comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
his quattuor uirtutibus ad sum mȩ
ratitudinis culmen erigitur: turtu.¬
tes ceterȩ quasi quedam cordis soboles
sẽ inuicem pascunt. Donum quippȩ
spiritus quod in subiecta mente ante
alia. prudentiam. temperanciam. forti.¬
tudinem. iusticiam format: eandem men¬
tem ut contra singula quęq tempta¬
m̃ta erudiat : in septem mox uirtutib
temꝑat: Ut contra stulticiam: sapien¬
ciam. contra ebitudinem: intellectũ.
contra p̃cipitacionem : consilium. con¬
tra timorem: fortitudinem. contra ig.¬
noranciam : scientiã. Contra duriciam:
pietatem. contra suꝑbiam : det timorem.
Sed non numquam dum mens nr̃a
tanti muneris plenitudinȩ̃ atq uberta.¬
tȩ fulcitur: si continua in his securitatȩ
ꝑ fruitur A quo sibi hȩc sint obliuiscit᷑.
seqa sȩ haberȩ putat. quod numquam
sibi ab essȩ̃ considerat Undȩ fit ut ali¬
quando si hȩc eadem. gracia utilit̃ sub¬
trhaat: et p̃sum̃ti quantum in sȩ in fir¬

Expanded text:
his quatuor virtutibus ad summae his quatuor virtutibus ad summae rectitudinis culmen erigitur, virtutes caeterae quasi quaedam cordis soboles se invicem pascunt. Donum quippe Spiomnia prudentiam, temperantiam, fortitudinem et justitiam format, eamdem mentem, ut contra singula quaeque tentamenta erudiat, in septem mox virtutibus temperat; ut contra stultitiam, sapientiam; contra hebetudinem, intellectum; contra praecipitationem, consilium; contra timorem, fortitudinem; contra ignorantiam, scientiam, contra duritiam, pietatem; contra superbiam det timorem. Sed nonnunquam, dum mens nostra tanti muneris plenitudine atque ubertate fulcitur, si continua in his securitate perfruitur, a quo sibi haec sint obliviscitur, seque a se habere putat, quod nunquam sibi abesse considerat. Unde fit ut aliquando se haec ab eadem gratia utiliter subtrahat, et praesumenti quantum in se infir
Abbreviated transcription (Latin):
uia subripit: prudencia frigescit.
Nam cum fessa torpet: uentura ᷝͣꝓ
uidet.. Non numquam dum nulla men¬
ti delectacio subripit : temperancia nr̃a
marcescit. Inquantum enim delecta¬
cionȩ p̃sentium ducimur : intantum
minus ab inlicitis cemperamus: Non¬
numquam se timor cordi in sinuat. et
iuires nr̃e fortitudinis turbat. et eo mi¬
nores contra aduersa existimus : quo
qͣdam ꝑderȩ inmoderatius dilecta formi-¬
damus: Non numquam uero amor
suus sementi ingerit: eamq latenti
motu arectitudinȩ iusticię diuercit.
Et quo sȩ totam auctori redderȩ neglȩ.¬
git: eo in sȩ iusticiȩ iura contradicit.
Uentus ergo uehemens quattuor an¬
gulos domus concutit : dum fortis
temptacio occultis motibus quattuor
uirtutȩs quatit Et quasi quassatis
angulis domus ruitur: dum pulsa.¬
ts uirtutibus consciencia turbatur
Iitra hos autem quattuor domus an¬
gulos. filii conuiuantur : quia in¬
tra archana mentis quȩ principalit̃

Expanded text:
via subripit, prudentia frigescit; via subripit, prudentia frigescit; nam cum fessa torpet, ventura non providet. Nonnunquam dum nonnulla menti delectatio subripit, temperantia nostra marcescit; in quantum enim ad delectationem praesentium ducimur, in tantum minus ab illicitis temperamus. Nonnunquam se timor cordi insinuat, et vires nostrae fortitudinis turbat; et eo minores contra adversa existimus, quo quaedam perdere immoderatius dilecta formidamus. Nonnunquam vero amor suus se menti ingerit, eamque latenti motu a rectitudine justitiae divertit; et quo se totam auctori reddere negligit, eo in se justitiae juri contradicit. Ventus ergo vehemens quatuor angulos domus concutit; dum fortis tentatio occultis motibus quatuor virtutes quatit; et quasi quassatis angulis domus eruitur, dum pulsatis virtutibus conscientia turbaturIntra hos autem quatuor domus angulos filii convivantur, quia intra arcana mentis, quae principaliter
Abbreviated transcription (Latin):
uinum in domo fratris sui primogeni¬
ti: repentȩ uentus uehemens ixruit
a regionȩ deserti. et concussit quattuor
angulos domus: quȩ corruens opres¬
sit liberos tuos et mortui sunt : et effu¬
gi ego solus ut nunciarem tibi: Sicut
in mundorum spirituum multitudo
derelicta Quȩ dum conditoris sui
bet̾itudinem de seruit : quasi manum
cultoris amusit: aqua uentus uehemens
uenit et domum sub ruit quia ab in¬
mundis spiritibus fortis temptatio
subripit: et tranquillitatis suȩ statu.
conscienciam euertit:
IN quattuor uero angulis domus ista
consistit. quia ninirum solidum men¬
tis nr̃ȩ edificium : prudencia. tempe¬
rancia. fortitudo: iusticia sustinet. In
quattuor angulis domus ista cõsistit.
quorum in his quattuor uirtutibus to¬
ta bom oꝑis structura consurgit: Un.¬
dȩ et quattuor paradisi flumina ter
ram irrigant. quia dum his quattuor
uirtutibus cor infunditur ab omni de¬
sideriorum carnalium ęstu temperat᷑.¬
Sed non numquam dũmenti igna¬

Expanded text:
vinum in domo fratris sui primogeniti repente ventus vehemens inruit a regione deserti et concussit quattuor angulos domus quae corruens oppressit liberos tuos et mortui sunt et effugi ego solus ut nuntiarem tibi tunc immundorum spirituum multitudo derelicta: quae dum condbeatitudinem deseruit, quasi manum cultoris amisit. A qua ventus vehemens venit, et domum subruit; quia ab immundis spiritibus fortis tentatio subrepit, et a tranquillitatis suae statu conscientiam evertit. In quatuor vero angulis doconsistit, quia nimirum solidum mentis nostrae aedificium, prudentia, temperantia, fortitudo, justitia sustinet. In quatuor angulis domus ista subsistit, quia in his quatuor virtutibus tota boni 68 operis structura consurgit. Unde et quatuor paradiram irrigant, quia dum his quatuor virtutibus cor infunditur, ab omni desideriorum carnalium aestu temperatSed nonnunquam dum menti igna
Abbreviated transcription (Latin):
ciori studio quam decet elaborat. Reca
autem mens cum curas dispensationis
suscipit: quid sibi quid ꝓximi s debe¬
at attendit. Et nec ꝑ alienȩ sollicitudiniᷤ
inmoderacionem sua studia neglegit:
nec ꝑ suȩ utilitatis uigilantiam aliena
post ponit. Sed tamen plerumq dum
ad utraq mens sollerter in angilat: dũ
magnis erga se et ea quę sibi commissa
sunt circum spectionibus uacat. repenti¬
no turbata cuius libet caus& emergen¬
tis articulo: ita inp̃ceps rapitur. ut abe
subito cunctȩ circum spectiones eius
obruantur Undȩ et custodes camę¬
lorum pueros chaldei gladio feriunt.
sedtamen unus redit. quia inter hec
discrecionis ratio mentis nr̃ȩ oculis oc.¬
currit: et sollicita sibunet anima quid
subito inpulsu temptacionis in trinsecꝰ
amittat intellegit:. Loquebatur illȩ:¬

Expanded text:
tiori studio quam decet elaborat. Recta tiori studio quam decet elaborat. Recta autem mens cum curas dispensationis suscipit, quid sibi, quid proximis debeat attendit; et nec per alienae sollicitudinis immoderationem sua studia negligit, nec per suae utilitatis vigilantiam aliena postponit. Sed tamen plerumque dum ad utraque mens solerter invigilat, dum magnis erga se, et ea quae sibi commissa sunt, circumspectionibus vacat, repentino turbata cujuslibet causae emergentis articulo, ita in praeceps rapitur, ut ab ea subito cunctae circumspectiones ejus obruantur. Unde et custodes camelorum pueros Chaldaei gladio feriunt. Sed tamen unus redit; quia inter haec discretionis ratio mentis nostrae oculis occurrit, et sollicita sibimet anima quid subito impulsu tentationis intrinsecus amittat, intelligit. Sequitur
Abbreviated transcription (Latin):
membra lectulus teneat : intus magnis cla.¬
moribus in cordis foro litigatur: Et fit
plerumq ut nulla ueniant quȩ p̃ini¬
dentur. totaq illa cogitacio quȩ diu
sȩ plena in tentionȩ parauerat : repentȩ
uacua qui escat.. Tanto autem longi¬
us mens anecessariis cessat : quanto in¬
ama latius cogitat. Quia igitur dis¬
pensationis curas maligni spiritus mo
do torpenti uel p̃cipitata accione feriuĩt:
modo pigra uel inmoderata locuciõe
confundunt. Penȩ semꝑ autem nimiis
cogitacionum molib p̃munt : tribus¬
turmis chaldȩi camelos rapiunt Qua.¬
si enim tres curmas contra camelos
facerȩ est terrenarũ dispensationum
studia. modo in licito. oꝑȩ. modo suꝑ¬
flua locutionȩ: modo in ordinata co¬
gitacionȩ uastarę. Ut dum sead ad¬
ministranda exteruis mens efficaciter
extenderȩ nititur : a sui consideracionȩ
separetur: Et eo damna quȩ desemetip.¬
sa patitur. nesciat: quo erga abiena for¬

Expanded text:
membra lectulus teneat, intus magnis clamembra lectulus teneat, intus magnis clamoribus in cordis foro litigatur. Et fit plerumque ut nulla eveniant quae praevidentur: totaque illa cogitatio, quae diu se plena intentione paraverat, repente vacua quiescat. Tanto autem longius mens a necessariis cessat, quanto inania latius cogitat. Quia igitur dispensationis curas maligni spiritdo torpenti, modo praecipitata actione ferit, modo pigra vel immoderata locutione confundit, pene autem semper nimiis cogitaturmis Chaldaei camelos rapiunt. Quasi enim tres turmas contra camelos facere, est terrenarum dispensationum studia modo illicito opere, modo superflua locutione, modo inordinata cogitatione vastare; ut dum se ad administranda exterius mens efficaciter extendere nititur, a sui consideratione separetur; et eo damna quae de semetipsa patitur nesciat, quo erga aliena for
Abbreviated transcription (Latin):
ait: quȩ uigilant̃ agenda sunt negle¬
git: Sepe dumplus iusto uigilantẽ
C in accionȩ exhibet: ipsa accionis
suȩ in quietudinȩ rebus subditis. peius
nocet: Aliquando autem linguȩ
modum inponerȩ nititur: sed onerȩ
dispensacionis exigentȩ silerȩ ꝓhibetur.
Aliquando dum nimia se censura restrin¬
git: tacet etiam quȩ̨ loqui debuit. ali¬
quando ad inferenda necessaria dum sẽ
ltius relaxat dicit etiam quȩ loqui non
debuit. Plerumq autẽ tantis cogitacionũ
uoluminibus implicatur. ut ipsa ferrȩ
uix ualeat quȩ intra sȩ ꝓuidus uersat.
Et cum nil oꝑe faciat : sub magno cor¬
dis sui ponderȩ uehem̃ter insudat Qla
enim dura funt quȩ apud semetipsum
intus patitur : quietus foras ociosusq
lassatur.. Plerumq enim quasi uentura
animus conspicit: totamq contra hȩc
in tentionẽ proponit. Magnusq ardor
contentioni sȩ inserit: sopor fugit. nox
in diem uertitur. Et cum quieta foris

Expanded text:
agit, quae vigilanter agenda sunt negliagit, quae vigilanter agenda sunt negligit; saepe dum plus justo vigilantem se in actione exhibet, ipsa actionis suae inquietudine rebus subditis pejus nocet. Aliquando autem linguae modum ponere nititur, sed onere dispensationis exigente, silere prohibetur. Aliquando dum nimia se censura restringit, tacet etiam 67 quae loqui debuit. Aliquando ad inferenda necessaria dum se latius relaxat, dicit etiam quae loqui non debuit. Plerumque autem tantis cogitationum voluminibus implicatur, ut ipsa ferre vix valeat, quae intra se providus versat; et cum nil opere faciat, sub magno cordis sui pondere vehementer insudat. Quia enim dura sunt quae apud semetipsum intus patitur, quietus foris otiosusque lassatur. Plerumque enim quasi ventura animus conspicit, totamque contra haec intentionem proponit; magnusque ardor contentionis se inserit, sopor fugit, nox in diem vertitur; et cum quieta foris
Abbreviated transcription (Latin):
colomis fugit.dum omnȩ quod mens
patitur: perseuerans discrecio subtiliter
respicit. Solaq mortis ꝑiculum eua.¬
dit: quia etiam ꝑ turbatis cogitationib
discrecio non subcumbit: ut dampna
sua animo renunciet : et quasi dominũ
fecerunt tres turmas. et in uaserunt
camelos. et tulerunt eos: nec non et puȩ.¬
ros ꝑcusserunt gladio et effugi ego solus
ut nunciarem tibi:
Cłi camelos qui mundum ali.¬
quid habent dum ruminant.
et in mundum dum nequaquam
ungulam findunt. supra iam diximꝰ
bonas rerum temporalium dispensatio.¬
nes intellegi: inquibus quo est cura
distensior: eo nobis multiplicius in sidia.
sandis terrenis rębus p̃sidet : occul¬
ti hostis iaculis latiaus patet: Non¬
nulla enim ꝓuidens agerȩ nititur:
et sẽpę dum cautus futura subtilit̃
p̃uidet : in cautus dampna p̾̃sencia
nequaquam uidet. Sepę dump̃senti.¬
bus inugilat : ad instancia p̃uidenda
dormittit. Sepe dum aliqua torpens

Expanded text:
columis fugit, dum omne quod mens columis fugit, dum omne quod mens patitur, perseverans discretio subtiliter respicit, solaque mortis periculum evadit; quia etiam perturbatis cogitationibus, discretio non succumbit, ut damna sua animo renuntiet, et quasi dominum fecerunt tres turmas, et invaserunt camelos, et tulerunt eos, necnon et pueros occiderunt gladio, et effugi ego solus, ut nuntiarem tibi  camelos, qui mundum aliquid habent, dum ruminant, et immundum, dum nequaquam ungulam findunt, supra jam diximus bonas rerum temporalium dispensationes intelligi, in quibus quo est cura distensior, eo nobis multiplicius insidiatusandis terrenis rebus praesidet, occulti hostis jaculis latius patet. Nonnulla enim providens agere nititur, et saepe dum cautus futura subtiliter praevidet, incautus damna praesentia nequaquam videt; saepe dum praesentibus invigilat, ad instantia praevidenda dormitat; saepe dum aliqua torpens
Abbreviated transcription (Latin):
ut nunciarem tibi Quid ꝑ oues nisi co.¬
gitacionũ innocencia : Quid ꝑ oues ni¬
si bonorum cordiũ mundicia de sig¬
natur: Celum uero acrium dici
paulo antȩ iam diximus: unde et
aues celi nominamus:. Et scimus qđ
in mundi spiritus quiecȩlo et aerio
lapsi sunt: in hoc cęli terreq me.¬
dio tragantur cantomagis corda ho¬
minum ascenderȩ ad celestu inuidẽt.
quanto sȩ acelestibus ꝑ elationis suȩ
in mundiciam ꝓiectos uident: Qͥa
ergo abaereis potestatibus contra
cogitacionum nr̃arum mundiciam
flamina liuoris irruit : de celo ig¬
nis ad oues uenit: Sepȩ enim mun¬
das mentis nr̃ȩ cogitaciones: libidi¬
nis accendunt. et quasi ignę oues
concremant : dum castos motus ani¬
ni luxuriȩ temptatuts ȩ ꝑturbant:
Qui ignis dei dicitur : quia et si
non faciente deo tamen ꝑ mittentȩ
generatur Et quia subito pulsu
ipsas non numquam circum spectiones
mentis obruunt: quasi custodes pue.¬
ros gladio occidunt:. Sed tam̃ unus in¬

Expanded text:
i cogitationum innocentia, quid per oves, nisi bonorum cordium munditia designatur? Coelum vero aerium dici paulo ante jam diximus: unde et aves coeli nominamus. Et scimus quod immundi spiritus, qui e coelo aethereo lapsi sunt, in hoc coeli terraeque medio vagantur: qui tanto magis corda hominum ascendere ad coelestia invident, quanto se a coelestibus per elationis suae immunditiam projectos vident. Quia ergo ab aereis potestatibus contra cogitationum nostrarum munditiam flamma livoris irruit, de coelo ignis ad oves venit. Saepe enim mundas mentis nostrae cogitationes ardore libidinis accendunt; et quasi igne oves concremant, dum castos motus animi, luxuriae tentatione perturbant. Qui ignis Dei dicitur, quia etsi non faciente Deo, tamen permittente, generatur. Et quia impulsu subito ipsas nonnunquam circumspectiones mentis obruunt, quasi custodes pueros gladio occidunt. Sed tamen unus in
Abbreviated transcription (Latin):
pensat: Aliis ergo pereuntibus unꝰ
ad domũ redit : dum turbatis in
temptacionȩ motibus discretio ad con¬
scienciam returrit: Ut quod repenti.¬
nis incursibus p̃occupata mens ꝑdidissȩ
sȩ pensat : hoc compunctionis studio
afflicta: recipiat Cumq ad huc illȩ¬

Expanded text:
pensat. Aliis ergo pereuntibus unus pensat. Aliis ergo pereuntibus unus ad domum redit, dum turbatis in tentatione motibus discretio ad conscientiam recurrit; ut quod repentinis incursibus praeoccupata mens perdidisse se pensat, hoc compunctionis studio afflicta recipiat. CAPUT XL
Abbreviated transcription (Latin):
tur : eo ꝑ eam facilius pacientia turbȩ¬
tur: Et quidem electorũ corda ad
sȩ semper sollicitȩ redeunt et semetip.¬
sa grauiter uel pro leui motu excessio¬
nis affligunt. Et dum mota discũt
quomodo starȩ debuerint : aliquan¬
do melius concussa solidantur. Sed
antiquus hostis dum tollerantie et
cogitacionss uel ad mom̃tum tur¬
bat: quasi abstulissȩ sȩ ab agro cor¬
dis asinas exultat: In hĩs autem quę
agerȩ disponimus : racionabili cus.¬
todia quid quibus rebus congruat
sollicitȩ pensãmus: sed plerumq hos¬
tis dum. subita ad nos perturbationȩ
temptationis iłiruit : arcum spectio¬
nes cordis inopinatȩ p̃ueniens. quasi
psos custodes pueros gladio occidit:
Sed tamen unus fugit qui alia peris¬
sȩ renunciet : quia in eo quod mens
ab hostȩ patitur : racionis discretio
semꝑ ad animum redit. et quasi so¬
lam se eua sissȩ indicat : quȩ aput se.¬
netipsam fortiter quicquio ꝑtulerit

Expanded text:
tur, eo per eam facilius patientia turbetur, eo per eam facilius patientia turbetur. Et quidem electorum corda ad se semper sollicite redeunt, et semetipsa graviter vel pro levi motu excessionis affligunt; et dum mota discunt quomodo stare debuerint, aliquando melius concussa solidantur. Sed antiquus hostis, dum tolerantiae cogitationes vel ad momentum turbat, quasi abstulisse se ab agro cordis asinas exsultat. In his autem quae agere disponimus, rationabili custodia quid quibus rebus congruat, sollicite 66 pensamus. Sed plerumque hostis, dum subita ad nos perturbatione tentationis irruit, circumspectiones cordis inopinate praeveniens, quasi ipsos custodes pueros gladio occidit. Sed tamen unus fugit, qui alia periisse nuntiet, quia in eo quod mens ab hoste patitur, rationis discretio semper ad animum redit; et quasi solam se evasisse indicat, quae apud semetipsam fortiter quidquid pertulerit
Abbreviated transcription (Latin):
cogitacionibus subripiens nocet Ut
cum turbarȩ bona mentis agnoscitur :
ea quasi funditus abstulissę uideatur:
cum frat̾ni cordis duriciam p̃dicando
mirum sesȩ onerantibus nulla ferocitatiᷤᷤ
in sania resistunt : pacienciȩ mansuetudo
signari Et sepȩ hostis antiquus. cum uel¬
le ꝓdessȩ nos loquendo aliis conspicit.
in quodam torporȩ &cii mentem mer¬
git : ut aliis pro dessẽ nõ libeat. etiã
cum aꝓpriis uacat. Arantes ergo
boues subtrahit : cum cogitationes m̃¬
tis frat̃nȩ utilitatis fructib deditas:
persummissum neglegentiȩ tor porẽ
frangit.. Et quam uis electorum cor¬
da intra archana suae cogitacionis in¬
uigilant : et quid a temptatore sustinę.¬
ant suꝑantȩs pensant. Eo tamen ipso
malignus inimicus aliquid rapuissȩ
sȩ gaudet: quo cogitacionibus bonorũ
uidet quid ab ea maximȩ diligatur
exquirit : et ibi scandali laqueos inse.¬
rit Ut quo magis rȩs queq diligi¬

Expanded text:
cogitationibus subripiens nocet; ut cogitationibus subripiens nocet; ut dum turbare bona mentis agnoscitur, ea quasi funditus abstulisse videatur. cum fraterni cordis duritiam praedicando mirum sese onerantibus, nulla ferocitatis insania resistunt, patientiae mansuetudo signari. Et saepe hostis antiquus cum velle prodesse nos loquendo aliis conspicit, in quodam torpore otii mentem mergit; ut aliis prodesse non libeat, etiam cum a propriis vacat. Arantes ergo boves subtrahit, cum cogitationes mentis fraternae utilitatis fructibus deditas, per submissum negligentiae torporem frangit. Et quamvis electorum corda intra arcana suae cogitationis invigilant, et quid a tentatore sustineat, superantes pensant, eo tamen ipso malignus inimicus aliquid rapuisse se gaudet, quo cogitationibus bonorum idet, quid ab ea maxime diligatur exquirit, et ibi scandali laqueos inserit, ut quo magis res quaeque diligi
Abbreviated transcription (Latin):
reliquȩ sapientię epulis repletȩ ȩa quȩ
appetunt prudenter agant : uirtutes
essȩ nequaquam possunt.. Sed eccȩ bo.
dȩiq pascuntur : hostis noster aran.¬
tes boues. et pascentes asinas subtrahit:
et pueros gladio occidit. Quid arantes
boues nisi grauiores nr̃as cogitaciones
accipimus: Quȩ dum cor studiosa
exercitacione conficiunt. uberes ꝓuectuũ
fructus reddunt Quid fpascentes intel¬
liginus asmas. nisi simplices motus cor¬
dis: Quos dum studiose aduplicita.¬
tis errorȩ conpescimus. quasi in campo
liberȩ puritatis nutrimus: Sed plerũq
hostis callidus cum graues cogitaciones
in cordȩ conspicit : sub introducta eas¬
uoluptatis delectacionȩ corrumpit:
Et dum motus cordis simplices uidet.
subtilia inuencionum acumina osten¬
dit : ut dum laus desubtilitatȩ quęri¬
tur. puritatis simplicitas amittatur:
Et si usq ad opus prauum ꝑtraherȩ
non ualet: temptando tamen bonoꝵ

Expanded text:
reliquae sapientiae epulis repletae, ea quae reliquae sapientiae epulis repletae, ea quae appetunt prudenter agant, virtutes esse nequaquam possunt. 72. Virtutibus deique pascuntur, hostis noster arantes boves et pascentes asinas subtrahit, et pueros gladio occidit. Quid arantes boves, nisi graviores nostras cogitationes accipimus? quae dum cor studiosa exercitatione conficiunt, uberes provectuum fructus reddunt. Quid pascentes intelligimus asinas, nisi simplices motus cordis? quos dum studiose a duplicitatis errore compescimus, quasi in campo liberae puritatis nutrimus. Sed plerumque hostis callidus, cum graves cogitationes in corde conspicit, eas sub introducta voluptatis delectatione corrumpit; et dum motus cordis simplices videt, subtilia inventionum acumina ostendit; ut dum laus de subtilitate quaeritur, puritatis simplicitas amittatur; et si usque ad opus pravum pertrahere non valet, tentando tamen bonorum
Abbreviated transcription (Latin):
N electorum corde prior bonorũ
sequencium sapientia nascitur : atq
Thȩc per donum spiritus quasi pri¬
mogenita ꝓles ꝓfertur Quȩ ꝓfecto sa-¬
piencia. nr̃a fides est: prophȩta ad.¬
testantȩ qui ait: Disi credideritis non
intellegetis Tunc enim uerȩ ad in¬
tellegendum sapimtis : cum cunctis quȩ
conditor dicit credulitatis nr̃e fidem
p̃bemus. Indomo ergo fratris primo¬
geniti conuiuantur filii : cum uirtu.¬
tes reliquȩ epulantur infidȩ: Quȩ
si non prima in cordȩ nr̃o gignitur:
reliqua quȩq essȩ bona non possunt.
etiam si bona indeantur. In domo fratͥs
pͥmogeniti filii conuiuantur: dum uirtu.¬
tes nr̃ȩ in habitaculo fidȩi sacri eloquii
cibo saciantur. Scriptum quippe est:
sinȩ fidȩ inpossibilȩ est : placerȩ dȩo.
Tunc ergo uirtutes nr̃ȩ ueras intȩ epu-¬
las sumunt : cum nutͥri fidei facramen.¬
tis incipiunt. Indomo fratris primogeni¬
ti conuiuantur filii: quia nisi uirtutes

Expanded text:
n electorum corde prior bonorum sequentium sapientia nascitur, atque haec per donum Spiritus quasi primogenita proles profertur. Quae profecto sapientia, nostra fides est, propheta attestante, qui ait: Nisi credideritis non intelligetis . Tunc enim vere ad intelligendum sapimus, cum cunctis 65 quae conditor dicit, credulitatis nostrae fidem praebemus. In domo ergo fratris primogeniti convivantur filii, cum virtutes reliquae epulantur in fide. Quae si non prima in corde nostro gignitur, reliqua quaeque esse bona non possunt, etiamsi bona videantur. In domo fratris primogeniti filii convivantur, dum virtutes nostrae in habitaculo fidei, sacri eloquii cibo satiantur. Scriptum quippe est: Sine fide impossibile est placere Deo . Tunc ergo virtutes nostrae veras vitae epulas sumunt, cum nutriri fidei sacramentis incipiunt. In domo fratris primogeniti convivantur filii, quia nisi virtutes
Abbreviated transcription (Latin):
siderare contempsit: Sed nudus dȩ ute.¬
ro matris exiit: quiaꝰ sina goga carnȩ
prodiens conspicuus ad gentes uenit:
UOd benȩ ioseph relicto pallio
fugiente signatum est: dum
enim mulier ad ulta male illo uti uolu¬
isset: relicto pallio fugit foras quia dũ
sinagoga dominum purum hominem
credens. quasi ad ulterino complexu.
constringerȩ uoluit: ipsȩ tegmen lit.¬
terȩ eius oculis reliquit: et ad cognos¬
cendam diuinitatis suȩ potenciam
conspicuũ sȩ gentibus p̃buit Unde
et paulus dicit usq hodiȩ dum legit᷑
moises: uelamen est. suꝑ cor eorum. qͥa
udelicet ad ultera mulier aput semet.¬
ipsam pallium retinuit: et quem malȩ
tenebat nudum amisit. Qua ergo a si¬
nagoga ueniens. fidei gentium cons.¬
picuus apparuit : exutero matris nudus
exunt.
ed numquid hanc omnimodo
deserit: Et ubi est quod per
prophecam dicitur. si fuerit nume¬
rus filiorum isrł quasi arena maris.

Expanded text:
siderare contempsit. Sed nudus de utesiderare contempsit. Sed nudus de utero matris exiit: quia a Synagogae carne prodiens conspicuus ad gentes venit. Quod bene Joseph relicto pallio fugiente signatum est . Dum enim mulier adultera male illo uti voluisset, relicto pallio fugit foras, quia dum Synagoga Dominum purum hominem credens, quasi adulterino complexu constringere voluit, ipse tegmen litterae ejus oculis reliquit, et ad cognoscendam divinitatis suae potentiam conspicuum se gentibus praebuit. Unde et Paulus dixit: Usque hodie, dum legitur Moyses, velamen est super cor eorum , quia videlicet adultera mulier apud semetipsam pallium retinuit, et quem male tenebat, nudum amisit. Qui ergo a Synagoga veniens, fidei gentium conspicuus apparuit, ex utero matris nudus exivit. Sed nunquid hanc omnimodo deserit? Et ubi est quod per prophetam dicitur: Si fuerit numerus filiorum Israël quasi arena maris,
Abbreviated transcription (Latin):
rauit : quia dum ipsȩ̃ humilitatẽ carnis
suscepit. insȩ credentib uota humili.¬
tatis: in fudit. fecit enim: quia fieri
docuit : Sicut et de euis spiritu dicit᷑.
Ipse spiritus postulat ꝓnobis gemitibus
in.ennarrabilibus Neq enim pecit
qui equalis est : sed postularȩ dicitur:
Quia nimirum quos repleuerit : postu.¬
lantes facit. Quam uis hoc et insemet.¬
ipso redemptor noster ostendit : qui
patrem etiam dum passioni propinqua.¬
ret exorauit: Quid enim mirum si
informa serui exorando se patri subdi-¬
didit. inqua etiam manus peccantiũ
usq ad mortis extrema tolerauit: Se¬
toris mater uixta carnem sinagoga ex¬
utit: ex qua ad nos ꝑcorpus uisibilis
ꝓcessit Sed hunc intra sȩ tegminȩ lit¬
terȩ ad oꝑtum tenuit: dum ad spirita¬
lem eius in tellȩgentiam mentis oculos
aperirȩ neglexit.. Hunc quia in carnȩ
humani corporis latentem uerȩ deum
noluit: quasi in diuinitatȩ nudum con¬

Expanded text:
ravit, quia dum ipse humilitatem carnis ravit, quia dum ipse humilitatem carnis suscepit, in se credentibus vota humilitatis infudit. Fecit enim, quia fieri docuit; sicut et de ejus Spiritu dicitur: Ipse Spiritus postulat 62 pro nobis gemitibus inenarrabilibus . Neque enim petit, qui aequalis est, sed postulare dicitur; quia nimirum quos repleverit, postulantes facit: quamvis hoc et in semetipso Redemptor noster ostendit, qui Patrem etiam, dum passioni propinquaret, exoravit. Quid enim mirum, si in forma servi exorando so Patri subdidit, in qua etiam manus peccantium usque ad mortis extrema toleravit? Setoris mater juxta carnem Synagoga exstitit, ex qua ad nos per corpus visibilis processit. Sed hunc intra se tegmine litterae adopertum tenuit, dum ad spiritalem ejus intelligentiam mentis oculos aperire neglexit. Hunc quia in carne humani corporis latentem videre Deum noluit, quasi in divinitate nudum con
Abbreviated transcription (Latin):
fidentib nulla lucȩ claruit : peccatorũ
uero suorum tenebras agnoscentibus ignȩ
sui amoris infulsit: Nec quod corruerȩ
iob dicitur. indignum mens hoc significa¬
tiomi redemptoris arbitret᷑
Cltum namq est Uerbum mi.
sit dominus in iacob: et cecidit
in ifrł. Iacob quippȩ supplantator: isr ł
uero uidens deum dicitur. Et quid ꝑ ia¬
cob nisi iudaycus: Quid ꝑ ifrł nisi gen¬
tilis populus de signatur: Quia quem
ia cob ꝑcarnis mortem subplantarȩ stu-¬
duit : hunc nimirum per oculos fidȩi
gentilitas deum uidit. Ad iacob ergo
ad sȩ uenientem uidaicus respuit. hunc
repente confitens populus gentilis inue.¬
nit.. De scõ quoquȩ spiritu scriptum est
dicitur : ut inopinatus eius ad uentus
exprimatur Quod enim ruit uel cadit:
adima repente euenit. Mediatori ergo
interram ꝰ corruisse ẽ : nullis signis per¬
currentib in opinatȩ ad gentes uenisse:
bene autem dicitur. quod corruens ado¬

Expanded text:
fidentibus nulla luce claruit; peccatorum fidentibus nulla luce claruit; peccatorum vero suorum tenebras agnoscentibus, igne sui amoris infulsit. Nec quod corruere Job dicitur, indignum mens hoc significatione Redemptoris arbitretur. Scriptum namque est: Versit Dominus in Jacob, et illud cecidit in Israel . Jacob quippe Supplantator, Israel vero Videns Deum dicitur. Et quid per Jacob, nisi Judaicus; quid per Israel, nisi gentilis populus designatur? Quia quem Jacob per carnis mortem supplantare studuit, hunc nimirum per oculos fidei gentilitas Deum vidit. Ad Jacob ergo ad se venientem Judaicus respuit, hunc repente confitens populus gentilis invenit. De sancto quippe Spiritu scriptum est:dicitur, ut inopinatus ejus adventus exprimatur. Quod enim ruit vel cadit, ad ima repente venit. Mediatori ergo in terram quasi corruisse est, nullis signis praecurrentibus inopinate ad gentes venisse. Bene autem dicitur quod corruens ado
Abbreviated transcription (Latin):
quam rȩꝓba degentilitatȩ sentiret. Paulo
ad cestante qui ait. Nos Natura iudei:
et non exgentib peccatores. Mediator
igitur nr̃. quasi de tonso capitȩ in terrã
corruit : quia uideam deserens. dum sacͣ.¬
menta sua ab eius sacerdocio abstulit :
ad noticiam gencium uenit Capillos enĩ
acapitȩ rasit : quia sacramenta legis ab
illo primo suo sacerdocio sustulit. et in
terram corruit : quia saluandis sȩ pec-¬
catoribus dedit: Dumq eos quisibi iusti
uidebantur de seruit : hos qui se in uis¬
tos et nouerant. et fatebantur assump.¬
sit:. Hinc et ipse in euuangelio dicit: Ego
in uidicium ueni in hunc mundum. ut
qui non uident uideant et uident ce-¬
ci fiant:
INC et columna nubis qua
meremo populum prẽ ibat :
splendore ignis non indiȩ sed in noctȩ
radiabat.. Quia uidelicet redemptor nr̃.
suȩ conuersationis exemplo ducatum se-¬
quentibus prestans. de iusticia sua con¬

Expanded text:
quam reproba de gentilitate sentiret, Paulo quam reproba de gentilitate sentiret, Paulo attestante, qui ait: Nos natura Judaei, et non ex gentibus peccatores . Mediator igitur noster quasi detonso capite in terram corruit, quia Judaeam deserens, dum sacramenta sua ab ejus sacerdotio abstulit, ad notitiam gentium venit. Capillos enim a capite rasit, quia sacramenta legis ab illo primo suo sacerdotio sustulit; et in terram corruit, quia salvandis se peccatoribus dedit; dumque eos qui sibi justi videbantur deseruit, hos qui se injustos et noverant, et fatebantur, assumpsit. Hinc et ipse in Evangelio dicit: Ego in judicium veni in hunc mundum, ut qui non vident videant, et qui vident caeci fiant Hinc et columna nubis, quae in eremo populum praeibat , splendore ignis non in die, sed in nocte radiabat, quia videlicet redemptor noster, suae conversationis exemplo, ducatum sequentibus praestans, de justitia sua con
Abbreviated transcription (Latin):
sentenciis diuisa: Si enim uestis euis scissã
non esset. euuangelista non diceret.
Quod predicante domino contentio orie.¬
batur in populo: ut alii dicerent bonus
est : alii autem non sed seducit turbas.
Quasi scissa uestis illius fuit: quȩ diuisã
ꝑsententias unitatem concordiȩ ꝑdidit.
terrã ad:orauit: Quid per decisos capil¬
los. nisi sacramentorum subtilitas : Quid
ꝑcaput. nisi sumnia sacerdotĩ designat᷑
Undȩ adezechielem ꝓphetam dicitur.
TU fili hominis sumȩ tibi gla¬
dium acutum. radentem pilos
et asũmes. eum et duces suꝑ caput tuũ
et barbam. ut uidelicet prophetȩ facto
iudicium redemptoris exprimatur qui in
carnȩ pparens caput rasit: quia aiidaico
sacerdotio p̃ceptorũ suorũ sacramenta abs¬
tulit.. Barbam rasit. quia regnum israh.¬
terram. nisi homo peccator exprimitur :
nominȩ : peccatrix gentilitas designatur:
Nam cum iuft̃a iudȩa se crederet: constat

Expanded text:
sententiis divisa? Si enim vestis ejus scissa sententiis divisa? Si enim vestis ejus scissa non esset, evangelista non diceret quod praedicante Domino contentio oriebatur in populo, Ut alii dicerent, Bonus est; alii autem, Non, sed seducit turbas . Quasi scissa vestis illius fuit quae divisa 61 per sententias unitatem concordiae perdidit. turbas . » Quid per decisos capillos, nisi sacramentorum subtilitas? Quid per caput, nisi summa sacerdotii designatur? Unde ad Ezechielem prophetam dicitur: fili hominis, sume tibi gladium acutum radentem capillos, et assumes eum, et duces per caput tuum et barbam , ut videlicet prophetae facto judicium Redemptoris exprimatur, qui in carne apparens caput rasit, quia a Judaico sacerdotio praeceptorum suorum sacramenta abstulit; barbam rasit, quia regnum Israo hoc loco per terram, nisi homo peccator exprimitur? nomine peccatrix gentilitas designatur. Nam cum justam Judaea se crederet, constat
Abbreviated transcription (Latin):
trauit. Surgerȩ quippş eius est: quia¬
Quasi enĩ iacere euis ẽ: pacient mala tolenare.
qua destructionȩ peccatores derelinguat os
uidicium iusticiȩ exerit Ande et recta
uestimenta sci dissẽ ꝑhibetur. Quid enm
uestimentũ domini nͥ sinagog̾a extitit. quę
ꝓphetis p̃dicantibus expectacionȩ in carna¬
tioni illius adhesit : Sicut enim his: munc
uestitur aquibus diligitur. paulo ao stes.¬
tante qui ait ut criberet sibi gloriosam
ecclesiam: non habentem maculam aut
rugam. Quȩ enim maculam aut rugã
non haberȩ dicitur: profecto uestis racio¬
nalis. et ꝑaccionem munda. et per spem
tensa monstratur : ita cum in carnandtĩ
eum iudȩa credidit. adherendo m̾hil¬
uenit. ueniens noua docuit: docens mi¬
ra exercuit. mira faciens praua tolerauit:
uestem quã indutus fuerat sci dit: dũ
inuidȩa alios ab infidelitatȩ sustulit : alios
in infidelitatȩ dereliquit. Quid est igi¬
tur uestis scissa. nisi uidea in contrariis

Expanded text:
quia Judaea in infidelitate perdita, praedicatoribus in pavoris morte cadentibus, qua districtione peccatores derelinquat ostjudicium justitiae exerit. Unde et recte vestimenta scidisse perhibetur. Quid enim vestimentum Domini nisi Synagoga exstitit, quae prophetis praedicantibus expectationi incarnationis illius adhaesit? Sicut enim his nunc vestitur, a quibus diligitur, Paulo attestante qui ait: Ut exhiberet sibi gloriosam Ecclesiam, non habentem maculam aut rugam . Quae enim maculam aut rugam non habere dicitur, profecto vestis rationalis et per actionem munda, et per spem tensa monstratur. Ita cum incarnandum eum Judaea credidit, adhaerendo nihilvenit, veniens nova docuit, docens mira exercuit, mira faciens prava toleravit; vestem quam indutus fuerat scidit, dum in Judaea alios ab infidelitate sustulit, alios in infidelitate dereliquit. Quid est igitur vestis scissa, nisi Judaea in contrariis
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutum fructus fecunde. reddimus.
dum continua ꝓsperitatȩ pollemus. ali¬
quantulum mens erigitur : ut asemetip.¬
sa sibi eristerȩ bona quȩ habet arbitẽ¬
tur:
UE nimirum bona antiquus
hostis maliciosȩ ad tractarȩ appe¬
ut. sed hȩc temptari deus non nisi be¬
nignȩ ꝑmitit: Ut dum mens tempta¬
cionȩ pulsantȩ. in bonis de quibus gau¬
debat concutitur : in becillitatis fuȩ
debilitatȩ cognita. inspȩ duuni ad tu¬
torũ robusti ais solidetur:. Fttq mira
dispensationȩ pietatis : ut undȩ malig.¬
nus hostis cor temptat. ut interiat:
indȩ misericors conditor. hoc erudiat
ut uiuat: Undȩ et benȩ sub iungit᷑:¬

Expanded text:
virtutum fructus fecunde reddimus, dum continua prosperitate pollemus, aliquantulum mens erigitur, ut a semetipsa sibi existere bona quae habet, arbitretur. Quae nimirum bona antiquus hostis malitiose attrectare appetit; sed haec tentari Deus nonnisi benigne permittit, ut dum mens tentatione pulsante, in bonis de quibus gaudebat concutitur, imbecillitatis suae debilitate cognita, in spe divini adjutorii robustius solidetur. Fitque mira dispensatione pietatis, ut unde malignus hostis cor tentat, ut interimat, inde misericors conditor hoc erudiat, ut vivat. Unde et bene subjungit
Abbreviated transcription (Latin):
electi unuis cuiusq bona. sic tibi tẽp¬
tanda ext̃ius tribuo: ut tamen ipsȩ
noueris. quia perseuerantem michi il¬
tum in mentis radicȩ conseruo Ubi et benȩ
quia ꝑhoc quod usq ad effectũ cordis p̃ua.¬
lerȩ nequaquam ꝑmutitur: exclusus ab
intimis ext̾us uagatur: Qui. etiam fiuir.¬
tutes mentis plerũq turbat: eo ipsę foris
est. quo resistente dȩo. usq ad int̾itum ho.¬
norum corda non uulnerat.
Mtum quippȩ contra illa seuirȩ
per mittitar : in quantum necessȩ
est ut temptationibus erudita solidentur:
Dȩ ea quȩ agunt bona. suis uirib tribu¬
ant. ne insecuritatis torporȩ sȩdẽ serant:
et aformidinis accinctionȩ dissoluant: ses
ad ꝓuectus sui custodiam tanto sollertius
inangilent: quanto se contra ad uersariũ
starę semꝑ maciȩ temptacionum uident.

Expanded text:
Electi uniuscujusque bona sic tibi tentanda exterius tribuo, ut tamen ipse noveris, quia perseverantem mihi illum in mentis radice conservo. Ubi et bene Quia per hoc, quod usque ad defectum cordis praevalere nequaquam permittitur, exclusus ab intimis, exterius vagatur. Qui etiam si virtutes mentis plerumque turbat, eo ipso foris est, quo resistente Deo, usque ad interitum bonorum corda non vulnerat. antum quippe contra illa saevire permittitur, in quantum necesse est ut tentationibus erudita solidentur; ne ea quae agunt bona, suis viribus tribuant, ne in securitatis torpore se deserant, et a formidinis accinctione dissolvant: sed ad provectus sui custodiam tanto solertius invigilent, quanto se contra adversarium stare semper in acie tentationum vident.
Abbreviated transcription (Latin):
noster ꝑ hoc quod deus est : cum patrę
dat omnia. Per hoc uero quod homo
est: a patre accłpit inter omnia. Dicat
igitur dȩ uidȩa : cum uenturum in car¬
nationis eius mistium crederet᷑. dedit.
dicat dȩ uidȩa: cum expectatã in car¬
nationis eiuis p̃sentiã contempsisset: dñs
abstulit.: data quippe est cum per qͦs.¬
dam futura credidit. sed exigente mȩ¬
rito suȩ cecitatis ablata est: cun credita
inflagellis positi benedicerȩ dño
sciant : cum subditur Sicut
domino placuit. ita factum est: sit
nomen domini benedictum. Undȩ et
testȩ euuangelio. cum propinquarȩ pas
sioni dicitur: accepto panȩ̨ gracias
egissȩ ꝑbibetur Gracias itaq agit.
quia flagella alienȩ iniquitatis susce¬
pit : et qui nil dignum ꝑcussione ex hi.¬
buit : humiliter in ꝑcͥssionȩ bene dicit
Ut hinc uidelicet ostendat quid unus¬
quisq in flagello culpȩ propriȩ facerȩ
debeat: si ipse &qua nimiter flagella

Expanded text:
noster per hoc quod Deus est, cum Patre dat omnia; per hoc vero quod homo est, a Patre accipit inter omnia. Dicat igitur de Judaea, cum venturum incarnationis ejus mysterium crederet: Dominus dedit. Dicat de Judaea, cum exspectatam incarnationis ejus praesentiam contempsisset: Dominus abstulit. Data quippe est, cum per quosdam futura credidit; sed exigente merito suae caecitatis ablata est, cum creditain flagellis positi benedicere Domino sciant, cum subditur: Sicut Domino placuit, ita factum est; sit nomen Domini benedictum. Unde et teste Evangelio , cum 63 propinquare psioni dicitur, accepto pane, gratias egisse perhibetur. Gratias itaque agit qui flagella alienae iniquitatis suscipit, et qui nil dignum percussione exhibuit, humiliter in percussione benedicit; ut hinc videlicet ostendat quid unusquisque in flagello culpae propriae facere debeat, si ipsae aequanimiter flagella
Abbreviated transcription (Latin):
ciet euadit. Quia conualuissẽ sȩ sermo
ꝓpheticus qui hȩc denunciauerat osten¬
dit dicens deꝑsecutorȩ populo dilectus
meus in domo mea fecit scelera multa.
dicens de bonis p̃dicatoribus : sed tamen
inpassione fugientibus: proximi mera
longȩ steterunt: Dicens de cunctis ualde
formidantibus ꝑcuciam pastorem: et disp¬
gent᷑ oues gregis: Sequitur: Tunc sur¬

Expanded text:
tiet evadit, quia convaluisse se sermo tiet evadit, quia convaluisse se sermo propheticus, qui haec denuntiaverat, ostendit, dicens de persecutore populo: Dilectus meus in domo mea fecit scelera multa ; dicens de bonis praedicatoribus, sed tamen in passione fugientibus: Proximi mei a longe steterunt ; dicens de cunctis valde formidantibus: Percutiam pastorem, et dispergentur oves gregis . Sequitur: CAPU
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotum. scilicet scribarum. atq semorum
ppłi. quibus si et pharisȩos uingimus : qua¬
tuor in hac domo angulos inuenimus.. A
regionȩ deserti igitur uentus uenit. et
quattuor domus angulos concu̾sit. cum ab
inmundis spiritib temptacio mruit: et
mentes quattuor ordinum in malicia per¬
secutionis excitauit Quae domus corru¬
ens opressit liberos. quia dum iudȩa n
crudelitatem dominicȩ ꝑsecutionis cadit:
apostolorum fidem desꝑationis formidinȩ
obruit: Teneri enim tantum modo magis.¬
trum uiderunt: etiam negantes ꝑdiuer¬
sa fugiebant: Et quamuis in t̾na manus
eorum spiritum inp̃sciencia ad uitã tenu¬
it: a uita tamen fidȩi eos interim carna¬
lis cimor extinexit: Qui ergo auctorem
suum uidea seuiente reliquerunt: quasi
concussis angulis domo euersa necati sunt:
Quid autem illo temporȩ de gregȩ fideliũ
factum credimus. quo fugissȩ̃ ipsos etiam
arietes scimus : sed inter hȩc unis qui nam¬

Expanded text:
sacerdotum scilicet, scribarum atque seniorum sacerdotum scilicet, scribarum atque seniorum populi. Quibus si et Pharisaeos jungimus, quatuor in hac domo angulos invenimus. A regione igitur deserti ventus venit, et quatuor domus angulos concutit, quia ab immundis spiritibus tentatio irruit, et mentes quatuor ordinum, in malitiam persecutionis excitavit. Quae domus corruens, oppressit liberos, quia dum Judaea in crudelitatem Dominicae persecutionis cecidit, apostolorum fidem desperationis formidine obruit. Teneri enim tantummodo magistrum viderunt, et jam negantes per diversa fugiebant. Et quamvis interna manus eorum spiritum in praescientia ad vitam tenuit, a vita tamen fidei eos interim carnalis timor exstinxit. Qui ergo auctorem suum, Judae saeviente, reliquerunt, quasi concussis angulis domo eversa necati sunt. Quid autem illo tempore de grege fidelium factum credimus, quo fugisse ipsos etiam arietes scimus? Sed inter haec unus qui nun
Abbreviated transcription (Latin):
tȩ iam diximus: quod filios et filias: p̃.¬
dicantes apłos ac plebͤs subditas sentia¬
mus. Qui in domo fratris primogeniti
conuinari referuntur : quia in habita¬
cionȩ ad huc uidaici populi sacrȩ predica¬
cionis deliciis uescebantur: Repentȩ aut̃
uentus uehemens inruit : a regione deser¬
I. Regio deserti est : cor in fidelium.
Quod dum creator deserit: nullus in ha.¬
bitator colit. Uentus autẽ uehemens
quid aliud quam temptacio fortis acci¬
pitur :Ulentus ergo uehemens a regio¬
ne deserti mruit : qu̾a in passionȩ redẽp¬
toris nr̃i contra fideles eius fortis temp¬
tacio a cordibus udeorum uenit. Potest
etiam deserti regio: derelicta in mundorũ
spirituum multitudo non inconuenient̃
in telligi. Aqua uentus uenit. et domum
concutit. quia ab eis temptatio ꝓdiit : et
ꝑsecutorum corda commouit.. Sed hȩc¬
domus inqua conuuuantur filii in qua¬
tuor angulis stabat: Tres enim re¬
gentium ordines in sinagoga cognouimus.

Expanded text:
te jam diximus quod filios et filias, praedicantes apostolos et plebes subditas sentiamus: qui in domo fratris primogeniti convivari referuntur, quia in habitatione adhuc Judaici populi sacrae praedicationis deliciis vescebantur. Repente autem vehemens ventus irruit a regione deserti. Regio deserti est cor infidelium, quod dum Creator deserit, nullus inhabitator colit. Ventus autem vehemens quid aliud, quam tentatio fortis accipitur? Ventus ergo vehemens a regione deserti irruit; quia in passione Redemptoris nostri contra fideles ejus, fortis tentatio a cordibus Judaeorum venit. Potest etiam deserti regio, derelicta immundorum spirituum multitudo non inconvenienter intelligi. A qua ventus venit, et domum concutit, quia ab 60 eis tentatio prodiit, et persecutorum corda commovit. 54. domus, in qua convivabantur filii, in quatuor angulis stabat. Tres enim regentium ordines in synagoga cognovimus,
Abbreviated transcription (Latin):
reccionis ignorarȩ : Quidum ex legȩ nõ¬
nulla recipiunt. non nulla contempnunt:
quasi camelorum more.uel ut mundum
animal ruminant: sed m mundum ungu¬
lã nequaquam findunt: Quam ius et eos
cameli ruminantes sed tamen ungulaᷤᷤ nõ
findentes indicant qui inuidea uixta
litteram historiam audierant : sed uirtu¬
tem eius discernerȩ spiritaliter nesciebat.
Quos tribus turmis chaldei rapunt:
dum pharisei. erodiani. et saducei ab
omni sensus rectitudinȩ iniqua ꝑsuasio¬
ne ꝑuertunt. Simulq pueros gladio feri¬
unt. quia et si qui in populo uti iam ratio.¬
nȩ poterant: eis ipsi non uirtutȩ rationis¬
sed potestatis auctoritatȩ contra ibant.
Dumq sȩ quasi prepositos innitari a subdi¬
tis uolunt. et si intelligere aliquid scquen¬
tes possunt: exauctoritate tamen suscepti
regiminis eos ad ꝑniciem ꝑtraunt: A quib
benȩ solus puer qui nunciet fugit quia pha¬

Expanded text:
rectionis ignorare? Qui dum ex lege nonrectionis ignorare? Qui dum ex lege nonnulla recipiunt, nonnulla contemnunt, quasi camelorum more, velut mundum animal ruminant, sed ut immundum ungulam nequaquam findunt. Quamvis et eos cameli ruminantes, sed tamen ungulam non findentes, indicant qui in Judaea juxta litteram, historiam audierant, sed virtutem ejus discernere spiritaliter nesciebant. Quos tribus turmis Chaldaei rapiunt; dum Pharisaei, Herodiani et Sadducaei ab omni sensus rectitudine iniqua persuasione pervertunt. Simulque pueros gladio feriunt, quia etsi qui in populo uti jam ratione poterant, eis ipsi non virtute rationissed potestatis auctoritate contraibant; dumque se quasi praepositos imitari a subditis volunt, etsi intelligere aliquid sequentes possunt, ex auctoritate tamen suscepti regiminis eos ad perniciem pertrahunt. A quibus bene solus puer qui nuntiet fugit: quia Pha
Abbreviated transcription (Latin):
una caldeos inter pretariferoces nouimus :
qui alii caldeorũ nominȩ de signantur. m¬
si ꝑsetutionis auctores usq ad aptos clamores
maliciȩ ꝓrumpentes cum dicunt. crucifige
crucifigȩ: Qui desemetipsis tres turmas
faciunt: cum se ad ꝓponendas questiones anõ.
pharisei. erodian. et sadducei diuiserunt.
Qui orȩ guidem sapienciȩ uicti sunt. sed
quia stultos quosdam post se. eõ trarisse cre¬
dendum est : factis turmis camelos tulerũt.
Unus quisq namq eorum ordo: in praua
quȩ sapuit. insipientium corda corrurapit.
Et dtim ꝑsuadendo ad int̾itũ ꝑtrabit: quasi
tortuosas mentes infirmantium ad captiui¬
tatem durit. Predicantȩ quippȩ in samaria
domino: multi exsamaritanis fuera̾nt in pos¬
sessionȩ eiusdem nostri redemtoris asciti.
Sed numquidhi qui pro septem uiris uni¬
us mulieris mortuis. de resurrectionis des¬
peracionȩ domintm temptant. nequa¬
quam conati sunt credentes samaritanos
a fide reducerȩ. quos constat spem resur¬

Expanded text:
uia Chaldaeos interpretari feroces novimus, qui alii Chaldaeorum nomine designantur, nisi persecutionis auctores usque ad apertos clamores malitiae prorumpentes, cum dicunt: Crucifige, crucifige ? Qui de semetipsis tres turmas faciunt, cum se ad proponendas quaestiones Domino Pharisaei, Herodiam et Sadducaei diviserunt. Qui ore quidem Sapientiae victi sunt: sed quia stultos quosdam post se eos traxisse credendum est, factis turmis camelos tulerunt. Unusquisque namque eorum ordo in prava quae sapuit, insipientium corda corrupit; et dum persuadendo ad interitum pertraxit, quasi tortuosas mentes infirmantium ad captivitatem duxit. Praedicante quippe in Samaria Domino, multi ex Samaritanis fuerunt in possessionem ejusdem Redemptoris nostri asciti. Sed nunquid ii qui pro septem viris unius mulieris mortuis, de resurrectionis desperatione Dominum tentant , nequaquam conati sunt credentes Samaritanos a fide reducere, quos constat spem resur
Abbreviated transcription (Latin):
bus in mundi spiritibus sub sternuntur.
Quos gladio hostis percutit : quia ȩc̃ni¬
tatis desperacionȩ trans figit: Quid ẽ¬
autem quod nuncus uenit qui diceret.
euasi ego solus: Quis istȩ nuncius qui
aliis per euntibus solus eua sit. nisi pro¬
pheticus sermo : q̃ui dum fiunt mala om¬
nia quȩ predixit : quasi sanus ad dñm
solus redit. dum enim uera dixissẽ de
ꝑditorum casu cognoscitur : quasi inter
mortuos uixissȩ monstratur.. Hinc est
quod ad rebeccam in isaãc conuigio de¬
ducendam puer mittitur : quia uideli.¬
cet ad desponsandam ecdesiam domino:
inter posita propȩthia famulatur: sabeis
ergo inruentibus. solus puer qui nunciaret
euasit: quia malignis spiritibus infirmoꝵ
mentes in captiuitatem ducentibus sen¬
tencia ꝓpete conualuit: quȩ eandem cap¬
tiuitatem prenuncians dicit: Propterȩa
captiuus ductus est populus meus: quia
non habuit scienciam: Prophetia ergo
quasi salitatur. dum captiuitas quam

Expanded text:
bus immundis spiritibus substernuntur. bus immundis spiritibus substernuntur. Quos gladio hostis percutit, quia aeternitatis desperatione transfigit. REautem hoc quod nuntius venit, qui diceret: Evasi ego solus? Quis est iste nuntius, qui, aliis pereuntibus, solus evadit, nisi propheticus sermo, qui, dum fiunt omnia mala quae praedixit, quasi sanus ad Dominum solus redit? Dum enim vera dixisse de perditorum casu cognoscitur, quasi inter mortuos vixisse monstratur. Hinc est, quod ad Rebeccam in Isaac conjugio deducendam puer mittitur , quia videlicet ad desponsandam Ecclesiam Domino, interposita prophetia famulatur. Sabaeis ergo irruentibus, solus puer qui nuntiaret evasit, quia malignis spiritibus infirmorum mentes in captivitatem ducentibus, sententia prophetiae convaluit; 58 quae eamdem captivitatem praenuntians dicit: Propterea captivus ductus est populus meus, quia non habuit scientiam . Prophetia ergo quasi salvatur, dum captivitas, quam