comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gg̃. apostolicis sipreceptis nul¬
recepnslus superbe resistat.
sa sunt salutifere impleantur.
si eiusdem sc̃e dei eccłe que est
capud nr̃m: cominunionẽ hr̃e
desideratis. Non nouũ aliquid
presenti uissione precipimus
s illa que olim iucentur indul¬
ta firmamꝰ. cum nulli dubiũ
sit. quod nõ solum pontificat
causatio. s omins sc̃e religioĩs
relatio. ad secem aplicam quasi
ad caput eccłiarũ cb̃eat reffeni
⁊ inide normani sumere. unce.
sumpsit erordiũ. ne capud insti¬
tucionis iuoratur obmuti. Cuius
auctoritatis fanctionem omnes
teneant sacerdotes. qui nolunt
uniuersalem fundauit eccłam
soliditate diuelli. Si quis hec apł¬
ce sedis precepta nõ obseruau̾it
precepti honoris ẽẽ reus nõ du¬
bitetur. ¶ Porro quis ad hoc de

Expanded text:
. Apostolicis praeceptis nullus superbe resistat. sa sunt, salutifere impleantur, si ejusdem sanctae Dei ecclesiae, quae est caput vestrum, communionem habere dilectus. Non novum aliquid praesenti jussione praecipimus, sed illa quae olim videntur indulta firmamus, cum nulli dubium sit quod non solum pontificalis causatio, sed omnis sanctae religionis relatio, ad sedem apostolicam, quasi ad caput Ecclesiarum, debet referri, et inde normam sumere unde sumpsit exordium, ne caput institutionis videatur omitti, cujus auctoritatis sanctionem omnes teneant sacerdotes, qui nolunt universalem fundavit Ecclesiam, soliditate divelli. Si quis haec apostolicae sedis praecepta non observaverit, percepti honoris hostis esse non dubitetur. Sed forte vos
Abbreviated transcription (Latin):
petrare computit: io d̃emus
resolne. quod nunori neru nos¬
cuur obligari. Quod aut̃ leuius
uius sit: pure rõnis acumine
re compellimur. creatorẽ quidem
offendimus. s nos tantũ matoma¬
culamus. cũ uero neria ꝓmifa
complemus. ⁊ dei uissa ꝯtempni¬
mus.⁊. ꝓximis impia crudelitate
nocemus. ⁊ nos ipsos crudeliori
mortis gladio trucidamus. Iuic
enũ dupplici culpatũ telo peri¬

Expanded text:
petrare compulerit, id debemus resolvere quod minori sensu noscitur obligari. Quid autem levius his sit, purae rationis acumine re compellimur, Creatorem quidem offendimus, sed nos tantummodo maculamus. Cum vero noxia promissa complemus, et Dei jussa contemnimus, et proximis impia crudelitate nocemus et nos ipsos crudeliori mortis gladio trucidamus. Hic enim duplici culparum telo peri
Abbreviated transcription (Latin):
Iontumaces clerici ꝓut aig¬
nitttis ordo ꝑmiserit. ab ep̃is
corrigantur.⁊ si gui prioris gra¬
oui elati suꝑbiam amunionẽ
fortasse eniserit. aut ecclam
frequentare. uel officium suũ
iplere neglererint. ꝑegrina
cisis comininus tribitatur. ita
ut cum cos penitencia correre¬
rit rescripti ui matricula gra¬
tum suum dignitatẽ ⁊ reciprnt̃

Expanded text:
Contumaces clerici, prout dignitatis ordo permiserit, ab episcopis corrigantur, et si qui prioris gradus elati superbia communionem fortasse contemserint, aut ecclesiam frequentare vel officium suum implere neglexerint, peregrina eis communio tribuatur; ita, ut quum eos poenitentia correxerit, rescripti in matricula gradum suum dignitatemque recipiant.
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. quia iam incipit esse
quot non fuit. Item aug̃
ł ost digiram penitencram
ꝑristina recipiuntur officia.
quirtutem sp̃c mei. ⁊ mmiple¬
bo eos iuidicio meo ⁊ fortitu¬
presenti loco posse docere. aliq̃
post peccatum. si tam̃ uicia pͥs¬
tina digna pentencra diluerit.
unde dauio poit adult̾tum ⁊ ho¬
micidium. loquitur in psalmo

Expanded text:
fuit, quia jam incipit esse, quod non fuit. C. XIX. Post condignam poenitentiam pristina recipiantur officia. virtutem spiritus mei, et implebo eos judicio meo et fortitupraesenti loco posse docere aliquem post peccatum, si tamen vitia pristina poenitentia digna diluerit. Unde David post adulterium et homicidium loquitur in Psalmo:
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Quomodo igitur huius¬
modi auetoritatam dissonantia
ao . oroiam reuocari c̃eat:
breuiter inspiciamus. Sit
quitam quos non ooiũ cri¬
minis s timor ulitatis amis¬
sio proprii gradus. ⁊ ambitio
celsioris ao peuitenciam cogit
hos sacri canones ur̃euocabili¬
ter deiciunt. quia qui simula¬
cione peitentie. uel affectiõẽ
honoris ad eo nõ ꝯsequitur ue¬
niam nec abeccła meretur re-¬

Expanded text:
 Quomodo igitur hujusmodi auctoritatum dissonantia ad concordiam revocari valeat, breviter inspiciamus. Sunt quidam, quos non odium criminis, sed timor vilitatis et amissio proprii gradus et ambitio celsioris ad poenitentiam cogit. Hos sacri canones irrecuperabiliter dejiciunt, quia qui simulatione poenitentiae vel affectatione honoris a Deo non consequitur veniam, nec ab ecclesia rep
Abbreviated transcription (Latin):
teat. ĩo ꝙ cũ ad ult̾a mixtꝰ sit: q̃ ad huc cͥ¬
mine suo ñ ẽ purgata: aut ab stineat se
matͥmonio eiꝰ donec expleatur satis factõ
ñ ad imparia iudicatur. Dictũ ẽ ducb¬
ab ad ultio mułr reced̾e noluit. que ca

Expanded text:
iteat ideo, quia cum adultera commixtus sit, quae adhuc crimine suo non est purgata, aut abstineat se a matrimonio ejus, donec expleatur satisfactio cerum, non ad imparia judicatur. II. Pab adulterio mulier recedere vol
Abbreviated transcription (Latin):
ñ desponsalib Illa enĩ iniditiũ expecrat
parñtũ. Aõ em̃ ẽ uͥginał pudoris eligͥe
maitũ: s ũ despõsate uiro de ꝓfectõs
osulitur die nec inim̾ito dilatonẽ non
antulit. Iure ⁊ enim ꝓperare debuit ad ma¬

Expanded text:
non de sponsalibus, nam illa judicium exspectat parentum, non est enim virginalis pudoris eligere maritum: sed jam desponsata viro de profectionis consulitur die. Nec immerito dilationem non attulit; jure etenim properare debuit ad ma
Abbreviated transcription (Latin):
ñ differas mactare. ⁊ caluatos abiniucẽ
seꝑ are. ⁊ illũ quidẽ ad lutiũ d fñsorem
in apulxe ꝓuincie pat̾moniũ sine dila¬
tõne migrare. Illã u̾o siquid̾ maritus
suus sine dolo aliqͦ reciꝑe forte uolu̾it.
tua ordinatõe subcautela recipiat. mil¬
lũ ei dũ taxat deceto simile onim̃di

Expanded text:
n differas, et calvatos ab invicem separare, et illum quidem ad Lucium defensorem in Apuliae provinciae patrimonium sine dilatione fac migrare; illam vero, siquidem maritus suus sine dolo aliquo forte accipere voluerit, tua ordinatione sub cautela recipiat, nullum ei nihil duntaxat de cetero simile commi
Abbreviated transcription (Latin):
olet queri cũ mascłs copulantur.
⁊ femma. nec ille maritꝰ. nec illa n¬
ea fid̾ media ut nec ilł cũ alt̾a. nec illa
cũ alt̾o. id faciat uir̃ nuptie sint nocãd̾.
& pot̃ quid̾ fortasse ñ ab surd̾ ħ appłłari
omibiũ si usq ad mortẽ alicꝰ coꝵ id int̾

Expanded text:
olet queri cum masculus et femina, nec ille maritus, nec illa uea fide media, ut nec ille cum altera, nec illa cum altero id faciat, utrum nuptiae sint vocandae. Et potest quidem fortasse non absurde hoc appellari connubium, si usque ad mortem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. uror uͦ odio xͥane fid̾i⁊ ab eo dicessit.
ille quãdã fidesẽ in uxorẽ accepit qua
mortua cłicus effic̃t. tand̾ uite ⁊ scieratie
at huic. aliam ducẽ imurorẽ. pͥore uinẽ¬
te. ¶ertõ an sit reputandꝰ bigamꝰ. ꝗ añ

Expanded text:
ero odio fidei Christianae ab eo discessit. Ille quandam fidelem in uxorem accepit, qua mortua clericus efficitur. Tandem vitae et scientiae at huic aliam ducere priore vivente? Tertio, an sit reputandus bigamus qui ante
Abbreviated transcription (Latin):
castitatis ħus: desponsaut sibi ure¬
tẽ ¶ Iua pͥori oditõni renũtians.
transtuł se ad aliũ: ⁊ nupfit illi. Iex
cui pͥus desponsata fuerat: repera
asposo aisced̾e ⁊ alii nub̃e. Scd̾o an¬

Expanded text:
castitatis habens desponsavit sibi uxorem; illa priori conditioni renuntians, transtulit se ad alium, et nupsit illi; ille, cui prius desponsata fuerat, repetita sponso recedere, et alii nubere?
Abbreviated transcription (Latin):
rapusse.⁊ ĩo fr̃nitas tua. nr̃a anctornace
suffulta. suffraganeos suos ep̃os p̾senti
sam huic raptor ñ reddid̾it. tanquam
idẽ rapta si ad pͥstinũ sponsũ remeare
nolu̾it õi comunione priuet᷑. ¶t̃ firitiꝰ¬

Expanded text:
rapuisse. Et ideo fraternitas tua nostra auctoritate suffulta suffraganeos suos episcopos praesam huic raptor non reddiderit, tam idem quam rapta, si ad pristinum sponsum remeare noluerit, omni communione priventur. I
Abbreviated transcription (Latin):
u̾n ad monastiũ non ẽ recipiendꝰ nͥ
prius a ꝯiuge castemoniã ꝓfĩnte fu̾it
ab solutus. Nam si illa uiũnte illo ꝑ in¬
ꝯtinenciã alt̾i nupsit: ꝓculdubio ad¬
ult̾a erit nec recepitus apd dominũ
d̾is ꝓstitt̃o. tales gͥ oiuges tunc sine d

Expanded text:
 ad monasterium, non est recipiendus, nisi prius a conjuge castimoniam profitente fuerit absolutus. Nam si illo vivente illa per incontinentiam alteri nupserit, procul dubio adultera erit. Nec recipitur apud Deum deris prostitutio. Tal
Abbreviated transcription (Latin):
neam ant alienigenã. ħ ẽ ħrticam.
⁊ om̃era alienã afid̾ ma morẽ ar¬
cessias tͥ. Pruna ꝯugii fides castita
ambͥo iniciati suis sac̾m̃to haptis¬
matis̃. simul ad or̃onẽ nocte ncł¬

Expanded text:
aeam atque alienigenam, hoc est haereticam, et omnem alienam a fide tua uxorem accersas tibi. Prima conjugii fides castitatambo initiati sitis sacramento baptismatis. Simul ad orationem nocte
Abbreviated transcription (Latin):
ac domũ niꝰ. abrahe orõiub sanauir.
lanare ꝓcurẽt qui li forte sanari non
potiu̾t seꝑari ualebũt s post quam
alias nuptias. ex pecierĩt. ilł in earne ui¬
reliquerãt ⁊̃ si possibilitas cõcũ bñdi

Expanded text:
ac domum ejus Abrahae orationibus sanavit, sanare procurent. Quod si forte sanari non potuerint, separari valebunt; sed post, quam alias nuptias expetierint, illis in carne vireliquerant, etiamsi possi
Abbreviated transcription (Latin):
guend̾ ẽ alid̾ ẽẽ. dimitt̾e. uolẽtẽ coha¬
bitare. atq alid̾ discedñtẽ ñ sequi. uo¬
lemẽ enĩ co habitare lic quid̾ dimitte
si nõ ea uiunte: aliã sr̃ induc̾e. disce¬
dentẽ u̾o seꝗ nõ oportet. ⁊ ea uiũnte a¬

Expanded text:
guendum est, aliud esse dimittere volentem cohabitare, atque aliud discedentem non sequi. Volentem enim cohabitare licet quidem dimittere, sed non ea vivente aliam superducere; discedentem vero sequi non oportet, et ea vi
Abbreviated transcription (Latin):
ł oclamina susceꝑint. dignũ quid̾ dnci¬
mus ut a . annio apͥlatis tĩonitis ⁊ ũb¬
mai ur antus utrũ in ip̃o habitu ꝑ man̾e
cupiant añ si icero ꝑ man̾e ꝓfessi fuu̾nit.
ultius penitñdi lc̃ minime ampleca

Expanded text:
dignum quidem duximus, ut XV anno a praelatis moniti inquirantur, utrum in ipso habitu permanere cupiant, an non? Si vero permanere professi fuerint, ulterius poenitendi locum minime amplecti
Abbreviated transcription (Latin):
cͥmen ꝑꝑ qd̾ lic urorẽ dimitt̾e. p̾dictã
mulierẽ ꝓmisisse cognou̾is. ne illius
ou̾sio urori relicte in scło. fi̾ posfit ꝑ¬
ditonis occasio: uolumꝰ ũ marͥtum
suũ illi: ⁊̃ si iam tonsorat᷑ ẽ. redd̾e de¬
beas omni excusatõne cessante. a uia ⁊̃¬
si mũdana lex p̾cip̃ ou̾sionis gr̃a. utro
lib in uito solui posse ꝯuigiũ ⁊ tñ diui¬

Expanded text:
er quod licet uxorem dimittere, predictam mulierem commisisse cognovisses, ne illius conversio uxori relicte in seculo fieri possit perditionis occasio, volumus, ut maritum suum illi, etiam si iam tonsoratus est, reddere debeas omni excusatione cessante, quia etsi mundana lex precipit conversionis gratia utro libet invito solvi posse
Abbreviated transcription (Latin):
rdabi ad p̾uaricatõis audatiã. q̃ u̾o
ex hiis hom̃ib fuint reꝑte ãĩi aut
uestẽ intransgͥssionẽ dedisse ex cõica¬
tõis sentñciã ferãt. ⁊ rursus muta¬
to habitu in monassiis donec diem
ultimũ claudãt sub erũpnis ardue
⁊ do placñs inun̾dicia in eccłiasticis
ꝑ sonis ⁊ sacris ordinib dilatetur sta
dientes ꝓpositũ. urores sibi copulae

Expanded text:
relabi ad praevaricationis audaciam. Quae vero ex omnibus his fuerint repertae animum aut vestem in transgressione dedisse, excommunicationis sententiam ferant, et rursum mutato habitu in monasteriis, donec diem ultimum claudant, sub aerumnis arduae Deo placens munditia in ecclesiasticis personis et sacris ordinibus dilatetur, staedientes propositum uxores sibi copulare
Abbreviated transcription (Latin):
ir cum ꝓpͥa ꝯiuge doumens. n locus
aqua: eccłiam intrare ñ b̾. quãuis
duise horunũ rões. de hac re diu̾sa
sentiãt. atq alia custodire indeantur
romanoꝵ mñ semꝑ ab antiquionibus
ing̾ssu eccłe paululũ tẽꝑare. Nec hoc
dicñtes cłpam deputamꝰ ẽẽ ꝯuigium.
s q ip̃a licita amrtio ꝯuigis fine uo¬
luptate carnis fi ñ pot̾. asac̃ loci ingͥs¬

Expanded text:
ir cum propria conjuge dormiens, nisi lotus aqua ecclesiam intrare non debet. Quamvis diversae hominum nationes de hac re diversa sentiant, et alia custodire videantur; Romanorum tamen semper ab antiquioribus ingressu ecclesiae paululum temperare. Nec hoc dicentes culpam deputamus esse conjugium: sed quia ipsa licita admixtio conjugis sine voluptate carnis fieri non potest, a sacri loci ing
Abbreviated transcription (Latin):
uen̾it opp̾ssis infirmitate obmutu̾it ł
infrenesum conu̾sus fu̾it. dent restimo¬
niũ qui cũ audier̃t ⁊ accipiat penitñci¬
am & si continuo mornur᷑ c̾diturꝰ. recõci
lietur ꝑ manus impõnẽ. ⁊ infundatur
ori eus eucaristia. Si suꝑ iuit̾it: amino¬
neatur asupradictis testib petic̃oni sue
sitis factum ⁊ subdatur statutis penitñ¬

Expanded text:
venit, oppressus infirmitate obmutuit vel in frenesim versus fuerit, dent testimonium qui eum audierunt, et accipiat poenitentiam. Et si conlietur per manus impositionem, et infundatur ori ejus eucharistia. Si supervixerit, admoneatur a supradictis testibus petitioni suae satisfactum, et subdatur statutis poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
ece qd ab ep̃o ex comunicat᷑ꝰ ꝑ sac̾do¬
tẽ reconciliari non pot̃.S notand̾ estᷤ
qd̾ reconciliacio alia ẽ publica: alia pͥ¬
uata publica reconcilia cõ ẽ qñ penit̃is
ante eicłe ing̾ssum publice rep̾sentat᷑¬

Expanded text:
sacerdotem reconciliari non potest. Sed notandum est, quod reconciliatio alia est publica, alia privata. Publica reconciliatio est, quando poenitentes ante ecclesiae ingressum publice repraesenta
Abbreviated transcription (Latin):
ficẽ rõe ⁊ anctoritate ꝓbatur. p̾bit̾i
namꝙ potestatẽ ex cõmunicandi ł re¬
conciliandi ab ep̃is accipiunt. non
a sac̾dotib reconciliare possũt ex cõi¬
catos ũo ab ep̃is sac̃dotes reconcilia̾e̾
non ualent. Rec̃ociliacõ naq penim̃n

Expanded text:
ficem, ratione et auctoritate probatur. Presbyteri namque potestatem excommunicandi vel reconciliandi ab episcopis accipiunt, non a sacerdotibus reconciliare possunt, excommunicatos vero ab episcopis sacerdotes reconciliare non possunt. Reconciliatio namque poeniten
Abbreviated transcription (Latin):
eI incurrat ꝑicłm. ł ind̾ nr̃e eleg̃ hu¬
Imanitatis duñtus ut siquis deincepᷤᷤ
Utalia ꝑpetrasse fui̾t detectus. ꝓpͥi de¬
ponatur ordinis gradu. ⁊ tam ip̃e sac̃¬
citasse ꝑpñditur. crilii ꝓperi ergastu
tatibꝰ collig̾. qd̾ ario aruspices in cã¬
tatores. ⁊ soctileg irq. cet̾i huiꝰ mͦi sec¬
tatores ab eccłia sũt chminãdi ⁊ nisi
resipui̾nt ꝓpetae e. cõmunicãdi. ¶¬

Expanded text:
s incurrat periculum. Proinde nostrae elegit unanimitatis conventus, ut, si quis deinceps talia perpetrasse fuerit detectus, a proprii deponatur ordinis gradu, et tam ipse sacncitasse perpenditur, exsilii pertatibus colligitur, quod arioli, aruspices, incantatores, et sortilegi, atque celeri hujusmodi sectatores ab ecclesia sunt eliminandi, et, nisi resipuerint, perpetuo excommunicandi.
Abbreviated transcription (Latin):
diis pondꝰ penitñcie sub leuant̾ ne si
sertõ ueme fiant alieni aquo ꝑicło si di¬
a sae̾dote s impositum ailigent obs¬
uet. ⁊ id̾o scd auctoritatẽ canonicam
ne iłł ianua pietatis tante dausa iude¬
atur. oiõnib ⁊ osclacõib eccłiasticis
sic̃ linctõe olei inuncti scẽꝵ scd̾m sta¬

Expanded text:
diis pondus poenitentiae sublevandum, et si sortio veniae fiant alieni. A quo periculo si dia sarcerdote sibi impositum diligenter observet, et ideo secundum auctoritatem canonicam, ne illis janua pietatis clausa videatur, orationibus et consolationibus ecclesiasticis, sacra unctione olei inuncti, secundum sta
Abbreviated transcription (Latin):
uel irib testibus fiũt cefsa¬
dit aclero ꝗ huues moti en᷑.
Si quis uero preter hec fe¬
cerit ranguam otraria sta¬
tutis sc̃i dcilii gerens: etiam
ipse precipitabatur de statu

Expanded text:
l tribus testibus fuerit, cessabit a clero qui hujusmodi est; si quis vero praeter haec facit, tanquam contraria statutis sancti concilii gerens, etiam ipse periclitabitur de statu
Abbreviated transcription (Latin):
tras emplis ⁊ auctoritatib
ꝓbatur post accam peuiten¬
cram in ꝓprio gradu licite po
di rccepit. auron etram post
ꝯflatum uitulum insumntũ
facerdotem est ꝯietratus. Ad
post adult̾ium ⁊ homicioium
gradu ꝑmainsit. a cap post mor¬
tem neibut iri sanccisfati
ꝑ penitencram humikatus:
in ꝓpria sede remansit. Ꝙ ut
pretereamus multa erempba
ueteris testamenti. petrus

Expanded text:
tra exemplis et auctoritatibus probatur, post actam poenitentiam proprios gradus licite posdi recepit. Aaron autem post conflatum vitulum etiam in summum sacerdotem consecratus est. David post agradu permansit. Achab quoque post mortem Nabuthae viri sanctissimi per poenitentiam humiliatus in regia sede remansit. Et ut praetereamus multa exempla Veteris Testamenti, Petrus
Abbreviated transcription (Latin):
S capitale crim̃ comuniserit.
aut cartã falsau̾it. aut falstm
testimonium dixerit. ab offi¬
cihonore depositus inmora¬
st̾io detrudatur. ⁊ ibi quam¬
diu uirerit. laicam tantum¬
modo ꝯmiuonem acciptat.

Expanded text:
 capitale crimen commiserit, aut chartam falsaverit, aut falsum testimonium dixerit, ab officii honore depositus in monasterium retrudatur, et ibi quamdiu vixerit laicam tantummodo communionem
Abbreviated transcription (Latin):
ui semel post suam oronta¬
tionem in lapsum cecioetit
de inceps iam depositus erit.
nullum ꝙ grarum faccrorcii
pon̾t adipisci. Item nicho

Expanded text:
 semel post suam ordinationem lapsu cecidit, deinceps iam depositus erit nullumque gradum sacerdotii poterit adipisci. Item Alexander
Abbreviated transcription (Latin):
de libro regum. usquequo clau¬
dicat in duas partes. Languid̃
negligentie redarguendum.
Indignum est enu qͥare deo ꝙ
dedignatur homo. ¶ ¶t erp̃¬
missis auctoritatibi liquido oe¬
mostratum est: que uariis cri¬
nimnib urenti insacerootes or¬
ourari non possunt. Nunc aũ
de endem. queritur utrũ post
actam penitentiam. uel in ꝓpͥ¬
is orouubus remanere. autat
maiores gradus ꝯscenõe uale¬
ant. Multorum auctoritatib
uariis discriminib ur̃etiti aꝑ
priis ordimbus deiciuntur⁊

Expanded text:
de libro Regum: Usquequo claude libro Regum: Usquequo claudicatis in duas partes? Languidumnegligentiae redarguendum. Indignum est enim dare Deo quod dedignatur homo. DISTauctoritatibus liquido monstratum est, quod variis criminibus irretiti in sacerdotes ordinari non possunt. Nunc autem de eisdem quaeritur, utrum post peractam poenitentiam, vel in propriis ordinibus remanere, aut ad majores gradus conscendere valeant? Multorum auctoritatibus variis criminibus irretiti a propriis
Abbreviated transcription (Latin):
inmente. Ponderosus uero est
qui tiupitudinem nõ etercet.
oꝑe set tñ ab heic cogitatione
ꝯtimra sine moderatione grau¬
atur inmente. qui nequaquã
quidem usque ad opus nefari¬
um rapitur. hoc s eius animꝰ¬
in uoluptate lururie. sine ul¬
lo repugnationis stipło delecta¬
ie magist̾ium dignus qualit̃
ueniat atꝙ mnoignus qualiter
his qui ad illud digne ꝑuen̾it
i eo qualit̾ iuiuere b̃eat aem¬
acerootes nomen donini de¬
Ispiciunt ⁊ qiantum ad se
panem pollutum offerunt.
qui ad altare udigne acceõt
quiq dato numere faceroo¬
um presumunt. ł anem quoq
polluit. qui doctrinam dom¬
malum est : ic. Suꝑius ticcu¬
sati de panibus. nunc accufã¬
tur de uictinus. Ceũ inanimal
offert. qui ordurat in doctum¬
in loco docti. magistrumq fac̃
qui utr discipulus ẽẽ pot̾at.
slaudum offert qui lucra ter¬
rena querentem locat. ut pote
ped̾e indiuersa ponentem. u¬
num indiuuns. alterum incar¬
nalibus. cui pot̃ infeiri illuo

Expanded text:
itas . Ponderosus vero est, qui turpitudinem non exercet opere, sed tamen ab hac cogitatione continua sine moderamine gravatur in mente; qui nequaquam quidem usque ad opus nefarium rapitur, sed ejus animus voluptate luxuriae sine ullo repugnationis stimulo delectale magisterium dignus qualiter veniat, atque hoc indignus qualiter is qui ad illud digne pervenerit, in eo qualiter vivere debeat demSacerdotes nomen Domini despiciunt, et, quantum ad se, panem poliutum offerunt, qui ad altare indigne accedunt, quique dato munere sacerdotium praesumunt. Panem quoque polluit, qui doctrinam Dommalum est? etc. Superius accusati de panibus nunc accusantur de victimis. Caecum animal offert, qui ordinat indoctum loco docti, magistrumque facit, qui vix discipulus esse poterat. Claudum offert, qui lucra terrena quaerentem locat, utpote pedem in diversa ponentem, unum in divinis, alterum in carnalibus, cui potest inferri illud
Abbreviated transcription (Latin):
uensi ep̃o. Lapsi in suum ordi
uigor canonice ꝓcul dubio frã¬
gitur discipline dum ꝓreuer¬
sionis spe praue actionis desi¬
õia quis ocipere non formio
& post peuica quuo pre omĩb
studete. ut lapsos in facro or¬
dine nulla nob̃ supplicatio aliqͦ¬
modo reuocare studeat. Ne bus¬
modi nõ statuta. s t̃paliter
dilata creddatur eẽ unnoicta.

Expanded text:
 CXLV. Lapsi in suum ordinvigor canonicae procul dubio frangitur disciplinae, dum pro reversionis spe, pravae actionis desideria quis concipere non formidat. Et post pauca: Illud pro omnibus studete cavere, ut lapsos in sacro ordine nullius vobis supplicatio aliquomodo revocare suadeat, ne hujusmodi non statuta, sed temporaliter dilata, credatur esse vindicta.
Abbreviated transcription (Latin):
Man suetudo ⁊ districtio ab ĩ
nem etiam mansuetuoniẽ
beiugnitatis amutant. ⁊ st̃
non nulli ita mansueti ut ꝑ¬
dant destricti iuira regiinis
ynoe cunctis rectorib utraq
sum inoꝑe sunt tenenta.
ut nec in discipline rigore
benignitatem mansuetuoi¬
ne. nec rursum in mansue¬
tudine: districionem deser¬
ant discipline. Quatenus
nec acompassione pietatis
obourescant cum ꝯtumaces
corrigunt. nec discipline iu¬
gorem molliant. cum infir¬
morum animos ꝯsolantur
Regat ergo discipline iugor
mansuetuoinem. ⁊ mansu
etudo ornet sermone ingo¬
rem. ⁊ sic alt̾um commende¬
tur ex altero: ut nec rigor
dissoluta. Percussor quoq
orum oscientiam uulnerat
Unde anacletus pp̃. Subdi

Expanded text:
Mansuetudo et districtio ad invnem etiam mansuetudinem benignitatis amittant, et sunt nonnulli ita mansueti, ut perdant districti jura regiminis. Unde cunctis rectoribus utraque summopere sunt tenenda, ut nec in disciplinae vigore benignitatem mansuetudinis, nec rursum in mansuetudine districtionem deserant disciplinae, quatenus nec a compassione pietatis obdurescant, cum contumaces corrigunt; nec disciplinae vigorem molliant, cum infirmorum animos consolantur. Regat ergo disciplinae vigor mansuetudinem, et manetudo ornet sermone vigorem, sicque alterum condiatur ex altero, ut nec vigor dissoluta. orum conscientiam vulnerat. Unde Anacletus papa epi
Abbreviated transcription (Latin):
nasoẽ qui adtenendam mẽ¬
curam discretionis idoneus
non est. Naso quippe ooores
fetores ꝙ discernimus. Recte
ergo ꝑnasum discretio eipn¬
mitur. ꝑ quem iurtutes eli¬
gimus delicta reprobamus¬
actib funditus exors uacat
quatenus nõ ut clauous fal¬
tem cum infirmitate teneat
set ubhis omnimodo alienis
eristant. Gibus uero est quẽ
terrene sollicituduns pondꝰ
deprunit. neunquam ad
Lippus uero est. cuius quidẽ
ingenium ad cognitionem
ueritatis emicat. s tam̃ cor
carnalia opera obscurant.
rogantia sapiencie seu iusti¬

Expanded text:
naso est, qui ad tenendam mensuram discretionis idoneus non est. Naso quippe odores fetoresque discernimus. Recte ergo per nasum discretio exprimitur, per quam virtutes eligimus, delicta reprobamusactibus funditus exsors vacat; quatenus haec non ut claudus saltem cum infirmitate teneat, sed ab his omnimodo alienus existat. Gibbus vero est, quem terrenae sollicitudinis pondus deprimit, ne unquam ad Lippus namque est, cujus quidem ingenium ad cognitionem veritatis emicat, sed tamen hoc carnalia opera obscurant. rogantia sapientiae seu justi
Abbreviated transcription (Latin):
cus. si gilb. si lippus. si albu¬
guiem habens. in occulo. si
iugem scabiem. si impetigi¬
nem incorpore. uel ponde¬
rosus. Cecus quippe est qui
superne lumen templatio
us ignorat qui presentis uite
tenebris p̃ssus dum uenturã
lucem nequaquam diligen¬
do ꝯspicit. quo gressus oꝑis
porrigat nescit. saudus uͦ¬

Expanded text:
si gibbus, si lippus, si albuginem habens in oculo, si jugem scabiem, si impetiginem in corpore, vel ponderosus . Caecus quippe est, qui supernae contemplationis lumen ignorat; qui praesentis vitae tenebris pressus, dum venturam lucem nequaquam diligendo conspicit, quo gressus operis porrigat nescit. Hinc
Abbreviated transcription (Latin):
ergo se quisq mentiatur. ne
locum regiminis assumere
audeat. si adhuc inse uitium
ne is quem crimen deprauat
ꝓprium. intercessor fieri ap¬
petat ꝓculpis aliorum. huic
⁊ enim suꝑna uoce ad moysẽ
tiaron. homo de semine tuo
ꝑ fanulias qui habũit macu¬
lam. non offerat panes deo
suo non accedat admunst̾iũ
eius. uͥ repente subiungit᷑
Si cecus fuũt. si claudus. si

Expanded text:
ergo se quisque metiatur ne locum regiminis assumere audeat, si adhuc in se vitium ne is quem crimen depravat proprium, intercessor fieri appetat pro culpis aliorum. Hinc etenim superna voce ad Moysen Aaron: Homo de semine tuo per familias qui habuerit maculam, non offeret panes Domino Deo suo, nec accedet ad ministerium ejus . Ubi et repente subjungitur: Si caecus fuerit, si clau
Abbreviated transcription (Latin):
uel ad pb̃rium ꝓuecti sunt.
Recte igit᷑ iussum est de
cet̃o cul tale fieri. Nam ⁊
iempore opus est ut sit cathe¬
cuummmus.⁊ post baptismum
miuta ꝓbatione moigit. e¬
udrus nmq est aplicũ pre¬
ceptum dicens. Non necphi¬
tum. ne forte elatus insuꝑ¬
laqueum iaboli. Si uero ꝓ¬
cedente tempore. mortale
aliquod peccatum admise

Expanded text:
vel ad presbyterium provecti sunt, recte igitur visum est de caetero nihil tale fieri; nam et tempore opus est ut sit catechumenus, et post baptismum multa probatione indiget. Evidens namque est apostolicum praeceptum dicens: Non neophytum, ne forte elatus inlaqueum diaboli. Si vero praecedente tempore mortale aliquid a
Abbreviated transcription (Latin):
adtimothum scrrbit dicẽs
Qui suorum ⁊ matime do¬
mesticorum curaui non ht̃
fidem negauit ⁊ est inficeli
det̾ior. Iure ergo qui domiu
sue nescit preeẽ in ep̃m ordi¬
nari ꝓhibetur. quia qui iure
ninina ⁊ de qua sibi famli¬
anior debet cura uẽẽ fioet
non est quomoor uerla dei¬
iubi tot sunt ⁊ alieni salli
tas ab apło ȩecłẽ principi re¬
seruatur: ut tas fiat qui non
tinicat ꝓpt̾ uicia liberirum
ettraueos reprehendere: re¬
hibentur etiam neophiti ui
cp̃os ordinari. ut qui hen er¬
at cathecumninus hodie non¬
non fiat ep̃c qui eti erat uitħ
qui uespe erit incirro hodie
non miniarer altario. Oui
dubium fuerat fautor uasti¬
tutionum. hodie non sit ꝯse¬
⁊aro uirginum. Caua aũ
inuus plabitionis est scom
riaquam religio ap̃iana pt¬
intiun coegeret: incitam
nriunam diaboli. Mom̃¬
taneus namq ficerdos nes¬

Expanded text:
bit dicens: Qui suorum et maxime domesticorum curam non habet, fidem negavit et est infideli deterior: Jure ergo, qui domui suae nescit praeesse, in episcopum ordinari prohibetur, quia qui in re minima, de qua sibi familiarior debet cura inesse, fidelis non est quomodo in ecclesia Dei ubi tot sunt et alieni sollictas ab Apostolo ecclesiae principi reservatur, ut talis fiat, qui non timeat propter vitia liberorum extraneos reprehendere. hibentur etiam neophyti in episcopos ordinari, ut qui heri erat catechumenus, hodie non fiat episcopus, qui heri erat in qui vespere erat in circo, hodie non ministret altario, qui dudum fuerat fautor histrionum, hodie non sit conservator virginum. Causa autem hujus prohibitionis est secuntanquam religio Christiana plurimum eo egeret, incidat in ruinam diaboli. Momentaneus namque sacerdos nes
Abbreviated transcription (Latin):
icut neophitus dicebatur qui
inreligionis haditu pluntatꝰ
ud ambiendos sacros orotues
urepserit. Orourait ergx ac
ordines ascendendum est ¶tã
casum appetit. qui ad sũmi
ioci fastiagia. post positis gra¬
dibus p airugta quetit ascẽ¬
sum. Scimus auit̃ quos edi¬
ficrai parietes non priui teg¬
norum ponous acciprant.
nisi anouitatis sue hãnore
ficcentur. ne ũ ante ponoera ꝗͣ
solidentur accipiant. ciuictam
simul fabricam aoterram de

Expanded text:
c neophytus dicebatur qui in religionis habitu plantatus, ad ambiendos honores sacros irrepserit. Ordinate ergo ad ordines ascendendum est; nam casum appetit qui ad summa loci fastidibus per abrupta quaerit ascensum. Scimus autem, quod aedificati parietes non prius tignorum pondus accipiunt, nisi a novitatis suae humore iccentur, ne, si ante pondera, quam solidentur, accipiant, cunctam simul fabricam ad terram de
Abbreviated transcription (Latin):
nescrant inseire que docent
⁊ recta que fapiunt etiam¬
recte munstrare non possũt̃
In uerdis cim eorum ꝓoitur
quod cum docent quasi inqͦ¬
dam sibi iudentur suminita¬
us culmine residere. Eos ꝗ qͥs
ͥocent ut longe infra se posi¬
tos. quasi minimos desꝑiciũt
quib non sulendo loqui s
uix dominando digiantur
in ep̃os ordinan est ⁊ alia cã
biius ꝓhibitionis. lingiosi
namq uel adulationibus ani¬
mos princip̃ sibi ꝯeiliant. ⁊
fribus sus detrahendo. in¬
fauie notam ingerunt. uel
uniter frs suos ddiscordias semi¬
nando sediciones nuraquñ
ticere cesfant. Que omitra ĩ
prelatis dampnabilia ẽẽ ꝓb¬

Expanded text:
inferre quod docent, et recta quae sapiunt recte ministrare non possint. In verbis enim eorum proditur quod cum docent, quasi in quodam sibi videntur summitatis culmine residere, eosque quos docent ut longe infra se positos veluti in imo respiciunt, quibus non consulendo loqui, sed vix dominando dignantur. in episcopos ordinari. Est et alia causa hujus prohibitionis. Litigiosi namque vel adulationibus animos principum sibi conciliant, vel fratribus suis detrahendo infamiae notam ingerunt, vel inter fratres discordiam seminando seditionem nunquam facere cessant; quae omnia in praelatis damnabilia esse prob
Abbreviated transcription (Latin):
num ꝑcutigentem fideless̾¬
luiguentes aut in ficeles m¬
que agentes ⁊ ꝑ huns modi
uolentem timeri deici ab offõ
suo precipimus. quia nunquã
doniuius econtranio uero ipse
cum ꝑcuteretur: nõ reꝑcuneb¬

Expanded text:
num percutientem fideles delinquentes aut infideles inique agentes, et per hujusmodi volentem timeri, dejici ab officio suo praecipimus, quia nusquam docuit; e contrario vero ipse, cum percuteretur, non repercuss
Abbreviated transcription (Latin):
Idicitur doctor sermone in¬
utili oscientiam ꝑcutit infir¬
morum. Ideo tenere uos ⁊ õt
fideles oportet eum qui scõan
doctrinã est fidelem sermo¬
nem. ut potens sit ꝯsolari
indoctrina scã ⁊ cont᷑ dicẽtes
redarguere. ⁊ recte iuuentes
inpudentius arrogantiarus¬
ticorum. qui gairulitatem
auctoritatem putant. ⁊ pa¬

Expanded text:
dicitur doctor, qui sermone inutili conscientiam percutit infirmorum. Ideo tenere vos et omnes fideles oportet eum qui secundum doctrinam est fidelem sermonem, ut potens sit consolari in doctrina sancta, et contradicentes redarguere, et recte viventes impudentius arrogantia rusticorum, qui garrulitatem auctoritatem putant; et pa
Abbreviated transcription (Latin):
icut nõ suo ita nec alieno
nomine aliquis cłicoꝵ erer¬
cereᷤ at temptet. In deocens
enu est crimen suum com¬
modis aliens impenoere⁊¬
erercerr fenus autem hoc so¬
mus ut ꝙ hic misericordit̃
tribiumus. a domino ꝗ mul¬
tiplicter ⁊ inꝑetuum mansira¬

Expanded text:
icut non suo, ita non alieno nomine, aliquis clericorum exercere fenus attentet. Indecens enim est crimen suum commodis alienis impendere. Fenus autem hoc somus, ut quod hic misericorditer tribuimus, ab eo Domino, qui multipliciter
Abbreviated transcription (Latin):
unt ceruicalia sub capite u¬
niuerse etatis. ad hoc quip¬
ponitur. ut molliter quiescat᷑.
Qiusquis ergo male agentib
adulatur puluillum uel cer¬
to iacemis ponit. ut qui cor¬
ripi exculpa debuerat. inea
sultus laudibus molliter qui¬
ir sicut mala
de bonis non estunat. ita iu¬
dicare bona de malis recusat.
dicens. absit hoc ame ut nis¬
tos uos tudicem donec defi¬
tram nec recedam ab unocẽ¬
cia mea. I tem ex ꝯcilio carta¬
Iucus qui adulationib ⁊ ꝓ

Expanded text:
capite universae aetatis . Ad hoc quipponitur, ut mollius quiescatur. Quisquis ergo male agentibus adulatur, pulvillum to jacentis ponit, ut qui corripi ex culpa debuerat, in ea fultus laudibus molliter quiir sicut mala de bonis non aestimat, ita judicare bona de malis recusat, dicens: Absit a me, ut justos vos judicem; donec deficiam, non recedam ab innocentia mea. Hinc etiam in Concilio Carthaicus qui adulationibus et
Abbreviated transcription (Latin):
promissis auctoritatib ab
ep̾łĩ officio remouentur nõ
qui libet corporaliter flagel¬
lautes. setꝰ pretermissa matis¬
uetuone aduerbera semper¬
sunt parati intelligenoi sũt
Quod ꝑflagella nõ uicia cor¬
rige set timeri appetunt.
quib petrus scribit. Ne siti
domurantes inclero. set for¬
mu facti gregis eranimo
suetuoinis. sine rectituoine
seueritatis. ⁊ zelus rectituo¬
uus sine mansuetudine eẽ¬

Expanded text:
praemissis auctoritatibus ab episcopali officio removentur, non quilibet corporaliter flagellantes, sed praetermissa mansuetudine ad verbera semper parati intelligendi sunt, qui per flagella non vitia corrigere, sed timeri appetunt; quibus Petrus scribit: Ne sitis dominantes in clero, sed forma facti gregis ex animosuetudinis sine rectitudine severitatis, nec zelus rectitudinis sine mansuetudine
Abbreviated transcription (Latin):
sinodus nemini deinceps
ad credendum umi infeiti. sui
n. uult deus miseretur. ⁊
factum est temporib religiosi¬
sfini principis sic ĩbuti. quia
iam ꝯstat eos facram̃tis aiui¬
slisceꝑunt ituere cogantur. ne
nomen domini blaspbeniet᷑
⁊ fices qiam susceꝑunt. uit
ac contemptibił habetur. ¶¬

Expanded text:
synodus, nemini deinceps ad credendum vim inferre. Cui enim vult Deus miseretur, et factum est temporibus religiosissimi principis Sisebuti, quia jam constat eos sacramentis divisusceperunt, tenere cogantur, ne nomen Domini blasphemetur, et fides, quam susceperunt, vilis et contemtibilis habeatur.
Abbreviated transcription (Latin):
nec fulfiois nec sordidis se ue¬
stib ornet. Ut enim ait ieron¬
urius. Nec affectate sordes. ne¬
que exquisite delicie. laudem
pariunt.. Quod tam de uestib
quam de cib̾ intelligendum ẽ
tibsꝗ desiderio ꝑcipiantur¬
non officiunt. ⁊ iules sibi app¬
etenter accepti: impeoiunt
ꝓsectum abstinentie. dauio enĩ
aquam ꝯcupitam effuoit.⁊
elias carniem comeoit. Itera
sue iufirmitatis ꝯsuetudinẽ
sue. s doleant aliter se nõ po¬
nutant egrotant. ytautur
suꝑfluis. dent in opib neces¬
sarta xtantur preciosis dent

Expanded text:
nec fulgidis, nec sordidis se vestibus ornet. Ut enim ait Hieronymus, nec affectatae sordes, nec exquisitae deliciae laudem pariunt, quod tam de vestibus, quam de cibis intelligendum est. bsque desiderio percipianturnon officiunt, et viles cibi appetenter accepti impediunt profectum abstinentiae. David enim aquam male concupitam effudit, et Helias carnes comedit . C. firmitatis consuetudinem  suae; sed doleant aliter se non pomutant, aegrotant. Utantur superfluis, dent inopibus necessaria; utantur pretiosis, dent
Abbreviated transcription (Latin):
elista in epła sua quendam
diotrepen ercommunicaũ
ꝗ nec ptupem retipiebat⁊
recipientes de eccła. E Inho.
ficninis hospitales non eqͣde
denius. Unde ioħ̃s cristos¬
romus in epla ad ebreos In¬

Expanded text:
elista in epistola sua quendam Diotrephem excommunicat, qui nec pauperes recipiebat, et recipientes de ecclesia ejicieficimus hospitales nos exhibere debemus. Unde Joannes Chrysostomus in epist. ad Hebraeos
Abbreviated transcription (Latin):
inilta scientia. ueritatt̃. set
nõ est scientia illa ueritatiꝰ
Scientia aut pietatis est nos¬
ce legen. sanctas scriptura
⁊ intelligere ꝓphãs. in euun¬
gelio credere. aplicos nõ ig¬
uitam. dum fuerit imeli¬
ures usus assumpta. I em¬
cogimur luterarum se¬
cur secularium recordari⁊
aliqua erhis discere que olun
onuisimus. non est nr̃e uo¬
iuntatis. set ut ita dicam
graiufue necessitatis ut pro¬
ietula multa predicta sũt̃
tam grecorũ quam ratinor¬
uiii ⁊ aliarum gentium ut.¬
ttris otineri. Item ysico¬
nis ui libro sententiarũ.
ceo prohibetur ap̃iauus fig¬
menta legere poetatum qr
odlecta menta numum
fatular̃. mentem eritant.
aouicentura libioiniun. Nõ
enuim solum thura offeren¬
do ciemonib immolãtat s
etiam eorũ dicta libentuis.

Expanded text:
in sua scientia veritatem, sed illa non est scientia pietatis. Scientia autem pietatis est, nosse legem et sacras scriptuaas et intelligere prophetias: In Evangelio credere, apostolos non igcere ad vitam, dum fuerit in meliores usus assumpta. Idemcogimur secularium literarum recordari et aliqua ex his discere que olim omisimus, non est nostre voluntatis, sed ut ita dicam, gravissime necessitatis; ut prosecula multa predicta sunt tam Grecorum, quam Latinorum et aliarum gentium literis contineri. Item III Sententiarum, Ideo prohibetur Christianus figmenta legere poetarum, quia per oblectamenta inanium fabularum mentem excitant ad incentiva libidinum. Non enim solum thura offerendo daemonibus immolatur, sed etiam eorum dicta libentius
Abbreviated transcription (Latin):
it̃ herĩne didici pastorali cura
derelicta solis ꝙͣ nuuiis occupat
Que audita nõ credere insiher
acc̃onum tuarum exꝑimentis
approbarem. Nam quia nequa¬
quam lectioni studeas. nequa¬
quam erortatiom inuigiles. s
ip̃m quoque usum ercłiastici
ordnus ignores. hoc es intestim¬
onium. quoo eis sub quibus es
positus. sruare reuerentiam

Expanded text:
ime, didici, pastorali cura derelicta, solis te conviviis occupatum. Quae audita non crederem, nisi haec actionum tuarum experimentis approbarem. Nam quia nequaquam lectioni studeas, nequaquam exhortationi invigiles, sed ipsum quoque usum ecclesiastici ordinis ignores, hoc est in testimonio, quod eis sub quibus es positus servare reverentiam
Abbreviated transcription (Latin):
habraam ⁊ loth. ꝑ ospitalita¬
tis oꝑani aco placere. ⁊ ange¬
quomodo angeli soxonus. ho¬
spitalem domumi ingressi.
loth cum familia sua lib̾au¬
sas cum hospitib ignis ing¬
etiam dicit. alieua raperẽ¬

Expanded text:
Abraham et Loth per hospitalitatis opera Deo placuere, et angequomodo angeli, Sodomis hospitalem domum ingressi, Loth cum familia sua liberavomos cum hospitibus ignis ingetiam sec
Abbreviated transcription (Latin):
uel loc aquacitate incauta.
dum sine iudicio uolat ure¬
uocabile uerbum. uel adu¬
latione ut ei placeat cui sec̃¬
ta reuelat uel iactatione
scientie ut plura scire iuoea¬
tur. In quibus omnib ꝓfecto
discretio inpredicatione facer¬
dotis. Quasi forte caruerit. tã¬
quam torto naso sacerootał
officii iudicatur udignus.

Expanded text:
vel loquacitate incauta, dum sine judicio volat irrevocabile verbum, vel adulatione, ut ei placeat, cui secreta revelat, vel jactatione scientiae, ut plura scire videatur. In quibus omnibus profecto discretio in praedicatione sacerdotis, qua si forte caruerit, tanquam torto naso, sacerdotalis officii judicatur indignus.
Abbreviated transcription (Latin):
cerent. hec duo sunt ponti¬
ficis oꝑa. ut adeo discat.
legendo scripturas dium¬
as.⁊ sepius metiditando
aut populũ doceat. S illa
erit. nõ ex ꝓprio corde. uel¬
ex humtinõ sensu. set que
facit moyses ad bella nõ ua¬
dit. nõ pugnat otra mimi¬
cos. S quid facit orat qͥ onec orat¬

Expanded text:
ceret. Haec duo sunt ponticeret. Haec duo sunt pontificis opera, ut aut a Deo discat legendo scripturas divinas et saepius meditando, aut populum doceat. Sed illa erit, non ex proprio corde vel humano sensu, sed facit Moyses: ad bella non vadit, non pugnat contra inimicos. Sed quid facit? orat, et donec
Abbreviated transcription (Latin):
ad suminum ecłe facerdo¬
tiumn aspirare presumat.
& non solum meo ambiti¬
o mefficax habeatur. uerũ
etiam oromratores eus ca
quod sacrar.um lut̾arum
oportet ep̃m habere ꝑuiã
ynd̃ inueteri testamento
uiter cetera oriramenta põ¬
tifer rationale ferebat in
pectire. inquo scribebatur ma¬
infestacio ⁊ ueritas quia in
pectore pontificis manifesta
etram uectes quibus archa
portabatur iugiter anulis
erant inserti ita ut cũ archa
efset portanda uulla fieret
mora de intromutenors uec¬
tibus. qura predicatores ꝑ
quos eccła circum fertur
facris lutis semper debent
insistere ne tunc querãt
disc̃e cum ex officio alios õ¬
beant docere. Hinc etram
dotis est legum scientiam
habere. ⁊ non belł set ora¬
i quis uult pontiter nõ
tam uocabulo esse ꝗͣ
merito: mutetur moysen
mutetur auron. Quid enĩ
dicitur de eis: quia nõ dis¬
cedebant de tabernaculo do¬
nni. Erat igitur moyses
indesinenter intabernacło
erat: ut aut adeo aliquid
discerent. auut ipse ppłm do¬

Expanded text:
cerdotium aspirare praesumat; et non solum in eo ambitio inefficax habeatur, verum etiam ordinatores ejus carquod sacrarum litterarum oportet episcopum habere peritiam: unde in veteri testamento inter cetera ornamenta pontifex rationale ferebat in pectore, in quo scribebatur manifestatio et veritas, quia in pectore pontificis manifesta etiam vectes, quibus arca portabatur, jugiter annulis erant inserti, ut, quum arca esset portanda, nulla fieret mora de intromittendis vectibus, quia praedicatores, per quos ecclesia circumfertur, sacris litteris semper debent insistere, ne tunc quaerant discere, quum ex officio alios debeant docere. § 2. Hinc etiam dotis est legis scientiam habere, non bellis, sed oraSi quis vult pontifex non tam vocabulo esse quam merito, imitetur Moysen, imitetur Aaron. Quid enim dicitur de eis? quod non discedunt de tabernaculo Domini. Erat ergo Moyses indesinenter in tabernaculo erat? ut aut a Deo aliquid disceret, aut ipse populum do
Abbreviated transcription (Latin):
quod ertra paradisum. uir
factus est. mulier intra inpa¬
radisum. ut aduertas quod
nõ loci nõ generis nobilitate
set uirtute unusquisq grãm¬

Expanded text:
quia extra paradisum uir factus est et mulier intra paradisum, ut aduertas quod non loci, non generis nobilitate, sed uirtute unusquisque gra
Abbreviated transcription (Latin):
os qui presumus nõ ex
locorum uel gñis aigni¬
tate set morum nobilitate
innotescere debemus nec
uerborum claritate set fi¬
on loca uel ordines cre¬
atori nr̃o nos ꝓcrimos
faciunt ẜ nos aut merita
bonti nungunt. aut ntalai¬

Expanded text:
os qui presumus, non ex locorum, nec generis dignitate, sed morum nobilitate innotescere debemus; nec urbium claritate, sed fiim loca vel ordines Creatori nostro nos proximos faciunt, sed ei nos aut merita bona jungunt, aut mala
Abbreviated transcription (Latin):
dicionis. a euoni inuertant.
tales laudabilit̾ seculares
lut̾as addiscunt. ynõ beatꝰ¬
gg̃. quendam ep̃m nõ rep̃¬
hñdendit quia eas didice¬
rat.S quia contra ep̃ale of¬
ficium pro lextione eiuũ¬
geliea gramaticam populo
exponebat. Hinc etiam ã¬
Secłares lutere legenoe st̃
ne ignorentur.
iegniuis ne ignoremus. legimꝰ¬
ut non teneanius. set ut re¬
si ramatica legenta est ut
ꝑeam facra scripiuram¬

Expanded text:
ditionis devote convertant. ditionis devote convertant. Tales laudabiliter saeculares literas addiscunt. Unde B. Gregorius quendam episcopum non reprehendit, quia eas didicerat, sed quia contra episcopale officium pro lectione evangelica grammaticam populo exponebat. Hinc etiam AmSaeculares litterae legendae sunt ne ignorentur. legimus ne ignoremus; legimus non ut teneamus, sed ut reGrammatica legenda est ut per eam sacrae Scriptura
Abbreviated transcription (Latin):
precepit dominus filiis ibrt
ut spoliarent egipcios au¬
ro ⁊ argento. moraliter ĩs¬
truens. ut sine aur̃ sapiẽ¬
tie siuie atgentum eloquẽ¬
tie aput poctas inuenerimꝰ
in usum salutifere eruditi¬
onis uertamus .munc etiã
urbat acumen legentiumi
Ii deficere cogit. qui eos ale¬
grnois secłarib ubris omni¬
modis extimat ꝓhibendos.
In quib siqua inuenta sunt
utilia. quaũ sua sumere lic.
alioquim moyses ⁊ daniel sã¬
pientia. lntt̾is egiptiorum cal¬
oxorumq nõ paterẽtur eru¬
oii. quorum tam̃ suꝑstici¬
ones simul ⁊ delicias orre
bant. nec etiari mugister
genciũ aliquot uersus po¬
dictis indidis ¶ Cut crgo¬
legi ꝓhibentar que tam ra¬
tiontibiliter legenda ꝓbem¬
tur.S setulares lut̃as qui¬
oani legunt ad uoluptatriu.
poetarum figm̃tis⁊ uerborũ
ornatu aelectati. Quidam
uero ad eruoitionem eas ao¬
didiscunt ut enures genti¬
lumi legenoo aetestalitur
⁊ utilia que in eis inuera¬
untur. ad usum sacre cru¬

Expanded text:
precepit dominus filiis Israhel, ut spoliarent Egipcios auro et argento moraliter instruens, ut sive aurum sapiencie sive argentum eloquencie apud poetas invenerimus, in usum salutifere erudicionis vertamus. In urbat acumen legencium et deficere cogit, qui eos a legendis secularibus libris omnimodis estimat prohibendos, in quibus si qua inventa sunt utilia, quasi sua sumere licet. Alioquin Moyses et Daniel sapiencia et litteris Egipciorum Caldeorumque non paterentur erudiri, quorum tamen supersticiones simul et delicias bant: nec ipse magister gentium aliquot versus podictis indidisset, vel scrlegi prohibentur, quae tam rationabiliter legenda probantur? Sed saeculares literas quidam legunt ad voluptatem, poetarum figmentis et verborum ornatu delectati; quidam vero ad eruditionem eas addiscunt, ut errores gentilium legendo detestentur, et utilia, quae in eis invenerint, ad usum sacrae eru
Abbreviated transcription (Latin):
uo aũ de ep̃is qui uerberib
tmcri uolunt. canones dic¬
unt: bñ frnitas ur̃a nouit. La¬
stores ⁊ enim facti sumus. nõ
ꝑ secuiores. E gregius predicator
dicit. argue. obseua increpa.
in omni paciencia ⁊ ddoxtrina
Noua uero atꝑ muuoita est
itta predicatio que uet berib

Expanded text:
utem de episcopis, qui verberibus timeri volunt, canones dicant, bene fraternitas vestra novit. Pastores etenim facti sumus, non percussores, et egregius praedicator dicit: Argue, obsecra, increpa in omni patientia et doctrina. Nova vero atque inaudita est ista praedicatio, quae ve
Abbreviated transcription (Latin):
dicus quoq cb̃et eẽ sacerdos
ut in moribus ⁊ uerbis pu¬
dorem indesinenter eribeat.
unoe meanticis canticorũ
geme sponse .i. predicatores
ieronimus ait. Innocens ab
sq sermone auersatio. quã¬
tum eremplo ꝓdest tantũ
silencio nocet. Nam iatra
arcendi. In ip̃a aut̃ doctrina
discretũ oportet ẽẽ rector¬
em ne uuit tacenda ꝓferat
aut dicenda taceat. I nõ¬
ta locutio uerrorem aetra¬
bit ita inoiscretum silenti¬
um. hos qui eruoiri poterat̃
inerrore derelinquit. Sepe nã
que rectores in ꝓuidi hum¬
antm amut̾e grãm formi¬
dautes. loqui ĩ ibere recta
ꝑtimescunt. ⁊ iuirta ueri¬
tatis uocem. nequaqͣutam
ggis custodie nõ pastorum
set mercenariorum uice de¬
seruiunt quia uemente lu
po fugiunt dum se sud sil¬
entio abscondunt. hinc nã¬
dominus increpat dicens¬
m ysaia. Canes muti non
ualentes latrare. hutic rur¬
sus queritur dicens. imieze¬
chiele. Non ascendistis er
murum ꝓ domo isit. ut
staretis inprelio in die do

Expanded text:
dicus quoque debet esse sacerdos, ut et moribus, et verbis pudorem indesinenter exhibeat. Unde in Canticis Canticorum genae sponsae, id est praedicatores, Hieronymus ait: Innocens et absque sermone conversatio, quantum exemplo prodest, tantum silentio nocet. Nam latratarcendi. In ipsa autem doctrina discretum oportet esse rectorem, ne aut tacenda proferat, aut proferenda taceat. Undta locutio in errorem pertrahit, ita indiscretum silentium hos quos erudire poterat in errore derelinquit. ISIDORUS. que rectores improvidi humanam amittere gratiam formidantes, loqui libere recta pertimescunt; et juxta Veritatis vocem , nequaquam gis costodiae Pastorum studio, sed mercenariorum vice deserviunt, quia po fugiunt, dum se sub silentio abscondunt. Hinc namDominus increpat dicens: Canes muti, non valentes latrare. Hinc rursus queritur dicens: Non ascendistis ex murum pro domo Israel, ut staret
Abbreviated transcription (Latin):
Quidam quoq hospitalitatiᷤ
opam despicientes ingang¬
rentsi ꝯcilio er cominunicã¬
tur. Sic enim ineo legitur
honorem donin muocant fr̃s.
⁊ noliũt comnumicare huis¬
cemodi uocationib pariu¬
penoens quod geritur anatħ¬

Expanded text:
Unde hospitalitatis opera despicientes in Gangrensi Concilio excommunicantur. Sic enim in eo statutuhonorem Domini convocant fratres, et noluerit communicare hujuscemodi vocationibus, parvipendens quod geritur, anat
Abbreviated transcription (Latin):
di potestatib ꝯtraire. ⁊ ĩ
die dñi in prelia stare
est. prauis decertantibus
ex iusticie amore resistere
Pastori enum recta timiusse di¬
do terga prebuisse. Qui nimi¬
irum si pro grege se obitiat.
niurum pro domo isrł hosti¬
bus se opponit. Item ara¬

Expanded text:
di potestatibus contraire. Et in die Domini in praelio stare, est pravis decertantibus ex justitiae amore resistere. Pastori etenim recta timuisse ditacendo praebuisse? Qui nimirum si pro grege se objicit, murum pro domo Israel hostibus opponit. Hinc r