comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
laest anegatore merio facta: Cum negar& perus apostolus. eotempo¬
re cũ ancille interrogatione ꝑ territus dñm̃ negauit. Infiliũ homi
hominẽ. ridicule uoluerit int̃ pr&ari non xp̃m oũ negasse sed homi¬
nẽ mendacem faci& saluatorẽ. quise hoce fillũ łi negandũ esse p̃¬
dixerat : Si aut negauit filiũ di. unde & amare flenit. &etrinã negactio¬
nem trina postece confessione deleuit. Manfestũ et peccatũ in sp̃m
sc̃m idnon posse dimitti. quod habeat blas phennã : ut cũ uideas iniustu¬
tib: dm̃: belzebul calum nieris in factis. doceat igt aliquẽ negatorẽ. bel¬
zebub uocasse xp̃m: & ultro referã gradũ negato re:ueniã consequi.
aliud est tormenis cedere & se xp̃ianũ negare : Aliuol xp̃m diabolum
dicese. sicut tibi ipsa scriptura atq conextus. ad tentius lecta pote¬
ruñ de monstrase : Fuerat quidem ꝓ lixius disserendũ. sed qm̃

Expanded text:
la est a negatore mentio facta, cum negaret. Petrus apostolus eo tempola est a negatore mentio facta, cum negaret. Petrus apostolus eo tempore, cum ancillae interrogatione perterritus dominum negauit, in filium homiit: nescio hominem, ridicule uoluerit interpretari non Christum eum negasse, sed hominem, mendacem faciet saluatorem, qui se, hoc est filium dei, negandum esse praedixerat. si autem negauit filium dei, unde et amare fleuit et trinam negationem trina postea confessione delenit, manifestum est peccatum in spiritum sanctum id non posse dimitti, quod habeat blasphemiam, ut, cum uideas in uirtutibus deum, Belzebub calumnieris in factis. doceat igitur aliquem negatorem Belzebub uocasse Christum, et ultro referam gradum negatorem non posse ueniam consequi. aliud est tormentis cedere et se Christianum negare, aliud Christum diabolum dicere, sicut tibi ipsa scriptura atque contextus adtentius lecta poterunt demonstrare. Fuerat quidem prolixius disserendum, sed quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
itaq mouatianus aliquẽ dehis qui sacrificase conpulsis̃ ante tri¬
bunal ludicis. respon disse Omniaquȩ in euangelio scriptas̃. noti
afiliodi sed abelzebul principe de moniorũ esse ꝑfecta: & tunc pote¬
rit ad ꝓbase in remissibilẽ in sp̃m sem̃ esse blas phemiũ ÷ ut au
& acutius aliquid in terrogemus. Respondeant quid sit coñłra filiũ
uixta sensũ illius eos quixp̃m in ꝑsocutione negauerits : conra filiũ hominis
dexsse & non in sp̃m scm blasphemasse : quienĩ interrogatur anxp̃ia nus
sit. & xp̃ianũ se non esse responderit: utiq negando xp̃m hoc est filiũ ho¬
minis. sp̃iui sc̃o nonfecit iniuriã: siaut̃ xp̃m neganclo negauit & spm̃:
isserat her&icus quomodo non pecc& in spũ quifiliũ hominis deno¬
garit.: Aut si spm̃ scm̃ hoc loco intellegendũ patrẽ putat: patris nul¬

Expanded text:
itaque Nouatianus aliquem de his, qui sacrificare conpulsi sunt ante triitaque Nouatianus aliquem de his, qui sacrificare conpulsi sunt ante tribunal iudicis, respondisse omnia, quae in euangelio scripta sunt, non a filio dei, sed a Belzebub, principe daemoniorum, esse perfecta, et tunc poterit adprobare inremissibilem in spiritum sanctum esse blasphemiam. Ut autem et acutius aliquid interrogemus, respondeant, quid sit contra filium uxta sensum illius eos, qui Christum in persecutione negauerint, contra filium hominis dixisse et non in spiritum sanctum blasphemasse. qui enim interrogatur, an Christianus sit, et Christianum se non esse responderit, utique negando Christum, iioc est filium hominis, spiritui sancto non fecit iniuriam. si autem Christum negando negauit et spiritum, edisserat hereticus, quomodo non peccet in spiritum, qui filium hominis denegarit. aut si spiritum sanctum hoc loco intellegendum patrem putat, patris nul
Abbreviated transcription (Latin):
re in spm scm̃ nisieum qui xp̃i anus sit & poster negauerit: ma¬
nifestũ est lucdeos qui eo tempore blasphe mabari. peccato blasphe¬
miae ñ teneri ÷ quippe. qui impi coloni int̃fectis ꝓph&is. denece
dñi cogitaban : & intantũ erani ꝑditi. ut saluandos eos seđi filids
uenisse responderit: unde & d&oto scripturae ipsius ordine
conuincendis : Non his in remissibilẽ dictũ blas phemiã. qui tor¬
menlis conpulsi & uarus euiscerati cruciatib dñm denegassent ⁊
sed his quicũ uideant iniustutib operadi calum nientur. & clami¬
tent demonis co uistutẽ : &omnia signa quȩ factar̃. non ad diuinã
magnificentiã sed ad diabolũ ꝑtinese: unde & saluator toto res¬
ponsionis suȩ hoc agit argumento. ut doceat non posse a satanas
oici satanan: & regnũ eiꝰ inter se nonẽe. diusum icũ enĩ diaboli stu¬
diũ sit dĩ ledese creaturã. quomodo eiusdẽ esse poterit uolunta¬
tis sanase languentes & seipsũ de opsessis fugare corporib : ꝓb&

Expanded text:
ritum sanctum nisi eum, qui Christianus sit et postea negauerit, manifestum est Iudaeos, qui eo tempore blasphemabant, peccato blasphemiae non teneri, quippe qui, inpii coloni, interfectis prophetis de nece domini cogitabant et in tantum erant perditi, ut ad saluandos eos se dei filius uenisse responderit. unde et de toto ipsius scripturae ordine conuincendi sunt, non his inremissibilem dictam blasphemiam, qui tormentis conpulsi et uariis euiscerati cruciatibus dominum denegassent, sed his, qui, cum uideant in uirtutibus opera dei, calumnientur et clamitent daemonis esse uirtutem et omnia signa, quae facta sunt, non ad diuinam magnificentiam, sed ad diabolum pertinere. unde et saluator toto responsionis suae hoc agit argumento, ut doceat non posse a satana eici satanan et regnum eius inter se non esse diuisum. cum enim diaboli studium sit dei laedere creaturam, quomodo eiusdem esse poterit uoluntatis sanare languentes et se ipsum de obsessis fugare corporibus? probet
Abbreviated transcription (Latin):
si codẽ feruore quia eodẽ est spũ. latitantes in foues
suis her&icos ꝑsecutũ eis que litterae doceant damnatin
inoccidente quod inoriente damnatũ est ÷ cui multos in¬
cimur annos. ut herestos rediuiua plantaria: ꝑ illus stu¬
dium longo tempore arefacta moriantur: ꝑ̃ ꝑx adpãons¬
÷ntetae tuȩ &amarem onant parit̃ & que rellamio¬
remtuum. quo sedulo monens : &iam quae tuta in nol¬
ii .s. sunt ꝑtimestis : querellã eoꝵ quinonamant . & q̃rento
occasionẽ in peccatis: garriunt aduersus fratrẽ suũ &
tra filiũ matrissuę ponunt scandalũ: scribis eos immo
cio quẽ d&riuio. de conp&is. de plateis circum foranum
mona chum rumigerulum tabulã uastum tantum &
trabendum. quꝑ trabem oculi su festucam alterius nites
ere contionari aduersum me : & libros quos contra io¬
num scripsi canino dente rodere. lacerare. conuelle
hone dal&licum urbis urãt & pletinȩ famibȩ colum̃. non

Expanded text:
asium eodem feruore, quia eodem est spiritu, latitantes in foueis asium eodem feruore, quia eodem est spiritu, latitantes in foueis suis hereticos persecutum eiusque litterae doceant damnatum in occidente, quod in oriente damnatum est. cui multos inprecamur annos, ut hereseos rediuiua plantaria per illius studium longo tempore arefacta moriantur. Xitterae tuae et amorem sonant pariter et querellam: amorem tuum, quo sedulo monens etiam, quae tuta in nobis sunt, pertimescis; querellam eorum, qui non amant et quaerentes occasionem in peccatis garriunt aduersus fratrem suum et contra filium matris suae ponunt scandalum. scribis eos, immo nescio quem de triuio, de competis, de plateis circumforanum monachum rumigerulum, rabulam, uafrum tantum ad detrahendum, qui per trabem oculi sui festucam alterius nititur eruere, contionari aduersum me et libros, quos contra Iouinianum scripsi, canino dente rodere, lacerare, conuellere; hunc, dialecticum urbis uestrae et Plautinae familiae columen, non
Abbreviated transcription (Latin):
ter prȩlationis uenustate seruarẽ: &inta definitas linea
currens uec in quo quam excedens loco elo quentiae eius
tatur ad dominicum pascha celebrandum inseđo & test
loco apollinarẽ &origenẽ iugulat. t quasto udest ex tres
her&icos ad penitemiam cohostatur ÷ Siquidhno minus a¬
uer sũ originẽ dictũ ẽ. & in p̃teriti anni epistola ẽtin&
& haceo quã modo uesti mus breuitati studens. diceros
ra non debuit : Porro contra appollinarẽ suc cinta pe
& pura ꝓfessio: non car& sobtilitate dial&ica quȩ ad¬
sarium suũ extosto demanib ey pugione confocdie⁊: or
igitur dnm̃ ut quod ingreco plac&. in latino non displio
& quod totus oriens miratur & p̃dicat. lodo sinuron
suscipiat. prae dicationẽ quȩ tathe drytmarci euan
cathe drae apostoli poeri sua p̃dicatione efir mo&  q uap
celebri sermone uulgatũ sit beatum quoq papã aniss¬

Expanded text:
interpretationis uenustate seruarem et intra definitas lineas interpretationis uenustate seruarem et intra definitas lineas currens nec in quoquam excedens loco eloquentiae eius edentes hortatur ad dominicum pascha celebrandum, in secundo et tertio loco Apollinarem et Origenem iugulat, in quarto, id est extremo, hereticos ad paenitentiam cohortatur. si quid autem hic minus aduersum Origenem dictum est, et in praeteriti anni epistula continetur et haec, quam modo uertimus, breuitati studens dicere plura non debuit. porro contra Apollinarem succincta fides et pura professio non caret subtilitate dialectica, quae aduersarium suum extorto de manibus eius pugione confodit. Orate igitur dominum, ut, quod in Graeco placet, in Latino non displiceat et, quod totus oriens miratur et praedicat, laeto sinu Roma suscipiat praedicationemque cathedrae Marci euancathedra apostoli Petri sua praedicatione confirmet, quamquam celebri sermone uulgatum sit beatum quoque papam Anast
Abbreviated transcription (Latin):
or line inde consutis &e cotum carprts uatõsquor fudoi
pesistume inon ualocis : rum iderr co uos noncessentoru
si nos quido ausertione uesta credidetinti pereator po
f nos amplte fcccidum non habebitais siea catricen po¬
tues tr pinnta aure monstrate quid iuidat uram ꝑ¬
fudiams uspdost pollis aehuopia. a pardi uaridas sunoto
forpore neuã apparuerit  en papes theo plulus teta
prigenemie arguit libestate her&icum erta neo desa defer¬
iuie neaut fingunt l abher&icis in mutata ⁊ onultor ier rdo
dicunt librtos fimilit̃ deprauatos. ut illum non sua fide sed
aliorum tueant᷑ er roribus erum ħ ad uerrum bere¬
cor cheta sunt. qui in iusto contra nos odio feu enteri mepis
fcentur ar chancm & uene na peccatoris inrenediabil
dolor testantur  uos piani renatus luminar accipite
degrecam eeclatinẽ ociã hoc anno epistolã ne rursum
her&ici mentiantur a nobis pleraq uładdita uł mus
in qua laborasse me fateor : ut uerbox elegantiã pari

Expanded text:
um carpitis uitam, quorum fidei resistere non ualetis ? num idcirco uos non estis heretici, si nos quidam adsertione uestra crediderint peccatores, et os inpietate fetidum non habebitis, si cicatricem potueritis in nostra aure monstrare? quid iuuat uestram perfidiam uel prodest pellis Aethiopica et pardi uarietas, si in nostro corpore naeuus apparuerit ? en papa Theophilus tota Origenem arguit libertate hereticum esse: nec dicta defendunt aut fingunt ab hereticis inmutata multorumque dicunt libros similiter deprauatos, ut illum non sua fide, sed aliorum tueantur erroribus. uerum haec aduersum hereticos dicta sint, qui iniusto contra nos odio saeuientes mente fatentur arcanum et uenena pectoris inremediabili dolore testantur. Uos, Christiani senatus lumina, accipite et Graecam et Latinam etiam hoc anno epistulam — ne rursum heretici mentiantur a nobis pleraque uel addita uel mutata —, in qua laborasse me fateor, ut uerborum elegantiam pari
Abbreviated transcription (Latin):
fr&a concitaterris. postrbdũ & liciã tandem uidit eyprũ ubi scĩ &ue¬
nerabilis epifanii pedibus prouoluta decimabeo dieb: r&enta est : Non
in refectionẽ ut ille arbitrabatur. sed in opus di ut rebus probatũ ẽ:
Na momnia illius regionis iustrans monasteria : prout habere pote¬
rat refrigeria sumptuum fratribus dereliquid quos amor scĩuiri
d& cto illuc orbe condux erat : Indebreui cursu trans fr&auit
selcutium: dequaascendens anthioam scĩ confessores que paulini
modicũ caritate d&enta media hieme calente ardore fidei femino
nobilis quac prius cunuchorum manibus portabatur. asello sedens

Expanded text:
freta concita terris post Rhodum et Lyciam tandem uidit Cyprum, ubi sancti et uefreta concita terris post Rhodum et Lyciam tandem uidit Cyprum, ubi sancti et uenerabilis Epiphanii genibus prouoluta decem ab eo diebus retenta est non in refectionem, ut ille arbitrabatur, sed in opus dei, ut rebus probatum est. nam omnia illius regionis lustrans monasteria, prout I habere poterat, refrigeria sumptuum fratribus dereliquit, quos amor I sancti uiri de toto illuc orbe conduxerat. inde breui cursu transfretauit Seleuciam, de qua ascendens Antiochiam sancti confessorisque Paulini modicum caritate detenta media hieme calente ardore fidei femina nobilis, quae prius eunuchorum manibus portabatur, asello sedens
Abbreviated transcription (Latin):
quiescebat : Sulcabat interim nauismare : & cunctis quicũ ea ueheban¬
tur litora respicientib: : illauersastendebat oculos neuider & quo sin
tormento uidere non poterat : Fateor nulla sic amauit filios: quibus
antequã proficis cer&ur cuncta largita ẽ: exheredatisse interra ũithere¬
ditatẽ inueniret incaelo: delata ad insulas pontias quã clarissimae
quondã feminarũ subdomitiano principe proconfessione nominis
xp̃ianiflauae domitillae nobilitauit exiliũ. Videns que cellulas in
quib: illa longũ martyriũ duxerat : sũptisalis ihicrosolimã scã loca¬
uiderecupiebat : Tardieierant uenti & omnis pigra uelocitas Iinter
scillã & caribdim ariaticose credens pelago quasi ꝑstagnũ uenit
m&oͥnã ibi quere focilato paululũ corpus culo & salatabentes artus
inlitore ponens ꝑmaleas & citerã sparsas ꝑequore crcladas & crebris

Expanded text:
adquiescebat. sulcabat interim nauis mare et cunctis, qui cum ea uehebanadquiescebat. sulcabat interim nauis mare et cunctis, qui cum ea uehebantur, litora respicientibus illa auersos tenebat oculos, ne uideret, quos sine tormento uidere non poterat. fateor, nulla sic amauit filios, quibus, antequam proficisceretur, cuncta largita est exheredans se in terra, ut hereditatem inueniret in caelo. Delata ad insulam Pontias, quam clquondam feminarum sub Domitiano Principe pro confessione nominis Christiani, Flaviae Domitillae nobilitavit exilium; vidensque cellulas in quibuidere cupiebat. tardi ei erant uenti, omnis pigra uelocitas. inter Scyllam et Charybdim Adriatico se credens pelago quasi per stagnum uenit Methonen ibique refocilato paululum corpusculo et sale tabentis artus in litore ponens, per Maleas et Cytheram sparsasque per aequor Cycladas et crebris....
Abbreviated transcription (Latin):
ipsauoto cumeis & desiderio nauigaut : Quidultra differo descendit
ad portũ fratre cognatis ad finibus & qđ his magͥus est liberis ꝓsequen¬
tibus iamcarba sa tendebantur & remorũ ductu nauis in altũ ꝓtra¬
hebatur. Paruus toxotius subplicat̃ manus tendebat in litore :
Rufina iamnobilis ut suas expectar & nuptias tacens fl&ibus obsecrabat
& tamen sic ostendebat ad caelũ oculos pi&atẽ infilios pi& ate indm̃ supi¬
rans: nesciebat sematrẽ ut xp̃i probar& ancillã : Torquebantur uiscera
& quasi a sus mẽbris distraherentur cũ dolore pugnabat :⁊ in eo cunctis
admirabilior : quod magnã uincer& Icaritatẽ interostiũ manus & cap¬
tiuitatis durã necessitatẽ nihilcrudelius est quam parentes a liberis
separari: Hoc contra iuranaturae plena fides patiebatur immo
gaudens animus ad p&ebat: & amorẽ filioꝵ maiore in dm̃ amore contẽ¬
nens: in sola eustochio quae& propositi & nauigationis eius comeserat

Expanded text:
ipsa uoto cum eis et desiderio nauigabat. quid ultra differo ? descendit ad portam fratre, cognatis, affinibus et-quod his maius est — liberis prosequentibus. iam carbasa tendebantur et remorum ductu nauis in altum protrahebatur, paruus Toxotius supplices manus tendebat in litore, Rufina iam nubilis, ut suas expectaret nuptias, tacens fletibus obsecrabat, et tamen siccos oculos tendebat ad caelum pietatem in filios pietate in deum superans. nesciebat matrem, ut Christi probaret ancillam. torquebantur uiscera et, quasi a suis membris distraheretur, cum dolore pugnabat in eo cunctis admirabilior, quod magnam uinceret caritatem. inter hostium manus et captiuitatis duram necessitatem nihil crudelius est quam parentes a liberis separari; hoc contra iura naturae plena fides patiebatur, immo gaudens animus adpete- Ibat et amorem filiorum maiore in deum amore contemnens in sola Eustochio, quae et propositi et nauigationis eius comes erat,
Abbreviated transcription (Latin):
Anim aduestisti famulũ meumiob. quia non sit quisquã similis illi suꝑtrã.
omo innocens. uerusdi cultor abstinensse ab omnimalo & adhuc ꝑseuerat
in nocentia: pulchre addidit & ad hucꝑseuerat. in nocentia : quia difficile est
pressã malis in nocentiã non dolere. & hocipso fide periclitari quose uid& ini¬
iuste suftinere quod patitur : Atque respondens diabolus dño ait: Corium
u&eratus dierũ malorũ nouit aliaeẽ quȩ extrinsecus sint & aphilosophes quoq

Expanded text:
animaduertisti famulum meum Iob, quia non est quisquam similis illi super terram? homo innocens, uerax dei cultor, abstinens se ab omni malo et adhuc perseuerat in innocentia. pulchre addidit: et adhucperseuerat in innocentia, quia difficile est pressam malis innocentiam non dolere et in hoc ipso fide periclitari, quod se uideat iniuste sustinere, quod patitur. ad quae respondens diabolus domino ait: corium ueteratus dierum malorum nouit alia esse, quae extrinsecus sint et a philosophis quoque
Abbreviated transcription (Latin):
uestrt decurato cadem uarioateicit cũ detã duerimur sed
& inconsequentibus deconugio disputanter eundemi sensum
so cuto samos : hic locus ad prȩ senten controuerquoe noci pesti¬
ne decet onim ixta sententiam dm̃ uxotem urequta capso
ponicttionis uon repudiandam. & repudatam uiro uiuente alter
non nabere: aut coste uirosuo debere reconciliari ⁊ Nec non &
adio inloco. mabier alliga ta est unro quanto tempore uiutti quod

Expanded text:
uestitu deaurato eadem uarietate circumdatam dixerimus? sed uestitu deaurato eadem uarietate circumdatam dixerimus? sed et in consequentibus de coniugio disputantes eundem sensum secuti sumus: hie locus ad praesentem eontrouersiam non pertinet. dotet enimfornicationis non repudiandam, et repudiatam, vivo marito, alteri non nubere: aut certe viro suo debere reconciliari. Necnon et in alio loco: Mulier alligata est, quanto tempore vir
Abbreviated transcription (Latin):
ex do alius quidem sic alius autem sic: Ubi propri&as sing¬
lorum est : ibi altrinsecus diuersitas: concedonuptias ess¬
đi donum Selinter donum & donum magna diuerstta
est ⁊ denique & apostolos de eolem post incestũ paeni¬
contemnendum ad didit : Nam &ego quod donaui
cam & in psalmo qua dragesimo quarto Adapentre¬
gina adex tris eius inuestitu de aurato circum dco
uari&ate : & pecrus apostolus sicut coheredes ait mꝰ¬
tiplicis gratiȩ quod significantius graece dicitur
uorciae idest uaria: Nogo quae est ista contentuos
dere oculos nec apertissimõ lumen aspicere Iuecd¬
ficdimus dona chuersu &alud donum uirginitatiss
aliud nuptiarum : & post paululũ: concedo & nuptias esse d
Donum Sedinter donum &edonum magnã chuetꝰ stas
& quod di donum uoce apestissima pronuntiamus dim¬
dre dicimur: porro si ioseph intupo eb̃uaecipturnti

Expanded text:
ex deo, alius quidem sic, alius autem sic\'.ubi proprietas singuex deo, alius quidem sic, alius autem sic\'.ubi proprietas singulorum est, ibi altrinsecusdiuersitas. concedoetnuptiasessedeidonum, sed inter donum et donum magna diuersitas est. denique et apostolus de eodem post incestum paenicontemnendum, addidit: \'nam et ego, quod donaui, si icam et n psalmo quadragesimo quarto adstitit regina a dextris eius in nestitn deaurato circumdata uarietate. et Petrus apostolos: «sicut coheredes, ait, \'mnltiplicis gratiae, quod significantius Graece dieitur zsiXIJ-T,;, id est "nariae. Bogo. quae est ista contentio claudere oculos nec apertissimum lumen aspicere? in ecclesia diximus dona diuersa et aliud donum uirginitatis. aliud nuptiarum. et post paululum: concedo et nuptias esse dei donum, sed inter donum et donum magna dinersitas est. et quod dei donum uoce apertissima pronuntiamus, damnare dicimur? porro, si Ioseph in typo domini accipitur,
Abbreviated transcription (Latin):
bonum est aitͦ homini uxorem uel mulierem non
ingere ÷ quasi in tactu eiur periculum sit : quasi
abiecit: Sed quia qui semel duxit oxorem uis eacon¬
sensu se non ual& abstinere. nec dare repudium non pe¬
canti sed reddit coniugi debitum quia spontense alligan
ut reddere coger&ur: qui dicit esre prȩ ceptum Ne din¬
tantur inxores absque conrensu: quod de coniunait⁊ homo
non separ et. hic pot est dici nuptuas condemnarerurias
ini consequentibus : sed unus quisque ait proprium babo
ddonum ex do. Alius quidem sic alius autem nic quam se¬
tentiamnos exponentes haec intulimur : quid inquit u¬
lim perspicuum est : sed quoniam inecclesia diuerta
sunt dona concedo & nuptias neuidear dam nare natu¬
ram⁊Simul que considera quodaliud donum uirgin¬
tatis sit. aliud nuptiarum :sienim eadem essec mer cis nup¬
tiarum & uirginum : numquam dixiss& post prȩceptũ
continentiac. sed unus quisque proprium haboc donum

Expanded text:
Bonum est, ait, homini uxorem vel mulierem non Bonum est, ait, homini uxorem vel mulierem non tangere : quasi in tactu ejus periculum sit, quasi e\', sed quia, qui semel duxit uxorem, nisi ex consensu se non ualet abstinere nec dare repudium non peccanti, \'reddat coniugi debitum\', quia sponte se alligauit, ut reddere cogeretur. qui domini dicit esse praeceptum, ne dimittantur uxores, et absque consensu, quod deus coniunxit, homo non separat, hic potest dici nuptias condemnare? rursum in consequentibus: sed unusquisque, ait, proprium habet donum ex deo, alius quidem sic, alius autem sic. quam sententiam nos exponenteshaecintulimus: quid, inquit, uelim, perspicuum est. sed quoniam in ecclesia diuersa sunt dona, concedo et nuptias, ne uidear damnare naturam. simulque considera, quod aliud donum uirginitatis sit, aliud nuptiarum. si enim eadem esset merces nuptarum et uirginum, numquam dixisset post praeceptum continentiae: \'sed unusquisque proprium habet donum
Abbreviated transcription (Latin):
cente simum numerum ad mastires referunt sex¬
agesimum aduirgines trigessimum aduiduus
e que ita fit : ut iuxta illorum sententiam utlebonu
terra & patris familias semine ex dudantur
mariti: Verum in principio cautus in reliquis for¬
sitan in prouidus fuerim: Non ne post parͣtio¬
nem opusculi cumad quȩstionẽs uenirem statim
inituli : Uos quȩso utrius que rexus uirgines & con¬
tinentes. Mariti quoque & digami. & conatos meor
orationibus adiuu&is :cunctorum in commune io ui¬
manus hic hostis est: Quorum ego orationibus
indigeo. & quos adiutores mei operis precor. quo
possum manicheoꝵ errorẽ damnare : curramus
adreliqua: Neque enim epistolȩ patitur breuitas.
diutius in singulis in morari: Interpr&antes il¬
sui non hab& potestatems seduxor: haec sub iun
ximus⁊ omnis hie qua estio dehis est qui in matri¬
momio sunt añ eis lice at uxores dimittere. quoc
& dns ineuangelio prohibuit. unde & aposto lus

Expanded text:
centesimum numerum ad.martyras referunt, sexcentesimum numerum ad.martyras referunt, sexagesimum ad uirgines, tricesimum ad uiduas. atque ita fit iuxta illorum sententiam, ut de bona terra et de patris familiae semine excludantur mariti. uerum in principio cautus, in reliquis forsitan inprouidus fuerim: nonne post partitionem opusculi, cum ad quaestiones uenirem, statim intuli: uos quaeso, utriusque sexus uirgines et continentes, mariti quoque et digami, ut conatus meos orationibus adiuuetis. cunctorum in commune Iouinianus hostis est? quorum orationibus indigeo et quos adiutores mei operis precor, eos possum Manichei errore damnare? Curramus ad reliqua — neque enim epistulae patitur breuitas diutius in singulis inmorari —: interpretantes ilsui non habet potestatem, sed uxor, haec subiximus : « Omnis haec quaestio de his est qui in matrimonio sunt, an eis liceat uxores dimittere, quod et Dominus in Evangelio prohibuit. Unde et Apostolus:
Abbreviated transcription (Latin):
& quasi molli osculo se conplexans & foederans. mari¬
tum pingit & coniugem: sexaginta dixi aduiduas eo qua
ian gusta & in tribulatione sint posite : unde & supe¬
riori digito deprimuntur : quantoque maior est di¬
ficubtas expestȩ quondam uoluptatis in lecebris ab¬
stinere : Tanto maius & premium : Porro numeris¬
cente simus. quaeso diligenter lector udtende
tis  sed non cadem mano quibus noleua nupte Ng¬
ficantur & uiduce circulum faciens aepirmtanun¬
minitatis coronam: Srote qui haee loquiturdam nat
doptias eAurum uirginita tem argentum chxunus
matrimonium ⁊ Centesimum & sexa gesimum & trige¬
simum fructum: deunu terra exposuimus. dede¬
uno semente generari. lic& multum dfferat in nu¬
merto ÷ & quisum quam tam quum iniquus lector
ert ut non ex meis dictis sedex suo me sensu iudic&
& ceste multo clementiores erga coniugia fumus
omnibus pene latinis & grecis tractatoribuqu

Expanded text:
et quasi molli osculo se conplexans et foederans mariet quasi molli osculo se conplexans et foederans maritum pingit. et coniugem. sexaginta uero ad uiduas, eo quod in angustia et tribulatione sint positae, unde et superiori digito deprimuntur, quantoque maior est difficultas expertae quondam uoluptatis inlecebris abstinere, tanto maius et praemium. porro centesimus numerus — diligenter quaeso, lector. adtendegitis; sed non eadem manu, quibus in laeva, nuptae significantur et viduae, circulum faciens, exprimit virginitatis coronam. » 3. Oro te, qui haec loquitur, damnat nuptias? Aurum virginitatem, argentum diximus matrimonium. Centesimum et sexagesimum et tricesimum fructum de una terra et de una exposuimus semente generari, licet multum in numero differat. et quisquam tam iniquus lector. erit, ut non ex meis dictis, sed ex suo me sensu iudicet? et certe multo clementiores erga coniugia fuimus omnibus paene Latinis et Graecis tractatoribus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
adutendum dimnat & reprobat : Scimus in domo magn
non solum uasa esse aurea &ar gentea : sed & lignea c
tilia : & super fundamentum xp̃i quod paulus archi teca¬
posuit: alius super adificat aurum &argentum lapides
prȩciosos alids econtrario foenum ligna stipulam nonign¬
ramus honorabiles nuptus : & cubile in maculatum : Legimi¬
primam dĩ sententiã. crescite & multi plicamini &imploco
terram : sed ita nuptias recipimus : ut uirginitatem quue de
nuptiis nascitur prae foramus : Numquid argentum non
erit argentum siaurum argento prȩciosidst est : aut arbo¬
ris & segeis contum elia ẽ sira dici folus culmo & aristis
poma preferantur & fructus ut poma ex arbor e. frumentun
estipula : ita uirginitas ex nuptiis : Cente simus & sexagesin
& trecensimus fructus : quam quam de una terra & deun
semente nascantur. tom̃ multum difest in numeroxx
referuntur adnuptias : quia & ipsa digitorum coniunctio

Expanded text:
ad utendum, damnat, et reprobat. Scimus in domo magna, ad utendum, damnat, et reprobat. Scimus in domo magna, non solum vasa esse aurea et argentea, sed et lignea et fictilia. Et super fundamentum Christi, quod Paulus architecposuit, alius aedificat aurum, argentum, lapides pretiosos, alius e contrario faenum, ligna, stipulam. non ignoramus honorabiles nuptiasetcubileinmaculatum. legimusprimamdei sententiam: \'crescite etmultiplicamini etreplete terram\', sed ita nuptias recipimus, ut uirginitatem, quae de nuptiis nascitur, praeferamus. numquid argentum non erit argentum, si aurum argento pretiosius est? aut arboris et segetis contumelia est, si radici et foliis, culmo et aristis poma praeferantur et fructus? ut poma ex arbore, frumentum ex stipula, ita uirginitas e nuptiis. centesimus et sexagesimus et tricesimus fructus, quamquam de una terra et de una semente nascatur, tamen multum differt in numero. triginta referuntur ad nuptias; nam et ipsa digitorum coniunctio
Abbreviated transcription (Latin):
n.⁊ castrant se ab uxoribus ruis: uti metentur uirgineam cas¬
tate m. &id ipsum uolunt esse maritas. quoduirgines.
Fiungantur naque uxoribus suis quibus renimtiaue¬
nt  aut sise abstenuerint quasi tacentes confitebuntur
Helius ire quod nuptiarum operi pr&ulerunt: añ rudis
instripturis: & nunc primum sacra uolumina legens l¬
am & ut ita dicam tenuem diçendi filum inter uirgini tetem
& nuptias seruare non potui : Uidelic& nesciebam dictum: No
sse iustus multum : ut dum unum latus protego in altero
neratus sim: atquȩ  manifestius loquar. dum contra iouin¬
anum p̃sso gradu pugno: a mani cheo mea terga confosra
sint ÷ uonne quȩ so statim in principio operis mei ista pri¬
fatus sum ueque uero marcionis & manichei dogma sel¬
tantes nuptiis d&rahimus. nec tatiam principis encratia¬
im errore decepti. omnem coitum spurcum putamus
qui non solum nuptias sed & cibos quoque quos ds̃ creau

Expanded text:
unt. castrant se ab uxoribus suis, ut imitentur uirginum casunt. castrant se ab uxoribus suis, ut imitentur uirginum castitatem, et id ipsum uolunt maritos esse, quod uirgines? aut iungantur itaque uxoribus suis, quibus renuntiauerant, aut, si se abstinuerint, etiam tacentes fatebuntur melius esse, quod nuptiarum operi praetulerunt. an rudis in scripturis et nunc primum sacra uolumina legens lineam et, ut ita dicam, tenue dicendi filum inter uirginitatem et nuptias seruare non potui? uidelicet nesciebam dictum: noli esse iustus multum et, dum unum latus protego, in altero uulneratus sum atque, ut manifestius loquar, dum contra Iouinianum presso gradu pugno, a Manicheo mea terga confossa sunt. nonne, quaeso, statim in principio operis mei ista praefatus sum? neque uero Marcionis et Manichei dogma sectantes nuptiis detrahimus. nec Tatiani, principis Encratitarum, errore decepti omnem coitum spurcum putamus, qui n
Abbreviated transcription (Latin):
didem : qusin libris quor iduer sus iorima num seripimn. eunun fu¬
d a uin lauide unt ginum. uel insuggillatione nuptur uaneecune
condem nationẽ quodim modo esse metru momi rutontuo pu¬
eti con paradio derelinquis e go sibene problematis memiri
rouimanum & nos ista contentio est.⁊ quodille exãequ&s uulgi
tdiuptias: nos subiciamus ille uel parũ uel nihil: Nos multum
Eesse deamus ⁊ demiq idcirco te post dñm faciente dam natus ẽ
ediusus sit ꝑp&ue cistitq mitrimoniũ conparares Aut sud
prum uirgo puta torc̃ de nupta curpuculum uocis huius. romae¬
inctorinus audire non potuit: uirgo auiro : non uirgo a pastu
edium esse Nihil potest: aut mea sententia sequenda est. aut
num : sire prehendor quod nuptias uirginitati subicio. laud&
quiconparat : Si autem dimnatus est qui aequa les putabat.
pnatio cius mei operis testimonium sit : Si se culi homines in¬
antur inminori grado se esse quam uirgines: miror
icos & mona chos & continentes id non laudare quod faci¬

Expanded text:
m, quod in libris, quos adversus Jovinianum scripsi, nimius fuerim in laude virginum, vel in sugillatione nuptiarum, et aiunt condemnationem esse matrimonii in tantum puem comparatio derelinqui. Ergo si bene problematis memini, inter Jovinianum et nos ista contenitati nuptias, nos subiciamus; ille uel parum uel nihil, nos multum interesse dicamus. denique idcirco te post dominum faciente damnatus est, quod ausus sit perpetuae castitati matrimonium conparare. aut, si id ipsum uirgo putatur et nupta, cur piaculum uocis huius Roma audire non potuit? uirgo a uiro, non uirgo a partu. medium esse nihil potest: aut mea sententia sequenda est aut Iouiniani. si reprehendor, quod nuptias uirginitati subicio, laudetur ille, qui conparat; si autem damnatus est, qui aequales putabat, damnatio eius mei operis testimonium sit. si saeculi homines indignantur in minori gradu se esse quam uirgines, miror clericos et monachos et continentes id non laudare, quod faci
Abbreviated transcription (Latin):
sentiat & nequaquã iratũ iudicẽ sed placatũ. imple nos matutina mi
oricordia tua & laudabimus & la&abimur incunctis dieb nr̃is lyex¬
nib dieb nr̃is. incunctis pene locis hano habent Ixx consu&udinẽ u
ferant. hic ergo non ut illi uoluer̃ dicunt re anpl&os erse mtitina
sericoe dia dĩ atq: lacatos. alioquin si hoc factum erat quo modo postea
p̃catus & dicunt. respice in seruostuos &inoperatua sed totũ qđ postolant
ideo dep̃tantur ut mereantr mauitinã misericcdiã eus quã cumsi
consecut laudent cum atq la&ent᷑ incunctis dieb utȩ suȩ uide&. aut m¬

Expanded text:
sentiat et nequaquam iratum iudicem, sed placatum. Imple nos matutina a mis sentiat et nequaquam iratum iudicem, sed placatum. Imple nos matutina a mis ericor dia tua et laudabimus et laetab imur in cunctis diebus nostnibus diebus nostris. in cunctis paene locis hanc habent Septuaginta consuetreferant. hic ergo non, ut illi uoluerunt, dicunt se impletos esse matutina misericordia dei atque laetatos — alioquin, si hoc factum erat, quomodo postea deprecantur et dicunt: respice in seruos tuos et in opera tua? — sed totum, quod postulant, ideo deprecantur, ut mereantur matutinam misericordiam eius, quam cum fuerint consecuti, laudent eum atque laetentur in cunctis diebus uitae su
Abbreviated transcription (Latin):
quando adhuc me putabam esse uicturum & peccata corrigere
penitentia sienim hoc feceris inuentus in delictis meis esse
cefsabo ũ quo spẽ resurrectionis neg& sed qđ eo seneg& posse
sub sistere apud quẽ om̃s qui in uitus ꝑ seuerauerint ꝓnihilo
computantur ubi nos interp̃tatisumus cruditos corde in sapientu
alii transtuler compeditos uerbi ambiguitate decepti sienim
dicas ñc̃raia eymenoye cõpeditos significat reuestere dnẽ usq
quo & ex orabilis esto suꝑ seruostuos lxx similit̃ quiagimꝰ. Penitentiã
tu dnẽ reuestere adnos peccatis enim nr̃is longe recesseras & dimise¬
ras nos ut ambularemus scđm uoluntatẽ & cogitationes nostras qđ aut̃
infest usq quo illt̃ hab̵ intellegentuã quam in duo decimo psalmo cliximꝰ
que quo dñe obliuis ceris me infinẽ. quienĩ in angustia constitutus ẽ
ser ei di uid&ur auxiliũ ex ꝓpt̃ ea in pensius dep̃catꝰ ut cito adiutorẽ dnm̃i

Expanded text:
quando adhuc me putabam esse uicturum et peccata corrigere quando adhuc me putabam esse uicturum et peccata corrigere paenitentia. si enim hoc feceris, inuentus in delictis meis esse cessabo, non quo spem resurrectionis neget, sed quod deo se neget posse subsistere, apud quem omnes, qui in uitiis perseuerauerint, pro nihilo computantur. ubi nos interpretati sumus: eruditos corde in sapientia, alii transtulerunt compeditos uerbi ambiguitate decepti. si enim dicas πεπεδημένους, compeditos significat. Reuertere, do mine, usque quo? et exorabilis esto super seruos tuos. Septuaginta tu, Domine, revertere ad nos. Peccatis enim nostris longe recesseras, et dimiseras nos; ut ambularemus secundum voluntatem et cogitationes nostras. Quod autem infert, usquequo, illam habet intelligentiam, qune, obliuisceris me in finem? qui enim in angustia constitutus est, serum ei dei uidetur auxilium et propterea inpensius deprecatur, ut cito adiutorem dominum
Abbreviated transcription (Latin):
mem habeatdiem uel dies sonat. est autenssus numerum an¬
norum dierumque nr̃orum quos in hoc secalo nosuiuere
pcereusti ostende nobis ut prȩparemur nos aduentui tuo & contẽp
Dertore mosalium acte pergere festinemus cupiemus ꝙ pte¬
intiarir tiiams & acste festinemnus corde papienti. tubil enim ita de¬
nt  manu genus quam dum ignorant spata ute suȩ langio¬
oi subi s acculi huuis posses sionem repromat tunt unde &
ilu sabr egco dictm est nullum timsene ess  decrepite renec¬
alas ut nonse adhuc uno plus anno uiuere suspicetur ad hunc sen¬
sum paince & illud quod dr̃ memento mostis tuȩ & ñ peccabis
quienim se recordatus cotidie esse moriturũ contempinit p̃sentia
Qus fuuin festinit hoc est qđ & dauid in alio loco p̃catus dicens
ne ⁊uferas me indimidio dierum meoꝵ prius quã habeam &
non sub sistam qđ ita exponitͥ. Ne eo tempore facias memori

Expanded text:
mem habeat, \'diem\' uel \'dies\' sonat. est autem sensus: numerum anmem habeat, \'diem\' uel \'dies\' sonat. est autem sensus: numerum annorum dierumque nostrorum, quos m hoc saeculo nos uiuere decreuisti, ostende nobis, ut praeparemus nos aduentui tuo et contempto errore mortalium ad te pergere festinemus cupiamusque praesentiam tuam et ad te festinemus corde sapienti. nihil enim ita decipit humanum genus, quam, dum ignorant spatia uitae suae, longiorem sibi saeculi huius possessionem repromittunt. unde et illud egregie dictum est: nullum tam senem esse et sic decrepitae senectutis, ut non se adhuc uno plus anno uiuere suspicetur. ad hunc sensum pertinet et illud, quod dicitur: memento mortis tuae et non peccabis. qui enim se recordatur cotidie esse moriturum, contemnit praesentia et ad futura festinat. hoc est, quod et Dauid in alio loco precatur dicens: ne auferas me in dimidio dierum meorum, priusquam a b eam et non subsistam. quod ita exponitur: ne eo tempore facias me mori,
Abbreviated transcription (Latin):
per fidiã ut perdant fidẽ suã: meum pro positum est antiquo
legere : probare singula : r&inere quȩ bona sunt : & a fide ec desiȩ
catholice non recedere ⁊ uolens ad alias questiunculas respondere
& uel mea uel aliena dictare: ex tmplo A fratre sisfnio ad monitus
sum ut & aduos & ad c&eros scõs fratres quinos amare dignantur.
litteras scriberem : cohibeo igitur gradum : & siuita comes fuerit futuri
mea perire seruabo ⁊ut & uobis ꝑpartes paream : & fractũ ac senile
corpusculum onus possit ferre moderatum : Illad aut̃ breuit̃ in frr
commoneo hoc quod in latinis codicib: legitur. Omnes quidẽ resur¬
gĩmus non omnes aut̃ in mutabimur : Ingrecis uoluminib: non hab¬
ru sed uel omnes dormiemus no nomnes autem in mutabimur ũd
Elitteraq̃ appellaturnum exprimit dexterã sicut est illud in no¬
mine beniamin qui inter pr&atur filius dexterae. sin autem

Expanded text:
perfidiam, ut perdant fidem suam. meum propositum est antiquos perfidiam, ut perdant fidem suam. meum propositum est antiquos legere, probare singula, retinere, quae bona sunt, et a fide ecclesiae catholicae non recedere. Uolens ad alias quaestiunculas respondere et uel mea uel aliena dictare extemplo a fratre Sisinnio admonitus sum, ut et ad uos et ad ceteros sanctos fratres, qui nos amare dignantur, litteras scriberem. cohibebo igitur gradum et, si uita comes fuerit, futuro me operi reseruabo, ut et uobis per partes paream et fractum ac senile corpusculum onus possit ferre moderatum. illud autem breuiter in fine commoneo, hoc, quod in Latinis codicibus legitur: omnes quidem resurgemus, non omnes autem inmutabimur, in Graecis uoluminibus non haberi, sed uel: omnes littera, quae appellatur nun, exprimit dexteram, sicut est illud in nomine Beniamin, qui interpretatur \'filius dexterae\'. sin autem
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃am̃r edeam scientia scripturarũ nequaquã simplices eccle siȩ ui¬
ros. Inter rogare debeo quorũ alia gratia est &unus quisq in suo
sensa habund& p̃sestim cum in domo magna uasoꝵ patris familiȩ
diuer sitas multa dicatur sedeos qui astem didicere ab astifice & in le¬
ge dĩ meditantur de ac nocte ⁊ ego & in adolescentia & in extrema a&a
pro fiteor & origenẽ & cusebium caesariensem uiros esse doctissimos
sederrasse in dogiatũ ueritate : quode contrario d&heodoro. cacu
apolinari possumus dicere : & tam̃ om̃s in explanationib: scriptura¬
rum sudoris sui nobis memoriã reliquerunt: Interra aurũ quȩr¬
tur : & de fluuiorũ alueis splendens pro festur glarea pactolusq
ditior cȩno est : quã fluento ⁊ Cur me lacerant amiei mei & aduer¬
sum silentẽ crassȩ sues grunniunt : quarum omne studium est.
immo scientiȩ suꝑ cilium aliena carpere : & sic u&erũ defendere

Expanded text:
nostram redeam scientiam-scripturarum, nequaquam simplices ecclesiae uinostram redeam scientiam-scripturarum, nequaquam simplices ecclesiae uiros interrogare debeo, quorum alia gratia est— et unusquisque in suo sensu abundat, praesertim cum in domo magna uasorum patris familiae diuersitas multa dicatur —, sed eos, qui artem didicere ab artifice et in lege dei meditantur die ac nocte. ego et in adulescentia et in extrema aetate profiteor et Origenem et Eusebium Caesariensem uiros esse doctissimos, sed errasse in dogmatum ueritate. quot e contrario de Theodoro, Acacio, Apollinare possumus dicere! et tamen omnes in explanationibus scripturarum sudoris sui nobis memoriam reliquerunt. in terra aurum quaeritur et de fluuiorum alueis splendens profertur glarea Pactolusque ditior caeno est quam fluento. cur me lacerant inimici mei et aduersum silentem crassae sues grunniunt ? quarum omne studium est, immo scientiae supercilium, aliena carpere et sic ueterum defendere
Abbreviated transcription (Latin):
uictaui : quideruditi uiri deutroq sentirent loco : & quib: ar gumentis¬
uas uellent probare sententias uestrȩ prudentiȩ exponens : neq
m tanta est meae pus illitatis auctoritas qui nihili sũ & inuidorũ
tantũ morsibus pateo : quanta eoꝵ qui nos in dnõ prȩcesser : neo
uta phitagore discipulos p̃iudicata doctores oppinio : sed doctri¬
ne ratio ponderatoli est: gious aut̃ cõntrariȩ factionis in mur¬
murat. quare eorũ explanationes legã quorũ dogmatib: non ad qui¬
co s̃ciat me illud apostoli libenter audire. omnia probate & qđ
num est r&in&e: & saluatoris uerba dicentis: estote probati num
ularni ÷ ut siquis nummus adultet est & figurã caesaris non ha¬
ent. nec signatus mon& puplica reprob&ur : qui aut̃ xpĩ
faciem claro prȩfest lumine in cordis nr̃i mars uppium reconditir
& enim sidial&icã scire uoluero. aut philoso phorum dogmata & ut ad

Expanded text:
dictaui, quid eruditi uiri de utroque sentirent loco et quibus argumentis sdictaui, quid eruditi uiri de utroque sentirent loco et quibus argumentis suas uellent probare sententias, uestrae prudentiae exponens. neque enim tanta est meae pusillitatis auctoritas, qui nihil sum et inuidorum tantum morsibus pateo, quanta eorum, qui nos in domino praecesserunt, nec iuxta Pythagorae discipulos praeiudicata doctoris opinio, sed doctrinae ratio ponderanda est. si quis autem contrariae factionis inmurmurat, quare explanationes eorum legam, quorum dogmatibus non adquiesco, sciat me illud apostoli libenter audire: omnia probate, quod bonum est, retinete et saluatoris uerba dicentis: estote probati num mularii, ut, si quis nummus adulter est et figuram Caesaris non habet nec signatus moneta publica, reprobetur, qui autem Christi faciem claro profert lumine, in cordis nostri marsuppium recondatur. etenim, si dialecticam scire uoluero aut philosophorum dogmata et-ut ad
Abbreviated transcription (Latin):
cadium iptus ascene& : &id circo audiait uerba in effabibanquo¬
modo aut̃ hi quirapiuntur in nubib rapidotur obiuã ap̃o diligon¬
tus aontemplandum est : scimus nabes proph&a quib p̃cepiscbe
meplaorent suꝑ isrł imbrẽ q̃uando impleuer̃ men gorã patrũ suoa¬
& facta est lex & ꝓph&ae usq adiohannẽ baptis tam: & quia dt̃ posut
in ceocleria primũ a postolos. secundo ꝓph&as : ñ solũ ꝓph&ȩ sed & ipois¬
toli nabes intellegendi s igiquis igitur rapitur ad pm̃. ascendi
tup nubes &euangelu suꝑ prophaas & a postolos ee dessunfsalis eo¬
lumbae eorumq doctrina adexcelsa sablpos occurrit non detasum
sed inaere & spiritali intellegentia scripturarũ : occurrens aut̃ in
spiritalib & terrena dimittens siue ille sit dormiens. siue in xpõ
mostuds siue uiuens &in illius p̃sentiam reseruatus semꝑ cum illoerit.
& fru&ur uerbo dĩ & sapientu ueritate atq iustita : hȩc celeri sermone

Expanded text:
coelum raptus ascendit: et idcirco audivit verba ineffabilia. Quomodo autem hi, qui rapiuntur in nubibus, rapiantur obviam Christo, diligentius contemplandum est. Scimus nubes Prophetas, quibus praecepit Deus ne pluerent super Israel imbrem, quando impleverunt mensuram patrum suo facta est Lex et Prophetae usque ad Joannem Baptistam . Et quia Deus posuit in Ecclesia primum Apostolos, secundo Prophetas : non solum Prophetae, sed et Apostoli nubes intelligendi sunt. Si quis igitur rapitur ad Christum, ascendi et euangelii, super prophetas et apostolos et adsumptis alis columbae eorumque doctrina ad excelsa sublatus occurrit non deorsum, sed in aere et spiritali intellegentia scripturarum. occurrens autem in spiritalibus et terrena dimittens, siue ille sit dormiens siue in Christo mortuus siue uiuens et in illius praesentiam reseruatus, semper cum illo erit et fruetur uerbo dei et sapientia, ueritate atque iustitia\'. Haec celeri sermone
Abbreviated transcription (Latin):
atiusirt inuiietr iiuam. seđ in gredentem poligus Anice amnicus monui:
Maleusa instentauomi ese  queeri quã uoluntatem ut in q uedohoop¬
sumnsom tist fitino ꝓgeres gndu. Librum tium quem pro teodesis ppro¬
coipt prudent ornite q conpositum trans misisti. libentet leun cẽ prio¬
ciput nbi ino sub diuisio placuit: Cũq in primis partibe loumuasabo¬

Expanded text:
ut aiunt, Mineruam, sed ingredientem pelagus amicum amicus monui malens a te facultatem meam quaeri quam uoluntatem, ut, in quo ego lapsus sum, tu firmo pergeresgradu. Librum tuum, quem pro Theodosio principe prudenter ornateque conpositum transmisisti, libenter legi. et praecipue mihi in eo subdiuisio placuit; cumque in primis partibus
Abbreviated transcription (Latin):
dorem quo scło renuntiast. Differentias in locis arbitrar siurbib
& frequentia urbium derelicta in agello habites. & quȩras in solitudine
es ueses d est utor urbers carers & ꝓpostũ monachi nonaudias

Expanded text:
dorem, quo saeculo renuntiasti, differentias in locis arbitror, si urbibus dorem, quo saeculo renuntiasti, differentias in locis arbitror, si urbibus et frequentia urbium derelicta in agello habites et Christum quaeras in solitudine perfruaris, id est, ut et urbe careas et propositum monachi non amittas.
Abbreviated transcription (Latin):
tamiae ponti. & cappadociae & armoniae examina monachorum:
ñ udere hierosolimã & pat& illis absq hac urbe paradisi ic nua ea¬
tus plarion cũ palestinus e& & in palestina uiuer& : uno tantũ die ui¬
dit hierosolimã ut ñ contempner& sca loca prop̃t uiciniã . Nec rursus
iouis incrucis rupe : ͤ statua ex marmore ueneris agentilibus posito
colebatur: estimantib ꝑsecutionis auctoribus qđ tollerent nobis fidẽ
resurrectionis & crucis silo ca scã ꝑidola polluissent : B&blem nunc
nr̃a & angustissimũ urbis locum dequo psalmista canit. Veritas
d&erra ostaest : locus inumbrabat tat mo: idest adonidis : & inspecu
ubi quondã xp̃s par uulus uagut : ueneris a masius plangebat᷑ : Cur
tuae de eẽputes quia hiero solimã non uidist ne nos idcircomeliores
estimes qđ huius loci habita culo fruimur. ssed siue hic siue alibi: aequalẽ
motus mentiss mae fatear : considerans & ꝓpositum di tuum & ar¬

Expanded text:
tamiae, Ponti, Cappadociae et Armeniae examina monachorum tamiae, Ponti, Cappadociae et Armeniae examina monachorum non uidere Hierosolymam, et patet illis absque hac urbe paradisi ianua. beatus Hilarion, cum Palaestinus esset, in Palaestina uiueret, uno tantum die uidit Hierosolymam, ut nec contemneret sancta loca propter uiciniam nec rursus Iouis, in crucis rupe statua ex marmore Ueneris a gentilibus posita colebatur aestimantibus persecutionis auctoribus, quod tollerent nobis fidem resurrectionis et crucis, si loca sancta per idola polluissent. Bethleem nunc nostram et augustissimum orbis locum, de quo psalmista canit: ueritas de terra orta est, lucus inumbrabat Thamuz, id est Adonidis, et in specu, ubi quondam Christus paruulus uagiit, Ueneris amasius plangebatur. \'Qutuae deesse putes, quia Hierosolymam non uidisti, nec nos idcirco meliores aestimes, quod huius loci habitaculo fruimur, sed siue hic siue alibi aequalem motum mentis meae fatear, considerans et propositum tuum et ar