comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
omino dilectissimo & inxp̃o p̃dicando nimiũq desiderabili frĩ audaci: augustiunꝰ
indño salutẽ. Breuem epłantuã. sed plane uehemit̃ flagiͣtricẽ prolixȩ eplemeȩ
non inuitus immoetiã lȩtus accepinon qđ facile sufficer auiditati sed quod gratu¬
larer caritatituȩ: quia & sinon deidonro ex petis. bonum .ẽ. tam̃ qđ ex petis & adlo¬
gã quid ẽ epłam conscribendã magis mibi otium quã facultas dẽ fit occupatissimo
scilic& accelesiasticis curis. aquib pauculȩ tẽporũ stillȩ uix recreant uelcogitantẽ aliqͥd
elea quaemagis urguent & mihi uident᷑ plurib ꝓfutura dictantẽ ułreficientem
corporis uires nr̃ae necessarias seruit. Vtinã uerba non desint quib possit multa carta
cõpleri. Sed quod a nobis in eadẽ sermonis ꝓlixitate desideras : Ad hoc me idoneũ non c̾t᷑.
spondeo: Thesaurũ enĩ sapientiȩ te desideras se dixisti. sed minꝰ accepisse quã uoluisti

Expanded text:
OMINO DILECTISSIMO ET IN CHRISTO PRAEDICAXDO NIMIUMQVE DESIDERABILI FRATRI AUDACI AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Breuem epistulam tuam sed plane uehementem flagitatricem prolixae epistulae meae non inuitus immo etiam laetus accepi, non quod facile sufficerem auiditati, sed quod gratularer caritati tuae, quia, etsi non de idoneo expetis, bonum ėst tamen, quod expetis. et ad longam quidem epistolam conscribendam magis mihi otium quam facultas defit occupatissimo scilicet ecclesiasticis curis, a quibus pauculae temporum stillae uix recreant uel cogitantem aliquid uel ea, quae magis urgent et mihi uidentur pluribus profutura, dictantem uel reficientem corporis uires nostrae necessarias seruituti. nam uerba non desunt, quibus possit multa charta compleri: sed quod a nobis in eadem sermonis prolixitate desideras. ad hoc me idoneum non esse respondeo. thesaurum enim sapientiae te desiderasse dixisti, sed minus accepisse quam uoluisti,
Abbreviated transcription (Latin):
fuerint : portent sarcinassuas. Ecce cõmunes scripturȩ. ecce ubi nouimꝰ xp̃m: ecce ubi
ȩccłam negatis. quã segitis & uidetis: Hȩc uob̃ dicendo & ad hoc bonũ pacis & unitatis
& caritatis uos cõpellendo inimici uobfactisumꝰ. & mandatis quia occidetis nos qͥueritatẽ
ut ipsum errorem urm iNuob occidat: & nobiscũ deueritatȩ gaudeatis. UaLE Iẜ-¬

Expanded text:
 qualescumque fuerint, portent sarcinas suas. ecce scripturae communes, ecce ubi nouimus Christum, ecce ubi  qualescumque fuerint, portent sarcinas suas. ecce scripturae communes, ecce ubi nouimus Christum, ecce ubi esiam negatis, quam et legitis et uidetis? haec uobis dicendo et ad hoc bonum pacis et unitatis et caritatis uos compellendo inimici uobis facti sumus et mandatis, quia occidetis nos, qui ueritat deus de uobis, ut ipsum errorem uestrum in uobis occidat et nobiscum de ueritate gaudeatis. ame
Abbreviated transcription (Latin):
retib dũ quasi malos pisces cauemꝰ: inmare ꝑ nifiose lib̾tatis exeamꝰ. Propt̃ hoc enĩ hisatq aliis
sumilitudinib d̃s seruoꝵ suoꝵ tolerantiã c̃firmauit: nediũ sibom putant maloꝵ ꝑuxtione
culpari ꝑhumanas & temerarias dissensiones aut paruulos ꝑdant: aut pariuuli pereant.
Quosusq ad eo cęlestis magister cauendum premonuit: ut &iã deppositis malis plebem securã
eꝓpt̃ illos doctrinȩ salutaris cathedra desereret᷑: inqua cogunt᷑ &iã mali bona dic
Neque enĩ sua sunt quȩ dicunt sed dĩ : qͥ incathedra unitatis. doctrinã posuit ueritatis
Pro inde ille uerax & ipsa ueritas dep̃positis sua mala facientib & dibona dicentibus: ait.
unt facite: que autẽ faciunt facere nolite. Dicunt enim: & non faciut
Non utiq dicer& quȩ faciunt facere nolitȩ. nisi manifesta essent mala quȩ facunt
Non gͦ ꝓpt̾ malos mali disse̾nsione pereamꝰ: quã ius ur̃os maiores non exsecratores malor

Expanded text:
retibus, dum quasi malos pisces cauemus, in mare perniciosae libertatis exeamus. propter hoc enim his atque aliis similitudinibus dominus seruorum suorum tolerantiam confirmauit, ne, dum se boni putant malorum permixtione culpari, per humanas et temerarias dissensiones aut paruulos perdant aut paruuli pereant. quod usque adeo caelestis magister cauendum praemonuit, ut etiam de praepositis malis plebem securam faceret, ne propter illos doctrinae salutaris cathedra desereretur, in qua coguntur etiam mali bona dicere. neque enim sua sunt, quae dicunt, sed dei, qui in cathedra unitatis doctrinam posuit ueritatis. proinde ille uerax et ipsa ueritas de praepositis sua mala facientibus et dei bona dicentibus ait: Quae dicunt, facite; quae autem faciunt, facere nolite; dicunt enim et non faciunt. non utique diceret: Quae faciunt, facere nolite, nisi manifesta essent mala, quae faciunt. Non ergo propter malos in mala dissensione pereamus, quamuis uestros maiores non execratores maloru
Abbreviated transcription (Latin):
go qͦs diligo arguo & castigo. non occidi desidero: nec carcere pleno squailore retrudi.
Sola sufficit ad monitͥo. Põterit enĩ sieidiuinit᷑ c̃cedat᷑ tẽpꝰ penitentie condonari: qͥ dñi
tẽplũ ausus ẽ. uiolare. Sit gͦ ipse qͥfecit: sui arbit̃ uoti. Fasenĩ nonẽ. ut reus ep̃i sug¬
gestionib occiditur : qͥueniȩ sipenituerit reseruat᷑. Nĩsi in barbarorũ errorib uelimꝰ
utrondecet exertere iundictã. paucos repperiemꝰ: nec ipsos animosos ad pugnãfore.¬

Expanded text:
go, quos diligo, arguo et castigo, non occidi desidero, nec carcere pleno squalore retrudi. Sola sufficit admonitio. Poterit enim, si ei divinitus concedatur tempus poenitentiae, condonari, qui Domini templum ausus est violare. Sit ergo ipse, qui fecit, sui arbiter voti: fas enim non est ut reus episcopi suggestionibus occidatur, qui veniae, si poenituerit, reservatur. Nam si in Barbarorum erroribus velimus, ut condecet, exercere vindictam, paucos reperiemus, nec ipsos animosos ad pugnam fore.
Abbreviated transcription (Latin):
manifestarentur ipsorũ aꝑtissime uictis. niħil eorum que incecilianũ intende¬
bant ꝓbare potuer̃. Insuꝑ & iã decriminib traditionis nos episcopalia gesta ꝓtu

Expanded text:
manifestarentur ipsorum, apertissime uicti sunt, nihil eorum, quae in Caecilianum intendemanifestarentur ipsorum, apertissime uicti sunt, nihil eorum, quae in Caecilianum intendebant, probare potuerunt. insuper etiam de criminibus tradit
Abbreviated transcription (Latin):
qualis cũq fuiss& p̃iudicare nomposset. Simaximianꝰ qͥ cũ ceteris socussius pri-¬
mianũ dã nauit. si& iã felicianꝰ qͥsimul pͥmianũ dã nauit & postea incausa pͥmi¬
causȩ p̃iudicat. nec ꝑsona ꝑsone. Quid gͦ queritis amplius. Multis quidẽ ub̾
uis gesta onerauerunt. & quia non pocuer̃ efficere ut causa non agi
hoc fecer̃ multum loquendo. ut quod actum . ẽ. difficile legeretur. Sed debent
uob̾ &iã ista eoꝵ pauca uerba fufficere. nẽc ꝓpt nẽscĩo quȩ nescio qͦrũ hominum
crimina oderitis unitatẽ catholicȩ eccłȩ. quia sicut ipsi dixer̃. releger̃. subscripser̃
neccausa cansȩ p̾uidicat: Nec ꝑsona ꝑsone. Nã & in ipsa causa cęciliam quãlic&
ab eccłe causam nonpertinentẽ. tam̃ defendendã suscepimꝰ. ut & iã ibi calumpnie

Expanded text:
qualiscumque fuisset, praeiudicare non posset, si Maximianus. qui cum ceteris sociis suis Priqualiscumque fuisset, praeiudicare non posset, si Maximianus. qui cum ceteris sociis suis Primianum damnauit, si etiam Felicianus. qui simul Primianum damnauit et postea in causa Primicausae praeiudicat nec persona personae. Quid ergo quaeritis amplius? multis quidem uerbis super- Suis gesta onerauerunt et, quia non potuerunt efficere, ut causa non ageretur, hoc fecerunt multum loquendo, ut, quod actum est, difficile legeretur. sed debent uobis etiam ista eorum pauca uerba sufficere, ne propter nescio qua, nescio quorum hominum crimina oderitis unitatem catholicae ecclesiae, quia, sicut ipsi dixerunt, relegerunt, subscripserunt, nec causa causae praeiudicat nec persona personae. nam et in ipsa causa Caeciliani, quam licet ad ecclesiae causam non pertinentem tamen defendendam suscepimus, ut etiam ibi calumniae
Abbreviated transcription (Latin):
non obẽe illud ep̃oꝵ conciliũ absenti ceciliano. quẽ ad modũ non obfuit pluriũ
ep̃oꝵ partis donati conciliũ absenti primiano: quandõ in maximian causa plus
minꝰ centũ ep̃i damnauerant. Tunc illi nominata causa maximiani undesciunt
se&iã quos damnauerant inhonore integrosusepisse. & baptismũ insacrilego
maximiani sismate datũ sẽ confirmasse & non destruxisse. & in sua uaganana ser¬
tentia qua eos danmauer̃ qͥb dam quiimpso sismate fuer̃ dilationẽ dedisse.
& dixisse quod eos nonpolluerint sacrilegi surculi maximiani plantaria. Istagͦ
causa postea. quã eoꝵ aures ꝑcussit: expauescentes & ꝑturbati. & obliti unde
catholicȩ trans marinȩ c̃tra quãse confessisunt non habere qđ dicerent. uerũ &iã
catholicȩ africanȩ que illi unitatis comunione c̃iungit᷑. causa & ꝑsona ceciliaru

Expanded text:
non obesse illud episcoporum concilium absenti Caeciliano, quem ad modum non obfuit plurium non obesse illud episcoporum concilium absenti Caeciliano, quem ad modum non obfuit plurium episcoporum partis Donati concilium absenti Primiano, quando eum in Maximiani causa plus minus centum episcopi damnauerant. tunc illi nominata causa Maximiani, unde sciunt se etiam, quos damnauerant, in honore integro suscepisse et baptismum in sacrilego Maximiani schismate datum se confirmasse et non destruxisse et in sua Bagaitana sententia, qua eos damnauerunt, quibusdam, qui in ipso schismate fuerunt, dilationem dedisse et dixisse, quod eos non polluerint sacrilegi surculi Maximiani plantaria, — ista ergo causa posteaquam eorum aures percussit, expauescentes et perturbati et obliti, unde catholicae transmarinae, contra quam se confessi sunt non habere, quod dicerent, uerum etiam catholicae Africanae, quae illi unitatis communione coniungitur, causa et persona Caeciliani.
Abbreviated transcription (Latin):
optinuimꝰ : quia cõmunio maloꝵ non maculat aliquẽ partici patione sacram̃toꝵ.
Sedc̃ sentione factoꝵꝰ. Namsi in factis malis noneis qͥsq c̃sentiat: portat malus
ciusã sũ & ꝑsonĩ suã: nec p̃uidicat alteri. quẽ in consensionẽ mali oꝑis socium
non hiba criminis. Hoc & ia ipsi uoce apertissima co actisunt confiteri. non tunc
quindo ista dicebamꝰ: sed postea cum aliud ageretur. Nã cũ uentũ fuiss& ad causã
& iĩ ceciliam quã nos abeccłȩ causa distinguebamꝰ. ut siforte malus ẽet muentus.
ipsum anathemati taremꝰ: non tamen propt̃ ipsam eccłim xp̃i relinqueremꝰ. ciu
ꝑmalã causã suã p̃iudicare nomposset. Cũ gͦ & iã ad ipsam ceciliani causã uentũ
fuiss&. & legissent illi conciliũ carthaginense. ubi recitabant septua ginta plus
minus ep̃orum sententias contra cecilianũ absentem prolatas: respondimꝰ eis sic

Expanded text:
obtinuimus, quia communio malorum non maculat aliquem participatione sacramentorum obtinuimus, quia communio malorum non maculat aliquem participatione sacramentorum sed consensione factorum. nam si in factis malis non eis quisque consentiat, portat malus causam suam et personam suam nec praeiudicat alteri, quem in consensione mali operis socium non habet criminis. Hoc etiam ipsi uoce apertissima coacti sunt confiteri non tunc, quando ista dicebamus, sed postea, cum aliud ageretur. nam cum uentum fuisset ad causam etiam Caeciliani, quam nos ab ecclesiae causa distinguebamus, ut, si forte malus esset inuentus, ipsum anathemaremus, non tamen propter ipsum ecclesiam Christi relinqueremus, cui per malam suam causam praeiudicare non posset, — cum ergo etiam ad ipsam Caeciliani causam uentum fuisset et legissent illi concilium Carthaginense, ubi recitabant septuaginta plus minus episcoporum sententias contra Caecilianum absentem prolatas. respondimus eis sic
Abbreviated transcription (Latin):
apłi p̃dicauer̃. & nomina eoru̾dẽ locoꝵ insuis epłis & actis c̃scripser̃. & inide
diffundi ꝑceteras g̃s contra istam eccłam senonhabere causã manifesta uoce ꝓfessis.
ubrẽ. eui dentissima in nomine dĩ nr̃a uictoria. Cũ eñĩ c̾firmant ecd̃am cui nios
cõ municare. ipsosautẽ ñ cõmunicare manifestũ est: olim se uictos ẽẽ testant᷑. & uob̃
sisapientis apertissimẽ indicant quid dimittere. & quid tenere debeatis. non in ea
lsitate qua uob̾ non cessant adhuc usq mentiri. sed illa ueritate quã i
confiteri. Quis quis gͦ abhac catholica eccła fuerit separatus. quãtũ lib& lauda¬
bilit̃ se uiuere existimet: hoc solo scelere qđ axp̃i unitate dis iunctus.ẽ. Non
habebit uitã. sed iradĩ manet super eũ. Iuis qͥs autẽ in hac eccła bene uixerit.
bit Nã &iã hoc ipse apłs scripsit. Cũ autẽ dicitꝰ iudiciũ sibi manducat: satis
ostendit: quia non alteri uidiciũ manducat sed sibi. Hoc nos egimꝰ & ostendimͦ. &

Expanded text:
toli praedicauerunt et nomina eorundem locorum in suis epistulis et actis conscripserunt, et inde diffundi per ceteras gentes. contra istam ecclesiam se non habere causam manifesta uoce professi sunt, ubi est euidentissima in nomine dei nostra uictoria. cum enim confirmant ecclesiam, cui nos communicare ipsos autem non communicare manifestum est, olim se uictos esse testantur et uobis, si sapiatis, apertissime indicant, quid dimittere et quid tenere debeatis non in ea falsitate, qua uobis non cessant adhuc usque mentiri, sed in illa ueritate, quam uicti coacti sunt confiteri. Quisquis ergo ab hac catholica ecclesia fuerit separatus, quantum libet laudabiliter se uiuere existimet, hoc solo scelere, quod a Christi unitate disiunctus est, non habebit uitam, sed ira dei manet super eum. quisquis autem in hbit; nam etiam hoc ipse apostolus scripsit. cum autem dicit \'iudicium sibi manducat\', satis ostendit, quia non alteri iudicium manducat sed sibi. hoc nos egimus et ostendimus et
Abbreviated transcription (Latin):
cũ qͥb ubi opꝰ erat c̃siliũ ꝑtractarent Electis̃ quattuor hinc & quattuor inde. qͥ gestis
c̃scribendis custodes essent. neinfalsatũ aliquid ab aliqͦ diceret᷑. Datis & iã anobis
& abipsis notarii qͣt tuor hinc & quattuor inde: ut bim cũ excẽptorib udicis alter¬
irent. nealiquis Nrinse dixisse aliquid causaret᷑ qđ non fuiss& exceptũ
tante diligentiȩ & iã illud ẽ. additum. ut & nos & ipsi quẽ ad modũ udex uerbis
nris sub scriberemꝰ: nequis quã diceret in illis gestis aliquid uł postea fuisse corruptũ
enĩ adhuc uiuentib eis qui sub seripser̃ in notuerint eadẽ gesta om̃ib lo¬
oportet ut in notes cant: sic & iã ad posteros confirmita ueritasꝰ ꝑ durauit. Nolite ꝓͦ
esse ingrati tante miscdie dĩ: queper istã diligentiã uob̾ ministrata est. N ullaͦ.¬

Expanded text:
cum quibus, ubi opus erat, consilium pertractarent. electi sunt quattuor hinc et quattuor inde, qui gestis cum quibus, ubi opus erat, consilium pertractarent. electi sunt quattuor hinc et quattuor inde, qui gestis conscribendis custodes essent, ne infalsatum aliquid ab aliquo diceretur. dati sunt etiam a nobis et ab ipsis notarii quattuor hinc et quattuor inde, ut bini cum exceptoribus iudicis alternarent, ne aliquis nostrum se dixisse aliquid causaretur, quod non fuisset exceptum. huic tantae diligentiae etiam illud est additum, ut et nos et ipsi quem ad modum ipse iudex uerbis nostris subscriberemus, ne quisquam diceret in illis gestis aliquid uel postea fuisse corruptum. cum enim adhuc uiuentibus eis, qui subscripseruncis, in quibus oportet ut innotescant; sic etiam ad posteros confirmata veritas perdurabit. Nolite ergo esse ingrati tantae misericordiae Dei, quae per istam diligentiam vobis ministrata est. Nulla e
Abbreviated transcription (Latin):
Carnitue consentiens animam tuam decipis dum flecteris adlibidinem male deceptus remanes attende homo
Osuorde intelligis quac precepta legissunt. ut ille quise adulterat lapidibus subuaceat idcer
Rumpe cordis duricum mentis cue maliciam. reuertere addominum ancequam finis uerui at. Adtende homo
Fuscipit xpistus pȩnitentiam idonet indulgentiam. adillam uero dnimam quae carnem suam in acer

Expanded text:
Carni tuae consentiens, animam tuam decipis, dum flecteris ad libidinem mali, deceptus remanes: atCarni tuae consentiens, animam tuam decipis, dum flecteris ad libidinem mali, deceptus remanes: atO si ex corde intelligas, quae praecepta legis sunt, ut ille qui adulterat, lapidibus subjaceat: attenRumpe cordis duritiam, mentis tui malitiam, revertere ad Dominum, antequam finis veniat; attende homo. Suscipit Chris
Abbreviated transcription (Latin):
BAX es uir iuenis dum feruet caro mobilis. audacttr agis perytram cua pgnibra cõinquinans
io quia pulus es ⁊ inpulucrem reuerteris at tende homo Breue est temi
iuuenis. considera quod morieris ueniet dies ultimus i perdes flores. optimos at terde homo
escui fremidant & labia ex asperant. & lingua mala generat intus fidem quamtep
Eleuas tuos oculos. ut uanitatem uideas. Flestetur mens misera membra Admalum erigens ditende
Fecisti malum consilium ⁊ offendisti nimium: quia mułtum secutus ẽs Amorem libidinum: ed teerrede
Incerram semper aspicis semper deterra cogitas. sed hic reliquis omnia unde superbus ambulas atende
R aro tecraxit in foueam uide ne male moriaris. festinate corrigere antequam temposueniat attende
Luge modo dum tempus est negemas inperpetium. ubi non ualent lacrime neculla intercessio At
Lonte frangat cupiditas nec reflectat fragilitas. & noli cum diabolo participare amplius. At¬

Expanded text:
ax est vir juvenis, dum fervet caro mobilis, audaciter agis, perpera tua membra coinquinaso quia pulvis es, et in pulverem reverteris. Breve est tempus, juvenis, considera quod morieris; venitque dies ultimus, et perdes florem optimum: attende homoDentes tui fremitant, et labia exasperant, et lingua mala generat, tua vita trepidat: attende homo. Elevans tuos oculos, ut vanitatem videas, flectitur mens misera, membra ad malum erigis: attende homo. Fecisti malum consilium, et offendisti nimium, quia multum secutus es tumorem ad libidinem: attende homo. ende homo. In terra semper aspicis, semper de terra cogitas, sed hic relinques omnia, unde superbus ambulas: attende homo. Karo te traxit in foveam, vide ne male pereas, festina te corrigere, antequam finis veniat: attende homo. Luge modo, dum tempus est, ne gemas in judicio, ubi non valet gemitus, nec ulla intercessio: at: attende homo. Non te frangat cupiditas, nec te flectat fragilitas, et noli cum diabolo participare amplius: at
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ausos fuisse rescindere: & orbi t̾rarũ contra pacẽ xp̃i contaminationẽ nescio quorum
ipsũ euuangłiũ plurimi confundebant᷑ & manifestȩ ueritati erubescentes corrigebantur
solito crebrius & multomagis ubi cũq abeorũ seuicia respirabat aliquarita lib̾tas. Tũ uero
illi sic exarser̃. & tantissunt odiorũ stucluis incitati: ut contra eorũ insidias atq uiolentias

Expanded text:
non ausos fuisse rescindere et orbi terrarum contra pacem Christi contaminationem nescio quorum non ausos fuisse rescindere et orbi terrarum contra pacem Christi contaminationem nescio quorum enit ipsum euangelium euangelium, plurimi confundebantur et manifestae ueritati erubescentes corrigebantur solito crebrius et multo magis, ubicumque ab eorum saeuitia respirabat aliquanta libertas. Tum uero illi sic eiarseruut et tantis sunt odiorum stimulis incitati, ut contra eorum insidias atque uiolentias
Abbreviated transcription (Latin):
tes ad fuer̃ dãpnauer̃ caeris aut̃ adeandẽ sociaatẽ scismatis ꝑtinentibus: die constituto fa
cultatẽ redeundi deder̃: S postea ex ipsis duodetĩ quosdã. & ex illis quib dilatio clata
fuerat post diẽ positũ redeuntes: ꝓpt̃ pacẽ suã in suis honorib susceper̃ & quoscũq extra ipsorũ
cõ munionẽ dãpnati baptitauerant. rebaptizare ñ ausi sunt. Cepit hoc eorũ factũ contra
illos ꝓ catholica multũ ualere : ut oraeorũ penitus clauderent᷑. Iuȩres cũ sic̃ oportebat ad
sanandos abscismate animos hominũ sparger&ur instantiꝰ. & quaquausũ poterat catholi¬
corũ sermonib ac disputationib monstrar&ur: eos ꝓ pace donati & dãpnatossuos in honore
integrũ suscepisse & baptis mũ quẽ dãpnati uł &iam dilati foris abeccła eorũ dederant

Expanded text:
tes adfuerunt, damnauerunt, ceteris autem ad eandem societatem schismatis pertinentibus die constes adfuerunt, damnauerunt, ceteris autem ad eandem societatem schismatis pertinentibus die conscultatem redeundi dederunt. Sed postea ex ipsis duodecim quosdam, et ex illis quibus dilatio data fuerat, post diem positum redeuntes, propter pacem suam in suis honoribus susceperunt; et quoscumque extra ipsorum communionem damnati baptizaverant, rebaptizare non ausi sunt. Coepit hoc eorum factum contra illos pro Catholica multum sanandos ab schismate animos hominum spargeretur instantius et, quaqua uersum poterat, catholicorum sermonibus ac disputationibus monstraretur eos pro pace Donati et damnatos suos in honorem integrum suscepisse et baptismum, quem damnati uel etiam dilati foris ab ecclesia eorum dederant,
Abbreviated transcription (Latin):
cetiliani peccatis eẽ pollutũ: Quo modo uos nefario scelere abunitate catholica tamꝙ ab area
dñca separatis. quȩ usq ad tempus uentilationis necessee. ut habeat & frum̃tũ in horreo re¬
condendũ & paleã ignib consum̃ dã Atq itaquib dã ratio reddebat᷑. ut aliqͥ ad unitate
catholicã Riã minuicitias ꝑditorũ parati sustinere transirent. S plures quã uis iduellent.
eos tam̃ homines qͥb tanta fuerat licentia seuiendi: inimicos facere ñ audebant. Nonnulli
quippe illos cũ ad nostransissent. crudelissimos passisunt: Accidit &iã ut apud carthagine᷑
quendã diaconũ suũ nomine maximianũ contra ep̃m suũ suꝑbientẽ. quidã eporũ eiusdẽ
partis facto scismate & inplebe carthaginis diuisa parte donati ordinarent ep̃m contrae pm

Expanded text:
Caeciliani peccatis esse pollutum? quo modo uos nefario scelere ab unitate catholica tamquam ab area Caeciliani peccatis esse pollutum? quo modo uos nefario scelere ab unitate catholica tamquam ab area dominica separatis, quae usque ad tempus uentilationis necesse est ut habeat et frumentum in horreo recondendum et paleam ignibus consumendam? atque ita quibusdam ratio reddebatur. ut aliqui ad unitatem catholicam etiam inimicitias perditorum parati sustinere transirent; sed plures, quamuis id uellent, eos tamen homines, quibus tanta fuerat licentia saeuiendi, inimicos facere non audebant; nonnulli quippe illos, cum ad nos transissent, crudelissimos passi sunt. Accidit etiam, ut apud Carthaginem quendam diaconum suum nomine Maximianum contra episcopum suum superbientem quidam episcoporum eiusdem partis facto schismate et in plebe Carthaginis diuisa parte Donati ordinarent episcopum contra
Abbreviated transcription (Latin):
post eorũ cedes ablati s: uł uncti admolã. & eã ingirũ ducere tãq uim̃ta contẽptibilia uer¬
bere ad actisunt. Quod enĩ delegib auuiliũ aciulib potestatib adusus eos aliqͥd ualuit: quis
sentia eorũ officialis anhelauit qͥs quod illi noluissent exactor exegit. qͥs eos
alii ꝓuocandis in se gladus hominu quos ut ab eisferirent᷑ morte t̾rebant: alu ꝑuaria p̾ci¬
picia: alii ꝑ aquas. alii ꝑ ignes se in mortes uoluntarias usq quaq mittebat᷑: & animas ferales ase
sibi inlatis supplitus ꝓiciebant. Horrebant ista plurimi in ipsa suꝑstitione her&ica constituti:
& cũ in nocentiȩ suȩ sufficere arbitrarent᷑. quod sibi talia displicerent. dicebat᷑ eis acatholicis
iin nocentiã urãm mala ista ñ polluunt. qͦmͦ dicitis orbem xp̾ianũ uł falsis uł certe ignotis

Expanded text:
post eorum caedes ablati sunt uel iuncti ad molam et eam in gyrum ducere tamquam iumenta contemptibilia uerpost eorum caedes ablati sunt uel iuncti ad molam et eam in gyrum ducere tamquam iumenta contemptibilia uerbere adacti sunt. quod enim de legibus auxilium a ciuilibus potestatibus aduersus eos aliquid ualuit? quis in praesentia eorum officialis anhelauit? quis, quod illi noluissent. exactor- tor exegit? quis eosalii prouocandis in se gladiis hominum, quos, ut ab eis ferirentur, morte terrebant. alii per uaria praecipitia, alii per aquas. alii per ignes se in mortes uoluntarias usquequaque mittebant et animas ferales a se sibi inlatis suppliciis proiciebant? Horrebant ista plurimi in ipsa superstitione haeretica constituti et, cum innocentiae suae sufficere arbitrarentur, quod sibi talia displicerent, dicebatur eis a catholicis: si innocentiam uestram mala ista non polluunt, quo modo dicitis orbem Christianum uel falsis uel certe ignotis
Abbreviated transcription (Latin):
nare. anpotiꝰ conseruat quos potest. & si sponte peant quos conseruare ñ potest:
enĩ om̃s uiuant ardent᷑ exoptant : s ne onis ꝑeant plus laborat Gra
istorũ insanorũ mortib pax catholica cucurrit & currit. Ibi aut̃ illa funesta contin¬
paulatĩ doctrina crescebat. & in eã quisq sicut discebat & uolebat & poterat. ex ipsa parte
transibat. cũ tam̃ apud illos ꝑditoꝵꝰ hominũ dem̃ tis simi greges. induisis causis qui&ẽ in no
qͥs eusori minari saltĩ audebat auctori quis consũptorẽ a pothecariũ. quis quẽ lib& poterat
exigere debitorẽ auxiliũ eorũ de fensionẽq poscentẽ. timore fustiũ & incendiorũ. mortisq
curo grapha reddebant᷑: qͥcũq duia illorũ uba contẽpserant. duriorib uberib quod iube¬
bantꝰ facere cogebant᷑: in nocentiũ qͥ eos offenderant domꝰ. Aut deponebant᷑ ad solũ: autig

Expanded text:
nare? an potius conseruat. quos potest, etsi sponte pereant. quos conseruare non potest? ut nare? an potius conseruat. quos potest, etsi sponte pereant. quos conseruare non potest? ut enim omnes uiuant, ardenter exoptat: sed ne omnes pereant, plus laborat. graistorum insanorum mortibus pax: catholica currit et cucurrit. ibi autem illa funesta continpaulatim doctrina crescebat et in eam quisque, sicut discebat et nolebat et poterat, ex ipsa parte transibat, cum tamen apud illos perditorum hominum dementissimi greges in diuersis causis quietem innocquis euersori minari saltem audebat aut auctori? quis consumptorem apothecarium, quis quemlibet poterat exigere debitorem auxilium eorum defensionemque poscentem? timore fustium et incendiorum mortisquechirographa reddebantur. quicumque dura illorum uerba contempserant, durioribus uerberibus. quod iubebant, facere cogebantur. innocentium, qui eos offenderant. domus aut deponebantur ad solum aut ig
Abbreviated transcription (Latin):
ñ poterant ꝑ infirmitatẽ timoris ubi si unũ ubũ ꝓcatha lica dicerent: & ips
ut de tanto eruerent᷑ malo. dũ illi quos timebant timere cogunt᷑. & eodem timore aut
ã ipsi corrigunt᷑. aut certe cũ se correctos ee. confingunt correctis parcunt
antea timebant᷑ : Si aut̃ se ipsos occidere uolueruit neilli qͥ liberandisunt liberent᷑.¬
paratione ꝑ paucisunt. Quid a git gͦ fr̃nadilectio. utrũ dũ paucis transitorios ignes
t caminorũ. dimittit om̃s &ernis ignib gehennarũ. & tã multos uł iã uo¬
ut postea ualentes ꝑ catholicã pacẽ ad uitã ueture ꝑpauã relinqͥt in interitũ sempit̃ nũ
cauendo nequidã uoluntario moriant᷑ interitu: qui uiuunt ad ĩpedim̃tũ salutis aliorũ
consuaudinẽ doctrinȩ diabolice ad eas quȩ in illis mͦ timent᷑ mortes uoluntarias festi¬

Expanded text:
n poterant per infirmitatem timoris, ubi, si unum uerbum pro catholica dicerent, et ipsn poterant per infirmitatem timoris, ubi, si unum uerbum pro catholica dicerent, et ipsut de tanto eruerentur malo. dum illi. quos time- bant, timere coguntur et eodem timore aut etiam ipsi corriguntur ant certe, cum se correctos esse confingunt! correctis parcunt, a quibus antea timebantur? Si autem se ipsos occidere uoluerint, ne illi, qui liberandi sunt, liberenturparatione perpauci sint? Quid agit ergo fraterna dilectio? utrum dum paucis transitorios ignes metuit caminorum, dimittit omnes aeternis ignibus gehennarum; et tam multos vel jel postea non ualentes per catholicam pacem ad uitam uenire perpetuam relinquit in interitum sempiternum cauendo, ne quidam uoluntario moriantur interitu, qui uiuunt ad impedimentum salutis aliorum,consuetudinem doctrinae diabolicae ad eas. quae in illis modo timentur, mortes uoluntarias festi
Abbreviated transcription (Latin):
locũ aut᷑ sic ꝑeunt quẽ ã modũ grex ille porcorũ quẽ demonte in mare demonũ tba de¬
t aut illis mortib erepti & piomatris catholicȩ greono collecti: ita liberant᷑
e. adno liberatus quẽ pat᷑ eiꝰ ademonio sanandũ obtulit: dicens quodaliquando cadere in
es ab illa secta ubi ꝑ doctrinas demoniorũ m̃daciloquiorũ mala ista didicer̃
piunt᷑ inuiti: ut incatholica postea bonis p̃ceptis & maiorib sanent᷑ ad su&i. Nã multi eorsꝰ
quorũ iã in unitate xp̃i piũ fidei feruorẽ caritatẽq miram᷑. cũ magna l&icia dõ gratiasꝰ
nisi priꝰ & iã nolentes ab illa nefaria soci&ate discederent. Quiddeillis dicamꝰ qͥ nob̾ cotidie
confitent᷑ qd̃ iã olĩ uolebant ẽẽ. catholici s int̾ eos habitabant. int̾ quos id qd uolebant

Expanded text:
locum, ant sic pereunt quem ad modum grex ille porcorum, quem de monte in mare daemonum turba delocum, ant sic pereunt quem ad modum grex ille porcorum, quem de monte in mare daemonum turba deiecit. ant illis mortibus erepti et pio matris catholicae gremio collecti ita liberantur, quem ad modum est a domino liberatus. quem pater eius a daemonio sanandum obtulit dicens, quod aliquando cadere in mperatorum leges ab illa secta, ubi per doctrinas daemoniorum mendaciloquorum mala ista didicerunt. prius eripiuntur inuiti, ut in catholica postea bonis praeceptis et moribus sanentur adsueti. nam multi eorum, quorum iam in unitate Christi pium fidei feruorem caritatemque miramur. cum magna laetitia deo gratias s non agerent, nisi prius etiam nolentes ab illa nefaria societate discederent. quid de illis dicamus, qui nobis cotidie confitentur, quod iam olim nolebant esse catholici. sed inter eos habitabant, inter quos id, quod uolebant
Abbreviated transcription (Latin):
torquebant uiolent᷑ : ut a carnificib uł ab officio fenrent᷑. Vnde qdã illos sic in lusisse ꝑ hi-¬
baur. ut eos tãꝙ ꝑcutiendos ligari & dimitti uber& : atq ita eorũ impaũ inqruentus&
inlesus euader&. hemuꝰ ꝑ abrupta p̃cipicia ꝑ aquas &flãmas occidere seipsos cotidian
illis ludus fuit. Hȩc enĩ ebstria mortis genera diabolus clocuit ut mori uolentes. quando
ñ inueniebant quẽ t̾rerent ut eiꝰ gladio ferirent᷑: ꝑ saxa semitterent: aut ignib gurei¬
tib q donarent. Quis aut̃ illos hȩc docuisse credendus e. possidens cor eorũ nuisiile qui
& saluatori nĩo ut se de pinna templi p̾cipitar& tãq celege suggessit : Cuiꝰ suggestionom
a se utiq ꝓhiberent : si magistrũ xpm in corde portarent. S qr insedialiolo potiꝰ dederꝰ

Expanded text:
torquebant uiolenter. ut a carnificibus uel ab officio ferirentur. unde quidam illos sic inlusisse perhibtorquebant uiolenter. ut a carnificibus uel ab officio ferirentur. unde quidam illos sic inlusisse perhibetur, ut eos tamquam percutiendos ligari et dimitti iuberet atque ita eorum impetum incruentus et inlaesus euaderet. iam uero per abrupta praecipitia, per aquas et flammas occidere se ipsos cotidianus illis ludus fuit. haec enim eos tria mortis genera diabolus docuit, ut mori uolentes, quando non inueniebant, quem terrerent, ut eius gladio ferirentur, per saxa se mitterent aut ignibus gurgitibusque donarent. quis autem illos haec docuisse credendus est possidens cor eorum nisi ille, qui et saluatori nostro, ut se de pinna templi praecipitaret, tamquam de lege suggessit? cuius suggestionem a se utique prohiberent, si magistrum Christum in corde portarent. sed quia in se diabolo potius dederunt
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ punitate sunt constitutȩ. tanti popłi liberant᷑. Qui aut̃ scunt & ante ipsas leges
quid facere soleant: ñ eorũ mirant᷑ mortes. s recordant᷑ mores Mixime quando
adhuc cultus fuerat idolorũ. ad paganorũ celebrimas sollẽ pnitates ingentiatur¬
barũ agmina ueniebat᷑. ñ ut idola facerent : s ut int̾ ficerent᷑ acultorib idolorũ
Nam illud si accepta legittima potestate facere uellent siquid eis accidiss&: possent habere
qualẽcũq umbrã nominis martirũ S ad hos solũ ueniebant utintegris idolis ipsis perime¬
rentur. Nã singuli quiq ualentissim uiuenes cultores idolorũ. qͥs quot occider&: ipsis idolis
uouere consueuerant. Auidã &iã sȩ trucidandos armatis uatorib ingerebant. ꝑcussciro
eosse nisi abeis ꝑ imȩrent᷑ t̾ribilit̃ cõminantes Nonnũq. & a udicib transeuntib ex¬

Expanded text:
quae pro unitate sunt constitutae. tanti populi liberantur; qui autem sciunt. et ante ipsas leges quae pro unitate sunt constitutae. tanti populi liberantur; qui autem sciunt. et ante ipsas leges quid facere soleant, non eorum mirantur mortes, sed recordantur mores. maxime, quando adhuc cultus fuerat idolorum, ad paganorum celeberrimas sollemnitates ingentia turbarum agmina ueniebant, non ut idola frangerent, sed ut interficerentur a cultoribus idolorum. nam illud si accepta legitima potestate facere uellent, si quid eis accidisset, possent habere qualemcumque umbram nominis martyrum: sed ad hoc solum ueniebant, ut integris idolis ipsi perimerentur: nam singuli quique ualentissimi iuuenes cultores idolorum. quot quis occideret, ipsis idolis uouere consueuerant. quidam etiam se trucidandos armatis uiatoribus ingerebant percussuros eos se, nisi ab eis perimerentur, terribiliter comminantes. nonnumquam et a iudicibus transeuntibus ex
Abbreviated transcription (Latin):
miseri qui ꝑsecutionẽ patiunt᷑ ꝓpt̾ iniusticiã Proinde ista ꝑ sequitur diligendo: illi
seuiendo. Ista ut corrigat. illi ut eutant. Ista ut reuoc& aberrore: illi ut p̃cipitent
errorem. Deniq ista ꝑ sequit᷑ inimicos. & cõp̃hendit donet deficiant in ui
ut in ueritate ꝓficiant: illi aut̃. r&ribuentes mala ꝓbonis. qr eis consulimꝰ ad gernam
salutẽ: &iã temporalẽ nob̃ conant᷑ auferre. sic am̃antes homicdia: ut inseipsis ea
perficiant. quando malus ꝑ p&rare ñ possunt. Sic̃ enĩ caritas laborat ȩccłȩ siceos
ab illa ꝑdicione liberare. ut eorũ nemo moriat᷑: sic eorũ laborat furor aut nos occi¬
dere ut suȩ crudelitatis pascant libidinẽ. aut &iam seipsos ne ꝑdidisse uideantur
occidendorũ hominũ potestatẽ Qui aut̃ nesciunt consu& udinẽ illorũ. putant eos modo
seipsos occidere: quando abeorũ insanissima dominatione: ꝑ occasionem legũ ista rũ

Expanded text:
miseri, qui persecutionem patiuntur propter iniustitiam. proinde ista persequitur diligendo, illi saeuiendo, ista ut corrigat. illi ut euertant, ista ut reuocet ab errore, illi ut praecipitent m errorem; denique ista persequitur inimicos et comprehendit. donec deficiant in uanitate, ut in ueritate proficiant. illi autem retribuentes mala pro bonis, quia eis consulimus ad aeternam salutem, etiam temporalem nobis conantur auferre sic amantes homicidia, ut in se ipsis ea perficiant, quando in aliis perpetrare non possunt. sicut enim caritas laborat ecclesiae sic eos ab illa perditione liberare, ut eorum nemo moriatur. sic eorum laborat furor aut nos occidere, ut suae crudelitatis pascant libidinem, aut etiam se ipsos, ne perdidisse uideantur occidendorum hominum potestatem. Qui autem nesciunt consuetudinem illorum, putant eos modo se ipsos occidere, quando ab eorum insanissima dominatione per occasionem legum istarum,
Abbreviated transcription (Latin):
hocse credere quoda illi credunt : s maiorũ suonũ auctoritate uincunt᷑. ql nec donoe us
ipse sic credidisse asseritur: decuiꝰ parte seee. głantur. Nonte aut̃ ista conturbet
fili dilet eissime . hereses enĩ a scandala futura p̃dictas : ut int̾ inimicos erudiamꝰ
acsic & fides & dilectionra possit ẽe. ꝓbatior ẜides utiq: ne abeis decipiamͦ: dilecꝰtio
Aut̃ ut aiam ipsis corrigendis quasitũ possumꝰ consulamꝰ ñ solũ stantes ne infirit ᷤ
noceamꝰ. atq ut ab eriore ne fario liberent᷑. s aiã orantes ꝓeis: ut aperiat illis dus
etclam ñ diumarũ litterarũ ductoritate. cognoscunt. s humanarũ calũ pmi¬
arũ uanitate confingunt. Agnoscunt nob̵ cũ xp̃m meo qđ̵ legit᷑. foder̃ manꝰ meas &

Expanded text:
hoc se credere, quod et illi credunt. sed maiorum suorum auctoritate uincuntur, quia nec Donatus hoc se credere, quod et illi credunt. sed maiorum suorum auctoritate uincuntur, quia nec Donatus ipse sic credidisse adseritur, de cuius parte se esse gloriantur. Non te autem ista conturbent, fili dilectissime. haereses enim et scandala futura praedicta sunt, ut inter inimicos erudiamur ac sic et fides et dilectio nostra possit esse probatior, fides utique, ne ab eis decipiamur, dilectio autem, ut etiam ipsis corrigendis, quantum possumus, consulamus non solum instantes, ne infirmis noceant atque ut ab errore nefario liberentur, sed etiam orantes pro eis, ut aperiat illis dominus ecclesiam non diuinarum litterarum auctoritate cognoscunt, sed humanarum calumniarum uan
Abbreviated transcription (Latin):
AUDo & gratulor & ãmiror fili dilecfissime bonefaci. quod int̾ curas bellorũ & armoꝵ.
ciehem̃ t̃ desideras ea nosse quȩ ddĩ sunt. Uere hincte appara &iã deipsa ueitate nor¬
lita fidei seruire quã habes inxpo. Ut gͦ breuit᷑ in sinuẽ dilectionituȩ int̾ arrianori
& cdonatistarũ quidmnt sit errorẽ arriam patris & filu & sps sci duisas substantiasee di
cunt donatistȩ aut̃ ñ hoc dicunt: s unã trinitatis substantiã confitent᷑. Eet si aliqui
ipsorũ minorẽ filiũ ee. dixer̃ ꝗ pat̾ est : eiꝰdemtam̃ substantiȩ ñ negar̃. Pluriui
ineis hocse dicunt om̃ino credere de patre & filio & spũ sco̾ quod catholica credit eccła
N ec ipsatũ illis utitur questio s desola cõmunione infelicit̃ litigant : & contra unita¬
tẽ xp̃i rebelles inimicicias ꝑusitate sin erroris exercent. Aliqu̾ando aut̾̃ sic̃ audimus
ñ nulli ex ipsis uolentes sibi gothos conciliare: quando eos uident aliquid posse odicuns

Expanded text:
audo et gratulor et admiror, fili dilectissime Bonifati, quod inter curas bellorum et armorum uehementer desideras ea nosse, quae dei sunt. uere hinc te apparet etiam de ipsa uirtute militari fidei seruire, quam habes in Christo. ut ergo breuiter insinuem dilectioni tuae, inter Arrianorum et Donatistarum quid intersitcunt: Donatistae autem non hoc dicunt, sed unam Trinitatis substantiam confitentur. Et si aliqui ipsorum minorem Filium esse dixerunt quam Pater est; ejusdem tamen substantiae non negarunt: plurimi uero in eis hoc se dicunt omnino credere de patre et filio et spiritu sancto, quod catholica. credit ecclesia. nec ipsa cum illis uertitur quaestio, sed de sola communione infeliciter litigant et contra unitatem Christi rebelles inimicitias peruersitate sui erroris exerent. aliquando autem, sicut audiuimus. nonnulli ex ipsis uolentes sibi Gothos conciliare, quando eos uident aliquid posse, dicunt
Abbreviated transcription (Latin):
aliorũ merita laudant᷑. Et rex nabuchodonosor cũ seruus eet: idolorũ. constituit sacrilegã
legẽ ut simulacrũ adoraret᷑. s eiꝰ impiȩ constitutioni qͥobedire noluer̃: pie fidelit̾q. fecer̃
Idem tam̃ rex diuino correctus miraculo piã & laudabilẽ legẽ ꝓueritate constituit: ut
qͥ cũq dicer& blas phemiã in dm̃ uerũ sidrac. misac. & ab denago. cũ domo sua penitꝰ inte¬
& Hanc legẽ siqͥ contẽpser̃ & id quod fuerat constitutũ merito ꝑ pessi sunt
dicere quod isti dicunt se istos eẽ. qr ex lege regis ꝑ secutionẽ patiͤant᷑. Quod utiq
dicerent. si ita insanipent sic̃ isti insaniunt: qͥ diuidunt m̃bra xp̃i. ex sufflant sacra¬
m̃ta xp̃i: & de ꝑsecutione głantur. qr ꝓhibent᷑ ista facere legib imꝑatorũ: quas cons¬
tituer̃ ꝓ unitate xp̃i. & iactant fallacit̃ in nocentiã suã : & quã ñ possunt ad no accipere

Expanded text:
aliorum merita laudantur. et rex Nabuchodonosor cum seruus esset idolorum, constituit sacrilegam legem, ut simulacrum adoraretur; sed eius imaudabilem legem pro ueritate constituit, ut, quicumque diceret blasphemiam in deum uerum Sidrac, Misac et Abdenago, cum domo sua penitus interiret. hanc legem si qui contempserunt et id, quod fuerat constitutum. merito perpessi sunt, debuerunt dicere, quod isti dicunt. se iustos esse, quia ex lege regis persecutionem patiebantur. quod utique dicerent, si ita insanirent, sicut isti insaniunt. qui diuidunt membra Christi et exsufflant sacramenta Christi et de persecutione gloriantur, quia prohibentur ista facere legibus imperatorum, quas constituerunt pro unitate Christi. et iactant fallaciter innocentiam suam et, quam non possunt a domino accipere,
Abbreviated transcription (Latin):
cecilianũ in ea definitione᷑ constitiuint. qͥ ñ faciebat s patiebatur. Maiores aut̃ suos
ab ea definitione foras mittunt: qͥ faciebant. ñ patiebant᷑. S hoc ut dixi omitto.
matrẽ nram celestẽ iersłm idest uerã dĩ eccłam in illa muliere dicit fuisse figu
nebat suꝑbiȩ disciplinã de inde quero siboni & sci neminifaciunt ꝑsecutionem
itũ modo patiunt᷑. cuiꝰ putant ẽẽ. inpsalmo uotẽ ubi legit᷑ ꝑsequar i

Expanded text:
ecilianum in ea definitione constituunt, qui non faciebat, sed patiebatur; maiores autem suos ab ea definitione foras mittunt, qui faciebant, non patiebantur. Sed hoc, ut dixi, omitto: matrem nostram, caelestem Hierusalem, id est ueram dei ecclesiam in illa muliere dicit fuisse figuratam, nebat superbiae disciplinam. deinde quaero. si boni et sancti nemini faciunt persecutionem. sed, tantum modo patiuntur, cuius putant esse in psalmo uocem. ubi legitur: Persequar i
Abbreviated transcription (Latin):
impiã dunsionẽ : s qͥ propt̃ iusticiã persetutionẽ patiunt᷑. hĩ martires uerisunt
Nama& agar passaẽ. asa ra ꝑsetutionẽ: & illa erat sc̃a quȩ faciebat. illa iniqua quȩ patiebat᷑
Nũquid huic ꝑ setutioni quã passaȩ. agar cõparandusẽ. scs dauid quẽ ꝑsetutus e. iniqus saul
Ualde utiq distat: ñ qr patiebat᷑ : s quia ꝓpt̃ iusticiã patiebatur : & ipse dñs cũ latronib
crucifixus ẽ S quos passio iungebat᷑. causa se parabat. Icdeo in psalmo uox illa intel¬

Expanded text:
impiam diuisionem, sed qui propter iustitiam persecutionem patiuntur, hi martyres ueri sunt. nam et Agar passa est a Sarra persecutionem et illa erat sancta, quae faciebat, illa iniqua, quae patiebatur. numquid huic persecutioni, quam passa est Agar, comparandus est sanctus Dauid, quem persecut quia patiebatur, sed quia propter iustitiam patiebatur. et ipse dominus cum latronibus crucifixus est; sed quos passio iungebat, causa separabat, ideo in psalmo uox illa intel
Abbreviated transcription (Latin):
aqͥbus eorũ curanda uulnera contrectant᷑. Et cũ int̾ dentes eorũ & ungulas sepe ho¬
mines periditent᷑ & aliquando uexent᷑. ñ tam̃ eos deser̃ donec ꝑdolores & molestias
medicinales reuocent ad salutẽ : quanto magis homo ab homine & fr̃ afre ne inȩ t̃nũ pereat
non est deserendus. qͥ correctus intelligere potest quantũ sibi prestabat᷑ beneficiũ. quando
se ꝑsecutionẽ ꝑ p&i querebat᷑ Sic̃ gͦ apłs dic̃. infatigabiles cũ tempus haberemꝰ operem᷑
bonũ adom̃s: qͥ possunt catholicorũ predicatorũ sermonib. qͥ possunt catholicorũ pͥncipũ
tatẽ constituunt malas leges: ꝓbant᷑ bene credentes & coronant᷑ ꝑseuerantes. Quando aut̃¬

Expanded text:
 hominibus, a quibus eorum curanda uulnera eontrectantur. et. cum inter dentes eorum et ungulas saepe ho hominibus, a quibus eorum curanda uulnera eontrectantur. et. cum inter dentes eorum et ungulas saepe homines periclitentur et aliquando uexentur, non tamen eos deserunt. donec per dolores et molestias medicinales reuocent ad salutem. quanto magis homo ab homine et frater a fratre, ne in aeternum pereat, non est deserendus, qui correctus intellegere potest, quantum sibi praestabatur beneficium, quando se persecutionem perpeti quesunt catholicorum praedicatorum sermonibus, qui possunt catholicorum principum tatem constituunt malas leges, probantur bene credentes et coronantur perseuerantes. quando aut
Abbreviated transcription (Latin):
leones sic inistos conusȩ s̃ leges quib in nocentẽ oppͥmere uoluer̾: nisi qd̾ ꝓpt̾ mise¬
ricordiã xp̃i magis ꝓ eis s isteleges. quȩ illis uidenturadu̾sȩ : qm̃ multi ꝑ illas correcti
it & cotidie corrigunt᷑ & seee. correcꝰtos atq ab illa funosa ꝑnicie liberato
agunt & qͥ oderant diligunt molestias que sibi fuisse salubrimas leges: quantũ minsama
de testabant᷑. tantũ receptasanitate gratulant᷑ : & in residuos cũ qͥb fuerant perituri.
similidilectione nobiscũ ut parit̾ instemus ne illi pereant excitant᷑ Mol
& medicus furenti frenaico: & pat̾ indisciplinato filio: ille ligando. illecedendo: s amibo
diligendo. Siaut̃ illos neglegant & perire ꝑmittant: ista potius falsa man su& udo cru¬

Expanded text:
leones, sic in istos conuersae sunt leges, quibus innocentem opprimere uoluerunt, ni;i quod propter miseleones, sic in istos conuersae sunt leges, quibus innocentem opprimere uoluerunt, ni;i quod propter misericordiam Christi magis pro eis sunt istae leges. quae illis uidentur aduersae, quoniam multi per illas correcti sunt et cotidie corriguntur et se esse correctos atque all ill\'1 furiosa pernicie liberatos gratias agunt. et, qui oderant. diligunt molestasque sibi fuisse saluberrimas leges. quantum in insania detestabantur, tantum recepta sanitate gratulantur et in residuos, cum quibus fuerant perituri, iam simili dilectione nobiscum, ut pariter instemus, ne illi pereant, excitantur. molestus est enim et medicus furenti phrenetico et pater indisciplinato filio, ille ligando ille caedendo. sed ambo diligendo. si autem illos neglegant et perire permittant. ista potius falsa mansuetudo cru
Abbreviated transcription (Latin):
impatorem maiores eorũ criminalit̃ cecilianũ fuerint insecuti. insu ꝑ addentes m̃ daciũ
quod eũ illic uicerint. fecerintq dã pnari ꝰ uomꝰ gͦ ipsi ñsunt ꝑsetutores. quicũ accu¬
sando psecutis cecilianũ & ab eo fuerint sẽ parati: falsam sibi glãm impudentil simo
nidacio Arrogare uoluer̃: ñ solũ culpã ñ putantes uerũ &iã ꝓsua laude iactantes.
sipbarent cetilianũ maiorib suis acusantib fuisse dãpnateom. Quẽ ã modũ autẽ
inipsa conlatione modis om̃ib uictisint: qm̃ ualde ꝓlixa sunt gesta: & tibi alus rebus
romane pacis necessarus occupato multũ ẽ. ut legantur breuiãriũ eorũ tͥ legi forsitan
acapere de ȩcła sitifen si quando ꝗͥdem &iã lib iste iã sua plixitate curistuis forsitan¬
ñ onerosus e. Hoc enĩ contigit donatistis: quod accusatorib sci danihelis Sic̃ enĩ in illo

Expanded text:
imperatorem maiores eorum criminaliter Caecilianum fuerint insecuti. insuper addentes mendacium, imperatorem maiores eorum criminaliter Caecilianum fuerint insecuti. insuper addentes mendacium, quod eum illic uicerint fecerintque damnari. quo modo ergo ipsi non sunt persecutores, qui cum accusando persecuti sint Caecilianum et ab eo fuerint superati. falsam sibi gloriam inpudentissimo mendacio adrogare uoluerunt non solum culpam non putantes uerum etiam pro sua laude iactantes, si probarent Caecilianum maioribus suis accusantibus fuisse damnatum? quem ad modum autem in ipsa conlatione modis omnibus nicti sint, quoniam ualde prolixa sunt gesta et tibi aliis rebus Romanae paci necessariis occupato multum est ut legantur, breuiarium eorum tibi legi forsitan accipere de ecclesia Sitifensi. quando quidem etiam liber iste iam sua prolixitate curis tuis;; forsitan onerosus est. Hoc enim contigit Donatistis, quod accusatoribus sancti Danihelis. sicut enim in illos
Abbreviated transcription (Latin):
datur. ipsa pi&as ueritas. caritas nos ñ ꝑmittit contracecilianũ eorũ hominũ actipere
testimoniũ quos ineccła ñ uidemꝰ: cui ds ꝑ hib& testimoniũ. Quienĩ diuina testimonia
ñ secunt᷑ : pondus humanitestimonii ꝑ dider̃ : Addo qd cetiliani causã ipsi adim patoris
constantini iudiciũ accusando miser̃ immouͦ ipsũ cecilianũ post episcopalia iudicia
ubieũ oppͥmere ñ potuer. ad supͣ dicti imꝑatoris exam̃ ꝑtinacissimis ꝑsetutorib ꝓcluxer̃
& quod in nob̾ mͦ rep̃hendunt ut decipiant imꝑitos dĩcentes ñ debere xp̃ianos contra
inimicosxp̃i aliquid axp̃ianis ĩꝑatorib postulare: ipsi pͥores fecer̃ quod&iam incollatione
quã simul apud chartaginẽ habuimꝰ negare ñ ausisunt ĩ mo& głari ausi sunt qd̾ apud

Expanded text:
datur. ipsa pietas, ueritas, caritas nos non permittit contra Caecilianum eorum hominum accipere datur. ipsa pietas, ueritas, caritas nos non permittit contra Caecilianum eorum hominum accipere testimonium, quos in ecclesia non uidemus, cui deus perhibet testimonium; qui enim diuina testimonia non sequuntur, pondus humani testimonii perdiderunt. Addo. quod Caeciliani causam ipsi ad imperatoris Constantini iudicium accusando miserunt, immo uero ipsum Caecilianum post episcopalia iudicia, ubi eum opprimere non potuerunt, ad supra dicti imperatoris examen pertinacissimis persecutoribus perduxerunt. et quod in nobis modo reprehendunt, ut decipiant inperitos, dicentes non debere Christianos contra inimicos Christi aliquid a Christianis imperatoribus postulare, ipsi priores fecerunt. quod etiam in conlatione, quam simul apud Carthaginem habuimus, negare non ausi sunt, immo et gloriari ausi sunt, quod apud