comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
feminas. aut inhermes pau̾ꝑeᷤᷤ
dep̃dati fuerĩt. uel bona eorũ
rapuerĩt. uel in malũ eis obui¬
auerĩt. anathematis uinculo
feriantur. nͥ digne emendaue¬
rint. Pax uͦ illa quã treugã dĩ
dicimus. sic obseruetur sic̃ ab¬
ex archi ep̃is uniꝰcuiꝰq ꝓuintiȩ
constituta ẽ. qͥ aut̃ eã infreg̾it
ecx comunicationi subdatur¬
insacris canonib habetur
autenticũ. sc̃a pͣfata si nodus
fore censuit obseruandum.

Expanded text:
feminas, aut inermes pauperes depraedati fuerint, vel bona eorum rapuerint, vel in malum eis obviaverint, anathematis vinculo feriantur, nisi digne emendaverint. Pax vero illa, quam treguam Dei dicimus, fideliter observetur, sicut ab archiepisonstituta est. Qui autem eam infregerit, excommunicationi subjiciaturin sacris canonibus habetur authenticum sancta praefata synodus fore censuit observandum.
Abbreviated transcription (Latin):
hõib de germane partib didi¬
ei qđ beate recordatiõis p̃p gͥg̃
dũ eos ad religionẽ xͥanitatis
diuina grã illustraret. licentiã
illis dedisse in .iiii. se copulari
ẽ. dũ usq se cognou̾it.S dũ ru¬
des erãt inuitandi ad fidẽ qͥ mi¬
nime seͥptũ reꝑimꝰ non ambi.¬
gamus.
cap̃. ii.

Expanded text:
nibus de Germaniae partibus, didici quod beatae recordationis papa Gregorius, dum eos ad religionem Christianitatis divina gratia illustraret, licentiam illis dedisset in quarta sese copulari est, dum usque se cognoverint. Sed dum rudes erant invitandi ad fidem, quanquam minime scriptum reperimus, non ambigamus. CAP. 21.
Abbreviated transcription (Latin):
nolu̾it ẽẽ cũ c̾iuge fideli. hic
agnoscat fideł suã lib̾tatẽ. nõ
ita se subiectũ deputet.ẜuituti.
ut ipsã dimittat fidẽ. nec c̃iugẽ
dimittat infidelẽ. hocͥ de fideli¬
b atq parentib hoc de fr̃ibus
atq sororib intelligit᷑. ꝑꝑ xp̃m

Expanded text:
noluerit esse cum coniuge fideli, hic agnoscat fidelis suam libertatem, ne ita se subiectum deputet seruituti, ut ipsam dimittat fidem, ne coniugem amittat infidelem. Hoc et de filiis atque parentibus, hoc et de fratribus ac sororibus i
Abbreviated transcription (Latin):
plectendos. Si aut̃ c̃iuges legi¬
timi unus aut ambo ex indus¬
tria fecer̾. ut filiũ suũ defõte
susciꝑet̃. ut discidiũ fiat tale
c̃siliũ damꝰ.Si innupti mane
penitẽtia insidiatori iniunga¬
tur. ⁊ simul maneãt. ⁊ si p̃ua¬

Expanded text:
plectendos. Si autem conjuges legitimi unus aut ambo ex industria fecerint ut filium suum de fonte suscipiant, ut dissidium fiat, tale consilium damus, si innupti manere poenitentia insidiatori injungatur; et simul maneant, et si su
Abbreviated transcription (Latin):
fuissẽ ĩ eoꝵ excliis. ut ꝓbalsamo
minaribꝰ eccłȩ c̃cĩnandis. binos
uno c̃sensu statiumꝰ. uͥ sic̃ ꝑdedi¬
candis basilica ⁊dandis ordini¬
bus nicħ acoipiendũ ẽ. ita ⁊̃ ꝓbal¬
samo. siue ꝓlummaribꝰ enĩdis.
nicħ pb̃ri cͥsina accept᷑i dent. ep̃i ¶¬
itaq eccłnsticiꝰᷤ facultatibꝰ balsamũ
suꝑ aliũ baptizatũ uittẽ.ñ ẽ ab¬

Expanded text:
fuisse in eorum Ecclesiis, ut pro balsamo minaribus Ecclesiae concinnandis, binos uno consensu statuimus, ut sicut pro dedicandis basilicis, et dandis ordinibus nihil accipiendum est, ita etiam pro balsamo sive luminaribus emendis nihil presbyteri chrisma accepturi dent. Epitaque ecclesiasticis facultatibus balsamum super alium baptizatum mittere, non est ab
Abbreviated transcription (Latin):
exta sinodꝰ¬
unu̾isał cõstantinopoli celebra¬
ta ẽ greto eloꝗo scripta tẽporibus
agathoni pp̃ exequante ac resi¬
dente piissimo pͥncipe cõstantino
intra palatiũ suũ. simłq legatis
aplice fedis ⁊ ep̃i.cl. pesidentibus.¬

Expanded text:
exta sinodrsalis Constantinopoli celebrata, et Greco sermone conscripta, temporibus Agathonis papae, exsequente ac residente piissimo principe Constantino intra palatium suum, simulque legatis apostolicae sedis et episcopis 150 residentibus.
Abbreviated transcription (Latin):
dñi. legut̃ pͥmũ de ysaia treslec
omelie de ipso die. In natł scĩ
ge illuminare. t̃cia. Gaudens gau¬
cdebo ĩ dũo. deiñ legut̃ fermones
ł omelie ad ipsũ diẽ ꝑ tinentes.

Expanded text:
Domini legunt primum de Isaia tres lechomilias de ipso die; in Natali S. ge illuminare; tertia, Caudens gaudebo in Domino. Deinde leguntur sermones vel homiliae ad ipsum diem pertinent
Abbreviated transcription (Latin):
dimitit᷑ uxor ob causã fornica.⁊
nis si ea cõicet᷑ qͥsqͥs reus ẽ cͥmi¬
nis. nec ullo sacͣm̃to caret. etiã si
nũꝗͣ rec̃ciliet᷑ deo. ita manẽte inse
etiã si nũꝗͣ rec̃ciliet᷑ uiro. sare¬
bit aũ si mortuus fu̾it uir eius.
Reus uͦ excõicationis.ideo nũꝗͣ
carebit regen̾atiõis sacͣm̃to. ẽt̃

Expanded text:
dimittitur uxor ob causam fornicationis, excommunicatur quisquis reus est criminis, nec ullo sacramento caret, etiam si nunquam reconcilietur Deo, ita manente in se etiamsi numquam reconcilietur uiro; carebit autem, si mortuus fuerit uir eius. reus uero excommunicatus ideo numquam carebit regenerationis sacramento etiam
Abbreviated transcription (Latin):
git᷑ cũ sepe adu̾sa a sarracenis
partib ꝑueniãt nũtia qͥdã ĩ ro¬
manoꝵ portũ sarracenos clã fur¬
tiueq uẽturos ẽẽ dicebãt. ꝓ quo
nr̃m cõgregari p̾cipimꝰ ppłm
maritimũq ad litus descendẽ

Expanded text:
gitur quum saepe adversa a Sarracenorum partibus perveniant nuntia, quidam in Romanum portum Sarracenos clam furtiveque venturos esse dicebant. Pro quo nostrum congregari praecipimus populum, maritimumque ad littus desce
Abbreviated transcription (Latin):
quã in iuste dimiseras. ita tene¬
bis. sic̃ per rectũ maritus suã
debet hab̃e c̃iugẽ indilectiõe
et debita disciplina. Nec ea ꝑ
ullũ malũ ingeniũ ate seꝑabis
nec ea uiuẽte aliã accipies. sic
te deus ad iuuet.

Expanded text:
quam injuste dimiseras, ita tenebis, sicut per rectum maritus suam debet habere conjugem in dilectione, et debita disciplina. Nec eam per ullum malum ingenium a te separabis, nec ea vivente aliam accipies. Sic te Deus adjuvet.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ u̾bũ suũ atq p̾ceptũ effic̾e duos
in carne una.⁊ masculũ ⁊ femi¬
nã qͥ innumerã utͥusq sexus
mnultitudinẽ. ñ destitit secum
credituri st̃ ꝑ u̾bũ eoꝵ iume. ut
querit. ꝓpinquitatẽ. ł si subalt̃o
affinitatis uocabula dissipare. uł
susceptã sobolẽ alt̾ius copule
credens legitime sociari ꝓpin¬
quitatis pͥoris. hic negat u̾bũ dĩ
ualidũ eẽ ⁊ forte.⁊ qͥtã facile et
tã uelocit᷑ querit dissolũe. hic nõ
credit u̾bũ dñi mañe ĩ ęt̾nũ. Cõfi
ce t̾rã equatuor locis distãtibus
magna int̾ capediẽ ⁊ cõfectã. et
c̃glutinatã. finge cuiꝰẽq figure

Expanded text:
verbum suum atque praeceptum efficere duos in carnem unam et masculum et feminam, qui innumeram multitudinem sexus utriusque non destitit secum credituri sunt per verbum eorumquaerit propinquitatem, vel sub altero affinitatis vocabula dissipare, vel susceptam sobolom alterius copulae credens legitime sociari, propinquitati prioris, hic negat Dei verbum validum esse vel forte. Et quia tam facile et tam velociter quaerit dissolvere, hic non credit verbum Domini manere in aeternum. Confiex quatuor locis a se distantibus magna intercapedine, et confecta et conglutinata finge cujuscunque figurae
Abbreviated transcription (Latin):
eo inspirante dix̃ adam. Quã¬
obrẽ relinquet patrẽ ⁊ matrẽ
tate apparuit. int̾rogatũ ẽ si lici¬
tũ ẽ hõini irxorẽ relinquere. qͥ
ꝓhibens fieri. uetuit. p̃t̃ si forn¬
catio sola exrcludat copulã ma¬
ritalem Uñ ꝓtulit statĩ ĩmedio
eandẽ ipsã sentẽtiã quã añ scła
manens cũ patre u̾bũ. inspirauit
inadam .apse ẽfirmans q̃ ipse ꝓ

Expanded text:
inspirante dixit Adam: Quamobrem relinquet homo patrem et matrem tate apparuit, interrogatum est, si licitum esset homini uxorem relinquere . Quod prohibens fieri vetuit, praeterquam si fornicatio sola excluserit copulam maritalem. Unde protulit statim in medium eamdem ipsam sententiam, quam ante saecula manens cum Patre Verbum inspiraverat i
Abbreviated transcription (Latin):
patre suo eiꝰ uiduã duc̾e uxorẽ.
si nullã hãt c̃sanguinitatis ꝓpĩ¬
quitatẽ. Qd enĩꝰ Nũqͥd ñ posst̃
c̃iungi: Quos nulla ꝓpinqͥtas¬
ł carnał. uł nulla gnatio secer¬
nit sp̃ualis.
caralitano. fr̃nitatis tuȩ studio¬
sȩ sagacitati suꝑ amande quas
debe ꝰ refero grates. qm̃ quesistu
quȩ debiusti. uocũdũ me redꝰ¬
didisti. Unde placide ad inquisi¬
ta arespondeo. Sedẽ apłicã c̃su¬
lere decreuisti. si mulier copu¬
la nuptiali extraneo uiro iuic̃ta
cognatioĩ eiꝰ ꝑtineat. si eo defuc̃¬
to cognatio manet eadẽ.ł sub alio
uiro cognatioĩs uocabula dissol¬
uant᷑ ł si suscepte soboles possĩt
legitime apͥoris uiri cognatioĩs
lidũ. ⁊ forte.⁊durabile. ꝑ seu̾abile.
ĩmutabile. ñ momentaneũ. nõ
transitoriũ. ait enĩ ꝑ se ip̃a u̾itaᷤᷤ

Expanded text:
 viduam ducere in uxorem, si nullam habet consanguinitatis propinquitatem. Quid enim? Numquid non possunt conjungi quos nulla proximitas carnalis, vel nulla generatio secernit spiritualis? Caralitano. Fraternitatis vestrae studiosae sagacitati, frater amande, quas de beo defero grates, quoniam quaesisti quae debuisti, et jucundum me reddidisti. Unde placide ad inquiquisita respondeo. Sedem apostolicam consulere decrevisti, si mulier copula ncognationi ejus pertineat, si eo defuncto cognatio maneat eadem, vel si sub alio viro cognationis vocabula dissolvantur, vel si susceptae soboles possint legitime ad prioris viri cognationis lidum et forte, durabile, perseverabile, immutabile, non momentaneum, non transitorium. Ait autem per seipsam Veritas,
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃s iudicem suspectũ habu̾it
et uiderit se in grauari. lib̃e
sedem apłicã appellaet. appellã¬
tẽ aut̃ nõ debet affuctio ulla
aut detentionis in uiriare custo¬
dia. s liceat appellatori uitiatã
causã appellationis subleuatio
liceat etiã incͥminalib appella

Expanded text:
pus judicem suspectum habuerit, et viderit se ingravari, libere sedem apostolicam appellet. Appellantem autem non habeat afflictio ulla, aut detentionis injuriosae custodia, sed liceat appellatori conviciantum causam appellationis remedio sublevare: licet eti
Abbreviated transcription (Latin):
r̃is quippe canonib cautũ cõ¬
stat. ut qͥ cũ ex cõmunicatis cõmu¬
nicau̾it. ex cõmunicetur. Ipłiꝰ tam̃
penitentiȩ atq absolutionis mo¬
dos eo moderamine dec̾nimꝰ. ut
qͥcũq seu ignorãtia. seu timore.
seu necessitate negotii cuiꝰquã
marrimi et maxime necessarii
eorũ se cõuictu salutatiõe. orati¬
one. osculoue cõtaminau̾it eum
cietatis nr̃ȩ participẽ sortiatur.
ẜos uͦ qͥ aut spontaneȩ. aut negli¬
gent̃ in eiderĩt. sub ea uolumus
cȩt̾is metus incutiatur.

Expanded text:
is quippe canonibus cautum constat, ut qui excommunicatis communicaverit, excommunicetur, Ipsius tamen poenitentiae atque absolutionis modos eo moderamine decernimus, ut quicunque seu ignorantia, seu timore, seu necessitate negotii cujusquam maximi et maxime neeorum se convictu, salutatione, oratione, osculatione contaminaverit cum cietatis nostrae participium sortiatur; eos vero qui aut spontanee aut negligenter inciderint, sub ea volumus caeteris metus incutiatur,
Abbreviated transcription (Latin):
demꝰ aplurimi patit᷑ uiolentias
pontifice obeunte. q̃ obħ inferunt᷑
ꝗa absq ĩꝑiali noticia ⁊ suoꝵ lega.¬
toꝵ p̃sentia pontificiᷤᷤ fit cõsecratio
nec nõ canico ritu ⁊ cõsuetudine
ab ĩꝑatore directi ĩt̃ sut̃ nuntii.
ꝗ scã dalauerent fieri. uolumus
ut cũ instituendus ẽ pontifex con¬
uemientibꝰ ep̃is ⁊ uniu̾so clero oliga¬
tur p̾sente senatu ⁊ p̃p ꝗ ordinatꝰ ẽ.

Expanded text:
demus, a plurimis patitur violentias, pontifice obeunte, quae ob hoc inferuntur, quia absque imperiali notitia et suorum legatorum praesentia pontificis fit consecratio, nec canonico ritu et consuetudine ab imperatore directi intersunt nuntii, qui scandala vetent fieri, volumus ut cum instituendus est pontifex, convenientibus episcopis et universo clero eligatur, ex praesente senatu et populo
Abbreviated transcription (Latin):
bus id̾ uenerabił pontifex aue¬
toritate apłica decernens de elec¬
tione sũmi pontificiᷤᷤ ĩ ꝗd. Nouit
beatitudo ur̃a dilectissimi fr̃es.
petitis maleis crebriq tunsioni
bus subiacuerit. adõ ut colũpua
toris petri ꝓ cełł intumescen¬
tibꝰ cogerent᷑ ĩ naufragii pro¬
funda sub mergi. Uñ siplacet
fr̃nitati ur̃e debemꝰ auxilian¬
te deo futuriꝰ casibꝰ prudent̃
occurrere ⁊ eccłastico statui ne
reduuua qd̾ absit mala p̾ua¬
leant. ĩ posterũ p̃uidere. Qua¬
ꝓpt̾ ĩstructi p̃ decessoꝵ nr̃oꝵ

Expanded text:
bus, idem venerabilis pontifex auctoritate apostolica decernendę electionis summi pontificis inquit: Novit beatitudo vestra, dilectissimi fratres petitis mabus subiacuerit, adeo ut columna Dtoris procellis intumescentibus cogeretur in naufragii profunda submergi. unde, si placet fraternitati vestrę, debemus auxiliante Deo futuris casibus prudenter occurrere, et ecclesiastico statui, ne rediviva, quod absit, mala pręvaleant in posterum, providere. Quapropter instructi prędecessorum
Abbreviated transcription (Latin):
bus scẽ dĩ eccłȩ separat᷑. subiciat᷑
sic̃ antiap̃i. ⁊ ĩuasor. ⁊ destructor¬
totiꝰ xp̃ianitatiᷤ. nec aliqͣ suꝑ h
audientia aliqñ ei reseruetur.
set ab om̃i eccłastico gͣdu ĩ qͦcũq
fuerat priꝰ. siue retractatione
deponat᷑. cui ꝗs ꝗs ad heserit. ł
qualẽ cũq tãquã pontifici reue-¬
rentiã exhibuerit. aut ĩ alico illũ
defendero p̾sũpserit pari senten¬
tia sit mancipatꝰ. Quis ꝗs huiꝰ nr̃e

Expanded text:
bus sanctae Dei aecclesiae separatus, subiciatur bus sanctae Dei aecclesiae separatus, subiciatur sicut Antitotius Christianitatis, nec aliqua super hoc audientia aliquando ei reservetur, sed ab omni ecclesiastico gradu, in quocunque prius fuerat, sine retractatione deponatur: cui quisquis adhaeserit, vel qualemcunque tanquam pontifici reverentiam exhibuerit, aut in aliquo eum defendere praesumpserit, pari sententia sit mancipatus. Quisquis aute
Abbreviated transcription (Latin):
pende ⁊ uide.si sic canonice a
uaor ita pollicita ẽ. ⁊ tu ⁊ illa
adimplete bonũ ĩceptũ ⁊ uotũ
urͣm. Alit̾ enĩ ñ debemꝰ uob ne¬
cessitatẽ ĩpon̾e sep̾arationis.¬

Expanded text:
pende et vide si sic canonice a uxor ita pollicita est; et tu et illa adimplete bonum incoeptum, et votum vestrum; aliter enim non debemus vobis necessitatem separationis
Abbreviated transcription (Latin):
i maritꝰ uxori ab uutio maꝰ¬
trimonii usq ad duos c̃tinuoᷤᷤ
annos c̃putandos coire mi
ualeat. mulier possit. uł eiꝰ pa¬
rentes sine ꝑiculo dotis admit¬
tende repudiũ marito duc̾e.¬

Expanded text:
i maritus uxori ab initio matrimonii usque ad duos continuos annos computando, coire minlem valeat, mulier possit vel ejus parentes sine periculo dotis amittendae repudium marito mitter
Abbreviated transcription (Latin):
si mulier infirmitate correp¬
ta ñ ualu̾it uiro debitũ redd̃e.
qͥd eius faciat c̃iugał. Bonũ ẽẽc
si sic ꝑ man̾et. ut abstinẽtie ua¬
caret. S qͥa ħ magnorũ ẽ ille
qͥ se ñ pot̾it c̃tin̾e nubat mag̾

Expanded text:
si mulier infirmitate correpta non valuerit viri debitum reddere, quid eius faciat iugalis: bonum esset, si sic permaneret, ut abstinentiae vacaret; sed, quia hoc magnorum est, ille, qui se n
Abbreviated transcription (Latin):
i publicis sacram̃toꝵ gestis q̃ ds̃
au̾tat. a qͥb libet illicita uel ñ bona
ex titissec c̃ditio. alligata. que aut iu¬
gulare aĩam patͥs. aut ag̾e c̃pellet
stuprũ sac̾tissimȩ uirginis. nũqͥd ñ
tolerabilius ẽẽt stulte ꝓmissionis re

Expanded text:
Si publicis sacramentorum gestis, quod deus avertat, a quibuslibet illicita, vel non bona extitisset conditio allegata, que aut iugulare animam patris, aut gerere compelleret stuprum sacratissime virginis, nunquid non tollerabilius esset stulte
Abbreviated transcription (Latin):
pb̃r de iuire tituli sui quo
serit aliqua mobilia ad orna¬
m̃ta diuina. aliꝗd inꝑpetu¬
um alienare tẽptauerit. do¬
nator. alienator ac uenditor.
tetur.¬

Expanded text:
r de jure tituli sui quolvel si accesserint aliqua mobilia ad ornamenta divina aliquid in perpetuum alienare tentaverit, donator, alienator ac venditor tetur
Abbreviated transcription (Latin):
tincte cũ suiꝰ auctoribꝰ coaduna¬
re ac lu douico lothario atq ca¬
rolo nobilissimiᷤ regibꝰ filiis iuid̾¬
ł ludouici ĩꝑatoris piissimi
tradenda scͥbere nõ distulimus.
gradibꝰ ⁊ cinictis ducibꝰ atq comi-¬
tibꝰ om̃ibꝰ dm̃ tim̃tibꝰ ꝑ gallias et
francoꝵ ꝓuntiã cõstitutis direc¬
ta sic̃ in ea cõtinet᷑. Quã secunt᷑
legatius bone faciꝰ magũti ensis
archiep̃s eccłȩ uice supͣ dicti ⁊ a-¬
charie pp̃̾ una cũ carolo magno
francoꝵ pͥncipe canonice tenuit.
ut agnoscant om̃s hȩc p̃dictoꝵ
pͥncipũ capitula maxime auo¬
toritate aplica fore firmata.

Expanded text:
tincte cum suis coadunare, ac Ludovico, Lothario, atque Carolo nobilissimis regibus, filiis videlicet Ludovici imperatoris piissimi, fidelibus tradenda, scribere non distulimus. gradibus, et cunctis ducibus atque comitibus, omnibus Deum timentibus per Gallias et Francorum provincias constitutis directa, sicut in ea continetur. Quam sequuntur legatus Bonifacius Moguntiensis archiepiscopus, vice supradicti Zachariae papae, una cum Carolo magno Francorum duce, canonice tenuit, ut agnoscant omnes haec praedictorum principum capitula maxime apostolica auctoritate fore firmata.
Abbreviated transcription (Latin):
recedentes iiiͬ. libelli
ñ nulla głosoꝵ learoli atq
ludouici ĩꝑatoꝵ cõtinent capi
libellis mintne ĩ serta ce̾ ꝓ dei
om̃ipotentiᷤᷤ amore ⁊ scẽ dĩ eccłȩ¬

Expanded text:
ecedentes quatuor libelli nonnulla gloriosorum Caroli atque Ludovici imperatorum continent capitlibellis minime inserta esse, pro Dei omnipotentis amore, et Sanctae Dei Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
cõsolationũ. ⁊ ꝗa oꝑariꝰ dignꝰ est
mercede sua: iõq p̃cipimꝰ atq u¬
bemꝰ. ut ꝗ cũq ãmͦ ĩ monasterio
ue ĩmorte. ut om̃iũ rerũ ⁊ posse¬
sionũ quas ꝓsalute aĩe sue dis-¬
poni de creuerit: medictatẽ. ec¬
cłȩ cui ipse ꝑtinere disnoscitur
relinquat ⁊ sic demũ ĩ monast̾.¬
diq licentiã habeat. Quicũq¬
aut̃ huiꝰ nr̃i deceti cõtradictor.
cõiulsor. ac temerator extiterit᷑:
gladio anathematis subiaceat.
t institutiones missarũ sicut
inmetropolitana eccła fiunt:
ita ĩ dei noĩe ĩ om̃ibꝰ ꝓ cõunciali¬
bus eccłiis tã ipsiꝰ misse: quam
psallendi. ł ministrandi cõsue¬
tudo seructur

Expanded text:
consolationum, et quia operarius dignus est mercede sua, ideoque praecipimus, atque jubemus, ut quicunque amodo in monasterio ve in morte, omnium rerum et possessionum, quas pro salute animae suae disponi decreverit, medietatem ecclesiae, cui ipse pertinere dignoscitur, relinquat: et sic demum in monasterdique licentiam habeat. Quicunque hujus nostri decreti contradictor, convulsor ac temerator exstiterit gladio anathematis subjacebit.Ut institutiones missarum, sicut in metropolitana ecclesia fiunt, ita in Dei nomine in omnibus comprovincialibus ecclesiis, tam ipsius missae ordo, quam psallendi vel ministrandi consuetudo servetur
Abbreviated transcription (Latin):
clauis. ⁊ ab burgaris. ⁊ amalis
apĩanais. seu alio qualicũq mͦ
eccłe fuerit ĩcense. ⁊ cõbuste. in
capdł cũ tabula cõ secrata: mis¬
sas iterũ cęlebrare ꝑmittimus.
donec ipse excłe restaurari que¬
ant. Initinere uõ ponitiᷤᷤ. si eccła
de furrit. ubi sub diuo seu in
officiũ ꝑtinentia. ibi affuerit
missaꝵ sollẽpnia celebrare con¬
cedimꝰ. alt̾ om̃mno ĩ ter dicimꝰ.¬
ltaria¬
siñ sint lapidea crismatiꝰ uẽ¬
tione ñ cõsecret᷑. Ad celebranda
aut̃ duuna officia. ordinẽ quẽ
metropolitani tenent. cũ ꝓiinci¬
ales eoꝵ obseruare debent.

Expanded text:
clavis, et a Bulgaris, et a malis Christianis seu alio qualicunque modo ecclesiae fuerint incensae et combustae, in capellis cum tabula consecrata, missas interim celebrare permittimus, donec ipsae ecclesiae restaurari queant. In itinere vero positis, si ecclesia defuerit, ut sub dio, seu in officium pertinentia affuerint, missarum solemnia celebrare concedimus, aliter omnino interdicimltariaon sint lapidea, chrismatis unguine non consecrentur. Ad celebranda autem divina officia, ordinem quem metropolitani tenent, comprovinciales eorum observare debebunt.
Abbreviated transcription (Latin):
agentes. ꝗ subuertere atq diui¬
dere conant᷑ eccłe umnitatẽ uide¬
licet abbates. ⁊ inonachi ꝗ non
studio caritatiᷤᷤ. set zelo rapacrta¬
tis ĩuigilat̃ ⁊ docent. atq sedu¬
cere ñcessant scłares homines.
qͦs illa q̃are pꝰsunt. uires suas.
atq possessioneᷤ̾ᷤ ĩuita. siue ĩ morte.
in monasteriis eoꝵ tradat. ⁊ ec¬
⁊ a quibꝰ baptismũ pęnitentiȩ.⁊
eucharistiã. nec nõ pabulũ uite

Expanded text:
agentes, qui subvertere atque dividere conantur Ecclesiae unitatem, videlicet abbates et monachi, qui non studio charitatis, sed zelo rapacitatis invigilant, et docent atque seducere non cessant saeculares homines, quos illaqueare possent ut res suas atque possessiones, in vita, sive in morte in monasteriis illorum tradant, et ecet a quibus baptismum, poenitentiam, euc
Abbreviated transcription (Latin):
toris ł penarũ ĩpimite cõcessa
lib̾ã habeat eundi facultatem.
Si uͦ parentes mulieris eccłasti¬
cis iiris obedire noluerint ex¬

Expanded text:
mortis, vel poenarum impunitate concessa, liberam habeat eundi facultatem. Si vero parentes mulieris ecclesiasticis viris obedire noluerint, ex
Abbreviated transcription (Latin):
se xu. filiis aut unꝰ aut am̃bo pa¬
rẽtes ded̾int. aut c̾te nolẽtib aut
nesciẽtib se susceptã nõ mox iusã
infiliis abdicau̾int. s corã se uel
corã eccła. palãq in cõuentu eos¬

Expanded text:
sexu filiis aut unus aut ambo parentes dederint, certe aut nolentibus vel nescientibus susceptam non mox visam in filiis abdicaverint, sed vel coram se vel coram ecclesia palamque in conventu eos
Abbreviated transcription (Latin):
etatis. licẽtia pot̾it ẽẽ. Postea uͦ an
cũ uolũtate parẽtũ. an suȩ de¬
uotiõis sit solitariũ uotũ erit
filiis licitũ religionis assũm̾e
cultũ. Qͥsqͥs aut̃ ł ab olitione
tonsure ł scłaris usus assũptio¬
ne decectus fu̾it. actigisse iͣnsgreᷤᷤ¬
sionẽ ex cõicatiõis c̃surã accipi

Expanded text:
icentia poterit esse, postea vero an cum voluntate parentum an suae devotionis sit solitarium votum, erit filiis licitum religionis assumere cultum. Quisquis autem vel abolitione tonsurae vel saecularis vestis assumptione detectus fuerit attigisse transgressionem, et excommunicationis censuram ac
Abbreviated transcription (Latin):
naculo sc̃ẽ cruciᷤ. tã ĩfron¬
te. quã ĩcorde. ut ipse aposta¬
ta diabolus ĩuase suo pͥstino
sue ĩt̃ ẽptioniᷤ cognoscens sig¬
nũ. iã sibi drĩceps sciat illud
ẽẽ alienũ¬
ut fiat catecuminꝰ.
Item in

Expanded text:
naculo sanctae crucis tam in fronte quam in corde, ut ipse apostata diabolus, in vase suo pristino suae interemptionis cognoscens signum, jam sibi deinceps sciat illud esse alienuut fiat catechumenus. ctum in
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. facta st̃ encenia uerosolui.
⁊ hiemps erat. ⁊ ambulabat iħo
ĩ tẽplo ĩporticu salomonis. Qđ
aut̃ .uiii. dierũ sint encenia ce¬
lebranda ĩlibro regũ ꝑ acta de¬
dicatione tẽpli repperies.¬

Expanded text:
enia Jherosolimis et hiems erat et ambulabat Jesus in templo, in porticu Salomonis'. Quod autem octo dierum sint encenia celebranda, in libro Regum peracta dedicatione templi reperie
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt m̃dax discipłs. nec de nu¬
mero apłoꝵ deiecit. Uerũ de
pb̃ris. uob̃ qui laici estis nec
tudicandũ ẽ. nec deuita eorũ
ditio. qͥcqͥd illud ẽ reseruandũ.
sus in adultĩo siue de ħ sola fa¬
ma rep̃hensus ẽ. debeatis cõmu¬
nionẽ susciꝑe. nec ne. respon¬
demus. Nõ pot̾ aliqͥs quãtũ c̃q
sit pollutus sacram̃ta diuina
polluere que purgatoria cũc¬
tarũ cõtagionũ existũt. Nõ pot̃
solis radius ꝑ cͥoacas ⁊ latrinas
transiens aliqͥd ex inde cõtamina¬
tionis attrahere. Proinde qͣlisc̾q
sit sac̾dos quȩ scã st̃ coiquinari
nõ posst̃. Idcirco ab eo usq qͦ epis¬
coporũ iuditio reprobet᷑ cõmu
cerea fax accensa sibi qͥd̾ detͥm̃¬
tũ parat. aliis uͦ lum̃ intenebriᷤᷤ
ad ministrat. et unde aliis cõmo¬
dũ exchibet. inde sibi dispendi¬
ũ p̃bet. Sumite gͥ ab oĩ sac̾dote
infide purgant᷑. fides enĩ ẽ quȩ

Expanded text:
esset mendax discipulus, nec de numero apostolorum dejecit, verum de presbyteris vobis qui laici estis nec judicandum est, nec de vita eorum judicio quidquid illud est, reservandsus in adulterio, sive de hoc sola fama respersus est, debeatis communionem suscipere necne, respondemus: Non potest aliquis, quantumcunque sit pollutus, sacramenta divina polluere, quae purgatoria cunctarum contagionum existunt. Nec potest solis radius per cloacas et latrinas transiens aliquid exinde contaminationis attrahere. Proinde qualiscunque sit sacerdos, quae sancta sunt coinquinari non possunt. Idcirco ab eo, usquequo episcoporum judicio reprobetur, commcerea fax accensa, sibi quidem detrimentum praestat, aliis vero lumen in tenebris administrat; et unde aliis commodum exhibet, inde sibi dispendium praebet. Sumite igitur ab omni sacerdote in fide purgantur. Fides enim est
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ dec̾nitis utrũ pb̃rm habẽtẽ .cͥ.lxx.¬
uxorẽ debeatis sustentare et
honorare.an a uob ꝓicere. In
quo respondemꝰ qm̃ licet ipsi
ualde sĩt rep̃hensibiles. uos tñ
dm̃ conuenit imitari qui solem

Expanded text:
se decernitis, utrum presbyterum habentem uxorem debeatis sustentare, et honorare, an a vobis projicere. In quo respondemus, quoniam licet ipsi valde sint reprehensibiles, vos tamen Deum convenit imitari, qui solem
Abbreviated transcription (Latin):
ł raptor aliqͥs formidat᷑. ł si ⁊̃ aliqͣn
mortis ꝑiculoso scrupulo c̃pue̾¬
ta fu̾it. ne nõ uelata moriat᷑. aut
exigẽtib parẽtib aut his ad quoꝵ
curã ꝑtinet uelau̾it uirginẽ. seu

Expanded text:
vel raptor aliquis formidatur, vel si etiam aliquando mortis periculoso scrupulo compuncta fuerit, ne non velata moriatur, aut exigentibus parentibus, aut his ad quorum curam pertinet, velaverit virginem, seu
Abbreviated transcription (Latin):
conquereris dubites nolo. utile
tibi tuisq consiliũ dabo. arripe
manib arma.oratio aures pul¬
set auctoris. quia quando pugnat᷑
deus aꝑtis celis spectis et partem
quã inspicit iustam. ibi dat palmã.

Expanded text:
nquereris: dubites nolo, utile tibi tuisque dabo consilium: arripe manibus arma; oratio aures pulset Auctoris: quia quando pugnatur, Deus apertis coelis prospectat, et partem quam inspicit justam, ibi dat palmam.
Abbreviated transcription (Latin):
centib tͥ maledicam. Rursum
qui maledictũ non iuditio uiᷤ¬
ticiȩ ꝓferunt. s liuore uindicte
ꝓmitur uoce pauli p̾dicantis
ãmonemur qui ait. benedicite
et nolite maledicere. aug̃. d¬

Expanded text:
m quia maledictum non judicio justitiae profertur, sed livore vindictae promitur, voce Pauli praedicantis admonemur, qui ait: Benedicite et nolite maledicere . Aug
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ uiri maledictionis sententiã
ꝓferunt. nõ adhanc ea uoto ul¬
tionis. s ex iusticiȩ ex amine
erumpunt. Intus sub tile iuidi¬
tiũ aspituint. et mala foris ur¬
gentia qua maledictione fe¬
rire debeat cognoscũt. et eo
maledicto nõ peccant. quo ab
interno uidice nõ discordãt.
Item. Scͥptura sacra duobus
modis maledictũ memorat.
aliud uidelicet qͤ apꝓbat. aliud
quod dampnat. Alit̃ enĩ ma¬
ledictũ ꝓfertur iuditio iusti

Expanded text:
i viri maledictionis sententiam proferunt, non ad hanc ex voto ultionis, sed ex justitiae examine prorumpunt. Intus subtile judicium aspiciunt, et mala foris surgentia qua maledictione ferire debeatur cognoscunt, et eo maledicto non peccant quo ab interno judice non discordant. Item, Scriptura sacra duobus modis maledictum memorat, aliud videlicet quod approbat, et aliud quod damnat. Aliter enim maledictum profertur judi
Abbreviated transcription (Latin):
ligandi atq potestas exercen¬
da ẽ. Uidendũ quȩ culpa. que
sit penitentia secuta post culpã
ut quos om̃ps deus ꝑ conpuẽ¬
tionis gr̾am uisitat. illos sentẽ¬
tia pastoris absoluat. Tũc enim
uera ẽ ab solutio p̾sidentis cum
ȩt̃ni arbitͥum sequitur uidiciᷤᷤ.
Qd̃ bene quatriduani lazari re
suscitatio deisignat. que uideli¬
cet demonstrat. quia mortuũ
dñs uocauit et uiuificauit
dicens. Lazare ueni foras. et
post modũ is qui uiuens fue¬
rat egressus. adiscipłis ẽ solu¬
tus. sic̃ scͥptũ ẽ. Cũq egressus
ẽẽt. qui fuerat ligatus institis
et sinite abire. Ecce illũ dis¬
cipłi iam uiuentẽ soluũt̃. quẽ
magister resuscitauerat mor
deret̃ quã uirtutem. d̾ pͣl¬

Expanded text:
lvendi potestas exercenda, videndum quae culpa, aut quae si poenitentia secuta post culpam, ut quos omnipotens Deus per compunctionis gratiam visitat, illos sententia pastoris absolvat. Tunc enim vera est absolutio praesidentis, cum interni arbitrium sequitur judicis. Quod bene quatriduani Lazari illa resurrectio designat, quae videlicet demonDominus vocavit et vivificavit dicens: Lazare veni foras ; et postmodum is qui vivus fuerat egressus, a discipulis ejus est solutus sicut scriptum est: Cumque egressus esset, qui fuerat ligatus, Jesus et sinite abire . Ecce illum discipuli jam viventem solvunt, quem magister resuscitaverat mortderent quam virtutem. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
uandi st̃. s uolentes ut ĩtegͣ
sit forma iusticie.Sic̃ hõ ꝓpͥa
uoluntate arbitrii serpenti
obediens ꝑiit. sic uocante se gr̃a
sic̃ factũ ẽ.tp̃ribꝰ religiosissimi
eos sacͣm̃tiᷤᷤ duuniᷤ associatos
⁊baptismi gr̃am sus cepisse. ot
crismate unctoᷤᷤ e̾ẽ ⁊ corꝑis dm̃¬
⁊ sanguinĩ extitisse participe̾.

Expanded text:
vandi sunt, sed volentes, ut integra sit forma justitiae. Sicut homo propria voluntate arbitrii serpenti obediens periit; sic, vocante se gratisicut factum est temporibus religiosissimi eos sacramentis divinis sociatos baptismi gratiam suscepisse, et chrismate unctos esse, et corporis et sanguinis Domini exstitisse participes,
Abbreviated transcription (Latin):
Oues uͦ quȩ pastori suo cõmisse
fu̾int. eũ nec rep̃hendẽ nͥ a recta
fide ex orbitau̾it debent. nec ulla¬
tenus accusare posst̃. qr facta pas¬
torũ minoris oris gladio feriẽda
ñ st̃. quaꝗͣ recte rep̾hendenda

Expanded text:
Oves ergo quae pastori suo commissae fuerint, eum nec reprehendere, nisi a recta fide exorbitaverit, debent, nec ullatenus accusare possunt; quia facta pastorum oris gladio ferienda non sunt, quanquam recte reprehendenda
Abbreviated transcription (Latin):
cuset. nec uulg̾ eũ arguat. qr ñ ẽ
discipłs suꝑ magistrũ. Ep̃i ado st̃
iudicandi qͥ eos sibi oculos eleg̾it.
Nã asubditis aut pͣue uitȩ hoĩnib
ñ st̃ arguendi. aut accusandi :
Nõ ẽ itaq aplebe.
aut auulgarib hõĩb arguẽduᷤ
ł accusandus ep̃s. licet sit inordi¬
natꝰ. qr ꝓm̾itis subditoꝵ. disponit᷑

Expanded text:
cuset, nec vulgus eum arguat, quia non est discipulus super magistrum . Episcopi a Deo sunt judicandi, qui eos sibi oculos elegit. Nam a subditis aut a pravae vitae hominibus non sunt arguendi, aut accusandi, Non est itaque a plebe aut a vulgaribus hominibus arguendus vel accusandus episcopus, licet sit inordinatus; quia pro meritis subditorum disponitur
Abbreviated transcription (Latin):
aut causas habu̾it. pͥus ad eos re¬
currat. caritatis studio. ut famili¬
ari colloqͥo cõmoniti ea sanẽt q̃ sanã¬
da st̃. ⁊ caritatiue em̃dẽt. q̃ ĩte em̃¬
dãda agnou̾int. Sin aũ aliqͥ eos
pͥusꝗͣ hȩc eg̾unt. lacerare accusare.
aut infestare p̾sũpserĩt. ex cõicent᷑¬
⁊ minime absoluant᷑. añ ꝗͣ ꝑsatis¬

Expanded text:
aut causas habuerit, prius ad eos concurrat charitatis studio, ut familiari colloquio commoniti, ea sanent quae sananda sunt, et charitative emendent quae juste emendanda cognoverint. Si autem aliqui eosprius, quam hoc egerint, lacerare, accusare aut infestare praesumserint, excommunicentur et minime absolvantur, antequam per satis
Abbreviated transcription (Latin):
Siqͥs erga ipsũ ł auctores eccłe¬
se quãlibet querelã hab̃e iustam
credidit. ñ pͥ pͥmates aut alios
adeat udices. ꝗͣ ipsoᷤ aqͥb se lesũ
estimat. cõueniat familiarit᷑. nõ
semel s sepissime ut ab eis aut
suã iticiã accipiat. aut iustã ex¬
cusationẽ. Si aut̃ secꝰ eg̾it ab ip̃is
⁊ ab aliis cõione pͥuet᷑. tãꝗͣ apłoꝵ¬

Expanded text:
is erga episcopum vel actores Ecclesiae quamlibet querelam habere justam crediderit, non prius primates aut alios adeat judices, quam ipsos a quibus se laesum aestimat conveniat familiariter: non semel, sed saepissime, ut ab eis aut suam justitiam accipiat, aut excusationem. Si autem secus egerit, ab ipsis et ab aliis communione p
Abbreviated transcription (Latin):
Sanctitas tua
hoc anob̃ reqͥsiuit. ũ tͥ rescbem de
sac̾dotali officio pꝰ lapsũ resurgẽ¬
di dũ dicis de hoc canones diu̾sos
te leggisse. diu̾sasq sententias. ali¬
as resurgendi alias neqͣꝗͣ. Nã nos
gen̾alit anicena sinodo incipien¬
q̃ ipsã sequẽtes incũctis sentẽtuis

Expanded text:
Sanctitas tua hoc a nobis requisivit ut tibi rescriberem de sacerdotali officio post lapsum resurgendi, dum dicis de hoc canones diversos te legisse, diversasque sententias, alias resurgendi, alias nequaquam. Nam nos generaliter a synodo Nicaena incipienquae ipsam sequ
Abbreviated transcription (Latin):
Acapite itaq ĩcipiẽtes. usq ĩ qͣrtũ
altaris minist̾iũ hãc formã ser¬
uandã cognoscimꝰ.uͥ qr minorẽ
ita sit in cͥmine. Et quẽ maior seqͥ¬
tur culpa: maior ei ĩplicet᷑ uĩdicta
⁊ si pꝰea penitẽtia credat᷑ ẽẽ fructu¬
osa. Qd enĩ ꝓdẽ tͥticũ seminare
et fructũ eiꝰ nõ collig̾e.aũ domũ
cõstru̾e.⁊ nõ illic habitare: Post dig¬
nã enĩ sati̾factionẽ credimꝰ. lapsũ
redire pꝰse adhonorẽ. ꝓpħa dicẽte.
nũ qͥd qͥ cadit ñ aditiet ut resurgat.
uius carnale delictũ amitt̾e sine
digni sedemꝰ lapsũ ẽẽ cognoscimꝰ.¬
ab apłatu nõ deiecit. quẽ ante se il¬
lũ negaturũ eẽ p̃dicẽ. libi hec fili
lem̃ȩ dicta sufficiãt. ũ illũ quẽ
cõspicis delicta fletu delere. nõ
dubites in conspectu diuinitatiᷤᷤ
miscđiã c̃sequi. qr nullũ peccãtẽ
reu̾sũ despicit. qͥ peccatores san
guine suo redim̾e uenit. Indcꝰ.

Expanded text:
tum altaris ministerium hanc formam servandam cognoscimus, ut sicut minorem ita sit in crimine. Et quem major insequitur culpa, major ei implicetur vindicta, et sic postea poenitentia credatur esse fructuosa. Quid enim prodest triticum set fructum illius non colligere? aut domum construere et illam non habitare? Post dignam igitur satisfactionem credimus redire posse ad honorem, Domino dicente: Nunquid qui cadit non avius carnale delictum admittere sins nos indigni sedemus lapsum esse cognoscimuab apostolatu non dejecit, quem ante seipsum negaturum esse praedixit. Tibi haec, fili charissime, dicta sufficiant, ut illum quem conspicis delicta fletu diluere, non dubites in conspectu divinitatis misericordiam consequi, quia nullum peccantem reversum despicit, qui peccatores suo sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
ordinatus migret desua parro¬
chia in aliã. nec ad limina apłoꝵ
causa oratiõĩs suȩ eccłȩ cura dere¬
licta. nec ad pallatiũ c̾a ĩ t̃pellãdi.
Qd̾ si fec̾it nichil ualet hꝰcemodi aut
ordinatio. aut demigͣtio. ⁊ ħ oĩb de¬
nũtiandũ. ut qͥ causa oratioĩs ad limi
confiteant᷑ peccata sua ⁊ sic ꝓficiscã¬

Expanded text:
ordinatus migret de sua paroecia ad aliam nec in limina apostolorum causa orationis, suae ecclesiae cura derelicta, nec ad palatium causa interpellandi. Quod si fecerit, nihil valet hujusmodi aut ordinatio vel demigratio. Et hoc omnibus denuntiandum, ut qui causa orationis ad liminconfiteantur peccata sua, et sic proficiscan
Abbreviated transcription (Latin):
eȩccłarũ enĩ cõsecͣtione. et
de missarũ celebrationibꝰ non
ali cubi quã ĩsacratis locis dño.
absq magna necessitate fieri
de b̾e liquet om̃ibꝰ ꝗbus sunt
nota noui. ⁊ uetis testam̃ti
p̾cepta. Tab̾naculũ uero moy¬
sen dño p̾cipiente fecisse. ⁊ cõ
secrasse cũ m̃sa ⁊ altari eꝰ. ⁊
certis uasis. ⁊utensilibꝰ ad diui¬
nũ cultũ explendũ legibłis.
mñ solũ diuinis p̃cibꝰ eas cõse¬
crasse. set euã scĩ obei unctio

Expanded text:
esiarum enim consecratione, et de missarum celebrationibus, non alicubi quam in sacratis Domino locis absque magna necessitate fieri debere liquet omnibus quibus sunt nota Novi ac Veteris Testamenti praecepta. Tabernaculum vero Moysen, Domino praecipiente, fecisse, et sacrasse cum mensa et altari ejus, et caeteris vasis utensilibus ad divinum cultum explendum legimus: et non solum divinis precibus ea sacrasse, sed etiam s
Abbreviated transcription (Latin):
dam ꝑ euã deceptus ẽ. ñ eua .ii.¬
ꝑ adam.quẽ uocauit ad culpã
mulier. iustũ ẽ ut eã gub̃nati¬
onẽ assũmat. ne iter̃ femina
.facillitate labatur a¬

Expanded text:
dam per Euam deceptus est, non Eua per Adam. quem uocauit ad culpam mulier, iustum est ut eum gubernatorem assumat, ne iterum feminea facilitate labatur
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾. faciat. si ñ pot̃. si uolu̾it aliã
accipiat. Sin aut̃ seruã eã scierit
et cõlaudauerat. pꝰ ut legitimam
hãt. Similit̾ et mulier ingenua
ingenua acceꝑit seruũ sciens qͥ
seruus eẽt. hãt eũ q̃m om̃s unum
patrẽ habemus in cęlis. Una lea
erit et uiro et femine. Exdictis¬

Expanded text:
faciat: si non potest, si voluerit, aliam accipiat. Si autem servam eam scierat, et collaudaverat: post, ut legitimam habeat. Similiter et mulier ingenua ingenua accipit servum, sciens quia servus esset, habeat eum: quia omnes unum patrem habemus in coelis. Una lex erit, et viro et feminae. C
Abbreviated transcription (Latin):
sac̃dotũ ł diaconoꝵ ł subdiaco¬
noꝵ officiũ c̃tumacit̾ deserens
feminã sibi potus eligit. si c̃spõ¬
te obfornicatiõe dimittit officiũ
ita obp̃uaricationẽ dimit̾ẽ co¬
gat᷑. ⁊ inuitus beneficiũ.¬
ut fornicari liceat diuinũ offici¬
ũ derelinqunt. ⁊ ado recedentes.
diabolo ⁊ eiꝰ oꝑib seruiĩt. sic̃ se
iustissime officio alienos facuĩt.
ita beneficio ȩccłiar̃. pͥuatos ẽẽ¬
ab iudicamus. Ma¬

Expanded text:
sacerdotum, diaconorum, vel subdiaconorum, officium contumaciter deserens, feminam sibi potius eligit, sicut sponte ob fornicationem dimittit officium, ita ob praevaricationem dimittere cogatur et invitus beneficium.ut fornicari liceat, divinum officium derelinquunt, et ab eo recedentes, diabolo et ejus operibus serviunt, sicut se justissime ab officio alienos faciunt ita beneficio ecclesiarum privatos adjudicamus.
Abbreviated transcription (Latin):
plexx maioꝵ manauit sententia.
deĩceps oĩs tał error atq p̃sũptio
ta cõpago statũ ueritatiꝰ eneruet
⁊ iõ nulli deĩceps licitũ erit. ali¬
ud ĩdiuinis sacris offerre. nisi
uixta autiquoꝵ sententia cõcili¬
oꝵ panẽ tantũ ⁊ calicẽ uino et
aqua ꝑmixtũ. Decet̃o alit̾ ꝗ̃ p̃cep¬
tũ ẽ faciens. tã diu asa crifican¬
legituna satis factioe correctus:
ad gͣdus siu officiũ reddeat qd̾ a¬
misit.

Expanded text:
plex majorum manavit sententia, deinceps omnis talis error atque praesumptio ordinata propago statum veritatis enervet. Et ideo nulli deinceps licitum erit aliud in divinis sacris offerre nisi juxta antiquorum sententiam conciliorum, panem tantum et calicem vino et aqua permistum. De caetero alittum est faciens tamdiu a sacrificanpoenitentiae satisfactione correctus ad gradus sui officium redeat, quod amisit.
Abbreviated transcription (Latin):
quelibet sine certa et manifes¬
ta peccati causa cõmunione pͥ¬
uet eccłastica. Sub anathemate
anatħ ȩt̾na ẽ mortis dãpnatio
et ñ nͥ ꝓmortali debet ĩponi
cͥmine. ⁊ illi qͥ alit̾ ñ pot̾at cor¬
rigi.
x cõmunicatos qͦ asac̾dotib
nullus recipiat ante utͥusq
partis examinationẽ iustam
nec cũ eis oratione aut cyboł
potu uel osculo cõmunicet. nec
aue eis dicat. qr qͥcũq inhis uł
aliis ꝓhibitis scient̃ ea cõmuni¬
catis cõmunicau̾it. iusta apłoꝵ
institutionẽ. et ipse simili ex¬
comunicationi subiaceat. fabian¬
um ex comunicatis ñ cõmu¬
nicandũ. Et siqͥs cũ ex comuni¬
cato auertendo regulas scient̃
saltem indomo simul locutus
fuerit. uel orau̾it. ille cõmunio¬
ne pͥuetur

Expanded text:
quemlibet sine certa et non manifesta peccati causa communione privet ecclesiastica. Sub anathemate anathema est aeternae mortis damnatio, et nonnisi pro mortali debet imponi crimine, et illi qui aliter non poterit corrigi. xcommunicatos quoque a sacerdotibus nullus recipiat, ante utriusque partis examinationem iustam, nec cum eis aut oratione aut cibo aut potu aut osculo communicet, nec Ave eis dicat, quia, quicumque in his vel aliis prohibitis scienter excommunicatis communicaverit, iuxta apostolorum institutionem et ipse simili excommunicatione subiacebit. ICum excommunicatis non est communicandum. Et si quis cum excommunicato avertendo regulas scienter saltem in domo simul locutus fuerit vel oraverit, ille communione privetur
Abbreviated transcription (Latin):
apłis. et apłorũ successorib a deo cõ¬
cessa. una uob̃cũ p̃dictũ pessimũ
uirũ. aliminib sc̃ȩ matͥs eccłȩ
ex cludimus. et abonorũ societa¬
te et comunione xͥana separamꝰ
ei xͥañ aue dicat. aut eũ osculari
p̃sumat. nullus pb̃r missã cȩlebra
pus et sanguinẽ dñi tradẽ. Nemo
negotio. et siqͥs ei sotiauerit se. et
comunicau̾it eiꝰ oꝑib malignis.
nouerit se simili ꝑcussum ana-¬
themate. his exceptis qͥ ob hanc
causam ei iungunt᷑. ut eũ reuo¬
cent ab herrore. et ꝓuocent᷑ ad sa¬
tis factionẽ nͥ forte resipu̾it. ⁊ dei
gr̃a inspirante ad penitentie re¬
eccłȩ dei quam lesit. Exc̃cł.

Expanded text:
ue successoribus a Deo concessa, una vobiscum praedictum pessimum virum a liminibus sanctae matris Ecclesiae excludimus, et ab omni societate et communione Christiana separamusei Christianus Ave dicat aut eum osculari praesumat. Nullus presbyter Missam cum eo pus et sanguinem Domini tradere. Nemo negotio. Et si quis ei se sociaverit et communicaverit ejus operibus malignis, noverit se simili percussum anathemate, his exceptis qui ob hanc causam ei junguntur ut eum revocent ab errore et provocent ad satisfactionem, nisi forte resipuerit, et, Dei gratia inspirante, ad poenitentiae reEcclesiae Dei quam
Abbreviated transcription (Latin):
Solet queri cũ masculus gał.¬
et femina nec ille maritꝰ
nec illa uxor alt̾ius. sibimet
causa copulant᷑. ea fide me¬
dia. ut nec ille cũ alt̾a. nee
illa cũ altero id faciat. utrũ
pellari conubiũ.si usq ad
mortẽ alicuiꝰ eoꝵ id inter
eos placuerit. et ꝓlis genera¬
tionẽ quãuis nõ ea causa cõ¬
ut uel nolu̾int sibi nasci filioᷤ
uel eciã oꝑe aliqͦ malo agant
ne nascant᷑. Certe si uel utrũq
quẽ ad modũ has nuptias appel¬
lare possimus. Et enĩ si aliquã
sibi ad tp̃s adhibuerit. donec
aliquã dignã honorib uel ss¬
facultatib inueniat. quã cõ¬
parẽ ducat. ipso aĩo adult̃ ẽ.
nec cũ illa ꝗͣ cup̃ inuenire.
s cũ ista cũ qͣ sic cubat. ut cũ
ea nullũ hãt maritale cõsor¬
tium.

Expanded text:
 quaeri, cum masculus et femina, nec ille maritus, nec illa uxor alterius, sibimet concubitus causa copulantur, ea fide media, ut nec ille cum altera, nec illa cum altero id faciat, utrum pellari connubium, si usque ad mortem alterius eorum id inter eos placuerit, et prolis generationem, quamvis non ea causa conut vel nolint sibi nasci filios, vel etiam opere aliquo malo agant ne nascantur. Caeterum si vel utrumque quemadmodum has nuptias appellare possimus. Etenim si aliquam sibi vir ad tempus adhibuerit, donec aliam dignam vel honoribus vel facultatibus suis inveniat, quam comparem ducat; ipso animo adulter est, nec cum illa quam cupit invenire, sed cum ista cum qua sic cubat, ut cum ea non habeat maritale consortium.
Abbreviated transcription (Latin):
Solus ibi nuptiar᷑ cõcubitus
nõ fuit. quia in carne peccati fie¬
ri ñ pot̾at sine pudenda c̃cupis¬
centia carnis. que accid̃ expeccõ
sine qͣ c̃cipi uoluit qͥ futurus erat
sine peccato.

Expanded text:
Solus ibi nuptialis concubitus non fuit, quia in carne peccati fieri non potest sine pudenda concupiscentia carnis, quae accidit ex peccato, sine quo concipi voluit, quia futurus erat sine peccato.
Abbreviated transcription (Latin):
secur. et legib dotet᷑. ⁊ suo tp̃re
sac̾dotalit̾. ut mos ẽ cũ p̃cib et
oblationib asac̾dote benedicat᷑
et aparanĩphis ut c̃suecudo do¬
cet custodita ⁊ sociata a ꝓrrimis
c̃gruo tp̃e petita legib docet᷑ ac
sollẽp̃nit̾ accipiat᷑. ⁊ biduo uel
tͥduo oratioĩb uacẽt.⁊ castitatẽ
custodiãt. Itẽ. Ita ꝑacta legiti

Expanded text:
re sacerdotaliter, ut mos est, cum precibus et oblationibus a sacerdote benedicatur, et a paranymphis, ut consuetudo docet, custodita et sociata a proximis congruo tempore petita, legibus detur ac solemniter accipiatur, et biduo vel triduo orationibus vacent, et castitatem custodiant.
Abbreviated transcription (Latin):
Non insola ut deliras cõmix¬
tione maris ⁊ femine nuptiar̃
ũitas ẽ. quãuis sine illa nup¬
tie filios ꝓcreare nõ possũt.
.S alia st̃ ad nuptias ꝓͥe ꝑtinẽ¬
tia. qͥb ab ad ult̾iis nuptię dis¬
cernunt᷑. sicuti ẽ thori c̃iugał
fides. et cura ordinate filios ꝓ¬
creandi⁊ quę maxima diffe¬
rentia bonus usus mali. hoc
ẽ bonus usus cõcupiscẽtiȩ car¬
nis. qͦ bono adult̃i utunt᷑ ma

Expanded text:
non in sola, ut deliras, commixtione maris et feminae nuptiarum veritas est, quamvis sine illa nuptiae filios propagare non possint: sed alia sunt ad nuptias proprie pertinentia, quibus ab adulteriis nuptiae discernuntur, sicut est thori conjugalis fides, et cura ordinate filios procreandi, et quae maxima differentia est, bonus usus mali, hoc est, bonus usus concupiscentiae carnis, quo malo adulteri utuntur ma
Abbreviated transcription (Latin):
ens aũ fedissima gule flãma
iniulissimũ ardescat. ⁊ sanius
ꝗsq maluerit more dr̃ pisce
uesci. ꝗͣ lenticula more osau ue¬
potis abrahe aut ordeo more iu¬
m̃toꝵ. Nõ eñ ꝓpt̾ ea cõtiuentio¬
res nob̃ st̃ plures bestię.ꝗa uilio¬
ribꝰ abuit᷑ escis. Nã om̃ibꝰ huiꝰce¬

Expanded text:
ens autem foedissima gnlae flamma in uilissimum ardescat. et sanius quisque maluerit more domini pisce uesci quam lenticula more Esau nepotis Abraham, aut hordeo more iumentorum. non enim propterea continentiores nobis sunt pleraeque bestiae, quia uilioribus aluntur escis. nam
Abbreviated transcription (Latin):
richardo filio borelli ur̃a
fr̃nitas egisse in notuit ꝓzelo
dei.⁊ aĩar̾ caritate laudamus
s ñ adeo tuñdũ. nec adeo ẽ
uob̃ ab eiꝰ elemosinis abstinẽ¬
dũ. Int̾ cȩt̃os qͥppe nr̃e fidei
patres beatus leo doctor egre¬
nicauimꝰ. nec mortuis cõicare
ut ex opposito loquam᷑ cõicamꝰ.
Nos plane int̾ duo oppugnã

Expanded text:
Richardo, filio Borelli, vestra fraternitas se egisse innotuit pro zelo Dei et animarum caritate, laudamus. Sed non adeo timendum, non adeo est vobis ab ejus eleemosynis abstinendum. Inter caeteros quippe nostra fidei patres beatus Leo papa doctor egrenicavimus, nec mortuis communicaut ex opposito loquamur communicNos plane inter duo oppugnant
Abbreviated transcription (Latin):
sustentauer̃ actenꝰ. et se fide¬
liores inposterũ pollicent᷑.
Alioqͥn oportet et dehis mun¬
di partib exire. subꝗͣ ĩ spon¬
sione nos eis nuꝑ inbeati petͥ
nataliciis absolutione in du¬
ximus. Quia gͦ p̃dictus uir

Expanded text:
sustentaverunt, et se fideliores in posterum pollicentur. Alioquin oportet nos de hujus mundi partibus exire, sub qua etiam sponsione nos eis nuper in beati Petri Natalitiis absolutionem indulsimus. Quia ergo praedictus vir
Abbreviated transcription (Latin):
ui nõ bene custodierit.u
aĩ al cõmetit illud. xl. dies pe¬
niteat. Qui aũ ꝑdidit illud ĩ
ȩccła aut pars cecidit. ⁊ si ĩuen¬
ta fuerit.xax. dies peniteat.

Expanded text:
ui non bene custodierit mus comedit illud, XL dies peniteat. Qui autem perdiderit in ecclesia, aut pars ceciderit, et non inventa fuerit, XX dies peniteat.
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝓͥam uelle abic̃e uxorẽ.⁊ ad¬
hereri alt̃i p̾tendentẽ c̃sangui¬
nitatis occasionẽ. Uñ apłica aue
abiatoritate int̾dicendo mandamꝰ tͥ¬
uiiint hanc quã nc̃ habes uxorẽ
nullatenꝰ p̃sũmaᷤᷤ dimitt̾e.ł aliã
duc̃e. donec ap̃ ep̃oꝵ religiosoꝵ
c̃tiliũ causam istam examina

Expanded text:
uxorem et adhaerere alteri, praetendentem consanguinitatis occasionem. Unde apostolica auctoritate interdicendo mandamus tibi ut hanc quam nunc habes uxorem nullatenus praesumas dimittere vel aliam ducere, donec episcoporum religiosorum concilium causam istam examina
Abbreviated transcription (Latin):
umꝗͣ p̃sumat accusator simił ẽẽ
electos. accusatores idoneos. defẽsoreᷤᷤ
mos. Iudices aũ debẽt uti ȩqͥtate.
testes aũ ueritate. accusatores in¬
tentiõẽ. ad amplificãdã causã. de¬
fensores extenuatione ad minuẽ¬

Expanded text:
sator simul esse et electos, accusatores congruos, defensores mos. Iudices autem debent uti equitate, testes veritate, accusatores intentione ad amplificandam causam, defensores extenuatione ad minue
Abbreviated transcription (Latin):
domũ eiꝰ abrahȩ orationib sa¬
nauit. sanare ꝓcurẽt᷑. Qd si for
petierĩt. illis in carne uiuenti¬
reliquerãt.⁊ si possibilitas c̃cũ¬
bendi eis reddita fu̾it. rec̃cili¬
ari nequibũt.

Expanded text:
domum ejus Abrahae orationibus sanavit, sanare procurent. Quod si fortpetierint, illis in carne viventireliquerant, etiamsi possibilitas concumbendi eis reddita fuerit, reconciliari nequibunt.