comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in scđo decretali suo. In
scripturis urĩs repꝑimus.
quos dam ep̃os ur̃is in parti¬
bus a ꝓpriis ouibꝰ acusatos.
aliquos uidelicet ex suspiti¬
one. & aliqͦs excerta ratione
Et idcirco quosdam sius essẽ
rebus expoliatos: qͦsdam uͦ
a ꝓpͥa sede pulsos: qͦs sciatis
nec ad synodum conꝓuinti¬
alem. nec ad generalem pos¬
se conuocari. nec in aliquo
iudicariꝰ anteꝗͣ cuncta q̃
eis sublata sunt. legibꝰ po¬
testati eorum redintegren¬
t᷑. Item Nec conuocari ad
causam. nec udicari potest
expoliatus uel expulsus: qͥa
ñ ẽ pͥuilegium. quo expoli¬
ari possit iam nudatus. Uñ
et antiquitꝰ decretũ ẽ. Om̃s
possessiones et omĩa ͥsublata.
constitutã. p̃ceptor uel pͥmas
possessori restituat. ltem Est
in antiquis eccłȩ statutis de¬
cretum: ut qͥ aliena inuadit.
non exeat impunitꝰ. s cũ mul¬
tiplicatione omĩa restituat.
nde et in euangłio scriptũ
est Quod si aliquid defrauda¬
ui. reddo quadruplũ: et in le¬

Expanded text:
undo Decretali suo: « In scripturis vestris reperimus quosdam episcopos in vestris partibus a propriis ovibus accusatos aliquos one, et aliquos ex certa ratione, et idcirco quosdam suis esse rebus expoliatos, quosdam vero a propria sede pulsos; quos scias nec ad synodum provincialem, nec ad generalem posse vocare, nec in aliquibus judicare, antequam cuncta quae eis sublata sunt legibus potestati eorum redintegren. Nam nec convocari ad causam, nec dijudicari potest expoliatus vel expulsus: qui non est privilegium, quo expoliari possit jam nudatus Unde et antiquitus decretum est, ut omnes possessiones, et omnia sibi sublata, contestatam, praeceptor vel primas possessori restituat. Item: Est in antiquis Ecclesiae statutis decretum, ut qui aliena invadit, non exeat impunitus, sed cum multiplicatione omnia restituat. Unde et in Evangelio scriptum est: Quod si aliquid defraudavi, reddo quadruplum . Et in le
Abbreviated transcription (Latin):
habentur. s quo neglectu re¬
liqua defecerint. ambiguũ
est. Arbitrantur plurimi
ea antiocheno inserta conci
condempnans. consubstan¬
tialem patri et filio spm̃ scm̃
demonstrauit:. dans symbo¬
li formam. quam tota grecoꝵ
et latinorum concessio in ec¬

Expanded text:
habentur, sed quo neglectu caetera defecerint, ambiguum est. Arbitrantur plurimi ea Antiocheno inserta concilcondemtialem Patri et Filio Spiritum sanctum demonstravit, dans symboli formam, quam tota Graecorum et Latinorum confessio in ec
Abbreviated transcription (Latin):
aut diaconibus qui solent
dimittere loca sua. in qͥbusor¬
dinati sunt. et ad alia loca se
transferunt: placuit ut isdem
locis ministrent Quod si dere¬
lictis locissius ad alium se locũ
transferre uoluerint: deponan¬
Ion licet clericum capło.x.
in duarum ciuitatũ conscri¬
bi simul eccłiis. S in qua ab ini¬
tio ordinatus ẽ. ministret.: nec
ad aliam confugiat. quasi ad
potiorem ob inanis głȩ cupidi¬
tatem Noc autem faciens re¬
uocari debet ad suam ȩccłam
in qua pͥmitus ordinatus est.
et ibi tantũmodo ministrare
tatutum est ut pb̃ri sicut
hactenus factum est indis¬
crete ꝑ diuersa non mutent᷑
loca. nec ab ep̃is. nec ap̃latiᷤ.
ne forte ꝓpter eorum absenti¬
am. et animarum ꝑicula et
eccłarum in quibus consti¬
tuti sunt negligantur offi¬

Expanded text:
aut diaconibus qui solent dimittere loca sua in quibus ordinati sunt, et ad alia loca se transferunt, placuit ut iisdem locis ministrent. Quod si de relictis locis suis ad alium se locum transferre voluerint, deponanon liceat clericum in in duarum civitatum conscribi simul ecclesiis, sed in qua ab initio ordinatus est, ministret, nec ad aliam confugiat, quasi ad potiorem ob inanis gloriae cupiditatem. Haec autem faciens revocari debet ad suam ecclesiam in qua primitus constitutus est, et ibi tantummodo ministrare. Statutum est ut presbyteri, sicut hactenus factum est, indiscrete per diversa non mutentur loca, nec ab episcopis, nec a praelatis, ne forte propter eorum absentiam et animarum pericula et Ecclesiarum in quibus constituti sunt, negligantur offi
Abbreviated transcription (Latin):
guitur illius tunc pectus de
oleo scificato. cum inuocatio¬
ne sc̃e trinitatis. ut nullȩ re¬
liquiȩ latentis inimici in eo

Expanded text:
getur illius tunc pectus de oleo sanctificato cum invocatione sanctae Trinitatis, ut nullae reliquiae latentes inimici in eo
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ abbate cauusq congre¬
gationis non extraneus nͥ
de eadem congregatione ꝙ̃
s ꝓpria uoluntate consors
fr̃m societas elegerit. & qui
electus fuerit sine dolo uel
uenalitate aliqua ordinet᷑
uod si aptam int̾ se ꝑsonam
inuenire nequeunt. sollert̃
S̾ de aliis monasteriis similit᷑
eligant ordinandum. ł eq
constituto abbate. quecũq
ꝑsona qualibet occasione
p̃ponatur nͥ forte existentibꝰ
quod absit criminibꝰ quȩ sa¬
cri canones punire monstrͣn

Expanded text:
 abbate cujuscunque congregationis, non extraneus nisi de eadem congregatione, quem sibi propria voluntate concors fratrum societas elegerit, et qui electus fuerit, sine dolo vel venalitate aliqua ordinetur. Quod si aptam inter se personam invenire nequeunt, solerter sibi de aliis monasteriis similiter eligant ordinandum. Neque constituto abbate quaelibet persona quacunque occasione praeponatur, nisi forte existentibus quod absit! criminibus, quae sacri canones punire monstran
Abbreviated transcription (Latin):
ribus causis. loca scõrum trais¬
mutanda sunt pͥmo cum ne¬
cessitas ꝑsecutoꝵ. loca eorum
graua uerit: Scd̾a. cum diffi¬
cultas locoꝵ fuerit Tercia.
cum maloꝵ societate grauan

Expanded text:
ribus causis loca sanctorum transmutanda sunt. Primo cum necessitas persecutorum loca eorum gravaverit. Secundo cum difficultas locorum fuerit. Tertio cum malorum societate gravan
Abbreviated transcription (Latin):
suspitione caret. qͥ alium ca¬
lũpniis derogat falsa dixisse.⁊
cum ipse ad iudiciũ ut ꝓbet
quod intulit. euocatꝰ uenire

Expanded text:
suspicione caret, qui alium calumniis derogat, falsa dixisse, cum ipse ad judicium ut probet quod intulit vocatus venire
Abbreviated transcription (Latin):
ut liceat meretritibꝰ hones¬
tiorem uitam eligere sine al¬
quo timore: quaus iuratoriã
cautionẽ exposuerunt Hi au¬
tẽ qui tale usuirandum exege¬
runt. & contͣ castitatẽ oꝑam
suam dederunt: pene nomine
.x. lib̾ auri ꝑsoluant. hisdem me¬
retricibꝰ q̃ sacͤmenta dederunt.
Pȩna autem .x. lib̾. officio p̃sidis
flagitetur. Qd̾ si p̃ses neglexe¬
rit. de suo patrimonio pęnam
p̃stare cogatur. ꝙ a magistratu
sibi cõmisso cadat: & ñ solũ mu¬
lieribꝰ s &̃ heredibꝰ & aliis succes¬
soribꝰ carum pęnã soluat. Hoc
si ꝓbatũ sit. qd̾ sacͣmentũ ame¬
retrice exegerit. Si autem ipse
sacͣmentũ exegerit a meretri¬

Expanded text:
ut liceat meretricibus honestiorem vitam eligere sine aliquo amore, quamvis juratoriam cautionem exposuerunt. Hi autem qui tale jusjurandum exegerunt, et contra castitatem operam suam dederunt, poenae nomine X libras auri persolvant iisdem meretricibus, quae sacramenta dederunt. Poena autem X librarum officio praesidis flagitetur. Quod si praeses neglexerit, de suo patrimonio poenam praestare cogatur, et a magistratu sibi commisso cadat, et non solum mulieribus, sed etiam haeredibus et aliis successoribus earum poenam solvat, hoc si probatum sit quod sacramentum a meretrice exegerit: si autem ipse sacramentum exegerit quidem a meretri
Abbreviated transcription (Latin):
fitemur. non licere ep̃o. sti
uxorem causa religionis ab¬
icere a cura sua. scilicet ut
ei uictum et uestitum lar¬
giatur.s. non ut cum illa
exmore carnaliter iaceat.
ic et scõs apłos legimus egiᷤ¬
se: beato paulo dicente. nũ¬
quid ñ habemus potestatẽ
sororem mulierem circũdu¬
cendi. sicut frater dñi et ce¬
phas: Uide insipiens quia
non dixi. nũqͥd non habemꝰ
potestatem sororem mulie¬
rem amplectendi. s circum¬
ducendi: scilicet ut mercede
p̃dicationis sustentaretur
ab eis: nec tamen deinceps
foret inter eos ulteruis car¬
nale coniugium Ambrosiꝰ¬

Expanded text:
fitemur non licere episcopo, uxorem causa religionis abjicere a cura sua, scilicet ut ei victum et vestitum largiatur, sed non ut cum illa ex more carnaliter jaceat. Sic SS. apostolos legimus egise, beato Paulo dicente. Nunquid non habemus potestatem sororem mulierem circumducendi, sicut frater Domini et Cephas : vide insipiens quia non dixit: nunquid non habemus potestatem sororem mulierem amplectendi, sed circumducendi, scilicet ut mercede praedicationis sustentaretur ab eis, nec tamen deinceps foret inter eos ulterius carnale conjugium. Ambro
Abbreviated transcription (Latin):
recepit dñs uxorẽ ñ debere
dimitti excepta causa forni¬
c̾atioĩs. & si dimissa fuerit. ma¬
hoc consequenter redundat ad
feminas: Neq enim adultera
uxor tenẽnda ẽ. & uir mechus

Expanded text:
ecepit Dominus uxorem non debere dimitti, excepta causa fornicationis, et si dimissa fuerit, mahoc consequenter redundat ad feminas. Neque enim adultera uxor dimittenda est, et vir moechus
Abbreviated transcription (Latin):
certo et religioso: uel etiam¬
in ciuitate saltem uno anno
immorentur. ut de uita et c̃¬
uersatione atq cloctrina il¬
lorum. certitudo possit agnoᷤᷤ¬

Expanded text:
certo et religioso, vel etiam civitate, saltem uno anno immorentur, ut de vita et conversatione, atque doctrina illorum certitudo possit agno
Abbreviated transcription (Latin):
ex p̃cipit. ut ꝓbatio iurare:¬
non a possessoris. s a petitoris
partibꝰ requirat᷑. quia omnem
ꝓbationem ab eo queri debere
dicit. qͥ petitam rem desiderat
obtinere: non ab illo qui se iꝰte
tenere intendit: p̃ter illã
int̾rogare necesse ẽ. possidentẽ:

Expanded text:
ex praecipit ut probatio non a possessore, sed a petitoris partibus requiratur, quia omnem probationem ab eo quaeri dicit qui petitam rem desiderat obtinere, non ab illo qui se jure tenere intendit. Praeter illam interrogare necesse est possidente
Abbreviated transcription (Latin):
de lauacro sacrifontis accepit.
et eiꝰ uxor cõmat̃ ñ ẽ. liceat ei
defuncto cõpatre suo. eiꝰ uiduã
ducere in uxorẽ. si nullã hñit
consanguinitatis ꝓpinqͥtatẽ.

Expanded text:
de lavacro sacri fontis accepit, et ejus uxor commater non est, liceat ei defuncto compatre suo ejus viduam ducere in uxorem, si nullam habet con sanguinitatis propinquitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
iquis sine uxore constitu¬
tus. ancillam suam sub no¬
mine habeat concubinȩ. & in
eadem usq ad mortẽ consuetii¬
dine ꝑmanserit. & forsitan ex
ea liberos susceꝑit: sanccimus
omĩmͦ non concedi heredibꝰ de¬
functi eandem ł liberos eiꝰ si
&̃ liberos habuerit in seruitu¬
tẽ deducere: s pꝰ mort̾e dñi eri¬
piat᷑ in lib̾tatẽ. una cum sobo
consuetudinem habeat ñ
affectione maritali. & ex ea fi¬
lios ꝓcreauerit. eosq uelit fili¬
os legitimos in potestate sua¬
habere: liceat ei cum matre eoꝵ
instrumenta dotalia cõpon̾e
Nam filii qͥ ante naturales erañ.
pꝰ cõpositionem instrum̃torũ
dotalium sͥ & in potestate pr̃is
efficiunt᷑: siue pꝰea natifilii ui¬
uunt. siue mortui sunt. siue
om̃ino nullus alius ꝓcreatusẽ.
quippe illicitꝰ cohitꝰ. a cor¬
rũpendo ẽ dictus: Uñ qͥ rapto¬

Expanded text:
quis sine uxore constitutus ancillam suam nomine habeat concubinam, et in eadem usque ad suam mortem consuetudine permanserit, et forsitan ex ea liberos susceperit, sancimus omnimodo non concedi haeredibus defuncti, eamdem vel liberos ejus. si etiam liberos habuerit, in servitutem deducere, sed post mortem domini eripiatur in libertatem una cum sobolconsuetudinem habeat, non affectione maritali, et ex ea filios procreaverit, eosque velit filios legitimos habere in potestate sua, liceat ei cum matre eorum instrumenta dotalia componere. Nam filii qui ante naturales erant, post compositionem instrumentorum dotalium, sui et in potestate patris efficiuntur, sive postea nati filii vivunt, sive mortui sunt, sive omnino nullus alius procreatus. . Raptus quippe illicitus coitus a corrumpendo dictus. Unde qui rapt
Abbreviated transcription (Latin):
uxorem fidelem. & concubi¬
nam habeat: non cõmunicet.
Ceterum is qͥ non habet uxorẽ. &
ꝓ uxore concubinã: a cõmuni¬
one ñ reppellatur: tm̃ ut unꝰ
mulieris aut uxoris. aut con¬
cubinȩ. que ei placuerit sit ẽ
tiam reuertatur: Isidorus de con¬
nec duas simul habere lici¬
tum ẽ: nͥ unam tantũ. aut ux¬
orem. aut loco certe uxoris. si
coniux deest. concubinã: Aug̾.

Expanded text:
uxorem habet, si concubinam habuerit, non communicet. aeterum is qui non habet uxorem, et pro uxore concubinam habet, a communione non repellatur. Tantum ut unius mulieris, aut uxoris, aut concubinae, ut ei placuerit, sit cotiam revertatur. nec duas simul habere licitum est, nisi unam tantum, aut uxorem, aut certe loco uxoris, si conjux deest, concubinam. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
ut ad accipiendũ ꝑ manꝰcap̾. ui.
impositioñe pontificis sp̃s scĩ
donũ. sollicite & deuote om̃s c̃¬
currant: & ep̃o suo ea que ne¬
cessaria sunt. fidelit̾ ministreñ.:
eiq ab om̃ibꝰ & ꝑ omĩa obediat᷑.¬
Ex concilio gerundensi. capło ui.
t institutiones missarũ sic̃
in metropolitana eccła fiunt.
in dĩ nomine in omĩbꝰ conpro¬
uincialibꝰ eccłiis tam ipsius
misse ordo. ꝙͣ psallendi. uł mi¬
nistrandi consuetudo seruetur.

Expanded text:
ut ad accipiendum per manus impositionem pontificis Spiritus sancti donum, sollicite et devote omnes concurrant, et episcopo suo ea quae necessaria sunt fideliter ministrent, eique ab omnibus et per omnia obediatEx concilio Gerundensi, cap. primo. Ut institutiones missarum, sicut in metropolitana ecclesia fiunt, ita in Dei nomine in omnibus comprovincialibus ecclesiis, tam ipsius missae ordo, quam psallendi vel ministrandi consuetudo servetur.
Abbreviated transcription (Latin):
et exilio puniat᷑. Qd̃ si uiliorsit.
& corporali questioni subsistat:
& uror eius contͣ leges nupta.
eas dem penas patiatur. scił si
nulla iusta excusetur ignoran

Expanded text:
et exsilio puniatur. Quod si vilior sit, et corporales coërcitiones subsistat, et uxor eius contra leges nupta easdem poenas patiatur, scilicet si nulla iusta excusetur ignoran
Abbreviated transcription (Latin):
reqͥsisti: si desponsatã alii pu¬
ellam. alter in matrimoniũ
possit acciꝑe. Hoc ne fiat mo¬
disomĩbꝰ inhibemꝰ. quia illa
benedictio quã nupture sa¬
cerdos imposuit. apud fideleᷤᷤ
cuiusdam sacrilegii instarẽ.
siulla transitione uioletur.

Expanded text:
requisisti, si desponsatam alii puellam, alter in matrimonium possit accipere . Hoc ne fiat, modis omnibus inhibemus: quia illa benedictio, quam nupturae sacerdos imponit, apud fideles cujusdam sacrilegii instar est, si ulla transgressione violetur.
Abbreviated transcription (Latin):
Imonium sani contraxerui.
& uni ex duobꝰ am̃tia aut fu¬
ror. aut aliqͣ infirmitas acces¬
serit: obhanc infirmitatẽ con¬
iugia talium solui ñ possunt:
Similiter sciendum de his qͥ ab
aduersariis excecant᷑ aut m̃bris
detruncantur. Apłs dicit.
tare cum illo: ñi dimittat illam
Et siqua mulier habet uirũ in¬
fidelem ⁊ hic consentit habita¬
re cum illa: non dimittat eũ.
Scĩficatus iur enim erit infideł
in muliere fideli: & scĩficata erit
mulier infidelis ꝑ uirũ fidelem.¬

Expanded text:
imonium sani contraxerint, et uni ex duobus amentia aut furor, aut aliqua infirmitas accesserit, ob hanc infirmitatem conjugia talium solvi non possunt. Similiter sciendum de his qui ab adversariis excaecantur, aut membris detruncantur. CAP. XCIV. tare cum illo, non dimittat illam. Et si qua mulier habet virum infidelem, et hic consentit habitare eum illa non dimittat illum. Sanctificatus enim vir erit infidelis in muliere fideli, et sanctificata erit mulier infidelis per virum fidelem
Abbreviated transcription (Latin):
admittendi in hereditatis
consortio. qui ex ea susceptist̃.
que ante baptismũ fuit uxor:
Eruntq appellandi naturales.
ł quia ñ legitimum ẽ matri¬
monium ut uob uidet᷑ ñ illud
qd̃ pꝰ baptismũ assumitur. Ipse
dñs dum interrogaretur a uide

Expanded text:
dmittendi in haereditatis consortio, qui ex ea suscepti sunt, quae ante baptismum fuit uxor, eruntque appellandi naturales, vel quia non legitimum est matrimonium ut nobis videtur, nisi illud quod post baptismum assumitur. Ipse Dominus dum interrogaretur a Jud
Abbreviated transcription (Latin):
reges. et p̃sides. ac magistra¬
tus. ñ solum ad iacentia tri¬
buere ẜ etiam ipsi propria lar¬
giti sunt ꝑ uniuersa regna
terrarum. unde alerentꝰ egen¬
tes. ꝗͥ in mundo nichil possi¬
debant: eccłȩq fabriçarent᷑
atq restaurarentur doq et
eccłe eius rite famulantium
seruoꝵꝙ illius supplementa
absq necessitate tribuerunt:
iur religiosissimus con¬
stantinus. primꝰ fidem uerita¬
tis patenter adeptus. licenti¬
am dedit ꝑ unuiersum mun¬
dum in suo degentes imꝑio.¬
ñ solum fieri xp̃ianos. ẜ etiã
fabricandas eccłas: et p̃diatri¬
buenda constituit Deniq idẽ
p̃fatus pͥnceps. donaria inm̃sa
et fabricam templi pͥmȩ sedis
ad eo ut sedem imꝑialem. cini
quiq romani pͥncipes p̃side¬
bant. relinqueret: et heato

Expanded text:
reges et presides ac magistratus non solum adiacentia tribuere, sed et ipsi propria largiti sunt per universa regna terrarum, unde alerentur egentes qui in mundo nichil possidebant, ęcclesięque fabricarentur atque restaurarentur, Deoque et Ęcclesię eius rite famulantium servorumque illius supplementa absque necessitate tribuerunt. religiosissimus Constantinus, primus fidem veritatis patenter adeptus, licentiam dedit per universum mundum in suo degentes imperio non solum fieri christianos, sed et fabricandas ęcclesias et predia tribuenda constituit. Denique idem prefatus princeps donaria inmensa et fabricam templi primę sedis adeo ut sedem imperialem, cui quique romani principes presidebant, relinqueret, et beato
Abbreviated transcription (Latin):
homines ministri sunt. et
ultores ire dĩ. in his qͥ malũ oꝑ¬
antur: & ñ sine causa portant
gladiũ. s & contͣriȩ fortitudines
q̃ appellant᷑ furor ꝙ ire dĩ¬

Expanded text:
omines ministri sunt et ultores irae ejus in his qui malum operantur, et non sine causa portant gladium, sed etiam contrariae fortitudines, quae appellantur furor et ira D
Abbreviated transcription (Latin):
Aug̾ contͣ iulianũ libro pͥmo.
on in sola ut deliras cõmixti¬
one maris & feminȩ nupti¬
arũ ueritas ẽ: ꝗͣuis sine illa nup
nentia. qͥbꝰ ab adulteriis nuꝑ¬
tiȩ decernunt᷑: sicuti ẽ. thori c̃¬
iugał fides. & cura ordinate fi¬
lios ꝓcreandi: & que maxima
differentia ẽ. bonꝰ usus mali. ħẽ.
bonꝰ usus concupiscentiȩ carni.

Expanded text:
us contra Julianum lib. II. Non in sola ut deliras commistione maris et feminae nuptiarum veritas est, quamvis sine illa nuptnentia, quibus ab adulteriis nuptiae decernuntur. Sicuti est thori conjugalis fides, et cura ordinate filios procreandi, et quae maxima differentia est bonus usus mali, hoc est, bonus usus concupiscentiae carnis,
Abbreviated transcription (Latin):
cȩtera autem concilia . iiii. con
stat esse uenerabiles synodos.
que totam pͥncipaliter fidẽ
conplectuntur. quasi. uir eu̾
mina Harum .iͦ. nicena syno¬
tino augusto imꝑante ꝑactaẽ.
in qua arriane ꝑfidiȩ con¬
dempnata ẽ blasfemia:. quã

Expanded text:
cetera autem concilia quatuor esse scimus venerabiles synodos, quae totam principaliter fidem complectuntur, quasi quatuor emina. § 2. Harum prima Nicaena synotino Augusto imperante peracta est; in qua Arianae perfidiae condemnata bla
Abbreviated transcription (Latin):
tialem do patri dm̃ filium:
eadem scã synodus diffiniuit:
Hec synodus acta est temporibꝰ
siluestri pape romani. macha¬
rii ierosolimitani ep̃i alexan¬
dri. alexandrini: De hac autẽ
synodo. leo papa in epła ad ana¬
tholium constantinopolitanũ
epm̃ sic ait Nulla sibimet de
multiplicatione congregatio¬
nis synodalia concilia blandi¬
epĩs quantũlibet copiosior nu¬
merus sacerdotum. uel cõꝑare
se audeat. uel p̃ferre: cũ tanto
duinitus pͥuilegio nicena sy
nodus consecrata sit: ut siue
ꝑ pautiores siue ꝑ plures ȩccła¬
stica iudicia cȩlebrentur. omĩ
penitus auctoritate sit uacuũ
qͥcqͥd ab illorum fuerit consti¬
tutione diuersum Beatus
quoq ambrosius hocnicenũ
concilium in libro de trinita¬
te his uerbis ininmensũ effert¬
cio. consona fidei ueritate uic¬
tores. uelut tropheum totoor¬
be subactis ꝑfidis extulerunt:
ut mͥ uideatur hoc e̾e̾ duuinũ.
qd̃ eodem numero in conciliis
habeamꝰ oraculum. qͦd in his¬

Expanded text:
ri Dei Filium eadem sancta synodus definivit. Haec synodus acta est temporibus Sylvestri papae Romani, Macharii Hierosolymitani episcopi, Alexandri Alexandrini. De hac autem synodo Leo papa in epistola ad Anatolium Constantinopolitanum episcopum sic ait: « Nulla sibimet de multiplicatione congregationis synodalia concilia blandipis quantumlibet et copiosior numerus sacerdotum, vel comparare se audeat, vel praeferre, cum tanto divinitus privilegio, Nicaena sit synodus consecrata; ut sive per pauciores, sive per plures ecclesiastica judicia celebrentur, omni penitus auctoritate sit vacuum, quidquid ab illorum constitutione fuerit diversum. » Beatus quoque Ambrosius hoc Nicaenum concilium in libro De Trinitate his verbis in immensum affertcio, consona fidei virtute victores, velut tropaeum, toto orbe subactis perfidis, extulerunt; ut mihi videatur hoc esse divinum, quod eodem numero in conciliis fidei habemus oraculum, quo in his
Abbreviated transcription (Latin):
Nenĩ tm̃ fornicante uiorẽ dimittẽ
concedit᷑. s qͥsqͥs eam qͦ uxorẽ di¬
mittit a qͣ ipse cogit᷑ fornicari.
causa utiq fornicatioĩs dimittit:
uelut si aliꝙ̃ cogat uxor sacͥficare
idoł Qͥtalẽ dimittit. causa forni¬
catioĩs dimittit.: ñ tm̃ illiꝰ. s &
suȩ illiꝰ. qͥa fornicat᷑. suȩ ne forni
cationis causa dimitte̾ uxorẽ:
si & ipse c̃uincit᷑ fornicari Occur¬
rit enĩ illud In qͦ enĩ alterũ u¬
q̃ iudicas Quappt̃ qͥs qͥs fornica¬
tioĩs causa uult abicere uxorẽ.:
por debet e̾e̾ a fornicatiõe purga
tꝰ. Qd̾ similit̾̃ &̃ de femina dix
nere noluerit Non attendit᷑
eo mͦ eã rectissime dimitti. si
uiro suo dicat. ñ ero uxor tua.
nͥ mͥ ł de latrocinio diuitias
c̃geras. aut nͥ solita lenocinia.
qͥb nrãm domũ transigebas.

Expanded text:
ntum fornicantem uxorem dimittere conceditur, sed quisquis eam quoque uxorem dimittit, a qua ipse cogitur fornicari, causa fornicationis utique dimittit. Velut si aliquem cogat uxor sacrificare idolis, qui talem dimittit, causa fornicationis dimittit, non tantum illius, sed et suae: illius, quia fornicatur; suae, ne forniccationis causa dimittere uxorem, si et ipse convincitur fornicari. Occurrit enim illud, In quo enim alterum juquae judicas . Quapropter, quisquis fornicationis causa vult abjicere uxorem, prior debet esse a fornicatione purgatus. Quod similiter etiam de femina dixenere noluerit. Non attenditur eo modo illam rectissime dimitti, si uiro suo dicat: non ero uxor tua, nisi mihi uel de latrocinio diuitias congeras aut nisi solita lenocinia, quibus nostram domum transigebas,
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ infidelem: qͦ sic fortassis pos¬
sit fideł fieri Item Si inficeli¬
tas fornicatio ẽ. & idolatria infi¬
delitas. & auaritia idolatria.: ñ ẽ.
dubitã dũ & auaritiã fornicati
onẽ ẽẽ Qs gͦ iam quãlibet illici¬
tã concupiscentiã pot̃ recte a for¬
nicatioĩs genere seꝑare: si auari¬
tia fornitatio ẽ: Ex qͦ intelligit᷑
qͦd ꝓpter illicitas ccupiscentias
ñ tm̃ q̃ in stupris cũ alienisuiris
tẽ male. a lege dĩ aberrare fa¬
ciunt. & ꝑnitiose turpit̾q cor¬
rũpi. possit sine cͥmine ꝙ uir
uxorẽ dimitte̾. & uxor uirũ qͥa¬

Expanded text:
rem infidelem, quo sic fortassis possit fidelis fieri. Item: Si infidelitas fornicatio est, et idololatria infidelitas, et avaritia idololatria, non est dubitandum et avaritiam fornicationte, l. I. Quis ergo jam quamlibet illicitam concupiscentiam potest recte a fornicationis genere separare, si avaritia fornicatio est? Ex quo intelligitur quod propter illicitas concupiscentias non tantum quae in stupris cum alienis virism utentem male a lege Dei aberrare faciunt et perniciose turpiterque corrumpi, possit sine crimine, et vir uxorem dimitte
Abbreviated transcription (Latin):
si nichil patrimonii habens
ꝓb̃r. quando ꝓuectus est ad
ordinem ȩccłasticum. postea
qm̃ eccłȩ ad quã de nichilo ha¬
benti ꝓmotus ẽ. debent iuxta
canonicam auctoritatem e̾e̾.¬

Expanded text:
si nil patrimonii habens presbyter, quando provectus est ad ordinem ecclesiasticum, postea quoniam ecclesiae ad quam de nihilo habenti promotus est juxta canonicam auctoritatem e
Abbreviated transcription (Latin):
uel pastor ȩccłȩ si afide
exorbitauerit. erit a fidelibus
corrigendus: s. ꝓ reꝓbis mo¬
ribus magis ẽ. tolerandus.
quã distringendꝰ. quia recto¬
res eccłȩ adnõ sunt uidican¬
di: sicut ait ꝓpħa Ds̃ stetit
in synagoga dorum: in me¬
dio autem dõs diiudicat.

Expanded text:
el pastor Ecclesiae, si a fide exorbitaverit, erit a fidelibus corrigendus: sed pro reprobis moribus magis est tolerandus quam distringendus, quia rectores Ecclesiae a Domino sunt judicandi, sicut ait Propheta: Deus stetit in synagoga deorum, in medio autem deos disc
Abbreviated transcription (Latin):
cũ iuste uidicam᷑: dicente sal¬
mista Nec condẽpnabit illũ.
cum iudicabitur illi. Multi de¬
niq sacerdotũ culꝑam zelo dei
se ꝑsequi ꝓfitentur: s dum in¬
discrete hoc agunt. sacͥlegii faci¬
nus incurrunt: & dum p̃cipites
qͣsi eͣmendandum ruuntꝰ. ipsi
qͦ multomagis deterius cadt̃.¬

Expanded text:
cum injuste judicamur, dicente mista: Nec damnabit illum cum judicabitur illi . Multi denique sacerdotum culpam zelo Dei se persequi profitentu., sed, cum indiscrete hoc agunt, sacrilegii facinus incurrunt; et dum praecipites quasi ad emendandum ruunt, ipsi quoque multo magis deterius cad
Abbreviated transcription (Latin):
t nullus cõparet caballum.
bouem. aut iumentũ. uel ali¬
ud animal. nͥ illum hominẽ
cognoscat. qͥ eum uendiderit.

Expanded text:
t nullus comparet caballum, bovem, aut jumentum, vel aliud animal, nisi illum hominem cognoscat qui eum vendidit
Abbreviated transcription (Latin):
oues ꝓ̃ una: Si effregerit
fur domum.siue suffodiens fu¬
erit inuentꝰ. & accȩpto uulnere
mortuus fuerit: ꝑcussor ñ erit
reus sanguinis: Quod si ortoso¬
le hoc fecerit: homicidiũ ꝑpe
trauit: Si leserit qͥs piã
agrum uel uineam. & dimise¬
rit uimentũ suum ut depas¬
catur aliena: qͥcqͥd obtimum
habuerit in agro uel inuinea.
ꝓ dampni estimatione rest¬

Expanded text:
us fuerit. Si effregerit fur domum sive suffodiens fuerit inventus et accepto vulnere mortuus fuerit, percussor non erit reus sanguinis. Quod si orto solo hoc fecerit, homicidium peit: Si leserit quispiam agrum vel vineam et dimiserit iumentum suum, ut depascatur aliena, quicquid optimum habuerit in agro suo vel vinea pro dampni estimacione resti
Abbreviated transcription (Latin):
pater statim ut audierit contra¬
dixerit: uota eius. & iuram̃ta ir¬
rita erunt. & facilius em̃dabit᷑.¬
uram̃tũ filii et filiȩ nesciente
patre. & uota monachi nescien¬
te abbate. & iuram̃ta pueri. ir
Ionem. ut forte sic s existimet¬
fecisse te. quã forsitan ñ fecisti:
ne remaneat in eo mala suspicio
si uraueris. tu ñ sic peccas. qͦmͦ
sius malo erit qd uiras. ñ a tuo.
homicida corpꝰ occisurꝰ ẽ. ille ani¬
mam: immo duas animas. ꝙ eiꝰ
quẽ urare ꝓuocauit. & suam.
cis uerũ ẽe̾ qd̾ dicis. & falsum e̾e̾
qd̃ dicit ille: & iurare cõpellis.
Ecce iurat. ꝑuirat. ecce ꝑit : qͥd¬
tu inuenisti: immo & tu ꝑisti.
quia de illiꝰ morte saciari uolu

Expanded text:
pater statim ut audierit contradixerit, vota ejus et juramenta irrita erunt, et facilius emendabituramentum et filiae, nesciente patre, et vota monachi, nesciente abbate, et juramenta pueri irrie ad jurationem ut forte si sfecisse, et forsitan non fecisti, ne remaneat in eo mala suspicio, si juraveris, tu non sic peccas quomodsius malo erit quod juras, non a tuo. homicida corpus occisurus est, ille animam, imo duas animas, et ejus quem jurare provocavit et suam. Scis verum esse quod dicis, falsum esse quod dicit ille, et jurare compellis. Ecce jurat, perjurat, ecce perit, quid invenisti? Imo et tu peristi, quia de illius morte satiare volu
Abbreviated transcription (Latin):
siqͥs manũ armata. usq ad
.iiiͦi. homines in uicũ alterius
ad malefaciendũ uenerit. ille
qui pͥorẽ: ꝓ illicita p̃sũptione
componat solidos. deccc: seqͣces
cõponant: p̃dam uͦ in qͣdruplũ
recipiant: si scłi leges talem i uᷤ¬
diuina cur inferior ẽẽ debebit.
cũ in ipsius ueritatis p̃sentia
azacheo collaudatũ sit. si aliq̃
defraudaret. ut qͣdruplũ resti¬

Expanded text:
Si quis manu armata usque ad quatuor homines in vicum alterius ad malefaciendum venerit, ille qui prior est illicita praesumptione componat solidos DCCCC, sequaces componant, praedam vero in quadruplum restituant. Si saeculi leges talem jusdivina cur inferior esse debebit, cum in ipsius veritatis praesentia a Zachaeo collaudatum sit, si aliquem defraudaret, ut in quadruplum resti
Abbreviated transcription (Latin):
Nxp̃o semel oblata est os.¬
hostia. ad salutem sempit̾nã
potens Quid gͦ nos. nonne ꝑsin¬
gulos dies offerimus: Offerimꝰ.
s ad recordationem mortiseiꝰ. &
una ẽ hostia. ñ multe Qm̾ una ẽ.
ñ multe: Qa semel oblatꝰ ẽ xp̃s¬
e hoc aut̃e sacrificium. exemplũ
ai ẽ illus. idipsum. semꝑ idip¬
s sum Proinde hocẽ sacrificiũ
Alioqumn. qm̃ in multis locisof¬
plenus existens. et illic plenꝰ
Sicut enĩ qͦd ubiq offertur unũ
corpus ẽ. et non multa corpora:
ita et unum sacrificium Pon¬
tifer autem ille est. qui hostiã
obtulit. nos mundantẽ ipsã
offerimus. etiam nunc. quȩ
tunc oblata consumi ñ potest.

Expanded text:
o semel oblata est hostia ad salutem sempiternam potens. Quid ergo nos? Nonne per singulos dies offerimus? Offerimus, sed ad recordationem mortis ejus, et una est hostia, non multae. Quomodo una et non multae? Quia semel oblatus est Christus. Hoc autem sacrificium exemplum est illius, idipsum semper idipsum, proinde unum hoc est sacrificium; alioquin, quoniam in multis locis ofplenus existens, et illic plenus. Sicut enim quod ubique offertur, unum corpus est, et non multa corpora: ita et unum sacrificium. Pontifex autem ille est, qui hostiam obtulit nos mundantem. Ipsam vero offerimus etiam nunc, quae tunc oblata consumi non potest.
Abbreviated transcription (Latin):
scindat: miror si eam fidei uio¬
latricem uel ipse adulter puta
sedium dix̃. Significat sermo
patris nr̃i sophronii qd̾ meliuis
sit uirantẽ ꝑiurare: quã conser¬
uare sacͣmentũ infractione scã¬
rum imaginũ: Hoc autẽ dicimꝰ:
quia qͥdam se sacm̃to excusant.
unƿiũ uiramentũ Item
IaRe. patriarcha dix̃ Herodes
Petrus uͦ negauit cũ iuram̃to: &
conuersus fleuit. & saluatus ẽ
O mẽ enim peccatũ honus d̾s in¬
dulget: siqͥs ex toto corde penite¬
at Sca sinodus dixit.
ic docet nos scã scͥpt᷑ura. ltem
Qua de causa nrm̃ iuramentũ
mendax dissoluitur: quasi
nullam habens uirtutem:

Expanded text:
scindat, miror si eam fidei vioscindat, miror si eam fidei violatricem, vel ipse adulter putabsedium dixit: « Significat sermo Patris nostri Sophronii, quod melius sit jurantem perjurare, quam conservare sacramentum in confractione sanctarum imaginum. Hoc autem dicimus, quia quidam se sacramento excusant. impium juramentum. » Item Tharasius patriarcha dixit: « Herodes Petrus vero negavit cum juramento, et conversus flevit et salvatus est . Omne enim peccatum Deus indulget, si quis ex toto corde poeniteat. » Sancta synodus dixit: « Sic docet nos sancta Scriptura. » Item L. Qua de causa nostrum juramentum mendax dissolvatur, quasi nullam habens virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
i ad peccatum admittendũ
adhibetur fides: mirũ si fides
appellatur Ueruntam qͣliscũ¬
q sit. si &̾ cont᷑ ipsam fit peiuis
sit: nͥ cũ ꝓpterea deseritur. ut
ad fidem ueram legitimãq re¬
deatur .i. ut peccatũ emendet᷑.
uoluntatis prauitate correcta.
tanquã qͥsq cum hominẽ solus
exspoliare non possit. inueniat
socium iniqͥtatis. & cum eo pa¬
cicatur. ut simul id faciant spo¬
liumq parciant᷑. qd̾ facinore
cõmisso. totũ solus auferat. do¬
let qͥdem ille & fidem sibi serua¬
tam non e̾e̾ conqueritur. Uerũ
in ipsa sua querela cogitare debet
pociꝰ in bona uita ipsi humanȩ
societati seruandam fidem fu
ret: si sentit quã iniq sͥ in pec¬
cati societate seruata ñ fuerit.
lle qͥppe utrobiq ꝑfidus: ꝓfec
tosceleratior iudicandus ẽ Itẽ:
fidem seruet adultem: utiq ma¬
la ẽ. si nec adultero peior ẽ. Porro
si eam flagitiipeniteat. & ad cas¬
titatem rediens coniuigalem pac¬
tam. ac placitam. ad uit̾inã rem¬

Expanded text:
i ad peccatum admittendum adhibetur fides, mirum si fides appellatur; verumtamen qualiscunque sit, si et contra ipsam fit, pejus fit, nisi cum propterea deseritur, ut ad fidem veram legitimamque redeatur, id est ut peccatum emendetur voluntatis pravitate correcta, tanquam si quis cum hominem solus exspoliare non possit, inveniat socium iniquitatis, et cum eo paciscatur ut simul id faciant, spoliumque partiantur: quo facinore commisso totum solus auferat; dolet quidem ille, et fidem sibi servatam non esse conqueritur, verum in ipsa sua querela cogitare debet, potius in bona vita ipsi humanae societati fidem fuiret, si sentit quam inique sibi in peccati societate servata non fuerit: ille quippe utrobique perfidus profecto sceleratior judicandus est. Item,fidem servet adultero, utique mala est: sed si nec adultero, pejor est. Porro si eam flagitii poeniteat, et ad castitatem rediens conjugalem, pacta ac placita adulterina re
Abbreviated transcription (Latin):
eucharistiam habeat para¬
tam: ut quando qͥs infirmatꝰ¬
fuerit. aut paruulꝰ infirmꝰ
fuerit. statim eum cõmuni¬
cet: ne sine cõmunione mori

Expanded text:
eucharistiam habeat paratam; ut quando quis infirmaverit, aut parvulus infirmus fuerit, statim 58 eum communicet, ne sine communione mori
Abbreviated transcription (Latin):
rendum ẽ cuiꝰ conditionis.
cuius ue opinionis: et ne in¬
opes sint: ne forte aliquas
contra p̾fatum pastorem
inimicitias habuissent᷑ u¬
trũ testimoniũ ex auditu
dixerint. aut certe speciahit̃¬
si se scire testatisunt: si scͥptiᷤ
indicatũ ẽ. et partibꝰ p̃sen¬
tibꝰ sententia recitata ẽ. Qd̃
si forte hec sollẽpnit̃ acta ñ

Expanded text:
rendum est cujus conditionis, cujusve opinionis, et ne inopes sint, ne forte aliquas contra praefatum pastorem inimicitias habuissent, utrum testimonium ex auditu dixerint, aut certe specialiter se scire testati sunt, si scriptis judicatum est, et partibus praesentibus sententia recitata est. Quod si forte haec solemniter act
Abbreviated transcription (Latin):
rit: sciatis eum ꝓ certo menda
aut patrum regulas. aut
ammonitiones modernas di¬
cat debere contẽpni: nͥ qͥ im¬
punitum sͥ tantum estimet
transire cõmissum: Item theo¬
negotiis hominũ custodien¬
das e̾e̾ p̃cepit: multomagis
circa reuerentiam b̾i petri apħ
clementiam ut sicut hacte¬
nus romana lex uiguit absq
uniuersis ꝓcellis. et ꝓnulliuᷤ
ꝑsona hominis reminiscitur

Expanded text:
rit, sciatis eum pro certo mendaccipum aut Patrum regulas, aut admonitiones modernas ducat debere contemni, nisi qui impunitum sibi tantum aestimet transire commissum? Et itnegotiis hominum custodiendas esse praecepit, multo magis circa reverentiam beati Petri apostoli clementiam ut sicut hactenus Romana lex viguit absque universis procellis, et pro nullius persona hominis reminiscitur
Abbreviated transcription (Latin):
minũ speculantur dissimili &
diuerso facto Sortilegi sunt. qͥ
sub nomine fictȩ religionis. ꝑ
qͣsdam qͣs scõrũ sortes uocant.
diuinationis scientiã ꝓfitent᷑.
tiȩ inspectione. futura ꝓmittun.
alisatores uocati st̃.: qͥa dũ eis
m̃brorũ quecũq partes salie¬
rint: aliquid s exinde ꝓsꝑum.
seu triste significari p̃dicunt.

Expanded text:
minum specularentur, dissimili et minum specularentur, dissimili et diverso fato. Sortilegi sunt, qui sub nomine fictae religionis, per quasdam quas sanctorum sortes vocant, divinationis scientiam profitentiae inspectione futura promittunt. Salisatores vocati sunt, quia dum eis membrorum quaecunque partes salierint, aliquid exinde prosperum seu triste significari praedicunt.
Abbreviated transcription (Latin):
Ad ocłos scilicet uolatꝰ. ad aures
uox auium Phitonisse apitio
apollinȩ dictȩ:. qd̾ is auctor fue¬
rit diuinandi Astrologi dicti
sunt: eo qd̾ in astris augurant᷑.
Genethliaci appellati sunt. ꝓpt̃
nathalitiorum considerationeᷤᷤ
dierum: Geneses enĩ hominũ ꝑ¬
cundũq siderum cursus nas¬
centiũ: mores. actus. & euent̾
p̃dicere conant᷑. Id est. qͥs qͣli sig¬
no fuerit natus aut quẽ effectũ
mathematici uocantur:. Cuius
suꝑstitionis gñs. constellationes
lati A ni uocant. id est nota¬
tiones siderum: quomͦ se hant
cũ qͥs nascitur Pmũ aut̃e id̃stel¬
larũ int̃p̃tes. magi nuncupa¬
bant᷑. Sicut de his legitur. qͥ in
auerunt: Postea hoc nomine so¬
li mathematici dicti sunt: cuĩ
artis scientia usq ad euuangłi¬
ũ fuit concessa: ut xp̃oedi to.
nemo exinde natiuitatẽ aliqͥs
de cęlo interp̃tetur: Oro scopi dic¬
tisunt: qͦd horas natiuitatis ho¬

Expanded text:
Ad oculos scilicet volatus, ad aures Ad oculos scilicet volatus, ad aures vox avium. Pythonissae a Pythio Apolline dictae, quod is auctor fuerit divinandi. Astrologi dicti sunt eo quod in astris augurantur. Genethliaci appellati sunt propter natalitiorum considerationes dierum; geneses enim hominum pscribunt, siderumque cursus, nascentium mores, actus et eventus praedicare conantur, id est, quis quale signo fuerit natus, aut quem effectum Mathematici vocantur; cuius superstitionis genus Constellationes Latini vocant, id est notationes siderum, quomodo se habeant cum quisque nascitur. Primum autem idem stellarum interpretes magi nuncupabantur, sicut de his legitur qui in averunt; postea hoc nomine soli Matartis scientia usque ad Evangelium fuit concessa, ut, Christo edito, nemo exinde nativitatem alicujus de coelo interpretetur. Horoscopi dicti sunt, quod horas nativitatis ho
Abbreviated transcription (Latin):
gitur genus diuinationis. eius.
a ꝑsis fertur allatum Uaro au¬
tem dicit diuinationis .iiii. ẽẽ.
genera. t̾ram. aquã. aerem . ignẽ:
hinc geomantiã. idromantiã.
cromantiã. phiromantiã dictã
autumant:. Diuini dicti sunt.
quasi dõ pleni Diuinitate enĩ
plenos se ẽe̾ assimulant: astutia
tem sunt genera diuinatioi̾s:
ars & furor. Incantatores uͦ dic¬
ti sunt. qͥ artẽ uerb̾ ꝑagunt. ari¬
oli uocati sunt. ꝓpter qd cuca
aras idolorũ nefarias p̃ces emit¬
tunt. & funesta sacͥficia offert:
hisq cȩlebritatib demonũ ac¬
cipiunt responsa: Aruspices
nuncupant᷑ quasi horarum in¬
spectatores: dies enĩ & horas in
tendunt: aliaq signa rerum
ł obseruationes inꝓuisas homi¬
nibꝰ occurrentes ferunt: Idẽ &
auspices: Nam auspicia sunt.
quȩ iter facientes obseruant.
dicta autẽ sunt auspicia. quasi
auiũ spitia: & auguria quasi
nera sunt auspitiorũ: unũ ad
ocłos. alterũ ad aures ꝑtinens:

Expanded text:
gitur genus divinationis a Persis fertur allatum. Varro autem dicit divinationis quatuor esse genera, terram, aquam, acrem et ignem. Hinc geomantiam, hydromantiam, aeromantiam, pyromantiam, dictam autumant. Divini dicti sunt, quasi deo pleni; divinitate enim plenos se esse assimulant, astutia tem sunt genera divinationis, ars et furor. Incantatores vero dicti sunt, qui artem verbis peragunt. Arioli vocati sunt, propter quod circa aras idolorum nefarias preces emittunt, et funesta sacrificia offerunt, hisque celebritatibus daemonum accipiunt responsa. Aruspices nuncupantur, quasi horarum inspectores. Dies entevel observationes improvisas hominibus occurrentes ferunt. Iidem et auspices. Nam auspicia sunt quae iter facientes observant; dicta autem sunt auspicia quasi avium aspicia; et auguria quasi nt genera auspiciorum, unum ad oculos, alterum ad aures pertinens.
Abbreviated transcription (Latin):
baptismus constat non
tam ablutione corporis quã
fide cordis. quẽ ad modũ apłi¬
ca doctrina tradit dicens. fide
mundans corda eorum: Et ali¬
bi Saluos facit baptisma. ñ
carnis depositio sordium: s
conscientiȩ bonȩ interrogã¬

Expanded text:
baptismus constat non tam ablutione corporis quam fide cordis: quemadmodum apostolica doctrina tradit dicens: Fide mundans corda eorum. Et alibi: Salvos facit baptisma, non carnis depositio sordium, sed conscientiae bonae interroga
Abbreviated transcription (Latin):
tem placuit. ut c̃seruato ui¬
metropolitani ep̃i pͥmatu.
ceteri ep̃orũ scđm suȩ ordi¬
nationis tẽpus. aliꝰ alii seden¬
ti deferat locum Ex concilio
placuit. ut quotiens scđ̾m
statuta patrũ. scã sinodꝰ con-¬
gͣgat᷑: nullus ep̃oꝵ aliquã
priꝰ causam suggerere aude¬
at. ꝗͣ ea q̃ ad em̃dationẽ ui¬
te. ad seueritatẽ regłe. ad ani¬
me remedia ꝑtinent fini¬
iint̾ epõs euusdẽ concilii gal¬
dubitatio emerserit de ec lis¬
cłastico iuire uel de aliis ne¬
gotiis. pͥmũ metropolitanꝰ
eoꝵ. cũ aliis qͥbusdam in c̃¬
cilio c̃siderans rem uidic&:¬
et si ñ adqͥescat utraq pars
iudicanti. tunc pͥmas regi¬
onis inter ipsos audiatur¬
& legibꝰ nr̃is c̃sentaneũ sit.
hoc diffiniat.ꝙͣ nulla pars
ualeat. calculo eiꝰ contͣdicere.

Expanded text:
« Placuit, ut conservato metropolitani primatu ceteri episcopi, secundum suae ordinationis tempus, alius alii deferat locum. » Unde Leoplacuit, ut quoties secundum statuta Patrum sancta synodus congregatur, nullus episcoporum aliquam prius causam suggerere audeat quam ea quae ad emendationem vitae, ad severitatem regulae, ad animae remedia pertinent finiiscopos ejusdem concilii dubitatio emerserit de ecclesiastico jure vel de aliis negotiis, primum metropolitanus eorum cum aliis quibusdam in concilio considerans rem videlicet si non acquiescat utraque pars judicatis, tunc primas illius regionis inter ipsos audiatet legibus consentaneum sit, hoc diffiniat. Et nulla pars valeat calculo ejus contradicere.
Abbreviated transcription (Latin):
mentũ fidelem facit: sicut cre¬
dere respondetur. ita etenĩ fi¬
deles uocantur: non rem ipsam
mente annuendo. s: ipsius ret
sacͤmentũ ꝑcipiendo Aug̾ in

Expanded text:
mentum fidelem facit. Nam sicut credere respondetur, ita etenim fideles vocantur, non rem ipsam mente annuendo, sed ipsius rei sacramentum percipiendo. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
ut qͥcũq deinceps ab epĩs
ordinant᷑. litteras accipiant ab
ordinatoribꝰ sius manu eorum
subscͥptas: continentes annũ
dñi et diem: ut nulla alt̾catio
de posterioribꝰ uel anterioribꝰ
Neuocandis ad te epĩs salonic̾.
moderatissimũ te e̾e̾ uolunius.
ne ꝑ maioris diligentie spetiẽ.
fraternis głari iniuriis uidea¬
ris. Unde si causa aliqua ma¬
ior extiterit. ob quã rationabi¬
le ac necessarium sit fr̃m aduo¬
care conuentũ: binos de singu¬
lis ꝓuintiis ep̃os. quos metro¬
politani crediderint e̾e̾ mitten¬
dos ad frat̾nitatẽ tuam uenire
sufficiat. Ex concło. ant. capxxi
sessionem accedat. quȩ ad eum
non ꝑtinet: nec ordinationem
ibi fãcere p̃sumat. nͥ forte cum
concilio. et uoluntate regionis

Expanded text:
unque deinceps ab episcopis ordinantur, litteras accipiant ab ordinatoribus suis, manu eorum subscriptas, continentes annum Domini et diem, ut nulla altercatio de posterioribus vel anterioribus evocandis autem ad te episcopis moderatissimum esse te volumus, ne per majoris diligentiae speciem fraternis gloriari videaris injuriis. Unde si causa aliqua major exstiterit ob quam rationabile ac necessarium sit fraternum advocare conventum, binos de singulis provinciis episcopos, quos metropolitani crediderint esse mittendos, ad fraternitatem tuam venire suffisessionem accedat quae ad eum non pertinet, nec ordiibi facere praesumat, nisi forte cum concilio et voluntate regionis
Abbreviated transcription (Latin):
ei eccłasticȩ studens adiutorii ma¬
num porrexit. sed et ortodoris sa¬
cerdotibꝰ et patriarchis ad eam
confugientibꝰ. sicut et nunc ꝑhec
fecit. usitata miseratione subue¬
nit. Nostis enĩ qͦd magnũ anas¬
tasum alexandrinũ ep̃i et ci¬
rillum et policroniũ ierosolimi¬
tanos. et iohannẽ. quẽ caritas
urã crisosthomũ uocat. et fla¬
uianum a synodo depositos.
abonoso ordinati. et aliminibꝰ
orthodorȩ ȩccłȩ. a synodo plena¬
ria sequestrati. ab eadem syno¬
do recipiunt᷑. et in cathalogosa¬
cerdotum habent᷑. ne ȩccła di¬
minutionẽ uel diuisionẽ pa¬
ciatur: quanto magis orthodorȩ
fidei uiros et inmacłatȩ uitȩ ñ
oportet contempnere. s ad pͥsti¬
nũ honorem reuocare: Sicut
eñi aplica sedes hȩc semel accipi¬
ens claues regni cȩloꝵ apͥmo et
pem apłoꝵ petrũ. dicente ad eũ.

Expanded text:
ci ecclesiasticae studens, adjutorii maci ecclesiasticae studens, adjutorii manum porrexit; sed et orthodoxis sacerdotibus et patriarchis ad eam confugientibus, sicut et nunc Photio fecit, usitata miseratione subvenit. Nostis enim quod magnum Athanasium Alexandrinum episcopum, et Cyrillum, et Polycronium Hierosolymitanos, et Joannem, quae charitas vestra Chrysostomum vocat, et Flavianum, a synodo depositos tistis et Bonoso ordinati, et a liminibus orthodoxae Ecclesiae a synodo plenaria sequestrati, ab alia synodo recipiuntur, et in catalogo sacerdotum habentur, ne Ecclesia diminutionem vel divisionem patiatur; quanto magis orthodoxae fidei viros, et immaculatae vitae non oportet contemnere, sed ad pristinum honorem revocare? Sicut enim apostolica sedes haec, semel accipiens claves regni coelorum, a primo et pem apostolorum Petrum, dicente ad
Abbreviated transcription (Latin):
tilitatem eius om̃ia reducere cu¬
pientes: Synodis enĩ nicena
scdo capitulo dicit. qm̃ frequen¬
ter suie ex necessitate siue alio
qͦlibet mͦ transgredi contigerit
homines. eccłasticos canones: ẽt
sc̃oꝵ patrũ decreta: et scĩssimꝰ. yp.
leo in eodem spũ precipit dicets:
Ubi necessitas non ẽ nullomͦ uiolen¬
tur scõꝵ patrum constituta. Ubi
uͦ necessitas fuerit: ad utilitatẽ ȩc¬
cłȩ qͥ potestatem habet ea dispen¬
set Ex necessitate enim fit muta¬
tio legis Et felix papa: Comtem¬
plari oportet. quod u̾occurrit
necessitas. sepe constitutiones
patrum transgredim᷑: & carta¬
ginensis synodus .xxxu. capitu¬
lo dicit: Precipimꝰ ut clericirur¬
sus in ȩccłam recipiant᷑. qũauis
pͥmũ insynodo depositi fuerint
Synodus etiam. synodum soluit:
ꝓpter unitatẽ et pacem ȩccłe Et
piantur it̾m: ne scandala in ȩccła
pullulent: Non solum autẽ ꝓhe¬
resi depositis apłica sedes hȩc pa¬

Expanded text:
tilitatem ejus omnia reducere cutilitatem ejus omnia reducere cupientes. Synodus enim Nicaena secundo capitulo dicit, quoniam frequenter sive ex necessitate, sive alio quolibet modo transgredi contingit homines ecclesiasticos canones. Et psanctorum Patrum decreta. Et sanctissimus papa Leo in eodem spiritu praecepit dicens: Ubi necessitas non est, nullo modo violentur sanctorum Patrum statuta. Ubi vero necessitas fuerit, ad utilitatem Ecclesiae qui potestatem habet, ea dispenset. Ex necessitate enim fit mutatio legis. Et Felix papa: Contemplari oportet, quod ubi occurrit necessitas, saepe constitutiones Patrum transgredimur. Et Carthaginensis synodus XXXV capitulo dicit: Praecipimus ut clerici rursus in Ecclesiam recipiantur, quamvis primum in synodo depositi fuerint. Synodus etiam synodum solvit propter unitatem et pacem Ecclesiae. piantur iterum, ne scandala in Ecclesia pullulent. Non solum autem pro haeresi depositis apostolica sedes haec pa
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ in ȩccła quȩ apud uos est correp¬
tionibꝰ subiacent. recipiamꝰ. paci¬
q et unanimitati studentes. ip
dotum dignitatem et honorem
patriarchatus restituamꝰ. ne diu¬
tius ȩccła dĩ scismate et scanda¬
lo conturbata ꝑmaneat: Nos gͦ
petitionẽ urãm ut iustam et
do placentem amplexisumus.
et oportunũtempus qͦd diudesi¬
derauimus nos inuenisse gauisi.
misimus a pocrisiarios nr̃os. uo¬
luntatẽ urãm cõplere: quãuis
pietas ur̃a antequã uenirent.
ipsum uirum p̃occupauerit ui¬
olenter restituere: Quod tamen
et nos libenter recipimꝰ. et ꝗͣuis
hoc faciendi potestatẽ habentes.
tamen ñ ex potestate nr̃a eum
restituere uolumꝰ. s ex apłicis de¬
cretis. et paternis constitutionibꝰ
testimonia ꝓferimꝰ: non leges ȩc¬
cłȩ antiquitus datas soluentes:
s̃ in quibꝰ regłarũ diligentia in¬
conuertibiliter obseruata ȩccłȩ
corpus euellit et dissipat. ad ii¬

Expanded text:
qui in Ecclesia quae apud vos est correpqui in Ecclesia quae apud vos est correptionibus subjacent, recipiamus, pacique et unanimitati studentes, ipsdotum dignitatem et honorem patriarchatus restituamus, ne diutius Ecclesia Dei ut schismate et scandalo conturbata permaneat. Nos ergo petitionem vestram, ut justam et Deo placentem amplexi et opportunum tempus quod diu desideravimus, nos invenisse gavisi, misimus apocrisiarios nostros voluntatem vestram implere: quamvis pietas vestra antequam advenirent, ipsum virum praeoccupaverit violenter restituere. Quod tamen et nos libenter recipimus. Et quamvis hoc faciendi potestatem habentes, non tamen ex potestate nostra eum restituere volumus, sed ex apostolicis decretis et paternis constitutionibus testimonia proferimus, non leges Ecclesiae antiquitus datas solventes; sed in quibus gratiarum diligentia inconvertibiliter observata, Ecclesiae corpus evellit ac dissipat, ad u