comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aimerem nͥ antecederae te miscdia et ueritas tua.&d timeã
in fine iudicia tua. qͣn precedente miscdia cua deles peccata
mea. et exhibendo ueritatẽ imples ꝓmissa tua: miscdĩa & ue¬
ritas preeunt ante faciem tuã. Uniuerse eiũ uiȩ dñi miscđia¬
et ueritas. In his om̃ib ñ exultabimus: aut qđ exultamus
capimius : aut uerba sufficient leticiȩ nr̃ȩ : aut lingua idonea
erit explicare gaudium nr̃m : si gͦ nulla uerba sufficiunt.
beatus ppłs sciens iubilationem. Obeate ppłȩ putas t̃celligis
iubilationem: nullo mͦ beatus es. nͥ intelligas iubilationem.
Quid est. intelligas iubilationem : scias unde gaudeas. qd̾ uerb̃
explicare ñ possis. Gaudium enĩ tuũ non de te. ut qͥ głatur
et intellexisti ubilationẽ. deniq si intellexisti in gr̃a iubila¬
cionem : ipsius gr̃ȩ audi ꝯmendationem. B̾eatꝰ ceite ppłs sciẽs
iubilacionem. Quã iubilationem : iude si ñ de gr̃ã. uide si

Expanded text:
rem, nisi antecederet te misericordia et veritas tua: quid timeam in fine judicia tua, quando praecedente misericordia tua deles peccata mea, et exhibendo veritatem imples promissa tua? «Misericordia et veritas praeeunt ante faciem tuam.» Universae enim viae Domini miseri 17. In his omnibus non exsultabimus? aut quod exsultamus capiemus? aut verba sufficient laetitiae nostrae? aut lingua idonea erit explicare gaudium nostrum? Si ergo nulla verba sufficiunt; «Beatus populus sciens jubilationem.» O beate popule! putas, intelligis jubilationem? Nullo modo beatus es, nisi intelligas jubilationem. Quid est, intelligas jubilationem? Scias unde gaudeas quod verbis explicare non possis. Gaudium enim tuum non de te, ut qui gloriatur, et intellexisti jubilationem. 17. Denique si intellexisti in gratia jubilationem, ipsius gratiae audi commendationem. «Beatus» certe «populus sciens jubilationem.» Quam jubilationem? Vide si non de gratia, vide si
Abbreviated transcription (Latin):
xistis cum xp̃o quȩ sursum sunt sapite ubi xp̃s÷ in dextera dei¬
loquitur. Resurrexit. ap̃s. abstulit uob̾ desidia carnalia. abstu¬
lit concupiscẽtias malas. abstulit suꝑfluum cum quo nati eratis
et multo peuis qd male uiuendo addidatis. Circumcisi ꝑ pet̾m
significatur preputio. hoc ⁊ delicta carnalia quib expoliãdi

Expanded text:
xistis cum Christo; quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dexistis cum Christo; quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in deloquitur: Resurrexit Christus, abstulit vobis desideria carnalia, abstulit concupiscentias malas, abstulit superfluum cum quo nati eratis, et multo pejus quod male vivendo addideratis; circumcisi per petram significatur praeputio, hoc est delicta carnalia, quibus expoliandi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ei xp̃s sic attestaretur ut caro eiꝰ. in sepultura sabb̃o reqͥescerae
ab om̃ib oꝑib sius. ut tercio die resurgens quem dñicum dicimꝰ¬
carnis nͥ expoliacionẽ mortalitatis. qͣm de carnali generatione
ꝯmemorat. uistus ex fide uiuit. hec ÷ iustificatio nr̃a. Mortuũ
quippe. xp̃m. & pagani credunt. Resurrexisse aut̃. xp̃m. ꝓpria
surrexit ꝓpt̾ iustificationem nr̃am. & quia ista resurrectio quȩ
credita nos iustificat. illa octaui diei circumcisione figurata est
one corporis carnis. Non duas itaq res intelligi uoluit. qͣsi
aliud sit caro. aliud corpus carnis. s qr corpus multarum re¬
rum nom̃ est. quarum nulla caro. ẽ. nã multa sunt excepta carne
corpora cȩlestia et corpora terrestria. corpus carnis dixit corpꝰ
one xp̃i. et cetera. Pesurrectio xp̃i quȩ facta ÷ tercio quidem
die passionis. s octauo in dieb ebdomadis. ipsa nos circumcidit.
Audi circumcisos uera petra apło ammonente. Si gͦ resurre¬

Expanded text:
n potestate, id egit ut caro eius in sepultura sabbato requiesceret ab omnibus operibus suis, ut tertio die resurgens, quem dominicum dicimcarnis, nisi exspoliationem mortalitatis, quam de carnali generatione commemorat: iustus ex fide uiuit, haec est iustificatio nostra. mortuum quippe Christum et pagani credunt; resurrexisse autem Christum prosurrexit propter iustificationem nostram. et quia ista resurrectio, quae credita nos iustificat, illa octaui diei circumcisione figurata estone corporis carnis . Non duas utique res intelligi voluit, quasi aliud sit caro, aliud corpus carnis: sed quia corpus multarum rerum nomen est quarum nulla caro est nam multa sunt excepta carne corpora coelestia, et corpora terrestria, corpus carnis dixit, corpurrexit? Ergo resurrectio Christi, quae facta est tertio quidem die passionis, sed octavo die in diebus hebdomadis, ipsa nos circumcidit. Audi circumcisos vera petra, Apostolo admonente: Si ergo resurre
Abbreviated transcription (Latin):
mus quasi non liceat dicere uł istam sapientiã quȩ in reb
huminis ÷ uł illam scientiã quȩ indiumnis. Loquendi enim
latiore consuetudine utrumq sapientia utrumq sciẽtia
dici potest. Nullo mͦ tñ seriptum ess. apd̃ apłm. alu dat̃
sermo sapientiȩ. alii sermo scientiȩ nisi et ꝓpriȩ singłis nomi

Expanded text:
mus, quasi non liceat dicere, vel istam sapientiam quae in rebus mus, quasi non liceat dicere, vel istam sapientiam quae in rebus humanis est, vel illam scientiam quae in divinis. Loquendi enim latiore consuetudine, utraque sapientia, utraque scientia dici potest. Nullo modo tamen scriptum esset apud Apostolum, Alii datur sermo sapientiae, alii sermo scientiae; nisi et proprie sin
Abbreviated transcription (Latin):
in uerbo intelligo uerbum dĩ filium. in carne agnosco uerũ
hominis filium utrumq simul unã ꝑsonam dm̃ & ho¬
minem. ineffabił gr̾ę largitate coniunctum. Propt᷑ qd̾ seqͥt᷑¬
plenum grẽ & ueritatis. Si gr̃am referamus ad scientiam
ueritatem ad sapientiam. puto nos ab illa duarũ istarum
rerum distinctione quã ꝯmendauimus ñ abhorrere. Ĩreb
enm ꝑ tp̃s ortis. illa sũma gr̃a. ẽ. qd̾ homo in unitate ꝑso¬
nȩ ꝯuinctus ÷ dõ.Ĩ reb uero ȩternis. sũma ueritas recte tri¬
buitur dĩ uerbo. Qđ uerbum idem ipse ÷ unigenitꝰ a patre
plenum gr̃ę et ueritate. id actum ÷ ut idem ipse sit ĩ rebus
ꝓ nob̾ tꝑalit̾ gestis eui ꝑ eandem fidem mundamur. ut eũ
stabiliter ꝯtemplemur in reb ȩternis. Sapientia gͦ nr̃a. xp̃s¬
ꝗꝑalib inserit ipse de sempiternis exib& ueritatem. ł ipsũ
auri sapientię & scientiȩ absconditi. Nec ista duo sic accipia

Expanded text:
in Verbo intelligo verum Dei Filium; in carne agnosco verum in Verbo intelligo verum Dei Filium; in carne agnosco verum hominis filium, et utrumque simul unam personam, Deum et hominem ineffabilis gratiae largitate conjunctum. Idem in Eplenum gratiae et veritatis . Si gratiam referamus ad scientiam, veritatem ad sapientiam, puto nos ab illa duarum istarum rerum distinctione, quam commendavimus, non abhorrere. In rebus enim per tempus ortis, illa summa gratia est, quod homo in unitate personae conjunctus est Deo: in rebus vero aeternis summa veritas recte tribuitur Dei Verbo. Quod vero idem ipse est Unigenitus a Patre plenus gratiae et veritatis, id actum est ut idem ipse sit in rebus pro nobis temporaliter gestis, cui per eamdem fidem mundamur, ut eum stabiliter contemplemur in rebus aeternis. Illi autem praeciptemporalibus inserit, ipse de sempiternis exhibet veritatem. Per ipsum auri sapientiae et scientiae abscondit
Abbreviated transcription (Latin):
÷ patͥ coeternum & ubiq totũ. de qͦsi quisꝗͣ potest qͣntum
potest ueracem ꝓferre sermonẽ. sermo erit ille sapientiȩ. ac
uos scire inquit quantũ certamen habeã ꝓ uob. & ꝓ his qͥ¬
laoditiȩ sunt. & quicumq ñ uiderut̃ faciem meã in carne
ut consolentur corda eoꝵ copulati in caritate & in om̃ib
diuitiis plenitudinis intellectus ad cognoscendum myste
absconditi. Quatenus nouerat apłs hesauros istos qͣntũ
eoꝵ penit᷑uerat & in eis ad quanta ꝑuenerat qͥs potest nosse:
ego autem scđm id qđ scriptum ÷ imicuiq autem nr̃m dat᷑
manifestatio sp̃s ad utilitatem. alii quidem datur ꝑsp̃m dat᷑
sermo sapientiȩ. alii sermo scientiȩ scd̾m eundem sp̃m. si ita m¬
t̃ se distant hȩc duo. ut sapientia diumis. scientia humanis
attributa sit reb utrumq agnosco in xp̃o. et mecũ om̃s eius
fideles. & cum lego uerbum caro factum ⁊ et habitauit ĩ nob̾:

Expanded text:
est Patri coaeternum et ubique test Patri coaeternum et ubique tpotest, veracem proferre sermonem, sermo ille erit sapientiae: ac vos scire, inquit, quantum certamen habeam pro vobisLaodiciae, et quicumque non viderunt faciem meam in carne; ut consolentur corda eorum, copulati in charitate et in omnibus divitiis plenitudinis intellectus, ad cognoscendum mysterae et scientiae absconditi . Quatenus noverat Apostolus thesauros istos, quantum eorum penetraverat, et in eis ad quanta pervenerat, quis potest nosse? Ego tamen secundum id quod scriptum est, Unicuique autem nostrum datur manifestatio sermo sapientiae, alii sermo scientiae secundum eumdem Spiritum , si ita inter se distant haec duo, ut sapientia divinis, scientia humanis attributa sit rebus, utrumque agnosco in Christo, et mecum omnis ejus fidelis. Et cum lego, Verbum caro factum est, et habitavit
Abbreviated transcription (Latin):
n absꝯditi. Uiciorum om̃ium humanoꝵ causa suꝑbia: Ad
hanc coniuncendam atq auferendam. talis medicina cȩlitꝰ
uenit. ad elatum hominem ꝑsuꝑbiam ds̃ humilis descẽ¬
dit ꝑ miscdiam. grãm claram manifestamq cõmendans.
in ipso homine quem tanta preparticipib sius caritate sus¬
cepit. Neq enim et ipse ita uerbo dĩ ꝯuictus ut ipsa con-¬
iunctione unus filius dĩ & idem ipse unus filius hominis
fier&e precedentib suȩ uoluntatis meritis fecit. Unũ quippe
illum esse. oportebat. Essent aut̃ & duo ⁊ tres & plures si hoc
fieri poss non ꝑ dĩ ꝓprium donum. s ꝑ hominis lib̾um arbi¬
trium. Hoc gͤ precipue ꝯmendat᷑. hoc ĩ sapientiȩ atq scien¬
tiȩ thesauris in xp̃o absconditis quantum ȩxistimare audeo
precipue docetur & discitur. ec aut̃ om̃ia quȩ ꝓ nobis¬
distinctionem qͣ demonstrare suscepimus ad scientiam ꝑti¬
nent ñ ad sapientiam. Qd aut̃ uerbum ÷ sine tp̃r & sine loco

Expanded text:
 uitiorum namque omnium humanorum causa superbia est. ad hanc conuincendam atque auferendam talis medicina caelitus uenit: ad elatum hominem per superbiam deus humilis descendit per misericordiam gratiam claram manifestamque commendans in ipso homine. quem tanta prae participibus suis caritate suscepit. neque enim et ipse ita uerbo dei coniunctus, ut ea coniunctione unus filius dei et idem ipse unus filius hominis fieret, praecedentibus suae uoluntatis meritis fecit. unum quippe illum esse oportebat; essent autem et duo et tres et plures, si hoc fieri posset non per dei proprium donum, sed per hominis liberum arbitrium. hoc ergo praecipue commendatur, hoc in sapientiae atque scientiae thesauris in Christo absconditis, quantum existimare audeo, praecipue docetur et discitur. ideo quisque nosdistinctionem quam demonstrare suscepimus, ad scientiam pertinent, non ad sapientiam. Quod autem Verbum est sine tempore et sine loco,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpria uenit et sui eum ñ receꝑunt. quotqͦt aut̃ eum recepe¬
runt dedit eis potestatem filios dĩ fieri credentib ĩ nomine
natus ẽ. s qr uerbũ caro factum ÷ & habitauit in nob̾. ñ legi.
Indagaui quippe in litteris uarie dictum & multismodis qd̃
sit filius in forma patris ñ rapinã arbitratus ⁊ eẽ. ȩquał deo
qr naturalit̾ idipsum ÷ s qr semet ipsum exmaniuit formã

Expanded text:
unt, quotquot autem receperunt eum, dedit eis potestatem filios dei fieri credentibus in nomine natus est; sed quia uerbum caro factus est et habitauit in nobis, non ibi legi. indagaui quippe in illis litteris uarie dictum et in multis modis, quod sit filius in forma patris non rapinam arbitratus esse aequalis deo, quia naturaliter id ipsum est, sed quia semet ipsum exinaniuit formam
Abbreviated transcription (Latin):
tor nr̃. Maiorẽ dilectionẽ nemo ht̃. qͣm ut animã suam¬
quis ponat ꝓ amicis suis. Qͦ circa etiam ipso dño se crede¬
bat diabolus suꝑiorem. qͣntum illi dñs ĩ passionib cessit.
quia & de ipso intellectum ÷ qd̾ in psalmis legit᷑. miniusti
eum paulominus ab angłis. ut ab iniquo ułut ȩquo iure
aduersus nos agente ipse occisus innocens eũ uire eqͥssimo
iusto sanguine muste effuso. mortis cyrographum delẽs.
& iustificando redimens peccatores. agnoscentib gentib¬

Expanded text:
tor noster: Majorem dilectionem nemo habet, quam ut animam suamtor noster: Majorem dilectionem nemo habet, quam ut animam suam ponat pro amicis suis . Quocirca etiam ipso Domino se credebat diabolus superiorem, in quantum illi Dominus in passionibus cessit; quia et de ipso intellectum est quod in Psalmo legitur, Minuisti eum paulo minus ab Angelis : ut ab iniquo velut aequo jure adversum nos agente, ipse occisus innocens eum jure aequissimo justo sanguine injuste fuso mortis chirographum delens, et justificandos redimens peccatores. 18. Hinc eti
Abbreviated transcription (Latin):
uerissimo sacrificio ꝓ nob̾ oblato. quicqͥd culparũ erat und
nos principatꝰ & potestates ad luenda supplitia uire deti¬
nebant. purgauit aboleuit. extixit. & sua resurrectio¬
ne ĩ nouam uitam nos predestinatos uocauit. uocatos uis
tificauit. iustificatos głificauit. Ita diabolus hominem
quem ꝑ ꝯsensionem seductum tamꝗͣ uire integro posside¬
bat. & ipse nulla corruptione carnis & sanguinis septꝰ.
ꝑ istam corporis mortał fragilitatẽ nimis egeno & ĩfir¬
mo tanto suꝑbior qͣnto uelut ditior. & forcior. qͣsi panno¬
so et erumpnoso dñabat᷑ ipsa morte carnis amisit. Qͦ enĩ
cadentem ñ secutus impulit peccatorem. illuc descenden¬
tem ꝑsecutus non ꝯpulit redemptorẽ. Sic ĩ mortis ꝯsortio
filius dĩ nob̃ fieri dignatus ÷ amicus. qͦ ñ ꝑueniendo me¬
liorẽ se nob̾ atq maiorẽ putabat mimicus. Dic̃ enĩ redẽp¬

Expanded text:
verissimo sacrificio pro nobis oblato, quidquid culparum erat unde verissimo sacrificio pro nobis oblato, quidquid culparum erat unde nos principatus et potestates ad luenda supplicia jure detinebant, purgavit, abolevit, exstinxit; et sua resurrectione in novam vitam nos tificavit, justificatos glorificavit . Ita diabolus hominem, quem per consensionem seductum, tanquam jure integro possidebat, et ipse nulla corruptione carnis et sanguinis septus, per istam corporis mortalis fragilitatem, nimis egeno et infirmo, tanto superbior, quanto velut ditior et fortior, quasi pannoso et aerumnoso dominabatur, in ipsa morte carnis amisit. Quo enim cadentem non secutus impulit peccatorem, illuc descendentem persecutus compulit Redemptorem. Sic in mortis consortio Filius Dei nobis fieri dignatus est amicus, quo non perveniendo meliorem se nobis atque majorem putabat inimicus. Dicit enim Redemp
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ erat ꝯtrarium nob̾. qua triumphatus ÷ hostis ꝯputans
delicta nr̃a & querens qd obiciat. et nichil inueniens ĩ illo
in qͦ uincimus quis ei refundit innocentem sanguinẽ quis
ei restituit precium quo nos emit ut nos auferat ei : ad cuius
precĩ nr̃i sacramentum ligauit. s pia mat̾ ancilla tua ani-¬
mam suam uincło fidei. Nemo aꝓtectione tua dirũpat eã
non se int̾ponat nec ui nec insidus leo & dracho. Expoli¬
dñicȩ carnis occidende : inde interior qͣ nos tenebat potestas
eius occisa est. Factum ÷ enim ut uincłã peccatoꝵ multoꝵ
in multis mortib ꝑ unius unam mortẽ qͣm peccatum nullũ
reddidit. ut nob̾ debita ñ noceret. Neq enim cuiusqͣm¬
iure potestatis exutus ⁊ carne s ipse se exiuit. Nam qͥ¬
ẽ. Et ideo principatus & potestatis exemplauit. fiduci¬
alit̾ triumphans eas in semet ipso. Morte sua quippe. uno

Expanded text:
quod erat contrarium nobis, qua triumphatus est hostis conputans quod erat contrarium nobis, qua triumphatus est hostis conputans delicta nostra et quaerens, quod obiciat, et nihil inueniens in illo, in quo uincimus. quis ei refundet innocentem sanguinem? quis ei restituet pretium, quo nos emit, ut nos auferat ei? ad cuius pretii nostri sacramentum ligauit ancilla tua animam suam uinculo fidei. nemo a protectione tua dirrumpat eam. non se inter- . ponat nec ui nec insidiis leo et draco: neDominicae carnis occidendae, inde interior qua nos tenebat potestas t, occisa est. Factum est enim ut vincula peccatorum multorum in multis mortibus, per unius unam mortem quam peccatum nullum reddidit, ut nobis debita non noceret. Neque enim jure cujusquam potestatis exutus est carne, sed ipse se exuit. Nam q et ideo principatus et potestates exemplavit, fiducialiter triumphans eas in semetipso . Morte sua quippe uno
Abbreviated transcription (Latin):
r̃m gͦ corpus mortuum ÷ ꝓpt̾ peccatum xp̃i aut̃ corpus
solum mortuum ÷ sine peccato. ut fuso sanguie sine culpa
om̃ium culparum cyrographa delerentur. quib debitores
qui in eũ credunt a diabolo antea tenebant᷑. Eideo hoc ÷ ait
sangus m̃s qui ꝓmultis effundet᷑ ĩ remissionẽ peccatorũ.
miliatus ÷ magnꝰ credens aut̃ in eum factus ÷ paruus. Uũ nutri¬
litatis exemplo. didicerut̃ homines dãpnare suꝑbiã suam. imi¬
tari humilitatem dei. Ita gͦ ille ꝑdendo quos tenebat etiam
ipse humiliatus ẽ. N correctus. s ꝓstratus. Tu humiliasti sic̃
uulneratum suꝑbũ. Humiliatus es & humiliasti. Uulneratꝰ
es et uulnerasti. Neq enim eũ ñ uulnerare sanguis tuus. qͥ¬
effusus ÷ ut delerae cyrographum peccatoꝵ. Unde enĩ suꝑbi¬
ebat. nisi quia caucionem ꝯtra nos tenebat: hanc tu caucio¬
nem hoc cyrographum tuo sanguine deleiuisti. Illum gͦ uul
perbus ẽ. Uictimam sc̃ãm qua delecum ÷ cyrographum

Expanded text:
rgo corpus mortuum est propter peccatum, Christi autem corpus solum mortuum est sine peccato, ut fuso sanguine sine culpa omnium culparum chirographa delerentur, quibus debitores, qui in eum credunt, a diabolo antea tenebantur. ideo: hic est sanguis meus, qui pro multis effundetur in remissionem peccatorum. miliatus est magnus, credens autem in eum factus est parvus. Dum nutrilitatis exemplo, didicerunt homines damnare superbiam suam, imitari humilitatem Dei. Ita ergo ille perdendo quos tenebat, etiam ipse humiliatus est; non correctus, sed prostratus. «Tu humiliasti sicut vulneratum superbum.» Humiliatus es, et humiliasti; vulneratus es, et vulnerasti: neque enim eum non vulneraret sanguis tuus, qui fusus est ut deleret chirographum peccatorum. Unde enim superbiebat, nisi quia cautionem contra nos tenebat? Hanc tu cautionem, hoc chirographum tuo sanguine delevisti : illum ergo vulpensari uictimam sanctam, qua deletum est chirografum,
Abbreviated transcription (Latin):
fabulas finxit. utinã tales qͣles intheatͥs. siue cantant᷑ siue
saltantur. siue ininica scurrilitate ridentur: et ñ qͣsdam
tales qͥles aduersum dm̃ fing̾e potuisse sic illam doleamꝰ¬
dens: ait. Erit .it. tp̃s cum sanã doctͥnam ñ sustinebt̃. sed
scdm sua desidia magistͣs sibi coaceruabt̃ prurientes auri¬
b et aueritate qͥdem auditũ suum auertẽtes ad fabulas
aut̃ ꝯuertent᷑. Illa .it. secreti furtiq ꝯmemoratio qua dicit̃
panes occultos libent̃ attingite. et aquę furtiue dulcedi¬
nem: pruritũ fac̾ audientib in aurib sp̃alit̃ fornicantibus
sicut qͦdim pruritu libidinis. etiã in carne corrumpitur
integͥtas castitatis. Audite itaq apłm talia preuidentem &
ea uitarida salubrit̾ ad monentẽ: ł fanas in qͥt u̾borũ
nouitates euita. Multũ.n. ꝓficient ad impietatem: & ser

Expanded text:
fabulas finxit? Utinam tales quales in theatris sive cantantur, sive fabulas finxit? Utinam tales quales in theatris sive cantantur, sive saltantur, sive mimica scurrilitate ridentur; et non quasdam tales, quales adversus Deum fingere potuisse sic illam doleamdens ait: « Erit enim tempus quo sanam doctrinam non sustinebunt, sed secundum desideria sua magistros sibi coacervabunt prurientes auditu: et a veritate quidem auditum suum avertent, ad fabulas autem convertentur » . Illa enim secreti furtique commemoratio qua dicitur, Panes occultos libenter attingite, et aquae furtivae dulcedinem, pruritum facit audientibus in auribus spiritualiter fornicantibus, sicut pruritu quodam libidinis etiam in carne corrumpitur integritas castitatis. Audite itaque Apostolum talia praevidentem, et ea vitanda salubriter admonentem: Profanas, inquit, verborum novitates e
Abbreviated transcription (Latin):
tumdo et̃ orando. ne irruatis in illud enigma salomõnis:
uͥ mulier ĩsipiens et audax mobs panis effecta. ꝯuocat p̾ter¬
euntes dicens. Panes occultos libent̃ attingite : et aquę fur¬
tiue dulcedinẽ.ł.i. mulier uanitas ÷ impiorũ. cũ sint insi¬
piẽtissimi aliqͥd se scire opinantium. sic̃ de ista muliere dictũ
ẽ. mops panis efficitur. Quȩ cũ sit mops panis. ꝓmittit pa¬
nes. id ÷ cum sit ignara u̾itatis ꝓmittit scientiã ueritatis.
dulcedinem ut ea scilicet libentiꝰ et dulciꝰ audiant᷑ & agan¬
tur. quȩ palam ĩ ȩccłia disci crediq ꝓhibentur. Ipsa qͥppe
occultatione.dunt qͦdammͦ nefarii doctores sua uenena¬
curiosis ut ideo existiment dic̃e aliquid magnum qr meru¬
it hab̾e secretũ et suauius hauriant ĩsipientiã qͣm putant
atq punienda secreta. mulier illa ñ solum ĩsipiens uerum
audax etiã nuncupatur. H mulier insipiens et audax sub
xp̃iano uocabulo. tot scelestas hereses ꝯdidit tot nefãdas

Expanded text:
timendo et orando, ne irruatis in illud aenigma Salomonis, ubi mulier insipiens et audax, inops panis effecta, convocat praetereuntes dicens, Panes occultos libenter attingite, et aquae furtivae dulcedinem . Haec enim mulier vanitas est impiorum, cum sint insipientissimi, aliquid se scire opinantium, sicut de ista muliere dictum est, inops panis effecta. Quae cum sit inops panis, promittit panes; id est, cum sit ignara veritatis, promittit scientiam veritatis. dulcedinem; ut ea scilicet libentius et dulcius audiantur et agantur, quae palam in Ecclesia dici credique prohibentur. Ipsa quippe occultatione condiunt quodammodo nefarii doctores sua curiosis, ut ideo existiment eos dicere aliquid magnum, quia habent secretum, et suavius hauriant insipientiam quam putant atque punienda secreta, mulier illa non solum insipiens, verum audax etiam nuncupatur. Sed haechristiano vocabulo tot scelestas haereses condidit, tot nefandas
Abbreviated transcription (Latin):
iminites ac suꝑbos inquietudine exagitat.ͦ in inqͥetudi¬
nem musce ille breuissime significauerunt. sub qͥb magi
pharaonis defecer dicentes. digitus dĩ ẽ. hoc. Ait ihere
mias ipłia. s samauit ꝑdix agregauit quȩ ñ peꝑit. faciens
duitias suas ñ cũ uditio. ꝑ dix.it. nimis ꝯtenciosũ animal
notum ÷ qͣnta auiditate ipsius ꝯtencionis currat ĩ laqueũ.
enum disputare amant heretici. s qͦ quomͦ suꝑare ĩpuden¬
euangłium natos inueniunt. & facuit̾ illos diuitias suas ñ
sane cũ iuditio. s cum tem̾itate. m ꝯsid̾ata. tł .ii. ĩtelligunt
ibi ẽe. uerã et salubrẽ et qͦdammꝰ germanã atq radicalẽ
ap̃ianã societatem: und̾ istos separauer̃: qͦs ad suas diuitias
ꝯgregariit:  qr de talib dic̃ apłs. Sicut .i. iamnes& mãbres
restiter moxsi: sic et isti resistut̃ ueritati homines m̃te cor¬
rupti. repbi e̾ca fidem. s ult ñ ꝓficient. Dementian. eoꝵ

Expanded text:
mites ac superbos inquietudine exagitat. quam inquietudinem muscae illae breuissimae significauerunt, sub quibus magi Pharaonis defecerunt dicentes: Digitus dei est hic. Exodum leamauit perdix, congregauit, quae non peperit, faciens diuitias suas non cum iudicio. perdix enim, nimis contentiosum animal, notum est, quanta auiditate ipsius contentionis currat in laqueum. non enim disputare amant haeretici, sed quoquo modo superare inpudeneuangelium natos inueniunt et faciunt illos diuitias suas, non sane cum iudicio, sed cum temeritate inconsiderata. non enim intellegunt ibi esse ueram et salubrem et quodam modo germanam atque radicalem christianam societatem, unde istos separauerunt, quos ad suas diuitias congregarunt. et quia de talibus dicit apostolus: sicut enim Iamnes et Mambres restiterunt Moysi. sic et isti resistunt ueritati. homines mente corrupti, reprobi circa fidem: sed ultra non proficient: dementia enim eorum
Abbreviated transcription (Latin):
creaturȩ partes error appetit infidelium ueriora inȩc̃nũ
manentia. in ereatore om̃ium simul inuentura ÷ pietas filioꝵ.
te ds paries deallute. s pħȩ aut̃ maximȩ solent figura
inprecantis futura predic̃e: sicut figi preteriti tꝑis ea quȩ
uentura erant sepe cecinerunt. Et redditione redda¬
nob̃ om̃ia mala que ostendimus ei. Ex hac locutione ait et
apłs. Alexander eraruis multa mala mͥ ostendit. Ostendimꝰ
enĩ dictum ⁊ uł ostendit: ꝓ eo qđ ÷ fecimꝰ uł fecit.n¬

Expanded text:
creaturae partes error appetit infidelium, veriora in aeternum creaturae partes error appetit infidelium, veriora in aeternum manentia in Creatore omnium simul inventura est pietas filiorum. Deus, paries dealbate . Prophetae autem maxime solent figura imprecantis futura praedicere, sicut figura praeteriti temporis ea quae ventura erant saepe cecinerunt: nobis omnia mala, quae ostendimus ei. ex hac locutione ait et apostolus: Alexander aerarius multa mala mihi ostendit: ostendimus enim dictum est uel ostendit pro eo, quod e
Abbreviated transcription (Latin):
et cime ne exaudieris. Uni aut̃ timor: qr uidex uenturus ẽ.
Numqͥd miustus: nũquid maluolus: numqͥd inuidus: nũqͥd
postremo ab altero spectans nosse causam tuã ne forte ille
quẽ instruxisti uł p̃uaricatione te decipiat. uł minore fa
huiꝰ mundi. missus ÷ foras. N timeas malum aduocatum. Ille .it.
tͥ mͦ aduocatus est: qͥ tẽ uidex futurus est. Ille erit & tu. Tu
et causa tua. Sermo causę tuȩ. Testimoniũ ꝯscientiȩ tuȩ. qͥs¬
quis gͦ fut̾m uidicem times: presentẽ ꝯscientiã tuã mͦ cor¬
tp̃is tuc uidicabit. S cũ qͣnto spatio tꝑis mͦ precip̃ turic
iã corrigi ñ licebit. Mͦ quis ꝓhibet : Suꝑ: mͥ corona¬
iusticiȩ. Om̃ia dici posst̃ de illa meffabili ꝑfructione u̾i¬
tatis. Et tanto magis om̃ia dici possunt: qͣntominꝰ digne
dici aliquid potest. Nam et lux ÷ illummatorum. et reqͥes
exereitatorum. et patria redeuntium. et esca indigentiũ
et corona uincentium. et qͦcumq bona tꝑalit̃ tͣnseuntia ꝑ

Expanded text:
is. Unde autem timor? quia judex venturus est? Numquid injustus? numquid malevolus? numquid invidus? numquid postremo ab altero exspectans nosse causam tuam; ne forte ille quem instruxisti, vel praevaricatione te decipiat, vel minori fahujus mundi missus est foras» . Non timeas malum advocatum; ille enim tibi modo advocatus est, qui tunc judex futurus est. Ille erit, et tu, et causa tua; sermo causae tuae, testimonium conscientiae tuae. Quisquis ergo futurum judicem times, praesentem conscientiam tuam modo cortemporis tunc judicabit: sed cum quanto spatio temporis modo praecipit? Tunc jam corrigi non licebit: modo quis prohibet? Hoc cjustitiae. Omnia dici possunt de illa ineffabili perfruitione veritatis. Et tanto magis omnia dici possunt, quanto minus digne dici aliquid potest. Nam et lux est illuminatorum, et requies exercitatorum, et patria redeuntium, et esca indigentium, et corona vincentium: et quaecunque bona temporaliter transeuntia per
Abbreviated transcription (Latin):
Quom hoc dic̃ uidete. Ego .it.iam immolor dix̃. et tp̃s reso¬
lutionis meȩ ꝓximum ẽ. B̾onũ certam̃ certaui. cursũ ꝯsũmaui
fidem seruaui. Hoc tp̃r m̃ię. Audi de iudicio. de cet̾o suꝑt mͥ
corona iusticiȩ. qͣm reddet m dñs in illa die ustus uidex. tion
dixit donat s reddet. Iuando donabat misericors erat.X nͣ
S donando delicta: fecit se corone debitorem. Ibi miscđiam
ꝯsecitꝰ sum. Misericors gͦ dñs pͥmo ħͥ aut̃ reddet mͥ coronã ĩticiȩ.
ronare ista. Iuenit .it. ista quȩ coronaret. Antea uͦ quid ĩueu̾at:
qͥ prius fui blasphemus et ꝑsecutor et iniuriosus. Ista donauit:

Expanded text:
Quomodo hoc dicit, videte. «Ego enim jam immolor,» dixit, «et tempus resolutionis meae proximum est. Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi.» Hoccorona justitiae, quam reddet mihi Dominus in illa die justus judex.» Non dixit, donat; sed, «reddet.» Quando donabat, misericors erat; quantabo tibi, Domine.» Sed donando delicta, fecit se coronae debitorem: ibi «misericordiam consecutus sum.» Misericors ergo Dominus primo, hic autem «reddet mihi» coronam «justitiae.» ronare ista. Invenit enim ista quae coronaret: antea vero quid invenerat? «Qui prius fui blasphemus et persecutor.» Ista donavit,
Abbreviated transcription (Latin):
Quale aut̃ desicdium fuit in isto sene: tale fuisse credendũ est.
Mutti ꝓpħe et reges uoluer̃ uidẽ quȩ uos uidetis et ñ uide¬
runt et audire quȩ auditis et ñ audierunt: ut ipsorũ etiã
uoxr hoc loco agnoscatur. defecit in salutare. tuũ aĩa mea. Nec
tunc gͦ quieuit hoc desidium scõrum: nec tẽ quiescit in xp̃i
corpore qđ ÷ ȩccłia usq ad t̾minum scłi. donec ueniet deside

Expanded text:
m Domini . Quale autem desiderium fuit in isto sene, tale fuisse credendum est m Domini . Quale autem desiderium fuit in isto sene, tale fuisse credendum est tae et reges voluerunt videre quae vos videtis, et non viderunt; et audire quae auditis, et non audierunt» : ut ipsorum etiam vox hoc loco agnoscatur, «Defecit in salutare tuum anima mea.» Nec tunc ergo quievit hoc desiderium sanctorum, nec nunc quiescit in Christi corpore quod est Ecclesia, usque ad terminum s
Abbreviated transcription (Latin):
dix̃ redditm corona usticie ñ tantũ sibi s et om̃ib qͥ diligut
manifestationem eiꝰ: ita rec te uiuimus. et in hoc scło tamqͣm
pegrini agimꝰ: cum se in hac dilectione cor nr̃m ꝓficienter
extendit siue citius siue tardius ueniat q̃m putatur. Cuius ma¬
nifestitio fideli carttate diligitur: et pio desidatur affectu.
Hefecit in salutare cuũ anima mea. Bonus gͦ iste de¬
fectus. Indicat .n. desidium boni. Non dum qͥdem adepti
si aiudissime ꝯcupiti. S qͥs hoc dic̃. nͥ genus electum. rega¬
le sacerdotium. gens scã ppłs adqͥsitionis. ab origine gen̾is
humani usq ad huiꝰ scłi finem. in eis qͥ suo quiq tp̃r hic
uiretunt. uiuunt uicturi sunt desidant xp̃m : teste scĩs¬
simo sene symcone qͥ cum eum infantẽ accepisserĩ manus:
dixit. Nunc dinuttis dñe seruum tuũ scd̾m uerbũ tuũ in
pace. Im uidunt ocłi m̃i salutare tuum. Acceꝑatn. responsũ

Expanded text:
dixit redditurum coronam iustitiae non tantum sibi sed et omnibus, qui diligunt manifestationem eius. ita recte uiuimus et in hoc saeculo tamquam peregrini agimus, cum se in hac dilectione cor nostrum proficienter extendit, siue citius sine tardius ueniat, quam putatur, cuius manifestatio fideli caritate diligitur et pio desideratur affectu.hoc est, ad salutare tuum, anima mea. Bonus est ergo iste defectus: indicat enim desiderium boni, nondum quidem adepti, issime concupiti. Sed quis hoc dicit nisi genus electum, regale sacerdotium, gens sancta, populus acquisitionis , ab origine generis humani usque ad hujus saeculi finem, in eis qui suo quique tempore hic vixerunt, vivunt, victuri sunt, desiderans Christum? Teste sanctissimo sene Simeone, qui cum eum infantem accepisset in manus, dixit, «Nunc dimittis, Domine, servum tuum, secundum verbum tuum in pace; quoniam viderunt oculi mei salutare tuum.» Acceperat enim responsum
Abbreviated transcription (Latin):
bt̃ tͥ om̃na bona. & si filios ñ habes suscipies et enutries om̃s.¬
et nemo tͥ moriet᷑. heccine ⁊ ȩdificatio tua: attende qͥd facias.
ũ ponas. Suꝑ arenam ÷ quẽ ꝯstitus. uenturꝰ ⁊ ymber ĩ fluxurꝰ
⁊ fluuꝰ flaturus ⁊ uentꝰ impinguent domũ istam ⁊ cadet: et¬
ttendat illũ sine ullo peccato q̃ ñ rapuit ex soluentẽ. Qd¬

Expanded text:
bunt tibi omnia bona; et si filios non habes, suscipies, et enutries omnes, nemo tibi morietur. Haeccine est aedificatio tua? Attende quid facias, ubi ponas: super arenam est quem constituis, venturus est imber, influxurus est fluvius, flaturus eattendat illum sine ullo peccato, quae non rapuit, exsolventem:
Abbreviated transcription (Latin):
postea debitum expetentem. Confessio gr̃ę quę ÷ in paulo: Qui
merita sua s ꝑ miscdiam dĩ. audi illum iã flagitantẽ debitũ.
qͥ primo in debitam suscsꝑẽt grãm. Ego.it. inqͥt iã mimolor &
tp̃s resolutionis mex instat. ħonũ certam̃ certaui. cursũ ꝯsũmaui
fidem seruaui. de cetero reposita ÷ mͥ corona iusticiȩ. Iã debitum
flagitat: iam debitum exigit. Nam uide uerba sequentia. qͣm
reddẽt mͥ dñs in illa die iustꝰ uidex. Ut ante susciꝑet gr̃am
Qui ñ dampnauit impiũ. dãpnabit fidelem: et tñ si bene cogites
ipse dedit fidem pͥmo: q̃ eum ꝓmeriusti. Ns .i. de. tuo ꝓmeruis¬
ti. ut tͥ aliquid deb̾et᷑. Qđ gͦ p̃mi ũ immortalitatis postea tbuit.
dona sua coronat. ñ merita tua. Non solum aut̃ mͥ: s & his
ipsum ponit et dicit. et ostendit et ipse inse tp̃s miscdĩȩ. qr¬

Expanded text:
postea debitum expetentem. Confessio gratiae quae est in Paulo? Qui merita sua, sed per misericordiam Dei. Audi illum jam flagitantem debitum, qui primo indebitam susceperat gratiam: Ego enim, inquit, jam immolor, et tempus resolutionis meae instat. Bonum certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi: de caetero reposita est mihi corona justitiae. Jam debitum flagitat, jam debitum exigit. Nam vide verba sequentia: Quam mihi reddet Dominus in illa die, justus judex . Ut ante susciperet gratQui non damnavit impium, damnabit fidelem? Et tamen si bene cogites, ipse dedit fidem primo, qua eum promeruisti: non enim de tuo promeruisti ut tibi aliquid deberetur. Quod ergo praemium immortalitatis postea tribuit, dona sua coronat, non merita tua. Ergo, fratres, omnesipsum ponit, et dicit, et ostendit et ipse in se tempus miser
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. ĩpetꝰ ñ caritas corrigentis. dilige. et dic qđ uoles. Nlul¬
lo mͦ maledictum erit. qđ specię maledicti sonuerit. Si
memin̾is senserisq te ĩ gladio u̾bi dĩ. lib̾atorẽ hõis e̾e̾. uelle
ab obsidione uitioꝵ. Id̾ si forte ut plerũq accidit. dilec¬
tiõe qͥdem talẽ suscipis actionẽ et eadẽ cordis dilectione ac¬
cedis. s int̾ agendum subrepserit aliqͥd dum tͥ resisticur
qđ te auferat ab hominis uitio ꝑcuciendo & ipsi homini
multo salubrius meminisse oportebat qͣm ñ debeamus
suꝑ aliorũ suꝑbire peccata. qͣn in ipsa coꝵ obiurgatione
peccamꝰ. cũ faciliꝰ nos ira peccantis iratos. qͣm misera miseđes¬

Expanded text:
est impetus, non charitas corrigentis. Dilige, et dic quod voles: nulest impetus, non charitas corrigentis. Dilige, et dic quod voles: nullo modo maledictum erit quod specie maledicti sonuerit, si memineris senserisque te in gladio verbi Dei, liberatorem hominis esse velle ab obsidione vitiorum. Quod si forte, ut plerumque accidit, dilectione quidem talem suscipis actionem, et ad eam corde dilectionis accedis, sed inter agendum subrepserit aliquid, dum tibi resistitur, quod te auferat ab hominis vitio percutiendo, et ipsi homini multo salubrius meminisse oportebit, quam non debeamus super aliorum superbire peccata, quando in ipsa eorum objurgatione peccamus, cum facilius nos ira peccantis iratos, quam miseria mise
Abbreviated transcription (Latin):
neq ad reluctanteͥs. s ad ipsius artis arbitum. Iuorũ
tñ uocib ꝯuiciisq dolentiũ nec ꝯmouetur curantis animꝰ
nec qͥ escit manꝰ. Medicinȩ aut̃ &elestis ministͥ. aut ꝑ odioꝵ
tbem cern̾e stipulã in ocło fr̃is uolunt: aut tolerabilius
mortẽ uide peccantis. qr uerbũ indignantis audire. Q đ
ñ ita accidisset: si tam sanum animũ curando alt̾us animo
Numꝗͣ itaq alieni peccati obuirgandi suscipiendũ ⁊ nego¬
tium: nͥ cum int̾nis int̾rogationib examinantes nr̃am cõs¬
cientiã. liqͥdo coram nob̾ dõ respondĩmus dilectiõe nos
laceraũit animũ. si ad huc ille ꝑte sanari uidebit᷑: nichil
respondeas donec saneris pͥor. ne forte carnalib motibus
tius ad nocendũ ꝯsentias. et exhibeas linguã tuã arma ini¬
qͥtatis peccato ad reddendũ malum ꝓ malo aut maledictũ
ꝓ maledicto. Quicqͥd .it. lacerato animo dixeris: punientis

Expanded text:
neque ad reluctantis, sed ad ipsius artis arbitrium: quorum neque ad reluctantis, sed ad ipsius artis arbitrium: quorum tamen vocibus conviciisque dolentium nec commovetur curantis animus, nec quiescit manus. Medicinae autem coelestis ministri, aut per odiorum trabem cernere stipulam in oculo fratris volunt , aut tolerabilius mortem videre peccantis, quam verbum indignantis audire: quod non ita accidisset, si tam sanum animum curando alterius animom itaque alieni peccati objurgandi suscipiendum est nogotium, nisi cum internis interrogationibus examinantes nostram conscientiam, liquido nobis coram Deo responderimus, dilectione nos laceraverint animum; si adhuc ille per te sanari posse videbitur, nihil respondeas donec saneris prior: ne forte carnalibus motibus tuis ad nocendum consentias, et exhibeas linguam tuam arma iniquitatis peccato ad reddendum malum pro malo, aut maledictum pro maledicto . Quidquid enim lacerato animo dixeris, punientis
Abbreviated transcription (Latin):
deseras: et sic accipias qđ dictum ÷ importune: ut illi
uidearis importunus qͥ ñ libent̃ audit quȩ dicunt᷑ in eũ.
Tu tam̃ illi scias hoc. ẽẽ. oportunium: et dilectionẽ curã¬
q sanitatis eiꝰ animo teneas mansueto. et modesto. & fra¬
terno. Multi .it. postea cogitantes quȩ audierint & qͣm iusta
audierint: ipsi se gͣuius et ueruis arguerunt. Et qͣmuis
ꝑturbatiores a medico uidentur abscedẽ: paulatĩ uerba ui¬
gore. ĩ medullas penit̾nte sanati sunt. Qđ ñ fieret si semper
expectaremꝰ ꝑiclitantem putrescentibis membris qͣn eum
lib̾et uri aut secari: qđ nec ipsius corporis medici atten¬
dunt. qͥ t̾renȩ mercedis intuitu curant. Iuotꝰ.⁊. qͥsq reꝑi
ores st̃. qͥ uolentes sigati fuerit᷑. Plures .. resistentes et mori
se malle clamantes qͣm illo curari mͦ: uix lingua ipsa illo¬
rum relicta lib̾a om̃ib memb̾s ꝯstruixer. neq ad suum

Expanded text:
deseras, et sic accipias quod dictum est, importune, ut illi deseras, et sic accipias quod dictum est, importune, ut illi videaris importunus, qui non libenter audit quae dicuntur in eum; tu tamen scias hoc illi esse opportunum, et dilectionem curamque sanitatis ejus animo teneas mansueto, et modesto, et fraterno. Multi enim postea cogitantes quae audierint, et quam justa audierint, ipsi se gravius et severius arguerunt; et quamvis perturbatiores a medico viderentur abscedere, paulatim verbi vigore in medullas penetrante, sanati sunt: quod non fieret, si semper exspectaremus periclitantem putrescentibus membris, quando eum liberet aut uri aut secari. Quod nec ipsi corporis medici attendunt, qui terrenae mercedis intuitu curant. Quotus enim quisque ores sint qui volentes ligati fuerint. Plures enim resistentes, et mori se malle clamantes, quam illo curari modo, vix lingua ipsa eorum relicta libera omnibus membris constrinxerunt; neque ad suum,
Abbreviated transcription (Latin):
na. Importunitas oportunitati utiq ꝯtraria est: neq a
om̃ino ullum medicamentũ. sanat. nͥ qđ oportune adhi¬
bueris. Quamꝗͣ gͦ & sic possit distingui insta oportune
ut alius sit sensus importune argue deinde cęt̾a atexant᷑
ortare. increpa. cũ om̃i longuanimitate et doc trina. ut
tunc oportimus sentiaris cum instas ȩdificando. cũ autem
destrius arguendo ñ culperis etiam si importunꝰ uidea¬
ris. sicut ẽ. talib importunũ. Ita duo quȩ secuntur ad duo
suꝑiora posst̃ singłatim referri. Ortare cũ oportune instas
in crepa cũ importune arguis. Peide cet̾a duo similit̾. s
ꝯuerso ordine referentur cũ om̃i longanimitate ad susti¬
nendas in dignationes eorũ qͦs destrius. et doctrina ad in¬
struenda eoꝵ studia qͦs edificas. Tam̃ si etiam illo usitaciore
mͦ distinguat᷑ uista oportune: qđ si hoc mͦ ñ ꝓficis. impor¬
tune: ita ĩtelligendum ÷ ut tu oportunitatẽ om̃ino non

Expanded text:
na . Importunitas enim opportunitati utique contraria est: neque omnino ullum medicamentum sanat, nisi quod opportune adhibueris. Quanquam ergo et sic possit distingui, Insta opportune, ut alius sit sensus, Importune argue, deinde caetera contexantur, Hortare, increpa cum omni longanimitate et doctrina: ut tunc opportunus sentiaris, cum instas aedificando; cum autem destruis arguendo, non cures etiamsi importunus videaris, si hoc est talibus importunum: ita duo quae sequuntur, ad duo superiora possunt singillatim referri, Hortare cum opportune instas, increpa cum importune arguis; deinde caetera duo similiter, sed converso ordine, referuntur, Cum omni longanimitate, ad sustinendas indignationes eorum quos destruis; et doctrina, ad instruenda eorum studia quos aedificas: tamen etiamsi illo usitatiore modo distinguatur, Insta opportune; quod si hoc modo non proficis, importune: ita intelligendum est, ut tu opportunitatem omnino non
Abbreviated transcription (Latin):
que desuꝑ danta sit. S absit ut tantꝰ doctor gentiũ ignoru̾iit
legem di. cuiꝰ uox ÷ in deuteronomio. Ne dicas ĩ corde tuo. for¬
titudo ma et potentia mauus meę fec̃ mͥ uͥtutem magnã hanc:
s memorab̾is dñi dĩ tui. qr ipse tͥ dat foratudinẽ fac̾e uͥtutẽ.¬

Expanded text:
quae desuper data sit. Sed absit ut tantus doctor ignoraverit quae desuper data sit. Sed absit ut tantus doctor ignoraverit legem Dei, cujus vox est in Deuteronomio: Ne dicas in corde tuo, Fortitudo mea et potentia manus meae fecit mihi virtutem magnam hanc: sed memoraberis D
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ certe ĩuenimus sine ullis m̃itis bonis inimo cũ młtis
meritis malis dĩ gr̃am ꝯsecutũ reddentis bona ꝓ malis:
iã merita sua bona ꝯmemorat: ut post bona m̾ta ꝯseqͣt᷑
coronam. qͥ post mala merita ꝯsequutꝰ ⁊ gr̃am. Deniq suꝑ¬
iustus uidex. Cui reddet coronã iustꝰ uidex. si ñ donassae
grãm misericors pater : et quomͦ ess ista corona iusticie.
nͥ p̃cetissẽt grã quę iustificat impium: qͦmͦ ista debita red¬
deret᷑. nͥ prius illa gratuita donaret᷑: ꝓinde ꝯsid̾emꝰ ipsa¬
ei ꝯparata: an dona st̃ dĩ. Bonum inquit certam̃ certaui. cur¬
sum ꝯsummaui fidẽ seruaui. Primũ bona ista oꝑa si ñ ea p̃ces¬
sissent cogitaciones bonȩ. nulla e̾e̾nt. Attendite itaq qͥd de
ipsis cogitacionib dicat. Ait .ii. scribens ad corinthios. N quia
nr̃a ex dõ est. Deinde singła inspiciamꝰ. ħ onũ inqͥt certam̃ certa¬
ui. Q uero qͣ uirtute certau̾it. utrũ quȩ ex semet ipso fuerit. an

Expanded text:
um ergo invenimus sine ullis meritis bonis, imo cum multis meritis malis Dei gratiam consecutum, reddentis bona pro malis am merita sua bona commemorat, ut post bona merita consequatur coronam, qui post mala merita consecutus est gratiam. Deniquustus judex. Cui redderet coronam justus judex, si non donasset gratiam misericors Pater? et quomodo esset ista corona justitiae, nisi praecessisset gratia, quae justificat impium? Quomodo ista debita redderetur, nisi prius illa gratuita donaretur? Fidem sx ipso illi comparata, an dona sint Dei. Bonum, inquit, certamen certavi, cursum consummavi, fidem servavi. Primo ista bona opera, si non ea praecessissent cogitationes bonae, nulla essent. Attendite itaque quid de ipsis cogitationibus dicat: ait enim scribens ad Corinthios, Non quia einde singula inspiciamus: Bonum, inquit, certamen certavi. Quaero qua virtute certaverit; utrum quae illi ex semetipso fuerit, an
Abbreviated transcription (Latin):
hoc dixit. qͥ alio loco dicit. sͣ ñ uolertis neq currentis s miserẽ¬
tis ÷ dĩ. Quȩ sententia nullo mͦ potest etiã sic ꝯuerti ut dicatur
ñ miserentis ÷ dĩ s uolentis & currentis ÷ hominis. Quisqͥs enĩ
dixit fidem seruaui.S ille hoc dix̃. qͥ alibi att. Miscđiam
ꝯsecutus sum. ut fidelis essem. Ñ enim dix̃ miscđiam ꝯsecutꝰ

Expanded text:
itur non volentis neque currentis, sed miserentis est Dei . Quae sententia nullo modo potest etiam sic converti ut dicatur, Non miserentis Dei, sed volentis et currentis est hominis: quisquis enim dixit, Fidem servavi; sed ille hoc dixit, qui alibi ait, Misericordiam consecutus sum, ut fidelis essem . Non enim dixit, Miseri
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdem tẽptaciones huiꝰ scłi. s ab om̃ib te eruet dñs. si ab illo
ñ recesserit retͦ cor tuũ. Nam ad ꝯfortandũ cor tuũ uenit il¬
le pati. uenit mori. uenit sputis illiniri. uenit spinis corona¬
ri.uenit ad obꝓb̾a bib̾e. uenit postremo ligno ꝯfugi. Om̃ia
hos led̾e coronam qͥb loquunt᷑. ñ solum ñ p̃parant ad imimi¬
nentes. tẽptatioes s etiã ꝓmittunt felicitatem hꝰ scłi. qͣm dĩ
ipse scło ñ ꝓmisit. Ille p̃dicit labores suꝑ labores usq ĩfinẽ

Expanded text:
quidem tentationes hujus saeculi, sed ab omnibus eruet te Dominus, si ab illo non recesserit retro cor tuum. Nam ad confortandum cor tuum venit ille pati, venit ille mori, venit sputis illiniri, venit spinis coronari, venit opprobria audire, venit postremo ligno configi: omnia hos laedere quibus loquuntur, non solum non praeparant ad imminentes tentationes, sed etiam promittunt felicitatem hujus saeculi quam Deus ipsi saeculo non promisit; ille praedicit labores super labores usque in finem
Abbreviated transcription (Latin):
Uonet uerbum dĩ uolentib nolentib oportune ĩpor¬
tune. Inuenit sibi locum. ĩuenit s loca. uͥ reqͥescat. ĩuenit
t̾ram uͥ germinet et fructũ ferat. Nam qr multi mali sut̃
et iniqͥ. quos portat eccłia usq in finẽ manifestum ÷ & hii
st̃ qͥb u̾bum dĩ suꝑfluum ẽ. Aut sic ĩ illos cadit quomͦ se
men ĩ uia ꝯculeatur et auolatilib colligit᷑ aut sic ĩ eos cadit
quomͦ sem̃ impetrosa loca uͥ ñ ht̃ t̾ram multã. et statĩ exit.
et calefacto sole arescit qr ñ habebat radicem: aut sicut
uit spinas qđ & si germinet et conetur in auras surgere
suffocatur tñ multitudne spinarum. Tales aut̃ st̃ qͥ u̾bũ
dĩ ꝯtẽpnunt. sic̃ uia. aut qͥ ad horã gaudent & facta tͥbula
cione sic̃ estus solis arescunt aut qͥ cogitacionib & curis
et sollicitudine huiꝰ nuundi tamꝗͣ spinis auaritiȩ effocant
qd in illis ceꝑant germinare. Est aũ etiam t̾ra bona. qͦ
sem̃ cũ cecidit affert fructum. aliud tricenũ. aliud sȩxa¬

Expanded text:
onet verbum Dei volentibus, nolentibus, opportune, importune. Invenit sibi locum, invenit corda ubi requiescat, invenit terram ubi germinet et fructum ferat. Nam quia multi mali sunt et iniqui quos portat Ecclesia usque in finem, manifestum est: et hi smen in via conculcatur, et a volatilibus colligitur; aut sic in eos cadit, quomodo semen in petrosa loca, ubi non habet terram multam, statim exit, et calefacto sole arescit, quia non habet radicem; aut sicut inter spinas, quod etsi germinet et conetur in auras surgere, offocatur tamen multitudine spinarum. Tales autem sunt qui verbum Dei contemnunt sicut via, aut qitationibus et curis et sollicitudine hujus mundi, tanquam spinis avaritiae offocant quod in illis coeperat germinare. Est autem etiam terra bona, quo semen cum ceciderit, affert fructum, aliud tricenum, aliud sexa
Abbreviated transcription (Latin):
uersam̃. & ꝯtumaces s̃ ouesqr quęrunt᷑ errantes. alienas se a
nob̾ dicut̃ errore suo et ꝑditione sua. Iuid nos uultis:
Q a nos queritis: qͣsi ñ ipsa causa sit quare eos uelimus et
qͣre queramꝰ qr errant et ꝑeunt. Si inerrore in qͥt sũ. si
uolo. qr ꝑ isti ĩuenire uolo. Sic uolo errare. sic uolo ꝑire. Sic
uis errare. sic uis ꝑire. q̃nto meliꝰ ego nolo: Pꝰ rorsꝰ audeo dic̃e
ĩportunus sum. Audio dicentẽ apłm. Predica u̾bũ. insta opor¬
tune importune. Iuib oportune. qͥb importune : O portu¬
ne utiq uolentib ĩportune nolentibꝰ. Prorsꝰ ĩportunꝰ sum:
audeo dr̃e. Tu uis errare tu uis ꝑire: ego nolo. Ni uult post¬

Expanded text:
us. Et contumaces sunt oves, quia quaeruntur errantes, alienas se a nobis dicunt errore suo et perditione sua. Quid nos vultis? quid nos quaeritis? Quasi non ipsa causa sit quare eas velimus, et quare quaeramus, quia errant et pereunt. Si ivolo; quia peristi, invenire volo. Sic volo errare, sic volo perire. Sic vis errare? sic vis perire? Quanto melius ego nolo? Prorsus audeo dicere, Importunus sum. Audio dicentem Apostolum: Praedica verbum, insta opportune, importune . Quibus opportune? quibus importune? Opportune utique volentibus, importune nolentibus. Prorsus, Importunus sum, audeo dicere. Tu vis errare, tu vis perire? Ego nolo. Revo
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ scͥptã quȩ dictĩ sunt illi ipsi qͥ nos mͦ irrident. et qͥ nosdes¬
piciunt. et a quib impleti sumus obpbrio & despectione. Iuę
u̾ba habebt̃ tunc qͣn aueritate despicientur : uidebt̃ i. ad dex¬
t̾am fulg̾e. qͦs secũ ꝯmixtos tempserat cũ factũ in illis fuerit

Expanded text:
nobis Scriptura quae dicturi sunt illi ipsi qui nos modo irrident, et qui nos desnobis Scriptura quae dicturi sunt illi ipsi qui nos modo irrident, et qui nos despiciunt, et a quibus impleti sumus opprobrio et despectione: quae verba habebunt tunc, quando a veritate despicientur. Videbunt enim ad dexteram f