comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
multa dep̃dicto fr̃e nr̃o tã uob quã
etiã alus testificantib adnos hona
ꝑ latas. maxime uita eiꝰ loħe regio¬
nario ad nosremeante cognouim. Oꝗd
tes redẽpeorẽ nr̃m benedicimꝰ. ꝗa
e ũ sacerdotis nom̃ etiã operib
implere sentimꝰ. Sedres plurimę
restiter̃ quȩ nos hoc interim facere
minime ꝑmiserꝰ. primũ siꝗdẽ ꝗahis¬
ꝗpall iũ ipsũ uenerat accepturus seis ma¬
Deindẽ qđ non idex ur̃a petitione sed
ex nob̃ trans transmissũ uoliustis in¬
tellegi Extra hocaũ ꝗa nec is ꝗeo t.
uti de siderat directa amos hocsi¬
bi largira speciali petitione poposce¬
rat. Scaintã causa nullo modo p̃bere
sine eiꝰ postulatione debiumꝰ maxime
Ia &prisca c̃sue tudo optinuit ut ho¬
hor pallui. nisi exigentib causarũ meri¬
Ts & fortiter postulanti dari ñde¬
beat. nos tam̃ ne ur̃ȩ &ellentię de¬
sideriũ sub p̃textũ cuiusdã Excusatio¬
nis forsitam uidereniꝰ uelle diffide

Expanded text:
aedicto fratre nostro, tam vobis quam etiam aliis testificantibus, ad nos bona perlata sunt, maxime vitam ejus Joanne regionario ad nos remeante cognovimus. Ettes, Redemptorem nostrum benedicimus, quia eum sacerdotis nomen etiam operibus implere sentimus. Sed res plucimae restiterunt, quae nos hoc interim facere minime permiserunt. Primum siquiium ipsum venerat accepturus, schismaDeinde quod non id ex vestra petitione, sed ex nobis transmissum voluistis intelligi. Extra hoc autem quia nec is qui eo uti desiderat, directa ad nos hoc sibi largiri speciali petitione poposcerat, et tantam causam nullo modo praebere sine ejus postulatione debuimus; maxime quia et prisca consuetudo onor pallii nisi exigentibus causarum meritis et fortiter postulanti dari non debeat . Nos tamen ne vestrae excellentiae desiderium sub praetextu cujusdam excusationis forsitan videremur velle di
Abbreviated transcription (Latin):
monachos dixerim. ꝗ feruorẽ uir¬
tutis etiã ante aciẽ &xire festinas¬
tis. cur ergo eũ ñsingularit᷑ hos¬
tis impetat a quose impeti sin¬
gularit̾ spectat . & nos quidẽ qui
int̃ homines uiuimꝰ sepȩ ꝑ homines
dcalido hoste cẽptam᷑. lios aũ

Expanded text:
quia monachos dixerim, qui etiam fervore virtutis ante aciem exire festinatis? Cur ergo eum singulariter hostis non impetat a quo se impeti singulariter exspectat? Et nos quidem, qui inter homines vivimus, saepe per hominem a callido hoste tentamur; vos a
Abbreviated transcription (Latin):
lacent eor hu exẽplaria cransmitti
necesse ẽ: dt quic ꝗd ad honoris ur̃i re¬
No libenti anmo reparare possimꝰ.
Gler ioso aũ cõmuni filio domno mir¬
sello. sihic uenire uoluerit instantus
su ado te ꝗa om̃mo eũ uudere desds¬
ro. siuero illic stare eligerit: itauos
ei incaritate quac̃uenit Ehibete:
ut affectu ip̃sius quẽ circauos hab&
respondere sicut c̃dec& ualeatis:¬

Expanded text:
jacent, eorum huc exemplaria transmitti necesse est; ut quidquid ad honoris vestri renet, libenti animo reparare possimus. Glorioso autem communi filio domno Marcello, si huc venire voluerit, instantius suadete, quia omnino eum videre desidero. Si vero illic stare elegerit, ita vos ei in charitate qua convenit exhibete, ut affectui ipsius quem circa vos habet, respondere, sicut decet, valeatis
Abbreviated transcription (Latin):
tilis sẽꝑ ẽ doctiuiri allo cutio
ꝗa aut discit audiens quod nescire se
nouerat. aut cognoscit qđ ẽ amplius id
qłse & nescisse nesciebat Quainre
&xiudiendũ numero ego nunc fact̾ sũ
cuiscĩssima ur̃a beatitudo scribere
studuit. ut cunctoꝵ martorũ gesta
quȩ pie memorię c̃stantini tẽporib
ab eusebio cesariense collectas trans¬
mit tere debeã. Sedhȩc neq sicollec
pi scire ꝗd nesciã p̃ter illa enĩ quę
cis esse cogiou. Nisi pauca quȩ dĩ mnus¬
nius codicis uolumine collecta. nosaũ
pene om̃iũ martrrũ distinctis ꝑ dies
singulos passionib collecta inuno codi¬
ce nomina habemꝰ. atq cotidianis dieb¬

Expanded text:
tilis semper est docti viri allocutio, quia aut discit audiens quod nescire se noverat, aut cognoscit, quod est amplius, id quod se et nescisse nesciebat. Qua in re ex audientium numero ego nunc factus sum, cui sanctissima vestra beatitudo scribere studuit, ut cunctorum martyrum gesta quae piae memoriae Constantini temporibus ab Eusebio Caesariensi collecta sunt transmittere debeam. Sed haec neque si collectpi scire quod nesciebam. Praeter illa enim quae cis esse cognovi, nisi pauca quaedam in unius Codicis volumine collecta. Nos autem pene omnium martyrum distinctis per dies singulos passionibus collecta in uno Codice nomina habemus, atque quotidianis dieb
Abbreviated transcription (Latin):
idest celestis patriȩ inangaria depu¬
tent᷑ babrloniȩ. cũ enĩ electi dĩ
magnis morib prȩditi modestia or¬
Nati luera propria ñ quȩrentes ter¬
renis deputant᷑ reb Sind aliud
quã sc̃ę hierłm ciues inbabrloniȩ ope¬
re seruunt. & cũꝗdã inꝑrauis¬

Expanded text:
id est coelestis patriae, in angaria deputentur Babyloniae. Cum enim electi Dei magnis moribus praediti, modestia ornati, lucra propria non quaerentes, terrenis deputantur rebus, quid aliud quam sanctae Jerusalem cives in Babyloniae opere ser
Abbreviated transcription (Latin):
est sp̃m scm̃ ꝗom̃i redemit uenundare.
ne ofitũ egregius p̃dicitor ad sacerdo¬
tu regim̃ om̃mo uetat accedere.
nullũ eelaico patiamini ep̃m c̃secrari.
nã qualis magister erit. ꝗdiscipulus
ñ fuit. aut quẽ ad modũ ducatũ gre
qidñco p̃beat ꝗdiscipline pastoris
subidieds ante ñ fuerit. Sicui ergo
talis pita c̃stiterit. ut adhuno diꝰ¬
n̾sit ordinẽ ꝓmoueri prius ministerio
deb& eccłȩ deser uire. Quatenꝰ lonꝑ
Gercitationis usuuideat qđ imitet᷑
O̾ discat qđ doceat. Neforte onꝰ re¬
giminis c̃uersionis nouitas ñ ferat. &
ruinȩ occasio de ꝓuect̾ in maturitate
c̃surgat. Qualit̾ aũ se &ellentia ur̃a

Expanded text:
 qui omnia redemit, venundari. neophytum egregius praedicator ad sacerdotii regimen omnino vetat accedere, nullum ex laico patiamini episcopum consecrari. Nam qualis magister erit, qui discipulus non fuit? Aut quemadmodum ducatum gregi inico praebeat, qui disciplinae pastoris subditus ante non fuit? Si cujus ergo vita talis constiterit ut ad hunc dignus sit ordinem promoveri, prius ministerio debet Ecclesiae deservire, quatenus longae exercitationis usu videat quod imitetur, et discat quod doceat, ne forte onus regiminis conversionis novitas non ferat, et ruinae occasio de provectus immaturitate consurgat. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃a scĩtas nouit. Sed tam̃ nullus eoꝵ
utihoc umqus uocabulo uoluit. ut
dũ inhoc nundo honorẽ sacerdo
custodirent suũ ꝓ inde debitũ salu¬
tacionis alloꝗũ soluens. peto ut in
sc̃ĩs orationb ur̃is me ime mores
esse dignemini. Quaten apec catorũ

Expanded text:
vestra sanctitas novit. Sed tamen nullus eorum vestra sanctitas novit. Sed tamen nullus eorum uti hoc unquam vocabulo voluit; ut dum in hoc mundo honorem sacerdottem Deum custodirent suum. Proinde debitum salutationis alloquium solvens peto, ut in sanctis orationibus vestris mei memores esse dignemini, quatenus a peccatorum
Abbreviated transcription (Latin):
s&. nandixi ne o mihiuos nec cuiquã
alteri tale aliꝗd scribore debere.
& ecce in p̃fatione epłe quã ad me¬
ipsũ ꝗ prohibui direxistis saꝑbe ap¬
pellationis uerbũ uniuersalẽ me
papã dlcentes in primere curastis.
Quodpeto dulcissima mihi scĩtas ur̃a
ultra ñsiat. Quia uob̾ suberahit᷑.
qđ alteri plusquãratio &lgit p̃uet᷑
ego enĩ non uerb quȩro ꝓsperari
sed morib nec honore esse depudo
in quo fr̃s meos honorẽ suũ ꝑdere
cognosco. meus nãq honor est. uns
uersalis ȩccłȩ meus honor est fra¬
trũ meoꝵ solidus iugor. cunc fie
re honorat̾ sũ cũ singulis ꝗbusq
honor debit̾ nonnegat᷑. Sienĩ uni¬
uersalẽ me papã ur̃e scĩtatis dicic
negatse hoc eẽ qđ me fatet᷑ uniuer¬
sũ. Sedabsit hoc recedant uerbi
quȩ uanitatẽ inflant caritatẽ uil¬
nerant. & ꝗdẽ insca calcedonen¬
si srnodo atq post a subsequentio
patribus hoc decessorib meis oblatũ

Expanded text:
se. Nam dixi, nec mihi vos, nec cuiquam se. Nam dixi, nec mihi vos, nec cuiquam alteri tale aliquid scribere debere, et ecce in praefatione epistolae, quam ad meipsum qui prohibui direxistis, superbae appellationis verbum, universalem me papam dicentes, imprimere curastis. Quod peto dulcissima mihi sanctitas vestra ultra non faciat, quia vobis subrahitur quod alteri plusquam ratio exigit praebetur. Ego enim non verbis quaero prosperari, sed moribus: nec honorem esse deputo, in quo fratres meos honorem suum perdere cognosco. Meus namque honor est, honor universalis Ecclesiae, meus honor est, fratrum meorum solidus vigor. Tunc ego vere honoratus sum, cum singulis quibusque honor debitus non negatur. Si enim universalem me papam vestra sanctitas dicit, negat se hoc esse quod me fatetur universum. Sed absit hoc Recedant verba quae vanitatem inflant, et charitatem vulnerant Et quidem in sancta Chalcedonensi synodo, atque post a subsequentibus Patribus hoc decessoribus meis oblatum
Abbreviated transcription (Latin):
quorũ operationes sc̃e monstrant᷑
ineo loco ubiestis. Prȩtea de endoxii
heretici ꝑsona decuiꝰ errore in lati¬
na lingua nil repperi mihi aur̃a be¬
atitudine largissimȩ gaudeo satis fac¬
tũ uirorũ quippe fortissimoꝵ. basili.
Gregorii. atq epiphanii. testimonia ꝓ¬
tulistis & manifeste ꝑemptũ comosci¬
mꝰ eũ in quo erotes nr̃i totiacula de¬
der̃. dehis ui errorib ꝗ nunc inc̃stan¬
tinopolitana ȩccła ꝓbant᷑ &x horti
doccissime om̃a. & ut iudiciũ cantȩ se¬
dis ꝓferridecuit respondistis. unde
testam̃ti in qua ꝗa spitalis doctri¬
na uget. Proculdubio cabulȩ legis
ucent. Indicare quoq ur̃a beatetudo
studuit iam se ꝗbusdã ñ scribere suꝑ¬
ba uocabula quȩ exuanitatis radicẽ
iussiste qđ uerbũ iussionis peto ameo
loco enim mibi fr̃s estis morib pa¬
s indicare curaui. ñ tam̃ inuenio ur̃a
beatitudinẽ hoc ipsũ qđ memorie
ur̃e intuli ꝑfecte tenere uoluis¬

Expanded text:
quorum operationes sanctae monstrantur quorum operationes sanctae monstrantur in eo loco ubi estis. De his haeretici persona, de cujus errore in Latina lingua nihil reperi, mihi a vestra beatitudine largissime gaudeo satisfactum. Virorum quippe fortissimorum Basilii, Gregorii, atque Epiphanii testimonia protulistis, et manifeste peremptum cognoscimus eum in quem heroes nostri tot jacula dederunt. De his vero erroribus qui nunc in Constantinopolitana Ecclesia probantur exorti, doctissime omnia, et ut judicium tantae sedis proferre decuit, respondistis. Unde testamenti? in qua quia spiritalis doctrina viget, procul dubio tabulae legis jacent. Indicare quoque vestra beatitudo studuit, jam se quibusdam non scribere superba vocabula, quae ex vanitatis radice iussistis'. Quod verbum iussionis peto a meoloco enim michi fratres estis, moribus pasunt, indicare curavi. Non tamen invenio vestram beatitudinem hoc ipsum, quod memoriae vestrae intuli, perfecte tenere voluis
Abbreviated transcription (Latin):
uos fortis aratrũ lingue interrã
gens angloꝵ inmundi añgulo posi¬
ta incultu lignoꝵ ac lapidũ ꝑfidi
nunc usq remanerdꝰ & ur̃ȩ mihi
orationis adiutorio placunt. ut ad
eũ monisterumei monichũ inp̃dio¬
tionẽ transmittere dõ auctore de¬
buissẽ ꝗ data ame licentia ages¬
q solacus ad p̃dictã gentẽ infine mim¬
di ꝓduct̾ est. etiã nunc deeiꝰ salute
& opere ad nosscripta ꝓuener̃. qui¬
a tantis miraculis uel ipse uel hu
ꝗcũ eo transmissis ingente eatlẽ
coruscant ut aploꝵ uirtutes in
sunis quȩ &chibent imitari indean¬
t̃. In sollepnitate aũ dñicȩ natiui¬
tatis quȩ hac prima indictione
transactaẽ plus quã decẽmilia an¬
li ab eodẽ nuntiatis fr̃e & coep̃o¬
nr̃o baptizati. qđ idcirco nar¬
raui ut cognoscatis ꝗd in alexandri¬
no populo loquendo. & ꝗd in mundi
finib apitis orando ur̃e enim
orationes sunt in eo loco ubi ñ estis

Expanded text:
bos fortis aratrum linguae in terra bos fortis aratrum linguae in terra gens Anglorum in mundi angulo posita in cultu lignorum ac lapidum perfida nuncusque remaneret, ex vestrae mihi orationis adjutorio placuit ut ad eam monasterii mei monachum in praedicationem transmittere Deo auctore debuissem. Qui data a me licentia, a Gerque solatiis ad praedictam gentem in finem mundi perductus est, et jam nunc de ejus salute et opere ad nos scripta pervenerunt, quia tantis miraculis vel ipse, vel hi qui cum eo transmissi sunt, in gente eadem coruscant, ut apostolorum virtutes in signis quae exhibent imitari videantur. In solemnitate autem dominicae nativitatis, quae hac prima indictione transacta est, plus quam decem millia Angli ab eodem nuntiati sunt fratre et coepro baptizati. Quod idcirco narravi, ut cognoscatis, quid in Alexandrino populo loquendo, et quid in mundi finibus agitis orando. Vestrae enim orationes sunt in eo loco ubi non estis;
Abbreviated transcription (Latin):
est crans inissa suscepimꝰ. & salutati¬
onis alloꝗũ ꝑsoluentes petimꝰ utbe¬
acitudo ur̃a ꝓnt̃bis orare dignet᷑
Quatenꝰ Samalis p̃sentib meream̃
citius eripi. & a futuris gaudii ñ &do¬
U inmimis filius p̃sentiũ lator
st̃itatis ur̃e scripta defer ens
arũ me repperst. aegrũ reliꝗd.
Qua exre c̃tigit ut ad largũ ur̃ȩ bei¬
titudins fontẽ breuis epłe meȩ uix
parua potuis sed aqui resudare suꝑ¬
ticorũ dec̃ cordia fideliũ sublimit̃
letisicar&. Quatenꝰ ipsa mentis lȩ
ticia immanitãtẽ mihi molestiȩ cẽpera¬
tatione gaudemꝰ. Sed tam̃ itauos ꝑ¬
fecte agere noua esse nullomodo de
les segetes muldplicant᷑. hoc de
om̃ĩpis dĩ gr̃a. qdde inbeatissimis
uos largre inficł. nũ quã habin¬
m̾ icertũ gr̃as itaq omp̃i dño solui
m̃. ꝗa impletũ uidem̃ in uob̾ esse qt
scriptũx. ubi plurime segetes ibi
manifesta fortitudo bonũ. Sieni

Expanded text:
est transmissa suscepimus, et salutatiest transmissa suscepimus, et salutationis alloquium persolventes, petimus ut beatitudo vestra pro nobis orare dignetur, quatenus et a malis praesentibus mereamur citius eripi, et a futuris gaudiis . Communis filius, praesentium lator, sanctitatis vestrae scripta deferens, aegrum me reperit, 918 aegrum reliquit; qua ex re contigit ut ad largum vestrae beatitudinis fontem brevis epistolae meae vix parva potuisset aqua resudare. Supticorum et de concordia fidelium sublimiter laetificaret; quatenus ipsa mem mihi molestiae temperatatione gaudemus, sed tamen ita vos perfecte agere novum esse nullo modo deples segetes multiplicantur, hoc de omnipotentis Dei gratia quae in beatissimis vobis large influit nunquam habuimus incertumpletum videmus in vobis esse quod scriptum est: Ubi plurimae segetes, ibi manifesta fortitudo boum. Si enim
Abbreviated transcription (Latin):
ut p̃dixi singulos cogoscant᷑ martrrio
coronati. Sed hȩc habere uos beatis¬
simos credoͥmꝰ. ea uͦ quę transmitt
uoluistis quęrentes ꝗdẽ non inueni¬
mꝰ. Sed ad hac ñ inuenientes quȩrimꝰ.
osi potuerint inueniri transmittimꝰ.
delignis aũ qđ scribitis ꝗ abreuia sue¬
rint nob̃ ꝑ quã trans missas quali¬
tas fecit. Qina simaior nauis uenis¬
so potuimꝰ ligna etiã maiora trans¬
inttere. Quod aũ dicitis ꝗ ap̃tium¬
datis. largitati ꝗdẽ gr̃as agimꝰ
sed acciꝑe p̃tiũ euangelio inter¬
dicente ꝓ hibem̃. Nosenĩ ea que
trans mittimꝰ ligna ñ emimꝰ &
quo modo possumꝰ p̃tiũ accipere
cũ seriptũsit. gratis ac cepistis¬
gratis date:. Nunc ergo iuxta modũ
nauis ꝑ naueleriũ parual ina trans¬
misimꝰ. quoꝵ notitia subter ad nexaẽ.
Sequenti ił anno si om̃pidõ placuerit.
maiora p̃paramꝰ. Benediccionẽ aũ
scĩ marci euangelistȩ immoqđest ue¬
rius scĩ petri apłi inea dulcedine qui

Expanded text:
ut praedixi, singulos cognoscantur martyrio coronati. Sed haec habere vos beatissimos credimus. Ea vero quae transmitti voluistis quaerentes quidem non invenimus, sed adhuc non invenientes quaerimus, et si potuerint inveniri, transmittimus. De lignis autem quod scribitis quia brevia fuerint, navis per quam transmissa sunt qualitas fecit, quia si major navis venisset, potuimus ligna etiam majora transmittere. Quod autem dicitis, datis: largitati quidem gratias agimus, sed accipere pretium, Evangelio interdicente, prohibemur. Nos enim ea quae transmittimus ligna, non emimus: et quomodo possumus pretium accipere, cugratis date ? Nunc ergo juxta modum navis per nauclerum parva ligna transmisimus, quorum notitia subter annexa est. Sequenti vero anno, si omnipotenti Deo placuerit, majora praeparamus. Benedictionem autem sancti Marci evangelistae, imo, quod est verius, sancti Petri apostoli, in ea dulcedine qua
Abbreviated transcription (Latin):
maxime in hac urbe ubi om̃a graui p̃tio
emunt᷑. harũ u talis uita ẽ atq intantũ
lacrimis & abstinentia stricta utcreda¬
m̃ ꝗasi ipse ñ essent nullus nr̃m iamꝑ
tot annos in loco hoc sobfistere inter
langabardoꝵ gladios potuissent. Pretꝰ¬
ea benedictione sc̃ĩ petri apłi clauẽ as¬
crutissimo eĩ corꝓore transinisi. dequ

Expanded text:
maxime in hac urbe, ubi omnia gravi pretio maxime in hac urbe, ubi omnia gravi pretio emuntur? Harum vero talis vita est, atque in tantum lacrymis et abstinentia districta, ut credamus quia si ipsae non essent, nullus nostrum jam per tot annos in loco hoc subsistere inter Langobardorum gladios potuisset. Praeterea benedictionem sancti Petri apostoli clavem a sacratissimo ejus corpore transmisi, de
Abbreviated transcription (Latin):
bexollentia ur̃a transinissas inredq¬
tione captiuo dandis atq. pauperib
eroraindas detalit. de quib uob gai¬
deo. sed mihi ꝑtimesco. ꝗa aput ere¬
m̃dũ iudicẽ ñsolũ desc̃ĩ petri
apłor. principis substantia sed
etiã de ur̃is reb rationes red¬
ȩter na restituat. Indico uero
ꝗi& croto nensi ciitate quȩ suꝑ
adriaticũ mare. Int̾ra italie po¬
sita transicto anno a lango uar¬
dis captaẽ. multi uri ac multe
mulieres nobiles inp̃da ductes¬
tis dicunt . multi aput nefandissimos
lango bardos hactenꝰ remanser.
Mox aũ medietatẽ pecimiȩ quã trans¬
misistis ineoꝵ redẽptione tr ansmisi.
deme dietate li anoillisdĩ quas uos gre¬
ca lingua monasterias dicitis lec tis¬
ternꝰ emere disposui. ꝗa in lectis suis
griui nuditate in huius urbis uehem̃¬
tissimo frigore laborant quȩ in hac
urbe multes. nã iuxta notitiã quã
reb octo ginta annuas lib̾ accipumꝰ.
Sedad tantã multitudinẽ ista quids̃.

Expanded text:
ellentia vestra transmissas in redemptionem captivorum dandas atque pauperibus erogandas detulit, de quibus gaudeo, sed mihi pertimesco, quia apud tremendum judicem non solum de sancti Petri apostolorum principis substantia, sed etiam de vestris rebus rationem redaeterua restituat. Indico vero quia ex Crotonensi civitate, quae, super Adriaticum mare in terra Italiae posita, transacto anno a Langobardis capta est, multi viri ac multae mulieres nobiles in praedam ductaeis dicunt, multi apud nefandissimos Langobardos hactenus remanserunt. Mox autem medietatem pecuniae quam transmisistis, in eorum redemptionem transmisi. De medietate vero ancillis Dei, quas vos Graeca lingua monastrias dicitis, lectisternia emere disposui, quia in lectis suis gravi nuditate in hujus hiemis vehementissimo frigore laborant, quae in hac urbe multae sunt. Nam juxta notitiam qua drebus octoginta annuas libras accipiunt. Sed ad tantam multitudinem ista quid sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
errillũ patre cacholicũ uenerat᷑:
epla ergo quȩ illũ defendit. ꝗa srno¬
do dãpnat est & eũ accusat. Quia
seodo uenerat̾ ꝓculdubio definitio
aei defensores solent dicere qđ hans
ius eo tẽpore seripsit. Quꝰ adhuc e¬
silis ꝓpter xiiͣ capitula quȩ nec¬
d̃ exposuerat dubius habebat᷑
ꝓ post ẽ cordiã pacis post satis fac¬
tionẽ dubitationis hec eadẽ epła scrip

Expanded text:
Cyrillum patrem catholicum veneratur. Epistola ergo quae illum defendit qui a synodo damnatus est, et eum accusat qui a synodo veneratus, procul dubio definitioni quia ejus defensores solent dicere quod hanc Ibas eo tempore scripsit quo adhuc s propter duodecim capitula, quae necdum exposuerat, dubius habebaturgo post concordiam pacis, post satisfactionem amotae dubitationis, haec eadem epistola scrip
Abbreviated transcription (Latin):
habeatis: in mundo pręssurã habebitis.
& potestas tenebrarũ. Siergo pocestas
lucis posterit ꝗa electis dictũ ẽ. lios
estis lux mundi. &sicut scriptũ est.
nob orientis pene & occidentis spat ut
int̃ iaco. Sed ho qđ sentio uerũdico
Oinchartanabi mens ur̃a sme charta

Expanded text:
do pressuram habebitis. et potestas tenebrarum. Si ergo potestas lucis postea erit, quia electis dictum est: Vos estis lux mundi ; et sicut scriptum est: let quod nobis Orientis pene et Occidentis spatium interjacet. Sed hoc quod sentio, verum dico, et in charta mihi mens vestra sine charta
Abbreviated transcription (Latin):
unt. Sedscim̃ ꝗdrẽ.. Plorabitis &
flebitis uos mundus aũ gaudebit. Vos ad
dicitis ꝗa ipsi addunt onera ꝗ subleuare
debuer̃. Scio ꝗa illis̃ ꝗueniunt iuosti¬
tu ouiũ & intuss lapirapaces sed tanto
magis tolerandis. quanto nos ñsolũ per
malitiosã mentẽ. sed etũ ꝑreligosõ
habitũ ꝑsequunt᷑. In hoc aũ qđ soli p̾a
lus habere appetunt qđ dignũ ñ sue¬
rat ut ulcũ fr̃ib haberent nullomo¬
do turbam. ꝗa inõ nipotente dõ ẽsi¬
dimꝰ qđ hn ꝗaliena appetunt etiam
suis citius priuant᷑. Scimꝰ enim qui
dix̃. Sina om̃is ꝗse exiltat humiliibi¬
t̃. Srursũ seriptũ est. ante rumna &al

Expanded text:
unt; sed scimus qui dixit: Plorabitis, et unt; sed scimus qui dixit: Plorabitis, et flebitis vos; mundus autem gaudebit, vos autdicitis quia ipsi addunt onera qui sublevare debuerunt, scio quia illi sunt qui veniunt in vestitu ovium, et intus sunt lupi rapaces. Sed tanto magis tolerandi sunt, quanto nos non solum per malitiosam mentem, sed etiam per religiosum habitum persequuntur. In hoc autem quod soli prae aliis habere appetunt quod dignum non fuerat ut vel cum fratribus haberent, nullo modo turbamur, quia in omnipotenti Deo confidimus quod hi qui aliena appetunt etiam suis citius privantur. Scimus enim qui dixit: Quia omnis qui se exaltat humiliabitur. Et rursum scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃e quę ꝓuerb lacrimas pluebant.
indi nãq ineis nubẽ moresuo inaltũ
uolantẽ sed quandã caligmẽ tristitię
ferentẽ. nec penetrare inipso &ordio
facile ualui unde & quo ir&. Diuia ꝓ
ipsa quã dixi caligine ad plenõ cusa
non intellexi. hoc tam̃ scĩssimos uos
sẽꝑ sicut & facitis reducere admentẽ¬
mis tẽporib instabunt tẽꝑa periculora.
Ser̃ homines seipsos amantes. cupidi. elati.
&cet̃a quȩ mihi labor est dicere. & uobis
nonest necessariũ audire. Fece in seĩ senec¬
tute beatitudo ur̃a multis tribulatio¬
mib laborat sed ꝑpendat cinus sedẽ sedeal
Nũꝗd non illius cui uoce ueritatis dictu
est: cũ senueris alius te cinget. & dũ
cd qͦđ nonuis. Sedhȩc dicens recolo qđ sc̃ĩ¬
tas ur̃a inmultis aduersitatib. etiam
aiuuentute desudauit. cũbono ergo
rege dicat. Recogitabo om̃s annos me¬
os inamaricudinę animȩ meę. Sunt
aũ multi ꝗ delectationẽ suã sicut
scribitis denr̃is sibi uulnerib facis¬

Expanded text:
uae pro verbis lacrymas fluebant. Vidi namque in eis nubem more suo in altum volantem, sed quamdam caliginem tristitiae ferentem, nec penetrare in ipso exordio facile valui unde et quo iret, quia, pro ipsa quam dixi caligine, ad plenum causas non intellexi. Hoc tamen sanctissimos vos semper, sicut et facitis, reducere ad mentemis temporibus instabunt tempora periculosa, et erunt homines seipsos amantes, cupidi, elati, et caetera, quae mihi labor est dicere, et vobis non est necessarium audire. Ecce in sancta senectute beatitudo vestra multis tribulationibus laborat, sed perpendat cujus sedem sedeat. Nunquid non illius cui voce Veritatis dictum est: Cum senueris, 895 alius te cinget, et ducet quo tu non vis ? Sed haec dicens recolo quod sanctitas vestra in multis adversitatibus etiam a juventute desudavit. Cum bono ergo rege dicat: Recogitabo omnes annos meos in amaritudine animae meae. Sunt autem multi qui delectationem suam, sicut scribitis, de nostris sibi vulneribus faci
Abbreviated transcription (Latin):
uob uicẽ incorpore iranima &
hic & infuturo retribuat. Qui
ꝓmultoꝵ salute iuigilant̃ agere
quȩ rant utilia ñ cessastis indica¬
mͥ. Itaq ariulphũ deser uanda
pacẽ ñut rex ipsuis iur auit.
sed sub c̃dicione si sibi inquoquã excessĩ
s̃ fuerit. aut sinullus c̃era arogis am¬

Expanded text:
 in corpore et in anima, et hic et in futuro retribuat, qui pro multorum salute vigilanter agere quae erant utilia non cessastis. Indicamus itaque Ariulfum de servanda pace, non ut rex ipsius juravit, sed sub conditione si sibi in quoquam excessum non fuerit, aut si nullus contra Arogis
Abbreviated transcription (Latin):
etiã insacerdotũ eiꝰ laudabilit̃ dilec¬
tione mostratis & magna nob sit de
uenerantes ut famulos reuera xp̃i
diligitis augeri lionorib studetis.
Decdꝰ enĩ uos &xellentissime filie de¬
ed tales &xistere ut subecte posse¬
ts esse dominatori. In eo enĩ rex¬
nũ potestati ur̃e. & subiectis gen¬
tib confirmatis in quotimore om̃i¬
pocenti dñi mentis colla subicitis.
S unde uos metipsis seruitio ero¬
atoris sabditis inde uob ur̃os
subditos adseruitiũ deuocius obligatis. Sus
re seđm postulationẽ ur̃am uolium
Propt̃ quođ  serenissimi cdũisimperatoris
quantũ nob dic̃ nr̃ ꝗapud eũ responsa¬

Expanded text:
otum ejus laudabiliter dilectione monstratis; et magna nobis fit de venerantes ut famulos revera Christi diligitis, augere honoribus studetis. Decet enim vos, excellentissima filia, decet tales existere, ut subjectae possitis esse dominatori. In eo enim regnum potestatis vestrae et subjectis gentibus confirmatis, in quo timori omnipotentis Domini mentis colla subjicitis; et unde vosmetipsas servitio Creatoris subditis, unde vobis vestros subditos ad servitium devotius obligatis. Suscere secundum postulationem vestram voluimus. Propter quod et serenissimi domni imperatoris, quantum nob
Abbreviated transcription (Latin):
re molunt᷑. Sed ꝑminente uita ur̃e
sc̃ĩtatis inptectoris nr̃i gr̃a speramꝰ qđ
eorũ ora citius obmutescant. quȩ c̃er a
solulitate ueritatis operata sunt. ꝗa
O qualibs acuti gladii unitant᷑ cũ sa¬
xũ feriunt fracti resiliunt. hoc aũ

Expanded text:
re moliantur. Sed permanente vita vestrae sanctitatis, in protectoris nostri gratia speramus quod eorum ora citius obmutescant, quae contra soliditatem veritatis aperta sunt, quia et quamlibet acuti gladii immittantur, cum saxum feriunt, fracti resiliunt. Hoc autem
Abbreviated transcription (Latin):
opost buccillã intrount in eũ sata¬
nas. & ibi rursũ dicit᷑. cũ diabolus
iam remisisso incorde ut tratters
eũ iudas hoc aũ ꝗ negat inpelag¬
anã heresẽ cadit. Nuia ergo ꝑ¬
sorutantes ephesrnã sino dõ ni¬
dauennati quoq eccła uetustũ ual¬
de codeẽ. eiꝰdẽ frnodi ad nos defer
contiu& indefintione a nathema¬
aũ totã rationẽ multo latius
subtilius quȩ p̃dictis responsalib
ei in p̃senti positis reddim̃ atq
ei plenissime satis fecim̃. Izit̾ ne
uel hec uel aliqua fimilia illic sub¬
repant que scãm ȩccłam scandili¬
tent. necesse nob fuit hȩc ipsa scĩ¬
tati ur̃ȩ indicare. & quãius fr̃m¬

Expanded text:
 Satanas . Et rursus ibi dicitur: Cum diabolus jam se misisset in cor Judae, ut traderet eum Judas . Hoc autem qui negat, in Pelagianam haeresim cadit. Quia ergo perscrutantes Ephesinam synodum, niRavennati quoque Ecclesia vetustum valde Codicem ejusdem synodi ad nos deferrcontineret in definitione anathemaautem totam rationem multo latius subtiliusque praedictis responsalibus ejus in praesenti positi reddidimus, atque eis plenissime satisfecimus. Igitur ne vel haec, vel aliqua similia illic subrepant, quae sanctam Ecclesiam scandalizent, necesse nobis fuit haec ipsa sanctitati vestrae indicare. Et qua
Abbreviated transcription (Latin):
quir int᷑ accipere pȩrnas colubȩ dear¬
gentitȩ quȩ ritis quas lam habetis. pen¬
ne quispe ẽis caritas łĩ & pximi.
terrena om̃a transcendit. quassi
tis. quate ñ om̃ps ds̃ mentẽ meã ami¬
lis om̃ib ꝓ ur̃a inter cessione tueat᷑.
Seitius me de tot ꝓcellis huiꝰ cẽpest¬
tis eripiar. atq inȩt̾nę ꝗetis lito¬
re ꝓ ducat benedictiones uero locu¬
pletissimas om̃squȩ directes suscepi.
que mibi irdĩ pauꝑ sp̃u transmisisti
deꝗbus dicitis. ꝗd enim de quuꝑ. rasi
ea que pauperas. Sed nisi uos ꝑ humili¬
tatis sp̃m pauperes essetis. Bene
tiones ur̃ę locupletes ñfuissent.
longa adhuc tẽpora uos ad cęles¬
tis patrie gaudia ꝑducat.

Expanded text:
Cur igitur accipere pennas columbae deargentatae quaeritis, quas jam habetis? Pennae quippe ejus sunt charitas Dei et proximi. terrena omnia transcendit; quas sietis, quatenus omnipotens Deus mentem meam a malis omnibus pro vestra intercessione tueatur, et citius me de tot procellis hujus tempestatis eripiat, atque in aeternae quietis littora perducat. Benedictiones vero locupletissimas omnes quae directae sunt suscepi, quae mihi vir Dei pauper spiritu transmisisti, de quibus dicitis: Quid enim det pauper nisi ea quae paupera sunt? Sed nisi vos per humilitatis spiritudictiones vestrae locupletes non fuissent. longa adhuc tempora vos ad coelestis patriae gaudia perducat.
Abbreviated transcription (Latin):
dã eudoxio ꝗ c̃stantino politanę
eccłȩ ep̃atũ arripuisse dicit᷑.
aliqua narrant᷑. Sed ipsã quoq
historiã sedis apłica suscipere re¬
cusat. Qm̃ multa mentit᷑. & the¬
odorũ mõnis uestiȩnimiũ laudat.
atq usq addiẽ obit̾sui magnũ doc¬
torẽ eccłȩ fuisse ꝑhibo Restat er¬
go ut siꝗs illã historiã receptũ¬
ei srnodo ꝗ pie memorie iustimi¬
am tẽporib detrib capitulis fac¬
diẽ c̃tradicat. Quiuꝰ hunic c̃tradice¬
re ñualo illa historiã necesse ẽ ux
reuellait in latin aergo lingua de hoc
eudoxlo numc usq neq inphilastro
neq inbeato a gustino ꝗ multa dehe¬
rib conserpser̃. neq in aliis par abus
apud grecos ꝓbatoꝵ patrũ deco
sermonẽ fecit suis mihi epłis in no¬
tescat. Pretea ante trienniũ co¬
gente causa monachoꝵ his aurię
ꝗ he retici accus abant᷑ satis faci
tebant̾ ostendere eos ephesini
synodi definitionib c̃ tra hxer̃.

Expanded text:
dam Eudoxio qui Constantinopolitanae dam Eudoxio qui Constantinopolitanae Ecclesiae episcopatum arripuisse dicitur, aliqua narrantur. Sed ipsam quoque historiam sedes apostolica suscipere recusat, quoniam multa mentitur, et Theodorum Mopsuestiae nimium laudat, atque usque ad diem obitus sui magnum doctorem Ecclesiae fuisse perhibet. Restat ergo ut si quis illam historiam recipit, synodo quae piae memoriae Justiniani temporibus de tribus capitulis facta est contradicat. Qui vero huic contradicere non valet, illam historiam necesse est ut repellat. In LatinaEudoxio nunc usque, neque in Philastro, neque in beato Augustino, qui multa de haeresibus conscripserunt, neque in aliis Patribus apud Graecos probatorum Patrum de eo sermonem fecit, suis mihi epistolis innotescat. Praeterea ante triennium, cogente causa monachorum Isauriae, qui haeretici accusabantur, satisfacietebatur ostendere eos Ephesinae synodi definitionibus contradixisse; et
Abbreviated transcription (Latin):
sro. ꝗa sicut &serenissimo dño
im ꝑacori intimare studui. res¬
ponsales fr̃is &c̃sacerdotis nr̃i
erriaci mihi cõmunicare debu¬
er̃. Quia auctore dõ inelatio¬
ne erroris ñ cecidi. ms uͦ diaco¬
intali elatione posito ꝓcedit honita¬
taliis suꝑ stitio ne corrigat. ꝗa sihano
ñ correxerit pacẽ nobiscũ nullomo¬
cut̾ est. Quendã uͦ eudoxiũ dãnaut.
quẽ neq insrnodis dam natũ inuenimꝰ
neq adecessorib ei in suis srnodics
rȩꝓ batũ. & canones ꝗdẽ c̃ stantino¬
politani c̃cilii eudoxlanos damnant.
Sede ł fuerit eorũ auctor eudoxi¬
us nequaquã dicunt. Romanaaũ
ȩccła eosdẽ canones uł gesta srno¬
di illius ac tenꝰ ñ hab&. nec accepit. in
hoc aũ eandẽ synodũ suscepit qđ est
ꝑeã c̃tra macedoniũ definitũ. re¬
liquas uͦ hereses ꝗ illis memorates
abaliis iam patrib dãnat̾ rȩꝓbat.
de eudoxianis uͦ nibil actenꝰ ago¬
uit. in historia aũ soromeni dequo¬

Expanded text:
feci, quia sicut et serenissimo domno imperatori intimare studui, responsales fratris et consacerdotis nostri Cyriaci mihi communicare debuerunt, quia auctore Deo in elationis errorem non cecidi. Meus vero diacoin tali elatione posito, vanitatali elatione corrigat, quia si hanc non correxerit, pacem nobiscum nullo mocutus est. Quemdam vero Eudoxium damnavit, quem neque in synodis damnatum invenimus, neque a decessoribus ejus in suis synodicis reprobatum. Et canones quidem Constantinopolitani csed quis fuerit eorum auctor Eudoxius, nequaquam dicunt. Romana autem Ecclesia eosdem canones, vel gesta synodi illius, hactenus non habet, nec accipit: in hoc autem eamdem synodum suscepit, quod est per eam contra Macedonium diffinitum. Reaereses quae illic memoratae sunt, ab aliis jam Patribus damnatas reprobat. De Eudoxianis vero nihil hactenus agnovit. In historia autem Sozomeni de quo
Abbreviated transcription (Latin):
Raternitatis ur̃ę epła nuntiante
Icõperimꝰ corneliensis eccło filios assidua
supplicatione in loco lapsi qđ ep̃i sui con¬
secrandũ sibi auob poscere. Sacerdotẽ
atq uos ꝗde ea re fieridebeat dubi¬
tare. &hr̃in euidens expectare in in¬
ditũ. post quã ergo quẽ quã crmimili¬
tur excedentẽ in loco de quo lapsus est
nulla ꝑuttit ratio reuocari. & ultra
ores menses ꝑrcłam uacare pontificẽ
statita sicrorũ cinonũ ñ per mit¬
cunt uecadente pascore dñi cũ gro¬
re nã dũ nonpetentes eos etiã ante ur̃is
ad hoc debueratis adhortationib ammono¬
re postulantes nulla uos oport& excusati¬
one differre ꝗa ecłam dĩ diu induata

Expanded text:
Fraternitatis vestrae epistola nuntiante, comperimus Corneliensis Ecclesiae filios assidua 890 supplicatione in loco lapsi quondam episcopi sui consecrandum sibi a vobis poscere sacerdotem, atque vos quid de ea re fieri debeat dubitare, et nostrum evidens exspectare mandatum. Postquam ergo quemquam criminaliter abscedentem in locum de quo lapsus est nulla permittit ratio revocari, et ultra tres menses Ecclesiam vacare pontifice statuta sacrorum canonum non permittunt, ne, cadente pastore, dominicum grere. Nam dum non petentes eos etiam ante vestris ad hoc debueratis adhortationibus admonere, postulantes nulla vos oportet excusatione differre, quia Ecclesia Dei diu viduata
Abbreviated transcription (Latin):
re sibi &cella aliꝗđ aliud uolens edi¬
x̃ cultellũ ut illã incider&. ꝗ mox co¬
tellũ cũ qͦ eã ꝑ pirtes mittere uolis
arrept̃ ꝑ sp̃m sibi ingotture des
endẽq hora &tinct̾ cecidit. Odũ illic
rex langobardoꝵ autarit. atq ali
multi eiꝰ homies adessent & his ꝗ se
hec seorsũ iacer& int̾ra. factꝰ est om̃i¬
b uehe m̃tissimꝰ timor. ut eandẽ cla¬
uẽ deterra leuare nullus p̃sumer&.
tunc ꝗdã langobardus catholicus ꝗ
sciebat orationi & elrmosinis deditꝰ¬
nimiulf nomine uocat᷑ ẽ. atq ipse
hanc leuauit deterra autarit uꝰ
ꝓeodẽ miraculo aliã clauẽ aureã
fecit ath cũ ea parit̃ ad sc̃ę memo¬
plȩ decessorẽ meũ trans misit.
Indicans quale ꝑ eã miraculũ c̃tigisidꝰ.
Ipsã ergo ur̃ȩ &ellentiȩ transmitce¬

Expanded text:
e sibi ex illa aliquid aliud volens, eduxit cultellum ut eam incideret. Qui mox cultellum cum quo eam per partes mittere voluit, arreptus per spiritum, sibi in gutture defixit, eademque hora exstinctus cecidit. Et dum illic rex Langobardorum Autharith atque alii multi ejus homines adessent, et is qui se vero seorsum iaceret in terra, factus est omnibus vehementissimus timor, ut eandem clavem de terra levare nullus praesumeret. Tunc quidam Langobardus catholicus, qui sciebatur orationi et eleemosynis deditus, Minulfus nomine, vocatus est, atque ipse hanc levavit de terra. Autharith vero pro eodem miraculo aliam clavem auream fecit, atque cum ea pariter ad sanctae memoriae decessorem meum transmisit, indicans quale per eam miraculum contigisset. Ipsam ergo vestrae excellentiae transmitte
Abbreviated transcription (Latin):
inpeccato ñ est. Quomodo de
ligno uetito ei dictũ ẽ. In quã¬
cũq die cõmedericis exeo mor¬
cemoriemini. &certe comedit
idã & eua deligno uetito. &ta¬
n incarne sua ultra deccc
annos post modũ iuxor̃. Con¬
stat itaq ꝗacarne ñ est morttus.
Siergo animiamortuus nonẽ qđ dici
ne fasx falsã sententiã deillo ꝓtulit
t sedabsit hic error absit auera fide.
nos enĩ primũ hominẽ quadie pec¬
cauit anima mor tuũ dieimꝰ. atq
ꝑ huc om̃e gen̾ kumanũ in hac mor¬
tis & corruptionis poena dãnatũ ꝑ
ma & postmodũ ab om̃i corruptione
carnis met̃na resur rectione libe¬
rarinos posse c̃fidim̃. Sicut aũ & pre¬
dictꝰ responsalib dixim̃ adȩ ani¬
a substantia inuendi. sed aqualitatẽ
uiuendi. ꝗa enim aliudest substas¬
tia. atq aliud qualitas. non est eiꝰ
anima mortua ut ñesse. ꝗ tamen

Expanded text:
non est, quomodo de ligno vetito ei dictum est: In quacunque die comederitis ex eo. morte moriemini ? Et certe comedit Adam et Eva de ligno vetito, et tamen in carne sua ultra nongentos annos postmodum vixerunt. Constat itaque quia in carne non est mortuus. Si ergo in anima mortuus non est, quod dici nefas est, falsam sententiam de illo protulit tur. Sed absit hic error, absit a vera fide. Nos enim primum hominem qua die peccavit, anima mortuum dicimus, atque per hunc omne genus humanum in hac mortis et corruptionis poena damnatum. Pimae, et postmodum ab omni corruptione carnis in aeterna resurrectione liberari nos posse confidimus. Sicut autem et praedictis responsalibus diximus: Adae ania substantia vivendi, sed a qualitate vivendi. Quia enim aliud est substantia, atque aliud qualitas, non est ejus anima ita mortua, ut non esset; sed
Abbreviated transcription (Latin):
Ad camaũ & admunera illiusid̃
respex̃ dicturus quippe ꝗ adñs
respeẽ ad munera. p̃misit solliei¬
re gares pex̃ ad abel: Ex quare
patent̃ ostendit᷑ ꝗ honoffe¬
rensamunerib : Sedmune¬
ra ab offerente placuer̃ Ur̃a
itaq oblatio quã sit grataosten¬
ditis ꝗdaturiaurũ prius & con¬
uersionegentis subditȩ anim anuĩ
munera dedistis: Quod ũ trans¬
missos abbates. ꝗoblationẽ uram
beato peero apło deferebant : Vimui¬
nisdicitis satigitos &ipsoitinere
ꝓbata. anscirent scõ desiderio ob¬
iesta peri cula uineere. & in fa¬
Nigatione corporis shinimelas¬
lari: Aduersitas enũ quȩ bonis
uotis obicit᷑ ꝓbatiouirtutis
est. ñ iudi cĩ reprobationis
Qu̾is enĩ nesciat quã ẜsperũ fuit
qđ beatꝰ paulus apłs p̃ dica turus
aclitaliã ueniebat. Ettam̃ ue¬
niens naufragiũ ꝑ tulit Sed
nauiscordis inmarinis fluctib
integrastetit: Prȩterea in dico
quia creuitde uro oꝑe in laudib
di ho qđ dilectissimo filiom eꝓbi¬

Expanded text:
ad munera illius non respexit. Dicturus quippe, quia dominus 'respexit ad munera', praemisit sollicite, quia 'respexit ad Abel'. Ex qua re patenter ostenditur, quia non offerens a muneribus, sed munera ab offerente placuerunt. Vestra itaque oblatio, quam sit grata, / ostenditis, qui daturi aurum prius ex conversione gentis subditę animarum munera dedistis. Quod vero transmissos abbates, qui oblationem vestram beato Petro apostolo deferebant, vi maris dicitis fatigatos ex ipso itinere probata, an scirent sancto desiderio obiecta pericula vincere et in fatigatione corporis mente minime lassari. Adversitas enim, quae bonis votis obicitur, probatio virtutis est, non iudicium reprobationis. Quis enim nesciat, quam prosperum fuerat, quod beatus Paulus apostolus praedicaturus ad Italiam veniebat? Et tamen veniens naufragium pertulit, sed navis cordis in marinis fluctibus integra stetit? Pręterea indico, quia crevit de vestro opere in laudibus dei hoc, quod dilectissimo filio meo Probi
Abbreviated transcription (Latin):
tere pecuniarũ sũ mã offerenbĩ
molitis quã ecellentia ur̃a contẽpsit.
& om̃ipotentisdĩ placcreiudi¬
cio reꝗrens auro in nocentiap̃¬
tulit: Qua inre mihiđd regis
factũ ad memoriã uenit: cuidũ
c̃cupita aquadccister na betd¬
leȩ mitica quant̃ hostilescuneos
habebat᷑ ab obsequentib tniliti¬
b fuisset allata ꝓtin̾dixit.
absit ame ut sanguinẽ homi¬
&bibere noluit: Scriptũ est
libabiteã dño: Siigit᷑ ab ar¬
matorege insacrificiũ uersa ẽ
aqua contẽp ta: Pensemꝰ quale
sacrisiciũ om̃i potentidõ re ob¬
tulit. ꝗ ꝓ amore illius non aqua
sedaurũ accipere contẽpsit
ltaq fili &ccellen tissime fident̃
tribuenda: Sedint̃ hȩc uigilanti
s̃ studio antiquiostis insidiȩ
cauendȩ : ꝗ quanto maiora inõ¬
nib: donacon spicit. tantohȩc
auferresuptiliorib insidisge¬
ꝗrit: Neq enĩ latrunculi inuia
cape reuiatores uacuos & petunꝰ
Sedeo sqaur iuascula uł ar genti
fessp̃s caueat quanto maioras

Expanded text:
um summam offerendo moliti sunt. Quam excellentia vestra contempsit et omnipotentis dei placere iudicio requirens, auro innocentiam praetulit. Qua in re mihi David regis factum ad memoriam venit: Cut dum concupita aqua de cisterna Bethleemitica, quae inter hostiles cuneos habebatur, ab obsequentibus militibus fuisset adlata, protinus dixit: Absit a me, ut sanguinem homibibere noluit, scriptum est: Libavit eam domino. Si ergo ab armato rege in sacrificium dei versa est aqua contempta, pensemus, quale sacrificium omnipotenti deo rex obtulit, qui pro amore illius non aquam, sed aurum accipere contempsit. Itaque, fili excellentissime, fidenter tribuenda. Sed inter hęc vigilanti sunt studio antiqui hostis insidię cavendę, qui, quanto maiora in hominibus dona conspicit, tanto hęc auferre subtilioribus insidiis exquirit. Neque enim latrunculi in via capere viatores vacuos expetunt, sed eos, qui auri vascula vel argenti tes spiritus caveat, quanto majora sunt
Abbreviated transcription (Latin):
mexꝑcarita tẽ siun: Decon¬
& clamare: Gła inecelsis dõ &
int̃rapax hominib: bonebolun¬
tatis: Nosenĩ ut &istimo nos
gr̃arũ amplius om̃i potentidnõ
debi tores existi m: Qui& siuob
dendo participes sumꝰ Beat̾
uero petrus apłoꝵ princens. quã
libent̃ muneraecellentiȩ ur̃ȩ susce¬
pst. ipsa cunctis liꝗdo uit aurã testa¬
tur Seriptũ ꝗppeest. uotaiustoꝵ
placabilia Neq enĩ inõni poter¬
tisdĩ iudicio ꝗddatiar. seda quode¬

Expanded text:
mea per caritatem fiunt. De conmea per caritatem fiunt. De conexclamare: Gloria in excelsis deo et in terra fax hominibus bonę voluntatis! Nos enim, ut exstimo, nos gratiarum amplius omnipotenti deo debitores existimus, quia etsi vobdendo participes sumus. Beatus vero Petrus, apostolorum princeps, quam libenter munera excellentię vestrae susceperit, ipsa cunctis liquido vita vestra testatur. Scriptum quippe est: vota iustorum placabilia. Neque enim in omnipotentis dei iudicio quid, sed a quo de
Abbreviated transcription (Latin):
xplereuerbis Q¬
&cellen tissimesili nonualo
quan tũ tuo opere tuauita deler¬
Ctor : audita quippeno
thoꝵgens aberrore arrianehe¬
reseos infideirec te soli dicatetr ins¬
lataest: Exclama recũ ꝓpħa libet:
hecest inmu tatio dectere & ccͥsi.
cuĩenĩ uł saxeũ pectus tantohos
opere cognito non statĩ inõnipo¬
tentis dĩ laudib atq intuȩ &cel¬
len tiȩ amoremollescat: hec me
fateor quȩ ꝑuos acta sunt septẽ
uenientib filiis meis dicere: se¬
pecũ eis parit̾ ãmi raride lectat.
hȩc meplerũq etiã contranie&
citant: qđ piger ego & inutilis
tunc iner tiodio torpeo quando
inanimarũ congregationib ꝓlu
crocȩlestis patriereges elaborin:
Qud itaq ego in illo trem̃do x a¬
mine iudiciuenien tidicturus sũ:
Situne illi uacuus uenero ubi tua
&cellentia greges post sẽsi delium¬
ducit quos modo aduerẽsa
neuir hoc&dĩ munere in mag
detuis actib magna &ultatio¬
ne gaudeo. eaquȩ ꝑ laborẽ tuasun

Expanded text:
xplere verbis, excellentissime fili, non valeo, quantum tuo opere, tua vita delector. Audita quippe dithorum gens ab errore Arianae haeresis in fidei rectae soliditatem translata est, exclamare cum propheta libet: Haec est immutatio dexterae Excelsi. vel saxeum pectus tanto hoc opere cognito non statim in omnipotentis Dei laudibus atque in tuae excellentiae amore mollescat? Haec me fateor quae per vos acta sunt saepe convenientibus filiis meis dicere, saepe cum eis pariter admirari delectat. Haec me plerumque etiam contra me excitant, quod piger ego et inutilis tunc inerti otio torpeo, quando in animarum congregationibus pro lucro coelestis patriae reges elaborant. Quid itaque ego in illo tremendo examine judici venienti dicturus sum, si tunc illuc vacuus venero ubi tua excellentia greges post seducet, quos modo ad vere fine vir, hoc ex dei munere in magnde tuis actibus magna exultatione gaudeo, / ea, quę per laborem tua sunt,
Abbreviated transcription (Latin):
cͦꝑ tabulamreducas: Depoda grę
u molestia sẽĩtas ur̃a ut scribit af¬
fligitur. cuiꝰ dolore assiduo &
ipse uehem̃ t̃ adtrit̾sũ. Sed faci¬
leiserit consolatio sunt̾ siagella
quȩ patimur queq fecimus ad
memoriã delicta reuocamus
Atq hȩc ñiã flagella seddona
ẽẽ conspicimus: Siꝗcarnis delec¬
tatione pecca uim: carnis dolo¬
repurgam᷑. p̃ terea & benedictio¬
nebeatipe tri apłoꝵ principis
palliũ uob transmisimꝰ ad sola
missarũ sollẽpnia utendũ:.
Quotrans misso ualde debuiqua¬
lit̾ uob̾ uiuendũ eẽt ãmonere :
sed locutionẽ supp̃ moꝗ auerba
morib ante itis Om̃ps ds̃ sua
uosprectionecustodiat. atq ad
cȩ lestis remunerationẽ patriȩ¬
cũ multiplici anim arũ fruetu
ꝑducat: Egoaũ quantaoccupa¬
tione deprimor & debilitate
breb testat̾ epistola inqua& eiquẽ
multũdiligo parũ loqđr.

Expanded text:
per tabulam reducar. De podagrae per tabulam reducar. De podagrae vero molestia sanctitas vestra, ut scribit, affligitur, cujus dolore assiduo et ipse vehementer attritus sum; sed facilis erit consolatio si inter flagella, quae patimur, quaeque fecimus ad memoriam delicta revocemus. Atque haec non jam flagella, sed dona esse conspicimus, si qui carnis delectatione peccavimus carnis dolore pungamur. Praeterea ex benedictione beati Petri apostolorum principis, pallium vobis transmisimus ad sola missarum solemnia utendum. Quo transmisso, valde debui qualiter vobis vivendum esset admonere; sed locutionem supprimo quia verba moribus anteitis. Omnipotens Deus sua vos protectione custodiat, atque ad coelestis remunerationem patriae multiplici animarum fructu perducat. Ego autem quanta occupatione deprimor et debilitate, brevitas testatur epistolae: in qua et ei, quem multum diligo, parum loquor.
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ sunt carnalia dispensare .:
aliquando uero fastidio &igen¬
te cõpellit᷑ꝰ: quȩ dã etiã cũ cul¬
padisponeren. quid multalo¬
quar uicta suo pondere sangui¬
nẽ sudat Nisienĩ sanguinis
no mine:censeret᷑ psalmista
non diceret: libera medesan¬
guinib. cũ ueroculpas culpis
iungimus: hoc quoq qđ ꝑ aliũ
pphetã dictũ est implemus. san¬
guis sanguinẽ tetigit: Sanguis
enĩ sanguinẽ tangeredicitur
cũ culpa culpe adiungi t᷑: ut ini¬
ꝗ tatis cumulus multiplicet᷑
sed int̃ hȩc ꝑom̃i potentẽ dep̃
tene. quasienĩ ꝑspero flatu na¬
uigabã cũ tranquillã uitã in
monasterio decerẽ. sed ꝓcello¬
sis subito motib tẽpestas &or¬
ta in suaper tͣ bationemer apuit
& ꝓsperitatẽ it neris amisi:
quiaꝗ ꝗete ꝑditam̃ tis naufra¬
giũ ꝑtuli : ec cenunc inundisuersor
& tuȩint̾ cessionis tabulã quero:
Vt ꝗnaui int̾egra diuespuenire
ñ merur saltĩ post dãpna adli

Expanded text:
quae sunt carnalia dispensare. quae sunt carnalia dispensare. Aliquando vero fastidio exigente compellitur quaedam etiam cum culpa disponere. Quid multa loquar? Victa suo pondere, sanguinem sudat. Nisi enim sanguinis nomine culpa censeretur, Psalmista non diceret: Libera me de sanguinibus. Cum vero culpas culpis jungimus, hoc quoque quod per alium prophetam dictum est implemus: Sanguis sanguinem tetigit. Sanguis enim sanguinem tangere dicitur cum culpa culpae adjungitur, ut iniquitatis cumulus multiplicetur. Sed inter haec per omnipotentem Deum tene. Quasi enim prospero flatu navigabam cum tranquillam vitam in monasterio ducerem: sed procellosis subito motibus tempestas exorta in sua perturbatione me rapuit, et prosperitatem itineris amisi, quia, quiete perdita, mentis naufragium pertuli. Ecce nunc in undis versor, et tuae intercessionis tabulam quaero, ut qui navi integra dives pervenire non merui, saltem post damna ad littus