comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a ꝓpħicis u̾bis ĩcipiã: ue mͥ nõ quid̃ sicut
poliutꝰ labiis ego sum. heu qͦt uana. quot
falsa. qͥt turpia ꝑ hoc ip̃m spurtissimũ os
meũ euomisse me recolo. in quo nũc ce
timeo ne iãiam audiã ad me dcm̃. Quare
tu enarras iusticias meas ⁊ assumis te¬
stam̃tum meũ ꝑ os tuũ. Utinã ⁊ mͥ de suꝑ¬
no altari nõ quid carbo unꝰ: s ingens glo¬
bus ignens afferat᷑. qͥ uidel multã ⁊ ĩue¬
t̾atam prurientis oris mei rubiginem ad
plenũ excoquere sufficiat. qͣtinus angeli
ad uirginẽ: ⁊ uirginis ad ip̃m gͣta ĩmcem
ac casta colloqͥa dignꝰ habear meo qͣlicũq
replicare sermone. Ait gͥ enuãgłista. Et
ĩgressus angłs ad eã. hant dubiũ quin
ad mariã dixłt. Ane gr̃a plena dñs tecũ
Quo ĩgressus ad eam: Puto ĩ secretariũ
pudici cubicłi: ubi illa fortassis suꝑ se clau
Solent angłi astare orãtib ĩ hiis quos
uidẽt manus puras leuare in oratõe. Holo¬

Expanded text:
icis verbis incipiam: Vae mihi, non quidem, sicut pollutus labiis ego sum! Heu! quot vana, quot falsa, quot turpia per hoc ipsum spurcissimum os meum evomuisse me recolo, in quo nunc coetimeo, ne jamjam audiam ad me dictum: Quare tu enarras justitias meas, et assumis testamentum meum per os tuum? Utinam et mihi de superno altari, non quidem carbo unus, sed ingens globus igneus afferatur, qui videlicet multam et inveteratam prurientis 744 oris mei rubiginem ad plenum excoquere sufficiat! quatenus angeli ad Virginem, et Virginis ad ipsum grata invicem ac casta colloquia dignus habear meo qualicunque replicare sermone. Ait igitur evangelista: Et ingressus Angelus ad eam, haud dubium quin ad Mariam, dixit: Ave, gratia plena, Dominus tecum. Quo ingressus ad eam? Puto in secretarium pudici cubiculi, ubi illa fortassis clauso super ari in his quos vident levare puras manus in oratione: holo
Abbreviated transcription (Latin):
lii resurrectõe ciciꝰ quid̃ ego qui ĩfirmꝰ sñ
credidim thome dubitãtĩ /⁊ palpãti: quã
sepe audienti et credẽti . Et de mat̾s cõti-¬
nencia faciliꝰ sponso eiꝰ custodienti et ex¬
ꝑienti: ꝙͣ ip̃i qͦ uirgini de sua sola cõsciẽ¬

Expanded text:
lii resurrectione citius quidem ego, qui infirmus sum, crediderim Thomae dubitanti et palpanti, quam Cephae audienti et credenti: et de Matris continentia facilius sponso ejus custodienti et experienti, quam ipsi quoque Virgini de sola sua conscien
Abbreviated transcription (Latin):
me . Mos siqͥdem erat iudeoꝵ ut a die de¬
sponsatõis sue usq ad tempꝰ imptiaꝵ spõ¬
sis sponse trad̾entur custodiende. qͣtinus
eaꝵ ip̃i eo sibi pudiciciã cõseruarent cu
riosius. qͦ sibi ip̃i fideliores exist̾e̾nt. Sic̃
gͥ thomas dubitãdo palpãdo cõstãtissim
factꝰ est dñice cõfessor resurrectõis. ita
et ioseph mariã sibi desponsãdo eiꝰ conũ¬
satõem ĩ tp̃r custodie studiosius cõpbã¬
do: fc̃s est puditicie fidelissimꝰ testis. Ppul¬
chra utͥusq rei cõuenientia. Et dubita¬
tio thome ⁊ desponsatõ marie. Pot̾ant¬
fidei uidel in illo: castitatis ĩ illa. m̾tatẽ
ĩ susprctõem adduce̾. S ualde prudent᷑ et

Expanded text:
die desponsationis suae, usque ad tempus nuptiarum, sponsis sponsae traderentur custodiendae: quatenus earum ipsi eo sibi pudicitiam curiosius servarent, quo sibi ipsi fideliores existerent. Sicut ergo Thomas dubitando, palpando, constantissimus factus est Dominicae confessor resurrectionis, ita et Joseph Mariam sibi desponsando ejusque conversationem in tempore custodiae studiosius comprobando, factus est pudicitiae fidelissimus testis. Pulchra utriusque rei convenientia: et dubitatio Thomae, et desponsatio Mariae. Poterantfidei videlicet in illo, castitatis in illa, veritatem in suspicionem adducere: sed valde prudenter et
Abbreviated transcription (Latin):
sapienciꝰ: Quid digniꝰ diuina ꝓuidenͣ: Uno
tali cõsilio secretis celestib et admittit᷑ cesti
et excludit᷑ hostis: ⁊ integra seruat᷑ fama
uirginis matris. Alioqͥn qñ peꝑciss iustus
cũ ess iustꝰ et nollet eam traduc̾e̾: uoluit¬
eã occulte dimitt̾e. Uñ cũ ess iustꝰ noluit

Expanded text:
sapientius, quid dignius divina providentia? Uno tali consilio secretis coelestibus et admittitur testis, et excluditur hostis, et integra servatur fama Virginis matris. Alioquin quando pepercisset justus cum esset justus et nollet eam traducere, voluit occult
Abbreviated transcription (Latin):
tandũ seruabit᷑: que sola de paͬtu ⁊ partu
diuino głat̃. Głatur dixim de ꝑtu nõ in se
s in ip̃o quẽ peperit. Deus siquidẽ deus enĩ
est quem peꝑit ⁊ mr̃em suã singłari ĩ celesti¬
bus donatũrꝰ gła singłari in t̾ris p̃ueĩre cu¬
modi decebat natĩtas: qͣ nõ nͥ de uirgine na¬
sceret̃. Talis cõgruebat ⁊ uirgini ꝑtꝰ: ut
nõ pareret nͥ dm̃. Proinde fc̃or hoĩm ut
homo fieret nasciturꝰ de hoĩe talem sibi ex
om̃ib debuit elig̾e mrẽm: ĩmo cond̾e̾ qualẽ
et se dec̾e sciebat: ⁊ s̾ͥ nou̾at placiturã. Uo¬
luit itaqesse uirginẽ: de qua ĩmaculata
ĩmaculat᷑ ꝓced̾e̾t om̃ium macłas purgatu¬
rus. Uoluit ⁊ humilẽ de qͣ mittis ⁊ humłis
corde ꝓdiret. Haꝵ in uirtutũ necessariaꝵ
om̃ib salub̾rimũ exemplũ ostensurꝰ. De¬

Expanded text:
um servabitur, quae sola de partu, et partu divino gloriatur. Gloriatur dixerim de partu, non in se, sed in ipso quem peperit. Deus siquidem Deus enim est quem peperit. Matrem suam singulari in coelestibus donaturus gloria, singulari in terris praevenire cumodi decebat nativitas, qua nonnisi de Virgine nasceretur: talis congruebat et Virgini partus, ut non pareret nisi Deum. Proinde factor hominum ut homo fieret, 737 nasciturus de homine, talem sibi ex omnibus debuit deligere, imo condere matrem, qualem et se decere sciebat, et sibi noverat placituram. Voluit itaque esse virginem, de qua immaculata immaculatus procederet, omnium maculas purgaturus: voluit et humilem, de qua mitis et humilis corde prodiret, harum in se virtutum necessarium omnibus salub
Abbreviated transcription (Latin):
et nom̃ uirginis maria. S iã modice pau¬
sandũ est. ut ⁊ nos ĩ tͣnsitu claritatẽ tãti
luminis ĩtueam̃. Ut enĩ u̾bis apłicis u¬
tar: bonũ est nos hic esse ⁊ licet dulciter
cõtemplari ĩ silencio qd̾ laboriosa nõ suf¬
ficit explicare locutõ. Int̾im aũt ex deuota
scintillantis sydĩs ꝯtemplatõe feruentior

Expanded text:
Et nomen Virginis Maria. Sed jam modice pauEt nomen Virginis Maria. Sed jam modice pausandum est, ne et nos in transitu claritatem tanti luminis intueamur. Ut enim verbis apostolicis utar, Bonum est nos hic esse : et libet dulciter contemplari in silentio, quod laboriosa non sufficit explicare locutio. Interim autem ex devota scintillantis sideris contemplatione, ferventior
Abbreviated transcription (Latin):
ras scopłos t̾ͥbulatõmã respice stellã noca
mariã. Si iactaris suꝑbie undis/ si ambi¬
tõis si decͣctõis si emulatõis: respice stellã
uoca mariã. Si iracũdia si auaricia aut
carnis illecebra nauicłam cõcussit m̃tis:
respice ad mariã. Si criminũ ĩ manicate
turbat᷑. cõsciencie feditate cõfusus indi¬
cii horrore ꝑt̾ritꝰ baratro ĩcipias absorre¬
ri t̾sticie desꝑatõis abysso: cogita mariã.
In ꝑicłis ĩ angustiis ĩ reb dubiis mariã
cogita mariam ĩuoca. Maria nõ recedat
ab̾ ore. nõ recedat᷑ a corde. Ut ĩpetres eiꝰ
oratõis suffragiũ: ne deseras conu̾satõis
exemplũ. Ip̃am sequẽs nõ deuias ipsam ro¬
gans nõ desperas ip̃am cogitãs nõ erras.
Ip̃a tenẽte nõ corrius / ip̃a ꝓtegẽte nõ metu¬
is ip̃a duce nõ fatigaris ip̃a ꝓpitia ꝑuenis
Et sic in temzip̃o exꝑiris ꝙͣ merito dcm̃ sit

Expanded text:
rras scopulos tribulationum, respice stellam, voca rras scopulos tribulationum, respice stellam, voca Mariam. Si jactaris superbiae undis, si ambitionis, si detractionis, si aemulationis; respice stellam, voca Mariam. Si iracundia, aut avaritia, aut carnis illecebra naviculam concusserit mentis, respice ad Mariam. Si criminum immanitate turbatus, conscientiae foeditate confusus, judicii horrore perterritus, barathro incipias absorberi tristitiae, desperationis abysso; cogita Mariam. In periculis, in angustiis, in rebus dubiis, Mariam cogita, Mariam invoca. Non recedat ab ore, non recedat a corde; et ut impetres ejus orationis suffragium, non deseras conversationis exemplum. Ipsam sequens non devias: ipsam rogans non desperas: ipsam cogitans non erras. Ipsa tenente non corruis; ipsa protegente non metuis; ipsa duce non fatigaris; ipsa propitia pervenis: et sic in temetipso experiris quam merito dictum sit,
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̃ int̾pretatũ maris stella dr: et matri
uirgini ualde cõuenient̾ aptat᷑. Ip̃a nam
aptissime syderi comꝑat᷑: qr sicut sine sui
corruptõe sydus suũ emiitit radiũ: sic abs
sui lesione uirgo ꝑturit filiũ. Nec syderi ra¬
dius suã minuit claritatẽ: nͨ̃ uirgini filiꝰ
suã integritatẽ. Ip̃a est nobilis iia stella
ex iacob orta: cuius radius uniu̾sũ orbem
illuminat. cuiꝰ splendor ⁊ p̾fulget ĩ suꝑnis:
et ĩferos penetrat. t̾ras ⁊̃ ꝑlustrans ⁊ cale¬
faciens magis m̃tes ꝙͣ corꝑa fonet uirtu¬
tes exquoqͥt uicia. Ip̃a ĩqͣm est p̃clara et
eximia stella suꝑ hoc mare magnũ ⁊ spa¬
ciosũ nccͣio sublenata. micans mi̾tis illus¬
trans exẽplis. O quisqͥs te ĩtelligis in huiꝰ
scłi ꝓflimuo magis int̾ ꝓcellas ⁊ tẽpestatẽ
fluctuare: ꝙͣ ꝑ t̾ram ambłare. ne auertas
ocłos a fulgore huiꝰ sydĩs: si nõ uis obrui ꝓ
cellis. Si exurgãt uenti temptatõm̃si inc̃¬

Expanded text:
maris stella dicitur, et matri Virgini valde convenienter aptatur. Ipsa namque aptissime sideri comparatur; quia, sicut sine sui corruptione sidus suum emittit radium, sic absque sui laesione virgo parturit filium. Nec sideri radius suam minuit claritatem, nec Virgini Filius suam integritatem. Ipsa est igitur nobilis illa stella ex Jacob orta, cujus radius universum orbem illuminat, cujus splendor et praefulget in supernis, et inferos penetrat: terras etiam perlustrans, et calefaciens magis mentes quam corpora, fovet virtutes, excoquit vitia. Ipsa, inquam, est praeclara et eximia stella, super hoc mare magnum et spatiosum necessario sublevata, micans meritis, illustrans exemplis. O quisquis te intelligis in hujus saeculi profluvio magis inter procellas et tempestates fluctuare, quam per terram ambulare; ne avertas oculos at venti tentationum, si incu
Abbreviated transcription (Latin):
litas. Si gͦ uirginitatẽ ĩ maria nõ potes
imitari: stude humilitatẽ imitari ⁊ suffi¬
cit tͥ. Qr si uirgo ⁊ humilis es. qͥcqͥd es ma¬
gnus es. Est tñ maius aliqͥd qd̾ imiteris
in maria: scil cũ uirginitate fecũditas. A
scło nõ est auditũ: ut aliqͣ simł mat̾ ess
et uirgo. O si et cuiꝰ sit mat̾ attẽdas: et qͦ¬
Nõne ad hoc ut te uideas nͨ satis posse mi¬
rari: Nõne tuo ĩmo uitatis iuditõ illa q̃
dm̃ habuit filiũ suꝑ om̃s ⁊̃ choros exalta¬
ria suũ audact applłat filiũ dicẽs. Eili qͥd
fecisti nob̾ sic: Qd hoc audeat audeat ange¬
loꝵ: Sufficit eis et pro magno hñt ꝙ cũ
sint sp̃c ex cõditõe et gr̃a fc̃i ⁊ uocati sunt
sp̃r. Maria u̾o mrẽm se agnoscens maie¬
statẽ illã cui illi cũ reu̾encia seruũt: cũ fi¬
ducia suũ nũcupat filiũ. Nec dedignatur
nũcupari d̃s qd̾ esse dignatꝰ est. Nã paulo

Expanded text:
litas, Si igitur virginitatem in Maria uon potes litas, Si igitur virginitatem in Maria uon potes nisi mirari, stude humilitatem imitari, et sufficit tibi. Quod si et virgo, et humilis es, quisquis es, magnus es. 7. Est tamen majus aliquid quod mireris in Maria: scilicet cum virginitate fecunditas. A saeculo enim non est auditum, ut aliqua simul mater esset et virgo. O si  Nonne ad hoc, ut te videas nec satis posse mirari? Nonne tuo, imo Veritatis judicio, illa quae Deum habuit filium, super omnes etiam choros exaltaria suum audacter appellat filium, dicens: Fili, quid fecisti nobis sic? Quis hoc audeat angelorum? Sufficit eis, et pro magno habent, quod cum sint spiritus ex conditione, ex gratia facti suntspiritus . Maria vero matrem se agnoscens, majestatem illam, cui illi cum reverentia serviunt, cum fiducia suum nuncupat filium. Nec dedignatur nuncupari Deus quod esse dignatus est. Nam paulo
Abbreviated transcription (Latin):
reqͥeniss: nec imp̃gnass. Qũo .ñ. de iꝑso
sñ ip̃o cõciꝑet: patet itaq qr ut de sp̃u sc̃o
cõcipet sicut ip̃a ꝑhibet. Respexit deus hu
et si placuit ex nirginitate tñ ex humłita¬
te cõcepit . Unde cõstat ⁊̃ qr ut plac̾e̾t uir¬
ginitas: humilitas ꝓculdubio fecit. Qrͥd
dicis uirgo suꝑbe: Maria se nirginẽ oblita
gloriat᷑ de humilitate. ⁊ tũ negligẽdo hũi¬
litatem blandiris tͥ de uirginitate. Respe¬
xit illa ait deus humłitatẽ ãcille sue. Qͥ
illa uirgo utiq sc̃a nirgo sobria uirgo de¬
uota. Nũqͥd tũ castior na: Nũquid deuo¬
tior: Aut nũqͥd tua forte pudicicia gͣtior
castitate marie: ut tu scil sñ humłitate
place̾ sufficias ex tua uirginitate qd̾ illa
nõ potuit ex sua: Deniq qͣnto honorabi¬
lior es ⁊ ex singłari numero castimonie
pedit tͥ uirginẽ nõ esse: quã de uirginita¬
te ĩsolesc̾e. Nõ om̃ium qͥdem est iurgĩtas:
młto tñ paucoꝵ est cũ uirginitate humi¬

Expanded text:
requievisset, nec impraegnasset. Quomodo enim de ipso sine ipso conciperet? Patet itaque, quia ut de Spiritu sancto conciperet, sicut ipsa perhibet, respexit humilitatem. Et si placuit ex virginitate, tamen ex humilitate concepit. Unde constat, quia etiam ut placeret virginitas, humilitas procul dubio fecit. 6. Quid dicis, virgo superbe? Maria virginem se oblita gloriatur de humilitate: et tu negligendo humilitatem, blandiris tibi de virginitate? Respexit, ait illa, humilitatem ancillae suae. Quae illa? Virgo utique sancta, virgo sobria, virgo devota. Nunquid tu castior illa? nunquid devotior? Aut nunquid tua forte pudicitia gratior castitate Mariae; ut tu scilicet sine humilitate placere sufficias ex tua, quod illa non potuit ex sua? Denique quanto honorabilior es ex singulari munere castimoniae,  esse, quam de virginitate insolescere. Non omnium quidem est virginitas: multo tamen pauciorum est cum virginitate humi
Abbreviated transcription (Latin):
ginum singularit̾ canit᷑ ꝙ secunt᷑ agnũ
quocũq ierit. Qͥb gͦ laudib iudicas di
t̾ra subdi: disce puluis obtemꝑare. De au¬
ctore tuo loquens enuãgłista. ⁊ erat inqͥt
subdit᷑ mis. haut dubiũ qͥn marie et io¬
seph. Erubesce suꝑbe cinis: deus se hũiliat.
et tu te exaltas. deus se hõib sb̾dit: ⁊ tu do¬
minari gestiens hõib tuo te p̃ponis auc¬
ea que dei sunt. Quotiens enĩ hõĩb p̃esse
tũc ue nõ sapio ea que dei sũt de eo namq
dcm̃ est. Et erat sb̃ditꝰ illis. Si hõis o homo
imitari dedignaris exemplũ: c̾te nõ erit
tͥ indignũ sequi anctorem tuũ. Si nõ potẽ
forsitan sequi eũ qͦcũq ierit: sequ̾e uł dm̃¬

Expanded text:
ginum singulariter canitur, quod sequuntur Agnum quocunque ierit . Quibus ergo laudibus judicas digterra, subdi; disce, pulvis, obtemperare. De auctore tuo loquens evangelista, Et erat, inquit, subditus illis; haud dubium, quin Mariae et Joseph. Erubesce, superbe cinis! Deus se humiliat, et tu te exaltas? Deus se hominibus subdit, et tu dominari gestiens hominibus, tuo te praeponis aucea quae Dei sunt . Quoties enim hominibus praeesse tunc vere non sapio ea quae Dei sunt. De ipso namque dictum est: Et erat subditus illis. Si hominis, o homo, imitari dedignaris exemplum, certe non erit tibi indignum sequi Auctorem tuum. Si non potes forsitan sequi eum quocunque ierit, d
Abbreviated transcription (Latin):
Siue em̃ lactens ĩuto̾ siuẽ uagiens ĩ pre¬
repio. siue iã gͣndiuncłs in t̾rogans docto¬
res in templo. siue iã ꝑfc̃e etatis docens
in ppło: eque ꝓfcõ plẽnus fuit sp̃u sãcto
Nec fuit hora in qͣcũq etate sua qͣ de pleni¬
tudine illa ꝙͣ ĩ cõceptoẽ sui accepit in uto
s a pͥncipio ꝑfc̃s. A pͥncipio plenꝰ fuit. ple¬
nus inꝙͣ sp̃u sapĩe ⁊ intellect᷑. sp̃u ꝯsilii et¬

Expanded text:
Sive ergo latens in utero, sive vagiens in praesepio, sive jam grandiusculus interrogans doctores in templo, sive jam perfectae aetatis docens in populo, aeque profecto plenus fuit Spiritu sancto. Nec fuit hora in quacunque aetate sua, qua de plenitudine illa quam in sui conceptione accepit in utero, sed a principio perfectus, a principio, inquam, plenus fuit spiritu sapie
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑius expulit suꝑbũ ⁊ apud ĩferos ex¬
poliauit auarũ. Conueniens gͦ erat ut
qͣtinus ⁊ illinc deiciens ĩquietũ: reliquoᷤ
ĩ pace cõfirmaret ⁊ huc debellaturꝰ inui¬
dum nob̾ pͥus sue humilitatis ⁊ mãsuetu¬
dinis ulde necessariũ exemplũ relinque¬
ret. sic q fieret mirabili mod̾amine sapien¬
tie ut ⁊ suis suauis et hostib fortis apparet.¬

Expanded text:
supernis expulit superbum, et apud inferos ssupernis expulit superbum, et apud inferos spoliavit avarum. Conveniens ergo erat ut tenus et illinc dejiciens inquietum, reliquos in pace firmaret, et hic debellaturus invidum, nobis prius suae humilitatis et mansuetudinis valde necessarium exemplum relinqueret: sicque mirabili fieret moderamine sapientiae, ut et suis suavis, et hostibus fortis appare
Abbreviated transcription (Latin):
criminaret᷑. Pot̾at utiq. S nõ poterat
lat̾e demones ꝙ scirẽt hoĩes. Oportebat
aũt a pͥncipio mũdi aliꝙͣdiu celari di¬
uini cofilii sacramentũ. Nõ ꝙ deus si pa
s ⁊̃ sapient̾ quecũq uoluit fecit sicut
cõgruencias ꝓpt̾ ordinis pulchritudĩe
obseruare cõsueuit: ita ĩ hoc qͦ tã mag
ordine hominẽ sibi recõciliare qͦ nou̾at
cecidisse. ut sicut dyabolus pͥus femĩa
ita pͥus a femĩa uirginẽ ceduceret᷑. et
post a uiro xp̃o aꝑte debellaret᷑. qͣtimuis
malicie fraudi. dũm ars pietati illud̾et.
ac maligni fortitudĩe xp̃i uirtꝰ ꝯtere̾t:
dyabolo deus prudentior appareret ⁊ fortõr
Ita quippe decuit ĩcarnatam sapiam sp̃u¬
alem uince̾ maliciã: qͣ nõ solũ attingeret
a fine usq ad finẽ fortit̾. s ⁊ disponeret
omia suauit̾. Attingit aũt a fine us ad
finẽ idest a celo usq ad inf̾n̾um. Si ascẽ¬
ĩfernũ ades. Utrobiq u̾o fortit̾: qñ ⁊ de

Expanded text:
 Poterat utique; sed non poterat latere daemones, quod scirent homines. Oportebat autem a principe mundi aliquandiu celari divini consilii sacramentum: non quod Deus, si pa sapienter quaecunque voluit fecit, sicut congruentias propter ordinis pulchritudinem servare consuevit, ita in hoc quoque tam magnordine hominem sibi reconciliare, quo noverat cecidisse: ut, sicut diabolus prius seduxit ita prius a femina virgine seduceretur, et post a viro Christo aperte debellaretur: quatenus malitiae fraudi dum ars pietatis illuderet, ac maligni fortitudinem Christi virtus contereret, diabolo Deus et prudentior appareret et fortior. Ita quippe decuit incarnatam Sapientiam spiritualem vincere malitiam, quo non solum attingeret a fine usque ad finem fortiter, sed et disponeret omnia suaviter . Attingit autem a fine usque ad finem, id est a coelo usque ad infernum. Si asceninfernum, ades . Utrobique vero fortiter, quando et de
Abbreviated transcription (Latin):
uia nempe uolũtaria quã segregauit de¬
us hereditati sue placide pͥus ⁊ absq stre¬
pitu oꝑatõis humane suo se quietissimo
modũ u̾o ubiq t̾raꝵ diffusa est ꝑ dra p̃¬
dicatoꝵ nõ iam sicut pluuia in uellus.
s sicut stillicidia stillãcia sr̃ t̾rã

Expanded text:
nempe voluntaria, quam segregavit Deus haereditati suae, placide prius et absque strepitu operationis humanae, suo se quietissimo modum vero ubique terrarum diffusa est per ora praedicatorum, non jam sicut pluvia in vellus, sed sicut stillicidia stillantia super terram,
Abbreviated transcription (Latin):
singłis p̃fenda sũc simł cũcta. ⁊ ĩcomꝑa¬
bilit̾ excellentiꝰ atq feliciꝰ om̃ia ꝑcepisse ꝙͣ¬
daliꝙͣ. Et quid mirũ si deus qͥ mirabił legr
et dernit᷑ in scĩs suis: mirabiliorẽ se exhibu¬
it ĩ matre sua. Uenamini gͦ cõiuges in
carne corruptibłi carnis ĩtegritate. Mira¬
mini ⁊uos sacre uirgines in uirgine fe¬
cõditatem. imitamini om̃s hoĩes di ma¬
tris hũilitatem. Honorate sci angłi nr̃i
regis mr̃em: qͥ nr̃e adoratis uirginis ꝓlem.¬

Expanded text:
singulis praeferenda sunt simul cuncta, et incompasingulis praeferenda sunt simul cuncta, et incomparabiliter excellenti qui mirabilis legitur et cernitur in sanctis suis , mirabiliorem se exhibuit in Matre sua? Veneramini ergo, conjuges, in carne corruptibili carnis integritatem: miramini etiam, vos sacrae virgines, in virgine fecunditatem: imitamini, omnes homines, Dei Matris humilitatem. Honorate, sancti Angeli, vestri Regis Matrem, qui nostrae adoratis Virginis
Abbreviated transcription (Latin):
nirgo suꝑb. S neut̾ quocũq ierit. qr nec
ille ascend̾e põt ad mũdiciã agni qui sine
occid ente se obmutuit. Attñ salubriorem
eleg̃ it sequendi ꝑtem ĩ hũilitate p̾cator
ꝙͣ in uirginitatẽ suꝑb. Cũ ⁊ illiꝰ ĩmũdici¬
am sua hũmilis satistactõ purget. ⁊ huiuᷤᷤ
puditiciã suꝑbia inquinet. S felix maria¬
cui nͣ humilitas defuit.: nͨ uirginitas. Et qͥdẽ
singłaris uirginitas ꝙͣ nõ tem̾auit s hono¬
rauit fecũditas. ⁊ nichilominꝰ sp̃alis hũili¬
tas ꝙͣ nõ abstulit: s extulit fecõda uirgini¬
tas: ⁊ ĩcomꝑabilis prorsus fecõditas quã
uirginitas simł comitat᷑ ⁊ hũilicas. Quid
hoꝵ nõ mirabile : Qͥd uł nõ incõꝑabile:
Qͥd nõ singłare: Mirũ gͦ si nõ hesitans
in eoꝵ pond̾atõe: ꝙ tua iudices dignius
fecõditas in uirgine / an in mr̃e. incegͥ¬
tas. sublimitas in ꝓse. an cũ tanta subli¬
mitate hũilitas. nisi ꝙ ĩdubitant̾ ĩ hoꝵ

Expanded text:
irgo superbus; sed neuter quocunque ierit: quia nec ille ascendere potest ad munditiam Agni, qui sine , sed coram occidente, se obmutuit. Attamen salubriorem elegit sequendi partem in humilitate peccator, quam in virginitate superbus: cum et illius immunditiam sua humilis satisfactio purget, et hujus pudicitiam superbia inquinet. 9. Sed felix Mariacui nec humilitas defuit, nec virginitas. Et quidem singularis virginitas, quam non temeravit, sed honoravit fecunditas: et nihilominus specialis humilitas, quam non abstulit, sed extulit fecunda virginitas: et incomparabilis prorsus fecunditas, quam virginitas simul comitatur et humilitas. Quid horum non mirabile? quid non incomparabile? quid non singulare? Mirum vero si non haesitas in eorum ponderatione, quid tua judices dignius fecunditas in virgine, an in matre integritas; sublimitas in prole, an cum tanta sublimitate humilitas: nisi quod indubitanter horum
Abbreviated transcription (Latin):
canticũ illud qd̾ solis secunda. caxo¬
Edabit̃ in regno dei cantare uirginibꝰ
ip̃am uirginũ reginã cũ cet̾is: ĩmo pͥmam
int̾ cet̾as esse caniturã nemo est qui ambi¬
gat. puto aũt illã pret̾ illd̾ qd̾ solis licet cum
om̃ib tñ uirginib ei ut dixi cõmune erit
dulciori quodã atq elegãtiori carmine leti¬
ficaturã ẽẽ ciuitatẽ dei. Cuiꝰ utiq dulcissono
depͥm̾e uł expͥme̾ modulos ñ ip̃aꝵ quid̾ uir¬

Expanded text:
canticum illud, quod solis dabitur in regno Dei cantare virginibus, ipsam virginum Reginam cum caeteris, imo primam inter caeteras esse cantaturam, nemo est qui ambigat. Puto autem illam, praeter illud quod solis licet, cum omnibus tamen virginibus ei, ut dixi, commune erit, dulciori quodam atque elegantiori carmine laetificaturam esse civitatem Dei. Cujus utique dulcisonos depromere vel exprimere modulos ne ipsarum quid
Abbreviated transcription (Latin):
a deo. Ad quem
d uirginẽ cesponsatã uiro cui
nom̃ erat ioseph. Que est hec
uirgo tam uenabilis ut saluta¬
retur ab angło: tam humilis uͭ
desponsata sit fabro. Pulchra ꝑmixtio uir¬
ginitatis ⁊ humilitatis. nec m̃ediocrit̾ pla¬
cet deo illa aĩa ĩ qua ⁊ uirginitas comiñ¬
dat humilitatẽ. ⁊ iniginitas exornat uir¬
ginitatẽ. S qͣnta putas uenatõe digna
est: ĩ quã humilitatẽ exaltat fecõdit᷑as: ⁊
partus cõsecrat uirginitatẽ. Audis uirgi¬
nem audis humilem: si nõ potes uirginita
pariuilus iste nõ intͣbit ĩ regnũ celoꝵ.I¬

Expanded text:
a Deo. Ad quem? Ad Virginem desponsatam viro, cui nomen erat Joseph. Quae est haec Virgo tam venerabilis, ut salutetur ab angelo; tam humilis, ut desponsata sit fabro? Pulchra permistio virginitatis et humilitatis: nec mediocriter placet Deo illa anima, in qua et humilitas commendat virginitatem, et virginitas exornat humilitatem. Sed quanta putas veneratione digna est, in qua humilitatem exaltat fecunditas, et partus consecrat virginitatem? Audis virginem, audis humilem: si non potes virginitatparvulus iste, non intrabit in regnum 735 coe
Abbreviated transcription (Latin):
ymaginẽ qͣsi regis. ⁊ nichomiꝰ serui des¬
gali purpura ĩduit᷑: s ĩ ea pocius despicit᷑
quã honoret᷑. Sceptrũ gestat marui. s eo¬
ip̃o positis ĩ t̾ram genib ⁊ regẽ clamant
et cõtinuo ad cõspuendũ amãbiles gena
dissiliũt. maxillas paliis cõcutiũt:et col¬

Expanded text:
imaginem quasi Regis et nihilominus servi desgali purpura induitur, sed potius in ea despicitur quam honoratur. Sceptrum in manu geipso positis in terram genibus, regem conclamant, et continuo ad conspuendum amabiles genas ejus insiliunt, maxillas palmis concutiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ubi nlłm p̃cedit mĩtum. Uñ in eluͦ. publi¬
cani ⁊ metrices p̾cedent uos in regnũ dei.
s nich nat᷑a potuit nͨ iusticia debuit ut pa¬
nis ⁊ uinũ fierẽt caro ⁊ sãguis. sola uͦ dim̃a
gr̃a hoc potuit ⁊ noluit: hoc fecit et facit.

Expanded text:
itum. Unde in Evangelio: Publicani et meretrices praecedent vos in regno Dei . Sed nec natura potuit nec justitia debuit, ut panis et vinum fieret caro et sanguis. Sola vero divina gratia hoc potuit et voluit; hoc et fecit et facit.
Abbreviated transcription (Latin):
potui nec ignoro ꝙ nõ omĩb place¬
bit: s scio me ob hanc rem młtoꝵ fo¬
re indignatõi obnoxiũ ⁊ aut iudicabor
suꝑfluus: aut p̃sumptor. qd̾ uidel post pa¬
tres aui hũc ip̃m locũ plenissime exposue¬
rũt. rursus ĩ eodẽ nouus expositor ansus
fiu̾m mitte̾ manũ. S si quid dc̃m est post
pres qd̾ nõ sit contͣ patres nͨ patͥb arbit᷑r¬
nec cuiꝙͣ displic̾e̾ debe̾. Ubi aũt dixi ꝙ a
patͥb accepi: dũ sic absit typus p̃supcõis
ut nõ desit fructꝰ deuotõis. Patient̾ audiã
de suꝑfluitate causantes. Nouint tñ qui
me tanꝙͣ de ociosa ⁊ nõ necessaria expla¬
natõe suggillãt: nõ tã intendisse expone̾
magis ex hoc ĩcitari deuocõem ꝙͣ cominu¬
nem q̃sierim utilitatẽ: potens erit pia uir¬
go ꝙ suũ misericordem filiũ hoc mecum
excusare pcc̃m: cui hoc meũ qualecũq op¬

Expanded text:
potui: nec ignoro quod non omnibus placebit. sed scio me ob hanc rem multorum fore indignationi obnoxium; et aut judicabor superfluus, aut praesumptor, quod videlicet post Patres, qui hunc ipsum locum plenissime exposuerunt, rursus in eodem novus expositor ausus fuerim mittere manum. Sed si quid dictum est post Patres qnec cuiquam displicere debere. Ubi autem dixi quod a Patribus accepi, dum sic absit typhus praesumptionis, ut non desit fructus devotionis, patienter audiam de superfluitate causantes. Noverint tamen qui me tanquam de otiosa et non necessaria explanatione suggillant, non tam intendisse exponeremagis ex hoc excitarim devotionem, quam communem quaesierim utilitatem: potens erit pia Virgo apud suum misericordem Filiam hoc meum excusare peccatum, cui hoc meum qualecumque op
Abbreviated transcription (Latin):
to corꝑe. Tercia aĩe resũpto corꝑe qd̾ erit in
resurrectõe. In pͥma uita pax est nccͣia q̃ lon¬
ge faciat a crimine. In scd̾a pax est nccia q̃
lõge faciat a t̾rore. Uñ ĩ exequiis mortuoꝵ
dicit᷑. Nõ penalis timor excruciet. Nõ reoꝵ
sũmata gła ⁊ beatitudine. Ideo gͦtres cru¬
ces facimꝰ ut ꝑ uirtutẽ crucis ad istã tri

Expanded text:
to corpore; tertia, animae, resumpto corpore: quae erit in resurrectione. In prima vita pax est necessaria, quae longe faciat a crimine. In secunda, pax est necessaria, quae longe faciat a terrore, unde in exsequiis mortuorum dicitur: Non poenalis timor excruciet; non reoruonsummata gloria et beatitudine. Ideo ergo tres cruces facimus, ut per virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
N noĩe sce crucis ⁊ sacram̃to
altaris magna est cõueniencia
et magna efficatia: cũ ꝑ utrũq ex¬
cludantur cõtraria: ⁊ renouet᷑ ⁊ scĩficetur
eccłia. Duplici enĩ renouam̃ ratõe ut pͥus
exuam̃ uetustate. deiñ induam̃ nouitate.
Nõ enĩ potest fieri ut remanentes ĩ uetu¬
state ĩ duam̃ xp̃i nouitate. Nec pot̾at hoc fi̾
qd̾ paulus dicebat ex ꝑsona ĩfirmi. Nolumꝰ
expoliari: s suꝑuestiri. Et de filiis ⁊ ebedei pe¬
tentib ut unus sede̾t a dextͥs. ⁊ c̾. Dc̃m est

Expanded text:
nctae crucis et in sacramento altaris magna est convenientia et magna efficacia, cum per utrumque excludantur contraria, et renovetur et sanctificetur Ecclesia. Duplici autem renovamur ratione, ut sexuamur vetustate, deinde induamur novitate. Non enim potest fieri ut remanentes in vetustate induamur Christi novitate, nec poterat fieri quod Paulus dicebat ex persona infirmi: Nolumus exspoliari, sed supervestiri . Unde filiis Zebedaei petentibus ut unus sederet ad dexteram et
Abbreviated transcription (Latin):
ditatẽ sapientie: qua ita ordĩauit canonẽ
ut ad u̾bũ creatõis nõ faciamꝰ crucẽ uł si¬
gnũ crucis: ad tͥa sequentia faciamꝰ. Scifi¬
cas. uiiuficas. Dñdicis. Quare: Hec est cã
qr hũana nat᷑a ex statu pͥme cõditõis nõ
hũit ꝓfc̃m uirtutis nͨ stabłitatẽ bĩtudinᷤ.
Ex pͥma qͥdem creatõe pollebat naturali ra¬
tione. gaudebat arbitrii lib̾tate ꝑ se aũt
nõ poterat stare nͨ ꝓfic̾e sñ gr̃a adiutrice
et scẽ crucis uirtute. Ex se ergo labilis erat¬
et caduca. ex uirtute aũt sc̃e crucis et gr̃e
adiucͥcis stabilis efficit᷑: ⁊ beata. ꝓpt̾ hoc ad
missione. Uiuificas sacram̃tis fidei et uir¬
tute bonoꝵ oꝑm. Bñdicis plenitudĩe gra¬
tiaꝵ: ⁊ cõsũmatõe bonoꝵ. Ideo gͦ ter crucẽ

Expanded text:
ditatem, qua ita ordinavit Canonem ut ad verbum creationis non faciamus signum crucis, ad tria sequentia faciamus, sanctificas, vivificas, benedicis. Et quare? haec est causa, quia humana natura ex statu primae conditionis nec habuit profectum virtutis, nec stabilitatem beatitudinis. Ex prima quidem creatione pollebat naturali ratione, gaudebat arbitri libertate; per se autem nec poterat stare nec proficere, sine gratia adjutrice et sine crucis virtute. Ex se ergo labilis et caduca; ex virtute autem sanctae crucis et gratiae adjutricis stabilis efficitur et beata. Propterea ad m, vivificas sacramentis fidei et virtute bonorum operum, benedicis plenitudine gratiarum et consummatione bonorum. Ideo ergo ter crucem
Abbreviated transcription (Latin):
rã apud prẽm ĩnotescũt petitões nr̃e pre¬
sente sũma ⁊u̾a hostia. iã maior ꝓtendr̃
mora tͥum magnaliũ que fecit celebrat᷑
memoria. ut tã ꝑ eũ ꝙͣ ꝑ ea que fecitꝰ pa¬
tris flectat᷑ ⁊ ĩpẽtretur clem̃tia. Quinq
gͦ cruces facimꝰ nõ ꝙ eũ qui p̃sens scm sã¬
ctoꝵ scĩficemꝰ: s ut ꝑ eiꝰ p̃sentiã ⁊ crucis ef¬
ficatiã: qͥnq ꝑtitã obtineamꝰ gr̃am: ꝑ quã
digne offeramꝰ ⁊ sumamꝰ salutarẽ hostia.¬
Dñs ih̾e ĩ passione sua fuit hostia pura. In
resurrectõe hostia sc̃a. In ascensione hostia
bemꝰ: qui ad ip̃m offe̾ndũ ⁊ sum̃dũ accedi¬
mus. S qr nõ potest hoc fieri nͥ passionẽ¬
eiꝰ ⁊ resurrectõe ⁊ ascensionẽ studeamꝰ imi¬

Expanded text:
em innotescunt petitiones nostrae; praesente summa et vera hostia, jam major protenditur mora. Tunc magnalium quae fecit celebratur memoria, ut tam per eum quam per ea quae fecit, Patris flectatur et impetretur clementia. Quinque ergo cruces facimus, non quod eum qui praesens est Sactificemus, sed ut per ejus praesentiam et crucis efficaciam quinquepartitam obtineamus gratiam, per quam digne offeramus et sumamus salutarem hostianus Jesus in passione sua fuit hostia pura, in resurrectione hostia sancta, in ascensione hostia bemus, qui ad ipsum offerendum accedimus, sed quia hoc non potest fieri nisi passionem, resurrectionem et ascensionem studeamus imi
Abbreviated transcription (Latin):
aũt dñi ordinata est /que ordinẽ diligit.
uera que neminẽ fallit. Mñda q̃ om̃ia in¬
quinam̃ta refugit. Pudica ⁊ et̾na q̃ finem¬
qõ est qͣre tres cruces scd̾m cõsuetudiẽm
ecc̃e fiant. Scd̾a qͣre due scdm qͣndã ratio¬
nem fidei sufficiãt. Tercia qͣre cruces iste ñ
crucib scĩs ĩ calicẽ descendat. Sexta qͣre due

Expanded text:
autem Domini ordinata est, quae ordinem diligit. Vera est, quae neminem fallit. Munda est, quae omnia inquinamenta refugit. Pudica et aeterna est quaquaestio, quare tres cruces secundum consuetudinem Ecclesiae fiant; secunda, quare duae secundum quamdam rationem fidei sufficiant; tertia, quare cruces istae nocr
Abbreviated transcription (Latin):
natura erat redim̃da .s. corpꝰ ⁊ aĩa. In hoc
aũt ordine. nr̃a redemptõ ⁊ nr̃a reꝑatio
celebrat᷑. ꝑ quẽ humana nat᷑a liberatur.
Un qͣre ĩ hoc ordine nõ nͥ duplex crux fui
facienda: manifesta apparet rato .s. ꝓpt̾¬

Expanded text:
 corpus et anima. In hoc autem ordine nostra redemptio et reparatio celebratur, per quam humana natura liberatur. Unde quare in hoc non nisi duplex fuerit crux facienda, manifesta apparet ratio,
Abbreviated transcription (Latin):
scificat. Septem ordines crucis sũt ĩ serie
canonis: quas sp̃c sc̃s mira sapĩa ordĩauit
primꝰ ordo est a Te gͥ clem̃tissie pr: usꝙ ad
Quã oblatõe. Sc̃ds a Quã oblat̾: usq ad
Qui pͥdie ꝙͣ pate̾t᷑. Tercius a Quui pridie:
usq ad Unde ⁊ memores. Quartꝰ ab unde
et mem̃: usq ad ꝑ quẽ hec omĩa. Quint᷑¬

Expanded text:
sanctificat. Septem ordines crucis sunt in ferie Canonis, quos Spiritus sanctus mira sapientia ordinavit. Primus ordo est a Te igitur usque ad Quam oblationem; secundus, a Quam oblationem usque ad Qui pridie; tertius, a Qui pridie usque ad Unde et memores; quartus, ab Unde et memores usque ad Per quem omnia; quintu
Abbreviated transcription (Latin):
ficet᷑ ecc̃a. Simłr est ĩ sacram̃to altarĩ ut¬
tͥnitatis sc̃e: in qua p̾notat᷑ et ostenditur
que sit causa misse sequentis. Suscipe sanc¬
ta tͥnitas. Ibi enĩ cõtinet᷑ ut scĩs ꝓficiat
ad honorẽ: nobis aũt ad salurẽ. Triꝑtita

Expanded text:
 sacramento altariTrinitatis, in quo praelibatur et ostenditur quae sit causa missae sequentis: Suscipe, sancta Trinitas. Ibi enim continetur ut sanctis proficiat ad honorem, nobis ad salutem, etc. Tripartita
Abbreviated transcription (Latin):
tur. pprima .s. qͣre ĩ crucib faciendis tãta
Tercia qͣre in hoꝵ ordine pociꝰ ꝙͣ ĩ aliis ora
tur. Quarta eadẽ est cũ pͥma. Qͥnta ante
unitas int̾ne ⁊ eiusd̾ substãtie. In quarta
idem modꝰ existendi utͥusq a ñ mũdi ꝯstitu¬
tõem.: ⁊ post mũdi ꝯsũmatoe. Unde de sera¬
phin legit᷑ ꝙ duab alis uelabant caput
Uł qͥd futurũ sit post mũdi ꝯsũmatõnem:
occłtum est ⁊ uelatũ. In qͥnta cruce intlłr

Expanded text:
tur. Prima videlicet quare in crucibus faciendis tanta tertia, quare in hoc ordine potius quam in aliis Orattur. Quarta eadem est cum prima. Quinta ante unitas internae et ejusdem substantiae, in quarta idem modus existendi utriusque, et ante mundi constitutionem, et post mundi consummationem. Unde de seraphim legitur quod duabus alis velabant caput,vel quid futurum sit post mundi consummationem, occultum est et velatu
Abbreviated transcription (Latin):
uidi in cruce suspensũ. passce xͥ.
secutꝰ mortuo: ut saltẽ lacͥmis meis loca il¬
la uulnerũ delinirẽ. Quomͦ deliqͥsti me ĩsa¬
lutatũ. cũ formosus ĩ stola tua rex głe ĩ al¬
ta celoꝵ te recepisti: prorsus reniut cõsola¬

Expanded text:
idi in cruce suspensum, plagis livisecutus mortuo, ut saltem lacrymis meis loca illa vulnerum delinirem? Quomodo me dereliquisti insalutatum cum formosus in stola tua rex gloriae in alta coelorum te recepisti? Prorsus renuisset consola
Abbreviated transcription (Latin):
dis illũ. Nosti qͣntum missurꝰ est ⁊ uides
qr angustus est sinus extendendo facis ca¬
patiorem. sic deus diffendo extendit desi¬
.deriũ. desid̾ando extendit amiũ. extendẽ¬
do facit capacẽ. Desid̾emus gͦ frẽs qr ĩplẽ¬

Expanded text:
s rei: nosti quantum missurus es, et vides quia angustus est sinus; extendendo facis capaciorem: sic Deus differendo extendit desiderium, desiderando extendit animum, extendendo facit capacem. Desideremus ergo, fratre
Abbreviated transcription (Latin):
tatũ introrsus nescio ad ꝙͣ dulcedinẽ que
si ꝑficiat᷑ in me nescio qͥd erit ꝙ uita nr̃a ñ
erĩt. S recido ĩ hiis erumpnosis ponderib
esse ualeo. nec uolo illic uolo nͨ ualeo mis
utrobiꝙ. Et aũt gaudiũ qd̾ nõ dat᷑ impiis
s eis qui te gͣtis colũt quoꝵ gaudiũ tu ip̃e es
ctantur gaud ium neq ip̃m uerum. De gła

Expanded text:
am dulcedinem, quae si perficiatur in me, nescio quid erit, quod uita ista non erit. sed reccido in haec aerumnosis ponderibus esse ualeo nec uolo, illic nolo nec ualeo, mis. est enim gaudium, quod non datur inpiis, sed eis, qui te gratis colunt, quorum gaudium tu ipse es. ctantur gaudium neque ipsum uerum. ab a
Abbreviated transcription (Latin):
murãt.⁊ paccata feritate blandiuntur.
Qͥs miluus qͣntũlibet solitarius rapinis
lat. nidũ cõtigit. oua fouet. pullos alit.
et quasi cũ matrefamilias societatem do¬
mesticã qͣnta potest pace cõsernat: Qnͣ-¬
to magis homo fessus quodã mͦ nature
sue legib ĩ adĩueniendã societatẽ pacẽ ꝙ
cũ hominib qͣntũ in ip̃o est om̃ib obtinẽ

Expanded text:
murat et pacata feritate blanditur? Quis miluus, quantumlibet solitarius rapinis lat, nidum congerit, oua confouet, pullos alit et quasi cum sua matre familias societatem domesticam quanta potest pace conseruat? Quanto magis homo fertur quodam modo naturae suae legibus ad ineundam societatem pacemque cum hominibus, quantum in ipso e
Abbreviated transcription (Latin):
dius contͣ inciũ discordie uel eruendum
ne exist̾et. aliqͥd ad sanandũ ne extitis.¬
natura loqueret᷑ humana. ꝙͣ recordatõ¬
ne illiꝰ ꝑentis quẽ ꝓptͥea deus creare uoluit.
unũ dẽ quo multitudo ꝓpagaret᷑. ut hao
ãmonitõe ⁊ ĩ multis concors unitas ser¬

Expanded text:
dius contra uitium discordiae uel cauendum ne existeret, uel sanandum cum extitisnatura loqueretur humana, quam recordationem illius parentis, quem propterea Deus creare uoluit unum, de quo multitudo propagaretur, ut hac admonitione etiam in multis concors unitas ser
Abbreviated transcription (Latin):
tur ĩterrogemꝰ qͣre a ploratu ĩcipiũt qui ⁊
ridere possũt. Nascit᷑ ⁊ statim plorat: post
nescio quot dies ridet. Bene plorabat na¬
scens. ꝓph̾a sue calamitatis erat. lacrime
testes sũt miserie. Nõdũ loquit᷑ ⁊ iã ꝓph̾at
Qͥd ꝓphetat. In labore se futurũ. uł tumore.
Et si bñ uixĩt uł iustꝰ fu̾it c̾te ĩmediis tẽp¬
tatõib positꝰ semꝑ timebit. Est mors quã¬

Expanded text:
tur interrogemus, quare a ploratu incipiunt, qui et ridere possunt. Nascitur, et statim plorat: post nescio quot dies ridet. Quando plorabat nascens, propheta suae calamitatis erat: lacrymae enim testes sunt miseriae. Nondum loquitur, et jam prophetat in labore se futurum et in timore: et si bene vixerit, et justus fuerit, certe in mediis tentationibus positus semper timebit.
Abbreviated transcription (Latin):
cunt᷑. pax corꝑis est ordinata tẽꝑatura ꝑ¬
tiũ. pax anime irratõnalis ex ordinata re¬
aies appetitionũ. pax aĩe ratõnalis ẽ or¬
rit᷑. ⁊ dei ordinata ĩ fide sub et̾na lege obe
randi. obediendi q cõcordia. Pax ciuita

Expanded text:
corporis est ordinata temperatura partium. Pax anime irrationalis, ordinata requies appetitionum. Pax anime rationalis, orac Dei, ordinata in fide sub aeterna lege obedrandi atque obediendi concordia cohabita
Abbreviated transcription (Latin):
e pace dicturi que pacis sũt pace.¬
comoda uideamꝰ. Est pax serenitaᷤ
m̃tis. tͣnqͥllitas animi. simplicitas
cordis. amoris uincłm. cõsorciũ caritatis.
hec est que simultates tollit. bella cõpescit¬
et cõprimit iras. suꝑbos calcat. humiles a¬
mat. discordes sedat. inimicos concordat.
cũctis est placida. nõ querit alienũ. nil de¬
putat suũ. docet amare qd̾̃ odisse nõ no¬
uit. nescit extoli. nescit ĩflari. Hanc gͦ
qui accipit teneat. qui ꝑdidit requirat.
qui amittit exqͥrat. qm̃ qui ĩ eadẽ nõ fue¬
rit ĩuentꝰ abdicit᷑ a patre. exhereditatur

Expanded text:
e pace dicturi, prius quae pacis sint commoda videamus. Est pax serenitas mentis, tranquillitas animi, simplicitas cordis, amoris vinculum, consortium charitatis. Haec est quae simultates tollit, bella compescit, comprimit iras, superbos calcat, humiles amat, discordes sedat, inimicos concordat, cunctis est placita. Non quaerit alienum, nihil deputat suum; docet amare quae odisse non novit. Nescit extolli, nescit inflari. Hanc ergo, qui accepit, teneat; qui perdidit, repetat; qui amisit, exquirat: quoniam qui in eadem non fuerit inventus, abdicatur a Patre, ex
Abbreviated transcription (Latin):
iustũ. Aꝑta est t̾ra letã germinãs saluato¬
rem: qñ dño dante bengnitatẽ. ⁊ t̾ra nr̃a
reddente fructũ suũ suꝑ illũ mõtem monti
mõtes nõ modicus: beatꝰ hic uidel euuan¬
głista dũ desid̾atum nr̃e nobis salutis ex¬
ordiũ: suo mellifluo cõmendauit eloquio.
ueluti ꝓflante austro atq euicino sole ra¬
diante iusticie: quedã ex eo spiritalia per¬
fluxerũt a romata. Utinã ⁊ nũc deus e¬
mitat u̾bum suũ et liq̃faciat ea nobis:
a suꝑ aurũ ⁊ lapidem p̃tiosum multũ: fi.¬
ant ⁊ dulciora suꝑ mel et fauũ. Ait itaq.
Missus est angesus gabriel a deo. Non ar¬
bitror hũc angłm de minorib esse: qui qͣl
ex causa crebra soleant ad t̾ras fũgi legat¬
tione. Qͦdq ex eiꝰ noĩe palam intelligi da¬
tur: qd̃ int̾pretatũ fortitudo dei dicit᷑. qr ñ

Expanded text:
justum, aperta est terra laeta germinans Salvatojustum, aperta est terra laeta germinans Salvatorem : quando Domino dante benignitatem, et terra nostra reddente fructum suum, super illum montem montiumontes non modicus, beatus hic videlicet evangelista, dum desideratum nobis nostrae salutis exordium suo mellifluo commendavit eloquio, veluti perflante austro, atque e vicino sole radiante justitiae, quaedam ex eo spiritualia profluxerunt aromata. Utinam et nunc Deus emittat verbum suum, et liquefaciat ea nobis; a super aurum et lapidem pretiosum multum, fiant et dulciora super mel et favum! 2. Ait itaque: Missus est angelus Gabriel a Deo. Non arbitror hunc angelum de minoribus esse, qui qualibet ex causa, crebra soleant ad terras fungi legatione: quod ex ejus nomine palam intelligi datur, quod interpretatum fortitudo Dei dicitur;
Abbreviated transcription (Latin):
uid sibi uoluit euuãgłista tot ꝓ¬
pria nõia reꝵ in hoc loco tam si¬
gnant̾ exprim̾e: Credo qr uoluit
nos nõ negligent̾ audire: ꝙ tm̃ diligenter
studuit enarrare. Nominat siquidẽ nunti¬
um qui mutit̾: dñm a quo mitit᷑: uirgi¬
nem ad ꝙͣ miitit᷑. Sponsũ qͦ uirginis: am¬
boꝵ q genus. ciuitatem ac regionem ꝓpͥis
designat nõib. Ut quid hoc: Putas ne a¬
liquid hoꝵ suꝑuacue positũ sit: Nequaqͣm.
Si enim nec foliũ de arbore sñ causa nͨͦ unuᷤ
ex passerib sñ patre celesti cadit suꝑ t̾ra.
putem ego de ore scĩ enuãgłiste suꝑfinũ de¬
fluere u̾bis. p̃sertim ĩsacra hystoria uerbi.
Nõ puto: plena quippe sũt omia suꝑnis my¬
st̾iis ac celesti singula dulcedine redũdãcia
si tñ diligentẽ habeant inspectorem qͥ no¬
uerit mel sugg̾e de petra: oleũ q de saxo
durissimo. Nempe in illa die stillarũt mõ¬
tes dulcedinez: et colles fluxerũt lac ⁊ mel.

Expanded text:
uid sibi voluit evangelista, tot propria nomina rerum in hoc loco tam signanter exprimere? Credo quia noluit nos negligenter audire, quod tam diligenter studuit enarrare. Nominat siquidem nuntium qui mittitur, Dominum a quo mittitur, Virginem ad quam mittitur, sponsum quoque virginis: amborumque genus, civitatem ac regionem propriis designat nominibus. Utquid hoc? Putasne aliquid horum supervacue positum sit? Nequaquam. Si enim nec folium de arbore sine causa, nec unus ex passeribus sine Patre coelesti cadit super terram ; putem ego de ore sancti Evangelistae superfluum difluere verbum, praesertim in sacra historia Verbi? Non puto. Plena quippe sunt omnia supernis mysteriis, ac coelesti singula dulcedine redundantia; si tamen diligentem habeant inspectorem, qui noverit sugere mel de petra, oleumque de saxo durissimo Nempe in illa die stillarunt montes dulcedinem, et colles fluxerunt lac et mel
Abbreviated transcription (Latin):
sũmum bonũ. ibi sũma felicitas. sũma io¬
cũditas. sũma lib̾tas. ꝑfc̃a caritas. et̾na
securitas: ⁊ secura et̾nĩtas. Ibi est leticia
plena scĩa. om̃is pulchritudo ⁊ om̃is bea¬
titudo. Est ibi pax bonitas. pietas. lux.
uirtus. honestas. gandia leticie dulcedo
uica ꝑhemnis. głoria laus requies amor
et cõcordia dulcis. Sic cũ deo beatus erit.
debit eũ ad uolũtatẽ. fruet᷑ ad iocũditatẽ¬
in uitate fulgebit. ĩ bonicate gandebit.
pater templũ. filius est splendor. sp̃c sanc¬
tus caritas. O ciuitas celestis mansio se¬
cura. pat̾a totũ cõtinens qd̾ delectat. ppłs
sũ murmuratõe. incole quieti hoĩes ullã
indigentiã nõ habentes. Quã głosa dc̃a
sũt de te ciuitas dei. sicut letanciũ omni¬
delectabilis est ad uidendũ. suauis ẽ ad
habendũ. dulcis ad ꝑfruend̾. Ip̃e ꝑ se pla¬

Expanded text:
est summa felicitas, summa jucunditas, vera libertas, perfecta charitas, aeterna securitas, et secura aeternitas; ibi est vera laetitia, plena scientia, omnis pulchritudo, et omnis beatitudo. Est ibi pax, pietas, bonitas, lux, virtus, honestas, Gaudia, laetitiae, dulcedo, vita perennis. Gloria, laus, requies, amor, et concordia dulcis. Sic cum Deo homo beatus erit, debit Deum ad voluntatem, habein veritate fulgebit, in bonitate gaudebit. Pater templum, Filius ejus splendor, Spiritus sancdicit: O civitas celestis, mansio secura, patria totum continens, quod delectat, populus sine murmure, incole quieti, homines nullam indigentiam habentes, quam gloriosa dicta sunt de te, civitas dei sicut letantium omnidelectabilis ad videndum, suavis ad habendum, dulcis ad fruendum. Et se
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ comprehensibili patebũt archana diuini¬
tatis. Widebit᷑ ⁊ amabit᷑ deus. ⁊ hec uisio
et delectatõ totũ cor hõis implens ⁊ satians
tota erit illiꝰ bĩtudinis consummatõ. Una
erit omniũ lingua. iubilatõ ĩdefessa. unꝰ
affcũs. amor eternus. patebit u̾itas. ĩple¬
bit caritas. ⁊ erit integra corꝑis ⁊ anime
societas. fulgebit sicut sol humanitas glo¬
rificata. qͥeta erit cõsors carnis ⁊ sp̃c socie¬
tas. angłoꝵ ⁊ hominũ unũ erit gaudiũ.

Expanded text:
is Trinitas. Patebunt arcana divinitatis; videbitur et amabitur Deus: et haec visio et delectatio totum cor hominis implens et satians, tota erit illius beatitudinis consummatio. Una erit omnium lingua, jubilatio indefessa, unus affectus, amor aeternus. Patebit veritas, implebitur charitas; et erit integra corporis et animae societas  forte satietas. Fulgebit sicut sol humanitas glorificata: quieta erit et concors carnis et spiritus societas: Angelorum et hominum erit gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
Ita aĩa põcoris aut in ĩferno ꝓ pcc̃is cruti¬
atur. aut ĩ ꝑadyso ꝓ bonis meritis colloca¬
: bit᷑. Ergo alt̾m e duob eligamꝰ aut sẽꝑ
cruciari cũ ĩpiis. aut ꝑpetualit̾ letari cum
scis. Bonũ siquid̾ ⁊ malũ uita ⁊ mors añ

Expanded text:
Ita anima peccatoris aut in inferno pro peccatis cruciatur, aut in paradiso pro bonis meritis collocatur. Nunc ergo alterum e duobus eligamus: aut semper cruciari cum impiis, aut perpetualiter laetari cum sanctis.
Abbreviated transcription (Latin):
nemo loquit᷑. nemo quispiã donat. s in¬
cassum uideor laborasse. Sic loquit hũa¬
na stulticia nõ attendens qͥd ꝓmittens
quẽ oras nõ uilipendit eã. s añꝙͣ egredi¬
lius. Cogita gͥ deo quicqͥd meliꝰ potes: et de
nis siquid̾ rẽs aliena est a nobis: tempꝰ tm̃
noli te reb trad̾e s cõmendare. Ocͦcũq lo¬
co cõsistis / cogitatees tuas tͣcta ⁊ aluid̾ sa¬

Expanded text:
nemo loquitur, nemo quidpiam donat, sed innemo loquitur, nemo quidpiam donat, sed incassum laborasse videor. Sic loquitur humana stultitia, non attendenquem oras, non vilipendit eam; sed antequam egredilius. Cogita itaque de Deo quidquid melius potes, et de nis siquidem res aliena est a nobis: tempus autNoli te rebus tradere, sed commodare. Quocunque loco consistis, cogitationes tuas jacta in