comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
posterior diligentia. ꝗ ubi saluti nicħ de thit᷑. humilitati aliqͥd addider̃. qͦ
salus tutius muniret᷑. Exꝑtis cirdo aliqͦrum fictais penit̾ncias ꝑ affectatas bonoꝵ
potencias. sogunt enĩ multas inuenire medicinas multoꝵ exꝑmm̃ta morboꝵ.¬
sit ñ reddit᷑. ñ agit᷑ penit̾ncia s frangit᷑.Si aũ ueracit̾ agit᷑. ñ remittet᷑
amittit. siue alios patiendo malos. sũ ipse male uiuendo. nec aliud ht̃ und̃
restituat. huic certe ñ possumꝰ dicere redde qđ abstulisti. nͥ cũ hab̾e cdimꝰ ⁊ negͣt
Ubi siqͥdem si aliq̾s sustin& repente cruciatꝰ. dũ existimat᷑ hab̾e qd reddat.
lestias corporales redde compellit᷑. peccati qͦ male ablata ẽ penas luit. S¬
restituant᷑ aliena. s ne frustra homo in hominẽ seuiat. & paulo pꝰ. Iuud
tuat. ⁊ qͥ ad se confugientẽ quantũ oneste pot̃ ad reddendũ ñ compellit.¬

Expanded text:
posterior diligentia, qui, ubi saluti nihil detrahebatur, humilitati aliquid addiderunt, quo salus tutius muniretur; experti credo aliquorum fictas poenitentias, per affectatas honorum potentias. Cogunt enimssit, non redditur, non agitur poenitentia, sed fingitur: si autem veraciter agitur, non remittetur amittit, sive alios patiendo malos, sive ipse male vivendo, nec aliud habet unde restituat. Huic certe non possumus dicere: Redde quod abstulisti, nisi cum habere credimus et negare. Ubi quidem si aliquos sustinet repente cruciatus, dum existimatur habere qlestias corporales reddere compellitur, peccati quo male ablata est poenas luit. restituantur aliena, sed ne frustra homo in hominem saeviat. Et paulo post: §tuat, et qui ad se confugientem quantum honeste pot
Abbreviated transcription (Latin):
cõmunicaiuĩt. ⁊ amͦ saltẽ indomo simul orau̾it. atq latebras defensioniꝰ
nec cõminus ad satis factionẽ ꝑducat᷑ p̃buerit. donec ab ex comunicatõe
penitñciã accipiat: corporis ⁊ sangnis dm̃ comunione pͥuatũ se ẽẽ cog¬
d. Anastasio imꝑatori. Sic̃ nõ pot̾ qͥ liboꝵ ꝑ u̾sitatis comunicatore nõ¬
suscepto parit ꝑ uersus aꝓpbari: sic nõ pot̾ refutari ꝑ u̾sitas complice

Expanded text:
it, et animo saltem in domo simul oraverit, atque latebras defensionis ne quo minus cominus ad satisfactionem perducatur, praebuerit, donec ab excommunicatore poenitentiam suscipiat, corporis et sanguinis Domini communione privatum se esse cogt quilibet perversitatis communicatore suscepto non pariter perversus approbari, sic nec potest refutari perversitas complice
Abbreviated transcription (Latin):
Uo̾. Uis hab̾e utilẽ penitñciã : modo habe. Si enĩ mͦ habu̾is: corrigeris.
As onectꝰ si fũis. fundet᷑ ille thesaurus tuus. ubi colligebant᷑ mala oꝑa tua.
tim morieris. Oꝑa tua nulla forte inuenunt᷑ millo thesauro. Plane inuenie¬
ibi oꝑa tua: qe scͥptũ ẽ. Pax int̾ra hominbꝰ bone uoluntatis. Ds nõ annotat
facultatẽ. s coronat uoluntatẽ. Scit ꝙ noliusti ⁊ ñ potiusti. Sicte annotat
qͣsi feceris qd uoluisti. Ergo opus ẽ ut conu̾taris. ne differendo subito moria¬
ris. & om̃mo nicħ inueniat᷑ qd mp̃senti hãs ⁊ infut᷑o possideas. augustmꝰ inlil¬
indubitant̃ credimꝰ ⁊̃ si mn ultimo uite spũ admissoꝵ peniteat. ⁊ publica
lam̃tacione peccata ꝓdant᷑. qr ꝓpositũ d̃ĩ qd de creuit saluare qd pierat:
stat immobile. Nidco q uoluntas eiꝰ nõ mutat᷑ siuie em̃datione uite si tp̃s
concedit᷑. siue simplici confessione si continuo uita excedit᷑. uenia pc̃coꝵ

Expanded text:
em poenitentiam? Modo habe. Si enim modo habueris, corrigeris: cum correctus fueris, fundetur ille thesaurus tuus, ubi colligebantur mala opera tua, et tim morieris, opera tua nulla forte invenientur in illo thesauro? Plane ibi invenies opera tua, quia scriptum est, Pax in terra hominibus bonae voluntatis . Deus non annotat facultatem, sed coronat voluntatem. Scit quia voluisti, et non potuisti; sic te annotat, quasi feceris quod voluisti. Ergo opus est ut convertaris, ne differendo subito moriaris, et omnino nihil inveniatur quod in praesenti habeas, et in futuro possideas. Convindubitanter credimus, etiam si in ultimo vitae spiritu admissorum poeniteat, et publica lamentatione peccata prodantur, quia propositum Dei, quo decrevit salvare quod perierat, stat immobile; et ideo quia voluntas ejus non mutatur, sive emendatione vitae, si tempus conceditur, sive supplicii con
Abbreviated transcription (Latin):
Iã siqͥs publicã rapmã seu furtũ fecerit. publicã iñ agat pent̾. uixta scõrum
ait. nͥ m̃ egerint uerã penitũciã. regnũ di ñ possidebunt. Qͥ uͦ de tebꝰ ecctaꝵ
aliquid abstulerit. gͣuiꝰ mñ uidicet᷑. Qͥa quã uis ultio furũ ad comites respiciat.
udeant᷑ iniuste defendi. ne opimonẽ male agentiũ ⁊ in discrete defensioĩs
ausu innos ullomͦ transferamꝰ. s quantũ decoe eccłam ãmonendo. ũbũ inter¬
cessionis ad ibendo. quibꝰ ualetis succurrite.⁊ aliis opẽ feratis. ⁊ opmionẽ scẽ
ecclesie in quinetis.
Sunt em̃ qͥdã qͥ hñtes subfidia furtũ ꝑpetrant.⁊ salii qui hac mre ex mopia¬
delinquinit. Uñ necesse ẽ ut qͥdam dãpnis. qͥdam uͦ uerbibus ⁊ qͥdam districtius
qͥdam uͦ leuiꝰ corrigant᷑. Ex cũ paulo districtiꝰ agit᷑. ex caritate agendũ ẽ ⁊ non

Expanded text:
am si quis publicam rapinam seu furtum fecerit, publicam inde agat poenitentiam, juxta sacrorum am egerint poenitentiam regnum Dei non possidebunt . Qui vero de rebus ecclesiae aliquid abstulerit, gravius inde judicetur, quia, quamvis ultio furum et raptorum ad comites respiciat, videantur injuste defendi, ne opinionem male agentium ex indiscretae defensionis ausu in nos ullo modo transferamus: sed quantum decet Ecclesiam, admonendo et verbum intercessionis adhibendo, quibus valetis succurrite, ut et illis opem feratis, et opinionem sanctae Ecclesiae non inquinetis.Sunt enim qui habentes subsidia, furtum perpetrant, et sunt alii qui in ecesse est, ut quidam damnis, quidam vero verberibus, et quidam districtius, quidam vero levius corrigantur. Et quum paulo districtius agitur, ex caritate agendum est, et non
Abbreviated transcription (Latin):
tute ad seruiciũ dĩ conu̾ti desid̾at. ꝓbetͣ pͥus in laico habitu c̃stitutũ
⁊ si mores eiꝰ atq conu̾satio bono desidio illiꝰ testimoniũ fer̃. absq ul¬

Expanded text:
Dei servitium converti desiderat, probetur prius in laico habitu constitutus. Dei servitium converti desiderat, probetur prius in laico habitu constitutus. Et si mores illius atque conversatio bono desiderio illius testimonium ferunt, absque ul
Abbreviated transcription (Latin):
Ui contͣ pacẽ eccłȩ s̃. si dignitatẽ aut cingulũ militię hñt. nudent᷑¬
de eis. Si aũ pͥuati. si quidem nobiles s̃. suarũ substanciaꝵ ꝓscͥptionẽ
paciant᷑. Si aũ ignobiles. nõ solũ incorpore uerb̾ent᷑. s õ exilio ꝑ petuo¬
xepła ieronimi ad paschasiũ alexandrinũ.
De seruo qͥ fugerit dñm suũ int̾rogabas. si ille milla fuga mortuus fuĩt.¬
utrũ liceroꝵ ꝓeo orare anñ. ħ indiunis libris nõ inuenimꝰ ꝓhibitũ. s tñ scimꝰ
ab apłis firmit̃ p̾ceptũ ut serui subditi funt in om̃ timore dñis. non
tantũ bonis & modestis. s &e discolis.  in gangrensi concilio ita scptũ
ẽ. Siqs seruũ sub p̾textu diuini cultꝰ doceat dñm ꝓpͥũ contẽpnere. ut
discedat ab eiꝰ obseqͥo. anatħma sit. Uñ dat᷑ intelligi qd si ille anatħina
ad oĩpotentis di ẜ uiciũ festinare. ut ab humana .ẜ uitute lib̾i. in
om̃ia. Uñ necesse ẽ ut siqͥs ex uris eccłastici. uł scłaris militie ẜ ui¬

Expanded text:
ui contra pacem Ecclesiae, etc., si dignitatem aut cingulum militiae habent nudetur iis; si autem privati, si quidem nobiles sunt, suarum substantiarum proscriptionem patiantur, si autem ignobiles, non solum corpore verberentur, la Hieronymi, ad Pacasium Alexandrinum. De servo qui fugerit dominum suum interrogabas, si ille in illa fuga mortuus fuutrum liceret pro eo orare, an non. Hoc in divinis libris non invenimus prohibitum, sed tamen scimus ab apostolis firmiter praeceptum, ut servi subditi sint in omni timore dominis: non tantum bonis et modestis, sed etiam discolis. Et in Gangrensi concilio ita scriptum est: Si quis servum sub praetextu divini cultus doceat dominum proprium contemnere, ut discedat ab ejus obsequio, anathema sit. Unde datur intelligi quod si ille anathema ad omnipotentis Dei servitium festinare, ut ab humana servitute liberi in omnia. Unde necesse est, ut quisquis ex juris ecclesiastici ser
Abbreviated transcription (Latin):
mini imnuicẽ & mom̃s.ꝓ m̃ siqͥs eccłasticas oblationes ⁊ qddo consecratũ
fuit rapũt. ł consenserit facientibꝰ: ut sacͥlegꝰ duudicet᷑. ⁊ dãpnũ ĩ qͥdru¬
plũ restituat. & canonicȩ pent̾.¬
Redia diuinis usibꝰ tͣdita qͥdam humanis applicant usibꝰ. ⁊ do nr̃o cui
tͣdita sunt ea subtraunt. ut ss usibꝰ inseruant. Qua ꝑꝑ ab om̃ibus
illiꝰ usurpationis contumelia de pellenda ẽ: ne p̾dia usibꝰ secretorum
celestium dicata. aqͥb̾dã uruentibꝰ uexent᷑. Qd siqͥs p̃sũpserit: ut sacͥ legu

Expanded text:
mnatione. Proinde, si quis ecclesiasticas oblationes et quod Deo consecratum est rapuerit, vel consenserit facientibus, ut sacrilegus dijudicetur, et damnum in quadruplum restituat, et canonice poenedia divinis usibus tradita quidam humanis applicant usibus, et Domino Deo, cui tradita sunt, ea subtrahunt, ut suis usibus inserviant. Quapropter ab omnibus illius usurpationis contumelia depellenda est, ne praedia usibus secretorum coel
Abbreviated transcription (Latin):
nullus eorum qͥ huic ritui assolent ministrare. lim̃ altius accedat nec õb
alt̾am causã s h̾ mõĩ hõmũ amititia ꝗͣ ius uetꝰ repellat᷑. concremando illo
aruspice. qͥ ad domũ alienã accesserit.⁊ illo minsulã de portando. pꝰ ad¬
emptionẽ bonorũ qͥ eũ euocaũĩt suasiomibꝰ. ł p̃mu̾s. Acusatorem aut̃
ulti magicis artibꝰ usi elem̃ta t᷑bare. uitas insontiũ ex eodem
labe fuctare ñ dubitunt. ⁊ manibꝰ accitis audent uentilare. ut qͥsq suo
conficiat malis artibꝰ mimicos. hos q̃m nat᷑e ꝑegͥni funt: feralis pestis
ni noticiã ꝓfenet᷑. insidias sͥ. aquibꝰ dã ꝑ diti parari. ⁊ ob hoc deducto¬
res accep̃ armatos. si in illa arma scelerati horẽs icidissent. Palus in
effusione sangͥnis eor̃. suũ cͥm agnosceroꝵ : Abfit ut ea q̃ ꝑꝑ bonum ⁊

Expanded text:
nullus eorum, qui huic ritui adsolent ministrare, limen alterius accedat nec ob alteram causam, sed huiusmodi hominum amicitia quamvis vetus repellatur: concremando illo haruspice, qui ad domum alienam accesserit, et illo in insulam detrudendo post ademptionem bonorum, qui eulti magicis artibus usi elementa turbare, vitas insontium labefactare non dubitant et manibus accitis audent ventilare, ut quisque suos conficiat malis artibus inimicos. hos, quoniam naturae peregrini sunt, feralis pestis ni noticiam perferretur insidias sibi a quibusdam perditis parari, et ob hoc deductores accepit armatos, si in illa arma scelerati homines incidissent, Paulus in effusione sanguinis eorum suum crimen agnosceret? Absit ut ea quae propter bonum et
Abbreviated transcription (Latin):
de his legr̃ qͥ meugło natũ xp̃m annuntianer̃t. Postea ħ nõe solima.¬
thematici dicti sunt. cuiꝰ artis sciẽtia usq adeugłm fuit concessa ut
xp̃o edito nemo exm̃ natiuitatẽ aliciꝰ de cȩlo int̃p̃tet᷑. horoscopi
dicti sunt qd horas natiuitatis hõmũ speculent᷑. dissimili ⁊ diu̾so fato.
Sortologi sunt : qͥ sub nõe ficte religionis ꝑ quasdã quasscõꝵ sortes
uocãt diuinationis sciẽtiã ꝓfitent᷑. aut qua cũq scͥpturaꝵ scientię
inspectiõe futura ꝓmittũt. Salisatores uocati sunt qr dũ eis quȩ cumq
liboꝵ exordine cłicoꝵ magos. aut aruspices. aut ariolos. uł sortile¬
gos. aut eos qͥ ꝓfitent᷑ artẽ aliqͣm. aut aliqͦs eoꝵ fimilia exercentes. consu¬
lens fũit dep̃hensus. ab honore dignitatis suȩ depositꝰ. monast̾ium ing̃ss
ibiq ꝑ petuȩ penitẽcie deditꝰ. sceł admissũ sacͥ legii luat. Ex penit̃

Expanded text:
 in Evangelio natum Christum annuntiaverunt . Postea hoc nomine soli mathematici dicti sunt, cujus artis scientia usque ad Evangelium fuit concessa, ut Christo edito nemo exinde nativitatem alicujus de coelo interpretetur. Horoscopi dicti sunt, quod horas nativitatis hominum specularentur dissimili et diverso fato. Sortilegi sunt, qui sub nomine fictae religionis, per quasdam quas sanctorum sortes ocant, divinationis scientiam profitentur, aut quarumcunque scripturarum inspectione futura promittunt. Salisatores vocati sunt, quia dum eis membrorulibet ex ordine clericorum, magos, aut aruspices, aut ariolos, vel sortilegos, aut eos qui profitentur artem aliquam, aut aliquos eorum similia exercentes consulens fuerit deprehensus, ab honore dignitatis suae depositus, monasterium ingressus, ibique perpetuae poenitentiae deditus, scelus admissum sa
Abbreviated transcription (Latin):
erant reqͥrentes. innullo inuenimꝰ o ẽẽ culpabilẽ. quĩ in suꝑ ad sacri¬
tissimũ corpꝰ bĩ Petͥ apli sub ure urando satis faciens. ab his q̃ obiecta
eiꝰ opiioni fuerant. se d monstrauit alienũ: reu̾ti illũ pungatũ ab¬
solutumq ꝑ misimꝰ. Qͥ a sic̃ dignũ erat ut si maliqͦ reus existeroȩ. culpã
in eo canonice piniremꝰ: ita dignũ uõ fuit ut eũ aduiuante innocẽtia
dutiꝰ retinere. uł affligere in aliqͦ debemus.ident.

Expanded text:
erant, requirentes, in nullo invenimus culpabilem esse, qui insuper ad sacratissimum corpus B. Petri apostoli sub jurejurando satisfaciens, ab his, quae objecta ejus opinioni fuerant, se demonstravit alienum, reverti illuc purgatum absolutumque permisimus, quia, sicut dignum erat, ut, si in aliquo reus resisteret, culpam in eo canonice puniremus, ita dignum non fuit, ut eum adjuvante innocentia diutius retinere vel affligere in aliquo deberemus. § 1.
Abbreviated transcription (Latin):
Den uenit ad nos qͥ qͥsdã incantatores atq sortilegos fuis insecut. ⁊om̃o
nob sollicitudinẽ ⁊ clũq tuũ gͣtũ fuisse cognosoas. S moleste tulimnus
qđ te dubitare ab eis nob contͣ exꝑienciã tuã subripi potuisse didicimuꝰ.
dũ aliq̃n certꝰ eẽ ac sctre debueras. ħ tͥ ap̃ nos ad cõm̃dationẽ mag ꝓfi
cere.qͣm adculpã ad scbi. Uiõ studu tui sit sollicite q̃rere. ⁊ qͦs cũq inue¬
neris ħmõi xp̃i inimicos ista districta ultiõe coirig̾e. ut ⁊ nos de exꝑi-
ẽ ualeas comm̃dare.

Expanded text:
ervenit ad nos quod quosdam incantatores atque sortilegos fueris insecutus. Et omnino nobis sollicitudinem hanc zelumque tuum gratum fuisse cognoscas; sed moleste tulimus, quod te dubitare, ne ab eis nobis contra experientiam tuam subripi potuisset, didicimus, cum certus esse ac scire debueris hoc tibi apud nos ad commendationem magicere, non ad culpam adscribi. Et ideo studii tui sit sollicite quaerere, et quoscunque inveneris hujusmodi Christi inimicos ita districta ultione corrige, ut et nos de experiest, valeas commendare.
Abbreviated transcription (Latin):
ne mortuns fuit: corpꝰ eiꝰ cũ psalmis ⁊ himnis non deferat᷑ ad sepult᷑am
& p̃cipimꝰ ut infine codicis legis mundanę scͥbat᷑ hec leax
De duobꝰ ep̃is alt̾cantibꝰ de pamochia ciuꝰdã ȩccłȩ. Ioħs tp̃. Uni.¬
nt̃ memoratos frẽs nr̃os fulgentiũ astigatanũ ⁊ honoriũ. Cordubensẽ
dicata ẽ. cĩ quã uis uetusta retencione nullũ iuris p̃iudiciũ affenrę.
tdo ne in dubiũ ultͣ int̾ eos nr̃a de uocaretur sentencia. ꝓlatis cano¬
nibus sẏnodalia de creta ꝑ lecta sunt. qͦrum p̃monos auctoritas. ita
oport̾e in hibi cupiditatẽ. ut ueqͥs t̾minos alienos ufurpaȩ. Obħ pla
cuit
int̃ alt̾nas partes inspectionis iuros mittendos. ita ut diocesis possidenti
& tam longi t̃pris ꝓbat᷑ obtecta p̾scͥptio. apellatio p̃sentis ep̃i nõ ualebit.
edicta p̾cipunt. & p̾sulum Romanorum dereuit auctoritas. Si uͦ in¬
fra metas tricennalis tp̃ris extͣ alios t̃mmos basilioȩ in iusta retencio

Expanded text:
ne mortuus fuerit, corpus ejus cum psalmis et hymnis non deferatur ad sepulturam. Et praecipimus ut in fine codicis legis mundanae scribatur haec lexDe duobus episcopis altercantibus de parochia cujusdam basilicae. Inter memoratos fratres nostros, Fulgentium Astigitanum et Honorium Cordubensem dicata est, cujus quamvis vetusta retentione, nullum juris praejudicium adferret: ideoque ne in dubium ultra inter eos nostra devocaretur sententia, prolatis canonibus synodalia decreta perlecta sunt, quorum auctoritas praemonet ita oportere inhiberi cupiditatem, ut ne quis termicuit inter alternas partes inspectionis viros mittendos, ita ut dioecesis possidentis t tamen longi temporis probatur objecta praescriptio, appellatio praesentis eedicta praecipiunt et praesulum Romanorum decrevit auctoritas. Si vero infra metas tricennalis temporis extra alios terminos basilicae injusta retentio
Abbreviated transcription (Latin):
affimitate. infra septimã gn̾ationẽ aliqͣm s audeat coniuigio copulare. Eoce
aꝑte monstratũ ẽ. & ex u̾bis ipsiꝰ legis : & auctoritate prudentissimi pp̃.
ggs. qͥd de gͣdibꝰ consangͥnitatis nuandis sentire debeamꝰ. qͣm uis alia qͦq¬
ratio pari mͦ ipsos reuincat adu̾sarios. Nã si ut ipsi fatent᷑ in illo sexto gͣdu
consangͥnitatis furet᷑. om̃s ꝑsonarũ ramusculos qͥ ultra illũ gͣdum m
pictura arboris continent᷑. uelut suꝑ fluos oportẽt de truncari. S qͥa
sine dimunitione c̃ sangͥnitatis ase poterunt separari. ueluti nõ sine dãno

Expanded text:
affinitate, infra septimam generationem, aliquis sibi audeat conjugio copulare. Ecce affinitate, infra septimam generationem, aliquis sibi audeat conjugio copulare. Ecce aperte monstratum est, et ex verbis ipsius legis et auctoritate prudentissimi papae Gregorii, quid de gradibus consanguinitatis numerandis sentire debeamus. Quamvis alia qratio pari modo ipsos revincat adversarios. Nam si, ut ipsi fatentur, in illo sexto gradu consanguinitas finiretur, omnes personarum ramusculos, qui ultra illum gradum in pictura arboris continentur, velut superfluos oporteret detruncari. Sed quiasine diminutione consanguinitatis a se poterunt separari, veluti non sine damno
Abbreviated transcription (Latin):
septimã. S sunt qͥdam qͥ ex his u̾b sc̃i gẽg: quibꝰ ait ut int̾cia uł quarta
gnãtione copulent᷑ fideles. occasionẽ accipiunt illicita mat̾monia contra¬
hendi. dicentes se ħ iuste facere posse qđ tam prudentissimꝰ doctor sua sen¬
tencia definiuit. Isti itaq qͥ se ħ uelam̃to defende intunt᷑. adutant in
eiꝰdem patͥs sentñciis. non ħ gn̾alit̃ cunctis. s spetialit̾ anglorum gẽti
mandasse. Nam pꝰmodum afelice mesane siciliȩ p̃fule reqͥsitus si ħ qđ au¬
gustino mandauerat gn̾alit̾ cuncte ȩccłȩ tenendũ eẽt: aꝑtissime firma¬
uit nõ aliis ħ qͣm illi genti mandasse. ne bonũ qđ ceꝑant: metuendo auste¬
riora desererent. S ⁊ illis postqͣm infide eẽnt firma radice solidati. ⁊ uniu̾¬
sali ȩccłȩ censuit semꝑ eẽ tenendũ. ut nullã de ⁊ ꝓpͥa consangͥnitate. uł

Expanded text:
septimam. § 6. Sed sunt quidam, qui ex his Gregorii verbis, quibus ait, ut in tertia vel quarta septimam. § 6. Sed sunt quidam, qui ex his Gregorii verbis, quibus ait, ut in tertia vel quarta generatione copulentur fideles, occasionem accipiunt illicita matrimonia contrahendi, dicentes, se hoc juste facere posse, quod prudentissimus doctor sua sententia diffinivit. Isti itaque, qui se hoc velamento defendere nituntur, advertant in ejusdem Patris sententiis, hoc non generaliter cunctis, sed specialiter Anglorum genti mandasse. Nam postmodum a Felice Messanae Siciliae praesule requisitus an hoc, quod Augustino mandaverat, generaliter cunctae Ecclesiae tenendum esset, apertissime firmavit non aliis hoc quam illi genti mandasse, ne bonum quod coeperant, metuendo austeriora, desererent. Sed ex illis, postquam in fide essent firma radice solidati, et universali Ecclesiae, censuit semper esse tenendum ut nullam de propria consanguinitate vel
Abbreviated transcription (Latin):
cõputacionẽ intelligens prudentissimꝰ papa. gg. dũ quereret᷑ in quota
gñatione comungi fideles debeant. ipsa slares leges intestimoniũ aduo¬
cans: augꝰtino anglorum ep̃o sic reseͥpsit. Quedã t̾rena lex in romana¬
republica ꝑmittit. ut siũ fr̃is ⁊ sororis. seu duoꝵ fr̃um germanorum.
uł duar̃ soror̃: filiꝰ ⁊ filia misceant᷑. S exꝑm̃ĩto didicimꝰ ex tali c̃iugio
copulatio fideliũ. licent̃ s comungi debeat. Nã ascda qͣm p̃diximꝰ om̃nm
deb& abstinere. Ecce ħ aꝑte monstrat᷑ filios & filias fr̃um in scda gn̾aciõe
nũari.si fr̃um filii uł filiȩ nuant᷑ inscđa: fieri nõ pot̾ ut ipsi fr̃s non
su᷑ in pͥma. Qđ si fr̃s noncupant᷑ in pͥma: filii eorum in scđa. dubiũ nõ ẽ
quin eoꝵ nepotes sint int̾cia. ꝓnepotes inquarta. Sic ⁊ dereliqͥs usq ad

Expanded text:
computationem intelligens prudentissimus papa Gregorius, dum quaereretur in quota computationem intelligens prudentissimus papa Gregorius, dum quaereretur in quota generatione conjungi fideles debeant, ipsas saeculares leges in testimonium adducens, Augustino Anglorum episcopo sic rescripsit: « Quaedam trepublica permittit, ut sive fratris, sororis, seu duorum fratrum germanorum, vel duarum sororum filius et filia misceantur; sed experimento didicimus ex talcopulatio fidelium licenter sibi conjungi debeat. Nam a secunda, quam praediximus, omnimodo debent abstinere. Ecce hic aperte monstratur, filios et filias fratrum in secunda generatione numerari. Et si fratrum filii et filiae numerantur in secunda, fieri non potest, ut ipsi fratres non sint in prima. Quod si fratres computantur in prima, filii eorum in secunda, dubium non est, quin eorum nepotes sint in tertia, pronepotes in quarta, et sic de reliquis usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ agnatos ł cognatos defert᷑ successio. consangͥneos ẽẽ nõ dubiũ ẽ.
Neq enĩ s succedent. nͥ int̾ se parentele uincło tenerent᷑. Sucoedunt at
int̾ se teste ĩtimano in decimo gͣdu. Consangͥnei gͥ sibi sunt. qͥsic s
succedunt. Qd si in decimo gͣdu consangͥnei sibi existunt nõ ẽ t̃mina¬
ta consangnitas ut isti fatent᷑ insexto tantumꝰ gͣdu. Qͥd gͥ dicent.:
sexto gͣdu: aut ñ. Si finit᷑. fallaces erunt leges quibꝰ isti nitunt᷑. que
in decimo gͣdu sibi succede cons angͥneos iubent. Qd si non finit᷑ cori¬
sangiunitas in h̾modi sexto gͣdii: falsi dici erunt isti qͥ ultͣ illũ sextum
gdum nolunt conputare consangͥnitatẽ. Igͥ aut leges erunt false.
cõputacio sic̃ suꝑiꝰ dixims ino fine concludit᷑. Namq duo graduᷤ
Sic de inceps qͥ in legibꝰ sc̃bunt᷑ in octauo ⁊ decimo: in canonibꝰ dfiniunt᷑¬
sexto ł septimo: scđm leges accipiant᷑ in duodecimo: uł qͣrto decimo. Hac̃

Expanded text:
 est. Neque enim sibi succederent, nisi inter se parentelae vinculo tenerentur. Succedunt autem inter se, teste Justiniano, in decimo gradu; consanguinei igitur sibi sunt, qui sibi succedunt. Quod si in decimo gradu consanguinei sibi existunt, non est terminata consanguinitas, ut isti fatentur, in sexto tantummodo gradu. Quid igitur sexto gradu, aut non. Si finitur, fallaces erunt leges, quibus isti nituntur, quae in decimo gradu sibi succedere consanguineos jubent. Quod si non finitur consanguinitas in isto sexto gradu, gradum nolunt computare consanguinitatem. Igitur aut leges erunt falsae, computatio, sicut superius diximus, uno fine concluditur. Namque duo gradus Sic deinceps qui in legibus scribuntur, in octavo et in decimo, in canonibus definiuntsexto vel septimo, secundum leges, accipiantur in duodecimo, vel quarto decimo. Hanc
Abbreviated transcription (Latin):
redigi oportet.
s ꝓpt̾ humanitatẽ mextiemis sus saeram̃tis reconciliare oportet.
Ita tm̃ ut si forte sanitatẽ recuꝑ auint: matͥmomo soluto adpenit̾nciã ad¬
mittat᷑. Qd si de functa fũit mulier inħꝰ moĩ consorcio ẽstituta. difficił
erit pęmit̃ncia remanentis. Quȩ sent̾ncia tã uiros qͣm muliereᷤᷤ teñe debeb̾.¬
res infurorẽ incitat. S ⁊ uos moneo uiri. maxime qͥ ad gr̃am dm̃ tẽditi.
ñ cõmisceri adult̾mo corpori. Ꝙͥ enĩ se uingit meretͥci unũ corpꝰ ẽ: nec
dar hanc occasionẽ diuorcii mulieribꝰ. Nemos blandiat᷑ de legibꝰ hõmũ
om̃e stuprũ adult̾ium ẽ. nec uiro licoꝵ qđ mulieri nõ licoe : ead auiro
quȩ abuxore debet᷑ castimonia. Ecqͥd in eã nõ quȩ sit legitima uxor

Expanded text:
redigi oportet. Sed propter humanitatem in extremis suis sacramento eam reconciliari oportet: ita tamen, ut si forte sanitatem recuperaverit, matrimonio soluto ad poenitentiam admittatur. Quod si defuncta fuerit mulier in hujusmodi consortio constituta, difficilis erit 117 poenitentia remanenti. Qua sententia tam viri quam mulieres teneri debebres in furorem incitat. 25. Sed et vos moneo, viri, maxime qui ad gratiam Domini tenditis, non commisceri adulterino corpori qui enim se jungit meretrici unum corpus est nec dare hanc occasionem divortii mulieribus. Omne stuprum adulterium est, nec viro licet quod mulieri non licet. Eadem a viro, quae ab uxore, debetur castimonia. Quidquid in ea, quae non sit legitima uxor,
Abbreviated transcription (Latin):
culati sunt uł qđ ẽ horrendũ dictu ⁊ auditu int̾ga ꝓlapsi sunt. Contͣ qđ
dinis sui se nouĩt ꝑiculo agere. Symacus. ex̃.¬
aptores gͥ iuduaꝵ. uł uͥginũ. ab inmanitate tanti facinoris de testam᷑.¬
A illos ueliem̃tius ꝑ sequendo. qͥ sacras uͥgines uł uolentes ł inuitaᷤᷤ mat̾¬
monio suo sociare temptau̾int. qͦs ꝓtã nefandissimi cͥminis atrocitate
a cõmunione suspendi p̃cipimꝰ. Innocentius.

Expanded text:
culati: vel, quod est horrendum dictu et auditu, in terga prolapsi sunt. Contra quculati: vel, quod est horrendum dictu et auditu, in terga prolapsi sunt. Contra qudinis sui se noverit periculo agere. Qui etur viduarum vel virginum, pro immanitate tanti facinoris detestamur, illos vehementius persequendo, qui Deo sacratas virgines, vel volentes, vel invitas, matrimonio suo sociare tentaverint: quos pro tam nefandi criminis atrocitate a communione suspendi praecipimus.
Abbreviated transcription (Latin):
ponimꝰ auctoritatẽ. quatinus scrupulosam legentibꝰ auferamꝰ dubietatem.
& constoe om̃ibꝰ certũ nr̃o iudicio placuisse que cq c̃tinoe ipse libellus diabolico
igni uelut aqua appositus. Uerũ ne cenose libidinis inpunita licentia ꝑua¬
get᷑: necesse ẽ apłicȩ se uĩtatis congrua rep̃hensione refellat᷑. ⁊ tm̃ aliqͥ temꝑa¬
mentũ inausteritate ponat᷑. Ecce om̃s illi qͥ quãius quattuor generũ fedi¬
tate polluunt᷑ ꝑ specta equitatis censura ab om̃ibꝰ immaculate ȩccłȩ gͣdibus
tã sacͦrum canonũ qͣm nr̃o iudicio de pellunt᷑. S nos humanus agentes eosqͥ
longo usu nec cũ pluribꝰ: si uoluntates refrenauerint & digna poentudine
ꝓbrosa cõmissa luerint: ad mitti ad eosd̃ gͣdus in quibꝰ inscelere manentes
ñ ꝑmanentes fuerant diume mniserationi confisi uolumꝰ atq ⁊̃ uibemꝰ.
cũ pluribꝰ breui licoꝵ tp̃r. quo lib& duoꝵ feditatis gñe quȩ de scͥpseras ma¬

Expanded text:
rponamus auctoritatem, quatenus scrupulosam legentibus auferamus dubietatem; et constet omnibus certum nostro judicio placuisse quaecunque continet ipse libellus diabolico igni velut aqua oppositus. Igitur ne coenosae libidinis impunita licentia pervagetur, necesse est apostolicae severitatis congrua reprehensione refellatur, et tamen aliquod tentamentum in austeritate ponatur. Ecce omnes illi, qui quavis quatuor generum quae dicta sunt, foeditate polluuntur, prospecta aequitatis censura, ab omnibus immaculatae Ecclesiae gradibus, tam sacrorum canonum quam nostro judicio depelluntur. Sed nos humanius agentes, eos, qui unt, et non longo usu, nec cum pluribus, si voluptatem refrenaverint, et digna poenitudine probrosa commissa luerint, admitti ad eosdem gradus, in quibus in scelere manentes, non permanentes fuerant, divinae miserationi confisi, volumus, atque etiam jubemus; cum pluribus, brevi licet tempore, quolibet duorum foeditatis genere, quae descripseras ma
Abbreviated transcription (Latin):
Siqua mulier duos fr̃s. aut siqͥs uir
duas sorores duxerit. acõmunione separent᷑ usq ad mortem. In morte ꝓ
misericordia uiaticum accipiant.
QU̾s. Audite fr̃s bem̃i m̃bra xp̃i ⁊ mat̾s catholice ȩccłe filii: qđ dico cõpe¬
ant ⁊ nemo contẽpnat. Sit mͥ in consolationẽ ur̃ auditꝰ. ne uob̾ sit in testi¬
monium dolor m̃s. Competentibꝰ dico formcari uob̃ nõ licoe. sufficiant itxo
res uob. concubinas uob̃ nõ licꝵ hab̾e. Audiat ds̃ siuos surdi estis. Audiãt
angłi eiꝰ si uos contẽpnitis. Concubinas nõ licoe uob̃ hab̾e. Qsi non habetis uro¬
res. tam̃ nõ licox hab̾e concubinas. quas p̾ea dimittatis. ⁊ ducatis uxores.
Tanto maior dãpuatio uob̾ erit si uoluerius hab̾e uxores ⁊ concubinas. Non¬

Expanded text:
Si qua mulier duos fratres, aut si quis vir duas sorores duxerit, a communione separentur usque ad mortem, in morte pro misericordia viaticum accipiant.clesiae filii! Quod dico compeant, nemo contemnat; sit mihi in consolationem vester auditus, ne vobis sit in testimonium dolor meus. Competentibus dico, fornicari vobis non licet, sufficiant vobis uxores; concubinas vobis non licet habere. Audiat Deus si vos surdi estis; audiant angeli ejus, si vos contemnitis, concubinas non licet vobis habere. Et si non habetis uxores, tamen non licet vobis habere concubinas, quas postea dimittatis et ducatis uxores; Tanto major damnatio vobis erit, si volueritis habere et concubinas
Abbreviated transcription (Latin):
ui spũalem ht̃ cõ patrẽ. cuiꝰ filiũ de lauacro sacri fontis accepit. ⁊ eiꝰ
uxor cõmãt nõ ẽ. liceat ei de functo cõpatre suo eiꝰ uiduã duc̃e uxorem.
si nullã hñt consangͥiitatis ꝓpinquitatẽ. Qͥd enĩ: Nonqͥd nõ possunt con¬
uxoris uiri suꝑstitis coniugio copulari: nulla uidet᷑ ratio. uł auctoritas
unitionẽ adunitionẽ sp̃s ꝑtransit.F Post susceptũ uͦ de fonte filiũ uel
filiã spũalem. qͥ excõpatre ł cõmatre nati fuĩnt: mat̾monio conungi
nõ possunt q leges scłi ñ emancipatos ad optuus ꝓhibent copulari.

Expanded text:
itualem habet compatrem, cujus filium de lavacro sacri fontis accepit, et ejus uxor commater non est, liceat ei defuncto compatre suo ejus viduam ducere in uxorem, si nullam habet consanguinitatis propinquitatem. Quid enim? Numquid non possunt conuxoris viri superstitis conjugio copulari, nulla videtur auctoritas vel ratioungi non possunt. Post susceptum vero de fonte filium vel filiam spiritualem, qui ex compatre vel commatre nati fuerint, matrimonio conjungi non possunt, quia leges saeculi non emancipatos adoptivis prohibent copulari.
Abbreviated transcription (Latin):
stud sacͣm̃tũ qđ iste uirauit de illa
parentela quȩ int̾ illũ ⁊ eiꝰ coniugẽ.N. cõputat᷑ qđ tu illud obseruabis inqͣntũ
ingeniuĩ te sociab huic tuȩ consangͥneȩ. nec inconuigio nec madult̾io. nec
cum illa adunã m̃sã manducab̾. &bibes. aut sub uno tecto maneb̾. nͥ ĩ ȩccła
aut in aliqͦ publico loco. ubi nulla mala suspitio possit eẽ. ut ibi corã testibꝰ
idoneis ꝓcerta necessitute parit̃ conlloquamim. Nec aliã coniugẽ accipies.
nͥ forte ptꝰ actã pemitñciã tͥ licentia data fu̾it: ab ep̃o tuo. aut eiꝰ misso fic te

Expanded text:
Illud sacramentum, quod iste juravit de illa parentela, quae inter illum N. et ejus conjugem N. computatur, quod tu illud observabis, in quantum te huic sociabis tue consanguinee, nec in coniugio nec in adulterio, nec cum illa ad unam mensam manducabis et bibes aut sub uno tecto manebis, nisi in ecclesia aut in alio loco publico, ubi nulla mala suspicio possit esse, ut ibi coram testibus idoneis pro certa necessitate pariter colloquamini, nec aliam coniugem accipies, nisi forte
Abbreviated transcription (Latin):
ȩccłȩ coputacionẽ ad nos usq ꝑ ductã. ꝑ u̾sa quadã calliditate. disturb are
nitunt᷑. Nos uͦ do annuente hanc qͣstionẽ discutere curauimꝰ insynodo.
ẽ: nͥ ut brditas uł successio ab una ad alt̾am ꝑsonam int̾ consangneos de¬

Expanded text:
Ecclesiae computationem, ad nos usque perductam, perversa quadam calliditate disturbare Ecclesiae computationem, ad nos usque perductam, perversa quadam calliditate disturbare nituntur. Nos vero, Deo annuente, hanc quaestionem discutere curavimus, in synodo est, nisi ut hereditas vel successio ab una ad alteram personam inter consanguineos de
Abbreviated transcription (Latin):
Ad sedem apłicam ꝑlata ẽ q̃stio nouit̾ exorta de gͣdibꝰ consangͥnitatis. quã
qͥdam legum ⁊ canonũ imꝑiti excitantes: eosdẽ ꝓpinqͥtatis gͣdus contͣ sacͦs
canones: & eccłasticũ morẽ. numerare nitunt᷑. nouo ⁊ m audito errore af
firmantes: qđ gerinam fr̃s. uł sorores. int̾ se fuit in scđa gn̾atione. filii
eoꝵ uł filie: in quarta. nepotes ł neptes ipsoꝵ insexta. Taliq mͦ ꝓgeniẽ
cõputantes: ⁊m ħꝰmõi sexto eã gͣdu t̾minantes: dicunt de inceps uiro ac
mulieres int̃ se posse nuptialia uira contͣhere. & adhꝰ mõi ꝓphanũ enorẽ
confirmandũ: in angum̃to assumunt scłares reges : quas uistianianꝰ in-¬
ꝑator ꝓmulgauito de successionibꝰ consangneoꝵ. Quibꝰ confisi: ostendẽ
molut. fr̃s in scđo gͣdu eẽ numeratos. filios eoꝵ in quarto. nepote in
sexto. Sic seriem genealogiȩ t̾mmnantes. nuim̾ationẽ sc̃õꝵ patrũ. ⁊ antiꝗͣ

Expanded text:
edem apostolicam perlata est quaestio noviter exorta de gradibus consanguinitatis; quam quidam legum et canonum imperiti excitantes, eosdem propinquitatis gradus contra sacros canones et ecclesiasticum morem numerare nituntur, novo et firmantes, quod germani fratres vel sorores inter se sint in secunda generatione, filii eorum vel filiae in quarta; nepotes vel neptes eorum in sexta: talique modo progeniem computantes et ejusmodi, sexto eam gradu terminantes. Dicunt deinceps viros ac mulieres inter se posse nuptialia jura contrahere, et ad hujusmodi profanum errorem confirmandum in argumento assumunt saeculares leges quas Justinianus imperator promulgavit de successionibus consanguineorum, quibus confisi ostendere moliuntur, fratres in secundo gradu esse numeratos, filios eorum in quarto, nepotes in sexto. Sic seriem genealogiae terminantes, numerationem sanctorum Patrum et antiquam
Abbreviated transcription (Latin):
Re GoR uis. augtino. Cũ enixa fũit mulier pꝰ qͦt dies debeat ȩccłam
intrane: testam̃ti uet̾is p̃ceptione didicisti. ut ꝓmasculo diebꝰ xxxiii.¬
qua genierit. actura gr̃as intret ȩccłam: nullo pecc̃i ponde grauat᷑.¬
consuetudine aliis ad nutͥendũ tradunt. nͥ purgationis tp̃s transierit.
uri sui non debent admisceri. Qͥppe qe ⁊ sine partus causa cũ in confue¬
tis m̃strus detmnent᷑. uiris suis misceri ꝓhibent᷑. ita ut morte lex sacra
feriat. siquis uir adm̃struatam mulierẽ accedat. Quȩ tm̃mulier dũ cõ¬

Expanded text:
eatur. Cum vero enixa fuerit mulier , post quot dies debeat ecclesiam intrare, Testamenti veteris praeceptione didicisti , ut pro masculo diebus trigiqua genuerit, actura gratias intret ecclesiam, nullo peccati pondere gravaturconsuetudine aliis ad nutriendum tradunt, nisi purgationis tempus transierit, viris suis non debent admisceri, quippe quia et sine partus causa, cum consuetis menstruis detinentur, viris suis misceri prohibeantur, ita ut morte lex sacra feriat si quis vir ad menstruatam mulierem accedat . Quae tamen mulier dum ex con
Abbreviated transcription (Latin):
nuam terentes. ł ꝑ eandẽ ianuã it̃ hñtes. Uiri soror. glos appellat᷑. Soro¬
ris aũ uir nõ ht̃ speciale nom̃. nec uxoris fr̃.¬
Ex decretis hachariȩ p̃p. De gͣdibus ꝓpinqͥtatis de quibꝰ suꝑ paruitatẽ meã
uob consulere placuit. qđ ego cũ om̃ibꝰ orthodore fidi cultoribꝰ sentio. ratũ
duxi paucis absoluere. Ab lis om̃mo dissentio. qͥꝑuerse parentele successioes
supputantes gͣdus di ducunt. & de uno duos costituunt. ac ꝑ ħ pͥmũ gradũ:
ut cũ arborem quę de parentela conpingit᷑. ab ipsis abscisã conspicius.
corpꝰ ũ ita dicã truncatũ suis artubꝰ uideat᷑. Igit᷑ parentele gͣdus a nob̾ talit̃ cõ

Expanded text:
nuam terentes, vel per eandem januam intrantes. Viri soror glos appellatur. Sororis autem vir non habet speciale nomen, nec uxoris fr poeniteat. III. De gradibus propinquitatis, super quibus parvitatem meam vobis consulere placuit, quae ego cum omnibus orthodoxae fidei cultoribus sentio, ratum duxi paucis absolvere. Ab his omnino dissentio qui perverse parentelae successiones supputantes gradum diducunt. Denuo duos constituunt, ac pro hoc primum gra cum arborem, quae de parentela compingitur, ab ipsis abscissam conspicimus, corpus, ut ita dicam, truncatum suis artubus videatur. Igitur parentelae gradus a nobis tali
Abbreviated transcription (Latin):
ieos ñ ex necessitate cõpulsos culpa constringit. pena cõdẽpnat.
Neq enĩ si ꝑfurorem aliqͥs ĩnnocentẽ ꝑimat. obnoxiꝰ morti ẽ. qͥn ⁊̃
pit in puniti spem. refugii facultatẽ. ut possit euadẽ. ħ gͥ de eo
qđ ꝓpͥe malũ uidet᷑ dictũ sit. Orala em̃ non sunt nͥ quȩ cͥminẽ
m̃tem inplicant. & conscientiã ligant. Cet̾um pauꝑtatem. ⁊ igno¬
bilitatem. egritudinem. mortẽ. nemo sapiens mala drx̃it. nec in

Expanded text:
reos, non ex necessitate compulsos, culpa constringit, poena condemnat. Neque enim si per furorem aliquis innocentem peremerit, obnoxius morti est. Quin etiam pit inpunitatis spem, refugii facultatem, ut possit euadere. hoc igitur de eoe malum uidetur dictum sit; mala enim non sunt nisi quae crimine mentem inplicant et conscientiam ligant. ceterum pauperiem ignobilitatem aegritudinem mortem nemo sapiens mala dixerit nec in
Abbreviated transcription (Latin):
gerens qͣm nr̃o contulit p̾sulatui. Cuiꝰ paginã ꝑ legentes matͥcidã illũ eẽ
cognoiuimꝰ. & facto multis fletibꝰ laeͥmisq ꝓfusis ualde doluimꝰ. Idcirco
p̃cipimꝰ ⁊ patrũ almoꝵ censuris statiuumꝰ. ut sub penitñciȩ uigo ꝑmaneat¬
dm̃ ꝑseuerx. qualit̾ tanto eripiat᷑ piaculo. Cõpleto uͦ anni cͥculo: intͦeun¬
di mȩccłam licentiã hãt. tantũ int̾ audientes stoꝵ. & nõ dũ cõmunicet.¬
Cõpletis aũ tͥum annoꝵ cuiricuł: sacre cõmimionis illi gr̃a concedat᷑. Obla¬
lationes uͦ ñ offerat : nͥ ptꝰ quam alioꝵ.uii. annoꝵ cuiricula expleantur
n his aũ om̃ibꝰ annis atq tp̃ribꝰ carnẽ nõ manducoꝵ. nec uinũ bibe p̃sumat.
exceptis festis diebꝰ atq dm̃cis ⁊ apascha usq pente costen.U qͦ cũq tre uo¬
luerit: nullo uehiculo deducat᷑. s pedibꝰ ꝓficiscat᷑. Arma ñ sumat nͥ contra
comuge ñ separet᷑. n ne infornicationis uoraginẽ corruat. Qđ ne fiat ob¬

Expanded text:
gerens, quam nostro contulit praesulatui, cujus paginam perlegentes matricidam illum esse cognovimus. Quod facto multis fletibus lacrymisque profusis valde doluimus. Idcirco praecipimus, et Patrum aliorum censuris statuimus, ut sub poenitdeum perseveret, qualiter a tanto eripiatur piaculo. Completo vero anni circulo, introeundi in ecclesiam licentiam habeat, tantum inter audientes stCompletis autem trium annorum circulis, sacrae communionis illi gratia concedatur, oblationes vero non offerat, nisi postquam aliorum septem annorum curricula expleantur. In his autem omnibus annis atque temporibus carnem non manducet, nec vinum bibere praesumat, exceptis festis diebus atque Dominicis, et a Pascha usque ad Pentecosten, et quocunque ire voluerit, nullo vehiculo deducatur, sed pedibus proficiscatur. Arma non sumat, nisi contra coniuge non separetur, ne in fornicationis voraginem corruat. Tamen, si
Abbreviated transcription (Latin):
Si mat̃ filiũ suũ sponte occidit .Xu. annos. penit̃. & nũqͣm mutet nͥ
indie dñico. Mulier aũ pauꝑcula si fecerit ꝓ difficultate nutͥendi .uii.¬
fecerint. penitñciȩ qͥdẽ iugit̾ submittant se: ꝑ fectionẽ uͦ circa uitȩ
nitenciã ꝑfectionẽ consequi p̃cipit. Scd̾a uͦ qͥnq̃nnuĩ tp̃s explere.¬
segreget᷑. nõ cõmunicoe. nec offerat. Post bienniũ in comunionem
orationis suscipiat᷑. Offerat aũ. nõ tñ cõmunicoꝵ. Post qͥnquinum
ad plenã cõminionẽ recipiat᷑. Abstinencia ciboꝵ in arbitͥo sac̃doti

Expanded text:
Si mater filium suum sponte occiderit, 15 annos poeniteat, et nunquam mutet, nisi in die Dominico. Mulier autem paupercula si fecerit pro difficultate nutriendifecerint, poenitentiae quidem jugiter se submittant: perfectionem vero circa vitae enitentiam perfectionem consequi praecepit. Ssegregetur, nec communicet, nec offerat. Post biennium in communionem orationis suscipiatur, offerat autem, non tamen communicet. Post quinquennium ad plena
Abbreviated transcription (Latin):
dicta parentelȩ discrepat cõputacione. Nã inseptẽ gͣdibꝰ si canonice &
usualit̾ numerent᷑. omĩa ꝓpinqͥtatũ nomnia continent᷑. ultra quos
nec consangumitas iuenit᷑. nec noĩa gͣduũ reꝑuint᷑. nec suc cessio pot̃ am¬
pliꝰ p̃rogari. nec memorit̃ ab aliqͦ gn̾atio recordari. lle uͦ in hac consangͥni¬
tatis cõputacione aliꝗͣ de hinc abiguitas ualeat remanere. aliã qͣm qͥdam
faciunt nũationẽ in hac ⁊̃ disputacione. duximꝰ discutiendã. Sunt enĩ
qͥdam qͥ non afr̃ibꝰ s afiliis eoꝵ .i. patruelibꝰ ut consobrinis. genealogiam
numerare incipiunt. dicentes filios fr̃um in pͥma gn̾atione computari
deb̾e. q fr̃s quasi qͥdam truncus ex qͦ ceti ramusculi oriant᷑. existunt.
S nec ista gͣduũ cõputacio si bene intellecta fui̾t. ab ea qͣm suꝑius ex po¬
sunnus. in sent̾ncia pot̾it ẽẽ diu̾sa. Isti enĩ qͥ num̾andi iiciũ sumunt¬

Expanded text:
atione. Nam in septem gradibus, si canonice et usualiter numerentur, omnia propinquitatum nomina continentur. Ultra quos nec consanguinitas invenitur, nec nomina graduum reperiuntur, nec successio potest amplius prorogari, nec memoriter ab aliquo generatio recordari. Ne vero in hac consanguinitatis computatione, aliqua dehinc valeat ambiguitas remanere; aliam, quam quidam faciunt, numerationem, in hac etiam disputatione duximus finiendam. Sunt enim quidam, qui nonnumerare incipiunt, dicentes, filios fratrum in prima generatione computari debere, quia fratres quasi quidam truncus, ex quo ceteri ramusculi oriuntur, exsistunt. Sed nec ista graduum computatio, si bene intellecta fuerit, ab ea, quam superius exposuimus, in sententia poterit esse diversa. Isti enim, qui num
Abbreviated transcription (Latin):
isti cõputant nõ tñ usq ad sextũ. uer̃ ⁊̃ ultͣ numerari deb̾e. qͥppe eũ
ultͣ sextũ. ult̾iores gͣdus num̃andos eẽ dec̃nat. Ubi enĩ ult̃ĩores nomi¬
nat gͣdus. aꝑte uidicat ñ sex tantũm ẽẽ gͣdus. s sex finitis ad huc
alios numĩandos. Nec mirũ cũ inp̃cedentibꝰ ipse firmaũit imꝑator.
decimo ⁊̃ gͣdu consangͥneos s int̾ se posse fuccede. Cũ enĩ decimũ noĩat

Expanded text:
ultra numerari debere, quippe quum ultra sextum ulteriores gradus numerandos esse decernat. Ubi enim ulteriores nominat gradus, aperte indicat, non sex tantummodo esse gradus, sed sex finitis adhuc alios numerandos. Nec mirum, quum in praecedentibus ipse firmaverit imperator, decimo etiam gradu consanguineos sibi inter se posse succedere. Quum decimum nominat
Abbreviated transcription (Latin):
n canombꝰ aũ usq ad septima distingunt᷑ gnãtionẽ. Hac gͥ de causa
qr ħirditates nequeunt de ferri. nͥ d una ad alt̾am ꝑsonam. id cͥco cu¬
rauit scłaris imꝑator insingłis ꝑsonis singłos p̃ figere gradꝰ. Qͥa uͦ
nuptiȩ sine duabꝰ nõ ualent fieri ꝑsonis. idõ sacri canones duas in
uno gͣdu constituere ꝑsonas. Utrãq tm̃ cõputacionẽ si attente ac
subtilit̃ ꝑ specta fu̾it: id sensisse. & eandẽ eẽ insentñcia. atq adeun¬
dem t̾minũ conuenire manifestissimũ erit. Iustimanus nãq usq
ad quẽ gͣdum consangnitas ipsa ꝑdur& insuis legibꝰ ñ definuut.
Conones uͦ ultͣ septimã : nullã mĩant gn̾ãtionẽ. Sexto qͥppe gͣdu de¬
t̃minato in ipsis legibꝰ sub intulit imꝑator. Hactemis ostendisse suf¬
ficiat. quẽ ad modũ gͣdus cognationis numerent᷑. Nãq ex hns palã

Expanded text:
in canonibus autem usque ad septimam distinguuntur generationem. Hac igitur de causa, quia hereditates nequeunt deferri nisi de una ad alteram personam, idcirco curavit saecularis imperator in singulis personis singulos praefigere gradus. Quia vero nuptiae sine duabus non valent fieri personis, ideo sacri canones duas in uno gradu constituere personas. § 2. Utramque tamen computationem, si attente ac subtiliter perspecta fuerit, idem sensisse, et eandem esse in eis sententiam, atque ad eundem terminum convenire, manifeuis legibus non definivit. Canones vero ultra septimam nullam numeravere generationem. Sexto quippe gradu determinato, in ipsis legibus subintulit imperator: Hactenus ostendisse sufficiat, quemadmodum gradus cognationis numerentur. Namque ex his pala
Abbreviated transcription (Latin):
PRincipes scłi ñ nũqͣm intͣ eccłam potestatis adepte culmina tenen. ut ꝑ ean¬
dẽ potestatẽ. disciplinã ecflesiasticã muniant. Ceterũ intͣ eccłam potestates
necessarie n e̾e̾nt. nͥ ut qͦd ñ p̃ualet sacerdos edificare ꝑ doctͥuę sermonem:

Expanded text:
e seculi nonnumquam intra ecclesiam potestatis adeptae culmina tenent, ut per eane seculi nonnumquam intra ecclesiam potestatis adeptae culmina tenent, ut per eandem potestatem disciplinam ecclesiasticam muniant. Ceterum intra ecclesiam potestates necessariae non essent, nisi ut quod non praevalet sacerdos efficere per doctrinae sermonem,
Abbreviated transcription (Latin):
ustificant᷑: dum p̃cedentiũ cupiditatẽ. & malitiã corrigunt. Nã reuera peccatiᷤ
eoꝵ c̃municant. si qđ illi diripuerunt: isti retentant. Cuiꝰ pecc̃m qͥsq sequitur:
necesse ẽ ut eiꝰ penã sequat᷑. Neq n erit impar supplitio. cuiꝰ errori qͥsq par ẽ
Ustũ ẽ pͥncipẽ legibꝰ obtemꝑare suis. ⁊c̃ enĩ iura fua idem. .¬
ab om̃ib̾ custodienda existimoꝵ. qñ ⁊ ipse ilł reuerentiã p̃bet. Pncipes legibus
teneri sius. nec inse posse dãpnare uira: quȩ in subiectis constitiunt. Iusta¬
ẽ enĩ uocis eorum auctoritas. si qđ pplis ꝓlubent. sibi licere nõ patiantia.
Sub regiminis disciplina: scłi potestates subiecte sunt. X. quã uis culmine regni
fint p̃diti. uinculo tñ fidĩ tenent᷑ ab stricti. ut fidẽ xp̃i suis legibꝰ p̾dicent.
& ipsam fidei p̃dicationẽ moribꝰ bonis conseruent. etfdem. Ide M.

Expanded text:
justificantur: dum praecedentium cupiditatem et malitiam corrigunt. Nam re vera peccatis justificantur: dum praecedentium cupiditatem et malitiam corrigunt. Nam re vera peccatis eorum communicant, si quod illi diripuerunt, isti retentant. Cujus peccatum quisque sequitur, necesse est ut ejus poenam sequatur. Neque enim erit impar supplicio, cujus errorustum est, principem legibus obtemperare suis. Tunc enim jura sua ab omnibus custodienda existimet, quando et ipse illis reverentiam praebet. Principes legibus teneri suis, ne in se posse damnare jura, quae in subditis constituunt. Justa enim vocis eorum auctoritas, si quod populis prohibent, sibi licere non patiantur. Sub religionis disciplina seculi potestates subjectae sunt. Et quamvis culmine regni sint praediti, vinculo tamen fidei tenentur astricti, ut fidem Christi suis legibus praedicent, et ipsam fidei praedicationem moribus bonis conservent. CAP 43.-- De
Abbreviated transcription (Latin):
tanto si de linquat peccator maior ẽ. Potentes enĩ potent̃ torm̃ta patut᷑.
sui enĩ plus cõmittit᷑. plus ab eo exigit᷑. etiã cũ m̃sura penarum. Reges uitã
subditoꝵ facile exemplis sius uł edificant. uł subutunt. Iõ pͥncipẽ non oportet
delinquere. ne formã peccandi faciat peccati eiꝰ impunita licentia. Nã rex qͥ
ruit inuitiis. cito uiam ostendit emoris. Sic̃ legit᷑ de ieroboam. qͥ peccauit.
⁊ peccare fec̃ ifrł. Iilius aũ culpe ascͥbit᷑. qͥcquid exemplo eiꝰ a subditis ꝑ petrat᷑.
Sic̃ ñ tulli bonorũ pͥncipũ do placita facta secunt᷑.: ita facile multi prauoꝵs
exempla sectant᷑. ꝑleriq aũ ap̃ miqͦs pͥncipes necessitate mag̃ qͣm uoto mali
existunt. dũ imꝑiis eoꝵ obedunt. Nõ nulli aũ. sic̃ ꝓmti sunt se qͥ reges ĩ malũ
sic pigri sunt mutari illos ibonũ. Sepe unde mali reges peccant. inde boni

Expanded text:
tanto, si delinquat, peccato major est. Potentes enim, potenter tormenta patiuntur. tanto, si delinquat, peccato major est. Potentes enim, potenter tormenta patiuntur. Cui enim plus committitur, plus ab eo exigitur, etiam cum mensura poenarum. Reges vitam subditorum facile exemplis suis, vel aedificant, vel subvertunt. Ideo principem non oportet delinquere, ne formam peccandi faciat peccati ejus impunita licentia. Nam rex qui ruit in vitiis, cito viam ostendit erroris. Sicut legitur de Hieroboam, qui peccavit, et peccare fecit Israel. Illius autem ascribitur, quicquid exemplo ejus a subditis perpetratur. Sicut nonnulli bonorum principum Deo placita facta sequuntur, ita facile multi prava eorum exempla sectantur: plerique autem apud iniquos principes necessitate magis quam voto mali existunt, dum imperiis eorum obediunt. Nonnulli autem, sicut prompti sunt sequi reges in malum, sic pigri sunt imitari illos in bonum. Saepe unde mali reges peccant, inde boni