comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓspiciunt: Nempe eoquodlib̾ hie non tã gesta¬
nob̃ filii naue indicet. quã iħu meidm̃ nob̾ sacra¬
menta depingat. Ipse est enim qui post mortem
moysi suscepit imꝑiũ. ipse ẽ qui dueit exexertũ ⁊ ꝯflgit
adu̾sum amalech. & qd̾ ibi adumbratur in mon¬
te manibus extensis. affigit crucisuȩ trium¬
phans pͥncipat᷑. & potestates in semetip̃o. Defunc¬
tus ẽ gͥ moyses. Cessauit enĩ lex. q̃m lex ⁊ ꝓpħe
documenta. qd̾ lex moyses appellat᷑: Andi quid
dicitur in eugłio. habenmoysen & ꝓphas au¬
drant eos. moysen utiq legẽ nominans. De fanc¬
tus est gͦ moyses famulus di. Befuncta est en ĩ
lex. & legalia p̃cepta iam cessant. Aut si tibi parũ¬

Expanded text:
rspiciunt? Nempe eo quod liber hic non tam gesta filii Nave indicet quam Domini Jesu nobis sacramenta depingat. Ipse enim qui post mortem Moysis suscepit imperium, ipse est qui ducet exercitum et confliget adversus Amalec. Et quod ibi adumbrabatur in monte manibus extensis, affigit cruci suae, triumphans principatus et potestates in semetipso. Defunctus est Moyses, cessavit enim lex, quoniam « lex edocumenta quod lex Moyses appellatur? Audi quid dicit in Evangelio: « Habent Moysen et prophetas, audiant illos . » Moysen utique legem nominans. Defunctus est ergo Moyses famulus Dei, defuncta enim est lex, et legalia praecepta
Abbreviated transcription (Latin):
Stet inquit sol contra gabaon. & luna supͣ ual¬
lem elon. & preterea aodit scͥptura & dicit. quia
solem stare fecit non tuncsolum. s multomagis
modo in aduentu suo. dum nos bellum gerimꝰ
uersum principatus & potestates. & rectores
incelestib. Sol iusticie nob̃ indesinent̃ assistit.
nec cdeserit nos umqͣm. nec festinat occumbere
quia ip̃e dix̃. ecce ego uob̾cum sum omnib diebys

Expanded text:
Stetit sol super Gabaon, et luna super vallem Ajalon; et adjecit Scriptura, et dicit: Quia ur noster solem stare fecit, non tunc solum, sed multo magis modo in adventu suo, dum nos bellum gerimus versus principes et potestates, et rectores in coelestibus. Sol nobis justitiae indesinenter assistit, nec deserit unquam nos, nec festinat occumbere, quia ipse dixit: Ecce ego vobiscum sum omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
arida t̾ra uocaret᷑. Omnes enim nos donec infructuosi
sumus. & nullũ iusticiȩ fructũ. nullũ pudicitiȩ nullũ
pietatis afferimus. arida sumus. Si aũt nosmetipsos
ceꝑimus excolere. & aduirtutũ frugem desides animos
suscitare. t̾ra efficimur ex arida. que ũbi dĩ suscepta
semina leta fruge multiplicet. Est gͦ etiam qued̾a in reg¬
nodit̾ra. quȩ mansuetis reꝓmittit᷑. & t̾ra quȩ ui¬
uentiũ nominat᷑. & terra in excelsis posita de qua
possideas t̾ram. Istius gͦ teriȩ hereditatẽ postea quã

Expanded text:
ostea firmamentum. Omnes enim nos donec infructuosi sumus, et nullum pudicitiae fructum, nullum justitiae, nullum pietatis afferimus, aridi sumus. Si autem nosmetipsos coeperimus excolere, et ad virtutum frugem desides animos suscitare, terra efficimur ex arida, quae verbi Dei suscepta semina laeta fruge multiplicet. Est ergo quaedam in regno Dei terra, quae mansuetis promittitur, et terra quae viventium nominatur, et terra in excelsis posita, de qua s terram. Istius ergo haereditat
Abbreviated transcription (Latin):
N diuinis uoluminibus refertur. qd̾ ad instructi¬
onẽ cab̾naculi unusquisꝙ ꝓ uirib fuis obtulerit
potentes quidẽ & principes ppłi aurũ argentũ
lapides p̃ciosos. era alii & ligna s imputribilia.
quidam etiam coccum purpurã byssũ ⁊ linum

Expanded text:
n divinis voluminibus refertur, quod ad constructionem templi unusquisque pro viribus obtulerit: potentes quidem, et principes populi aurum, argentum, lapides pretiosos, aera, et alii ligna, sed imputribilia: quidam etiam coccum, purpuram, et byssum, et linum
Abbreviated transcription (Latin):
moysen quamlegẽ di. nec aaron s facerdotẽ illũ
qui ꝑmanet in et̾nũ sequit᷑. antequã ad ꝑfectũ
ueniat. inheremohabitat. ubi seilicet exerceatur
in preceptis dm̃i. & ubi eius fides ꝑtemptationes
ꝓbetur. ubi cum uicerit unã temptationẽ. & fi¬
des eius in ea fu̾it ꝓbata. in de uenit ad aliam.
& quasi de una mansione ad aliam transit et
ibi cum obtinuerit quȩ acciderint. & fideliter
tulerit. ꝑgit ad aliam. & ita ꝑsingula queq¬
temptamenta uitȩ. ad fidei ꝓfectus mansiones
hr̃e dicit᷑. in quibus ꝑ singula uirtutũ querim¬
tur augmenta. & impletur inhis illud quod
seriptum est. Ibunt de uirtute in uirtutẽ usq̃s̃

Expanded text:
egem Dei, nec Aaron quam sacerdotem qui permanet in aeternum sequitur, antequam ad perfectum veniat, in eremo habitat, ubi scilicet et exerceatur in praeceptis Domini, et ubi fides ejus per tentationes probetur. Ubi cum vicerit unam tentationem, et fides ejus in ea fuerit probata, inde venit ad aliam, et quasi de una mansione ad alteram transit. Et ibi cum obtinuerit quae acciderint et fideliter tulerit, pergat ad aliam. Et ita per singula tentamenta vitae ac fidei profectus mansiones habere dicitur, in quibus per singula virtutum quaeruntur augmenta, et impletur in illis illud quod scri
Abbreviated transcription (Latin):
locum suũ. & hȩc ꝓmittentes mtigauerunt
moysen.aita ut iꝑsẽ commendaret eos ihu et ele¬
aiano. tacumn seriptumest. Eachibut eos moy¬
ses ad eleatarũ sacerdotẽ. & ihm̃ filiũ naue. & princi¬
pes familiarum tribuũ isrł. Sait adeos moyses. Si tnͣ¬
sierint filii ruben & filuigad uob̃cũ iordanẽ. omnis
armatus ad p̾lium corã dño. & obtinueritis t̾rã in
conspectu ur̃o. & dabitis t̃ram galaad inpossessionẽ
Terre nomen in seripturis diuins positũ diũsis
significationibus inuenimꝰ. & primo quidem
terra hȩc in qua habitamꝰ. ñ ex micio t̾ra uocata
ẽ s arida. & post hoc q̃ prꝰi dictafuerat arida. terra
nomen accepit. sicut et cȩlum istud uisibile. ñ ab ini¬
cio celum dictum ẽ. s priusfirmamentũ. post etiã
celi uocabulo nuncupatũ est. In principio camen
creaturȩ. cȩlum & terram fecisse dr ds̃. & postea ari¬

Expanded text:
 mitigaverunt Moysen, ita ut ipse eos commendaret Jesu et Eleazaro. Ita enim scriptum est: Et adhibuit eos Moyses ad Eleazarum sacerdotem, et Jesum filium Nave, et principes familiarum tribuum, et ait ad eos Moyses: Si transierint filii Ruben et filii Gad vobiscum Jordanem omnes armati ad praelium coram Domino, et obtinueritis terram in conspectu vestro, dabitis eis terram Galaad in possessionem. Terrae nomen in Scripturis divinis positum diversis significationibus invenimus. Et primo quidem terra haec in qua habitamus non ex initio terra vocitata est, sed arida. Et post haec quae prius dicta fuerat arida, terrae nomen accepit. Sic et coelum istud visibile non ab initio coelum dictum est, sed prius firmamentum post etiam coeli vocabulo nuncupatum est. In principio tamen creaturae coelum et terram fecisse dicitur Deus, et postea ari
Abbreviated transcription (Latin):
in t̾ram quã dominus dateis: & cũ increpuisset
ees huiusmodi ũbis. accesserunt inquit ad eũ
Eilii ruben & filii gad. & dicebant. Ouilia ouib
fabricabimus hic. & pecorib & ciuitates impe¬

Expanded text:
in terram quam Dominus dat eis? Et cum increpasset in terram quam Dominus dat eis? Et cum increpasset eos hujusmodi verbis, accesserunt, inquit, ad eum filii Ruben, et filii Gad, et dicebant: Ovilia ovibus fabricamus hic et pecorib
Abbreviated transcription (Latin):
ñ intellexit comparatus est iumentis insipien¬
tibus & similis factus est illis. ꝓ quibus heredita¬
tem suam extra iordanis fluenta ꝑcepit. & a
t̾ra se sancta fecitalienũ. Ille gͦ popuiluis accepit
hereditatẽ ꝑ moysen. & accepit t̾ram duoꝵ regũ
tantum modo. Non enim amplius potuit int̃fic̾e¬
moyses nisi duos reges. quorum t̾ram diuideret
populis multa animalia multaq pecora habentib
lllis uͦ qui iordanem transeunt iħc diuidit terrã.
Quamuis habeant ipsi animalia. habeant pecora
ñ tamen tanta que eos excludant. ne iordanẽ tͣnse¬
ant. sed cum ipsis mulieribus & cum infantibus
suis contendunt transire iordanẽ. & ad patriam
ꝑuenire ꝓmissam. illi aut̃ ꝓpt̾ peccora sua et
iumenta. & mulieres suas. & infantes suos.
non potuerunt transire iordanẽ. nec ad fidẽ xp̃i
quȩ ẽ tra reꝓmissionis intrare. Increpat tamen
eos moyses. & dicit ad filios ruben & ad filios gad.
quare ꝑuertitis corda filioꝵ isrł. ut ñ tͣnseant

Expanded text:
n intellexit, sed computatus est jumentis insipientibus, similis factus est his ; pro quibus haereditatem suam extra Jordanis fluenta percepit, et a terra se sancta fecit alienum. Ille ergo populus accepit haereditatem per Moysen; accepit terram duorum regum tantummodo. Non enim amplius potuit Moyses interficere nisi duos reges, quorum terram divideret populis, multa animalia multaque pecora habentibus. Illis vero qui Jordanem transeunt Jesus dividit terram: quamvis habeant etiam ipsi animalia, habeant pecora, non tamen tanta quae eos excludant ne Jordanem transeant. Sed cum ipsis et mulieribus, et cum infantibus suis contendunt transire Jordanem, et ad patrum pervenire promissa. Illi autem propter pecora, et jumenta, et mulieres suas, et infantes, non potuerunt transire Jordanem, nec ad fidem Christi, quae est terra repromissionis, intrare. Increpat tamen eos Moyses, et dicit ad filios Ruben et filios Gad: quare pervertitis corda filiorum Israel, ut non transeant
Abbreviated transcription (Latin):
alibi qui ꝑ ihũ xp̃i fidem & grãm dispensat sunt.
Ueruntamen hii qui uidentar prumi & ꝑ moysen dis¬
pensati. ñ prius consequentur hereditatẽ sibi decretã.
nisi et ipsi transeant cum his quos dñs ihc dispensat.
& pugnat ꝓeis contra immicos. & collocent eos inse¬
dibus suis. & ita ip̃i consequant᷑ hereditatẽ. quam
cone eunctoꝵ in ultma conclusione. siedic̃ de eio
De hi ommnes cestimonis fides acepto. ñ recepunt ie

Expanded text:
Christi fidem et gratiam dispensati sunt. Verumtamen hi qui videntur primi et per Moysen dispensati, non prius consequuntur haereditatem sibi decretam, nisi et ipsi transeant cum his quos Jesus dispensat, et pugnat cum eis contra inimicos, et collocent eos in sedibus suis, ita et ipsi consequuntur haereditatem quam tionem cunctorum, in ultima conclusione sic dicit de eis: Et hi omnes, testimonio fidei accepto, non pe
Abbreviated transcription (Latin):
Exeundi de egypto figurã duobus modis accipi.
& aprioribus nr̃is & anob̾ sepe iã dictũ ẽ. Nam
&e cum quis deerroꝵ tenebris ad agnitionis lumen
adducitur. & det̾rena conuerdatione ad sp̃ualia in¬
stituta conũtitur. deegypto uidet᷑ exisse & uenisse
ad solituamẽ. ad illum uidł uitȩ statũ in quo ꝑsi
lentium &e quietẽ exerceat᷑ diuinis legibus. & elo¬
quiis scelestib imbuatur: ꝑ quȩ institut᷑ & directꝰ

Expanded text:
Exeundi de Aegypto figuram duobus modis accipi, et a prioribus nostris et a nobis saepe dictum est. Nam et cum quis de errorum tenebris ad agnitionis lumen adducitur, et de terrena conversatione ad spiritalia instituta convertitur, de Aegypto videtur exisse et venisse ad solitudinem, ad illum videlicet vitae statum in quo per silentium et quietem exerceatur divinis legibus, et eloqu
Abbreviated transcription (Latin):
auditores non ad illum locum tormenti deduci
quo diues ille qui audire hec quȩ in secreto funt¬
scripta contempsit adductus ẽ. s in sinus eant a¬
brahe ubi latarus requiescit. Oremus gͦ dm̃ ut¬

Expanded text:
auditores, non ad illum locum tormenti deduci auditores, non ad illum locum tormenti deduci quo dives ille qui audire haec quae in secreto scripta contempsit, abductus est, sed et in sinus eant Abraham, ubi Lazarus requiescit. Nos autem
Abbreviated transcription (Latin):
& non querimꝰ iam intra iordanẽ hereditatis t̾ram
cum fr̃ibus nr̃is. s hic relinquimus iumenta nr̃a
& sarcinas nr̃as et mulieres nr̃as & infantes nr̃os.
uiri aũt nr̃i ibunt parit̃ & transibt̃ iordanem.
& eleazaro sacerdot filio aaron. subea tam̃ ꝯditione
ut tnͣseant cum filiis isrł. & pugnent cũ eis adu̾sũ bos¬
tes quierant trans iordanẽ. donecliberet᷑ ab ess t̾ra. &
tunc accipiant t̾ram quã poposcerunt regisseon. ⁊ re¬
gisog. atq ipsis solis ꝑ moy sen det᷑ hereditas. extra ior¬
uanẽ. cetĩs aut̃ omnibus ꝑ iħm intra iordanẽ. Bi cet gͦ
aliquis. quid ista ꝓsunt adhuc qd̾ diẽ abrahã babent
moysen & ꝓpħas audiant illos. quo scilicet hec legentes¬
diximus excitantes animos auditoꝵ. ut uigilantius
his que leguntur uł dic unt᷑ uitendant. & in moy¬
silitteris remoto uelamine litterȩ: ita intelligant
quȩ scripta funt. ut in singulis quibusq ea dici in¬
ueniant. quȩ si intelligant᷑ & obseruent᷑. possint

Expanded text:
am ultra Jordanem haereditatis terram cum fratribus nostris, sed hic relinquemus jumenta nostra, et sarcinas nostras, et mulieres et infantes nostros; viri autem nostri ibunt pariter et transibunt Jordanem; et Eleazaro sacerdoti filio Aaron, sub ea tamen conditione ut transeant cum filiis Israel, et pugnent cum eis adversum hostes qui erant trans Jordanem, donec liberaretur ab eis terra, et tunc accipiant terram quam poposcerunt, regis Seon et regis Og, atque ipsis solis per Moysen detur haereditas extra Jordanem, caeteris autem omnibus per Jesum intra Jordanem. Dicit ergo aliquis: Quid ista prosunt ad hoc quod dicit Abraham, Habent Moysen et prophetas, audiant illos? quo scilicet et haec legentesdiximus excitantes animos auditorum, ut vigilantius his quae leguntur vel dicuntur intendant, et in Moysi litteris, remoto litterae velamine, ita intelligant quae scripta sunt ut in singulis quibus ea dicuntur inveniant. Quae si intelligantur et observentur, possint
Abbreviated transcription (Latin):
dissentit. Isti sunt qui auri plurimũ pugnando
ceꝑunt. & omne aurum atq ornamentũ. siue
capitis siue brachioꝵ. siue etiam digitoꝵ. id est
quicquid in intellectibus quiequid in opib
habent d̾o offerunt. Sciunt enim quia mune¬
ra eius. data eius funt. & idõ non dissencit in
eis nec unus. Nec enim possunt munera d̃o offer
re. possit in dissenfione. Istos putos ẽẽ scđm eu
uangelium. qui p̃ceptum illud diligent̃ ob¬
seruant. qd̾ mandat dñs & saluator. Si autẽ¬
offeras munus tuũ adaltare. ⁊ rememorat

Expanded text:
pellantur. Isti sunt qui auri plurimum pugnando ceperunt, et omne aurum atque ornamentum, sive capitis, sive brachiorum, sive digitorum, id est, quidquid intellectus, quidquid in operibus habent, Deo offerunt. Sciunt enim quia munere ejus data sunt, et ideo non dissentit in eis nec unus. Nec enim possent munera offerre Deo positi in dissensione. Istos puto esse secundum Evangelium, qui praeceptum illud diligenter observant, quod mandat Dominus et Salvator: Si offers munus tuum ad altare, et rememorat
Abbreviated transcription (Latin):
fugiant non om̃s homieidȩ.s qui ignorant̃ homi¬
cidium cõmiserunt. Sunt enim fortassis aliqͣ pẽca
quȩ si ꝓposito ac uoluntate cõmittimꝰ. homicidas nos
faciunt. & sunt alia quȩ ignorant̃ admictimꝰ. decer
to dĩ. ubi ad certum dempus habitare debeamus.
Si qui ñ uoluntarie peccata cõmisimus. si tam̃ mũ¬
di inueniam᷑. & alieni abhis pcc̃is quȩ uoluntate
commissa sunt. obhoc secernunt᷑ quedã ciuitates¬

Expanded text:
fugiunt non omnes homicidae, sed qui ignoranter homicidium commiserunt. Sunt enim aliqua peccata, quae si proposito ac voluntate committimus, homicidas nos faciunt, et sunt alia quae nos, si ignoranter admittimus, decerniquis locus, ubi ad certum tempus habitare debeamus, si qui non voluntaria peccata commisimus, si tamen mundi inveniamur ab his peccatis quae voluntate commissa sunt. Et ob hoc secernuntur quaedam civitates
Abbreviated transcription (Latin):
do. Si uis eum uincere. pͥmo pudiciciã eoꝵ deice: ⁊
sponte uincentur: S aduerum hȩc ñ uirtute
militum s mulierum decore pugnandũ ẽ. nec
armoꝵ rigore. s mollicie feminarũ. Proculhine
spẽm puellarũ. Ludentes pedib eant. manibꝰq
plaudentes. forma uincit armatos ferrũ pulchr¬
tudo captiuat. Uincentur ad sp̃em quiñ uincun¬
tur ad p̃lium. Uerum ubi senserint eos mulieres
moabitȩ uł madianitȩ manus dedisse lẏbidin
& peceato inclinasse ceruices. ñ prius semecip̃as
cupientibus p̃beant. quam de sacrificiis idoloꝵ
acquieuerint cdegustare. ut cogente lybidine con¬
siliis obtemꝑent feminarũ. & consecrent᷑ prius
bec pbegot. quod est idoiũ curpitudins. Hȩc
fierunt consiliabaliam. Quibus aceptis rexbalach
paratꝰ continuo exereitum. non armis uirilibus
s femineo nitore compositum. non furore bellico
s ubidinis flamnia succensum. Nullam refrenat¬

Expanded text:
do. Si vis eum vincere, primo eorum pudicitiam dejice, et sponte vincentur. Sed adversum haec non virtute militum, sed mulierum decore pugnandum est; nec armorum rigore, sed mollitie feminarum. Procul ergospeciem puellarum. Ludentes pedibus erant, manibusque plaudentes. Forma vincit armatos, ferrum pulchritudo captivat. Vincentur a specie, qui non vincuntur ad praelium. Verum ubi senserint eos mulieres Moabitae vel Madianitae manus dedisse libidini, et peccato inclinasse cervices, non prius semetipsas cupientibus praebeant, quam de sacrificiis idolorum acquieverint degustare, ut cogente libidine, consiliis obtemperent feminarum, et consecrentur prius Beelphegor, quod est idolum turpitudinis. Haec fuerunt consilia Balaam. Quibus acceptis, Balac rex parat continuo exercitum, non armis, non viribus, sed femineo nitore compositum. Non furore bellico, sed libidinis flamma succensum. Haec er
Abbreviated transcription (Latin):
ac uicos diuersas q regiones. in quibus populus
ferebat imaginẽ collocandus est quandoq & here¬
dditatẽ sortis distributione. idest meritoꝵ contem¬
platione sit capturꝰ. Sic gͦ nunc dominus diẽ in
distributione t̾rȩ ũbi gr̃a t̃minos tribus illiꝰ eẽ istos
& alterius alios. ne forte qm diuersa ert m̾ita eoꝵ
qui hereditatẽ consecuturi sunt regnũ celoꝵ. idcir¬
co etiam in his teibubus. obseruant̃ dirimi uibet᷑
Qui ita negligent̃ uixerit ut ꝓfide quidẽ sua
mereatur haberi int̾filios isrł. ꝓ neglegentia
uͦ uite gestoꝵq desidia. in tribu gad aut ruben
aut dimidia tribu manasse debeat reputari. &
non intra iordanẽ. s extra eũ sortẽ hereditatis
accipe. Alius uͦ qui se emendatione uitȩ & con¬
uersatione ꝓpositi talẽ redddiderit. ut scđ̃m quas
solus d̾s nouit rationes. aut in tribu iuda. aut

Expanded text:
et vicos, diversasque regiones, in quibus populus ferebat imaginem, collocandus est, quando et haereditatem sortis distributione, id est meritorum contemplatione, est capturus. Si ergo nunc Dominus dicit in distributione terrae, verbi gratia, terminos tribus illius esse istos, et alterius alios, ne forte quoniam diversa erant merita eorum qui haereditatem consecuti sunt regni coelorum. Idcirco in his triqui ita negligenter vixerit, ut pro fide quidem sua mereatur haberi inter filios Israel, pro negligentia vero vitae gestorum desidia, in tribu Ruben aut Gad, aut dimidia tribu Manasse debeat reputari, et non intra Jordanem, sed extra eum sortem haereditatis accipere. Alius vero qui se emendatione vitae et conversione propositi talem reddiderit, ut secundum quas solus Deus novit rationes, aut in tribu Juda, aut
Abbreviated transcription (Latin):
riale filiis isrł coram domino. Uides quia que dñr
non ad conspectum usibilem. s ad mentis memo¬
riam referunt᷑. beatus enim ẽ ille qui recordatur
se boni aliquid oꝑis gessisse corã domino. & obtu¬
lisse munera beneplacita dõ anum uirtates & or¬
namenta pietatis. Post hec sequit᷑ hystorie text¬
de hereditate ruben & gad & dimidie tribus ma¬
nasse. Dequa ꝓponentes aliqua disserere. uolumꝰ
eoꝵ adcontemplationẽ sp̃ualis intelligentiȩ susci¬
tare. Omnia quȩ dñr ñ solum exip̃o qui d̃r sermo¬
ue pensanda sunt. s et ꝑsona dicentis magnoꝑe con

Expanded text:
riale filiis Israel coram Domino. Vides quia quae dicuntur riale filiis Israel coram Domino. Vides quia quae dicuntur non ad conspectum visibilem, sed ad mentis memoriam referuntur. Beatus est enim ille qui recordatur se boni aliquid operis egisse coram Domino, et obtulisse munera bene placita Domino: animi virtutes et ornamenta pietatis. Post haec sequitur historia de haereditate Ruben et Gad et dimidiae tribus Manasse: de qua proponimus aliqua disserere, et  ad contemplationem spiritalis intelligentiae suscitare. Omnia quae dicuntur non solum ex ipso qui dicitur sermone pensanda sunt, sed et persona dicentis magnopere
Abbreviated transcription (Latin):
aut uiriolã autanulũ. aut dextralem aut cathe¬
nulam. Torques ornamentum sapientiȩ ẽ. In puer¬
biis enĩdr̃ desapientia. quod qui ad quisie̾rit
Niriola ⁊ anulus ornamenta sunt manuũ. in
quibus oꝑxm signantur indicia. Similit̾ et
dextrale. Catemilȩ uͦ ũbi & doctrine conecion es
declarant. Ad ꝓpiciandũ d̾m inquit ꝑ nobis. Si
dicamus ꝓpt̃ aurum dm ꝑpicium fieri hominibys
uide quam absurdũ. inimo qͣm impiũ udicetur.
hoc enim etiam inbonouro notabile dicit᷑. si accepto
auro ab inferiorib placet᷑. Quanto gͥ magis hocde
deo sentire non conuenit. Unde puto expositioĩs
huius eccłiasticȩ mag̃ constare rationẽ.que ꝑ au¬
rispẽs docet indicari animi uirtutes. & bonoꝵ
oꝑum gesta. quȩ sola offerri dõ ab hominibus
dignum ẽ. & ꝓ quib solis dm ꝓpiciũ fieri homini¬
bus decet. & accepit inquit moyses & eleatar
sacerdos aurũ abomnib tribunis⁊ centurionib
& intulit illud in tab̾naculũ cestimonii. memo¬

Expanded text:
am torquem, aut annulum, aut dextrale, aut catenulam. Torques ornamentum sapientiae. In Proverbiis enim de sapientia dicitur quod qui acquisierit ePhiala et annulus ornamenta sunt manuum, in quibus operum signantur indicia. Similiter et dextrale. Catenulae vero verbi et doctrinae connexiones declarant. Ad propitiandum, inquit, Deum pro nobis. Si dicamus propter aurum Deum propitium fieri hominibus, vide quam absurdum, imo quam impium judicetur. Hoc enim etiam in viro bono turpe ducitur si accepto auro ab inferioribus placetur, quanto ergo magis hoc de Deo sentire non convenit? Unde puto expositionis hujus ecclesiasticae magis constare rationem, quae per auri species indicare solet animi virtutes et bonorum operum gesta, quae sola offerri Deo ab hominibus dignum est, et pro quibus solis propitium fieri Deum hominibus decet. Et accepit, inquit, Moyses et Eleazar sacerdos aurum, ab omnibus tribunis et centurionibus; et intulit illud in tabernaculum testimonii, memo
Abbreviated transcription (Latin):
merus quingentoꝵ. qͣm quinquaginta. Inde de¬
mq & in parabola eugłii quam sup̃posiumꝰ salria¬
ad omnem populũ loquutus. s ad eos tantũ qui
de p̃lioredeunt. Aitenim. & dixit elearar ea¬
cerdos aduiros uirtutis. qui reuertebant᷑ de pre¬
lio. Uides gͦ qͣm aduiros uirtutis loquat᷑ ser¬
mo dñi. Uiri enim uirtutis sunt qui ad bellum
ꝓcelunt. Si qui uͦ pugnare non uolunt necmili¬
tare. si qui non uult certam̃ hr̃e studioꝵ diuino¬
rum & abstinentiȩ. hic ñ uult implere illudqd̾
apłs dixit. Q aut in agone contendir ab omĩb
continens est. Qui gͦ non contenditin agone¬
& ab omnibus nonest continens.neq exeteri
uult in u̾bo dĩ. & in lege enis meditari die ac nocte.
hic etiam siuis dicat᷑. uirtam̃uirtutis ñ pot̃ appel¬

Expanded text:
merus quingentorum quam quinquaginta. Inde demerus quingentorum quam quinquaginta. Inde denique et in parabola Evangelii quam supra exposuimus, Salvaad omnem populum locutus, sed ad eos tantum qui de praelio redeunt. Ait enim: Et dixit Eleazar sacerdos ad viros virtutis qui revertebantur de praelio. Vides ergo quomodo ad viros virtutis loquitur sermo Domini: viri enim virtutis sunt qui ad bella procedunt. Si quis vero pugnare non vult nec militare, si quis non vult habere certamen studiorum divinorum et abstinentiae, hic non vult implere quod Apostolus dixit: Qui autem in agone contendit, ab omnibus continens est . Qui autem non contendit in agone, ab omnibus non est continens, neque exerceri vult in verbo Dei, et in lege Domini meditari die ac nocte. Hic etiam si vir dicatur, vir tamen virtutis non potest appel
Abbreviated transcription (Latin):
opugnare.uł uoluptati & luxuriȩ opam dare ho¬
mmines docent: qui gͦ hos expugnat. & uł in seuł
in ꝓximis suis uitia ꝑmiit. hic accipiet spolia
multa. quinquagies multiplicata qͣm ceteri:
Intantum namq numerũ quantitas uidetur
Offerre tamen pars utraq iubet᷑ dõ. Qe illi quidẽ¬
qui uicerunt unũ ex quingentis. qui aũt domi
resederint unũ ex quinquaginta. Quingentoꝵ
aũt & quinquaginta numerũ sẽm ẽẽ seriptura
testatur. Unde & saluator dicebat in engłiis. Homi¬
n cuidam feneratori erant duo debitores. Unus
ex ipsis debebat denarios quingentos. & aliꝰ qͥnqua¬
ginta. Non habentibus aũt illis unde redderent
utrisq donauit. Sed et septem septimane monadas
idest uno die addito. quinquagesime diẽ facunt.
quȩ pentechostes festiuitasappellatur. Simmłr⁊ lrͣx
septimanȩ addita unius decadis ꝑfectione. qͥngen¬
toꝵ numerũ redddunt. Sed quanto plures sant. bexe

Expanded text:
impugnare, vel voluptati et luxuriae operam dare hoimpugnare, vel voluptati et luxuriae operam dare homines docent. Qui vero hos expugnat, et vel in se vel in proximis suis vitia perimit, hic accipiet spolia multa, quinquagies multiplicata quam caeteri. In tantum autem numerum quantitas videtur conferuntur. Offerre tamen pars utraque jubetur Deo: et illi qui vicerunt, unam ex quingentis; qui autem domi resederunt, unam ex quiimum numerum sanctum esse Scriptura testatur. Unde et Salvator dicebat in Evangeliis: Homini cuidam feneratori erant duo debitores. Unus ex ipsis debebat denarios quingentos, alius quinquaginta. Non habentibus illis unde solverent, utrisque donavit . Sed et septem septimanae monade, id est una, addita, quinquagesimae faciunt diem, quae Pentecostes festivitas appellatur. Similiter et septuaginta septimanae, addita unius decadis perfectione, quingentorum numerum reddunt. Sed quanto plures sunt septua
Abbreviated transcription (Latin):
qui diuersa de xp̃osentiunt. & ꝑducere eos
ad obcdiencam p̃. Paucisuit cat̃i qus
pugnare polunt e p̃lia sta conficere.De sexcen¬
tis milibus & amplius armatoꝵ. qui uidebantur
castris. Intueri minelibet michi ppłm d̃ĩ qui est in
eccłia. quanti sunt exhis quipugnare possunt
quisciant ũbi bella tractare. Beat sunt ist qui pro
omni populo pugnare possunt. & defendere dei
plebem. & copiosa dehostibus spolia reportare
tamen & reliqua pars popłi que uidet᷑ inbellis¬
si cum quiete resideat in castris. si i silentioagat
& non recedat a moyse. s ꝑmaneat in lege dñi
partem spolioꝵ etiam ip̃a ꝑcipiet. fi̾et enĩ eqya
portio. ñ ꝑnumerũ quidẽ s quantũ dat᷑ omni
populo reliquo.tantum & illis duodecimilib
quibus uincentib capta sunt spolia. Quis hec
audiens ñ inuitet᷑ ad in iliciam dĩ: quis non
animetur pugnare peccłia d̃i. & resistere adũsũ
uitatis inimicos. eos scilicet qui uł dogmata eccłiȩ

Expanded text:
diversa a Christo sentiunt, et perducere eos ad obedientiam Christi. Pauci sunt qui pugnare possint et praelia ista conficere. De sexcentis millibus et amplius armatorum quae videntur relinquuntur in castris. Intuere nunc mihi populum Dei qui est in Ecclesia, quanti sunt ex his qui possint qui sciunt verbi bella tractare. Beati sunt qui pro omni populo pugnare possunt, et defendere Dei plebem, et copiosa de hostibus spolia reportare. Tamen et reliqua pars populi quae videtur imbecillis cum quiete resideat in castris, si in silentio agat et non recedat a Moyse, sed permaneat in lege Dei, partem spoliorum etiam ipsa percipiet. Fiet enim aequa portio, non per numerum quidem: sed quantum datur omni populo reliquo, tantum et illis duodecim millibus, quibus vincentibus capta sunt spolia. Quis haec audiens non invitetur ad militiam Dei? Quis non animetur pugnare pro Ecclesia, et resistere adversum veritatis inimicos? Eos videlicet qui vel dogmata Ecclesiae
Abbreviated transcription (Latin):
iugo eius suatii. & imponere eis omiseius leue. Qs
g itabeatus ẽ. qui succedat eis in his p̃lus. & int̾fici¬
at om̃s madianitas. & iustificet᷑ ex sanguine eoꝵ:
Sanguinẽ enim demonũ fundere dr̃. qui eripit
eos quibus illi dominant᷑. Lauabit᷑ aũt ab hoc san¬
guine. & purificabitur in regnod̃i. ut purificatꝰ
& mundus effectus. possit ingredi scãm ciuitatẽ

Expanded text:
jugo ejus suavi, et imponere eis onus ejus leve. Quis jugo ejus suavi, et imponere eis onus ejus leve. Quis ergo ita beatus est, qui succedat eis in his praeliis, et interficiat omnes Madianitas, et justificetur ex sanguine eorum? Sanguinem enim daemonum fundere dicitur, qui eripit eos quibus illi dominantur. Lavabitur autem ab hoc sanguine et purificabitur in regno Dei, ut purificatus et mundus effectus possit ingredi sanctam civitatem
Abbreviated transcription (Latin):
uel repellere uenientes. uel ingressas necare intͣme
potui. immundꝰ tarã fũ ⁊ pollat᷑. qui pollutũ ꝯtigi.
⁊obħ purificatione egeo. Idcirco nimirũ ⁊ scriptã
dicit. quia nemo mundus asorde. Om̃s gͦ purificati¬
one indigemus. immo purificationib. Multe enĩ
& diũse manent purificationes. s mystica hec sunt
& in effabilia. Quis enim nob̾ enarrare potenit q̃ st̃
purificationes quȩ parent᷑ parilo uł petro. uł aliis
hoꝵ similibus. qui tantũ pugnauerunt cot gentes
spolia tot triumphos ceperunt. qui cruentis manibꝰ
de cede hostium recdeunt. quoꝵ pes tinctos ẽ in sangyi¬
Int̾fecerunt quippe inmatutinis om̃s peccatores t̃rȩ.
&imaginẽ eoꝵ ext̾mminauerunt de ciuitate dñi.
Uicerunt quippe & pemertnt diũsas hominum
gentes. Nisi enim uicissent eas. ñ potuissent caꝑe
ex eis captiuos. omnẽ hunc credentiũ mimerum
& ꝑucere cos ad obetientiam xp̃i. & subdere eos

Expanded text:
vel repellere venientes vel ingressas necare intra me,vel repellere venientes vel ingressas necare intra me,e eum potui; immundus tamen sum et pollutus, qui pollutum contigi, et ob hoc purificatione egeo. Idcirco et nimirum Scriptura dicit, quia nemo mundus a sorde. Omnes ergo purificatione indigemus, imo purificationibus. Multae enim et diversae nos manent purificationes. Sed mystica haec sunt et ineffabilia. Quis enim nobis enarrare poterit quae sunt purificationes quae parantur Paulo vel Petro, vel aliis horum similibus, qui tantum pugnaverunt, tot gentes, tot triumphos coeperunt: qui cruentis manibus de caede hostium redeunt: quorum pes tinctus est in sanguitores terrae, et imaginem eorum exterminaverunt de civitate Domini. Vicerunt quippe et peremerunt diversas daemonum gentes. Nisi enim vicissent eas, non potuissent capere ex eis captivos, omnem hunc credentium numerum, et perducere eos ad obedientiam Christi et subdere eos
Abbreviated transcription (Latin):
bitis uestimenta ur̃a die septima. & mundi eritis
& post hec introibitis in castra. Uides quom̾ pui¬
rificatione indiget omnis qui exierit de p̃liouite
huius. Quod si ita ẽ ut aliquid audeam dr̃e sedm
scripturȩ auctoritatẽ. omnis qui exit de hac uita
non pot̃ ẽẽ mundus. Considera enim diligent᷑
quid indicet bystorie textus. E.xierunt inquit¬
ist pugnare ꝓfiliis isrł. int̾fecerunt madianitas.
Int̃ficientes aut̃ eos quantũ ad hystorie ordinẽ ꝑti¬
net uł expectat lict̃a legis. placuerunt dõ uolunta¬
cecu nanqꝙ dei impleuerant Tamen boc ies ͥo
uittecetunt aduerearios. unmundi clicunt᷑ Eftech
Q ꝓpt̾ea dicit᷑ ad eos. & lauabitis uestmenta ur̃a
die sepcima & mundi eritis. & post hec introibitis in
castra. G hii qui pugnant ꝑ eo ip̃o quod contiger̃t
hostes immundos & quod congressi sunt contra eos
& habuerunt cum eis certamen.pollut sunt. Ee
tãtiones immundas & malas quas cordimeo suggent

Expanded text:
timenta vestra die septima, et mundi eritis, et post haec introibitis in castra. Vides quomodo purificatione indiget omnis qui exierit de praelio vitae hujus. Quod si ita est, ut aliquid audeam dicere secundum Scripturae auctoritatem, omnis qui exit de hac vita non potest esse mundus. Considera enim diligenter quid indicet historiae textus. Exierunt isti pugnare pro filiis Israel, interfecerunt Madianitas. Interficientes autem eos, quantum ad historiae ordinem spectat et litteram legis, placuerunt Deo, voluntatem namque Dei impleverunt; tamen hoc ipso interfecerint adversarios, immundd eos: Et lavabitis vestimenta vestra die septima, et mundi eritis, et post haec introibitis in castra. Ergo hi qui pugnant, pro eo ipso quod contigerant hostes immundos, et quod congressi sunt contra eos et habuerint cum eis certamen, polluti sunt. Et tationes immundas et malas quas cordi modo suggerit,
Abbreviated transcription (Latin):
cutis efficieris. Tempus gͥ belli nob̾ẽ in hoc mun¬
do.pugna aduersum madianitas ẽ siue adũsũ
uitia carnis nr̃e. siue aduersũ contrarias potestates.
Spectat nos angeloꝵ ehorus. & uirtutũ celestrũ pra
eiga nos pendet expectatio. quando uł quomodo
de hoc p̃lio redeamus. quid unusquisq nir̃m ma¬
nubiarum reportet intuent᷑. curiosiꝰ ac sollicitius
ꝑscrutantur. quis nr̃m auri hinc ampliꝰ ferat.
quis etiã argenti illuc pondus exhibeat. quis uł
lapides deferat p̃ciosos. Requirunt etiã si qui es
deferant autferrum aut plumbũ. s & uas ligneũ
si forte aliquis antfictile. aut aliud huius modi mag¬
ne domus usib necessariũ. In magnaaũt domoñ
sunt tantummodo uasa aurea & argentea. s ⁊ lignea
& fictilia. Requirit᷑ gͦ diligent̃ eum abierris illue

Expanded text:
t appellari. Tempus igitur belli nobis est in hoc mundo: pugna adversum Madianitas, sive adversum vitia carnis nostrae, sive adversum contrarias potestates. Spectat nos angelorum chorus, et virtutum coelestium pia erga nos pendet exspectatio, quando vel quomodo de hoc praelio redeamus, quid unusquisque nostrum manubiarum reportet, et intuentur curiosius ac sollicitius perscrutantur quis nostrum hic auri amplius ferat, quis etiam argenti illuc pondus exhibeat, quisve lapides deferat pretiosos. Requirunt etiam si quis aes deferat, aut ferrum aut plumbum; sed et vas ligneum si forte aliquis defert aut fictile, aut aliud hujusmodi magnae domus usibus necessarium. In magna enim domo non sunt tantummodo vasa aurea et argentea, sed et lignea et fictilia.
Abbreviated transcription (Latin):
in madranitarum gente. Est enim re uera multa
manitas & uanitas mhoc mundo. imimo & uanitas
uanitatum. & omma uanitas. quãdĩ miles supare¬
qui meminit p̃cepti illius dñici quodait. quia etiã
de u̾bo ocioso recent homines rationẽ indie iudicii.
Inhac aũt uita totum homines pene ociosũ & totũ ina¬
ne ẽ quod loquunt᷑ & qd̾ agunt. Inanisaũt dr̃ omĩs
actus. & omnis sermo. in quoñ ẽ intrinsecus aliqyid¬
ꝓd̾o. uł ꝑmandatodĩ. est & alius rex madian hur
& hic int̃pretatur inritatio. Uides quales sunt
qui regnant apito madianitas. quibus omnibus
aduersari oportet. inimo quos pui conuenit ab
his qui d̾m sequuntur & int̾fici: Non enim tam
regum qͣm uicioꝵ nomina quȩ regnant in homini¬
bus referunt᷑ in lege. & nontam gentiũ bella quam
concupiscentiarum carnaliũ quemilitant adũgus
doceanur quia omne uiciũ qd̃ regnat in corpe.
ex quinq sensibus pendet. isti gͦ quinq sengus

Expanded text:
in Madianitarum gente. Est enim revera multa in Madianitarum gente. Est enim revera multa inanitas et vanitas in hoc mundo, imo vanitas vanitatum, et omnia vanitas , quaqui meminit praecepti illius Dominici quo ait, quia etiam de verbo otioso reddent rationem homines in die judicii . In hac autem vita homines, totum pene otiosum, totum inane est quod loquuntur, quod agunt. Inanis enim dicitur omnis actus, et omnis sermo in quo non est extrinsecus pro Deo, vel pro mandato Dei. Est et alius rex Madian Ur, et hic interpretatur irritatio. Vides quales sunt qui regnant apud Madianitas: quibus omnibus adversari oportet, et imo quos perimi convenit ab his qui Deum sequuntur, et interfici. Non enim tam regum quam vitiorum nomina quae regnant in hominibus, referuntur in lege; et non tam gentium bella quam concupiscentiarum carnalium quae militant adversus doceamur quia omne vitium, quod regnat in corpore, ex quinque sensibus pendet. Isti ergo quinque sensus
Abbreviated transcription (Latin):
sed etiam apuagentiles & barbaros: De scĩs quidẽ
uotum est cur abram uocitatus sit abrahã. & sarra¬
apud barbaros habeatur. Nonne unus ex flliisisrł¬
ioseph a parentibus suis nomen accepat᷑. Cum aũt
transiuit in egyptum. & stecit ante pharaonem
cominutauit nomen eius. & de ioseph cognomi¬
nauit eum p̃anthofanes od lingua sua farao
de secretoꝵ uł somnioꝵ reuelatione cõposuit. &
non solũ ioseph apud pharionẽ nom̃ exre aptat᷑.
sedet daniel in babyloniam balthasar nominat᷑.¬
& ananias atq atarias. & mysael. sydrac mysac¬
& ab denago. uocitantur Uides gͦ quia tã isrłici¬
coꝵ.quam etiam barbaroꝵ hominũ nomina. ñi
fortuitu s ꝑrebus ⁊ causis aptantur in lege. Igit᷑
madianitarum regẽ moyses appellauit putipse
censuit appellandũ. beluina inquit feritas est
que regnat in madianitis. & non solum ipse.
sed et alius ẽ apud ipsos rex nomine roboch. qͦd
ẽ in lingua nr̃a manitas. Regnat gͦ & manitas

Expanded text:
sed etiam apud gentiles et barbaros? De sanctis quidem notum est, cum Abram Abraham vocatus sit, et Sarai Sarapud barbaros. Nonne unus ex filiis Israel, a parentibus suis Joseph nomen acceperat? Cum autem transivit in Aegyptum, et stetit ante Pharaonem, commutavit nomen ejus, et cognominavit eum ψομθομφανήχ, quod lingua sua Pharao de secretorum vel somniorum revelatione composuit. Et non solum Joseph huic apud Pharaonem ex re nomen aptatur, sed et Daniel in Babylonia Balthasar nominatur, et Ananias atque Azarias et Misahel, Sidrac, Misac, Abdenago vocitantur. Vides ergo, quia tam Israeliticorum quam etiam barbarorum nomina hominum, non fortuitu, sed pro rebus et causis aptantur in lege. Igitur Madianitarum regem Moyses appellavit, prout ipse censuit appellandum, Belluina, inquit, feritas est, quae regnat in Madianitis. Et non ipsa solum, sed et alius est apud ipsos rex nomine Raon, quod est in nostra lingua inanitas. Regnat ergo inanitas
Abbreviated transcription (Latin):
Pugnant aũt ist orationib & ieiuniis & iusticra
& pietate & mansuetudine & castitate. cunctisq
continentie uirtutibus. tanqm armis bellicis cõ¬
muniti. Q eum regressi fuerint ad castrauictores
fruuntur laboribus eoꝵ etiam imbelles. & hi qui
ad pugnã uł non uocantur. uł exire ñ possunt.
Sciendum tamen ẽ qdomia quȩ sumuntt᷑ exists
gentibus mimunda sunt. & omne fortasse quicqͣd
exboe scło assumitur. uł p̃lio capitur ĩmundũ ẽ
& purificatione indiget. & quedam ex ip̃is ꝑ
ignem transiturast᷑. aliis aut sufficiet aque
purificatio. Assumunt᷑ aũt exp̃lio homines¬

Expanded text:
Pugnant autem isti orationibus et jejuniis, justitia Pugnant autem isti orationibus et jejuniis, justitia et pietate, mansuetudine et castitate, cunctisque continentiae virtutibus, tanquam armis bellicis communiti. Et cum regressi fuerint ad castra victores, fruuntur laboribus eorum etiam imbelles et hi qui ad pugnam vel non vocantur, vel exire non possunt. Sciendum tamen est quod omnia quae sumuntur ex istis gentibus immunda sunt, et omne fortasse quidquid ex hoc saeculo assumitur, vel praelio capitur, immundum est et purificatione indiget. Et quaedam ex ipsis per ignem transitura sunt: aliis autem sufficiet aquae purificatio. Assumuntur autem etiam e
Abbreviated transcription (Latin):
pondus imensum. iumentoꝵ uͦ captiuoꝵq nume¬
rus copiosus. Uerum qm cuncta hec apud isrłi¬
tas ĩmunda ducuntur. purificatio singulis qͥbus¬
q competens adhibet᷑. & ea quidẽ quȩ ex metal¬
lis constant.ignis purificat. quȩ uͦ fragiliorast̃¬
& ignem non ferunt. aqua purificari iubent᷑
funt gͦ exommnubus spoliisequales duȩ partes.
ut unasit eoꝵ qui ad bella ꝓcesserant. & alia eo¬
rum qui in castris resederant. Iubentur etiã ex
in castris remanserant unũ ex quinquagnita.
atq omniũ simulmunũ collectꝰ numerꝰ refert᷑.
hec est hystoriȩ continentia. s uideanus quid
inhis sensus indicet sp̃ualis. In ppło dĩs̃t qui¬
dam sicut apłs dicit. qui militant dõ. ill sinedu¬
bio qui se non obligant negocus secularibus. &
isti sunt qui ꝓcedunt adbellum. & pugnant ad¬
uersus gentes inimicas. & aduersum sp̃uales
nequitias ꝓ reliquo populo. & phis qui infirmio
res sunt siue petatem. siue ꝑ sexum siue ꝑ ꝓpositũ

Expanded text:
us immensum, jumentorum captivorumque numerus plurimus. Verum quoniam cuncta haec apud Israelitas immunda dicuntur, purificatio singulis quibusque competens adhibetur. Et ea quidem quae ex metallis constant, ignis purificat; quae vero fragiliora sunt et ignem non ferunt, aqua purificari jubentur. Fiant ergo ex omnibus spoliis aequales duae partes; ut una sit eorum qui ad bellum processerant et una eorum qui in castris resederunt. Jubentur etiam ex in castris manserant, unum ex quinquaginta: atque omnium simul in unum collectus numerus refertur. Haec est historia continentiae. Sed videamus quid in his sensus indicet spiritalis in populo Dei. Sunt quidam, sicut Apostolus dicit, qui militant Deo, illi sine dubio, qui se non obligant negotiis saecularibus . Et illi sunt qui procedunt ad bellum, et pugnant adversus gentes inimicas et adversum spiritales nequitias pro reliquo populo, et pro his quiexum, sive per propositum.
Abbreviated transcription (Latin):
sexcenta milia armatoꝵ fuerunt qui ꝓcesserunt
aduersum madyan. & hii om̃s uict sunt qͣm
peccatum erat in ipsis. Nunc uͦ uictores madi¬
anice qui sexcenta milia fagauerant. uincunt᷑
a duo decim milib. utscias quia ñ in multitudi¬
ne nec in numero militũ uincat isrł. s iusticia
in benedictionib eoꝵ dr̃. qui si seruauerint le

Expanded text:
rum, qui processerant adversus Madian, et omnes victi sunt, quoniam peccatum in eis erat. Nunc ergo victores Madianitae, qui sexcenta millia fugaverant, vincuntur a duodecim millibus, ut scias, quia nec in multitudine nec in numero militum vincit Israel, sed justitia in benediction
Abbreviated transcription (Latin):
duo u̾tant decẽ milia. Uides gͦ qr multo phos
ulit unis a cs oranos. quił pcors inmuimeti
p̾liando. Oratio sc̃i penetrat celũ quom̃ noni
hostemiuncat in t̾ris: & ideo omnimodisstu¬
dendum est primo quere ⁊ custodire iustieram
dei.quam si optinueris & seruaueris. om̃s tib
hostes ip̃a subiciet. Si fu̾is indutus sic̃ apłs diẽ
acceꝑis & gladium sp̃s. & ante omnia scutũ fidei
in quo possis omnia iacula maligni ignita extin¬
guere: talibus enim instructus armis uniũsa dia¬
boli castra. omnemq eius fugabis exercitũ: & cũ
fiducia cantabis. Si consistant adũsũ me castra
si timebit cormeũ. si insurgat aduersũ mep̃liũ
in hoc ego sꝑabo. Congrediunt᷑ gͦ duodecĩmilia¬
aduersum madianitas. & int̃ficiunt inqͥt om̃e
masculinũ eoꝵ. & reges eoꝵ. & balaam filiũ beor
interfecerunt gladio. cum reliquis uulneratis eoꝵ
Quod in suꝑioribus querebamus quomͦ ꝓbari descͥp¬
curis possit consilio balaam subornatas ẽẽ mulie¬

Expanded text:
tant decem millia. Vides ergo quia multo plus valet unus sanctus orando, quam peccatores innumeri praeliando. Oratio sancti penetrat coelum: quomodo non et hostem vincat et in terris? Et ideo omnimodis studendum est quaerere primo et custodire justitiam Dei. Quam si obtuleris et observaveris, omnes tibi hostes ipsa subjiciet. Si fueris indutus, sicut Apostoluacceperis, et gladium spiritus, et ante omnia scutum fidei, in quo possis omnia jacula maligni ignita exstinguere . Talibus enim instructus armis universa diaboli castra omnemque ejus fugabis exerciturm; et cum fiducia cantabis: Si consistant adversum me castra, non timebit cor meum; si insurgat adversum me praelium, in hoc ego sperabo  madianitas, et interficiunt, inquit, omnem masculum eorum, et reges eorum, et Balaam filium Beor interfecerunt gladio, cum reliquis vulneratis eorum. Quod in superioribus quaerebamus, quomodo probari de Scripturis possit, Balaam consilio subornatas esse mulie
Abbreviated transcription (Latin):
us int̾ficias ewin. & morti tradas totiꝰ iracũdiȩ
feritatẽ: Ego puto qd̾ nomina hec in diuina scͥp¬
tura ñ ꝓ hẏstoria narrauerit. s ꝑcausis ⁊ rebys
aptauerit. Nam putas fuerit aliquid ita stult᷑
qui filio suo beluinũ nomen imponeret: Sed
hoc arbitror magis. qd̾ institutioni animarũ
ꝓspexerit sermo diumꝰ. uolens ostendere nob
quod aduersus huiusmodi uicia. ñ solũ milica¬
ea carnis nr̃e depellere. istosreges fugare de

Expanded text:
ius interficias Evim, et morti tradas totius iracundiae ius interficias Evim, et morti tradas totius iracundiae feritatem? Ego puto quod nomina haec divina Scriptura non pro historia narraverit, sed pro causis et rebus aptaverit. Nam putas fuerit aliquis ita stultus, qui filio suo nomen belluini imponeret? Sed hoc arbitror magis quod institutioni animarum prospexerit sermo divinus, volens nobis ostendere, quod adversus hujusmodi vitia miliea carnis nostrae depellere, istos reges fugare de
Abbreviated transcription (Latin):
scandali qͦd immissũ filiis isrłẽ. Dicit᷑ aũt̃ ⁊ in
consequentibus de eo adhuc euidentiꝰ hoc modo.
& aitadeos moyses. Cur uiuam reseruastis omnẽ
feminam: ipseenĩ fuite. quȩ filios isrł scm ũbum
balaam apostatas fecerum: Int̾ficiant᷑ aũt & reges
madianitarum. atq illiqui prius amulierib uict st̃.
nc̃ expiatione habita & gesta penitentia. etiã reges
uincunt. Ex hoc intelligamus quantũ ualeant
conuersi ad dominũ. quantum ꝑsit emendatio pec¬
catoꝵ. Omnes masculi om̃s reges madiantarum
quinq gͦ reges madianitarum referunt᷑ ab isrłi¬
ticis militibus suꝑati. s et nomina eoꝵ curȩ fuit
scripturȩ diuinȩ memorare. Euuiii inquit. & ra¬
chon. & bun. & sur. & roboch. Ist st̃ qui regnabãt apd̃
madianitas. quos suꝑare & penitus extinguere¬
debet omnis qͥ militat dõ. E in namq beluinus
siue ferinus int̃pretat᷑. Ꝙ quomͦ pot̾ĩs placere ei
qui te ꝓbabit. si non abscideris ate & penitus

Expanded text:
d immissum est filiis israel. Dicitur autem de eo in consequentibus adhuc evidenter hoc modo: Et ait ad eos Moyses: Cur vivam reservastis omnem feminam? Ipsae enim sunt quae filios Israel secundum verbum Balaam apostatare fecerunt. Interficiuntur et reges madianitarum atque illi qui prius a mulieribus victi sunt, nunc expiatione habita, et gesta poenitentia, etiam reges vincunt. Ex hoc intelligamus quantum valet conversio ad Deum, quantum prosit emendatio peccatorum. Omne masculinum, omnes reges madianitarumQuinque enim reges Madianitarum referuntur ab Israelitis superati. Sed et nomina eorum curae fuit Scripturae divinae memorari. Evim, inquit, et Raon, et Sur, et Ur, et Roboc. Isti sunt qui regnant apud Madianitas, quos superare et penitus debet exstinguere omnis qui militat Deo. Evim quoque belluinus vel ferinus interpretatur. Et quomodo poteris placere ei qui te probavit, si non abscideris a te et penitu
Abbreviated transcription (Latin):
custodientibus castitatẽ subornauerunt mulie¬
res que eos deciꝑent ad peccandũ. Causam gͦ p̃¬
bere peccati hoc est scandalirare. Ueruntamen
datur uindicta. s multo grauior i eos quiscan¬
dalizarunt. qui causam peceat p̃buerunt. qͣm
in eos qui peccauerunt. Simul⁊ illud obserria
mortuoꝵ: nec recipiunt futur scłi fidem. purge¬
amus eos exhis uerbis. quib dicit dñs ad moysen
quia apponat᷑ ad populum suũ. Nemo enĩ appo¬
intur ad eos qui non sunt. Unde constat ẽẽ a¬
samaritȩ ex quib possit resurrectionis mor¬
tuorum. fides latius app̾bari. ex his saltem
moisi libris quos recipiunt. & quoꝵ auctoritadem
fatentur conuincendi sunt & curanchi. sitam̃ opor¬
ret & babiloniã curari. Estg locus hic resurrecti¬
onem mortuoꝵ euident̃ ostendens. Besignat enĩ
ẽẽ populum cui post obitum suũ moys es adiun¬
gendus sit. & ad quem ꝓsuiis m̾itis tͣnsferendus.

Expanded text:
custodientibus castitatem, subornaverunt muliecustodientibus castitatem, subornaverunt mulieres quae eos deciperent ad peccandum. Causam ergo praebere peccati, hoc est scandalizare. Verumtamen datur vindicta, sed multo gravior in eos qui scandalizaverunt, qui causam peccati praebuerunt, quam in eos qui peccaverunt. Simul et illud observat, nec recipiunt futuri saeculi fidem, perfigamus eos ex his verbis, quibus Dominus dicit ad Moysen quia apponatur ad populum suum? Nemo enim ponitur ad eos qui non sunt. Unde constat esse aSamaritae, ex quibus resurrectionis mortuorum fides latius approbatur, ex his saltem Moysi libris quos recipiunt et quorum auctoritatem confitentur, convincendi sunt et curandi, si tamen oportet et Babyloniam curari. Est ergo locus hic resurrectionem mortuorum evidenter ostendens. Designat enim esse et populum, cui post obitum suum Moyses adjungendus est, et ad quos pro suis meritis transferendus.