comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ualis uero cum uni cuique conftiterit nataliũ
Chostias & morum essedebeat sacri altaris mi¬
nisterio sociandur & apostolo nosdocente &di¬
uina praeceptione didicimur & canonum regu¬
lir a quibus plerosque fratrum declinanse & pe¬
nitus deuiasse repperimurnam constat ad sa¬
cerdotium peruenisse uiduarum maritos quor¬
dam &iam quibus fuerint numerosa cuniugia
& udomnem licentiam uita liberior &ra
crum ordinem passim patefactis aditibur
suisse permissos contra illam beati apostoli uo¬
tem qui atalibus &clamatdicens Vnius uxo¬
ris uirum & contra illud antique legiy prae¬
ceptum quoddicitur & cauetur. Sacendos
uirginem uxorem accipiat non uiduam non re¬
pudiatam. hos ergo quicum que tales admissi
sunt abȩc desiasticis officiis & sacerdotali no¬
mine a postolice sedir austoritate iubemur
arceri. Nec hoc enim sibi poterunt iundicare
cuius capaces perhoc quod illis obstiterat non
suerunt huius discussianis curam nobis specia¬
liter uindicantes ut siqua forsitan de his com¬

Expanded text:
ualis vero cum unicuique constiterit natalium honestas et morum esse debeat sacri altaris ministerio sociandus, et Apostolo nos docente, et divina praeceptione didicimus, et canonum regulis, a quibus plerosque fratrum declinasse, et penitus deviasse reperimus. Nam constat ad sacerdotium pervenisse viduarum maritos, quosdam etiam quibus fuerint numerosa conjugia, et ad omnem licentiam vita liberior, ad sacrum ordinem passim patefactis aditibus fuisse permissos; contra illam beati Apostoli vocem, qua talibus exclamat dicens: Unius uxoris virum; et contra illud antiquae legis praeceptum quo dicitur et cavetur: Sacerdos virginem uxorem accipiat, non viduam, non repudiatam. Hos ergo, quicunque tales admissi sunt, ab ecclesiasticis officiis et sacerdotali nomine apostolicae sedis auctoritate jubemus arceri; nec hoc enim sibi poterunt vindicare cujus capaces per hoc quod illis obstiterat non fuerunt. Hujus discussionis curam nobis specialiter vindicantes, ut si qua forsitan de his com
Abbreviated transcription (Latin):
Siiqui indis crimine constituti paeni eiuit¬
tentiam dscipiunt. nulla manisesta scelera
consitenter sed tantum peccatorer sep̃dican¬
tes huius modi sire ualuerint possunt &iam ꝑ
morum ꝓ bitatem ad grados ȩedesiasticos ꝑueni¬
moriquiuero ita penitentiam aecipiunt ut aliqd
mortale peccatum ꝑ parasse publice fateantur
ad derum uel honorers ȩcclesi asticos perueni¬
ne nullatenus possunt. quia se confessione ꝓ¬

Expanded text:
Si qui in discrimine constituti poenitentiam accipiunt nulla manifesta scelera confitentes, sed tantum se peccatores esse praedicantes, hujusmodi si revelaverint, possunt etiam per morum probitatem ad gradus ecclesiasticos pervenire. Qui vero ita poenitentiam accipiunt, ut aliquod mortale peccatum perpetrasse publice fateantur, ad clerum vel honores ecclesiasticos pervenire nullatenus poterunt, quia se confessione
Abbreviated transcription (Latin):
ta sane ut in eos tempora amaioribus constituta
seruentur nec cito quilib& lector cito acolitur
cito dia conus cito sacerdos fiat : quia inmi¬
noribus officus sidiuperdurent & uita eorum
pariter &obsequia conprobantur. ut ad sacen¬
do tium postea emersis stipendiorum meritis
ueniant nec praeripiant quad uita probata me¬
r&ur accipere Qm̃ ergo certa definitione mans¬
tratum est quidebeant admitti quiuere proba¬
ri e his omnibur quos uid& dignatiotua nun
posse reprobari eligere debebunt quas dericos
facias sienim nullam gratiam hominibus
aut benesicium praestare uelimus tales inue¬
nire possumus dequorum ad sumptione nec in¬
currere nec erubes cere ualeamus:

Expanded text:
a sane, ut in eos tempora a majoribus constituta a sane, ut in eos tempora a majoribus constituta serventur, nec cito quilibet lector, cito acolythus, cito diaconus, cito sacerdos fiat, quia in minoribus officiis si diu perdurent, et vita eorum pariter et obsequia comprobantur, ut ad sacerdotium postea emensis stipendiorum meritis veniant, nec praeripiant quod vita probata meretur accipere. Quoniam ergo certa definitione monstratum est qui debeant admitti, qui vero reprobari, ex his hominibus, quos videt dignatio tua non posse reprobari, eligere debebis quos clericos facias. Si enim nullam gratiam hominibus aut beneficium praestare velimus, tales invenire possumus, de quorum assumptione nec incurrere nec erubescere valeamus.
Abbreviated transcription (Latin):
pones ordine prã hibieant certum est quidẽ
hoc regulas eoclenasticas continere. Sed non
ita definicum est ut deomnibu sit laicis cons¬
titutum neque enim clerici nasci & nonfieri
possunt sed designata sunt genera dequibur
ad cleri catum peruenine nom porsunt: id est
siquis fidelis militauerit siquir fidelis causar
egerit. hoc est postulauerit. Siquis fidelis admi¬
nistrauerit. desecularibus autem manifestao
ratio est qm̃isi & inueniantur huius madi ui¬
ri quidebeant derici fieri tamquam sepius
adcuriam repetuntur. cauendum ab his est ꝓpt̃
tribulationem quae sepe dehis ȩccła ꝑuenit
quidelaicis pos sunit clenici piera nic aper¬
aici uero qui habentes uxorem baptizati sunt
acsise instituerint ut opinio eorum innullo
uacill&. ut aut cdericis iunctisint aut monas¬
terus ex quo baptitati sunt heserint si concubã¬
non pelicem nouerint si n omnibus bonis ope¬
ribus ugilarint Non prohibentur huius mo¬

Expanded text:
nones ordinare prohibeant. Certum est quidem nones ordinare prohibeant. Certum est quidem hoc regulas ecclesiasticas continere: sed non ita definitum est ut de omnibus sit laicis constitutum. Neque enim clerici nasci et non fieri possunt, sed designata sunt genera de quibus ad clericatum pervenire non possunt, id est, si quis fidelis militaverit, si quis fidelis causas egerit, hoc est postulaverit, si quis fidelis administraverit. De curialibus autem manifesta ratio est, quoniam, etsi inveniantur hujusmodi viri qui debeant clerici fieri, tamen saepius ad curiam repetuntur, cavendum ab his est propter tribulationem quae saepe de his Ecclesiae provenit. Qui de laicis possunt fieri clerici, hic aperLaici vero qui habentes uxores baptizati sunt, ac sic se instituerint ut opinio eorum in nullo vacillet, ut aut clericis juncti sint, aut monasternon pellicem noverint, si in omnibus bonis operibus vigilarint, non prohibentur hujusmo
Abbreviated transcription (Latin):
ui igitur partem cuilib& & digitisibi ipsi uo¬
Clenr abscidit hunc adclerum canones non ad¬
mittunt cui uero causa aliquo contigit dũ
aut operi rustico curam inpendit aut aliquid
faciens non sponte percussit hos canones prȩ¬
cipiunt & clericor fieri. & si in clero suerint
reperti non abici in illis enim uolum tar ẽ
iudicata quae sibi ausa fuit ferrum inicere
quod scilic& & alii id facere dubitare non
possit. inistis uero caurir ueniam meruit:
quod dicaon adelenuor adoitti nompos¬
Sedigamis autem nec consuli debuit quod mani¬
festasit lectio a postoli uniur uxoris uirum ad
sacerdo tium suie adclericatum admitti de¬
bere & hanc ipram tamen siuirginem accepit
nam eaque habuerit ante uirum lic& de¬
functus sit tamen si postea clericosuerit copu¬
lata clericus qui eam acceperit espe non pote¬
rit quia in lege cautum est. nonuiduam non
abiectam habere posse cuniugom sacerdotem
quidelaicis adclonuor nondereatit prooio¬
elaicir uero religia tua consuluit quod ca¬

Expanded text:
Qui igitur partem cujuslibet digiti sibi ipse volens abscidit, hunc ad clerum canones non admittunt: cui vero casu aliquo contigit, dum aut operi rustico curam impendit, aut aliquid faciens se non sponte percussit: hos canones praecipiunt et clericos fieri, et si in clero fuerint reperti, non abjici. In illis enim voluntas est judicata, quae sibi ausa fuit ferrum injicere, quod scilicet et alii id facere dubitare non possit: in istis vero casus veniam meruit. Quod digami ad clerum admitti non posDe digamis autem nec consuli debuit, cum manifesta sit lectio Apostoli, unius uxoris virum ad sacerdotium sive ad clericatum admitti debere . Et hanc ipsam tamen si virginem accepit, nam ea quae habuerit ante virum, licet defunctus sit, tamen si clerico postea fuerit copulata, clericus qui eam acceperit esse non poterit, quia in lege cautum est, Non viduam, non abjectam habere posse conjugem sacerdotem. Qui de laicis ad clerum non debeant promoaicis vero religio tua consuluit quod ca
Abbreviated transcription (Latin):
I prłtrorum diaconorum ordinationes
certis caelebrare temporibur
II Ut neme litteras nerciens uel aliqua parte
corporis inminutus promoueatur
IIII Quod adclerum criminosi nequeant promo¬
ueri & inclero positi in aliquibus suerit in¬
uenti criminibus asuis officiis arceantur
V Vt demoniis aliisque passionibur inr&atir
ministeria sacra tractare non liceat

Expanded text:
 et diaconorum ordinationes certis celebrentur temporibus. 134. Ut nemo litterarum nesciens, vel aliqua parte corporis inminutus promoveaturere. Quod ad clerum criminosi nequeant promoveri, et in clero positi, si in aliquibus fuerint inventi criminibus, a suis officiis arceantursunt. De moniis aliisque passionibus inretitis ministeria sacra tractare non licet
Abbreviated transcription (Latin):
ullur inuitis docur ep̃r cleriplebir & ordinis
consensus & desideriorum requiratur. Tunc
alter de altera eligatur ȩcdesia sideciuitatis
ipsiur dericis cui est epis copus ordinandus
piullus dignus quodeuenire noncredimus
potent inuenira primum enim illi reproban¬
di sunt utaliqui dealienis ȩcclesiis merito pse¬
rãturi: Habeat unusquis que sua efrustum militiȩ
ineccłam. inquasua ꝑomnia officia trans elter¬
mateta inaliena i ftu perdia minime alaon
obrepat. nec ałi debitam alcersibi audeat uin
dicuor mercedem: sit faculttas clericis remitendi
sis uiderint pragrauari & quos sibi iees
socrans uerso cu qnouerint: nantimeant qefu¬

Expanded text:
ullus invitis detur episcopus: cleri, plebis et ordinis consensus et desiderium requiratur. Tunc alter de altera eligatur Ecclesia, si de civitatis ipsius clericis, cui est episcopus ordinandus, nullus dignus, quod evenire non credimus, potuerit reperiri. Primum enim illi reprobandi sunt, ut aliqui de alienis ecclesiis merito praeferantur. Habeat unusquisque suae fructum militiae in Ecclesia in qua suam per omnia officia transegit aetatem. In aliena stipendia minime alobrepat, nec alii debitam alter sibi vindicare audeat mercedem. Sit facultas clericis retinendi, si se viderint praegravari, et quos sibi ingeri ex transverso agnoverint non timeant refu
Abbreviated transcription (Latin):
Primum extra conscientiam m &ropolitani
Fepĩ nullus audeat ordinare integrum enĩ
iudicium est quod plurimorum sententiis
confirmatur nec cuius epis copus ordinare p̃¬
sumat. Nefortiuum beneficium praestitum ui¬
deat hocenim & synodo nicheno constitutũ

Expanded text:
Primum, ut extra conscientiam metropolitani episcopi nullus audeat ordinare, integrum enim judicium est quod plurimorum sententiis confirmatur, nec unus episcopus ordinare praesumat, ne furtivum beneficium praestitum videa
Abbreviated transcription (Latin):
uite hominer quibur &iam suerint numerosa
coniugia ad pre fatar dignitater ꝓut cui cum que
libuerit ad spirare quod notundum illius qui
adhaec immoderata ambitione ner ueniunt
quantum maro politanis specialiter pontisi¬
cibus inputamus quidum in hibitis ausib: con¬
hibent dĩ nr̃i quantum in seẽ praecepta contẽp¬
nunt & ut taceamus quod altiur suspicamur
ubi illudẽ quod dr̃ noster datupe moysenle¬
ge constituit dicens. Sacer dotermei simul nu¬
bant & alio loco. sacerdos uxorem uirginem
accipiat. nonuiduam. non repudiatam non
mer&ricem quod secutur a postolus & persecuto¬
re predicator unius uxonis iurum tam sacer¬
dotem quam diaconum fieri debere mandauit
que omnia ita uestrarum regonum despici¬
untur epis copis qua siin contrarium magis
suerint constituta & quia non est nobir de
huius modiusurpationibus neglegendum ne
nos indigantis dñi uox iusta rorripiat
quaedicit. Uidebus furem & currebas cũ eo
& ponebas tuam cum adulteris portionem

Expanded text:
 quibus etiam fuerint numerosa conjugia, ad praefatas dignitates prout cuicunque libuerit aspirare, quod non tantum illis qui ad haec immoderata ambitione perveniunt, quantum metropolitanis specialiter pontificibus imputamus, qui dum inhibitis ausibus connivent, Dei nostri quantum in se est praecepta contemnunt. Et ut taceamus quod altius suspicamur, ubi illud est quod Deus noster data per Mosen lege constituit, dicens, Sacerdotes mei semel nubant ? et alio loco, Sacerdos uxorem virginem accipiat, non viduam, non repudiatam, non meretricem . Quod secutus Apostolus ex persecutore praedicator, unius uxoris virum tam sacerdotem quam diaconum fieri debere mandavit. Quae omnia ita a vestrarum regionum despiciuntur episcopis, quasi in contrarium magis fuerint constituta. Et quia non est nobis de hujusmodi usurpationibus negligendum, ne nos indignantis Domini vox justa corripiat, quae dicit: Videbas furem, et currebas cum eo, et ponebas tuam cum adulteris portionem
Abbreviated transcription (Latin):
lic& sint sacerdoter pontificatur tamen api¬
cem non habent. hoc autem pontisicibus solis
deberi ut uel consigent uel paraclitum ep̃m tra¬
dant non solum consu&udo ecclesiastica de¬
monstrat uenum illa lectio actuum apłorum
quae asserit parum &iohannem esse director
chrismatȩ baptizator unguere lic&. sed quod
Dabepis copo suerit consecratum non tamen fron¬
tem & eodem oleo signare quod solis deb&ur
epis capis cumtradunt sp̃m paraclitum uer¬
ba uero dicere non possum nemagir prodere
uideter quam ad consolationem respondere:¬
ehis uero baptizatis qui postea demo cap̃ ui.¬
nio autuitio aliquo autpeccato interuenien¬
te arripiuntur quaesiuit dilectio tua sia prbo
uel diacono possunt autdebeant consignari quod
hoc nisi ep̃r praeceperit non lic& namei manus in¬
ponenda omnino non est nisi ep̃r auctoritatem
dederit idefficiendi ut autẽ fiat epĩ est imperare
natur nam quo modo idfierisi ne magno la¬
bore poterit ut longe constitutus enhergumi¬

Expanded text:
secundi sacerdotes, pontificatus tamen apicem non habent. Hoc autem pontificibus solis deberi, ut vel consignent, vel paraclitum Spiritum tradant, non solum consuetudo ecclesiastica demonstrat, verum illa lectio Actuum apostolorum, quae asserit Petrum et Joannem esse directos,chrismate baptizatos ungere licet, sed quod ab episcopo fuerit consecratum; non tamen frontem ex eodem oleo signare, quod solis debetur episcopis, cum tradunt Spiritum paraclitum. Verba vero dicere non possum, ne magis prodere videar, quam ad consultationem respondereDe his vero baptizatis, qui postea a daemonio, aut vitio aliquo, aut peccato interveniente arripiuntur, quaesivit dilectio tua, si a presbytero, vel diacono possint, aut debeant consignari: quod hoc, nisi episcopus praeceperit, non licet: nam ei manus imponenda omnino non est, nisi episcopus auctoritatem dederit id efficiendi. Ut autem fiat, episcopi est imperare,natur. Nam quomodo id fieri sine magno labore poterit, ut longe constitutus energume
Abbreviated transcription (Latin):
tem placuit dein fantibus quoties cãp xxxi¬
noninueniuntur certissime tester qui eos bapti¬
zator ẽe sine dubitatione testentur neque ipsi sunt
ꝑ a&catem deraditis sibi sacramentis idonei re¬
pondere absque ullo scripulo eos ẽẽ baptitandor
neista trepidatio eos faciat saeramentorum purga¬
tione priuari. hincenim legati maiorum sr̃p nr̃i
cõsulerunt quia multor talip ab arbari redimunt

Expanded text:
tem placuit de infantibus, quoties non inveniuntur certissimi testes qui eos baptizatos esse sine dubitatione testentur, neque ipsi sunt per aetatem de traditis sibi sacramentis idonei respondere, absque ullo scrupulo eos esse baptizandos, ne ista trepidatio eos faciat sacramentorum purgatione privari: hinc enim legati Maurorum fratres nostri consuluerunt, quia multos tales a barbaris redimunt
Abbreviated transcription (Latin):
detectos oportere depelli quam sacrae pro¬
fessionis oblitos praeuari catorerq: sc̃i propo¬
siti proculdubio sub mouendor:
mi
MI NIS tenia saera tractane Non liceat.
Isque cedeo sane comperimus in licita quaeque
prorumpere ut demoniis similibus que passioni¬
bus in r&citos ministeria sacruscã tractare
tribuatur quibus si in hoc opere positis aliquid ꝓ¬
priȩ necessitatis occurrat quis desua fidelium salu¬
te consid& ubiministros ipsos curationis humanae
tanta prospexit calamitate ueari atque ideo ne¬
cessario remouendi sint nequibur lib& proqui¬
bus xp̃r est mortuur scandalum gener& ur
infirmis postremo si corpore sauc̃itatum for¬
tassis aut debilem nequaquam sca contingere
lex idiuina permisit quantomagis donicaelestis
dispensa tores ee non conuenit quod est dee¬
rius mente perculsos: denus Qui ui duas

Expanded text:
detectos oportere depelli, quam sacrae prodetectos oportere depelli, quam sacrae professionis oblitos praevaricatoresque sancti propositi procul dubio submovendos. ministeria sacra tractare non liceat. sque adeo sane comperimus illicita quaeque prorumpere, ut daemoniis similibusque passionibus irretitis ministeria sacrosancta tractare tribuatur, quibus si in hoc opere positis aliquid propriae necessitatis occurrat, quis de sua fidelium salute confidat, ubi ministros ipsos curationis humanae tanta perspexerit calamitate vexari? Atque ideo necessario removendi sunt, ne quibuslibet, pro quibus Christus est mortuus, scandalum generetur infirmis. Postremo si corpore sauciatum fortassis, aut debilem nequaquam sancta contingere lex divina permisit : quanto magis doni coelestis dispensatores esse non convenit, quod est deterius, mente perculsos? Quod hi qui s
Abbreviated transcription (Latin):
ehis autem quise m& ipsos absciderint paterni
canoner euidenter sequenda posuerunt quorũ
tenore suffici& indidisse dicuntenim taliaper¬
petranter mox ut agiti fuerint amunere cleri¬
cali debere secludi quod modis omniburs custo¬
dire nos conuenit quia fas eẽ nulli subpeditat
praeter illa quic quam quae memoralibus decre¬
uit forma censure: quod adcleruor erionuogi
nequeant promoueri et uelero positi si
maliguisus ꝑuerat Inuerti criontnus
asius oppicus arceantun &x guosupra. cap̃. xuiii.
Tonperimur &iam horrendis quibiusdam crimi¬
nibus inplicator totadis cr&ione sum mota
non solum defactis atrocibur necessariam paeni¬
tudinem non habere sed nec aliqua correptione
paenitus succedente addiuinum ministerium
ribur non repelli. cum & apło clam& nemini
citomanus in ponendas neque communi candũ
peccatis alienis & maiorum ueneranda cons¬
tituta pronuntiant huius modi &iam si
forte subrepserinttam qui ante pecca uer

Expanded text:
his autem qui semetipsos absciderint paterni his autem qui semetipsos absciderint paterni canones evidenter sequenda posuerunt, quorum tenorem sufficiet indidisse. Dicunt enim talia perpetrantes, mox ut agniti fuerint, a munere clericali debere secludi, quod modis omnibus custodire nos convenit, quia fas esse nulli suppeditat, praeter illa quidquam quae memorabilis decrevit forma, censere. Quod ad clerum criminosi nequeant promoveri, et in clero positi, si in aliquibus fuerint inventi criminibus, a suis oomperimus etiam horrendis quibusdam criminibus implicatos, tota discretione submota, non solum de factis atrocibus necessariam poenitudinem non habere, sed nec aliqua correctione penitus succedente ad divinum ministerium ribus non repelli; cum et Apostolus clamet nemini cito manus imponendas, neque communicandum peccatis alienis; et majorum veneranda constituta pronuntient, hujusmodi, etiamsi forte subrepserint, tam qui ante peccaverint,
Abbreviated transcription (Latin):
Iprnonum ttdiacononm ondiuationes certis catle¬
rdinationes &iam prborum diaconorum que
nisi certis temporibur & diebur exercere non
debeant id est quartimensis ieiunio. septimi & de¬
cimi sed &iam quadra gesimalis initii acmedian&
quadragesimae diȩ sabbati i eiunio circa uesperam
prbim seu diaconum his p̃ferrȩ qui ante ipsos fierint
te corponis inoniautus promoueatiur ad cle¬
n litterator quoque & non nulla parte corporis in¬
I minutor sineullo respectu ab eclesi asticum didici¬
mus uenire seruitium quod simul antiqua tra¬
ditio & apłicae sedir u&us forma non recipit quia
nec litteris carens sacrar esse potest aptus officiis
& uitiosum nihildõ prorsus offerri legalia p̃¬
cepta sancxerunt. Itaque decr&o modis omnib:
haec uitentur nequis quam talis suscipiatur inde¬
rum. Si qui uero uel temeritate propria uel in
nur ꝑ seuerent ut nihilum quam promotionis arri¬
piant satisq: habeant. hoc insum sibi pronimia
miseratione ꝑmissum: Derus quiseipsos abs¬

Expanded text:
ordinationes certis celeOrdinationes etiam presbyterorum diaconorumque nisi certis temporibus et diebus exercere non debeant, id est primi et quarti mensis jejunio, septimi et decimi: sed etiam quadragesimalis initii, ac mediana Quadragesimae die, sabbati jejunio circa vesperam sa seu presbyterum, seu diaconum his praeferre, qui ante ipsos fuerint te corporis imminutus promoveatur ad clelitteratos quoque, et nonnulla parte corporis imminutos sine ullo respectu ad ecclesiasticum didicimus venire servitium, quod simul antiqua traditio, et apostolicae sedis vetus forma non recipit, quia nec litteris carens sacris esse potest aptus officiis, et vitiosum nihil Deo prorsus offerri legalia praecepta sanxerunt . Itaque de caetero modis omnibus haec vitentur, nec quisquam talis suscipiatur in clerum. Si qui vero vel temeritate propria, vel incnus perseverent: ut nihil unquam promotionis arripiant, satisque habeant, hoc ipsum sibi pro nimia miseratione permissum. De his qui seipsos abs
Abbreviated transcription (Latin):
re debebit quod siante deseculo recesserint subside
quaquis credidit poterit esse iustus:
necessitate uel tormento dilapsisunt placuit
ut circaeor illanicense synodi statuta seruen
tur quae de praeuaricatoribus constituta nos¬
cuntur id est ut septem annir inter caticuminos
orent & duobus inter catholicor & postea mo¬
deratione & clementia epis copi fidelibus in obla¬
tione & eo caristia communicent:

Expanded text:
re debebit. Quod si ante de saeculo recesserint, sub fide qua quisque credidit poterit esse justus. necessitate vel tormento lapsi sunt, placuit, ut circa eos illa Nicenae sinodi statuta serventur quae de praevaricatoribus censita esse noscuntur; id est ut septem annis inter catechumenos orent, et 315 duobus inter catholicos, et postea moderatione et clementia episcopi fidelibus in oblatione et eucharistia communicent.
Abbreviated transcription (Latin):
Tiquir uiduam aut ab alio dimissam duxerit
non admittatur adelerum autsi abrepsit de¬
iciatur. Similiter si homicidi aut facto aut
praecento aut consilio autassensione postbap¬
tismum conscius fuerit. & per aliquam subrep¬
tionem adclericatum uenerit deiciatur & in
finem uitaesuae communionem recipiat:¬

Expanded text:
quis viduam aut ab alio dimissam duxerit, non admittatur ad clericatum; quod si obrepserit dejiciatur. Similiter si homicidii, aut facto, aut praecepto, aut consilio, aut assensione post baptismum conscius fuerit, et per aliquam subreptionem ad clericatum venerit, dejiciatur, et in finem vitae suae communionem recipiat
Abbreviated transcription (Latin):
clui Depraesidibur uel c&erir rempublicam
agere uolentibus nesine litteris episcopisui
communicent & cum contra disciplinam
egerint &x communicent¬
clv quod non oporteat iempr epłam nisi litterir

Expanded text:
 De praesidibus vel caeteris rempublicam agere volentibus ne sine litteris episcopi sui communicent, et cum contra disciplinam egerint excommunicent21. Quod non oporteat extr
Abbreviated transcription (Latin):
faciunt & siquinulla & relius suis pauperib:
xp̃i distribuunt a&erni uidicis uoce in futurã
condempnabuntur quanto magir hiiqui of¬
ferunt pauperibur quad non dederunt qua¬
propter episcopi quinihil & proprio suo ȩccłae
m& uant .& liberor & familur ȩcdesiae ad con¬
dempnationem suam facere non prosumant
impium est enun utquiros suas ecelosiae xp̃i
alienare intendat taler igitur libentor suc ces¬
sorepor absque aliqua oppositione adius ȩcđẽ¬

Expanded text:
ae. Et si qui nulla ex rebus suis pauperibus Christi distribuunt aeterni Judicis voce in futurum condemnabuntur, quanto magis hi qui auferunt pauperibus quod non dederunt? Quapropter episcopi qui nihil ex pr liberos ex familiis Ecclesiae ad condemnationem suam facere non praesumant. Impium est enim ut qui res suas Ecclesiae Christi iae inferat. Tales igitur libertos successcopus, absque aliqua oppositione ad jus Eccles
Abbreviated transcription (Latin):
pis copus qui mancipium iuris ȩcclesiae non retẽp¬
Eto ecelesiastica patroeinio manumitti desiderat
duo meriti eiusdem & peculii coram concilio
ecclesiae cui praemin& ꝑ commutationem sub¬
scribentibus sacerdotibus offeratiut uera & iusta
Inueniatur definitio commutantis tunc enim
libera manu missione sine patrocinio ȩccłȩ conce¬
dere poterit quia eum quem liberati tradere
disponit lamuiri proprio adquisiuit. huius modi
autem liberto aduersus ȩcđam cuius iuris &trat
accus andi uel testisicandi deneg&ur licentia
qđ siprae sum pserit plac& ut testante commutatio¬
ne in seruitute proprie ȩcđe reuoc&ur quam
nocere conatur: Delisertis patro cinio¬
iberti quia quibus cum que manu missisunt
atq eccłe patrocinio commendati & istunt sic̃ &
regulȩ antiquorum patrum constituerunt
sacerdo tali defensione acuilib& insolentia
ꝓtegantur siue in statu libertatis eorum seu
in peculio quod habere noscuntur:

Expanded text:
piscopus qui mancipium juris Ecclesiae non retento ecclesiastico patrocinio manumitti desiderat, duo meriti ejusdem et peculii coram concilio Ecclesiae, cui praeeminet, per commutationem subscribentibus sacerdotibus offerat, ut rata et justa inveniatur definitio commutantis; tunc enim liberam manumissionem sine patrocinio Ecclesiae concedere poterit, qui eum quem libertati tradere disponit jam juri proprio acquisivit. Hujusmodi autem liberto adversus Ecclesiam cujus juris exstitit accusandi vel testificandi denegetur licentia; quod si praesumpserit, placet ut stante commutatione in servitutem propriae ecclesiae revocetur, quam nocere conatur. berti qui a quibuscunque manumissi sunt atque Ecclesiae patrocinio commendati existunt, sicut regulae antiquorum Patrum constituerunt, sacerdotali defensione a cujuslibet insolentia protegantur sive in statu libertatis eorum seu in peculio quod habere noscuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
ex concilio cartaginis¬
Uratur ep̃r dixit iuxta statuta concilio & me
Idio caritatis meae sententiam plac& facere
perum omnium conclusionem uniuersi ti¬
tuli designati & degestiteneant sententias
suas sane credo uos tenere multis conciliis
a patribus nr̃is & traditionem ẽẽ damnatã
& rebaptizationis impi&atem essepuniendã
quasrer &iam nr̃o concilio credoiam terminũ
accepisse reliqua uero quauel facta uel dic
cons cripta secundum legem inueniuntur cus¬
todire nos oport& siquis uero statuta super¬
gessur corriperit uel pronihilo habenda puta¬
uerit si laicus est communione siclericus est
hanore priuetur. uniuersi dixer̃ plac& plac&¬

Expanded text:
iscopus dixit: Juxta statuta concilii et meae mediocritatis sententiam placet facere rerum omnium conclusionem: universi tituli designati et digesti teneant sententias suas; sane credo vos tenere, multis conciliis a patribus nostris et traditione esse damnatam et rebaptizationis impietatem esse puniendam; quas res etiam nostro concilio credo jam terminum accepisse. Reliqua vero quae vel facta vel dictciliis conscripta secundum legem inveniuntur, custodire nos oportet. Si quis vero statuta supergressus corruperit vel pro nihilo habenda putaverit, si laicus est, communione; si clericus est, honore privetur. Universi dixerunt: Plac
Abbreviated transcription (Latin):
Si ep̃r condito testamento aliquid de eccle siastici
uiris propriaate ligauerit aliter nonualebit
nisitantum deuiris proprii facultate suppleue¬
uenditum fuerit a potestatem epis copi reuoc&ur¬
n ancipia uero monachir donata ab abbater non
lic& manu mitti iniuste enim putamur ut
monachir cotidianum rurale opus facientib
serui eorum libertatis otio potiantur:¬

Expanded text:
scopus condito testamento aliquid de ecclesiastici juris proprietate legaverit, aliter non valebit, nisi tantum de juris proprii facultate supplevevenditum fuerit, ad potestatem episcopi revocetur. Mancipia vero monachis donata ab abbate non liceat manumitti. Iniustum enim putamus, ut monachis cottidianum rurale opus facientibus servi eorum libertatis otio potiantur
Abbreviated transcription (Latin):
raeterea qui p&ierit aut acceperit cãpui
uel qui praesbiterorum aut dia conorum seu
defensorum danti sub scripserit quod iratur
dr̃ animar percitit anathema feriatur sit¬
q: accipiendi uel subscrpbenti depersonis
superiur conpraehensis idest quas anathema¬
te feriri censuimur instatuta poena contuber¬
nium seruata quam praemisimus in alienator e
uindicta nisi forte & alienator sibidum repe¬
tit & qui acceperit celeri restitutione ꝓspexerit:¬

Expanded text:
raeterea, qui petierit, aut acceperit, vel qui presbyterorum, aut diaconorum, seu defensorum danti subscripserit, quo iratus Deus animas percutit, anathemate feriatur, sitque accipienti, vel subscribenti de personis superius comprehensis, id est, quas anathemate feriri censuimus, in statuta poena contubernium, servata, quam praemisimus in alienatore, vindicta. Nisi forte et alienator sibi, dum repetit, et qui acceperit, celeri restitutione prospexerit
Abbreviated transcription (Latin):
qua genarium numerum euectionis & cedat
aut amplius quam un adiae perunam quã¬
que basilicam remorandi licentiam habe¬
at quicum que uero pontisicum eorum dem
aliter quam decernimus agendum praesump¬
serit correptioni proculdubio canonum
subiacebit qua constitutione synodalium
trans gressorum pris corum patrum edictir
probabiler autdiaconer mittat qui & reddi¬
ta basilicarum &reparationer &minis tran¬
tium uitam inquirant:¬

Expanded text:
narium numerum evectionis excedat, narium numerum evectionis excedat, aut amplius quam una die per unamquamque basilicam remorandi licentiam habeat. Quicunque vero pontificum eorumdem aliter quam decernimus agendum praesumpserit, correptioni procul dubio canonum subjacebit, tanquam constitutionum synodalium transgressor, et priscorum Patrum edicti probabilis vitae, aut diaconos mittat, qui redditus basilicarum et reparationes, et ministrantium vitam inquirant
Abbreviated transcription (Latin):
inter cetera denique communi consensu nor
conferrȩ conpetenter oportuit quaerimoni¬
as &iam parrochialium praes bnterorum gal¬
liciae prouinciae solertissimae discernene
docuit quas contra pontificum suorum rapa
citater necessitas ut conperimus tandem
conpulit inpublicum &amen deferre huenim
pontifices ut euidens inquisitio pate fecit in¬
dis cr&o moderamine parrochitanar ȩcele¬
sias prae grauanter dumin e actionibur
superflũi frequenter existunt poene us que
ad &inanitionem & treme uirtutis quasdã
basilicar perduxirse probantur neergofiat
dec&ero quod constat ac tenus in ordinati
onem praesumptum non ampliur quam duor
solidor unusquirq ep̃orum praefate ꝓuntiae
persingular diocesir uelbasilicas iuxta syno¬
dum bracarense annua in latione sibi &¬
licis ab hac solutionis pensione seiunctis. cũ
uero episcopur diocesem uisitat. nulli praemul¬
titudine honerosus & istat. nec um quam quin¬

Expanded text:
Inter cetera denique, quae communi consensu nos Inter cetera denique, quae communi consensu nos conferre competenter oportuit, querimonias etiam parochialium presbyterorum Galliae provinciae solertissime discernere decuit, quas contra poncitates necessitas ut comperimus tandem compulit in publicum examen deferre. Hi enim pontifices, ut evidens inquisitio patefecit, indiscreto moderamine parochitanas ecclesias praegravantes, dum in exactionibus superflui frequenter existant, pene usque ad exinanitionem extremae virtutis quasdam basilicas perduxisse probantur. Ne ergo fiat de caetero quod constat hactenus inordinate 417 praesumptum, non amplius quam duos solidos unusquisque episcoporum praefatae provinciae per singulas dioecesis suae basilicas juxta synodum Bracarensem annua illatione sibi elicis ab hac solutQuum vero episcopus dioecesim visitat, nulli prae multitudine onerosus exsistat, nec unquam quin
Abbreviated transcription (Latin):
falsum testimonium. & reliqua peccata mor¬
tifera aut quod nolunt sibifieri non faciant
alteri utcredant resurrestionem omnium ho¬
minum & diem iudicii in quo unus quisque
secundum suam operam recepturur est. & sic
postea epis copur de ecclesia illa proficiscatur
tanituo accipiat neque tenciaor parteor
deos lationisus guerat et ut clerici Nori
Ilacuit  utnullus epis coporum cum suardio¬
ceser ambulant praeter honorem cathedrae
suae id est duor solidor aliquid aliud per ȩcde¬
sias tollat neque terciam partem & quacumq
oblatione populi in ecdesir parrochialibur
roquirat. sed illa tertia pars prolumi naria¬
ȩcclesiae uel recuperatione seru&ur & singu¬
lis annis ep̃o ecinde ratio siat namsi tertiã
partem illum epis copus tollat lumen & rar¬
ta tecta abistulit ecclaesiae similiter & ut
parrochialer derici seruiri more mali¬
in ali¬
quibus operibur ep̃i non cogantur. Quia scriptũ
est. neque ui dominantes inclero:

Expanded text:
falsum testimonium, et reliqua peccata morfalsum testimonium, et reliqua peccata mortifera; et quod nolunt sibi fieri, non faciant alteri; et ut credant resurrectionem omnium hominum et diem judicii, in quo unusquisque secundum opera sua recepturus sit. Et sic postea episcopus de Ecclesia illa proficiscatur tantum accipiat, neque tertiam partem de oblationibus quaerat, et ut clerici non cuit ut nullus episcoporum, cum per suas dioeceses ambulant, praeter honorem cathedrae suae, id est duos solidos, aliquid aliud per ecclesias tollat, neque tertiam partem ex quacunque oblatione populi in ecclesiis parochialibus requirat; sed illa tertia pars pro luminariecclesiae vel recuperatione servetur, ut singulis annis episcopo inde ratio fiat: nam si tertiam partem illam episcopus tollat, lumen et sacra tecta abstulit ecclesiae. Similiter et ut parochiales clerici servili more in aliquibus operibus episcopi non cogantur, quia scriptum est: Neque vi dominantes in clero.
Abbreviated transcription (Latin):
llud &iam adnecti placuit utsiquod absit fa¬
cultates ecclesiae nec non & dio ceses abalus qui¬
bus possidentur ep̃ir iure sibi uindicent quod
tricennalia lex conclusit quia & filiorum nr̃o¬
rum principum Itaemana uit auctoritar ut
ultra xor annor nulli liceat proid appellare
quas logum tempur eccludit datum iduum ma¬
iarum asterio & praesidio: ut ep̃s ampulet¬
Ilacuit omnibur epĩr atque conuenit utper
singular ȩccłar ep̃i perdio ceser ambulanter
primum discutiant dericor quomodo ordine
baptismi teneant uel missarum & quaecumq
officia in ȩcđa peragantur & sirectae quidem
in uenerint dõ gratuo sin autem minimȩ
docere debeant imaror & hoc modis omnibur
percipere ut sicũt antiqui canoner iubent an¬
tedier xx baptismi ad purgationem & gor¬
indm̃ patrem omnipotentem Specialiter doce
cusserit uel docuerint epircopi aliadie con¬
uocata plebr ipsiur ecclesiae doceat illor ut er¬
rore fugiant idolorum uel diuensa crimina
idest homicidium adulterium periurium

Expanded text:
llud etiam adnecti placuit, ut si, quod absit, facultates Ecclesiae, nec non et dioeceses quae ab aliquibus possidentur episcopis, jure sibi vindicent quod tricennalis lex conclusit, quia et filiorum nostrorum principum ita emanavit auctoritas, ut ultra triginta annos nulli liceat pro eo appellare quod legum tempus excludit. Datum Iduum Maiarum, Asterio et Praesidio viris clenit, ut per singulas Ecclesias episcopi per dioeceses ambulantes primum discutiant clericos, quomodo ordinem baptismi teneant vel missarum, et quaecunque officia quomodo peragantur; et si recte quidem invenerint, Deo gratias, sin autem minime, docere debeant ignaros, et hoc modis omnibus praecipere, ut sicut antiqui canones jubent ante dies viginti baptismi ad purgationem exorin Deum Patrem omnipotentem, specialcusserint vel docuerint episcopi, alia die, convocata plebe ipsius Ecclesiae, doceant illos ut errorem fugiant idolorum vel diversa crimina, id est homicidium, adulterium, perjurium,
Abbreviated transcription (Latin):
suum praesul inpendia his designata conuer¬
tat ipsam nihil hominus adscriptam pauperi
bus portionem quamuis diuinir rationibur
sedis pensasse monstraturus esse uideatur
tamen iuxta quod seriptum est utuideant
opera uestrabona & glonificent patrem ur̃m
qui in caelir est. O port& &iam praesenti testi

Expanded text:
suum praesul impendia his designata conversuum praesul impendia his designata convertat. Ipsam nihilominus adsbus portionem, quamvis divinis rationibus se dispensasse monstraturus esse videatur: tamen, iuxta quod scriptum est, ut videant opera vestra bona, et glorificent Patrem vestrum, qui est in coelis, opor
Abbreviated transcription (Latin):
& a quibus suerint gesta prodantur qm̃ sicut
latentibur in hac atrocitate nominibur non
& istat inquam sententiam debitam proferatur
itacum manifestum fuerint documentir & po¬
sitis quac isceleris tanti poscit Inmanitas non
uitauit ullatenus ultionem:
utuuasit ep̃i alia clericonum tentia paupe¬
Quattuor autem tam dereditur quam deobla¬
tione fidelium prouteuiur lib& ꝑcclesiae fa¬
cultar admittit sicut dudum rationabiliter
est decr&um conuenit fieri porciones quarũ
una sit pontificis altera dericorum tertia
pauperum quarta fabricis adplicanda de
quibus sicut racerdotir intererit interam
ministris ecclesiae memoratam dependere
quantitatem. si clericus ultra delegatam
sibi summam nihil insolenter nouerit & pe¬
tendum. eauero quae ȩcclesiasticis aedificiis
ad tributa sunt huic operi ueraciter prorogata
locorum doceat instauratio manifesta scõrũ
que nefar est si sacri sedibus destitutis in lucrũ

Expanded text:
et a quibus fuerint gesta prodantur: qet a quibus fuerint gesta prodantur: qlatentibus in hac atrocitate nominibus, non existit in quem sententia debita proferatur; ita cum manifestis fuerit documentis expositus, quam sceleris tanti poscit immanita, non effugiet ullatenus ultionem. ut una sit episcopi, alia clericorum, tertia paupeQuatuor autem tam de reditu, quam de oblatione fidelium, prout cujuslibet ecclesiae facultas admittit, sicut dudum rationabiliter est decretum, convenit fieri portiones: quarum sit una pontificis, altera clericorum, pauperum tertia, quarta fabricis applicanda. De quibus, sicut sacerdotis intererit integram ministris ecclesiae memoratam dependere quantitatem, sic clericus ultra delegatam sibi summam nihil insolenter noverit expetendum. Ea vero, quae ecclesiasticis aedificiis attributa sunt huic operi veraciter praerogata, locorum doceat instauratio manifesta sanctorum: quia nefas est si sacris aedibus destitutis in lucrum
Abbreviated transcription (Latin):
tendum obrepentibur uel ad neces saria
suggerenda ingredi iudicum seer&uria:
ehis quae parrochiis interris uineis mancipiir
atque peculus qui cum que fideles obtulerint
antiquorum canonum instituta seruentur
& om̃a in ep̃i potestate consistant dehir
tam̃ quae in altario accesserint tertia si deliter
nune tamer adicitur utuulla pasilica
sus depunctonum cons tructa rioonniede¬
elocorum consecratione sc̃orum quecm uir
superiur strictum suerit conprahen sum
nobis quoque pate factum est quod absque
p̃cepto sedis apostolicae non nulli factas ȩccłas
uel oratoria sacrare praesumant hoc sumur
tamen iudicio de cestabiliore permoti quod
in quocum que nomine de functorum & quan¬
tum dicitur nec ommino fidelium aedificatar
memorantur que qñm tam a ceruatã dura
sunt ut eadem uix noster ferrepossit auditur
si reuera xp̃ianitatir affectur in illis regonib:¬
certur & sixus est & destructur istaquaerantur

Expanded text:
tendum obrepentibus, vel ad necessaria tendum obrepentibus, vel ad necessaria suggerenda, ingredi judicum secretaria. e his, quae parrochiis in terris, vineis, mancipiis atque peculiis quicumque fideles obtulerint, antiquorum canonum instituta serventur, et omnia in episcopi potestate consistant. De his tamen, quae in altario accesserint, tertia pars fideliter ulla basilica sub defunctorum constructa nomine dee locorum consecratione sanctorum quamvis superius strictim fuerit comprehensum, nobis quoque patefactum est quod absque praecepto sedis apostolicae nonnulli factas ecclesias vel oratoria sacrare praesumant. Hoc sumus tamen indicio detestabiliore permoti, quod in quocunque nomine defunctorum, et quantum dicitur, nec omnino fidelium, constructiomemorantur. Quae quoniam tam acerba, tam dura sunt, ut eadem vix noster ferre possit auditus; si vere Christianitatis affectus in illis certus et fixus est, et districtius ista quaerantur
Abbreviated transcription (Latin):
Dedis pensatorinus sinqulanuo ecclesia¬
ñm inquibusdam ecclesiis utrumore conpe¬
rimus praeter economos epis copi facultates
ec cdesiasticas tractant placuit omnem eccle¬
siam habentem epis copum habere eco nomum
declero proprio quidis penr& res ecclesicrti¬
cas secundum sententiam epis copi proprii
ita ut ȩcclesiae dispensatio praeter testimoniũ
non sit &e hoc disꝑ gantur ȩcclesiae facul¬
tate & sacerdotio maledictionis derogatio
procur&ur. quod si hac minime fecerit di¬
uinis constitutionibus subiacebit:
toruo depensio procausis ecclesiae ex¬
Glacuit &iam ut pecant & nomine prouinci¬
arum omnium legati ꝑrecturi uincentiur
& fortunati anur agloriosissimis impera¬
toribur utdent facul tatem defensorer
constituendi scho lasticor qui in actusunt
uel in munere defensionis causarum ut
more sacerdotum prouintiae idem ipsi
qui defensionem ecclesiarum susceperint
habeant facultatem pronegatiur ȩcđarũ
quotier necersitater flagitauerit uel obsir¬

Expanded text:
dispensatoribus singularum Ecclesian quibusdam Ecclesiis, ut rumore comperimus, praeter oeconomos, episcopi facultates ecclesiasticas tractant, placuit omnem Ecclesiam habentem episcopum habere oeconomum de clero proprio, qui dispenset res ecclesiasticas, secundum sententiam episcopi proprii, ita ut Ecclesiae dispensatio praeter testimonium non sit, et ex hoc dispergantur ecclesiasticae facultates, et sacerdotio maledictionis derogatio procuretur: quod si hoc minime fecerit, divinis constitutionibus subjacebit. sio pro causis Ecclesiae. Xam ut petant ex nomine provinciarum omnium legati perrecturi, Vincentius et Fortunatianus a gloriosissimis imperatoribus: ut deut facultatem defensores constituendi scholasticos, qui in actu sunt, vel in munere defensionis causarum, ut more sacerdotum provinciae, iidem ipsi qui defensionem Ecclesiarum susceperint, habeant facultatem pro negotiis Ecclesiarum, quoties necessitas flagitaverit, vel ad obsis
Abbreviated transcription (Latin):
is ergo perpensis mansuro cum dĩ nr̃i cãp̃iiii.
Iconsideratione decreo sancimus ut nullus a por¬
tolice sedis praesuli a praesente diae donec dispo¬
nen te dño catholicesi dei manserit doctrina sal¬
uatoris liceat praedium rusticum quanti¬
cumque fuerit uel magnitudinis uel &iguita¬
tis sub perp&ua alienatione uel communione
ad cuius lib& iura trans ferre nec cuiusquam
& curentur necesntatir obtentu quippe cũ non
sit personale quod loquimur nec aliquid cleri¬
corum uellaicorum subhac oc casione accepta
tueatur sed nec inusum fructurura aliquib
dariliceat nec data r&ineri praeter dericor &
captiuor atque pereginos nec male tractationis
ministr&ur occasio cum libercclitati illi alia
itinera reseruentur sane tantum domus quib:¬
lib& urbibur constitute quarum statu necesse ẽ
expensa nonmodica sustentari acceptis offerri
contigerit subiuxta & istimatione red ditibur
& diuinitimore iudicii committentur:¬

Expanded text:
His ergo perpensis, mansuro cum Dei nostri consideratione decreto sancimus, ut nulli apostolicae sedis praesuli a praesenti die donec disponente Domino catholicae fidei manserit doctrina sautaris, liceat praedium rusticum quantaecunque fuerit vel magnitudinis, vel exiguitatis, sub perpetua alienatione vel commutatione ad cujuslibet jura transferre, nec cujusquam excusentur necessitatis obtentu. Quippe cum non sit personale quod loquimur, nec aliquis clericorum vel laicorum sub hac occasione accepta tueatur, sed nec in usufructum jura aliquibus dari liceat, nec data retineri, praeter clericos, et captivos, atque peregrinos, ne malae tractationis ministretur occasio, cum liberalitati illi alia itinera reserventur. Sane tantum domus in quibuslibet urbibus constitutae, quarum statum necesse est expensa non modica sustentari, acceptis, si auferri contigerit, sub justa existimatione redditibus, et divini timore judicii commutentur
Abbreviated transcription (Latin):
Pari &iam ecdesiarum ꝑ om̃s romanae/ cãpu :¬
Eciuitatir titulos qui sunt prb̃i uel qui cum que
suerint ad stringi uolumur lege custoder quia
nefas dictum est obligatione quase ꝑ haritatẽ
xp̃i conectit sũmus pontifex ea haminem scđi
in ȩcclesia ordinis non teneri. qui cumque tam̃
obliturdĩ &decr&cihuiur in memor cuius ro¬
manae ciuitatis sacerdotes uolumur religiosis
nexibur deuinciri in constitutum praesens
committente quicquam deiurae titulorum
ȩcdesiae superius praefata quo lib& modo p̃¬
ter aurum. argentum uel gemmas. uester
quoque si sunt uelsi accesserint alique mobilia
adornamenta diuina minima pertinentia
perpetuo iurae eceptis dumtaxat sub p̃¬
fata conditione domibur alienare temp¬
tauerit donator alienator ac uenditor
honoris sui amissione mult&ur:¬

Expanded text:
Pari etiam Ecclesiarum per omnes Romanae civitatis titulos, qui sunt presbyteri, vel quicunque fuerint, astringi volumus lege custodes, quia nefas dictu est obligatione, qua se per charitatem Christi connectit summus pontifex, ea hominem secundi in Ecclesia ordinis non teneri. Quicunque tamen oblitus Dei, et decreti hujus immemor, cujus Romanae civitatis sacerdotes volumus religiosis nexibus devinciri, in constitutum praesens committens, quidquam de jure titulorum, vel Ecclesiae superius praefatae quolibet modo, praeter aurum, argentum, vel gemmas, vestes quoque, si sunt, vel si accesserunt, aliqua mobilia ornamenta divina minime pertinentia perpetuo jure, exceptis duntaxat sub praefata conditione domibus, alienare tentaverit, donator, alienator, ac venditor honoris sui amissione multetur
Abbreviated transcription (Latin):
Imnes autem basilicae quaeperdiuensar cons¬
tructesunt uel cottidiae constru urtur. pla¬
cuit secundum propriorem canonum regu¬
lam ut in euis epis copi incuius territorio po¬
ue lin posses sionibur manere in quo causar illis
ep̃ir quieas r&inere noscuntur. & maximae
siper tricennium eas absque ui obtinenter sub
dispensatione rexerunt quod si intra tricenniũ
facta suerit dehis uel fiat altercatio licere eir
quise lesor adserunt apud scãm synodum pro¬
iuntiae certari quod siquis ameropolitano
leditur apud primatem dioceseor aut apud
constantino politanam sedem iudic&ur sicut
superiur dictum est. siqua uero ciuitar poter¬
tate imperiali nouata est aut si protinur in no¬
uecur ciuiler dispositioner &publicar eccle¬
si asticarum parrochianum quoque ordiner¬
Iulti contra canonum constituta sic ȩcclesi as¬
quccs edisicauerint postulant consecrari ut do
factum & in praeteritum displic& & infuturo
prohibetur sed omnia secundum constitutionẽ

Expanded text:
mnes basilicae quae per diversa loca constructae sunt vel quotidie construuntur, placuit secundum priorum canonum regulam ut in ejus episcopi, in cujus territorio povel possessiones manere inconcussas illis episcopis qui eas retinere noscuntur, et maxime si per tricennium eas absque vi obtinentes 38 sub dispensatione rexerunt. Qfacta fuerit de his vel fiat altercatio, licere eis qui se laesos asserunt, ad sanctam synodum provinciae certare. Quod si quis a metropolitano laeditur, apud primatem dioeceseos aut apud Constantinopolitanam sedem judicetur, sicut superius dictum est. Si qua vero civitas potestate imperiali novata est, aut si protinus innovetur, civiles dispositiones et publicas ecclesiasticarum parochiarum quoque ordinMulti contra canonum constituta sic ecclesiasquas aedificaverunt postulant consecrari, ut dotm et in praeteritum displicet, et in futuro prohibetur, sed omnia secundum consuetudinem