comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ierosolima. que interp̃tatur uisio pacis.
uertitur dñs ibidem. Qui numquã rece¬
dat ab ea. ut a prioripopło ante discessit.
dicens ad discipulos. surgite ab eamus
hinc. & ad iudeos. relinquet᷑ uobis domꝰ
urã deserta. s eternam habeat possessio¬
nem. & sit ei ipse possessio. isdem discipłis
reꝓmittens. Ecce ego uobiscum sũ usq
ad consummationem seculi.¬

Expanded text:
Jerosolyma, quae interpretatur visio pacis, Jerosolyma, quae interpretatur visio pacis, vertitur Dominus ibidem, qui nunquam recedat ab ea, ut a priori populo ante discessit dicens ad discipulos: « Surgite, abeamus hinc . » Et ad Judaeos: « Relinquetur vobis domus vestra deserta , » sed aeternam habeat possessionem, et sit ei ipse possessio, iisdem discipulis repromittens: « Ecce ego vobiscum usque ad consummationem saeculi
Abbreviated transcription (Latin):
on ysachar ce ⁊ abulon. quoꝵ tres lie filii st̃.
Porro ad occidentem gad. aser. &e neptalim:
quorum pͥores duo. filii zelphe sunt ancille
lie. t̾cius filiꝰ bale ancille rachelis. Quis sa¬
piens &e intelliget hec. intelligens &e cogno¬
scet ea: Quia recte uie domini & iusti am¬
bulabunt in eis: p̃uaricatores uero corru¬
ent in illis.
as duodecim portas siue exitus pro
qualitate meritoꝵ atq uirtutum.
singulis tribubus sub apłicis & patriarcha
rum nominib arbitror delegatas. de qui¬
b &e inapocalipsi iohannis aꝑtius scͥbitur.
& multa diuinaꝵ scripturarum sacram̃¬
ta testantur. Et necesse ẽ. ut talis ciuitas
decem & octo milium ꝑ circuitum teneat
calamoꝵ. sub quo numero & in duodeui¬
cesimo psalmo lex naturalis ẽ scripta grã¬
q euangłii describit᷑. quib eccłia id est
urbs saluatoris extructa ẽ. Nom̃ quoq
ipsiꝰ ciuitatis nequaquã erit ut prius

Expanded text:
on, Issachar, Zabulon, qui tres Liae filii sunt. on, Issachar, Zabulon, qui tres Liae filii sunt. Porro ad occidentem Gad, Aser, et Nephtalim: quorum priores duo filii Zelphae sunt ancillae Liae: tertius filius Balae ancillae Rachelis: « Quis sapiens et intelligit haec, intelligens et cognoscet ea? » Quia rectae viae Domini et justi ambulabunt in eis, « praevaricatores autem corruent in illis . » Has duodecim portas sive exitus pro qualitate meritorum atque virtutum singulirum nominibus arbitror delegatas: de quibus et in Apocalypsi Joannis apertius scribitur, et multa divinarum Scripturarum sacramenta testantur . Et necesse est, ut talis civitas decem et octo millium per circuitum teneat calamorum: sub quo numero, et in duodevigesimo psalmo lex naturalis est scripta, gratiaque Evangelii describitur: quibus Ecclesia, id est, urbs Salvatoris exstructa est. Nomen quoque ipsius civitatis nequaquam erit, ut prius
Abbreviated transcription (Latin):
ad aquilonem positi. quippe qui ex an¬
cillaꝵ int̾se dissidentium stirpe genera¬
ti sint. Hoc uixta numeroꝵ librũ &e de¬
scriptionem tabernaculi que iubente d̾o
moysi ore dictata ẽ. Nr̃a uͦ urbs que ẽ ciui¬
tas magniregis. ciuus artifex & conditor
est d̃s. de qua ce psalmista canit. numqͥd
syon dicet homo & homo natus ẽ. in ea: &
ipse fundauit eam altissimus. aliam ha¬
bet tribuum int̾ra sc̃a descriptionem. a&
m̃suram ciuitatis. & possionis ordinem.
& plagas tribuum singulaꝵ Primũ enĩ
plage aquilonis opponunt᷑ tres porte suie
exitus ciuitatis. quoꝵ ẽ primogenitus
Ruben. & uidas regie stirpis auctor. & le¬
ui suꝑ cuiꝰ nomine intabernaculo & sa¬
crorum descriptione nil dictum est. ut
primogenita possidentes quasi genus
regale ce sacerdotale. aquilonis frigora
contemnamus. Scdo uͦ adorientẽ est io¬
seph beniamin & dan. ambo filii rachel. a
umuss bale ancille eiꝰ. Ad meridiẽ uͦ sime¬

Expanded text:
ad aquilonem positi quippe, qui ex anad aquilonem positi quippe, qui ex ancillarum inter se dissidentium stirpe generati sunt. Hoc juxta Numerorum librum et descriptionem tabernaculi, quae jubente Deo Moysi ore dictata est. Nostra vero urbs quae est « civitas Regis magni , cujus artifex et conditor est Deus, de qua et Psalmista canit: Numquid Sion dicet homo, et homo natus est in ea, et ipse fundavit eam altissimus , » aliam habet tribuum in terra sancta descriptionem et mensuram civitatis, et possessionis ordinem, et plagas tribuum singularum. Primum enim plagae aquilonis opponuntur, tres portae, sive exitus civitatis, quorum est primogenitus Ruben, et Judas regiae stirpis auctor, et Levi super cujus nomine in tabernaculo et sacrorum descriptione nil dictum est, ut primogenita possidentes quasi genus regale et sacerdotale, aquilonis frigora contemnamus. Secundo vero ad orientem est Joseph, Benjamin et Dan, ambo filii Rachel et unus Balae ancillae ejus, ad meridiem vero Sime
Abbreviated transcription (Latin):
ne ambitu ciuitatis qd̾ ꝑlatera singł̃a
in qu adtum quatuor milia qͥngentos
calamos habuerit. p̃teritꝰ sermo narrauit.
qui faciunt decem &e octo milia calamoꝵ.
ut in p̾senti quoq capitulo positum ẽ. id ẽ
quadraginta quatuor milia passuum. &
trecentos quadraginta passus. Nc̃ scͥbit᷑
ꝑ singula latera. hoc ẽ ꝑ undecĩ milia pas¬
suum. & octoginta quinq passus ternas
fuisse portas. quas aquila simmachus
easdem tribus incircũitu tab̃naculi itaca¬
stra metatas. ut ad orientem fuerit udas.
ysachar & zabulon filu lie ce admeridiem
ruben. simeon. Gad. duo filiilie. & t̃cius filiꝰ
zelphe ancille lie. Ad occidentẽ uͦ ephraĩ
manasses. & beniamm. duo uidelicet filii
rachelis. quia ioseph ꝓtribu leui que sacri¬
ficuis deputata est in duas trib ephraun
& manassem diuisa ẽ. sd aquilonẽ autẽ
dan. & aser. & neptalim. quoꝵ primus
&e tercius filii sunt bale ancille Rachelis.
scd̃s filius zelphe. ancille lie. ignobiles. &

Expanded text:
e ambitu civitatis quod per latera singula in quadrum quatuor millia, quingentos calamos habuerit praeteritus sermo narravit, qui faciunt decem et octo millia calamorum, ut in praesenti quoque capitulo positum est, id est, quadraginta quatuor millia passuum, et trecentos quadraginta passus. Nunc scribitur per singula latera, hoc est, per undecim millia passuum et octoginta quinque passus, ternas fuisse portas, quas Aquila, Symmachus, easdem tribus in circuitu tabernaculi ita castrametatas, ut ad Orientem fuerit Judas, Issachar, et Zabulon, filii Liae: et ad Meridiem, Ruben, Simeon Gad, duo filii Liae, et tertius filius Zelphae ancillae Liae. Ad Occidentem vero Ephraim, et Manasses, et Benjamin, duo videlRachelis: quia Joseph pro tribu Levi, quae sacrificiis deputata est, in duas tribus Ephraim et Manassen divisa est, ad aquilonem autem Dan et Aser et Nephtalim, quorum primus et tertius filii sunt Balae ancillae Rachelis, secundus filius Zelphae, ancillae Liae ignobiles, et
Abbreviated transcription (Latin):
simas usq ad internitionẽ: & pestilentia.
& sanguis transibunt ꝑte & gladium in¬
ducam suꝑte: Ego dñs locutus sum.
Bestias pessimas indiui suꝑ t̾ram solitu¬
dinis. que fame gladio. peste: uastata est:
presentia quoq ostendunt tempora: qñ
familiare aĩal canes. in dñoꝵ carnes rabn
contitantur. & ursis. ac lupis. cunctisq
aliis generib bestiarum. t̾ra completur.
Pestilentiamq & sanguinem transire ꝑ
tradim᷑ in passiones ignomime. & in repro¬
bum sensum. & conscuntiam peccatoꝵ: q̃
excruciant atq dilacerant animũ nrm. Di
sensiones. hereses. scismata. emulationes i¬
uidie. tristicie. detractiones. desideria mul¬
bestie pessime sunt. Que cum fuerint in
nob̾: merem᷑ audire. corripiet te preuarica

Expanded text:
usque ad internecionem. Et pestilentia et sanguis transibunt per te, et gladium inducam super te, Ego Dominus locutus sum. » Bestias pessimas induci super terram solitudinis, quae fame, gladio, peste vastata est, praesentia quoque ostendunt tempora, quando familiare animal canis in dominorum carnes rabie concitatur, et ursis ac lupis cunctisque aliis generibus bestiarum terra completur, pestilentiamque et sanguinem transire petradimur in passiones ignominiae, et in reprobum sensum, et conscientiam peccatorum, quae excssensiones, haereses, schismata, aemulationes, invidiae, tristitiae, detractiones, desideria mulbestiae pessimae sunt, quae cum fuerint in nobis, meremur audire: « Corriget te praevarica
Abbreviated transcription (Latin):
uos. & conteram firmam̃tum ł baculũ pa
amem ꝙ pestilentiam. ꝙ bestias suus.¬
pessimas. & quicquid aliud malorũ susti
sub helia. qñ trib annis ce sex mensib celũ
clausum ẽ. & sub heliseo cuiꝰ incredibilem
inopiam repentinara habundantia com¬
pensauit: dĩ udicio missa ẽ. Qd̃ ñ solum
tunc in ierłm factum ẽ. s & in nr̃a fit ierłm:
in qͦ ꝓpter magnitudinem peccatoꝵ pͥmũ
fames mittitur audiendi sermonem dei:
sentiamꝰ mors peccatorũ pessima. De firma¬
mento & baculo panis: supradiximus.¬

Expanded text:
os, et conteram firmamentum vel baculum panis. Famem et pestilentiam, et bestias pessimas, et quidquid aliud malorum sustinsub Elia , quando tribus annis, et sex mensibus coelum clausum est, et sub Elisaeo , cujus incredibilem inopiam repentina abundantia compensavit, Dei judicio missa est. Quod non solum tunc in Jerusalem factum est, sed et in nostra fit Jerusalem, in qua propter magnitudinem peccatorum, primum fames mittitur audiendi sermonem Dei. sentiamus: Mors peccatorum pessima est . De firmamento et baculo panis, supra diximus
Abbreviated transcription (Latin):
iuditio: implebit p̃ceptum dñi. sĩc maiorẽ
sic ce minorem iudicabis: audacter dicens.
Desiderauit anima desiderare iudicia tua
in õ tempore. Et iterũ. Hiam ueritatis elegi:
iudicia tua ñ sumoblitus. Et in eodem psal
tantam ꝓficiet beatitudinẽ: ut intelligat
iudicia dñi quȩ sunt abyssus multa ⁊ &e dicat
cum apło. o ꝓfundum diuitiarum sapien

Expanded text:
judicio, implebit praeceptum Domini: Sicut minorem, judicio, implebit praeceptum Domini: Sicut minorem, sic et majorem judicabis , audacter dicens: Desideravit anima mea desiderare judicia tua in omni tempore . Et iterum: Viam veritatis elegi, judicia tua non sum oblitus . Et in eodem psalmtantam proficiet beatitudinem, ut intelligat judicia Domini, quae sunt abyssus multa; et dicat cum Apostolo: O profundum divitiaru
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓrimi ñ uiolasse. sextũ m̃struate uxoris uitase
cõplexꝰ. septimum hominem ñ contristasse. siueit
pignus debitori reddidisse. nonũ nicħ ꝑum
decimum panẽ suũ esurienti dedisse. unde¬
cimũ nudũ oꝑuisse uestim̃to. duodecimũ
adusurã pecuniam ñ dedisse: tercium deui-¬
mũ nichil ex his quȩ dederis ampliꝰ accepisse
quartũ decimũ abiniquitate auertisse ma¬
num suam: qͥntumdecimũ qđ simile iuidet¬
uerum fecisse inter uirũ ce uirũ. siue ꝓxinũ
suũ: sextumdetimũ inp̃ceptis dñi ambu¬
lasse. septimũdecimũ iudicia & iustificatu¬
nes illius custodisse. Quorum singula
quid uelint: dicsinus inconsequentib. Si
fuerit. ait uir iustus: & fecerit iudicium.
Scriptum ẽ. in ꝓu̾biis. Cogitationes iustoꝵ
iudicia. Qui hanc uirtutem possederit. ut
nicħ sine ratione faciat ꝙ iudicio: potest
illud ꝓpħicum dicere. Iudicia dñi uera: iuil¬
tificata insemet ipsis. Et cum recte omia
iudicarit. ut ñ accipiat ꝑsonam pauꝑis in

Expanded text:
i non violasse. Sextum, menstruatae uxoris vitasse complexus. Septimum hominem non contristasse, sive utpignus debitori reddidisse. Nonum, per vim Decimum, panem suum esurienti dedisse. Undecimum, nudum operuisse vestimento. Duodecimum ad usuram pecuniam non dedisse. Tertium decimum, nihil ex his, quae dederis amplius accepisse. Quartum decimum, ab iniquitate avertisse manum suam. Quintum decimum, quod simile primo videtverum fecisse inter virum et virum, sive proximum suum; decimum sextum, in praeceptis Domini ambulasse; decimum septimum, judicia et justificationes illius custodisse. Quorum singula quid velint, dicemus in consequentibus. Si fuerit, ait, vir justus et fecerit judicium. Scriptum est in Proverbiis: Cogitationes justorum judicia . Qui hanc virtutem possederit, ut nihil sine ratione faciat et judicio, potest illud propheticum dicere: Judicia Domini vera, justificata in semetipsis , et cum recte omnia judicarit, ut non accipiat personam pauperis in
Abbreviated transcription (Latin):
meas custodierit ut faciat eas: hic iustus ẽ
uita uiuet dĩt adonai dñs.
Uultis ait scire hoc qs dictum ẽ. peccata pa¬
trũ reddam interciam & qͣrtam generationẽ.
ñ to sonare qd̾ pleriq estimant: nec eẽ simile¬
huic iententie. patres comederunt uuam a¬
cerbam. ce dentes filiorum obstupuerunt:
Audite quȩ illatur̾ sum. Si fuerit pater uis¬
tus qui hec fecerit &e illa ñ fecerit: & habuert
filiũ pessimũ. qui desertis uirtutib patris se
flagitiis manciparit: ñ ne & iste uita uiuet
quia iustus est. & ille morte moriet᷑. quia õa
ꝑpetrarit que pater uitando. iustus effestus
ẽ: Uideamꝰ catalogum uirtutum patris: que mͥ
uidentur inlecem & septem partes diuidi Qr̃
pͥmũ ẽ. fecisse iudicium. scđm huic simile. iudi¬
cio copulasse iusticiam: tertium ñ comedisse

Expanded text:
meas custodivit, uvita vivet, dicit Adonai Dominus. Vultis, ait, scire hoc quod dictum est: Peccata patrum reddam in tertiam et quartam generationem , non id sonare quod plerique existimant; nec esse similehuic sententiae: Patres comederunt uvam acerbam, et dentes filiorum obstupuerunt : audite quae illaturus sum: si fuerit pater justus, qui haec fecerit, et illa non fecerit, et habuerit filium pessimum, qui, desertis virtutibus patris, se flagitiis manciparit; nonne et iste vita vivet quia justus est; et ille morte morietur, quia omnia perpetrarit, quae pater vitando justus effectus est? Videamus catalogum virtutum patris, quae mihi videntur in decem et septem partes dividi. Quarum primum est, fecisse judicium; secundum huic simile, judicio copulasse justitiam; tertium, non comedisse
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ meis ambulauerit. &e iudicia mea custodie¬
Erit ut faciat ueritatem. hic iustus ẽ: uita¬
autem qui fuerit iustus. qui facit iudiciũ
& iusticiã. suꝑ monteꝰ non comecłit. & ocłos suoᷤ
ñ leuauerit adcogitationes domus isrł. &
uxorem ꝓximi sui ñ contaminauerit. & ad
mulierem fluentẽ sanguine ñ accesserit. &
hominẽ ñ opp̾sserit. pignus debitori reddide¬
rit: & rapinam ñ rapuerit. panem suũ esuri¬
enti dederit. & uudum oꝑuerit uestim̃to. ꝙ.

Expanded text:
a custodierit, ut faciat veritatem: hic justus est, vitaautem qui fuerit justus, qui facit judicium et justitiam; super montes non comederit, et oculos suos non levaverit ad cogitationes domus Israel; et uxorem proximi sui non contaminaverit, et ad mulierem fluentem sanguine non accesserit; et hominem non oppresserit; pignus debitori reddiderit; et rapinam non rapuerit, panem suum esurienti dederit; et nudum operuerit vest
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑte adulterium qͥdẽ ꝓhibet: s ex eo qd̃ ad
ditur. ꝓximi sui. nisi omĩs homo ꝑximus
intelligatur. uidetur ẽẽ preceptum ut ab a¬
micorum nos abstineamus uxorib: inimi¬
corũ uͦ ꝙ ignotorum conuges libere pollua¬
mus. ꝓximus gͦ omĩs homo homini acci¬
piendus. uixta parabolã euangłii. quȩ a
saluatore ꝓponitur cuiꝰdam homĩs qͥ ieri-
cho descendens a latronib uulneratus ẽ. qñ
interrogat phariseos quis fuerit ꝓximus
eiꝰ: docens illũ eẽ ꝓximũ qui benefecerit.
Potest iuxta misticos intellectus uxor in tel¬
ligi scĩ uiri sapientia: dicente salomone.
Ama illam: & amplexabitur te. Dilige illã:
& custodiet te: Quani contaminare desicdat
qui aliorũ benedicta rep̾hendit: & facib
accensus inuidie scã iuolat. casta corrũpit.
pura contaminat. Sextum ẽ: & ad mu¬
lierem siue uxorem menstruatam ñ acces¬
serit. ꝑ singłos menses grauia atq torpen¬

Expanded text:
aperte adulterium quidem prohibet; seaperte adulterium quidem prohibet; seditur « proximi sui, » nisi omnis homo proximus intelligatur videtur esse praeceptum, ut ab amicorum nos abstineamus uxoribus, inimicorum vero et ignotorum conjuges libere polluamus. Proximus vero omnis homo accipiendus, juxta parabolam Evangelii , quae a Salvatore proponitur, cu descendens, a latronibus vulneratus est: quando interrogat Pharisaeus, quis fuerit proximus ejus, docens illum esse proximum, qui bene fecerit. Potest juxta mysticos intellectus uxor intelligi sancti viri, sapientia, dicente Salomone: Ama illam, et amplexabitur te: dilige illam, et custodiet te . Quam contaminare desiderat, qui aliorum benedicta reprehendit, et facibus accensus invidiae, sancta violat, casta corrumpit, pura contaminat. Sextum est: Et ad mulierem, sive uxorem menstruatam non accesserit. Per singulos menses, gravia atque torpen
Abbreviated transcription (Latin):
te & suꝑ quinqͣginta uiros. hõ uͦ peccati & fi¬
liꝰ iniqͥtatis ñ uocat᷑ hõ dĩ: sĩc seruus e fa¬
mulus dĩ hi appellant᷑. dc qͥb dici ñ potest.
oĩs qͥ facit peccatũ seruus ẽ peccati. Et it̾m.
A qͦ eñi qͥs iuincit᷑: eiꝰ & seruus ẽ. Sic̃ peccata
filioꝵ ñ nocent patrib. sic peccata patrum
ad filios ñ redundant: s aĩa q̃ peccauerit.
ipsa moriet᷑: ñ abolitione substantiȩ. s ex
es consortio qui dũ. Ego sum uita. Et alibi
loqͥtur. Omĩs qui uiuit ce credit in me: ñ
morietur inȩt̾̃nũ. Et. Am̃ am̃ dico uobis:
qui sermonem meũ custodierit mortẽ non

Expanded text:
 quinquaginta viros . Homo vero peccati et filius iniquitatis, non vocatur homo Dei, sicut servus et famulus Dei hi appellantur, de quibus dici non potest: Omnis qui facit peccatum, servus est peccati . Et iterum: A quo enim quis vincitur, ejus et servus est . Sicut peccata filiorum non nocent patribus, sic peccata patrum ad filios non redundant; sed anima quae peccaverit, ipsa morietur: non abolitione substantiae, sed ex ejus consortio, qui dicit: Ego sum vita . Et alibi loquitur: Omnis qui vivit et credit in me, non morietur in aeternum . Et: Amen, amen dico vobis: qui sermone
Abbreviated transcription (Latin):
qui sermonem meũ audit & credit ei qui
misit me. habet uitã ȩt̾nã: ce inuidiciũ
ñ uenit s transibit de morte inuitam. Il¬
lud autẽ qd̾ abalaam dr̃. moriatur anima
mea in aiabus iustorum: hunc habet
regione uiuentium. Non ẽ enĩ d̃s mortuoꝵs:
s uiuorum. Et sibalaã ut uerissime ẽ in
linguam nr̃am translatum. uanum popłm
sonat: ꝑspicuum ẽ. qd uanus prius gentiũ
popłs desideret. habere consortium cum
animab iustoꝵ. abraham. isaac. & iacob:
qui eytheis id ẽ. recti ce iusti nuncupantur.
Unde & geneseos liber ex eorum uocabulo no¬
men accepit.¬
t uir si fuerit iustus & fecerit udicium
& iusticiam. in montib ñ comederit. ce

Expanded text:
qui sermonem meum audit, et credit ei qui misit me, habet vitam aeternam: et in judicium non venit, sed transibit de morte in vitam . Illud autem quod a Balam dicitur: Moriatur anima mea in animabus justorum : hunc habet regione viventium . Non est enim Deus mortuorum, sed vivorum . Et si Balaam, ut verisimile est, in linguam nostram translatum, vanum populum sonat: perspicuum est quod vanus prius gentium populus desideret habere consortium cum animabus justorum, Abraham, Isaac et Jacob, qui εὐθεῖς, id est, recti et 203 justi nuncupantur. Unde et Geneseos liber, ex eorum vocabulo nomen accepitt vir si fuerit justus, et fecerit judicium et justitiam; in montibus non comederit
Abbreviated transcription (Latin):
&e iuuetis. & cognoscetis qm̃ ego sũ dñs.
Et ꝓpħaui sic̃ p̃cep̃ mͥ. Et facta ẽ. uox
cum ego ꝓpħarem. et ecce commotio. &
accendebant ossa ad os. ad iuncturã suã.
Et uidi. & ecce suꝑ ea nerui ce carnes ori¬
ebant᷑. & ascendebant suꝑ ea pelles desuꝑ.
ritui. Hec dicit dñs d̃s. Aquatuor spiri-¬

Expanded text:
vivetis: et cognoscetis quoniam ego sum Dominus. Et prophetavi sicut praecepit mihi: et facta est vox cum ego prophetarem, et ecce commotio, et accedebant ossa ad ossa ad juncturam suam. Et vidi, et ecce super ea nervi, et carnes oriebantur, et ascendebant super ea pelles desuperritui: haec dicit Dominus Deus: A quatuor spiri
Abbreviated transcription (Latin):
ut adducerem te suꝑ eos. Et erit. Indie
illa in die aduentus gog suꝑ t̾ram isrł ait
dominꝰ d̃s. ascendet indignatio mea infu¬
rore meo &e in zelo meo. inigne ire mee lo
cutus sum: quia in die illa erit commotio
magna suꝑ t̾ram isił. & cominouebuntur
a facie mea pisces maris. & uoluchres celi
&e bestie agri siue campi. & omne reptile
qd̃ mouetur suꝑ humũ. cunctiq homines.
qui st̃ suꝑ faciem t̾re. ut subũtant᷑ siue¬
scindant᷑ montes. ce cadant macerie siue
ualles. & omnis murꝰ int̾ram corruet. Ꝙ
conuocabo adũsum eum in cunctis mon¬
tib meis gladium. siue omnẽ formidinẽ
gladii. dicit dominꝰ d̃s. Gladiꝰ uniuscͦq
siue hominis infratrẽ suum diriget᷑. &e iu¬
dicabo eum peste siue morte. ce sanguine
& ymbre uehem̃ti. ce lapidib immensis.
siue grandinis. ignem ce sulphur pluã
qͥ cũ eo st̃. & suꝑ popłos multos qui st̃ cũ eo. & ma

Expanded text:
ut adducerem te super eos? Et erit in die illa, in die adventus Gog super terram Israel, ait Dominus Deus: ascendet indignatio mea in furore meo. Et in zelo meo, in igne irae meae cutus sum. Quia in die illa erit commotio magna super terram Israel: et commovebuntur a facie mea pisces maris, et volucres coeli, et bestiae agri, et omne reptile quod movetur super humum, cunctique homines qui sunt super faciem terrae: Et subvertescindentur montes, et cadent sepes  sive valles: et omnis murus in terram corruet. Et convocabo adversum eum in cunctis montibus meis gladium  sive omnem formidinem gladii: dicit Dominus Deus. Gladius uniuscujusque  sive hominis in fratrem suum dirigetur. Et judicabo eum peste  sive morte et sanguine, et imbre vehementi et lapidibus immensis  sive grandinis. Ignem et sulphur pluam qui cum eo sunt, et super populos multos qu
Abbreviated transcription (Latin):
culatorum numero t̾minat᷑. ꝓsex uidelicet
dieb in quib oꝑamur in mundo. & arietẽ
immaculatũ. qui princeps gregis ẽ. ita
ut ꝑ singulos arietes offerat᷑ insacrificio
ephi. idest pars decima chori. Inagnorum
autẽ sex sacrificio certa m̃sura ñ ponitur.
s quantumcũq dederit manꝰ eiꝰ qui of¬
fert. hoc ẽ. ꝓ operum qualitate atq m̃sura.
Olei autẽ hin offeret ꝑ singula ephi. hoc ẽ
oleum qd̃ sibiquinq uirgines p̃pararunt.
ut unguat similam siue commisceat. & oĩs
oblatio d̃i plena sit lumine uĩtatis. & exhi¬
laret᷑ facies offerentis inoleo. Die autẽ kalen¬
daꝵ. hoc ẽ die tricesimo. quando pͥmogenita
maculati. &e cet̾a que offerunt᷑ insabbatis. ut
ct̃nam requiem consequamur. & mereamͣ
audire. Euge serue bone. quia in paucis fusti
dñi tui. Et ñ solum ad portã int̾ĩoris atrii
ꝑuenire. s etiam penetralia en intrare pos¬

Expanded text:
culatorum numero terminatur; pro sex videlicet culatorum numero terminatur; pro sex videlicet diebus in quibus operamur in mundo, et arietem immaculatum, qui princeps gregis est; ita ut per singulos arietes offeratur in sacrificio ephi, id est, decima pars cori. In agnorum autem sex sacrificio, certa mensura non ponitur: sed quantumcumque dederit manus ejus qui offert, hoc est, pro operum qualitate atque mensura . Olei autem hin offeret per singula ephi, hoc est, oleum quod sibi quinque virgines praeparaverunt; ut ungat similam, sive commisceat, et omnis oblatio Dei plena sit lumine veritatis, et exhilaretur facies offerentis oleum. Die autem kalendarum, hoc est, die tricesimo, quando primogenitamaculati, et caetera quae offeruntur in sabbatis, ut aeternam requiem consequamur, et mereamur audire: Euge, serve bone, quia in paucis fideliDomini tui ; et non solum ad portam interioris atrii pervenire, sed etiam penetralia ejus intrare pos
Abbreviated transcription (Latin):
niq stante principe in limine porte atrii
intĩoris: ceti sacerdotes quib hoc officium
delegatum ẽ quos possumꝰ intelligere uir¬
tutes angłicas. facient ꝓ ipso holocaustũ ce
pacifica. Indigemꝰ enim miscd̃ia d̾i. & omĩs
creatura ad comparationẽ creatoris ĩmun¬
da ẽ. & diuino igne purganda. quo ce ysaie
ꝓpħe purgata st̃ labia. ut postquã ꝑsacrifi¬
cium pacem receꝑit: tc̃ in limine constitutꝰ
adoret omnipotentiam di. &e se atrii intĩoris
ingressu fateat᷑ indignum. & statim ingre¬
diat᷑. Postquam autẽ qui primus ẽ. fuerit
egressus: non claudetur usq ad uesperam
huius scł̃i ipsa porta intĩoris atrii.s aꝑta
erit. ut populus quoq t̾re sit ad ostium &e
adoret ad illud. nequaquam omi tempore.
s quando requieuerit a peccatis. & fugatis
tenebris fidĩ ce scientie lum̃ acceꝑit. Hoc
autem ipsum holocaustũ qd̃ offert p̾nceps
ꝑ sacerdotes in die sabbati. sex agnorũ imma¬

Expanded text:
i i interioris, caeteri sacerdotes, quibus hoc officium delegatum est quos possumus 575 intelligere virtutes angelicas, facient pro ipso holocaustum et pacifica. Indigemus enim misericordia Dei, et omnis creatura ad comparationem Creatoris immunda est, et divino igne purganda, quo et Isaiae prophetae purgata sunt labia: ut postquam per sacrificium pacem receperit, tunc in limine constitutus, adoret omnipotentiam Dei, et se atrii interioris ingressu fateatur indignum, et statim ingrediatur . Postquam autem qui primus est, fuerit egressus, non claudetur usque ad vesperam hujus saeculi ipsa porta interioris atrii, sed aperta erit: ut populus quoque terrae sit ad ostium, et adoret ad eum: nequaquam omni tempore, sed quando requieverit a peccatis, et fugatis tenebris fidei, scientiae lumen acceperit. Hoc autem ipsum holocaustum quod offert princeps per sacerdotes in die sabbati, sex agnorum imma
Abbreviated transcription (Latin):
ec ꝑspicuitatis causa sint posita. Nc̃
spũalem sensum dño donante rese¬
iemꝰ. Sex dieb quib oꝑamͣ in mundo. por¬
ta orientalis atrii interioris clausa nob̃ ẽ.
Postquam autẽ uenerimꝰ ad diẽ septimum
idest addiem sabbati. in quo et̾na requies
ẽ. suie addiem kalendarum quando post
cecam noctem. ce horribiles tenebras. lucis
exordium est: aꝑit᷑ nob̃ porta orientalis.
Et si quis nr̃m ꝑ meritauirtutum du¬
cis nom̃ ce dignitatem fuerit consecutꝰ.:
ꝑ uiam uestibuli porte deforis. hoc est
ꝑ mundi huius labores. & portam eccłie
que adhuc int̾renis finib posita est:
ingrediet᷑ ñ int̾ius atrium. hoc enim
in p̾senti loco scbitur: s ad lim̃ porte in¬
terioris. & stabit in ea. Sin autẽ princeps
in p̾senti scͥptura ñ ingredit᷑ atrium int̾i̾us.
s stat in limine eius: nulli dubium ẽ. nẽ ex
parte nos uidere. & ex parte cognoscere & necd̃
reuelata facie glam dñi comtemplari. De¬

Expanded text:
erspicuitatis causa sint posita, nunc spiritalem sensum Domino donante reseremus. Sex diebus, quibus operamur in mundo, porta orientalis atrii interioris clausa nobis est. Postquam autem venerimus ad diem septimum, id est ad diem sabbati, in quo aeterna requies est, sive ad diem Kalendarum, quando post caecam noctem et horribiles tenebras lucis exordium est, aperitur nobis porta orientalis, et si quis nostrum per merita virtutum ducis nomen et dignitatem fuerit consecutus, per viam vestibuli portae deforis, hoc est per mundi hujus labores, et portam Ecclesiae, quae adhuc in terrenis finibus posita est, ingredietur: non interius atrium, hoc enim in praesenti loco scribitur, sed ad limen portae interioris, et stabit in ea. Sin autem princeps in praesenti scriptura non ingreditur atrium interius, sed stat in limine ejus, nulli dubium est nunc ex parte nos videre, et ex parte cognoscere, et necdum revelata facie gl
Abbreviated transcription (Latin):
tute muniant᷑. & multiplicet᷑ in eis
domus isrł: sicut grex ouiũ & cetera
que secunt᷑ ad eundem sensum ꝑtinere.
qui nẽ sub tropologia & parabola d̃r
aridoꝵ ossuum. & penitus nullũ humo¬
rem uite habentium. impleto illo qd̃
in ȩuangłio scͥptum est. Que apud
homines impossibilia uident᷑. apud
dm̃ possibilia st̃. Eiecti st̃ autem de
sepulchris suis. de sepulchris captiuitatiꝰ.
&e uinculis quib seruitute babilonia te¬
nebant᷑ astricti. S hec omnia iuidei uel
sub zorobabel ut prius dixi expleta confir¬
mant. quando magna ẽ. facta commotio.
ae regnum chaldeoꝵ in medos ꝑsasq tranꝰ¬
latum. uł in p̃sentia xp̃i sui quẽ putant¬
ẽẽ uenturum. Nos autem sp̃ualit̾ post
crucẽ domini saluatoris completa me¬
moramꝰ. & cotidie fieri. in his uł maxime
qui instar lazari pecc̃oꝵ suoꝵ fasciis colli¬
gati. ad uocem dñi suscitant᷑. & uere st̃
domus isrł̃. arens quondam & nullam

Expanded text:
tutae muniantur, et multiplicetur in eis tutae muniantur, et multiplicetur in eis domus Israel sicut grex ovium, et caetera quae sequuntur ad eumdem sensum pertinere: qui nunc sub tropologia et parabola dicitur aridorum ossium, et penitus nullum humorem vitae habentium: impleto illo quod in Evangelio scriptum est: « Quae apud homines impossibilia videntur, apud Deum possibilia sunt . » Ejecti sunt autem de sepulcris suis, de sepulcris captivitatis, et vinculis quibus servitute Babylonia tenebantur astricti. Sed haec omnia Judaei vel sub Zorobabel, ut prius dixi, expleta confirmant, quando facta est magna commotio, et regnum Chaldaeorum in Medos Persasque translatum, vel in praesentia Chriesse venturum. Nos autem spiritaliter post crucem Domini Salvatoris completa memoramus; et quotidie fieri in his vel maxime, qui instar Lazari peccatorum suorum fasciis colligati, ad vocem Domini suscitantur ; et vere sunt domus Israel, arens quondam, et nullam
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ cognoscatis quod ipse sim dñs. qͥ ꝓmissa
mea oꝑe compleuerim. Quigͦ de generali
resurrectione hec dicta intelligunt. illd̃
quod iudet᷑ facere questionem. ossa hec
uniũsa domus estis isrł. ad scõrum resur¬
rectionem referunt: de qua & apłs ioħes
partem in resurrectione pͥma: Suꝑ eum
scd̃a mors ñ ht̃ potestatem: qd uidelicet
alia scõꝵ. alia peccõꝵ sit resurrectio. Uñ
& in psalmo primo d̾r. Non resurgunt im¬
pi inuidicio: neq peccõres inconsilio
iustoꝵ. Tram autem isrł. quam resurgen¬
tib dñs pollicet᷑ ulam ẽẽ confirmant de
qua scͥptum ẽ. Beati mites qm̃ ipsi possi¬
debunt tĩam. Et. Elacebo dño in regio¬
ne uiuentium. Hec loquunt᷑ qui de ge
nerali ut diximꝰ resurrectione. iezechiełẽ
scͥpsisse autumant. Qui autẽ alit̾ int̾p̃¬
tantur: ista memorabt̃. Non debet nobis
facẽ inuidiam: quod istum locum alit̃
exponentes. resurrectionẽ negare uideam᷑.
Scimꝰ enim multa robustiora testimonia.

Expanded text:
 cognoscatis, quod ipse sim Dominus, qui promissa mea opere compleverim. Qui ergo de generali resurrectione haec dicta intelligunt, illud quod videtur facere quaestionem: Ossa haec universa domus est Israel, ad sanctorum resurrectionem referunt, de qua 435 et Aposto eum secunda mors non habet potestatem : quod videlicet alia sanctorum, alia peccatorum sit resurrectio. Unde et in psalmo primo dicitur: Non resurgunt impii in judicio, neque peccatores in consilio justorum. Terram autem Israel quam resurgentibus Dominus pollicetur, illam esse confirmant, de qua scriptum est: Beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram. . Et: Placebo Domino in regione viventium . Haec lonerali, ut diximus, resurrectione Ezechielem scripsisse autumant. Qui autem aliter interpretantur ista non debent nobis facere invidiam, quod istum locum aliter exponentes resurrectionem negare videamur. Scimus enim multo robustiora testimonia,
Abbreviated transcription (Latin):
q uehem̃t̃. & ncħ in se humoris habentia
Cũq int̾rogasset eum sermo diumnꝰ. uteũ
estimaret hec ossa posse iuiuere. respondit.
Dñe d̃s tu nosti. qui plenã habes scientiã
futuroꝵ. Dixitq ad eum dñs. Uaticina¬
re de ossib. siue suꝑ ossa hec. & dices ad el.
Ossa arida audite u̾bum dni. In quomi

Expanded text:
que vehementer, et nihil in humoris habentia. que vehementer, et nihil in humoris habentia. Cumque interrogasset eum sermo divinus utrum aestimaret haec ossa posse vivere, respondit: « Domine Deus, tu nosti, » qui plenam habes scientiam futurorum. Dixitque ad eum Dominus: « Vaticinare de ossibus, » sive super ossa haec, « et dices ad ea: Ossa arid
Abbreviated transcription (Latin):
ciam: dicit dñs deus.
amosa ẽ. uisio: & omnium eccl̃iarũ xp̃i
lectione celebrata. Obquam uł maxi¬
me causam. editionẽ exintegro posui. ne
qua nobis abhebreis calumnia fieret. si sal¬
tem inũbis aliquid discreparent. Solent
enim ridere de nobis &e attollere suꝑcilium.
& inflatis buccis ructare scientiã scͥpturau
si ñ dicam sensuum discrepantiam. q̃ si
fuerit uire rep̾hendit᷑: s ũborum dissonan¬
tiam in nr̃is codicib potuerint demonstra¬
re. Quigͦ putant de resurrectione. q̃ ab
sermonem: Hec solent dicere. facta ẽ suꝑ
tor. ꝑ quem pat̾ cuncta oꝑatus ẽ. Omĩa
enim ab eo facta sunt: & sine ipso factũe
autẽ eum in spui. ñ in corꝑe s extͣ corpus.
& posuit illum suie dimisit in medio
campi qui plenꝰ erat humanis ossibus.
nec eũ ẽ. passa requiescere. s fec̃ ossa oĩa
circumire. que ñ erant oꝑta humo. s. suꝑ
campũ iacentia. nec solũ multa s multa
nimis. & ꝓpt̾ temꝑis uetustatẽ arida sica¬

Expanded text:
ciam, dicit Dominus Deus. Famosa est visio, et omnium Ecclesiarum Christi lectione celebrata: ob quam vel maxime causam utramque editionem ex integro posui; ne qua nobis ab Hebraeis calumnia fieret, si saltem in verbis aliquid discreparent. Solent enim ridere de nobis, et attollere supercilium et inflatis buccis ructare scientiam Scripturarum, si non dicam sensuum discrepantiam quae si fuerit, jure reprehenditur, si verborum dissonantiam in nostris codicibus potuerint demonstrare. Qui ergo putant de resurrectione, quae asermonem, haec solent dicere: Facta est super tor, per quem Pater cuncta operatus est. Omnia enim autem in spiritu, non in corpore, sed extra corpus. Et posuit illum sive dimisit in medio campi, qui plenus erat humanis ossibus. Nec eum est passa requiescere, sed fecit ossa omnia circuire, quae non erant operta humo, sed super campum jacentia. Nec solum multa, sed multa nimis, et propter temporis vetustatem arida sicca
Abbreviated transcription (Latin):
& desuꝑ obpuictudinem extendit᷑ cutis. quȩ
nudaꝵ carnium oꝑiat feditatẽ. & tc̃ accipi¬
unt spm̃ qui uiuere ea faciat. & postqua uix¬
erint: tc̃ cognoscant qd̃ ipse sit dns. Dicente
itaq ꝓpħa qd̃ ei fuerat imꝑatum. statim est
facta commotio. ossaq in suam st̃ applicata
compagem. astricta neruis. plena carnium.
pelle cooꝑta. iacebantq humana corpora.
sp̃m ñ habentia. Iccirco ꝓpħa uaticinatur
plagis. ut quomodo in pͥma conditione
hominis. insuffiauit ds in faciẽ eiꝰ. & factꝰ
c̃ in animam uiuentẽ: sic & scda conditio.
idẽ resurrectio mortuoꝵ. insufflante sp̃u ui¬
uificet᷑. Quiingressus ẽ. humana corpora.
statimq uixerunt: steceruntq suꝑ pedes
suos. Unde &e resurrectio dr mortuoꝵ. cong̾¬
galio suie eccłia multa. & ut in hebreo ht̃
grandis exercitꝰ. eoq completur tempore.
Qmitte spm̃ tuum & creabunt᷑. &e renoua¬
bis faciem t̾re. Q uod autem sequit᷑ & dixit
ad me. fili hominis ossa hec uniũsa. domꝰ

Expanded text:
ulchritudinem extenditur cutis, quae nudarum carnium operiat foeditatem. Et tunc accipiunt spiritum, qui vivere ea faciat: et postquam vixerint, tunc cognoscant quod ipse sit Dominus. Dicente itaque propheta quod ei fuerat imperatum, statim est facta commotio, ossaque in suam sunt applicata compagem, astricta nervis, plena carnium, pelle cooperta, jacebantque humana corpora, spiritum non habentia. Idcirco propheta vaticinatur plagis, ut quomodo in prima conditione hominis, insufflavit Deus in faciem ejus, « et factus est in animam viventem ; » sic et secunda conditio, id est, resurrectio mortuorum insufflante spiritu vivificetur. Qui ingressus est humana corpora statimque vixerunt, « steteruntque super pedes suos. » Unde et resurrectio dicitur mortuorum congregatio sive ecclesia multa, et ut in Hebraeo habet, grandis exercitus, eoque completur tempore: « Emitte spiritum tuum et creabuntur, et renovabis faciem terrae . » Quod autem sequitur: « Et dixit ad me: Fil
Abbreviated transcription (Latin):
Leuite autẽ qui ministrant domui: ipsi
ut habitent. Et possessionẽ ciuitatis
dabitis quinq milia latitudinis. & ui
separationem scũarii. omĩ domui istł. Prin¬
cipi quoq hinc ce inde de separatione uł
pͥmitus scũarii in possessionem ciuitatis
contra faciem separationis scũarii. & contra
faciem possessionis urbis. a latẽ maris usq
ad mare. & a latẽ occidentis usq ad orien¬
tem. In longitudine autẽ iuxta unam qͣm¬
ꝙ part̾ẽ at̾mino occidentalrusq ad t̾mi¬
num orientalem. De tra erit ei possessio in
isrł: & ñ depopulabunt᷑ siue uastabunt ul¬
tra principes populum meum: s t̾ram da¬
bunt domui isrł scđm trib eoꝵ

Expanded text:
ui etc. ministrant domui: ipsi ut habitent. Et possessionem civitatis dabitis quinque millibus latitudinis, et separationem Sanctuarii, omni domui Israel. Principi quoque hinc, et inde in separationem Sanctuarii, et in possessionem civitatis, contra faciem separationis Sanctuarii, et contra faciem possessionis urbis: A latere maris usque ad mare et a latere orientis usque ad orientem longitudinem autem iuxta unamquamque partium a termino occidentali usque ad terminum orientalem de tIsrael: et non copulabuntur sive vastabunt ultra principes populum meum: et Vulg. sed terram dabunt domui Israel secundum tribus eo
Abbreviated transcription (Latin):
Scificatum erit de t̾ra longitudine uigin¬
tiquinq milia. & latitudine decẽ milia.
Iscĩficatum erit in omni tmino eiꝰ ꝑcir¬
cuitum Et erit ex omni parte scĩficatũ
quingentos ꝑ quingentos quadrifariã
ꝑ circuitũ & quinquaginta cubitis in
suburbana ei ꝑgirum. Et am̃sura ista

Expanded text:
ificatum de terra longitudine viginti quinque milia et latitudine decem milia sanctificatum erit in omni termino eius per circuitum et erit ex omni parte sanctificatum quingentos per quingentos quadrifariam per circuitum et quinquaginta cubitis in su
Abbreviated transcription (Latin):
possidentis:. dum ñ potest mod̾ate ferre dui¬
tias. Quamquam ce pauꝑtas sepe tempta¬
tio sit: unde &e salomon necessaria tantum
postuiat. & diuitias aut pauꝑtatẽ parit̃ de¬
testatur. ne inaltõ suꝑbia. in altõ suprepat
impatientia atq m̃dacium. Naquis mul¬
tis adduxerunt te remiges tui.

Expanded text:
possidentis, dum non potes moderate ferre divipossidentis, dum non potes moderate ferre divitias, quamquam et paupertatis saepe tentatio sit . Unde et Salomon necessaria tantum postulat; et divitias, et paupertatem pariter detestatur, ne in altero superbia, in altero subrepat impatientia atque mendacium. In aquis multis adduxerunt te remiges tui.
Abbreviated transcription (Latin):
nia. tͣnsfert᷑ in uineas: haud dubium quin
sodomorũ qui ueniunt inmercatum tyri
ut praua dirigant. immo arguant penis
ce corrigant qͥ fuerant deprauata: iuxta ilid̃.
quod in psalmis dr. Ut destruas inimicum
ce ultorem. Habentq multifariam suppeller¬
tilem. & incredibili uarietate distinctam.
que inuolucris iacinti astricta ẽ. siue thesau¬
rieorum eorum funib constringunt᷑. quos
cuncta peccõꝵ uinculis nexuerunt in inuo¬
lucra iacintina. Propt̾ coloris similitudinẽ
referamꝰ ad aerias potestates: q̃ thesauros suõ
scłi nundinis largiuntur.
edros quoq habebant innegotiatiomlꝰ
tuis. Naues maris siue ut in hebraico
continetur tharsis: principes tui innegotia¬
suꝑfluum ẽ lectoris augere fastidium.
t repleta es & glificata siue aggrauara
nimis incorde maris. Nichil inquit
tibi defuit: quod ad diuitias ꝑtinet insula¬
rum. Que tam̃ głificatio fuit. aggrauatio

Expanded text:
ma, transfertur in vineas: haud dubium quin ma, transfertur in vineas: haud dubium quin Sodomorum, qui veniunt in mercatu Tyri, ut prava dirigant, immo arguant poenis, et corrigant quae fuerant depravata, juxta illud quod in Psalmis dicitur: Ut destruas inimicum et ultorem . Habentque multifariam supellectilem, et incredibili varietate distinctam, quae involucris hyacinthi astricta est; sive thesauri eorum funibus constringuntur, quos cuncta peccatorum vinculis innexuerunt. Involucra hyacinthina, propter coloris similitudinem, referamus ad aereas potestates, quae thesauros suos saeculi nundinis largiuntur. Cedros quoque habebant in negotiationibus tuis. Naves maris sive ut in Hebraico continetur, Tharsis, principes tui in negotiasuperfluum est lectoris augere fastidium. Et repleta es, et glorificata sive aggravata nimis in corde maris. Nihil, inquit, tibi defuit quod ad divitias pertinet insularum. Quae tamen glorificatio, fuit aggravatio
Abbreviated transcription (Latin):
inmachalim & ĩ galima: iacinctum & polimi¬
ta. thesauro ᷤ electos funib colligatoᷤ. Et iste gs̃:
diũsoꝵ locoꝵ noĩa ꝯtinenteᷤ. Qd̃ aũ de theodo¬
tione in .lxxͣ. additũ ẽ. in machalim. ⁊ ingalima.
symmachus int̃p̃tatus ẽ. p̃ciosis inuolucris.
Polimita quoq que theodotion uaria in¬
terpretatus est: de aquila et symma¬
cho addidimus. Tam p̃ciose autem uestes
negotiatoꝵ in uolucris ferebant᷑: ut funibꝰ
iacintinis stringerent᷑. Aran siue ut lxxͣ.¬
dixere charan: in nr̃a lingua sonat foramina.
qͥd sonet ignoramus: & ficti nominis echi-¬
mologiam querere ñ debemꝰ. In negotiatio¬
ne gͦ tyri ꝑcarneos sensus qui indicantur
inforaminib. tota scl̃i hominum p̃paratio
ẽ. qui solas delicias putant. si augeant tyrie
urbis commercia. De saba supͣdiximus. As¬
sur int̾p̃tatur dirigens. Chelmad. siue ut
inquibdam exemplarib continetur cher¬

Expanded text:
in Machalim, et in Galima ⁑ hyacinthum, et + polymiin Machalim, et in Galima ⁑ hyacinthum, et + polymita ⁑ thesauros electos funibus colligatos. Et istae gentes diversorum locorum nomina continentes. Quod autem de Theodotione in Septuaginta additum est, in Machalim, et in Galima, Symmachus interpretatus est pretiosis involucris. Polymita quoque, quae Theodotio varia interpretatus est, de Aquila et Symmacho addidimus. Tam pretiosae autem vestes negotiatorum involucris ferebantur, ut funibus hyacinthinis stringerentur. Aran, sive, ut dixere, Charran, in nostra lingua sonat foramina: on habetur, qui sonet ignoramus: et ficti nominis etymologiam quaerere non debemus. In negotiatione ergo Tyri per carneos sensus qui indicantur in foraminibus, tota saeculi hominum praeparatio est qui solas delicias putant si augeant Tyriae urbis commercia. 320 De Saba supra diximus. Assur interpretatur, dirigens: Chelmad, sive ut in quibusdam exemplaribus continetur, Cher
Abbreviated transcription (Latin):
& lapide p̾cioso &e auro. q̃ omnia intyri
nundinis ꝓponunt᷑. Et ipsi enim m̃tiunt᷑
odorem optimum lapidemq p̾ciosũ. qͦ ex¬
truere ꝑu̾sitatis sue nituntur ecdias. Et
aurum quod pollicent᷑ in sensu. omĩaq
ꝑũsa sunt. Nichil enĩ gratuito accipiũt¬
nec gratis tribuunt. s uniũsa mercant᷑: cũ
reges arabum &e saba gratis xp̃o munã offe¬
rant. Hi sunt qui omnia turpis lucͥ causa faci¬
unt. & ab eo ħ munera suscepert̃: qui dic̃ in eu¬
nullo alio scͥpturarum loco inuenire potui.
nec q̃ regio sit quid ue significet: nͥ qd̃ mani¬
festum ẽ. ex eo qd̃ iungit᷑ saba. uicinã huic
ꝓuintie ẽẽ regionem. Aran & chenne & eden
negotiatoreᷤᷤtui. Saba & assur. & chelinad: uendito¬
res tui. Ipsi negotiatore ᷤ tui multipharie in uolucͥs
& astͥcte erãt funib. Lxx. Charran & chan¬
na ⁊ edne: isti negotiatores tui. Saba& assur &
chalmadinstitores tui. deferenteᷤ negotiationẽ

Expanded text:
et lapide pretioso, et auro quae omnia in Tyri et lapide pretioso, et auro quae omnia in Tyri nundinis proponuntur. Et ipsi enim mentiuntur odorem optimum, lapidemque pretiosum, quo exstruere perversitatis suae nituntur Ecclesias, et aurum quod pollicetur in sensu, omniaque perversa sunt. Nihil enim gratuito accipiuntnec gratis tribuunt, sed universa mercantur, cum reges Arabum, et Saba gratis Christo munera offerant. Hi sunt qui omnia turpis lucri causa faciunt: et ab eo haec munera susceperunt, qui dicit in Evnullo alio Scripturarum loco invenire potui, nec quae regio sit, quidve significet, nisi quod manifestum est, et ex eo quod jungitur, Saba vicinam huic provinciae esse regionem. « Aran, et Channe, et Eden, negotiatores tui. Saba, Assur et Chelmad venditores tui, ipsi negotiatores tui multifariam involucris strictae erant funibus. LXX: Charran, et Chana, et Edne, isti negotiatores tui: Sabba, Assur, et Chalman, institores tui, deferentes negotiationem +
Abbreviated transcription (Latin):
inuisione pastoꝵ. arietes aquas purissimaᷤᷤ
conturbantes. & impingentes laterib o¬
tũ ẽ. ecce agnus d̾i. ecce qui tollit peccata
mundi. In bonam autem partẽ camelos
scͥbit ysaias. de madian qd int̾p̾tatur do¬
mini iudicium uenire ierłm. &e epha. & ari¬
etes nabaioth &e saba. deferentes aurum ce
thus. Quoꝵ duo ultima. etiam amagis of¬
feruntur dño. Istiq cameli deposito oñe
res tui. cum unu̾isis primis aroma¬
erunt in mercatu tuo.N psalinis u¬
bi scͥptum ẽ. reges arabum &e saba mun̾a
offerent tͥ: in hebreo ht̃. reges saba. & sa¬
ba munã offerent tibi. Quoꝵ unum sa¬
ba ꝑsen litteram scͥbitur. alterum ꝑ sa¬
mech que nr̃e uitẽ similis ẽ. Q uia gͥ saba
int̾p̃tatur conũsio. hoc dicendum ẽ. qd̃
in p̾senti loco ñ conu̾sionẽ significet. s a¬
u̾sionem. De qua tyro munera deferunt᷑.
cum uniũsis aromatib & odorib optimiꝰ

Expanded text:
in visione pastorum, arietes aquas purissimas in visione pastorum, arietes aquas purissimas conturbantes, et impingentes lateribus otum est: Ecce agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi . In bonam autem partem camelos scribit Isaias , de Madian, quod interpretatur Domini judicium, venire Jerusalem, et Epha, et arietes de Nabajoth, et Saba deferentes aurum et thus: quorum duo ultima etiam a Magis offeruntur Domino . Istique cameli, deposito onere res tui cum universis primis aromaerunt in mercatu tuo. » In Psalmis ubi scriptum est: « Reges Arabum et Saba munera offerent tibi , » in Hebraeo habet: « Reges Saba et Saba munera offerent tibi. » Quorum unum Saba per sin litteram scribitur, alterum per saMECH, quae nostrae litterae similis est. Quia igitur Saba interpretatur conversio, hoc dicendum est, quod in praesenti loco non conversionem significet, sed aversionem, 319 de qua Tyro munera deferuntur cum universis aromatibus, et odoribus optimis,
Abbreviated transcription (Latin):
oculi ut currus inmonte & equos uideat.
sine ascensorib sessioni dm̃i p̃paratos. Inta¬
petib autem sermonũ pulchritudo mon¬
stratur. in quib uehuntur & requiescunt
institores dedan sessione composita. ueni¬
entes ad nundinas tiri.rabia & uniu̾si
pͥncipes cedar: ipsi negotiatores manꝰ tue.
Cumagnis ce arietib &e hedis uenerunt ad
sarracenorũ ẽ regio. sic̃ in ieremie ser¬
mone qui adu̾sum cedar scͥbitur plenissime
demonstratum ẽ: habundat his animanti¬
b. agnis uidelicet. & arietib &e hedis. & tyri
nundinas hac illatione multiplicat. S ce
hoc animal delectatur. Arabia autẽ int̃¬
p̃tatur uesꝑa. &e cedar tenebre. De qͣ & in
psalmis dr. Habitaui cum habitantibus
cedar. Que regiones deferunt tiro camelos
grauissimis peccatorum onerib p̃grauatoᷤ.
siue agnos &e arietes & hedos quos immo¬
lant altarib suis. que de iniquo rebelli cor¬
de simularunt.S ce in hoc eodem ꝓpħa.

Expanded text:
oculi, ut currus in monte, et equos videat oculi, ut currus in monte, et equos videat sine ascensoribus, sessioni Domini praeparatos . In tapetibus autem, sermonum pulchritudo monstratur; in quibus vehuntur et requiescunt institores Dedan sessione composita, venientes ad nundinas Tyri. Arabia et universi principes Cedar, ipsi 318 negotiatores manus tuae, cum agnis, et arietibus et haedis venerunt ad Sarracenorum regio est, sicut in Jeremiae sermone, qui adversum Cedar scribitur, plenissime demonstratum est abundant his animantibus, agnis videlicet, et arietibus, et haedis, et Tyri nundinas hac illatione multiplicant . Sed hoc animal delectatur. Arabia autem interpretatur vespera: et Cedar, tenebrae. De qua et in Psalmis dicitur: Habitavi cum habitantibus Cedar . Quae regiones deferunt Tyro camelos, gravissimis peccatorum oneribus praegravatos, sive agnos, et arietes, et haedos, quos immolant in altaribus suis, quae de iniquo ac rebelli corde simularunt. Sed et in hoc eodem propheta