comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quirit: Cui ille respondit: Est maior : Sunt enĩ aluia nobis
multo inferius : Cumq quiessent illi interrogar& se nes ille¬
respondit dicens: Nosquidẽ quidm̃ non cognouimus mi¬
sericordiam quantum cũq sortimur: Illi uero quicõg
Quibus beatus macharius auditis capite altius terrae de¬
uidã srater requisiuit señe dicens: quẽ ammodum qͥ¬

Expanded text:
quirit. Cui ille respondit: Sunt nobis alii quirit. Cui ille respondit: Sunt nobis alii multo inferius. Cumque qui essent illi interrogaret, dixit: Nos quidem, qui Deum non cognovimus, misericordiam quantulamcunque patimur; illi vero qui cognbeatus Macarius capite altius terrae dedam frater requisivit a sene, dicens: Abba,
Abbreviated transcription (Latin):
abbas macharius dũ ambular& indeserto capud mortuũ
Qsuo conuertit : uocẽ ẽ. uisus aemittere ad senẽ : quisit¬
qam esset interrogauit: atille respondit: Ego quidẽ
princeps eram sacer dotũ idolorum gentilium᷑ qli in
hoclocohabitabant: tuautẽ es macharius spũ  diuino ẽ.¬
repletus: Quacumq autẽ hora misercus es eorum qui
in poenasunt᷑ pro eos oraueris: consolationẽ aliquã conse¬
cuntur: Cui seneł & que est consolatio uelquȩ poena:
res pondit: At tille altius in ge mescens quantum inquid
celum distat a terra: tantum ignis altus est in quo medicsu¬
mus apedibus usque ad caput undiq ꝑfis : Nec cui quãlic&
faciem alterius intueri: sed faties nrae dorso coniunctesuN:
Cum autẽ oras ꝓnobis: ex parte nos uidemus alterutrum.
& hoc nobis ꝓ consolatione constat: Hisauditis lacrimas¬
sene seffudit dicens: Uȩ dieulli in quohomo mandatumdĩ
trans gressus est: Et iterũ ab eo si eaꝵ alterapena maior in¬

Expanded text:
Abbas Macarius dum ambularet in deserto, caput cujusdasuo convertit, vocem visum est emittere. Quod senex quisnam esset interrogat; at ille respondit: Ego quidem princeps eram sacerdotum idolorum, qui in hoc loco habitabant. Tu autem es abbas Macarius spiritu divino repletus. Quacunque enim hora misertus eorum fueris qui in poena sunt, et pro eis oraveris, consolationem aliquam sentiunt, Cui senex: Et quae est consolatio vestra, vel poena? responde. At ille altius ingemiscens: Quantum, inquit, coelum distat a terra, tantum ignis est altus, in quo medio sumus a pedibus usque ad caput undique perfusi, nec cuiquam licet faciem alterius intueri, sed facies nostro dorso conjunctae sunt. Cum ergo oras pro nobis, ex parte videmus alterutrum, et hoc nobis pro consolatione constat. His auditis, lacrymas fudit; dicens: Vae diei illi in quo homo mandata Dei transgressus est! Et iterum ab eo, si esset altera poena major, in
Abbreviated transcription (Latin):
dum aduersũ nos possunt demones p̃ualere respđ
seneseꝑ uoluntates nr̃as : & ad iecit dicens : Ligna liba¬
ferrum incidit nos: Nihil ergo ei demus ex nobis:
& non nos poterit incidere: uenerunt ergo homi¬
nes & fecer̾ in secure manubriũ. ex ipsis lignis.
et ita inciderunt : Lignaergo animes sunts
Securis diabolus : manubriũ uoluntates nras: Perma¬
las ergo uoluntates nr̃ais incidimu¶ Di¬

Expanded text:
dum adversum nos possunt daemones? Respondit senex: Per voluntates nostras. Et adjecit, dicens: Ligna Libaferramento incidimur. Nihil ergo ei demus ex nobis, et nos non poterit incidere. Venerunt ergo homines, et fecerunt in securi manubrium ex ipsis lignis, et ita inciderunt. Ligna ergo sunt animae; securis, diabolus; manubrium, voluntas nostra est. Per malas ergo voluntates nostras incidimu
Abbreviated transcription (Latin):
gurgis uentris. & sȩda uoracitas imperata est : Sedtamen
ut intellegatis hoc infigura monstratũ eẽ: erant in illa
uasa serpentia : Nũ quid porerat manducaresorpen¬
tesi quidersibi uult ista significatio ⁊ Uaisillud
aecclesiam significat: Quat tuor lineae quibus depen¬
debat: quatuor partes orbisterrarũ ꝑquas extenditur¬
aeccła catholica quȩ ubiq diffusa est : Quicũque ergo
uoluerit in partẽ iraẽ et ꝑ aliquã heresim ab uni uerso
concidi : non ꝑtinet ad qꝗt tuor linearũ sacramentum:
Siautẽ ad uisionẽ pari non ꝑtinet : nec ad clauesque
datesunt p& roꝑtinebit: Ideo enĩ quat tuor lineis sub¬
Animalia ergo illa gentes sunt : Om̃s enĩ animae quȩ
inmunde erant erroribus. et suꝑsationibus & con

Expanded text:
gurges ventris et foeda voracitas imperata est. Sed tamen gurges ventris et foeda voracitas imperata est. Sed tamen ut intelligatis, hoc in figura esse monstratum ei, erant in illo vase serpentia. Numquid potes? Quid ergo sibi vult ista significatio? Vas illud Ecclesiam significat: quatuor lineae quibus dependebat, quatuor partes orbis terraruEcclesia catholica, quae ubique diffusa est. Quicumque ergo voluerit in partem ire, et per aliquam haeresim ab universo conscindi, non pertinet ad quatuor linearum sacramentum. Si autem ad visionem Petri non pertinet, nec ad claves quae datae sunt Petro, pertinebit. Ideo enim quatuor lineis subAnimalia ergo illa Gentes sunt: omnes enim Gentes quae immundae erant erroribus et superstitionibus, et con
Abbreviated transcription (Latin):
ad mores fissaungula x quia difficile labitur : Lapsusenim.
peccati signirẽ : Rumin antia autẽ ad sapientiã doctrinae
quo modo ꝑtinet : quia dixit scriptura: Tesaurus desidera¬
bilis requiescit inhoresapientis. Uir autẽ stultus glutit illud:
Qui ergo audit & ne glegentia fit obliuiosus quasi glutit qđ
ctudiuit : ut iam in hore nonsapiat : audicionẽ ipsã obliuio¬
nẽ sepeliens: Qui autẽ in legedñi meditabitur diae hac notte:
tãquã ruminat & in quodam quasi palato cordis uerbisa-¬
pore delectatur: hoc ergo quod p̃ceptũ ẽ. iudaeis significat:
ꝑtibeant illi : quia ut ne glegentes auditoressunt : aut malos
mores habent: aut in utraque diuisione rephenduntur :
Si c&era quȩ ad hunc modum praecepta sunt data iudȩis:
umbrae sunt᷑ significationes futurorum: Postea quã uenit
is : ut non solũ hane uanam consuetudinẽ faciant sed mandu
tenerent obseruatio nẽ iudaeorũ : Nontamenei quasi

Expanded text:
ad mores fissa ungula? Quia difficile labitur; lapsus enim, ad mores fissa ungula? Quia difficile labitur; lapsus enim, peccati signum est. Ruminatio autem ad sapientiam doctrinae quomodo bilis requiescit in ore sapientis, vir autem stultus glutit illum . Qui ergo audit, et negligentia fit obliviosus, quasi glutit quod audivit; ut jam in ore non sapiat, auditionem ipsam oblivione sepeliens. Qui autem in lege Domini meditatur die et nocte, tanquam ruminat, et in quodam quasi palato cordis verbi sapore delectatur. Hoc ergo quod praeceptum est Judaeis, significat pertineant illi qui aut negligentes auditores sunt, aut mores malos habent, aut in utroque vitio reprehenduntur. Sic caetera quae in hunc modum praecepta data sunt Judaeis, umbraticae sunt significationes futurorum. Posteaquam venit is, ut non secundum vanam hanc consuetudinem faciant, sed manducteneret observationem Judaeorum: non tamen ei quasi
Abbreviated transcription (Latin):
actuum legeretur : audiuimus quod beatus p&rus
circa horã sextã ascenderit incaenaculũ. & cũ esu¬
nir& et uoluiss& gustare : parantibus discipulis: Ille factꝰ
est in ex cessũ : et uidit uas grande uelud linteum magnũ
quat tuor lineis anulis sus pensũ ecaelo submitti : ubi
erant omĩa quadrupedia et serpentia terrae. & uox
decelo sonuit : P& rae macta & manduca at ille dixit:
Dñe tuscis quia cõmune aut in mundũ nũquã manducaui
et uox iterũ dixit : Quod ds̃ munda uit : tune comune dixeris:
Hoc factũ ẽ ꝑter. & receptĩ ẽ uas incaelo: Quid ergo ista sig¬
nificent : brẽ uit̃ si iubetis caritatis urãe auribus cupimus
incimare : Oarĩa animalia quȩ ꝓhibiti sunt iudei manduca¬
re : signa sunt rerũ : et sicut dictũ ẽ umbrae futurorum:
ueluti qđ scriptũ ẽ eis : ut que sunt rummantia & fisa ungu¬
significantur : non ꝑtinentes ad soci& atẽ scõrum: Fis sa eniun¬
gula ad mores : ruminatio. ad sapientiam ꝑtinet: auare

Expanded text:
um legeretur, audivimus quod beatus Petrus circa horam sextam ascenderit in coenaculum: et cum esuriret, voluit gustare. Parantibus autem discipulis, ille factus est in excessu mentis: et vidit vas grande velut linteum magnum, quatuor lineis appensum de coelo submitti, ubi erant omnia quadrupedia et serpentia terrae. Et vox de coelo sonuit: Petre, macta et manduca. At ille dixit: Domine, tu scis quia commune et immundum nunquam manducavi. Et vox iterum: Quod Deus mundavit, tu ne commune dixeris. Hoc factum est per ter, et receptum est vas in coelo. Quid ergo significent ista, breviter, si jubetis, Charitatis vestrae auribus cupimus intimare. Omnia animalia quae prohibita sunt Judaeis manducare, signa sunt rerum, et, sicut dictum est, umbrae futurorum: veluti quod scriptum est eis, ut quae sunt ruminantia et fissa ungusignificantur non pertinentes ad societatem sanctorum: fissa enim ungula ad mores, ruminatio vero ad sapientiam pertinet. Quare
Abbreviated transcription (Latin):
apłs dicit erunt enĩ homines se ipsos amantes: & nũquid qui
amat se.stat inse : Incipit desertodõ A marese: et ad ea diligen¬
iecit a matores pec uniae : lam uides quia foris ẽ a mare
ammodo uelud ꝓdigus erogare ex inanitur effunditur
re mansit inse : sic redeundo ad se.non debet remanere inse:
Non presumat dese: Sentiat se hominẽ: et befs pici at dictum
ꝓphoxicũ Maledictusi omnis qui spem suã b ponit in homi¬
tribuat a quo factꝰ ẽ: Quic quid male habet: sibi ad signet.¬

Expanded text:
Apostolus dicit: Erunt enim homines se ipsos amantes. Et numquid qui amat se, fidit in se? Incipit enim deserto Deo amare se, et ad ea diligenjiceret, amatores pecuniae . Jam vides quia foris es. Amare te am modo prodigus erogare. Exinanitur, effunditurremansit in se: sic redeundo ad se, non debet remanere in Non praesumat de se, sentiat se hominem, et respiciat dictum propheticum: Maledictus omnis qui spem suam ponit in homitribuat a quo factus est: quidquid mali habet, ipse
Abbreviated transcription (Latin):
quaesiratione non ragt̃ in furorẽ uertitur ita ut homo sui
animi in potens erit faciens quae non conuenit: Haec em̃isic& de
Inisidit ditinẽ eximit prouidentiam abeo facti. Nec iudicium
Prectie dis cretionis inquirere. nec honeste contem plationis ur¬
eltĩ ec maturiter̃ consilu lube t peterit sedomĩa ꝓprecipier¬
urr quod dͥar sacer uidetur De qua idẽma pullulat ⁊ rncopioi¬

Expanded text:
quae, si ratione non regitur, in furorem vertitur, ita ut homo sui animi impotens fiat, faciens quod non convenit. Haec enim si corde insedit, omnem eximit providentiam ab eo facti, nec judicium recte discretionis inquirere, nec honestae contemplationis virtute, nec maturitatem consilii habere poterit, sed omnia per praecipitium quodd
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatis futurȩ beatitudinis. obliuio. obduratio cordis: Qliaesit
contraria misericordiae et ely mosinis in pauperes. et totius
piocatis in miseros quȩ uincitur ꝑtimorẽ dĩ. & ꝑfratiã cariatem¬

Expanded text:
veritatis, futurae beatitudinis oblivio, obduratio cordis. Quae fit veritatis, futurae beatitudinis oblivio, obduratio cordis. Quae fit  Ms., quae est contraria misericordiae, eleemosynis in pauperes, et toti pietati in miseros. Quae vincitur per timorem Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
carni. & caro famula et oboedire domine siae. idẽ rationailiani¬
maes Que for nicatio st ꝑ comixtionẽ carnis cũ femina qual¬
bet uł etiam alia quacũq in munditia ad explendũ libidiuis
constantia oculorũ iułtocius corporis amor in moderatus ::
Sepe periculum uitae. lasciuia ioca. petulantia et omnis
incontinentia odium mandatorum dĩ mentis eneruatio.
et iuste cupiditates neglegentiae uitie future et p̃sentisde
etam: et recordationẽ ignis aeterni et timorẽ praesentiae
d quirendihabenditenendicupiditas. Que pestis iN¬
plebis es sicut y dropicus: Qui quanto plusbibit tanto
plus illisitis addita crescit: sic auaritia quante magis
habet tanto plus desiderat: Etdum modus non est illi iba¬
bendo modus illi nonerit in desiderando ꝵ Euius generasunt
rapinae. uiolentia. inquietudo in iusta iuditia. conaemptus

Expanded text:
carni; et caro famula, et obedire dominae suae, id est, rationali anicarni; et caro famula, et obedire dominae suae, id est, rationali animae. Quae fornicatio fit per commistionem carnis cum femina qualibet, vel etiam alia quacunque immunditia ad explendum libidinis constantia oculorum vel totius corporis amor immoderatus; saepe periculum vitae, lascivia, joca, petulantia, et omnis incontinentia; odium mandatorum Dei, mentis enervatio, et injustae cupiditates; negligentia vitae futurae, et praesentis deetam, et recordationem ignis aeterni, et timorem praesentiae acquirendi, habendi, vel tenendi cupiditas, quae pestis inexplebilis est. Sicut hydropicus, qui quanto plus bibit, tanto plus illi sitis accrescit  Ms., addita crescit: sic avaritia quanto magis habet, tanto plus habere desiderat. Et dum modus non est illi in habendo, modus illi non erit in desiderando. Cujus genera  Ms.rapinae, violentiae, inquietudo, injusta judicia, contemptus
Abbreviated transcription (Latin):
Ricnũ EST
corporale peccatũ gula : idef intemperins erbi uł potus uolup¬
Etas ꝑquã primi parentes humani generis paradisi felicitatem
ꝑdiderunt & inhanc aerum nosã huiꝰ uitae miseriã deiectisuN
ubiomnis homo ꝑpeccatũ nascitur: ꝑlaborẽ uiuit ꝑdolorem
moritur : que tribus modis regnare uidetur inhomine : Idẽ
dum homohorã canonicam e statutamꝰ gulae causae anticipa¬
re cupit aut ex quisitiores erbos sibi p̃parare iubet quã neces¬
sitascorporis uł sua ȩqualitas ꝑsonae ȩxigat. uł siplus accipiet
inedendo uł bibendo ꝓpt̃de siderium intemperantiae suae
quã suac ꝓfitiat saluti: Dequa id ẽ gula nastitur in epta lae¬
ticia : scurilitas. leuitas. uanilo quium in munditia corporis
Queꝑ ieiumia et abstinentiã & operis cuiꝰlibet assiduitatem:
omniscor poralis inmunditia: quae solet fieri ex incon¬
tinentia libidinis et mollitia animae quae consentit suae
carnipeccare : Nã anima domindoc debet eẽ et imperare

Expanded text:
rimum est corporale peccatum gula, id est, intemperans cibi vel potus voluptas, per quam primi parentes humani generis paradisi felicitatem perdiderunt, et in hanc aerumnosam hujus vitae miseriam dejecti sunt; ubi omnis homo per peccatum nascitur, per laborem vivit, per dolorem moritur. Quae tribus modis regnare videtur in homine; id est, dum homo horam canonicam et statutam gulae causa anticipare cupit, aut exquisitiores cibos sibi praeparare jubet, quam necessitas corporis, vel suae qualitas personae exigat, vel si plus accipiet in edendo vel bibendo propter desiderium intemperantiae suae, quam suae proficiat saluti. De qua gula nascitur inepta laetitia, scurrilitas, levitas, vaniloquium, immunditia corporis, quae per jejunia et abstinentiam, et operis cujuslibet assiduitatem omnis corporalis immunditia, quae solet fieri ex incontinentia libidinis, et mollitia animae, quae consentit suae carni peccare. Nam anima domina debet esse, et imperare
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑstudium lectionis ꝑassiduitatẽ operis boni ꝑdesiderium futurae
premi orũ beatitudinis. ꝑ confessionẽ temptationis quã in men¬
te habet ꝑstabilitatẽ loci & propositi sui at que exercitiumcuili¬
bet artis et laboris uel orationũ & uigiliarũ instantia ut num¬
quã otiosus inueniatur seruus dĩ : Difficilius inuenit diabolus
temtandi locum in homine quẽ in opere inuenitbono: quã eũ
que otiosũ repperit es nihilbonia gentem: AXXIII
Hnũ salutiferum alterum pestiferum: Iris ticia saluitaris e:
quando depeccatssius animus contristatur peccatoris: Et
ita contristatur ut confessionẽ & poenitentiam agere quixat

Expanded text:
e praemiorum beatitudinis, per confessionem tentationis, quam in mente habet, per stabilitatem loci et propositi sui, atque exercitium cujuslibet artis et laboris, vel orationum et vigiliarum instantiam, ut nunquam otiosus inveniatur servus Dei. Difficilius invenit diabolus tentandi locum in homine quem in opere invenit bono, quam in eo quem otiosum reperit et nihil boni agentem. CAPUT Xgenera: unum salutiferum, alterum pestiferum. Tristitia salutaris est, quando de peccatis suis animus contristatur peccatoris, et ita cont
Abbreviated transcription (Latin):
dicens surge et accipepuorũ et mutrẽ eiꝰ & ua¬
de interra israhel De functi sunt enĩq: iquere¬
bant animã pueri aii surgens ac copit pue¬
rũ et matrẽ eius & uenititerrã ifrab Audi¬
enscuit̃ quod arthelaus regnare iniudeciꝓs¬

Expanded text:
dicens surge et accipe puerum et matrem eius et vade in terram Israhel defuncti sunt enim qui quaerebant animam pueri qui surgens accepit puerum et matrem eius et venit in terram Israhel audiens autem quod Archelaus regnaret in Iud
Abbreviated transcription (Latin):
suam : Cuius morbi : medicina ẽ recorditio diuine bonitats
ꝑ qua omĩabona nobis conlata sunt. quae habere uidemunxiã
quidboni in hoc scło operamur. Et magis desiderare adõlauda¬
ri indĩe retributionis a&ernae. quã ab homine quo lib& in huis
transi toriae uitae conuersatione : Hisunt octo torius impieta
tis duces cũ exercitibus suis et fortissimi contrahum anĩigenꝰ
diabolice fraudis bellatores: quidõ auxiliante facillime u̾in¬
sapientiam : Irã ꝑpacientiano : Acoidia ꝓinst anciam boni
operis: Tristicia mala: pl&itiam spiritalem : Uana gloria: per
caritatẽ di: Igitur et his xp̃iane religionis ductoribus quos ob¬
posuimus diabolice impiaatibus bellatoribus quat tuor p̃sun
duces gloriosis simi quorũ nominahac sunt. Prudentia iustcia¬

Expanded text:
suam .  Isuam .  Iper quam omnia bona nobis collata sunt, quae habere videmur; etiquid boni in hoc saeculo operemur, et magis desiderare a Deo laudari in die retributionis aeternae, quam ab homine quolibet in hujus transitoriae vitae conversatione. tis duces cum exercitibus suis, et fortissdiabolicae fraudis bellatores, qui, Deo auxiliante, facillime vinlargitatem; ira per patientiam; acedia per instantiam boni operis; tristitia mala per laetitiam spiritalem; vana gloria per citur. Igitur ex his Christianae religionis ductoribus, quos opposuimus diabolicae impietatis bellatoribus, quatuor praesunt duces gloriosissimi, quorum nomina haec sunt: prudentia, justi
Abbreviated transcription (Latin):
et futurorũ spem abstulit bonorum : Exipsa nascitur malitia
rancor animi pusilla nimitas. a maritudo desperatio sape
etiam et prae sentis uitae nulladelectatio: quaeuim liu¬
leciia spiritali. et spe futurorũ et consolatione scripturarũ:
uł fraterno inspiritali iocunditate conloquio: XXXIIII.¬
I DEUANA GLORIA
sed quasi ex sehabeat uł scłaris digitatẽ honoris uł spiritalis
de corem sapientiae dum horo nilil absque di grã uil adutorio
habere poteritboni : Sic ut ipsa ueritas in euangelio discipuls
suis ait: Sine me nihil potestis facere: Qua ꝓprer: quiglori
terit: Excuius uitii radice multi maliciae germinare uiden¬
tur ramusculi : In de icictantia. arrogintia. indignatio discor¬
dia in anisgłae cupido et hypochrisis ideit simulatioboniope¬
ris. cum dese homo uult laudari quod siagere nescit immopȩ¬
ne omĩa que facit: eote nore agit ut ab hominibus laudetur:
Dequibus ipsedñs dixit: Amendico uobis receperunt mercedẽ

Expanded text:
 auferat bonorum. Ex ipsa nascitur malitia, rancor, animi pusillanimitas, amaritudo, desperatio. Saepe etiam et praesentis vitae nulla delectatio. Quae vilaetitia, et spe futurorum, et consolatione Scripturarum, vel fraterno in spiritali jucunditate colloquio:  vana gloria. sed quasi ex se habeat vel saecularis dignitatem honoris, vel spiritualis decorem sapientiae, dum homo nihil absque Dei gratia vel adjutorio habere possit boni, sicut ipsa Veritas in Evangelio discipulis suis ait: Sine me nihil potestis facere . Quapropter qui gloriahabere poterit. Ex cujus vitii radice multi malitiae germinare videntur ramusculi: inde jactantia, arrogantia, indignatio, discordia, inanis gloriae cupido, et hypocrisis, id est, simulatio boni operis, cum de se homo vult laudari, quod se agere nescit. Imo pene omnia quae facit, eo tenore agit, ut ab hominibus laudetur, de quibus ipse Dominus ait: Amen dico vobis, receperunt mercedem
Abbreviated transcription (Latin):
mea : non ame haec audisti. sed ego tecũ ad ño audio. forte respun¬
dis cras. cras: ouox coruina : Coruus non redit ad arcam: c̃olii¬
ba reddit: Sieni tunc uis pae nitentiam agere quando peccare
non poces: peccata tedimiserunt non tuilla: Satis alienus a fide
ẽ: qui ad igendam paenitentiã. tempus senectutis ex pectat:
Metuendum ẽ nedũ sperat miscdiam: incidat in iudicium:
que enĩ tunc ueniam inueniet : qui modo aptũ uenie cempus
didit: Ibi iamadõ non potese mereri quod petit: quihie noliu

Expanded text:
mea. Non a me haec audisti, sed ego tecum audio a Domino. Forte responmea. Non a me haec audisti, sed ego tecum audio a Domino. Forte respondes: Cras, cras. O vox corvina! Corvus non redit ad arcam, columba redit. Si enim tunc vis poenitentiam agere quando peccare non potes, peccata te dimiserunt, non tu illa. Satis alienus a fide est, qui ad agendam poenitentiam tempus senectutis exspectat. Metuendum est, ne dum sperat misericordiam, incidat in judicium. Neque enim tunc veniam inveniet, qui modo aptum veniae tempus perdidit. Ibi jam a Deo non potest mereri quod petit, qui hic noluit
Abbreviated transcription (Latin):
bito morient᷑ ⁊ sibonũ ẽ peccata dimittere & addm̃ conuer¬
ti cito fiat Dstibi ꝓmictit remissio nẽ conuertem apa caus¬
securitatẽ tibi non ꝓmisit diuuiuendi Ideo conuertat secitius unus¬
quisq ad dm̃: & cum in uenerit eũ derelinquat impius uiam suam.
Sisubito intrad dies extremus. perit dilatio & restat dãpnatio:
& pcenitentiã age: Eras inquiens conuertã: quare non hodiȩ ⁊¬
quid maledicis. sicras dicã quid mali si hodie a fortedicis longa¬
longum& pran dium longum nonuis habere malũ. & uitam
longam uis habere malam & uillam emis: bonã desideras:
Vxorem uisducere : bonã queris: filios tibi nasciuis bonos
optas Que&iam derebui. ssin loquar: faligas emis & non
uis malas. & uitã amas malũ aiꝰ quid te offendit uitatua. quam
sola uis malam ut int̃omĩabonatua solussis malus a Ne tardes
conuerti addnm & nedifferas dedie indiem: Uerbadĩ sunt non

Expanded text:
bito moriuntur? si bonum est peccata dimittere, et ad Deum converbito moriuntur? si bonum est peccata dimittere, et ad Deum converti, cito fiat: Deus tibi promittit remissionem convertenti a peccatsecuritatem tibi non promisit diu vivendi. Ideo convertat se citius unusquisque ad Deum, et cum invenerit eum, derelinquat impius viam suam. Si subito intrat dies extremus, perit dilatio, et restat damnatio. t poenitentiam age. Cras, inquies, convertam. Quare non hodie? Quid mali, dicis, si cras dicam? Quid mali, si hodie? Forte dicislongum? Prandium longum non vis habere malum, et vitam longam vis habere malam? Villam emis: bonam desideras. Uxorem vis ducere: bonam quaeris. Filios tibi nasci vis: bonos optas. Et ut etiam de rebus vilissimis loquar, caligas emis, et non vis malas: et vitam amas malam? Quid te offendit vita tua, quam solam vis malam, ut inter omnia bona tua solus sis malus? Neque tardes converti ad Dominum, et ne differas de die in diem . Verba Dei sunt, non
Abbreviated transcription (Latin):
Ds innatura misericors. ẽ: Paratus ẽ saluare ꝑ miscđiam : quos
sieri et neminẽ perire: Quiꝑ ꝓph&am ait: Inqua cumquȩdie
conuersus fuerit peccator uitauiuet & non morietur: quãuis
quisquȩ sit peccator et impius. si ad poenitentiam conuertatur.
consequi posse ueniã se ꝑdĩ misericordiam non dubitet. In hoc
scło poenitentiam facientibus dĩ miscđia subuenit: infuturo au¬
tem poenitentia non ꝓficit : sed rationẽ nr̃orum operũ reddicuri
tem uero nulla correctionis. elicentia: XIII. DENON TAR
s quid futura pariet dies: Quitardat conuerti : periculum facit
animaesuae : quia mors non tardat: Quesitar dantẽ conuer
ẽ: decrastina cogitare conuersione: & eodiernsa neglegere
Luid tu peccator conuerti dissimulas. & non m&uis etibimors
repentina subripiat diem conuersionis & nonnelio mines su¬

Expanded text:
Deus autem natura misericors est, paratus est salvare per misericordiam, quos nDeus autem natura misericors est, paratus est salvare per misericordiam, quos nalvos fieri, et neminem perire : qui per prophetam ait: In quacunque die conversus fuerit peccator, vita vivet, et non morietur . Quamvis quisque sit peccator et impius, si ad poenitentiam convertatur, consequi posse veniam se per Dei misericordiam non dubitet. In hoc saeculo poenitentiam facientibus Dei misericordia subvenit. In futuro autem poenitentia non proficit, sed rationem nostrorum operum reddituri tem vero nulla correctionis est licentia. CAPUT XIV. De non tardinum, quia nescis, quid futura pariat dies . Qui tardat converti, pericanimae suae, quia mors non tardat; quae si tardantem converti est, de crastina cogitare conversione, et hodiernam negligere. Quid tu, peccator, converti dissimulas, et non metuis ne tibi mors repentina subripiat diem conversionis: nonne homines su
Abbreviated transcription (Latin):
Canis reuertitur aduomitũ suũ: Filipec castidicitur inscrip¬
tura scã : neaditias iterum : sed de pristinis de praecare ut
remittatur tibi: Poenitentia uera: non annorum numero
censetur : sed a maritudine animi: Vndebeatꝰ p&rus mox
ad ño indulgentiã recepit: quia a marissime fleuit. trine ne¬
gationis culpam: Paenitentia quã uis sit exigui temporis:
si intima cordis a maritudine agitur. non dispicitur apud
iudicem iustũ dm̃ quicordis secreta considerat: Nonenim
longitudinẽ temporis tantũ requiritds̃: quantum affec¬
tum̃ sinceritatis pcie nitentis pensatur : Qui enim in xp̃mto
ta mente confidit: & am simultis moriatur peccatis fidesua
uiuit in aoternũ. sicut ipsed ñs ineuangelio ait: Ego sũ resur rectio
& uita : quicredic in me &tamsi mortuus fuerit uiuet: & omnis
qui creditin me: uiuit & non morietur in a&ernũ: Demorae

Expanded text:
Canis revertitur ad vomitum suum . Fili, peccasti, dicitur in ScripCanis revertitur ad vomitum suum . Fili, peccasti, dicitur in Scriptura sancta, non adjicias iterum, sed de pristinis deprecare, et remittentur tibi . Poenitentia vera non annorum numero censetur, sed amaritudine animi. Unde beatus Petrus mox a Domino indulgentiam recepit, quia amarissime flevit trinae negationis culpam. Poenitentia, quamvis sit exigui temporis; si intima cordis amaritudine agitur, non despicitur apud judicem justum Deum, qui cordis secreta considerat. Non enim longitudinem temporis tantum requirit Deus, quantum affectum sinceritatis poenitentis pensat. Qui enim in Christum tota mente confidit, etiamsi in multis moriatur peccatis, fide sua vivit in aeternum, sicut ipse Dominus in Evangelio ait: Ego sum resurrectio et vita. Qui credit in me, etiamsi mortuus fuerit, vivet: et omnis qui vivit et credit in me, non morietur in aeternum . De morte
Abbreviated transcription (Latin):
iudicetur adõ damnatione ꝑpetua: Duplicem habere debet fle¬
tum in poehitentia omnis peccator. siuequia ꝑ neglentiambo¬
eñĩ oportuit nongessit : & quo non oportuit egit Confessio ius¬
tificat: confessio ueniam pec catis donat: Omñis spes uenie
inconfessione consistit: Confessio: opus ẽ miscđiac. salus ȩgroti: Unicũ
ẽ uiribus nr̃is medicamentũ cum poenitentia: . XIII.¬
in euangelio uirtutẽ ostendit dicens: Poeni tentiam agite ad ꝓ
pinquabit enĩ regnũ caelorum: Et ioħes baptista: Pac itefruc¬
tusdignos poenitentiae: fructus dignos ẽ. paenitentiae transacta
flere pec cata: et eadem iterũ nonagere. sicut scriptura ait:
Neadicias peccatũ suꝑ peccatũ: Lauam inidicit dñs ꝑ fsaiam
ꝓph&am. & mundietote : Lauatur itaque et mundusẽ quia
et preterita plangit. & iterũ flenda non amittit : Lauatur
mas haec quȩ fleuerat repetit: Deis qui post lacrimas ad de

Expanded text:
judicetur a Deo damnatione perpetua. Duplicem habere debet flejudicetur a Deo damnatione perpetua. Duplicem habere debet fletum in poenitentia omnis peccator: sive quia per negligentiam bood enim oportuit non gessit, et quod non oportuit egit. Confessio justificat, confessio veniam peccatis donat: omnis spes veniae in confessione consistit. Confessio opus est misericordiae, salus aegroti, unicum est viribus nostris medicamentum cum poenitentia. Cin Evangelopinquavit enim regnum coelorum · et Joannes Baptista: Facite fructus dignos poenitentiae . Fructus dignus est poenitentiae, transacta flere peccata, et eadem iterum non agere: sicut Scriptura ait, Ne adjicias peccatum super peccatum . Lavamini, dicit Dominus per Isaiam prophetam, et mundi estote . Lavatu praeterita plangit, et iterum flenda non admittit  Al., nomas haec quae fleverat, repetit. De his qui post lacrymas ad del
Abbreviated transcription (Latin):
misisti impietatẽ peccati mei : Uiuens confiteatur peccator quae
fecit quia nonẽ fructuo sa confessioapud inferos: nec poenitentia
ad salutẽ ꝓfitiens : Ece nunc tempussalutis : ecce nunc tempus
acceptabiledõ: Tempus ẽ. nunc remissionis poenitentibus. sed
tempuserit post mortẽ uindicte neglegentibus confiteri scelera
sua : Omnes enĩ impu a marã habent intormentis poenitentian:
sed non pficit eis poenitentia ad remissionẽ. sed conseientia tor quet
eos ad augmentũ poenirum quae patiuntur: Potuerunt sibi
ꝑconfessionẽ prae cauere tormentorũ in manitatẽ: et neglexe¬
runt : lta. sicut foras flammis: ita intus conscientia ꝓpriator¬
quetur Quomodo potest medicus uulnus sanare quod ego¬
tus ostendere erubescit& ds̃enĩ confessionẽ nram desiderat:
ut iustrahab eat causam ignoscendi Qui peccata sua occultat
& erubeseit alubrit confiteridm̃: quẽ testem habet : iterum
habebit eum ul torem: Optime se iudi cat homo in hac iuita ne

Expanded text:
s poenitentiae. Vivens confiteatur peccator quae fecit; quia non est fructuosa confessio apud inferos, nec poenitentia ad salutem proficiens. Ecce nunc tempus salutis, ecce nunc tempus acceptabile Deo . Tempus est nunc remissionis poenitentibus; sed tempus erit post mortem vindictae negligentibus confiteri scelera sua. Omnes enim impii amaram habent in tormentis poenitentiam: sed non proficit eis poenitentia ad remissionem, sed conscientia torquet eos ad augmentum poenarum quas patiuntur. Potuerunt enim sibi per confessionem praecavere tormentorum immanitatem, et neglexerunt: ita sicut foris flammis, ita intus conscientia propria torquentur. Quomodo potest medicus vulnus sanare, quod aegrotus ostendere erubescit? Deus confessionem nostram desiderat, ut justam habeat ignoscendi causam. Qui peccata sua occultat, et erubescit salubriter confiteri, Deum quem testem habet, iterum habebit eum ultorem. Optime se judicet homo in hac vita, ne
Abbreviated transcription (Latin):
apłs et postra
malecoepit: sedbene finuit : Primoꝑsecutor pos tea priedieutor
irtus boni operisẽ ꝑscuerantia : ipodnĩõdicente Qiupieuie uert
usque in finẽ. hics aluus erit: Nonigitur qui coeperit bonuĩ sed quipse¬
uerauerit in bono: hic saluus erit: Tunc eñĩ placet dõnra conuerpi¬
prae mium ꝓmititur : set ꝑseuerantibus datur : Sẽꝑ in uita homi¬
nis finis quȩ ritur qualis sit extremotempore uitae suae:
quia define suo unusquisque aut iustificabitur. aut condems¬
natur: Ideo unus quisq: in stantis si me bona quae coepit ꝑficere
contendat : ut ꝓpauã ad ñõ mereatur mercedem accipere :

Expanded text:
 et postea  Al., Paulus male coepit, sed bene finivit: primo persecutor, postea praedicator. Virtus boni operis est perseverantia, ipso Domino dicente: Qui perseveraverit usque in finem, hic salvus erit. . Non igitur qui coeperit bonum, sed qui perseveraverit in bono, hic salvus erit. Tunc enim placet Deo nostra conversapraemium promittitur, sed perseverantibus datur. Semper in vita hominis finis quaeritur, qualis sit extremo tempore vitae suae: quia de fine suo unusquisque aut justificatur, aut condemnatur. Ideo unusquisque instantissime bona quae coepit, perficere contendat, ut perpetuam a Domino mereatur mercedem accipere.
Abbreviated transcription (Latin):
&ia ipsu misc diae opus in peccatũ conuercit᷑. Quic¬
quidhomoboni agat: doquerͣ laudẽ non sibis sicut
Ipse dnis in aeuuanglio ait sic lucettt luxura coram
hominib ut uideant oꝑa urabona ⁊ glorisic̃ patre pra

Expanded text:
etiam ipsum misericordiae opus in peccatum convertitur. Quidetiam ipsum misericordiae opus in peccatum convertitur. Quidquid homo boni agit, Deo quaerat laudem, non sibi, sicut ipse Dominus in Evangelio ait: Sic luceat lux vestra coram hominibus, ut videant opera vestra bona, et glorificent Pa
Abbreviated transcription (Latin):
amore non fecit. sed puana humanȩlaudis iactantia. sicut
hypocrite facere solent : Quoduitium hom inibus pla¬
us phariseos qui tales fuerunt in iudea terribili ꝑcutit ma¬
ledic honedicens :ȩ uobis hr̃ pocritaesed sedmapłn.¬
Qui gloriatur in dño glori&ur. Quiltudẽ non appe¬
tit nec ꝓ contumelia conturbatur nec ideo sebo¬
num ex istim& homo quã uis abalio laud&ur: quia
ds inspector est cordis: Quid enĩ ꝑd ÷ malo homin
sibonus p̃dic&ur: Tunc ueraciter hoc quod agit ho-¬
mo bonũ ÷ : quando dõ placere desiderat: a quo hab&
et inuentũ seminat. Magnũ se unusquisq eẽ studeat
a se sed adõ Increpat eos betitus paulus apłs qui
insius gloriantur benefactis dicens: Quidhabes qđ
donum dĩ qd meruit in sua laudem conuertit: ꝓcuildu¬
bio uirtutem in uitiũ transfert. & bonũ qđ fecit in
peccatũ: Qumem̃ causa iactanciae pascitur pazper:

Expanded text:
amore non fecit, sed pro vana humanae laudis jactantia, sicut amore non fecit, sed pro vana humanae laudis jactantia, sicut hypocritae facere solent. Quod vitium hominibus plaus Pharisaeos, qui tales fuerunt in Judaea, terribili percutit maledictione, dicens: Vae vobis, hypocritae . Sed, secuQui gloriatur, in Domino glorietur . Qui laudem non appetit, nec pro contumelia conturbatur. Nec ideo se bonum existimet homo, quamvis ab alio laudetur, quia Deus inspector est cordis. Quid enim prodest malo homini, si bonus praedicetur? Tunc veraciter hoc quod agit homo bonum est, quando Deo placere desiderat, a quo habet et in ventum seminat. Magnum se unusquisque esse studeat a se, sed a Deo. Increpat eos beatus Paulus apostolus qui in suis gloriantur benefactis, dicens: Quid habes, qdonum Dei quod meruit, in suam laudem convertit, procul dubio virtutem in vitium transfert, et bonum quod fecit, in peccatum. Cum enim causa jactantiae pascitur pauper,
Abbreviated transcription (Latin):
displiceat: Noli tranquillitatẽ mentistuae: alterius ꝑturbatio¬
ne onaculare : Noli. te aequalem stulto facere : quia ira insinu
stulti requi escit : Situirasceris contraeum: erunt duo mali. tu
ex alteris malitia malus effic eriso XXV. DEHUMANA
LAUDE NONQUERENDAU
ãs dicit in euangelio: Ad tendite neiusticiam urãm facia¬
tis coram hominibus ut uidea miniabeis: id est ut ea inten¬
tione non faciatis bona: ut abhominibus uanam laudemha¬
beatis : Sed quicquid ho mo faciatboni: ꝓdĩ amore et salu¬
teanimae suae et frat̾ ne caritate faciat: Ideo ipse dñs dixit
de quibusdã qui elimosinq᷑s fatiund uł orationes & ieiunia ut
ab hominibus laudem accipiant : A mendico uobis recepe¬
runt mercedem suã : Quipeo bonũ quod libet facit ut ab
hominibus laudetur: haece merces illius quam quȩ siuit
et nullam ado sperare habet retributionẽ : quia peius¬

Expanded text:
displiceat. Noli tranquillitatem mentis tuae alterius perturbatiodispliceat. Noli tranquillitatem mentis tuae alterius perturbatione maculare. Noli te aequalem stulto facere, quia ira in sinu stulti requiescit . Si tu irasceris contra eum, erunt  Al., eritis duo mali, tu ex alterius malitia malus efficeris? CAPUT XXV. De humana laude non quaerenda. Dominus dicit in Evangelio: Attendite, ne justitiam vestram faciatis coram hominibus, ut videatione non faciatis bona, ut ab hominibus vanam laudem habeatis; sed quidquid homo facit boni, pro Dei amore et salute animae suae, et fraterna charitate faciat. Ideo ipse Dominus dixit de quibusdam, qui eleemosynas faciunt, vel orationes et jejunia, ut ab hominibus laudem accipiant: Amen dico vobis, receperunt mercedem suam . Qui pro eo bonum quodlibet facit, ut ab hominibus laudetur, haec est merces illius quam quaesivit, et nullam a
Abbreviated transcription (Latin):
auobis : Nec etiam irauiri: iusticiam dioperari poterit : Ira
sine temperam̃to : ex ꝑfẽrationis : Responsio mollis mitagat
iram. ser modurus suscitat furorẽ : Viriracundus ut ait salomon
ꝓ uocat rixas: qui paciens ẽ mittigat suscitatas : Sp̃m uero adi¬
rascendum facilem. quis sustinere poterit: ira non habȩt miseri¬
cordiã : necerum pens furor finẽ uindictae nouit: Siteo homo
praeoccupauerit ira : mitiga eam: Illaira mala est. uemen¬
tenturbat : ut rectũ consiliũm ꝑdat: Illa ira ẽ iusta & necessa¬
ria quando homo contraꝓpria irascitur peccata. & contra
seipsũ indignal turdum maleagit: Dicit enĩ ꝓph&a: lrasci¬
mini & nolite peccare: Concessie quod naturae. ẽtulit qđ culpȩẽ
lra alcerius tualiniatur pacientientia. Noli uincia malo: sedun¬
ce inbono malum: Alterius peccatũ : tuuni sit pracmium: Displi
cet tibi alterius iras quod tibi maltero dis plicet: inte ipsoquoq

Expanded text:
a vobis . Nec etiam ira viri justitiam Dei operari poterit. Ira scilicet a vobis . Nec etiam ira viri justitiam Dei operari poterit. Ira scilicet sine temperamento expers est rationis. Responsio mollis mitigat iram, sermo durus suscitat furorem . Vir iracundus, ut ait Salomon, provocat rixas; qui patiens est, mitigat suscitatas . Spiritum vero ad irascendum facilem quis sustinere poterit? Ira non habet misericordiam, nec erumpens furor finem vindictae novit. Si te, o homo, praeoccupaverit ira, mitiga eam. Illa ira mala est quae mentem turbat, ut rectum consilium perdatur. Illa ira est justa et necessaria, quando homo contra propria irascitur peccata, et contra seipsum indignabitur, dum male agit. Dicit Propheta: Irascimini et nolite peccare . Concessit quod naturae est, tulit quod culpae est. Ira alterius tua leniatur patientia. Noli vinci a malo, sed vince in bono malum . Alterius peccatum tuum sit praemium. Displcet tibi alterius ira? Quod tibi in altero displicet, in teipso quoque
Abbreviated transcription (Latin):
& debonis nascitur actibus : Dũ honio insustonisoperibus
suꝑbit. & hoc perdit ꝑ suꝑbiam quod habuit ꝑ caritacẽ : Omnni¬
umuitiorum nouissimumẽ su ꝑba dum homo uirtutibu: hor¬
natur & in his suꝑbi receperit: Omnisquoq peccati in itium:¬
superbia ẽ : Dũ anima precepta contemꝑnit creatoris : mox
in cuius libet peccati corruit foueanfi Grnis suꝑbia tanto
quando excelsius eleuatur. Quienĩ ꝑpropriam suꝑbiam ad tollit᷑
perdi iusticiam dam natur: Ante ruinã hominis: ex altabitur
spseius. Nichil magis xp̃iano uitandum ẽ quã suꝑbia : quae
iram dĩ prouocat : Nã suꝑbia : ex angłis demones fecit: Humili¬
tasautẽ: homines sc̃ĩs angłis similes reddit : Suꝑbi cupiunt inse
p̃raedicare quod non fatiunt: humiles re fugiunt quic quid boni
operantura gnosci : Noneleuetur homobono suo : necl audem
mundi praedicator dicit: Omnisa maritudo
& ira & indignatio et clamor. etblasphemia tollatur

Expanded text:
et de bonis nascitur actibus, dum homo in suis bonis operibus superbit: et hoc perdit per superbiam, quod habuit per charitatem. Omnium vitiorum novissimum est superbia, dum homo virtutibus ornatur, et in his susuperbia est , dum anima praecepta contemnit Creatoris, mox in cujuslibet peccati corruit foveam. Omnis superbia tanto quanto excelsius elevatur. Qui enim per propriam superbiam attollitur, per Dei justitiam damnatur. Ante ruinam hominis exaltatur spiritus ejus. Nihil magis Christiano vitandum est quam superbia, quae iram Dei provocat. Nam superbia ex angelis daemones fecit: humilitas autem homines sanctis angelis similes reddit. Superbi cupiunt in se praedicari quod non faciunt: humiles refugiunt, quidquid boni operantur, agnosci. Non elevetur homo in bono suo, nec laudem gregius mundi Praedicet ira et indignatio, et clamor, et blasphemia tollatur
Abbreviated transcription (Latin):
uel originalia omnium iutiorũ : ex quibus quosi radicibus ont¬
nia corruptementis uł in casticorporis diuersarum uitia
pullulant inicuitatẽ : De quibus p auca dicere ratum deximꝰ
uel ex quibus ridicibus qui ramiuitiose germinationis cresce¬
re uideantur. Vle sciat unusqusque radicibus extirpatis. faci¬
lius ramos pcidere posse : Primũ uitiuntẽ sprritali supbia
dequa dicitur: In itium omnis peccati suꝑbia: queregina ese
ominium malorum ꝑquam angłi cecider decȩlo quȩ fit ex
contemptu mandatorũ dĩgfit etiam quancla id̃ tollitarinens
debonis operibus suis. et se meliorem aestimat alis. duminco
ipsepcior alis c̃quose meliorẽ putat : Fit etiam ꝑ contumatiam supbu
quando dispitiunt homi nes senioribus obediresuis. Ex ipsa uero
nascitur omnis in hoboedientia et omnis p̃sumptio & omnis ꝑtina¬
tia contentiones aereses arrogantia quȩ omia mala uerahumilitas¬

Expanded text:
el originalia omnium vitiorum, ex quibus quasi radicibus omnia corruptae mentis vel incasti corporis diversarum vitia pullulant iniquitatum. De quibus pauca dicere ratum duximus, vel ex quibus radicibus qui rami vitiosae germinationis crescere videantur; ut sciat unusquisque radicibus exstirpatis, facilius ramos praecidere posse. Primum vitium est spirituale, superbia, de qua dicitur: Initium omnis peccati superbia , quae regina est omnium malorum, per quam angeli ceciderunt de coelo, quae fit ex contemptu mandatorum Dei. Fit etiam, quando attollitur mens de bonis operibus, 142 et se meliorem aestimat aliis, dum in eo ipse pejor aliis est, quo se meliorem putat. Fit etiam per contumaciam superbia, quando despiciunt homines senioribus obedire suis. Ex ipsa vero nascitur omnis inobedientia, et omnis praesumptio, et omnis pertinacia, contentiones, haereses, arrogantia, In loquela cl
Abbreviated transcription (Latin):
quo adeptꝰ possideat xp̃m: Qui autẽ semel illum adeptus
morans tribulationẽ laboris. undiq sem& ipsũ custodiat:
limens netantos labores amittat: Nã & filios israhel ideo
ds̃ ꝑdesertũ quad raginta annis circum duxit. ut rememõ¬
rantes uiae tribulationẽ. nolent redirere trorsum: Qui¬
dam frat̃ requi siuit senem: Quẽ ad modum laborant pos¬
tulantes deremissione peccatoꝵ: &respondit senes Ante¬
lucet: Quando uero nubibus cooperitur pallescit: Sic
et anima quando passiones eam obscurant: quẽ autẽ iam

Expanded text:
quo possideat Christum . Qui autem semel illum adeptus morans tribulationem laboris, undique semetipsum custodiat, timens ne tantos labores amittat. Nam et filios Israel ideo Deus per desertum quadraginta annis circumduxit, ut rememorantes viae tribulationem, nollent redire retrorsum. 2. Quidam frater requisivit senem: Quemadmodum laborant postulantes de remissione peccatorum? Respondit senex: Antelucet; quando vero sol nube cooperitur, pallescit; sic et anima, quando passiones eam et tentationes obscurant. Quae autem per
Abbreviated transcription (Latin):
UIDÃ FRA TERRE qUISIUITASENE DICENS: TIQUI¬
Quem am modum nunc laborantes in conuersationib
postquam caritas ressiguit singuli ꝓoximos suos ad inferio
ra deducunt: et ideo gratiam non sortimur. lx xuiiii. Vt¬
usutas abba cognoscunt sci quando uenit gr̃adi supeos

Expanded text:
uidam frater requisivit a sene, dicens: Quemadmodum nunc laborantes in conversationibus postquam charitas refriguit, singuli proxira deducunt, et ideo sic gratiam non sortimur . 182. Putas, abba, cognoscunt sancti viri quando venit in eos
Abbreviated transcription (Latin):
orasset: rursus audiuit uocem sibidicentẽ: Arseni fuge: tace&
quiesce: Haec eñĩ sunt principia salutis: Idem abbas arsenius¬
ab abbate marco requisitus est aliquando. urfuger& homi¬
nes : at illeres pondit Scit dñs quia diligohomines : sed cumdõ
pariter & hominibus eẽ. non possum: Suꝑnȩ enĩ multitudines
acuirtutes unius sunt uoluntatis. Hlomines uero multas ha¬
bent uoluntates et uarias . Et obhocdm̃ relinquert: &c̃uhomi¬

Expanded text:
oraret; rursus audivit sibi vocem dicentem: Arseni, fuge, tace, et quiesce. Haec sunt principia salutis. 191. ab abbate Marco requisitus est aliquando cur fugeret homines . At ille respondit: Scit Deus quia diligo homines, sed cum Deo pariter et hominibus esse non possum. Supernae enim multitudines ac virtutes unius sunt voluntatis homines vero et multas habent voluntates, et varias; et ob hoc Deum relinquere, et cum homi
Abbreviated transcription (Latin):
dum esset insentudia conus ordinatus Ri catg¬
t illa tenus pͥmanere ad quiescebat sed multis loc isfug dit
Etiterũ senes reducebant eumdicentes: ederelinquas locem
tuum qiuibus illeatt ꝑmittite medep̃car s dm̃ fime iuba mn¬
niscrarelo eomeo: & orauit sic: Dñe siuoluntas tuatẽ. ut i o¬
dinatione mea psista ostende mili : Et ostensa ẽ illi columni
unea. aterra usq ad cdum ꝑtingens & uoxadeum: ieo dore
ni potes fieri sicut columna istauade ministrare: Quo dlle¬

Expanded text:
um esset in Scythi diaconus ordinatus, nullatenus permanere acquiescebat, sed multis locis fugiebat. Et iterum senes reducebant eum, dicentes: Ne derelinquas locum tuum. Quibus ille ait: Permittite me deprecari Deum, si me jubet ministrare loco meo. Et oravit sic: Domine, si voluntas tua est, ut in ordinatione mea persistam, ostende mihi. Et 680 ostensa est illi columna ignea, a terra usque ad coelum pertingens, et vox ad eum: Theodore, si potes fieri sicut columna ista, vade et ministra. Su
Abbreviated transcription (Latin):
uidam seneadixit : Non oportet monacho requirere :
Qunde nihil ẽ melius quã tacere: Quida frater requisiuit
ã senedicens: Siueneritaliquis frat̃. ser mones mihi deforis
inferens alienos. iubes ut dicã illi. quatenus mihi illos non
afferat Respondit senes e Nihil dicas illiquia nec nos
pocuimus hocseruare: Cauendum est ergo. neforte dicentes
Puidergo oport& facere S et sene: Ssiuoluerimꝰ inquid ta
Siquis tecũ aut descripturis aut dequacũq causa locu¬
cussuerit: nec contendas cum eo: sed siquid&m benedicit
consentias: Si uero male. dic illi tuscis quo modo lõqueris:¬
haer enĩ obseruans & humilitatẽ possidebis &e hodtum ui¬
tabis: Nã siꝓ iscas contendes: & uis defendere sermonẽtuũ:
nascetur inde scandalũ: frequent̃ autẽ dum laudas alterũ:
sis etiam exiustificatione contentiosus: dequacũq ergo

Expanded text:
uidam dixit: Non oportet monachum requirere qubositates. Unde nihil est melius quam tacere. 2. Frater quidam requisivit a sene, dicens: Si venerit frater aliquis, sermones mihi deforis inferens alienos, jubes ut dicam illi quatenus mihi illos non afferat? Ait senex: Nihil dicas, quia nec nos potuimus observare. Cavendum est ergo, ne forte dicentes ui frater: Quid ergo oportet facere? Et senex: Si voluerimus, inquit, tacam senex dixit: : Si quis tecum aut de Scripturis, aut de quacunque causa locutus fuerit, ne contendas cum eo; sed si quidem bene dicit, consenti ei; si vero male, dic illi: Tu scis quomodo loquarisHaec observans, et humilitatem possidebis, et odium vitabis. Nam si persistas contendens, et vis defendere sermonem tuum, nascitur inde scandalum. Frequenter ergo dum laudas alterum, fit etiam ex justificatione contentio. De quacunque autem
Abbreviated transcription (Latin):
bantur: Abbapemendixit: Esthomoqui silentiũ affectat
quidem set cor eiꝰ multos condemnat: Iste talis multum
loquitur et ẽ alter quide mane usque ad uesperum
ixit quidã senese eregrinatiõ quȩ ꝓpĩdm̃ est. bonaest si
h abuerit & silentium: Nã fidutia iam non est peregri¬
natio abbas arsenius solebat dicere: Pereginus monachus
malienaterra. nulllus causȩ mediator accedat & qui&empo¬
terit adipisci: abb apam mo dicebat: Sicut apis quo cconque
uadit mel operatur : ita & monachus quocumq per iee
sippt̃ opus dĩ prexerit dulcedinẽ bonorum actuum petes

Expanded text:
ui. AMBROSIUS. Est homo qui silentium affectat quidem, sed ejus cor multum se condemnat. Iste talis multum loquitur. Et est alius qui a mane usque ad vesperum ixit quidam senex: Peregrinatio quae propter Deum fit, bona est, si babuerit et silentium: nam fiducia non est peregrinatio . 6. Abbas Arsenius solebat dicere: Peregrinus monachus in aliena terra nullius causae mediator accedat, et quietem poterit adipisci. 7. Abbas Ampo dicebat: Sicut apis quocunque vadit, mel operatur; ita et monachus quocunque pergit, si propter opus Dei perrexerit, dulcedinem bonorum actuum potes
Abbreviated transcription (Latin):
Beat᷑ antonius dis cipulo suosolebat hoc dicere. Si frecrus¬
ueris silentium. nearbitreris te exercere uirtutem sa
indignumte proloqui confitere.: Cum quidã frat̃ abbai
sisoio dixis sa Vlolo animã meã saluare respondit: qua
ratione possmus ammas nr̃as saluare cumlinguanr̃
aꝑto ostio sepeꝓsiliat: Quidam frat̾es uolentes inscit

Expanded text:
Beatus Antonius discipulo suo solebat dicere: Si affectaveris silentium, ne arbitreris te exercere virtutem, sed indignum te proloqui confitere. 2. Cum quidam frater abbati Sisoi dixisset: Volo animam meam salvare, respondit: Qua ratione possumus animam nostram salvare, cum lingua nostra aperto ostio saepe prosiliat . 3. Quidam frater interrogavit