comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mortui reꝑiunt᷑. utrũ ferro can¬
dente aut aqͣ feruente. seu alio qͣli¬
b& ex amine parentes se purificare
debeant eos ñ opp̃ssisse. Monendi
nãq st̃ & ꝓtestandi parentes. ne tã
tenellos secũ inuno collocent lecto.
ne negligentia qͥlibet ꝓueniente
suffocent᷑. uł oppͥmant᷑. unde ipsi
homicidii rei inueniant᷑. Nã ferri
candentis uł aquȩ feruentis exa¬
minatione c̃fessionẽ extorqueri
a qͦlibet sacri ñ censent canones.
& qđ scõꝵ patrũ docum̃to sanccitũ
ñ ẽ: suꝑsticiosa adinuentione ñ
ẽ p̃sum̃dũ. Spontanea enĩ c̃fessi¬
one uł testiũ apꝓbatione publica¬
ta delicta habito p̃oculis dĩ timore
c̃missa st̃ regimini iudicare. occul¬
ta uͦ & incogͦnita illiꝰ st̃ iudicio re¬
linq̃nda. qͥ solus nouit corda filioꝵ
hõiũ. Hi aut̃ qͥ ꝓbant᷑. uł c̃fitent᷑

Expanded text:
riuntur, utrum ferro candente, an aqua fervente, seu alio quolibet examine parentes se purificare debeant eos non oppressisse. Monendi namque sunt et protestandi parentes, ne tam tenellos secum in uno collocent lecto, ne negligentia qualibet proveniente suffocentur vel opprimantur, unde ipsi homicidii rei inveniantur. Nam ferri candentis vel aquae ferventis examinatione confessionem extorqueri a quolibet, sacri & quod sanctorum patrum documento sancitum non est, superstitiosa adinuentione non est praesumendum. Spontanea enim confessione, vel testium approbatione publicata delicta, habito prae oculis Dei timore, commissa, sunt regimini nostro judicare; occulta vero, et incognita illi sunt relinquenda, qui solus novit corda filiorum hominum. Hi autem
Abbreviated transcription (Latin):
oCI NRi consideratio nos admo.¬
net rationis auctoritate que a de¬
cessorib nr̃is utilit̾ decisa fuerint
roborare. & q̃ a temerariis p̃sũpta
fuerint in ꝓmptu nichi lominꝰ ulcisci.
Reũ qͥppe ante c̃spectũ diuini iudi¬
cis se nouerit ẽẽ. qͥ nitit᷑ utilit̾ fuuta
rescindere. ac roborata qͦlib& ausu
iuolare. Eccłastici qͥppe uigoris or¬
do c̃fundit᷑. si aut temere illicita p̃su¬
mant᷑.. aut ñ c̾cessa ĩpune tẽptent᷑.
Pinde si negligent᷑ ea q̃ male usur¬
pant᷑ omittimꝰ: excessus uiã ꝓcul
dubio aliis aperimꝰ.¬
Oportet ut pͥmũ nos q̾e inuasis ci¬
uitatib monasteriis. & mansis. ꝗͣq
& de reliq̾is generalit᷑ reb remue.¬
stire faciatis. qͥa nec nudi c̃tendere.
nec inermes inimicis nos debemꝰ op¬

Expanded text:
oci nostri consideratio nos admonet, rationis auctoritate, quae a praedecessoribus nostris utiliter decisa fuerint roborare, et quae a temerariis praesumpta fuerint in promptu nihilominus ulcisci. Reum quippe ante conspectum divini Judicis se noverit esse, qui nititur utiliter finita rescindere ac roborata quolibet ausu violare. Ecclesiastici quippe vigoris ordo confunditur, si aut temere illicita praesumantur, aut non concessa impune tenentur. Proinde si negligenter ea quae male usurpantur omittimus, excessus viam procul dubio aliis aperimut primum nos tam de invasis civitatibus et monasteriis et mansis, quam et de reliquis generaliter rebus reinvestire faciatis, quia nec nudi contendere nec inermes inimicis nos debemus op
Abbreviated transcription (Latin):
Ouia suspecti & inimici iudices ẽẽ
ñ debeant & ipsa ratio dictat. &
plurimis ꝓbat᷑ exẽplis. Nã qͥd gra¬
tius & amabiliꝰ dare qͥs inimico
potest. ꝗͣ si ei ad ĩpetendũ c̃miserit.
quẽ ledere forte uoluerit : Qđ ꝓ
uide constantinopolitana synodus.

Expanded text:
Quod suspecti et inimici judices esse non debeant, et ipsa ratio dictat, et plurimis probatur exemplis. § 1. Nam quid gratius et amabilius dare quis inimico potest, quam si ei ad impetendum commiserit, quem laedere forte voluerit? Quod provide Constantinopolitana synodus
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ qđ potest corrigere negligit eñ¬
dare. Scͥptũ qͥppe ẽ. Non solũ qͥ
faciunt. s etiã qͥ c̃sentiunt. par.
gere cum possis deturpare ꝑ¬
ret scrupulo c̾sensionis occulte.
qͥ manifesto facinori desinit ob¬
iuare. Et ꝓbat odisse se uicia. qͥ cõ¬
dẽpnat errantes. nec relinqͥt sibi
locũ deuiandi: qͥ ñ peꝑecerit ex¬
cȩdenti. Et pͥmꝰ uinocentie gradꝰ ẽ:
odisse nefanda. Et latũ pandit de.¬
liq̃ntib aditũ qͥ iungit cũ prauitate

Expanded text:
quod potest corrigere, negligit emendare. Scriptum quippe est: Non solum qui faciunt, sed etiam qui consentiunt, partigere, cum possis deturbare pret scrupulo consentionis occultae, qui manifesto facinori desinit obviare. Et probat odisse se vitia, qui condemnat errantes; nec relinquit sibi locum deviandi, qui non pepercerit excedenti. Et primus innocentiae gradus est odisse nefanda. Et latum pandit delinquentibus aditum, qui jungit cum pravitate
Abbreviated transcription (Latin):
municatꝰ uł exutꝰ ẽ. seu antistitis
seu clerici dignitate: hunc in nr̃a
c̃munione & durasse & durare ma¬
nifestũ ẽ. nec udicamꝰ eũ eẽ remo¬
tũ. qͥa ñ poterat quẽ quã eiꝰ remoue¬
re sententia. qͥ iã se p̃buerat ipse
dem ad clerũ constantinopolitanũ.
Aꝑte inqͥt sedis ur̃ȩ sanxit auctori¬
tas. nullũ siue ep̃m siue clericũ.
seu ꝓfessione aliqua xp̃ianũ. qͥ a nes¬
torio uł eiꝰ similib ex qͦ talia p̃di

Expanded text:
municatus, vel exutus est, seu antistitis, municatus, vel exutus est, seu antistitis, seu clerici dignitate; hunc in nostra communione et durasse et durare manifestum est. Nec judicamus eum remotum: quia non poterat quemquam ejus removere sententia, qui se jam praebuerat ipse idem ad clerum Constantinopolitanum aperte inquit : Sedis nostrae sanxit auctoritas, nullum sive episcopum, sive clericum, seu professione aliqua Christianum, qui a Nestorio, vel ejus si
Abbreviated transcription (Latin):
hereticoꝵ expugnator fortissimꝰ.
& qđ de c̃stantinopolitanis ep̃is mo¬
re solito tc̃ egrotantib dixit etiã nẽ
diciũ qđ p̃tendunt. ubi nã possit
agitari. an apud ipsos. ut idem ini
mici sint testes & iudices: S tali iudi¬
cio nec humana debent c̃mitti nego.¬
cia. Qđ si iudicio ubi idem st̃ ininu̾ci
qͥ iudices. Nec humana debent c̃mit.¬
ti iudicia. qͣntominꝰ diina. id est
eccłastica: Qui sapiens ẽ intelligat.
Et reuera hinc sustinianꝰ ĩꝑator piꝰ
legib suis ꝓmulgasse dioscit᷑ di¬
cens. Liceat ei qͥ suspectũ sibi iudicẽ
putat. anteꝗͣ lis inchoet᷑ eũ recusare.
ut ad aliũ recurrat᷑. nã qͦdãmͦ ma¬
turale ẽ suspectoꝵ udicũ insidias
declinare. & imicoꝵ iudieũ̃ uel¬
le refugere. Hinc sc̃s Ioħ̾s os aureỹ
c̃cilii ẽtra se c̃gregati renuit intͣre
Nestorio aut abaliis qͥ eũ sequunt᷑
ex qͦ talia p̃dicare cȩpert̃. uł ex cõ¬

Expanded text:
haereticorum expugnator fortissimus, haereticorum expugnator fortissimus, et quod de Constantinopolitanis episcopis, more solito tunc aegrotantibus dixit, etiam nobis dicium, quod praetendunt, ubinam possit agitari, an apud ipsos, ut iidem sint inimici testes et judices? Sed et tali judicio nec humana debent committi negotia: quod si judicio ubi iidem sunt inimici qui judices, nec humana debent committi judicia; quanto minus divina, id est ecclesiastica? Qui sapiens est intelligat. Et revera hinc Justinianus imperator pius legibus suis promulgasse dignoscitur dicens: Licet ei, qui suspectum judicem putat, antequam lis inchoetur, eum recusare, ut ad alium recurratur. Nam quodammodo naturale est suspectorum judicum insidias declinare, et inimicorum judicium sele fugere. Hinc sanctus Joannes os aureum concilii contra se congregati renuit intrare Nestorio, aut ab aliis, qui eum sequuntur, ex quo talia praedicare coeperunt, vel excom
Abbreviated transcription (Latin):
do ep̃oꝵ qͥ c̃stantinopolĩ cũ currert.
ne sine discussione admittant᷑ accu¬
satores. nec oĩb p̃cipiat᷑ accusatio¬
nes facere c̃tra dispensatores ec¬
cłaꝵ. Ueniamꝰ & ad scãm calcedo¬
nensẽ sẏnodũ. & qͥd nob̾ de Atha
Is enĩ antistes t̾cio euocatꝰ ad syno¬
dũ. qͥa ñ occurrit a patriarcha suo.
esset ipse qͥ iudicabat clamauit. a scã
calcedonensi synodo ad causas illatas
sibi examinandas reseruat᷑ & nisi de
suo depositꝰ. qͥa de inimicitia eiꝰ c̃que¬
stꝰ ẽ iterato adiudiciũ renouandũ
dirigit᷑. & si manifestaꝰ oͬfficiant cri¬
mina suȩ reddi eccłẽ p̃cipit᷑. qͣnto
magis Ignatius qͥ ñ a patriarcha s
ipse potiꝰ existens patriarcha mini¬
me debuit ȩccła ꝓpͥa mimicis & sus¬
pectis uidicib decernentib expoli¬
ari. Qđ ꝗͣuis factũ sit. multomagis
quã Athanasius inimicoꝵ soluto iu
dicio sua debuerat ab eccła recipi.
Ueniat & facundissimꝰ nr̃ papa Gelastꝰ

Expanded text:
coporum qui Constantinopolim concurrerunt, ne sine discussione admittantur accusatores, nec omnibus praecipiatur accusationes facere, contra dispensatores Ecclesiarum. Veniamus ad sanctam ChalcedonenseIs enim antistes tertio evocatus ad synodum, quia non occurrit, a patriarcha suo cus inimicus esset ipse, qui judicabat, clamavit: a sancta Chalcedonensi synodo ad causas illatas sibi examinandas reservatur, et nisi densuo depositus, quia de inimicitia ipsius conquestus est, iterato ad judicium renovandum dirigitur, et nisi manifesta sibi officiant crimina, suae reddi ecclesiae praecipitur: quanto magis Ignatius, qui non a patriarcha, sed ipse potius existens patriarcha minime debuit ecclesia propria inimicis et suspectis judicibus decernentibus exspoliari? Quod quamvis factum sit, multo magis qudicio, sua debuerat ab Ecclesia recipi. Veniat et facundissimus noster papa Gelasius,
Abbreviated transcription (Latin):
suscipiendũ ab apłica sede. milla
in euitabili necessitate ĩminente ñ
ita ut tãdiu epãli illi seti cedat. oĩq
c̃secrandi licentia careat. ꝗͣdiu inex¬
ponenda fide & in expetendo pallio
priscũ morẽ c̃tẽpserit.
ito p̃sentiũ lator dũ in nr̃o serui¬
tio fidelit̾ excubaret: quendã uirỹ
feminã sibi desponsatã querit᷑ ra¬
pusse. Et ideo fr̃nitas tua nr̃a aucꝰ¬
toritate suffulta suffraganeos suos
epõs p̾sentialit̾ cõuocet. sioq unani¬
mi sententia si sponsã huic raptor
ñ reddiderit. tã ide ꝗ rapta. si ad
pͥstinũ sponsũ remeare noluerit.
Bosonis noueris ñ solũ exc̃muni¬
catione q̃ a fr̃na societate separat.

Expanded text:
 nulla inevitabili necessitate imminente, non ita ut tandiu episcopali illi sedi cedat, omnique consecrandi licentia careat, quandiu in exponenda fide, et in expetendo pallio priscum morem contempserit.Atho praesentium lator, dum in nostro servitio fideliter excubaret, quemdam virum feminam sibi desponsatam queritur rapuisse. Et ideo fraternitas tua, auctoritate nostra suffulta, suffraganeos suos episcopos praesentialiter convocet; sicque unanimi sententia, si sponsam huic raptor non reddiderit, tam idem quam rapta, si ad sponsum pristinum remeare noluerit, Bosonis noveris non solum excommunicatione quae a fraterna societate separat,
Abbreviated transcription (Latin):
inferioꝵ & subiectoꝵ de liberatio¬
nib. sacris canonib p̃cipientib &
exẽplis scõꝵ patrũ. sẽꝑ ubi ẽ maior
auctoritas sit eundũ. & in om̃ib cõ¬
trouersiis ad potioris sedis iudicia
dirigat᷑. qđ ñ solũ acatholicis. uerũ
etiã ab ipsis c̃stat obseruatũ hereti¬
cis. Aliaqͥn acephalũ liquet es̃ c̃ci¬
liũ ubi de tanta ꝑsona agit᷑. & ma¬
ioꝵ ñ expectat᷑ sententia. cũ nec in
causa clericoꝵ inferioris gradꝰ soliꝰ
ep̃i sui iudiciũ tantũmͦ prestolandỹ

Expanded text:
ctorum deliberationibus, cum sacris canonibus praecipientibus, et exemplis sanctorum Patrum, semper ubi est major auctoritas sit eundum, et in omnibus controversiis ad potioris sedis judicia dirigatur. Quod non solum a catholicis, verum etiam ab ipsis constat observatum haereticis. Alioquin acephalum liquet esse concilium, ubi de tanta persona agitur, et majorum non exspectatur sententia, cum nec in causa clericorum inferioris gradus, solius episcopi sui judicium tantummodo praesto
Abbreviated transcription (Latin):
cũ c̃sentaneis eoꝵ exc̃municamꝰ
qͦusq posteriorib remotis pͥores
penitendo receꝑint. Sic̃ enĩ nup¬
tiȩ ado. ita diuortiũ adiabolo ẽ
more remanserit. qͦꝵ in talib ñ
aliꝰ nisi ipse diabolꝰ erat magister

Expanded text:
cum consentaneis eorum excommunicamus, quousque, posterioribus remotis, priores poenitendo receperint. Sicut enim nuptiae a Deo, ita divortium a diabolo est, more remanserit, quorum in talibus non alias nisi ipse diabolus erat magister
Abbreviated transcription (Latin):
Miror minꝰ doctã scõmis
scientiã tuã sac̃dotẽ putare pꝰt
ꝑpetratũ honucidiũ posse in sac̾¬
dorio ministrare. ĩmo qđ ẽ ineptiꝰ
nob̾ suadere uelle ut ipsi tali p̃sũp¬
tioni p̃beremꝰ assensũ. Quis enĩ
tã demens tãq ꝑuersi sensus tale
qͥd estimaret. uł pꝰt qͣntãcũq pe¬
nitentiã c̃cedendũ. cũ om̃i sit
canonicȩ discipline ẽtrariũ.
Debet gͦ sac̃dotio priuatꝰ lacruna¬
rũ fonte flagitiũ tã ĩmane dilu¬
ere. ut talib saltẽ remediis curatꝰ
salutis possit inuenire suffragiũ.

Expanded text:
Miror minus doctam scientiam tuam sacerdotem putare post perpetratum homicidium posse in sacerdotio ministrare; imo, quod est pejus, nobis suadere velle, ut ipsi tali praesumptioni praeberemus assensum. Quis enim tam demens tamque perversi sensus tale quid aestimaret, vel post quantamcunque poenitentiam concedendum, cum omni sit canonicae disciplinae contrarium? Debet ergo sacerdotio privatus lacrymarum fonte flagitium tam immane diluere, ut talibus saltem remediis curatus, salutis possit invenire suffragium.
Abbreviated transcription (Latin):
ator p̃sentiũ flauinꝰ solic& clericꝰ
ad scãm sedẽ apłicã ueniens. detulit
ate nobis directã epłam. ꝗͣ inclagare
studuisti. cũ a normannis nuꝑrime
captũ. sinistrȩ manꝰ digitũ habere
abscisũ. scicitans si obhoc ad eccłasti¬
cũ ordinẽ ualeat ꝓmoueri annon.
Qđ & nos reꝑientes. qͥa sollertia tua
magis suꝑ hoc sollicita a sede apłica
doceri flagitat. normã iusticiȩ sẽ ꝑ seqͥ
exoptans. studiũ tue sc̃ĩtatis merito
collaudamꝰ. reuerentiã tuã scire
uolentes. qͣm si ita ẽ. qđ a normannis
digitũ ipsũ habeat abscisũ. ad ꝓmo¬
uendũ si alias dignꝰ fuerit: nil ei noce
siue a paganis ñ sponte tale qͥd pati¬
unt᷑ sacri censeant canones dilectio¬
nẽ tuã latere ñ credimꝰ. qͦs ei obiuare
debere siita ẽ minime reꝑimꝰ. mo¬
nentes religionẽ tuã ut circa illũ
ita ꝑagat. quatinꝰ & mercedẽ ꝓeo
magnã incurrat. & desideriũ istiꝰ
canonica auctoritate in aliis ñ obiui

Expanded text:
ator praesentium, Flavinus scilicet clericus, ad sanctam sedem apostolicam veniens, detulit a te nobis directam epistolam, qua indagare studuisti cum a Northmannis nuperrime captum sinistrae manus digitum haberet abscissum, sciscitans si ob hoc ad ecclesiasticum ordinem valeat promoveri, an non. Quod et nos reperientes, quia solertia tua magis super hoc sollicita a sede apostolica doceri flagitat, normam justitiae semper sequi exoptans, studium tuae sanctitatis merito collaudamus, reverentiam tuam, scire volentes, quoniam si ita est quod a Northmannis digitum ipsum habeat abscissum, ad promovendum si alias dignus fuerit nil ei nocebel medicis, sive a paganis non sponte tale quid patiuntur, sacri censeant canones, dilectionem tuam latere non credimus, quos eis obviare debere, si ita est, minime reperimus, monentes religionem tuam, ut circa illum ita peragat, quatenus et mercedem pro eo magnam incurrat, et desiderium istius canonica ei auctoritate in a
Abbreviated transcription (Latin):
rephensione uelle defendere. s qđ
ita uelĩ filios circa sp̃ualẽ patrẽ. &
discipulos erga magistrũ deuotas
ac sobrios cẽ. ut nulla penitꝰ teme¬
ritate ad eoꝵ uitã ut ñ dicamꝰ diui¬
dicandã. s nec saltẽ tenuit̃ rep̃hen¬
dendã ꝓsiliant. De eodem.
n ferior qͥppe sedes potiorẽ absol¬
uere ñ potest. Sola gͦ potior infe¬
riorẽ c̃uenient᷑ absoluit. Hinc
liqͥdo ꝓuidet᷑ qͥa quẽ ñ potest
absoluere. ñ potest iudicio in¬
ferior potiorẽ ligare. Iltẽ. Sieut¬
magnꝰ xp̃i c̃fessor bnnadius tyci
numeras miserias a grecoꝵ insania
tulit. Et ꝓpħa de his meminit. Nũqͥd
głabit᷑ securis c̃tra eũ qͥ secat ĩnea
Aut exaltabit᷑ serra c̾tra eũ qͥ trahit
eã hisita ex diuina seriptura
& ꝓbabiliũ patrũ doctrina c̃me¬
moratis: sole clariꝰ exhibuimꝰ.
ñ posse quẽꝗͣ qͥ minoris auctarita¬
tis ẽ eũ qͥ maioris potestatis ẽ iu¬
diciis suis addicere. aut ꝓpͥis dif

Expanded text:
reprehensione velle defendere; sed quod ita velim filios circa spiritalem patrem, et discipulos erga magistrum devotos ac sobrios esse ut nulla penitus temeritate ad eorum vitam, ut non dicamus, dijudicandam, sed nec saltem tenuiter reprehendendam nferior quippe potiorem absolvere non potest; sola ergo potior inferiorem convenienter absolvit. Hinc liquido pervidetur quia quem non potest absolvere, non potest judicio inferior potiorem ligare. Porro cumagnus Christi confessor Ennodius Ticinnumeras miserias a Graecorum vesania ertulit, ex propheta de his meminit: Nunquid gloriabitur securis contra eum qui secat in ea; aut exaltabitur serra contra eum qui trahit eam? His ita ex divina Scriptura, et probabihum Patrum doctrina commemoratis, sole clarius exhibuimus, non posse quemquam, qui minoris auctoritatis est, eum qui majoris potestatis est judiciis s
Abbreviated transcription (Latin):
digna examinatione p̃missa qͥ legi¬
timi ep̃i st̃ appareat. & suas eccłãs
in regularit᷑ ñ amittant. Nichil enĩ
queo aliud in p̾senti negocio diffini¬
re. Quia uͦ magna qͥ sit metropo¬
litanꝰ apud britanios c̃tentio est.
licet nulla memoria uos in ur̃a

Expanded text:
digna examinatione praemissa, qui legidigna examinatione praemissa, qui legitimi episcopi sunt appareant, et suas ecclesias irregulariter non amittant. Nihil enim queo aliud in praesenti negotio diffinire. Quia vero magna quis sit metropolitanus apud Britannos contentio est, licet nullius memoria tenea
Abbreviated transcription (Latin):
patris tui. & hec ẽ lex eccłẽ matris
tue. uidelicet ut om̃s ep̃os regni tui
ad thuronensẽ archiep̃m mittere.
ñ detrectes. ipsiusq uidiciũ postulare
ñ decdigneris. Ipse enĩ ẽ metropoli
ganei st̃. sicut ẽscriptiones p̃deces¬
soꝵ meoꝵ euident̾ ostendunt: qͥ
p̃decessores tuos qͥa illos ab ipsiꝰ cu¬
ra subtraxerant forti inuectione
corriꝑe studuert̃. ꝗͣuis nec nr̃a
scͥpta suꝑ hac re missa deesse uide
tu fuerint eiecti ep̃i regularit᷑ exa¬
minati. apparueritq qđ canonice
fuerint eiecti: ipsis in sua deieectio
his ãmonitis qͥ illis subrogati st̃. ec¬
cłas suas ipsi recipiant. Nã cũ ante.¬
qͥ ab eccłiis suis expulsi ft̃. nec admi¬
qͥ e is subrogari posst̃ iuiuentio illis
legitimos ep̃os dexert̃. Sane si ad
thuronensẽ forte archi ep̃m mittere
p̃fatos ep̃os dedignaris. stude duos
epõs de expulsis. & duos de subroga¬
tis una cũ eccłȩ tuȩ legato ad apłicã
beati Petri sedẽ ttansmttere. ubi

Expanded text:
patris tui, et haec est lex Ecclesiae matris tuae. Videlicet ut omnes episcopos regni tui ad Turonensem archiepiscopum mittere non detrectes, ipsiusque judicium postulare non dedigneris. Ipse enim est metropoliganei sunt, sicut conscriptiones praedecessorum meorum evidenter ostendunt, qui praedecessores tuos, quia illos ab ipsius cura subtraxerant, forti invectione corripere studuerunt: quamvis nec nostra scripta super hac re missa deesse videatu, fuerint ejecti episcopi regulariter examinati, apparueritque quod canonice fuerint ejecti, ipsis in sua dejectionehis amotis qui illis subrogati sunt, Ecclesias suas ipsi recipiant. Nam cum ante ab Ecclesiis suis expulsi sunt, non admiqui eis subrogati post sunt, viventibus illis legitimos episcopos dixerunt. Sane, si ad Turonensem forte archiepiscopum mittere praefatos episcopos dedignaris, stude duos episcopos de expulsis et duos de subrogatis una cum ecclesiae tuae legato ad apostolicam B. Petri sedem transmittere, ubi,
Abbreviated transcription (Latin):
eccłam : tam̃ silib& postquã deus
nr̃m Rarolũ głosc̃i cõstituet. facile
hoc poteritis aduertere. Qđ si adeo
tũ destinare c̃tendite. quatinꝰ nr̃o
tate recisa. quẽ seqͥ ep̃i ur̃i debeaNͣ
incunctanter agnoscant. Neq enĩ
eccłas dñi ꝑ discordiã regũ diui¬

Expanded text:
esiam, tamen si libet, postquam Deus nostrum Carolum gloriosum constituet, facile hoc poteritis advertere. Quod si adetum destinare contendite: quatenus nostro tate recisa, quem sequi episcopi vestri debeant, incunctanter agnoscant. Neque enim Ecclesias Domini per discordiam regum divi
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ nr̃ Sigeboldꝰ archiep̃e narbonen¬
sis. qđ dericos suos eo inuito ad indi¬
ciũ tuũ uenire c̃pellas. & de reb ad
eccłam suã ꝑtinentib eo inc̃sulto
qͣsi iure patriarchatꝰ tui disponas.
cũ hoc nec antiqͥtas cuipatres sanxere¬
reuerentiã habeat. & auctoritas
sacroꝵ canonũ pęnitꝰ int̾dicat. nisi
forte ꝓ causis q̃ apud se t̃minari ñ
posst̃ ad te quasi ad patriarchã sup̃
ꝓuocauerint. uł si ep̃c suus decesserit.
res eccłę suȩ iudicio tuo dispensare
uoluerint. Primates enĩ uł patriar.¬
chas nicħ pͥuilegii habere pͣcȩt̾is ep̃is

Expanded text:
noster Sigebodus archiepiscopus Narbonensis, quod clericos suos eo invito ad iudicium venire compellas et de rebus ad ecclesiam suam pertinentibus eo inconsulto quasi iure patriarchatus tui disponas, cum hoc nec antiqreverentiam habeat, et auctoritas sanctorum canonum penitus interdicat, nisi forte pro causis quas apud se terminare non possunt, ad te quasi ad patriarcham suum provocaverint, vel si episcopus suus decesserit, res Ecclesiae suae judicio tuo dispensari voluerint. Primates enim vel patriarchas-nihil privilegii habere prae caeteris epis
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ẽ. Uenite post me faciã uos pisca¬
tores hõiũ. adimitationẽ suã elige¬
re. qͦrũ & discipłi st̃: magis nemroth
& lsma helẽ atq esat reꝓbos imit̾at᷑.
qͥ huiꝰ modi ad inuentionib incu¬
ratã teneat familiaritatẽ. & ob id¬
mala fama ei orta sit. Squa re a
plicet. & magis ac magis de se dete
riorẽ reddit opinionẽ. in qͦ beati¬
ñ obedit. & ꝑ inobedientiã inculpã
ꝓthoplasti relabit᷑. Oportet gͦ fr̃¬
nitatẽ tuã sẏnodale cũ ep̃is & suf¬
fraganeis suis c̃uocare c̃ciliũ. & hẽ
salutarib eloqͥis ep̃m c̃uenire. atq
illi pastorali auctoritate p̃ciꝑe. qua

Expanded text:
um est: Venite post me, faciam vos piscatores hominum , ad imitationem suam eligere, quorum et discipuli sunt, magis Nemrod et Ismaelem, atque Esan reprobos imitantur, qui hujusmodi adinventionibus incuratam teneat familiaritatem, mala fama ei orta sit, pro qua re a plicet, et magis ac magis deteriorem de se reddit opinionem, in quo beatinon obedit, et per inobedientiam in culpam protoplasti relabitur. Oportet ergo fraternitatem tuam, synodale cum episcopis et suffraganeis tuis convocare concilium, et hunc salutaribus eloquiis episcopum convenire, atque illi
Abbreviated transcription (Latin):
qͥa neminẽ. uł deicere uł remouere
poterat. qͥ p̃dicans talia titubalut.
Intellexistis ĩꝑator ex supͣ memora¬
tis. ñ potuissẽ ut ñ dicamꝰ p̃latum
suũ saltẽ quẽlibet remouere. qͥ fu¬
erant olĩ ipsi remoti. nec deicere
ti sint. cũ scđm apłicos canones sine
cõm̃daticiis litteris in c̃munione
sola recipi ꝓhibeant᷑. Absurtlũ enĩ ẽ.
ut cuiñ liceat etiã cũ minimis iuxta
saeras regłas c̃muncare: liceat penȩ

Expanded text:
quia neminem vel dejicere vel removere poterat qui praedicans talia titubabat. Intellexistisne , imperator, ex superius memoratis non potuisse, ut non dicamus praelatum suum, saltem quemlibet removere, qui fuerant olim ipsi remoti, nec dejicereti sint, cum secundum apostolicos canones sine commendatitiis litteris in communione sola recipi prohibeantur . Absurdum etenim est ut cui non licet etiam cum minimis juxta sacras regulas communicare, l
Abbreviated transcription (Latin):
onsulendũ decernitis utrũ prb̃m.
habentẽ uxorẽ debeatis sustentare.
& honorare. an a uob̃ ꝓicere. In qͣ
geliũ testat᷑ suꝑ bonos & malos. &
pluit suꝑ iustos & iniustos. Deicere

Expanded text:
onsulendum esse decernitis, utrum presbyterum habentem uxorem debeatis sustentare, et honorare, an a vobis projicere. In quo gelium testatur, super bonos et malos, et pluit super justos et injustos , dejicere
Abbreviated transcription (Latin):
Uemo autẽ de annoꝵ numero re¬
sultandi sumat fom̃tũ. qͥa sc̃a roma¬
na cui dõ auctore seruimꝰ eccła.
pͥuilegia qͣ infirma beati petri
stabilitatis petra suscepit nullis
tẽporib angustãt᷑. nullis regnoꝵ
particionib p̃iudicãt᷑. S de uene¬
randȩ romane leges duunitꝰ pꝰt
ora prioꝵ pͥncipuͭ ꝓmulgate reꝵ¬

Expanded text:
emo de annorum numero resultandi sumat fomentum, quia sancta Romana cui Deo auctore servimus ecclesia privilegia, quae in firma Petri stabilitatis petra suscepit, nullis temporibus angustantur, nullis regnorum partitionibus praejudicantur. Sed et venerandae Romanae leges, divinitus per ora piorum principum promulgat
Abbreviated transcription (Latin):
& iuenis eẽ dicit᷑. uenationi sit
deditꝰ. Qđ uitiũ plurimos etiã de
derioali cathalogo genere dũtaxit
germanos & galłos inreuerentes
implicat. Uerũ iste si ita ẽ uit audimꝰ.
merito iuuenis dicit᷑. qͥ niuenilib
desideriss occupitꝰ. nulla senũ grã¬
uitate constringitur. De eode . & de

Expanded text:
 juvenis esse dicitur, venationi sit deditus, quod vitium plurimos etiam de clericali catalogo, genere duntaxat Germanos et Gallos, irreverenter implicat. Verum iste si ita est, ut audivimus merito juvenis dicitur, qui juvenilibus desideriis occupatus nulla gravitate c
Abbreviated transcription (Latin):
diaconali officio potiri. S mirandũ
si ipse c̾fessus ñ fuerit qͦmͦ notũ ꝑos¬
stt eẽ ep̃o scelꝰ ab ipso ꝑpetratũ. nisi
accusatore forte idoneo ꝑ testes idoneos
appbante. Unde si examinante ep̃o
causã prb̃ri uł diaconi. ñ fuerit ꝑ
forte c̃uictꝰ: ñ ẽ scelus ep̃olegitime
manifestũ. nisi prb̃r uł dẏaconꝰ sua
sponte scelꝰ ipsũ c̃fitat᷑. Qđ nisi fe¬
cerit. interĩ ñ uidemꝰ suo debere
prb̃rm uł diaconũ officio priuari.
Sola gͦ spontanea c̾fessio. & canonicꝰ
ninnerus uł qualitas testiũ decer¬
uentib epĩs & accusatore qđ obiece¬
rat cõplunte. clericũ pͥuat ꝓprio

Expanded text:
Sed mirandum, si ipse confessus non fuerit, quomodo notum possit esse episcopo scelus ab ipso perpetratum, nisi accusatore forte idoneo per testes idoneos approbante. Unde si examinante episcopo causam presbyteri vel diaconi, non fuerit per forte convictus, non est scelus episcopo legitime manifestatum, nisi presbyter vel diaconus sua sponte scelus ipsum confiteatur. Quod nisi fecerit, interim non videmus suo debere presbyterum vel diaconum officio privari. Sola ergo spontanea confessio, et canonicus numerus vel qualitas testium, decernentibus episcopis, et accusatore quod objecerat comprobante, clericum privat proprio
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ceteris ep̃is nisi quantũ sacri cano¬
nes c̃cedunt. & prisca c̃suetudo
illis antiqͥtꝰ cõtulit diffinimꝰ. ita ut
scd̾̃m icenas regulas sua priuilegia
aliquã ȩccłam uł rectorẽ ipsius
qͦlibet speciali pͥuilegio dec reuit
trũ solis prb̃ris. an & diaconib de¬
beant cũ ordinant᷑ manus chrisma¬
a nouȩ legis ministris actũ. nusquã
nisi nos fallat obliuio legimꝰ. Ergo ad
beati Innocentii papȩ canonica decre¬
ta sc̃ĩtatẽ tuã transmittimꝰ. & q̃ tibi
sint inc̃secrationib & ordinibus
obseruanda. pͥncipia pagine ad de¬
centiũ egubinũ ep̃m nusse te affatĩ
tentiã gerunt. & ad cingulũ militie
reuertunt᷑. c̃stat eos c̃tra sacras re¬
gulas agere. Uerũ qͥa crimina non
equalia st̃. ꝑhibesq alios hoꝵ ꝓpt̃
nimaã hebitudinẽ in desꝑationẽ
cecidisse. alios obhoc ad paganos fu¬
gisse : tibi hoc c̃mittimꝰ decernendũ.
nimirũ qͥ loca & tẽpꝰ regionis illius.
modũq culpe. nec ñ & penitentiã.

Expanded text:
ntum sacri canones concedunt, et prisca consuetudo illis antiquitus contulit, diffinimus: ita ut secundum Nicaenas regulas sua privilegia aliquam Ecclesiam, vel rectorem ipsius, quolibet speciali privilegio decreverit trum solis presbyteris an et diaconibus debeant, cum ordinantur, manus chrismaa novae legis ministris actum, nusquam, nisi nos fallat oblivio, legimus. Ergo ad beati Innocentii papae canonica decreta sanctitatem tuam transmittimus: et quae tibi sint in consecrationibus et ordinationibus observanda, principia paginae ad Decentium Eugubinum episcopum missae te affatim entiam gerunt, et ad cingulum militiae revertuntur, constat eos contra sacras regulas agere. Verum quia crimina non aequalia sunt, perhibesque alios horum propter nimiam hebetudinem in desperationem adesse, alios ob hoc ad paganos fugisse, tibi hoc committimus decernendum, nimirum qui loca et tempus regionis illius, modumque culpae, necnon et poenitentiam,
Abbreviated transcription (Latin):
frat̃ne caritati qđ iste prb̃r pau¬
per noĩe xp̃oforus de sua angus.¬
tia ad nr̃am clem̃tiã lacrimabi¬
lit᷑ sit conquestꝰ. dicens se falsis
crimanib ĩpetitũ. & ab eccła sua
ñ c̃iuictũ neq c̾fessũ inrationabi¬
lit᷑ fuisse reiectũ. Nã ut ipse re¬
fert tua diligentia ꝑ tres uices
inqͥsitione facta. nulla inse neq
de fornicationis crimine. neq
potuit culpa. nisi qͥa sue pauꝑta¬
tis causa quȩ petebat᷑ aut c̃senti¬
re noluit aut adĩplere ñ potuit.
qđ suus tam̃ emulus ultroneus
egit. qͥ illiꝰ eccłam iniuste p̃ripuit.
Iocirco magnoꝑe monemꝰ reuerentiã
tuã. ut q̃ te forte ignorante giezica
cupiditate ꝑacta eẽ uidentur. tuȩ
fr̃nitatis censura celeri em̃datione
corigint᷑. scilicet regtituendo eccde
dendo tua pietate quẽ ꝑdidit pͥsti¬
nũ honorẽ. & nullatenꝰ canonica
instituta alicuiꝰ temeritate c̃tẽp¬
ni ꝑmittas. qͥa facientẽ & c̃sentientẽ
par pena c̃stringit. Responsiones

Expanded text:
fraternae charitati quod iste presbyter pauper, nomine Christophorus, de sua angustia ad nostram clementiam lacrymabiliter sit conquestus, dicens se falsis criminibus impetitum, et ab Ecclesia sua, non convictum neque confessum, irrationabiliter fuisse ejectum Nafert, tua diligentia per tres vices inquisitione facta, nulla in se neque de fornicationis crimine, nequepotuit culpa, nisi quia suae paupertatis causa quod petebatur, aut consentire noluit, aut implere non potuit; quod suus tamen aemulus ultroneus egit, qui illius Ecclesiam injuste praeripuit. Idcirco magnopere monemus reverentiam tuam, ut quae te forte ignorante Giezica cupiditate peracta esse videntur, tuae fraternitatis censura celeri emendatione corrigantur, scilicet restituendo Ecclesdendo tua pietate quem perdidit pristinum honorem, et nullatenus canonica instituta alicujus temeritate contemni permittatis, quia facientem et consentientem par poena constringit. CAP. 430.
Abbreviated transcription (Latin):
etiã acqͥsito. homicida enĩ ẽ. Nam
cũ discreti sint milites scłi a mili¬
tib eccłȩ. ñ cõuenit militẽ eccłe
scło militare. ꝑ qđ ad effusionẽ
sanguinis necesse sit ꝑuenire.
Deniq sicut turpe ac ꝑniciosũ ẽ
laicũ missas facere. sacram̃ta cor¬
poris & sanguinis xp̃i c̾ficere: ita
ridiculũ est. & inc̃ueniens cleri.¬
cũ arma sustollere. & adbella ꝓ¬
cedere. cũ paulus egregius dicat.
Nlemo militans deo ĩplicat senego.¬
ciis scłarib ac siliqͥdo uersa uice

Expanded text:
etiam acquisito; homicida enim est. Nam etiam acquisito; homicida enim est. Nam cum discreti sint milites saeculi a militibus Ecclesiae, non convenit militem Ecclesiae saeculo militare, per quod ad effusionem sanguinis necesse sit pervenire. Denique sicut turpe ac perniciosum est laicum missas facere, sacramenta corporis et sanguinis Christi conficere, ita ridiculum est et inconveniens, clericum arma sustollere, et ad bella procedere, cum Paulus Apostolus dicat: Nemo militans Deo implicat se negotiis saecularib
Abbreviated transcription (Latin):
Sciscitaris itaq ꝑ Guandalgariũ
prb̃rm utrũ cũ a normanus
ep̃io depelleris debeas de cȩtero
in tranqͥllitate nauuim deserere.
quantomagis influctib: Ubi ñ
dicimꝰ qđ ꝑsecutoꝵ ñ fugiamꝰ maximeq
paganoꝵ insidias. cũ ad tẽpꝰ seuiunt.¬
& obmultitudinẽ delictoꝵ nr̃oꝵ no.¬
cendi facultatẽ diuinitꝰ assequunt᷑.
luce clarius c̃stet. s qđ p̃cipue nos
qͥ tanquã arietes ducatũ gregib
p̃bemus. ĩmo qͥ & hoꝵ pastores sumꝰ
ꝑsistere ꝓcerto c̃ueniat. & cũ tran¬
quillitas reddita diuina fuerit pie¬
tate. sopitaq furentiũ infestatio.
mox gregẽ reqͥrere. in unũ col¬
ligere: & huiꝰ animos cęlestis pa.¬
triȩ pace ac potissimũ securitate
p̃dicata sursũ erigere debeamꝰ. &
tãdui suꝑ eoꝵ cau tela oportet
nos eẽ sollicitos. ut si dei iudicio p̃.¬
sentis tẽporis cõmoda fortassis
amittunt: futurȩ uite sperent¬
se gaudia absq ambiguitate ꝑci¬
nũ occiderit: ñ oportet ad gradỹ

Expanded text:
Sciscitaris itaque per Guldagarium presbyterum, utrum, quum a Normannis de episcopio depellaris, debeas de cetero iin tranquillitate navim deserere, quanto magis in fluctibus? Ubi non d persecutorum non fugiamus, maxime paganorum, insidias, cum ad tempus saeviunt, et ob multitudinem delictorum nostrorum nocendi facultatem divinitus assequuntur: luce clarius constet. Sed quod praecipue nos, qui tanquam arietes ducatum gregibus praebemus imo qui et horum pastores sistere pro certo conveniat, et quum tranquillitas reddita divina fuerit pietate, sopitaque furentium infestatio, mox gregem requirere et in unum colligere, et ejus animos coelestis patriae pace ac potissimum securitate praedicata sursum erigere debemus. Et tamdiu super eorum cautela oportet nos esse solicitos, ut, si Dei judicio praesentis temporis commoda fortassis amittunt, futurae vitae se sperent gaudia absque ambiguitate percinum occiderit non oportet ad gradum
Abbreviated transcription (Latin):
& maxime saẽdotũ. qͥ dũ lucrandis
fidelib debent insistere: uenandas
feris incunbunt. & qͦs caꝑe oportet
homines. captant aues & bestias. qͥdũ
mortib student aĩantiũ: uitã suaꝵ
amittunt animaꝵ. O infelicẽ uitã
suꝑ omnẽ uitã. nã in qͦ magis qͥsq
carnalis apparet ꝗͣ intali uita: Ue¬
natoꝵ enĩ uita nl p̃ter carnes capit.
Inqua dũ qͥsq ꝑmansit. nũꝗͣ ꝓlutꝰ¬

Expanded text:
t maxime sacerdotum! qui, dum lucrandis fidelibus debent insistere, venandis feris incumbunt, et quos capere oportet homines, capiunt aves et bestias; qui, dum mortibus student animantium, vitam suarum amittunt animarum. O infelicem vitam super omnem vitam! Nam, in quo magis quisque carnalis apparet, quam in tali vita? Venatorum enim vita nil praeter carnes capit, in qua dum quisque permansit nunqu
Abbreviated transcription (Latin):
re c̃tẽpserit. & tã ꝓuenationis de¬
clinat. ione ꝗͣ ꝓ ĩmoderata filiȩ suȩ
tib obedire distulerit: a ur̃o colle¬
gio ex cõmunicatꝰ abscẽdat. Qd si in
hoc c̾tumax adhuc apparuerit. a
ministerio cessare debebit. Nicho:¬

Expanded text:
 venationis declinatione quam pro immoderata filiae suae tibus obedire distulerit, a vestro collegio excommunicatus abscedat. Quod si in hoc contumax adhuc apparuerit, a ministerio cessare debebit. C
Abbreviated transcription (Latin):
De illo clerico aluico nomine quẽ al¬
ꝑ ordines eccłasticos usq ad subdi¬
aconatũ uixisse dicitis. cur ur̃a
auctoritate uxorẽ duxerit miramͣ.
eo qđ nulli unꝗͣ exceptis illis qͦs eccłas¬
tica regła habere ꝑmittit. uxorẽ
ducendi licentiã dedimꝰ. Nicho lau¬

Expanded text:
De illo clerico, Alvico nomine, quem per ordines ecclesiasticos, usque ad subdiaconatum vixisse dicitis, cur vestra auctoritate uxorem duxerit miramur, eo quod nulli unquam, exceptis illis quos ecclesiastica regula habere permittit uxorem, ducendi licentiam dederimus. CA
Abbreviated transcription (Latin):
excessib fuisse frequent̃ accusatũ.
ꝓ qͥb qͥa ex parte ipsiꝰ ꝑsona de est.
nos uni parti ad alteriꝰ discrimen
cedere ꝓcul dubio ñ possumꝰ. ꝗͣuis
nec qͥ usq adhuc illi fuert̃ excessus¬
dixeris. nec utrũ sana erat m̃te ide
antistes. nec ne cũ ipsos excessus ꝑpe¬
trabat eiudent᷑ ostenderis. satiusq
arbitremur quãlibet interĩ infir¬
mitatẽ ad penã peccati ꝗͣ ad ipsum
ꝑtinere peccatũ. cui magis c̃sulen

Expanded text:
fuisse frequenter accusatum. Pro quibus, quia ex parte ipsius persona deest, nos uni parti ad alterius discrimen credere procul dubio non possumus, quamvis nec usque adhuc qui fuerdixeris, nec utrum sanae mentis erat idem antistes, nec ne; quum ipsos excessus perpetrabat, evidenter ostenderis, satiusque arbitramur, quamlibet interim infirmitatem ad poenam peccati, quam ad ipsum pertinere peccatum, cui ma
Abbreviated transcription (Latin):
Suos ad c̃firmationẽ corã ep̃is te¬
nent. id est qͥ filios uxoris sue de ui¬
ropriori dũ chrismant᷑ ab ep̃is suꝑ
se sustinent. si inscitia sic̃ asseruͭ
fit: licet sit peccatũ. tam̃ ñ usq ad
seꝑationẽ c̃iugũ ẽ puniendũ. luge¬
ant tam̃. & digna penitentia hoc
diluentes. dño dicant. Delicta igno.¬
rantie nr̃e ne memineris. De inter¬

Expanded text:
confirmationem coram episcopis tenent, id est qui filios uxoris suae de viro priori, dum chrismantur ab episcopis, super se sustinent, si inscitia sicut asseris fit, licet sit peccatum, tamen non usque ad separationem conjugii puniendum. Lugeant tamen, et digna poenitentia hoc diluentes, Domino dicant: Delicta ignorantiae meae ne memineris. VI
Abbreviated transcription (Latin):
Studeat sc̃ĩtas tua ꝑsuadere ep̃o
tuo sibi canonicũ sociare numerũ
collegaꝵ. id est sex ex uicinis ꝓum¬
tis & decernentib diligent̃ inues¬
tigire. & om̃i annisu scrutari ꝓcu¬
rate. quatinꝰ inuenire ualettis utrỹ
ꝑcussione iam nominati prb̃ri an
ceriucis fractione idem diaconꝰ ut
fert᷑ extinctꝰ ẽ. Et siqͥdẽ a sepefato
prbro ñ ad mortẽ ꝑcussus ẽ. s ex
equo cadens ceruice fracta intẽri¬
ne incaute agenti prb̃ro peniten¬
tiã c̃petentẽ indicite. & aliquanto
tẽpore amissaꝵ sollẽpniis suspen¬
dat᷑ denuo ad sac̃ dotale post hec re.
conꝰ: nulla hunc ratione ministrare
sacerdotis more decernimꝰ. qm̃ & si
uoluntatẽ occidendi ñ habuit: furor
tam̃ & indignatio ex qͥb motio illa
mortifera ꝓdiit. in õib s p̃cipue in di
ministris multiplicit᷑ in hibent᷑. atq
ubiq dãpnant᷑. Uerũ si prbr a deo
ur̃o studio noxius forte claruerit:
p̃cipimꝰ ut tale beneficiũ sibi ecłẽ

Expanded text:
Studeat sanctitas tua persuadere episcopo tuo sibi canonicum sociare numerum collegarum, id est sex ex vicinis protis, et decernentibus diligenter investigarerate, quatenus invenire valeatis utrum percussione jam nominati presbyteri, an cervicis fractione idem diaconus ut fertur exstinctus est. Et si quidem a saepefato presbytero non ad mortem percussus est, sed ex equo cadens cervice fracta interine incaute agenti presbytero poenitentiam competentem indicite, et aliquanto tempore a missarum solemniis suspendatur, denuo ad sacerdotale post haec redconus, nulla hunc ratione ministrare sacerdotis more decernimus, quoniam etsi voluntatem occidendi non habuit, furor tamen et indignatio ex quibus motio illa mortifera prodiit, in omnibus, sed praecipue in Dei ministris multipliciter inhibentur, atque ubique damnantur. Verum si presbyter adeo vestro studio noxius forte claruerit, praecipimus ut tale beneficium sibi Ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
mediator ñ est. qͥumo litigante
& altero absente amboꝵ emergen¬
tes lites decernere ñ formidat.
his ita p̃missis. uolumꝰ & apłica
auctoritate monemꝰ. ut si prbr
de qͦ agitur post exc̃municationẽ
suã apłicã sedẽ adire uoluerit.
nullus iter eiꝰ impedire p̃sumat.

Expanded text:
mediator non est, qui uno litigante, et altero absente, amborum emergentes lites decidere non formidat. His ita praemissis, volumus, et apostolica auctoritate monemus, ut si presbyter, de quo agitur, post excommunicationem suam, apostolicam sedem adire voluerit, nullus iter ejus impedire praesumat.
Abbreviated transcription (Latin):
suluisti. scilic& qui se defendendo
paganũ occiderint. si postea ꝑ peniten¬
tiam emundati possint ad pristinũ
gradũ redire. aut ad altiorẽ ascendẽ:
scito nos nullã occasionẽ dare. nec ullã
tribuere licentiã eis quẽlib& hõiũ
qͦlibo modo occidendi. Non gͥ licentiã

Expanded text:
suluisti, scilicet qui se defendendo paganum occiderunt, si postea per poenitentiam emendati possint ad gradum pristinum redire, aut ad altiorem conscendere: scito nos nullam occasionem dare, nec ullam tribuere eis licentiam quemlibet hominem quolibet modo occidendi.
Abbreviated transcription (Latin):
Dredictis autẽ depositis licentiam
c̃cessimꝰ eccłam ingrediendi. & c̃my¬
nicandi ficut laici. & loq̃ndi suas uti¬
litates. n aut̃ turbas c̃citandi. uł
scandalũ sollicitandi illis tribuimꝰ
facultatẽ. Quantũ autẽ ad ep̃ale mi¬
nisteriũ specialit̾ ꝑtinet: nulla eis
sit licentia c̃tingendi. sicut nos cũ
sc̃ã sẏnodo decreuisse iã c̾stat. Iem
ta corporis tui cede motibꝰ peccati.¬
c̃sensisti. & relaxatis uoluptatũ ha¬
effectꝰ fis ruina multoꝵ. Probat hoc
Teugaldi & Guntharii dndũ ep̃oꝵ. legitimꝰ oasꝰ.
qͥ ꝓ eo qđ te minime c̃petent᷑ eru¬
tuã tegere argumtis suis. & sub qͣlã
iusticiȩ specie fucatis qͥb dã exqͥsitis
ad inuentionib eqͥtatẽ obruere
studuert̃: nr̃a st̃ apłica auctoritate
depositi. & ab om̃i ep̃atꝰ regimine
regulariter sequestrati. De eodẽ.
In non districta ultione feriendꝰ es.
qui in duab uxorib adulteriũ La¬
mech & flagitiũ imitatꝰ eẽ dinosce

Expanded text:
Praedictis autem depositis licentiam concedimus ecclesiam ingrediendi, et communicandi sicut laici, et loquendi suas utilitates, non autem turbas concitandi vel scandalum sollicitandi illis tribuimus facultatem. Quantum autem ad episcopale ministerium specialiter pertinet, nulla eis sit licentia contingendi, sicut nos cum sancta synodo jam decrevisse constat. C. ta corporis tui cedere motibus consensisti, et, relaxatis voluptatum haeffectussis ruina multorum. - Probat hoc Thiegualdi et Guntharii, dudum episcoporum, legitimus casus, qui pro eo, quod te minime competenter erutjustitiae specie fuscatis, quibusdam et exquisitis adinventionibus aequitatem obruere studuerunt, nostra sunt auctoritate depositi, et ab omni episcopatus regimine regulariter sequestrati. Item infra . An non districta ultione feriendus qui in duabus uxoribus adulterium Lamech, et flagitium imitatus dignosce
Abbreviated transcription (Latin):
facultatẽ. Uerũ si c̃tigerit. & cdericꝰ
sac̃dotalis ordinis saltẽ paganum
occiderit. multũ sibi c̃sulit si ab
officio sac̃dotali recesserit. satiusq
ẽ illi in hac uita dño sub inferiori
habitu in rep̃hensibilit̾ famulari.
quã alta indebite appetendo dãp.¬
nabilit᷑ in ꝓfundũ dimergi. Idem¬

Expanded text:
cidendi. Verum si contigerit, ut clericus sacerdotalis ordinis saltem paganum occiderit, multum sibi consulit, si ab officio sacerdotali recesserit: satiusque est, illi in hac vita Domino sub inferiori habitu irreprehensibiliter famulari, quam alte indebite appetendo damnabiliter in profundum demergi.
Abbreviated transcription (Latin):
tionũ a maritudo apiom̃tis ur̃e ꝓposito
tulerit. qͥb ue se c̾tumeliis afficiendã
tͣdiderit. ut nos a uincłis potestatis di
abolicȩ liberaret. Attendite itaq uobis
subducat in subtilitate sermonis. ut
plebes uobis cõmissas relinqͣtis. & alicui
tradatis. ut uos solũmͦ saluetis. & filioᷤᷤ
orphanos relinquatis. Damas us.¬

Expanded text:
tionum amaritudo a pio mentis uestrae proposito tulerit quibus ue se contumeliis afficiendum tradiderit ut nos a uinculis potabolicae liberaret. Attendite itaque vobis seducat in subtilitate sermonis, ut plebes vobis commissas relinquatis , et alictradatis, et ut vos solummodo salvetis, et filios orphanos relinquatis. Apertis
Abbreviated transcription (Latin):
ate. nͥ sponte uoluerit. nullatenꝰ sius
Mabet᷑ qͦq indecretis patrũ sanccitũ.
ñ fore canonicũ quẽ ꝗͣ sac̃ dotũ iudicare
uł dãpnare. anteꝗͣ accusatoreͦs canonice
examinatos habeat p̃sentes. locũq de¬
fendendi accipiat. idẽ inducias eccłasti¬
cas ad abluenda crimina. & cȩt̃a. slec
extͣ ꝓpͥã fiat ꝓuinciã pͥma discussionis
accusatio. sine apłica p̃ceptione. cui in
oĩb causis debet reuerentia custodiri. Qm̃
& antiqͣ docet hoc patrũ regula. in qua
& imꝑialia parit᷑ statuta c̃õcinunt. Itẽ¬

Expanded text:
t, nisi sponte voluerit, nullatenus suis Habetur quoque in decretis Patrum, sancitum n fore canonicum, quemquam sacerdotum judicare vel damnare, antequam accusatores canonice examinatos praesentes habeat, locumque defendendi accipiat, id est inducias ecclesiasticas ad abluenda crimina et caetera, nec extra propriam fiat provinciam prima discussionis accusatio, sine apostolica praeceptione, cui in omnibus causis debet reverentia custodiri, quoniam et antiqua docet hoc Patrum regula; in qua et imperialia pariter statuta concinunt.
Abbreviated transcription (Latin):
infestationib ñnulli ur̃m assignatas
sibimet & a do c̃missas relinqͣnt plebes.
& infuturũ plures relinquere ueliñ
eas qͣs tueri debent eccłas. & ꝓ ouib
sibi c̃missis laborare negligant. &
monasterioꝵ se qͥeti tradere festineN.
& uacationẽ ab ep̃atꝰ laborib eligere¬

Expanded text:
infestationibus nonnulli vestrum assignatas sibimet, et a Deo commissas relinquunt plebes, et in futuro plures relinquere velint eas, quas tueri debent, ecclesias, et pro ovibus sibi commissis laborare negligant, et monasteriorum se quieti contradere festinent, et vacationem ab episcopatus laboribus eligere
Abbreviated transcription (Latin):
uob̃ in dño. Si aut̃ uob̾ ep̃is ñ obedi¬
erint om̃s prbri. dyaconi. ac subdy¬
a coni. & reliqͥ clerĩci cuncti. om̃sq
pͥncipes tã maioris ordinis ꝗͣ inferi¬
oris. atq reliqͥ popłi: trib & lingue
ñ obtẽꝑauerint. ñ solũ infames. s
fungimini dicente dño. Qui uos au¬
dit me audit. & qͥuos sꝑnit. me sꝑnit.
& qͥ uos recipit. recipit eũ qͥ me misit¬
lios patͥb rebelles. aut clericos. uel la¬
icos doctorib. seu discipłos magistris
inobetientes uł ꝓt̃uos existere. No¬
iumꝰ enĩ pͥmũ hoĩem ꝑ inobedientiã
unctis fidelib. & sũmoꝑe om̃ib
prb̃ris & dẏaconib & reliqͥs clericis
ꝓpͥi licentia agant. Non utiq missas
eiꝰ ꝑmissu faciat. Similit̃ & reliqui
popłi maiores scł & minores. ꝑ eiꝰ li¬
centiã qͥcꝗd agendũ ẽ agant. Non¬
utiq missas. nec sine eiꝰ ꝑmissu a sua
parrechia discedant. ł in ea aduentan¬
tes morari p̾sumant. Animȩ enĩ eoꝵd

Expanded text:
ut Deo. Si autem nobis episcopis non obedierint omnes presbyteri, diaconi, ac subdiaconi, et reliqui clerici, omnesque principes tam majoris ordinis quam et inferioris, atque reliqui populi, tribus, et linguae non obtemperaverint, non solum infames, sed fungimini, dicente Domino: Qui vos audit, me audit, et qui vos spernit, me spernit, et qui vos recipit, me recipit; et Qui me recilios patribus rebelles, aut clericos vel laicos doctoribus, seu discipulos magistris inobedientes vel protervos existere. Novimus enim primum hominem per inobedientiam unctis fidelibus, et summopere omnibus presbyteris, et diaconibus, ac reliquis clericis,piscopi proprii licentia agant. Non utique missas ue ejus permissu faciat. Similiter et reliqui populi, majores scilicet ac minores, per ejus licentiam quidquid agendum est, agant, nec sine ejus permissu a sua parochia abscedant, vel in ea adventantes morari praesumant. Animae vero eo
Abbreviated transcription (Latin):
religiosos ante sacrã horã diei
edere panẽ. & post cibos grãs
cos comã nutrire. & sic ministra.¬
re. s attonso capite patentib
aurib. & scđ̾m aaron talarẽ ues¬
tẽ induere. ut fint in habitu orna¬
psalmos c̃positos & uulgares in ee¬
cła dicere. neq libros qͥsuit extͣ
canonẽ legere. nisi solos canonicos
noui & ueteris testam̃ti. Sac ram̃¬

Expanded text:
religiosos ante sacram  Leg. horaedere panem, . . . post cibos gratias comam nutrire et sic ministrare, sed attonso capite, patentibus auribus, et secundum Aaron talarem vestem induere, ut sint in habitu orpsalmos compositos et vulgares in ecclesiis dici, neque libros qui sunt extra canonem legere, nisi solos canonicos Novi et Veteris Testamenti. Quae a
Abbreviated transcription (Latin):
Si qͥs paganoꝵ c̃fuetudinẽ seq̃ns
diuinos & sortilegos in domũ
suã introduxerit: quasi ut malũ
foras mittant. ut maleficia inue¬
niant. uł lustrationes paganoꝵ
faciant: qͥnq annis penitentiã
nis tenere traditiones gentiliũ
lunȩ aut stellaꝵ cursus. aut ina.¬
nẽ signoꝵ fallaciã ꝓdomo facien¬

Expanded text:
 paganorum consuetudinem sequens, divinos et sortilegos in domum suam introduxerit, quasi ut malum foras mittant, aut maleficia inveniant, vel lustrationes paganorum faciant, quinque annis poenitentiam is tenere traditiones gentilium,lunae aut stellarum cursum, aut inanem signorum fallaciam pro domo facien
Abbreviated transcription (Latin):
quãlibet causa iuce apłico eccłiis
imposito agere uoluerit: & for¬
tasse discissio clericoꝵ uni parti
displicuerit: ñ liceat clericũ in iu¬
diciũ ad testimoniũ deuocari eũ qͥ
cognitor uł p̃sens fuit. & nulla
ad testimoniũ dicendũ eccłastici
cuiꝰ libet ꝑsona pulset᷑. d lericu¬

Expanded text:
quamlibet causam jure apostolico ecclesiis imposito agere voluerit et fortasse discissio clericorum uni parti displicuerit, non liceat clericum in judicium ad testimonium devocari eum, qui cognitor vel praesens fuit, et nulla ad testimonium dicendum ecclesiastici cujuslibet persona pulsetur. I
Abbreviated transcription (Latin):
tate petit. si casu dũ ad eũ sac̃dos
inuitatꝰ uenit. opp̃ssus in infirmita¬
te obmutuerit: uł infrenesin c̃ũsus
fuerit: dent testimoniũ qͥ eũ audi¬
ert̃. & accipiat pęnitentiã. Et si c̃ti¬
nuo credit᷑ moriturꝰ. rec̃ciliet᷑ ꝑ ma

Expanded text:
tate petit, si casu dum ad eum sacerdos invitatus venit, oppressus infirmitate obmutuerit, vel in phrenesin versus fuerit, dent testimonium qui eum audierint, et accipiat poenitentiam. Et si continuo creditur moriturus, reconcilietur