comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Atq ita ꝑ agitur. dũ p̃sens inten¬
tio futurũ inp̃teritũ traicit. diminu¬
tione futuri crescente p̃terico: donec
cõsumatione futuri sit totũ p̃teritum.
rũ quod ñdũ est. aut quomͦ crescit p̃te¬
ritũ qͦd iã ñ est nͥ qr in animo qͥ illucd
agit tria st̃ : Nã & expectat & attendit
ameminit: ut id qd expectat ꝑ id qđ
attendit transeat in id qd meminerit.
Quis gͥ negat futura nondũ eẽ: Sed
tam̃ iãmͭ mn̾ animo expectatio futuroꝵ
& qͥs negat p̃terita iã ñ esse: Sed
tam̃ ad huc ẽ. in animo memoria
p̃teritoriũ. Et qͥs negat p̃sens tẽpus
carere spatio. qr inponcto p̃terit:
Sed tam̃ ꝑdurat attentio. ꝑ agat a¬
besse quod aderit. Non gͣlongũ
tẽpus futurũ qđ ñ ẽ: sedd longum
futurũ longa expectatio futuri est
nec longũ p̃teritũ tẽpus qđ non est.
sed longũ p̃teritũ longa memoria
p̃teriti ẽ. Diturus sũ canticũ qđ no¬

Expanded text:
bit: atque ita peragitur, dum praesens intenbit: atque ita peragitur, dum praesens intentio futurum in praeteritum trajicit, diminutione futuri crescente praeterito, donec consumptione futuri sit totum praeteritumrum, quod nondum est? aut quomodo crescit praeteritum quod jam non est, nisi quia in animo qui illud agit tria sunt? Nam et exspectat et attendit et meminit, ut id quod exspectat, per id quod attendit, transeat in id quod meminerit. Quis igitur negat futura nondum esse? Sed tamen jam est in animo exspectatio futurorum. Et quis negat praeterita jam non esse? Sed tamen adhuc est in animo memoria praeteritorum. Et quis negat praesens tempus carere spatio, quia in puncto praeterit? Sed tamen perdurat attentio per quam pergat abesse quod aderit. Non igitur longum tempus futurum quod non est, sed longum futurum longa exspectatio futuri est; neque longum praeteritum tempus quod non est, sed longum praeteritum longa memoria praeteriti est. 38. Dicturus sum canticum quod no
Abbreviated transcription (Latin):
goaut ipsa ft̃ tẽpora. aut ñ tẽpora meti¬
q. Qͥa cũ metim᷑ silentia. & dicimꝰ illud
silentiũ tantũ tenusse tẽporis. quantũ
illa uox tenuit: Nonne cogitationem
tendimꝰ ad m̃surã uocis. quasi sonaret.
ut aliqͥd de in t̾uallis silentiorũ in spatio
teporis renũtiare possimꝰ: Nã & uoce atq
ore cessante ꝑagimꝰ cogitado carmina
& uersus. & quẽq sermonẽ. motionũq
dim̃tiones quaslibet. & de spatus tẽporũ
quantũ illud ad illud sit. renuntiamꝰ.
ñ alitt̃: ac si ea sonando diceremꝰ. Siuo¬
luerit aliqͥs edere longuisculã uocẽ.
& constituerit p̃meditando quã lon¬
ga furͣa sit: egit utiq iste spatiũ tẽpo¬
ris in silentio. memoriȩq cõmendans:
cȩpit edere illã uocẽ quȩ sonat. donec
adꝓpositũ teminũ ꝑ ducatur. Immo
sonuit. & sonabit. Nã qd eiꝰ iã ꝑ autũ
est. utiq sonuit. qđ aut̃ restat. sona¬

Expanded text:
go aut ipsa sunt tempora, aut non tempora metigo aut ipsa sunt tempora, aut non tempora metior. quid cum metimur silentia et dicimus illud silentium tantum tenuisse temporis, quantum illa uox tenuit, nonne cogitationem tendimus ad mensuram uocis, quasi sonaret, ut aliquid de interuallis silentiorum in spatio temporis renuntiare possimus? nam et uoce atque ore cessante peragimus cogitando carmina et uersudimensiones quaslibet, et de spatiis temporum, quantum illud ad illud sit renuntiamus, non aliter ac si ea sonando diceremus. Si voluerit aliquis edere longiusculam vocem, et constituerit praemeditando quam longa futura sit; egit utique iste spatium temporis in silentio, memoriaeque commendans coepit edere illam vocem quae sonat, donec ad propositum terminum perducatur: imo sonuit et sonabit; nam quod ejus jam peractum est, utique sonuit; quod autem restat, sona
Abbreviated transcription (Latin):
eã longe metiens applicabo ut inueniã
qd bis tantũ habeat quando qͥdẽ lon¬
ga sonare ñ incipit nͥbreuis sonare desti¬
terit: Ipsã q longã. ñp̃sentẽ metior qͣn¬
do nͥ funtã ñ me᷑ tior Eius aut̃ finitio
p̃teritio ẽ. Quid ergo ẽ. qł metior: Ubi
ẽ. quã metior breuis: Ubi ẽ. longa quã
respondeo quantũ exercitato sensu fidi¬
tur illã simplã ẽẽ illã duplã. inspatio
scilicet tẽporis. Neq hoc possũ: nͥ quia
p̃terierunt & finetȩ sunt. Non gͦ ipsas
que iã non sunt: sed aliqͥd inmoria
mea metior. qđ infixũ manet uite ani¬
me meus. Tempora metior. Noli mͥ ob¬
strepere. qđ est noli tͥ obstrepere turbis
affectionũ tuarũ. Inte inquam tẽpora
mecior affectionẽ quã res p̃tereuntes in
re faciunt. & cũ ille p̃terierint: manet.
Ipsã metior p̃sentẽ. ñ eas quȩ p̃terierũt
ut fieret Ipsã metior. cũ tẽpora metior Er¬

Expanded text:
eam longae metiens applicabo, ut inueniam, eam longae metiens applicabo, ut inueniam, quod bis tantum habeat, quandoquidem longa sonare non incipit, nisi breuis sonare destiterit? ipsamque longam num praesentem metior, quando nisi finitam non metior? eius enim finitio praeteritio est. quid ergo est, quod metior? ubi est qua metior breuis? ubi est longa quam respondeo, quantum exercitato sensu fiditur, illam simplam esse, illam duplam, in spatio scilicet temporis. neque hoc possum, nisi quia praeterierunt et finitae sunt. non ergo ipsas, quae iam non sunt, sed aliquid in memoria mea metior, quod infixum manet. In te, anime meus, tempora mea metior. noli mihi obstrepere, quod est: noli tibi obstrepere turbis affectionum tuarum. in te, inquam, tempora metior. affectionem, quam res praetereuntes in te faciunt et, cum illae praeterierint, manet, ipsam metior praesentem, non ea quae praeterierunt, ut fieret; ipsam metior, cum tempora metior. er
Abbreviated transcription (Latin):
aliquã simpla uel dupla. uel quid aliua.
Cũ aũt sinita fuerit: iã ñ erit Quo pacto
gͥ metiri poterit: E metim᷑ tam̃ tẽpora.
nec ea quȩ ñdũ ft̃. nec ea que iã ñ sunt.
nec ea quȩ nulla mora extendũt᷑: nec
ea quȩ t̾minos ñ habent. Nec futura gͦ
nec p̃terita. nec p̃sentia. nec p̃tereũtia
tẽpora metim᷑. & metimͣ tam̃ tẽpora. Us̃
creator om̃iũ. Uersus iste octo syllaba¬
rũ. breuib & longuis alternat syllabis.
Quatuo itaq breues pͥma. tertia. quin¬
ta. septima. simpla̧ st̃ ad qͣttuor longas.
sccłã. quartã. sext̃a. octauã. hȩ singulȩ
ad illas singulas. duplũ habent tẽpous.
ꝓnuntio & renũcio. & ita ẽ. quantũ sentit᷑
sensu manifesto. quantũ sensus manife¬
stus ẽ. Breui syllaba longã metior. eãq
sentio habere bis tantũ. Sed cũ altera
post alterã sonat. si pͥorbreuis. longa po¬
sterior quomͦ tenebo breuẽ. & quomodo

Expanded text:
aliquam simpla uel dupla uel quid aliud. aliquam simpla uel dupla uel quid aliud. cum autem finita fuerit, iam non erit. quo pacto igitur metiri poterit? et metimur tamen tempora, nec ea, quae nondum sunt, nec ea, quae iam non sunt, nec ea, quae nulla mora extenduntur, nec ea, quae terminos non habent. nec futura ergo nec praeterita nec praesentia nec praetereuntia tempora metimur et metimur tamen tempora. Deus creator omnium: uersus iste octo syllabarum breuibus et longis alternat syllabis: quattuor itaque breues, prjma, tertia, quinta, septima, simplae sunt ad quattuor longas, secundam, quartam, sextam, octauam. hae singulae ad illas singulas duplum habent temporis; pronuntio et renuntio, et ita est, quantum sentitur sensu manifesto. quantum sensus manifestus est, breui syllaba longam metior eamque sentio habere bis tantum. sed cum altera post alteram sonat, si prior breuis, longa posterior, quomodo tenebo breuem et quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
futura erat ante quã sonaret. & non
poterat metiri q ñdũ erat & n unc
ñ potest: ꝙ iã ñ ẽ. Tunc gͦ poterat cũ
sonabat. qr tunc erat que metiri pos¬
set. Sed & tunc ñ stabat. Ibat enĩ: &
p̃teribat An ideo magis poterat. p̃te¬
riens enĩ tẽdebat᷑ in aliqđ spatiũ tẽ¬
poris quo metiri posset. qm̃ p̃sens
nullũ habet spatiũ. Si gͦ tunc pote¬
rat: ecce puta. altera cepit sonare.
& ad huc sonat cũtinuato tenore
sine ulla distinctione. Metiam᷑ eã.
dũ sonat. Cũ enĩ sonare cessauerit:
iã p̃terita erit. & ñ erit quȩ possit
metiri. Metiam̃ plane: & dicamꝰ quanta
sit. Sed ad huc sonat. nec metiri potest.
nisi abinitio sui qͦ sonare cepit: usꝙ ad
finẽ quo desint. Ipsũ quippe interualũ
metim᷑. ab aliquo initio usq ad aliquẽ
finẽ. Quaꝓpt̃ uox quȩ ñdũ finita ẽ. meti¬
ri ñ potest᷑. ut dicat᷑ quã longa uel bre¬
uis sit. nec dici aut ȩqualis alicui. a d

Expanded text:
futura erat, antequam sonaret, et non futura erat, antequam sonaret, et non poterat metiri, quia nondum erat, et nunc non potest, quia iam non est. tunc ergo poterat, cum sonabat, quia tunc erat, quae metiri posset. sed et tunc non stabat; ibat enim et praeteriebat. an ideo magis poterat? praeteriens enim tendebatur in aliquod spatium temporis, quo metiri posset, quoniam praesens nullum habet spatium. si ergo tunc poterat, ecce puta altera coepit sonare et adhuc sonat continuato tenore sine ulla distinctione: metiamur eam, dum sonat; cum enim sonare cessauerit, iam praeterita erit et non erit, quae possit metiri. metiamur plane et dicamus, quanta sit. sed adhuc sonat nec metiri potest nisi ab initio Sui, quo sonare coepit, usque ad finem, quo desinit. ipsum quippe interuallum metimur ab aliquo initio usque ad aliquem finem. quapropter uox, quae numquam finita est, metiri non potest, ut dicatur, quam longa uel breuis sit, nec dici aut aequalis alicui aut ad
Abbreviated transcription (Latin):
eunt. & dicimꝰ longũ carm̃ ẽ. nã tot
uersil contexitur. longi uersus. nã
tot pedib constant longi pedes. nã
tot sillabis tendũtur. longa syllaba
ẽ nã dupla ẽ ad breuẽ: sed neq ita cõ¬
p̃hendit᷑ certa mensura tẽporis. qͣn¬
doqͥdẽ fieri potest. ut ampliori spati
o tẽporis ꝑsonet ũsus breuior si ꝓduc¬
tius ꝓnuntietur: quã longior si cor¬
reptius. Ita carm̃. ita spes. ita sylla¬
ba. Iñ mͥ uisũ est: nichil ẽẽ aluud t̾epꝰ
quã distentionẽ. Sed cuiꝰ rei nescio.
& mirũ si ñ ipsius animi. Quid enĩ
metior obsecro ds̃ meus. & dico aut
in definite. longuis ẽ. hoc tẽpus quã
illud. aut etiã definite. duplũ ẽ. ad
illud : Tempus metior. scio. Sed
titer Os ad uitor nr̃. ipse fecit nos:
& ñ ipsi nos. Attende uͥ albesett
ueritaᷤ. Ecce puta. uox corporis inci-¬
pit sonare. & sonat. & adhuc so¬
ẽ: & uox illa p̃terita ẽ. & ñ ẽ iã uox.

Expanded text:
eunt et dicimus: "longum carmen est, nam tot eunt et dicimus: "longum carmen est, nam tot uersibus contexitur; longi uersus, nam tot pedibus constant; longi pedes, nam tot syllabis tenduntur; longa syllaba est, nam dupla est ad breuem". sed neque ita conprehenditur certa mensura temporis, quandoquidem fio temporis, personet versus brevior si productius pronuntietur, quam longior si correptius. Ita carmen, ita pes, ita syllaba. Inde mihi visum est, nihil esse aliud tempus quam distentionem: sed cujus rei, nescio; et mirum si non ipsius animi. Quid enim metior, obsecro, Deus meus, et dico aut indefinite, Longius est hoc tempus quam illud; aut etiam definite, Duplum est hoc ad illud? Tempus metior, scio: sed titer: Deus adjutor noster; ipse fecit nos, et non ipsi nos . Attende ubi albescit veritas. Ecce puta, vox corporis incipit sonare, et sonat, et adhuc soest, et uox illa praeterita est et non est iam uox.
Abbreviated transcription (Latin):
de tẽpore. atq id ip̃sũ dui: ñ ẽẽ nͥ mo¬
rã tẽporis. Quomͦ gͥ hoc scio. qͣndo
qͥd sit tẽpus nescios An forte nescio
cio saltem qͥd nesciã. Ecce d̃s meus
corãte. q ñ mentior. Sicut loquor¬
ita ẽ: ita ẽ. cormeũ. Tu illuminabis
lucernã meã dñe dĩ meus. illumina¬
bis tenebras meas. Nonne tͥ confitet᷑
aĩa mea confessione ueridiea. meti¬
ri me tẽpora: Ita ne deus meus meti-¬
or: & qͥd metiar nescio. Metior mo¬
tũ corporis in tẽpore. Ite ipsũ tẽpus
ñ metior: An uͦ corporis motũ meti¬
rer quã du sit. & quã dui hinc illuc
ꝑueniat. nͥ tẽpus in quo mouet᷑ me¬
tirer: Iplũ gͦ cẽpus unde metior:an
tẽpore beuiore metim᷑ longuis. sicut
spatio cubiti spatiũ transtri : Sic eñi
uidem᷑ spatio breuis sẏllabȩ metiri spatiũ
& spatia longarũ spatis breuiũ. ñ in
paginis. Nã eo mͦ: loca metim᷑ ñ tẽpora.¬
m ñ. Seil cũ uoces ꝓnntiando trans¬

Expanded text:
re atque ipsum diu non esse diu nisi mora temporis. quomodo igitur hoc scio, quando quid sit tempus nescio? an forte nescio,cio saltem quid nesciam! ecce, deus meus, coram te, quia non mentior: sicut loquor, ita est cor meum. tu inluminabis lucernam meam, domine, deus meus, inluminabis tenebras meas. Nonne tibi conStetur anima mea confessione ueridica metiri me tempora? ita, domine deus meus, metior et quid metiar nescio. metior motum corporis tempore. item ipsum tempus nonne metior? an uero corporis motum metirer, quamdiu sit et quamdiu hinc illuc perueniat, nisi tempus, in quo mouetur, metirer? ipsum ergo tempus unde metior? an tempore breuiore metimur longius sicut spatio cubiti spatium transtri? sic enim uidemus spatio breuis syllabae metiri spatium et spatia longarum spatiis breuium, non in paginis — nam eo modo loca metimur, non tempora — sed cum uoces pronuntiando trans
Abbreviated transcription (Latin):
quo metimur quã diu sit. qͥs non sen¬
tiat quid horũ potius tẽpus dicendũ
sit: Nã si & uarie corpus aliqͣndo
mouetur aliquando stat: non solum
motũ eiꝰ: sed etiã statũ tẽpore meti
aut duplo uel triplo stetit ad id qđ
motũ est. & siquid alud nr̃a dimen¬
sio siue conp̃henilerit siue existima¬
uerit. ut dici solet plus minꝰ. Non ẽ.¬
gͥͦ tẽpus corporis motus. Sed confite¬
pus. & rursus confiteor tͥ dñe scire me

Expanded text:
quo metimur quamdiu sit, quis non senquo metimur quamdiu sit, quis non sentiat, quid horum potius tempus dicendum sit? nam si et uarie corpus aliquando mouetur, aliquando stat, non solum motum eius, sed etiam statum tempore metimaut: "duplo uel triplo stetit ad id quod motum est" et si quid aliud nostra dimensio siue conprehenderit siue existimauerit, ut dici solet plus minus. non ergo tempus corporis motus. Et confitepus,
Abbreviated transcription (Latin):
motũ corporis: Non iubes. Nã corpiis nul¬
lũ nͥ intẽpore moueri audio. Tu ilicis. Ip¬
sũ aut̃ corpors motũ tẽpus ẽẽ ñ audio. Non
tu dicis. Cũ enĩ mouetur corpus tẽpore:¬
metior quã du moueatur. ex qͦ moueri in¬
cipit: donec desinat. Et si ñ uidi ex qͦ
cepit & ꝑ seuerat moueri. ut ñ uideã cũ
desinit: ñ ualeo metiri. nͥ forte ex qͦ uide¬
re in cipio: donec desinã. Quod si du ui¬
deo: tantũmͦ longũ tẽpus ẽẽ renuntio.
ñ aut̃ quantũ sit qr ae quantũ cũ dicunꝰ:
collatione dicimꝰ. uelud tantũ hoc quan¬
tũ illud. aut duplũ hoc ad illud. & si qͥd
aluid isto mͦ. Si aũt notare potuerimus
locorũ spatia. unde & qͦ ueniat corpus qđ
mouet᷑. uel partes es. sitanquan introno
mouetur: possumꝰ dicere quantũ sit tẽ¬
poris. ex qͦ abillo loco usq ad illũ locũ.
motus corporis uel partis eius effectus ẽ.
Cũ itaq aliud sit motus corporis. aliud

Expanded text:
motum corporis? non iubes. nam corpus nulmotum corporis? non iubes. nam corpus nullum nisi in tempore moueri audio; tu dicis. ipsum autem corporis motum tempus esse non audio; non tu dicis. cum enim monetur corpus, temetior quamdiu moveatur, ex quo moveri incipit donec desinat. Et si non vidi ex quo coepit, et perseverat moveri, ut non videam cum desinit; non valeo metiri, nisi forte ex quo videre incipio donec desinam. Quod si diu video, tantummodo longum tempus esse renuntio, non autem quantum sit; quia et quantum cum dicimus, collatione dicimus; velut, Tantum hoc quantum illud; aut, Duplum hoc ad illud, et si quid aliud isto modo. Si autem notare potuerimus locorum mouetur, uel partes eius, si tamquam in torno mouetur, possumus dicere, quantum sit temporis, ex quo ab illo loco usque ad illum locum motus corporis uel partis eius effectus est. cum itaque aliud sit motus corporis, aliud,
Abbreviated transcription (Latin):
totũ suũ gyrũ circũiret: nec ille sisole
cessante tantũ tẽporis p̃teriret. quanto
ꝑagere sol totũ ambitũ de mane in ma¬
ne assolet. Nitaq nunc queram quid sit illud
dimidio spatio tẽporis ꝑ actũ minus quã
solet. si tanto spatio tẽporis ꝑ actus eẽt:
quanto ꝑagunt᷑ hore duodecim. Et utrũq
tẽpus cõparantes: diceremꝰ illud simplũ.
hoc duplũ. etiã si aliquando illo simplo.
aliquando isto duplo sol aboriente usq in
ouent̾ẽ circũiret. Nemo enĩmͥ dicat celȩ¬
stiũ corporũ motus ẽẽ tẽpora. qr & cuꝰdã
uoto cũ sol stetisset. ut uctoriosũ p̃lium
ꝑageret: sol stabat sedtẽpis ibat. ꝑsuum
quipe spatiũ tẽporis quod ei sufficeret: illa
pugna gesta atq finita est. Ulideo gͥ tẽpus
quandã eẽ. distentionẽ. Sed uideo anuide¬
re mͥ uideor: Tu demonstrabis lux ueri¬
tas. Iubes ut approbẽ. si qͥs dicat tẽpus ẽẽ

Expanded text:
totum suum gyrum circuiret, nec ille, si sole totum suum gyrum circuiret, nec ille, si sole cessante tantum temporis praeteriret, quanto peragere sol totum ambitum de mane in mane assolet. non itaque nunc quaeram quid sit illud dimidio spatio temporis peractum minus quam solet, si tanto spatio temporis peractus esset, quanto peraguntur horae duodecim; et utrumque tempus comparantes diceremus illud simplum, hoc duplum, etiam si aliquando illo simplo, aliquando isto duplo sol ab oriente usque ad orientem circuiret. nemo ergo mihi dicat caelestium corporum motus esse tempora, quia et cuiusdam uoto cam sol stetisset ut uictoriosum proelium perageret, sol stabat, sed tempus ibat. per suum quippe spatium temporis, quod ei sufficeret,, illa pugna gesta atque peracta est. uideo igitur tempus quandam esse distentionem; sed uideo an uidere mihi uideor? tu demonstrabis, lux ueritatis. iubes ut approbem, si quis dicat tempus esse
Abbreviated transcription (Latin):
nec ego dixeritn. circũitũ illiꝰ ligneole
rotȩ diẽ eẽ nec tam̃ idõ tẽpus tẽpus neẽ.
Ille diexrit. ego scire cupio uim natu¬
rãq teporis: metim᷑ corporũ motus & di¬
cimus illũ motũ ũbi gr̃a. tẽpore duplo
ẽẽ diuturniorẽ quã istũ. Nã quȩ ro
sed etiã totus eiꝰ circũitus aboriente usq¬
ad orientẽ. scd̾m qđ ilicimꝰ tot idies transi¬
erunt. Cũ siuis enĩ noctib dicũtur tot
dies. nec extra reputantur spacia noctiũ
Qm̃ ergo ilies expletur motu solis atq
circũ itu. ab oriente. usq ad orientem:
quero utrũ motus ip sit dies. anmora
poris sol cursum illũ ꝑegisset. quantũ ho
reunius. Si scd̾m: ñ gͦ eẽt dies. si ab ortu
solis usq ad orcũ alterũ tãbreuis mora eẽt.
quam est horȩ unuis. sed uities & quater
circiuret sol ut expleret diẽ. Siutrũq:¬
nec ille appellaret᷑ dies. si hore spatiosol

Expanded text:
nec ego dixerim circuitum illius ligneolae nec ego dixerim circuitum illius ligneolae rotae diem esse, nec tamen ideo tempus non esse ille dixerit. Ego scire cupio uim naturamque temporis, quo metimur corporum motus et dicimus illum motum uerbi gratia tempore duplo esse diuturniorem quam istum. nam quaero, sed etiam totius eius circuitus ab oriente usque orientem, secundum quod dicimus: tot dies transierunt; cum suis enim noctibus dicuntur tot dies nec extra reputantur spatia noctium. quoniam ergo dies expletur motu solis atque circuitu ab oriente usque ad orientem, quaero utrum motus ipse sit dies an mora poris sol cursum illum peregisset, quantum est horae unius. si secundum, non ergo esset dies, si ab ortu solis usque in ortum alterum tam breuis mora esset, quam est horae unius, sed uicies et quater circuiret sol ut expleret diem. si utrumnec ille appellaretur dies, si horae spatio sol
Abbreviated transcription (Latin):
ris habet hȩȩ sillaba ad illã sim¬
plã breuem. dicimꝰ hec. & audimꝰ
hec : & intelligim᷑. & intelligimꝰ.
Manifestissima & usitatissima st̃.¬
& eadem rursus nimis latent. & no¬
ua ẽ. inuentio eorũ. Audiui aquodã
homine docto. qđ solis & lune acsyde¬
rũ motus. ipsa sint tẽporã ñ anni sur
enĩ ñ potius om̃iũ corporũ motus sint
tẽpora: An uͦ si cessarent celi lumina.
& moueretur rota figuli. ñ eẽt tẽpus
quo metirem᷑ eos gyros. & diceremꝰ aut
ȩqualil morulis agi. aut si alras tar¬
dius alias uelotius moueretur alios ma¬
gis diuf̃nos ẽẽ alios minus: Aut cũ hoc
diceremꝰ. ñ & nos intẽpore loquerem᷑:
Aut essent in ũbis nr̃is aliȩ longe sylla¬
bȩ aliȩ bre ues. nͥ q ille longiore tepore
sonuissent. istȩ h̾ruiore: Us da homini¬
b udere in paruo. conmunes noticias
rerũ paruarũ atq magnarũ.Sunt sy¬
dera & luminaria eȩli. in signis & int̾e¬

Expanded text:
ris habet haec syllaba ad illam simris habet haec syllaba ad illam simplam breuem." dicimus haec et audiuimus haec et intellegimur et intellegimus. manifestissima et usitatissima sunt, et eadem rursus nimis latent et noua est inuentio eorum. Audiui a quodam homine docto, quod solis et lunae ac siderum motus ipsa sint tempora, et non adnui. cur enim non potius omnium corporum motus sint tempora? an uero, si cessarent caeli lumina et moueretur rota figuli, non esset tempus, quo metiremur eos gyros et diceremus aut aequalibus moralis agi, aut si alias tardius, alias uelocius moueretur, alios magis diuturnos esse, alios minus? aut cum haec diceremus, non et nos in tempore loqueremur aut essent in uerbis nostris aliae longae syllabae, aliae breues, nisi quia illae longiore tempore sonuissent, istae breuiore? deus, dona hominibus uidere in paruo communes notitias rerum paruarum atque magnarum. sunt sidera et luminaria caeli in signis et in te
Abbreviated transcription (Latin):
gina noli claudere dñe deus meus.
bone pater. ꝑ xp̃m obsecro. noli clau¬
dere desiderio meo ista. & uisitata
& abdita. quo minꝰ mea penetret.¬
& dilucescant alucente misccłia tua
dñe. Quem ꝑcunctabor de his. & tu
fructuosius confitebor imꝑitiam
meã. nͥ tibi. cui ñ sunt molesta stu¬
dia mea flãmantia ueliem̃ter in
scripturas tuas. Da qđ amo. Amo
enĩ. & hoc tu dedisti. Da pater qui.
uere nosti dãbona dare filiiꝰ tuis.
Da qm̃ suscepisticognoscere te. & la¬
bor ẽ. ante me: donec aꝑias. Exp̃m
obsecro. in nomine eiꝰ scĩ sc̃orũ. ne¬
mo mͥ obstrepat. & ego credidi: ꝓpt̃
qđ & locor. Hecͤ spes mea ad hanc
uiuo. ut cont̾ẽpler delectationes
dñi. Ecce ueteres posuisti dies meos.
& transeunt & quomͦ nescio. Et di¬
cimꝰ tẽpus & tẽpus. tẽpora. & tẽ¬
pora. quã dui dixit hoc ille. quã¬
dui fecit hoc ille. & quã longo tẽ¬
pore illud ñ uidi. & duplũ tepo¬

Expanded text:
gma. noli claudere, domine deus meus, gma. noli claudere, domine deus meus, bone pater, per Christum obsecro, noli claudere desiderio meo ista et usitata et abdita, quominus in ea penetret et dilucescant allucente misericordia tua, domine. quem percontabor de his? et cui fructuosius confitebor inperitiam meam nisi tibi, cui non sunt molesta studia mea flammantia uehementer in scripturas tuas? da quod amo: amo enim, et hoc tu dedisti. da, pater, qui uere nosti data bona dare filiis tuis, da, quoniam suscepi cognoscere et labor est ante me, donec aperias. per Christum obsecro, in nomine eius sancti sanctorum nemo mihi obstrepat. et ego credidi, propter quod et loquor. haec est spes mea; ad hanc uiuo, ut contempler delectationem domini. ecce ueteres posuisti dies meos et transeunt, et quomodo, nescio. et dicimus tempus et tempus, tempora et tempora:. ,,quamdiu dixit hoc ille", "quamdiu fecit hoc ille" et: "quam longo tempore illud non uidi" et: "duplum tempo
Abbreviated transcription (Latin):
de partile tẽporũ possumꝰ renuntia¬
re metiendo. Quo circa: ut dicebã
p̃tereũtia metimͣ tepora. Et siquis
mͥ dicat unde scis: Respondeam.
scio. q metim᷑. Nec metiri quȩ ñ
uero tẽpus quomͦ metimͣ. quando¬
ñ habet spatiũ Metit᷑ gͦ dũp̃te¬
riit. Cũ aut̃ p̃terierit: ñ metit᷑. Qd
enĩ metiatur ñ erit. Sͦd unde & qua
& quo p̃terit cũ metitur: Inde nͥ
ex futuro. Qua nͥ per p̃sens: Quo
nͥ in p̃teritũ: Ex illo gͦ qđ ñdũ
est. per illud qđ spatio caret in il¬
lud qd iã ñ est. Quid aut̃ metim᷑
nͥ tẽpus in aliquo spatio: Neq enĩ
dicimꝰ simpla & dupla & tripla &
equalia. & siquid hoc modo intepo¬
re dicimꝰ. nͥ int̾ spatia tẽporũ. In quo
gͦ spatio metim᷑ tẽpus p̃teriens:
Ntrũ in futuro. unde p̾terit: Sed
quod ñ dũ est: ñ metitur. An inp̃¬
senti qua p̃terit. Sed nullũ spatiũ
m̃s nosse istud implicatissimũ eni¬

Expanded text:
de partibus temporum possumus renuntiade partibus temporum possumus renuntiare metiendo. quocirca., ut dicebam, praetereuntia metimur tempora, et si quis mihi dicat: "unde scis?" respondeam: scio, quia metimur, nec metiri quae nonuero tempus quomodo metimur, quando non habet spatium? metitur ergo cum praeterit, cum autem praeterierit, non metitur; quid enim metiatur, non erit. sed unde et qua et quo praeterit, cum metitur? unde nisi ex futuro? qua nisi per praesens? quo nisi in praeteritum? ex illo ergo, quod nondum est, per illud, quod spatio caret, in illud, quod iam non est. quid autem metimur nisi tempus in aliquo spatio? neque enim dicimus simpla et dupla et tripla et aequalia et si quid hoc modo in tempore dicimus nisi spatia temporum. in quo ergo spatio metimur tempus praeteriens? utrum in futuro, unde praeterit? sed quod nondum est, non metimur. an in praesenti, qua praeterit? sed nullum spatium meus nosse istuc inplicatissimum aeni
Abbreviated transcription (Latin):
utiq potest. Nimis longe est modus
iste ab atie mea. In ualuit ex me. ñ
nunc liquet. & claret: nec futura sũt
nec p̃terita. nec ꝓprie dicũtur. tepora
p̃sentil. p̃sens de futuris. Sunt enĩ ħ
in aĩa tria quȩdã & alibi ea ñ ude¬
o. Presens de p̃teritis: memoria. pre¬
sens de p̃sentibus: contuitꝰ. p̃sens &
futurũ: ex pectatio. Si hec ꝑmittim̃
dicere. tria tepora: uideo fateorq
tria sunt. Dicatur etiã. tẽpora sunt
tria. p̃teritũ p̃sens & futurũ. sicut
abutitur consuetudo dicatur. ecce
non curo nec resisto nec rep̃hendo:
dũ tam̃ intelligatur quod dr̃. neq
id quod futurũ ẽ. ẽẽ iã: neq id qđ
p̃teritũ est. Pauea st̃ enĩ que ꝓprie loqͥm᷑ plura non ꝓpͥe
sed agnoscitur qͥd uelimꝰ. Dixigͦ
paulo ante qđ p̃tereũtia tẽpora me¬
tim᷑ ut possimꝰ dicere duplũ ẽẽ hoc
teporis ad illud simplũ. aut tan¬
tũ hoc quantũ illud. & siqͥd alliud

Expanded text:
utique putique piste ab acie mea; invaluit ex me, nonnunc liquet et claret, nec futura sunt, nec praeterita. Nec proprie dicitur, Tempora praesentibus, praesens de futuris. Sunt enim haec in anima tria quaedam, et alibi ea non video; praesens de praeteritis memoria, praesens de praesentibus contuitus, praesens de futuris exspectatio. Si haec permittimur dicere, tria tempora video, fateorque, tria sunt. Dicatur etiam, Tempora sunt tria, praeteritum, praesens et futurum; sicut abutitur consuetudo, dicatur: ecce non curo, nec resisto, nec reprehendo; dum tamen intelligatur quod dicitur, neque id quod futurum est, esse jam, neque id quod praeteritum est. pauca sunt enim, quae proprie loquimur, plura non proprie, sed agnoscitur quid uelimus. Dixi ergo paulo ante, quod praetereuntia tempora metimur, ut possimus dicere duplum esse hoc temporis ad illud simplum aut tantum hoc quantum illud et si quid aliud
Abbreviated transcription (Latin):
la p̃dicunt. Loquatur mͥ aliquod exẽplũ
tanta rerũ numerositas. Intueor aurorã.
oriturũ solẽ ꝓnuntio. Quod intueor p̃sens
est quod ꝓnuntio futurũ: non sol futu¬
rus qui iam est sed ortus eiꝰ qui nondũ
est. Tam̃ etiã ortũ ipsũ nͥ animo ima¬
gmarer sicut modo cũ id loquor. ñ eũ
possem p̃diccere. Sed nec illa aurma
quã in cȩlo iudeo. solis ortus est. quã¬
uis eũ p̃eedat. nec illa imaginatio in
animo meo. que duo p̃sentia cernunt᷑.
ut futurus ille ante dicatur. futura gͦ ñ¬
dũ sunt. Et si ñdũ sunt. ñ sunt E si ñ
sunt. uideri om̃mo ñ possunt. sed p̃udi¬
ci possunt exp̃sentil quẽ iã sunt & ui¬
dentur. Tu itaq regnator creature tuȩ
quis est mundus quo doces ammas ea
que futura sunt : Docuisti enĩ ꝑpħas
tuos. Quis nam ille modus est quo
doces futura. Cun futurum qͥequã
non est ueł potius de futuris doces
p̃sentia: Nã qđ non est: nec doceri

Expanded text:
la praedicunt. loquatur mihi aliquod exemplum la praedicunt. loquatur mihi aliquod exemplum tanta rerum numerositas. intueor auroram: oriturum solem praenuntio. quod intueor, praesens est, quod praenuntio, futurum: non sol futurus, qui iam est, sed ortus eius, qui nondum est: tamen etiam ortum ipsum nisi animo imaginarer, sicut modo cum id loquor, non eum possem praedicere. sed nec illa aurora, quam in caelo uideo, solis ortus est, quamuis eum praecedat, nec illa imaginatio in animo meo: quae duo praesentia cernuntur, ut futurus ille ante dicatur. futura ergo nondum sunt, et si nondum sunt, non sunt, et si non sunt, uideri omnino non possunt; sed praedici possunt ex praesentibus, quae iam sunt et uidentur. Tu itaque, regnator creaturae tuae, quis est modus, quo doces animas ea quae futura sunt? docuisti enim prophetas tuos. quisnam ille modus est, quo doces futura, cui futurorum quicquam non est? uel potius de futuris doces praesentia? nam quod non est, nec doceri
Abbreviated transcription (Latin):
eam recolo & narro. inpresenti tempore
in tuor. qr ẽ. ad huc in memoria mea.¬
Utrũ similis c ausa etiã p̃dicendorũ fu¬
turorũ ut rerũ quȩ ñdũ sunt iã existen¬
tes p̃sententur imagines. confitror ds̃
meus nescio. Illud sane scio: nos ple¬
rũq p̃meditari futuras actiones nr̃as.
eãq p̃meditationem ẽẽ p̃sentẽ. actio¬
nẽ aũt quã p̃meditam᷑ agere cȩperi¬
mͦ. tunc erit illa actio. qr tune ñ futu¬
ra seid p̃sens erit. Quoquo modo itaq¬
se habeat archana p̃sensio futurorũ.
uideri nisi quod est non potest. Quod
aũt iã est: non futurum sed p̃sens est.
Cum ergo dicuntur uideri futura: non
ipsa quȩ nondũ sunt. ul est quȩ futu¬
ra sunt. sed eorũ eause uel sigͣa forsitan
uidentur: quȩ iam sunt. Idõ non fu¬
tura sed p̃sentia sunt iã uidentil. ex
quib futura p̃dicunt᷑ animo concep-¬
ta. Quȩ rursus conceptiones iam sunt.
& eas p̃sentes apud se intuentur qui il¬

Expanded text:
eam recalo et narro, in presenti tempore intueor, quia est adhuc in memoria mearum similis sit causa etiam praedicendorum futurorum, ut rerum quae nondum sunt, jam existentes praesentiantur imagines; confiteor, Deus meus, nescio. Illud sane scio, nos plerumque praemeditari futuras actiones nostras, eamque praemeditationem esse praesentem, actioet quod praemeditabamur agere coeperimus, tunc erit illa actio, quia tunc non futura, sed praesens erit. Quoquo modo se itaque habeat arcana praesensio futurorum, uideri nisi quod est non potest. quod autem iam est, non futurum sed praesens est. cum ergo uideri dicuntur futura, non ipsa, quae nondum sunt, id est quae futura sunt, sed eorum causae uel signa forsitan uidentur, quae iam sunt: ideo non futura, sed praesentia sunt iam uidentibus, ex quibus futura praedicantur animo concepta. quae rursus conceptiones iam sunt, et eas praesentes apud se intuentur qui il
Abbreviated transcription (Latin):
erosq dociumꝰ. p̃teritũ. p̃sens e fut᷑ũ. s
s ex aliquo ꝓcedit occulto qđ mͦ ex fun¬
ro fit p̃sens. & in aliquod recedit occultũ.
cũ exp̃senti fit p̃teritũ: Nã uͥ ea uiderũt
qͥ futisa ceciner̃. si ñdũ sunts Neq enĩ
potest uideri id qd ñ ẽ. Et qͥ narrant p̃te¬
rita. ñutiq uera narrarent: si animo illa
ñ cernerent. Quȩ si nulla eẽnt. cerni utiq
ñpossent. Sunt gͦ & futura & p̃terita. Sine
me dñe amplsꝰ querere. Spes mea ñ contͣ¬
betur intentio mea. Si enĩ sunt futura
& p̃terita: uoloscire uͥ sunt. Quod ñdũ
ualeo. scio tam̃ ubicumq sint: ñ ibi ea fu¬
tira ẽẽ aut p̃terita sunt. iã ñ ibisunt. llbic̃ ꝙ sꝰ¬
st̾ q̃ cunq sunt: ñ sunt nͥ p̃sentia. quanquã
p̃tita cũ uera narrantur ex memoria
ꝓferũtur. ñ res ipsȩ quȩ p̃terierunt.
sed ũba concepta ex imaginil earum.
que in animo uelud uestigia ꝑsensus
pretereundo fiexerunt. Pueritia quippie

Expanded text:
teritum, praesens et futurum; sed sed ex aliquo procedit occulto, cum ex futuro fit praesens; et in aliquod recedit occultum, cum ex praesenti fit praeteritum? nam ubi ea uiderunt qui futura cecinerunt, si nondum sunt? neque enim potest uideri id quod non est. et qui narrant praeterita, non utique uera narrarent, si animo illa non cernerent: quae si nulla essent, cerni omnino non possent. sunt ergo et futura et praeterita. Sine me, domine, amplius quaerere, spes mea; non conturbetur intentio mea. si enim sunt futura et praeterita, uolo scire, ubi sint. quod si nondum ualeo, scio tamen, ubicumque sunt, non ibi ea futura esse aut psunt, quecumque sunt, non sunt nisi presentia: quanquam preterita, cum verba narrantur, ex memoria proferuntur, non res ipse que pretersed uerba concepta ex imaginibus earum, quae in animo uelut uestigia per sensus praetereundo fixerunt. pueritia quippe
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uł triplũ. illud aut̃ simplũ: aut tãtũ
hoc ẽẽ quãtũ illud. Sed p̃tereuntia me¬
tim᷑ tepora: cõsentiendo metim᷑. Prȩterita
tiri potest. nͥ forte audebit qͥs dicere. me¬
ciri posse qd ñ ẽ: Cũ gͦ p̃terit tẽpus. sen¬
tiri & metiri potest. cũ aũ p̃terierit. qm̃¬

Expanded text:
triplum, illud autem simplum, aut tantum hoc esse quantum illud. Sed praetereuntia metimur tempora cum sentiendo metimur; praeterita tiri potest, nisi forte audebit quis dicere metiri posse quod non est? Cum ergo praeterit tempus, sentiri et metiri potest; cum aute
Abbreviated transcription (Latin):
qr ñdũ ẽ. qđ longũ sit. s dicamꝰ lon¬
gũ erit. Quando gͥ erit: Si enĩ & tunc
cũ adhuc futurũ erit: ñ erit longũ
qr qͥd sit longũ ñdũ erit. Si autẽ tũe
erit longum. cum ex futuro quod nondũ
ẽ ẽẽ iã ceꝑit & p̃sens factũ erit. ut possit
ẽẽ qd longũ sit: iã suꝑiorib uocile calmat¬

Expanded text:
 est quod longum sit; sed dicimus, Longum erit. Quando igitur erit? Si enim et tunc cum adhuc futurum erit, non erit longum; quia quod sit longum, nondum erit: si autem tunc erit longum cum ex futuro, quod nondum est, esse jam coeperit, et praesens factum erit, ut possit esse quod longum sit; jam superioribus vocibus cl
Abbreviated transcription (Latin):
Ad ipsã gͦ dĩ substantiã: ꝑtinet uoliui¬
tas eiꝰ. Quodsi ex ortũ ẽ. aliqͥd indei
substantia qđ pͥus ñ erat: ñ ueracit̃
dr̃ et̾na illa substantia. Si aut̃ dei uo¬
luntas sempit̾na erat. ut eẽt creatu
nondũ te in telligunt osapientia dĩ.
luxmentiũ ñdũ intelligunt qͦmͦ
fiant quȩ ꝑte atq in tefuint. & co¬
nant᷑ et̃na sapere: sed ad huc inp̃te¬
ritis & futuris rerũ motib cor eorũ uo¬
litat. & adhuc uanũ ẽ. Quis tenebit
illud. & affiget illud ut paululũ stet
& paululũ rapiat spleilorẽ sẽꝑ stantis

Expanded text:
ad ipsam ergo dei substantiam pertinet uolunad ipsam ergo dei substantiam pertinet uoluntas eius. quod si exortum est aliquid in dei substantia, quod prius non erat, non ueraciter dicitur aeterna illa substantia; si autem dei uoluntas sempiterna erat, ut esset creaturnondum te intellegunt, o sapientia dei, lux mentium, nondum intellegunt, quomodo fiant, quae per te atque in te fiunt, et conantur aeterna sapere, sed adhuc in praeteritis et futuris rerum motibus cor eorum uolitat et adhuc uanum est. quis tenebit illud et figet illud, ut paululum stet et paululum rapiat splendorem semper st
Abbreviated transcription (Latin):
ineã. & coronabis me in miseratione. e
inmiscda. & satiabis inbonis deside¬
riũ meũ: qm̃ renouabit᷑ iuuent᷑ mea
sic̃ aqͥlȩ. Spe enĩ salui facti sumꝰ. & ꝓ
missa tua per patientiam ex pecta¬
mꝰ. Audiat te intꝰ sermocinantẽ qͥ po¬
test: ego fidẽt ex oraculo tuo elama¬
bo. Quã magnificata sunt oꝑa tua
dñe om̃ia in sapientia fecisti. & illa
pͥntipiũ. & in eo pͥntipio fecisti cęlũ
& t̾rã. Non ne ecee pleni sunt uetusta¬
tis suȩ qͥ nob̃ dicunt qͥd faciebat ds̃
ante quã faceret celũ & trã: Si enĩ
uac abat inqͥunt & ñ oꝑabat᷑ aliqͥd.
cur ñ sic semꝑ & deinceps quẽ admo¬
dũ semꝑ retro cessauit aboꝑes Si enĩ
ullus motus in dõ nouꝰ existit. & uo¬
quã nunquã ante condiderat iiomͦ
iã uera eternitas uͥorit᷑ uoluntas quȩ
ñ erat: Neq enĩ uoluntas dei crea¬
tura ẽ. s ante creaturã. qi ñ crearet᷑
aliqͥd: nͥ creatoris uoluntas p̃cederet.

Expanded text:
meam et coronabis me in miseratione et meam et coronabis me in miseratione et misericordia et satiabis in bonis desiderium meum, quoniam renouabitur iuuentus mea sicut aquilae. spe enim salui facti sumus et promissa tua per patientiam exspectamus . Audiat te intus sermocinantem qui potest; ego fidenter ex oraculo tuo clamabo: Quam magnificata sunt opera tua, Domine, omnia in Sapientia fecisti ! et illa principium, et in eo principio fecisti caelum et terram. Nonne ecce pleni sunt uetustatis suae qui nobis dicunt: quid faciebat deus, antequam faceret caelum et terram? si enim uacabat, inquiunt, et non operabatur aliquid, cur non sic semper et deinceps, quemadmodum retro semper cessauit ab opere? si enim ullus motus in deo nouus extitit et uoquam numquam ante condiderat, quomodo iam uera aeternitas, ubi oritur uoluntas, quae non erat? neque enim uoluntas dei creatura est, sed ante creaturam, quia non crearetur aliquid, nisi creatoris uoluntas praecederet.
Abbreviated transcription (Latin):
audimꝰ eũ & gaudio gaudemꝰ ꝓpt̃ uo¬
cem sponsi: reddentes nos unde sumꝰ.
Et idõ pͥntipiũ. q nͥ maneret: cũ erra¬
remꝰ ñ eẽt quo rediremꝰ. Cũ aũt redimꝰ
aberrore: cognoscendo utiq reilimus.
Ut aũt cognoscamꝰ: docet nos qr pͥntipi¬
ũ ẽ. & loqͥtur nob̾. In hoc pͥntipio fecisti
deus celũ & t̾rã. in ũbo tuo. ifiliotuo
in uirtute tua. in sapientia tua inue¬
hendet: Qͥs enarrabit ⁊ Quid ẽ. illud
qđ interlucet mͥ. & ꝑcutit cormeum.
sine lesione :in horresco. & in ardesco:
In horresco in quantũ dissimilis ei sũ
in ardesco in quantũ similis eisũ. Sa¬
pientia. sapientia ipsa est: q̃ in terlu¬
cet mͥ. Discede nubilũ meũ. qđ me rur¬
sus coopit defitientẽ ab ea caligine atq
aggere penarum mearũ. qm̃ sie infir¬
matus est in pauptate uigor meus ut
ñ sufferã bonũ meũ. donec tu dñe qͥ
ppitiꝰ factus es om̃ib corruptione uitã¬

Expanded text:
audimus eum et gaudio gaudemus propter uoaudimus eum et gaudio gaudemus propter uocem sponsi, reddentes nos, unde sumus. et ideo principium, quia nisi maneret, cum erraremus, non esset quo rediremus. cum autem redimus ab errore, cognoscendo utique redimus; ut autem cognoscamus, docet nos, quia principium est et loquitur nobis. In hoc principio fecisti, deus, caelum et terram in uerbo tuo, in filio tuo, in uirtute tua, in sapientia tua, in uehendet? quis enarrabit? quid est illud, quod interlucet mihi et percutit cor meum sine laesione? et inhorresco et inardesco: inhorresco, in quantum dissimilis ei sum, inardesco, in quantum similis ei sum. sapientia, sapientia ipsa est, quae interlucet mihi, discindens nubilum meum, quod me rursus cooperit deficientem ab ea caligine atque aggere poenarum mearum, quoniam sic infirmatus est in egestate uigor meus,\' ut non sufferam bonum meum, donec tu, domine, qui propitius factus es omnibus iniquita
Abbreviated transcription (Latin):
S est quod ñ erat in tantũ moritur &e ortt᷑.
Bonergo quicquã ũbitui ceidit atq suc¬
cedlit. qm̃ u̾e imoitale atq et̾nĩ est.
Et ido ũbotibi coeterno simul ẜ sẽpit̃
tam̃ simul & sẽpiterna fiunt om̃ia quȩ
dicendo facis. Cur queso te dñe ds̃ m̃s
ut conq uideo. sed quomͦ id eloqr nes¬
cio. ñ q om̃e qd eẽ incipit e eẽ desinit.
tunc eẽ incipit. & tunc desunt. quando
debuisse in ciꝑe uł desinere in eterna
ratione cognoscitur. uͥ nec incipit aliqͥd
carnẽ ait. & hoc insonuit foris aurib
hominũ ut crederetur & intus quȩrere¬
tur. & inueniret᷑ in ȩterna ueritate.
uͥ om̃s dicipłos bonꝰ. e solus magister
docet. Ibi audio uocẽ tuã dñe dicentis
mͥ. qm̃ ille loqͥt᷑ nob̾ qͥ docet nos. Qui
aut̃ ñ docet nos: etiã siloquitur. ñ no¬
bis loquit᷑. Quis porro nos docet. nͥ
stabilis ueritas: Qui a & ꝑ ereaturam
mutabi lẽ cũ ad monem̃ ad ueritatem
stabilẽ oucimꝰ. uͭ ũe discimꝰ cũ stamꝰ &

Expanded text:
et est quod non erat, in tantum moritur et oritur. non ergo quicquam uerbi tui cedit atque succedit, quoniam uere inmortale atque aeternum est. et ideo uerbo tibi coaeterno simul et sempitetamen simul et sempiterna fiunt omnia, quae dicendo facis. Cur, quaeso, domine deus meus? utcumque uideo, sed quomodo id eloquar nescio, nisi quia omne, quod esse incipit et esse desinit, tunc esse incipit et tunc desinit, quando debuisse incipere uel desinere in aeterna ratione cognoscitur, ubi nec incipit aliquid carnem ait, et hoc insonuit foris auribus hominum, ut crederetur et intus quaereretur et inueniretur in aeterna ueritate, ubi omnes discipulos bonus et solus magister docet. ibi audio uocem tuam, domine, dicentis mihi, quoniam ille loquitur nobis, qui docet nos, qui autem non docet nos, etiam si loquitur, non nobis loquitur. quis porro nos docet nisi stabilis ueritas? quia et per creaturam mutabilem cum admonemur, ad ueritatem stabilem ducimur, ubi uere discimus, cum stamus et
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑator om̃iũ tẽporũ. si fuit aliqd̃ tẽpus
ante quã faceres cęlũ &e t̾rã.cur dr̃ qđ ab
oꝑe cessabas: Ipsũ enĩ t̃epus tu feceras.
nec p̃terire poter̃ tẽpora: ante quã faceres
tẽpora. Si autẽ ante cęlũ & t̾rã nullũ erat
tẽpus. cur quȩrit᷑ qͥd tunt faciebas. ñ eñi
erat tunc: uͥ ñ erat tẽpus. Nec tu tẽpore tẽ

Expanded text:
operator omnium temporum, si fuit aliquod tempus, operator omnium temporum, si fuit aliquod tempus, anteque cessabas? Idipsum enim tempus tu feceras, nec praeterire potuerunt tempora antequam faceres tempora. Si autem ante coelum et terram nullum erat tempus, cur quaeritur quid tunc faciebas? Non enim erat Tunc, ubi n
Abbreviated transcription (Latin):
pondit. Sed dico te ds̃ nr̃ om̃is cͥeaturȩ
creatorẽ. & siceli & t̃re noĩe om̃is creatu¬
ra intelligitur. audẽt̃ dico ante quam
faceret ils̃ celũ & t̾rã: ñ faciebat aliqͥd.
Si eñi faciebat qͥd nͥ creaturã faciebats
&utinã sic sciã quicqͥd utilit̃ scire cupio
quẽ admodũ scio qđ nulla fafiebat cre¬
atura ante quã fieret ulla creatura. At
si ciuꝰquã uolatilis sensus uagatur ꝑima¬
gines retro tẽporũ. & te dm̃ om̃ipotentẽ
& om̃i creatorẽ ẜ om̃itenẽtẽ eeli & terrȩ arti¬
ficẽ. ab oꝑe tanto ante quã id faceres ꝑin
nimerabilia scła cessase miratur. eiuigi¬
let atq attenidlat. qͥa falsa mirat᷑. Nam
unde poterant innumerabilia scła trã¬
sire que ipse ñ feceras. cũ sis om̃iũ scłoiũ
auetor & cõditor: Aut quȩ tẽpora fuissent.
quȩ abs ce cõdita ñ essent: Aut quomͦ
p̃cerissent si nunꝙͣ fuissente sũ gͦ lis

Expanded text:
pondit. Sed dico te, Deus noster, omnis creaturae pondit. Sed dico te, Deus noster, omnis creaturae creatorem. Et si coeli et terrae nomine omnis creatura intelligitur; audenter dico, Antequam faceret Deus coelum et terram, non faciebat aliquid: si enim faciebat, quid nisi creaturam faciebat? et utinam sic sciam, quidquid utiliter scire cupio, quemadmodum scio, quod nulla fiebat creatura, antequam fieret ulla creatura. At si cuiusquam uolatilis sensus uagatur per imagines retro temporum et te, deum omnipotentem et omnicreantem et omnitenentem, caeli et terrae artificem, ab opere tanto, antequam id faceres, per innumerabilia saecula cessasse miratur, euigilet atque adtendat, quia falsa miratur. nam unde poterant innumerabilia saecula praeterire, quae ipse non feceras, cum sis omnium saeculorum auctor et conditor? aut quae tempora fuissent, quae abs te condita non essent? aut quomodo praeterirent, si numquam fuissent? cum ergo sis
Abbreviated transcription (Latin):
ȩternitatis & cõparet eũ tẽporils nunquã
stantil. &uudeat ẽẽ incõparabilẽ. & uideat
longũ tẽpus nͥ ex multis p̃tereũ cibe moti¬
l qͥ simul extendi ñ possunt longũ non
fieri. ñ aũt p̃terire qͥcquã in et̃nõ sed
totũ ẽẽ p̃sens. nullũ uͦ tẽpꝰ totũ ẽẽ p̃sens.
om̃e futurũ ab eo qđ sẽꝑ ẽ. p̃sens. creari
⁊ excurrerec Quis tenebit cor hominis. ut
stet & uicłat quomͦ stans diccet futura
ep̃terita tẽpora nec futura nec p̃teri¬
ta et̃nitas. Nunqͥd manꝰ mea ualet hoc
aut manꝰ oris mei ꝑ loquelas agit tam
tiebat deus quã faceret celũ & t̾rã: respon¬
deo ñ illud qd̃ qͥdã respondisse ꝑhibe¬
t᷑ iocul arit̃ eludens questionis uiolenti¬
am. Alta in quid scrutantils: gehennas
parabat. Aliud est uidere: alud ridere.
hec ñ res pondeo. Libentius enĩ responderĩ
nescio qđ nescio: quã ilud unde ridetur
qͥ alta int̾rogauit: & laudat᷑ qͥ falsa res

Expanded text:
eternitatis et conparet cum temporibus numquam stantibus et uideat esse inconparabilem et uideat longum tempus nisi ex multis praetereuntibus motibus, qui simul extendi non possunt, longum \'non fieri; non autem praeterire quicquam in aeterno, sed totum esse praesens; nullum uero tempus totum esse purum ab eo quod semper est praesens, creari et excurrere? Quis tenebit cor hominis, ut stet, et videat quomodo stans dictet futura et praeterita tempora, nec futura nec praeterita aeternitas? Numquid manus mea valet hoc, aut manus oris mei per loquelas agit tam ciebat Deus antequam faceret coelum et terram; respondeo non illud, quod quidam respondisse perhibetur ioculariter eludens quaestionis uiolentiam: "alta", inquit, "scrutantibus gehennas parabat". aliud est uidere, aliud ridere. haec non respondeo. libentius enim responderim: „nescio, quod nescio" quam illud, unde irridetur qui alta interrogauit et laudatur
Abbreviated transcription (Latin):
ñdũ sunt. Ergo nec annꝰ qͥ agit᷑: totus
p̃sens. Duodecĩ eñi m̃ses. aimꝰ est Quoꝵ¬
teri autẽ p̃teriti aut futuri. Quanꝙͣ.
neq m̃sis qͥ agit᷑. ipse p̃sens ẽ. s unus
dies. Si pͥmꝰ futuris ceteris. si nouis¬
simꝰ. p̃teritis ceteris. si mediorũ qͥ libet:
int̾ p̃teritos & futuros. Eece p̃sens t̃ẽ¬
pus. qđ solũ inueniebamꝰ longũ ap¬
pͤllandũ. uix ad uniꝰ diei spatiũ con¬
tractũ ẽ. Sed discutiamꝰ etiã ipsũ. qr
nec unꝰ dies totꝰ. ẽ. p̃sens. Nocturnis enĩ
& diurnis horis. om̃ib uginti qttuor
explet᷑. Quarũ pͥma teceras futuras
habet. nouissima p̃teritas aliqua uͦ
int̾iectarũ ante se p̃teritas post se fu¬
turas. Et ipsa una hora. fugitiuis par¬
ticulis agitat᷑. Quicqͥd eiꝰ auolauit p̃¬
teritũ ẽ: quieqͥd ei restat futurũ. Siqͣd
intellit᷑ tẽporis qđ innullas iã uł in
minutissimas mom̃torũ parces diui¬

Expanded text:
nondum sunt. ergo nec annus, qui agitur, totus est nondum sunt. ergo nec annus, qui agitur, totus est praesens. duodecim enim menses ateri aut praeteriti aut futuri. quamquam neque mensis, qui agitur, praesens est, sed unus dies: si primus, futuris ceteris, si nouissimus, praeteritis ceteris, si mediorum quilibet, inter praeteritos et futuros. Ecce praesens tempus, quod solum inueniebamus longum appellandum, uix ad unius diei spatium contractum est. sed discutiamus etiam ipsum, quia nec unus dies totus est praesens. nocturnis enim et diurnis horis omnibus uiginti quattuor expletur, quarum prima ceteras futuras habet, nouissima praeteritas, aliqua uero interiectarum ante se praeteritas, post se futuras. et ipsa una hora fugitiuis particulis agitur: quidquid eius auolauit, praeteritum est, quidquid ei restat, futurum. si quid intellegitur temporis, quod in nullas iam uel minutissimas momentorum partes diu
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽ. Seil dicamꝰ. longũ fuit illiid p̃sens
tẽpus: qi cũ p̃sens eẽt longũ erat Non¬
dũ eñĩ p̃terierat ut ñ ẽẽt. & ulõ erat qđ
longũ eẽ posset. Post uͦ quã p̃teriit si
cẽpus possit ẽẽ longũ. Datũ eñi ẽ. tͥ sen¬
tire moras atꝙ metiri. Quid responde¬
bis mͥ : An centũ anni p̃sentes. longũ
tẽpus ẽc Hule pͥus utrũ possint. p̃sen¬
tes eẽcentũ anni. Si enĩ pͥmꝰ eorũ annꝰ
agit᷑. ipse p̃sens ẽ: nͥ agĩta uͦ &e nouem
futuri sunt: & idõ ñdũ ft̃. Si aũt seds
annꝰ agitur: iã unꝰ ẽ. p̃teritꝰ alt̃ p̃sens.
ceteri futuri. Atq ita si mediorũquẽ¬
libet centenarii huiꝰ numeri annũ
p̃sentẽ posuerimꝰ. ante illũ p̃teriti
erunt. post illũ futuri. Quo circa: cẽtũ
anni p̾sentes ẽẽ ñ potuer̃. Uide saltẽ
utrũ qͥ agitur unus. ipse sit p̃sens. Et
es eñĩ si pmꝰ agit᷑ m̃sis futuri sunt ce¬
teri. Si scds. iã & pͥmꝰ p̃teriit. & reliqͥ

Expanded text:
 est: sed dicamus, Longum fuit illud praesens tempus; quia cum praesens esset, longum erat. Nondum enim praeterierat ut non esset, et ideo erat quod longum esse posset. Postea vero quam praeteriit, sitempus possit esse longum; datum enim tibi est sentire moras atque metiri. Quid respondebis mihi? An centum anni praesentes longum tempus est? Vide prius utrum possint praesentes esse centum anni. si enim primus eorum annus agitur, ipse praesens est, nonaginta uero et nouem futuri sunt, et ideo nondum sunt: si autem secundus annus agitur, iam unus est praeteritus, alter praesens, ceteri futuri. atque ita mediorum quemlibet centenarii huius numeri annum praesentem posuerimus: ante illum praeteriti erunt, post illum futuri. quocirca centum anni praesentes esse non poterunt. uide saltem, utrum qui agitur unus ipse sit praesens. et eius enim si primus agitur mensis, futuri sunt ceteri, si secundus, iam et primus praeteriit et reliqui