comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illas tres obscurissimas quas scͥbens abũdantiꝰ exposuer
Quar pͥma est cur dauid cũ archis ad expugnãdũ Saul
ultroneus uemebat. Secũda cux moriẽs dauid precepit
fruo suo ot Ioab magr̃m milicie interficeͣt. Tercia de

Expanded text:
illas tres obscurissimas, quas scribens abundantius exposuerat. illas tres obscurissimas, quas scribens abundantius exposuerat. Quarum prima est: Cur David cum Achis ad expugnandum Saul ultroneus veniebat; Secunda, Cur David moriens praecepit filio, ut Joab magistrum militiae
Abbreviated transcription (Latin):
meo ꝙ dignus sũ quẽ mũdus oderit. Maleficũ ꝗdamꝰ me
garriunt: titulũ fidei ẜuus agnosco: magũ uocãt et Iudei
dñm suũ. Seductor et apłus dictus est. Tẽptatio mea non
ap̃hendit me nisi humana. Quotã ꝑtẽ angustiaꝵ ꝑpessus
dinẽm itaq sapie et sciẽtiẽ adeptus dedit̾. ut abissus uocẽ
suã et aque hebrayce amaritudines ad do̾bũ eius dulco¬
rate sunt et reueslata sũt abscondita a seculis et gene¬
ratiõĩb. Cũcta enĩ uolumina ueteris testamẽti prius
de greco postea uero ueratioi edictione de ebraico trãt
sunt edita diligenter exposuit. Scxipsit enĩ ĩ genesĩ
liͫ. unũ absq sb̾notatis ad damasũ qõnib cũctasq
Omelias origenis in pentatericũ de greco famine tnstulit
ĩ latinũ. Regũ uero seu parali pomenon qõnes que uo¬
cant᷑ hebrayce duob libris prudenter explicauit p̃ter

Expanded text:
meo, quod dignus sim quem mundus oderit. Maleficum quidam me meo, quod dignus sim quem mundus oderit. Maleficum quidam me garriunt: titulum fidei servus agnosco. Magum vocant et Judaei Dominum suum: seductor, et Apostolus dictus est. Tentatio me non apprehendit nisi humana. Quotam partem angustiarum perpessus dinem itaque sapientiae et scientiae adeptus, dedit ut abyssus vocem suam: et aquae Hebraicae amaritudinis ad verbum ejus dulcoratae sunt, et revelata sunt abscondita a saeculis et generationibus. Cuncta enim volumina veteris Testamenti prius de Graeco, postea vero veraciori editione de Hebraico transtsunt edita, diligenter exposuit. Scripsit enim in Genesim librum unum, absque subnotatis ad Damasum quaestionibus: cunctasque Homilias Origenis in Pentateuchum e Graeco sermone transtulit in Latinum. Regum vero, seu Paralipomenon quaestiones, quae vocantur Hebraicae, duobus libris prudenter explicavit, praeter
Abbreviated transcription (Latin):
cognosçerẽ ĩ me urbis studia ꝯsonabãt/ oĩum pene Iudicio.
dignꝰ sũmo saçerdotio decernebar. Beate memorie damasus
meus ẜmo erat: dicebar sc̃s diçebar hiũlis et discretꝰ. Nũqd
domũ aliciuꝰ lasciuioris ingressus sũ. Hũꝗd me uestes serice
intẽtes gẽme picta facies auri rapuit ãbitio: Nulla fuit
aliqũ matronaꝵ rome que meã posset edomare mentẽ nisi
lugens atq ieuinãs paula squalens sordida fletibus pene
cecata. quã ꝯtimus noctib dñi miẜicordiã dep̃cantẽ. sol sep
dep̾hendit: cuiꝰ canticũ psalinista ẜmo exordiũ delicie
ꝯtinẽtia uite seuiniũ. Nuila me potuit aliqñ delectaro
nisi iila quã manducantem nũꝙͣ uidi. Sed postꝙͣ eam ꝑro
sue merito castitatis uencxari colere susciꝑe cẽpi. omẽs
illico me deserueͬ ututes. O Inuidia p̃miũ mordax tui. O
Sathane calliditas semꝑ scã ꝑsequẽs. Oratias autẽ ago deo

Expanded text:
nossem, in me Urbis studia consonabant. Omnium pene judicio nossem, in me Urbis studia consonabant. Omnium pene judicio dignus summo sacerdotio decernebar. Beatae memoriae Damasus, sermo meus erat: dicebar sanctus, dicebar humilis et discretus. Nunquam domum alicujus lascivioris ingressus sum. Nunquam me vestes sericae, nitentes gemmae, picta facies, auri rapuit ambitio. Nulla fuit aliquando matronarum Romae, quae meam posset edomare mentem, nisi lugens atque jejunans Paula, squalens sordibus, fletibus pene caecata: quam continuis noctibus Domini misericordiam deprecantem sol saepe deprehendit. Cujus canticum, psalmi: sermo, Evangelium: deliciae, continentia: vita, jejunium. Nulla me potuit aliquando delectare, nisi illa, quam manducantem nunquam vidi. Sed postquam eam pro suae merito castitatis venerari, colere ac suscipere coepi: omnes illico deseruere virtutes. O invidia primum mordax tui, o Satanae calliditas semper sancta persequens? Gratias autem ago Deo
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ iudicio keseruabat. Aliꝰ incessũ meũ calũmabat  et risũ
ille uultui detrahebat. hic ĩ simplicitate aliud suspicabat
Diuinos libros ut potui crebro nõnullis diserui. Lectio assi¬
duitatẽ assiduitas familiaritatẽ familiaritas fiduciã fecerat.
Dicant ꝗd unꝙͣ ĩ me aliter senserũt ꝙͣ quod christianũ decebat.¬
dicant si pecuniã cuiꝰꝙͣ accepi. si munera pua uel magna nõ
spreui. In manu mea es alicuiꝰ fuit: obłiquus ẜmo ocutus
petulans fuit: nichil mͥ aliud obiicit᷑ nisi sexus meus. Et hoc
nunꝙͣ obiiceret᷑ nisi ꝙ Ierosolimã paula ꝓficisct  Isti redi¬
derunt mentiẽti cur nõ credũt negãti: Id̾em est homo ip̃e
qui fuerat. fatetꝰ insontẽ qui dudũ noxiũ p̾dicabat. et c̾te
u̾itatẽ magis expͥmũt torinẽta ꝙͣ eisus nisi ꝙ faciliꝰ credit¬
aut nõ fictũ ut fingat᷑ ĩpellit᷑. Ante qͣuadomũ sancte paule

Expanded text:
eis iudicio reseruabat. alius incessum meum calumniabatur et risum, eis iudicio reseruabat. alius incessum meum calumniabatur et risum, ille uultui detrahebat, haec in simplicitate aliud suspicetur.diuinos libros, ut potui, nonnullis saepe disserui; lectio adsiduitatem, adsiduitas familiaritatem; familiaritas fiduciam fecerat. dicant, quid umquam in me aliter senserint, quam Christianum decebat? pecuniam cuius accepi? munera uel parua uel magna non spreui? in manu mea aes alicuius insonuit? obliquus sermo, oculus petulans fuit? nihil mihi aliud obicitur nisi sexus meus?, et hoc numquam obicitur, nisi cum Hierosolyma Paula proficiscitur. esto: crediderunt mentienti; cur non credunt neganti? idem est homo ipse, qui fuerat: fatetur insontem, qui dudum noxium loquebatur; et certe ueritatem magis exprimunt tormenta quam risus, nisi aut non fictum ut fingatur, impellitur. Antequam domum sanctae Paulae
Abbreviated transcription (Latin):
tes grãs a me referri posse nã sapia potens est deus super
psonã scẽ aie tue restitue̾ qd̾ meret . Ego enĩ indignus nec
extimare unꝙͣ potiu nec optare ut mͥ tantũ in christo
largireris affectũ. et licet me sceleratũ qdã putãt et fla¬
giciis obrutũ et pro pcc̃is meis etram hec parua sunt. tñ
tu bene façis ꝙ ex tua mẽte etiã malos bonos putas. Peri¬
culosũ quippe est de seruo alterius iudicãe et nõ facrlis uenia
praua dixisse de rectis. Ueniet ueniet illa dies/ et mecũ dolebis
ardore nõ pauco ego probrosus ego ulipellus et lubricus
ego mendax et sathane arte decipiens. Quis istas astucias
ec uel credidisse uel finxisse de insontib an etiã de noxiis
crede̾ uoluisset. Oscilabant᷑ quidã mͥ manꝰ et ore inpereo
detrahebant. dolebant labiis corde gaudebant. uidebat dñs
et subsanabat illos et miferũ me seruũ suũ futuro cũ

Expanded text:
tem gratias a me referri posse, non sapiam: potens est Deus super tem gratias a me referri posse, non sapiam: potens est Deus super personam animae tuae restituere, quod meretur. Ego enim indignus nec aestimare unquam potui, nec optare, ut mihi tantum in Christo largireris affectum. Et licet me sceleratum quidam putent, et flagitiis meis obrutum, et pro peccatis meis etiam haec parva sunt: tamen tu bene facis, quod ex tua mente etiam malos, bonos putes. Periculosum quippe est de servo alterius judicare, et non facilis venia prava dixisse de rectis. Veniet, veniet illa dies et mecum dolebis ardore non pauco. Ego probrosus, ego versipellis et lubricus, ego mendax, et Satanae arte decipiens. Quis istas astutiashaec uel credidisse uel finxisse de insontibus, an etiam de noxiis credere noluisse? osculabantur mihi quidam manus et ore uipereo detrahebant; dolebant labiis, corde gaudebant: uidebat dominus et subsannabat eos et miserum seruum suum futuro cum
Abbreviated transcription (Latin):
tradidit gubernãdũ. Uirgines quas de diuersis ꝑtibus¬
ꝯgregauerat. in tres tuxmas monast̾iaq diuisit. Int̾ quas
tãta se humilitate deiecit. Ut qui illã uidet extremã esse¬
crede̾t ancillaꝵ. Hec intuẽs forores suas circa cultũ sci
dei genitͥtis ac u̾ginis deuotissimas. bt̃o hieronimo una cũ
filia supplicauit ut de ip̃iꝰ assũptioẽ ẜmonẽ face̾t mirifi
deuotus admisit: cũ sũmaq diligẽtia quod rogabat᷑ ĩpleuit.
De cuiꝰ scã uita et eiꝰ discessu a roma/ et ꝓgressu ꝑ uiam
et accessu ad Ierusalẽ oĩbusq p̾dictis Idem hieronimꝰ late
tractat atq declarat ĩ tͥctatu quẽ fecit de obitu et sancte
¶Dane inter ĩnumeros tractatus quos ad
olim ĩposito srbi cͥmine ĩnocentẽ se astruens. emirloꝵ suor
inuidiã ĩcrepat: quos etiam in sancte paule discessu susui¬
rasse acceperat. Hniꝰ autẽ Epłe talis est textus. Si tibi pu¬

Expanded text:
tradidit gubernandum. Virgines quas de diversis cotradidit gubernandum. Virgines quas de diversis congregavit locis, in tres turmas monasteriaque divisit. Inter quas tanta se humilitate dejecit, ut qui eam audisset, extremam crederet ancillarum. Haec intuens sorores suas circa cultum sanctae Dei genitricis ac virginis devotissimas, beato Hieronymo una cum filia supplicavit, ut de ipsius Assumptione sermonem faceret, mirifica devotus admittens, cum summa diligentia quod rogabatur, implevit. De cujus sancta vita, et ejus discessu a Roma, et progressu per viam, et accessu ad Hierosolymam omnibusque praedictis, idem Hieronymus late tractat atque declarat in Tractatu quem fecit de obitu et transitu sanctae Paulae. Sane inter innumeros tractatus, quos ad olim imposito sibi crimine innocentem se astruens, aemulorum suorum invidiam increpat. Quos etiam in sanctae Paulae discessu susurrasse acceperat. Hujus autem talis est textus Epistolae: Si tibi pu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯduxit. Uidentes illi tantã ĩ ẜuo dei clementiã. mediun
olci quod Egipto tulerant monasterio obtulerũt. Qq sin¬
gulis ãnis tam ip̃i ꝙͣ eoꝵ heredes. plenã olei copiã ĩ eodẽ
offerrent cenobio deuotissime spoponderũt. Quos beat
hieronimꝰ benigna ꝯmonitioẽ refectos et spũali benedictiõe
roboratos/ in pace dimisit. ¶Interea uenerabilis Paula c
supra Recimus mentionẽ/ admirans ueligiosam uitam Re¬
quos sedes apłica pro quibuidã eccłiasticis negociis detineb
eoꝵ atq hie ronimi acçensa ꝟtutib. uebẽ roniã Immo ba¬
biloniã deẜere cogitabat. Illis itaq̃ ad sedes ꝓpͥas remeãt
hec relictis filiis toxotio.s. et Ruffina facult̾atibusq deẜtis
cũ sca loca studiosissime p lustrasset/ reuersa Bethelem.
diuersor pegrinor⁊ cellũlas monasteriaq ꝯstruxit. De
qb .s. monasteriis bto disponẽte hieronimo. unũ uiris

Expanded text:
deduxit. Videntes illi in servo Dei tantam clementiam, medium deduxit. Videntes illi in servo Dei tantam clementiam, medium olei quod de Aegypto attulerant, monasterio obtulerunt. Quodque singulis annis tam ipsi, quam eorum haeredes plenam olei hydriam in eodem coenobio devotissime spoponderunt. Quos beatus Hieronymus benigna commonitione refectos, et spirituali benedictione roboratos, in pace dimisit. Interea venerabilis Paula, cujus supra fecimus mentionem, admirans religiosam vitam requos sedes Apostolica pro quibusdam Ecclesiasticis negotiis detinebat; eorum atque Hieronymi accensa virtutibus, urbem Romam imo Babyloniam deserere cogitabat. Illis itaque ad sedes proprias se recipientibus, haec relictis filiis, Toxotio scilicet et Ruffina, facultatibusque desertis, cum sancta loca studiosissime perlustrasset, reversa Bethleem diversorum peregrinorum cellulas monasteriaque construxit: de quibus monasteriis, beato disponente Hieronymo, unum viris
Abbreviated transcription (Latin):
buisse. cũ ĩ testimoniũ pͥme creatioĩs legamꝰ uixis scĩs
humilit̾ famulãtib leones et uolatilia ministrasse. et
ictus cessisse feraꝵ et uenenũ nõ nocuisse serpentum.
taq cũ leo Iniũctũ sibi officiũ indesinẽter ꝓsequit᷑. die quadã
de sublui ꝓspiciẽs/ p̃fatos uiatores uidit eminus ueniẽtes
et cũ camellis eoꝵ suũ sociũ comitantẽ. Mox qiͣ de p̾hensi
hostib ĩmane rugiens et contra eos uehemẽter ꝓsiliens
hoĩes in diuersa disꝑsit/ camellos autẽ onustos u̾na cun
asino cogens ad claustri portã deduxit. Mirati fr̃es cũ hoc
retullissent bto hieronimo. iussit ille depositis onerib camel¬
lor pedes ablui . eisq paburla apponi. atqr aduẽtantib hospi¬
tib ꝯuiniũ p̃parai᷑ et ecce ihi ꝯtinuo ueniẽtes/ ad sct̃i pat̾s¬
se uestigia ꝓstrauerũt/ de cõmisso furto ueniã postulante
qui eos benigne suscipiẽs. ad cellã hospitũ cũ magͣ hrla̾i̾tate

Expanded text:
buisse, cum in testimonium primae creationis legamus viris sanctis Deo humiliter famulantibus et leones et volatilia ministrasse, et ictus cessisse ferarum, et venenum non nocuisse serpentum. Ita cum leo injunctum sibi opus indesinenter exequitur, die quadam de sublimi prospiciens praefatos viatores, vidit eminus venientes, et cum camelis eorum suum illum comitem. Mox quasi deprehensis hostibus, immane rugiens et contra eos vehementer insiliens, homines in diversa dispersit. Camelos autem onustos una cum asino cogens, ad claustri portam perduxit. Mirati fratres cum haec retulissent beato Hieronymo, jussit ille depositis oneribus, camelorum pedes ablui, eisque pabula apponi, atque adventantibus hospitibus convivium praeparari. Et ecce illi continuo venientes, ad sancti Patris vestigum cum magna hilaritate
Abbreviated transcription (Latin):
et sixenar cantica et insaciabiẽ caribdis uoraginẽ. Cũq
maleas et cicladas ciprũ ꝑgere. Ubi susceptus a ueni Ep̃o
chiã ubi fruitus sũ ꝯmumõe põtificis ꝯfessorisq paulim
et deductus ab eo media hieme. in grauissimo frigore ĩtraui
lerosolimã. Uidi multa miracula. et que pͥus ad me Rama
ꝑtulerat. otuloꝵ Iudicio ꝯꝓbaui. Inde conscendi Egiptũ. lustͣu
monasteriũ Nitrie. et inter scõꝵ choros. aspides latitaeͬ ꝯspexi.
Quis autẽ felicẽ nõ dixerit fuge / euẽtum christiq ꝓuidẽtia
dispensatũ. Ut .s. romana eccłia petri Irestituta reg̾imine siui
etiã ueteris et noui testamẽti libror desudãte hieroĩmo he¬
braicã et gretã heãt u̾itatẽ. et qui quorũdã grecoꝵ leuitatẽ
qui cũctas scͥpturas sibi diuinitꝰ inspiratas romanos a se
accepisse plaudebãt fecit ob insultatiõe de sistere. Igitur

Expanded text:
et Sirenarum cantica, et insatiabilem Charybdis voraginem. Cumque et Sirenarum cantica, et insatiabilem Charybdis voraginem. Cumque Maleas et Cycladas Cyprum pergere: ubi susceptus a venerabilichiam, ubi fruitus sum communione pontificis confessorisque Paulini, et deductus ab eo media hieme in gravissimo frigore, intravi Jerosolymam. Vidi multa miracula, et quae prius ad me fama pertulerat, oculorum judicio comprobavi. Inde conscendi Aegyptum, lustravi monasteria Nitriae: et inter Sanctorum choros, aspides latitare perspexi. Quis autem felicem non dixerit fugae hujus eventum, Christique providentia dispensatum, ut scilicet Romana Ecclesia Petri instituta regimine, omnium etiam veteris et novi Testamenti librorum, desudante Hieronymo, Hebraicam et Graecam habeat certitudinem. Et quia quorumdam Graecorum levitas, quod cunctas Scripturas sibi divinitus inspiratas Romanos a se accepisse plaudebant, fecit ab insultatione desistere. Ideo
Abbreviated transcription (Latin):
Cui uestẽ muliebrẽ ꝓpe lectũ qua se ĩdue̾t cũ surge̾t ad
matutinas ĩposuerũt. Ut ergo uidit hierõĩmꝰ nõ minꝰ se
a falsis frĩb ꝙͣ ab heretias ĩfestari attendẽs illud enuãge¬
licũ si uos ꝑsẽcuti fuerĩt ĩ ciuitate ista fugite in aliam
ꝯmigrare. Quod ꝗdẽ et iacob in frẽ suo esau fecisse legit᷑
et dauid in socero suo saul. quoꝵ unꝰ ad syros aliꝰ ad fcist
se cõtulit. malẽs hostib ꝙͣ inuidis sbiacẽ. ¶ Profectioĩs
autẽ sue de urbe ordinẽ ip̃e Rufino scͥbens sit enarrat.
Mense augusto flantib zephiris cũ scõ uincẽtio p̃sb̾ro et
adolescẽte frẽ et aliis monachis qui nũc ierosolimis ꝯmo¬
rant᷑ nauẽ ĩ roͦ. portu segurus ꝯscendi maxima me scõꝵ
frequẽtia ꝑsequẽte. Ueni regiũ in sileo littore paululũ steti
ubi ueteres didici fabulas et p̾cipitẽ fallacis ulixis curs

Expanded text:
pe lectum, qua se indueret surrecturus ad pe lectum, qua se indueret surrecturus ad matutinas, imposuerunt. Ut ergo vidit Hieronymus, non minus se a falsis fratribus, quam ab haereticis infestari, attendens illud Evangelicum: Si vos persecuti fuerint in civitate ista, fugite in aliam: commigrare. Quod quidem et Jacob in fratre suo Esau fecisse legitur, et David in secero suo Saul: quorum unus ad Syros, alius ad Philistaeos se contulit, malens hostibus quam invidis subjacere. Profectionis autem suae de Urbe ordinem ipse Ruffino scribens, sic narrat: Mense Augusto, flantibus Zephiris, cum Sancto Vincentio Presbytero et adolescente fratre, et aliis monachis, qui nunc Jerosolymis commorantur, navim in Romano portu securus ascendi, maxima me Sanctorum frequentia prosequente, veni Rhegium, in Scylleo littore paululum steti, ubi veteres didici fabulas, et praecipitem fallacis Ulyssis cursum,
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ tpr̃e ꝓhibebat᷑. catholicis libere ꝓpriis rebus uti
dũ eos et constãtiꝰ angustus et liberiꝰ pontifex ꝑsequerẽt ͧ
Tuc̃ quedã matrona paula noĩe/ nobilis gnͣe sed nobilior
sc̃itate. uidẽs beatũ hieronimũ in defensionẽ fidei admodi
uiriliter laborantẽ. auxiliũ ei cepit ĩpende̾ ac de suis fa¬
cultatib ministrãe. cuiꝰ deuotionẽ et meritũ uix peudẽ¬
tissimꝰ intuẽs. frequẽter eã et Eustochiã eiꝰ filiã in suis
ꝯmemorauit tractatib curãs etiã eas imbuere diuinaꝵ
scĩa sc̾pturar. Nam et affectuosis paulã ꝯsolatus ẽ scriptis
Unde quidã pseudo clerici et monachi quoꝵ uitã scribens
rep̾hendebat occasioẽ delatrãdi accepta. euꝰ ĩfamia sb̾notãe
mi serrimi hoĩes conabant᷑. et qr ip̃i uiais sb̾iacebãt carnalib
ad excusãdas excusatões ĩ pctĩs/ id ip̃m hieronimo ĩponebãt.¬

Expanded text:
autem tempore prohibebatur Catholicis libere propriis rebus uti, autem tempore prohibebatur Catholicis libere propriis rebus uti, dum eos et Constantius Augustus, et Liberius Pontifex persequerentur. Tunc quaedam matrona Paula nomine, nobilis genere, sed nobilior sanctitate, videns beatum Hieronymum in defensione fidei admodum viriliter laborantem, auxilium coepit ei impendere, ac de suis facultatibus ministrare. Cujus devotionem et meritum vir prudentissimus intuens, frequenter eam et Eustochium ejus filiam in suis commemorat Tractatibus. Curans etiam eas imbuere divinarum scientia Scripturarum. Nam et affectuosis Paulam consolatus est scriptis Unde quidam pseudoclerici ac monachi, quorum scribens vitam deprehenderat, occasione delatrandi accepta, eum infamia subnotare miserrimi homines conabantur. Et quia ipsi vitiis subjacebant carnalibus, ad excusandas excusationes in peccatis, id ip
Abbreviated transcription (Latin):
ã in grãmatica donatũ hũit p̃ceptorẽ/ in rhetorica uic¬
torinũ. Cũq ĩ liberalib tũ grece ꝙͣ latine polleret. pro¬
batissimor monathoꝵ hĩtum factũq imitatꝰ est. Qui ꝑ
congruos eccłiasticos gradus. ad cardinalatus gradũ ꝯsçẽdit.
Nã factꝰ ãnor digĩti nouẽ a liberio sedis apłice p̾sule p̃sbit
cłie romane tituli sancte anastaxie ordinat᷑. Sed cũ Idem
apłicus post annos fere quatuor in apostaticũ u̾sus arriaõ
dogmati ꝯsensisset multiq se ob metũ ꝑsecutioĩs que a
ꝯstãtiõ excitabat ᷑ absconderent. iste iuxta ẜmonẽ ꝓpheticũ/
opposuit se muri pro domo Ilxael ut staret ĩ p̃lio in die
dñ. Nã licet affice̾t iniuriis terrorib pulsaret᷑. nũꝙͣ¬
tamẽ hereticis acquieuit: Imo ẜm datã sibi sapĩam eloqi
sui sagittas emittẽs. dissipabat eos. et diuinaꝵ sntiar
fulgura emittẽs et multiplicãs conturbabat illos. Eodẽ

Expanded text:
in Grammatica Donatum habuit praeceptorem, ut Rhetorica Victorinum. Cum item liberalibus tam Graece quam Latine polleret, probatissimorum monachorum habitum factumque imitatus est. Qui et per congruos Ecclesiasticos gradus ad Cardinalatus dignitatem conscendit. Nam factus annorum triginta novem, a Liberio sedis Apostolicae Praesule, Presbyte Romanae tituli sanctae Anastasiae ordinatur. Sed cum idem Apostolicus post annos fere quatuor in apostaticum versus, Ariano dogmati consensisset, multique se ob metum persecutionis, quae a Constantio excitabatur, absconderent: iste juxta sermonem propheticum, opposuit se murum pro domo Israel, ut staret in praelio in die Domini. Nam licet afficeretur injuriis, terroribus pulsaretur: nunquam haereticis acquievit. Imo secundum datam sibi sapientiam eloquii sui sagittas emittens, dissipavit eos: et divinarum sententiarum fulgura multiplicans, conturbabat illos. Eodem
Abbreviated transcription (Latin):
erat dilexisset. Periculosũ est dixisse mala de bonis.
et sicut exꝓbratꝰ ad coronã. ita exꝓbrãtib ad dãnatiõis
tumulũ cẽdit. Quod et beatus Augustinꝰ testat᷑ dicẽs.
Nemo laceret ẜuos deiqr nõ expedit lacerantib. Seruis
dẽ dei merces. falsis detractioĩb crescit. sed cresat enã
pena detrahentiũ. Nã nõ sine causa dictũ est/ Cum uos¬

Expanded text:
um dixisse de bonis. Nam sicut probatis ad coronam, ita exprobrantibus ad damnationis cumulum cedit. Quod et beatus Augustinus testatur, dicens: Nemo laceret servos Dei quidem merces falsis detractionibus crescit, sed crescit etiam poena detrahentibus. Non sine causa dictum est: Gau
Abbreviated transcription (Latin):
Illustrib uiris a sçĩs apłis dsq ad suã etatẽ initatꝰ tran¬
quillũ grecũq Apoloniũ. Et post Cathalogũ płimor
se quoq in carlce uoluminis qͣiͣ abortiuũ et minimũ oĩum
christianoꝵ posuit/ Ubi sibi necesse fuit usq ad xiiiiͫ annũ¬
Theodosii pͥncipis que scͥpserat breuiter ãnotare. cõmemorã
inter cetera que passim supͣ notata sunt ꝙ sc̾pbat alteratõe
lua feriani et Orthodoxi de locis librũ unũ: de eẽntia dei librũ¬

Expanded text:
am aetatem imitatus Tranquillum Graecumque Apollonium et post catalogum plurimorum me quoque in calce uoluminis quasi abortiuum et minimum omnium Christianorum posui; ubi mihi necesse fuit, usque ad quartuTheodosii principis, si quae scripserat, breviter annotare. Commemorans inter caetera, quae passim supra notata sunt: quod scripserat altercationem Luciferiani, et Orthodoxi. De locis librum unum: de essentia Dei libru
Abbreviated transcription (Latin):
peccati. dũ plures ꝯͣ eiꝰ pestiferũ dogina catholicos testes
eruditus eloquio. ex occidẽtali ad orientalẽ trãsiens eccłia
ini locis scĩs atq in lrĩs scĩs usq ad decrepitã iuxit etatẽ.
resplẽduit. Omnis demiq qui añ illũ aliꝗd ex utraque

Expanded text:
peccati: dum plures contra ejus pestiferum dogma catholicos testes peccati: dum plures contra ejus pestiferum dogma catholicos testes eruditus eloquio, ex occidentali ad orientalem transiens Ecclesiam, in locis sanctis, atque in litteris sacris usque ad decrepitam vixit aetatem. resplenduit. Omnes denique, qui ante illum aliquid ex utraque
Abbreviated transcription (Latin):
ionasterii ꝓut poterat exhiberet. nichi lominꝰ sẽ sus sĩceͬr̾ta
uigebat ad rõnem reddendã undecũq interrogatꝰ fui sset.
ut se uelud emeritũ iudicãs his eũ u̾bis a sui ꝓuocatõe
deterret. Nos nr̃a hũimus tpr̃a et cucurrimꝰ ꝙͣtu̾m potuin
nũc te curzente et longa spacia trãsmeante. nobis debet᷑ ociũ.
simulq ut cũ uenia honori tuo dixerim ne solus michi d
poetis ꝓposiusse aliꝗd uidearis. memẽto daretis et Entelli
et ueferis ꝓuerbii ꝙ bos lassus fortiter pedẽ figat. Ad quod
beatus Augustinꝰ suppliciter rñdens ait. Cur itaq conor ꝯͣ
lesi dimittas mͥ et si bos ut tibi uideris lassus senectute
forte corporis nõ uigore aĩ tantũ ĩ area dnĩca fructuoso
labore desudans. Ecce̾ sũ si quid ꝑperã dixi fortiꝰ fige pedẽ
uero ex eis nasceret ab omni liberũ esse obligatione

Expanded text:
monasterii, prout poterat, exhiberet. Nihil tamen minus sensus sinceritate monasterii, prout poterat, exhiberet. Nihil tamen minus sensus sinceritate vigebat ad rationem reddendam, undecumque interrogatus fuisset. et se velut emeritum judicans, his eum verbis a sui provocatione deterret: Nos nostra habuimus tempora, et cucurrimus quantum potuimus, nunc te currente et longa spatia transmeante, nobis detur otium. Simulque, ut cum venia et honore tuo dixerim, ne solus mihi de Poetis proposuisse aliquid videaris, memento Daretis et Entelli, et vulgaris proverbii, quod bos lassus fortiter pedem figat. Ad quod beatus Augustinus suppliciter respondens, ait: Cur itaque conor cout si te laesi, dimittas mihi: et si bos ut tibi videris, lassus senectute forte corporis, non vigore animi: tamen in area dominica fructuoso labore desudans: ecce sum, si quid, perperam dixi, fortius fige pedem. nihil ex eis nasceretur ab omni liberum obligatione
Abbreviated transcription (Latin):
Ad paulã inꝗt et ustochiũ quia quottidie scribũt᷑ incert.¬
est nuͣs ¶Cuis nr̃m tanta potest legeͬ ꝙͣta scͥpsit ille uix
bt̃s hieronimꝰ: Quis ardentẽ in sc̾pturis aĩum et feruẽtẽ
ĩ dei ẜuicio nõ miret: Quis eũ nõ potiꝰ angelũ ꝙͣ hoĩem¬
dixerit: Dũ nułli magis ꝯgruat il lud ꝓpheticũ labia sacer¬
dotis custodiũt scĩam et legem reꝗeũt ẽx ore eiꝰ qr angelus
dm̃ exercituũ est. Certe si manẽs ĩ ccirne scd̃m hoĩem abulasset.
ui cũ paudo nisi se cum christo gfideret etiã int̾ angelos
regnatuꝵ. Uerũ qr de mũdo triũphauerat qiͣ de laboris p̃mio
iam securꝰ ad heliodorũ loquebat᷑. Crede mͥ nescio quod pli
luçis aspicio. Libet corporis sarcina abiecta. ad purũ etheris
uolare fulgorẽ. Tantaq demũ lassitudĩẽ fatigatus est ut
etiã in strato suo iacens Runiculo quẽ in trabẽ suspẽderat
suppinis manib app̾henso exigeret᷑. Ut uidelicet officiũ

Expanded text:
Ad Paulam, inquit, et Eustochium, quia quotidie scribuntur, incertus. Quis nostrum tanta potest legere, quanta scripsit iste vir beatus Hieronymus? Quis hunc ardentem in Scripturis animum, et ferventem in Dei pheticum: Labia sacerdotis custodiunt scientiam, et legem requirunt ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum est? Certe si manens in carne, secundum hominem ambulasset: olvi cum Paulo, nec cum Christo se confideret inter angelos regnaturum. Verum quia de mundo triumphaverat, quasi de laboris praemio jam securus ad Heliodorum loquebatur: Crede mihi, nescio quid plus lucis aspicio: libet sarcina corporis abjecta, ad purum aetheris evolare fulgorem. Tanta demum lassitudine fatigatus est, ut etiam in stratu suo jacenssupinus manibus apprehenso erigeretur. Ut videlicet officium
Abbreviated transcription (Latin):
scͥpturaꝵ sagacissimꝰ inda̾gator. eiusdẽ Ruffini libros lig
p̃claro ẜmone editos repudiare uideat. hoc ĩ suis decreti
mandans. Ruftinꝰ uir religiosissimꝰ płimos eccłiastici oꝑis
edidit libros/ nõnullas etiã scͥpturas intp̃tatus est. Sed
qm̃ beatissimꝰ hieroͦ ĩ aliqb eũ de arbitrii libertate notauit.
illa sentimꝰ que p̃dictũ beatissimũ hieronimũ sẽtire cogͦsamꝰ.
t nõ solũ de ruffino s etiã de uniuersis quos uir sup̾ra
memoratꝰ zello dei et fidei religiõe rep̾hendit. Itẽ Origeĩs
nõnulla opuscula que uir btissimꝰ hieronimꝰ nõ repudiat.
legenda suscipimꝰ. reliqua u̾o oĩa cũ suo auctore diçimꝰ xenu

Expanded text:
Scripturarum sagacissimus indagator ejusdem Ruffini libros licet praeclaro sermone editos repudiare videatur, hoc in suis decretis mandans: Ruffinus vir religiosus plurimos Ecclesiastici operis edidit libros: nonnullas etiam Scripturas interpretatus est: sed quoniam beatissimus Hieronymus in aliquibus eum de arbitriilla sentimus, quę per dictum beatissimum Hieronymum sentire cognouimus, et non solum de Ruffino, sed etiam de uniuersis quos uir supra memoratus zelo Dei et fidei religione reprehendit. Item Origenis nonnulla opuscula, quae vir beatissimus Hieronymus non repudiat, legenda suscipimus. Reliqua autem omnia cum suo auctore dicimu
Abbreviated transcription (Latin):
 ultimo seꝑtẽbris et giusdẽ diei hora ułtima cũ soloccide̾
Sancte autẽ et uenerabiles feĩe Paula .s. et Eustochiũ
exemplo et ꝯmonitiõib eiꝰ seculi ꝯtẽptrices et crucis christi
aule aute eiꝰ obitũ uocante sponso migrauerãt ad eum.
Porro bt̃s hieronimꝰ dũ adhuc uiue̾t sculpendo saxum
in ingressuspetũce dñci p̃sepis sepulcheũ sibi fecerat
non longe a sepulchro p̾̃dictaꝵ scãꝵ. ubi secili ꝑu̾sitate
deuicta  sepultus est pͥdic kł octobris.Mirabitur forsã
ector tã sanctas ꝑsonas hr̃e ĩuidos potuissẽ. mixandũ enĩ
nõ est. semꝑ enĩ u̾tutes ꝑlequit᷑ inuidia: feriũtq sũmos
⁊ san ꝑ sequebatͧ Iacob. Saul querebat aĩam dauid. et Sa¬
lomoni suscitauerat dñs achab ydumeũ. Ierabel etiam
sacerdotes fuge̾ ꝯpulit et oẽs ꝓphetas ꝑsecutus est ꝑꝑłs

Expanded text:
 ultima Septembris, et ejusdem diei hora ultima cum sol occideret. Sanctae autem ac venerabiles feminae Paula scilicet et Eustochium, exemplo et commonitione ejus saeculi contemptrices, et crucis Christi bajulae, ante ejus obitum vocante sponso emigrarant. Porro beatus Hieronymus dum adhuc viveret, scalpendo saxum in ingressu speluncae dominici praesepis, sepulcrum sibi fecerat non longe a sepulcro praedictarum sanctarum. Ubi saeculi perversitate devicta, sepultus est pridie Calend. Octobris. Mirabitur forsan Lector, tam sanctas personas habere invidos potuisse. Mirandum vero non est: semper enim virtutes persequitur invidia, feriuntque summos Esau persequebatur Jacob. Saul quaerebat animam David, et Salomoni suscitavit ipse Dominus Adad Idumaeum. Jezabel etiam sacerdotes fugere compulit: et omnes Prophetas persecutus est populus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ĩ uiꝵ ꝑfectũ et ĩ mensurã etatis plenitudinis christi re¬
surrecturi sumꝰ. In qua etate iudei adam ꝯditũ autumant/
et saluatorẽ dñm resurrexisse credimꝰ. Et multa ĩqt alia
de utroq testõ ĩ suffocationẽ heretiti ꝓtuli. Sed nũquid
his tantũ heresib purgauit eccłiam. Nũꝙͣ eiꝰ tpr̃e aliqua
Nunꝙͣ enĩ pepcit heretisis ut ip̃emet asẜit sed oĩ egit studio
Ut hostes eccł̃ie ei qͦ hostes fierent. Nã et Ruffim uiri
exuditissimi suiq college cũ quo mella scͥpturaꝵ ꝯsueuer

Expanded text:
ctum, et in mensuram aetatis plenitudinis Christi resurrecturi sumus. In qua aetate conditum Adam Judaei autumant: et Salvatorem Dominum legimus resurrexisse. Et multa inquit, alia de utroque Testamento in suffocationem haeretici protuli. Sed numquid his tantum haeresibus repurgavit Ecclesiam? Nulla unquam Nunquam enim pepercit haereticis, sicut ipsemet asserit: sed omni egit studio, ut hostes Ecclesiae, ejus quoque hostes fierent. Nam et Ruffini viri eruditissimi, suique collegae cum quo mella sanctarum Scr
Abbreviated transcription (Latin):
oliuagũ incedentẽ cupiditate uicti. suo eũ comitatui aggre¬
garent. Exꝑgefactus autẽ leo. cũ cõmissã sibi bestiam
minime repisset ꝯfusus ad monasteriũ rediit : et quasi
ulpe conscuis. cõe receptatilũ ingredi nõ audebat. Quo
frẽs una cũ beato hieronimo ꝑpendẽtes. absentẽ asinũ¬

Expanded text:
solivagum incedentem, cupiditate victi, suo eum comitatui aggresolivagum incedentem, cupiditate victi, suo eum comitatui aggregaverunt. Expergefactus autem leo, cum commissam sibi bestiam minime reperisset, confusus ad monasterium rediit: et quasi culpae conscius, commune receptaculum solus ingredi non audebat. Quod fratres una cum beato Hieronymo perpe
Abbreviated transcription (Latin):
etiã incredulis fidẽ facerem ex dolore. Nec uero sopor
lle fuerat aut uana somnia quib sepe deludimͦ. Teste
est tribunal illud ante quod iacui: Iudiciũ teste est quod
post somniũ et tãto dehinc studio diuina legisse ꝙͣto mor¬
ras sacras frĩbus ex more disereͬt. subito trib claudicãs
uarto suspenso pede claustra cenobii leo ingens ingredit᷑
Cũq frẽs territi fugã arripussent. Uir dei ueludꝰ hospiti
aduentãti se obtulit. et intelligens plantã eiꝰ a sentib
uulneratã. p̃cepit frĩb ut terrore deposito. curã ip̃ius
gererent. Quod cũ solicite facerẽt oẽs Rerocitate depoĩta
ta leo mãsuetꝰ efficit᷑. ut ei frẽs iussu beati hieronimi
asinũ quendã ꝯmitte̾nt quẽ ab oꝑe redeuntẽ ĩ pascuis
ustodiret. Accidit interea una dieꝵ / ut soporato leone
negociatores quidã qui Egiptũ adibant/ uidentes asinum

Expanded text:
etiam incredulis fidem facerent ex dolore. nec uero sopor etiam incredulis fidem facerent ex dolore. nec uero sopor ille fuerat aut uaua somnia, quibus saepe deludimur. teste est tribunal, ante quod iacui, iudicium teste est, quodpost somnum et tanto dehinc studio diuina legisse, quanto morScripturas fratribus ex more dissereret, subito tribus claudicans, quarto suspenso pede claustra coenobii leo ingens ingreditur. Cumque fratres territi fugam arripuissent, vir Dei veluti hospiti adventanti se obtulit: et intelligens plantam ejus a sentibus vulneratam, praecepit fratribus, ut terrore deposito, curam ipsius gererent. Quod cum sollicite fieret, omni ferocitate deposita, ita leo mansuetus efficitur, ut ei fratres jussu beati Hieronymi asinum quemdam committerent, quem ab opere redeuntem in pascuis custodiret. Accidit interea una dierum, ut soporato leone negotiatores quidam qui Aegyptum adibant, videntes asinum
Abbreviated transcription (Latin):
ut piectus ĩ terrã sursũ aspice᷑ nõ auderẽ. Interrogatus
con̾ditiõe. christianũ me fore rñdi. et ille qui p̾̃sidebat.
mẽtiris ait. ciceromianꝰ es nõ christianꝰ ubi enĩ ẽ thesa
tuus ibi et cor tuũ. Illico obmutui: et inter u̾bera nam
cedi me uisserat ego consciẽ magis igne torquebar. Illum
mecũ u̾siculũ reputãs/. In ĩferno autẽ qs ꝯfitebit᷑ tibi.
genua ꝓuoluti qui astabãt p̃cabant᷑ ut ueniã tribueret
idolescentie et errori locũ penitẽcie ꝯmodaret exacturꝰ
deinde cruciatũ si gentiliũ lr̃aꝵ libros aliqũ legissem. Ego
qui ĩ tanto ꝯstrictus articulo uellẽ etiã maiora ꝓmittere
deierare cepi/ et nomẽ eiꝰ obtestans diceͬ Dñẽ siꝰ unꝙͣͣ
huẽro codices seculares aut si legero. te negani. Inter hec
acramẽti ꝟ̾ba dimissus. reuertor a supis/ et mirãtib
cũctis. oculos apperui tanto lacͥmari imbre ꝑfusus Ut

Expanded text:
ut projectus in terram, sursum aspicere non auderem. Interrogatus ut projectus in terram, sursum aspicere non auderem. Interrogatus conditionem, Christianum me esse respondi. Et ille qui praesidebat: Mentiris, ait, Ciceronianus es, non Christianus. Ubi thesaurus tuus, ibi et cor tuum est. Illico obmutui, et inter verbera nam caedi me jusserat conscientiae igne magis torquebar, illum mecum versiculum reputans: In inferno autem quis confitebitur tibi? genua prouoluti, qui adstiterant, precabantur, ut ueniam tribueret adulescentiae, ut errori locum paenitentiae commodaret exacturus deinde cruciatum, si gentilium litterarum libros aliquando legissem. ego, qui tanto constrictus articulo uellem etiam maiora promittere, deiurare coepi et nomen eius obtestans dicere: Momine, si umquam habuero codices saeculares, si legero, te negaui\'. in haec sacramenti uerba dimissus reuertor ad superos et mirantibus cunctis oculos aperio tanto lacrimarum imbre perfusos, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Tũ ante ãnos plimios domo parentib sorore cognatis
et quod his difficiliꝰ est ꝯsuctudiẽ lautioris cibi celoꝵ me
ꝓpter regna castrassẽ et hierosolimã deo militaturꝰ ꝑgerẽ.
Biblioteca quã iͥ rome sũmo studio ꝯfecerã et la bore
care᷑ nõ poterã. Itaq miser ego lecturꝰ tuiliũ Ieuinabam.
plato sumebatͦ ĩ manibus. Si qñ ĩ me met ip̃o reuersus
yphetã lege̾ cepissẽ. sermo horrebat ĩcuitꝰ. et quia ł umẽ
cesis oculis nõ uidebã. nõ ocłoꝵ cãm putabã sed solis. Dũ
itaq antiquus ẜpens me il ludeͬ̾t. ĩ media ferme quadrage¬
sima medulis infusa Rebris. corpus ĩuasit ex haustũ. Et
sine ulla requie quod dictu qͦ ĩcredibile est sic infelicia
mẽbra depasta sunt ut uix ossib inhererẽt. ¶ Interim
parabantͦ exequie. et uitalis aĩe calor toto frigescente
iã corpore: in solo tm̃ tepẽte pectusculo palpitabat.
Tũc subito raptus in sp̃n. ad tribunal iudicis ꝓtrahor

Expanded text:
um ante annos plurimos, domo, parentibus, sorore, cognatis, et quod his difficilius est, consuetudine lautioris cibi propter coelorum me regna castrassem: et Jerosolymam militaturus pergerem, bibliotheca quam mihi Romae summo studio ac labore cruebat Plautus, Plato sumebatur in manibus. Si quando in memetipsum reversus, Prophetas legere coepissem, sermo horrebat incultus; et quia lumen caecis oculis non videbam, non oculorum culpam putabam, sed solis. Dum me itaque antiquus serpens illuderet, in media ferme Quadragesima medullis infusa febris corpus meum invasit exhaustum; et sine ulla requie quod dictu quoque incredibile sit sic infelicia membra depasta sunt, ut ossibus vix haererent. Interim parabantur exequiae, et vitalis animi calor, toto frigescente jam corpore, in solo tantum tepente pectusculo palpitabat. Cum subito raptus in spiritu ad tribunal judicis pertrahor,
Abbreviated transcription (Latin):
tã ueteris ꝙͣ noui testamẽti breuiter sũmatĩq ꝑstrinxit
Quid enĩ nõ solũ in diuinis s etiã ĩ mũdanis. Ir̃ĩs hieroͥ
sagacitatẽ latere nõ potuit. Ex quib .s. muĩdanis nccͣto¬

Expanded text:
tam veteris, quam novi Testamenti breviter, summatimque perstrinxit. tam veteris, quam novi Testamenti breviter, summatimque perstrinxit. Quid enim non solum in divinis, sed etiam in mundanis litteris Hieronymi sagacitatem latere potuit? Ex quibus scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ omẽs cantarent᷑ ecclias: et sb̾necteͣt᷑ ĩ fine uniꝰciuͦꝰqͦ hic
mirabãt᷑. Erat enĩ adeo copiosus in rõne reddenda ut uñcũq
interrogatꝰ fuisset. paratũ hr̃et et ꝯpetens line aliqͣ dilatõe
rñsum: modo huilibus suauit blandiẽs/ mõ suꝑboꝵ colla
ꝯfrĩgens: mõ derrogatõib siuis uicẽ ncciͣa mordaçitate repen¬
dens: mõ u̾ginitatẽ p̃dicans: mõ mat̾moĩa casta defendens:
mõ u̾tutũ certamina głosa coblaudãs. mõ lapsus ĩ clericis siue
tres clericos nulla alia causa cuipabiles nisi ꝙ ĩordinate
et ĩcõpolite incedebãt. ab aspectu suo et mẽsa ꝯtinua seꝑauit.
Incessus enĩ ĩgpositꝰ cuidẽs signũ est/ qm̃ status interioris
quandã epłam sic ꝯclusit. Hec lucubraciũcula tanta est
ad lucerne lumẽ celeritate ꝑfusa Ut notarioꝵ manꝰ lĩgi
p̃currẽt. ¶ Per idem tp̃us ad pairlinũ ex senatore p̃lbẽm
mixificã destinauit epłam. In qua misteriũ dniꝰ cuiꝰq libri

Expanded text:
per omnes cantarentur Ecclesias: et subnecteretur in fine uniuscujusque hic mirabantur. Erat enim adeo copiosus in ratione reddenda, ut undecumque interrogatus fuisset, paratum haberet, et competens sine dilatione responsum. Modo huconfringit, modo derogatoribus suis uicem necessaria mordacitate restituens, modo uirginitatem praedicans, modo matrimonia casta defendens, modo uirtutum certamina gloriosa collaudans, modo lapsus in clericis atque tres clericos nulla alia causa culpabiles, nisi quia inordinate et incomposite incedebant, ab aspectu suo ac mensa continuo separavit. Incessus enim incompositus, evidens signum est, quoniam status interioris quamdam Epistolam sic conclusit: Nec lucubratiuncula haec tanta est ad lucernae lumen, claritate perfusa: ut vel notariorum manus lingua praecurreret. Per idem tempus ad Paulinum ex senatore presbyterum mirificam praedestinavit Epistolam. In qua mysterium uniuscujusque libri
Abbreviated transcription (Latin):
presepe dñ sui iugiter ad hereͣ. Cui mox quod deuote poposcit.
concessũ est. At ip̃e fauẽte dño. monasteriũ ibi ꝯstruxit.
ut ip̃e inquit in epła ad Pamachiũ de morte pauline ĩ fine
uisorio ꝓpe structo ne forte et modo Ioseph cũ maria uemẽs
monachoꝵ ut nec ceptũ opus desereͣ nec supͣ uires ferre da¬
eamꝰ. Unde qr pene nobis il lud de euuãgelio ꝯtigit ut fute
ad patriã mittere. ut se ĩ ruptas dillulas que barbaror
ne ceptũ scõꝵ desideriũ deserẽtes. risũ maledicis et emirlis

Expanded text:
praesepio Domini sui jugiter adhaerere. Cui mox quod devote poposcit digne praesepio Domini sui jugiter adhaerere. Cui mox quod devote poposcit digne concessum est. At ipse, favente Domino, monasterium construxit, ut ipse inquit in Epistola ad Pammachium, de morte Paulinae uxoris diversorio propter exstructo, ne forte et modo Joseph cum Maria Bethleemonachorum, ut nec coeptum opus deserere, nec supra vires ferre valeamus. Unde quia pene nobis illud de Evangelio contigit, ut futuad patriam mittere, ut semirutas villulas, quae barbarorum ne coeptum sanctorum ministerium deserentes, risum mal
Abbreviated transcription (Latin):
penetrabã. Sicubi ꝯcaua dalliũ asꝑa montiũ ruppiũ p̃rupta
cernebã. ibi mee oronis locus erat: ibi illud miẜrime carnis
ergasculũ collocabã. Et ut mͥ testis est dñs post multas
lacrimas post celo oculos iherẽtes. nõnũꝙͣ uidebar michi
interesse agminib angeloꝵ. et letus gaudensq cantabã
Post te in odorẽ unguẽtoꝵ tuor curremꝰ ¶Quadriemii¬
itaq tpr̃e sic exacto in p̃fata uasta sollitudĩe sentiẽs in se
bt̃s hieronimꝰ omnẽ carnis uoluptatẽ exustã. nichilq ĩ ea
esse quod spiritui repugnaͬet. reuertitł Ierosolimã ut de¬
riuaret fontes suos foris et ĩ plateis aquas sciẽ sue diui¬
deret. ut de torrẽte lĩgne eiꝰ multi aquã biberẽt qui hũc
in deẜto et inuio et inaquoso repperire uix possent. Accedẽs
igit ᷑ ad hmoĩ ciuitatis Epm̃ Cyerllũ noĩe. petiit ab eo ut

Expanded text:
penetrabam: sicubi concava vallium, aspera montium, rupium praerupta penetrabam: sicubi concava vallium, aspera montium, rupium praerupta cernebam: ibi meae orationis erat locus, ibi illud miserrimae carnis ergastulum; et, ut mihi ipse testis est dominus, post multas lacrimas, post caelo oculos inhaerentes nonnumquam uidebar mihi interesse agminibus angelorum et laetus gaudensque cantabam: post te in odorem unguentorum tuorum currimfata vasta solitudine, sentiens in se beatus Hieronymus omnem carnis voluptatem exustam, nihilque in ea esse, quod spiritui repugnaret: revertitur Jerosolymam, ut derivaret fontes suos foras, et in plateis aquas scientiae suae divideret: ut de torrente linguae ejus multi vina biberent, qui hunc in deserto et in invio et inaquoso reperire vix possent. Accedens igitur ad ejusdem civitatis Episcopum Cyrillum nomine, petiit ab eo, ut
Abbreviated transcription (Latin):
languẽtes monachi. ibi aqua frigida utant ͦ. et coctũ aliꝗd
accepisse. luxuria sit. Ille igitͦ ego qui ob gehẽne metũ tali
me carce᷑ dannauerã. scorpionũ tantũ socius et ferarũ sepe
choris intererã puellaꝵ. Pallebant ora Ieruniis et mẽs desi¬
deriis estuabat. In frigido corpore et ante hoĩem sicca iã carne¬
p̃mortua sola libidinũ ĩcendia bulliebãt. Itaq oĩ auxilio de¬
stitutꝰ. ad Iesu iace bã pedes rigabã lacͥmis rine tergebam
et repugnantẽ carnẽ. ebdemodaꝵ inedia subiugabam. Non
depudesco ꝯfite̾i ĩfelicitatis mee miẜiã/ qn potius plango
me nõ ẽẽ quod fuerĩ. Hemini me clamãtẽ. diẽ crebro iũxisse
cũ nocte: nec pͥus a pectoris cessasse u̾berib ꝙͣ dnõ imꝑante
trãquillitas rediret. Ipãm qͦ cellulã meã qͣiͣ cogitationũ meaꝵ
ꝯsciã ꝑtimescebã: et michi met iratus et rigidus. solꝰ deẜta

Expanded text:
languentes monachi aqua frigida utantur, et coctum aliquid languentes monachi aqua frigida utantur, et coctum aliquid comedisse luxuria sit. Ille igitur ego qui ob Gehennę metum tali me carcere ipse damnaueram, scorpionum tantum socius et ferarum sępe choris intereram puellarum. Pallebant ora ieiunijs, et mens cogitationibus ęstuabat. In frigido corpore et ante hominem carne iam pręmortua sola libidinum incendia bulliebant. Itaque omni auxilio destitutus ad Iesu iacebam pedes, rigabam lachrymis, crine tergebam, et repugnantem carnem hebdomadarum inedia subiugabam. Non erubesco confiteri imbecillitatis meę miseriam, quin potius plango me non esse qui fuerim. Memini me clamantem diem crebro iunxisse cum nocte, nec prius a pectoris cessatranquillitas. Ipsam quoque cellulam meam quasi cogitationum mearum consciam pertimescebam. Et mihimet iratus et rigidus, solus deserta
Abbreviated transcription (Latin):
 uisitationẽ dñi meruerit ita ut sepe choris interesset
Angelicis. eiusdẽ hieronimi ad eustochiũ sc̾pta testantur.
Cuiꝰ epła incipit Audi t̾ilia et uide. In qua inter alia sic
dicit. Quia ĩpossibile ẽ inꝗt ĩ sensum hoĩs nõ irruere
motũ et medullaꝵ calorẽ: Ille tñ laudat Ille p̃dicat᷑ beatꝰ
qui statim ut ceꝑit cogitare interfiat cogitatus et allidit
eos ad petrã. petra autẽ est christus. Quotiens ego ip̃e ĩ
heremo ꝯstitutꝰ in ila uasta solitudiẽ que exusta solis ardo
rib. horridũ monachis p̃stat hĩtatilũ. putabã me romanis
interesse deliciis. Sedebã solus qr amaritudine repletus erã.
horrebant sacco mẽbra deformia et squalida cuttis. situm
et hiopisse carnis obduxerat. quottidie lacͥme. quottidie gemitꝰ.
et si qñ repugnãtem me somiñ ĩminẽs opp̃sisset: nuda humo ui
ossa herentia collidebã. De cibis uero et potu taceo: cũ etiam

Expanded text:
quoque visitationem Domini meruerit: ita ut saepe choris interesset quoque visitationem Domini meruerit: ita ut saepe choris interesset angelicis, ipsiusmet Hieronymi ad Eustochium scripta testantur. Epistola sic incipit, Audi filia et vide. In qua inter alia sic dixit: Quia impossibile est, inquit, in sensum hominis non irruere motum, et medullarum calorem, ille tamen laudatur, ille praedicatur beatus, qui statim ut coeperit cogitare, interficit cogitatus et allidit eos ad petram: petra autem est Christus. Quoties ego ipse in eremo constitutus, et in illa vasta solitudine, quae exusribus horridum monachis pręstat habitaculum, putabam me Romanis interesse delicijs. Sedebam solus, quia amaritudine repletus eram. Horrebant sacco membra deformia et squalida cutis situm ęthiopicę carnis obduxerat. Quotidie gemitus, quotidie lachrimę, et siquando repugnantem somnus imminens obrepsisset, nuda humo uix ossa hęrentia collidebam. De cibis uero et potu taceo, cum etiam
Abbreviated transcription (Latin):
rapeͬ festinat monachoꝵ certamẽ manentiũ: Antiqua in
me surgit auctoritas. Ego interĩ clamabo. Si qs cathed̾re
petri uingit᷑ meus est. Meleciꝰ uitalis atq Paulinus
tibi herere se dicũt. Possem crede̾ si hoc unus asere̾t. nũc aũt
meis placet hereticũ mecũ occidere te hereticũ cũ Egipto
oc est cũ damaso petroq ꝯdemnẽt. Si riuus tenuit currit
nõ est aluei culpa sed fontis. Nichil alicui p̃ripui. nichii¬
⁊osus accipio. manu quottidie et ꝓprio sudore querimꝰ cibum:
scientes ab apło scriptũ ẽẽ /qui nõ oꝑat᷑ nõ mãducat. Placet
eis ut hinc recedam. Iam iã recẽdo. Arripuerũt a me ꝑtem
meliꝰ esse dicẽtes inter feras hĩtare ꝙͣ cũ talib christianis.
Ad deserta deinde loca sic letus accinctusq secessit ut uo¬
lasse illũ magis crederes ꝙͣ measse. Qualiter autem se¬
rbi atfligendo noxias etiã in se cogitatioẽs extĩxerit quadit̾

Expanded text:
rapere festinat. monachorum circa commanentium antiqua in rapere festinat. monachorum circa commanentium antiqua in me surgit auctoritas. ego interim clamito: \'si quis cathedrae Petri iungitur, meus est\'. Meletius, Yitalis atque Paulinus tibi haerere se dicunt: possem credere, si hoc unus adsereret; nunc aut meis placet, haereticum me cum occidente, haereticum cum Aegypto, hoc est, cum Damaso Petroque condemnent. Si rivus tenuiter currit, non est alvei culpa, sed fontis. Nihil alicui praeripui, nihil otiosus accipio: manu quotidie et proprio sudore quaerimus cibum, scientes ab Apostolo scriptum esse: Qui non operatur, non manducet. Placet eis ut hinc recedam, jamjam recedo: arripuerunt enim a me melius esse ducentes inter feras habitare, quam cum talibus Christianis. Ad deserta deinde loca sic laetus accinctusque successit, ut volasse illum magis crederes, quam measse. Qualiter autem se affligendo noxias etiam in se cogitationes extinxerit, qualiter
Abbreviated transcription (Latin):
librũ unũ. de morte Ozie et zeraphim et calculo liͫ dnũ:
emendauit. Demũ auteͬ a Sophronio postulatus. de ebreo
expressit. eũq breuiter diseruit et Encheridion appellauit.
Per Idẽ tpũs scripsit ditã pauli monachi et uitam beati
hilarionis ex hortatoriã de ꝯtẽptu mũdi ad eliodor epłam
et ad Nepotianũ de uita clericoꝵ. Cronicã qͦ oĩmode histoi̾
multasq alias ad diuersos epłas. ¶Porro huai gnis Ini¬
micꝰ qui eũ rome ꝑ luos imistros fuerat ꝑsecutꝰ. etiã in
solitudiẽ arrianos sibi adu̾sarios susçitauit. de gbus beato
damaso scͥbens. ita conquerit᷑. Ego christi uestẽ ĩ romana
urbe suscipiẽs. nũc barbaro Syrie limite teneor. Uerũ ut
ait gentilis poeta: celũ nõ aĩu mutat qui trãsmare currit.
Ita me incessabiliter inimitꝰ post tergũ ꝑsecutꝰ ẽ ut maior
in solitudĩe nũc bella patiar. Hic enĩ p̃sidiis fulta mũdi
rabies arriana fremit. Hic in tres ꝑtes scisa eccłia. ad se

Expanded text:
librum unum. De morte Oziae, et de Seraphim et calculo candente lemendavit. Demum autem a Sophronio postulatus de Hebraeo expressit, eumque breviter librum disseruit, et Enchiridion appellavit. Per idem tempus scripsit vitam Pauli monachi, et vitam beati Hilarionis: exhortatoriam ad contemptum mundi ad Heliodorum Epistolam, et ad Nepotianum de vita Clericorum. Chronicum quoque omnimodae historiae, multasque alias ad diversos Epistolas. Porro humani generis inimicus, qui eum Romae per suos ministros fuerat persecutus: etiam in solitudine, Arianos ei adversarios suscitavit: de quibus beato Damaso scribens, ita conqueritur: Ego Christi vestem in Romana urbe suscipiens, nunc Barbaro Syriae limite teneor. Verum, ut ait gentita me incessabilis inimicus postergum secutus est, ut maiora in solitudine bella nunc patiar. hinc enim praesidiis fulta mundi Arriana rabies fremit; hinc in tres partes scissa ecclesia ad se