comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uio eniprior quant oppinquior sor eadecau
sanio eoetiasnagis quanto etiã corepord medicra
Vecista ppinquitas loco sednaturc or dinsechcta
spccemco poripanimã tribuis adisstimquconos¬
cusqastyperanima ergo corpus sub sistite tecipso
est quo animai si ue uniuersa liter ur mundus
si uepaosticulartter utunũ qd q anim al intra
mundũ qua propter consequenserat ut animã
panimã corpus fier&. Necomnino alit̃ poss&r:
quod quia non sit manente quippeanima in co
quo animaẽ corpus pillã subsistit dantẽ speciẽ
non adimentẽ Cõmutari in corpus anima non po¬
test : Sienĩ non tradit speciem quã sumit a sũ mobo
no ponpillã fitcorpus. Et si non ꝑillafit. aut non
fit omnino. auitã ꝓpinques peciẽ sumit quã ani¬
ma Sed etfit corpus : et sitã propinque su mer&
speciem idess& qđ anima Nã hocinter est eq
animamlior quo sumit propinquius Tã ꝓpin
Et enĩ nullo int̃posito tã propinq utiq sumer&

Expanded text:
Tanto enim prior, quanto propinquior; et eadem causa tanto etiam magis, quanto etiam corpore melior. Nec ista propinquitas loco, sed naturae ordine dicta speciem corpori per animam tribui, qua estue est. Per animam ergo corpus subsistit, et eo ipso est quo animatur, sive universaliter, ut mundus; sive particulariter, ut unumquodque animal intra mundum. Quapropter consequens erat ut anima per animam corpus fieret, nec omnino aliter posset. Quod quia non fit, manente quippe anima in eo quo anima est, corpus per illam subsistit, dantem speciem, non adimentem; commutari in corpus anima non potest. Si enim non tradit speciem quam sumit a summo bono, non per illam fit corpus: et si non per illam fit, aut non fit omnino, aut tam propinque speciem sumit quam anima: sed et fit corpus, et si tam propinque sumeret speciem, id esset quod anima: nam hoc interest; eoque anima melior, quo sumit propinquius. Tam propEtenim nullo interposito tam propinque utique sumeret.
Abbreviated transcription (Latin):
uera sunt : Tam̃ nullo modo ideffugerim qđ
mihi euidentius suffragat᷑ : Nãsinulla essen¬
tia inquantũ essenti a est aliquod hab& con¬
trariũ multominus hab& contrariũ prima
illa essentia quae dicit᷑ ueritas amquaentũessen¬

Expanded text:
vera sunt; tamen nullo modo id defugerim, quod vera sunt; tamen nullo modo id defugerim, quod mihi evidentius suffragatur. Nam si nulla essentia in quantum essentia est, aliquid habet contrarium, multo minus habet contrarium prima illa essentia, quae dicitur veritas, in quantum essen
Abbreviated transcription (Latin):
Soillips cipsu quo ipsesibi causa exusten dioes
et nuqua sedeserit. pũ quã interit ut supra
iam disputauimus : Si uero exilla diligenter
opus est quaerere quaerescipossiteẽ contraria.
quae animo auferat animũ eẽ qđ illa praeb&
quidigit᷑ ÷ anfoste filsitas quia illa ueritas: sed¬
non manifestũ est atq: in prõptu inquantũ no¬
cere animo falsitas possit : Nũ enĩ amplius potest
quã fallere : at nisi quiuiuit fallit᷑ nemo : Von
igit᷑ falsitas interimere animũ potest : Qđsi haec
non potest qua e contraria ueritati est auferre
animo animũ eẽ qđ eiueritas dedit Ita enĩ est in¬
uictissimaueritas. quid aliud inueni& qđ au¬
ferat᷑ animo id qđ est animus  : nihil profecto:
Nã nihil est contrario ualentius adidauferen¬
dũ qđ fitab eius contrario: At siueritati contra
intantũ est idipsũ inquantũ est ueritas : Si qui¬
dẽ ueritatẽ eã dicimus quauera somnia in
quantũ cũq sunt. Intantũ autẽ s̃ inquantũ

Expanded text:
seipsum est, quoniam ipse sibi causa existendi est, et nunquam se deserit; nunquam interit, ut supra etiam disputavimus. Si vero ex illa, diligenter opus est quaerere quae res ei possit esse contraria, quae animo auferat animum esse quod illa praebet. Quid est igitur? An forte falsitas, quia illa veritas? Sed manifestum est, atque in promptu situm, quantum nocere animo falsitas possit. Num enim amplius potest quam fallere? at nisi qui vivit, fallitur nemo. Non igitur falsitas interimere animum potest. Quod si haec non potest quae contraria veritati est, auferre animo animum esse, quod ei veritas dedit ita enim est invictissima veritas; quid aliud invenietur, quod auferat animo id quod est animus? Nihil profecto: nam nihil est contrario valentius ad id auferendum, quod fit ab ejus contrario. CAPUT XII.-- Veritati a in tantum est idipsum in quantum est veritas; siquidem veritatem eam dicimus qua vera sunt omnia in quantumcumque sunt, in tantum autem sunt in quantum
Abbreviated transcription (Latin):
sensibiliũ prestohab& tanta ex pressionesimili¬
tudinis. ut eo ipsotẽpore discerninequeaNT ab
his reb quarũ imagines s̃ et siquid intelligit
aeq dormienti acuigilanti uerũ ẽ. Nã uerbi gra¬
tia siꝑsõniũ disputaresibiuisus fuerit. uerasq rtti¬
ones secutus in diputando didcer andiqqid ets̃¬

Expanded text:
sensibilium praesto habet, tanta expressione similisensibilium praesto habet, tanta expressione similitudinis, ut eo ipso tempore discerni nequeant ab his rebus quarum imagines sunt et si quid intelligit, aeque dormienti ac vigilanti verum est. Nam verbi gratia si per somnium disputare sibi visus fuerit, verasque rationes secutus in disputando didicerit aliquid; et
Abbreviated transcription (Latin):
tione animo fier&cenisie& illo corpuspaleo¬
tius : Quauis quicquid illud ẽ ad qđ pcorpꝰ capiti
prorsiis non ꝑcorpus. sed ꝑcupiditates suascogit᷑
dequibus satisẽ dictũ : Qđ autẽrationali anima
melius ẽ omnib consentientib ds̃e. qui ꝑfecto
consulitanime. et ideo non abeo cogianima po¬
uoluntate nec alio cogente id anima patit̃. unde
id patipotest : anquia in uitos nosplerũq oppri¬
mit somnus m&uendũ est neqđ talidefectu ani¬
mus conuestat᷑ incorpus : quasi uero quõsomno
membranrã marcescunt. Idcirco animusfiatulla
expaste debilior. Sensibili atantũ non sentit
Quia quicquid illud est qđ sõnũ facit & corporeẽ
atq: incorpore operat᷑ : Corporeosenĩ sensus sopit¬
& claudit quodã modo lta sa ne ut tali cõmuta¬
tionicorporis cedat animacũ uoluptate : quia
scđm naturã ẽtalis cõmutatio quacreficitcorpꝰ
a laboribus. Non tam̃ haec adimit animũ uel
sentiendiuim uel in telligendi. Nã & imagines

Expanded text:
corpus potentius: quamvis quidquid illud est, ad quod per corpus cogitur, prorsus non per corpus, sed per cupiditates suas cogitur, de quibus satis dictum est. Quod autem rationali anima melius est, omnibus consentientibus, Deus est. Qui profecto consulit animae, et ideo non ab eo cogi anima povoluntate, nec alio cogente id animus patitur; unde id pati potest? An quia invitos nos plerumque opprimit somnus, metuendum est ne quo tali defectu animus convertatur in corpus? Quasi vero quoniam somno membra nostra marcescunt, idcirco animus fiat ulla ex parte debilior. Sensibilia tantum non sentit, quia quidquid illud est quod somnum facit, e corpore est atque in corpore operatur. Corporeos enim sensus sopit et claudit quodammodo, ita sane ut tali commutationi corporis cedat anima cum voluptate: quia secundum naturam est talis commutatio quae reficit corpus a laboribus: non tamen haec adimit animo vel sentiendi vim vel intelligendi. Nam et imagines
Abbreviated transcription (Latin):
ettam̃ sunt maxi mequae sunt : Nã eodẽ modo
semꝑ sesehabent: Nã nihilabsurdius dicipotest
quã ei eẽ qua eo culis uidemus. ea non c̃equaein¬
telligentia cernimus. cũ dubitaredem̃tissit in¬
telligentiã in cõparabilit̃ oculis anteferri : Haec
autem quac intelligunt᷑ eodẽ modo ẽehibentia
cũ ea intu& animus satisostendit seillis eẽ con¬
iunctũ. Miro quodã eodẽq incorpor alimo¬
do scilic& non localiter Nãquae autin illos
aut ipseinillis : Et utrũ lib&horũsit. aut in sub¬
iecto alterũ in altero est. aut utrũq substanti¬
a est. Sed illud primũ est Non est in subiecto
corpore animus ut color & forma. quia uel
ipsa substantiac̃ uel alterisubstantias ua ccopp
non as in sub iecto mest : Si auteho c sedmuerñe¬
non est in subiecto corpore tã quã coloranimus
quia substantiaest. Teperatio autẽ coresros m
subietto corpore est tã quãcolor llo nessedes

Expanded text:
et tamen sunt, maximeque sunt, nam eodem modo et tamen sunt, maximeque sunt, nam eodem modo semper sese habent. Nam nihil absurdius dici potest quam ea esse quae oculis videmus, ea non esse quae intelligentia cernimus; cum dubitare dementis sit, intelligentiam incomparabiliter oculis anteferri. Haec autem quae intelliguntur eodem modo sese habentia, cum ea intuetur animus, satis ostendit se illis esse conjunctum, miro quodam eodemque incorporali modo, scilicet non localiter. Namque aut in illo sunt, aut ipse in illis. Et utrumlibet horum sit, aut in subjecto alterum in altero est, aut utrumque substantia est. Sed si illud primum est, non est in subjecto corpore animus, ut color et forma: quia vel ipse substantia est, vel alteri substantiae quae corpus non est, in subjecto inest. Si autem hoc secunnon est in subjecto corpore tanquam color animus, quia substantia est. Temperatio autem corporis in subjecto corpore est tanquam color: non est ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ratione iliquã corporis ut non nulliopinutqu
aliemeto ito purgato uidereualuns sentanose
enebene se inspiciens non exꝑtus est tantose
iliquid intellexisse sincerius quantoremo¬
uereatq subducere intentionẽ mentisacor¬
poris sensibus potuit qđ sitẽ peratio corporis¬
e&t animus nonutiq idposs& aceideter
eSonenitares quae naturã ꝓpriã non haber&
neq substantiaẽ& sed in subiectoconpore
taquacolor & formain se parabilit̃ in esse
ullo modo se ab eodẽ corpore. ad intelligibilia
ꝑcipienda conaret᷑ a uestere : Et in quantũ id
poss&r. intantũ illa posset intueri. eaqua euisi¬
one melior et praestantiorfieri : Nullo qui ppe
modo forma uel color. uelipsaetia corporis
tẽperatio quaecesta cõmixtio est earũ quattu¬
or naturarũ quibusi dẽ corpus subsistit. aueste¬
rese ab eo non potest in quosubiecto est in sepa¬
rabiliter: Ad hocea qua cintelligit animuscũ
se a uesterit a corpore non sunt profecto corporea

Expanded text:
rationem aliquam corporis, ut nonnulli opinati sunt, alienato atque purgato videre valuissent. Quis enim bene se inspiciens, non expertus est tanto se aliquid intellexisse sincerius, quanto removere atque subducere intentionem mentis a corporis sensibus potuit? Quod si temperatio corporis esset animus, non utique id posset accidere. Non enim ea res quae naturam propriam non haberet, neque substantia esset, sed in subjecto corpore tanquam color et forma inseparabiliter inesset, ullo modo se ab eodem corpore ad intelligibilia percipienda conaretur avertere, et in quantum id posset, in tantum illa posset intueri, eaque visione melior et praestantior fieri. Nullo quippe modo forma vel color, vel ipsa etiam corporis temperatio, quae certa commixtio est earum quatuor naturarum quibus idem corpus subsistit, avertere se ab eo potest, in quo subjecto est inseparabiliter. Ad haec, ea quae intelligit animus cum se avertit a corpore, non sunt profecto corporea;
Abbreviated transcription (Latin):
usussũ : Illud quoq temeredictũ est a sũ ma
essentii speciem corpori ꝑ animã tribui. quae
inquantũ cũq est : Peranimã ergo corpus sub¬
sistit. et eoipso est quo animat᷑. Siueuniuer¬
saliter ut mundus. siuepasticulariter ut
unũ quodq animal in tramundũ hoctotũ pror¬
sus temeredictũ est. hicliber sicincipit. Si alicu¬

Expanded text:
usus sum. illud quoque temere dictum est: a summa usus sum. illud quoque temere dictum est: a summa essentia speciem corporis per animam tribui, qua est, in quantumcumque est. per animam ergo corpus subsistit et eo ipso est, quo animatur, siue uniuersaliter, ut mundus, siue particulariter, ut unum quodque animal intra mundum; hoc totum prorsus temere dictum est. Hic liber sic incipit: Si alicu
Abbreviated transcription (Latin):
unta est cũ apud cũ et sũ mauita. et sũ maratio est:
Euillud quod aliquanto superius dixi: id qđ
intellegit᷑ eius modies se semꝑ cũ intellegatur
etanimus. quiutiq noneius modi est semp: Qđ
uero dixi animũ propterea non posse ab acte¬
naratione separari. qui a non ei localiter iungit᷑
profecto non dixissẽ siiã tuncessem litterissacris
ita eruditus ut recolerẽ quaedescriptũ est: pec¬
cataur̃a separant int̃dm etuos : Vnde intellegi
dat᷑ etiã earũ rerũ possedici sepirationẽ. quae
non loci sed c̃or poraliter iunctae fuerant: quid
sit etiã qđ dixi animasi car& corpore in hocmun¬
do non est non potui recordari Nũquid animȩ
mostuorũ aut noncarent corpore aut in hoc
mundo non sunt: quasi uero inferi non sint in
hoc mundo: Sed quia carere corpore inbono
posui fost asse nomine corporis pestes cor poreas
apellaui : Quod suta est minus in solenti uerbo

Expanded text:
vita est; cum apud eum et summa vita, et summa sit ratio. Et vita est; cum apud eum et summa vita, et summa sit ratio. Et illud quod aliquando superius dixi, Id quod intelligitur, ejusmodi esse semper , cum intelligatur et animus, qui utique non ejusmodi est semper. Quod vero dixi, Animum propterea non posse ab aeterna ratione separari, quia non ei localiter jungitur , profecto non dixissem, si jam tunc essem Litteris sacris ita eruditus, ut recolerem quod scriptum est: Peccata uestra separant inter uos et deum. unde intellegi datur etiam earum rerum posse dici separationem, quae non locis. sed incorporaliter iuncta fuerant. Quid sit etiam, quod dixi: anima si caret corpore, in hoc mundo non est, non potui recordari. numquid enim animae mortuorum aut non carent corpore aut in hoc mundo non sunt? quasi uero inferi non sint in hoc mundo. sed quia carere corpore in bono potest, fortasse nomine corporis pestes corporeas appellaui. quod si ita est, nimis insolenter uerbo
Abbreviated transcription (Latin):
OSTLIBROS SOLIIOQULORṼ. IAM DEAGRO
mediolaniũ reuersus. scripsi librũ deimmor¬
talitate animae. quod mihi quasi cõmonito¬
riũ esse uolueram propter soliloquia termi¬
nanda quae in ꝑfecta remanserant : Sed nescio
quomodo meinuito exut inmanus hominũ.
et intermea opuscula nominatur: Quipri¬
moratiotinationũ contostione atq breuita¬
te sic obscurus est: ut fatig& cũ legit᷑ etiã in¬
tentionẽ meã uix qua e intellegatur a meipso:
Deniq: cogitans nihil aliud quã animos ho¬
minũ in quadã argumentationeeius dẽ
libri dixi Necesse ineo qui nihil discit disci¬
plina potest. Itẽq alio loco dixi Necullã rẽ
scientia complectit᷑. pisiquae ad aliquã ꝑti¬
n& disciplinam Necuenit in mentẽ dm̃ non
discere disciplinã et habere omniũ rerũ scien¬
tiã. in quo etiã praesentia est futurorũ. Tale
est illud qđ ibi dictũ est. Non ẽeuitã cũ ratio¬
neullinisi animae. Neq: enĩ dõ sineratione

Expanded text:
ost libros Soliloquiorum jam de agro Mediolanum reversus, scripsi librum De Immortalitate Animae, quod mihi quasi commonitorium esse volueram propter Soliloquia terminanda, quae imperfecta remanserant: sed nescio quomodo me invito exiit in manus hominum, et inter mea opuscula nominatur. Qui primo ratiocinationum confortione atque brevitate sic obscurus est, ut fatiget, cum legitur, etiam intentionem meam, vixque intelligatur a meipso. 2. Deinde cogitans nihil aliud quam animos hominum, in quadam argumentatione ejusdem libri dixi: Nec esse in eo quod nihil discit, disciplina potest. Itemque alio loco dixi, Nec ullam rem scientia complectitur, nisi quae ad aliquam pertinet disciplinam , nec venit in mentem Deum non discere disciplinas, et habere omnium rerum scientiam, in qua etiam praescientia est futurorum. Tale est illud quod ibi dictum est, Non esse vitam cum ratione ulli, nisi animae : neque enim Deo sine ratione
Abbreviated transcription (Latin):
metur: quietus ab uruedixit: Qui fideuiuimus.
obsequiisq instruendis nobis ante praedicatas
credula obseruatione debemus: pãscriptũ est
apud salomonẽ. quibaptirat᷑ amostuo. quid pro¬
ficit lauationeeius: quod utiq dehis qui abhereti¬
cis tingunt᷑. et detinguentib loquit᷑: Sienim
quia pud illos baptizant᷑ ꝑ remissionẽ peccatorũ
uitã aeternã consequentur. cur ad eccłam ue¬
niunt : siuero amostuo salutis nihil accipitur.
hac propterea cognito errore pristino. adueri¬
tatẽ cum paenitentia reuestunt᷑: unouit alibap¬
debebunt: Castus a sicca dixit: qui contẽpta ue¬
ritate praesumit consu&udinẽ sequi. et circa fr̃s
inuidus est et malignus: quibus ueritas reuelat᷑.
aut circadm̃ ingratus cuius inspiratione eccł a
eius instruit: eueratius athenis dixit: fidẽ n r̃am
et baptis matis gratiã. et legis ecclesia sticȩ regulã¬

Expanded text:
metur. Quietus a Buruc dixit: Qui fide uiuimus metur. Quietus a Buruc dixit: Qui fide uiuimus obsequi his quae instruendis nobis ante praedicta sunt credula obseruatione debemus. nam scriptum est aput Salomonem: qui baptizatur a mortuo quid proficit lauatione eius? quod utique de his qui ab haereticis intinguuntur et de tinguentibus loquitur. si enim qui aput illos baptizantur per remissionem peccatorum uitam aeternam consequuntur, cur ad ecclesiam ueniunt? si uero a mortuo salutis nihil accipitur, ac propterea cognito errore pristino ad ueritatem cum paenitentia reuertuntur, uno uitali bapri debere manifestum. Castus a Sicca dixit: Qui contempta ueritate praesumit consuetudinem sequi aut circa fratres inuidus est et malignus quibus ueritas reuelatur aut circa Deum ingratus cuius inspiratione ecclesia eius instruitur. Eucratins a Thenis dixit: Fidem nostram et baptismatis gratiam et legis ecclesiasticae regula
Abbreviated transcription (Latin):
errori : Et id eonos eccae adsistimus inqua praesi¬
demus. ut baptis mũ cius ipsisoli uindicantes eos
quos eccla non baptizauit baptiremus: Aius
secundinus a carpos dixit: heretici xp̃i anisunt.
annono: sixp̃ianisunt : cur ineccładĩ non sunt :
sixpianinon sunt fiant aut quoꝑtin& sermo
dnidicentis. Qui non est mecũ ad uersũ meest.
et qui non mecũ colligit. spargit: unde constat
re : Victoricus athabracadixit: Silic& hereticos
baptizare. et remissa peccatorũ dare: quid illos
infimamus. ut heretico sillos appellemiis: Alius
felix ab utinadixit. Nemini dubiũ est sanctissimi
bilem maiestatẽ : memore sergo periculi hocquoq
non tantũ obserua redebem. uerũ etiã ab omnib
nobis confirmare: ut omnes her&ici qui adsi¬
nũmatris eccłae adcurrunt baptizent᷑. ut
mens heretica quaediurna tabepolluta est:
sc̃ĩficatione lauacri purgata in melius refor¬

Expanded text:
errori. et ideo nos ecclesiae adsistimus, in qua praesierrori. et ideo nos ecclesiae adsistimus, in qua praesidemus, ut baptismum eius ipsi soli uindicantes eos quos ecclesia non baptizauit baptizemus. Alius Secundinus a Carpos dixit: Haeretici christiani sunt an non? si christiani sunt, cur in; ecclesia Dei non sunt ? si christiani non sunt, fiant. aut quo pertinet sermo Domini dicentis: qui non est mecum aduersum me est, et qui non mecum colligit spargi t? unde constat re. Victorious a Thabraca dixit: Si licet haereticis baptizare et remissam peccatorum dare, quid illos infamamus et haereticos illos appellamus ? Alius Felix ab Vthina dixit: Nemini dubium est, sanctissimi bilem maiestatem. memores ergo periculi hoc quoque non tantum obseruare debemus, uerum etiam ab omnibus nobis confirmare, ut omnes haeretici qui ad sinum matris ecclesiae adcurrunt baptizentur, ut mens haeretica quae diuturna tabe polluta est sanctificatione lauacri purgata in melius refor
Abbreviated transcription (Latin):
tiãdĩ authabere aut conferre alicui potest.
dixit . Viderint aut praesũptores aut fiutores he¬
tisma quod nonnisi in eccła nouimus eccłae uin¬
dicamus : Xuitquo modo possunt in nomin ex p̃i
aliquem baptizare quos ipsex p̃sdicit aduersarios
suosee : Casius ama comadibus dixit: Cũ baptisma¬
taduoes se non possunt. qui hereticis baptismũ
concedit : sibi tollit : Censeo itaq flebiles et tabi¬
dos hereticosbapti⁊ando sẽe : Cũ ad eccłamueni¬
re coeperint. et sacra et diuinalauatione lotos
edumina eutae in luminatos: non hostes sed pa¬
cisicos. non alienos sed fideidnĩ domesticos. non
adulteros sed dĩfilios nonerroris sed salutis ef¬
fectus in eccłam recipiabsq his qui deeccla fideles
supplantati ao heresis tenebras transierant sed
eos ꝑmanus inpositionẽ resuituendos: Aliusia¬
nuarius auico caesaris dixit: Si non optẽperat
error ueritati multo magis ueritas non consentit¬

Expanded text:
tiam Dei aut habere aut conferre. alicui potest? tiam Dei aut habere aut conferre. alicui potest? dixit: Viderint aut praesumptores aut fautores haetisma quod non nisi in ecclesia nouimus ecclesiae uindicamus. aut quomodo possunt in nomine Christi aliquem baptizare quos ipse Christus dicit aduersarios suos esse? Cassius a Macomadibus dixit: Cum baptismata duo esse non possint, qui haereticis baptismum concedit sibi tollit. censeo itaque flebiles et tabidos haereticos baptizandos esse, cum ad ecclesiam uenire coeperint, et sacra et diuina lauatione lotos et in lumine uitae inluminatos non hostes sed pacificos, non alienos sed fidei Domini domesticos, non adulteros sed Dei filios, non erroris sed salutis effectos in ecclesiam recipi, absque his qui de ecclesia fideles supplantati ad haeresis tenebras transierant, sed eos per manus inpositionem restituendos. Alius Ianuarius a Vico Caesaris dixit: Si non obtemperat error ueritati, multo magis ueritas non consentit
Abbreviated transcription (Latin):
baptizarespitaliter possunt: propterea cen¬
semus hereticos baptizandoseẽ : Fostunatus
et creatoris filius supp&ram aedificauit eccłam.
non suꝑ heres in potestatem Baptirandiepis
dedit non hereticis : Quare qui extra eccł am sur
et contraxpm̃stantes. oueseius et gregẽ sparguit.
baptizare foris non possunt : Sedatus ithubur¬
bodrx̃: Inquantũ aqua sacerdotis praece in ecda
scĩficata abluit delicta. intantũ hereti cosermo¬
ne uelut cancer infectacumulat peccata:
Quare omnibus pacificis quidẽ uiribus niten¬
dũ est: Nequi heretico errore infectus est tinctus
singulare et uerũ ecdae baptismũ retract&
accipere: Quoquisq non fuerit baptizatus.
regnocadorũ fi& alienus: Priuatianus a su¬
sacula dixit : Qui hereticos potestatẽ baptiran¬
dihaberedicit. dicat prius quis heresincondi¬
derit: Sienim heresis adõ est habere indulgentiã
diuinã potest: Siuero ado non est : quo modo gra¬

Expanded text:
baptizare spiritaliter possunt. propterea cenbaptizare spiritaliter possunt. propterea censemus haereticos baptizandos esse. Fortunatus et creatoris filius super Petrum aedificauit ecclesiam, non super haeresim, et potestatem baptizandi episcopis dedit, non haereticis. quare qui extra ecclesiam sunt et contra Christum stantes oues, eius et gregem spargunt baptizare foris non possunt. Sedatus a Thuburbo dixit: In quantum aqua sacerdotis prece in ecclesia sanctificata abluit delicta, in tantum haeretico sermone uelut cancer infecta cumulat peccata. quare omnibus pacificis quidem uiribus nitendum est, ne qui haeretico errore infectus et intinctus singulare et uerum ecclesiae baptismum retractet accipere, quo quisquis non fuerit baptizatus regno caelorum fiet alienus. priuatianus a sufetula dixit: Qui haereticos potestatem baptizandi habere dicit, dicat prius quis haeresim condiderit. si enim haeresis a Deo est, habere et indulgentiam diuinam potest: si, uero a Deo non est, quomodo 1 gra
Abbreviated transcription (Latin):
qui mecũ non est ad uersũ meest : Et iohannes
ipłs eos qui ab eccła exeunt antixpõs dicat:
indubitanter hostes xp̃i. quiq: antixp̃i nomina¬
ti sunt gratiam baptis misalutaris ministrare
non possunt: Et ideo censeo eosquide insidis he¬
reticorũ confugiunt ad eccłam baptizandos
eẽ a nobis qui a mici appellati sumus decius dig¬
natione: Felix ab agaidix̃. Sicut caecus caecuꝰ
ticus baptizandusest et uiuificandus. penos
uiui mortuis cõmunicemus: Polianus amileo
dixit : Iustũ est her&icũ baptizari in ecdascã:
Theogenes abipponeregio dixit : Secundũ sacra¬
mentũ di gratia ecaelestis quod accepimus unũ
baptismũ qđ est in ecła scã credimus : Dati¬
uus abadisdixit: Nos quantũ in nobis est here¬
tico non cõmunicamus. nisi baptiratus in ecđa
fuerit et remissam peccatorũ acceperit: Suc ces¬
sus ab abbirgermaniciana dixit : hereticis aut
nihillic&. auttotũlic& si possunt baptitare :

Expanded text:
qui mecum non est aduersum me est, et Iohannes qui mecum non est aduersum me est, et Iohannes apostolus eos qui ab ecclesia exeunt antichristos dicat, indubitanter hostes Christi quique antichristi nominati sunt gratiam baptismi salutaris ministrare non possunt. et ideo censeo eos qui de insidiis haereticorum confugiunt ad ecclesiam baptizandos esse a nobis qui amici appellati sumus Dei de eius dignatione. Felix a Bagai dixit: Sicut caecus caecum ticus baptizandus est et uiuificandus, ne nos uiui mortuis communicemus. Polianus a Mileo dixit: Iustum est haereticum baptizari in ecclesia sancta. Theogenes ab Hippone regio dixit: Secundum sacramentum Dei gratiae caelestis quod accepimus unum baptisma quod est in ecclesia sancta credimus. Datiuus a Vadis dixit: Nos quantum in nobis est haeretico non communicamus, nisi baptizatus in ecclesia fuerit et remissam peccatorum m acceperit. Successus ab Abbir Germaniciana dixit: Haereticis aut nihil licet aut tctum licet. si possunt baptizare, p
Abbreviated transcription (Latin):
seo omnes her&icos siueschis maticos qui ad
catholicã eccłam uoluerint uenire. Nonan¬
te ingredi. nisi ex orcirati et baptiratiprius¬
fuerint: exceptis his sanequi in eccła catholica
fuerint antebaptizati. it atamen ꝑmanus in¬
positionẽ inpaenitentia eccłae reconcilient᷑:
Nicomedes a segermis dixit: Mea sententi
haecest: ut hereticiad eccłam uenientes bapti¬
tent᷑ eo quod nullam foris apud peccatores
remissionẽ peccatorũ consequantur: Mon¬
nullus a girba dix̃ : Ecclae catholicae matris
nrãe ueritas semꝑ apudnos fr̃s et mansit et¬
man& uel maxime in baptis matis trinitate
sciamus hereticos non habere Nec patrẽ nec filiũ
nec spm̃ scm̃. debent uenientes ad eccłammatrẽ
nramuenire : Nasciet baptirari utcancer qđ
habebant & dampnationis iram etertoris ef¬
fecturam ꝓscm̃ et cael estelauacrũ sc̃ĩ fic&ur:
Secundinus acedias dixit: Cũ dñs nr xp̃sdicat

Expanded text:
ergo omnes haereticos sine schismaticos qui ad ergo omnes haereticos sine schismaticos qui ad catholicam eeolesiam uoluerint uenire non ante ingredi, nisi exorcixati et baptifuerint, exceptis his sane qui in ecclesia catholica fuerint ante baptizati: ii tamen per manus inpositionem in paenitentia ecclesiae reconcilientur. Nicomedes a Segermis dixit: Mea sententia haec est ut haeretici ad ecclesiam uenientes baptizentur eo quod nullam foris aput peccatores remissionem peccatorum consequentur. Monnulus a Girba dixit: Ecclesiae catholicae matris nostrae ueritas semper aput nos, frmanet, et vel maxime in Baptismatis trinitate,sciamus haernec Spiritum sanctum, debent uenientes ad ecclesiam matrem nostram uenire, renasci et baptizari, ut cancer quod habebant et damnationis iram et erroris offecturam per sanctum et caeleste lauacrum sanctificetur. Secundinus a Cedias dixit: Cum Dominus noster Christus dicat:
Abbreviated transcription (Latin):
ab hominibus : Et iterũ post resurrectionẽ
suam mittens aplos suos mandat dicens
Data est mihiomnis potestas incaelo & in
terra: It eergo & doc&egentes baptizantes
eos in nominepatris et filii et sp̃s sc̃i : Cũ ergo
manifestũ sit hereticos idest hostes xp̃i. Non
integrã sacram̃ti habere confessionẽ : Itẽschis¬
maticos non posse condiri sapientia sp̃itali
cũipsi ab eccla quae un aest recedendo infa¬
tuati contrarii factisunt: fiat sicut scriptũ ẽ
domus contrariorũ legis debent munditionẽ
Et consequens est eos qui a contrariis baptizati in¬
quinati sunt. primopurgari et tunc demũ bapti¬
zari : Crescens acista dixit: Intanto co&u scĩssi¬
morũ consacerdotũ legͣis litteriscrpriani dilec¬
tissiminrĩ adiobatanũ. Itẽq adstefanũ quae
tantũ inse scissimorũ descendentiũ exscrip¬
turis deificis continent. ut merito omnes
ꝑdĩgratiã adunati consentire debeamus: cen

Expanded text:
ab hominibus, et iterum post resurrectionem ab hominibus, et iterum post resurrectionem suam mittens apostolos suos mandat dicens: data est mihi omnis potestas in caelo et in terra. ite ergo et docete gentes baptizantes eos in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti. cum ergo manifestum sit haereticos id est hostes Christi non integram sacramenti habere confessionem, item schismaticos non posse condire sapientia spiritali, cum ipsi ab ecclesia quae una est recedendo infatuati contrarii facti sint, fiat sicut scriptum est: domus contrariorum legis debent emundationem, et consequens eos qui a contrariis baptizati inquinati sunt primo purgari et tunc demum baptizari. Crescens a Cirta dixit: Tanto coetu sanctissimorum consacerdotum lectis litteris Cypriani dilectissimi nostri ad Iubaianum itemque ad Stephanum, quae tantum in se sanctissimorum ex scripturis deificis continent, ut merito omnes per dei gratiam adunati consentire debeamus, censco
Abbreviated transcription (Latin):
natũ est despũ. sp̃s est quiads̃ sp̃s est. et exdo
natus est. Ergo omnes heretici et schismatici
omnia quaecumq faciunt carnalia sunt
dicente apło: Manifesta sunt enĩ operacar¬
nis. Quaesunt fornicationes inmundiuae
incestũ. ido latria seruitus. ueneficia. in imici¬
tiae cestamina. zelus ira diuisiones hereses
ethissimilia de quib praed ixiuobis sicut pre¬
dico quõquicũq haec faciunt regnũdĩ non
hereditabunt : Condẽpnat itaq apłscũ
omnibus malis et quidiuisionẽ faciunt. hoc est
schis maticos & hereticos: nisi ergo acceperint
baptismũ salutare in eccła catholica quae ẽ
una. saluie ẽ non possunt. sed cũ carnalibus
iniudicio dñ ixp̃idã pnari. Ianuarius alam¬
bae sedix̃: Secundũ scripturarũ scãrũ auc¬
toritatem decerno hereticos omnes baptiz an¬
dos. et sicin ecłam scãm ad mittendos : Lu
sal satuum fuerit. inquosali&. exeo adnihilũ
ualebit : nisiut ꝑiciatur foras & conculc&

Expanded text:
s est, quia Deus spiritus est, et ex Deo natus est. ergo omnes haeretici et schismatici omnia quaecumque faciunt carnalia sunt dicente apostolo: manifesta sunt enim opera carnis, quae sunt fornicationes, inmunditiae, incestum, idololatriae seruitus, ueneficia, inimicitiae, certamina, zelus, ira, diuisiones, haereses et his similia: de quibus praedixi uobis, sicut praedico, quoniam quicumque haec faciunt regnum Dei non hereditabunt. condemnat itaque apostolus cum omnibus malis et qui diuisionem faciunt hoc est schismaticos et haereticos. nisi ergo acceperint baptismum salutare in ecclesia catholica quae est una, salui esse non possunt, sed cum carnalibus in iudicio Domini Christi damnari. Ianuarius a Lambese dixit: Secundum scripturarum sanctarum auctoritatem decerno haereticos omnes baptizandos et sic in ecclesiam sanctam admittendos. sal infatuatus fuerit, id quod sallietur ex eo ad nihilum ua
Abbreviated transcription (Latin):
nebris & laqueis mundi Nos quoq uobcũ
integros & gloriososdsliber&: ut quihic xari¬
tatis & pacis uinculo copulati contraheretico¬
rũ in iurias & praessuras gentiliũ si mulstetimꝰ :
pariter in regnis cael estib gaudeamus :
Optouos fr̃s lm̃i acdilectissimi fr̃s indñobene

Expanded text:
nebris et laqueis mundi nos quoque uobiscum nebris et laqueis mundi nos quoque uobiscum integros et gloriosos Deus liberet, ut qui hic caritatis et pacis uinculo copulati contra haereticorum iniurias et pressuras gentilium simul stetimus pariter in regnis caelestibus gaudeamus. opto uos, beatissimi ac fortissimi fratres in Domino bene
Abbreviated transcription (Latin):
inpectore: unũ quẽq: urm stare ad promissũ dĩ
praemiũ deiudiciidie esse securũ  Ambula re
inm& allo captiuo quidẽ corpore. sed corde
regnantẽ scirex pm̃ secũ ẽẽ praesentẽ gauden¬
tem tolerantia seruorũ suorũ. ꝑuestigia & uias
suas ad regnaa &ernagra dientiũ : exspecta¬
tis qdtidie la&i profectionis urae salutarem
diem : Et iamiãq de saeculo recessuri ad mastr¬
rũ munera &domicilia diuina properatis.
posthas munditenebras uisuri candidissimã
lucem : & accepturi maiorẽ passionib. omnib:
& conflictationib: claritatem᷑ apło contestan¬
te. & dicente : Non sunt condignȩ passiones
huius tẽporis ad suꝑuenturã claritatẽ quae
reud abit̃ in nobis : Planequia nuncuobis
in pr ecib: efficatior sermo est. & ad impeerin¬
d&̃ qđ inpressuris p&it̾ facilior oratio est : Peti¬
te impensius: & rogate ut confessionẽ omniũ
nrm dignatio diuina consũ m&: ut deistis te¬

Expanded text:
in pectore, unumquemque uestrum stare ad promissum Dei in pectore, unumquemque uestrum stare ad promissum Dei praemium, de iudicii die esse securum, ambulare in, metallo captiuo quidem corpore sed corde regnante, scire Christum secum esse praesentem gaudentem tolerantia seruorum suorum per uestigia et uias suas ad regna aeterna gradientium? expectatis cotidie laeti profectionis uestrae salutarem diem et iam iamque de saeculo recessuri ad martyrum munera et domicilia diuina properatis, post has mundi tenebras uisuri candidissimam lucem et accepturi maiorem passionibus omnibus et conflictationibus claritatem apostolo contestanthuius temporis ad superuenturam claritatem quae reuelabitur in nobis. plane quia nunc uobis in precibus efficacior sermo est et ad inpetrandum quod in pressuris petitur facilior oratio est, petite inpensius et rogate ut confessionem omnium nostrum dignatio diuina consummet, ut de istis te
Abbreviated transcription (Latin):
naĩ poenã negantib: cõminat᷑: Qua euo fomnia
fostissimi acfidelis simimilites xp̃i insinuastis fr̃ib
nrĩs: inplentes factis qđ uerbis ante docuistis .: fu¬
turi maximi in regnocaelorũ pollicented nõ &di¬
cente : Qui fecerit & sicdocuerit : maximꝰ uocabit᷑
in regnocaelorum: Deniq: exemplũ uestrum
secuta multi plex plebis postio: confessa est uobis¬
cũ pariter : & pariter coronata est: Conex a uobis
uinculo fortissi mȩ caritatis: & a praepositissuis.
ueccarcere. nec m &allis separata : Cuius numero
nec uirgines desunt : quibus ad sexa genariũ fruc¬
tus centenus accessit: quasq ad cael estem coronã
gloria gemina prouexit: Inpueris quoq: uistus
maior a &ate. annossuos confessionis laude trans¬
cendit: ut mastrrii uestribeatũ gregem : & sexus. &
a&as omnis ornar&: Quinuncuobis dilectissimi
fr̃s conscientiae uictricis uigor quae sublimitas
animi : quae in sensu exultantia : quitriũ phus

Expanded text:
rnam poenam negantibus conminatur. Quae uos omnia, rnam poenam negantibus conminatur. Quae uos omnia, fortissimi ac fidelissimi milites Christi, insinuastis fratribus nostris, conplentes factis quod uerbis ante docuistis, futuri maximi in regno caelorum pollicente Domino et dicente: qui fecerit et sic docuerit maximus uocabitur in regno caelorum. denique exemplum uestrum secuta multiplex plebis portio confessa est uobiscum pariter et pariter coronata est, conexa uobis uinculo fortissimae caritatis et praepositis suis nec carcere nec metallis separata. cuius numero nec uirgines desunt, quibus ad sexagenarium fructum centenus accessit quasque ad caelestem coronam gloria gemina prouexit. in pueris quoque uirtus maior aetate annos suos confessionis laude transcendit, ut martyrii uestri beatum gregem et sexus et aetas omnis ornaret. Qui nunc uobis, dilectissimi fratres, conscientiae uictricis uigor, quae sublimitas animi, quae in sensu exultantia, quia triumphus
Abbreviated transcription (Latin):
dno suo retribuat : quis non pr&iosã in conspec¬
tũ dĩ fostiter mostem & constant̃ excipiat : pla¬
citurus ci oculis. qui nos in congressione nominis
suidesuꝑspectans uolentes comprobat: adiuuat
demicantes uincentes coronat. re tributionebo¬
nitatis acpi&atis paterne remunerans in nobis
quic quidipse praestitit: & honorans qđ ipse ꝑfiera
Ipsiusenĩ ee qđ uincimꝰ & qđ ad maximi cestaminis
palmã subacto ad uersario ꝑuenimus. declarat
diderint nolite cogitare quomodo a ut quidlo¬
quamini : Dabit̃ enĩ uobis in illahora quid loqua¬
trisuri quiloquit᷑ in uobis: Et iterũ: Ponite
incordib: ur̃is non prȩmeditari excusare : Ego¬
enĩ dabo uob ds & sapientiã c̃ui non poter̃resis¬
tere aduersariiur̃i : In quo quidem & credentiũ
magna fidutia est: & cul pagrauissima ꝑfidoru
Noncredereei qui seopem suã daturũ confiten¬
tibus pollicet᷑ : Nec rursus cundẽtimere. qui aaet̃¬

Expanded text:
Domino suo retribuat, quis non pretiosam in conspecDomino suo retribuat, quis non pretiosam in conspectu Dei mortem fortiter et constanter excipiat placiturus eius oculis qui nos in congressione nominis sui desuper spectans uolentes conprobat, adiuuat dimicantes, uincentes coronat, retributione bonitatis ac pietatis paternae remunerans in nobis quicquid ipse praestitit et honorans quod ipse perfecit? Ipsius enim esse quod uincimus et quod ad maximi certaminis palmam subacto aduersario peruenimus declarat ediderint, nolite cogitare quomodo aut quid loquamini. dabitur enim uobis in illatris uestri qui loquitur in uobis. et iterum: ponite in cordibus uestris non praemeditari excusare. egosenim dabo uobis os et sapientiam, cui non poterunt resistere aduersarii uestri. inquo quidem et credentium magna fiducia est et culpa grauissima perfidorum non credere ei qui se opem suam daturum confitentibus pollicetur nec rursus eundem timere qui aete
Abbreviated transcription (Latin):
one die acnocte celebratis hostiae factidõ: et uos¬
m& ipsos scãs atq: inmaculatas uictimas exhi¬
bentes : sicut apłs adhostat᷑ et dicat : Oro ergo uos
fr̃s ꝑmiseri cordiã dĩ ut constituatis corpora
ur̃a. hostiã uiuã scam placentẽdõ : Nec cõfigure¬
mini saeculohuic: sed trans formemini inreno¬
uatione sensus. ad probandũ quaesit uolunta sdi.
dõ placeat. hocest in quomaiorib meritis ad pro¬
merendã uoluntatẽ dĩ opera nr̃a proueniant
hoc est qđ solũ dño debeneficiis eius grandibus
& salut arib: fidei ac deuotionis nrãe obsequia
retribuant : Praedicante in psalmis & contes¬
tante spuscõ : Quid retribuã inquid dño deom¬
nibus quae mihi retribuit : Calicem salutis
accipiam: & nom̃ñi inuocabo. practiosa in con¬
spectudñ mors scorũ eius: Quis non libenter &
prompte calicem salutis accipiat : quis non apͥpe¬
tat gaudebundus &la&us inquo aliquid et ipse

Expanded text:
one die ac nocte celebratis, hostiae facti Deo, et vosone die ac nocte celebratis, hostiae facti Deo, et vosmetipsos sanctas atque immaculatas victimas exhibentes, sicut Apostolus adhortatur et dicit: Oro ergo vos, fratres, per misericordiam Dei, ut constituatis corpora vestra hostiam vivam, sanctam, placentem Deo, nec configuremini saeculo huic, sed transformemini in renovatione sensus, ad probandum quae sit voluntas Deiuod praecipue Deo placeat, hoc est in quo majoribus 160 meritis ad promerendam voluntatem Dei opera nostra proveniant; hoc est quod solum Domino de benefet salutaribus fidei ac deuotionis nostrae obsequia retribuant praedicante in psalmis et contestante spiritu sancto, quid retribuam, inquit, Domino de omnibus quae mihi tribuit? calicem salutis accipiam, et nomen Domini inuocabo. pretiosa in conspectu Domini mors iustorum eius. quis non libenter et prompte calicem salutis accipiat, quis non adpetat gaudibundus et laetus in quo aliquid et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
deest : sed quix pm̃ induit. & uestitus habundanter
&cultus est : Semi tonsi capitis capillus horrescit :
sed cũ sit caput uirixp̃s. qualecũq caput illud
deceat Neces se est qđ obdni nom̃ in signe est : Om¬
nis ista de formitas detestabilis & tetragentilib:
quali splendor epen sabit : saecularis haec & breuis
poena quã clarꝗͥ & aecernihonoris mercedem uta
dñs corpus humilitatis nrãe conformatũ corpori
claritatisuae: Sed nec in illo ffđđ aliquioꝰ po
nunc sacerdotib dĩ facultas nondat᷑ offerendi
eicelebrandi Sacrificiadiuina: celebratis immo
atq: offestis sacrificiũ dõ & praetͦiosũ paritor &
gloriosũ & plurimũ uobis ad retributionẽ prae¬
miorũ cael estiũ profuturũ. cũ scriptura diuina
loquat᷑ & dicat: Sacrificiũ dõ sp̃s contribulatus.
corcontritũ &humiliatũ ds̃ non despicit: hocuos
sacrificiũdõ offestis: hocsacrificiũ sine int̃missi¬

Expanded text:
deest, sed qui Christum induit et uestitus abundanter deest, sed qui Christum induit et uestitus abundanter et cultus est. semitonsi capitis capillus horrescit, sed cum sit caput uiri Christus, qualecumque illud caput deceat necesse est quod ob Domini nomen insigne est. omnis ista deformitas detestabilis et taetra gentilibus quali splendore pensabitur. saecularis haec et breuis poena quam clari et aeterni honoris mercede mutabDominus corpus humilitatis nostrae conformatum corpori claritatis suae. Sed nec in illo, fratres dilectisnunc sacerdotibus Dei facultas non datur offerendi et celebrandi sacrificia divina. Celebratis, immo atque offertis sacrificium Deo et pretiosum pariter et gloriosum et plurimum vobis ad retributionem praemiorum coelestium profuturum, cum Scriptura divina loquatur et dicat: Sacrificium Deo spiritus contribulatus, cor contritum et humiliatum Deus non despicit . Hoc vos sacrificium Deo offertis, hoc sacrificium sine intermissi
Abbreviated transcription (Latin):
Necxp̃ianorũ pedes ad infamiã copulant : sed clari¬
ficant adcoronã: Opedes ad felicit̃ uincti quinon la
fabro sed adnõ resoluunt᷑: Opedes felicit̃ uinctĩqui
itinere salutari ad para dysũ dirigunt᷑ : Opedes in
saeculo ad prȩsens ligati : ut sint seꝑ apud dnm̃ liberi:
Opedes compedibus & trauersariis interim cuncta¬
bundis edcelerit᷑ adxpm̃glorioso itincrecursuri
Quantũ ud ilt hicuel in uidia crudelitas uel malig¬
na nexibus uossuis & uinculis teneat: cito a terris
& poenis istis ad caelorũ regnaueni&is: Non fo¬
u&ur in m& allis. lecto &culcitis corpus sed refri¬
gerio & solatioxp̃ĩ fou&᷑: humanuacent fessa
Laborib uiscera sed poenanon est cũ xp̃o iacere :
Squalent si nebal neis membra situ & sorde defor¬
mia sed sp̃italit̃ intus abluit᷑. qđ foris carnaliter
sordidat᷑: panisillic exiguus: at non in panesolo
uiuithomo sed in sermonedĩ : uestis algentibus

Expanded text:
nec christianorum pedes ad infamiam copulant sed clarinec christianorum pedes ad infamiam copulant sed clarificant ad coronam. o pedes feliciter uincti, qui non a fabro sed a Domino resoluuntur. o pedes feliciter uincti, qui itinere salutari ad paradisum diriguntur. o pedes in saeculo ad praesens ligati, ut sint semper apud Deum liberi. o pedes conpedibus et trauersariis interim cunctabundi sed celeriter ad Christum glorioso itinere cursuri. quantum uult hic uel inuida crudelitas uel maligna  nexibus uos suis et uinculis teneat, cito a terris et poenis istis ad caelorum regna uenietis. non fouetur in metallis lecto et culcitis corpus, sed refrigerio et solacio Christi fouetur. humi iacent fessa laboribus uiscera, sed poena non est cum Christo iacere. squalent sine balneis membra situ et sorde deformia, sed spiritaliter intus abluitur quod foris carnaliter sordidatur. panis illic exiguus, at non in pane solo uiuit homo sed in sermone Dei. uestis algentibus
Abbreviated transcription (Latin):
uocis & passione corporis fratrũ mentes ad di¬
uina mastrria prouocatis duces uos exhiben¬
do uistutib Ut dũ grex pastores suos sequit᷑.
caesi prius grauit̃ & ad flicti. ꝑ eius modi poenas ini¬
tiastis confessionis urae religiosa primordiã exse¬
cranda nobis ista resnonest: Neq: enĩ ad fustes
xp̃ianũ corpus expauit: cuius est spes omnis in lig¬
no: Sacram̃tũ salutis sua expĩseruds agnouit:
redẽptus ligno ad uitã a &ernã. lignoꝓuectus ẽ
ad coronã : Quid uero mirũ siuasa aurea & ar¬
gontea in m& allũ idest auri& argentidomici¬
liũ datiestis: nisi ꝗđ nunc m& allorũ natura
conuersa est: Locaquaeaurũ & argentea dare
ante consueuerant. acciperecoeper : In posuerunt
quoq: compedes pedib uestris: & mẽbra felicia
acdĩ templa infamib uinculis ligauer̃: Quasicũ
macul& dicatis dõ hominib: & fidẽsuã religiosa
uistute testantib: ornam̃ta sunt ista nonuincula :

Expanded text:
uocis et passione corporis fratrum mentes ad diuocis et passione corporis fratrum mentes ad diuina martyria prouocatis duces uos exhibendo uirtutibus: ut dum grex pastores suos sequitur caesi prius grauiter et adflicti per eiusmodi poenas initiastis confessionis uestrae religiosa primordia, execranda nobis ista res non est. neque enim ad fustes christianum corpus expauit, cuius est spes omnis in ligno. sacramentum salutis suae Christi seruus agnouit, redemptus ligno ad uitam aeternam ligno prouectus est ad coronam. quid uero mirum si uasa aurea et argentea in metallum id est auri et argenti domicilium dati estis, nisi quod nunc metallorum natura conuersa est locaque quae aurum et argentum dare ante consueuerant accipere coeperunt. inposuerunt quoque conpedes pedibus uestris et membra felicia ac Dei templa infamibus uinculis ligauerunt, quasi cum maculetur. dicatis Deo hominibus et fidem suam religiosa uirtute testantibus ornamenta sunt ista, non uincula,
Abbreviated transcription (Latin):
et uinculis demor& : exhibens ꝑipsas suppli¬
ciorũ moras corroborandis fratrib & arman¬
dis maioradocum̃ta ad meritorũtitulos am¬
pliores torm̃torũ tarditate proficiens. habitu¬
ritot mercedes in caelestib praemiis. qͦđ nunc
dies numerat in poenis : Quae qui dẽ uobis for¬
tissimi acbeatissimi fẽs pro merito religionis
acfideiurãe accidisse non miror : ut uossic dñs
adgloria subli me fastigiũ clarificationis suae¬
honore prouexerit : Qui sẽꝑ in ecđaeius custo¬
dito fideitenore uiguistis : Conseruantes fir¬
miter dominica mandata in simplicitate in¬
nocentiã : incaritate concordiã: modestiã in
humilitate diligentiã in administratione : ui¬
gilantiã in adiuuandis laborantib: misericor¬
diã in fouendis pauperib: In defendenda ue¬
ritate constantiã: in disciplin& seueritate cen¬
surã. Acnealiquid ad ex emplũ bonorũ facto¬
rũ deess& in uobis: &iã in confessionẽ nunc

Expanded text:
et uinculis demoretur, exhibens per ipsas suppliet uinculis demoretur, exhibens per ipsas suppliciorum moras corroborandis fratribus et armandis maiora documenta, ad meritorum titulos ampliores tormentorum tarditate proficiens, habituri tot mercedes in caelestibus praemiis quot nunc dies numeratis in poenis ? quae quidem uobis, fortissimi ac beatissimi fratres, pro merito religionis ac fidei uestrae accidisse non miror, ut uos sic Dominus ad gloriahonore provexerit, qui semper in Ecclesia ejus custodito fidei tenore viguistis, conservantes firmiter Dominica mandata, in simplicitate innocentiam, in charitate concordiam, modestiam in humilitate, diligentiam in administratione, uigilantiam in adiuuandis laborantibus, misericordiam in fouendis pauperibus, in defendenda ueritate constantiam, in disciplinae seueritate censuram. ac ne aliquid ad exemplum bonorum factorum deesset in uobis, etiam in confessione nunc
Abbreviated transcription (Latin):
UPRIANUS NEMESIANO FELICI IUTIO¬
& alteri felici. litta eo poliano. uictori. iade¬
ris nr̃i : a uernã salutẽ : Gloria quidẽ ur̃a posce¬
bat beatissimi acdilectissimi fr̃s: ut ad conspec¬
tũ atq: ad complexũ urm̃ ueni reipse deberẽ:
nisi me quoq: ob confessionẽ nominis relegatũ
praefiniti loci termini coercerent : Sed quo¬
modo possũ rep̃sento meuobis: & ad uos etiã¬
sicorpore & gressu uenire nondat᷑ : dilectione
tam̃ & spũuenio : Exprimens litteris animũ
meũ. quo in istis uistutib & laudibus urĩs l&ꝰ
exulto : pasticipẽ me computans uobis : & si non
passione corporis. consostio caritatis apego
possim tacere & uocẽ meã silentio p̃mere. cũ
decarissimis meis tãmulta & gloriosa cognos¬
cã. quib: uos diuina dignatiohonorauit: ut
ex uobis parsiã mastrrii sui consũmatione p̃a¬
serit. meritorũ suorũ coronã ded ñõ receptura.¬
pars adhuc incarcerẽ claustris. siue in m& allis

Expanded text:
PRIANVS NEMESIANO FELICI LVCIO ALTERI FELICI LITTEO POLIANO VICTORI IADERIS NOSTRI AETERNAM S. Gloria quidem uestra poscebat, beatissimi ac dilectissimi fratres, ut ad conspectum adque ad conplexum uestrum uenire ipse deberem, nisi me quoque ob confessionem nominis relegatum praefiniti loci termini coercerent. sed quomodo possum repraesento me nobis et ad uos etiamsi corpore et gressu uenire non datur, dilectione tamen et spiritu uenio, exprimens litteris animum meum quo in istis uirtutibus et laudibus uestris laetus exulto, participem me conputans uobis etsi non passione corporis consortio caritatis. an ego possim tacere et uocem meam silentio premere, cum de carissimis meis tam multa et gloriosa cognoscam, quibus uos diuina dignatio honorauit, at ex uobis pars iam martyrii sui consummatione praecesserit meritorum suorum coronam de Domino receptura,pars adhuc in carcerum claustris siue in metallis