comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quisitione consũptum: intulit de¬
mum beatus antonius. Omma qui¬
dem hec que dixistis. necefsaria sunt
et utilia sitientib deum: atq ad eum
cupientib ꝑuenire. S his principa¬
lem tribuere grãm. nequaqmͣ nos
innumeri multoꝵ casus et exꝑim̃ita
ꝑmittunt. Nam sepe in numeros a¬
cerrime ieuimis seu uigiliis in cubaa¬
tes: ac mirifice in solitudinem seceden¬
tes. priuationem quoq omnium fa¬
cultatum ita sectantes: ut ex ip̃is ne
unius quidem diei uictum sibimet
unumue denarium suꝑesse paterent᷑:
humanitatis etiam studia tota deuo¬
tione complentes. ita udimus repen¬
te deceptos. ut arreptum opus ñ potu-¬
eruit congruo exitu terminare. sum¬
mumq feruorem et ꝯuersationem
laudabilem detestabili fine ocluserin.
Qmͣ obrem quid principaliter ducat
ad dm̃ manifeste poterimus agnosc̾e:
si ruine ac deceptionis illoꝵ causa dili¬
gentius a nobis fuerit indagata. In
illis namq cum exuberarent. predi¬

Expanded text:
quisitione consumptum; intulit dequisitione consumptum; intulit demum beatus Antonius: Omnia quidem haec quae dixistis necessaria sunt et utilia sitientibus Deum atque ad eum cupientibus pervenire; sed his principalem tribuere gratiam nequaquam nos innumeri multorum casus et experimenta permittunt. Nam quosdam saepenumero acerrime jejuniis seu vigiliis incubantes, ac mirifice in solitudine secedentes, privationem quoque omnium facultatum ita sectantes, ut ex ipsis ne unius quidem diei victum sibimet unumque denarium superesse paterentur, humanitatis etiam studia tota devotione complentes, ita vidimus repente deceptos, ut arreptum opus non potuerint congruo exitu terminare, summumque fervorem et conversationem lauquamobrem quid principaliter ducat ad deum manifeste poterimus agnoscere, si ruinae ac deceptionis illorum causa diligentius a nobis fuerit indagata. in illis namque oum exuberarent praedi
Abbreviated transcription (Latin):
oꝵ uigiliaꝵq studio collocarent. q̃d
his uidelicet extenuata mens ac puri¬
tatem cordis et corporis afsecuta. deo
facilus uniretur: alii in contẽptu uni¬
uersarum reꝵ: quib mens si penitus
nuclaretur tamqm nullis dein ceps re-¬
tinentib laqueis ad dm̃ expeditior ꝑ¬
ueniret: alii anachoresim ⁊neces¬
sariam id est remotionem et heremi
secreta censerent: in qua conimaness
quis familiarius interpellare dñ eiq
posset peculiarius inherere: ñ nulli
sectanda caritatis. idest humanita¬
tis offitia definirent. qd̾ his regna celo¬
rum datiux se dñs in euangłio
ueluti specialius repmittat diceis:
uenite benedicti patris mei. possidete
paratum uobis regnum a constituti¬
one mundi. esuriui enim. et dedistis
mͥ manducare. sitiu. et dedistis mn bi¬
bere. et ceteraꝰ cumq in hunc modũ
diuersis uirtutib aditum cerciorem.
ad dm̃ parari posse decernerent: eẽt¬
q noctis maximum tempus hac in¬

Expanded text:
iorum uigiliarumque studio eonlocarent, quod iorum uigiliarumque studio eonlocarent, quod his uidelicet extenuata mens ac puritatem cordis et corporis adsecuta deo facilius uniretur, alii in contemptu uniuersarum rerum, quibus mens si penitus nudaretur, tamquam nullis deinceps retinentibus laqueis ad deum expeditior perueniret, alii anachoresin necessariam, id est remotionem et heremi secreta censerent, in qua commanens quis familiarius interpellare deum eique possit peculiarius inhaerere, nonnulli sectanda caritatis, id est humanitatis officia definirent, quod bis regna caelorum daturum se dominus in euangelio uelut specialius repromittat dicens: uenite benedicti patris mei, possidete paratum uobis regnum a constitutione nundi. edistis mihi bibere, etc. . Cumque in hunc modum diversis virtutibus aditum certiorem ad Deum parari posse decernerent, essetque noctis maximum tempus hac in
Abbreviated transcription (Latin):
autem hec oꝑatur unus atq idem sp̃s:
Hidetis ergo ñ terrenum nec par¬
uum ẽẽ discretionis munus. s diui¬
ne gr̃e maxiium premium ͦ Quam
nisi monachus omni intentione fuerit
assecutus. et ascendentium in se spũum
discretionem certa ratione possederit: ne¬
cesse est eum uelut in nocte ceca tetris q
tenebris oberrantem: ñ solum ꝑm¬
tiosis foueis ac pre ruptis mei¬
dere.s cuiam in planis ac directis fre¬
nis adhuc pueritie constitutus.
inpartib thebaidis ubi beatus
antonius morabatur: seniores ad eũ
ꝑfectionis inquirende gr̃a conuenisse.
eumq a uesꝑtinis horis usq ad lucẽ
fuisset ꝓtracta collatio: questionem
hãc maximum noctis spatium consũp¬
sisse. Nam diutifsime querebatur que¬
nam uirtus uel obseruantia mona¬
chum posset a diaboli laqueis ac de¬
ceptionib custodire semꝑ illesum:
uel certe recto tramite firmoq ad ꝑfe
tu mentis sue ꝓferret unusquisq sen¬
tentiam: et alii quidem hoc in ieiun¬

Expanded text:
autem haec operatur unus atque idem Spiritus, Videtis ergo non terrenum nec parvum esse discretionis munus, sed divinae gratiae maximum praemium: quam nisi monachus omni intentione fuerit assecutus, et ascendentium in sese spirituum discretionem certa ratione possederit, necesse est eum velut in nocte caeca tetrisque tenebris oberrantem, non solum perniciosis foveis praeruptisque incidere, sed etiam in planis ac directis frenis adhuc pueritiae constitutus in partibus Thebaidis, ubi beatus Antonius morabatur, seniores ad eum perfectionis inquirendae gratia convenisse. Cumque a vespertinis horis usque ad lucem fuisset protracta collatio, quaestionem hanc maximum noctis spatium consumpsisse. Nam diutissime quaerebatur quaenam virtus vel observantia monachum possit a diaboli laqueis ac deceptionibus custodire semper illuel certe recto tramite firmoque gressutu mentis suae proferret unusquisque sententiam et alii quidem hoc in ieiun
Abbreviated transcription (Latin):
gentes desiderium prede. s sola fero¬
citas mentis instigat᷑ eisq contra na¬
t᷑am ⁊ feritatis sue cum panib occurri¬
sent: unus ex eis subueniente discreti¬
one. uelut a dño sibi porrectos eum gau¬
dio et gr̃a actione suscepit: reputans
sibi escam diuinitus ministrarrꝰ. nec
sine deo factum. ut hi qui semꝑ homi¬
num cruore gaudebant. defitientibus
iam. ac tabescentib uite substantiam
largirentur. Allius uero recusans cibũ
uelut ab homine sibi oblatum:. in¬
edie uefectione consũptus est. Quoꝵ
licet initia ex reprehensibili ꝑsuasio¬
ne descenderintͥunus tamen sub
uenienti discretione. id quod teme¬
re incauteq conceꝑat emendauit.
alius in stulta presumptione ꝑdu¬
rans: ac penitus diseretionis igna¬
rtis. mortem quam ei dñs auertere
uoluit. sibi ipse consciuitͥ neqͣ quã
credens in stinctu factum diuino.
qd immites barbari ꝓprie ferita¬
tis obliti. panes eis ꝓ gladiis obtu¬

Expanded text:
gentes, desiderium praedae, sed sola ferogentes, desiderium praedae, sed sola ferocitas mentis instigat, eisque contra naturam feritatis suae cum panibus occurrissent, unus ex eis, subveniente discretione velut a Domino sibi porrectos, cum gaudio et gratiarum actione suscepit, reputans escam sibi divinitus ministrari, nec sine Deo factum, ut hi qui semper hominum cruore gauderent, deficientibus jam ac tabescentibus vitae substantiam largirentur; alius vero recusans cibum, velut ab homine sibi oblatum, inediae defectione consumptus est. Quorum licet initia ex reprehensibili persuasione descueniente discretione id quod temere incauteque conceperat emendauit, alius autem in stulta praesumptione perdurans ac penitus discretionis ignarus mortem quam dominus auertere uoluit sibi ipse consciuit, nequaquam credens instinctu factum diuino, quod inmites barbari propriae feritatis obliti panes eis pro gladiis obtu
Abbreviated transcription (Latin):
deceptionis sue obstentatione ꝑman¬
sitait ei ne exꝑimento quidem mortiᷤ
sue. potuerit ꝑsuaderi qd fuisset demo¬
num calliditate delusus. Qmobrem
ꝓmeritis laboꝵ tantoꝵ et annoꝵ nis¬
merositate qua in heremo ꝑdurauit:
hac miseratione et humanitate sum¬
ma ab his qui enis compatiebantur
exitio: iux apresbitero albe pafnutio
potuit obtineriꝰ ut ñint̾ biothanathoᷤ
reputatus. etiam memoria et obliuione
pausantiun nidicaretur indignus.
uid dicam de illis ciuob fr̃ib : qui
cum ultra illam heremum the¬
baidos ubi quondam beatus an
minus cauta discretione ꝑmoti. eun¬
tes ꝑ extensam solitudinis uastitatẽ.
nulam escam penitus sumere decreue¬
runt: nisi qm ꝑ semetip̃m illis dñs
prestitisset: Lumq errantes eos ꝑ deser¬
ta. et uefitientes iam fame alonge ma¬
rites conspexissent: que gens cun¬
ctis pene nationib feris immani¬
or atq erudelior est. ñ enim eos
ad effusionem sanguinis ut ñ nullas

Expanded text:
deceptionis suae obstinatione permandeceptionis suae obstinatione permansit, ut ei ne experimento quidem mortis suae potuerit persuaderi, quod fuisset daemonum calliditate delusus. quamobrem pro meritis laborum tantorum et annorum numerositate qua in heremo perdurauit hoc miseratione et humanitate summa ab his qui eius conpatiebantur exitio uix a presbytero abbate Pafnutio potuit obtineri, ut non inter biothanatos reputatus etiam memoria et oblatione pausantiQm iudicaretur indignus. Quid dicam de illis duobus fratribus, qui cum ultra illam heremum Thebaidos, ubi quondam fuerat minus cauta discretione permoti euntes per extentam solitudinis uastitatem nullam escam penitus sumere decreuerunt, nisi quam per semet ipsum illis dominus praestitisset. Gumque errantes eos per deserta et defioientes iam fame a longe Mazices conspexissent quae gens cunctis paene nationibus feris inmanior atque crudelior est: non enim eos ad effusionem sanguinis, ut nonnullas
Abbreviated transcription (Latin):
cunctis ꝓ anniuersaria sollempnitate
in eccłia retentatis. solus ñ poterat ag¬
gregari: ne qͣntulum cumq ꝑceptione
leguminis parui a suo iuderetur ꝓpo¬
sito relaxari. Qua presumptione de¬
ceptus. angłm sathane uelut angłm
lucis cum surma ueneratione suscrpi¬
ens. eiusq preceptis ꝓno obediens famu¬
latuł semetipsum in puteum cuius ꝓ¬
funditatem ocłoꝵ ñ attingit intuitꝰ.
precipitem dedit: deangłi iudelicet
sin sponsione ñ dubitans. qui eum ꝓ
merito uirtutum ac laboꝵ suoꝵ neqͣ¬
quam posse firmauerat ulli iam dis¬
crimini subiacere. Euꝰ reifidem ut ex¬
ꝑmientum sue sospitatis euidentissi¬
me comprobaret:. supradicto se puteo
nocte intempesta illusus imiecit. mag¬
num scilicet sue uͥtutis meritum ꝓba¬
turus. eũ inde exisset illesus. De quo pu¬
teo cũ ꝓpe iam exfanguis ingenti fr̃m
labore fuisset extractus. uitam die ter¬
cia finiturus: qd̾ his deterius est. itam

Expanded text:
cunctis pro anniuersaria sollemnitate cunctis pro anniuersaria sollemnitate in ecclesia retentatis solus non poterat adgregari, ne quantulumcumque perceptione leguminis psrni a suo uideretur proposito relaxasse. qua praesumptione deceptus angelum Satanae uelut angelum lucis cum summa ueneratione suscipiens eiusque praeceptis prono oboediens famulatu semet ipsum in puteum, cuius profunditatem oculorum non adtingit intuitus, praecipitem dedit, de angeli uidelicet sui sponsione non dubitans, qui eum pro merito uirtutum ae laborum suorum neququam posse firmauerat ulli iam discrimini subiacere. cuins rei fidem ut experimento suae sospitatis euidentissime conprobaret, supra dicto ee puteo nocte intempesta inlusus iniecit, magnum scilicet uirtutis suae meritum probaturus, cum inde exisset inlaesus. de quo cum paene iam exsanguis ingenti fratrum labore fuisset extractus, uitam die tertia finiturus, quod his deterius est, ita in
Abbreviated transcription (Latin):
Tut hanc eandem definitionem
antiquitus a beato antonio et ce¬
teris patrib ꝓmulgatam recens
quoq sicut ꝓmisimus confirmet ex¬
uidelicet heronem ante paucos ad¬
modum dies illusione diaboli a sum¬
mis ad ima deiectum: que qͥnquagin¬
ta annis in hac heremo commoratũ:
nis secreta ultra omnes hic commnoras¬
tes miro feruore sectatum. Hic igitur
quo pacto quaue ratione post tantos
labores ab insidiatore delusus. grauissi¬
mo corruens lapsu: cunctos in hac he¬
remo constitutos luctuoso dolore ꝑcus¬
sit: Nonne quia minus ddiscretionis
uirtute possessa suis definitionib re¬
gr᷑qͣm consiliis uel eollationib fr̃m.
atq institutis maioꝵ maluit obedire:
Siquidem tanto rigore immutabilẽ
ieniiii continentiam semꝑ exercuit:
et solitudinis celleq ita iugiter secreta
sectatus est: ut ab eo particrpationem
ineundi cum fraternitate conuiuii.
ne ueneratio quidem diei paschalis a¬
liqͣndo potuerit obtinere. In qua fr̃ib

Expanded text:
ut hanc eandem definitionem antiquitus a sancto Antonio et ceteris patribus promulgatam recens quoque sicut promisimus confirmet exuidelicet Heronem ante paucos admodum dies inlusione diaboli a summis ad ima deiectum, quem quinquaginta annis in hac heremo conmoratom snis secreta ultra omnes hic commorantes miro feruore sectatum. hic igitur. quo pacto quaue ratione post tantoe labores ab insidiatore delusus grauissimo conruens lapsu cunctos in hac heremo constitutos luctuoso dolore percussit ? nonne quia minus discretionis uirtute possessa suis definitionibus regi quam consiliis uel conlationibus fratrum atque institutis maiorum maluit oboedire? siquidem tanto rigore inmutabilem ieiunii continentiam semper exercuit et solitudinis cellaeque ita iugiter secreta sectatus est, ut ab eo participationem ineundi cum fraternitate conuiuii ne ueneratio quidem diei paschalis aliquando potuerit obtinere. in qua fratribus
Abbreviated transcription (Latin):
cidere in aliqd scandalum. q̃d ꝑnitio¬
sa consuetudine separans nos a distri¬
ctionis regula. atq arrepti ꝓpositi dis¬
ciplina inducat in tale dispendium :
qd nequaqͣm futura detrm̃ita compen¬
sans. omnes preteritos fructus. totũq
oꝑationis nr̃e corpus geherne faciat
ignib concremari. De his gñib illi¬

Expanded text:
cidere in aliquod scandalum, quod perniciocidere in aliquod scandalum, quod perniciosa consuetudine separatos nos a districtionis regula, atque arrepti propositi disciplina inducat in tale dispendium, quod nequaquam futura detrimenta conpensans omnes praeteritos fructus totumque operationis nostrae corpus gehennae faciat ignibus concremari. de his generibus inl
Abbreviated transcription (Latin):
tosq decipiunt. Imitantur enim nũ¬
mismata ueri regis. quia uideritur
ad presens plena pietatis: s ñ sunt a
legitimis monetariis. id est ꝓbatis et ca¬
tholicis patrib figurata: nec de cardi-¬
nali ac publica collationes eoꝵ ꝓdeuis
offitina. s furtim fraude demonum
fabricata ñ sine detrimento imꝑitis qui¬
bq et ignorantib ingeruntur. Que
quamius utilia ac necessaria uideant᷑
adpresensꝰ. tam̃ si soliditati ꝓfessionis
nr̃e incipiant post hec ẽẽ contraria. et
totum quodam modo corpus nr̃i labe¬
factare ꝓpositiͥ tamqm necessarium
quidem. s scandalirans menbrum. et
q̃d dextr̃e manus uel pedis agere uide¬
atur offitium: ꝑici a nobis. atq abscidi
salubre est. Sacius enim est absq uniꝰ
precepti menbro. idest oꝑatione uel feu¬
ctu. in ceteris sanum firmumq durare.¬
et tamqm debilem introire in regnũ
celoꝵ: qmͣ cum soliditate mandati in¬

Expanded text:
tosque decipiunt. imitantur enim notosque decipiunt. imitantur enim nomismata ueri regis, quia uidentur ad prae- 9ens plena pietatis, sed non sunt a legitimis monetariis, id est probatis et catholicis patribus figurata nec de cardinali ac publica conlationis eorum prodeunt officina, sed furtim fraude daemonum fabricata non sine detrimento inperitis quibusque et ignorantibus ingeruntur. quae quamuis utilia ac necessaria uideantur ad praesens, tamen si soliditati professionis nostrae incipiant post haec esse contraria et totum quodammodo corpus nostri labefactare propositi, tamquam necessarium quidem, sed scandalizans membrum et quod dextrae manus uel pedis agere uideatur officium proici a nobis atque abscidi salubre est. satius enim est absque unius praecepti membro, id est operatione uel fructu in ceteris sanum firmumqet tamquam debilem introire in regnum Dei, quam cum soliditate mandati in
Abbreviated transcription (Latin):
tima senioꝵ ꝓcedens monsta. sub pre¬
textu uirtutum ducit ad uitia uel
inmoderatis incompetentibq ieui¬
niis. seu iugiliis nimiis. uel orationib
mnordinatis. uel in congrua lectione
decipiens. ad noxium ꝑtrahit finem
uel cum intercessiones ac uisitationes
pias ꝑsuadet impendere: quib nos¬
a spiritib monasteriis claustris. et se¬
creto amice quietis exeutiat. Sollici¬
tudines etiam curasq susciꝑe. religi¬
osciix ac destitutaꝵ suggerit femina¬
ie: ut huiusmodi laqueñ monachũ
mextricabiliter irretitum. ꝑniciosar
sollicitudinum occupatione diftentãt
uel certe considerare sc̃m clerieatus offi¬
cium sub pretextatu edificationis mł¬
toꝵ. et amore lucri spiritalis instigat.
ꝑ qd nos ab humilitate ꝓpositi huius ac
ilstrictione diuellat. Que omnia cum
sint nr̃e saluti ꝓfessioniq contraria:
tamen uelamine quodam miscilie ac
religionis obtecta. facile imꝑitos incau¬

Expanded text:
tima seniorum procedens moneta sub praetima seniorum procedens moneta sub praetextu uirtutum ducit ad uitia, uel inmoderatis inconpetentibusque ieiuniis seu uigiliis nimiis uel orationibus inordinatis uel incongrua lectione decipiens ad noxium pertrahit finem. uel cum interoessiones ac uisitationes pias a spiritalibus monasterii claustris et secreto amicae quietis excutiat, sollicitudines etiam curasque suscipere religiosarum ac destitutarum suggerit feminarum, ut hujusmodi laqueis monachum inextricabiliter irretitum perniciosarum sollicitudinum occupatione distendat. Vel certe cum desiderare sanctum clericatus officium sub praetextu aedificationis multorum, et amore lucri spiritalis instigat, per quod nos ab humilitate propositi hujus ac districtione divellat. Quae omnia cum sint nostrae saluti professionique contraria, tamen velamine quodam misericordiae ac religionis obtecta, facile im
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝑrcuti. atq eterna meruit morte
dampnari. Scd̃o. sollicite nos explo¬
rare conuemiet: ne auro purissimo
scripturaꝵ praua interpretatio eo¬
aptata. metalli preciositate nos fal¬
lat. In quo etiam dño saluatori cal¬
lidissimuis di abolus uelut homini
simplici temptauit imponere. dũ
ea que gn̾aliter sunt suꝑ omnium
iustoꝵ intelligenda ꝑsonis maliuo¬
la interpretatione corrumpens. speci¬
aliter huic qui angłoꝵ custodia non
egebat. conatur aptare dicens. Qm̃
angelis siis mandauit de te. ut cu¬
stodiant te inomnib uiis tuis. et
in manib portabunt te: ne forte offen¬
das ad lapidem pedem tuum: preci.¬
osa scilicet eloquia scrapturare callida
assumptione conuertens. et ad contra¬
rium sensum noxiumq detorquens:
ut imaginem tyrannici uultus sub
colore nobis auri fallentis obitiat:si¬
ue cum paracharaximis nos conatur
illudere. quoddam scilicet pietatis opus
ammonens affectandum. qd ñ de legi¬

Expanded text:
te percuti atque aeterna meruit morte te percuti atque aeterna meruit morte damnari. secundo sollicite nos explorare conueniet, ne auro purissimo scripturarum praua interpretatio coaptata metalli pretiositate nos fallat. in quo etiam domino saluatori callidissimus diabolus uelut homini simplici temptauit inponere, dum ea, quae generaliter sunt super omnium iustorum intellegenda personis, maliuola interpretatione conrumpens +++ sperialiter huie qui angelorum custodia non egebat conatur aptare dicens: quia angelis suis mandabit de te, ut enstodiant te in omnibus uiis tuis: et in manibus portabunt te, ne forte offendas ad lapidem pedem tuum: pretiosa scilicet eloquia scripturarum callida adsumptione conuertens et ad contrarium sensum noxiumque detorquens, et imaginem tyrannici uultus sab colore nobis auri fallentis obiciat. siue cum paracharaximis nos conatur inludere, quoddam scilicet pietatis opus admonens adfeetandum, quod non delegi
Abbreviated transcription (Latin):
quid cordib in repserit nr̃is. uel si q̃d no¬
bis dogna fuerit intromissum. atrum ne
an ad iudaicam suꝑfticionem ꝑtinens:
seu de scłaris philosophie tumore ddescen¬
dens: in suꝑficie tantum preferat pieta¬
tem: diligentissime ꝑserittemur. Qtõ ita
poterimus implere: si illud apłicum fe¬
cerimus. Nolite omni sp̃ui credere: s ꝓ¬
sermonis. et quib dam sunt philosopho
rum doginatib illecti. Que prima froi¬
te piis quibdam sensib. ac religioni
consonis audientes. uelut auri fulgore
fallentia. quos semel suꝑfitie illexerans:
uelut nummismatib ereis falsisq
deceptos. ꝓpetuo nudos. ac miseros red¬
diderunt: uel ad secłi strepitum eos¬
reuocantes. uel ad hereticos errores.
ac presumptiones tumidas ꝑtrahen¬
tes. Quod etiam achar in libro iħu
naue legimus fuisse ꝑpessum: qui
de castris allophiloꝵ regulam aureã
concupiscens. atq furatus: a nathema¬

Expanded text:
quid cordibus inrepserit aostris vel si quod noquid cordibus inrepserit aostris vel si quod nobis dogma fuerit intromissum, utrumne urgatum an ad Iudaicam superstitionem pertinens seu de saecularis philosophiae tumore descendens in superficie tantum praeferat pietatem, diligentissime perscrutemur. quod ita poterimus implere, si illud apcerimus: Nolite omni spiritui credere: sed psermonis, et quibusdam sunt philosrum dogmatibus inlecti, quae prima fronte piis quibusdam sensibus ac religioni consonis audientes uelut auri fulgore fallentia, quos semel superficie inlexerant, uelut noaismatibus aereis falsisque deceptos perpetuo nudos ac miseros reddiderunt, uel ad saeculi eos strepitum reuocantes uel ad haereticos errores ac praesumptiones tumidas pertrahentes. quod etiam Achor in libro Iesu Naue legimus fuisse perpessum, qui de castris ALiophylorum ligulam auream concupiscens atque furatus anathema
Abbreviated transcription (Latin):
tione discutere: origines eaꝵe uel cau-¬
sas auctoresq pͥmitus indagantes:
ut quales nos eis prebere debeamus. ex
illoꝵ merito qui eas suggerunt con¬
siderare possimus. E .xuiii.¬
t effitiamur scđm dñi preceptũ
na ꝑitia. ac disciplina. ꝓbare quod¬
nam sit aurum purissimum. et ut
uulgo dicitur obrirum. q̃due sit mi¬
nus purgatione ignis excoctum. Preo
quoq uiliq denario. si preciosum
numinisma sub colore auri fulgen¬
tis imitetur. prudentissima discreti¬
one ñ falli et ñ solum numinisma¬
ta tẏrannoꝵ uultis sapienter exꝑi¬
entia agnoscere. s etiam illa que st̃
quidem ueri regis imagine s ñ le¬
gitime figurata ꝑitia sagatione dis¬
cernere: deinde ne quid illis a legiti¬
mo pondere diminutum sit. censura
tritine diligenter inquirere. Que
omnia nos quoq sp̃aliter obseruare
debere: euangłicus sermo sub huius nõis
demonsteat exemplo. Primura. ut quic¬

Expanded text:
tione discutere, origines earum et cautione discutere, origines earum et causas auctoresque primitus indagantes, ut quales nos eis praebere debeamus ex illorum merito qui eas suggerunt considerare possimus, ut efficiamur secundum praeceptum peritiae disciplina est probare quid sit aurum puriuulgo dicitur obrizum quodue sit minus purgatione ignis excoctum, aereo quoque uilique denario, si pretiosum nomisma sub colore auri fulgentis imitetur, prudentissima discretione non falli, et non solum nomismata tyrannorum uultus exprimentia sapienter agnoscere, sed etiam illa, quae sunt ueri quidem regis imagine, sed non legitime figurata, peritia sagaciore discernere, deinde ne quid illis a legitimo pondere deminutum sit censura trutinae diligenter inquirere. quae omnia nos quoque spiritaliter obsernare debere euangelicus sermo sub huius nominis demonstrat exemplo: primum ut quid
Abbreviated transcription (Latin):
thanas cor tuum. mentiri te sp̃ui sc̃oͤ
Et illud qd in euangłio multo ante
ꝑeccł̃iasten predictum legimus. Si
sp̃c potestatem habentis ascenderit suꝑ
te: locum tuum ne dimittas. Illud qͦ
q̃d dicitur ad dñm contra achab in
tercio regnoꝵ libro: ex ꝑsona sp̃e im
mundi. Egrediar et ero sp̃c mendax
in ore om̃ium ꝓpħaix eius. Ex nobis
autem oriuntur: cum eoꝵ que gerimꝰ.
uel gessimus. uel audiuimus. natura
liter recordamir. De quib beatus
dauid. Pogitaui inquit dies antiqͦsi
et annos eternos inmente habui At
meditatus sum nocte eum corde meo.
et exercitabar et u̾entilabam ip̃m meũ.
Et iteꝵ. Dñs scit cogitationes homi¬
num: qm̃ uane sunt. Et cogitationes
iustoꝵ iudicia. In euangłio quoq
dñs ad phariseos. Quid cogitatis ma¬
la in cordib ur̃is: Hanc igitur triꝑtitã
rationem oportet nos iugiter. obser¬
uare᷑. et uniuersas cogitationes que
emergunt in corde nr̃o. sagaci discre¬

Expanded text:
tanas cor tuum, mentiri te spiritu sancto. tanas cor tuum, mentiri te spiritu sancto. et illud quod in euangelio multo ante per Ecclesiasten praedictum legimus: si spiritus potestatem habentis ascenderit super te, locum tuum ne dimittas. illud quoque quod dicitur ad deum contra Achab in tertio Regnorum libro ex persona spiritus inmundi: egrediar et sero spiritus mendax in ore omnium prophetarum eius. ex nobis autem oriuntur, cum eorum quae gerimus uel gessimus uel audiuimus naturaliter recordamur; de quibus beatus David: Cogitavi, inquit, dies antiquos, et annos aeternos in mente habui. Et meditatus sum nocte corde meo, et exercitabar et ventilabam spiritum meum ; et iterum: Dominus scit cogitationes hominum, quoniam vanae sunt . Et: Cogitationes iustorum iudicia. in euangelio quoque dominus ad Pharisaeos: quid cogitatis mala in cordibus uestris? Hanc igitur tripertitam rationem oportet nos iugiter obseruare et uniuersas cogitationes quae emergunt in corde nostro sagaci discre
Abbreviated transcription (Latin):
honoris exaltat: ac ꝓtinus crudelissimã¬
suꝑ nece gentis iudee sententiam re¬
uocatꝰ. uel cũ ꝓpheta cominemorat.
fudiam quid loquatur in me dñs
ũs. Alius quoq. Et dixit inquit angłi
qui loquebatur in me. Uel cum dei fi¬
lius uentuꝵ se una cum patre. et mas¬
sionem apud nos factuꝵꝵ esse ꝓmittit.
et ñ estis uos qui loquimini. s sp̃s
patris ur̃i qui loquitur in uobis. Et uas
electionis. tm exꝑimentum queritis eiꝰ.
qui in me loquitur xp̃c: Ex di abolo uero
cogitationum nascitur seriesꝰ. cum sub¬
uertere nos tam uicioꝵ oblectatione.
quam etiam occultis conatur insidisͥ
subtilissima calliditate mala ꝓ bonis
fraudulenter ostentans: et tranffigu
lista refert. et cena facta cum diaboluᷤᷤ
iam misisset in cor iude symonis sca¬
notis: ut traderet dñm. Et iteix. Post
bucellam inquit: tunc introuut in
illum sathanas. Petrus quoq ad ana¬
niam. Quare inquit temptauit sa¬

Expanded text:
honoris exaltat, ac honoris exaltat, ac super nece gentis Iudaeae sententiam reuocat. uel cum propheta commemorat: audiam quid loquatur in me dominus deus. alius quoque et dixit, inquit, angelus, qui loquebatur in me. uel cum dei filius uenturum se una. cum patre et mansionem apud nos facturum esse promittit. et: non estis uos qui loquimini, sed spiritus patris uestri qui loquitur in uobis. et uas electionis: experimentum quaeritis eius qui in me loquitur Christi. ex diabolo uero cogitationum nascitur series, cum subuertere nos tam uitiorum oblectatione quam etiam occultis conatur insidiis, subtilissima calliditate mala pro bonis fraudulenter ostentans et transfiguraiista refert: et cena facta cum diabolus iam misisset in corde Iudae Simonis Scariotae ut traderet dominum. et iterum post buillum Satanas . Petrus quoque ad Ananiam quare, ait, temptauit Sa
Abbreviated transcription (Latin):
gentia suꝑati. uitiis. et otiosis confabu¬
lationib occupamur. seu curis mun¬
danis et suꝑflius sollicitudinib im¬
plicemur: consequenter exinde uelut
quedam titanioꝵ species generata.
oꝑationem quoq cordi nr̃o noxiã
ministrabit: et scdm sententiã dñi
saluatoris. ubi fuerit thesaurus oꝑũ.
Itionum pr̃arum pricipus. xuii.
illud sane pre omnib nosse debemꝰ: ta
cogitationum nr̃aꝵ esse principia. id
est ex deo. ex diabolo. et ex nobis. Tx deo
quidem sunt: cum sp̃c sancti illustra¬
gio nos uisitare dignatur. erigens nos
ad sublimiorem ꝓuectum: et in quib
uel minus adquisiuimus. uel desidi¬
Cose agentes suꝑati sumus. saluberrima
compunctione castigatꝰ uel eũ reserat
nobis celestia sacramenta. et ꝓpositũ
nr̃m ad meliores actus uoluntatẽq
conuertit: ut ibi. cum rex assueruis
castigatus adño libros annales insti¬
gatur inquirere. quib mardochei bñ¬
fitia recordatus. summi eum gradu

Expanded text:
gentia superati uitiis et otiosis confabulationibus occupemur seu curis mundanis et superfluis sollicitudinibus inpIieemur, conseqquaedam zizaniorum species generata, operationem quoque nostro cordi noxiam ministrabit; et secundum sententiam Domini Salvatoris, ubi fuerit thesaurus operumtionum nostrarum principiis. Illud sane prae omnibus nosse debemus, tria cogitationum nostrarum esse principia, id est, ex Deo, ex diabolo et ex nobis. Ex Deo quidem sunt, cum Spiritus sancti illustratione nos visitare dignatur, erigens nos ad sublimiorem profectum, et in quibus vel minus acquisivimus, vel desidiose agentes superati sumus, saluberrima compunctione castigat; vel cum reserat nobis coelestia sacramenta, et propositum nostrum ad meliores actus voluntatemque convertit, ut ibi, cum rex Assuerus castigatus a Domino, libros annales instigatur inquirere, quibus Mardochaei beneficia recordatus, summi eum gradu
Abbreviated transcription (Latin):
b papiris in longos gracilesq fasci¬
culos coactatis. sex qui pedali interual¬
lo pariter colligata. nunc quidem
humillimnĩsedile ad scabelli incem
fr̃ib insinaxi consedentib prebent.
nunc uero subiecta ceruicib cormi

Expanded text:
ibus papyris in longos gracilesque fasciibus papyris in longos gracilesque fasciculos coactis sesquipedali interuallo pariter conligata nunc quidem humillimum sedile ad scabilli uicem fratribus in synaxi considentibus praestant, nunc uero subiecta ceruicibus dormi
Abbreviated transcription (Latin):
optimos consulatores. in hoc primũ
patefacere sue mentis industriamͭ
et utrum sint uel esse possint euis
capaces. hoc inditio ac pacientia com-¬
ꝓbare: ut de illa que moderationis¬
est generatrix uirtute tractantes. neqͣ¬
quam uitium qͦd ipsi contrarium est
nimietatis incurrant. uim rationis
ac nature eius quam uerbis excolur.
effectu ato oꝑe uiolantes. In hoc ergo
nobis discretionis bonum. de qua
quantum dñs donauerit adhuc in¬
dagare disponimus. primitus ꝓsit:
ut nos de ipsius excellentia et mode
ratione que prima eidem uirtuf
inesse cognoscitur disserentes: dis.¬
putationis quoq uel temporis mo¬
dum ñ ꝑmittat excecłe. ¶ his itaq
beatus moyses collationi nr̃e dais finẽ.
adhuc nos auidos ac de suo ore pen¬
dentes degustare sompnum paulisꝑ
hortatus est hisdem ipsis quib inside¬
banus psiatiis admonens in cubare:
embrimiis pariter capiti nr̃o cerui¬
calium ince subpositis. que crassior¬

Expanded text:
optimos consultores in hoc primum optimos consultores in hoc primum patefacere suae mentis industriam et utrum sint uel esse possint eius capaces hoc indicio ac patientia conprobare, ut de illa quae moderationis generatrix est uirtute tractantes nequaquam uitium quod ipsi contrarium est nimietatis incurrant, uim rationis ac naturae eius quam uerbis excolunt effectu atque opere uiolantes. in hoc ergo nobis discretionis bonum, de qua, quantum dominus ++ dederit, adhuc indagare disponimus, primitus prosit, ut nos de ipsius excellentia et mode ratione, quae prima eidem uirtus inesse cognoscitur, disserentes disputationis quoque uel temporis modum non permittat excedere. His itaque beatus Moyses conlationi nostrae dans finem adhuc nos auidos ac de suo ore pendentes degustare somnum paulisper hortatus est, isdem ipsis quibus insidebamus psiathiis admonens incubare, embrimiis pariter capiti nostro ceruicaiium uice subpositis, quae crassior
Abbreviated transcription (Latin):
ter cunctas uirtutes artem ac pͥma¬
tum tenet: pauca disserere: excellenti¬
amq eius. et utilitilitatem ñ solum
cotidianis exemplis. s etiam antiquiᷤ
patrum consultationib ac sententis
approbare.frequenter namq memi
ni ñ nullis huiuscemodi sermonem
cum gemitu lacrimisq poscentibus:
me quoq aliquid eis doctrine con¬
ferre cupientem. nullatenus potius.¬
se. Et ita in me ñ solum sensus. uerum
etiam ipsum eloquium defecisse. ut
ñ inuenirem quemadmodum eos
uel cum leui consolatione dimitterẽ.
Quib indiciis euidenter agnoscitur.
dñi gr̃a ꝓ merito ac desiderio audien¬
tium disputantib aspirare sermonẽ.
Quem quia breuissimum istud q̃d
suꝑest noctis spacium ñ occurrit ex¬
plere: indulgentes illud potius corpo¬
ree quieti. eui necesse est totum ꝑ sol¬
ui.Si id qd modicum est fuerit uene¬
gatum: plenum narrationis ordinẽ
integro futuri diei seu noctis examini
reseruemus. Decet namq discretionis

Expanded text:
ter cunctas uirtutes arcem ac primater cunctas uirtutes arcem ac primatum tenet, pauca disserere excellentiamque eius et utilitatem non solum cotidianis exemplis, sed etiam antiquis patrum consultationibus ac sententiis ani nonnullis hujusmodi sermonem cum gemitu lacrymisque poscentibus, me quoque aliquid eis doctrinae conferre cupientem nullatenus potuisse, et ita in me non solum sensus, verum etiam ipsum eloquium defecisse, ut non inuenirem quemadmodum eos uel cum leui consolatione dimitterem. quibus indiciis euidenter agnoscitur domini gratiam pro merito ac desiderio audientium disputantibus adspirare sermonem. quem quia breuissimum istud quod superest noctis spatium non occurrit explere, indulgentes illud potius quieti corporeae, cui necesse est totum persolui, si id quod modicum est fuerit denegatum, plenum narrationis ordinem integro futuri diei seu noctis examini reseruemus. decet namque diacretionis
Abbreviated transcription (Latin):
stigia indagatione sagacissima re¬
tractanda: ne qua forte intellectua¬
lis ibidem bestia. uel leo. uel ddraco
ꝑtransiens. ꝑniciosa uestigia latent᷑
impresserit: quib accessus etiam ce¬
teris in audita pectoris nr̃i ꝑ cogita¬
tionum negligentiam prebeatur.
Et ita ꝑsingłas horas atq: mom̃ta
terram cordis nr̃i euangłico aratro
hoc est iugi dñice crucis recordatiõe
sulcantes: uel noxiaꝵ ex nobis fera¬
D hec obstupescentes factos noᷤ
intuens senex. et ad uerba nar¬
rationis sue in explebili ardore suc
censos: preadmiratione desideri
nr̃i paulisꝑ sermone suspenso.rur¬
sus adiecit. Qm̃ nos o filioli ad dis¬
putationem tam longuam ur̃a se-¬
dulitas ꝓuocauit.: et ignis quidam
collationis nr̃e feruentiores sensus.
ꝓ ur̃o desiderio subministrat: ut ex
hoc ip̃o etiam manifeste contempler.
in ueritate ꝑfectionis uos sitire doc¬
trinam: uolo uobis adhuc suꝑ dis¬
cretionis eximietate uel gr̃a que in-¬

Expanded text:
stigia indagatione sagacissima restigia indagatione sagacissima retractanda, ne qua forte intellectualis ibidem bestia, uel leo uel draco, pertransiens perniciosa uestigia latenter inpresserit, quibus accessus etiam ceteris in adyta pectoris nostri per cogitationum neglegentiam praebeatur. et ita per singulas horas atque momenta terram cordis nostri euangelico aratro, hoc est iugi dominicae crucis recordatione sulcantes uel noxiad haec obstupefactos nos intuens senex, et ad verba narrationis suae inecensos, pro admiratione desiderii nostri paulisper sermone suspenso rursus adiecit: quoniam nos, o filii, ad disputationem tam longam uestra sedulitas prouocauit et ignis quidam conlationi nostrae feraentiores sensus pro uestro desiderio subministrat, ut ex hoc etiam ipso manifeste contempler in ueritate uos perfectionis sitire doctrinam, uolo uobis adhuc super discretionis eximietate uel gratia, quae in
Abbreviated transcription (Latin):
similiter discernentes refutare pos¬
simus siue illa quoꝵ pondus ae p̃¬
cium erugo uanitatis arrodens. ex¬
agio senioꝵ ñ sinit adequari. ut
nummismata leuia. atq damp¬
nosa. minusq pensantia recusemꝰ:
ne in illud incidentes qd obseruare
tota uircute precepta dñi commo¬
nemur. cunctis laboꝵ nr̃oꝵ meritis
stipendiisq fraudemur. Nolite thes¬
auritare uobis thesauros in terra:
ubi erugo et tinea demolitur. et ubi
fures esfodiunt et furantur. de ua¬
uicquid enim contẽplana gloria.¬
tione humane głe fecerimus. in
terra nos thesaurizare sedm qñi sen¬
tentiam nouerimus: et consequenter
illud tamqm humi reconditum. in
terramq defossum. uel diuersis de¬
moniis ppłandum. uel edaci cenodo¬
xie erugine consumendum: uel ita
suꝑbie tineis deuorandum:. ut acd
nullam recondentis utilitatem emo.¬
lumentumq respiciat. Omnes igit᷑
cordis nr̃i recessus iugiter ꝑscrutan.¬
di sunt. et ascendentium in eosue¬

Expanded text:
similiter discernentes refutare possimiliter discernentes refutare possimus, siue illa, quorum pondus ac pretium aerugo uanitatis adrodens exagio seniorum non sinit adaequari, ut nomismata lenia atque damnosa minusque pensantia recusemus, ne in illud incidentes, quod obseruare tota uirtute praecepto domini commonemur, cunctis laborum nostrorum meritis stipendiisque fraudemur: nolite thesaurizare nobis thesauros in terra, ubi aerugo et tinea demolitur, et ubi fures effodiunt et furantur. quidquid enim contemplatione humanae gloriae fecerimus, in terra nos thesaurizare secundum domini sententiam nouerimus, et consequenter illud tamquam humi reconditum in terramque defossum uel diuersis daemoniis depopulandum uel edaci cenodoxiae aerugine consumendum uel ita superbiae tineis deuorandum, ut ad nullam recondentis utilitatem emolumentumque respiciat. omnes igitur cordis nostri recessus iugiter perscrutandi sunt et ascendentium in eos ue
Abbreviated transcription (Latin):
retractantes. atq in nr̃ pectoris trittina
collocantes. equa libratione iustissima
ꝑpendamus: an plenum sit honestate
communi. an timore uei sit graue. an
integrum sensu. an humana oftenta¬
tione. an aliqua Nouitatis presum¬
ptione sit leue. an meriti eius pondu
manis cenodoxie ñ imminuerit uel
arriserit głaͥ et sic ea ꝓtinus ad exa¬
men publicum trutinantes. id est ad
conferentes. uel tam qmͣ integra atq
ꝑfecta et illis compensantia teneamꝰ:
uel tamqmͣ imꝑfecta atq dampno¬
ni cautione ac diligentia refutemuᷤ.
rat ergo hoc quadriꝑtito.xx.
quo diximus modo necessaria
nobis ista discretio. id est ut primũ¬
nes que mentiuntur oꝑa pietatis.
tamqmͣ adulteria nummismata.
et para charaxina repbemus: utpote
que falsam imaginem regis ñ legi¬
time signatam contineant: uel illa
que in auro purissimo scripturaꝵ.
uitioso et heretico sensu. ñ ueri re¬
gis s tiranni preferunt uultum.

Expanded text:
retractantes atque in nostri pectoris trutina retractantes atque in nostri pectoris trutina conlocantes aequilibratione iustissima perpendamus, an plenum sit \'honestate communi, an timore dei sit graue, an integrum sensu, an humana ostentatione aut aliqua nouitatis praesumptione sit lene, an meriti eius pondus inanis cenodoxiae non inminuerit uel adroserit gloria. et sic ea protinus ad examen publicum trutinantes, id est ad conferentes uel tamquam integra atque perfecta et illis conpensantia teneamus, uel tamquam inperfecta atque damnoni cautione ac diligentia refutemus. Erit ergo hoc quadripertito quo diximus modo necessaria nobis ista discretio, id est ut primnes quae mentiuntur opera pietatis tamquam adulterina nomismata et paracharaxima reprobemus, utpote quae falsam imaginem regis non legitime signata contineant, uel illa, quae in auro pretiosissimo scripturarum uitioso et haeretico sensu non ueri regis, sed tyranni praeferunt uultum,
Abbreviated transcription (Latin):
N auo etiam alb̃em iohannem qui lici
norabatur: nouimus nuꝑ illusum
NNam cum ex hausto corpore. atq defe¬
Cto. ꝑceptionem cibi biduano ieiunio
diftulisset:. accedenti ei ad refectionem
lie postero: ueniens diabolus in figura
ethiopis tetri. atq ad enis genua ꝓuo¬
utus. indulge inquit m̃: quia ego
⁊ hunc laborem indixi. Itaq ille uir
tantus et in discretionis ratione ꝑfe¬
ctus. sub colore continentie in congru¬
enter exercitatus. intellexit se obhoc
calliditate diaboli cͥcũuentũ taliq distentũ ie¬
iunio: ut lassitudinem ñ necessariam
immo etiam sp̃ui nocituram. fatigato
corpori suꝑ imponeret: para charaxi¬
mo scilicet illusus nummismate: dũ
in illo ueri regis imaginem uenerat᷑.
parx discutit an esset legitime figura¬
tum ultima uero obseruatio huius ꝓ¬
babilis traperete. quam de inquisitiõe
ponderis ẽẽ prediximus. taliter imple¬
bitur: si quichuid gerendum cogita¬
tio nr̃a suggesserit. omni scrupulo

Expanded text:
n quo etiam -abbatem Iohannem, qui Lyci commoratur, nouimus nuper inlusum. nam cum exhausto corpore atque defecto perceptionem cibi biduano ieiunio distulisset, accedenti ei ad refectionem die postero ueniens diabolus in figura Aethiopis faetri atque ad eius genua prouolutus, indulge, inquit, mihi, quia ego tibi hunc laborem indixi. itaque ille uir tantus et in discretionis ratione perfectus sub colore continentiae incongraenter exercitae intellexit se ob hoc calliditate diaboli circumuentum talique distentum ieiunio, ut lassitudinem non necessariam, immo etiam spiritui nocituram fatigato corpori superponeret, paracharaximo scilicet inlusus nomismate, dum in illo ueri regis imaginem ueneratus parum discutit an esset legitime figuratum. ultima uero obseruatio huius probabilis trapezitae, quam de inquisitione ponderis esse praediximus, taliter inplebitur, si quidquid gerendum cogitatio nostra suggesserit omni scrupulo
Abbreviated transcription (Latin):
illius cura cõmissa est. Ita igituretiã¬
mens ꝑ uite presentis incursus undiq
ingruentib temptationum dorren¬
tib circumacta ulacua quidem cogi¬
tationum estib ẽẽ non poterit: qua¬
les uero uel admittere uel parare si¬
debit industria. Si enim ut diximus
ad sc̃aꝵ scripturaꝵ meditationem.
iugiter recurramus. ac memoriam no
stram ad recordationem sp̃alium reꝵ.
et desiderium ꝑfectionis. spemq fut᷑e
sbeatitudinis erigamusꝰ. necesse est ut
orte cogitationes exinde sp̃ales ex his
que meditati sumus. mientem faciant
immorari Sin uero desidia seu negli

Expanded text:
illius cura coillius cura comens per vitae praesentis incursus undique ingruentibus tentationum torrentibus circumacta, vacua quidem cogitationum aestibus esse non poterit; quales vero vel admittere vel parare sidebit industria. si enim ut diximus ad sanctarum scripturarum meditationem iugiter recurramus ac memoriam stram ad recordationem spiritualium rerum, et desiderium perfectionis, spemque futurae beatitudinis erigamus, necesse est ut ortae cogitationes exinde spirituales in his quae meditati sumus mentem faciant immorari. Sin vero desidia seu negli
Abbreviated transcription (Latin):
uel terrene carnalesq con crescant
Ideo namq frequens lectio. et iugis
adhibeatur meditatio scripturx
ut exinde nobis spiritalis memorie
prebeatur occasio. Iccirco crebra de
nobis exinde compunctio minis¬
tretur. Iecirco uigiliarum. ac ieru¬
moꝵ orationumq sedulitas adhibe¬
tur: ut extenuata mens terrena non¬
sapiat. s celestia contempletur.Quib
rursum negligentia inrepente cessan¬
tib:. necesse est ut mens uitioꝵ squalo
re concremata. incarnalem partem
mox indinetur et corruat. De potesta
uod exercitium cordis ñ incongrue
molaiꝵ similitudine comparat᷑:
quas meatus aquaꝵ preceps im¬
petu rotande ꝓuoluit. Que nullatenus
quidem cessare possunt aboꝑe suoꝰ.
aquaꝵ ĩpul sib circum acte. In enis
uero qui preest situm est. potestate:
utrumnam triticum malit an orde¬
um. loliumue cimmum comminui.
Illud est ꝓculdubio commolendum:
qͦd ingestum ab illo fuerit. cui oꝑis

Expanded text:
uel terrenae carnalesque concrescant. uel terrenae carnalesque concrescant. ideo namque frequens lectio et iugis adhibetur meditatio scripturarum, ut exinde nobis spiritalis memoriae praebeatur occasio, idcirco decantatio nobis exinde conpunctio ministretur, idcirco uigiliarum ac ieium orationumque sedulitas adhibetur, ut extenuata mens non terrena sapiat, sed caelestia contempletur. quibus rursum neglegentia inrepente cessantibus necesse est ut mens uitiorum sqre concreta in carnalem partem mox inclinetur et corruat. CAPUT XVIIIae. Quod exercitium cordis non incongrue molarum similitudini comparatur quas meatus aquarum praeceps impetu rotante provolvit. Quae nullatenus quidem cessare possunt ab opere suo aquarum impulsibus circumactae; in ejus vero qui praeest situm est potestate, utrumnam triticum molat, an hordeum loliumve comminuat. Illud namque est proculdubio commolendum, quod ingestum ab illo fuerit cui operis
Abbreviated transcription (Latin):
homo et uiuet:scilicet mundo huic af¬
fectib q terrenis. Germanus.xiiii.¬
Uid ergo est qd etiam nolentib im
irrepunt. ut ñ solum eas expellere. uerx
etiam intelligere ac deprehendere diffi¬
cultatis immodice sit:ͦ Potest ergo meis
aliqnͣdo ab istis uacua repperiri:. et neqͣ¬
quam huiuscemodi illusionib meur¬
ñ interpellari cogitationib impos
sibile est: susciꝑe uero eas siue respu¬
est. Quem admodum igitur ortus eaꝵ
noi omnimodis pendet anobis: ita ꝓ¬
batio uel electio consistit in nobis. Nec
tamen ex eo qd diximus. impossibile¬
est esse mentem cogitationib ñ adiri:
totum uel incursui uel illis spiritib
tribuendum est: qui eas nobis nitunt᷑
ingerere. Alioquin: nec libeꝵ in hoĩe
maneret arbitrium. nec in nobis sta¬
ret nr̃e correptionis industria. S est
inquam nr̃m magna ex parte. ut
cogitationum qualitas emendetuꝵ:
ut uel sc̃e ac spiritales in cordib nr̃is.

Expanded text:
homo et uiuet, scilicet mundo huic afhomo et uiuet, scilicet mundo huic affectibusque terrenis. GERMANVS : Quid ergo est quod etiam nolentibus, iinrepunt, ut non solum eas expellere, uerum etiam intellegere ac deprehendere difficultatis inmodicae sit P potest ergo mens aliquando ab istis uacua repperiri et numquam huiuscemodi inlusionibus incurn intsibile est; suscipere vero eas, sive respuest. quemadmodum igitur ortus earum non omnimodis pendet a nobis, ita reprobatio uel electio consistit in nobis. nec tamen ex eo quod diximus inpossibile esse mentem cogitationibus non adiri, totum uel incursui uel illis spiritibus tribuendum est qui eas nobis nituntur ingerere. alioquin nec liberum in homine maneret arbitrium nec in nobis staret nostrae correctionis industria. sed est, inquam, nostrum magna ex parte, ut cogitationum qualitas emendetur et uel sanctae ac spiritales in cordibus nostris
Abbreviated transcription (Latin):
nimitate subftentat: cum uocationẽ
qua nos nullis precedentib meritis.
gr̃a sue miserationis asciuit: cum ce¬
niq qd occasionem salutis tribuit
adoptandis. cum quodam admiratio¬
nis intuemur excessu qd ita nos nas¬
ci precepit. ut ab ipsis cunabulis. gr̃a
nobis legisq sue noticia traderetur
qd ipse aduersarium uincens in nobis.
ꝓsolo bone uoluntatis assensu. eterna
beatitudine. ac ꝑpetuis conis et p̃miis¬
nos munerat. cum postremo dispensa
tionem incarnationis sue ꝓ nr̃a sa¬
lute suscepit: ac mirabilia misterioꝵ
suoꝵ in cunctis gentib dilatauit.
Sunt autẽ alie quoq huiusmodi m¬
numere contẽplationes que ꝓ quali¬
tate uite ac puritate cordis in nr̃i sen¬
sib oriuntur: quib deus uel iudetur
mundis obtutib uel tenetur. Quas ꝓ¬
fecto nullus ꝑpetus retentabit. in quo
adhuc aliquid carnalium uiuit af¬
fectum: quia ñ poteris ait dñs uidẽ
faciem meam. Non enim uidebit me

Expanded text:
nimitate sustentat; cum intuemur vocationem nimitate sustentat; cum intuemur vocationem qua nos, nullis praecedentibus meritis, gratia suae miserationis ascivit; cum denique quot occasiones salutis tribuit adoptandis cum quodam admirationis intuemur excessu: quod ita nos nasci praecepit, ut ab ipsis nobis legisque suae notitia traderetur, quod ipse adversarium vincens in nobis pro solo bonae voluntatis assensu, aeterna beatitudine ac perpetuis nos praemiis munerat; cum ptionem incarnationis suae pro nostra salute suscepit ac mirabilia mysteriorum suorum in cunctis gentibus dilatauit. sunt autem aliae quoque huiusmodi innumerae contemplationes, quae pro qualitate uitae ac puritate cordis in nostris sensibus oriuntur, quibus deus uel uidetur mundis obtutibus uel tenetur. quas profecto nullus perpetuo retentabit, in quo adhuc aliquid carnalium uiuit affectuum, quia non poteris, ait dominus, uidere faciem meam: non enim uidebit me