comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut dilectionẽ ur̃am in amoris sui canstantiã
faciat magisq feruescere atque in pace ecđȩ
in unauos concedat manere concordia:
Ammonemꝰ &iam frat̃ nitatẽ urãm ut in cõmis¬
sis uob̵ animab: sollerter inuigil&is animarũ¬
q: magis lucris quã cõmodis uitae p̾sentis inten¬
datis : In continendis uͦ acdis ponendis reb:
ecdesias ticis diligentes custodes existatis ut
om̃i exparte susceptũ uos condigne gessisse pas¬
toris offitiũ uenturus uidex cũ adiudicandũ
uenerit debeat approbare. Omp̃s ds̃suauos¬
meul seruare concedat atq cũ multiplii fncta
airmn as uob eõmis sas ad pascua aeterna ad dier
sibiq eondignȩ rep̃sentare adiuue uo sqr ini
seos c&electos suos collocare digniaor uosat puie
id apr ł aureliano & marcello tũc̃co¬

Expanded text:
ut dilectionem vestram in amoris sui constantiam, ut dilectionem vestram in amoris sui constantiam, faciat magis magisque fervescere, atque in pace Ecclesiae in una vos concedat manere concordia. Admonemus etiam fraternitatem vestram , ut in commissis vobis animabus solerter invigiletis, animarumque magis lucris, quam commodis vitae praesentis intendatis. In continendis vero ac disponendis rebus ecclesiasticis diligentes custodes existatis, ut ex omni parte susceptum vos condigne gessisse pastoris officium, venturus judex, cum ad judicandum venerit, debeat approbare. Omnipotens aumoribus servare concedat, atque cum multiplici fructu animas vobis commissas ad pascua aeterna adducere, sibique condigne repraesentare adjuvet, vosque inter sanctos et electos suos collocare dignetur. Data II idus aprilis, Aureliano et Marcello
Abbreviated transcription (Latin):
extollas in cogitatione ammȩ tuȩ uelut taurus
ne forte elidatur uirtus tua ꝑstultitiã. & foli¬
atiua comed& & fructus tuos ꝑd& & reliqueris
uelut lignum aridum inheremo: Anima enĩ
nequã udis ꝑdit quise hab& : & in gaudiũ in imici
dat illum. & deducit in sortem impioꝵ : Talib¬
uos exhortationib: fr̃s uicissim monetote & bo¬
sinendas̃ qua esi c& eroꝵ const& in tegritas sola
nocere non ualeant : illa tam̃ s̃ magno ꝑe p̃ca¬
uenda qua erecipi sine manifesta de coloratione
ñ poss̃. Acfiea ipsa quae nullo detrim̃to ali¬
quotiens indulgenda credentur. ułrerũ tẽpoꝵ¬
q: cogit intiutus uł adcelebrate ꝓuisionis
respectus exousant quanto magis illa nulla tenꝰ
sunt in utilanda quae nec ulla necessitas nec ecdas
tica prorsus extor qu& utilitas : Idurco fr̃s ista
sacer dotib: benedicantur & ꝑ simplicẽ bene¬
dictionẽ benedicta demũ apopulis sumant᷑
abae tantũ &uuae & cetera quȩ apłi c̃stituer̃

Expanded text:
rus, ne forte elidatur virtus tua per stultitiam: et folia tua comedet, et fructus tuos perdet: et relinqueris velut lignum aridum in eremo. Anima enim nequam disperdit, qui se habet, et in gaudium inimici dat illum, et deducit in sortem impiorum . Talibus exhortationibus, fratres, vicissim monetote, et bosinenda sunt quae si caeterorum constet integritas sola nocere non venda quae recipi sine manifesta declaratione non possunt. Ac si ea ipsa quae nullo detrimento aliquoties indulgenda creduntur, vel rerum temporumque cogit intuitus, vel accelerare provisionis respectus excusat, quanto magis illa nullatenus sunt mutilanda quae nec ulla necestica prorsus extorquet utilitas? Idcirco, fratres, ista sacerdotibus benedicantur, et per simplicem benedictionem benedicta, demum a populis sumantur: fabae tantum et uvae, et caetera, quae apostoli constituerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
excitatio deput&ur. Ntam̃ aliussit qͥmor¬
tuus ÷ & alius sit ꝑquẽ mortuus resurgit.
expolians : Naturã di in uirtute resurrecti¬
onis intellegere : dispensationẽ hominis morte
agnosce : Etcum sint utraq: suis gesta naturis .
Haecigitur demonstranda ame pacis fuer̃.
ut utrisq naturȩ formã tractari indño ihũ
xp̃o meminissemus. Quia qui manens informa
di formã serui suscepit : ipse diuinitatem ne¬
quaquã amisit: C&erum fr̃s hortam̃ uos
ut moneatis eos conuerti ad dm̃. Vn de scriptũ ÷
Fili non tardes conuerti addñm : & nedifferas dedie
indiem: subito enĩ ueni& ira illius : & intempr

Expanded text:
excitatio deputetur? non tamen ut alius sit, qui mortuus est, et alius sit per quem mortuus resurgit. rne se spolians. Naturam Dei, in virtute resurrectionis intellige: dispensationem hominis in morte agnosce. Et cum sint utraque suis gesta naturis, Haec igitur demonstranda a me paucis fuerunt, ut utriusque naturae formam tractari in Domino nostro Jesu Christo meminissemus: quia qui manens in forma Dei, formam servi suscepit, ipse divinitatem nequaquam amisit. Caeterum, fratres, hortamur vos, ut moneatis eos converti ad eum. Unde scriptum est: Fili, ne tardes converti ad Dominum, et ne differas de die in diem. Subito
Abbreviated transcription (Latin):
afflictionis ad dici. quoscredendũ ẽ
aduerã uitã moriendo ꝑuenire.
Habent forsitan illi iustã longidoloris
excusationem. qui uitam alterã nesciunt :
qui de hoc scło ad meliꝰ eẽ. titensitum
non confidunt. Nos autẽ qui nouimus
qui hoc credimꝰ & docemꝰ. constristari nimiũ
deabeuntibus nondebemꝰ: nequod a pđ
alios pietatis ten& spetiem hocmagis nob¬
inculpa sit. Nam diffidenticce quodã modo
genꝰ .ẽ. contire hoc qđ quisq p̃dicat᷑or quent
uistitiã amans dicente apło Nolumꝰ aut̃
uosignorare fr̃s dedormientibus ut non
ñede mortuis affligamꝰ : sed affectum
uiuentib inpendamꝰ quib: & piȩtas ad
utilitatem & sit ad fructũ dilecto Desine
fructũ lȩticicie adutilitictẽ sccĩe dĩ eccłȩ
seruorumq eius ꝓfectum. Etuitȩ huuiꝰ
quȩcũq sunt spatia : a et̾nis diuinisq
offitus illustitere contende. Vt qui in¬
signẽ te p̃stitit : reddat sibi ꝑ scła clariorẽ:¬

Expanded text:
afflictioafflictioad veram vitam moriendo pervenisse. Habent forsitan illi justam longi doloris excusationem, qui vitam alteram nesciunt, qui de hoc saeculo ad melius esse transitum non confidunt. Nos autem qui novimus, qui hoc credimus et docemus, contristari nimium de obeuntibus non debemus, ne quod apud alios pietatis tenet speciem, hoc magis nobigenus est contra hoc, quod quisque praedicator quaerit justitiam amans, dicente Apostolo: Nolumus autem vos ignorare, fratres, de dormientibus ut non non de mortuis affligamur, sed affectum viventibus impendamus, quibus et pietas ad utilitatem, et sit ad fructum dilectio. Desine fructum laetitiae, ad utilitatem sanctae Dei Ecclesiae, servorumque ejus profectum, et vitae hujus quaecunque sunt spatia, aeternis divinisque officiis illustrare contende, ut qui insignem te praestitit, reddat sibi per saecula clariore
Abbreviated transcription (Latin):
il ectissimo fr̃ĩ
neriano: anastasius Multa
mihi in omnib fidei & bonitatis
tuȩ litteris causa gauchi est. qđ
tantum studium circa religionis
cultum ex hibes. & dni sacer do¬
tes tuis in partib adiuuare
studes. Vnde & dõ gras ago quite ad hoc
instigat: & ut per seuerabilem in bonis
oꝑibus tefaciat exoro. Vos tam̃ & in ꝑs¬
ꝑis & in aduersisdm̃ laudare magnifice
oportet. eiusq subpotenti manu¬
humiliari : ut in tẽpore uos tribulationĩs
afflictio quã de amissione parentũ
uroꝵ uos ħ abuisse audiuimꝰ tantã in¬
nos causã meroris iniecit: ut quia nos
de duobus caritas unum fecit. cornrm
in uris spetialit̃ uri tribulationibus
sentiremꝰ. Sed in hoc dolore multum
me consolatu est sc̃itatis tucie ad animũ
res deducta: qua & pacienter ferre
tristitiã decet. & de morte plebi tuaei¬
alteriꝰ longã non habere mesticiam.
Ne tamen aliqua ad huc tribulatio in urõe
mente resideat: hortor quie sci a
dolore. quia in decensẽ de illis tedio

Expanded text:
ilectissimo fratri Neriano Anastasius. Multa mihi in omnibus fidei et bonitatis tuae litteris causa gaudii est, quod tantum studium circa religionis cultum exhibes, et Domini sacerdotes tuis in partibus adjuvare studes. Unde et Deo gratias ago, qui te ad hoc instigat, et ut perseverabilem in bonis operibus te faciat, exoro. Vos tamen et in prosperis et in adversis Deum laudare magnifice oportet, ejus sub potenti humiliari manu: ut in tempore vos tribulationis afflictio quam de amissione parentum vestrorum vos habuisse audivimus, tantam nobis causam moeroris injecit, ut quia nos de duobus charitas unum fecit, cor nostrum in vestris specialiter tribulationibus sentiremus. Sed in hoc dolore multum me consolata est sanctitatis tuae ad animum res deducta, quia et patienter ferre tristitiam decet, et de morte plebis tuaelterius longam non habere moestitiam. Ne tamen aliqua adhuc tribulatio in vestra mente resideat, hortor quiescere a dolore, quia indecens est de illis taedio
Abbreviated transcription (Latin):
sanxerunt : quanto magis qđ in apłica sede :
non existaente prȩsule qui piȩrogatiuã beati
meriti apłi petri ꝑ uniuersum orbẽ pruma¬
tũ optinens sacerdotii. statutis synodalibus
consueuit tribuere firmitatẽ. Alaicis licet
consentientib: aliquantis ep̃is. qͥ tamen ponti¬
ficia quo consecrari ꝓbant᷑ prȩiudiciũ infer¬
re non potuer̃. prosũptũ suisse cognoscitur:
uirib carere non dubiũ. ẽ. nec posse int̃ eccłã¬
faca ullo modo statuta censeri
lalii. Cresconii. Maximi uł Stephani nec apđ
nos in certũ habet᷑ hanc ipsam scripturam
nullius. eẽ momenti : qͣuo etiã si aliqua pos-¬
sit sub sistere ratione modis om̃ib: in synodali
conuentu ꝓuida beatitudinis ur̃e sententia ener¬
uari conueniebat & in irritũ deducine in exẽ¬
plũ remanere prȩsumendi quib: libet laicis
quãius religiosis uł potentib in quacunq ciui-¬
tate quolibet modo aliquid decernere de
eccłasticis facultatib: quarũ solis sacerdotibus

Expanded text:
sanxerunt: quanto magis, quod in apostolica sede, non existente praesule, qui praerogativa beati meritis apostoli Petri per universum orbem primatum obtinens sacerdotii, statutis synodalibus consuevit tribuere firmitatem, a laicis, licet consentientibus aliquantis episcopis qui tamen pontifici, a quo consecrari probantur, praejudicium inferre non potuerunt, praesumptum fuisse cognoscitur, viribus carere non dubium est, nec posse inter ecclesiastica ullo modo statuta censeri? lalii, Cresconii, Maximi, vel Stephani, nec apud nos incertum habetur, hanc ipsam scripturam nullius esse momenti, quam, etiamsi aliqua posset subsistere ratione, modis omnibus in synodali conventu provida beatitudinis vestrae sententia enervari conveniebat, et in irritum deduci, ne in exemplum remaneret praesumendi quibuslibet laicis, quamvis religiosis vel potentibus, in quacunque civitate quolibet modo aliquid decernere de ecclesiasticis facultatibus; quarum solis sacerdotibus
Abbreviated transcription (Latin):
sũ quasinihil qđ offenderet ẽẽt auditum:
cũ tã impie duarũ naturarũ ante in carna¬
tionẽ unigenitꝰ dĩ filiꝰ fuis sedicat᷑. quã nefarie
pꝰquã uerbũ caro fac tũest natura in eo singu

Expanded text:
sum, quasi nihil quod offenderet esset auditum, cum tam impie duarum naturarum ante incarnationem unigenitus Dei Filius fuisse dicatur, quam nefarie, postquam Verbum caro
Abbreviated transcription (Latin):
honorancdisimo fri innocentio papae. aureliꝰ.
alpius. augustimꝰ euocdus. et possidiꝰ. Indño salutẽ
De concilis duob ꝓunciȩ castaginensisatq numidiȩ¬
O adtuõ scĩtatẽ añ pardo ep̃oꝵ numero subseriptas

Expanded text:
honorandissimo fratri INNOCENTIO Papae, AURELIUS, ALYPIUS, AUGUSTINUS, EVODIUS, et POSSIDIUS, in Domino salutem. 1. De conciliis duobus provinciae Carthaginensis atque Numidiae ad tuam Sanctitatem a non parvo episcoporum numero subscriptas
Abbreviated transcription (Latin):
ut decorrectione potius eoꝵ gratulem᷑. quã constristem᷑
interitu. domine beatissime: Quam lib& aut̃ ipsi eligant.
certe ł aliis qͦs plurimos poss̃ si abeis dissimul& laqueis
implicare : cernit uenerabilitas tua in stant̃ & celerit̃
ꝓuidendũ Haec ad scĩtatẽ tuã dec̃cilio numidiȩ scripta
direximꝰ imitantes cartaginensẽ eccłam & castagis¬
ꝓunciȩ coepos nños qͦs ad sedẽ apłicã quabeatꝰ in¬
lustras dehac causa scripsisse comperimꝰ : Et alia manu.
memor nr̃i indigni grã augearis: dñe beatissime
meritoq uenerabilis et in xp̃o honorande scẽ papa:¬

Expanded text:
ut de correctione potius eorum gratulemur quam contristemur interitu, domine beatissime. Quamlibet autem ipsi eligant certe vel alios plurimos quos possunt, si ab eis dissimuletur, suis laqueis implicare, cernit venerabilitas tua instanter et celeriter providendum. Haec ad sanctitatem tuam de concilio Numidiae scripta direximus, imitantes Carthaginensem Ecclesiam et Carthagicoepiscopos nostros, quos ad sedem apostolicam, quam beatus inlustras, de hac causa scripsisse comperimus. Et alia manu: Memor nostri in domini gratia augearis, domine beatissime meritoque uenerabilis et in Christo honorande sancte papa
Abbreviated transcription (Latin):
Irecerea fr̃s noua & in audita. sicut adnos missis
de ispanus epł̃is subcerta relatione ꝑuenit. Inqͥb¬
dã locis ꝑuersitatũ semina. sub inde nascuntur.
Deniq ñ nulli episcopatũ qͥm̃usi meritis p̃cedẽntib:

Expanded text:
eterea, fratres, nova et inaudita, sicut ad nos, missis de Hispaniis epistolis, sub certa relatione pervenit, in quibusdam locis perversitatum semina subinde nascuntur. Denique nonnulli episcopatum, qui nonnisi meritis praecedentib
Abbreviated transcription (Latin):
uos tantũ ualuerint aut studia popłoꝵ. aut
ambitꝰ suꝑboꝵ. ut ñ solũ laros s etiã secundarũ uxorũ
uros aut uiduarũ maritos adofficiũ cognoscamus
pastorale ꝓuectos Nonne aꝑtisumȩ exigunt cause
ua ecełe inqͥb. ista cõmisas iuiditio seueriore purgens
& s solũ untales p̃sules.s etiã mordinatores eoꝵ digna¬
distriectio. noue amꝰ :S circũstant nos hinc mansuectido
dit. Ita nr̃am tẽꝑare sententiã. ut trũ mato pondẽ

Expanded text:
vos tantum valuerint aut studia populorum, aut vos tantum valuerint aut studia populorum, aut ambitus superborum: ut non solum laicos, sed etiam secundarum uxorum viros, aut viduarum maritos ad officium cognoscamus pastorale provectos: nonne apertissimae exigunt causae, ut Ecclesiae in quibus ista commissa sunt, judicio severiore purgentur, et non solum in tales praesules, sed etiam in ordinatores eodistrictio moveatur? Sed circumstat nos hinc mansuetudo tatem ita nostram temperare sententiam, ut trutinato pondere
Abbreviated transcription (Latin):
absurdũ ut imꝑiti magistris. noui anoqͥs. & rudes
p̃ferant᷑ ȩmeritis : indomo qͥdẽ magna. sicut apłs disserit.
necesse .ẽ. ut uasa diuersa sint. quȩdã aurea. & argentea.
quȩdã uͦ lignea & fictilia s horũ ministeriũ ꝓ
materiȩ qualitate diuidit᷑. nec idẽ: p̃ciosorũ usus
& uiliũ. Nã in ordinata er̃ omã sifictilia aureis
& lignea ꝓ̃ferant᷑ argenteis. Sicut aut̃ in ligneis
& fictilib eoꝵ hominũ species sigurat᷑. qui nullis
adhuc uirtutib. nitent: ita in aureis & argenteis.
hu sine dubio declarant᷑. qͥ ꝑ longȩ ȩruditionis
ignẽ & ꝑfornacẽ diuturni laboris ex cocti aurũ
ꝓbatũ & argentũ purũ eẽ. meruer̃. Quib
si merces ꝓde uocione ñ reddit᷑: om̃is ȩcłastica
disciplina resoluit᷑. Om̃is ordo turbat᷑. dũ in ȩccła
qͥ nullũ subier̃ ministeriũ ꝑuerso eligentium
iudicio in debitũ obtinent pͥncipatũ. Cũ gͦ int̃

Expanded text:
absurdum, ut imperiti magistris, novi antiquis, et rudes absurdum, ut imperiti magistris, novi antiquis, et rudes praeferantur emeritis. In domo quidem magna, sicut Apostolus disserit, necesse est, ut vasa diversa sint, quaedam aurea, et argentea, quaedam vero lignea, et fictilia, sed horum ministerium pro materiae qualitate discernitur, nec est pretiosorum idem usus, et vilium. Nam inordinata erunt omnia, si fictilia aureis, et lignea praeferuntur argenteis. Sicut autem in ligneis, et fictilibus eorum hominum species figuratur, qui nullis adhuc virtutibus nitent, ita in aureis et argenteis hi sine dubio declarantur, qui per longae eruditionis ignem, et per fornacem diuturni laboris excocti aurum probatum, et argentum purum esse meruerunt. Quibus si merces pro devotione non redditur, omnis ecclesiastica disciplina resolvitur: omnis ordo turbatur, dum in Ecclesia, qui nullum subierunt ministerium, perverso eligentium judicio indebitum obtinent principatum. Cum ergo inter
Abbreviated transcription (Latin):
toraler erpdate St̃ pom̃is gradus milits nua ras
sine enuq maiora cõmutti: mertto biatonã patrẽ
uenerabiless anciones cũ d sacerdotũ elecbone
lequerent̃ eos demũ idomeos saeris adminiso a
tonib censuer: q uorũ om̃is etas apuerlib eror¬
stipendia cucurrissae. ut unicuq testimoniũ pͥor
uta p̃bere. Nec potest deeiꝰ ꝓuit tione dibitari:
cui ꝓ laborib multis ꝓmorib castis ꝓactib strenuis
celsiors loci p̃miũ debet᷑ Si enĩ ad honores mundi
sine suffragio tẽporis sine merito laboris indignũ. ẽ
ꝑ ueniri & notari ambitꝰ solent qͦs ꝓbitatis docum̃ta
ñ adiuuant. quã diligens & quã prudens haben¬
da .ẽ. dispensatio diuinorũ munerũ & cȩlestum
dignitatũ ne in aliquo apłica & canonica decreca
uiolent᷑ & his ȩccłia dnĩ regenda credat᷑ qͥlegi¬
timarũ institutionũ nescii. & totiꝰ humilitatis
ignari. ñ abinfimis sumere in crem̃tũ s a sũmis
uolunt habere pͥncipiũ. Cũ ualde iniquũ sit &

Expanded text:
torale credatur? Cum per omnes gradus militiae Christsint cuiquam majora committi, merito beatorum Patrum venerabiles sanctiones, cum de sacerdotum electione ltionibus censuerunt, quorum omnis aetas a puerilibus exorstipendia cucurrisset, ut unicuique testimonium prior vita perhiberet. Nec potest de ejus provectione dubitari, cui pro laboribus multis, pro moribus castis, pro actibus strenuis celsioris loci praemium debetur. Si enim ad honores mundi sine suffragio temporis, sine merito laboris indignum est pervenire, et notari ambitus solent, quos probitatis documenta non adjuvant, quam diligens, et quam prudens habenda est dispensatio dignitatum? Ne in aliquo apostolica et canonica decreta violentur, et his Ecclesia Domini regenda credatur, qui legitimarum institutionum nescii, et totius humilitatis ignari non ab infimis sumere incrementum, sed a summis volunt habere principium, cum valde iniquum sit, et
Abbreviated transcription (Latin):
maritꝰ uxorũ. uł illũ qͥ prima uxore dimissa. al¬
terã duxisse ꝑ hibet᷑. Priuandũ honore decer¬
sionis incurrit. qđ ex laicis ad officiũ episco¬
pale ꝓuectis. neq ex hoc qđ uxores habent poss
.eẽ. cuspabiles susceptũ sacerdotiũ tenere ꝑmittimꝰ:
ñ p̃iudicantes apłicȩ sedis statutis. Nec p̃cessorum

Expanded text:
maritus uxorum, vel illum qui a prima uxore dimissus alteram duxisse perhibetur, privandos honore decersionis incurrit, quod ex laicis ad officium episcopale delecti sunt, neque ex hoc quod uxores habeant, possunt esse culpabiles, susceptum sacerdotium tenere permittimus, non praejudicantes apostolicae sedis statutis, nec praecessorum
Abbreviated transcription (Latin):
ȩ gritudine fuerint ad grauati. ut qđ paulo
ante poscebant. sub p̃sentia sacerdotis significa¬
re ñualeant. Testimonia eis fideliũ circũstan¬
discedendo peccauer̃. Hȩc aut̃ fr̃ limẽ quȩ int̃¬
rogationẽ dilectionis tuȩ idõ respondi. nealiqͥd
c̃trariũ sub ignorantiȩ excusatione geratur.
In metro pobtan tui noticiã faciasꝑuenire. utsiqͥ¬
fortȩ s̃ fratrũ qͥdehis antea pucauer̃ ambigendũ
ꝑ ipsũ de om̃ib. quȩ ad te scriptas instruantur.¬

Expanded text:
egritudine fuerint aggravati, ut quod paulo ante poscebant sub praesentia sacerdotis significare non valeant, testimonia eis fidelium circumstandiscedendo peccaverunt. Haec autem, frater, quae ad interrogationem dilectionis tuae ideo respondi ne aliquid contrarium sub ignorantiae excusatione gereretur, in metropolitani tui notitiam facies pervenire, utsunt fratrum, qui de his antea putaverunt ambigendum, per ipsum de omnibus quae ad te scripta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationes separant homines adõ. ꝗto
magis oꝑa iniqua: Quid enĩ nequius :
quã illos de quib dñs ait. qui uos tangit.
tangit pupillã oculi mei. quisquã eũ tere
ꝑsequi. destrueͣnitatur : ꝓbata aut̃ uirtꝰ
portat ꝓtegit & consolat᷑ opp̃ssos: & doc&
insipientes. Est enĩ ds̃ testis cordis hominis
scrutatorq uerꝰ singularũ conscientiarũ
& linguarũ singularũ auditor. Qm̃ sp̃sdñi

Expanded text:
cogitationes separant homines a Deo, quanto magis opera iniqua? Quid enim nequius est, quam ut illos, de quibus Dominus ait, Qui vos tangit, tangit pupillam oculi mei , quisquam avertere, persequi, destruere nitatur? Probata autem virtus portat, protegit et consolatur oppressos, et docet insipientes. Est enim Deus testis cordis hominis , scrutatorque verus singularum conscientiarum, et linguarum singularum auditor: quoni
Abbreviated transcription (Latin):
ruere eos faciat adima: haec illis in partib
quib moraris & in om̃ib quib potueris cunctis
nota facito & obseruare apłica mandatã aue¬
toritate : quia & nr̃i nob̃q cõmissi in sc̃a aplica
& uniuersa łi ȩccła om̃s haec᷑ obseruare nunc
& futuris temporib ꝓfessis . Mis breuit̃ cuis frat̃
magnifice respondilitteris quib: tua dilectio
ta soci&ur : ut nihil in his quae aduniuersalis
eccłs statũ ꝑtinent. aut dubie agat᷑ autsegnit̃
e tcum tali moderatione agant᷑ cuncta : utnec
Ebeniuolentiȩ partes nec iustitiae neglegant
sed absq ꝑsonarũ acceptione diuinumꝰ iomib
iudicium cogit&ur : Quod ut recta obseruantꝰ¬

Expanded text:
ruere eos faciat ad ima. Haec illis in partibus ruere eos faciat ad ima. Haec illis in partibus quibus moraris, et in omnibus, quibus potueris, cunctis nota facito, et observare apostolica mandato auctoritate; quia et nostri nobisque commissi in sancta apostolica et universali Ecclesia, omnes haec observare, nunc et futuris temporibus professi sunt. His breveter tuis, frater, magnifice respondi litteris. Quibus tua dilectio ita societur, ut nihil in his quae ad universalis Ecclesiae statum pertinent, aut dubie agatur aut segniter . Et cum tali moderatione agantur cuncta, ut nec benevolentiae partes, nec justitiae negligantur, sed absque personarum acceptione divinum in omnibus judicium cogitetur. Quod ut recta observant
Abbreviated transcription (Latin):
Hi om̃s nec ad sacro s građ debent ꝓuehẽre. nec isti
nec lib̾ti. neq suspecti. necreotã fidem uł dignã
conuersationẽ non habentes. summos sacerdo tes
poss̃ accusare : sed & qualit̃ oboedientia uł reueren¬
tia sit p̃positis exhibenda : extuis quoq subiectis
ipse non ambigis : Inquare ualde ÷ utile sud qđ
discipline uigor in ponit : Nullo cogende humili¬
tas laudanda seruauerit : Omps incuiꝰ manus
om̃a contra dm̃ : ipse tetuosq: & diuina & apłicae
sedis statuta in libata seruare & ad potiora
semꝑ conscendere. & dedie indiem deteriora
cauere & meliora acdõ placita sectari atq
ꝑficere concedat : Vestim̃ tauͦ exclesi astĩa quib
dño ministratur : & sacrata debent eẽ & hon esta
uib aliis usib nemo deb& friu : quã ecclesiasticis
mndõ dignis officus: Quaenec ab alus debent
contingi auferrinisi a sacratis hominib ñeul¬
tio quae balthasar ꝑcussit suꝑ haec transgre¬
dientes & talia p̃sum̃tis: ueniat diuina & cor¬

Expanded text:
Hi omnes nec ad sacros gradus debent provehi, nec isti, nec liberti, neque suspecti, nec rectam fidem vel dignam conversationem non habentes, summos sacerdotes possunt accusare. Sed et qualiter obedientia vel reverentia sit praepositis exhibenda, ex tuis quoque subjectis ipse non ambigis; in qua re valde est utile, si id quod disciplinae vigor imponit, nullo cogente humilitas laudanda servaverit. Omnipotensm contra Dominum ; » ipse te, tuosque et divina, et apostolicae sedis instituta illibata servare, et ad potiora semper conscendere, et de die in diem deteriora cavere, et meliora ac Deo placita sectari atque perficere concedat. Vestimenta vero ecclesiastica quibus Domino ministratur, quibus in aliis usibus nemo debet fruit, quam ecclesiasticis et Deo dignis officiis, quia nec ab aliis debent contingi aut ferri, nisi a sacratis hominibus; ne ultio quae Balthasar percussit, super haec transgredientibus et talia praesumentibus veniat divina, et cor
Abbreviated transcription (Latin):
remittant᷑ ei Qd non est dubiũ defidelib
egrotuntibus accipi uł intellegi debe. qui
scõ oleꝰ crismatis ꝑungi possunt : quod
ab ep̃o confectõ non solũ sucerdotibus
sed om̃ib ut i xp̃ianis lic&. insuuꝰ ut suoꝵ
necessitate ungendo Ceterũ illud suꝑ-¬
fluo uidemꝰ adiectũ. ut de ep̃o ambi
occuputionibus aliisimpediti ad om̃s
lunguidosire nom possunt Ceterum
si ep̃s dut pecest a ut dignũ ducit aliquẽ
asc uisitondũ: & benedicere & cangere
xrismate sine cunetatione potest
cur estipsum xrisma conficere. Hlam
poenitentibus istud fundi nom potest:
quiugenꝰ est sucram̃ti Nam quibus
reliqut sacram̃tinegunt᷑ quomodo
unꝰ genꝰ putut᷑ ẽe. concedi: hi sigitur
atq custodire Reliqua uero quȩ
scribi fas Nonerat : cũ ad¬
fueris int̾rogati poterimus e¬
qui sub tuo pontificio diurus
famulantur officiis. bene
instituas. & aliis formã tri¬
buas . quã debeant imitari.
theo dosio Aug̃ .uii. & palladio

Expanded text:
non est dubium de fidelibus aegrotantibus accipi vel intelligi debere, qui sancto oleo chrismatis perungi possunt, quod ab episcopo confectum non solum sacerdotibus, sed omnibus uti Christianis licet, in sua, aut suorum necessitate ungendum. Caeterum illud superfluum videmus adjectum, ut de episcopo ambioccupationibus aliis impediti ad omnes languidos ire non possunt. Caeterum si episcopus aut potest, aut dignum ducit aliquem a se visitandum, et benedicere et tangere rismate sine cunctatione potest, cujus est ipsum chrisma conficere. Nam poenitentibus istud infundi non potest, quia genus est sacramenti. Nam quibus reliqua sacramenta negantur, quomodo unum genus putatur posse concedi? His igitur, custodire: reliqua vero, quae scribi fas non erat, cum adfueris, interrogati poterimus equi sub tuo pontificio divinis famulantur officiis, bene instituas, et aliis formam tribuas quam debeant imitari. Theodosio Aug.
Abbreviated transcription (Latin):
habitat in uob. Et ubi poterit
nisi in corporib sicut legimus scĩs
dĩ sp̃s habitare : & quia aliquanti
de quib: loquimur. ut tua scĩtas
retulit. ignoratione lapsos eẽ se
deflent: his kc conditione miscđiam.
dicimus non negandã : ut sine ullo.
honoris augmento in hoc qđ detẽcti
sunt quã diu uixerint officio ꝑseue¬
rent: si tam̃ post hac continentes se
studuerint ex hib̃e. Hliuͦ qͥ in liciti pri-¬
uilegii excusatione nitunt᷑. & sibi
asserunt ueteri hoc lege c̃cessũ. noue-¬
rint se ab om̃i ecclesiastico honore qͦ
indigne usi s̃. apłice sedis auctoritate
deiectos nec umquã posse ueneranda
attractare mysteria. aquib. se ipsi dũ
obscenis cupiditatib in hiant pͥuauer̃.
&quia exempla p̃sentia cauere nos pre-¬
talis inuentꝰ: iã nc̃ sibi omnẽ ꝑ nos
indulgentiae aditũ intellegat obse¬
ratum. Quia ferres necesse ẽ excidantur
uulnera quae fom̃toꝵ ñ senserint medi¬
quales debeant ad clerica

Expanded text:
habitat in vobis, et ubi poterit habitat in vobis, et ubi poterit nisi in corporibus sicut legimus sanctis Dei Spiritus habitare; et quia aliquanti de quibus loquimur, ut tua sanctitas retulit, ignoratione lapsos esse se deflent, his hac conditione misericordiam dicimus non negandam, ut sine ullo honoris augmento in hoc quod detenti sunt quandiu vixerint officio perseverent, si tamen post haec continentes se studuerint exhibere. Ii vero qui illiciti privilegii excusatione nituntur, ut sibi asserunt veteri hoc lege concessum, noverint se ab omni ecclesiastico honore quo indigne usi sunt apostolicae sedis auctoritate dejectos; nec unquam posse veneranda attrectare mysteria, a quibus seipsi dum obscenis cupiditatibus inhiant, privaverunt. Et quia exempla praesentia cavere nos praetalis inventus, jam nunc sibi omnem per nos indulgentiae aditum intelligat obseratum; quia ferro necesse est exscindantur vulnera, quae fomentorum non senserint mediQuales debeant ad clerica
Abbreviated transcription (Latin):
Cur &iã ꝓcul a suis domibus anno uicis
suȩ imtemplo habitare iussis̃ sac̃dotes :
Hac uidelic& ratione. ne uł cũ uxorib
offerrent. Quib expleto de seruitu¬
ofiis suȩ tẽporis uxoris usus soltꝰ
successionis causa fuerat relaxatꝰ:
quia ñ exalia nisi extribu leui qͥsꝗ
ad dĩ ministeriũ fuerat p̃ceptus
admitti. Vnde & dñs iħs cũ nos suo¬
inlustrass& aduentu. in euangłio pro-¬
testat᷑ : quia legẽ uenerit implere ñ
radiare : ut in die
cum rursus. aduenerit sine
macula. & ruga eam possit sicut
ꝑ apostolum suũ instituit repꝑire
Quarũ sanctionũ om̃s sacerdotes atq
laeuite inso lubili lege constringim᷑
ut adie ordinationis nrȩ sobrietati
ac pudicitiȩ & corda nra mancipemꝰ
& corpora dũ modo ꝑ omnia dõnr̃o.
in his quȩ cotidie offerimus sacrificiis
placeamus. Qui aut̃ in carne sunt.
dicente electionis uase. dõ placere
non posẽ. Uos aut̃ iã non estis in car¬
ne : sed in spũ : sitamen sp̃s dĩ

Expanded text:
Cur etiam procul a suis domibus anno vicis suae in templo habitare jussi sunt sacerdotes? Hac videlicet ratione, ne vel cum uxoribus offerrent. Quibus expleto deservitionis suae tempore, uxorius usus solius successionis causa fuerat relaxatus: quia non ex alia, nisi ex tribu Levi, quisquam ad Dei ministerium fuerat praeceptus admitti . Unde et Dominus Jesus, cum nos suoillustrasset adventu, in Evangelio protestatur quia legem venerit implere, non radiare: ut in die judicii, cum rursus advenerit, sine macula et ruga eam possit, sicut per apostolum suum instituit, reperire. Quarum sanctionum omnes sacerdotes atque levitae insolubili lege constringimur, ut a die ordinationis nostrae sobrietati ac pudicitiae et corda nostra mancipemus, et corpora: dummodo per omnia Deo nostro in his quae quotidie offerimus sacrificiis placeamus. Qui autem in carne sunt, dicente electionis Vase , Deo placere non possunt: vos autem jam non estis in carne, sed in spiritu: si tamen spi
Abbreviated transcription (Latin):
testam̃to sac̃dotib ac ministris gene¬
rabdi facultas legit᷑ attributau
Dicat mihi nunc quisquis ille. ẽ
sectator libidinũ. p̃ceptorq uitiorũ.
si estimat qđ in lege morsi passim
sacris ordinib adõ m̃co laxata sunt
frena luxuriae: curꝰ eos quibus cõ¬

Expanded text:
Testamento sacerdotibus ac ministris geneTestamento sacerdotibus ac ministris generandi facultas legitur attributa. Dicat mihi nunc quisquis ille est sectator libidinum praeceptorque vitiorum, si aestimat quia in lege Moysi passim sacris ordinibus a Domino nostro laxata sunt frena luxuriae, cur eos quibus com
Abbreviated transcription (Latin):
epuamꝰ nunc ad sacratis simos
ordines clericoꝵ. quos in uenerandȩ
religionis in iuriã: Ita ꝑ urãs ꝓuintias
calcatos atq c̃fusos caritate tua insinu-¬
ante repperimꝰ. ut hieremiae nob uoce
dicendũ sit. Quis dabit capitimeo a quã
aut᷑ oculis meis fontẽ lacranarũ. & fle¬
bo popłm hunc die ac nocte: siergo
beat᷑ ꝓpħa ad lugenda populi peccata
ñ sibi ait. lacrimas posse sufficere. ꝗto
nos possumꝰ dolore ꝑcelli. cũ eoꝵ qͥ in nr̃o
s̃ corpore compellim᷑ facinora de plorare
Quib p̃cipue scđm beatũ paulũ instantia
cotidiana & sollicitudo omniũ eccłarũ
indesinent̃ incumbit:. Quis enĩ infirmat᷑
& ego non infirmor : qui scabidalizat᷑
& ego ñ uror : Plurimos enĩ sac̃ dotes
xp̃i atq leuitas pꝰ longa ẽsecrationis
suȩ tẽpora.tã de coniugib proprus.
quã &iã de turpiacoitu. sobolẽ didicimꝰ
ꝓcreasse. & crimen suũ hac pinp̃trane¬
p̃scriptione defenhere : qua in ueteri

Expanded text:
eniamus nunc ad sacratissimos ordines clericorum, quos in venerandae religionis injuriam ita per vestras provincias calcatos atque confusos, charitate tua insinuante reperimus, ut Jeremiae nobis voce dicendum sit: Quis dabit capiti meo aquam, aut oculis meis fontem lacrymarum; et flebo populum hunc die ac nocte . Si ergo beatus propheta ad lugenda populi peccata non sibi ait lacrymas posse sufficere, quanto nos possumus dolore percelli, cum eorum qui in nostro sunt corpore, compellimur facinora deplorare? Quibus praecipue, secundum beatum Paulum, instantia quotidiana, et sollicitudo omnium Ecclesiarum indesinenter incumbit. Quis enim infirmatur, et ego non infirmor? Quis scandalizatur, et ego non uror? Plurimos enim sacerdotes Christi atque levitas post longa consecrationis suae tempora, tam de conjugiis propriis, qasse, et crimen suum hac praescriptione defendere, quia in Veteri
Abbreviated transcription (Latin):
sedis debitã reuerentiã ergame caritas ur̃a dis¬
ecđa inqua sc̃s apłs residens docuit quodã modo nos
gub nacula teneamꝰ : tam̃ ꝓfitem nos honore & scĩ¬
tate minores eẽ & ꝓpt̃ ea ommnino festinamꝰ. ut ad
głam eiꝰ beatitudinis ꝑuenire possimꝰ Igitur c̃sul¬
tationib ur̃is plenuiꝰ respondem silicuiss& sed infir

Expanded text:
sedis debitam reverentiam erga me caritas vestra dise in qua sanctus apostolus residens docuit quodammodo nos gubernacula teneamus, tamen profitemur nos honore et sanctitate minores esse, et propterea omnino festinamus, ut ad gloriam ejus beatitudinis pervenire possimus. Igitur consultationibus vestris plenius respondissemus si lic
Abbreviated transcription (Latin):
qͥb: in cognitas occulta uiditia dr̃ haec p̃cauere
Etnullũ antẽ uerã iustamq ꝓbationem ludicurs¬
aut dã pnare debem manifeste apło dicente
c nunst n loquentes in ceruice ueteri: Qua neq
a boriente neq aboccidente neq a solitudine
montiũ s edds uidex: hunchumiliat & huno
ereltabit̃ : Quia calix inmanu dñi: &iunome¬
rat ad plenũ mixtus & ꝓpinabit exeo : Verũ tam̃

Expanded text:
quibus incognita sunt occulta judicia Dei, et haec praecavere, quibus incognita sunt occulta judicia Dei, et haec praecavere, et nullum ante veram justamque probationem judicaraut damnare debemus, manifeste Apostolo dicente cornu vestrum » loquentes in cervice veteri, quia neque ab oriente, neque ab occidente: neque a solitudine montium. Sed Deus judex: hunc humiliabit, et hunc exaltabit. Quia calix in manu Domini, et vino meraco ad plenum mixtus, et propinabit ex eo: Verumtamen
Abbreviated transcription (Latin):
quaehic plixitatẽ uitantes ñ inseruimꝰ ꝓ se in qͥrere
dignatus ÷ : nisi ut nob exemplũ dar& nep̃cipites
indiscutiendis & iudicantdis negotus essemus
Etnemala quoꝵ quãpͥus quis quã p̃sumat credere
quã probare : Cuiꝰ exemplo monemur : nead ꝓfe¬
rendã sententiã : Vmquã p̃cipites simus. aut
temere indiligeñt̃ quae indiscussa quaeque
qua quomꝰ udicemꝰ : Dicente ueritatis uoce:
Nolite iudicare : ut ñ udicemini : In quo enim
uidicio iudicaueritis : iudicabimini : Etrłꝗ:
Nã mala audita nullũ moueant: nec passundicta
absq: certa ꝓbatio neqͥsꝗ umquã credat:
S ed ante audita diligent̃ inqͥrat : nep̃cipitando
quid qđm aliqͥs agat : Sienĩ dñs om̃iũ. sod omoꝵ
mala quorũ clamor ad caelũ usq ꝑuenerat.
om̃a sciens. pͥus credere Nec udicare noluit quã
ppse ea cũ fidelib testib diligent̃ Inuestigans
quae audierat & oꝑe ueracit᷑ cognoscer&:
multo magis nos. humani & peccatores homine

Expanded text:
ae hic prolixitatem vitantes non inseruimus per se inquirere dignatus est, nisi ut nobis exemplum daret ne praecipites in discutiendis et judicandis negotiis essemus, et ne mala quorumdam prius quisquam praesumat credere quam probare. Cujus exemplo monemur, ne ad proferendam sententiam unquam praecipites simus, aut temere, indiligenterque indiscussa quaeque quoquomodo judicemus, dicente Veritatis voce: « Nolite judicare ut non judicemini, in quo enim judicio judicaveritis judicabimini , » et reliqua. Nam mala audita nullum moveant, nec passim dicta absque certa probatione quisquam unquam credat; sed ante audita diligenter inquirat, ne praecipitando quidquam aliquis agat. Si enim Dominus omnium Sodomorum mala, quorum clamor ad coelum usque pervenerat, omnia sciens, prius credere nec judicare voluit quam ipse ea cum fidelibus testibus diligenter investigans, quae audierat et opere veraciter cognosceret: multo magis nos, humani et peccatores homines,
Abbreviated transcription (Latin):
NEESCRIPTURIS ABEIS PERAAETŨ AUTALIQUÃ FRAC¬
NT̃ EXIGENTIS. ETDEPASSIONE DÑI INC̃SECRATIONE
CORPORIS FIUS MISCINDA ETAQUA CŨSALE POpłI
BENEDICENDA ET DEFIOE SCÃE TRINITATIS

Expanded text:
nec scriptis ab eis per metum aut aliquam fraudem exigendis: et de passione Domini in consecratione corporis ejus miscenda; et de aqua cum sale populis benedicenda; et de fide sanctae Trinitatis
Abbreviated transcription (Latin):
uł accus anđ ep̃s lic& sit in ordinat᷑ : quia ꝓme¬
ritis subditoꝵ disponitur a dõ uita rectoꝵ:
xemplo dauid peccanti ad c̃parationẽ pͥncipũ:
qui ex merito plebis p̃uaricantur : Sac̃ dotes
ñim ex quirere debent peccata popłoꝵ & sagaci
Nollicitudine unũ quẽq ꝓbare: uixta testi¬
moniũ dñi adhieremiã dicentis: Probatorẽ
Inquit dedite populomeo robustũ: utscias & ꝓ¬
babis uiã eorũ: Idõ ista dico : quia insidiator
bana sepissimȩ sol& c̃uertere in malũ : & inelec¬
tis ponit maculã : Vnde siqui s̃ uituperatores
aestimationis suspicio uł oppino qua lntentone
quafide qua temeritate. quauita. qua c̃selenta
ul odio aut cupiditate. ista sũpserint necne
Haecom̃a fidelit̃ s̃ ꝑscrutanda :ł̃ diligent᷑ ꝑtiue¬
tinda N ã sunt ñ nulli qui p̃ positos suos ꝑpere¬
dcuro recto oculo pͥmates eccłarũ utilit̃ puiden¬
dũc̃ Neqͥs ꝗeorũ in nocens uexetur aut s candai¬

Expanded text:
usandus episcopus, licet sit inordinatus, quia pro meritis subditorum disponitur a Deo vita rectorum, exemplo David peccantis ad comparationem principum qui ex merito plebis praevaricantur. Sacerdotes enim exquirere debent peccata populorum, et sagaci sollicitudine unumquemque probare, juxta testimonium Domini ad Jeremiam loquentis: « Probatorem inquit dedi te populo meo robustum, et scies et probabis viam eorum . » Ideo ista dico, quia insidiator bona saepissime solet convertere in malum, et in electis ponit maculam. Unde si qui sunt vituperatores aestimationis suspicio vel opinio, qua intentione, qua fide, qua veritate, qua vita, qua conscientia, t inimicitia, vel odio, aut cupiditate ista sumpserint necne. Haec omnia fideliter sunt perscrutanda et diligenter pertractanda. Nam sunt nonnulli qui praepositos suos peridcirco recto oculo primatibus Ecclesiarum utiliter providendum est, ne quis eorum innocens vexetur aut scanda
Abbreviated transcription (Latin):
oportune & inportune atq: sine in t̾missione eccłam
suã docere eamq: prudent̃ regere & amare. ut auitiis
se abstineat. & salutẽ c̃sequi possit aet̾nã: etilla cũ
tantare uerentia eiꝰ doctrinã deb& susciꝑe. eũq
amare & diligere . ut legatũ đi & p̃conẽ ueritatis :
Quia testante ueritate: Qđaecũq ligauerit suꝑ
t̃ram erit ligatũ & incaelo : & qđd ecũq soluerit suꝑ
terram erit solutũ & incaelis : Nimis tim̃da ÷ fr̃s
haec sententia & p̃uidendũ uob neoffendatis eos qui
cantã ad nõ habent potestatem & idõ potiuꝰ oboe¬
diendi diligendi & sũ mopes̃ uenerandi : ñdetra¬
hendi ł lacerandi. aut eiciendi sed portandi & a¬
mandi ipsodicente dño: Quiuos audit: meaudit:
ł tqui uos sꝑnit: mesꝑnit : Idõ haec uob & om̃ib: fidelib:¬

Expanded text:
oportune et inportune atque sine intermissione ecclesiam suam docere eamque prudenter regere et admonere, ut a vitiis se abstineat et salutem consequi possit aeternam. Et illa cum tanta reverentia eius doctrinam debet suscipere eumque amare et diligere ut legatum Dei et praeconem veritatis; quia, testante Veritate, quaecumque ligaverit super terram, erunt ligata et in coelo, et quaecumque solverit super terram, erunt soluta et in coelo. Nimis timenda est haec sententia et providenduum vobis, ne offendatis eos qui tantam a Domino habent potestatem. Et ideo potius oboediendi, diligendi et summopere sunt venerandi; non detrahendi vel lacerandi aut eiciendi, sed portandi et amandi, ipso dicente Domino: Qui vos audit, me audit; et qui vos spernit, me spernit. Ideo haec vobis et omnibus fidelib
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ quosdã a uob infamatos & delaceratos epõs
aciuitatib: ꝓpͥis pulsos. quia alibi ep̃i c̃stitui ñ
possnisi inciuitatib: ñminimis : & alios in eis ipsis
uiuentib: constitutos : Idõ haec uob scribimꝰ ut
sciatis hoc fieri ñ licere : sed ꝓpͥos reuocari & inte¬
gerrime restitui debere: Illos uͦ quiadulterina
feditate suas sponsas quas & uxores eorũ p̃fixo
tenore eẽ. intellegimꝰ tenent. eici. & ad ulteros
atq: in fames fieri : eosq: ab eccles iasticis honorib:
arceri iubemꝰ. Si aut̃ aduersus eos aliquã quae¬
relã habueritis : his ꝑactis inquirendũ erit. & auc¬
toritate huiꝰ scãe sedis terminandũ : Etn eomã
eos quia salute alienis. omne malũ facere odiũ
te a cordib ur̃is ante om̃a discordias & animoꝵ
dissensiones ex quib om̃e opus malũ ꝓcedit:
& benignitatẽ acsimplicitatẽ totam̃ te seruate.
Qerũ tam̃ scitote cuncti quod supra om̃s uos labo¬
mas urãs ꝓeo ponatis : sic̃ & ipse animã suã ꝓuob̵

Expanded text:
enim quosdam a vobis infamatos et dilaceratos episcopos a civitatibus propulsos quia alibi episcopi constitui non possunt, nisi in civitatibus non minimis et alios in eis, ipsis viventibus, constitutos: ideo vobis scribimus, ut sciatis hoc fieri non licere, sed proprios revocari et integerrime restitui debere. Illos vero qui adulterina foeditate suas sponsas, quas et uxores eorum praefixo tenore esse intelligimus, tenent, ejici ut adulteros atque infames fieri, eosque ab ecclesiasticis honoribus arceri jubemus. Si autem adversus eos aliquam querelam habuerint, his peractis inquirendum erit, et auctoritate hujus sanctae sedis terminandum. XX. Non eos qui a salute alieni sunt, omne malum facere odium te a cordibus ante omnia discordias et animorum dissensiones, ex quibus omne opus malum procedit, et benignitatem ac simplicitatem tota mente servate. Veruntamen scitote cuncti, quod supra omnes vos labomas vestras pro eo ponatis, sicut et ipse animam suam pro vobis,
Abbreviated transcription (Latin):
ñb c&dimittere uirũ suũ ut alteris euiuente eo
matrimono socr&. auteũ adulter& lic& fornicatꝰ
sit uireiꝰ sed uixta apłm autuiro suo deb& rec̃ciliari.
autmanere innupta : ita ecł & ñ lic& dimittere
aut ab eose segregare ep̃m suũ. ut alterũ uiuente¬
eo accipiat sed aut ipsum habeat aut in nupta maneat.
iđ ÷ nealterum ep̃m suo uiuente accipiat. ut fornica¬
tionis aut adulterii crim̃ incurrat : Nãsi adultera¬
ta fuerit id ÷ sisealterq ep̃o uinxerit aut suꝑse
alterum ep̃m adduxerit aut eẽ fecerit uł deside¬
rauerit : ꝑ a cerrimã penitentiã aut suo rec̃bili& ur

Expanded text:
eo, matrimonio societ, ut eum adulteret, licet fornicatus sit vir ejus, sed juxta Apostolum, aut viro suo debet reconciliari, aut manere innupta: ita Ecclesiae non licet dimittere, aut ab ea segregare episcopum suum, ut alterum eo vivente accipiat, sed aut ipsum habeat, aut innupta maneat, id est, ne alterum episcopum, suo vivente, accipiat, ut fornicationis aut adulterii crimen incurrat. Nam si adulterata fuerit, id est, si se alteri episcopo junxerit, aut super se alterum episcopum adduxerit, aut esse fecerit, vel desideraverit, per acerrimam poenitentiam aut suo reconcilietur
Abbreviated transcription (Latin):
uos & remediũ postulantis sollicite discutienda . ẽ.
ꝓfessio & ꝑsona decepti. ut medela possit c̃gruens
ex hiberi & qͥ satis facturus dõ ꝑpęnitentiã rebapti¬
zatũ. Se legitime docͥuerit. utrũ ad hoc facinꝰ c̃cur¬
rerit an inpulsus accesserit. reqͥrat᷑. Sciens qđ se
decipiat ipse qͥ fallit. Nichilq ꝑ nrãm facillitatem
tribunalis excelsi iudicio derogari. ciuillas̃ recta

Expanded text:
os, et remedium postulantis sollicite discutienda est professio, et persona decepti, ut medela possit congruens exhiberi: et qui satisfacturus Deo per poenitentiam rebaptizatum se legitime doluerit, utrum ad hoc facinus concurrerit, an impulsus accesserit, requiratur, sciens quod se decipiat ipse qui fallit, nihilque per nostram facilitatem tribunalis excelso judicio derogari, cui illa sunt
Abbreviated transcription (Latin):
sed gra dei mecũ. Ed or̃a d̃i ponsoluor
peccata dimntit. Sed etiã abIuuat Ne
decreta constitutũ. ẽ. quasi ꝓpriũ apłicȩ
sedis amplectim᷑ : qđ scilic& tertio capło
difinitũ est. Ut quicũq dixerit grãm dĩ

Expanded text:
olum peccata dimittat, sed etiam adjuvet ne decreta constitutum est, quasi proprium apostolicae sedis amplectimur, quod scilicet tertio capitulo definitum est: ut quicunque dixerit gratiam Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
ruptionẽ . Quib utiq ũ bis mani
requieũ & corruptionẽ non subuit:
qͥa celerit̃ uiuificata reditu animȩ resurrexe.
Qđ n c̃nedere satis ĩpiũ .ẽ: & ad manichei. pͥscilli¬
aniq doctrinã ꝑtinere ñ dubiũ. Qui sacrilego
sensu ita se xpm̃ simulant confiteri. ut in carnati.¬
onis. mortis. & resurrectionis auferant ueritatẽ

Expanded text:
mini requievit, et corruptionem non subiit: quia celeriter vivificata reditu animae resurrexit. Quod non credere satis impium est, et ad Manichaei Priscillianique doctrinam pertinere non dub um est, qui sacrilego sensu ita se Christum simulant confiteri, ut incarnationis, 710 et mortis, et resurrectionis auferant veritate
Abbreviated transcription (Latin):
& sepulta : ita uere .ẽ. die t̃cio suscitata.
Hoc enĩ &ipse dñs. denuntiauerat dicens :¬
ad udeos. Soluite tẽplũ hoc & intriduo
suscitabo illud. Ubi euuangłista sub iun
loquens sub ꝑsona dñi saluatoris: &¬
dixit : In suꝑ & caro mea reqͥeso& inspe.
Qm̃ ñ derelinques animã meã in in

Expanded text:
et sepulta, ita vere est die tertia resuscitata. et sepulta, ita vere est die tertia resuscitata. Hoc enim ipse Dominus denuntiaverat, dicens ad Judaeos: « Solvite templum hoc, et in triduo resuscitabo illud . » Ubi evangelista subjungloquens sub persona Domini Salvatoris dicens: « Insuper et caro mea requiescet in spe. Quoniam non derelinques animam me
Abbreviated transcription (Latin):
cõ monitorii forma ñ discrepat. suf¬
ficient ut opinor ostendimꝰ quid
de his adnos frat̃nitas tua retulit
nis errorib: etiã quorundã sacerdotũ
corda consentiunt. uelut mitius dixe¬
rin : ñ iefistunt. Qua constiencia ho¬
norẽ sibi p̃sȩlũ uindicant qui ꝓ animab
sibi creditis ñ laborant.  Bestiȩ inruur
& ouiũ septa ñ claudunt. Ferȩ insidi.¬
antur. & excubias ñ p̃tendunt : Morbi
crebrescunt. & remedia nulla ꝓspicius .
Cũ etiã illud ad dunc ut isqͥsollicitius agunt
consentire detrectent. & ĩpietates olim
toto orbe dãpnatas susceptionib suis
anathematitare dissimulent . e Quid de-
se intelligi uolunt. nisi qđ ñ denumero
frm. sed departes int ostiũ n iã uero
qđ in extrema familiaris epłȩ tuȩ par¬
te posuisti. miror cuiꝰquã catholici intel¬
legentiã laborare : tanquã incertũ sit
anꝰ descendente ad infernũ xp̃o. caro eiꝰ
reqͥeu  insepul cro : Quȩ sic̃ uere & mortua.

Expanded text:
commonitorii forma non discrepat, sufficienter, ut opinor, ostendimus, quid de his quae ad nos fraternitas tua retulit,nis erroribus etiam quorumdam sacerdotum corda consentiunt vel, ut mitius dixerim, non resistunt. Qua conscientia honorem sibi praestitum vindicant qui pro animabus sibi creditis non laborant? Bestiae irruunt, et ovium septa non claudunt; fures insidiantur, et excubias non praetendunt; morbi crebrescunt, et remedia nulla prospiciunt. Cum autem etiam illud addunt ut his qui sollicitius agunt consentire detrectent, et impietates olim toto orbe damnatas subscriptionibus suis anathematizare dissimulent, quid de se intelligi volunt, nisi quod non de numero fratrum, sed de parte sunt hostium? In eo vero quod in extrema familiaris epistolae tuae parte posuisti, miror cujusquam catholici intelligentiam laborare, tanquam incertum sit, an, descendente ad infernum Christo, caro ejus requieverit in sepulcro, quae sicut vere
Abbreviated transcription (Latin):
e his uero non in congrue dilectiotuia
apłicã sedẽ credidit c̃sulendam:
qui acta poenitentia. tãquam
canes ac sues ad uomitus pramitꝰ¬
pristinos & uolutabia redeuntes.
& militiȩ cingulum.
& ludicras uolupta tes. & noua
coniugia. & inhibitos denuo
appetiuere concubitus. Quoꝵ
ꝓfessam in continentiam :¬
generati post absolutionem
filit prodider̃. De quibus quia
iam suffugiũ non habent poeni¬
duximus e¬
Edecernendũ : ut sola intra eccłam fide¬
lib oratione iungant᷑. Sacris mỹs¬
terioꝵ celebritatib quãuis non
mereantur int̃sint : a dominicȩ
aut̃ mensae conuiuio segregentur:
ut hac saltĩ districtione correpti.
& ipsi in se sua errata castigent. & aliis
exemplũ tribuant. Quatenꝰ ab obsce¬
nis cupiditatib retrahant᷑. Quib
tam̃ qm̃ carnali fragilitate cecider̃.
uiaticoͥ munere cum addnm̃ coeꝑint
ꝓficisci : ꝑ communionis gr̃am uolumꝰ
subueniri Quã formã & circa mulieres
q̃ se post poenitentiã. talib pollutioni

Expanded text:
e his vero non incongrue dilectio tua apostolicam sedem credidit consulendam, qui acta poenitentia, tanquam canes ac sues ad vomitus pristinos et volutabra redeuntes, et militiae cingulum, t ludicras voluptates, et nova conjugia, et inhibitos denuo appetivere concubitus, quorum professam incontinentiam generati post absolutionem filii prodiderunt. De quibus, quia jam suffugium non habent poduximus cernendum, ut sola intra ecclesiam fidelibus oratione jungantur, sacrae mysteriorum celebritati, quamvis non mereantur, intersint: a dominicae autem mensae convivio segregentur, ut hac saltem destructione correpti, et ipsi in se sua errata castigent, et aliis exemplum tribuant, quatenus ab obscenis cupiditatibus retrahantur. Quibus tamen, quoniam carnali fragilitate ceciderunt, viatico munere, cum ad Dominum coeperint proficisci, per communionis gratiam volumus subveniri. Quam formam et circa mulieres quae se pos