comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Icioꝰ qr affligũt me cogitatioẽs
meȩ dicẽtes. qr nõ potes ieuinare. neq
laborare. uł ĩfirmos uisitare: qr hoc
merces ẽ Uidens aũ senex diabolica
semina ee: dix̃. Uade manduca. bi¬
be. ⁊ dormi: tãtũmͦ decella nõ exe¬
assciens qr ꝑ seu̾antia cellȩ: reduc̃
monachũ ĩordinẽ suũ: Qͥ cũ fecissq treᷤ
dies extediatꝰ ẽ.ĩueniens paucas pal¬
mas scidit eas. ꝙ iterũ ĩ crastinũ. cę¬
pit plectã fac̃e exeis: Q cũ csurirqe:
dix̃ ĩtra se Ecce aliȩ paucȩ st̃ palmu¬
lȩ: explico eas ꝙ manduco ꝙ cũ ꝑex¬
sic mãduco & cũ legissq: dix̃: Dico

Expanded text:
igor a cogitatione mea, dicens: Quia non potes jejunare, 589 neque laborare, vel infirmos visitare, quia et hoc merces est. Videns autem senex diabolica semina esse, dixit ei: Vade, manduca, bibe, et dormi, tantummodo de cella non exeas, sciens quia perseverantia cellae perducit monachum in ordinem suum. Qui cum fecisset tres dies, extaediatus est, et inveniens paucas palmulas, scidit eas; et iterum in crastino coepit plectam facere ex eis. Qui cum esurisset, dixit intra se: Ecce aliae paucae sunt palmae, explico eas, et manduco. Et cum perexsic manduco. Et cum legisset, dixit: D
Abbreviated transcription (Latin):
senex. forti aĩo factꝰ ẽ. ⁊ ꝓmtior: et
adhuc longe posuit cellã suã abaqͣ
illa milibꝰ qͥnq Dicebãt patres
Si tͥ cõtigerit tẽptatio. ĩ loco qͦ habi¬
tas: nõ deseras locũ tuũ ĩ tp̃r tẽpta¬
tionis: qͥa si deserueris: qͦcũq ꝑrere¬
ris ante ce ĩuenies qđ fugiebas s
paciens elto donec tẽpratio trĩseat.¬

Expanded text:
ex, forti animo factus promptior, et adhuc longius posuit cellam suam ab aqua illa. 32. Dicebant Patres: Si tibi contigerit tentatio in loco quo habitas, non deseras locum in tempore tentationis; quia si deserueris, quocunque perrexeris, ante te invenies quod fugiebas; sed patiens esto donec tentatio transeat
Abbreviated transcription (Latin):
eꝰ. ia nõ ẽ mͥ spes salutis desꝑãs gͦ me¬
rsũ: ad scłm redeo. Hec aũ pat̾ apollo
audions. ulut sapies medicꝰ. multũ ro¬
gactir monehat eũ dicẽs. Noli mira
licitudine. qͣntĩ di miseratione curat᷑.
tantu hodie dona mͥ qd̾ peto: & reu̾tere
ad cellã tuã: Fec au. fr̃ sic: abbas aũ a¬
pollo discedes ab eo: ꝑrex adcellã senis il¬
li qͥ ei desꝑationẽ fecerat: ⁊ stans foris dep̃¬

Expanded text:
 jam non est mihi spes salutis; desperans ergo meipsum, ad saeculum redeo. Haec autem Pater Apollo audiens, velut sapiens medicus multum rogabat, et monebat eum, dicens: Noli mirarlicitudine, quantum Dei miseratione curatur. Tantum hodie dona mihi quod peto, et revertere ad cellam tuam. Fecit autem frater sic. Abbas autem Apollo discedens ab eo perrexit ad cellam illius senis, qui ei desperationem fecerat; et stans foras depr
Abbreviated transcription (Latin):
eu̾ã rapee ꝓst̃nens me ĩ pauim̃tũ postula¬
bã de p̃teritis ueniã: & orationẽ ꝓcautela
futuroꝵ Tunc diẽ senex Ofili lib̾aũ
te de captiuitate ista etiã me tacente:
cõfessio tua Ꝙ demonẽ tenebrantẽ cortuũ.
taciturnitatẽ: nunc adu̾s ceipsũ cõfitẽdo

Expanded text:
sternens me in pavimento, postulabam de praeteritis veniam, et orationem pro cautela futurorum. Tunc dixit senex: O fili, liberavit te de captivitate ista, etiam me tacente, confessio tua, et daemonem tenebrantem cor tuum per taciturnitatem nunc adversum teipsum confitendo
Abbreviated transcription (Latin):
firmitate: ita ut de iuisceribꝰ multũ
sanguinis egͥderet᷑ & atculit qͥdã frͣ
niras siccas. & fec̾ pultes: & misit eas
ibi: & obtulit seni. E rogabat eũ di¬
cens: Cõmede q forte expedit tͥ. Intu¬
ens aũ eũ sener diutiꝰ dixͣ. Uere dico:
qͥa uolebã ut me dimitter&e deus. in
hac ĩfirmitate ee̾.alios triginta anncᷤ:
& nullomͦ adqͥeũ sener. ĩcali egͥtudine
uł modicũ sũmere cibũ: ita ut tollere
fr̃ qđ porta uerat: ce redir& ad cellã
suã cõtinuo Alt̃ senex sedebat lõge
re ad eũ: ⁊ ĩuenire cũ ifirmantẽ: Qͥ la¬
uans ei faciẽ sec̃ ei refectionẽ. ex his q̃

Expanded text:
ita ut de visceribus multum sanguinis egereret. Et attulit quidam frater nixas siccas, et fecit pultes, et misit eas ibi, et obtulit seni, et rogabat eum, dicens: Comede, quia forte expedit tibi. Intuens autem in eum senex diutius, dixit: Vere dico, quia volebam ut me dimitteret Deus in hac infirmitate esse alios triginta annos. Et nullo modo acquievit senex in tali aegritudine vel modicum sumere cibum, ita ut tolleret frater quod apportaverat, et rediret ad cellam suam. 66. Alter senex sedebat longe re ad eum, et invenire eum infirmantem. Qui lavans ejus fac
Abbreviated transcription (Latin):
coronãbit̃. Idẽ ipse dir̃ M onacꝰ qͥ
nor retince lĩgã suã ĩ tp̃r furoris. neq
uitas nõ affert spinas Dix̃ itũ: Bonũ:
manducate carnẽ & bibe iunũ: ꝗͣ man¬
ducare ĩ obtrectacione carnes fr̃m: Dix
ĩtũ: Susurrans serpens ad euã: de para¬
diso eã ꝓietͣ: Huic gͦ simil est. qͥprori¬
mo suo obloqͥt᷑: qͣm & audientis se aĩam.¬

Expanded text:
coronabitur. 49. Idem ipse dixit: Monachus, qui non retinet linguam in tempore furoris, nequevitis non affert spinas. 51. Dixit iterum: Bonum est manducare carnem et bibere vinum, quam manducare in obtrectatione carnes fratrum . 52. Dixit iterum: Susurrans serpens ad Evam de paradiso ejecit eam. Huic ergo similis est qui proximo suo obloquitur; quoniam et audientis se animam
Abbreviated transcription (Latin):
qr direrit nob abbas moises. Bonũ est
nõ abscõdere cogitationes ⁊ s senibꝰ sp̃a¬
libꝰ i discretionẽ habẽtibꝰ. manifestare
eas: nõ his qͥ tantũ tp̃r senes sũt: qmͣ
multi ad etatẽ respicientes: & cogita¬
tiones suas dicentes eis. qͥ exꝑim̃tũ nõ
habẽt ꝓcõsolatione: ad despatione̾ ul¬
cõu̾satione sollicitꝰ: & cũ ualde a for¬
nicationis demone t̾baret᷑: uenit ad q̃n¬
dã senẽ & retulit ei cogitationes suas Ii¬
le aũ audiens qr expers erat ĩdignatꝰ ẽ.
ꝙ miserabilẽ dicebat eẽ. fr̃em illũ & ĩdi¬
gnũ monachi abitui qͥppe qͥ huiꝰmodi

Expanded text:
as Moyses: Bonum est non abscondere cogitationes, sed senibus spiritualibus et discretionem habentibus manifestare eas, non his qui tantum tempore senes sunt, quoniam multi ad aetatem respicientes, et cogitationes suas dicentes eis qui experimentum non habebant, pro consolatione ad desperationem ulconversatione sollicitus . Et cum male a fornicationis daemone turbaretur, venit ad quemdam senem, et retulit ei cogitationes suas. Ille autem audiens quia expers erat, indignatus est, et miserabilem dicebat esse fratrem illum, et indignum monachi habitu; quippe qui ejusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
Qͦ m ÷ ciuitas: Ille aũ dixͣ eis. Credite mͥ
frs: ego ibi faciẽ hõis nulliꝰ uidi: nͥ tan¬
tũ ep̃i Illi aĩi audientes miratisũt: et
Extorsi aĩum meũ: ne ĩtuerer faciẽ hõis
Exqͣ relatione ꝓfecer᷑ frs: ut custodiãt
se ab extollentia occłoꝵ suoꝵ Nuꝑu̾enit
aliqño qͥdã senex: ad aliũ senẽ: Ille aũ
diẽ discipło suo: Eac nob modicũ lentide¬
ꝙ fec̃ Uinfunde nob panes: & infũd E
manser̃ sic usq ad aliũ diẽ hora serta:
loquentes de sp̃alibꝰ rebꝰ Itũ dix̃ senex
discipło suo: Fac nob̾ modicũ lentide.
fili Ille responđd̾: ab esterno feci ͣͣ ita
surgentes: sũpser cibũ: Alt̃ qͥdã sener
it modicũ lenticle: & dix̃: faciamꝰ opꝰ
totũ p̾salt̾iũ: Alt̃ uͦ. ex corde duos ꝓ¬
pħas maiores. lectoris ordine recitaũ:
& facto mane: discessit senex qͥ uen̾at:
qr obliti sũt sumere cibũ. E furiũ qͥdã
fr̃ a mane: & pugnaũ cũ aĩo suo. ne mã

Expanded text:
 est civitas? Ille autem dixit eis: Credite mihi, fratres, ego ibi faciem hominis nullius vidi, nisi tantum episcopi. Illi autem audientes, mirati sunt et Extorsi animum meum, ne intuerer faciem hominis. Ex qua relatione profecerunt fratres, et custodierunt se ab extollentia oculorum suorum. 56. Venit aliquando quidam senex ad alium senem. Ille autem dixit discipulo suo: Fac nob Et infunde nobis panes. Et infudit. Et manserunt sic usque ad aliam diem hora sexta, loquentes de spiritualibus rebus. Iterum dixit senex discipulo suo: Fac nobis modicum lenticulae, fili. Ille respondit: Ab hesterno die feci. Et ita surgentes sumpserunt cibum. 57. Alter  lenticulae, et dixit: Faciamus opus totum psalterium; alter vero ex corde duos prophetas majores lectoris ordine recitavit. Et facto mane discessit senex ille qui venerat, et obliti sunt sumere cibum. 58. Esuriit quidam frater a mane, et pugnavit cum animo su
Abbreviated transcription (Latin):
m̃te fornicati st̃.  qͥ corporaltter
uirginitatẽ seruantes: scđm ani¬
mã forricant᷑. Bonũ ẽ. gͦ dilectis¬
simi facere qđ siriptũ est: & om̃i
custodia unũquẽq corsuũ serua
is ÷ quid

Expanded text:
e fornicati sunt, et corporalem virginitatem servantes, secundum animum fornicantur. Bonum est ergo, dilectissimi, facere quod scriptum est: Omni custodia unumquemque cor suum servare us , quia
Abbreviated transcription (Latin):
rã: que repente cecidit: U cũ audissent
sonũ fr̃s: currentes ĩuener̃ fr̾em semi¬
animẽ iacentẽ⁊ & ceper̃ eũ obiurgare di¬
centes. bene tͥ cõtig̃: qr uanã glam habu¬
isti: Abbas aĩ refouẽs eũ: dix̃ Dimit¬
tite filiũ meũ: bonũ opꝰ fec̾.  uiũ dñs.¬

Expanded text:
ta, quae crypta cecidit. Et cum audissent sonum, currentes invenerunt fratrem semianimem jacentem, et coeperunt eum objurgare, dicentes: Bene tibi contigit, quia vanam gloriam habuisti. Abbas autem refovens eum, dixit: Dimittite filium meum, bonum opus fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
ces eũ recreare: dabãt ei iunũ:. S& senex
cũ gaudio sumebat: ut seipsũ postea cru¬
ciarot: Discipłus aũ eiꝰ. scĩes causam: di
ĩ cella se postea cruciatu domat: Qđ cog¬
noscentes fr̃s: ult ei uinũ nõ dederũt:
bbas maior machariꝰ ĩ scichi: dicebat
suo. dice̾s Istud ÷ qd̾ fugiendũ dico: E sic
ĩtͣbat ĩ cella sua: & claudens hostiũ sedebat
solus: Dix idẽ abbas machariꝰ: Si alicui
ĩcrepare uolens ad iracũdiã cõmoueri.
ꝓpͥã passionẽ exples. Nõ enĩ ut alium
salues: te ipsũ ꝑdere debes Dix abb̃s
pastor. Hisi nabuzardan archi magi¬
rꝰ uenisset: nõ coͣcrematũ fuerat tẽ¬
uenerit ĩ aimũ: neqͣꝗͣ mens corruit.¬

Expanded text:
tes eum recreare, dabant ei vinum. Sed et senex cum gaudio sumebat, ut semetipsum postea cruciaret. Discipulus autem ejus sciens causam, dicin cella postea se cruciatu domat. 570 Quod cognoscentes fratres, ultra ei vinum non dederunt. 27. Abbas Macarius major in Scythi dicebat suo, dicens: Istud est quod fugiendum dico. Et sic intrabat in cellam suam, et claudens ostium sedebat solus. 28. Dixit item abbas Macarius: Si aliquem increpare volens ad iracundiam commoveris, propriam passionem imples; non enim ut alium salves, teipsum perdas. 29. Dixit abbas Pastor: Nisi Nabuzardan archimagirus venisset, non concrematum fuerat temvenerit in anim
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣ debere ẽe̾ coͬtentũ: Eacta est
ali qnͣo celebͣtio sacͥficũ ĩ monte abbi
Et tollens unꝰ de senibꝰ par̾ uas & ca¬
lice̾: portaũ ad ab̃bem sisoi. & dedit
ei E bibit semel: & scđm accepͣ e bi¬
bit: Obtuł ei etiã tercio: s nõ accep̃
dices: Qͥ esce frͣ: aut nescis qͥa satha
sisoi. dice̾s: Qd facio. qr occurro ad
ad cibũ retine̾t me : dix̃ ei senex
onerosa res: Dic gͦ abrããm disci¬
pulus eiꝰ: Si occurrit᷑ ĩ sabbo & dñi¬
caad eccłam: & biberit frͣ tres caliceᷤᷤ.

Expanded text:
 Facta est aliquando celebratio missarum in monte abbatis Et tollens unus de senioribus parvum calicem, portavit ad abbatem Sisoi, et dedit ei; et bibit semel; et secundo accepit, et bibit: attulit etiam ei tertio; sed non accepit, dicens: Quiesce, frater, an nescis quia SSisoi, dicens: Quid facio? quia cum occurro ad ad cibum retinent me. Dixit ei senex: Onerosa res est. Dicit ergo Abraham discipulus ejus: Si occurritur in Sabbate et Dominica ad ecclesiam, et biberit frater tres cal
Abbreviated transcription (Latin):
audiens uocẽ tuã : turbata sũ: Dic̃
ei sener: Hic nos ius uide: aut ĩ
illo secło: dic̃ ei  si nõ uido uoshic.
uidebo uos illic filiᷤ dic̃ ei Si potes
eqͣnimit᷑ ferre ut hic nos nõ uideas:
uideb nos illic ita discessit muli¬
er: gaudens &e dicens: Si om̃ino iui¬
sura uos ero illic: nolo uos uide hic:
Dicebãt de abbe pior: qr ambulan¬
do. cõmederae. Et ĩt̾rogante qͦdã qͣre
sic manducarae: respoͬd se nolle ħ

Expanded text:
bata sum. Dicit ei senex: Hic nos vis videre, an in illo saeculo? Dicit ei: Et si non videro vos hic, videbo vos illic, filii? Dicit ei: Si potes aequanimiter ferre, ut hic nos non videas, videbis nos illic. Et ita discessit mulier, gaudens, et dicens: Si omnino visura vos ero illic, nolo vos videre hic. 34. Dicebant de abbate Pior, quia ambulando comederet . Et interrogante eum quodam quare sic manducaret, respondit se non hoc
Abbreviated transcription (Latin):
torẽ dice̾s qͥd faciemꝰ uecule isti: ita
ad hostiũ flentiꝰ Surgens aũ abbas
pastor. uenit ad hostiũ: & introstans.
audiũ ea̾ flentẽ miserabilit᷑ nimis.
& dix̃ Qͥd sic clamas uetula : Illa au
cũ uocẽ eiꝰ audiss&: multo mag̾ cla¬
mabat ploras: & dixͣ: Uolo uos uidere
fili mi: Qͥd enĩ ÷ si uido uos: Nũ qͥd¬

Expanded text:
cens: Quid faciemus vetulae isti, ita ante ostium flenti? Surgens autem abbas Pastor, venit ad ostium, et intro stans, audivit eam plorantem miserabiliter nimis; et dixit: Quid sic clamas, vetula? Illa autem cum vocem ejus audisset, multo magis clamabat, plorans et dicens: Volo vos videre, filii mei. Quid est
Abbreviated transcription (Latin):
habebat secũ matre̾ suã. iã uotulam
Qͥ cũ uenisset᷑ ad quẽdã fluuiũ: non
poterat uetula illa cͣnsire: Et tulit
filiꝰ eiꝰ palliũ suũ: & ĩuoluit ex̃ inde
posuit fluuiũ: Dix̃ aũ ei mat᷑ sua:
Quid sic oꝑiusti. manꝰ cuas fili᷑. Ille
aũ dix̃ qͥa corpꝰ mulieris ignis est:¬
⁊ ex eo ipso qđ cõtĩgebã. ueniebat mͥ
cõmemoratio aliarũ feminarũ in
animo Dicehat qͥdã patrũ: qr sci¬
ret fr̃em ĩcella ieiunaricẽ. totã ebdo¬
mada pasche: Ꝙ cũ sabbato. sero ue¬
niss& ad missas: cõmunicons mox fu¬
giebat: ne cogeret᷑ a fr̃ibꝰ ĩeccła man¬
ducare: Ap̃ se aũ tantũ modicas betaᷤ
elixxas cũ sale manducabat: sine pa

Expanded text:
habebat secum matrem suam, jam senem. Qui cum venissent ad quemdam fluvium, non poterat vetula illa transire. Et tulit filius ejus pallium suum, et involvit exinde posuit fluvium. Dixit autem ei mater sua: Ut quid sic operuisti manus tuas, fili? Ille autem dixit: Quia corpus mulieris ignis est. Et ex eo ipso quo te contingebam, veniebat mihi commemoratio aliarum feminarum in animo. 69. Dicebat quidam Patrum: Quia sciret fratrem in cella jejunantem tota hebdomada Paschae. Et cum Sabbato sero venisset ad missas, communicans mox fugiebat, ne cogeretur a fratribus in ecclesia manducare. Apud se autem tantum modicas betas elixas cum sale manducabat sine pa
Abbreviated transcription (Latin):
cebat: Bonũ ẽ. abba: & ecce ego man¬
diico tecũ: Qͥ cũ gustass & cognouis¬
set qđ fecerat: cecidit ꝓnꝰ ĩfacie̾ su¬
am dice̾s: Ue mͥ pat̾: qr occidite. & tu
peccatũ hoc posusti suꝑ me. qͥa noi
es locutꝰ: & dic̃ ei senex: Non cõtͥstẽ¬
ris fili: Si uoliuss deus. ut mel
ma̾ducarẽ: mel abiusti mittere ĩ
cucũmere̾: quẽ cũ accepisset: appẽdit
euͣ pꝰ ante occłos suos & cũ nõ e̾e̾t ui¬
penitentiã agebat. uł qr desidass&e:

Expanded text:
cebat: Bonum est, abba, ecce ego manduco tecum. Qui cum gustasset, et cognovisset quid fecerat, cecidit pronus in faciem, dicens: Vae mihi, Pater, quia occidi te, et tu peccatum hoc posuisti super me, quia non es locutus. Et dixit ei senex: Non contristeris, fili; si voluisset Deus, ut mel manducarem, mel habuisti mittere in cucumerem . Quem cum accepisset, appendit eum prius ante oculos suos. Et cum non esset vioenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
batẽ pastorẽ. dic̃s Ere me sic demo¬
nes ĩpugnãt. Diõ ei abbs pastor
Te ĩpugnãt demones: Non pug¬
nant nob̾cũ demones. qͣndo uolũ¬
tates nr̃as facimꝰ: qr uolũtates nr̃e
dȩmones facte st̃. ⁊ he st̃ q̃ tribu¬
lat̃ nos. ut faciamꝰ eas Si aũ ius
scire qͣles st̃ cũ qͥbꝰ demones pug¬
uit abbm moẏsen: dic̃s Quali mͦ mor¬
tificat se hõ. a ꝓximo suo: Respond̾
ei Nisi posuerit hõ ĩ corde suo. qr¬
iã trienniũ haboe ĩ seꝑulturã: nõ

Expanded text:
batem Pastorem, dicens: Quare me sic daemones impugnant? Et dicit ei abbas Pastor: Te impugnant daemones? Non pugnant nobiscum daemones, quando voluntates nostras facimus; quia voluntates nostrae daemones factae sunt, et hae sunt quae tribulant nos ut faciamus eas. Si autem vis scire quales sunt cum quibus daemones pugverit abbatem Moysem, dicens: Qualis homo mortificat se? homo a proximo suo? Et respondit ei: Nisi posuerit homo in corde suo quia triennium habet in sepultura, non
Abbreviated transcription (Latin):
diens egypciꝰ. atq insem & ipsum
reuersus: diait. Ue mͥ. qr ego de mul¬
ta tribulatione &e plurimo labore
scłi. magis ad repau sandũ in cõu̾fatiõ
monachi uenz. A quod nõ habebã
tunc: mͦ habeo. Tu autẽ ex multa
delectatione scłi uoluntate ꝓpͥa
intribulatione uenisti: & exmulta
tate & pauꝑtate. E x qͦ multũ ꝓ fici¬
ens discessit: & factꝰ ẽ. ei amicꝰ. & se¬
pe ueniebat ad eũ. sue utilitatis
causa. Erat aũ uir discernens: &
hominibꝰ cẽpore hoc: s oꝑa necessa¬
ria sunt. Hocẽ. enĩ qđ querit᷑: ñ u̾bi
que nõ ha bent fructum. co m

Expanded text:
ptius atque in semetipso reversus dixit: Vae mihi, quia de multa tribulatione et labore saeculi magis ad repausandum in conversationem monachi veni, et quae non habebam tunc, modo habeo: tu autem ex multa delectatione saeculi, voluntate propria, in tribulationem hanc venisti, et ex multa tatem. Ex quo multum proficiens discessit, et factus est ei amicus, et saepe veniebat ad eum suae utilitatis causa; erat enim vir discernens, et hominibus tempore hoc, sed opera necessaria sunt; hoc enim Deus quaerit, non verba, quae non habent fructum
Abbreviated transcription (Latin):
nentiã habere cõsueuerãt. Senex aũ
ille roman habens cõ tẽplaciontꝰ si¬
ue p̃uidentie gram̃: intellẽctꝰ quia
dic ꝓpt̃ nbbatẽ qͥuenit. bonã diem:¬
& coxit parua olera: q̃ habebant.
Et surgentes hora cõpetenti: come¬
derunt. Habuit etiã & modicum
uini senex ꝓpt̾ infirmitatẽ suam:
&e illud biber̃. &dũ factu eẽt. uesꝑe.¬

Expanded text:
ueverant. Senex autem ille Romanus habens contemplationem, sive praevidentiae gratiam, intellexit quia die propter abbatem qui venit bonam diem. Coxit autem parva olera quae habebat, et surgentes hora competenti comederunt. Habuit etiam modicum vini senex propter infirmitatem suam, et illud biberunt. Et dum factum esset vespe
Abbreviated transcription (Latin):
istam.
Q dicunt et. Uide ne extollat᷑ ani¬
mꝰ ctius: a dicas. quia ecce solitaris
ꝙ dixit eis abbatissa sarra. S exu qͥdẽ
muliersũ: s nõ animo. Iterũ dixit.
abbatissa sarra. Si poposcero adeo
ut om̃s homine̾ edificent᷑ in me:
inuenior ante ianuas singuloꝵ
penitentiã agens. s magis horo.
ut cor meu̾ cũ om̃ibꝰ purũ sit. co
Dixit atba epericiꝰ. Ille ẽ uere
magnũ locũ habuit: & habitabat
insciti. inuicinitate eccłe. habe¬
bat autẽ secũ unũ seruũ: qͥmini¬
trabat ei. Uidens aũ pbr eccłie in¬
firmittitẽ eiꝰ. & agno̾cens qr dedeli¬
cis eẽt. uir ille: ex his que ei ds̃ do¬
nabat. uł quod in eccłia intrabat.
Audiens autẽ qͥdã demagnĩ mona¬
chis egipciis opmionẽ eiꝰ: uenit ui¬
dere cũ. & ꝑans corporalẽ cõu̾satio¬

Expanded text:
istam. Et dicunt ei: Vide ne extollatur animus tuus, et dicas: Quia ecce solitarii um. Et dixit eis abbatissa Sara: Sexu quidem mulier sum, sed non animo. 74. Iterum dixit abbatissa Sara: Si poposcero a Deo ut omnes homines aedificentur in me, invenior ante januas singulorum poenitentiam agens; sed magis oro ut cor meum cum omnibus purum sit. 75. Dixit abbas Hyperichius: Ille est vere magnum locum habuit, et habitabat in Scythi in vicinitate ecclesiae; habebat autem secum unum servum qui ministrabat ei. Videns autem presbytenoscens quia de deliciis esset vir ille, id quod ei Dominus donabat, vel quod in ecclesiam intrabat, Audiens autem quidam de magnis monachis Aegyptiis opinionem ejus, venit videre eum, sperans corporalem co
Abbreviated transcription (Latin):
modica aqua pede̾ meoᷤ: & calliculiᷤ
utor ꝓpt̾ in firmitatẽ meã. & rurs
ꝓ calamis. & cithara. uł alio musico
oꝑe. quodelectabar in cõuiuiis meis.
Unde rogo te abba: ut nõ scandalize

Expanded text:
modica utor ad pedes meos, et galliculis propter infirmitatem meam. Et rursum pro calamis et cithara et alio musico opere quo delectabar in conviviis meis, U
Abbreviated transcription (Latin):
Iterũ respondit. Tuesunt esce aut
uiuebas: Respondit. Manducabã
panẽ siccũ. & si inueniebã qͥcũq
de sal sam̃tis: & bibebam aquã. Et
dixit senex. Grandi labor. & it᷑ ũ¬
dix̃. Erat tibi uł balneũ inpossessio¬
nẽ ubi lauareris: & ille dix̃. Non:
s in flumine lauabar qͣndo uolebã.
Cũ gͦ hecomĩa ab eo senex respon¬
sione ipsiꝰ exegissa. ⁊ cognouisset
modũ pͥoriꝰ uite eiꝰ atq laboris uo¬
lens eũ ꝓficere. narrauit ei suã uitã
cens ei. M emi serũ quẽ uide̾: de mag¬
na illa ciuittite romana sũ: habẽs
ĩ palatio maxim ũ locũ apd̃ imꝑato¬
rem. & cũ audissae egipci inicium
uerboꝵ eiꝰ cõpunctꝰ ẽ & sollicite
q̃ dicebant᷑ audiebat. & ille adiec̃.

Expanded text:
Iterum respondit: Quae sunt escae aut vivebas? Respondit: Manducabam panem siccum, et si inveniebam quodcunque de salsamentis, et bibebam aquam. Et dixit senex: Grandis labor. Et dixit: Erat ibi vel balneum in possessione, ubi lavareris? Et ille dixit: Non, sed in flumine lavabar, quando volebam. Cum ergo haec omnia ab eo senex responsione ejus exegisset, et cognovisset modum prioris vitae ejus atque laboris, volens eum proficere, narravit ei suam vitam cens: Me miserum quem vides, de magna illa civitate Roma sum, habens in palatio maximum locum apud imperatorem. Et cum audisset Aegyptius initia verborum ejus, compunctus est, et sollicite quae dice
Abbreviated transcription (Latin):
ioꝵ cõmitatiu: Uenert̃ aliqño duo
ex eis. dic̃s: Abba. ego biduanas ier¬
uino: or duos paximates. manduco
Putas saluo animã m̃am. aut. seducor
ꝙ alt̃ dix̃: abba. ego colligo de oꝑe
manuũ m̃ar̃. duas siliqͣs duirnas.
⁊ par̃ ex eis retineo ad uictũ: ali¬
ud aũ expendo ĩ elemosinã Putas
saluꝰ ero. anseducor: & cũ płimũ ro-¬
garẽt eũ: ille non respondebat eiꝰ
Post qͣ tuor aũ dies cũ discessuri
ẽẽnt cõsolabant᷑ eos clerici dic̃tes:
nolite cõtristari fr̃s Ds uob̾ p̃star

Expanded text:
lorum comitatu. 65. Venerunt aliquando duo ex eis, dicens: Abba, ego biduo jejuno, et duos paximates manduco; putas salvo animam meam, an seducor? Et alter dixit: Ego colligo de opere manuum mearum duas siliquas diurnas, et parum ex eis retineo ad victum, aliud autem expendo in eleemosynam; putas salvus ero, an seducor? Et cum plurimum rogarent eum, ille non respondebat eis. Post quatuor autem dies cum discessuri essent, rogabant eos clerici, dicentes: Nolite tristari, fratres, Deus vobis pr
Abbreviated transcription (Latin):
Maria enĩ: obtimã partẽ elegit
cellam ubi nichil est. & cũ facta
fuissa hora nona: intendebat
eũ admanducandũ. & cũ nemo
loqueret᷑ ei: surgens ueni t᷑ senẽ
meder̃ : Et dic̃ ei senex. E tiam rã
com eder̃. & dic̃ ei fr̃. & qͣre me
nõ uocastis: Et respondit senex.
Tu homo spades: & non indiges hoc
cibo. Nos autẽ carnales sumus.
& uolcites manducare: ꝓpoerea
oꝑanĩ manib nr̃is. Tu uero bonã
pãrtẽ: elegisti: legens tota dieri no¬
icus sumere carhalem cibũ. In cũ
bec audissoe. ꝓstrauit se ad peni¬
tentiam dicens. Ignosce m abba:
& dicit cisenex. suto opꝰ habet
om̃ino maria marthã. Rmarcã
enĩ maria laudat᷑. Dixcit sca
sui detict. Iui sensibile̾ diuicias
multã lucitint᷑ tunc plura deside¬
rant: de que habent uł ut ꝓnichilo
reputant. Ad ea uͦ que nȩxdũ hñt.
omnẽ intentionẽ animi dirigunt.
Nol autẽ & eorũ que guerenda sun

Expanded text:
Maria optimam partem elegit. cellam ubi nihil est. Et cum facta fuisset hora nona, intendebat eum ad manducandum. Et cum nemo loqueretur ei, surgens venit ad senem, fratres? Et dixit ei senex: Etiam jam comederunt. Et dicit ei frater: Et quare me non vocasti? Et respondit senex: Tu homo spiritalis es, et non indiges hoc cibo; nos autem carnales sumus et volentes manducare, propterea operamur manibus nostris; tu vero bonam partem elegisti, legens tota die, et nolens sumere cibum carnalem. Qui cum haec audisset, prostravit se ad poenitentiam, dicens: Ignosce, mi abba. Et dixit senex: Puto opus habet omnino Maria Martham, per Martham enim Maria laudatur. 70. Dixit sancta Syncletica: Qui sensibiles divitias multa lucrantur, tunc plura desiderant, et quae habent, velut nihilum reputant; ad ea vero quae necdum habent omnem intentionem animi tendunt. Nos autem et eorum quae quaerenda sun
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ. Er̃ qͥdã dix̃ abbi pastori.Si
uid̃o rẽ aliꝙͣ uis ut dicã illãs
Dic̃ ei senex seriptũ ẽ. Q respon¬
derit u̾bũ añꝗͣ audiat: stulticia
iter̃ abbs pastor: qr dix̾it abbs
ãmon Est hõ. qͥ portat toto tẽ¬
pore uite sue securẽ: & nõ pot̾.
deic̾ẽ arborẽ. est aũ alt̃ habens
usũ ĩcidendi: ⁊ ĩ paucis pͥagas cłeic̃

Expanded text:
ori: Si video rem aliquam, vis ut dicam illam? Dicit ei senex: Scriptum est: Qui responderit verbum antequam audiat, stultitia iterum abbas Pastor, quia dixerat abbas Ammon: Est homo qui portat toto tempore vitae suae securim, et non potest dejicere arborem; est autem alter habens usum incidendi, et in pau
Abbreviated transcription (Latin):
pastorẽ. dic̃s. Dãnũ aĩe mee pa¬
bes: maneo adhuc apd eũ ÷ ꝙ sci¬
ebat abbs pastor q lederet᷑ aĩa eiꝰ.
int̾rogabat eũ si manere deb̾ce
diẽs abbi pastori. Grauo aĩan me¬

Expanded text:
Pastorem, dicens: Damnum animae meae pabes? Maneo adhuc apud ipsum? Et sciebat abbas Pastor, quia laederetur anima ejus interrogabat eum, si manere deberet dicens abbati Pastori: Gravo animam me
Abbreviated transcription (Latin):
multiadine ciboꝵ soluã uirtutẽ.
Hoc enĩ letificat drabolũ. Sẽꝑ enĩ
qđ sine m̃sura ẽ: corruptibile est
Noh gͦ subito arma tua expende.
nenud̾ inuent̾ in bello. facile capia¬
pr̃a. ut paratꝰ sisadid qđ necesse ẽ.

Expanded text:
solvis virtutem? hoc enim laetificat diabolum. Semper enim quod sine mensura est, corruptibile est. Noli ergo subito arma tua expendere, ne nudus inventus in bello facile capiapraesta, ut p
Abbreviated transcription (Latin):
tͣristuler̾. & ꝓposititui cursũ miri studiis hac
fauore succendt̃. Cũq ipsete ad honestũ ui tã
abineunte etate formanerit. n ẽ ate uinci
cupiunt tuãq uictoriã suã laudẽ putan
Inar̃ egregia erga diñ fide̾ ĩ ꝓfessiõẽ nia
maxime claruit. cũ te iã nupciis p̃paratam
simulatq aliud uelle didicer̃ mira cõtinuo
assens celeritate adid quod elegeras co harmi¬
test̃. ⁊ crepidã ꝓecate sententiã suc uoluin¬
ne fecer. Atecũ multo suoꝵ in altissimo
dignittitis gͣdui uidint ide mullaꝰ uti ut dete
gen̾i cuo qͥ longa retro etate nõ habuit. Edi¬
dit uiril sextis memorabile̾ cõsulatꝰ ⁊ ãplis¬
simi ordini fcictiᷤ illustris famitie nomigra fte

Expanded text:
transtulerunt, et propositi tui cursum miris studiis ac favore succendunt. Cumque ipsae te ad honestatem morum ab ineunte aetate formaverint, nunc a te vinci cupiunt, tuamque victoriam suam laudem esse putant. Quarum egregia erga Deum fides, in professione tua maxime claruit, cum te jam nuptiis praeparatam, simul atque aliud velle didicerunt, mira continuo assensus celeritate ad id quod elegeras cohortatae sunt, et trepidam pro aetate sententiam volunune fecerunt. Quae cum multos suorum in altissimo dignitatis gradu viderint, de nullo ita, ut de tegeneri tuo, quod longa retro aetate non habuit. Licet ediderit virilis sexus memorabiles consulatus, et amplissimi ordinis status illustri
Abbreviated transcription (Latin):
dnm̃. ⁊ut indeatꝰ nescire qͥ fec̃ nescire qͥuiffit. &
qͣsi oblitꝰ fragilittitis humane cuiꝰ atictor ipse ẽ
imposuerit hõi mãdata q̃ ferre nõ possit. Simalq
ꝓnephas acribimꝰ iniqͥtatẽ iusto.pio crudelitatẽ.
tũ eũ pͥmo ĩpossibile aliqͥd p̾cepesse c̃q̃rim᷑. De¬
in de ꝓhũ dapnandũ abe putamꝰ hominem

Expanded text:
ideatur nescire quod fecit, nescire quod jussit; quasi oblitus fragilitatis humanae, cujus auctor ipse est, imposuerit homini mandata quae ferre non possit: simulque, proh nefas! ascribimus iniquitatem justo, pio crudelitatem, dum eum primo impossibile aliquid praecepisse conquerimur, deinde pro his damnandum putamus hom
Abbreviated transcription (Latin):
maiestatẽ imꝑantis aspicere. Nullũ qͥppe man¬
datũ di cõtep̃tibile nob uidi poterit. si ciꝰ sẽꝑ co¬
gitemꝰ auctorẽ. Sine murmuratione ehesitatioe.
Uiles aeignobiles dnos palam cõtep̃ni uidenꝰ a
seruuł. eisq ad minima qͦq p̾cepta ĩ faciem re¬
sisti solore. Adh iã in ꝑsonas nobile nõ admittit᷑.
qͣncoq potenciorẽ sũt dni. tanto serui ad obedien
cuis audiunt᷑. Certe ad regis imꝑiũ itti om̃s
paratis e ĩ ꝓcinetu obedientie cõstituti. ut ã
obtent iubi. Nõ solũ bene merituros ẽẽ. se cre¬
loco ducit᷑. Nob uͦ ds ipse et̾na illa maiesttᷤ.

Expanded text:
majestatem aspicere. Nullum quippe mandatum Dei contemptibile nobis videri potest, si ejus semper cogitemus auctorem. Sine murmuratione et haesitatione. Viles et ignobiles dominos palam contemni videmus a servulis, eisque ad minima quaeque praecepta in faciem resisti solere. At hoc in personas nobiles jam non admittitur: quantoque potentiores domini, tanto servi ad obedienttius audiuntur. Certe ad regis imperium ita omnes parati sunt, et in procinctu obedientiae constituti, ut etiam optent juberi; et non solum bene merituros esse se ereloco ducitur. Nobis vero Deus ipse, aeterna illa majestas,
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cepta uiuare. nec tantũ mͦ de dinare uetita
s & iussa cõplere. Neq enĩ tͥ suffic̃ amal ocio¬
sã cẽ. si ociosa fueris aboniᷤ. cũ lex dĩ dupplici
mandatoꝵ gen̾e distincta sit & mala ꝓhibens
bona imꝑxe. atq ab utroq parit̾ cõtep̾tũ suĩ
uetet. Nõ enĩ tantũ ille seriuis cõtẽp̃nit dñm
qͥ ꝓhibita fecerit. Dicta anob paulo an sen¬
tencia ẽ. Dis arbor q̃nõ fac̃ fructũ bonũ exci¬
detꝰ ⁊ inignẽ mitret᷑. ⁊ blandim᷑ nob̾ si malis
steriles fuerimꝰ: iuxta hanc in telligentiã ab¬
scidit pat̾ omnẽ ꝑ almitẽ fructũ ĩfilio ñ ferentẽ.¬
& qͥ acceptũ talentũ sndario abscondit qͣsi inii
solũ s & nõ auxisse culpabile ẽ. Nec idõ aliqͣ
ꝑnces cõtenda eẽ. mandata qr leuiora suns.
Iam eni marima illa q̃ minima adõ s̃ imꝑatã.¬

Expanded text:
e; nec tantummodo declinare vetita, sed jussa complere. Neque enim tibi sufficit a malis otiosam esse, si otiosa fueris a bonis; cum lex Dei duplici mandatorum genere distincta sit, et mala prohibens bona imperet, atque ab utraque parte contemptum sui vetet. Non enim tantum ille servus contempsit domcerit. Dicta a nobis paulo ante sententia est, Omnis arbor quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur ; et blandimur nobis si a malis steriles manserimus! Juxta hanc intelligentiam abscindet Pater omnem palmitem fructum non ferente qui acceptum talentum in sudario abscondit, quasi inusolum, sed et non auxisse culpabile est. Non ideo aliqua putes contemnenda esse mandata, quia leviora sint: tam enim maxima illa, quam minima
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ aut uicia aut uͥ tute salit. qͦq in his plimũ
ual& cũ qͥbꝰ ab in eunte etate fimul crei̾rit.
Obtimis ad insticutioẽ moꝵ pͥmi qͥq anni. ha¬
formari queat atq adarbitriũ uolenti tͣhi.
& incũctis fere rebꝰ cici assuescitꝰ omeqͥ tener̃ ẽ
Nouella adhuc ⁊ uix firme radici arbuscłã
dũ adomnẽ ductũ. seqͣces st̃ ĩꝗͣliba partem
flecti facile ẽ. qͥnatura plerq curuate cito
adhuc etatis animalia sine labore domari
solent. Iuantoq ciciꝰ auagandi libtate de sue¬
talt̾. tanto faciliꝰ l colla iugo l frenĩ ora cõ¬
suesct̃. Ipsa quoq litterar̃ studia tenerĩ meli
ĩsert᷑. igneus idq penitꝰ inheroe qͥ pri sederit.¬

Expanded text:
in his plurimum valet, cum quibus ab ineunte aetate simul creverit. Optimi sunt ad institutionem morum primi quique anni: haformari queat, atque ad arbitrium volentis trahi; et in cunctis fere rebus citius assuescitur omne quod tenerum est. Novellas adhuc et vix firmae radicis arbusculas, dum ad omnem ductum sequaces sunt, in quamlibet partem flecti facile est; quae natura plerumque curvatae, cito primae aetatis animalia, sine labore domari solent, quantoque citius a vagandi libertate desueta sunt, tanto facilius vel colla jugo, vel frenis ora insuescunt. Ipsa quoque litterarum studia teneris melius inseruntur ingeniis; idque penitus inhaerere sensi
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntas est. & qr cũ õs idẽ possimꝰ. diu̾fa faci¬
mꝰ: idq ut clariꝰ lucere. possit. ali qͣ exẽpla st̃
ꝓferenda. Adã deparadiso eicit᷑. E nocb ri
itt peccare potuit iste qͥ placuit. Nec eni a
iusto deo aut ille puniri meruiss& aut hic
elggi. nͥ ut̃q utrũq potiussa. hoc de chain &

Expanded text:
et quia, cum omnes idem possimus, diuersa facimus? Itaque ut clarius lucere possit, aliqua exempla sunt proferenda : Adam de paradiso eicitur; Enoch e mita potuit peccare iste, qui placuit. Non enim a iusto Deo aut ille puniri meruisset aut hic eligi, nisi uterque utrumque potuisset. Hoc et de Cain et
Abbreviated transcription (Latin):
qr deo creature cura aliqñ nõ fuerit. s quia
se talẽ sciebat hoiu fecisse nat᷑a. ut eis ad
humane racioi uelut qͣndã caliginẽ longꝰ
peccandi us obduxit. sine lege dimissa na¬
turaẽ. Ad ꝗͣ dñs nimus iã uiciis obruta
& q̃da ignorantie rubigine ĩ fectã lunã
legis admoũ. cuiꝰ frequenti ãmonicione
tos. corrupit annos. ita pꝰ ea obligatos sibi
& addictos ten&: ut ui qͣndã uideat᷑ habe
nature. Om̃o illud tp̃s quo negligent̃ educa¬
ti id ẽ. auicia cruditi sum. qͦ malieẽ. a ii

Expanded text:
do creaturae suae cura non fuerit, sed quia se talem sciebat hominum fecisse naturam, ut eis phumanae rationi velut quamdam caliginem longus usus peccandi obduxit, sine lege dimissa natura est. Ad quam Dominus nimiis jam vitiis obrutam, et quadam ignorantiae rubigine infectam, limam Legis admovit, ut hujus frequenti admonitione tos corrupit annos, et ita postea obligatos sibi et addictos tenet, ut vim quodammodo videatur habere naturae. Omne illud tempus, quo negligenter edocti, id est, ad vitia eruditi sumus, quo mali etiam
Abbreviated transcription (Latin):
Respinisti cõigii noluptticẽ. posteritatis curĩ.
& egomũdo. Cuiꝰ tale pͥncipiu est ql deba esse
hẽ animũ. Eaq uimentis q̃ uicioꝵ occasiones
depulti uicia ipsa nc̃ respue. Ornet᷑ moꝵ scita te
uͥginita. & ꝑ fectũ gͣdũ uite ꝑ fectio subseqtur.
Certe si sdaris tͥ uitti placuiss&e. daresoꝑã neqͥs
te diuiciis. neqͥs corporalibꝰ ornam̃tis neqͥs ri¬

Expanded text:
Respuisti conjugii voluptatem, posteritatis curam, et ego mundo . Cujus tale principium est, qualis debet esse eaque vi mentis, qua vitiorum occasiones depulisti, vitia nunc ipsa respue. Ornetur morum sanctitate virginitas, et perfectum gradum vitae perfectio subsequatur. Certe si saecularis vita tibi placuisset, dares operam, ne quis te divitiis, ne quis corporalibus ornamentis, ne quis r
Abbreviated transcription (Latin):
gendo. dice poterat. Si inmal inimici in ei gatii¬
sussũ. sidixi incorde meo benefactũ e. Nec dum
euãglic̃ illd̾ sonuerat oĩ potenti te tribux. etiã
ille dicebat. Si exire passussũ inopẽ ianuameã
dm̃. Si scruo nocui srancistã lesi oĩa tuscis. Pnq̃¬
idẽ apłs pͥciꝑae diuitib nõ subline saꝑo neq
sꝑare in incerto diuiciarũ. sic habuit ille or¬
uiciã ut se alib diuitẽ eẽ. mostͣret. Indiuiciis
lebat.dicebatq ꝑ singia. Dñs ded dñs abstud.¬

Expanded text:
gendos , dicere poterat, Si in malis inimici mei gavisus sum; si dixi in corde meo, Bene factum est . Necdum Evangelicum illud sonuerat. Omni petenti te tribue ; et jam ille dicebat, Si exire passus sum inopem januam meam Dominum, Si servo nocui, si ancillam laesi; omnia tu scis,  praeciperet divitibus non sublime sapere, neque sperare in incerto divitiarum , sic habuit ille divitias, ut se alibi divitem esse monstraret: In divitiis, lebat, dicebatque per singula, Dominus dedit, D
Abbreviated transcription (Latin):
morans breuit ꝑ fectionẽ ei exposuit. Os enior
uͥtutũ sp̃es uno iusticie nomine canent. Ber¬
tũ enoch ita placuisse deo legimꝰ. ut cũ emedio
mortaliu raꝑor. ⁊ imudo cõsũmatũ deniudi ha¬
bititione tius ferrae. Noc iustꝰ ignatione sia¬

Expanded text:
morans , breviter perfectionem ejus exposuit: omnis enim virtutum species uno justitiae nomine continetur. Beatum Enoch ita placuisse Deo legimus, ut eum ex medio mortalium raperet, et in mundo consummatum de mundi habitatione transferret . Noe justus in generatione sua
Abbreviated transcription (Latin):
reddidit caritatẽ. Ecũ uidae frs suõ ĩmo in tmi¬
cos ex fribꝰ.cuq abeis agnosci uellae di lectionis
affectu pio dolore testat᷑ẽ Beosculabat᷑ singlo
& irrignis fletibꝰ pauenciũ colla ꝑ fundens odi¬
um srm caritatis lacͥmĩ ab luebat. Iuostã ui¬
uo patre qͣmor tuo germano seꝑ amore dilexit
lacũ. nec cogittũ addictã p̾cio germanitatẽ.
s. ꝓmał bona restictiens apłicũ p̃ceptũ sub
opes & funditꝰ deleta patrimonta. p̾tot filioꝵ
acfiliar̃ unũ subito ĩ teritũ. ad ultimũ ꝓprio
cõtͣ diabolũ corpr dimicaũ Auferunt᷑ omĩaq̃¬

Expanded text:
itatem; et cum videret fratres suos, imo inimicos ex fratribus, cumque ab eis cognosci vellet, dilectionis affectum pio dolore testatus est: deosculabatur singulos, et irriguis fletibus paventium colla perfundens odium fratrum charitatis lacrymis abluebat, quos, tam vivo patre quam mortuo, germano semper dilexit lacum; non cogitavit addictam s bonum retribuens apostolicum praeceptum sub opes et funditus deleta patrimonia, post filiorum ac filiarum unum subito interitum, ad ultimum proprio contra diabolum corpore dimica
Abbreviated transcription (Latin):
cerita plaagã uicia uł uittire nitar p̃sencia.
S. in cõgruũ ẽ. latere corpore: & lingua ꝑtotũ
orbe uagari. & ille. Nimiui a at formi dolos es.
Ubi illa qͦndã cõstantia. ĩ qͣ multo fale urbẽ
defricans. lucianii qͥppia de tulisti: I e. aio
qͥ me fugao &e labra diuide n sinit. Post ꝗͣ
enĩ arguendo cͥmina factꝰ sũ cͥminos. x iua
iriũ uulgi sermonẽ ꝓu̾biũ urgantibꝰ & ne¬
gantibꝰ cunctis me aures credo habe nec tan¬
go. ipsiq pariete̾ ĩ me maledicta resonarut.
e psallebant cõtͣme qͥbibebant uinũ. co actꝰ¬
malo tacere didici. rectiꝰ eẽ. arbitrans pone
custodiã orimo ⁊ hostiũ munitũ labiis in eis
qͣ declinare cormeũ ĩu̾ba malicie. & dũ carpo
uicia in uiciũ decͣctiois i currere. Iuod cum
dixisse: ñ ẽ. in qͥd detiahere uerũ dicere. nec¬
pͥuata correctio generalẽ doctrinã fucit.
cũ atit rar aut nullꝰ sit qͥ sub huiꝰ culpe
reatu nõ cadat. Queso gͦte neme tanto iti¬

Expanded text:
terita plangam vitia, vel vitare nitar praesentia. Sed et incongruum est latere corpore, et lingua per totum orbem vagari. Et ille: Nimium, ait, formidolosus es. Ubi illa quondam constantia, in qua multo sale orbem defricans, Lucillianum quippiam retulisti? Hoc est, aio, quod me fugat, et labra dividere non sinit. Postquam ergo arguendo crimina factus sum criminosus et iuxta tritum uulgi sermone prouerbium iurantibus et negantibus cunctis me aures nec credo habere nec tango ipsique parietes in me maledicta resonarunt e t psallebant contra me, qui bibebant uinum, coact783 malo tacere didici, rectius esse arbitrans, ponere custodiam ori meo, et ostium munitum labiis meis , quam declinare cor meum in verba malitiae: et dum carpo vitia, in vitium detractionis incurrere. Quod cum dixissem: Non est, inqio generalem doctrinam facit, cum aut rarus aut nullus sit, qui sub huius culpae reatum cadat. quaeso ergo te, ne me tanto iti
Abbreviated transcription (Latin):
puocat᷑. Rogat᷑ e resug̃. Una hac inre blandit᷑
ac supplicat. q̃ inceteris ĩꝑabat. Amaeo dĩ: muli¬
eris amore nõiuncit᷑. Castũ animc̃ nec etas
idolescentie ꝑ mou&e. nec diligentis auctoritã
Cocepta freqnt̃ dña ꝓpiores adolescenti tendit
ĩ sidias. Secretũ acsine testibꝰ manu impuden

Expanded text:
provocatur; rogatur et fugit: una hac in re et blanditur et supplicat, quae in caeteris imperabat. Amator Dei, mulieris amore non vincitur; castum animum nec aetas adolescentiae permovet, nec diligentis auctoritas. Contempta frequenter domina propiores adolescenti insidias tendit; in secreto ac sine testibus manu impudens
Abbreviated transcription (Latin):
licteris miro cũ animi desidio flagitante.
lue facile ostendit qͦ studio qͣntaq cura
infilia germ̃ celeste plantauerit: dũ illud
tã sollicite cupit abaliis irrigari. Remoti
gͥ a te meritate ab ambitione libi ꝓposito
in sudem oꝑi. nec dein edio cͥttite diffidamꝰ ĩ ge¬
nis. qͥ credimꝰ & fide matris & merito uͥgini ad¬

Expanded text:
litteris miro cum desiderio animi flagitante: quae facile ostendit, quo studio quantaque cura in filia germen coeleste plantaverit, dum illud tam sollicite cupit ab aliis irrigari. Remoti ergo a temeritate, et ab ambitione liberi, proposito insudemus operi; nec de mediocritate diffidamus ingenii, quod credimus et fide matris, et merito virginis ad
Abbreviated transcription (Latin):
tringit᷑ ad ĩmuitabil boni necessitatẽ. Nã si
diligent̃ retactes & ad subtiliorẽ ĩ tellectum
cogis animũ. hic tͥ melior statꝰ hoĩs acsuꝑior
apparebit. uñ putqt᷑ ĩ ferior. In h enĩ gemini
itineris discͥmine. in hac utriq libtate par¬
tis. rationabil aĩe decꝰ positũ ẽ. hic inꝗͣ totꝰ
nec ectoino ulla uͥtꝰ in bono ꝑseu̾antis. si hĩ
admalũ tͣnfire nõ possae. Ualens nãq ds̃ ratio¬
nabilẽ creaturã uoluntari boni munere
& libi arbitrii potestate donare. utriq par¬
tis possibilittitẽ hõĩ ĩ serendo. ꝓpͥũ eiꝰ fec̃ esse
q uellae. ut boni acmali capax nat᷑alit̃ u¬
trũq possa. ⁊ ad alterutrũ uoluntate de¬
fectere. Neq enĩ alit poterat spontancum
habe bonũ. nͥ eque &iã malũ habe potuiss&e.

Expanded text:
tringatur ad immutabilis boni necessitatem. Nam si diligenter retractes, et ad subtiliorem intellectum cogas animum: hinc tibi melior status hominis ac superior apparebit, unde putatur inferior. In hoc enim gemini itineris discrimine, in hac utriusque libertate partis, rationabilis animae decus positum est. Hinc, inquam, totus ono perseverantis, si is ad malum transire non potuisset. Volens namque Deus rationabilem creaturam voluntarii boni munere et liberi arbitrii potestate donare, utriusque partis possibilitatem homini inserendo, proprium ejus fecit esse quod velit; ut boni ac mali capax, naturaliter utrumque posset, et ad alterutrum voluntatem deflecteret. Neque enim aliter spontaneum hab
Abbreviated transcription (Latin):
signis admiritione uirtutis ut laudare õibus
facile: ita doce difficile ẽ Cui enĩ oratio de et
possit ĩ ei laude celebranda. qͦ sũmo loco nata.
ĩ stĩmi opibꝰ delicasq nntuta. tantis tãq uarus
tute hiũ blandim̃tis. uelut tena cisfimi qͥb̾ dã
irretita uinclis. subito emꝑit. cuctaq sunul
bona coꝑis anini uͥtute mutarc.q̃ florẽ ad huc
ipsũ in cuntis ettitis qͦdã fidcigladio a uolupta
te succidit. & crucisigens cũ xp̃o carne suã uiua
scamq hostiã cõsecrauerit deo. ac nobilsimi san
guinis posteritatẽ iͥ ginitacis amoꝵe cõteplent:
Prona hec & facil. dicendi itia: & q ipsa ubtace

Expanded text:
signis admiratione virtutis, ut laudare omnibus facile, ita docere difficile est. Cui enim oratio deesse possit in ejus laude celebranda, quae summo loco nata, in summis opibus deliciisque nutrita, tantis tamque variis hujus vitae blandimentis velut tenacissimis quibusdam irretita vinculis, subito eruperit, cunctaque simul corporis bona animi virtute mutaveirtutis, ut laudare omnibus facile, ita docere difficile est. Cui enim oratio deesse possit in ejus laude celebranda, quae summo loco nata, in summis opibus deliciisque nutrita, tantis tamque variis hujus vitae blandimentis velut tenacissimis quibusdam irretita vinculis, subito eruperit, cunctaque simul
Abbreviated transcription (Latin):
inuno cubido man̾e nõpoterat. Sint inuna
tiones ad turba cõcittit: sit biga sit triga. Frur
sitm. hec ad breuẽ lucubra cͥũculã celeri sermo¬
ne dictaui. uolens desichio postulantis sati fuce
& qͥsi ad scolasticã matenã exerans. etidẽ cnim
die mane pulsabat hostiũ qͥ ꝓse turꝰ erat.
simulq utostenb̾em obtrectatoribꝰ meis. qͥ ce ego
possim qͥeꝗͥd ueniret inbuccã dic̾e. Unde & de
scͥpturis pauca ꝑstriꝰi: nec orationẽ meã ut
iceteris libris facere solitussũ. illarũ floribus
taui. Errcẽporal ẽ dictio: & tanta ad lum̃ lu¬
cermale facilitate ꝓfula. ut notarioꝵ mranꝰ
lingua p̃currerte: & stgna hacficrta u̾borũ
uolubilitas sermonis obruer&. Quod idcrco ditti
ut qͥno ignoseit ingenio. ignoscat uel tẽpori.

Expanded text:
in uno cubiculo manere non poterat. sint in unationes ac turbas concitat, sit biga, sit triga, fratefratrem. Haec ad breuem lucubratiunculam celeri sermone dictaui uolens desiderio postulantis satisfacere et quasi ad scholasticam materiam me exercens - eadem enim die mane pulsabat ostium, qui profecturus erat - simulque, ut ostenderem obtrectatoribus meis, quod et ego possim, quicquid uenerit in buccam, dicere. unde et de scripturis pauca perstrinxi nec orationem meam, ut in ceteris libris facere solitus sum, illarum floribus texui. extemporalis est dictio et tanta ad lumen lucernulae facilitate profusa, ut notariorum manus lingua praecurreret et signa ac furta uerborum uolubilitas sermonis obrueret. quod idcirco dixi, ut, qui non ignoscit ingenio, ignoscat uel tempori.
Abbreviated transcription (Latin):
solatiũ. & aliqͣ exparte ptiblica carere ĩ famia
Iuaqͥ cauendasit macula qͥnullo nitro scõm iere
seruo. Bona cõscientia nulli ocłos fug̃. Intire
ĩtrepidꝰ securꝰ exeat. Taciti ođt & sermo silens.
ce toci corꝑi̾ habitꝰ. ł trepidationẽ int̾dũ ł secur¬
tatẽ loqͥnt̾. Aꝑi queso aures tuas: & clamorem
diceris. e ille ttius ħmat̃ auoit ⁊ fr̃. paratu¬

Expanded text:
solacium et aliqua ex parte publica carere infamia, solacium et aliqua ex parte publica carere infamia, quamquam cavenda sit macula, quae nullo nitro secundum Hiservulos. Bona conscientia nullius oculos fugiet. Intret intrepidus, securus exeat. Taciti oculi et sermo silens et totius corporis habitus vel trepidationem interdum vel securitatem loquuntur. Aperi, quaeso, aures tuas et clamorem diceris et ille tuus. Hoc mater audit et frater parat
Abbreviated transcription (Latin):
sariũ est. Dispensator & dñs & p̃ueniens officta
nõ dedit. illũ clamitent subtraxisse. Queralũ
Nõ enĩ cõfid̾ant deqͣnto s qͣntũ det᷑: dolorẽq
suu sol qͥ possut̃ decͣctionibꝰ cõsolant᷑. Ille pa¬
rasitũ. iste impostoꝵ: hic heredi petũ. alius
nouo qͦ lib& appeltat uocabulo. Ipsũ ractant
asside lectulo. obste trices adhibe languenti.
portare mratula. cale facere lintea. plicare
fasciolas. Facili mala credunt hoies :⁊ qͥ cuq
ficri nõpotest saltẽ fr̃ĩ recocilieri. Aut siista tam
cara nomina ostilit detestaris. diuide abeo quẽ
tius diceris pctilisse. Siautẽ & ħ nõ potes. reute¬
reris eni aditios sullũ posses deserere. uł honestiꝰ
sodalittio utere. Separent᷑ domꝰ urẽ: diuidatur¬
q cõuiuiũ. Nema ledici hoĩes subuno tectulo tiõ
manentes. lectulũ qͦ eminent᷑ habe cõmunem.
Poces & ad necessitaites cuas qͣle uolueris habe

Expanded text:
sarium est, dispensator et dominus et praeveniens officula sarium est, dispensator et dominus et praeveniens officula non dederit, illum clamitent subtraxisse. Querulum non enim considerant, de quanto, sed quantum detur, doloremque suum solis, quod possunt, detractationibus consolantur. ille parasitum, iste inpostorem, hic heredipetam, alius nouo quolibet appellat uocabulo. ipsum iactant adsidere lectulo, obsetrices adhibere languenti, portare matulam, calefacere lintea, plicare fasciolas. facilius mala credunt homines et, quodcfieri non potest, saltim fratri reconcilieris. aut si ista tam cara nomina hostiliter detestaris, diuidere ab eo, quem tuis diceris prteris enim ad tuos, si illum possis deserere—vel honestius sodali tuo utere. Separentur domus vestrae dividaturque convivium, ne maledici homines sub uno tectulo vos manentes lectulum quoque criminentur habere communem. Potes et ad necessitates tuas, quale voluisti, habere