comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mĩs rer uinosu diligit sibi similẽ. boꝵ¬
suebos semꝑ sunt iuirgia. et ubi fui̾t suꝑbia bi
⁊ contumelia Suꝑb insolita gestit cõsueta fasti¬
dit Magnũ reputat si loqui dignet᷑. iniur
si scirgar et amplexet᷑ Estimat plus dignitatem
eb ip̃o. qͣm ip̃m assequutũ exdignitate Nñ qr̃.

Expanded text:
is fere vitiosus diligit sibi similem, supsuperbos semper sunt iurgia», et: «ubi fuerit superbia, ibi et contumelia». Superbus insolita gestit, consueta fastidit. Magnum reputat si loqui dignetur, maximum si surgit et amplexatur. Existimat plus dignitatem ab ipso, quam ipsum assecutum ex dignitate. Nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
cumq uoluerit det illud. Eadem hora ẜmo
conpletꝰ ẽ suꝑ nabucho dono sor. Ueꝵ est gͦ
qd̾ legitur. homo cum inhonore ẽẽt ño intel¬
lexit cõꝑatꝰ ẽ ium̃tis insipientib. et similis
factꝰ ẽ illis. Suꝑbia turrẽ eu̾tit. et linguam
confundit. ꝓstrauit goliath. et suspendit aman.
Int̃ fecit nicanorẽ. et ꝑemit antiochũ. phara¬
ont̃ sub mersit. ⁊ senacherib int̃ emit. Sedes
ducum suꝑboꝵ destruit dĩs. et radices gentiũ
d abhominatione suꝑbie
Uam de testabił sit suꝑbra. dñs ip̃e per
ꝓpħam testatur. Iurauit dñs ds̃ in aĩa
sua dicit dñs d̃s̃ ex̾cituũ. De testor ego suꝑ¬
biam iacob. Et uirauit dñs insuꝑbia iacob. Si
oblitus fuero usq adfinẽ oĩa oꝑa eoꝵ. Uñ int̃
illa sex que dñs odit. et septimũ qd̃ detestat᷑
aĩa eiꝰ. Salomon pͥmũ ponit oculos sublimes
idest suꝑbiã. Et ysaias. Dies dm̃i ex̾citurum

Expanded text:
cumque voluerit det illud’. Eadem hora sermo cumque voluerit det illud’. Eadem hora sermo completus est super Nabuchodonosor». Verum est ergo quod legitur: «Homo cum in honore esset non intellexit, comparatus est iumentis insipientibus, et similis factus est illis». 3 Superbia turrem evertit et linguam confudit, prostravit Goliam et suspendit Aman, interfecit Nicanorem et peremit Antiochum, Pharaonem submersit et Sennacherib interemit. Sedes ducum superborum Deus destruit et radices gentium  abhominatione superbie. 1 Quam detestabilis sit superbia, Dominus ipse per prophetam testatur: «Iuravit Dominus Deus in anima sua, dicit Dominus Deus exercituum. Detestor ego superbiam Iacob». Et «iuravit Dominus in superbiam Iacob: si oblitus fuero usque ad finem omnia opera eorum». Unde inter illa sex, que Dominus odit, et septimum detestatur anima eius, Salomon primum ponit oculos sublimes, id est superbiam. 2 Et Isaias: «Dies Domini exercituum
Abbreviated transcription (Latin):
uꝑlia p̃sumptio p̃sũptuosa suꝑbia. que
nõ solum angłos deo uoluit adequare. s
hõies p̃supsit dei ficare. porro quos erexit
de p̃ssit. et quos exaltauit humiliauit. hinc
ait dñs ad ꝓpħam. Fili hominis dic pͥncipi
tyri. Hec dicit dñs ds̃. Eo quod eleuatũ est
cor tuũ qiͣ cor dei. et dixisti d̃s ego sum cũ
sig homo et nõ ds̃. id circo ego adducam
suꝑ te robustissimos gentiũ. et int̾ ficient
ie. et morieris in interitu occisoꝵ. Nabucho¬
dono sor quia potentiam suam suꝑbe iac¬
tauit et ait. Nonne hec ẽ babilon quã ego¬
hedificaui indomũ regni. in robore fartiu¬
dinis mec. et ingła de coris mei: Cũ adhuc
ẜmo ẽẽt inore regis uox de celo ruit. Tibi
dr᷑ nabuchodono sor rex. Regnum transit ate.
et abom̃ib te eicient. et cum bestiis feris enͣt
habitatio tua. fenũ quasi bos con medes et
septem tpͣa mut abunt᷑ suꝑ te. doner scias
quod excelsus dñef̾ in regno hominũ. et cui¬

Expanded text:
a presumptio, presumptuosa superbia, que non solum angelos Deo voluit adequare, sed homines presumpsit deificare. Porro, quos erexit depressit, et quos exaltavit humiliavit. Hinc ait Dominus ad prophetam: «Fili hominis, dic principi Tiri: ‘Haec dicit Dominus Deus: eo quod elevatum est cor tuum quasi cor Dei, et dixisti Deus ego sum, cum sis homo et non Deus, idcirco ego adducam super te robustissimos gentium, et interficient te, et morieris in interitu occisorum’». 2 Nabuchodonosor, quia potentiam suam superbe iactavit et ait: «Nonne hec est Babilon, quam edificavi michi in domum regni, in robore fortidinis mee et in gloria decoris mei? Cum adhuc sermo esset in ore regis, vox de celo ruit: ‘Tibi dicitur, Nabuchodonosor rex: regnum tuum transiet a te, et ab hominibus te eicient et cum bestiis et feris erit habitatio tua, fenum quasi bos comedes et septem tempora mutabuntur super te, donec scias quod excelsus dominetur in regno hominum et cui
Abbreviated transcription (Latin):
quantus uuinc eiͣt timor et iudicis.
cremor. qͣntꝰ erit fietus et gemitꝰ. Nam si colũp¬
ne celi cõtremist et parent ad uentũ eiꝰ. Et an¬
geli pacis amare fidi  pegcatores aũt quid
fatiet: Si iustus uix.Sabopat impius et pec¬
cauer. ui pareluũ uttͣa clamabat ꝓtħa.

Expanded text:
quantus tunc erit timor et tremor, quantus tunc erit fletus et gemitus! Nam si «columpne celi contremiscunt et pavescunt ad nutum eius», «et angeli pacis amare flebunt», peccatores autem quid facient? «Si iustus vix salvabitur, impius et peccatores ubi parebu
Abbreviated transcription (French):
facunt inquitatẽ. et gładt fusatulos
ab conburendũ et mutent een ignis¬
arbentis. Ibi erit fletus et tus. euĩ atꝰ
et clamor. timar. et termot. Tolor. et labor.
ardor. et fetor. Obscuritas. et anxietas. ex¬
acerbitas. et asꝑitas. Calamitas. et egestas.
angustia. et tristitia. Obliuio. et confulie.
Tortiones. et punctiones. amaritudines
et terrores. Fames. et . Frigus. et cau¬
ma. Gulfur. et ignis a ꝯet̾ in scłm scłi¬

Expanded text:
aciunt iniquitatem, et alligabunt fasciculos ad comburendum, et mittent eos inardentis. Ibi erit fletus et stridor dentiuet clamor, timor et tremor, dolor et labor, ardor et fetor, obscuritas et anxietas, acerbitas et asperitas, calamitas et egestas, angustia et tristitia, oblivio et confusio, torsiones et punctiones, amaritudines et terrores, fames et sitis, frigus et cauma, sulphur et ignis ardens in sec
Abbreviated transcription (Latin):
mortis huiꝰ: Certe nõ uult etuci de carcere¬
qui nõ uult exire de corpore. Nam carcer aĩe
Nusquã pax et securitas. Ubiq timor ⁊ tre¬
mor. Ubiq labor et dolor. Caro dumi uiuit do¬
lebit. ⁊ aĩa suꝑ metipsam lugebit. De breu
parte diei reatꝰ conscientie. uł impetꝰ ire. uł
motꝰ concupiscentie nõ turbauerit. quẽ liuor.
inuidie. uł ardore auarme. uł tumor suꝑbie

Expanded text:
I? » Certe non vult educi de carcerequi non vult exire de corpore; nam carcer animae nusquam pax nec securitas ubique timor et tremor, ubique labor et dolor. Caro dum vivit, dolebit, et anima super semetipsam lugebit. CAPUT XXparte diei reatus conscientiae, vel impetus irae, vel motus concupiscentiae non turbaverit? Quem livor invidiae vel ardor
Abbreviated transcription (Latin):
inquit int̃ uos homo qui nocturno pollutꝰ̾ sit sõp
nio egrediatur extͣ castra. et nõ reu̾tatur pͥus qͣm
aduesꝑam lauet̾ aqua. et post solis occasum re
tutimur. tum amicoꝵ dãpna sentimꝰ cum paren¬
tum ꝑicula formidamus. plus int̾dum sanꝰ for¬
midine qͣm untfirmꝰ egritudine ꝑturb o. plus
hic uoluntariꝰ affectu doloris qͣm is in uirꝰ effectu
langoris affligitur. Uerum ẽ eñi illud poeticũ.
Res ẽ solliciti plena timoi̾s amor. Cuius pectꝰ
tam ferreum. Cuiꝰ cor tam lapideũ ut gemitꝰ
nõ expͥmat. Lacͥmas nõ effundat cum ꝓximi ł
atuci morbum. uł intiͣtum intuet. ut patienti
ño cõpatiatur. et dolentib nõ condoleat᷑. Ip̃e iħs
cum uidisset mariã et iudos qui cum ea uene
poralem amici sui mortẽ de plorat et sp̃nalẽ
anime sue mortem non deflet.

Expanded text:
inquit, inter vos homo, qui pollutus sit in inquit, inter vos homo, qui pollutus sit in nio, egrediatur extra castra et non revertetur priusquam ad vesperam. Lavetur aqua, et post solis occascutimur, cum amicorum damna sentimus, et parentum pericula formidamus! Plus interdum sanus in formidine, quam infirmus aegritudine perturbatur. Plus hic voluntarius affectu doloris, quam invitus languoris. Verum est enim illud poeticum: Res est solliciti plena timoris amor. 2 Cuius pectus tam ferreum, cuius cor tam lapideum ut gemitus non exprimat, lacrimas non effundat, cum proximi vel amici morbum vel interitum intuetur, ut patienti non compatiatur et dolenti non condoleat? Ipse Iesus cum vidisset Mariam et Judeos qui cum ea venerporalem amici sui mortem deplorat, et spiritualem anime sue mortem non deflet.
Abbreviated transcription (Latin):
nichil ominꝰ eiugilantes tristant᷑. tamqͣm illud
ãmiserint. Ad uerie quid suꝑ hoc dicar eliphas
themanites. in herrore unsionis nocturne qñ
solet sopor occupare hoĩes pauor renuit me
⁊ iremor. et omĩa ossa mea ꝑterrita sunt. et
cum sñs me p̃sente transiret. inhorruert pili
carnis mẽe. Considera iob dicentem. Si dixeoͣ
conselabor me lertꝰ m̃s. et releuabor. loquens
mecum imstratu meo t̃reb̾ me ꝑsompnia. et ꝑ
uisiomes. Berrore concutiens. Iabuchodono sor
sonizniũ uidit qd̾ eum uade ꝑ t̃ruit et uisioes
capins eiꝰ conturbauert̃ eum. Multas curas se¬
quunt᷑ sõpnia. et ubi mul⁊ sompiua plurime
uanitates. Multos errare fecerunt sompnia
et exciderunt sꝑantes in illis. apparent enim
frequent̃ in sompnus turpes ẏmagi nes exquib
ꝑ illusiories nocturnas. nõ solumt caro polluitur.
sed et aĩa maculatur. Uñ dñs in leuitico. Si sit

Expanded text:
nihilominus evigilantes tristarentur, tanquam illud nihilominus evigilantes tristarentur, tanquam illud amiserint. Adverte quid super hoc dicat Eliphas Themanites. « In horrore visionis nocturnae, cum solet sopor occupare homines, pavor tenuit me et tremor, et omnia ossa cum spiritus, me presente, transiret, inhorruerunt pili carnis mee». Considera Iob dicentem: «Si dixero, consolabitur me lectulus meus et relevabor loquens mecum in stratu meo, terrebis me per sompnia et per visiones horrore concuties». Nabuchodonosor sompnium vidit quod eum valde perterruit et visiones capitis eius conturbaverunt eum. 3 Multas curas sequuntur sompnia et ubi multa sompnia, plurime vanitates. Multos errare fecerunt sompnia et exciderunt sperantes in illis. Apparent enim frequenter in sompniis turpes ymagines, ex quibus per illusiones nocturnas non solum caro polluitur, sed et anima maculatur. Unde Dominus in Levitico: «Si sit,
Abbreviated transcription (Latin):
tãquam mori semꝑ oꝑttat. Feriptam est eĩ
Memar esto quia mors nõ tartias. Acra
p̃teriit et mors apinquat. Mille anni aure
otulos moriẽtis iut dies esterna que p̃teriit.
Semꝑ ẽñi futura nascuntur. semꝑ p̃seritia mo¬
riundar. et quicuid ẽ p̃teraũ totũ ẽ mortuũ.
Morimur gͦ semꝑ dũ iiuimꝰ. et tunc tam̃ de¬
sinimꝰ mori cum desinimꝰ uiue. Melais est gͦ
mori uite. quã iuiuere morti. quia nichil est
feliciorem iudicaui qui necdiũ natꝰ ẽ. Uita ue¬
lociter fugit. et retineri nõ põt. Mors aũt in
stant̃ occurrit. et impediri nõ ualet. Hoc ẽ illd̾
miralule qd̃ qͣnto plus crescit. tanto magis de¬
creseit. quia qͣrt plus uita ꝓcedit. tantomagis
adfinẽ accebit.
De terrore Sompniorum.
empus qd quieti concessum ẽ nõ cõcedit᷑ esse
quietom nam t̃rẽt sompnia. Uisiones cõturbãt.
Et licet nõ sint in ueritate tristina. uł terribi¬
lia seu laboriuosa que sorupniãt. sompniantes tñ

Expanded text:
tanquam mori semper oporteat. Scriptum est enim: «Memor esto, quia mors non tardat». Tempus preterit, et mors appropinquat. Mille anni ante oculos morientis sicut dies hesterna, que preteriit. Semper enim futura nascuntur, semper presentia moriuntur et quidquid est preteritum totum est mortuum. Morimur ergo semper dum vivimus, et tunc tantum desinimus mori cum desinimus vivere. Melius est igitur mori vite quam vivere morti, quia nichil est s et utroque feliciorem iudicavi qui necdum natus est». Vita velociter fugit et retineri non potest: mors autem stanter occurrit, et impediri non valet. Hoc est illud mirabile, quod quanto plus crescit tanto magis decrescit, quare quanto plus vita procedit tanto magis ad finem accedit. XXIIII De terrore sompniorum. 1 Tempus quod quieti concessum est, non conceditur esse quietum: nam terrent somnia, visiones conturbant. Et licet non sint in veritate tristia, vel terribilia, seu laboriosa, quae somniant somniantes, tamen
Abbreviated transcription (Latin):
aduersariꝰ ñr ẽñi eu abolus tamqͣm leo rogiens.
cireuit querens quem deuaret. Accendunt̃ ignta
tela nequissimi. Mors ingreditur ꝑ fenestras.
Oculus aĩam dep̃datur. Pugnat orbis tiacum
ce insensatos. Gens cͣc genitm. ⁊ regnũ adu̾s
regnum. Terremotꝰ magni ꝑ loca. pestilemie
et fames. terroresq de celo et rempestares :
Terra producit spinas ⁊ tribulos. aqua ꝓcellas
et fructꝰ. Aer tempestates. et tonitrua. Ignis
corruscationes et fulgura. maledicta minud
sidiatur aper de silua et singularis ferus de pa
scitur. lupus. ⁊ ursus. pardus. et leo. tigris. ⁊
onager. cor codrillus. ⁊ griphes. Serpens et
coluber. Rasiliscus. et aspes. Ceraustes et draco.
Scorpiones. ⁊uipere. Ged et lendes et pulices
pimites. ⁊ pediculi. Grimphes ⁊ musee. Scra¬
bones. ⁊ uespe. Pͥisces. ⁊ uolucres. Nam qui
crati fuimꝰ. ut dom maremur piscib maris.
⁊ uolatilib celi. et uniu̾sis aĩantib que mo¬
uentur int̃ra. nunc damur illis inp̃dam.

Expanded text:
rsarius enim noster dyabolus tanquam leo rugiens circuit querens quem devoret». 2 Accenduntur ignea tela nequissimi. Mors ingreditur per fenestras. Oculus animam depredatur. Pugnat orbis terrarum contra insensatos. Gens contra gentem, et regnum adversus regnum et terremotus magni per loca, pestilentie et fames, terroresque de celo et tempestates. Terra producit spinas et tribulos, aqua procellas et fluctus, aer tempestates et tonitrua, ignis coruscationes et fulgura. «Maledicta, inqu ibis». 3 «Insidiatur aper de silva, et singularis ferus depastus est eam». Lupus et ursus, pardus et leo, tigris et onager, cocodrillus et griphes, serpens et coluber, basiliscus et aspis, cerastes et draco, scorpiones et vipere; sed etiam lendes et pulices, cimices et pediculi, sciniphes et musce, scarabones et vespe, pisces et volucres. Nam qui creati fuimus, ut dominaremur piscibus maris et volatilibus celi et universis animantibus que moventur in terra, nunc damur illis in predam,
Abbreviated transcription (Latin):
passio nõ cõmouit. q̃m deniq uisus uł auditꝰ.
uł actus aliquis nõ offenderit. Lara auis in
terris iugroq simillima cigno. Audi suꝑ ħ
tabitur ip̃s. Cogitationes uane. sibi succedũt.
et mens rapitur indiu̾sa. Tenent timpanum
⁊ eitharam et gaubent insonitũ organi. Du¬
cunt inbonis dies suos. ⁊ inpurieto ad infer¬
num descendunt.
de inopinato labore.
emꝑ eñi mundane lenne tristitia repen¬
iia. suecedit. et qd̾ mecpir agaudno. de si¬
nit inmerore. mundana quiꝑpe fecilitas mul¬
tis amaritudinib ẽ resꝑsa. Nouerat hoc ille ꝙ¬
duxerat. Risus dolore miscebitur. et extrema
gautmn luctꝰ occupat. Exꝑti sunt ⁊ liberi iob.
qui cum cõmede̾nt ⁊ bibe̾nt uinũ indomo fr̃ĩs
sui pͥmogeniti. repente uentꝰ uehemẽs irruit
aregione deserti. et concusit quartuor angłos
domꝰ que corruens unuuersos orgressit. Meiͣto
pat̃ aiebat. Uersa ẽ mluctu citharamta. et or¬
ganũ intũ in uote fientiũ. Meliꝰẽ igaur ire

Expanded text:
commoverit? Quem denique visus vel auditus vel actus aliquis non offenderit? Rara avis in terris nigroque simillima cigno. Audi super tabitur tempus». Cogitationes vane sibi succedunt et mens rapitur in diversa. «Tenent tympanum et citharam, et gaudent ad sonitum organi. Ducunt in bonis dies suos et in puncto ad inferna descendunt». XXII De inopinato dolore. 1 Semper enim mundane letitie tristitia repentina succedit. Et quod incepit a gaudio desinit in merore. Mundana quippe felicitas multis amaritudinibus est respersa. Noverat hoc qui dixerat: «Risus dolore miscebitur et extrema gaudii luctus occupat». Experti sunt et liberi Iob, qui cum comederent et biberent vinum in domo fratris sui primogeniti, repente ventus vehemens irruit a regione deserti, et concussit quatuor angulos domus, que corruens universos oppressit». Merito ergo pater aiebat: «Versa est in luctum cythara mea, et organum meum in vocem flenti
Abbreviated transcription (Latin):
et stelle cadent de celo. et urtutes celoꝵ mone¬
buntur. Et tũc apparebit sigreã filii lĩs ĩ celo.
ẽt plangent se om̃s trib t̃re. Reges. et pͥruipes.
et tribumi. et diuites. et forres. et m̃as seruus
et liber abscondent se inspelucis. et inpetris

Expanded text:
et stelle cadent de celo, et virtutes celorum movebuntur: et tunc apparebit signum filii hominis in celo. Et plangent super se omnes tribus terre». «Reges et principes et tribuni, divites et fortes et omnis servus et liber abscondent se in speluncis et in petris
Abbreviated transcription (Latin):
et uoce archangłi et in tuba dĩ descendet de celo.
Et om̃s qui in monum̃tis sũt audient uocẽ filii
dĩ. et ꝓcedent bonii in resurrectionẽ uite. mali
uõ in resurrectõnẽ iudicii. Mors et infernus
dabunt mortuos suos qui imp̃is erunt. Et ui¬
debit oĩs oculus et qui eum pupugerũt filiũ
hõis ueruentẽ innubib celi cum uirtute mul

Expanded text:
et voce archangeli et in tuba Dei descendet de celo». Et «omnes qui in monumentis sunt, audient vocem Filii Dei, et procedent boni in resurrectionem vite, mali vero in resurrectionem iudicii». «Mors et infernus dabunt mortuos suos qui in ipsis erunt», et «videbit omnis oculus et qui eum pupugerunt» «filium hominis venientem in nub
Abbreviated transcription (Latin):
i forte hac arte nõ ꝓficit recurrit ad aliã.
ad uocat sẏmonẽ. et acrcdit ad gieçi. ꝑ
hũc ab illo nititur emtͣ qd̾ ꝑse nõ p̃ualet opti¬
nere. Supplicat et ꝓmittit. oEfrt et tribuit. pro
pudor. grãm qͣm gratis adipisci rĩo potuit. per
fas et nefas nititur ada pisci. Nec desistit adhuc
s institit. ⁊ in uadit uiolent̃ honorẽ. ⁊ impu¬
dent̃ arripit dignitatẽ amicoꝵ suffragio. p̃si¬
dio ꝓpinquoꝵ. Tantoq dm̃ationis inflãmat᷑
ardore. tanta libidine p̃sidenda. ut scisma ño
horreat scandalum nõ formidet. Sed gieci lepͣ
ꝑcussit. et symon ꝑiit cum pecunia. Chore
cum cõplicib ignis assumpsit. et dathan et
abiron tra uiuos absorbuit. Nullus itaq sibi¬

Expanded text:
i forte hac arte non proficit, recurrit ad aliam: advocat Simonem et accedit ad Giezi, per hunc ab illo nititur emere, quod per se non valet obtinere, supplicat et promittit, offert et tribuit. Proh pudor! Gratiam quam gratis adipisci non potuit, per fas et nefas nititur adipisci. Nec desistit adhuc, sed insistit et invadit violenter honorem, et impudenter arripit dignitatem, amicorum suffragio, presidio propinquorum, tantoque damnationis inflammatur ardore, tanta libidine presidendi, ut scisma non horreat, scandalum non formidet. 2 Sed Giezi lepra percussit, et Simon periit cum pecunia, Chore cum complicibus ignis assumpsit, et Dathan et Abiron terra vivos absorbuit. Nullus itaque sibi
Abbreviated transcription (Latin):
Tal locuplex. danib opulentꝰ. Et tam̃ ingeñ.
de abraham inquit scͥptura. quia credidit deo.
et rputatũ ẽ ei adiustitiam. Et de iob. quia ñ
erat ei similis intra. Uir siplex et rectꝰ ac n¬
inens d̃m. et recediens amalo. De Dd̃ añt. quia
dr̃is inuenit uirũ scd̾m tar suũ. At isti fuer̃t
nͣi nichil hr̃tes: et m̃a pufsidentes. ẜm illud¬

Expanded text:
 locuplex, David opulentus. Et tamen de Abraham inquit Scriptura quia «credidit Deo et reputatum est illi ad iustitiam», et de Iob quia «non erat ei similis in terra, vir simplex et rectus ac timens Deum et recedens a malo»; de David autem quia Dominus invenerit virum secundum cor suum. At isti fuerunt «quasi nichil habentes, et omnia possidentes», secu
Abbreviated transcription (Latin):
rit. nichil. secum afferet. aꝑiet oculos suos et ruch
inueniet. Ne timueris gͦ cum diues factus finit
homo. et cum multiplicata fu̾it głia domus eiꝰ.
non eñi cum morietur accipiet hec om̃ia. neq
simul descendet cum eo gła domꝰ eiꝰ. Set relinq̃nt

Expanded text:
rit, nichil secum affert; aperiet oculos suos, et nichil rit, nichil secum affert; aperiet oculos suos, et nichil inveniet». 2 «Ne timueris ergo cum dives factus fuerit homo et cum multiplicata fuerit gloria domus eius; non enim cum morietur accipiet hec omnia, neque simul descendet c
Abbreviated transcription (Latin):
aur sumꝰ oĩa possidentes qͣi nichil habentes.
scd̃m illud psalmiste. Diunts eguerunt et
clurierit. Facilius eñi inuemies qui diligat
diutias et nõ hẽat. qͣm qui hr̃at diuitial et
ño diligat. quia difficile ẽ ẽẽ inigne et ñ ardẽ
difficilius pofside̾ diuirias: nec amare. Audi pro
ritie student. et aꝓpħa usq ad saterdotem. cĩ¬
ti faciut dolum.¬
de inc̾titudine diuitiarum.
mĩs cupidus cẽ naniram nitiur et molliuit.
natura namq pauꝑem ad ducit in mundum.
natura ꝑauꝑem reducit amundo. Nudum em̃
de t̾ra suscepit. et nudum t̾ra suscipiet. Cupid̾
aũt cupid et curat fieri diues in mundo. Destru¬
am in quit horrea mea. et maiora faciam. et
illur congregabo om̃ia que nata sunt michi: et
omĩa bona mea. Ged ostulte. hac nocte repetẽt
aĩam tuam ate. que aũt ꝑasti cuius erunt. The¬
sauriças et ignoras cui congres. Dormierũt
somp̾num suum et nichil inuenerunt om̃is uiri
diumarum in manib suis. O iues añtͤ dormie¬

Expanded text:
dentes, quasi nihil habentes, secundum illud Psalmistae: « Divites eguerunt et esurierunt ; » facilius enim invenies, qui diligit divitias, et non habeat, quam qui habeat et non diligat; quia difficile est esse in igne et non ardere, difficilius est possidere divitias, et non diligere. Audi propritiae student, et a propheta usque ad sacerdotem cuncti faciunt dolumXII De incertitudine divitiarum. Omnis cupidus contra naturam nititur et molitur. Natura namque pauperem adducit in mundum, natura pauperem reducit a mundo. Nudum enim eum terra suscepit et nudum suscipiet. Cupidus autem cupit et curat fieri dives in mundo. «Destruam, inquit, horrea mea, et maiora horum faciam et illuc congregabo omnia que nata sunt michi et omnia bona mea». Sed: «O stulte, hac nocte repetent animam tuam a te, que autem parasti cuius erunt?». «Thesaurizas, et ignoras cui congregabis ea». «Dormierunt sompnum suum et nichil invenerunt omnes viri divitiarum in manibus suis». «Dives cum dormie
Abbreviated transcription (Latin):
rici sedet subi.mis. inicedit ex celsus. Uul̃t
sibi om̃s assurge̾. singulos inclinare. Porro
philosophus quidam uolens arrogantiã cuiꝰ¬
dam regis eludẽ. cum uidifset eum inthrono
regali sede̾ sublimẽ. ꝓstratꝰ int̾ram supplicit̃
adorauit. Et confestim nõ inuitat̾ ascendẽs
iuxta regẽ consedit. quod rex uehementer
ãmirans eo qd̾ nosset illum ẽẽt phẏlosophũ.
quid hac egerit exquisiuit. phylosophus gͦ
respondit. Aut d̃s es. aut hõ. Si ds̃. de¬
bui te adorare. Si hõ. potui iuxta te sedẽ.
Rex aũt rationẽ conu̾tens cͣe phẏlosophũ
intulit. Imo si hõ sum nõ debusti me ado¬
rare. Si ds̃ sum. ño debuisti iuxta me sede̾.

Expanded text:
rari. Sedet sublimis, incedit excelsus, vult sibi omnes assurgere, singulos inclinare.2 Porro philosophus quidam volens arrogantiam cuiusdam regis illudere, cum vidisset eum in throno regali sedere sublimem, prostratus in terram suppliciter adoravit et confestim non invitatus ascendens iuxta regem consedit. Quod rex vehementer admirans, eo quod nosset illum esse philosophum, quid hoc egerit exquisivit. Philosophus ergo respondit: «Aut Deus es, aut homo: si Deus, debui te adorare, si homo, potui iuxta te sedere». Rex autem responsionem convertens contra philosophum intulit: «Imo si homo sum, non debuisti me adorare, si Deus, non debuisti iuxta me sedere».
Abbreviated transcription (Latin):
sensus. oppͥmit᷑ intellectꝰ. Indie ñ salus et sa¬
nitas. sed morb et mors. Audi suꝑ hoc sñiam¬
sapientis. Noli auid̾ eẽ iom̃i epulatione. et nõ
te esfundas suꝑ omẽm escam. In multis eñĩ
escis erit infirmitas et ꝓpt̾ crapulam multi
obierunt. Esca uentri. et uent̃ escis. Ds aũt
et hũc et has destruet.

Expanded text:
sensus opprimitur in illis. Inde non salus et sasensus opprimitur in illis. Inde non salus et sanitas, sed morbsapientis: «Noli avidus esse in omni epulatione, et non te effundas super omnem escam, in multis enim escis erit infirmitas et propter crapulam multi obierunt». «Esca ventri et venter escis, Deus autem et hunc et has destruet».
Abbreviated transcription (Latin):
domꝰ ꝓtegens turpitudinẽ. Nunc aũt gulosis
nõ sufficiunt fructꝰ arboꝵ. nõ grana leguminũ.
nõ radices herbarum. Non pisces maris. nõ bes¬
tie tre. nõ aues celi. Sed querunt᷑ pigm̃ta. Com¬
ꝑantur aromata. Nutriunt᷑ altilia. Capumtur
obesa. que studiose coquant᷑ arte cocoꝵ. que laute
parent᷑ offitio ministroꝵ. Alius contundit et co¬
lat. aliꝰ confundit et cõficit. Substantiã uertit¬
in accidens. naturam mutat in artem. ut saturi¬
tas transcat mesuriem: ut fastidiũ reuocet appe¬
titum. Ad irritandũ gulam. nõ adsustentandũ
naturam. Non ad necessitatẽ supplendam. sed
ad auiditatem explendã. Ceteꝵ tam breuis ẽ
gule uoluptas. ut spatio loci uix sir quattuor di¬
gitorum spatio tp̃ris uix sit totidem mom̃toꝵ
Contẽpnit᷑ mediocritas. et suꝑflu itas affec¬
aiuiditas nescit modũ. et uoracitas excedit
m̃suran. Ted in de grauat᷑ stomachus. turbat᷑

Expanded text:
domus protegens turpitudinem». Nunc autem gulosis domus protegens turpitudinem». Nunc autem gulosis non sufficiunt fructus arborum, non genera leguminum, non radices herbarum, non pisces maris, non bestie terre, non aves celi, sed queruntur pigmenta, comparantur aromata, nutriuntur altilia, capiuntur obesa, que studiose coquuntur arte cocorum, que laute parantur officio ministrorum. 2 Alius contundit et colat, alius confundit et coin accidens, naturam mutat in artem, ut saturitas transeat in esuriem, ut fastidium revocet appetitum, ad irritandum gulam, non ad sustentandam naturam, non ad necessitatem supplendam, sed ad aviditatem explendam. Caeterum tam brevis est gulae voluptas, ut spatio loci vix sit quatuor digitorum, spatio temporis vix sit totidem momentorum. Contemnitur mediocritas et superfluitas affecAviditas nescit modum, et varietas al. voracitas. excedit mensuram, sed et mens gravatur, et stomachus turbatur,
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuit symulatro. ⁊ e auatꝰ ẜuit thesauro. Nã
ille cultũ ydolatͥe diligent̃ amplificat et em̃i
cumulum pecciie libent̃ augñitat. Ile cũ
oñt̃ diligentia ealit lymulacrũ. et iste cum
timet riutilare simulaerũ et iste timet mi
ad:iegandũ frontuosus. ẜiquid expendit.
totum ammittt. teistis. Iuerrlus. et mur¬
lificat dandum. d̾at ut lucretur. sos ũo lucrat̃
ut det largiis in alieno. sed partus in ꝓprio. Gulã
e uacuat ut aream adimpleat. Corpus ex¬
tenuat: ut lucrum extendat. Manũ ht̃ addã¬
dum collectani. sed ad recipiendũ porrectam. ad
dandũ clausam: sedrecipiendũ aꝑtam. Porro
substantie in iustoꝵ sicut fluuius siccabuntur.
quia qui male congregat: erto dispergit. Iustũ
iudiciũ. ut que de malo ꝑ ueniurit: ad malũ pro¬
uemant. riec adcedat ad bonũ: qd̾ nõ ꝓcedit ex
bono. Auarꝰ gͦ damptionẽ ht̃ uite que ñc ẽ et fu¬
Nitiũ uite hoĩs aqua et panis et uestim̃tum. et

Expanded text:
rvit simulacro, sic et avarus thesauro. Nam ille cultum idololatriae diligenter amplificat, et iste cumulum pecuniae libenter augmentat. Ille cum omni diligentia colit simulacrum, et iste cum timet mutilare simulacrum, et iste timet minad negandum frontosus. Si quid expendit, totum amittit, tristis, querulus et mlificat dandum, dat ut lucretur, sed non lucratur ut det. Largus in alieno, sed parcus in proprio. Gulam evacuat, ut archam impleat, corpus extenuat, ut lucrum extendat. 2 «Manum habet ad dandum collectam, sed ad recipiendum porrectam», ad dandum clausam, sed ad recipiendum apertam. Porro «substantie iniustorum sicut fluvius siccabuntur», quia qui male congregat cito dispergit. Iustum iudicium, ut que de malo proveniunt ad malum perveniant, nec accedat ad bonum quod non procedit ex bono. Avarus ergo dampnationem habet vite que nunc est et fu1 «Initium vite hominis aqua et panis et vestimentum et
Abbreviated transcription (Latin):
ateruat ex aĩo suo iniuste. aliis congregat. et in
bonis suis alius luxuriabitur ꝓdolor quem hẽ bat
eum stare nõ possit ille qui congregat: Mani qua¬
si flos egreditur et conterit᷑. et fugit uelud umibra. et
numqͣm ineodem statu ꝑmanet. Cur multa de sidẽt
eum pauca sufficiant: Habentes ingu:d
uictum et uestitũ: his contenti sutis eur ne¬
cessaria cum multa sollicinidine querat. cũ
ip̃a sine magna difficultate se offerant: Audi
quid suꝑ hoc ueritas dicat. Nolit. selberti
ẽẽ dicentes. quid man ucabimꝰ aut quid
bibemꝰ: aut quo oꝑiem. Eeit eñi pat̃ ũr qr¬

Expanded text:
acervat ex animo iniuste, aliis congregat, et in bonis suis alius luxuriabitur». Proh dolor, quem habet cum stare non possit ille qui congregat? Nam «quasi flos egreditur et conteritur et fugit velut umbra, et nunquam in eodem statu permanet». Cur multa desideret cum pauca sufficiant? «Habentes, inquit, victum et vestitum, his contenti sitis». Cur necessaria cum multa sollicitudine querat, cum ipsa sine magna difficultate se offerant? 2 Audi quid super hoc veritas dicat: «Nolite solliciti esse dicentes: ‘Quid manducabimus aut quid bibemus aut quo operiemur’. Scit enim Pater
Abbreviated transcription (Latin):
cum nichil hẽat. et ẽ quas paiꝑꝑ cur i
multis diuitiis sit. A arꝰ et inferrꝰ ut̃q cõ¬
medit et nõ digerit. recipit et nõ reddit.:
Quarꝰ nec patientib ẽ patitur. nec mieris
museret᷑. sed offendit dm̃. offendit ꝓysm m
offendit se ip̃m. Nam dõ deriner ełi.Ixi¬
mo denegat necessaria. Gibi sũtis hit oꝑ¬
tiena. Deo ingratꝰ. ꝓximo impiꝰ. Sibi tru¬
tcus. Uiro cupido et tenaci sine ranoe ẽ
subostanita .e yõi linido ad quirid aurua.¬
Qui sibi reqͣm ẽ cui alii bonꝰ erit. et nõ iotun

Expanded text:
cum nichil habeat, et est quasi pauper cum in multis divitiis sit». Avarus et infernus uterque comedit et non digerit, recipit et non reddit. 2 Avarus nec patientibus compatitur nec miseris miseretur, sed offendit Deum, offendit proximum, offendit seipsum. Nam Deo detinet debita, proximo denegat necessaria, sibi subtrahit opportuna. Deo ingratus, proximo impius, sibi crudelis. «Viro cupido et tenaci sine ratione est substantia, et homini livido ad quid aurum?«Qui sibi nequam est, quomodo alii bonus erit? Et
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotis in bello prostrauit. Hec uriam occidit.
amon inter fecit. Pbros lapidauit. hec ruben
maledixit. Sansonem seduxit. Galomonẽ ꝑuer¬
tit. Uerum tam̃ ẽ gͦ quod legitur ꝓpt̃ spẽm mu¬
lieris multi ꝑierunt. Nam uinum et mulies
uulneratos de iecit et fortissimi quiq intfecu
sunt abea. Uie inferi domꝰ eiꝰ. penetrantes inĩ¬
teriora mortis. hec uires eneruat. Senus drmi¬
mut. Dies cõsumit. Opes effundit

Expanded text:
sacerdotis in bello prostravit; hec Uriam occidit, mon interfecit, presbiteros lapidavit, Ruben maledixit, Samsonem seduxit, Salomonem per2 Verum est ergo quod legitur: «Propter speciem mulieris multi perierunt». vulneratos deiecit et fortissimi quique interfecti sunt ab ea, vie inferi domus eius, penetrantes in interiora mortis». Hec vires enervat, sensus diminuit, dies consumit, opes effundit
Abbreviated transcription (Latin):
posita sunt ẽẽ diuitem et egenum. at opes
mundi nõ anferunt. set afferunt egestatẽ.
Magis eñi fufficit modicum pauri qͣm pluri¬
uami multoi sẽduxit eupiditas. qͣm plise̾s
ꝑdidit auantia. bala aui asella redarginier
pedem sedcins attrinit quia captui eupiditie
ꝓmistorim dasposuerat in alediceͣ isiri eli. dic¬
hor ppłm lapidanit quia tũlit angentã et aurũ
de anathemate iericho llam both ntemptꝰ Inr¬
ẽ ut aehab uincam possideret. Gieçi lepia ꝑ o¬
fudit. quid petiit et recepit arge nimi et uestes
subnoĩe elisei. ludas laqueo se lupenoit quia
uendidit et tradidit xp̃m. Ananiam et saphi¬
ran sũbitanea mors extinxit. qui de p̃uo a¬

Expanded text:
positi sunt dives et egenus. At opes positi sunt dives et egenus. At opes mundi non auferunt, sed afferunt egestatem. Magis enim sufficit modicum pauperi quam pluriuam multos seduxit cupiditas! quam plures perdidit avaritia! Balaam asella redarguit, et pedem sedentis attrivit, quia captus cupidine promissorum disposuerat maledicere Israeli. Achan populus lapidavit, quia tulit aurum et argentum de anathemate Iericho. Naboth interemptus est, ut Achab vineam possideret. Giezi lepra perfudit, quia petiit et recepit argentum et vestes sub nomine Elisei. Iudas laqueo se suspendit, quia vendidit et tradidit Christum. Ananiam et Saphiram subitanea mors exstinxit, quia de pretio a
Abbreviated transcription (Latin):
ignis in extinguibił cupiditas insatiabilis.
Quis unqͣm cupidus pͥmo fuit uoto cõtemptus.
Cum adipiscit᷑ quod optauerat. derat amplio
ra. Semꝑ inhabendis et nũqͣm in habutis finẽ
constituit. Insanabił ẽ oculus cupidu. In ꝑtẽ
miquitatis nõ satiabitur. Auarus ñ implebit᷑
petunia. et qui amat petunias fructꝰ nõ capi¬
et exeiii. Infernus et ꝑditio nũqͣm replent᷑.
similit̃ et oculi hominũ insaniabiles. Sangui¬
suge diuc sunt filie dicentes. affer affer. Nã
crescit amor nũmi: qͣntũ ip̃a peccimia crescit.
Mlon ẽ plena m̃sura: que qͣntumcũq comineat.
adhuc capax ẽ amplioris. Sed humanꝰ animꝰ
capax ẽ dei. qͣm qui ad heret deo unus sp̃s ẽ cũ
satiari. desmas eẽ cupidus quia duiti cupidus
fueris: saniarinon potͣis. Non ẽ eñĩ conuentio
luel ad tenebras. neq xp̃i ad belial. quia ne
dinitem ueracit̃ efficit infelicem. Quid ẽ falsiꝰ
quaur opes mundi diuitie numcupantur. Op¬

Expanded text:
Ignis inextinguibilis cupiditas insatiabilis! Quis unquam cupidus primo fuit voto contentus? Cum adipiscitur quod optaverat, desiderat semper ampliora in habendis et nunquam in habitis finem constituit. «Insatiabilis est oculus cupidi, in partem iniquitatis non satiabitur». «Avarus non implebitur pecunia, et qui amat divitias fructum non capiet ex eis». Infernus et perditio nunquam implentur, similiter et oculi hominum insatiabiles. «Sanguisuge vero due sunt filie dicentes: Affer, affer». Nam Crescit amor nummi, quantum ipsa pecunia crescit. Non est plena mensura tua, quae quantumcunque contineat, adhuc capax est amplioris. Sed humanus animus capax est Dei, quoniam « qui adhaeret Deo, unus spiritus satiari, desinas esse cupidus, quia dum fueris cupidus satiari non poteris. Non est enim conventio lucis ad tenebras, neque Christi ad Belial, quia nemdivitem veraciter efficit infelicem! Quid enim falsius quam opes mundi, que divitie nuncupantur? Op
Abbreviated transcription (Latin):
uentu feminaꝵ sola despitior. acinictis cõtẽp¬
nor. Gola uult diligi. sola laudiari. Altius amo
famulari nõ patitur. set dñari mollit᷑. Cuneta
uult porse. nulla tĩo nosse. Si pulchra fuit faci¬
le adamat᷑. Si feda fatile concupiscit. sed diffi¬
eile custodit᷑. qd̾ amultis diligitur. et molestũ ẽ
possideͣ. qd̾ nemo dignet᷑ hr̃e. Alius forma. alĩ
ingenio. alius facetiis. alius lib̾alitate sollici¬
ceffitur. Equus et asinus. bos. et canis. uestis
et lectulus. calix etiã ⁊ urceolus. priꝰ ꝓbantur.¬
et postea cõꝑãtur. Sponsa uo uix tandẽ ostendat᷑
si fatua. si suꝑba. si iracunda. si qͣm libet uitiosa.

Expanded text:
ventu mulierum sola despicior, a cunctis contemventu mulierum sola despicior, a cunctis contemnor. Sola vult diligi, sola laudari, alterius amorFamulari non patitur, sed dominari molitur. Cuncta vult posse, nulla non posse. Si pulchra fuerit, facile adamatur: si foeda, non facile concupiscitur. Sed difficile custoditur, quod a multis diligitur: et molestum est possidere, quod nemo dignatur habere. Alius forma, alius ingenio, alius facetiis, alius liberalitate sollicincessitur al. lacescitur. Equus et asinus, bos et canis, vestis et lectulus, calix etiam et urceolus prius probantur, postea comparantur: sponsa vero vix tandem ostenditur, si fatua, si superba, si iracunda, si quolibet modo
Abbreviated transcription (Latin):
siobg. stionis flatu suecendit matĩam appo¬
nit saccultaiem tͥduit ⁊ oꝑtuaitatẽ niuast¬
rat hugnat et sp̃es que subito ursa facile
conerascrt. Uñ em dauid post meridieut
ce ambularet insolario domꝰ regie. uident
ex adu̾so. Bersabee se lauantem. Erat aũt
nel er pulchra ualde: misit et tdit eam. ⁊
do: iiua cum illa. I orro gui cuutuxire ẽ
sollicitꝰ ẽ que sunt mundi. et diuisus ẽ. Distrait᷑
eñi ꝑ miultas angustias ⁊ inuarias sollicitudi¬
nes disseratur ut filus ⁊ uxori. famulis et an
necessaria querat et sub ministret. Tribulati¬
onẽ gͦ carnis hñt huiꝰ modi. Uxor cõtendit
hr̃e p̃tiosum ornam̃tũ ⁊ uariam suppellecn¬
lem ut pluris sepe sit cultꝰ uxois. qͣm census
mariti. Alioqn ꝑ dies ⁊ noctes suspirat. ⁊ plan¬
git. garrit. et murmurat. Tria sunt eñi que ñ
sinunt hoĩem indomo maneͣ. fumꝰ. Ftillicicidiũ
⁊ mala uxor. Illa inꝗd ornatior ꝓcedit ĩ publi¬
cum. hec ab omĩb honorat᷑. Ego misera incõ¬

Expanded text:
suggestionis succendit, materiam apponit, facultatem tribuit et oportunitatem ministrat. Pugnat et species, que subito visa, facile concupiscitur. Unde cum David post meridiem deambularet in solario domus regie, videns ex adverso Bersabee se lavantem, erat enim mulier pulchra nimis, misit et tulit eam et dormivit cum ea. 3 Porro qui cum uxore est, sollicitus est que sunt mundi et divisus est. Distrahitur enim per multas angustias et in varias sollicitudines dissecatur, ut filiis et uxori, famulis et ancillis necessaria querat et subministret: «Tribulationes quoque carnis habent huiusmodi». 4 Uxor contendit habere pretiosum ornatum et variam suppellectilem, ut pluris sit sepe cultus uxoris quam census mariti; alioquin per dies et noctes suspirat et plangit, garrit et murmurat. Tria sunt enim, que non sinunt hominem in domo permanere: fumus, stillicidium et mala uxor. ‘Illa, inquit, ornatior procedit in publicum, hec ab omnibus honoratur: ego miserrima in con
Abbreviated transcription (Latin):
suã nͥ obfornicationẽ. et aliam duxiͣt. mechatur.
et qui dimissam duxĩt mechat᷑. Qd̃ si uxor auiro
discesserit. maneͣ debet innupta. aut uiro suo
recõciliari. Similit ⁊ uir si discesserit abuxore.
Graue nimis ẽ pondꝰ con iugii. Nã stultꝰ ⁊ impiꝰ
ẽ qui tenet adultaͣm. ⁊ patronꝰ ẽ turpitudinis ꝗ
tessat crim̃ uxois. Ged ⁊si dimittit adulteram
absq sui culpa punit᷑. qm̃ illa uiuente cogitur
cõtinẽ. ꝓpt̃ qd̃ ⁊ discipuli xͦ dixerunt. Si ita ẽ cã
hõi cum uxore nõ expedit nubeͣ. Quis umqͣm
equanimit potuit sustine̾ riualẽ: Sola suspitio
gelo tipum uchem̃t̃ affligit. Mam licet scͥptũ
ꝑ que peccat hõ. ꝑ hec et torquet᷑. Uermis
em̃i conscientie nũquã moit᷑ ⁊ ignis rationis nũ¬
qͣm extinguit᷑. Uidi ens qui oꝑant᷑ iniquitatem.
seminant dolores ⁊ metuunt eos. flante deo
ggit gula. dissoluit luxuria. Ligat ĩdauũ. Maru̾at¬
homiciduũ. Sic ⁊ ceta uirioꝵ portenta. ut que sũt

Expanded text:
suam, nisi ob fornicationis causam et aliam duxerit, mechatur; et qui dimissam duxerit, mechatur». Quod si uxor a viro discesserit, manere debet innupta aut viro suo reconciliari; similiter et vir, si discesserit ab uxore. 6 Grave nimis est pondus coniugii, nam «stultus et impius est qui tenet adulteram», et patronus est turpitudinis qui celat crimen uxoris. Sed si dimittit adulteram, absque sui culpa punitur, quoniam illa vivente cogitur continere. Propter quod et discipuli Christo dixerunt: «Si ita est causa hominis cum uxore, non expedit nubere». Quis unquam aequanimiter potuit sustinere rivalem? Sola suspicio zelotypum vehementer affligit; nam licet scriptum r quae peccat homo per haec et torquetur : « vermis » enim conscientiae « nunquam moquam extinguitur. «Vidi eos qui operantur iniquitatem et seminant dolores et metunt eos, flante Deo angit gula, dissolhomicidium: sic et caetera vitiorum portenta: ut quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
riculis exgentib. ꝑ culis ex falsis fr̃ib. In labo¬
re et erumpna. in ugiliis multis. In fame et
siti. in ie uiniis multis. Infrigore et nuditate. n
angustiis multis. Iuslui eñi al negat semetĩom
crucifigens m̃bra sua cum uariis ⁊ concupiscẽtiis.
ut sibi iudꝰ crucifixus sit. et ip̃e mundo. Non
ht̃ hic ianentẽ ciuitatẽ. sed futuram inquirit.
Gustinet f tamqͣm exilũ clausus incorpore
tamqͣm intarte̾. Incola in ꝗd ego sum int̃ra et
ꝑegrinꝰ sient om̃s patres mei Renutre mͥ ut re¬
frigerer piꝰ quã eam.anmliꝰ nõ ero. Hen me qr¬

Expanded text:
riculis in civitate, periculis ex falsis fratribus. In labore et erumpna, in vigiliis multis, in fame et siti, in ieiunis multis, in frigore et nuditate», in angustiis multis. 5 Iustus enim «abnegat semetipsum», crucifigens membra sua cum vitiis et concupiscentiis, ut sibi mundus crucifixus sit et ipse mundo. Non habet hic manentem civitatem, sed futuram inquirit. Sustinet seculum tanquam exilium, clausus in corpore tanquam in carcere. «Incola, inquit, ego sum in terra, et regrinus sicut omnes patres mei». «Remitte michi ut refrigerer, priusquam abeam, et amplius non ero». «Heu m
Abbreviated transcription (Latin):
ccc gͦ dies dm̃i ueniet rrudelis die indicit¬
et indignatoĩs plenus. et ire et firoris̃. ad yonẽ¬
dam t̾ram insolitudint̃ et peccatores eiꝰ ꝯterenda
de ea. Qm̃ stelle celi et splendos eaꝵ nã expandẽt
lum̃ suũ. ob tenebratꝰ ẽ sol mordu suo. et luna nõ
splendehit in lumine suo. Et uisitabo suꝑ orbis
mala. et cc̃ impios initatẽ eoꝵ. et quiesce̾ faciã
suꝑbiam infidelium. et arrogantiã fortium hca¬
miliabo. ꝓpt̃ hoc om̃s manꝰ dissoluent᷑. et om̃e cor
hominis cõtabescet et contẽtur. Tortiones et do
lores tenebunt qiͣ parturiens dolebunt. Uonus¬
quesq ad ꝓximũ suũ stepebit facies conbuste u

Expanded text:
cce ergo dies Domini veniet crudelis et indignationis plenus et ire et furoris, ad ponendam terram in solitudinem et peccatores eius conterendos de ea. Quoniam stelle celi et splendor earum non expandent lumen suum, obtenebratus est sol in ortu suo et luna non splendebit in lumine suo. Et visitabo super orbis mala et contra impios iniquitatem eorum, et requiescere faciam superbiam infidelium et arrogantiam fortium humiliabo». «Propter hoc omnes manus dissolventur et omne cor hominis tabescet et contlores tenebunt quasi parturiens dolebunt unusquisque ad proximum suum stupebit facies conbustae
Abbreviated transcription (Latin):
ieremias. Dabo nos inobꝓbrium sepit̃nuim. et ig¬
Damel. Ꝙ dorguẽt int̃re pulrere eiugilalunt.
alii inuitã et̃nam. alii mõb arium ut uideant
semꝑ. Salomon. Mortuo hr̃ie impio. Nla spes
erit de eo. huic extimplo ueniet paitio sua. et subui¬
to comentur nec hẽbit ultra medicinã. Ioħs apłs.
Siquis adorauiͣt bestiã et ymatiiẽ eiꝰ. hic bibet¬

Expanded text:
Ieremias: dabo vos in opprobrium sempiternum et igre evigilabunt, alii in vitam eternam, alii in opprobrium ut videant semper». «Mortuo homine impio, nulla spes erit de eo». 2 Huic extemplo veniet perditio sua et subito conteretur, nec habebit ultra medicinam. «Si quis adoraverit bestiam et ymaginem ei
Abbreviated transcription (Latin):
bri erunt aꝑti er indicabuatur mortui ex his q̃
ne fandifsima crimina cunctis erunt liquido m̾a¬
nifesta. beati quoꝵ remisse sunt iniquitates
et quoꝵ tetta funt peccata. ab illa snĩa nũquã
potit prouocari. quia pat̃ om̃e iudinũ dedit filio.
qui claudit et nemio uerit. aperit et nemo ela¬
adit. Os eñi dñi lot ł em est.¬

Expanded text:
 erunt aperti, et iudicabuntur mortui ex his quenefandissima crimina cunctis erunt liquido manifesta! «Beati quorum remisse sunt iniquitates et quorum tecta sunt peccata». Ab illa sententia nunquam poterit provocari, quia «Pater omne iudicium dedit filio», «qui claudit et nemo aperit, qui aperit et nemo claudit». «Os enim Domini locutum est
Abbreviated transcription (Latin):
in celum tu illic es. et si descendero in infertium.
ades. Ip̃e scrutator renes et corda. cuius oeulis mi¬
da et aꝑta sunt omĩa. qui pluuie gurtas et are¬
nam maris dinumerat ds̃ scientiarum dñs. Presciꝰ
om̃ium. et conscius singuloꝵ  occultus occulto¬
rum om̃ium indagato. hutc ergo nemo potest
latere. sicut dicte apN ẽ ulla creatura iui¬

Expanded text:
in celum tu illic es, si descendero in infernum ades». «Ipse scrutatur renes et corda», cuius «oculis omnia sunt nuda et aperta», qui «pluvie guttas et arenam maris dinumerat». «Deus scientiarum Dominus», prescius omnium et conscius singulorum, occultus occultorum omnium indagator. 4 Hunc nemo potest latere, sicut dicit Apostolus: «Nulla creatura invi
Abbreviated transcription (Latin):
ula carum tributum exigit sed gulam.¬
uilissimum reddit. quia qͣnto sunt delica¬
tiora cibaria. tanto fetidiora sunt stercora.
Turpiꝰ egerit quod turpit̃ ingerit. supiꝰ et infe¬
rius horribilem flatum expͥmeris. et abomina¬
bilem sonũ emutens. Gula ꝑadisum clausit Ingẽn
pͥmogenita uendidit. Suspendit pastorẽ. de¬
collauit baptistam. Ilabuçardan pͥnceps co¬
coꝵ tẽplũ incendit et ierłm totam eu̾tit. Bal¬
tassar inconuiuio manũ eͣe se scͥbentẽ aspexit.
mane. thecel. phares. et eadem nocte irter¬
fectꝰ ẽ achaldeis. Sedit ppłs mandutare et bibẽ.
et surrexerunt ludeͣ. Ged adhur esca eoꝵ erat

Expanded text:
ula carum tributum exigit, sed vilissimum reddit, quia quanto sunt delicatiora cibaria, tanto fetidiora sunt stercora. Turpius egerit quod turpiter ingerit, superius et inferius horribilem flatum exprimens, et abhominabilem sonum emittens. Gula paradisum clausit, primogenita vendidit, suspendit pistorem, decollavit Baptistam. Nabuzardam princeps cocorum templum incendit et Ierusalem totam evertit. Balthasar in convivio manum contra se scribentem aspexit: «Mane, Thecel, Phares», et eadem nocte interfectus est a Caldeis. «Sedit populus manducare et bibere, et surrexerunt ludere»; sed «adhuc erant esce
Abbreviated transcription (Latin):
multa fit indignatio. et qui addit scientiã. addit
dolorem. Luer eñi oꝑteat indagantẽ multis et in¬
sudante uigiliis. ⁊ inuigilare sudorib. uix tam̃
lud ꝑfecte sciatur. qd̵ nichil scitur ꝑfecte qͣm¬
quã ex hoc insolubilis redargutio cõsequat᷑. Quid¬
ni: Corpꝰ qd corrũpitur aggrauat aĩam. et de¬
pͥmit t̃rena inhabitatio sensirũ multa cogi¬
tantẽ. Audi quid suꝑ hoc suꝑhoc sentiat sa¬
lomon. Cuncte res duifficiles. Non põt eas hõ
explicare sermone. Est hõ qui dieb ac noc¬
tib sõnum nõ capit oculis. et nullam oꝑam
dei põt inuenire ratione. et qͣnto plis labora¬
uerit ad loquẽndiũ. tanto minꝰ in ueniet. De

Expanded text:
multa sit indignatio, et qui addit scientiam addit multa sit indignatio, et qui addit scientiam addit dolorem». 2 Licet enim oporteat indagantem multis insudare vigiliis et invigilare sudoribus, vix tamelud perfecte sciatur quod nichil scitur perfecte, quanquam ex hoc insolubilis redargutio consequitur. Quidni? «Corpus quod corrumpitur aggravat animam, et deprimit terrena inhabitatio sensum multa cogitantem». Audi quid super hoc sentiat Salomon: «Cuncte res difficiles, non potest eas homo explicare sermone». «Est homo qui diebus ac noctibus sompnum non capit oculis et nullam operum Dei potest invenire rationem, et quanto plus laboraverit ad querendum, tanto minus inveniet».
Abbreviated transcription (Latin):
uis gͦ nascitur ad uolatum. et hõ nascitur ad
laborem. Cuncti dies eiꝰ laborib et erũpnig
pleni sunt nec ꝑnoctẽ requiescit mens eĩ. ⁊ hec sine
uanitas. Non ẽ quicqͣm sine labore sub sole Nõ
ẽ sine defectu sub luna. Nõ ẽ sine uanitate sub
tp̃re. Temp̃ eñi ẽ mora motꝰ reꝵ mutabilium.
sa sunt ex̾citia. Unus ẽ m̃ om̃iũ finis. et idem
effectꝰ labor. et afflictio sp̃s. Occupatio magna
creata ẽ om̃ib hõib. et iugum graue suꝑ filios
adam a die exitꝰ deuentre matͥs eoꝵ. usq in diẽ
er scrutent᷑ sapientes. et inuestigẽt alta celi.
lata tre. ꝓfuba maris. De singulis disputẽt.
de cunctis ꝑtractent. discant semꝑ aut doceant:
Et quid exhac occupatione nͥ laborem et dolorem.
et afflictionẽ sp̃s uiueniẽt: Nouerat hoc exꝑiũ¬
to qui dixerat. Dedi cor meũ ut scirem prudẽtiã
atq doctͥnam errores. et stultitiã. et agnoui qd
ẽẽt labor. et afflictio sp̃s. eo quod multa sapientia

Expanded text:
is nascitur ad volandum, et homo nascitur ad laborem. Cuncti dies eius laboribus et erumpnis pleni sunt, nec per noctem requiescit mens eius. Et hoc nonne vanitas? Non est quicquam sine labore sub sole, non est sine defectu sub luna, non est sine vanitate sub tempore. Tempus enim est mora motus rerum mutabilium. sa sunt exercitia. Unus est tamen omnium finis, et idem effectus, labor et afflictio spiritus. « Occupatio magna creata est omnibus hominibus, et jugum grave super filios Ad1 Perscrutentur sapientes et investigent alta celi, lata terre, profunda maris. De singulis disputent, de cunctis pertractent, discant semper aut doceant. Et quid ex hac occupatione nisi laborem et dolorem et afflictionem spiritus invenient? Noverat hoc experimento qui dixerat: «Dedi cor meum ut scirem prudentiam atque doctrinam, errores et stultitiam, et agnovi quod esset labor et afflictio spiritus, eo quod in multa sapientia