comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
conpellit tacere desideriũ uris cogit loqui prae properis sermo
consusa turbatur oratio amor ordinẽnes cit
circate affectus incussit carissimus ambob: heliodorus tibi potuit fidelit̃ nun¬
milititẽ admirerurtuxẽ efferã p̃dicẽ caritatẽ: uerũ tu qđ naturab. nches
in sitũ habent ñ epostergat tespicientes neminerił prioꝵ & mens ꝑdat qđ oculi
uidere desiderent : i ta nrãe necessitud inis penitus oblitus illã epstolã quã in
orde xp̃ia noꝵ scriptã a postolus restit nũ parprare uallitura sedimis ut auont
ceriserasisti : & illȩ quidẽ quas diximus ferȩ sub frondente captantes arbors
ramo fuga cescapreas auttimi dũ ceruos animal comp̃hendunt currentẽq:
stustra p̃dãndũ hostẽ suũ secũ uhit rabido de suꝑ oredȩlaniant: & tã diu
miinere p̃dandiquã diuuenter uacuus siccũ fameguttor exasperat:

Expanded text:
conpellit tacere, desiderium uestri cogit loqui. praeproperus sermo; conpellit tacere, desiderium uestri cogit loqui. praeproperus sermo; confusa turbatur oratio; amor ordinem nescit. circa te affectus meus sit, carissimus ambobus Heliodorus tibi potuit fideliter nunmilitatem admirer, uirtutem efferam, praedicem caritatem. uerum tu, quod natura lynces : insitum habent, ne postergum respicientes meminerint priorum et mens perdat, quod oculi uidere desielint, ita nostrae necessitudinis penitus oblitus illam epistulam, quam in corde Christianorum scriptam apostolus refert, non praepeti litura, sed imis, quod aiunt, ceris erasisti. et illae quidem, quas diximus, ferae sub frondente captantes arboris ramo fugaces e capreas ant timidum, ceruos, animal conprehendunt currentemque frustra praedam, dum hostem suum secura uehit, rabido desuper ore dilaniant et tam diu meminere praedandi, quam diu uenter uacuus siccum fame guttur exasperat;
Abbreviated transcription (Latin):
cilius similẽ habenit labralaciu cãsa sino cardos comedene iuid dicoxũ ꝑfo¬
atã nuuẽ debilis gubernator regat &eecus cȩcos ducat in foutã talis quesit
ctor quales illi quireguntur imatrẽ cõmuuiẽ quae cũ uobis sẽitate socidur
nicouos p̃uenit quiatid es genuit cuius ucre uent᷑ aureus potest dicieo salicta¬
Mus honore quonostispina quoq sispiciendas cunctas sorores quae s exũ
samuhel nutr inis intẽ plo: otectu felicia in quib cernimus macdi ab corum
marir rũ coronis citictã marte rẽ matrẽ alic& cottidiex pm consitea¬
min idũ eius pcepta seruatis tam̃ ad priuatã gloriã publicet haoc uobis
aoes sit & aꝑta confessio qđ ꝑ uos ab urbeura arriani quondã dog¬
mlatis uirus exclusuẽ & niremim forsitan qđ in fineiam epstole rursus
eorsuis sim: quid faciã uocẽ pectori negare ñ ualcore pistolt breuitas

Expanded text:
Lucilius: \'similem habent labra lactucam asino cardus comedente\' —, uidelicet ut perfoLucilius: \'similem habent labra lactucam asino cardus comedente\' —, uidelicet ut perforatam nauem debilis gubernator regat et caecus caecos ducat in foueam talisque sit rector, quales illi qui reguntur. Matrem communem, quae, cum uobis sanctitate societur, in eo uos praeuenit, quia tales genuit, cuius uere uenter aureus potest dici, eo salutamus honore, quo nostis; una quoque suspiciendas cunctis sorores, quae sexum Samuhel nutritus in templo! o tecta felicia, in quibus cernimus Macchabaeorum martyrum coronis cinctam martyrem matrem! nam licet cotidie Christum confiteamini, dum eius praecepta seruatis, tamen ad priuatam gloriam publica haec accessit uobis et aperta confessio, quod per uos ab urbe uestra Arriani quondam dogmatis uirus exclusum est. et miremini forsitan, quod in fine iam epistulae rursus exorsus sim. quid faciam? uocem pectori negare non ualeo. epistulae breuitas
Abbreviated transcription (Latin):
dñs solu& conpeditos dñs in luminat caecos: & ut breuiter coeptã
dissimili tudinẽ finiam : ego ueniã dep̃cor ille expeetut coronãsoro
mea sci iuliani in xp̃o fructus est: illeplanta uit uos rigate dñs incri¬
m tũ dabit hancmihiibs ꝓeo uulnere qđ diabolus inflixerat prȩstir
meos psi lubricũ aduliscentiae iterinquo & ego lapsussum & uos non sino
timore transistis : hoc illa cummaxime ingrodiens omniũ fulciendi
p̃ccptis omniũ est sustentunda solatiis id est crebris urãe scĩtu¬
nis ꝓpistolis roboranda: & quia caritus omnia sustin& obsecro io
noia apapaualeriano ad eã confortandã litteras exigatis :ostis pu¬
lares aninos hisrebi plerũq solida risi se intellegant curȩ ẽẽ maia¬
populi srmanẽ ꝓ uerbiũ dignũ operculũ. Iupicinus sacerdos
isecundũ illud quoq: dequosem elinuita crassũ at risis se

Expanded text:
dominus soluit conpeditos, dominus inluminat caecos; et, ut breuiter coeptam dominus soluit conpeditos, dominus inluminat caecos; et, ut breuiter coeptam dissimilitudinem finiam; ego ueniam deprecor, ille expectat coronam.- Soror mea sancti Iuliani in Christo fructus est: ille plantauit, uos rigate, dominus incrementum dabit. hanc mihi Iesus pro eo nulnere, quod diabolus inflixerat, praestitit  tuta timeo. scitis ipsi lubricum adulescentiae iter, in quo et ego lapsus sunt et uos non sine imore transistis. hoc illa cum maxime ingrediens omnium fulcienda praeceptis, omnium est sustentanda solaciis, id est crebris uestrae sanctitudinis epistulis roboranda. et quia caritas omnia sustinet, obsecro ut etiam a papa Valeriano ad eam confortandam litteras exigatis. nostis puellares animos his rebus plerumque solidari, si se intellegant curae esse maiopopuli sermone prouerbium dignum operculum, Lupicinus sacerdos — secundum illud quoque, de quo semel in uita Crassum ait risisse
Abbreviated transcription (Latin):
ascensu flentib: nescio andicere aliquando contingat : Ieuiuoculo
meos admontes undeueniat aucilium mihi : Ille iteri nacess
fluctus in tuto insulȩ hocẽ ecclesiae gremio sedens ad exemplum
iohannis librũ forte iam deuorat : ego in scelerũ meoꝵ sepulchro
iacens : & peccatorum uinculis colligatus dni cũ de euangelio expro
clamorẽ in eronime ueni foras: bonosus inquã quia secundũ ꝓph&
omnis diaboliuirtus in lumbo est trans eufratentulit lũbare suumis
illud inforaminine p&rȩ abscondens & postea scissũ repperiens ce¬
cinit. dñetupos sedisti renes meos disrũ pistiuincula mea tibi sacri¬
ficabo hostiã laudis meuerdꝰ nabuco donosor adbabi lonẽ id est con¬
fusio nẽ m̃tis meȩ catenatũ duxit ibi mihi captiuitatis iugũ inposu
Ibi circulũ ferri in nectens decanticission cantare p̃cepit : Ciuego d yxci

Expanded text:
ascensu flentibus nescio an dicere aliquando contingat: leuaui oculos ascensu flentibus nescio an dicere aliquando contingat: leuaui oculos meos in montes, unde ueniat auxilium mihi. ille inter minaces saeculi fluctus in tuto insulae, hoc est ecclesiae gremio, sedens ad exemplum Iohannis librum forte iam deuorat, ego in scelerum meorum sepulchro iacens et peccatorum uinculis. conligatus dominicum de euangelio expecto clamorem: \'Hieronyme, ueni foras\'. Bonosus, inquam, — quia secundum prophetam omnis diaboli uirtus in lumbo est — trans Euphraten tulit lumbare suum ibi illud in foramine petrae abscondens et postea scissum repperiens cecinit: \'domine, tu possedisti renes meos; Epistula nincnla mea; tibi sacrificabo hostiam laudis\', me uerus Nabuchodonosor ad Babylonem, id est confusionem mentis meae, catenatum duxit; ibi mihi captiuitatis iugum inposuit, ibi ferri circulum innectens de canticis Sion cantare praecepit. cui ego dixi:
Abbreviated transcription (Latin):
si alicui ptholomeus maria clusiss& tamen rex athalus m̃branas
epergamomiserat ut penuria cartae pellib: pensar&ur :undeꝑ
amenarũ nomen adhancusq diem tradente sibi inuicẽ posteritu¬
d seruatum ẽ quid igitur arbi trer ba idlum festinasse quãius
longȩ epistolȩ una nox sufficit : anuos aliqua occupationede¬
tentos nulla necessitas maior est caritate restant duo aut uos
piguerit aut ego non meruerim : equib: malo uos incessere tarditatis
quã me condem pnare ñ merito facilius eñineglegentia emendari
potestꝰ quã amor nasci : Tonosus ut scripsistis quas filius iXΟrΟC aqu¬
sap& ico nos pristina contagione sordentes quasi reguli & scorpiones
arentia quaeq: sec tamur: Illeiam calcat suꝑ colubri caput nosser¬
penti terrã ex diuina sententia comedenti ad huccib: sumus : Illeu
potest sumiũ graduũ psalmũ ascendere Nobis adhuc inprimo

Expanded text:
si aliqui Ptolomaeus maria clausisset, tamen rex Attalus membranas si aliqui Ptolomaeus maria clausisset, tamen rex Attalus membranas e Pergamo miserat, ut penuria chartae pellibus pensaretur; unde pergamenarum nomen ad hanc usqte seruatum est. quid igitur? arbitrer baiulum festinasse? quamuis longae epistulae una nox sufficit. an uos aliqua occupatione detentos? nulla necessitas maior est caritate. restant duo, ut aut uos piguerit aut ego non meruerim. e quibus malo uos incessere tarditatis, quam me condemnare non meriti. facilius enim neglegentia emendari potest, quam amor nasci. Bonosus, ut scribitis, quasi filius lyaco? aquosa petiit, nos pristina contagione sordentes quasi reguli et scorpiones arentia quaeque sectamur. ille iam calcat super colubri caput, nos serpenti terram ex diuina sententia comedenti adhuc cibo sumus. ille iam potest summum graduum psalmum scandere, nobis adhuc in primo
Abbreviated transcription (Latin):
manefelicitats quo primũ marcelli apud nolã proclio postcannen¬
empugnam suꝑ annibalis agemina conader intrego uicerim &
ic& supra dictus fratersepe me uisit& atq meiti ut suam xp̃o uisce
fouicatitamen longo amespatio sciunctus ñ minus mhi reliquiđ
ab cundo desi derium quã ad tuleratueniendo leitiã: Nunccũuris
lt teris fabulor: illas amplexor illȩ mecũ loꝗuntur illae hictantũ
etinxe sciunt : hicenim aut barbarus semi sermo discendus est:
aut tacendum est : quotiens cumq: carissimos mili uultus notȩ manus
eferunt in prȩssa uestigia : totiens aut ego hic ñ sũ aut uos hiq
estis: crediio amoriuera dicenti : & cũ haec semberẽ uos uidebã: hoc
primũ quaeror curtot inter iacentibus spatiis muris atq t̃rarũ tã
paruam epistolã miscritis : nisi qđita meruiqui uobis ut scribitis ante¬
uons cripsi : cartã defus señ putẽ ȩgipto ministrante conmerta &

Expanded text:
manae felicitatis, quo primum Marcelli apud Nolam proelio post Cannensmanae felicitatis, quo primum Marcelli apud Nolam proelio post Cannensem pugnam superba Hannibalis agmina conciderunt, ego uicerim. et licet supra dictus frater saepe me uisitet atque ita ut sua in Christo uiscera foueat, tamen longo a me spatio seiunctus non minus mihi dereliquit abeundo desiderium, quam adtulerat ueniendo laetitiam. Nunc cum uestris litteris fabulor, illas amplexor, illae mecum loquuntur, illae hic tantum Latine sciunt. hic enim aut barbarus seni sermo discendus est aut tacendum est. quotienscumque carissimos mihi uultus notae manus referunt inpressa uestigia, totiens aut ego hic non sum aut uos hic estis. credite amori uera dicenti: et cum has scriberem, uos uidebam. quibus hoc pnmum queror, cur tot interiacentibus spatiis maris atque terrarum tam paruam epistulam miseritis, nisi qnon scripsi. Chartam defuisse non puto Aegypto ministrante commercia. Et
Abbreviated transcription (Latin):
o gnos cimus libentius scĩ martinis erpriambibamus antidotũ nosinus
nterim tibi idest paulosem paulum semorẽ inqueppt simplitiores quosq
Inultum indeiciendo sermone labora uimus sed nescio quo modo &iam
uaquicp lon a st tumen eunde odorem lagoena seruat quodum rudisce
pabutrest Si hoc munus culum placuerit habomnus &iamalia condita
on deb& charta diui dere quos amormutius copulauctnee ꝑ singu¬
los officia mei sunt parcien dasermonis c̃umsic inuicem uosam&is ut
onminus tres cartias iungat quam duos natura sociauit : quin potius
reconditio pater&ur subuno literulȩ a prce nomina indiusa con¬
edu derem: uris quoq: itame litteris ꝓuo cantibus ut & in unotres&
eres muno & intribus unum putarem : Nam postquãsc̃o euagrio
trans mittente in ea ad me heremi parte delatȩ sunt quacinter si ros
arracenosq uastum limitem ducit sieg auisus sumutillũ diem ro¬

Expanded text:
cognoscimus. libentius sancti martyris Cypriani bibamus antidotum. misimus cognoscimus. libentius sancti martyris Cypriani bibamus antidotum. misimus interim tibi, id est Paulo seni, Paulum seniorem, in quo propter simpliciores quosque multum in deiciendo sermone laborauimus. sed nescio quomodo, etiam si aqua plena sit, tamen eundem odorem lagoena seruat, quo, dum rudis esset, inbuta est. si hoc munusculum placuerit, habemus etiam alia condita, on debet charta diuidere, \'quos amor mutuus copulauit, nec per singulos officia mei sunt partienda sermonis, cum sic inuicem uos ametis, ut non minus tres caritas iungat, quam duos natura sociauit. quin potius, si rei condicio pateretur, sub uno litterulae apice nomina indiuisa concluderem uestris quoque ita me litteris prouocantibus, ut et in uno tres et in tribus unum putarem. nam postquam sancto Euagrio transmittente in ea ad me heremi parte delatae sunt, quae inter Syros ac Sarracenos uastum limitem ducit, sic gauisus sum, ut illum diem Ro
Abbreviated transcription (Latin):
futuraeresurrectionis uirorẽ inte nobis dñs ostendit ut peccati sciamu
esse qđ coleri adhuc uiuentes p̃moriuntur in carne. Iustitia a qđ tu
aduliscentiam in aliena a tẽ mentiris & iris & quãquã multis
stt̃ corporis sauitatem &iã peccatorib: eueni re uideamus. tamen
illis hoc diabolus ministrat ut peccent tibidñs prestat ut gaudeas
doctissimi quiq grecorũ dequib: ꝓflacco agens luculente tullius ant
Ingenita leuitas & crudita uanitas regumꝰ suorũ uel principum
laudes accepta mercede dicebant. hocego nunc faciens p̃tiũ posto
ꝓ laudib & neputes modice esse quaed ep̃cor margaritã deuan¬
gelio postularis. eloquila dñi oloquia casta argentum ignegea¬
minatum tertae purgatum septuplo. scilic& com menticrios
fortunanani & ꝓpt notitiam ꝑ secutorũ aurelii uictoris histori¬
ni simulq epistolas nouatiam iadũ fcismatici hominisuenen

Expanded text:
futurae resurrectionis uirorem in te nobis dominus ostendit, ut peccati sciamus futurae resurrectionis uirorem in te nobis dominus ostendit, ut peccati sciamus esse, quod ceteri adhuc uiuentes praemoriuntur in carne, iustitiae, quod tu adulescentiam in aliena aetate mentiris. et quamquam multis istam corporis sanitatem, etiam peccatoribus, euenire uideamus, tamen illis hoc diabolus ministrat, ut peccent, tibi dominus praestat, ut gaudeas. Doctissimi quique Graecorum, de quibus pro Flacco agens luculente Tullius ait: ingenita leuitas et erudita uanitas, regum suorum uel principum laudes accepta mercede dicebant. hoc ego nunc faciens pretium posco pro laudibus. et ne putes modica esse, quae deprecor, margaritam de euaugelo postularis, eloquia domini eloquia casta, argeutuni igue exauiinatum terKae, purgatum septuplum, scilicet commentarios Fortunatiani et propter notitiam persecutorum Aurelii Victoris historiam simulque epistulas Nouatiani, ut, dum scismatici hominis uenena
Abbreviated transcription (Latin):
aut ñ ad eam sicꝑuenit ut ꝑuenisse peniteat. secundũ qđ in libro psalmor
scriptura testatur dicsuitae nr̃ae septuaginta anni si autem multũ ociog¬
ta quicquid rdicm ẽ labor & dolor quor sumais istatum alto rep&sta pr¬
cipio &ita ꝓculco epta ut merito quiuis oratiano denobispossit sale luder
tudinem uitae ꝑpresentia exempla meditaris. oculipuro lumin eui
pedes in primunt certa uestigia auditus pen& rabilis dentes candidi
uox canora corpus solidum & suciplenum canicum rubore discrepan
uirescũ a &ite dissentiunt ñ memoriae tenacitatẽ ut in plerisq cerni¬
mus antiquior senecta dissoluit . ñ calidi acumen ingenii frigidus
sangus obtunidit non contractã rugis faciem aratu fons asperat Ñ
deniq: tremula manus ꝑcur uoscere tramites errantẽ sblum ducit

Expanded text:
aut non ad eam sic peruenit, ut peruenisse paeniteat, secundum quod in libro psalmorum aut non ad eam sic peruenit, ut peruenisse paeniteat, secundum quod in libro psalmorum scriptura testatur: dies uitae nostrae septuaginta anni, si autem multum, octoginta; quidquid reliquum est, labor et dolor? \'Quorsum\', ais, \'ista tam alto repetita principio et ita procul coepta, ut merito quiuis Horatiano de nobis possit sale ludere: atitudines uitae per praesentium exempla meditaris. oculi puro lumine uigent, pedes inprimunt certa uestigia, auditus penetrabilis, dentes candidi, uox canora, corpus solidum et suci plenum. cani cum rubore discrepant, uirtus cum aetate dissentit. non memoriae tenacitatem, ut in plerisque cernimus, antiquior senecta dissoluit, non calidi acumen ingenii frigidus sanguis obtundit, non contractam rugis faciem arata frons asperat, non denique tremula manus per curuos cerae tramites errantem stilum ducit.
Abbreviated transcription (Latin):
tua & ꝑgequo nescis : si habes subftiã uende & da pauperib siñ habes:
grandionere liberatus es : nudum xp̃mi nudus sequere: durum gran¬
de difficile sed magna sunt praemia hiernin ad paci¬
Ymanae uerȩ breuitus damnatio deliciorum e &impsosapelucis exordio
paradisi colonim uiperinis nexib prepiditũ coluber dediexiss& ad terra ao¬
nitas mortalitate mututa in nongentos &eo amplius annos secundã quoda¬
modo inmortalitatẽ maledieti hominis distulerat clogium ex inde paulatiu
recrudes cente pectato totius orbis naufragiũgrgantũ ad duxit impi&as pos
illud ut nadixerimpurgab aptis mnũ mundi in breue tẽpus hominũ utacor¬
tracta est hoc quoq: spatium scclerib nr̃is sẽꝑ contradiuina pugnantib pene
ꝑdidimus quotiens enim quisque aut centenari ã trans greditur a &a tem

Expanded text:
tua, et perge quo nescis. Si habes substantiam, vende, et da pauperibus. Si non habes, tua, et perge quo nescis. Si habes substantiam, vende, et da pauperibus. Si non habes, grandi onere liberatus es: nudum Christum, nudus sequere. Durum, grande, difficile; sed magna sunt praemia. EPISTOLA CHumanae uitae breuitas damnatio delictorum est et in ipso saepe lucis exordio rimum paradisi colonum uiperinis nexibus praepeditum coluber deduxisset ad terras, aeternitas mortalitate mutata in nongentos et eo amplius annos, secundam quodammodo inmortalitatem, maledicti hominis distulerat elogium. exinde paulatim recrudescente peccato totius orbis naufragium gigantum adduxit inpietas. post illud, ut ita dixerim, purgati baptismum mundi in breue tempus hominum uita contracta est. hoc quoque spatium sceleribus nostris semper contra diuina pugnantibus paene perdidimus. quotus enim quisque aut centenariam transgreditur aetatem
Abbreviated transcription (Latin):
os niacnim dedisti nobis pitinã qđ renuntiamus seła uoluntãs sit non
ecessi tãs & pauꝑtus habeat ex p&tiã gloriã ñin latu crucatũ ceecrũ
uxx tamiscriuram huius tẽporis &ubiq gladios seuientes satis diues
st qui paners ñ indig& nimiõ potensõ quiseruire ñ cogit᷑ : Sẽs ecuperi¬
s iolo sac epis copus uiduae saraptenis imitator ẽsuriens pascit alios&ore
b: crogabit :nihililloditius q̃ui corpus dñi canistro uimineo sanguinẽ
ortat m uitro ⁊ quia uaritiã piecit d&emplo qui absq: funiculo & in-¬
repatione uendentium columbas id estdo nasp̃s scĩ mensasq: sub uertit
am monȩ & nummolariorũ acradis ꝑsitiut domusdĩ domus uoca reur
prationis & ñ latronũ splunca : huius ueuicini sactare uestigia &̃ coeroꝵ
ui uirtutũ illius similes sunt . quos sacerdotium & humiliores facit &
pauperes : Autsi ꝑ fecta desideres exicũ abrabã depatria & decognatione

Expanded text:
omnia enim reddidisti nobis. utinam, quod renuntiamus saeculo, uoluntas sit, non omnia enim reddidisti nobis. utinam, quod renuntiamus saeculo, uoluntas sit, non necessitas, et paupertas habeat expetita gloriam, non inlata cruciatum. ceterum iuxta miserias huius temporis et ubique gladios saeuientes satis diues est, qui pane non indiget, nimium potens, qui seruire non cogitur. sanctus Exuperius, Tolosae episcopus, uiduae Saraptensis imitator, esuriens pascit alios et ore ceribus erogauit. nihil illo ditius, qui corpus domini canistro uimineo, sanguinem portat uitro, qui auaritiam proiecit e templo, qui absque funiculo et increpatione uendentium columbas, id est dona spiritus sancti, mensas subuertit mammonae et nummulariorum aera dispersit, ut domus dei domus uocaretur orationis et non latronum spelunca. huius e uicino sectare uestigia et ceterorum, qui uirtutum illius similes pauperes. Aut si perfecta desideras, exi cum Abraham de patria et cognatione
Abbreviated transcription (Latin):
es sc singulis loquaris qua sinullialteri adxeris. hoc ẽ noutie emendare
suiastuo fatif facore ꝓprcapit dñs peccantes inds argiui dobe tescnlexiel
el hibi tor esler &e si audirt nolu erit reserriaed esi & uabendiq uueralo ꝑtera¬
res quiast & hnicos & publicanos : haec ex pressius loquarut ad ulis centẽmeũ
& lengua & iurium prurigine liberem ũtronatũ i p̃osineruga & macula
qua si pudicã uirginem ex hibe ã scamq tam mentequã corpore uesolono¬
minc glori&ur & absꝙ oleo bonorũ operũ extinctalã pada exeludatur
ab is pouso: habesibi scmdoctissimũq pontificem pro culĩqui uiua
&psenti uoce nr̃as scedulas super& condianisq traciatib itertuũ diri¬
rt Nocepatiatur in partẽ aliam declinando uiam Relinquereregiã
ꝑoquam isrł ad ierrã reꝓmissionis properans setran siturũ eẽ ꝓmitat
iq atinã exaudiatũr uex ecclesia conplorantis dñe pacẽ danobis:

Expanded text:
atim omnibus narres, sic singulis loquaris, quasi nulli alteri dixeris? Hoc est non me emendare, sed vitio tuo satisfacere. Praecipit dominus peccantes in nos argubito teste et, si audire noluerint, referri ad ecclesiam habendosque in malo pertinaces quasi ethnicos et publicanos. Haec expressius loquor, ut adulescentem meum et linguae et aurium prurigine liberem, ut renatum in Christo sine ruga et macula quasi pudicam uirginem exhibeam sanctamque tam mente quam corpore, ne solo nomine glorietur et absque oleo bonorum operum extincta lampade excludatur ab sponso. habes ibi sanctum doctissimumque pontificem Proculum, qui uiua et praesenti uoce nostras scidulas superet cotidianisque tractatibus iter tuum dirigat nec patiatur te in partem alteram declinando uiam relinquere regiam, per quam Israhelad terram repromissionis properans se transiturum esse promittit. atque utinam exaudiatur uox ecclesiae conplorantis: domine, pacem da nobis;
Abbreviated transcription (Latin):
dũ quã & uita p̃terita defendit & honorat uocabulũ dignitatis :
Ierum quia homines sumus & int̃dũ contraannoꝵ maturitatem
ꝓucrorũ uitis labimur simeis corrige de linquentẽ aꝑte increpa
tantũ neocculte mordeas : Corripi& m eiustus in miseri cordia &
increpabitmeoleum autem peccatoris ñ inpingu& capudmeũ

Expanded text:
dum, quam et uita praeterita defendit et honorat uocabulum dignitatis, dum, quam et uita praeterita defendit et honorat uocabulum dignitatis, uerum, quia homines sumus et interdum contra annorum maturitatem puerorum uitiis labimur, si me uis corrigi delinquentem, aperte increpa, tantum ne occulte mordeas; corripiet me iustus in miseri-5 cordia et increpabit me, oleum autem peccatoris non inpinguet caput meum.
Abbreviated transcription (Latin):
d& rabentiũ : sicut sagata simittatur contradurã materiam ñ nũ quã
inmitientem reuert&ur & uulnerat uulnerantẽ illudq conpl&ur
factis mibi in arcũ prauũ. &alibi qͥmittqx in altũ lapidẽ recid& in caputt
eius uad& ractorcũ tristẽ faciem uiderit audientis immone audientis
qdem sed obdurantis auressuus neaudiat iudiciũ sanguinis ilico contics
pallent uultus erent labia saliua siccatur : Videidem uirsa piensscũ d&t¬
torib in quid nemis cearis qm̃ repenteueni & ꝑ ditio eorũ &ruinã utrius
quis nouit : tam scilic& eius qui loquitur quã illius qui audit loquentt¬
ueritas angulos ñ amatñ ecquaerit susdrrones : timotheo dicit᷑ aduersũs
prefbiterũ accusationem citonereceperis peccantẽ auiẽ corã omnib
argue ut c&erim&ũ habeant: Non est facile deꝑfectu a&ate creden¬

Expanded text:
detrahentium. sicut enim sagitta, si mittatur contra duram materiam, nonnumquam detrahentium. sicut enim sagitta, si mittatur contra duram materiam, nonnumquam in mittentem reuertitur et uulnerat uulnerantem illudque conpletur: facti sunt mihi in arcum prauum et alibi: qui mittit in altum lapidem, recidet in capejus ; ita detractor, cum tristem viderit faciem audientis, immo non audientis quidem, sed obturantis aures suas, ne audiat judicium sanguinis, illico conticescit, pallet vultus, haerent labia, saliva siccatur. Unde idem vir sapiens: Cum detractoribus, inquit, ne miscearis: quoniam repente veniet perditio eorum: et ruinam utriusque quis novit ? tam scilicet ejus qui loquitur, quam illius qui audit loquentueritas angulos non amat nec quaerit susurrones. Timotheo dicitur: aduersus presbyterum accusationem cito ne receperis. peccantem autem coram omnibus argue, ut et ceteri metum habeant. non est facile de perfecta aetate creden
Abbreviated transcription (Latin):
contrarus diuersisq naturis. unũ monstrũ nouãq bestiã dicetes ẽt̃ con¬
tã: Iux tiullud pocucũ ptimaleo postrema draco media ipsa cr̃mera
quam ergo tales uideas nechuius cemodi hominib: adpliceris ñ ecdecli
cortuũ in uerba malitiae. & audias sedens aduersus fratrẽtuũ d& ra hel
& aduersus filium ma tristuac ponebas scandalũ : &iterũ : filii homin
dentes eorũ arma & sagittae: & alibi: molliti sunt sermonesd suꝑ o
tio sicqui fratrisuo occulted& rahe: sed dictpse ñ d&& rahozaliis loqu¬
tib: quid facere quid possũ ad excusandas excusationes in peccatis is
p̃tendimus xp̃s arteñ dcluditur : nequaquã mea : sed a płi sententia est:
nolitcerrared s̃ ñ mrid&ur: ille in corde nosuidemus in facierSalomo
loquit᷑ in ꝓuerbus: uentus aqui lo dissipat nubes & uubtus tristis linguas

Expanded text:
ex contrariis diversisque naturis unum monstrum novamque bestiam diceres esse conex contrariis diversisque naturis unum monstrum novamque bestiam diceres esse conpactum iuxta illud poeticum: Prima leo, postrema draco, media ipsa chimaera. Numquam ergo tales videas nec huiusce modi hominibus adpliceris, ne declines cor tuum in verba malitiae et audias: Sedens adversus fratrem tuum detrahebas et adversus filium matris tuae ponebas scandalum, et iterum: Filii homdentes eorum arma et sagittae et alibi: molliti sunt sermones eius sutio, sic, qui fratri suo occulte detrahit. sed dicis: ipse non detraho, aliis loquentibus facere quid possum?\' ad excusandas excusationes in peccatis ista praetendimus. Christus arte non luditur. nequaquam mea, sed apostoli sententia est: nolite errare; deus non inridetur. ille in corde, nos uidemus in facie. Salomon loquitur in Prouerbiis: uentus aquilo dissipat nubes et uultus tristis linguas
Abbreviated transcription (Latin):
&erahas pec in eote sc̃mpuues s̃i c& eros laceres : Accusamus sepȩ qđ
cimus & contranos m&ipsos diserti innr̃a uitia inuchimur muti:
celo quentib: iudicantes: testu dinco grunnius incedebat ad lo¬
uendũ gradiȩ& ꝑ inter ualla quȩdã uix pauca uerba carpebat:
it cũ putares singulare ñ ꝓloqui : & tam̃ cumm̃ saposita libroꝵ expo¬
siusse. struons ad diceto suꝑcilio contracusq narib: hac fronte
rugatu duobus digitulis concrepabat : hoc signo adiudiendũ
dis cipulos ꝓuocans : tuncnugas inetas sundere & aduersum singulos recdan¬
re cr&icũ diceresec longiniũ censorinũ: romanȩ facundiae nota :e quẽa
& desenatudociorẽ excludere: hiebene nũ matus plus placebat in prandi
nec mirũ qui multos increpare solitus erat: factoq cun eo circũ strepentiu
gatuloꝵ ꝓcedebat in publidum : Intus nero foris cato totus ambiguus ut

Expanded text:
detrahas nec in eo te sanctum putes, si ceteros laceres. Accusamus saepe, quod detrahas nec in eo te sanctum putes, si ceteros laceres. Accusamus saepe, quod facimus, et contra nosmet ipsos diserti in nostra vitia invehimur muti de eloquentibus iudicantes. Testudinco Grunnius incedebat ad loquendum gradu et per intervalla quaedam vix pauca verba capiebat, ut eum putares singultire, non proloqui. Et tamen, cum mensa posita librorum exposuisset struem, adducto supercilio contractisque naribus ac fronte rugata duobus digitulis concrepabat hoc signo ad audiendum discipulos provocans. Tunc nugas meras fundere et adversum singulos declamare; criticum diceres esse Longinum censoremque Romanae facundiae notare, quem vellet, et de senatu doctorum excludere. Hic bene nummatus plus placebat in prandiis. Nec mirum, qui multos inescare solitus erat factoque cuneo circumstrepentium garrulorum procedebat in publicum intus Nero, foris Cato, totus ambiguus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
e &uiue in monasterio ut lericus eẽ mertaris utadulis contiã tuã
ulla sorde conmacules ut ad altu rȩxp̃i quasi d&halamo uirgo ꝓ¬
edas & habeas deforis bonũ ⁊estimoniũ feminequȩ nom̃tuũ nouerint
iultũ nesciant : cum ad fectã a&iaẽ ueneris sitamenuita comes fuerit
uteud populus uel pomisex ciunatis inderĩtũ ad logerint ãgito quȩ
erici sunt & int̃ipsos seciare indiores : quiamomni conditione & gra
obtimis inyxua sunt pessima inead scribendum cnoꝓsilpas & leui
iucaris in sania : multo tẽpr disce qđ doceas, nec redas laudatorib:
auis. immo in risorib: aurem nelibenter ad cõmodes: quicum te
adulationibus fouerint & qͦd ammo do in potẽmuntis effecerint:
ubito respexeris autcĩconiorũ dephendis postea collo curuari. aut
nauꝰb auriculas agitari a sini aut estuantẽ canis ꝓtendi linguã nulli

Expanded text:
age et uiue in monasterio, ut clericus esse merearis, ut adulescentiam tuam age et uiue in monasterio, ut clericus esse merearis, ut adulescentiam tuam nulla sorde conmacules, ut ad altare Christi quasi de thalamo uirgo edas, et habeas deforis bonum testimonium. Feminae quae nomen tuum noverint, vultum nesciant. Cum ad perfectam aetatem veneris, si tamen vita comes fuerit, et te vel populus vel pontifex civitatis ad clericum adlegerint, agito quae erici sunt, et inter ipsos sectare meliores, quia in omni condicione et gradu optimis mixta sunt pessima. Ne ad scribendum cito prosilias et levi ducaris insania. Multo tempore disce, quod doceas. Ne credas laudatoribus tuis, immo inrisoribus aurem ne libenter adcommodes, qui cum te adulationibus foverint et quodam modo inpotem mentis effecerint, si subito respexeris, aut ciconiarum deprehendas post te colla curvari aut manu auriculas agitari asini aut aestuantem canis protendi linguam. Nulli
Abbreviated transcription (Latin):
hune autem sabrtdigionis atulo exercontur iniusta compendiase ho¬
manus pannis aurum tegitur & contraomnium opinionemplenis sac¬
pilis morimur diuites quiquas pauperes urcimus tibicũ i monas¬
perio fueris hace faceren licebit: & moletente paulatim consuoui di¬
te quod primõ cogeburis uelle incipies & delectubi taba te labortu
oblitusq pr&eritorũ seꝑ priora sotaberis: tiequaquam consid eraons
id ali mali ficiant : sed quidbonitu sacerẽ debeas : riq uero peccan¬
um ducaris multitudine : & tepereuntiũ turba sollicrt& ut tacitus
ognes : quid ergo omnes peribunt qui murbib habitant ecccillifru¬
untur sus rebus ministrant ecclesiis adcunt balnaa sunguenta nonsꝑ¬
punt & tam̃ in omniũ flore uersantłs ad quod ante respondr& nunc
reuner respondebo meinp̃senti opusculo ñ dedericis dispitare. sed
nonachum instituere sci sunt dericr &̃ omniũ uita laudabilis : Itaergo

Expanded text:
unc autem sub religionis titulo exercentur iniusta conpendia et homanus pannis aurum tegimus et contra omnium opinionem plenis sacculis morimur diuites, qui quasi pauperes uiximus. tibi, cum in monasterio fueris, haec facere non licebit et inolescente paulatim consuetudine, quod primum cogebaris, uelle incipies et delectabit te labor tuus oblitusque praeteritorum semper priora sectaberis nequaquam considerans, quid alii mali faciant, sed quid boni tu facere debeas. Neque uero peccantium ducaris multitudine et te pereurtium turba sollicitet, ut tacitus cogites: quid ? ergo omnes peribunt, qui in urbibus habitant? ecce illi fruuntur suis rebus, ministrant ecclesiis, adeunt balneas, unguenta non spernunt et tamen in omnium flore uersantur. ad quod et ante respondi et nunc breuiter respondebo: me in praesenti opusculo non de clericis disputare, sed monachum instituere. sancti sunt clerici et omnium uita laudabilis. ita ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ego sum ill: ꝓdigos filus quiomini quam min piter credideris
bstione ꝓfusau mec dui me adgemtotis genua sabinisincedã coepiprio
ds aone lutacie blandineta clepelleres & qui paululã deonti dipiume
uma in methio õstitetis elim̃ to nee regredi uolo nec ꝓgredi porrũrip

Expanded text:
ego sum ille prodigus filius, qui omni, quam mihi pater crediderat, ego sum ille prodigus filius, qui omni, quam mihi pater crediderat, portione profusa necdum me ad genitorisris a me luxurię blandimenta depellere. Et quia paululum non tam desiui a nunc in medio constitutus elemento nec regredi uolo nec progredi j possum
Abbreviated transcription (Latin):
uellem nuncur̃o intereẽ conuentur & admirandũ consortiũ
lic& istoculi ñ mereantur aspicere t̃otacũ exultanone cõplo¬
tespectarẽ desertũ omnia moeniorẽ ciuitate uiderẽ disolata
Dibaccolis locaquas adq̃đdã paradis instarscoꝵ co&ibi obsideri :
Verũ quia hoc mea fecere de licta nex consortio beatorũ inserenur
obsessũ omni crimine caput: Idurco obsccro quia uos inp& rarepos se
ñ ãbigoutine existius scłi tenebris ur̃o liher&is oratu e anie
dixeram p̃sens & nuncꝓ litteras uotũ indicare ñ cesso: quod
mens mea omni adid studium cupiditate rapiatur : taunc
urm est. ut uoluntatem sequatur effectus meum est ut
uelim: obse crationum uestrarũ est ut uelim & possim ⁊
egoita sum quasi acuneto grege morbida ab errans ouis. quo
nisi mebonus pastor ad sua stabila humeris inpositum
ꝓpost& lababunt gressur & in ipso conamine uestigu c̃cident ad surgen

Expanded text:
uellem nunc uestro interesse conuentui et. admirandum consortium, licet isti oculi non mereantur aspicere, tota cum exultatione conplecti! spectarem desertum, omni amoeniorem ciuitatem, uiderem desolata ab accolis loca quasi ad quoddam paradisi instar sanctorum coetibus obsideri. uerum ++ quia hoc mea fecere delicta, ne consortio beatorum insereretur obsessum omni crimine caput, idcirco obsecro, quia uos impetrare posse non ambigo, ut me ex istius saeculi tenebris uestro liberetis oratu. et ante dixeram praesens et nunc per litteras uotum indicare non cesso, quod mens mea omni ad id studium cupiditate rapiatur; nunc uestrum est, ut uoluntatem sequatur effectus. meum est, ut uelim; obsecrationum uestrarum est, ut et uelim et possim. ego ita sum quasi a cuncto grege morbida aberrans ouis. quod nisi me bonus pastor ad sua stabula umeris inpositum reportarit, lababunt gressus et in ipso conamine uestigia concident adsurgentis.
Abbreviated transcription (Latin):
qđ danil scribit : multi dormientes in t̃rȩ puluere resurgent. Alul
glouã &ernã alii inc̃fusionẽ & obpbrũ sempit̃nũ : quienĩ resurges

Expanded text:
quod Danihel scribit: multi dormientes in terrae puluere resurgent, alii quod Danihel scribit: multi dormientes in terrae puluere resurgent, alii in uitam aeternam, alii in confusionem et obprobrium sempiternum. qui enim resurgent
Abbreviated transcription (Latin):
enm tubu. haut dubium quin angelus septimus & mostiu resungent
in corrupti : Si aut̃ in corrupti erunt mostui quomodo ñ inmutabuntur
cumin corruptio ipsa mutitio sit sed hic commutitio qua paulus mutand
& scĩ sunt : glouficatio intellegitur : incorruptio aut̃ id circo communis
est omnium quia in eo miserabiliores erunt peccatores ut ad torm̃ta per¬
p&ui sint : & non mostali & corruptibili corpore dissoluantur :eginus
meadem epistola a postolo disserente. sac ratam diuersitatẽ resurre¬
tionis non innaitura corpoꝵ sed inuari&ate gloriȩ i dum ali resurgun
ad poenas ꝑp&uas ali ad gloriã sempitnã aliaem̃ caro uolatilũ alia
piscium alia ium̃tox & corpora cȩlestia & corpora t̃rena sic inquit
erit & resurrectio mostuoꝵ: Cui sententiȩ magis ad quiescit exclesi
ut om̃s cõmuni moste morian᷑r & ñ om̃s mutem᷑ ingloriã iuxtaillus

Expanded text:
enim tuba — haud dubium, quin angelus septimus — et mortui resurgent enim tuba — haud dubium, quin angelus septimus — et mortui resurgent incorrupti. si autem incorrupti erunt mortui, quomodo non inmutabuntur, cum incorruptio ipsa mutatio sit ? sed hic commutatio, qua Paulus mutandus et sancti sunt, glorificatio intellegitur. incorruptio autem idcirco communis est omnium, quia in eo miserabiliores erunt peccatores, ut ad tormenta perpetui sint i et non mortali et corruptibili corpore dissoluantur. legimus in eadem I,epistula apostolo disserente sacratam diuersitatem resurrectionis non in natura corporum, sed in uarietate gloriae, dum alii resurgunt ad poenas perpetuas, alii ad gloriam sempiternam: alia autem caro uolatilium, alia piscium, alia iumentorum et corpora caelestia et corpora terrena. s i c, inquit, erit et resurrectio mortuorum. Icui sententiae magis adquiescit ecclesia, ut omnes commune morte moriamur et non omnes mutemur in gloria iuxta illud,
Abbreviated transcription (Latin):
onmantiũ ẽ iunde signant᷑ a postolus corruptioni in corrtiptionẽ & m or¬
talitati in mostalitatẽ resurre cnonis futurã tempore copulauit : Aoia
caesarea quȩ prius turris stratonis uocabat᷑ post eusebiũ pamiphili
quȩstionẽ latius disputauit: &utrumq: suscipiens qđ int̃se uid&ur
esse comrarium post principiũ qđ omisimus sic locutus ẽ : Dicimo
primũ deeo qđ magis inplurimis codicib: inuenitur : Ecce mistoꝵ¬
um dico uob: om̃s quidẽ dormiemus ñ om̃s aut̃ in mutabimur mis¬
terium dix̃ : ut ad tentiores facer& auditores deresurrectione pleni
us dirresturus: dormicio aut̃ mostẽ istam quȩ cõmunis est omniũ sig¬
nificatiunde rectissime posuit quod omnes dormiamus id esti
moriamur: sic̃ supra choxerat. Quo modo in adã om̃s moriuntur gic
in xpo om̃s uiuificabuntur : Cum ergo omnes morituri sintꝰ auditrra¬
cram̃ta quȩ dico : Om̃s quidẽ moriemur sed ñ om̃s inmutabimur cani

Expanded text:
mantium est. Unde signanter Apostolus, corruptioni incorruptionem, mortalitati immortalitatem resurrectionis futuram tempore copulavit. » 6. Acacius Caesareae, quae prius turris Stratonis vocabatur, post Eusebium Pamphili Epquaestionem, latius disputavit, et utrumque suscipiens, quod inter se videtur esse contrarium, post principium quod omisimus, sic locutus est: « Dicamus primum de eo quod magis in plurimis codicibus invenitur: Ecce mysterium dico vobis: omnes quidem dormiemus; non omnes autem immutabimur. Mysterium dixit, us disserturus. dormitio autem mortem istam, quae communis est omnium, significat. unde rectissime posuit, quod omnes dormiamus, id est moriamur, sicut supra dixerat: quomodo in A dam omnes moriuntur, sic in Christo omnes uiuificantur. cumergo omnes morituri sint, audite sacramenta, quae dico: omnes quidem moriemur, sed non omnes inmutabimur. canet
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ appartus coniuie:i uitro & patellisirtil̃anrũ cỹinabtur :¬
& intturbas & gxanimienstrorumom̃sid uindieant solitatu:
Qui uero pauperessie tinui substantiola indenturq: sibi seioli
pomparum ferculis semles ꝓcedunt ad pubdicom ut caninam
ex erceant facundim Abi sub latisio ołt̃ huneris & intrastꝰ
nescio quid coniciens st pentiliq int̃raccubstum̃ tia utrla
trictinanturpt sip̃eonem ad didens pcesin cedero p̃sectuiã

Expanded text:
 uitro et patella fictili aurum comeditur et inter turbas et examina ministrorum nomen sibi uindicant solitarii. qui uero pauperes sunt et tenui substantiola uidenturque sibi scioli, pomparum ferculis similes procedunt ad publicum, ut caninam exerceant facundiam. alii sublatis in altum humeris et intra se nescio quid cornicantes stupentibus in terram oculis tumentia uerba trutinantur, ut, si praeconem addideris, putes incedere praefecturam.
Abbreviated transcription (Latin):
taccasip̃posttũ monasteritetas utdimligas ut purome ⁊cradas
tibis alleuart quiquidille re peritnes demaioris semtentia uidi¬
oes cuus officu est obocd &rp lere quaeius sasunt ⁊dicente
ttionib: & dumebalio tansis ad aluadopds q: succedit operi
⁊lldslument r&inds quoda gere compelleris : uidigo querdã
quipestqã renntia ue scło uestim̃tis dũtixat & uocisꝓfessio¬

Expanded text:
credas tibi salutare, quidquid ille praeceperit, nec de maioris sententia iudices, cuius officii est oboedire et inplere, quae iussa sunt, dicente tationibus et, dum ab alio transis ad aliud opusque succedit operi, illud solum mente retinebis, quod agere conpelleris. Uidi ego quosdam, qui, postquam renuntiauere saeculo — uestimentis dumtaxat et uocis professio
Abbreviated transcription (Latin):
sst̃⁊ contuberniũ necipse tedocens & alsqidoctore in graberisiuã
muqrã ingressus es stccimꝰq in partẽ tibi alterã declinandũsit & errori
aoois obdormiastasolitudinecaro sabcopit seꝑbiꝗ ase parõ ꝑierenauerit.¬
l qđ guli poposcerit porrigit manus dorinit quantũ uoluerit facitqđ ue
olitatiã uitã rephendimus ininimerippequt̃ epe laudamimnus sedde
ludo menefterioꝵ hnuus cemo di uolumius egradmmulets quos let cmi dura
rudim̃tuũ t̃reant quis pecum conuersatienis suae inultei q̃t dȩderint
uomnniũ suerint mimiiuptim orirtũ fierent quesnec esaries nec sature

Expanded text:
 contubernium nec ipse te doceas et absque doctore ingrediaris uiam, quam numquam ingressus es, statimque in partem tibi alteram declinandum sit et errori ciens obdormias. in solitudine cito subrepit superbia et, si parumper ieiquod gula poposcerit, porrigit manus; dormit, quantum uoluerit, facit, quod solitariam uitam reprehendimus ? minime, quippe ludo monasteriorum, hujuscemodi volumus egredi milites, quos eremi dura rudimenta non terreant: qui specimen conversationis suae multo tempore dederint: qui omnium fuerint minimi, ut primi omnium fierent: quos nec
Abbreviated transcription (Latin):
efsoderene la tropossit auferre : Sciome offensurũ cẽquã pluri¬
mos qui generalem diuitus disputationẽ in suã refer̃ contume¬
liã : & dũ inibi irascuntur suã in dicennt conscientiã imultoq pruis
desequã deme iudicant : Ego enĩ neminẽ nominabo nec u&eris
cõiediae licentia certas ꝑ sonas cligã atq ꝑstringã : prudentis
inriest ac prudentiũ feminirũ dssimulare . Immo emendareqđ
in seintllegant & indignar tsibimagis quã mhe nec in monitorẽ¬

Expanded text:
effodere nec latro possit auferre? Scio me offensurum esse quam plurieffodere nec latro possit auferre? Scio me offensurum esse quam plurimos, qui generalem de vitiis disputationem in suam referant contumeliam et, dum mihi irascuntur, suam indicant conscientiam multoque peius de se quam de me iudicant. Ego enim neminem nominabo nec veteris comoediae licentia certas personas eligam atque perstringam. Prudentis viri est ac prudentium feminarum dissimulare, immo emendare, quod in se intellegant, et indignari sibi magis quam mihi nee in monitore
Abbreviated transcription (Latin):
seinciput aperire occanus ꝑquẽ uoc anno ꝑ p&uo adindiam
ꝑuenitur& ad gangenfliuuũ quẽ phusonscõ scriptura cognominat¬
quicircuitomnẽ t̃rã euilat & multa genera pigm̃toꝵ de paradisi
dicitur fonte deuehere Ibi nascitur carbunculus & ⁊ maragdus &
margarita candentia & uniones quib: nobiliũ feminarũ ard& abitio:
ontesq aurciquos adire ꝓpt̃ dracones & grifas &inim̃ sor corporũ monsttt
hominib: in possibi lec̃ actostendatur nob̵ quales custodes hab& a uaritia¬
¶ uͦ sum ista ꝑspicuũ ẽ : sine gotiatores sđi tanta sustinent ut ad incer¬
tas ꝑueniant periturasq diuitias & seruamt cũ animȩ discrimine
quaemultis peticulis quaesierure quid xp̃i negotiator faciendũ ẽ
qui uenditis omnib: quaerit p̃tio sissinã margaritã qui totis substan¬
tae su a copib: emit agrũ inquorepperiat thesaurũ quẽ nec fur

Expanded text:
se incipit aperire oceanus, per quem vix anno perpetuo ad Indiam se incipit aperire oceanus, per quem vix anno perpetuo ad Indiam pervcnitur et ad Gangem fluvium—quem Phison sancta scriptura cognominat—qui circuit omnem terram Evilat et multa genera pigmentorum de paradisi dicitur fonte evehere. Ibi nascitur carbunculus et zmaragdus et margarita candentia et uniones, quibus nobilium feminarum ardet ambitio, montesque aurei, quos adire propter dracones et gryphas et inmensorum corporum monstra hominibus inpossibile est, ut ostendatur nobis, quales custodes habeat avaritia. Quorsum ista? Perspicuum est. Si negotiatores saeculi tanta sustinent, ut ad incertas perveniant periturasque divitias, et servant cum animae discrimine, quae multis periculis quaesierunt, quid Christi negotiatori non faciendum est, qui veneritis omnibus quaerit pretiosissimum margaritum, qui totis substantiae suis opibus emit agrum, in quo reperiat thesaurum, quem nec fur
Abbreviated transcription (Latin):
quod quas doctus nauta post multa naustagi a rudẽ conorinstruere
uoctorm Illud est ut in quolitore pudicitiae prrate sint noueris ubica¬
ribds & radixomniũ in alorũ auaritia ubi scillei obtectitorũ canes
dequib: apłs loquit nemordentes inuicẽ mutuo consũmamini : quo¬
modo mmedia tranquillitate fecuri libicis int̃dũ uitioꝵ sirtib: obrua¬
mur : Quiduenenatorũ animantium de sertum huius : scłi nutriat nau¬
gantes rubrũ mare in quo obtandũ nob̵ t̃ ut uerus farao cũ suo morgat
exercitu : mults difficultiib: ac periculis a durbẽ maximã puenitur
utroq lit ore gentes uagȩ immo beluȩ habitant serocissimȩ sẽꝑ sollicta
sc̃ꝑ armatitotius anni uehunt crbaria latentib: sax suadisq dirissi¬
mis plama sunt omnia ita ut speculator & doctor in sũ mamali arbo¬
re sedeat& in deregendȩ & circũ flectendȩ nauis dictata predicat
felix cursusẽ si postsex menses supradictȩ urbis portũ teneant a quo

Expanded text:
quod quasi doctus nauta post multa naufragia rudem conor instruere vectorem, illud est, ut, in quo litore pudicitiae pirata sit, noveris, ubi Charybdis et radix omnium malorum avaritia, ubi Scyllaei obtrectatorum canes, de quibus apostolus loquitur: Ne mordentes invicem mutuo consumamini, quomodo in media tranquillitate securi Libycis interdum vitiorum Syrtibus obruamur, quid venenatorum animantium desertum huius saeculi nutriat. Navigantes Rubrum Mare, in quo optandum nobis est ut verus Pharao cum suo mergatur exercitu, multis difficultatibus ac periculis ad urbem Abisamam perveniunt. Utroque litore gentes vagae, immo beluae habitant ferocissimae. Semper solliciti, semper armati totius anni vehunt cibaria. Latentibus saxis vadisque durissimis plena sunt omnia, ita ut speculator et ductor in summa mali arbore sedeat et inde regendae et circumflectendae navis dictata praedicat. Felix cursus est, si post sex menses supra dictae urbis portum teneant, a quo
Abbreviated transcription (Latin):
madeserta uallarenti in cntiuauitioꝵ ardorẽq natuiae ferreũ pecrã :¬
un ãtũ citls iciunus frangerẽ mens tam̃ lis cogita tionib: esticabat: ad
quamdomdã cuidai fratriqui ex hebies crededert meindisciple¬
nã dedi i tresiq uintilian cumina. Qrcero insq fluuius gtauctatẽ¬

Expanded text:
me deserta uallarent, incentiua uitiorum ardoremque naturae ferre non me deserta uallarent, incentiua uitiorum ardoremque naturae ferre non um crebris ieiuniis frangerem, mens tamen cogitationibus aestuabat. Ad quam edomandam cuidam fratri, qui ex Hebraeis crediderat, me in disciplinam dedi, ut post Quintiliani acumina Ciceronisque fluvios gravitatem
Abbreviated transcription (Latin):
a quacducantur inrigue ite pul herrimorũ uersuũ spectator adsistas
ecpesuꝑcilio cliuosi tranttis undam elicit . Illa cadens raucũ ꝑ leuia
murmur sexaci& statebrs arentia tẽperat arua pnserantur instuctr¬
ost arbores ud gẽmis ud erculis ut paruo postit̃pore laboristui dulcia
poma decerpass apium slcare aluearia ad quas temittunt selomatins¬
ꝓ uerbia & menasterioꝵ erdñe aeregiã disciplinã in parius discecor pori¬
bus:⁊ exantur & lina capuendis postibus scribant̃ & libriut &imnanus ope¬
rebut cibor &ammalectiene satur&ur : Indesiderus est omnis otiosus ⁊
Acgrptiorũ monesteria huncmorẽ tenent ut nullũ absq: opece ac labore
suscipiant : Nontam ꝓpt̃ uictus necessaria quã ꝓpt̃ animae salutori
neuagentur ꝑnitio sis cagnutionib &instar fornicantis hierusalem
omni transcunti diuaric& pedessuos : Dũ essem iuuenis & solitudinis

Expanded text:
aquae ducantur inriguae, ut pulcherrimorum uersuum spectator adsistas: aquae ducantur inriguae, ut pulcherrimorum uersuum spectator adsistas: ecce supercilio cliuosi tramitis undam elicit, illa cadens raucum per leuia murmur saxa ciet scatebrisque arentia temperat arua. inserantur infructuosae arbores uel gemmis uel surculis, ut paruo post tempore laboris tui dulcia poma decerpas. apum fabricare aluearia, ad quas te mittunt Prouerbia, et monasteriorum ordinem ac regiam disciplinam in paruis disce corporibus. texantur et lina capiendis piscibus, scribantur libri, ut et manus operetur cibos et anima lectione saturetur. in desideriis est omnis otiosus. Aegyptiorum monasteria hunc morem tenent, ut nullum absque opere ac labore suscipiant, non tam propter uictus necessaria quam propter animae salutem, ne uagetur perniciosis cogitationibus et instar fornicantis Hierusalem omni transeunti diuaricet pedes suos. Dum essem iuuenis et solitudinis