comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtinentiã tenuit: scd̾is rursũ aplexib in
eptissime atq in honestissime ĩplicuisse.
Quia tñ publice ac sollẽpnit̃ iuxta morẽ
eteroꝵ hõĩnũ. sine q̃rela uł calũpnia
ip̃m qualecũq ꝯiugiũ celebraiũ fuit:¬
ñ nob̾ uidet᷑ tutũ. illũ illã ñ ꝯsentiẽtẽ
dimutere. nͥ priꝰ ep̃alis auctoritatis uł
respicere credimꝰ. exeo qppe ꝙ uolentẽ ac fla¬
gitantẽ suũ ꝯfirmare ꝓpositũ.nimis susci¬
ꝑe distulistr: occasioe sũpta diabolus in hec
eũ i nala p̃cipitauit: omĩo ex caritate sua¬
sũptu uł labore pores. miserũ omĩo sata¬
gas lib̾are ⁊ ꝯueniendo scilicet aut mulierẽ
ut illũ sponte dimittat. ⁊ ꝯtinentiã ꝓmit¬
tat: aut ep̃m ut ãbos uocari iubeat ⁊ ⁊ ꝙ recto
posse fieri credimꝰ iudito separet.¬
Prũ ostendistri dũ minoris te ñ solũ
ñ ꝯtẽpseris monita. s gr̃as in suꝑ renilers

Expanded text:
continentiam tenuit, secundis rursus amplexibus se continentiam tenuit, secundis rursus amplexibus se ineptissime atque inhonestissime implicuisse. Quia tamen publice ac solemniter juxta morem caeterorum hominum, et sine querela vel calumnia, ipsum qualecumqtutum, illum illam non consentientem dimittere, nisi prius episcopalis auctoritatis vel respicere credimus ex eo quippe quod volentem ac flagitantem suum confirmare propositum, nimis suscipere distulisti, occasione sumpta, diabolus in haec eum mala praecipitavit, omnino ex charitate suasumptu vel labore potes, miserum omni modo satagas liberare: conveniendo scilicet aut mulierem, ut illum sponte dimittat, et continentiam promittat; aut episcopum, ut ambos vocari jubeat, et, quod recto posse fieri credimus judicio, separet.rum ostendisti, dum minoris te non solum non contempseris monita, sed gratias insuper retuleris
Abbreviated transcription (Latin):
re cupis. in locũ utiq tã longinquũ: tã¬
to sũptu ⁊ labore ⁊ q̃rendũ ⁊ edifica¬
dũ: cũ ꝓpe re habere possis. uͥ eos colloces
iã edificatũ : bene p̃paratũ. Nec eñi ut.
reor. hinc te extusare potes. ꝙ locꝰ ille tu¬
us ñ sit: cũ certissime sciam.ꝙ facilime
siuis tius ẽe possit: Nũꝗd nã dñs abb̃s
p. ꝗ illũ tenet ⁊ tͥ reꝗrenti negaret: Im
fido qr tu ꝯsultius ages: ⁊ locũ ꝗ uitinior eciã
ꝯstructꝰ ẽ eliges: quẽ amico ꝗdẽ renenti. no¬
sti oneri eẽ : tͥ aũt necessariũ fore: Ad eun¬
nde placuit tue dignatiõi. de̾ .lxxii.¬
frẽm hunc nr̃am paruitatẽ ꝯsule
reꝵ quas scis suꝑflua narratiõe te gͣuemꝰ:
hec ẽ sũma ꝯsilii: Piculosũ ꝗdẽ ẽ. ⁊ fortassis
illicitũ. hoĩem post cduitinã in domo ⁊ ha¬
bitu religioĩs ꝯu̾sationẽ. ad scłm redisse:
ꝗq pͥus ⁊ adhuc pͥore sua uxore uiuente
ac ꝯsentiente. fortissime diu ac deuotissime

Expanded text:
utique tam longinquum, tanto sumptu et labore et quaerendum et aedificandum, cum prope te habere possis, ubi eos colloces, jam aedificatum et bene praeparatum. Nec enim, ut reor, hinc te excusare potes, quod locus ille tuus non sit, cum certissime sciam quod facillime, si vis, tuus esse possit. Numquidnam domnus abbas illum tenet, tibi requirenti negaret? Imoonfido quia tu consultius ages, et locum, qui vicinior et jam constructus est, eliges; quem amico quidem tenenti nosti oneri esse, tibi autem necessarium fore. Valende placuit tuae dignationi fratrem hunc nostram parvitatem consulerrerum quas scis superflua narratione te gravemus, haec est summa consilii. Periculosum quidem est et fortassis illicitum, hominem, post diutinam in domo et habitu religionis conversationem, ad saeculum redisse, quique prius, et adhuc prior uxore sua vivente ac consentiente, fortissime ac diutissime
Abbreviated transcription (Latin):
q in qͣntũ gͣuaris. in tantũ lucraris. ⁊ in
qͣntũ iuuaris. in tantũ tͥ tua p̃mia mi
menedis participes erunt: Sciens gͦ te
missũ iuuare ñ iuuari: illiꝰ re agnosce
uicariũ. ꝗ uenit ministrare ñ ministͣri
Plura tͥ ad tui ꝯsolationẽ scribere uolebã: s

Expanded text:
que in quantum gravaris, in tantum lucraris; et in que in quantum gravaris, in tantum lucraris; et in quantum juvaris, in tantum tua tibi praemia min dubio et mercedis participes erunt. Sciens ergo te missum juvare, non juvari, illius te agnosce vicarium qui venit ministrare, non ministrari. Plura
Abbreviated transcription (Latin):
meũ tͥ partitꝰ sũ ut filio᷑. ut necessario. ut fi¬
deli coadiutori mõ Uide qͦmͦ te oporteat pi¬
ternã portare saitinã: Si enĩsic portas ut me
ñ alleues s mag̃ p̃mas: tu ꝗdẽ es oneratus.
firmaꝵ: Nam q̃ sane st̃. portari ñ indigent:
neris tristes⁊ pusillanimes : murmurie sos
ip̃oꝵ te patrẽ: ip̃oꝵ te nou̾is eẽ abbatẽ:
Consolando. ex hortando. increpando. agis
opꝰ tuũ portas onus tuũ: ⁊ portando sa¬
nas. qͦs sanandes portas. Siꝗs uͦ ita san
ẽ ut mag̃ iuuet te. qͣm iuuet᷑ a te: huiꝰ
te ñ patr̃e s parẽ ÷ ñ abbatẽ s comitẽ agno¬
scas. Qͥd gͥ causaris re aliqͦꝵ ꝗ tecũ st̃. ma¬
gis grauari ꝯsortio qͣm frui solatio: cum
solus omniũ. om̃ib datus sis solatiũ.
tamꝗ̃ om̃ib sanior: om̃ib fortior: qui
om̃ib suffitias ꝑ dĩ gr̃am solatiari: ans
mine omniũ indigeas ꝯfortari: Deni¬

Expanded text:
meum tibi partitus sum ut filio, ut necessario, ut fimeum tibi partitus sum ut filio, ut necessario, ut fideli coadjutori meo. Vide quomodo te oporteat paternam portare sarcinam. Si enim sic portas ut me non alleves, sinfirmarum; nam quae sanae sunt portari non indigent, neris tristes, pusillanimes, murmurosos, ipsorum te patrem, ipsorum te noveris esse abbatem. Consolando, exhortando, increpando agis opus tuum, portas onus 378 tuum, et portando sanas quos sanando portas. Si quis vero ita sanus est, ut magis juvet te quam juvetur a te, hujus te non patrem, scas. Quid igitur causaris te aliquorum qui tecum sunt magis gravari consortio quam frui solatio, cum solus omnium omnibus datus sis solatium, tanquam omnibus sanior, omnibus fortior, qui omnibus sufficias per Dei gratiam solatiari, et a nemine omnium indigeas confortari? Deni
Abbreviated transcription (Latin):
te inuenisse causaris. ⁊ ego p̃uiderã ⁊ tͥ
si recordaris p̃dix̾am puto te leuius p̃¬
scita portare debere: ⁊ mͥ uñ partere po¬
tes. molestũ ñ eẽ: Satis nãq ac plusquã
satis crutior te carendo: te ñ uidendo: te
dulcissimo mͥ solatio ñ fruendo: ita ut peͣ
niteat me ꝙ te elongauerĩ a me Et licet can¬
tas hoc cogeret ⁊ quacũq tñ necessitate qͦ te ñ ui¬
deã missũ: plango te tãqͣm amissũ Cũgͦ super
hoc etiã uelut qͦdã tue pusillanimitatis batu¬
lo me ꝑcellis. ꝗ mͥ debueras ẽẽ baculus susten¬
tatioĩs ⁊ tͥstitiã suꝑ tristitiã ingeris. ⁊ crutiatũ
crutiatib addis. Et simͥpiũ ẽ nullas tuas an¬
gustias dissimulare: tͥ mñ durũ ẽ sic affecto
cunctas indicare Qͥ denĩ necee̾ ẽ satis sollici¬
tũ ampliꝰ sollicitare ⁊⁊ absentia filii sautia
pat̾ͥs uiscera. gͣuiorib torq̃re dolorib Onus

Expanded text:
te invenisse causaris, et ego praevideram, et tibi, te invenisse causaris, et ego praevideram, et tibi, si recordaris, praedixeram, puto te levius praescita portare debere, et mihi, unde parcere potes, molestum non esse. Satis namque et plusquam satis crucior te carendo, te non videndo, te, dulcissimo mihi solatio, non fruendo; ita ut pene poeniteat me quod te elongaverim a me. Et licet charitas hoc cogeret, quacumque tamen necessitate, quo te non videam, missum, plango te tanquam amissum. Cum ergo super hoc etiam velut quodam tuae pusillanimitatis baculo me percellis, qui mihi debueras esse baculus sustentationis; tristitiam super tristitiam ingeris et cruciatum cruciatibus addis: et si mihi pium est nullas tuas angustias dissimulare, tibi tamen durum est sic affecto cunctas indicare. Quid enim necesse est satis sollicitum amplius sollicitare, et absentia filii saucia patris viscera gravioribus torquere dololoribus? Onus
Abbreviated transcription (Latin):
si forte q diẽ usurpauero mͥ. audiã ab ip̃o
Si ego añs⁊ uͥẽ timor m̃s.: Si pat̃⁊ uͥẽ honor
m̃s: Et patͥs ꝗdẽ habere me erga te affectũ
ñ nego: s. auctoritatẽ: Nec eni tẽ minore
ut estimo. qͣm pat̾no cõplector affectu
Hec gͦ ꝓ tituli causa: Iã uͦ ut ad reliqua epłe
tue respondeã⁊ eandẽ qͣm tu de nũ. possẽ
zego uicissim de tui absentia. ñ imm̾ito
tas. Alioquin q̃n ego re comitẽ mͥ haris¬
simũ ualdeq necessariũ. ꝗꝓpe obediennis¬
simũ in agendis. studiosissimũ in reꝗrẽ¬
dis. in ꝯferendis utilissimũ: ꝓnitissimũ
in rememnorandis⁊ paterer longe fieri
manserimꝰ usq infinẽ: sẽꝑ ⁊ ubiq que¬
langis dilectissime fili ramalde suꝑ
multis tribulatioĩb tuis: piisq
q̃rimoniis me qͦ excitas ad plangendũ:
Nec enĩ te dolente possũ ñ dolere: nec nͥ mo¬
lestus ⁊ anxius. tuas molestias ⁊ anxie¬
tares audire: Uerũ qr hec ip̃a mala q̃

Expanded text:
usurpavero mihi, audiam ab ipso: Si ego Dominus, ubi est timor meus? si Pater, ubi est honor meus? . Et patris quidem habere me erga te affectum non nego, sed auctoritatem renuo. Nec enim te minore, ut existimo, quam paterno complector affectu. Haec ergo pro tituli causa. 5. Jam vero ut ad reliqua epistolae tuae respondeam, eamdem, quam tu de mei, possem et ego vicissim de tui absentia non immerito tas. Alioquin quando ego te comitem mihi charissimum valdeque necessarium, quippe obedientissimum in agendis, studiosissimum in inquirendis, in conferendis utilissimum, promptissimum in rememorandis, paterer longe fieri manserimus usque in finem, semper et ubique quaelangis, dilectissime fili Rainalde, super multis tribulationibus tuis, piisque querimoniis me quoque excitas ad plangendum. Nec enim te dolente possum dolere, nec nisi molestus et anxius tuas molestias et anxietates audire. Verum quia haec ipsa mala, quae
Abbreviated transcription (Latin):
puscula mã q̃ habes. da oꝑam cũ oportune
ĩpendere sibi possunt absentes ami¬
ci puto ⁊ me debere tͥ. mͥ deberi ate. ñ so¬
lũ ob ꝯsortiũ ꝓpositi ⁊ religioĩs. s eciã ex debi¬
to nr̃e inuicẽ pͥstine societatis. Que tã gra¬
ta utriq tãq debita deuono. qͣntũ in uno¬
qͦ nr̃m ferueat. in nullo euidentiꝰ agnosce¬
re seu ignotescere possumꝰ: qͣm si alterutrũ
ñ celemꝰ. siꝗd forte de alterutro ꝙ ñ deteat
audimꝰ Audiui aũt ego de te ꝙ de sc̃o con¬
uentu tuo. abbatiã in hyspaniã ꝯstrue¬
re uelis ꝙ mͥ nimirũ in magnã ãmi¬
rationẽ uenit: ꝗd cause uidelicet sit. ꝗd

Expanded text:
puscula mea quae habes, da operam, cum opportune puscula mea quae habes, da operam, cum opportune mpendere sibi possunt absentes amici, puto et me debere tibi, et mihi deberi a te, non solum ob consortium propositi et professionis, sed etiam ex debito nostrae invicem pristinae societatis, quae tam grata utrique, tamque debita devotio quantum in unoquoque nostrum ferveat, in nullo evidentius agnoscere seu innotescere possumus, quam si alterutrum non celemus, si quid forte de alterutro quod non deceat audimus. Audivi autem ego de te, quod de sancto conventu tuo abbatiam in Hispania construere velis. Quod mihi nimirum in magnam admirationem venit, quid causae videlicet sit
Abbreviated transcription (Latin):
me ꝑcipturũ mee ꝓ te sollicitudi¬
nis remediũ: si tua te ñ indicante. nescirẽ
incõmoda: nde ⁊ inalia epła. memini
me ad te sic int̾ cetera scͥpsisse Et si inqͣm
mͥ piũ ẽ. nullas tuas angustias dissimula¬
re: tͥ mñ durũ ẽ. sic affecto cunctas indicare
S ecce uñ mas mͥ curas cadidi leuigari: in¬
de fateor ampliꝰ grauari me sentio: Nam
añ ꝗdẽ sola q̃ te innotescente ꝑceꝑam:
aut dolebã aut metuebã: Nunc aũt ꝗd
umꝗͣ mali euenire potest: ꝙ ego ũ me¬
tuã: Immo iuxta tuũ ouidiũ. qͣn ego ñ
timui grauiora ꝑicula ueris: Eo oppe
suspectꝰ omĩa. qͦ incertꝰ de om̃ib. uerã se¬
pe de falsis tristitiã ꝯtrahere cogor. Mens
siꝗdẽ qͣm semel affecerit caritas: sui iuriᷤᷤ
cẽ ñ sinit᷑. Metuit q̃ nescit: dolet q. nõ
oportet: sollicitat᷑ ꝑ usꝗͣ uoluerit.⁊ un ro¬
luerit: cõpatit᷑ nolens : miserit᷑ inuita Et
ne uñ te mͥ partere putas. mag̃ affligas. O¬

Expanded text:
percepturum meae pro te sollicitudinis remedium, si tua te non indicante nescirem incommoda. Unde et alia in epistola memini me ad te sic inter caetera scripsisse: « Et si, inquam, mihi pium est nullas tuas angustias dissimulare, tibi tamen durum est sic affecto cunctas indicare . » Sed ecce unde meas mihi curas credidi levigari, inde fateor amplius gravari me sentio. Nam ante quidem sola quae te innotescente perceperam, aut dolebam, aut metuebam; nunc autem quid unquam mali evenire potest, quod ego non metuam? Imo juxta tuum Ovidium . Quando ego non timui graviora pericula veris? eo quippe suspectus omnia, quo incertus de omnibus, veram saepe de falsis tristitiam contrahere cogor. Mens siquidem quam semel affecerit charitas, sui juris esse non sinitur. Metuit quod nescit, dolet quod non oportet, sollicitatur plus quam voluerit, et unde noluerit, compatitur nolens, miseretur invita. Et ne unde te mihi parcere putas, magis affligas. O
Abbreviated transcription (Latin):
diligent̃ retractare ñ dedigneris: qͣtaiꝰ
tua humilitate. eiꝰ ꝯtumatia sanet᷑ si
sic uidelicet adinueniri pot̾it. qͦmͦ ad¬
huc semel regłarit̃ recipiat᷑: Nec timẽ¬
dũ ẽ in hac retractatiõe ꝙ displiceat iu¬

Expanded text:
n dedigneris, quatenus tua humilitate ejus contumacia sanetur, si vel sic videlicet adinveniri poterit quomodo adhuc semel regulariter suscipiatur. Nec timendum est in hac retractatione quod displiceat ju
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃. multũ rẽ ip̃am ⁊ intͣ nos pensan¬
tes. ⁊ int̾ nos ꝯferentes. tuã ꝗdẽ ibi uepre¬
hendimꝰ ignorantiã: mninistrantiũ qͦ ne
gligentiã. s plane nulliꝰ malitiã: Et
certe optime nosti. nullũ ẽẽ bonũ nisi
fuit spontaneũ: Malũ gͦ pot̾it ẽẽ ma¬
gnũ.ꝙ. ꝯstat uoluntariũ ñ fuisse. Alio

Expanded text:
noster multum rem ipsam et intra nos pensannoster multum rem ipsam et intra nos pensantes, et inter nos conferentes, tuam quidem ibi deprehendimus ignorantiam, ministrantium quoque negligentiam, sed plane nullius malitiam. Et certe optime nosti nullum esse bonum, nisi fuerit spontaneum. Malum ergo poterit esse magnum, quod constat voluntarium non fuisse? Al
Abbreviated transcription (Latin):
taq dilectissime irascere: ⁊ noli pettare:
Nectabis aũt ñ minꝰ nimis irascendo. qͣm
oruĩo ñ irascendo Si ꝗdẽ ñ irasci uͥ irascẽ¬
dũ sit: nolle em̃dare pectatũ ẽ: Ilus uͦ
rasci qͣm irascendũ sit: pectatũ pectato
addere ẽ Qd̃ simalũ ẽ pectatũ ñ em̃dare:
qͦmͦ ñ malũ erit augm̃tare. Siex reꝵ
euentih reatuũ penderet iuditiũ. nõ
foret culpanda tua etiã ingens tͥstitia: ubi
nimirũ ꝯstitisset ꝙ ingens fuissei ⁊ cul¬
pa: Tanto ꝗppe culpa gͣuior: qͣnto res sacn¬
or appareret: Nunt uͦ qr reꝵ causa ñ ma¬
teria. nec exitus actuũ s intentioĩs ꝓposi¬
tũ. culpas discernit: m̾ita. dicente dño.
si ocłs tuus simplex fu̾it. totũ corpꝰ luci¬
dũ erit: sineqͣm. totũ corpꝰ tenebro sũ erit.
intui qͦ examinatiõe cõmissi. ñ tã ut ar¬
bitror sacroꝵ ẽ attendenda maiestas. quã
ꝓpͥa iitentio discutienda: Iorro ego⁊ pͥor

Expanded text:
Itaque, dilectissime, irascere, et noli peccare. Peccabis autem non minus nimis irascendo, quam omnino non irascendo. Siquidem non irasci ubi irascendum sit, nolle emendare, peccatum est: plus vero irasci quam irascendum sit, peccatum peccato addere est, Quod si malum est peccatum non emendare, quomodo malum non erit augmentare? Si ex rerum eventibus reatuum penderet judicium, non foret culpanda tua etiam ingens tristitia, ubi nimirum constitisset quod ingens fuisset et culpa. Tanto quippe culpa gravior, quanto res sacrior appareret. Nunc vero quia rerum causa, non materia, nec exitus actuum, sed intentionis propositum culpas discernit et merita, dicente 71 Domino, Si oculus tuus simplex fuerit, totum corpus tuum lucidum erit; si nequam, totum corpus tuum tenebrosum erit , in tui quoque examinatione commissi, non tam, ut arbitror, sacrorum est attendenda majestas, quam propria intentio discutienda. Porro ego et Prior
Abbreviated transcription (Latin):
estis scd̾m dm̃ Nã si scd̾m dm̃ eẽt. ñ usq ad eo
tes u̾bo ꝯuen̾atis. uł absentes scͥpto cõmonu¬
nob̾ de regła. de noto monast̾io monachũ
ñ suscipiendũ: ꝓ ꝯstanti scilicet habentes
ur̃m ñ eẽ ignotũ. S ꝗd si aliis notũ: dũ¬
mͦ nob̾ ignotũ sit: Et sienĩ ut u̾ba ip̃a ur̃a
ponã. religiõis ur̃e se adeo fama effud̾it. ut
eciã rome eccle ur̃e habeat᷑ notitia: nos tñ
ꝗutiq multũ citra romã positi sumꝰ. ne¬
scio qͦ pacto ita p̃teriit. ut ne uniꝰ ꝗdem
ur̃m abb̾is scilic uł monachoꝵ. ñ ip̃ius
ur̃e habitatioĩs. ñ religioĩs ac ꝯu̾satiõit.

Expanded text:
estis secundum Deum . Nam si secundum Deum esset, non usque adeo tes verbo conveneratis, vel absentes scripto praemonunobis de Regula, de noto monasterio monachum non suscipiendum , pro constanti scilicet habentes vestrum non esse ignotum. Sed quid si aliis notum, dummodo nobis ignotum sit? Etsi enim, ut verba ipsa 68 vestra ponam, religionis vestrae se adeo fama effuderit, ut etiam Romae ecclesiae vestrae habeatur notitia, nos tamen, qui utique multum citra Romam positi sumus, nescio quo pacto ita praeteriit, ut ne uniusquidem vestrum, abbatis scilicet vel monachorum, non ipsius vestrae habitationis, non religionis ac conversationi
Abbreviated transcription (Latin):
uigans aitigit iã litus optatũ: atq ad por¬
tũ tandẽ salutis applicuit: Stantes st̃ ĩa pe
ta. inuento in cãpis silue. libent̃ adorat in
loco uͥ stetert̃ pedes eiꝰ: Ing̾ssus ẽ sc̃ãm ciuita¬
tẽ ⁊ sortitꝰ ẽ cũ illis hereditatẽ ꝗb m̾ito dr̃.¬

Expanded text:
vigans attigit jam littus optatum, atque ad porvigans attigit jam littus optatum, atque ad portum tandem salutis applicuit. Stantes sunt jam peta, inventum in campis silvae libenter adorat in loco ubi steterunt pedes ejus. Ingressus est sanctam civitatem, sortitus est cum illis haereditatem, qui
Abbreviated transcription (Latin):
cellentie placuit sciscitari. aut noꝰ fil¬
lim̃: aut ille ꝗea uob̾ retulit fallit: Siq
suspicer falsitatẽ: Hoc me c̾tissime scire ꝯ¬
fido. ⁊ uos indubitant̃ cred̾e uolo: nemi¬
ni me suꝑ noĩe ur̃o. rep̃hensioĩs aliq̃n
uł accusatioĩs u̾ba fecisse. uł in iunxisse
audeamꝰ: p̃sertĩ q̃ ñ ꝓbauimꝰ Deinde qd
nr̃i notitiã dignant̃ expetitis: gratani
accipimꝰ. habundantiꝰ nos ⁊ in notescti
uob̾. ⁊ uos noscere cupientes. Qua ĩa sa¬
ne ficlutia p̃stantie ur̃e supplicamꝰi
mo ur̃am fident̃ cõmonemꝰ heniuola¬
tiã. de loco illo quẽ sub rutela ur̃a. ir̃o
ut aiunt hortatu. fr̃ reurrend̃ ⁊ coabbes
nr̃. dñs uido de trib fontib ꝯstruert
suscepit: In illo nob̾ qͣntũ nos curatis osten¬
dite: ⁊ ꝗcꝗd ei fec̾i̾tis. nob̾ factũ reputate
ꝓficisci iherosolimã. cõpendiũ uie inuenit:
⁊ cito ꝑuenit qͦ uolebat: Transfretauit inbre¬
ui hoc mare magnũ ⁊ spatiosũ⁊ ⁊ ꝓpe na¬

Expanded text:
cellentiae placuit sciscitari, aut nos fallimur, aut ille qui ea vobis retulit, fallit. Si quid  haec loquitur, suspicer falsitatem: hoc me certissime scire confido, et vos indubitanter credere volo, nemini me super nomine vestro reprehensionis aliquando vel accusationis verba fecisse, vel injunxisse. audeamus, praesertim quae non probavimus! Deinde quod nostri notitiam dignanter expetitis, gratanter accipimus, abundantius nos et innotescere vobis, et vos noscere cupientes. Qua jam sane fiducia Praestantiae vestrae supplicamus, imo vestram fidenter commonemus benevolentiam, de loco illo quem sub tutela vestra, vestro, ut aiunt, hortatu, frater reverendus et coabbas noster domnus Guido de Tribus-Fontibus construere suscepit. In illo nobis quantum nos curatis, ostendite; et quidquid ei feceritis, nobis factum reputate. ficisci Jerosolymam, compendium viae invenit, et cito pervenit quo volebat. Transfretavit in brevi hoc mare magnum et spatiosum, et prospere na
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a uob̾ affectio satisfecit: S de nob̾ pater
ꝗderit: Que in qͣm de nob̾. digna uob̾ sans¬
fatio placebit: Qͥb utiq ꝓ gͣndi iniuria
ĩponitis: q. a uob̾ recedens. a nob receptꝰ sit:
Qͥ d dicã: Si dixero ñ recepimꝰ ꝙ utinã sinr
peccato dicere possẽ: m̃tior plane: Sidin
S tutiꝰ respondebo pectauimꝰ: Uerũtñ quiũ.
susceptũ expelleret: Qͥs uͦ scit si de ur̃a ba
bundantia. nr̃am d̃s̃ uolu̾it supplere mo¬
piã ÷ ut scilic unũ de multis ꝗ forte ap̃¬
uos tẽ religiosi erant ad nos dirig̾et: nob
lius ꝗꝑpe sapiens: gła ẽ patͥs. Deniq ñ eũ p¬
uenimꝰ sollicitando: ñ cutũ uenimꝰ atna¬
hendo. qͦ uos desereret. uł ad nos ueniret: qͥu
potꝰ rogantẽ. pulsantẽ. supplicantẽ. ñ pnꝰ

Expanded text:
ra vobis affectio satisfecit; sed de nobis, pater, quid erit? quae, inquam, de nobis digna vobis satisfactio placebit, quibus utique pro grandi injuria imponitis quod, a vobis recedens, a nobis receptus sit? Quid dicam? si dixero: Non recepimus quod utinam sine peccato dicere possem, mentior plane; si dixSed tutius respondebo, Peccavimus. Verumtamen quantum? susceptum expelleret? Quis vero scit si de vestra abundantia nostram Deus voluerit supplere inopiam, ut scilicet unum de multis, qui forte apud vos religiosi tunc erant, ad nos dirigeret, nobis lius quippe sapiens gloria est patris . Denique non eum praevenimus sollicitando, non circumvenimus attrahendo, quo vos desereret, vel ad nos veniret; quin potius rogantem, pulsantem, supp
Abbreviated transcription (Latin):
miserabilẽ ꝯditionẽ. misereor ꝗdẽ:
s uereor ne frustra: Neq enĩñ idõ mͥ uide¬
or frustra misereri. ꝙ ip̃o licet remanente
mclinauit⁊ s intimis eã uiscerib ꝓximi
miseria.⁊ fr̃nus dolor inflixit Mĩa ꝓppe
affectio ẽ. q̃ nec uoluntate cohertet᷑ ⁊ nec
sionẽ dolentiũ. necessano cogit affectu: ita
ut etiã sipeccatũ eẽt misereri.⁊ simu.tũ
uellẽ. ñ possẽ ñ misereri: Potest ꝗdẽ ra¬
tio uł uoluntas affectui effectũ subira¬
here ⁊ s nũꝗd ip̃m affectũ euellere: Diste

Expanded text:
miserabilem conditionem, misereor quidem, sed vereor ne frustra. Neque enim non ideo mihi videor frustra misereri, quod, ipso licet remanente nclinavit, sed intimis eam visceribus proximi miseria et fraternus dolor inflixit. Misericordia quippe affectio est, quae nec voluntate coercetur, nec sionem dolentium necessario cogit affectu, ita ut, etiam si peccatum esset misereri, etsi multum vellem, non possem non misereri. Potest quidem ratio vel voluntas aflectui effectum subtrahere; sed nunquid ipsum affectum evellere? Disce
Abbreviated transcription (Latin):
sa ẽ ñdũ ꝯu̾tit᷑ Nec audio illos ꝗ blandi¬
entes afferunt. iustitia iusti suꝑ eũ exit:
dũ impiꝰ in sua adhuc ĩpietate remorat᷑.
Non inqͣm recipio ꝯsolationẽ: uͥ fr̃is uideo
desolationẽ: Si gͦ dulcissime fili. tua qͦq
pia mens ita affecta ẽ. ĩmo qr alit̃ affecta ñ
ẽ: qͣmqͣm tͥ in felix iste cunctas sue eg̾ssi¬
oĩs de monast̾io. ⁊ denuo reg̾ssioĩs. regłais
uices infelicit᷑ ꝑcurisse uidet᷑ qr mñ ip̃e a¬
lit̾ putat. ñ solũ panent̃ s. ⁊ libent̃ audi¬
endũ ẽ. ꝙ. hum ait calũpniat᷑. si forte tã¬

Expanded text:
 convertitur. Nec audio illos qui mihi blandientes afferunt, Justitia justi super eum erit, , dum impius in sua adhuc impietate remoratur. Non, inquam, recipio consolationem ubi fratris video desolationem. Si ergo, dulcissime fili, tua quoque pia mens similiter affecta est, imo quia aliter affecta non est, quanquam tibi infelix iste cunctas suae egressionis de monastario, et denuo regressionis, regulares vices infeliciter percurrisse videtur, quia tamen ipse aliter putat, non solum patienter, sed etiam libenter audiendum est quod hum
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͣndiu int̾mittere. aut certe penitus
lec nego panẽ ⁊ uinũ aqua ꝗdẽ mixtũ.
simul debere apponi: ꝗn potiꝰ assero haud
alit̾ debere fieri S aliudẽ culpare negligẽ¬
tiã: aliud negare efficatiã: Aliud inqͣm ẽ
ꝙ. causam̃ ñ bene ꝗppiã fieri:⁊ aliud ꝙ m̃
tim̾ nec fieri: Hec int̾im de hac re dix̾im

Expanded text:
aliquandiu intermittere, aut certe penitus aliquandiu intermittere, aut certe penitus Nec nego panem et vinum, aqua quidem mixtum, simul debere apponi, quin potius assero haud aliter debere fieri; sed aliud est culpare negligentiam, aliud negare efficaciam. Aliud, inquam, est quod causamur non bene quidpiam fieri, et aliud quod mentimur nec fieri. Haec interim de hac
Abbreviated transcription (Latin):
aliũ. aliud sensisse scͥptorẽ : ñ posse uidelie
absq trib. id÷ pane uino ⁊ aqua hoc sacͥfi¬
nũ eẽ: ita ut si qͦdlibet deesse ꝯtig̾it. reliqua
ñ scĩficent᷑ S de huiꝰmoi unꝰꝗsq in suo
sensu habundat: Ego aũt ꝓ meo fatuo
fecisti: aut certe ab illo loco qͦ dr̃. simili mͦ po
ꝙ restabat de sacͥfitio: Neq en ĩdubitau̾ im
de corꝑe iã ꝯsecrato: ꝗ utiq iuxta ritũ eccłe
didici ab ip̃a.ꝙ ⁊ ip̃a accepit a dñc. panẽ
scilicet ac uinũ ⁊ simul apponere: ñ simł
t̃ exhis sacra ꝯficere: Cũ gͦ priꝰ de pane
corpꝰ. qͣm de uino sanguis more eccłasti¬
co ꝯfitiat᷑: si ꝑ obliuionẽ tardiꝰ ꝙ posteriꝰ
sacrandũ ẽ apponat᷑. ñ uideo ꝗd sacris
p̃cedentib. tarditas possit p̃riꝑe ꝯseq̃n¬
tiũ Puto enĩ ꝙ si dño post factũ de pa¬
ne suũ corpꝰ. uini ꝯsecrationẽ placuiss

Expanded text:
alium aliud sensisse scriptorem, non posse videlicet alium aliud sensisse scriptorem, non posse videlicet absque tribus, id est pane, vino, et aqua, hoc sacrificium esse, ita ut si quodlibet horum deesse contigerit, reliqua non sanctificentur. Sed de hujusmodi unusquisque in suo sensu abundat. 3. Ego autem pro meo fatuo fecisti, aut certe, ab illo loco ubi dicitur, « Simili moquod restabat de sacrificio. Neque enim dubitaverim de Corpore jam consecrato, qui utique juxta ritum Ecclesiae didici ab ipsa quod et ipsa accepit a Domino, panem scilicet ac vinum, et simul apponere, non simul tamen ex his sacra conficere. Cum ergo prius de pane Corpus, quam de vino Sanguis more ecclesiastico conficiatur, si per oblivionem tardius quod posterius sacrandum est, apponatur, non video quid sacris praecedentibus tarditas possit praeripere consequentium. Puto enim quod si Domino post factum de pane suum Corpus, vini consecrationem placuisset
Abbreviated transcription (Latin):
malũ hoc. mali cuiꝰpiã gͣuioris latentis
adhuc in monast̾io fu̾it cõmonito ꝓ
penitentia tͥ iniungimꝰ septẽ psalmo
penitentiales. cotidie usq ad pascha sep¬
ties ꝓst̾nendo decantare: septẽ discipli¬
nas acciꝑe: In hunc modũ satisfitias
⁊ ille: ꝗ tͥ ad illã missã ministrauit.
De illo ꝗ sibi añ apparau̾at. ⁊ oblitꝰ ẽ ml
tere uinũ in calicẽ. cuiꝰ ⁊ maiorẽ in hs
estimamꝰ culpã si tñ ita⁊ tu putas. ns
arbitͥo derelinꝗiꝰ Sane sisermo ex ut int̃
fis̃  ip̃i om̃s singłi. singłas accipiant di¬
sciplinas: ut fiat ꝙ legit᷑: Alter alteriꝰ onera
portate: Oeuide q cõꝑta sero licet negligẽ¬
na. uinũ fudisti in calicẽ suꝑ hostie sacrate
particulã. laudamꝰ: ne subtanto articulo
meliꝰ fieri potuisse putamꝰ⁊ arbitrantes li¬
quorẽ  si ñ ex ꝯsecratiõe ꝓpͥa atq sollẽpni
in sangumẽ xͥ mutatũ. sacrũ tñ fuisse ex
ꝯtactu corꝑis sacri auuit tñ nescio quẽ

Expanded text:
malum hoc mali cujuspiam gravioris latentis adhuc in monasterio fuerit commonitio, pro poenitentia tibi injungimus septem psalmos poenitentiales quotidie usque ad Pascha, septies prosternendo te, decantare, septem disciplinas accipere. In hunc modum satisfaciat et ille qui tibi ad illam Missam ministravit. De illo autem qui sibi ante apparuinum in calicem, cujus et majorem in hoc aestimamus culpam, si tamen et tu ita putas, tuo arbitrio derelinquimus. Sane si sermo exiit inter fratres, et ipsi omnes singuli singulas accipiant disciplinas, ut fiat quod legitur, Alter alterius onera portate . Deinde quod comperta, sero licet, negligentia, vinum fudisti in calicem super hostiae sacratae particulam, laudamus, nec sub tanto articulo melius fieri potuisse putamus, arbitrantes liquorem, etsi non ex consecratione propria atque solemni in Sanguinem Christi mutatum, sacrum tamen fuisse ex contactu Corporis sacri. Aiunt tamen nescio quem
Abbreviated transcription (Latin):
eũ: Precat᷑ deinde ut domꝰ qͣm ip̃e matͥ sue
in t̾ra eccłe̾ ꝯstriixit. cũ t̾ra qͣm ibi delegauit:
po. Reliqua hec pauca ꝓ uob̾. ip̃o ꝗppe in¬
timante. ĩmo uͦ inspirante dõ aditenda
putauimꝰ. hortari uos in caritate p̃sum̃¬
tes. ne casuri głam mundi qͣsi stantem
diligatis. ⁊ sic uos ⁊ ur̃a ꝑdatis: ne blan¬
diens p̃sens ꝓsꝑitas sui uob̾ finẽ abscon¬
dat. adu̾sitas sine fine succedat: ne le
longa ex pectat᷑. cito deserat male ꝯscium
sic̃ scriptũ ẽ: Cũ dix̾int pax ⁊ securitas:
tt̃ subitaneus suꝑueniet interitꝰ. tamq̃ͣ
inutero habenti ⁊ ñ effugient: Ualete.

Expanded text:
eum. Precatur deinde ut domus quam ipse matri suae in terra Ecclesiae construxit, cum terra quam ibi delegavit, ppo. 3. Reliqua haec pauca pro vobis, ipso quidem intimante, imo vero inspirante Deo, adjicienda putavimus, hortari vos in charitate praesumentes, ne casuri gloriam mundi quasi stantem diligatis, et sic vos et vestra perdatis; ne blandiens praesens prosperitas sui vobis finem abscondat, et adversitas sine fine succedat; ne laelonga exspectatur, cito deserat male conscium, sicut scriptum est: Cum dixerint, Pax et securitas, tunc subitaneus superveniet eis interitus, tanquam in utero habenti, et non effugient . Valete.
Abbreviated transcription (Latin):
ab imm̾itoꝵ infestatiõe ꝗescere : S qr pͥ¬
rib malis peiora iunxistis. ⁊ rursui nob̾
iurgioꝵ seminaria tͣnsmisistis. q̃ absit
ut germinent. sic̃ nec pͥora germinarũt
in nob̾: ne tñ ñ respondendo culpã q̃ ñ ẽ
cognoscere uideam̃. hoc eciã scd̃o ad ea q̃ ꝓ
cacit̃ obicitis. u̾acit̃ respondemꝰ: Hoc tota¬

Expanded text:
 infestatione quiescere. Sed quia prioribus malis pejora junxistis, et rursum nobis jurgiorum seminaria transmisistis quae absit ut germinent! sicut nec priora germinarunt in nobis, ne tamen, non respondendo, culpam, quae non est, agnoscere videamur, hoc etiam secundo ad ea quae procaciter objicitis, veraciter respondemus. H
Abbreviated transcription (Latin):
ã. annuimꝰ intͦitũ: ꝓbauimꝰ susceptũ : as¬
trinximꝰ ꝓbatũ: tenemꝰ ꝓfessũ: Nec intͣre
cõpulimꝰ: nec ex ire cogemꝰ: Quãuis sieũ
eiceremꝰ. ad uos ut ip̃e asserit ñ rediret: s̃ed
iurgiis: ⁊ quansis scͥptitatioĩb inꝗetare: qi
nec cumulatis etiã ꝯtumeliis ꝓuocari pote
nec minis exterreri. qͦ minꝰ monachũ te¬
neamꝰ: quẽ regłarit suscepisse nos credimꝰ¬

Expanded text:
am, annuimus introitum, probavimus susceptum, adstrinximus probatum, tenemus professum. Nec intrare compulimus, nec exire cogemus. Quamvis si eum ejiceremns, ad vos ut ipse asserit non rediret, sed mjurgiis, et cassis scriptitationibus inquietare: quia nec cumulatis etiam contumeliis provocari poterpondeamus, nec minis exterreri quominus monachum teneamus, quem regulariter suscepisse nos credim
Abbreviated transcription (Latin):
rimo p̃cor ut p̃sentes litt̾as. domno¬
no abb̃i a quacincti monastii diri¬
gere ñ gͣueris. Deinde ut ad idq. portant
ꝓabsente amito p̃sens satagas cũ uen̾it
larꝰ. Neq enĩ cuilibet. nedũ tanti patͥs. iu¬
stũ iniustũ ue. adusũ me debeo scandalũ
dissimulare: Qd̃ qͣm ñ fatiã: loq̃ns potiꝰ ꝗͣ
scribens ei aꝑire forsitan potuissẽ: Nã solet
intalib acceptior ẽẽ s. mo uiuus qͣm scͥptꝰ.
efficatior lingua qͣm litt̾a: Ocli ꝗꝓpe loq̃n¬
us fidẽ fatiunt dictis: nec ita potest affec

Expanded text:
rimo precor ut praesentes litteras domno abbati Aquiscincti monasterii dirigere non graveris. Deinde ut, ad id quod portant, pro absente amico praesens satagas cum venerit locus. Neque enim cujuslibet, nedum tanti patris, justum injustumve adversum me debeo scandalum dissimulare; quod quam non faciam, loquens potius quam scribens, ei aperire forsitan potuissem. Nam solet in talibus acceptior esse sermo vivus quam scriptus, et efficacior lingua quam littera. Oculi quippe loquentis fidem fa
Abbreviated transcription (Latin):
uagat᷑: s ꝗete ꝑseuerans in monastio. a
fidẽ quã ꝗdẽ ap̃ uos ꝓmisit s ñ tenuit. nõ
irritã ut dicitis fatiens. s ratã integr̃aq cu¬
ut uultis⁊ ꝑseꝗmui qͣntũ uults: caritas
omĩa suffert : oĩa sustinet: Nob̾ aũt desere¬
tũ ẽ. ex hoc iã uos pure dilig̾e: reu̾ent̃ su¬
sciꝑe ⁊ familiarit̃ colere: Ad uidonẽ abba¬

Expanded text:
vagatur, sed quiete perseverans in monvagatur, sed quiete perseverans in monfidem, quam quidem apud vos promisit sed non tenuit, non irritam, ut dicitis, faciens, sed ratam integramque cuut vultis, persequimini quantum vultis: charitas omnia suffert, omnia sustinet. Nobis autem decretum est ex hoc jam vos pure diligere, reverenter suspicere, familiariter colere. EPI
Abbreviated transcription (Latin):
ĩã tandẽ censure pastoralis distͥctioe. ñ ei
licebat ꝙ. añ licuerat: Cur gͥ cũ iã ap̃ nos
ẽẽt. uolentes eũ reuocare ad ꝑsuadendũ
de reditu. ꝓmistis ei ꝗetẽ in claustͦ ⁊ nͥ qr
hec uelle hõiẽ nou̾atis. hec q̃sisse memi¬
neratis: At ille ia adepto ap̃ alienos ꝙ
ñ potuit int̾ suos ⁊ ne certa ꝓ incertis de¬
sereret. tenuit qͦ iã fruebat᷑. sꝑnens ꝙ se-¬
io sibi offerebat᷑: Desinite itaq fr̃s desi¬
nite frẽm sollicitare. de qͦ ñ ualde necee̾ est
uos sollicitos eẽ. nͥ forte ꝙ absit. q̃ ura ñ que
qͣm eiꝰ salutẽ diligatis. Nã cũ sẽꝑ ap̃ uos gi¬
rouagus fuisset⁊ ⁊ ut scribitis ꝯtra suũ ꝓpo¬
sitũ. ⁊ abb̃is ĩꝑiũ in ꝓpͥos usus ꝙ. de arte su
a ꝯꝗrebat expend̾et ⁊ gaudeat ꝗeũ diligit:
ꝙ. ap̃ nos dõ miserante sanatꝰ sit: Testimoni¬
ũ enĩ ei ꝑbibemꝰ.ꝙ. nusqͣm mͦ aliqͣ octasiõẽ

Expanded text:
ia jam tandem censurae pastoralis districtione non ei ia jam tandem censurae pastoralis districtione non ei licebat quod ante licuerat? Cur igitur cum jam apud nos esset, volentes eum revocare, ad persuadendum de reditu promisistis ei quietem in claustro, nisi quia hoc velle hominem noveratis, hoc quaesisse memineratis? At ille, jam adepto apud alienos quod non potuit inter suos, ne certa pro incertis desereret, tenuit quo jam fruebatur, spernens quod sero sibi offerebatur. 4. Desinite itaque, fratres, desinite fratrem sollicitare, de quo non valde necesse est vos sollicitos esse, nisi forte, quod absit! quae vequam ejus salutem diligatis. Nam cum semper apud vos gyrovagus fuisset, et, ut scribitis, contra suum propositum et abbatis imperium, in proprios usus quod de arte sua conquirebat expenderet, gaudeat qui eum diligit, quod apud nos Deo miserante sanatus sit. Testimonium enim ei perhibemus quod nusquam modo aliqua occasione
Abbreviated transcription (Latin):
facimꝰ. ꝙ nob̾ fieri nolumꝰ: hoc nos utiq
nolle putatis: ut ꝗs a nr̃o monast̾io disce¬
dens monachus in alio suscipiat᷑: Utinã
multũ p̃cam᷑ ut hoc fatiatis. Nec offensos
nos ꝯq̃remꝰ: s ualde in hoc ẽẽ adiutos fate¬
bitm̃: Negatis deinde ꝙ de uob̾ audieramꝰ.
ur̃o scilicet iussu uł assensu frẽm .b. qͣm¬
diu fuit ap̃ uos. in medicinali arte scła¬
rib deseruisse ⁊ ip̃mq ꝗ hoc dix̃ falsita¬
tis arguitis. Sim̃titus sit nescimꝰ: ip̃e
uid̾it: S hoc scimꝰ: qr siue ꝑ se ip̃m ut uoᷤ
fateminr: siue ꝑ uos ut ip̃e testat᷑ ħ fec̾it:
inmagno int̾im ꝑiculo fuit: Qͥs uͦ tã
inhumanꝰ. ꝗ sic ꝑielitanti ñ succurreret
siposset: ñ ꝯsuleret si nosset: At tñ siut
asseritis. ñ cõpulsus obedientia. s ꝓpͥi q̃stꝰ
cupiditate. ac uagandi curiositate. hac
illacq artẽ suã uenditans discurrebar:
ꝗd cause extitit ꝙ a uob̾ discessit: An qr¬

Expanded text:
facimus, quod nobis fieri nolumus? Hoc nos utique nolle putatis, ut quis a nostro monasterio discedens monachus, in alio suscipiatur. Utinam multum precamur ut hoc faciatis; nec offensos nos conqueremur, sed valde in hoc adjutos esse fatebimur. Negatis deinde quod de vobis audieramus, vestro scilicet jussu vel assensu fratrem B., quamdiu fuit apud vos, in medicinali arte saecularibus deserviisse; ipsumque, qui hoc dixit, falsitatis arguitis. Si mentitus sit, nescimus; ipse viderit; sed hoc scimus, quia sive per se ipsum, ut vos fatemini, sive per vos, ut ipse testatur, haec fecerit, in magno interim periculo fuit. Quis vero tam inhumanus, qui sic periclitanti non succurreret si posset, non consuleret si nosset? Attamen si, ut asseritis, non compulsus obedientia, sed proprii quaestus cupiditate ac vagandi curiositate, hac illacque artem suam venditans discurrebat, quid causae exstitit quod a vobis discessit? An qu
Abbreviated transcription (Latin):
poss̃ m̃te ad uos supplici tnieo: sepe genib
feris humilit̾ satisfatiens. uob̾ astare me
uideo: Utinã ip̃e ꝗ id mͥ fortasse inspirat
descendo: qͣm freq̃nt̃ nudꝰ hum̾os uirgas¬
q in manib gestans: ⁊ qͣsi ad ur̃am iussi¬
onẽ uapulare paratꝰ. peto ueniã: gr̃am tre¬
nebundus expecto Hec qualit̃ uob̾ pat̾ accep¬
ta sint. ur̃o siuos ñ grauat. citius scire fla¬
gitamꝰ rescͥpto: ut si satis iã securi de indul¬
gentia ꝯsolem᷑ ⁊ si qͦ minꝰ. mag̃ ut dignũ
ẽ humiliem̃. ampliꝰ aliꝗd a nob̾ si possu¬
mꝰ exigamꝰ: qͦ digniꝰ satisfac̾e debeamꝰ. Ualte.¬

Expanded text:
upplici transeo, saepe genibus flexis humiliter satisfaciens, vobis adstare me video. Utinam ipse qui id mihi fortasse inspirat,descendo! quam frequenter nudus humeros, virgasque in manibus gestans, et quasi ad vestram jussionem vapulare paratus, peto veniam, gratiam tremebundus exspecto! Haec qualiter vobis, Pater, accepta sint, vestro, si vos non gravat, citius scire flagitamus rescripto; ut, si satis, jam securi de indulgentia consolemur; si quo minus, magis ut dignum est humiliemur, et ampliusaliquid a nobis si possumus, exigam
Abbreviated transcription (Latin):
me deseruit: S nũꝗd qr corꝑe ad tp̃s re¬
cessit ⁊ eciã aĩo recedere potuit. Aut forte
uł ip̃a mors eũ mͥ pot̾it auferre . Ita ne
loca is corporalis ue necessitas. aĩoꝵ sese
amantiũ lib̾tatẽ angustat: Certus sũ
qr nec locoꝵ distantia. nec torpoꝵ uł iois
uł absentia. disiung̾e pot̾it: qͦs unꝰ sp̃e ue¬
getat. una caritas ligat: Deniq si iustoꝵ aĩe
in manu dĩst̃: ꝓfecto ⁊ ꝗĩa in ip̃o deposita car¬
ne ꝗescunt ⁊ ꝗ ip̃i adhuc in carne ñ scd̾m cax¬
nẽ militamꝰ: simul ꝓculdubio sumꝰ Oeus
gͥ erat uiuusi mĩs erit defunctꝰ meũ in patͥa

Expanded text:
me deseruit. Sed nunquid quia corpore ad tempus recessit, etiam animo recedere potuit? aut forte vel ipsa mors eum mihi poterit auferre? Itane localis corporalisve necessitas animorum sese amantium libertatem angustat? Certus sum quia nec locorum distantia, nec corporum vel mors vel absentia disjungere poterit quos unus spiritus vegetat, una charitas ligat. Denique, si justorum animae in manu Dei sunt , profecto et qui jam in ipso, deposita carne, quiescunt, et qui ipsi adhuc in carne non secundum carnem militamus, simul procul dubio sumus. Meus ergo erat vivus, meus erit defunctus, meum in patria
Abbreviated transcription (Latin):
pimꝰ: seu ꝙ talẽ talit̃ susceptũ. denuo
sine causa ñ eicimꝰ: ut ꝙ edificauimꝰ
it̾m destruentes. p̃uaricatores nos ꝯsti¬
tuamꝰ: Hinc regłe. hinc canonũ. hinc
ipsiꝰ naturalis legis tͣnsgressores iudi¬
cam᷑ Opponitis enĩ indignantes. cui
ur̃m ⁊ a uob̾ excõmunicatũ nob̾ sais¬
re p̃sũpsimꝰ: ꝙ utiq ab alio pati nolumꝰ.
S de excõmunicaticẽ ꝗd respondebimꝰ. qñ
uos inde uob̾ satiffacitis ꝓ nob̾⁊ scientes

Expanded text:
nuo sine causa non ejicimus, ut, quod aedificavimus iterum destruentes, praevaricatores nos constituamus. Hinc Regulae, hinc canonum, hinc ipsius naturalis legis transgressores judicamur. Opponitis enim indignantes, cur vestrum et a vobis excommunicatum nobis sociare praesumpsimus, quod utique ab alio pati nolumus. Sed de excommunicatione quid respondebimus, quando vos inde vobis satisfacitis pro nobis, scientes
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ sp̃uum cognitiõe. iã beatꝰ sũ: Nõ me¬
diocrit᷑ inqͣm ꝓfeci qr didici ab apło para¬
disũ ⁊ tertiũ celũ nominare: sieciã ñ rap¬
iuscũ apło solis ex nõib secreta celestia
iã nour: ⁊ audiui ineffabilia u̾ba. q̃ ñ
licet hõi loqͥ. Stultꝰ ego ꝗiã sciens nom̃¬

Expanded text:
torum spirituum cognitione jam beatus sum. Non metorum spirituum cognitione jam beatus sum. Non mediocriter, inquam, profeci quia didici ab Apostolo paradisum et tertium coelum nominare, si, etiam non raptus cum Apostolo, solis ex nominibus secreta coelestia jam novi, et audivi ineffabilia verba quae non licet homini loqui. Stultus ego
Abbreviated transcription (Latin):
Restat gͥ sciendũ. rest ⁊ hoc tantũ q̃rit᷑ int̃ uoᷤ
an ranonabilit susceptꝰ fu̾it: Et uos ꝗdẽ
q̃ͣm de ignoto monast̾io monachũ regła¬
nt̃ posse suscipi negare ñ potestis: ur̃m no¬
b̾ notũ eẽ ꝯtenditis. Negamꝰ: ⁊ ñ creditis.
Uerũ siñ creditis simplicit᷑ negantib: c̾dite
nec nouimꝰ uos nec noscimꝰ: ignotoꝵ scͥp¬
ta suscepimꝰ: ad ignotos rescͥpsimꝰ: Sensimꝰ
ꝗdẽ stimulatiões ⁊ inꝗetatioes ur̃as: s necdũ
stimułatores ⁊ inꝗetatores ip̃os agnouimꝰ:
ues tñ ad ꝯuincendũ nos de simulata igno¬
rãnia. inuictissimũ argum̃tũ inducitis:
ñ posse scilicet ignotos ẽẽ uob̾. qͦꝵ ⁊ abb̃is sci¬
licet ⁊ ipsiꝰ monast̾u nom̃ in nr̃is posuimꝰ
litt̾is: qͣsi mox ut reꝵ uocabula scimꝰ. etiã
res ip̃as nou̾imꝰ: Multũ gͦ ualet mͥ mi¬
chaelis. gabrieł. raphaeł nõia nosse: q̃n ex
solo auditu uocabuloꝵ. etiã de ip̃oꝵ bea¬

Expanded text:
Restat igitur sciendum, et hoc tantum quaeritur inter nos, an rationabiliter susceptus fuerit. Et vos quidem, quoniam de ignoto monasterio monachum regulariter posse suscipi negare non potestis, vestrum nobis notum esse contenditis. Negamus, et non creditis. Verum si non creditis simpliciter negantibus, credite nec novimus vos, nec noscimus, ignotorum scripta suscepimus, ad ignotos rescripsimus. Sensimus quidem stimulationes et inquietationes vestras, sed necdum stimulatores et inquietatores ipsos agnovimus. Vos tamen ad convincendum nos de simulata ignorantia invictissimum argumentum inducitis, non posse videlicet ignotos esse nobis, quorum et abbatis scilicet et ipsius monasterii nomen in nostris posuimus litteris; quasi mox ut rerum vocabula scimus, etiam res ipsas noverimus. Multum ergo valet mihi Michaelis, Gabrielis, Raphaelis nomina nosse, quando ex solo auditu vocabulorum, etiam de ipsorum bea
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃atib ꝓpͥis absumꝰ: s eciã in eodẽ archiep̃atu
ñ degimꝰ: Putamꝰ aũt ꝙ ñ de cuicũq notis. s
tm̃ de nob̾ notis monast̾iis. monachos su¬
s̃ciꝑe ꝓhibem̃ alioqn cũ nullũ monast̾iũ sit
ꝙ alicui notũ ñ sit: nullũ nob̾ relinꝗt᷑. de qͦ
ꝗs regłarit̃ suscipiat᷑: Qͦmͦ gͦ illud ĩplebit᷑
ꝙ a beato bñdicto uł p̃cipit᷑ uł ꝑmitit᷑: ꝑe¬
grinũ uidelicet monachũ. ñ solũ debere su¬
scipi adhabitandũ ꝓ hospite qͣnto tp̃re
cupit. s etiã inuentũ utilẽ suaderi ad
ga p̃dictũ frẽm alit̾ egerimꝰ: Nã cũ ueniẽs
ꝗdẽ repulsus. deinde ãmonitꝰ ẽ ut ad mo¬
nasteriũ suũ rediret: S ille ñ acꝗescens.
inuicinã nob̾ heremũ se ꝯtulit. ibiq sep
tẽ ferme m̃ses nullã int̾im passus calũp¬
niã. ꝗete habitauit: S cũ sibi tutũ nõ
crederet ꝙ solus degeret: post pͥmã repulsã
id ip̃m ꝙ pͥus an ob̾ reꝗrere ñ erubuit:

Expanded text:
absumus, sed etiam in eodem archiopiscopatu non degimus. Putamus autem quod non de cuicumque notis, sed tantum de nobis notis monasteriis monachos suscipere prohibemur; alioquin, cum nullum monasterium sit quod alicui notum non sit, nullum nobis relinquitur de quo quis regulariter suscipiatur. Quomodo ergo illud implebitur quod a beato Bgrinum videlicet monachum non solum debere suscipi ad habitandum pro hospite, quanto cupit tempore, sed etiam inventum utilem suaderi ad ga praedictum fratrem egerimus Nam cum veniens mo quidem repulsus, deinde admonitus est ut ad monasterium suum rediret. Sed ille non acquiescens, in vicinam nobis eremum se tem ferme menses, nullam interim calumniam passus, quiete habitavit. Sed cum sibi tutum non crederet quod solus degeret, post primam repulsam, idipsum quod prius a nobis requirere non erubuit.
Abbreviated transcription (Latin):
aui abo. aut alt̾m e nob̾ e iueclio tolli Uñ
aãrt adine tu ĩa ciudũ scͥpsisti ꝯq̃rendo suꝑ tri¬
bulatioib ur̃is: scitis qi iuxta ẽ dñs his ꝗ tribu¬
lato st̃ corde: De ip̃o ꝯfidite: qr ip̃e uicit mun¬
dũ: Ip̃e scit int̃ qͦs habitatis:: in ꝯspectu eiꝰ st̃
om̃s ꝗ tribulant uos. Ip̃e exaucdiet uos in abscõ

Expanded text:
alterum a nobis de medio tolli. Unde autem ad me tu jamdudum scripsisti, conquerendo super tribulationibus vestris, scitis quia juxta est Dominus his qui tribulato sunt corde. De ipso confidite, quia ipse vicit mundum. Ipse scit inter quos habitatis, et in conspectu ejus sunt omnes qui tri
Abbreviated transcription (Latin):
prudent̃ antea dissimulabat᷑ mĩa ultͣ
ab ioseph. ex abdito celate pietatis erupit
seq u̾itati adiungens rep̃ssit motũ: tẽ¬
ꝑauit zelũ: pacẽ cũ iustitia fecit: Cunc
de purissimo placidi pectoris fonte. taliũ
cree: lĩpidissimi cogitationũ riuuli ebul¬
lierunt: Qͥr opꝰ ẽ indignari. Misereri
potiꝰ oportet: ñ ob li isci s scriptũe. Mi¬

Expanded text:
prudenter antea dissimulabatur misericorprudenter antea dissimulabatur misericorab Joseph , ex abdito celatae pietatis erupit, seque veritati adjungens repressit motum, temperavit zelum, pacem cum justitia fecit. 2. Tunc de purissimo placidi pectoris fonte talium 66 credo limpidissimi cogitationum rivuli ebullierunt: Quid opus est indignari? misereri potius oportet, et non oblivisci quod scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ ꝙ audito eiꝰ obitu:. mor uelut ĩmemor
pͥstine calũpnie s ñ amicitie. ꝯsolatorẽ
potiꝰ qͣm ultorẽ uos exhibuistis. Patrẽ qͥp
uos cognouistis ut res exigebat ñ iudicẽ.
id̾oq ꝙ pietatis. ꝙ. caritatis ẽ. ut uere filio
pat̃ ĩpendere studuistis. Qͥd meliꝰ. ꝗd lau¬
dabiliꝰ ꝗd uob̾ dignius agere poteratis:
gua. uultꝰ ccłi. t̾ribilit̾̃ ostentare ⁊ intẽptare
solebant: ad unũ nẽpe nuntiũ de morte filii.
pat̾ña uiscera cõmota st̃: subitoq hec om̃ĩa
q̃ simulatoria s dispensatoria. ac ꝑ hoc tͣnsi¬
toria erant. disparuerunt: Illa uͦ q̃ uera erãt
s latebant. caritas. pietas. benigͥtas apparuer.
auert̃ sibi : qr ninuirũ mĩa suꝑhabundauit
iuditio: iustitia ⁊ pax osculate st̃ Nã qͣn¬
tũmͥ uideor conitiendo uidere. ꝗd aĩmi tc̃
habueritis cũ adulciscendã illã q̃ uob̾ ui¬
debat᷑ facta in iuriã. iustitie zelo accensa
u̾itas se se accing̾et: illa q̃ exẽplo ioseph

Expanded text:
 obitu, mox velut immemor pristinae calumniae, sed non amicitiae, consolatorem potius quam ultorem vos exhibuistis. Patrem quippe vos cognovistis, ut res exigebat, non judicem. Ideoque quod pietatis, quod charitatis est, ut vere filio pater impendere studuistis. Quid melius, quid laudabilius, quid vobis dignius agere poteratis? gua, vultus, oculi, terribiliter ostentare et intentare solebant? Ad unum nempe nuntium de morte filii, paterna viscera commota sunt; subitoque haec omnia, quae simulatoria, sed dispensatoria, ac per hoc transitoria erant, disparuerunt; illa vero quae vera erant, sed latebant, charitas, pietas, benignitas apparuerunt. abundavit judicio, justitia et pax osculatae sunt. Nam quantum mihi videor conjiciendo videre, quid animi tunc habueritis, cum ad ulciscendam illam, quae vobis videbatur facta, injuriam, justitiae zelo accensa veritas se accingeret, illa quae exemplo Joseph
Abbreviated transcription (Latin):
atis ⁊ plusquã satiᷤᷤ
tibi scilicet inspirando salutarẽ cõ¬
punctionẽ michiq de tua salute
letitiã S qm usq adhuc frustratũ
me cerno ab expectatiõe m̃a: iã ñ
ualeo tegere dolorẽ meũ anxieta¬
tẽ repͥmere: dissimulare tͥstitiã:
Uñ ⁊ ꝯtra iuris ordinẽ. cogor re¬
uocare lesus. eũ ꝗ me lesit: spretꝰ
reꝗrere ꝯtẽptorẽ ÷ iniuriã passus.
inuriatori satisfacere: rogare de¬
niq a qͦ rogari debuerã Dolor qͥp¬
pe nimius ñ delib̾at: ñ u̾etunda¬
tur ⁊ ñ ꝯsulit rationẽ: ñ metuit
digͥtatis dãpnũ ⁊ legi ñ obtẽꝑat
iuditio ñ acꝗescit. modũ ignorat
⁊ ordinẽ: id om̃imꝰ. ⁊ solũm sata¬
gente aĩo. ꝙ uł careat ꝙ se dolet
habere: uł habeat ꝙ se dolet care¬
re At inquis. Nec lesi quẽpiã nec
spreui: s spretꝰ potiꝰ ego ac multifa¬
rie lesus: tantũ fugi malefactorẽ
meũ Cui in nirias feci. si iniurias
fugi An ñ expedit cedere ꝑsecuto¬

Expanded text:
atis et plusquam satis tibi scilicet inspirando salutarem compunctionem, mihique de tua salute laetitiam. Sed quoniam usque adhuc frustratum me cerno ab exspectatione mea, jam non valeo tegere dolorem meum, anxietatem reprimere, dissimulare tristitiam. Unde et contra juris ordinem cogor revocare, laesus, eum qui me laesit; spretus, requirere contemptorem; injuriam passus, injuriatori satisfacere; rogare denique, a quo rogari debueram. Dolor quippe nimius non deliberat, non verecundatur, non consulit rationem, non metuit dignitatis damnum; legi non obtemperat, judicio non acquiescit, modum ignorat et ordinem: id omnimodo et solummodo satagente animo, quo vel careat, quod se dolet habere; vel habeat, quo se dolet carere. At, inquis, nec laesi quempiam, nec sprevi; sed spretus potius ego, ac multifarie laesus, tantum fugi malefactorem meum. Cui injuriam feci, si injurias fugi? An non expedit cedere persecuto