comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia contemplatiua hic
lesti patria ꝑficietur. qr
amoris ignis qui hic ar¬
dere inchoat. cum ipsum
quẽ amat. uidit ĩ amore
amplius ignescet. non gͦ¬
corꝑe deficit. quia ineter¬
na pͥatria panem ñ porri¬
get. esurienti. quia nemo
necessaria. Cum p̃senti gͦ
scło auferetur actiua. Me¬
rito igitur contẽplationi
omĩam iustificationum
¶ Postͥistoriam soroꝵ que
duas lutas significant. in¬
ducit dnm̃ orasse. ⁊ discipu¬
los adorandũinformasse.
qr ⁊ or̃o quam docuit utri¬
usq uide cͥontinet misteri¬
um. ⁊ ipsarum ꝑfectio ui¬
tarum non nr̃is uiribus
s precib ẽ optinenda.

Expanded text:
ctiva; contemplativa autem hic lesti patria perficiatur. Quia amoris ignis qui hic ardere inchoat, cum ipsum quem amat viderit, in amore amplius ignescit. corpore defici; quia in aeterna patria panem non porriget esurienti, quia nemo necessaria. Cum praesenti ergo saeculo auferetur activa; merito ergo contemplationi, omnium justificationum  Post historiam sororum quae duas vitas significant inducit Dominum orasse, et discipulos ad orandum informasse, quia et oratio quam docuit utriusque vitae in se continet mysterium, et ipsarum perfectio vitarum non nostris viribus, sed precibus est obtinenda.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quanto hu¬
milius sedet.
tanto ampliuꝰ
capit. con flu¬
uallem de tu¬
morib collis.
¶Mariase¬
det. qr contem¬
platiua pẽcca¬
tis uicioꝵ tu¬
multib opta¬
ta iam in xp̃o
m̃tis requie fru¬
itur. Marcha
stat. qr actiua
laboriosa desu¬
dat incertami¬
ne.
¶ Preponitur
unum multis
non enim a
multis unum
s multa ab
tendentib ad
unum.

Expanded text:
Quanto humilius sedet, tanto amplius cadit. Aqua confluvallem de tumoribus collis. Maria sedet, quia contemplativa pacatis vitiorum tumultibus, optata jam in Christo mentis quiete fruitur. Martha stat, quia activa laboriosa desudat in certamine. Praeponitur unum multis. Non enim a multis unum, sed multa ab tendentibus ad unum.
Abbreviated transcription (Latin):
rabile non inuen¬
tum dolebant. Siẽ
temptato insolitu¬
dine dño. expleta
uictoria angeli mi¬
nistrabant ei. Ita
modo post deuic¬
tam mortem. ueni¬
unt angłi qui nõ
solum uerbo. s̃
fulgenti habitu
głam annuntiat̃
triumphantis. ⁊ si¬
cut corꝑi insepul¬
chro aftitert̃. sic ĩ
consecrato: cotidie

Expanded text:
rabile non invenrabile non inventum dolebant. Sicut tentato in solitudine Domino, expleta victoria angeli ministrabant ei, ita modo post devictam mortem venerunt angeli, qui non solum verbo, sed etiam fulgenti habitu gloriam annuntiant triumphantis. Et sicut corpori in sepulcro astiterunt, sic etiam conse
Abbreviated transcription (Latin):
¶Alii notis ihupꝰ
depositum corpus
recedentib sole
mulieres que artiꝰ
amabant. officiũ
funeris inspiciebãt
ut congruo tẽꝑe
munus deuotioĩs
sue offerrent. expe¬
ctantes quod iħc ꝓ
miserat. ⁊ iõ prime
uiderunt.
¶ Mandatũ erat
ut sabbati silentiũ
a uesꝑa usq ad ues¬
perum seruaret᷑.
iõ mulieres sepul¬
to dño. quãdiu li¬
cebat oꝑari. in un¬
guentis p̃parandis
occupantur .i. pa¬
rasceue usq ad soł
occasum. ⁊ trans ac¬
do sabbado occiden¬
te sole. ut mane ue¬
nientes ungerent
eum. quia uespere
sabbati p̃occupan¬
te iam noctis arti¬
culo monum̃tũ ad¬
ire non poterant.
ad sacrum corpus
dnĩ accedamus. nã
sepulchrum figu¬
ra ẽ altaris. in quo
celebrantur mis¬
teria corꝑis ⁊ san¬
nĩ guinis. Aromata
quȩ deferunt odo-¬
rem uircutũ ⁊ sua¬
uitatẽ orationũ.
cum quib altari
ppinquare debe-¬
mus significant.
consternantur. qi
⁊ lapidẽ immense
magnitudinis re-¬
uolutum stupebãt.
⁊ corpus tam uene¬

Expanded text:
Aliis notis Jesu post depositum corpus recedentibus, solae mulieres, quae arctius amabant, officium funeris inspiciebant, ut congruo tempore munus devotionis suae offerrent, exspectantes quod Jesus promiserat, et ideo primae viderunt. Mandatum erat, ut sabbati silentium a vespera usque ad vesperam servaretur. Ideo mulieres sepulto Domino, quandiu licebat operari, in unguentis praeparandis occupantur parasceve usque ad solis occasum, et transacto sabbato occidente sole, ut mane venientes ungerent eum, quia vespere sabbati, praeoccupante jam noctis articulo, monumentum adire non poterant. ad sacrum corpus Domini accedamus. Nam sepulcrum figura est altaris, in quo celebratur mysterium corporis et sanguinis Domini. Aromata quae deferunt odorem virtutum, et suavitatem orationum, cum quibus altari propinquare debemus, significat.consternantur, quia et lapidem immensae magnitudinis revolutum stupebant, et corpus tam vene
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ex simplici sepultura
dõmini ambicio diuitũ
condempnat᷑. qui nec
mortui diuiciis carere
possunt. mistice insyn¬
done munda ihm ĩuol¬
uit. qui pura m̃te eũ sus¬
cipit hinc ⁊̃ mos eccłie
ht̃. ut sacͥficiũ altaris
ñ serico. ñ panno tincto
s puro lineo celebrat᷑.¬
alius positus fuiss po¬
neretur: alius resurre¬
xisse fingeretur. In petͣ
exciso ne si ex multis la¬
ꝑidib edificatũ eẽt. fossis
homo: sabbato qͥe¬
uit. ds. Sexta gͦ cruci¬
fixus reparationis im¬
plet archanum. Sab¬
bato sepulchro quies¬
cens. resurrectioĩs expe¬
ctat euentũ. Sie nos ĩ
sexͣta mundi etate. de¬
bemus patiꝓ dño in
septima.i. quando mo¬
rimurcorpus intumu¬
net in quiete. donec ĩ
octaua resurgant. ⁊cor¬

Expanded text:
 Ex simplici sepultura Domini ambitio divitum condemnatur, qui nec mortui carere possunt divitiis. Mystice: In syndone munda Jesum involvit, qui pura mente eum suscipit. Hinc etiam mos Ecclesiae habet, ut sacrificium altaris non serico, non panno tincto, sed puro lineo celebreturalius positus fuisset, poneretur, alius resurrexisse fingeretur. In petra exciso, ne si ex multis lapidibus aedificatum esset, fossis homo, sabbato quievit Deus. Sexta ergo crucifixus praeparationis implet arcanum. Sabbato sepulcro quiescens, resurrectionis exspectat eventum. Sic nos in sexta mundi aetate debemus pati pro Domino. In septima, id est, quando morimur, corpus in tumunet in quiete, donec in octava resurgant cor
Abbreviated transcription (Latin):
iuderunt.¬
¶ Inspecta dñi sepultã
reuertentes parantaro¬
dita. recordata passione
dñi. ad oꝑa uirtutũ qui
b xp̃c delectetur. secon¬
uertunt. ⁊ sabbato silet̃
Post sabbatum cũ mu¬
nerib uenturi ad dñm
cum finita p̾sentis uite
ata gaudentes. expectat
dempus resurrectionis
quo xp̃o occurrant. cũ

Expanded text:
uerunt. Inspecta autem Domini sepultura revertentes parant arodita, rDomini, ad opera virtutum quibus Christus delectetur se convertunt, et sabbato silent. Post sabbatum cum muneribus venturi ad Dominum, cum finita praesentis vitae iete gaudentes exspectant tempus resurrectionis, quo Christo occurrun
Abbreviated transcription (Latin):
ualde mane mulieres
ad monum̃tũ ueniunt
magnus feruor karita¬
tis querendi ⁊ inuenien¬
di dominũ ostenditur.
Mystice exemplũ dat᷑
ut illuminata fide de¬
cursisq uicioꝵ denebͥs¬

Expanded text:
valde mane mulieres ad monumentum venerunt, magnus fervor charitatis quaerendi et inveniendi Dominum ostenditur. Mystice: Exemplum datur, ut, illuminata fide, decussisque vitiorum teneb
Abbreviated transcription (Latin):
nerant de galilea
uiderunt monu¬
mentum.⁊ quem¬
admodum posi¬
tum erat corpus
eius.Et reuer¬
tentes parauert̃
aromata et un-¬
guenta. Et sab¬
bato quidem si¬
luerunt: scd̃m
mandatũ. Una
autem sabbati
ualde diluculo:
uenerunt ad mo

Expanded text:
Galilaea, uiderunt monumentum et quemadmodum positum erat corpus eius. et reuertentes parauerunt aromata et unguenta; et sabbato quidem siluerunt secundum mandatum. una autem sabbati ualde diluculo uenerunt ad mo
Abbreviated transcription (Latin):
spe fixa indm̃ non ꝑmanet.
intemptationib ñ ualet per¬
sistere.⁊ tanto plus angitur.
qͣnto plus mea que mundi st̃.
a suꝑiorib disiungitur. ⁊ om̃s
u̾e mali. ł ficte boni ingruen

Expanded text:
spe fixa in Deum non permanet, in tentationibus non valet persistere, et tanto plus agitur, quanto plus in illis quae mundi sunt a superioribus disjungitur. Et vere omnes mali
Abbreviated transcription (Latin):
cũ illo. Unctus ẽ gͦ
pauꝑtatẽ conditioĩs
hũane thesauro re¬
surrectionis rigaret
et̾no. captiuitatem
m̃tis auferret. cecita¬
tẽ illuminaret. ani¬

Expanded text:
in illo. Unctus est igpaupertatem conditionis humanae thesauro resurrectionis rigaret aeterno, captivitatem mentis auferret, caecitatem illuminaret ani
Abbreviated transcription (Latin):
abolus fortẽ sentit iactantiã.
ꝯuenit. qui om̃s p̃cipitare sa¬
tagit. in quo infirmus ostñdit᷑
qđ nulli possit nocere. nͥ prius
ille. se deorsum miserit.

Expanded text:
jactantia convenit qui omnes praecipitare satagit. In quo infirmus ostenditur qui nulli possit nocere, nisi prius ille se deorsum miserit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qiͣ ꝑsuasio tua tep̃tatio ẽ. qr
agit de cibo corꝑis. ⁊ ñ de cibo
¶ Docet mag̃ doctrinaquam
miracłis pugnare. hũilitate
quã potentia. nicħ diaboli ar¬
bitrionec declarande uirtutis.
osidatione faciendum.

Expanded text:
: Persuasio tua tentatio est: quia agis de cibo corporis, et non de cibo  Docet magis doctrina quam miraculis pugnare, humilitati quam potentia, nihil pro diaboli arbitrio, nec declarandae virtutis consideratione faciendum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Tibi dabo. ħ dear¬
rogantia dicit. ñ qd̃
potestas. s obnoxia
tñ insidiis diaboli.
Nec iõ mala ordina¬
tio potestatũ. quia
malo st̃ obnoxie po¬
bolus saluatori. si ꝑci¬
dens ad orau̾is me. e
contͣrio audit .ꝙ. ipẽ
mag̃ ad orare eũ de¬
beat dnm̃ deum suũ.¬

Expanded text:
 Tibi dabo. Haec de arrogantia dicit, non quopotestas, sed obnoxia tamen insidiis diaboli. Nec ideo mala ordinatio potestatum, quia malo sunt obnoxiae pobolus Salvatori: Si procidens adoraveris me, e contrario audit quod ipse magis adorare eum debeat, Dominum et Deum suum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quia scripturarum exẽplũ
ꝓtulerat. scripturaꝵ uincitur
exẽplis. Utitur aut̃ diabolus ꝓpħiciꝰ¬
ꝑ hecicos. testimoniis scͥpturaꝵ.
ñ ut doceat s uͥ fallat.
¶ Notadiabolũ inhis uinci
inquib adam uicit. quẽ de
gula dep̃tauit dum de ligno
uetito gustare rogauit. de ua-¬
na gła cumdixit. eritis sicut
dii. de auaritia cũ dixit. scien¬
tes bonum et malum.

Expanded text:
 Quia Scripturarum exemplum praetulerat, Scripturarum vincitur exemplis. Utitur autem diabolus per haereticos testimoniis Scripturarum, non ut doceat, sed ut fall Nota diabolum in his vinci in quibus Adam vicit. Quem de gula tentavit, dum de ligno vetito gustare rogavit. De vana gloria, cum dixit : Eritis sicut dii. De avaritia, cum ait: Scientes bonum et malum.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmisit ordinauit. nec potestaᷤᷤ
mala. s is qui male utitur po¬
testate.
¶ Tuergo. Lucas sicut res gesta
est exequitur. mediam ponẽs
auaritiam. ultimam suꝑbiam
scdm mores presentis temꝑis.
qr suꝑbia postomnes uirtutes
seuit. Matħs nõ sequit᷑ ordinẽ¬

Expanded text:
permisit ordinauit nec potestas mala, sed is qui male utitur potestate. duxit. Lucas sicut res gesta est exsequitur, mediam ponens avaritiam, ultimam superbiam, secundum mores praesentis temporis, quia superbia post omnes virtutes saevit. Matthaeus non sequitur ordine
Abbreviated transcription (Latin):
¶Mulier eccłia cuius
farina sumus quotqͦt
timoris et spei exercitio
qiͣ mola suꝑiore.⁊ infe¬
riore conterimus. ut u¬
nus panis multi simus
in xp̃o. abscondit gͦ eccle¬
sia ferm̃tum dilectionis
in farine sathatria. qr p̃¬
cipit ut diligamus dm̃.
spc aĩa et corpus. ĩ unũ
redacta ñ discrepent
inter se. ł tres anime
uirtutes in unũ redi¬
gantur. ut in idemos¬
sideamus prudentiam. ĩ
ira: odium uitioꝵ. in cu¬
piditate: desid̾ium uir-¬

Expanded text:
Mulier Ecclesia, cujus farina sumus, quotquot timoris et spei exercitio quasi mola superiore et inferiore conterimur, ut unus panis multi simus in Christo. Abscondit ergo Ecclesia fermentum dilectionis in farinae sata tria, quia praecipit ut diligamus Deum spiritus, anima, et corpus in unum redacta non discrepent inter se. Vel tres animae virtutes in unum rediguntur, ut in ratione possideamus prudentiam, in ira odium vitiorum, in cupiditate desiderium vir
Abbreviated transcription (Latin):
¶Crescit nõ sicut
herbe que cito are
sitate. ⁊ opͥma fer¬
tilitate gaudet.
liuit. quod postea ĩ
resurrectione. ⁊ ascẽ¬
sione creuit. Expan¬
dit ramos. p̃dicato¬
res ꝑ totum mun¬
dũ mittens. in quoꝵ
dictis ⁊ consolationi¬
b fideles. a fatiga¬
tione mundi respi¬
rant.

Expanded text:
crescit, non sicut herbae quae cito aressitate et optima fertilitate gaudet. livit, quod postea in resurrectione et ascensione crevit. Expandit ramos, praedicatores per totum mundum mittens, in quorum dictis et consolationibus fideles a fatigatione mundi respirant.
Abbreviated transcription (Latin):
in m̃te recondita crescere
debet. donec mentẽ to-¬
tam. in sui ꝑfectionem
cõmutet. ut nichil pret̾
dm̃ diligat. Recolat qd̾
hic incipitur:. in alia ui¬
ta ꝑficitur.

Expanded text:
in mente recondita crescere debet, donec mentem totam in sui perfectionem commutet, ut nihil praeter Deum diligat vel recolat, quod hic incipitur, in alia vita perficitur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Iam fama erat qd̃
Iresurrexerat. xp̃c
ab illis mulierib fac¬
ta.⁊ a sy mone petro
cui apparuerat hoc lo¬
quentes inuenerunt
isti duo. hoc et ipsi pͥus
audierant. quod surre-¬
xerat. s timuerant di-¬
cere in uia. qñ tantũ¬
modo angłos dixert̃
uisos mulierib. Igno¬
rantes enĩ eum cumqͦ
loq̃bantur. poterant
timere. ne incid̾ent
in manus uideoꝵ si
quid passim de xp̃ire¬

Expanded text:
am fama erat quod am fama erat quod resurrexerat Jesus ab illis mulieribus facta, et a Simone Petro cui apparuerat, haec loquentes invenerant isti duo, sed et ipsi prius audierant quod resurrexerat, sed timuerunt dicere in via quando tantummodo angelos dixerunt visos mulieribus. Ignorantes enim eum cum quo loquebantur, poterant timere ne inciderent in manus Judaeorum, si quid passim dice
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Cum supͣ
dixerit pe¬
trum cueur-¬
risse ad mo¬
modo dicat
cleophas. qͥ¬
dam ex nr̃is
abierunt. ad
intelligend
ẽ quod duo
simul ierut̃.
S petrũ so¬
lum pͥmo cõ¬
memorauit.
quia primi¬
Ria nuntiaũ.
¶Merito dicunt᷑
teruisse eos quib
deñ inuento cor-¬
pore plus mestici¬
am addider̃. quã
demuntiata resur¬
rectione gaudiũ
quo recrearentur
Hic gemina
nõs humiliandi
necc̃itas incũbit. nob̃¬
qui necin scͥptu¬
ris quant̾ oportet
edocti. nec adim¬
plenda que noui¬
mus quant docet
sumus intenti.
Nam si moy ses
intraturum p̃di-¬
xerunt. quomodo
hab̾e cupit. ꝑ pa¬
ssiones attingere
desiderat:¬
¶Talemse exhibuit
incorꝑe. quał ap̃ illos
erat inmente. ꝓban¬
di erant. si hunc quẽ
ñdum ut dm̃ dilige¬
bant. saltem ut pere¬
grinum diligerent.
cum quib ueritas gͣ¬
diebatur. ad hospici¬
um uocant ĩmo cogt̃.¬
quo exemplo colligit᷑
quia ꝑegrini ad hos¬
picium non solũ sunt
uocandi. s ĩ trahendi.

Expanded text:
 Cum supra dixerit Petrum cucurrisse ad momodo dicat Cleophas: Quidam ex nostris abierunt ad Intelligendum est, quod duo simul ierunt. Sed Petrum solum primo commemoravit, quia primii nuntiavit Merito dicuntur teruisse eos quibus de non invento corpore plus moestitiam addiderunt, quam de nuntiata resurrectione gaudium quo recrearentur, Hic gemina nos humiliandi necessitas incumbit, qui nec in Scripturis quantum oportet edocti, nec adimplenda quae novimus, quantum decet sumus intenti. Nam si Moyses eintraturum praedixerunt, quomodo habere cupit, per passiones attingere desideratTalem se exhibuit in corpore, qualis apud illos erat in mente. Probandi erant, si hunc quem nondum ut Deum diligebant, saltem ut peregrinum diligerent. cum quibus veritas gradiebatur, ad hospitium Quo exemplo colligitur, quia peregrini ad hospitium non solum sunt vocandi, sed etiam trahendi.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quem in expo¬
sitione scripturȩ
non cognouerut̃
infractione panis
nouerunt. qr non
auditores legiss
factores iust ificabũ¬
tur: ⁊ ueritas meliꝰ
nalib oculis spes
infirmitatis. ut m̃¬
tib incipiat appa¬
rere gła resurrecti¬
ne corprius torpo¬
re incredulitatis
⁊ timoris frigidũ
sum. ut iam suꝑno
desid̾io ardeat. et
ad credendam ue¬
ritatem se exten¬
dat. quot precep¬
tis instruitur hõ
qͣi tot facib infłã¬
matur.

Expanded text:
 Quem in expositione Scripturae non cognoverunt, in fractione panis noverunt, quia non auditores legis, sed factores justificabuntur, et veritas meliusnalibus oculis species infirmitatis, ut mentibus incipiat apparere gloria resurrectine, cor prius torpore incredulitatis et timoris frigidum sum, ut jam superno desiderio ardeat, et ad credendam veritatem se extendat. Quot praeceptis instruitur homo, quasi tot facibus inflammatur.
Abbreviated transcription (Latin):
oitur. tumulo in¬
cluditur. ut sepul¬
tura illuis ⁊ resur¬
rectio. a nr̃e fragili¬
tate nature dis si¬
milis monstretur.
Sepultus ẽ s quã¬
dui uoluit resurre¬
xit. s qñ uoluit.¬
num̃to iusticon¬
ditur ut hat filiꝰ
hominis ubi re¬
clinet cap̃. ⁊ iusti¬
cie habitatione qͥ¬
escat. Bene nouõ
ut in nouitate uite
qui xpm̃ suscipit

Expanded text:
minus tumulo includitur, ut sepultura illius et resurrectio a nostrae fragilitate naturae dissimilis monstretur. Sepultus est, sed quandiu voluit: resurrexit, sed quando voluit.numento justi conditur, ut habeat Filius hominis ubi reclinet caput, et justitiae habitatione quiescat. Bene novo, ut in novitate vitae qui Christum suscipit
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Non apłi. s iosep
iustus ⁊ constans
⁊ nichodemus in
quo ñ erat dolus
sepeluit. Talis ẽ
enim sepultura
quitatemq ñ ht̃.
inquo ⁊̃ obstruit᷑
tergiu̾satio uideoꝵ.
Nam si apłi sepeli¬
ssent. dicerent nõ
sepultum quẽ di¬
xerunt raptum.

Expanded text:
 Non apostoli, sed Joseph justus et constans, et Nicodemus, in quo non erat dolus, sepeliunt. Talis est etiam sepultura quitatemque non habet, in quo obstruitur tergiversatio Judaeorum. Nam si apostoli sepelissent, dicerent non sepultum quem dixerunt raptum.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si contra uiolentiã. ira.
te cecauerit. si contra pe¬
tentẽ auarus eris. nũqͥd
qui ferre nescis reuseris.
s si imꝓbitas illius tran¬
ille penitebit. ⁊ tude pa¬
eĩentia coronab̾is. quia cecũ
uidente ocło .i. sereno corde
ad lum̃ ducere curasti.
¶ Si quẽius rep̃hendẽ. pͥ¬
mum uide utrum ei similis
sis. Qd̾ si es parit̾ ingemisce.
⁊ ñ eum tibi obtẽꝑare. s pa¬
rit̃ conari mone. Qđ si ñ es
simił. tñ quia olim fuisti. ł
⁊ nõ sine magna neccĩtate
sunt obuirgationes adhi-¬
bende. ⁊ ñ nisi respectu dĩ
remota abocło trabe.

Expanded text:
 Si contra violentum ira te caecaverit: si contra petentem avarus eris, nunquid qui ferre nescis, reus eris. Sed si improbitas illius te tranille poenitebit, et tu de patientia coronaberis, quia caecum vidente oculo, id est, sereno corde ad lumen ducere curasti. Si quem vis reprehendere, primum vide si similis ei sis. Quod si es, pariter ingemisce et noli eum tibi obtemperare, sed pariter conari mone. Quod si non es similis, tamen quia olim fuisti, vergo non sine magna necessitate sunt objurgationes adhibenda, et nonnisi respectu Dei, remota ab oculo trabe.
Abbreviated transcription (Latin):
fastidiosus exhor¬
ret. ne int̾ precio¬
sas epulas ungen¬
tatosq conuiuas.
fecorem ulcerum
lambentib canib
sustineat.¬
¶ Pot̃ in lingͣ ca¬
nũ lingua signifi¬
cari adulantium.
qui uuln̾a lingut̃.
dũ mala que inno¬
bis rep̃hendimus
inferni penaꝵ pro¬
funditas. que suꝑ¬
bos ⁊ inmisericor¬
des post hanc ui¬
tam uorat.
¶Qui micas de m̃sa
cadentes lazaroñ
dedit. de extremo
eius digito aquam
ma non dedit. inĩ¬
ferno minima que
rit.
transitorium in hac
uita recepit.⁊ laza¬
rus aliqͥd mali huit
s ignis inopie pur¬
gauit.
animum iustoꝵ nõ
fuscat beatitudinẽ
aspecta pena repro.¬
boꝵ. quia ubi iam
compassio miserie
ñ erit. minuere be¬
atoꝵ leticiam ñ ua¬
lebit. ⁊ licet iustis
sua gaudia suffici
gr̃am euaserunt
quia qui dĩ clarita¬
tadem uident. nicħ
increatura agitur
ꝗ uidẽ nõ possĩt.

Expanded text:
fastidiosus horreret nec inter pretiosas epulas unguentatosque conuiuas faetorem ulcerum lambentibus canibus sustine Potest in lingua canum lingua significari adulantium qui vulnera lingunt, dum mala quae in nobis reprehendimus inferni poenarum profunditas est, quae superbos et immisericordes post hanc vitam vorQui micas cadentes de mensa Lazaro non dedit, de extremo ejus digito aquam in vita non dedit, in inferno minima quaerit. transitorium in hac vita recepit, et Lazarus aliquid mali habuit, sed ignis inopia purgavit.animum justorum non offuscat beatitudinem aspecta poena reproborum, quia ubi jam compassio miseriae non erit, minuere beatorum laetitiam non valebit. Et licet justis sua gaudia sufficiagratiam evaserunt, quia qui Dei claritatem vident, nil in creatura agitur quod videre non possint.
Abbreviated transcription (Latin):
erogandam tẽꝑalem sub¬
stantiam. ⁊ cor auercendũ
acupiditatib mundi. et
animam p̃paranda contͣ
adu̾sa mundi.

Expanded text:
erogandam temporalem pecuniam, et cor avertendum a cupiditatibus mundi, et animam praeparandam contra adversa mundi.
Abbreviated transcription (Latin):
aterra reducere pusillũ.
signific̾. ł tẽ ꝑate utendũ
u̾bo. ad turbas. ut nec ter¬
rena eis p̃cipiantur. nec
a terrenis in ꝓfunda sacͣ¬
m̃toꝵ recedant. ut ea peni¬
tus non intelligant. ł pͥus
in ꝓximis regionib genti¬

Expanded text:
a terra reducere pusillum, significat vel temperate utendum verbo ad turbas, ut nec terrena eis praecipiantur, nec sic a terrenis in profunda sacramentorum recedatur, ut ea penitus non intelligant, vel prius in proximis regionibus genti
Abbreviated transcription (Latin):
Nisi uerbo grẽ suꝑne la¬
disputationũ. frustra p̃
mittit. quia fides popu¬
loꝵ non insapiã u̾bi com¬
positi. s diuine uocatio¬
nis munere ꝓuenit. Oua¬

Expanded text:
Nisi in verbo gratiae supernae ladisputationum, frustra voclum mittit. Quia fides populorum non sapientia verbi compositi, sed divinae vocationis munere provenit.
Abbreviated transcription (Latin):
untur qubex¬
ornant monu
accusant pater¬
na facinora. sed
tur. scelera pa¬
trum.⁊ senten¬
tiam dampna¬
tionis ꝗͣ in pa-¬
tres ꝓferebant.
imitatores eoꝵ. ut im¬
pleatis quod patribus
defuit .s. ut me.⁊ meos
ꝑsequamini. quẽ illi
ꝑsecuti sunt in ꝓphetiꝰ.

Expanded text:
untur quod exornant monumaccusant paterna facinora. Sed tur scelera patrum, et sententiam damnationis quam in patres proferebant, imitatores illorum, ut impleatis quod patribus defuit, scilicet ut me et meos persequamini, quem illi persecuti sunt in prophetis.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Clauis humilitas
xp̃i. quam qui habet̃
scripturas intelligut̃.
Hanc legis ꝑiti. nec ip̃i¬
in lege et ꝓpħis. intelli¬
gunt. nec abaliis intelli¬
gi uolunt. intrare est
non ẽẽ contentum. suꝑ¬
ficie litt̾e. s usq adar¬
chana intelligendape¬
netrare. ł doctor si illos

Expanded text:
 Clavis, humilitas Christi, quam qui habent, Scripturas intelligunt. Hanc legisperiti, nec ipsi lege et prophetis intelligunt, nec ab aliis intelligi volunt. Intrare clavem, est non esse contentum superficie litterae sed usque ad arcana intelligenda penetrare. Vel doctor si illos
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad hunc.
cum post hẽ
multi occisi.
mox pueri ab
hac generatio¬
ne sunt ꝑemp¬
ti: s qr abel pa¬
stor ouium fuit.
necatusq ĩ agͦ.
zacharias sacꝰ¬
dos necatus in
atrio templi.
duos ordines
ficio mancipant᷑.¬
⁊ impietatis sue cri¬
mina audieri.nt.
ipsi testantur qui
tanto intonante
turbine non resi¬
piscunt. s doctorẽ
ueritatis aggredi
risei disputauit.
infermento.ii.ne¬
Pulcher locus
tenende simplici¬
tatis ⁊ emulande
fidei. ne more ude¬
oꝵ aliud p̃mamus
affectu. aliud uoce
simulemus cũ sci¬
amus indie iudi-¬
tii non posse ẽẽ la¬
tebram fraudis.

Expanded text:
usque ad hunc, cum post hunc multi occisi amox pueri ab hac generatione sunt perempti? Sed quia Abel pastor ovium fuit, necatusque in agro, Zacharias sacerdos necatus in atrio templi, duos ordines ficio mancipantet impietatis suae crimina audierint, ipsi testantur qui tanto intonante turbine non resipiscunt, sed doctorem veritatis aggrediurisaei disputavit, in fermento veteri nePulcher locus tenendae simplicitatis et aemulandae fidei, ne more Judaeorum aliud promamus affectu, aliud voce simulemus, cum sciamus in die judicii non posse esse latebram fraudis.
Abbreviated transcription (Latin):
mali. una generatio.
om̃s: una ciuitas. unũ
corpus diaboli. sic̃ õs
boni una generatio:⁊
unũ eorpus sunt dicti.
¶ Duo erant altaria

Expanded text:
mali una generatio sunt, una civitas, unum corpus diaboli, sicut omnes boni una generatio, et unum corpus sunt dictmali una generatio sunt, una civitas, unum
Abbreviated transcription (Latin):
cõfitendo se iustificant.
siẽ scriptumẽ. Die tu in¬
quitates ut iustificeris.⁊
iustificatur in eo ꝙ ante
ꝑ contumatiam refutat᷑.
s̾ ꝑ iusticiam dĩ minus
agnoscitur. Iustus enim
nos ⁊ noxios. s ad innocẽ¬
tes ꝑ ablutionẽ factos. et¬
fitecur deo peccatũ. iusti¬
ficat dm̃ credens iuncẽti.
⁊ abeo grãm sꝑans. inba¬
ptismate. gͦ iustificatur
ds̃ ab eo in quo ẽ. cõfessio
⁊ uenia peccatoꝵ.¬

Expanded text:
tificant, sicut scriptum est: dic tu iniquitates tuas, ut iustificeris, et iustificatur in eo quia non per contumaciam refutatur, sed per iustitiam dei munus agnoscitur; iustus enim nos et obnoxios, sed ad innocentes per ablutionem facfitetur Deo peccatum, justificat Deum cedens ei vincenti, et ab eo gratiam sperans. In baptismate igitur justificatur Deus, in quo est confessio, et venia peccato
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. qui deo creatori de¬
bent. nummũ .i. animã
suam regis imagine in¬
signitam. ⁊ ad seruandũ
sibi cõmissam. utriusq
debitum popłi ꝑ qui
quib imaginẽ condito¬
ris quã accepimus exco¬
lere debemus. S minus
debet iudeus. cui deca¬
logus legis. ꝑ seruum
datur. plus debet.rpĩ¬
anus cui ꝑfiliũ gratia
uide cõ mittitur. ideo
ani ꝑcentenariũ nu

Expanded text:
sunt, qui Deo creatori debent nummum, id est animam suam regis imagine insignitam, ad servandum sibi commissam. Utriusque populi debitum per quinquibus imaginem Conditoris quam accepimus excolere debemus. Sed minus debet Judaeus, cui Decalogus legis per servum datur; plus debet Christianus, cui per Filium gratia vitae committitur. Ideo tiani per centenarium nu
Abbreviated transcription (Latin):
do. utrisq. Plus gͦ dilig̃
eccłia gentium quã iu¬
deus. qr ⁊ scdm presen¬
teritum de maiori fedi¬
tate extrahitur. plus de¬
bet. qui plus accepit.

Expanded text:
 utrisque. Plus ergo diligit Ecclesia de gentibus quam Judaeus, quia secundum praesenundum praeteritum de majori foeditate extrahitur. Plus debet, qui plus accipit.
Abbreviated transcription (Latin):
pirat. Oleo cap̃. me. non
unxisti. Et si popłs ille
in dm̃ secredere.⁊ nõ in
hominẽ fatebatur. tñ
ipsam potentiam diui¬
nitatis que ꝑ miracła
apparebat digna laude
predicare neglexit. S
gentilitas dũ mift̾ium
incarnationis credit:¬

Expanded text:
46.-- Oleo caput meum non unxisti. Et si populus ille in Deum se credere et non in hominem fatebatur, tamen ipsam potentiam divinitatis quae per miracula apparebat, digna laude praedicare neglexit. Sed gentilitas dum mysterium incarnationis credit
Abbreviated transcription (Latin):
¶In cuiuscumq
cognou̾is sapĩam.
⁊ iusticiam recum¬
bentem. recurre ad
sapiẽ partẽ inqͥre
lacrimis. confitere
delicta. expande ca¬
pillos.i. sterne. ante
eumõs corꝑis tui di¬
gnitates. osculare.
loquaris.

Expanded text:
In cujuscunque cognoveris sapientiam et justitiam recumbentem, recurre ad sapientiae partem, inquire lacrymis, confitere peccata, expande capillos, id est, sterne ante eum cunctas corporis tui dignitates, osculare, id loqueris.
Abbreviated transcription (Latin):
petrus qr mĩa
ebat. quia tẽporał cõ¬
modi solatium ꝑfidoꝵ
societate querebat.s
hanc infidelitatẽ dño
respiciente reliquit
⁊ post resurrectionẽ
in captura pisciũ cũ
prumas positas ⁊ piscẽ
suꝑ positũ uidiss cor

Expanded text:
Petrus, quasi ebat, quia temporalis commodi solatium perfidorum societate quaerebat. Sed hanc infidelitatem Domino respiciente reliquit et post resurrectionem in captura piscium, cum prunas positas, et piscem superpositum vidisset, cor
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Impleta ẽ ꝓpħia. In uir¬
ga ꝑcutient maxillam
iudicis isrłis. ⁊ itẽ dedi ma¬
xillam meam alapis. S qͥ
tc̃ cedebatur colaphis ui¬
deoꝵ. nc̃ ceditur blasphe
dant. Si enim crederent
moysi. crecłent et dño. ħ
uelam̃ usq hodie manet
suꝑ corda eoꝵ. s credñti¬
exacerbant᷑. dum suas co¬
gitationes ⁊ oꝑa tenebra¬
rum. ab illo uidei ñ putat᷑
quasi illudentes auint.¬

Expanded text:
 Impleta est prophetia: In virga percutietur maxilla judicis Israel. Et item: Dedi maxillam meam alapis. Sed qui tunc caedebatur colaphis Judaeorum, nunc caeditur blasphemdant: Si enim crederent Moysi, crederent et Domino . Hoc velamen usque hodie manet super corda eorum, sed credentiexacerbant, dum suas cogitationes et opera tenebrarum ab illo videri non putant, quasi illudentes aiunt
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Post terciam nega¬
tionem seqr̃ galli can¬
tus. Sacramenta rerũ
ꝑstatum tẽ poꝵ desig¬
nantur. Media nocte
negat. galli cantu pe¬
nitet. post resurrecci-¬
negauerat.ter se ama¬
re confessus ẽ.Quia
quod intenebris obli¬
uionis errau̾at. sꝑate
iam lucis rememoratiõe
correxit. ⁊ eiusdẽ uere
lueis presentia plene
quicquid mutauerat
erexit. Mystice. Gallꝰ
aliquis doctoꝵ ẽ. qͥ sõp¬
nolentos increpans ait.
e uigilate iusti: ⁊ noli
te .p. quod petrus añ
pͥmũ galli cantũ negat.
eos significat. qui xp̃m
ante resurrectionẽ dm̃
ẽẽ non putauert̃. mor¬
te eius turbati. Quod
bis ante scđ̃m galli
cantũ negat. illos si¬
gnificat. qui nunc in illos
iõ ueritatẽ negant. Primꝰ
galli cantus ẽ dñi resurr̃o.

Expanded text:
 Post tertiam negationem sequitur galli cantus. Sacramenta rerum per statum temporum designantur. Media nocte negat, in galli cantu poenitet, post resurrectinegaverat ter se amare professus est: quia quod in tenebris oblivionis erravit, speratae jam lucis rememoratione correxit: et ejusdem verae lucis praesentia plene quidquid mutaverat, erexit. aliquis doctor est, qui somnolentos increpans ait: Evigilate, justi, et nolite peccare. Quod Petrus ante primum galli cantum negat, eos significat, qui Christum ante resurrectionem Deum esse non putaverunt, morte ejus turbati: quod bis ante secundum galli cantum negat, illos significat, qui nunc in illo sideo veritatem negant. Primus galli cantus est Domini resurrectio
Abbreviated transcription (Latin):
¶Cur pͥma an¬
cilla petrũ ꝓdit.
cũ uiri mag̃ po¬
terant cognosce.
nisi ut iste sexus
ostendatur.in ne¬
ce dñi peccasse.⁊
ꝑ passionẽ redẽp¬
tus. ⁊ iõ mulier
prima resurrecti¬
onis misteriũ ac¬
cipit.⁊ mandata
custodit. ut uete¬
rem p̃uaricatioĩs¬

Expanded text:
Cur prima ancilla prodit, cum viri magis poterant cognoscere? Nisi ut iste sexus ostendatur in nece Domini peccasse, per passionem redempturus. Et ideo mulier prima resurrectionis mysterium accepit, et mandata custodit, ut veterem praevaricationis
Abbreviated transcription (Latin):
contristatus est.
qr diues erat ualde.
Uidens autẽ illũ
iħc. tristem factũ.
dixit. Quã diffi¬
cile qui peccuniaᷤᷤ
hñt. in regnũ dei
intrabunt.¬

Expanded text:
contristatus est; quia dives erat valde. Videns autem illum Jesus tristem factum, dixit: Quam difficile qui pecunias habent, in regnum Dei intrabunt
Abbreviated transcription (Latin):
ose neglig̃ matrem. nec mat̾
citur. S religiosiores copule¬
non intelligant audiut̃
dicta uidentur. pot̾̃ ⁊ ge¬
neraliter accipi.qr ⁊ ĩge¬
niosus negligendo sapĩa
uera se priuat. ⁊ simplex
studiosus laborando de¬
gustat.

Expanded text:
ose negligit matrem, nec matercitur; sed religiosiores non intelligunt audiunt dicta videntur. Potest et generaliter accipi, quia et ingeniosus, negligendo, sapientia vera se privat et simplex studiosus laborando degustat.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ .S. Magna uirtus uͥ sine mora
imꝑiũ salus comitat᷑. uñ merito
qui ad erat̃ relictis blasphemiis.
stupentes ad laudem comittunt᷑
tante maiestatis.¬
¶ Amb̾. Stupor. Spectant sur¬
gentẽ. increduli mirant᷑ abeun¬
tem. ⁊ diuinioꝑis miracła malut̃
timere: quã crede̾. Nam si credẽt
ñ timerent. s dilig̾ent. ꝑfecta .N.
dilectio: foras mittit ti morem.¬

Expanded text:
. Magna virtus, ubi sine mora imperium salus comitatur. Unde merito, qui aderant relictis blasphemiis stupentes, ad laudem convertuntur tantae majestatis. Et stupor. Spectant surgentem increduli, mirantur abeuntem, et divini operis miracula malunt timere quam credere; nam si crederent, non timerent, sed diligerent. Perfecta enim dilectio foras mittit timorem
Abbreviated transcription (Latin):
uentum.
sponsus nobiscũ ẽ.⁊
in leticia sumus. nec
ieiunare pꝰsumus nͦ
lugere. cum aũ ꝑ pec
indicendũ ẽ ieium

Expanded text:
endum, sponsus nobiscum est, et in laetitia sumus, nec jejunare possumus, nec lugere. Cum autem illeindicendum jejunium,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pharisei. nouꝰ pannus. ⁊ no¬
uum uinũ p̃cepta eu̾ngelii
que ñ possunt sustin̾e iudei.
ne maior scissura fiat. c̃ qͥb
galathe p̃cepta legis miscebat
traditionib maioꝵ depraua¬
queunt custodire. Uñ subdit᷑.¬

Expanded text:
Pharisaei; novus pannus et novum vinum, praecepta Evangelii, quae non possunt sustinere Judaei, ne major scissura fiat, cum quibus Galatae praecepta legis miscebanttraditionibus majorum depravaqueunt custodire; unde subdit
Abbreviated transcription (Latin):
¶ De utroq ieiunio qd est
intribulatione. ł gaudio. res¬
pondet. c̃ ablatus fuerit
sponsus. tuc̃ ert̃ in merore.
cepto. ieiunium qđ fit ꝑ le¬
ticiam. iam renouati in ui¬
tam spũalem. celebrabunt.
⁊ hie ptius agt de ieumo¬
tm̃. s ab oĩ leticia tẽꝑalium delectationum. cuiꝰ gen̾alis

Expanded text:
unio quod est in tribulatione vel gaudio respondet: Cum ablatus fuerit sponsus, tunc erunt in moerore ercepto, jejunium quod fit per laetitiam, jam renovati in vitam spiritualem celebrabunt. Et hic prius agit de jem, sed ab omni laetitia temporalium delectationum. cuius quasi pa
Abbreviated transcription (Latin):
uerum testimonium deo redat᷑.
s ꝑsonam rp̃i negando fallunt᷑.
ꝑfidia enĩ cõfiteri pot̃. credẽ ñ pͣ.
Itaq testimoniũ ñ de ẽ diinita¬
ti. fides de ẽ saluti. Dñs aũ uolẽs
saluos facere peccõres. ⁊ occultoꝵ
cogͣtioẽ se dm̃ ẽẽ demonstrat. ⁊ ad¬
potentia qua cogitationes ur̃as
intueor. possum ⁊ hoĩb peccata
dimittere. ex uob̃ intelligite qͥd
paraliticus ꝯsequatur. s quia spũ¬
alem grãmñ cognoscitis. nec cre¬
ditisꝙ. interius ẽ factum. ꝓbetur
signo uisibili ꝙ. ñ minoris cõstet
ẽẽ potentie. ut in filio hoĩs laten¬
tẽ cognoscatis potentiam maie¬
statis. qua pot̃ peccãdimitt̾e ut

Expanded text:
erum testimonium Deo reddunt, sed personam Christi negando falluntur. Perfidia enim confiteri potest, credere non potest. Itaque testimonium non deest Divinitati, fides deest saluti. Deus autem volens salvos facere peccatores, et occultorum cognitione se Deum esse demonstrat, et adpotentia qua cogitationes vestras intueor, possum hominibus delicta dimittere. Ex vobis intelligite quid paralyticus consequatur. Sed quia spiritualem gratiam non cognoscitis, nec creditis quod interius factum est, probetur signo visibili quod non minoris constet esse potentiae, ut in Filio hominis latentem cognoscatis potentiam majestatis qua potest peccata dimittere ut
Abbreviated transcription (Latin):
¶B. ꝑ matħi electi¬
onem fides gentiũ
qui prius munda¬
nis inhiabant. s nẽ
tione reficuit᷑ expri¬
mit᷑ ꝑ suꝑbiam pha¬
riseoꝵ insinuatur
de gentium salute
torquetur.

Expanded text:
Per Matthaei electionem, fides gentium, quae prius mundanis inhiabant, sed nuntione reficiunt, exprimitur. Per superbiam Pharisaeorum insinuatur de gentium salute torquetur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Qui domicilio xp̃m recip̃¬
int̾no maximis exub̾antium
pascit᷑ delectationib uolup¬
tatũ. Itaq dñs ingreditur.
⁊ in eius qui credit recũbit
affectu. s rursus accendit᷑
inuidia ꝑfidoꝵ. ⁊ future pe¬
ne spẽs. prefiguratur. epulã¬
tib enim fidelib.⁊ in regno
celoꝵ recũbentib ꝑfidia ie¬
iuna torquebitur. Ostendit᷑
⁊ grẽ. qr qui legẽ secuntur
m̃tis famem pacitint᷑ et̾nã.
Qui uero inint̾iorib u̾bũ re¬
ceperunt. a lũticelestis et
fontis ub̃tate recreati esuri¬
re: ⁊ sitire nõ possunt.⁊ idõ
quia aĩo ieinant. murmu

Expanded text:
 Qui domicilio Christum recipinterno, maximis exuberantium pascitur delectationibus voluptatum. Itaque Dominus ingreditur, et in ejus qui credidit recumbit affectu. Sed rursus accenditur invidia perfidorum, futurae poenae species praefiguratur. Epulantibus enim fidelibus et in regno coelorum recumbentibus, perfidia jejuna torquebitur. Ostendituret gratiae, quia qui legem sequuntur, mentis famem patientur aeternam. Qui vero in interioribus verbum receperint, alimenti coelestis et fontis ubertate recreati, esurire et sitire non possunt, et ideo qui animo jejunant murmur
Abbreviated transcription (Latin):
uocem emisit dicens eue:
quid utiq deus dixit. noli¬
de manducare ex oĩligno:
hunc imitantur isti.
medicandi gn̾e uuln̾atꝰ ẽ.
pp̃ iniquitates nras. ħ medi¬
camine serpentis uenenũ
excluditur. qui ħ medicam̃¬
to utitur. ñ remanet ieiu¬
nus.

Expanded text:
ocem emisit, dicens Evae: Quid utique Deus dixit: Nolite manducare ex omni ligno? Hunc imitantur isti. medicandi genere, vulneratus est propter iniquitates nostras. Hoc medicamine serpentis venenum excluditur. Qui hoc medicamento utitur, non remanet ejunus.
Abbreviated transcription (Latin):
thelonariꝰ in euangłistam sit
¶ Reliquit ꝓpria qui rapie¬
bat aliena. non solum luera
reliquit uectigalium. s⁊ ꝑi
culum contẽpsit. quod pote¬
rat uenire. a pͥncipib scłi.¬

Expanded text:
telonario in evangelistam sit  Reliquit propria, qui rapiebat aliena. Nec solum lucra reliquit vectigalium, sed et periculum contemnit, quod poterat venire a p
Abbreviated transcription (Latin):
gere et ieiunare nõ
possunt. Quãdui spõ¬
s qñ transierint nup¬
tie. ⁊ passionis ⁊ resũ¬
rrectionis tempus ad¬

Expanded text:
gere et jejunare non possunt, quandiu sponndo transierint nuptiae, ac passionis et resurrectionis tempus ad
Abbreviated transcription (Latin):
pura regum. que pict᷑a
textͥcum. pot̃ floribus
comparari: ip̃ẽ color
dr̃ uestim̃tum floris.
sic̃ dicitur oꝑuit istũ
rubor.

Expanded text:
pura regum, quae pictura textricum potest floribus comparari? Ipse color dicitur vestimentum floris, sicut dicitur: Operuit istum rubor.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Si nec in augm̃tatioẽ
corꝑis ur̃i oꝑari potestiᷤ.
que oꝑatio deo minima¬
est. ad comꝑationẽ spi¬
ritualis creature. quid
solliciti estis. de ceteris
non sieut ceteri fructus
aliquẽ agricolaꝵ cultũ
lilium. celestiũ beati¬
tudo significari. ad ꝗͣ
nos inuitat dñs. lilia:

Expanded text:
 Si nec in augmentatione corporis vestri operari potestis, quae operatio est Deo minima ad comparationem spiritualis creaturae, quid solliciti estis de caeteris non sicut caeteri fructus aliquem agricolarum cultum lilium coelestis beatitudo significari, ad quam nos
Abbreviated transcription (Latin):
enim culpa fuit.
ł hoĩem manũ
extendere. ł iħm
sanare. ⁊ mag¬
na insipientia
de nece eius tra¬
ctare. cuiꝰ bñfi¬
tio płimũ indi¬
gebant.

Expanded text:
enim culpa fuit vel hominem manum extendere, vel Jesum sanare; sed magna insipientia est de nece ejus tractare, cujus beneficiis plurimum indigebant.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ .B. homo iste
humanũ genus
sige̾ in fecundi¬
tate boni oꝑis
arefactum. pro
manu in primo
parente ad po¬¬
sanauit manu

Expanded text:
 homo iste humanum genus significat in fecunditate boni operis arefactum, per manum in primo parente ad ligsanat manu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sabbata sigͥ¬
ficant feriatio¬
nes. ł que ĩ hoc
cantib suꝑstici¬
que infuturo a¬
gentur. quan¬
do in ꝑpecua
sollep̃nitate
manducabimꝰ
bona t̾re.¬

Expanded text:
 Sabbata significant feriationes; vel quae in hoc cantibus superstitiquae in futuro agentur, quando in perpetua solemnitate manducabimus bona te
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Regnum dei.
.i. doctrinam e¬
uangelii sicut
puer iubemur
acciꝑe. Puer in
discendo nõ con¬
cipit. obtẽꝑat.
meminit. ñ cõcu¬
piscit mulierem.
malum. Sic nos
nisi talem ĩnocen¬
tiam ⁊ animi pu¬
ritatem habueri¬
tis: non intrabitiꝰ
in regnum celoꝵ.

Expanded text:
 Regnum Dei. Id est doctrinam Evangelii sicut puer jubemur accipere. Puer in discendo non concipit, obtemperat meminit, non concupiscit mulierem, malum, sic vos nisi talem innocentiam et animi puritatem habueritis, non intrabitis in regnum coelo
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quia parabolam
qua adorandũ inui¬
tabat. ita cõclusit
ut diceret. uenien¬
te iudice difficilẽ
fidem int̾ra reppe-¬
riendam. nequis si¬
bi de suꝑuacua fi¬
dei cognitione. ł in
confessione blandi¬
retur. in hac para¬
bola diligentius os¬
tendit. adeo nõ fidĩ
da int̾qͣ maxime
regnat humilitas.
quam quia ñ hñt̃
suꝑbi de sua iusti¬
mos despicientes.
cum orant. ñ exau

Expanded text:
la qua ad orandum invitavit, ita conclusit, ut diceret, veniente Judice, difficile fidem in terra reperiendam. Ne quis sibi de supervacua fidei cognitione, vel etiam confessione blandiretur, in hac parabola, diligentius ostendit a Deo non fidei da, inter quae maxime regnat humilitas, quam quia non habent superbi de sua justimos despicientes, cum orant
Abbreviated transcription (Latin):
.l.xͦ. nõ cum obseruati¬
one s insꝑatꝰ adueniat
nũc aqualib ipse ad¬
uentus expectari debe¬
at. Intecto ẽ qui carna¬
lia excedens. uelut in
aura lib̾a spũalit̃ uiuit.
Uasa eius in domo sũt
concupiscentie carna¬
les. quas prius amaue¬
rat. suꝑna petens. in
mundo reliquerat.
quas imminente udi-¬
cio necẽẽ ẽ ne repetat.
Inilla nocte .i. imnil
Ila tm̃ tenebrosa tribu¬
latione ut inerrorem
inducantur si fieri pͭ.¬
⁊ eciam electi duo in
lecto. illi sunt qui ocuĩ
asticis negotiis occupa¬

Expanded text:
 non cum observatione, sed insperatus adveniat: nunc a qualibus ipse adventus exspectari debeat. In tecto est, qui carnalia excedens velut in aura libera spiritualiter vivit. Vasa ejus in domo, sunt concupiscentiae carnales, quas prius amaverat, sed superna petens in mundo reliquerat, quas imminente judicio necesse est ne repetat.In illa nocte. Id est in illa tam tenebrosa tribulatione ut in errorem inducantur, si fieri potest, etiam electi . Duo in lecto. Illi scilicet qui otium asticis negotiis occupa
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sieut humilis.
non audet appro¬
pinquare. ut deus
ad eum appropin-¬
quet. ⁊ non aspicit.
ut aspiciatur pre¬
mit conscientiam.
s spem subleuat.
ꝑcutit. pͤ penas de
Se exigit. ut ds̃ par¬
cat. confitetur. ut
ds̃ ignoscat. ignorat
ds̃. quod ille agnos
¶ Post dictam contro¬
u̾siam. post datam
sententiam humili
magistro offeruntur
infantes. ut ostendat᷑
quod innocens ⁊ sim¬
plex etas ad gr̃am ꝑti¬
neat. Increpant apłi
non quod nollent in¬
fantes maniri uoce
saluatoris bñfici. sed
quia non dum ꝑfecti
in fide. putabant eũ
in similitudinẽ hõiũ
lassari importunita¬
de offerentium. Sini¬
te. par. Nemo ꝓhibu¬
it languidos uenire
ad medicum. isti in
ramo nichil adhuc
cõmiserunt. s in ra¬
dice ꝑierunt. qui ꝓ
se agere non possũt̃.
causam suã maiorib
cõm̃ dauerunt. tan¬
gat medicus ⁊ bene-¬
dio innocentiam.⁊
simplicitatem quã
isti hnt̃ ꝑ naturam.
qr ñ etas regnats
mores. Non enim ẽ
uirtus nõ posse pec¬

Expanded text:
Sicut humilis, non audet appropinquare, ut ad eum Deus appropinquet: non aspicit ut aspiciatur; premit conscientiam, sed spem sublevat; percutit pectus, poenas de se exigit ut Deus parcat; confitetur ut Deus ignoscat; ignoscit Deus quod ille agnos Post dictam controversiam, post datam sententiam humili magistro, offeruntur infantes, ut ostendatur quod innocens et simplex aetas ad gratiam pertineat. Increpant apostoli, non quod nollent infantes manu et voce Salvatoris benedici, sed quia nondum perfecti in fide, putabant eum in similitudinem hominum lassari importunitate offerentium. Inte pueros. Nemo prohibeat languidos venire ad medicum. Isti in ramo nihil adhuc commiserunt, sed in radice perierunt. Qui pro se agere non possunt, causam suam majoribus commiserunt. Tangat medicus, et benedio innocentiam et simplicitatem quam isti habent per naturam, quia non aetas regnat, sed mores. Non enim est virtus non posse pec
Abbreviated transcription (Latin):
¶Increpãt. hoc
fortasse. iõ quia
pͥus popłm iude¬
oꝵ ex quo scđm
carnem erant.
saluari uolebãt̃.
s et ꝓ chananea
muliere suppli¬
cauerunt. Scie¬
bant gͦ misteri¬
um quod utusq
populi uocatio
deberetur. s for¬
tasse ad huc nes¬
ciebant ordinẽ.

Expanded text:
Increpabant. Hoc fortasse ideo, quia prius populum Judaeorum ex quo secundum carnem erant, salvari volebant, sed et pro Chananaea muliere supplicaverunt. Sciebant ergo mysterium, quod utriusque populi vocatio deberetur, sed fortasse adhuc nesciebant ordinem.
Abbreviated transcription (Latin):
a se hab̾e estimat. aut si
datum adeo credit. ꝓ me¬
ritis datum putat: aut
cum iactat se hr̃e: quodñ
ht̃. aut cum despectis ce¬
teris appetit. singularit̃
uideri habere quod ht̃:
hac phariseus peste la¬
borat. qui iõ non iustifica¬
tus descendit: ꝙr merita
bonoꝵ oꝑm sibi singula¬
rit̃ tribuens. publicano
ad impendendã mĩam ad¬

Expanded text:
a se habere existimat; aut si datum a Deo credit, pro meritis sibi datum putat; aut cum se jactat habere quod non habet; aut cum despectis caeteris, appetit singulariter videri habere, quod habet. Hac Pharisaeus peste laborabat: qui ideo non justificatus descendit, quia merita bonorum operum sibi singulariter tribuens, publicano ad impendendam mi
Abbreviated transcription (Latin):
sumendos aliud
subticendo innuit
cũ diabolo dap̃nã
ti. qui eiꝰ passionẽ
humilit̾ imitãdo
tanquã de carne eiꝰ
saturantur. qͦꝵ
ꝑ resurrectionem
renouabitur. ut

Expanded text:
sumendos, aliud subjiciendo innuit,cum diabolo damnandoti, qui ejus passionem humiliter imitando tanquam de carne ejus saturantur, quorum per resurrectionem renovabitur
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Hȩc uidua pot̾ hre
similitudinem eccłie. quȩ
desolata uidetur donec ue¬
niat dñs. qui tam in se¬
creto ⁊̃ nunc curam euiꝰ
gerit.
lis salua iusticia hãc uindi¬
ctam expetunt: ut ꝑ eant
om̃s mali. s conu̾si adiusti¬
ciam ł amissa ꝑ suppliciũ
potestate qua nunc contͣ
bonos. quadui hoc ipsum
bonis expedit. ł tẽꝑaliter
aliquid possut᷑. quam finẽ
cũ iusti uenire desiderant.
quãuis ꝓ inimicis orent.
tam̃ non absurde uindic
facturum. uindictam
iustoꝵ s illi erunt ualde
pauci. qr cum indie uidi¬
cii informa filii hominis
apparuero. tanta erit ra-¬
ritas iustoꝵ ut ñ tam ob
clamorẽ fidelium iniuste
dampnatoꝵ quã obeorum
torporem iuste dap̃nan-¬
doꝵ. totius iam mundisit
acceleranda ruina. Putas.
patur infidelitas. nõ opi¬
natur diuinitas. Scit enĩ
omia ꝑ quem sunt omĩa.
s dubitando inc̾pat infide¬
lium corda.

Expanded text:
 Haec vidua potest habere similitudinem Ecclesiae, quae desolata videtur donec veniat Dominus, qui tamen in secreto etiam nunc curam ejus gerit. lis salva justitia hanc vindictam expetunt: ut pereant omnes mali, vel conversi ad justitiam, vel amissa per supplicium potestate quam nunc contra bonos quandiu hoc ipsum bonis expedit vel temporaliter aliquid possunt. Quem finem cum justi venire desiderant, quamvis pro inimicis orent, tamen non absurde vindictfacturum vindictam justorum, sed illi erunt valde pauci, quia cum in die judicii in forma Filii hominis apparuero, tanta erit raritas justorum, ut non tam ob clamorem fidelium injuste damnatorum, quam ob eorum torporem juste damnandorum totius jam mundi sit acceleranda ruina. Putas. ionis infidelitas, non opinatur Divinitas. Scit enim omnia per quem sunt omnia, sed dubitando increpat infidelium corda.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quod dix̾at eũ
qui in agro ẽ retro
non debere redire.
ne de his tm̃ dictum
uideatur. qui aꝑte
de agro redituri .i.
turi. ostendit mul¬
tos qui cum faciẽ
manteriora uiden¬
tur tenere. animo
tantũ retro respici¬
unt.
nalem negando
uare uoluerit in
futuro ꝑdet eam.
ł qui eternã salutẽ
anime querit. nõ
dubitat eã dare ad
moitem huius tem.¬
poris.

Expanded text:
Quod dixerat: Eum qui in agro est retro non debere redire, ne de his tantum dictum videretur, qui aperte de agro redituri suntturi; ostendit multos qui cum faciem in anteriora videntur tenere, animo tamen retro respiciunt.nalem negando vare voluerit, in futuro perdet eam; vel qui aeternam salutem animae quaerit, non dubitet eam dare ad mortem hujus temporis
Abbreviated transcription (Latin):
¶Due .e. Due diffe¬
rentie sequentium or¬
bem rerum mobiliũ
qui femineo genere
designantur. qr maio¬
ri consilio reguntur
ut femine a uiris que
tm̃ in unũ molunt.
in quantũ de suis ne¬
gotiis eccłie usib ser¬
u̾iunt s quidam tan
inc̾to diuiciarũ sꝑant.¬

Expanded text:
etc. Duae differentiae, sequentium orbem rerum mobilium. Quae femineo genere designantur, quia majorum consilio reguntur, ut feminae a viris, quae tamen in unum molunt inquantum de suis negotiis Ecclesiae usibus deserviunt. Sed quidam tantincerto divitiarum sperant