comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quisecu loqui poterit sermone alteriꝰ
nõ requiret Congerant in unu omĩa
ut idem et oculi s et auribꝰ captus sit
prematur etiam dolorib acerrimis cõ¬
poris qui primu per se ipĩ plerũq cõ¬
fituĩt hoiem. Sint forte longinquita¬
te producti uehemẽtius tñ torquent
ꝙ uit causa sit cur ferant᷑ Quie est
tandem dii boni ꝙ laborem⁊ port
emm presto est quoniam mors ibidẽ
est eternu nihil sentiendi receptacu¬
um. Teodorus lysimaco morte mini¬
tanti magnu in quit fecisti si canta¬
ridis uintꝰ consecutus es paulus ꝑsi
deprecanti ne mntrium pho duceretꝰ
in tua id quide potestate est Multa
primo die cu de sp̃a morte quererez
nõpauca etiam postero cu ageretur
de dolore sũt dicta de morteque q
recordetur haud sane periculu est
ne nõ mortem aut optande aut cer¬
te nõtimendam putet mihi quidem
in uita seruanda iidetur illa lex que

Expanded text:
qui secum loqui poterit, sermonem alterius qui secum loqui poterit, sermonem alterius non requiret. Congerantur in unum omnia, ut idem oculis et auribus captus sit, prematur etiam doloribus acerrumis corporis. qui primum per se ipsi plerumque conficiunt hominem; sin forte longinquitate producti vehementius tamen torquent, quam ut causa sit cur ferantur, quid est tandem, dii boni, quod laboremus? portus enim praesto est, quoniam mors †ibidem est, aeternum nihil sentiendi receptaculum. Theodorus Lysimacho mortem mintanti magnum vero inquit effecisti, si cantharidis vim consecutus es, Paulus Persi deprecanti, ne in triumpho duceretur, in tua id quidem potestate est. multa primo die, cum de ipsa morte quaereremus, non pauca etiam postero, cum ageretur de dolore, sunt dicta de morte, quae qui recordetur, haud sane periculum est ne non mortem aut optandam aut certe non timendam putet. mihi quidem in vita servanda videtur illa lex, quae
Abbreviated transcription (Latin):
geret Recte hic quide nhilo em erat
spẽ cyclops ꝙͣ aries ille prudentior. In
surditate uero quidna ẽ mali. Erat
Sur daster marcus crassus set aliud mo¬
lestius ꝙ male aucliebat etiam sint m
uidebatur ĩiuria Epycurei inr ĩ grece
fari nesciũt nec greci latine ergo̾ hi m
illoꝵ et illi inhor sermone sur dli omẽsq
id nos ĩ his lingius quas nõ intelligims
que sũt ĩ nũabiles surdi profecto sumꝰ
At uocem cytaredi nõ audiũt nestri¬
dore quide fere tũ cu acuit᷑ aut gr¬
unitu cu uigulatur sus nec cu quies¬
cere uolũt fremitu murmurantis ma¬
ris et sicantus eos forte delectant pͥmm
cogitare debe̾t anteꝙͣ hisint ĩuenti mi¬
tosꝰ btẽ uixisse sapiẽtes Demde multo
maiore percipi posse legendis his ꝙͣ au¬
diendis uoluptate tu ut paulo ante
cecos ad aurim traducebamus nolupta
tem Ac licet surdos ad oculoꝵ. et emin

Expanded text:
gere. Recte hic quidem, nihilo enim erat gere. Recte hic quidem, nihilo enim erat ipse Cyclops, quam aries ille prudentior. 5. In surditate vero quidnam est mali? erat Surdaster M. Crassus: sed aliud molestius, quod male audiebat, etiam si, ut mihi videbatur, iniuria. Epicurei nostri Graece fari nesciunt, nec Graeci Latine, ergo hi in illorum, et illi in horum sermone surdi: omnesque id non in iis linguis, quas non intelligimus, quae sunt innumerabiles, surdi profecto sumus. At vocem citharoedi non audiunt: ne stridorem quidem serrarum, cum acuitur: aut grunnitum, cum iugulatur sus: nec, cum quiescere volunt, fremitum murmurantis maris, et si cantus eos, forte delectant, primum cogitare debent, antequam hi sint inventi, multos beate vixisse sapientes. Deinde multo maiorem percipi posse legendis his, quam audiendis voluptatem. Tum, ut paulo ante caecos ad auritem, sic licet surdos ad oculorum. etenim,
Abbreviated transcription (Latin):
pedes ẽẽt nõ uiderent. Ille ĩ infinitate
omnẽ peragrabatur ut nulla ĩ extremĩ¬
tate consisferet. traditu est etia home¬
ru cecu fuisse. At eius pictura nõ poe¬
sim uidemꝰ. Que regio que hora quilo¬
cus gretie que spẽs Fortune que pug¬
na Que aties quod remigiu qui mot
hoiũ qui feraru nõ ita Expictꝰ ẽ ut q̃
ipẽ nõ uiderit nos ut uideremꝰ effecĩt
quidergo aut homero delectatione aĩ
aut uoluiptate cuiꝙͣ docto defusse ũꝙͣ
arbitramur. At ni ita seres hrẽt anax¬
agoras aut ipse democritus agros et pa¬
taimoma sua reliquissẽt. Huis discẽdi
querendiq diuine delectatioĩ toto se
aiõ dedissent. Itam augure tyresiam
cũt deplorante ciuitate suam. At uͦ
politemu homerus eu ĩmane ferũq
fixisset cu ariete etiam colloquente
Facit eiusq laudare fortunas ꝙ qua
uellet ingredi posset et que uellet attĩ¬

Expanded text:
pedes esset, non viderent, ille in infinitatem pedes esset, non viderent, ille in infinitatem omnem peregrinabatur, ut nulla in extremitate consisteret. traditum est etiam Homerum caecum fuisse; at eius picturam, non poësin videmus: quae regio, quae ora, qui locus Graeciae, quae species formaque pugnae, quae acies, quod remigium, qui motus hominum, qui ferarum non ita expictus est, ut, quae ipse non viderit, nos ut videremus, effecerit? quid ergo? aut Homero delectationem animi ac voluptatem aut cuiquam docto defuisse umquam arbitramur? aut, ni ita se res haberet, Anaxagoras aut hic ipse Democritus agros et patrimonia sua reliquissent, huic discendi quaerendique divinae delectationi toto se animo dedissent? itacunt deplorantem caecitatem suam: at vero Polyphemum Homerus cum immanem, ferumque finxisset, cum ariete etiam colloquentem facit, eiusque laudare fortunas, quod, qua vellet ingredi posset et quae vellet attin
Abbreviated transcription (Latin):
multo etiam magis assidue ꝙ̃ antea
uersaretur et cu fidib pytagorcor
more uteretur cũq eilibri noctes et
dies legerentur quibꝰ instudiis oculis
nõ egebat. tu quod sine oculic fieripe¬
uerbis ꝓrecipiens discentibꝰ uñ quo
quãꝙ lineama scriberet. Asclepiadem
ferũt nõ ignobilem hr̃ticu phỹoꝵ cu
quidam quereret quid ei cecitas attu¬
lisset respondisse puo ut imo eẽt coĩta¬
tior ut ein uł sũma pauptas tollerabił
sit siliceat quod quibusdam grecis co¬
tidie sic cecitas ferri facile posłit si nõ
desint subsidia ualitudinu. De mocri¬
tus luminibꝰ amissis alba scilicet discer¬
nere et atra nõ poterat At uero bona m¬
la equa iniqua honesta turpia utilia m¬
utilia magna ꝑua poterat et sine uarie¬
tate coloꝵ licẽbat uiuere btẽ sine noti¬
one reru nõ licebat. Atq hic uir ĩpedi¬
ri etiam animi atiem aspectu oculoru
arbitrabatur. Et cu alii sepe quod ante

Expanded text:
multo etmulto etversaretur et cum fidibus Pythagoreorum more uteretur cumque ei libri noctes et dies legerentur, quibus in studiis oculis non egebat, tum, quod sine oculis fieri poverbis praecipiens discentibus, unde quo quamque lineam scriberent. Asclepiadem ferunt, non ignobilem Eretricum philosophum, cum quidam quaereret, quid ei caecitas attulisset, respondisse, puero ut uno esset comitatior. ut enim vel summa paupertas tolerabilis sit, si liceat quod quibusdam Graecis cotidie, sic caecitas ferri facile possit, si non desint subsidia valetudinum. Democritus luminibus amissis alba scilicet discernere et atra non poterat, at vero bona mala, aequa iniqua, honesta turpia, utilia inutilia, magna parva poterat, et sine varietate colorum licebat vivere beate, sine notione rerum non licebat. atque hic vir impediri etiam animi aciem aspectu oculorum arbitrabatur, et cum alii saepe, quod ante
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa ubi sentimꝰ parte uersent᷑. In oclis
tale mhilfit auĩs accipit que uidemus
Aiõ autem multis modis uariisq dele¬
ctari licet etiam nõ adhibeatur aspec¬
tus. Loquor enim de docto hoiẽ et eru¬
dito cui uiuere est cogitare. Sapiẽtis
aute cogitatio nõ ferme adhibͥet oclos
tur Nam illud antipari cy renaici est
quide paulo obscemus set nõ absurda
lm̃a est cuiꝰ cecitate cu muliercule la¬
mentarẽtur quid agitis inquit an uob̾
nulla iuĩ uoluptas ẽẽ nocturna. Appiũ
quide ueterem illu qui cecus annos
multos fuit et ex magistratibꝰ et ex r̃bo
gestis intelligimꝰ m ilło suo casu n ͨ pri¬
tlato nec pir ͦ muneri defuisse. E atr
usi domis compleri a consultoribus
solitam accepimꝰ cu quoꝵ res ẽẽt sua
ipĩ nõ iudebant cecu adhibebant du¬
cem pueris nobis En aufidius p̾tori
et in senatu sm̾am dicebat nec amicis
deliberantibꝰ deerat et grecam scribeb

Expanded text:
ipsa, ubi sentimus, parte versentur. in oculis ipsa, ubi sentimus, parte versentur. in oculis tale nil fit; animus accipit, quae videmus. animo autem multis modis variisque delectari licet, etiamsi non adhibeatur aspectus. loquor enim de docto homine et erudito, cui vivere est cogitare. sapientis autem cogitatio non ferme ad investigandut? nam illud Antipaquidem paulo obscoenius, sed non absurda sententia est: cuius coecitatem cum mulierculae lamentarentur, quid agitis, inquit, an vobis, nulla videtur voptas esse nocturna? Appium quidem veterem illum, qui caecus annos multos fuit et ex magistratibus, etex rebus gestis intelligimus, in illo suo casu, nec privato, nec publico muneri defuisse. C. autem Drusi domum compleri consultoribus solitam accepimus: cum quorum res esset, sua ipsi non videbant, coecum adhibebant ducem. Pueris nobis, Cn. Aufidius praetorius et in senatu sententiam dicebat, nc amicis deliberantibus deerat, et Graecam scribeba
Abbreviated transcription (Latin):
q pellũtur. Damaratus quida tarquii
regis urĩ pater tyrannu cipselu quod
ferre nõ poterat fugit. Tarquinius co¬
rintho et ibi suas fortunas constituit
ac liberos procreauit. Num stulte ante¬
posuit exilii libertate domestice ẜuitut
Iam uero monis animi solicitudines eg¬
tudinesq obliuione lemũtur traduc¬
tis animis ad uoluptate Nõ sine causa
igitur epycurus ausus est dicere semper
ipluribꝰ bonis esse sapiente quia semp
sit in uoluptatibꝰ ex quo effici putat il¬
le quod querimꝰ ut sapiens semp beat
sit etiam ne si sensibꝰ carebit oculoru
si auriu etiam nam ista ipsa cõtẽnit
primu enim horribilis ista cecitas quib
tande caret uoluptatib cu quidam
etiam disputent ceteras noluptates in
ipis habitare sensibꝰ que aute aspectu
percipiantur ea nõ uersari moculoru
ulla iocunditate ut ea que gustemus
olf̾atiamꝰ tractemus auditius in ca

Expanded text:
que pelluntur? Damaratus quidem, Tarquinii que pelluntur? Damaratus quidem, Tarquinii nostri regis pater, tyrannum Cypselum quod ferre non poterat, fugit Tarquinios Corintho et ibi suas fortunas constituit ac liberos procreavit. num stulte anteposuit exilii libertatem domesticae servituti? Iam vero motus animi, sollicitudines aegritudinesque oblivione leniuntur traductis animis ad voluptatem. non sine causa igitur Epicurus ausus est dicere semper in pluribus bonis esse sapientem, quia semper sit in voluptatibus. ex quo effici putat ille, quod quaerimus, ut sapiens semper beatus sit. 'etiamne, si sensibus carebit oculorum, si aurium?' etiam; nam ista ipsa contemnit. primum enim horribilis ista caecitas quibus tandem caret voluptatibus? cum quidam etiam disputent ceteras voluptates in ipsis habitare sensibus, quae autem aspectu percipiantur, ea non versari in oculorum ulla iucunditate, ut ea, quae gustemus olfaciamus tractemus audiamus, in ea
Abbreviated transcription (Latin):
ades panetius clitomacus phylo anthn¬
ochus possidonius ĩmĩabiles aliĩ quise¬
piente enim hec om̃is oratio ẽ cui iuire icl
Accidere nõ possit na uire exulante cõ¬
solari nono. Postremo acdomes casus fa¬
cillima rõ est eor qui ad uoluptate ea
referũt que sequitur ĩ uita ut quocũq
hec loco suppeditent ibi beate queant
uiuere. Itaꝙẜ adomne roc̃m theueriuor
accomodari potest priã est ubicũq ẽ bñ
Socrates quidem cu rogaretur cluate
se ẽẽ diceret mũdanu inquit. totuis ein
mũdi se mcolam et çiuem arbitrabatur.
Quid tibi albutius nõne niõ equissimo
athenis exul phylosophabat᷑ cuitñ ill
ipm̃ non accidisset sin republica quies¬
cens epycuri legibꝰ paruisset. Quod eiz
ꝙ athenis metrodorus ut plato xeno¬
cratem uincebat ut palemo archelisiã
quo esset beatior Quantu uero ista ciui¬
tas extimanda est ex qua boni sapiẽtes¬

Expanded text:
ades, Panaetitus, Clitomachus, Philo, Antiades, Panaetitus, Clitomachus, Philo, Antiochus Possidonius? innumerabiles alii, qui sepiente enim est haec omnis oratio, cui iure id accidere non possit, nam iure exulantem cosolari non oportet. postremo ad omnis casus facillima ratio est eorum, qui ad voluptatem ea referunt quae secuntur in vita, ut, quocumque haec loco suppeditetur, ibi beate queant vivere. itaque ad omnem rationem Teucri vox accommodari potest: Pa/tria est, ubicumque e/st bene. Socrates quidem cum rogaretur, cuiatem se esse diceret, mundanum inquit; totius enim mundi se incolam et civem arbitrabatur. quid? T. Albucius nonne animo aequissimo Athenis exul philosophabatur? cui tamen illud ipsum non accidisset, si in re p. quiescens Epicuri legibus paruisset. qui enim t, quam, quod Athenis, Metrodorus? aut Plato Xenocratem vincebat aut Polemo Arcesilam, quo esset beatior? quanti vero ista civitas aestimanda est, ex qua boni sapientes
Abbreviated transcription (Latin):
populo nõ ne omne exuberantia uir¬
tutis odexũt. Quid aristides malo eni
Causam expulsus est patria ꝙ preter
moclu iustus ẽẽt. Qũatis igitur mole¬
stiis uacant qui nihil om̃o Rũ populo
contrahũt. Quid est em clulcius otiolrã¬
to. his dico Iris quibꝰ infirmitate rerũ
atq nature et in hoc ip̃o mũdo celum
terras maria cognoscim Contempto
igitur honore contempta etiam peciũa
quid relmquit᷑ quod extimescendu
sit Exiliu credo quod in maximis ma¬
lis ducitur. id sipropter alienam et offẽ¬
sam populi uoluntate malu ẽ ꝙͣsit ea
contemnẽda paulo ante dictu ẽ. Sinab¬
ẽẽ patria miseꝵ est plene miseroꝵ pronĩ¬
tie sunt ex quibꝰ admodu pauci ĩpriã
reuertũtur. At mulctanturbonis exules
qui tu paru ne multa de tollerancda
paupertate dicuntur. Iam uero exiliu
chesilas lacydes. aristotiles theophrast
ceno cleantes crisippus antipater. Carne¬

Expanded text:
populo? nonne omnem exsuperantiam virpopulo? nonne omnem exsuperantiam virtutis oderunt; Quid? Aristides malo enimcausam expulsus est patria, quod praeter modum iustus effet? Quantis igitur molestiis vacant, qui nihil omnino cum populo contrahunt? Quid est enim dulcius otio litterato? iis dico litteris, quibus infinitatem rerum atque naturae, et in hoc ipso mundo caelum, terras; maria cognoscimus. 3. Contempto igitur honore, contempta etiam pecunia, quid relinquitur, quod extimescendum sit, exilium credo: quod in maximis malis ducitur. Id si propter alienam, et offensam populi voluntatem malum est: quam ea sit contemnenda, paulo ante dictum est. Sin abesse a patria miserum est, plenae miserorum provinciae sunt: ex quibus admodum pauci in patriam revertuntur. At multantur bonis exules. Quid tum? parumne multa de toleranda paupertate dicuntur? iam vero exilium,cesilas, Lacydes, Aristoteles, Theophrastus, Zeno, Cleanthes, Chrysippus, Antipater, Carne
Abbreviated transcription (Latin):
extimescenclam. Uenĩ athenas inquit
democritus neq me quisq̃ ibi agnonit
Constantez hoiẽm et grauez qui glorie¬
tur a gloria se affiusse. An tybicities hi¬
q qui fidibus utuntur suo nõ multitu¬
dinis arbitrio cantus numerosq mode¬
rantur. Uir sapiens multo arte maiore
preditus nõ quid uerissimu sit set quid
uelit uulgus exquiret. an quicꝙͣ stultiꝰ
ꝙͣ quos sifgulos sicut operarios barba¬
rosq contemnas eos aliquid putare ẽẽ
uniuersos. Ille uero nrãs ambitioẽs leui¬
tatesq contemnet. honoresq populi et
ultro delatos repudiabit. Noiꝰ autẽ eos
nescimꝰ anteꝙͣ penitere ceperit cõtem¬
nere. Est apuc heraclitu physicum
de principe ephesioꝵ hermodoro uni¬
uersos ait ephesios morte mulctandos
ꝙcu ciuitate expellexẽt hermodoꝵ
ita loquti sunt nemo de nobis unus ex¬
cellat et siquis extiterit alio mloco et
apud alios sit. An hoc nõ ita sit oĩ in

Expanded text:
extimescendam. veni Athenas inquit extimescendam. veni Athenas inquit Democritus neque me quisquam ibi adgnovit. constantem hominem et gravem, qui glorietur a gloria se afuisse! an tibicines ique, qui fidibus utuntur, suo, non multitudinis arbitrio cantus numerosque moderantur, vir sapiens multo arte maiore praeditus non quid verissimum sit, sed quid velit vulgus, exquiret? an quicquam stultius quam, quos singulos sicut operarios barbarosque contemnas, eos aliquid putare esse universos? ille vero nostras ambitiones levitatesque contemnet honoresque populi etiam ultro delatos repudiabit; nos autem eos nescimus, ante quam paenitere coepit, contemnere. est apud Heraclitum physicum de principe Ephesiorum Hermodoro; universos ait Ephesios esse morte multandos, quod, cum civitate expellerent Hermodorum, ita locellat: sed, si quis extiterit, alio in loco, et apud alios sit. An hoc non ita fit omni in
Abbreviated transcription (Latin):
fruũtur ꝙͣ illiqui his abundant. Est
em earu reru oiñ nrã urbe sũma
ĩpublico copia que qui priuati hũt
nectam multa et raro uicdent cum
insua rura uenerũt. Quos tñ pũgit
aliquid cum illa unde habeant re¬
corclantur. Dies defitiet si uelim pau¬
pertatis causam defendere. Aperta
ei res ẽ et continue ipsa natura ad
Num igltłir ignobilitat aut humi¬
litas aut etiari popularis offensio
sapiente beatu esse prohibebit ui¬
de ne pł cõmenlatio in uulgus et
Hec que expetitur gloria molestie habeat
ꝙͣ uoluptatis. Lciliculus sane nr̃ demo¬
stenes qui illo susurro delectari se dicebat
ꝙ ferentis muliercule ut mos ingretia
est insusurrantisq alteri. Hic ẽ ille de¬
mostenes quid h̾leuius At quantꝰ ora¬
tor sec apud alios loqui indeliçet dicli¬
cerat. nõ multu ipse secu. Intelligẽdu
est igitur nec gloriam popularez ipsa
per sese expetendam nec ignobilitatẽ

Expanded text:
fruuntur quam illi qui is abundant? est fruuntur quam illi qui is abundant? est enim earum rerum omnium in nostra urbe summa in publico copia. quae qui privatim habent, nec tam multa et raro vident, cum in sua rura venerunt; quos tamen pungit aliquid, cum, illa unde habeant, recordantur. dies deficiat, si velim paupertatis causam defendere. aperta enim res est, et cotidie nos ipsa natura admNum igitur ignobilitas aut humilitas aut etiam popularis offensio sapientem beatum esse prohibebit? vide ne plus commendatio in vulgus et haec, quae expetitur, gloria molestiae habeat quam voluptatis. leviculus sane noster Demosthenes, qui illo susurro delectari se dicebat aquam ferentis mulierculae, ut mos in Graecia est, insusurrantisque alteri: hic est ille Demosthenes. quid hoc levius? at quantus orator! sed apud alios loqui videlicet didicerat, non multum ipse secum. intellegendum est igitur nec gloriam popularem ipsam per sese expetendam nec ignobilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
propin quos in qua scriptu est his fere
uerbis. Que cu uenisse illa beata uits
que ferebatur plena ytalicaru syracu¬
Maruq mensaru nullo modo mihi pla¬
cuit. bis in die saturu fieri nec uncp̃ p¬
noctare solu ceteraq que comitantar
huic uite in qua saplens nemo efficie¬
tur unꝙͣ mocleratus uero młto miꝰ
Que em natura tam mirabilit᷑ tempe
a qua absit prudentia absit modera¬
tio ex quo sarclanapalli opulentissi¬
mi Sꝓrie regis error agnoscitur qui
incidi iussitꝰ ĩbusto hec habeo que edi
queq exsaturata libido hausit. At
illa iacent młta et preclara relicta
Quid aluid inquit aristotiles ĩhonis
nõ inregis sepulcro inscriberes. hec ha¬
bere se fortini dicit que ne uuius
Quidem diutius habebat ꝙͣ fruebat᷑
Cur igitur diuitie desiderentur aut
ubi pauptas beatos esse nõ sinit signis
credo tabulis ludis siquis est quihis
delectetur non ne meluis tenues hoiẽt

Expanded text:
propinquos, in qua scriptum est his fere propinquos, in qua scriptum est his fere verbis: quo cum venissem, vita illa beata, quae ferebatur, plena Italicarum Syracusiarumque mensarum, nullo modo mihi placuit, bis in die saturum fieri nec umquam pernoctare solum ceteraque, quae comitantur huic vitae, in qua sapiens nemo efficietur umquam, moderatus vero multo minus. quae enim natura tam mirabiliter tempera qua absit prudentia, absit moderatio? ex quo Sardanapalli, opulentissimi Syriae regis, error adgnoscitur, qui incidi iussit in busto: Haec habeo, quae edi, quaeque exsaturata libido Hausit; at illa iacent multa et praeclara relicta. quid aliud inquit Aristoteles in bovis, non in regis sepulcro inscriberes? haec habere se mortuum dicit, quae ne vivus quidem diutius habebat quam fruebatur. Cur igitur divitiae desiderentur, aut ubi paupertas beatos esse non sinit? signis, credo, tabulis studes. si quis est qui his delectetur, nonne melius tenues homines
Abbreviated transcription (Latin):
te uictus expomitur quos negat ad
pane adhibere quicꝙͣ preterꝰ nastur¬
tiu ꝙͣꝙͣ si quedam et iam suauiora
natura desideret ꝙͣ multa ex terra
arboribusq gignũtur tu copia faci¬
li tu santate sstantia. Adde siccita¬
tem que consequit᷑ Hanc continẽtia
ĩ uictu. Adde integritate ualitudinĩs
Confer suadentes ructantes refertos epu¬
lis tanꝙͣ opimos boues tu intelliges q
uoluptatem maxime sequant᷑ͣ eds mi¬
nime consequi iocunditatemq uictus
esse in desiderio nõ insatietate thymo¬
teum claru homine athenis et prinçi¬
pem ciutatis ferũt cu cenasset apud
platonem eoq cõniuio ad moclu de¬
lectatus esset udissq eum postridie
dnxisse urẽ equide cene nõ solu ĩ pre¬
sentia set etiam postero die iocũcde sũt
Quid quod ne mente quod recte uti
possurdꝰ młto cibo et potione cõpleti
Est preclara epła platonis a dyomi

Expanded text:
te victus exponitur, quos negat ad te victus exponitur, quos negat ad panem adhibere quicquam praeter nasturcium. quamquam, si quaedam etiam suaviora natura desideret, quam multa ex terra arboribusque gignuntur cum copia facili, tum suavitate praestanti! adde siccitatem, quae consequitur hanc continentiam in victu, adde integritatem valetudinis; confer sudantis ructantis refertos epulis tamquam opimos boves: tum intelleges, qui voluptatem maxime sequantur, eos minime consequi, iucunditatemque victus esse in desiderio, non in satietate. Timotheum, clarum hominem Athenis et principem civitatis, ferunt, cum cenavisset apud Platonem eoque convivio admodum delectatus esset vidissetque eum postridie, dixisse: vestrae quidem cenae non solum in praesentia, sed etiam postero die iucundae sunt. quid quod ne mente quidem recte uti possumus multo cibo et potione completi? est praeclara epistula Platonis ad Dionis
Abbreviated transcription (Latin):
qiunatam bibisset. Negauit unꝙͣ sebi¬
pisse iocunduis. niꝙͣ indelicet sitieni
biberat. nec esuriens ptoloneus ede¬
rat cu peragranti egyptu comitib
nõ sequtis barius i casa panis cla¬
tis eẽt. Nihil uisum est illo pane iocũ¬
ꝙmelius cenaret obsonare ambulã¬
do famem Quid iuctu lacedemoior
ia philitus nonne uidem ubi cũ ty¬
ralinus senauisset dyonsnis negauit
s uire illo ingro quodcene capiserat
delectatu tu is qui illa coxerat mui¬
nime miru condimẽta em cdefuert
Que tandem inquit ille labor ineua
tu sudor cursus ab eurota fames sitis
His ein rebus lacedemonioꝵ epule cõ¬
diũtur Atq hoc non ex honiz more
solum set etiam ex bestiis intelligi pt
que ut quicquid obiectu est quomõ
a natura non sit alienu eo contẽte
nõ querũt amplius Ciuitates quedã
uniuerso more docte parsimonia de¬
lectantur ut de lacedemoniis paulo
ante diximus. Persaru a cenophõ¬

Expanded text:
nquinatam bibisset, negavit umquam se binquinatam bibisset, negavit umquam se bibisse iucundius. numquam videlicet sitiens biberat. nec esuriens Ptolomaeus ederat; cui cum peragranti Aegyptum comitibus non consecutis cibarius in casa panis datus esset, nihil visum est illo pane iucunquo melius cenaret opsonare ambulando famem. Quid? victum Lacedaemoniorum in philitiis nonne videmus? ubi cum tyrannus cenavisset Dionysius, negavit se iure illo nigro, quod cenae caput erat, delectatum. tum is qui illa coxerat: minime mirum; condimenta enim defuerunt. quae tandem? inquit ille. labor in tu, sudor, cursus ad Eurotam, fames, sitis. his enim rebus Lacedaemoniorum epulae condiuntur. atque hoc non ex hominum more solum, sed etiam ex bestiis intellegi potest, quae, ut quicquid obiectum est, quod modo a natura non sit alienum, eo contentae non quaerunt amplius. civitates quaedam universae more doctae parsimonia delectantur, ut de Lacedaemoniis paulo ante diximus. Persarum a Xenophon
Abbreviated transcription (Latin):
cdam expetendamq putet eademq
ratione colore ob ielipm quia dolor
sit semꝑ esse fugiendu. Itam hac usuꝵ
cõpensatione sapiente ut uoluptate
fugiat siea maiorem dolore effectura
sitꝰ et dolorem suscipiat maiorẽ effi¬
tiente uoluptate. Omĩaq iocunda ꝙͣ¬
ꝙͣ sensu corꝑoris uidicentur ad aiũ
ieferritñ Quocirca corpus gaudere
tam dui ꝙͣ presente sentirct᷑ uolux¬
tatem aninsu et presente percipere
pariter cũ corpore et prospicere ue¬
menit nec p̃teritam preterfluere si¬
nẽ ita perpetuas et cõnexas uolupta¬
tes insapiente fore semper cũ expecta¬
tio sꝑataru uoluptatu perceptaru
memoria iũgerctur. Atq his similia
ad iuctu etiam transt̾erũtur extenu¬
aturq magnificentia et cõsũptus epu¬
laru quo puo cultunatura contẽpta
sit. Et eni quis hoc nõ uid desideriis
omiã ista condiri. Darius mfugacum
aquam turbidam et cadauerrdus m¬

Expanded text:
dam et expetendam putet, eademque dam et expetendam putet, eademque ratione dolorem ob id ipsum, quia dolor sit, semper esse fugiendum; itaque hac usurum compensatione sapientem, ut et voluptatem fugiat, si ea maiorem dolorem effectura sit, et dolorem suscipiat maiorem efficientem voluptatem; omniaque iucunda, quamquam sensu corporis iudicentur, ad animum referri tamen. quocirca corpus gaudere tam diu, dum praesentem sentiret voluptatem, animum et praesentem percipere pariter cum corpore et prospicere venientem nec praeteritam praeterfluere sinere. ita perpetuas et contextas voluptates in sapiente fore semper, cum expectatio speratarum voluptatum cum perceptarum memoria iungeretur. Atque his similia ad victum etiam transferuntur, extenuaturque magnificentia et sumptus epularum, quod parvo cultu natura contenta sit. etenim quis hoc non videt, desideriis omnia ista condiri? Darius in fuga cum aquam turbidam et cadaveribus i
Abbreviated transcription (Latin):
necessarias. partim neutru. Neces¬
sarias satiari pene posse mhilo diui¬
genus cupiditatu nec ad potiendũ
A ifficile esse set nec uero ad carẽdũ
tertias ꝙ essẽt plane manes neq: ne¬
cessitate modo set ne naturam qui¬
dem attingerent funditus eitiendas
putauit hoc loço multa ab epycure¬
is disputantur. Neq uoluptates sigi¬
latim extenuant᷑ quaru genera nõ
cõtemnũt. querũt tũ copsam nam et
obscenas uoluptates de quibꝰ multa
ab illis habetur oxatio facilis coĩs m
medio sitas esse dicũt eaq si natura
requirat nõ genere aut loco aut ordi¬
ne. set forma etate figura e metiẽdas
putant ab hisq abstufere mĩme essẽ
difficile siaut ualitudo aut offitiu
aut fama postulet. oĩnoq genus hoc
uoluptatu optabile esse si nb̃ obsit ꝑ¬
desse nũꝙͣ. totũq hoc de uoluptate
sic ille precipit ut uoluptate ipsam
per se quia uoluptas sit semꝑ optan¬

Expanded text:
necessarias, partim neutrum; necesnecessarias, partim neutrum; necessarias satiari posse paene nihilo; divindum autem genus cupiditatum nec ad potiendum difficile esse censet nec vero ad carendum; tertias, quod essent plane inanes neque necessitatem modo, sed ne naturam quidem attingerent, funditus eiciendas putavit. hoc loco multa ab Epicureis disputantur, eaeque voluptates singillatim extenuantur, quarum genera non contemnunt, non quaerunt tamen copiam. nam et obscenas voluptates, de quibus multa ab illis habetur oratio, facilis communis in medio sitas esse dicunt, easque si natura requirat, non genere aut loco aut ordine, sed forma aetate figura metiendas putant, ab isque abstinere minime esse difficile, si aut valetudo aut officium aut fama postulet, omninoque genus hoc voluptatum optabile esse, si non obsit, prodesse numquam. Totumque hoc de voluptate sic ille praecipit, ut voluptatem ipsam per se, quia voluptas sit, semper optan
Abbreviated transcription (Latin):
pecumna temporibꝰ illis athenis p̃sertĩ
maxĩa aduxit legatos ad cena ĩ acha¬
demia his apposiut tm̃ quod satis
eẽt nullo apparatu. Cu postridie ro¬
garent eu eni numerari iuberet. qd
tios externa inquit cenula nõ intellex¬
istis me pecuma nõ egere quos cum
tristiores indisset triginta minas ac¬
cepit ne aspernari regis liberalitate
uideretur. At uero dyogenes liberius
ut cymens alexandro roganti ut dicet᷑
siquid opiis esset nũc qiide paululu
inquit a sole offecerat udelicet apri¬
canti. et hic quide disputare solebat
quanto regem persaru uita fortuna¬
ꝙ superaret. Sibi ihił deẽe illi inhil
satis unꝙ̃ fore se eius uolupt ates nõ
desiderare quibꝰ unꝙͣ satiar illeposs&
suas eum consequi nullo modo posse
Uides credo ut epicurus cupiditatu
genera diuisit nõ nimis fortasse sub¬
filiter utiliter tũ partim esse nales &
necessarias. partim naturales et nõ

Expanded text:
pecunia temporibus illis, Athenis praesertim, pecunia temporibus illis, Athenis praesertim, maxima Abduxit legatos ad cenam in Academiam, iis apposuit tantum quod satis esset, nullo apparatu, cum postridie rogarent eum, cui numerari iuberet. Quid? vos hesterna, inquit, coenula non intellexistis me pecunia non egere? quas cum tristiores vidisset, trigmta minas accepit, ne aspernari Regis liberalitatem videretur. At vero Diogenes liberius ut Cynicus Alexandro roganti, ut dicerer, si quid sibi opus esset. Nunc quidem paululum, inquit, a sole absis, offecerat videlicet apricanti. Et hic quidem disputare solebat quanto Regem Persarum vita fortunaque superaret, sibi nihil deesse: illi nihil satis unquam fore. Se eius voluptates non desiderare, quibus numquam satiari ille posset: suas eum consequi nullo modo posseVides, credo, ut Epicurus cupiditatum genera diviserit, non nimis fortasse subtiliter, utiliter tamen: partim esse naturales et necessarias, partim naturales et non
Abbreviated transcription (Latin):
n que respecume cupiditate affert̃
ut amori ut ambitioni ut quotidianis
sũptibꝰ copie suppetant. Cu procul ab
his reb absit cur pecuma magnopere
desideret. uł potilis cur curet dmo An
ascites anacharsis potuit ꝑro mhilo
pecumam ducere nostrates phy facere nõ
potuerũt. Illius epła fextur his uerbis a¬
nacharsis. Annoni salutem Mihi ami¬
ctiu est scitycu tegimen Calciamẽtu
solearum callu Etibile terra pulpamiẽ¬
tu fames. lacte caseo carne uescor qr
ut ad quietu meliçet ueias Mimera
autem ista quibꝰ delectatus es uł ciui¬
bus tuis uł diis ĩ mortalibꝰ dona. Oẽs
fere php̃ oiũ disciplinaru mnsi quos
a recta ratione natura iuitiosa detor¬
Cisset. eode hoc aio ẽẽ potuerũt. Socra¬
tes in pompa cũ magria uis auri argẽ¬
tiq feretur. ꝙͣ multa nõ cdesidero ĩ et
xenocrates cu legati ab alexandro qn
quaginta eitaleta attulissẽt que eãt

Expanded text:
nim, quae res pecuniae cupiditatem adferunt, nim, quae res pecuniae cupiditatem adferunt, ut amori, ut ambitioni, ut cotidianis sumptibus copiae suppetant, cum procul ab his omnibus rebus absit, cur pecuniam magnopere desideret vel potius cur curet omnino? an Scythes Anacharsis potuit pro nihilo pecuniam ducere, nostrates philosophi facere non poterunt? illius epistula fertur his verbis: Anacharsis Hannoni salutem. Mihi amictui est Scythicum tegimen, calciamentum solorum callum, cubile terra, pulpamentum fames, lacte caseo carne vescor. quare ut ad quietum me licet venias. munera autem ista, quibus es delectatus, vel civibus tuis vel diis inmortalibus dona. omnes fere philosophi omnium disciplinarum, nisi quos a recta ratione natura vitiosa detorsisset, eodem hoc animo esse potuerunt. Socrates, in pompa cum magna vis auri argentique ferretur, quam multa non desidero! inquit. Xenocrates, cum quaginta ei talenta, quae erat
Abbreviated transcription (Latin):
Ieronimi et Carneadis causa et hercłe
oiũ reliquoꝵ. Quis enim paru ẽ cont̾
mortem aut dosorem paratus Ordia
tariu dicimꝰ. Quid is tibi morte ne
iuudetur an dolorem timere. qui eum
diem quo morit beatu appellat Hax¬
imisq doloribꝰ affectus ebi ipõs ĩuẽ¬
toꝵ suoꝵ meõria et recordatioẽ cõfu¬
tat. nec hec si agit ut ex tempore efutĩe
iideatur. De morte em ista sentit ut
dissoluto aiante sensu extinctu putet
quod aute sensu careat mhil ad nos
id uidicet ꝑtinere. Ite de dolore certa
habet que sequatur quoꝵ magnitudi¬
ne breutate consolatur. longitiquita¬
tem lenitare. Qui tandem istł grandilo¬
qui contra hec luo que maxim̾e angũt
meluis hñt ꝙͣ epycurus. An ad cetera q̃
phỹ satis parati uidentur. Quis nõ pa¬
uꝑtate extimescit. neq em quisꝙͣ phy¬
losophor. hic uero ipẽ ꝙͣ peruo ẽ cõtẽt
Nemo de tenui uictu psura dixit ete¬

Expanded text:
Hieronymi et Carneadis causa et hercule Hieronymi et Carneadis causa et hercule omnium reliquorum. quis enim parum est contra mortem aut dolorem paratus? Ordiamtarium dicimus. quid? is tibi mortemne videtur aut dolorem timere, qui eum diem, quo moritur, beatum appellat maxumisque doloribus adfectus eos ipsos inventorum suorum memoria et recordatione confutat? nec haec sic agit, ut ex tempore quasi effuttire videatur. de morte enim ita sentit, ut dissoluto animante sensum extinctum putet, quod autem sensu careat, nihil ad nos id iudicet pertinere. item in dolore certa habet quae sequatur, cuius magnitudinem brevitate consolatur, longinquitatem levitate. qui tandem isti grandiloqui contra haec duo, quae maxime angunt, melius se habent quam Epicurus? An ad cetera, quae iqui philosophi satis parati videntur? quis non paupertatem extimescit? neque tamen quisquam philosophorum. hic vero ipse quam parvo est contentus! nemo de tenui victu plura dixit. ete
Abbreviated transcription (Latin):
quentes hoiẽs copiose solent reliqua
ex collatione facile est conterere atq
contemnere. Nec enim licet has quila¬
udem cu dolore petenda esse dicat
negare eos esse beatos qui illam adep¬
ti stint. Ꝙͣ ꝙͣ em sint inquibusdam
malis tñ hoc nomenbtĩ longe et late
patet. nam ut questuosa mercatura
fructuosa rõ dicit᷑ nõ si altera semp
omni damno altera om̃ĩs tempesta¬
tis calamitate semper uacat. set si mł¬
to maiore et grauiore ex parte bona
propendent.btã recte dici potest
Sequetur igitur bonoꝵ roẽ lił acd
supplitiu be̾ata uita uirtute Cumq
ea cdescendet intauru aristotile de¬
nocrate speusippo polemone auto¬
ribꝰ nec eam minimis blandimẽtis
sme eã sint longe et retroponenda
censeat Reliqur hrẽ se uident᷑ augu¬
stius. E natant tñ epycurus Ieronimꝰ
et siqui sũt qui clesertu illu Carnea
dem curent defendere. Nemo ein
Nam que tibi epicuri ui eadem erit

Expanded text:
quentes homines copiose solent, reliqua quentes homines copiose solent, reliqua ex conlatione facile est conterere atque contemnere. nec enim licet is, qui laudem cum dolore petendam esse dicant, negare eos esse beatos, qui illam adepti sunt. quamquam enim sint in quibusdam malis, tamen hoc nomen beati longe et late patet. nam ut quaestuosa mercatura, fructuosa aratio dicitur, non si altera semper omni damno, altera omni tempestatis calamitate semper vacat, sed si mlto maiore et graviore ex parte bona propendent, beata recte dici potest. sequetur igitur horum ratione vel ad supplicium beata vita virtutem cumque ea descendet in taurum Aristotele Xenocrate Speusippo Polemone auctoribus nec eam minis blandimentisve sine ea sint, longe et retro ponenda censeat. Reliqui habere se videntur angustius, enatant tamen, Epicurus Hieronymus et si qui sunt qui desertum illum Carneadeum finem curent defendere; nemo est enam quae tibi Epicuri videtur, eadem erit
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ btm̃ eẽ sapiente. S queramus
unam quãq reliquoꝵ sm̃am si fieri
potest ut hoc preclaru qiͣ decretu
btẽ uite possit oui sententiis et disci¬
plinis cõuenire.Sũt aute he de fini¬
nu msi honestu ut Stoyci. ihilbonͣ
neades contra stoycos disserebat
Hec igitur s implitia illa mixta tria
genera bonoꝵ maxima animi scda
corporis externa tertia ut ꝑypate¬
tici nec młto ueteres achademici se¬
cus uoluptate cu honestate dynoma¬
cus et calipho copulauit indolentiã
autt honestati. Perypateticiss dyodo
tonis pyroni fexilli nõ nulloꝵq ali¬
or euanuerũt hi qui possint obtiuẽ
uideamꝰ. Omissis stoycis quoꝵ satu
teophrastu et si qui illu secuti ĩbe¬
cili horrent dolorem et reformida¬
nt Reliquis quidem licet facere id
quod fere fatiũt ut grauitate dig¬
intatemq uirtutis Eragerẽt quã cũ
ad celum extulerint quod facere elo¬

Expanded text:
semper bea- tum esse sapientem—, sed quaeramus semper bea- tum esse sapientem—, sed quaeramus unam quamque reliquorum sententiam, si fieri potest, ut hoc praeclarum quasi decretum beatae vitae possit omnium sententiis et disciplinis convenire. Sunt autem haec de fininum nisi honestum, ut Stoici, nihil bonum neades contra Stoicos disserebat. haec igitur simplicia, illa mixta: tria genera bonorum, maxuma animi, secunda corporis, externa tertia, ut Peripatetici nec multo veteres Academici secus; voluptatem cum honestate Dinomachus et Callipho copulavit, indolentiam autem honestati Peripateticus Diodortonis Pyrrhonis Erilli non nullorumque aliorum evanuerunt. hi quid possint optinere, videamus omissis Stoicis, quorum satis Theophrastum et si qui illum secuti imbecillius horrent dolorem et reformidant; reliquis quidem licet facere id quod fere faciunt, ut gravitatem dignitatemque virtutis exaggerent. quam cum ad caelum extulerunt, quod facere elo
Abbreviated transcription (Latin):
paulo ante perypateticos ueteremq
achademis hortari iudebare ut sine
retractatioẽ libere dicere auderent
sapientes esse semꝑbeatissimos idue¬
lim audire quẽ admodu his putes
consentaner ẽẽ id dicere Multa eĩ
ate contra istam smã cdicta sũt et
stoycoꝵ xatioẽ conclusa. M. utamu
igitur libertate qua nobis soł ĩphya
licet uti quor orõ mhil ip̃a uidicat s
habetur inomẽs partes ut ab aliis posꝰ¬
sit ipsa per sese nullius autoritate adiũc¬
ta iudicari. Et qm̃ uideris Hoc uelle
ut quecũq dissentientiu phyoꝵ smã¬
sit cle finibꝰ tñ uirtus satis hẽat ad
btãm uitam presidii quod quidem
carneadem disputare solitu acçepi¬
mus. S is ut confra stoycos quos stu¬
diosissime semper refellebat et cont
quoꝵ disciplina igeniu eius exar¬
serat. Nos illud quide cuz pace age¬
mus. Si em stoyçi fines bonoꝵ recte
posuerũt. confecta res est necesse est

Expanded text:
paulo ante Peripateticos veteremque paulo ante Peripateticos veteremque Academiam hortari videbare, ut sine retractatione libere dicere auderent sapientis esse semper beatissimos, id velim audire, quem ad modum his putes consentaneum esse id dicere. multa enim a te contra istam sententiam dicta sunt et Stoicorum ratione conclusa. Utamur igitur libertate, qua nobis solis in philosophia licet uti, quorum oratio nihil ipsa iudicat, sed habetur in omnis partis, ut ab aliis possit ipsa per sese nullius auctoritate adiuncta iudicari. Et quoniam videris hoc velle, ut, quaecumque dissentientium philossit de finibus, tamen virtus satis habeat ad vitam beatam praesidii, quod quidem Carneadem disputare solitum accepimus; sed is ut contra Stoicos, quos studiosissime semper refellebat et contra quorum disciplinam ingenium eius exarserat; nos illud quidem cum pace agemus—si enim Stoici finis bonorum recte posiverunt, confecta res est: necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
dolorem crutiatũq ducetitur. Sapiẽtis
ein est propriu nhil quod pemtere
possit facere mhil iniuste splendide
constanter grauiter honeste omia Rihil
eni expectare quasi certo futuꝵ inhil
cu acciderit admirari ut mopinatu
ac nouu accidisse uicdeatur. Omĩa ad
arbitriu suũ referre sius stare idi¬
tiis quo quid sit beatius mihi certe m
mẽte uemre nõ põt. Stoycoꝵ quide
facilis conclusio est qui cũ fine bonor
esse censerint congruere nature cũq ea
cõuementer uiuere cuid sit ĩsapiete
situ nõ offitio solu ueru etiam pot̾ate
sequatur necesse est ut cuiꝰ ĩpotestate
sũmu bonu in eusdem uita beata sit
ita fit semꝑ uita beata sapientis. Habes
que fortissime debtã uita dicipute
et quõ nũc est insi quid tu meliuis at¬
tuleris .D. etiam uerissime meluis eq¬
lem afferre mhil possu. sed ate impe
discipline. libasq ex omibꝰ quodcũq
te maxiẽ spem ueritatis monet. qdđ

Expanded text:
m cruciatumque ducentur. sapientis est enim proprium nihil quod paenitere possit facere, nihil invitum, splendide constanter graviter honeste omnia, nihil ita expectare quasi certo futurum, nihil, cum acciderit, admirari, ut inopinatum ac novum accidisse videatur, omnia ad suum arbitrium referre, suis stare iudiciis. quo quid sit beatius, mihi certe in mentem venire non potest. Stoicorum quidem facilis conclusio est; qui cum finem bonorum esse senserint congruere naturae cumque ea convenienter vivere, cum id sit in sapientis situm non officio solum, verum etiam potestate, sequatur necesse est, ut, cuius in potestate summum bonum, in eiusdem vita beata sit. ita fit semper vita beata sapientis. Habes, quae fortissime de beata vita dici putem et, quo modo nunc est, nisi quid tu melius attuleris, etiam verissime. Melius equidem adferre nihil possum, sed a te impetdisciplinae libasque ex omnibus, quodcumque te maxime specie veritatis movet,—quod
Abbreviated transcription (Latin):
Demde que est ista relaxatio cũ et p̃¬
teriti doloris in eõria recens est et fu¬
turi atq impendentis torquet timor
Moriatur iniquit fortasse id optimi
siubi illud plus semp uoluptatis. Si eũ
ita ẽ uide ne facinus fatias cu mor̾
suadeas potius. Ergo illa dicant᷑ tur¬

Expanded text:
sta relaxatio, cum et praeteriti doloris memoria recens est et futuri atque inpendentis torquet timor? 'Moriatur', inquit. Fortasse id optimum, sed ubi illud: 'Plus semper voluptatis'? si enim ita est, vide ne facinus facias, cum mori suadeas. potius ergo illa dicantur: tur
Abbreviated transcription (Latin):
animi letitia qua capiebam in eõria ra¬
tionu inuẽtoruq nrõru. S tuut dig¬
num est tua erga me et erga phyãm
uolũtate abadoloscentulo suscepta
fac ut metrodori tueare liberos. Nõ
ego iam Eꝑ aminunde nõ leanide ño¬
tem huiꝰ morti antepono quor altͣ
cu uicisset lacedemomos aut manti¬
neam simulatq ipẽ grau uulnere ex¬
aminari se uideret uf primu se clespe

Expanded text:
iebam memoria rationum inventorumque nostrorum. sed tu, ut dignum est tua erga me et philosophiam voluntate ab adolescentulo suscepta, fac ut Metrodori tueare liberos. non ego iam Epaminondae, non Leonidae mortem huius morti antepono, quorum alter cum vicisset Lacedaemonios apud Mantineam atque ipse gravi vulnere exanimari se videret, ut
Abbreviated transcription (Latin):
osa afflueret uoluptatibo. Quod autẽ
magnu dolorem breuem longiquũ
leuem esse dicitis id nõ intelligo qua¬
lesit. Uicdeo enim magnos et eosdem
bñ longiquos dolores quenam alia
tolleratio est uerior que uti uos nõ
potestis qui honestate ipam per se

Expanded text:
a afflueret voluptatibus. Quod autem magnum dolorem brevem, longinquum levem esse dicitis, id non intellego quale sit. video enim et magnos et eosdem bene longinquos dolores, quorum alia toleratio est verior, qua uti vos non potestis, qui honestatem ip
Abbreviated transcription (Latin):
Recte solus liber nec dominatiom ciiꝰꝙͣ
parens nec obediens cupiditati Recte in¬
uictus etiam si corpus constringat᷑ aiõ
tũ uincula mici milla possũt ifec expec¬
tet ullu tempus etatis ut tum demq
iudicetur beatus ne fuerit cum extre¬
mu uite liem morte confecerit quoc
ille unus eseptem sapientibꝰ nõ sapiẽt
Cresum monuit. Nam sibtũs nũꝙͣ t̾u¬
isset btãm uitam usq ad illu a Cyro
extructu rogum protulisset Quod si
ita est ut neqꝰ quisꝙͣ insi bonus uir et
omẽs hom btĩ sint quid phỹa magis
colendum aut quid ẽ uirtute diuiniui.¬

Expanded text:
recte solus liber nec dominationi cuiusquam recte solus liber nec dominationi cuiusquam parens nec oboediens cupiditati, recte invictus, cuius etiamsi corpus constringatur, animo tamen vincula inici nulla possint, nec expectet ullum tempus aetatis, uti tum denique iudicetur beatusne fuerit, cum extremum vitae diem morte confecerit, quod ille unus e septem sapientibus non sapienter Croesum monuit; nam si beatus umquam fuisset, beatam vitam usque ad illum a Cyro extructum rogum pertulisset. quod si ita est, ut neque quisquam nisi bonus vir et omnes boni beati sint, quid philosophia magis colendum aut quid est virtute diviniu
Abbreviated transcription (Latin):
qua mhil est aptius mhil discriptius aut
noperibꝰ mam factis tam cõpositũ tãq
cõpactu et coagmẽtatu ĩueniri potest
quid posterius priori nõ cõrenit Quid
sequitur quod nõ respondeat supiori
quid nõ sic aliuid iucdelicet alio nectit᷑¬
ut nõ siullam littera moueris labent
omĩa nec tñ quicꝙͣ est quod moueri
possit. Q grauis uero ꝙͣ magnifica ꝙͣ
constans conficitur persona sapientis q
ab imperitis solent. Rectius em appella¬
bitur rerum ꝙͣ Tarquinus qui nec se nec
suos regere potuit rectius magister ppłi¬
Isemmꝰ est dictator ꝙͣ silla quitriu pesti¬
feroꝵ intioru luxurie auartie crudeli¬
tatis magister fuit. Rectius diues ꝙͣ Cras¬
sus qui mu eguisset et nũꝙͣ euf̾rate nũꝙͣ̃
boelli causa transire uoluisset.Rectt eius
omia dicentur qui scit uti solus omĩbus
Recte etiam pulcher appellabitur ammi
etiam lineamẽta sũt pulcriora ꝙͣ corpis

Expanded text:
qua nihil est aptius, nihil descriptius, aut qua nihil est aptius, nihil descriptius, aut in operibus manu factis tam compositum tamque compactum et coagmentatum inveniri potest? quid posterius priori non convenit? quid sequitur, quod non respondeat superiori? quid non sic aliud ex alio nectitur, ut, si ullam litteram moveris, labent omnia? nec tamen quicquam est, quod moveri possit. quam gravis vero, quam magnifica, quam constans conficitur persona sapientis! qui, ab inperitis solent. rectius enim appellabitur rex quam Tarquinius, qui nec se nec suos regere potuit, rectius magister populi—is enim est dictator—quam Sulla, qui trium pestiferorum vitiorum, luxuriae, avaritiae, crudelitatis, magister fuit, rectius dives quam Crassus, qui nisi eguisset, numquam Euphraten nulla belli causa transire voluisset. recte eius omnia dicentur, qui scit uti solus omnibus, recte etiam pulcher appellabitur— animi enim liniamenta sunt pulchriora quam corporis—,
Abbreviated transcription (Latin):
uicturuis sit ei et proficiscendu ẽ ab oĩ¬
mũdo et ab eius procuratioẽ. nec uero
potest quisꝙͣ et clebonis et malis uere
iudicare insi omni cogitatioẽ nature
et uite etiam deorum et utrũ cõueniat
necne natura hoĩs cũ uniuersa quoq
sũt uetera precepta s. apientu qui iubẽt
tpr̃i parere et sequideu et se nosce̾ et
nihil nimis. nec sme phisicis quã uim
habeant et hñt marima uidere neõ
potest atq etiam ad iustitiam colẽda
ad tuendas amicitias et reliquas carita¬
tes quid natura ualeat. Hec una cogni¬
tio potest tradere nec uero pietas adsier¬
sus deos nec ꝙͣta iis gratia cdebeatur sme
explicatioẽ nature intelligi potest. Set
iam sentio me esse longuis prouectum
ꝙͣ proposita ratio postularet. Uerũ admi¬
rabilis compositio discipline incredibił¬
q reru traxit ordo que per deos ĩmor¬
tales nõ ne miraris. Quideni aut ĩnatã

Expanded text:
victurus sit, ei proficiscendum est ab ovicturus sit, ei proficiscendum est ab omundo atque ab eius procuratione. nec vero potest quisquam de bonis et malis vere iudicare nisi omni cognita ratione naturae et vitae etiam deorum, et utrum conveniat necne natura hominis cum universa. quaeque sunt vetera praecepta sapientium, qui iubent tempori parere et sequi deum et se noscere et nihil nimis, haec sine physicis quam vim habeant—et habent maximam— videre nemo potest. atque etiam ad iustitiam colendam, ad tuendas amicitias et reliquas caritates quid natura valeat haec una cognitio potest tradere. nec vero pietas adversus deos nec quanta iis gratia debeatur sine explicatione naturae intellegi potest. Sed iam sentio me esse longius provectum, quam proposita ratio postularet. verum admirabilis compositio disciplinae incredibilisque rerum me traxit ordo; quem, per deos inmortales! nonne miraris? quid enim aut in natura,