comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iuine sapientiae subtilitar:
sicut interiur ut testis scru
timonium ꝓph&rcce: Quicc ipse
Miserere dñe misero hysidoro :
inchigna agerti: & dgnc peccienti
Assioucce pecccenti. & tuec floc¬
gella cotade sustinenti:¬
Ordincerc ẽ miserterio dĩ que
prut hic hominem ꝑ flagel¬
le apeecccrir onendat &e postea
cebe&̃no supplicio liberat:
Ebec tus eum dĩ doloribus uitȩ
N equacquam dr̃ delinquenti prr¬
eit: qm̃ precceroreme aut flae¬
gello tenporocli ac purgactio¬
pitniendũ relinquid: aut ipse

Expanded text:
ivinae Sapientiae subtilitas, sicut interius, ut testis, scrustimonium prophetae: Quia ipse Miserere, Domine, misero Isidoro, indigna agenti, et digna patienti, assidue peccanti, et tua flagella est miseratio Dei, quae prius hic hominem per flagella a peccatis emundat, et postea ab aeterno supplicio liberat. Electus enim Dei doloribus vitae Nequaquam Deus delinquenti parcit: quoniam peccatorem aut flagello temporale ad purgatiopuniendum relinquit, aut ipse
Abbreviated transcription (Latin):
deoq & iustur inpoenir geudex¬
deb&. &impius iꝓsperitaetib
timoe deb&: Nreque iusto:
illic remunerat ꝑmiserationem:
E⁊ melor hic renunerat ꝑtempora¬
lem clem̃tiec̃: & illuc puuit ꝑ
pcerci electir In illec parcit¬
quillur. Nconiniquur postmor¬
tan clucitr crucianditr: iustur
uero dermit post laborẽ securus
Non aontum decorporae libitr paq¬
sionib sed&icm despĩtelib
opor⁊& intellegi Uitquisque
aur incor pore acut in mentem
flagella sustin&. ⁊ cento seinfi¬
nem remunerari speret
Sape occulto di iudicio eetree
flegelli coreetione sum repro¬
bi in hoc mundo  Sumq mul¬
tee demnabilia commi sis se
udeantur Despecti toonen
adõ nullo simdationir uge¬
bae foriuntur plur corrips¬
tur flagello quia dõhlitirun
sipeccarit: Dicinte. amor
ꝓph&a : tantumodo uorco¬
gnoui ixcomnib naccionibur

Expanded text:
Ideoque et justus in poenis gaudere, et impius in prosperitatibus timere debet. Neque justo illic remunerat per miserationem; et malos hic remunerat per temporalem clementiam, et illic punit per parcit electiquillus. Nam iniquus post mortem ducitur cruciandus; justus vero dormit post laborem securus. 8. Non tantum de corporalibus passionibus, sed etiam de spiritualibus oportet intelligi, ut quanto quisque aut in corpore aut in mente flagella sustinet, tanto se in fine remunerari speret. 9. Saepe occulto Dei judicio extra flagelli correptionem sunt reprobi in hoc mundo: dumque multa damnabilia commisisse videantur, despecti tamen a Deo, nullo emendationis verbere feriuntur. 10. Plus corripitur flagello, qui a Deo diligitur, si peccaverit, dicente Amos propheta: Tantummodo vos cognovi ex omnibus nationibus
Abbreviated transcription (Latin):
iustum in ac uita: &uitur
temperari & uerberccrisla¬
gello: ut dumuitur pulsaturꝰ
deuirtutibus non suꝑbic:
Domuero ccutanimi. aut carnis
dolore adteritur : amundi amo¬
re. retreclatur. Ton procri
autꝰ oport& iustum. sed tempr¬
⁊ ionem plage non zenprationẽ
luxoriee. Duriur cisro suor
dum fortioribur flagellis
stimulir striuntitr. nulloc ob¬
lectamenta presetis unoce
ctelecatt sed ccdetem poc¬
tricm ubieerti requies &

Expanded text:
justum in hac vita et vitiis tentari, et verberari flagello, ut dum vitiis pulsatur, de virtutibus non superbiat. Dum vero aut animi, aut carnis dolore atteritur, a mundi amore reservatur. Tentari autem oportet justum, sed tentatione plagae, non tentatione luxuriae. 12. Durius circa suos dum fortioribus flagelli stimulis feriuntur, nulla oblectamenta praesentis 260 vitae delectent, sed coelestem patri
Abbreviated transcription (Latin):
Menores nos eẽ scãdore ꝓfi¬
tenur cclque plebem me
bent quiccipsimisscc̃ cȩbebra¬
exenplo instructi & scire
debent que cȩbebrant quia
stulta postolatio ẽ. sipor¬
taler nescit quid postalc
ꝓlebs sca ideo meminee deb&¬

Expanded text:
memores nos esse Sacerdotes profitemur; atque plebem membent, quia ipsi Missam celebraexemplo instructi. Et scire dedebent, qui celebrant, quia stulta postulatio est, si nescit, quod postulat. Plebs sancta ideo meminere deb
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃o suscipiam quia sine c̃¬
cordia digni non sumus sc̃m
cõmunionẽ accipere qui a
munera sidiscor dicc habemꝰ
cũpximis nr̃is antequã secon¬
ciliemur a dño nõ recipiunt̃
tuncorat clei cus cantanclo
gnus dĩ qui tollis peccata
muncdi misesese nob.
onus dititur ꝓpt̃ in nocertiã¬
quia nulli hominũ ułbestiarũ
noc& &cdũ caduittimã du¬
titur hoceidetem senon
ledit sed occisorem suum¬
p occisionẽ suã resicit
ta & xp̃s nullũ ledit sicut
apir dic̃ qui pec catũ non fec̃
neẽ inuentus dolus inore
fius. Secip: paessionẽ con¬
uersus ꝑsecutores suos. mul¬
tos ꝑscãm cõmunionẽ cor¬
poris & samunis sui sesic̃
&credentis fecc̃ Ipsetu lit
pec catũ mundi queoi doue¬
nicc̃ peccatoꝵ nob dedit
quiante passionẽ eius iusti&
peccatores ininfarnũ adsscen

Expanded text:
nostra suscipiamus, quia sine concordia digni non sumus sanctam communionem accipere. Quia munera, si discordiam habemus cum proximis nostris, antequam reconcitiemur, a Domino non recipiuntur. Tunc orat clerus, cantando: Agnus Dei, qui tollis peccata mundi, miserere nobis. Agnus dicitur propter innocentiaquia nulli hominum nec bestiarum nocet, et dum ad victimam ducitur occidentem se non laedit, sed occisores suos occisione sua reficit; ita et Christus nullum laedit sicut Apostolus ait: Qui peccatum non fecit, nec inventus est dolus in ore ejus. Sed post passionem suam conversos persecutores suos multos per sanctam Communionem Corporis et Sanguinis sui refecit, et credentes fecit. Ipse tulit peccata mundi, quando veniam peccatorum nobis dedit, quia ante passionem ejus justi et peccatores in infernu
Abbreviated transcription (Latin):
caclum delando dicitur eo
qđ celat diuina sec seta alt᷑
celum celsitudinẽ dicitur eo
qđ altius ẽ rebus t̃senis nosaut̃.
ideo dicimꝰ pat̾ nt̃ quies incae¬
lis ut credex ostenidamꝰ in
pactren celꝗtan & sic̃ filu
p̃ceptapatrisui implax cupi
desideramꝰ scĩ ficetur nomen
tuũ. hocẽ ut nos dignisimꝰ
sunt. sciunt & intellegint scĩ¬
tatem nominisui. itã & nos
qui in t̾ra sumꝰ ipso caliuum¬
te scĩtatem eius meseamur

Expanded text:
elando dicitur, eo quod celat divina secreta. Aliter coelum a celsitudine dicitur, eo quod altius sit rebus terrenis. Nos autem ideo dicimus Pater noster qui es in coelis, ut credere nos ostendamus Patrem coelestem; Et sicut Filii praecepta Patris sui implere, desideremus. Sanctificetur nomen tuum, hoc est, ut nos digni simus sunt, sciunt et intelligunt sanctitatem nominis ejus, ita et nos, qui in terra sumus ipso adjuvante sanctitatem eju
Abbreviated transcription (Latin):
geli sui ꝑfen in illum altũ altere. ante diui¬
nam marstatem suã qd̃ oculis nĩr uidere
non pos sum quia corporalenonẽ sed sp̃i¬
tede & sic̃ nor diuinã incciestatẽ patris
inuistigore. sed potius. credere :¬
s quor quot eac alicri partiripatione
sccd sc̃m filii tui corpus & sanguinem
sumpserim omnibenedictioni ecclesti &

Expanded text:
in illud altum altare ante divinam majestatem suam, quod oculis nostris videre non possumus, quia corporale non est, sed spiritale. Et sicut nos divinam majestatem Patris investigare, sed potius credere, ut quotquot ex hac altaris participatione sacrosanctum Filii tui Corpus et Sanguinem sumpserimus om
Abbreviated transcription (Latin):
Sccec quotie s cumq secerias in mei
memoria fecci&is: Quod it mis sur
qui pridie quam pateretur. hocẽ pri¬
die quam ipse persurẽ ꝓ nobis. Volu
tadoe discipulirnurcorporira
sangiugis sui mysterium ut illitrec¬
derent nobir quis umquã crederet q̃d
panir incogne potuiss& conuati uel
diceet quipanrem &iuinũ creccuit &

Expanded text:
quotiescunque feceritis, in mei memoriam facietis. Quam intermisimus, qui pridie, quam pateretur, hoc est, pridie, quam ipse passus est pro nobis voluit tradere discipulis suis Corporis et Sanguinis sui mysterium, ut illi traderent nobis. Quis umquam crederet, quod panis in carnem potuisset converti, vel diceret, qui panem et vinum creavit, et
Abbreviated transcription (Latin):
tulamꝰ ut ipse nos abomnib: malis
libestt qui nos mundor & bonoscrea¬
uit in quonullũ ẽ malũ p̃cerita s̃ qui
iam ante peccantes cõmisimꝰ &ideo
flagella sustnemꝰ presentia sunt
quae quotidie commntimus futura
sumꝰ &ideo oramꝰ utabomnib libare¬

Expanded text:
tulat, ut ipse nos ab omnibus malis liberet, qui nos bonos et mundos creavit, in quo nullum est malum. Praeterita sunt, quae jam ante peccantes commisimus, et ideo flagella sustinemus. Praesentia sunt quae quotidie committimus, futura sunt. Et ideo oramus ut ab omnibus libere
Abbreviated transcription (Latin):
censĩ ones eius menorare
debemur quia corp̾huma¬
num q̃d ad sumpserat. iunc¬
tum diuitatis sineilliur ad¬
iutorio ꝓpria maiestate
portaun ineccelũ. Iteo
diximus sine ullo adiutorio
ut in tellegatur qd̃ non homi¬
num Nec angelor nec ullius
ascerdis se in cecelũ sed apadir

Expanded text:
rare debemus, quia corpus humanum, quod assumpserat, junctum divinitati sine ullius adjutorio propria majestate portavit in coelum. Ideo diximus, sine ullius adjutorio, ut intelligatur quod non hominum, nec angelorum, nec ullius ascendisse in coelum, sed a Patre
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝑmanus nr̃as ꝑficere
dignetur & cũdicgret Hatec
quotie scũq feceritis in mrei
menoria fecci&is : Ius sit
nos illius passionis menores
eẽ quanta ꝓ nobsustinuit
omni tenpr menores eẽde¬
benus quando hoc suertcm¬
tũ cdebramus & euis mĩcm¬

Expanded text:
manus nostras perficere dignetur. Et cum diceret, haec quotiescunque feceritis in mei memoriam facietis, jussit nos illius passionis memores esse, quanta pro nobis sustinuit. Omni tempore memores esse debemus, quando hoc Sacramentum celebramus, et ejus mi
Abbreviated transcription (Latin):
corp̃tuũ fiat: Hostam in maculcctã
ns uiuur ẽ qui decelo discedisti & corp̃
duũ in hoc pane ate sci ficcero nor acctpire:
uoluisti: & ꝓcadicẽ pcessionistucce nor
scenguinem tuũ sumere uolum:¬
usuĩ sicc hanc hostiam ut nob̵ corp̃tuum
& sangui stuus ficct Supraq: propi¬
tio ac̃streno uultu respicae dignerir
Hocd p̃ccemur ut pat̃ser su pra dona anob
offartee pio &e blando uultu & claro ai¬

Expanded text:
corpus tuum fiat. Hostiam immaculatam, nis vivus es, qui de coelo descendisti, et corpus tuum in hoc pane a te sanctificato nos accipere voluisti, et per calicem passionis tuae nos sanguinem tuum sumere voluifica hanc hostiam, ut nobis corpus tuum, et sanguis tuus fiat. Supra quae propitio ac sereno vultu respicere, hoc deprecamur, ut Pater sanctus supra dona a nobis offerta pio et blando vultu et claro di
Abbreviated transcription (Latin):
ut in t̾cedant ꝓ nob̵ quia nos ipsi digni
non sumꝰ dep̃terras ac p̃sentib: utniã ꝓ.¬
mereri ne clquturis cautelã nisi nõb
poꝵ orationẽ donetio. Iã orccuimꝰ ut
libarnur amalis nunc orenur ut p̃¬
dictis scĩs in t̃uenientib: ipsedonat pacem
ꝓpitius in diebusnis qui potens ẽ a malo
libera se. pacem a temptationẽ dĩ nẽ in¬
ducenu in eec pacem amalis hominib:
ipatiamur flogella eoꝵ. Vt opłmicȩ
ccediutorio celiuti apeecato sumꝰ senꝑ

Expanded text:
ut intercedant pro nobis, quia nos ipsi digni non sumus de praeteritis ac praesentibus veniam promereri, nec de futuris cautelam, nisi nobis eorum orationibus donetur. Jam oravimus, ut liberemur a malis, nunc oramus, ut praedictis sanctis intervenientibus ipse donet pacem propitius in diebus nostris, qui potens est a malo liberare. Pacem a temptatione diaboli ne inducamur in eam. Pacem a malis hominibus, ne patiamur flagella eorum, utpote adjutorio adjuti; a peccato
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ int̃uos ẽ: S iat uoluntas
tua sic̃ incelo & int̾ra hocẽ
ut tius uoluntatem sic̃ illi qui
incocelos̃ fatiunt. ita & nos
quiintra sumꝰ fecciamus
dibus teriair. panẽ arm̃
cotioianũ ela nob̵ odie panis
aput qrecos in nr̃a linguaom
omnem uictum spitalem a carnalẽ
nob largise dign&ur omni tepr̃
Et dimit te nõs debita nr̃ae sic̃ &nos
dimit timꝰ debitor ib nr̃is. Nihil eũ
bita nr̃a sequirit nullus sinedubio
inuenitur. & ideo nos debemus debi
si nõ remiseritis unusquisq fratri
suo litordib: ur̃is nec pat̃ ur̃ cades
tis semit tat uob petcata ura &alibi
offeruntur deono sius omnia
scandoda &item saccrisitiũ non reci¬
piuntur sisum scanlala offert sed
ante altare dimit tiiubetur usq dũ
Neconcilietur fratrisuo & tunc osse¬
re mundo corde. Et nenos inducas m
temptationem. Hocẽ ne uroeol
in ilam temptationẽ inquadabul
nos temptat & ficon sentiemꝰ sechĩs
ipsenos desendat neinducamur int̃p¬

Expanded text:
Dei intra vos est. Fiat voluntas tua sicut in coelo et in terra, hoc est, ut ejus voluntatem sicut illi, qui in coelo sunt, faciunt, ita et nos, qui in terra sumus faciamus. dibus teritur. Panem nostrum cottidianum da nobis hodie. Panis apud Grecos in nostra lingua omomnem victum spiritalem ac carnalem nobis largiri dignetur omni tempore. Et dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Nihil enim bita nostra requirit, nullus sine dubio invenitur liber; et ideo nos debemus debitSi non remiseritis unusquisque fratri suo de cordibus vestris, nec Pater veslibi: Auferentur de regno ejus omnia scandala. Et iterum: Sacrificium non recipitur, si cum scandalo offertur, sed ante altare dimitti jubetur, usque dum reconcilietur fratri suo, et tunc offerri mundo corde. Et ne nos inducas in tentationem. Hoc est, ne intremus in illam tentationem, in qua diabolus nos tentat, et ei consentiamus; sed Dominus ipse nos defendat, ne inducamur in ten
Abbreviated transcription (Latin):
finita ẽ p̃ces quia nullus
antea exi redeb& de eccła
quã calnuntiatũ sit. de
ministro. &omnes ses¬
pondeant dogratias:¬

Expanded text:
finitae sunt preces, quia nullus antea exire debet de ecclesia, quam nuntiatum sit de ministro. Et omnes respondeant: Deo gratias
Abbreviated transcription (Latin):
Nacanus inuetere testam̃to
ꝓpec catis ppłi offerebatur
tipsum obtullit dõ patri ut
genus hnimanũ ꝑpassionem
suã libertox apecacto
Rideo amus dĩ tunc cantat̃
quando corpus & sanunis
dnĩ ꝑcipitur. Uit omñs
csedamur quia ipsius ani
corpus & saoguinis tunc
sumitur. qui peccatamundi
nob̵ donauit resirgendo ilis

Expanded text:
nus in Veteri Testamento pro peccatis populi offerebatur; tipsum obtulit Deo Patri, ut genus humanum per passionem suam liberaret a peccato; et ideo Agnus Dei tunc cantatur, quando corpus et sanguis Christi percipitur, ut omnes credamus quia ipsius Agni corpus et sanguis tunc sumitur, qui peccata mundi nobis donavit resurgendo Jes
Abbreviated transcription (Latin):
muntra & mundo corde offare debanus
Pbreham filio suo isaac non pipercit non se
obedieir iussionẽ dñi offere eũ uoluit:
melchis edeh primur sac̃oor dño pantẽ
& uinum. obtulit &ideo scriptũ ẽ
inpicmo tues rac̃dor incc&̃ nũ secim dñ

Expanded text:
munda Deo mundo corde offerre debemus. Abraham filio suo Isaac non pepercit, sed obediens jussioni Domini offerre eum voluit. Melchisedech primus Sacerdos Domino panem et vinum optulit, et ideo scriptum est in psalmo: Tu es Sacerdos in
Abbreviated transcription (Latin):
dorutilla oblationẽ quã ille
pat̃ dignetur accipire bire¬
dictam & habee ascripta
ratcon. hoc ẽ uidi cactã in di¬
gnac̃ illam iudic& in conspeo
iuxrce rationen pleiam fecce¬
re dignetur quice tunc illi est
accetaebibr. sira ta credena
ꝓiustre rationẽ offerim̃ iustũ
ẽ posto lare ut illac oblatione
quam nos raccionabiliter osst¬

Expanded text:
rdos ut illam oblationem quam ipse Pater dignetur accipere benedictam; et habere ascriptam, Ratam, hoc est, judicatam, ut digjusta ratione plenam facere dignetur, quia tunc illi est acceptabilis, si recta credentes pro justa ratione offerimus; justum est postulare ut illa oblatione, quam nos rationabiliter offe
Abbreviated transcription (Latin):
ts. ꝗta dimundus ꝑ hoc¬
uod osienditur tempore disi¬
it. Quicc unde homo ator
hundus eracie uidẽtur. in¬
e uterq minuitur frustra
ientr ꝑtanta retro temp̃ra
sccuendo orti suis se cogrrie¬
tio queendo in suo cedẽno
menere. Comilio liuius

Expanded text:
t, ita et mundus per hocuod distenditur tempore, defit, quia unde homo atque mundus crescere videtur, ine uterque minuitur. 3. Frustra per tanta retro tempora faciendo ortam fuisse cogitationem, quando in suo aeterno mane
Abbreviated transcription (Latin):
ullac ante principium
fuis se tenpora quia
semptis ipsud tempus
crecc turoc. In principio
&ordium: Mullum speccium
corporaliter habet tenpora
qui cebscedunt postre quam
ueniant. Icleo que inrebur nul¬
lus status ẽ temporum quia
celeriter ceacturȩ motu mu¬
tcentur: Nec centum anni
unus tempur ẽ: trec unur
annus unum tenpusẽ:. Nec
unus maisis: unus tempus ẽ:
Necdie nec hore quia dũ
hccec omnia pasticulis acce¬
dunt suis & descindunt
Suomo unum dicendum est
quod nonsimul ẽ Ltqumsit
p̃teritum. futitrum. uȩ. tampꝰ
sicut prȩsemr &siẽ scire opor¬
tet ubiẽ: Sed aeduerte quo
& prue saitia in animo suN
potius requirendec teae ista
proceteritae: p̃sani: & su¬
tura. in cenimo tantaim
inuenire.¬

Expanded text:
 ante principium fuisse tempora, quia dum sit ipsum tempus creatura, in principio exordium. 2. Nullum spatium corporaliter habent tempora, quia ante abscedunt pene quam veniant. Ideoque in rebus nullus status est temporum, quia celeri creaturae motu mutantur. Nec centum anni unum tempus est; nec unus annus unum tempus est; nec unus mensis unum tempus est; nec dies, nec hora, quia, dum haec omnia particulis accedunt suis, et decedunt, quomodo unum dicendum est quod non simul est? 3. Utrum sit praeteritum, futurumve tempus, sicut praesens; et si est, scire oportet ubi est; sed adverte quod et praesentia, in animo sunt potius requirenda. 4. Tria ista, praeterita, praesentia et futura in animo tantum invenir
Abbreviated transcription (Latin):
uetiiaccẽ. Nomina diuita¬
num cedquirendi hebendi
uł tenedi cupidirces quepes¬
tir imexplebilirẽ. sicut ydro¬
nonerit indesiderando cuius
lenticce. in quistudo. inutstec
iuditico: contenpt̃ ueritcris
future batatudinis obliuio

Expanded text:
est nimia divitiarum acquirendi, habendi, vel tenendi cupiditas, quae pestis inexplebilis est. Sicut hydronon erit in desiderando. Cujuslentiae, inquietudo, injusta judicia, contemptus veritatis, f
Abbreviated transcription (Latin):
ges sorer iustiticoe in erepcobant
Oliquando &iam subditir: nor
oport& aumo ẽẽ humiliorer.
qm̃ facta subdiorum iudicapꝰi
bi non dũm: Lurum hare cari¬
ar non conditio dxigitur¬

Expanded text:
gressores justitiae increpabant. Aliquando etiam subditis nos oportet animo esse humiliores, quoniam facta subditorum judicantur bis, non dominum. Verum haec charitas, non conditio exigit
Abbreviated transcription (Latin):
deranter illoc summa sic ẽẽ utilia
ut tamei istac humiliasit paulolũ
nr̃e indigenticce necer sccria:
inactiuȩ uirece gerere. humana
intentio ꝑsturanta incedit
ncontem ploccione aut̃ sese ꝑ int̃¬
ucllec resumit: quia dutturni¬
tcre contemplandi lasactur
Visio animalium in ezechielo quȩ
ibant & non reuer tebantun ꝑ
Et toqum eoc animaliaqribant &¬

Expanded text:
derantes illa summa sic esse utilia, ut tamen ista humilia sint paululum nostrae indigentiae necessaria. 8. In activae vitae genere humana intentio perseveranter incedit; in contemplatione autem sese per intervalla resumit, quia diuturnitate contemplandi lassatur. 9. Visio animalium in Ezechiele, quae ibant, et non revertebantur , et iterum ea animalia
Abbreviated transcription (Latin):
est queon suꝑ bia quae tram
dĩ ꝓuocat. Nam suꝑbia
excengelis cbononer secit
Humilitaes ocut hominir sec̃r
cngelis similes reddit. suꝑbi
cupiunt in se p̃dicari qd non
stcciunr. Humila refugiunt
quicquid boni opirantur
agnosci: Non ebeuetꝰ homo
in bono suo nec licudan sibi
h̃ donacuir ei facctre

Expanded text:
ae iram Dei provocat. Nam superbia ex angelis daemones fecit: humilitas autem homines sanctis angelis similes reddit. Superbi cupiunt in se praedicari quod non faciunt: humiles refugiunt, quidquid boni operantur, agnosci. Non elevetur homo in bono suo, nec laudem sibi Deus donavit ei facere
Abbreviated transcription (Latin):
Dum homo in suis bonis operib
Omniũ uitiorum nouis sĩmum ẽ
suꝑbia. Dum homo uirctutib
ornatur: & in lus suꝑbire coe
creactorir mox incuiur lib&
peecccti corruit foueam:
Omnis suꝑbia ttentum in ima

Expanded text:
is operibus Omnium vitiorum novissimum est superbia, dum homo virtutibus ornatur, et in his superbire coepCreatoris, mox in cujuslibet peccati corruit foveam. Omnis superbia tanto in imo
Abbreviated transcription (Latin):
titum animȩ cal p&citum ioem
pomam conscientioce poccitur:
Omnia sugire poterit homo p̃ter
tur sui conscientioce illum non
derelinquar quam uis humcona
iudicia subt̃ fugic&: Ommir qui
made agit: iudiciũ ⁊ om̃ conscien¬
⁊ ioce succe fugne non potest:
in eo iubitium quioc & hic succe
conscientiece recctu punitur.
Hoc enĩ signisicat abessur abrssũ

Expanded text:
nitum animae appetitum jam poenas conscientiae patitur. 2. Omnia fugere poterit homo praetetus sui conscientia illum non derelinquit. 3. Quamvis humana judicia subterfugiat omnis qui male agit, 226 judicium tamen conscientiae suae effugere non potest. in eo judicium, quia et hic suae conscientiae reatu punitur, Hoc en
Abbreviated transcription (Latin):
trantibur pateit: prituisaũt
atq: suꝑbis elaudiatr Nc̃c quã¬
uis diuine eloquia in lectione
errogantib: sint coꝑta in myste¬
sunt: dũ sermodĩ fidelib: lixit:
do tenebrescit & undeillim
luminantur indeisti cacueccitar

Expanded text:
trantibus patent; pravis autem atque superbis clauduntur. Nam quamvis divina eloquia in lectione arrogantibus sint aperta, in mystea. 4. Dum sermo Dei fidelibus lux sit, do tenebrescit: et unde illi luminantur, inde isti caecantur
Abbreviated transcription (Latin):
lerique scientiaem acceprem
scriptitra rum non ado ĩgloricm.
stdehuã laudẽ utuntur : dron¬
e ipsa sccoitia ixtulluntur & ibi
peccant ubi peccata mundare de¬
buer: Nũquã consecunt᷑ begeilo
ꝑfectũ sigitiã arrogante: Nõ quã¬
uis sepiente insuꝑsicien uida at᷑¬

Expanded text:
lerique, scientia accepta Scripturarum, non ad Dei gloriam, sed ad suam laudem utuntur, dum ipsa scientia extolluntur, et ibi peccant, ubi peccata mundare debuerant. 2. Nunquam consequuntur legendo perfectam scientiam arrogantes. Nam quamvis sapientes in superficie vid
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntarẽ. ꝓpterec in acuta
boniiudicatntur amalir: ut
itgũ in alla uita : mali iudicent᷑
abonis: siue ut&iam sir hic
bonis temporedir afflictio
& illic a& mremuneratio
dcirco s̃ necer sccri mali:
it quotienr boni offendunt
flccgebentur ab illis Hinc est
qrd cessur uirgẽ furorir suiter¬
tccturdñs: Seed quotiens ita
fir dedũ indignatione ꝓcedit:
flecgellaendo enendcoe daide¬
rat: sed ille iustissima uo¬
luntate : illiuero sepe cru
ad conterendũ pacractũ ẽ corq̃
A trocen suꝑeor diuinũ furoren
uenurũ: qui existunt ꝑsecuto¬

Expanded text:
rea in hac vita boni judicantur a malis, ut iterum in illa vita mali judicentur a bonis: sive ut etiam sit hic bonis temporalis afflictio, et illic aeterna remuneratio. Idcirco sunt necessarii mali, ut quoties boni offendunt, flagellentur ab illis. Hinc est quod Assur virgam furoris sui testatur Dominus. Sed quoties ita fit, de Dei indignatione procedit, flagellando emendare desiderat. Sed ille justissima voluntate, illi vero saepe crudad conterendum paratum est cor ejus. 8. Atrocem super eos divinum furorem venturum, qui existunt persecuto
Abbreviated transcription (Latin):
enim prodest ꝑuessorũ precui¬
tecs ittilirecti iustorũ . dũeor
maditia succ erudiunt: &eche¬
gnee celoni requirenda molestice ton¬
poredi inpellumt: pbatur curẽ¬
quece tunc duriur a gebaetur
medpto queendo oportebat aũ
uocceri & ꝑ madisqus in aepto¬

Expanded text:
dest perversorum pravitas utilitati justorum, dum eos malitia sua erudiunt et ad regna coelorum requirenda molestia temporali impellunt. Probatur quae tunc durius agebatur in Aegypto , quando oportebat eam vocari, et ex malis quae in Ae
Abbreviated transcription (Latin):
confusione ⁊ abescunt : &dũ
nia confunduntur : Stulti con¬
traebonor studium semꝑ acdsu¬
gloricentur : &bonorũ eciq
istorũ aed flictionib: detret¬
hunt : dumq eiraduer sec con¬
tigerint : mox celbla phremiã
pus lanimitcere animi con¬
irertumur: Quidam simpli¬
cium nescientes dispenscctio¬
nen dĩ in melorũ ꝓfecitib: scconr¬
dedixantur dicertes iuxtee
ꝓsperatur Gete ẽ omnib:
qui p̃uceri ceortur & iniq agunt :
Quiergo hoedicumt non mirentur
qd pricuorũ hominũ tenporedẽ
sed magis nouissima eorũ
intendant quanta illis p̃
hȩ a&̃na supplitic pre¬
parentur. Dicante ꝓph&a :
Ducent inbonis diessuos&
subito codinse na descendent heĩi.

Expanded text:
nfusione tabescunt, et dum nia confunduntur. Stulti contra bonos studium semper assugloriantur, et bonorum atque justorum afflictionibus detrahunt; dumque eis adversa contigerint, mox ad blasphemiam pusillanimitate animi convertuntur. 13. Quidam simplicium nescientes dispensationem Dei, in malorum profectibus scandalizantur, dicentes, juxta prosperatur? Bene est omnibus qui praevaricantur, et inique agunt. Qui ergo hoc dicunt, non mirentur, quod pravorum hominum temporalem, sed magis novissima eorum intendant, quanta illis post hoc aeterna supplicia praeparentur, dicente propheta: Ducent in bonis dies suos, et subito ad inferna descendunt.
Abbreviated transcription (Latin):
cabir: Verturieciais ignoran¬
tia iessecẽ: Vtdũ mori quis¬
que non ixestimat collitur:
Unde unusquisq festin&. nem
miquitctib: suis rapiat᷑. simul¬
q finiccturuita cũculpa:
Nam incentor dicbolur eos quos
inusites ac cendit auitia : subito
moriente ꝑ trachere nititur
mac fellaci uitec. dũ depotertiȩ
gloriccułrenũ habundantia
gestiunt: repete hora quaner
cuiũ. in ꝓuisu ecitu rapiunlir
atq: ab sorbente ꝓsudo: crucian¬
dia&nis geliainȩ incendus de¬
ph&ãdiut᷑. Ducunt inbonis
die suor: & inpuncto ad infer¬
na descondunt : Inquus moriens
qui imitactione sua multor ad
culpas traxerat dilec racrione
peccati: multos cculpa reuo¬
cca terore ⁊ or̃nti Qd &iã
psalmistac tiestccaurdicens:
La xabitr iustus cũ uidsit uin

Expanded text:
 Venturi exitus ignorantia incerta est, et dum mori quis non existimat, tollitur. Unde unusquisque festinet ne in iniquitatibus suis rapiatur, simulque finiatur vita cum culpa. Nam incentor diabolus eos quos viventes accendit ad vitia, subito morientes pertrahere nititur in hac fallaci vita, dum de potentiae gloria vel rerum abundantia gestiunt, repeciunt, improviso exitu rapiuntur, atque absorbente profundo, cruciandi aeternis gehennae incendiis deptum est: Ducunt in bonis dies suos, et in puncto ad inferna descendunt . 6. Iniquus moriens, qui imitatione sui multos ad culpam traxerat delectatione peccati, multos a culpa revocat terrore tormenti. Quod etiam Psalmista testatur dicens: Laetabitur justus, cum viderit
Abbreviated transcription (Latin):
uamuis sc̃s huius uitȩ erũnis
libye secupiant : dito uolater
ex ire decor pore : dĩ tocm̃ dis posi¬
tione plerũq: diu in acuita uersant᷑
Vt ꝑlongum tolerantiȩ ex perim̃tui
solidius eoꝵ pariatia roboret᷑¬

Expanded text:
uamvis sancti ab hujus vitae aerumnis liberari se cupiant, cito volentes exire de corpore, Dei tamen dispositione plerumque diu in hac vita versantur, ut per longa tolerantiae experimenta solidius eorum patientia roboret
Abbreviated transcription (Latin):
dccuone conpecit: Ingcitu uitȩ
animȩ electox nimio trentur
m&u incerti. otrũ codp̃mium
an. cessupplicium transeant
Quidcom aut̃ electi infine suo pur¬
gantꝰ ã leub: quib: dã petcatis
uidã uero: in ipso fire hilarescũp
a &̃noꝵ contẽplactionẽ bonoꝵ:
ais. ⁊ coñdũ acorpore isto egre¬
ditur : ꝑtime cit nedignus iup¬
pbaeuiosit: Nullur eeni bomo
absq peccatoenequis quã potot de
dĩsecurus eẽ iudicio: cu&iã & deocio¬
sis uebis,eddeioa sitratio: Pinan
iustoꝵ obtimũ. uocatio tranquilla
cõmelat: ut ex eo intellegantꝰ s̃ cõꝵ
h abere consortiũ angdoꝵr q quo ob
hoc colpore sine uexationt dura
tolluntur. Prauos aũ homine
a p̃ostatȩ angeli excĩ pidit morien¬
tes ut cissint ipsi tortor es inpenis :

Expanded text:
one, compescit. 7. In exitu vitae animae electorum nimio terrentur metu, incerti, utrum ad praemium an ad supplicium transeant. 8. Quidam autem electi in fine suo purgantur a levibus quibusdam peccatis; quidam vero in ipso suo fine hilarescunt aeternorum contemplatione bonorum. stus, tamen dum ex corpore isto egreditur, pertimescit ne dignus supplicio sit. Nullus enim homo absque peccato; nec aliquis potest de Dei esse securus judicio, cum etiam et de otiosis verbis reddenda sit ratio. 10. Finem justorum optimum vocatio tranquilla commendat, ut ex eo intelligantur sanctorum habere consortium angelorum, ex quo ab hoc corpore sine vexatione dura tolluntur. 11. Pravos autem homines apostatae angeli excipiunt morientes, ut eis sint ipsi tortores in poenis,
Abbreviated transcription (Latin):
gaida. s ine ꝑsonaerũ accio¬
ne debent ẽẽ iudicia Nihil
ouiniquiur ẽ quamunera
accipere in iudicir : quia mu¬
tium: & subuertunt uerba
iustorum. In quoenĩ iudicio
dicit dm̃r iudi cobitis: iudi¬
cecbitur deuobis. Qua p̃p̃r iu¬
bex chm̃niudicen timecer nefor¬
te dõiudicente dam netir

Expanded text:
genda. Sine personarum acceptione debent esse judicia: nihil enim iniquius est quam munera accipere in judiciis, quia mutium corda, et subvertunt verba justorum . In quo enim judicio, dicit Dominus, judicabitis, judicabitur de vobis. Quapropter judex Deum judicem timeat, ne forte eo judican
Abbreviated transcription (Latin):
iudicib: quã aqruentissimir
hostib Nullus añ p̃do:¬
⁊ comcupidur inclienir: quã
iudex iniquur insuis:
Peiores sunt hostibur: iudice
iniqui Hoste sepe : fuga
tartiam effugi non possunt:
quidinitices excium opres¬
sione congregcre stucbent:
Aliquotier iudicerboni÷ minis¬
tror habent rapocces
Quorm scebere quo inquinant᷑ :¬
sinonpibent ropecci ractem illoꝵ
Hi inalinir poeunt peccatir:
quice non solum ut egregiur
mundi loctor ait Quifocci¬
itnt sed qui consetiunt : foc
cistitib cligni efficiuntur mor¬
ui cupiolitatir cocusce. ut dif¬
ferint : aut ꝑueraunt iudicia:
nec siniunt eccusas quousque

Expanded text:
quam a cruentissimis hostibus. Nullus enim praedo tam cupidus in alienis, quam judex iniquus in suis. Pejores sunt hostibus judices iniqui. Hostes saepe fuga ropter potentiam effugi non possunt, qui divitias et civium oppressione congregare student. Aliquoties judices boni ministros 139 habent rapaces; quorum scelere coinquinantsi non prohibent rapacitatem illorum; hi in alienis pereunt peccatis, quia non solum, ut egregius mundi doctor ait , qui faciunt, sed qui consentiunt iniqua facientibus, digni efficiuntur morvi cupiditatis causa aut differunt aut pervertunt judicia, nec fin
Abbreviated transcription (Latin):
quunt inmane Hocẽ de
p̃seitir uitoce quomoda tantũ
cogitant difutura xat̃ nibil
Luporm more cuncta rapientir
quenta. Ireccundur iudex :¬
iudicu examen plaie contue¬
re non uel&: qui accligine fu¬
roris non uid& clacritatẽ
iustiriue. Nonẽ ꝑsonoe
in iudicio consideran da: sed
cocusx: scriptũ ẽ enĩ Nonac¬
cipies ꝑsonam inidicio
niqui iudica: errant inue¬
ritatis sententia dum inten¬
cbunt quocliratẽ ꝑfonȩ & no¬
cetsepe iustis: dum inꝓbe
defendunt impior: occeptio
munerm in iudicir p̃uarica¬
tio ẽ ueritactis: Qui dm̃tim̃¬
tes iniuste iudicant : u& nu

Expanded text:
quunt in mane , hoc est, de praesentis vitae commodo tantum cogitant, de futuro autem nihil: luporum more cuncta rapientes, quentes. Iracundus judex judicii examen plene contueri non valet, quia caligine furoris non videt claritatem justitiae. Non est persona in judicio consideranda, sed causa. Scriptum est enim: Non accipies personam in judicio . Iniqui judices errant in veritatis sententia, dum intendunt qualitatem personae: et nocent saepe justis, dum improbe defendunt impios. Acceptio munerum in judiciis, praevaricatio est veritatis. Qui Deum timentes juste judicant, aeterna
Abbreviated transcription (Latin):
dicar. Pacẽ mectm douob
Inpacce uos dimistrripacce uos
inuancm: ꝓficiscens uo¬
luit dare q: dqi derabat redi¬
enr inomnib inuenire :
Cuir poccis ornacm̃ta mirabilit̃
alio osteidit loco dicenr.
Beccti peccifici qm̃ filii dĩuocoe¬
buntur: En filius dĩ incipit
uocecri qui paccisicus ẽẽ iocm
cospit: Niuult filiur dĩ dici
qui pacẽ noluerit ampbecti:
Negat sibi patrẽ dm̃ qui paccisi¬
cus ẽẽ contemnit Sed hacec
pex cũbonis & dĩ pricecepta
seucntib custo dimoa ẽ:
Nor cum iniquis & sceleritir.
qui poccẽ int̃se habent in pec

Expanded text:
Pacem meam do In pace vos dimitto, in pace vos inveniam. Proficiscens voluit dare, quae desiderabat rediens in omnibus invenire. Cujus pacis ornamenta mirabiliter alio ostendit loco, dicens: Beati pacifici, quoniam filii Dei vocabuntur . En Filius Dei incipit vocari, qui pacificus esse jam coepit. Non vult Filius Dei dici, qui pacem noluerit amplecti. Negat sibi Patrem Deum, qui pacificus esse contemnit. Sed haec pax cum bonis et Dei praecepta servantibus custodienda est, non cum iniquis et sceleratis, qui pac
Abbreviated transcription (Latin):
ullur dirperare deb& uenic̃.
paenitatiam conuertatur
nũ quẽq eñ dr̃ disuo fine non
deuit a p̃teriia iudicat:
Doc quippe & legis testimonio
edoc&ur. qd̃ homo desuo sxtre¬
mo iustificatur: Quand odr̃
ꝓ asini primo genitam ouem
iussit ofserri. hiocẽ mun diã
uitue: prioris mutandã in in¬
nocetia bonifinis Umde &
eccudcon iub& offerri inhostiam.
ibest uiacce ec trema inpeniten¬
ticm. Multi suꝑna respecti
grectic mex tremis suis ad dm̃ seue¬
tunt᷑ ꝑprenitentiam
nirfletibur purgant atq inbo¬
nis focctir maebe gesta conmut¬
nt. quib: iusta ⁊otum qd̃ delique¬
rant ignor citur quia ipsi qd̃male
nurta hominis finis quo endus ẽ.
qm̃ dr̃ non respitit quoda antea¬

Expanded text:
 desperare debet veniam, poenitentiam convertatur. Unumquemque enim Deus de suo fine, non de vita praeterita judicat. Hoc quippe et legis testimonio edocetur, quod homo de suo extremo justificatur, quando Deus pro asini primogenito ovem jussit offerri, hoc est, immunditiam vitae prioris mutandam in innocentiam boni finis. Unde et cauda jubetur offerri in hostiam, id est, vitae extrema in poenitentiam. 7. Multi superna respecti gratia in extremis suis ad Deum revertuntur per poenitentiam, nis fletibus purgant, atque in bonis factis mala gesta commutant; quibus juste totum quod deliquerant ignoscitur, quia ipsi, quod male In vita hominis finis quaerendus est, quoniam Deus non respicit qua
Abbreviated transcription (Latin):
onꝑ locorum spactia sedpas
sectũ bonũ ułmadũ itur rece¬
bitur ue adõ. Neq euĩ ingres¬
su. pedum sed gressũ morum
cddmñ: ꝑperrare flagitiũ
aliquod mois aoime ẽ:
Contenpraere poritantiam &
ꝑmenere incul pam discen¬
dee mninfornum post mor dẽ
est. Ergo pecrore ad mortẽ
ꝑtinet dis perore uero in in¬
firium discenloe.

Expanded text:
 locorum spatia, sed per affectum bonum, vel malum itur, recediturve a Deo. Neque enim gressu pedum, sed gressu morum ad Deum. 2. Perpetrare flagitium aliquod mors animae est; contemnere poenitentiam, et permanere in culpa, descendere in infernum post mortem est. Ergo peccare ad mortem pertinet, desperare vero in infernum descendere.
Abbreviated transcription (Latin):
disperdic &celiquando con¬
diũ patrir non aditꝰ coramdo
dium deeo quia periculo libe¬
reditur quãdeeo quinumquã
nouit peccanti periculũ
Qucntum enĩ contristrat resper¬

Expanded text:
desperata, et aliquando condium patris . 5. Non aliter coram Deo dium de eo qui a periculo liberatur quam de eo qui nunquam novit peccati periculum. Quanto enim contristat res per
Abbreviated transcription (Latin):
dre: Quit ergo teccuisse sepani¬
t&. nisi consessionem peccactoꝵ:
Quibelamas se sedol& nisi desen¬
si onẽmalorum : Quiergo pec¬
cactorum suorum defensor
ex ti terit necesseẽ ut peniti¬
do. accuss& quod suꝑbisir prec¬

Expanded text:
die. Quid ergo tacuisse se poenitet, nisi confessionem peccatorum? Quid clamasse se dolet, nisi defensionem malorum? Qui ergo peccatorum suorum defensor exstitit, necesse est ut poenitendo accuset quod superbiens pr
Abbreviated transcription (Latin):
re. nos p̃cepi: Dimitte nobis
ciũ tantũq: peccetori a seindulgi
ostendit quaentũ clar utiũ unu¬
quisq inse offensio indulgit:
Q uidam dam desuis sidentes meritir
prigriinse delinquertib uanã pres¬
reenti sed nihil ꝓficit eẽ in libatũ
culpa quinon est paratur cadue¬
megna sit culpec: quanto tcordiꝰ
relextentur frecternce deliera¬
om̃ sibi terdiur placat : Frustra
sum ꝓpiticeri sibi dõ querit:
quicito plecccere in ꝓximo neglegit:¬

Expanded text:
 nos cium, tantumque peccatori a se indulgeri ostendit, quantum alterutrum unusquisque in se offenso indulget. 6. Quidam de suis fidentes meritis pigre in se delinquentibus veniam praestant, sed nihil proficit esse illibatum a culpa, qui non est paratus ad vmagna sit culpa, quando tardius relaxantur fraterna delictaem sibi tardienim propitiari sibi Deum quaerit, qui cito placare sibi proximum negligit
Abbreviated transcription (Latin):
scurilitas. leurcer ucni loquiũ
inmundiria corporir instabilitar
m̃tir ebric&cer libido quia
exaturitare ueitrir libido cor¬
porir congeritur: Quaꝗꝑ reunia
& abstimetiã. & operis cuiur liba

Expanded text:
scurrilitas, levitas, vaniloquium, immunditia corporis, instabilitas mentis, ebrietas, libido: quia ex saturitate ventris libido corporis congeritur, quae per jejunia et abstinentiam, et operis cujuslibet
Abbreviated transcription (Latin):
dolorm moritur. quccet ribur
modir regncoe uid&ur in homine:
Iđ dim homo horam ecenonica
& statuzem gulcce eccitsa antici¬
pare cupit. ccut ȩx quisi ciore cibor
sibi p̃pcereore iub& quam necersi¬
tur corporir uł succe qualnas ꝑ¬

Expanded text:
dolorem moritur. Quae tribus modis regnare videtur in homine; id est, dum homo horam canonicam et statutam gulae causa anticipare cupit, aut exquisitiores cibos sibi praeparare jubet, quam necessitas corporis, vel suae qualitas
Abbreviated transcription (Latin):
tiones occulta mr steriorũ
cocelestium reuelantur diui¬
niq: scceraenti archiana
pandintur: Quã diuadã.
aebstinuit: mansit in pctra¬
diso. Mancducouit & &
pulsurẽ: Ieiunia fortia
demoniorum. Citot
ꝑcebstineitia uincuntur
nt̃. eorũ incussus iaunus
& orationib: p̃mon& supera¬
re dicarr: Hocgeiur non
eicitr nisi ꝑorationẽ & ieiu¬
nium: Inmundi enim sp̃s
ibi sefiduciodiur inmittunt
ubiclebunt frequent̃ cõmer¬
scctiones & ebri&ate e er¬
ceri Abstinaitia corpꝰmoc¬
cereet: sed cor inpinguecit :¬

Expanded text:
cculta mysteriorum coelestium revelantur, divinique sacramenti arcana panduntur. Quandiu Adam abstinuit, mansit in paradiso: manducavit, et expulsus est. Jejunia fortia daemoniorum; cito enim per abstinentiam vincuntur. noster eorum incursus jejuniis et orationibus praemonet superare dicens: Hoc genus non ejicitur, nisi in oratione et jejunio . Immundi enim spiritus ibi se fiducialibus immittunt, ubi videbunt frequenter comessationes et ebrietates exerceri. Abstinentia corpus macerat, sed cor impinguescit
Abbreviated transcription (Latin):
&cuidonactũ ẽ dĩ timorem
Qui tin& chim rececdit abitinge
tceriuices suar dirigit:
Ti morchñi repellit pecccerec &
coeliecit uirautes Timor cautũ
foccit hominem & sollicitũ
nepecc&. Uibi uero timor
dĩ nonẽ. ibi dissolutio uis est
inaduersis refugicet cedillum.
Ti mordĩ timorem gelenne &¬
pellit sic timeemur dm̃ ut
diligcomur eum. quice ꝑ fecrec
carirer foros mittie timorẽ
siruibem:

Expanded text:
rem Qui timet Dominum, recedit ab itinere tam vias suas dirigit. Timor Domini repellit peccata, et adjicit virtutes. Timor cautum facit hominem et sollicitum, ne peccet. Ubi vero timor Domini non est, ibi dissolutio vitae est. in adversis refugiat ad illum, Timor Dei timorem gehennae expellit. Sic ergo timeamus Deum, ut diligamus eum; quia perfecta charitas foras mittit timorem s
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ꝑ fecte dm̃tim& diligeit̃
seapeccatir cus todit
imenti dm̃ in no uissimo die
operae considerat: Quitimo¬
re scõ dm̃metuunt. inquir̃q
Aliurẽ timor filiorũ. alius ẽti¬
tormenta dominor timent :
Filii uero ꝓpt̾ amorẽ pactrer tim̃t
ritatis dulcedine : non detimo¬
ris a marrailine homo

Expanded text:
Qui perfecte Deum timet, diligenter se a peccatis custodit. Timenti Deum in novissimo die corda considerat? Qui timore sancto Deum metuunt, inquirunt Alius est timor filiorum, alius est titormenta dominos timent; filii vero propter amorem patris timent. ritatis dulcedine, non de timoris amaritudine. Homo
Abbreviated transcription (Latin):
qui ep̃or condempnãt : dũmin
Eediuini eñ tebnecculi dispoi¬
scctione ob in iurias mundi
ferendcer. & turbinss quor doẽ
ordinetur : dũ megir nougint
populi sui suis se meriti ꝑuasi
segim̃ surcepsse pontisicis:
Nĩpmeritis plebium : disponitur
adõ uira recroritm: Oxeuplo
donẽ principũ: qui ex merito
plebis p̃uccriccntur
Seitentia dãnantur. Ehaem
fili niocce: Quisuorũ p̃positoꝵ
culpar. inpublico ꝑdunt : sicut
cham qui poetris pudenda non
pectres suor ex eesisse cognor¬
cunt : si tam̃ paetiũ focere non
diligant sedtantũ operiant
nec iminentur Niam sunt qui
di torenir studur eor plur uide¬
rint cẽ intentor : siuł pecrum iam
ipsi desp̃italib cogrecuerint:
Nec torer ergo iudicaenti adõ sut̃ :
a suis auit̃ subditis nequa quam
iudi ccendi sͣ Exenplo dñi qui

Expanded text:
demnant, dum minus Ex divini enim tabernaculi dispositione ob injurias mundi ferendas, et turbines quosdam, ordinatus, dum magis noverint populi, sui fuisse meriti perversi regimen suscepisse pontificis. Nam pro meritis plebium disponitur a Deo vita rectorum, exemplo ionem principum, quplebis praevaricantur. Sententia damnantur Cham filii Noe, qui suorum praepositorum culpas in publico produnt, sicut Cham qui patris pudenda non patres suos excessisse cognoscunt, si tamen patrum facta non diligant, sed tantum operiant, nec imitentur. Nam sunt qui dum terrenis studiis eos plus viderint esse intentos, si vel parum jam ipsi de spiritalibus cognoverint. Rectores ergo judicandi a Deo sunt, a suis autem subditis nequaquam judicandi sunt, exemplo Domini
Abbreviated transcription (Latin):
consilii ordinentur p̃positi
mundonia ex teriora sec tcentes
ut dum temporalib: reb: secotor
impendunt. spiredes : &uitiorẽ
uitã contemplectionis ixerce¬
ant: Quia dura sunt qui&e ui¬
uare uoleitium scercina curarũ
epis copcelium: ꝓuid& sgpe dr̃
curis deditor scłarib aed susco¬
tionem segiminis Ln dũ hii
ec terora sine tedio ꝓcurant
sp̃i tader rebur interiorib sine

Expanded text:
consilii ordinantur praepositi, mundana et exteriora sectantes, ut dum temporalibus rebus se totos impendunt, spiritales tutiorem vitam contemplationis exerceant. Quia durae sunt quiete vivere volentibus sarcinae curarum episcopalium, providet saepe Deus curis deditos saecularibus ad susceptionem regiminis: ut dum hi exteriora sine taedio procurant, spiritales rebus int
Abbreviated transcription (Latin):
Eꝑ ipsor peccati morbus inrepit:
& moir dpleber ꝑtraensit:
Scilic&: uł dũ meli docem: uel
dumstcciunt precuac: pleriq
sccc̃ dotir &lerici prauȩ uiuen¬
ter: formae egeerir imineelũ ex
eẽ debuer. Hu eum quos cũq
xemplo mdȩ conuersationis
succe ꝑdunt. dallis rationẽ si¬
nedubio redditurir̃.
Ex cacrnadium p̃positorũ exen¬
pło : plerũq: sit una decerior
sibditorum: &plebis merito
fiunt toder scccerdoter: quiex¬
emplo deteriore populum.
destruant Piccedisicent:
Oemerito enimplebire xinũ quẽ
ep̃i deprituantur : quactenu r¬
ꝓeliuius corruant qui sacutt:
E tpite lenguenre carax crpo¬
ris manbra inficiunt:
Vnde& scriptum ẽ. Omme cccput
lconguidũ: & omne cormeenr
aplcoa pedis usq: aduerticen
non ẽineo soenitr: Caputenĩ¬
lenguidum: doctorẽ agenr pec¬
cectum: cuius malum adcorpur
p̃docente festifar lcenguor col
plebes subditaer tracnsit:
Deceriores r. quisiue doctrinis si

Expanded text:
per ipsos peccati morbus irrepit, et mors ad plebes pertransit: scilicet vel dum mala docent, vel dum faciunt prava. Plerique sacerdotes et clerici prave viventes, formaesse debuerunt. Hi enim quoscunque exemplo malae conversationis suae perdunt, de illis rationem sine dubio reddituri sunt. 3. Ex carnalium praepositorum exemplo plerumque fit vita deterior subditorum, et plebis merito fiunt tales sacerdotes, qui exemplo deteriore populum destruant, non aedificent. Ex merito enim plebis nonnunquam episcopi depravantur, quatenus proclivius corruant qui sequuntur. 4. Capite languente, caetera corporis membra inficiuntur. Unde et scriptum est: Omne caput languidum, et omne cor moerens, a planta pedis usque ad verticem non elanguidum doctor est agens peccatum; cujus malum ad corpus prave docente, pestifer languor ad plebes subditas transit. Deterior
Abbreviated transcription (Latin):
sitccti cractire. Homo
maegnaem quedã porcio
ris excellitior quatito
imagmi diuine uicinior
Quantũ c&eris craturir
prest& homo dignit&e
dicitur creationis dumom¬
nia dixit dr̃: ficct & factas̃
recore utro hominem quedã
a ani consili delibertionẽ
uoluerit dicer. Naciccmur
hominẽ ad imagurem & si¬
militudinem nram : quia
enim boni sumus nactura lit̃
conditi. culpe quod admo¬
proce suam graticem repegra¬
ret : qui suo cerbitrio deperis¬
se potuts ẽ origincliter
adam & eira simul creccti
sunt specidit̃ uero posteoc
multer delatee uiro forma¬
toc est periter ergo conditi
sunt utriq rationie ordine:
non pcriaer tenportr uni¬
aus ẽ. mulier adimaginẽ uiri
formatccẽ Uncde &ille
legi necture subiec ⁊ ccest
Item uir ꝓpter sonetipsum

Expanded text:
e homo magna quaedam portio ris excellentior, quanto imagini divinae vicinior. Quantum caeteris creaturis praestat homo dignitate discitur creationis, dum per omnia dixit Deus: Fiat et facta sunt, creare vero hominem eum quadam aeterni consilii deliberatione voluerit, dicens: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram. 2. Quia enim boni sumus naturaliter conditi, culpae quodam moper suam gratiam repararet, qui suo arbitrio deperire potuisset. 4. Originaliter Adam et Eva simul creati sunt, specialiter vero postea mulier de latere viri formata est. Pariter ergo conditi sunt uterque, rationis ordine, non pariter temporis unitus est, mulier ad imaginem viri formata est; unde et illi lege naturae subjecta est. 6. Item vir propter semetipsum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ce. utqui uoluit cudo ĩpo
ẽẽ . imitur. ess& in senetipso.
diuisus: && qui inpeanti
dño noluit ẽẽ sub ieccur.
fierc̃ sibi metipsi repellis
atq contraruis: Ancde
nec sibi poterit subiugere
si prutr dõ Non suerit sub¬
iugatits. Sibiq seriu&
nolle: quidõ noluit
uolens. Qucc̃uccricce ꝓ¬

Expanded text:
o esse unitus, esset in semetipso divisus, et qui imperanti Domino noluit esse subjectus, fieret sibimetipsi rebellis atque contrarius. Unde nec sibi poterit subjugari, si prius Deo non fuerit subjugatus, sibique serviet nolens, qui Deo noluit volens.
Abbreviated transcription (Latin):
mundo irarcitur ced
minis taiũ uindicre
apostare angeli mittun:
quic ⁊xm̃ diuine potes¬
tocte edrrcetur ne
ucortum noceeent quan¬
tum cupiunt
nis tertũ sclutir liuxia¬
nae deputatisumt ut
curas colinshent
mundi &t regiicent om¬
niaius scc dĩ
es ⁊ente apło non ne
omner in qui sunt ced¬
minis tratopet fpr in
monis teriũ mo is si ꝓpt
cor qui hige dita tẽ
capiant scclutir:
Angeli corpora in
quoc hominibus̃ cep¬
acre sumunt solidãq
speciem ex celesti elim̃to
inducunt: ꝑ quac̃ huma¬
nirobtutib: manifesdiur
denonstrent᷑.
Singulce gentes p̃positos
cengelos habere erduntur
quod ostenditur testimo¬
nio: angeli dacnibe lirbo¬
quentir: Ego inquid
ueni ut nun cicerem tibiꝰ
sed prinespf regni ꝑ socrũ
restirit milii & post alia
non ẽ qui me aed iuu&.
i si michiacl princepr
iresta. Item omier ho¬
mines angeloshaber pro¬
bantur :Loquente dño
ineuangelio Qendico
uob. qui angelieorũ semꝑ ui¬
det feccrem pectris mei

Expanded text:
mundo irascitur, ad ministerium vindictae apostatae angeli mittuntur: qui tamen divina potestate coercentur, ne tantum noceant quantum cupiunt. nisterium salutis humanae deputati sunt, ut curas administrent mundi, et regant omnia jussu Dei, testante Apostolo: Nonne omnes, inquit, sunt administratorii spiritus, in ministerium missi, propter eos qui haereditatem capiunt sAngeli corpora in quibus hominibus appaere sumunt, solidamque speciem ex coelesti elemento inducunt, per quam humanis obtutibus manifestius demonstrentur. Singulae gentes praepositos angelos habere creduntur, quod ostenditur testimonio angeli Danieli loquentis: Ego, inquit, veni, ut nunciarem tibi, sed princeps regni Persarum restitit mihi. Et post alia: Non est qui me adjuvet, nisi Michael princeps vester. Item omnes homines angelos habere probantur, loquente Domino in Evangelio: Amen dico vobis: quia angeli eorum semper vident faciem Patris mei,