comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tum: Animam es urientẽ ned sspexeris : & ne exasperes
pauperẽ in clamoresuo: Quiauertit aurẽ aclamorepei.¬
peris: illius oratio clementiã dĩ non merebitur: anuata¬
tuabene fac animae tuae aelemosinas dans miseris quia
post mortẽ non habes potestatẽ benefaciendi : In conuiui is tuis pau¬
peres uescantur : et xp̃s in illis : Tria sunt genera elemosinarũ.
Unacorporalis. egentidate quicquid potueris: Altera spiritalis
di mittere aquo lesus fueris: Ter cia: delinquentem coni¬
gere : et errantes inuiam reducere ueritatis: X UIII¬
. DECASTITATE C¬
ASTITAS ANGΕLICΑ ÷ VITA : Castitas cũ humilitate sp̃s sci mere¬
Ibitur habitationẽ : quẽ expellit in mundicia libidinum
dicente scriptura: Corpus peccatis subdicũ : sp̃s scs effugiet:
Membranrã deo debent essedicata nonfornicationi Opponat
homo desiderio carnisuae : aeternorũ flammascorm̃torũ:

Expanded text:
tum; animam esurientem ne despexeris, et ne exasperes tum; animam esurientem ne despexeris, et ne exasperes pauperem in clamore suo . Qui avertit aurem ad clamorem pauperis, illius oratio clementiam Dei non merebitur; intua benefac animae tuae, eleemosynas dans miseris, quia post mortem non habes potestatem bene faciendi. In conviviis tuis pauperes vescantur, et Christus in illis. Tria sunt genera eleemosynarum: una corporalis, egenti dare quidquid potueris; altera spiritualis, dimittere ei a quo laesus fueris; tertia delinquentem corrigere, et errantes in viam reducere veritatis. CAPUT XVIII. De castitate. Castitas angelica est vita. Castitas cum humilitate, Spiritus sancti merebitur habitationem, quem expellit immunditia libidinum, dicente Scriptura: Corpus peccatis subditum Spiritus sanctus effugiet . Membra nostra Deo debent esse dicata, non fornicationi. Opponat homo desiderio carnis suae aeternorum flammas tormentorum.
Abbreviated transcription (Latin):
miseri cordes sicut pat̾ uester misericors ẽ : Quod redditurã
esto christiane largitor: Da quod accipias. serequod metas. spar¬
re qđ colligas : Noli mecuere dispendium: noli dedubiosuspi¬
rare prouentu : Substantiatua cubene erogatur : iugetur:
as: mandat ut tribuas dicens: Date & dabitur uobis : Dauare
te ipsaueritate : Ihesauritate uobis thesauros incaelo: ubi
nec erugo nectinea demolitur. nequesures effodiune &
surantur: Ubiẽ thesaurus tuus: ibiẽ & cortuũ: Utiquae
bene dispensanues temporalia: acquiretis aet̾na: Nolitimi¬
dus eẽ in largiendo. nesis egenus in retributio.ae: quiaqui
par ceseminat: parce et metet: Quautẽ miserebitur pau¬
peri: beatꝰ erit: Redẽptio itaque animae uirrdiliae ei as:
pono ratdm̃ : qui misetur paupers absconde aelemosi¬
nã insinupauperis dicit scr iptura. et ips orabic pro:
Sicut aqua extinguit ignẽ ĩta elemosina extinguitpect¬

Expanded text:
misericordes, sicut Pater vester misericors est . Quod reddituram misericordes, sicut Pater vester misericors est . Quod reddituram esto, Christiane largitor, da quod accipias, sere quod metas, sparge quod colligas. Noli metuere dispendium, noli de dubio suspirare proventu. Subsas, mandat ut tribuas, dicens: Date, et dabitur vobis. Amplente ipsa Veritate: Thesaurizate vobis thesauros in coelo, ubi nec aerugo nec tinea demolitur, neque fures effodiunt et furantur: ubi est thesaurus tuus, ibi est et cor tuum . Utique bene dispensantes temporalia, acquiritis aeterna. Noli timidus esse in largiendo, ne sis egenus in retributione, quia qui parce seminat, parce et metet ; qui autem miserebitur pauperis, beatus erit . Redemptio itaque animae viri, divitiae ejus ; honorat Deum, qui miseretur pauperis: absconde eleemosynam in sinu pauperis, dicit Scriptura , et ipsa orabit pro te; sicut aqua exstinguit ignem, ita eleemosyna pecca
Abbreviated transcription (Latin):
isse donataĩquae etiam pauperibus hac peregrinis fac ta sue¬
rint communia : Felix illud esc horreum etomium fructa¬
um multiplicatione dignissimum : de quo egenuum et debili¬
um & pere grinorum saturatur esuri es : Quos ideo subdiuer¬
sis molestus iusticiadĩ laborare ꝓmisit : ut et miseros ꝓpoeni¬
itentia : et misericordes ꝓbeniuolentia coronaret : Efficacissina
eni propeccatis de p̃catio ẽ in aeliniosynis atque ieiuniis: et uelo¬
citer ad diuinas conscendit aures: Lilibus oratio eleuatas is¬
fragus q m̃ sicut scriptũ est animȩ suac bene facit uir misericors
Pars enĩcorporalium facultatum quae indigentibis ninistro¬
tur : indiuitias largenti transit aeternas : Ita misericordiam
dĩ & indulgentiam peccatorum nr̃orũ pauporũ miseratione
et aelimosinis nerc ainur qm̃ quisuum ab inope ionauertu
animũ : cito ad se dñi conuertit auditũ: Dicente dño: Es tode

Expanded text:
isse donata, quae etiam pauperibus ac peregrinis facta fueisse donata, quae etiam pauperibus ac peregrinis facta fuerunt communia. Felix est illud horreum, et omnium fructuum multiplicatione dignissimum, unde egentium, et debilium, et peregrinorum saturatur esuries. Quos ideo sub diversis molestiis justitia Dei laborare permisit, ut et miseros pro patientia, et misericordes pro benevolentia coronaret. Efficacissima enim pro peccatis deprecatio est in eleemosynis atque jejuniis; et velociter ad divinas conscendit aures talibus oratio elevata suffragiis, quoniam scriptum est: Animae suae benefacit vir misericors . Pars enim corporalium facultatum, quae indigentibus ministratur, in divitias largienti transit aeternas. Ita misericordiam Dei et indulgentiam peccatorum nostrorum, pauperum miseratione et eleemosynis meremur: quoniam qui suum ab inope non avertit animum, cito ad se Domini convertit auditum, dicente Domino: Estote
Abbreviated transcription (Latin):
Ieiunia fortia tel a sunt aduersus temptamenta demoniorũ:
cens: Hoc genus noneicitur isiꝑorationẽ et ieiunium: In¬
mundi enĩ spiritus ibi sefidutialius inmittunt : ubi uidexit
frequentes com me sationes & ebrietates exerceri : Abstinen¬
sed animam confortat: Sed sciendũ. ẽ quod ieiunia cũbonis
operibus dõ optime sunt acceptabilia : Qui autẽ crbis abs¬
tinent. et praueagunt. demones imitantur: Quibus es ca
carnalis nonẽ : et nequitia spiritalis seꝑ in est: Illȩ eñt̃beneils¬
re aepulis : XUII. DEELE MOSINIS UUUT
ciendũ ẽ enim esse pi&atis opus ut dehisquȩ nobis caelestis
pater misericor diter contulit : nos quoque alios adiuue¬
mus: Sunt enĩplurimi qui nullã inagris: iullã iniuneis. nul¬
lam habent in scłidiuituis portionẽ: quorum inopiae dexa
quã dñs nobis dedit copia consulere debemusut et ipsi nobis cũ
dõ ꝓter rat fecunditate benedi cant: et gaudeant possidentibus fu¬

Expanded text:
Jejunia fortia tela sunt adversus tentamenta daemoniorum; Jejunia fortia tela sunt adversus tentamenta daemoniorum; cens: Hoc genus non ejicitur, nisi in oratione et jejunio . Immundi enim spiritus ibi se fiducialibus immittunt, ubi videbunt frequenter comessationes et ebrietates exerceri. Abstinensed animam confortat. Sed sciendum est quod jejunia cum bonis operibus Deo optime sunt acceptabilia. Qui autem a cibis abstinent, et prave agunt; daemones imitantur, quibus esca carnalis non est, et nequitia spiritualis semper inest. Ille enim bene absare epulis. CAPUT XVII. De eleemosynis. ciendum est enim esse pietatis opus, ut de his quae nobis coelestis Pater misericorditer contulit, nos quoque alios adjuvemus. Sunt enim plurimi qui nullam in agris, nullam in vineis, nullam habent in saeculi divitiis portionem. Quorum inopiae de ea quam Dominus nobis dedit copia consulere debemus, ut et ipsi nobiscum Deo pro terrae fecunditate benedicant, et gaudeant possidentibus fu
Abbreviated transcription (Latin):
dñm : recedit ab itinere prauo: et aduirtutũ semitã uiassuas
dirigit: Timordĩ repellit peccata et adicit uirtutes: Timor:¬
cautũ facit hominẽ & sollitum : nepeccet : Uibi uero ti mordi
nonẽ : ibi dissolutio uitae. ẽ : Quidm̃ in prosperis nontimet :
uel in aduersis refugiat ad illũ qui flagellat ut sanet: Beatus
uir quitimet dnm inmandatis eiꝰ cupit nimis: Timordĩ :¬
timorem gehennae expellit: Sic timeamus dm̃ ut diligamus
eum: quiaꝑfecta caritas foras mittittimorem seruilem:¬
transut. et ad thronũ altissimi dĩ ꝑuenit: Tunc enĩhomo
spiritalis effectus angelis coniungitur dõ quiliberius copula¬
tur : si abstinentia carnis orationibus exaltatur: Pienina &
orationes occulta mysteriorum caelestium reuelantur: di¬
uini que sacram̃ti archana panduntur: Quã diu adamabs¬
tinuit : mansit in paradiso: manducauit: et expulsus est:

Expanded text:
Dominum, recedit ab itinere pravo, et ad virtutis semitam vias suas Dominum, recedit ab itinere pravo, et ad virtutis semitam vias suas dirigit. Timor Domini repellit peccata, et adjicit virtutes. Timorfacit hominem et sollicitum, ne peccet. Ubi vero timor Domini non est, ibi dissolutio vitae est. Quisquis Deum in prosperis non timet, vel  Ms., saltem in adversis refugiat ad illum, qui flagellat, ut sanet. Beatus vir, qui timet Dominum, in mandatis ejus cupit nimis . Timor Dei timorem gehennae expellit. Sic ergo timeamus Deum, ut diligamus eum; quia perfecta charitas foras mittit timorem servilemtransit, et ad thronum altissimi Dei pervenit. Tunc enim homo spiritualis effectus angelis conjungitur, Deoque liberius copulatur, si abstinentia carnis orationibus exaltatur. Per jejunia et orationes occulta mysteriorum coelestium revelantur, divinique sacramenti arcana panduntur. Quandiu Adam abstinuit, mansit in paradiso: manducavit, et expulsus est.
Abbreviated transcription (Latin):
diebeneerit: & merces eiꝰ in axernũ ꝑmanet: Quierubescit in
conspectu hominis peccare : quanto magis erubescit in conspec¬
tudĩ iniquitatẽ agere qui non solum opera sed & cordaconside¬
rat & quitimoresc̃õ dm̃ metuunt : inqui runt quȩ bene placita
sunt illi : Alius ẽtimor filiorũ : alius ẽtimor seruorum: Serui
enĩ ꝓpter tormentado minos timent: filii uero ꝓpt̃ amorem
patrs timent: Sifiliidĩ sumus: timeamus eum ex caritatis dulce¬
dine: non detimoris a maritudine : Homosapiens i n omnibus
fugiama item : qui a neque ab oriente neque ab occidente: sub¬
auditur patet locus fugiendidm̃: Quiti met dñm accipi eidoc¬
trinã eiꝰ. et qui uigilauerint in mandatis illius inuenientbene¬
dictionẽ sempiternã : Timentis dm̃beata ẽ anima: & a tempta¬
tione di abolica tutaremanet: Beatꝰ homo quiseꝑ ẽ pauidus. &
cuido natum ẽ dĩtimorẽ sẽꝑ ante oculos habere Quiti met

Expanded text:
die bene erit, et merces ejus in aeternum permanet . Qui erubescit in conspectu hominis peccare, quanto magis debet erubescere in conspectu Dei iniquitatem agere, qui non solum opera, sed et corda considerat. Qui timore sancto Deum metuunt, inquirunt quae bona placita sunt illi. Alius est timor filiorum, alius est timor servorum. Servi enim propter tormenta dominos timent, filii vero propter amorem patres timent. Si filii Dei sumus, timeamus eum ex charitatis dulcedine, non de timoris amaritudine. Homo sapiens in omnibus ocie tua fugiam ? Iterum: Quia neque ab Oriente, neque ab Occidente , subauditur, patet locus fugiendi Deum. Qui timet Deum, accipiet doctrinam ejus, et qui vigilaverint in mandatis illius, invenient benedictionem sempiternam . Timentis Deum beata est anima , et a tentatione diabolica tuta remanet. Beatus homo, qui semper est pavidus , et cui donatum est Dei timorem semper ante oculos habere. Qui timet
Abbreviated transcription (Latin):
set post colum nã sedebat: neaut ipse alterius. aut alteripsius fati¬
cipulo suo ꝑheremum. uenerunt ad quendam speluncam &
ingressi ibi inuenerunt fratrẽ sedentẽ. & funiculumoperati¬
tem: quiq nec respexit: neque salutauit eos. neq aliquid locu¬
tus est eis: Dicit abba besarion: ad discipulum suuĩ : Eamus
hinc : quia non uult hic senes loqui nobiscum : & ꝓfectisut
ad abbatem iohannẽ: Cũ autẽ reuerter&ur: ueneruntadean¬
dem speluncam. & dicit abbas besarion Ingredia muriterũ
adhunc fratrem neforte uel modo ꝑ suadet illids ut loqua¬
tur nobiscum:  cũ ingressi fuissent : inuenerunt corpustan¬
tũmodo motuũ: &dic discipulosuo: Ueni frate compona.¬
mus illud. quia ꝓptereads̃ h łc nos trans misit: Cum autẽ sepelis
sct in uenerunt quia mulier es set. & ad mirati sunt et dixerunt

Expanded text:
set, post columnam sedebat, ne aut ipse alterius, aut alter illius facicipulo suo per eremum, venerunt ad quamdam speluncam . Et ingressi ibi, invenerunt fratrem sedentem, et funiculum operantem, qui neque respexit in eos, neque salutavit eos, neque aliud locutus est eis. Dixit ergo abbas Besarion ad discipulum suum: Eamus hinc, quia non vult hic senex loqui nobiscum. Et profecti sunt ad Joannem abbatem. Cum autem reverterentur, venerunt ad eamdem speluncam, et dixit abbas Besarion - Ingrediamur iterum ad hunc fratrem, si forte vel modo persuadeat illi Deus, ut loquatur nobiscum. Et cum ingressi fuissent, invenerunt eum mortuum. Et dixit discipulo suo: Veni, frater, componamus illum, quia propter eum Deus huc transmisit nos. Cum autem sepelirent eum, invenerunt quia mulier esset: et admirati sunt, et dixerunt:
Abbreviated transcription (Latin):
illle nullatenus accedatis.: ltẽ cum eum uolens archiep̃s adora¬
in gressus ei daniel disxipulus eiꝰ nunciasset precepit ut pro
qu̾a causa illic ad uenis sent exal ex andria h ab eisrequyer
Cun uerbendiciasset qu od ꝓp̃t̃ linũ ꝑgerent conparand em res¬
pondit arsenius: Ergo meam faciem non uidebunt: qui a non pit
me. sed pptensuũ opus hłc aduenerunt: ulade itaq equs ripus¬
tribus ad uenisset uolens uidere eum: pulsaut ostauma os ba
autẽ ar senius sperans ẽẽ suum discipulũ a peruit ei st postquas
al terũ eẽ conspexit: moxse interra ꝓiect in fatiem: illo aute n

Expanded text:
illuc ulterius ne accedatis. Item cum eum  cum Daniel discipulus ejus ei nuntiasset, praecepit ut pro qua causa illic advenissent de Alexandria ab eis inquireret. Cum ergo nuntiasset quod propter linum pergerent comparandum, respondit Arsenius: Ergo faciem meam non videbunt, quia non propter me, sed propter suum opus advenerunt. Vade itaque, tribus advenisset volens videre eum, pulsavit ostium. Abbas autem Arsenius sperans suum esse discipulum, aperuit ei. Sed postquam alterum esse conspexerat, mox se in terram projecit in faciem. Illo autem
Abbreviated transcription (Latin):
eruditione ex pressa sustinuit: Ita enĩ suꝑbis et peccato
hostis in ludit aufestu oculos mittit in carcerem : Ad
uertend÷ mol÷ uelud asinos deputat: Vnde nosdñsNae
collum nr̃m non subditũ iugũ xp̃i dignũ faciamꝰ asinaria
molanionet ꝑ ꝓph&am : Nolite fieri sic ut aequus & mulus
quibus nonẽ intellectus: Homo enĩ ut alibi dicit idemꝓphi
non intellegens onorẽ suum. hocẽ naturȩ suae dignitatẽ.
rorepositus & auaritia relapsus. iuste ut samson sapientiȩ
parit̃ et grãt uirtute desertus. cecitate punit᷑ & mola quia
dignus est opere iumentario qui selumine orbitauerat ra¬

Expanded text:
eruditionem expressa sustinuit. ita enim nobis uiolata hostis inludet; auferet oculos, mittet in carcerem et uertendis molis uelut asinos deputabit. unde nos dominus, ne collum nostrum non subditum iugo Christi dignum faciamus asinaria mola, admonet per prophetam: nolite fieri sicut equus et mulus, quibus non est intellectus. homo enim, ut alibi dicit idem propheta, non intellegens honorem suum hoc est naturae suae dignitatem, rore positus et a iustitia relapsus, iuste ut Samso sapientiae pariter et gratiae uirtute desertus, caecitate punitur et mola, quia dignus est opere iumentario, qui semet ipsum lumine ra
Abbreviated transcription (Latin):
plebs eiꝰ et oues manus eiꝰ ꝓmodulo infirmitatis nrãe pacem
ꝑbonã uoluntatẽ reconciliari mereamur: Ipsorũ enĩange¬
lorum uera et hodierna uox: quia nato nobis saluatore ex¬
ultando fuder̃ gloriam in excelsisdõ & interra pax homini¬
bus bone uoluntatis : Laudent ergo illi conpetenter.: laude¬
mus & nos oboedient̃: Sunt illi nuntii eiꝰ: sumus et nos peccora
eius: Impleuit in caelo mensam eorum: impleuit & terta

Expanded text:
plebs ejus et oves manuum ejus , pro modulo infirmitatis nostrae pacem plebs ejus et oves manuum ejus , pro modulo infirmitatis nostrae pacem per bonam voluntatem reconciliati mereamur. Ipsorum enim Angelorum vere hodierna vox est, quam nato nobis Salvatore exsultando fuderunt: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Laudant ergo illi competenter, laudemus et nos obedienter. Sunt illi nuntii ejus, sumus et nos pecora ejus. Implevit in coelo mensam ipsorum, implevit in terra
Abbreviated transcription (Latin):
possit decere laudano
Audite quod nostis. recolite qđ
audistis. amate qued
creditis. praedicate quodama¬
tis : Sicut anni uer¬
sarium cac libratishune diem: sichuic diei debitũ expec¬
s̃ de patre : homodema¬
tre. De patris immortalitate: q¬
ematris uirginitate :
sinis mortis: De patre ordinans omnẽ diem: dematre conse
recur cũ dies inciperet minui. & natus ẽ. ipse cum dies inci¬
pit crescere: Ut ex hoc praefiguraretur quod ait idem ioħs
Illum oportet crescere: meautẽ minui: Debet enĩ uitahuma¬
na in sedeficere : in xp̃o ꝓficere : ut qui uiuit iam non sibi ui¬
uat. sed ei qui ꝓomnibus mortuus. ẽ et resur rexit: & dicat
unusquisq nr̃m quod dicit apłs: Uiuo autẽ iam non ego: ui¬
uit uero in mȩxp̃s: Illum oportet crescere : meautẽ minui:
Faudent eum condigne om̃s angłi eiꝰ : quorũ erbus aernus ẽ:
incorruptibili eos sagina uiuificans: quia uerbũ dĩ ẽ cuius
laudant dm̃ apud dm̃: etdant gloria in excelsis dõ: Nos autem

Expanded text:
possit decere laudatio . Audite quod nostis, recolite quod audistis, amate quod creditis, praedicate quod amatis. Sicut anniversarium celebramus hunc diem, sic huic diei debitum exs de Patre, homo de matre. De Patris immortalitate, de matris virginitate. finis mortis. De Patre ordinans omnem diem, de matre consecretur, cum dies inciperent minui: et natus est ipse, cum dies inciperent crescere, ut ex hoc praefiguraretur quod ait idem Joannes, Illum oportet crescere, me autem minui . Debet enim vitana in se deficere, in Christo proficere, ut qui vivit non sibi vivat, sed ei qui omnibus mortuus est et resurrexit, et dicat unusquisque nostrum quod dicit Apostolus: Viro autem jam non ego, vivit vero in me Christus. Illum oportet cresaudant eum condigne omnes Angeli ejus, quorum cibus aeternus est, incorruptibili eos sagina vivificans; quia Verbum Dei est, cujulaudant, Deum apud Deum, et dant gloriam in excelsis Deo. Nos autem
Abbreviated transcription (Latin):
sensuũ quasi circa ambages malarũ laboriosa miseratio¬
ne uer satur. uisꝰ suo uacuus. et operosus alieno: Stat ix
uia peccatorũ cõpeditus uinculis cupiditatũ suarum: &
ipse sibi carcerẽ obsessus tenebris erroris sui& conscientiȩ
scalore concretus. insemet ipso pistrini ergastulum patitur
saxum cordissui ꝑtinatia iniquitatis induratũ quasi mołã
uersat farinã hostibus suis de corrupta animȩ suae fruge
conficiens: Quia sicut scriptũ ẽ: Pec cator deanimasuacur¬
rit : lta qui peccatũ operatur de medullis uitae suae hostile
triricũ molet ut diabolum pase at. cui panissit animaquȩ
sibi famis ẽ: Quod si non sẽꝑ aluxuriã uadat. sod aliquando

Expanded text:
suum quasi circa ambages molarum laboriosa miser statione uersatur, usui suo uacuus et operosus alieno; stat in uia peccatorum, conpeditus uinculis cupiditatum suarum, et ipse sibi carcer est obsessus tenebris erroris sui et conscientiae squalore saxum cordis sui pertinacia iniquitatis induratum quasi molam versat, farinam hostibus suis de corrupta animae suae fruge conficiens. Quia, sicut scriptum est, peccator de anima sua currit : ita qui peccatum operatur, de mola vitae suae hostile triticum molit, ut zabulum pascat, cui panis fit anima quae sibi fames est. Quod si non semper vadens, sed aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
capud nr̃mxp̃sẽ : Sienĩ mulieri idẽ carni nr̃ã blandien:
tis nr̃i animã habemus inplicatã : non ad incisionem mediatu¬
datur sed ad uiuum quasi innouacula radente ꝑimantin
Estaut̃e nouacula nunc saluti fere. Nunc pestifere sectionis
remedu & decoris: Nouacula nobis xp̃s dñs est : quid
radit anine. capud leuigat: et faciem mentis ad curat: uos¬
quoq ut illã intellegere captiuã purgat ediberat. õrrendo

Expanded text:
cipitur. Si enim mulieri, id est, carni nostrae blandiente tis animam habemus inpexam, non accisione medii tondeautur, sed ad uiuum quasi nouacula radente perimantur. est autem nobis nouacula nunc salutiferae, nunc pestiferae sectionis. remedii et decoris nouacula nobis Christus deus est, qui radit, animae caput leuigat et faciem mentis accurat; nosque ut illam in lege captiuam purgat et liberat horrido
Abbreviated transcription (Latin):
usq quo ꝑuenias ad fine : a uiẽ sinis  Mihi autẽ adhereredos
bonue: A desistido finistiuiam ꝑ manebis in patriam : Inteti¬
quã peregrinus: Quge unde trinseis necessitatẽ nonbibuire
Er̃itaibia uarita chathenapedũ: ultri ꝓgredi non poteris:
Transi ergo : et hoc quere finẽ : silutẽ corporis quȩris: & idhuc
noliremanere : Quȩ ẽ ista salus corporis quȩ morte ꝑhimit᷑
quae egritudine debitatur & friuola mortalis flux: dm̃¬

Expanded text:
usquequo pervenias ad finem. Quid est finis? Mihi autem adhaerere Deo bonum est . Adhaesisti Deo, finisti viam; permanebis in patria. Intenquam peregrinus. Qerit tibi avaritia catena pedum; ultra progredi non potes. Transi ergo et hoc; quaere finem. Salutem corporis quaeris, adhuc noli ibi remanere. Quae est enim ista salus corporis, quae morte perimitur, quae aegritudine debilitatur, frivola, mortalis, flux
Abbreviated transcription (Latin):
norem: ne ibi remaneas : Quaeris laudẽ : sidã quȩris bene
facis: Situã quȩris: malefacis: Remanes inuia : sed ecce
a maris& tul audaris : Noligratulari quando inte laudaris:
Laudare inddĩo. & securuscanas. Indñõ laudabituranima:¬
i. mea
Sermonẽ bonũ aliquẽomidicis : et laudat᷑ sermotuus: Non
laudetur quasituus: non est tibifinis: si ibi pones finẽ finiris
si nonfiniris. quasi ꝑficiaris ut finiris. ut consumaris : Ergo
non laudetur sermotuus quasi abste. quasituus: Sed quo¬
modo laudetur ÷ quo modo dicit psalmus.: Indño lauda
tua indõ laudatur: nonti met᷑ nec pereat laustua. quia
quantũ transimus inquibus nonest sinis: His utimus qua¬

Expanded text:
onorem amare, ne ibi remaneas. Quaeris laudem? Si Dei quaeris, bene facis: si tuam quaeris, male facis; remanes in via. Sed ecce amaris tu, laudaris: noli gratulari quando in te laudaris; laudare in Domino, ut cantes, In Domino laudabitur anima mea . Sermonem aliquem bonum dicis, et laudatur sermo tuus? Non laudetur quasi tuus, non est ibi finis. Si ibi ponis finem, finiris: sed non finiris quasi perficiaris, sed finiris ut consumaris. Ergo non laudetur sermo tuus quasi abs te, quasi tuus. Sed quomodo laudetur? Quomodo dicit Psalmus, In Deo laudabotua in Deo laudantur, non timetur ne pereat laus tua; quia quanta transimus, in quibus non est finis. His utimur qua
Abbreviated transcription (Latin):
eius : a gnoscamus in sole positũ tabernaculum eiꝰ nondũ conoue¬
mur unicum ꝑmanentẽ in patresuo: Recordemursponsũ ꝓocan¬
tem detalamosuo : nondum idonei sumus conuuuo patris nri

Expanded text:
ejus , agnoscamus in sole positum tabernaculum ejus. Nondum contueejus , agnoscamus in sole positum tabernaculum ejus. Nondum contuemur Unicum permanentem in Patre suo, recordemur sponsum procedentem de thalamo suo . Nondum idonei sumus convivio Patris nostri,
Abbreviated transcription (Latin):
en suam & sal uierimus. et saciabimur et sufficiet nobis:
deat ipse cordi nr̃o : Q uidiligi me mandatamea cus todit. & qui
diligit me diligetura patre meo et egodiligameum et ostendam
meipsũ illi: Uidebant eũ utique oculi illi quibus hoc dicehat &
sonũ uocis auribus audiebant et humana cordahominẽ cogitabat÷
Sed quod oculus nonuidit. nec auris audiuit nec incorhominis:
ascendit: Eundem ipsũ seꝑ mitebat ostenderet illediligentibus se¬
quod donec fiat donec ostendat nobis. donec eum fortem uitae pore¬
mus et saciemur: Interim dũ ambulantes ꝑfidem peregrinamur
abeo: Dum esurimus et sitimus iusticiã formedĩ pulcritudinem
ieffabili ardore desideremus forme ser ui natalem deuote obse¬
quio cael ebrȩmus: Nondum contemplam possumus quod genitus
est antelucife rum autit: Frequentemus quod nocturnis horis
est natꝰ ex uirgine: nondum capiamus qđ a nee solem ꝑ manet nom̃

Expanded text:
em suam; et salvi erimus , et satiabimur, et sufficiet nobis. em suam; et salvi erimus , et satiabimur, et sufficiet nobis. deat ipse cordi nostro: Qui diligit me, mandata mea custodit: et qui diligit me, diligetur a Patre meo; et ego diligam eum, et ostendam me ipsum illi . Videbant utique eum oculis illi quibus hoc dicebat, et sonum vocis ejus auribus audiebant, et humano corde hominem cogitabant: sed quod oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, eumdem ipsum se promittebat ostendere dilquod sufficiat nobis, donec eum fontem vitae potemus et satiemur; interim dum ambulantes per fidem peregrinamur ab eo, dum esurimus et sitimus justitiam, et formae Dei pulchritudinem ineffabili ardore desideramus, formae servi Natalem devoto obsequio celebremus. Nondum contemplari possumus quod genitus est ante luciferum a Patre, frequentemus quod nocturnis horis est natus ex virgine. Nondum capimus, quod ante solem permanet nomen
Abbreviated transcription (Latin):
piuptate carniscius absconditos s̃ qui ꝓpt̃ nos pauꝑfactus est cum
diues eet in illius puptate ditaremis: Cũeni mortalem ad sunte
mortem que consumeret in pauꝑtatẽ scostendit: seddiuitias dui¬
catas sepmist nonablatas amisit: qm̃ multa multitudo dulcediises
qua abscondi timentibusse perfecit autẽ sperantibusinse : Ex pͥarte
eñ seimus do nec ueniat quod ꝑfertum ese: Cui sipiendo ut idoncipres¬
tan mur: Ille equalis patri in formadñ in for maser ui factis ÷¬
hu milis nebis reformat nos adĩimilitudinedĩ et factus silius honi¬
fur uam serui ꝑfecit liberos ad uidendum formamdñs: filiueñ di
iumius et nondũ apparuit quoderimus : Et scimusquiacumappa¬
pueri si miles ererimus. q m̃ uidebimus eum sicutiest : Namquisꝰ
fitio ubis & & que illa multitudo dulcedinis nisi quia seiat nos
cipiter unut sunt et qui ipsum uidiẽ uidic & patrẽ: Egodis
iuecutũ ⁊ pseẽ rex głae: Conuertens nos ostendet nobis faci¬

Expanded text:
Quia propter nos pauper factus est, cum dives esset, ut illius paupertate ditaremur . Cum enim mortalitatem assumeret, mortemque consumeret, in paupertate se ostendit: sed divitias dilatas promisit, non ablatas amisit. Quam multa multitudo dulcedinis ejus, quam abscondit timentibus se, perficit autem sperantibus in se ! Ex parte enim scimus, donec veniat quod perfectum est. Cui capiendo ut idonei praestaremur, ille aequalis Patri in forma Dei, in forma servi factus similis nobis, reformat nos ad similitudinem Dei: et factus filius homiformam servi, perficit liberos ad videndam formam Dei. Filii enim Dei sumus, et nondum apparuit quid erimus. Et scimus quoniam cum apparuerit, similes ei erimus, quoniam videbimus eum sicuti est . Nam qui sunt ficiunt nobis? Et quae illa multitudo dulcedinis, nisi quia satiat nos? et Pater unum sunt : et qui ipsum videt, videt et Patrem . Ergo Dominus virtutum, ipse est rex gloriae . Convertens nos, ostendet nobis faci
Abbreviated transcription (Latin):
piat : Istelitigat : ut corrigat. Ergo non opus est fr̃s: ut ꝑ nosdis¬
tendatur cornr̃m& inpetrate adõ ut diligatis inuicem omnes
sed ut fr̃s sint ut semꝑ fraterno amore flagretis siue infratrem
factũ siue inimicũ : siue ut frater fiat diligendo: Ubicũque fratrẽ
diligis : a micũ diligis: lam tecũ ẽ. iam in unitate &iam catholice
tibi coniunctus . ẽ. sibene uiuit fratrẽ diligis factum ex inimico.
sed diliges aliquẽ qui nondum credidit inxp̃o: Aut sicredidit
ge nondũ e frat̃ : sed ideo diliges: ut ꝑtuumblandimentum sit
frater: Ergo : tota dilectionm̃ frater na eẽ debet: Rogo uossrs¬

Expanded text:
piat, iste litigat ut corrigat. Ergo non opus est, fratres, ut per nos dispiat, iste litigat ut corrigat. Ergo non opus est, fratres, ut per nos distendatur cor vestrum; impetrate a Deo ut diligatis invicem. Omnes sed ut fratres sint; ut semper fraterno amore flagretis, sive in fratrem factum, sive in inimicum, ut frater fiat diligendo. Ubicumque fratrem diligitis, amicum diligitis. Jam tecum est, jam in unitate etiam catholica tibi conjunctus est. Si bene vivis, fratrem diligis factum ex inimico. Sed diligis aliquem qui nondum credidit Christo, aut si credidit ge: nondum est frater, sed ideo diligis ut sit frater. Ergo tota dilectio nostra fraterna est erga Chr
Abbreviated transcription (Latin):
onem ae securi estote : Quidtimes ne male facias alicuia
quis malefecit ei quẽ diligit& diligere non potest fierinisi
benefatias sed forte corripis : amor hoc facit disciplinas
ad credulitatẽ quia amor ipsius dilectionis nonte ꝑmisit
neglegere indisciplinatũ: Et itasit quodã modo: quasidi¬
uersus fructus & contrarius. ut aliquando odiũblandiat᷑:
et caritas seuiat: Nescio quis hodit inimicũ suu: et fin gu
ilia micitias : Uidit illũ facere aliquid malil audait & ꝓuocit:
Uult eũ eẽ pcipitẽ uulc eetum ireꝑ ab rũpta cupiditatũ
suarumounde forte non redeat : Laudat quando laudatum
peccator indesideriis animae suae adhbet illi unctionẽ ad¬
ulationissuae: Dequa ꝓph&a dicit: oleumautẽ peccatoris¬
aliquando & iam uenitur ad hanc necessitatt urlitiget:
Ecce hodiumblanditur: & carita slitigat : Noli ad tendere uer¬
ba blandientis: & quasi seuitiam obiurgationis. ueniam inspice:¬
Considera radicem unde ꝓcedat: Quare ille blanditur sut deci¬

Expanded text:
onem, et securi estote. Quid times ne male facias alicui? Quis male facit ei quem diligit? Dilige, non potest fieri nisi bene facias. Sed forte corripis? Amor hoc facit, am facis; quia amor ipsius dilectionis non te permittit negligere indisciplinatum. Et fit quodammodo quasi diversus fructus et contrarius, ut aliquando odium blandiatur, et charitas saeviat. Nescio quis odit inimicum suum, et fingit illi amicitiam: videt illum facere aliquid mali, laudat: vult eum esse praecipitem, vult caecum ire per abrupta cupiditatum suarum, unde forte non redeat; laudat, Quoniam laudatur peccator in desideriis animae suae ; adhibet illi unctionem adulationis suae: ecce aliquando venitur ad hanc necessitatem ut litiget. Ecce odium blanditur, et charitas litigat. Noli attendere verba blandientis, et quasi saevitiam objurgantis; venam inspice, radicem unde procedant quaere. Ille blanditur ut deci
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ tibi tollit dm̃ quẽ diligis & securus dormis: Immosecu¬
rus uigilas: nedor miendo ꝑdas quod amas: Non eñĩ frus¬
tra dictũ ẽ : In lumina oculos meos neum quã obdormiã
in morte : Quiclaudunt oculos contra caritatẽ: obdor¬
miscunt concupiscentes delectationes nalium : Vigila
ergo: Delectationes enĩ sunt. manducare. bibere luxuri¬
nes : omĩa malasecuntur: Nũ quid nescimus. quia
delectationes sunt & quis negat quia dectant᷑ o sed plusdi¬
ligenda ẽ lex dĩ : Clama contracales suasores : Narrauer̃
michiiniusti delectationes sed non. ita ut lex tua dñẽ:
lsta delectatiõ manet: Non solũ manet. quouenias. sed
&iam reuocadtẽ fugientẽ nepereas: Haec est enĩdilectiodĩ
ut praecepta eius ser uenius: lamaudistis quȩ sint ista prȩ

Expanded text:
i nemo tollit tibi quod diligis, securus dormis: imo securus vigilas, ne dormiendo perdas quod diligis. Non enim frustra dictum est, Illumina oculos meos, ne quando obdormiam in morte . Qui claudunt oculos contra charitatem, obdormiscunt in concupiscentiis delectationum carnalium. Evigila ergo. Delectationes enim sunt, manducare, bibere, luxurinas omnia mala sequuntur. Numquid nescimus quia delectationes sunt? Quis neget quia delectant? Sed plus diligitur lex Dei. Clama contra tales suasores, Narraverunt mihi injusti delectationes; sed non sicut lex tua, Domine. Ista delectatio manet. Non solum manet quo venias, sed etiam revocat fugientem. 7. Haec est enim dilectio Dei, ut prae
Abbreviated transcription (Latin):
Non mensures te ipsum non adere bene conuersanti:N
nt homini uictoria eiꝰ ipsa ẽ requies Dixit senes: abdmi¬
nacio ẽ antedm̃ omnis carnalis delectatio
Siuenerit tibi cogitatio ꝓcarnali necessitate. &tangitte semel
& bis &terciononaudias: Dixit senesi Sin ondixerit homo in corde
quis humana noticiam & uentreħ ab& requiem:¬

Expanded text:
Non mensures teipsum, sed adhaere bene conversanti. 6nit homini, victoria est illi. 69. Dixit senex: Abominatio est ante Deum omnis carnalis delsi venerit tibi cogitatio pro carnali necessitate, et tangit te semel et bis et tertio. non audias. 71. Dixit senex: Si non dixerit homo in corde quis humanam notitiam et ventrem habet requiem
Abbreviated transcription (Latin):
modo ꝓximum docere potest: ẽsto ergo semꝑhumilis addis
sum arguere : Dixit senẽ : Non potest homo uidere cogita¬
tiones suas foris : Sed cum intus insurgunt ꝗ siquis est bel¬

Expanded text:
modo docere proximum potest? esto ergo semper humilis ad dismodo docere proximum potest? esto ergo semper humilis ad dissum arguere. 63. Dixit senex: Non potest homo videre cogitationes suas foris, sed cum intus insurgunt, et si quis est bel
Abbreviated transcription (Latin):
noneo gites derebus transitorus sedes tohic continetis
linguam & uentrẽ tuum : Requisiuit frater senem dicens
Putas pater bonum ẽ habere extimationẽ bona inconspes¬
isibi nal aħ umilitas ꝑfecta est: dicit fraterts sas no surtast
monachi : respondit seneR Niumilitas quantumenim
quis inhumilitate inclinatur. tantum ꝓficit inexcetio
Requisiuit frat̃ sene dicens: quo modo animaste scipere
potesthumilitatẽ  res ponđ: Sisua semꝑsorute tur ma
la: abbas pemenius dixit : Cumiemitu omnes uirtutes
mgresse sunt incella mea : preter unã uirtutẽ et exenis
dat homo: Quidam frater requisiuit senẽ dicens: ueni
incellã meã . si mereorͣlaus ͫ pedes tuos: Ille autẽ noniuit:
rogatus. nonuenisti .ꝰ respđsene᷑ : Cũ uerbis solum dicebas
non fecisti satis cordimeo ut uenirem: Cum uero monachi¬
le opus humilitat ĩs uidi inte : egotunc gaudens ueqiadte:
Dixit sene : quod non didicit homo & ipsesno n obseruabit quo¬

Expanded text:
non cogites de rebus transitoriis, et esto tenens linguam et ventrem . 55. Requisivit frater senem, dicens: Putas bonum est habere aestimationem bonam in conspecsibi malum, humilitas perfecta est. Dicit frater: Quod si non pote est profectus monachi? Respondit senex: Humilitas. Quantum enim quis in humilitate inclinatur, tantum profi it in excelso. 58. Requisivit frater senem, dicens: Quomodo anima suscipere potest humilitatem? Respondit: Si sua semper scrutetur mala . 59. Abbas Poemenius dixit cum gemitu : Omnes virtutes ingressae sunt in cellam meam praeter unam virtutem, et ex ejus dat homo. 60. Quidam frater rogavit senem, dicens: Veni in cellam meam, si mereor ut lavem pedes tuos. Ille autem noluit. Irogatus non venisti? Respondit senex: Cum verbis solum dicebas, non satisfecisti cordi meo ut venirem; cum vero monachile opus humilitatis vidi in te, et ego tunc gaudens veni ad te. 61. Dixit senex: Quod non didicit homo, et ipse non observavit, quo
Abbreviated transcription (Latin):
tuo quia non sũ hic: sic ergo erat qui&us & tacenscũ caritate:
Abbas pemen : eneruntꝰ aliquando her&ici ad abbatem
pemenionẽ &coeperunt detrahere dearche ep̃õ al ex andris
Sene autẽ tacebat llocans autẽ discipulum suũ: dicit illi
Pone mensam : & fac illos manducare & sic dimit teilloscum
pace: Picerrogauit frater abbatẽ pemenionẽ dicens. Quo
mox apparuit illidñs Sic ẽ anima silacrimas diligat .i ter¬
rogiuun frater senẽ dicens: Dic milx abba uerbum saluas
luetum &bumilitate & adiende sempihab pectatoi detu¬

Expanded text:
tuo quia non sum hic. Sic ergo erat quietus et tacens cum charitatibus tuo quia non sum hic. Sic ergo erat quietus et tacens cum charitatibus abbas Poemenius 20. Venerunt aliquando haeretici ad abbatem Poemenionem et coeperunt detrahere de archiepiscopo Alexandriae; senex autem tacebat. Vocans autem discipulum suum, dixit illi: Pone mensam, et fac illos manducare, et sic dimitte illos cum pace. 21. Interrogavit frater abbatem Poemenionem dicens: Quomox apparuit illi; sic est et in anima, si lacrymas diligat. 31. Interrogavit frater senem, dicens: Dic mihi, abba, verbum salutis. et humilitate
Abbreviated transcription (Latin):
Res pondit senes Q uidicit᷑ sexdies ieiunare. & non iunce¬
re iracundiã : oportet illũ in paruum magis studiũ adhibe
bat causã cum alio fratre foris monasterio suo sedente: adicit
ei abbapemen: Proxi me mifrater: Nolotehabere aliquam
hactionem cum aliquo quiforis monasterio nr̃o ẽ: ille autẽ
audiuit eum: Sur gens autẽ abbapemen. uenit ad alterum
senem magnũ. & dicit ei : aximus frat̃ meus. hab& causam
cum alio foris monasterio nr̃o. & non requiescimus: dicit
ei senese Pemen & tuadhuc uiuesꝰ uade incellatũ a & pone
incorde tuo quihabes quod in sepul t̾rosis: Sedente aliquan¬
do abbate pemenio incella: litigauerunt fr̃s ad al terutrũ
nimis & nihil locutus ẽ omnino illi seneN In grediensautẽ
abba panub & inueniens eos rixantes dicit ei quaredimi¬
quia rixantes poene ad sanguinẽ uenerunt : Eitudicisquia
iterum pacificant  dicit ei pemen: Sic ponefrater incorde

Expanded text:
respondit senex: Qui addiscit sex diebus jejunare, et non vincere iracundiam, oportebat illum in parvo labore magis studium adhiberbat causam cum alio fratre foris monasterium suum sedente, et dixit ei abbas Poemenius: Proxime mi frater, nolo te habere aliquam actionem cum aliquo, qui foris monasterio nostro est. Ille autem non audivit eum. Surgens autem abbas Poemenius, venit ad alterum senem magnum, et dixit ei: Proximus frater meus habet causam cum aliquo foris monasterio nostro, et non requiescimus. Dixit ei senex: Poemeni, et tu adhuc vivis? sed vade in cella tua, et pone in corde tuo quia habeas annum quod in sepulcro sis. 19. Sedente aliquando abbate Poemenio in cella, litigaverunt fratres ad alterutrum nimis, et nihil locutus est omnino illis senex. Ingrediens autem abbas Paphnutius, invenit eos rixantes, et dixit ei: Quare dimiquia rixantes usque ad sanguinem pene venerunt, et tu dicis quia iterum pacificantur? Dixit ei Poemenius: Sic pone, frater, in corde
Abbreviated transcription (Latin):
nemohab& quam ut quis animam suã pamico suopont:
Quo mod hocfi& : respondit senes qui. audit uerbum
malum̃ a proximosuo: & dũ sit ipse similia res pordere.
pugnans tamen in corde suo purgare laborem tristitiae
uim sibi facit : Neres pondens illi malum contris tec illũ
rius dixit : Si reminiscimur malorum. qs nobis adeto¬
Culpaẽ monachi : silesus a fratre: aut inuiriatus. primus
purgato corde incaritate non occurrat : Nã sunamitis
non meruisset sus cipere eliseum indomosua : nisi quia
cum nullo aliquã habuit causam: Sunamitis eni in ꝑsona
atiniae. & eliseus in persona sp̃sscĩ figura tur:
Nisi enim pura anima non mer&ur suscipere
Eroquodã pa fratre ieiunante sex dieb̾us. inseptimana
per fectȩ lrac undo autẽ nimis ꝓpt̃ quod hoc pater&ur.¬

Expanded text:
nemo habet, quam ut quis animam suam pro amico suo ponat ? nemo habet, quam ut quis animam suam pro amico suo ponat ? quomodo hoc fiet? Respondit senex: Si quis audit verbum malum a proximo suo, et dum possit ipse similia illi reddere, pugnat tamen in corde suo, portans laborem tristitiae, et vim sibi facit, ne respondens illi malum contristet illum, bbas Macarius dixit: Si reminiscimur malorum quae ab homiCulpa est monachi, si faesus a fratre aut injuriatus, primus illi purgato corde in charitate non occurrat. Nam Sunamitis non meruisset suscipere Elisaeum in domo sua, nisi quia cum nullo aliquam habuit causam. Sunamitis erat in persona animae, et Elisaeus in persona Spiritus sancti figuratus, nisi pura anima non meretur suscipere pro quodam fratre jejunante sex diebus perfecte in septimana, iracundiose autem nimis, propter quod hoc pateretur
Abbreviated transcription (Latin):
miratus ẽ nimis: et conuocatis fratribus suis dixit: lenite
fratres & auditẽ bͥdie iusticiam & iuditium: & ex posuit utri¬
usq partis singula uerba. & omnes mirati sunt inutrtis¬
que. uno quidẽ non consentiente accipere aliquid allis
uero conpellentibus uiolentis suscipere̾ frater mercedẽ
sucim : Tunc ad stantibus ordinauit fratrem ac cipere
mercedem suã : & dis pensare eam sic ut uellet: ille uero
habut tristis & plorans : dixit̃ seneresihabita scum
ꝓximo esto sic ut columnalapidea. quaȩ si in uiri&ur
non irascitur . Siglorific&ur non extollixur: dixito
abbas sisoius: Cum fuissem aliquando inmercatoou
fratre uendere sportellas ⁊uidens quia iracundia ad¬
uanos. Ne forte iras cerer dimisi plectam meã & fugi:
Idem senesinsectura messisdũ e&. audiuit fratrȩ pximo
suo cum ir fidittem ertulõꝗris e tdim ittenpła ono¬
dicens: quid est quod dñs dixit: Maiorem hanc caritat᷑

Expanded text:
miratus est nimis, et convocatis fratribus suis dixit: Venite, miratus est nimis, et convocatis fratribus suis dixit: Venite, fratres, et audite hodie justitiae judicium. Exposuit 1003 utriusque partis singula verba, et omnes mirati sunt in utrisque; uno quidem non consentiente accipere aliquid, illis vero compellentibus violenter suscipere fratrem mercedem suam. Tunc astantibus omnibus ordinavit fratrem accipere mercedem suam, et dispensare eam sicut vellet. Ille vero abiit tristis et plorans. 10. Dixit senex: Si habitas cum proximo, esto sicut columna lapidea, quae si injurietur non irascitur, si glorificetur non extollitur . 11. Dixit abbas Sisoius: Cum fuissem aliquando cum fratre in mercato vendere sportellas, videns quia iracundia avanos; et ne forte irascerer, dimisi plectam meam, et fugi . 13. Idem senex, in sectura messis dum esset, audivit fratrem proximo suo cum ira dicentem: Et tuloqueris? et dimittens diens: Quid est quod Dominus dixit: Majorem hac charitatem
Abbreviated transcription (Latin):
ductelesue certam trͣitici mensurã: tunc uocauerunt
x illũ fratrem dicentes: Ue nileua mercedem conducte¬
letuȩ ille autẽ dixit: Qualem mercedemhbeo cumnon
potuissem metere.⁊ illi uero responderunt. Propcer
orationiẽ tuã nos conpleuimus & tuum opus & nostrum:
Et deo accipe mercedemtuã: Ille autẽ noluit aliquid ab¬
eis accipere: Multũ autẽ illis conpellentibus. & illo non
ad quiescente ħ abierunt ad quendam senem di iudicare:
Dixit autẽ frater . qui in firmatus fuerat: Perreximus
tus ego: post unum diem discessi incella mea. et conpel¬
lunt me istꝗ tollere mercedem: ꝓopere quod non labo¬
raui: Res ponder̃ autẽ duo sr̃s: dixerunt: Audidnẽ  pat̃.
si fuissemus totitres cum labore grandi fortasse conple¬
turi fuissemus opus nr̃m : Nunc autẽ per orationẽ frat¬
tris nr̃i : ds̃ nos ad iuuauit. & ꝑfecimus totum nr̃m agrũ.
& non uult tollere mercedem suã: haec audiens senes

Expanded text:
ductelae suae certam tritici mensuram, tunc vocaverunt ductelae suae certam tritici mensuram, tunc vocaverunt et illum fratrem, dicentes: Veni, leva mercedem conductelae tuae. Ille autem dixit: Qualem mercedem habeo, cum non potuissem metere? illi vero responderunt: Propter orationem tuam nos complevimus et tuum opus et nostrum, et ideo accipe mercedem tuam. Ille autem noluit ab eis aliquid accipere: multis autem illum compellentibus, et illo non acquiescente, abierunt ad quemdam senem dijudicari; dixit autem frater qui infirmatus fuerat: Perreximus,autem ego post unum diem discessi in cellam meam, et modo compellunt me isti tollere mercedem pro opere quod non laboravi. Respondentes autem duo fratres dixerunt: Audi, domine noster Pater; si fuissemus toti tres, cum labore grandi fortasse completuri fuissemus opus nostrum; nunc per orationes fratris nostri Deus nos adjuvavit, et perfecimus totum agrum, et non vult tollere mercedem suam. Haec audiens senex
Abbreviated transcription (Latin):
Quidtibi dicã frates sidixerotibeda illã in ȩcdesia dericis¬
epulabunt ex ipsa Sidix ero da illã consanguineis: Nullam
mercedem habebis. Siergo meuis audire. da illa megentibis:
& sine sollicitudineeris : abbas morses dixit: Priuatioren
mat᷑rialium id est uoluntaria pauꝑtas. & tribulatio cum
patientia & dis cretio in scrumenta sunt monachi: Serp¬
tunẽ enim i fuerint tres uiri isti. Noe. iob. & danib&.
uiuo ego dicit dñs ipsisalui erunt:.
Noe enimesc inpersona uoluntariae egestatis:
lob inpersona tribulationis & patientiae¬
.iii. Danbel inpersona dis cretionis: Siergotrium istorisco
uirorum hactus in aliquo homine suerint : dñscumeo est
habitans cum ipsosusci pienseum et repellens ab eo omne
temstationem & omnẽ tribulationẽ suꝑuenientẽ ab i¬
ramus ꝑ orationẽ illius. quia & locum illius mnetemis:
Postquã ergo messerunt. & ac ceperunt mercedem con¬

Expanded text:
Quid tibi dicam, frater? Si dixero tibi: Da illam in ecclesiam clericisQuid tibi dicam, frater? Si dixero tibi: Da illam in ecclesiam clericisepulantur ex ipsa. Si dixero: Da consanguineis tuis, nullam mercedem habebis. Si ergo me vis audire, da illam egentibus, et sine sollicitudine eris. 8. Abbas Moyses dixit : Privatio rerum materialium, id est, voluntaria paupertas, et tribulatio cum patientia, et discretio, instrumenta sunt monachi. Scriptum est enim: Si fuerint tres viri isti, Noe, Job, et Daniel; vivo ego, dicit Dominus, ipsi salvi erunt . Noe enim est in persona voluntariae egestatis, Job in persona tribulationis et patientiae, Daniel in persona discretionis. Si ergo trium istorum sanctorum virorum actus in aliquo homine fuerint, Dominus in eo est, habitans cum ipso, suscipiens eum, et repellens ab eo omnem tentationem et omnem tribulationem supervenientem ab iremus per orationes illius, quia et locum ipsius metemus. Postquam ergo messuerunt, et acceperunt mercedem con
Abbreviated transcription (Latin):
Quo modo uendo opera meae dicit ei seneseNeue.lis aliquid
suꝑ quod ualet uendere : sed magis sigrauaris esto amicusei
quitibi uolent̃ plustollit. & tum requiem uende Egoenĩ
aliquando uadens inmercato nũquã uolui aliquando de
precio operismei meplus uiuari. & fratrem meum grauaris
Hanc habens spem quialucrũ fratris mihi opus fructificati¬
teme tecum habitare : Suscipiensq illũ : uidit nitrũ inma¬
nu eius. & dic̃ ei : undehabes nitrum s res pondit frater: Inue¬
Ni illud inuiadum uenirem: & tuli illit: Dicit ei senes :
Tuillud posueras :respondit non: & dicit eisene᷑: Sier gotu
non posueras q̃uo modo ueniens habitare mecum. hoctu¬
listiquod non posueras & mox autẽ remisit eum dicerus¬
Nade reporta illud in loco unde tulisti: &abita mȩcum:
inter rogauit frat̾ abbatem siso ium dicens: Dimissa ẽ mihi
hereditas aparentibus meis: quid de illa fatido respđ senes

Expanded text:
Quomodo vendam opera mea? Dixit ei senex: Ne velis aliquid Quomodo vendam opera mea? Dixit ei senex: Ne velis aliquid super quod valet vendere, sed magis si gravaris, esto amicus ei qui tibi violenter plus tollit, et cum requie vende. Ego enim aliquando vadens in mercatum, nunquam volui de pretio operis mei plus juvari, et fratrem meum gravari, hanc habens spem, quia lucrum fratris mei opus fructificatite me habitare tecum; suscipiensque illum vidit nitrum in manu ejus, et dicit ei: Unde habes nitrum? respondit frater: Inveni illud in via dum venirem. Dixit illi senex: Tu illud posueras? respondit: Non. Et dicit ei senex: Si ergo tu non posueras, quomodo veniens habitare mecum hoc tulisti quod non posueras, dum prae : Reporta illud in locum unde tulisti, et habita mecum. 7. Interrogavit frater abbatem Sisoium , dicens: Dimissa est mihi haereditas a parentibus meis, quid de illa faciam? Respondit senex: