comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
& tam̃ post mostẽ illius cũuiginti & quinque ess& annorũ : sed ec̃i annis segnasse
dicat᷑ quos solus ipse segnauerit : Quod de salomone intelleximꝰ & deacar similit̃
intellegendũ est: quio athe filius erehiȩ pater fuerit.: Audiui quendã ebscum
huius cemodi narrase fabulẽ iuxta ꝓph&iami sacie quã interdecẽ uisiones nuꝑ
int̃ps&atus sũ Quod mostuo acar philistea lgatiasto &scriptura postea con¬
min&ur acdicit : Nel&eris philistea omnistu. Qm̃ comminuta est uirga
ꝑcursoristui : deradice enim colubri egredi&ur regulus & semencius ab sorbens
uolucsem hocest deachat constituitur rex Ezehias ex quo intellegi uoluit
Ñ statim post patius mostẽ filium imperio subrogatũ seduel sedicionibus
populi uel quibus dic̃ int̃ regnis autceste psementibus malis & hinc inde cõñ¬

Expanded text:
et tamen post mortem illius, cum uiginti et quinque esset annorum, sedecim annis regnasse et tamen post mortem illius, cum uiginti et quinque esset annorum, sedecim annis regnasse dicatur, quot solus ipse regnauerit. quod de Salomone intelleximus, et de Achaz similiter intellegendum est, qui Ioathae filius, Ezechiae pater fuerit. audiui quendam Hebraeum huiusce modi narrare fabulam iuxta prophetiam Isaiae, quam inter decem uisiones nuper interpretatus sum, quod mortuo Achaz Philistaea laetata sit et scriptura postea conmineturacdicat:nelaeteris,Philistaea omnis tu, quoniam comminuta est uirga percussoris. tui. de radice enim colubri eg.redietur regulus et semen eius absorbens uolucrem, hoc est: de Achaz constituitur rex Ezechias. ex quo intellegi uoluit, non statim post patris mortem filium imperio subrogatum, sed uel seditionibus populi uel quibusdam interregnis aut certe prementibus malis et hinc inde con
Abbreviated transcription (Latin):
Ad sũmã illud dicipotest : qđ in segno dauid silo moncumduo decim esr& annorũ
soliũ patris obtinuerit & postea quia scriptura reliquiđ incertũ uixeraedauidreg¬
nante iã filio aliquos annos quisibi & non salo moni inputentur : Mostuo aut patse
post filies regnauit annis quad raginta quossine pasente segnabit : at que ita &iniciũ
regnis alomonis & tẽpus quosolus ipseregnauit abhistoria de monstratũ : Nec tam̃
om̃ s annos uitȩillius quinquaginta tantum & duorũ annorũ circulis contineri :
sinaut dubitas quod segnantibus fili is patribusq: uiuentibus Non filuis tẽpus
regni eorum sed parentibus in put&ur. Lege ipsũ regnorũ uolumen & inuenies
quodorias sexiudao postquã lepra ꝑcussus est habitał it in domose parata & filius cĩ
io athũ imperiũ sexerit iudica uerit que populũ tessȩ usque ad diẽ mortis patrissui

Expanded text:
Ad summam illud dici potest, quod in regno Dauid Salomon, cum duodecim esset annorum, Ad summam illud dici potest, quod in regno Dauid Salomon, cum duodecim esset annorum, solium patris obtinuerit et postea — quia scriptura reliquit incertum — uixerit Dauid regnante iam filio aliquot annis, qui sibi et non Salomoni inputentur, mortuo autem patre post filius regnauerit annis quadraginta, quos sine parente regnauit, atque ita et initium regni Salomonis et tempus, quo solus ipse regnauit, ab historia demonstratum nec tamen omnes annos uitae illius quinquaginta tantum et duorum annorum circulis contineri. sin autem dubitas, quod regnantibus filiis patribusque uiuentibus non filiis tempus regni eorum, sed parentibus inputetur, lege ipsum Regnorum uolumen et inuenies, quod Ozias, rex Iuda, postquam lepra percussus est, habitarit in domo separata et filius eiu» Ioatham imperium rexerit iudicaueritque populum terrae usque ad diem mortis patris sui
Abbreviated transcription (Latin):
contis concubinas & idulqstentulas & scostic passius quarum nonerat numerus
neclegtoq do ꝓpatrũ seaotriexerit ido lugentiũ plurimarũ & fuerit t̃utprius
idda idest amabilis dñi sediamator mulierũ: Altermis esst ad egẽ assiriorur¬
uertqre dusdiamqei iucaimas ꝑaissoribus siuf einom nibus ue bibusiude¬
extruxerit aras ad cse mandũtus atq: ad iracundiã ꝓuocauerit dñm dm̃ patrum
suorũ intantũ ut diseptis uasis dq̃ atq confractis. Clicuserit ianuas tẽpliđi & fe¬
cerit sibi altaria in uniuersis angulis hierusalẽ ambula ueritq: in uiissegũ i srahel
& stituas fuderit baalim & ado leuerit incensum in ualle filiorũennon. &lus¬
trauerit filios suos inigne iux taritũ gentiũ quas int̃fecitdñs in aduentu filiorũ
irł ex quo ꝑsespicuũ est homines a parua &ite libi dini deditos inmatura eocũ
subole demonstrari qđ &iam eotempose peccare cȩperint quonatura rẽpatit᷑ :

Expanded text:
centas concubinas, et adolescentulas, et scorta passiva quorum non erat numerus, neglectoque Deo patrum exstruxerit idola gentium plurimarum et fuerit, non ut prius Idida, id est amabilis Domini, sed amator mulierum. » Nihil hic Hierouerit diis Damasci uictimas, percussoribus suis, et in omnibus urbibus Iudextruxerit aras ad cremandum thus atque ad iracundiam prouocauerit dominum deum patrum suorum in tantum, ut direptis uasis domus dei atque confractis clauserit ianuas templi dei et fecerit sibi altaria in uniuersis angulis Hierusalem ambulaueritque in uiis regum Israhel et statuas fuderit Baalim et adoleuerit incensum in ualle filiorum Ennom et lustrauerit filios suos in igne iuxta ritum gentium, quas interfecit dominus in aduentu filiorum Israhel. ex quo perspicuum est homines. a parua aetate libidini deditos inmatura eorum sobole demonstrari, quod etiam eo tempore peccare coeperint, quo natura non patitur.
Abbreviated transcription (Latin):
tinum deortu ammicinae
uantus beatitudinis tuȩ rumor diuer sa populorũ ora conpleuert hinepet¬
risestima se quod egote ante incipio amase quãnosse. utenima postolus ait quo¬
⁊ dam hominũ peccata manifesta sunt precedentiue Adiuditiũ tas contrario
tuȩ dilationis fama dis ꝑgit̃. Vtnon tantũ laudaindus sit illequite amat quãsic¬
lus put&ur facese ille quinonamat. Pra&ermito in nurabiles in quibus ũi
sustentest p auisti uestist uistusti. heliodors fris ate adiuta necesstus us¬
torũ &am potest oralixis e quibus gratis quo ille preconio peregrinationis
in cõmadi atefota sefesebat. ut egoille ar dentissimus quẽ nollerabilis lons
pinnatis uta unt pedibus cesta caritatis &uototsa lutiuerim qlũ conpleeus
sum sratulor tique tibi o& nastentẽ a micitiũ utdñs federase digna psteor¬

Expanded text:
TINUM DE ORTU AMICITIAE. Quantus beatitudinis tuae rumor diuersa populorum ora conpleuerit, hinc poteris aestimare, quod ego te ante incipio amare, quam nosse. ut enim apostolus ait: quorundam hominum peccata manifesta sunt praecedentia ad iudicium, ita e contrario tuae dilectionis fama dispergitur, ut non tantum laudandus sit ille, qui te amat, quam scelus putetur facere ille, qui non amat. praetermitto innumerabiles, in quibus Christum sustentasti, pauisti, uestisti, uisitasti: Heliodori fratris a te adiuta necessitas mutorum etiam potest ora laxare. quibus gratiis, quo ille praeconio peregrinationis incommoda a te fota referebat, ut ego ille tardissimus, quoniam intolerabilis languor, pinnatis, ut aiunt, pedibus charta caritatis et uoto te salutauerim et iam conplexus sim! gratulor itaque tibi et, nascente
Abbreviated transcription (Latin):
contra gentes pedigogi quoq tria uolumina: quidinillis indoctum imn
moquid Nonde media phulo sopha est: hunc imitictus origenes decim
scripsit strommatea fxp̃ianorum & philoso pͥorum interse sententus cori¬
parans &omnia nr̃aẽ religions dognata deplatone &aris totele nunemo
cornuitoque confirmans : scripsit &miliciades contra gente suo lumen
ogregium ꝯppolitus que & appolonius romanȩ urbis senatorꝰ proptia
opuscula condiderunt: Extant &ulu asricam libri quite m porun sob¬
St historias : &steodori quipostea gregorius appellatus st. Vir apostolieo¬
rum segnorum atque iuistitum & dionist alexindrimiẽpi. Amatholu quoq
laodi ene sxelesie scerdotis. Nit non pres biterorũ pampili pietuduera

Expanded text:
contra Gentes, Paedagogi quoque tria volumina. Quid in illis indoctum? imo contra Gentes, Paedagogi quoque tria volumina. Quid in illis indoctum? imo 429 quid non de media Philosophia est? Hunc imitatus Origenes, decem scripsit Stromateas, Christianorum et Philosophorum inter se sententias comparans: et omnia nostrae religionis dogmata de Platone et Aristotele, Numenio, Cornutoque confirmans. Scripsit et Miltiades contra Gentes volumen egregium. Hippolytus quoque, et Apollonius, Romanae urbis Senator, propria opuscula condiderunt. Exstant et Julii Africani libri, qui temporum scripsit historias; et Theodori, qui postea Gregorius appelatus est , viri Apostolicorum signorum. atque virtutum; et Dionysii Alexandrini Episcopi: Anatolii quoque Laod
Abbreviated transcription (Latin):
philosophus uir eloquentis simus eidẽ principia polo gieicũ ꝓxp̃tanis obtult
contextũ philoso phorum sententiis : uẽ imitictus postea iustinus &ipse
philo sophus: antoninopio & filus eius senatiuque librum contragenter tra¬
didit defendens ignominiã crucis & resurrectionẽ x p̃itotã predicans liber¬
titẽ. Q uidlo quar demilitone sardensi ep̃o. quid deappollina s biera¬
politanȩ eccdosiȩ sacer dote. Dionisioque corinthiorũ epis copo & tati¬
ano & bar di fane & hirinophotimi mastrris successoseri. quiorigens
heres con singularum ex quibus philosopliorum fontibus emanarint mul¬
ts uoluminibus explicarunt : pantenus storcȩ secg pliloso pusoppsecipi
eruditionis gloriam adem &rio alexandriȩ episcopo mis sus est indam
uta p̃m apud brachamanas &illius gentis piuloseplias prediu so¬
octo scripsit stromimatum libros & totidem. uno ty reuceate. E aliũ

Expanded text:
philosophus, uir eloquentissimus, eidem principi Apologeticum pro Christianis obtulit philosophus, uir eloquentissimus, eidem principi Apologeticum pro Christianis obtulit contextum philosophorum sententiis; quem imitatus postea Iustinus, et ipse philosophus, Antonino Pio et filiis eius senatuique librum contra gentes tradidit defendens ignominiam crucis et resurrectionem Christi tota praedicans libertate. quid loquar de Melitone, Sardensi episcopo, quid de Apollinari, Hierapolitanae ecclesiae sacerdote, Dionysioque, Corinthiorum episcopo, et Tatiano et Bardesane et Irenaeo, Photini martyris successore, qui origines hereseon singularum, ex quibus philosophorum fontibus emanarint, multis uoluminibus explicarunt? eruditionis gloriam a Demetrio Alexandriae episcopo missus est Indiam, ut Christum apud Brachmanas et illius gentis philosophos praediocto scripsit Stromatum libros; et totidem ὐποτυπώσεων, et alium
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcutiam : Quamquã Narasgum nostrum &ut ipse solebat dicese galileũ
stiatm in proclio senserit & merce dem linguȩ putidis simȩ conteriiealia
ꝑfossus acceperit N Iosephus antiquitatm ad probans uiduci populi s duos
libros scripsit contra appionẽ alexandrinũ grãmaticum : ectanta speuliac¬
rium profest testimonia: ut mili miraculum subeat. quo mod ouir he¬
breus & abin fantua sacris litteris eruditus cunctam grecorũ bibliotetã euol¬
ueri : quidloquar defilone quẽ uelaltrũ uelsecundũ ueliudeum platonẽ
ersici pronuntiatł currã ꝑsingulos. Quadrates a postolorum discipulus
& adt mensis ecclesiȩ pontifex. Ronne ad ruano principi eleusinȩ sacra inui¬
senq librum pronostra relegione tradidit & tantȩ ad mirationꝑ omniũ
fuit : uit ꝑ secutionẽ grauis simã ilius excellens sed asd ingeniũ : Aristides

Expanded text:
rcutiam ? quanquam Nazarenum nostrum, et ut ipse solebat dicere Galilaeum, rcutiam ? quanquam Nazarenum nostrum, et ut ipse solebat dicere Galilaeum, statim in praelio senserit; et mercedem linguae putidissimae, conto ilia perfossus acceperit. Josephus antiquitatem approbans Judaici populi, duos libros scripsit contra Appionem Alexandrinum Grammaticum: et tanta saecularium profert testimonia, ut mihi miraculum subeat, quomodo uir Hebraeus et ab infantia sacris litteris eruditus cunctam Graecorum bibliothecam euoluerit. quid loquar de Philone, quem uel alterum uel secundum uel Iudaeum Platonem critici pronuntiant? Curram per singulos: Quadratus, apostolorum discipulus et Atheniensis ecclesiae pontifex, nonne Adriano principi Eleusinae sacra inuisenti librum pro nostra religione tradidit et tantae admirationi omnium fuit, ut persecutionem grauissimam illius excellens sedaret ingenium? Aristides
Abbreviated transcription (Latin):
radit: herchel intrpofornicantis hierusilem tondit cesariem suã : ut quid¬
quid inea absque sensu & uita est auferatur: cr̃prianus uir eloquentia pol¬
lens & mastrrio firmiano narrante mode&ur. Curaduersus dem&ria num
scribens testimonis usus sit proph&arum &a postolorũ quȩ illio ficta & com¬
menteticia esse dicebat. & non potius philosoporũ ac po&arum quorũ a ue¬
toritaq ut &hnicus contraire non poterat. scripserunt contranos celsius at¬
que ps̃firius priori origene ̃lteri m&ho dius eusebius &a pollinaris for¬
tissime responderunt : Quorum origenes oc toscripsit libros : m& hodius
uolumina condiderunt leg eos & inuenes nos conparatione eorum inperitis¬
simos & post tantitem poris ocium uix quasi per sõmium quod pueri didicim̃
recordari : Iulianus augustus .VIi libros in expeditionẽ pasthicã aduer sũ
xp̃m euomuit: sicontra hunc seribese temptauero puto inter dicis mibi nera¬
bidum canem philosophorũ & historicorum doctrinis id est erculis diua re¬

Expanded text:
radit; Ezechiel in typo fornicantis Hierusalem tondet caesariem suam, ut, quidquid in ea absque sensu et uita est, auferatur. Cyprianus, uir et eloquentia pollens et martyrio, Firmiano narrante mordetur, cur aduersus Demetrianum scribens testimoniis usus sit prophetarum et apostolorum, quae ille ficta et commenticia esse ducebat, et non potius philosophorum ac poetarum, quorum auctoritati ut ethnicus contra ire non poterat. scripserunt contra nos Celsus atque Porphyrius: priori Origenes, alteri Methodius, Eusebius et Apollinaris fortissime responderunt. quorum Origenes octo scripsit libros, Methodius i quinque et triginta uolumina condiderunt. lege eos et inuenies nos conparatione eorum inperitissimos et post tanti temporis otium uix quasi per somnum, quod pueri didicimus, recordari. IChristum evomuit; si contra hunc scribere tentavero puto interdicis mibidum canem, Philosophorum 428 et Stoicorum doctrinis, id est, Herculis clava pe
Abbreviated transcription (Latin):
arguendãcalũ Nã si nago gȩhocuellesedicat Illaq̃ nolebit ccles e filiũ igra¬
tia ũuehe Nle ꝑbaptis mũ liberari Labenter hab& diuidi puerũ Nut possideet
sedut unt̃ ficiat : ȩccdesia quẽset suũcẽ libenter concedit ꝓmul dũuiua saltam¬
apud aduer sariam ncint legẽ diuisus & gratic̃e salutoris mueone sferuẽt
undediit a postolus : eccecgo paulus dico uob̵ quod silegem obset uatis xp̃s
uobis mihil prodest: haec subn ubilo alligoriȩ dictu sunt c&erũoptime nout
prudentuctua: t̃ easdẽ fegulas ẽt intropologiȩ umbris & quȩ in listori̧ uertute

Expanded text:
arguendam calumniam synagogae hoc uelle se dicat. illa, quae nolebat ecclesiae filium in gratia uiuere nec per baptismum liberari, libenter habet diuidi puerum, non ut possideat, sed ut interficiat; ecclesia, quem scit suum esse, libenter concedit aemulae, dum uiuat salt legem diuisus et gratiam saluatoris mucrone feriatur. unde dicit et apostolus: ecce ego Paulus dico uobis, quod, si legem obseruatis, Christus uobis nihil prodest. Haec sub nubilo allegoriae dicta sint. ceterum optime nouit prudentia tua non easdem regulas esse in tropologiae umbris et q
Abbreviated transcription (Latin):
muliercula cũ expositũ nitris& in fantẽ &stillq ecibos ae nutricps officio
fungesecur cubas deique cũeaparuulus quiusq ad decimũ ꝑuenitannum
accidit ut plus quã pudicitia patit semero ingut gita so acconsaq: libidine obsicti
motib adiotũ duces& infantem prima ebri&is: alterius noctis & cqlerarũ demer
fecit con su&udinẽ ⁊icedũ duo men ses fuerant euolut: & ecce feminȩ uterus un¬
mutt: Quid plura dispensatione di factũ ẽ utq contranaturã simplicitiate
paruili in contẽptũdi abutebẽt. Anatu sedño ꝓdesap̃ m plẽo sermone qđ dictur¬

Expanded text:
muliercula cum expositum nutriret infantem et stillaret cibos ac nutricis officio muliercula cum expositum nutriret infantem et stillaret cibos ac nutricis officio fungeretur cubaretque cum ea paruulus, qui usque ad decimum peruenit annum, accidit, ut plus, quam pudicitia patitur, se mero ingurgitaret accensaque libidine obscenis motibus coitum doceret infantem. prima ebrietas alterius noctis et ceterarum deinceps fecit consuetudinem. necdum duo menses fuerant euoluti, et ecce feminae uterus intumuit. quid plura? dispensatione dei factum est, ut, quae contra naturam simplicitate paruuli in contemptum dei abutebatur, a naturae
Abbreviated transcription (Latin):
e suꝑdius trib: id est iudã & beniamin segnait que annis sedecim quomor¬
tuo erchias cũ uicensimum & quintũ annũ agesel aatis patris ucces sit in seg¬
numex quo intellegitur acha⁊ quoq unde cimo siueduo decimo anno ezehiam filiũ
tura sed in sensuest difficultas : quis nec redesor mostidiũ ut undocim annori
puer gencro flium multic & alia dicunt᷑ in scripturis quac uident᷑ incsedibilia
& tamen uera sunt : Neq enim ual& natura contranatus ȩ dm̃m Aut potest uis
figulo dicoe quasemeita fecists Aut itidic& quod promiraculo signo atq por¬
tento sitlegom natusꝑ facese nompos& : Num quiañra &ate duplex liddȩ natus
homoduorum capitum quaet tuo manũ uno uentse & duob: pedib om̃s homus
nibus quãmarm̃tis acpeed dibus expiatiss auduuidño tester̃ mentior quȩdam

Expanded text:
est super duas-tribus, id est -ludam et Beniamin, regnauitque annis sedecim; quo morest super duas-tribus, id est -ludam et Beniamin, regnauitque annis sedecim; quo mortuo Ezechias, cum uicesimum et quintum annum ageret aetatis, patri successit in regnum. ex quo intellegitur Achaz quoque undecimo siue decimo anno Ezechiam filium tura, sed in sensu est difficultas. Quis enim crederet mortalium, ut undecim annorum puer generet filium? multa et alia dicuntur in scripturis, quae uidentur incredibilia et tamen uera sunt. neque enim ualet natura contra naturae dominum - aut potest uas figulo dicere: quare me ita fecisti aut ita ? -licet, quod pro miraculo, signo atque portento fit, legem naturae facere non possit. num, quia nostra aetate duplex Lyddae natus est homo, duorum capitum, quattuor manuum, uno uentre et duobus pedibus, omnes homines nibus quam in armentis ac pecudibus expiatas. audiui—domino teste non mentior —: quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
nauderus ꝑquẽ mihidicis tuȩstĩtictis lit teras esse transinis sas ũnãtantũ
absbuem epistolĩ beti pape amabilis reddidit solitae munus cula
continentẽ satisq miror quid causȩ fuerit. utcũ inbenedictionib & tuis
&illuis ꝑ̃fesendis fidelis extiterit in redenda epistola neclegens ad pbur: Neq
enim tefalli arbitror discipulũ ueritatis nisi foste geco homini lutinus sermo
int̃ castulas oberrauit Itaque ad secundã sescribo ep̃istoliom quã milnis c̃s̃
filius m̃s eradrus duconus reddiditinqua interc&era depsecarisũtex ponã tibi
caus as quase salomon & acar Vndecim annorũ filios genuisse dicant᷑ :
sienim duo decimo anno salomon suꝑ irł accepit imperiũ & quad raginta
annis regnauit in hierus alẽ filiusq eius roboam cũ quadra gesimũ annũ
fuisse salomon siuo decimquia decam menses a conceptuusq ad pastum sibunt̃
uindica Rur sum acar filius ioathã cũuigintiess&c annorũ Rex constitutus

Expanded text:
er quem mihi dicis tuae sanctitatis litteras esse transmissas, unam tantum et breuem epistulam beati papae Amabilis reddidit solita munuscula continentem. satisque miror, quid causae fuerit, ut, cum in benedictionibus et tuis et illius perferendis fidelis extiterit, in reddenda epistula neglegens adprobetur. neque enim te falli arbitror, discipulum ueritatis, nisi forte Graeco homini Latinus sermo inter chartulas oberravit. itaque ad secundam rescribo epistulam, quam mihi sanctus filius meus Heraclius diaconus reddidit, in qua inter cetera deprecaris, ut exponam tibi causas, quare Salomon et Achaz undecim annorum filios genuisse dicantur. si enim duodecimo anno Salomon super Israhel accepit imperium et quadraginta annis regnauit in Hierusalem filiusque eius Roboam, cum quadragesimum et prifuisse Salomonem siue decem, quia decem menses a conceptu usque ad partum sibi mater uindicat. rursum Achaz, filius Ioatham, cum uiginti esset annorum, rex constitutus
Abbreviated transcription (Latin):
ad ño sosptact̃. t post xi m̃ses quib:iugilinguose confictus sũ posst̃aliquid
dignũuestsgseribese uoluntiati: &ignoste si scatens oratio solitocur sure fluet
Non eñ eodeleposedictam̃ quo scribsimꝰ quia naltero sepestilum uestimus
Iterũ quȩdigna legissint scripturumadteso quie quid inbuec̃ uenerto celerisermo¬
acconuoluimus: caninũ libenter uidi qui tibinarrast poteret quã dificale &
periculosũ manus dextestius que in psesentẽ dic̃ quo stadicticui uulnus sus¬

Expanded text:
odecim menses, quibus iugi labore confectus sum, possim aliquid dignum uestrae scribere uoluntati; et ignosce, si scatens oratio solito cursu non fluat. non enim eodem lepore dictamus, quo scribimus, quia in altero saepe stilum uertimus, iterum quae digna, legi sint, scripturi, in altero, quidquid in buccam uenerit, celeri sermone conuoluimus. Caninum libenter uidi, qui tibi narrare poterit, quam difficile et periculosum manus dexterae usque in praesentem diem, quo ista dictaui, uulnus sus
Abbreviated transcription (Latin):
ut multico noscerentte ꝓ uocure : meumere describere ur doctuno
maadere utin peritũ. & tandem repperisse quigarrulitttimene io¬
dum inponer&: Egociũt ut simpliciter fatear dgnatiolutuare deb¬
muniudcreo respondere nuolui: quatuũ liquido epistolũ noneredebĩ
ecuruulgi det quib dum ꝓuer biumest lnitũ melle gladĩ. Dcide
llud cautũ necpis copo cõmunionis meae uidere ꝓcaciter respori¬
dere a aliquu inrepiaehendentis epistola reprac henderem: prae¬
sestim cumquȩ dã inillaher&ica iudicarem: adex tremũ nolus iure
expostulures && diceres : Quidenim epistolã meam uideras &iotae
tibimanus in suscriptionẽ signa de pracderas. ut tã facile amicum
lederes : Suilterius malitium inmcimues teres contumelium: Igt̾
ut anteiã scripsi aut mitte eandem epistolam tua sub seriprede na ua
aut senem lictitantẽ incellululacescerere desine Sinaũt luũ ius ueł

Expanded text:
ut multi cognoscerent te prouocare, me timere, te scribere ut doctum, ut multi cognoscerent te prouocare, me timere, te scribere ut doctum, me tacere ut inperitum et tandem repperisse, qui garrulitati meae modum inponeret. ego autem, ut simpliciter fatear, dignationi tuae primum idcirco respondere nolui, quia tuam liquido epistulam non credebam nec, ut uulgi de quibusdam prouerbium est, litum melle gladium; deinde illud cauebam, ne episcopo communionis meae uiderer procaciter respondere et aliqua in reprehendentis epistula reprehendere, praesertim cum quaedam in illa haeretica iudicarem; ad extremum, ne tu iure expostulares et diceres: \'Quid enim? epistulam meam uideras et notae tibi manus in subscriptione signa deprehenderas, ut tam facile amicum laederes et alterius malitiam in meam uerteres contumeliam?\' igitur, ut ante iam scripsi, aut mitte eandem epistulam tua subscriptam manu aut senem latitantem in cellula lacessere desine. sin autem tuam uis uel
Abbreviated transcription (Latin):
& quȩ primum ꝑfatrẽ ꝓfuturũ secumndo ꝑquendũ aliam temisisse
significus & interim ꝓfuturũ re&ractũ detoere : & episcopum:
constitutũ : ue locimos tesub tractũ illumciuus nomen rebces :
marstimus sediscruminxa : &naaugacionis mutas seconsilium
Quȩ cumita sint satis mirari ne queo quomodo ipsucpis tola : &rome
cinital a huberi aplerisq dicat᷑ &ud mesclũ non ꝑuenerit
ciusolimis seest prȩsestim cumidem frater si sinnius interc&e¬
ros trac tatustuos dxerit cãse : noninassea nonapudte :
sedinin sula adriȩ: Ante hoc ferre quin quenriũ repperisse: dicemitia
ornistollenda suspicioẽ & iccũ amico quasi cum altero et̃ loquendũ
Nonull familures mnei &ous ixp̃i quorũ inero solimis: Qns eis locnt¬
onnulle fonaise seggerabitt non simplicia nimo ate fastem: sedleudem
atq rumusculos : ot gloriã populi requirentẽ. ut denobis resteres¬

Expanded text:
et quae primum per fratrem Profuturum, secundo per quemdam alium te misisse et quae primum per fratrem Profuturum, secundo per quemdam alium te misisse significas; et interim Profuturum retractum de itinere, et episcopum constitutum ueloci morte subtractum, illum, cuius nomen retices, maris timuisse discrimina et nauigationis mutasse consilium. quae cum ita sint, satis mirari nequeo, quomodo ipsa epistula et Romae et in Italia haberi a plerisque dicatur et ad me solum non peruenerit, cui soli missa est, praesertim cum idem frater Sisinnius inter ceteros tractatus tuos dixerit eam se non in Africa, non apud te, sed in insula Hadriae ante hoc ferme quinquennium repperisse. De amicitia omnis tollenda suspicio est et sic cum amico quasi cum altero se loquendum. nonnulli familiares mei et uasa Christi, quorum Hierosolymis et in sanopia est, suggerebant, non simplici animo a te factum, sed laudem atque rumusculos et gloriolam populi requirente, ut de nobis cres
Abbreviated transcription (Latin):
um tuorum ita fi& ut oliãtunc egentior sim illecopiosior: saneidem
sra traliqua scripta nr̃a fet secum quib: legendis sidignationem
ad hibueri : &ium sincerã fraternamq seueritatem ad hibeas
queso: Nonenim aliter intellego quod scriptũ cst : emendabit
meiustus in musericordia &urguo&lme oleum autẽ peccatoris
non in pingu& caput meum : Nis quiumat obiurgator sinans
quam addlutor unguens caput : Ego autẽ difficilime bonusiu¬
dex lego qđ scripserim: sed aut timidior roccso aut cupidiot:
Video &ium inter dumuia mea : sed ea malo audire a senioribus
Ne cum merecte fostus sereprehendero rursus mihiblanduer
& m&iculosum mihiuidoar in mepotius quũ iustã tulis sesen¬
udme epistolus dirigis & sape compellis : ut respondeam cui¬
dum epistolȩ tuae cuius adme ut anteiam scripsi ꝑfratr ẽ si sinni¬
umdiaconum exempluria ꝑuenerunt absque subs cription&ua

Expanded text:
um tuorum. ita fiet, ut ego etiam tunc egentior sim, ille copiosior. sane idem um tuorum. ita fiet, ut ego etiam tunc egentior sim, ille copiosior. sane idem frater aliqua scripta nostra fert secum, quibus legendis si dignationem adhibueris, etiam sinceram fraternamque seueritatem adhibeas quaeso. non enim aliter intellego, quod scriptum est: emendabit me iustus in misericordia et arguet; oleum autem peccatoris non inpinguetcaputmeum, nisi, quia magis amat obiurgator sanans quam adulator unguens caput. ego autem difficillime bonus iudex lego, quod scVideo etiam interdum vitia mea; sed ea malo audire a melioribus: ne cum me recte fortasse reprehendero, rursus mihi blandiar: et meticulosam mihi videar in me potius, quam justam tulisse senad me epistolas dirigis, et saepe compellis ut respondeam cuidam epistolae tuae, cujus ad me, ut ante jam scripsi, per fratrem Sysinnium diaconum exemplaria pervenerant, absque subscriptione tua,
Abbreviated transcription (Latin):
mendaciis dubnis querationib: id explicos. que scnee me one¬
rosum aut inpudentẽ iudices : ꝑumanitatẽ ueracissimã dñi
nostri : Nũut dicũ nullaceste non magna culpa meus error
ueritat fau& si recteinteueritas potest fauere m̃ dacio:
multudiucum sinceris simo cord&uo loquicuperem : & dexp̃r¬
a nostudo conferre sedhuc desideriomeo nulla epistola satis est:
uberius id possurm ꝑ fratrẽ quẽ miscendum & ulendũ dulcibus atq
ntilib sermocina tionib: tius misis seme gaude: & tamenquan¬
tum uellem nec ipse quod cius pace dixerim forsitan cupit quãc quã
inihilo meilli pra &ulerim. Ego enim mefateor tuicapaciorem
sedipsum uideo fieripleniorem. quo mesine dubitatione antecellit
&posta quã redierit quod dño adiuuntt prosperatosiat cursu
Qummesspectoris abiste comu lsis pusticipes fuero Nonerit
impl&urus quod inme adhuo uacuumerit atque auidum sensu¬

Expanded text:
mendacibus dubiisque rationibus id explices, quaeso; nec me onemendacibus dubiisque rationibus id explices, quaeso; nec me onerosum aut impudentem judices, per humanitatem veracissimam Domini nostri. Nam, ut non dicam nulla, certe non magna culueritati fauet, si recte in te potest ueritas fauere mendacio. Multa alia cum sincerissimo corde tuo loqui cuperem et de Christiano studio conferre, sed huic desiderio meo nulla epistula sat est. uberius id possum per fratrem, quem miscendum et alendum dulcibus atque utilibus sermocinationibus tuis misisse me gaudeo. et tamen, quantum uellem, nec ipse — quod eius pace dixerim — forsitan capit, quamquam nihilo me illi praetulerim. ego enim me fateor tui capaqiorem, sed ipsum uideo fieri pleniorem, quo me sine dubitatione antecellit, et posteaquam redierit, quod domino adiuuante prosperatum hi spero, cum eius pectoris abs te cumulati particeps fuero, non est inpleturus, quod in me adhuc uacuum erit atque auidum sensor
Abbreviated transcription (Latin):
quã cor suũ prestrat ueritat Profecto enim cum hoc diruat
tedisibi expeit &idĩt: ut diunarum scripturarũ a uetsatibis
non credamus: & egoquidem qualibus cũ que uirib quas dr̃s sug¬
gen omniailli testimonia quȩ adhibi ta sunt ad struendȩ uti¬
litatis mendacii aliter oposterc in tellegi ostenderẽ. utubique ede
fir maueritas docer& : quã enim testimonia mendacia ẽẽ non de¬
bent Iamñ deb& fauere menducio: sed hoc intelli gentiae tuaere
linquo : Ad motgenim lectiont diligentior consideratione : mul
tofostas se facilius uidebits quã ego : ad hanc autem considera¬
tionem cog& tepi&us quacognoscis fluctuart auctoritatẽ diuis
credat si semel fuerit ꝑsua sum aliquos illos uiros ꝑ quos nobis. hxxc
ministratas̃ in scripturis suis osficiose & potius sementir: ni¬
si fosieregulus quasdũ daturus es quib noueris ubioposteat
mentiri : & ubi non oposteat: Quodsificripotest nullo modo

Expanded text:
quam cor suum praeferat illi ueritati. profecto enim, cum hoc dicit, quam cor suum praeferat illi ueritati. profecto enim, cum hoc dicit, credi sibi expetit et id agit, ut diuinarum scripturarum auctoritatibus non credamus. Et ego quidem qualibuscumque uiribus, quas dominus suggerit, omnia illa testimonia, quae adhibita sunt adstruendae utilitati mendacii, aliter oportere intellegi ostenderem, ut ubique eorum firma ueritas doceretur. quam enim testimonia mendacia esse non debent, tam non debent fauere mendacio. sed hoc intellegelinquo. Admota enim lectioni diligentiori consideratione, multo id fortasse facilius videbis quam ego. Ad hanc autem considerationem 304 coget te pietas, qua cognoscis fluctuare auctoritatem Scriptcredat: si semel fuerit persuasum, aliqua ratione illos viros per quos nobis haec ministrata sunt, in Scripturis suis osi forte regulas quasdam daturus es, quibus noverimus ubi oporteat mentiri, ubi non oporteat. Quod si fieri potest, nullo modo
Abbreviated transcription (Latin):
ipsep̃ nuntiauit : & dixerint totum illud quodidem a postolus
dematrimoniorũ iure firmanda locutus ẽ. proptor homines
quidilectio coniugũ tumultuari poterant suis sementitũ : Sci¬
lic& non quod hoc senserit : sed ut illorũ placer& aduersitas: non
onimopus est multa cõmemorare : possunt enim uiderr&iam
as auctorits: nonnc adtendim: cundem a postolum : cumingent
curautratatis conmendande dicere siaũt xp̃s nonte surareu na¬
no iꝑtin& nonic huius dees tar& in sunia quib posseluer¬
bis in significationib inlucẽ peneralia suicor dis apctiret. Clumans
non minere aut sortasse &iammaiorł scelere indo luudare
slsittie quã ucritatt̃ uituperari: Agendum ẽigitur ut adcogni¬
tionẽ duinarũ scripturarũ talis homo accedat: quidescĩs libris
tamsce &ueracutr ecistim& ut nolit aliqua eorũ puste delceta
te ꝑofficiose mendacia: potiusqud quod nonintellegit transcat

Expanded text:
ipse praenuntiauit, et dixerint totum illud, quod idem apostolus ipse praenuntiauit, et dixerint totum illud, quod idem apostolus de matrimoniorum iure firmando locutus est, propter homines, qui dilectione coniugum tumultuari poterant, fuisse mentitum, scilicet non quod hoc senserit, sed ut illorum placaretur adueršitas? non opus est multa commemorare. possunt enim uideri etiam tatis auctoritas. Nonne attendimus eumdem Apostolum, cum ingenti cura veritatis commendandae, dicere » ; Si autem Christus nonet" nonne huius detestatus insaniam, quibus posset, uerbis et significationibus in lucem penetralia sui cordis aperiret clamans non minore aut fortasse etiam maiore scelere in deo laudari falsitatem quam ueritatem uituperari? agendum est igitur, ut ad cognitionem diuinarum scripturarum talis homo accedat, qui de sanctis libris tam sancte et ueraciter existimet, ut nolit aliqua eorum parte delectari per officiosa mendacia potiusque id, quod non intellegit, transeat,
Abbreviated transcription (Latin):
mouent : mihis  uid&ur exitio sisime credi aliquodin sc̃ĩs libris
habere mendaciũ id est eos homines ꝑ quos nobis illa scriptura
minis trataẽ atque conscripta. aliquid in librissuis fuis semen¬
titos : Aliu quippe questio ẽ ꝓad missoenim se mel intantum¬
auctoritatis fastigiũ officioso aliquomendicio: Nulli illorũ
librorũ pas ticula rema nebit quȩ ñ ut cuiq uidebitur uelad
mores difficilis uelud fidẽ incredebilis: Eademꝑnicio sissima
regula ueladmentientis auctoris consiliũ oficiumq: referatur :
Sienim menciebał a postolus paulus cuma postolũ pr&rũ obiur¬
gans dicer& situcũ sis iudȩus gentiliter & non iudaiccuiuis quẽ
admodum cogis gentes iudai gare : Erecte illi uidebatur pe¬
trus fecisse quem ñ recte fecisse : & dix̃ & scripsit: & quasiani¬
mus tumultuantium delinir&ur : quid res pondebimus cum
exurrexerint ꝑuersi homines ꝓhibentes nuptias quos futoros

Expanded text:
mouent. mihi enim uidetur exitiosissime credi aliquod in libris sanctis mouent. mihi enim uidetur exitiosissime credi aliquod in libris sanctis esse mendacium, id est eos homines, per quos nobis illa scriptura ministrata est atque conscripta, aliquid in libris suis fuisse mentitos. alia quippe quaestio eauctoritatis fastigium officioso aliquo mendacio, nulla illorum librorum particula remanebit, quae non, ut cuique uidebitur uel ad mores difficilis uel ad fidem incredibilis, eadem perniciosissima regula ad mentientis auctoris consilium officiumque referatur. Si enim mentiebatur apostolus Paulus, cum apostolum Petrum obiurgans diceret: Si tu, omodo cogis gentes iudaizare? trus fecisse, quem non recte fecisse et dixit et scripsit, ut quasi animos tumultuantium deleniret, quid respondebimus, cum exsurrexerint peruersi homines prohibentes nuptias, quos futuros
Abbreviated transcription (Latin):
exemplurib: inuenitur . Quod tot interpr&es illius linguȩ peri¬
pur tẽ cestam stre sententiam nisi quo deis praeminentẽ auctori¬
tatẽ in hoc munere sine contro uersia tribuendã existimo:
Ille meplus mouent quicũ potentores interpra&urentur & uer¬
borum locucionũq: hebrea rumuiã atquoregulas mor da¬
tius ut festur tenerent : non solum aũt interse non consense¬
runt : sed &iam relinquer̃ multa quȩ tanto posterũda &p
denda remunerent : Si enim obscuras tequoque in illis falli
pos secreditur : simanifesta illos ineis fallipotius se ñ creditur:
Huius igitur rei ꝓtua caritate expositis causis cestũ me facius ob¬
nus locus ille quo a postolus p&rus aꝑniciosa simulatione ro¬
uocar&. Dictũq ibi patrociniũ mendatii susceptum es se
uelte taliuro uela quo piã : si alus illa scripsit: fateor non medio¬
criter dolco dona refellantur: si fos terefellipossunt eaquȩ me

Expanded text:
exemplaribus inueni. tur, quod tot interpretes illius linguae periexemplaribus inueni. tur, quod tot interpretes illius linguae peripartem certam ferre sententiam, nisi quod eis praeminentem auctoritatem in hoc munere sine controuersia tribuendam existimo: illi me plus mouent, qui, cum posteriores interpretarentur et uerborum locutionumque Hebraearum uiam atque regulas mordacius, ut fertur, tenerent, non solum inter se non consenserunt, \'sed etiam reliquerunt multa, quae tanto post eruenda et prodenda remanerent. si enim obscura sunt, te quoque in eis falli posse creditur; si manifesta, illos in eis falli potuisse non creditur. huius igitur rei pro tua caritate expositis causis certum me facias obnus locus ille, quo apostolus Petrus a perniciosa simulatione reuocatur. ibi patrocinium mendacii susceptum esse uel abs te, tali uiro, uel a quopiam, si alius illa scripsit, fateor, non mediocriter doleo, donec refellantur — si forte refelli possunt — ea, quae me
Abbreviated transcription (Latin):
rum speramus Nisi foste quod talis est ut ips&ibi pereum fiar
commendatior : quamille ꝑme : hactenus fortusse scribere de¬
bueram : ut siesse uellem epistolarum sollemnuum more con¬
tentus: sed scut& animus in loque las cõmuni candas tecum
utilitates: &uiatica quȩdũ demons trabit itineris: &iũ ꝑtuam
caritatem non me diocriter ministrare dignatur: p&imus ergo
& nobis cũ p&it omnis a fricanorum ecclesiarũ studiosa soci&as :
ut inter pr&undis eorũ libris quigra scripturas nr̃as quũ obtime
trac tauerunt : curã atque operam in pendere r̃ graueris: potest
enim efficere utnos quoq: habeamus illos tales uiros & unũ potis¬
simũ quẽ tulibentius in tuis lit teris sonas: Deuestendis autem
in linguã latinã scĩs lit teris canonicis laborar &e nollẽ nisi eo
modo qui ob int̃ pra&atus es ut signi s idhibitis qui inter hanctuam
reat: Satis aũt neq: omirari sialiquid adhuc in ebraicis literis &

Expanded text:
rum speramus, nisi forte quod talis est, ut ipse tibi per eum fiam rum speramus, nisi forte quod talis est, ut ipse tibi per eum fiam commendatior quam ille per me. hactenus fortasse scribere debuerim, si esse uellem epistularum sollemnium more contentus. sed scatet animus in loquelas communicandas tecum utilitates et uiatica quaedam demonstrati a se itineris etiam per tuam caritatem non medet nobiscum petit omnis Africanarum ecclesiarum studiosa societas, ut interpretandis eorum libris, qui Graece scripturas nostras quam optime tractauerunt, curam atque operam inpendere non graueris. potes enim efficere, ut nos quoque habeamus tales illos uiros et unum potissimum, quem libentius in tuis litteris sonas. de uertendis autem in linguam Latinam sanctis litteris canonicis laborare te nollem nisi eo modo, quo Iob interpretatus es, ut signis adhibitis, quid inter hanc tuamreat. satis autem nequeo mirari, si aliquid adhuc in Hebraeis .
Abbreviated transcription (Latin):
at que amplectendo fratri & conprbo hicronimo agustinus Num¬
quũ esle quis quã facile cui lib& innotuit quã mihituorũ indñostu¬
diorum qui&al & a &uere exer citatio in dño liberaris quã quamego
percupiam omnino tenosse : Tamenexiguum quiddã tuiminus
habeo pra sentiã uidelic& corporis quũ ipiꝰe &ium posteaquantte
beatis simus nunc cp̃s: Tunc uero iamepis copatus dignus frater
alipius uidit : Remeansq amc uisus est negare nom possum : mug¬
naexpas temihi ẽẽ relitueius in pressum & antereditũ : cum
teille ibiuidebat ego uidebam ulis eius: Nonenim animo
me at que illum sed corpore duos quinouerit dixerit concordia
dumtaxat: &  umiliaritate fidissima non meritis quibus
illc ante cellit: Qui aergome primitus communione sp̃s quo in¬
unum nitimur : dein de illius ex orciã diligis nequaquã in puden¬
ter quusi aliquis ignotus : cõmendo germanitatitua fratrem
ꝓfuturum quẽ nr̃is conatib: Deinde adiutorio tuo uereꝓ futu¬

Expanded text:
atquexamplectendo fratri et conpresbytero Hieronymo Augustinus.. Numquam aeque quisquam facie cuilibet innotuit quam mihi tuorum in domino studiorum quieta laetitia et uere exercitatio liberalis. quamquam ergo percupiam omnino te nosse, tamen exiguum quiddam tui minus habeo, praesentiam uidelicet corporis. quam ipsam etiam, posteaquam te beatissimus nunc episcopus, tunc uero iam episcopatu dignus frater Alypius uidit remeansque a me uisus est, negare non possum magna ex parte mihi esse relatu eius inpressam et ante reditum, cum te ille ibi uidebat, ego uidebam, sed oculis eius. non enim animo me atque illum, sed corpore duos, qui nouerit, dixerit, concordia dumtaxat et familiaritate fidissima, non meritis, quibus ille antecellit. quia ergo me primitus communione spunum nitimur, deinde illius ex ore iam diligis, nequaquam inpudenter quasi aliquis ignotus commendo germanitati tuae fratrem Profuturum, quem nostris conatibus, deinde adiutorio tuo uere profutu
Abbreviated transcription (Latin):
forsitan creditur insinistris armis deputes: Quibus nõminus
quũ dextris contra dicbolum dimicatur : uerũ tamen illum
maluerim aliquomodo : mitiorẽ quã te istimodo : armatior
hoc magnũ & tristimiraculum ẽ ex amicitus talibus adhas inimi¬
citus peruenis sel &umerit : &multo maius ex inimicitiis talibis
ad pristrinũ concoñdiam reuertisse. explicit¬

Expanded text:
forsitan creditur, in sinistris armis deputes, quibus non minus forsitan creditur, in sinistris armis deputes, quibus non minus quam dextris contra diabolum dimicatur ? uerum tamen illum maluerim aliquo modo mitiorem quam te isto modo armatiorem. hoc magnum et triste miraculum est ex amicitiis talibus ad has inimicitias peruenisse. laetum erit et multo maius ex inimicitiis talibus ad pristinam concordiam reuertisse. CXI. EP
Abbreviated transcription (Latin):
in caritate indõman& : quẽsi deseruerit : tantum faciat noces
est dolorẽ quantum manens: fecerat gaudium: Uerꝑm tamen
ex amico intimo factus inimicus. Quȩrat sibi potius. fingatastutus
noninueniat qđ ꝓdatiratus : Hoc autem unus quisque facilead sequi
tur : non occultando quod fecerit : sed non faciendo quod occultare
cos : quo slib& futuros liberi securique uersuntur: Aliena pec¬
cata sibi commissa non ꝓdunt quȩ proditiment ipsinulla con¬
mit tant : Cumenim falsum quidã amale dico fingitur autom
nino non creditur : autceste integra salute sola fama uexatur
Quodautem malũ ꝑp&ratur hostis est intimus : &iam sinullius
intimiꝰ loquacitate: autlite uulg&ur : Quaꝓpitr quis pruderu¬
tium nonuideat &iam quã tutolerabiliter feras : Amicis simiquãdã
& familicrissimi : incredibiles nunc inimititias consolante cons¬
cientiu &quẽ admodum uelquodiactitat. uelquod aquib dum

Expanded text:
in caritate, in deo manet. quem si deseruerit, tantum faciat necesse in caritate, in deo manet. quem si deseruerit, tantum faciat necesse est dolorem, quantum manens fecerat gaudium. uerum tamen ex amico intimo factus inimicus quaerat sibi potius, quod fingat astutus, non M inueniat, quod prodat iratus. hoc autem unusquisque facile adseqtur, non occultando quod fecerit, sed non faciendo quod occultari cos, quoslibet futuros, liberi securique versentur, aliena peccata sibi commissa non prodant, quae prodi timeant al. timent , ipsi nulla committant. Cum enim falsum quid nino, non creditur aut certe integra salute sola fama uexatur; quod autem malam perpetratur, hostis est intimus, etiam si nullius intimi loquacitate aut lite uulgetur. quapropter quis prudentium non uideat, etiam tu quam tolerabiliter feras amicissimi quondam et familiarissimi incredibiles nunc inimicitias consolante conscientia et quem ad modum, uel quod iactitat uel quod a quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
attin&. Si quid ueri m&enere: uel sco uel credo: uel puto:
to quo tuulit̃ sentis quantũ dat dñs sin&ua imuria conabor
ad serere : Qđ aũt pestin& ad offensionẽ tuũ cũ teindignitũ
sensero nihil aliud quã ueniã de precabor : ne comnino arbitrabor : te
suc censero potus se : Nisi ut hocdicerẽ quod nondebui : Aut non sic dice¬
rem ut debui : Quia nec miror minus nosscire inuicẽ : quã sci¬
mus A coniunc tissimis : & familiuris simis nr̃is : inquorũ egocari¬
tatem fateor facile m&o tumpicio prȩsestim fatigatum scundulis
tate crastinum illudhumanȩ fragilitatis incestum dequo superius
gemui: omauno formido : Cumenim hominẽ x̃p̃iana caritate flu¬
grantem : Atque mihi fidelem amicũ factum ẽe sentio : quid quides
consiliorum meorũ cogitationumq cõmitto: Non hominu cõmit¬
tͦꝰ sedilli in quoman& ut talis sit : Ds̃ enim caritas est: & quiman&

Expanded text:
adtinet, si quid ueri me tenere uel scio uel credo uel puto, adtinet, si quid ueri me tenere uel scio uel credo uel puto, in quo tu aliter sentis, quantum dat dominus, sine tua iniuria conabor adserere. quod autem pertinet ad offensionem tuam, cum te indignatum sensero, nihil aliud quam ueniam deprecabor. Nec omnino arbitror te suscensere potuisse, nisi aut hoc dicerem, quod non debui, aut non sic dicerem, ut debui, quia nec miror minus nos scire inuicem, quam scimur a coniunctissimis et familiarissimis nostris. in quorum ego caritatem, fateor, facile me totum proicio praesertim fatigatum scandalis tate crastinum illud humanae fragilitatis incertum, de quo superius gemui, omnino formido. cum enim hominem Christiana caritate flagrantem eaque mihi fidelem amicum factum esse sentio, quicquid ei consiliorum meorum cogitationumque committo, non homini committo sed illi, in quo manet, ut talis sit; deus enim caritas est et, qui manet
Abbreviated transcription (Latin):
quũ timui: ubia s: Tene foste lesusiuste expostular ẽs : Rogote
si ficri potest utint̃nios queram : & disseram: aliquid quo đ si¬
ne a muritudinis discordia cordanr̃a pascantur : fut : Si aũt̃
non possumdicere quid mihie mex dandũ uideatur inscrip¬
tistius nectuin meis : nisicum suspicione : inuidiȩ: Autlesione
Amicitiae : quies camus ab his : & nr̃ae uita sulutiq purcamus
INinus ceste ad sequatur illuq: inflat : dũ nonoffendictur illa
quȩ edificat: Egome longe ẽẽ sentio ab illa ꝑfectione dequu
scriptũ est : siquis in uerbo non offendat hicperfectus õuir:
ed planem đimisericorda putome posse facile absitp&ere
ueniũ siquid offendi: Quodmihi aperire debes: ut cum te au¬
diero lucreris fratrẽ tuum : neq enim quia hocꝓpt̃ longinqͥ¬
tatem terrarũ ñ potes facere int̃me &te. propterea debes
sinere erraremeprorsus qđ adipsas resquas nos seuo lumis

Expanded text:
quam timui, ubi aisti: Ne forte laesus juste expostulares. Rogo te, quam timui, ubi aisti: Ne forte laesus juste expostulares. Rogo te, si fieri potest, ut inter nos quaeramus et disseramus aliquid, quo sine amaritudine discordiae corda nostra pascantur, fiat; si autem non possum dicere, quid mihi emendandum uideatur in scriptis tuis, nec tu in meis nisi cum suspicione inuidiae aut laesione amicitiae, quiescamus ab his et nostrae uitae salutique parcamus. minus certe adsequatur illa, quae inflat, dum non offendatur illa. quae aedificat. ego me longe esse sentio ab illa perfectione, de qua scriptum est: Si quis in uerbo non offendit, hic perfectus est uir. sed plane in dei misericordia puto me posse facile abs te petere ueniam, si quid offendi. quod mihi aperire debes, ut, cum te audiero, lucreris fratrem tuum. neque enim, quia hoc propter longinquitatem terrarum non potes facere inter me et te, propterea debes sinere errare me. prorsus quod ad ipsas res, quas nosse uolumus,
Abbreviated transcription (Latin):
relin quo uobis : uiris adicte maturis & inelo quio dñi hubitantib:
uobis accedere potuit : uere tmptatio estuta humana suꝑter¬
ram: Heunihi quiuos alicub simulinuenire non possum: forte
ut mouear : ut doleo : ut timeo : ꝓciderẽ ad pedes ur̃os. flerem quun¬
tumualerem : rogarẽ quantumꝰ a marẽ : nunc unũ quẽq uestrũ
ꝓ sepso: Nunc utrũq ꝓalterutro : &palis. ac mixinie infir¬
no supeticulo exepectant ned euobis eacons cribendo sparga¬
tis : Quȩ quundoq concordantes dele n ompoteritis : q̃ uitiune
concor dure nolitis : Autquȩ concordes leger &im eatis : no
iterum lig&us : uerũ dico caritatituae nihil me mugis quam
hoc ext̃plum tremuis se : Cum quaedũ adme in episto lictuale¬
gerẽ tuac in dignationis indcia : Nontã illꝗ deentello & debo¬
uelusso : ubimihiah lariter iocari quã iracun¬
de minare uisus es : Quũ illudserio tescripsisse satis appar&
Vnde supra locutussumplus fostas se quũ debus sed nonplus

Expanded text:
relinquo uobis, uiris aetate maturis et in eloquio domini habitantibus uobis accidere potuit. uere temptatio est uita humana super terram. ei mihi, qui uos alicubi simul inuenire non possum! forte, ut moueor, ut doleo, ut timeo, prociderem ad pedes uestros, flerem, quantum ualerem, rogarem, quantum amarem, nunc unumquemque uestrum pro se ipso, nunc utrumque pro alterutro et pro aliis ac maxime infirno sui periculo spectant, ne de vobis ea conscribendo spargatis, quae quandoque concordantes delere non poteritis, qui nunc concordare nolitis; aut quae concordes legere timeatis, ne iterum litigetis. 9. Verum dico charitati tuae, nihil me magis quam hoc exemplum tremuisse, cum quaedam ad me in epistola tua legerem tuae indignationis indicia; non tam illa de Entello et bove lasso, ubi mihi potius hilariter jocari quam iracunde minari visus es, quam illud quod serio te scripsisse satis apparet, unde supra elocutus sum, plus fortasse quam debui, sed non plus