comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
siate rea si spatioꝵ. distentione ꝑspicitur. cop̃hũ¬
si onẽ sensuum neqͣꝙ. ꝓrs effugiens. Que in color
es fig̃a mole qͦ & qualitate &. imp̾̃ssione uł du¬
rntia: ac peliquis similib reb agnoscit᷑: qͦꝵ nicħ

Expanded text:
materia in spatiorum distentione perspicitur, comprehenmateria in spatiorum distentione perspicitur, comprehensionem sensuum nequaquam prorsus effugiens, quae in colore ac figura, mole quoque et qualitate et impressione vel duritia, ac reliqu
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ necessariã eorũ q̃ st̃ cͣnslationẽ fore p̃dixit. Q
afet̾ id fiat modo: curiosi ÷ querere. ham & ibi
ꝑfecta eẽ. que uident᷑: ex inuisibilitꝰ fide ꝑcipi¬
mus. inquisitionem incõprehensibiliũ tͣnseuntꝰ
Suunĩmo cũ de multis ignorare nos sermo cõ¬
moneat. ñ paruã satisfacfionẽ de rer̃ credendaꝵ
ambiguitate concessit. Liceret enĩ contentiosis
̃ ibidẽ quib dĩ argumentatioĩb fidẽ consequentꝰ
eutere ne de materiali conditione uera eẽ. prite¬
tunroratio quã scã scriptura ꝓnuntiat: oũ que
sunt exdõ eẽ. confirmans. Qui uͦ contͣria ratio¬
ne nitunt᷑: coeternã deo dicunt eẽ. materiam.
salib arguments suũ dognia fingentes. Si sĩple
ds̃ natura ẽ sine materia utiq & sine quanti¬
fato ⁊ sine mole & sine compositione ÷ cuiꝰlibo
figuie p̃scriptionis. alienus existens. Omĩs aut̃

Expanded text:
qui necessariam eorum quae sunt translationem fore praedixit. Quo qui necessariam eorum quae sunt translationem fore praedixit. Quo autem id fiat modo, curiosi est quaerere. Nam et ibi perfecta esse quae videntur, ex invisibilium fide percipimus, inquisitionem incomprehensibilium transeuntes: quinimo cum de multis ignorare nos sermo commoneat, non parvam satisfactionem de rerum credendarum ambiguitate concessit. Liceret enim contentiosis et ibidem quibusdam argumentationibus fidem consequenter evertere, ne de materiali conditione vera esse putetur oratio quam sancta Scriptura pronuntiat, omnia quae sunt, ex Deo esse confirmans. Qui vero contraria ratione nituntur, coaeternam Deo dicunt esse materiam, talibus argumentis suum dogma fingentes: Si simplicis Deus naturae est, sine materia utique et sine quantitate, et sine mole, et sine compositione est, cujuslibet figurae praescriptionis alienus existens. Omnis autem
Abbreviated transcription (Latin):
arbitior expedire cũ sit oĩb parefacꝰtum p̃dica¬
tione diuina que nc̃ gerit᷑ futurũ tempꝰ nr̃ȩ
cõmutacionis insistere. non tempora discutere
tẽpora uel momenta. neq cogitaciones aliquas
exquirere quib ab spe resurrectionis anima debi¬
litata lassescat. S qr credulitas eoꝵ que ꝓmit¬
tunt᷑ in nob̾ ÷ debemus conuersationis optime
studiis inherentes futurã gr̃am antiqͥtate ipsa
iquis aut̃ mundi cursũ qui nc̃ ẽ. quadã sese
mouente lege conspitiens. ꝑ quã spaciũ labi¬
tur temꝑale nequaꝙͣ dicat mobiliũ cessationẽ
que p̃dicta ẽ. posse contingere: manifestꝰ ie qd̾
Q enĩ pͥncipiũ motꝰ credit : de fine omnino ñ
ambigit. Qui uͦ finẽ ñ recipit: constat eũ nec
initium recepisse. S sic̃ fide aptata eẽ. secula in¬
telligimꝰ uerbo dĩ sicut ait apłs. ut ex inuisibilib
iusibilia fierent : eadem fide nitim̃ de uerbo aͥ

Expanded text:
arbitror expedire, cum sit omnibus patefactum praedicaarbitror expedire, cum sit omnibus patefactum praedicatione divina quae nunc geritur, futurum tempus nostrae commutationis insistere, non tempora discutere a nosse tempora vel momenta, neque cogitationes aliquas exquirere, quibus a spe resurrectionis anima debilitata lassescat. Sed si qua credulitas eorum quae promittuntur in nobis est, debemus, conversationis optimae studiis inhaerentes, futuquis autem mundi cursum qui nunc est quadam sese moventem conspiciens, per quam spatium labitur temporale, nequaquam dicat mobilium cessationem quae praedicta est posse contingere, manifestum est hiQui enim principium motus credit, de fine omnino non ambigit: qui vero finem non recipit, constat eum nec initium accepisse. Sed sicut fide aptata esse saecula intelligimus Verbo Dei, sicut Apostolus ait, ut ex invisibilibus visibilia fierent, eadem fide mutetur de Verbo Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
tuis: suꝑ milia S tñ necessariã dispensationẽ
eoꝵ que gerunt᷑. egerrime ꝑferebat: Idonea u̾ res
ad beatitudinẽ constat hominib. qd̾ bona spare
ñ desinant. idcurro idẽ ꝓpħa in fine ipsiꝰ psalmi
ponit & dicit. dñe ds̃ uirtutum : beatꝰ homo
qui sperat inte: Non itaq conuenit paruam
cura eoꝵ que uentura st̃ angusto pectore susti¬
neie. s ne pocus aꝓmissis excidamus studiũ
nos oportet impendere: Quẽadmodũ enĩ siquis
exptũ rudẽq p̃moueat: qd̾ estatis tempore fru¬
tum fi& opulenta collectio. & replebuntur
qdẽ horrea frugib. mensa uͦ copia ipsiꝰ ub̾tatis
abis erit referta quã plurimis. uanꝰ profecto
uidebit᷑ si aduentũ temporis anticipare festinet.
q debet utiq pͥmũ semina spargere. fructusq
prouident habundantiã frugum & qͥ om̃i appa¬
cu uacui hora ipsa fuerint cõprehensi. sic & nob

Expanded text:
tuis super millia. Sed tamen necessariam dispensationem tuis super millia. Sed tamen necessariam dispensationem eorum quae geruntur non aegerrime ferebat. Idonea vero res ad beatitudinem constat hominibus, quod bona sperare non desinant; idcirco idem propheta in fine ipsius psalmi ponit et dicit: Domine Deus virtutum, beatus homo qui sperat in te. Non itaque convenit parvam curam eorum quae ventura sunt angusto pectore retinere. Sed ne potius a promissis excidamus, studium nos oportet impendere. Quemadmodum enim si quis me inexpertum rudemque praemoneat, quod aestatis tempore fructuum fiat opulenta collectio, et replebuntur quidem horrea frugibus, mensa vero copia ipsius ubertatis cibis erit referta quamplurimis, vanus profecto videbitur, si adventum temporis anticipare festinet, qui debet utique primum semina spargere, fructusque provident abundantiam frugum, et qui omni apparatu vacui hora ipsa fuerint comprehensi: sic et nobis
Abbreviated transcription (Latin):
spei sunt constituti. deo ꝓ nob̾ melius ꝓuidente.
iuxta eiꝰdẽ beati pauli nocẽ: ne sine nob̾ consũma¬
rent᷑. Sigͥ illi dilationẽ hanc equanimit᷑ ꝑtuler̃
qͥ de longe spe sola atq fide cernentes bona dñ.
& salutantes ea sicut testatur apłs: certã sperã¬
dorum iocunditatem in eo tm̃mͦ collo cart᷑. qd̾ fi¬
delẽ ꝓmissorem eẽ. confisi sunt. qͥd nos plures con¬
uenit estimare. qͥb forsitan nec ad meliora spes
ex uitȩ potest qualitate suppetere: Befecit ꝓ de
gnitudinẽ confitet᷑ & dicit : Concupiscit & de¬
ficit anima mea in atria dñi: Et si eũ in extremis
ꝓici ꝯtingat : id postulat. tanꝙͣ maiꝰ sit atq p̃sta¬
eius in illis eẽ. nouissimuĩ ꝙͣ pͥmũ ĩn tab̾nacłis ex¬
istere peccatoꝵ. ueruntam̃ dilationis erat pa¬
cientissimus: beatificans illam conuersationem.
breuẽq participationẽ eiꝰ. milib p̃sentis tempis
anteponens. Melior ẽ. inquit dies una in atriis

Expanded text:
tuti, Deo pro nobis melius providente, juxta ejusdem beati Pauli vocem, ne sine nobis consummarentur. Si igitur illi dilationem hanc aequanimiter pertulerunt, qui de longe spe sola atque fide cernentes bona Domini et salutantes ea, sicut testatur Apostolus, certam sperandarum rerum jucunditatem in eo tantummodo collocarunt, quod fidelem promissorem confisi sunt, quid nos plures convenit aestimare, quibus forsitan nec ad meliorem spes ex vitae potest qualitate suppetere? Defecit et prgnitudinem confitetur et dicit: Concupiscit et deficit anima mea in atria Domini, et si eum in extremis projici contingat, id postulat, tanquam majus sit atque praestantius, in illis esse novissimum, quam primum in tabernaculis peccatorum. Verumtamen dilationis erat patientissimus, beatificans quidem illam conversationem brevemque participationem ejus millibus praesentis temporis anteponens. Melior enim est, inquit, dies una in atriis
Abbreviated transcription (Latin):
habituros in uita futura. si qͥdẽ int̾ mundana tem¬
tationũ ꝑicula constituti dñica fuerint p̃cepta se¬
cuti: atq cũ ipsa illic adepti fuerint : plenitudi¬
ut pͥmo que ad corpus attinent bona succinte enu¬
meremꝰ : ista ut estimo sunt que ꝓpt᷑ se & propt̃quȩ
aliaqueq ab hominib appetunt᷑. Pulchritudo. uelocitas.

Expanded text:
habituros in vita futura, si quidem inter mundana tenhabituros in vita futura, si quidem inter mundana tentationum pericula constituti, Dominica fuerint praecepta secuti, atque cum ipsa illic adepti fuerint, plenitudiut primo, quae ad corpus attinent bona succincte enumeremus, ista, ut aestimo, sunt quae propter se et propter quae alia quaeque ab hominibus appetuntur: pulchritudo, vel
Abbreviated transcription (Latin):
ds rinao e t̃na iocunditas. sufficientia sci ẽ. oiũm
põmodoꝵ scđm uoluntatẽ & sine oĩ indigentia.
surr gͥ cũ illis bocmꝰ dicunt᷑: bona qͥdc̃ ꝙ magna ut
sunt ce. uident᷑. S qr ñ intelligt̾ qͥd in ipsa uita
etn̾a habituri sint. nec subito qͥd sit om̃iũ cõmodoꝵ
scđm uoluntatẽ sufficientia & sine om̃i indigentia
ꝑciꝑe possunt: herent aĩo. nec multum efficaci ad
audita sapore trahunt᷑. Qͥdgͦ agendũ ut hec illis a¬
liquatenꝰ sapiant. ⁊ sic ad bona oꝑa eiugilent: Pue¬
roꝵ more cibandos existimo. qui si quando grossũ
aliqͦd pomũ edendum ꝑcipiunt : illud obdentium
teneritudinẽ. & oris angustiam absumere neque¬
unt. s pro illoꝵ capacitate pͥmo ñ fuerit particu¬
latim diuisum. Itaq diuidamus in partes magna
que diximꝰ ut iñ possint ad uitam nutriri de qͥb
agimꝰ. que ut melius eluceant : ꝯsideremus que
in hac uita mens amet humanã. & ex his prouit
possumus comiectemus. ea multo excellentius eos

Expanded text:
ium commodorum secundum voluntatem et sine omni indigentia. Haec ergo cum illis hoc modo dicuntur, bona quidem et magna, ut sunt, esse videntur; sed quia non intelligunt quid in ipsa vita aeterna habituri sint, nec subito quid sit omnium commodorum secundum voluntatem sufficientia et sine omni indigentia percipere possunt, haerent animo, nec multum efficaci ad audita sapore trahuntur. Quid ergo agendum ut haec illis aliquatenus sapiant, et sic ad opera bona evigilent? Puerorum more cibandos existimo, qui, si quando grossum aliquod pomum edendum percipiunt, illud ob dentium teneritudinem et oris angustiam absumere nequeunt, si pro illorum capacitate primo non fuerit particulatim divisum. Itaque dividamus in partes magna quae diximus, ut inde possint ad vitam nuttriri de quibus agimus. Quae ut melius eluceant, consideremus quae in hac vita mens amet humana, et ex his, prout possumus conjectemus, ea multo excellentius eos
Abbreviated transcription (Latin):
qiue b̾us ꝑse sine scpto placebat. ex sc̃pti deinceps
seumte uilescat. S certe qd scpsi tua sincera aule¬
stions prouocatꝰ tͥ scͥpsi hoc solum intendens ut ea
nt alibi ab ore ipsiꝰ patͥs de eadẽ re accepissẽ recorda¬
ri ualebam:¬

Expanded text:
quae prius per se sine scripto placebat, ex scripti deinceps quae prius per se sine scripto placebat, ex scripti deinceps foeditate vilescat. Sed certe quod scripsi, tua sincera dilectione provocatus tibi scripsi, hoc solum intendens ut ea  temporis, vel alibi ab ore ipsius Patris, de eadem re accepisse recordari valebam
Abbreviated transcription (Latin):
nachoꝵ eccłiş xͥ cantuarensis infimꝰ : quod ds
ꝓmisit diligentib se:
e cordat᷑ ut estimo sc̃ĩtas tue dilectionis
tissime audiret᷑. tua p̾̃ce mecũ egisti qͣtinꝰ uer¬
bum qd̾ de et̾na beatitudine in capitulo corã
positis fr̃ib fecit. stili officio tuo conspcc̃tua ꝑ¬
sentarẽ. Ego gͥ ut pote qͥ libenti animor uolebã
ꝓ meo posse tue uoluntati morẽ gerere: opus
ilico aggreesus sum. estimans illud leuioris ad
explicandũ negocii fore: ꝙͣ pꝰea senserĩ. Nouerit
g̃ carissima m̃ dilectio tua q tui solius causate¬
nuit me. ne cepto desisterẽ. licet fortassis melius
fuisset penitꝰ destitisse. Materia si qͥdẽ pulcbra &
appetibilis. cũ narrat᷑ sermone inculto. &. ogepts¬
bili: solet nũ ñqͣ mag̃ offendere animũ audlitoris
qsidem uscerr. Etappt. uereor ne ẜipsũ in meo faicto
aliou contingat. scł ne materia decns inclofito
stilo aigesta io ap̃ hoĩum mentes efficrat. uit

Expanded text:
ae Christi Cantuariensis infimus, quod Deus promisit diligentibus se. Recordatur, ut aestimo, sanctitas tuae dilectionis, ime audiretur; tua prece mecum egisti quatenus verbum, quod de aeterna beatitudine in capitulo coram positis fratribus fecit, styli officio, tuo conspectui praesentarem. Ego igitur, utpote qui libenti animo volebam pro meo posse tuae voluntati morem gerere, opus illico aggressus sum, aestimans illud levioris ad explicandum negotii fore quam postea senserim. Noverit ergo charissima mihi dilectio tua, quia tui solius causa tenuit me ne coepto desisterem, licet fortassis melius fuisset penitus destitisse. Materia siquidem pulchra et appetibilis cum narratur sermone inculto et contemptibili, solet nonnunquam magis offendere animum audientis quam demulcere. Quapropter vereor ne hoc ipsum in meo facto alicui contingat, scilicet ne materia decens indecenti stylo digesta, id apud hominum mentes efficiat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ture in ipsa corporis conditione dignũ ẽ. intueri.
&a enĩ oẽ qd̾ durũ ẽ. sensibiles efficientias oĩno ñ reci¬
pit. sicuti uidemꝰ in ossib nostris. & in frutectis. atq
arborib in quib uite qͥdẽ sp̃es quedã cernit᷑ in eo qd̵
enutrit᷑ & crescit. Nec tñ admittit ullum sensum
subiecti durities: huiꝰ rei gr̃a oportebat qͣndã forma¬
tionẽ instar cerȩ mollis insensuum oꝑatione supponi.
que posset occurrentib formis impͥmi. neq nimio hu
resolutã. N enĩ pot̃ in humido qd̾ ĩprimit᷑ ꝑdurare. neq
duritia nimis rigidam. qr qd nescit cedere imaginẽ.
nequit impressione exciꝑe. S int̾ has eẽ. media q̃dam
int̾ flacescentem scilicet ac rigentẽ ne optimos nat᷑ȩ¬
potenciis motib dico sensibilib animal orbaretur. am̃¬

Expanded text:
turae in ipsa corporis conditione dignum est intueri. turae in ipsa corporis conditione dignum est intueri. Quia enim omne quod durum est sensibiles efficientias omnino non recipit, sicuti videmus in ossibus nostris et in frutetis atque arboribus, in quibus vitae quidem species quaedam cernitur, in eo quod nutritur et crescit, nec tamen admittit ullum sensuum subjecti durities. Hujus rei gratia oportebat quamdam formationem instar cerae mollis in sensum operatione supponi, quae posset occurrentibus formis imprimi, neque nimio humore resolvi. Non enim potest in humido quod imprimitur perdurare, neque duritia nimis rigida quia quod nescit cedere, imaginem nequit impressione excipere. Sed inter has haesit media quaedam inter flaccescentem, sive ac rigentem, ne optimis potentiae motibus, dico sensibilibus, animal orbaretur.
Abbreviated transcription (Latin):
ad ꝓpositum p̃sens ad particłarem contemplatio¬
nẽ uniuersał naturȩ disputatio spectare uideat᷑.
Cunctis gͥ fatentib om̃iũ elem̃toꝵ que in hoc mũ¬
do sunt. in nob̾ existere portionẽ. calidi scilicet
ac frigidi. necñ & alteriꝰ coniuga tioĩs q̃ in humo¬
re ac siccitate consistit: de singłis a nobẽ. utiq
discernendũ. ꝑspicimus itaq tres eẽ. dispensato¬
rias uite potentias: quar̾ una quidẽ uniuersaꝵ
corpus calore ꝓpͥo refouet. altera uͦ madefacta tu¬
more quod calore confectũ ẽ: ita ut equa temꝑie
animal in medio ex contraria qualitate seruet᷑.
quatinꝰ nec humorẽ desugat caloris habundan¬
tia. nec calorem copia humoris extinguat. Uis
suis ea coaptans singłis. & oĩb p̃rogans psese mobilẽ
spontaneãq uirtutẽ. Que si desit solutũ atq ĩ mobi¬
lẽ corpꝰ existit. ultro ne a spu uiuacitate atq efficientia
destitutũ. Mag̃q pͥ ꝰ artificium. atq molimen nr̃e na¬

Expanded text:
positum, ad particularem contemplationem universalis naturae disputatio spectare videatur. Cunctis ergo fatentibus omnium elementorum quae in hoc mundo sunt in nobis existere portionem, calidi scilicet ac frigidi, necnon et alterius conjugationis, quae in humore ac siccitate consistit, de singulis a nobis est utique disserendum. Perspicimus itaque tres esse dispensatorias vitae potentias, quarum una quidem universum mundum calore proprio refovet, altera vero madefacta humore quod calore confectum est, ita ut aequa temperie animal in medio ex contraria qualitate servetur, quatenus nec humorem desugat caloris abundantia, nec calorem copia humoris exstinguat. Vissuis ea coaptans vinculis, et omnibus praerogans per sese mobilem spontaneamque virtutem, quae si desit, solutum et immobile corpus existit, ultronea spiritus vivacitate atque efficientia destitutum, magisque prius artificium atque molimen nostrae na
Abbreviated transcription (Latin):
art ai ad imaginẽ hõ uniusat. scił natiura s
otui manu eiꝰ st̃ om̃s fines terre. uidit q̃ nour
sdimalũ nisus babere ꝓniores a. qd ab anglica
higmitate sponte defluens cõmunioni nature
buu: illi me necberet᷑ ideuro qͥdaa de mrationa¬
bilib inregimi suȩ ꝑmiscuit Non enĩ⁊ inularda¬
tema ee bearisima natura differentia maris &
formationis ad hominẽ enstulit nes uace& uer
cpeatioriẽ illã sublimissimã multiplieatione
nt̃s generationis instituens. N eni qñ ad ima

Expanded text:
gitur ad imaginem homo universalis, si natura Deo quia in manu ejus omnes fines terrae; vidit qui novit ad malum nisus habere proniores, et quod ab angelica dignitate sponte defluens, communi naturae humillime necteretur, idcirco quiddam de irrationalibus imagini suae permiscuit. Non enim est in illa divina et beatissima natura differentia maris etformationis ad hominem transtulit, nequaquam juxta creationem illam sublimissimam multiplicationem nostrae generationis instit
Abbreviated transcription (Latin):
rursus excõmuni ad singłas redire qd̾ suũ. dicit᷑¬
s ꝑ prona atq purulenta loca fundat᷑ in pilasmi¬
nutissimas ꝑ t̾ram diuidi: nec ullis sibi coneurren¬
tib inuicẽ posse misceri. Siqͥs aut̃ rurs id qd̾ mul¬
tiplicit᷑ disꝑsum ẽ. in unũ redigat: ꝓprio generiꝰ
fonte coniungi. nullis ad cõmixtionẽ suã iniectioib
impeditũ. Tale qͥd arbitror oportere. & cura ꝯp¬
sitionẽ hõĩs aĩaduertere. Mox enĩ adõ facultas
fuerit attributa : ultro sibi partes similes ꝓͥisimi¬
cebunt partib. sine ulla difficultate eiꝰ qͥ natã
reformare dignatur. Nam & inhis quȩ nascunt᷑
et̾ra nullũ laborẽ naturae ꝯspicimꝰ. cũ triticiĩ
aut miliũ uł qͥd aliud seminis frum̃ti. ut legu¬
minis incultũ aristis spicasq conuertit sine
difficultate. Nãq ultro congruens esca de com¬
mum ad uniuscuĩq ꝓͥetatem seminis transit.

Expanded text:
rursus ex communi ad singulos redire quod suum est. Dicitrursus ex communi ad singulos redire quod suum est. Dicitsi per prona ac pulverulenta loca fundatur in pilas minutissimas per terram dividi, nec illis concurrentibus invicem posse misceri. Si quis autem rursus id quod multipliciter dispersum est in unum redigat, proprio generi fontem conjungi, nullis ad commixtionem suam interjectionibus irretitum. Tale quid arbitror oportere, et circa compositionem hominis animadvertere. Mox enim ut a Deo facultas fuerit attributa, ultro sibi partes similes propriis miscebuntur partibus, sine ulla difficultate ejus qui naturam reformare dignatur. Nam et in his quae nascuntur e terra nullum laborem naturae conspicimus, cum triticum, vel milicem, vel quid aliud seminis frumenti vel leguminis in culmum, aristas spicasque convertit sine difficultate; namque ultro congruens esca de communi ad uniuscujusque proprietatem seminis transit.
Abbreviated transcription (Latin):
que speciei aliqͣ occasione contingit. Nã ueluti
alienã quandã ꝑsonam feditatem sumit sp̃ẽs:
ꝑquã langores in cõmoda sustinet. Qua ratione
qͥda sublata. sicuti a naamãsyro uel ab his quos
noticiã ꝑcepta reuertit᷑ sospitate. Igit᷑ uixta id qd̾
dõ ÷ similis. nulla mutacione fluit. atq ꝯu̾titur.
s fixa ꝑmanet id ipsũ semꝑ existens: scđm ꝙͣ refor¬
matio nr̃a diuinã similitudinẽ continet. & qũi
differentias spẽi: temꝑamentoꝵ qͣlitates q̃ mutant᷑
efficiunt. temꝑatio uͦ nicħ aliud quã elem̃torũ ẽ.
habitus. elementa aut̃ dicimꝰ que uniuersȩ condi¬
tioni subiecta sunt: ex quib & humanũ corpꝰ sub¬
sitere ꝓfitem᷑: necessario sp̃ẽs ueluti imp̃ssa signa¬
culo ꝑmanet aĩe. formãq ipsam ex impressione
susceptã: nullatenꝰ ignorat. Uñ tẽpore resurrectio¬
nis ea recipiet rursus inse.que forme ipsi ꝯgrue¬

Expanded text:
quae speciei aliqua occasione conjungitur; nam veluti quae speciei aliqua occasione conjungitur; nam veluti alienam quamdam personam foeditatem sumit species, quam per languoris incommoda sustinet, qua ratione quadam sublata, sicut a Naaman Syro, vel ab his quos notitiam revertitur sospitate. Igitur, juxta id quod Deo est similis, nulla mutatione fluit atque convertitur, sed fixa permanet, idipsum semper existens, secundum quam reformatio nostra divinam similitudinem continet; et quoniam differentias speciei temperamentorum qualitates quae mutantur efficiunt, temperatio vero nihil aliud quam elementorum est habitus, elementa autem dicimus quae universae conditioni subjecta sunt, ex quibus et humanum corpus subsistere profitemur, necessario species veluti impressa signaculo permanet animae, formamque ipsam expressione susceptam nullatenus ignorat. Unde tempore resurrectionis ea recipiat rursus in se, quae formae ipsi congrue
Abbreviated transcription (Latin):
sin corporib iam sepulchro traditis. animabꝰ inbe¬
ferat quedã notia corporat. ꝑ quã & latarꝰ agnosei
nec diues potuit ignorari. Nicħ gͥ extra rationẽ ẽ
si credat᷑ rursꝰ excomuni ꝓpͥetatib resurgentib
redire corporib. & maxime id animaduertit. qui
naturã studiosiꝰ inuestigare curauerit. Non enĩ
ꝑoĩa fluunt atq comutant᷑ ea que nr̃a sunt alio¬
quin in comp̃hensibilia ꝓrsꝰ extiterent. nullã staci¬
onẽ habentia ꝑnaturã. s diligentiꝰ explorata rati¬
one udet᷑ eoꝵ que in nob sunt aliqͥd stare: aliqͥd
u mutacione defluere. Corpus enĩ ꝑ incrementa
se induens consequentes. Scat aut̃ ꝑ om̃s has mu¬
taciones. species inconu̾tibilit̃. in se signa que qͥ
semelanatura sunt ĩp̃ssa ñ deserens: qͥb puni¬
uersas corporis mutaciones suã noticiã retinet.
Subtrabenda : aut̃ hunic rationi illa ꝑmitacio.

Expanded text:
quando corporibus jam sepulturae traditis, animabus inhaequando corporibus jam sepulturae traditis, animabus inhaeserat quaedam notitia corporalis, per quam et Lazarus agnosci, nec dives potuit ignorari. Nihil ergo extra rationem est, si credatur ex communi proprietate resurgentibus redire corporibus, et maxime id animadvertit qui naturam studiosius investigare curavit. Non enim per omnia fluunt atque commutantur ea quae nostra sunt; alioquin incomprehensibilia prorsus existerent, nullam stationem habentia per naturam. Sed diligentius explorata ratione, videtur eorum quae in nobis sunt aliquid stare, aliud vero mutatione defluere. Corpus enim per incrementa aetates quasdam se induens consequentes; stat autem per omnes has mutationes species inconvertibiliter, in se signa quae sibi semel a natura sunt impressa non deserens, quibus per universas corporis mutationes suam notitiam retinet. Subtrahenda est autem huic rationi illa permutatio
Abbreviated transcription (Latin):
sores diuidit᷑ ꝓprios seu consuetudo locorũ. seu
signa in peccorib ĩposita. qd̾ suũ ÷ restituunt sin¬
gulis. Tale qͥd & de temet ipso ꝑtractans minime
ab eo deceat aberrabis. Beniq cũ naturali uincło.
atq caritate cirra opus suũ qd̵ inhabitauit aĩa
detenta sit: in est ei latens quedã ꝑ cõmixtionẽ
quã nc̃ habent inuicẽ affectio atq cognitio. ue¬
luti anatura qͥbdã signis impositis ꝑ que cõmu¬
nitas inconfusa ꝑmanens: discernat᷑ ꝓprietatibꝰ
singłors. Cũ gͥ aĩa cognatã atq ꝓpriã rẽ ad semet¬
ipsã rursus actrax̾it. qͥs oro labor ẽ. diuina p̾ser¬
tim ñ ꝓhibente uirtute ut sua rursus in sese que¬
niant. & ineffabili qͣdã nature concursione ad
ꝓpria queq contendant. Quo aut̃ aĩę & pꝰ dissolu¬
tionẽ signa quedã conformationis nr̃e ꝑmaneant.
ostendit illa disputacio que apud inferos facta est

Expanded text:
sores dividitur proprios, seu consuetudo locorum, seu sores dividitur proprios, seu consuetudo locorum, seu signa pecoribus imposita, quod suum est restituit singulis: tale quid et de temetipso pertractans, minime ab eo quod decet aberrabis. Denique cum naturali vinculo atque charitate circa corpus suum quod inhabitavit anima detenta sit, inest ei latens quaedam permixtio quam nunc habent invicem affectio quaedam atque cognitio, veluti a natura quibusdam signis impositis, per quae communitas inconfusa permanens discernatur proprietatibus singulorum. Cum igitur anima cognatam atque propriam rem ad semetipsam rursus attraxerit, qte natura virtutem, ut sua rursus in se conveniant, et ineffabili quadam naturae concursione ad propria quaeque contendant? Quod autem animae et post resolutionem signa quaedam conformationis nostrae permaneant, ostendit illa disputatio quae apud inferos facta est,
Abbreviated transcription (Latin):
fatur s puluerem uͥc̃q iuxta subiectã rationẽ
q cuetulerit hominẽ int᷑ hunc mundũ eũ eẽ.
necesse sit. Quẽ dĩ manu ꝯtineri uox instruit
diuinitꝰ inspirata c̃dicit: qͥa in manu eiꝰ st̃ om̃s
fua s terip. Qd̾ situ ñ potes ignorare que tuo pai¬
ino contineas: opinaris scientiã dĩ q̃ ẽ. iurtute
certuĩ ÷ minime ꝑscrutari: xxuii.¬
od forsitan ad elementa tociꝰ mundi respitiẽs.
difficile putas fatum nr̃m ad cognatũ ele¬
m̃tũ aeris attractum. Calidũ qͦ & humidũ. atq
trenũ nr̃e substantie similit̾᷑ ꝓͥis partib imixtum
it̾um de cr̃muni singłis qd̾ ÷ ꝓpriũ posse restitui.
ꝓinde tu uł exemplis humanis ñ cogitas. hoc qͦ di¬
uine uirtutis fines ñ transcendere: Uidisti ꝓfe¬
cto alicubi in cõmorationib hoĩum cõmunẽ g̾gẽ
simul in cõmunẽ pascentẽ. s c rursũ grex ꝑposses¬

Expanded text:
vertatur et pulverem, ubicunque juxta subjectam rationem vertatur et pulverem, ubicunque juxta subjectam rationem quis circumtulerit hominem, intra hunc mundum eum esse necesse sit, quem Dei manu contineri vox instruit divinitus inspirata, cum dicit, quia in manu ejus sunt omnes fines terrae. Quod si tu non potes ignorare quae tuo palmo contineas, opinaris scientiam Dei, quae est tua vcertum est minime perscrutari? d forsitan ad elementa totius mundi respiciens, difficile putas statum nostrum ad cognatum elementum aeris attractum, calidum quoque et humidum, atque terrenum nostrae substantiae similiter propriis partibus immixtum, iterum de communi singulis quod est proprium posse restitui. Proinde tu vel exemplis humanis non cogitas hoc quoque divinae virtutis fines non posse transcendere. Vidisti profecto alicubi in commorationibus hominum communem gregem simul in commune pascentem, sed cum rursus grex per posses
Abbreviated transcription (Latin):
mouent: monstrant & piscem qui carnẽ hominis
naufragio ꝑeuntis in suũ traicit corpus ⁊ hunc rur¬
sus effectũ escam hominis. atq incomedentis quan¬
titatẽ ꝑ disgestionẽ eẽ. conuersũ. multaq alia ni¬
mis inepta & magne dĩ uirtuti atq magnificen¬
tiȩ prorsus indigna ad subuersionẽ ueri dogmatis
ꝓferunt : tanꝙͣ ñ possit ds̃ ꝑbec eadem rursus ex
consumatione qd̾ ꝓprium ÷ homini reformare s
nos in breui ꝓlixos uanissime rationis eorũ succi¬
dumiis excursus. confitentes resolutionẽ qde cor¬
poris in ea fieri ex qͥbꝰ constat. nec solũ t̾rĩ iuxta
diuini fermonis auctoritatem in t̾ram reuerti.
ẜ ib aerẽ atq umorẽ suȩ simillune portioni reᷤ¬
titui & singła que in nob st̃ ad originẽ cogniti¬
onẽq ꝓͥam ꝯmigrare. & licet uolucrib carne
tur in cibũ. eisq his casib misceatur. licet sub
dentib piscium ueniat. & ꝑ ignẽ in uapores ꝯu̾¬

Expanded text:
movere monstrantur, et piscem qui carnem hominis movere monstrantur, et piscem qui carnem hominis naufragio pereuntis in suum trajicit corpus, et hunc rursus effectum hominis escam, atque in comedentis quantitatem per digestionem esse conversum, multaque alia nimis inepta, et magni Dei virtuti atque magnificentiae prorsus indigna ad eversionem veri dogmatis proferunt; tanquam non possit Deus per haec eadem rursus ex consummatione quod est proprium hominis reformare. Sed nos in brevi prolixos vanissimae rationis eorum succidamus excursus, confitentes resolutiones corporis in ea fieri pro quibus constat, nec solum terram, juxta divini sermonis auctoritatem, in terram reverti, sed et aerem atque humorem suae simillsingula quae in nobis sunt, ad originemque propriam commigrare. Et licet volucribus carne tur in cibum, eisque his casibus misceatur, licet sub dentibus piscium veniat, et per ignem in vapores con
Abbreviated transcription (Latin):
oiniis p̃nuntiacio dñi uera monstratur. ipsa testi¬
ficatione factorum. Id enĩ ñ tm̃ uerbo didicimus.
s opere. ipso manifestã promissionis eiꝰ spem ꝑeos
qui iã ad uitam de resurrectione uenerunt nos
accepisse głam̃. q̃ iã increduł ulla remanebit occa¬
sio: honne reñtiantes his qͥ ꝑ pbilosophiã & inanẽ
faliatiam decipere sĩplicitatẽ fidi moliunt᷑ purissi¬
mã confessionem spei nĩȩ tenebimus in paruo dis¬
centes a propħa modũ grã ipsiꝰ cũ dic̃ ad dnm. aufe
peccatores a t̾ra. Qmͦ enĩ qͥs peccator ultra uocabit᷑.
cũ iam peccata eẽ. ñ possint:.xxui.¬
Eu et̃ qͥdã qͥ huimanaꝵ cogitationũ defectu ad
mensurã nrãm diuinã potentiã udicantes:
qd ipsi capere nequeunt nec deo eẽ. possibile confir¬
mant. Ostendunt enĩ nob̃ antiquoꝵ reliqͥas mortu¬
oꝵ ꝓrsꝰ assũptas. & quas ignis redegit incineres: &
suꝑ hec bestias que uescunt᷑ carnib huic rationi ad¬

Expanded text:
omnis Domini vera monstratur ipsa testificatione factorum, id enim non tantum verbo didicimus, sed opere ipso manifestam promissionis ejus spem per eos qui jam ad vitam de resurrectione venerunt nos accepisse gloriamur, quae jam incredulis ulla remanebit occasio? Nonne renuntiantes his qui per philosophiam et inanem fallaciam despicere simplicitatem fidei moliuntur, purissimam confessionem spei nostrae retinebimus in parvo, dicentes ad prophetae modum gratiae ipsius, cum dicit ad Dominum: Auferpeccatores a terra. Quomodo enim quis peccator ultra vocabitur, cum jam peccata esse non possintunt quidam qui humanarum cogitationum defectu, ad mensuram nostram divinam potentiam judicantes, quod ipsi capere nequeunt, nec Deo esse possibile confirmant. Ostendunt enim nobis antiquorum reliquias mortuorum prorsus absumptas, et quas ignis redegit in cineres, et super haec bestias quae vescuntur carnibus, huic rationi ad
Abbreviated transcription (Latin):
uira cognoscat. Est quippe facillimũ. ut qͥs modum
uitȩ suȩ considerans. & qualit̾ ad omnẽ uitalis ope¬
rationis  effectum oportunũ corpus gerat expen¬
dens. anim᷑ aduerterat erga quid occupata sit aĩe pͥ¬
mordialis seu potiꝰ germinał illa potentia ut ex hoc

Expanded text:
jura cognoscat? Est quippe facillimum, ut quis modum jura cognoscat? Est quippe facillimum, ut quis modum vitae suae considerans, et qualiter ad omnem vitalis operationis effectum opportunum corpus gerat, expendens animadvertat, erga quid occupata sit animae primordialis seu potius germinalis ex vivente c
Abbreviated transcription (Latin):
Pirecedit qͥ dẽ in pͥma conditione constitucione ue¬
lti quedai ridix abdita ea uis tantũmꝰ que incremtis
aẽ utrimentis ẽ. distributa. Nec eni paruitas simꝰ¬
tiᷤ ampli recipit. Deinde cũ ad lucem prodierit. so
od iusertũ ẽ gͥmenq protulerit: tc̃ in eo gra sensi¬
bilis efflore scit᷑. Iamq coalescens & in mensurã mag¬
nitudnis competent̾ excurrens ueluti fruct qͥdã
re onalis uirtꝰ incipit educere. Ñ ois simul appa¬
tens s eũ instrumentis ui ꝑfectione diligent exerẽ¬
cens. tantũq semꝑ fructificans: quantũ capix ẽ.
subicel potentie. Si uͦ in hac formatione corporis o¬
pationes aĩe fortassis inquiris: attende temetipsumi
sicut ait moyses. & quasi in libio sit: hystoriam
in particulari conditione demonstrans. S de nob̾
suꝑfluum puto sermonib agere. & ueluti quib dam
ꝓcul & extͣ tminos ꝯstitutis. miracula consueta nar¬
rare. Quis eni se intuens: u̾bis indigeat. quib nat᷑e

Expanded text:
ima constitutione, veluti quaedam radix abdita cavis tantummodo quae nutrimentis ac incrementis est distributa nec enim parvitas sumentis amplius recipit, deinde cum ad lucem prodierit id quod insertum est germenque protulerit: tunc in eo gratia sensibilis efflorescit, jamque coalescens et in magnitudines competenter excurrens, veluti fructus quidam rationalis virtus incipit elucere. Non enim omnis simul apparens, si cum instrumenti sui perfectione diligenter excrescens, tantumque semper fructificans, quantum capax est subjecti potentia. Si vero in hac formatione corporis, operationis animae fortassis inquiris, attende temetipsum, sicut ait Moyses, et quasi in libro, sic historiam in particulari conditione demonstrans. Sed de nobis superfluum puto sermonibus agere, et veluti quibusdam procul et extra terminos constitutis miracula consueta narrare. Quis enim se intuens verbis indigeat, quibus naturae
Abbreviated transcription (Latin):
malienis ȩdificiis aĩam competent̃ inseri: sicuti
ñ pot̃ impressũ cȩiȩ signaculũ. alienȩ prorsus scul¬
pture congruent̾ aptari. Quẽ admodũ corpꝰ ex par¬
uo. predit ad id qd ꝑfectũ ⁊: sic & oꝑationes animȩ

Expanded text:
in alienis aedificiis animam competenter inseri, sicut in alienis aedificiis animam competenter inseri, sicut non potest impressum cerae signaculum alienae prorsus sculpturae congruenter aptari. Quemadmodum vero corpus ex parvo procedit ad id quod est perfectum, sic et o
Abbreviated transcription (Latin):
corporib nicħ ÷ aliud quã ipsa mortalitas. Quia gͥca
lidum qͥd atq oꝑans uidemus eẽ. de quo loquim᷑.
hinc &̃ qd̾ exanime ñ sit argumenta colligimus.
s quẽ admodũ uxta corporis portionẽ ñ ilud dici¬
mꝰ carnẽ & ossa uel capillos & quecq conspitiunt᷑
in hoĩe. s ui quadã atq potentia eẽ. horum singła.
nondũ uͦ suisibilit᷑ apparere. sic &̾ iuxta anime por¬
tionem necdũ qͥdẽ rationale eiꝰ & irascibile & que¬
c̃q de anima considerant᷑ locũ in illo habere me¬
moranius : pro portione uͦ formati corporis atq con¬
aĩȩ dicimus cũ subiecto proficere. Sicut enĩ ꝑfe¬
ctus homo int̾ maiores obtinet aĩe uisibilem ope¬
rationis effecꝰtum. sic in exordio suȩ constitutioĩs
aptos & congruos in se p̾sentis usus anime derion.
asnisus. ut sibi ꝑ infusam inateriã aptissimum
domicilium formet. Nec enĩ possibile esse eredim

Expanded text:
corporibus nihil est aliud quam ipsa mortalitas. Quia igitur corporibus nihil est aliud quam ipsa mortalitas. Quia igitur calidum quod et operans vidimus esse de quo loquimur, hinc etiam quod exanime non sit argumenta colligimus. Sed quemadmodum juxta corporis portionem non illud dicimus carnem et ossa vel capillos, vel quodcunque conspicimus in homine, sed vi quidem atque potentia esse horum singula, nondum vero visibiliter apparere: sic etiam juxta animae portionem, necdum quidem rationale ejus et irascibile et quaecunque de anima considerantur, locum in illo habere memoramus, proportionem vero formati corporis, et conanimae dicimus, cum subjecto proficimus. Sic enim perfectus homo inter majores obtinet animae operationes effectum, in exordio suae constitutionis aptos et congruos in se praesenti usui animae demonstrat adnisus, ut sibi per infusam materiam aptissimum domicilium formet. Nec enim possibile esse credimus
Abbreviated transcription (Latin):
det̃ Nam sic̃ sp̃es futuri hominis in alo est. i qͣdã
atq potentia. latet aut̃ propt̃ qd̾ nequeat appare¬
pi pusquã necessaria consecutio sanat atq ꝑ¬
mnitrat sic & anima ẽ. quidẽ in illo licet nondum
ꝯpparent. aparebit aut̃ ꝑ propͥũ & naturalem
opationis effectum corꝑali simul increm̃to ꝓfiei¬
cis. ntamqr ñ a mortuo corpore. s auiuente atq
sprirantt mrtus in conceptione ꝑagit᷑ idento dici¬
mus iationis cẽ. uti mortuum & exanime ñ pui¬
tem ad a uiuente in occasionẽ uite dirigitur. ca
priuationẽ quã huibitũ dixerit. si tam̃ eranime
qd̾ mortuũ qͥsꝙͣ aĩa antiquiis asseueret. Siqͥs aut̃ &
euidentius exig̃ argumentũ qd̾ uiuat illa portio
que pͥncipiũ formandi animał efficitur: possibile
uitał rei de hominib sumimus : qd̾ aliquis caleat
qd̵ moueat᷑ qd̾ oꝑetur. fr̃igidum uͦ atq ĩmobile in

Expanded text:
detur. Nam, sicut species futuri hominis in eo est vi quadam detur. Nam, sicut species futuri hominis in eo est vi quadam atque potentia, latet autem propterea quod nequeat apparere, priusquam necessaria consecutio sinat atque permittat, sic et anima est quidem in illo, licet nondum appareat, apparebit autem proprium et naturalem operationis effectum corporali simul incremento proficere. Nam quia non a mortuo corpore, sed a vivente atque spirante, virtus in conceptione peragitur, idcirco dicimus rationis esse, ut mortuum et exanime non putetur, quod a vivente in occasiprivationem quam habitum dixerit, si tamen exanime quod est mortuum quisquam anima antiquius asseveret. Si quis autem evidentius exigit argumentum quod vivat illa portio quae principium formandi animalis efficitur, possibile vitalis rei de hominibus sumimus, quod aliquis caleat, quod moveatur, quod operetur; frigidum vero atque immobile in
Abbreviated transcription (Latin):
ad id qd̃ ꝑfectum ẽ. ꝓmouens : nec aliquid extrinsecꝰ
ad occasionẽ suȩ ꝑfectionis assumens. Semet ipsum
namq ad id qd̃ ꝑfectum ẽ. consequent᷑ extendit : ita
ut nec ante corpꝰ aĩam ne p̾t̃ animã subsistere corpꝰ
affirmari ueracit᷑ possit. s unum sit utriusq pͥnci¬
piũ. Iuxta altiorem quidam rationẽ in pͥma dei uo¬
luntate dispositum: uixta alteram uͦ in generationis
occasionib institutũ. Sicut enĩ ñ pot̾ menbrorum
adistinctio ante formationem inco qd̾ ad conceptio¬
nent eorporis iacitur inspici: ita nec aiẽ contẽplari
petates in eo ipso possibile ẽ. pͥusꝙͣ exeant inopitiõis
esfectus. & sicut nullus ambigit in menbioꝵ &
iuiscerum differentias illud qd̃ ẽ. depositum figu¬
inri:ñ alia quadã subintrante ueritate. s ea que
tiundum. Quia & siñdũ ꝑ aliquas uisibiles opati¬
ones agnoscit᷑. nicħ tam̃ in eo unus existere ꝑui¬

Expanded text:
ad id quod perfectum est promovens, nec aliquid extrinsecus ad id quod perfectum est promovens, nec aliquid extrinsecus ad occasionem suae perfectionis assumens. Semetipsum namque ad id quod perfectum est consequenter extendit, ita ut nec ante corpus animam, nec propter animam subsistere corpus affirmari veraciter possit, sed utrum sit utrius principium juxta altiorem quidem rationem in prima voluntate Dei dispositum, juxta alterum vero in generationis occasionibus institutum. Sicut enim non potest membrorum distinctio ante formationem in eo quod ad conceptionem corporis jacitur inspici, ita nec animae contemplari proprietates in eo possibile est, priusquam exeant in operationis effectus; et sicut nullus ambigit in membrorum et viscerum differentiis illud quod est depositum, figurari non alia quadam subintrante virtute, sed ea quae trantur, quia etsi nondum per aliquas visibiles operationes agnoscitur, nihil tamen in eo unius rei existere pervi
Abbreviated transcription (Latin):
Na cũ duplex intellegat᷑ nr̃a natura scd̾m doctnã
apłi. uisibilib scilicet hõis & latentis. si aliquid qͥdẽ
ante subsistat aliud aut̃ pꝰ suꝑueniat. imꝑfecta qͥdẽ
uͥtus uidebit᷑ conditoris: que ñ simul utriq suffici¬
at. s diuiso oꝑe seorsum in singłoꝵ medietatibꝰ occu¬
pet᷑. Quẽ admodũ uero in tritico aut in alio quolib&
semine. cunctũm spicã uidemꝰ sp̃ei quadã potentiã
cõprehensã. ħ ÷ fȩnũ. culmũ. int̾nodia. nec ñ fructũ
atq aristas. & nichil eorũ ante subsistere in nature ra¬
tione aut post accidere dicimus. s insitã uni semini
qͦdã naturali ordo declarari nec ei suꝑ induci posse¬
naturã: iuxta hanc rationem & humani causã semi¬
nis opinamur existere quod inpͥma constitutionis
occasione satũ qͥdem simul ẽ. iuxta naturȩ potentiã.
Tenditur uͦ & declarat᷑ qͣdam consequentia naturali

Expanded text:
Nam cum duplex intelligatur nostra natura secundum doctrinam Nam cum duplex intelligatur nostra natura secundum doctrinam Apostoli, visibilis scilicet hosuperveniat, imperfecta quidem virtus videbitur conditoris, quae non simul utrobique sufficiat, sed diviso opere seorsum in singulorum medietatibus occupetur. Quemadmodum vero in tritico aut in alio quolibet semine cunctam speciem spica videmus quadam potentia comprehensam, hoc est fenum, culusum, internodia, necnon fructum atque aristas, et nihil eorum ante subsistere in naturae ratione, aut post accidere dicimus, sed insitam vim semini quodam naturali omine declarari, nec aliam ei superinduci naturam: juxta hanc rationem et humani causam seminis opinamur existere, quod in prima constitutionis occasione satum quidem simul est, juxta naturae potentiam, tenditur vero et declaratur quadam consequentia naturali,
Abbreviated transcription (Latin):
aut̾ h: qd nec uixta gentilium seductionẽ. malitia
qͣdam depressas animas opinamur. quas illi qd̾ ad iota¬
cionẽ tocius poli. que nimia uelocitate fert᷑ ꝑ inbecu¬
litatẽ concurrere nequeunt. ob hoc interrã recidere
ꝓfitent᷑. Hec rursus hominẽ uelut statuã quadã rati¬
alioquin institucioni luteȩ natura intelligibilis infe¬
Inũ ei & cõmune dari oportet institutionis exor¬
diũ. ne sipse anterior posteriorq uideat᷑. ut corporĩ
in ea conditio pͥma. & scđ̾m constet alteriꝰ. & in p̃sen¬
tia quidẽ diuinȩ uirtutis uixta rationẽ paulo ante
digestam: omnẽ plenitudinẽ humanȩ conditiõĩs
ante subsistere ꝓfitemur testificante nob̾ in hoc ꝓpħia
que dicit nosse dm̃ om̃ia antequã fiant. In singłoꝵ
uͦ conformatione: alterũ ñ p̃ferimꝰ alteri. nec ante
corpꝰaiam nec contrario dicimus. ne diuisus homo
uixta differentiã temporis in semet ipso dissentiat.

Expanded text:
autem hoc quod nec juxta gentilium seductionem malitia autem hoc quod nec juxta gentilium seductionem malitia quadam depressas animas opinamur, quas illi quod ad rotationem totius poli, quae nimia velocitate fertur, per imbecillitatem concurrere nequeant, ob hoc in terram recidere profitentur; nec rursus hominem velut instantiam quadam ratialioquin institutioni luteae natura intelligibilis infeunum ei et commune dare oportet institutionis exordium, ne sibi ipse anterior posteriorque videatur, ut corporis in eo conditio prima, et secunda constet alterius. Et in praesentia quidem divinae virtutis juxta rationem paulo ante digestam, omnem plenitudinem humanae conditionis ante subsistere profitemur, testificante nobis in hoc propheta, qui dicit, nosse Dominum omnia antequam fiant. In singulorum vero conformatione alterutrum non praeferimus alteri, nec ante corpus animam, nec econtrario dicimus, ne divisus homo juxta differentiam temporis in semetipso discedat.
Abbreviated transcription (Latin):
ad mala consequent᷑ deuoluat᷑ ad infima: inferior¬
q sit exanimis natura. quã insenbilis. ad quã extre¬
mitatẽ initium dogmatis eorum. animã consequẽt᷑
abducit. S qr hoc illi nolunt: aut intransibilia
ꝯcludant aĩam necesse ẽ. aut si hinc ea rursus ad hu¬
manã reducunt. meliorem sicuti dictum ẽ. ligne¬
am uitã pͥme illiꝰ institucionis ostendent. q̃nqͥdem
ex inde admalitiã facta ruina sit. Hinc aut̃ a uir¬
tute tͥbuat᷑ excursus. G sine capite & sine fine. hȩc
assertio eẽ. coniuncit᷑. que animas aput se prius
p̃t̃ uitã carnis adstruit uiuere. & propt᷑ malitiam
corporib obligari. Eoꝵ uͦ qui uniorem corpore aĩam
eẽ contendunt destruet᷑ in constantia: ꝑ ea que in
consequentib exponunt᷑. & propt̾ea reicienda est
ratio quȩ abutrisq defert̃. ꝑ mediũ uͦ opinionum
ieor opportere dogma nr̃m in ueritate dirigere. Est

Expanded text:
ad mala, consequenter devolvatur ad infima, inferiorad mala, consequenter devolvatur ad infima, inferiorque sit exanimis natura quam insensibilis, ad quam extremitatem initium dogmatis eorum animam consequenter adducit. Sed quia hoc illi nolunt, aut intra sensibilia concludunt animam, necesse est, aut si hinc ea rursus ad humanum reducunt, meliorem, sicut dictum est, ligneam vitam primae illius institutionis ostendi, quandoquidem exinde ad malitiam facta ruina sit. Hinc autem ad virtutem tribuebatur excursus. Igitur sine capite et sine fine haec assertio esse convincitur, quae animas apud se prius praeter vitam carnis astruit vivere, et propter malitiam corporibus obligari. Eorum vero qui juniorem corpore animam esse contendunt, destruetur inconstantia, per ea quae in consequentibus exponuntur. Quapropter ea rejicienda est ratio quae ab utrisque defertur, per medium vero opinionum reor oportere dogma nostrum in veritate dirigere. Est
Abbreviated transcription (Latin):
ciens i & ad hoc qd extremũ ẽ. naturaꝵ iugimu¬
ratione ꝑtendens. Sic̃ aut̃ transcendit intionał
natura sensibilem. sic ab hac ad insensibilẽ cas e
Dt hacdeuꝰ eoꝵ sermo procedens licet extͣ ueri¬
satem ferat̃. am̃ quadã consequentia exineptis.
sibepota consequit᷑. hinc &̃ ꝑ incongrua & impoꝰ¬
fibilia fabulosũ eis dogma generat᷑. qd aĩs om̃i
ib sublumni conu̾satione defluxit: innulla men¬
sura malitie stare iã poterit. s passioniuĩ asfe¬
tib inretita a rationali qͥdẽ ad inrationaletĩs¬
sibit: ab eo ꝙͥ ad uirgulta insensibilia tnsferet᷑
Insensibile uͦ & exanime: quadã ratione uicina st᷑.
Exanime aut̃: sequit᷑ qd̾ ñ ẽ id quod ñ ẽ. Ita prorsus
hac eoꝵ consecutione ad id qd̾ ñ existat anima re¬
soluet᷑. qr impossibił erit ei ꝑ necessitatẽ ad melio¬
ra tͣnsgressus. S enĩ reducunt aiãm ex dumetis ad
hominẽ. Ergo p̃stantiorẽ uitam que indumetis est:

Expanded text:
 ad hoc quod extremum est jugi mutatione pertendens. Sicut autem transcendit rationalis natura sensibilem, sic ab hac ad insensibilem casus est. Sed hactenus eorum sermo procedens, licet extra veritatem feratur, tamen quadam consequentia ex ineptis inepta consequitur. Hinc etiam per incongrua et impossibilia fabulosum eis dogma generatur, quod animae a sublimi conversatione defluit, in nulla mensura malitiae stare jam poterit, sed passionum affectionibus irretita, a rationali quidem ad irrationale transit, ab eo quoque in virgulta insensibilia transferentur. Insensibile vero et examine quadam ratione vicina sunt, exanime autem sequitur id quod non est. Ita prorsus hac eorum consecutione, ad id quod non existet, anima resolvetur, quia impossibilis erat ei per necessitatem ad meliora transgressus: sed enim seducunt animam ex dumetis ad hominem; ergo praestantiorem vitam quae in dumetis est m
Abbreviated transcription (Latin):
nus eẽ. tnfixas. cerne latus cuspide ꝑforatũ. cir¬
cũfer digitos tuos ꝑ aꝑturas clauoꝵ. mite manꝰ
Inuuluiꝰ quod ex lancea constat effectum. conitieᷤ
forte quantũ ad interiora cuspidis acmen pene¬
trare potuerit ex lattudine cicatricis eius. licet
metiaris ingressum. Plage & enĩ ipsa impulsu ui¬
rilis manus effecła quantũ in altũ descenderit. e¬

Expanded text:
nus esse transfixas, cerne latus cuspide perforatum, cirnus esse transfixas, cerne latus cuspide perforatum, circumfer digitos tuos per aperturas clavorum, mitte manum in vulnus quod ex lancea constat effectum; conjicis forte quantum ad interiora cuspidis acumen penetrare potuerit ex latitudine cicatricis ejus; libet metiaris ingressum, plaga etenim ipsa impulsu virilis manus effecta, quantum in altum descenderit,
Abbreviated transcription (Latin):
sis unculis quib erat adstrictꝰ ad gͣdiendum
oĩno ꝓhibitꝰ. Parua hec estimas ad faciendam
fidem. qͣ resurrectionẽ fore credimus mortuoꝵ.
An qris & exaliis hanc tͥ firmari debere senten¬
naũ ueluti exꝑsona eoꝵ dixisse dñm. utiq di¬
ceti mͥ hanc parabolam. Medice cura te ipsum:
Oportebat enĩ: ut quod in alioꝵ corporib fece¬
rat: resurrectionis miraculũ omnib in noteᷤᷤ¬
cens. in seipso iuxta id qd̵ homo eẽ. dignatus
S. approluret. multis specier̃ modis p̃dicationem
sua ã. qpi morte confirmans. Uidisti puellã nu¬
per uiueie desinentẽ. iuuenẽ qͦ ꝓpinquantem
sepulchio. necñ & latarum pene tabe resolutũ.
Qm̃s eqͣlit̾ ad uitam iussione uocatos. Queris &
eos qͥ ad mortẽ ꝑ sanguinẽ & uulnera ꝑuenert:
ne qͥs forsitan in ħ defectus sit. quo minꝰ gr̃a cun¬
cta uiuificantis appareat. Cerne clauis dm̃ ma¬

Expanded text:
sis vinculis quibus erat astrictus ad gradiendum sis vinculis quibus erat astrictus ad gradiendum omnino prohibitus. Parva haec aestimas ad faciendam fidem quod resurrectionem fore credimus mortuorum? An quaeris et ex aliis hanc tibi firmari deberi sentennaum veluti ex persona eorum dixisse Dominum: Utique dicitis mihi hanc parabolam. Medice, cura teipsum. Oportebat enim, ut quod in aliorum corporibus fecerat resurrectionis miraculum, innotescens in se ipso juxta id quod homo esse dignatus est, approbaret, multis sperum modis praedicationem suam etiam propria morte confirmans. Vidisti puellam nuper vivere desinentem, juvenem quoque propinquantem sepulcro, nec non et Lazarum pene resolutum, omnes aequaliter ad vitam una jussione vocati sunt; quaeris et eos qui ad mortem per sanguinem et vulnera pervenerunt, ne quis forsitan in hoc defectus sit, quominus gratia cuncta vivificantis appareat. Cerne clavis Domini ma