comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cornigendos si uelint adu̾t̾e sufficit.
Nos enĩ catholiti ꝓpiami d̾m colimus
a quo oĩa bona sunt. seu magna seu ꝑna
oĩs ordo siue magnꝰ sine ꝑmis. Oĩa erami
qnͣdo magis mod̾ata. spetiosa ordinatast̃
tanto magis iitiq bona sũt. Qm̃to an¬
tẽ minuis mod̾ata minus spetiosa mi
gn̾alia bona sunt ĩ reb a d̾o factis. Que
in sp̃ũ siue incorpore. Deus itaq supͣ oma¬
nẽ creature modum est. supͣ cẽm speciẽ.
supra. supͣ õem ordinem. nec inspatiis
locoꝵ supͣ est s in efsabłi ⁊ singłari potẽ¬
tia. a quo omĩs modꝰ oĩs. op̃es om̃is ordo.
hec tͥa ubi magna sũt: magnabona sũt¬
ubi ꝑua sunt ꝑua bona sunt. ubi ulła
sunt nlłm bomim est. et rursus ubiħ
tͥa Magna sũt magne nature sunt. ubi
ꝑua sunt ꝑuenature sunt. ubi nlła ft̾
ulła natura est. Om̃is gͦ nat᷑a bona est.
ꝓm̃ cum querit᷑ unte sit malũ priꝰ que¬
rend̾ est qͥd sit malum. qd̾ nichil aliud
est gmͣ corruptio. uel modi uł sp̃ei uł

Expanded text:
 et ad eos corrigendos, si uelint aduertere, sufficit. Nos enim catholici christiani deum colimus, a quo omnia bona sunt seu magna seu parua; omnis ordo, siue magnus siue paruus. omnia enim quanto magis moderata, speciosa, ordinata sunt, tanto magis utique bona sunt; quanto autem minus moderata, minus speciosa, migeneralia bona sunt in rebus a deo factis siue in spiritu siue in corpore. deus itaque supra omnem creaturae modum est, supra omnem speciem, supra omnem ordinem: nec spatiis locorum supra est, sed ineffabili et singulari potentia; a quo omnis modus, omnis species, omnis ordo. haec tubi parva sunt, parva bona sunt: ubi nulla sunt, nullum bonum est. Et rursus ubi haec tria magna sunt, magnae naturae sunt: ubi parva sunt, parvae naturae sunt: ubi nulla sunt, ulla natura est. omnis ergo natura bona est. Proinde cum quaeritur, unde sit malum, prius quaerendum est, quid sit malum . quod nihil aliud est quam corruptio uel modi uel speciei uel
Abbreviated transcription (Latin):
ssit noc̾e corrupt̃o qd̾ si pot̾ ut fedins
fedius fiat qͥo minuit nͥ pulchͥtud̾is
bonũ. Uñ tam du aliqͥd remanebit ꝙͣ¬
din corporis nat᷑a subsistit. pro inde si ⁊¬
simpto bono nat᷑a ⁊ sumit᷑. gͦ bona ÷ na
tura. Sic ⁊ tardu dñs ueloci ꝯtͣnim. S¬
tñ qui se oĩo nõ mon nec cardus dici
cimus. uł canore asꝑsam. s s omnẽ spe¬
tiem uocis penitꝰ gomias silentiũ ÷ U
pom. Sic ⁊ lucida. ⁊ obscura tamoͣm.
duo atͣia dituntur. h̃nt tũ ⁊ obitura
aliqͥt lucis quo si penitꝰ careant ita st̃
tenebre lucis absentia sic̾ silentiũ uo¬

Expanded text:
ssit nocere corruptio. quod si potest, ut ssit nocere corruptio. quod si potest, ut foedius fiat, quid minuit nisi pulchritudinis bonum ? unde tamdiu aliquid remanebit, quamdiu corporis natura subsistit proinde si consumpto bono natura consumitur, bona est ergo natura. sic et tardum dicimus ueloci con qui se omnino non monet, nec tardus dici grauem uel canorae asperam; sed si omnem speciem uocis penitus adimas, silentium est, ubi poni. Sic et lucida et obscura tanquam duo contraria dicuntur: habent tamen et obscura aliquid lucis, quo si penitus careant, ita sunt tenebrae lucis absentia, sicut silentium vo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ magna ⁊ ꝑua om̃is pulcͥtudo ⁊ ma
gna ⁊ parua omĩs pax ⁊ magna ⁊ ꝑua
⁊ si qua siłia ocrur̾re potu̾int. maxime¬
siue corporalia. oĩs modꝰ. oĩs spẽs omĩs
ordo. ⁊ magnꝰ ⁊ ꝑuus a dño deo sunt
Quib õĩb bonis qui male uti uołmnt¬
d̾i iusto inditio penas luent. ubi au¬
tem nlłm hoꝵ oĩo fu̾it nlła natura re¬
manebit. S in hiis omĩb q̃ cumq ꝑ
ua sunt ĩ maioꝵ ꝯparatone ⁊tͣiis nõib.
appłłantur sicut ĩ hoĩs forma. qr maior
est płchritudo in eius ⁊ ꝑatõne. si sime
pulch̾tudo deformitas d̾r. ⁊ fallit imprudẽ¬
tes tamqmͣ illud sit bonũ ⁊ hoc malũ. Nec
intendũt ĩ corpore simie modu̾ ꝓprium
parilitatẽ ex ut roq lat̾e menbroꝵ. ꝯcor¬
diã ꝑtium ĩcolumitatis custodiam. ⁊ &
intelligatur ⁊ nimuiũ tardis satis fiat
sne n̾itatis resistentes cigant᷑ qd uerũ
est ꝯfit̾i int̾rogent ᷑ utͣm corꝑis simie po¬

Expanded text:
 magna et parua, omnis pulchritudo . et magna et parua. omnis pax et magna et parua et si qua similia occurrere potuerint maximesiue corporalia, omnis modus, omnis species, omnis ordo et magnus et paruus, a domino deo sunt. quibus bonis omnibus qui male uti uoluerit, diuino iudicio poenas luet; ubi autem nullum horum omnino fuerit, nulla natura remanebit. Sed in sunt. in maiorum comparatione contrariis nominibus appellantur: sicut in hominis forma quia maior est pulchritudo. in eius comparatione simiae pulchritudo deformitas dicitur. et fallit inprudentes, tamquam illud sit bonum et hoc malum; nec intendunt in corpore simiae modum proprium, parilitatem ex utroque latere membrorum, concordiam partium, incolumitatis custodiam et N intellegatur et nimium tardis satis fiat, sime ueritati repugnantes cogantur quod uerum est confiteri, interrogentur, utrum corpori simiae po
Abbreviated transcription (Latin):
int̾est utrum itadicatur sine illo fac¬
ta est domus. an sine illo domꝰ ÷ facta.
ip̃m qd̾ dixi nichil int̾est post̾ d̾re gͦ¬
stam uident. Hoc enmmi intelligi cumdi¬
si dice̾m int̾est nicħ at isti si aliqui
dicant quid fecisti. ⁊ ille R̾ndeat se¬
nichil fecisse ⁊ seq̃ñs est ut ei calupni¬
entur dicentes fecisti gͦ aliqͥd qr nicħ
bum ubi ait. ⁊ in occłto loqutũ sum
inchil. gͦ legant.⁊ taceant. quia gͦ
deus omĩa que nõ de se genuit. s ꝑ uͥ¬
bum snũ fecit nõ de hiis reb que rã
erant. s de hiis que oĩo nõ erant. ħ÷
de nichilo fecit. ita dicit apłus qui
uocat ea q̃ nõ sũt tamꝙͣ sint. aꝑtius
autẽ in libro machabeoꝵ scͥptum est
oro te fili. respice ad celum ⁊ t̾ram. ⁊
omĩa q̃ in eis sunt. uide ⁊ scito qr nõ
erant ex qͥb focit nos dñs. ⁊ in psal¬

Expanded text:
interest, utrum ita dicatur "sine illo facta est domus" an "sine illo domus est factipsum, quod dixi "nihil interest". possunt stissimam vident, hoc idem intelligi, cum disi dicerem, interest nihil. At isti, si alicui dicant, quid fecisti? et ille respondeat nihil se fecisse, consequens est ut ei calumnientur, dicentes: Fecisti ergo aliquid, quia nihil bum, ubi ait: in occulto locutus sum nihil. ergo legant et taceant. Quia ergo deus omnia, quae non de se genuit, sed per uebum suum fecit, non de his rebus, quae iam erant, sed de his, quae omnino non erant, hoc est de nihilo fecit, ita dicit apostolus: qui uocat ea, quae non sunt, tamquam sunt. apertius autem in libro Machabaeorum scriptum est: oro te, fili, respice ad caelum et terram et omnia, quae in eis sunt; uide et scito, quia non erant, ex quibus fecit nos dominus
Abbreviated transcription (Latin):
deus est. ac ꝑ hoc ĩ ꝯmutabłe bo¬
mortale. Eet̾a omĩa bona nõ nͥ
ab illo sunt. s non deillo. De illo enĩ
qd̾ est. hoc est qd̾ ip̃e est. ab illo autẽ q̃
facta sunt. nõ sunt qd̾ ĩp̃e. ac ꝑ hoc si
solꝰ ip̃e in ꝯmutabłis omĩa que fecit. qr
ex nichilo fecit. Mutabłia sunt. tam̃
cquauit. quia gͦ bona ontĩa siue ma¬

Expanded text:
eus est; ac per hoc incommutabile bomortale. cetera omnia bona nonnisi ab illo sunt, sed non de illo. de illo enim quod est, hoc quod ipse est; ab illo autem quae facta sunt, non sunt quod ipse. ac per hoc si solus ipse incommutabilis, omnia quae fecit, quia ex nihilo. fecit, mutabilia sunt. tam aequauit. quia ergo bona omnia, siue ma
Abbreviated transcription (Latin):
mittũtur nõ est nͥ a d̾o. qui ⁊ ip̃is nesci¬
entib nouit qͥd illi peci debeant. qͥb eos
not̾e ꝑmutit. Hec omĩa tam perspicua
tam ec̃ita siuelit adu̾tere qui aliam na¬
tirrã inducũt qͣm non fecit dens. ñ tã¬
tis blapbenus implerent᷑. ut ⁊ ĩ sũmo
malo tanta bona pon̾ent. ⁊ in d̾o tãta
mala. Susficit eĩ ut supͣdixi ad eorũ
correctionem si uelinit attend̾e qd̾ eos
⁊ inut tos cogit u̾itas ꝯfit̾i. omĩa pror¬

Expanded text:
on est nisi a deo, qui et ipsis nescientibus nouit, quid illi pati debeant. quibus eos nocere permittit. Haec omnia tam perspicua, tam certa si uelint aduertere, qui aliam naturam inducunt, quam non fecit deus, non tantis blasphemiis implerentur, ut et in summo malo tanta bona ponerent et in deo tanta mala. sufficit enim, ut supra dixi, ad eorum correctionem, si uelint adtendere, quod eos etiam inuitos cogit ueritas confiteri omnia pror
Abbreviated transcription (Latin):
altitud̾iem iudit̾oꝵ suoꝵ siue hinc in¬
struant᷑ mentes mortaliũ siue fallan
stitia ab eo cui mĩam ⁊ inditium nõ¬
inamit̾ de cantat eccła ibi siqͥd̾ sunt
q agunt᷑ aut eueniunt in ista uita ho¬
quid agant oĩo nesciant. gm̃iad nobis
tuta est de mortuis qͣmͣuis qͥd agant
nestiamꝰ utiq. Nesciunt qͥdem mortui
qͣd hic agatur. s dum hic agitur post¬
ca audie possunt abeis qui hic moriẽ
ad eos ꝑgunt. nõ quid̾ oĩo s qͣnͣtumsi¬
nũtur eis indicare. ⁊ eos oport andire
scire ⁊ possunt ab angelis. qui hic no¬
bis p̾sto sunt. ⁊ aĩas nr̃as ad illos defe
nosce. quidã ⁊̃ ex mortuis ad inuos ra¬
pi possunt. nec ꝑ ꝓpͥam nat᷑am. s ꝑ di¬
uinam potentiam. Utͣm tñ ista frant ꝑ
eoꝵ p̃sentiam aut ꝑ angelos suscipiẽ¬
entes eoꝵ ꝑsonã. asfirmare nõ. audeo de¬
us enim oĩpotens. qui est ubiq p̃sens ꝑ
misi̾a. iudicat ẽe. prebena p̃benda.
cerctatione. atq successu temꝑm

Expanded text:
altitudinem judiciorum suorum: sive hinc instruantur mentes mortalium, sive fallanstitia, ab eo cui misericordiam inaniter cantat Ecclesia . Ibi siquidem sunt quae aguntur, aut eveniunt in ista vita hoquid agant omnino nesciant; quemadmodum cura est nobis de mortuis, quamvis quid agant utique nesciamus. Nesciunt quidem mortui quid hic agatur; sed dum hic agitur. Postea audire possunt ab eis qui hinc moriendo ad eos pergunt: non quidem omnino, sed quantum sinitur eis indicare et eos oportet audire. Scire etiam possunt ab Angelis qui hic nobis praesto sunt, et animas nostras ad illos defernoscere. Quidam etiam ex mortuis ad vivos rapi possunt; non per propriam naturam, sed per divinam potentiam. Utrum tamen ista fiant per eorum praesentiam, aut per angelos suscipientes eorum personam, affirmare non audeo. Deus enim omnipotens, qui est ubique praesens, per miseria judicat esse praebenda. ercitatione et successu temporum
Abbreviated transcription (Latin):
rea est aĩa pot̾ tñ ħ̾ere słitudinem
corporis nõ corꝑalem s corpori siłem
⁊ corporaliũ oĩo menbroꝵ cũ de corpore
egredit᷑. sic̃ enĩ aut ad op̃ualia ꝓ m̾i¬
tis fertur. aut ad loca penalia siłia cor¬
porib qͣlia sepe demonitrata sunt hiis
qui rapti sunt. a corꝑis sensib .⁊ mor¬
tuis siłes iacuerunt. cum ⁊ ip̃i in se
ip̃is ge̾rent gnͣ̃dam siłitudinem cor

Expanded text:
 habere similitudinem corporis, non corporalem, sed corpori similem, et corporalium omnino membrorum, cum de corpore egreditur. Sic enim aut ad spiritualia pro meritis fertur, aut ad loca poenalia similia corporibus: qualia saepe demonstrata sunt iis qui rapti sunt a corporis sensibus, et mortuis similes jacuerunt; cum et ipsi in se ipsis gererent quamdam similitudinem cor
Abbreviated transcription (Latin):
petit io iuftia est. cet̾a uo que sĩt facta
t̾e nchilo que utiꝙ ĩferiora sũt gm
añi sp̃ns rat̾oał nes beata possunt ee nͦ
misera. S qr pro mͦ ⁊ spetie sua ⁊̃ ĩp̃a
bona aumt. nec ẽe ꝯm̃uis minora et
mĩa bona nͥ a sũmo bono deo potue¬
runt. sic ordinata suit ut cedant infir¬
miora fimiorib ⁊ in ualidiora fort̾or¬
ib ⁊ in potentiora potentorib atto ita
celestib t̾rena ꝯcordeat tamꝙͣm p̃cellẽ¬
tib subdita. fit autera decetentib. ⁊
suscedentib reb temꝑał queds̃ io suo
qne płchͥtuto ut nec ip̃a q̃ morimitur
uł qd̾ erant ẽẽ desiant. ⁊ turpent
aut turbent modum ⁊ spetiem ⁊¬
⁊ sp̃cm. ⁊ ordinẽ uniu̾se creat᷑e. sicut
sermo bñ orpoĩtus utͥꝙ pulcħ est ꝗmͣ¬
uis i es sillabe atq om̃s seu tamq̃ nas¬
cendo ⁊ moriento tͣniturant. qͣlis au¬
temi ⁊ qnͣti pena cinꝙ culpe debeatur
diuim uidit ñ est nõhumani. que uti¬
q ⁊ cũ ꝯu̾sis rematitur magna est

Expanded text:
o iustitia est. Cetera uero, quae sunt facta de nihilo, quae utique inferiora sunt quam spiritus rationalis, nec beata possunt esse nec misera. sed quia pro modo et specie sua etiam ipsa bona sunt nec esse quamuis minora et minima bona nisi a summo bono deo potuerunt, sic ordinata sunt, ut cedant infirmiora firmioribus et inualidiora fortioribus et inpotentiora potentioribus, atque ita caelestibus terrena concordent tamquam praecellentibus subdita. fit autem decedentibus et succedentibus rebus temporalis quaedam in suo genere pulchritudo. ut nec ipsa, quae moriuntur uaut turbent modum et speciem et ordinem universae creaturae: sicut sermo bene compositus utique pulcher est, quamvis in eo syllabae atque omnes soni tanquam nascendo et moriendo transcurrant. Qualis autem et quanta poena cuique culpae debeatur, diuini iudicii est, non humani: quae utique et cum conuersis remittitur, magna est
Abbreviated transcription (Latin):
stando. obfatiendo audiẽdo uidendo
didicat. atco ihiis om̃ib ea que
scd̾m nat᷑am sui corporis sunt appetit
fugit ꝙ ꝯtͣia remouet se abhũs sen¬
sib cecto int̾uallotempoꝵ.⁊ eoꝵ mo

Expanded text:
stando, olfaciendo, audiendo, videndoque dijudicat; atque in his omnibus ea quae secundum naturam sui corporis sunt appetit, fugitque contraria. Removet se ab his sensibus certo intervallo temporum, et eo
Abbreviated transcription (Latin):
deo ei q ĩ qͣntum caritate cohesent in
tm̃ ab eo lummne illo intelligibłi per¬
est pefectissima pulcrtuto. ⁊ beatis¬
sntia uisio qua insione fit beata. re
ria infixẽ. cũ recordando reuinistunt.
ad ext̾iorem hõiem ꝑtinent qͣdͣm̃ istis
qͣ m̃itiis aĩa ext̾iora ꝑcipiat. mens gͦ
quał se ip̃a presentins est quadã int̾i¬
ori nõ simłata s n̾a presentia indeat
sem se. nicha enĩ tam nouit mẽs ꝙͣ¬
cit uiie se. memĩsse se. ĩtellig̾e se uel¬
le cogitare scire indicare. ħ omĩa no¬
uit in se. nec ymagĩat᷑ qͣĩ extͣ se illa a¬
liqͦ sensu corꝑis tegit sic̾ corꝑalia q̃r¬
se affĩgat. ut tale aliqͥd esse se pntet¬
qͥcqͥd ei de se reman. hoc solũ ip̃a est ñ¬

Expanded text:
 eique in quantum charitate cohaeserit, in tantum ab eo lumine illo intelligibili perest perfectissima pulchritudo et beatissima visio, qua visione fit beata. Remria infixae, cum recordando reminiscuntur, ad exteriorem hominem pertinent, quanquam istis quasi nuntiis anima exteriora percipiat. Mens ergo cui nihil se ipsa praesentius est, quadam interiori, non simulata, sed vera praesentia, videt se in se. Nihcit se vivere, se meminisse, se intelligere, se velle, cogitare, scire, judicare. Haec omnia novit in se, nec imaginatur, quasi extra se illa aliquo sensu corporis tetigerit, sicut corporalia quasibi affiquidquid ei de se remanet, hoc solum ipsa est
Abbreviated transcription (Latin):
nõ in ꝯmut abłes sunt. qr nich̾ ÷ uride
facte sunt. Sablega enĩ audatia nicħ ̃¬
deus coeqͣntur nichil. ⁊ deus. si quale ÷
illud qd̾ de do̾ natum est: tale uelim̾ eẽ
illud qd̾ ab eo de nichilo fc̃m est. quap̃p
nec nature oĩo noc̾i pot̾ nec alic̾ nature
sub do ĩ inste noci potest. qr ⁊ cum peccã¬

Expanded text:
mutabiles sunt, . quia nihil est, unde factae sunt. sacrilega enim audacia coaequantur nihil et deus, si quale est illud, quod de deo natum est, tale uelimus esse illud, quod ab eo de nihilo factum est. Quapropter nec naturae dei omnino noceri potest nec alicui naturae su
Abbreviated transcription (Latin):
sicut est gͥ cura uł potus uł aliqna
studia. uł artes. uł infirmitates. scd̾
namqs studia q̃ qͥsq exercuit somp¬
niat. ⁊ solitariũ artium simłacra i
presentia mentis imp̃ssa apparent in
tes diu̾sa accidũt. sompnia. ⁊ scd̾ mo¬
rum ⁊ hũoꝵ uaritates uariantur ⁊¬
nigra ⁊ alba. fantasma est qñ dor¬
mire lux cepit. ⁊ adbuc se ingilare
se estimiat. aspic̾e indet᷑ iruentes
in se uł passim uagantes formas
discrepantes. ⁊ narias letas uł turbu¬
lentat. in hoc gn̾e est ephialtes qmͣ
dero ⁊ pond̾e suo p̾ssos ac sondiẽtet
grauare. qd̾ nõ ÷ aliud nͥ q̃dani fumo

Expanded text:
sicut est cibi cura vel potus, vel aliqua studia, vel artes, vel infirmitates. Secundum namque studia quae quisque exercuit, somniat; et solitarum artium simulacra in praesentia mentis impressa apparent in tes diversa accidunt somnia. Etiam secundum morum et humorum varietates variantur nigra et alba. Phantasma est, quandomire coepit, et adhuc se vigilare aestimat, aspicere videtur irruentes in se, vel passim vagantes formas discrepantes et varias, laetas vel turbulentas. In hoc genere est ephialtes, quem dere, et pondere suo pressos ac sentientes gravare. Quod non est al
Abbreviated transcription (Latin):
inxͣ sub̾am impłe pot̾ nͥ sola tͥnitas
impłe autẽ d̾r sathanas m̃dem alic
ducens affectu malitie tͣhicit. ꝑ co¬
gitatõnes ꝑ inoentiua uitioꝵ qͥbus
ip̃e plenꝰ est ut pote fallax necm. ⁊
fraudulent᷑ deceptor aĩaꝵ. nõ enim
participat᷑one nate᷑ sen sub̾e ut qͥdã

Expanded text:
iam implere potest, nisi sola Trinitas. Implere autem dicitur satanas mentem alicujus ducens affectu malitiae, trahit per cogitationes et incentiva vitiorum, quibus ipse plenus est, utpote fallax, nequam et fraudulentus deceptor animarum. Non enim participatione naturae seu substantiae,
Abbreviated transcription (Latin):
to ãuĩgitur. ut est humilitas eam d̾o
subitit. piritas uigit. caritas unit.
hab quo anima ures quib corpoti
corporis menbra tͣnsmitcit ut mͥ auge¬
antur ⁊ nutͥant᷑. Uis ista qͣdͥfana est. di

Expanded text:
tas eam Deo subjicit, puritas jungit, charitas unit. Habet quoque anima vires quibus corpori corporis membra transmittit, ut inde augeantur et nutriantur. Vis ista quadrifaria est.
Abbreviated transcription (Latin):
uite corporum expͥssas corporaliu̾ reꝵ
siłitud̾ies in sp̃ũ iadeat intellecta ea
que nec corpora nec corpoꝵ formas ha¬
hñt aspicit sicut est iusti̾a ⁊ sapĩa
uelud ip̃a mens. ⁊ om̃ĩs aĩe affectio
bona: istatͥa gn̾a insionũ manifesta
su̾t. pͥmũ corporalȩ auo ꝑ corporis se¬
sus corꝑa sentuit᷑ scd̾ spirituale qͦ
pora que nec corꝑuan formas hñt ꝯspi¬
tiunt᷑ in ĩtelłtuali uisione nũgm̃ falli¬
turaĩa aut enĩ intelligit ⁊ u̾um est
aut si u̾m nõ ÷ nõ intelligit. Inuisio¬
ne aut corporali sepe fallitur aĩa cũ

Expanded text:
oralium rerum similitudines in spiritu videat. Sed intellectu ea quae nec corpora nec corporum formas habent conspicit, sicut est justitia et sapientia, vel ipsa mens et omnis animae affectio bona. Ista tria genera visionum manifesta sunt. Primum corporale, quo per corporis sensus corpora sentiuntur. Secundum spiripora nec corporum formas habent conspiciuntur. In intellectuali visione nunquam fallitur anima: aut enim intelligit, et verum est; aut si verum non est, non intelligit. In visione autem corporali saepe
Abbreviated transcription (Latin):
ubiq. corꝑał est aĩa qm̃ tale aliquid
nõ est ip̃a nec tñ ꝑ loci spatiũ ita si¬
stitur uł mouet᷑. ut maiore sui parte
marorẽ locum occup ⁊ bremore bre¬
uorem minorqs sit in ꝑte. ꝯmͣ in to¬
to. ꝑ om̃s siqͥd̾ ꝑticulas corꝑis totasi¬
mul ad est nec mmor ĩ iinorib nec
ĩ maiorib maior. Alicubi intensius¬
⁊ alicub remissiꝰ. ⁊ in om̃ib tota ⁊
in singłis tota est. sicut enĩ deus
ubiq est totꝰ in toto mũdo. ⁊ ĩ ꝯm̃i
creatura sua. sic aĩa ubiq tota ĩ to¬
to corpe suo tanqͣm in suo quodam

Expanded text:
, corporea est anima; quia tale aliquid non est ipsa: nec tamen per loci spatium ita sistitur vel movetur, ut majori sui parte majorem locum occupet, et breviore breviorem, minorque sit in parte quam in toto. Per omnes siquidem particulas corporis tota simul adest, nec minor in minoribus, nec in majoribus major. Sed alicubi intensius, alicubi remissius, et in omnibus tota et in singulis tota est. Sicut enim Deus ubique est totus in toto mundo, et in omni creatura sua: sic anima ubique tota in toto co
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtinuo eis caro moueat᷑. ⁊ ꝯtͣ ꝓposi¬
uideant᷑. ⁊ qd̃ naturalit̾ collectũ est
ꝑ genitales mas emittatur. hũt mo¬
dum casti ugilantes. cohibẽt. ⁊ refre¬
nant dormientes autẽ. iõ nõ possãt
qr in potestate nõ ht. ymagĩs corpora¬
lis expressionẽ qua caro naturalit̾ mo¬

Expanded text:
posivideantur, et quod naturaliter collectum est, per genitales vias emittatur. Hunc motum casti vigilantes cohibent et refrenant: dormientes autem ideo non possunt, quia in potestate non habent imaginis corporalis expressionem, qua caro naturaliter mo
Abbreviated transcription (Latin):
neccia sũt corpori appetit. retentiua sñ¬
ta detinet. donec ex illis utilis digestio
fiat. expulsina nocitura ⁊ suꝑflua expel¬
lit. distributiua bonos limoꝵ ciboꝵ humo¬
res oĩb m̃bris distͥbuit. prout ciq ex¬
ꝑud̾ fu̾orem cordis aerem hauiẽdo. atꝙ
reddendo uitam ⁊ salutẽ toti corꝑi tribuit
aere nãq puro sanguinẽ pinficatã mni¬

Expanded text:
necessaria corpori appetit. Retentiva sumpta retinet, donec ex illis digestio utilis fiat. Expulsiva nociva et superflua expellit. Distributiva bonos bonorum ciborum humores omnibus membris distribuit, prout cuique exandum fervorem cordis aerem hauriendo atque reddendo, vitam et salutem toti corpori tribuit. Aere namque puro sanguinem purificatum
Abbreviated transcription (Latin):
nitentib qruppe ĩ cebro ꝯsopitur uia
sentiendi que intentonẽ ad ocłos du¬
cit. ĩoq ip̃a intentio in aliud adn̾ca
cerint. rusa sompmoꝵ tamqͣm sp̃es
corporales adsint ut gͥ dormens igi¬
lare uideatur. ⁊ nõ siłia corporib. s
ip̃a corpora nituer se pͥntet. ego aut̾e

Expanded text:
mientibus quippe in cerebro consopitur uia sentiendi, quae intentionem ad oculos ducit, ideoque ipsa intentio in aliud auersa cernit uisa somniorum, tamquam species corporales adsint, ut sibi dormiens uigilare uideatur et non similia corporibus, sed ipsa corpora intueri se putet: cum aute
Abbreviated transcription (Latin):
dens cantas est. mser ego qͣtũ debe¬
rem dilig̾e deum meñ qui me fecit
cum nõ eram redemt cum ꝑieram.
nõ eram ⁊ de nichilo me fecit. non
pit passionẽ sustinuit mortẽ uicit ⁊¬
sic me restaurauit. ꝑieram ⁊ abie¬
ram qm̃ in perratis meis uenu̾datus¬
eram. ueĩt ille post me ut redim̾et
tium append̾et. pro me talios pacto
⁊ reduxit de exilio. ⁊ redennt des¬
uitio. noĩe ⁊̃ suo uocauit me. ut¬
meno memoriale sucũ semꝑ eet ap̾
me. Unxit me oleo leti̾e quo ĩp̃e era
unctꝰ. ut ab uncto &̃em ũctꝰ. ⁊ a xp̃o¬

Expanded text:
Dei excitatio. Miser ego, quantum deberem diligere Deum meum, qui me fecit cum non eram, redemit cum perieram! Non eram, et de nihilo me fecit; non pit, passionem sustinuit, mortem vicit; et sic me restauravit. Perieram, et abieram; quoniam in peccatis meis eram venumdatus: venit ille post me ut redimerettium appenderet pro me, talique pacto et reduxit me de exsilio, et redemit de servitio. Nomine etiam suo vocavit me, ut memoriale suum semper esset apud me. Unxit me oleo laetitiae quo ipse erat unctus, ut ab uncto essem unctus, et a
Abbreviated transcription (Latin):
que ext̾ins formata sensus d̾r eadem
forma. ꝑ ip̃a sensũ nistͣmenta ꝑ quee
gredit᷑. ⁊ in quib format᷑ natura oꝑan¬
te introrsum ad dellam fantasticam
usco retͣhitur. ⁊ reducitur. atto ymagi¬
natio efficit᷑. postea eadem ẏmagiatõ
ab ant̾iori ꝑte capitis. ad mediam tran¬
siens ip̃am aĩe rat̾onalis subam. ⁊tm¬
git ⁊ exctat discretionem intm̃ iam
purificata ⁊ subtilis ifecta effecta ut
naturam corporis. retinẽs ⁊ ꝓpetatem
Que qͥd̾ ymagi̾atio ĩ brutis añlib fã¬
tasticam scellam nõ tͣnscendit. In ra
tingendam defecat᷑. ⁊ progͤditur. est
itaco ẏmagnatõ siłitudo corporis ꝑ
sensus qui corporeos ex corporũ ꝯtͣctũ ⁊¬
cepta ext̾asecus atq ꝑ eosdem sonsus.
introrsus ad ꝑtem puriorem corpori
cpt̃ reducta eiq ĩ pressa in sũmo .s. cor¬

Expanded text:
ormata sensus dicitur, eadem formata per ipsa sensuum instrumenta, per quae egreditur et in quibus formatur, natura operante introrsum ad cellam phantasticam usque retrahitur et reducitur, atque imaginatio efficitur. Postea eadem imaginatio ab anteriori parte capitis ad medium transiens, ipsam animae rationalis substm jam purificata et subtilis effecta, ut naturam corporis retinens et proprietatem. Quae quidem imaginatio in brutis animalibus phantasticam cellam non transcendit: in rattantiam contingendam defertur et progreditur. Est itaque imaginatio similitudo corporis, per sensus quidem corporeos, ex corporum contactu concepta extrinsecus, atque per eosdem sensus introrsus ad partem puriorem corporei spiritus reducta, eique impressa, in summo sc
Abbreviated transcription (Latin):
rõni que rõne ꝑtipimus sicut ⁊ moda
sta. Ratio sicͥid̾ est ÷ qͥdam aĩ motus ui¬
sum mentis acugns u̾a q a falsis ditm¬
guens sup̃ rat̾onẽ sunt q̃ nec sensus do¬
cet nec ratio ꝑsuad.s aut diuma
reuelatione xp̃hendimtur. aut scͣpt᷑a¬
in una sub̾a tͥnim. ⁊ ĩ tͥb ꝑsonis stib

Expanded text:
one percipimus, sicut commoda one percipimus, sicut commoda sta. Ratio siquidem est quidam animi motus, visum mentis acuens, veraque a falsis distinguens. Supra rationem sunt quae nec sensus docet, nec ratio persuadet, sed aut divina revelatione comprehenduntur, aut divinai
Abbreviated transcription (Latin):
tione ꝯtmentur. uisibłium y̾magĩe̾
⁊ siłitud̾ies ad ratõnem ꝑtne̾t. insib¬
um iuestigatõnes. ad intellectũ ⁊ in¬
telligentiam spectant. sp̃ualium ⁊ di¬
uinoꝵ ap̃hensiones ⁊ ꝯtemplationes
sencus uͥo ⁊ ẏmagĩatio ad rõnem nõ
ascendũit. d insta remanentes eam
aliqͣtenꝰ deduc̾e postunt. ⁊ qͣr a longe
quedam ostent̾e. ad q̃ non pot̾ ꝑueni¬
re. siłi quadam ꝓportione intellectũ
⁊ intelligentiam rato uuare pot̾. S
scend̾e nõ potest. Sensum ⁊ ymagma¬
indent. uident siquidem isibłia. ⁊ ui¬
soꝵ recordant᷑. in quibdam ⁊̃ sensib
nos suꝑant qm̃ iustum fuit ut bruti
aĩalib qͥb nichil dand̾ erat mĩtelle¬
ctu aliqͥd ampliꝰ daret᷑ in sensur ⁊ eqͣie
tanto maior neccessitas idicitur h̾or
sensnalitatis. Ratio ã m̃ eͣxcipit. Unde
aliqͥd occuitit qd̾ nicħ cum aĩalib nõ
sit ⁊mnue. quedam gͦ sunt inf̾ra rõnẽ
quedam iuͣr rationem q̾dam supra. In¬

Expanded text:
gines et similitudines, ad rationem pertinent visibum investigationes, ad intellectum et intelligentiam spectant spiritualium et divinorum comprehensiones et contemplationes. Sensus vero et imaginatio ad rationem non ascendunt, sed infra remanentes eam aliquatenus deducere possunt, et quasi a longe quaedam ostendere, ad quae non possunt pervenire. Simili quadam proportione intellectum et intelligentiam ratio juvare potest, sed scendere non potest. Sensum et imaginahabemus: vident siquidem visibilia, et visorum recordantur. In quibusdam etiam sensibus nos superant: quoniam justum fuit ut brutis animalibus, quibus nil dandum erat in intellectu, aliquid amplius daretur in sensu. Et e contrario tanto major nsensualitatis. Ratio autem inde incipit, unde aliquid occurrit, quod nobis cum animalibus non sit commune. Quaedam ergo sunt infra rationem, quaedam juxta rationem, quaedam sup
Abbreviated transcription (Latin):
simul in uno loc̃o e̾ẽ poss. ulłm enim
audit. ⁊ tota sonoꝵ reminiscit᷑. tota
odorat. ⁊ tota odorata recolit. tota per
c̾nit. tota tangit. ⁊ dura uł mollia to¬
ta simł approbat. uł improbat. Calioa
u̾o uł fc̃a sũmo tm̃ digito tota disc̾nt
tota est uisus tota est auditus. tota an¬
ditus. tota mem̃t. ⁊ cu̾ tota meminit
tota est memoria. tum tota uult tota ÷
uolũtas. cũ cota cogitat tota est cogi¬
tatio. cuiꝰ tota diligit tota est dilectio.
pot̾. rãc ex ꝑte cogitare ⁊ ex ꝑte dilige
Habet aĩa asfectiones qͥb extet᷑ ad uir¬
tutes dolornamq de peccaras. tnnor
de supplitus desid̾ium de promissis gau¬
diũ de p̃miis. q̃dam ex̾cia sunt untutũ¬

Expanded text:
simul in uno loco esse posset. Nullum enim audit, et tota sonorum reminiscitur: tota odorat, et tota odores recolit: tota per cernit: tota tangit dura vel mollia: tota simul approbat et reprobat. Calida vero vel frigida summo tantum digito tota discernit. Tota est visus, tota est auditus, tota meminit: et cum tota meminit, tota est memoria; cum tota vult, tota est voluntas; cum tota cogitat, tota est cogitatio; cum tota diligit, tota est dilectio. Potest namque ex parte cogitare, et ex parte diligeHabet anima affectiones, quibus exercetur ad virtutes. Dolor namque de peccatis, timor de suppliciis, desiderium de promissis, gaudium de praemiis quaedam exercitia sunt virtutu
Abbreviated transcription (Latin):
ad corporalia iuim sue intent̃ois. diri¬
gete corporeo sopito spñ corꝑaliũ siłi¬
tudines. ant ip̃a agit sicut ⁊̃ ymagi¬
nes corꝑum cogitando ex se ip̃a u̾sare
assolet. ant obiectas intuet᷑. cum ĩ eas
udendas aliquo spñ assumit᷑.¬

Expanded text:
ad corporalia vim suae intentionis dirigere, corpore sopito, spiritu corporalium similitudines aut ipsa agit, sicut et imagines corporum cogitando ex se ipsa versare assolet; aut objectas intuetur, cum in eas videndas aliquo spiritu assumit
Abbreviated transcription (Latin):
bra. ⁊ liniam̃ta bestialia u̾acit̾ ruti
gen̾a nariat . ⁊ cum corpꝰ nõ sit cor¬
porum siłes formas mira cełitate ca¬
pit. Sopitis autẽ ⁊ opp̃ssis corporeis
hõis sensib ad alioꝵ sensum figu¬
ra corporea ꝑduci pot̾ ita tñ qd corpora
autẽ illud ueluti formatsi mnalicꝰ a¬

Expanded text:
bra et liniamenta bestialia ueraciter posgenera uariatur et, cum corpus non sit, corporum pit, sopitis aut oppressis corporeis hominis sensibus, ad aliorum sensuum figuras corporeas perduci potest: ita tamen quod corpora autem illud ueluti corporatum in alic
Abbreviated transcription (Latin):
Uisibłis. ⁊ in corporeꝰ esse dmnostit᷑. om̾is
ño rat̾onalis creatura corporea ÷. ange.¬
li ⁊ om̃s uirtutes corporee lic nõ car¬
ne subsistant. ex eo inteslectualeS
nat᷑as corporeas essedicimꝰ qr loco cir¬
q̃ crͣne claudit᷑ q̃ idcͥco ⁊ ẽẽ in loco. ⁊ lo¬
calis dici pot̾. in loco qr hic alicubi pre¬
sens ÷ locał. qr qd̾ alici presens est
totũ alibi nõ est nõ h̾t t̾n corporalẽ
diuisionẽ nec corpor alem crscͥptio¬

Expanded text:
itur. Omnis vero rationalis creatura corporea est, Angeli et omnes virtutes corporeae sunt, licet non carne subsistant. Ex eo enim intellectuales naturas corporeas esse dicimus, quia loco cire carne clauditur, quae idcirco et esse in loco et localis dici potest: in loco, quia hic aut alicubi praesens est; localis, quia quod alicubi praesens est totum, alibi non est. Non habet tamen corporalem dimensionem, nec corporalem circumscriptio
Abbreviated transcription (Latin):
tasia corꝑaliñ ymaginum qͣs ꝑ sensus
carnis ꝑcipim̾ cogitari. s mente ratel¬
ligi. uĩta ꝙ sentiri intelligi pot̾ sen¬
tiri nõ pot̃. nõ enĩ est corpus nec de̾.
nec uita sine sensu. qͣlis est in arborib
uec uita sme rationali mente. quał
est ĩ aĩalib s uita. ⁊ uita ꝓpetua nec

Expanded text:
tasia corporalium imaginum, quas per sensus carnis percipimus cogitari; sed mente intelligi, vitaque sentiri. Intelligi potest, sentiri non potest. Non enim est corpus, nec Deus, nec vita sine sensu, qualis est in arboribus; nec vita sine rationali mente, qualis est in animalibus; sed vita et vita perpetua. Nunc
Abbreviated transcription (Latin):
istut. uł ex corpore qp̃m quodammnodo
sagguntur. sicut fu̾iꝰ affecti uł car¬
nimes curas suas ergitando u̾sant n
siłitud̾ib corporum u̾m ⁊̃ dorientes
hoc sompniant auo indigent nã ⁊
negotia sua gerunt ex aĩ cupiditate
⁊ epłis poculis ꝙ ĩhiant̾ instant. Si
forte esimentes sitientes ꝙ dormie¬
rint uigilantib ÷ oculto guodam in¬
stĩctu ingestas ee srgitat̾ones quas
diumarent. normꝰ sicut caẏphas põ¬
tifex ꝓpħauit. cum eiꝰ intentio ꝓphe¬
tandi nõ heret. Młta uid aĩa. ⁊ eatẽ

Expanded text:
t; vel ex corpore spiritui quodam modo suggeruntur, sicut fuerimus affecti a carmines curas suas cogitando versant in similitudinibus corporum, verum etiam dormientes hoc saepe somniant quo indigent. Nam et negotia sua gerunt ex animi cupiditate, et epulis et poculis inhiant instanter, si forte esurientes sitientesque dormierint. Vigilantibus etiam occulto quodam instinctu ingestas esse cogitationes, quas divinarent, novimus: sicut Caiphas pontifex prophetavit , cum ejus intentio prophetandi
Abbreviated transcription (Latin):
rem corporis humiliat᷑ est cum eodẽ cor¬
pore glorificato. ut sit ei głe qd̾ fint sar
siquis sola caritate nlła neccitate illius¬
cceant altissimꝰ. ut sue beatitudinis
participem fac̾et. Si gͦ tantũ gaudiã

Expanded text:
rreni corporis humiliatus est, cum eodem corpore glorificato, ut sit ei gloriae quod fuitsiquidem illum sola charitate, nulla necessitate creavit Altissimus, ut suae beatitudinis participem faceret.
Abbreviated transcription (Latin):
copulant. ut eu̾ semꝑ heret ⁊ in eo¬
ꝑdilectionẽ creatori suo. ⁊ sibi muitẽ
ratõnalis creatura copłata ÷. solũq
dilectionis intellectu qd̾ ligat utrosq
in io ip̃m. ꝑ amorẽ di om̃s enĩ adħe¬
mus ꝑ amorẽ proxinu om̃s ad ĩuicem
unũ simi. ut bonũ oĩ fiat singuloꝵ¬

Expanded text:
t in eoPer dilectionem Creatori suo et sibi invicem rationalis creatura copulata est. Solum namque dilectionis vinculum est, quod ligat utrosque in idipsum. Per amorem Dei omnes ei adhaeremus; per amorem proximi omnes ad invicem unum sumus; ut bonum
Abbreviated transcription (Latin):
rebit. necq id corpꝰtuũ s aĩa tua. nec
ũm corpus. S siłitudo corporis tr. iace¬
bit enĩ corpꝰ suũ ambulabit ip̃a. tacebit
lingna corporis tui. loq̃tur illa. clausi
erunt ocłi indebit illa. ⁊ ita inea tota
⁊ integͣ totac̾netur siłitudo carnis tu¬
e. In hac siłitudine qͣi ꝑ loca cognta
uł incognita discurrit. ⁊ sentit leca

Expanded text:
tuum, sed anima tua; nec verum corpus, sed similitudo corporis tui. Jacebit enim corpus tuum, ambulabit illa. Tacebit lingua corporis tui, loquetur illa. Clausi erunt oculi tui, videbit illa. Et ita in ea tota et integra cernetur similitudo carnis tuae. In hac similitudine quasi per loca cognita vel incognita discurrit, et sentit laeta
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ oblita fu̾at uł diccẽdo qd̾ ignora¬
bat. uł uolendo qd̾ uolebat ꝑ locũ au¬
dem nõ monet ᷑. qm̃ ꝑ loci spatia nõ di¬
stendit᷑. deus autẽ corpore nõ eget ut
sit nec loco uł alicubi. nec tempore
ut aliq̃n nec c̾ã ut aliunde nec for¬
ma nec aliud nes aliquo gn̾e subie¬
cta in quo subsistat uł alicui asistat

Expanded text:
 oblita fuerat, vel discendo quod ignorabat, vel volendo quod nolebat: per locum vero non movetur, quia per loci spatia non distenditur. Deus autem corpore non eget ut sit; nec loco, ut alicubi; nec tempore, ut aliquando; nec causa, ut alicunde; nec forma, ut aliquid sit; nec aliquo genere subjecti in quo subsistat, vel cui assistat
Abbreviated transcription (Latin):
les quo ⁊ alie forme reꝵ in aĩo nr̃o
u̾sant᷑. Uł cũ aliqͥd facimꝰ uł facturi
simiis. aliquo ⁊ spñ rapiente tollit᷑
nimia qͦ intent̾one ocgitationis. uł ali¬
qua ui morbi uł freñtis ut freneticis
corporaliũ reꝵ ymagines in sp̃n expri¬
muntur tanꝙͣ corpora ipiꝰ corporis sen¬
sib p̃sententur. ut absentia indeant᷑
adẽe tamꝯm̃ p̃sentia. ⁊ que nõ sunt tã¬
qͣm pre ocłis ad sint a dormiẽtib. ⁊̃ mł
ta indentur. uł nichil uł aliqͥd signifi¬
cantia. Unde sepe ymagines reꝵ cor¬
poraliũ tanta exp̃ssione illis presen

Expanded text:
 et variae formae rerum in animo nostro versantur, vel cum aliquid facimus, vel facturi sumus: aliquo etiam spiritu rapiente tolliturNimia quoque intentione cogitationis vel aliqua vi morbi, ut phreneticis corporalium rerum imagines in spiritu exprimuntur, tanquam corpora ipsius corporis sensibus praesententur, ut absentia videantur adesse tanquam praesentia, et quae non sunt tanquam prae oculis adsint. A dormientibus etiam multa videntur, vel nihil vel aliquid significantia. Unde saepe imagines rerum corporalium
Abbreviated transcription (Latin):
ligent̾ ꝯsid̾o cimore pant᷑. ⁊ ingẽt ru¬
bore ꝯfundor qd̾ illũ nbiq michi prese̾¬
tem. ⁊ oĩa ocłta mea uidentẽ intueor
młta enĩ sunt in me de quib corã ocłis
euis erubesco. ⁊ pro qͥb ei ualde displi¬
o̾e timeo. nec ꝓ hus om̃ib qͥd illi rependã
decentins ꝯͣmͣ ꝑ dilectionẽ rependi pot̾ ꝙ
ꝑ dilectionẽ datam est. ħ pret̾ temdixi¬
sse indeor s forte nõ pret̾ utilitatẽ mͥ
⁊ hiis qui mecũ sentunt. qd̾ ego sentio
aĩa p̾sentia sna corpꝰninificat. ⁊ sic col¬
ligata ei ut nec cum uelit seide se ggͤ¬
gare possit nec retm̾e cũ uissionẽ crea¬
inta corporis. ⁊ de morte corporis desdẽ¬
dit mors aĩe. sicut enĩ aĩa uita sua fa¬
cit carnem uiuentẽ. ⁊ de fonte sue na
tare migat aĩando. si caro ꝑ corrupte¬
lam matie sue aĩam. si cupĩditatib il¬

Expanded text:
ngenti rubore confundor; quod illum ubique mihi praesentem et omnia occulta mea videntem intueor. Multa enim sunt in me, de quibus coram oculis ejus erubesco, et pro quibus ei valde displicere timeo. Nec pro his omnibus quid illi rependam decentius quam per dilectionem rependi potest, quod per dilectionem datum est. Haec praeter rem dixisse videor, sed forte non praeter utilitatem mihi, et iis quiaque presentia sua corpus vivificat et sic colligata est ei, ut nec cum velit se inde segregare possit, nec retinere cum iussionem sui creavita corporis, et de morte corporis descendit mors animae. Sicut enim anima vita sua facit carnem viventem, et de fonte naturae suae irrigat animando; sic caro per corruptelam materiae suae animam, si cupiditatibus il
Abbreviated transcription (Latin):
Ergitatõnem ad solũ deum erig̾e eñ¬
q talugmͣs nichil alund sit sola menti
utles intueri. Hab annna sacram̃taleᷤᷤ
Nirtutes quib mitiatur .i. fidẽ. spem.
Eacram̃tum. baptismũ. in unctionẽ¬

Expanded text:
cogitationem ad solum Deum dirigere, eumque tanquam nihil aliud sit sola mentis acie intueri. Habet autem anima sacramentales virtutes quibus initiatur, id est, fidem, spem, sacramentum Baptismi, inunctione
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ facit scĩam sen prudentm̃. Rursũ ra¬
tioni occiurens diuina p̃sentia ĩ fort¬
format eam. ⁊ facit intelligentiam
duca respitiẽs ⁊ id uocat᷑ prutentia.
hec duo ex ratione sunt. ⁊ in ratione
ꝯsistunt. ⁊ dundit se ratio in duo sur
orsum ĩ prudentiã. qͣi ĩ uirũ ⁊ młrem
ut uir sit suꝑior ⁊ regat mulier in¬
fi̾or ⁊ regat᷑. Unde dcm ÷ melior est ĩ¬
iqͥtas uari qmͣ bñfaciens młr. meliorsi¬
quiõ ÷ qm per celeste desidnm accensuᷤ

Expanded text:
 scientiam sive prudentiam. Rursum rationi occurrens divina prudentia, informat eam, et facit intelligentiam duca respiciens, et id vocatur prudentia. Haec duo ex ratione sunt, et in ratione consistunt. Et dividit se ratio in duo, sciorsum, in prudentiam; quasi in virum et mulierem, ut vir sit superior et regat, mulier inferior et regatur. Unde dictum est: Melior est iniquitas viri, quam benefaciens mulier . Melior siquidem est qui per coeleste desiderium accensus,
Abbreviated transcription (Latin):
mina sit in corporea ꝑ subtiliorem:
sunt corpora. ⁊ ĩo magis spm̃ suliti¬
liora corpͥ ãmistrat ista sicͥid̾ priora ex¬
apiunt nitꝰ aĩe uruificantis eo qd̾
iͥ corporee nature sunt ꝓpĩqora qͣm
humor ⁊ t̾ra ut ad eoꝵ proximũ mi¬
nitt̾ium tota moles am̾istretur. qllus
nͣꝑ hris duob uł ĩ corpore sensus est
uꝑ ab aĩa spontaneꝰ corporis motꝰ. ig¬

Expanded text:
nima sit incorporea, per subtiliorem nsunt corpora, et ideo magis spiritui similiora, corpus administrat. Ista siquidem priora excipiunt nutus animae vivificantis, eo quod incorporeae naturae sunt propinquiora quam humor et terra, ut ad eorum proximum ministerium tota moles administretur. Nullus sine his duobus vel in corpore sensus est, vel ab anima spontaneus corporis motus. Ig
Abbreviated transcription (Latin):
tis siue in sensib. scd̾m gm̃dam ratõ¬
nis siłitudinem. siue ad appetendũ
siue ad fugiend̾ se inflectit. ꝯueni¬
entissima autẽ media sunt. ⁊ carnis
⁊ aĩe. sensualitas carnis. q̃ marle ig¬
nis ẽ ⁊ fantastitus sp̾ns qd̾ ignens i¬
deus hoĩem de limo t̾re. ⁊ ĩspiraut ĩ
fatiem ens spiracłm uite dans ei sẽ¬
sum ⁊ intellectum. ut ꝑ sensum lutũ¬
Sͥ inutficaret sotiatum. ⁊ ꝑ intellectũ
reg̾et. ⁊ ut ꝑ intlłectũ ntꝰ ingredecur
⁊ ꝯtemplaret᷑ d̾ĩ sapĩam. ⁊ ꝑ sensũ fo¬
ris egredetur. ⁊ ꝯtemplaretur oꝑa sapi
decoranit ut mutrocs refectionẽ ĩ ueni¬
ret. intus ad felicitatẽ. foris ad iocũdi¬
tatem. q bona ext̾iora diustare ñ posfũt
iussus ÷ ho ab ext̾iorib ad int̾iora redi¬
re. ⁊ ab int̾iorib ad suꝑiora ascendere
tante siquidem dignitatis est humana
ꝯditio ut nlłm bonũ pret̾ tĩmũ ei su¬
efic̾e possit. plenũ fuit miracło. qd tã

Expanded text:
tis, sive in sensibus secundum quamdam rationis similitudinem, sive ad appetendum, sive ad fugiendum se inflectit. Convenientissima autem media sunt carnis et animae, sensualitas carnis, quae maxime ignis est; et phantasticum spiritus, qui igneus viDeus hominem de limo terrae; et inspiravit in faciem ejus spiraculum vitae : dans ei sensum et intellectum, ut  per intellectum regeret; et ut per intellectum intus ingrederetur et contemplaretur Dei sapientiam et per sensum foris egrederetur, et contemplaretur opera sapdecoravit, ut in utroque refectionem inveniret, intus ad felicitatem, foris ad jucunditatem. Sed quia bona exteriora diu stare non possunt, jussus est homo ab exterioribus ad interiora redire, et ab interioribus ad superiora ascendere. Tantae siquidem dignitatis est humana conditio, ut nullum bonum praeter summum ei sufficere possit. Plenum fuit miraculo, quod tam
Abbreviated transcription (Latin):
tur in corpore t̾reno ⁊ humido ut oĩm
quatnor fiat temꝑatio post eñdem aĩe
abscessũ ad suꝑna enadunt ac sese ex¬
pedimt. corꝑis autẽ ꝯpositio fit sit. cor¬
mores ex cibi. cibis ex elem̾̃tis. ⁊ nichil ho

Expanded text:
tur in corpore terreno et humido, ut omnium quatuor fiat temperatio, post ejusdem animae abscessum ad superna evadunt ac sese expediunt. Corporis autem compositio sic fit. Cormores ex cibis, cibi ex elementis; et nihil hor
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑata fu̾int ruita recedit aĩa secã
trahens omnĩa sensum .s. ymagiatõ¬
nem ⁊ ratõnem. intellectum intel¬
ligentiam. ꝯcupisciblitatem irascibi¬
litatem. ⁊ ex hiis scd̾m m̃ta afficitur
lorem corpus autẽ qd̾ prius ĩ tegrum
tamꝙͣ organum temꝑatum. ⁊ dispõi¬
tũ ut melos musicum in se ꝯtm̾et. ⁊¬
tactum resonaret nũc ⁊ fractũ. ⁊ in¬
b ad regiones suas elem̃toꝵ ꝑtib ñ¬

Expanded text:
erint, invita recedit anima, secum trahens omnia, id est sensum et imaginationem, rationem et intellectum, intelligentiam, concupiscibilitatem, irascibilitatem. Et ex his secundum merita afficitur lorem. Corpus autem quod prius integrum, tamquam organum contemperatum et dispositum, ut melos musicumque in se contineret et motum resonaret, nunc confractum et inbus ad regiones suas elementorum
Abbreviated transcription (Latin):
atoris ꝑ qm̃ glorifitandꝰ est agnou̾it. Ex
carne ⁊ aĩa astat hõ ut utͣto bonũ suũ
suũ ht in quo gaud ⁊ exultat. boñ
aĩe est dens cum affluentia dilectionis
sue dulced̾is. bonũ carnis est mund̾.
cum habũdantia locu̾̃ditatis sue. sed
mũdꝰ iste ext̾ior est. deus autẽ int̾ior
nichil enĩ eomt̾uis. ⁊ nichil eo presẽ

Expanded text:
andus et glorificandus est agnoverit. Ex carne et anima constat homo, et utrumque bonum suum habet, in quo gaudet et exsultat. Bonum animae est Deus, cum affluentia dulcedinis suae. Bonum carnis est mundus, cum abundantia jucunditatis suae. Sed mundus iste est exterior. Deus autem interior. Nihil enim e
Abbreviated transcription (Latin):
cudis. q̃dam ÷ imitatio ratõnalitatis ⁊
ni appetitu uolu̾tatis. ⁊ in hus que refu¬
git reprobat̃onis sp̃us nãq corporeus qͥ
utiq u̾e est corpus. ⁊ sensu nat᷑ali int̾
młta disc̾nit. ⁊ in ꝯcupiscibłitatis eligͥ
⁊ nat᷑a irascibłitatis reprobat habet si¬
quid corporea uita quosdã gͣdris ĩcre¬
mentoꝵ quib ad ymagĩem su̾me uite
proficit primus ⁊ enĩ gradus corpore
uite est sensificat̃o. scd̃ns ꝑ sensu̾ ingre¬
diens. ymaginat̾o t̾cius ꝑ ymaginẽ¬

Expanded text:
cudis sit quaedam imitatio rationalitatis, et in appetitu voluntatis, et in iis quae refugit, reprobationis. Spiritus namque corporeus, qui utique vere est corpus, et sensu naturali inter multa discernit, et vi concupiscibilitatis eligit, et natura irascibilitatis reprobat. Habet siquidem corporea vita quosdam gradus incrementorum, quibus ad imaginem summae vitae proficit. Primus enim gradus corporeae vitae est sensificatio. Secundus, per sensum ingrediens imaginatio. Tertius, per imagin
Abbreviated transcription (Latin):
poris sencum aliqd̾ corpꝰ in loco. hoc
ad aĩationem. ui aciem. Siłitudo corpõ¬
ris ĩ memoria. ⁊ qd̾ est intẽtio uolu̾ta¬
tis ad corpus uisum uisionemq copu¬
landam. hoc est eadem intentio uolũ¬
tis ad copulandã ymagĩem corporis
q̃ est ĩ memoria. ⁊ uisionẽ cogitantiᷤᷤ
ille sp̃us d̾r factus ad ymaginem ⁊

Expanded text:
orpus in loco, hoc est ad animi aciem similitudo corporis in memoria: et quod est intentio voluntatis ad corpus visum visionemque copulandam, hoc est eadem intentio voluntatis ad copulandam imaginem corporis, quae est in memoria et visione cogitantis. Ille spiritus dicitur factus ad imaginem
Abbreviated transcription (Latin):
gnitatem creatoris. latq scd̃m sui oꝑis
officium uariis nũcupant᷑ nõib. dici¬
tur nãq aĩa dum uegetat sp̃iis dũ ⁊¬
templatur. sensus dũ sontit inmꝰ dũ
sapit dum intelligit mens dũ dut̾¬

Expanded text:
tque secundum sui operis officium variis nuncupatur nominibus. Dicitur namque anima, dum vegetat; spiritus, dum contemplatur; sensus, dum sentit; animus, dum sapit; dum intelligit, mens; dum disc
Abbreviated transcription (Latin):
tis bñ ꝯpoĩte ꝯponendi ⁊ ĩstitnendi at¬
q ordinandi sunt ãi affect᷑ ad io qd̾ debẽt
⁊ qͦ modo debent ut ĩ untutes profice̾ pos¬
sint. alioqͥn in uitia facile defitient. cũ
dium instiraũtur ĩ untutes exurg̾t

Expanded text:
ntis bene compositae, componendi et instituendi atque ordinandi sunt animi affectus ad id quod debent, et quomodo debent, ut in virtutes proficere possint; alioquin in vitia facile deficient. Cum dium instituuntur, in virtutes exsurgunt,
Abbreviated transcription (Latin):
gmatione ꝯcipit ⁊ ubiq qi distendi¬
tur. mouet᷑ ergit᷑. ⁊ fluctuare uitet᷑
non a se egrediens. s in sem ip̃a tamꝙͣ
in magno ꝑcirens spatio ꝑuagatur
nõ exit ad ilła. S tͣctatib sinc sibi iłla

Expanded text:
ginatione concipit: et ubique quasi diffunditur, movetur, erigitur, et fluctuare videtur: non a se egrediens, sed in semetipsa tanquam in magno percurrens spatio pervagatur; et non exit ad illa, sed tractatibus suis sibi illa
Abbreviated transcription (Latin):
aĩa sensu ꝑcipit corꝑa. ymaginatione
corꝑum siłitud̾ies rat̾one corꝑũ nat᷑as. in¬
tellectu sp̃m creatũ. Intelligentitia sp̃m
increatum. ⁊ qͥcqͥt senicꝰ ꝑcipit ymagĩa¬
ducit. ¶Ingenium ea uis aĩe est siue
intent̾o qua se extendit aĩa ⁊ ex̾cet ad
in grgnitoꝵ cognitõnem. Ingeniũ gͦ
exquirit ignota. ratõ disc̾nt ĩuenta
memoria recondit iudicata. ⁊ offert
ad huc indicanda sic fit ascensus ad
pendent. Intellectus namq q̃dam yma¬

Expanded text:
maginatione corporum similitudines, ratione corporum naturas, intellectu spiritum creatum, intelligentia spiritum increatum. Et quidquid sensus percipit, imaginaducit. Ingenium est vis ea animae, sive intentio, qua anima se extendit et exercet ad incognitorum cognitionem. Ingenium siquidem exquirit incognita, ratio discernit inventa, memoria recondit judicata, et offert adhuc judicanda. Sic fit ascensus ab s dependent. Intellectus namque quaedam ima
Abbreviated transcription (Latin):
salutem oꝑatus est meditat᷑ur. ꝑ ꝯtem¬
plationẽ que sursum sunt celestia ⁊tẽ¬
platur. ¶ Ratio ea uis est aĩe que reꝑ
corporeaꝵ naturas formas diffe̾ntias
ꝓpria ⁊ accitentia ꝑcipit omĩa in corpor¬
ea. s nõ extͣ corꝑa nͥ rat̃õne subsistenti¬
a. abstͣhit enĩ a corporib q̃ fundant᷑ i

Expanded text:
stram operatus est meditatur; per contemplationem quae sursum sunt coelestia contemplatur. Ratio est ea vis animae, quae rerum corporearum naturas, formas, differentias, propria et accidentia percipit: omnia incorporea, sed non extra corpora, nisi ratione subsistentia. A
Abbreviated transcription (Latin):
spͣc aĩa. aĩe dnplices actiones anit̃.
alio nãq ꝯsilio crigitur ad deum atio¬
acq abioniclinat incliatur ad carnẽ
mclinat᷑ autẽ cum sit subtilis ⁊ ĩ isi¬
błis. uidi non pot̾. S ꝑ potentias suas
se excenoit. ⁊ ostendit. ꝑ ꝯcupiscibłita¬
tem namq appetit ꝑ irascibłitatẽ ꝯtẽp¬
nit. ꝑ ꝑatõnabłitatẽ int̾ utͥmq disd̾it

Expanded text:
st anima. Animae duplices sunt actiones. Alio namque consilio erigitur ad Deum, atque alio inclinatur ad carnem. Inclinatur autem sic. Cum sit subtilis et invisibilis, videri non potest, sed per potentias suas se extendit et ostendit. Per concupiscibilitatem namque appetit, per irascibilitatem contemnit, per rationalitat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓgreditur.aĩa. ad corpus mouend̾ ⁊
uiuirficandum. Nouem corocs fora¬
ninia sũt in husuano corpore quibus
secudum naturalem temꝑantiam ĩ flu¬
it ⁊ esfluit om̃e qd̾ idem corp ueg̾atur
⁊ regitur. Sunt ⁊̃ utͥuid quedã siłra¬
corporis .s. supp̃mum ⁊ sp̃is infimũ in
quib sine naturaꝵ ⁊fusione ꝑsonali
tñ unione facile ⁊ iũgi possunt. siłia e¬

Expanded text:
progreditur anima ad corpus movendum et progreditur anima ad corpus movendum et vivificandum. Novem namque sunt foramina in humano corpore, quibus secundum naturalem contemperantiam influit et effluit omne quo idem corpus vegetatur et regitur. Sunt etcet supremum, et spiritus infimum, in quibus sine naturarum confusione, personali tamen unione, facile necti possunt. Similia e