comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
morabilium. quod marcellus cap tis syraca¬
sis machinationibz archimedis ph̾i multũ¬
ac diu uictoriam suami seuserat retardatam.
exuma tũ phĩ prudencia delectatus. ut capiti
illius ꝑceretur. edixit pene tm̃ĩ glĩe in archimende¬
e deẜ uato quantum insyracusis oppressis reꝑo¬
nens. Iste u̾o phs̃ dum aĩo ⁊ crulis in t̾ra de¬
fixis formans dec̾int militi qui predandr grã
domum irrumꝑat stacto que suꝑ caput gla¬
dio quis uami eet int̾rogabat pp̃ niniã cuꝑidi¬
tatem inuestigandi ꝙ querebat nomẽ suum
indicare non potuit: s ꝓtracto manib pulu̾e
noli obsecro me disturbare ex quo quasi negli¬
sanguinẽ sue arcis sua linamenta cõfudit ⁊
sic accidit ut pp̃idem studium modo douaret

Expanded text:
Maximus Marcellus captis Syracusis, machinationibus Archimedis philac diu uictoriam suam inhibitam senserat, eximia tamen hominis prudentia delectatus ut capiti illius e servato, quantum in Syracusis captis reponens. 9. At is dum animo et oculis in terram defixis formas describit, militi, qui praedandi gratia domum irruperat, strictoque super caput gladio, quisnam esset? interrogabat, propter nimiam cupiditatem investigandi quod quaerebat, nomen suum indicare non potuit; sed protecto manibus pulveo, istum disturbare', ac perinde quasi neglesanguine suo artis suae liniamenta confudit. quo accidit ut propter idem studium modo donaretur
Abbreviated transcription (Latin):
teat. quo ordine: ut id prius qd̃ maturius ad
salutem. quo studio ut id ardencius ꝙ uehe¬
mentius ad amorẽ. quo fune ut nõ ad inanẽ
glĩam aut curiositatem. aut aliquid siliẽ. s
tantũ ad edificacõnem tui uł ꝓximi. Sacra¬

Expanded text:
teat? Quo ordine, ut id prius, quod 1400 maturius ad salutem: quo studio, ut id ardentius, quod vehementius ad amorem: quo fine, ut non ad inanem gloriam, aut curiositatem, aut aliquid simile, sed tantum ad aedificationem tuam vel proximi. S
Abbreviated transcription (Latin):
estimare solet genus hinanũ. in quo ꝓfcõ¬
meliores sunt qui huic scĩe p̾ponunt nosse se¬
met ipõs. laudabilior quippe est animus rui
uota est infirmitas sua quam qui ea nõ resꝑ¬
ta uias syd̃um scrutat᷑ eciã cogniturus. aut
qui iam coguitas tenet. ignorans iꝑ̃ẽ uiam¬

Expanded text:
aestimare solet genus humanum: in quo promeliores sunt qui huic scientiae praeponunt nosse semetipsos; laudabiliorque est animus cui nota est vel infirmitas sua, quam qui ea non respecta, vias siderum scrutatur etiam cogniturus, aut qui jam cognitas tenet, ignorans ipse
Abbreviated transcription (Latin):
cum obolum acquirit uł aliud quid parui
nimiꝰculi. dicit. ad quid istud tantillũ seruabo.
nõ pp̃ hoc diues ero. expendam itaq lix in pomis
aut micib aut alia quacũq re michi delecta¬
bli. uõ em̃ istud custodiendo sollicitus ẽẽ uolo.
Sic stolidus dum parupeudit minima nũꝙͣ
ꝓficit ad maiora. sapiens u̾o pauꝑ parua que
acquirit diligenter custodit. ⁊ quominus se
her̃e considerat eo magis ea retiu̾e desid̾at. qua¬
tinus expariuiloꝵ cõgerie ad maiora queat qũq
ꝑtingere. sic qui sentit se pauꝑem eẽ scĩe delet¬
Nam sicut płã grana massam. ⁊ gucte flumẽ
et multi mimi diuitẽ faciunt. sic multe scĩe¬

Expanded text:
cum obolum acquirit, aut aliud quid parvi munusculi, dicit: « Ad quid illud tantillum servarem? Non propter hoc dives ero. Expendam itaque hoc in pomis, aut nucibus, aut qualibet alia re mihi delectabili. Non enim istud custodiendo sollicitus volo haberi. Sic stolidus, dum parvipendit modica, nunquam proficit ad majora. Sapiens autem pauper parva quae nanciscitur, custodit, et quo minus se habere considerat, eo magis nacta retinere desiderat, quatenus ex parvulorum congerie ad majora queat quandoque pertingere. Sic nimirum is qui se pauperem scientNam sicut plura grana massam, et guttae flumen, et multi nummi divitem faciunt; sic multae scie
Abbreviated transcription (Latin):
coufii lu et iudignans adu̾sum meꝙ eũ tã
libe aiguissẽ sub stomacans ait. Uade hinc mi¬
ser interfice pediculos tuos. Ego aũt motũ
meos iuterfeci. Scio pr̃ hanc ẽẽ differenciã
ꝙ u̾mes diuitum diuites crridunt. u̾iues aut̃
pauꝑum a pauꝑib crridũtur. Lege machab̾ et
q̃ rõne simul ⁊ auctoritate ep̃r oppressus statim

Expanded text:
confusus, indignatus adversum me, quod tam libere eum arguissem, substomachans ait: Vade hinc, miser, et interfice pediculos tuos. Ego autem motummeos interfeci. Scito ergo hanc esse differentiam vermes divitum divites occidunt, vermes autem pauperum a pauperibus occiduntur. Lege MachabaeoruQua ratione simul et auctoritate oppressus, ille statim
Abbreviated transcription (Latin):
aut deuocõis. ⁊am eĩ ordiuis ñi coĩs hospitali¬
tas ples iuueuit qui eã deuorẽt quã singlaris
aut accessi ꝓpius ⁊ excitam eũ quasi iccaudo.
dñe iã diu est ꝙ passeres suuexerunt adbũdicẽ¬
dũ dõ ⁊ ad huc ur̃i pontifices stertunit ⁊̃ cubłi suo.

Expanded text:
sed devotionis. Jam enim ordinis nostri communis hospitalitas plures invenit, qui eam devorent; quam singularis autem accessi propius, et excitavi eum quasi jocando dicens: Jamdiu est quod passeres surrexerunt ad benedicendum Domino, et adhuc nostri pontifices stertunt in cubili suo.
Abbreviated transcription (Latin):
aliquos ur̃m gͣui iusacris uigiliis de primi sõ¬
um principũ tãꝙͣ mortuos apparere cũ ur̃a
ip̃i alacritate permoti ur̃is iuter ẽẽ sollempmis
delectentur. Uereor ne nr̃am desidiã aliqñ ab ly¬
minãtes cũ iudigna tõe recedant. ⁊ si somꝑnꝰ hi

Expanded text:
aliquos vestrum gravi in sacris vigiliis deprimi soa principum tanquam mortuos apparere, cum vestra ipsi alacritate permoti vestris interesse solemniis delectentur: vereor ne vestram desidiam quandoque abominantes cum indign
Abbreviated transcription (Latin):
helynãdꝰ. Prelati inquit ⁊ principes sicut
iuedici nũꝙͣ debent uti grauib remediis. nͥ¬
cũ leuiũ beneficio desid̾ata sanitas desꝑat᷑.
ẽe oport. ⁊ qui modanciora ⁊silia sequat᷑.
⁊ uicẽ gere medicoꝵ qui mortos curant.
nũc ĩ maceratõne in repletis. nũc ĩ refec¬
tõne in nacius ⁊ dolorem sedant. nunc cau¬
terio. nunc fomentis. Si eiũ citharedi alii¬
q fid iciues multa diligencia procurant
qͣuoui oberrantis corde ꝯpescant incium
⁊ alus concordẽ reddant. Quanta solli¬
citudĩe oꝑt prelatum ⁊ principẽ mod̾ari
ut subdictos reddat quasi unanimes ⁊ uniꝰ
moris hĩtantes ĩ domo: Certum est autẽ¬
qr tucius est cordas renucti ampliꝰ ꝙͣ inten¬
sius protendi. Remissaꝵ nauiq ĩtentio ar¬
tificis oꝑa cõualescit. que aut semel iup¬
ta est: nullo artificio reꝑatur.ꝟ. Sit pig̾
ad penas princeps. ad premia uelox. Et
doleat quociẽs cogitur ẽẽ ferox. Quoꝵ al¬

Expanded text:
 patiatur. Principes sicut medici nunquam debent gravibus uti remediis, nicum levium beneficio desiderata sanitas desperatur esse non oportet et qui moderatiora consilia sequatur, » et vicem gerere medicorum, qui morbos curant, nunc ex inanitione in repletis, nunc refectione in vacuis. Et dolorem etiam sedant nunc cauterio, nunc fomentis. Si enim citharoedi aliique fidicines multa diligentia procurent, quomodo oberrantis chordae compescant vitium, et aliis concordem reddant; quanta sollicitudine oportet principem moderari, ut subditos reddat quasi unanimes, et unius moris habitantes in domo? Certum est autem, tutius chordas remitti amplius, quam intentius protendi, remissarum namque intensio artificis opera convalescit. Quae autem semel rupta est, nullo artificio reparatur. Sit piger ad poenam princeps, ad munera velox: Et doleat quoties cogitur esse ferox. Quorum al
Abbreviated transcription (Latin):
Hostis atirx. Iudexq gͣuis. tortorq seuerꝰ
Spe p̾cũ laxãt p̾lia.Iura. manꝰ.
Aurũ castia locat. classẽ ꝑat. exerit enses
Sꝑne uiiii. uentos. e quora. tela. docet
doluit ꝯuigiũ. ꝑrũpit claustͣ pudoris
Auro.castra. duces. ius.ppłi q ruũt
Qũe u̾o nec res. nͨ femĩa fnͣg̾e̾ possũt
dimbitꝰ exꝑugnat. cõsceleratq piũ.

Expanded text:
Hostis atrox, judexque gravis, tortorque severus Spe pretii laxant praelia, jura, manus. Aurum castra locat, classem parat, exerit enses; Spernere vim, ventos, aequora, tela docet. Solvit conjugium, disrumpit claustra pudoris,Auro castra, duces, jus, populique cadunt. Quem vero nec res, nec femina frangere possunt, Ambitus expugnat, consceleratque pi
Abbreviated transcription (Latin):
uisio ꝯpleatur. cuius iustrã sũt oculi qui
reddũt ei spẽm uisibilis rei. ⁊ hic est coĩs
qui post concursum iteꝵ ĩ duos diuiduntur.¬
tũc uͥtus fontalis est una ad qui continua¬
ideo potest una rẽs apparere una ꝙͣuis a

Expanded text:
isio, cujus instrumenta sunt oculi qui reddunt ei speciem visibilem; et hoc est nervus qui post concursum dividuntur,tunc virtus fontalis est una, ad quam continuaideo potest una res apparere una, qua
Abbreviated transcription (Latin):
pendiũ. cũ in multa partia pata tnͣffidi-¬
tur sicut ex una face si luĩa plura succen¬
d̾is. nullũ dãpnũ principali mat̾ie gen̾abis.
que quidẽ facultatẽ accipit plus lucendi qͦ¬
ciẽs causas inuenit plus prestandi. Aliqũ¬

Expanded text:
pendium, cum in alterum participata transfunditur. Sicut ex una face, si lumina plura succenderis, nullum damnum principali materie generabit. Que quidem facultatem accipit plus lucendi, quoties causas accipit plus prestandi. Boethi
Abbreviated transcription (Latin):
nũa aftluit. nec desunt foranũa ꝑ que
effiuat. stõderant eñ manꝰ eius ⁊ pedes
latus qr lancea ꝑfoderunt ⁊ per has ri¬
mas l iu sugge mel de petui oleũq
de saxo durissimo .i. gustare ⁊ indere quĩ

Expanded text:
a affluunt; nec desunt foramina, per quae effluant. Foderunt manus ejus et pedes, latusque lancea foraverunt: et per has rimas licet mihi sugere mel de petra, oleumque de saxo durissimo; id est, gustare et videre quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
in cõẽ bonũ. melius sub luce patebit. Nam
bonũ qd̃ sepe latet splendore nũori. Dege¬
u̾cit. uucetq magis si luce fiuatur. Sic flos
ĩ fructus ĩ fliũe rius i̾ndãs. ibit ⁊ ĩ uies¬
sẽ piguis procedet austa. Itẽ ĩ septĩo liͦ.¬
ult possessores ⁊ dedignat᷑ auaros. Clau¬
sa ꝑit diffusa redit uͥ publica fiat Labit᷑.
⁊ multas uires acquirit eundo. Dicit qͥdã¬

Expanded text:
In commune bonum, melius sub luce patebit. Namque bonum quod saepe latet, splendore minori Degenerat, lucetque magis, si luce fruatur. Sic flos in fructus, in flumen rivus inundans Ibit, et in mensem pinguis procedet arista. Quid meliVult possessores, et dedignatur avaros. 394 Clausa perit, diffusa redit; nisi publica fiat, Labitur, et multas vires acquirit eundo. Non ista
Abbreviated transcription (Latin):
sr̃.ccͣ. omelꝰ.lxxxii. Cũ ĩterloquendo ex hũs
q̃ suggerelut sp̃c̃ ⁊ si nõ infideli minꝰ tñ fer¬
uenti auimo reseruaret. ut h̾eret quid dice̾t
de nuo tractarus. ecce uox uenit ad eũ di-¬
cens. Douec istud tenu̾is. alud nõ recipi

Expanded text:
rum omelia LXXXII, cum inter loquendum ex hiis que suggerebat spiritus et si non infideli minus tamen fidenti animo reseruaret ut haberet quid diceret denuo tractaturus, ecce uox uenit ad eum dicens: «Donec istud tenueris aliud non accipi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ .lx. annoꝵ que fuerit unlͦ
uxor in operib bonis testĩo
hñs si filios educauit. si hospi¬
tio recepit. si pedes sauctoꝵ
lauit. si tͥbulacom pacientib
sb̃m̃istrauit. si om̃e opꝰ bomĩ

Expanded text:
 annorum, quae fuerit unius viri uxor, in operibus bonis testimonium habens, si filios educavit, si hospitio recepit, si pedes sanctorum lavit, si tribulationem patientibus subministravit, si omne opus bonum
Abbreviated transcription (Latin):
rõib probat ꝙ predc̃i fratres
ait. dicere siquidem. ꝙ in hiis
rebus usus iuris. uel facti.
seꝑatus a ꝓpͥetate rei. seu do¬
minio possit cõscitui. repugnat

Expanded text:
tres tis. Dicere siquidem, quod in talibus rebus usus iuris vel facti separatus a proprietate seu dominio possit constitui, repugnat
Abbreviated transcription (Latin):
quib gr̃am dedit dũs la¬
borandi laborent fideͬ. et de¬
uote. Ita ꝙ excluso ocio aĩe
ĩnuico. saucte orõis ⁊ deuotio¬
nis spm nõ extingãt. cui de¬
bent cetera tẽꝑalia deẜuire.
De m̾cede u̾o laboris pro se
et suis fr̃ĩbus corporis ncͣcis
recipiant. p̃ter denarios. uł
pͣcuuiam. et hoc hĩłr sicut
decet ẜuos xͥ et pauꝑtatis

Expanded text:
quibus gratiam dedit Dominus laborandi, laborent fideliter & devote, ita quod excluso otio animæ inimico, sanctæ orationis, ac devotionis spiritum non extinguant, cui debent cætera temporalia deservire. De mercede verò laboris pro se, & suis Fratribus corporis necessaria recipiant præter denarios, vel pecuniam; & hoc humiliter, sicut decet
Abbreviated transcription (Latin):
Uidẽtes ã sũmi saic̾dotes. et
alii atq leuite. et reliqͥ fi¬
deles plus utilittitis posse
conferre. si lx̾ditates ⁊ agros
quos uendebant ecc̃is quib
p̃sidebant ep̃i traderet e
ꝙ ex sũptibus eoꝵ tam pre¬
sentib ꝙͣ futuris temporibꝰ
plura. et elctiora posset nu¬
nistrari fidelib cõem uitã
de gentib qui ex precio qp̃oꝵ
ceperũt predia et agros qͥs
uendere solebant matricibꝰ
ect̃is tradere. et ex sũptib

Expanded text:
utem summi sacerdotes, et alii, atque Levitae, et reliqui fideles, plus utilitatis posse conferri, si hereditates et agros, quos vendebant, ecclesiis, quibus praesidebant episcopi, traderent, eo quod ex sumptibus eorum tam praesentibus quam futuris temporibus plura et elegantiora possent ministrari fidelibus communem vitam ducentibus quam ex pretio ipsorum, coeperunt praedia et agros, quos vendere solebant, matricibus ecclesiis tradere, et sumptibus
Abbreviated transcription (Latin):
& putabent. qr loculos ha¬
bebat uudas ꝙ dixisset ei
opus sũt ad diem festirm
cut ut egenis aliqͥd daret
dñs soculos. et a fidelibus
oblata conẜuans et suorũ
necessitatib. et aliis ĩdigen¬
tibus tribuebat: Tũt pͥmũ
cogitandũ ẽẽ de crastino.
non ad ħ fuisse preceptĩ
S ne deo pp̃ ista seruatur.¬
iusticia deseratur. Nam et
apłs ĩ posterũ preuidẽs ait¬
iuduas. suffitientꝰ tribuat
eis. ut nõ grauetur eccia.
qͦ ueris uiduis suffic̾e possit

Expanded text:
m putaverunt, quia loculos habebat Iudas, quod dixisset ei opus sunt ad diem festum , aut, ut egenis aliquid daretet Dominus loculos, et a fidelibus oblata conservans, et suorum necessitatibus et aliis indigentibus tribuebat. Tunc primumcogitandum esse de crastino , non ad hoc fuisse praeceptum, sed ne Deo propter ista serviatur,justitia deseratur. Nam et Apostolus in posterum providens aitviduas, sufficienter tribuat eis, ut non gravetur Ecclesia, quo veris viduis sufficere possit
Abbreviated transcription (Latin):
pente pauꝑimꝰ. tã ĩcussũ
auimũ teruit et infixũ
deo. ut satis demonstrarz
nõ illas sͥ fuisse magnas.
s se illis. sibi ã deũ. qͦ aĩo

Expanded text:
pente pauperrimus, tam inconcussum animum tenuit et infixum Deo, ut satis demonstraret, non illas sibi fuisse magnas, sed se illis, sibi autem Deum . Quo animo
Abbreviated transcription (Latin):
oĩb que hũerit diuissis
aut uenditis fit sue rei con
niq scũs pauliuꝰ. ut ipsi
meliꝰ nostis ĩgentia p̃dia
que fuerũt sua uendita in¬
pauꝑib erogauit. cũ ftus¬
est ep̃t nõ cõtẽpsit eccĩe
facultates. s fidelissĩe dis¬
pensauit. Quio facto satis
facultates. que perfcõ cont¬
munes sunt possideri quid

Expanded text:
omnibus, quae habuit, dimissis aut venditis, fit rei suae contnique sanctus Paulinus ut ipsi melius nostis, ingentia praedia quae fuerant sua, vendita pauperibus erogavit. Sed cus, non contemsit ecclesiae facultates, sed fidelissime dispensavit. Quo facto satis facultates, quae sunt profecto communes, possideri. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
suni. et funiculus heditateᷤᷤ
eius. nec accipio partera
ĩter ceteras tribus. s . q.
decimis et altari seruiens
astaris oblacõne sustentor.
tentus ero. et nudã crutẽ

Expanded text:
sum, et funiculus hereditatis ejus, nec accipio partem inter ceteras tribus, sed quase decimis, et altari serviens altaris oblatione sustentor. contentus ero, et nudam crucem
Abbreviated transcription (Latin):
ut nꝰ aᵈ ip̃o moiũto et expe¬
rim̃to hꝰ tamĩe magni fla¬
gicii cogitare hõi liceat:
suit ĩtendere. q m̃tem cap¬
tiuam subdit ip̃a so̾mertio
et ab sorbicio sibidĩs. quia
cogitaciones alibi distendere
ꝙ in fornicacoĩs oꝑe ac tẽꝑe
non licet aĩo. sic .ii. totꝰ hõ
absorbetur a carue. ut iaui
non possit ip̃e animꝰ suus
ẽẽ. S sił totus homo dici.

Expanded text:
ud in ipso momento et experimento, hujus tam magni flagitii cogitare homini liceat, aut intendere, quia mentem captivam subdit ipsa submersio et absorbitio libidinis quia lalibi cogitationes eorum distendere: quod in fornicationis opere ac tempore non licet animo. Sic enim totabsorbetur a carne ut iam dici non possit ipse animus suus esse, sed simul totus homo dici
Abbreviated transcription (Latin):
abrabam sic possedit diui¬
cias ut eas et sepe oblatas
cõtẽpu̾et. et calcaret ĩ dul¬
tas et sic dilig̾et possidere
Sicias uõ a diciis posideri
hr̃e eas ad largitatẽ inise¬
roꝵ. nõ ad cupiditatis ĩcen¬

Expanded text:
Abraham sic possedit divitias, ut eas saepe et oblatas contemneret et calcaret indultas ; et sic diligeret possidere divitias, non a divitiis possideri; habere eas ad largitatis materiam, non ad cupiditatis incen
Abbreviated transcription (Latin):
Uoluit deus cultores suos
oĩbus renũciare. ꝓpt̾ que
Diligitur. nũdus. ut exclusa
cupiditate nunidi diuina
u eis caritas possit auge¬
ri et perfici. ¶Quarto pp̃¬

Expanded text:
voluit Deus cultores suos omnibus renunciare propter que diligitur mundus, ut exclusa cupiditate mundi divina in eis caritas possit augeri vel perfici. Et
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. decepit multos patri¬
monii amor cetus. nec ad
reredendũ parati. aut expe¬
diti ẽẽ poterũt. quos facul¬
tates sue uelud compedes
ligauerũt. illa fuerũt rema¬
nentibz uincula ille cathene
quib et uirtus retardata ẽ
preda. et cibus fierent. qui
frestribus adh̾erent. Et
idcirco inqͥt dñs bonoꝵ
magister p̃monẽs ĩ futu¬

Expanded text:
da. decepit multos patrimonii sui amor caecus, nec ad recedendum parati aut expediti esse potuerunt quos facultates suae uelut conpedes ligauerunt. illa fuerunt remanentibus uincula, illae catenae quibus et uirtus retardata estpraeda et cibus fierent qui terrestribus inhaererent. et idcirco Dominus bonorum magister et praemonens in futu
Abbreviated transcription (Latin):
hoc solũ restat agendũ. ut
qui hñt uxores suit tanꝙͣ
nõ hntes studendo dei ẜuicio
non operi caruis. qd̃ itiq
facit. qui habens uxorẽ red¬
dit non exigit debitũ: ⁊ plan¬

Expanded text:
hoc solum restat agendum, ut qui habent uxores sint tanquam non habentes, studendo Dei servitio, non operi carnis: Quod utique facit, qui habet uxorem; reddit, non exigit debitum.
Abbreviated transcription (Latin):
.ii. stimulo d̾iui amoris exci¬
tatus hic possessum reliq̃rit.
Illic ꝓtuldubio culmeu iudi¬
ciarie potestatis obtinebit.
ut simul tũc iudex cũ iudite
ueniat. qͥ ñc consideracõne
Iudicii sese spontanea pauꝑͭ¬

Expanded text:
is stimulo divini amoris excitatus, hic possessa reliquerit, illic proculdubio culmen judiciariae potestatis obtinebit, ut simul tunc judex cum judice veniat, qui nunc consideratione judicii sese spontanea paup
Abbreviated transcription (Latin):
loculos. et a fidelib obłata
conseruans et suoꝵ netessi¬
tatib et aliis indigentib
tribuebat. tũc pͥmũ ec̃c̃iastice
pectunie foxma est instituta.¬

Expanded text:
loculos, et a fidelibus oblata conservans, et suorum necessitatibus et aliis indigentibus tribuebat. Tunc primum ecclesiasticae pecuniae forma est instituta
Abbreviated transcription (Latin):
xpĩaui sumꝰ. qͥ claues regni
celorũ hũtes. quodã mͦ aute
dicui iudicii iudicant. qui
sponsam xp̃i sobria casti ͭ ͤ
de altario uiuũt mͥ .7. ĩfrut¬
tuose arbori securis poĩtur
uero licet tradere me sathͤa
ĩ ĩteritũ caruis ut spiritus

Expanded text:
iani sumus, qui claves regni coelorum habentes, quodammodo ante judicii diem judicant, qui sponsam Domini sobria castitate de altario vivunt, mihi quasi infructuosvero, licet me tradere Satanae in interitum carnis, ut spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
iurgumi iter te et me et
pascores meos. et pastores
tuos. fratres .n. sumꝰ. ecce
uniu̾sa terra coram te est
recede a me obsetro. si ad
suustram ĩ eris. Et ego ero
dexteram teuebo. si tu dex¬
teram eligeris. ego ad au

Expanded text:
iurgium inter me et te et inter pastores meos et pastores tuos fratres enim sumus ecce universa terra coram te est recede a me obsecro si ad sinistram ieris ego ad dexteram tenebo si tu dexteram elegeris eg
Abbreviated transcription (Latin):
iustitia. in operibus miseri¬
cordia. in iuorib discipliua.
ĩiuriam facere non uosce
et factai posse tollerare
cũ fr̃ibus pacem tenere. deũ
toto corde diligere. cuuare
iu illo qd̾ pater est timere

Expanded text:
us misericordia, in moribus disciplina: injuriam facere non nosse et factam posse tolerare, cum fratribus pacem tenere, Deum ex toto corde diligere, amare in illo quod pater est, timere
Abbreviated transcription (Latin):
.qr si quis uellet ad perfcom̃
fieret magr̃. nͨ ꝓpriis uolũte¬
tib obediret etiam si rectũ
uideretur ẽẽ ꝙ uellet. Sed
secuudũ mandatũ salucitoris
uiusqͥsq abueget semzip̃m
sibi. et renũciet ꝓpriis uolũ¬

Expanded text:
 si quis velit ad perfectionem fieret magister, nec propriis voluntatibus obediret, etiam si rectum videatur esse quod vellet, sed secundum mandatum Salvatoris unusquisque abneget semetipsum sibi, et renuntiet propriis volu
Abbreviated transcription (Latin):
.cͦ. d ͭ. sit rector oꝑacõe preci¬
puus. ut uite uiam subdatis
uiuẽdo denũciet. et grex qui
pastoris uitam uioresq seqͥt᷑
per exͣ. meliꝰ ꝙͣ per uerba
gradiatur. quemi . ii sui loci
necessitate exigitur sũmel
docere hac eadeu ncͣcite com¬
monstrere illa uox libenciꝰ
auditoꝵ cor penetrat. qmͣ do¬
centis uita cõm̃dat. Huic per

Expanded text:
cipuus. Sit rector operatione praecipuus, ut vitae viam subditis vivendo denuntiet, et grex qui pastoris vocem moresque sequitur, per exempla melius quam per verba gradiatur. Qui enim loci sui necessitate exigitur summa dicere, hac eadem necessitate commonstrare. Illa namque vox libentius auditorum cor penetrat, quam dicentis vita commendat,
Abbreviated transcription (Latin):
scrauius digne uocamus qͥd
sumꝰ. et quod sumꝰ a ꝓfes¬
sioue accione potiꝰ ꝙͣ uoĩe
demonstremꝰ. ut noieu con
sublimis et uita procliuis

Expanded text:
 digni noscamur quod sumus; et quod sumus professione, actione potius quam nomine demonstremus: ut nomen congsublimis, et vita poenalis;
Abbreviated transcription (Latin):
Si modꝰ est obedicoĩs tenor
ꝓfessionis. nec se ualet exte
extendere potestas ĩꝑautis
inisi qͣtenus actingerit uotũ
profitentis profecto circa ⁊
ultra nec nou t̾ cõtra quid
aliud quiͣ obedĩe limites
qͦsdam sensueria ⁊ hiis suis
termuis uͥtutem eaudem
cirtũcludi. Quãobrem qͥsq
ꝓfessus ĩ quouis gen̾e salu¬
tifere uite nec ultra obĩe
complecti professio. quanto
miuꝰ contra. Is qui que me¬
dius ẽ uite modꝰ p̃fixus
uoto ꝓfessione firmatus
tauꝙͣ lignũ quod erat in
medio paradisi solus siue
dubio legi erit subiettus
obnoriꝰ iussioni. ergo prelati
iussio. uel prohibicio nõ pre¬
tereat tͦminos professionis
nec ultra extendi. n ͨ citr a
contrahi. Nil ie prelatus
prohibrat horũ que promisi
nec plus exigat ꝙͣ ꝓuusi.
uota mea. nec augeat sine
mea uolũtate. nec miruat
sine certa necessitate perfec

Expanded text:
Si modus est obeditionis tenor professionis? nec se valeat extendere potestas imperantis, nisi quatenus attigerit votum profitentis: profecto circa, et ultra, nec non etiam contra, quid aliud quam obedientiae limites quosdam censuerim, et his suis terminis virtutem eamdem circumcludi? Quamobrem quisque professus in quovis genere salutiferae vitae, nec ultra obediecomplecti professio. Quanto minus contra? Is ergo qui medius est vitae modus, praefixus voto, professione firmatus, tanquam lignum quod erat in medio paradisi, solus 505 sine dubio legi erit subjectus, obnoxius jussioni. Ergo praelati jussio vel prohibitio non praetereat terminos professionis. Nec ultra extendi potest, nec contrahi citra. Nil me praelatus prohibeat horum quae promisi, nec plus exigat quam promisi. Vota mea nec augeat sine mea voluntate, nec minuat sine certa necessitate. Nec
Abbreviated transcription (Latin):
obediencie gradus est. si iux¬
ta magistri nr̃i sentenciaii
pp̃ metum gehenne. Seu pp̃
professionẽ sauctam ꝙ pro¬
fessus est qͥspiam obedierit.
melior tũ cũ ex dei amore

Expanded text:
obedientiae gradus est, si juxta magistri nostri sententiam, propter metum gehennae, seu propter professionem sanctam, quam professus est, quispiam obedierit : melior tamen cum ex Dei amore
Abbreviated transcription (Latin):
Obediendũ est utiq prela¬
tis et p̃dicatoribus. ĩ quãtũ
et pie existunt. Si autem a
sed qualia dicunt. nisi for
san in doctͥna oberrent:
unde dñs eut. Que dicunt
facite que autẽ faciũt nolite
facere. habent .i. diguitatez
licet suit uite perdite. ⁊ ideo
nõ ad uitam eorũ. sed ad
sermoues ĩtendit. ¶ Ad obe

Expanded text:
Obediendum est omnibus praelatis et praedicatoribus, inquantum et pie existunt. Si autem a sed qualia dicunt, nisi foret in doctrina aberrent. Unde Dominus: Quae dicunt facite; quae autem faciunt nolite facere . Habent quidem dignitatem, licet vitae sint perditae, et ideo non ad vitam eorum, sed ad sermonem intendite. Ipsi e
Abbreviated transcription (Latin):
tatis. d̾icias ꝑuiciose ppłi
filios magnũ bonũ puta¬
baut. tale cõiuigiũ prolemq
cõtẽpsit. Contiuuelias sĩxi¬
bissime orrebant om̃e gemis
cõtumeliaꝵ sustinuit ĩurri¬
as ĩtollerabiles ẽẽ arbitra¬
bautur. q̃ maior ĩuiria qmͣ¬
ĩnocentem dãpuate. Dolo¬
res corporis ex ecrabantur.
.flagellatus atq cruciatus
ẽ. mori metuebant. morte
mulctatus ẽ. ignominiosis¬

Expanded text:
tatum diuitias perniciose Populi Filios magnum bonum putabant: Tale coniugium, prolemque contempsit; Contumelias superbissime abhorrebant: Omne genus contumelias sustinuit; Iniurias intolerabiles esse arbitrabantur: quae maior iniuria, qinnocentemque damnari? Dolores corporis execrebantur: flagellatus atque cruciatus est; Mori timebant: morte mulctatus est; Ignominiosis
Abbreviated transcription (Latin):
eos sonitus foli uolantis.
et ita fugient quasi gladũ
cadent nullo per sequeute. et
coreuent singuli super frẽs
suos auasi bella fugientes

Expanded text:
eos sonitus folii volantis, et ita fugient quasi gladium: cadent, nullo persequente, et corruent singuli super fratres suos quasi bella fugientes
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ ꝓfecto cũ cetis ewrangelii
p̃dicatorib hẽbat. uõ cũ cete¬
ris uteretur. s sus scipendio
militaret. ne gentes a xp̃i
nõie pẽitus alienas. doctriũa
eiꝰ .q. uenalis offende̾t alitꝰ
educatus. artẽ qui nõ noue¬
rat didicit. ut dum suis ma¬
nib tͣuͣsigit᷑ doctor. uullus
grauetur auditor. quanto
iagis beatus petrꝰ qͥ pisca¬
tor fuerat. qd̾ nouerat fecit.

Expanded text:
quam profecto cum caeteris Evangelii praedicatoribus habebat, non cum caeteris uteretur, sed suo stipendio militaret, ne gentes a nomine Christi penitus alienas doctrina ejus quasi venalis offenderet, aliter educatus, artem quam non noverat didicit, ut dum suis manibus transigitur doctor, nullus gravaretur auditor; quanto magis beatus Petrus, qui jam piscator fuerat, quod noverat fecit,
Abbreviated transcription (Latin):
Istius .ii. cõsuetudĩs more
retento ⁊ apostoli corũq
discipuli ut predcm ẽ uua
Erat młtitudĩs eorũ cor
eqrũ aut nr̃u de hus qͥue
possidebat. ad suũ ẽc̃ dice¬

Expanded text:
Istius enim consuetudinis more retento, etiam apostoli eorumque discipuli ut praedictum est una erat multitudinis eorum cor eorum aut nostrum de his quae possidebat aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
p̃hensor formidandus ẽ. qr
aut amicus. Si gͥ ĩimicus.
ĩsultat. ferendus ẽ. Anicus
ã si errat. docendus est.

Expanded text:
hensor formidandus est amaaut amicus? Si ergo inimicus insultat, ferendus est; amicus autem si errat, docendus est
Abbreviated transcription (Latin):
fectõis mẽtẽ a dipiscantur.
.et si nuu̾tum ꝓfecerit. dicat
.Sufficit mͥ. qͥ .ni. ħ dicit. exit
a uia aute finem. quẽ cur¬
reus ĩtuebatur apostolꝰ e
de sua ĩperfcõne confitebat᷑
aliud in de ĩtuens. ad alib
querens. per fidem .ii. ambu¬

Expanded text:
ectionis metam adipiscantur. etsi profecerit, dicat: Sufficit mihi. Qui enim hoc dixit, haesit in via ante finem, quem currens intuebatur Apostolus, et de sua imperfectione confitebatur, aliud in se intuens, aliud alibi quaerens. Per fidem enim ambu
Abbreviated transcription (Latin):
alia medios. alia plenos.
habens. alia sis. alic ibi.
alia secũdũ hoĩs possibili ͭ ͤ
.alia sem̃dũ ꝑfcõm futuri.
Unde sicut semipleuũ est
ĩperfcm̃ r  pleui. sit ꝑfectio
uie ad perfcom̃ patrie com
parata ĩperftĩo dici potest

Expanded text:
alia medios, alia plenos numeros habens: alia hic, alia ibi: alia secundum hominis possibilitatem, alia secundum perfectionem futuri. Deus autem jalia medios, alia plenos numeros habens: alia hic, alia ibi: alia secundum hominis possibilitatem, alia secundum perfectionem futuri.
Abbreviated transcription (Latin):
non accepr neq ꝑfectꝰ sum
s sequor uõ pasib corpis.
sed m̃tis affectib. et uite iet
morib ut possim esse iusticie
de die in diem spũali renous¬
cione ꝓficiens iem perfectus
sum factus eiusdem iusticie ra
uiator. per fectus erat uicitor

Expanded text:
Non accepi, nec perfectus sum, sed sequor, non passibus corporis, sed mentis affectibus et vitae moribus, ut possim esse perfectusde die in diem spirituali renovatione proficiens, jam perfectus sum factus ejusdem justitiae viator; perfectus enim erat viator
Abbreviated transcription (Latin):
uid. Sampson ualidus et.
fortis leonem suffocauit.
s amorem suũi suffocare nõ
potuit. Uuicula soluit hostiũ
s suarũ nõ soluit nexus cu¬
piditatũ. messes ĩcendit alie

Expanded text:
. Samson ualidus et fortis leonem suffocauit, sed amorem suum suffocare non potuit. uincula soluit hostium, sed suarum non soluit nexus cupiditatum. messes incendit alien
Abbreviated transcription (Latin):
cera in se ĩfirͥtatem ceterorũ.
transfereit et per cõtẽplacoĩs
altitu dinẽ. semetip̃m quoq
ĩuisibilia appetendo transcen¬
dat ue alta petens proxĩorũ
ĩfirmã despiciat aut ĩfirmis
proxĩs ꝓximoꝵ congruẽs
appetere alta derelĩquat. huic
est namqz ꝙ paulus in para¬
cii secreta ruuatur. et tamẽ
illam ĩuisibiliũ õtẽplacõe
suspensam m̃tis aciem ad

Expanded text:
infirmitatem caeterorum transferat, et per speculationis altitudinem semetipsum quoque invisibilia appetendo transcendat, ne aut alta petens, proximorum infirma despiciat, aut infirmis proximorum congruens, appetere alta derelinquat . Hinc est namque quod Paulus in paratii secreta rimatur, et tamen illa invisibilium contemplatione s
Abbreviated transcription (Latin):
uidelicet bonis rectoribus
sternens ut et si sũma contem¬
plado appetũt uecessitatib
tcuuen infirmanciũ cõpaciẽdo
misceantur qr tunc Adalta
caritas mirabłr surgit cũ ad
yma ꝓxĩoꝵ se miẜicorditer.
cattrechit. et ꝙ bengne des¬
cendit aid ĩ fima ualenter re¬

Expanded text:
videlicet viam bonis rectoribus sternens, ut etsi jam summa contemplando appetunt, necessitatibus tamen infirmantium compatiendo misceantur, quia tunc ad alta charitas mirabiliter surgit, cum ad ima proximorum se misericorditer attrahit; et quo benigne descendit ad i
Abbreviated transcription (Latin):
libet adueĩentes iciuiuo ĩter¬
misso reficio. nou soluo ieuł.
sed ĩpleo caritatis officiũ.
Ceterũ. si pp̃ abstinenciam
meam spũales fratres quos
noui mea reĩssione delectari
contristor abstinencia mea.
uõ est uͥtus dicenda. s uitiũ
qm̃ quidẽ ip̃a abstĩentie. et
Ieiunioꝵ contuuacio. nisi
fuerit. quaundo res exigit
p̃t̾missa. et me inflat. et
frẽm meũ. cui caritas iubet

Expanded text:
libet advenientes, jejunio intermisso, reficio, non solvo jejunium, sed impleo caritatis officium. Caeterum si propter abstinentiam spirituales fratres, quos novi mea remissione delcontristo, abstinentia mea non est virtus dicenda, sed vitium. Quoniam quidem ipsa abstinentia ac jejuniorum continuatio, nisi fuerit, quando res exigit, praetermissa, et me inflat, et fratrem meum, cui charitas jubet
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. dictuui est apostolis
ut uichil secũ portantes.
in uia de ewuauͦ uiu̾ent. et
Dignus .i. est oꝑariꝰ uerce¬
de sua ubi satis oñdit dũs.¬
u usus huius uite sumeret
bitraretur posse tñ lauda¬
biliꝰ uõ fieri ĩ aplõ paulo

Expanded text:
Item dictum est apostolis, ut nihil secum portantes in uia ex euangelio uiuerent. et dignus est enim operarius mercede sua. ubi satis ostendit pein usus uitae huius sumeret, bitraretur. posse tamen laudabilius non fieri in apostolo
Abbreviated transcription (Latin):
paret nõ ẽẽ illa iussa. s per¬
missa. ut qͥ saͥs uti uellet eo
uteretur ꝙ sͥ lice̾t ex dñi
constitucõe. Si qͥs autẽ nti
nollet. nõ contra iussum fa¬
ceret. sed de suo iure disce¬
deret miẜicordiꝰ ⁊ laboriosiꝰ
cõu̾satus in ewauꝰ in quo
et debitam m̾cedem uollet
accipere. alioqͥn ⁊̃ cõtra inssũ
dñ fecit paulus. qͥ postea¬
ꝙͣ ostendit sibi licere sta¬
tim subiecit. sed non sum

Expanded text:
paret non esse illa iussa, sed permissa; ut quisquis uti uellet, eo uteretur, quod sibi liceret ex domini constitutione; si quis autem uti nollet, non contra iussum faceret, sed de suo iure decederet misericordius et laboriosius conuersatus in euangelio, in quo et debitam mercedem nollet accipere. alioquin contra iussum domini fecit apostolus, qui posteaquam ostendit sibi licere, statim subiecit: sed t a m
Abbreviated transcription (Latin):
p̃bentibus quib ãiũciant
ewangeliũ. alioqͥn cõtra hoc
p̃ceptũ fecit paulus qͥ uictũ
de manuũ sisarũ laboribus
deberi Cum ẽ a dño aliqͥd
datur. licet cuiq uon uti. et
tanꝙͣ de suo iure recedere.
illa apostolis loquebatur. ut
securi nõ possiderẽt. et por¬
tarent huic uite uecessaria

Expanded text:
quibus annuntiant evangelium. Alioquin contra haec praeceptum fecit Apostolus, qui victum de manuum suarum laboribus deberi. Cum enim a Domino aliquid datur, licet unicuique non uti, et tanquam de suo jure cedere. illa apostolis loquebatur, ut securi non possiderent neque portarent huic uitae necessaria
Abbreviated transcription (Latin):
nuda natura profudit hoc
una appellauda est tuuica.
⁊ quicquid in p̃sentib aillu
alim̃tis uecessariũ est. hoc
unius diei uictus appellat᷑
Unde p̃ceptũ ẽ. Ne cogite ᷤ
de crastino. hoc est de futu¬
ro tempore ad super flua:
hũtes inqͥt apłs uictun et
uestitũ hiis cõtenti sumus.
Si plus habes qmͣ tibi ad

Expanded text:
nudos natura profudit, hoc una appellanda est tunica et, quicquid in praesentibus alimentis necessarium est, hoc unius diei uictus appellatur. unde praeceptum est: ne cogitetis de crastino, hoc est de futuro tempore, et apostolus: habentes, inquit, uictum et uestitum his contenti sumus. si plus habes, quam tibi ad
Abbreviated transcription (Latin):
meo. S ĩmũdiciam cupidi¬
tatis. scionoe om̃s genus
carnis ꝙ cibo esset usui:
manducare cõcessum helyã
cibo carnis refectũ ioh̃em
mirabili abstinencia p̃ditũ
aĩalib hoc est locustis iu
escami cedentib nõ fuisse

Expanded text:
meo, sed immunditiam cupiditatis. Scio Noe omne genus carnis quod cibo esset usui, manducare permissum; Etiam cibo carnis refectum; Joannem mirabili abstinentia praeditum, animalibus, hoc est locustis, in escam cedentibus non fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
peiora. fames qruppe in pautis
dieb aufert hõieui et liberat
eũ. ex hac uita penali. excettꝰ
facit corpꝰ huauũ ⁊ macerat
egͥtudĩe diuturua. et tũc eũ
morte crudeli cõsumit. Usus¬

Expanded text:
paucis diebus aufert hominem et liberat de hac vita poenali; excessus facit corpus humanum et macerat aegritudine diuturna, et tunc cum morte crudeli consumit.
Abbreviated transcription (Latin):
fugat. sicut mod̾ata refectio.
Sufficiencia qͥppe cũ uutͥm̃eto
uolũtatem. habũdancia uero
uorbũ facit. et molestias ĩge¬
rit. et egͥtudĩes geuerat. Ꝙ

Expanded text:
fugat, sicut moderata refectio; sufficientia quippe cum nutrimento voluptatem; abundantia vero morbum facit et molestias ingerit, et aegritudines generat. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
du. dicit. Si officiũ uis excere
presor̃i. Si episcopatus te opꝰ¬
bus. et cascellis. et aliorũ sa¬
sin autẽ cupis ẽẽ qd̃ diceris.
.mouachus .i. solus qͥd facis

Expanded text:
 post: « Si officium vis exhibere presbyterii, si episcopatus tebus et castellis, et aliorum saSin autem cupis esse quod diceris monachus, id est solus, quid facis
Abbreviated transcription (Latin):
tem. Isti autẽ fratres uostri
tenere sibi arrogãt. quautũ
si m̃istri altaris dispẽsatores
sacram̃toꝵ. bene istanui nou
arrogãt. S plene sͥ uendi¬
caut potestatem. gͦ ẜni aug̃.¬

Expanded text:
t. Isti autem fratres nostri temere sibi arrogant, quantum si ministri altaris, dispensatores sacramentorum, bene sibi istam non arrogant, sed plane vindicant potestatem. 25. Si
Abbreviated transcription (Latin):
ralia non amemꝰ u tuneamꝰ
ne nobis desit necessari a
.et pp̃ ip̃a conquerenda. uel
deo uel sp̃ibus seruiamus.
Nam si ui deo daũ est. ut
non seruetur pauis ĩ crasti¬
nũ magis ħ ĩplent uagi ro¬
manoꝵ quos passiuos appel¬
lant. qui amioua cotidiana
laciato uentre. aut donant
statiu ꝙ restat. aut prohi¬
discipuli. qui ⁊ cum ip̃o de¬
mino celi et t̾re in terra
Ambulantes loculos habe
nauit ea que p̾senti uite
.u. Si quis fidelis habet ui¬
duas sufficient̾ tribuat
eis. ut non grauetur ecãa.
quo ueris uiduis sufficere

Expanded text:
ralia non amemus neque timeamus, ne nobis desint necessaria, et propter ipsa conquirenda uel deo uel hominibus seruiamus. nam si hoc ideo dictum est, ut non seruetur panis in crastinum, magis hoc inplent uagi Romanorum, quos pasgiuos appellant, qui annona cotidiana satiato uentre aut donant statim, quod restat, aut proidiscipuli, qui etiam cum ipso domino caeli et terrae in terra ambulantes loculos habebnauit ea, quae praesenti uitae ns: si quis fidelis habet uiduas, sufficienter tribuat illis, ut non grauetur ecclesia, quo ueris uiduis sufficere
Abbreviated transcription (Latin):
It̾. uõ ꝙ ista non procurent
quantũ necessitatis est. unde
honeste potueriit. sed ne pp̃
Qui .ii. pp̃ hoc ewangeliũ
p̃dicat. ut habeat. unde mau¬
ducet unde uestiatur simul
se putat et deo seruire. qr
ewaugeliũ preditat. ⁊ iuam¬

Expanded text:
mini, non ut ista.non procurent, quantum necessitatis est unde honeste potuerint, sed ut non qui enim propter hoc euangelium praedicat, ut habeat unde manducet et unde uestiatur, simul se putat et deo seruire, quia euangelium praedicat, et mam
Abbreviated transcription (Latin):
pore. et ip̃os apostolos procu¬
rasse multa fratrũ ĩdigenͤ
nõ solũ in crastiuũ. Sed ĩ ꝓ
lixius tempus impendentis
satis elucet illa precẽpt a.
sic ĩtelligenda. ut uł operis
cendoꝵ. uel tinore egestatis

Expanded text:
t ipsos Apostolos procurasse multa fratrum indigentiae, non solum in crastinum, sed etiam in prolixius tempus impendentis um legimus : satis elucet illa praecepta sic intelligenda, ut nihil operis cendorum amore vel timore egestatis
Abbreviated transcription (Latin):
Landator u̾o si errat. con¬
firmat errorem. et adu¬
laus illicit ĩ errorẽ. Euien¬
dabit gͥ me ustus in m̃ia
et arguet me. Sleuu a'.
pectatoris uõ ĩpĩgnabit

Expanded text:
Laudator vero et errans confirmat errorem, et adulans illicit in errorem. Emendabit ergo me justus in misericordia, et arguet me; oleum autem peccatoris non impinguabit
Abbreviated transcription (Latin):
Sed certe cõiugati possũt ire
. s ecce ille agnus graditur
itinere uͥgĩali quouodo post
eũ ibunt qui hoc amiserũt
qͥ nullo mͦ ẜot recipiũt. uos
gͦ. uos ite post eũ uirgines
cius. uos illuc ite post euuui
qr pp̃ hoc uiũ. qͦcũq ierit
seqͥruui eũ. ad ꝙlibet aliud
scĩtatis dom̃ qͦ eũ sequãtur

Expanded text:
sed certe etiam coniugati possunt ire . Sed ecce ille agnus graditur itinere uirginali. quomodo post eum ibunt qui hoc amiserunt, quod nullo modo recipiunt? uos ergo, uos ite post eum, uirgines eius; uos et illuc ite post eum, quia propter hoc unum quocumque ierit sequimini eum. ad quodlibet enim aliud sanctitatis donum quo eum sequantur
Abbreviated transcription (Latin):
ã hoc loco non corporeum
atteperim. qͥa onme corpus
pro terra habendũ ẽ. Gotũ
.n. nũidũ d cõtempuere qui
sibi thesaurizat ĩ illo celo

Expanded text:
autem hoc loco non corporeum acceperim, quia omne corpus pro terra habendum est: totum enim mundum debet contemnere, qui sibi thesaurizat in illo coelo
Abbreviated transcription (Latin):
fugat. sicut mod̾ata refectio
.Sufficiencia qͥppe. cũ uutͥiũeto
uolũtatem. habũdancia uero
iorbũ facit. et molestias ĩge¬
rit. et egͥtudĩes geuerat. Ꝙ
peiora. fames qruppe in paucis
dieb aufert hõieui et liberat
eũ. ex hac uita penali. excestꝰ
facit corpꝰ huauũ ⁊ macerat
egͥtudĩe duiturua. et tũc eũ
morte crudeli cõsuunit. Uusus¬

Expanded text:
fugat, sicut moderata refectio; sufficientia quippe cum nutrimento voluptatem; abundantia vero morbum facit et molestias ingerit, et aegritudines generat. Quod pejora. Fames quippe in paucis diebus aufert hominem et liberat de hac vita poenali; excessus facit corpus humanum et macerat aegritudine diuturna, et tunc cum morte crudeli consumit.
Abbreviated transcription (Latin):
bat utiq etiamithiꝰ. uͥtutem
continendi a uiuo. ꝙͣ uõ .ii.
abstulit paulus moueudo. ut
uiuo modico uteretur. alioqͥn
tem corporis fieret ui aumo

Expanded text:
bat utique et Timotheus uirtutem continendi a uino, quam non ei abstulit Paulus monendo, ut uino modico uteretur propter stem corporis fieret in animo
Abbreviated transcription (Latin):
sit eccĩe iuter scos ẽ iudas
Ecce fur est iudas. et ne
cõtẽpnas. fur et sacͥlegꝰ
uõ quałcũq fur. sed fur.
loculorũ. s dñicoꝵ loculoꝵ
s sacrorũ. Si cͥmina discer̃¬
nũtur in foro qͣltũq furti
et peculatꝰ. Peculatus .n.
dr furtũ de re puͨ ͣ ⁊ non
sic iuditatur furtum rei.¬

Expanded text:
 Ecce inter sanctos est Iudas: ecce fur est Iudas; et ne contempnas, fur sacrilegus, non qualiscumque fur, fur loculorum, sed dominicorum loculorum, sed sacrorum. Si crimina discernuntur in foro qualiscumque furti et peculatus peculatus enim dicitur furtum de re publica, et non sic iudicatur furtum rei
Abbreviated transcription (Latin):
dei tanꝙͣ militib a plebibͦ
dei tãꝙͣ ꝓuucialib deb̾etur
ut si quis eo qd sibi debetur
uti nollet. sic̃ paulus aplus
noluit ampliꝰ ĩpendere ecc̃ie
nõ exigendo stipendiũ debitũ
s cotidianũ uictũ de suis
laborib tñsigendo ⁊ ꝙ paulꝰ¬

Expanded text:
dei tamquam militibus a plebibus dei tamquam prouincialibus deberetur; ut, si quis eo quod sibi deberetur, uti nollet, sicut Paulus apostolus noluit, amplius inpenderet ecclesiae non exigendo stipendium debitum, sed cotidianum uictum de suis laboribus transigendo. au
Abbreviated transcription (Latin):
iorẽ sollicitudinẽ et turã hc̃ant prouidẽdi ibidẽ de bona el stã fãilia
Cleuici eligãt᷑: de meliorib et sciorib et magis honestis foib et qui snã
melius dr̃e offĩ qui sint in tota ⁊eligiõe ut non sdlũ seculares s etiã ali
fres libñt᷑ et cũ magna deuõtõe uidẽat et audiãt eos Defrĩb etiã laind̃
illis Et ip̃i nõ loquãt᷑ tũ aliq̃ ꝑsona nisi cũ fr̃ib qui frłiũt illis et cũ
eis u̾ba octiosa uel noua huiꝰ scłi uel q̃q alia que non essent utilia aĩo

Expanded text:
habeat providendi ibidem de bona et sancta familia. Clerici eligantur de melioribus et sanctioribus et magis honestis fratribus, et qui sciant melius dicere officium, qui sint in tota religione, ut non solum seculares sed etiam alii fratres libenter et cum magna devotione videant et audiant eos. De fratribus etiam laicis illis, et ipsi non loquantur cum aliqua persona, nisi cum fratribus qui serviunt illis et cum eis verba otiosa vel nova huius seculi, vel omnia que non essent utilia anima
Abbreviated transcription (Latin):
ue fote dethat officio ꝙ prerogat studio Consoletur pie afflictos ermsit ultͫ
lemedm̃ tuibulatis ne si aput enm defuerĩt remedia santatis desꝑacõmis mor¬
celud ad ones q̃ perierũt uista pietritis expandat et mĩꝙ̃ m̃ia neget illis
bod̃e temytaniones illas peonalidas que ad tm̃ pñt impelle casim quas si

Expanded text:
ne forte detrahat officio quod prerogat studio. Consoletur pie afflictos, cum sit ultimum ne forte detrahat officio quod prerogat studio. Consoletur pie afflictos, cum sit ultimum remedium tribulatis, ne si apud eum defuerint remedia sanitatis, desperationis morvelut ad oves que perierunt, viscera pietatis expandat et numquam misericordiam neget illis, sciens tentationes illas esse pervalidas que ad tantum possunt impellere casum; quas si
Abbreviated transcription (Latin):
cide ne dimi inꝑte plus diligit intoto stadalĩ gu̾er Debet illi orõis studũ
ast aitimi ita eñ ꝙ t̾tas horas amine sue et c̾tas horas gregi suo destra¬
unat mã primo mane debet sciictissimũ sacuificm̃ misse p̃unitere et ibidẽ
ita ꝙ nõ nniꝰ turet de simplitib et ydiotis ꝙͣ destientib et sapietib Em si
dom̃ stientie est cõcessum eñ plus in morib pietatis et simplicitatis pacientua
et s̃nlitatis ymagniem ferat ẜoneat q n̾tutes nse et maluis al inpͣticando
cs ꝯtmne se ex̾ceat ad hoc alios plus exemplo ꝙͣ smonib incitando Sit exe¬
crator petine que nostre ꝓrosessiomis et ꝓsertiomit est pretipna corruptella
et tanꝙ caput et epemplar hmtandñ ab oib millis umiqͣ soculis abutatur
dussictiant antem sibi ꝓrose hĩtus et libellus pro alns̃ u̾o pẽnatoluit ꝯcalamo
et pugillam et sigillim Non sit agregator librorum nec lec̾tom m̃ltum intetus

Expanded text:
carens, ne dum in parte plus diligit, in toto scandalum generet. Debet illi orationis studium esse amicum, ita tamen quod certas horas anime sue et certas gregi suo distribuat. Nam primo mane debet sanctissimum sacrificium misse premittere et ibidem ita quod non minus curet de simplicibus et ydiotis quam de scientibus et sapientibus. Cui si donum scientie est concessum, tamen plus in moribus pietatis et simplicitatis, patientie et humilitatis imaginem ferat, foveatque virtutes in se et in aliis, atque in praticando eas continue se exerceat, ad hoc alios plus exemplo quam sermonibus incitando. Sit execrator pecunie, que nostre professionis et perfectionis est precipua corruptela, et, tamquam caput et exemplar imitandum ab omnibus, nullis umquam loculis abutatur. Sufficiant autem sibi pro se habitus et libellus, pro aliis vero pennarolus cum calamo et pugillari et sigillum. Non si aggregator librorum, nec lectioni multum intentus,
Abbreviated transcription (Latin):
abethe speluricã psenã sułphu¬
ris ⁊ usq admare deductam
que spelunce recipientes in
se fluctus uentũ creant. qui
agitatus ignem gigant ex
sulphure. unde est qd̾ uitet᷑
incendium.

Expanded text:
abet speluncas plenas sulphuris et usque ad mare deductas; que spelunce recipiese fluctus ventum creant, qui agitatus ignem gignit ex sulphure; unde est quod videtur incendium.
Abbreviated transcription (Latin):
diabolum in gladio belloue ene¬
adem uibem reges subiciet. s
mortuos suscitabit ⁊ cũ mac¬
tabitur uiuet ⁊ regnabit. ⁊
consumabunt omĩa fietq re¬

Expanded text:
dyabolum. Non in gladio bello ve Eneadum urbem regesque subiciet, sed mortuos suscitabit, et cum mactabitur vivet et regnabit et consummabuntur hec omnia fietque re
Abbreviated transcription (Latin):
Quomare quo tellus coͣreptaq rogia celi
Aideat ⁊ mundi moles oꝑosã laboret.
Telareponunt᷑ manib fabricata cidopũ
Pena placer ioui du̾sa genꝰ mortale lub undis.
Perdere ⁊ oxom̃i ibos timattere celo

Expanded text:
quo mare, quo tellus correptaque regia caeli ardeat et mundi moles obsessa laboret. Tela reponuntur manibus fabricata Cyclopum: poena placet diversa, genus mortale sub undis perdere et ex omni nimbo
Abbreviated transcription (Latin):
mala ꝓmalis. nõ reddere bona ꝓ bonis
reddere mala ꝓbonis. hoꝵ duoꝵ pͥma
bonoꝵ sũt ⁊ eoꝵ duoꝵ prius meluis
postrema duoꝵmałoꝵ ⁊ eoꝵ post̾ius
deterius. duo media quodammodo
medioꝵ s eoꝵ prius ꝓpnquũ bonis
postetius propinquũ malis. Hec inscrip¬
turis sanctis opportet attendere. Reddit
bona pro malis ipe dñs qui iustificat
impiũ. et pendens incruce dixit. pat̃
ignosce illis quia nescuĩt quid faciũt.
Cuius uestigia secutus stephanus fixo
genu orauit pro lapidantib dicens. do¬
inine ne statuas illis hoc peccatũ. ad quã

Expanded text:
malis; non reddere bona pro bonis, reddere mala pro bonis. Horum duo prima, bonorum sunt, et eorum duorum prius melius; postrema duo malorum, et eorum posterius deterius; duo media quodammodo mediorum, sed eorum prius propinquum bonis, posterius propinquum malis. Haec in Scripturis sanctis oportet attendere. Reddit bona pro malis ipse Dominus, «qui justificat impium» , et pendens in cruce dixit: «Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt» . Cujus vestigia secutus sanctus Stephanus, fixo genu oravit pro lapidantibus, dicens: «Domine, ne statuas illis hoc delictum» . Ad quam