comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
post illos ante nos. et multomagis nos. et
magis quã nos qui erunt post nos. donec
ad illos ueniatur qui erunt si dici pot̾ no¬
uissimorũ nouissimi. atq ad iꝑsum omnino
nouissimũ quẽ uult intelligi dñs ubi dicit.
et resuscitabo eum in nouissimo die qͥ quã
us longe absit comprehendi non pot̾. Ha

Expanded text:
post illos ante nos, et multo magis nos, et post illos ante nos, et multo magis nos, et magis quam nos qui erunt post nos, donec ad illos veniatur qui erunt, si dici potest, novissimorum novissimi, atque ad ipsum omnino novissimum, quem vult intelligi Dominus, ubi dicit, Et resuscitabo eum in novissimo die : qui quam longe absit, comprehendi non potest. CA
Abbreviated transcription (Latin):
rit ignoratur: Nouissimi quipye dies dicti
sunt: et in ipsis primis apłorũ diebus cum
dñi in cęlũ recens. eẽt ascensus quando die
dam stuyebant admirantes eos quia lingui
quas ñ didicerant loquebantur. quidã uͦ
irridentes musto plenos eẽ dicebant: Quo
die petrus loquens ad illos qui de hac re
uariȩ mouebantur. ñ enĩ sicut uos inquit
suspicamini ebrii sunt isti cum sit hora
dñs. effundã de sꝑu meo suꝑ omnẽ carnem
et cȩtera: Iam tunc gͦ erant dies nouissimi
quanto magis nunc: Etiam si tantũ dierũ
remansit usq in finẽ. quantũ adhanc diem
a dñi ascensione transactum ẽ. uel aliquid
siue minus restet siue amplius quod ꝓfec¬
to nescimus. quia non ẽ nr̃m scire tempora
uel momenta quȩ pat᷑ posuit in sua potestate
cum tamen sciamus in nouissimis temꝑibꝰ
in nouissimis diebus. in nouissima hora nos
agere sicut apłi. s multo magis qͥ fuerunt

Expanded text:
rit, ignoratur? nouissimi quippe dies dicti rit, ignoratur? nouissimi quippe dies dicti sunt et in ipsis primis apostolorum diebus, cum domini in caelum recens esset ascensus, quando die tum et quidam stupebant admirantes eos, qui linguis, quas non didicerant, loquebantur, quidam uero inridentes musto plenos esse dicebant. quo die Petrus loquens ad illos, qui de hac re uarie mouebantur: Non enim, sicut, inquit, suspicamini, ebrii sunt isti, cum sit horadominus, effundam de spiritu meo super omnem carnem\' et cetera. Iam tunc ergo erant dies nouissimi; quanto magis nunc, etiamsi tantum dierum remansit usque in finem, quantum ad hunc diem a domini ascensione transactum est, uel aliquid siue minus restet siue amplius! quod to nescimus, quia non est nostrum scire tempora vel momenta, quae Pater posuit in sua potestate: cum tamen sciamus, in novissimis temporibus, in novissimis diebus, in novissima hora nos agere, sicut Apostoli; sed multo magis qui fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
tes Mirũ si tales homines aliquando defu¬
erunt: Deniq quia et tunc erant. ad iungit
ac dicit: E hos deuita: Ea his enum sunt
qui penetrant domos: Non ait penetraburs.
tanquã et hic futurum ꝓnuntians. sicut su¬
pradixerat in stabunt tempora ꝑiculosa . s
ait penetrant domos. et captiuas ducunt
mulierculas: Non ait ducent uel ducturi
sunt s iam ducunt: Nec putantius ẽ hoc lo¬
co ꝓtemporis futuri uerbis. presentis tem¬
poris uerba posuisse. quandoquidẽ illos ab
eo cui scribit euitari ad monebat Nec tamen
frustra dixit. in nouissimis diebus in stabua
tempora ꝑiculosa. et hinc ea ꝑiculosa fut᷑a
demonstrans. tales homines futuros eẽ pre-¬
dixit. nisi quia tanto plures erunt. magisq
habundabunt quanto magis ꝓpinquatur
ad finẽ: Uidemus gͦ tales nunc habundare
S quid si habuncdantiores erunt post nos
et omnino habundantissimi quando iam
iamq ipse finis in stabit. qui quandui abe¬

Expanded text:
tes. mirum, si tales homines aliquando defutes. mirum, si tales homines aliquando defuerunt. denique, quia et tunc erant, adiungit ac dicit: Et bos deuita; ex his enim sunt, qui penetrant domos. non ait \'penetrabunt\' tamquam et hic futurum praenuntians, sicut supra dixerat: Instabunt tempora periculosa, sed ait: Penetrant domos et captiuas ducunt mulierculas; non ait \'ducent\' uel ducturi sunt\' sed \'iam ducunt.\' Xec putandus est hoc loco pro temporis futuri uerbis praesentis temporis uerba posuisse, quando quidem illos ab eo, cui scribit, euitari admonebat. nec tamen frustra dixit: In nouissimis diebus instabunt tempora periculosa et hinc ea periculosa futura demonstrans tales homines futuros esse praedixit, nisi quia tanto plures erunt magisque abundabunt, quanto magis propinquatur ad finem. uidemus ergo tales nunc abundare. sed quid, si abundantiores erunt post nos et omnino abundantissimi, quando iam iamque ipse finis instabit, qui quam diu abe
Abbreviated transcription (Latin):
cum credidimus. nox precessit dies autem
appropin Oquauit: Ecce quot anni
transierunt. nec tamen qđ dixit falsum ẽ.
quanto magis nunc dicendum ẽ ꝓpinqͣre
dnũi aduentũ. quando tantus ẽ ad finẽ fac¬
recedent quid am afide: Nundũ utiq erait
eadem tempora. hereticorũ scilicet taliũ
quales eodem sermone descripsit. s iam
uenerunt: Ae ꝑ hoc innouissimis temꝑibꝰ
uidemur etiam ꝑ ipsos de fine scłi cõmo¬
neri: Itemq alibi dicens. hoc autem scito.
qm̃ innouissimis diebus instabunt temꝑa
seua. uel sicut alii codices habent pericu¬
losa. de inde qualia futura sint ex primeis
erunt enĩ inquit homines se ipsos aman¬
tes. amatores pecuniȩ. elati. suꝑbi. blas¬
phemi. parentibus non obedientes. ingͣti.
scelesti. irreligiosi. sine affectione. detrac.¬
tores. incontinentes. in mites. sine benig¬
nitate. ꝓditores. ꝓcaces. cȩcati. uoluptatũ
amatores magis quã dei. habentes qui-¬
dem speciẽ pietatis. uirtutẽ eius ab negã¬

Expanded text:
cum credidimus; nox praecessit, dies autem adpropinquauit. et ecce quot anni transierunt! nec tamen, quod dixit, falsum est. quanto magis nunc dicendum est propinquare domini aduentum, quando tantus est ad finem facrecedent quidam a fide. nondum utique erant eadem tempora haereticorum scilicet et talium. quales eodem sermone describit, sed iam uenerunt. ac per hoc in nouissimis temporibus uidemur etiam per ipsos de fine saeculi commoneri. itemque alibi dicens: Hoc autem scitote, quoniam in nouissimis diebus instabunt tempora saeua uel, sicut alii codices habent, periculosa, deinde, qualia futura sint, exprimens: Erunt enim homines. inquit, se ipsos amantes, amatores pecuniae, elati, superbi, blasphemi, parentibus non oboedientes. ingrati, scelesti, inreligiosi, sine affectione, detractores, incontinentes, inmites, sine benignitate, proditores, procaces, caecati, uoluptatium amatores magis quam dei, habentes speciem pietatis, uirtutem autem eius abnegan
Abbreviated transcription (Latin):
tuȩ. et uideas non filios tuos tantum. s
filios filiorũ tuorum: Quid ẽ filios tuos:
Oꝑa tua quȩ hic agis: Qui sunt filii filio.¬
rum: Fructus oꝑum tuorũ: facis elemo¬
sinas. filii tui sunt: Propt̃ elemosinas ac¬
cipis uitam. filii filiorũ tuorũ sunt: Si¬

Expanded text:
tuae. Et videas,» non filios tuos tantum, sed «filios filiorum tuorum.» Quid est, filios tuos? Opera tua quae hic agis. Qui sunt filii filiorum? Fructus operum tuorum. Facis eleemosynas, filii tui sunt: propter eleemosynas accipis vitam aeternam, filii filiorum tuorum sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
qua sola homines liberantur amalo. et sine ꝗͣ
nullum ꝓrsus siue cogitando. sue uolendo
et amando. siue agendo facunt bonum. non
solum ut monstrante illa quid faciendum sit
sciant. uerum etiam ut p̃stante ipsa faciant
cum dilectione quod sciunt: Hanc quippe
inspirationẽ bonȩ uoluntatis atq operis pos-¬
cebat apłs eis. qͥbus dicebat: Oramꝰ autẽ ad de¬
um ne quid faciatis mali. non ut nos ꝓbati
apꝑareamꝰ. s ut uos quod bonum ẽ faciatis:
Quis hoc audiat et non euigilet. atq fateat᷑.
a dño deo nobis ẽẽ.ut declinemꝰ amalo et fa¬
ciamꝰ bonum. quandoquidem non ait apłs
monemꝰ docemꝰ. hortamur. increpamꝰ. sed ait
oramꝰ ad dm̃ ne quid faciatis mali. s qđ bonũ
ẽ faciatis: Et tamen etiam loquebat᷑ eiᷤᷤ et facie-¬
bat illa omnia quȩ cominemoraui. monebat.
docebat. hortabatur. increpabat. s sciebat hȩc
omĩa non ualere. quȩ plantando et rigando
faciebat in aꝑto.nisi eum ꝓ illis exaudiret o¬

Expanded text:
qua sola homines liberantur a malo, et sine qua nullum prorsus sive cogitando, sive volendo et amando, sive agendo faciunt bonum, non solum ut monstrante ipsa quid faciendum sit sciant, verum etiam ut praestante ipsa faciant cum dilectiinspirationem bonae voluntatis atque operis poscebat Apostolus eis, quibus dicebat, Oramus autem ad Deum, ne quid faciatis mali, non ut nos probati appareamus, sed ut vos quod bonum est faciatis . Quis hoc audiat, et non evigilet, atque fateatur a Domino Deo nobis esse, ut declinemus a malo, et faciamus bonum? Quandoquidem non ait Apostolus, Monemus, docemus, hortamur, increpamus: sed ait, Oramus ad Deum, ne quid faciatis mali, sed quod bonum est faciatis. Et tamen etiam loquebatur eis, et faciebat illa omnia quae commemoravi; monebat, docebat, hortabatur, increpabat: sed sciebat haec omnia non valere, quae plantando et rigando faciebat in aperto, nisi eum pro illis exaudiret o
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut recte dicitur d̾s facere quicquid
ipso in nobis operante fecerimus. ita recte
dicitur d̾s quiescere. cum eiꝰ munere reqͥ¬
biliter usus ẽ. ubi ait: Nunc autẽ cognos¬
centes dm. immo cogniti adeo Neq enim
tunc non eos cognouerat d̾s. precognitoᷤᷤ
uidelicet ante constitutionẽ mundi. sed
quia tunc ipsi eum illius munere ñ suo
merito uel facultate cognouerant. maluit
tropicȩ loqui. et tunc abillo cognitos di¬
cere cum eis cognoscendum se prestitit.
et uerbũ corrigere quasi hoc minꝰ recte
dixerit quod propriȩ dixerat. quã sinere
ut hoc sibi arrogarent se potuisse. quod eiꝰ
posse ille donauerat: Dies obseruatis et
menses et tempora et annos. timeo uos¬
nȩ forte sine causa laborauerim in uobis:¬

Expanded text:
Sicut recte dicitur Deus facere, quicquid ipso in nobis operante, fecerimus: ita recte dicitur requiescere, cum eius munere requ apostolus mirabiliter usus est, ubi ait: Nunc autem cognoscentes Deum, imo cogniti a Deo . Neque enim tunc eos cognouerat deus, praecognitos uidelicet ante constitutionem mundi; sed quia tunc eum ipsi illius munere. non suo merito uel facultate cognouerant, maluit tropice loqui, ut tunc ab illo cognitos diceret, cum eis cognoscendum se praestitit, et uerbum corrigere, quasi hoc minus recte dixerit, quod proprie dixerat, quam sinere, ut hoc sibi adrogarent se potuisse, quod eis posse ille donauermenses, et tempora, et annos; timeo ne sine causa laboraverim in vobis
Abbreviated transcription (Latin):
eatus apłs eos alloquens
q̃lu sibi iam uidebantur eẽ ꝑfecti. cum se
in ꝑfectum eẽ dixisset quotquot gͦ inquit
ꝑfecti hoc sapiamꝰ. et si quid aliter sapitis.
hoc quoq uobis cls reuelau̾it: Q ne forte
incurrerent in seductores qui eos uelint
a fide auertere ꝓmittendo scientiam ueri¬
tatis. et hoc putarent eẽ. qđ lixit apłs. icd
quoq ds uobis reuelau̾it. continuo subiun¬
xit: Ueruntamen in quod ꝑuenimꝰ. in eo ã¬
bulemus: Si quid gͦ intellexeris qcł non sit
contra regulam catholicȩ fidei. ad quã ue-¬
lut uiam quȩ te ducat ad patriã ꝑuenisti.
et sic intellexeris ut inde dubitari omni¬
no non clebeat. adde ad edificium. noli ta

Expanded text:
eatus Apostolus eos alloquens qui sibi jam videbantur esse perfecti, cum se imperfectum ipse dixisset, Quotquot ergo, inquit, perfecti, hoc sapiamus: et si quid aliter sapitis, hoc quoque vobis Deus revelabit. Et ne forte incurrerent in seductores, qui eos vellent a fide avertere promittendo scientiam veritatis, et hoc putarent esse quod dixit Apostolus, id quoque vobis Deus revelabit; continuo subjunxit, Verumtamen in quod pervenimus, in eo ambulemus . Si quid ergo intellexeris quod non sit contra regulam catholicae fidei, ad quam, velut viam quae te ducat ad patriam, pervenisti; et sic intellexeris, ut inde dubitare omnino non debeas: adde aedificium, noli ta
Abbreviated transcription (Latin):
iocunditas. tunc plenum gaudium: ubi ñ
iam spes lactat. sed res nutrit Tamen etiam
nunc antequam res ipsa ueniat nobis: anteꝗͣ¬
nos ad rem ipsam ueniamus: iocundemur in
dño Eseq enim paruam iocunditatem habet
spes: cuius postea erit res Et in istis tempora¬
libus rebus iocunditatẽ non domini sed scli
ñnullam multi amant: et ad ea quȩ amant
n ondum ꝑuenerunt: et tamen ardor inspe
currit. rem ñdum tenet Uerbi grã amas pe-¬
cuniam: non amares si non sperares: Amas uro¬
rem non ductam: sed ad huc ducendam: & for¬
te ducenda amatur: ducta odio habet᷑ Qua¬
re hoc: Quia non talis apparuit ducta: quał
ab animo pingebatur ducenda Bs̃ autem
non uilescit p̃sens: amatur absens Quantũ¬
cumq enim sibi mens humana exaggeraue¬
rit bonum qd̾ ds ẽ: minus agit et ualde infra
ẽ Et necesse ẽ plus inuenat adeptio: quã for¬
mabat cogitatio Plus ergo amabimus cum
uiderimus: si potuimus amare antequam ui-¬
deremus:¬

Expanded text:
cunditas: tunc plenum gaudium: ubi jam non spes lactat, sed res nutrit. Tamen etiam nunc antequam res ipsa veniat nobis: antenos ad rem ipsam veniamus, jucundemur in Domino. Neque enim parvam jucunditatem habet spes, cujus postea erit res. Et in istis temporalibus rebus, in jucunditate, non Domini, sed saeculi, nonnulli multa amant, et ad ea quae amant, nondum pervenerunt: et tamen ardor in spe currit, rem nondum tenet. Verbi gratia, amas pecuniam; non amares, si non sperares: amas uxorem, non ductam, sed adhuc ducendam; et forte ducenda amatur, ducta odio habebitur. Quare hoc? Quia talis non apparuit ducta, qualis ab animo pingebatur ducenda. Deus autem non vilescit praesens, amatur absens. Quantumcumque enim sibi humana mens exaggeraverit bonum quod Deus est, minus agit, et valde infra est; et necesse est plus inveniat adeptio, quam formabat cogitatio. Plus ergo amabimus cum viderimus, si potuerimus amare et antequam videremus
Abbreviated transcription (Latin):
It mater paruuilũ amat nutrire. s eũ ñ
amat paruulũ remanere: Insinu tenet. ma¬
nibus fouet blandiciis consolatur. lacte
nutrit: Omnia paruulo facit. s optat ut
crescat. ne semꝑ talia faciat: Uidete apłm
Melius enĩ ipsum intuem᷑. qui se etiã ma¬
trem non dedignatus ẽ. dicere ubi ait fac̃
tus sum paruulus in medio ur̃m. tanquã
nutrix fouens filios suos: Sunt enim nu¬
trices fouentes quidẽ. s non filios suos: Itẽ
sunt matres nutricibus dantes. non fouen¬
tes filios suos: Apłs uero germano et pin¬

Expanded text:
t mater parvulum amat nutrire, sed eum non amat parvulum remanere. In sinu tenet, manibus fovet, blanditiis consolatur, lacte nutrit: omnia parvulo facit; sed optat ut crescat, ne semper talia faciat. Videte Apostolum: melius enim ipsum intuemur, qui se etiam matrem non dedignatus est dicere, ubi ait, Ftus sum paruulus in medio uestrum, tamquam si nutrix fouens filios suos. et trices foventes quidem, sed non filios suos. Et item sunt matres nutricibus dantes, non foventes filios suos. Apostolus vero germano et pin
Abbreviated transcription (Latin):
facta sunt omnia spiritaliter intelligimꝰ.
intantum carnalibus affectibus. morim᷑.
ut mortuum nobis hunc mundũ deputan¬
tes. nosq ipsi huic mundo moriamur. et
dicamus quod ait apłs: Mundus mͥ cruci¬
fixus ẽ. et ego mundo: De hac enim morte
item dicit Si autem mortui estis cũ xꝑo.
quid ad huc uelut uiuentes de hoc mundo
decernitis: Non gͦ in merito nemo potest
faciem. id ẽ ipsam manifestationẽ sapien¬
tiȩ dei uidere. et uiuere:. Ipsa ẽ enĩ species
cui contemplandȩ suspirat omnis qui af.¬
fectat diligere dm̃ extoto corde. et exto.¬
ta mente. et extota anima. ab quam contẽ.¬
plandam etiam ꝓximum quantũ potest
edificat qui diligit ꝓximum sicut se ipsũ
inquibus duobus preceptis totalex pen¬
omnẽ animam rationalem desiderio sui.
tanto ardentiorẽ quanto mundiorẽ. & tan¬
to mundiorẽ quanto ad spiritalia resurgẽ.¬
tem. tanto autẽ ad sp̃alia resurgentem qͣn¬
to acarnalibus morientem:¬

Expanded text:
facta sunt omnia, spiritualiter intelligimus, in tantum carnalibus affectibus morimur, ut mortuum nobis hunc mundum deputantes, nos quoque ipsi huic mundo moriamur, et dicamus quod ait Apostolus, Mundus mihi crucifixus est, et ego mundo . De hac enim morte item dixit, Si autem mortui estis cum Christo, quid adhuc velut viventes de hoc mundo decernitis ? Non ergo immerito nemo poterit faciem, id est, ipsam manifestationem Sapientiae Dei videre et vivere. Ipsa est enim species, cui contemplandae suspirat omnis qui affectat Deum diligere ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota mente: ad quam contemplandam etiam proximum quantum potest aedificat, qui diligit et proximum sicut se ipsum: in quibus duobus praeceptis tota Lex penomnem animam rationalem desiderio sui, tanto ardentiorem, quanto mundiorem; et tanto mundiorem, quanto ad spiritalia resurgentem; tanto autem ad spiritalia resurgentem, quanto a carnalibus morientem
Abbreviated transcription (Latin):
n corpore adhuc mortali renouatio uitȩ
in choatur a fide qua creditur in eum qui
iustificat impium: bonisq moribus auge¬
tur. et roboratur de die indiem. cum ma-¬
gis magisq renouatur interior homo: cor-¬
pus uero tanquam homo exterior. quanto
est hȩc uita diuturnior. magis magiꝰq cor-¬
rumpitur. uel etate. uel morbo uel uariis
afflictationibus. donecueniat ad ultimam
quȩ ab omnibus mors uocatur: eius autẽ
resurrectio differtur infinem: cum et ipsa
iustificatio nr̃a perficietur in effabiliter Tc̃
enim similes ei erimus: quoniam uidebimꝰ
eum sicuti ẽ: Nunc uero quandui corpus
quod corrumpitur aggrauat animam et
uita humanasr̃ t̾rã tota temptatio ẽ. ñ
ustificabitur in conspectu eius omnis ui-¬
uens: in comparatione iusticiȩ qua equa-¬
bimur angelis et głiȩ quȩ reuelabitur in

Expanded text:
in corpore adhuc mortali renouatio uitae inchoatur a fide, qua creditur in eum qui iustificat impium, bonisque moribus augetur et roboratur de die in diem, cum magis magisque renouatur interior homo. corpus uero tamquam homo exterior, quanto est haec uita diuturnior, magis magisque corrumpitur uel aetate uel morbo uel uariis afflictionibus, donec ueniat ad ultimam quae ab hominibus mors uocatur. eius autem resurrectio differtur in finem, cum et ipsa iustificatio nostra perficietur ineffabiliter. tunc enim similes ei erimus, quoniam uidebimus eum sicuti est. nunc uero quamdiu corpus quod corrumpitur adgrauat animam et uita humana super terram tota temtatio est, non iustificatur in conspectu eius omnis uiuens in comparatione iustitiae, qua aequabimur angelis, et gloriae, quae reuelabitur in
Abbreviated transcription (Latin):
ante ocłos urõs eẽ conuersationem nr̃am. ut
et nos dicere fortassis audsamus. quamuis illi¬
quis de nobis inueniat male iuuendi occasiõe:
P uidemus enim bona ait idem apłs non solum
eorã do s etiam coram hominibis. Propter nos
conscientia nr̃a sufficit nobis. propteruos fama
nr̃a non pollui sed pollere debet in uobis Tene¬
te quod dixi. atq distinguite Duȩ res sunt c̃¬
scientia et fama Conscientia tibi. fama ꝑximo
tuo Qui fidens conscientiȩ suȩ negligit famã
suam crudelis est. maxime in hoc loco positus de
quo dicit apłs scribens ad discipulum suum:
Circa omnes te ipsum bonorum operum prebeis

Expanded text:
ante oculos vestros esse conversationem nostram, ut et nos dicere fortassis audeamus, quamvis maltquis de nobis inveniat male vivendi occasionem. Providemus enim bona, ait idem Apostolus, non solum coram Deo, sed etiam coram hominibus . Propter nos conscientia nostra sufficit nobis: propter vos fama nostra non pollui, sed pollere debet in vobis. Tenete quod dixi, atque distinguite. Duae res sunt, conscientia et fama. Constuo. Qui fidens conscientiae suae negligit famam suam, crudelis est: maxime in loco isto positus, de quo dicit Apostolus scribens ad discipulum suum, Circa omnes te ipsum bonorum operum praebens
Abbreviated transcription (Latin):
si pudicicia conseruatur. dampnatio ñ
amplioris expetitur. quȩ expetita. et
electa et uoto de uote oblata. iam ñ solum
capessere nuptias s etiã si non nubat᷑ nu¬
bere uelle dampnabile ẽ: Nam ut hoc de¬
monstraret apłs. non ait cum indeliciis
egerint inxꝑo nubunt. s nubere uolunt
habentes inquit dampnationẽ qm̃ pͥmam
fidẽ irritã fecerunt. et si non nubendo tan¬
tum uolendo. non quia ipse nuptiȩ uelut¬
malum dampnande uidicantur. s damp-¬
natur ꝓpositi fraus. damꝑnatur fracta
uoti fides. dampnat᷑ non susceptio abo-¬
no inferiore. s ruina abono suꝑiore: Pos¬
tremo dampnãtur tales. non quia conui-¬
galem fidem posterius inierunt. s quia
continentiȩ primã fidẽ irritã fecerunt:
Quod ut breuiter in sinuaret apłs. noluit
eas dicere habere dampnationẽ quia pꝰ
amplioris sc̃itatis ꝓpositum nubunt. non
quia non dampnantur: S ne in eis ipse
nuytiȩ dampnari putarentur. s cum dix¬

Expanded text:
si pudicitia conseruatur, damnatio non amplioris expetitur: qua expetita et electa et uoti debito oblata iam capessere nuptias, sed etiamsi non nubatur, nubere velle damnabile est. Nam ut hoc demonstraret Apostolus, non ait, Cum in deliciis egerint in Christo, nubunt; sed, nubere volunt: habentes, inquit, damnationem, quoniam primam fidem irritam fecerunt; etsi non nubendo, tantum volendo: non quia ipsae nuptiae vel talium damnandae judicantur; sed damnatur propositi fraus, damnatur fracta voti fides, damnatur non susceptio a bono inferiore, sed ruina ex bono superiore: postremo damnantur tales, non quia conjugalem fidem pocontinentiae primam fidem inritam fecerunt. quod ut breuiter insinuaret apostolus. noluit eas dicere habere damnationem, quae post amplioris sanctitatis propositum nubunt — non quia non damnantur. sed ne in eis ipsae nuptiae damnari putarentur — sed, cum dix
Abbreviated transcription (Latin):
desiderio nr̃o non deerit. quando cłs omĩa
in omnibꝰ erit: Talis finis non habet finem
Nemo ibi morit᷑. quia nemo ꝑuenit nisi hu¬
ic scło moriat᷑. non morte omniũ qua corpꝰ
ab anima deserit᷑. s morte electorũ qua etiã
cum incarne mortali adhuc manet᷑. corsur.¬
sum ponit᷑:. Dequa morte dicebat apłs: Mor.¬
tui enĩ estis. et uita ur̃a abscondita ẽ. cũ. xꝑo
inleo: Hinc fortasse dictum ẽ Ualida ẽ. ut
mors dilectio Hac enĩ dilectione fit ut in
ista adhuc corruptibili carne constituti
moriam᷑ in scło. et uita nr̃a abscondatur cũ
xꝑo indeo: Immo ipsa dilectio ẽ. mors nr̃a se¬
culo. uita cum deo: Si enĩ mors ẽ. quando
lectio Quid ea ualidius qͣ uincitur mundus:¬

Expanded text:
desiderio non deerit, quando omnia in omnibus Deus erit . Talis finis non habet finem. Nemo ibi moritur, quo nemo pervenit, nisi huic saeculo moriatur, non morte omnium, qua corpus ab anima deseritur; sed morte electorum, qua etiam cum in carne mortali adhuc manetur, cor sursum ponitur. De quali morte dicebat Apostolus, Mortui enim estis, et vita vestra abscondita est cum Christo in Deo . Hinc fortasse dictum est, Valida est sicut mors dilectio . Hac enim dilectione fit ut in isto adhuc corruptibili corpore constituti moriamur huic saeculo, et vita nostra abscondatur cum Christo in Deo: imo ipsa dilectio est mors nostra saeculo, et vita cum Deo. Si enim mors est t mors dilectio. Quid ea validius, qua vincitur mundus
Abbreviated transcription (Latin):
ab apło dictum sit ante tempora ȩterna : iiͦi.¬
Si enĩ tempora. quomͦ ȩterna. nisi forte
an te omnia temꝑa intelligi uoluit: Quia
si dixisset ante tempora neq addidisset
ȩterna. posset accipi ante quedã tempora
quȩ ante se haberent alia tempora. ȩterna
autẽ maluit dicere quã omnia fortasse
ideo quia tempꝰ non cȩpit ex tempore. an
ȩt̃na tempora euũ significauit: Inter qđ
et tempꝰ hoc distat. qđ illud stabile ẽ. tempꝰ

Expanded text:
aulo dictum sit: ante tempora aeterna. si enim tempora, quomodo aeterna? nisi forte ante omnia tempora intellegi uoluit. quia, si dixisset: ante tempora, neque addidisset: aeterna, posset accipi ante quaedam tempora, quae ante se haberent alia tempora. aeterna autem maluit dicere quam omnia fortasse ideo, quia tempus non coepit ex tempore. an aeterna tempora aeuum significauit, inter quod et tempus hoc distat, quod ill
Abbreviated transcription (Latin):
ullus in eccłia recte posset¬
ortlinari minister. si dixisset apłs siquis si¬
ne peccato ubi ait. siquis sine crimine est
aut si dixisset nullum peccatũ habentes
ubi ait nullũ crimen habentes Multi qͥꝑ¬
pe baptizati fideles sunt sine crimine:
Sine peccato autẽ in hac uita neminem
dixerim. quantalibet pelagiani quia hec
dicimus aduersus nos inflentur et disrũ.¬
pantur insania. ñ quia peccati aliquid re¬
maneat. qđ in baptismate ñ dimittatur.
s quia in nobis in huius uitȩ in firmȩ in¬
firmitate manentibus cotidiȩ fieri non
remittant᷑¬

Expanded text:
utem in ecclesia recte possetordinari minister, si dixisset apostolus: \'si quis sine peccato\',ubi ait: siquis sin e crimine est, aut si dixisset: \'nullum peccatum habentes\', ubi ait: nullum crimen habentes. multi quippe baptizati fideles sunt sine crimine; sine peccato autem in hae uita neminem dixerim, quantalibet Pelagiani, quia haec dicimus, aduersus nos inflentur et disrumpantur insania, non quia peccati aliquid remanet, quod in baptismate non remittatur, sed quia nobis in huius uitae infirmitate manentibus cotidie fieri non remittant
Abbreviated transcription (Latin):
apłs corinthios quod contristati fuerint scdm̃
Adeum: Ita enim dicit: Uideo quod epła illa et¬
si ad horam contristauit uos nc̃ gaudeo: non¬
scđm deum: ut in nullo detrimentum pa-
tristicia: mortem operatur Ecce enim idipsum
scđm deum contristari: quantam perfecit
in uobis industriam: Iuxta scripturas igitur
sc̃as. sanamq doctrinam. ciues scȩ ci:¬
uitatis dei in huius uitȩ peregrinatione
secundum deum uiuentes: metuunt. cupuntq
dolentq. gaudentq Et quia rectus ẽ amor eoꝵ:
istas omnes mimi¬
affectiones rectas habent

Expanded text:
Apostolus Corinthios, quod contristati fuerint secundum est. Ita enim dicit: Video quod epistula illa, etsi ad horam, contristauit uossecundum Deum, ut in nullo detrimentum patitristitia mortem operatur. Ecce enim id ipsum secundum Deum contristari quantam perfecit in uobis industrianctas sanamque doctrinam ciues sanctae ciuitatis dei in huius uitae peregrinatione secundum deum uiuentes metuunt cupiuntque, dolent gaudentque, et quia rectus est amor eorum, istas omnes affectiones
Abbreviated transcription (Latin):
tri Si ȩqualis patri. non mediator Ut au¬
tem sit mediator. descendat asuꝑiore ad
inferiorem. ab ȩqualitate patris faciat
qł ait apłs. semetipsũ ex in aniuit formã
inter nos et cdm nr̃m. nr̃am uoluntatem
corrigens ad iusticiã. illius sententiã flec

Expanded text:
tri; sed aequalis Patri, non mediator. Ut autri; sed aequalis Patri, non mediator. Ut autem sit mediator, descendat a superiore ad inferiorem, ab aequalitate Patris; faciat quod ait Apostolus: «Semetipsum exinanivit formam inter nos et Deum; nostram voluntatem corrigens ad justitiam, illius sententiam flec
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. et habitauit in nobis: habes maiestatẽ
ad quã ores: habes humanitatẽ quȩ ꝓ te
oret: Nam hoc dictum ẽ. ab apło. etiam pꝰ
in quit ad dexteram dei qui et int̃pellat
pro nobis. quia mediator eẽ dignatus est:
Quid ẽ mediator: Inter dm̃ et homines. ñ
inter patrem et homines. s int̃ dm̃ et ho¬
mines: Quid ẽ ds: Pater: et filius. et spiritꝰ
sc̃s: Quid sunt homines: Peccatores. impii.
mortales: Inter illam trinitatem. et homi¬
nũ infirmitatẽ. et iniquitatẽ. mediator
factus ẽ homo. iniquus. non s tamen infir¬
mus. ut ex eo qđ non iniquus iungeret
te deo. ex eo qđ infirmus. ꝓpinquaret tibi.
nimicieramꝰ cłi. ⁊ malã causã habebamꝰ aduer. Ea¬
habebamꝰ adu̾suᷤᷤ dm̃ Quis finiret causam istã
metliator. quia ȩqualis patri cls: Dicit alio
loco Mediator. autem unius non ẽ. cl̃s aut̃
unus ẽ: Inter duos mediator Ergo xꝑc
mediator int̾ homines et dm̃ Non quia
łs. s quia homo: Non quia ds. ȩqualis pa¬

Expanded text:
 et habitavit in nobis ; habes majestatem ad quam ores, habes humanitatem quae pro te oret. Nam hoc dictum est ab Apostolo, etiaminquit, ad dexteram Dei, qui etiam interpellat pro noQuid est mediatorem esse inter Deum et homines ? Non inter Patrem et homines, sed inter Deum et homines. Quid est Deus? Pater et Filius et Spiritus sanctus. Quid sunt homines? Peccatores, impii, mortales. Inter illam Trinitatem et hominum infirmitatem et iniquitatem, mediator factus est homo, non iniquus, sed tamen infirmus; ut ex eo quod non iniquus, jungeret te Deo; ex eo quod infirmus, propinquaret tibi: ramus Dei, et malam causam habebamus adversus Deum? Quis finiret causam istam mediator; quia aequalis Patri Deus. Dicit alio loco: «Mediator autem unius non est; Deus autem unus est» . Inter duos mediator: ergo Christus mediator inter hominem et Deum. Non quia Deus, sed quia homo: nam quia Deus, aequalis Pa
Abbreviated transcription (Latin):
ommutatio quȩ corruptionẽ non habe¬
resurrectionẽ sꝑc dequa resurrectione
dicit apłs: Si autẽ resurrex istis cum xꝑo.
quȩ sursum sunt querite ubi xꝑc ẽ. in dex¬
tera dei sedens.que sursũ sunt sapite non

Expanded text:
ommutatio vero quae corruptionem non haberesurrectionem spiritus per fidem: de qua resurrectione dicit Apostolus, Si autem resurrexistis cum Christo, quae sursum sunt quaerite, ubi Christus est in dext
Abbreviated transcription (Latin):
unũ dñm cognouit: Mortuus ẽ. in idolat᷑a.
resurrexit in fide Ebriosus erat. sobrius ẽ:
Mortua ẽ ebrietas. resurrex it sobrietas:
Omnia gͦ facta mala quȩ desinimus facere.
quasi mors ẽ in nobis

Expanded text:
unum Deum cognovit, mortuus est in idololatria, resurrexit in fide. Si qui ebriosus erat, sobrius est, mortua est ebrietas, resurrexit sobrietas. Omnia ergo facta mala quae desinimus facere, quasi mors in nobis
Abbreviated transcription (Latin):
entia moriuntur Sunt autẽ quidã ꝑfec¬
ti. qui cum pacientia uiuunt Quid dixie
Qui ad huc non desiderat istam uitã. qn¬
do illi uenerit dies mortis. patienter tole¬
rat mortẽ: Luctatur aduersum se ut sequa¬
tur uoluntatẽ dei. et hoc potius agat ani¬
mo qd elegit cds non quod elegit uoluntas
humana. et ex desiderio presentis uitȩ¬
fit lucta cum morte. et adhibet patienti¬
am et fortitudinẽ ut equo animo mori¬
atur. iste patienter moritur Qui autẽ
desiderat sicut dicit apłs clissolui et eẽ
cum xꝑo. non pacienter moritur. s pati¬
enter uiuit. delectabiliter moritur Ui¬
de apłm pacienter uiuentẽ id ẽ cum pati¬
entia hic non amare uitã s tolerare Dis¬
solui inquit et eẽ cum xꝑo multomagis
optimũ. manere in carne necessariũ ꝓpt̃¬

Expanded text:
entia moriuntur: sunt autem quidam perfecti qui cum patientia vivunt. Quid dixi? Qui adhuc desiderat istam vitam, quando illi venerit dies mortis, patienter tolerat mortem: luctatur adversum se, ut sequatur voluntatem Dei; et hoc potius agit animo, quod eligit Deus, non quod eligit voluntas humana: et ex desiderio vitae praesentis fit lucta cum morte; et adhibet patientiam et fortitudinem, ut aequo animo moriatur: iste patienter moritur. Qui autem desiderat, sicut dicit Apostolus, dissolvi et esse cum Christo, non patienter moritur; sed patienter vivit, delectabiliter moritur. Vide Apostolum patienter viventem, id est, cum patientia hic non amare vitam, sed tolerare. Dissolvi, inquit, et esse cum Christo multo magis optimum manere autem in carne necessarium p
Abbreviated transcription (Latin):
pulabit paucis. seruus autẽ qui scit uo¬
luntatẽ dñi sui et non fecit digna. plagis
uapulabit multis: Ecce ubi ostendit gra¬
uius eẽ peccare hominẽ scientẽ quam
nescientem: Nec tamen ideo confugien¬
dum ẽ. ad ignorantiȩ tenebras ut in eis
quisq requirat excusationẽ: Aliud ẽ enĩ
nescisse. aliud scire noluisse Uoluntas
quippe arguitur in eo de quo dicit᷑. no¬
luit intelligere ut bene ageret: S et
illa ignorantia quȩ non ẽ eorum qui sci.¬
re nolunt. s eorum qui tanquã simplicit̃
nescuint. neminẽ sic excusat ut sempit̃¬
no igne non arcdeat. si ꝓꝑterea non cre.¬
didit quia non audiuit omnino quid ere¬
deret. s fortasse mitius ardeat Non enĩ
sine causa dictum ẽ: Effunde iram tuã
in gentes quȩ te non nouerunt: E illud
quod apłs ait: Cum uenerit in flamma
ignis. dare uindictam in eos qui ignorãt
dm̃ Quia cretlitum est. testimoniũ nr̃m
suꝑ uos in die illo: in quo etiã oramꝰ semꝑ

Expanded text:
bit pauca; seruus autem, qui scit uoluntatem domini sui et facit digna plagis, uapulabit multa. ecce ubi ostendit grauius peccare hominem scientem quam nescientem. nec tamen ideo confugiendum est ad ignorantiae tenebras, ut in eis quisque requirat excusationem. aliud est enim nescisse, aliud scire noluisse. uoluntas quippe arguitur in eo de quo dicitur: noluit intellegere, ut bene ageret. sed et illa ignorantia, quae non est eorum qui scire nolunt, sed eorum qui tamquam simpliciter nesciunt, neminem sic excusat, ut sempiterno igne non ardeat, si propterea non credidit, quia non audiuit omnino quid crederet, sed fortasse, ut mitius ardeat. non enim sine causa dictum est: effunde iram tuam in gentes, quae te non nouerunt, et illud quod ait apostolus: cum uenerit in flamma ignis dare uindictam in eos qui ignorant , quia creditum est testimonium nostrum super uos in die illo. in quo etiam oramus semper
Abbreviated transcription (Latin):
tis colatur ds: Si gͦ cor. non habemus in¬
clinatum in auariciam đm non colimus
nisi ꝓpt̾ d̾m. ut sui cultus ipse sit mer¬
ces: Ipsum diligamus et inse ipso. ipsum
diligamus in nobis. ipsum in ꝓximis nr̃is
quos diligimus sicut nos metipsos. siue
habeant eum. siue non habeant. Ut ser¬
ues mandatũ sine macula. in reprehen
potens. rex regum. et dñs dominorum:¬

Expanded text:
tus apparuit. Si ergo cor non habeamus inclinatum in avaritiam, Deum non colimus nisi propter Deum, ut sui cultus ipse sit merces. Ipsum diligamus in seipso, ipsum diligamus in nobis, ipsum in proximis nostris quos diligimus sicut nosmetipsos, sive habeant eum, sive ut habeant eves mandatum sine macula inreprehensibpotens rex regum et Dominu
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃am linguã uerba ipsa translata sunt.
in loco isto psalmi huius. s philargiria.
quo uerbo significatur. amor pecuniȩ:
Uerum apłs intelligendus ẽ isto nomi¬
ne genus significasse ꝑspeciem id est
ꝑamorẽ pecuniȩ uniuersalem genera¬
lemq auariciam quȩ uere radix ẽ om¬
nium malorũ: Nam ipsi pͥmi homines
ꝑ serpentẽ decepti. et deiecti. non fuis¬
sent. nisi plusquã acceperant habere.
et plus quã facti fuerant eẽ uoluissen:
hic quippe ꝓmiserat dicens. eritis sic̃
dii Ergo ista pleonexhiã subuersi suit:
Plus enim uolentes habere quã accẽꝑ¬
ant. et quod acceꝑant. amisert̃: Omĩs¬

Expanded text:
tram linguam verba ipsa translata sunt, in loco isto psalmi hujus; sed φιλαργυρία, quo verbo significatur amor pecuniae. Verum Apostolus intelligendus est isto nomine genus significasse per speciem, id est, per amorem pecuniae universalem generalemque avaritiam, quae vere radix est malorum omnium. Nam ipsi primi homines per serpentem decepti et dejecti non fuissent, nisi plus quam acceperant habere, et plus quam facti fuerant esse voluissent. Hoc quippe ille promiserat dicens: «Eritis sicut dii» . Ergo ista πλεονεξία subversi sunt. Plus enim volentes habere quam acceperant, et quod acceperant amiser
Abbreviated transcription (Latin):
Assumpta autẽ carne qua factus ẽ ho¬
mo. sicut equalem se nouit quando dix̃.
ego et pater unũ sumus. sic se nouit mi¬
norẽ. quia uerbũ caro factum ẽ. et habi¬
tauit in nobis: Non rapinã arbitratus ẽ.
eẽ ȩqualis deo Natura erat enĩ non rapi¬
na: Non enim usurpauit hoc. s natus est
hoc Ueruntamen semetipsum ex inani¬
uit. formã serui accipiens: Agnouisti ȩqͣ¬
lem. iam incipe agnoscere minorẽ: formã
serui accipiens in similitudinẽ hominum
factus. et habitu inuentus ut homo Ecce¬

Expanded text:
Assumpta autem carne qua factus est homo, sicut aequalem se novit quando dicit, Ego et Pater unum sumus ; sic se novit minorem, quia Verbum caro Factum est, et habitavit in nobis . Non rapinam arbitratus est esse aequalis Deo. Natura enim erat, non rapina: non enim usurpavit hoc, sed natus est hoc. Verumtamen semetipsum exinanivit, formam servi accipiens: agnovisti aequalem, jam incipe agnoscere minorem: formam servi accipiens, in similitudinem hominum factus, et habitu inventus ut homo
Abbreviated transcription (Latin):
de cȩlo ẽ Ad imaginẽ t̾reni ꝑtinet uetus
testamentũ: Ad imaginem cęlestis no¬
uũ testamentum S ne quis quã puta-¬
ret ab alio factum ẽẽ hominẽ t̾renũ ab
alio cȩlestem. ideo ds ostendens se esse
utriusq creatorẽ. etiã utriusq testam̃¬
ti se ẽẽ uoluit auctorẽ. ut t̾rena ꝓmit¬
teret inueteri testamento. et cȩlestia
in nouo testamento. s quandui primus
homo t̾renus es qͣn dui t̾rena sapis. nun¬
quid qm̃ puero dantur quedã ꝑuerilia
ludicra. quibꝰ puerilis animus auocet᷑.
propterea grandescenti nũmi excutun.¬
tur emanibꝰ ut aliquid iam utilius tͣctet.
quod grandẽ decet Ueruntamen tu ipse
dedisti filio tuo. et nuces paruulo et co¬
dicẽ grandi: Non gͦ quia illa quasi ludicͣ
puerorũ ds ꝑnouũ testamentũ excussit
de manibꝰ filiorũ ut aliquid utilius gͣn¬
descentibꝰ daret. ꝓpterea pͥora illa non
ipse dedisse putandus ẽ. ipse utrumq de¬

Expanded text:
imaginem terreni pertinet Vetus Testamentum; ad imaginem coelestis Novum Testamentum. Sed ne quisquam putaret ab alio factum esse hominem terrenum, ab alio coelestem; ideo Deus ostendens se esse utriusque creatorem, etiam utriusque Testamenti se esse voluit auctorem; ut et terrena promitteret in Vetere Testamento, et coelestia in Novo Testamento. Sed quamdiu prius homo terrenus es? quamdiu terrena sapis? Numquid quoniam puero dantur quaedam puerilia, ludicra quibus puerilis animus avocetur, propterea grandescenti non ei excutiuntur e manibus, ut aliquid jam utilius tractet, quod grandem decet? Verumtamen tu ipse dedisti filio tuo, et nuces parvulo, et codicem grandi. Non ergo, quia illa quasi ludicra puerorum Deus per Novum Testamentum excussit de manibus filiorum, ut aliquid utilius daret grandescentibus, propterea priora illa non ipse dedisse putandus est: ipse utrumque de
Abbreviated transcription (Latin):
ueteris testamenti ꝓmiserunt saluatorẽ:
Cum gͦ teneas iam ꝓmissa quid queris ꝓ.¬
mittentia habens iam saluatorẽ: hoc di¬
co. tenes ꝓmissa ñ qł iam acceꝑimꝰ uitã
ȩt̃nam: s quia iam uenerit x ꝑc qui ꝑ¬
propħas p̃nuntiabatur. mutata sunt
sacramenta. facta sunt faciliora. pauci¬
ora. salubria: d missa quare non ea deme
Quia ꝓmissa ẽ t̾ra chanaan. t̾ra copiosa.
fructuosa. fluens lactae et melle ꝓ missũ
regnũ temporale. ꝓmissa felicitas scłi.
promissa fecunditas filiorũ. ꝓmissa
subiectio inimicorũ: Hȩc omnia ad t̾rȩ¬
nam felicitatẽ ꝑtinent S quare ipsa
primo ꝓmitti oportebat: Quia ñ primo
qł spiritale ẽ. s quod animale ẽ postea
inquit spiritale Primꝰ homo de t̾ra t̃rȩ¬
nus. sccs homo decęlo cȩlestis Qualis
t̃renus. tales et t̾reni: E qualis cȩlestis

Expanded text:
Veteris Testamenti promiserunt Salvatorem. Veteris Testamenti promiserunt Salvatorem. Cum ergo jam teneas promissa, quid quaeris promittentia, habens jam Salvatorem? Hoc dico, teneas promissa, non quod jam acceperimus vitam aeternam; sed quia jam venerit ChriProphetas praenuntiabatur. Mutata sunt Sacramenta; facta sunt faciliora, pauciora, salubriora, Quia promissa est terra Chanaan, terra copiosa, fructuosa, affluens lacte et melle; promissum regnum temporale, promissa felicitas saeculi, promissa fecunditas filiorum, promissa subjectio inimicorum : haec omnia ad terrenam felicitatem pertinent. Sed quare ipsa primo promitti oportebat? Quia « non primo quod spirituale est, sed quod animale; postea, » inquit, « spirituale. Primus homo de terra terrenus; secundus homo de coelo coelestis: qualis terrenus, tales et terreni
Abbreviated transcription (Latin):
Si enĩ discernimꝰ duo testamenta uetus
et nouũ. ñ sunt eadẽ sacramenta. nec
eadem ꝓmissa. eadẽ tamen pleraq p̃cep¬
ta Nam ñ occides. ñ mechaberis. ñ fura¬
beris. honora patrẽ et matrẽ. ñ falsum
testimoniũ dixeris. ñ concupisces rem
proximi tui. non concupisces uxorem
proximitui: et nobis p̃ceptum ẽ: Q qͥsqͥs
ea ñ obseruauerit deuiat. nec omnino
dignus ẽ. qui accipere mereatur montẽ
scm̃ dei. de quo dictum ẽ Quis habitabit
intabnaculo tuo. et quis requiescet in
monte sc̃o tuo: Innocens manibꝰ et mun¬
do corde: Discussa gͦ p̃cepta aut omĩa ea¬
dem inueniunt᷑. aut uix aliqua in ȩuan¬
głio quȩ ñ dicta sint aꝓpħis. p̃cepta eadẽ
sacramenta ñ eadẽ. ꝓmissa non eadẽ. Ui¬
deamꝰ quare p̃cepta eadem. quia scđ̾m
hȩc deo seruire debemus. sacramenta non
eadẽ. quia alia sacramenta dantia salutẽ.
alia ꝓmittentia salutẽ Sacramenta no.¬
ui testamenti dant salutẽ: Sacramenta

Expanded text:
Si enim discernimus duo Testamenta, Vetus et Novum, non sunt eadem Sacramenta, nec eadem promissa: eadem tamen pleraque praecepta. Nam, Non occides, Non moechaberis, Non furaberis, Honora patrem et matrem, Non falsum testimonium dixeris, Non concupisces rem proximi tui, Non concupisces uxorem proximi tui , et nobis praeceptum est; et quisquis ea non observaverit, deviat, nec omnino dignus est qui accipere mereatur montem sanctum Dei, de quo dictum est: Quis habitabit in tabernaculo tuo; aut quis requiescet in monte sancto tuo ? Innocens manibus, et mundo corde . Discussa ergo praecepta, aut omnia eadem inveniuntur, aut vix aliqua in Evangelio quae non dicta sint a Prophetis. Praecepta eadem; Sacramenta non eadem, promissa non eadem. Videamus quare praecepta eadem; quia secundum haec Deo servire debemus. Sacramenta non eadem, quia alia sunt Sacramenta dantia salutem, alia promittentia Salvatorem. Sacramenta Novi Testamenti dant salutem; Sacramenta
Abbreviated transcription (Latin):
plũ ubi unctio. ubi sacerdos. ubi tã apud
illos ꝓphetes. ex quo uenit qui ꝑpphetas
p̃dicabatur: In illa gente. iam nichil ho¬
rum ẽ iam ꝑdidit t̾rena. et nundũ querit
cȩlestia: In herere gͦ t̾renis quamius ea ds
donet non debes Ueruntamen ñ quia in¬
herere eis ñ debemꝰ. aliũ ea dare nisi dm̃
credere debemꝰ: Ipse eadat S noli ꝓmag¬
no ex pectare abeo bonũ qđ clat et non
bono: Nam si ꝓ magno ea daret malis ea
ñ daret: Ideo autẽ illa uoluit dare et ma¬
lis. ut discant boni aliud ab illo querere.
re t̾renis: Si enĩ illi in excusabilit̾ t̃renis
in heserunt quibꝰ ipsum nouũ testam̃tum
nundũ fuerat reuelatũ. quanto in excusa¬
bilius t̾rena sectantur. quibꝰ iam ꝓmissa cȩ¬
lestia in nouo testamento reuelata sunt:
Nam si illud prius culpa uacasset. ñ utiq
secundi locus in quireret᷑ Uituperans enĩ
eos dicit Ecce dies ueniunt dicit dñs. et
patribus eorum in die qua apprehendi

Expanded text:
plum? ubi unctio? ubi sacerdos? ubi jam apud illos propheta, ex quo venit qui per prophetas praedicabatur? In illa gente jam nihil horum est; jam perdidit terrena, et nondum quaerit coelestia. 3. Inhaerere ergo terrenis, quamvis ea Deus donet, non debes. Verumtamen non quia inhaerere eis non debemus, alium ea dare, nisi Deum, credere debemus; ipse ea dat; sed noli pro magno exspectare ab eo bonum, quod dat et non bono. Nam si pro magno ea daret, malis ea non daret. Ideo autem ea voluit dare et malis, ut discant boni aliud ab eo quaerere, re terrenis. Si enim illi inexcusabiliter terrenis inhaeserunt, quibus ipsum Novum Testamentum nondum fuerat revelatum; quanto inexcusabilius terrena sectantur, quibus jam promissa coelestia in Novo Testamento revelata sunt! Nam si illud prius culpa vacasset: non utique secundi locus inquireretur. Vituperans enim eos dicit: Ecce dies venient, dicit Dominus: et patribus eorum, in die qua apprehendi
Abbreviated transcription (Latin):
lius grãm. s suã głam requirebat: Hoc
men predicantibus gaudet apłs sciens
fieri posse ut dum illi sectantur humanȩ
głȩ cupiditatẽ. tamen his auditis fideles
nascerentur non ex eorũ inuida cupidita¬
te qua se uolebant uel equari uel ante po
caste tamen annuntiabant. ut de malo
illorũ deus operaretur bonũ. sicut fieri
potest ut homo ad concubitũ non ingre¬
diatur uoluntate generandi. s luxuriã.¬
di. libidine rapiatur. et tamen nascatur
homo bonũ dei opus de fȩcunditate semi¬
nũ non de turpitudine uitiorum:

Expanded text:
lius gratiam, sed suam gloriam requirebat. hoc lius gratiam, sed suam gloriam requirebat. hoc men praedicantibus gaudet apostolus sciens fieri posse, ut, dum illi sectantur humanae gloriae cupiditatem, tamen his auditis fideles nascerentur, non ex eorum inuida cupiditate, qua se uolebant uel aequari uel anteponicaste, tamen adnuntiabant, ut de malo illorum deus operaretur bonum; sicut fieri potest, ut homo ad concubitum non ingrediatur uoluntate generandi, sed luxuriandi libidine rapiatur et tamen nascatur homo. bonum dei opus de fecunditate seminum, non de turpitudine uitiorum.
Abbreviated transcription (Latin):
isti maledici pocius calumpniatores
quã ueridici iudices etiã scõs apłos ac.¬
cusare. qđ non caritate generandi filioᷤ
uitȩ ȩternȩ. s cupiditate laudis huma¬
nȩ populis tam multis ȩuangeliũ p̃di.¬
cauerint: Neq enĩ deerat illis ȩuange
preclara. tot linguis laudantibus compa¬
rata. immo uͦ tanta aderat ut maior. ho¬
minibus abhominibus honor et gła de¬
ferri non debeat: Hanc in eccłia głam
ꝑ uersa uoluntate symon ꝑditus con¬
cupiuit. quando abeis pecunia uoluit
cecus emere. qđ illi diuina gr̃a eademq
gratuita meruerunt: Huius auidus głȩ
fuisse intelligitur. quẽ se uolentẽ sequi
dñs in ȩuangelio reuocat dicens Uul¬
pes foueas habent et uolucres cęli diuer¬
soria. filius autẽ hominis non habet ubi
caput suũ reclinet Uidebat enĩ eum do¬
losa simulatione tenebrosa. et uentosa
elatione iactatũ. non habere fidei locũ.
ubi se inclinantẽ doctorẽ humilitatis
ex ciperet. quia in discipulatu. xꝑi non il¬

Expanded text:
isti maledici potius calumniatores quam ueredici iudices etiam sanctos apostolos accusare, quod non caritate generandi filios uitae aeternae, sed cupiditate laudis humanae populis tam multis euangelium praedicauerint. neque enim deerat illis euangels fama praeclara tot linguis laudantibus conparata; immo uero tanta aderat, ut maior hominibus ab hominibus honor et gloria deferri non debeat. hanc in ecclesia gloriam peruersa uoluntate Simon perditus concupiuit, quando ab eis pecunia uoluit caecus emere, quod illi diuina gratia eademque gratuita meruerunt. huius auidus gloriae fuisse intellegitur, quem se uolentem sequi dominus in euangelio reuocat dicens: uulpes foueas habent et uolucres caeli diuersoria; filius autem hominis non habet, ubi caput suum reclinet. uidebat enim eum dolosa simulatione tenebrosum et uentosa elatione iactatum non habere fidei locum. ubi se inclinantem doctorem humilitatis exciperet, quia in discipulatu Christi non il
Abbreviated transcription (Latin):
re. ꝑsecutionẽ patientur Ecce quia dies
mali sunt. sine ꝑsecutione hic iusti uiu̾e
ñ possunt: Qui inter malos uiuunt. ꝑse.¬
cutionẽ patiuntur Om̃s mali ꝑsecuntur
bonos. non ferro et lapidibus s uita & mo¬
ribus: Nunquid aliquis scm̃ loht ꝑseque¬
batur in sodomis: Nemo illi molestus erat
et tamen int̾ impios uiuebat. int̾ inmũ-¬
dos. suꝑbos. blasphemos: Persecutionem¬
patiebatur. ñ uapulando. s malos uiden¬
do: Quisquis me audis et nundũ uiuis
ri. ꝑiculis in fluminibꝰ Piculis indeserto.
ꝑiculis in latronibꝰ. ꝑiculis in falsis fr̃ibꝰ
Cȩtera ꝑicula. quiescere possunt. ꝑicula
a falsis frĩbus quiescere usq in finem scłi
non nouerunt

Expanded text:
persecutionem patientur . Ecce quia dies mali sunt, sine persecutione vivere hic justi non possunt. Qui inter malos vivunt, persecutionem patiuntur. Omnes mali persequuntur bonos, non ferro et lapidibus, sed vita et moribus. Numquid aliquis sanctum Lot persequebatur in Sodomis? Nemo illi molestus erat: et tamen inter impios vivebat, et inter immundos, superbos, blasphemos, persecutionempatiebatur, non vapulando, sed malos videndo. Quisquis me audis, et nondum vivis ri, periculis in fluminibus, periculis in deserto, periculis in latronibus, periculis in falsis fratribus . Caetera pericula quiescere possunt, pericula a falsis fratribus quiescere usque in finem saeculi non noverunt