comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uel amorsu primihominis appellata. Nã cũ
primꝰ hum anigeneris parens lignum u&itũ ꝑ in¬
obedientiã contigit: ꝑ morsũ mortem incurrit.
Unde & amorsu. mors ipsa utiq uppellatur N
genera mortis: id est aceruia in matunx. naturalis
naturalis. senum.
Quum asperusit mors carnis. & quod perumq: mo¬
lestiũ eiꝰ non sentiant morientes : quod udtin& ud
comporis mortem id ẽ separationẽ animȩ a corpore
cum eã paiuntꝰ qui morienes appellunur : nullibona ẽ
Hub& enim asperum sensum & contrenictur cẽ¬
ux ipsac qua utrumq dibellitꝰ quod fuerut in uiuedẽ
donec om̃s adimatur sensus qui exipso inherut
animȩ carnis que conplexu. Quã totũ molestiam
nonnon quam unus hictus corporis uł animȩ rap¬
tus in tercipit. Nec eam sentire p̃ueniente cue
illud ẽ in morientib: quod grauisensum ud imit
sensum pie fidelit̃q tolerando aug& meritũ pati¬
entiȩ non aufest uocabulũ pene . Itae cũ ex homi¬
nis primi ꝑp&uata ꝓpagine ꝓculdubio sit mors

Expanded text:
vel a morsu primi hominis appellata. Nam cum primus humani generis parens lignum vetitum per inobedientiam contigit, per morsum mortem incurrit . Unde et a morsu mors ipsa appellatur. genera mortis, id est, acerba, immatura, naturalis. naturalis senum. Quam aspera sit mors carnis, et quod plerumque molestiam ejus non sentiant morientes. Quod attinet ad corporis mortem, id est, separationem animae a corpore, cum eam patiuntur qui morientes appellantur, nulli bona est. Habet enim asperum sensum, et contra naturam vis ipsa, qua utrumque divellitur quod fuerat in vivente onec omnis necetur et adimatur sensus, qui ex ipso inerat animae carnisque complexu; quando tantam molestiam nonnunquam unus ictus corporis, vel animae raptus intercipit, nec eam sentiri praeveniente ceillud est in morientibus, quod cum gravi sensu adimit sensum, pie fideliterque toleratum, auget meritum patientiae, non aufert vocabulum poenae. Ita cum ex hominis primi perpetuata propagine proculdubio sit mors
Abbreviated transcription (Latin):
& duo fr̃s lacobum ⁊ ebedei & iohannem fratrẽ eius
Dum uidissent in nauicula cum patre ⁊ebedeo t exen¬
tes r&uc ꝓuocans eos. depiscatorib: pisciũ. piscatores
red didit hominum : scilic& ut p̃dicationis r&e. cunc¬
tos credenter deꝑfundo scłihuius extraherent:
Post hos piscatores sequitꝰ : Et mittã uenatores. & ue¬
rum: Qđ specialit̃ ad conuersionẽ ꝑtin& gentiũ.
quos undiq apłi capierunt : qui suꝑ adsumptio nem
constituti sunt animarum: Quos quia post glorũ
resur rectionis suȩ dñs adp̃dicandum ingentib mit¬
tes&: & ꝑ esayã sic p̃locutus ẽ dicens: Uieni in quid
ut cognoscerẽ cũom nib gentib & linguis. &uenient¬

Expanded text:
 fratres Jacobum Zebedaei, et Joannem fratrem ejus, dum vidisset in navicula cum patre Zebedaeo texentes retia, provocans eos, de piscatoribus piscium piscatores 58 reddidit hominum, scilicet, ut praedicationis reti cunctos credentes de profundo saeculi hujus extraherent. Post hos piscatores sequitur: Et mittam venatores et vespecialiter ad conversionem pertinet gentium, quas undique apostoli ceperunt, qui super assumptionem constituti sunt animarum. 3. Quos quia post gloriam resurrectionis suae Dominus ad praedicandum in gentibus mitteret, et per Isaiam sic praelocutus est, dicens: Venio, inquit, ut congregem cum omnibus gentib
Abbreviated transcription (Latin):
ueritatem et resipiscant diaboli laqueis. aquo cap
orabitur: quiiam nullatenus possunt adiustitiae
opera ab iniqui tate cõmutari Eadem itaq causa
est cur non oretur tunc pro omnib ae t̃no igne dã¬
natis quae uel nunc etiã causa ẽ. ut non or & ur
ꝓdiabolo angelisq eius aet̃ nosupplitio deputatis:
Quaenunc etiã causa ẽ ut non orent scĩ homines
proomnib: infidelib: impusq defunctis. Quidde eis
utiq quos aet̃no deputatos supplicio iam noueruN
ante illud iudicis iusti conspectum. orationis suae
meritis cassari refugiunt: Quod sinunc quoq: uiuen¬
tes iusti mortuis et damnatis in iustis minimae
n patiuntur. quando adhuc aliquid iudicabile desua
carne se ꝑp&im etiã ipsi nouer̃. Quanto dis tricti¬
us tunc iniquorum tormenta respiciunt. quan do
ab omni uitio corruptionis ex uti. ipsi iã iustitiae uicinius
adq artius inhereunt: Sic quippe eorum mentes

Expanded text:
resipiscant a diaboli laqueis, a quo resipiscant a diaboli laqueis, a quo orabitur, quando jam nullatenus possunt ad justitiae opera ab iniquitate commutari. Eadem itaque causa est cur non oretur tunc pro hominibus aeterno igne damnatis, quae nunc etiam causa est ut non oretur pro diabolo angelisque ejus aeterno supplicio deputatis. Quae nunc etiam causa est, ut non orent sancti homines pro hominibus infidelibus impiisque defunctis, qui de eis utique quos aeterno deputatos supplicio jam noverunt ante illum judicis justi conspectum oratiomeritum cassari refugiunt. Quod si nunc quoque viventes justi mortuis et damnatis injustis minime mpatiuntur, quando adhuc aliquid judicabile de sua carne se perpeti, etiam ipsi noverunt; quanto districtius tunc iniquorum tormenta respicient, quando jam ab omni vitio corruptionis exuti, ipsi jam justitiae vicinius atque ardentius inhaerebunt? Sic quippe eorum mentes,
Abbreviated transcription (Latin):
ne dicens: Mit telazarum ut intinguat extremũ¬
digiti sui ip ciquã & refriger& linguã meã Inqua
uidelic& cognitione. utriusq partis cumulus de¬
tributionis ex crescit : Vt &beni amplius gande¬
ant qui secum eos lu& ari conspiciunt quos inna¬
uer Et mali dum cũ cistor querenturquossinboc
mundo dispectos dilexertent eos non solum salce
sedatia lupcorooe nce consument fitaur̃c uinelectes
quid denurabiliss quia non solũ eos agnoscunt quos
in hoc mundo nouerunt: sed uelud uisos hac cogni¬
tos recognoscunt bonos quos num quã uiderunt:
Nam cum antiquos patres in illa aet̃na her editate
uiderĩeis in cogniti ꝑuisionem nouer. quos in opere
scientẽ omnia sciunt.
deputatos. Orant ꝓinimicissuis cotempore ani¬
mȩ beatorum. ut ait sc̃s gregorius. quod possunt
ad fructuosam pȩnitentiã eorum corda conuerte¬
re: adq ipsam conuersationem saluare: Quid enim
aliud proinimicis orandum est. pisihoc quod ait

Expanded text:
ne dicens: Mitte Lazarum. In qua videne dicens: Mitte Lazarum. In qua videdigiti sui in aquam, et refrigeret linguam meam . In qua videlicet cognitione utriusque partis cumulus retributionis excrescit: ut et boni amplius gaudeant, qui secum eos laetari conspiciunt quos amaverunt, et mali, dum cum eis torquentur quos in hoc mundo, despecto Deo, dilexerunt, eos non solum sua, sed etiam eorum poena consumat. Fit autem in electis quiddam mirabilius, quia non solum eos agnoscunt quos in hoc mundo noverant, sed velut visos ac cognitos recognoscunt 425 bonos quos nunquam viderunt. Nam cum antiquos Patviderint, eis incogniti per visionem non erunt, quos in operibscientem omnia sciunt »« Orant pro inimicis suis eo tempore animae beatorum, ut ait beatus Gregorius, quo possunt ad fructuosam poenitentiam eorum corda convertere, atque ipsa conversione salvare. Quid enim aliud pro inimicis orandum est, nisi hoc quod ait
Abbreviated transcription (Latin):
mitte lazcrũ & intinguat extremũ digiti sui¬
in aqua & refriger& linguã meã quia crucior in hac
flãma. Ece quomodo diuitis anima lazaripauperis
spm cognoscebat: ex quo non ẽ dubitandum quod se
defunctorum sp̃s. in illã regionem pariter r̃ecogios¬
cant. Possunt enim & bonibonos et mali malos
cognoscere: Si enim ut ait gregorius sc̃s Ab rac ham
luzarum minime recogno uiss& nequa quã ad di¬
uitẽ intormentis positum: de traens ac taeius contri¬
tione loquer&ur dicens. Quod male̾ receperit in
uita sua: Et simali malos non recognoscerent. ne¬
quaquã diues intor mentis positus fratrũ suorum
etiã absentium meminiss&. Quomodo enim prae¬
sentes non poss& a gnoscere qui etiã ꝓabsentium
memoria curicuit exorare: qua in re illud quoq
hostenditur. quia & bonimalos et mali agno scunt
bonos Nam & diues abrahã cognoscit ciuidictũ ẽ
Recepis tibona inuitatua et electus lazarus aro¬
pbo ẽ. diuite cognitus. quã emit tipraecat᷑ ex nomi¬

Expanded text:
extremum digiti suiin aquam, ut refrigeret linguam meam, quia crucior in hac flamma . Ecce quomodo divitis anima Lazari pauperis spiritum cognoscebat. Ex quo non est dubitandum, quod se defunctorum spiritus in illa regione pariter recognoscant. Possunt enim et boni bonos, et mali malos recognoscere. « Si enim, ut ait Gregorius, Abraham Lazarum minime cognovisset, nequaquam ad divitem in tormentis positum, de ejus transacta contritione loqueretur dicens, quod mala receperit in vita sua. Et si mali malos non recognoscerent, nequaquam dives in tormentis positus, fratrum suorum etiam absentium meminisset. Quomodo enim praesentes non posset cognoscere, qui etiam pro absentium memoria curavit exorare? Qua in re illud quoque ostenditur, quia et boni malos, et mali cognoscunt bonos. Nam et dives ab Abraham cognoscitur, cui dictum est: Recepisti bona in vita tua. Et electus Lazarus a reprobo divite est cognitus, quem mitti precatur ex nomi
Abbreviated transcription (Latin):
peuntiar dilexer : tunto tar dius ertiusque sel¬
peu Montimentules de qualib dictum est¬
quod regnum dĩ non possidebuNt. nisi conuenient̃ pȩniten¬
tib eadem crimina remit tantur: Conuenient̃ aut̃ dixi¬
xiii. ut sterelis in elemosinis non sint. Quod adtribula¬
tionem purgatori icnis. mors ista ꝑtineat carnis.
Hepur gatoris penis doctor egregius disputans agustinꝰ
Potest ait ad istã tribulationẽ ꝑtinere etiã mors
ista carnis: quȩde primipeccati ꝑ p&ratione concep¬
ta est: ut secundum cuiusq aedificiũ tempus quod
eã sequitur. ab uno quoq: sentiat᷑ Persecutiones
quoq: quib: mastyres coronati sunt et quas paci
uł ignis et alia consummunt cum ipsis aedificatorib
sixp̃m in eis non inueniunt funda mentũ. Aliasine
uero non sumunt qui talia repperiunt. quae ma¬

Expanded text:
 tanto tardius citiusve salvari. Non tamen tales de quibus dictum estquod regnum Dei non possidebunt , nisi convenienter poenitentibus eadem crimina remittantur. Convenienter autem dixi, ut steriles in eleemosynis non sint » . CAPUT XXIII. Quod ad tribulationem purgatorii ignis mors ista pertineat carnis. De purgatoriis poenis doctor egregius disputans Augustinus: Potest, ait, ad istam tribulationem pertinere etiam mors ista carnis, quae de primi peccati perpetratione concepta est, ut seam sequitur ab unoquoque sentiatur. Persecutiones quoque, quibus martyres coronati sunt et quas patiuificia uelut ignis et alia consumunt cum ipsis aedificatoribus, si Christum in eis non inueniunt fundamentum; alia sine uero non\' consumunt, quia talia reperiunt quae ma
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse autem scl uus erit. sic tamen qua si ꝑ ignẽ :
Quã uis hoc deigne tribulationis in hac nobis
uita adibi tom possit in telligi tamensiquis hac
de ignem futur ȩ purgationis accipiat. pensan¬
dũ sollicite ẽ. qui a illum dixit ꝑ ignem posse
saluari non qui suꝑ hoc fundamentũ ferrum
aes uel plũbum ȩdificat id ẽ peccata ma iora
et idcir coduriora atq tunc iam in solubilia:
Sed ligna fenum. stipulã id est peccat aminima
ato leuissima quae ignis facile consũmat: Hoc
tamenu sciendum est qui a illic selitem deminimis
pibil quisq purgetionis obtinebit nisi bonis hors

Expanded text:
ipse autem salvus erit, sic tamen quasi per ignem ibid. ipse autem salvus erit, sic tamen quasi per ignem ibid. Quamvis hoc de igne tribulationis in hac nobis vita adhibito possit intelligi, attamen si quis haec de igne futurae purgationis accipiat, pensandum sollicite est quia illum dixit per ignem posse salvari, non qui super hoc fundamentum ferrum, aes, vel plumbum aedificat, id est peccata majora, et idcirco duriora, atque jam tunc insolubilia, sed ligna, fenum, stipulam, id est peccata minima atque levissima, quae ignis facile consumit. Hoc tamen sciendum est quia illic saltem de minimis nil quisque purgationis obtinebit, nisi bonis hoc a
Abbreviated transcription (Latin):
dendus est: proeo quod ueritus dicit: Quia siquis
gi quas dam culpas in hoc seculo quas dãuero in fu¬
turo posselcaexari Quod enim deuno negat. conse¬
quens in tellectus pat& quia dequibusdã concedi¬
tur sed tamen ut p̃dixi hoc deparuis minimis quȩ
peccatis fieri posse credendum e Sicut e lidsi¬
duus otiosus sermo inmo deratus risus uel pecet¬
tum cusustei fcmiliuris. quae uix sine culpo ał
abipsis agitur qui culpa qualit declinare debc
sciunt &ut non in grauib rebus error unorat is
quecunc ta etia post mortem gieuaent sica dhius m
hucuitia positisminime fuerint relaxata. Nam
x̃cum piulus dicat xp̃m esse funda mentum
ađq sub iungat Siquis suꝑ edificauerit sup
hoc fundamentum aurum. Ar gentũ lapi¬
des prȩtiosos Ligna fenum stipulã unius¬
cuiusq opus quale sit ignis ꝓbabit : Sicuius opus
manserit quod suꝑ ȩdificauit: mercedem acci
pi& Sicuius opus arserit. d&rimentũ paci&ur.

Expanded text:
dendus est, pro eo quod Veritas dicit: Quia si quisdendus est, pro eo quod Veritas dicit: Quia si quisgi, quasdam culpas in hoc saeculo, quasdam vero in futuro posse laxari. Quod de uno negatur, consequens intellectus patet quia de quibusdam conceditur. Sed tamen, ut praedixi, hoc de parvis minimisque peccatis fieri posse credendum est, sicut est assiduus otiosus sermo, immoderatus risus, vel peccatum curae rei familiaris, quae vix sine culpa vel ab ipsis agitur qui culpam qualiter declinare debeant sciunt, aut non in gravibus rebus error ignorantiae. Quae cuncta etiam post mortem gravant, si adhuc in hac vita positis minime fuerint relaxata. Nam et cum Paulus dicat Christum esse fundamentum, atque subjungat: Si quis superaedificaverit super hoc fundamentum, aurum, argentum, lapides pretiosos, ligna, fenum, stipulam; uniuscujusque opus quale sit, ignis probabit: si cujus opus manserit quod superaedifsi cujus opus arserit, detrimentum patietur,
Abbreviated transcription (Latin):
uno modo eruci& peccatores : Unus quidem ẽ
gebennȩ ignis: sed non uno modo om̃s cruciat pec¬
catores Unius cuiusq et enim quantũ exigit
culpa tantum illic senti&ur &pena Nam
sicut in hoc mundo sub uno sole multi consistun.
nec temen eiusdem solis ardorem ȩqualit̃ sen
Quia quo alic diuersitas corporum: hoc illio agit
diuer sitas peccatorũ : ut &ignem non dissimilẽ
habeant. et ta mencos dem singulos dissimilit̃ exurat
multorum traactatorum cognouimus sententus de¬
finitum : Int̃ quod agustinus egregius doctor. lic&¬
eum in hacuita fidelib accidere posse test&ur ta¬
men & post mortem definit eũ proleuib cupis quib¬
dum esse futurum. contestuns. quod idem ipse ignis
purgatorius qui nunc a quib:dam con tempnitur
& paruus putatur. multo greuics existat : quã quic¬
quid potest homo pati inhac uita. Gregorius quoq
dehocpurgatorio igne sic dicit: Proquibidam leuib
culpis esse ante iudicium purgatorius ignis esse epe

Expanded text:
uno modo cruciet peccatores. Unus quidem est gehennae ignis, sed non uno modo omnes cruciat peccatores. Uniuscujusque enim quantum exigit culpa, tantum illic sentietur et poenae. Nam sicut in hoc mundo multi sub uno sole consistunt, nec tamen ejusdem solis ardorem aequaliter senquia quod hic diversitas corporum, hoc agit illic diversitas peccatorum, ut et ignem non dissimilem habeant, et tamen eosdem singulos dissimiliter exurat.multorum tractatorum cognovimus sententiis evidenter definitum. Inter quos Augustinus doctor egregius, licet eum in hac vita fidelibus accidere posse testetur, tamen et post mortem definit eum quibusdam esse futurum, contestans quod ignis ille purgatorius, qui nunc a quibusdam contemnitur et parvus putatur, multo gravior existat, quam quidquid homo potest pati in hac vita . Gregorius quoque de hoc purgatorio igne sic dicit: « Pro quibusdam levibus culpis ante judicium purgato
Abbreviated transcription (Latin):
Alus ille i quẽ impii xp̃o iudicante mersuri sin
Beato egustino distinguente didicimus quocilt̃
sit egnis ille futurus dequo impiis dño iudicaine
propter eos quiꝑcum saluandi fiunt. Per illũ
enĩ quifuturus ẽ impiis nullus scluabitur quia
iuxta quod scriptũ ẽ. Ibunt hii in suppliciũ a& nũ

Expanded text:
alius ille, in quo impii, Christo judicante, mergendi sunt. Beato Augustino distinguente cognoscimus , quod alter sit ille ignis futurus, de quo impiis Christo judicante propter eos qui per eum salvi fiunt. Per illum enim qui futurus est impiis, nullus salvabitur, quia juxta quod scriptum est: Ibunt hi in suppliciu
Abbreviated transcription (Latin):
nimiũ seruat᷑ humilitas. regndi frangat᷑ auctoritas. Seltam̃ p&enda uenia ẽ ab
omniũ dñõ qui nouit &iã eos quos plus iuiste fute corripitis quanta beniuolentia dili¬
gatis Aonaut̃ carnalis sed sptałis int̃uos deb& et̃ dilectio : Prȩposito tã qꝙ
soruent & siquid seruatũ ñ fuerit ñ neglegnit̃ p̃tereat᷑ sed ut em̃ dandũ carrigndĩs
cur&  Ad p̃positũ p̃cipue ꝑtineb̵ uł ad pribmcuiꝰ. ẽ auctoritas referat᷑ qđ

Expanded text:
rvatur humilitas regendi frangatur auctoritas Set tamen petenda est venia ab rvatur humilitas regendi frangatur auctoritas Set tamen petenda est venia ab omnium domino qui novit eos quos plus iusto for orripitis quanto benivolentia diligatis non autem carnalis set spiritualis inter vos debet esse dilectum Preposito tamquam serventur et si quod servatum minus fuerit non negligenter pretereatur set ut emendandum corrigendumque curetur ad
Abbreviated transcription (Latin):
uranre qđ fec̃ Nille qui lesus ẽ sine disceptatione dimittere Siaut̃ in uicẽ leserint inuicẽ sibi debita
relax are debebunt: ꝓpt̃ orationes urãs. quas utiq quanto crebriores habdis tanto sanior es ha¬
bere debebitis Melior ẽ aut̃ quã uis ira sepetẽp̃t& tam̃ imp&rare festinat ut sibi dimie tat
cuise fecisse a gnoscit in iuriã quã qui tardius irascit᷑ & adueniã p&endi difficilius indi¬
&diã si inde ñ piciat : ꝓ inde uob̵ a uerb̃ duriori parcite quȩ siemissa fuerint ex are
urõ ñ pigat & ipso cue pferre medicam̃ta unde factas̃ uulnera. Quando aut̃ necessitas
disciplinȩ morb: cohercendis dicere uos uerba dura cõpellit sidiã ipsi modũ uos ꝑ cessi se
sentitis. ñ a uob̵ exugit᷑ ut a uob̵ ueniã postuldis. nea pudeos quos oport& gẽ subiectos dũ

Expanded text:
curare quod fecit, et ille qui laesus est, sine disceptatione dimittere. Si autem invicem se laeserint, invicem sibi debita curare quod fecit, et ille qui laesus est, sine disceptatione dimittere. Si autem invicem se laeserint, invicem sibi debita relaxare debebunt, propter orationes vestras; quas utique quanto crebriores habetis, tanto saniores habere debetis. Melior est enim qui quamvis ira saepe tentatur, tamen impetrare festinat ut sibi dimittat, cui se fecisse agnoscit injuriam, quam qui tardius irascitur, et ad veniam petendam difficilius inclietiamsi non inde proiciatur. proinde uobis a uerbis durioribus parcite; quae si emissa fuerint de ore uestro, non pigeat ex ipso ore proferre medicamenta, ex quo facta sunt uulnera. quando autem necessitas disciplinae minoribus cohercendis dicere uos uerba dura compellit. si etiam in ipsis modum uos excessisse sentitis, non a uobis exigitur, ut ab eis ueniam postuletis, n
Abbreviated transcription (Latin):
uttũ sanando illidolcri qđ delatat e&xpediat si ñ ẽ cstũ : medicus consilat᷑ Nec eant aabalneas
siue quocisq ie nece se fiuerit iinus quã duo uł tres : &ille qui hab& aliquo eundineetsi
A grotantũ cura siue postegitudinẽ refici¬
indoꝵ siue aliqua in becillitate &iã sne febrib laborantiũ uni alicui deb& inungi
ut ipse decellario petat qđ uiq opus et̃ c̃spexerit Siue aut̃ quicellario sue qui estib
siue qui codicib p̃ponunt᷑ ine murmure seruant frib̵ suis  Codices ceta hora sui¬
gilis dieb peant᷑ ̾tra horã qui petierit ñ accipiat  Uesti m̃ta uõ & calciaña¬
quando fuerint indienti necessaria dare ñ differant sub quoꝵ custoda s̃ quȩ poscunsꝰ
uts aut nullas habeatis. aut quã cȩlerrime finiatis ne ira crescat inodĩ & t iabt̃
faciat defestuca. d ammã faciat homicidã. Dc eñ legtis qͥođ frm̃ suĩ homudaẽ

Expanded text:
 tamen, utrum sanando illi dolori, quod delectat, expediat, si non est certum, medicus consulatur. nec eant ad balneas siue quocumque ire necesse fuerit minus quam tres. nec illa, quae habet aliquo eundi necessgrotancium cura sive post egritudinem reficiendorum sive aliqua inbecillitate sive febribus laborancium uni alicui debet inut ipse de cellario petat quod cuique opus esse perspexerit. Sive autem qui cellario, sive qui vestibus, sive qui codicibus praeponuntur, sine murmure serviant fratribus suis. Codices certa hora singulis diebus petantur: extra horam qui petierit, non accipiat. Vestimenta vero et calceabus fuerint necessaria, dare non dLites autem nullas habeatis aut quam celerime finiatis ne ira crescat in odium et trabem faciat de festuca et anima  faciat homicidam sic etiam legitis qui odit fratrem
Abbreviated transcription (Latin):
sit necessariũ. tam̃ plus auob amari app&at quãtimeri sẽꝑcoritans dõ sȩ ꝓuob red¬
diturũ eẽ rationẽ Vndeuos magis obodiendo nĩ solũ ur̃ĩ sed dhã ipsius miseremimi
quiint̃ uos quanto loco superiort̃ tanto periculo maire uersat
Dons hos̃ ut obseradis hec omã taꝗ spałis puldritudius a materes & bono xpĩodeae
debona c̃uersatione fPagrantes Ñsicut serui sublegȩ selsic liberi subira c̃stitut
Vt aut̃ uos in hoc libello taꝗ̃ in speculo possitis inspicere. pe ꝑobliuiont̃ aliquis
neglegatis semel inseptimana uob legatur. Nubiuos inueneritis ea q̃ scripta s
facientes agte gatuas dͥnõ bonoꝵ omniũ largitori Ubiaut̃ sibi quicũq urm̃
uide aliquid de esse: doltat de p̃terito cauat defuturo. orans ut& debitumdi¬

Expanded text:
cogitans deo se pro vobis redditurum esse rationem Unde vos magis obediendo non solum vestri set et ipsius miseremini qui inter vos quanto in loco superiori quanto in periculo maiori versatspiritalis pulchritudinis amatores, et bono Christi odore de bona conversatione fragrantes: non sicut servi sub lege, sed sicut liberi sub gratia constituti. Ut autem vos in hoc libello tanquam in speculo possitis inspicere, ne per oblivionem aliquid negligatis, semel in septimana vobis legatur. Et ubi vos inveneritis ea quae scripta sunt facientes, agite Deo gratias, bonorum omnium largitori: ubi autem sibi quisque vestrum videat aliquid deesse, doleat de praeterito, caveat de futuro; orans ut debitum di
Abbreviated transcription (Latin):
ne legaene aintallig ntos dnõ opitulant efficauit cãmonadis suis
lio plete stide ant : II. Vt mona chi omnes qui possuon eme uates fu¬
gulam discant .III. Ut oficium iucta quod in regule sci benedien con¬
oinet̃ ei diltent III. Vt inquo quina. in pistrino & incptoris artium
officinis ꝓpius operentur manib & uesuimta sua oportuno tẽpr
la unt ÷X Vt nullo umquã tẽpore post uigiluas causa dormien¬
di nisi contiprit tas antehora consitutã surgore. adlictos re de¬

Expanded text:
 legant, et intelligentes, Domino opitulante, efficaciter cum monachis suis implere studeant. 2. Ut monachi omnes qui possunt, memoriter regulam discant. 3. Ut officium iuxta quod in regula sancti Benedicti continetur, celebrent. 4. Ut in coquina, in pistrino, et in caeteris artium officinis, propriis operentur manibus, et vestimenta sua oportuno tempore lavent. 5. Ut nullo umquam tempore post vigilias, causa dormiendi, nisi contigerit eos ante horam constitutam surgere, ad lectos rede
Abbreviated transcription (Latin):
.xliii. Vt beneditio post cõpletoriũ a s ac̃ dote dicat᷑: xLiiii. Vt deomb̵: mele mosnã
datis tã Ecđȩ quã frib: decimȩ pauperib: dent᷑.  XLU. Vt p̃t̃ missis pore¬
onib: psalterii psalimi speciales ꝓele mosinariis & de functis cantet᷑¬
a ui. Vt in ebdomada pente costes nt̃ flectant̃ genua. & nẽ ieiun& pis statĩ fuertis
risi statt̃ fatript̃ dies ieiunis  XLVII. Vt Iaic manducandic ausa
acbibendi in refectoriũ p̃ducant ur XLUIII. Vt monđs ꝓ fessione

Expanded text:
 eleemosynam datis, tam ecclesiae quam fratribus, decimae pauperibus dentur. 50. Ut praetermissis partitionibus psalterii, psalmi speciales pro eleemosynariis et defunctis cante 51. Ut in hebdomada pentecosten non flectantur genua et non ieiunetur, nisi statuti fuerint dies ieiunii. 52. Ut laici causa manducandi ac bibendi in refectorium non ducantur. 53. Ut quoties exposcit ne
Abbreviated transcription (Latin):
tucas nisi quando alius cibus sumitur non comedant. X. Ut certum
fleo tomia tẽp non obseruent. sedunicuiq: scđm qđ nec essitas ex pos¬
tulat conaedatur & specialis incibo & in potu tuno consolatio ⁊ pra¬
beatur .XI. Vt simeces sitas poposctit oboperis labar ẽ post refitionẽ ue ꝑtinam
etiã dim qpadiagosima. par mnodo & quando o fficiũ matuorũ edebrit᷑. priusquã lettio
rit. mea culpa pͥmodiat. delinc ꝓfinens se illius pedib cũ cappa sil ab uerit
uenã petat. At uno iubente pore surgat &unde in t̃rogat fuerit rationẽ humilit̃

Expanded text:
tucae, nisi quando alius sumitur cibus, non comedantur. 11. Ut certum phlebotomiae tempus non observent; sed unicuique, secundum quod necessitas expostulat, concedatur, et specialis in cibo et in potu tunc consolatio praebeatur. 12. Ut si necessitas poposcerit ob operis laborem, post refectionem vespertinam, etiam et in quadragesima pari modo, et quando officium mortuorum celebrrit, mea culpa primo dicat; deinde prosternens se illius pedibus cum cappa, si habuerit, veniam petat: et tunc jubente priore surgat, et unde interrogatus fuerit, rationem h
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpria cõmunb anteponit &ideo quanto amplius pe cõmunt᷑ quã ꝓpria¬
urã curaueritis. tanto uos amplius ꝓficere noueritis. ut in omñb quib utitur
t̃ ransitura necessitas. suꝑ emintat aq ꝑmantit caritas. Consequens ẽ ergo
tutis aliquis ut aliqua contulerit uestẽ siue quib lib& aliud int̃ necessaria
deputand÷ Non occaltt accipiat᷑. sed sit in perestate p̃positi. ut in re cõmunẽ
peda tũ. cui necessarũ fuerit p̃beat Indum̃ta ur̃a siđm arbitriũ p̃poseti¬
dȩ utstis nimius appeitus Lauacrũ diẽ corpari cui in firmitatis necessitas
cigit minie denegaur fiat sine murmure De consilio medicine

Expanded text:
pria communibus anteponit. Et ideo quanto amplius rem communem quam propriam curaveritis, tanto amplius vos profecisse noveritis; ut in omnibus quibus utitur transitura necessitas, superemineat quae permanet charitas. Consequens ergo tutis aliquis vel aliqua contulerit, sive vestem, sive quodlibet aliud inter necessaria deputandum, non occulte accipiatur; sed sit in potestate praepositae, ut in commune redactum, cui necessarnde vestis nimius appetitus Lavacrum etiam corpori cum infirmitatis necessitas cogit minime denegetur set fiat sine murmure de consilio medi
Abbreviated transcription (Latin):
Oculi uri &si iaciunt᷑ in aliquã feminarũ. figart innulla a
quanda ꝓceditis feminas uidere ꝓhibemini. sel appetere aut ab ipsis appeti uelle cri¬
minosũ .ẽ Nec solo tacito effectu sed affectu& aspectu quoq appetit᷑ &appetit
concupiscentia feminarũ Medicatis habertuos animos pudicos sihabeatis animo
impudicos. qr impudicus oculus impudici cordis. ẽ nuntius &cã seiucẽ sibi ma
etiã taaente lingua c̃petu mutuo cordanuntiant impudica & sđm c̃cupiscentiã
carnis alterutrũ delectant᷑ odee &iã intactis ab immunda uiolatione corporis.
fugit castitas ipsa de moribus Na putunt deb&d quinf̃minã figt oculũ gillius instipselirigto¬

Expanded text:
Oculi vestri etsi jaciuntur in aliquam feminarum, figantur in nulla. quando proceditis, feminas videre prohibemini; sed appetere, aut ab ipsis appeti velle criminosum est. Nec solo tactu et affectu, sed aspectu quoque appetitur et appetit concupiscentia feminarum. Nec dicatis vos habere animos pudicos, si habeatis oculos impudicos: quia impudicus oculus, impudici cordis est nuntius. Et cum se invicem sibimet, etiam tacente lingua, conspectu mutuo, corda nuntiant impudica, et secundum concupiscentiam carnis alterutro delectantur ardore; etiam intactis ab immunda violatione corporibus, fugit castitas ipsa de moribus. Nec putare debet qui in feminam figit oculum, et illius in se ipse dilig
Abbreviated transcription (Latin):
tãp hoc illis contulerit pecentior egntudo. qđ diuitib anterior consietudo
eliũ aurtes pristinas pe pamuerint redeant ad felicioȩ c̃suçtudine ia que fana¬
lisd̃ tanto a plius deid quanto minus indigs t Iec ibi cos teatiic luo as sim
ueplos quos necessi tas lauarat in firmos Illi se estimen ditieies quin sisti¬
penda paratet suerint fatines melius : t minus egre qua̧ plas hulere
Nusie pablis habitꝰ r̃ ne afsectias uestib placere sed moribus
Ecando paeditis si mul ambulate. Cũ unerias quotis si malstate

Expanded text:
am hoc illis contulerit recentior aegritudo, quod divitibus anterior consuetudo. Sed cum vires pristinas reparaverint, redeant ad feliciorem consuetudinem suam, quae famulos Dei tanto amplius decet, quanto minus indigent: nec ibi eos teneat voluptas jam vegetos, quo necessitas levarat infirmos. Illos aestiment ditiores, qui in sustinenda parcitate fuerint fortiores. Melius est enim minus egere, quam pls habitus vester; nec affectetis vestibus placere, sed moribus. Quando proceditis, simul ambulate: cum veneritis quo itis, simul state
Abbreviated transcription (Latin):
Nos aũt ad intellegenda euangelia ducẽ legẽ. testem
& nomen gen tẽ quoq &genꝰ patric̃ natiuitatem
uistutes. & curationes. conp̃hensiones. palmas. fla¬
gella Consputationes. suspensionẽ fellis & ac&i
potationẽ. mortem. sagittã. sepulchrũ infernũ
incorruptionẽ corporis. resur rectionẽ carnis.
Ascensionẽq eiꝰ. que in cȩlis. regnũ adq iuditiũ. de¬

Expanded text:
d intelligendum Christum, ducem legem, testes  nomen, gentem, genus, patriam, nativitatem, virtutes, curationes, compgella, consputationes, fellis et aceti potationem, mortem, sagittam, sepulcrum, infernum, incorruptionemque corporis, resurrectionem carnis, ascensionem ejus in coelum, regnum atque judicium de
Abbreviated transcription (Latin):
&si in primo humilitatis suice aduentu. tacuit
iudicatus In secundo dum manifeste uener it
ut iudic& non tacebit sed cla mauit. ut reddat
singulis secđm opera eoꝵ: Sequitꝰ. Ignis unte eũ
Ignis ante eũ ardebit: qui ut ligna. fenũ. stipula
delinquentiũ consumpturus ẽ opera ac sicut
aurum & argentũ Hapidesq p̃tiosos iustorum
ꝓbaturus ẽ gesta quidicturi sunt. Transiuimꝰ ꝑ ig¬
nem & aquã & induxistinos in refrigeriũ: Aduo¬
cauit cȩlossursum & tra discernere populũ suũ

Expanded text:
etsi in primo humilitatis suae adventu tacuit judicatus, in secundo, dum manifestus venerit, ut judicet, non tacebit, sed clamabit, ut reddat singulis secundum opera eorum. 4. Sequitur: Ignis ante eum Ignis ante eum ardebit, quia, ut ligna, fenum, stipulam, delinquentium consumpturus est opera, ac, sicut aurum, argentum lapidesque pretiosos, justorum probaturus est gesta . Qui dicturi sunt: Transivimus per ignem et aquam, et induxisti nos in refrigerium. Advocabit coelum desursum et terram discernere p
Abbreviated transcription (Latin):
meus suꝑte. Quem quidem dicunt in eoloco iu¬
dicaturum impios. ibi ubi ipse iudicatus. Iohel
proph&a testante. Ex surgant inquit & as¬
cendaent om̃s gentes inuulle ioscfat. Ibi sedebo
iudicem om̃s gentes incir cuitu.LUIII¬

Expanded text:
 8. Quem quidam dicunt in eo loco judicaturum impios, ubi ipse est judicatus, Joele propheta testante: Exsurgant, inquit, et ascendant omnes gentes in valle Josaphat, ibi sedebo, ut judicem omnes gentes in circuitu
Abbreviated transcription (Latin):
& cdamabit. suꝑ in imicossuos confostabitꝰ. Tacui
semꝑ silui patiens fui sicut parien loquor. Dis¬
si pabo & absorbebo simulhoc ad secundũ aduen¬
tũ adtin& in quo ñ humilis ut iudic&ur: sed ut
iudic& fortis egredietur. Neque tacebit. quod in
npriori aduentu fecit. aut patienserit. sicut fuit
in passione carnis. sed iudicans uociferabit. Lo¬
quetꝰ ut pariens. quiac repente quicsi paries con¬
ruens suos ohostes ẽ oppressuros. De quib: idem
es ayas Ucȩ inquit potentib in isrł quia nonces¬
sabit iracundiac mea in eis. & iudicium de inimi¬
cis faciã &cremabo eos igne: Itẽ ibi induit se ius
titiã ut luricã. circum posuit galeã siclutis capi¬
tisuo. & operuit se uestem uindicte : ut r&ribu¬
at r&ributionẽ aduersicriis suis De quoꝵ iudicio
iudicium dñi & fortia funda m̃ta t̃rȩ. quia

Expanded text:
 inimicos suos confortabitur. Tacui semper, silui, patiens fui, sicut paries, loquar, dissipabo, et absorbebo simul » . Hoc ad secundum adventum attinet, in quo non humilis, ut judicetur, sed ut judex fortis egredietur; neque tacebit, quod in priori adventu fecit, aut patiens erit, sicut fuit in passione carnis, sed judicans vociferabitur, loquetur ut paries, quia repente, quasi paries corruens, suos hostes est oppressurus. 63 3. Hoc  Vae potentibus in Israel, quia non cessavit iracundia mea in eis, judicium de inimicis faciam, et cremabo eos igne ad titiam et gloriam: circumposuit galeam salutis capiti suo, et operuit se veste vindictae, ut retribuat retributionem adversariis suis . Item ijudicium Domini, et fortia fundamenta terrae, quia
Abbreviated transcription (Latin):
sđoꝵ Nũquid nontu ꝑ cussisti suꝑbum uulnerasti
draconẽ hic secundus xp̃i p̃dicatꝰ aduentus. ut ea
uir tute consurgat in iuditiũ ad separationẽ
bonorum adq: maloꝵ. qua uirtute sur rex̃ Inge¬
nerationib: scłoꝵ. hoc ẽ in principio. quando ꝑcus¬
sit suꝑbum. Id est diabolũ separando eũ abonoꝵ

Expanded text:
Nunquid non tu percussisti superbum, vulnerasti draconem? 6. Hic secundus Christi praedicatur adventus, ut ea virtute consurgat ad judicium, ad separationem bonorum atque malorum, qua virtute surrexit in generationibus saeculorum. Hoc est in principio, quando percussit superbum, id est, diabolum, separando eum a bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
dentia udicabunt.
Exhoc prȩdictus doctor sic ait Mitti aduos
aliquos ex mortuis. sicut econtrario paulus ex ui
uis in paradisõ raptus est: diuina scriptura testat᷑
Nam samuel ꝓph&a de functus uiuo regis aul
etiã futura p̃dixit : Quãuis non nulli non ipsa
fuisse quipotuiss& magicis artib euocari sed
aliquẽ sp̃mtam malis operib congruentẽ. illius
extiment simili tudinẽ figuraesse. Cum liber
Et propt̃ eloquii non nullam similitudinem¬
figurusse sala monis pronuntiatur contineat in
laude patrum. quod sa muhel & mortuus ꝓph&a¬
uerit. Sedsi & huic libro ex ebreorum quia in eo non
est canonȩ contradicitur: Quiddemoysen dicturi
sumus qui certe in deutero nomium mortuus. et
in euan gelio cum helia quimor tuus non est legitur
apparuis se uiuentib¬

Expanded text:
dentia judicabat Ex hoc praedictus doctor sic ait: « Mitti ad vivos aliquos ex mortuis in paradisum raptus est, diuina scriptura testatur. nam Samuhel propheta defunctus uiuo regi Sauli etiam futura praedixit: quamuis nonnulli non ipsum fuisse, qui potuisset magicis artibus euocari, sed aliquem spiritum tam malis operibus congruentem illius existiment similitudinem figurasse: cum liber et propter eloquii nonnullam similitudinem Salomonis pronuntiatur, contineat in laude patrum, quod Samuhel etiam mortuus prophetauerit. sed si et huic libro ex Hebraeorum quia in eo non est canone contradicitur, quid de Moyse dicturi sumus, qui certe et in Deuteronomio mortuus et in euangelio cum Helia, qui mortuus non est, legitur adparuisse uiuentib
Abbreviated transcription (Latin):
resurgaNt : Pleriq : propter hocdicit a postolus
donec occurramus ei in uirum ꝑ fectum. Omnes
feminus inuirisexuresurgere credunt. proeo
quod uir ex limo. mulieruero ex uirilatere
factasit: Nos autem catholicorum magistrorũ
sententiis eruditi : hoc credimus. hoc tenemus: quod
amissis septemuiris quos habuestt. hinc ipsa
quoq transiss& : cum que rer&ur abeo in resur

Expanded text:
resurgent. Plerique propter hoc quod dicit Apostolus: resurgent. Plerique propter hoc quod dicit Apostolus: Donec occurramus ei in virum perfectum , omnes feminas in virili sexu resurgere credunt, pro eo quod vir ex limo, mulier vero ex viri latere facta sit. Nos autem catholicorum magistrorum sententiis eruditi, hoc credimus, hoc tenemus, quod  amissis septem viris quos habuerat, hinc quoque ipsa transisset, cum quaereretur ab eo in resur
Abbreviated transcription (Latin):
dat angelicis c&eribus. et nihil in conueniens eoꝵ
Pesurgent omnium scõꝵ corpora omni felicitate
e t̃gloria in mortalitatis conspicua. Sicut sine ulla
corruptione difficultate uł honore: Ita sine ulla
deformitate in quib ait ait sc̃sagustinus tanta fa
cilitas quanta felicitas erit : Nã idem doctor ipsas
quoq: cicatrices in corporibus mastyrum posse qui¬
dem uideri doc& : sed sineullo deformitatis intuitu
id fieri ꝑhib&: Nonenim ait idem doctor egregi
us deformitas idem corporibus sed dignitus erit
Et quedam quãuis incorpore : Non in cor poris
sed uirtutis pulcritudo fulgebit
uł a&ate resurgant.. Peprobisane utrum unius
statur e andiuersa futurisiNt. suꝑfluo queritur
quando in eis quibeataluce. et ab illo decore domus ae¬
t̃nȩ alieni manebunt. statura quae decori sol&
Vbi erit dentiũ stridor aet̃nus. et incessabilis fle¬
tus. in anit̃ queritur corporum decus.

Expanded text:
dat angelicis coetibus, et nihil inconveniens eorumdat angelicis coetibus, et nihil inconveniens eorumint. Resurgent omnium sanctorum corpora, omni felicitate et gloria immortalitatis conspicua, sicut sine ulla corruptione, difficultate, onere, ita sine ulla deformitate. In quibus, ut ait sanctus Augustinus, tanta erit facilitas, quanta felicitas. Nam idem doctor ipsas quoque cicatrices in corporibus martyrum posse quidem videri docet, sed sine ullo deformitatis intuitu id fieri perhibet. « Non enim, ut idem doctor egregius ait , deformitas in eisdem corporibus, sed dignitas erit: et quamvis quaedam in corpore, non corporis, sed virtutis pulchritudo fulgebit.ura resurgant. Reprobi sane utrum unius staturae an diversae futurae sint, superfluo quaeritur, quando in eis qui a beata luce et ab illo decore domus aeternae alieni manebunt, statura, quae decori esse s ait, ubi erit dentium stridor, aeternusque et intolerabilis fletus, inaniter quaeritur corporum decus.
Abbreviated transcription (Latin):
stature uł figure resurgentium corporũ. et utrũ
macri cum eadem maciȩ. aut pingues cũ eadem
pinguedinẽ in resur rectionẽ futuris int. De
statura corporis inqua om̃s genesilit̃ resurrec¬
lturis uNt
beatissimus agustinus manifesta discretione ꝓnuntians
dicit: Non est consequens: ut ideo diuersastatura sit
reuiues centium singulorum quia fuerat diuersa ui¬
uentium. aut macri. cũ eadem maciȩ. aut pinques
cum eadem pinguedinem reuiuescant Sed si hoc est
in consilio creatoris ut in effigiesuae cuiusq propri&us
et discernibilis similitudo seru&ur. Inc&eris aũt cor¬
poris bonis equalia cuncta reddatur : Ita modificabi¬
tur illa inunoquoq materies ut nec aliquid ex ea
pereat. et quod alicui defuerit ille supplect. qui etiã
denihilo potuit quoduoluit operuri: Siaũt̃ tempo¬
ribus resur gentium rationabilis inequalitus erit
sicut. est uocum quibus cantus impl&ur: hoc fi& cui¬
quidem materia corporissui. quod & hominem red¬

Expanded text:
staturae vel figurae surgentium corporum, et utrum macri cum eadem macie, pingues cum eadem pinguedine, in resurrectione futuri sint. De statura corporis in qua omnes resurrecturi sunt, beatus Augustinus manifesta dissertione pronuntians dicit : « Non est consereviviscentium singulorum, quia fuerat diversa viventium; aut macri cum eadem macie, aut pingues cum eadem pinguedine reviviscant. Sed si hoc est in consilio Createt discernibilis similitudo servetur, in caeteris autem corporis bonis aequalia cuncta reddantur, ita modificabitur illa in unoquoque materies, ut nec aliquid ex ea pereat, et quod alicui defuerit, ille suppleat qui etiam de nihilo potuit quod voluit operari. Si autem in corporibus resurgentium rationabilis inaequalitas erit, sicut est vocum quibus cantus impletur, hoc fiet cuique de materia corporis sui, quod hominem red
Abbreviated transcription (Latin):
nec ipsius corporis ulla remanebit infirmitas
Unde etiã predictus doctor sequent̃ adiungit
iquis in eo corporis modo in quode functus est
Presurrec turum unũ quẽq contendit: ñ ẽ cũ illo.
laboriosa contradictione pugnandum Iulia nus
quoq pomerius quidde hoc senserit: non ta cebo:
sane ait: de a&ate Nihilesse questionis ex istimo¬
fantes In earesur recturi creduntur : adquã
profecto essent siuiuerent annis p̃cedentibus
ꝑuenturi Quia sinaturã resur rectio reparauit.
aliquid de esse plenitudininaturae non poterit.

Expanded text:
nec ipsius conec ipsius co» Unde etiam praedictus doctor sequenter adjungit: « Si quis in eo corresurrecturum unumquemque contendit, non est cum illo laboriosa contradquoque Pomerius quid de hoc senserit  Libro de anima  non tacebo. « Sane, ait, de aetate nihil esse quaestionis existimofantes, in ea aetate resurrecturi creduntur, ad quam profecto essent, si viverent, annis subsequentibus perventuri; quia si naturam resurrectio reparabit, aliquid deesse plenitudini naturae non poterit.
Abbreviated transcription (Latin):
Pleriq ꝑ tinaciter hacuariȩ dehac questione
certantibus: beatissimus agustinus responsurum
seprȩbens dicit: Sidixerimus ad dominice corpus
modum quorumque maiorum corpora redigenda
peribit demultorum corporibus plurimũ cum ipse
neccapillum periturum esseꝓmiserit: Restatergo
ut suam recipiat quisq mensurã: quã uelhabuit
in iuuentute etiãsisenes fuit mor tuus: uel fuerat
habitur us. si est ante defunctus: Atq illud quod
trix iuuenglem formã resurgaht corpora mor¬
tuorum sed in &ate & robore usq ad quã xp̃s
hic ꝑuenisse cognouimus: circatriginta quippe
annos definierunt esse : etiã scłibuius doctissimi
homines iuuentute : Quȩ cumq fuerit spatio
non eẽ dictum in mensura corporis uel inmen¬
sura stature : sed in mensura u&atis plenitudi¬
nis xp̃i : Pesurgent ergo om̃s tam magni corpo¬
re quã uł eraent uel futuri erant a&ate iuue¬
nali. Quã uis nihil oberit etiã sifuerit in fanti¬
lis uelsimilis corporis forma. ubi nec mentis

Expanded text:
Plerisque pertinaciter ac varie de hac quaestione certantibus, beatus Augustinus responsurum se perhibens dicit: « Si dixerimus ad Dominici corporis modum quorumdam majorum corpora redigenda, peribit de multorum corporibus plurimum, cum ipse nec capillum periturum esse promiserit. Restat ergo ut suam recipiat unusquisque mensuram, quam vel habuit in juventute, etiamsi senex sit mortuus, vel fuerat habiturus, si ante est defunctus. Atque illud quod tra juvenilem formam resurgant corpora defunctorum; sed in aetate et robore usque ad quam Christum hic pervenisse cognovimus. Circa triginta quippe annos definierunt etiam hujus saeculi doctissimi homines juventutem, quae cum fuerit spatio  ideo non esse dictum in mensuram corporis, vel in mensuram staturae, sed in mensuram aetatis plenitudinis Christi. Resurgent ergo omre, quam uel erant uel futuri erant aetate iuuenali; quamuis nihil. oberit, etiam si erit infantilis uel senilis corporis forma, ubi nec mentis
Abbreviated transcription (Latin):
ea aetate resurg& in qua uiuenis fuit debilitate
senec tutis ab lata Aut̃si hoc magis congruit
illi sacculobeato in quo om̃sscĩ sincullo beatitu di¬
nissuae defectũ uicturi sunt. ut aliqua a& a tum
differentia ubi futura sit : Sic ibierit ut inpedi¬
mento aut dedecori sinefine regnantib non sit
Itẽ que subiungit: quodde a& atediximus: hocidem
de stutura lic& in telligi¬

Expanded text:
ea aetate resurget in qua juvenis fuit, debilitate senectutis ablata. Aut si hoc magis congruit illi saeculo beato, in quo omnes sancti sine ullo beatitudinis suae defectu victuri sunt, ut aliqua aetatum differentia ibi futura sit, sic erit ibi, ut impedimento aut dedecori sine fine regnantibus non sit. » Itemque subjungit: « Quod de aetate diximus, hoc idem de statura licet intelligi
Abbreviated transcription (Latin):
Ds beatitudo in quo &ium quo &ꝑquẽ oũ ñ
beata sunt quecũq beata sunt omnia op̃TR
scantib¬
Ossupraquẽ nihil extraquẽ nihil sine quonihil. Obf
Os sub quo totũ in quo totũ cũ quo totũ. Op TR¬

Expanded text:
s beatitudo, in quo, et a quo, et per quem beata sunt quaecunque beata sunt omnia, o beasantibus supra quem nihil, extra quem nihil, sine quo nihil, o beata Trinitas. Deus sub quo totum, in quo totum, cum quo totum, o
Abbreviated transcription (Latin):
ninetur : Quam diu incertũ est quaenam earum uentu¬
ra sit: quȩro utrum santius sit unam ꝑpecim moriendo.
An omnestimere uiuendo : Necignoro quã citius eligoc¬
tur diuuiuere subtimore totmortium. Quam se melmo¬
riendo Nullam de inceps formidare: Sed aliud ẽ quđ
carnis sensus infirmiter pauidus refugit. Aiudẽ
quod mentis ratio diligenter Enucleata conuincit:
Enucleata conuincit:
Mcdamors putanda non est: quã bona uita praeces¬
serit : Neq enim facit malã mortem: Nisiqui sequi
tur mortem.: Nonitaq: multum curandum ẽ. eis qui
necessario moriturisunt quid accidat ut moriantur:
sedmoriendo quo ire cogantur: Cumigitur xp̃iani no¬
uerint longe meliorem fuisse religiosi pauporis mortẽ
interlingentium canum linguas. Quam impi diuitis
inpurpura etbysso. hnorrendailla genera mortium.
quid mortuis obfuerunt quibene dixerunt.¬

Expanded text:
mminentur, quandiu incertum est quaenam earum ventumminentur, quandiu incertum est quaenam earum ventura sit, quaero utrum satius sit, unam perpeti moriendo, an omnes timere vivendo. Nam nec ignoro, quam citius eligatur diu vivere sub timore tot mortium, quam semel moriendo, nullam deinceps formidare. Sed aliud est quod carnis sensus infirmiter pavidus refugit, aliud quod mentis ratio diligenter enucleata convincit. enucleata conuincit. Mala mors putanda non est, quam bona uita praecesserit. Neque enim fatur mortem. Non itaque multum curandum est eis qui necessario morituri sunt, quid accidat ut moriantur, sed moriendo quo ire cogantur. Cum igitur Christiani noverint, longe meliorem mortem religiosi pauperis fuisse inter lingentium canum linguas, quam impii divitis in purpura et bysso, horrenda illa genera mortium quid mortuis obfuerunt qui bene vixerunt
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. Leuia ds̃ iub& ut in aernum uiuamꝰ. & obedi¬
se nec legimus: Non tibi dr̃ dicit. perde quidquid
habes ut uiuissemꝑ exiguo tempore in labore
sollicitus sed dic pacuperi unde habes ut uiuis
semꝑ sine lubore securus: accusaent nos amatores
uitȩ temporiues quam nec cum uoluit: Nec quã¬
dium uoluit habent: Et nos inuicem nos accusamꝰ.
tam pigri tam tepidi ad capescendam uitã u&nã:
Quacm si uoluerimus habebimus. cum hubuerimꝰ
non amit timus.. Hanc aũt mortem quã timemꝰ.
XII.
ifferentuc timoris quuse unusquisq: explor &
utrum toleribile sit illi plura mortium genera¬
uiuendo for midicre: anunum ex his quicm con¬
tigerit sustinere Quid quid inter .ẽ. Ait beatis¬
simus icgustinus quo mortis genere uita ista fini¬
ictur. quando illecuifinitur itẽr mori non cogit᷑:
Cum autem unicuiq mortuliũ sub cortidianis
uitȩ huius casibus innumerabiles mortes. quod ãd modo co¬

Expanded text:
fuit? Levia Deus jubet, ut in aeternum vivamus; et obedifuit? Levia Deus jubet, ut in aeternum vivamus; et obedire negligimus. Non tibi Deus dicit, Perde quidquid habes, ut vivas exiguo tempore in labore sollicitus; sed, Da pauperi unde habes, ut vivas semper sine labore securus. Accusant nos amatores vitae temporalis, quam nec cum volunt, nec quamdiu volunt habent: et nos invicem non accusamus, tam pigri, tam tepidi ad capessendam vitam aeternam, quam si voluerimus habebimus, cum habuerimus non amittemus; hanc autem morteXII. De differentia timoris, quare unusquisque exploret, utrum tolerabilius sit plura genera mortium vivendo formidare, an unam ex his, quae contigerit, sustinere. « Quid interest, ait beatissimus Augustinus, quo mortis genere vita ista finiatur, quando ille cui finitur, iterum mori non cogitur? Cum autem unicuique mortalium sub quotidianis vitae hujus casibus innumerabiles mortes quodammodo co