comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
firmos diũsos sanar&. ad ultimum quod p̃ci¬
pue.ẽ. mirandum. factum. ẽ. ut uita moreret᷑.
uircus infirmaret᷑. & multa his similia susti¬
ner&. donec postriumplũ resurrectionis exal¬
modulo nr̃o debemus agere dicentes. Mag¬
na & mirabilia sunt oꝑa tua dnẽ ds̃ omnipo¬
tens: quicum esses ũbum in principio manens
apud patrem. Nro ordine indutus. es hominẽ
mortus es ꝓnobis mirabilit̃ suscitatus: super
coelos eleuatus: iterum ad uiditium uenturꝰ:
humano. quod cum aquis diluuii deleuissa
adhesit noe. & filiis eius quiinuenti sunt
iusti. de inde in suꝑbiam eleuati. Postquã¬

Expanded text:
firmos sanaret, ad ultimum quod praecifirmos sanaret, ad ultimum quod praecipue est mirandum factum est ut vita moreretur, virtus infirmaretur, et multa his similia sustineret, donec post triumphum resurrectionis exalmodulo nostro debemus agere, dicentes: Magna et mirabilia opera tua, Domine Deus omnipotens, qui cum esses verbum in principio manens apud Patrem, novo ordine indutus es hominem, mortuus es pro nobis, mirabiliter suscitatus, super coelos elevatus, iterum ad judicium venturus.humano, quod cum aquis diluvii delevisset, adhaesit Noe et filiis ejus, quia inventi sunt justi. Deinde in superbiam elevati, postqua
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ fecerit caelum & cerram. & omnia quae
ieis sunt : quod spc̃dĩ prius ferebatur super
aquas quod q uicderit ardere rubum & rub
Non comburebat᷑: Uirgam quoq dicit conũ sam in
draconem: Aquas egipti: mutatas in sanguinem:
Aegiptum duodecim plagas ꝑcussam. Mare.
ad ingressum filiorum i srael diuisum. Deinde
aquas amarissimas inmissione ligni dulcoratas.
sicienti populo aquam de petra ꝓduccã. Et mul¬
ta his simi silia quae inueteri testam̃to¬
mohab ysi cantico cominemorant᷑:¬
Innouo quoq testam̃co: parrant᷑ similit̃ magna
& mirabilia dĩ oꝑa Quis enim digne explicare ua¬
l& quammagnum sitopus quod ds̃ homo factus ẽ
quod ille qui est cibus omnium latde mulieris
Nuerttur ne fame moriat᷑. quod quicelum &e t̾ram
impl& : Intra corpus unius uirginis comduditur:
quis haec & his similia digne dicere uł comsi¬
derare sufficiat. sed cum hec om̃ia duuna pie¬
tas putaretur. cumq mortuos suscitar&. In¬

Expanded text:
eus coelum et terram, mare et omnia quae in eis sunt, et quod spiritus Dei ferebatur super aquas, et quod viderit ardere rubum et rubus non comburebatur. Virgam quoque dicit conversam in draconem, aquas Aegypti mutatas in sanguinem, Aegyptum decem plagis percussam, et mare ad ingressum filiorum Israel divisum: deinde aquas amarissimas immistione ligni dulcoratas, et sitienti populo aquam de petra productam, et multa his similia quae in Veteri TestamentoMoysi cantico, commemorantNovo quoque Testamento narrantur similiter magna et mirabilia opera Dei. Quis enim digne explicare valet quam magnum sit opus, quod Deus homo factus est, quod ille qui est cibus omnium, lacte mulieris nutritur, ne fame moriatur: quod qui coelum et terram implet, intra corpus unius virginis concluditur. Quis haec et his similia digne dicere vel considerare sufficit? Sed cum haec omnia divina pietas pateretur, cumque mortuos suscitaret, in
Abbreviated transcription (Latin):
uina percato incredulitatis. &igne in uidiȩ
inloco suo occisi sunt: Effudit itaq angelus
nde quia noluer in eum credere: dampnati
sunt pecatto in fidelitatis suȩ. Unde Scgͥt᷑
Et factum ẽ uulnus suum ac pessimũ in homi

Expanded text:
vina, peccato incredulitatis et igne invidiae vina, peccato incredulitatis et igne invidiae in loco suo occisi sunt. Effudit itaque angeluadem terra. Unde quia noluerunt in eum credere, damnati sunt peccato infidelitatis suae, unde sequitur: Et factum est vulnus saevum ac pessimum in homi
Abbreviated transcription (Latin):
.ẽ. quod quasi mandatum trans gredientes alius
interram. alius irimare. Alius influmina. et
fontes a quarum. Alius in solem. alius super sedem bestie
Alius influm̃ magnum eufnaten. Alius iaere phu¬
alam effudit: quas etum quantum ad litterã ꝑtin&
mandatũ uidentur transgredere. sed non faciunt
quantum ad mixticum sensũ. Quia quod ẽ terra
& quod .ui. hocunus: Sicut enimꝰ xp̃c cũcapite
suo unum. ẽ quia ipse ẽ. caput electi menbra idõo
bra quam caput: itadiabolus & oms iniqui unum
sunt corpus & unione malignitacis uincͥunt᷑
Quamuis aut̃ ꝑterram omis multtcudo reprobo¬
rum accipit᷑: dequa ad di abolum dr̃ in primor¬
eclio terrã comedes cunccis diebus tamen specia¬
liter i hoe loco terram inquã prima effusa
ẽ pluala possumus intellegere plebem frahe¬
liticã: Dehac quippe terra iobdicit: Cerra de
qua oriebatur panis in loco suo igne com supta
e. idẽ iudei a quibus ꝓcedebant eloquia di¬

Expanded text:
est quod quasi mandatum transgredientes, alius est quod quasi mandatum transgredientes, alius in terram, alius in mare, alius in flumina et fontes aquarum, alius in solem, alius super sedem bestiae, alius in flumen magnum Euphratem, alius in aerem phialam effudit? Quasi enim quantum ad litteram pertinet mandatum videntur transgredi, sed non faciunt quantam ad mysticum sensum: quia quod est terraet quod septem, hoc unus. Sicut enim Christus cum capite suo unum est, quia ipse est caput, electi membra, bra quam caput, ita diabolus et omnes iniqui unum sunt corpus, et unione malignitatis vinciuntur. Quamvis autem per terram omnis multitudo reproborum accipiatur, de qua ad diabolum dicitur in primordio, Terram comedes omnibus diebus , tamen specialiter in hoc loco terram, in quam prima effusa est phiala, possumus intelligere plebem Israeliticam. De hac quippe terra Job dicit: Terra de qua oriebatur panis in loco suo, igne consumpta est, id est, Judaei a quibus procedebant eloquia di
Abbreviated transcription (Latin):
uox .ẽ. di omnipotentis Quae recce inagria
dr̃. quia magna p̾cipit Templum aut̃ sancta
aecclã . ẽ ut sepe diccum.e Porro angeli¬
omnes sunt p̃dicatores Detemplo fit uox ad an¬
glos. quia de aecda loquitur xp̃s p̃dicatorib
quia & ipsi sunt aecdesia: A itgͦ. lte effundi¬
te plualas iraedĩ quas accepistis interram: Hoc:
quod ipse dic discipulis suis quasi primis anglis
ite ad oues quae perierunt domus irł. Et alibi
legimus: quia misit eos antefaciert suam. in om¬
Nem locum adquem erat uentur:. Quare uero
plualȩ uaedi dicuntur. supra dictum e: quia
uidelic& unde alii ueniam placttionis inde
alii sumunt iram ultionis E terram aũt. terrena
designantur corda hominum Interrã gͦ angeli
plualam effundunt: quando sci p̃ dicatores cont᷑
terrenos homines locuntur: Unde sequitur
ABIITeRim & effudit plualam suam interra.¬
&et̃ Questio oritur in hoc loco: Sip̃ceptum ẽ
illis ut phualas suas interrã effunderent. Quid

Expanded text:
vox est Dei omnipotentis, quae recte magna dicitur quia magna praecipit. Templum autem sancta Ecclesia est, ut saepe dictum est. Porro sefit vox ad angelos, quia de Ecclesia loquitur Christus praedicatoribus, quia et ipsi sunt Ecclesia. Ait ergo: Ite, effundite phialas irae Dei, quas accepistis, in terram. Hoc est quod ipse dicit discipulis suis, quasi primis angelis: Ite ad oves quae perierunt domus Israel . Et alibi legimus, quia misit eos ante faciem suam in omnem locum, ad quem erat venturus. Quare vero phialae irae Dei dicuntur, supradictum est, quia videlicet unde alii veniam placationis, inde alii sumunt iram ultionis. Per terram autem terrena designantur corda hominum. In terram ergo angeli phialam effundunt, quando sancti praedicatores contra terrenos homines loquuntur. Unde sequitur: Et abiit primus, et effudit phialam suam in terram. Quaestio oritur hoc in loco: Si praeceptum est illis ut phialas suas in terram effunderent, quid
Abbreviated transcription (Latin):
sustment. Ꝙido remo adeos referendum . ẽ. qui
nemo accipit Et illud psalmiste Non .ẽ. qui
faciat bonum. nion. ẽ. usq adunum Et in sequẽ¬
tibus dicit idem iohannes Quiaut̃ accipit eiꝰ
testimonium: signauit quia ds̃ uerax. ẽ: Quia

Expanded text:
sustinent. Et ideo nemo ad eos referendum est, qui Dnemo accipit. Et illud Psalmistae: Non est qui faciat bonum, non est usque ad unum . Et in sequentibus dicit idem Joannes: Quia autem accipit ejus testimonium, signabit quia Deus verax est, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ussli: qui sunt menbra antixpĩ. Quo modo gͦ
pcedent ad eos supsi sunt in quibus demones
habtcante secl ꝑipsos ꝓcedent adipsos. ad aper¬
tas scilie& blasphiemias. & ad ꝑsecutionem com¬
mouenda: Vndȩ sequitur: Congregure illos
aũt loco congregabit: numquid inunum ueti¬
turi sunt. utqui sunt in occidente transeant
inorientem. aut rursus aboriente in occiden¬
tem. fion Sed inunũ consensu: in undm mala
uoluntatẽ congregabuntur Propt̃ unitatem
quippe maliciȩ illorum hoc dr̃. quia quodunꝰ
facit hõc & rebqui Dies aut̃ ista ad quam con¬
gregabuntur in proelium: nouissima intelle¬
gitur ꝑsecutio. quando diabolus & menbra eius
bellum. sed occultum quia ligatus. ẽ:. Sigͦ tanta
facit ligatus. quanta putamꝰ eum facere solutũ
tunc congregabunt eosinp̃lium: quando gra¬
uissimas excitabit aduersus illos ꝑ secutiones:
Undebene ipsa dies magna & dĩ uocatur: quia
uidelic& tunc agnus uictor cum suis contra fero¬

Expanded text:
eculi, qui sunt membra Antichristi. Quomodo ergo procedunt ad eos, si ipsi sunt in quibus daemones habitant? sed per ipsos procedunt ad ipsos, ad apertas scilicet blasphemias, ad persecutionem commovendam. Unde sequitur: Congregare illos autem loco congregabit? nunquid in unum venturi sunt, ut qui sunt in occidente transeant in orientem, aut rursus ab oriente in occidentem? Non; sed in unum consensum, et in unam malam voluntatem congregabuntur. Propter unitatem quippe malitiae illorum hoc dicitur, quia quod unus facit hoc et reliqui. Dies autem ista ad quam congregabuntur in praelium, novissima intelligitur persecutio, quando diabolus et membra ejusbellum, sed occultum, quia ligatus est. Si ergo tanta facit ligatus, quanta putamus eum facere solutum? Tunc congregabit eos in praelium, quando gravissimas excitabit adversus eos persecutiones, unde bene ipsa dies magna et Dei vocatur, quia videlicet tunc agnus victor cum suis contra fero
Abbreviated transcription (Latin):
antixpm̃ & numerum nominis. quia rion creli¬
mare uitreum Quisunt qui stant supramare
uitreum: qui uidelio& hoc quod professi sunt
inbaptismo tenent: & gram̃ baptisini in libatã
custodiunt. abstinentesse ab omnibus grauiarib:
criminibus. HABENTES citharas di: Ipsist̃
citharȩ.: quia in memoriam dominicȩ passionis
semecipsos morcificant Sicut enu iam supradie¬
tum ẽ incithara lignum .ẽ. & corde: Inligrio
crux intelligitur. In cordis aut̃ : corpora scoꝵ
qui semortificant cumuitiis. & concupiscentiis
Dequibus paulus dicit Qui aut sunt xp̃i. aarnẽ
suã cruci fixer̃ cumuitiis & concupiscentus
Et cantatites canticum moysi serui dei¬
& canticum agni Incantico moisi: uetus testa¬
m̃tũ: Inagniuꝰ nouum intellegitur Est enim
hoc ab inferioribus intellegendu. Nam quid
sit canticum moisi uł canticum agni. a periunt
cum subiungunt: Magna & i nirabilia sunt

Expanded text:
tum. Et numerum nominis ejus. Qui non credies supra mare vitreum. Qui sunt qui stant supra mare vitreum? Qui videlicet hoc quod professi sunt in baptismo, tenent et gratiam baptismi illibatam custodiunt, abstinentes se ab omnibus gravioribus criminibus. Habentes citharas Dei. Ipsi sunt citharae, quia in memoriam Dominicae passionis semetipsos mortificant. Sicut enim jam supra dictum est: In cithara lignum est et chordae: in ligno crux intelligitur, in chordis autem corda sanctorum, qui se mortificant cum vitiis et concupiscentiis, de quibus Paulus dicit: Qui autem sunt Christi, carnem suam crucifixerunt cum vitiis et concupiscentiis . Et cantacentes: In cantico Moysi Vetus Testamentum, in Agni vero Novum intelligitur. Est enim hoc ab inferioribus intelligendum, nam quid sit canticum Moysi, vel canticum Agni, aperiunt, cum subjungunt: Magna et mirabilia sunt
Abbreviated transcription (Latin):
mortem Primus quippe homo in paradiso c̃sti¬
tutus. accepit p̃ceptũ adõ ne tanger& pomũ
ligni scienciȩ boni & mali Quod p̃ceptum si
seruass& : aduitamilli ꝓfuiss& Uerũ con¬
tempsit hõc p̾ceptũ: & quod illi fuerat datũ
adutã : uersum .ẽ. ei in mortẽ: Siqͦ. & salubri
p̃cepto uulneratus ẽ. & mortuus : Moisiq̃qͣ
ds̃ dedit p̃cepta legalia dicens. Non occides:
non ad ulterabis & ct̃ his similia : Quae quidã
seruantes sicut moyses iosuȩ : & multi alii:
p̃dicante. quidã crediderunt in eum quidã¬
uero non Illi quicredider in eum agentes

Expanded text:
mortem. Primus quippe homo in paradiso constimortem. Primus quippe homo in paradiso constitutus accepit praeceptum a Deo ne tangeret pomum ligni scientiae boni et mali; quod praeceptum si servasset, ad vitam illi profuisset. Verum contempsit hoc praeceptum: et quod illi datum fuerat ad vitam, versum est ei in mortem: sicque ex salubri praecepto vulneratus est et mortuus. Moysi quoque dedit Deus praecepta legalia, dicens: Non occides, non adulterabis , et caetera his similia. Quae quidam servantes, sicut Moyses, et Josue, et multi alii, dicante, quidam crediderunt in eum, quidam non. Illi qui crediderunt in eum,
Abbreviated transcription (Latin):
scriptum. ẽ. Angeli pacis : amare flebunt:
festatur: cumipsi angłi .uii. phialas acce¬
pisse dicuntur plenas iradĩ hoc sunt enĩ
ad salutem: corda uͦ impiorum ad ꝑnęcieni:
Audient enim quidam indiuino eloquio.
p̃dicantibus anglis: neq auari. tieq adul¬
teri. & cȩteri quos commemorit a postolus
regnum dĩ possidebunt: & timentes gehen¬
Nẽ ignem uulNerantur incorde. & redeunt
addm̃ ꝑ lamenta penitentiȩ Ialiq modo
uuln erantur scĩ ad suam salutem
Unde etipsa aecclesia incanticis canticorum
dicit Uulnerata caritate egosum
titerum Inuenerunt me custodes quicr
rauerunt me Econtra cumhȩc audiunt
reprobi Querba p̃dicatorum despiciunt :
quod istis. ẽ. ad salutem illis ẽ. ad dampnationem:
Quo in loco questio oritur: quare dicat angelos
habere .uii. plagas nouissimas cum ab ipsomun¬
di exordio usq ad finem scli ita inueruam
quosdam uulneratos ad salutem: quosdã ad

Expanded text:
scriptum est: Angeli pacis amare flebunt scriptum est: Angeli pacis amare flebunt s manifestatur, cum ipsi angeli septem phialas accepisse dicuntur lenas irae Dei. Hoc sunt enim ad salutem, corda impiorum ad perniciem. Audiunt enim quidam in divino eloquio praedicantibus angelis: Neque avari, neque adulteri, et caeteri quos memorat Apostolus, regnum Dei possidebunt : et timentes gehennae ignem, vulnerantur in corde, et redeunt ad Deum per lamenta poenitentiae: talique modo vulnerantur sancti ad suam salutem. Unde et ipsa sancta Ecclesia in Canticis canticorum dicit: Vulnerata charitate ego sum, et iterum: InvenerunCant. III. Econtra cum haec audiunt reprobi, verba praedicatorum despiciunt. Quod istis est ad salutem, illis est ad damnationem. Quo in loco quaestio oritur, quare dicat angelos habere septem plagas novissimas, cum ab ipso mundi exordio usque ad finem saeculi ita inveniamus quosdam vulneratos ad salutem, quosdam ad
Abbreviated transcription (Latin):
ira dĩ Quisquis scoꝵ patrum sensibus uigi¬
lat: mtinime posse hane a pocalipsin iuxca
licrerã ac cipi facile cognoscit: Celum itaq
ut sepe dictum . ẽ. a ecdã . ẽ. dequa dnis ꝑpro
pli&eam dit̃. Celum n mihi sedes ẽ: terra aut̃
scabellum pedum in eorũ Et alibi anima
iusti sedes. ẽ. sapientiȩ Ipsa enim aecdesia
terrena cuncta despiciens: ꝑmentis desi de¬
rium. ad suꝑna uolat Unde paulus dic̃
Nostra conusatio in celis. ẽ: Et rursus. Qui cum¬
resuscitauit & consedere nos fecit in celestibus.
Inhõc celo id. ẽ in aeccła: uidit iolis signuminag¬
nũ. & mirabile fuit illud signũ. Quid sit aut̃
ipsum signum: aperit cum subiungit Angelos
Quia septennarius niumerꝰ sepe prouniiũs tace
ponitur. propter hoc uidelic& tempus qđ uii.¬
diebus uoluitur. ꝑuii. anglos idipsum quod et
quia auctor huius histarię frequent agene¬
re redit ad speciem: ꝑ .uii. anglos intelligamꝰ
in hocloco specialit̃ om̃s p̃dicatores. Dequib

Expanded text:
mirabile. Quisquis sanctorum Patrum sensibus invigilat, minime posse hanc Apocalypsim juxta litteram accipi, facile cognoscit. Coelum itaque ut saepe dictum est Ecclesia est, de qua Dominus per prophetam dicit: Coelum mihi sedes est, terra autem scabellum pedum meorum ; et alibi: Anima autem justi sedes est sapientiae. Ipsa enim Ecclesia, terrena cuncta despiciens, per mentis desiderium ad superna volat. Unde Paulus dicit: Nostra conversatio in coelis est ; et rursum: Qui conresuscitavit, et consedere fecit in elo, id est, in Ecclesia vidit Joannes signum magnum, et mirabile fuit signum illud. Quod sit autem illud signum, aperit cum subjungit, angelos Quia septenarius numerus saepe pro universitate ponitur, propter hoc videlicet tempus, qudies volvitur, per septem angelos idipsum quod et quia auctor historiae frequenter a genere redit ad speciem, per septem angelos intelligamus in hoc loco specialiter omnes praedicatores, de quibus
Abbreviated transcription (Latin):
tentis ꝑfidem & dilectionem cum eis maneae. qui
aũt aborecedunt eosrelinquat Uias enim dei
debemus intellere acciones ipsius Quae iustȩ s.
quia ds̃ in iuste nuhil agere potest Nam quod
alios dampnat. alios miscdit̃ liberat. in his mise¬
ricordia. in his aũt̃ iustus iud ex. eẽ. dinoscitur:
Ponamus uthoc manifestius fiat p̾oculis duos per¬
catores: Audiunt ambo diuina p̃cepta quib.
& p̃mia iustoꝵ & supplicia continentur rȩꝓbo

Expanded text:
er fidem et dilectionem, cum eis maneat: qui autem ab eo recedunt, eos relinquat. Vias enim Dei debemus intelligere actiones ipsius, quae justae sunt, quia Deus injuste nihil agere potest, nam quod alios damnat, alios misericorditer liberat, in his misericors, in illis autem justus judex esse dignoscitur. Ponamus, ut hoc manifestius fiat, prae oculis duos peccatores: Audiunt ambo divina praecepta, quibus et praemia justorum, et supplicia continentur reproborum.
Abbreviated transcription (Latin):
inaecla. Natuitos scilic&s. mors. passio
aresurrectio & cetera hiuius modi Ipsa autem
aecclã tabernaculũ testimonii dr̃ quia ha¬
b& tabulas duorua testam̃ toꝵ. hab& eti amin
quoq ip sum dñi corpus inquo .ẽ uerus panis
qui decelo descendit: Ibi & uiga. ẽ
aaron quae fronduerat.i. sacerdotiũ
sacerdotiũ
spiritale quod uerum sacerdotiũ aecclesia p̃¬
signabat: Dicit aut̃ iolis apercum teniplum
tabernaculi testimonii incelo: cununum
sit sicut dixerat tabernaculũ & celum. tanꝗ
genus diuidens ꝑ partes sicut supra dictumꝰ
.ẽ. deardia. & .xiii. animabus. Et exier̃
merus pro uniũsitate ponitur: Isti habent
septemplagas: hoc. ẽ. plenitudinẽ doctrinȩ
quibus uulnerant᷑ ut su pradictum .ẽ. quorũ¬
dã corda ad salutem. quorumdam ꝑ neciem¬

Expanded text:
itas ejus scilicet, mors, passio, et resurrectio, et caetera hujusmodi. Ipsa autem Ecclesia tabernaculum Testimonii dicitur, quia habet tabulas duorum Testamentorum. Habet etiam in quoque ipsum Domini corpus, in quo est verus panis qui de coelo descendit. Ibi et virga est Aaron, quae fronduerat, id est sacerdotium spirituale, quod verum sacerdotium Ecclesiae praesignabat. Dicit autem Joannes apertum templum tabernaculi Testimonii in coelo, cum unum sit sicut dixerat tabernaculum et coelum, tanquam genus dividens per partes, sicut supradictum est de arca et octo animabus. Et exierunmerus pro universitate ponitur. Isti habent septem plagas, hoc est, plenitudinem doctrinae, quibus vulnerantur ut supra dictum est quorumdam ad salutem
Abbreviated transcription (Latin):
diciariam potestatem ł dignitatẽ : quã ipse
xp̃c &iam suis fidelibus dedit. dicens discipłis:
sedebitis suꝑ sedes .xii. iudicantes .xii. trib.
isrł Potest &ciam falx intelligi. diuina p̾di¬
catio: quam alibi dr̃is gladium appellat di¬
cens Nonueni pacem mittero in terrã sed
gladium Quare gladius diuina p̾dicatio ap¬
pellat᷑: quia ꝑ ipsam separantur boni amalis.
ueluti menbra amenbris Hanc falcem ha
quae docuit u̾bis: primum ipse impleuit oꝑib.
lens quippe dns instruere pͣ dicatorem. quomͦ p̃¬
dicare deber&. primum in se ipso forma uerbi
ostendit Quam &iam falcem .i. diuinã p̃dica¬
tionim commendauit aeclesiȩ suaȩ̨ dicens
aplis Cuntes docete omsgentes bapti santes
eos in nomine patris & filii. & spẽscĩ: docen

Expanded text:
diciariam potestatem vel dignitatem, quam ipse diciariam potestatem vel dignitatem, quam ipse Christus etiam suis fidelibus dedit, dicens discipulis: Sedebitis super sedes duodecim, judicantes duodecim tribus Israel . Potest etiam falx intelligi divina praedicatio, quam alibi Dominus gladium appellat, dicens: Non veni pacem mittere in terram, sed gladium . Quare gladius divina praedicatio appellatur, quia per ipsam separantur boni a malis, veluti membra a membris. Hanc falcem habquae docuit verbis, primum ipse implevit operiblens quippe Dominus instruere praedicatorem quomodo praedicare deberet, primum in seipso formam verbi ostendit. Quam etiam falcem, id est divinam praedicationem, commendavit suae Ecclesiae, dicens apostolis: Euntes, docete omnes gentes, baptizantes eos in nomine Patris, et Filii, et Spiritus san
Abbreviated transcription (Latin):
tismatis apeccatis mundata ꝑfidem enim xp̃ĩ
& baptismum illius mundantur ab omnibus
peccatis. luxta illud fide mundans corda illo¬
rum Huic nubi p̃sidet xp̃c suaq sessione ecclãm
uelut gallina pullos suos ꝓtegit & gubernat:
Quare aut̃ ipse non iam simpplicit᷑ homo sed sĩ¬
milis filio hominis dicatur supradictum .ẽ. Qua
uidelic& surgens a mortuis. metasq humanita¬
tis transcendens. iam Non moritur. mors illi
ultra mon donunabitur: Nubes aut̃ & suꝑͣ
nubem sedens: unum sunt .i. caput & menbra.:
Unde &cum dnis suꝑ nubem sedec. utiq ipsa
nubes cum dnõ sedet HAB ENTEM InCapI¬
te suo coronam auream: ꝑ quam uictoria
xp̃i designatur: qui primum cliabolo triũ¬
phauit. & a ecclesiȩ suȩ triumplium uicto¬
riȩ contulit: Legimus &iam suꝑius quod
cietate letatur in capite .i. inmente sua Et in
manu sua falcem acuta .i. in potestate sua iu¬

Expanded text:
tismatis a peccatis mundata. Per fidem enim Christi tismatis a peccatis mundata. Per fidem enim Christi et baptismum illius mundatur ab omnibus peccatis, juxta illud: Fide mundans corda eorum . Hinc inibi praesidet Christus, suaque sessione Ecclesiam, velut gallina pullos suos, protegit et gubernat. Quare autem ipse non jam simpliciter homo, sed similis Filio hominis dicatur, supra dictum est, quia videlicet surgens a mortuis, metasque humanitatis transcendens, jam non moritur, mors illi ultra non dominabitur . Et nubes autem, et supra nubem sedens, unum sunt, id est caput et membra. Unde et cum Dominus super nubem sedet, utique ipsa nubes cum Domino sedet. Habentem in capite suo coronam auream, per quam victoria Christi designatur, qui primum de diabolo triumphavit, et Ecclesiae suae triumphum victoriae contulit. Legimus etiam superius quod cietate laetabitur in capite, id est in mente sua. Et in manu sua falcem acutam, id est in potestate sua ju
Abbreviated transcription (Latin):
diccurus ẽ. Cuge serue bone & fidelis quia
suꝑ pauca fuisti fidelis. supra multa te consti¬
tuam OꝑERA enim illorum secunt᷑ illos
.i. merces operum suorum sequetur illos: cĩ
unus quisq receperit sedm̃ suum laborem
Quia enim post opus meites sequitur oꝑis
ipsum opus eleccoꝵ eos commitari dr̃: Ubi
aut̃ finis adnunciatur oꝑis: ibi tandem huius
Nubes candida supra nubem sedentem. similem
filio hominis. sub auditur uidi Nubes candida
caro & anima nr̃i redemptoris intellegitur.
quam Non fuscauit macula peccati. de hac nu¬
be ꝑ prophecam dr̃ Ecce dñs ascendet suꝑ
Niubem leuem. & ingrediecur aegiptum Suꝑ
Nubem quippe leuem ascendit. & in aegiptũ
uenit: quando carnem Nrẽ morcalitatis accepit.
& in hoc mundo ratus apparuit Suꝑ riubẽ
uidit sedentem: quia xpc̃ diuinitatis poten¬
tia p̃sicd& eciam humanitati suȩ: Uł cerce ꝑ
Nubem candidam aecclã intellegitur fontebap¬

Expanded text:
dictum est: Euge, serve bone et fidelis, quia dictum est: Euge, serve bone et fidelis, quia super pauca fuisti fidelis, supra multa te constituam .-- Opera enim illorum sequuntur illos, id est, merces operum suorum sequetur illos, cum unusquisque receperit secundum suum laborem; quia enim post opus merces sequitur operis, ipsum opus electorum eos comitari dicitur. Ubi autem finis annuntiatur operis, ibi tandem hujus nubes candida, et supra nubem sedentem similem Filio hominis, subauditur, vidi. Nubes candida, caro et anima nostri Redemptoris intelligitur, quam non fuscavit macula peccati. De hac nube per prophetam dicitur: Ecce Dominus ascendet super nubem levem, et ingredietur Aegyptum . Super nubem quippe levem ascendit, et in Aegyptum venit, quando carnem nostrae mortalitatis accepit, et in hoc mundo natus apparuit. Super nubem vidit sedentem, quia Christus divinitatis potentia praesidet etiam humanitati suae. Vel certe per nubem candidam Ecclesia intelligitur, fonte bap
Abbreviated transcription (Latin):
betti mortui qui indnõ moriunt᷑: Haecuox
tam ad ipsum iohim̃ ꝑtin& quam ad omnes
fideles: qui remunerationem sempit̾nã expec¬
tant Scribe incorde tuo. E incordibus audi¬
torũ tuoꝵ łlitteris com̃inda: ut ad posteros
ueniat. Betti morcui qui in dnõ moruint᷑
Quae sententia dupplicit̾ potest intellegi
Beati mortui seculo: qui indnõ moriuntur.
uiuentes uirturtibus: qui scilic& pleni fide.
& cȩteris bonis oꝑibus de hoc mundo migrant
Uelbeati mortui quund nõ moriuntur. id. ẽ.
qui mitentes caput suum pontiment ꝓ eomori¬
tem subire temporalem: ut in aecernum pos¬
requiescant a laboribus suis Quod suꝑius dicit᷑
beati mnortui qui in dno moriuntur. omnibus
electis congruit. Iuod dũt sequitur amodo iã
dicit spc̃ ut requies cant a laboribus suis. specia¬
lit̾ ꝑtinet ad p̃latos. qui diũso modo laborant
in hoc quod gregem dĩ commissum habere
uidentur: Ad querum ꝑ sonam dñs specialit̃

Expanded text:
Beati mortui qui in Domino moriuntur. Haec vox Beati mortui qui in Domino moriuntur. Haec vox tam ad ipsum Joannem pertinet, quam ad omnes fideles, qui remunerationem sempiternam exspectant. Scribe in corde tuo, et in cordibus auditorum tuorum, vel litteris commenda ut ad posteros veniat: Beati mortui qui in Domino moriuntur. Quae sententia dupliciter potest intelligi: Beati mortui saeculo qui in Domino moriuntur, viventes virtutibus; qui scilicet pleni fide et caeteris bonis operibus, de hoc mundo migrant. Vel, Beati mortui qui in Domino moriuntur, id est, qui imitantes caput suum, non timent pro eo mortem subire temporalem, ut in aeternum posrequiescant a laboribus suis. Quod superius dicitur: Beati mortui qui in Domino moriuntur, omnibus electis congruit: quod autem sequitur. Amodo jam dicit Spiritus ut requiescant a laboribus suis, specialiter pertinet ad praelatos, qui diverso modo laborant in hoc, quod gregem Dei commissum habere videntur, ad quorum personam a Domino specialiter
Abbreviated transcription (Latin):
ut eos aꝑ pecratione peccatorum compescer&
quia creature suae aeterna supplicia ininari
debuit Non inferre: Quibus citios respon¬
demus: Si falsa minatus. ẽ ut ab iniustitia
corriger&. &iam falsa . ẽ. pollicitus ut ad
bestiam. & ct̃ Indie & Nocte: continuum
tempus ut telligitur. Siue &iam uicis. si¬
tudines poenarum uixta illud Ad calorẽ
Nimium: transient ab aquis hiuium Un¬
de: & erit tempus eorum in secula. Defici¬
ent enim miseri sine defectur semꝑ que
erit quod crucietur. quia semꝑ ad crucia ñta
reparabitur quod defecit. Hic id ẽ in p̃sentisui¬
ta pacientia scõꝵ . ẽ. quidum considerant que
sint scoꝵ gaudia. & reproborum supplicia paci¬
enter omnia ꝑferunt ut infine saluantur:
Qui custodiunt mandatatlĩ id ẽ. p̃coepta lega¬
la: ut .ẽ. diliges dnm̃ dm̃ tuum. Et nonad¬
ulterabis. pon furtum facies. & cc̃. hui modi
Et au diui uocem de coelo dicentem. Scribe

Expanded text:
ut eos a perpetratione peccatorum compesceret, ut eos a perpetratione peccatorum compesceret, quia creaturae suae aeterna supplicia minari debuit, non inferre. Quibus citius ad haec respondemus: Si falsa minatus est ut ab injustitia corrigeret, etiam falsa est pollicitus ut ad nominis ejus. In die et nocte continuum tempus intelligitur, sive etiam vicissitudines poenarum, juxta illud: Ad calorem nimium transibunt ad aquis nivium ; unde est: Erit tempus eorum in saecula. Deficient enim miseri sine defectu, semperque erit quod crucietur, quia semper ad cruciamenta reparabitur quod defecit. Hic, id est in praesenti vita, patientia sanctorum est, qui dum considerant quae sint sanctorum gaudia et reproborum supplicia, patienter omnia perferunt ut in fine salventur. Qui custodiunt mandata Dei, id est, praecepta legalia, ut est, Diliges Dominum Deum tuum , et Non adulterabis, Non furtum facies , et caetera hujusmodi. Et audivi vocem de coelo dicentem: Scribe:
Abbreviated transcription (Latin):
mum eis sempit̾nium dicte in .eẽ. Quia inquã
reprobos sine fine ardere conspicit. id cireo
fumum torm̃toꝵ in secula seculoꝵ ascendere dic̃
Quo in loco ertor origłnis apte destruitur. qui
dixit post mille annos reprobos redire aduitã
iustos auc̃ iterum reu̾suros ad poenam. Alio¬
quin. falsum . ẽ. quod ueritas dic̃. Ibunt hi i¬
insupplicium aet̾̃num. iusti aut̃ aduiam ȩt̃nã
Quod siquis uule querere cur ꝓtemporali pecca
to sine tempore reprobi cruciabuntur: di¬
cendum . ẽ. quia districtus iudex ueniens. pon
facca pensabit seduoluntates Nam reꝓbi
si fieri poss&. semper in hac uita uiuere cu¬
perent : ut ne quaquã peccare desisterent:
Etido numquam carebunt supplicio. qui nũꝗ
in quo terminus ultionis qui numquã uoluit ha¬
bere t̃minum criminis Si enim utilli aiunt
finienda sunt supplicia reẜborum: quandoq
finienda. sunt. & gaudia iustorum: Si igitur¬

Expanded text:
mum ejus sempiternum dicit inesse. Quia ergo in igne mum ejus sempiternum dicit inesse. Quia ergo in igne reprobos sine fine ardere conspicit, idcirco fumum tormentorum in saecula saeculorum ascendere dicit. Quo in loco error Origenis aperte destruitur, qui dixit post mille annos reprobos redire ad vitam, justos autem reversuros ad poenam, alioquin falsum est quod Veritas dicit: Ibunt hi in supplicium aeternum, justi autem in vitam aeternam . Quod si quis to sine fine reprobi crucientur, dicendum est, quia districtus judex veniens non tantum facta pensabit, sed et voluntates. Nam reprobi, si fieri possit, semper in hac vita vivere cuperent, ut nequaquam peccare desisterent. Ideo igitur nunquam carebunt supplicio, qui nunquilli terminus ultionis, qui nunquam voluit habere terminum criminis. Si enim, ut illi aiunt, finienda sunt supplicia reproborum, quandoque finienda sunt et gaudia justorum. Si illu
Abbreviated transcription (Latin):
iusta poena discantur: quiꝰ ex iniusto deside¬
rio faciunt. Angloꝵ aut̃ uocabulo inquorũ
conspeccum cruciari dicunt᷑: Non solum anglici
sp̃e : uerum &tam eleccorũ aecdesia expͥmit᷑:
Quodidõ fi&: ut dum unpiorũ cruciatus iusti
conspiciunt indĩ laudibus crescant: ꝑ cuius
miscdiã euaserunt quod miseri paciunt᷑. Quia¬
& inse cernunt bonũ quo gratis remunente sunt¬
& in illis aspiciunt supplicium. quod miscđit̃
torum ꝑficiat laudis in cremtũ: ubiungunt
Aut̃ & ante conspectum agni: Nonquo eũ
ulera uisuri sint cum scriptum sit tollatur.
impius neuideat gloriã dĩ. sed eanto timore
paululũ peccata mea. antequam uadã adter¬
ram ubi umbra mortis & sempt̃nus horror
in habitat: ET ꝑUAUS tormentorum
eorum ascendec in aeccłã seculorum Magnꝰ
fumis inditium . ẽ. magnarum flammarũ.
quia quamuis sine Niutrim̃to lignoꝵ: corpo¬
reus tameri erit ignis reproborum Idoq fu¬

Expanded text:
justa poena discant quid ex injusto desidejusta poena discant quid ex injusto desiderio faciunt. Angelorum autem vocabulo, in quorum conspectu eruciari dicuntur, non solum angelici spiritus, verum etiam electorum Ecclesia exprimitur. Quod ideo fiet, ut dum impiorum cruciatus justi conspiciunt, in Dei laudibus crescant, per cujus misericordiam evaserunt quod miseri patiuntur: quia in se cernunt bonum quo gratis remunerati sunt, et in illis aspiciunt supplicium, quod misericortorum proficiat incrementum. Subjungitur autem, et ante conspectum Agni. Non quo eum ultra visuri sint, cum scriptum sit: Tollatur impius, ne videat gloriam Dei, sed tanto timore paululum peccata mea, antequam vadam ad terram, ubi umbra mortis et sempiternus horror inhabitat . Et fumus tormentorum eorum ascendet in saecula saeculorum. Magnus fumus indicium est magnarum flammarum, quia, quamvis sine nutrimento lignorum, corporeus tamen erit ignis reproborum, ideoque fu
Abbreviated transcription (Latin):
Ido si quis ad orauerit antti xp̃ĩn aut imaginẽ
illuis acceperit infronte: aut inmanu sua.
Non luc ad p̾sens flagella recipi& tanquã
uino potatus. sed infuturo ꝑ henni uindic¬
ta pleccetur tamquã fecibus debriatus
in infernio tanta tamq. innumeiabilia tor¬
menta quanta niecdici pec estimari poss.
Breuit̾ tamen inhis dluobus omnia comp̃hen¬
cduntur torm̃ta. Erit ibi igiuis pon ad lu¬
cendum. sed adiniserorum corpora conere¬
mandum. Era quoq ibi & sulpliur : quod
& fontũ prestabit igni. & foecorem gign& inco¬
lerabilem: Aephoc exigne foctor & ex foetore
ignis ꝓcreabitur : cum unũ horum adtorintũ mi¬
semꝵꝵ satis sufficere poss&: aut ignis uidelicet
aut foetor: Sulphur quippe ut diximus foeto¬
rem: ignis habet ardorem Qui enim adꝑũsa
desideria ex carnis foetore ardent: Nuno maxi¬
me libi dini de seruiendo dignum. e ut post¬
modum igne & sulphure pereant: quatinus ex

Expanded text:
Ideoque si quis adoraverit Antichristum aut imaginem Ideoque si quis adoraverit Antichristum aut imaginem illius acceperit in fronte, aut in manu sua, non hic ad praesens flagella recipiet, tanquam vino potatus, sed in futuro perenni vindicta plectetur, tanquam faecibus inebriatus. in inferno tanta tamque innumerabilia tormenta, quanta nec dici nec aestimari possint, breviter tamen in his duobus omnia comprehenduntur tormenta. Erit enim ignis, non ad lucendum, sed ad miserorum corpora concremandum. Erit quoque ibi et sulphur, quod et fomentum praestabit igni, et fetorem gignet intolerabilem, ac per hoc ex igne fetor, et ex fetore ignis procreabitur, cum unum horum ad tormentum miserorum satis sufficere posset, aut ignis videlicet, aut fetor. Sulphur quippe ut diximus fetorem, ignis autem habet ardorem. Qui enim ad perversa desideria ex carnis fetore ardent, nunc maxime libidini deserviendo, dignum est ut postmodum igne et sulphure pereant, quatenus ex
Abbreviated transcription (Latin):
uindicta: Sira dĩ omni potentis uentura suꝑ
eos: qui antixpm̃ ad orant & illum imitant᷑:
Nam & Nos cum uinũ in calice damꝰ. Nondi¬
cimus ecce uenenũ & calix: sed tantũ aut
uinũ. aut calix. Sedidcireo posuit uinum &
calicem: ut ostenderet quia quod erat in cali¬
ce cumniero mixtũ. ad comparationẽ meri
turpidũ erat Merum quippe dicimꝰ purũ:
qui flagellant᷑ in p̾senti: ut post modum glo¬
rificentur: ꝑfeces aut̃ dampnatio peccatorũ
expͥmit. qui in extremo ex anime dampua¬
buntur Namuiniũ suꝑ. ẽ feces aut̃ in fundo
latent: quia uidelic& scĩ inp̃senti puniunt᷑
& quasi aꝑtũ contra eos seuit diuinũ iuditium.
Rępbi aut̃ infine dampnabunt᷑ qui nunc sine
flagello deserunt. Bibent reprobi quod rema
& reꝓbi post uoluptatis lasciuiã aecernis cru
ciatibus damꝑnabunt. & elecci post tempo¬
raneam disciplinã inpocentiã regni erigent᷑

Expanded text:
vindicta et ira Dei omnipotentis, ventura super vindicta et ira Dei omnipotentis, ventura super eos qui Antichristum adorant et imitantur. Nan et nos dum vinum in calicem damus, non dicimus: Ecce vinum et calix, sed tantum aut vinum, aut calix. Sed idcirco posuit vinum et calicem, ut ostenderet quia quod erat in calice cum mero mixtum, ad comparationem meri turbidum erat. Merum quippe dicimus purum. qui flagellantur in praesenti, ut postmodum glorificentur. Per faeces autem damnatio peccatorum exprimitur, qui in extremo examine damnabuntur, nam vinum supra est, faeces autem in fundo latent, quia videlicet sancti in praesenti puniuntur, et quasi apertum contra eos saevit divinum judicium. Reprobi autem in fine damnabuntur, quia nunc sine flagello deseret reprobi post voluptatis lasciviam aeternis cruciatibus damnabuntur, et electi post temporaneam disciplinam in potentiam regni erigentur.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpt̃ fidem trinitatis quã ad riunciant: sed ta¬
men ut dictum. ẽ quod. ẽ primꝰ hoc sunt sequen¬
tes: id ẽ ordo p̃dicatorum Uoce magna da¬
mapt: quia bestiam sedespicere & ꝓnidulo de¬
ducere in libercate uocis ostendunt: SiQUIS
sua ut eius utetur oꝑa: & luc bibec de uino
irȩ dĩ mixco mero in calice urae eius Udea¬
mus qui sint qui habent caracterẽ bestiae
infronte & in manu & qui solummͦ inmanu
udei habent in fronte & inmanu: quia ec
ineum credunt. unde eum recepturi sunt
Luxta illud Alius ueni& innomine suo
ipsum suscipietis: & oꝑa illius imitantur
blas pliemando xpm̃ & qequissunis deser¬
uiendo oꝑibus Falsi aũt xp̃iani habent eiꝰ
caraccerem inmarui: qui confitent᷑ senosse
caracterẽ illius iimanu porcant Id circo dr̃
& luc quia uidelic& similit dampnabuntur
falsi xp̃iani. qui oꝑibus imitaittur anti xp̃m.
quoniodo & iudei qui illũ secuntur fide et
opere. Quod aut̃ uinum hoc .ẽ. calix. id ẽ.

Expanded text:
propter fidem Trinitatis quam annuntiant, sed tamen, ut dictum est, quod est primus, hoc sunt sequentes, id est ordo praedicatorum. Voce magna, quia bestiam se despicere et pro nihilo ducere, in libertate vocis ostendunt. Si quissua, ut ejus imitetur opera. Et hic bibet de vino irae Dei mixto mero in calice irae ipsius. Videamus qui sint qui habent characterem bestiae in fronte et in manu, et qui solummodo in manu. Judaei habent in fronte et in manu, quia et in eum credunt, et inde eum recepturi sunt, juxta illud, Alius veniet in nomine suo, illum recipietis; et opera illius imitantur, blasphemando Christum, et nequissimis deserviendo operibus. Falsi autem Christiani habent ejus characterem in manu, qui confitentur se nosse characterem illius in manu portant. Idcirco dicitur et hic, quia videlicet similiter damnabuntur falsi Christiani, qui operibus imitantur Antichristum, quomodo et Judaei, qui illum sequuntur fide et opere. Quod est autem vinum, hoc est calix, id est
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo: ita &isti uirginitatẽ custodiunt Et
quia eum inp̾senti p̃c&eris secunt᷑: infutu¬
ro famili arius adherebunt Secuntur quo¬
cumq illum c&eri fideles: qui uirginieatem
corporis amiser. Non quocumq ille ierte
sed quocumq ipsi potuerint Quae &iã inulti¬
tudo scõꝵ. & si non potuerit dicere canticum
illud : audire tamen poterit. & cum delec¬
tari. tam excellenti illorum dono. HiEM¬
ti erurat ex om̃ib: primicie dõ &agno
Dicut enim exmulis. to grege optimus eli¬
gitur agnus. sicut ex multis fructibus eli¬
guntur primitiȩ: ita isti eligunt᷑ exmul¬
titudine electorum. qui tamquam primicias
semecipsos offerentes centesimum referunt
fractũ. ET INΟRΕ IΡGΟRΩΜ Non .ẽ.
inuentum mendatium Questio hic oritur
quare hoc dicat iohs. cum psalmista dicat. Omis
solus aut̃ ds̃ uerax: Quod ita soluit᷑ Quia om̃is

Expanded text:
virgo, ita et isti virginitatem custodiunt. Et quia eum in praesenti prae caeteris sequuntur, in futuro familiarius adhaerebunt. Sequentur quoque illum caeteri fideles, qui virginitatem corporis amiserunt, non quocunque ille ierit, sed quocunque ipsi potuerint. Quae etiam multitudo sanctorum, etsi non poterit dicere canticum illud, audire tamen poterit et condelectari tam excellenti dono. Hi empti sunt ex omnibus primitiae Deo et Agno. Sicut enim ex multo grege optimus eligitur agnus, et sicut ex multis fructibus eliguntur primitiae, ita et isti eliguntur ex multitudine electorum, qui, tanquam primitias semetipsos offerentes, centesimum referunt fructum. Et in ore ipsorum non est inventum mendacium. Quaestio hic oritur, quare hoc dicat Joannes, cum Psalmista dicat: Omnis us verax? Quod ita solvitur, quia omnis
Abbreviated transcription (Latin):
purgentur : sed ut penitus intereant Extͣ
iam nulla nen erit reproborum cõmunio:
Et exuut augelus delacu: usq ad frenosequo sug¬
rum ł sanguinem qui egredietur delacu.
.i. desententia districo iudicis uindicta
intelligitur. sanguinis ł omniũ uitiorum

Expanded text:
purgentur, sed ut penitus intereant. Extrapurgentur, sed ut penitus intereant. Extrajam nulla erit reproborum communio. Et exivit sanguis de lacu usque ad frenos equorum. Per sanguinem qui egreditur de lacu, id est sententia districti judicis, vindicta intelligitur sanguinis vel vitiorum
Abbreviated transcription (Latin):
uinum mundũ .i. scõs recondidit in domimnicũ
promptuarium . Vinatia uͦ .÷. reprobos misit
in lacum irȩdi Flacum uͦ iredi : dampnatio
intellegitur inferni. uł sententia diuina ui¬
dicii: in quem lacum mittentur reprobi cũ
audierint ite inignem aecernum Nisi
enim uocabulum laci infernum designan&:
nequaquã propheta dicer& Om̃s uterfec¬
ti ruentesq gladio. qui descerderunt
in circum cisi ad terram ultimã & porta¬
uerunt ignominiã suam. cum his qui des¬
cendunt in lacun Et psalmista: Saluas¬
tune ad escendentibus inlacum Unde &
quod sub iugit magnum uixta hunc sen¬
sum piori.ẽ referendum ad lacum: ledd¬
quod ad diabolum qui magnus appellatur ꝓpt̃
superbiȩ iactantiã Magnum enĩ .i. diabo¬
lum cũ omni corpore suo mitt& in lacũ irȩ
dĩ: cumom̃s reꝓbi ut dictum .ẽ dampnabunt᷑
cum diabolo & anglis eius &CALCATUS
est lacusi. calcati sunt quierant in lacu. hoc
.ẽ. in aec̾na morte dep̃ssi sunt: Noniam ut

Expanded text:
undum, id est sanctos, recondidit in Dominicum promptuarium: vinacia vero, id est reprobos, misit in lacum irae Dei. Per lacum vero irae Dei, damnatio intelligitur inferni, vel sententia divini judicii, in quem lacum mittentur reprobi, cum audierint: Ite in ignem aeternum. Nisi enim vocabulum lacus infernum designaret, nequaquam propheta diceret, omnes interfecti ruentesque gladio, qui descenderunt incircumcisi ad terram ultimam, et portaverunt ignominiam suam cum his qui descendunt in lacum. Et Psalmista: Salvasti me a descendentibus in lacum . Unde et quod subjungit magnum, juxta hunc sensum non est referendum ad lacum, sed ad diabolum, qui magnus appellatur propter superbiae jactantiam. Magnum enim, id est, diabolum cum omni corpore suo mittet in lacum irae Dei, cum omnes reprobi ut dictum est damnabuntur cum diabolo et angelis ejus. Et calcatus est lacus, id est, calcati sunt, qui erant in lacu, hoc est in aeterna morte, depressi sunt, non jam ut
Abbreviated transcription (Latin):
fideles: in memoriã dominicȩ passionis. Un¬
de iohannes de eodem redemptore nr̃o dic̃
Quotquot bapticati sumꝰ in xp̃o liũ: in morte
ipsius bapti tati sumꝰ: Coagilatum ẽ. mare igne
tuent aut pullis ꝑ secutionum pruinis in molli¬
ciem conũtant: De hac aqua psal mista dicit
Dns regit me & nibil mibi deerit in loco usque
suꝑ aquã refectionis educauit ine Et eos &U.

Expanded text:
fideles in memoriam Dominicae passionis. Unde Joannes de eodem Redemptore nostro dicit: Quotquot baptizati sumus in Christo Jesu, in morte ipsius baptizati sumus . Coagulatum est mare igne,tuent, aut ullis persecutionum pruinis in mollitiem convertantur; de hac aqua Psalmista dicit: Dominus regit me, et nihil mihi deerit, etc., usque, Super aquam refectionis educavit me .-- Et eo
Abbreviated transcription (Latin):
ingloria. ẽ. dĩ patris Illi in quiunt date hono¬
rem & non anti xp̃o: qui contrarius honori in
caractere & riomine ac riumero niomiinis ei
ẽẽ. cognoscit᷑. li Incelo aũt terra mari: omis
creatu ra itempore condita demonstratur:

Expanded text:
in gloria est Dei Patris . Illi inquit date honorem, et non Antichristo, qui contrarius honori in charactere et nomine ac numero nominis ejus esse cognoscitur. In coelo autem et terra et mari omnis crea
Abbreviated transcription (Latin):
MANIS uoce magna: ad sedentem suprariu¬
bem. Licut supra dictum .ẽ. quod .ẽ. riubes:
erat conueniens ut dicer& clamauit angls̃.
qui sedebat supra rubem ad eandem nubẽ:
idõq mutauit niubem .i. aecclam̃ in angli
Nom̃. Tamen quod .e. rubes: hoc & angli.
sedens supra roubem. Mitce falcem tuam
tribus isrł. Qm̃ uenit hora ut inecat᷑ id ẽ ad¬
.ẽ. tempus quod & electi remunerari & reprobi
it messis terrȩ : id .ẽ finis unius cuiusq adue¬
nit : quo & palcȩ .i. reprobi tradentur igni
& frumenta indni cellario recondentur Et
MISit qui sedebat falcem suã interram & ct̃
inter bonos & malos discernens cuncta exa¬
minabit: & alius anglĩ exiuit decemplo qđ
.ẽ. incelo & ct̃. Quihab& falcem messoriam.
ipse & iundemiatoriam. Et quidixit messo¬
rimete: ipse & uinderiatari. uindemia
Nam quod sunt segetes: hoc sunt & botri. Si¬
milit̃ quod sunt paleȩ: hoc & uinatia ce¬
tera p̃dicta sunt: Uindemia uit om̃sbotros

Expanded text:
mans voce magna ad sedentem supra nubem: Sicut supradictum est, quod est nubes, erat conveniens ut diceret: Clamavit angelus qui sedebat supra nubem, ad eamdem nubem, ideoque mutavit nubem, id est Ecclesiam, in angeli nomen. Tamen quod est nubes, hoc et angelus sedens supra nubem. Mitte falcem tuam.tribus Israel.--Quoniam venit hora ut metatur: Id est: adest tempus, quo et electi remunerari, et reprobi it messis terrae: id est, finis uniuscujusque advenit, quo et paleae id est reprobi tradantur igni, et frumenta in Domini cellario recondantur. Et misit qui sedebat falcem suam in terram, etc.inter bonos et malos discernens, cuncta examinabit. Et alius angelus exivit de templo, quod est in coelo, etc. Qui habet falcem messoriam, ipse et vindemiatoriam. Et qui dixit messori, Mete: ipse et vindemiatori, Vindemia. Nam quod sunt segetes, hoc et botri, similiter quod sunt paleae, hoc et vinacia. Caetera supradicta sunt. Vindemiavit omnes botros
Abbreviated transcription (Latin):
tatem calcant᷑. sed sciendu quia luc agenere redit
adspetiem. Ee loquicur solunimꝰ ex ꝑsona re¬
proboꝵ. de quibus in sequentibus plura erit dic¬
turus : Quod statim manifestatur cum subdit᷑:
Et Exiuit angłs delacu. usq ad ftenos equorũ sangui

Expanded text:
tatem calcantur? Sed sciendum est, quia hic a genere redit tatem calcantur? Sed sciendum est, quia hic a genere redit ad speciem, et loquitur solummodo ex persona reproborum, de quibus in sequentibus plura erit dicturus: quod statim manifestatur, cum subditur: Et exivit sanguis de lacu usque ad frenos equorum. Sancti
Abbreviated transcription (Latin):
quia ꝓpt̾ peccata hominũ iste tribulationes
aguntur: Nisi enuim prim homo uquo omnes
peccauer̃ peccass&: Nemo hominũ in lac i
mieterecur: iđ nemo has tribulationis angus¬
tias suftiner& Sed post quã peccauit: eiectꝰ
deparadiso missus. ẽ. in lacũ tribulationis. Qui
affligunt᷑ in p̃senti uita : Quid enim maior p̃¬
sura angustiȩ & tribulationis. eẽ. pocest. quã
cruci figere hominẽ ue pecrus . ẽ. crucifixus:
uftulari ut laurentius: Affligunt gͦ in iusti
temponilit̃ iustos: ut sint quibus ds̃ miseri¬
cors postea inaec̃num parcere possit Et cal¬
CaTUS. ẽ. lacus extra ciuitatẽ Pid quod con¬
tin&: illud intellegimus quod continetur.:
idẽ. ꝑ lacũ eos qui inlacu sunt Ciuiitas aut̃
ista extra quam caleati sunt aecclã. ẽ: Sitaq
ut supra dictum. ẽ. in lacu tribulatio qua &
boni tribulantur intellegitur. quid .ẽ. quod
modo dic̃ caleatti sunt extra ciuitatẽ. si enim
ipsa ciuitas calcatur. quomodo extraciui¬

Expanded text:
s aguntur. Nisi enim primus homo, in quo omnes peccaverunt, peccasset, nemo hominum in lacum mitteretur, id est, nemo has tribulationum angustias sustineret. Sed postquam peccavit, ejectus de paradiso, missus est in lacum tribulationis. Qui affliguntur in praesenti vita. Quae enim major pressura angustiae et tribulationis esse potest, quam crucifigere hominem, ut Petrus est crucifixus? ustulari, ut Laurentius? Affligunt ergo injusti temporaliter justos, ut sint quibus Deus misericors postea in aeternum parcere possit. Et calcatus est lacus extra civitatem. Per id quod continet, illud intelligamus quod continetur, id est per lacum, eos qui in lacu sunt. Civitas autem ista, extra quam calcati sunt, Ecclesia est. Si itaque ut supradictum est in lacu tribulatio, qua et boni et mali tribulantur, intelligitur, quid est quod modo calcati sunt extra civitatem? si enim ipsa civitas calcatur, quomodo extra civi
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse designatur ꝑ alterum anglm̃: qui & per
desua inuisibili maiestatȩ : quando ũbum
caro factum.ẽ. & habitauit in nobis. Quia
cum. esset inuisibilis in sua patura accepit
carnem & animã in utero uirginali: & factus:
uisibilis in nostra substantia Hinc apostoł ait:
Qui cumn informa di. eẽt. exinaniuit semec¬
ipsum factus oboediens usq ad mortẽ Et ipse

Expanded text:
Ipse designatur per alterum angelum, qui et per est, de sua invisibili majestate, quando Verbum caro factum est, et habitavit in nobis , quia, cum esset invisibilis in sua natura, accepit carnem et animam in utero virginali, et factus est visibilis in nostra substantia. Hinc Apostolus ait: Qui cum in forma Dei esset, exinanivit semetipsum, factus obediens usque ad mortem . Et ips