comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ex̃cende uirtutis uenerant subsi¬
diuni. Hii locorum ignati cogto
quod ciuitis in nostrorum deue¬
nerat ditione. dubii quid facerẽt
eł prouta solliciti: in presidium
superius se recipere decreuerant.
dimiq illuc toti properarent
intencione: casu accidit.ꝙ nroo a
parte superiori habentes obiuam
et inter locorum intercepti angu¬
stias. ita ułi neq ascendere neq
descendero propter montis deuexi¬
tatem liceret: inst antibus nostris
de supet dum quocũq modo fuge̾
nituntur: precipitati sunt. cum
cquis et arius quibus erint in¬
signiti. quasi trecenti. Qui confrae¬
tis ceruicib. et membris omm̃¬
bus contritis. Uix de se ip̃is reli¬
querunt aliꝙͣ memoriam. Quĩ
aubem auł or uibe auł de adiacẽ¬
te prouncia locorum habentes pi¬
ciam. inuenti sunt expediciores:
hii summo diluculo postꝙ̃ cogno¬
uerunt urbeni effractam. per por¬
tas que iam incipiebant resera¬
ri. iunctis agnimibus egrediebã¬

Expanded text:
exercendae virtutis, venerant subsiexercendae virtutis, venerant subsidium: hi locorum ignari, cognito quod civitas in nostrorum devenerat ditionem, dubii quid facerent et pro vita solliciti, in praesidium superius se recipere decreverant; dumque illuc tota properarent intentione, casu accidit quod nostros a parte superiori habentes obviam, et inter locorum intercepti angustias, ita ut neque ascendere, neque descendere, propter montis devexitatem liceret, instantibus nostris desuper, dum quocunque modo fugere nituntur, praecipitati sunt cum equis et armis, quibus erant insigniti, quasi trecenti; qui, confractis cervicibus et membris contritis, vix de seipsis reliquerunt aliquam memoriam. Qui autem aut de urbe aut de adjacente provincia locorum habentes peritiam, inventi sunt expeditiores, hi summo diluculo, postquam cognoverunt urbem effractam, per portas, quae jam incipiebant reserari, junctis agminibus egredieban
Abbreviated transcription (Latin):
hostibus traditi erat
ciuitas. et q turres et mema et br¬
bem sibi uendicauerant uiuersã:
Uidensq ꝙ populus qui stragem
euaserat in presidium certatumm se
conferebat tunens ne xp̃imnus ex̾¬
citus. illuc eos prosequens presidi¬
um uellet obsidione uullur solus
absq comite per posticum egreslus
amens. uite tñ et salutis quereus
compendium: fugani miit. Dumq
solus predoloris angustia sine cercto
proposito errabundus uagarctur
casu obiuam habuit quosdam ar¬
nicinos. qui statim eum cognosc̃e¬
tes: accesserunt. quałi solitim ex¬
ibituri reueranciam. Dumq ille
quasi extra se factus hos ad se pas¬
sus esset peruenire bognoscentes
ex eo qd̾ solus ita anfugerat urbẽ
eõ deuictam. uiolenter cum ad ter¬
ram deiecerunt. et educto eiusdẽ
gladio: caput ei precidentes in
Urbem intullerunt. coram uinuer¬
so populo illud principib offerẽ¬
tes. Erant autem in ciuitate qui¬
dim nobiles: qui de remotis pur¬
tibus ad antiochenorum gratia

Expanded text:
ibus erat tradita civitas, et quod turres et moenia et urbem sibi vindicaverant universam; vidensque quod populus, qui stragem evaserat, in praesidium certatim se conferebat, timens ne Christianus exercitus illuc eos prosequens, praesidium vellet obsidione vallare, solus absque comite per posticum egressus, amens, vitae tamen et salutis quaerens compendium, fugam iniit; dumque solus prae doloris angustia, sine certo proposito errabundus vagaretur, casu habuit obviam quosdam Armenios, qui statim eum cognoscentes, accesserunt, quasi solitam exhibituri reverentiam; dumque ille, quasi extra se factus, hos passus esset ad se pervenire, cognoscentes ex eo quod solus ita aufugerat urbem esse devictam, violenter eum ad terram dejecerunt; et educto ejusdem gladio, caput ei praecidentes, in urbem intulerant, coram universo populo illud principibus offerentes. Erant autem in civitate quidam nobiles, qui de remotis partibus ad Antiochenorum, gratia
Abbreviated transcription (Latin):
uentum malorum copiarum super¬
ẽẽ uidebatur. i omni sollicitudine
discurrentes. quicquid uictus et
pabulorum uñcumq corradere po¬
tuerunt: in urbem introducentes
ad eius conditionem toto studio
laborarent. Seo et suburbanorum
in colle. et agrorum custores sci¬
entes xͥmis urbem cẽ reditam
quecumq in ferre poterant dili¬
genti studio comportabant. sed
modicum erat et pene nichil qd̾
undiq infcrebitur. Nam duti¬
na obsidio que nouem mensibus

Expanded text:
ventum majorum copiarum superventum majorum copiarum superesse videbatur, in omni sollicitudine discurrentes; quidquid victus et pabulorum undecunque contrahere potuerunt, in urbem introducentes, ad ejus conductionem toto studio laborarent. Sed et suburbanorum incolae, et agrorum cultores, scientes Christianis urbem esse redditam, quaecunque inferre poterant, diligenti studio comportabant. Sed modicum erat et pene nihil quod undique inferebatur; nam diutina obsidio, quae mensibus
Abbreviated transcription (Latin):
locatis super eum ordine congruo
machuns: quib a se hostium pos¬
sent repellere molestias: principos
de maioribus deliberaturi in urbẽ
descenderunt. ad eundem locum
completis negociis: reddituri:
Ommes.N. illic moram facere. quo¬
usq pugnaretur presidium decre¬
uerant. excepto domino duce qui
de comimum principum consilio
portam orientalem in suam recepe¬
rat custodiam simul et presidium.
quod nrĩ extra urbem firmantos.
domino boamniundo commuserãt.
Audientes igitur quod magnus
princeps de quo supra dictum est
corbagith uidelicet in proximo uẽ¬
turus ẽct. et iam fines antiochenos
ingressus. in numerabiles infuderat
copias. decernunt usq ad mare.
aliquem de principibus dirigere
uł cos de fratribus qui illuc gr̃a
alimentorum. et colligendi uic¬
tus se contulerant reuocent et qͥc¬
quid neccͣiorum illic reperunib: to¬
tum adurbem ꝙͣ tocius precipi ant
comportari. Factum est autem ut
per illud biduum quoo usq ad ad¬

Expanded text:
locatis super eum ordine congruo locatis super eum ordine congruo machinis, quibus a se hostium possent repellere molestias: principes de majoribus deliberaturi in urbem descenderunt, ad eumdem locum completis negotiis redituri. Omnes enim illic moram facere, quousque expugnaretur praesidium, decreverant: excepto domino duce, qui de communi principum consilio, portam Orientalem in suam receperat custodiam, simul et praesidium, quod nostri extra urbem firmantes, domino Boamundo commiserant. Audientes igitur, quod magnus princeps, de quo supra dictum est, Corbagath videlicet, in proximo venturus esset, et jam fines Antiochenos ingressus, innumerabiles infuderat copias: decernunt usque ad mare aliquem de principibus dirigere, ut eos de fratribus, qui illuc gratia alimentorum et colligendi victus se contulerant, revocent; et quidquid necessariorum illic repererint, totum ad urbem quantocius praecipiant comportari. Factum est autem, ut per illud biduum, quod usque ad ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ unus in duo diuisus uideat
Qui uo moccidentem profedił᷑.
longe sublimior est. & cacumina¬
tus. In cuius parte sublinnore si¬
tum est presidium muro solico. &
turribus ualidioribus aboriente
et septemtrione predictum habens
in mane. et in modum baratri pre¬
cipicium. ita ut nec excogitari pos¬
sit: quomodo exillis duabus par¬
tibus presidio noccatur. Ab occidẽ¬
te uero collis erat depressior. inter
quem. et presidium. Uallis erat sed
modica. nec latitudine diffusa. noc
profunditate preceps. per ꝙͣ uolenti¬
bus apresidio in urbem descendere
inter uincum et singulare. satis
per se nemune mmpugnante pericu¬
losum. Hunc ergo collere nr̃is
uilum est. principibus occupare
ne forte per portam presidii hostib
mimissis in nr̃orum lesionem. in
urbem pateret descensus. Locatis
ergo ibi uiris prudentib et stre¬
uius a relictis tam marinis ꝙͣ in
uic tu necciis: factoq muro cũ
propugnaculis ex opere solido. et

Expanded text:
quam unus in duo divisus videatur. quam unus in duo divisus videatur. Qui vero in occidentem protenditur, longe sublimior est et cacuminatus, in cujus parte sublimiore situm est praesidium, muro solido et turribus validioribus: ab oriente et a septentrione praedictum habens immane et in modum barathri praecipitium, ita ut nec excogitari possit quomodo ex illis duabus partibus praesidio noceatur. Ab occidente vero collis erat depressior, inter quem et praesidium vallis erat, sed modica, nec latitudine diffusa, nec profunditate praeceps, per quam volentibus a praesidio in urbem descendere, iter unicum et singulare, satis per se nemine impugnante periculosum. Hunc ergo collem nostris visum est principibus occupare, ne forte per portam praesidii hostibus immissis, in nostrorum laesionem, in urbem pateret descensus. Locatis ergo ibi viris prudentibus et strenuis, et relictis tam in armis quam in victu necessariis; factoque muro cum propugnaculis ex opere solido, et
Abbreviated transcription (Latin):
E dato autem
tumultu. e⁊
gladiis mebri¬
atis sanguine.
fessis a cede cõ¬
tinua uic tori¬
bus.cum iam ciuitis quieiusset:
conuementes admincem prĩcipes.
multum adhuc superẽe laboris.
et nondiun consummatum nego¬
cumi intelligentes. per portas
meni designatis custodib in
montem ascendere decernunt.
et obpugnare presidium. et mis¬
sa uoce precoma cohortes unui¬
sas inmontem predictum ascen¬
dere certatim compellunt. Quo
puementes cum presioii c̃õstaret
inuncione. quod oĩo eẽt insuꝑa¬
bilis. et quod sola fame poterat
expugnari. Uidentes quod muti¬
lter consumerent operam et stu¬
dium. et res multorum dicrum
ferias exigeret: ad alia se conuer¬
tunt argumenta. Mons enim
iste qui urbi premmet. ualle qua¬
dam profundissima et deuexo
plurimum precipicio. diuisus est
iti ut eius pars que morientem
respicit sit humilior. largam in
sui uertice habens planiciam uine¬
tis aptam et agriculture. Tanta
tñ est profunde inter capeduns
distancia uł pocius montes duo

Expanded text:
edato autem tumultu et gladiis inebriatis sanguine, fessis a caede continua victoribus, cum jam civitas quievisset, convenientes adinvicem principes; multum adhuc superesse laboris et nondum consummatum negotium intelligentes, per portas et moenia designatis custodibus, in montem ascendere decreverunt, et oppugnare praesidium. Et missa voce praeconia, cohortes universas, in montem praedictum ascendere certatim compellunt; quo pervenientes, cum praesidii constaret munitione, quod omnino esset insuperabilis et quod sola fame poterat expugnari; videntes quod inutiliter consumerent operam et studium, et res multorum dierum ferias exigeret, ad alia se convertunt argumenta. Mons enim iste, qui urbi praeeminet, valle quadam profundissima et devexo plurimum praecipitio divisus est, ita ut ejus pars quae in orientem respicit sit humilior, largam in sui vertice habens planitiem, vinetis aptam et agriculturae; tanta tamen est profundae intercapedinis distantia, ut potius montes duo
Abbreviated transcription (Latin):
ostium princeps exitum pa¬
rat impedire: sed nostri uiolen¬
ter erumpunt¬
Qurbagatl suas mstruit a¬
cies pugnatur cominus soliman¬
nus a tergo irruens. aciem boa¬
mundi grauiter obprimit. sub¬
ueniunt principes. tura deficien¬
tes ignem subiciunt. Ut fumen
Rexcitant¬
edeuntes a cede hostium no¬
stri. de castris eorum infiita re¬
portant spolia
uuitate composita ecclesias
mundant et reperant. clerum in
eis ordinant studiose

Expanded text:
ostium princeps exitum parat impedire, sed nostri viriliter erumpuntCurbagath suas instruit acies; pugnatur cominus. Solimannus a tergo irruens, aciem Boamundi graviter opprimit; subveniunt principes. Turci deficientes ignem subjiciunt, ut fumum excitentedeuntes a caede hostium nostri, de castris eorum infinita reportant spoliaitate composita, ecclesias mundant et reparant; clericum in eis ordinant studiose
Abbreviated transcription (Latin):
Erait ergo u̾q strages ubiq luctus
ubiq mulierum ciulatus. et inter¬
fectis patrib familias: passim ob¬
truncabatur familia. et efractis do¬
mibus uasa diripiebantur. et uni¬
uersa illarum substancia: his qui
prum accedebant: concedebatur ad
predam. Discurrebant uic tores per
loca prius maccessa. et tracti cedis
cupidine. eł lucri desiderio. nec sẽ¬
xiii parcunt: nec conditiom. Etitis
ctiam apuo cos nuilla erat diffcrc̃cia.
Occurrentes aubem sͥ peruicos et
plateas ciuitatis: querunt diligen¬
cius uł potentum sint domicilu. &
Ubi hibitiuerant locuplectiores.
illucq iunctis concurrentes agmi¬
nibus inłcrfectisq domesticis.
efringentes penctralia. nobilium
liberos. matres quoq familias gla¬
diis transuerberantes: donius super¬
lectilem. autum argentum. t ue¬
stes preciosas: equa sorte miiucem
parcientes. Cesa fuisse dñr ca die de
cuuum nuo plusꝙͣ decem milia. qͦ¬
rum corpori passim. et sine oelectui:¬

Expanded text:
Erant ergo ubique strages, ubique luctus, Erant ergo ubique strages, ubique luctus, ubique mulierum ejulatus; et, interfectis patribus familias, passim obtruncabatur familia; et, effractis domibus, vasa diripiebantur; et, universa illarum substantia his qui primi accedebant, concedebatur ad praedam. Discurrebant victores per loca prius inaccessa; et, tracti caedis cupidine et lucri desiderio, nec sexui parcunt, nec conditioni; aetatis etiam apud eos nulla erat differentia. Occurrentes autem sibi per vicos et plateas civitatis, quaerunt diligentius ubi potentum sint domicilia et ubi habitaverant locupletiores; illucque junctis concurrentes agminibus, interfectisque domesticis, effringentes penetralia, nobilium liberos, matres quoque familias gladiis transverberantes, domus supellectilem, aurum, argentum, et vestes pretiosas aequa sorte invicem partientes. Caesa fuisse dicuntur ea die de civium numero plus quam decem millia, quorum corpora passim et sine delectu
Abbreviated transcription (Latin):
ciant: armatis se uigerunt mipu¬
denter. Qui autem erant urbis
habitatores. syri armenii et aliar
nationum fideles hii de euentu
qui acciderat congratulantes plu¬
rimum: correptis arinis. nr̃oꝵ se
adiungebant cetibus. et sicuti ma¬
iorum habebant locoꝵ periciam:
iti alios post se trahentes: Urbis
docebint diuerticula et portas si
que ad huc clause tenebantur ob¬
truncitis eorum custodibus con¬
fractis seris aperientes reliquu
xercitus intromittebant. Uide¬
bitur eis ħ a domino egressa uicis¬
situdo. uł qui cambus inmundis
debite seruitutis ugo subiecti
fuerant: mngariis et perangariis
et cuiciatibus inmisericorditer fa¬
tigari: nunc uersa uice cquipollẽ¬
tes refunderent calumpinas: et cis
procurarent interitum et iam uin¬
uersis nrõrum introouc tus erat
excitus iam libere portas. turres
sibi uendicauerant. et memiã: iam
principum uexilla. et om̃nib nota
in locis sublimioribus constituta ĩ¬
sigma uictorie dabant argumentum

Expanded text:
ciant, armatis se ingerunt impruciant, armatis se ingerunt imprudenter. Qui autem erant urbis habitatores, Syri, Armenii et aliarum nationum fideles, hi de eventu qui acciderat congratulantes plurimum, correptis armis, nostrorum se adjungebant coetibus; et sicuti majorem habebant locorum peritiam, ita alios post se trahentes urbis docebant diverticula; et portas, si quae adhuc clausae tenebantur, obtruncatis eorum custodibus, confractis seris aperientes, reliquum exercitus intromittebant. Videbatur eis haec a Domino egressa vicissitudo, ut qui canibus immundis, indebitae servitutis jugo subjecti fuerant, angariis et parangariis et cruciatibus immisericorditer fatigati, nunc versa vice, aequipollentes refunderent calumnias, et eis procurarent interitum. Et jam universus nostrorum introductus erat exercitus; jam libere portas turresque sibi vindicaverant, et moenia; jam principum vexilla, et omnibus nota in locis sublimioribus constituta insignia, victoriae dabant argumentum.
Abbreviated transcription (Latin):
rant montem : qui urbi premine¬
bat. et iuxta presidium suꝑius:
marce quadam loco einmentissiõ
collocauerant. Cognoscentes añ
q aurora rutilans solis ortum
nunciaret: dato signo cormbus
& litius ceperunt perstrepere ad
Urbis ingressum cos qui in casts
erant animantes. Principes uero
signi ꝙ condixerant intelligẽtes
argumentum raptis arims subi¬
to sua secum trahentes agnima.
in urbem irruunt: aditus et por¬
tis occupantes. In terea populuos
eoxcili quos altemis secretiim labuerit
uidentes iam castra pene uacua⁊ ali¬
os sequiti. in urbem certatiui se
ignt. Ciues. autem tanto tumultu
expergefctĩ: p̾munt dubitant quid¬
nam sͥ uelit clamor iste insolitus.
sus loricatorum in suctos. et stra¬
gem que passim peruicos fiebat
et plateas: rem pro ut erat arbitra¬
ti sunt. Relictis ergo domibus
cum uroribus et liberis tempta¬
bant effugere.Dumq armalorũ
declinant acies latebras queiẽtes
x salictis uiam a boniti quio fa¬

Expanded text:
rant montem qui urbi praeeminerant montem qui urbi praeeminebat; et juxta praesidium superius in arce quadam, loco eminentissimo collocaverant. Cognoscentes autem quod aurora rutilans solis ortum nuntiaret, dato signo cornibus et lituis, coeperunt perstrepere ad urbis ingressum, eos qui in castris erant, animantes. Principes vero, signi quod condixerant intelligentes argumentum, raptis armis, subito sua secum trahentes agmina, in urbem irruunt, aditus et portas occupantes. Interea populares exciti, quos hactenus secretum latuerat, videntes jam castra pene vacua, alios secuti, in urbem certatim se ingerunt. Cives autem tanto tumultu expergefacti, primum dubitant quidnam sibi velit clamor iste insolitus; bem loricatorum insuetos et stragem quae passim per vicos fiebat et plateas, rem prout erat, arbitrati sunt. Relictis ergo domibus, cum uxoribus et liberis tentabant effugere; dumque armatorum declinant acies, latebras quaerentes et salutis viam, attoniti quid fa
Abbreviated transcription (Latin):
pes ꝙ sufficiebat mi¬
merus et prudencia eorum qui
um ascendetint. ad ħ ut una¬
Uel plures de portis aperirentur: sub
omm uelocitate reuersi sunt ad ca¬
stra ut suas preparent copias. et
dato signo abinteriorib urbem ĩ¬
gredi non morentur. Qui uo suꝑ
murum ascenderant uirtute indu¬
ti exalto. ouce predicto uiro qui
cos introduxerat: iam decem tuites
in eodem sine interpolatione tra¬
ctu occisis carum custodibus oc¬
cupiuerant. et tñ ad huc uinier¬
sa quiescebit ciuitis: it a uł nec tu¬
mor aliquis auoirctur. Erat aut
secus eam parbem muri uñ nrĩ as¬
cenderant. porti adulterina. Ad
ꝙͣ descenoentes. confrac lis eius
uectibus et seris eam uiolenter
aperiunt. et adnustentes eos qui
deforis expectabant: creuit corũ
numerus qui iitus erint ad ĩmẽ¬
sum ita ut ad portam que pontis
dr̃ facto impetu cõncurrentes: ce¬
sis gladio eius custodibus cam
uiolenter aperirent. Interea qui¬
dam de filia domim bonundi e¬
ius uexillum super eum contule¬

Expanded text:
ciebat numerus et prudentia eorum qui jam ascenderant, ut unavel plures portae aperirentur, sub omni velocitate reversi sunt ad castra, ut suas praeparent copias, et dato signo ab interioribus, urbem ingredi non morentur. Qui vero supra murum ascenderant, virtute induti ex alto, duce praedicto viro qui eos introduxerat, jam decem turres, in eodem sine interpolatione tractu, occisis earum custodibus occupaverant: et tamen adhuc universa quiescebat civitas, ita ut nec rumor aliquis audiretur. Erat autem secus eam partem muri, unde nostri ascenderant, porta adulterina; ad quam descendentes, confractis ejus vectibus et seris, eam violenter aperiunt; et admittentes eos qui de foris exspectabant, crevit eorum numerus qui intus erant in immensum, ita ut ad portam, quae Pontis dicitur, facto impetu concurrentes, caesis gladio ejus custodibus, eam violenter aperirent. Interea quidam de familia domini Boamundi, ejus vexillum super eum contule
Abbreviated transcription (Latin):
euertitur imperator adpro¬
pria. expediciones quas in no¬
strorum subsidium collegerat:
dissoluit uerbo credens predicti
comitis
¶ostes cognto iperatoris re¬
cessu: instant amplius. desperant
nostri. obsequia negant. boamũ¬
dus urbemi incenoit Ut eos de
latebris eliciat principes fugã
meditantur dux resistit
etro cuidam fit reuelatio s
lancea domini reperitur. iterum
confortatur populus¬
legatus ao hostes: intrepidus
per agit legationem:

Expanded text:
evertitur imperator ad propria: expeditiones quas in nostrorum subsidium collegerat, dissolvit, verbo credens praedicti comitisHostes, cognito imperatoris recessu, instant amplius. Desperant nostri, obsequia negant. Boamundus urbem incendit, ut eos de latebris eliciat, principes fugam meditantur, dux resistitetro cuidam fit revelatio; lancea Domini reperitur. Iterum confortatur populuslegatus ad hostes: intrepidus peragit legationem.
Abbreviated transcription (Latin):
onum instituit ex actores. Exacta
itaq infinita pecunia fidelib sius cu¬
ram iiungens ciuitatis incastra glo¬
riosus se recepit. At uero nostri ad
reditum aspirantes. qui nauigio ue¬
nerant sumptis aditer necciis naues
conscendunt & se flatib cõmittẽtes
ad propria cum guidio reuertuntꝰ.
Rex quoq incensis machinis &
compositis sarcims. uersus babilo¬
nem iter dirgit. Adiunctis ergo
sibi quos ibi dimiserit. soldano in
sua administratione confumato.
exclusis hostibus sius qui capti fue¬
septembris ascalonam ingressus
est. anno regni eius. miiiͦ ãb incar¬
Incipiunt capitula libri .xx.

Expanded text:
onum instituit exactores. Exacta onum instituit exactores. Exacta itaque infinita pecunia, fidelibus suis curam injungens civitatis, in castra gloriosus se recepit. At vero nostri ad reditum aspirantes, qui navigio venerant, sumptis ad iter necessariis, naves conscendunt, et se flatibus committentes, ad propria cum gaudio revertuntur. Rex quoque incensis machinis, et compositis sarcinis, versus Babylonem iter dirigit. Adjunctis ergo sibi quos ibi dimiserat, soldano in sua administratione confirmato, exclusis hostibus, suis qui capti fueSeptembris Ascalonam ingressus est, anno regni ejus quarto; ab IncarINCIPIT
Abbreviated transcription (Latin):
ram ministrabant: tam modicus
exercitus intra urbis mema. facile
coh̾cuerat. & ad ignomimosam ui¬
xta libitum compulerant deditio¬
nem. uix enim de nrĩs erant eqͥtes
quingenti. peditum quinq aut
quatuor milia. obsessoꝵ añ qui ar¬
ma poterant educere supra quinqͣ¬
ginta milia.
Capitulum xxx.
dinus ad diñ regem
quousq iter ad redeundum arripuͭ
mn castris mansit dato sͥ custode qui
eum tractaret honeste. & tem̾arior
ab eo propulsaret muirias. Ał uo
soldanus cum tubarum clangore
cum tympanis & choris & omni
genere musicorum instrumentoꝵ
stipatus agminibus precurrente
inumera apparitoꝵ manu. uocife¬
rantib armoꝵ turmus per portas
cuutatis cum triumpho tanꝙ̃ uictor
ingressus terrore ciues concutit hos
dampnat. illos absoluit & delicta dis¬
cutiens potenter ommibus distribuͭ
prennia meritorum. Tandem incerta
pecume quantitate ciuibus condemp¬
natis procuratores tributorum ordi¬
nał uectigalium &c cuulinmn functi¬

Expanded text:
ram ministrabant, tam modicus ram ministrabant, tam modicus exercitus intra urbis moenia facile coercuerat et ad ignominiosam juxta libitum compulerant deditionem; vix enim de nostris equites erant quingenti, peditum quatuor aut quinque millia; obsessorum autem, qui arma poterant educere, supra quinquaginta millia. CAPUT XXXI. dinus ad dominum regem, quousque iter ad redeundum arripuit, in castris mansit, dato sibi custode, qui eum tractaret honeste et temerariorum ab eo propulsaret injurias. At vero soldanus cum tubarum clangore, et tympanis, et choris, et omni genere musicorum instrumentorum, stipatus agminibus, praecurrente innumera apparitorum manu, vociferantibus armatorum turmis, per portas civitatis, cum triumpho tanquam victor ingressus, terrore cives concutit; hos damnat, illos absolvit; et delicta discutiens potenter, omnibus distribuit praemia meritorum. Tandem in certa pecuniae quantitate civibus condemnatis, procuratores tributorum ordinat, vectigalium et civilium functi
Abbreviated transcription (Latin):
gratis confabulationib recreare.
Hinc splendide cuutati turris mi¬
minel mire altituduns pharos dctã
ad quam facibus accensis &e igne
copioso more sideris micantem. igͣ¬
ri locorum noc turnas nauigaticẽs
dirigunt. Nam alex anoria ceco ma¬
ri ꝯe̾ periculoso nimis accessu &
uadis fallacibus aditur. Quo añꝙͣ
ngrediuantur nuigantes igmbus
qui continuo fomibe & sumptibus
publicis super eum nutriuntur edoc¬
ti: minimencia uitant naufragia &
ad cursus se erigunt salutares. Suꝑ
hanc uictorie signum domini regis
uexillum erigitur. & quod prius
paucis innoluerat. fit omnibus
signo contuito maiifestum. Quo
uiso qui cautius se hñtes adpͥma
tracti federis uerba nostris se com¬
mittere pertinuerant iam de pace
facti cerciores. non timent nostris¬
se adiungere & de fidei nostre pre¬
sumere sinceritate. Unum pre oĩ¬
bus admirantes. quod tantam ci¬
uium multitudinem tantamq ad¬
uenarum. numerositatem qui õs

Expanded text:
gratis confabulationibus recreare. gratis confabulationibus recreare. Huic splendidae civitati turris imminet mirae altitudinis, Pharos dicta; ad quam facibus accensis, et igne copioso, more sideris micantem, ignari locorum, nocturnas navigationes dirigunt. Nam Alexandria caeco mari, et periculoso nimis accessu, et vadis fallacibus aditur; quo antequam ingrediantur navigantes, ignibus, qui continuo fomite et sumptibus publicis super eum nutriuntur, edocti, imminentia vitant naufragia, et ad cursus se erigunt salutares. Super hanc victoriae signum, domini regis vexillum erigitur; et quod prius paucis innotuerat, fit omnibus signo contuito manifestum. Quo viso, qui cautius se habentes ad prima tracti foederis verba, nostris se committere pertimuerant, jam de pace facti certiores, non timent se nostris adjungere et de fidei nostrae praesumere sinceritate; unum prae omnibus admirantes, quod tantam civium multitudinem, tantamque advenarum numerositatem, qui omnes
Abbreviated transcription (Latin):
Ndicitur ergo uoce pre¬
cona cohortibus sin¬
gulis ꝯx omnibus generaliter pre¬
liandi finis. & per legem edictalẽ
ne alexandrinis inferatur molestu
interdicitur. Egrediuntur igitur
concessa pace letantes. qui duitur¬
na fuerant obsidione macerati an¬
gustias quas pertulerant fastidiẽ¬
tes. de ambulationes bedii releuã¬
di gratia amant ox appetunt liberi¬
ores. Inuenta etiani alimentorũ
copia. & commerciorum libertate
permissa. media łabe fostõrum rui¬
nam corporum restaurare satagũt¬
ꝯ̾e refocillare anmas iam labentes.
luuat agnuna uidere peccata. que
paulo añ in horruerant & oderãt
ex corum colloquuis perfrui. quos
ante modicum tuuerant ꝑiculo¬
rum suorum ministros &e mortis
procuratores. Nostri quoq nõ seg¬
mus urbem ingrediuntur opta¬
tam &x liberis discursib uias por¬
tus. menia lustrantes diligenter
uidendo colligunt. unde ad pro¬
pria reuersi. sius aliqnͣ texere pos¬
sint hystorias &̾ audiencium aĩos

Expanded text:
ndicitur ergo voce praeconia cohortibus singulis et omnibus generaliter praeliandi finis, et per legem edictalem ne Alexandrinis inferatur molestia interdicitur. Egrediuntur igitur concessa pace, laetantes, qui diuturna fuerant obsidione macerati; angustias quas pertulerant fastidientes, deambulationes taedii relevandi gratia, amant et appetunt liberiores. Inventa etiam alimentorum copia, et commerciorum libertate permissa, inedia tabefactorum corporum ruinam restaurare satagunt, et refocillare animas jam labentes. Juvat agmina videre pacata, quae paulo ante horruerant et oderant; et eorum colloquiis perfrui, quos ante modicum timuerant, periculorum suorum ministros et mortis procuratores. Nostri quoque, non segnius urbem ingrediuntur optatam; et liberis discursibus, vias, portus, moenia lustrantes, diligenter videndo colligunt, unde ad propria reversi, suis aliquando texere possint historias, et audientium animos
Abbreviated transcription (Latin):
resistendi spem habere seq man¬
gusto positos subuemendi afflictis
copiam non habere. monent dmñ
regẽ ut saluti consulens in uicimĩ
se conferat presidium. Quod uidẽs
dñs. rex ẽẽ pro tempore expediẽci
in presidium se cum paucis recipit
pedestribus copiis pene omnibus
aut neci traditis: aut̃ coniectis ĩ¬
uinculi. Captus est ibi egregie t̃¬
dolis adolescens comes tripolitan
et de equestri ordine cum eo cap¬
ti sunt non nulli. Pars autẽ dnm̃
regem sequuta in municipium egͦs¬
si uite consulerunt quoumq mõ¬
do & saluti. Amiserunt ergo illa
die impedimentoꝵ umuersam nił¬
titudinem. equos & ad sircinas de¬
tum opidum instaurire fuerat pro¬
positum. Nam qui ni castrum fugi¬
entes ingressi sunt. Uicui & sola se¬
cum arma quib muniti erant
habentes. mchil uictus ĩtulerãt.
Cecidit illa die inter ceberos uir
magnificus nobilitate & armoꝵ
Usu insignis. gaufridus chatalu
domnui ioscelim semoris edessam

Expanded text:
resistendi spem habere, seque in anresistendi spem habere, seque in angusto positos, subveniendi afflictis copiam non habere, monent dominum regem ut saluti consulens, in vicinum se conferat praesidium. Quod videns dominus rex esse pro tempore expedientius, in praesidium se cum paucis recipit, pedestribus copiis pene omnibus, aut neci traditis aut in vincula conjectis. Captus est ibi egregiae indolis adolescens comes Tripolitanus, et de equestri ordine cum eo capti sunt nonnulli. Pars autem dominum regem secuta, in municipium ingressi, vitae consuluerunt quocunque modo, et saluti. Amiserunt ergo illa die impedimentorum universam multitudinem, equos et ad sarcinas detum oppidum instaurare fuerat propositum. Nam qui in castrum fugientes ingressi sunt, vacui, et sola secum arma, quibus muniti erant, habentes, nihil victus intulerant. Cecidit illa die inter caeteros vir magnificus, nobilitate et armorum usu insignis Gaufridus Charpalu, domini Joscelini senioris Edessani
Abbreviated transcription (Latin):
aciebus & iuxta militirem disci¬
plinam dispositis: inchilo segnir
unaminter procedentes. uerlus
opidum oblessis opem laturi con¬
tendunt & ut muncipium alinẽ¬
tis uacuum comportatis repleant
necciis. Qui autem duces erint
itineris nrm̃ precedentes exercitũ
errore an malici dubium est: cõ¬
modiorem eł planam a leua decli¬
nantes uiam montis aidua secuti
per loca in uia & angusta minis.
nras inducunt acies. ubi mrͣciis
congressibus locus non erat ydo¬
neus nec habilis ad resistendum
neq ad impugnandum oportunꝰ
Quod uidens sanguinus sicut erat
uir sagacissimus. & rei militaris
in uitam habens experienciam ui¬
dens meliorem se habere calculũ
aimo feruens. suos conuocans &
inter milia suorum primus uerbo
suos erigens. prouocans exemplo
in medias nrõrum irruit acies. &
uiriliter duicaus: ad nr̃oꝵ strigẽ
aminat et agmina nostra primã
infugam conuersi prosterint. Ui¬
dentes autem nr̃i maiores ex̾citꝰ
prinias acies defecisse & inmillo

Expanded text:
s et juxta militarem disciplinam dispositis, nihilo segnius unanimiter procedentes, versus oppidum, obsessis opem laturi, contendunt; et ut municipium alimentis vacuum, comportatis repleant necessariis. Qui autem duces erant itineris, nostrum praecedentes exercitum, errore an malitia dubium est, commodiorem et planam a laeva declinantes viam, montis ardua secuti, per loca invia et angusta nimis nostras inducunt acies, ubi Martiis congressibus locus non erat idoneus, nec habilis ad resistendum, neque ad impugnandum opportunus. Quod videns Sanguinus, sicut erat vir sagacissimus, et rei militaris multam habens experientiam, videns meliorem se habere calculum, animo fervens, suos convocans, et inter millia suorum primus, verbo suos erigens, provocans exemplo, in medias nostrorum irruit acies; et viriliter dimicans, ad nostrorum stragem animat, et agmina nostra prima in fugam conversa prosternit. Videntes autem nostri majores exercitus, primas acies defecisse, et in nullo
Abbreviated transcription (Latin):
peditum auxiliis conglobatis m¬
piger aduolat & tripolitis in
prouiso se exibeł fimbus. Ocur¬
runt ibidem nchilomimus & dõ
principis antiochem simstra defe¬
rentes mincii. scriptis et uiua uo¬
ce isserentes. ꝙ & uerum erit do¬
minum imperitorem autiochiam
obsedisse monentes & multa
rogantes instancia quatenus il¬
luc cum omnibus copiis descen¬
dit & fratribus in graui auxicta¬
te positis: miture sũbuemat ha¬
bita itaq deliberatiõe quid in tã
ancipiti facto fieri oporteret
placuit uinuersis. Uł prius xp̃iams
in uicino castro uallatis ministre¬
tur auxilium: quod leue satis ui
debitur de huic omnes un anmmi¬
ter antiochems subuenturi progͦ¬
diantur. Comunctis ergo ad m¬
uicem tam domini regis quam
comitis uiribus oe rõbore colato
hostibus obiuam gratia destitu¬
ti diuna progredi intuntur. Ubi¬
uitem ad locum ceperunt apropi¬
are destinatum audiens sangui¬

Expanded text:
peditum auxiliis conglobatis, impeditum auxiliis conglobatis, impiger advolat, et Tripolitanis se ex improviso exhibet finibus. Occurrunt ibidem nihilominus et domini principis Antiocheni, sinistra deferentes, nuntii, scriptis et viva voce asserentes, quod et verum erat, dominum imperatorem Antiochiam obsedisse; monentes et multa rogantes instantia, quatenus illuc cum omnibus copiis descendat, et fratribus in gravi anxietate positis, mature subveniat. Habita itaque deliberatione, quid in tam ancipiti facto fieri oporteret; placuit universis, ut prius Christianis in vicino castro vallatis, ministretur auxilium, quod satis leve videbatur; dehinc omnes unanimiter Antiochenis subventuri, progrediantur. Conjunctis igitur adinvicem, tam domini regis quam comitis viribus, et robore collato, hostibus obviam, gratia destituti divina, progredi nituntur. Ubi ad locum coeperunt appropiare destinatum, Sangui
Abbreviated transcription (Latin):
um hec circa intiochiã
aguntur: sanguinus
Uir sceleritissimus et xp̃iam no¬
minis mimanssimus persequui¬
tor. Uidens comitem tupolita¬
num cum multa suoꝵ minu pu¬
lo iñ corriusse regionẽ quoq ui¬
uersam militaribus oestitutam
uixiliis: infimbus tripolitams
supra cuutitem raphamam ĩ mõ¬
te situm presidium cui nomen
mons ferrandus de quo etiam
supenus premisimus: potenter
obsidet et opidanos intus obses¬
sos ic̾ter imipugnat. Urget inde¬
sinenter & muita molestat in¬
stincia. H autem audiens co¬
mes tripolitanus raimundus
adolescens. poncii predefuncti
filius domini regis ex sorore ne¬
pos: missis sub omni celeritate
nunciis: dmñ regem profulis
auxic precibus rogat ut intanta
nec̃citate rebus pene desperatis
non morctur subuenire. sed op̃ẽ
laturus acceleret. Dommus itiq
res paterno more pro uiuersis xͥa¬
in populi nec̃citatibus debitam
gerens sollicitudinem. conuocatis
subito uinuersis regm principib
& militiribus tam equitum ꝙ̃

Expanded text:
um haec circa Antiochiam aguntur, Sanguinus vir sceleratissimus, et Christiani nominis immanissimus persecutor, videns comitem Tripolitanum cum multa suorum manu paulo ante corruisse, regionem quoque universam militaribus destitutam auxiliis, in finibus Tripolitanis supra civitatem Raphaniam, in monte situm praesidium, cui nomen Mons-Ferrandus, de quo etiam superius praemisimus, potenter obsidet; et oppidanos intus obsessos acriter impugnat, urget indesinenter et multa molestat instantia. Hoc audiens comes Tripolitanus Raimundus, adolescens, Pontii praedefuncti filius, domini regis ex sorore nepos, missis sub omni celeritate nuntiis, dominum regem profusis anxie precibus rogat, ut in tanta necessitate, rebus pene desperatis non moretur subvenire, sed opem laturus acceleret. Dominus itaque rex paterno more pro universis Christiani populi necessitatibus debitam gerens sollicitudinem, convocatis subito universis regni principibus et militaribus tam equitum quam
Abbreviated transcription (Latin):
stellum nostrum posset amplicari
facilius. complanato ex ea pute
per predicta instrumenta prius
aggere magnis clamoribus ca¬
sfrum murõ applicant. Unde to¬
tam enimꝰ erat urbem conlpicẽ
& cum his qui in uicius crant
turribus cominus experiri. labo¬
rabint porro eiues. & instabant
proteruius. tum ex muris. tum
ex aggere arcubus & balistis sed
in calsum operam cõsumentes.
eos qui nitus latebant quoꝵ studio
promouebitur machina. ledere
non poterant. Fiebił ergo ciuium
concursus ad eam muri partẽ. que
castello erat opposita. & qui inter
eos crant ammosiores illi precipie¬
bantur uires experiri continũ
hñtes & iuige certamen cum his
qui de castello eos mmipugnabant
Sed &e maliis ciusdem muri pirti¬
bus per loca uaria nõ deerat con¬
flictus. & pugna ꝑtmax.ata ut
iux absq strãge dies preteriret
ulla exceptis sanciis quorũ utrĩ¬
q turba erat plurima. Auduumꝰ
& quorumdam in illa obsidione

Expanded text:
stellum nostrum posset applicari stellum nostrum posset applicari facilius, complanato ex multa parte per praedicta instrumenta prius aggere, magnis clamoribus castrum muro applicant, unde totam eminus erat urbem conspicere, et cum iis qui in vicinis erant turribus, cominus experiri. Laborabant porro cives et instabant protervius, cum ex muris tum ex aggere, arcubus et balistis; sed incassum operam consumentes, eos qui intus latebant, quorum studio promovebatur machina, laedere non poterant. Fiebat ergo civium concursus ad eam muri partem, quae castello erat opposita; et qui inter eos erant animosiores, ibi praecipiebantur vires experiri, continuum habentes et juge certamen cum iis, qui de castello eos impugnabant. Sed et in aliis ejusdem muri partibus, per loca varia non deerat conflictus et pugna pertinax, ita ut vix absque strage dies praeteriret ulla, exceptis sauciis, quorum utrinque turba erat plurima. Audivimus et quorumdam in illa obsidione,
Abbreviated transcription (Latin):
tinus mãture procuret subsidi¬
um alioquin se in proxio de
fec turos significant. Ille uero impi¬
ger per priñcipes suos operi huuis¬
modi prepolitos. elissem instruit
miliciam compirat. armis uictua¬
libus & machims naues excelsas
honerat. prefectos ordinat. expen¬
sas tribuit. moras arguit. & ĩꝑit
celcritatem. At nr̃i interea emptis
multo precio nauibus. sumptisq
ex eis malis uocatis artificib ca¬
strum ligneum. in gentis erigũt
celsitudim̃s. nitusq & de foris. cͣ¬
tibus & coriis contra icendia &
fortitos calus diligenter cõmu¬
niunt. Ut his qui ex co urbem ĩ¬
pugnare mandabitur tutũ posset
conferre presidium. Ex reliqua
autem lignoꝵ naualium materia
machinas instruunt iaculatorias
quas congrius. ad infringenda
menia locant stacionibus. Sero¬
phas quoq ex eadem contexunt
materi.a. quib impune ad com¬
plinandos aggeres accedebitur.
his ergo rite̾ compositis cõside¬
rata quoq ea muri parte cui ca¬

Expanded text:
atenus mature procuret subsidiatenus mature procuret subsidium: alioquin in proximo se fecturos significant. Ille vero impiger per principes suos, operi hujusmodi praepositos, classem instruit, militiam comparat, armis, victualibus et machinis naves excelsas onerat, praefectos ordinat, expensas tribuit, moras arguit et imperat celeritatem. At nostri interea emptis multo pretio navibus sumptisque ex eis malis, vocatis artificibus, castrum ligneum ingentis erigunt celsitudinis; intusque et deforis cratibus et coriis contra incendia et fortuitos casus diligenter communiunt, ut iis quibus ex eo urbem impugnare mandabatur, tutum posset conferre praesidium. Ex reliqua autem lignorum navalium materia, machinas instruunt jaculatorias, quas congruis ad infringenda moenia locant stationibus. Scrophas quoque ex eadem contexunt materia, quibus impune ad complanandos aggeres accedebatur. His ergo rite compositis, considerata quoque ea muri parte, cui ca
Abbreviated transcription (Latin):
Ic ergo duobus men¬
sibus eodem tenore
continuata obsidione. accidit ut
more solito circa pascha ad esset
transitus & peregrinoꝵ adueirẽt
frequencia. Cominumcato ergo
consilio diriguntur de exercitur.
qui auctoritate regia łam nautis
qm peregrinis redire uolentibus
interdicant reditum & õs ab ob¬
sidionem & laborem deo tam acce¬
ptum promissis iuitent stipen¬
dus. & naues tam maiores ꝙͣ
minores illuc deducant. factũq
Ut subito &e infra paucos dies
secundo acte flatu naues os̃ qͦt¬
quot illo transitu aduenerant.
ante urbem ad essent peregrino¬
rum quoq tam equitum ꝙͣ pe¬
ditum ingentes copie nris ex¬
peditionibus se adiungerẽt. &
diebus singulis exercitus auge¬
retur. Erat ergo in castris leticia
& lpos fruendi uictoria. apud
hostes autẽ meror inualescebat
& anxietas. &̾ de uiribus diffĩ¬
dentes. rarius egrediebantur ad
conflictus: licet sepius lacessiti
frequentib etiam nunciis ca¬
lipham egiixium sollicitant q̃¬

Expanded text:
itur duobus mensibus eodem tenore continuata obsidione, accidit ut more solito circa Pascha adesset transitus, et peregrinorum adveniret frequentia. Communicato ergo consilio diriguntur de exercitu, qui auctoritate regia tam nautis quam peregrinis redire volentibus, interdicant reditum, et omnes ad obsidionem et laborem Deo tam acceptum promissis invitent stipendiis, et naves tam majores quam minores illuc deducant. Factumque est ut subito et intra paucos dies, secundo actae flatu naves omnes, quotquot illo transitu advenerant, ante urbem adessent; peregrinorum quoque tam equitum quam peditum ingentes copiae nostris expeditionibus se adjungerent, et diebus singulis exercitus augeretur. Erat ergo in castris laetitia et spes fruendi victoria; apud hostes autem moeror invalescebat et anxietas; et de viribus diffidentes rarius egrediebantur ad conflictus, licet saepius lacessiti. Frequentibus etiam nuntiis calipham Aegyptium sollicitant qu
Abbreviated transcription (Latin):
titudo uł par ei m nris regiom¬
bus non dicatur fuisse. Cuĩus de
popularibus oe de plebeis cquo¬
rum insorbem ceciderat numer
maximus nec tñ nr̃is ad aliquẽ
glorie uel laudis propagande
titulum ascribi potest cum paucis
uiolabores ꝯx effricbores federis
homines in caubes de regis gralia
presumentes dum non esset qui
resisteret: male pro arbitrio trac¬
łauerunt Sed iustus retributor
dominus deus ultionẽ. non diu
passus est nos tam turpib emo¬
lumentis letari sed significans
quos etiam infidelibus fidei tenor
obscruandus sit illibatus i nrãm
confusionem. & cõmissi crimnus
penam ao ducens cum eo ultionẽ
pro omnibus pctis nr̃is reddidͭ
dupplicia & multiplicato feno¬
re intulit confusionem. sicuti i
sequentibus legctis

Expanded text:
titudo, ut par ei in nostris regionititudo, ut par ei in nostris regionibus non dicatur fuisse. Cuivis de popularibus et de plebeis, equorum in sortem ceciderat numerus maximus; nec tamen nostris ad aliquem gloriae vel laudis propagandae titulum ascribi potest, cum pacis violatores et effractores foederis, homines incautos, de regis gratia praesumentes, dum non esset qui eis resisteret, male pro arbitrio tractaverunt. Sed justus retributor Dominus, Deus ultionum, non diu passus est nos tam turpibus emolumentis laetari; sed significans quod etiam infidelibus fidei tenor observandus sit illibatus, in nostram confusionem, et commissi criminis poenam adducens cum eo ultionem, pro omnibus peccatis nostris reddidit duplicia, et multiplicato fenore, intulit confusionem, sicuti in sequentibus dicetur.
Abbreviated transcription (Latin):
dic tos uiros qui pabulandi grã
tam groges in siluam quam ar¬
menta introduxerant: irruptio¬
nem faceret & tam cos ꝙͣ corum
peculia: sius daret ad predam.
Quod ꝯe factum est. Rex enimi
ere grauatus alieno ꝯe multis o¬
bligatis debitis. cum non hẽret
unde creditoribus satisfacere pos¬
set: Procluius ad ħ uł quocumq
modo se expediret: patulam pra¬
ius incentorib aurem prebuit¬
& eorum acquieuit suggestiõi¬
bus. Nam post consilium abiẽs
impiorum. conuocata milicia re¬
pente irruit super eos meautosq
ox nchil tale uerentes reperiens
hostiliter cirea eos uersitus sius
exposuit in direpciõe. Qui enim
ex eis aut equoꝵ usi uelocitate.
fuga saluti consulere potuerunt.
aut siluarum latebris hostes de¬
cliuare. ipã nec̃citate docente sa¬
regerunt: Uite reseruati sunt reli¬
quis omnib aut̃ occisis gladio
uit dure seruituti mancipatis.
facta est igitur manubiarum &
prede tanta &tam maudita ml¬

Expanded text:
dictos viros, qui pabulandi gratia dictos viros, qui pabulandi gratia tam greges in silvam, quam armenta induxerant, irruptionem faceret; et tam eos quam eorum pecualia, suis daret ad praedam: quod et factum est. Rex enim aere gravatus alieno et multis obligatus debitis, cum non haberet unde creditoribus satisfacere posset, proclivius, ad hoc ut quocunque modo se expediret, patulam pravis incentoribus aurem praebuit, et eorum acquievit suggestionibus; nam post consilium abiens impiorum, convocata militia, repente irruit super eos, incautosque et nihil tale verentes reperiens, hostiliter circa eos versatus, suis exposuit in direptionem; qui enim ex eis aut equorum usi velocitate, fuga saluti consulere potuerunt; aut silvarum latebris hostem declinare, ipsa necessitate docente, satagerunt, vitae reservati sunt: reliquis omnibus aut occisis gladio, aut durae servituti mancipatis. Facta est igitur manubiarum et praedae tanta et tam inaudita mul
Abbreviated transcription (Latin):
intentoriis habitant & de fructu
ammalium solent sicuti arabes ui¬
tani propagare insiluam que pane¬
adensi adiacet ciutati. & ab ea ho¬
die cognomẽ ducit uulgare. Nã
antiquitus.tam que ad septemtrio¬
nem. quamq ad austrum proten¬
ditur queq ipm̃ libinum protegit
omnus silua. saltus libani dicebat᷑
Unde & de salomone legitur quod
in ea sumptuosi operis oe admirabi¬
lis edificii domum construxit q̃
dicta ẽ domus saltus libimi. nuc̃
autem ab urbe uł prediximus pro¬
xima. silua cognominatur uniu̾sa
In hanc prenominati populi mi¬
petrata tñ prius dm̃ regis gratia
& pace sollempinter concessa aiã¬
lia introduxerant equosq maxĩẽ
ad numerum infinitum. piscue se¬
quentes comoditatem. Accesserũt
porro ad dinĩ regem uiri impii. fi¬
lii belial. dñ timorem pre oculis
non hñtes. suggesseruntq ei &
in malicia sua facilius iuolue¬
runt persuadentes uł prodigus.
fidei & in memor federis quod
cum eis pepigerat. subito inpre¬

Expanded text:
fructu animalium vitam solent, sicut Arabes, propagare, in silva quae Paneadensi adjacet civitati, et ab ea hodie cognomen ducit vulgare; nam antiquitus, tam quae ad septentrionem quam quae ad austrum protenditur, quaeque ipsum Libanum protegit, omnis silva saltus Libani dicebatur, unde et de Salomone legitur, quod in ea sumptuosi operis et mirabilis aedificii domum construxit, quae dicta est domus saltus Libani. Nunc autem ab urbe, ut praediximus, proxima, silva cognominatur universa. In hanc praenominati populi, impetrata tamen prius domini regis gratia et pace solemniter concessa, animalia introduxerant, equosque maxime, ad numerum infinitum, pascuorum sequentes commoditatem. Accesserunt porro ad dominum regem viri impii, filii Belial, Domini timorem prae oculis non habentes; suggesseruntque ei, et in malitia sua facilius involverunt, persuadentes ut prodigus fidei, et immemor foederis quod cum eis pepigerat, subito in prae
Abbreviated transcription (Latin):
sitis ex parte dni regis &x prestitis
corporaliter uirimentis quod super
ea possessione per eum perpetuo non
deberet molestiri. Sicq eis in mutu¬
am redeuntib grãm quasi stella
matutma in medio refulgens ne¬
bule. regno et eccliẽ restituta est
tranquillitas:

Expanded text:
sitis ex parte domini regis, et praestitis sitis ex parte domini regis, et praestitis corporaliter juramentis, quod super ea possessione per eum perpetuo non deberet molestari; sicque eis in mutuam redeuntibus gratiam, quasi stella matutina in medio refulgens nebulae, regno et Ecclesiae restituta est tranquillitas
Abbreviated transcription (Latin):
propositum aũ urbem castra locat
Eandem uero ciibus indignatio¬
nem deelmantibus regiam et por¬
tis aperientibus intromissus est
cum sius expeditionib. U̾ statim
arcem in qua m̃r se contulerat ap¬
tatis ad eam expugnandam machi¬
nis obsidione uallat. Et more ĩ¬
stans hostili balistis arcubus. &
iaculatoriis machinis contiuuas
inferens molestias obsessis reqͥem
negat. Illi uero ominino in stanti
oiõ reluc tantes. unn ui repellere
intuntur & quibus modis exterio¬
res obsessos impugnare satagunt:
cisdem iniurias propulsare. & in ho¬
stes equa lance dampnarefundere
obsessi non uerentur. Tandem cum
per dies aliquot periculose niis
hinc ide decertatum ẽet. cum mar¬
cem expugnando rex non multum
proficeret. nec tamen aproposito
Uellet desistere: intercurrentib qui¬
busdam picis &e gr̃e reformatorib
urbe neapolitana cum sius finibus
contenta domina regina regni cap̃t
dño regi resignat ierlimam. interpo¬

Expanded text:
propositum, ante urbem castra locat. propositum, ante urbem castra locat. Tandem vero civibus indignationem declinantibus regiam et portas aperientibus, intromissus est cum suis expeditionibus: ubi statim arcem, in quam mater se contulerat, aptatis ad eam expugnandam machinis, obsidione vallat; et more instans hostili, balistis, arcubus et jaculatoriis machinis continuas inferens molestias, obsessis requiem negat. Illi vero, omnino instanti omnino reluctantes, vim vi repellere nituntur, et quibus modis exteriores obsessos impugnare satagunt, eisdem injurias propulsare et in hostes aequa lance damna refundere, obsessi non verentur. Tandem cum per dies aliquot, periculose nimis hinc inde decertatum esset, cum in arcem expugnando rex non multum proficeret, nec tamen a proposito vellet desistere, intercurrentibus quibusdam pacis et gratiae reformatoribus, urbe Neapolitana cum suis finibus contenta domina regina, regni caput domino regi resignat Hierosolymam, interpo