comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
&iugiliarum continuatione fessus: ut d¬
othetro sedebat. uiolentia som nisubito
deprimitur : & imper fecte resol¬
uitur: Moxq ut oculoꝵ palpebras
leuiter inquietẽ laxauit. ante se ꝑspb¬
didi habitus uirũ Consistere uidoc
quieum suc mitis fime allocutus est ũ¬
bis. Oiohannes. corpus huius mar¬
trris sebastiani. Nonultra donare
formides istis qui proeo uenerunt
iuris. Scias hoc prȩdestinationis
suꝑnę & uoluntatis ipsius esse
Accede ergo. & manũ ad sepulchrũ
applica: adde ducendum illud. in
locum destinatum: Cumq qđ p̃ci¬
piebat᷑ ꝑficere conaret᷑. Cõ minus
ad uestigia sua. lapidesi gͥtos into¬
lerabilẽ in se calorẽ uomentes. in spi¬
cit iacere. & ꝓgressum inlubere. Iãq
quasi mediauia posit cũ sibi ex nalla par¬
te transeundi ad itũ aestueorũdẽ la¬
pidum ignitorũ circũ datus paterł
uider& & pauitans quid ager& igno¬
rar& apersona confortatas tpsossu¬

Expanded text:
vigiliarum continuatione fessus, ut clivigiliarum continuatione fessus, ut cliothetro sedebat violentia somni subito deprimitur, et imperfecte resolvitur; moxque ut oculorum palpebras leviter in quietem laxavit, ante se persplendidi habitus virum consistere vidit, qui eum sic mitissimis allocutus est verbis: O Joannes, corpus hujus martyris Sebastiani non ultra donare formides istis qui pro eo venerunt viris. Scias hoc praedestinationis supernae et voluntatis ipsius esse. Accede ergo, et manum ad sepulcrum applica, ad deducendum illud in locum destinatum. Cumque quod praecipiebatur perficere conaretur, cominus ad vestigia sua lapides ignitos intolerabilem in se calorem vomentes inspicit jacere et progressum inhibere. Jamque quasi media via positus, cum sibi ex nulla parte transeundi aditum aestu eorum de lapidum ignitorum circumdatus patere videret, et pavitans quid ageret ignoraret, a persona confortatus ipsos su
Abbreviated transcription (Latin):
eccła secedere romanos. et familiare
sibi secretũ. indulgeri petunt. Enĩuero
cũ hibichorũ secederent letaniã acturi
dep̃hendunt᷑ a nr̃s liuida aduersus ne¬
gociũ inpugnatione᷑ surrexisse. et quos
putauere int̃cessores. animaduertunt
esse in sulso murmure derogatores
in super & in summũ antistitẽ male¬
dicta iaculabantur. inqeib p̃decesto¬
ribus omũbus crudelior conutiabatur.
quet᷑alem ac tantũ patronũ fines extra
scios pecunia cecatus eicere nontimor &
Scm̃ p̃cer ea martirẽ amarissimus sin¬
gultibus rogabant. nese ab igno bili¬
bus gallis abduci abalma patria siner&
qͣua ꝑhennitatis palmã. & suo dictatu
dormitionis locũ habere delegit . Illis
itaq: susurronib: foras in pectis. nr̃ates
tantũ cũ io hanne ep̃o. & in go aldo
abbate biti apenita sem& receperut
et obseratas ianuis. ad bustũ constan¬
t̃ accesserunt : XII Inter hȩc lo¬
hannes p̃teriti mareratio ne ieuiti.

Expanded text:
ecclesia secedere Romanos, et familiare ecclesia secedere Romanos, et familiare sibi secretum indulgeri petunt. Enimvero cum hi in chorum secederent letaniam acturi, deprehenduntur a nostris livida adversus negotium inpugnatione insurrexisse; et quos putavere intercessores, animadvertunt esse insulso murmure derogatores: insuper et in summum antistitem maledicta jaculabantur, in quibus praedecessoribus omnibus crudelior conviciabatur, qui talem ac tantum patronum fines extra suos, pecunia caecatus ejicere non timeret. Sanctum praeterea martyrem amarissimis singultibus rogabant, ne se ab ignobilibus Gallis abduci ab alma patria sineret, qua perennitatis palmam et suo dictatu dormitionis locum habere delegit. Illis itaque susurronibus foras inpectis , nostrates tantum cum Joanne episcopo et Ingoaldo abbate intra penita semet receperunt, et obseratis januis ad bustum constanter accesserunt. CAPUT XII. Inter haec Joannes praeteriti maceratione jejunii
Abbreviated transcription (Latin):
nȩ sepelirise ad uestigia apłorũ petri&
pauli. Quẽ conditũ aroniatibus prõpt
quent: nt ieiuniũ cũ presbiteris & dia¬
conibus ceteroq dero. interquos & in¬
goaldus ardumandrites cũ suis ꝓuirib
aduitor fidolissimꝰ. Ieuinu obseruatio¬
ne sollẽpnit̃ consunata. ruente noctis
crepusculo. uigilias celebraturi marti¬
ris in euocatione ad eius nobilẽ tumulũ
accedunt. omĩq officio & obsequio bnio¬
pus suorũ instaurant manũ. Vbicũhĩ¬
norũ cantibus & psalmorũ melodi¬
is cũ iugibus timia matũ odoribus.
atquenebulosis diuersorũ aromatũ
uaporibus ꝑ noctantes. dñm rogabant
ut tractandi pigneris salutaris digni
haberentur. ne sui contagione pec ca¬
ti ab hoc reicer&. quos desideriũ fide¬
le & amor impaciens. maximo labore
ꝑmulta pericula illuc usq contraxe¬
rat. Itaq in laudibus spũalibus conti¬
nuatim omẽm ducentes noctẽ. palli¬
dadiẽ reparante aurora. garrulos ab

Expanded text:
nae sepeliri se ad vestigia apostolorum Petri et nae sepeliri se ad vestigia apostolorum Petri et Pauli. Quem conditum aromatibus, prompta quentant jejunium cum presbyteris et diaconibus caeteroque clero, inter quos et Ingoaldus archimandrites cum suis pro viribus adjutor fidelissimus. Jejunii observatione solemniter consummata, ruente noctis crepusculo vigilias celebraturi martyris in evocatione, ad ejus nobilem tumulum accedunt, omnique officio et obsequio in opus suorum instaurant manum, ubi cum hymnorum cantibus et psalmorum melodiis, cum jugibus thymiamatum odoribus, atque nebulosis diversorum aromatum vaporibus pernoctantes Dominum rogabant, ut tractandi pignoris salutaris digni haberentur, nec sui contagione peccati ab hoc rejiceret, quos desiderium fidele et amor impatiens maximo labore per multa pericula illuc usque contraxerat. Itaque in laudibus spiritualibus continuatim omnem ducentes noctem, pallida diem reparante aurora, garrulos ab
Abbreviated transcription (Latin):
Hoc ita cõposito rursũ reuocantur. atq
ante dõnũ apłicũ reducuntur. Etcũ a circum¬
stantib ꝓpecitionis eorũ optentu de preca¬
retur. illiq: ꝓcul uultibus int̃rã de missis
ꝓcũberent. tandẽ misericordia flex̾. licet
pauens ac trepidus. sc̃ĩ annuit donari corpꝰ:
Minister hiuus largitionis aptissimꝰ. iohan¬
nes condicit᷑ ep̃s. Nã quia ut p̃misimꝰ lango¬
re afficiebatur nimuo. hoc ꝑse explere ne¬
quibat. cũ uelle plurimũ non negar&. quod
ut postea patuit. dĩ dispensationesatis ꝓfecit.
Assũp̃to itaq iohanne quẽ eis ordinariũ p̃¬
fecerat beniuolũ papauenerabilis. alacres
simuluadunt aellocũ noniã ignotũ. Siqui¬
dẽ exserie passionis eius a scõ ambrosiolu¬
culent̃ editȩ. didicerant iniliario tertio
aburbe loco qͥobstatio nẽ nauiũ eatacũ¬
bas dicebatur. p̃cepisse ꝑuisum eundẽ
beatissimũ martirẽ lucinȩ cuidã matro¬

Expanded text:
Hoc ita composito rursum revocantur, atque Hoc ita composito rursum revocantur, atque ante domnum apostolicum reducuntur. Et cum a circumstantibus pro petitionis eorum obtentu deprecaretur, illique procul vultibus in terram demissis procumberent, tandem misericordia flexus, licet pavens ac trepidus, sancti annuit donari corpus. Minister hujus largitionis aptissimus Joannes condicitur episcopus. Nam quia, ut praemisimus, languore afficiebatur nimio, hoc per se explere nequibat, cum velle plurimum non negaret: quod, ut postea patuit, Dei dispensatione satis profecit. Assumpto itaque Joanne, quem eis ordinarium praefecerat benevolum papa venerabilis, alacres simul vadunt ad locum non jam ignotum. Siquidem ex serie passionis ejus a sancto Ambrosio luculenter editae didicerant, milliario tertio ab Urbe, loco qui ob stationem navium Catacumbas dicebatur, praecepisse per visum eumdem beatissimum martyrem Lucinae cuidam matro
Abbreviated transcription (Latin):
iussit. Quiut aduenit secrecius c̃ueo
rei cõpetentiorẽ exitũ quȩstuit. &
qđ dĩ instinctu futurũ sanius erat .¬
libera auctoritate sanxit. Sedillud
nontẽ plurib patuit. .x. Nũ
hȩc uoluerentur uir illustris in go¬
bertus comes superuenit. quẽ sibi si¬
nistrũ fore nr̃ĩ autumabant. qđ insci¬
o eo causã eotenꝰ ꝓduxerant. Et emĩ
erat p̃potens et in om̃ibus apud sum¬
mũ antistitẽ ualens is que uenerabili
hil deuno abbati amicissimꝰ existens : ꝓ¬
ꝓter qđ et indignaris uspicabantur
q̃e delus nobionẽ facere eineglexissent
Vnde concito gressu ad eũ uenerunt.
& exnomine ac iussione illius hȩc eibi¬
timauerunt. asserentes se ꝓquomis¬
si erant illi singulariter eẽ cõmissui
Ille ꝗꝗ antiquȩ non unmemorami¬
citiȩ. om̃i ingenio aestudio saga ectats
in hoc se tantũ hilarẽ exhibuit. quantã
dr̃ uires concesst. & magendũ q̃ fuere
ctũ absq emula impeditione ꝑduceretur.

Expanded text:
jussit. Qui ut advenit, secretius cum eo jussit. Qui ut advenit, secretius cum eo rei competentiorem exitum quaesivit, et quod Dei instinctu futurum sanius erat libera auctoritate sanxit. Sed illud non tunc pluribus patuit. CAPUT X. Dum haec volverentur, vir illustris Ingobertus comes supervenit, quem sibi sinistrum fore nostri autumabant, quod inscio eo causam eotenus produxerunt. Etenim erat praepotens et in omnibus apud summum Antistitem valens, isque venerabili Hilduino abbati amicissimus existens. Propter quod eum indignari suspicabantur, quia de his notitiam facere ei neglexissent. Unde concito gressu ad eum venerunt, et ex nomine ac jussione illius haec ei intimaverunt, adserentes se pro quo missi erant, illi singulariter esse commissum. Ille quoque antiquae non immemor amicitiae, omni ingenio ac studio sagacitatis in hoc se tantum hilarem exhibuit, quantum Deus vires concessit, et in agendum quae fuere ctum absque aemula impeditione perduceretur.
Abbreviated transcription (Latin):
star exhorta. tẽplũ omẽ fundetenus
submouit. itaut suꝑficiẽ suꝑsecadere
derꝰpauens melodiarũ oblitꝰ aoclamar&. in¬
desenemoiuuũ ab seedere posse putauit. N¬
ratur & sub dõ nopaschali idẽ opꝰ iã prido
initiatũ. sed simili ꝑturbatione dirẽptiu
Constat ergo totiens demonstrato sa¬
mento nullaten lino migraro uoluis¬
se. Hinc & nos fiduciã captamꝰ tribuen¬
di. nec amiitendi. Quodsi ita annuen¬
te dõ euenerit. aneutro urã celsitudo
iacturã iudebit. Illis plena satis facdio
nobis ablata querel osa dero gatio
hi quã erga urãm celsitudinẽ se habe¬
redicunt seruabunt deuotionẽ. nospi¬
&ȩ fidei tenorẽ. Est & aliud qđ nos¬
mͦ certissimũ. nullũ inueri ronanũ qͥ
in eus tumulũ quantũ uis eo actus au¬
deat mittere manũ. Utrũq erit & da¬
ripoterit & haberi. Hȩc dõnꝰ apł̃ic
Audiens tranquillo pectore fauit. &
accersiri iohannẽ uenerabilt̃ epm̃

Expanded text:
stas exorta, templum omne fundotenus stas exorta, templum omne fundotenus submovit, ita ut superficiem super se cadere clerus pavens melodiarum oblitus acclamaret, unde nemo se vivum abscedere posse putavit. Narratur et sub domno Paschali idem jam pridem initiatum, sed simili perturbatione diremptum. Constat ergo toties demonstrato sacramento, nullatenus illum hinc migrare voluisse. Hinc et nos fiduciam captamus tribuendi nec amittendi. Quod si ita annuente Deo evenerit, a neutro vestra celsitudo jacturam videbit: illis plena satisfactio, nobis ablata querelosa derogatio. Hi quam erga vestram celsitudinem se habere dicunt, servabunt devotionem, nos pactae fidei tenorem. Est et aliud quod novimus certissimum, nullum inveniri Romanum, qui in ejus tumulum, quantumvis coactus, audeat mittere manum. Utrumque erit, et dari poterit et haberi. Haec domnus apostolicus audiens tranquillo pectore favit, et accersiri Joannem venerabilem episcopum
Abbreviated transcription (Latin):
hoc sine suo consilio illoꝵ consultu
res in prosperũ ceder&. ipsiq quasi de¬
spicabiles haberent᷑. ñ uocati curian
repetunt. Dehis quib: interrogatisi¬
erant ad itũ reposcentes. rẽ gratan
ꝓnuntiant. Reminiscimꝰ inquiun
ri supplicationis augustȩ in hoc ipso
nobis manifestato negotio. Utrũq it
arabilis beatitudo ita disponet . u
nec ille uosmet in humanũ. nec nos
uos crudelẽ causemur. Summꝰ olim
pontifex dõnus adrianꝰ quo nescimus in¬
tentu huius martiris agigressus tumulũ
aut illũ intra urbis menia transserre.
aut quibusq÷ ex eius corpore reliquias
expetentib: uolens tribuere. in pͥmo
conanune terribili horrore correptus.
atqrepulsus. imꝑfectũ reliquit. Beniq
qđ sanꝰ euasit. clementuȩ sibi parcentis
sc̃ĩ resignauit Tresidente quoq: beatȩ
mumoriȩ papa leone. hoc ipsũ ex eius
p̃ceptione attentatũ fuisse audiuimꝰꝰ.
Vbicũ repentina coruscatione tĩpe¬

Expanded text:
hoc sine suo consilio illorum consultu hoc sine suo consilio illorum consultu res in prosperum cederet, ipsique quasi despicabiles haberentur, non vocati curiam repetunt. De his quibus interrogati fuerant aditum reposcentes, rem gratam pronuntiant. Reminiscimur, inquiunt, ri supplicationis Augustae in hoc ipso nobis manifestato negotio. Utrumque envestrae incomparabilis beatitudo ita disponet, ut nec ille vosmet inhumanum, nec nos vos crudelem causemur. Summus olim pontifex domnus Adrianus quo nescimus intentu hujus martyris aggressus tumulum, aut illum intra urbis moenia transferre, aut quibusque ex ejus corpore reliquias expetentibus volens tribuere, in primo conamine terribili horrore correptus atque repulsus, imperfectum reliquit, denique quod sanus evasit, clementiae sibi parcentis sancti resignavit. Praesidente quoque beatae memoriae papa Leone hoc ipsum ex ejus praeceptione attentatum fuisse audivimus, ubi cum repentina coruscatione tempe
Abbreviated transcription (Latin):
tur ꝓpt̃ papȩ p̃sentiã sullis scm̃ corpia
daret᷑. dicere eũ p̃cedentiũ patrũ ae¬
h qͥsacramentis eccłasticis romanã au¬
xerant digiuta tem. longius distare:
imparẽ: Quid ampli us nebo efi¬
eridebere. neq iuste fieri posse ꝓte¬
stabant᷑. E contra illustres uri quiri¬
nͦ. & theo plulactus fieri debere &
posse dicebant. Et cũ illiꝓpter indi¬
seretã & tediosã sonitus confusionẽ
congruã cũ illis sermocinationẽ decadẽ
re coepit serere. & mediorissententi¬
ȩ consiliis dẽ ut credimꝰ inspirante
super bntendere. & uoluntatẽ suã prt̃¬
ptiorẽ manifeste demonstrare. Illiaut̃
qͥob garrulitatis suȩ nausiã foras se¬
cesserant. inuida sollicitudine explo¬
rare non uerecundabant᷑. quid cdõnꝰ
apłicꝰ cũ quirino & theo philacto de
hoc ipso tractaret. Et quia eos in grãm
sui dnĩ sesuꝑ gredi sepissima experi¬
entia didicerant. qm̃iqͥdẽ erant ar¬
bitres diffinitionis uniuersȩ. ne ob

Expanded text:
 papae praesentiam, si illis sanctum corpus daretur, dicere eum praecedentium Patrum actibus qui sacramentis ecclesiasticis Romanam auxerant dignitatem, longius distare imparem. Quid amplius? nec hoc fieri debere, neque juste fieri posse praestabantur. Econtra illustres viri Quirinus et Theophylactus fieri debere et posse dicebant. Et cum illi propter indiscretam et taediosam sonitus confusionem,congruam cum illis sermocinationem de eadem re coepit serere, et melioris sententiae consiliis Deo, ut credimus, inspirante superintendere, et voluntatem suam promptiorem manifeste demonstrare. Illi autem qui ob garrulitatis suae nauseam foras secesserant, invida sollicitudine explorare non verecundabantur, quid domnus apostolicus cum Quirino et Theophylacto de hoc ipso retractaret, et quia eos in gratiam sui domini se supergredi saepissima experientia didicerant, quoniam quidem erant arbitri diffinitionis universae, ne ob
Abbreviated transcription (Latin):
doinꝰ sagacis quia erat animi. ut
reor cȩlit̾ animatꝰ: oculata cupi¬
dine lococui p̃erat infuturũ ꝓ¬
spiciens ait Paulo ante mipater & dñe
sermo cinantete dixisse p̃ripui. quieqͥd
tibi condul cibile aliquociens esset aut
placidũ a sũ mopapa sedis apostolicȩ
inuio labili astipulatione ꝑpetĩ eẽ con¬
cessũ. Experiendũ nobis est utrũnã ẽ¬
habeat effectiuã eiuspollicitatio elau¬
sulã: Certe utreor euenire poterit.
ut aliquẽ eximii meriti. exhis de
qͥbus modo sermohabitꝰ ȩst cȩlicolã.
uobis conferre non ab nuat. Quod
si contigerit. quale uobissalubrius
munꝰ imꝑtiri ualebit. quã oportunũ
etiã exister&. ut urõ in onũbus pro¬
tectori scõscilic& med ardo. colli¬
ga urã ꝓcuratione daretur. Ipso it
unodũ taxat patrono friumur.
Erit aut̃ hoc urȩ saluti idoneum
ac meniorabi lesinefine mansurũ.
totiusq patriȩ ꝑennit᷑ ꝓfectiuũ:
Summȩ reuerentiȩ hil dunus ab

Expanded text:
doinus, sagacis quia erat animi, ut doinus, sagacis quia erat animi, ut reor, coelitus animatus, oculata cupidine loco cui praeerat in futurum prospiciens, ait: Paulo ante, mi Pater et Domine, sermocinante te dixisse praeripui, quidquid tibi conducibile aliquoties esset aut placitum, a summo papa sedis apostolicae inviolabili astipulatione perpetim esse concessum. Experiendum nobis est utrumnam habeat effectivam ejus pollicitatio clausulam. Certe, ut reor, evenire poterit ut aliquem eximii meriti ex his de quibus modo sermo habitus est, coelicolam vobis conferre non abnuat. Quod si contigerit, quale vobis salubrius munus impertire valebit, quam opportunum etiam existeret, ut vestro in omnibus protectori sancto Medardo collega vestra procuratione daretur? Ipso enim uno duntaxat patrono fruimur. Erit autem hoc vestrae saluti idoneum ac memoriale sine fine mansurum, totiusque patriae perenniter profectivum. Summae reverentiae Hilduinus
Abbreviated transcription (Latin):
ohabemꝰ & agimꝰ qđ uniuersis ab eo satis
ꝓspr̃e concess is. saluũ te & incolu¬
men uidere meriumꝰ : Nẽpe & hoc
noctu dieq: sinos ex audiredignat᷑ sit
sine int̃polatiane ex postula umus.
Et siñ nr̃o merito qđ nullũ eẽ de¬
ceriumꝰ. tuȩ tamensideibono tiusq
sacris meritis. dõ a mabilispater
hoc nobis concessũ cȩlitꝰ iocundam᷑:
Et enĩ qͦ in remoratione tua longeu¬
in re exibitione hilarior extat lȩti¬
cia. Quautinã te ualente patrono.
nos contingat ꝑfrui. qͦusq uitalis fla¬
tus hosrexerit artꝰ. Hispius pater hildu¬
inꝰ alloqͥis illectus u ac plurimũ
iocundatꝰ eoepit serene sermonẽ de
dignitate apłica. ac religione eccle¬
siastica & decultus cõrũ qͦrũ infini¬
ta multitudine ulbs romanapolle¬
bat. recensens qͦrũdã ipsorũ agones
merita qͦq: & nomina. Hisergo io¬
cundis recordationib: sibi blandi¬
ens uenerabilis abba. in longũ du¬
nterea ro¬

Expanded text:
habemus et agimus, quod universis ab eo latis habemus et agimus, quod universis ab eo latis prospere concessis, salvum te et incolumem videre meruimus. Nempe et hoc noctu dieque si nos exaudire dignatus sit, sine interpolatione expostulavimus, etsi non nostro merito, quod nullum esse decernimus, tuae tamen fidei bono tuisque sacris meritis, Deo amabilis Pater, hoc nobis concessum coelitus jocundamur. Etenim quo in remoratione tua longaeviin rei exhibitione hilarior exstat laetitia, qua utinam te valente patrono nos contingat perfrui, quousque vitalis flatus hos rexerit artus. His pius Pater Hilduinus alloquiis illectus ac plurimum jocundatus, coepit serere sermonem de dignitate apostolica ac religione ecclesiastica, et de cultu Sanctorum, quorum infinita multitudine urbs Romana pollebat, recensens quorumdam ipsorum agones, merita quoque et nomina. His ergo jocundis recordationibus sibi blandiens venerabilis Abbas in longum dunterea Ro
Abbreviated transcription (Latin):
oscula p̃dulcia. dehus quȩ sebi accidis¬
sent auide ꝑ cunctantib ꝓlixũ habu¬
it narrationissermonẽ. qͥlit̃ quo¬
ue honore adõno apłico. & a senatu
scȩ̃ romanȩ ecołȩ fuerit exceptꝰ. qua
auctoritate &loensura qͦrũdã gar
rulitate repressa. qua aduersus
scm antistitẽ cõtumaces extiterant.
et ius impiale seruaueruit. & apłicis
sanctionibus paruert. & utriusq
cabilit̃ obligatꝰ. deniq: & hoc qđ & sibi
p̃cipuũ. & suis erat gratissimũ. & cũ
grã eiꝰdẽ dõni pontisicis. etiã specialicon¬
tubernio eiꝰ amicitiȩ copulam habe¬
remeruerit: Deniq quicquid illud ÷
qđ aut ꝓspẽ cessit. aut euentu fortui¬
tu moleste accidit. dei in effabilia ĩ
om̃ib sibi asseuera uit asfuisse p̃sidia:
Sufficient̃ itaq: hilduno itinerisa
legationis suȩ carissimis filiis refe¬
rente discrimina. roduinꝰ ait: Gr̃as
quidẽ onũ potentidnõ pat̾ inelite

Expanded text:
oscula praedulcia, de his quae sibi accidisoscula praedulcia, de his quae sibi accidissent avide percunctantibus prolixum habuit narrationis sermonem, qualiter quove honore a domno apostolico et a senatu sanctae Romanae Ecclesiae fuerit exceptus; qua auctoritate et censura quorumdam garsa, qua adversus sacrum antistitem contumaces exstiterant, et jus imperiale servaverit, et apostolicis sanctionibus paruerit, et utriusque cabiliter obligatus. Denique et hoc quod et sibi praecipuum, et suis erat gratissimum, quae cum gratia ejusdem domni Pontificis etiam speciali contubernio ejus amicitiae copulam habere meruit. Denique quidquid illud est, quod aut prospere cessit, aut eventu fortuitu moleste accidit, Dei ineffabilia in omnibus sibi adseveravit adfuisse praesidia. Sufficienter itaque Hilduino itineris ac legationis suae charissimis filiis referente discrimina, Roduinus ait: Gratias quidem omnipotenti Domino, Pater inclyte,
Abbreviated transcription (Latin):
iꝰ dignitatis honore longoiuuat
honore. senatꝰ om̃is eccłȩ sũma im¬
plorat deuotione: Iunguntur p̃¬
cibus multigena munera. q̃ tanta
Actalia aquibus dã percepisse
narratur. ut p̃ciũ excedere ui¬
derentur. Benedictione itaque
dilicentia. iter arripuere dõfauente ad
ꝓpͥa. Interea his qͥeũ familiarius unico
diligebant amore. egre ferebant eiꝰ
absentiã. uidentes extraplacitũ qͦ eũ
sperabant tardius regredi: Spe incer¬
ta dubii. derepente audiunt nonsine¬
magno gaudio partes : galliarũ adisse:
Roduinꝰ interea & sui patriuterat fidis¬
simꝰ quia res ei singulariter incõbe¬
bat uni iuersa. cũ apparatu honorifi¬
centissimo inobuiã suid esi derabilis
ꝓficisscit᷑ pa proni. Tandẽq reꝑto
& reuiso. mero re qͦ asficiebantur
abiecto pat̃niis ab eodẽ amplexibus
excepti. ingenti ammodũ exultatio¬
ne recreati. diuoptatis ꝑfruunt᷑ gai
dius: iiI. Post pat̃ nos amplexꝰ et

Expanded text:
jus dignitatis honore longo vivat jus dignitatis honore longo vivat tempore senatus omnis Ecclesiae summa implorat devotione. Junguntur precibus multigena munera, quae tanta ac talia a quibusdam percepisse narratur, ut pretium excedere viderentur. Benedictione itaque di licentia iter arripuere Deo favente ad propria. Interea hi qui eum familiarius unico diligebant amore, aegre ferebant ejus absentiam, videntes extra placitum quorum sperabant tardius regredi. Spe incerta dubii repente audiunt non sinmagno gaudio partes eum jam Galliarum adisse. Roduinus interea et sui, Patri ut erat fidissimus, quia res ei singulariter incumbebat, universa cum apparatu honorificentissimo inobviam sui desiderabilis proficiscitur patroni, tandemque reperto et reviso, moerore quo afficiebantur abjecto, paternis ab eodem amplexibus excepti, ingenti admodum exsultatione recreati, diu optatis perfruuntur gaudiis. CAPUT III. Post paternos amplexus et
Abbreviated transcription (Latin):
frequentabat. quã & ꝓsagaci industri¬
a qͣsingularit̃ p̃minebat. siquando
deregiuutilitatib tractandũ eẽt̃
eũ int̾ eos quia secretis erant liben
om̃s suihabitus retinebat. Quod qͥdẽ
osficiũ suȩ excellentiȩ dignitati con¬
gruũ. acris ut erat ingenii. decenci
satis exercitio amministrauit. Quu
apiissimo cȩsare ad quorũdã imꝓ¬
bitatẽ compescendã qua aduersus
summũ antistitẽ eugeniũ intu¬
muerant romȩ delegatꝰ. sic iudiciꝰ¬
ũ om̃e prudenti examinatione
exercuit. ut & cȩsaris iussũ im¬
pler&. & pontificisatis facer&. eo
eos qͥ contra hunc suꝑbȩ intumu¬
erant. sedata eoꝵ contumatia. pa¬
catos redderet et qͥecos Hisrite¬
i patratis. clamor urbis infa¬
uorẽ tanti patris attollit᷑. imperi¬
alia iudicia approbant᷑. clementia
ꝑuirũ operata laudatur. Pontificis
amor ac deuotio ergauenerabilem
ubertĩ sucerescit patrẽ. et ut inhu¬

Expanded text:
frequentabat, quam et pro sagaci industrifrequentabat, quam et pro sagaci industria qua singulariter praeeminebat, si quando de regni utilitatibus tractandum esset, eum inter eos qui a secretis erant libentomnes sui habitus retinebat. Quod quidem officium suae excellentiae dignitati congruum, acris ut erat ingenii, decente satis exercitio administravit. Qui a piissimo Caesare ad quorumdam improbitatem compescendam qua adversus summum antistitem Eugenium intumuerant, Romae delegatus, sic judicium omne prudenti examinatione exercuit, ut et Caesaris jussum expleret, et pontifici satisfaceret, et eos qui contra hunc superbe intumuerant, sedata eorum contumacia, pacatos redderet et quietos. His rite patratis, clamor Urbis in favorem tanti Patris attollitur, imperialia judicia approbantur, clementia per virum operata laudatur, pontificis amor ac devotio erga venerabilem ubertim succrescit Patrem, et ut in hu
Abbreviated transcription (Latin):
tunc sc̃ȩ congregationis p̃positꝰ
rodoinus habebatur . uir sagax cuius
astutiȩ & ingenio. nenunẽ nr̃ĩ temp̃ĩs
aequandũ puto. Hio obmeritũ suȩ fide¬
litatis. collatȩq sibi duunitus industri¬
ae. tantã fanuliaritatis grãm ab eo¬
dẽ patre scissimo hilduino ẽ consecutꝰ:
ut eũ omĩbus monasteriorũ p̃positis
qui suȩ dicionis ubiacebant p̃ferr&¬
hł incfama uulgante. celebre nom̃
eius in aula regis habebatur: Itaque
dõ amabilis imperator cõperta uiri¬
uiri istius industria. priuatĩ publice¬
q eũ honorare coepit. liberã ei con¬
cedens facultatẽ. ut quic quid sibi
aut loco ciup̃erat utilitatis. aut cõmodi
repperiss&. absq ullius consultu adeiꝰ
tribunalia destrens. &x tẽplo consecu¬
tur᷑ eẽt. Hec multo post ꝑdiuinã ele¬
meitiã tantam ab eodem adeptꝰ est
gram. ut eũ tãꝓamore pupatris hil¬
diuni incuius obsequio aulã regiã

Expanded text:
tunc sanctae congregationis praepositus tunc sanctae congregationis praepositus Rodoinus habebatur, vir sagax, cujus astutiae et ingenio neminem nostri temporis aequandum puto. Hic ob meritum suae fidelitatis, collatae sibi divinitus industriae tantam familiaritatis gratiam ab eodem Patre sanctissimo Hilduino est consecutus, ut eum omnibus monasteriorum praepositis, qui suae ditioni subjacebant, praeferret. Hinc, fama vulgante, celebre nomen ejus in aula regis habebatur. Itaque Deo amabilis imperator, comperta viri istius industria, privatim publiceque eum honorare coepit, liberam ei concedens facultatem, ut quidquid sibi aut loco cui praeerat utilitatis aut commodi reperisset, absque ullius consultu ad ejus tribunalia deferens, extemplo consecuturus esset. Nec multo post per divinam clementiam tantam ab eodem adeptus est gratiam, ut eum tam pro amore pii Patris Hilduini in cujus obsequio aulam regiam
Abbreviated transcription (Latin):
ut ei speci alius quicquid secretius tra¬
ctandũ eẽt cõmitter &. eũq ar¬
chicapellanũ in omĩ imperio suo
constitueret. Hic itaq uenerabilis
abba inter plurinia quȩ ei augusta¬
libenignitate cõmissa fuerant inona¬
steria habebat in prospectu urbis
suessorũ coenobiũ nobile. qđ chlo¬
tharius quondã rex francorũ. fi¬
liusq euls sigebertus in honore be¬
atissimi medardi confessoris xp̃i
magnis construxerant sup̃tibiis.
inqͦ et eius saeratissima tumula
p̃dictus pat hil dumꝰ uidens mona¬
stica religione pollere. & ecclest¬
asticis eruditionibus assuescere. con¬
gratulans eorũ plurimũ delectaba¬
turꝓfectibus & ut magis magisq
adꝑfectionis culnien tenderent.
monitis salut aribus sedulo ortaba¬
tur. Deniq tantuamore ac dili¬
gentia locũ ipsũ excoluit. extulit
opibusq ditauit. ut nulli intra
gallias. religione. scientia opũ¬
que copia. hab eretur scđus. Huiꝰ

Expanded text:
ut ei specialius quidquid secretius traut ei specialius quidquid secretius tractandum esset committeret, eumque archicapellanum in omni imperio suo constitueret. Hic itaque venerabilis abbas inter plurima quae ei augustali benignitate commissa fuerant monasteria, habebat in prospectu urbis Suessorum coenobium nobile, quod Clotarius quondam rex Francorum filiusque ejus Sigebertus in honore beatissimi Medardi confessoris Christi magnis construxerant sumptibus; in quo et ejus sacratissima membra fratres Pater Hilduinus videns monasticae religione pollere, et ecclesiasticis eruditionibus assuescere congratulans, eorum plurimum delectabatur provectibus, et, ut magis magisque ad perfectionis culmen tenderent, monitis salutaribus sedulo hortabatur. Denique tanto amore ac diligentia locum ipsum excoluit, extulit opibusque ditavit, ut nulli intra Gallias religione, scientia opumque copia haberetur secundus. Hujus
Abbreviated transcription (Latin):
octin gñ tesimo qͣrto de¬
moͦriȩ hludo uicus
cȩsar imperator au¬
gustus. Naroli magni
filius post lacrintanda scłis om̃ib
patris fata supprȩma. totius monar¬
chiȩ principatũ francorũ prȩ iudici¬
o adeptꝰ. nullo aduersũ se opposito.
compactiregni sceptris fruitꝰ. Ac stẽ¬
mate donatꝰ. uniuersis quaqͣ uersũ
applaudentib paterno est solio colloca¬
tus: Quicũ ꝑ immens ȩ dignitatis głam
fascibus imꝑialibus prȩpoller&. bea¬
tarũ uirtutũ quibus nũꝗ exui prȩua¬
lec. inin iortalibus infulisse magnifiern¬
tius: exornare ꝓcurauit. prȩcipue me¬
moriã acpacientiã in omĩ actione sua
circũ plexus. sed et futurorũ non¬
nuniquã prescius: Hic int̃ cunctos
imperiis ui primates quos consilio
suo asciuerat. hildunũ abbatẽ reue.¬
rentissimũ. uirũ qͦq omĩ ꝓbitatͥs gñe
ꝑmodestũ. omi sagacitate & in dustri
ap̃ditũ iusticia conspicuũ sc̃ĩtare
prȩclarũ. intantũ amauit & extulit.

Expanded text:
ntesimo quarto demoriae Ludovicus Caesar imperator Augustus, Caroli Magni filius, post lacrymanda saeculis omnibus patris fata suprema, totius monarchiae principatum Francorum praejudicio adeptus, nullo adversum se opposito compacti regni sceptris fruitus ac stemmate donatus, universis quaquaversum applaudentibus paterno est solio collocatus. Qui cum per immensae dignitatis gloriam fascibus imperialibus praepolleret, beatarum virtutum quibus nunquam exui praevalet, immortalibus infulis se magnificentius exornare procuravit: praecipue memoriam ac patientiam in omni actione sua circumplexus, sed et futurorum nonnunquam praescius. Hic inter cunctos imperii sui primates, quos consilio suo asciverat, Hilduinum abbatem reverentissimum, virum quoque omni probitatis genere permodestum omnique sagacitate et industria praeditum, justitia conspicuum, sanctitate praeclarum, in tantum amavit et extulit,
Abbreviated transcription (Latin):
qͥasecretiserant. legationẽ exposuit
cuiuił absolutienẽ ut sano pectore defi¬
iurent p̃cepit. Tunc illi pariter tur¬
bati & ultra quã credi potest mirati
talẽ petioonẽ autfurentis. aut scĩme¬
ritũ nescientis eẽ ereꝰ diderunt. utq¬

Expanded text:
qui a secretis erant, legationem exposuit, qui a secretis erant, legationem exposuit, cujus absolutionem ut sano pectore definirent praecepit. Tunc illi pariter turbati et ultra quam credi potest mirati, talem petitionem aut furentis, aut sancti meritum nescientis esse reddiderunt, utq
Abbreviated transcription (Latin):
prestolari iussit. Rẽ sollicitius ro¬
do inꝰ considerans prȩfuis. quã cura
instigabat amplius. ñ ilico absces¬
sit. sed angulo domatis memora¬
tos iuros quirinũ & diephilactum
segregauit. et eos insententia ma
.obiuxe
dignamini. quispemtotã urȩ cõmisi¬
mͦ celsitadini. et amicitiȩ illius urĩ ro¬
cordamini. qua et in p̃senti optima¬
pari. Sienĩ uerũ est quod uultus indi¬
catinentẽ. patent̃ nobis cognoscere
fert nrã missatica. Qua propt̃ qui¬
quid illud est quod certi in uesti¬
gare potestis. precam᷑ ut urĩs fide¬
lib absq dissimu latione. pͥusquã
abscedamͦ manifestetis. et in su¬
spectos reddatis. At illiut prius
sidẽ dant in ope : sitam̃dĩ & martiris
eepscura sacrũ extruciabat antistitem.
sc̃ĩ quidẽ absentia. et p̃cellentissimi ab¬
batis amicitia. cui aliquando q̃q sui
iuriseeñt concessa fuerant. indicto
uonuentupͥuato sacer dotũ. et eorũ

Expanded text:
praestolari jussit. Rem sollicitius Ropraestolari jussit. Rem sollicitius Rodoinus considerans prae suis quem cura instigabat amplius, non illico abscessit; sed angulo domatis memoratos viros Quirinum et Theophylactum segregavit, et eos in sententia manere obnixe dignamini, qui spem totam vestrae commisimus celsitudini; et amicitiae illius vestri recordamini, qua et in praesenti optimapari. Si enim verum est quod vultus indicat, mentem patenter nobis cognoscere non fert missatica. Quapropter quidquid illud est, quod certe investigare potestis, precamur ut vestris fidelibus absque dissimulatione priusquam abscedamus manifestetis et insuspectos reddatis. At illi ut prius fidem dant in ope, si tamen Dei et martyris esancti quidem absentia, et praecellentissimi abbatis amicitia, cui aliquando quaeque sui juris essent concessa fuerant; indicto conventu privato sacerdotum et eorum
Abbreviated transcription (Latin):
ne nemopriuatorũ intererat. pre¬
ter quirinũ & theophilactũ. Gra¬
uiter enĩ tune infirmabatur. ita ut senͦ¬
uuus appareret nec aliter quã ledo ao¬
cũbens corũ legationẽ audire poterat
Cuergo legerentur epłȩ. et ille uocabu¬
lũ martiris audisset. obstapuut. uocis
confudit & organa tristis inens. sc̃ĩ
ferre¬
non ualens discrimina tanti. quippe
quẽ post apłos quasi tertiũ magiuficis
romana plebs frequentabat munerib
ac laudibus : Quid animꝰ uoluer& pal¬
lentis factes p̃tendebat: Eodiusilen¬
te suspensis animis stabant. Et cum
tandẽ resũpto spũ. responsionẽ dedis¬
set in easpemomẽi adeinit. et supͣ
se negotiũ esse asseruit. Uerũ illi
quanta audebant supplicatione
ĩportune ĩ sistebant. genuaq: eiꝰ ac
plantas ꝓsusis lacrimis exoiculaban¬
tur. Undespatiũ quohȩc meditarut᷑
& consilũ cũ prudenti romanose¬
natu ex quirer&. sinecuiꝰ consultu
talia moliri non eẽbonũ aiebat.

Expanded text:
ne nemo privatorum intererat praene nemo privatorum intererat praeter Quirinum et Theophylactum. Graviter enim tunc infirmabatur, ita ut semivivus appareret: nec aliter quam lecto accumbens eorum legationem audire poterat. Cum ergo legerentur epistolae, et ille vocabulum martyris audisset, Obstupuit, vocis confudit et organa tristis Mens, sancti non ferre valens discrimina tanti. Quippe quem post apostolos, quasi tertium, magnificis Romana plebs frequentabat muneribus ac laudibus. Quid animus volveret, pallentis facies praetendebat. Eo diu silente suspensis animis stabant: et cum tandem resumpto spiritu responsionem dedisset, in ea spem omnem ademit, et supra se negotium esse asseruit. Verum illi quanta audebant supplicatione importune insistebant, genuaque ejus ac plantas profusis lacrymis exosculabantur. Unde spatium quo haec meditaretur, et consilium cum prudenti Romano senatu exquireret, sine cujus consultu talia moliri non esse bonum aiebat,
Abbreviated transcription (Latin):
li tertius sidarctur patronus. qͦ mͦ expel¬
lisine tumultuali p̃iudicioposset. hu¬
manihoc ingenii ꝓfestabantur non eẽ
cũ & imperatoris iussũ & amicipeti¬
onẽ. quã libentissime uellent stabilire.
Econtra rodoinꝰ & sui. nequaꝗ hoc ob¬
staculo repulsi. importunius insiste¬
bant. inperatoris ineuitabile uotũ
et patris aquo destinati suerant fiduciã
quã in eorũ celsi tudine collocauerat¬
replicantos. Talibus illecti si ꝑmussto
indicant. & qualiter congruentius
ordiretur. prudenter insinuant: uiii
eniq inpatriardiũ ante dõnũ
apłicũ deductiueniunt. Solotonus
genua curuati ꝓna saeris herent u¬
atigis oscula. Inde ꝓseruntur diplo¬
mata dantur & transinissa. Verboꝵ
copiis piũ patris demulcent animũ
quatinus sic sibi forte indinarent ad
uotũ: Augusti pandunt auctorita¬
tẽ. nominati & conscriptipatris expli¬
cant sidelitatẽ. Si quidminꝰ littera¬
lia scemata ꝓtendissent: ꝓcaptuin¬
gonu elaborabant. Hac collo cutio¬

Expanded text:
li tertius si daretur patronus, quomodo expelli sine tumultuali praejudicio posset, humani hoc ingenii protestabantur non esse: cum et imperatoris jussum et amici petitionem quam libentissime vellent stabilire. Econtra Rodoinus et sui nequaquam hoc obstaculo repulsi, inportunius insistebant, imperatoris inevitabile votum, et Patris a quo destinati fuerant fiduciam, quam in eorum celsitudine collocaverareplicantes. Talibus illecti, si permissindicant; et qualiter congruentius ordiretur prudenter insinuant. CAPUT VIII. Denique in patriarchium ante domnum apostolicum deducti veniunt, solotenus genua curvati prona sacris haerent vestigiis oscula. Inde proferuntur diplomata, dantur et transmissa. Verborum copiis pium Patris demulcent animum, quatenus sic sibi forte inclinarent ad votum. Augusti pandunt auctoritatem, nominati et conscripti Patris explicant fidelitatem. Si quid minus litteralia schemata protendissent, pro captu ingenii elaborabant. Hac collocutio
Abbreviated transcription (Latin):
te in notes aes. Adquẽ illetremebundus
& uixius. Dnc̃ quote iubes nomune mon¬
fustibus cesus occubui. qua & corpore
actenꝰ sepultꝰ iacui. Mea illis humana
nouerint. Adliȩcille. prȩceptiote
inquit tuȩ serenitudinis parere non
renuens. quãlibenter ad eos q̃ate in
iussa sunt ꝑferre satagã. illi forsitan
me eos uelledeludere suspicata frau¬
deualũ niabuntur: Ex perimentũ
luuusrei si ame exigere coeperutt. qͣ¬
le uibes dare responiu iIutre

Expanded text:
te innotesces. Ad quem ille tremebundus et anxius: Domine, quo te jubes nomine monfustibus caesus occubui, qua et corpore hactenus sepultus jacui. Mea illis humana noverint. Ad haec ille: Praeceptioni, inquit, tuae serenitudinis parere non renuens, quam libenter ad eos quae a te mihi jussa sunt perferre satagam. Illi forsitan me eos velle deludere, suspicata fraude calumniabuntur. Experimentum hujus rei, si a me exigere coeperint, quale jubes dare responsum? ne
Abbreviated transcription (Latin):
ter accepit. et eos inagendũ despera¬
tione ablata. benignissime confor¬
tatus est. Deniq quod pollicitus est
ore. indefessa expleuit intentione: y¬
& theophilatũ expetentes . missastra¬
dunt episto las. atq ꝓhis quȩ habe¬
bantur inserta. geminabant p̃ces &
munera. Itaq: illi nomine martiris
ꝑcepto. per culsi animo. uultuq pal¬
lore suffuso. a postoloꝵ petri & pau

Expanded text:
ter accepit, et eos in agendum desperater accepit, et eos in agendum desperatione ablata benignissime confortatus est: denique quod pollicitus est ore indefessa explevit intentione. et Theophylactum expetentes, missas tradunt epistolas, atque pro his quae habebantur inserta geminabant preces et munera. Itaque illi nomine martyris praecepto perculsi, animo vultuque pallore suffuso, apostolorum Petri et Pau
Abbreviated transcription (Latin):
strauerat. exquirit & repperit. Eran
p̃omuĩbus ex his prontiores. & dignita¬
ti apłice sedulo assistentes. quirinus
superista. theoplulatꝰ numenculator
et ingo aldus abba reuerentissimus:
qͥtũ fortiutu aberat. Si quidẽ exp̃ce¬
pto imperatoris it̃ adbeneuenta nos
arripuerat. episcopiũ albo curiȩ descri¬
pturus: Sed concito insecutꝰ uere dario
amica euocatione in terceptus refle¬
xit adurbem: Legatos hilari aspe¬
Eu excepit. humane egit. & siseđis
ualer& successib: iam dicttis pater
hildiunꝰ. ante onĩa sciscitatur. Pro¬
spera deniq ualitudine hunc habe
riꝑcipiens. pro hoc dõ grãs egit et
ut ꝓuectiorib ꝑmulta tempora in¬
crementis. sibi hoc uel qx uidere
nequibat audiri daretur. imp̃ca¬
tur ex animo. Dehinc quodtã in p̃¬
cognite. & insuspecte deuenisseq.
percunctatur. Illi ad aurẽ familia¬
rius ammoti secretũ uniuers ereifi¬
ducialit̃ pandunt. Quod ȩ quanimi¬

Expanded text:
straverat, exquirit et reperit. Erant straverat, exquirit et reperit. Erant prae omnibus ex his promptiores et dignitati apostolicae sedulo assistentes, Quirinus super ista, Theophylactus Numenculator, et Ingoaldus abbas reverentissimus, qui tum fortuitu aberat. Siquidem ex praecepto imperatoris iter ad Beneventanos arripuerat episcopium Albocuriae descripturus. Sed concito insecutus veredario, amica evocatione interceptus reflexit ad Urbem. Legatos hilari aspectu excepit, humane egit: et si secundis valeret successibus, jam dictus Pater Hilduinus ante omnia sciscitatur. Prospera denique valetudine hunc haberi percipiens, Deo pro hoc gratias egit, et ut provectioribus per multa tempora incrementis sibi hoc vel qui videre nequibat audiri daretur imprecatur ex animo; dehinc quid tam impraecognite et insuspecte devenissent percunctatur. Illi ad aurem familiarius admoti, secretum universae rei fiducialiter pandunt. Quod aequanimi
Abbreviated transcription (Latin):
gationis archanũ. pandit salubrẽ
dead ipiscendis tanti martiris pigne¬
rib reuel atigonẽ. Iub et augustꝰ
ti militis multiplicgteserta prece in¬
staurare. Delunc ut prius nomi ne&
anulisui impressione signatas. rodo¬
ino cũ sitis reconsignat episto las. Illi
ꝑdiuinã reuelationẽ salubrius aura spi¬
rante gratant̃ uã relegentes. nihilq:
deexpletione negocii. ulterius hesitan¬
tes. aureã certatĩ expetunt romã.
imperii uͦ hiludo uici cesaris: rodo in us
cũ ingentifrequentia. & copioso appa¬
ratu romã intrat. in positȩ sibi lega¬
tionis sacramentũ artisici industria ĩ¬
formatũ. prudent̃ exsoluit. elegan¬
tusi martiris sebastiani tandẽ magna¬
rũ uirtutũ & sanitatũ uiuificos cine¬
res implorat & impetrat. Sed ante¬
quã maiestatẽ apłicã adeat. quos¬
dã episcoporũ & abbatũ. seu reipu¬
blicȩ pͥmores quos illic uenerabilis pa¬
t̃ hilduinꝰ fidissimos se habere mon¬

Expanded text:
gationis arcanum, pandit salubrem gationis arcanum, pandit salubrem de adipiscendis tanti martyris pignoribus revelationem. Jubet Augustus ti militis multiplici referta prece instaurare. Dehinc ut prius nomine et annuli sui impressione signatas, Rodoino cum suis reconsignat epistolas. Illi per divinam revelationem salubrius aura spirante gratanter viam relegentes, nihilque de expletione negotii ulterius haesitantes, auream certatim expetunt Romam. imperii vero Ludovici Caesaris XIII, Rodoinus cum ingenti frequentia et copioso apparatu Romam intrat, impositae sibi legationis sacramentum artifici industria informatum prudenter exsolvit, martyris Sebastiani magnarum virtutum et sanitatum vivificos cineres implorat et impetrat. Sed antequam majestatem apostolicam adeat, quosdam episcoporum et abbatum seu reipublicae primores, quos illic venerabilis Pater Hilduinus fidissimos se habere mon
Abbreviated transcription (Latin):
pidus enarrat. seq in astipulatio¬
nedictorũ antesignanũ palã p̃bet
Athi cũ suma reuerentia susceptis
q̃ ab eatissimomartire dabantur¬
in mandatis. in inmensũ exhulara¬
ti: uota gratiarũ om̃i potentidõ ꝑ¬
soluere. et scm̃ ꝓbeneficio sibi pre¬
stito conserta laude magnifi care
ñ cessant. Ex inde retro gradis
passib itinera conuertentes. pau¬
latĩ reflectere conant᷑ ad ꝓpͥa.
Auctorẽq: huiꝰ negotii uenerabi¬
lẽ patrẽ hil dunũ expetentes.
rẽ diuinitꝰ gestam ꝑ ordinẽ pandt̃
& ut ꝑ seipsũ ad augusti noticiã id
ipsũ ꝑferre dignaret᷑. anxie p̃can¬
tur B. Diplomataquoq q̃ magni sil¬
uestrip̃sulis rogabant pignora. de¬
mu tari in expetitionẽ inditimar¬
tiris sebastiani obnixe deposcunt.
& nequod ecoepti it uieris infortuniũ
incurrant. maturaricausã quanto¬
tius qͣ audent importunitate insistuq.
Perfert uirspectabilis hilduinus
ad notitiã pii principis. diuinȩ le¬

Expanded text:
pulationem dictorum antesignanum palam praebet. At hi cum summa reverentia susceptis quae a beatissimo martyre dabantur mandatis in immensum exhilarati, vota gratiarum omnipotenti Deo persolvere, et sanctum pro beneficio sibi praestito conserta laude magnificare non cessant. Exinde retrogradis passibus itinera convertentes, paulatim reflectere conantur ad propria; auctoremque hujus negotii venerabilem Patrem Hilduinum expetentes, rem divinitus gestam per ordinem pandunt, et ut per seipsum ad Augusti notitiam ad ipsum perferre dignaretur, anxie precantur. Diplomata quoque quae magni Silvestri praesulis rogabant pignora, demutari in expetitionem inclyti martyris Sebastiani obnixe deposcunt, et ne quid coepti itineris infortunium incurrant, maturari causam quantocius qua audent importunitate insistunt. Perfert vir spectabilis Hilduinus ad notitiam pii principis divinae le
Abbreviated transcription (Latin):
tiã inqͣilli om̃is creatura ĩ cȩlo & ĩ
t̃ra subiectaũ. Dehis a genarđ ita.
Nunc pat̾ ȩ quissime. tua benedicti¬
one donatꝰ. tiusq beatissimis meritis
p̃munit᷑ quantũ ipso eximio mar¬
trre iuuante diuina fauerit clem̃¬
tia. p̃ceptioni urȩ̃ humilis executor
parere curabo. Et qe ñ oboedire culpa
peritia potius quã decontẽ ptu aedi¬
eti regularis a qͥ quã suggillari : Expł
& calliarũ ꝑopulis sollemtuea
DEUONONERECOLOTTIBUS PER ETITU¬
t̃ ꝑrofoctiua. Qualites beanssi

Expanded text:
tiam, in qua illi omnis creatura in coelo et in tiam, in qua illi omnis creatura in coelo et in terra subjecta est. » De his Agenardus ita: Hinc, Pater aequissime, tua benedictione donatus, tuisque beatissimis meritis praemunitus, quantum ipso eximio martyre juvante divina faverit clementia, praeceptioni vestrae humilis exsecutor parere curabo; et quia non obedire culpabperitia potius quam de contemptu edicti regularis a quoquam suggillari. DE TRAque Galliarum populis solemni eam devotione recolentibus perenniter profectiva, qualiter beatissi
Abbreviated transcription (Latin):
alia q̃ annotino cursudistabat. ñ
bnoperosũ duxit mortalia acta in¬
mortali astipulatione roborare
ita dicens. Dũhȩc aguntur. hildunꝰ
abba monasterii scĩ dronisii romãmit¬
tens annuente p̃cib eiꝰ eugenio sc̃ȩ
sedis apłicȩ tunc p̃sule. ossabeatis simi
martiris xp̃i sebastiani accepit. & ea
apud suessonensẽ ciuitatẽ in basilicam
scĩ medardi collocauit. Ubidũ in hu¬
mata in loculo inqͦ allata fuerant iu¬
atatumnulũ scĩ medardi iacerent. tã¬
ta signorũ acꝓdigiorũ multitudo
claruit. tanta uirtutũ uis in onuĩ gnr̃e
sanitatũ ꝑ duunã grãm hinomine
eius dẽ beatissimi martiris enituit. ut
aut numerꝰ cõp̃hendi. autuarietas uer¬
bis ualeat explicari. Quoꝵ q̃dã tantistu¬
poris eẽ narrant᷑. ut huma nȩ imbecilli¬
tatisfidẽ excederent. nisi certũ eẽt
martri. passus eẽ dinoscit᷑. om̃ia quȩ
uult facere posse ꝑ diuinã omĩ poten¬

Expanded text:
alia quae annotivo cursu dictabat, non alia quae annotivo cursu dictabat, non inoperosum duxit mortalia acta inmortali astipulatione roborare, ita dicens: « Dum haec aguntur, Hilduinus abbas monasterii sancti Dionysii Romam mittens, annuente precibus ejus Eugenio sanctae sedis apostolicae tunc praesule, ossa beatissimi martyris Christi Sebastiani accepiapud Suessonam civitatem in basilica sancti Medardi collocavit. Ubi dum adhuc inhumata in loculo, in quo adlata fuerant, iuxta tumulum sancti Medardi iacerent, tanta signorum ac prodigiorum multitudo claruit, tanta virtutum vis in omni genere sanitatum per divinam gratiam in nomine eiusdem beatissimi martyris aut numero comprehendi aut verbis valeat enarrari; quorum quaedam tanti stuporis esse narrantur, ut humanae imbecillitatis fidem excederent, nisi certum esset martyr passus est, dignoscitur omnia quae vult, facere posse per divinam omnipoten
Abbreviated transcription (Latin):
hieronimait. tolerabilius ẽ
uera rustice. quã falsa di serte
ꝓferre. Sed mirari ñ desino qͦ¬
modo tot emensa sidera. tã in¬
gentia & cunctis scłis amnuran¬
da uirtutũ insignia quȩ ꝑ liunc spe¬
ciali priuilegio semper honor andũ
tio usque ad hanc supprimi quiue
aninu sapientia & faceta urba¬
nitate semꝑ fuisse ꝓflsos. nisi for¬
te idrecipiamꝰ. quod &ita eẽ ratio¬
ne ñ spernenda conicitur. diuina
miracula ex assiduitate uiluisse
Et dũ hoc in loco continua signoꝵ
frequentia magis magisq sr uoren¬
tur & miris sẽꝑ muranda succederent
recentiũ copia delectati. preteri¬
ta q̃ & numerũ ipsũ trans gredidi¬
cebant. litteris alligare in offici¬
osũ & minꝰ utile opinantes tor¬
pentistudio omisere. Sed agenar¬
dus cognomento sapiens. ea qͥ tẽpe¬
state habebat᷑ in signis. huius reue¬
rentissimi cȩlicolȩ mentioneni.
ingestis cesarũ tearoli inagni. & si¬
lii ipsius luth docuci faciens. uit̃

Expanded text:
Hieronymus ait: « Tolerabilius est Hieronymus ait: « Tolerabilius est vera rustice, quam falsa diserte proferre. » Sed mirari non desino, quomodo tot immensa sidera, tam ingentia et cunctis saeculis admiranda virtutum insignia, quae per hunc speciali privilegio semper honorandum, tio usque ad hanc supprimi quiveranimi sapientia et faceta urbanitate semper fuisse profusos; nisi forte id recipiamus, quod et ita esse ratione non spernenda conjicitur, divina miracula ex assiduitate viluisse. Et dum hoc in loco continua signorum frequentia magis magisque fruerentur, et miris semper miranda succederent, recentium copia delectati, praeterita, quae et numerum ipsum transgredi dicebant, litteris alligare inofficiosum et minus utile opinantes, torpenti studio obmisere. Sed Agenardus, cognomento Sapiens, ea qui tempestate habebatur insignis, hujus reverentissimi coelicolae mentionem in gestis Caesarum Caroli Magni et filii ipsius Ludovici faciens , inter