. sit castus. qui ante ebriosus. sit sobtius. qui
muidus. et malinobus. sit benignus et bemuobus.
lam si ita quisꝙ reninciat om̃ib que posldet¬
ut et sus non reminciet morib. non ẽ ꝑrocet
inquit post me uenire. ab noget scinct lpsum.
quia quituor ordines hominum erunt ĩ
dic inditii. duo bonorum. et duo malorum. ꝑti¬
mis orto salnabitur. et non uiticabit᷑. hoc ẽ qus
sira orinia prexp̃o dereliquerunt. ipsi quitem
cura ⁊ eo usdices uenturi sunt aoiudicum. Uñ
est illuo ysaie. Dñs ad iudicium ueniet cum
senib populi sui. Ipsi alios iudicabunt. et nõ
tales udicabuntur. et salmbuntur. quibtis
dicturus ẽ raiudicio dominus. e suriui. et de¬
distis michi manducare. situn. et declistis mͥ

Expanded text:
sum abnegare est, ut qui superbus erat sit humilis, sum abnegare est, ut qui superbus erat sit humilis, qui iracundus studeat esse mansuetus, qui luxuriosus sit castus, qui antea ebriosus sit sobrius, qui invidus et malevolus sit benignus et benevolus; nam si ita quisque renuntiat omnibus quae possidet, ut suis non renuntiet moribus, non est pro certo inquit, post me venire, abneget semetipsum quia quatuor ordines hominum erunt in die judicii, duo bonorum, et duo malorum. Primus ordo salvabitur et non judicabitur, id est, qui sua omnia pro Christo derelinquunt, ipsi quidem cum Deo judices venturi sunt ad judicium. Unde est illud Isaiae: Dominus ad judicium veniet cum senibus populi sui . Ipsi alios judicabunt, et non tales judicabuntur et salvabuntur; quibus dicturus est in judicio Dominus. Esurivi, et dedistis mihi manducare: sitivi, e
Abbreviated transcription (Latin):
matrem aut uxorem aut filios aut agros ꝓpt̾
nomen meum. centuplum accipiet. et uitam
et̃nam possidebit. hec et huiꝰ modi p̃cepta
specialiter solis congrnunt reminciatorib¬
huius scłi. Et quanto singła. tanto potiora
et eminentiora. hec uͦ que sequuntur quasi
minora minorib generalit dicta sũt omnib.
Qui nonaccipit inquit dominis eruotm siam et
uenit post me. non est medignus. Et iceꝵ. Om¬
nia que uultis ut faciant uob̾ homines. eadem
et uos facite illis. Dico aut̃ uobis. nolite resiste¬
re malo. Item ipse. Diligite inumicos urõs: bene¬
facite his qui uos oderunt. et cetera. Monachis
eium solitariis dicitur ut sua omnia derelinqͣnt.
scłarib nͨ ut sua omnia bene gerant. Illi p̃cepta
generalia bene iuuento transccitount. isti precꝑ¬
tis generalib astringuntur. Ad ꝑfectionem enĩ
non sufficit cuiquam sua derelinquere. nsi etiam
semet ipm̃ abneget. S quid ẽ semet ip̃m ab ne¬
gare. nisi uoluntatib propriis renunciare: Seie¬

Expanded text:
ilios, aut agros propter nomen meum, centuplum accipiet, et vitam aeternam possidebit . Haec et hujusmodi praecepta specialiter solis congruunt monachis solitariisque. Et quanto singularia, tanto potiora et eminentiora. Haec vero quae sequuntur quasi minora minoribus generaliter dicta sunt omnibus. Qui non accipit, inquit Dominus, crucem suam, et venit post me, non est me dignus . Et iterum: Omnia quae vultis ut faciant vobis homines, eadem et vos facite illis . Dico autem vobis: Nolite resistere malo . Item ipse: Diligite inimicos vestros; benefacite his qui vos oderunt, etc. . Monachis enim sive solitariis dicitur ut sua omnia derelinquant; saecularibus vero, ut sua omnia bene gerant. Illi praecepta generalia bene vivendo transcendunt, isti praeceptis generalibus astringuntur. Ad perfectionem enim non sufficit cuiquam sua derelinquere, nsemetipsum abneget. Sed quid est semetipsum abnegare, nisi voluntatibus propriis renuntiare? Seip
Abbreviated transcription (Latin):
uendere. et cum uendiderit nichil fraudare.
s dare omne illud precium panꝑib. et sic
sibi thesaurum in regnum celorum s̃p̃arare.
Nleꝙ enim hoc ad ꝑfectionem solumm᷑ sussicit.
nisi post contemptas diuitias sequatur sal¬
uatorem .i. relictis malis faciat bonum.
facilius enim inquit beatus iheronimus

Expanded text:
vendere; et cum vendiderit, nihil fraudare, vendere; et cum vendiderit, nihil fraudare, sed dare omne illud pretium pauperibus; et sic sibi thesaurum in regnum coelorum praeparare. Neque enim hoc ad perfectionem solummodo sufficit, nisi post contemptas divitias sequatur Salvatorem, id est, relictis malis, faciat bona. Facilius, inquit beatus Hieronymus
Abbreviated transcription (Latin):
materia s tolorum. Hec de ueris et fallacibus
uiuiciis dicta suficiant. Quo modo aut̃ quis
ad ꝑfectionis culmen consoendere possit. au¬
diamus .u. de ꝑfectione iusticie.
i quis gͦ uult eẽ ꝑfectus. et tollere crucẽ
suam et soqui dũm saluatorem. ⁊ imitari
petrum dicentem. domine ecte nos reliquimus
omnia. et secuti sumus te. faciat hoc quod
precepit domainꝰ adolescenti. et susficcre ei pot̃
ad ꝑfectionem .i. uade. et uende omnia que ha¬
bes. et da pauꝑib. et nemi sequere me. In pote¬
statenrã ẽ. utrum uelimus eẽ ꝑfecti annon.
Non nob̾ iugum necessitatis im porit. s potesta¬
ti nr̃e liberum arbitnum oncedit dicens. uis
eẽ ꝑfectus: et in primo stare fastigio dignitatiꝰᷤ:
Nende omina que habes et da pauꝑib. et ue¬
ni sequere me. Quicumq gͦ ꝑfectus ẽẽ uolu¬
erit: debet uendere omnia que habet. ⁊ non ex
parte sicut annanias fecit et saphira. s totũ

Expanded text:
materia, sed dolorum. Haec de veris et fallacibus materia, sed dolorum. Haec de veris et fallacibus divitiis dicta sufficiant. Quomodo autem quis ad perfectionis culmen conscendere possit, audiamus. CAPUT V. De perfectione justitiae. Si quis ergo vult esse perfectus, et tollere crucem suam, et sequi Dominum Salvatorem, et imitari Petrum dicentem: Domine, ecce nos reliquimus omnia, et secuti sumus te , faciat hoc quod praecepit Dominus adolescenti, et sufficere ei potest ad perfectionem; id est: Vade et vende omnia quae habes, et da pauperibus; et veni, sequere me . In potestate nostra est utrum velimus esse perfecti an non. Non nobis jugum necessitatis imponit, sed potestati nostrae liberum arbitrium concedit, dicens: Vis esse perfectus, et in primo stare vestigio dignitatis? Vende omnia quae habes, et da pauperibus; et veni, sequere me. Quicunque ergo perfectus esse voluerit, debet vendere omnia quae habet, et non ex parte, sicut Ananias fecit et Saphira, sed totum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenire. Non ẽ namq tale bonum quod ha¬
bent et mali. quale illud. quod non hñt nisi
boni. Corporale bonum quanto hñt iniqͥ:
ipsorum ẽ prenaim. Quando hñt uisti  ñ
est corum picimũ. s temporale solatium.
Item. B̾om temporał amissio fit exeititiũ
iusti. et inuisti suppliciũ. Quia et uistus de¬
siderio celestium captus omnia temporalia si
amittat. omnino non sentit. et inquus qui
cum deletacio ne habuit. sine dolore ni ꝑtut.
Propt᷑ hoc gͥ eis quimilitant deo fugiende sunt
ex toto corde delicie. Quas qui habere uolunt.
sine dolore non querunt. sine difficultate non
inueniunt. sine cura non seruant. sine auxia
delectatione non possident. sine graui dolore ñ
Radix omnium malorum ẽ cupiditas. Quam
quidam appetentes a fide errauerunt. et inseru¬
erunt se dolorib multis. Ac siccensuᷤ isteꝰ t̃reaus
eis a quib niciose diligitur. non est uoluptatũ

Expanded text:
pervenire. Quoniam non est tale bonum quod hapervenire. Quoniam non est tale bonum quod habent et mali, quale illud quod non habent nisi boni. Corporale bonum, quando habent iniqui, ipsorum est praemium; quando habent justi, non est eorum praemium, sed temporale solatium. Item, boni temporalis amissio fit exercitium justi et injusti supplicium, quia et justus desiderio coelestium captus omnia temporalia sive habeat, sive amittat, omnino non sentit; et iniquus, qui cum delectatione habuit, sine dolore non perdit. Propter hoc igitur eis qui militant Deo fugiendae sunt ex toto corde divitiae, quas qui habere volunt, sine labore non quaerunt, sine difficultate non inveniunt, sine cura non servant, sine anxia delectatione non possident, sine gravi dolore nonRadix omnium malorum est avaritia, quam quidam appetentes a fide erraverunt, et inseruerunt se doloribus multis . Ac sic census iste terrenus eis, a quibus vitiose diligitur non est voluptatum
Abbreviated transcription (Latin):
List̾minant. deo cominendant. ditant aĩos
nr̃os arꝙ nobilitant. Nobiscum sint. intͣ nos
sint. Diuicie nr̃e eredeate sunt. pubiciera. que
nos pudicos facit et iusticia que uustos pietas.
que pios. humilitas que hunules. mansue¬
tudo. que mansueros. in nocentia. que inno¬
untes. puritas. que puros. pͣdentia q pͣlentas. tẽ¬
ꝑãtia qͦ tr̃ꝑanteᷤᷤ ⁊ supͣ oĩa oaritas. que nos fucit
dro et hominib caros. unciorum impotentes.
scłi contemptores. acbononim omniũ secta¬
tores. hec sunt non omnium. s scõrum sole
mirtutes. Non diitum suꝑborum. s humi¬
lium pauꝑum facultates patͥmonia cor¬
dium diuitie incorruptibiles morum. Quib
non abundant. nisi qm illis carnalil ex cordẽ
renunciant. Quẽ quãis ipsa sint bonaut
pode a bono deo creata. fam quia bonis malisꝙ
cominunia. student ea spuales uiri contẽp¬
nere. quo possint ad illa incomꝑabilit᷑ me¬
liora. que sunt bonorum omnium ꝓpria.

Expanded text:
disterminant, Deo commendant, ditant animos nostros atque nobilitant. Nobiscum sint, intra nos sint. Divitiae nostrae credendae sunt, pudicitia, quae nos pudicos faciat; et justitia, quae justos; pietas, quae pios; humilitas, quae humiles; mansuetudo, quae mansuetos; innocentia, quae innocentes; puritas, quae puros; pantia, quae temperantes; et supra omnia charitas, quae nos facit Deo et hominibus charos, vitiorum impotentes, saeculi contemptores, ac bonorum omnium sectatores. Haec sunt non omnium, sed sanctorum solae virtutes; non divitum superborum, sed humilium pauperum facultates, patrimonia cordium, divitiae incorruptibiles morum, quibus non abundant, nisi qui illis carnalibus ex corde renuntiant. Quae quamvis ipsa sint bona, ut pote a bono Deo creata; tamen quia sunt bonis malisque communia, student ea spirituales viri contemnere, quo possint ad illa incomparabiliter meliora, quae sunt bonorum omnium propria
Abbreviated transcription (Latin):
leticia. et inenartabilis gła. nobis ẽ p romissa
pro dei amore derelinquunt. Transcendamusaũ
uisibilia omnia. despiciamus transitoria cuncta.
ut merramur ꝑfrui cum beatis apłis eterne bra¬
titudinis gła. et ut hoc citius fiat. domini clem̃
tiam cotidie exoremus dicentes. Cunctipotens
deus. qui nos ꝑsanguinem filii tui recdemisti.
et ex aqua et sp̃u scõ uoluntarie regenerasti.
fac nos de hac miserrima ꝑegrinatione ad
diu desideratam citius patriam transire. inqͣ
cum beatissimis apostolis et felicissimis homi¬
nib scło renunciantib ꝑ infinita soła regne¬
ue sunt uere diuitie. beatus gregorus pa-

Expanded text:
ia et inenarrabilis gloria nobis est promissa. pro Dei amore derelinquunt. Transcendamus autem visibilia omnia, despiciamus transitoria cuncta, ut mereamur perfrui cum beatis apostolis aeternae beatitudinis gloria; et ut hoc citius fiat, Domini clementiam quotidie humiliter exoremus, dicentes: Cunctipotens Deus, qui nos per sanguinem Filii tui redemisti, et ex aqua et Spiritu sancto voluntarie regenerasti, fac nos de hac miserrima peregrinatione ad diu desideratam citius patriam transire, in qua cum beatissimis angelis et felicissimis hominibus saeculo renuntiantibus, per infinita saecula regneae sint verae d
Abbreviated transcription (Latin):
cio. A istis dic̃curiis ẽ idem ipse dñs. e suriui
et non dedistis richi manducare. situn. et nõ
dedisis nachi bibere. Et post pauca. Ite maledie¬
ti inignem et̾num. qui sparatus est diabolo et an¬
gelis eius. Isti enim nidicabuntur et non salua¬
buntur. Quartus uͦ ordo erit infitelium. qui nõ
uidicabinitur. secl contempnabitur. De his ait
psalimsta. Non resurgent impii inuidicis neꝙ
pecratores en consilio iustrrum. Resurgent eurm uni¬
piĩ ron ut indioenturꝰ. s ut condemꝑnentur. sał
ut qui sine lege peccauerunt. sine lege peteant.
Primus uͦ atdo qui sua deccliquetunt et xp̃m̃ se
piant iali. Cum summa gͥ deuonone regemꝰ

Expanded text:
 idem ipse Dominus: Esurivi, et non dedistis mihi manducare; sitivi, et non dedistis mihi bibere . Et post pauca: Ite maledicti in ignem aeternum, qui praeparatus est diabolo et Angelis ejus . Isti enim judicabuntur et non salvabuntur. Quartus vero ordo erit infidelium, qui non judicabuntur, sed condemnabuntur. De his ait Psalmista: Non surgent impii in judicio, neque peccatores in concilio justorum . Resurgent enim impii, non ut judicentur, sed ut condemnentur; scilicet ut qui sine lege peccaverunt, sine lege pereant . Primus vero ordo, qui sua dereliquerunt et Christum piant mala. Cum summa igitur devotione rogemus
Abbreviated transcription (Latin):
enim sunt precepta que dantur mona-¬
chis uel scło huic renuntiantib. quam illa
que ficdelib in scło cõirainẽ uitam agentib.
Monachis et solitariis dicitur. si uis ꝑfectus ẽẽ
uate et uende omnia que habes et da pauꝑib.
et ueni sequere me. Et rursum. Omnis qui¬

Expanded text:
enim sunt praecepta quae dantur monachis vel saeculo huic renuntiantibus, quam illa quae dantur fidelibus in saeculo communem vitam agentibus. Monachis et solitariis dicitur: Si vis perfectus esse, vade et vende omnia quae habes, et da pauperibus; et veni, sequere me
Abbreviated transcription (Latin):
rũ quȩ apparent. uisionẽ collo cutionẽq duc¬
tus s mixtis quibdã &&̾ in consequentib se¬
ductus errorib. Sicut enĩ in opere corporali
unicuiq menbro ꝓpria quęq iuxta ium
naturaliter sibi insitã ꝑagenti. etiã qui¬
escentis menbri. quidã consensus cooꝑati¬
onis accedit. eadẽ rationis consequentia.
de anima quoq sentiendũ est. Nã cũ quid¬
dã eius quiescit. quiddã uero mouetur: to¬
tũ parti necessario consentit. quia nec possi¬
bile est unitatẽ naturalem tunc posse di¬
uidi. & si pars quedã potentiarũ eius in oꝑati¬
one ꝑsistat. S quẽadmodũ uigilantib. & sa¬
tagentib obtinet quidẽ mens. eiq sensus
obsequitua. nec eis tam̃ ad esse dispensa trix il¬
la potentia corporis approbatur. si quidẽ menᷤ
usib cibũ ꝓuidet. sensus autẽ sumit qd ꝓui¬
sum est ea uero corporis uirtus. quȩ nuttimen

Expanded text:
rum quae apparent visionem collocutionemque producrum quae apparent visionem collocutionemque productus, sed mixtis quibusdam et inconsequentibus seductus erroribus. Sicut enim in opere corporali unicuique membro proprie quid juxta vim sibi naturaliter insitam peragenti, etiam quiescentis membri quidam consensus cooperationis accedit, eadem rationis consequentia de anima quoque sentiendum est. Nam cum quiddam ejus quiescit, quiddam vero movetur, totum parti necessario consentit, quia nec possibile est unitatem naturalem tunc posse dividi, etsi pars quaedam potentiarum ejus in operatione persistat. Sed quemadmodum vigilantibus et satagentibus obtinet quidem mens, eique sensus obsequitur, nec eis tamen adosse dispensatrix illa potentia corporis approbatur, siquidem mens usibus cibum providet, sensus autem sumit quod provisum est, ea vero corporis virtus quae nu
Abbreviated transcription (Latin):
mentis efficitur: quib uaccantib. & in¬
telligentiã necesse est otiar. Cuius rei
argumentũ est. qđ frequenter ineptis¬
simis. atq uanissimis formis. dormientes
illudimua. Quod nequaquã fieret. si
consilio tunc anima & ratione. regeretur.
S mͥ uidetur cũ presentior uis animȩ
idest effitientia mentis. & sensuũ conͥ¬
escit: illã tantũmͦ partẽ eius in somnis
oꝑari. quȩ nutrimenta. incrementaq dis¬
pensat.Si autẽ boc ita est. somnia que
funt. & imaginationes sensib. uł intelli¬
gentiȩ congruentes hac nimirũ causa con¬
tingunt Quęcũq nobis ꝑ animȩ partẽ.
in qͣua memoria uiget impressa sunt.
hec eadẽ ut fors attulerit ueluti pictoris o¬
pere formantur. consiguratiõe quadã iugites
adherente in hac spetie animȩ quȩ memo¬
ria continetur. Hiis itaq fantasus homo
deluditur: ñ alicuius ordinis tramite. ad eo¬

Expanded text:
mentis efficitur, quibus vacantibus et inmentis efficitur, quibus vacantibus et intelligentiam necesse est otiari: cujus rei argumentum est, quod frequenter ineptissimis atque vanissimis formis dormientes illudimur: quod nequaquam fieret, si consilio tunc anima et ratione regeretur. Sed mihi videtur, cum praesentior vis animae, id est efficientia mentis et sensuum conquiescit, illam tantummodo partem ejus in somniis operari, quae nutrimenta incrementaque dispensat. Si autem hoc ita est, somnia quae fiunt et imaginationes sensibus et intelligentiae congruentes hac nimirum causa contingunt. Quaecunque nobis per animae partem, in qua memoria viget, impressa sunt, haec eadem, ut sors attulerit, veluti pietas oris opere formantur, figuratione quadam jugiter adhaerente in hac specie animae qua memoria continetur. His itaque phantasiis homo deluditur, non alicujus ordinis tramite ad eo
Abbreviated transcription (Latin):
somnũ nobis id ip̃m solet accidere.cũ ex
illis uaporib indigestũ quid fuerit subre¬
lictũ. Ex his itaq causis humana mens e¬
uidenter ostenditu. qđ nature congru¬
ens. atq consentiens esse uideatur: dũ ui¬
gilante illa. & hȩc suos effectus exerat. re¬
soluta uero in somnũ. etiã mens ꝑsistat
immobilis. nisi forsitan imaginationes som¬
morũ mentis agitationes esse quis estimet.
eã quȩ oꝑantem ꝑ soporẽ suis nutib arbi¬
tretur. Nos autẽ constanter asserimus eã
solã actionẽ ad mentẽ referendã. quȩ sa¬
pientia. consilioq ꝑficitur. ea uero quȩ
ꝑ somnũ phantasmatũ deliramenta ꝓue¬
niunt imaginationes quasdã efficientiȩ
mentis opinamur. quasi rationabilis par
animȩ ꝑ accidentia quęq confingit. Ani¬
ma quippe a sensib aduocata ꝑ somnũ
necesse est ut mentis quoq priuet᷑ effectu
ꝑ sensus enĩ ad hominẽ quodã mͦ reuersio

Expanded text:
somnum nobis idipsum solet accidere, cum ex somnum nobis idipsum solet accidere, cum ex illis vaporibus indigestum quid fuerit subrelictum. Ex his itaque causis una mens evidenter ostenditur, quod naturae congruens atque consentiens esse videatur: dum vigilante illa et haec suos effectus exerat, resoluta vero in somnum etiam mens persistat immobilis: nisi forte imaginationes somniorum mentis agitationes esse quis eastimet, eamque operantem per soporem suis motibus arbitretur. Nos autem constanter asserimus eam solam actionem ad mentem referendam, quae sapientia consilioque perficitur. Ea vero quae per somnum phantasmatum deliramenta proveniunt, imaginationes quasdam efficientiae mentis opinamur, quas irrationabilis pars animae per accidentia quaeque confingit. Anima quippe a sensibus avocata per somnum, necesse est ut mentis quoque privetur effectu. Per sensus enim ad hominem quodammodo reversio
Abbreviated transcription (Latin):
angustant᷑ his exalationib ea loca que cirta
sensus sunt. & quadã somnus occupatione tafi¬
betua: uapore conplentur. Et quia ex neR¬
uis constant esse cõposita. ut sunt colli ac
fauciũ. naturaliteꝵ ex sese tendunt᷑. ita ut
ꝑ hanc extensionẽ. illa quȩ fuerant uapo
his qui uestes infusas. nimia cõpressione tor¬
quentes. omnẽ humorẽ nituntur exprime¬
re Et quia partes quȩ circa fauces sunt ro¬
tundiores uidentur. abundantq neruis ut
dictũ est. si quando discludi ab his uaporum
crassitudinẽ conuenit. quia impossibile est
rotunditatẽ ꝑ recta distendi. nisi id suo sche¬
mate ꝑagatu. idtirco relictus in oscitati¬
one sp̃iritus. mentũ quidẽ deorsum ad fau¬
ces quadã concauatione ꝑtrabit. & cunctiᷤᷤ
interius in orbe patefactis. uiscosa illa spiᷤ¬
situdo. quȩ in ipsis locis insederat. sp̃ũ ꝓpel¬
lente digeritur. frequenter autẽ & post

Expanded text:
angustentur his exhalationibus ea loca quae circa angustentur his exhalationibus ea loca quae circa sensus sunt, et quadam somnus occupatione tardetur, vapore complentur: et quia ex nervis constat esse composita, ut colli ac faucium naturaliter ex sese tenduntur, ita ut per hanc extensionem, illa quae fuerant comprhis qui vestes infusas nimia compressione torquentes humorem omnem nituntur exprimere; et quia partes quae circa fauces sunt, rotundiores videntur, abundantque nervis, ut dictum est, si quando discludi ab his vaporum crassitudinem convenit, quia impossibile sit rotunditatem porrectam ostendi, nisi id suo schemate peragat, idcirco relictus in oscitatione spiritus mentum quidem deorsum ad facies quadam concavatione pertrahit, et cunctis interius in orbe patefactis, undosa illa spissitudo quae in ipsis locis insederat spiritu propellente dirigitur. Frequenter autem et post
Abbreviated transcription (Latin):
liguosi de ꝓfundis eius sinib extrahunt᷑.
similiter & in nr̃a fit terra cũ cibus intrim¬
secus congenito calore decoquit᷑. uapor qͥ¬
uam natutaliter urpote aereus ad suꝑna
contendit. & ueluti fumus ꝑ rimas parie¬
tis partetis penetrans. ad capitis loca ꝑuenit.
inde ꝑ aditus annexos sensib exalatua. Uñ
necesse est. tunc sensus otium generare: ua¬
porum transgressiõe detetentos. Oculi nãq¬
sopiti sunt: palpebrarũ obductiõe ueluti d̾¬
dam mechanicȩ artis. equo pondere conte¬
guntur. Ipsis quoq uaporib & auditus
obstruitus. & quasi hostio quodã. aurib
imposito. a sua naturali operatione feriat᷑.
Hȩc aut̃ talis passio somnus dicit᷑ uacan¬
tib in corꝑe sensib &e iuxta naturalẽ motũ.
nichil prorsus agentib. ut digestiones ĩqͥuarũ.
exitu faciliori ꝓueniant. & ꝑ suos meatus ip¬
sa exalatione transcurrant. Quaꝓpter si co¬

Expanded text:
liginosi de profundis ejus finibus extrahuntur, liginosi de profundis ejus finibus extrahuntur, similiter et in nostra fit terra: cum cibus intrinsecus congenitoque calore decoquitur, vapor quidam naturaliter, ut pote aereus, ad superna contendit, et veluti fumus per rimas parietis penetrans ad capitis loca pervenit, inde per dictos adnexus sensibus exhalatur. Unde necesse est, tunc sensus otium gerere vaporum transgressione detentos. Oculi sopiti sunt, et palpebrarum obductione veluti quodam mechanicae artis aequo pondere conteguntur: ipsis quoque vaporibus et auditus obstruitur, et quasi quodam ostio auribus imposito a sua naturali operatione feriatur. Haec autem talis passio somnus dicitur, vacantibus III corpore sensibus, et juxta naturalem motum nihil prorsus agentibus, ut digestiones escarum exitu faciliore proveniant, et suos meatus ipsa exhalatione transcurrant. Quapropter si co
Abbreviated transcription (Latin):
intentio ip̃a dirruptionem. diuulsionẽq
partiũ. que tenduntur effitiet. Continua
quoq corpoꝵ quies: ruinã quandã. so¬
lutionẽq status oꝑabitus. In tempore uͦ
moderatius utrũq ꝑceptum. fortitudinẽ
ad ꝑmansionẽ substantiȩ cõmodabit:
que ꝑ continuũ ad contraria transitũ. u¬
trũq alternante. sibi successioẽ reꝑatur.
Sic igit᷑ oportunitatẽ quietis nacta natu¬
ra distentũ uigiliis corpus: excogitat
qualittr labori eius subueniat ꝑ soporẽ.
& sensib ab oꝑatione semotis otiũ ad
tempus imꝑtit. ueluti equos post certa¬
mina. sudoresq conpescens. Necessaria
uero est corpori quies. ut sine impedim̃¬
to quoq cib in omĩa menbra ꝑ occulta
eius itinera diffundatur: nulla intenti¬
onis obice. meabilem precludente trans
gressũ. Nam sicuti ex infusa imbrib terra.
cũ radiis solis fota fuerit. uapores quidã ca¬

Expanded text:
intentio disruptionem divulsionemque intentio disruptionem divulsionemque partium quae tenduntur, efficiet: continua quoque corporum quies ruinam quamdam solutionemque status operabitur. In tempore vero moderatius utrumque perceptum, fortitudinem ad permansionem substantiae commodabit, quae per continuum ad contraria transitum utrinque alternate sibi successione reparatur. Sic ergo opportunitatem quietis nacta natura, distenti vigiliis corporis excogitat qualiter robori subveniat per soporem, et sensibus ab operatione semotis, otium ad tempus impertit, et veluti equos post certamina sudoresque compescens. Necessaria vero est corpori quies, ut sine impedimento quoque cibus in omnia membra per occulta eidem itinera diffundatur, nulla intentionis obice meabilem praecludente trans gressum. Nam sicut ex infusa imbribus terra, cum radiis solis fota fuerit, vapores quidam ca
Abbreviated transcription (Latin):
tret alueũ. ꝑ qũe delabitua. ñ tam̃ &e ea¬
dem aqua circa eundẽ locũ esse uideat᷑
s aliuo quidẽ eius transcurrit. aliuo uͦ
suꝑuenit. Ita & hoc materiale uite pre¬
sentis ꝑ quendã motũ contrariorum fu¬
quenti sibi successione decurrit. & a com¬
mutatione sua. stare penitus ñ potest
s quietis inpatiens. iugẽ conuersi¬
onem rerũ similiũ possidet: Qđ si aliqñ
a motu destiterit: pariter & esse cessabit.
uiputa plenitudinem relaxat inanitas:
itẽq inanitati plenitudo succedit. Som¬
nus continuũ uigiliatũ laborem susten¬
tat. itẽq uigiliȩ qđ resolutũ uidebatur¬
esse consolidant. & neutrũ horũ in eodem
statu ꝑmanet. s mitua sibi presentia u¬
trũq succedit: ita se ip̃a natura mutatio¬
num uicib innouante ut partẽ uidelicet
utriusq recipiens. ab altero migret ad al¬
terã. Nã si semꝑ animal ꝑsistat in opere.

Expanded text:
tret alveum per quem delabitur. Non tamen eatret alveum per quem delabitur. Non tamen eadem aqua circa eumdem locum esse videatur, sed aliud quidem ejus transcurrit, aliud vero supervenit: ita et hoc materiale vitae praesentis, per quemdam motum contrariorum frequenti sibi successione decurrat, et a commutatione sua stare penitus non potest, sed quietis impatiens jugem conversionem rerum similiter possidet. Quod si aliquando a motu destiterit, pariter et esse cessabit: ut puta plenitudinem relaxat inanitas, itemque inanitati plenitudo succedit, somnus continuum vigiliarum laborem sustentat. Itemque vigiliae quod resolutum esse videbatur consolidant, et neutrum horum in eodem statu permanet, sed mutua sibi praesentia utrumque succedit. Itaque se ipsa natura mutationum vicibus innovante, ut partem videlicet utriusque recipiens ab altera migret ad alteram. Nam si semper animal persistat in opere,
Abbreviated transcription (Latin):
tit: cũ aliqua pars corporis in natura n
ꝑmanet. Et ꝓpter hoc oblata est sermoni nr̃o
ꝓposita in consequenter inspectio: ꝑ quã
biscimus in hominis constructiõe. a deo qͥde
gubnari mentẽ. a mente uero materialemꝰ
uitã nr̃am contineri. cũ in natura ꝑsis¬
dit. Si uero a natura discesserit: etiã cooꝑa¬
tione mentis. eã priuari necesse est.S re¬
uertam᷑ rursus unde digressi sumus: qđ¬
scilicet in ea quȩ a naturali constitutione
uigent incolumis manet. impos uero
fitꝰ in his quȩ nequeunt uim eius oꝑa¬
tionis excipere. fas est autẽ & ex alus
reb huiuscemodi dognatis fumare
sententia. Et nisi grauẽ atq molestũ est.
presenti iam sermone fatigatis: etirã dde
aterialis hec & fluxa
corporis uita. semꝑ in
motu procedens. in hoc
Babet existendi uim.
atq potentiã: ut num¬
qua prorsus a motude¬
sinat. s ueluti fluuius quidã iuxta suũ
decurrens impetũ. plenũ quidẽ demons¬

Expanded text:
tit, cum aliqua pars corporis in natura non tit, cum aliqua pars corporis in natura non permanet. Et propter haec oblata est sermoni nostro proposita consequenter inspectio, per quam discamus in hominis constructione, a Deo quidem gubernari mentem, a mente vero materialem vitam nostram contineri, cum in natura persistit: si vero a natura discesserit, etiam cooperatione mentis eam privari necesse est. Sed revertamur rursus unde digressi sumus, quod si in ea quae a naturali constitutione  quidem quae vigent incolumis manet, impos vero fit in his quae non queunt vim ejus operationis excipere. Fas est autem et ex aliis rebus hujuscemodi dogmatis firmare sententiam: et nisi grave ac molestum est, praesentiam sermonis fatigatus etiam de cinatio. Materialis haec et fluxa corporis vita semper in motu procedens, in hoc habet existendi vim atque potentiam, ut nunquam prorsus a motu desinat, sed veluti fluvius quidam juxta suum decurrens impetum, plenum quidem demons
Abbreviated transcription (Latin):
trariã partẽ. natiurx fuerit facta conuersio.
Nec ad bonũ sũmũ eius desideriũ ꝓmouet¬
s in id declinat. ꝗd pulchritudine semꝑ
egere uideatus. Necesse est enĩ ad materi¬
eiꝰ deformitatẽ despectissimã. atq fedissimã
conformetur: id qđ similitudinẽ eius ao¬
sequitus S hȩc nobis quadã consequen¬
tia dicta sint: ꝑ inspectionẽ ꝓpositã sub¬
rogata.Hoc autẽ querebatua uttũ in
aliqua parte membroꝵ intellectualis uirtus.
locata sit: an ꝑ om̃s artus equa lance dis¬
currat His enĩ qui mentẽ. ut suꝑius dictũ
est localib includunt partib. & ad demons¬
trationẽ opinionis suȩ ꝓferont. qđ non
ꝓsꝑetur intellectus eoꝵ quib contra na¬
turã cerebri menbrana uexatua: ostem¬
dit ratio qł ꝑ om̃s partes bumane con¬
formationis sicut aptũ est unũ quodq
menbrũ naturaliter operetur Similiea
autẽ uis anime preter efficientiã subsis¬

Expanded text:
trariam partem naturae fuerit facta conversio, trariam partem naturae fuerit facta conversio, nec ad bonum summum desiderium ende declinat, quod pulchritudine semper egere videatur. Necesse est enim ad deformitatem materiei despectissimam atque foedissimam conformetur id quod similitudinem ejus assequitur. Sed haec a nobis quadam consequentia dicta sunt, per inspectionem propositam subrogata. Hoc autem quaerebatur, utrum in aliqua parte membrorum intellectualis virtus locata sit, aut per omnes artus aequa lance discurrat. His enim qui mentem ut superius dictum est localibus includunt partibus, et ad demonstrationem opinionis suae proferunt, quod non prosperetur intellectus eorum quibus contra naturam cerebri membrana vexatur, ostendit ratio quod per omnes partes humanae confirmationis, sicut aptum est unumquodque membrum, naturaliter operetur. Similiter autem vis animae praeter efficientiam subsis
Abbreviated transcription (Latin):
eulũ. idẽ bonitatis formã. atq uitutis¬
mens. post dorsum se ponens. abicit el¬
dem splendoris eximii claritatẽ: informi¬
tatem uero materiȩ in se prorsus aoso¬
mit. Et hoc modo fit mali natiuitas: bo¬
ni priuatione sub serpens. Bonũ est aũ
quicqͥd summo bono coniungitur. Quod
si excta similitudinẽ huiꝰ effectionis fuerit sint
bono ꝓculdubio ꝑmanebit. Cũ igit sal̃m
inspectã ratioem constet esse summũ bo¬
num. qđ uere bonũ est. mens aut̃ adima¬
ginẽ summi boni facta. ce ip̃a accepit ut
ei bene sit natura uero quã mens conti¬
necqͣsi q̃dã imago esse ꝓbatur imaginis:
ostenditur ꝑ hoc qd materiale ntm tunc
bene subsistat. atq contineatur. quando
a natura dispensatur & regitus. Iterũ uͦ
soluitu atq deicitur: quando eius ꝓui¬
sione priuatuꝵ simulꝙ ab omni copulati¬
one secludit᷑. Hoc ñ fit aliter: nisi cũ ad con¬

Expanded text:
culum, id est, bonitatis forma atque virtuticulum, id est, bonitatis forma atque virtutis post dorsum se ponens abjicit quidem splendoris eximii claritatem. Informitatem vero materiae in se prorsus assumit: et hoc modo fit mali nativitas, boni privatione subserpens. Bonum est autem, quidquid summo bono conjungitur, quod si extra similitudinem hujus effectionis fuerit, sine bono procul dubio permanebit. Cum igitur secundum inspectam rationem constat esse summum bonum quod vere bonum est, mens autem ad imaginem summi boni facta est, et ipsa accepit ut ei bene sit; statura vero quam mens continet, quasi quaedam imago esse probatur imaginis: ostenditur per hoc, quod materiale nostrum tunc bene subsistat atque bene contineatur, quando a natura dispensatur et regitur. Iterum vero solvitur atque dejicitur, quando ejus provisione privatur, simulque a boni copulatione secluditur; hoc autem non fit aliter nisi cum ad con
Abbreviated transcription (Latin):
dem rationem. ip̃am quoq naturã a m̃te
qua dispensatus & regitur. credimus
contineai. eiusq spetie decorã factã ueluti qͦo¬
dam speculũ speculi. Anatura quocsus¬
tineri hoc materiale nr̃ȩ substantie ꝓfue¬
mua: cirta quã eandẽ natura conspicitus.
Tũ igit᷑ alterũ contineatur ex altero: ꝓ hoc
om̃s illius sũmi &e ueri participatio congra¬
entee excurrit. ꝑ suꝑiorem. id quod inferius
uidetua exornans. Si quando uero buius bo¬
ne communionis fuerit facta diuulsio. &
etontrario suꝑior inferiora sectatua: tune
beformitas materiȩ tpsius apparet. cũ ana¬
tura cleseritur. Informis enĩ queda res& in
mitate eius simul & pulchritudo nature
corrũpitua. quȩ m̃tis uiuacitate decorat᷑.
dc sit ad ip̃am quoq mentẽ ꝑ nature de¬
fectum dlitiuatur materiei deformitas.ita
ut imago dei iam non possit inspici i bac
expressione figmenti: ueluti cͦddãnãꝙ spe¬

Expanded text:
dem rationem ipsam quoque naturam a mente, dem rationem ipsam quoque naturam a mente, qua dispensatur et regitur, credimus contineri ejusque specie decorari, factam veluti quoddam speculum speculi. A natura quoque sustineri hoc materiale nostrae substantiae profitemur, circa quam eadem natura conspicitur. Cum igitur alterum contineatur ex altero, per hos omnis illius summi et veri participatio congruenter excurrit, per superiorem id quod inferius videtur exornatum. Si quando vero hujus bonae communionis fuerit facta divulsio, et e contrario superior inferiora sectatur: tunc deformitas materiae ipsius appareat cum a natura deseritur. Informis enim quaedam res etmitate ejus simul, et pulchritudo naturae corripitur, quae mentis vivacitate decoratur: ac sic ad ipsam quoque mentem per naturae defectum derivatur materiei deformitas, ita ut imago Dei jam non possit inspici in hac impressione figmenti; veluti quoddam namque spe
Abbreviated transcription (Latin):
sum motũ eius almittere nequeunt. pre¬
tee effectũ oꝑationis existit. Naturaliter
enĩ quodã modo mens. apta est in his ñ¬
bris ꝓprie congruenterq uersari quȩ sua
sospitate uegetantur: ab his autẽ prorsus
alieuari. que quadã infirmitate uexata sunt.
tura. & mentis inspectione.
quã naturalis in hac
parte contemplatio.
ꝑ quã possumus ali¬
quid de utiliorib in¬
formari dogniatib.
& preminens. bonũ est. ip̃a diuinitas. ad
quã uniuersa recurrunt. quȩtũq boni de¬
siderio continentur: idcirto & mentẽ fate¬
mur. ut pote ad imaginẽ factã pulcherri¬
mi conditoris. quãdui similituoinẽ ꝑti¬
meue formȩ custodit. & ip̃am in optimis
prorsus existere. Si uero extra eã fuerit:
simul &e ea in qua erat pulchritudine
benudari. Si autẽ dicimus mentẽ simili¬
tudine pulchritudinis forme principa¬
lis ornari. ueluti quoddã speculũ premi¬
nentis inpressioẽ resplendens: iuxta eã¬

Expanded text:
sum motum ejus admittere nequeunt, praesum motum ejus admittere nequeunt, praeter effectum operationis existit. Naturaliter enim quodam modo mens apta est in his membris proprie congruenterque versari, quae sua sospitate vegetantur: ab his autem prorsus alienari, quae quadam infirmitate vexata sunt. tura et mentis inspectione. quam naturalis in hac parte contemplatio, per quam possumus aliquid de utilioribus informari dogmatibus.  ac praeminens bonum est ipsa Divinitas, ad quam universa recurrunt, quaecunque boni desiderio continentur, idcirco et mentem fatemur, ut pote ad imaginem factam pulcherrimi Conditoris, quamdam similitudinem primaevae formae custodire, et ipsam in optimis prorsus existere; si vero extra eam fuerit, simul et ea in qua erat pulchritudine denudari. Sicut autem dicimus mentem similitudine pulchritudinis formae principalis ornari, veluti quoddam speculum praeminentis impressione refulgens, juxta eam