comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
resicutiam superius dixit inigne &erno nullam aliam futurameẽ poenam : nisi ab¬
sentiumbeatitudinis : Vt & nullamibi poenam ex crinsecus patiatur naturi cange¬
lica uel humana: quia iuxta huiussensum non peccauit : & sola intrinsecus incons¬
cientiu puniatur uoluntas : quiaut istedicit solu peccauit : Et puniatur non aliquo
tormento poenȩ ex terioris : sed solu absentia beatitudinis quum non habebit :¬
& prohibitione pracui desideriisui. quod ei ex plerenon licebit : Quȩ omĩa : quam
sintcontiria fidei & uerituti : & quantum faueant uoluntitidiaboli. adulundo
hominibus neautueraciter sepec casserecognoscant dumeorum natur nom pec¬
casse defenditur necueraciter seessepuniendos : dumnon eorum natura sed sola
uoluntus dicitur condem nanda manifertissime omnibus pat& : quis clutis suȩ curã
gerunt : quiherelica figmenta & deliramenta longe asereiciunt : & euangelicã

Expanded text:
re, sicut superius jam dixit, in igne aeterno nullam aliam futuram esse poenam, nisi abre, sicut superius jam dixit, in igne aeterno nullam aliam futuram esse poenam, nisi absentiam beatitudinis: ut et nullam ibi poenam extrinsecus patiatur natura angelica vel humana; quia, juxta hujus sensum, non peccavit, et sola intrinsecus in conscientia puniatur voluntas, quia, ut iste dicit, sola peccavit; et puniatur non aliquo tormento poenae exterioris, sed sola absentia beatitudinis, quam non habebit, et prohibitione pravi desiderii sui, quod ei explere non licebit. Quae omnia quam sint contraria fidei et veritati, et quantum faveant voluntati diaboli adulando hominibus, ne aut veraciter se peccasse recognoscant, dum eorum natura non peccasse defenditur, nec veraciter se esse puniendos, dum non eorum natura, sed sola voluntas dicitur condemnanda, manifestissime omnibus patet, qui salutis suae curam gerunt, qui haeretica figmenta, et deliramenta longe a se rejiciunt, et evangelicam
Abbreviated transcription (Latin):
egit uelaliquidbonimeruit eorum natura. sed sola uoluntas : & siinipsis angelis
malignis & hominibus impiis non tota natura sed sola uoluntasdamnabitur:
ergo &imstis id est sc̃is angelis et hominibus non totiinatura sed solu uoluntasglor¬
ficabitur : Sed certissimum est e indubitanter fidesten& quiu & angelorum sc̃orum
totanatura iambeati ficat & glorificata est : Similiter & sc̃orum hominum : toti
natura &beatificandu est & glorificanda : It ergo econtrario absqulla dubita¬
tione tenendum est : quia & in angelis malignis & in hominibus impis : non sola uolun¬
tas sed tora natura dam nabitur : quia tota peccauit ĩ Iste autem contra omnem fidem
& ueritatemdi : id eotide argumentum introduxit . ut scilic& angelos & homines malos
in soladicat uoluntate dumnandos. ut habeat locumeius in sana fallacia : & possit dice¬

Expanded text:
egit vel aliquid boni meruit eorum natura, sed sola voluntas. Et si in ipsis angelis egit vel aliquid boni meruit eorum natura, sed sola voluntas. Et si in ipsis angelis malignis et hominibus impiis non tota natura, sed sola voluntas damnabitur; ergo et in istis, id est sanctis angelis et hominibus non tota natura, sed sola voluntas glorificabitur. Sed certissimum est, et indubitanter fides tenet, quia et angelorum sanctorum tota natura jam beatificata et glorificata est; similiter et sanctorum hominum tota natura et beatificanda est et glorificanda. Ita ergo e contrario absque ulla dubitatione tenendum est quia et in angelis malignis et in hominibus impiis non sola voluntas, sed tota natura damnabitur, quia tota peccavit. Iste autem, contra omnem fidem, et veritatem Dei, ideo tale argumentum introduxit, ut scilicet angelos, et homines malos in sola dicat voluntate damnandos, ut habeat locum ejus insana fallacia, et possit dice
Abbreviated transcription (Latin):
peruirtutem tota melior efficitur cum mouetur adbonum : sic peruitium
tota deterior fit cum mouetur ad malum : Nonergo solauo luntate melioratur
ex uirtute sed tota melioratur . Nec sola uoluntate deterioratur exuitio sed
tota de terioratur : Itaut & ꝑuirtutem : non sola uoluntas. sed iotu ipsa natura
efficia turbona. Et econtrario peruitium non sola uoluntas sed totaipsanaturu
efficiatur malu: Non amittendo bonum substuntiȩ suȩ : sed corruptia e depra¬
uata uitio uoluntatis suȩ : Cumergonatura hȩ c recte agit : totuagit quia tota
hocuult E cumperuersergit similiter totuagit : quiu tota hocuult : Etideo
iustumest apuddm̃ : ut & probene gestis totaiglorific&ur. Et e contrario promale
gestis : totudam netur : Namsi in angelis malignis & hominibus impiis non peccauit
natura sed uoluntas. ergo & in angelis sc̃is & in hominibus pus: non aliquid rete

Expanded text:
per virtutem tota melior efficitur, cum movetur ab bonum; sic per vitium per virtutem tota melior efficitur, cum movetur ab bonum; sic per vitium tota deterior fit, cum movetur ad malum. Non ergo sola voluntate melioratur ex virtute, sed tota melioratur; nec sola voluntate deterioratur ex vitio, sed tota deterioratur: ita ut et per virtutem non sola voluntas, sed tota ipsa natura efficiatur bona; et e contrario per vitium non sola voluntas, sed tota ipsa natura efficiatur mala, non amittendo bonum substantiae suae, sed corrupta et depravata vitio voluntatis suae. Cum ergo natura haec recte agit, tota agit, quia tota hoc vult. Et cum perverse agit, similiter tota agit, quia tota hoc vult. Et ideo justum est apud Deum ut et pro bene gestis tota glorificetur, et e contrario pro male gestis tota damnetur. Nam si in angelis malignis et hominibus impiis non peccavit natura, sed voluntas. Ergo et in angelis sanctis et in hominibus piis non aliquid recte
Abbreviated transcription (Latin):
ueraciter nouit & firmissi me ten& : quia naturto rationulis siue in angelis
si uem hominibus : sicut naturadem habe adõ insitamrationem ita naturalẽ
habeat adõ insitamuoluntatem : Ethoctotum : id est naturam cumratione s ua
ud naturam cumuo luntatesua simuluna messe naturam : Ita ut nec natur a isti
rationalis possit esse absquoluntate ne uoluntus absq natura Ruic quidergo
ist natura uult : non potest udienum esse abi psa natura: ut adsola muo luntatem
referatur : qui a quando aliquĩd uult ista natura : nonutiq in parte suiuult &¬
inparte non uult : sed totautiqiuult: Siuentq ad bonum moueatur ipsa uolun¬
tate : tota hoc agit : Siue econtrario admalum : similiter tota hoc agit : Etideo
siuea abonum siue admalummoueatur : totautiq mouetur. Sed cum mouetur
adbonum : uirtus est : cum mouetur ad malum : uitium eius est: & id eo sicut

Expanded text:
veraciter novit et firmissime tenet quia natura rationalis sive in angelis veraciter novit et firmissime tenet quia natura rationalis sive in angelis sive in hominibus, sicut naturalem habet a Deo insitam rationem, ita naturalem habeat a Deo insitam voluntatem: et hoc totum, id est naturam cum ratione sua, vel naturam cum voluntate sua simul unam esse naturam; ita ut nec natura ista rationalis possit esse absque voluntate, nec voluntas absque natura. Quidquid ergo ista natura vult, non potest alienum esse ab ipsa natura, ut ad solam voluntatem referatur; quia quando aliquid vult ista natura, non utique in parte sui vult et in parte non vult, sed tota utique vult. Sive itaque ad bonum moveatur, ipsa voluntate tota hoc agit; sive e contrario ad malum similiter tota hoc agit. Et ideo sive ad bonum sive ad malum moveatur, tota utique movetur. Sed cum movetur ad bonum, virtus est; cum movetur ad malum, vitium ejus est. Et ideo, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
posse uddm̃: Vnde considere fidelis quisq: quamuanum & insanum sit
quod isteconatur : Vt quid edõ beati essenum quam poterunt : ex seipsis
beatos eẽ posse contendat: Id est : non aliqui dĩ gratia : sed quibus dum
ut ipseputat bonis naturȩ: quȩ &iam siom̃p̃s ds̃ in illis relinquat : eritei
ad testimonium suȩbonitatis : erit illis ad testimonium iustȩdumnatioms
Vt ipsi &iam possint cognoscere : ueritatem iustiiudicii inse expl&lam
atqita suo &icmiudicio condemnentur : Addit ad huciste &dicit¬
Indiubolo &impiis hominibus : non puniri nisi peruersitatem propriȩ
uoluntatis. Nec peccassenaturtm : sed uoluntatem : Ecceiterum rem
nouam &inauditam: Quod istedicit : indiabolo &impiis hominibus
a& erna ꝑditionedamnatis : non essepuniendum ad õ naturum ipsoꝵ
sed tantum modo peruersam uolunt atem eorum: Eo quod iuxti istius
sensum non peccauerit natur eorum sed uoluntas: Fides autem ecđue

Expanded text:
posse ad Deum. Unde consideret fidelis quisque quam vanum et insanum sit posse ad Deum. Unde consideret fidelis quisque quam vanum et insanum sit quod iste conatur? ut qui de Deo beati esse nunquam poterunt, ex se ipsis beatos esse posse contendat: id est non aliqua Dei gratia, sed quibusdam, ut ipse putat, bonis naturae. Quae etiamsi omnipotens Deus in illis relinquat, erit ei ad testimonium suae bonitatis, erit ei illis ad testimonium justae damnationis: ut ipsi etiam possint cognoscere veritatem justi judicii in se expletam, atque ita suo etiam judicio condemnentur. In diabolo et impiis hominibus non puniri, nisi perversitatem propriae voluntatis, nec peccasse naturam, sed voluntatem. Ecce iterum rem novam et inauditam. Quod iste dicit: in diabolo et impiis hominibus aeterna perditione damnatis non esse puniendam a Deo naturam ipsorum, sed tantummodo perversam voluntatem eorum; eo quod, juxta istius sensum, non peccaverit natura eorum, sed voluntas. Fides autem Ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
atitud inemdiꝰ nosse &desi derure . donum est piorum & di spũ inluminatorum
nonimpiorum perpelua cȩcitate at qunfelicitated am natorum: quia &lsifu¬
erintibi aliqui fortassis : quiex hisquȩ c liquando credidertnt ecognouerant
meminerint aliquatenus ipsius ueritutis uel beatitud inis. adhocttentum ei sue¬
lebit ipsa memoria ut magisdoleant : magis peniteant : magisiusted am natos
sees se cognoscant. desderantes quidem haberetem pus emendundi. ut possent
euu deresupplicium: Nec tamen habentes pielatem ipsius denderii. qua pro¬
mereantur dm̃ c esr& itaqinte : eos quiadõ non inlumin abuntur . & alienati
auitudi nulla ueritatis & betitudinis dulcedine consolabuntur : dicere
non essemiseroe necdam natos: quia haec est ueru & ueterna miseriu
alienari ab eatiuita : Et nullamaior potest essedam natio: quampenitus
excludi & repelliadõ & nullam spem nullum retur sumim habere

Expanded text:
atitudinem Dei nosse et desiderare donum est piorum, et Dei spiritu illuminatorum, atitudinem Dei nosse et desiderare donum est piorum, et Dei spiritu illuminatorum, non impiorum perpetua caecitate atque infelicitate damnatorum; quia etsi fuerint ibi aliqui fortassis qui, ex his qui aliquando crediderant et cognoverant, meminerint aliquatenus ipsius veritatis vel beatitudinis, ad hoc tantum eis valebit ipsa memoria, ut magis doleant, magis poeniteant, magis juste damnatos se esse cognoscant. Desiderantes quidem habere tempus emendandi, ut possent evadere supplicium, nec tamen habentes pietatem ipsius desiderii, qua promereantur Deum. Cesset itaque iste eos qui a Deo non illuminabuntur, et alienati a vita Dei, nulla veritatis et beatitudinis dulcedine consolabuntur, dicere non esse miseros nec damnatos. Quia haec est vera et aeterna miseria alienari a beata vita. Et nulla major potest esse damnatio, quam penitus excludi et repelli a Deo, et nullam spem, nullum recursum jam habere
Abbreviated transcription (Latin):
quiu nec opis nec ratio nec supientiu nec scientia erunt cpud inferas quo tu
properus. Nullum namq: ibierit opusbonum aliquod meritum ad quirendi
nulluratio: ueliuste excusandi uł digne satis faciendi. Nulla sapientia ex in¬
iustritio ne ueritatis : nulla scientia in exercitio a licuius uirtutis : quo modo
ergo habebunt iuxta istum : cognitionem & notiti aamueritatis : cuius e inlu¬
minatione & contem platione : eernaliter priuatierunt seuomodo hube¬
bunt eiusdem ueritatis & beatitudinis desiderium: in quibus nullus orit amor
pieatis quo autueritas uerediligatur : autuerubeatitudo uera citerdes de¬
relur Poterunt fortas sehabere quandam scientiamueritatis: in eo quad se
agnoscent dignostadlibus essesuppliciis. Quod sea gnoscent iusto iudicio condem
fici& ad tormentum : non ad consolationis solacium . Sic &iam poterunt ha¬
pace uel quieterefrigerari mereantur sipam autem ueritatem di ipsambe¬

Expanded text:
Quia nec opus, nec ratio, nec sapientia, nec scientia erunt apud inferos, quo tu Quia nec opus, nec ratio, nec sapientia, nec scientia erunt apud inferos, quo tu properas . Nullum namque ibi erit opus bonum aliquod meritum acquirendi, nulla ratio vel juste excusandi, vel digne satisfaciendi, nulla sapientia ex illustratione veritatis, nulla scientia in exercitio alicujus virtutis: quomodo ergo juxta istum habebunt cognitionem et notitiam veritatis, cujus et illuminatione et contemplatione aeternaliter privati erunt? Quomodo habebunt ejusdem veritatis et beatitudinis desiderium, in quibus nullus erit amor pietatis, quo aut veritas vere diligatur, aut vera beatitudo veraciter desideretur? Poterunt fortasse habere quamdam scientiam veritatis in eo quod se agnoscent dignos talibus esse suppliciis, quod se agnoscent justo judicio condemnficiet ad tormentum, non ad consolationis solatium. Sic etiam poterunt hapace vel quiete refrigerari mereantur. Ipsam autem veritatem Dei, ipsam be
Abbreviated transcription (Latin):
cis intetiuite nebras exteriores : &imillam noctem horrendam dequadñs ait
Venit nox quando nemopotest operari: & alio loco: miseri corditer ad mon&
dicens : Ambulatedum lucem habeis : netenebrȩ uos comprehendant.
Et ideo qui intalibus tenebris atquntalin octeerint : nihiliam poterunt pie
&d sruetuo se operari: quod uel aussto iudicepossi t suscipi: uel unde ipsimit¬
reastur abilli eerna darinatione liberari : & qui a nulla poterit eẽpia¬
pȩnitentia nullaerit delicti indulgentia : Consequenter : necullĩs finissuipplici:
& quȩcumq: in eis esse potuerit recordatio ueritatis niueb eatitudinis . tantuerit
quantahum a nosensu uel tenuiter potest attingi: non qual is perdĩ gratium
sol& inspirari: Tuncenimim plebitur : quod terribiliter unicuique scriptur i
dicit Et tuntum modo solaueratio : Intellectum dabitauditiu. Et iterum

Expanded text:
eis mitti in tenebras exteriores, et in illam noctem horrendam de qua Dominus ait: eis mitti in tenebras exteriores, et in illam noctem horrendam de qua Dominus ait: Venit nox quando nemo potest operari . Et alio loco misericorditer admonet, dicens: Ambulate dum lucem habetis, ne tenebrae vos comprehendant . Et ideo qui in talibus tenebris atque in tali nocte erunt, nihil jam poterunt pie et fructuose operari, quod vel a justo judice possit suscipi, vel unde ipsi mereantur ab illa aeterna damnatione liberari. Et quia nulla poterit esse piapoenitentia, nulla erit delicti indulgentia; consequenter nec ullus finis supplicii. Et quaecunque in eis esse poterit recordatio veritatis sive beatitudinis, tanta erit quanta humano sensu vel tenuiter potest attingi, non qualis per Dei gratiam solet inspirari. Tunc enim implebitur quod terribiliter unicuique Scriptura dicit; et tantummodo sola vexatio intellectum dabit auditui ; et iterum:
Abbreviated transcription (Latin):
diuesille iã apud in feros condem natus. fratressuos quos incarne reliquerat uelut
scđm̃ dm̃ dilexise uideur. pro quibus nein locum illum tormentorum uenir&T
anxius satugebat & de precabatur nonta meruere scđm dm̃ fiebat : quad non
instinctu diuinȩ caritutis. sed uel terrore prȩsentis dam nationis. uel amore
humanȩ affectionis ab eo extor quebatur : Quia ergo nullaiam in eisesse poterit
per inlummnationem dĩ e donum sp̃rsẽr : pielas fideie caritatis. Nullabo nȩspei
expectutio: Ideo nulla eoꝵ pȩnitentia deprȩseritis : nullum desiderium de fu¬
turis anusto & miseri cordi iudice suscipietur quia hȩctunc nonerunt expieta¬
te & a mere diuinȩ gratiae . sed tantum ex necessitate tribulationis & angus¬
tiȩ Tunc itaq subtracto a sepenitus diuinȩ inlustrationis lumine : & abillo
giudio quod bono e fideli seruo promittitur : dicente d ño intra ingaudium
dñitui : penitus exclusis & alienatis : rema nebunt extralumendi : Ethocerit

Expanded text:
dives ille jam apud inferos condemnatus fratres suos, quos in carne reliquerat, velut secundum Deum dilexisse videtur, pro quibus, ne in illum locum tormentorum venirent, anxius satagebat et deprecabatur ; non tamen vere secundum Deum fiebat, quod non instinctu divinae charitatis, sed vel terrore praesentis damnationis, vel amore humanae affectionis ab eo extorquebatur. Quia ergo nulla jam in eis esse poterit per illuminationem Dei et donum Spiritus sancti, pietas fidei, et charitatis nulla bonae spei exspectatio; ideo nulla eorum poenitentia de praeteritis, nullum desiderium de futuris a justo et misericordi judice suscipietur; quia haec tunc non erunt ex pietate, et amore divinae gratiae, sed tantum ex necessitate tribulationis et angustiae. Tunc itaque subtracto a se penitus divinae illustrationis lumine, et ab illo gaudio, quod bono et fideli servo promittitur, dicente Domino: Intra in gaudium Domini tui , penitus exclusi et alienati remanebunt extra lumen Dei; et hoc: Erit
Abbreviated transcription (Latin):
Ecceaffirmat : quodhec religio si locutio etden csticȩ disciplinȩ utdistinguatur
& discernatur & dicaturu nobis : quia ds ubiqest ꝑprȩsentiam maiestatis sed non
ubiqiper prȩsentiam habitationis. non sit exrerum propri&ate sedtiantum exusu
locutionis humana e. Vtdestruat sal uberrimum sensum totiusscripture diuinae :

Expanded text:
guatur et discernatur, et dicatur a nobis quia Deus ubique est per praesentiam majestatis, sed non ubique per praesentiam habitationis, non sit ex rerum proprietate, sed tantum ex usu locutionis humanae, ut destruat saluberrimum sensum totius Scripturae divinae
Abbreviated transcription (Latin):
quia iuxta prȩmissam catholicȩ fideirationem omp̃s ds̃ ante constitu¬
tionem mundi antequam quicquam facer& a principio certis &iustis
& in mutabilibus causis a & erni consilii sui. quosdam prȩdeitin auerit
ad regnum gratuita bonitatesua ex quibus nemosit periturus prote¬
gente miđa sua. Et quosdum prȩdestin auerit adinteritum iusto
iudiciosuo proptermeritum quod prȩsciuit impi& atiseoꝵ ex quibus
nemopossit saluuri : Non propter uiolentium aliquam diuinȩ potestatis.
sed propter indomabilem eper seuera antem nequitium propriȩ in iquitatis :
Quidergorestat inisut siquid aliter sapuimus. hoc nobis dõ reudunte
humiliter abnuamus & clarescentẽ ueritatem fideliter amplatumur

Expanded text:
quia juxta praemissam catholicae fidei rationem omnipotens Deus ante constituquia juxta praemissam catholicae fidei rationem omnipotens Deus ante constitutionem mundi, antequam quidquam faceret, a principio certis et justis, atque immutabilibus causis aeterni consilii sui quosdam praedestinaverit ad regnum gratuita bonitate sua, ex quibus nemo sit periturus protegente misericordia sua, et quosdam praedestinaverit ad interitum justo judicio suo propter « meritum, quod praescivit impietatis eorum: » ex quibus nemo possit salvari non propter violentiam aliquam divinae potestatis, sed propter indomabilem, et perseverantem nequitiam propriae iniquitatis. Quid ergo restat, nisi ut si quid aliter sapuimus, hoc nobis, Deo revelante, humiliter abnuamus, et clarescentem veritatem fideliter amplectamur:
Abbreviated transcription (Latin):
tantimmensitate iniquus est . ut omnium pec cantium peccatu
sp̃ic diu inae praescientiȩ & praedistinationi simmobilem ueritatem
in utraq: parte & electorum scilic& & reproborum praedicant &com¬
mendant : Flectorumutiq: adgłamꝰ reproborum uero non adculpam
sed ad poenam.: E in his nontem porulium neque ex aliquo tempore
incoantium sed sempiter narum dispositionumdĩ immutabilemordinẽ
nobis de monstriri confirmant. Nec idique meletorum posseperire
necullum reproborum propter duritiam & inpaenitentia in cor dissui
posse saluuri: Hoc & diuinurum scripturarum ueritus &l sc̃orum atq:
orthod oxorum patrum auctoritus consencnter annuntiunt in dubi¬
tanter nobiscredendum & tenendum inculcunt : Qua propter
& sullius miserabilis monaciim probatur leuitas improbatur temeritus
culpatur importuna loquacitas nonideo diuin a neganda estueritas .:

Expanded text:
tanta immensitate iniquus est, ut omnium peccantium peccata tanta immensitate iniquus est, ut omnium peccantium peccata spiritu divinae praescientiae, et praedestinationis immobilem veritatem in utraque parte, electorum scilicet et reproborum praedicant, et commendant. Electorum utique ad gloriam, reproborum vero non ad culpam, sed ad poenam. Et in his non temporalium, neque ex aliquo tempore inchoantium, sed sempiternarum dispositionum Dei immutabilem ordinem nobis demonstrari confirmant, nec aliquem electorum posse perire, nec ullum reproborum propter duritiam et impoenitentiam cordis sui posse salvari. Hoc et divinarum Scripturarum veritas, et sanctorum, atque orthodoxorum Patrum auctoritas consonanter annuntiant, indubitanter nobis credendum, tenendum inculcant. Quapropter et si « illius miserabilis monachi » improbatur levitas, improbatur temeritas, culpatur importuna loquacitas, non ideo divina neganda est veritas:
Abbreviated transcription (Latin):
non merentur item deprȩdistinatione perditionis reproborum Ompis
inquit đnustitia futurorum praescia ab ipsa mundiorigine. gehennȩ
igne mereauit : quiin poenam reproborum esse semel inciper&ꝰ sed ur¬
doremsuu m &iams i nelignis numquam finire : A libi quoq deipso impion
& reproborumatq: a& erno interitud am natorum capite id est antixp̃s
ia meumd amnatum ẽẽ contestans. itadicit: Aled amnatus homo
quem in fine mundia postata angelus assumit ud praedicandum
falsitatem suamastutos acduplices atq huius mundiscientium
habente selecturus est: Et alioloco Terra cuiuȩdicitur ille principd t̃
dumnatus homo est : Quialarum cymbalum uocatus qui a quiper
suꝑbiam in altitudinem cogitationis euolunt eundem peruer sumho¬
minem prȩdicando sonant : Et paulo post : Terra in quit cuiuȩdicit᷑
transflumin a u& hiopiȩ esseperhib&ur : quia damnatus ille homo

Expanded text:
non merentur. Item de praedestinatione perditionis reproborum: Omninon merentur. Item de praedestinatione perditionis reproborum: Omnipotens, inquit, Dei justitia, futurorum praescia ab ipsa mundi origine gehennae ignem creavit, qui in poenam reproborum esse semel inciperet, sed ardorem suum etiam sine lignis nunquam finiret. Alibi quoque de ipso impiorum et reproborum, atque aeterno interitu damnatorum capite, id est Antichristo, jam eum damnatum esse contestans, ita dicit: Ille damnatus homo quem in fine mundi apostata angelus assumit ad praedicandum falsitatem suam, astutos, ac duplices, atque hujusmodi scientiam habentes selecturus est. Et alio loco: Terra cui vae dicitur ille principaliter damnatus homo est qui alarum cymbalum vocatur: quia qui per superbiam multitudinem cogitationis evolant, eumdem perversum hominem praedicando sonant. Et paulo post: Terra, inquit, cui vae dicitur, trans flumina Aethiopiae esse perhibetur: quia damnatus ille homo
Abbreviated transcription (Latin):
dinat: Item deeademre alio lo cosiedicit : Ad leuam quoq dilatatur eccłu
dumadse quosdum &ium ininiquitate permansurosadmittit: Propter
hanc multitudinem quȩ extraelectorum numerumiac& in euangelio
dñs dicit : multiuocati pauciaute melecti: Alio quoq: loco uim suꝑ nȩ
dispositionis in commutabilemesse demenstrans itauit : Vita riemmuis
suꝑniconsilii nequa quam potest : Sed magna sibiuir tutehanc temperat¬
quise subeius nutibus refrenat: Eiusq sibi ponderaleiugit. quiha ne subneato
cordis humero uolens portit: Ite malibideea demre : Sicut nemoobsistit
largitatidi uocantis itanullus obuiat iustinȩrelinquentis. Etiterum:
deimpiisiam prȩiudicatis. quiuerone fideisacramenta tenuerunt: inore¬
pationem udicis in extrema ex aminationenon audiunt : Quia prȩiudeati
infidelitatissuȩ tenebris eiusquem dispexerunt in uectione redcrgui

Expanded text:
dinat. Item de eadem re alio loco sic dicit: Ad laevam quoque dilatatur Ecclesia, dinat. Item de eadem re alio loco sic dicit: Ad laevam quoque dilatatur Ecclesia, dum ad se quosdam in iniquitate permansuros admittit. Propter hanc multitudinem, quae extra electorum numerum jacet, in Evangelio Dominus dicit « Multi vocati, pauci autem electi . »  Alio quoque loco vim supernae dispositionis incommutabilem esse demonstrans ita ait: Vitari enim vis superni consilii nequaquam potest, sed magna sibi virtute hanc temperatqui se sub ejus nutibus refrenat; ejusque sibi pondera levigat, qui hanc subjecto cordis humero volens portat. Item alibi de eadem re: Sicut nemo obsistit largitati Dei vocantis, ita nullus obviat justitiae relinquentis. Et iterum de impiis jam praejudicatis: Qui vero nec fidei sacramenta tenuerunt, increpationem judicis in extrema examinatione non audiunt: quia praejudicati infidelitatis suae tenebris, ejus quem despexerunt invectione redargui
Abbreviated transcription (Latin):
idet sempiter nurum dispositionum dĩ in commuti bi hordine. sic do c&:
Cumominiu quȩ in dño maiestitisiud aicu ad misitimpi&s. tanto ante
prȩdictu sint . ut nontum defuturis quain depr&̧eritis proph&icus sitser mo
contextus quid uliud nobis quam sempiternarum dispositionum dr̃ in com¬
mutubili sordo reseratur: Apudquem discernenda iam diiudicata
Et futura ium facti sunt : Cumenim & qualitates actionum nrũ rum
& effectusomnium uoluntatum scientia diuina prȩueniat quantomagis
notu sunt dõ opera sua: Etrecteplacuit quasi facta recoli quȩ non potertnT
omnino nonfieri: Beatus quoq gregorius exponensilla uerba apł idest
quȩ sit latitudo el longitudo & sublimitus & pro fundum itudeprȩdesti¬
nationere proborum adinteritum breuiter e uperte dicit : In est dõ e ium
profundum: Quodum nan dos inferius iusta aequitate dis ponens prȩos¬

Expanded text:
id est sempiternarum dispositionum Dei incommutabili ordine, sic docet: id est sempiternarum dispositionum Dei incommutabili ordine, sic docet: Cum omnia, quae in Domino majestatis Judaica admisit impietas, tanto ante praedicta sint, ut non tam de futuris, quam de praeteritis propheticus sit sermo contextus, quid aliud nobis, quam sempiternarum dispositionum Dei incommutabilis ordo referatur? Apud quem discernenda jam dijudicata, et futura jam facta sunt. Cum enim et qualitates actionum nostrarum, et effectus omnium voluntatum scientia divina praeveniat, quanto magis nota sunt Deo opera sua? Et recte placuit quasi facta recoli, quae non poterant omnino non fieri. Beatus quoque Gregorius exponens illa verba ApostQuae sit longitudo, et latitudo, et sublimitas, et profundum , » ita de praedestinatione reproborum ad interitum breviter et aperte dicit: Inest Deo etiam profundum, quo damnandos inferius justa aequitate disponens praeor
Abbreviated transcription (Latin):
Quodillis propriainiquitus ialeparit & ȩquita s diuina bener&ribuit :
Nec ad mortemanimȩ primam. sed admortem s ecundam: quod enim
ante gehennam in ali pecando pereunt non est diuin ioperis sed humani
quod autemin gehenna perituri sunt hoc facit dĩȩquitas cumulla plac&
peccantis iniquitus : hocitaq prȩdestinauit ds quod eratipsefacturus
Illud ueronullatenus prȩdestin auit. quod facturus i psenon fuit: Malu
quippeuoluntas nonpertine adoptimum creatorem ⁊ iusta uero
iniustorum damnatio pertin&ꝰ ade quissimui cognitorem. Pra. edisti¬
nauitita q ds̃iniquos &impiosad supplicium iustum non adaliquad opus iniustũ :
Ad poenam non ad culpam: ad punitionem non udtrans gressonem:
Adinteritum que miraius tiui dicis peccantibus reddidit nona dinteritum
quo in seirt andipeccantium iniquitus prouocauit : Hucusq beatus fulgentius :

Expanded text:
quod illis propria iniquitas male parit, et aequitas divina bene retribuit; » quod illis propria iniquitas male parit, et aequitas divina bene retribuit; » nec ad mortem animae primam sed ad mortem secundam: quod enim ante gehennam mali peccando pereunt, non est divini operis sed humani: quod autem in gehenna perituri sunt, hoc facit Dei aequitas, cui nulla placet peccantis iniquitas. Hoc itaque praedestinavit Deus, quod erat ipse facturus; illud vero nullatenus praedestinavit, quod facturus ipse non fuit; mala quippe voluntas non pertinet ad optimum Creatorem: justa vero injustorum damnatio pertinet ad aequissimum cognitorem; praedestinavit itaque Deus iniquos et impios ad supplicium justum, non ad aliquod opus injustum; ad poenam, non ad culpam; ad punitionem non ad transgressionem; ad interitum, quem ira justi judicis peccantibus reddidit, non ad interitum, quo in se iram Dei peccantium iniquitas provocavit. Huc usque beatus Fulgentius.
Abbreviated transcription (Latin):
essepredestinauit : Hacnamq: prȩdestinatiane non opus hominismalum:
sediustum hominispraedistin auit supplicium : hunc sensumbeatiaugustin
uerum atqi catholicum quod dm̃ operissiu futuri. idestiusti iudicii dem alis
& inmalis exercendi semper fuisse prȩscium semper fuisse predestinato rem
iustun fideliter commend atbeatus fulgentius ur supra memora uimus
illiu stemporis uicinus & temporeuandalicȩper secutionis apud africam
intercu& eros x p̃sacerdotes confessorin ditus interro gatus ciquad ampio
& religiosouro non spreuit . non respuit : sed potius diligenter expo suit
& confirmauit dicens: Nihilaliud accipiendum existimo in illo sc̃ augustin
sermone. quo ad interitu m quosdam prȩdistinatos firmat nisiud interitũ
supplicu non delicti. Neque admalum quod iniuste admittunt. sed
adcruciatum quodiustissi mepatiunturt Nec ud peccatum sed adtormentũ

Expanded text:
hominis malum, hominis malum, sed justum hominis praedestinavit suppliciunt Hunc sensum B. Augustini verum, atque catholicum quod Deum operis sui futuri, id est justi judicii de malis et in malis exercendi semper fuisse praescium, semper fuisse praedestinatorem justum, fideliter commendat B. Fulgentius, ut supra memoravimus, illius temporis vicinus, et tempore Vandalicae persecutionis apud Africam inter caeteros Christi sacerdotes confessores inclytus interrogatus a quodam pio, et religioso viro non sprevit, non respuit, sed potius diligenter exposuit, et confirmavit dicens : Nihil aliud accipiendum existimo in illo sancti Augustini sermone, quo ad interitum quosdam praedestinatos affirmat, « nisi ad interitum supplicii non delicti, neque ad malum quod injuste admittunt, sed ad cruciatum quod justissime patiuntur: nec ad peccatum, sed ad tormentum,
Abbreviated transcription (Latin):
adculpumutiq: sed ad poenam. nec ad malum opus quo dipsi uolentes
agunt sed ud malum quod inu&ernis suppliciis inuiti patientur : Nec
ipse in iuis dictis reprehenderit . nec abulliscatholicȩ & sanesentientibus
reprebensum sit .: Etideo &iam modernotem pore. a nobis quitantȩ
imperitiȩ & infirmitatissumus nequaquam reprebendendum uel
Reiciendum debuit iudicari sed potius diligenti & humili pi&ate per¬
sruturi & intelligi: Etsi qui sunt qui ex hoc scandalizari uideantur :
tam quamperistud prȩdistinationis uerbum necessitismalea gendi
cuiquam imposita esse signific&lur. instruendi potius fuerunt. & breuit᷑
aclucide docendi Quod dĩ neminem pruedistina uerit ad peccatũ
sedudluendum supplicium propeccato. Nec istu prȩdistinatione aliquem
cogat admale agendum sed sepotius declure iudicemiustum : Qui& pec¬
catufieri noluit : & factiuste sepuniturum ẽẽprȩsciuit iuste sepuniturũ¬

Expanded text:
ad culpam utique, sed ad poenam, nec ad malum opus, quod ipsi volentes ad culpam utique, sed ad poenam, nec ad malum opus, quod ipsi volentes agunt, sed ad malum; quod in aeternis suppliciis inviti patientur, » nec ipse in suis dictis reprehenderit, nec ab ullis catholice et sane sentientibus reprehensum sit. Et ideo etiam « moderno tempore, » a nobis qui tantae imperitiae, et infirmitatis sumus nequaquam reprehendendum, vel rejiciendum debuit, judicari, sed potius diligenti, et humili pietate perscrutari, et intelligi. Et si qui sunt, qui ex hoc scandalizari videantur, tanquam per istud praedestinationis verbum necessitas male agendi cuiquam imposita esse significetur, instruendi potius fuerunt et breviter ac lucide docendi, quod Deus neminem praedestinaverit ad peccatum, sed ad luendum supplicium pro peccato. Nec ista praedestinatione aliquem cogat ad male agendum, sed potius declaret judicem justum, qui et peccata fieri noluit, et facta juste se puniturum e
Abbreviated transcription (Latin):
prȩdestinauit ud gratiam ĩ haec pauca ex prȩfatibeatissimidoctoris
duobus libris posuimus. quo seum non solum catholice & ueridice scripsisse :
sed eliamdiligenter & fideliter retractisse qui librosr& ractitionum eius
attentius legit euidenter agnoscit : Vt quia iameius auctoritas dehacre.
id est dediuna mutramq partem prȩdistinatione. &electorum uideli&
adglorium ereproborum ad poenam a non nullis publicecontemnitur.
& conculcatur. Ita ut quia seipse in quibusdamscriptis sus pieatq humilit̃
reprehendit & corrigit. putent se ubieis iusum fuerit licenter eumposse
reprehendere e quo dille fecit ad exemplum humilitatis . ipsi u surpure
non erubescunt ad tum orem prae sumptionis : ex his saltim libris agnoscuNt
quia hoc uerbum diuinȩprȩ distinationis inpartere proborum positum.
qui a uerissime & rectissi mediu in oiudicio prȩdestinatidicuntur non

Expanded text:
praedestinavit ad gratiam. Haec pauca ex praefati beatissimi doctoris praedestinavit ad gratiam. Haec pauca ex praefati beatissimi doctoris duobus libris posuimus, quos eum non solum catholice et veridice scripsisse, sed etiam diligenter et fideliter retractasse, qui libros Retractationum ejus attentius legit, evidenter agnoscit ut quia jam ejus auctoritas de hac re, id est de divina in utramque partem praedestinatione, et electorum videlicet ad gloriam, et reproborum ad poenam a nonnullis publice contemnitur, et conculcatur: ita ut quia se ipse in quibusdam scriptis suis pie, atque humiliter reprehendit, et corrigit, putent se, ubi eis visum fuerit, licenter eum posse reprehendere. Et quod ille fecit ad exemplum humilitatis, ipsi usurpare non erubescant ad tumorem praesumptionis. Ex his saltem libris agnoscant quia hoc verbum divinae praedestinationis in parte reproborum positum, quia verissime et rectissime divino judicio praedestinati « dicuntur, non
Abbreviated transcription (Latin):
ciuns sursum : Nam quantum adipsum attineꝰ ex eademmasscoritur
que origmaliter est totadam nati : Sed tamquam figulusds̃ hane
enim similitudinem nonimpudenter sed prudenter introducit apłs.
ex edemmassa fecit aliudua s in honorem. aliud in contumeliam:
Prius autem factu m estuas in contumelium. postuero alterum in honorem:
Quia& in ipso uno homine sicut dixita płs. Non primum quod spaleest.
sed quod animale de inde quod spãle & cae : Item in libro enchyridion
quemad laurentium eđaeromanȩ ardidia conumscripsit. deecdem re
ituloquitur : Cum angelicainquit & humanacreatur peccass& idest
non quod ds̃ sed quod uoluit ipsa feciss& &i ampereandem creaturȩ uolun¬
tatem qua factum est quod creator noluit. impleuit ipsequoduoluit.
Beneutens & in adis tam quam sum meb onus.: Adeorum dumnationem
quo iuste prȩdestinauit ad poenam & a deorum salutem quos benigne

Expanded text:
civis sursum. Nam quantum ad ipsum attinet ex eadem massa oritur, civis sursum. Nam quantum ad ipsum attinet ex eadem massa oritur, quae originaliter est tota damnata; sed tanquam figulus Deus: hanc enim similitudinem non imprudenter, sed prudenter introducit Apostolus: Ex eadem massa fecit aliud vas in honorem, aliud in contumeliam . Prius autem factum est vas in contumeliam, post vero alterum in honorem. Quia et in ipso uno homine, sicut dixit Apostolus, non « primum quod spirituale est, sed quod animale, deinde quod spirituale , » etc. Item in libro Enchiridion quem ad Laurentium Ecclesiae Romanae archidiaconum scripsit, de eadem re ita loquitur: Cum angelica, inquit, et humana creatura peccasset, id est, non quod Deus sed quod ipsa voluit fecisset, etiam per eamdem creaturae voluntatem, qua factum est quod Creator noluit, implevit ipse quod voluit, bene utens et malis tanquam summe bonus ad eorum damnationem, quos juste praedestinavit ad poenam, et ad eorum salutem, quos benigne
Abbreviated transcription (Latin):
Hanc fide regulum firmissime acfidelissimenobistenendam beatiis augus¬
tinus itadiligenter breuiterq commendat. in libris detiuita ted intdicens
huma num inquit genus induo genera distribumus: Vnumeorum qui
secundum hominem. alterum eorum qui secundum dm̃uiuunt. Quas
eium imystice. appellamus ciuitatesduas: Hoc est duas soci& ates ho¬
minum, quarum est una. quȩ prȩdest inatu est in aelernum regnare
cumdõ. Altera a&ernum iupplicium subir ecumdiabolo. Et post
pauca de exortuduarum ciuitatumistarum id estciuitatisdĩ & cius¬
tatis diaboli diligentius disputins. itudicit: Natus estigitur prior
cam. ex illis duobus generis humani parentibus. pertinensad hominũ
ciuitatem . Posterior abel. ad ciuita temdĩ prior estnatus ciuis huius
scłi. Posterius autem istoperegrinus insđo & pertinens dciuitatem d̃i.
Gratia prȩdistinatus gratiueletus : Eratia peregrinusdeor sum. gratia

Expanded text:
Hanc fidei regulam firmissime ac fidelissime nobis tenendam beatus AugusHanc fidei regulam firmissime ac fidelissime nobis tenendam beatus Augustinus ista diligenter et breviter commendat in libris de Civitate Dei , ita dicens: Humanum, inquit, genus in duo genera distribuimus, unum eorum qui secundum hominem, alterum eorum qui secundum Deum vivunt; quas etiam mystice appellamus civitates duas, hoc est, duas societates hominum quarum est una, quae praedestinata est in aeternum regnare cum Deo: altera aeternum supplicium subire cum diabolo. Et post pauca, de exortu duarum civitatum istarum, id est civitatis Dei et civitatis diaboli, diligentius disputans, ita dicit : Natus est igitur prior Cain ex illis duobus humani generis parentibus pertinens ad hominum civitatem: posterior Abel ad civitatem Dei. Prior est natus civis hujus saeculi, posterior autem isto peregrinus in saeculo, et pertinens ad civitatem Dei. Gratia praedestinatus, gratia electus, gratia peregrinus deorsum, gratia
Abbreviated transcription (Latin):
Etego uitam a &ernam do eis & non peribunt in aeernum & non rupi&
easquis quam demanumea: Quodueroidem loth. facultate abangelis
datu nullum deciuibus perfidis ned esuis quidem cognatis siue a micis
tam & si multum conatus potuit adeo lutem reuocare . significat quia
nullius labor hominis ad numeriio praedistinatorum quiante consti¬
tutio nemimnundi electisunt adõ. uel unampossit ammam adicere:
nouiteni mdñs quisunteius Verum &inrũ im fragilitatem qui adelector
sortem pertineant lat& non tamen abagenda cura nrãe salutis
cessandum nonab in struendis preximis linguaest continenda. Sed
adexem plumbeatiloth & nobis caste uiuendum & errantium quoq
correctioniofficiumpi&ati simpendendum : Constatenim quia &s
prȩdestinatos ad interitum s aluare nequimus nr̃aae tamenbenignitatis
quamergaillorum salute mimpendimus mercedem non perdimus :¬

Expanded text:
Et ego vitam aeternam do eis, et non peribunt in aeternum, et non rapiet Et ego vitam aeternam do eis, et non peribunt in aeternum, et non rapiet eas quisquam de manu mea . Quod item Loth, facultate ab angelis data, nullum de civibus perfidis, ne de suis quidem cognatis, sive amicis, tamen etsi multum conatus, potuit ad salutem revocare, significat quod nullius labor hominis ad numerum praedestinatorum, qui ante constitutionem mundi electi sunt a Domino, vel unam possit animam adjicere. Novit enim Deus qui sunt ejus . Verum, etsi nostram fragilitatem qui ad electorum sortem pertinent latet, non tamen ab agenda cura nostrae salutis cessandum, nec ab instruendis proximis lingua est continenda: sed ad exemplum beati Loth, et nobis caste vivendum, et errantium quoque correctioni officium pietatis impendendum. Constat enim quod etsi praedestinatos ad interitum salvare nequimus, nostrae tamen benignitatis, quam erga illorum salutem impendimus, mercedem non perdimus
Abbreviated transcription (Latin):
filiorum di prȩdestinato sudõ : ne que perire pose alique meorum
quosdĩ predistinauit ad regnum nec quem quam eorum quo sdi non
prȩ distinauit uduitam ulla posseratione saluari: Prȩdestinatio enim
illa gratuitaedonationis est preparictio : Qua nos a płs. auit. prȩdistinatos
in adoptionem filiorum periħm xp̃m in ipsum : Hanc fideiregulum
& defimitionem certissimam. fideliter sequens beatus & sẽsdoctor ecłue
ereptione loth exinteritus ado morum & quorundam suorum nonere¬
dentium &cumeo exirendentium eh deocumcueleris qui inurbe impia
remanserant iustisi meperditorum punitione itauit : Quo dostium loth
occluserunt angeli neuel ipsum uel aliquem dedomoipsius possent ud
perdendumrapere sodomitȩ patenter in sinuat quia nullum de cletis di
perditura est impi& as &persecutioreproborum. Dicente d ño deouibus suis ꝰ

Expanded text:
filiorum Dei praedestinatos a Deo, neque perire posse aliquem eorum, filiorum Dei praedestinatos a Deo, neque perire posse aliquem eorum, quos Deus praedestinavit ad regnum; neque quemquam eorum, quos Deus non praedestinavit ad vitam ulla posse ratione salvari: praedestinatio enim illa gratuitae donationis est praeparatio, qua nos Apostolus ait: « Predestinatos in adoptionem filiorum per Jesum Christum in ipsum . »  Hanc fidei regulam et definitionem certissimam fideliter sequens beatus et sanctus doctor Eereptione Lot ex interitu Sodomorum , et quorumdam suorum non credentium et cum eo exire nolentium, et ideo cum caeteris, qui in urbe impia remanserant, justissime perditorum punitione, ita ait: Quod ostium Lot incluserunt angeli, ne vel ipsum, vel aliquem de domo ipsius possent ad perdendum rapere Sodomitae, patenter insinuat quia nullum de electis Dperditura est impietas et persecutio reproborum, dicente Domino de ovibus suis:
Abbreviated transcription (Latin):
nt itabreuis s mea c plenissime legitur definitum: Tirmisime inquit tene
& pulla tenus dubites dõin commutuinli non solum pr&̧eritu & prȩsentia
sed&ium futuraomnia in commutabiliter essenotissima : : Cuidicitur :
Ds̃ quio ccultorumes cognitor quiscisomnia ante quamfiant Et iterum
Firmisimeinquittene & pulla tenus dubites trinitatem dm̃in cominu¬
tabilem r erumomnium atq: operum tum suorum quam humanorum
certissimum cognitor in anteomnia saecula scire. quibus ꝑfidemes il
gratium largiturtis sinequanemopotuit ex in itiomundiusq: infinem.
areatu peccatita moriginalis quam actualis absolui : quosenim dĩ prȩsciuit
elprȩdestin auit conformes fieriim aginis filueius : Etiterum : Firmis¬
si meinquittene & nulla tenus dubites omnes quoslia s amisericordiue
gratuita bonitate ds̃ facit. ante constitutionem mundi in adoptionem

Expanded text:
sit, ita brevissime ac plenissime legitur definitum. Firmissime, inquit, tene sit, ita brevissime ac plenissime legitur definitum. Firmissime, inquit, tene et nullatenus dubites Deo incommutabili non solum praeterita et praesentia, sed etiam futura omnia incommutabiliter esse notissima. Cui dicitur: « Deus qui occultorum es cognitor, qui scis omnia antequam fiant . »  Et iterum: Firmissime, inquit, tene, et nullatenus dubites Trinitatem Deum incommutabilem rerum omnium, atque operum, tam suorum, quam humanorum certissimum, cognitorem ante omnia saecula scire, quibus per fidem esset gratiam largiturus, sine qua nemo potuit ex initio mundi, usque in finem a reatu peccati, tam originalis, quam actualis absolvi; « quos enim Deus praescivit, et praedestinavit conformes fieri imaginis Filii ejus ; » et iterum: Firmissime, inquit, tene, et nullatenus dubites, omnes, quos vasa misericordiae gratuita bonitate Deus facit ante constitutionem mundi, in adoptionem
Abbreviated transcription (Latin):
breuiter aperteq propositis ad confirmationem legentium attentius
commendare ac declura restudeamus : In librocuius titulus est deduubus
in xp̃onaturis omnibus fere eclesiis notissimo & celebriter commenduto
ubi eiũ multorum & orthodoꝵ orumpatrum tam grȩcorum qua m la¬
tinorum uel libriin tegriuel sententiȩ adedificationem & confirma¬
tionem fidȩipertinentes. beatissimorum scilice athanasii ambrosii
hieronymi augustimi & ca&erorum diligenter collectȩ atq digestȩ sunt :
inseruntur &ium quaedam .xl. capitula. subunius libellitestu. qui uel
beatiuugustins uel beati fulgentii gloriosi antistitis& confessoris xp̃i
nomine ttulatus. prȩcipueud cognitionem & confirmationem fidei per¬
tinentia : In quibus deh acreundenuncugitur. id esta ediu inȩ prȩsuientiȩ
& prȩdistinationis ueritate quid firmissime at q indubitantertenendum

Expanded text:
breviter aperteque propositis ad confirmationem legentium attentius breviter aperteque propositis ad confirmationem legentium attentius commendare, ac declarare studeamus. In libro cujus titulus est de duabus in Christo naturis, omnibus fere Ecclesiis notissimo et celebriter commendato, ubi etiam multorum, et orthodoxorum Patrum tam Graecorum, quam Latinorum, vel libri integri, vel sententiae ad aedificationem et confirmationem fidei pertinentes, beatissimorum scilicet, Athanasii, Ambrosii, Hieronymi, Augustini et caeterorum diligenter collectae atque digestae sunt; inseruntur etiam quaedam quadraginta capitula sub unius libelli textu, qui vel beati Augustini, vel beati Fulgentii gloriosi antistitis confessoris Christi nomine titulatur , praecipue ad cognitionem et confirmationem fidei pertinentia, in quibus de hac re unde nunc agitur, id est de divinae praescientiae et praedestinationis veritate quid firmissime atque indubitanter tenendum
Abbreviated transcription (Latin):
mieri cordia & aba&ernad amnationeeripi & inelecterum suorum
iubeat gregenumerari : Quic lic& utbeatus gregoriusdicit optineri
ne qua quam possint quae praedestinata non fuerint: ipsa tamen perennis
regni prȩdistinatio iti est ab ompte do dispostta. ut adhocelectiex labore
peruemant : Quatinus postulandomereantur accipere . quod ei som̃p̃sds̃
titulis distinetic at q digesta tam nobis quam eaelerisquil egereuoluerint
uxtu regulam uerȩ fidei deprȩscientia & prȩdistinationediuina. uelut
regulariter proposuimus agnoscenda at q tenenda: non ex nr̃o sensu
aliquid prȩsumentes sed scripturuesc̃ȩ auctoritatem fideliteratqihumi¬
liter sequentes: Haec inquamitaesse : & ita untiqua eccłae a uctoritate
& scõrum patrum fidelissima inetitutionetenta & trudita nec esstrium
omni noduximus ut &iam eo rundem scõrumpatrum uerbis & definitionib:

Expanded text:
misericordia, et ab aeterna damnatione eripi, et in electorum suorum misericordia, et ab aeterna damnatione eripi, et in electorum suorum jubeat grege numerari: quia licet, ut beatus Gregorius dicit , obtineri nequaquam possint quae praedestinata non fuerint, ipsa tamen perennis regni praedestinatio ita est ab omnipotente Deo disposita, ut ad hoc electi ex labore perveniant, quatenus postulando mereantur accipere, quod eis omnipotens titulis distincta, atque, digesta, tam nobis, quam caeteris qui legere voluerint juxta regulam verae fidei de praescientia et praedestinatione divina, velut regulariter proposuimus agnoscenda, atque tenenda non ex nostro sensu aliquid praesumentes, sed Scripturae sanctae auctoritatem fideliter atque humiliter sequentes: haec, inquam, ita esse, et ita antiquae Ecclesiae auctoritate, et sanctorum Patrum fidelissima institutione tenta et tradita necessarium omnino duximus; ut etiam eorumdem sanctorum Patrum verbis, et definitionibus
Abbreviated transcription (Latin):
scribentur nec terramisrł in gredientur : Videlic& sicut uere de c eu
electorum eiecti. & delibrouitȩ del& :. e deterraui uentium penitus
cdienati Dehiis &apł s. consonanter uerbis euangelicis loquitus
dicens: Qquod si &iam opertum est euangelium nr̃m in his qui pereuri
est oꝑtum ⁊ In quibus dr̃ huiussđ excȩcauit mente s infideliumut non¬
dicit: Non enimominium est fides Et no nom̃s oboediunt eiu angelia.
Quiergotilessunt. & tilesus que in finem ꝑdurant. merito utiq
& prȩsientia di mali prȩscitisunt & prȩdesti natione dĩ ustereꝓbati
atqdam natiꝰ prob& ergo scipsumhomo: Vt ex quotidi a no profectu siuedefertu
uiticesuȩ ut rum magis ad socie atemelectorum an quod ab sit adsoci& atem
reproborum propinquare cesentiat a pud sesollicitus perspiciat &inquirat :
Or&q fiaditer & perseuernter qu antum potest ut eu momp̃tis dñ

Expanded text:
scribentur, nec terram Israel ingredientur . » Videlicet sicut vere de coetu scribentur, nec terram Israel ingredientur . » Videlicet sicut vere de coetu electorum ejecti, et de libro vitae deleti, et de terra viventium penitus alienati: de his et Apostolus consonanter verbis evangelicis loquitur, dicens: « Quod si etiam opertum est Evangelium nostrum, in his qui pereunt est opertum; in quibus Ddicit: « Non enim omnium est fides; » et: « Non omnes obediunt Evangelio , » quia ergo tales sunt, et tales usque in fidem perdurant; merito utique et praescientia Dei mali praesciti sunt, et praedestinatione Dei juste reprobati atque damnati; probet ergo seipsum homo, ut ex quotidiano profectu, sive defectu vitae suae, utrum magis ad societatem electorum, an quod absit ad societatem reproborum propinquare se sentiat, apud se sollicitus perspiciat, et inquirat, oretque fideliter, et perseveranter quantum potest, ut eum omnipotens Domini