comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
siuit loquti quod clarum fiet exẽ¬
plo ꝙ inferemus. Dauaen mo¬
laturus aureos m̃mos largiter
iusinũ enim infudit. H scupori mer¬
ces fuit. Ac poete qui quasi de deo
loquebantur ne auctoritatem cre¬
dite maiestatis infringerent fixe¬
runt ipsum inaureo ymbre delap¬
sum eadem figura qua ymbres
ferreos dicunt cum multitudinẽ
celorum sagittarumq destribunt
rapuisse dicitur. inałiqũa lacata¬
mitum poeticus color est s aut
per legiouen raput cumis insi¬
gne aliqua est aut naius in quã¬
est impositus tucelam huit maqͥla
figuratam sicut taurum cum ra
modo conuerticre in bouem traditur
iomachi filiam que ut iram in¬
nouis effugeret ut erat lã setis ob¬
sita iau bos trãs nacse dicitur mare
megycumq uenisse. atq ibi recepta
pristina faicie dea facta que nunc
ysis uocatur quo gͥ argumento ꝓ¬
bari potest nec enropam intauro
dies habetur infacas quo si diis na¬
iginum celebratur que res docet

Expanded text:
locuti sunt: quod clarum fiet exemlocuti sunt: quod clarum fiet exemplo, quod inferemus. Danaen violaturus, aureos nummos largiter in sinum ejus infudit. Haec stupri merces fuit. At poetae, qui quasi de Deo loquebantur, ne auctoritatem creditae majestatis infringerent, finxerunt ipsum in aureo imbre delapsum, eadem figura, qua imbres ferreos dicunt, cum multitudinem telorum sagittarumque describunt. Rapuisse dicitur in aquila Catamitum: poeticus color est. Sed aut per legionem rapuit, cujus insigne aquila est; aut navis, in quaest impositus, tutelam habuit in aquila figuratam, sicut taurum, cum rapmodo convertisse in bovem traditur Io Inachi filiam, quae, ut iram Junonis effugeret, ut erat jam setis obsita, jam bos tranasse dicitur mare, in Aegyptumque venisse, atque ibi, recepta pristina specie, dea facta quae nunc Isis vocatur. Quo igitur argumento probari potest, nec Europam in Tauro ertus dies habetur in Fastis, quo Isidis navigium celebratur: quae res docet
Abbreviated transcription (Latin):
cum eam deperiret non uirtute
aliqua: s metu successoris. que for¬
nudo utiq enum est. qui sit et mor¬
talis et in becillus et nichili quippe
qui potuit et tunc cum nasteretur
extingni acut frater enui aute geni¬
tus extictus est. qui simuere potuis¬
set: inuiqmͣ minori concessisset im¬
perium: Ipse autem furto seruatus.
.i. appeslatus est: non ut isti putãt
aferuore celestis iguis uel ꝙ uite sit
dator. Et animantibus inspiret
anunas: que nirtus solius dei est.
quam enim possit inspirare aiãm
qui ipse accipit aliunde. sed ꝙ pͥmꝰ
exuberis saturm maribus iuxerit.
Potuerunt igitur homines alium
deuni hr̃e rectorem si saturnus non
fuisset abuxore delusus. At enim
poete ista fixerunt. errat quisquis
hoc putat. Illi enim de homi b
loquebautur. sed ut eos oruarent
quorum memoriam landious cele¬
brant deos esse dixerunt itaq illa
pocius ficta sint que tamꝙͣ de diis
non illa que tamꝙͣ de honinibus

Expanded text:
cum eam deperiret; non virtute cum eam deperiret; non virtute aliqua, sed metu successoris. Quae formido utique ejus est, qui sit et mortalis, et imbecillus, et nihili: quippe qui potuit et tunc, cum nasceretur, extingui, sicut frater ejus ante genitus, extinctus est: qui si vivere potuisset, nunquam minori concessisset imperium. Ipse autem furto servatus, ζῆν appellatus est; non, ut isti putant, a fervore coelestis ignis, vel quod vitae sit dator, vel quod animantibus inspiret animas, quae virtus solius Dei est quam enim possit inspirare animam, qui ipse accepit aliunde?, sed quod primus ex liberis Saturni maribus vixerit. Potuerunt igitur homines alium deum habere rectorem, si Saturnus non fuisset ab uxore delusus. At enim poetae ista finxerunt. Errat quisquis hoc putat. Illi enim de hominibus loquebantur; sed ut eos ornarent, quorum memoriam laudibus celebrabant, deos esse dixerunt. Itaque illa potius ficta sunt, quae tamquam de diis, non illa quae tamquam de hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
stere. Idem ꝑsygiam ꝑ alu dem
sauctissime iurat. mna supersticio
cuperis que roddita diuis que icta
superstiao est. aut a quo reddita est.
ergo aliqua potestas maxima que
peierantes deos puniat. que cauta
foruudo est paludis inferne si suit
iu mortales ꝙ uetuunt eam quã
insuri non sunt. Nisi quos mori
neccesse est. Quid igitur honunes
oculos sucs in celum tollant quid
ꝑ superos deierent cum ipsi supi
adinferos reuoluautur. Ibiq hẽ¬
aut ꝙ uenerentur et adorent. Ind̾
uero quale est esse fata quibus du
ouiues et ipse iuppiter pareat. si
parrarum tauta ius est ut plus
possint ꝙͣ celectes uuiuersi. ꝙͣq ip̃e
rector ac domunus. aur non ille
pocius regnare dicancur quarum
legibus et sratutis parere omnes
deos ueccessitas cogit. Nuquid du¬
buum est quin is qui alicui rei ob¬
sequitur marimis non sic. nam
si sit non accipiat facta: s faciati
Nuuc ad aliud ꝙ omiseraui redeo.
in uua itaq sola fint continencior

Expanded text:
stere. idem per Stygiam paludem stere. idem per Stygiam paludem sanctissime iurat, una superstitio superis quae reddita diuis. quae ista superstitio est aut a quo reddita? est ergo aliqua ppejerantes deos puniat? quae tanta formido est paludis infernae, si sunt immortales? quid metuunt eam, quam visuri non sunt, nisi quos mori necesse est? Quid igitur homines oculos suos in coelum tollunt? quid per superos dejerant, cum ipsi superi ad inferos revolvantur, ibique habeant quod venerentur et adorent? Illud vero quale est? esse fata, quibus dii omnes, et ipse Jupiter pareat. Si Parcarum tanta vis est, ut plus possint quam coelestes universi, quamque ipse rector ac dominus, cur non illae potius regnare dicantur, quarum legibus ac statutis parere omnes deos necessitas cogit? Nunc cui dubium est, quin is, qui alicui rei obsequitur, maximus non sit? nam si sit, non accipiat fata, sed faciat. Nunc ad aliud, quod omiseram, redeo. In una itaque sola fuit continentior,
Abbreviated transcription (Latin):
potiti. Uideo alium denui regeu
fuisse primus temporibus. aliũ:
consequentibus ꝑ ocest eigo fieri
ut alius sit postea futurus. si enĩ
prius regniun mutacum est: cur
cesꝑenius eciam posterius posse
uiutari: uisi forte sacuruus ge¬
uerare potuit forciomi: Iuppiter
non potest . at qͦuiã diuinũ impe¬
rum aut semper inimitabile est.
aut si est uintabue ꝙ fieri uõ p̃t.
semper ntiq nutabue est. Pocest
igͤitur iuppiter regnuui amttere
sicut pater eius amisit. Ita plane.
Nami cum idem ueq uirgnubus
neq maritatis unuꝙͣ ꝑepcisset ab¬
sum fuit maioreui patre suo fu¬
turum quisquis ex illa nacus eet̾
primum in prudencia un eo non dei
cui nichil themus futura dixisset. ip̃e
nesciret. si autem diuinus non sit ne deꝯ qͥd
unde ipsa diuiuitas nounnatur.
ut abhomine humauitas. Deiide
consciencia inbecillitatis qui tuuuit
utiq maiorem ꝙ qui facit scit pro¬
fecto non esse se maruuum quando¬
quidem pocest aliquid mais eri¬

Expanded text:
potiti. Video alium Deum regem potiti. Video alium Deum regem fuisse primis temporibus, alium consequentibus. Potest ergo fieri, ut alius sit postea futurus. Si enim regnum prius mutatum est: cur desperemus etiam posterius posse mutari? nisi forte Saturnus generare potuit fortiorem: Jupiter non potest. Atqui divinum imperium aut semper immutabile est: aut, si est mutabile, quod fieri non potest, semper utique mutabile est. Potest ergo Jupiter regnum amittere, sicut pnam cum idem neque uirginibus neque maritatis umquam pepercisset, absum fuit maiorem patre suo futurum quisquis ex ilia natus esset. et primum mprudentia in eo non dei, cui nisi Themis futura dixisset, ipse nesciret; si autem diuinus non sit, ne deus quidem sit, unde ipsa diuinitas nominatur, ut ab homine humanitas; deinde conscientia inbecillitatis, qui timuit utique maiorem. quod qui facit, scit profecto non esse se maximum, quandoquidem potest aliquid maius exi
Abbreviated transcription (Latin):
cupidinis scripsit quo in libro uon
modo potentissimoͣm deorum cupi¬
dinem: s eciam uctorem facit.
Enumeratis enum amoribus sui¬
gulorum. quibus au potestatem
cupiduns dicionemq uenissent
iustuit pompam in qua iuppiter
cum ceteris diis aute currum tri¬
umphantis ducitur cach euatus
eleganter id quidem apoeta fignia¬
tum s tũ non multum dictat au̾o.
qui enim uirtutis est expers qui
cupiditate ac libidinibus malis
uinatur uou cupidini ut ille fui¬
xit. s morti subiectus est sempi¬
terne. S obiuictamus demorib
dicere rem consideremus ut intel¬
ligant honunes inquibus miseri
uersantur erroribus. Reguare in
doctis ꝑiter et indoctis ꝑsua sum
est. ꝙ et religio ipsa et precaciones
et yrm et delubra et simulacra
demo ustrant. enuidem tũ sacur¬
no ethrea genitum conficentur
reptor aute amis ortum iufiuita
honiunnuui milia fuerunt eorum
scilicet qui sacuruo regnante uixer̃.
Et priores lu ce quau ipiter sunt

Expanded text:
Cupidinis scripsit: quo in libro non Cupidinis scripsit: quo in libro non modo potentissimum deorum Cupidinem, sed etiam victorem facit. Enumeratis enim amoribus singulorum, quibus in potestatem Cupidinis ditionemque venissent, instruit pompam, in qua Jupiter cum caeteris diis ante currum triumphantis ducitur catenatus. Eleganter id quidem a poeta figuratum: sed tamen non multum distat a vero. Qui enim virtutis est expers, qui a cupiditate ac libidinibus malis vincitur, non Cupidini ut ille finxit, sed morti subjectus est sempiternae. Sed omittamus de moribus dicere: rem confideremus; ut intelligant homines, in quibus miseri versentur erroribus. Regnare in doctis pariter et indoctis persuasum est. Quod et Religio ipsa, et precationes, et hymni, et delubra, et simulacra demonstrant. Eumdem tamen Saturno et Rhea genitum confitentur.repertor, ante cujus ortum infinita hominum millia fuerunt? eorum scilicet, qui Saturno regnante vixerunt; ac priores luce, quam Jupiter, sunt
Abbreviated transcription (Latin):
inuinuit. id enim tollerabile in¬
dican solet. Amphituonem acyn¬
darum preterire non possum. quoꝵ
domos de decore atq infamia ꝑleĩs¬
simas reddidit illud uero summe
impietatis ac sceleris ꝙ regium pu¬
erum rapint ad stupru. p arui
enim indebatur si mexpugnanda
femimarum pudicicia maculosꝰ
esset ac turpis: eciam seru suo fa¬
ceret muriam insi. Hoc est uerũ
adulterium quod at contra natu¬
ram ħ qui facit inderumusan ma
xiuius cerre optinus non est ꝙ¬
ꝙ nomen acorruptoribus ab adul¬
teriis abincectis abest. Nisi forte
nos erramus homines qui tatia
facientes sceleratos nocanius ac
ꝑdicos. omnibus q pettis dignis¬
simos indicamus crultus aũ. c̃.
tullius qui .G. uerri adult̾ia obie¬
cit Eadem enui iuppiter quem
colebat ad misit qui p̃lcliosoe roris
incectum. at illi oꝑtuno marĩo
eadem fuit et soror et couiuix.
hunc regnare in celo putet qui
necm terra quidem debuit uou
insul se quidam poeta triumphũ

Expanded text:
imminuit: id enim tolerabile iuimminuit: id enim tolerabile iudicari solet. Amphitryonem ac Tyndarum praeterire non possum, quorum domos dedecore atque infamia plenissimas reddidit. illut uero summae inpietatis ac sceleris, quod regium puerum rapuit ad stuprum. parum enim uidebatur, si in expugnanda feminarum pudicitia maculosus esset ac turpis, nisi etiam sexui suo faceret iniuriam: hoc est uerum adulterium, quod ut contra naturam. haec qui faciximus; certe optimus non est: quod nomen a corruptoribus, ab adulteris, ab incestis abest; nisi forte nos erramus homines, qui talia facientes sceleratos vocamus, ac perditos, omnibusque poenis dignissimos judicamus. Stultus autem Marcus Tullius, qui C. Verri adulteria objecit: eadem enim Jupiter, quem colebat, admisit; qui P. Clodio sororis incestum: at illi Optimo Maximo eadem fuit et soror et conjnx. Chunc in coelo regnare putet, qui ne in terra quidem debuit? insulse quidam poeta triumphum
Abbreviated transcription (Latin):
citum durit. indeos depellauit sed
unictus ille impr̃ indicus marimꝰ
ab amore aclibidine turpissinie
uictus est. delatus eium cretaui cũ
seuniuro comitatu uauctus est.
impudicam muliereui ulittore ac
fiducia uietore indice uir esse uoluit.
ne nuinium mollis inderetur ac
illam patris prodicricem fratris
interemptricem ab alio relictam
et repudiatam in conugium sibi
nindicanit ac liberam fecit. et cũ
ea pauter accendit in celumi. quid
horum omuum pater inppiter
qui iusollempin p̾cacione optimiꝰ
maximus uominatur nouue a
prima sua pueriaia impius ac pe¬
no particida deprehenditur. Cum
patrem regno expulit ac fugauit
nec expectaint mortem decrepiti se¬
nis cupiditate reguandi. Et cuu pr̃¬
num soliumi ꝑmm ꝑ aruua cepisl.
bello est atitanibus lacessitus. ꝙ
humano generl prinapium fuit
malorii. quibus uictis et pace
inꝑpetuum cõparata: reliquam
suam uitami incupris adulteriisq
consumpsit. Omitto nirgines q̃s

Expanded text:
citum duxit, Indos debellauit. sed citum duxit, Indos debellauit. sed inuictus ille imperator Indicus maximus ab amore ac libidine turpissime uictus est. delatus enim Cretam cum semiuiro comitatu nanctus est inpudicam mulierem in litore ac fiducia uictoriae Indicae uir esse uoluit, ne nimium mollis uideretur, atque illam patris proditricem, fratris interemptricem, ab alio relictam et repudiatam in coniugium sibi uindicauit ac Liberam fecit et cum ea pariter ascendit in caelum. quid horum omnium pater Iuppiter, qui in sollemni precatione Optimus Maximus nominatur? nonne a prima sua pueritia inpius ac paene parricida deprehenditur, cum patrem regno expulit ac fugauit nec expectauit mortem decrepiti senis cupiditate regnandi? et cum paternum solium per uim, per arma cepisset, bello est a Titanibus lacessitus, quod humano generi principium fuit malorum: quibus uictis et pace in perpetuum conparata reliquam suam uitam in stupris adulteriisque consumsit. omitto uirgines quas
Abbreviated transcription (Latin):
ue inderetur uimis ferus ⁊ iumanis
adulterium cum uenere conuisit.
Castor et pollux duni alienas spon¬
sas rapuint esse genuui desierunt
Naui labore uiuire concitatus idas.
Alterum gladio trausuerberaut.
et eosdem poete alt̾ius inuere: alt̾iꝰ
mori narrant Utĩam suit nõ id̾ꝵ
tantum. s ominum mortalium
unsertum quibus semel mori uon
licet hos tũ homerus ambos simpli¬
ater nõuit poete soleut mortuos
esse testatur. Naui cum faceret in
muris asnĩdentem prianio helenã
cunctos grecie principes recogno sõe.
solos aũ se fintres suos requierere
subiecit oraciomi enim hunsmodi
uersum. Hec ait ast illos retuiebat
t̾ra sepultos. Eur ac uebulo mercu¬
rius quid ad famami sui reluiquit.
insi memoriam fraudum suarũ.
celo scilicet dignus quia palest᷑am
docuit: et lyrani primus iuuenit
liberuu patreui neccesse est insena¬
tu deorum sũme auctoritatis pͥme¬
q esse sentencie quia preter iouein
solus ouuinm triumphauit. Exer¬

Expanded text:
ne uideretur nimis ferus et inmanis, ne uideretur nimis ferus et inmanis, adulterium cum Venere commisit. Kastor et Pollux dum alienas sponsas rapiunt, esse gemini desierunt. nam dolore iniuriae concitatus Idas alterum gladio transuerberauit: et eosdem poetae alternis uiuere, alternis mori narrant, ut iam sint non deorum tantum, sed omnium mortalium miserrimi, quibus semel mori non licet. aus tamen Homerus ambos simpliciter, non ut poetae solent, mortuos esse testatur. nam cum faceret in muris adsidentem Priamo Helenam cunctos Graeciae principes recognoscere, solos autem se fratres suos requirere, subiecit orationi eius huiusmodi uersum: haec ait, ast illos retinebat terra sepultos. fur ac nebulo Mercurius quid ad famam sui reliquit nisi memoriam fraudum suarum? caelo scilicet dignus, quia palaestram docuit et lyram primus inuenit. Liberum patrem necesse est in senatu deorum summae auctoritatis primaeque esse sententiae, quia. praeter Iouem solus omnium triumphauit, exer
Abbreviated transcription (Latin):
uidit. qui ossa enus et cuieres muoe¬
ta eo monte sepeliuit ꝓ quo uiuu̾e
sagittas eius accepit.¶ A esculcipns
et ipse non sine fagicio appoltĩs
nacus quid fecit aliud duunus ho¬
uoribus dignum insi ꝙ sauauit
yppolitum mortem sane hũit cla¬
riorem ꝙ a deo meruit sulunnari.
hunc tarquit᷑ms de illuaribus in¬
ris disserens ait. In certis parenti¬
bus uatum expositum. ⁊ auena¬
toribus inuentum canino lacte
mitutum chiroui traditum didi¬
cisse medicinam fuisse aũ messe¬
mum. S epidauui moratũ tulliꝰ
eciam ꝙnosuris ait. sepultum
quid apollo pater einm. Nõne
ob amorem quo aagrabat tur¬
pissime gregem pauit alienum
et murõs laomedonti extraxit
mercede conductus que illi uega¬
repotuit inpugue. ab eoq pͥmo
rex ꝑfidus quicꝙͣ cum diis pepi¬
gisset didicit abuegare. Idem
formosum puerĩ et dũ amat
molauit. et dum loͣdit occidit Ho¬
micidam ais et ꝑer gr̃am cedis
crimine ab atheniensibus lib̾atus

Expanded text:
uidit, qui ossa eius et cineres in Oeuidit, qui ossa eius et cineres in Oetaeo monte sepeliuit, pro quo munere sagittas eius accepit. Aesculapius et ipse non sine flagitio Apollinis natus quid fecit aliud diuinis honoribus dignum nisi quod sanauit Hippolytum? mortem sane habuit clariorem, quod a deo meruit fulminari. hunc Tarquitius de inlustribus uiris disserens ait incertis parentibus natum, expositum et a uenatoribus inuentum, canino lacte nutritum, Chironi traditum didicisse medicinam; fuisse autem Messenium, sed Epidauri moratum. Tullius etiam Cynosuris ait sepultum. quid Apollo pater eius? nonne ob amorem, quo flagrabat, turpissime gregem pauit alienum et muros Laomedonti extruxit mercede conductus, quae illi negari potuit inpune ? ab eoque primo rex perfidus quidquid cum diis pepigisset didicit abnegare. idem formonsum puerum et dum amat, uiolauit et dum ludit, occidit. homicida Mars et per gratiam caedis crimine ab Atheniensibus liberatus,
Abbreviated transcription (Latin):
tu inquit aliquis poetis nec re¬
dendum putas quid mputem:
Non eniui lucilius ista narrat.
aut lucianus qui diis et homĩb
non pepercit. S hii potissimũ
qui deorum laudes cauebant.
QQubus igitur credemus si fidẽ
landantibus non hemus. Qui
hos mentiri putat. proferat alios
quibus credanius auccores qui
nos doceant: qui suit isti dii qͦuł¬
uude orti que at nus eoruur qui
uumerus que potestas. quid in
hiis adimibile quod cultu dignũ
ꝙ demq cercius ueriusq mist̾iũ
nullos dabit. Credamus igitur
istis qui non ut reprenderent sũt
loquti: sed ut predicarent. Naui¬
gauit ergo cum argonatis. expu¬
guauitq troiam. Iratus laome¬
donti obuegatam sibi pro filie
salute mercedem. Unde quo tem¬
pore fuerit aparet idem furore
atq insamia pcͣtus uxorem suã
cum libens intereuiit. Hunc
homines deuni putant. s filocte¬
tabere suis non putauit. qui fa¬
ciem supposuit arsuro qui artus
eius ac ueruos cremari ac disflue

Expanded text:
tu?\' inquiet aliquis \'poetisne cretu?\' inquiet aliquis \'poetisne credendum putas?\' quidni putem? non enim Lucilius ista narrat aut Lucianus, qui diis et hominibus non pepercit, set ii potissimum, qui deorum laudes canebant. quibus igitur credemus, si fidem laudantibus non habemus? qui hos mentiri putat, proferat alios quibus credamus auctores, qui nos doceant qui sint isti dii, quomunde orti, quae sit uis eorum, qui numerus, quae potestas, quid in iis admirabile, quid cultu dignum, quod denique certius ueriusque mysterium. nullos dabit. credamus igitur istis, qui non ut reprehenderent sunt locuti, sed ut praedicarent. nauigauit ergo cum Argonautis expugnauitque Troiam iratus Laomedonti ob negatam sibi pro filiae salute mercedem. unde quo tempore fuerit apparet. idem furore atque insania percitus uxorem suam cum liberis interemit. hunc homines deum putant! sed Philocteta heres eius non putauit, qui facem supposuit arsuro, qui artus eius ac neruos cremari ac diffluere
Abbreviated transcription (Latin):
Ediam. Aut qui rapacissimas uo¬
lucres deiecit: ꝙͣ qui apiditates
aui dicsimnas cohercet. Aut qui ama¬
zonem bellatricem ꝙͣ qui libidinẽ
unncit. pudoris aut fame debella¬
tricem. Aut qui fimum stabulo ꝙͣ
qui uicia decorde suo egent que
magis sunt ꝑuiciosa. quia dome¬
stica et ꝓpria mala sunt. ꝙͣ illa
que inuitari poterant et caui.
Ex quo sit ut ille solus uir fortis
debeat indicari qui tempans et
moderatus est et iustusQuod
si cogit et aliquis que suit dei oꝑa.
Iam ħ̾ omia que nirantur ho¬
mines ineꝑtisim ridicula indi¬
cabit. Illa enini non dunus
uirtutibus quas ignorant sed
infirutate suarum uirium mẽ¬
ciuntur. Nam illud quidem uenio
negauit. erculemi non eurischeo
tantum seruisse regi.ꝙ ali quate¬
nus honestum uderi potest. s ⁊
inpudice mulieri omphalami q̃¬
aliquando uestibus sius indutũ
sedere ad pedes suos iubebat pen¬
sa facientem detestabilis turpitu¬
do. sed tantret᷑at uoluptas. Quid

Expanded text:
diam; aut qui rapacissimas vodiam; aut qui rapacissimas volucres dejecit, quam qui cupiditates avidissimas coercet; aut qui Amazonem bellatricem, quam qui libidinem vincit, pudoris ac famae debellatricem; aut qui fimum de stabulo, quam qui vitia de corde suo egerit, quae magis sunt perniciosa, quia domestica et propria mala sunt, quam illa, quae et vitari poterant et caveri. Ex quo fit, ut ille solus vir fortis debeat judicari, qui temperans, moderatus et justus est. Quod si cogitet aliquis, quae sint Dei opera: jam haec omnia, quae mirantur homines ineptissimi, ridicula judicabit. Illa enim non divinis virtutibus, quas ignorant, sed infiriuntur. nam illut quidem nemo negauit, Herculem non Eurystheo tantum seruisse regi, quod aliquatenus honestum uideri potest, sed etiam inpudicae mulieri Omphalae, quae illum uestibus suis indutum sedere ad pedes suos iubebat pensa facientem. detestabilis turpitudo! sed tanti erat uoluptas. \'quid
Abbreviated transcription (Latin):
mancipatis. et mares et feminas
contra omnis legis infamiam
flagicio de decore affecit. S ue ilia
quidem que magna et nurabilia¬
gessit talia iudicanda sunt. Ut
uirtutibus diuinis tribuenda in¬
deautur. quid enim tam magnifi¬
cum silionem aprumq superauit
stabulum egessit. si nuginem uicit
cingulumq detraxit si equos fero¬
ces cuui commno intereunt. Opa
sunt ita fortis uiri. hominis tũ.
ula enimi que nicit fragilia et
mortalia fuerunt. Nula eium ꝙͣ
ait orator tanta ius que nõ ferro
ac uiribus debilitan frangiq pos¬
sit. animuni uincere. iracundiã
ꝓ hibere. fortissummi est. que ille uͨ
fecit iuquami uec potuit ħ qui
faciat non modo eum cum sum¬
nus uiris conparo: s simillimũ
deo iudicabo. Uellem adieciaset
delibidine uxoria cupiditate in¬
solẽ cia ut mituten eiꝰ nupleret
quem deo siuleni iudicabat. Nõ
emu forcior putandus est qui le¬
onem ꝙͣ quiniolenciam et ise¬
ipso niclusam ferami suꝑat nacũ¬

Expanded text:
mancipatus et mares et feminas mancipatus et mares et feminas contra omnes leges infamia flagitio dedecore adfecit? sed ne illa quidem quae magna et gessit, talia judicanda sunt; ut virtutibus divinis tribuenda videantur. Quid enim tam magnificum, si leonem aprumque superavit, stabulum egessit, si viraginem vicit, cingulumque detraxit, si equos feroces cum domino interemit? Opera sunt ista fortis viri, hominis tamen. Illa enim, quae vicit, fragilia et mortalia fuerunt. Nulla enim est quod ait Orator tanta vis, quae non ferro ac viribus debilitari frangique possit. At animum vincere, iracundiam cohibere, fortissimi est: quae ille nec fecit unquam, nec potuit. Haec qui faciat, non ego eum cum summis viris comparo; sed simillimum Deo judico. Vellem adjecisset de libidine, luxuria, cupiditate, insolentia; ut virtutem ejus impleret, ilem Deo judicabat. Non enim fortior putandus est, qui leonem, quam qui violentam in seipso inclusam feram superat, iracun
Abbreviated transcription (Latin):
possit filios pro creare. Nam si
quibusdam mimtis ammalib
id prestitit ut sibi e foliis natos
e suambus herbis ore legant. Cur
exictunet aliquis ipsum deuni
nisi expermixtione sexus alt̾ius
uon posse generare ¶Illos igitur
quos imꝑiti et insipientes tamꝙͣ
et adorant. Nemo est tam in cõ¬
si deratus quin intelligat finsse
mortales. q̃uomodo ergo inquit¬
aliquis dii crediti sunt: iunurũ
quia reges maximi ac potentis¬
simi fuenut obinerita uirtutum
arcium reptarum. cum cari fincsẽt
hiis quibus impitauerant inme¬
moriam sunt consecrati.ꝙ si quis
dubitat res eorum gestas et scã.
consideret que uuuersa tam poete
ꝙͣ hicrorici neteres prodiderunt.
Hercules qui obiurtutem clarissimꝰ
et quasi africanus iuter deos habe¬
tur ĩe orbem terre quem ꝑ agͣsse
ac purgasse uariatmr scupris. ad¬
ulteriis libidinibus in quiuauit.
Nec mirum cum esset adulterio ge¬
intus aliuene qͣma tandem potuͭ
ii eo esse diuimi qͥ sus ipse uiciis

Expanded text:
possit. filios procreare? nam si possit. filios procreare? nam si quibusdam minutis animalibus id praestitit, ut sibi e foliis natos et suauibus herbis ore legant, cur existimet aliquis ipsum deum nisi ex permixtione sexus alterius non posse generare? illos igitur quos inperiti et insipientes tamquam et adorant, nemo est tam inconsideratus quin intellegat fuisse mortales. \'quomodo ergo\' inquialiquis \'dii crediti sunt?\' nimirum quia reges maximi ac potentissimi fuerunt, ob merita uirtutum artium repertarum, cum cari fuissent iis quibus inperitauerant, in memoriam sunt consecrati. quod si quis dubitat, res eorum gestas et facta consideret, quae uniuersa tam poetae quam historici ueteres prodiderunt. Hercules, qui ob uirtutem clarissimus et quasi Africanus inter deos habetur, nonne orbem terrae, quem peragrasse ac purgasse narratur, stupris adulteriis libidinibus inquinauit? nec mirum, cum esset adulterio genitus Alcimenae. quid tandem potuit in eo esse diuini, qui suis ipse uitiis
Abbreviated transcription (Latin):
culem apolliuem liberum mer¬
curium iouemiq ip̃m cum ceteris
honnnes fuisse quoniain sunt ex
duobus sexib nati. Quid est aũt
a deo taui remotum ꝙͣ id opus ꝙ
ipse ad propagandam soboien mor¬
talibus tribuit. et ꝙ siue substan¬
cia corporali nillum potest esse.
Diis ergo li suut dii m inortales
eterui quid opus est alteros seru
ninirum ut generent. ip̃a pro¬
geuie quid opus est cum successio¬
ne nou egeant qui semp sunt futi
Nam profecto in hominibus cet̾is¬
q aĩantibus diu̾sitas sexus ⁊ coicio
et generacio millam ht̃ aliam iõm:
uisi ut omina genera uiuenciũ
quoiai sunt condicione morta¬
litatis obitura mutua posunit suc¬
cessione seiuarl. Deo aũ qui est
sempitus neq alter serus ueq
successio neccessaria est: dicet ali¬
quis ut habeat uel minictros.
uel inquos possit ip̃e dĩan. Quid
igitur sexu opus est femiumo.
Cum deus qui est oumpotens
ut uocatur siue usu et oꝑ em feĩe.

Expanded text:
culem Apollinem Liberum Merculem Apollinem Liberum Mercurium Iouemque ipsum cum ceteris homines fuisse, quoniam sunt ex duobus sexibus nati. quid est autem a deo tam remotum quam id opus, quod ipse ad propagandam subolem mortalibus tribuit et quod sine substantia corporali nullum potest esse? dii ergo si sunt inmortales et aeterni, quid opus est altero sexu — nimirum ut generent? ipsa progenie quid opus est, cum successione non egeant qui semper sunt futuri? nam profecto in hominibus ceterisque animantibus diuersitas sexus et coitio et generatio nullam habet aliam rationem nisi ut omnia genera uiuentium, quoniam sunt condicione mortalitatis obitura, mutua possint successione seruari, deo autem, qui est sempiternus, neque alter sexus neque successio necessaria est. dicet aliquis ut habeat uel ministros uel in quos possit ipse dominari.\' quid igitur sexu opus est feminino, cum deus, qui est omnipotens ut uocatur, sine usu et opera feminae
Abbreviated transcription (Latin):
alius marireit. deus ipse se fecit
Hiis igitur tot ac tantis cestibus¬
conprobatur unius dei potestate
ac ꝓuidencia inundum gub̾nan.
anus nimꝰ maieccatemq tantã
esse dicit intimeo plato ut eam
ueqz mentera concipere neq u̾b̾
eu arrare quisqmͣ possit obuinuã
et mectimabilem potestatem.
Dubitet uero aliquis au quicꝙ
diaficille aut impossibile sit deo.
qui tautam̃q mirifica opera ꝓ¬
iudencia excegitauit. uirtute con¬
stituit. racione perficit: nunc aũ
spiritus sustentet. ⁊ pocestate mo¬
deretur mexcogitabilis in esfabilis.
et uulli alii satis notus ꝙͣ sibi. Uñ
michi de tanca potestate sepius co¬
gitanti. qui deos conuit interdũ
iuudi solent. tam cecrtam icogita¬
biles. tam excordes. tam nou mł¬
tuui mutis ammalibus dicteren¬
tes qui credant eos qui geniti sitt
maris ac fenuue coitu aliquid
maiestatis diuineq uirtutis hr̃e¬
potuisse. cum sybilla a enthrea dicat.
si est uerum si cuti est. apparet her¬

Expanded text:
alius instruxit: deus ipse se fecit.. alius instruxit: deus ipse se fecit.. His igitur tot ac tantis testibusconprobatur unius dei potestate ac prouidentia mundum gubernari, cuius uim maiestatemque tantam esse dicit in Timaeo Plato, ut eam neque mente concipere neque uerbis enarrare quisquam possit ob nimiam et inaestimabilem potestatem. dubitet uero aliquis an quicquam difficile aut inpossibile sit deo, qui tanta tamque mirifica opera prouidentia excogitauit, uirtute constituit, ratione perfecit, nunc autem spiritu sustentet, potestate moderetur, inexcogitabilis ineffabilis et nulli alii satis notus quam sibi? unde mihi de tanta maiestate saepius cogitanti qui deos colunt interdum uideri solent tam caeci, tam incogitabiles, tam excordes, tam non multum a mutis animalibus differentes, qui credant eos qui geniti sint maris ac feminae coitu aliquid maiestatis diuinaeque uirtutis habepotuisse, cum Sibylla Erythraea dicat:  quod si est uerum, sicuti est, apparet Her
Abbreviated transcription (Latin):
ctics e oio. De utricq generibe
insecundo libro disseiemus/ int̾im
nobis satis est ꝙ dum honorare
se nult et incelo collocare confesto
est id ꝙ res habet. quouiodo suit
appellandi qui deo semper assistũt.
retrabant ergo se hommes ab
erroribus. et abiectis religio nib
prains perentem sium dinũq
coguoscant. Cinuis nec uirtus
estunari potest. nec magnitudo
ꝓspici: nec principium cõp̾ hendi.
Cum ad illum mentis humane
intencio ⁊ acumen et memoria
pernenent. quesi subductis et
consũmacis omnbus unus sub¬
sistit: heret deficit nec est aliquid ul¬
terius quo progredi possit ueri
qui a fieri non potest qui ni idꝙ sit
ali quando esse conceperit. conse¬
quens est ut quomodo nichu aute
illum fuit. ipse auce omma. ex se
ipso sit procreacus. Ideoq ab appolli¬
imatur ꝙ seneca honio accutus
in exortacionibus indit. Nos inqͥd
aliunde pendemus itaq ad aliquẽ
respicunus cui ꝙ est optimum in
nobis debeamus. alius nos edidit.

Expanded text:
 θεοῖο. De utrisque generibus in secundo libro disserimus . Interim nobis sat est, quod, dum honorare se vult, et in coelo collocare, confessus est, id quod res habet, quomodo sint appellandi qui Deo semper assistunt. Retrahant ergo se homines ab erroribus et abjectis religionibus pravis, parentem suum dominumque cognoscant: cujus nec virtus aestimari potest, nec magnitudo perspici, nec principium comprehendi. Cum ad illum mentis humanae intentio et acumen et memoria pervenerit, quasi subductis et consummatis omnibus viis, subsistit, haeret, deficit; nec est aliquid ulterius quo progredi possit. Verum quia fieri non potest, quin id quod sit, aliquando esse coeperit, consequens est, ut quando nihil ante illum fuit, ipse ante omnia ex se ipso sit procreatus. Ideoque ab Apolliinatur. quod Seneca homo acutus in Exhortationibus uidit. nos inquit aliunde pendemus. itaque ad aliquem respicimus, cui quod est optimum in nobis debeamus. alius nos edidit,
Abbreviated transcription (Latin):
quem rerum opificeui nocat .
uimidum fatetur instructum.
ꝙ si ul orpheus uł hii nrĩ que ua¬
tum docente senserunt. iuppetum̃
desfendissent: enundem quam uos
sequimur doctrinam conp̾hensa
uericate cenuissent. Sed accenis
de poetis adphilo sophos uemiamꝰ.
quorum grauior est auctoritas.
cerausq iudicium quia non re¬
rum comũticus s inuestigande
ueritatis studiusse credinitur.
ta les milesius qui minis eseptẽ
sapiencium inuniero finit quiq
primus ominum quesisse de
causis naturalibus tradicur a¬
quani esse dix̃ ex qua nata sunt
ommna. Denui aũ esse mentẽ
que er aqua cuucta formam̃t.
ica maceriaru oerum posuit in
humore. principium causamq
nastendi coustitut in deo. Pita¬
xoras ita diffinunt quid esset
deus. Animius ꝑ nuimersas mũ¬
di p artes omeniq naturam cõ¬
meaus atq diffusus. Ex quo oĩa
que uacciuitur auualia uitam
capiunt. Auaragoras deuin esse
dicit infuũtaui mentem que ꝑer

Expanded text:
quem rerum opificem vocat, quem rerum opificem vocat, mundum fatetur instructum. Quod si vel Orpheus, vel hi nostri, quae natura ducente senserunt, in perpetuum defendissent, eamdem quam nos sequimur, doctrinam comprehensa veritate tenuissent. Sed hactenus de poetis. Ad philosophos veniamus, quorum gravior est auctoritas, certiusque judicium; quia non rebus commentitiis, sed investigandae veritati studuisse creduntur. Thales Milesius, qui unus e septem sapientium numero fuit, quique primus omnium quaesisse de causis naturalibus traditur, aquam esse dixit, ex qua nata sint omnia; Deum autem esse mentem, quae ex aqua cuncta formaverit. Ita materiam rerum posuit in humore; principium causamque nascendi constituit in Deo. Pythagoras ita definivit quid esset Deus: « Animus, qui per udi partes omnemque naturam commeans atque diffusus, ex quo omnia quae nascuntur animalia uitam capiunt. Anaxagoras deum esse dicit infinitam mentem quae per
Abbreviated transcription (Latin):
nisi deus fecit. cuius potestati sub¬
iacent omma. S refugit hoc ille.
dum horret incoguitam uerita¬
tem. non enim uusarum instĩc¬
tu sicut inderi nolebat inhelicone
carmen illud effudit: s meditatꝰ
neuenit aͤͤ poratus Nrõrum pri¬
mus maro non longe fuit auer¬
tate. cuius de sinimio deo quem
mentem ac spiritum nominauit.
Huerba sunt principio celum
ac t̾ras camposq li quentes. lucẽ¬
temq globum luue titaniaq astͣ.
spiritus uitus alit. totauq infusa
partus mens agitat molem et
maguose corpore miscet Ac neqͥs
forte iguoraret quiuamn esset ille
spiritus qui tantum haberet po¬
testatis. Declarauit alio loco
dicens. Deum namq ire per
onines terrus que tractusq ma¬
ris celumq profundimi. Huc
pecudes armenta iuros genus
omne ferarum. quemq sibiteuus
uascentem arcersere uitas. Oui¬
dius quoq inprincpio predari
operis siue iia noĩs dissimula coe¬
a deo quem fabricatorm mundi.

Expanded text:
nisi Deus, fecit, cujus potestati subnisi Deus, fecit, cujus potestati subjacent omnia? sed refugit hoc ille dum horret incognitam, veritatem. Non enim Musarum instinctu, sicut videri volebat, in Helicone carmen illud effudit; sed meditatus venerat et paratus. Nostrorum primus Maro non longe fuit a veritate; cujus de summo Deo, quem mentem ac spiritum nominavit, haec verba sunt: Principio coelum, ac terras, camposque liquentes, Lucentemque globum lunae, Titaniaque astra, Spiritus intus alit; totamque infusa per artus Meus agitat molem, et magno se corpore miscet. Ac ne quis forte ignoret quisnam esset ille spiritus, qui tantum haberet potestatis, declaravit alio loco, dicens: Deum namque ire per omnes Terrasque, tractusque maris, coelumque profundum. Hinc pecudes, armenta, viros, genus omne ferarum, Quemque sibi tenues nascentem arcessere vitas. Ovidius quoque in principio praeclari operis, sine ulla nominis dissimulatioa Deo, quem fabricatorem mundi,
Abbreviated transcription (Latin):
tura igitur et racione ducente in¬
tellerit esse prestantissimain po¬
testatem celi ac terre conditucem.
Non poterat enun dicere ioueni
esse principeni reruui: qui erat
saturuo genitus. Deiiͤq ip̃m sa¬
turuum qui celo natus ferebat᷑
tum esse mundi q ip̃m eguerit
auctore. B euiracio ꝑduxit ad deũ
illum primogenitum au assignat
et tribiit principacum ⁊ thonietꝰ
uichil uobis dare potuit ꝙ ꝑ tineat
adueritatem qui humana pociꝰ
ꝙͣ diuina conscripsit. Potuit hesi¬
odus qui deorum geueracioneni
unus libri opere conplerisset: s
tũ nichil dedit. Non a deo condito¬
re sumens exordium. s achaosꝙ
est rud is muordinateq materie
confusa congeries. cun explana¬
re aute debuerit chaos ip̃m. Uñ
quando quomodo esse aut con¬
crare cepisset niuuirũ siait ab
aliquo artifice disposita. ordina¬
ta effecta sunt omnia. sic ipãm
materiam fictam esse ab aliquo
neccesse est. Quis igitur hanc

Expanded text:
Natura igitur et ratione ducente, inNatura igitur et ratione ducente, intellexit esse praestantissimam potestatem coeli ac terrae conditricem. Non poterat enim dicere Jovem esse principem rerum, qui erat Saturno genitus; neque Saturnum ipsum, qui coelo natus ferebatur: tum esse mundi, quod ipsum eguerit auctore. Haec eum ratio perduxit ad illum Deum primogenitum, cui assignat et tribuit principatum. Homerus nihil nobis dare potuit, quod pertineat ad veritatem, qui humana potius quam divina conscripsit. Potuit Hesiodus, qui deorum generationem unius libri opere complexus est. Sed tamen nihil dedit, non a Deo conditore sumens exordium, sed a chao, quod est rudis inordinataeque materiae confusa congeries: cum explanare ante debuerit, chaos ipsum unde, quando, quomodo esse, aut constare coepisset. Nimirum sicut ab aliquo artifice disposita, ordinata, effecta sunt omnia: sic ipsam materiam fictam esse ab aliquo necesse est. Quis igitur hanc,
Abbreviated transcription (Latin):
tir nos. uti solent: poetas dico
ac philosophos exhiis umm
deum proremus. Neccesse est
non quo illi habueruit cogni¬
tam ueritateni s ꝙ uentatis
ipsus tauta nis est: ut nemo pos¬
sit esse tam cecus quin uideat in¬
gerentem se oculis diuinam clari¬
tatem. Poete igitur ꝙͣuis deos
carminibus oruauerint. et eorũ
res gestas amplificauerit sĩnius
laudibus: sepissime. tũ confitent᷑
spiritu uel mente ima contuũ re¬
giq omuia. orfeus qui est netustis¬
sunus poetarum et equalis ip̃oꝵ¬
deorum si quidem traditur interar¬
gonatos cum ꝙudaris et hercule
na ngasse. deunm uerum et ma
ab ipso sint cuncta generata. eun¬
cũ ad huc nchil esset primus nich̃¬
finito appuerit et exciterit. cuius
originem atq uaturam qui a cõ¬
cipere animo non poterat exaere
mumenso. nacum esse dixit. lip¬
diceret non habebat Hunc ait
esse ominum deorum ꝑenteni.
quorum causa celuni condid̾it.
liberis q ꝓspex̾it ut haberent ha

Expanded text:
tra nos uti solent, poetas dico tra nos uti solent, poetas dico ac philosophos. ex his unum deum probemus necesse est, non quod illi habuerint cognitam ueritatem, sed quod ueritatis ipsius tanta uis est, ut nemo possit esse tam caecus, quin uideat ingerentem se oculis diuinam claritatem. poetae igitur quamuis deos carminibus ornauerint et eorum res gestas amplificauerint summis laudibus, saepissime tamen confitentur spiritu uel mente una contineri regique omnia. Orpheus, qui est uetustissimus poetarum et aequalis ipsodeorum siquidem traditur inter Argonautas cum Tyndaridis et Hercule navigasse, Deum verum et magab ipso sint cuncta generata: eumcum adhuc nihil esset, primus ex infinito apparuerit et extiterit. Cujus originem atque naturam quia concipere animo non poterat, ex aere immenso natum esse dixit: diceret non habebat. Hunc ait esse omnium deorum parentem, quorum causa coelum condiderit, liberisque prospexerit ut haberent hab
Abbreviated transcription (Latin):
quo res procui ab illis saeͣncia
niris fuit. Ita enim delegato sibi
officio suncti sunt ut derelictis
ominibus ad tutelami inte nccͣiis.
non modo infuturum s ne indiẽ
quidem laborarent. contenti er¬
tempali cibo quem deus subnũ¬
strass hii non modo questum
uullum habuerunt. sed eciam
cruciatus atq mortem: ama¬
ra sunt enim niciosis ac male
uiuentibus precepta iusticie. Ita¬
q hii quorum pecrata et argu¬
ebantur. et prohi bebantur. ex¬
cruciacos eos acerbissime negͣa¬
uerunt ergo a quibus fuit stu¬
dumi lucui: fuit eciaui uolun¬
tas et causa fallendi. quid ꝙ
aliqui eorum principes aut
eciam reges fuerunt inquos
cadere non potest suspicio cupi¬
ditatis ac fraudis. et tũ preco¬
nium dei singularis eademq
ceteri diumacione feceriuit.
Sed omittamus sane testuo¬
ma prophetarum: ne minus
idonea probacio indeatur esse
de quibus hiis omnino non cre¬
ditur. Uenianus ad auc¬
tores. et eos ipsos ad probacionẽ¬
uen testes citemus: quibus cõ¬

Expanded text:
quae res procul ab illis sanctis viris abfuit. Ita enim delegato sibi officio functi sunt, ut, derelictis omnibus ad tutelam vitae necessariis, non modo in futurum, sed ne in diem quidem laborarent, contenti extemporali cibo, quem Deus subministrasset: et hi non modo quaestum nullum habuerunt, sed etiam cruciatus atque mortem. Amara sunt enim vitiosis ac male viventibus praecepta justitiae. Itaque ii, quorum peccata et arguebantur et prohibebantur, excruciatos eos acerbissime necaverunt. Ergo a quibus abfuit studium lucri, abfuit etiam voluntas et causa fallendi. Quid, quod aliqui eorum principes aut etiam reges fuercadere non potest suspicio cupiditatis ac fraudis, et tamen praeconium dei singularis eadem qua ceteri diuinatione fecerunt? Sed omittamus sane testimonia prophetarum, ne minus idonea probatio uideatur esse de his quibus omnino non creditur. ueniamus ad auctores et eos ipsos ad ueri probationem testes citemus, quibus con
Abbreviated transcription (Latin):
ritis: Sed non est desperandum is
tos quoqz desentencia dõ et neritate
ducib posse depelli: Nec tam pertina¬
ces fore arbitror ut clarissimum solẽ
sans ac patentibz ocallis ni dere se
negent. Modo illud uerum sit. quod
ipi solent profiteri studio inuestigã¬
de ueritatis se teneri. Efficiam profec¬
to. ut quesitam ueritatem diu et ali¬
quando innentain esse credant. et
humanis ingeniis inueniri non po¬
tuisse fatrantur.

Expanded text:
ritis? sed non est desritis? sed non est destos quoque de sententia, Deo ac veritate ducibus, posse depelli: nec tam pertinaces fore arbitror, ut clarissimum solem sanis ac patentibus oculis videre se negent. Modo illud verum sit, quod ipsi solent profiteri, studio investigandae veritatis se teneri, efficiam profecto, ut quaesitam veritatem diu, et aliquando inventam esse credant, et humanis ingeniis inveniri non potuisse fateantur.
Abbreviated transcription (Latin):
go de celo est. ad inferna et una pros¬
trauerit. eo cadat quo se ipse deiece¬
rit: I deo q oportet incionis ac statꝰ
sui memorem. non nisi aid superua
uiti semper ac tenebretendere: qd
qui fecerit. hic plane sapiens his
iuistus homo. hic deniq celo dignꝰ
iudicabitur. quem sinis parens nõ
humilem nec alteram more. quadru¬
pedis abiectum: sed stantem potuis
ac rectum sicut euui facit agnone¬
rit. ẜperacta est in fallor magna
et difficillis suscepti homnus operis
portio. et maiestate cel esti suggerente
nobis dicendi facultatem. in netera¬
tos depulimus errores: Nunc uero
maior nobis ac diffitillior cum phĩs
proposita luctacio est. quoꝵ simnua
doctrina. et eloquencia quasi moles
ali qua michi opponitur. Nam ut
illic multitudine ac pene consẽsu
onũnm gencim premebamur. ita
hic auctoritate prestancium omni
genere laudis nirorum: Quis aut̾
nesciat plus esse momenti in pau¬
cioribus doctis. quã in plurib impe¬

Expanded text:
go de caelo est, ad inferna et ima prosgo de caelo est, ad inferna et ima prostrauerit, eo cadat quo se ipse deiecerit, ideoque oportet rationis ac status sui memorem non nisi ad superna niti semper ac tendere. quod qui fecerit, hic plane sapiens, hic iustus, hic homo, hic denique caelo dignus iudica-bitur, quem suus parens non humilem nec ad terram more quadrupedis abiectum, sed stantem potius ac rectum sicut eum fecit adgnouerit. Peracta est nisi fallor magna et difficilis suscepti operis portio et maiestate caelesti suggerente nobis dicendi facultatem muetera.tos depulimus errores. nunc uero maior nobis ac difficilior cum philosophis proposita luctatio est, quorum summa doctrina et eloquentia quasi moles aliqua mihi opponitur. nam ut illic multitudine ac prope consensu omnium gentium premebamur, ita hic auctoritate praestantium omni genere laudis uirorum. quis autem nesciat plus esse momenti in paucioribus doctis quam in pluribus inpe
Abbreviated transcription (Latin):
querat in summo. quia nichil potest
eẽ homine manis. nisi quod fuerit su¬
pra homiuen; deus autem maiorẽ
homine: Supͣ ergo non infra est. nec
in una potus. s insu̾ma religione
querendus est: Qua re non est dubiũ
quin regio mulla sit. ubicumq silã¬
crum est. Nam si regio ex dinib reb¬
diniius est. dinini autem nichil est.
nisi in rebus celestibr. carent ergo re¬
ligione sinuu lacra. quia nichil pot̾
ẽc celeste. in eare que fit exterra: ꝙ
quid deuomine ipso apparere sapiẽ¬
ti potest: Quidꝙͥ enim simulatur. id
falsum sit nec̾ce est: N ec potest nũ¬
ꝙͣ ueri nomen accipere qd̃ ueritate
fuco. et imitacione mentitur. Si R¬
autem omins nuitacio non res po¬
tissimum seria. sed quasi ludus ac
iocus est. non religionis sul a cris
sed minius religionis est: preferen¬
dum est igitur falsis omnib. ueꝵ
calcanda terrena. ut ce lestia couse¬
quamur. sic ita enm se res hr. ut
quis quis animam suam cuius ori¬

Expanded text:
quaerat in summo, quia nihil potest quaerat in summo, quia nihil potest esse homine maius nisi quod fuerit supra hominem. deus autem maior est homine: supra ergo, non infra est nec in ima potius, sed in summa regione quaerendus est. quare non est dubium quin religio nulla sit ubicumque simulacrum est. nam si religio ex diuinis rebus est, diuini autem nihil est nisi in rebus caelestibus, carent ergo religione simulacra, quia nihil potest esse caeleste in ea re quae fit ex terra. quod quidem de nomine ipso apparere sapienti potest. quidquid enim simulatur, id falsum sit necesse est, nec potest umquam ueri nomen accipere quod ueritatem fuco et imitatione mentitur. si autem omnis imitatio non res potissimum seria., sed quasi ludus ac iocus est, non religio in simulacris, sed mimus religionis est. praeterendum est igitur taisis omniRus uerum, calcanda terrena., ut caelestia. consequamur. ita enim se res habet, ut quisquis animam suam, cuius ori
Abbreviated transcription (Latin):
deus: Non igitur colendi sunt. quia
sentrucia dĩ subiacent: Est enim pi¬
aculum maximum ad dicere se potes¬
tati eorum. quib si iusticiam sequari
potentior ẽẽ possis. et eos adiuraciõe
dinini nomuins expellere ac fugare:
Q uod si aipparet religiones istas tot
modis ẽẽ uanas quib docui mani¬
festum est eos qui nel mortuis suppli¬
cant. nel terrain uenerantur. nel spi¬
tibus inportuns animas suas mã¬
cipant racione hominũ non teneri
eosq impietatis ac celeris sin sup¬
plicia pensuros qui rebelles aduersꝰ
parentem generis humani dñi. sus¬
ceptis in expiabilib sacris fas om̃e¬
molauerunt: Quicumq igitur sa¬
cramentum homĩs tueri racionem¬
q nature sue nititur obtiuere. ipse
se ab bumo suscitet. et erecta mente¬
occulos suos tendat in celume Ron
sub pedibus dm̃ querat. nec auesti¬
giis sins erigat quod adoret. qui a
quidꝙͥ homini subiacet infra hoĩe
sit ueccesse est. s querat in sublinu.

Expanded text:
deus. non igitur colendi sdeus. non igitur colendi ssententiae Dei subjacent. Est enim piaculum maximum, addicere se potestati eorum, quibus, si justitiam sequare, potentior esse possis, et eos adjuratione divini nominis expellere, ac fugare. Quod si apparet, religiones istas tot modis esse vanas, quibus docui, manifestum est eos qui vel mortuis supplicant, vel terram venerantur, vel spiritibus impuris animas suas mancipant, rationem hominum non tenere, eosque impietatis ac sceleris sui supplicia pensuros, qui rebelles adversus parentem generis humani Deum, susceptis inexpiabilibuiolauerint. Quicumque igitur sacramentum hominis tueri rationemque naturae suae nititur obtinere, ipse se ab humo suscitet et erecta menteoculos suos tendat in caelum. non sub pedibus deum quaerat nec a uestigiis suis eruat quod adoret, quia quidquid homini subiacet, infra hominem sit necesse est: sed quaerat in sublimi,