comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eam: Dulcius illa niclul ẽ. Si cũ cõ¬
memoratur. talis ẽ : cũ habetur qua¬
lis ẽ e Si qui forte uultis seruare ca¬
ritatẽ fr̃s : ante om̃ia ne putetis
ab iectã & desidiosam. nec quadam
mansuetudine immo ñ mansuetu¬
dine. sed remissione & negligentia
seruari caritatẽ Non sic seruatur:
Non putes t̾c̃ te amare seruũ tuũ.
quando eũ ñ cedis : Aut tẽ te amare
filiũ tuũ. quando ei ñ das disci-¬
plina. aut tẽ te amare uicinũ tuũ
quando eũ ñ corripis. Non est ista
caritas: sed languor. ferueat caritas
ad corrigendũ: ad emendandũ. Sed
si sunt honi mores. delectent: si sunt
mali. emendentur corrigantur. Noli
inhomine amare errorẽ: sed lomi¬
nem Nominẽ eniꝰ d̾s fecit: errorẽ
ipsũ honio fecit. Ama illud qđ ds fe¬
cit: noli amare. qđ ipse homo fecit:
Cũ illud amas: illud tollis. Cũ illud
diligis: illud em̃das. Sed & si seuis
aliquando. fac ꝓpter correptionẽ di¬

Expanded text:
eam; dulcius illa nihil est. Si cum comeam; dulcius illa nihil est. Si cum commemoratur talis est, cum habetur qualis est? 11. Si qui forte vultis servare charitatem, fratres, ante omnia ne putetis abjectam et desidiosam; nec quadam mansuetudine, imo non mansuetudine, sed remissione et negligentia servari charitatem. Non sic servatur. Non putes tunc te amare servum tuum, quando eum non caedis; aut tunc te amare filium tuum, quando ei non das disciplinam; aut tunc te amare vicinum tuum, quando eum non corripis: non est ista charitas, sed languor. Ferveat charitas ad corrigendum, ad emendandum: sed si sunt boni mores, delectent; si sunt mali, emendentur, corrigantur. Noli in homine amare errorem, sed hominem: hominem enim Deus fecit, errorem ipse homo fecit. Ama illud quod Deus fecit, noli amare quod ipse homo fecit. Cum illud amas, illud tollis: cum illud diligis, illud emendas. Sed etsi saevis aliquando, propter correctionis di
Abbreviated transcription (Latin):
mutata ẽ : Cũ loquor. carnem
gero: in ipsa forma sũ in qua ꝓ¬
cessi. in ipsa forma estis in qua
uenistis. Laudatur caritas: & cla¬
matis. Certe nichil uidetis. Sed
quomͦ uobis placet. quando lau-¬
datis: sic uobis placeat. ut in cor-¬
de seruetis. Intendite enĩ quid
dicam: fr̃s: exhortor uos quantũ
dat dñs. ad magnũ thesaurũ. Si uob̾
ostenderetur aliqđ uasculũ ana-¬
glyplium. in auratũ. oꝑose factum.
& illiceret ocłos ur̃os. & duceret in se
intentionẽ cordis ur̃i. et placeret uo.¬
bis manus artificis. & pondus argenti.
& splendor metalli : ñne unꝰquisq
ur̃m diceret. o si haberẽ uasculũ
istud: Et sine causa diceretis: in po¬
testate enĩ ur̃a ñ erat: Aut si qͥsquã
uellet habere : cogitaret illud de
domo aliena furari. Laudatur cari-¬
tas uob̃. Si placet. habete: possidete:
Non opus ẽ. ut furtũ alicui faciatis.
ñ opus ẽ. ut emere cogitetis. Gratis
constat: Tenete eam: amplectimini

Expanded text:
mutata est cum loquor? Carnem mutata est cum loquor? Carnem gero, in ipsa forma sum in qua processi, in ipsa forma estis in qua venistis: laudatur charitas, et clamatis. Certe nihil videtis. Sed quomodo vobis placet quando laudatis, sic vobis placeat ut in corde servetis. Intendite enim quid dicam, fratres; exhortor vos, quantum dat Dominus, ad magnum thesaurum. Si vobis ostenderetur aliquod vasculum anaglyphum, inauratum, operose factum, et illiceret oculos vestros, et duceret in se intentionem cordis vestri, et placeret vobis manus artificis, et pondus argenti, et splendor metalli; nonne unusquisque vestrum diceret, O si haberem vasculum istud? Et sine causa diceretis, in potestate enim vestra non erat. Aut si quisquam vellet habere, cogitaret illud de domo aliena furari. Laudatur charitas vobis; si placet, habete, possidete: non opus est ut furtum alicui faciatis, non opus est ut emere cogitetis; gratis constat. Tenete eam, amplectimini
Abbreviated transcription (Latin):
aut faciat sibi aliquẽ quasi uenera¬
bilis formȩ senem:. Est qđ cogites¬
Nichil horũ cogites. Si uis uidere
dm̃: ds dilectio ẽ. Qualem faciem
habet dilectio : Qualem forma for¬
mã habet: Quałe staturã habet:
Quales pedes: quales manus habet:
Nemo potest dicere: Nabet tam̃
pedes: nã ipsi ducunt ad eccłam:
Habet manus : nã ipsȩ pauperi por-¬
rigunt. Habet oculos : nã inde in-¬
telligitur ille qui eget: Beatus
qui intelligit suꝑ egenũ & paupe¬
rem. Nabet aures : de quib dñs di-¬
cit. Qui habet aures audiendi au¬
diat. Non sunt menbra distincta
ꝑloca: sed intellectu simul uidet.
qui habet caritaten. Nabita. &
in haberis: mane. & manebitur inte
Quid enini fr̃s mei. quis amat qd̃
ñ uidet: Quare autẽ quando lau¬
clatur caritas. erigimini. acclama¬
tis. laudatis: Quid uobis ostendi:
Aliquos colores ꝓtuli: Aurũ &
argentũ ꝓposui: Gemiinas de thes¬
auris effudie Quid tale ostendi
ocłis ur̃is: Nũquid facies mea

Expanded text:
enerabilis formae senem. Nihil horum cogites. Est quod cogites, si vis videre Deum: Deus Dilectio est. Qualem faciem habet dilectio? qualem formam habet? qualem staturam habet? quales pedes habet? quales manus habet? Nemo potest dicere. Habet tamen pedes; nam ipsi ducunt ad Ecclesiam: habet manus; nam ipsae pauperi porrigunt: habet oculos; nam inde intelligitur ille qui eget: Beatus, inquit, qui intelligit super egenum et pauperem . Habet aures, de quibus dicit Dominus, Qui habet aures audiendi, audiat . Non sunt membra distincta per locos, sed intellectu totum simul videt qui habet charitatem. Habita, et inhabitaberis; mane, et manebitur in te. Quid enim, fratres mei, quis amat quod non videt? Quare autem quando laudatur charitas, erigimini, acclamatis, laudatis? Quid vobis ostendi? aliquos colores protuli? aurum et argentum proposui? gemmas de thesauris effodi? Quid tale ostendi oculis vestris? numquid facies mea
Abbreviated transcription (Latin):
uicem erigere potes. calces potes
mittere. sed ue tibi sine rectore:
quia libertas ista in bestias te mit¬
tit comedendõ. Hi. de minido
funt. Qui: Antixp̃i lam audi¬
stis qui sunt: & si ñ estis: cogno¬
scitis eos. Quisquis autẽ hoc est.
ñ cognoscit. Hide mundo st̃:
adeo de mundo loquintur. &
mundus cos audit: Qui st̃ qͥ
de mundo loquintur: Atten¬
dite contra caritatem. Q̾ ecce
audistis dñm dicentẽ. Si dimiseri.

Expanded text:
icem erigere potes, calces potes icem erigere potes, calces potes mittere: sed vae tibi sine rectore; quia libertas ista in bestias te mittit comedendum. 3. Hi de mundo sunt. Qui? Antichristi. Jam audistis qui sint. Et si non estis, cognoscitis eos: quisquis autem hoc est, non cognoscit. Hi de mundo sunt: ideo de mundo loquuntur, et mundus eos audit. Qui sunt qui de mundo loquuntur? Attendite qui contra charitatem. Ecce audistis Dominum dicentem, Si dimise
Abbreviated transcription (Latin):
Qnomͦ poterat filius dĩ animã suã ponere
ꝓnobis: nisi carne indueretur ubi mori pos¬
set: Quisquis ergo uiolat caritatẽ. qͥollib&
dicat lingua. uita ipsius negat xp̃m in carne
uenisse: & iste ẽ antixp̃c. ubi cũq fuerit: quo¬
cũq intrauerit: Sed quid dicit eis. qui ciues
sunt illius patriȩ. cui suspiramꝰ: Uicistis eũ:
Et unde uicert̃: Quia maior ẽ. qui ẽ in uo¬
bis: quã qui in hoc mundo. Ne uictoriã ui
rib suis tribuerent. & arrogantiȩ suꝑbia
uincerent᷑. quẽ cũq enĩ chabolus suꝑbũ fecerit
uincit: uolens eos seruare humilitatẽ. qͥd ait:
Uicistis eũ. lam om̃is homo qͥ audit uicisti.
erigit caput. erigit ceruicẽ. laudari
se uult. Nolite extollere: uide quis
eũ inte uigcit. Quare uicistiꝰ Quia
maior ẽ. qui ẽ in uobis: quã qui in
mundo. Ergo humilis porta dm̃
tuũ: esto ium̃tũ sessoris tui. Bonũ
tibi ẽ. ut ipse te regat: & ipse ducat.
Nã si ipsũ sessorẽ ñ habueris: cer-¬

Expanded text:
nim poterat Filius Dei animam suam ponere pro nobis, nisi carne indueretur, ubi mori posset? Quisquis ergo violat charitatem, quodlibet dicat lingua, vita ipsius negat Christum in carne venisse; et iste est antichristus, ubicumque fuerit, quocumque intraverit. Sed quid dicit eis qui cives sunt illius patriae cui suspiramus? Vicistis eum. Et unde vicerunt? Quia major est qui est in vobis, quam qui in hoc mundo. Ne victorus tribuerent, et arrogantia superbiae vincerentur quemcumque enim diabolus superbum fecerit, vincit, volens eos servare humilitatem, quid ait? Vicistis eum. Jam omnis homo qui audit, Vicistis, erigit caput, erigit cervicem, laudari se vult. Noli te extollere, vide quis in te vicit. Quare vicisti? Quia major est qui est in vobis, quam qui in hoc mundo. Esto humilis, porta Dominum tuum; esto jumentum sessoris tui. Bonum tibi est ut ipse regat, et ipse ducat. Nam si ipsum sessorem non habueris, cerv
Abbreviated transcription (Latin):
discipline fr̃s mei. robur. Nlores. fruc¬
tus. pulchritudo. Amenitas. pastus. potꝰ.
cibus. amplexis : sine satietate est.
Si sic nos delectat ꝑegrinos: in pa-¬
tria quomͦ gaudebimus: Curra¬
mus ergo fr̃s mei : & diligamus

Expanded text:
is, fratres mei, robur, flores, frucis, fratres mei, robur, flores, fructus, pulchritudo, amoenitas, pastus, potus, cibus, amplexus, sine satietate est. Si sic nos delectat peregrinos, in patria quomodo gaudebimus? 8. Curramus ergo, fratres mei, curramus
Abbreviated transcription (Latin):
castigationis obiurgat. litigat:
Aliquando uenitur ad hanc neces¬
sitatẽ: ut litiget. Ecce odiũ blan¬
ditur: & caritas litigat: Noli at¬
tendere uerba blandientis: & quasi
seuitiã obiurgantis. Uenã inspice.
radicẽ unde ꝓdeant. quęxe. Iil e blan¬
ditur. ut decipiat: iste litigat. ut
distendatur cor ur̃m Impetrate ado
ut diligatis in uicẽ om̃s homines.
etiã inimicos ur̃os diligatis. ñ quia
amore flagretis. siue in frẽm fac¬
tum. si ue inimicũ. ut fr̃ fiat dili¬
gendo Ubicũq frẽm diligits: ami¬
cum diligitis. lam tecũ ẽ: iam in
unitate etiã catholica tibi coniuns.¬
tus ẽ. Si bene uiuis. frẽm diligis
factũ exmimico Sed si diligis aliquẽ.
qui ñdum credidit xp̃o. aut sic
credit xp̃o. ut demones credunt.
rep̃hende uanitatẽ ipsius. Tu dilige.
& frat̃no amore dilige Nondum
est fr̃: sed ideo diligis. ut sit frat̾:
Ergo tota dilectio nr̃a. fraterna
est erga apianos: ergo om̃ia eius¬

Expanded text:
castigationis, objurgat, litigat: castigationis, objurgat, litigat: aliquando venitur ad hanc necessitatem ut litiget. Ecce odium blanditur, et charitas litigat. Noli attendere verba blandientis, et quasi saevitiam objurgantis; venam inspice, radicem unde procedant quaere. Ille blanditur ut decipiat, iste litigat ut distendatur cor vestrum; impetrate a Deo ut diligatis invicem. Omnes homines, etiam inimicos vestros diligatis: non quia amore flagretis, sive in fratrem factum, sive in inimicum, ut frater fiat diligendo. Ubicumque fratrem diligitis, amicum diligitis. Jam tecum est, jam in unitate etiam catholica tibi conjunctus est. Si bene vivis, fratrem diligis factum ex inimico. Sed diligis aliquem qui nondum credidit Christo, aut si credidit Christo, ut daemones credit; reprehendis vanitatem ipsius. Tu dilige, et fraterno amore dilige: nondum est frater, sed ideo diligis ut sit frater. Ergo tota dilectio nostra fraterna est erga Christianos, erga omnia
Abbreviated transcription (Latin):
pendet & ꝓpłiȩ. Ecce de quib pre-¬
ceptis narrat tota ista epła. Tene¬
te ergo dilectionem: & securi esto¬
te. Quid times ne facias male ali¬
cui: Quis male facit ei quẽ dili
git: Dilige: ñ potest fieri. nͥ bene
hoc facit: ñ seuitia. Sed forte cedis.¬
Ad disciplinã facis: quia amor ip-¬
sius dilectionis. ñ te ꝑmittit negli¬
gere in disciplinatũ. Et fit qͦda mͦ
quasi diuersus fructus. & contra¬
rius: ut aliqͣndo odiũ blandiatur.
& caritas seuiat. Nescio qui odit
iimicũ suũ : & fingit illi ami-¬
citiamꝰ Uidet illũ facere aliqͥd
mali: laudat. uult eũ ẽẽ p̃cipit̾ẽ.
nult eũ ire ꝑ abrupta cupiditatũ
suarũ: unde forte ñ redeat Lau-¬
dat. qm̃ laudatur peccator in de-¬
sideriis animȩ suȩ. ad hibet illi
unctionẽ ad ulationes suȩ. Ecce
odit. & laudat. Alter iudet amicũ
suũ tale aliquid facere: reuocat:
Siillũ ñ audiat: ꝓfertuerba etiã

Expanded text:
pendet et Prophetae . Ecce de quibus praependet et Prophetae . Ecce de quibus praeceptis narrat tota ista Epistola. Tenete ergo dilectionem, et securi estote. Quid times ne male facias alicui? Quis male git? Dilige, nec potest fieri, quin bene fhoc facit, non sAd disciplinam facis; quia amor ipsius dilectionis non te permittit negligere indisciplinatum. Et fit quodammodo quasi diversus fructus et contrarius, ut aliquando odium blandiatur, et charitas saeviat. Nescio quis odit inimicum suum, et fingit illi amicitiam: videt illum facere aliquid mali, laudat: vult eum esse praecipitem, vult caecum ire per abrupta cupiditatum suarum, unde forte non redeat; laudat, Quoniam laudatur peccator in desideriis animae suae ; adhibet illi unctionem adulationis suae: ecce odit, et laudat. Alter videt amicum suum tale aliquid facere, revocat; si illum non audiat, profert verba etiam
Abbreviated transcription (Latin):
eniꝰ frustra dictũ ẽ lllumina ocłos
meos. ne quando obdormiã in mor¬
te: Qui clauđt ocłos contra cari¬
tatem: ob dormiscunt in concupi¬
scentus delectationũ carnalium:
Euigila ergo. delectationes eniꝰ
ducare. bibere. luxuriari. ludere.
uenari Pompas istas uanas: om̃ia
mala sequuntur. Nũ qͥd nescinꝰ.
quia delectationes sunt: Quis ne¬
get. quia delectent: Sed plus
delectet lex di Clama contra ta¬
les suasores. Narrauert̃ mͥ in ui¬
sti delectationes suas: sed ñ sicut
lex tua dñe. Ista delectatio ma¬
net Non solũ manet quo ueniaᷤ.
sed etiã reuocat fugientẽ Hec
est enĩ delectatio dĩ: ut p̃cepta
eius serueniꝰ. lam audistis : in istis
duob p̃ceptis cota lex pendet &
ꝓpłiȩ. Quomͦ : Holuit te uidere
ꝑmultas paginas : in his duob
p̃ceptis cota lex pendet & ꝓpħiȩ
In quib duob p̃ceptis: Diliges
corde tuo. & ex
ipsũ. In liis duob p̃ceptis : tota lex

Expanded text:
enim frustra dictum est, Illumina oculos enim frustra dictum est, Illumina oculos meos, ne quando obdormiam in morte . Qui claudunt oculos contra charitatem, obdormiscunt in concupiscentiis delectationum carnalium. Evigila ergo. Delectationes enim ducare, bibere, luxuriari, ludere, venari: pompas istas vanas omnia mala sequuntur. Numquid nescimus quia delectationes sunt? Quis neget quia delectant? Sed plus diligitur lex Dei. Clama contra tales suasores, Narraverunt mihi injusti delectationes; sed non sicut lex tua, Domine. Ista delectatio manet. Non solum manet quo venias, sed etiam revocat fugientem. 7. Haec est enim dilectio Dei, ut praecepta ejus duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae. Quomodo noluit te dividere per multas paginas? In his duobus praeceptis tota Lex pendet et Prophetae. In quibus duobus praeceptis? Diliges corde tuo, et ex ipsum. In his duobus praeceptis tota Lex
Abbreviated transcription (Latin):
ceretur illi. quis ẽ finis quẽ uidi-¬
sti. latũ inquit mandatũ tuũ
ualde: Ipse ẽ finis. latitudo man-¬
dati. Latitudo mandati. caritas ẽ.
quia ubi caritas. ñ st̃ angustiȩ: In
ipsa latitudine erat apl̃s: cũ dice-¬
ret. Os nr̃m patet patet ad uos
o chorintii. cor nr̃m dilatatũ est.
ñ angustiamini in nobis Ideo ergo
latũ mandatũ ualde. Qđ ẽ latũ
mandatũ: Mandatũ nouũ do uobis:
ut uos inuicẽ diligatis. Caritas ergo
ñ angustatur. Uis ñ angustari in
t̾rae In lato habita. Quic quid enĩ
tibi fecerit fecerit homo. ñ te an-¬
gustat : quia illud diligis. qđ ñ
nocet homo. Dm̃ diligis : frat̾nitatẽ
diligis. legẽ dĩ diligis: eccłam
dĩ diligis. sempit̃na erit. Laboraᷤ
in t̾ra: sed ꝑuenies ad fructũ ꝓmis-¬
sum. Quis tibi tollit qđ diligis: Si
nemo tibi tollit qđ diligis: securus
dormis. immo securus uigilas. ne
dormiendo ꝑclas qđ diligis:. Non

Expanded text:
ceretur illi, Quis est finis quem vidiceretur illi, Quis est finis quem vidisti? Latum mandatum tuum valde . Ipse est finis, latitudo mandati. Latitudo mandati charitas est; quia ubi est charitas, non sunt angustiae. In ipsa latitudine erat Apostolus, cum diceret, Os nostrum patet ad vos, o Corinthii; cor nostrum dilatatum est: non angustamini in nobis . Ideo ergo latum mandatum tuum valde. Quod est latum mandatum? Mandatum novum do vobis, ut vos invicem diligatis. Charitas ergo non angustatur. Vis non angustari in terra? In lato habita. Quidquid enim tibi fecerit homo, non te angustat; quia illud diligis quod non nocet homo: Deum diligis, fraternitatem diligis, legem Dei diligis, Ecclesiam Dei diligis; sempiterna erit. Laboras in terra, sed pervenies ad fructum promissum. Quis tibi tollit quod diligis? Si nemo tollit tibi quod diligis, securus dormis: imo securus vigilas, ne dormiendo perdas quod diligis. Non
Abbreviated transcription (Latin):
laudetur sermo tuus quasi abs te :
quasi tuus. Sed quomͦ laudetur:
Quomͦ dicit psalmus. In dõ laula-¬
bo sermonẽ: in do laudabo uerbũ
Eax hoc fit: ut fiat in te qđ sequit᷑
Indo sꝑaui : ñ timebo quid faciat
michi liomo Quando eni om̃ia
tua in dõ laudantur: ñ timetur.
ne ꝑeat laus tua. quia ñ deficit
ds. Ds ergo trahet ipsam Uidete
fr̃s. quanta transimus : in quib
ñ est fuus. Nis utimur quasi
in uia: quasi in mansionibus sta.¬
bulorũ reficiiur. & transimus
Ubi ergo finis: Dilectissimi.
filii dĩ sumus: & ñdũ apparuit
quid erimꝰ. hic dictũ ẽ in hac
epła Ad huc ergo in uia sumꝰ:
ad huc quacũq uenerimus tran-¬
sire debemus usq quo ꝑ ueni am
ad aliquẽ finem. Scimus. qui a
cũ apparuerit. similes ei erimꝰ:
qm̃ uidebimus eũ sicuti ẽ Iste
finis. Ibi ꝑpetua laudatio: ibi
semꝑ allelua sine defectu Ergo
ipsũ finẽ dixit in psalmo. Om̃is con¬
sumationis uidi finẽ. Et quasi di¬

Expanded text:
laudetur sermo tuus quasi abs te, laudetur sermo tuus quasi abs te, quasi tuus. Sed quomodo laudetur? Quomodo dicit Psalmus, In Deo laudabo sermonem, in Deo laudabo verbum. Ex hoc fit ut fiat in te quod sequitur, In Deo speravi, non timebo quid faciat mihi homo . Quando enim omnia tua in Deo laudantur, non timetur ne pereat laus tua; quia non deficit Deus. Ergo transi et ipsam. 6. Videte, fratres, quanta transimus, in quibus non est finis. His utimur quasi in via; quasi in mansionibus stabulorum reficimur, et transimus. Ubi ergo finis? Dilectissimi, filii Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus; hic dictum est, in hac Epistola. Adhuc ergo in via sumus; adhuc quocumque venerimus, transire debemus, usquequo perveniamus ad aliquem finem. Scimus quia cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est . Iste finis; ibi perpetua laudatio, ibi semper Alleluia sine defectu. Ergo ipsum finem dixit in Psalmo, Omnis consummationis vidi finem. Et quasi di
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ est enim ista salus corporis.
quȩ morte ꝑiitur. quȩ egritu¬
dine debilitatur: Friuola. mor¬
talis. fluxa: Quere illam : ne
impechat forte morbida ualitu¬
do. oꝑa tua bona: Ergo ñ est ibi
finis : quia ꝓpter aliud quęritur:
Quic quid ꝓpter aliud quęritur.
ñ est ibi finis. Quic quid ꝓpter
se & gratis quęritur : ibi est fi-¬
nis. Queris honores. forte ad ali¬
quid agendũ quęris: ut ꝑagas
aliquid. ut placeas dõ Noli ipsũ
honoren amare : ne ibi remaneas:
Queris laudem. Si dĩ queris : be¬
ne facis. Si tuã quęris: male fa-¬
cis. Remanes in uia. Sed amaris¬
& tu: laudaris & tu Noli gratu.¬
lari: quando in te laudaris. Lau-¬
date in dño. ut cantes. In dño
laudabitur aninia mea. Sermonẽ
aliquẽ homini bonũ dicis: et lau-¬
datur sermo tuus. Non laudat᷑ qͣsi
tuus: ñ ẽ ibi finis: Si ibi ponis finẽ.
finiris: sed ñ finiris. quasi ꝑficiaris.
sed finiris. ut consumaris. Ergo ñ

Expanded text:
Quae est enim ista salus corporis, Quae est enim ista salus corporis, quae morte perimitur, quae aegritudine debilitatur, frivola, mortalis, fluxa? Quaere illam, ne impediat forte morbida valetudo opera tua bona. Ergo non est ibi finis; quia propter aliud quaeritur. Quidquid propter aliud quaeritur, non est ibi finis: quidquid propter se et gratis quaeritur, ibi est finis. Quaeris honores; forte ad aliquid agendum quaeris, ut peragas aliquid, ut placeas Deo: noli ipsum honorem amare, ne ibi remaneas. Quaeris laudem? Si Dei quaeris, bene facis: si tuam quaeris, male facis; remanes in via. Sed ecce amaris tu, laudaris: noli gratulari quando in te laudaris; laudare in Domino, ut cantes, In Domino laudabitur anima mea . Sermonem aliquem bonum dicis, et laudatur sermo tuus? Non laudetur quasi tuus, non est ibi finis. Si ibi ponis finem, finiris: sed non finiris quasi perficiaris, sed finiris ut consumaris. Ergo non
Abbreviated transcription (Latin):
nis finitur: ut ñ sit: tunca finitur.
ut ꝑfecta sit. Ergo sic audite finẽ
& quando legitur psalmus: & au¬
ditis. infinẽ psalmus dauid Assidue
auditis hoc in psalmis: & debetis
nos se quod auditis. Quid ẽ infi-¬
nẽ : finis enĩ legis xp̃c est: ad
iustitiã om̃i credenti Et quid ẽ
&e pater & filius ae sp̃s sc̃s unũ st̃.
lbitibi finis ẽ: alibi uia ẽ. Noli
herere inuia. ut ñ possis ꝑuenire
ad finẽ Ad quic quid aliud uene¬
ris. transi: usq quo ꝑuenias ad
finẽ. Quis est finis : Michi autẽ
adhȩrere dõ bonũ ẽ. Ad hęsisti
d̾o: finisti uiã: ꝑ manebis in patria
Intendite. Pecuniã aliquis quęrit.
ñ sit ibi finis. Transi tanquã pere¬
grinus : quȩre ubi transigas. ñ
ubi remaneas. Si autẽ amas ꝑ aua¬
riciã implicatus es: et erit tibi
auaritia catena pedum. ultra
ꝓ gredi ñ potes. Transi ergo &
hoc: quęre finem. Salutem corporiˢ
quęris: ad huc noli ibi remanere

Expanded text:
nis finitur ut non sit, tunica finitur nis finitur ut non sit, tunica finitur ut perfecta sit. Ergo sic audite finem, et quando legitur Psalmus, et auditis, In finem Psalmus David. Assidue auditis hoc in Psalmis, et debetis nosse quod auditis. Quid est, in finem? Finis enim Legis Christus est, ad justitiam omni credenti . Et quid est,  Pater et Filius et Spiritus sanctus unum sunt. Ibi tibi finis est: alibi via est. Noli haerere in via, et non pervenire ad finem. Ad quidquid aliud veneris, transi usquequo pervenias ad finem. Quid est finis? Mihi autem adhaerere Deo bonum est . Adhaesisti Deo, finisti viam; permanebis in patria. Intendite. Pecuniam aliquis quaerit; non sit tibi finis: transi tanquam peregrinus. Quaere ubi transeas, non ubi remaneas. Si autem amas, per avaritiam implicatus es: erit tibi avaritia catena pedum; ultra progredi non potes. Transi ergo et hoc; quaere finem. Salutem corporis quaeris, adhuc noli ibi remanere.
Abbreviated transcription (Latin):
Si hoc laudabile ẽ: oculos carnis quȩramꝰ a dño tã acutos. ut aliquẽ
cũ uenerimus ad eam re-
consũmationis uidi finẽ Dixit: om̃is
consũmationis uidi finẽ Quid uide¬
rat iste : Putamus. ascenderat in uer-¬
ticem alicuius altissimi & acutissimi
ideo dixit. om̃is consũmationis uidi
finẽ: Noli ire longe. Ecce dico tibi
Ascende in montẽ : et uide finem:
inde finẽ om̃is consũmationis. Quis
est iste finis: Paulũ int̾roga. finis
autẽ p̃cepti est caritas : de corde pu-¬
ro. et conscientia bona. et fide ñ fic-
ta: Alio loco. Plenitudo autẽ legis.
caritas. Quid tam finitũ et termi-¬
natũ. quã plenitudo: Et enim fr̃s.
finẽ boni laudabiliter nolite pu-¬
tare con sũptionẽ. sed consũmationẽ.
Aliter enĩ dr̃. finiui panẽ : aliter¬
dr. finiui tunicã Finui panẽ man¬
ducando: finiui tunicã intexendo.
Et ibi finis sonat. & illic finis sonat:
sed tam̃ panis finitur. ut consumat᷑.
tunica finitur. ut consũmetur Ra¬

Expanded text:
Si hoc laudabile est, oculos carnis quaeramus a Domino tam acutos, ut aliquem cum venerimus ad eam requconsummationis vidi finem . Dixit, Omnis consummationis vidi finem: quid viderat iste? Putamus, ascenderat in verticem alicujus altissimi ideo dixit, Omnis consummationis vidi finem? ascende in montem, et vide finem. inde finem omnis consummationis. Quis est iste finis? Paulum interroga: Finis autem praecepti est charitas de corde puro, et conscientia bona, et fide non ficta ; et alio loco, Plenitudo autem legis charitas . Quid tam finitum et terminatum quam plenitudo? Etenim, fratres, finem ponit laudabiliter. Nolite putare consumptionem, sed consummationem. Aliter enim dicitur, Finivi panem; aliter Finivi tunicam. Finivi panem manducando; finivi tu nicam intexendo. Et ibi finis sonat, et illic finis sonat: sed tamen panis finitur ut consumatur, tunica finitur ut consummetur; pa
Abbreviated transcription (Latin):
fidem. Tu es petrus: & suꝑ hanc pe¬
trã ȩdificabo eccłam meã. Quid
ẽ. suꝑ hanc petrã edificabo ȩccłam
meã: Suꝑ hanc fidem: suꝑ id
bo eccłam mea̾ Magna laus.
Ergo dicit petrus. tu es ap̃c filiꝰ
dĩ uiui: dicunt & demones. sci¬
mus qui sis filius dĩ. sc̃s cłi Hoc
petrus: hocꝰ demones Eadem uer¬
ba: ñ idem animus. Et unde con¬
stat: Qm̃ petrus hoo cũ dilec¬
tione dicebat quia fides xp̃iami
cũ dilectione ẽ: demonis autẽ.
sine dilectione. Quomͦ sine de¬
lectione: Hoc dicebat petrus.
ut. xp̃m amplecteretur: hoc dice¬
bant demones ut xp̃c ab eis rece¬
deret: Naniq anteꝗ dicerent sci¬
mus qui scis filius dĩ : quid nobis
& tibi ẽ dixerunt: quid uenisti
ante tempus ꝑdere nos: Aliud ẽ
ergo confiteri xp̃m ut teneas
xp̃m : Aliud confiteri xp̃m ut re¬
pellas a te xp̃m Ergo uidetis. quia
quod mͦ hic dicit. qui credit: ꝓpria
ltaq fr̃s. nemo hereticoꝵ dicat
uobis: & nos credimus: Ideo eniꝰ

Expanded text:
s, et super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam . Quid est, super hanc petram aedificabo Ecclesiam meam? Super hanc fidem, super ibo Ecclesiam meam. Magna laus! Ergo dicit Petrus. Tu es Christus Filius Dei vivi: dicunt et daemones, Scimus qui sis, Filius Dei, sanctus Dei. Hoc Petrus, hoc et daemones: eadem verba, non idem animus. Et unde constat quia hoc Petrus cum dilectione dicebat? Quia fides christiani cum dilectione est; daemonis autem sine dilectione. Quomodo sine dilectione? Hoc dicebat Petrus, ut Christum amplecteretur: hoc dicebam daemones, ut Christus ab eis recederet. Nam antequam dicerent, Scimus qui sis; tu es Filius Dei: Quid nobis et tibi est, dixerunt? Quid venisti ante tempus perdere nos ? Aliud est ergo confiteri Christum, ut teneas Christum, aliud confiteri Christum, ut repellas a te Christum. Ergo videtis quia quomodo hic dicit, Qui credit, propria s. Nemo hereticorum dicat vobis: et nos credimus. Ideo enim
Abbreviated transcription (Latin):
illude Et om̃is qui diligit geni¬
torem : diligit eũ qui genitus est
ab ipso. Scatim fidei conuinxit
dilectionẽ: qm̃ sine dilectione fi
des inanis ẽ Cũ dilectione fides
xp̃iani: sine dilectione fides de-¬
monis. Qui autẽ non credunt:
peiores sunt quã demones. & tar¬
diores quã demones. Nescio quis
ñ uult credere in xp̃m : ad huc
nec demones imitatur. Qui autẽ¬
demones imitatur: iã credit in xp̃m.
sed odit xp̃m Nabet confessionẽ
fidei intimore pęnȩ: ñ in amore
coronȩ Nam & illi pimiri timebanł
Adde huic fidei dilectionem: ut
fiat fides. qualem dicit apłs paulus:
fides. quȩ ꝑ dilectionẽ oꝑatur
In uenisti ap̃ianũ. in uenisti ci-

Expanded text:
in illum? et omnis qui diligit Genitorem, diligit eum qui genitus est ab ipso. Statim fidei conjunxit dilectionem, quia sine dilectides inanis est. Cum dilectione fides christiani, sine dilectione fides daemonis: qui autem non credunt, pejores sunt quam daemones, et tardiores quam daemones. Nescio quis non vult credere in Christum; adhuc nec daemones imitatur. Jam creemones imitatur. Jam credit in Christum, sed odit Christum; habet confessionem fidei in timore poenae, non in amore coronae: nam et illi puniri timebant. Adde huic fidei dilectionem, ut fiat fides qualem dicit Apostolus Paulus, Fides quae per dilectionem operatur : invenisti christianum, invenisti civem
Abbreviated transcription (Latin):
mus. quia diffunditur ȩccła Dis-¬
putatur contra: & dr nobis. Tra-¬
ditor es. Cuius rei traditor sũ:¬
ñ credis. ego tibi crediturus
sũ. maledicenti parentib meise
Uis ut credã tibi de traditorib:
pͥus debet credi: & p̃c eccl̾am
suã toto orbe diffudit. Si ego di-¬
co: cont̾ẽ ne. Si euangeliũ loquit᷑.
caue. Quid dicit euangeliũ :

Expanded text:
mus qua diffunditur Ecclesia: dismus qua diffunditur Ecclesia: disputatur contra, et dicitur nobis, Traditores. Cujus rei traditores? Cnon credis: ego tibi crediturus sum maledicenti parentibus meis? Vis ut credam tibi de traditoribus?prius debet credi? Christus Ecclesiam suam toto orbe diffudit: ego dico, contemne; Evangelium loquitur, cave. Quid dicit Evangelium?
Abbreviated transcription (Latin):
cliro autẽ ipsius iacet cadauer
sine sensu: & custodiuntur uer¬
ba nouissima morientis. Quid
sibi sperant illi. qui uerba nouis¬
sima sedentis in cęlo ñ custodiuts
uidentis desuꝑ. an cont̾e nantur.
an ñ contẽ nantur. illius qui di-¬
xit. saule saule quid me ꝑseque¬
ris: qui seruat ad iudiciũ. quic qͥd
uidet pati membra sua: Et qͥd
nos facimꝰ inquiunt: Nos sumus
passi ꝑsecutionẽ. ñ fecimꝰ : uos fe¬
cistis. O miseri. pͥmo quia diui-¬
sistis eccłam : maior ẽ machera
lingue. quã ferri. Suꝑba fuit¬
agar ancilla sarȩ. & afflicta ẽ
a dña sua ꝓpter suꝑbiã. Discipli¬
na erat illi: ñ pena: Adeo cũ
recessisset a dña sua. quid ei di¬
xit angłs: Reũtere. ad dñam
tua̾. Sic ergo carnalis anima
tanꝗͣ ancilla suꝑba. si forte ali¬
quas molestias passa es ꝓpter
disciplinã. quid insanis: Redi
ad dñam tuã: tene dñicã pacem:
Ecce ꝓferuntur ȩuangelia : legi¬

Expanded text:
cro autem ipsius jacet cadaver cro autem ipsius jacet cadaver sine sensu; et custodiuntur verba novissima morientis. Quid sibi sperant illi qui verba novissima sedentis in coelo non custodiunt, videntis desuper an contemnantur, an non contemnantur? illius qui dixit, Saule, Saule, quid me persequeris? qui servat ad judicium quidquid videt pati membra sua? 10. Et quid nos fecimus, inquiunt? nos sumus passi persecutionem, non fecimus. Vos fecistis, o miseri: primo, quia divisistis Ecclesiam. Major est machaera linguae quam ferri. Superba fuit ancilla Sarae Agar; et afflicta est a domina sua propter superbiam. Disciplina erat illa, non poena. Ideo cum recessisset a domina sua, quid ei dixit angelus? Revertere ad dominam tuam . Sic ergo carnalis anima, tanquam ancilla superba, si forte aliquas molestias passa es propter disciplinam, quid insanis? Redi ad dominam tuam, tene dominicam pacem. Ecce proferuntur Evangelia, legi
Abbreviated transcription (Latin):
uer in sepulclirũ. Heredes ipsius.
quomͦ memi nert̃ nouissima uer¬
ba morientis: Quomͦ: Si qͥs existat
qui dicat eis. nolite facere. quid
qđ mͥ pader m̃s efflans animã
nouissime mandauit. qđ ultimũ
sonuit in aures meas. ꝓficiscente
huinc patre meo: Que uis alia uer¬
ba ipsius. aliter possũ habere: no¬
uissima uerba me plus tenent.
Non eũ uidi amplius: ñ audiu
loquentẽ fr̃s mei. cogitate uisce¬
ribus xp̃ianis. Si heredib tam
sunt dulcia. tã grata. tã magni
ponderis uerba ituri in sepulchrũ:
heredib xp̃i qualia debent ẽẽ
uerba nouissima. ñ redituri in
sepulchrũ. sed ascensuri in cęlũ:
Nãq ille qui uixit & mortuus
est: rapitur ad alia loca anima
ipsius. corpus ipsius ponitur in
t̾ra. An fiant illa uerba. an ñ fiais.
ñ ad eũ ꝑtinet: Iã aliud agit:
aut aliud patitur: Aut in sinu
abrahȩ gaudet: aut in igne et̃no
aquȩ modicũ desiderat. In sepul-¬

Expanded text:
ver in sepulcrum. Haeredes ipsius ver in sepulcrum. Haeredes ipsius quomodo meminerunt novissima verba morientis? Quomodo, si quis existat qui dicat eis, Nolite facere: quid quod mihi pater meus efflans animam novissime mandavit, quod ultimum sonuit in aures meas, proficiscente hinc patre meo? Quaevis alia verba ipsius aliter possum habere, novissima verba me plus tenent: non eum vidi amplius, non audivi loquentem. Fratres, cogitate visceribus christianis, si haeredibus sunt tam dulcia, tam grata, tam magni ponderis verba ituri in sepulcrum; haeredibus Christi, qualia debent esse verba novissima, non redituri in sepulcrum, sed ascensuri in coelum! Namque ille qui vixit et mortuus est, rapitur ad alia loca anima ipsius, corpus ipsius ponitur in terra: an fiant illa verba, an non fiant, non ad eum pertinet; jam aliud agit, aut aliud patitur: aut in sinu Abrahae gaudet, aut in igne aeterno aquae modicum desiderat ; in sepul
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sentaberis. & quando erit regnũ
ifrahiel: respondit iturus. Non est
ur̃m scire tempus qd pater po
dete ubi se calcari ñ uult. Eteri-¬
tis mͥ testes in hurłm . & in totã iu¬
deã & samariã: & usq in totã ter-¬
ram. Ecce quo iaceo qui ascendo:
Ascendo enĩ. quia caput sũ : iacet
ad huc corpus meũ. Quia iacet
ꝑ totã terrã: caue ne ꝑcutias.
caue. ne uioles: caue. ne calces No-¬
uissima xp̃i uerba sunt ista. itu¬
ri in cęlũ. Considerate languentẽ
in lecto hominẽ. in domo sua¬
iacentẽ & maceratũ egritudine.
ꝓximũ morti. anelantẽ. iã animã
quodã mͦ int̾ dentes habentẽ : qui
forte sollicitus de aliqua re cara
sibi. quã multũ diligit. ueniat illi
in mentẽ: & uocet heredes suos. &
dicat. Rogo uos: facite hoc Tenet
quodamͦ uiolent̾ animã : ne ante
exeat quã illa uerba firmentur:
Cũ illa nouissima uerba dictaue.¬
rit: efflat animã. tollitur cada¬

Expanded text:
esentaberis, et quando regnum esentaberis, et quando regnum Israel? respondit iturus, Non est vestrum scire tempus quod Pater posdete ubi se calcari non vult: Eritis mihi testes in Jerusalem, et in totam Judaeam, et Samariam, et usque in totam terram . Ecce qua jaceo qui ascendo. Ascendo enim, quia caput sum: jacet adhuc corpus meum. Qua jacet? Per totam terram. Cave ne percutias, cave ne violes, cave ne calces: novissima verba Christi sunt ista, ituri in coelum. Considerate languentem in lecto hominem, in domo jacentem, et maceratum aegritudine, proximum morti, anhelantem, jam animam quodammodo inter dentes habentem, qui forte sollicitus de aliqua re chara sibi, quam multum diligit, veniat illi in mentem, et vocet haeredes suos et dicat, Rogo vos, facite hoc. Tenet quodammodo violenter animam, ne ante exeat quam illa verba firmentur. Cum illa verba novissima dictaverit, efflat animam: tollitur cada
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlum die quadragesimo cõmen-¬
dauit corpus suũ qđ habebat
iacere : quia uidit multos hono-¬
raturos se qui ascendit in celũ.
& uidit. quia lonor ipsorũ in-¬
utilis ẽ: si conculcant menbra
ipsius int̾ra. Et nequis erraret.
& cũ adoraret caput incęlo. cal¬
caret pedes in t̾ra : dixit ubi eẽnt
menbra ipsius. Ascensurus enim
dixit uerba nouissima: post ipsa
uerba ñ ẽ locutus in t̾ra. Ascen.¬
surũ caput in cęlo. cõmendauit
menbra int̾ra: & discessit lam ñ
in uenis loqui xp̃m in t̾ra: In ue¬
nis illũ loqui. sed de celo. Et de
ipso cęlo quare: Quia menbra.
calcabantur in t̾ra. Per sec utori
eniꝰ saulo dixit desuꝑ. Saule sau¬
le. quid me ꝑsequeris: Ascendiin
cęlũ: sed adhuc in t̾ra iaceo Hic
ad dexterã patris sedeo: ibi ad huc
esurio. & sitio. ꝑegrinus sũ. Quomͦ
ergo corpus cõmendauit in t̾ra.
ascensurus e Cũ int̾rogarent illũ
discipuli. dñe si intempore hoc¬

Expanded text:
coelum die quadragesimo, commencoelum die quadragesimo, commendavit corpus suum qua habebat jacere, quia vidit multos honoraturos se, quia ascendit in coelum; et vidit quia honor ipsorum inutilis est, si conculcant membra ipsius in terra. Et ne quis erraret, et cum adoraret caput in coelo, calcaret pedes in terra, dixit ubi essent membra ipsius. Ascensurus enim dixit verba novissima; post ipsa verba non est locutus in terra. Ascensurum caput in coelum commendavit membra in terra, et discessit. Jam non invenis loqui Christum in terra: invenis illum loqui, sed de coelo. Et de ipso coelo quare? Quia membra calcabantur in terra. Persecutori enim Saulo dixit desuper, Saule, Saule, quid me persequeris ? Ascendi in coelum, sed adhuc in terra jaceo: hic ad dexteram Patris sedeo; ibi adhuc esurio, sitio, et peregrinus sum. Quomodo ergo corpus commendavit in terra ascensurus? Cum interrogarent illum discipuli, Domine, si hoc in tempore pra
Abbreviated transcription (Latin):
tereret pedes tuos : uolens tibi
tenere caput. & osculari Non¬
ne inter uerba honorantis cla-¬
mares & diceres. quid facis ho¬
mo: calcas me e Non diceres cal¬
cas caput meũ. quia caput ho¬
norabat. sed plus clamaret
caput ꝓ menbris calcatis. quam
ꝓse quia honorabatur. Nonne cla-¬
mat ipsũ caput: nolo honorẽ tuũ.
tes. Quare te calcaui: Dic illi ca-¬
piti. Te osculari uolui: amplecti
uolui. Sed ñ uides o stulte. quia
quod uis amplecti: ꝑ quandã cõpa¬
gem unitatis ꝑ̃uenit ad id qđ̃ cal¬
cas: Sursũ me honoras: iusũ me
calcas. Plus dolet qd̃ calcas. quã
gaudeat qđ honoras : quia et qđ
honoras. dolet ꝓ eis quos calcas.
Quomͦ clamat lingua : Dolet
mͥ. Non dicit dolet pedi meo:
sed dolet mͥ Dicito. o lingua. qͥs
te te tigite Quis te ꝑcussit: Quis
stimulauit: Quis pupugit:
Nemo sed coniuncta sũ eis qui
calcantur: Quomͦ uis ñ doleã.
quando ñ sũ separata: Dñs ergo
nr̃ iłic xp̃c ideo ascendens in

Expanded text:
tereret pedes tuos, volens tibi tereret pedes tuos, volens tibi tenere caput et osculari. Nonne inter verba honorantis clamares, et diceres, Quid facis, homo? calcas me. Non diceres, Calcas caput meum, quia caput honorabat, sed plus clamaret caput pro membris calcatis quam pro se, quia honorabatur. Nonne clamat ipsum caput: Nolo honorem tuum, tes, Quare te calcavi? Dic illud capiti: Te osculari volui, amplecti volui. Sed non vides, o stulte, quia quodvis amplecti per quamdam compagem unitatis pervenit ad id quod calcas? Susum me honoras, jusum me calcas. Plus dolet qgaudet quod honoras; quia quod honoras, dolet pro eis quos calcas. Quomodo clamat lingua? Dolet mihi. Non dicit, Dolet pedi meo; sed, Dolet mihi, dicit. O lingua, quis te tetigit? quis percussit? quis stimulavit? quis pupugit? Nemo, sed conjuncta sum eis quae calcantur. Quomodo vis non doleam, quando non sum separata? 9. Doristus ideo ascendens in
Abbreviated transcription (Latin):
nobis. Cõpletũ ẽ ergo qđ scrip¬
& resurgere tercia die a mortuiᷤ.
Corpus ipsius ubi iacet: Mem¬
bra ipsius ubi laborant: Ibi eẽ
debes: ut sub capite sis. Et p̃dica¬
ri in nomine eius penitentiam
& remissionẽ peccatoꝵ in om̃s gen¬
tes: incipientib ab hirłm. Ubi
diffunditur caritas tua: Dicit
mandatũ tuũ ualdẽ & nescio
quis ponit in
africa fines ca¬
ritatis : Pa¬
tende caritatẽ
ꝑ totũ orbem. siuis xp̃m ama¬
re: quia menbra xp̃i ꝑ orbem ia¬
cent. Si amas partẽ: diuisus es:
Si diuisus es. in corpore ñ es S
incorpore ñ es: sub capite ñ es
Quid ꝓdest. quia credis & blas¬
phemas: Ad oras illũ in capite.
blasphemas in corpore. Amat
ille corpus suũ. Si tu te p̃cidisti
a corpore ipsius: caput ñ se p̃ci¬
dit a corpore suo. Si ne causa
me honoras. clamat: caput tibi¬
desuper: sine causa me honoras
tanquã si uellet tibi aliquis os-¬
culari caput. & calcare tibi pe¬
des: Forte caligis clauatis con¬

Expanded text:
Completum est ergo quod Scripet resurgere tertia die a mortuis. Corpus ipsius ubi jacet? Membra ipsius ubi laborant? Ubi esse debes, ut sub capite sis? Et praedicari in nomine ejus poenitentiam et remissionem peccatorum per omnes gentes, incipiens ab Jerusalem . Ibi diffundatur charitas tua. Dicit mandatum tuum valde; et nescio quis ponit in Africa fines charitatis! Extende charitatem per totum orbem, si vis Christum amare; quia membra Christi per orbem jacent. Si amas partem, divisus es: si divisus es, in corpore non es: si in corpore non es, sub capite non es. Quid prodest quia credis, et blasphemas? Adoras illum in capite, blasphemas in corpore. Amat ille corpus suum. Si tu te praecidisti a corpore ipsius, caput non se praecidit a corme honoras, clamat tibi caput desuper; sine causa me honoras. Tanquam si vellet aliquis tibi osculari caput, et calcare tibi pedes. Forte caligis clavatis con
Abbreviated transcription (Latin):
celoꝵ: & quȩ solueris in t̾ra. soluta
ert̃ in celoͥs. & quȩ ligaueris in
t̾ra. ligata ert̃ & in cęlis Qua dif¬
funditur ista remissio peccatoꝵ:
Per om̃s gentes: incipiens ab lirłm:
Ecce credo xp̃o. Sed quia intel¬
ligis. si credideris xp̃o. ñ te hab̾e
quid dicas de traditorib: tibi uis
ut credã & parentib meis male-¬
dicenti. quã tu credas xp̃o p̃dicanti:¬

Expanded text:
coelorum: et quae solveris in terra, soluta erunt et in coelis; et quae ligaveris in terra, ligata erunt et in coelis . Qua diffunditur ista remissio peccatorum? Per omnes gentes, incipiens ab Jerusalem . Ecce crede Christo. Sed quia intelligis, si credideris Christo, non te habere quod dicas de traditoribus; tibi vis ut credam parentibus meis maledicenti, quam tu credas Christo praedicenti
Abbreviated transcription (Latin):
frẽm diligis. & xp̃m ñ diligis. Quo¬
modo quando mbra xp̃i diligis
Cũ ergo membra xp̃i diligis: xp̃m¬
ligis. Cimi filium dei diligis: & pa-¬
trem diligis. Non potest ergo separa-¬
ri dilectio Elige tibi quid diligas:¬
sequuntur te cȩtera Si dicas dm̃
solũ diligo. dm̃ patrẽ : mentiris:
Si diligis. ñ solum diligis: sed si
diligis patrem. diligis & filiũ łcce
inquis diligo patrem. & diligo fi¬
lium. sed hoc solũ. Patrem dm̃. &
qui ascendit in celos & sedet ad
dexterã patris. illud uerbũ ꝑ qd
facta sunt om̃ia. & uerbũ caro
factũ ẽ & habitauit in nobis: hoc
solũ diligo. Mentiris. Si diligis¬
enim caput: diligis et menbra:
Si autẽ menbra ñ diligis : nec ca¬
put diligis. Non expauescis uocẽ
capitis de cęlo lamantẽ ꝓ men¬
bris suis. saule saule. quid me ꝑ¬
sequeris : Persecutorem suũ uoca
lam quȩ sunt menbra eius nostis
fr̃s: Ipsa ẽ ęccła di In hoc cag¬

Expanded text:
fratrem diligis, et Christum non diligis? Quofratrem diligis, et Christum non diligis? Quomodo, quando membra Christi diligis? Cum ergo membra Christi diligisligis; cum Filium Dei diligis, et Patrem diligis. Non potest ergo separari dilectio. Elige tibi quid diligasequuntur te caetera. Dicas, Deum solum diligo, Deum Patrem. Mentiris: si diligis, non solum diligis; sed si diligis Patrem, diligis et Filium. Ecce, inquis, diligo Patrem, et diligo Filium: sed hoc solum, Patrem Deum et qui ascendit in coelos, et sedet ad dexteram Patris, illud Verbum per quod facta sunt omnia, et Verbum caro factum est, et habitavit in nobis ; hoc solum diligo. Mentiris: si enim diligis caput, diligis et membra; si autem membra non diligis, nec caput diligis. Non expavescis vocem capitis de coelo clamantem pro membris, Saule, Saule, quid me persequeris ? Persecutorem suum vocavJam quae sunt membra ejus, nostis, fratres; ipsa est Ecclesia Dei. In hoc cog
Abbreviated transcription (Latin):
mus filios dĩ: quasi dicturus eẽt.
in hoc cognoscimus. quia diligimus
filiũ dĩ: Filios dĩ dixit. qui filiũ
di paulo ante dicebat. quia filui
di corpus sunt unici filu dĩ. et cũ
ille caput. nos membra: unus est
filius di Ergo qui diligit filiosłi.
filium dĩ diligit: et qui diligit
filiũ di. patrem diligit: Nec potest
quisquã diligere patrem. nͥ dili¬
gat filiũ: et qui diligit filiũ. di¬
ligit et filios dĩ. Quos filios dĩ:
Membra filui dĩ Et diligendo fit
et ipse membrũ: et fit ꝑ dilectio¬
nem in cõpage corporis xp̃i &
erit unus ap̃c amans seipsũ. Cũ
se enĩ inuicẽ amant inembra. cor¬
pus se amat : et si patitur unũ meni¬
brũ. cõpatiuntur om̃ia membra.
et si głificatur unũ inembrũ. con¬
gaudent om̃ia membra: Et quid
secutus ait: Uos autẽ estis corpus
paulo ante de dilectione fr̃na: &
ait: Qui ñ diligit frẽm quẽ uidet.
dm̃ quẽ ñ uidet. quomͦ potest dili-¬
gere: Si autem diligis fr̃em : forte

Expanded text:
mus filios Dei; quasi dicturus esset, In hoc cognoscimus quia diligimus Filium Dei: filios Dei dixit, qui Filium Dei paulo ante dicebat; quia filii Dei corpus sunt unici Filii Dei; et cum ille caput, nos membra, unus est Filius Dei. Ergo qui diligit filios Dei, Filium Dei diligit; et qui diligit Filium Dei, Patrem diligit: nec potest quisquam diligere Patrem, nisi diligat Filium; et qui diligit Filium, diligit et filios Dei. Quos filios Dei? Membra Filii Dei. Et diligendo fit et ipse membrum, et fit per dilectionem in compage corporis Christi; et erit unus Christus amans seipsum. Cum enim se invicem amant membra, corpus se amat. Et si patitur unum membrum, compatiuntur omnia membra; et si gloriatur unum membrum, congaudent omnia membra. Et quid secutus ait? Vos autem estis corpus paulo ante de dilectione fraterna, et ait, Qui non diligit fratrem quem videt, Deum quem non videt quomodo poterit diligere ? Si autem diligis fratrem, forte
Abbreviated transcription (Latin):
uenit ad egrotos : uia porrecta
est ad ꝑegrinos. Saluemur ab ipso.¬
ambulemus ꝑ ipsum. Hoc ẽ credere.¬
ni. qui ñ solo nomine xpĩani sunt.
Quid potuerunt plus credere demo¬
nes. quã ut dicerent. scimus quisis
filius dĩ: Qd̃ dixerunt demones:
hoc dixit & petrus. Cum dñs quȩ¬
reret quis ẽẽt. quẽ illũ dicerent
homines: responderunt illi discipłi
Alii dicunt te iołiem baptistã : alii
heliam. alii hieremiã. Aut unum
ex ꝓpłis. & ille. Uos autẽ quem me¬

Expanded text:
venit ad aegrotos, via porrecta venit ad aegrotos, via porrecta est ad peregrinos. Salvemur ab ipso,ambulemus per ipsum. Hoc est credereni, qui non solo nomine christiani sunt, Quid potuerunt plus credere daemones, quam ut dicerent, Scimus qui sis, Filius Dei? Quod dixerunt daemones, hoc dixit et Petrus. Cum Dominus quaereret quis esset, et quem illum dicerent homines, responderunt illi discipuli: Alii dicunt te Joannem Baptistam, alii Eliam, alii Jeremiam, aut unum ex
Abbreviated transcription (Latin):
qđ iłic sit xp̃o: ex do natus est
p̃cipit. Multieniꝰ dicunt. credo:
sed fides sine oꝑib saluat non.
Opus autẽ iꝑsũ fidei. ipsa dilec¬
tio ẽ : dicente paulo apło Et fidẽ
que ꝑdilectionem oꝑatur. Oꝑa qͥdẽ
tua p̃terita anteꝗ crederes. uel
nulla erant: uel si bona uidebant᷑:
in ania erant. Si enĩ nulla erant
sic eras quasi homo sine pedibus.
aut uexatis pedib ambulare ñ ua.¬
lens. Si autẽ bona uidebantur an¬
tequã crederes: currebas quidem.
sed p̃ter uiã currendo. errabas po-¬
cius quã ꝑueniebas Est ergo nobis
et currendũ: et in uia currendũ
Qui preter uiam currit. in aniter
currit: inimo ad laborem currit:
Tanto plus errat : qͣnto p̃ter uiam
currit: Quȩ ẽ uia. ꝑ quã currimꝰ:
Xp̃c dixit Ego sum uia. Que patria
quo currimus : A p̃c dixit Ego
sũ ueritas. Per illũ curris: ad illũ
curris. in ipso requiescis Sed ut
curreremus ꝑ illum: extendit se
pegrinabamur : & languidi. mo¬
uere nos ñ poteramus Medicus

Expanded text:
us sit hristus. Multi enim dicunt, Credo; sed fines sine operibus non salvat. Opus autem fidei ipsa dilectio est, dicente Paulo apostolo, Et fides quae per dilectionem operatur . Opera quidem tua praeterita, antequam crederes, vel nulla erant; vel si bona videbantur, inania erant. Si enim nulla erant; sic eras quasi homo sine pedibus, aut vexatis pedibus ambulare non valens: si autem bona videbantur; antequam crederes, currebas quidem, sed praeter viam currendo, errabas potius quam perveniebas. Est ergo nobis et currendum, et in via currendum. Qui praeter viam currit, inaniter currit: imo ad laborem currit. Tanto plus errat, quanto praeter viam currit. Quae est via per quam currimus? Christus dixit, Ego sum via. Quae patria, quo currimus? Christus dixit, Ego sum veritas . Per illum curris, ad illum curris, in ipso requiescis. Sed ut curreremus per illum, extendit se peregrinabamur; et languidi nos movere non poteramus. Medicus
Abbreviated transcription (Latin):
tibi iussit auaritia facere : & fe¬
cisti. Quid tibi iubet dse Di¬
lige me Aurũ diligis. Quȩsiturus
es aurũ: et forte ñ inuenturus. Quis¬
quisme querit: cini illo sũ. Amat̾us
es honorem: et forte ñ ꝑuenturus¬
Quisquis me amauit. et ñ adme ꝑ¬
uenit: Dicit tibi ds̃ Patronum tͥ
uis facere: ut ad aliũ amicũ poten¬
temi ambias ꝑ aliũ iuferiorẽ Me
ama: dicit tibi ds Non adme ambit᷑
facit. Quid dulcius dilectione
ista fr̃s: Non sine causa mͦ audistis
in psalmo. fr̃s. Narrauert̃ nuchi in¬
iusti delectationes: sed ñ sicut lex
tua dñe Quȩ ẽ lex dĩ: Mandatũ

Expanded text:
tibi jussit avaritia, Fac, et fetibi jussit avaritia, Fac, et fecisti. Quid tibi jubet Deus? Dilige me. Aurum diligis, quaesiturus es aurum, et forte non inventurus: quisquis me quaerit, cum illo sum. Amaturus es honorem, et forte non perventurus: quis mo amavit, et non ad me pervenit? Dicit tibi Deus, Patronum tibi vis facere, aut amicum potentem; ambis per alium inferiorem. Me ama, dicit tibi Deus: non ad me ambitur facit. Quid dulcius dilectione ista, fratres? Non sine causa modo audistis in Psalmo, fratres, Narraverunt mihi injusti delectationes; sed non sicut lex tua, Domine . Quae est lex Dei? Mandatum