comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ris exẽplũ: Mulla ẽ in hoc libello adulatio: Adulo torquippeblatđinimicẽ.
bulos generant & spinas ꝗ serpens comedit: Nẽ nob̵ ẽ luctatio aduersus
carnẽ & sanguine. sed aduersus pͥcipat᷑ & potestates huiꝰmundi & har¬
tenebrarũ aduersus pstalia ne quitiae incaelestib. Magisin¬
micorũ cir eũ dam̃ agminib Hostiũ plenas omĩa: Caro fragilis & cins
tristuis ad teaũt ñ ad ppinquabunt. Qđsi eorteniultitudo t᷑bauerit & ad singula in¬
titam̃ta uitioꝵ coeꝑis aestu are & dixeritͥ cogitatiotua. ꝗd fatiem̃: Rxbittͥl. diseũ
& uideat: & aꝑtis oculis ui debisigneũ currũquit eadexẽ plũheliae in astrasustollat
&tc̃la& acantabis: Animanrasic̃passer ereptaẽ dela queo uenantiũ. laqueus c̃¬
tritus ẽ & nos liberatisum: Ꝙ diuhocfragilicorp̾culo d&inem̃ ꝗdiuhab em̾thes au

Expanded text:
ris exemplum . Nulla est enim in hoc libello adulatio. Adulator quippe blandus inimicus est. ris exemplum . Nulla est enim in hoc libello adulatio. Adulator quippe blandus inimicus est. tribulos generat, et spinas, quam serpens comedit? Non est nobis colluctatio adversus carnem et sanguinem, sed adversus principatus, et potestates hujus mundi, tenebrarum, adversus spiritalia nequitiae in caelestibus. Magnis inimicorum circumdamur agminibus, hostium plena sunt omnia. Caro fragilis et cinitris tuis, ad te autem non appropinquabunt . Quod si eorum te multitudo turbaverit, et ad singula incitamenta vitiorum coeperis aestuare, et dixerit tibi cogitatiet uideat. et apertis oculis uidebis igneum currum, qui te ad exemplum Heliae in astra sustollat, et tunc laeta cantabis: anima nostra quasi passer erepta est de laqueo uenantium: laqueus contritus est et nos liberati sumus. Quamdiu hoc fragili
Abbreviated transcription (Latin):
gans ñ suꝑb achio pissã duxuxorẽ. Statĩ ut uolueris sapientiã uensaudiresalo¬
monis : & ad cũ ueneris. c̃ fit ebit tͥ cuncta quȩ nouit. & induc&eter ex in cubiculũ suũ
& mirũ inmo dũ coloremutata sermotͥ ille cue m& Quȩ ẽ ista quȩ ascendit de alla
ta: haecidcir co dnamieustochia: Dominã quippe debeouocare sponsã dñimi ut
ex ipsopͥtipio lectionis agnosceres: ñ menẽ laudẽ uirginitatis eẽ dicturũ qͦm ꝓbasti
obtimã & c̃secutaes Nec enumeraturũ molestias nuptiarũ qͦmintum escat uterꝰ¬
Infansuagat. cruci&pellex. dom̃curat sollicite & om̃ĩa quaeputant᷑ bona
mors extrema praecidat: Habent enĩ & maritatae ordinẽ suũ honorabilȩs nup
& cubileinmaculatũ: sedutintelleger estͥ. exeuntide sodoma tim̃dũ eẽ lochuxo¬

Expanded text:
gans, non superbus, Aethiopissam duxit uxorem. Statim ut volueris sapientiam veri audire Salogans, non superbus, Aethiopissam duxit uxorem. Statim ut volueris sapientiam veri audire Salomonis, et ad eum veneris, confitebitur tibi cuncta quae novit; et inducet te rex in cubiculum suum: et mirum in modum, colore mutato, sermo tibi ille conveniet: Quae est ista quae ascendit dealbata? Haec idcirco, mi domina Eustochium — dominam quippe debeo uocare sponsam domini mei —, ut ex ipso principio lectionis agnosceres non me nunc laudes uirginitatis esse dicturum, quam probasti optime, eam cum secuta- es, nec enumeraturum molestias nuptiarum, quomodo uterinfans vagiat, cruciet pellex, domus cura sollicitet, et omnia quae putantur bona, mors extrema praecidat. Habent enim et maritatae ordinem suum, honorabiles nuptias, et cubile immaculatum ; sed ut intelligeres tibi exeunti de Sodoma, timendum esse Lot uxo
Abbreviated transcription (Latin):
bit in regioneuiuentiũ: quã alibi ꝓph&a suspiratdicens: Credo
uiderebonadni int̃rauiuentiũ. Verũ ñ sufficat exirede patriatua
nisi& obluuscarisppłitui. & domũ patristiu. & carne c̃tẽpta sponsiiun garis ample¬
tib Merex pexerisinquid r&ero nec st&eris intotacirca regione sedinmonte
saluũ tefac ne forte c̃p̃hendaris: Ñ expedit ad prae benso aratorespicere pͥtgũ
nec deagꝰ reuerti donũ: Nec post xp̃itunicã. adtollendũ aluduestim̃tũ
tecta descendere: Gran demiraculũ pat̃ familiã eohortatur: nememinerit
Vosde patrediabolo estis & desideria patrisurĩ uultis facere : dr̃ adiudeos. & alibi. Qu
focit peccatũ diabolo ẽ. Tali pͥmũ parente generati nigrisum. & post paenitentiã nec¬
dũ culm̃ uirtutis ascensodicimꝰ: Ni grasũ & sp&iosa filiaihrł. Exiuide domoinfantiaȩ
decorẽtiũ : Hoc gilludinagnũ ẽ sacram̃tũ : ꝓpt̃ hoc relinquaehomo patrẽ aematrẽ.¬

Expanded text:
iventium, quam alibi propheta suspirat, dicens: Credo videre bona domini in terra viventium. Verum non sufficit tibi exire de patria, nisi obliviscaris populi et domum patris tui et carne contempta sponsi iungaris amplexibus. Ne respexeris, inquit, retro nec steteris in tota circa regione; in montem salvum te fac, ne forte comprehendaris. Non expedit adprehenso aratro respicere post tergum nec de agro reverti domum nec post Christi tunicam ad tollendum aliud vestimentum tecta descendere. Grande miraculum: pater filiam cohortatur: Ne memineris patris. Vos de patre diabolo estis et desideria patris vestri vultis facere dicitur ad Iudaeos et alibi: Qui facit peccatum, de diabolo est. tali primum parente generati nigri sumus et post paenitentiam necdum culmine uirtutis ascenso dicimus: nigra sum et speciosa filia Hierusalem. exiui de domo infantiae mdecorem tuum. hoc ergo illud magnum est sacramentum: propter hoc relinquet homo patrem
Abbreviated transcription (Latin):
Ixx Replai sum mane mĩatua & exultauimꝰ & deleetatisum in om̃ib dieb nr̃is.
dit. hoc illi quasi iã factũ & p̃teritũ referant. hic gͦꝰ ñ ut illi uoluer̃ dicunt seimplaas
dicunt respi cȩinseruostuos &e moꝑatuar sed totũ qđ postulant idõ dep̃cant᷑.
ut mere ant᷑ matutinã miãm eiꝰ. quã cũ fuerint c̃secuti laudent eũ atq l&ent᷑ in¬
qui p pͥaodmyste nũ dñi & adresurrectionẽ eiꝰ ꝑtinens inscribit᷑ ꝓ adsũptio ne matu

Expanded text:
icordia tua et exultauimus et delectati sumus in omnibus diebus nostris. n futurum ostenditur, hoc illi quasi iam factum et praeteritum referant. hic ergo non, ut illi uoluerunt, dicunt se impletos dicunt: respice in seruos tuos et in opera tua? — sed totum, quod postulant, ideo deprecantur, ut mereantur matutinam misequi proprie ad mysterium domini et ad resurrectionem eius pertinens inscribitur: pro assumptione matu
Abbreviated transcription (Latin):
nus eruditos cordein sapientia. Alit transtulerꝰ cõpeditos uerbi ãbiguitate decp¬
ti si enĩdicas: NE ΠAIAEY MEΝOΥE cõpeditos si gnificat: Reuertered nõ
tisemĩnr̃is longereces seras & dimiserasnos ut ãbularem̃ scđm uoluntatẽ & cogirtitiones
nrãs Qd aũt infert usq quo. ilah ab & intellegentiã quãmxiipsalmo dixiin: Vsq¬

Expanded text:
mus: eruditos corde in sapientia, alii transtulerunt compeditos uerbi ambiguitate decepmus: eruditos corde in sapientia, alii transtulerunt compeditos uerbi ambiguitate decepti. si enim dicas πεπεδημένους, compeditos significat. Reuertere, do mtis enim nostris longe recesseras et dimiseras nos, ut ambularemus secundum uoluntatem et cogitationes nostras. quod autem infert usque quo, illam habet intellegentia
Abbreviated transcription (Latin):
Adierũ dierũq nr̃oꝵ. quos in hoescło nos uiuere decreusti. osten¬
denobis ut p̃paremnos aduentuituo & c̃tẽptoerro remortaliũ ad teꝑgerefesti¬
nem̃
Cupiam̾q p̃sentiãtuã & atefestinem̾ cor desapienti Ni¬
hilenĩ itadecipit hum anũ gen̾ quãdũ ignorant spatia uitaesuae. longiorẽ
sibi scłi huius possessionẽ reꝓmittunt : Uunde & illude gregiedictũ ẽ: Nul¬
lũtã senẽ eẽ & sic deer epite senectutis ut ñ seadhuc unoplus anno uiueresus
recordat cottidie. eẽ moriturũ contẽnit p̃sentia & ad futura festinat: Hocẽ qđ
& ñ subsistã. Quodita ex ponit᷑. Ne cotpr̃ facias memori. quando adhuc meputab ã
ẽẽ uicturũ & peccata corrigere penitentiã: Si enĩ hoc fe ceris. inuentus in delie¬
tis mei eẽ cessabo : N quospere surrectionis neg&. sed qđ eosseneg& posse subsiste¬
re aput quẽ om̃s quimnuitus ꝑseuerauerint. ꝓnihilo c̃putant᷑: Ubino sint̃ p̃tatissu¬

Expanded text:
rum dierumque nostrorum, quos m hoc saeculo nos uiuere decreuisti, ostende nobis, ut praeparemus nos aduentui tuo et contempto errore mortalium ad te pergere festinemus cupiamusque praesentiam tuam et ad te festinemus corde sapienti. nihil enim ita decipit humanum genus, quam, dum ignorant spatia uitae suae, longiorem sibi saeculi huius possessionem repromittunt. unde et illud egregie dictum est: nullum tam senem esse et sic decrepitae senectutis, ut non se adhuc uno plus anno uiuere susrecordatur cotidie esse moriturum, contemnit praesentia et ad futura festinat. hoc est, et non subsistam. quod ita exponitur: ne eo tempore facias me mori, quando adhuc me putabam esse uicturum et peccata corrigere paenitentia. si enim hoc feceris, inuentus in delictis meis esse cessabo, non quo spem resurrectionis neget, sed quod deo se neget posse subsistere, apud quem omnes, qui in uitiis perseuerauerint, pro nihilo computantur. ubi nos interpretati su
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ ꝗ postu lauerat clicens. Implenos matutinamĩatua & laudabim̾ &l& abim᷑¬
incunctis dieb: nr̃is nequaꝙ surrexise c̃tentꝰ ẽ sed a&̃ nȩ uitae p̃miac̃ se quutũ.
ꝗd inscils uid&᷑ boni. Sic enĩ humilitas dep̃cantis mer& p̃mia : ita suꝑbia c̃fiten¬

Expanded text:
tionem, quam postulauerat dicens: imple nos matutina misericordia tua et laudabimtionem, quam postulauerat dicens: imple nos matutina misericordia tua et laudabimin cunctis diebus nostris, nequaquam surrexisse contentus est se et aeternae uitae praemia consecutum, quid in sanctis uidetur boni. sicut enim humilitas deprecantis meretur praemia, ita superbia confiden
Abbreviated transcription (Latin):
respondere &ł mea ł aliena dictare : exte ploa fratre si sinnio ad monit sũ it
& aduos & ad cecrosscos fr̃s quinos amare dignant᷑. litteras scriberẽ : Conhibeo igit᷑
tũ ac senile cor p̾culũ on possit ferremoderatũ : Illu daũtbreuit̾ in fine cõmoneo
hoc qđinlatinis eo dicib legit᷑ Om̃s qui dẽ resurgimꝰ ñ om̃s aut inmutabimur. In

Expanded text:
respondere et uel mea uel aliena dictare extemplo a fratre Sisinnio admonitus sum, ut respondere et uel mea uel aliena dictare extemplo a fratre Sisinnio admonitus sum, ut et ad uos et ad ceteros sanctos fratres, qui nos amare dignantur, litteras scriberem. cohibebo igitur tum ac senile corpusculum onus possit ferre moderatum. illud autem breuiter in fine commoneo, hoc, quod in Latinis codicibus legitur: omnes quidem resurgemus, non om
Abbreviated transcription (Latin):
da gmata & ut adnrãm rȩdeã scentiã scripturarũ nequaꝙ simplices eccłe iurosint̃¬
gnauasoꝵ patris familiaȩ diuersitas multa dicat᷑ sed eosqui artẽ didicere ab artisi¬
cet & inlegedĩ meditant᷑ dic acnoete: E go &inadolescentia & in extrema a&ate
pfiteor & origenẽ & cusbiũ cesariensẽ uiros c̃ẽ doctissimos se derrasseindog¬
tũ ueritate qđ cetrario d&heo doro acatio apolinari possumꝰ diçere. & tam̃ omñs
inexplanationib: scripturarũ sudoris sui nob̵ memoria reliquer᷑ Int̾ra aurũ que¬
rit᷑ & defiuuoꝵ alueis splendens ꝓfert᷑ gła. Pactolus que clitior caenoe quã fu¬
ento Curmes acerantamicimĩ & aduersũ silent ẽ crassȩs ues gruniunt quarũ
om̃estudiũ ẽ immoscientiae suꝑciliũ aliena carꝑe. & si cu&erũ defendere ꝑfidiũ

Expanded text:
dogmata et-ut ad nostram redeam scientiam-scripturarum, nequaquam simplices ecclesiae uiros intedogmata et-ut ad nostram redeam scientiam-scripturarum, nequaquam simplices ecclesiae uiros intertim cum in domo magna uasorum patris familiae diuersitas multa dicatur —, sed eos, qui artem didicere ab artifice et in lege dei meditantur die ac nocte. ego et in adulescentia et in extrema aetate profiteor et Origenem et Eusebium Caesariensem uiros esse doctissimos, sed errasse in dogmatum ueritate. quot e contrario de Theodoro, Acacio, Apollinare possumus dicere! et tamen omnes in explanationibus scripturarum sudoris sui nobis memoriam reliquerunt. in terra aurum quaeritur et de fluuiorum alueis splendens profertur glarea Pactolusque ditior caeno est quam fluento. cur me lacerant inimici mei et aduersum silentem crassae sues grunniunt ? quarum omne studium est, immo scientiae supercilium, aliena carpere et sic ueterum defendere perfidiam,
Abbreviated transcription (Latin):
intellegentia scripturarũ occurrens aũt in sp̃alib: & t̃renadimitens si ueille sit dor¬
mieas siuc in xp̃omortuos siueuiuens & in illũ p̃sentia reseruatꝰ sẽ ꝑcũillo erit & fiu¬
&̃ uerbodi &sapientia ueritate atq iustitia: Hacc celerisermone dictaui. ꝗderudi¬
tiuiri deiteroq sentirent loco. & quib argum̃tis suasuelle ꝓbaresententi as urã e
pũdentie exponens Neq enĩtantaẽ meaepusillitatis auetoritas. quinihilisũ &en
iuidoꝵ tantũ morsib pateo. quanta eoꝵ qui nosindño p̃cesser neciuxta phitagore di¬
scipulos p̃iudicata doctoris oppinio. sed doctrinȩ ratio. ponderandat̃: Si quis aut c̃¬
trarie factionis im murmurat : quare coꝵ explanationes legã quoꝵ dogniatib: ñ
ad quiesco : sciat ineillud apłi libent̃ audire Omĩ apbate qđ bonũ ẽten&e. & salua¬
incordisnr̃i in arsupiũ rec̃dat᷑: & enĩ si dialecticã scire uoluero aut phylo sophoꝵ

Expanded text:
intellegentia scripturarum. occurrens autem in spiritalibus et terrena dimittens, siue ille sit dormiens siue in Christo mortuus siue uiuens et in illius praesentiam reseruatus, semper cum illo erit et fruetur uerbo dei et sapientia, ueritate atque iustitia\'. Haec celeri sermone dictaui, quid eruditi uiri de utroque sentirent loco et quibus argumentis suas uellent probare sententias, uestrae prudentiae exponens. neque enim tanta est meae pusillitatis auctoritas, qui nihil sum et inuidorum tantum morsibus pateo, quanta eorum, qui nos in domino praecesserunt, nec iuxta Pythagorae discipulos praeiudicata doctoris opinio, sed doctrinae ratio ponderanda est. si quis autem contrariae factionis inmurmurat, quare explanationes eorum legam, quorum dogmatibus non adquiesco, sciat me illud apostoli libenter audire: omnia probate, quod bonum est, retinete et saluain cordis nostri marsuppium recondatur. etenim, si dialecticam scire uoluero aut philosophorum
Abbreviated transcription (Latin):
qͥmͦͭ mũ dormientes appellauerit: dein in xp̃o mortuos quosuiuentes p̃uenire ñ po¬
tor̃ Q uienũ ñ custo dierit hoc qđ seriptũẽ. nede deris sonũoculistuis neq palpebris
tius dormitatione sut saluusfias. Sicit capre adeuinculis & sicut aiuis delaqueis. dornao
&pͥm aadcorinhios docere nos potert in quantascriptũe: N unc aũt xp̃ssur rex̃ ẽmor

Expanded text:
quomodo primum dormientes appellauerit, deinde in Christo mortuos, quos uiuentes praeuenire non poquomodo primum dormientes appellauerit, deinde in Christo mortuos, quos uiuentes praeuenire non poterunt. qui enim non custodierit hoc, quod scriptum est: ne dederis somnum oculis tuis neque palpebris is dormitationem, ut saluus fias sicut caprea de uinculis et sicut auis de laqueis, dormiet et prima ad Corinthios docere nos poterit, in qua ita script
Abbreviated transcription (Latin):
tui appellant᷑ quia peccauer : In xp̃o aũt mortui. qr plena ad dm̃m̃te conuersis̃.
orro qui uuunt. & habentt estimoniũ fidĩ & necdũ receper ꝓmisi onẽ dĩ quia de
alus quidẽ melius cogitauit ut ñ absq his qui uiuisunt coronent᷑: In eohabebunt
beatitudinẽ qđ fruunt᷑ bono c̃scientia & uiuunt. & relietis in aduertũ dm̃ salua¬
iorisꝰ Sed quia clemense ds̃ & uults aluare &iã eos qui dormier̃ & in xp̃o mortiuis̃:
ñ p̃uenient illos neq solira pient᷑ in nubib: Sediuxta ex ẽplũ euangelicae parabo¬
le unũ denariũ unãq mercedẽ & undecimehorae oꝑaru &e pͥmae quimuineã
missi s̃ salutis accipient: Nec hoc alicuiui deat᷑ iniustũ ut disparlabor unũ p̃miũ
redimat demorte animã suã: Neq enĩut quidãputant. quispeo qđe nullus ac ci¬
pit᷑: sed quasi dixerit quispitas : iuxta illud qđ scriptũ ẽ. Quis sapiens & in¬

Expanded text:
tui appellantur, quia peccauerunt, in Christo autem mortui, quia plena ad deum mente conuersi sunt. tui appellantur, quia peccauerunt, in Christo autem mortui, quia plena ad deum mente conuersi sunt. porro, qui uiuunt et habent testimonium fidei et necdum receperunt promissionem dei, qui et de aliis quiddam melius cogitauit, ut non absque his, qui iusti sunt, coronentur, in eo habebunt beatitudinem, quod fruuntur bono conscientiae et uiuunt et relicti sunt in aduentu domini saluatoris. to mortui sunt, non praevenient illos, neque soli rapientur in nubibus: sed juxta exemplum Evangelicae parabolae , unum denarium, unamque mercedem, et undecimae horae operarii, et primae, qui in vineam missi sunt, salutis accipient. nec hoc alicui uideatur iniustum, ut dispar labor unum praemium redimet d e morte animam suam? neque enim, ut quidanullus, accipitur: sed quasi dixerit, quis putas, juxta illud, quod scriptum est: Quis sapiens, et in
Abbreviated transcription (Latin):
os quiuiuim̃ quire sidui sum̃ in aduentũ dm̃ & nos quim mutabin Qñ sumis
exlis quiapelant᷑ mortui seliuumꝰ. Id cir copsentiã dñi noni nmor
se dinuit a prestolam̃ qui ade islitio generesumus & elecee sunt denõb
religinae de quib: olimdñs loquebatur: Dereliquimibi septẽ miliaiuiros quiñ cur¬
uauer̃ genubahal huoh annis quoq cuagłio uirorũ & ñ iuiroꝵ duplexor dodescri¬
bit᷑ Omĩs quere dit inme &iã si mortuus fuerit uiu&: & om̃is quiuiuit & credit inme
ñ mori&e in a&̃ nũ Siuuosit aint elligimꝰ ut iã a nobis dictũẽ dormientes &ein xp̃o¬
mortuos illos eẽ ere dam̃. quicũ uelint in xp̃o uiuere. tam̃ peecatomortuis: Sinaĩt
reliquiae &e electioscđm gratiã appellant᷑ iuuent es : qui nonitacredunt. nee deis łi¬
ticanobilitate generatis: dormientes & mortui apellabunt᷑ in xpͥ̃o: Sunt qui huc
locũ itaedis serant Viu appelłant᷑ quinũꝙ peccatos mortui Qui aũt peccauerꝰ. & in

Expanded text:
 nos, qui inmutabimur et non sumus ex his, qui appellantur mortui, sed uiuimus, idcirco praesentiam dei non in morte, sed in uita praestolamur, quia de Israhelitico genere sumus et electae sunt de nobis reliquiae, de quibus olim dominus loquebatur: dereliqui mihi septem milia, uiros, quinon curuauerunt genua Bahal. in Iohannis quoque euangelio uiuorum et non uiuorum duplex ordo describitur; omnis, qui credit in me, etiam si mortuus fuerit, uiuet; et omnis, qui uiuit et credit in me, non moriemortuos illos esse credamus, qui, cum uelint in Christo uiuere, tamen peccato mortui sunt. sin autem reliquiae et electio secundum gratiam appellantur uiuentes, qui non ita credunt nec de Israhelitica nobilitate generati sunt, dormientes et mortui appellabuntur in Christo. Sunt, qui hunc locum ita edisserant: uiui appellantur, qui numquam peccato sunt mortui; qui autem peccauerunt et
Abbreviated transcription (Latin):
cere. ut uelccitas transeuntissensũ cogitantis excede r&: Qđ & in alioloco eide
uerbi ꝓpri& ate signauit: Sciohominẽ in xp̃o ante annos xiiii. si ueincorpore¬
uius scemodi hominẽ siue in corpore siue extracorpꝰ nescio ds̃ scit. Quia
rentiuxtaid qđ scriptũ ẽ: magniualdenimis. & quosdã in caelũ ad sũptos le¬
gim paulus aut. uas electionis int̃tiũ caelũ raptus ascendit. & id circo audiuit
uerba inefabilia: Quomꝰ aũthui qui rapiunt᷑ in nubib: rapiant᷑ obuiã xp̃o.
Dilientius ẽtẽ plandũẽ. scim̾ nubes ꝓph&as quib p̃cipitds̃ nepluerent suꝑ isrł¬

Expanded text:
cere, ut uelocitas transeuntis sensum cogitantis excederet. quod et in alio loco eiusdem cere, ut uelocitas transeuntis sensum cogitantis excederet. quod et in alio loco eiusdem uerbi proprietate signauit: scio hominem in Christo ante annos quattuordehuiusce modi hominem — siue in corpore siue extra corpus, nescio, deus scit –, quia rent iuxta id, quod scriptum est, \'magni ualde nimis, et quosdam in caelum adsumptos legimus. Paulus autem, uas electionis, in tertium caelum raptus ascendit et idcirco audiuit uerba ineffabilia. quomodo autem hi, qui rapiuntur in nubibus, rapiantur obuiam Christo, diligentius contemplandum est. scimus nubes prophetas, quibus praecepit
Abbreviated transcription (Latin):
Iunc aũt nequa ꝗ uox ꝓph&c indesertoerit. s& uoxarchangłi parantis uias ñ in carnũ humili¬
tateuenienti : sed ei quiẽ apud patrẽ uerbũ ds̃: & tunc quidẽ egrediebant᷑ in desertũ ut
audirent ad suptihominisp̃ cursorẽ sedi & iuiderunt arundinẽ uento agitatã. de qua
factas̃ tibiae & uoc alis calam̃ qui inorepuerorũ dulcissonat modulamine canentiũ
in plateis atq dicentiũ. cantab̃m uob̃ & ñ saltastas. Huncaut inuocearchangłi p̃ e¬
dentis dñm descendentẽ decelis & in clarissimatuba unquisq credentiũ ł ad p̃liũ
ł a sacerdotaliamyste n aꝓuo cat᷑: Legimꝰ innumeroꝵ libre sacrat ȩ dõ tubas: quȩ an¬
duis & sermonis dĩ p̃stolant᷑ aduentũ : Porsitansim plicistub& elangor dormien
tiã dñ reseruant᷑ : Vidermͦ ꝗd possitintellegi & id qđ sequit᷑ Simulcũ illisrapiem̃
Quo uerbo ostendiputo subitũ ad melioratranscensũ &ideir coraptũ uoluis se di¬

Expanded text:
unc autem nequaquam uox prophetae in deserto erit, sed uox archangeli parantis uias non in carnis humilitate uenienti, sed ei, qui est apud patrem uerbum deus. et tunc quidem egrediebantur in desertum, ut audirent adsumpti hominis praecursorem et uiderent harundinem uento agitatam, de qua factae sunt tibiae et uocalis calamus. qui in ore puerorum dulci sonat modulamine canentium in plateis atque dicentium: cantauimus uobis et non saltastis; nunc autem in uoce archangeli praecedentis dominum descendentem de caelis et in clarissima tuba unusquisque credentium uel ad proelium uel ad sacerdotalia ministeria prouocatur. legimus in Numerorum libro sacratas deo tubus, quae andui sunt et sermonis dei praestolantur aduentum! forsitan simplicis tubae clangor dormienttiam domini reseruantur. uideamus, quid possit intellegi et id, quod sequitur: simul cum illis rapiemur. quo uerbo ostendi puto subito ad meliora transcensum et idcirco raptum uoluisse se di
Abbreviated transcription (Latin):
mortaleho c indu& in mortalitatẽ. Aliudẽ enĩ in mortalitas aliud incoruptio: Sic̃
ñs̃ mortaliaquia nũquã habuere uitã quȩ ꝓpͥe anima̾tiũ ẽ. Vn de signãut
apłs corruptioni in corruptionẽ & mor talitati in mortalitatẽ resur rectionis fur¬
uratp̃r eopulauit: Acaciu̾cercae quae pͥu̾t᷑ris ftratonis uocabant᷑. posteus ebiũe
pãphili ep̃s inquarco CΥΜΑΕΚΓΩΝTΕΠΗΑΑΑΓΩΝ libro ꝓponens sibi hance andẽ
iestionẽ latiũ disputauit. & utrũq suscipiens ꝗd int se uid& eẽ contrariũ post pͥcipiũ
qđ omisi mͥ siclocutꝰ ẽ. Dicam pͥmũ deco qđ magis inplurimis codeib: inuenitur

Expanded text:
mortale hoc induere inmortalitatem. aliud est enim inmortalitas, aliud incorruptio, sicmortale hoc induere inmortalitatem. aliud est enim inmortalitas, aliud incorruptio, sicnon sunt mortalia, quia numquam habuere uitam, quae proprie animantium est. unde signanter apostolus corruptioni incorruptionem et mortalitati - inmortalitatem. resurrectionis futuram tempore copulauit\'. Acacius, Caesareae, quae prius Turris Stratonis uocabatur, post Eusebium Pamphili episcopus, in quarto Συμμικτων ζητμάτων libro proponens sibi hanc eandem quaestionem latius disputauit et utrumque suscipiens, quod inter se uidetur esse contrarium, post principium, q
Abbreviated transcription (Latin):
in dic& magnitudinẽ. Iuxtaillud qđ serip tũẽ. sic̃ tuba exiltauocẽtuã aut aptaomũ
resurrectionẽ iuxtaid qđ in eu angelio legimꝰ tuaũt quando facis ely mosinã noliti¬
ba canere ant& e Noc ẽ absconditefa mĩam in seer&o neuidearis de alteriũ miseria
gloriari: Quȩ rimꝰ aũt̃ curad nouis simã tubã mortuos scripserit surrecturos : Quan¬
do enĩ nouissi madr̃. utiq aliȩ p̃cesser: In a pocalypsi iohannis septẽ angłi deseribunt᷑
& corpora qus pͥu̾ habuerat coruptibilia in coruptare cipientes Unde postno
er mortuos debere int ellegi peccatores quire surgunt in corrupti ut posint aeẽna
sustinere subplitia Eosaũt qui cõmutant᷑ eẽ sc̃os qui deuirtut e inurtut ẽ & degłatras¬
ferunt᷑ ingłam: Unde & ad in coruptionẽ mortuorũ intulit : Oport& enĩ coru ptiũ
hoc induere in corruptionẽ: Ad id aũt qđ dixerat nos in mutabim illud adiunx̃ &

Expanded text:
 sicut tuba exalta uocem tuam, aut apertam omnium resurrectionem iuxta id, quod in euangelio legimus: tu autem, quando facis elemosynam, noli tuba canere ante te, hoc est: abscondite fac misericordiam et in secreto, ne uidearis de alterius miseria gloriari. quaerimus autem, cur ad nouissimam tubam mortuos scripserit resurrecturos. quando enim nouissima dicitur, utique aliae praecesserunt. in Apocalypsi Iohannis septem angeli describuntur  corpora, quae prius habuerant corruptibilia, incorrupta recipientes. unde, post no. alii uero adserunt mortuos debere intellegi peccatores, qui resurgant incorrupti, ut possint aeterna sustinere supplicia, eos. autem, qui commutantur, esse sanctos, qui de uirtute in uirtutem et de gloria transferuntur in gloriam. unde ad incorruptionem mortuorum intulit: oportet enim corruptiuum hoc induere incorruptionem. ad id autem, quod dixerat: nos inmutabimur, illud adiunxit: et
Abbreviated transcription (Latin):
& adfidẽ dĩ transeuntes credentesq i neo quiutauocat᷑ ae resurrectio: Nũ quador¬
miere. Nũquã mortuis : Animaenĩ quae peccauerit ipsamori &: sic̃ igit᷑ animaqua
peccatuiuentẽ cor pore mortuaẽ & eadẽ die qua peccauerit dor mit in morte. Diee¬
te aecclesaste. qui peccauit mortuus ẽ extunc. sic anima que xp̃i p̃cepta seruauerit. eũ
si cor pͥmortuũs fuerit uiuit in a& nũ. hoc aũt sciendũ qđ magis cẽueniat ueritatitta

Expanded text:
t ad fidem domini transeuntes credentesque in eo, qui uita uocatur et resur.rectio, numquam dormiere, numquam mortui sunt. anima enim, quae peccauerit, ipsa morietur. sicut igitur anima, quae peccat, uiuente corpore mortua est et eadem die, qua peccauerit, dormit in mortem dicente Ecclesiaste: qui peccauerit, mortuus est ex tunc, sic anima, quae Christi praecepta seruauerit, etiam si corpus mortuum fuerit, uiuet in aeternum. hoc autem sciendum
Abbreviated transcription (Latin):
dictis. hoc agit. ut cosreuoe& aberrore ne putent diem̃ ad ꝓpinquare uiditu. &i d
qđ seripserat nos quiuiumꝰ qui resi diusum̃ in aduentũ dñ ñ p̃ueniem̾ cos quido¬
menĩ. Alit̃ intelle gant. ꝙ intelligiuoluit ipsequiscripsit: Neq eaĩ fieripo¬
test ut qui atimotheũ seripserat. E goia delibor &ete presolictionis mee instat pita¬
siturũ : ꝑsercĩcũ ad romanos scribens ead c̃ dixerit: Quis meliberauit de corporenor¬
tis huius & ad corinthios: Habit antes in corpore peregrinam̃ adõ Mnagisatt
uolum̃ exire de corpere & et̃ eũ dño. Iuih aec dicebat. utiq nouerat se et̃ moriturẽ
Meliusẽ igit᷑ spĩtalit̃ sentire qđ scriptũ c̃ & dormitionẽ in p̃senaloco ñ mortẽ accip

Expanded text:
dictis hoc agit, ut eos reuocet ab errore, ne putent diem adpropinquare iudicii et id, quod scripserat: nos, qui uiuimus, qui residui sumus in aduentu domini, non praeueniemus eos, qui dormierunt, aliter intellegant, quam intellegi uoluit ipse, qui scripsit. neque enim fieri potest, ut, qui ad Timotheum scripserat: ego iam delibor et tempus resolutionis meae instat, putansiturum, praesertim cum ad Romanos scribens eadem dixerit: quis me liberabit de corpore mortis huius? et ad Corinthios: habitantes in corpore peregrinamur a domino. magis autem uolumus exire de corpore et esse cum domino. qui haec dicebat, utique nouerat se esse moriturum. melius est igitur spiritaliter sentire, quod scriptum est, et dormitionem in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓꝗinlegendis singulis ac ꝓbandis ñ meaȩ uoluntati sedurõ adge sc& is arbitrio Quiş¬
ritis qͥ sens editũ sit & qͦ mͦ in pͥmas ad corinthio epła paulia płi sit legendũ: Om̃s ꝗ dedor

Expanded text:
quo in legendis singulis ac probandis non meae uoluntati, sed uestro adquiescatis arbitrio. Quaequo in legendis singulis ac probandis non meae uoluntati, sed uestro adquiescatis arbitrio. Quaeritis, quo sensu dictum sit et quomodo in prima ad Corinthios epistula P
Abbreviated transcription (Latin):
deur̃a ꝓuintia adinedeulit questiones ad qͣsusq addiem epipha noꝵl argissimo spatio
mere s ponsur putabã : Cũq furtuus noctiũ lucubriciunculis ad plerasq dictarẽ &
ex pla&is allus me adur̃am qͣsi ad dificillima reseruarẽ subito suꝑuenit ad serensse
illicoꝓfecturũ: Cũq eũ rogare ut diferr& it̃. liberemͥ coepit fame obtendere monaste¬
rioꝵ aegyptinecessitates tuli ñ pleuas aqͥs iultorũ mȩdiã ut ꝓpe ofsenst e& in diñm
diti & decimina ut ait appius facundia ad xp̃i desercitu dinẽ transini grastis: Nec
Smagnom apiduos labore opẽ. qđ philo sophũ quendã in sua dendorusticũ cẽ ꝓpes¬
sũnarrant fabulȩ uixdũ dimidiũ in ꝗddixerã iã uttellexeram itaq & egotp̃rcou
UEt at̾ꝰ singuloꝵ uob quisacrã scripturã cõm̃tariolos reliquer sententias ꝓtuli & aduerba
pleraq ĩt p̃tat᷑ sũ. ut & meliberẽ questione & uobu& erũtractatoꝵ mittat᷑ auctorits

Expanded text:
rouincia ad me detulit quaestiones, ad quas usque diem epiphaniorum largissimo spatio me responsurum putabam. cumque furtiuis noctium lucubratiunculis ad plerasque dictarem et expletis aliis me ad uestram quasi ad difficillimam reseruarem, subito superuenit adserens se ilico profecturum. cumque eum rogarem, ut differret iter, Libyae mihi coepit famem obtendere, monasteriorum Aegypti necessitates, Nilo non plenas aquas, multorum inediam, ut prope offensa esset in dominum  estis et eruditi et de canina, ut ait Appius, facundia ad Christi disertitudinem transmigrastis. nec magno mihi apud uos labore opus est; quod philosophorum quendam in suadendo rustico esse perpessum narrant fabuerbum pleraque interpretatus sum, ut et me liberem quaestione et nobis ueterum tractatorum mittatur auctoritas,
Abbreviated transcription (Latin):
oalu̾s ẽs uit are cupiens loquebat᷑ ne forte ob dortiãin mortẽ Cem̃ sõn peccati quidueit
ad mortẽ & ẽalia delicoꝵ doriatio. quaemorte ñ striugit᷑. Iuigꝰ iuxerit eauita. quae
cuitliscipulos. quedidic̃ ama gistro: om̃sitaq ñdormicm̃: Qui eñonmĩ eusto dia
serdt sorsuũ & ach xpi p̃ceptauigilat. mand̾atiq eius memor ẽ dicentis. Vigila¬
se qa nie sctas qua orafur uemat. & in aliolo co. Nede deris so nũ ocalistiuis. e pal¬
pebristus dos mitationie ut saliuus fuas.Quaca prea deuinculis & quaslatus del aque

Expanded text:
uod et alius sanctus uitare cupiens loquebatur: ne forte obdormiam in morte. est enim somnus peccati, qui ducit ad mortem, et est alia delicti dormitio, quae morte non stringitur. qui ergo uixerit ea uita, quaecuit discipulos, quae didicit a magistro. Omnes itaque non dormiemus. Qui enim omni custodia servat cor suum, et ad Christi praecepta vigilat, mandatique ejus memor est, dicentis: Vigilate, quia nescitis qua hora fur veniat , Et in alio loco: Ne dederis somnum oculis tuis, et palpebris tuis dormitationem , ut salvus fias: quasi caprea de vinculis, et quas
Abbreviated transcription (Latin):
mortalitate mutabt̃ Nintẽ p̃r ñ saltĩ in breiuspatio. sedinatomo & inpuetot p̃ris
atq in mom̃to qͦpalpebraoculi moueri potest in nouissimatuba Tantaenĩfi &
celeritataresur rectiomortuoꝵ ut uiui qđ in corporib suis consumationis
tẽ pͥinuenerit mortuos de inferisre surgent ẽ sp̃uenire nonualeant : Qđ ma¬
nifestius paulus edisserensait: Can& enĩtuba & mortiu resurgunt incorus
& nosinmutabim̃  Oport&̧ enĩ coruptibile istud in ducre in coruptionẽ. &
mortale induere in morta litatẽ ut possitinutramq parte uł in poenis
ut incaeloꝵ regno manere ꝑpauũ: Diodorus tarxensis ep̃s. p̃teritohoe
haut dubiũ quin& ipsi admcliora mutati. Quit necesse fut dicere&e nõ mmuta¬
bimur In hoc uoluit intellegi qđ in coruptio cõmunisit onuĩ ũ inmuttatioaĩ ꝓpͥeiusto¬

Expanded text:
mutabunt non in tempore, non saltim in breui spatio, sed in atomo et in puncto temporis atque momento, quo palpebra oculi mouere potest, in nouissima tuba. tanta enim fiet celeritate resurrectio mortuorum, ut uiui, quos in corporibus suis consummationis tempus inuenerit, mortuos de infernis resurgentes praeuenire non ualeant. quod manifestius Paulus edisserens ait: canet enim tuba et mortui resurgent incorrupti et nos inmutabimur. oportet enim corruptibile istud induere incorruptionem et mortale induere inmortalitatem, ut possint in utramque partem uel in poenis uel in caelorum regno manere perpetuum\'. Diodorus, Tarsensis episcopus, praeterito hoc haud dubium, quin et ipsi ad meliora mutati. quid necesse fuit dicere: et nos inmutabimur? an hoc uoluit intellegi, quod incorruptio communis sit omniu
Abbreviated transcription (Latin):
cistitis posidere: Naecad unam lucubratu niculam cumiam funis
soluer&ur elitore & nautae crebrius inclamareN Properoser¬
mo nedicta ui. quae me moriamr&nere poteram. & quaediutur¬
na inrationali pectoris mei lectione congesseram: Satis intellegis
magis meloquendiimp&u quamiudicioscribentis fluere & more
torreNTis turbi dum proferre sermonem: Fertur inindice septi¬
mi tertuliani liberdea ã ronuestib Qui interam usq ad hacdiem
ame non est repertus. Sia uobis propter cȩlebritatem ur bis fueri
inuentus. Quae so ne meam stillam illius fluminis conpar & is
onenim magnoꝵ uiror ÷ ingenus sed meissũ uiraitibus aefti¬
mandus

Expanded text:
tistitis possidere. haec ad unam lucubratiunculam, cum iam funis tistitis possidere. haec ad unam lucubratiunculam, cum iam funis solueretur e litore et nautae crebrius inclamarent, propero sermone dictaui, quae memoria tenere poteram et quae diuturna in rationali pectoris mei lectione congesseram, satis intellegens magis me loquendi impetu quam iudicio scribentis fluere et more torrentis turbidum proferre sermonem. fertur in indice Septimi Tertulliani liber de Aaron uestibus, qui interim usque ad hanc diem a me non est repertus. si a uobis propter celebritatem urbis fuerit inuentus, quaeso, ne meam stillam illius flumini conparetis. non enim magnorum uirorum ingeniis, sed meis sum uiribus aestimandus
Abbreviated transcription (Latin):
b ego non uestior nec inponoalicui necessitatem. Qui uult sacer¬
dos eẽ ipse seuestiat. O quantaeuirgines & quantoꝵ spe¬
rata pudcitia in die iudicu dehonestabitur.Quantor⁊ infa¬
mata pudicitia a dõ iudice coronabitur.gitur ipsi ad suma¬
umus feminalia. ipsi nr̃a uere cundia operiamus. Non quis¬
ramus alienos oculos. ltate gaNurgenitalia ut nullo rumoco¬
lis pateaNT. Ne quan do intramus scã scõꝵ si qua apparuerit cus¬
ptudo morte moriamur: Iam sermofinitur & ad superiora r&rahor
Tanta deb& eẽ. scientia & erã ditiodĩ pontisi cis. ut & egressuseius & mo¬
tis & uni uersa uocaliasiN ueriate mente concipiat & toto eum habiture¬
son& & ornatu. ut quie quid agit quicquid loquitur sit doctrina po¬
pulorum: Absq tinti nabulis enim & diuersis colorib & gemnis
florib q uirtutum. nec scam̃ ec clesiam ingredipotest. nec nomen an¬

Expanded text:
bus ego non uestio nec inpono alicui necessitatem; qui uult sacerbus ego non uestio nec inpono alicui necessitatem; qui uult sacerdos esse, ipse se uestiat\'. o quantae uirgines et quantorUm sperata pudicitia in die iudicii dehonestabitur, quantorum infamata pudicitia a deo iudice coronabitur! igitur ipsi adsumamus feminalia, ipsi nostra uerecunda operiamus, non quaeramus alienos oculos. ita tegantur genitalia, ut nullorum oculis pateant, ne, quando intramus sancta sanctorum, si qua apparuerit tutudo, morte moriamur.. Iam sermo finitur et ad superiora retrahor. tanta debet esse scientia et eruditio pontificis dei, ut et egressus eius et motus et uniuersa uocalia sint. ueritatem mente concipiat et toto eam habitu resonet et ornatu, ut, quidquid agit, quidquid loquitur, sit doctrina populorum. absque tintinabulis enim et dinersis coloribus et gemmis floribusque uirtutum nec sancta ingredi potest nec nomen an
Abbreviated transcription (Latin):
nos lumen uultus tui dñẽ Bis in exodolegimus praecipiente dño & no¬
yse uissa faciente genera octouestium pontificis. In leuitieo deseo¬
tentantum scriptum. ẽ: Etrefertur quo modo moy ses fra tremsuum
aã ron illisin duer&. desolis feminalib ni hil dicit ur. E
ut arbitor causa quod ad genitalianra &uere cunda lex non man
manum sed ipsi secretiora nr̃a & confusione dignategere & uelare de¬
bemus & conscientiam puritatis & seminum. dõ iudicireser uare: De
c&eris uirtutib: uerbigratia. sapientiam. fortitudinem. iustitiam. humili¬
tatem. mansu&udinem. libertatem. possuN& alii iudicare
Pudicitia sola nouit conscientia & humani oculi huius rei certȩ iudices ẽẽ
Nonpossun absqhis qui passim in morembrutorum animalium
libi dim expositi suNT. Unde& apostolus. de uirginib inqud
praeceptum dñi non habeo: Quasi mox sesloquatur. feminali¬

Expanded text:
nos lumen uultus tui, domine. bis in Exodo legimus praecipiente domino et Monos lumen uultus tui, domine. bis in Exodo legimus praecipiente domino et Moyse iussa faciente octo uestium genera pontificis. in Lenitico de septem tantum scriptum est et refertur, quomodo Moyses fratrem suum Aaron illis induerit: de solis feminalibus nihil dicitur hac, ut arbitror, causa, quod ad genitalia nostra et uerecunda lex non mittit manum, sed ipsi secretiora nostra et confusione digna tegere et uelare debemus et conscientiam puritatis et seminum deo iudici reseruare. de ceteris uirtutibus, uerbi gratia-sapientia, fortitudine, iustitia, humilitate, mansuetudine, liberalitate, possunt et alii iudicare: pudicitiam sola nouit conscientia et humani oculi huius rei certi iudices esse non possunt absque his, qui passim in morem brutorum animalium libidini expositi sunt. unde et apostolus: de uirginibus, inquit, praeceptum domini non habeo, quasi Moyses loquatur: \'feminali
Abbreviated transcription (Latin):
& sc̃s papa e pyphanius egregium superboc uolumen edidit: Quo
silege reuolueris plenissimam scientiam consequeris: Ego
lam mensuram epistolae excederemeint ellego. & excipientis ce¬
ras uideo eẽ compl&as: Vnde ad reliquatranseo. Vtta dẽ
finiaturoratio Lamina aurea rutilat infronte. ni hilenim
nobis prod ẽ. omnium rerum eruditio nisi dĩscientia coron&:
ineis induimur ornamur hyacinctinis sacratobalteo ein gim ur
dantur nobis opera. rationale inpectore ponitur. accipimus ueritatem. pro¬
fert ser modoetrinam. Inper fecta suNTuniuersa nisitandem chorocurrui
Quaeratur auriga. & supercreaturas creator insifiens regatipse qui conddit
Quodolim in lamina mostra batur nunc insigno ostenditur. Crucis auroles
sanguis eu angelii praetiosior .ẽ. Iunc signum ixta e zechiel gentib fig¬
batur in fronte Nuncportanteꝰ crucẽdicimus. Signatum .ẽ. super

Expanded text:
ctus papa Epiphanius egregium super hoc uolumen edidit, quod ctus papa Epiphanius egregium super hoc uolumen edidit, quod si legere uolueris, plenissimam scientiam consequeris —: ego iam mensuram epistulae excedere me intellego et excipientis ceras uideo esse conpletas; unde ad reliqua transeo, ut tandem finiatur oratio. lamina aurea rutilat in fronte; nihil enim nobis prode est omnium rerum eruditio, nisi dei scientia coronemur. lineis induimur, ornamur hyacinthinis, sacrato balteo cingimur, dantur nobis opera, rationale in pectore ponitur: accipimus ueritatem, profert sermo doctrinam; inperfecta sunt uniuersa, nisi tam decoro currui dignus quaeratur auriga et super creaturas creator insistens regat ipse, quae condidit. quod olim in lamina monstrabatur, nunc in signo ostenditur crucis. auro legis sanguis euangelii pretiosior est. tunc signum iuxta Ezechiel gementibus figebatur in fronte, nunc portantes crucem dicimus: signatum est super
Abbreviated transcription (Latin):
prius rationale & sic super umerale sed ante super umerale & dein¬
cepsrationale: Amandatistuis inquidintellexi: Prius facimus
sic docemus Nec doctrinae auet oritas cassiso perib: destũrtur
Ioc ẽ quod in proph& alegimus seminate uobis iniustitia in & m&i¬
tefructumuitae. In luminate uobis lucem scientiae: Primum semi¬
natein uistitia m. & fructus uitae ae ternae in &ite & postea uobis sc¬
entiam uindicate. nec statim absolutam perfectio ẽ. Siquis super¬
humerale rationale habeat. nisi baecipsa interse forti conpage so¬
lidet ur & sibi inuicem conexasiN Ut & opera rationi & ratio
iperib haereat. & his prae cedentib doctrina se quatur & ueritas
Quattuor elementa dequib & supra diximus & duos lapides uel on¬
chẏnos uel smaragdinos & genmas duodecim quaepo nuNur
in rationali srẽ&. tempus ut discuterem singularumq: nat uras
& causastib exponerem: Et quid unus quisq ualeat. & quo mo¬

Expanded text:
prius rationale et sic superumerale, sed ante superumerale et deinprius rationale et sic superumerale, sed ante superumerale et deinceps rationale. a mandatis, inquit, tuis intellexi: prius facimus, sic docemus, ne doctrinae auctoritas cassis operibus destruatur. hoc est, quod in propheta legimus: seminate uobis in iustitia et metite fructum uitae; inluminate uobis lumen scientiae. primum seminate in iustitia et fructus uitae aeternae metite, et postea uobis scientiam uindicate. nec statim absoluta perfectio est, si quis superumerale et rationale habeat, nisi haec ipsa inter se forti conpage solidentur et sibi inuicem nexa sint, ut et opera rationi et ratio operibus haereat et his praecedentibus doctrina sequatur et ueritas. Quattuor elementa, de quibus supra diximus, et duos lapides uel onychinos uel zmaragdinos et gemmas duodecim, quae ponuntur in rationali, si esset tempus, ut discuterem singulorumque naturas et causas tibi exponerem et, quid unusquisque ualeat, et, quomo
Abbreviated transcription (Latin):
pide s habens & quattuor ordines quos quattuor puto eẽ uirtutes:
Prudenti am fortitudinem iustitiam temperantiam. quaesibͥheret
inuicem & dum mutuoniscerᵗ. duo denarium nu merum efficiur
uel quatuor eu angnelia quae &m apcalypsi describunNTur plenaocu¬
lis & dñi luceradi antia mundum inluminaN In unoquattuo
trine ueritit in pectoris sacerdotis est: Cumenim indutus
quis fuerit ueste multiplici consequens est ueritate. quam cor¬
deracina sermone proferre. Rob idinrationͣ li uerit as est
id ẽ. scientia ut nouerit quaedocenda suNT. Et manifestatio
atq doctrina ut possit instruere alios quo smente concepit¬
Vbisun quiin nocenti am sacerdotis dicut posse suffucere : V&us lex
nouae congruit. Id ipsum moyses quod a postolus ille sacerdotis sci¬
entia ornat in uestib ist&i motheum &titum instruit disciplinis.
Sed &ipse uestimentorum ordo praecipuus. Legamus leuiticum non

Expanded text:
pides habens et quattuor ordines. quas quattuor puto esse uirtutes: pides habens et quattuor ordines. quas quattuor puto esse uirtutes: prudentiam, fortitudinem, iustitiam, temperantiam, quae sibi haerent inuicem et, dum mutuo miscentur, duodenarium numerum efficiunt, uel quattuor euangeliae quae in Apocalypsi describuntur plena oculis et domini luce radiantia mundum inluminant, in uno quattuor trina et ueritas. in pectore sacerdotis est. cum enim indutus quis fuerit ueste multiplici, consequens est ueritatem, quam corde retinet, sermone proferre. et ob id in rationali ueritas est, id est scientia, ut nouerit, quae docenda sint, et manifestatio atque doctrina, ut possit instruere alios, quod mente concepitubi sunt, qui innocentiam sacerdotis dicunt posse sufficere? uetus lex nouae congruit: id ipsum Moyses, quod apostolus. ille sacerdotis scientiam ornat in uestibus, iste Timotheum et Titum instruit disciplinis. sed, et ipse uestimentorum ordo praecipuus. legamus Leuiticum: non
Abbreviated transcription (Latin):
quibus dicitur. In montemexelsum ascende qui eu angnelizas syon. Nec
sufficit nobis priorablutio peccatorum baptismi gratia. doctrinasȩ er&¬
or si non habuerimus & opera: Vndeiugitur & efod. id ẽ. superumera
le quodrationabili copulatur ut nonsit laxum nec dissolutum sed he¬
reaNsibi inuicem & auxiliositT Ratio enimoperib & op
rationem in digerT. ut quod mente concepimus opere perp & remi
Duoq lapides in supẽhumerali uel xpm̃ signi ficat & ecclesiam: Du
odecima postoloꝵ qui ad predicationem missi su N nomina continen¬
tris sp̃s in leuis littera ẽ. perlitteras aduerba descendimus. peruer¬
bum uenimus ad sensum. Quampulcher ordo & exipsohabitusacra¬
menta demonstrans: In umeris opera suNT In pectore ratio: Vn¬
de & pectusculum comeden sacer dotes Hoc aũt rationale duplex¬
ẽ apertum & ab sconditum simplex & mysticos duodecim inse la¬

Expanded text:
quibus dicitur: in montem excelsum ascende, qui euangelizas SiOH. uec quibus dicitur: in montem excelsum ascende, qui euangelizas SiOH. uec sufficit nobis priorum ablutio peccatorum, baptismi gratia, doctrina secretior, nisi habuerimus et opera. unde iungitur et ephod, id est superle, quod Rationali copulatur: ut non sit laxum, neque dissolutum, sed haereant sibi invicem, et auxilio sint. Ratio enim operibus, et opera ratione indigent: ut quod mente percipimus opere perpetremus. Duoque lapides in Superhodecim apostolorum, qui ad praedicationem missi sunt, nomina continentris spiritus, in laeuis littera est; per litteras ad uerba descendimus, per uerba uenimus ad sensum. quam pulcher ordo et ex ipso habitu sacramenta demonstrans! in umeris opera sunt, in pectore ratio; unde et pectusculum comedunt sacerdotes. hoc autem rationale duplex, apertum et absconditum, simplex et mysticum, duodecim in se la
Abbreviated transcription (Latin):
enim nouum in nouis utrib mittitur. Quodaut̃ moyses lauat legis in¬
dicium ẽ.. Nabent moysen& proph&a si psos audiaN. & ab adamus¬
q ad moy sen omnes pec caueruNT Preceptis dĩ lauandisumus. & cum pa¬
niti adindumentum xp̃i tunicaspellicias de posuerimus. t unc induemur
uestemlineam. nihilinse mortis habentem s&totacandida. Ut debaptis mo
consurgentes cingamus lumbos inueritate & tota pristinorum peccatoꝵ
turpitudo cel&urꝰ nde & dauid Beatiquoꝵ remissaesur
miquitates & quorumtec ta suN pec cata. Post feminalia de linea
tun ca in duimur hẏa cinctino uestimento & incipimus d&errenis
aelloa conscendere. H La ec ipsa hyacincana tumea a septuagint¬
ybto axruoe id ẽ. subucula nominatur. Et propriae pontifi¬
eisignficat. Rationale sublimium non patere otam bi sedm aior b
at que perfectis: Hanchabueruit proph&e. hanc moyses & aaron & omnes

Expanded text:
enim nonum in nouis utribus mittitur. quod autem Moyses lauat, legis inenim nonum in nouis utribus mittitur. quod autem Moyses lauat, legis indicium est: habent Moysen et prophetas, ipsos au d iant, et ab Adam usque ad Moysen omnes peccauerunt. praeceptis dei lauaudi sumus et, cum parati ad indumentum Christi tunicas pellicias deposuerimus, tunc induemur ueste linea nihil in se mortis habente, sed tota candida, ut de baptismo consurgentes cingamus lumbos in ueritate et tota pristinorum peccatorum turpitudo celetur. unde et Dauid: beati, quorfim remissae niquitates et quorum tecta sunt peccata. Post feminalia et lineam tunicam induimur hyacinthino uestimento et incipimus de terrenis ad alta conscendere. haec ipsa hyacinthina tunica — a Septuaginta όποδύτης, id est subucula, nominatur — est proprie pontificis, significans rationem sublimium non patere omnibus, sed maioribus atque perfectis. hanc habuerunt prophetae, hanc Moyses et Aaron et omnes,
Abbreviated transcription (Latin):
raciuniuersa conditio ut non proliberis acparentib & propinquis. sed pro
cuncta creatura & uoce & habitu praecar&ur. I&igimus expositione m he¬
braicam & infi nita insensuum siluam alteritempori reseruantes quae damfutu¬
ae domusstra ui mus fundamenta. Defeminalib lineis hoc solen dicere
ratiosemi num & generationis ad car nempertineNTter raeperam deputan¬
tur. Vnde ad ad amloquiturds̃. Ter raes & interrãibis. Causasq huius rei
quomodo de paruulo semine & de foedissimis initiis tanta uelho minum uel
diuersarerum pulchitudo nascatur. eẽ. obuoluntas & humanis oculis no
patere : Legimus in leuiticum iuxta preceptum dñi moysenlauisse aa ron
&filioseius. Iamtunc purgatio nem mundi & rerumom nium scĩtatem bap¬
tis misacra meNa signabaNT Non accipiunt uestes nisilotis prius sor¬
dib necornanur ad saera nisi in xp̃o noui homines renascaNTur. Ulinum

Expanded text:
ret ei uniuersa conditio, ut non pro liberis ac parentibus et propinquis, sed pro ret ei uniuersa conditio, ut non pro liberis ac parentibus et propinquis, sed pro cuncta creatura et uoce et habitu precaretur. Tetigimus expositionem Hebraicam et infinitam sensuum siluam alteri tempori reseruantes quaedam futurae domus strauimus fundamenta. de feminalibus lineis hoc solent dicere: ratio seminum et generationis ad carnem pertinens terrae per eam deputatur — unde ad Adam loquitur deus: terra es et in terram ibis — causasque huius rei, quomodo de paruulo semine et foedissimis initiis tanta uel hominum uel diuersarum rerum pulchritudo nascatur, esse obuolutas et humanis oculis non patere. legimus in Leuitico iuxta praeceptum dei Moysen lauisse Aaron et filios eius: iam tunc purgationem mundi et rerum omnium sanctitatem baptismi sacramenta signabant. non accipiunt uestes nisi lotis prius sordibus nec ornantur ad sacra nisi in Christo noui homines renascantur; uinum