comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
MEREN TSSINA
& scĩssimo frĩ secundino co ep̃o: grego¬
rius. seruus seruoꝵ dĩ Int̾ sacra missa¬
rũ sollẽpnia. ex hisquȩ diebus certis
in hac eccła legi exmore solent: scĩ ȩuan-¬
głii quadraginta lectiones ex posui
Et quarundam quidem dictata expo-¬
sicio. ad sistenti plebi est per notariũ
recitata. Quarundam uͦ explanationẽ.
corã popło ipse locutus sum : atq ita
ut loquebar. excepta est: Sed quidã
fratres. sacri uerbi studio feruentes. ante¬
quam adꝓpositum modũ.ea quȩ dixerã
prius escas edere ap̃petunt ꝗͣ cibi plenius ex coquantur: hoc ui lbi scripturi
sub auadan ambiguitate ex posui: sed eandem dubietate postiniuderi quasi
que dint ante posite quȩ in ȩuangłio post leguntur. quȩdã ũ post posite quȩ a

Expanded text:
erentissimo et sanctissimo fratri Secundino episcopo, Gregorius servus servorum Dei. Inter sacra missarum solemnia, ex his quae diebus certis in hac Ecclesia legi ex more solent sancti Evangelii quadraginta lectiones exposui. Et quarumdam quidem dictata expositio, assistente plebe, est per notarium recitata; quarumdam vero explanationem coram populo ipse locutus sum, atque ita ut loquebar excepta est. Sed quidam fratres, sacri verbi studio ferventes, antequam ad propositum modum ea quae dixeram prius escas edere appetunt quam plenius excoquantur. Hoc vero ubi scriptumsub quadam ambiguitate exposui, sed eamdem dubitationem postmodum certa quaedam antepositae sunt quae in Evangelio post leguntur, quaedam vero postpositae quae a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ lapidum significationẽ ualent: Nam sequitur: & non relinquent in te
lapidem suꝑ lapidẽ: Fuersa & enĩ mens cum ꝑuersȩ cogitacioni ad huc ꝑ-¬
uersiorẽ adicit: quid aliud quam lapidẽ suꝑ lapidẽ ponit: S in destructa
ciuitate. suꝑ lapidẽ lapis non relinquit᷑: quia cũ ad ultionẽ suã anima du¬
citur. omĩs ab illa cogitacionũ suarũ constructio dissipatur Suę cur hoc
patiatur. ad iungitur Eo qd non cognoueris tempus iusitacionis tuȩ Prauã
sitat p̃cepto ⁊ aliquando aut̃ flagello. aliquando uͦ miraculo: Ut & uera q̃
nesciebat audiat: & tam̃ adhuc suꝑbiens atq conteminens. aut dolore compuncta
recleat: aut beneficiis deuicta. malum qđ fecit erubescat: S quia uisitacionis
npus. minime cognoscit: illis in extremo uitȩ inimicis traditur: Ei
quibus in ȩt̾no iudicio damnationis ꝑpetuę societate colligaturꝰ. Sic̃ scriptũ¬

Expanded text:
e e lapidem super lapidem. Perversa etenim mens cum perversae cogitationi adhuc perversiorem adjicit, quid aliud quam lapidem super lapidem ponit? Sed in destructa civitate super lapidem lapis non relinquitur, quia cum ad ultionem suam anima ducitur, omnis ab illa cogitationum suarum constructio dissipatur. 5. Quae cur hoc patiatur adjungitur: Eo quod non cognoveris tempus visitationis tuae. Pravam sitat praecepto, aliquando autem flagello, aliquando vero miraculo, ut et vera quae nesciebat audiat, et tamen adhuc superbiens atque contemnens, aut dolore compuncta redeat, aut beneficiis devicta, malum quod fecit erubescat. Sed quia visitationis suae tempus minime cognoscit, illis in extremo vitae inimicis traditur, cum quibus in aeterno judicio damnationis perpetuae societate colligatur. Et i
Abbreviated transcription (Latin):
ñ possit: Quia operari iam bona ñ lic&. quȩ cum licuit agere contempsit..
De quib ad huc aptȩ qđ sequitur intelligi ual&: Circundabunt te. & coan¬
gustabunt te undiq Maligni quippe sp̃s undiq animã angustant. quando
ei ñ solum operis. uerum ętiam loquitionis. atq insuꝑ cogitationis iniquitates
replicant : ut quȩ prius se ꝑ multa dilatauit in scelere.⁊ ad extremũ de
om̃ib angustetur in retributione: Sequitur: & ad terrã ꝓsternent te. &
filios tuos qui inte sunt: Tunc anima. ꝑ cognitionẽ reatussui ad tetrã cons¬
ternitur: cum caro quã uitã suã credidit. redire ad puiluerẽ urgetur
Tunc in mortẽ filii illius cadunt: c̃um cogitationes il licitȩ quȩ mͦ exilla ꝓde¬
unt. in extrema uitȩ ultione dissipantur: Sicut scriptum est In illa die
peribunt om̃s cogitationes eoꝵ Quȩ scilic& durȩ cogitaciones intelligi &ĩã

Expanded text:
non possit, quia operari jam bona non licet quae, cum licuit agere, contempsit. non possit, quia operari jam bona non licet quae, cum licuit agere, contempsit. De quibus adhuc apte quod sequitur intelligi valet: Circumdabunt te, et coangustabunt te undique. Maligni quippe spiritus undique animam angustant, quando ei non solum operis, verum etiam locutionis atque insuper cogitationis iniquitates replicant, ut quae prius se per multa dilatavit in scelere, ad extremum de omnibus angustetur in retributione. Sequitur: Et ad terram prosternent te, et filios tuos qui in te sunt. Tunc anima per cognitionem reatus sui ad terram consternitur, cum caro quam vitam suam credidit redire ad pulverem urgetur. Tunc in mortem filii illius cadunt, cum cogitationes illicitae quae modo ex illa prodeunt, in extrema vitae ultione dissipantur, sicut scriptum est: In illa die peribunt omnes cogitationes eorum . Quae scilicet durae cogitationes intel
Abbreviated transcription (Latin):
amaritudo sequentis iuditii recedat a memoria:. luatenus dum mens pauida.
extremȩ ultionis timore transfigitur: quantũ nunc p̾sens leticia. tantũ post
ira subsequens temperetur: hinc namq scriptum est Beatus homo. qui semꝑ
est pauidus Qui uͦ mentis est durȩ. c̃orru& in malum: Sequentis enĩ ira
iudicii. tanto tunc districtioꝵ portabitur: quanto nunc & inter culpasim¬
nimne timetur: Sequitur: Quia uenient dies inte. & circundabunt a im¬
mici tui uallo Qũ umquã sunt humanȩ animȩ maiores in imiei quam
maligni sp̃s. qui hanc a corpore exeuntẽ obsident: quã in carnis a mouo
positam. deceptoriis delectacionibus fouent: Quam uallo circundant. qua
ante m̃tis eius oculos reductis iniquitatib quas ꝑpetrauit. hanc ad societat̃
uȩ damnationis trahentes coartant: ut in ipsa iam ex tremitate u¬
& aquib hostibus circum chusa sit uideat. & tam̃ euadendi aditum inuenire

Expanded text:
amaritudo sequentis judicii recedat a memoria, quatenus dum mens pavida amaritudo sequentis judicii recedat a memoria, quatenus dum mens pavida extremae ultionis timore transfigitur, quantum nunc praesens laetitia, tantum post ira subsequens temperetur. Hinc namque scriptum est: « Beatus homo qui semper est pavidus; qui vero mentis est durae, corruet in malum . » Sequentis enim ira judicii tanto tunc districtior portabitur, quanto nunc et inter culpas minime timetur. Sequitur: « Quia venient dies in te et circumdabunt te inimici tui vallo. Qui umquam sunt humanae animae maiores inimici quam maligni spiritus, qui hanc a corpore exeuntem / obsident, quam in carnis amore positam deceptoriis delectationibus fovent? Quam vallo circumdant, quia ante mentis eius oculos reductis iniquitatibus, quas perpetravit, hanc ad societatem suae damnationis trahentes coartant, ut in ipsa iam extremitate  quibus hostibus circumclusa sit videat, et tamen evadendi aditum invenire
Abbreviated transcription (Latin):
uitur:: dum nulla uenturȩ penȩ formidine terretur : pacẽ hab& in die sua:
quȩ graue damnationis suȩ scandalum in die habebit aliena: Ibi enĩ affli-¬
genda est.: ubi iusti letabuntur: & cuncta quȩ mͦ ei ad pacẽ sunt. tunc in
amaritudinẽ rixę uertuntur. Quia rixari secum incipit. cur damnationẽ
quã patitur non expauit᷑: cur a ꝓspiciendis malis sequentib oculos mentis
clausit: Unde & dicitur: Nunc aut̃ abscondita sunt ab oculis tuis: Fuersa
quippe anima.rebus p̾sentibus dedita. in terrenis uoluptatib resoluta. abs¬
condit sibi mala sequentia: quia p̾uidere futura refugit. quȩ p̾sentẽ lȩticiã
ꝑturbent: Dum q in p̾sentis uitȩ oblectacione se deserit: quid aliud quam
clausis oculis ad ignẽ uadit. Unde bene scriptum est: In die bonoꝵ: ne imme
dentes sint Quia & si qua est p̃sentis temporis. ita est agenda leticia: ut nũquã

Expanded text:
itur, dum nulla venturae poenae formidine terretur, pacem habet in die sua, itur, dum nulla venturae poenae formidine terretur, pacem habet in die sua, quae grave damnationis suae scandalum in die habebit aliena. Ibi enim affligenda est, ubi justi laetabuntur; et cuncta quae modo ei ad pacem sunt, tunc in amaritudinem rixae vertentur, 1647 quia rixari secum incipiet cur damnationem quam patitur non expavit, cur a prospiciendis malis sequentibus oculos mentis clausit. Unde ei dicitur: Nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Perversa quippe anima rebus praesentibus dedita, in terrenis voluptatibus resoluta, abscperturbant; dumque in praesentis vitae oblectatione se deserit, quid aliud quam clausis oculis ad ignem vadit? Unde bene scriptum est: « In die bonorum ne imdentes sint , » quia et si qua est praesentis temporis, ita est agenda laetitia, ut nunquam
Abbreviated transcription (Latin):
timere Uidens enim ciuitatẽ : fleuit suꝑ illam. dicens Siua si cognouises &
tii hoc semel egit. cum perituram ciuitatem eẽ nuntiauit: hoc cotidie re¬
demptor nr̃ ꝑ electos suos agere nullatenus cessat. cum quosdam ex bona uita
ad mores reꝓbos ꝑuenisse considerat: Plangit enĩ eos. qui nesciunt cur plan-¬
gantur: Qui uixta salomonis u̾ba letantur cũ malefecerint: & exultant in
rebus pessimis Qui si cdamnationẽ suã quȩ eis imminet. agnouissent: sem&¬
ipsos cum lacrimis electorum plangerent: Bene aut̃ periturȩ animȩ senten-¬
tia quȩ subditur. conuenit & quidem in hac die tua quȩ ad pacẽ tibi Hẽ
aũt abscondita s̃ ab oculis tuis Suã hic diẽ hab& anima ꝑuersa : quȩ transi-¬
torio gaud& in tempore: Cui ea quȩ ad sunt. ad pacẽ sunt: quia dum ex reb
temporalib letatur.: dum honorib extollitur: dum in carnis uoluptate resol-¬

Expanded text:
timere., Videns enim civitatem, flevit super illam, dicens: Quia si cognovisses, et timere., Videns enim civitatem, flevit super illam, dicens: Quia si cognovisses, et tu. Hoc semel egit, cum perituram civitatem esse nuntiavit. Hoc quotidie Redemptor noster per electos suos agere nullatenus cessat, cum quosdam ex bona vita ad mores reprobos pervenisse considerat. Plangit enim eos qui nesciunt cur plangantur, quia, juxta Salomonis verba: Laetantur cum male fecerint, et exsultant in rebus pessimis . Qui si damnationem suam quae eis imminet agnovissent, semetipsos cum lacrymis electorum plangerent. Bene autem periturae animae sententia quae subditur convenit: Et quidem in hac die tua, quae ad pacem tibi, nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Suam hic diem habet anima perversa, quae transitorio gaudet in tempore. Cui ea quae adsunt ad pacem sunt, quia dum ex rebus temporalibus laetatur, dum honoribus extollitur dum in carnis voluptate resolv
Abbreviated transcription (Latin):
da munera. in templo residebant: ꝓfecto quia quib dam non dantibus
lesiones ex quirerent. dubium non erat: Domus gͦ oracionis.spelunca latronu
facta fuerat: quia ad hoc in templo assistere nouerant: ut aut ñ dantes
munera. studerent corporaliter ꝑsequi : aut dantes. spũalit̾ necare: Quia uͦ
redemptor nr̃ p̃dicationis uerba. nec indignis & ingratis subtrahit: postquã
disciplinȩ uigorẽ. eiciendo ꝑuersos tenuit: donũ mox gr̃ẽ ostendit: Nam
subditur & erat docens cotidie in templo: Hȩc uxta historiam breuiter
tractando transcurrimꝰ: S quia euersã iam ierusalem nouimus. atq euer-¬
sione sua in melius cõmutatam: quia expulsos latrones a templo. atq ipsũ
iam templum erutum scimus: debemus ex rebus exteriorib introrsus aliquã
similitudinẽ trahere: atq ex euersis edificiis parietum. morum ruinam

Expanded text:
da munera in templo residebant, profecto quia quibusdam non dantibus da munera in templo residebant, profecto quia quibusdam non dantibus laesionem exquirerent dubium non erat. Domus ergo orationis spelunca latronum facta fuerat, quia ad hoc in templo assistere noverant, ut aut non donantes munera studerent corporaliter persequi, aut dantes spiritaliter necare. Quia vero Redemptor noster praedicationis verba nec indignis et ingratis subtrahit, postquam disciplinae vigorem ejiciendo perversos tenuit, donum mox gratiae ostendit. Nam subditur: Et erat docens quotidie in templo. Haec juxta historiam breviter tractando transcurrimus. 3. Sed quia eversam jam Jerusalem novimus atque eversione sua in melius commutatam, quia expulsos latrones a templo, atque ipsum jam templum dirutum scimus, debemus ex rebus exterioribus introrsus aliquam similitudinem trahere, atque ex eversis aedificiis parietum morum ruinam
Abbreviated transcription (Latin):
eicere uendentes de illo & em̃tes: dicens illis: Scriptum est. quia domus
mea. domus oracionis est: Uos aut̃: fecistis illam. speluncã latronum:
Qui enĩ narrauit mala uentura: & ꝓtinus templum ingressus est. ut de
illo uendentes & ementes eicera: ꝓfecto innotuit. quia ruina populi
maxime & culpa sacerdotum fuit: Euersionẽ quippe describens. sed
uendentes in templo & em̃tes feriens: in ipso effectu sui operis ostendit
unde radix ꝓdiit ꝑdicionis: Sicut aut̃ euangelista alio teste didicimus.
in templo columbȩ uendebantur & quid ꝑ colunbas: nisi sp̃s scĩ donum
accipitur. Sed uendentes & ementes ex templo eliminat: quia uel eos qͥ
ꝓmunere impositionẽ manuũ tribuunt: uel eos qui doitũ sp̃s emere
nituntur:.damnat De quo templo mox subditur Domus mea: domꝰ oracio¬
nis est Uos aut̃ fecistis illam. speluncam latronum: Qui enim ad accipien¬

Expanded text:
ejicere vendentes in illo et ementes, dicens illis: Scriptum est quia domus ejicere vendentes in illo et ementes, dicens illis: Scriptum est quia domus meaQui enim narravit mala ventura, et protinus templum ingressus est ut de illo vendentes et ementes ejiceret, profecto innotuit quia ruina populi maxime ex culpa sacerdotum fuit. Eversionem quippe describens, sed vendentes et ementes in templo feriens, in ipso effectu sui operis ostendit unde radix prodiit perditionis. Sicut autem evangelista alio teste didicimus, in templo columbae vendebantur . Et quid per columbas nisi sancti Spiritus donum accipitur? Sed vendentes et ementes e templo eliminat, quia vel eos qui pro munere impositionem manuum tribuunt, vel eos qui donum Spiritus emere nituntur damnat. De quo templo mox subditur: Domus mea, domus orationis est, vos autem fecistis illam speluncam latronum. Qui enim ad accipien
Abbreviated transcription (Latin):
iudicium dnĩ: S querendum prius est. quid sit qđ dicitur: uidens
ciuitatẽ fleuit suꝑ illam dicens: quia si cognouisses & tu: Neuit & enun
pius redemptor. ruinam ꝑfidȩ ciuitatis: quã ipsa sibi ciuitas ñ cognos¬
cebat ẽẽ uenturam Cui a flente dño recte dicitur: quia si cognouisses
& tu. subaudis fleueras: quȩ mͦ quia nescis qđ immin&. exultas Unde
se uoluptatibus dar&: & uentura mala non ꝓspicer&: in die sua quȩ
ad pacem ei eẽ poterant. habebat: Cur uͦ bona p̾sentia ad pacẽ hic¬
habuerit : manifestatur cum subditur Nunc aut̃ abscondita sunt ab
oculis tuis: Sienim cordis eius oculis. mala quȩ imminerent abscondi¬
ta ñ ee̾nt : lȩta in p̾sentib prosperis non fuiss&: Cuius mox ȩtiã pęna
quȩ de romanis sicut p̃dixi principibꝰ imminebat: adiuncta ẽ Qua
de scripta. quid dñs fecerit subditur: quia ingressus templum cȩpit

Expanded text:
dicitur: Videns dicitur: Videns civitatem, flevit super illam dicens: Quia si cognovisses et tu. Flevit etenim pius Redemptor ruinam perfidae civitatis, quam ipsa sibi civitas non cognoscebat esse venturam. Cui a flente Domino recte dicitur, Quia si cognovisses et tu, subaudis fleveras, quae modo, quia nescis quod imminet, exsultas; unde se voluptatibus daret, et ventura mala non prospiceret, in die sua quae ad pacem esse ei poterant habebat. Cur vero bona praesentia ad pacem habuerit, manifestatur cum dicitur: Nunc autem 1646 abscondita sunt ab oculis tuis. Si enim cordis ejus oculis mala quae imminerent abscondita non essent, laeta in praesentibus prosperis non fuisset. Cujus mox etiam poena quae de Romanis, sicut praedixi, principibus imminebat, adjuncta est. 2. Qua descripta, quid Dominus fecerit subditur: quia, ingressus templum, coepit
Abbreviated transcription (Latin):
dies inte: & circundabunt te inimici tui uallo: & circundabunt te. & coan¬
gustabunt te undiq. & ad terram consternent te : & filios tuos qui in te
sunt: hoc quoq qd ad ditur. & ñ relinquent in te lapidem suꝑ lapidem:
etiam ipsa iam eiusdem ciuitatis transmigratio testatur : quia dũ nẽ ineo
loco constructa est. ubi extra portã fuerat dñs crucifixus: prior ila ierusalẽ
ut dicitur funditus est euersa: Cui ex qua culpa euersionis suȩ pęna fuest
il lata: subiungitur: Eo qđ non cognoueris tempus uisitacionis tuȩ
Creator quippe om̃ium. ꝑ incarnationis suȩ misteriũ hanc uisitare digna¬
tus est: sed ipsa timoris & amoris illius recordata non est. Unde ȩtiam
ꝑꝓpħam in increpacione cordis humani. aues cęli ad testimoniũ deducun-¬
tur: dum dicitur: Miliuis in cȩlo cognouit tempus suũ: turtur & hirun¬
do. & ciconia custodier̃ tempꝰ aduentus sui: populꝰ aut̃ ms ñ cognouit

Expanded text:
vallo; et circumdabunt te, et coangustabunt te undique, et ad terram prosternent te, et filios tuos qui in te sunt. Hoc quoque quod additur: Non relinquent in te lapidem super lapidem, etiam ipsa jam ejusdem civitatis transmigratio testatur, quia dum nunc in eo loco constructa est, ubi extra portam fuerat Dominus crucifixus, prior illa Jerusalem, ut dicitur, funditus est eversa. Cui ex qua culpa eversionis suae poena fuerit illata subjungitur: Eo quod non cognoveris tempus visitationisCreator quippe omnium per Incarnationis mysterium hanc visitare dignatus est, sed ipsa timoris et amoris illius recordata non est. Unde etiam per prophetam increpatione cordis humani aves coeli ad testimonium deducuntur, dum dicitur: Milvus in coelo cognovit tempus suum, turtur et hirundo et ciconia custodierunt tempus adve
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ. in ciuitate est: ita in plebe fideli. uita religiosorum & sepe non nulli
religionis habitũ sumunt: & dum sacrorum ordinum locum ꝑcipiunt.
scẽ religionis officium in cõmertium terrenȩ negotiacionis trahunt.:
ites quippe in templo sunt: qui hoc qđ quibusdam iure con
ad p̃mium largiuntur: lusticiam enim uendere est: hanc ꝓ premii
acceptione seruare: Ementes uꝰͦ in templo sunt : qui hoc ꝑsoluere ꝓximo
qđ iustum est. nolunt: Dumq rem ture iurȩ debitam. facere contempnũt.
dato patronis p̃mio.emunt peccatũ: Quib benedicitur: Domus mea domꝰ
orationis est: Uos aut̃ fecistis speluncam latronũ: Quia dũ non nũquam

Expanded text:
Dei in civitate est, ita et in plebe fideli vita religiosorum. Et saepe nonnulli Dei in civitate est, ita et in plebe fideli vita religiosorum. Et saepe nonnulli religionis habitum sumunt, et dum sacrorum ordinum locum percipiunt, sanctae religionis officium in commercium terrenae negotiationis trahunt. Vendentes quippe in templo sunt , qui hoc quod quibusdam jure competit ad praemium largiuntur. Justitiam enim vendere est hanc pro praemii acceptione servare. Ementes vero in templo sunt qui dum hoc persolvere proximo quod justum est nolunt, dumque rem jure debitam facere contemnunt, dato patronis praemio emunt peccatum. Quibus bene dicitur: Domus mea, domus orationis est; vos autem fecistis illam speluncam latronum, quia du
Abbreviated transcription (Latin):
ne forte tradat te iudici. & uidex tradat te exactori: & exactor mitat te
in carcerem: Aduersarius quippe nr̃ in uia ẽ: sermo dĩ contrarius nr̃is car-¬
nalibus desideriis in p̾senti uita: A quo ipse liberatur: qui p̾ceptis euis hu-¬
militer subditur: Alioquin aduersarius iudici. & iuidex trad& ex actori:
quia ex sermone dnĩ contẽpto. reus peccator tenebitur in examine udicis
Quẽ iudex exactori trad&: quia hunc maligno spũi adultionẽ trahere ꝑ¬
mitt&: ut compulsam animã ipse ad pęnã de corpore exigat: quȩ ei
ad culpam sponte consensit: Ex actor mittit incarcerem: quia ꝑ malignũ
spm̃ in inferno retruditur. quo usq dus iudicii ueniat: ex quo iam in in-¬
ferni ignibus simul & ipse crucietur: Expleta igitur ꝑditione ciuitatis.
quam nos ad ꝑeuntis animȩ similitudinẽ traximus : ꝓtinus subditur:
& ingressus templum: cępit eicere uendentes & em̃tes de illo: Sicut tẽplũ

Expanded text:
mittat te in carcerem . Adversarius quippe noster in via est sermo Dei, contrarius nostris carnalibus desideriis in praesenti vita. A quo ipse liberatur qui praeceptis ejus humiliter subditur. Alioquin adversarius judici, et judex tradet exactori, quia ex sermone Domini contempto reus peccator tenebitur in examine judicis. Quem judex exactori tradit, quia hunc maligno spiritui ad ultionem trahere permittit, ut compulsam animam ipse ad poenam de corpore exigat, quae ei ad culpam sponte consensit. Exactor mittit in carcerem, quia per malignum spiritum in inferno retruditur, quousque dies judicii veniat, ex quo jam in inferni ignibus simul et ipse crucietur. 6. Expleta ergo perditione civitatis, quam nos ad pereuntis animae similitudinem traximus, protinus subditur: Et ingressus templum coepit ejicere vendentes et ementes de illo. Sicut templum
Abbreviated transcription (Latin):
quippe ꝓdiicitur radix: ex radice ꝓdit uirgultum: Ex uirgulto oritur fruc-¬
tus: in fructu &iam ꝓducitur semen: Addamus gͦ: quia & semen latoe in
semine luid igitur mirũ si ossa. neruos. carnem. capillosq rediicat ex pul¬
uere: qui lignum. fructus. folia. in magna mole arboris ex par uo cotidie
une restaurat: Cum gͦ dubitans animus de resurrectionis poten
onem quęrit: earum rerum ei questiones inferende sunt. quȩ & incessanter
fiunt. & tam̃ racione comp̃hendi nequaquã possunt᷑. Ut dum non ualae ex
uisione rei penetrare qđ conspicit: de ꝓmissione diuine potentiȩ credat qđ
audit: Illa gͦ uobiscum fr̃s rm̃ĩ ꝓmissa cogitate : quȩ cum tempore transe-
ueritas ostendit: tota intentione festinate: Terrena desideria quȩ ab auctore
separant. fugite : quia tanto altius ad conspectum dĩ om̃ipotentis ꝑtingitis.

Expanded text:
quippe producitur radix, ex radice prodit virgultum, ex virgulto oritur frucquippe producitur radix, ex radice prodit virgultum, ex virgulto oritur fructus, in fructu etiam producitur semen. Addamus ergo quia et semen latet in semine. Quid igitur mirum, si ossa, nervos, carnem, capillosque reducat ex pulvere, qui lignum, fructus, folia, in magna mole arboris ex parvo quotidie semine restaurat? Cum ergo dubitans animus de resurrectionis potentia rationem quaerit, earum rerum ei quaestiones inferendae sunt, quae et incessanter fiunt, et tamen ratione comprehendi nequaquam possunt, ut dum non valet ex visione rei penetrare quod conspicit, de promissione divinae potentiae credat quod audit. Illa ergo vobiscum, fratres charisveritas ostendit, tota intentione festinate: terrena desideria quae ab auctore separant, fugite: quia tanto altius ad conspectum Dei omnipotentis pertingitis,
Abbreviated transcription (Latin):
ecce in uno grano paruissimi seminis: lat&e tota quȩ nascitura est arboris
moles: Constituamus namq ante oculos cuius libae arboris mirã magni¬
tudinem : cogitemus unde oriendo cępit. quȩ ad tantam molem crescendo
ꝑuenit Inuenimus ꝓcul dubio eius originẽ : paruissimũ semen: Conside¬
mus nunc. ubi in illo paruo grano seminis. latae fortitudo ligni. lasperitas
corticis : saporis odoris que magnitudo: ubertas fructuum: uiriditas folioꝵ
Contrectatum namq seminis granum: non est ualidum: Unde gͦ ꝓcessit ligni
duritia: Non ẽ asꝑum Unde asperitas corticis erupit. Non est saporum
Unde sapor in fructibus: Olfactum nil redolae Unde odor in fructibus
fraglat: nil in se uiride ostendit Unde folioꝵ uiriditas exiuit: Cuncta
gͦ in semine simul latent: quȩ tam̃ non simul ex semine ꝓdeunt: Ex semine

Expanded text:
ecce in uno grano parvissimi seminis latet tota quae nascitura est arboris ecce in uno grano parvissimi seminis latet tota quae nascitura est arboris moles. Constituamus namque ante oculos cujuslibet arboris miram magnitudinem; cogitemus unde oriendo coepit, quae ad tantam molem crescendo pervenit. Invenimus procul dubio ejus originem, parvissimum semen. Consideremus nunc ubi in illo parvo grano seminis latet fortitudo ligni, asperitas corticis, saporis odorisque magnitudo, ubertas fructuum, viriditas foliorum. Contrectatum namque seminis granum non est validum; unde ergo processit ligni duritia? non est asperum, unde asperitas corticis erupit? non est saporum, unde sapor in fructibus? olfactum nil redolet, unde odor in fructibus fragrat? nil in se viride ostendit, unde foliorum viriditas exivit? Cuncta ergo in semine simul latent, quae tamen non simul ex semine prodeunt. Ex semine
Abbreviated transcription (Latin):
si ȩtiam cordium ur̃oꝵ questionibus occultis occurrimus: pauca nobis
de ipsa resurrectionis fide loquenda sunt: Multi & enim sicut & nos ali
ꝑ sepulchra conspiciunt: reparari ex puluere carnẽ & ossa diffidunt: Sicq
apud se quasi raciocinantes dicunt Quando ex puluere homo reducitur:
Quando agitur. ut cinis animetur : Quibus breuiter respondemus. quia
longe minus est dõ reparare qđ fuit: quam creasse qđ non fuit: Aut
quid mirum si hominẽ ex puluere reficit: qui simul om̃ia ex nichilo
creauit. Mirabilius namq est. cęlum ac terrã ex nullis existentibus con-¬
didisse : quã ipsum hominẽ ex terra reparare: Sed cinis attenditur & in
carnẽ redire posse desperatur: & diuinȩ oꝑacionis uirtus comphendi
quasi ex racione queritur: Qui scilicae hȩc idcireo in suis cogitacionibus
dicunt: quia eis cotidiana dĩ miracula. ex assiduitate uiluerunt: Nam

Expanded text:
si etiam cordium vestrorum quaestionibus occultis occurrimus: pauca nobis si etiam cordium vestrorum quaestionibus occultis occurrimus: pauca nobis de ipsa resurrectionis fide loquenda sunt. Multi etenim de resurrectioneper sepulcra conspiciunt, reparari ex pulvere carnem et ossa diffidunt, sicque apud se quasi ratiocinantes dicunt: Quando ex pulvere homo reducitur? quando agitur ut cinis animetur? Quibus breviter respondemus quia longe minus est Deo reparare quod fuit quam creasse quod non fuit. 1559 Aut quid mirum si hominem ex pulvere reficit, qui simul omnia ex nihilo creavit? Mirabilius namque est coelum et terram ex nullis existentibus condidisse, quam ipsum hominem ex terra reparare. Sed cinis attenditur, et in carnem redire posse desperatur, et divinae operationis virtus comprehendi quasi ex ratione quaeritur. Qui scilicet haec idcirco in suis cogitationibus dicunt, quia eis quotidiana Dei miracula ex assiduitate viluerunt. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
sed securi uideatis: Timendus ergo est: ne timeatur: Terror euis. nos ad
usum bonȩ oꝑationis exerceat: metus illius. uitam nr̃am a p
quanto nunc esse satagimus suspecti de culpa: Certe si aliquis ur̃m cum
suo aduersario causam dicturus. in meo iudicio die crastino ess& exhi¬
bendus: totam fortasse noctem in somnẽ ducer&e: quid sibi dici pos&
quid obiectionibus responder&e. secum sollicita & estuante inte usara:
ne me inuenirae asꝑum uehem̃ter metuera&: ne apud me appareret
noxius. for midarae & quis ego: aut quid ego : Nimirum ñ longe post
futurus post hominẽ uermis: atq post uermen puluis Si gͦ tanta cura
ꝑtimescitur iudicium pulueris. qua intentione cogitandum est. qua
formidine ꝓuidendum tantȩ iudicium maiestatis: Sed quia sunt non-¬
nulli qui de resurrectione carnis incerti sunt. & tunc rectius docemus.

Expanded text:
sed securi videatis. Timendus ergo est, ne timeatur. Terror ejus nos ad sed securi videatis. Timendus ergo est, ne timeatur. Terror ejus nos ad usum bonae operationis exerceat, metus illius vitam nostram a pquanto nunc esse satagimus suspecti de culpa. 11. Certe si aliquis vestrum cum suo adversario causam dicturus in meo judicio die crastino esset exhibendus, totam fortasse noctem insomnem duceret, quid sibi dici posset, quid objectionibus responderet, secum sollicita et aestuante mente versaret, ne me inveniret asperum vehementer metueret, ne apud me appareret noxius formidaret. Et quis ego? aut quid ego? nimirum non longe post futurus post hominem vermis, atque post vermem pulvis. Si ergo tanta cura pertimescitur judicium pulveris, qua intentione cogitandum est, qua formidine praevidendum tantae judicium majestatis? 12. Sed quia sunt nonnulli qui de resurrectione carnis incerti sunt, et hanc tunc rectius docemus,
Abbreviated transcription (Latin):
Curate qui his sollempnitatibus interestis: ne ab ȩterna sollempnitate
separemini: Suid ꝓdest inter esse festis hominũ: si deesse contingat
festis angeloꝵ: umbra uenturȩ sollempnitatis est: sollẽpnitas presens:
acirco hanc annue agimus: ut ad illam quȩ non est annua sed conti¬
nua. pducamur. Cum hȩc statuto tempore geritur: ad illius desideriũ¬
memorii tur resaictaur. Prequentitione ergo gaudii temporalis. ad gar¬
na gaudia mens in calescat et ferueat: ut exueritate leticia psruaun
fr̃s moresq componite: Is qui mitis resurrexit ex morte: quã districtu
in uidicium ueniat. preuidete: Certe in die tremendi exa
potestatibus apparebit: cęlis ac terris ardentibus: cunctis uidelica elemtis
in sui obsequii terrore cõmotis: Hunc gͦ tanti pauoris iudicen. anteoui¬
los ponite: hunc uenturum timete : ut hunc cum uenerit. ñ aimidi

Expanded text:
Curate, qui his solemnitatibus interestis, ne ab aeterna solemnitate Curate, qui his solemnitatibus interestis, ne ab aeterna solemnitate separemini. Quid prodest interesse esse festis hominum, si deesse contingat 1558 festis angelorum? Umbra venturae solemnitatis est solemnitas praesens. Idcirco hanc annue agimus, ut ad illam quae non est annua, sed continua, perducamur. Cum haec statuto tempore geritur, ad illius desideriumemoria nostra refricatur. Frequentatione ergo gaudii temporalis ad aeterna gaudia mens incalescat et ferveat, ut ex veritate laetitiae perfruatur , fratres, moresque componite. Is qui mitis resurrexit ex morte, quam districtus in judicio veniat praevidete. Certe in die tremendi exam principatibus et potestatibus apparebit, coelis ac terris ardentibus, cunctis videlicet elementis in sui obsequii terrore commotis. Hunc ergo tanti pavoris judicem ante oculos ponite; hunc venturum timete, ut hunc, cum venerit, non timidi,
Abbreviated transcription (Latin):
recte iordanis nomine eoꝵ multitudo exprimitur. qui intra sacram̃tũ
baptismatis tenentur: Antiquus gͦ hostis generis humani fluuium absor¬
buit: quia a mundi origine usq ad redemptoris aduentum. uix paueis
electis euadentibus. in uentrem suȩ maliciȩ genus humanum traxit: De
quo recte dicitur Absorbebit fluuium & non mirabitur : quia pro
magno non hab&e cum infideles rapit: Sed graue est ualde quod subdit¬
Et habae fidutiam qđ influat iordanis in os eius. Quia post quã infideles
quosq a mundi origine rapuit: ad huc se posse suscipere &iam fideles
p̃sumit: Nam ore pestiferȩ ꝑsuasionis eos cotidie deuorat: in quibus a
nescite: hoc apud uos sollicita mente cogitate: Ecce pascha
lempnia agimus: sed ita uiuendum nobis est. ut ꝑuenire ad ȩterna festa
mereamur: Transeunt cuncta : quȩ temporaliter festiua celebrantur:

Expanded text:
recte Jordanis nomine eorum multitudo exprimitur, qui intra sacramentum recte Jordanis nomine eorum multitudo exprimitur, qui intra sacramentum baptismatis tenentur. Antiquus ergo hostis generis humani fluvium absorbuit, quia a mundi origine usque ad Redemptoris adventum, vix paucis electis evadentibus, in ventrem suae malitiae genus humanum traxit. De quo recte dicitur: Absorbebit fluvium, et non mirabitur , quia pro magno non habet cum infideles rapit. Sed grave est Et habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus, quia postquam infideles quosque a mundi origine rapuit, adhuc se posse decipere etiam fideles sumit. Nam ore pestiferae persuasionis eos quotidie devorat, in quibus a i, tota intentione pertimescite, hoc apud vos sollicita mente cogitate. Ecce Paschalia solemnia agimus; sed ita vivendum est nobis, ut pervenire ad aeterna festa mereamur. Transeunt cuncta quae temporaliter festiva celebrantur.
Abbreviated transcription (Latin):
sententia nos specialiter signati sumus: qui eum quem carne non uidimꝰ
mente retinemus: Hos signati sumus: si fidem nram operibus sequim᷑:
Ille oe enim uere credit: qui exercae oꝑando qđ credit: Quo contra
de his qui fidem nomine tenu s retinent: paulus dicit Gonfitentur se
nosse dm̃: factis aut̃ negant hinc iacobus ait: Fides sine oꝑibus: mor¬
tua est: Hinc ad beatum iob de antiquo hoste generis humani dñs
dicit: Absorbebit fluuium. & non mirabitur : & habae fidutiam. quod
influat iordanis in os eius Suis est enim ꝑ fluuium designatus: nisi hu¬
mani generis fluxus: Quod uidelica genus. ab ortu ad finem defluit.
&e quasi aquę more. usq ad competentem terminum ex carnis liquore
ꝑcurrit Quid ꝑ iordanem. nisi baptizatorum forma signatur: Quia enĩ
in iordane flumine. ipse auctor redemptionis nr̃ȩ baptitari dignatus ẽ

Expanded text:
sententia nos specialiter signati sumus, qui eum quem carne non vidimus sententia nos specialiter signati sumus, qui eum quem carne non vidimus mente retinemus. Nos signati sumus, sed si fidem nostram operibus sequimur. Ille etenim vere credit, qui exercet operando quod credit. Quo contra de his qui fidem nomine tenus retinent Paulus dicit: Confitentur se nosse Deum, factis autem negant . Hinc Jacobus ait: Fides sine operibus mortua est . Hinc ad beatum Job de antiquo hoste generis humani Dominus dicit: Absorbebit fluvium, et non mirabitur, et habet fiduciam quod influat Jordanis in os ejus . Quis etenim per fluvium designatus, nisi humani generis fluxus? Quod videlicet genus ab ortu ad finem defluit, et, quasi aquae more, usque ad competentem terminum ex carnis liquore percurrit, Quid per Jordanem, nisi baptizatorum forma signatur? Quia enim in Jordane flumine ipse auctor redemptionis nostrae baptizari dignatus est,
Abbreviated transcription (Latin):
testis uere resurrectionis: sicut sponsus matris fuerat custos integerrimȩ
uirginitatis Palpauit aut̃ : & exclamauit: Dñs m̃s: & dĩ mis Dicit ei
iħc Quia uidisti me: credidisti Cum paulus apł dicat. est enĩ fiades
sperandarum substantia rerum. argum̃tum non apparentum: ꝓfecto
liquae quia fides illarum rerum argum̃tum est. quȩ apparere ñ possunt:
Quȩ & enim apparent: iam fidem non habent. sed agnitionem Dum s
uidit thomas. dum palpauit: cur ei dicitur. quia uidisti me credidist:
Sed aliud uidit: aliud credidit: Amor tali quippe homine: diuinitas ui¬
deri non potuit: Hominem igitur uidit: &dñ confessus est dicens:
Dñs m̃s & dĩ mis: Uidendo gͦ credidit: qui considerando uerum hominẽ.
hunc dm̃ quẽ uidere non poterat exclamauit: Letificat ualde. quod
sequitur: Beati qui non uiderunt: & crediderunt: In qua nimirum

Expanded text:
testis verae resurrectionis, sicut sponsus matris fuerat custos integerrimae testis verae resurrectionis, sicut sponsus matris fuerat custos integerrimae virginitatis. Palpavit autem et exclamavit: Dominus meus et Deus meus. Dicit ei Jesus: Quia vidisti me, credidisti. Cum Paulus apostolus dicat: Est autem fides sperandarum substantia rerum, argumentum non apparentium , profecto liquet quia fides illarum rerum argumentum est quae apparere non possunt. Quae etenim apparent jam fidem non habent, sed agnitionem. Dum ergo vidit Thomas, dum palpavit, cur ei dicitur: Quia vidisti me, credidisti? Sed aliud vidit, aliud credidit. A mortali quippe homine divinitas videri non potuit. Hominem ergo vidit, et Deum confessus est, dicens:nus meus, et Deus meus. Videndo ergo credidit, qui considerando verum hominem, hunc Deum, quem videre non poterat, exclamavit 9. Laetificat valde quod sequitur: Beati qui non viderunt, et crediderunt. In qua nimirum
Abbreviated transcription (Latin):
&e ego mitto uos: id est ea caritate uos diligo. cum inter scandala ꝑsecutoꝵ
mito: qua me caritate pater diligit quem uenire ad tolerandas passiones fe¬
cit: quãuis mitti ȩtiam uixta naturam diuinitatis possit intelligi: Eo enĩ
ipso a patre filius mitti dicitur: quo a patre generatur: Nam scm̃ quoq
filius mittere ꝑhib&e dicens Cum uenerit paraclitus: quẽ ego mitto uobis
a patre: Si enim mitti solum modo incarnari deber&e intelligi: sc̃s ꝓcul
dubio sp̃s. nullo modo diceretur mitti. qui nequaquã in carnatus est: Sed
euis missio. ipsa ꝓcessio est: qua de patre ꝓcedit & filio: Sicut itaq sp̃s miti
licitur. quia ꝓcedit: ita & filius non incongrue mitti dicitur.
neratur: Hoc cum dixissae : insufflauit. & dicit eis: Accipite sp̃m sanctũ:
sistens: & semel. cȩlo presidens Neq enim alio loco datus sp̃s sc̃s aperte

Expanded text:
et ego mitto vos, id est, ea vos charitate diligo cum inter scandala persecutorum et ego mitto vos, id est, ea vos charitate diligo cum inter scandala persecutorum mitto, qua me charitate Pater diligit, quem venire ad tolerandas passiones fecit. Quamvis mitti etiam juxta naturam divinitatis possit intelligi. Eo enim ipso a Patre FiFilius mittere perhibet dicens: Cum venerit Paracletus, quem ego mittam vobis a Patre . Si enim mitti solummodo incarnari debet intelligi, sanctus procul dubio Spiritus nullo modo diceretur mitti, qui nequaquam incarnatus est, sed ejus missio ipsa processio est, qua de Patre procedit et Filio. Sicut itaque Spiritus mitti dicitur, quia procedit, ita et Filius non incongrue mitti dicitur, quia generatur. Hoc cum dixisset, insufflavit et dixit eis: Accipite Spiritum sanctum . sistens, et semel coelo praesidens? Neque enim alio in loco datus Spiritus sanctus aperte
Abbreviated transcription (Latin):
& incorruptibile post resurrectionem. & palpabile corpus exhibuit: ut mons¬
trando in corruptibile. inuitaroe ad p̃mium. p̃bendo palpabile. formarae ad
fidem Et incorruptibilem se gͦ & palpabilem demonstrauit: ut ꝓfecto esse
post resurrectionem ostender& corpus suum & eiusdem naturȩ: & alterius głȩ
Dixit eis: Pax uobis Sicut misit me pater: & ego mitto uos Pater filium misit:
qui hunc ꝓ redemptione generis humani in carna si constituit. Iuẽ uidelicae
in mundum uenire ad passionem uoluit: sed tam̃ amauit filium quẽ ad pas¬
sionem misit Electos uero apostolos añs non ad mundi gaudia: sed sicut ipse
missus est ad passiones in mundum mittit Iuia gͦ & filius amatur a patre
& tamen ad passionem mittitur: ita & discipuli amantur a dnõ: qui tam̃
ad passionem mittuntur in mundum: Itaq dicitur: Sicut misit me pater.

Expanded text:
et incorruptibile post resurrectionem, et palpabile corpus exhibuit, ut monset incorruptibile post resurrectionem, et palpabile corpus exhibuit, ut monstrando incorruptibile invitaret ad praemium, et praebendo palpabile firmaret ad fidem. Et incorruptibilem se ergo, et palpabilem demonstravit, ut profecto esse post resurrectionem ostenderet corpus suum et ejusdem naturae, et alterius gloriae. 2. Dixit eis: Pax vobis. Sicunstituit. Quem videlicet in mundum venire ad passionem voluit, sed tamen amavit Filium quem ad passionem misit. Electos vero apostolos Dominus non ad mundi gaudia, sed, sicut ipse missus est, ad passiones in mundum mittit. Quia ergo et Filius amatur a Patre, et tamen ad passionem mittitur, ita et discipuli a Domino amantur, qui tamen ad passionem mittuntur in mundum. Itaque dicitur: Sicut misit me Pater,
Abbreviated transcription (Latin):
ratio p̃bae experimentum: S hȩc ipsa redemptoris nr̃i oꝑa quȩ ex sema¬
ipsis cõphendi nequaquã possunt: ex alia eius oꝑatione pensanda sunt.
ut rebus mirabilibus. fidem p̃beant facta mirabiliora: Illud enum corpꝰ
dni. intrauit ad discipulos ianuis clausis: quod udelicae ad humanos ocu¬
los ꝑ natiuitatem suam clauso exiit utero uirginis: Quid gͦ mirũ sicdan
sis ianius post resurrectionem suam in ȩternũ iam uicturus intrauit:
qui moriturus ueniens. non aꝑto utero uirginis exiuit: Sed quia ad illud cor¬
pus qđ uideri poterat. fides intuentium dubitabat: oftendit eis ꝓtinus manus
& latus: Palpandam carnem p̃buit: quã clausis ianuis introduxit: Iua in
re duo mira. &e uixta humanam rationem sibi ualde contraria ostendit :
dum post resurrectionem corpus suum & in corruptibile. & tamen palpa-¬
bile demonstrauit: Nam &e corrũpi necesse est. quod palpatur: &e palpari non
potest. qđ non corrumpitur: Sed miro mͦ atq inesti mabili redemptor noster

Expanded text:
Redemptoris opera, quae ex semetipsis comprehendi nequaquam possunt, ex alia ejus operatione pensanda sunt, ut rebus mirabilibus fidem praebeant facta mirabiliora. Illud enim corpus Domini intravit ad discipulos januis clausis, quod videlicet ad humanos oculos per nativitatnem suam in aeternum jam victurus intravit, qui moriturus veniens non aperto utero Virginis exivit? Sed quia ad illud corpus quod videri poterat, fides intuentium dubitabat, ostendit eis protinus 1553 manus et latus; palpandam carnem praebuit, quam clausis januis introduxit. Qua in re duo mira, et juxta humanam rationem sibi valde contraria ostendit, dum post resurrectionem suam corpus suum et incorruptibile et tamen palpabile demonstravit. Nam et corrumpi necesse est quod palpatur, et palpari non potest quod non corrumpitur. Sed miro modo atque inaestimabili Redemptor noster
Abbreviated transcription (Latin):
iratus: Qđ adhuc moram facit uenire : legationẽ pacis sustin& Uenissae ia
nãq si uell&e: & cunctos suos aduersarios trucidass&: Sed & quã t̾ribilis
ueniat. indicat: & tam̃ ad ueniendum tardat. quia ñ uult inuenire qͦs pu¬
uat : sed reatum nob̾ contemptus nr̃i denuntiat dicens Sic gͦ om
ñ renunciat om̃ib quȩ possid&: non potest m̃s discipulus eẽ: & tam̃ sꝑandȩ
salutis remedium confert: quia qui ꝑiram ñ potest ferri: ꝑ postulate pacis uult
legationẽ placari: Lauate gͦ fr̃s rmi lacrimis maculas peccatoꝵ: elemosinis
tergite : sacris hostiis expiate: Holite possidere ꝑdesiderium : quȩ adhuo
ꝑusum minime reliquistis Spem in solo redemptore figite: ad ȩternã patniã
mñte transite: Si enĩ nichil in hoc mundo amando possidetis: &iam possiden¬
do cuncta reliquistis Ipse nob̾ gaudia desiderata concedat. qui nobis ȩtnę

Expanded text:
iratus. Quod adhuc moram facit uenire, lega- tionem pacis sustinet: uenisset iam iratus. Quod adhuc moram facit uenire, lega- tionem pacis sustinet: uenisset iam namque, si uellet, et cunctos suos aduersarios trucidasset! Sed et quam terribilis ueniat indicat, et tamen ad ueniendum tardat, quia non uult inuenire, quos puniat. Reatum nobis contemptus nostri denuntiat dicens: “Sic ergo omn renuntiat omnibus, quae possidet, non potest esse meus discipulus”. Et tamen sperandae salutis remedium confert quia, qui per iram non potest ferri, pro postulatae pacis uult legatio- nem placari. Lauate ergo, frares karissimi, lacrimis maculas pec- catorum et helemosina tergite sacris hostiis, expiate. Nolite possi- dere per desiderium, quae adhuc per usum minime reliquistis, spem uestram in solo redemptore nostro figite et ad eternam patriam mente transite. Si enim nil in hoc mundo amando possidetis, etiam pos- sidendo cuncta reliquistis. Ipse nobis gaudia desiderata concedat, qui nobis eternae
Abbreviated transcription (Latin):
uit dicens: Hora est: Moxq assistentib ipse suis manibus linteum dedit : qđ
ex more morientium sibi contra faciẽ tenderetur: Quo tenso : spm̃ emisit:
Sicq scã illa anima ad gaudia ȩterna ꝑueniens: a carnis corruptione soluta est:
Nuẽ fr̃s iemĩ quẽ uir iste in morte sua imitatus est : nisi eum quẽ in uita sua fuerat
contemplatus.: Dicens enĩ hora ẽ. de corpore exiit. Quia & iħe ꝑactis om̃ib
cũ dixiss&e consummatũ est: inclinato capite tradidit sp̃m đ igitur dub
expotestate: hoc egit famulus ex uocatione: Ecce cotidianȩ hostiȩ illa cum
ȩlemosinis & lacrimis missa legatio: quantã cum rege ueniente gr̃ȩ pacem
fecit: Relinquat igitur omĩa qui potest: Qui aut̃ relinquere om̃ia ñ potest
cum adhuc rex longe ẽ. legationẽ mittat: lacrimarũ. elemosinarũ. hostiamũ
munera offerat: Uult enim placari p̃cibus: qui seit quia portari ñ possit

Expanded text:
vit, dicens: Hora est. Moxque assistentibus ipse suis manibus linteum dedit, quod vit, dicens: Hora est. Moxque assistentibus ipse suis manibus linteum dedit, quod ex more morientium sibi contra faciem tenderetur. Quo tenso, spiritum emisit, sicque sancta illa anima, ad gaudia aeterna perveniens, a carnis corruptione soluta est. Quem, fratres charissimi, quem vir iste in morte sua imitatus est, nisi eum quem in vita sua fuerat contemplatus? Dicens enim: Hora est, de corpore exiit, quia et Jesus, peractis omnibus, cum dixisset: Consummatum est, inclinato cex potestate, hoc egit famulus ex vocatione. 10. Ecce quotidianae hostiae illa cum eleemosynis et lacrymis missa legatio quantam cum Rege veniente gratiae pacem fecit. Relinquat ergo omnia qui potest. Qui autem relinquere omnia non potest, cum adhuc longe est Rex, legationem mittat, lacrymarum, eleemosynarum, hostiarum munera offerat. Vult enim placari precibus, qui scit quia portari
Abbreviated transcription (Latin):
sacras uigilias incolumis ꝑuenit : sead lenis hunc inugiliis calor attigit: atq¬
in ipso die natalicio filiis suis se expectantibus missarum sollempnia implere
se posse recusauit: Illi uͦ quia de eius erant pariter egressione suspecti: simul
ad eũ om̃s uenerunt : sese unanimiter astringentes. ut die eodẽ nequaquã ad qui-¬
intercessor. acceder&: Tunc ille compulsus in ep̃ii oratorio missas fecit: & manu
sua corpus dnĩcum. pacẽq om̃ibus tribuit: Qui cuncto ministerio oblati sa-¬
crificii ꝑacto : ad lectulum rediit: Ibiq iacens. dum sacerdotes suos ac minis.¬
tros circun stetisse se cerneret: quasi uale ultimum dicens. de seruando eos
unculo caritatis ãmonebat: & quanta debuissent concordia inter se uniri. p̃-¬
dicabat: Cum subito inter ipsa scȩ exhortacionis ũba: uoce terribili clama-¬

Expanded text:
sacras vigilias incolumis pervenit; sed lenis hunc in vigiliis calor attigit, atqsacras vigilias incolumis pervenit; sed lenis hunc in vigiliis calor attigit, atque ipso die natalitio filiis suis se exspectantibus, missarum solemnia implere se posse recusavit. Illi vero quia de ejus erant pariter egressione suspecti, simul ad eum omnes venerunt, sese unanimiter astringentes ut die eodem nequaquam acquites suus intercessor accederet. Tunc ille, compulsus, in episcopii oratorio missas fecit, et manu sua corpus dominicum pacemque omnibus tribuit. Qui cuncto ministerio oblati sacrificii peracto, ad lectulum rediit, ibique jacens, dum sacerdotes suos ac ministros circumstetisse cerneret, quasi vale ultimum dicens, de servando eos vinculo charitatis admonebat, et quanta debuissent concordia inter se uniri praedicabat. Cum subito inter ipsa sanctae exhortationis verba, voce terribili clama
Abbreviated transcription (Latin):
mercedem tuam Quibus auditis ep̃s: in oracionẽ se cum magna cordis contri¬
cione ꝓstrauit & qui oblaturus sacrificium ad horam terciam uenerat.
hoc ꝓextensȩ oracionis magnitudine. ad horã nonã usq ꝓ te lauit: Atq ex
illo iam die magis magisq ei aucta sunt lucra pietatis: Bactusq ẽ tam fortis
in opere. quam certus ex munere: Iuippe. qui eum cui ipse debitor fuerat.
ex ea ꝓmissione iam ceꝑat habere debitorẽ: Huic aut̃ consuetudo fuerat.
annis singulis natalicio apłoꝵ die romã uenire: Iamq ex hac reuelatione
suspectus: uenire uixta morẽ noluit: Eodem gͦ tempore. sollicitus fuit:
Scđo quoq anno uel t̾cio. in mortis suȩ ex pectacione suspensus: quarto. quinto
& sexto.similiter: Qui desperare iam de ueritate reuelationis poterat: si u̾bis
fidem u̾bera non fecissent: Cum ecce anno septimo usq ad expectati natalis

Expanded text:
mercedem tuam. Quibus auditis, episcopus se in orationem cum magna cordis contrimercedem tuam. Quibus auditis, episcopus se in orationem cum magna cordis contritione prostravit, et qui oblaturus sacrificium ad horam tertiam venerat, hoc pro extensae orationis magnitudine ad horam nonam usque protelavit. Atque ex illo jam die magis magisque aucta sunt ei lucra pietatis; factusque est tam fortis in opere quam certus ex munere, quippe qui eum, cui ipse debitor fuerat, ex ea promissione jam coeperat habere debitorem. Huic autem consuetudo fuerat, annis singulis, natalitio apostolorum die Romam venire; jamque ex hac revelatione suspectus, venire juxta morem noluit. Eodem ergo tempore sollicitus fuit, secundo quoque anno vel tertio in mortis suae exspectatione suspensus, quarto, quintoque, et sexto similiter. Qui desperare jam de veritate revelationis poterat, si verbis fidem verbera non fecissent. Cum ecce anno septimo usque ad exspectati natalis