comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
laret. ubi uictoria potitus ẽ: occurrit filia le¬
ta prȩcȩteris gaudio uictoriȩ. & pietatis officio.
Ingemuit pat̾ ñ affectꝰ memor. s memor uoci.
Quȩ siuit causam filia. respondit ille qͥd dño ꝓ
misisset. Tum illa hortata ẽ. ut ꝓmissũ dõ munꝰ
impleret. Itaq incautã patris oblationẽ. san¬
nĩs. petitꝰ m̃s. inde enĩ etiã samuel nom̃ accepit.
tu in quã impetratꝰ m̃s & uotiuus m̃s. qͥ quomͦ
in uterũ meũ ueneris nescio.lã enĩ desꝑaueram
sobolẽ sexus uirilis. quẽ mͥ uota mea ñ aliqua so¬
lennis cȩtꝰ secreta formart̃. tu inquã fili. agnosce
a quo donatꝰ sis mͥ. Ille tua ora plasmauit. ille
tua m̃bra distinxit. Ille mea orata suscepit. cuiꝰ
templo. cuiꝰ obsequio. te antequã nascereris sa-¬
craui. Non parentibꝰ. ñ tibi. s dõ natꝰ es: cuiꝰ an¬
tequã de uulua matris exires ẽẽ cepisti. Ꝙ om̃s

Expanded text:
laret; ubi victoria potitus est, occurrit filia, laelaret; ubi victoria potitus est, occurrit filia, laeta prae caeteris gaudio victoriae et pietatis officio. Ingemuit pater non affectus memor, sed memor voti. Quaesivit causam filia: respondit ille quid Domino promisisset. Tum illa hortata est ut promissum Deo munus impleret. Itaque incautam patris oblationem sanmeus, petitus meus inde enim etiam Samuel nomen accepit; tu, inquam, impetratus meus, et votivus meus, qui quomodo in uterum meum veneris, nescio jam enim desperaveram sobolem sexus virilis, quem mihi vota mea, non aliqua solemnis coetus secreta formarunt: tu, inquam, fili, agnosce a quo donatus sis mihi. Ille tua ora plasmavit, ille tua membra distinxit, ille mea orata suscepit, cujus templo, cujus obsequio te antequam nascereris, sacravi. Non parentibus, non tibi, sed Deo natus es; cujus antequam de vulva matris exires, esse coepisti. Et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
sus ñ dix̃. ñ ẽ. inme: quẽ regnare in se absolu¬
to qͦq latrone cognouerat. sic̃ ipse dñsdix̃. Hodie
mecũ eris in paradiso. Attrahite filũ sapientiã
in int̾iora cordis ur̃i prõptuaria. qm ea ÷ om̃i
auro argentoq p̃ciosior. quã mors nescit. qr
ñ mortui laudabt̃ te dñe. s uiuentes. & uosgͥ
ut uiuatis laudate dñm. & laudate eũ dieb ac no¬
ctibꝰ. Laudabitis aut̃. si ab eo nulla uos auertit cu¬
piditas matrimonũ & cura mundi. qm̃ quȩ con¬
iugiũ sortiunt᷑: sollicitant᷑ mundi huiꝰ negotũs.
Nos orauimꝰ. uos soluite. Quanta uis sit in uotis
parentũ. iepthȩ galadithis filia uos debet docere.
quȩ ne frustraret᷑ oblationẽ patriã. etiã mortem
suã obtulit. Nã cũ ille sollicitꝰ de belli ꝑiculo uouis¬
set. ut si ꝓsꝑior pugnȩ euentꝰ foret. id qđ regre¬
dienti domũ suã pͥmũ sibi occurreret dõ unmo¬

Expanded text:
sus non dixit: Non est in me, quem regnare in se, absolusus non dixit: Non est in me, quem regnare in se, absoluto quoque latrone, cognoverat; sicut ipse Dominus dixit: Hodie mecum eris in paradiso . 50. Attrahite, filii, sapientiam in interiora vestri cordis promptuaria, quoniam ea est omni auro argentoque pretiosior, quam mors nescit; quia non mortui laudabunt te, Domine, sed viventes. Et vos igitur ut vivatis, laudate Dominum, et laudate eum diebus ac noctibus . Laudabitis autem, si ab eo nulla vos avertat cupiditas matrimonii, et cura mundi; quoniam quae conjugium sortiuntur, sollicitantur mundi hujus negotiis. Nos ovarimus, vos solvite. Quanta vis sit in votis parentum Jephthe Galaaditis filia vos debet docere, quae ne frustraretur oblationem paternam, etiam mortem suam obtulit. Nam cum ille sollicitus de belli periculo, vovisset ut si prosperior pugnae eventus foret, id quod regredienti domum suam primo sibi occurreret, Deo immo
Abbreviated transcription (Latin):
libidinẽ. nullũ locũ inueniat in uob̾. & qͥcunq
uoluerit ꝑsequens cõprehende uos. demergat᷑.
Dextera leuaq circa uos aquȩ murꝰ sint. ut ua-¬
por om̃is corporis temꝑet᷑. donec ad illos intelligi¬
biles duodecĩ fontes. & septuaginta arbores
palmarũ. ad illã magni requiẽ sabbati diuina
uos dignatio ꝑducat. & in montẽ hereditatis sue
plantare dignet᷑. ubi scã maria choros ducit.
Induite gͦ filũ dñm iħm. quęrite uerã sapien¬
tiã dequa dicit iob. Sapientia aut̃ unde inuen¬
dixit. ñ ÷ in me: qr resurrex̃. Non enĩ ht̃ quem
tenere ñ potuit. Deniq habes in euangłio. qr
angłi dixert̃ mulierib ad sepulchrũ uenien¬
quia supͣ mundũ ẽ. quẽ uite humanȩ lapsus
atq illecebra ñ mutauit. qr peccatũ non fecit.
nec ÷ dolus inuentꝰ in ore eiꝰ. Abissus gͦ dix̃. ñ ÷
non ÷ apud se. quẽ receꝑat resurgentẽ. Paradi¬

Expanded text:
libidinem, nullum locum inveniat in vobis; et quicumque libidinem, nullum locum inveniat in vobis; et quicumque voluerit persequens comprehendere vos, demergatur. Dextera laevaque circa vos aquae murus sit, ut vapor omnis corporis temperetur; donec ad illos intelligibiles duodecim fontes, et septuaginta arbores palmarum, ad illam magni requiem sabbati divina vos dignatio perducat, et in montem haereditatis suae plantare dignetur, ubi sancta Maria choros ducit. 49. Induite ergo, filii, Dominum Jesum; quaerite veram sapientiam, de qua dicit Job: Sapientia autem unde invendixit: Non est in me, quia resurrexit; non enim habet quem tenere non potuit. Denique habes in Evangelio, quia angeli dixerunt mulieribus ad sepulcrum venienquia supra mundum est, quem vitae humanae lapsus atque illecebra non immutavit; quia peccatum non fecit, nec est dolus inventus in ore ejus . Abyssus ergo dixit: Nnon est apud se, quem receperat resurgentem. Paradi
Abbreviated transcription (Latin):
su est que filios nescit. Quod si illa diuitũs
ele subeat qui querit xp̃o placere: qntoma¬
Igis uos quos pat̾ ꝓuocat ad integritatem.
it̃ utilitatẽ. Ilud ꝓremedio. istud ꝓp̃mio. Beatior
aut̃ qui sic ꝑmanserit. scd̾m meũ qͥdem consiliũ.
Puto enĩ qd & ego sp̃m dĩ habeo. Sequimini gͦ filĩ¬
sit maria soror moysi & aaron tymphanũ in manib
ur̃is. & exite dicentes. Cantemꝰ d ño. głose enĩ hono¬
rificatus est. equũ & ascensorẽ ꝓiecit in mare. Mor¬
tificate m̃bra ur̃a tymphani modo. Nusta in his
lasciuia carnis exestuet. om̃isq fragrantiȩ cor¬
poralis sensus int̾eat. Nesciat in his nͥ intͣ mortuis
corporis uoluptatib solus sp̃s resultare. Si enim
mortui fueritis peccato. uiuetis dõ. Uiuetis aut̃.
siñ regnat incorpore ur̃o mortuo ulla concupis¬
centia. Uersate inmanib ur̃is crucẽ dnĩ iħu. &
fundũ. & ꝑtransite. Ille sic̃ equus adhinniens in

Expanded text:
s est quae filios nescit. Quod si illa divitiis s est quae filios nescit. Quod si illa divitiis ut subeat, qui quaerit Christo placere; quanto magis vos, quos pater provocat ad integritatem, propter utilitatem. Illud pro remedio, istud pro praemio. Beatior autem qui sic permanserit, secundum meum quidem consilium. Puto enim ut et ego Spisit Maria soror Moysis et Aaron, tympanum in manibus vestris, exite dicentes: Cantemus Domino; gloriose enim honorificatus est, equum et ascensorem projecit in mare . Mortificate membra vestra tympani modo: nulla in iis lascivia carnis exaestuet, omnisque flagrantiae corporalis sensus intereat. Nesciat in iis nisi inter mortuas corporis voluptates solus spiritus resultare. Si enim 290 mortui fueritis peccato, vivetis Deo: vivetis autem, si non regnet in corpore vestro mortuo ulla concupiscentia. 48. Versate manibus vestris crucem Domini Jesu, et rofundum, et pertransite. Ille sicut equus adhinniens in
Abbreviated transcription (Latin):
ut. ub̾iorẽ mercedẽ ꝓ oꝑe postulantib &e conque¬
sentib qđ parẽ accepissent cũ his qui posteriꝰ ad¬
uenerant. Si ego bonꝰ. oculus tuus quare nequã :
Date xͦ filii sortes ur̃as ei. qui ultra meritũ labo¬
ris. remunerationẽ suis donare consueuit. Date
ẽ. integritas. qui immaculatꝰ aduenit. Ueritas
itaq uirginitas. corruptela m̃daciũ ẽ. State gͦ
in corde ur̃o. sic̃ bona uinea in ꝓpagine sua.
Multȩ tẽptationes st̃. Idõq ait script᷑a. Tẽpta¬
uert̃ eũ in tẽptatione. & maledixert̃ ei suꝑ a
quã contradictionis cades. Tẽptat᷑ uirginitas
aplerisq petitoribꝰ. & cũ uoluerit uirgo ꝑ seue¬
rare: existunt qui contradict̃. Contradicit peti-¬
tor & refutatꝰ maledicit. In obꝓbrio uidet᷑ ẽẽ
inupta. uł uirgo uł uidua. Cades enĩ innupta
est quȩ est scã corpore & sp̃u. & dño se dedicauit.
que reliquit parentes & ñ facit uoluntatẽ eoꝵ
qui solent dicere. debes nob̾ nepotes. Cades¬

Expanded text:
iorem mercedem pro opere postulantibus et conquerentibus quod parem accepissent cum iis qui posterius advenerant: Si ego bonus, oculus tuus quare nequam est ? 44. Date ergo, filii, sortes vestras ei qui ultra meritum laboris remunerationem suis donare consuevit. Date ius enim est integritas, qui immaculatus advenit. Veritas itaque virginitas: corruptela mendacium est. State ergo in corde vestro, sicut bona vinea in propagine sua. 45. Multae tentationes sunt; ideoque ait Scriptura: Tentaverunt eum tentatione, et maledixerunt ei super aquam contradictionis Cades . Tentatur virginitas a plerisque petitoribus; et cum voluerit virgo perseverare, existunt qui contradicant. Contradicit petitor, et refutatus maledicit. In opprobio esse videtur innupta, vel virgo, vel vidua. Cades enim innupta est, quae est sancta corpore et spiritu, et Domino se dicavit, quae reliquit parentes, et non facit voluntatem eorum qui solent dicere: Debes nobis, filia, nepotes. Cade
Abbreviated transcription (Latin):
quã ium apłi. Plus putat᷑ depressisseei qͥ ser¬
uus. quã ei qui lib uocatꝰ ẽ. Ex seruo enĩ lib̾tꝰ
xp̃i fit. &e ex lib̾o seruus. S nulli plus dedit.
uerũ utrisq equali m̃sura diuisit. Apud xp̃m
enĩ seruitꝰ & lib̾tas. equa lance pendunt᷑. nec
ullo discerniculo bonȩ seruitutis & lib̾catis
merita diuidunt᷑. qr nulla maior ⁊ dignitas
quã seruire xp̃o. Deniq paulus seruus xp̃i
moribꝰ. ut ab ipsis etiã inimicis diligera
inindebat martirio. Deniq ubi ñ ad quien
sc̃s agricola: crucifixꝰ est. ut adu̾tamꝰ illq
blanditias eoꝵ ñ sedulitatis fuisse s frau
ad martyriũ ipsis uocabulis uident᷑. Illem
lis dictꝰ ẽ. quasi qui contẽptu istiꝰ uitȩ ue
illã uitã ȩt̃nã sibi hab̾et adqͥrere. isteagna¬
la. qui bonos fructꝰ sp̃ualis gr̃ȩ seminaret
ꝙ sacri sanguinis effusione meritoꝵ suo
quoꝵ in animis cupiebat mori. & istos qͦs u¬
tes ꝑsecuti st̃. mortuos honorabant. Ilugͥ¬

Expanded text:
isse ei qui servus, quam ei qui liber vocatus est; ex servo enim libertus Christi fit, ex libero servus. Sed nulli plus dedit, verum utrisque aequali mensura divisit. Apud Christum enim servitus et libertas aequa lance penduntur, nec ullo discerniculo bonae servitutis et libertatis merita dividuntur; quia nulla major est dignitas quam servire Christo. Denique Paulus servus Christi moribus, ut ab ipsis etiam inimicis diligeretquae invidebat martyrium. Denique ubi non acquievit sanctus Agricola, crucifixus est; ut advertamus illas blanditias eorum non sedulitatis fuisse, sed fraudis. ad martyrium ipsis vocabulis viderentur. Ille Vitalis dictus est, quasi qui contemptu istius vitae veram illam vitam aeternam sibi haberet acquirere: iste Agricola, qui bonos fructus spiritalis gratiae seminaret, et sacri sanguinis effusione, meritorum suorum quorum in animis cupiebat mori. Et istos quos viventes persecuti sunt, mortuos honorabant. Il
Abbreviated transcription (Latin):
&idõ sic̃ olera herbarũ cito cadunt atq mar¬
cescunt nisi finẽ imponat senectus. aut ad ꝑ¬
fectũ euehat continencia. Non ueniat gͦ in
uob̾ achab. qui concupiscat uineã delere ur̃am
e extinguere. Nec ueniat in uos iezabel. ua¬
num illud & scłare ꝓfluuiũ. Hoc enĩ signi.¬
ficat᷑ uocabulo. uana & uacua redundan¬
tia.S ueniat nabuthȩ. qui uenitapatre
offerat. Hic est quilapidat᷑ ꝓ nob̾ ẽ. huc uenit

Expanded text:
et ideo sicut olera herbarum cito cadunt atque maret ideo sicut olera herbarum cito cadunt atque marcescunt, nisi finem imponat senectus, aut ad perfectum evehat continentia. 30. Non veniat ergo in vos Achab, qui concupiscat vineam vestram delere et exstinguere: nec veniat in vobis Jezabel, vanum illud et saeculare profluvium; hoc enim significatur vocabulo, vana et vacua redundantia: sed veniat Nabuthe, qui venit a patre, m suam offerat. Hic est qui lapidatus pro nobis est
Abbreviated transcription (Latin):
illa ierłm quȩ in cȩlo est. in quã nichil intrat
cõmune atq immundũ. Uirgo ÷ & illa quã
uocat iħc cui dicit. Ades huc alibano sponsa.
ades huc alibano. transibis & ꝑtransibis apͥn¬
cipio fidei. Non solũ transiuit uirgo. s etiã ꝑ¬
Nã & ipse sponsus sicuenit ad sponsã suã. ut
saliat suꝑ montes. tͣnsiliat suꝑ colles. Addit ad¬
huc ad laudẽ uirginitatis. Ortus clausꝰ soror
mea sponsa. ortus clausus. fons signatꝰ. Quo
meliores afferat fructꝰ claustro pudoris septa
uirginitas. in qua intemerata ꝑmaneant ca¬
sticatis signacula. hunc ortũ animȩ ur̃ȩ. hc̃
fontẽ seruate puri liquoris. ut eũ in uobis
nemo ꝑturbet. nemo designet. quẽ genita¬
lis inuobis origo signauit. Nemo auferat aĩȩ
ur̃ȩ uineã. & uilia olera serat. Uinea enĩ qui¬
dam fructꝰ uirginalis est. Coniugia uelut ole¬
rum plantaria st̃. in quib frequens gelu est.

Expanded text:
alem 285 quae in coelo est, in quam nihil commune alem 285 quae in coelo est, in quam nihil commune intrat atque immundum: virgo est et illa quam vocat Jesus, cui et dixit: Ades huc a Libano, Sponsa, ades huc a Libano; transibis et pertransibis a principio fidei . Non solum transivit virgo, sed etiam pNam et ipse Sponsus sic venit ad Sponsam suam, ut saliat super montes, transiliat super colles . 29. Addit adhuc ad laudem virginitatis: Hortus clausus soror mea Sponsa, hortus clausus, fons signatus ; quo meliores afferat fructus claustro pudoris septa virginitas, in qua intemerata permaneant castitatis signacula. Hunc hortum animae vestrae, hunc fontem servate puri liquoris, ut eum in vobis nemo perturbet, nemo designet, quem genitalis in vobis origo signavit. Nemo auferat animae vestrae vineam, et vilia olera serat. Vinea enim quidam fructus virginalis est: conjugia velut olerum plantaria sunt, in quibus frequens gelu est;
Abbreviated transcription (Latin):
beo. nec uirginitatis gr̃am. & de me leuide
Uos mereo. uos consido. Remansert̃ mͥont
coniugũ hab̾e adium̃ta. Quanto malłem
alleuare matrẽ. si qđ in nob̾ amissũ est. mi
bis rep̾sentet᷑. Hoc solo nos coniugũ ñ pentẽ
si uobis labor nr̃ ꝓfecerit. Proximũ pucabir
trem ẽẽ uirginũ. ac si uirginitatẽ tenere
siderate filũ. quã sibi ueniens in has ttas dis
ginẽ uenit. & mulieris lapsus partuas¬
solint. Ura qͦq incegritas. meos soluat errores.
q uia boni sit uirginitas. consid̾ate. Desticutã
meee certũ ẽ. presidio egere. S si uoluericis sic
manere: nulliꝰ opem reqͥram. Abundabit mͥad
omem opitulantiã. ur̃ȩ integritatis corona. y¬
scriptura diuina in lucẽ euexit. palmã tam̃ pu¬
blicȩ salutis solis uirginib dedit. In uet̾i testa¬
m̃to t̾ra ac mari clausũ hebreoꝵ popłm uirgo
y maria pedes dipx̃. In euangłio auctorẽ mun¬
di ac redẽptorẽ uirgo generauit. Uirgo ẽ. ec¬

Expanded text:
c virginitatis gratiam. Et de me levis cura: vos moereo, vos considero. Remanserunt mihi onera conjugii, abiere adjumenta. Quanto mallem ablevare matrem; si quod in nobis amissum est, in vobis repraesentetur. Hoc solo nos conjugii non poenitebit, si vobis labor noster profecerit. Proximum putabo matrem esse virginum, ac si virginitatem tenerem. Considerate, filii, quam sibi veniens in has terras Dovirginem venit, et mulieris lapsus partuoque integritas meos solvat errores. 27. Quid boni sit virginitas, considerate. Destitutam me esse certum est, praesidio egere: sed si volueritis sic manere, nullius opem requiram, abundabit mihi ad omnem opitulantiam vestrae integritatis corona. Scriptura divina in lucem evexit, palmam tamen publicae salutis solis virginibus dedit. In veteri Testamento terra ac mari clausum Hebraeorum populum virgo per maria pedes duxit : in Evangelio auctorem mundi et redemptorem virgo genera
Abbreviated transcription (Latin):
tas corporis expetenda ẽ. uob̃. quã ego ꝓ c̃silio
suadeo non ꝓimꝑio p̃cipio. Sola ÷ enĩ uirginitas
quȩ suaderi potest. imꝑari ñ potest. Res magis uoti:
quã p̃cepti. Quod enĩ gr̃ȩ ẽ: non iubet᷑ s desiderat᷑.
electionisq magis ẽ. quã seruitutis. Unde & apłs

Expanded text:
tas corporis expetenda vobis est : quam ego pro consilio tas corporis expetenda vobis est : quam ego pro consilio suadeo, non pro imperio praecipio. Sola est enim virginitas quae suaderi potest, imperari non potest. Res magis voti est, quam praecepti. Quod enim gratiae est, non jubetur, sed desideratur: electionisque magis est, quam servitutis. Unde et Apos
Abbreviated transcription (Latin):
cũ potentibꝰ. in tribunali honoris & hereditatis.
Dat uoca optanti. & benedicit annos iusti. Qͥd
hoc fili precellentiꝰ: Aut quid ÷ uita hominis
inhac tr̃a. nͥ leuior cursore: Transiuimꝰ & ni
chil uidimꝰ. Atq utinã hunc cursorẽ imita¬
rem᷑ ut nichil uideremꝰ. & nulla portaremus
onera. S quod est grauiꝰ. cursus uacuus. & o¬
nera inania. Inania st̃ qͥdem. s ñ leuia neq de¬
licti uacua. qr gͣue fenꝰ peccati ẽ. Unde clamat
sc̃s iob. Nonne cẽptatio ẽ. uita hoĩs int̾ra. & sic̃
ne. Uita aut̃ mea leiuior quã fauilla. ꝑiit aut̃
in uanaspe. Nichil gͥ est homo. nͥ tu dñe inten¬
das in eũ. & uisitationẽ ei facias usq mane. & in
reqͥem eũ udices. Arbor si excidat᷑ repullulat
& florescit ab aquȩ odore. homo si cecidit nichil
est. In euũ suꝑ eũ dolores. Hanc gͥ tẽptationẽ
tantarũ necessitatũ si uultis filii uitare. integri¬

Expanded text:
cum potentibus in tribunali honoris et haereditatis. cum potentibus in tribunali honoris et haereditatis. Dat votum optanti, et benedicit annos justi. Quid hoc, fili, praecellentius? aut quid est vita hominis in hac terra, nisi levis cursor? En transivimus, et nihil vidimus. Atque utinam hunc cursorem imitaremur; ut nihil videremus, et nulla onera portaremus! sed quod est gravius, 282 cursus vacuus, et onera inania. Inania sunt quidem, sed non levia, neque delicti vacua; quia grave fenus peccati est. Unde clamat  me. nonne temptamentum est uita hominis in terra et sicut ne. Vita autem mea levior quam favilla. Periit autem in vana spe . Nihil igitur est homo, nisi tu, Domine, intendas in eum, et visitationem ejus facias usque mane, et in requiem eum inducas. Arbor si excidatur, repullulat, et floret ab aquae odore: homo cum ceciderit, nihil est, ingruunt super eum dolores. 17. Hanc igitur tentationem tantarum necessitatum, si vultis, filii, vitare, integri
Abbreviated transcription (Latin):
fili pat̾ & mat̾ in te. Noli matrẽ c̃tẽpnere quasi
imprudentẽ. Regis adminicio inqͥt. quẽ erudit
mater sua. Quid filiꝰ. qͥ seruat dictiones dĩs Pri¬
mogenite tͥ dico fili. qđ filiꝰ mei uentris. quod
natus mearũ orationũ. ne dedis mulieri hone¬
statẽ tuam. Audis quid sapiens dicat. qͥd scͥpt᷑a
asserat. Consida quis te ut nascereris iuuerit. fi¬
liꝰ es uotoꝵ magis quã doloꝵ meoꝵ. Consida ciu
te muneri pat̾ tali nomine de signauerit. qi iuo¬
cauit laurentiũ. Ibi uota deposuimꝰ. inde nom̃
assũpsimꝰ. uota effectꝰ secutꝰ ẽ. Redde mariyri
quod debes martyri. Ille te nob̾ impetrauit. tu
restitue qđ de te huiꝰmodi nominis appellatione
ꝓmisimꝰ. Quid aut̃ est fili aliud qđ diligendũ
putes nͥ dm̃ patrũ tuoꝵe Ipse enĩ pauꝑ est. & diui¬
tes humilis & excelsos facit. Suscitat a t̾ra pauꝑẽ.
& de stercore erigit inopem. & sedere facit eũ¬

Expanded text:
fili, pater et mater in te . Noli matrem contemnere quasi fili, pater et mater in te . Noli matrem contemnere quasi imprudentem. Regis admonitio, inquit, quem erudivit mater sua. Quid filius qui servat dictiones Dei? Primogenite, tibi dico, fili: Quid filius mei ventris? quid natus mearum orationum? Ne dederis mulieri tuam honestatem . Audi quid sapiens dicat, quid Scriptura asserat. 15. Considera quis te ut nascereris, juverit: filius es votorum magis quam dolorum meorum. Considera cui te muneri pater tali nomine designaverit, qui vocavit Laurentium. Ibi vota deposuimus, unde nomen assumpsimus. Vota effectus secutus est, redde martyri quod debes martyri. Ille te nobis impetravit, tu restitue quod de te hujusmodi nominis appellatione promisimus. 16. Quid autem est, fili, aliud quod eligendum putes, nisi Deum patrum tuorum? Ipse enim pauperes et divites, humiles et excelsos facit, suscitat a terra pauperem, et de stercore erigit inopem, et sedere eum facit
Abbreviated transcription (Latin):
preponderabat.Succinxit itaq m̃tis uiscera.
circũ fusã se uidens numero filiarũ triũ &
uꝰ filũ. quo solent terreri cȩterȩ hoc fortior
cta. tali filios alloquio conuenit. filũ amisi-¬
spatrẽ. matrẽ habetis. Melior quidẽ fuisset
a cõmutatio si pat̾ uiueret. mat̾ deẽẽt. Iam̃
firma licet & de solata: ostendo uob̾ si uultis
qui. quo arbitremini patrẽ uob̃ ñ decessisse.
ibetis enĩ meliorẽ de cęlo parentẽ. ille est qui
istos suffulcit patres. Quid enĩ aliud iã fuꝑ est
ii Pat̃ uob̾ fuic diues. gr̃a ñ pecunia. opu¬
itꝰ ministerio. ñ patrimonio. Cuiꝰ bereditas fi.¬
sest. locuples dõ. s egena scło. Satis uos diui
reliquit. si ꝓpositũ eiꝰ sequamini. Sola fides
riq indiscreta sexiii.census uiroꝵ. dux uir¬
ginum. Ꝙ tu quidẽ fili aliquanto ꝓpͥor patri. a¬
gnosce quȩ matridebeas. qđ domui uocabulũ red¬
das. Etas te excusat. si hereditas uocat. Ioc̃dent᷑

Expanded text:
pponitur. 13. Succinxit itaque mentis viscera, et circumfusam se videns numero filiarum trium, et unius filii, quo solent terreri caeterae, hoc fortior facta, tali filios alloquio convenit: Filii, amisistis patrem, matrem habetis. Melior quidem fuisset illa commutatio, si pater viveret, mater deesset. Tamen infirma licet et desolata ostendo vobis, si vultis sequi, quo arbitremini patrem vobis non decessisse; habetis enim meliorem de coelo parentem. Ille est qui et hos suffulsit patres. Quid enim aliud jam superest spei? Pater vobis fuit dives gratia, non pecunia: opulentus ministerio, non patrimonio: cujus haereditas fides est, locuples Deo, sed egena saeculo. Satis vos divites reliquit, si propositum ejus sequamini. Sola fides utrique indiscreta sexui, census virorum, dos virginum. 14. Et tu quidem, fili, aliquanto propior patri, agnosce quae matri debeas, quod domui vocabulum reddas. Aetas te excusat, sed haereditas vocat. Jucundentur,
Abbreviated transcription (Latin):
inuiolatũ atq integrũ recognoscat. Date illi & ex¬
hibete illũ adam qui fuit ante peccatũ. illã euã
quȩ fuit antequã lubricũ serpentis hauriret ue¬
nenũ. priꝰquã eiꝰ supplantarent᷑ insidiis. qͣndo non
habebant quo confundent᷑. Nã utiq nẽ licet bona
coniugia. tam̃ habent qd int̾ se ipsi conuges eru¬
bescant. T ales gͦ estote filiĩ. quales adã & eua in
paradiso fuert̃. De quib scriptũ ẽ. qđ postea quã
de paradiso eiectꝰ est adam: cognouit euã uxorẽ¬
suam. & illa concepit & peꝑit filiũ quẽ uoca¬
uit cain. Ꝙ iterũ concepit & peꝑit filiũ cui no¬
men abel. Melior itaq scd̾s quã pͥor fructꝰ. Qa
iste immaculatꝰ. ille maculosus. Iste adherens dõ
& totꝰ a dño. ille mundana &e t̾rena possessio.
Deniq in isto mundi redẽptio annuntiat᷑. ab il¬
lo mundi riuna. In hoc xp̃isacrificiũ. in illo dia¬

Expanded text:
inviolatum atque integrum recognoscat. 36. Date illi, exinviolatum atque integrum recognoscat. 36. Date illi, exhibete illum Adam qui fuit 287 ante peccatum, illam Evam quae fuit antequam lubricum serpentis hauriret venenum, priusquam ejus supplantarentur insidiis, quando non habebant quo confunderentur? Nam utique nunc, licet bona conjugia, tamen habent quod inter se ipsi conjuges erubescant. Tales ergo estote, filii, quales Adam et Eva in paradiso fuerunt . De quibus scriptum est, quod posteaquam de paradiso est suam, et illa concepit, et peperit filium, quem vocavit Cain: et iterum concepit et peperit filium, cui nomen Abel. Melior itaque secundus, quam prior fructus; quia iste immaculatus, ille maculosus. Iste adhaerens Deo, et totus a Domino, ille mundana et terrena possessio. Denique in isto mundi redemptio annuntiatur, ab illo mundi ruina. In hoc Christi sacrificium, in illo dia
Abbreviated transcription (Latin):
ierłm. Nigra ꝑ carnẽ. decora ꝑ uirginitatem.
Nubes itaq st̃ & graues nubes quȩ nupserint.
Nanq anubib uelũ nubentiũ tractũ arbitror.
Deniq oꝑiunt᷑ ut nubes. cũ acceꝑint nupturȩ
uelamina. & uere graues nubes quȩ sustinent
sarcinã matrimoniĩ. Nam etiã grauari aluo ferunt᷑.
cũ semina conceptionis acceꝑint data. Ergo qͥd tã¬
uerũ quã intemerata uirginitas. quȩ signaculũ
pudoris & claustrũ integritatis genitale custodit:
At uͦ cũ usu coniugii iuuencula deflorat᷑. amittit
quod suũ est quando ei miscet᷑ alienũ. Illud enĩ uerũ
qđ nascim. nonꝰ qđ mutam᷑. Quod a creatore accepimꝰ.
ñ qđ de contub̾nio assũpsimꝰ. Date gͦ uero illi leui sa¬
cerdotũ pͥncipi. uero aaron. uero melchisedech ui¬
ros eiꝰ quales ipse condidit. ñ quales scłi huiꝰ usus effe¬
cit. ut opus suũ in uobis. & illud genitale signaculũ

Expanded text:
Hierusalem ; nigra per carnem, decora per virginitatem. Hierusalem ; nigra per carnem, decora per virginitatem. Nubes itaque sunt, et graves nubes, quae nupserint; namque a nubibus verbum nubentium tractum arbitror. Denique operiuntur ut nubes, cum acceperint nupturae velamina. Et vere graves nubes, quae sustinent sarcinam matrimonii. Nam etiam gravari alvo feruntur, cum semina conceptionis acceperint. 35. Daverum, quam intemerata virginitas, quae signaculum pudoris et claustrum integritatis genitate custodit? At vero cum usu conjugii juvencula defloratur, amittit quod suum est, quando ei miscetur alienum. Illud enim verum quod nascimur, non in quod mutamur: quod a Creatore accepimus, non quod de contubernio assumpsimus. Date ergo vero Levi, illi sacerdotum principi, vero Aaron, vero Melchisedech, veros ejus, quales ipse condidit, non quales saeculi hujus usus efficit; ut opus suum in vobis et illud genitale signaculum
Abbreviated transcription (Latin):
dit᷑ uirgo qui fr̃s suos non cognouit. & filiossuos
non sciuit. Ideoq benedicit eũ lex. Date leuiui¬
ros eiꝰ.date leui sortes eiꝰ. Unde & matrem dm̃
ipsi apłi dixerint. ecce nos reliquimꝰ omĩa nr̃a¬
& secuti sumꝰ te: Quȩ sua habebat ioħs. qͥ mun¬
dana & scłaria ñ habebat. qui & de mundo ñ
erat: Quȩ gͦ habebat sua. nͥ ea quȩ a xp̃o acce¬
ꝑat: Bonꝰ uerbi sapientiȩq possessor. bonꝰ recep¬
tor gr̃ȩ. Audite quȩ apłi accepert̃ axp̃o. Acci
pite inqͥt sp̃m sc̃m. quoꝵ remiseritis peccatare.¬
missa erunt. & quoꝵ detinueritis detentaerunt.
Neq enĩ mat̾ dñi tħu nsi ad possessorẽ gr̃ȩ de¬
migraret. ubi xp̃c habebat habitaculũ. Date gͦ¬
& uos filii mei uero illi leui uiros eiꝰ. Estote nu¬
bes.S leues eritis ꝓfectosi alleuet uirginitas
onera conditionis. & tenebras huiꝰ limosȩ carnis
illuminet. Idõ dicit illa. Nigra sũ & decora filiȩ

Expanded text:
ditur virgo, qui fratres suos non cognovit, et filios suos ditur virgo, qui fratres suos non cognovit, et filios suos non scivit. Ideoque 286 benedicit eum Lex: Date Levi veros ejus, date Levi sortes ejus . 33. Unde et matrem Domini ipsi apostoli dixerint: Ecce nos reliquimus omnia, et secuti sumus te ? Quae sua habebat Joannes, qui mundana et saecularia non habebat, qui et de mundo non erat? Quae ergo habebat sua, nisi ea quae a Christo acceperat? Bonus verbi sapientiaeque possessor, bonus receptor gratiae. Audite quae apiritum sanctum: quorum remiseritis peccata, remissa erunt; et quorum detinueritis, detenta erunt . Neque enim mater Domini Jesu nisi ad possessorem gratiae demigraret, ubi Christus habebat habitaculum. CAet vos, filii mei, vero illi Levi veros ejus. Estote nubes, sed leves. Eritis profecto, si ablevet virginitas onera conditionis, et tenebras hujus limosae carnis illuminet. Ideo dicit illa: Nigra sum, et decora, filiae
Abbreviated transcription (Latin):
uitis. quȩ redundantib gr̃e sue fructibꝰ reple¬
uit uniu̾sũ orbẽ t̾rarũ. Hic in ur̃is pectorib alta
liquore gr̃e sp̃ualis. corporei .aporis incendia tẽ¬
ꝑent᷑. Hic ẽ. qui uenit innube leui. sic̃ dix ꝓpħa.
Ecce dñs sedit suꝑ nubẽ leuẽ. & ueniet inegyp.¬
tum. significans quod in egyptũ. idest in affu.¬
ctionẽ mundi huiꝰ ueniret suꝑ uirginẽ. Nubem
itaq mariã dix̃. quia carnẽ gerebat leuẽ. qͥa
uirgo erat nullis onerib grauata c̃iugñ. Ipsa ẽ.
uirga germinans florẽ. quia pura & ad dñm li¬
bero corde directa uirginitas. quȩ nullis in hoc
scło curarũ anfractib reflectit᷑. Idõ illã dñs
de cruce discipło suo dilectissimo si bi tradidit
scõ ioħi. qui dixit patri & matri ñ nonite. Demq
uocat᷑ a xp̃o relinquit patrẽ. uerbũ secutꝰ. huic
tradit᷑ uirgo qui suos nesciat. huic tradif uirgo
qui de pectore xp̃i hauriat sapientiã. Hiuic tra¬

Expanded text:
itis, quae redundantibus gratiae suae fructibus replevit universum orbem terrarum. Hic in vestris pectoribus alta liquore gratiae spiritalis corporei vaporis incendia temperentur. 31. Hic est qui venit in nube levi, sicut dixit propheta: Ecce Dominus sedet super nubem levem, et veniet in Aegyptum ; significans quod in Aegyptum, id est, in afflictionem mundi hujus veniret super virginem. Nubem itaque Mariam dixit, quia carnem gerebat; levem, quia virgo erat, nullis oneribus gravata conjugii. Ipsa est virga germinans florem, quia pura et ad Dominum libero corde directa virginitas, quae nullis in hoc saeculo curarum anfractibus reflectitur . 32. Ideo illam Dominus de cruce discipulo suo dilectissimo sibi tradidit sancto Joanni , qui dixit patri et matri: Non novi te . Denique vocatus a Christo reliquit patrem , verbum secutus. Huic traditur virgo, qui suos nesciat: huic traditur virgo, qui de pectore Christi hauriat sapientiam: huic tra
Abbreviated transcription (Latin):
moy ses tras bello & cede quȩsitas sorte distribu¬
endas bebreoꝵ popło censuerit. quarił possessi¬
onem sibi salphȩ filie postulauert̃. s quasi salphe
filie. Iam̃ moyses leuitis ñ diuisit t̾rã. quoꝵ ñ erat
t̃renꝰ at suꝑior in colat᷑. s his sine labore t̾reno. sa¬
cri stipendia ministerũ deputauit. Salphȩ autẽ
filiȩ quid st̃ quȩ t̾rã petunt. nisi ut int̃p̃tatiodo¬
cet.oris obumbratio: Quȩ utiq in illis est quib
non ẽ. uerbũ in ore ipsoꝵ. nec inser mone eorũ
ueritas sic̃ in popło iudeoꝵ. qui nolunt xp̃m iħm¬
dm̃ ac dĩ filium confiteri. Iales gͥ t̾rã requirunt.
& huiꝰmodi postulant possessionẽ. in qua tota ui¬
tȩ suȩ ȩtate desudent. & ꝓfructib spinas cura¬
rũ & sollicitudinũ metant. fugite gͦ filiȩ ũbrã
mortis quȩ in lum̃ ȩt̾num creditis qđ illuminat
om̃em hominẽ. quȩ ñ canquã in umbra u̾
s in lumine confitemini. Popłs qui sedebat

Expanded text:
 terras bello et caede quaesitas, sorte distribuendas Hebraeorum populo censuerit , quarum possessionem sibi Salphae filiae postularunt, quia Salphae filiae . Tamen idem Moyses levitis non divisit terram , quorum non erat terrenus, sed superior incolatus: sed iis sine labore terreno sacri stipendia ministerii deputavit. Salphae autem filiae quid sunt, quae terram petunt, nisi, ut interpretatio docet, oris obumbratio? Quae utique in illis est, quibus non est verbum in ore ipsorum, nec in sermone eorum veritas ; sicut in populo Judaeorum, qui nolunt Chrim Dei Filium confiteri. Tales igitur terram requirunt, et hujusmodi postulant possessionem, in qua tota vitae suae aetate desudent, et pro fructibus spinas curarum et sollicitudinum metunt. 38. Fugite ergo, filiae, umbram oris, quae in lumen aeternum creditis, quod illuminat omnem hominem: quae non tamquam in umbra Christum, sed in lumine confitemini. Populus qui sedebat in
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ tanti apłi. ut uitã eiꝰ sequamini qͥ comu
uincłm refugit. ut uinctus eẽt xp̃iib̾u
habebat. iudicauit tanti mom̃ti ẽẽ si abstus
ab usu copulȩ conuigalis. & idõ sic manst
plurimũ suo muneri decerꝑet᷑. qđ neq a
ligere oportet. quib sola uirginitas poche
bertatẽ dare : Qm̃ qui nupserit. ad serut
pecunia sua uendit᷑. Meliori conditione ne¬
pia. quã coniugia cõparant᷑. In illis mirt
emit᷑ seruitutis. in istis p̾ciũ ad seruitutẽ a
tates. & subbono coniuge. nec tam̃ sub ben
marito liba fui. Seriuebã uiro. & laborde
tis filuĩ longeuã matrẽ dolorib & adhues
maturã uirtutis stipendũs: Uidetis aniis

Expanded text:
e tanti Apostoli, ut vitam ejus sequamini, qui conjugii vinculum refugit, ut vinctus esset Christi habebat, judicavit tanti momenti esse, si abstineret ab usu copulae conjugalis: et ideo sic mansit, ne plurimum suo muneri decerperetur; quod neeligere oportet, quibus sola virginitas potest libertatem dare; quoniam quae nupserit ad servitutem pecunia sua venditur? Meliori conditione mancipia quam conjugia comparantur: in illis meritum emitur servitutis, in istis pretium ad servitutem additur. gnitates, et sub bono conjuge, nec tamen sub bono marito libera fui: serviebam viro, et laborabam Videtis, filii, longaevam matrem doloribus, et adhuc immaturam viduitatis stipend
Abbreviated transcription (Latin):
locus ille accipi. eo qd̃ sy nagoga adȩccłiam dicit.
Ubi pascis. ubi manes in meridiano. ne forte fiã
circũ amicta suꝑ greges sodaliũ tuoꝵ. Mercenna¬
ria ẽẽ. desid̾at. quȩ sibi uindicabat ante dominatũ.
Quã dãnosa ꝑfidia est. S qr incredula. immitis.
sacrilega. ideo eã agregib ȩccłiȩ suȩ separat xp̃c
dicens. Nisi scias te õ decora in mulieribꝰ. Hoc est.
Te priꝰ quȩ sis ipsa cognosce. & tunc pete ut meis
gregib appropinques. & bene in mulierib de¬
cora dr synagoga non in uirginib. qr euã mulie¬
rem sequebat᷑. ꝑ quã lapsus aduenit. Eccłia aut̃
decora inuirginibꝰ. quia uirgo sine ruga est. Sci¬
re gͦ se debet siue uir siue mulier. quia ad una¬
ginẽ dĩ est & similitudinẽ. ut animȩ sequat᷑ ñ

Expanded text:
locus ille accipi, eo quod Synagoga ad Ecclesiam dicat: locus ille accipi, eo quod Synagoga ad Ecclesiam dicat: Ubi pascis, ubi manes in meridiano? Ne forte fiam circumamicta super greges sodalium tuorum . Mercenaria esse desiderat, quae sibi vindicabat ante dominatum. Quam damnosa perfidia est! 67. Sed quia incredula, immitis, sacrilega; ideo eam a gregibus Ecclesiae suae separat Christus dicens: Nisi scias te, o decora in mulieribus , hoc est, te prius quae sis ipsa cognosce, et tunc pete ut meis gregibus appropinques. Et bene in mulieribus decora dicitur Synagoga, non in virginibus; quia Evam mulierem sequebatur, per quam lapsus advenit: Ecclesia autem decora in virginibus est, quia virgo sine ruga est. 68. Scire ergo se debet sive vir, sive mulier, quia ad imaginem Dei est et similitudinem; ut animae se
Abbreviated transcription (Latin):
solueret disciplina. Un de & apłi dixert̾ non in¬
plicatu capilloꝵ sic̃ petrus docuit. neq intor¬
tis crinib aut auro aut margaritis uł ueste p̾¬
ciosa ut paulus asseruit. s magis int̾ioris ho¬
minis ornam̃ta feminis requirenda. qm̃ ille
absconditꝰ cordis homo qui est pauꝑ scło. ipse
non est graue peccatũ in conscientia: Bona ẽ. enim
inquit substantia. cui ñ ẽ. peccatũ in conscientia.
Audistis in quã in quo possitis apud dm̃ eẽ locupletes.
Bonȩ enĩ diuitiȩ sunt innocentiȩ atq simplicitatis
quib peccatũ non imputat᷑. quia nulla in his doli frau¬
disq uersutia est. Om̃is enim simplex obtrectare
ñ nouit. nescit inuidere.Suo contentꝰ ẽ. alienanon
quęrit. Ꝙ si egeat. diues uidet᷑ si suppetat qđ alim̃¬
to est satis. Deniq pulchre apłs paulus. & ꝓfunda
inquit pauꝑtas eoꝵ. abundauit in diuituis sĩplici¬

Expanded text:
solveret disciplina. Unde et apostoli dixerunt: Non imsolveret disciplina. Unde et apostoli dixerunt: Non implicatu capillorum, sicut Petrus docuit , neque in tortis crinibus, aut auro et margaritis, vel veste pretiosa, ut Paulus asseruit : sed magis interioris hominis ornamenta feminis requirenda; quoniam ille absconditus cordis homo, qui est pauper saeculo, ipse non est grave peccatum in conscientia? Bona est enim, inquit, substantia, cui non est peccatum in conscientia . Audistis, inquam, in quo possitis apud Deum esse locupletes; Bonae enim divitiae sunt innocentiae atque simplicitatis, quibus peccatum non imputatur, quia nulla in iis doli fraudisque versutia est; omnis enim simplex obtrectare non novit, nescit invidere: suo contentus est, aliena non quaerit; etsi egeat, sibi dives videtur, si suppetat quod alimento est satis. Denique pulchre apostolus Paulus: Et profunda, inquit, paupertas eorum abundavit in divitiis simplici
Abbreviated transcription (Latin):
sui corporis potestatẽ. quando ad tempꝰ seque¬
strat᷑ oratio. De uirginitate gͦ pulchre dr̃. in omni
tempore sint uestim̃ta tua candida & oleũ in ca¬
pite tuo. ut faces tuȩ semꝑ possint lucere. ne ex¬
tinguant᷑ cũ cȩꝑit sponsus ille cȩlestis uenire.
Qua aut̃ ratione in capite tuo ȩccłastes dixerit:
de ꝓuerbiis collegimꝰ. quia oculi hominis in ca¬
pite eiꝰ. id ÷ sapientiȩ tuȩ sensus. Idõ forte & eu¬
angłica mulier illa laudat᷑. quȩ pedes dñi capil¬
lis siuis extersit. qđ fide se humilia uerit. ne ꝑ
carnis elata sapientiã uidet᷑. tit quã lege subdi¬
reprehendunt᷑ filie syon quod alta ceruice ꝓ¬
cederent. nutib oculoꝵ & itinere pedũ tͣhen¬
tes simul tunicas & ludentes pedibꝰ. & ido głam
uestis earũ. & ornatꝰ earũ. crines & cincinnos
dñs se ablaturũ e̾ẽ dicit: recte ista mulier spar¬
sit capillos suos. ut nodos criminũ euangłica

Expanded text:
sui corporis potestatem, quando ad tempus sequesui corporis potestatem, quando ad tempus sequestratur oratio. De virginitate ergo pulchre dicitur: In omni tempore sint vestimenta tua candida, et oleum in capite tuo ; ut faces tuae semper possint lucere, nec extinguantur, cum coeperit Sponsus ille coelestis venire . 63. Qua autem ratione in capite tuo Ecclesiastes dixerit, de Proverbiis colligemus; quia Oculi hominis in capite ejus , id est, sapientiae tuae sensus. Ideo forte et evangelica mulier illa laudatur, quae pedes Domini capillis suis extersit , quod fide se humiliaverit; ne per carnis elata sapientiam videretur, quam Legi subdireprehenduntur filiae Sion, quod alta cervice procederent, nutibus oculorum, et itinere pedum trahentes simul tunicas, et ludentes pedibus ; et ideo gloriam vestis earum, et ornatus earum, crines et cincinnos Dominus ablaturum esse se dicit: recte ista mulier sparsit capillos suos ; ut nodos erinium Evangelica
Abbreviated transcription (Latin):
quciatib. Unde dicebat. Sagittȩ aut̃ dm̃ in
corpore meo sunt. quarsi furor ebibit sanguinẽ
meũ. Cũ cȩꝑo loqui. cõpungt̃ me. St̃ gͦ caritatis
uulnera. ut bona uulnera. Demq meliora amici
qͦq estuabat. & ignẽ caritatis quo inflãmabat᷑
ad officiũ ꝓpħandi ferre ñ poterat. Deniq dem̃¬
gebat᷑ in lacũ. qr uideis futura excidia annunti¬
abat. & tacere ñ poterat. Lapidabat᷑ stephanus.
& illa ꝓ xp̃o uulnera quasi uulnera caritatis pio
excipiebat affectui. Uapulabant apłi. & congratu¬
labant᷑. Quã bonꝰ ẽ. dñs. ꝓ quo dulces &e iniuriȩ st̃.
grata mors. & bene grata quȩ ad qͥrit immortali¬
dida. Quid candidiꝰ uirginitate: Qd candidiꝰ in¬
tacto uestim̃to pudoris: Bona qͥdẽ castitas con¬
iugalis. & castitas uiduitatis. Munda om̃is casti¬
tas. S forte ñ om̃is candida. aut ñ candida in
om̃i tẽpore. Non candida. quando ñ habet qͥs

Expanded text:
cruciatibus. Unde dicebat: Sagittae autem Domini in cruciatibus. Unde dicebat: Sagittae autem Domini in meo corpore sunt, quarum furor ebibit sanguinem meum; cum coepero loqui, compungunt me . Sunt ergo charitatis vulnera, et bona vulnera: denique melioquoque aestuabat, et ignem charitatis quo inflammabatur ad officium prophetandi, ferre non poterat . Denique demergebatur in lacum ; quia Judaeis futura excidia annuntiabat, et tacere non poterat. Lapidabatur Stephanus , et illa pro Christo vulnera quasi vulnera charitatis pio excipiebat affectu. Vapulabant apostoli, et congratulabantur . Quam bonus est Dominus, pro quo dulces et injuriae sunt, grata mors! Et bene grata, quae acquirit immortalidida . Quid candidius virginitate: quid candidius intacto vestimento pudoris? Bona quidem castitas conjugalis et castitas viduitatis: munda omnis castitas, sed forte non omnis candida, aut non candida in omni tempore . Non candida, quando non habet quis
Abbreviated transcription (Latin):
te tribunal xp̃i. ut reportet unꝰqͥsq ꝓprra
corporis sic̃ gessit. siue bonũ siue malũ. Quã
ato causã ꝓbauit qua corpꝰ resurget. Opor¬
cet enĩ carnẽ resurgere. quȩ remuneratio¬
ne suoꝵ est adeptura gestoꝵ. ut quȩ in corpo¬
quã uult a te etiã inte resuscitare. sic̃ habe¬
mus ad timocħm scriptũ. Propt̃ quã causã
admoneo te. ut resuscites gr̃am dĩ quȩ ⁊ in
te ꝑ impositionẽ in anuũ mearũ. Quȩ aut̃ re
suscitauerit gr̃am. fit uulnerata uulnerata¬
caritatis. sic̃ illa dix̃. Uulnerata caritatis
sit poterimꝰ intelligere. si repetamꝰ quia sa
gita ÷ dñs iħe cui dic̃ pat̾. posute sic̃ sagittã
dectã. & qr ipse ẽ. caritas. St̃ utiq iacula ca¬
ntatis. qͥb uulnerat sese quȩrentes. Deniq e
alligate uincłis ipsũ secunt᷑. qr qͦs uulnerat
alt̾ caritatis ẽẽ docet iob. qͦ nemo ãpliꝰ. xp̃m
dilexit. qͥ diligebat etiã in ipsiꝰ sui corporis

Expanded text:
portet unusquisque propria corporis, sicut gessit, sive bonum, sive malum . Quam cito causam probavit, qua corpus resurget! Oportet enim carnem resurgere, quae remunerationem suorum est adeptura gestorum; ut quae in corpoquam vult a te etiam in te resuscitari, sicut habemus ad Timotheum scriptum: Propter quam causam admoneo te, ut resuscites gratiam Dei, quae est in te per impositionem suscitaverit gratiam, fit vulnerata charitatis, sicut illa dixit: Quia vulnerata charitatis sit, poterimus intelligere, si repetamus quia saui dicit Pater: Posui te sicut sagittam electam . Et quia ipse est charitas, sunt utique jacula charitatis, quibus vulnerat sese quaerentes. Denique et alligatae vinculis ipsum sequuntur; quia quos vulnerat autem charitatis esse docet Job, quo nemo amplius Christum dilexit, qui diligebat etiam in ipsius sui corporis
Abbreviated transcription (Latin):
bus agnoscitis. Certe & ipsi demones ess¬
nd ant alĩ aurũ atc argentũ. ac de latentib
uatuesis. Legant p̃ciosa moniliũ secretã. lẽ¬
pls alc thesaurꝰ est. & sepe habentib ꝑniciosꝰ.
oslegimnꝰ martyris clauos. & multos quidẽ ut
bia fuerint uulnera quã m̃bra. Clamare mar¬
u diceres ad popłm uideoꝵ. cũ clatios esꝰ collige
initte manꝰ tuas in latus meũ. & noli ẽẽ in¬
dilus s fidelis. Colligimꝰ sanguinẽ triũpba
na crucis lignũ. Hȩc sc̃ȩ uiduȩ negare ñ potu¬
us postul anti. Munera itaq salutis accipite.
enunc subsacris altarib recondunt᷑. Cagͥ ui
gatq obtulit qđ hodie dedicamꝰ. digna tali ob¬
hone que in sobole sua. templa iam dño ptidi¬
ue atq integritatis sacrauit. Dũ uilianã uolo
sere. iudeã dixi. Non errauit lingua s defi¬
uit.Iudea enim est anima quȩ xp̃m fatet᷑. De-¬
ꝙ notus in iudea ds̃. id÷ ubi agnoscebat᷑. non
inegabat᷑. Est gͦ in sp̃u iudea ubi maior por¬

Expanded text:
bus agnoscitis. Certe et ipsi daemones ndant alii aurum atque argentum, ac de latentibus eruant venis; legant pretiosa monilium serta; temporalis ille thesaurus est, et saepe habentibus perniciosus: nos legimus martyris clavos, et multos quidem, ut plura fuerint vulnera quam membra. Clamare martyrem diceres ad populum Judaeorum, cum clavos ejus colligeremus: Mitte manus tuas in latus meum, et noli esse incredulus, sed fidelis . Colligimus sanguinem triumphalem, et crucis lignum. 10. Haec sanctae viduae negare non potuimus postulanti. Munera itaque salutis accipite, quae nunc sub sacris altaribus reconduntur. Ea iatque obtulit, quod hodie dedicamus: digna tali oblatione, quae in sobole sua templa jam Domino pudicitiae atque integritatis sacravit. Dum Julianam volo dicere, Judaeam dixi. Non erravit lingua, sed definivit; Judaea enim est anima quae Christum fatetur. Denique notus in Judaea Deus ; id est, ubi agnoscebatur, non ubi negabatur. Est ergo in spiritu Judaea, ubi major por
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o placeret. hictam̃ geminã laudẽ adqͥsiuit.
In illo magisterũ. inse martyrũ. Certauert᷑
tam̃ int̾ se inuicẽ beneficuis. postquã ȩquales
ẽẽ meruert̃. Hic illũ ad martyriũ premisit.
ille istũ accersiuit. Nullũ gͦ ad cõm̃dationẽ.
hominis conditio affert impedim̃tũ. nec di¬
gnitas ꝓsapiȩ meritũ s fides affert.Siue
seruus siue liber. om̃s in xp̃o unũ sumꝰ. & unꝰ¬
quisq qđ cunq fecerit bonũ. hoc recipiet ad ño.
Nec seruitus derogat. nec lib̾tas adiuuat. Uide
ad eam rẽ. quã nichil in conditione mom̃ti.
Si seruus inqͥt uocatꝰ es. ñ sit tͥ curȩ. Qui aut̃¬

Expanded text:
Christo placeret: hic tamen geminam laudem acquisivit, Christo placeret: hic tamen geminam laudem acquisivit, in illo magisterii, in se martyrii. Certaverunt tamen inter se invicem beneficiis, postquam aequales esse meruerunt. Hic illum ad martyrium praemisit, ille istum accersivit. 3. Nullum ergo ad commendationem hominis conditio affert impedimentum: nec dignitas prosapiae meritum, sed fides affert. Sive servus, sive liber, omnes in Christo unum sumus: Et unusquisque quodcumque fecerit bonum, hoc recipiet a Domino . Nec servitus derogat, nec libertas adjuvat. Vide ad eam rem quam nihil in conditione momenti sit. Servus, inquit, vocatus es? Non sit tibi curae . . . . q
Abbreviated transcription (Latin):
UI AO CONUIUIM MaGNUMIN¬
uicant᷑. apophoreta secũ de¬
ferre consuert̃. Ego ad bono¬
niense inuitatꝰ conuiuiũ ubi
sci martyris celebrata trans¬
latioest. apophoreta uob̾ple
tis & gr̃ȩ reseruaui. Apophoreta aut̃. solent ha¬
be triũphos pͥncipũ. & hec apophoreta triũpha¬
lia st̃. Xp̃i enĩ nr̃i pͥncipis triumphi st̃ martyrũ
palmȩ. Nec uͦ huc dirigebã iter.S quia petitus
auob̾ sũ. debui mecũ deferre quȩ aliis parabant᷑.
ne ininor ad uos uenirẽ. ut quod in me minꝰ ẽ.
quã p̃sumebat᷑. in martyre plus inueniretur.
Martyris nom̃ agricola est. cui uitalis seruus
fuit. Ante hc̃ consors & collega martyrũ p̃cessit
seruus. ut ꝓuidet locũ. Secutꝰ ẽ. dñs. securꝰ qđ
fide seruuli iã inueniret paratũ. Non aliena lau.¬
damꝰ. Passio enĩ serui. dñi disciplina ẽ. Hic in¬
stituit. ille impleuit. Nichil illi decerpitur.
Quom enĩ minui potest qđ x p̃c donauit: Egre¬
gie & ille qui homini seruiendo didicit. quom

Expanded text:
ui ad convivium magnum invitantur, apophoreta secum referre consueverunt. Ego ad Bononiense invitatus convivium, ubi sancti martyris celebrata translatio est, apophoreta vobis plena tis et gratiae reservavi. Apophoreta autem solent habere triumphos principum: et haec apophoreta triumphalia sunt; Christi enim nostri principis triumphi sunt martyrum palmae. Nec vero huc dirigebam iter: sed quia petitus a vobis sum, debui mecum deferre quae aliis parabantur, ne minor ad vos venirem; ut quod in me minus est, quam praesumebatur, in martyre plus inveniretur. 2. Martyri nomen Agricola est, cui Vitalis servus fuit ante, nunc consors et collega martyrii. Praecessit servus, ut provideret locum; secutus est dominus, securus quod fide servuli 278 jam inveniret paratum. Non aliena laudamus; passio enim servi domini disciplina est. Hic instituit, ille implevit. Nihil illi decerpitur. Quomodo enim minui potest, quod Christus donavit? Egregie et ille quidem homini serviendo didicit quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtate. quẽ pauꝑ redemerat. Idõq dix̃. sur¬
ge &e ambula. qr legerat. Iste pauꝑ clamaui
intristicia parit. alt̾a in sterilitate lȩtatur.
Cuidr̃. Letare sterilis quȩ ñ paris. erũpe a exeli¬
ma que ñ parturis. Ht̃ filio̾ sine part dolore.
Unde dr̃ de ȩccłia. Quis audiuit si parturiut t̾ra
modie. & gens nata ẽ. simul: Uno aut̃ die t̾ra ñ
buocurit.s parit gr̃a. Uenit paschȩdies. in toto
orbebaptisim sacram̃ta celebrant᷑. uelant᷑ sacrȩ
uirgies. Nno gͦ die sine aliquo dolore multos
flos & filias solet ȩccłia parturire. Idõq pulchre
qr. & gensnata ẽ. simul de popło consecrato. Ui

Expanded text:
pertate, quem pauper redemerat. Ideoque dixit: Surpertate, quem pauper redemerat. Ideoque dixit: Surge et ambula, quia legerat: Iste pauper clamavit, in tristitia parit, altera in sterilitate laetatur, cui dicitur: Laetare, sterilis, quae non paris: erumpe et exclama, quae non parturis . Habet enim filios sine partus dolore. Unde dicitur de Ecclesia: Quis audivit, si parturivit terra uno die, et gens nata est simul ? Uno autem die terra non parturit, sed parit gratia. Venit paschae dies, in toto orbe baptismi sacramenta celebrantur, velantur sacrae virgines. Uno ergo die sine aliquo dolore multos filios et filias solet 289 Ecclesia parturire. Ideoque pulchre dicitur: Et gens nata est simul, de populo consecrato. 43.