comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
me scripsisse. & sepius monuisse re¬
miniscor. ut beati petri apłoꝵ prin-¬
cipis limina festinet. reuidere: & quȩ
tanta sit constantinopolitanȩ ciui-¬
tatis delectatio. quȩ ue romanȩ urb
obliuio. ignoro. Optinere apud uoᷤ
hac exre nunc usq nil merui. Qͣntũ
enim ad colligendas ȩt̃nę uitȩ merce¬
des. ur̃ȩ animȩ expedire possit: quan¬
tũ ȩtiam głosȩ filiȩ ur̃ȩ dõnȩ eusebiȩ in oĩb
congruat: & nos subtiliter attendimꝰ.
& uos considerare subtilius potestis.
filium uero meum petrũ hominẽ
urm.que ultra ȩtatẽ suam sapere
& maturitati studere cognoui: si re-¬
quiritis inuenietis. quantꝰ hic om̃iũ
habitantium. circa excellentiã uram
amor sit. quantũq desiderium. ut
uos reuidere mereantur. Et si p̃cipi-¬
ente deo sacris eloquiis ad monem᷑.
ut ȩtiam inimicos diligere debeamꝰ:
pensandũ nobis ẽ. quantȩ culpȩ sit.
ȩtiam amantes. minime amare.
Acsi forte dicit᷑ qđ amant᷑ : nos cer¬

Expanded text:
me scripsisse, et saepius imminuisse reminiscor, ut beati Petri apostolorum principis limina revidere festinet. Et quae tanta sit Constantinopolitanae civitatis delectatio, quaeve Romanae urbis oblivio, ignoro; obtinere apud vos hac ex re nunc usque nihil merui. Quantum enim ad colligendas aeternae vitae mercedes vestrae animae expedire possit; quantum etiam gloriosae filiae vestrae domnae Eusebiae in omnibus congruat, et nos subtiliter attendimus, et vos considerare subtilius potestis. Filium vero meum Petrum, hominem vestrum, quem ultra aetatem suam sapere, et maturitati studere cognovi, si requiritis, invenietis quantus hic omnium habitantium circa excellentiam vestram amor sit, quantumque desiderium ut vos revidere mereantur. Et si, praecipiente Domino, sacris eloquiis admonemur ut etiam inimicos diligere debeamus, pensandum nobis est quantae culpae sit etiam amantes minime amare. At si forte dicitur quod amamur, nos cer
Abbreviated transcription (Latin):
ȩccłam uram diu sacerdotali re-
oso egubinȩ ȩccłȩ sollennit̃ delegare.
Cui dedimꝰ inmandatis. ut nichilde
ꝓuectionib clericoꝵ. reditu. ornatu. mi¬
nisteriisq a quoquã usurpari patiat᷑
Cui uos assiduis adhortationibꝰ cõnue¬
nit obȩdire: & remoto strepitu. uno eo¬
demq consensu talẽ uob̾ pficiendũ expe¬
tite sacerdotẽ : qͥ & auenerandis canonis
nulla discrepet ratione: & tanto ministe¬
rio dignꝰ ualeat repperiri. Quidum
fuerit postulatꝰ : cũ sollennitate decreti
om̃iũ subscriptionib roborati & uisi¬
tatoris pagina ꝓsequente ad nos ueni¬
at ordinandus Auisuri ante om̃ia. ne¬
ad cuiuslibet uitȩ uel meriti laicã ꝑso¬
nam p̃sumatis eligere: & ñ solũ ille
ad ep̃atꝰ apicẽ nulla ratione ꝓuehatur
uerũ ȩtiam uos nullis int̾cessionibus
ueniam ꝓmereri posse cognoscite. S
om̃s qͦs ex uob̾ de laica ꝑsona aspirasse
constiterit: ab officio & a cõmunione
alientis fatiendos ꝓculdubio noueritiꝰ¬

Expanded text:
estram diu sacerdotali regi Eugubinae Ecclesiae solemniter delegare. Cui dedimus in mandatis ut nihil de provectionibus clericorum, reditu, ornatu ministeriisque a quoquam usurpari patiatur. Cujus vos assiduis adhortationibus convenit obedire, et, remoto strepitu, uno eodemque consensu talem vobis praeficiendum expetere sacerdotem, qui et a venerandis canonibus nulla discrepet ratione, et tanto ministerio dignus valeat reperiri. Qui dum fuerit postulatus, cum solemnitate decreti omnium subscriptionibus roborati, et visitatoris pagina prosequente, ad nos veniat ordinandus: provisuri ante omnia ne cujuslibet vitae vel meriti laicam personam praesumatis eligere. Et non solum ille ad episcopatus apicem nulla ratione provehetur, verum etiam vos nullis intercessionibus veniam promereri posse cognoscite. Sed omnes quos ex vobis de laica persona aspirasse constiterit, ab officio et a communione alienos faciendos procul dubio noveriti
Abbreviated transcription (Latin):
udũ ad nos multoꝵ relatione
ꝑuenerat. monasteria in rauen
occasione quasi regiminis ea qd̃ dici
graue ẽ. uelut in ꝓprietate posside¬
ant. Quib non modicũ condolente

Expanded text:
udum ad nos multorum relatione pervenerat monasteria in Ravennoccasione quasi regiminis ea, quod dici grave est, velut in proprietate possideant. Quibus non modicum condolentes,
Abbreviated transcription (Latin):
compelant᷑. Hxc itaq om̃ia uigilanti
cura em̃dare ian scđo cõmonita sc̃itaᷤᷤ
ur̃a non differatꝰ ne si post hoc negli¬
gentes uos ęssȩ qr non credimꝰ. sense¬
rimꝰ: alit̃ nonaterioꝵ qͥeti ꝓspicere
compellam̃ Nan uobis notũ sit: qͥa
cantȩ necessitati. seruoꝵ dei congre¬
gationẽ amplius sub iacere ñ pati
mus. Ne uero aliqua uebis excusatio
de monachis oriat᷑ꝰ ꝑsona hic qu̾a
preuiderit utilẽ exop. frat̾nitas
ur̃a transmitat: & ei ros qͥ cũ eo ad
uos uenire possint moiachos depu¬
tamuo: Quos ut ꝓspeeritis. debea¬
tis in monasteriis ordiiare: si tam̃
calia loca sẽ. ut sit unee ibi sub siste¬
re ualeant.

Expanded text:
compellantur. Haec ita ue omnia vigilanti compellantur. Haec ita ue omnia vigilanti cura emendare jam secundo commonita sanctitas vestra non differat, ne si post hoc negligentes vos esse, quod non credimus, senserimus, aliter monasteriorum quieti prospicere compellamur. Nam motum vobis sit quia tante necessitati servorum Dei congregationem amplius subiacere non patimur. Ne vero aliqua vobis excusatio de monachis oriatur, personam huc quam praeviderit utilem ex opere fraternitas vestra transmittat, et ei nos qui cum eo ad vos venire possint monachos deputabimus; quos ut prospexeritis, debeatis in monasteriis ordinare, si tamen talia loca sunt ut sit unde ibi subsistere valeant.
Abbreviated transcription (Latin):
t̃mino citius occupatꝰꝰ ne hoc onus
monasteriis remaneret: frat̾nitati
urẽ eadẽ nc scripsisse recolimꝰ. & qͥa
ut cõperimꝰ. in huius rei hactenus
correptiore cessatũ ẽ: hec ad uos iterũ
p̃uidimꝰ scripta dirigere. Hortamur
gͦ ut om̃i nora omniq excusatione
sũmota.ita monasteria ipsa ab huiꝰ¬
modi studatis grauamine releuare:
quatinus nillã deinceos in eis clerici
uel hii qui usacro st̃ ordine constituti.
ob aliud habeant. nisi orandi tantũmͦ
causa accedei di licentiam: aut si for¬
te ad ꝑagenda sacra nissarũ fuerint
inuitati misteria. S ie uel ꝑcuius¬
libet monachi aut abbatis ꝓmoti¬
oñẽ onus aliquod fortasse sustineant.
studendũ nobis ẽ. ut si quspiam ab¬
batũ. aut monachoꝵ e quocumq
monasterio ad clericat᷑ officium uel
orcinem sacrũ accesserit. ñ illic aliꝗͣ
haleat ut diximꝰ ulterius potestatẽ:
ne morasteria huius occasionis uela¬
mine a quȩ ꝓhibemꝰ sustiner& onera

Expanded text:
mino citius occupatus, ne hoc onus monasteriis remaneret, fraternitati vestrae eadem nos scripsisse recolimus. Et quia, ut comperimus, in hujus rei hactenus correctione cessatum est, haec ad vos iterum praevidimus scripta dirigere. Hortamur ergo ut, omni mora omnique excusatione submota, ita monasteria ipsa ab ejusmodi studeatis gravamine relevare, quatenus nullam deinceps in eis clerici, vel hi qui in sacro sunt ordine constituti, ob aliud habeant, nisi orandi tantummodo causa, accedendi licentiam, aut si forte ad peragenda sacra missarum fuerint invitati mysteria. Sed ne, vel pro cujuslibet monachi aut abbatis promotione onus aliquod fortasse sustineant, studendum nobis est ut si quispiam abbatum aut monachorum ex quocunque monasterio ad clericatus officium vel ordinem sacrum accesserit, non illic aliquam habeat, ut diximus, ulterius potestatem, ne monasteria, hujus occasionis velamine, ea quae prohibemus sustinere onera
Abbreviated transcription (Latin):
eiectione seruare. Pinde frat̾na iterũ
caritate cõmoneo. ut sũma hoc uigilan¬
tia ꝑscrutari & sũmo quȩ scripsimus
seruare studio debeatis: ne rectã fidem
qua geritis. alioꝵ dubiã consortio faci¬
atis. Nãqͥ ñ corrigit resecanda: com¬
mictit. Itaq magna uob̾ sollicitudine
magna om̃ino ꝓuisione pensandũ. est
ut nec aliis eoꝵ ꝑsona scandalũ. nec uob̾¬
sit opinio nociua: qͣtinꝰ canto fr̃nitati
urȩ de cõmissis ouib pastoris lucͣ ꝓfici¬
ant. qͥnto uos ad earũ custodia & sincera
dilectio. & credita fȩcerit cura sollicitos.

Expanded text:
ejectione ejectione charitate commoneo ut summa hoc vigilantia perscrutari, et summo quae scripsimus servare studio debeatis, ne rectam fidem quam geritis dubiam aliorum consortio faciatis. Nam qui non corrigit resecanda, committit. Itaque magna vobis sollicitudine, magna omnino provisione pensandum est, ut nec aliis eorum persona scandalum, nec vobis opinio sit nociva, quatenus tanto fraternitati vestrae de commissis ovibus pastoris lucra proficiant, quanto vos ad earum custodiam et sincera dilectio et credita fecerit cura sollicitos.
Abbreviated transcription (Latin):
ris uerba non renuat: qͥa & his quẽ uaᷤᷤ
electionis redẽptor sibi nr̃ testatꝰ ẽ. esse ÷
seruare nos unitatẽ sp̃s inuinculo pacis
ammonuit. Unde qͥsqͥs hoc se salutis tene¬
ri uinculo non recusat ͥ qͣst̃ pacis studeat.
& locũ hoᷤt iñ p̃beat: ut facta fortius ualeat.
unitate calcari. qͥ infr̃m seue pot̾at diuisiõe gͣs¬
sari. Siuero qd̾ ñ optamꝰ erroris huius
dephendunt᷑ iaculo uulnerati: ęccłasticȩ
adhortationis eis. ẽ. adhibenda curatio:
ut aut int̾ oues dñicas sanatisifuerint
ꝑmaneant. aut ab unitate eccłastici corpo¬
ris excidant᷑: qͣtinꝰ & magnũ ex dãpno
modico lucrũ fiat. & totũ faciat liberũ
pars amissa. Nã & ꝓuidi sollicitudo pasto¬
ris oũe languidã quȩ curationẽ ñ recipit.
ne alias languoris sui labe contaminet.
asanarũ consortio ñ differt eicere: sciens
cȩterarũ se sanitatẽ ñ alit̾ nisi huius posse

Expanded text:
ris verba non renuat, quia et is quem vas ris verba non renuat, quia et is quem vas electionis Redemptor sibi noster testatus est esse, servare nos unitatem spiritus in vinculo pacis admonuit . Unde quisquis hoc se teneri salutis vinculo non recusat, quae sunt pacis studeat, et locum hosti non praebeat, ut facta fortius valeat unitate calcari, qui in fratrum saeva poterat divisione grassari. Si vero, quod non optamus, erroris hujus deprehenduntur jaculo vulnerati, ecclesiasticae adhortationis est eis adhibenda curatio, ut aut inter oves dominicas, si sanati fuerint, permaneant, aut ab unitate ecclesiastici corporis excidantur, quatenus et magnum ex damno modico lucrum fiat, et totum faciat liberum pars amissa. Nam et providi sollicitudo pastoris est ut ovem languidam quae curationem non recipit, ne alias languoris sui labe contaminet, a sanarum consortio non differat ejicere; sciens caeterarum se sanitatem non aliter nisi hujus posse
Abbreviated transcription (Latin):
lucã prbm tuũ & petrũ calcedonensẽ
nolle susciꝑe: atq ex hoc filioꝵ cuoꝵ
orthodoxoꝵ corda ñ leui scandalo ꝑtur¬
bari. Quoꝵ qͥa zelus ñ solũ laudandꝰ
uerũ ȩtiã om̃ino fouendus. ẽ. hortam᷑.
ut cũ om̃i uiuacitate ac sollicitudine
frat̾nitatis hoc ur̃ȩ rimari cura non
desinat: & si abhac eos insontes pͣui-¬
tate reppererit. scandalũ de filioꝵ
suoꝵ m̃tibꝰ habita eoꝵ satisfactione
remoueat. atq int̾ om̃s hereses speci¬
alit̃ seuerũ ac nestoriũ anachematirent
ut qͥbꝰ sinistra de eis suspicio discessionẽ
amore fidi genuit. gignat
purificatione caritatẽͥ & salubriter
unꝰ concordiȩ nectat affectꝰ. qͦs catholice
sincera & una tenet confessio ueritaiꝰ
nec satisfactio dubitantib estimetus
indigna: quia dñica uoce p̃cipit᷑. ne con¬
tempnatis unũ ex his minimis. Qͥgͦ ñ
despici a prȩcipiente desiderat : p̃cepto

Expanded text:
Lucam presbyterum tuum et Petrum Chalcedonensem synodum Lucam presbyterum tuum et Petrum Chalcedonensem synodum nolle suscipere, atque ex hoc filiorum tuorum orthodoxorum corda non levi scandalo perturbari. Quorum quia zelus non solum laudandus, verum etiam omnino fovendus est, hortamur ut cum omni vivacitate ac sollicitudine fraternitatis hoc vestrae rimari cura non desinat. Et si ab hac eos insontes pravitate repererit, scandalum de filiorum suorum mentibus habita eorum satisfactione removeat, atque inter omnes haereses specialiter Severum ac Nestorium anathematizet, ut quibus sinistra de eis suspicio dissensionem amore fidei genuit, gignat purificatio charitatem. Et salubriter unus concordiae nectat affectus, quos catholicae sincera et una tenet confessio veritatis. Nec satisfactio dubitantibus aestimetur indigna, quia dominica voce praecipitur: Ne contemnatis unum ex his minimis. Qui ergo non despici praecipientem desider
Abbreviated transcription (Latin):
sit colenda agnoscimꝰ. Hanc qͥppe dñs
& redẽptor noster inmagno munere
discipłis suis relinquere acdare digna-¬
natꝰ. ẽ: ut eos qͥ firmitate ei fidei cohere-¬
bant÷ ꝑ hanc sibi pia faceret participa-¬
cione consortes. Scriptũ naq ẽ. Peati
pacifici: qm̃ filii dei uocabuntur. Qsqͥs
gͥ pr̃is heres ȩȩ desiderat: filiꝰ existere
hanc custodiendo ñ renuat. Nãqͥlocũ
p̃bet discordiȩ: ipse ꝓfecto tantise mu¬
neris exortẽ ȩẽ constituit. Cũ gͥ fidei
tuȩ sinceritas. catholica nob̾ ut opordu¬
it đo ꝓpicio sit rectitudine declarata:
magna nimis ãmiratione suspendim᷑.
ut eos quos bene credere & recte sentre
cognoscitis. frustra quoꝵdã scandaltari
uicio patiarisͥ ut alioꝵ culpa. fr̃nitadiꝰ
tuȩ fuscet᷑ opinio. Nã quomodo sine er¬
roris suspicione sit. qͥ patientiã prãc
erranti. aut qͣmde se ȩstimationẽ p̃beat.
si ea quȩ feruor fidei postulat: aꝑta pur¬
gari satisfactione ñ p̃uidit. fert᷑ siqͥde

Expanded text:
sit colenda 1073 agnoscimus. Hanc quippe Dominus et Redemptor noster in magno munere discipulis suis relinquere ac dare dignatus est, ut eos qui firmitate ei fidei cohaerebant, per hanc sibi pia faceret participatione consortes. Scriptum namque est: Beati pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur . Quisquis ergo patris haeres esse desiderat, filius existere hanc custodiendo non renuat. Nam qui locum praebet discordiae, ipse profecto tanti se muneris exsortem esse constituit. Cum igitur fidei tuae sinceritas catholica nobis, ut oportuit, Deo propitio sit rectitudine declarata, magna nimis admiratione suspendimur, ut eos quos bene credere, et recte sentire cognoscis, frustra quorumdam scandalizari vitio patiaris, ut aliorum culpa fraternitatis tuae fuscetur opinio. Nam quomodo sine erroris suspicione sit, qui patientiam praestat erranti? Aut quam de se aestimationem praebeat, si ea quae fervor fidei postulat, aperta purgari satisfactione non praevidet? Fertur siquidem
Abbreviated transcription (Latin):
ueris reputari. ꝗͥa hoc fieri si homo ȩsseᷤ
non habuit. Q ido decętero sollicitudinẽ
te habere necesse. ẽ ut ħ fieri ñ ꝑmittas:
sed siqͥs contͣ dericũ causã habuerit.
ep̃m ipsiꝰ adeat. E siforte suspectꝰ fuerit
executor uel abipso. aut si & hoc auctor
refugerit: a tua .ẽ. exꝑientia deputandꝰ.
qͥ partes sͥ mutuo consensu iudices cõpel¬
lat eligere. A qͥbꝰ qcqͥd fuerit definitũ.
ita uel tua. uel ep̃i sollicitudine seruata lege
mõis oĩbꝰ cõpleat̾: ut ñ sit unde se possĩt
litigĩis fatigare

Expanded text:
veris reputari, quia hoc fieri si homo esses, veris reputari, quia hoc fieri si homo esses, non habuit. Et ideo de caetero sollicitudinem te habere necesse est, ut hoc fieri non permittas; sed si quis contra clericum causam habuerit, episcopum ipsius adeat. Qui si forte suspectus fuerit, exsecutor vel ab ipso, aut si et hoc actor refugerit, a tua est experientia deputandus, qui partes sibi mutuo consensu judices compellat eligere. A quibus quidquid fuerit definitum, ita vel tua, vel episcopi sollicitudine, servata lege, modis omnibus compleatur, ut non sit unde se possint litigiis fatigare
Abbreviated transcription (Latin):
non sine culpa. ẽ: qd̾ aleriã atq
ad iac̾iũ ciuitates corsicȩ diu sine epĩs ȩȩ̃
cognoscens. clerũ & ppłm edo ad eligendũ
sͥ sacerdotẽ distulerit cõmonere. Quȩ
p̃senti auctoritate suscepta clerũ & ppłm
singularũ ciuitatũ hortari festina. ut
int̾se dissentire non debeant:ͥ s uno sͥ
consensu unaqueq ciuitas consecrandũ
eligat sacerdotẽ: & facto decreto ad noᷤ
is qͥ fuerit electꝰ adueniat. Si autẽ in
uno consentire noluerint. s in duoꝵ se
electione diuiserintꝰͥ similit̃ decretis¬
ad nos exmore factis adueniant: ut re
pauꝑes oppͥmi ac pati p̃iudiciũ ꝑhibent᷑
exꝑientia tua sollicitudinẽ gerat. &
gͣuarieos contͣ iꝰtitiã ñ ꝑmittat: s ita
studeat. ut necagenteᷤᷤ contͣ rationẽ ĩpediri
nec hi contͣ qͦsagit᷑ in iꝰte ualeant dispen¬
diũ sustinere. Prȩt̾ea ꝑuenit ad nos qd̾
qͥ dam dericor te ilic posto alaues
teneant᷑. Qđ siita . ẽ: tuȩ hoc culpȩ no¬

Expanded text:
non sine culpa est, quod Aleriam atque Adjacium civitates Corsicae diu sine episcopis esse cognoscens, clerum et populum earum ad eligendum sibi sacerdotem distulerit commonere. Quae praesenti auctoritate suscepta, clerum et populum singularum civitatum hortari festina ut inter se dissentire non debeant, sed uno sibi consensu unaquaeque civitas consecrandum eligat sacerdotem. Et, facto decreto, ad nos is qui fuerit electus, adveniat. Si autem in uno consentire noluerint, sed in duorum se electione diviserint, similiter, decretis ex more factis, ad nos adveniant, ut reqpauperes opprimi ac pati praejudicium perhibentur, experientia tua sollicitudinem gerat, et gravari eos contra justitiam non permittat; sed ita studeat, ut nec agentes contra rationem impediri, nec hi contra quos agitur injuste valeant dispendium sustinere. Praeterea pervenit ad nos quod quidam clericorum, te illic posito, a laicis teneantur. Quod si ita est, tuae hoc culpae no
Abbreviated transcription (Latin):
ualiter obelientia uel reuerenda¬
tia sit p̃positis exhibenda. ex tiui
quoq subiectis ipse non ambigis. In qͣ
re ualde est utile. si idꝙ. disciplinȩ ui¬
gor imponit. nullo cogente humili¬
tas saudanda seruauerit ꝑuenit itaq¬
defpiciat. & nec decreto eiꝰ nec relationi ꝙͣ
ad nos dixerit iuxta consuetudinẽ uolu¬
isses subserib̾e Quod si ita ẽ contristam᷑.
qͥa suꝑbiȩ de te manifestum prebes indi¬
tium Ꝙ qͣm sit precipue in sacerdote
re deposito. ordinatori tuo antedicto frĩ
re non desinas. quatinꝰ et ds̃ gaudeat in
canonicamq disciplinȩ correctionẽ contu¬
matiȩ tuȩ nos scito ulciscenter imponere
Bene gͦ facis talem te sponte salubri con¬
sideratione prebere. qualis eẽ canonica co¬
erticione exigente compelleris: Nam nec
tͥ denuo post nr̃am ãmonitionẽ licebit
ad tuȩ uoluntatis arbitriũ contra morẽ
maioribꝰ tius in obedientem existere. nec
nos tante indisciplinationis ȩccliasticam

Expanded text:
ualiter obedientia, vel reverentia sit praepositis exhibenda, ex tuis quoque subjectis, ipse non ambigis. In qua re valde est utile, si id quod disciplinae vigor imponit, nullo cogente, humilitas laudanda servaverit. » Et idespiciat, et nec decreto ejus nec relationi, quam ad nos direxit, juxta consuetudinem voluisse subscribere. Quod si ita est, contristamur, quia superbiae de te manifestum praebes indicium. Quod quam sit, praecipue in sacerdote, re deposito, ordinatori tuo ante dicto fratre non desinas, quatenus et Deus gaudeat in canonicamque disciplinae correctionem, contumaciae tuae nos scito ulciscenter imponere. Bene ergo facis, talem te sponte salubri consideratione praebere, qualis esse canonica coerctione exigente compelleris. Nam nec tibi denuo post nostram admonitionem licebit ad tuae voluntatis arbitrium contra morem majoribus tuis inobedientem existere, nec tantae nos indisciplinationis ecclesiasticam
Abbreviated transcription (Latin):
upplicit̾ głȩ ur̃ȩ ꝑfilium nr̃m uitalianũ
cũ quo & tractetis & u̾bo. & scripto manda¬
iumꝰ Indecimo autẽ die mensis ianuarii ari¬
ulfus hanc epłam qͣm uob dixeximꝰ transinisit
&e ideo relegentes eam uidete si in fide sua sua-¬
nenses qͣm rei publicȩ ꝓmiser̃. ꝑstiterunt. ob¬
sides dignos de quib possitis confidere ab eis
dentes illis qd̾ loco pignoris sustulistis. & ser-¬
monib ur̃is eos sanantes Si autẽ manifestis¬
sime cognoueritis eos cũ ariulfo de sua sub¬
ditione loquutos fuisse. uł certe obsides eide¬
disse. sicut nos ariulfi epła qͣm uob̃ direximꝰ
dubios reddidit. salubriconsilio ꝑtractantes.
ne in aliquo anima ur̃a de sacram̃tis grauetur
mus ab adu̾sariis comprehendi. neq inquo
utilitas rei publicȩ exigit. qd̾ adu̾tat dñs ne
negligat᷑ Pret̾ea głosi filii estote solliciti. quia
quantũ comꝑi hostem collectum habet. et
narnias dr̃ residere. ut sihic cursum dõ sͥira¬

Expanded text:
filium nostrum Vitalianum cum quo ut tractaretis et verbo et scripto mandavimus. Undecimo autem die mensis Januarii Ariulphus hanc epistolam quam vobis direximus transmisit. Et ideo relegentes eam, videte si in fide sua Suanenses quam reipublicae promisere perstiterunt. Obsidesque dignos de quibus possitis confidere ab eis dentes eis quod loco pignoris sustulistis, et sermonibus vestris eos sanantes. Si autem manifestissime cognoveritis eos cum Ariulpho de sua subditione locutos fuisse, vel certe obsides ei dedisse, sicut nos Ariulphi epistola quam vobis direximus dubios reddidit, salubri consilio pertractantes ne in aliquo anima vestra vel nostra de sacramentis gravetur, mus ab adversariis reprehendi, neque in quo utilitas reipublicae exigit, quod avertat Dominus, negligatur. Praeterea, gloriosi filii, estote solliciti, quia, quantum comperi, nostem collectum habet, et Narina dicitur residere; et si huc cursum Deo sibi ira
Abbreviated transcription (Latin):
Lia qͥdẽ scͥpta ad fr̃nitatẽ
tuã antea feceramꝰ: s tp̃r qͦ hoĩes
tuoᷤ qͦs adnoᷤᷤ misisti relaxare uoluimꝰ
scr ipsisse te qͥbꝰdã nr̃is coꝑimꝰ. qđ ueteᷤᷤ¬
ranũ pb̃rm atq optatũ defensorẽ tc̃
minime incausa transmiseris: & id̃o
ea quȩ cũ ipsis acta st̃. ñdebere sub¬
sistere. & & thomas ȩccdȩ tuȩ. defen-¬
sor.sͥ uerbo a te dictũ ꝑhibuit. Exqͣre
ĩa nec p̾sentiũ portitoribꝰ iudicauimꝰ.
essȩ credendũ: ne de ipsis qͦ pꝰ hȩc simi-¬
liter diceret᷑. Qa gͦ hȩc nos res ualde
sȩcit ambigere. & cautos ęssȩ debere p̃-¬
monuit: si causa uultis dicere. instructã¬
de cȩtero ꝑsonã cũ mandato legalit̾ facto.
tuiᷤ ac prb̃oꝵ seu diaconoꝵ & testium
subscͥptionibꝰ roborato gestisq exmore
indito transmittite ut qͥcꝗͥd cũ ea actũ
fuerit. possit iure subsistere. Nã nos
custodire. Tantũ. ẽ. ut & tu qđ lege p̃¬
cipit᷑. facere non omittas.

Expanded text:
lia quidem scripta ad fraternitatem tuam antea feceramus; sed tempore quo homines tuos quos ad nos misisti relaxare voluimus scripsisse te quibusdam nostris comperimus quod Veteranum presbyterum atque Optatum defensorem tunc minime in causa transmiseris, et ideo ea quae cum eis acta sunt non debere subsistere. Sed et Thomas, Ecclesiae tuae defensor, sibi verbo a te dictum perhibuit. Ex qua re jam nec praesentium portitoribus judicavimus esse credendum, ne de ipsis quoque post haec similiter diceretur. Quia ergo haec res nos valde fecit ambigere, et cautos esse debere praemonuit, si causade caetero, personam cum mandato legaliter facto tua ac presbyterorum seu diaconorum et testium subscriptionibus roborato, gestisque ex more indito transmittite, ut quidquid pro re actum fuerit, possit jure subsistere. Nam nos custodire, tantum ut tu, quod lege praecipitur, facere non omittas.
Abbreviated transcription (Latin):
Comonemuᷤ &̃ fr̃nitatẽ tuã ut nullũ
de altera eligi ꝑmittas ȩccłaͥ nͥ forte
int̃ dericos ipsiꝰ ciuitatis inqͣ uisitatioĩs
inpendis officiũ. null ad ep̃atũ dignꝰ qd̃
euenire ñ credimꝰ potuerit inueniri: ꝓ¬
uisurꝰ ante oĩa. ne ad cullibet conuersa¬
absit incurras

Expanded text:
Commonemus etiam fraternitatem tuam, ut nullum de altera eligi permittas ecclesia, nisi forte inter clericos ipsius civitatis, in qua visitationis impendis officium, nullus ad episcopatum dignus quod evenire non credimus potuerit inveniri, provisurus ante omnia, ne ad hoc cujuslibet conversaabsit incurras
Abbreviated transcription (Latin):
uisitationis destitutȩ ęccłȩ fr̃nitati tuȩ
oꝑã sollennit delegamꝰ: qͣm ita te c̃ueñ
exhib̾e. ut nichil de ꝓuectionibꝰ dericoꝵ
reditu. ornatu. ministeriisq uel qͥcqd
illud. ẽ. in pr̃imonio eiꝰdẽ a quoꝗͣ p̃su¬
mat̾᷑ ȩccłȩ. Et ideo dilectio tua ad p̃
tationibꝰ derũ plebẽq eiꝰdẽ ȩccłȩ amo-¬
nere festinet ut remoto studio uno eo¬
dẽ q consensu talẽ sͥ p̃ficiendũ expe¬
tant sacerdotẽ. qͥ & tanto ministerio
digiꝰ ualeat repperiri⁊ a& aueneranos
anonibꝰ nullatenꝰ respuat. Qdũ fueric¬

Expanded text:
rnitati tuae operam solemniter delegamus, quam ita te convenit exhibere, ut nihil de provectionibus clericorum, reditu, ornatu, ministeriisque, vel quidquid illud est in patrimonio ejusdem, a quoquam praesumatur Ecclesiae. Et ideo dilectio tua ad pratationibus clerum plebemque ejusdem Ecclesiae admonere festinet, ut, remoto studio, uno eodemque consensu talem sibi praeficiendum expetant sacerdotem, qui et tanto ministerio dignus valeat reperiri, et a venerandis canonibus nullatenus respuatur. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
upplicauerunt nob̃ hebrei t̾racinȩ de¬
gentes. ut locũ quẽ sinagoge hactenꝰ
habuer̃. cũ illis nr̃a qͦ auctoritate ẽe̾̃t haben
illic ꝑueniret scripsimꝰ fr̃ĩ & coepiscopo nr̃o
petro. si ita ẽẽt ut uox de eodem loco in eccła
resonaret. iudeorũ celebrationib pͥuaretur
Itaq frat̾nitas ur̃a cum suprascripto petro
fr̃e & coep̃o nr̃o locũ ipsũ diligent̾ inspiciat.
&e si ita ẽ: ut aliqͥd uob̃ in ȩccła iusum fuerit
obfusse aliũ locũ intra ipsũ castellũ p̃uide¬
te. uͥ p̃fati uidei conueniant. quo possint
suas sine impedim̃to cerimonias cȩlebra
fuerint pͥuati ut nulla ex inde infuturo
querela nascat᷑ Predictos uͦ hebreos grauari
uł affligi contra ordinẽ rationis ꝓhibemꝰ.
s sicut romanis iuiuere legib ꝑmittunt᷑.
annuente iusticia. actusq suos ut norunt
nullo disponente disponant. eis tam̃ xp̃ia¬
na mancipia habere non liceat¬

Expanded text:
upplicaverunt nobis Hebraei Tarracinae degentes, ut locum quem synagogae hactenus habuerunt, eum illis nostra quoque auctoritate esset habendperveniret, scripsimus fratri et coepiscopo nostro Petro, ut si ita esset ut vox de eodem loco in ecclesia resonaret, Judaeorum celebrationibus privaretur. Itaque fraternitas vestra cum suprascripto fratre et coepiscopo nostro locum ipsum diligenter inspiciat; et si ita est ut aliquid vobis ecclesiae visum fuerit obfuisse, alium locum intra ipsum castellum praevidete, ubi praefati Hebraei conveniant, quo possint suas sine impedimento ceremonias celebrarfuerint loco privati, ut nulla exinde in futuro querela nascatur. Praedictos vero Hebraeos gravari, vel affligi 498 contra ordinem rationis prohibemus; sed sicut Romanis vivere legibus permittuntur, annuente justitia, actus suos, ut norunt, nullo impediente disponant, eis tamen Christiana mancipia habere non liceat
Abbreviated transcription (Latin):
eloquia p̃ceptoꝵ:. necessitatem
patientibꝰ. eccłasticũ prebere subsidiũ.
Quia gͦdilectissimꝰ filius nr̃ cyprianus
diaconus gaudiosũ defensorẽ sedis nr̃ȩ
qui syracusis degere cõꝓbatur. pauꝑ¬
tatis asserit inopia constringi. id¬
circo experientiȩ tuȩ presenti aucto¬
ritate mandamꝰ. ut ap̃senti .ii. indicti¬
one.ui. solidos annis singłis ei dare ñ
differas: ut & ille huius remedii sola¬
tio potiat᷑: & tu qd̾ dederis. tuis sine
dubio noueris rationibꝰ imputandum.

Expanded text:
eloquia praeceptorum necessitatem patientibus ecclesiasticum praebere subsidium. Quia ergo dilectissimus filius noster Cyprianus diaconus, Gaudiosum defensorem sedis nostrae, qui Syracusis degere comprobatur, paupertatis asserit inopia constringi, idcirco experientiae tuae praesenti auctoritate mandamus ut a praesenti secunda indictione sex solidos annis singulis ei dare non differas, ut et ille hujus remedii solatio potiatur, et tu quod dederis tuis sine dubio noveris rationibus imputandum.
Abbreviated transcription (Latin):
me orare assidue curetis: & uos ur̃oq¬
sua dext̃a ꝓtegat: atq pꝰlonga annoꝵ
curricła ad cȩlestia regna ꝑducat. Eu-¬
logias uͦ scĩ marci ab eatissima fr̃nitate
ur̃a tnͣsmissas. cũ ea qͣ caritatȩ st̃ di¬
rectȩ scd̾m notitiã eaꝵ suscepimꝰ ͥ
& grãm affectui ur̃o referimꝰ: qͥa exhi¬

Expanded text:
me orare assidue curetis, et vos me orare assidue curetis, et vos sua dextera protegat, atque post longa annorum curricula ad coelestia regna perducat. Eulogias vero sancti Marci a beatissima fraternitate vestra transmissas cum ea charitate qua sunt directae secundum notitiam earum suscepimus, et gratias affectui vestro referimus, q
Abbreviated transcription (Latin):
scĩtatis ur̃ȩ scͥpta suscepi: atq omĩno
contristat᷑ sũ. Et qͥdẽ ura benedictio
quã sine epła transinisistis: data atq
quȩ dabant᷑. Cõmunẽ autẽ filium
epiphaniũ diaconũ alexandro atq
rescribere: ut constaret qͥa ea quȩ tnͣs¬
missa st̃ suscepissemꝰ. Scͥpsiuͦ qͥa gnͣdia
ad arbores ac cemones fatiendos ligna
paraueram⁊ s nauis parua quȩ uene¬
rat. hȩc portare ñ potuit: & nich mͥ
exinde rescͥpͥsistis. Unde sist̃ necessaria
cõmuni filio bonifatio diacono nr̃o ꝗͣ
nc̃ ad urbẽ regiã ꝓfaciendis responsis
tnͣsmittimꝰ. scribite : ut ipse mͥ rescbat
qͣtinꝰ p̃parent᷑. ut cũ beatitudo ur̃a
enͣsiiserit: parata ualeant mueniri
Prȩgerea cnͣsmisimꝰ crucẽ paruillam
inqͣ de cathenis amatoꝵ ur̃oꝵ sco¬
ctio quȩ ocłis ur̃is assiduȩ suꝑponat᷑
qͥa multa ꝑ eandẽ benedictionẽ mi¬
racula fieri consueuert̃. Om̃pc ds̃

Expanded text:
sanctitatis vestrae scripta suscepi, atque omnino sanctitatis vestrae scripta suscepi, atque omnino contristatus sum. Et quidem vestra benedictio, quam sine epistola transmisistis, data atquequae dabantur. Communem autem filium Epiphanium diaconum, Alexandro atques feci scribere, ut constaret quia ea quae transmissa sunt suscepissem. Scripsi vero quia grandia ad arbores ac temones faciendos ligna paraveram, sed navis parva quae venerat, haec portare non potuit, et nihil mihi exinde rescripsistis. Unde si sunt necessaria, communi filio Bonifacio diacono nostro, quem nunc ad urbem regiam pro faciendis responsis transmittimus, scribite, ut mihi ipse rescribat quatenus praeparentur, ut cum beatitudo vestra transmiserit, parata valeant inveniri. Praeterea transmisimus crucem parvulam, in qua de catenis amatorum ctio, quae oculis vestris assidue superponatur, quia multa per eamdem benedictionem miracula fieri consueverunt. Omnipotens
Abbreviated transcription (Latin):
doctꝰ atq artifex ad claui regim̃ sedet.
Insalutis autẽ ur̃ȩ gaudio. ħȩcqͦq mͥ ẽ
ex ultati o addita: qͥa & ĩminutos ore
ꝑlinguȩ ur̃ȩ uomerẽ gͣna cȩlestia. atq
insuꝑnis horreis multiplicant᷑: ita ut
inuob impletũ ȩẽ gaudeamꝰ qd scͥptũ . ẽ.
Ubi płimȩ segetes: ibi manifesta forti¬
cudo boũ. Uñ aꝑte colligimꝰ. qͥa qͣnͣto
plus ad seruiciũ dei oĩpotentis fugiti¬
uos eiꝰ reducitis. tanto apud eum me¬
ritũ maiꝰ habetis. & qͣnͣtũ meritũ
maꝰ accipitis: tancũ pocestis ampliꝰ
inpetͣre quȩ petitis. Rogo gͦ ut ꝓ me
peccatore enixiuꝰ oretis: qͥa & dolor cor¬
poris & a maritudo cordis. & inm̃sa ua¬
stitas mortalitatis. inc̾ tot barbaroꝵ
gladios me uehem̃t affligit. Int̾ quȩ
om̃ia. ñ tp̃ralẽ s ȩt̾nã consolationẽ
cessione ur̃ȩ beatitudinis hanc me
optinere confido. Scd̃o uͦ anno nulla

Expanded text:
doctus atque artifex ad clavi regimen sedet. doctus atque artifex ad clavi regimen sedet. In salutis autem vestrae gaudio haec quoque mihi est exsultatio addita, quia et imminutos ore per linguae vestrae vomerem grana coelestia, atque in supernis horreis multiplicantur; ita ut in vobis impletum esse gaudeamus quod scriptum est: Ubi plurimae segetes, ibi manifesta fortitudo boum. Unde aperte colligimus, quia quanto plus ad servitium Dei omnipotentis fugitivos ejus reducitis, tanto apud eum majus meritum habetis. Et quanto meritum majus accipitis, tanto potestis amplius impetrare quae petitis. Rogo ergo ut pro me peccatore enixius oretis, quia et dolor corporis, et amaritudo cordis, et immensa vastitas mortalitatis inter tot barbarorum gladios me vehementer affligit. Inter quae omnia non temporalem, sed aeternam consolationem rcessione vestrae beatitudinis hanc me obtinere confido. Secundo vero anno nulla
Abbreviated transcription (Latin):
Si autẽ morũ merita & ñp̃mia quȩ¬
runt᷑: ad ordinationẽ ꝑsonȩ indignȩ
ñueniunt. E tanto plu incipiet uobi ᷤᷤ
merces accrescere: qnͣto honi qͥq qui
adductad sacros ordines fuerint. de
aĩarum lucris studuerint cogitare. Itẽ¬
agnas om̃ipotenti dõ gras
reddimꝰ quia inore cordis exꝑi¬
m̃to dulcis fit sapor caritatis. cũ un¬
plet᷑ qd̾ scͥptũ. ẽ: sicut aqua frigida
sicienti. sic nuntiꝰ bonꝰ de t̾ra longinqͣ.
Ante hoc enĩ tẽporis bonifatii char-¬
tularii responsał mei qͥ in urbe regia
simã scĩtatẽ uram defectũ corporei
luminis ꝑtulisse. Exqͥbꝰ scͥptis graui¬
merore ꝑcussussũ. S subito creatoriᷤᷤ
corporis molestia quã audierã agnos¬
cens. exultaui uehem̃t̃: qͥa tanta leti¬
amaritudo p̃cesserat. Scimꝰ enim.
qͥa in om̃ipotentis dei ad iutorio. mul¬
toꝵ salus.ẽ. uita ur̃a. Nã tẽ inc̃ fluctꝰ
naucȩ securi nauigant: qñ gub̃nator

Expanded text:
Si autem morum merita, et non praemia quaeSi autem morum merita, et non praemia quaeruntur, ad ordinationem personae indignae non venient. Et tanto plus incipiet vobis merces accrescere, quanto boni quique, qui adducti ad sacros ordines fuerint, de animarum lucris studuerint cogitare. agnas omnipotenti Deo gratias reddimus, quia in ore cordis experimento dulcis fit sapor charitatis, cum impletur quod scriptum est: Sicut aqua frigida sitienti, sic nuntius bonus de terra longinqua. Ante hoc enim temporis Bonifacii chartularii, responsalis mei, qui in urbe regia simam sanctitatem vestram defectum corporei luminis moerore perculsus sum, sed subito Creatoris acorporis molestia quam audieram agnoscens, exsultavi vehementer, quia tanta coramaritudo praecesserat. Scimus enim quia in omnipotentis Dei adjutorio mul salus est vita vestra. Nam tunc inter fluctus nautae securi navigant, quando gubernator
Abbreviated transcription (Latin):
cientes quanta erga beatonrs petri ac
tio. ur̃m nob̃ post dm̃ adiutoriũ scriptis dis¬
currentib ad hib̾e necessario ꝓuocamꝰ con¬
fidentes uos facile & deuote quicqͥd ꝓ eay
utilitate cognoscitis imꝑtire. quib głam
sunt necessariȩ. atq sabino subdiacono. ut
interim usq ad .xx. incidere festinet & ad ma.¬
re trahere debeat iniunximꝰ pat̾no salutan¬
tes affectu petimꝰ ut gła ur̃a de possessionibꝰ
qͣs illic in enfiteusin habet hac in re homines
cũ bob suis faciat prebere solatia. quatinꝰ
& ipse ur̃a opitulatione suffultus. ad ea ex-¬
plenda quȩ sͥ iniuncta sunt: possit ẽẽ idoneꝰ.
& uos mercedem ualeatis acquirere: Ita ergo

Expanded text:
cientes quanta erga beatorum Petri et ctio, vestrum nobis post Deum adjutorium scriptis decurrentibus adhibere necessario procuramus, confidentes vos facile et devote quidquid pro earum utilitate cognoscitis impertiri, quibus gloriam sunt necessariae, atque Savino subdiacono ut interim usque ad viginti incidere festinet et ad mare trahere debeat injunximus, paterno salutantes affectu, petimus ut gloria vestra de possessionibus quas illic in emphitheosim habet hac in re homines cum bobus suis faciat praebere solatia, quatenus et ipse vestra opitulatione suffultus ad ea explenda quae sibi injuncta sunt possit esse idoneus, et vos mercedem 1194 valeatis acquirere. Ita ergo,
Abbreviated transcription (Latin):
p̃senti auctoritatẽ duximꝰ adhortandã:
qͣtinꝰ uirũ quẽ uob̾ de congregatione
sua ad ordinationẽ prbii obtulerit con¬
secnͣdũ: de eo sicut. ẽ. consuetudinis qͦq
st̃ discutienda subtilit̾ ꝑqͥratis. Et si nicħ
in eo reꝑtũ fuerit qd̾ ei possit obuiare
canonice: sicut moris. ẽ. consecretur. nicħ
ei aliud pͥuilegii concedentes. nͥ ut incon¬
gregatioẽ sua quotiens oportunũ fue¬
rit. sacͣ missarũ debeat tantũmͦ celebͣre
mysteria

Expanded text:
praesenti auctoritate duximus adhortandam, quatenus virum quem vobis de congregatione sua ad ordinationem presbyterii obtulerit consecrandum, de eo, sicut est consuetudinis, quaeque sunt discutienda subtiliter perquiratis; et si nihil in eo repertum fuerit quod ei possit obviare, canonice, sicut moris est, consecretis. Nihil ei aliud privilegii concedentes, nisi ut in congregatione sua 1212 quoties opportunum fuerit, sacra missarum debeat tantummodo celebrare mysteria
Abbreviated transcription (Latin):
cracii ꝑ eũ ad uos dirigere deberemus.
Quã petitionẽ uram. curauimꝰ effectui
mancipanda. frat̾nitas gͦ ur̃a solito stu¬
dio ꝑscrutari non differat. qͣtinꝰ in lociᷤ
quibꝰ recondende st̃. luminaria uel ali-¬
monia ibidẽ seruientiũ ante dedicati¬
onem loci ipsiuꝰ debeant ꝓfligari: & tc̃
in eisdẽ locis directa scũaria sui cũ re-¬
uerentia collocentur: ne loca d̾o dicata
si p̃dicta ꝓuisio omissa nunc fuerit
fut᷑is tẽporibꝰ destituta qd̾ absit serui¬
entium repperiantur obsequis.

Expanded text:
 995 ad vos dirigere deberemus. Quam petitionem vestram curavimus effectui mancipandum. Fraternitas ergo vestra solito studio perscrutari non differat, quatenus in locis quibus recondendae sunt, luminaria vel alimonia ibidem servientium ante dedicationem loci ipsius debeant profligari, et tunc in eisdem locis directa sanctuaria sui cum reverentia collocentur, ne loca Deo dicata, si praedicta provisio omissa nunc fuerit, futuris temporibus destituta, quod absit, servientium reperiantur obsequiis.
Abbreviated transcription (Latin):
netis. existere uos in causa dei laborantib
ad iutores: eximiȩ laudis & magnȩ mer¬
cedis. ẽ. & qͥa tales uos bonis p̃cedentibꝰ
ostendistis. ut p̃sumere de uob̾ meliora
tissime ꝓuocamꝰ. Qdã gͥ cũ reuerentisi

Expanded text:
netis, existere vos in causa Dei laborantibus adjutores, eximiae laudis et magnae mercedis est. Et quia tales vos bonis praecedentibus ostendistis, ut praesumere de vobis meliora tissime provocamur. Quidam igitur
Abbreviated transcription (Latin):
a bonis quȩ cȩꝑint nrecedt. pat̾no aftidi
mellito abbe transmisimꝰ. habeatis pecu¬
lialit̃ cõm̃datos. & qcqͥd illiante exhi¬
buistis. his quoq ad laudis ur̃ȩ cumu¬
lum uberiꝰ impendatis: qͣtinꝰ dũ uobiᷤ
tor existat: atq uobis & in ꝓsꝑis custos.
& in aduersitatibꝰ sit adiutor. Preterea
ꝑuenit ad nos qđ sacri illic ordines cũ
dationȩ pecuniȩ conferant᷑: & uehem̃t
affligim᷑ si ad dĩ dona ñ meritis accedit᷑
ctoritate dãpnata: petimꝰ ut ꝓmercede
ur̃a congregari synodũ fatiatis ͥ qͣͥtinꝰ
om̃iũ sacerdotũ definitione cõpressa
& radicitꝰ amputata. nullas illic uireᷤᷤ
e cȩtero inꝑiculo aĩarũ inueniat. nec
ulterus sub qualibet excusatione ꝑ¬
mittat᷑ exurgere: ut tanto uos om̃po
quanto in suis uos mandatis zelũ hab̾e

Expanded text:
a bonis quae coeperint non recedunt paterno affectu Mellito abbate transmisimus, habeatis peculiariter commendatos. Et quidquid illi ante exhibuistis, his quoque ad laudis vestrae cumulum uberius impendatis, quatenus dum vobis tor existat, atque vobis et in prosperis custos, et in adversitatibus sit adjutor. Praeterea pervenit ad nos quod sacri illic ordines cum datione pecuniae conferantur. Et vehementer affligimur, si ad Dei dona non meritis accediturctoritate damnata, petimus ut pro mercede vestra congregari synodum faciatis; quatenus omnium sacerdotum definitione compressa et radicitus amputata, nullas illic vires de caetero in periculum animarum inveniat, nec ulterius sub qualibet excusatione permittatur exsurgere, ut tanto vos omnipoquanto vos in suis mandatis zelum habere
Abbreviated transcription (Latin):
lam̃ aliqͣntulũ. & ego de ur̃i p̃sentia non
paruam letitiam ad qͥrã. Hiro autem
reuerentissimo fr̃i meo ioħi ep̃o. & roma¬
no defensori causas ur̃as studui cõm̃dao
bore ur̃o ęssȩ mandastis: libent̃ accepi.
S tam̃ cognoscite. qr ñ mͥ mandatum
credidi. Nã uos delabore alieno laudẽ
queritis. qr fortasse ad huc ad fusũ ma-¬
nũ nunꝗͣ misistis: nec tam̃ me res ista
contristat÷ qr opto ut scãm scͥpturam
legere ametis: ut qmdiu uos om̃pc
ds uiris coniunxerit ͥ sciatis ȩqͣlit̾ uiue.
& domũ uram qͦmͦ disponere debeatis.

Expanded text:
lamen aliquantulum, et ego de vestri praesentia non lamen aliquantulum, et ego de vestri praesentia non parvam laetitiam acquiram. Viro autem reverendissimo fratri meo Joanni episcopo et Romano defensori causas vestras studui commendarbore vestro esse mandastis, libenter accepi. Sed tamen cognoscite quia non mihi mandatum credidi. Nam vos de labore alieno laudem quaeritis, quia fortasse adhuc ad fusum manum nunquam misistis. Nec tamen me res ista contristat, quia opto ut sanctam Scripturam legere ametis, ut quandiu vos omnipotens Deus viris conjunxerit, sciatis qualiter vivere et domum vestram quomodo disponere debeatis.
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ipotentẽ dñm dep̃cor. qͦuos & a ma¬
lignis sp̃ibꝰ incogitatione. & aꝑuersis
hõibꝰ atq ab om̃i contͣrietate sua ꝓtecti¬
one custodiat. Sicq uos cũ timorissui
gr̃a dignis coniunctionibꝰ ordinet: ut
om̃s nos in ur̃a ordinatione letificet.
Uos autẽ dulcissimȩ filiȩ in eiꝰ adiu¬
touo sp̃e uram ponite: & sub umbra
defensionis illiꝰ sẽꝑ & orando & bñagendo
maloꝵ hoĩnũ insidias declinate. Rc̃q
enĩ humana solatia uel ad uersitates
fuerint: nullȩ st̃. nͥ aut eꝰ gr̃ã ꝓtegat.
aut eiꝰ offensa ꝑturbet. Innullo gͦ hõĩ¬
nũ sp̃e ponatis: totã intẽ infiducia dĩ
om̃ipotentis astringite. Nob̾ gͦ dormi¬
entibꝰ. ille uos ꝓteget. de qͦ scriptũ . ẽ.
Eoce ñdormitabit neq dormiet: qui
custodit isrł. Qd autẽ adbeati petri
aploꝵ principis lumina festinare ues
dicitis. optoi nimis & gstuantis animi dendio
expecto. ut dignis meritis iunctas uos in
eiꝰ ȩccła uideam: quatinꝰ & uos de me so¬

Expanded text:
s et a malignis spiritibus in cogitatione, et a perversis hominibus atque ab omni contrarietate, sua protectione custodiat: sicque vos cum timoris sui gratia dignis conjunctionibus ordinet, ut omnes nos in vestra ordinatione laetificet. Vos autem, dulcissimae filiae, in ejus adjutorio spem vestram ponite, et sub umbra defensionis illius semper, et orando et bene agendo, malorum hominum insidias declinate. Quaecunque enim humana solatia vel adversitates fuerint, nulla sunt, nisi aut ejus gratia protegat, aut ejus offensa perturbet. In nullo igitur hominum spem ponatis, sed totam mentem in fiducia Dei omnipotentis astringite. Nobis ergo dormientibus, ille vos proteget, de quo 1179 scriptum est: Ecce non dormitabit, neque dormiet, qui custodit Israel. Quod autem ad beati Petri apostolorum principis limina festinare vos dicitis, opto nimis, et aestuanti desiderio exspecto, ut dignis meritis junctas vos in ejus Ecclesia videam, quatenus et vos de me so
Abbreviated transcription (Latin):
cultasse. s om̃ia in tegre ꝑdidisse: id¬
circo huius decreti p̃ceptiq nr̃i serie
trans actionẽ decisionẽ que inter te
& p̃fatũ maurentiũ głosũ habitam.
ratã habentes. ꝑ om̃ia confirmamꝰ.
Nec in totũ partẽ ue aliqua ratiõe
cernimꝰ firmitatẽ. Cui rei siquis qd̾
non credimꝰ contrariam afferre quo¬
quomodo tẽptauerit uoluntatem:
ille qͥdẽ reum se ante dm̃ ęssȩ noue¬
rit . qͥ nititur ea quȩ utiliter st̃ finita
rescindere. Nam eidẽ decisioni tranͨ¬
actioniq nichil se derogare cognos¬
cat. Ut ergo et sepe dicti głosi mau¬
rentii maneret inlibata securitas.
& tu nichil dehisquȩ decisa st̃ uale¬
as dubitare simile ei p̃ceptũ ꝓ utraq
partium monitione concessimus¬

Expanded text:
cultasse, sed omnia integre prodidisse; idcultasse, sed omnia integre prodidisse; idcirco hujus decreti praeceptique nostri serie transactionem decisionemque inter te et praefatum Maurentium gloriosum habitam, ratam habentes, per omnia confirmamus, nec in totum partemve aliqua ratione cernimus firmitatem. Cui rei si quis, quod non credimus, contrariam afferre quoquo modo tentaverit voluntatem, ille quidem reum se ante Deum esse noverit, qui nititur ea quae utiliter sunt finita rescindere; nam eidem decisioni transactionique nihil se derogare cognoscat. Ut ergo et saepe dicti gloriosi Maurentii maneret illibata securitas, et tu nihil de his quae decisa sunt valeas dubitare, simile ei praeceptum pro utraque partium munitione concessimus
Abbreviated transcription (Latin):
icut loci nr̃i¬
consideratio ꝓuidere nos am¬
monet. ut monasterioꝵ negotia
pacis intentio salubri fine distinguat:
sic iterũ ratione constringim᷑ consen¬
sus nr̃i auctoritate. quȩ utiliter deci¬
sa fuerint roborare: ne forte cuiusqͣm
excusationis obiectu. qd̾ a religioso ꝑ¬
posito & eqͥtate ualde dissentit. aliqͥd
indubiũ contentio recidiua ꝑducat:¬
& gignat expace litigium. Proinde
qm̃ int̾te candidũ abbatẽ monaste¬
rii scĩ andreȩ apłi positũ in hac urbe
romana indiuũ scauri agentẽ utili¬
tates eiusdem monasterii. & mau¬
rentiũ głosum magistrũ milicię. cau¬
sa successionis hereditatisq ioħis fr̃is
consanguinei p̃dicti uiri. qui insu¬
prascripto monasterio conuersus. ẽ:
acdefunctus: cũ nr̃o quoq consensu.
cõmode solliciteq transactionis pa¬
factionẽ posset omino suffiçere: etiã dato
corporalit̾ sacram̃to firmaret. nichil
se in fraude uersatũ aut aliquid oc¬

Expanded text:
icut loci nconsideratio providere nos admonet ut monasteriorum negotia pacis intentio salubri fine distinguat, sic iterum ratione constringimur consensus nostri auctoritate quae utiliter decisa fuerint roborare, ne forte cujusquam excusationis objecta, quod a religioso proposito et aequitate valde dissentit, aliquid in dubium contentio recidiva perducat, et gignat ex pace litigium. Proinde quoniam inter te Candidum abbatem monasterii sancti Andreae apostoli, positi in hac urbe Romana, in clivo Scauri, 903 agentem utilitates ejusdem monasterii, et Maurentium gloriosum, magistrum militiae, causa successionis haereditatisque Joannis, fratris consanguinei praedicti viri, qui in suprascripto monasterio conversus est ac defunctus, cum nostro quoque consensu commodae sollicitaeque transactionis pafactionem posset omnino sufficere, etiam dato corporaliter sacramento, firmaret nihil se in fraude versatum, aut aliquid oc
Abbreviated transcription (Latin):
uamuis ita frat̾nitas si:¬
ura conuenienti sibi grauitate
discreta sit. ut non ãmonita. s ex se
qͥd cui sit impendendũ. intelligat
ueruntam̃ qͥa lator presentium ioħe ᷤᷤ

Expanded text:
uamvis ita fraternitas vestra convenienti sibi gravitate discreta sit, ut non admonita, sed ex se quid cui sit impendendum intelligat, verumtamen quia lator praesentium Joannes,
Abbreviated transcription (Latin):
laciis adiuuare: quatinus uobis p̃sen¬
tibꝰ. nec alioꝵ debeat iniuste oppres-¬
sionibꝰ laborare. nec ipse aliis contra
rationẽ grauis existat. Quia uero ꝑ¬
uenit ad nos. qd̃ uigilius qͥuices illic
eius cõpulsi. cõmendauimꝰ. mutuas
a uobis ut ita dicamꝰ pecunias exegissȩ
egre si uerũ .ẽ. sustinemꝰ. ut hoc ñexse.
& ideo frat̾nitatẽ uram scire nece̾ẽ
est. ita sibi a nobis eos qͥ hoc exigant
cõm̃dari. ut eis adęssȩ in quantum
possibile & iustũ. ẽ. debeat᷑ non tam̃
ut ȩccłȩ suȩ huius rei occasione ali¬
quod grauamen imponat. Gregoriꝰ¬

Expanded text:
latiis adjuvare, quatenus vobis praesentibus nec aliorum debeat injuste oppressionibus laborare, nec ipse aliis contra rationem gravis existat. Quia vero pervenit ad nos quod Vigilius, qui vices illic ejus compulsi commendavimus, mutuas a vobis, ut ita dicamus, pecunias exegisset, aegre si verum est sustinemus, ut hoc non ex se, Et ideo fraternitatem vestram scire necesse est ita sibi a nobis eos qui hoc exigant commendari, ut eis adesse in quantum possibile et justum est debeat, non tamen ut Ecclesiae suae hujus rei occasione aliquod gravamen imponat.
Abbreviated transcription (Latin):
um multa nob̾ bona de ur̃is lie:
studiis fuissent nunciata. ita cordi
tas ur̃a concedenda poposcerat. minime
paterem. S pꝰ hoc ꝑuenit ad nos. qd̾ sine
uerecundia memorare non possumus:
uehem̃tius asꝑnati: ut ea quȩ prius
dicta fuerant in gemitu & cristitia uer
teremꝰ ͥ qͥa in uno seore cũ iouis laudibꝰ
& laudes ñ capiunt. & qm gͣue nefandũq
sit. ep̃is canere qđ nec laico religioso con¬
ueniat: ipse considera. Nã qͣmuis dilectiᷤ
hacdere subtilit̾ reqͥsitꝰ negauerit. atq¬
uos conat᷑ fuerit excusare: de nr̃is tam̃
adhuc aĩs non recessitͥ qͥa qͣnto execͣbile
ẽ. hoc de sacerdote enarrari: tanto u-¬
trũ ita necne sit districta & ueraci oportet
satisfactione cognosci. Unde sipꝰ hoc eui¬
denter hec que ad nos ꝑ lata st̃. falsa essȩ
claruerint. nequos nugis & scłaribꝰ licteris
studere constiterit: & do nr̃o grãs agemꝰ.
qͥ cor urm maculari blasphemiis nefran¬
doꝵ laudibꝰ non ꝑmisit: & de concedendiᷤ

Expanded text:
um multa nobis bona de vestris fuissent studiis nunciata, ita cordi ternitas vestra concedenda poposcerat, minime pateremur. Sed post hoc pervenit ad nos, quod sine verecundia memorare non possumus, vehementer aspernati, ut ea quae prius dicta futeremus, quia in uno se ore cum Jovis laudibus Christi laudes non capiunt. Et quam grave nefandumque sit episcopis canere quod nec laico religioso conveniat, ipse considera. Et quamvis dilectisshac de re subtiliter requisitus negaverit, atque conatus vos fuerit excusare, de nostris tamen adhuc animis non recessit quia quanto exsec abile est hoc de sacerdote enarrari, tanto utrum ita necne sit districta et veraci oportet satisfactione cognosci. Unde si post hoc evidenter ea quae ad nos perlata sunt falsa esse claruerint, nec vos nugis et saecularibus litteris studere constiterit, Deo nostro gratias agimus, qui cor vestrum maculari blasphemis nefandorum laudibus non permisit, et de concedendis