comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tiani p̾catoris ꝙͣ mortẽ. abstulit tͥ etiã
hanc extusatõnem ut̾ ñ illa te ret᷑hat
ad t̾ras s tu eani seqͣris ad paradisi
diuitias sororis ꝑficiant: S in redẽp¬
tOnem aĩe tue. a tey alimenta nuscroꝵ.
ħ monolia: filie tue a te expetunt
Hiis geninis ornari capita sua uolũt.
quod ꝑiturũ erat in scrico. in uilib
pauꝑum cunicis reseruet᷑. Repetunt
a te partes suaꝯ iũcte spõso. nolunt
uideri pauꝑes. ⁊ ĩ nobiles ꝓpͥa ornamẽ¬
ta desid̾ant. Nec ẽ qd̾ te exe uses nobi¬
litate. ⁊ diuitiaꝵ pond̾e. Respice ir̃
scm̃ paumachiũ. ⁊ ferucntissĩe fidei
paulinini pbr̃m. qͥ nõ solũ diuitiaᷤᷤ
Iiũsacõnem nequaꝙͣ pellem ꝓ pelle.
s carnes ⁊ ossa. ⁊ aĩas suas dño cõsec¬
rũt. qui te n erẽplo. ⁊ elociuio. idest
⁊ oꝑe ⁊ lingua. possint ad maiora ꝓdu¬
cere. N obilis es ⁊ illi s i xp̃o: nobilioreᷤ
Diues ⁊ honoratꝰ ⁊ illi. ĩmo ex diuiti

Expanded text:
toris quam mortem abstulit tibi etiam hanc excusationem, ut non illa te trahat ad terras, sed tu eam sequaris ad paradisi um non in diuitias sororis proficiant, sed in redemptionem animae tuae atque alimenta miserorum. haec monilia filiae tuae a te expetunt, his gemmis ornari. capita sua uolunt. quod periturum erat in serico, in uilibus pauperum tunicis reseruetur. repetunt a te partes suas, iunctae sponso nolunt uideri pauperes et ignobiles, propria ornamenta desiderant. Nec est, quod te excuses nobilitate et diuitiarum pondere. respice sanctum uirum Pammachium et feruentissimae fidei Paulinum presbyterum, qui non solum diuitias, elle, sed carnes et ossa et animas suas domino consecrarunt, qui te et exemplo et eloquio, id est et opere et lingua, possint ad maiora producere. nobilis es: et illi, sed in Christo nobiliores. diues et honoratus: et illi, immo ex diuitib
Abbreviated transcription (Latin):
ilius meus frater tuus
ausomus in ip̃o iam ꝓ¬
fectionis articło cum uͥi
pre sentiami sui tarde dedisset. ⁊ cito ab¬
stulisset. acey in puncto temporio sal¬
ue ꝑit̾ uale q dixisset uacuũ se redi¬
re arbitratꝰ est. iusi meaꝵ ad te aliqͥd
nugaꝵ cumultuario sermone portaret.
Iam dimusso sinchemate eruuis publi¬
euꝰ sternebat᷑. ⁊ nobilem iuuenem pu¬
nicea induitũ tumca. baltenꝰ ambiebat.
⁊ cam̃ ille apposito notario eogebat lodͥ
que uelodit᷑ edita. uelox consectueretur
manus. ⁊ ligue celeritatẽ p̾nderent
ligna u̾boꝵ. Itacy ñ seribentis diligen¬
eaa s dictantio temeritate longũ ad
e silentĩ rũpo. offerens tͥ nũdam ef¬
ftĩ uolunitatera. Extẽꝑalis ẽ epła abs

Expanded text:
ilius meus, frater tuus Ausonius in ipso iam profectionis articulo, cum mihi praesentiam sui tarde dedisset, cito abstulisset atque in puncto temporis salue pariter ualeque dixisset, uacuum se redire arbitratus est, nisi mearum ad te aliquid nugarum tumultuario sermone portaret. iam dimisso synthemate equus publicus sternebatur et nobilem iuuenem punicea indutum tunica balteus ambiebat et tamen ille apposito notario cogebat loqui, quae uelociter edita uelox consequeretur manus et linguae celeritatem prenderent signa uerborum. itaque non scribentis diligentia, sed dictantis temeritate longum ad te silentium rumpo offerens tibi nudam officii uoluntatem. extemporalis est epis
Abbreviated transcription (Latin):
positõne sermonũ. ut totũ in illa a¬
mcũ nichil de oratione reperias. ⁊̃
amntii esfusam̃ pritẽs: ⁊ abire cupiẽ¬
ai igestũ maticũ. Diuma scripta
locͥt ur niusica in luctu intempesti¬
ua narratio. Unde ⁊ nos leporem¬
m.. arcis rethorice cõtẽpnentes
et ꝑueriliꝯ atey plausibiliꝰ elocͥo
uenustatem. ad sc̃aꝵ scripturaꝵ gͣ¬
uitatẽ cõfugimꝰ. ubi uulnerũ uera
medicina ẽ. ubi doloꝵ certa remedi¬
a. in ab recipit iuncũ filiũ mater
ĩ feretrs. ubi turbe dicitur cireim

Expanded text:
itione sermonum, ut totum in illa amicum, nihil de oratore repperias. in procinctu effusam putes et abire cupienti ingestum uiaticum. diuina scriptura loquitur: musica in luctu intempestiua narratio. unde et nos leporem artis rhetoricae contemnentes et puerilis atque plausibilis eloquii uenustatem ad sanctarum scripturarum grauitatem confugimus, ubi uulnerum uera medicina est, ubi dolorum certa remedia, in quibus recipit unicum filium mater in feretro, tu
Abbreviated transcription (Latin):
frĩb nuꝑ de mẽdiola
ałbas dictus de claraualle. in spũ
consilii ⁊ fortitũdinis quod bñ ĩ¬
ceptum est digno exitu cõsumma.¬
re. Benedictꝰ d̾s qui facit uobis
uilesc̾e̾ mundi głam largiturus
suam. Oqͣm filii hominũ qm̃ mẽ¬
daçes filii hominũ in stateris. qͥ
sicut illud euͣngłii głam ab in¬
uicem q̃runt. ⁊ głam q̃ a solo d̾o
est nolunt. plane in hoc sp̃o deci¬
pientes de uanitate in id ip̃m uos
aut̃ nõ sic. Ab hoc uos obꝓbrio
lib̾uit nũc diuina mnisdd̾ia ut
eẽtis xp̃i bonus odor deo in om̃i
loco. ip̃i ad głam angłis ad leti¬
tiam. hominib ad exemplum.
Siquidem gaudiũ est in celo suꝑ
uno ꝑcc̃ore penitentiã agente qͣn¬
tomagis suꝑ tot ⁊ talib unris.⁊
de tali urbe cõnu̾sis: Et ego fr̃s
carissimos stẽs. othonem ⁊ am¬
cum ip̃is uenire ad uos. ad hoc ip̃m¬
mans nõ in articło temꝑis neq
in transitu uos uiderẽ distuli usq
ad reditum nr̃m. ꝓperamꝰ qͥppe ad

Expanded text:
ribus de Mediolano, abbas dictus de Clara-Valle, in spiritu consilii et fortitudinis, quod bene coeptum est, digno exitu consummare. Benedictus Deus, qui fecit vobis vilescere mundi gloriam, largiturus suam. O quam vani filii hominum, quam mendaces filii hominum in stateris, qui secundum illud Evangelii, gloriam ab invicem quaerunt, et gloriam quae a solo Deo est, nolunt ; plane in hoc ipsi decipientes 143 de vanitate in idipsum! Vos autem non sic. Ab hoc vos opprobrio liberavit nunc divinaisti bonus odor Deo in omni loco; ipsi ad gloriam, angelis ad laetitiam, hominibus ad exemplum: si quidem gaudium est in coelo super uno peccatore poenitentiam agente; quanto magis super tot et talibus viris, et de tali urbe charissimos fratres Ottonem et Amcum ipsis venire ad vos. Cmans, non in articulo temporis, neque in transitu vos videre, distuli usque ad reditum nostrum. Properamus quippe ad
Abbreviated transcription (Latin):
Non recuso fauorem iñgentis in¬
signis q ppłi. amplector oblatam
gr̃am ⁊ obuiis manib głose ci¬
uitatis deuotõem deuotus excipio.
psertim hoc tempore quo abiecto
errore scismaticoꝵ ad sinũ matris
ecclie cum gaudio totius orbis re¬
uersa est. Arbitror tam̃ nõ solum
mͥ glorrandum qd̾ inuitor ãd pa¬
cem querendam.⁊ a famosissima
urbe cum sim pauꝑ ignobilisꝙ ꝑ¬
sona. tanti boni mediator atq i
minist̾ asfumor. s uobis qͦ ꝑ ta¬
lem nichilominꝰ honor est flectiad
quos nec multarũ ciuitatũ hosti¬
lis impetus ut bñ notũ est. mudo
ced̾e aliqͣndo compulit. Itaq festi¬
nans ad consiliũ spero me reditu¬
rũ ꝑ uos. ⁊ ꝓbaturũ de gr̃a quam
ꝓmittitis. Qui aut̃ grãm dedit
facrat ue in me uacua siti Ad no¬

Expanded text:
Non recuso favorem ingentis inNon recuso favorem ingentis insignisque populi. Amplector oblatam gratiam, et obviis manibus gloriosae civitatis devotionem devotus excipio: praesertim hoc tempore, quo abjecto errore schismaticorum, ad sinum matris Ecclesiae cum gaudio totius orbis reversa est. Arbitror tamen non solum mihi gloriandum, quod invitor ad pacem quaerendam; et a famosissima urbe, cum sim pauper ignobilisque persona, tanti boni mediator atque minister assumor; sed vobis quoque per talem nihilominus honor est flecti adstrorum, quos nec multarum civitatum hostilis impetus, ut bene notum est mundo, cedere aliquando compulit. Itaque festinans ad concilium, spero me rediturum per vos, et probaturum de gratia quam promittitis. Qui autem gratiam dedit, faciat ne in me vacua sit.
Abbreviated transcription (Latin):
Enedicti uos a dño quoꝵ
studio ⁊ industria ciuitas
ur̃a liberata est ab errore
⁊ relicto scismate ad catholicam re¬
diit unitatem. Exiit sermo iste mn¬
ter catholicos. audiuit ⁊ letata est
syon. ⁊ est nobis gła coram d̾o ⁊ oĩ
ppłs. Qm̃ letis amplexib mater
eccłia colligit tot ⁊ tantoꝵ multi¬
tudinem silioꝵ quos se amisisse do¬
lebat. Qͣm leto ⁊ sereno uultu d̾s
pat̾ recipit hoc sacrificiũ de ma¬
nib ur̃is. Qd̾ aut̃ ⁊ paci terre in¬
teñditis: facitis quod filii pacis.
Et ego frẽs ꝑticipes ⁊ sotius gau¬
diiurs fieri cupiens uixta petitõ¬
nem ur̃am ad uos cum dilectis fra¬
quib michi scripsistis pleniꝰ scd̾m
ratõem in bñ placito dei satiffac¬
turus. S qr tempus breue est qͦ
ad concilium festinamꝰ. nõ grauet
uos usq ad reditũ nr̃m sustmere.¬
Tex striptis ur̃is ꝑcipio:
nõ nullus mͥ locus gr̃e apd̃
uos est. Et qm̃ meũ nõ in¬
uenio nutum diuinitꝰ credo datũ.

Expanded text:
enedicti vos a Domino, quorum studio et industria civitas vestra liberata est ab errore, et relicto schismate ad catholicam rediit unitatem. Exiit sermo iste inter Catholicos: audivit et laetata est Sion, et est vobis gloria coram Deo et omni populo. Quam laetis amplexibus mater Ecclesia colligit tot et tantorum multitudinem filiorum, quos se amisisse dolebat! quam laeto et sereno vultu Deus pater recipit hoc sacrificium de manibus vestris! Quod autem et paci terrae intenditis, facitis quod filii pacis. Et ego, fratres, particeps et socius gaudii vestri fieri cupiens, juxta petitionem vestram ad vos cum dilectis fraquibus mihi scripsistis, plenius secundum rationem in beneplacito Dei satisfacturus. Sed quia tempus breve est quo ad concilium festinamus; non gravet vos usque ad reditum nostrum sustinere.cipio, nonnullus mihi locus gratiae apud vos est, et, quoniam meum non invenio meritum, divinitus credo datum.
Abbreviated transcription (Latin):
qm plus laborasti. Certus sum
enim qr nõ uacat tͥ q̃d̾ sitienti
tulisti aquã.⁊ cũ panib occurri¬
sti fugientib. Non inqͣm uacant
offitia humanitatis nõ hortam̃ta
salutis: quib xp̃i uere iuscera in
illis pauꝑib refoisti. Anibo tam̃
collaboratores. ambo coadiutores
dei sumꝰ: ambo ꝑit̾ sporemꝰ fructũ
in refectõe animarũ sc̃arum. Qͥs

Expanded text:
quoniam plus laborasti. Certus sum quoniam plus laborasti. Certus sum enim quia non vacat tibi, quod sitienti tulisti aquam, et cum panibus occurristi fugientibus. Non, inquam, vacant officia humanitatis, non hortamenta salutis, quibus Christi vere viscera in illis pauperibus refovisti. Ambo tamen collaboratores, ambo coadjutores Dei sumus: ambo pariter speramus fructum in respectione animarum sanctarum. Quis
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ iactum in t̾ram bo¬
nam fructum attulisse ui¬
detur. ip̃us est gła qui dedit sem̃
serenti fecunditatẽ terre semini
increm̃tum. Quid in hiis nos fa¬
cimus: Ego sane głam xp̃i alteri
nõ dabo. Multo u̾o scrupulosius
usipabo mͥ. ꝑfecto lex dñi con¬
u̾tit animas.⁊ nõ ego. Testimo¬
nũ dñi fidele sapientiã p̃stat ꝑ¬
uulis. ⁊ nõ ego. Laudat᷑ de bona
mus. fateor ut multũ trbuam
mͥ. lingua mea calamꝰ scribe. uelo¬
cit᷑ scribentis. Sibi gͦ inquis quid
afferũt boni spetiosi pedes euan¬
głizantiũ bona: Multũ ꝑ omnẽ
modum. Primũ quidem qr filii sũt
patris sui qui in celis esti ⁊ głam
quam deferũt patri. neqͣͣm a se
dicunt alienam. Nam si filii ⁊ be¬
salutem sitam. nichilominꝰ arbitrã¬
tur: quippe quos tamꝗͣ se ip̃os si
bi penitus ꝑire nõ pot̾it. Unus.¬
cusq enim mercẽdem accipiet.
scd̾m ꝓpͥum laborem. Ego labia
mea nõ ꝓhibui tu aꝑiusti ⁊ iusc̾a
ideo ꝑcũs dubio plus recepturus:

Expanded text:
bonum, jactum in terram bonam, fructum attulisse videtur, ipsius est gloria qui dedit semen serenti, fecunditatem terrae, semini incrementum. Quid in his nos capimus? Ego sane gloriam Christi alteri non dabo, multo vero scrupulosius usurpabo mihi. Profecto lex Domini convertit animas, et non ego: testimonium Domini fidele sapientiam praestat parvulis , et non ego. Laudatur de bona mus. Fateor, ut multum tribuam mihi lingua mea calamus scribae velociter scribentis . Sibi ergo, inquis, quid afferunt boni speciosi pedes evangelizantium bona? Multum per omnem modum. Primum quidem, quia filii sunt Patris sui qui in coelis est, et gloriam, quam deferunt Patri, nequaquam a se ducunt alienam. Nam si filii, et haesalutem, suam nihilominus arbitrantur, quippe quos tanquam se ipsos dibi penitus perire non poterit. Unusquisque enim mercedem accipiet secundum proprium laborem . Ego labia mea non prohibui: tu aperuisti et viscera, ideo procul dubio plus recepturus,
Abbreviated transcription (Latin):
clesia.⁊ cuius sp̃ałit̾ filius sũ. su¬
ꝑstitione dephensa. nescio an sine
graui offensa. etram ur̃i omnium
dissimulare potuerim. Que aũt
dixi abst p̃iuditõ sane dicta sint
sanius sapientis. Romane p̃ser¬
tim eccłie auctoritate atq exami¬
ni totũ boc situt ⁊ cet̾a que huiꝰ¬
modi uniu̾sa reseruo. ip̃ius siqͥd

Expanded text:
clesia, et cujus specialiter filius sum, suclesia, et cujus specialiter filius sum, superstitione deprehensa; nescio an sine gravi offensa etiam vestri omnium dissimulare potuerim. Quae autem dixi, absque praejudicio sane dicta sint sanius sapientis. Romanae praesertim Ecclesiae auctoritati atque examini totum hoc, sicut et caetera quae ejusmodi sunt, universa reservo: ipsius, si
Abbreviated transcription (Latin):
racit᷑ confitet᷑. in miqͥtatib inqͥenᷤ
conceptus sum ⁊ in pcc̃is concepit
me mater mea. Cumi hec ita se habe¬
anti que nam iam erit festiue ra¬
tio conceptõis. Nuo pacto inqͣm
aut stõ asseret᷑ conceptus qui de spũ
scõ nõ est. nẽ dicam̃ de ꝑtc̃o est. aut
festus habebͥtur qui minime scs̃
est. Libentꝰ gloriosa hoc honore
carebit: quo uł ꝑtc̃m honorari. uł
falsa induc̃i uidet᷑ scĩtas. Alioqͥni
nilla ei ratione placebit contra
eccłie ritumm p̃sumpta. nouitas ma.¬
ter tem̾itatis. soror suꝑstitionis.
filra leuitatis. Nam si sic iudebat᷑
consulenda erat pͥus apłice sedis
auctoritas: ⁊ nõ ita p̃cipitant̾ ateꝑ
inconsulte paucoꝵ sequenda sim¬
plicitas imꝑ itoꝵ. Et ante quidẽ
aput aliquos errorem comꝑeram.
s dissimulabam ꝑcens deuotioni.
q̃ de simplici corde. ⁊ amore uir¬
ginis ueniebat. Uerum aput sapi¬
entes atq infamosa nobiliq ec¬

Expanded text:
raciter confitetur: In iniquitatibus, inquiens, raciter confitetur: In iniquitatibus, inquiens, conceptus sum, et in peccatis concepit me mater mea . 9. Cum haec ita se habeant, quaenam jam erit festivae ratio Conceptionis? Quo pacto, inquam, aut sanctus asseretur conceptus, qui de Spiritu sancto non est, ne dicam de peccato est: aut festus habebitur, qui minime sanctus est? Libenter gloriosa hoc honore carebit, quo vel peccatum honorari, vel falsa induci videtur sanctitas. Alioquin nulla ei ratione placebit contra Ecclesiae ritum praesumpta novitas, mater temeritatis, soror superstitionis, filia levitatis. Nam si sic videbatur, consulenda erat prius apostolicae Sedis auctoritas, et non ita praecipitanter atque inconsulte paucorum sequenda simplicitas imperitorum. Et ante quidem apud aliquos errorem compereram: sed dissimulabam, parcens devotioni, quae de simplici corde et 172 amore Virginis veniebat. Verum apud sapientes, atque in famosa nobilique Ec
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a sentit. Dico głosem̃ de spũ scõ
concepisse. nõ aut̃. ⁊ conceptam
fuisse. Dico peperisse uirginẽ nõ
tam̃ ⁊ ꝑtam a uirgine. Alioqͥn u
ubi erit progatiua matris dñi
qua singlarit̾ crẽditur exultare
⁊ inun̾e plis ⁊ integritate carniᷤᷤ
si tantum dederis ⁊ matri ip̃ius.
Non est hoc uiginẽ honorare. s
honori detrahere. Si igitur aute con¬
ceptum sui scificari minime potuit
qm̃ nõ erat. s nec i sp̃o quidẽ con¬
ceptu ꝓpt̾ ꝑcc̃m quod inerat. restat
ut post conceptũ in utero ram existẽs.
scĩficationẽ accepisse credat᷑. q̃ exclu¬
so pct̃o sc̃ãm fecit natiuitatẽ. non
tam̃ ⁊ conceptõem. Qͣmobxem ⁊ si
quib uł paucis filioꝵ hominũ datũ
est cum scĩtate nasci: nõ tam̃ ⁊ cõ¬
cipi. ut uni sane seruaret᷑ sci p̃roga¬
tiua conceptus. qui om̃s scĩficaret.
cet̾o uniu̾sos respicit ex adã natos.
qd̾ unus humilit̾ de semet ip̃o ac ue¬

Expanded text:
ipsa sentit: dico gloriosam de Spiritu sancto ipsa sentit: dico gloriosam de Spiritu sancto concepisse, non autem et conceptam fuisse; dico peperisse virginem, non tamen et partam a virgine. Alioquin ubi erit praerogativa Matris Domini, qua singulariter creditur exsultare et munere prolis, et integritate carnis, si tantumdem dederis et matri ipsius? Non est hoc Virginem honorare, sed honori detrahere. Si igitur ante conceptum sui sanctificari minime potuit, quoniam non erat; sed nec in ipso quidem conceptu, propter peccatum quod inerat: restat ut post conceptum in utero jam existens, sanctificationem accepisse credatur, quae excluso peccato sanctam fecerit nativitatem, non tamen et conceptionem. 8. Quamobrem etsi quibus vel paucis filiorum hominum datum est cum sanctitate nasci; non tamen et concipi: ut uni sane servaretur sancti praerogativa conceptus, qui omnes sanctificaret, caetero universos respicit ex Adam natos, quod unus humiliter de semetipso ac ve
Abbreviated transcription (Latin):
forte mutuatus str scĩtatẽ a po¬
steriore prior. Pbtuit sane illa
que nĩ iam concepta facta est scĩ¬
ficatio ad ip̃m qui sequebat᷑ tran¬
sire natalem. redire ud retrorsum
ad conceptũ qui pcesserat iã om¬
nino nõ potuit. Unde gͦ concepti¬
onis scĩtas: An dicitur. scĩficati
tus. quẽ admodũ scĩficata iam in
utero dicitur. ut scs sequeret᷑ ⁊
ortus: S nõ ualuit ante scã eẽ
qͣm ẽẽ. siquidem nõ erat anteqͣm
conciꝑetur. An forte int̾ amplexꝰ
maritales scĩtas se ip̃i cõceptioni
immiscuit. ut simul ⁊ scificata fu¬
erit ⁊ concepta. Ne lic quidem ãd¬
mittitratio. Quomͦ namq aut
scĩtas absq sp̃n scĩficante aut scõ
spũi societas cum pc̃co fuiti aut
certe pcc̃m quom᷑ nõ fuit ubi libi¬
do nõ defuit. Nisi quis forte dicat
de spu scõ eam ⁊ nõ de uiro con¬
ceptam fuisse. S ĩd hactenꝰ inau¬
licet quõd eccł̃ia sentit. ⁊ uerum

Expanded text:
forte mutuatus est sanctitatem a poforte mutuatus est sanctitatem a posteriori prior? Potuit sane illa, quae in jam concepta facta est sanctificatio, ad ipsum qui sequebatur transire natalem: redire vero retrorsum ad conceptum qui praecesserat, jam omnino non potuit. 7. Unde ergo conceptionis sanctitas? An dicitur sanctificatitus; quemadmodum sanctificata jam in utero dicitur, ut sanctus consequeretur et ortus? Sed non valuit ante sancta esse, quam esse: siquidem non erat antequam conciperetur. An forte inter amplexus maritales sanctitas se ipsi conceptioni immiscuit, ut simul et sanctificata fuerit, et concepta? Nec hoc quidem admittit ratio. Quomodo namque aut sanctitas absque Spiritu sanctificante, aut sancto Spiritui societas cum peccato fuit? aut certe peccatum quomodo non fuit, ubi libido non defuit? Nisi forte quis dicat de Spiritu sancto eam, et non de viro conceptam fuisse: sed id hactenus inauloqui quod Ecclesia sentit, et verum
Abbreviated transcription (Latin):
S ⁊ de auis. ⁊ pauis id ip̃m possẽt
ꝓ simili causa quilibet flagitare.
⁊ sic tend̾etur in infinitũ. ⁊ festo¬
rũ nõ ẽẽt numerus. Patrie est
nõ exslii frequentra hec gaudioꝵ
⁊ numerositas festiuitatũ. cuies
decet nõ exules. S ꝓfert᷑ scͥptum
suꝑne ut aiunt reuelatõis: qͣsi
⁊ quiuis nõ q̃rrat scriptũ eque ꝓ¬
duc̾e. in quo uirgo uideat᷑ id ip̃m
mrandare. ⁊ de parentib suis iuxͣ
dñi mãndatum dicentis. Hono¬
ra patrem tuũ ⁊ matrem tuam.
Ip̃e mͥ facile ꝑsuadeo scriptis tali¬
b nõ moueri: quib nec ratio sub¬
peditare. net certa inuenit᷑ faue¬
re auctoritas. Nam quid conse
nataleui conceptus ꝓpt̾ea repute
eum fecit ⁊ scm̃ : Et si p̃cessit ut
illa ip̃r sc̃itas qͣm secuturo trans¬
mitt̃et: An nõ potius qr p̃cessit
absq sc̃itate conceptus. oportu¬
it̃ nimirũ sc̃cficari conceptã. ut
scs̃ sequeretur iam partus: An

Expanded text:
Sed de avis et proavis idipsum posset Sed de avis et proavis idipsum posset pro simili causa quilibet flagitare: et sic tenderetur in infinitum, et festorum non esset numerus. Patriae est, non exsilii frequentia haec gaudiorum: et numerositas festivitatum cives decet, non exsules. Sed profertur scriptum supernae, ut aiunt, revelationis: quasi et quivis non qroducere, in quo Virgo videatur idipsum mandare et de parentibus suis, juxta Domini mandatum, dicentis, Honora patrem tuum et matrem tuam . Ipse mihi facile persuadeo scriptis talibus non moveri, quibus nec ratio suppeditare, nec certa invenitur favere auctoritas. Nam quid conseqnatalem conceptus, propterea reputeteum, fecit et sanctum? Etsi praecessit ut illa ipsi sanctitas, quam secuturo transmitteret? An non potius quia praecessit 171 absque sanctitate conceptus, oportuit nimirum sanctificari conceptam, ut sanctus sequeretur jam partus? an
Abbreviated transcription (Latin):
tans ip̃m natiuitatis eiꝰ diem. ⁊
om̃i anno cũ exultatõe uniu̾se t̾te
uotiua celebritate suscipiens. Ego
puto q̃d ⁊ copiosior scĩficatõis be¬
nedictio in eam descenderit que
ip̃ius nõ solum scĩficaret ortũ. s
⁊ uitam ab om̃i deincep̾a ptt̃o
custodiret inmunẽ. quod nemini
alt̾i in natis quidem mulierũ cre¬
ditur ẽẽ donatum. Decuit nimirũ
regniã iurgiũ singłari pͥulegio
absq om̃i pcc̃o duc̾e̾ uitam. q̃ dũ
pcc̃i mortisq pareret ꝑemptorem.
munus uite ⁊ iusticie om̃ib op¬
tineret. Scs igitur ortus: qm̃ im
mensa ꝑdiens ex ut̾o scĩtas scm̃ ÷
fecit illum. N. uid adhuc adden¬
dum hũs putamꝰ honorib. Ut hono¬
retur inqͥunt ⁊ conceptus qͥ hono¬
randum p̃iuit partum: qm̃ si ille
nõ p̃cessisset. nec iste eẽt qͥ hono¬
ratur. Quid si alius ꝓpt̾ eamdẽ
causam etiam itriq parenti eiꝰ
festos honores asserat deferendes:

Expanded text:
tans ipsum Nativitatis ejus diem, et tans ipsum Nativitatis ejus diem, et omnia anno cum exsultatione universae terrae votiva celebritate suscipiens. Ego puto, quod et copiosior sanctificationis benedictio in eam descenderit, quae ipsius non solum sanctificaret ortum, sed et vitam ab omni deinceps peccato custodiret immunem: quod nemini alteri in natis quidem mulierum creditur esse donatum. Decuit nimirum Reginam virginum singularis privilegioabsque omni peccato ducere vitam: quae dum peccati mortisque pareret peremptorem, munus vitae et justitiae omnibus obtineret. Sanctus igitur ortus, quoniam immensa prodiens ex utero sanctitas sanctum fecit illum. 6. Quid adhuc addendum his putamus honoribus? Ut honoretur, inquiunt, et conceptus, qui honorandum praeivit partum: quoniam si ille non praecessisset, nec iste esset qui honoratur. Quid si alius, propter eamdem causam, etiam utrique parenti ejus festos honores asserat deferendos?
Abbreviated transcription (Latin):
tenus adu̾sus origiale pcc̃m hec
sp̃a scificatio ualuerit. siue ꝓ isto.
siue ꝓ illo ꝓpha uł siquis alius simi¬
li p̃uentus gr̃a fuit: nõ teni̾e dixe¬
rim. Scĩficatos tam̃ nõ dubitaue¬
rim dic̾e. quos d̾s scificauiti ⁊ cũ
eadem scĩficatõe ꝓdiisse ex ut̾o. quã
acceperũt iñ ut̾o. nec reatum quẽ
in conceptõe traxerũt ualuisse ul
ãdhuc filiũ nichilommꝰ ire. ⁊ si mo¬
ri in ut̾o contigisset cum hac ple¬
iitudine spt̃ penas luiturũ damp¬
natõio. Durum est suinime aut̃
Ausim hinc qͥppiam mea diffinire sen¬
tentia. S quictͥd de hoc sit m̾ito
eccłia que cet̾oꝵ nõ natiuitatem s
mortem scõꝵ iudicat ⁊ p̃dicat p̃ti¬
osam singłari quadam exceptõe
festis p̃fert gãudiis. uenerat᷑q
pautis mortaliũ constat fuisse t¬
collatum. fas certe nõ est suspi¬
cari tante uirgini ẽẽ negatum
ꝑ quã om̃is mortalitas emersit
ãd uitam. Fuit ꝓcul dubio ⁊ ma¬
ter dñi ante scã qͣm nata. nec fal

Expanded text:
enus adversus originale peccatum haec ipsa sanctificatio valuerit, sive pro isto, sive pro illo propheta, vel si quis alius simili praeventus gratia fuerit; non temere dixerim. Sanctificatos tamen non dubitaverim dicere, quos Deus sanctificavit, et cum eadem sanctificatione prodisse ex utero, quam acceperunt in utero: nec reatum, quem in conceptione traxerunt, valuisse ulladhuc filium nihilominus irae; et, si mori in utero contigisset cum hac plenitudine spiritus, poenas luiturum damnationis? Durum est. Minime tamen ausim hinc quidpiam mea sententia definire. Sed quidquid de hoc sit, merito Ecclesia, quae caeterorum non nativitatem, sed mortem sanctorum judicat et praedicat pretiosam, singulari quadam exceptione festis praefert gaudiis, veneraturque paucis mortalium constat fuisse collatum, fas certe non est suspicari tantae Virgini esse negatum, per quam omnis mortalitas emersit ad vitam. Fuit procul dubio et Mater Domini ante sancta, quam nata: nec fall
Abbreviated transcription (Latin):
m̾ito. Est quippe illustris. nõ minus
mentis generositate qͣm sangͥnis:
est scientia. est uite honestate. De¬
niq fame eius integritas. nec in¬
imiti quidem dentem ueret᷑i Qͦd
ergo de tali ⁊ tali modo factum est
dignum ꝓfecto est ut fauor apłice
ne que sola de est. gaudia plebis sue
consueta benignitate immo debi¬
ta lib̾alitate accumulet. hoc uniu̾¬
sa eccł̃ia instantissima supplitatõe
hus diebe in eccłiis uident᷑ accidere
occasione electionũ dñs de celo ꝓs¬
trem nr̃am lugdunensem eccłiam.
qui decedenti pie inemorie petro ar¬
chiep̃o uirũ optimũ falconẽ deca¬
num in om̃i pace substituit. Pe¬
to dñe ut qui a suis concorditer
est electus. utilit̾ ꝓmotus. rite
consetratus a uõbis. honoris sui
offitii ꝙ plenitũdinem consequa¬
tur. Qudo utiq audere me fa¬
ait nõ m̾iti scientia s debiti. De¬
biti dico nõ solum q̃d̾ ĩd ãd me.
illa eccłia iure metropolitico exi¬

Expanded text:
merito. Est quippe illustris, non minus merito. Est quippe illustris, non minus mentis generositate, quam sanguinis; est scientia, est vitae honestate. Denique famae ejus integritas nec inimici quidem dentem veretur. Quod ergo de tali et tali modo factum est, dignum profecto est ut favor apostolne, quae sola deest, gaudia plebis suae consueta benignitate, imo debita liberalitate accumulet. Hoc universa Ecclesia instantissima supplicatione his diebus in Ecclesiis videntur accidere occasione electionum, Dominus de coelo prostrem nostram Lugdunensem Ecclesiam, qui decedenti piae memoriae Petro archiepiscopo, virum optimum, Falconem decanum, in omni pace substituit. Peto, domine, ut qui a suis concorditer est electus, utiliter promotus, rite consecratus, a vobis honoris sui officiique plenitudinem consequatur. Quod utique audere me facit non meriti conscientia, sed debiti. Debiti dico non solum quo id a me illa Ecclesia jure metropolitico exi
Abbreviated transcription (Latin):
dum ciuitatem ur̃am ing̾ssus est.
necdũ ꝓrsus se intromisit de aliqͦ.
soꝵ afflictõ ⁊ uita bonoꝵ id ab
eo uehement̾ flagitarint. Que
cum ita sint: opus ut uidetis
maturatõe consilii. nõ mmꝰ ur̃o
honori qͣm nr̃e necessitati. Et ni¬
si ꝑ p̃sentes nũtios expectantii
osoꝵ adu̾sum uos quod nõ ex¬
pẽdit. deuota nũc corda ur̃a tur/¬
babitis.⁊ regalib ur̃is ip̃is que ad
eccl̃ram ꝑtinent nõ ꝑuũ ut uere¬
mur incõmõdum acquiretis.
sum puto in ꝓprio nõ cõ¬
fundar. Egõ dñe mi causem archi¬
ep̃i mei meam̃ dico: ut pote men¬
brum quod nil a sẽ dicat alienũ
quõd capitis sit. Quod tam̃ nõ
dice̾m si homo ip̃e assumpsisset si¬
bi honorem. ⁊ nõ magio a deo uoca¬
tus tamqͣm aaron. Nec enim ab
alio estimauerim factum quod uo¬
ta tor hominũ tam facile cõuene¬
rũt in eum. ut nõ dico contradic¬
tio. s nec cunctatõ ulla fu̾it. Et

Expanded text:
dum civitatem vestram ingressus est: dum civitatem vestram ingressus est: necdum prorsus se intromisit de aliquo, sorum afflictio, et vota bonorum id ab eo vehementissime flagitarint. Quae cum ita sint, opus est, ut videtis, maturatione consilii, non minus vestro honori, quam nostrae necessitati. Et nisi per praesentes nuntios exspectanti osorum adversum vos quod non expedit devota vobis nunc corda turbabitis, et regalibus vestris ipsis, quae ad Ecclesiam pertinent, non parvum, ut veremur, incommodum acquiretis. sum, puto in proprio non confundar. Ego, domine mi, causam archiepiscopi mei meam duco, utpote membrum, quod nil a se ducat alienum quod capitis sit: quod tamen non dicerem, si homo ipse sibi assumpsisset honorem, et non magis a Deo vocatus tanquam Aaron. Nec enim ab alio aestimaverim factum, quod vota tot hominum tam facile convenerunt in eum; ut non dico contradictio, sed nec cunctatio ulla fuerit. Et
Abbreviated transcription (Latin):
miscd̾ias. Non contristabit ꝑ il¬
lum ⁊ de illo eccł̃iam sitam ꝑ quẽ
⁊ dequo in tantio iam letificauit.
Quem suo mun̾e contulit sua lõ¬
ganimitate seruabit.⁊ si qiuĩd ali¬
ter sapitia ⁊ hoc ip̃m uõbis reue¬
labit. ⁊ erudiet corde in sapien¬
tia. Hoc optamus. hoc oramꝰ die
ac nocte. Hoc sentitẽ de uobis hoc
ritas in nobis. ⁊ õ minuet᷑ honor
regio. regni itilitas ꝑnos. Gr̃io
aut̃ agrnus ur̃e clementie ꝓ be¬
nigno responso quod a ur̃a digna¬
tõe meruimꝰ. Uerumptam̃ dilatio ꝵ¬
t̃ret nos. qui uidemꝰ t̾ram̃ datam
p̃de. ⁊ direptioni. Tera ur̃a esti. ⁊
in hoc bene plane cognoscimꝰ. ⁊ dole¬
mus dedecus regni uri. quod uos
iure abhorrere mandastis: si non
fu̾t qui tefendat. Nam in quo ⁊¬
alio regia maiestas recte in eo qͦd
factum est imminuta dicatur
Electio rite celebrata est. electus
fidelis est. Non aut̃ eẽt fidelis si
ut̃a ⁊ nõ ꝑ uos habere uellet. Nec¬
dum̃ ad ur̃a manũ extendit. nec¬

Expanded text:
suas. Non contristabit per illum et de illo Ecclesiam suam, per quem et de quo in tantis jam laetificavit. Quem suo munere contulit, sua longanimitate servabit: et si quid aliter sapitis, et hoc ipsum vobis revelabit, et erudiet corde in sapientia. Hoc optamus, hoc oramus die ac nocte. Hoc sentite de nobis, hoc s haec in nobis, non imminuetur honor Regis, regni utilitas per nos. 3. Gratias autem agimus vestrae Clementiae pro benigno responso, quod a vestra dignatione meruimus. Verumtamen dilatio terret nos, qui videmus terram datam praedae et direptioni. Terra vestra est: et in hoc plane cognoscimus et dolemus dedecus regni vestri, quod vos jure abhorrere mandastis, si non fuerit qui defendat. Nam in quo alio regia majestas recte in eo quod factum est, imminuta dicatur? Electio rite celebrata est, electus fidelis est. Non autem esset fidelis, si vestra, et non per vos habere vellet. Necdum ad vestra manum extendit, nec
Abbreviated transcription (Latin):
rem noui te. ⁊ anteqͣm exireo de
uulua ĩcificauite. Qͣm pulcre int̾
siguratõem in uto. ⁊ partuntionem
ex ut̾o diuinũ distinxit oracłm: nt
illam tantũ p̾cognitam. istam ⁊ stĩ
entia seu p̾destinatõe putau̾t esti¬
mandum. Esto tam̃ ut hoc de ihe¬
remia cõcedamus. Quid responde¬
bit᷑ de ioh̃e baptista quẽ angłs pre¬
nũtiauit spũ scõ repletum .iri ad¬
huc in ut̾o matris sue: Prsus hoc̃ad
p̾destinatõem p̾scientiam ue referri
posse nõ arbitror. Uerba nempe angłi
sicut ip̃e p̃dixit complera absoꝑ du¬
bio sũt. in temꝑe suo. ⁊ quẽ p̃locutꝰ
est spũ scõ repleñdum. nõ est fas
cred̾e nõ repletum. idq loco ⁊ temꝑe
quo p̃dixit. Certissime aut̃ sp̃t scs̃¬

Expanded text:
ro, novi te; et antequam exires de vulva sanctificavi te . Quam pulchre inter figurationem in utero, et parturitionem ex utero divinum distinxit oraculum! ut illam tantum praecognitam, istam et sancentia seu praedestinatione 170 putaverit aestimandam. 4. Esto tamen ut hoc de Jeremia concedamus. Quid respondebitur de Joanne Baptista, quem angelus praenuntiavit Spiritu sancto repletum iri adhuc in utero matris suae? Prorsus hoc ad praedestinationem praescientiamve referri posse non arbitror. Verba nempe angeli, sicut ipse praedixit, completa absque dubio sunt in tempore suo: et quem praelocutus est Spiritu sancto replendum, non est fas credere non repletum; idque loco et tempore quo praedixit. Certissime autem sanctus S
Abbreviated transcription (Latin):
Oqm amarior eccłie meror post cã¬
ta p̃libata gaudia. si frustrari qͦd
absio contig̾iti tam iocunda spe i¬
singłaris clipei sui ũre i ndolis sicut
hactenus est exꝑta. Heu corruit u¬
uirgo remensis eccłia. nõ est qͥ sub¬
leuet eam. Cornut ⁊ lingonensio:
nõ est qͥ porrigat manũ. Au̾tat di¬
uia clementia a corde ⁊ consilio⁊
ur̃o suꝑ dolorem nr̃m adic̾e. cirmu¬
lare tristitiam suꝑ tristitiam. Qͥs
m tribuat mori. ne uideam regẽ
bone oꝑatõis. s spei melioris co¬
nan dei consilio obuare. irritare
pedes patris orphanoꝵ. madeface̾
lacrimis afflictoꝵ. pulsare celos

Expanded text:
o quam amarior Ecclesiae moeror post tano quam amarior Ecclesiae moeror post tanta praelibata gaudia, si frustrari quod absit! contigerit tam jucunda spe singularis clypei sui vestrae indolis, sicut hactenus est experta! Heu corruit virgo Remensis Ecclesia; non est qui sublevet eam: corruit et Lingonensis; non est qui porrigat manum. Avertat divina clvestro super dolorem nostrum adjicere, cumulare tristitiam super tristitiam. Quis mihi tribuat mori, ne videam Regem bonae opinionis, sed spei melioris, conari Dei consilio obviare, irritare pedes Patris orphanorum madefacere lacrymis afflictorum, pulsare coelos
Abbreviated transcription (Latin):
gito aut̃ suo nolunt ea mouere
factum est tam̃ q̃d factũ est contͣ
uos nichil: contͣ me płimũ. Mi¬
chi baculus inbecillitatis mee sub¬
latus est. michi lumen ocłoꝵ meoꝵ
ereptum est. michi ãbscisum dex¬
trum brachiũ meũ. Om̃ĩa excelsa
ista. ⁊ fluctus isti suꝑ me transier̃t.
In me transierũt ire. Michi euadẽ¬
di nulla ex parte pater uiã. Unde
onera fugio. inde ⁊ subeõ inuitus
⁊ ingratus. Durũ mͥ sentio cortra
stimulum calcitrare. Tolerãbiliꝰ
fortassis spontaneo qͣm nolenti
⁊ renuenti fuisset. Nam si quid ui¬
rium in me est nõne id facilius
meis qͣm alienis humeris exerce¬
rem: q atquiesco alit̾ disponen¬
ti cum quo utiq aut iuditõ aut
iurib contendere: nec cautũ mͥ
oiñtno net possĩbile est. Q nec re¬
gi. Siquidẽ terribilis est eniã aput
reges tre. horreuoũ est made in¬
manu dei uiuentis: etiã t o rex.
Oqͣm molestis aurib audoiemꝰ con¬
traria tam bonis pͥncipiis ur̃is.

Expanded text:
ito autem suo nolunt ea movere! Factum est tamen quod factum est: contra vos nihil, contra me plurimum. Mihi baculus imbecillitatis meae sublatus est, mihi lumen oculorum meorum ereptum est, mihi abscissum dextrum brachium meum. Omnia excelsa ista et fluctus isti super me transierunt. In me transierunt irae: mihi evadendi nulla ex parte patet via. Unde onera fugio, inde et subeo invitus et ingratus. Durum mihi sentio contra stimulum calcitrare. Tolerabilius fortasse spontaneo, quam nolenti et renuenti fuisset. Nam si quid virium in me est, nonne id facilius meis, quam alienis humeris exercerem? 2. Sed acquiesco aliter disponenti, cum quo utique aut judicio, aut viribus contendere, nec cautum mihi omnino, nec possibile est, sed nec Regi. Siquidem terribilis est etiam apud reges terrae . Horrendum est ini viventis , etiam tibi, o Rex. O quam molestis auribus audimus contraria tam bonis principiis vestris!
Abbreviated transcription (Latin):
tam om̃ib. Magnifica gr̃e inuen
tricem. ⁊ salutis. restauratricem se¬
culoꝵ. Exalta deniq exaltatam su¬
per choros angłoꝵ ad celestia regna.
Hec mͥ de illa cantat scã eccł̃ia. et
me eadem docuit decantare. Ego
u̾o quod ab illa accepi securus et
teneo ⁊ trado: quod nõ scrupulosi¬
us fateor admiserim. Accepi sane
ab eccł̃ia illum diem cum sũma ue¬
neratõe recolendum. quo assũpta
de scła neqͣm. celis qͦ intulit cele¬
berrimoꝵ festa gaudioꝵ. S ⁊ or¬
tum uirginis diditi nichilominꝰ
in eccłia ⁊ ab eccłia indũbitant̾ ha¬
bere festiuũ. atq scm̃. firmissime
cum eccłia sentiens in utero eam
accepisse. ut scã ꝓ diret. Et de ihe¬
remia siquidem lego. qd̾ pͥusqͣm
ioh̾e baptista nõ sentio secus. qui
ex ut̾o dñm in ut̾o sensit. Uideris
etiam tu an de sc̃o dauid. id ip̃m li¬
ceat opmari. ꝓ eo q̃d̾ dicebat deo.
In te ait cõfirmatus sum ex utero

Expanded text:
tam omnibus. Magnifica gratiae invtam omnibus. Magnifica gratiae inventricem, mediatricem salutis, restauratricem saeculorum: exalta denique exaltatam super choros Angelorum ad coelestia regna. Haec mihi de illa cantat Ecclesia, et me eadem docuit decantare. Ego vero quod ab illa accepi, securus et teneo, et trado: quod non, scrupulosius, fateor, admiserim. 3. Accepi sane ab Ecclesia illum diem cum summa veneratione recolendum, quo assumpta de saeculo nequam, coelis quoque intulit celeberrimorum festa gaudiorum. Sed et ortum Virginis didici nihilominus in Ecclesia, et ab Ecclesia indubitanter habere festivum atque sanctum; firmissime cum Ecclesia sentiens, in utero eam accepisse ut sancta prodiret. Et de Jeremia siquidem lego, quod, priusquam Joanne Baptista non secus sentio, qui ex utero Dominum in utero sensit . Videris etiam tu, an de sancto David idipsum liceat opinari, pro eo quod dicebat Deo: In te, ait, confirmatus sum ex utero;
Abbreviated transcription (Latin):
est decolorari leuitate eccłia ple¬
na iuditis. Uũde mirant᷑ satis qͥd
usum fiu̾it hoc temꝑe. quibdam
ur̃m uoluisse mutare colorẽ opti¬
mũ: nouã inducendo celebritatem
quam ritus eccł̃ie nescit. nõ ꝓbat
rauio. nõ cõmẽndat antiqua tradi¬
tio. Nunqͥd patrib doctiores aut
deuotiores sumꝰ. ꝑiculose p̃sumi¬
mus qͥcqͥid ip̃oꝵ in talib pruden¬
tia p̃teriuit. Nec u̾o̾ id tale est
quod nisi p̃tereundum fu̾it patis̃
quiuerit om̃ino diligentiã p̃te¬
russẽ. At uasde honoranda est in¬
quis mater dñi. Sene ammones.
s honor regine uiditiũ diligit. Uir¬
go regia falio nõ eget honore ueriᷤ
cumulata honorũ titulis. infulis
dignitatũ. honora sane integri¬
tatem carnis. uite scĩtatem. Mira¬
re fecunditatem in uirgne. plem
uenerare diumã. Extolle nestien¬
tem. uł inconcipiendo cõcupiscen¬
tiam. uł in parcuriẽndo dolorem.
Predica reuendam angłio.desidera
p̃cognitam. electam ex om̃ib. p̃la¬

Expanded text:
rari levitate Ecclesia plena judicii. Unde miramur satis, quid visum fuerit hoc tempore quibusdam vestrum voluisse mutare colorem optimum, novam inducendo celebritatem, quam ritus Ecclesiae nescit, non probat ratio, non commendat antiqua traditio. Nunquid Patribus doctiores, aut devotiores sumus? Periculose praesumimus, quidquid ipsorum in talibus prudentia praeterivit. Nec vero id tale est, quod nisi praetereundum fuerit, Patrum quiverit omnino diligentiam praeteriisse. 2. At valde honoranda est, inquis, Mater Domini. Bene admones: sed honor Reginae judicium diligit. Virgo regia falso non eget honore, veris cumulata honorum titulis, infulis dignitatum. Honora sane integritatem carnis, vitae sanctitatem: mirare fecunditatem in Virgine, Prolem venerare divinam. Extolle nescientem, vel in concipiendo concupiscentiam, vel in pariendo dolorem. Praedica reverendam Angelis, desideratisque praecognitam, electam ex omnibus, praela
Abbreviated transcription (Latin):
S
orbis adu̾sum me cõiuraret
ut quispiam molirer adu̾¬
sus regiam maiestatẽ ego tam̃ de¬
um timerem.⁊ ordinatum ab eo re¬
gem offend̾e tem̾e nõ auderem.
Nec enim ignoro ubi legerim. Qͥ
rotestati resistit der odinatoi ro¬

Expanded text:
s orbis adversum me conjuraret, ut quidpiam molirer adversus regiam majestatem; ego tamen Deum timerem, et ordinatum ab eo regem offendere temere non auderem. Nec enim ignoro ubi legerim: Qui potestati resistit, Dei ordinati
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ uoluntate inet̾nũ nõ deficere
uõbis ꝓ uirib ꝓpt̾ bonũ quod de i¬
uobis confidimꝰ. Dr̃a aut̃ int̾est fa¬
tere ut nõ confundemur: sic confidẽ¬
tes. Decet̾o si inueni gr̃am i oclis
iñis intelligite suꝑ egenos ⁊ paupes
illos qui sunt aput bñdictoẽm dei.
Qudo enim imi ex illis fec̾itis mͥ¬
immo xp̃o fatietis. Nam ⁊ pauꝑes
sunti ⁊habitant int̾ pauꝑes. Hoc
p̃cipue obsecramus ut sauiniacen¬
ses monachos ꝓhibeatis ab infesta
habere iusticiam: uidicate int̾ illos.
Fũlius nr̃ ãstas alberitus. ⁊ si sius
Tenere qͥppẽ diligo eum tamqͣm
mater imicum filium. ⁊̃ diliget eũ
qͥ diliget me. Deniq meo com¬
ꝑrar si me curatis. Quio eisi lon¬
ge a me positus est eo magis ne¬
nenses de conceptõe sc̃e mariẽ.

Expanded text:
cere vobis pro viribus, propter bonum quod de vobis confidimus. Vestra autem interest facere, ut non confundamur sic confidentes. De caetero si inveni gratiam in oculis vestris, intelligite super egenos et pauperes illos, qui sunt apud Benedictionem Dei. Quod enim uni ex illis feceritis, misto, facietis. Nam et pauperes sunt, et habitant inter pauperes. Hoc praecipue obsecramus, ut Saviniacenses monachos prohibeatis ab infestathabere justitiam, judicate inter illos. Filius noster abbas Albericus, etsi suis Tenere quippe diligo eum, tanquam mater unicum filium: et diligit eum qui diligit me. Denique in eo experiar si me curatis. Quo enim longe a me positus est, eo magis neNENSES, DE CONCEPTIONE S. MARIAE.
Abbreviated transcription (Latin):
ecclie repatuare potuerim. Et re¬
colo hoc nõ glorians aut inꝑperans
s ꝑuocans. ⁊ efflagitans. mouens
⁊ reposcẽs debitum ur̃e miseratõis
affectum. Urget necessitas modo om¬
nes repet̾e debitores. Ego u̾o̾ si fe¬
ciquod fac̾e̾ debui. haut aliud me
ex eo qͣm seruũ inutilem reputo
iuxͫ sermonẽ dñ. Urũptam̃ si feci

Expanded text:
Ecclesiae repatriare potuerim. Et recolo hoc, non glorians aut improperans, sed provocans et efflagitans, monens et reposcens debitum vestrae miserationis affectum. Urget necessitas modo omnes repetere debitores. Ego vero si feci quod facere debui, haud aliud me ex eo quam servum inutilem reputo, juxta sermonem Domini . Verumtamen si feci
Abbreviated transcription (Latin):
uł aliqͣtenus excusare. Ausus
sum retine̾ cłicos lingonenses qͥ
uocati erant. compõita tam̃ pace
int̾ eos. ip̃is ꝓ ꝑsuasis stare deiñ¬
cepo de fatienda electõe mbñpla¬
cito nr̃o. ⁊ consilio bonoꝵ. sicut in
litt̾is eoꝵ continet᷑. Erat aut̃ ꝑ ne¬
cessariũ eos hac uice reman̾e̾ ꝓpter
terras ⁊ possessiones eccłie que da¬
te sunt prede. ⁊ direptõi. dum nõ
est qui custodiat aut̃ defendat. Itaq
ꝑsonis que nõ sunt suspecte. que
nõ querant que sua sũt. s que ih̾u
xp̃i. iniungatur si placet cura eli¬
gendi qui deo placeat.⁊ finẽ tamdẽ
acciprat eccłie iam diutna ⁊ mise¬
randa uexatio. Reliqua dicenda cõ¬
misimus donmno herberto ałbati
scĩ stephi diuionensis. ⁊ archidiaco¬
no lingonensi sotusq eoꝵ. Adicimꝰ
eos ⁊ res eoꝵ in defensione ur̃a reci¬
piatis. Dignus est oꝑarius m̾cede

Expanded text:
vel aliquatenus excusare. Ausus vel aliquatenus excusare. Ausus sum retinere clericos Lingonenses qui vocati erant, composita tamen pace inter eos: ipsisque persuasis stare deinceps de facienda electione in beneplacito vestro et consilio bonorum, sicut in litteris eorum continetur. Erat autem pernecessarium eos hac vice remanere, propter terras et possessiones Ecclesiae, quae datae sunt praedae et direptioni, dum non est qui custodiat aut defendat. Itaque personis quae non sint suspectae, quae non quaerant quae sua sunt, sed quae Jesu Christi, injungatur, si placet, cura eligendi qui Deo placeat et finem tandem accipiat Ecclesiae tam diuturna et miseranda vexatio. Reliqua vero dicenda commisimus domino Herberto abbati Sancti-Stephani Divionensis, et archidiacono Lingonensi, sociisque eorum. Adjicimus eos et res eorum in defensione vestra recipiatis. Dignus est enim operarius mercede
Abbreviated transcription (Latin):
miscd̾iam. Placet inqͣm tͥ q̃d̾ dum
suꝑbit impius inceñditar pauper.
⁊ ille pauꝑ qui ꝓ tuo seruitio cumi
nõ haberet censum quẽ effund̾et:
sanguini nõ pepercit: Dignũ ne
curare. nec reciꝑe in sorte cõsola¬
tõis quos habiustis cõsortes labo¬
ris: Si inueni grãm in ocłĩs uñs
erpite mopem de manu fortio¬
tum eius. egenũ ⁊ pauꝑem a di¬
ripientib eum. Alioqͥn ego qͣdem
ut potero laborabo ingemitu meo
⁊ erũt mͥ lacrime mee panes die ac
uocte. uobis aut̃ legam illũ u̾sicu¬
lum. Qui tollit ab amico muscd̾iã:
timorẽ dñi dereluiquit. Et illud.
Om̃s necessarii mei recesser̃t a meꝰ.
Itud ꝙͦ. Qui uixta me erãt delõ¬
ge steterũt. ⁊ uim fatiebãt qui
querebant animam mean. Ad
fecit me familiarẽ: fa¬
miliaritas p̃sũptorem.
Assit solita cordis ur̃i benignitas.
ne forte p̾sumptio pariat indig¬
natoẽm. Audite tam̃ patienter
nõ solũ quid egerim s ⁊ cur ege¬
rim. si causa forte factun possit

Expanded text:
placet, inquam, tibi quod, dum superbit impius, incenditur pauper et ille pauper, qui pro tuo servitio, cum non haberet censum quem effunderet, sanguini non pepercit? Dignumne curare, nec recipere in sortem consolationis, quos habuisti consortes laboris? Si inveni gratiam in oculis vestris, eripite inopem de manu fortiorum ejus, egenum et pauperem a diripientibus eum. Alioquin ego quidem, ut potero, laborabo in gemitu meo, et erunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte: vobis autem legam illum versiculum, Qui tollit ab amico misericordiam, timorem Domini derelinquit; et illud, Omnes necessarii mei recesserunt a me ; illud quoque, Qui juxta me erant, de longe steterunt, et vim faciebant qui quaerebant animam fecit me familiarem, familiaritas praesumptorem. Adsit solita cordi vestro benignitas, ne forte praesumptio pariat indignationem. Audite tamen patienter, non solum quid egerim sed et cur egerim: si forte causa factum possit
Abbreviated transcription (Latin):
ecce rediens a uobis tribulatoẽm
⁊ dolorem inueni. ⁊ nom dñi muo¬
⁊ nõ ualuit. Siquidem dii fortes
terre uehement̾ eleuati sũt.: lug¬
dunensis scilicet arthiep̃c ⁊ clunia¬
censis albas. Hii confidentes in u¬
uiitute sua.⁊ in multitudine diui¬
trarũ suarum gloriantes: ad u̾sũ
me appropinqͣuerũt. ⁊ steterũt.
Et nõ adu̾sum me tantũ. s aduer¬
sum magnam multitudinẽ seruo¬
rum dei: adu̾sum uos qͦ. adu̾sum
seip̃os contra deum. contra omnẽ
eqͥtatem.⁊ honestatẽ. Deniq im¬
posuer̃t hominẽ suꝑ capita nr̃a.¬
quem ꝓth pudor ⁊ boni horrẽt et
mali rident. Quo ordine immo
qͣm extra ordinarie. iuideat d̾s. et
iudicet. uideat ⁊ romana curia.
Uideat ⁊ doleat. misereat᷑. ⁊ actin¬
gatur ad uiñdictam malefactoꝵ
laudem uo̾ bonoꝵ. Quio enĩ. Pla¬

Expanded text:
ns a vobis, tribulationem et dolorem inveni, et nomen Domini invoet non valuit: siquidem dii fortes terrae vehementer elevati sunt, Lugdunensis scilicet archiepiscopus, et Cluniacensis abbas. Hi confidentes in virtute sua, et in multitudine divitiarum suarum gloriantes, adversum me appropinquaverunt et steterunt. Et non adversum me tantum, sed adversum magnam multitudinem servorum Dei, adversum vos quoque, adversum se ipsos, contra Deum, contra omnem aequitatem et honestatem. 2. Denique imposuerunt hominem super capita nquem, proh pudor! et boni horrent et mali rident. Quo ordine, imo quam extraordinarie, videat Deus et judicet; videat et Romana curia: videat et doleat, misereatur et accingatur ad vindictam malefactorum, laudem vero bonorum. Quid enim? pla
Abbreviated transcription (Latin):
ds scitis si digniunducitis
recordari qͣlit̾ uobiscũ in
temꝑe malo conu̾satus
sim egrediens ⁊ regrediens. et
ꝑgeno ad imꝑiũ regis ꝑsistens ac
ꝑmanens uobiscũ in tẽptationib

Expanded text:
s scitis, si dignum ducitis recordari, qualiter vobiscum in tempore malo conversatus sim, egrediens et regrediens, et pergens ad imperium regis, persistens ac permanens vobiscum in tentationibus
Abbreviated transcription (Latin):
lonis. fuge a fatie gładii aquilonis.
Parati sumꝰ cum panib occiurere fu¬
gienti. Astatem tuũ me nominas.
nõ renuo interim ꝓpt̾ obsequiũ. Ob¬
sequiũ dico. nõ qd̾ exigam. s qd̾ ex¬
hĩbeam. sicut filius hominis nõ ue¬
nit ministrari s ministrare: ⁊ ani¬
lum quẽ magistrum eligis. U̾nus
sit ambob magister. xp̃e: ⁊ sp̃e sit

Expanded text:
lonis, fuge a facie gladii aquilonis. lonis, fuge a facie gladii aquilonis. Parati sumus cum panibus occurrere fugienti. Abbatem tuum me nominas; non renuo interim propter obsequium. Obsequium dico, non quod exigam, sed quod exhibeam: sicut Filius hominis non venit ministrari, sed ministrare, et anilum, quem magistrum eligis. Unus sit ambobus magister Christus: et
Abbreviated transcription (Latin):
siram. ⁊ suꝑ scõs suos ⁊ in eos qui
conu̾tunt᷑ ad cor. Iam uos inquit ⁊
mundi estis. ꝓpt̾ sermonẽ quẽ locu¬
tus sum uobis. Ergo qui hũc ser¬
monem nõ audiunt inmundi sũt.
Ceterum tu o kiñe huic uoci dei o¬
tui dulciori suꝑ mel ⁊ fauũ si p̃pa¬
ras aurem int̾iorem fuge curã ex¬
teriorem. ut expedito. ⁊ uacante
int̾no sensu. dicas ⁊ tu cum samue¬
le. Loquerẽ dñle qi audit seruus tu¬
auditur in publico.. Secre¬
tum consiliũ secretũ a ꝑ. q̃rit¬
dab̾it gaudiũ ⁊ letitiam. si sobria
aure ꝑceꝑis. Abrahe p̃cipit᷑ exire de
t̾ra.⁊ de cognatõe sua ut uidere. ⁊
possid̾e meretur t̾ram iuuentium.
Iacob relicto frẽ ⁊ patria iordanẽ trã¬
betur ut concupiscet rex detorẽ eius.
obluusti ppłm suũ. ⁊ domũ patͥs sui.
Puer ib̾r int̾ cognatos ⁊ notos aꝑen¬
tib querit᷑. nec cam̃ inuenit᷑. Fuge
fr̃es tuos ⁊ tu: si tuam uis inuenire
salutem. Fuge inqͣm de medio babi¬

Expanded text:
suos, et in eos qui convertuntur ad cor. Jam vos, inquit, mundi estis, propter sermonem quem locutus sum vobis . Ergo qui hunc sermonem non audiunt, immundi sunt. 13. Caeterum tu, o charissime, huic voci Dei tui, dulciori super mel et favum, si praeparas aurem interiorem, fuge curam exteriorem, ut expedito et vacante interno sensu, dicas et tu cum Samuele: Loquere, Domine, quia audit servus tuauditur in publico. Secretum consilium, secretum quaerit etdabit et laetitiam, si sobria auro perceperis. Abrahae praecipitur exire de terra et de cognatione sua, ut videre et possidere mereretur terram viventium . Jacob relicto fratre et patria Jordanem tranbetur, ut concupiscat Rex decorem ejus, oblivisci populum suum, et domum patris sui . Puer Jesus inter cognatos et notos a parentibus quaeritur, nec tamen invenitur . Fuge fratres tuos et tu, si tuam vis invenire salutem. Fuge, inquam, de medio Baby