comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ocadetis et cricifigetis et
ex eis flagellabitis in sy¬
nagogis urĩs et ꝑsequenu¬
ni de ciuitate in ciuitatẽ.
Hoc quod antea dixeramꝰ¬
uos ĩplete mensurã patrũ
ꝑtinere eo q̃uod occidendus
ess ab eis: potest et ad dis

Expanded text:
crucifigetis, et ex eis flagellabitis in synagogis vestris, et persequemini de civitate in civitatem. Hoc quod antea dixeramus, Implete mensuram patrum pertinere, eo quod occidendus esset ab eis, potest et ad dis
Abbreviated transcription (Latin):
expectauimus eum
et saluabit nos : ecce dñs¬
nr̃ sustinuimus eũ exul¬
tabimus et letabimur ĩ
salutari eius quia requĩ¬
escet manus diũ in ppło

Expanded text:
expectavimus eum et salvabit nos iste Dominus sustinuimus eum exultabimus et laetabimur in salutari eius quia requiescet manus Domini in mo
Abbreviated transcription (Latin):
mentẽ nostram ad rerum
orem contra nos ꝓximũ ex¬
citat qui ea ipsa que dili¬
gunus auferre moliatur.

Expanded text:
mentem nostram ad rerum orem contra nos proximum excitat, qui ea ipsa quae diligimus auferre moliatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Rresepe poni ꝑtulit
qui lucis auctor ex¬
titit cũ patre celos condi¬
dit sub matre pannos ĩ¬
duit. Le egem dedit qui
seculo cuius decẽ precepta
sunt dignando factus ẽ
homo sũb legis esse iũcu¬
lo.Edam uetus quod
polluit adã nouus hoc

Expanded text:
raesepe poni pertulit, Qui lucis auctor exstitit, Cum Patre coelos condidit, Sub matre pannos induit. Legem dedit qui saeculo, Cujus decem praecepta sunt Dignando factus est homo, Sub legis esse vinculo. Adam vetus quod polluit, Adam novus hoc
Abbreviated transcription (Latin):
tis fides: etiam precũtis
attestatione miraculi. Do¬
natur qz elyzabeth inopi¬
nata fecũditas: ut qui cõ¬
ceptũ dederat sterili datu¬
rus nõ dubitaretur et u̾¬

Expanded text:
tis fides etiam praeuntis attestatione miraculi, donaturque Elizabeth inopinata fecunditas; ut qui conceptum dederat sterili, daturus non dubitaretur et vi
Abbreviated transcription (Latin):
exaltabo te: cõfitebor
noĩ tuo qm̃ fecisti mira¬
bilia: cogitationes anti¬
quas fideles amen. Quia
posiusti ciuitatẽ in tumu¬
lum urlem fortẽ ini ruinã:
domũ alienoꝵ ut non sit
ciuitas et in sempiternũ
non edificetur. Suꝑ hoc
laudabit te ppl̾s fortis ci¬
uitas gentium robutarũ
tunebit te: qr fc̃s es forti¬
tudo pauperi: fortitudo ege¬
no in tribulatione suã
spes a turbine umbracu¬
lum ab estu. Hec dicit .x.

Expanded text:
exaltabo te et confitebor nomini tuo. Quoniam fecisti mirabilia: et cogitationes antiquas fideles amen. Quia posuisti civitatem in tumulum, urbem fortem in ruinam domum alienorum: ut non sit civitas, et in sempiternum non edificetur. Super hoc laudabit te populus fortis: civitas gentium robustarum timebit te. Quia factus es fortitudo pauperi fortitudo egeno in tribulatione: spes a turbine, umbraculum ab estu. Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
robustoꝵ quasi
turbo impellens parietemi.
Sicut estum ui siti tumł¬
tũ alienoꝵ humiliabis:
et quasi calore sub nube
torrente ꝓpaginẽ fortiũ
marcescere facies. Et faci¬
et dñs exercituũ omnib
populis in monte hoc
conuiiũ pinguiũ con-¬

Expanded text:
robustorum, quasi turbo impellens parietem; sicut aestus in siti, tumultum alienorum humiliabis; et quasi calore sub nube torrente, propagines fortium marcescere facies. Et faciet Dominus exercituum omnibus populis in monte hoc convivium pinguium
Abbreviated transcription (Latin):
Tdirit dñs ad me.
Sume tibi librum
grandem et scribe in eo
stilo hoĩs uelociter spo¬
lia detrahe cito predare.
Et adhibui michi testes
fideles:uriam sacerdotem
et ⁊ achariã filiũ barachie.
Et accessit ad ꝓphetissã
et concepit et peperit filiũ.
Et dirit dñs ad me. Uoca
nomen eus accelera spo¬
lia detrahe festina preda¬
ri. quia anteꝙͣ sciat puer
uocare patrẽ suũ et matrẽ
suam auferetur fortitu¬
do damasci: et spolia sama¬
ne coram rege assyriorũ.

Expanded text:
dixit Dominus ad me: Sume tibi librum grandem, et scribe in eo stylo hominis, velociter spolia detrahe, cito praedare. Et adhibui mihi testes fideles, Uriam sacerdotem, et Zachariam filium Barachiae, et accessi ad prophetissam, et concepit, et peperit filium. Et dixit Dominus ad me: Voca nomen ejus, accelera, spolia detrahe, festina praedari: quia antequam sciat puer vocare patrem suum, et matrem suam, auferetur fortitudo Damasci, et spolia Samariae coram rege Assyriorum.
Abbreviated transcription (Latin):
ad me in dieb io¬
sie regis. Nũquid uidis¬
ti que fecerit aduersatr
isri. Abiit sibimet suꝑ
omnẽ montẽ excelsum.
et sub omine lignũ frondo¬
sum: et fornicata est ibi.
Et diri cũ fecisset hec oĩa:
ad me conuertere et non
est reuersa. Hec dicit. Rx.¬

Expanded text:
diebus Josiae regis: Numquid vidisti quae fecerit aversatrix Israel? Abiit sibimet super omnem montem excelsum, et sub omne lignum frondosum, et fornicata est ibi. Et dixi, cum fecisset, haec omnia ad me convertere, et non est reversa. Et vidit
Abbreviated transcription (Latin):
Ex gloriose marty¬
rum corona confitẽ¬
tium qui respuentes t̾rena
perducis ad celestia. Es urẽ
beignã protinus appone
nr̃is ucrib trophea sacra
pangimus ignosce quod
in martyribus partendo cõ¬
fessorib tu uince nr̃a cumi¬
na donando indulgentiã.
D eo patu sit gl̾a.

Expanded text:
ex gloriose Martyrum, Corona confitentium; Qui respuentes terrea Perducis ad Coelestia. Aurem benignam protinus Appone nostris vocibus: Trophea sacra pangimus: Ignosce quod in Martyribus, Parcendo confessoribus: Tu vince nostra crimina, Donando indulgentiam. Deo Patri sit gl
Abbreviated transcription (Latin):
tionem meam et promor¬
te defluenti peccata sum in¬
uocaui dñm patre domini
mei ut non derelinquatme
in die tribulationis mee.
et in tempore suplor sine ad¬

Expanded text:
tionem meam,  et pro mortuo deflendo deprecatus sum. Invocavi Dominum patrem Domini mei, ut non derelinquat me in die tribulationis,  et in tempore superborum sine ad
Abbreviated transcription (Latin):
eo. Propter hoc sicut de¬
uorat stipulã flãma igniᷤ
et calor flamme exurit:
sic radir eoꝵ quasi fauil¬
la erit et germen eoꝵ ut

Expanded text:
. Propter hoc sicut devorat stipulam lingua ignis, et calor flammae exurit, sic radix eorum quasi favilla erit, et germen eorum ut
Abbreviated transcription (Latin):
uirgines pudoris marie:
discte humilitatẽ. Uenit
ꝓpĩqua ad proxumã : iu¬
nior ad seruorẽ. Nec solũ
uenit: s etiã prior saluta¬
uit. Decet euim ut qnͣto

Expanded text:
uirgines, pudorem Mariae: discite humilitatem. uenit propinqua ad proximam, iunior ad seniorem nec solum uenit, sed etiam prior salutauit; decet enim ut quanto
Abbreviated transcription (Latin):
Recisun est in ca
illud eue infelicita¬
tis elogiũ de quo dicitur.
in tristicia paries filiũ: qͥa
ista in leticia dum parturi¬
uit. Eua enĩ luxit ista ex¬
ultauit. Eua lacrunas
maria gaudiũ in uentre
portauit. quia illa peccato¬
rem: ista innocentẽ. Uir¬
go quippe genuit. quia uͥ¬
go concepit: inuiolata pe¬
perit. quia in conceptu libi¬
do nõ fuit. Utrũq miracu¬
lũ et sine corruptione g¬
uida et in ꝑtu uirgo puer¬

Expanded text:
ecisum est in ea illud Evae infelicitatis elogium quo dicitur, In tristitia paries filios : quia ista in laetitia Dominum parturivit. Eva enim luxit, ista exsultavit; Eva lacrymas, Maria gaudium in ventre portavit: quia illa peccatorem, ista edidit innocentem. Virgo quippe genuit, quia virgo concepit; inviolata peperit, quia in conceptu libido non fuit. Utrobique miraculum, et sine corruptione gravida, et in partu virgo puer
Abbreviated transcription (Latin):
restat᷑. ut simuloĩa
nos feriant. que sunul
nobis oĩa uitiis nr̃is
male subacta seruiebant:
ut quot prius in mũdo
incolumes habuimus
gaudia. tot de ipso post¬
modũ cogamur sentire
tormentã. Notandum
uero quod dicitur terro¬
res qr de celo et tempesta¬
tes. cũ tempestates hye¬
males uenire ex ordine
loco tempestates uenire
in ꝑditionis signo pre¬
dicuntur nisi ꝙi eas tem
non sunt: s tẽpestates ĩ
signũ sunt: que ipsa q
tempoꝵ statutũ confun¬
dunt quod nos quoq
nuꝑ exꝑti sumus qui es¬
tiĩ tempus om̃e con¬
usũ in pluiiis hyema¬

Expanded text:
restat ut simul nos omnia feriant, quae simul omnia vitiis nostris male subacta serviebant, ut quot prius in mundo incolumes habuimus gaudia, tot de ipso postmodum cogamur sentire tormenta. Notandum vero quod dicitur: Terrores de coelo et tempestates. Cum tempestates hiemales venire ex ordine loco tempestates venire in perditionis signum praedicuntur, nisi quod eas tempnon sunt; sed tempestates in signum sunt, quae ipsa quoque temporum statuta confundunt. Quod nos quoque nuper experti sumus, quia aestivum tempus omne conversum in pluvias hiema
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissimi de sollẽp¬
nitate diei huius ueterũ
sit diuersa traditio: una
tamen scẽ deuotionis est
fides. Et quamꝙͣ nõ nul¬

Expanded text:
dilectissimi, de solemnitate diei hujus veterum sit diversa traditio; una tamen sanctae devotionis est fides. Et quanquam nonnul
Abbreviated transcription (Latin):
mors intrauit ꝑ fe¬
nnã: apte rediit et uĩta
ꝑ feminam. Illa a dyabo¬
lo seducta ꝑ serpentem ui¬
ro gustũ necis obtulit: hec
edocta a deo ꝑ angelũ mũ¬
do auctorẽ salutis edidit.
Missus est ergo gabriel ã
gelus a deo. Raro autem.
legimus quia apparentes
hominib angeli designẽ¬
tur ex noĩe. Uerũ quociẽs¬
cũq fit: ideo utiq fit: ut
etiam noĩe ipso quid mi¬
nistraturi ueniant insi¬
nuent. Gabriel namq
fortitudo dei dicitur. Et
merito tali noĩe prefulget
qui nascituro deo ĩ carne.
deo testimoniũ ꝑhibet: de
quo ꝓpheta in psalmo.
Dñs inquit fortis et po¬
tens: dñs potens in p̃lio.
Illo nimirũ prelio: quo
potestates aereas debella-¬
re. et ab earũ tyrannide
mũdũ ueniebat eripere. Tu.¬

Expanded text:
mors intravit per feminam, apte redit et vita per feminam. Illa a diabolo seducta per serpentem, viro gustum necis obtulit; haec a Deo edocta per angelum, mundo auctorem salutis edidit. Missus est ergo angelus Gabriel a Deo. Raro autem legimus quia apparentes hominibus angeli designantur ex nomine. Verum quotiescunque fit, ideo utique fit ut etiam nomine ipso quod ministraturi veniant, insinuent. Gabriel namque fortitudo Dei dicitur. Et merito tali nomine praefulget, quia nascituro in carne Deo testimonium perhibet. De quo Propheta in Psalmo: Dominus, inquit, fortis et potens, Dominus potens in praelio . Illo nimirum praelio, quo potestates aereas debellare, et ab earum tyrannide mundum veniebat eripere.
Abbreviated transcription (Latin):
lum uosamus obscurũ
nichil. S ic tota deciurat
dies nec lingua mendar
nec manus oculi nec pes¬
cent lubrici nec noxa cor¬
pus inquinet Epecula¬
tor astat desuꝑ qui nos
prospiait a luce prima ĩ

Expanded text:
scurum nihil. sic tota decurrat dies, ne lingua mendax, ne manus oculive peccent lubrici, ne noxa corpus inquinet. speculator adstat desuper, qui nos prospicit a luce prima in
Abbreviated transcription (Latin):
dũs loqui ad me
abiaiet ppłs iste aquas si¬
loe que uadunt cum silẽ¬
tio et assũpsit magis ra¬
sui et filiũ romelie: ꝓpt̾
hoc ecce dñs adducet suꝑ
eos aquas fluminis for¬
tes et multas regẽ assyri¬
oꝵ et onuẽ glouã eius
et ascendet sũꝑ om̃s riuos
eius et fluet suꝑ unnu̾sas
rippas eius et ibit ꝑ iudã
iundans et transiens
usq ad collũ ueniet. et e¬
rit extensis alarũ eius ĩ¬
plens latitudinẽ terir tuc.
o emanuel.: Hec dicit .R̾.

Expanded text:
us loqui ad me abjecit populus iste aquas Siloe, quae vadunt cum silentio, et assumpsit magis Rasin, et filium Romeliae: propter hoc ecce Dominus adducet sueos aquas Fluminis fortes et multas regem Assyriorum et omnem gloriam eius et ascendet super omnes rivos eius et fluet super universas ripas eius et ibit per Iudam inundans et transiens usque ad collum veniet et erit extensio alarum eius implens latitudinem terrae tuae o Emmanu
Abbreviated transcription (Latin):
yon in iuditio redi¬
metur et reducent
eam in iusticiã. Et cõte¬
ret celestos et peccatores
sumul: et qui dereliquerũt
dñm consumentur. Cõ¬
fundentur enĩ ab ydolis
quib sacrificauerunt:
et erubescetis suꝑ ortis
quos elegeratis: cũ fue¬
ritis uelut quertus defluẽ¬

Expanded text:
on in judicio redimetur. et reducent eam in justitia: et conteret scelestos, et peccatores simul, et qui dereliquerunt Dominum, consumentur, Confundentur enim ab idolis, quibus sacrificaverunt. et erubescetis super hortis, quos elegeratis, cum fueritis velut quercus  Al
Abbreviated transcription (Latin):
supplicib tius tri¬
bue largitatẽ: ut manda¬
ta tua te opilante sectan¬
tes. consolationẽ presen¬
tis uite ꝑcipiant et futu

Expanded text:
supplicibus tuis tribue largitatem, ut mandata tua, te opitulante, sectantes, consolationem praesentis vitae percipiant et futu
Abbreviated transcription (Latin):
quod desuit ꝓlatum. s
quod ꝑmanet natum:
non tr̃ansitoriũ. s et̾nũ.
Non fciñ a deo patre. s
genitũ: non solum geni¬
tũ: s etiam ungenitũ.

Expanded text:
quod desinit prolatum, sed quod permanet natum; non transitorium, sed aeternum; non factum a Deo Patre, sed genitum; nec solum genitum, sed etiam Unigenitum.
Abbreviated transcription (Latin):
iussit asꝑgi et sub testis
carbones uiuos ĩmicti: ⁊
in incendio nudo corpore¬
eã uolutari. Cũq hoc fie¬
ret subito locus in quo
scñ corpus uolutabatur
cõmotus est. et pars parie
tis cecidit. et oppressit con¬
siliarios iudicis saluinũ¬

Expanded text:
iussit| aspargi . et sub testos carbones uiuos inmitti . et in eisdem| nudo corpore uolutare Cumque hoc fieret . subito locus in| quo sanctum corpus uolutabatur . commotus est et pars pari| etis cecidit . et oppressit consiliarium iudicis . n
Abbreviated transcription (Latin):
agnes ꝓsternens se
gare cepit dnm. ut iuue¬
nẽ suscitaret. Orante ãt
illa apparuit ei angelus
diũ. Qui eleuauit eam
flentẽ et confortans ani-¬
mũ eius iuuenem susci¬
tauit. Qui egressus foras
cepit uoce publica clama¬
re et dicere. Unus est d̾s
in celo et in terra et in ma¬
ri: qui est deus xpĩanoꝵ.¬

Expanded text:
sternens se gare coepit Dominum, ut juvenem suscitaret. Orante autem illa, apparuit ei angelus Domini, et levavit eam flentem, et confortans animum ejus, juvenem suscitavit. Qui egressus foras coepit voce publica clamare et dicere: Unus est Deus in coelo et in terra et in mari, qui est Deus christiano
Abbreviated transcription (Latin):
tu pudore magus
suffusus ioachim ad pas¬
tores qui cũ peccorib suis
in pasciis erant secessit:
neq domũ repedare uolu¬
it ne forte a contribuli¬
b suis qui sinul aderãt

Expanded text:
tu, pudore magno suffusus Joachim, ad pastores, qui cum pecudibus erant, in pascuis suis secessit. Neque enim domum repetere voluit: ne forte a contribulibus suis, qui simul aderant,
Abbreviated transcription (Latin):
clamante populo.Kyue
leyson. Sanctus autẽ dei
ait ad eũ. In crepet te dñs
dyabole. Qui respondẽs
ait ad eũ. Basili: pre u-¬
dicas me. Non abii ego
ad eũ: s ip̃e ueuit ad me.

Expanded text:
clamante populo: Kyrie, eleison. Sanctus autem Dei ait ad eum: Increpat te Dominus, diabole. Qui respondens ait ad eum: Basili, praejudicas me, non abii ego ad eum, sed ipse venit ad me.
Abbreviated transcription (Latin):
tudo temporis missus est
ab arche prĩs natus or¬
bis condicor atq uẽtir
uirginali caro fc̃s ꝓdiit.
¶ agit infaus inter ar¬
ta conditus presepia mẽ¬
bra panius inuoluta uir¬
go mater alligat et pedes
manus q crura stucta
cingit fascia. S loua et¬

Expanded text:
issus est ab arce patris natus orbis conditor atque ventre virginali carne factus prodiit. Vagit infans inter arta conditus praesepia. membra pannis involuta virgo mater adligat et pedes manusque, crura stricta pingit fascia. Lust
Abbreviated transcription (Latin):
Cus qui ꝑ cocternã
tibi sapientiã hominem
cũ non ess condidisti per¬
ditũq misericorditer re
te tota mente amenius:
et ad te toto corde curramꝰ¬

Expanded text:
us qui per coaeternam tibi sapientiam hominem, cum non esset, condidisti, perditumque misericorditer refte, tota mente amemus, et ad te toto corde curram
Abbreviated transcription (Latin):
E qui condunt le¬
ges iniquas et scri¬
bentes iniusticias scripse¬
runt ut opprimerent in
iuditio pauꝑes: et ium fa¬
cerent causẽ hunuliũ pplĩ
mei. ut essent uiduc preda
coꝵ et pupillos diripecent.
Quid facietis in die iusi¬
tationis et calamitatis
de longe ueniẽtis. Ad cuiꝰ¬
confugietis auxiliũ. et
ubi dereliquetis gloriã

Expanded text:
e qui condunt leges iniquas et scribentes iniustitiam scripserunt ut opprimerent in iudicio pauperes et vim facerent causae humilium populi mei ut essent viduae praeda eorum et pupillos diriperent quid facietis in die visitationis et calamitatis de longe venientis ad cuius fugietis auxilium et ubi derelinquetis gloria
Abbreviated transcription (Latin):
querebatur uiuens euasitz
insinuat corpora quidem
ab impiis posse perumi. s
Iseuit. nullatenus eis uel
uiuentib uel occisis posse
aufferri: s eos ueraciter
contestari. quia siue uiui¬
mus dño uiuimus. siue
moruur dño morimur:

Expanded text:
uaerebatur, vivens evasit, insinuat corpora quidem martyrum ab impiis posse perimi, sedsaevit, nullatenus eis vel viventibus, vel occisis posse auferri, sed eos veraciter contestari: Quia sive vivimus, Domino vivimus, sive morimur, Domino morimur
Abbreviated transcription (Latin):
ganis maria: et inter uelo¬
ces articulos tympana pu¬
erpere cõcrepẽt. Concinãt le¬
tantes thori: et alt̾nãtibus
modulis dulcisona carmi¬
na misceantur. Audite igi

Expanded text:
ganis Maria, et inter veloces articulos tympana puerperae concrepent. Concinant laetantes chori, et alternantibus modulis dulcisona carmina misceantur. Audite igi
Abbreviated transcription (Latin):
in patientia longanimita¬
te in dilectione. et sic poteri¬
mus ipsos martyres apd̃
dñm habere intercessores
ita ut pra nostra deleantur
et premia nobis etema con¬
ferantur prestante domino
ño qui niuit et regnat in

Expanded text:
in patientia, in longanimitate, in dilectione, et sic poterimus ipsos martyres apud Dominum habere intercessores, ita ut peccata nostra deleantur, et praemia nobis aeterna conferantur, praestante Domino nostro, qui vivit et regnat in
Abbreviated transcription (Latin):
In fortitudine manꝰ
mec ego feci: et in sapientia
mea intellexi: et abstuli
terminos ppłoꝵ et pnͥcipes
eoꝵ depredatus sũ et detrari
quasi potens in sublimi
residentes: et inuenit qĩ
nidũ manus mea forti¬
tudinẽ populoꝵ. Et sicut
colligũtur oua que dere¬
licta sunt: sic uniu̾sam

Expanded text:
In fortitudine manus meae feci, et in sapientia mea intellexi: Et abstuli terminos populorum: et principes eorum depraedatus sum, Et detraxi quasi potens in sublimi residentes. Et invenit quasi nidum manus mea fortitudinem populorum: Et sicut colliguntur ova, quae derelicta
Abbreviated transcription (Latin):
ui egritudine cepit fatĩ¬
gaũ. Tũc conuocatis dis¬
cõmendans recti itineris
tramitẽ non dereliquere
dintissima ammonitio¬
ne ꝑsuasit. Ad ultimũ le¬
nedictione. confirmans
reddidit gaudens celo a¬
ciandam. Transiit autẽ
auno incarnationis diũce

Expanded text:
i aegritudine fatigari. Tunc convocatis discommendans, recti itineris tramitem non derelinquere diutissima admonitione persuasit; ad ultimum benedictione confirmans, reddidit gaudens coelo aciandam. Transiit autem anno incarnationis D
Abbreviated transcription (Latin):
faciẽ suam: prius ꝓsternen¬
dus postea resurgendus.
Prius ꝑauciendus: postea
lanandus. Nõ enĩ in illo
postea xp̃ iiueret nisi occi¬
deretur in eo quod male

Expanded text:
faciem suam; prius prosternendus, postea erigendus; prius percutiendus, postea sanandus: non enim in illo postea Christus viveret, nisi occideretur in eo quod male
Abbreviated transcription (Latin):
cognatio eoꝵ simulquies¬
cer̾re faciamus om̃s dies
festos dei a terra. S igna
nr̃a non iudimus: iam
non est ꝓpheta: et nos nõ
cognoscer amplius. D sq̃
deus ĩproperabit inimicus:
irritat aduersarius nomẽ
tuũ in finc̃. Et quid au̾¬
tis manũ tuam et dexterã
tuã: de medio sinu tuo in

Expanded text:
eorum simul quiescere faciamus omnes dies festos Dei a terra signa nostra non vidimus iam non est propheta et nos non cognoscet amplius usquequo Deus inproperabit inimicus inritat adversarius nomen tuum in finem ut quid avertis manum tuam et dexteram tuam de me
Abbreviated transcription (Latin):
to defecerunt prrierũt ꝓpter
iniquitatem suã. Eelut
sompnũ surgentiũ domi-¬
ne in cuuitate tua: imagi¬
nem ipsoꝵ ad nichilũ redi¬
ges. Quia inflaminatum
est cor meũ et renes mei cõ¬
mutati sunt: et ego ad nic¬
hilũ redactus sũ et nescuu.
t iumentũ fc̃s sũ aꝑd̾
te: et ego semꝑ tecũ. Tenu¬
isti manũ dexteram meã.

Expanded text:
o defecerunt, perierunt propter iniquitatem suam. Velut somnium surgentium, Domine, in civitate tua imaginem ipsorum ad nihilum rediges. Quia inflammatum est cor meum, et renes mei commutati sunt, et ego ad nihilum redactus sum, et nescivi. Ut jumentum factus sum apud te, et ego semper tecum. Tenuisti manu
Abbreviated transcription (Latin):
cipere: non segnuiter obluui¬
oni tradere s tenaci potius
memorie cõmendare. Hau¬
riebat q iam tunc sitibũdo
doctrine fluenta pectore: q̃
post congruenti tẽpore mel¬
lito gutture ructaret. hic
in annis adolescentie in
quibz solet eadẽ etas secu¬
li uias ingredi deo deuotus
cepit existere et ad suꝑne
uite patriam totis deside¬
riis anhelare. lectio .uͭ.

Expanded text:
ercipere, non segniter oblivioni tradere, sed tenaci potius memoriae commendare: hauriebatque jam tunc sitibundo doctrinae fluenta pectore, quae post congruenti tempore mellito gutture eructaret. Hic in annis adolescentiae in quibus solet ea aetas vias saeculi ingredi Deo coepit devotus existere, et ad supernae vitae patriam totis desideriis anhelare. 3. Sed du
Abbreviated transcription (Latin):
N dieb ilł ibit domꝰ¬
Siida ad domũ israel:
et uenient simul de terra
aquilonis ad terrã quã
dedi patrib urĩs. Ego ãt
diri. Quomodo ponam
te in filiis et tribuam te¬
bi terram desiderabilem.
herrditatẽ preclaram. ei¬
eirituũ gentiũ: Hxc dicit.¬

Expanded text:
n diebus illis ibit domus Iuda ad domum Israhel et venient simul de terra aquilonis ad terram quam dedi patribus vestris ego autem dixi quomodo ponam te in filiis et tribuam tibi terram desiderabilem hereditatem praeclaram exercituum gentium et dixi
Abbreviated transcription (Latin):
mus apłoꝵ hodie episco¬
patus cathedram suscepis¬
se referatur. Necte ergo ec
mino. Tu es petrus et suꝑ
hanc petram edificabo eccle¬

Expanded text:
us hodie episcopatus cathedram suscepisse referatur. Recte ergo eccmino: Tu es Petrus, et super hanc petram aedificabo Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
du respondit. Qͥs
constituit te prin¬
cipem et iudicẽ suꝑ nos:
Num occidere tu me us
sicut occidisti heri egyp¬
tiũ: Timuit moyses et
ait. Quomodo palam
factũ est uerbũ istud.¬

Expanded text:
 respondit quis constituit te principem et iudicem super nos num occidere me tu dicis sicut occidisti Aegyptium timuit Moses et ait quomodo palam factum est verbum istud
Abbreviated transcription (Latin):
deciniã uero horã exiit pater¬
fanulias foras et inuenit
alios in foro ociosos et illis
dixit. ite et uos in uineã me¬

Expanded text:
decimam vero horam exiit paterfamilias foras, et invenit alios in foro otiosos, et dixit illis: Ite et vos in vineam me
Abbreviated transcription (Latin):
Et nouũ quid di¬
citur ut ininocens
sanguis aut deo referat
laudes: aut suas indicet
passiones: cũ abel sãguis
clamet ad celũ aut õcciso¬
rũ aĩe ab altari uocife¬
rentur ad deũ. Contulit
martynũ landem quib
negauerat natura sermo¬
nem. li cuit sanguine da

Expanded text:
ec novum quid dicitur, ut innocens sanguis aut Deo referat laudes, aut suas indicet passiones, cum Abel sanguis clamet ad coelum, aut occisorum animae ab altari vociferentur ad Deum. Contulit martyrium laudem, quibus negaverat natura sermonem. Licuit sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uerbũ quod fõ ẽ.
Transeamus ergo et noꝰ
frẽs karissimi cogitãdo
usq bethleem ciuitatem
dauid: et recolamus a¬
mando quod in ea uerbũ
caro fc̃ est: atq eus in¬
carnationẽ dignus cele¬
bremus honorib. Tu ãt.¬

Expanded text:
hoc verbum quod factum est. Transeamus ergo et nos, fratres charissimi, cogitando usque Bethleem civitatem David, et recolamus amando quod in ea Verbum caro factum est, atque ejus incarnationem dignis celebremus honoribus. Tra
Abbreviated transcription (Latin):
xaudi deus oratio¬
nẽ meam cũ tribu¬
lor: a tunore numiai eri¬
pr aĩam meam. Seuie¬
rint inimici in mrͣes.
Quid orabat ista uox
corporis xpĩ: Hoc ora¬
bat ut eruerentur ab ũ¬
micis: et nõ eos possent
occidere uumiai. Ergo ex¬
auditi non sunt: q̃uia
occisi sũt. Et deseruit d̾s
contritos corde seruos
suos: et sprrantes in se
despexit:Ausit. Quis enĩ
inuocauit deũ et derelictꝰ
est: Quis sperauit in
eũ et desertus est ab eo:
Eraudiebantur ergo ab¬
eo et occidebantur: et ta¬
men. ab innicis erue¬
bantur. Alii timentes
consentiebant et uiue¬
inimias ab sorbebantur.

Expanded text:
xaudi, Deus, orationem meam, dum tribulor: a timore inimici erue animam meam. Saevierunt inimici in martyres; quid orabat ista vox corporis Christi? Hoc orabat, ut eruerentur ab inimicis, et non eos possent occidere inimici. Ergo exauditi non sunt, quia occisi sunt; et deseruit Deus contritos corde servos suos, et sperantes in se despexit? Absit. Quis enim invocavit Dominum, et derelictus est? quis speravit in eum, et desertus est ab eo ? Exaudiebantur ergo, et occidebantur; et tamen ab inimicis eruebantur. Alii timentes consentiebant, et viveinimicis absorbebantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Utrinitatĩunitas
iorbem potenter qui
regis actende laudũ car¬
mina que exaibantes pal¬
limud Tam lectulo cõ¬
surgimus noctis quieto
mus abstergat illud celi¬
tus tue potestas glorie.
Ne corpus assit sordidũ
nec torpor instet cordiũ
net criminis contagio te¬
pescat ador sp̃c. Ab hoc
redemptor quesumus re-¬
ple tuo nos lumine ꝑ qd̃
dierũ circulis nullis rua¬

Expanded text:
Trinitatis unitas Orbem potenter qui regis, Adtende laudum cantica, Que excubantes psallimus. Nam lectulo consurgimus Noctis quieto mus, Abstergat illut celitus Tua potestas glorie. Ne corpus adsit sordidus, Ne torpor instet cordium, CXX Et criminis contagio Tepescat ardor spiritus. Ob hoc Redemtor quesumus Reple tuo nos munere, Per quod dierum circulis Nullis rua
Abbreviated transcription (Latin):
ueris: Lucia dixit. Si a¬
lia decẽ milia adduxeris:
nulle et decẽ milia a dex¬
tris meis. Tunc ignem

Expanded text:
ueris. Lucia dixit si alius decem mi| lia adduxeris. meo mille . et decem milia . a dextris| meis. Torqui
Abbreviated transcription (Latin):
Igis utiq gentilib
et adorare dominũ: et mu¬
nera offerre conceditur:
gentiũ est prefigurata uo¬
catio quod aque transfor

Expanded text:
gis, utique gentilibus, et adorare Dominum, et munera offerre conceditur, Gentium est praefigurata vocatio: quod aquae transfor
Abbreviated transcription (Latin):
q̃s eoꝵ deprecatio¬
ne scõꝵ qui filiũ tuũ hu¬
mana necdũ uoce ꝓfitẽ¬
tes celesti sunt ꝓ euis na¬
tiuitate gratia coronati.

Expanded text:
 eorum deprecatione sanctorum, qui Filium tuum humana necdum voce prolitentes, coelesti sunt pro ejus nativitate gratia coronati.
Abbreviated transcription (Latin):
yon in iuditio redi¬
metur et reducent
eam in iusticiã. Et cõte¬
ret celestos et peccatores
sumul: et qui dereliquerũt
dñm consumentur. Cõ¬
fundentur enĩ ab ydolis
quib sacrificauerunt:
et erubescetis suꝑ ortis
quos elegeratis: cũ fue¬

Expanded text:
on in judicio redimetur, et reducent eam in justitiam, et conteret scelestos et peccatores simul; et qui dereliquerunt Dominum, consumentur; confundentur enim ab idolis, quibus sacrificaverunt, et erubescetis super hortis, quos elegeratis. Non
Abbreviated transcription (Latin):
git terre colores om¬
nũ nos confitentes posci¬
mus te iuste uidex cordiũ.¬
t auferas piacula sor¬
des qz mentes abluas dones¬
q xprste graciam ut arce¬
antur cruninã ¶. Cens
ecce torpet impiã quã cul¬
pa mordet noxia obscura
gestit tollere et te redemptor
querere. R epelle tu caligi¬
nem intrinsecus quã max¬
une ut in beato gadeat se
collocari luminẽ ¶resta¬

Expanded text:
git Terrae colores omnium, Nos confitentes poscimus Te, juste judex cordium. Ut auferas piacula Sordesque mentis abluas, Donesque Christi gratiam Ut arceantur crimina. Mens ecce torpet impia Quam culpa mordet noxia, Obscura gestit tollere, Et te, Redemptor, quaerere. Repelle tu caliginem Intrinsecus quam maxime, Ut in beato gaudeat Se collocari lumine.
Abbreviated transcription (Latin):
nus iterans mas tuas:
et ab egypto confũderis.
si cut confusa es ab assur.
Nã ab ista egredieris et
manus tue erunt super
caput tuũ qm̃ obtriut¬
I dominus confidentiam
tuã: et nichil halebis

Expanded text:
s iterans vias tuas et ab Aegypto confunderis sicut confusa es ab Assur nam et ab ista egredieris et manus tuae erunt super caput tuum quoniam obtrivit Dominus confidentiam tuam et nihil habebis
Abbreviated transcription (Latin):
ditis salubriter oportere
sciens. ut ecclesie filios
si alicubi a matris gremio
errassent deuiando scdm
canonũ statuta plecten¬
do ad candẽ reduceret sãs

Expanded text:
ditis salubriter oportere sciens, ut Ecclesiae filios, si alicubi a matris gremio errassent deviando, secundum canonum statuta flectendo ad eamdem reduceret
Abbreviated transcription (Latin):
Eteris enĩ erat cõ¬
suetudinis accep¬
tas deo uictimas celesti ig¬
ne consũmari. Donec er¬
go ueritas cõpleretur. fi¬
guram li cuit exerceri. Uu¬
de est ꝙ mathias qͥ ante

Expanded text:
eteris enim erat consuetudinis, acceptas Deo victimas, coelesti igne consummi. Donec ergo veritas impleretur, figuram licuit exerceri. Unde est quod Matthias, qui ante
Abbreviated transcription (Latin):
cob de bersabre et ꝑgeret aran
locutus est ei dominus dicĩs.
Terrã in qua dormis tibi da¬
bo et semini tuo.u̾. Edifica¬
uit ibi iacob ex lapidib al¬

Expanded text:
cob de Bersabee, et pergeret Aran, locutus est ei Deus dicens: Terra in qua dormis tibi dabo et semini tuo. Vers. Aedificavit Jacob ex lapidibus al
Abbreviated transcription (Latin):
tutẽ non eriguam:
q̃ que dño ad priniã petitio¬
nem eius non respondente
uerbũ nequaꝙͣ a precib
cessat. s ampliori instan¬
cia auriliũ quod ceperat
pietatis eius implorat .R.¬

Expanded text:
iguam, quae Domino ad primam petitionem ejus non respondente verbum, nequaquam a precibus cessat, sed ampliori instantia auxilium, quod coeperat, pietatis ejus implorat.
Abbreviated transcription (Latin):
homuinũ ẽ ⁊ post ele¬
menta turbantur. ut cum
reꝵ ordo confunditur: ex q
iam retributione ueniat de¬

Expanded text:
hominum, et post elementa turbantur, ut cum rerum ordo confunditur, ex qua jam retributione veniat de
Abbreviated transcription (Latin):
castior uirgo: tãto humi¬
lior sit. Nouerit deferre se¬
morib sit magistra hũi¬
litatis in qua est ꝓfessio
castitatis. Est et causa
pietatis: est eciã norma

Expanded text:
castior uirgo tanto humilior sit. nouerit deferre senioribus, sit magistra humilitatis, in qua est professio castitatis. est et causa pietatis, est etiam norma
Abbreviated transcription (Latin):
pharao uerbum
Istud: et querebat occidere
moysen. Qui fugiens
de conspectu eius: morat¬
est est in terra madian:
et sedit iuxta puteũ. Tu ãt

Expanded text:
Pharao sermonem hunc: querebat occidere Moysen. Qui fugiens de conspectu ejus: moratus est in terra Madian: et sedit juxta puteum. Erant
Abbreviated transcription (Latin):
proximo die quo
intemerata uirginitas
humani generis edidit
saluacorem epyphanie
nobis dilectissimi uene¬
randa festiuitas dat ꝑse¬
uerantiã gaudioꝵ: ut in¬
ter cognatarũ sollempni

Expanded text:
proxime die quo intemerata virginitas humani generis edidit Salvatorem, Epiphaniae nobis, dilectissimi, veneranda festivitas dat perseverantiam gaudiorum, ut inter cognatarum solemni
Abbreviated transcription (Latin):
la. Dicite iusto qũi brue:
quĩ fructũ adimentionũ
suarũ comedet. ue ĩpio ĩ
malũ: retributio enĩ ma¬
nuũ eius fiet ei. Populũ
meũ eractores sii spolia¬
uerunt: et mulieres do¬
nuinate sũt eis. Fx.¬

Expanded text:
to quoniam bene quoniam fructum adinventionum suarum comedet vae impio in malum retributio enim manuum eius fiet ei populum meum exactores sui spoliaverunt et mulieres dominatae sunt eius
Abbreviated transcription (Latin):
Ectio scĩ eunͣgelii
que nobis lecta ẽ
frẽs mei: tanto maiore a
nobis intentione debet per
singula uerba pensari: qnͣ¬
to magna nobis gratie
suꝑne dulcedine tota re¬
dundat. Cõmendat enim
nobis beatissimus eunͣge¬
lista et apls iohes pruui¬
legiũ amous precipui qͦ
ceteris amplius meruit
honorari a dño. Cõmen¬
dat testimoniũ eunͣgelice
descriptionis quod uerita¬
te diuina subuirũ nullis
fideliũ dubitare ꝑmictit᷑.¬

Expanded text:
ectio sancti Evangelii quae nobis lecta est, fratres mei, tanto majori a nobis intentione debet per singula verba pensari, quanta magna gratiae supernae dulcedine tota redundat. Commendat enim nobis beatissimus evangelista et apostolus Joannes privilegium amoris praecipui, quo caeteris amplius meruit honorari a Domino: commendat testimonium evangelicae descriptionis, quod veritate divina subnixum nullus fidelium dubitare permittit
Abbreviated transcription (Latin):
subito in pariete apparuit¬
arca utream marimam
arcus in rotũda et prerup¬
ta ĩmineus scriptura. Lc̃

Expanded text:
subito in pariete circa vitream maximam veluti arcus in rotundo praerupta inminens cripturasubito in pariete ci
Abbreviated transcription (Latin):
isrł ait dñs: ad
me conu̾tere. Si abstu¬
leris offendicula tua a
facie mea: nõ cõmoue¬
beris et uirabis. uiuit do¬
minus in ueritate. et in
uiditio et in iusticia et
bñdicent eũ gentes. ip¬
sũq laudabunt. Hec d̾.¬

Expanded text:
 ait dominus, ad me conuertere. si abstuleris offendicula tua a facie mea, non commoueberis. et iurabis: uiuit dominus! in ueritate et in iudicio et in iustitia: et benedicent eum gentes ipsumque laudabunt. Et pau
Abbreviated transcription (Latin):
primogenitũ ponam illũ:
ercelsum pre regib terre.
En eternũ seruabo illi mi¬
scricordiam meam: et tes¬
tamentũ meũ fidele ipsi.
Et ponam in seculum se¬
culi semen eius: et thronũ
eus sicut dies celi. Si ãt¬
dereliquerĩt filii eius legẽ
meam: et in iudiciis meis
nõ ambulauerint. Si uis¬
ticias meas prophanaue¬
unt: et mandata mea nõ
custodierint. isitabo ĩ¬

Expanded text:
primogenitum ponam illum et excelsum prae regibus terrae. in aeternum seruabo illi misericordiam meam et testamentum meum fidele illi et ponam in saeculum saeculi semen eius et thronum eius sicut dies caeli. si dereliquerint filii eius legem meam et in iudiciis meis non ambulauerint, si iustificationes meas profanauerint et mandata mea non custodierint
Abbreviated transcription (Latin):
gos nõ angelus s stella
iudeis tanquã ratione
utentib. rationale ani¬
mal idest angelus predi¬
care debuit: gentiles ue¬
ro: quia uti ratione nesci¬

Expanded text:
 non angelus, sed stella aeis tanquam ratione utentibus rationale animal, id est angelus praedicare debuit. Gentiles vero, quia uti ratione nesci
Abbreviated transcription (Latin):
syon nõ dissoluen¬
tur manus tue dñs deus
tuus in medio cui fortis
saluabit te:gaudebit suꝑ
te in leticia et exultabit¬

Expanded text:
Syon non dissolbantur manus tue. Dominus Deus tuus in medio tui fortis: ipse salvabit te. Gaudebit super te in letitia, silebit
Abbreviated transcription (Latin):
et reddunt consecũ¬
tur et referunt. Uno enĩ
tempore qui et dederat rece¬
pit: et qui accepit reddi¬
dit. Uno inꝙͣ tempore sua
xpristo redduntur dum
eius laudes illi ab infan¬
tib referũtur. Diximus
delactantiũ laudib pro¬
feremus. quoiz laudem
muenire nõ possumus
nisi eos ipõs qui laudaue¬
runt nouerimus: Qui
sũt ubi sunt. qui laudẽ
intulerũt quero qui loqͥ
non norant. lectio .u.

Expanded text:
et reddunt: consequuntur et referunt. Uno enim tempore et qui dederat recipit, et qui acceperat reddit; uno inquam tempore sua Christo redduntur, dum ejus laudes illi ab infantibus referuntur. Diximus de lactentium laudibus, proferemus? quorum laudem invenire non possumus, nisi eos ipsos qui laudaverint noverimus. Qui sint, ubi sint, quam laudem intulerint, quaero, qui loqui non noran
Abbreviated transcription (Latin):
non periret. Ingreditur
ergo hec mundi infima
filius dei. de celesti sede des¬
cendens. et a paterna gl̾a
non recedens: nouo õrdi¬
ne noua natiuitate ge¬
neratus. Nouo ordine.
quia iniisibilis in suis.
iusibilis fc̃s est in nr̃is:
incõprehensibilis uoluit
cõprehendi: ante tẽpora
mauens: esse cepit ex tẽ¬
pore. Uniu̾sitatis dñs ser¬
uilem formam obũbra¬
ta maiestatis sue digni¬
tate suscepit: ĩpassibilis
deus nõ dedignatus est

Expanded text:
non periret. Ingreditur ergo haec mundi infima Filius Dei, de coelesti sede descendens, et a paterna gloria non recedens: novo ordine, nova nativitate generatus. Novo ordine, quia invisibilis in suis, visibilis factus est in nostris; incomprehensibilis voluit comprehendi; ante tempora manens, esse cepit ex tempore; universitatis Dominus servilem formam, obumbrata majestatis suae dignitate, suscepit; impassibilis Deus non dedignatus est
Abbreviated transcription (Latin):
ĩnuitus. s sponte patere¬
tur. ui asino uenur. et a
turbis rer appellan. ⁊ lau¬
Idari uoluit: ut etiã ꝑ hoc
sic illo uenturum ꝓphe¬
cia olun premissa signa¬

Expanded text:
tus sed sponte pateretur. In asino venire, et a turbis rex appellari et laudari voluit, ut etiam per hoc sic illo venturum prophetia olim praemissa signa
Abbreviated transcription (Latin):
tino sermone salua¬
tor dicitur. Ecce qualiter
se inuicem concordantib
sententiis testimonia di¬
uina confirmantur. Et
cũ predicantiũ diuersa
sut tempora nõ tamen
diuersa narratio: nam
patrũ uirginis quẽ ille
predixerat iste testatur.

Expanded text:
tino sermone Salvator dicitur. Ecce qualiter se invicem concordantibus sententiis testimonia divina confirmantur, et cum praedicantum diversa sint tempora, non diversa narratio. Nam partum virginis, quem ille praedixerat, iste testatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Tuidens tantũ lu¬
men circa eam nõ
dedit honorẽ deo si urruens
in ipso lumine priuisqr eã
manu contingeret cecidit
in faciẽ suam: et prefoca¬
tus a dyabolo expirauit.
Et ingrediens unus de
iuuenibz qui ei familia¬
rior erat. quasi congratu¬
laturus insultationi eius
et mortuũ eum inueniẽs.
erlamauit uoce magna
dicens. Piissimi romani
succurite. Magicis artib
meretrix prefecti filiũ in¬

Expanded text:
idens tantum lumen circa eam, non dedit honorem Deo: sed irruens in ipsum lumen, priusquam vel manu eam contingeret, cecidit in faciem suam, et praefocatus a diabolo exspiravit.Et ingrediens unus ex juvenibus, qui ei familiarior erat, ut quasi congratularetur insultationi ejus, et mortuum eum inveniens, exclamavit voce magna, dicens: Piissimi Romani, succurrite: magicis artibus ista meretrix praefecti filium in
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ergo ad ꝓmisse sa¬
lutis mereamur do¬
na ꝑtingere: primordiũ
euis int̾enta curemus au¬
re ꝑciꝑe. Missus ẽ inquit
angesus gabriel a deo in
auitatẽ galylee cui nomẽ
nar areth ad uirginẽ despõ¬
satã uiro cui nomẽ erat
ioseph. Aptũ ꝓfecto hũa¬
ne restaurationis princi¬
piũ ut angelus a deo mit¬
teretur ad uirginẽ partu
consecrandam diuino:
quia prima ꝑditionis
humane fuit causa cum
serpens a dyabolo mitte¬
batur ad mulierẽ spiritu
suꝑbie decipiendam ĩmo
ipĩe in serpente dyabolus
ueniebat qui genus hu-¬
manũ deceptis primis
parentib immortalita

Expanded text:
Ut ergo ad promissae salutis mereamur dona pertingere, primordia ejus intenta curemus aure percipere. Missus est, inquit, angelus Gabriel a Deo in civitatem Galilaeae, cui nomen Nazareth, ad virginem desponsatam viro, cui nomen erat Joseph. Aptum profecto humanae restaurationis principium, ut angelus a Deo mitteretur ad virginem partu consecrandam divino, quia prima perditionis humanae fuit causa, cum serpens a diabolo mittebatur ad mulierem spiritu superbiae decipiendam: imo ipse in serpente diabolus veniebat, qui genus humanum, deceptis parentibus primis, immortalita
Abbreviated transcription (Latin):
nũ quam illi sacerdotes
et scribr israhelitarum¬
I fuerũt qui ꝑ cunctantib
magis et herode querẽte
ubi xp̃c secundũ scriptu¬
ram. testimonia nasceret᷑.
Hoc responderunt de ꝓphe¬
tico eloquio quod indi¬
cabat stella de celo: Que
utiq poterat magos ih̾o¬
solinus pretermissis usq
ad cunabula pueri sicut
postinodũ fecit sua signifi-¬
catione ꝑducere nisi ad
confutandam iudeorum
duriciam ꝑcinuiss ut nõ
solũ ductu syderis s eciã
ip̃oꝵ ꝓfessione ignotesce¬
ret natiuitas saluatoris.

Expanded text:
num quam illi sacerdotes et Scribae Israelitarum fuerunt? qui percontantibus magis, et Herode quaerente ubi Christus secundum Scripturarum testimonium nasceretur, hoc responderunt de prophetico eloquio, quod indicabat stella de coelo. Quae utique potuerat mages Jerosolymis praetermissis usque ad cunabula pueri sicut postmodum fecit, sua significatione perducere, nisi ad confutandam Judaeorum duritiam pertinuisset ut non solum ductu sideris, sed etiam ipsorum professione innotesceret
Abbreviated transcription (Latin):
curreretur. Qui forte me¬
cũ tũc erat apud yponem.
Cũ ergo audiss eum. ab¬
sentem: uenite presbite¬
ros postulauit. Uenerunt¬
se credere dixit. Admiranti
in ore habebat. xp̃e accipe
sp̃m mcũ: cũ hec uerba bea¬
tissimi stephani qñ lapi¬
datus est a iideis ultuna
fuisse nesciret. Que huic
quoq utilia fuerunt. Nã
non multo post etiam ip¬
se defũctus est. lectio uiͣ.

Expanded text:
curreretur, qui mecum forte tunc erat apud Hipponem. Cum ergo cum audissent absentem, venire presbyteros postulavit. Venerunt, credere se dixit, admirantibin ore habebat: Christe, accipe spiritum meum . Cum haec verba beatissimi Stephani, quando lapidatus est a Judaeis, ultima fuisse nesciret, quae huic quoque ultima fuerunt; nam non multo post etiam ipse defunctus est. Au
Abbreviated transcription (Latin):
Et dicit dñs deus
erercituũ. Uade et
ingredere ad eũ qui habi¬
tãt in tabernaculo ad sob¬
nã prepositũ templi: et
cidisti tibi hic sepulchiũ:
ercidisti in excelsũ menio¬
riã diligenter impetra ta

Expanded text:
ec dicit Dominus Deus exercituum: Vade et ingredere ad eum, qui habitat in tabernaculo ad Sobnam praepositum templi, et cidisti tibi hic sepulcrum, excidisti in excelso memoriam diligenter in petra ta
Abbreviated transcription (Latin):
Icit sermo diuinus.
on laudabis homi¬
nem in uita sua: tanꝙͣ si
diceret. lauda post uitam¬
magnifica post consum¬
macionem. Duplici ex
causa ucilius est homi¬
num magis memorie
laudem dare quam uite
ut illo potissimum tẽpore
merita sc̃itatis extollas
quando nec laudantem
adulatio notet: nec lau¬
datum temptat elatio.

Expanded text:
icit sermo divinus: Ne laudaveris hominem in vita sua. Tanquam si diceret: Lauda post vitammagnifica post consummationem. Duplici enim ex causa, utilius est hominum magis memoriae laudem dare quam vitae, ut illo potissimum tempore, merita sanctitatis extollas, quando nec laudantem adulatio nocet, nec laudatum tentet elatio.
Abbreviated transcription (Latin):
duos ex diuerso parietes
in se copulare iam cepit:
pastores a udea magos
ab oriente ꝑducens ut du¬
os conderet in se inunũ
ge: et pacẽ huis qui ꝓpe.¬

Expanded text:
Duos ex diverso parietes in se copulare jam coepit, pastores a Judaea, Magos ab Oriente perducens: ut duos condege, et pacem his, qui p
Abbreviated transcription (Latin):
nominaris et re¬
quiescis in lege et gl̾aris
in deo. et nosti uolunta¬
ra instructus ꝑ legẽ confi¬
dis teipsũ ducem esse ceco¬
rũ lumen. eoꝵ qui in tene¬
bris sunt eruditorẽ insi¬
pientiũ magistrũ infan¬
tiũ. halentem forman
scientie et pietatis in lege:
qui ergo aliũ doces teips¬
sũ non doces: Qui predi¬
cas nõ furandũ furaris.¬

Expanded text:
nominaris, et requiescis in lege, et gloriaris in Deo, et nosti voluntatia, instructus ex lege, confidis te ipsum ducem esse caecorum, lumen eorum qui in tenebris, eruditorem insipientium, magistram infantium, habentem formam scientiae et veritatis in lege. Qui ergo alium doces, te ipsum non doces? qui praedicas non furandum, furaris
Abbreviated transcription (Latin):
Uod natalis ergo ca¬
thedre hodie colitur
sacerdotale honoratur of¬
ficiũ. Que etiam tanto
necesse est plus habeat i
ecclesia dignitatis. ꝙͣ sac¬
rito honoretur. quia etiam¬
dũ natale cathedre colunus
episcopatũ petri apłi uene¬
b scõꝵ dierum reuerentia
gratiorem. Rẽ. TUes¬

Expanded text:
uod natalis ergo Cathedrae hodie colitur, sacerdotale officium honoratur. Quae etiam tanto necesse est plus habeat in Ecclesia dignitatis, quanto sacrito honoretur; quia dum Natalem Cathedrae colimus, episcopatum Petri apostoli venebet sanctorum dierum reverentia gratiorem. Bene e
Abbreviated transcription (Latin):
sempiterne deus qui
nos ydoneos non esse perpen¬
dis ad maiestatem tuã sicur
dignũ est exorandam. Da sã-¬
ctos martyres tuos.N. pro
nr̃is supplicare pecratis: qͦs
digne possis audur.ꝑ. ad¬

Expanded text:
sempiterne Deus, qui nos idoneos non esse perpendis ad majestatem tuam, sicut dignum est, exorandam, da sanctos martyres tuos pro nostris supplicare peccatis, quos digne possis audire.
Abbreviated transcription (Latin):
in ordine suo p̾ma¬
nius noĩe martialis: euõ
iã grauis: et multũ ab¬
horrens a religione xpĩ¬
ana. Habebat sane fidelẽ
filiã: et gencrũ eodem an¬
no baptizatũ. Qui cum
es̃ egrotantẽ multis et
magius lacrunis roga¬
rent ut fieret xpĩanus.
prorsus annuit:eosqz a
se turbida indignatione

Expanded text:
in ordine suo primarius, nomine Martialis, aeuo iam grauis et multum abhorrens a religione Christiana. Habebat sane fidelem filiam et generum eodem anno baptizatum. Qui cum eum aegrotantem multis et magnis lacrimis rogarent, ut fieret Christianus, prorsus abnuit eosque a se turbida indignatione
Abbreviated transcription (Latin):
Irginns proles opi¬
fexq matris uugo
quem gessit peperit q uugo
urginis festum canimus
tro p heũ accipe uotum. Rec
tua iurgo duplici leata sor¬
te dum gessit fragilem do¬
mare corporis sexum domu¬
it cruentum corpore serluni
A nde nec mortem nec a¬
mica mortis seua penarũ
genera pauescens sanguie
fuso meruit sacratũ scande
Nuius obtentu deus al¬
me nr̃is parre iani culpis
uitla remittens quo tibi
pui resonemus almum
pectoris hẏmnum Ela
patu genite q proli et tibi
compar utriusq semper sp̃
alme deus unus ominitẽ¬
pore secli. amen. u̾. Diffusa

Expanded text:
irginis Proles, Opifexque Matris, Virgo quem gessit, peperitque Virgo; Virginis festum canimus, trophaeum, Accipe votum. Haec tua Virgo duplici beata Sorte, dum gessit fragilem domare Corporis sexum, domuit cruentum Corpore saeclum. Inde nec mortem, nec amica mortis Saeva poenarum genera pavescens, Sanguine fuso meruit sacratum Scandere Hujus obtentu, Deus alme, nostris Parce jam culpis, vitia remittens; Quo tibi puri resonemus almum Pectoris hymnum. Gloria Patri, genitaeque Proli, Et tibi compar utriusque semper Spiritus alme, Deus unus omni Tempore saecli. A
Abbreviated transcription (Latin):
Tfã sunt om̃s di¬
les sech nongentoꝵ
duodecĩ aunoꝵ et mortu¬
uo est. Uixit uero enos
nonaguita annis: et ge¬
nuit camã. Post auus
ortũ iuxit octingentis
quindeai anius: et genu¬
it filios et filias.&. Deus¬
dies enos nongẽ
toꝵ quiuq annoꝵ: et mor¬
tuus est. Uirit quoq chai¬
uã septuaginta amus et
genut malaleel. Et iux¬
it caynan postꝙͣ genuit
malaleel octingentis qua¬
draginta annis: et genu¬
it filios et filias .R. Ueni

Expanded text:
ti sunt omnes dies Seth nongentorum duodecim annorum et mortuus est vixit vero Enos nonaginta annis et genuit Cainan post cuius ortum vixit octingentis quindecim annis et genuit filios et filias dies Enotorum quinque annorum, et mortuus est. Vixit quoque Cainan septuaginta annis, et genuit Malaleel. Et vixit Cainan postquam genuit Malaleel, octingentis quadraginta annis, genuitque filios et filias. E
Abbreviated transcription (Latin):
natus et credentib mani¬
festus et ꝑsequẽtib esset
occultus. Iam tũc ergo
celi euarrauerũt gloriã
dei. et in omnẽ terram so¬
nus ueritatis exiuit: qũ
et pastorib exercitus an¬
geloꝵ saluatoris editi ã¬
nũciator apparuit:⁊ ma
gos ad deũ adorandũ pre

Expanded text:
 et credentibus manifestus, et persequentibus esset occultus. Jam tunc ergo coeli enarraverunt gloriam Dei , et in omnem terram sonus veritatis exivit , quando et pastoribus exercitus angelorum Salvatoris editi annuntiator apparuit , et magos ad eum adorandum pr
Abbreviated transcription (Latin):
qui tam seculo apparuere
patrib. cũ luce apparuiss.
S hoc priuilegium rec¬
te hodierno tempori serua

Expanded text:
qui tam sedulo apparuere patribus, cum luce apparuisse; sed hoc privilegium recte hodierno tempori serva
Abbreviated transcription (Latin):
Abisq ei caliceni.¬
uirta officiũ tuum
sicut facere ante consueue¬
ras. Tantũ meniento mei
cũ bene tibi fuerit et facies

Expanded text:
abisque ei calicem iuxta officium tuum sicut facere ante consueveras tantum memento mei cum tibi bene fuerit et facies