comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Inactib quoq apostolorũ loquens ad felicẽ p̃sidem
post annos ait. plures elemosinas facturus in
nerunt me purificatum intemplo
dum quid in alia paste terrarũ & in his ecclesiis quas
nascentes fide sua erudiebat quae ab aliis acceperat
piebat : qui suas proxp̃o facultatulas relinquentes
ad dñi seruitutẽ tõtamente conuersi sunt
Longũ ẽ nunc si decunctis epistulis eius omnia
testimonia reuoluere uoluero: Inquib: hoc agit
& tota mente festinat: ut hiero solymã & ad scã
loca credentib pecuniae dirigantur non in a¬
uaritiã sed in refrigeriũ : non ad diuitias congre¬
gandas sed adimbecillitatẽ corpusculi sustentandã
et frigus atq in ediam declinandam. hac iniu¬
dea usq hodie ꝑseuerante consu&udine. non solũ
apud nos sed & apud hebraeos ut qui in loge dñi
medi tantur die & noete & pastemꝰ non habent

Expanded text:
In Actibus quoque Apostolorum loquens ad Felicem praesidem: In Actibus quoque Apostolorum loquens ad Felicem praesidem: Post annos, ait, plures, eleemosynas facturus in vota in quibus invenerunt me purificatum in templo . Numquid in alia parte terrarum, et in Ecclesiis, quas nascentes fide sua erudiebat, quae ab aliis acceperat,eribus dare cupiebat, qui suas pro Christo facultatulas relinquentes, ad Domini servitutem tota mente conversi sunt. Longum est nunc si de cunctis epistolis ejus omnia testimonia revolvere voluero, in quibus hoc agit, et tota mente festinat, ut Hierosolymam et ad sancta loca credentibus pecuniae dirigantur: non in avaritiam, sed in refrigerium, non ad divitias congregandas, sed ad imbecillitatem corpusculi sustentandam, et frigus atque inediam 399 declinandam. Hac in Judaea usque hodie perseverante consuetudine, non solum apud nos, sed et apud Hebraeos, ut qui in lege Domini meditantur die ac nocte, et patrem non habent
Abbreviated transcription (Latin):
tota nocte exercere non possis: praeterea his¬
dem adme relatũ ẽ epistolis quod contra aucto¬
ritatẽ a postoli pauli. immo pari iohannis & ia cobi
qui dextras dederunt paulo & barnabae cõmuni¬
cationis & praeceperunt ut pauperũ memores essent
tu prohibeas hiero solimam in usus scorũ aliqua
sumptuũ solacia dirigi: Uidelic& siad haec res¬
pondero : statim latrabis meam me causam age¬
re qui tanta cunctos. largitate donasti.
ut nisi uenisses hiero solymam & tuas uel patid¬
norũ tuorũ pecunias effudisses omnes periditare¬
mur fame: Ego hoc loquor quod beatus apos¬
tolus paulus incunetis paene epistolis suis loquitur
et praecepit in ecclesiis gentiũ ꝑ unã sabbati hoc ẽ
die dñico omines conferre debere quae hiero soly¬
mã in scorũ solacia dirigantur & uel ꝑ discipulos
suos uel quos ipsi probauerint. &si dignũ fuerit ipse
aut dirigat aut perferat quod colleotũ ẽ:

Expanded text:
tota nocte exercere non possis. Praeterea iistota nocte exercere non possis. Praeterea iisdem ad me relatum est Epistolis, quod contra auctoritatem apostoli Pauli, immo Petri, Joannis et Jacobi, qui dextras dederunt Paulo et Barnabae communicationis, et praeceperunt eis, ut pauperum memores essent, tu prohibeas Hierosolymam in usus sanctorum aliqua sumptuum solatia dirigi. Videlicet si ad haec respondero, statim latrabis, meam me causam agere, qui tanta cunctos largitate donasti, ut nisi venisses Hierosolymam, et tuas vel patronorum tuorum pecunias effudisses, omnes periclitaremur fame. Ego hoc loquor, quod beatus apostolus Paulus in cunctis pene Epistolis suis loquitur, et praecipit Ecclesiis Gentium per unam sabbati, hoc est, die dominico omnes conferre debere, quae Hierosolymam in sanctorum solatia dirigantur, et vel per discipulos suos, vel per quos ipsi probaverint: et si dignum fuerit, ipse aut dirigat, aut perferat quod collectum est.
Abbreviated transcription (Latin):
Tales bab& aduersarios ecclesia in duces contra
mastirũ sanguinẽ dimicant. huius cemodi orato¬
res contra a postolos ꝑtonant. Immotam rabidi
teor timore meũ & forsitan desuꝑ strtione des¬
cendat quando iratus fuero & aliquid mali in meo
animo cogitauero. & me noc turnum plas ma
de luserit : basilicas mastyrũ intra non audeo. Ita
uideas forsitan & muliercularũ deliramenta
subsannes non erubesco earũ fidẽ quae prima
uiderunt dñm resurgentẽ quȩ mit tuntur
ad apostolos quae in matre dñi saluatoris scĩs
a postolis cõmendantur tu ructa cũ saeculi
hominib : ego ieunabo cum feminis. Immo cũ reli¬
giosis uiris qui pudicitiam multũ praeferunt. &
pallida iugi continentia ora postantes. xp̃i osten¬
dunt uerecundiam: Uideris mihi dolere & aliud.
nes̃ inoleierit apud gallos continentia & sobrie¬
tas atque ieiunium tabernae tuae lucra non
habeant. &uigilias diaboli ac̃ temulaenta conuiuia

Expanded text:
Tales habet adversarios Ecclesia: hi duces contra Tales habet adversarios Ecclesia: hi duces contra martyrum sanguinem dimicant: hujuscemodi oratores contra apostolos pertonant, immo tam rabidi teor timorem meum, ne forsitan de superstitione descendat. Quando iratus fuero, et aliquid mali in meo animo cogitavero: et me nocturnum phantasma deluserit, basilicas martyrum intrare non audeo: ita Rideas forsitan, et muliercularum deliramenta subsaunes. Non erubesco earum fidem, quae primae viderunt Dominum resurgentem, quae mittuntur ad apostolos, quae in matre Domini Salvatoris, sanctis apostolis commendantur. Tu ructato cum saeculi hominibus, ego jejunabo cum feminis, immo cum religiosis viris, qui pudicitiam 398 vultu praeferunt, et pallida jugi continentia ora portantes, Christi ostendunt verecundiam. Vine si inoleverit apud Gallos continentia et sobrietas atque jejunium, tabernae tuae lucra non habeant, et vigilias diaboli ac temulenta convivia,
Abbreviated transcription (Latin):
qui tibi displicent sed flammis inuisibile: combure¬
ris & tunc fatebris quod nunc negas & tuum nomen
qui inuigilantio loqueris libere proclamabis te
esse aut mercuriũ propter nummorũ capidita¬
tem. aut noctorninũ iuxta plauti amphitrionẽ
quodor miente in alcene adulterto duas noetes
iuppiter copulauit. ut magnae festi tadinis her¬
cules nascer&ur aut ceste liberu patrem psõ
ebri&ate & cantharo ex umeris dependente
& semꝑ rubente facie & spumantibus labus effrenatis
terrae motus noctis medio. omnes de somno excitas¬
sa : tupudentissimus & sapieotissimus mostalium
nudus orabas & referebas nobis adam & euam de
para diso : et illi quidem apestis oculis erubuerunt
Vudos se esse cernentes. & uerenda texerunt ar¬
borũ folus : ta & tunica & fide nudus subito que
timore pesterritus & aliquid habens nocturnae
crapulae. scõrũ oculis obscenam pastem corpo¬
ris ingerebas ut tuam indicares prudentiam:

Expanded text:
qui tibi displicent, sed flammis invisibilibus comburequi tibi displicent, sed flammis invisibilibus combureris, et tunc fateberis, quod nunc negas, et tuum nomen, qui in Vigilantio loqueris, libere proclamabis, te esse aut Mercurium propter nummorum cupiditatem, aut Nocturnum , juxta Plauti Amphitryonem, quo dormiente, in Alemenae adulterio, duas noctes Jupiter copulavit, ut magnae fortitudinis Hercules nasceretur; aut certe Liberum patrem pro ebrietate et cantharo ex humeris dependente, et semper rubente facie, et spumantibus labiis, effrenatisqterrae motus, noctis medio omnes de somno excitasset; tu prudentissimus, et sapientissimus mortalium nudus orabas, et referebas nobis Adam et Evam de paradiso: et illi quidem apertis oculis erubuerunt, nudos se esse cernentes, et verenda texerunt arborum foliis: tu et tunica et fide nudus, subitoque timore perterritus, et aliquid habens nocturnae crapulae, sanctorum oculis obscenam partem corporis ingerebas, ut tuam indicares prudentiam.
Abbreviated transcription (Latin):
dem: & dns incredulis signa faciebat. Et tamen
non idcirco dñi suggillanda sunt signa quia illi in¬
fideles erant : sed maiori admirationi erunt quia
tantae fuere potentiae ut &iammentes duris¬
simas edomarent. & adfidem cogerent.
taque nolo mihi dicas signa in fidelium sunt : sed
responde quomodo in uilissimo puluere & fauilla
nescio quatanta sit signorũ uirtutã que prae¬
sentia: Sentio sentio infelicissime mostalium :
quid doleas quid timeas : spiritus iste inmundus
qui haec te corit scribere: saepe hoc uibs simo
tostus ẽ paluere Immo hodie quȩ torquaor
& qui inte plagas dirsimulat in c&eris consit&ur :
sisi foste in morem gentiliũ impiorũ que por¬
pherii & eunomii has praestigias daemonum esse
confinges: et non uere clamare daemones sed sua
simulare tormenta: Do consibũ : ingredere
basilicas mastyrũ aaliquando purgaberis. Inuenies
ibi multos socios tuos & nequaquam cereis mastyrũ

Expanded text:
dem, et Dominus incredulis signa faciebat, et tamen dem, et Dominus incredulis signa faciebat, et tamen non idcirco Domini suggillanda sunt signa, quia illi infideles erant, sed majori admirationi erant , quia tantae fuere potentiae, ut etiam mentes durissimas edomarent, et ad fidem cogerent. Itaque nolo mihi dicas, signa infidelium sunt; sed responde quomodo in vilissimo pulvere, et favilla, nescio qua, tanta signorum virtutumque praesentia. Sentio, sentio, infelicissime mortalium, quid doleas, quid timeas. Spiritus iste immundus qui haec te cogit scribere, saepe hoc vilissimo tortus est pulvere, immo hodieque torquetur, et qui in te plagas dissimulat, in caeteris confitetur. Nisi forte in morem gentilium impiorumque, Porphyrii et Eunomii, has praestigias daemonum esse confingas, 397 et non vere clamare daemones; sed sua simulare tormenta. Do consilium, ingredere basilicas martyrum, et aliquando purgaberis: invenies ibi multos socios tuos, et nequaquam cereis martyrum,
Abbreviated transcription (Latin):
domibus: Apostolorũ fidem iudae prodito
non destruxit et nostras ergo uigilias malae
aliorũ uigiliae non destruent. quinpotius pudi¬
citiae uigilare cogantur. quilibidini dormiunt
quod enim semel fecisse bonũ ẽ non potest malam
esse sifrequentius fiat. aut si aliqua culpa uitanda
est Non ex coquod saepe sed ex eo quod fit aliquan¬
do culpabile ẽ. Nonuigilemus itaque diebus
paschae ne expectata diũ. adulterorũ deside¬
ria compleantur. Neoc casionem peccandi uxor
inueniat Nemaritali non possit recludi claue
ardentius app&itur quic quid est rarius.
prerbyterorũ lit terae conprehendunt de
libellis ipsius aliqua proferam
AArgumentatur contra signa atque uistutes quȩ
in basilicis mastyrũ fiunt. & dicit eas incredu¬
lis prodesse non credentib quasi nunc hoc quae¬
ratar quib fiant & non qua uistutefiant.
esto signa sint infidelium qm sermoni & doctri¬
nae credere noluerunt signis adducantur adfi¬

Expanded text:
domibus. Apostolorum fidem Judae proditio domibus. Apostolorum fidem Judae proditio non destruxit. Et nostras ergo vigilias malae aliorum vigiliae non destruent: quin potius pudicitiae vigilare cogantur, qui libidini dormiunt. Quod enim semel fecisse bonum est, non potest malum esse, si frequentius fiat: aut si aliqua culpa vitanda est, non ex eo quod saepe, sed ex eo quod fit aliquando culpabile est. Non vigilemus itaque diebus Paschae, ne exspectata diu adulterorum desideria compleantur; ne occasionem peccandi uxor inveniat, ne maritali non possit recludi clave. Ardentius appetitur quidquid est rarius. presbyterorum litterae comprehendunt, de libellis illius aliqua proferam. Argumentatur contra signa atque virtutes, quae in basilicis martyrum fiunt, et dicit eas incredulis prodesse, non credentibus, quasi nunc hoc quaeratur, quibus fiant, et non, qua virtute fiant. Esto signa sint infidelium, qui quoniam sermoni, et doctrinae credere noluerunt, signis adducantur ad fi
Abbreviated transcription (Latin):
hyrcorũque nonquerat: multo magis homi¬
num non requirere: quod cum dixeris immo
& si non dixeris Ita habeberis quas dixeris qui
enim reliquias mastyrũ adriseris esse calcan¬
das prohibes sanguinem fundi qui nullo honore
condignus ẽ¬
epistula quã ante ferme biennium scõripario
presbiterio scripseram respondi breuitor : qđ
si ideo eas aestimas respuendas nesaepe uideamur
pascha caelebrare. et non sollempnes post annum
exercere uigilias Ergo &die dominico non sunt
xp̃o offerenda sacrificia. neresur rectionis dm̃i
Crebro pascha celebremus & incipiamus nonunum
pascha habere sed plurima.
Error autem
& culpa iuuenum ui lissimarũque mulierũ. quip
noctẽ saepe de prehenditur: non est religioss
hominbus imputandus quia & inuigiliis paschaeta¬
le quid fieri plerumq conuincitur. & tamen pauco¬
rũ culpa non praeiudicat religioni. qui & absquo
uigiliis possunt errare uel insius uel inahenis

Expanded text:
taurorumque non quaerat, multo magis homitaurorumque non quaerat, multo magis hominum non requirere. Quod cum dixeris; immo et si non dixeris, ita haberis quasi dixeris. Qui enim reliquias martyrum asseris esse calcandas, prohibes sanguinem fundi, qui nullo honore dignus esEpistola, quam ante hoc ferme biennium sancto Ripario presbytero scripseram, respondi breviter. Quod si ideo eas aestimas respuendas, ne saepe videamur Pascha celebrare, et non solemnes post annum exercere vigilias: ergo et die dominico non sunt Christo offerenda sacrificia, ne resurrectionis Domini crebro Pascha celebremus: et incipiamus non unum Pascha habere, sed plurima. Error 396 autem et culpa juvenum vilissimarumque mulierum, qui per noctem saepe deprehenditur, non est religiosis hominibus imputandus: quia et in vigiliis Paschae tale quid fieri plerumque convincitur, et tamen paucorum culpa non praejudicat religioni; qui et absque vigiliis possunt errare vel in suis, vel in alienis
Abbreviated transcription (Latin):
portandũ. rides dereliquiis mastyrũ & cũ auc¬
tore huius haereseo seu nomi .o. ecclesiis xp̃a
calumniã struis nec tali soci&ate terreris
ut eadem contranos loquaris quae ille contra
ecclesiam loquitur. Omnes enim sec tatoses
eiur basilicas a postolorũ & mastyrũ non ingredi¬
untur ut scilic& mortuũ adorent᷑. Eu nomium
cuius libros maioris auctoritatis arbitrantur
quã euangelia. & in ipso esse credunt columen
ueritatis sicut aliae hacreses paracletum in
montanum uenisse contendunt. Et minichȩum
ipsum dicunt esse paracl&um: Scribit aduer¬
sum haeresin tuam quae olim erupit contra
ecolesiam pe & in hoc quasi repestor noui sceleris
nomine quia arcuato uulnere in ecclesiae cor¬
pus uenena diffandit. quaeplim appellabatur
Caiana haeresis & multo tempore dormiens
uel sepeilta nunc ad ormitantio suscitata ẽ
Miror quod non dicas nequa quã perp&randa
mastyria: Dm̃ enim qui sanguinem taup̾rum

Expanded text:
portandum! Rides de reliquiis martyrum, et cum aucportandum! Rides de reliquiis martyrum, et cum auctore hujus haereseos Eunomio, Ecclesiis Christi calumniam struis: nec tali societate terreris, ut eadem contra nos loquaris, quae ille contra Ecclesiam loquitur? Omnes enim sectatores ejus basilicas apostolorum et martyrum non ingrediuntur, ut scilicet mortuum adorent Eunomium, cujus libros majoris auctoritatis arbitrantur, quam Evangelia; et in ipso credunt esse lumen veritatis: sicut aliae haereses paracletum in Montanum venisse contendunt, et Manichaeum ipsum dicunt esse paracletum. Scribit adversum haeresim tuam, quae olim erupit adversum Ecclesiam ne et in hoc quasi repertor novi sceleris nomine: quia arcuato vulnere in Ecclesiae corpus venena diffundit, quae olim appellabatur Caina haeresis: et multo tempore dormiens vel sepulta, nunc a Dormitantio suscitata est. Miror, quod non dicas, nequaquam perpetranda martyria, Deum enim qui sanguinem hircorum
Abbreviated transcription (Latin):
das. Et ad a postolos dicitur. Sint lumbi uestri
luminis corporalis. illa lux ostendatur . dequa in
psalterio legimus Lucerna pedib: meis uerbũ tuũ
dñe : & lux semitis meis Male fecit ergo roma
nus epis copus qui suꝑ mostuorũ hominũ petri
& pauli secundũ nos ossa ueneranda secundũ te
uile puluus culũ. offest dño sacrificia &tumũ¬
los eorum xp̃i arbitratur altaria : et non so¬
lũ unius urbis sed totius orbis errant episco¬
pi. qui cauponem uigilantiũ contempnentes
ingrediuntur basilicas mostuorum in quibus
puluis uilissimus & fauilla nescio qua iac&
liinte amine colligata ut polluta omnia pollu
at & quasi sepulchra farisaica foris de albata
Et post haec debaratro pectoris sui. caenosam
spurcitiam euomens aud& dicere. ergo cmne¬
res suos amant animae maryrũ &circum uo¬
lant eos semperque praesentes sunt Nesi foste
aliquis praecator aduenerit absentes audire
non porsint. Opostentũ interras ultimas de¬

Expanded text:
suas . Et ad apostolos dicitur: Sint lumbi vestri suas . Et ad apostolos dicitur: Sint lumbi vestri luminis corporalis illa lux ostendatur, de qua in PsalteriDomine, et lux semitis meis : enus episcopus, qui super mortuorum hominum Petri et Pauli, secundum nos ossa veneranda, secundum te vilem pulvisculum, offert Domino sacrificia, et tumulos eorum Christi arbitratur altaria? Et non solum unius urbis, sed totius orbis errant episcopi, qui cauponem Vigilantium contemnentes, ingrediuntur basilicas mortuorum, in quibus pulvis vilissimus et favilla, nescio quae, jacet linteamine convoluta: ut polluta omnia polluat: et quasi sepulcra pharisaica foris dealbata Et post haec de barathro pectoris sui coenosam spurcitiam evomens, aut dicere: « Ergo cineres suos amant animae martyrum, et circumvolant eos, semperque praesentes sunt; ne forte si aliquis precator advenerit, absentes audire non possint? » O portentum in terras ultimas de
Abbreviated transcription (Latin):
indigebat unguento neo mastyres lumine cereo¬
rum : & tamen & illa mulier in honore xp̃i hoc
fecit: deuotioque mentis enis recipitur & quicũq
accendunt c&eros secundũ fidem suam habent mer¬
cedem dicente apostolo unusquisq: in suo sensu
abund&. Idolatras appellas huius cemodi homi¬
nes non diffiteor omnes nos quixp̃o credimus
de idolatriae errore uenisse. Non enim nascimr
sed renascimur xp̃iani : & quia quondm colebamus
idola nunc dm̃ colore non debemus. Nesimiliũ
uide amur cũ idolis honore uenerari : illut fie¬
bat idolis & ideirco de testandũ ẽ hoc fit masty¬
rib: et ideo recipiendũ ẽ Nam & absque mar¬
tyrum reliquiis pestotas orientis ec elesias quan¬
dolegendũ ẽ euangeliũ : accenduntur luminaria
Iam solerutilante non utique ad fugandas tenebras sed
adsignum la&itiae demonstrandum Vnde & uirgi¬
nes illae euangelicae semꝑ habent accensas lam pa

Expanded text:
indigebat unguento, nec martyres lumine cereoindigebat unguento, nec martyres lumine cereorum: et tamen illa mulier in honore 394 Christi hoc fecit, devotioque mentis ejus recipitur. Et quicumque accendunt cereos, secundum fidem suam habent mercedem, dicente Apostolo: Unusquisque in suo sensu abundet . Idololatras appellas hujusmodi homines? Non diffiteor, omnes nos qui in Christo credimus de idololatriae errore venisse. Non enim nascimur, sed renascimur christiani. Et quia quondam colebamus idola, nunc Deum colere non debemus; ne simili eum videamur cum idolis honore venerari? Illud fiebat idolis, et idcirco detestandum est: hoc fit martyribus, et idcirco recipiendum est. Nam et absque martyrum reliquiis per totas Orientis Ecclesias, quando legendum est Evangelium, accenduntur luminaria, jam sole rutilante: non utique ad fugandas tenebras: sed ad signum laetitiae demonstrandum. Unde et virgines illae evangelicae semper habent accensas lampades
Abbreviated transcription (Latin):
quasi prote faciens : desalomone sumis testimo¬
nium quod salomon omnino non scripsit. ut
qui habes alterum ez dram habeas asalomo¬
nem alterũ & si tibi placuerit legito fictas reue¬
lationes omnium patri archarum & proph&ast
& cum illas edidiceris inter mulierum textri¬
na cantato. Immolegendas propone intaber¬
nis tuis ut facilius per has nenias uulgus in doc¬
tũ prouoces adbibendum: Cercos autẽ non
clara luce accendimus sicut frustra calumnia¬
ris sed ut noctis tenebras hoo solacio tempere¬
mus et uigilemus ad lumen ne tecum dormia¬
mus intenebris quod si aliqui per imperitiã &
simplicitatẽ saeculariũ hominũ uel ceste reli¬
giosarũ feminarũ de quib: uere possimus dicese
confiteor zelum dĩ habent sed non secundũ scientiã
oo prohonoremastyrũ faciunt quid in de perdes
causabantur quondam & a postoli quod perir& un¬
guentũ : sed dñi uoce correpti sunt : neq enĩ xp̃s

Expanded text:
quasi pro te faciens de Salomone sumis testimoquasi pro te faciens de Salomone sumis testimonium, quod Salomon omnino non scripsit: ut qui habes alterum Esdram, habeas et Salomonem alterum: et si tibi placuerit, legito fictas revelationes omnium patriarcharum et prophetarum: et cum illas didiceris, inter mulierum textrinas cantato, immo legendas propone in tabernis tuis: ut facilius per has naenias vulgus indoctum provoces ad bibendum. Cerei clara luce accendimus, sicut frustra calumniaris: sed ut noctis tenebras hoc solatio temperemus; et vigilemus ad lumen, ne caeci tecum dormiamus in tenebris. Quod si aliqui per imperitiam, et simplicitatem saecularium hominum, vel certe religiosarum feminarum, de quibus vere possumus Confiteor, zelum Dei habent, sed non secundum scientiam , hoc pro honore Martyrum faciunt, quid inde perdis? Causabantur quondam et apostoli, quod periret unguentum; sed Domini voce correpti sunt . Neque enim Christus
Abbreviated transcription (Latin):
be adsuũ euangeliũ crediderunt muttire non po¬
terit melior que erit uigilantius canis uiuens
quã ille leo mortuus: recte hoc de ecclesi aste propo¬
neres : si paulũ inspũ mostuũ confiterer.
Deniq scĩ ñ appellantur mostui sed dormientes:
Vnde & lazarus qui resurrecturus erat dormis se
dormiens scribis & proponis mihi librũ a pocriphũ
qui sub nomine ez drae. ate &similib tui legitur
ubi scriptũ ẽ quod post mostem nullus proaliis
audeat dep̃cari quem ego librũ num quã legi. quid
enim necesse ẽ in manus sumere quod ecclesia
ñ recipit : nisi foste balsamum mihi & barbelo &
thesaurũ manichaei & ridiculũ nomen leusibose
& quia adradices prrinaei habrtas uicinus que
es hrberia e basili dis antiquissimihaer&ici
& imperitae scientiae incredibilia postenta per¬
quiris. & proponis quod totius orbis auctori¬
tate dampnatur nam in commentariolo tuo

Expanded text:
be ad suum Evangelium crediderunt, mutire non pobe ad suum Evangelium crediderunt, mutire non poterit? Meliorque erit Vigilantius canis vivens, quam ille leo mortuus Eccles. IX ? Recte hoc de Ecclesiaste proponerem, si Paulum in spiritu mortuum confiterer. Denique sancti non appellantur mortui, sed dormientes. Unde et Lazarus qui resurrecturus erat, dormisse dormiens scribis: et proponis mihi librum apocryphum, qui sub nomine Esdrae a te et similibus tui legitur: ubi scriptum est, quod post mortem nullus pro aliis audeat deprecari: quem ego librum numquam legi. Quid enim necesse est in manus sumere, quod Ecclesia non recipit? Nisi forte Balsamum mihi, et Barbelum, et Thesaurum Manichaei, et ridiculum nomen Leusiborae proferas: et quia ad radices Pyrenaei habitas, vicinusque es Iberiae, Basilidis antiquissimi haeretici et imperitae scientiae, incredibilia portenta prosequeris, et proponis quod totius orbis auctoritate damnatur. Nam in Commentariolo tuo
Abbreviated transcription (Latin):
ergo &hi quicũ agno sunt. ubiq esse credendi sunt
etcũdiabolus & daemones toto uagentur orbe
& celeritate nimia ubiq praesentes sint masty¬
res post effusionẽ sanguinis sui. ara operiuntur
indusi & inde exire non poterunt: dicis in libel¬
lo tuo quoddũ uiuimus mutuo pronobis orare possimꝑ
Post quã autẽ mostui fuerimus nullius sit pro alio
ex audienda oratio praesestim cũ mastyres ultio¬
nem sui sanguinis obsecrantes imparare non quie¬
uerint. Sia postoli & mastyres ad huc incorpore cons¬
tituti possunt orare proc&eris. quando dese ad¬
huc debent esse sollici  quanto magis post coronas
uictorias & trium phose Unus homo moses: sescen¬
tis milibus armatorũ imp&rat ađo ueniã: & stepha
coeperint minus ualebunt Paulus apostolus
ducentas septu aginta sex. sibi dicit. innaui animas
condonatas & post quã resolutus coeperit esse cum
xp̃o. tunc ora clausurus ẽ & prohis qui in toto or

Expanded text:
ergo et hi qui cum Agno sunt, ubique esse credendi sunt. ergo et hi qui cum Agno sunt, ubique esse credendi sunt. Et cum diabolus et daemones toto vagentur in orbe, et celeritate nimia ubique praesentes sint, martyres post effusionem sanguinis sui  Mss. ara arca operientur inclusi, et inde exire non poterunt? Dicis in libello tuo, quod dum vivimus, mutuo pro nobis orare possumus; postquam autem mortui fuerimus, nullius sit pro alio exaudienda oratio: praesertim cum martyres ultionem sui sanguinis obsecrantes, impetrare non quiverint . Si apostoli et martyres adhuc in corpore constituti possunt orare pro caeteris, quando pro se adhuc debent esse solliciti: quanto magis post coronas, victorias et triumphos? Unus homo Moyses, sexcentis millibus armatcoeperint, minus valebunt? Paulus apostolus ducentas septuaginta sex sibi dicit in navi animas condonatas, et postquam resolutus coeperit esse cum Christo, tunc ora clausurus est, et pro his qui in t
Abbreviated transcription (Latin):
omnium ecclesiarum populi: qui occurrerunt
usque chalchedonẽ iungerentur. populorũ examina
et inxp̃i laudes una uoce resonarent : uidelic& ado¬
rabant samuhelẽ & non xp̃m cuius samuhel & leuita
& proph&es fuit: mostuũ suspicaris : & idcircoblas¬
phemas: lege euangeliũ. ds̃ abrahã ds̃ isaac. dr̃ iacob
onesto iuxtate carcere non cluduntũr. Ais enim
uel insinu abrahae uel in loco refrigerii uel subter
aram dei. animas a postolorũ & mastyrũ consedisse.
Nec posse suis tumiddis. & ubi uoluerint adesse prae
sentes. senatoriae uidelic& dignitatis sunt. ut non:
inter homicidas tae terrimo carcere sed in libera
honestaque custodia in fostunatorũ in sulis & in campis
elisus recludantur. Tudõ leges pones. tu apostolii
uincla inictes. ut usque ad diem iudicu. teneantur
custodia neo sint cum dño suo. dequib scriptũ est
sequuntur agnũ quocumq uadit. Siagnus ubiq

Expanded text:
omnium Ecclesiarum populi, qui occurerrunt omnium Ecclesiarum populi, qui occurerrunt usque Chalcedonem jungerentur populorum examina: et in Christi laudes una voce resonarent? Videlicet adorabant Samuelem, et non Christum, cujus Samuel et levita et prophetes fuit. Mortuum suspicaris, et idcirco blasphemas. Lege Evangelium: Deus Abraham, Deus Isaac, Deus Jacob: honesto justa te carcere claudantur. Ais enim, vel in sinu Abrahae vel in locum refrigerii, vel subter aram Dei animas occisorum apostolorum, martyrum consedisse, nec posse suis tumulis et ubi volsentes. Senatoriae videlicet dignitatis sunt; et non inter homicidas teterrimo carcere, sed in libera honestaque custodia in fortunatorum insulis et in campis Elysiis recluduntur. Tu Deo leges pones? Tu apostolis vincula injicies; ut usque ad diem judicii teneantur custodia, nec sint cum Domino suo, de quibus scriptum est: Sequuntur Agnum, quocumque vadit . Si Agnus ubique,
Abbreviated transcription (Latin):
in modico uasculo trans forend colis
Quid est illud nescio quid feire desidero expone mani
festius ut tota libestate blas phemes. Puluusculũ
inquit in modico uasculo pradioso linteamine circũ¬
datõ: dol& mastyrũ reliquias pradioso operiri ue¬
lamine : & non uel pannis & cilicio colligari uel proi¬
ci inster quilinũ. ut solus uigilantius ebrius & dor¬
miens ador &ur. Ergo sacrilegi sumus quando a¬
postolorũ basilicas in gredimur: Sacrilegus furt
constantinus imperator. qui scãs reliquias. andreae
lucae & thimothei transtulit constanti nopolim
apud quas daemones rugiunt & habitatores uigi¬
lantii illorũ sesentire praesentiã confitentur
Sacrilegus dicendus &nunc augustus arcadius qui ossa
beati. samuhelis. longo post tempore deiudata trans¬
tulit traciã. Omnes episcopi non solũ sacrilegi &
fatui iudicandi. quirem uilissimã &cineres disso¬
lutos inserico & uase aureo postauerunt: stubti

Expanded text:
in modico vasculo transferendo colis? » in modico vasculo transferendo colis? » Quid est illud, nescio quid, scire festius, ut tota libertate blasphemes. Pulvisculum, inquit, in modico vasculo pretioso linteamine circumdatum. Dolet martyrum reliquias pretioso operiri velamine, et non vel pannis vel cilicio colligari, vel projici in sterquilinium, ut solus Vigilantius ebrius et dormiens adorpostolorum basilicas ingredimur? Sacrilegus fuit Constantius Imperator I, qui sanctas reliquias Andreae, Lucae, et Timothei transtulit Constantinopolim, apud quas daemones rugiunt, et inhabitatores Vigilantii illorum se sentire praesentiam confitentur? Sacrilegus dicendus est, et nunc Augustus Arcadius, qui ossa beati Samuelis longo post tempore de Judaea transtulit in Thraciam? Omnes episcopi non solum sacrilegi; sed et fatui judicandi, qui rem vilissimam et cineres dissolutos in serico et vase aureo portaverunt? Stulti
Abbreviated transcription (Latin):
in eodem libro quipuluerẽ linte amine circum¬
datũ adorando oscularis. Et in consequentib
properitum gentilium uidemus subprae texto
religionis introductum in ecclesis soleats huc
fulgentem olescere orum accendi ubicumq pul¬
uus culũ nescio quod in modico uasculo praetioso
lintsamine circumdato osculantes adorent mag¬
nũ honorẽ praebent huius modi homines. beatissi¬
mis mastyrib quos putant de uilissimis cereolis inlus¬
trandos quos agnus qui ẽ in medio throni cũ omni
fulgore maiestatis suae in lustrat.
adorauit quis hominem putauit dm̃. Nonne pau
runt uestimenta sua & se homines esse dixerunt :
Non quo meliores non essent olim mostuis hominib
loue atque mercurio : sed quo sub gentilitatis erro¬
re honor eis dõ debitus deferretur: quod & depe¬
tro legimus quicor nelium se adorare cupientem.
manu subleuauit. & dixit. Surge : nam & ego
homo sum: Et audes dicere illud nescio quid quod

Expanded text:
in eodem libro: « Quid pulverem linteamine circumin eodem libro: « Quid pulverem linteamine circumdatum, adorando oscularis? Et in consequentibus: Prope ritum gentilium videmus sub praetextu religionis introductum in Ecclesiis, sole adhuc fulgente, moles cereorum accendi, et ubicumque pulvisculum nescio quod, in modico vasculo pretioso linteamine circumdatum osculantes adorant. Magnum honorem praebent hujusmodi homines beatissimis martyribus, quos putant de vilissimis cereolis illustrandos; quos Agnus, qui est in medio throni cum omni fulgore majestatis suae, illustrat. adoravit? quis hominem putavit Deum? nonne Paulrunt vestimenta sua, et se homines esse dixerunt? Non quod meliores non essent olim mortuis hominibus Jove atque Mercurio: sed quod sub gentilitatis errore, honor eis Deo debitus deferretur. Quod et de Petro legimus, qui Cornelium se adorare cupientem manu sublevavit, et dixit: Surge: nam et ego X, 26. Et audes dicere: « Illud nescio quid quod
Abbreviated transcription (Latin):
respondit gener suo ut qui delatronũ & copuenarũ
natunet semine quos cn pompenisneas dephr
hispania aacteriumphum redire fastinans de phr¬
lanieo cinaiue contra eedesiam dĩ. & detia tonibus
aruacis celtiberis que descendens incursa galliarũ
ecclesias postaque nequaquã uexillũ crueis sedio¬
signe diaboli : Fecithoc idem pompeius &ian ino¬
sertb pastib ut cibicib &isauris prrutis lao¬
nib que superatis sui nominis inter orbiciã dis¬
abriã conder & ciuitatẽ. Sed haec urbs hode
seruat serta maiorũ & nullus inea ostur eedo¬
nrtantius galliae uernaculũ hostem sustinent.
et hominẽ moti capitis atq hypocratis uinculis
adligandum sedentem cernunt in ecclesian. & in¬
teor c&era uerba blasphemiae. ista quoq dicentẽ:
Quid necesse ẽ tanto honore non solũ honorare
sed &iam adorare. illud nescio quid quod in mo¬
dico uasculo transferendꝰ locis Etrursum

Expanded text:
respondet generi suo, ut qui de latronum et Convenarum respondet generi suo, ut qui de latronum et Convenarum natus est semine quos . Cn. Pompeius edomita Hispania, et ad triumphum redire festinans, de Pylatrocinetur contra Ecclesiam Dei, et de Vectonibus, Arrebacis, Celtiberisque descendens, incurset Galliarum Ecclesias, portetque nequaquam vexillum crucis, sed insigne diaboli. Fecit hoc idem Pompeius, etiam in Orientis partibus: ut Cilicibus et Isauris piratis, latronibusque superatis: sui nominis inter Ciliciam et Isauriam conderet civitatem. Sed haec urbs hodie servat scita majorum, et nullus in ea ortus est Dormitantius. Galliae vernaculum hostem sustinent, et hominem moti capitis, atque Hippocratis vinculis alligandum, sedentem cernunt in Ecclesia: et inter caetera verba blasphemiae, ista quoque dicentem: « Quid necesse est, te tanto honore, non solum honorare; sed etiam adorare illud nescio quid, quod in modico vasculo transferendo colis? » Et rursum
Abbreviated transcription (Latin):
mant adte Sed iam tempus ẽ ut ipsius uer¬
ba ponentes adsingula respondere nitamur:
fieri enim potest ut rur sum malignus inter pres
dicat fictam ame materiã cui rhoorica de¬
clamatione respondeam sicut illã quã scripsi ado
galliam matris & filiae interse discordantium aue¬
tores sunt huius dictatiunc ulaemeaxosraguiass
pres irteri riparius a desiderius qui paro ecias suus
ucina istius scribunt esse maculatas miserunt que
ubros perfratre sisinium quos inter erapuba nullor¬
uns cuomuit et adserunt repestos esse non nullol
qui facientes uitus suis illius blas phemus ad quiescant
Est quidem imperitus & uerbis a scuentia n& sermoet
condtem inqueras quidem potest defendenera ses
propter homines sieculi & mulierculasi onetatas
pectatis semꝑ discentes & numquã adseuentũ uenu¬
ttus ꝑ uenientes una lucubratiun cula illius uenus
res pondebo Nescorũ uirorũ quiut hoe facenemi
depraecati sunt: uidear litteras respuisseo dimirt¬

Expanded text:
antii. --Sed jam tempus est, ut ipsius verba ponentes ad singula respondere nitamur. Fieri enim potest, ut rursum malignus interpres dicat fictam a me materiam, cui rhetorica declamatione respondeam: sicut illam quam scripsi ad Gallias, matris et filiae inter se discordantium. Auctores sunt hujus dictatiunculae meae sancti presbyteri Riparius et Desiderius, qui paroecias suas vicinia istius scribunt esse maculatas, miseruntque libros per fratrem Sisinnium, quos inter crapulam stertens evomuit. Et asserunt repertos esse nonnullos, qui, faventes vitiis suis, illius blasphemiis acquiescant. Est quidem imperitus, et verbis et scientia, et sermone inconditus; ne vera quidem potest defendere: sed propter homines saeculi et mulierculas oneratas peccatis, semper discentes et numquam ad scientiam veritatis pervenientes, una lucubratiuncula illius naeniis respondebo, ne sanctorum virorum qui ut haec facerem me deprecati sunt, videar litteras respuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
nominoc̃tinert᷑ Qaatuorut̃ psidmis quihiadent orationistualũ : Sexius decunt
q culisceridit᷑oritiodiuid. & incipit excudi dẽ leflitiãmeã : &eetogesimus quintus
si mlit̃ oratio daud: Ac tog simꝰ nonus quinunc inmanib ẽ dnẽ refugiũ feclus
es nob & centesimus primis quib ab&tnulã ratiopaporis cũ anxius fuerit &
in conspestadm̃ effuderit p̃cesuã: Dcud & pauꝑ. qui cũ diues et̃t. pauꝑ ꝓ nob
factuse : refeftur adh xpmquisedit suꝑpullũ asinȩ : luixta ⁊achariã pauꝑatq¬
mansu&us : Mosesut̃ ꝑ quẽ dn s̃ lege dedit cuiuis ore audiuimꝰ loquentem
dm̃ faciamus hominẽ adimaginẽ & similitadinẽ nram̃. statimq ilnfer¬
tur. & fecd hominẽ: adima ginedi fec̃cũ. masculũ a feminã fec̃ illos
Abiituio ẽdicenis heninis uspredino fic̃ & resurtte tiuonẽ ieniũ epliaat quedis fct
tionẽ adisradeliticũpopulũ refeirunt que modo in solitudine effenderitdm̃

Expanded text:
orationis\' titulum: sextus decimus, qui inscribitur: oratio Dauid et incipit: exaudi, deus, iustitiam meam, et octogesimus quintus similiter: oratio Dauid et octogesimus nonus, qui nunc in manibus est: domine, refugium factus es nobis, et centesimus primus, qui habet titulum: oratio pauperis, cum anxius fuerit et in conspectu domini effuderit precem suam. Dauid et pauper, qui, cum diues esset, pauper pro nobis factus est, refMoyses autem, per quem dominus legem dedit, cuius ore audiuimus loquentem deum: faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram, statimque infertur: et fecit deus hominem, ad imaginem dei fecit eum; masculum et feminam fecit illos, ab initio ctionem ad Israheliticum populum referant: quomodo in solitudine offenderit
Abbreviated transcription (Latin):
oceane sollicito timore perquirere haec
magis cedesiae custodire debebant. hos in
sacer dotibus eligendis canones obseruare
non propria odia & priuatas simultates car¬
pentemque semper auctoremsuum Inuidiã
legem xp̃i hter pra&ari. Uide quantũ testi¬
monium sit huiusque marguunt bi mariti
Cui prader uinculum coniugale & hoc ante
baptismũ: nihil aliud ab aemulis obici potest.
Qui praecepit non moechandum ipsedixit &
non occides. Si non moechamur sed occidi¬
mus: trans gressores legis sumus: qui totã
legem seruauerit & offenderit inuno: fit
omnium reus: Itaque cum opposuerint nobis
uxorem ante baptismũ : nos abeis omnia quae
post baptismum praecepta sunt requiramus:
pra&ereunt quod non lic& : & obiciunt quod

Expanded text:
Oceane, sollicito timore perquirere, haec Oceane, sollicito timore perquirere, haec magis ecclesiae custodire debebunt, 1108 in sacerdotibus eligendis canones obseruare, non propria odia et priuatas simultates carpentemque semper auctorem suum inuidiam legem Christi interpretari. uide, quantum testimonium sit huius, quem arguunt, bimaliti, cui praeter uinculum coniugale — et hoc ante baptismum — nihil aliud ab aemulis obici potest. quipraecepitnon moechandum, ipse dixit et: non occides. si non moechamur et occidimus, transgressores legis sumus. qui totam legem obseruauerit et offenderitinuno, fit omnium reus. itaque, cum obposuerint nobis uxorem ante baptismum, nos ab eis omnia, quae post baptismum praecepta sunt, requiramus. praetgreunt, quod non licet, et obiciunt, quod
Abbreviated transcription (Latin):
contemnere dedignitate transfertur ad
dignitatem: Nonieiunauit non fleuit: non
mores suos saeperep̃hendit & assidua medi¬
tatione correxit. non sulistantiam paupe¬
ribus erogauit. de cathedra quoddicitur ad
cathedram. Id est desuperbia ad superbiam.
Iudicium autem & ruinam diaboli: nullidu¬
bium quin adrogantia sit incidunt in eam
qui in puncto horae necdum discipuli iam ma¬
gistrisunt. O post& autẽ eum & testimoni¬
um haberebonum: abhisquiforis sunt: quale
principium : talis & clausula : qui inre p̃hen¬
sibilis est: non solum ad omesticis uerum
& abalienis consonoore laudatur : alieni
& exera ecclesiam sunt: iudaei. haeretici atq
gentiles. t alisergo sit pontifex xp̃i : ut qui
religioni d&rahunt uitae eius d&rahere non
audeant: atnunc plerosque cernimus uel fa¬
uorem populi in aurigarum modum pradio
redimere: ueltanto omnium hominum
odia uiuere ut non extorqueat pecunia
quod mimi in p&rant gestibus. Haec filii

Expanded text:
contemnere, de dignitate transfertur ad contemnere, de dignitate transfertur ad dignitatem; non ieiunauit, non fleuit, non mores suos saepe reprehendit et adsidua meditatione correxit, non substantiam pauperibus erogauit: de cathedra, quod dicitur, ad cathedram, id est de superbia ad superbiam. iudicium autem et ruina diaboli, nulli dubium, quin adrogantia sit. incidunt in eam, qui in puncto horae necdum discipuli iam magistri sunt. oportet autem eum et testimonium habere bonum ab his, qui foris sunt: quale principium, talis et clausula. qui inreprehensibilis est, non solum a domesticis, uerum et ab alienis consono ore laudatur. alieni et extra ecclesiam sunt iudaei, heretici atque gentiles. talis ergo sit pontifex Christi, ut, qui religioni detrahunt, uitae eius detrahere non audeant. at nunc plerosque cernimus uel fauorem populi in aurigarum modum pretio redimere uel tanto omnium hominum odio uiuere, ut non extorqueant pecunia, quod mimi inpetrant gestibus., Haec, fili
Abbreviated transcription (Latin):
quae hominum tanta sit caecitas deuxoribus
antebaptismum disputare. & rem inbaptisma¬
te mortuam immo cumxp̃o uiuificatam in
calumniam trahere. Cum tam a pertum
euidensque praeceptum nemo custodiat : heri
catichuminus: hodie pontifex: heri in am¬
phiteatrar hodie inecclesia: uespere ln circo.
mane in altari : Dudum fautor histrionum.
nunc uirginum consecrator. num ignora¬
bat apostolus tergi uersationes nr̃as & ar¬
gumentorum ineptias nesciebant: quidix̃
unius uxoris uirum: ipse mandauit inre¬
prehensibilem sobrium prudentem. or¬
natum hospitalem doctorem modestum
non uinolentum. non percussorem. non
litigiosum non auarũ non neophrtũ.
Adomnia claudimus oculos: solas uidemus
uxores. Quod autem ait ne in suꝑbiam elatus
incidat in iudiciũ diaboli. Quisnon exem plo
uerum prob& : ignorat momentaneus sacer¬
dos humilitatẽ & mansu&udinem rusticorũ
ignorabat blanditias xp̃ianas. nescit se ipse

Expanded text:
quae hominum tanta sit caecitas de uxoribus quae hominum tanta sit caecitas de uxoribus ante baptismum disputare et rem in baptismate mortuam, immo cum Christo uiuificatam, in calumniam trahere, cum tam apertum euidensque praeceptum nemo custodiat. heri catechumenus, hodie pontifex; heri in amphitheatro, hodie in ecclesia; uespere in circo, mane in altari; dudum fautor strionum, nunc uirginum consecrator: num ignorabat apostolus tergiuersationes nostras et argumentorum ineptias nesciebat? qui dixit: unius uxoris uirum, ipse mandauit inrepreliensibilem, sobrium, prudentem, ornatum, hospitalem, doctorem, modestum, non uinolentum, non percussorem, non litigiosum, non auarum, non neophytum. ad omnia claudimus oculos, solas uidemus mores, quod autem ait: ne in superbiam elatus incidat in iudicium diaboli, quis non exemplo uerum probet? ignorat momentaneus sacerdos humilitatem et mansuetudinem rusticorum, ignorat blanditias Christianas, nescit se ipse
Abbreviated transcription (Latin):
uitandam & samuhel doc& nihilcorã populo
eripuisse secuiquam probans: & apostolorũ
paupertas qui refrigeria sumptuum a fratrib
accipiebant & praeter uictum atq uestitũ
nihilsealiut nec habere necuelle gloriabant᷑
Quamadtimotheum a uaritia adtitum turpis
lucri cupiditatẽ apertissimenotat. Domũ
suam bene regentem: nonutopes augeat. non
ut regie̾s par&ꝰ epulas. non ut caelatas patenas
struat & fasidis aues. lentis uaporibus co¬
quat qui adossa perueniant & superficiem
cornium nondis soluant artifici tempera¬
mento : sed ut quod populis praecepturis est
prius ad omesticis exigat: Filios habentẽ
subditos cumomni castitate :: Nescilic& imi¬
tentur filios heli quilnuestibulo templi cũ
mulieribus dormiebant: & religionem
praedam putantes. quicquid optimũ in hos¬
tiiserat insuas delicias conuertebant: non
neo phrtum ne in superbiã elatus. incidat¬
in iudiciumdi eboli: mirara satis non queo

Expanded text:
uitandam et Samuel docet nihil coram populo uitandam et Samuel docet nihil coram populo eripuisse se cuiquam probans et apostolorum paupertas, qui refrigeria sumptuum a fratribus accipiebant et praeter uictum atque uestitum nihil se aliud nec habere nec uelle gloriabantur. quam ad Timotheum auaritiam, ad Titum turpis lucri cupiditatem apertissime notat. domum suam bene regentem: non ut opes augeat, non ut regias paret epulas, non ut caelatas patinas struat et Phasides aues lentis uaporibus coquat, qui ad ossa perueniant et superficiem car- Dium non dissoluant artifici temperamento, sed ut, quod populis praedicatums est, prius a domesticis exigat. filios habentem subditos cum omni castitate: ne scilicet imitentur filios Heli, qui in uestibulo templi cum mulieribus dormiebant et religionem praedam putantes, quidquid optimum in hostiis erat, in suas delicias conuertebant. non neophytum, ne in superbiam elatus in iudiciumincidatdiaboli: mirari satis non queo,
Abbreviated transcription (Latin):
quales eẽ discamus quales non ẽe debeant sacer¬
dotes : Vinolentias curarum ẽ & comesatorum
uenter quȩ mero aestuans cito despđmat in li¬
bidines : Inuino luxoria. Inluxoria uoluptas
inuoluptate inpudicinaẽ. quiluxociatur
uiuens mortuus est. Ergo qui inebriatur &
mortuus & sepultus est. Noe adunius horae
ebri&atẽ nudat femorasua : quae ꝑ sexcentos
annos sobri&atem contexerat. Loth per
temulentiã nesciens libidini misc& ingestum
& quem sodoma non uicerat uinauicerunt.
Percussorem autẽ ep̃m ille condempnat : quidor¬
sum suum posuit ad flagella & maledicentes
non remaledixit: Sed modestũ: duobus malis
unum opposuit bonum i temulentia &ira
modestia refrenentur : Non litigiosũ ñ auarum:
Nihilest in potentius adrogantia rusticorum.
qui garrulitatẽ auctoritatem putant & parati
semper adlites in subiectum sibi gregem tumidis
sermonibus tonant: Auaritiam insacerdote

Expanded text:
quales esse, discamus, quales non esse debeant sacerquales esse, discamus, quales non esse debeant sacerdotes. uinolentia scurronum est et comissatorum uenterque mero aestuans cito despumat in libidines. in uino luxuria, in luxuria uoluptas, in uoluptate inpudicitia est. qui luxuriatur, uiuens mortuus est: ergo, qui inebriatur, et mortuus et sepultus est. Noe ad unius horae ebrietatem nudat femora sua, quae per sexcentos annos sobrietate contexerat. Loth per temulentiam nesciens libidini miscet incestum et, quem Sodoma non uicerat, uina uicerunt. percussorem autem episcopum ille condemnat, qui dorsum suum posuit ad flagella et maledictus non remaledixit. sed modestum: duobus malis unum obposuit bonum, ut temulentia et ira modestia refrenetur. non litigiosum, non auarum: nihil enim inpotentius arrogantia rusticorum, qui garrulitatem auctoritatem putant et parati semper ad lites in subiectum sibi gregem tumidis sermonibus tonant. auaritiam in sacerdote
Abbreviated transcription (Latin):
enitacic̃ estprioris uerbi: idest incep̃hensibilis:
qui uitia non hab&. in rep̃hensibilis appellatur:
qui uirtutibus poll& ornatus est: possumus &
aliut intellegere ex hocuerbo: iuxta illud tullii
caput est artis docere quod facias: suntenim
quidam ignotantes mensuram suam &tan¬
ta est oliditatis acuae cordiae : ut & in motu.
& in incessu. & in habitu. & insermone com¬
munirisum expectantibus ttibuant
& quasi intellegentes quidsit ornatus. conunt
seuestibus & munditiis corporis & lautiores men¬
sat epulas parent. Cumomnis istius modi or¬
natus &cultus. sordibus foedior sit̃ : quod autem
doctrina a sacerdotibus exp&atur: & u&eris prae¬
cepta sunt legis. & adtitum plenius scribitur:
Innocensenimꝰ absque sermone conuersatio quan¬
tum ex emplo prodest. tantum silentio noc&
& latratu canum baculoque pastoris: luporum
rabies deterrenda est.: Non uinolentũ non per¬
cussorem. uirtutibus uitiaopposuit : didicimus

Expanded text:
Izttaatc est prioris uerbi, id est \'inreprehensibilis\'. Izttaatc est prioris uerbi, id est \'inreprehensibilis\'. qui uitia non habet, inreprehensibilis appellatur; qui uirtutibus pollet, ornatus est. possumus et aliud intellegei-e ex hoc uerbo iuxta illud Tullii: \'caput est artis decere, quod facias\'. sunt enim quidam ignorantes mensuram suam et tantae stoliditatis ac uecordiae, ut et in motu et in incessu et in habitu et in sermone communi risum spectantibus tj-ibuant et quasi intellegentes, quid sit ornatus, comant se uestibus et munditiis corporis et lautioris mensae epulas parent, cum omnis istius modi ornatus et cultus sordibus foedior sit. quod autem doctrina sacerdotibus expetatur, et ueteris praecepta sunt legis et ad Titum plenius scribitur. innocens enim et absque sermone conuersatio quantum exemplo prodest, tantum silentio nocet; et latratu canum baculoque pastoris luporum rabies deterrenda est. non uinolentum, non percussorem: uirtutibus uitia obposuit. Didicimus,