comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ multiplicatã suꝑ seꝑ sequentium in iquitatẽ : & ideo p&it ne poenis
grauib: suꝑborum deuota eius macular&ur humilitas:. Sed contra
bor mandatatua: ut quantũ illi contendehant seduaere. tantũ
iste uider&ur mandatis dominicis adhere: Item multiplicatd ÷¬
suꝑme iniquitas suꝑborum. ego aut in toto corde scrutabor
mancdatatua.. Cumenĩ uerbera diuina me ar guerint. & huius¬
scłi suꝑbi laces serint dicentes ubi auxiliumtuum ubi spestua
ubiest bonitastua : ego aut̃ mandatatua. uehem̃tius scrutabo
consolationẽ requirens ineis. Coa colatumest sicut laccor e
ecouero legem tuã meditatussum. Coacalatũ & inbono &in
malo ponitur . In bono sicut in sexagesimo septimo psalmo iam ũ¬
dictumest. monscoacolatus mons pinguis : Hic aũt in malodictut
debemus accipere: Nã iniquitatẽ suꝑborum quã superius
multi plicatã. supra se fuisse testatus est. uult intelligi condu le¬
ratam quȩ more lactis in crassiorem sus tantiã fuerat impialtex

Expanded text:
enim multiplicatam super se persequentium iniquitatem; et ideo petit ne poenis gravibus superborum devota ejus macularetur humilitas. Sed contra de meo scrutabor mandata tua; ut quantum illi contendebant seducere, tantum iste videretur mandatis Dominicis adhaerere. Sic super me iniquitas superborum; ego autem in toto corde meo scrutabor mandata tua. Cum enim verbera divina me arguerent, et superbi saeculi lacesserent, dicentes: Ubi auxilium, ubi spes tua, ubi est bonitas Dei tui; ego mandata tua vehementius scrutabar, consolationem requirens in eis. Coagulatum est sicut lac cor eego vero legem tuam meditatus sum. Coagulatum et in bono et in malo ponitur; in bono, sicut in sexagesimo septimo psalmo jam dictum est: Mons coagulatus, mons pinguis ; hic autem in malo dictum debemus accipere: nam iniquitatem superborum, quam superius multiplicatam supra se fuisse testatus est, vult intelligi conduratam, quae more lactis in crassiorem substantiam fuerat impia
Abbreviated transcription (Latin):
pocłm dłi. Iste & ali uersus usq adsinẽ littere non habent
dep̃cationem sed narrationem. superius enũ p&iit ut acciper& hicians
de ꝑceptis beneficiis gratias agit. custo diroselegem dñi semꝑ ad fin¬
si qđ superius dix̃ non auferat deore ipsius ueritatis uerbum
Interdum semꝑ ponitur usq adfine hiius sełi. sed biccum dicit
Et acobu labamꝯ Ia Latitudine quia mandatatua ex quisiui.
Ipsa est latitudo quã in quarta littera dix̃ . Uiã mandatorũ tuorũ
cucurri cumdilatares cormeum. Scientia sclic& multiplex
atq salutaris  quã ideo meruit : quia mandatorũ intelligentiã
requisi uit. Quã merito dicimꝰ. eẽ caritatẽ. dequa scriptum est
Carita scłi diffusa est incordib: nr̃is ꝑ spm sc̃m quidatus est nobis

Expanded text:
culi. Iste et alii versus usque ad finem litterae non habent deprecationem, sed narrationem. Superius enim petiit ut acciperet, hic jam de perceptis beneficiis gratias agit. Custodire se legem Domini semper affirsi quod superius dixit non auferat de ore ipsius veritatis verbum. Interdum semper ponitur usque ad finem hujus saeculi. Sed hic cum dicitEt ambutabam in latitudine, quia mandata tua exquisivi. Ipsa est latitudo, quam in quarta littera dixit: Viam mandatorum tuorum cucurri, cum dilatares cor meum; scientia scilicet multiplex atque salutaris, quam ideo meruit, quia mandatorum intelligentiam requisivit; quam merito dicimus esse charitatem, de qua scriptum est: Charita
Abbreviated transcription (Latin):
Et oyedirabar iaoratidatis tiuo quae dilexi uehe meaten
hicostendit frequentate medͥitationis arddorem: medtanenĩ
mandita non potest: nisiquiea asndua lecnone eucurrerit:
& ut hano frequentiã cuidentius dedarar& Addidit quadilgi
Noglegere enĩ nũquã potest homo quediligit. Sednohanc
quoq dilectionẽ tepidam forsitan aestimares. ad didit uche¬
omenter Supraquã nulla potest dilectio reperiri. Itaco. et¬

Expanded text:
Et meditabar in mandatis tuis, quae dilexi vehementer. Hic ostendit frequentatae meditationis ardorem. Meditari enim mandata non potest nisi qui ea assidua lectione cucurrerit. Et ut hanc frequentiam evidentius declararet, addidit, quae dilexi. Negligere enim nunquam potest homo quae diligit. Sed ne hanc quoque dilectionem tepidam forsitan aestimares, addidit, vehementer, supra quam nulla potest dilectio reperiri. Non
Abbreviated transcription (Latin):
suras huius scłi tui uerbi memor fui : Haec oꝯe consolata est
Inhucoilitate mea quia eloqui uoꝯtuum uiuipicauit me.
Spes quã sibi dicit dedñi pollicitationib extitisse.: ipsa se inneces¬
sitatib huius mundi consolatã fuisse testatur. Nã cumdi cit¬
consolata est os tendit erumnas scłi hocsibi fuisse solatii:
ut in p̃sentiuita affliger&ur. & defuturae spei ꝓmissionegauder&¬
Hoc &iam significat inumilitate mea quia scã reuera probatur humi¬
litas om̃a pacienter om̃a cum gratiarum. actionib: sustinere : Hanc&iã
spem tribuit in euangelio dicens apostolis . In pacientia ur̃a posside¬
bitis animas uras. Sequitur quĩ eloquiumtuũ uiuificauit me.
Causam red dit quare humilitas eius fuerit consolata:. ꝓmissio quippe
tanti iudicis fir mauit animũ sustinentis. & ne temporalem timer&
interitum spes consolationis uiuificauit afflictum. Iteoo haec me

Expanded text:
ers. 50. Haec me consolata est in humilitate mea: quia eloquium tuum vivificavit me. Spem quam sibi dicit de Domini pollicitationibus exstitisse, ipsam se in necessitatibus hujus mundi consolatam fuisse testatur, quoniam iconsolata est, ostendit inter aerumnas saeculi, hoc sibi fuisse solatii: ut in praesenti vita affligeretur, et de futura promissione gauderHoc etiam significat, in humilitate mea; quia sancta revera probatur humilitas omnia patienter, omnia cum gratiarum actione sustinere. Hanc etiam spem tribuit in Evangelio dicens apostolis: In patientia vestra possidebitis animas vestras . Sequitur, quia eloquium tuum vivificabit me. Causam reddit quare humilitas ejus fuerit consolata. Promissio quippe tanti Judicis firmavit animum sustinentis; et ne temporalem timeret interitum, spes consolationis vivifica
Abbreviated transcription (Latin):
sententia. Cũ aduersantiũ fuerit obiecta uersutia: qui tam̃ possunt
recipere rationẽ non nob̵ tacendum: sed respondendũ ẽẽ uiriliter
Nesibi malignantium praȩ sumptio superior ẽẽ uideatur. Exꝓbrant
enĩ uerbo quifilium dicunt. eẽ. minorẽ : uel quicum carnepas sum.
minime credider̃. si cutdic̃ apłs. Si enĩ cognouissent nũ quã dñm̃
gloriae crucifixissent. sequitur : quasperaui inser monib: tuis. Vtiq¬

Expanded text:
sententia, cum adversantium fuerit objecta versutia; qui tamen possunt recipere rationem, non nobis tacendum, sed respondendum esse viriliter: ne sibi malignantium praesumptio superior esse videatur. Exprobrant enim verbo, qui Filium dicunt esse minorem, vel qui eum carne passum minime crediderunt; sicut dicit Apostolus: Si enim cognovissent, nunquam Dominum gloriae crucifixissent . His
Abbreviated transcription (Latin):
qd sus picatus sue quia iudiciatua iocuarda: Faluac sententia
meximit̃ itium humanitatis exponitur. Multienĩ in obpbrium
cadunt alit̃ quã habeat ueritas suspicando quã culpã asedesidetait
amputari : ꝓmultis enĩ malis se pebonũ testimonium dam atq iterũ
debonis maladicimꝰ nescientes & necesse est uerecdndã incurrat.
quii gnorans aliquid asseuerat. Suspicio erĩ sacpissi mȩ pbatur in cesta
quae uiro roncouenit xp̃i ano Har ergo suspicio ducit ad obpbrium
qđ expetato nascitur. Iure ergosibi quaerebat amputari . undereus
poterat inueniri. Primo confessus ÷ infirmitatẽ suã nuncdñi
cognoscitur laudare iudicia : cuius uerbumuerũ est firmaq senten

Expanded text:
quod suspicatus sum, quia judicia tua jucunda. In hac sententia maximum vitium humanitatis exponitur. Multi enim in opprobrium cadunt aliter quam habeat veritas suspicando; quam culpam a se desiderat amputari. Pro multis enim malis saepe bonum testimonium damus, atque iterum de bonis mala dicimus nescientes; et necesse est verecundiam incurrat, qui ignorans aliquid asseverat. Suspicio enim saepissime probatur incerta, quae viro non convenit Christiano; haec ergo suspicio ducit ad opprobrium, quod ex peccato nascitur. Jure ergo sibi quaerebat amputari, unde reus poterat inveniri. Primo confessus est infirmitatem suam, nunc Domini cognoscitur laudare judicia, cujus verbum verum est firmaque sente
Abbreviated transcription (Latin):
is tuis haiconis pecturequm et uoriconpun debar Loque
exꝓbrantib sibi uerbum. qua firmitate roboratus antereges
scłi qui poterant elata potestate terre: non sedic̃ fuis se
confusum sed ueritatẽ quã m̃ te conceperat intrepidis
sermonib exerebat. Confundit᷑ aut̃ illecuius ꝑ rationationẽ

Expanded text:
is tuis in conspectu regum, et non confundebar. Loqueexprobrantibus sibi verbum. Qua firmitate roboratus ante reges saeculi, qui poterant elata potestate terrere, non se dicit fuisse confusum, sed veritatem, quam mente conceperat, intrepidis sermonibus exercebat. Confunditur autem ille, cujus
Abbreviated transcription (Latin):
ques secusto cum ser uotuothe : callata sibimunerta ꝑficerur
Bonus quippedis seruissius tribuit bona fibi n adedq usetet
sti bonitas subter ex ponit dicens: boni nihgtꝰ uutmilias
me ut discerem iustificationes tuas Nonenĩ defelidiuut
mundana gratias agit sedde asflctione salutari Memi nit
eiĩ piameferictionem. eẽ quȩ corripit. Intelli gebat quip¬
pe bonitatẽ illa deberediꝰ unde ꝓficitur non unde iant ect¬

Expanded text:
itatem fecisti cum servo tuo, Domine, collata sibi munera profitetur. Bonus quippe Dominus servis suis tribuit bonitatem. Sed quae sit ista bonitas subter exponit, dicens: Bonum mihi quod humiliasti me, ut discerem justificationes tuas. Non enim de felicitate mundana gratias agit, sed de afflictione salutari. Meminit enim piam districtionem esse quae corripit. Intelligebat quippe bonitatem illam debere dici unde proficitur, non unde inani exs
Abbreviated transcription (Latin):
eius atalipposito dñs dign&ur auertere. Neꝑ uersa consu&u¬
dine munclanis pos sit delec tationib: implicari. Quia nos & ꝑ ocu¬
los peccare non dubiumesł cũ cons pectarũ rerũ ambitione tradu¬
cimur. ab hac enĩ seuanitate feri dep̃catur alienũ qm̃sciebat
deant uanitatẽ. Ac sidicat inuanitate qua est defectio que ut fu¬
mus euanes cit non habeam oculos meos id est sensus meos defixos
um fugatio obliuione dilabatur qđ in nr̃is semꝑ deb& sensib stabilit
ꝑ manere: Cuirei bene addidit timorem ut semꝑ oremꝰ: Non susceptamũ¬
nera possimus amittere & grauius sit dulcedinẽ didicisse que periat
Subiunex̃tuo: qui ab huma notimore longediscr&us est Isteenim
neformidat uteliligat: sic quaerit ut nũ quã desinat amare quẽ

Expanded text:
ejus a tali proposito Dominus dignetur avertere: ne perversa consuetudine mundanis possit delectationibus implicari: quia nos et per oculos peccare non dubium est, dum conspectarum rerum ambitione traducimur. Ab hac enim se vanitate fieri deprecatur alienum, quoniam sciebat fectionem. Ac si dicat: in ista vanitate, quod est defectio, non habeam oculos meos, id est sensus meos, defixos,um fugaci oblivione dilabatur; quod in nostris semper debet sensibus stabiliter permanere. Cui rei bene addidit, timorem, ut semper oremus ne suscepta munera possimus amittere, et gravius sit dulcedinem didicisse quae pereat. Subjunxit, tuo, qui ab humano timore longe discretus est. Iste enim sic formidat, ut diligat; sic quaerit, ut nunquam desinat amare quem
Abbreviated transcription (Latin):
Iaites tim o auatua. Cogitauer̃ pinde ex amen illud gloriosum
uias suas id est actus humanos: Sed qm̃ ei omnimodis displicebant:
pedes suos conuertit ad testimonia dñi gradienda inquib: si aliquis
ambulat firma potest habere uestigia. Diaendo enĩ conuerti¬
pedes meos ostendit primitus fuisse ꝑ uersos. Item Cogitaui¬

Expanded text:
ata migremus. Cogitaverat proinde examen illud gloriosum vias suas, id est actus humanos; sed quoniam ei omnimodis displicebant, pedes suos convertit ad testimonia Domini gradienda: in quibus si ambulat, potest firma habere vestigia. Dicendo pedes meos converti: ostendit primitus fuisse perversos. 60 Paratu
Abbreviated transcription (Latin):
Media niocte qͥuagebam ad coais it ea duotibi suꝑiuditia
ius titiȩtuae : Monuacat qđ dic̃ media nocte surgebam
Scit enĩ hetempore primogenita aegyptiorum fuis sepercuna
Sun dlia eatempestate p&ri pauli & silee in caraere positorũ
uincula resoluta  scit quoq sponsum media nocte eẽ uenturt̃.
Ideoq eodem tempore surgit ad laudes neinter fatuas uirginer
ianua dausa remaneat. nec uacat qđ dic̃ surgelum quia
semꝑ surgitur. cum a d dñi p̃ tania feftiratur: Ad confitendum
hic significat ad lau dandum. qui a sequitur suꝑiuditia iustitiae
tuae. Nã si penitentiae confessionem uoluiss& intelligi
suꝑ miseri cordiã tuã dexerat non suꝑ iadicia iustitice

Expanded text:
edia nocte surgebam ad confitendum tibi super judicia justitiae tuae . Non vacat quod dicitur: media nocte surgebam. Scit enim hoc tempore primogenita Aegyptiorum fuisse percussa: scit etiam ea tempestate, Petri, Paul et Silae in carcere positorum vincula resoluta; scit quoque sponsum media nocte esse venturum, ideoque eodem tempore surgit ad laudes, ne inter fatuas virgines janua clausa remaneat. Nec vacat, quod dicit: surgebam: quia semper surgitur, cum ad Domini praeconia festinatur. Ad confitendum, hic significat ad laudandum, quia sequitur: super judicia justitiae tuae. Nam si poenitentiae confessionem voluisset intelligi, super misericordiam tuam, diceret: non, super judicia
Abbreviated transcription (Latin):
p& it hitestimonia dm̃ ubi non ꝑrapacem a uaritiã sed ꝑ lauclabilem
humilitatẽ praestante dño ꝑuenitur. Indinatienĩ melius conspicimꝰ
quae ante oculos nr̃os. ẽẽ monstradtur. Nã illqui eretti &uanitate
suipinis. nequaquã possunt sub iecta oculis intueri. ad didit
& non in auaritiã. Sciens chohors illa scõꝵ a uaritia capacem
ẽẽ. uitiorum hano ase exp&ittmoueri : ut potuiss& toto corde
adscripturas sacratissimas salubrit̃ indinari. Auaritia enim
est temporalium rerum flagrans omnino desiderio : unde & primꝰ
homo peccauit. & suis posteris uitia incentiua dereliquit Item
Inclinacormeum in testimoniatua. Vox ecđae Acsidicat suꝑbi ros

Expanded text:
 ubi non per rapacem avaritiam, sed per laudabilem humilitatem praestante Domino pervenitur. Inclinati enim melius conspicimus quae ante oculos nostros esse monstrantur; nam illi qui erecti et vanitate supini sunt, nequaquam possunt subjecta oculis intueri. Addidit, et non in avaritiam. Sciens illa cohors sanctorum avaritiam capacem esse vitiorum, hanc a se expetit amoveri, ut potuisset toto corde ad Scripturas sacratissimas salubriter inclinari. Avaritia enim est temporalium rerum flagrans omnino desiderium, unde et primus homo peccavit, et suis posteris vitia incentiva dereliquit. Inclina cor meum in testimonia tua. Vox Ecclesiae: Superbi non
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce concupiui mandatatua Hiaequitat&ua uiui picacoe
Diuer sabeneficia superius sibi chohorsscã tribui postulauit. Sedin hoo
uersu consecutam sedic̃ plenitudinẽ gratiarum: quia concupiuerat
mandatachñi : quae uerã prudentiã conferunt & palutẽ. p&itaũt̃ in ȩqui¬
tate dñĩ seuiuificari qui adhuc superstis eẽ uidebatur : ut intelligamus¬

Expanded text:
Ecce concupivi mandata tua; in aequitate tua vivifica me. Diversa beneficia superius sibi cohors sancta tribui postulavit; sed in hoc versu consecutam se dicit plenitudinem gratiarum, quia concupiverat mandata Domini, quae veram prudentiam conferunt et salutem. Petit autem in aequitate D
Abbreviated transcription (Latin):
ut conses nonẽ ueritatis deciꝰ ore nulle penae nullus terror extorquat
sed que lib& tor menta fuerint inflicta in una uoce constantie ꝑseuer&
qui a non in uirib humanis sedin diuinis cognoscitur sperasse iudicis
Sed cum dic̃ usq quaq significat uerbum ueritatis ad tempus aliquib:
fuisse sublatũ . ut p&ro apło contigit qui antegalli cantũ ter dñm
denegauit. Sed nonusq quaq ab latũ est uerbum ueritatis deo reipsius:
quan doculpam suã & fl&ib: diluit & sanguinis effusione mundauit.
Sequit᷑. quare non debeat deore ipsius ueritas confessionis auferri
quia iniudiciistuis suꝑsperaui. Iudiciaerant dñĩ qđ turbȩ martyrũ
diuersis cruciatib augebant᷑. Sed in hissemagis spemgerere ꝓfit&¬

Expanded text:
ut confessionem veritatis de ejus ore nullae poenae, nullus terror extorqueat; sed quaelibet tormenta fuerint inflicta in una voce constantiae perseveret: quia non in viribus humanis, sed in divinis cognoscitur sperasse judiciis. Sed cum dicit, usquequaque, significat verbum veritatis ad tempus aliquibus fuisse sublatum, ut Petro apostolo contigit, qui ante galli cantum ter Dominum denegavit . Sed non usquequaque ablatum est verbum veritatis de ore ipsius, quando culpam suam et fletibus diluit, et sanguinis effusione mundavit. Sequitur quare non debeat de ore ipsius veritas confessionis auferri, quia in judiciis tuis speravi. Judicia erant Domini, quod turbae martyrum diversis cruciatibus agebantur. Sed in his se magis spem gerere profit
Abbreviated transcription (Latin):
ds tuer&. Meditari enĩ sedicit iustificationes dñi ne possit qđ reti¬
nere expeditobliuisci. Noueratenĩ quouitio mens hunana p̃merec
& conira hoc auxilium reperit unde obliuioutolenta debuis¬

Expanded text:
destrueret. Meditari enim se dicit justificationes Domini, ne possit quod retidestrueret. Meditari enim se dicit justificationes Domini, ne possit quod retinere expetit oblivisci. Noverat enim quo vitio mens humana premeretur, et contra hoc auxilium reperit, unde oblivio violenta debuis
Abbreviated transcription (Latin):
nibꝰ nSicutenã terrenus horno inagris uineis que delectatur. Ita ste intes¬
timoniis di iocundatur de conscienti a pura qui contẽpto mundo ado
diratus ost. Iuor andatis eius exencebor etcoreo ider abouias tuas
inmandatis diuras id est frequertioperatione usum rerum neces sariũm
ass̃ duo labore ꝑ agere: & sic adintellectus eiꝰ pen&ralia ꝑuenire
Nemo enĩ mer&ur tantum se cr&um conspicere : nisi cudatum fuerit
bona conuesatione caelestib sebeneficus ꝓximare : Itecꝯ inmandatislius
exercebor & considerabo uiastuas. Exercitatio assiduitas operis est¬
& iste nisi exercitatus in mandatis di fuiss& non poterat considerare
uias eius id esta postolicas ꝓph&icasq doctrinas. Intius iustipicatioaub:
meditabor noaiobliuis caꝵ sermoaies tuos: obliuio nonnatura¬
nob̵uenit sed ab originalis peccati infirmitate discendit. Huic reme¬
dialis obposita est meditatione memoriae culmen: obliuio nefanda

Expanded text:
is. Sicut enim terrenus homo in agris vineisque delectatur: ita iste in testimoniis Dei jucundatur de conscientia pura, qui, contempto mundo, a Deo ditatus est. In mandatis tuis exercebor, et considerabo vias tuas. in mandatis divinis, id est, frequenti operatione usum rerum necessariarum assiduo labore peragere, et sic ad intellectus ejus penetralia pervenire. Nemo enim meretur tantum secretum conspicere, nisi cui datum fuerit bona conversatione coelestibus se beneficiis proximare. Et nota quod me exercebor, et considerabo vias tuas. Exercitatio assiduitas operis est, et iste, nisi exercitatus in mandatis Dei fuisset, non poterat considerare vias eius, id est apostolicas propheticasque doctrinas. In tuis iustificationibus meditabor, non obliviscar sermonobis venit, sed ab originalis peccati infirmitate descendit. Huic remedialis opposita est meditatio, ne memoriae culmen oblivio nefanda
Abbreviated transcription (Latin):
redditur uirtutib: cognitis : quaeprius fuerat angusta pectatis: Beneaũt
dix̃ cucurri ut ostender& se afidem rectã uelocit̃ dñi munere ꝑ uenisra
Cucurrit enĩ uiã iustus: donec sicut dic̃ apłs ꝑueniat ad palmã suꝑ nae

Expanded text:
redditur virtutibus cognitis, quae prius fuerat angustata peccatis. Bene autem redditur virtutibus cognitis, quae prius fuerat angustata peccatis. Bene autem dixit, cucurri, ut ostenderet se ad fidem rectam velociter Domini munere pervenisse. Cucurrit enim viam justus, donec sicut dicit Apostolus pe
Abbreviated transcription (Latin):
euangło ꝓferens ait. hoc est iuditium ut om̃is qui credit in filium habentuitã a& nã¬
Id hȩs itestioo onuis tuis dãẽ uolicoe conpuadere. Illequi sepauimento
prius adhȩsisse dixerat : nunc sedñi testimoniis adhaesisse cõmemorat
ut ostendat ꝓuectum sed euitȩ diuino munere ꝑcepisse. Sed qm̃ totum
indiuina tuitione consistit. Rogat utdemunerib: conlatis noncadat
neaduere condiae confusa ꝑueniat : Item Adhaesi testimoniis tuisehnẽ noli me¬
paciaris iteratione peccati confundi. Uiã coadidatorũ tuorũ cucurtu
cuco dilataris. coꝵmneuoꝯ. Cucurrisse sedic̃ uiã mandatoꝵ: qm̃ corsuũ
ad ño asserit esse dilatatũ: aionenĩ potuisr& ł ambulare uel currere:
Nisicoreius in latitudine scientiaȩ fuiss& extensum. Nãcũ uia manda¬
torum eius legatur angusta : nisidilatato corde non currit᷑ . Anima enĩ
quando lum̃ ueritatis acceperit : in multifarias agnitiones aperit᷑ & lacior

Expanded text:
evangeliis proferens ait: hoc est iudicium, ut omnis qui credit in filium hominis, hadhaesi testimoniis tuis, Domine: noli me confundere. Ille qui se pavimento prius adhaesisse dixerat, nunc se Domini testimoniis adhaesisse commemorat; ut ostendat provectum se vitae divino munere percepisse. Sed quoniam totum in divina tuitione consistit, rogat ut de muneribus collatis non cadat, ne ad verecundiae confusa perveniat. patiaris de iteratione peccati confundi. Viam mandatorum tuorum cucurri, cuno asserit esse dilatatum. Non enim potuisset vel ambulare vel currere, nisi cor ejus in latitudine scientiae fuisset extensum; nam cum via mandatorum ejus legatur angusta, nisi dilatato corde non curritur. Anima enim quando lumen veritatis acceperit, in multifarias agnitiones aperitur; et latior
Abbreviated transcription (Latin):
ista noui testim̃ ti debemꝰ accipere ubi seꝑ duci magnopere p̃cabatur
qm̃u&eris teftam̃ti cucurrerat . Ita fit ut & fidei cõpleatur desiderata
ꝑfetio & scã scriptura nihilsibi contiarium dixis se uideatur nacũ
dic̃ ipsã uolui nouitestam̃ti spiritalem gratiã ꝓhatur exp&ere
ꝑ quã sead celorum regnanouerat ꝑ uenire. Item deducme in semita

Expanded text:
ista Novi Testamenti debemus accipere, ubi se perduci magnopere precabatur, quoniam Veteris Testamenti cucurrerat. Ita fit, ut et fidei compleatur desiderata perfectio, et sancta Scriptura nihil sibi contrarium dixisse videatur. Nam cum dicit: Ipsam volui, Novi Testamenti spiritualem gratiam probatur expetere, per quam se ad coelo
Abbreviated transcription (Latin):
umbra fuit huius legis nouae Daonhi hitellectum et scrutabor
leceos ⁊uã ettustodiã illaco kitoto cordemeo. Considerandum ⁊
quidsibi uelit qđ iterum p&it quae prius se accepisse memorauit: idest
uiã mandatorũ tuorum cucuri. scilic& qr donadñĩ continuaes p&enda
Semꝑenĩ praestat : quidonata conieruat & ꝓbabilidesi derio continue
p&imꝰ qđ in nob̵ ꝑ manere iugit̃ postulamꝰ: Ipseenĩ ꝑscrutat᷑ hanclegem
cui intellectus praestatur aho & ut constantiã piae ꝑfectionis ostender&
eã sedic̃ in toto cordesuo diuinitatis munere custodire. Iterꝗ dam̃ibi

Expanded text:
atur. Vers. 34. Da mihi intellectum, et scrutabor legem tuam; et custodiam illam in toto corde meo. Considerandum est quid sibi velit quod iterum petit, quae prius se accepisse memoravit, id est, Viam mandatorum tuorum cucurri; scilicet quia dona Domini continue sunt petenda. Semper enim praestat qui donata conservat; et probabili desiderio continue petimus, quod in nobis permanere jugiter postulamus. Ipse enim perscrutatur hanc legem, cui intellectus praestatur a Domino. Et ut constantiam piae perfectionis ostenderet, eam se dicit in toto corde suo Divinitatis munere
Abbreviated transcription (Latin):
sediebanrt scũ simꝰ chorus cultinã chũ saluatoris ht diussas mundi suꝑ¬
sttiones quib inspient̃ mundani populi ser uiehunt. Eigere eiinon:
nisi demultis unum legere. sed uideamus quare sedic elogis se cũlerat
ineuanglo Non uosne clegistis sed ego degiuios Iureigit᷑ populi
betus istidicebat: qui iam electus fuerat ut ehger potutid i suit

Expanded text:
se dicebat sanctissimus chorus culturam Domini Salvatoris inter diversas mundi superstitiones, quibus insipienter mundani populi serviebant. Eligere enim non est, nisi de multis unum legere. Sed videamus quare se dicit elegisse, cum dicatur in Evangelio: Non vos me elegistis, sed ego elegi vos . Jure igitur populus beatus ista diceb
Abbreviated transcription (Latin):
Dormitatergo anima quando insua hitentione flacoes sit & inotiũ fera
remittitur dum adillud qđ intendebat minime ꝑuenire monstratur: &ũide
qr dormitauit posuit non dormiuit. Dor mire enĩ obliuiosi atq socordis :
Sormitare fessi & ex pectantis: qđ uerbum & alter psalmus edicit sidedero
somnũ oculis meis aut palpebris meis domitationẽ: & alibi. Etcenondor¬
mitauit neq dormi& quicus toditisrł. sedut hunc quoq defectum
ab anima fitigata remo uer&. Sequitur. Confirmame in uerbtuis. qua¬
tenus siadbuc expectatio differendicrat in uerbis chũ fiyxa atq imutabilis
habitaculi p̃telio inbecillitatis corpore & confirmame inuerbituis. ut abꝰ¬
ueritatis euectus p&it qđ inistoseło neces arium fuit : ut uia iniquitatis

Expanded text:
Dormitat ergo anima, quando a sua intentione flaccescit, et in otium fessa remittitur, dum ad illud quod intendebat minime pervenire monstratur. Et vide quia dormitavit posuit, non dormivit; dormire enim obliviosi atque socordis est, dormitare fessi et exspectantis. Quod verbum et alter psalmus edicit: Si dedero somnum oculis meis, et palpebris meis dormitationem . Et alibi, Ecce non dormitabit neque dormiet qui custodit Israel . Sed ut hunc quoque defectum ab anima fatigata removeret, sequitur, confirma me in verbis tuis: quatenus si adhuc exspectatio differenda erat, in verbis Domini fixa atque immutabilis statione prae taedio imbecillitatis corporeae confirma me in verbis tuis, ut abveritatis evectus petit, quod in isto saeculo necessarium fuit, ut via iniquitatis,
Abbreviated transcription (Latin):
ui et exaudis tioge doceoe ius tipi cati ores tuas. Quise pauim̃to
adhesisse ꝓfessis merito in consequentib: sua peccata ꝓdiderunt
& ideo sequit᷑. ex audistime. Mira conpensatio stupenda uicissi¬
tudo dño suo ꝓpria maladicere : & ab eodem p̃mia salutis accipere
Iuis nonbonis talib: incit&ur illi ad p̃mium confiteri : cui non pos¬
doceme iustificationes tuas. Nescienti enĩ enuntiatur qđ ignorat¬

Expanded text:
vi, et exaudisti me: doce me justificationes tuas. Qui se pavimento adhaesisse professi sunt, merito in consequentibus sua peccata prodiderunt; et ideo sequitur, exaudisti me. Mira compensatio, stupenda vicissitudo, Domino suo propria mala dicere, et ab eodem praemia salutis accipere. Quis non bonis talibus incitetur illi ad praemium confiteri, cui non posDoce me justificationes tuas, non ad
Abbreviated transcription (Latin):
her&ichorum sed directũ inuera fide laudistuae. Iustipicatioaiestu
cus todiã aioame der eliaiquas usquequaque. ꝑfecta est ꝓposite
beatitudinis decora constructio p&itenĩ adño utiusti ficationibus
concessis dign&ur deuotũ populum suomunere custodire : &qm̃ no¬
uersus undiq custodiri Nepossit locũ nocendi hostilis atrocitas
inuenire:
N unc uideamus quid littera secunda comtineat. Item: Iustificationestuas

Expanded text:
s. 8. Justificationes tuas custodiam: non me derelinquas usquequaque. Perfecta est propositae beatitudinis decora constructio. Petit enim a Domino ut justificationibus concessis dignetur devotum populum suo munere custodire. J se quaquaversus undique custodiri, ne possit locum nocendi hostilis atrocitas invenire. Nunc videamus quid littera secunda contineat. Vers. 9.--II. BETH. In
Abbreviated transcription (Latin):
ad modum possint iustificationes dñi iugit̃ seruari. Id st simandita respia¬
antur uniuersa : seddumdic̃ om̃a innullo cõmon&. ẽẽ. peccandum
qm̃ scriptum ÷ siquis delegeminimũ non fecerit reus est totus legis
Respicere aũt esł mandaita semꝑ ante oculos habere quaȩ iussas. Vt siquis
tortum cõmittitur salutari emendatione ꝓtinus corrigatur. Item

Expanded text:
nes Domini jugiter servari, id est, si mandata respiciantur universa. Sed cum dicit omnia, in nullo commonet esse peccandum: quoniam scriptum est: Si quis de lege minimum non fecerit, reus est totius legis. Respicere autem est mandata semper ante oculos habere quae jussa sunt, ut si quid tortum committitur, salutari
Abbreviated transcription (Latin):
semper. Iaiquirendum plane quã sibi legem p&at. populusiste contitui
qui superius dix̃ & in leg&ua misereremei. Illud dictũ et deu&ere testa¬
mento. Nunc aũt nõuã legem postulat sibi debere poni: ueniente
asfͦst adei robore firmar&ur. sicutdictũest. Desionexibitlex & uerbun
dñi dehierusalem. Deniq iugit̃ se eam dic̃ ex quirere illud enĩ desiderio
in ar descente semꝑ exquiritur qd uenire magnis p̃cib: postulatur. Item¬

Expanded text:
stodiri. Inquirendum plane quam sibi legem petat populus iste constitui, qui superius dixit, et in lege miserere mei. Illud dictum est de Veteri Testamento; nunc autem novam legem postulat sibi debere poni, veniente fidei robore firmaretur; sicut dictum est: De Sion exibit lex, et verbum Domini de Jerusalem . Denique jugiter se eam dicit exquirere. Illud enim desiderio inardescente semper exquiritur, quod venire magnis precibus postulatur. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
lnrulo concupis ces tem pximitiu. inbono concupiscentia sapientie
ꝑducit a dregnũ. Ita & hicpositumest. Concupiuttanimanai
desideare usti sicationestuas. Violentares & inutraq purte
fortissima. Nonenĩ facile labitur qđ concupiscentie radicib:
illigatur. nã ut ipsam uim sermonis potuiss& ostendere
adiecit inomni tempore. ut edesiderio nulla iñt mino nalli

Expanded text:
cupiscentia sapientiae perducit ad regnum ; ita et hic positum est: Concupivit anima mea desiderare justificationes tuas. Violenta res, et in utraque parte fortissima; non enim facile labitur, quod concupiscentiae radicibus alligatur. Nam ut ipsam vim sermonis potuisset ostendere, adjecit, in omni tempore, ut huic desiderio nulla intermissio, nullum
Abbreviated transcription (Latin):
quidediaaait amandatistuis. Cum sint hominu innu¬
merabilia crimina. Suꝑbos hicaserit increpatos quidõ
semꝑꝓbãtur odibiles. Suꝑbia est enĩ ꝑ quẽm angelus cecidit : ꝑ quã adim
denaturae suae dignitate deiectus est. Nam sicut humilitas omniumpax
ꝓbatur eẽ uiruitũ. Ita suꝑbia uiciorum mat̃. gẽ dinoscitur. Deipris
enĩ scriptum est. Suꝑbisd̃ resistit : humilib aũt datgratiã Sequit᷑¬
generalis & ab soluta sententia. Maledictos ẽẽ : quici temptant
mandata declinare. Nã utp̃cepta dñi non cõpleathumanafragilitas
leuius malum est. Istud uero nefarium est ꝑ superbiã declmare
suꝑbos ut eos ad humilitatem scam̃ quã docuisti reduceres. In cepasti
suꝑbos: sicut fec̃ diabolum & adam quise eleuauer̃ in suꝑbiam
uel modo ꝑ tuos doctores increpas aduersarias potestates membraui¬
delic& diaboli her&icos uelmalos om̃s qui contra mandatatua agunt
increpas illos ꝑtuosscõs. Maledicti qui declinant amandatistiuis.

Expanded text:
qui declinant a mandatis tuis. Cum sint hominum innumerabilia crimina, superbos hic asserit increpatos, qui Deo semper probantur odibiles. Superbia est enim per quam angelus cecidit, per quam Adam de naturae suae dignitate dejectus est. Nam sicut humilitas omnium pax probatur esse virtutum, ita superbia vitiorum mater esse dignoscitur. De ipsis enim scriptum est: Superbisgeneralis et absoluta sententia, maledictos esse qui ejus tentant mandata declinare. Nam ut praecepta Domini non compleat humana fragilitas, levius malum est; istud vero nefarium est per superbiam declinare, superbos. Ut eos ad humilitatem sanctam, quam docuisti, reduceres. Increpasti superbos. Sic fecit diabolo, et Adam, qui se elevaverunt in superbia. Vel modo per tuos doctores increpas adversarias potestates, membra diaboli, haereticos vel malos homines, qui contra mandata Dei agunt. Increpasti illos per tuos sanctos. Maledicti qui declinant a mandatis tuis.
Abbreviated transcription (Latin):
todiam serooonestuos. Retribue si quidem dit̃. non meritis redde
sediterũ da ut qui praestitisti pa&itionis affectum. effectum quoque
postulationis at tribuas. Deniq hunc sensum declarat: sermosubiunctꝰ
cumdicit: Seruotuo Seruus enĩ xp̃i dici non potest. nisi qui non sius
meritis. sed diuinae gratiae reputat qđ boni aliquid fecisse cogoscit᷑
Sñi aũt custodire mandata. Reuera uiuentis est. Contra mortuus
iuredicitur : qui in oboediens apꝓbatur. Sicut ineuangło indefide¬
lib: legitur: Sine mortuos sepelire mortuossuos. Sepelire enĩ
mor tuos suos uiuentium erat. sed quia infideles uidebantur recte
mortuos appellatos eẽ cognoscimꝰ & aduerte confessionẽ scam sic se
diã sermonestuos. Constant̃ sibi r&ribui obid qđ dõ seruit dep̃catur

Expanded text:
tibus persequuntur. Retribue siquidem dicit, non meritis redde, sed iterum da, ut qui praestitisti petitionis affectum, effectum quoque postulationis attribuas. Denique hunc sensum declarat sermo subjunctus cum dicit, servo suo. Servus enim Christi dici non potest, nisi qui non suis meritis, sed divinae gratiae reputat quod boni aliquid fecisse cognoscitur. Domini autem custodire mandata, revera viventis est: 401 contra, mortuus jure dicitur, qui inobediens approbatur, sicut in Evangelio de infidelibus legitur: Sine mortuos sepelire mortuos suos . Sepelire enim mortuos viventium erat; sed quia infideles videbantur, recte mortuos appellatos esse cognoscimus. Et adverte confessionem sanctam; sic se dire sermone
Abbreviated transcription (Latin):
sed adtempꝰ tertĩ sui corporis colunt Nonenĩerat illetiuss icola
quiorrea construebat & longe uitatẽ uite suae inmultacon¬
gregatione posuerat. sedistis uere incolaȩ qui łe saurum suum
ineelo reponunt: uitoreoꝵ futurã patriã semꝑaffect&¬
Rogedergo utei nullatenus celentur : que peaatorib ꝓbant᷑
abs consa quãuis generaliter ꝓnuntiatiee  uideantir ⁊tan¬

Expanded text:
sed ad tempus terram sui corporis colunt. Non enim erat ille dives incola, sed ad tempus terram sui corporis colunt. Non enim erat ille dives incola, qui horrea construebat, et longaevitatem vitae suae in multa congregatione posuerat. Sed isti sunt vere incolae, qui thesaurum suum in coelo reponunt, ut cor eorum futuram patriam semper affectRogat ergo ut ei nullatenus celentur, quae peccatoribus probantur absconsa, quamvis generaliter pronuntiata esse videantur
Abbreviated transcription (Latin):
sibi imperitiae cecitatẽ : ut in luminatus gratia diuina queatłni
uidere miracula. Quaes aut̃ istamiracula : ipse testatur cdicens
deleg&ua. Superius diximꝰ legem umbram fuis sefuturorum quae
significantiã uenture plenitudinis continebat. Immolabatur quippe
pas chali festiuitate agnus inmaculatus : qui xp̃m dñm significabat
occidi. Sacerdos ueste pulcherrima & corus cabili tegebatur
ut futuri pontificis & caelestis regis iuditia nuntiar&. Iteco.
ꝑeuela oculos meos & considerabomirabilia deleg& ua Absterge
ꝯhoculis cordis uelam̃ litterȩ & facme spiritali sensu. legistu ȩ
mirabilia comtem plari. in lumine enĩ tuo uidebimus lumen
In hacter ta iustis in colȩ quiꝓpriã hiundo nonhabent mansionem
Cor pore si quidem int̃ rapositis incelis aut̃ ꝓbabili conuersatione
consistunt. Sicut apłr dic̃ Conuersatioaũt nr̃a incelis est
& merito bicdicuntur incelo quib maliena pairia nullus affect÷

Expanded text:
sibi imperitiae caecitatem, ut illuminatus gratia divina queat Domini videre miracula. Quae sunt autem ista miracula ipse testatur dicens, de lege tua. Superius diximus legem umbram fuisse futurorum, quae significantiam venturae plenitudinis continebat. Immolabatur quippe paschali festivitate agnus immaculatus, qui Christum Dominum significabat occidi. Sacerdos veste pulcherrima et coruscabili tegebatur, ut futuri Pontificis et coelestis Regis indicia nuntiaret.evela oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua. Absterge ab oculis cordis velamen litterae, et fac me spirituali sensu legis tuae mirabilia contemplari. In lumine enim tuo videbimus lumen In hac terra justi sunt incolae, qui propriam in mundo non habent mansionem; corpore siquidem in terra positi sunt, in coelis autem probabili conversatione consistunt, sicut Apostolus dicit: Conversatio autem nostra in coelis est . Et merito hic dicuntur incolae, quibus in aliena patria nullus affectus est,
Abbreviated transcription (Latin):
lio psalmodictumest. Iudiciatua abysus multa: A pestalos quoq uegte¬
Iteco In labus meis ꝓnuntiaui om̃a iudita oristui. Iconp̃hensibilia dic̃ ap̃łs
iuditiadi. Ergo iste quȩ audiuit & didic̃ aꝓph&is eatantũ labiis nuntiauit.
sed credentib & non indignis. Ix uia testicoaiorũ tuoꝵ delectatus oum.
tia adipsum ducunt uia certa: Iter in fatigabile quae studos us labor
accipere. Dequib apłs ait qm̃ inom diuites factiestis in ipso inomni uerbo

Expanded text:
lio psalmo dictum est: Judicia tua abyssus multa . Apostolus quoque telio psalmo dictum est: Judicia tua abyssus multa . Apostolus quoque tee . In labiis meis pronuntiavi omnia judicia oris tui. Incomprehensibilia dicit Apostolus judicia Dei . Ergo iste quae audivit, et didicit a prophetis: ea tantum labiis nuntiavit, sed credentibus, et non indignis. In via testimoniorum tuorum delectatus sum, tia ad ipsum ducunt: via certa, iter infatigabile, quaestuosus labor, a
Abbreviated transcription (Latin):
docece iuoti picationes tuas. hibenedicuionẽ laudem significatdnĩ
Nã cum nos dm̃ benedicimus eius facta laudamus: Cumille benedicit
nos sci ficare  dignatur. sequitur. doce me iustificationes tuas
Cum superius dixerit incorde meo abs condi eloquiatua. Muncdicit
do ceme iusti ficationes tuas : qua si nibil ante didicerit. uerum scae
congregationi esurienti sicientiq iustitiã: non sufficit manclatadñ
uerbo didicisse: sed p&ebat ut ea factis potuis s& ostendere. Item
Benedicius esdñe doceme iustificationestuas. Quia scio iustisicationes
uanȩ gloriae quas phariseus ꝓferebat in templo ate non pcessisse :
Iulabiis coeis ꝓaiuaniaui ocq̃a iuditia oristui. Chorus ille scoꝵ¬
ꝓnuntiasse sedicit iudina oris dñi que locutus est ꝑ ꝓph&as
& aposto los suos: quando ea labiis suis recensuit & populo pdicaut
Omnia iudicia significat quae scripta nondictas e&erũ uniuer saliter
non potest ꝓnuntiare qđ ullat noticia p̃ual& ad p̃hendi: sicut ina¬

Expanded text:
nire quod eligas. Sed hic benedictionem, laudem significat Domini; nam cum nos Deum benedicimus, ejus facta laudamus; cum ille benedicit, nos sanctificare dignatur. Sequitur, doce me justificationes tuas. Cum superius dixerit, In corde meo abscondi eloquia tua, nunc dicit, doce me justificationes tuas, quasi nihil ante didicerit. Verum sanctae congregationi esurienti sitientique justitiam non sufficit mandata Domini verbo didicisse; sed petebat ut ea factis potuisset ostendere, ubi Benedictus es, Domine, doce me justificationes tuas. Quia scio vanae gloriae justificationes tuas, quas Pharisaeus proferebat in templo, a te non processisse . In labiis meis pronuntiavi omnia judipronuntiasse se dicit judicia oris Domini, quae locutus est per prophetas et apostolos suos, quando ea labiis suis recensuit, et populo praedicavit. Omnia judicia, significat quae scripta vel dicta sunt. Caeterum universaliter non potest pronuntiare, quod nulla notitia praevalet apprehendi, sicut in a
Abbreviated transcription (Latin):
candam: Sicutp &rus inactib apł̃oꝵ dicit nion enĩ possumus quae ui¬
dimus & audiuimus non loqui. hidic̃ in cordesuo elo quia dñi nepec¬
car& abscondita. sedutrũq uerũ est Nã sicui dec& fidelib eaopor¬
tune p̃dicare : sic non credentib: oport& abscondi sicut ineuangło
dictum est Niedederitis scm̃ canib: neq miseritis margaritas.

Expanded text:
canda, sicut Petrus in Actibus apostolorum dicit: Non enim possumus quae vidimus et audivimus non loqui ; hic dicit in corde suo eloquia Domini, ne peccaret, abscondita. Sed utrumque verum est; nam sicut decet fidelibus ea opportune praedicare, sic non credentibus oportet abscondere, sicut in Evangelio dictum est: Ne dederitis sanctum canibus, neque miseritis margarita
Abbreviated transcription (Latin):
tuis. Uiam iustrpicationũ tuarũ Iaistrueme et ex ercebor
i norrabilibustuis. Merito chohors scã iustificationũ uiã
intelligere quaerebat: quae suas uias id est peccata ꝓdiderat.
quianisi illas dampnamus: ad istã ꝑuenire non possumus
instrueme: ad intellectũ ꝑtin&. ut auerter& . qđ sȩpe iam dictum est
quali mysterio post sex annos seruus relaxa r&ur hebrȩus: Septi¬
mus terrȩ fructus pecorib: egentib:q donar&ur & reliqua his simi¬
lia. Mirabilia uero ipsauocat : quaȩ superius dix̃. Iustificationes¬
enĩ prȩbent. Intellectȩ miraculum: quandosic in p̃sentes posita
ut longe futura significare uideantur. Iteoo uiã iusiifi cationũ¬

Expanded text:
. Viam justificationum tuarum instrue me, et exercebor in mirabilibus tuis. Merito cohors sancta justificationum viam intelligere quaerebat, quae suas vias, id est peccata prodiderat: quia nisi illas damnemus, ad istam pervenire non possumus. Instrue me, ad intellectum pertinet; ut adverteret, quod saepe jam dictum est, quali mysterio post sex annos servus relaxaretur Hebraeus; septimus terrae fructus pecoribus egentibusque donaretur; quod it. mirabilia vero ipsa vocat, quae superius dicit justificationes. Praebent enim intellecta miraculum, quando sic in praesenti sunt posita, ut longe futura significare videantur. Vers. 28. Dormitavi
Abbreviated transcription (Latin):
quippe cogitio quos lib& mitigat dolores: nectimori relinquitlocum
qui h ꝓmissionib dñi iugit̃ occupat᷑. sicut dic̃ apłs Timor nonest
in caritate. sel ꝑ fetta dilatio foras mittit timorem. Consolatione uero
suã cẽ. ꝓfersus est dñi iustificationes quas suis martyrib polliad
onsolamur enĩ in afflictione p̃sentium rerũ: speuenientium p̃miorũ¬

Expanded text:
quippe cogitatio quoslibet mitigat dolores, nec timori relinquit locum quippe cogitatio quoslibet mitigat dolores, nec timori relinquit locum qui in promissionibus Domini jugiter occupatur; sicut dicit Apostolus: Timor non est in charitate, sed perfecta dilectio foras mittit timorem . Consolationem vero suam esse professus est Domini justificationes, quas suis martyribus pollicetur. Consolantur enim in afflictione praesentium rerum, spe venientium praemioru
Abbreviated transcription (Latin):
et ad uers umo meloquebaaitur seruus. aut tuus ex ercebatur hituis
iustipicatioaibus. Muditum sea principib martyrũ chorus exponit
meritodic̃ seruum dñi qui int̃ uitȩ pericula: de eius iustificatione cogi¬
tabat. quidinilla: fẽcepturus e&̃ : qui inista tẽporalit̃ grauis sima
sustinebat. exercehatur enĩ a puatumsuũ : non cruciabatur ad poenã
ales anime mundum uicer̃ : quae sensum doloris sui: a& ni p̃mii cogitatio¬
nib molliehant. Item. Ꝙeni seder̃ principer& aduer sum melo quebantur
seruus aũt tuus exercebat᷑ iniusti ficationibtuis. Q uod inboc uer siculo ꝑplea¬
quasi deseloquit᷑ post futurũ in apostolis reliquisq martyrib uida cẽ.¬
impl&um quimulta corã regib & p̃sidib dño & iã hocꝓnuntiante ꝑpese¬
si sunt qui lic& sint diuersis poenis ad fectiusq ad sectionẽ : tam̃ ceruicũ
semꝑ se lnd ex ercuer̃ iustificationib alã et testioqoau atua aredi

Expanded text:
tuus exercebatur in tuis justificationibus. Auditum se a principibus martyrum chorus exponit, merito dicit servum Domini, qui inter vitae pericula de ejus justificatione cogitabat quid in illa vita recepturus esset qui in ista temporaliter gravissima sustinebat. Exercebatur enim ad provectum suum, non cruciabatur ad poenam. Tales animae mundum vicerunt, quae sensum doloris sui aeterni praemii cogitationibus molliservus autem tuus exercebatur in justificationibus tuis. Quod in hoc versiculo propheta in se loquitur, futurum in apostolis reliquisque martyribus videt, qui multa coram regibus et praesidibus, Domino etiam hoc praenuntiante, perpessi sunt . Qui licet sint diversis poenis affecti, usque ad sectionem tamen cervicum semper se in Dei exercuerunt justifi
Abbreviated transcription (Latin):
a qder rauerait reuo cabo: Inomni siquidem bono dñigatia p̃uentit
Quteum uelimꝰ rogare ipsese dignat᷑ in fundere Sequutur Nere¬
pellas me amandatistuis. Tãquã indignũ benesicusuis Vtquẽ
tesecisti toto cordepetere. T u&iã digneris audire E epellitenĩ
a mandats subdolose rogantes sicut in alio pralmolegitur
lium sanguinum & dolosum ab hominabitur dñs. Iteto Iͥntoto

Expanded text:
et quod erraverat revocabo . In omni siquidem bono Domini gratia praevet quod erraverat revocabo . In omni siquidem bono Domini gratia praevenimur, et ut velimus rogare, ipse se dignatur infundere. Sequitur, ne repellas me a mandatis tuis, tanquam indignum beneficiis tuis; ut quem te fecisti toto corde petere, tu etiam digneris audire. Repellit enim a mandatis suis subdole se rogantes, sicut in alio psalmo legitur: Virum sanguinum et dolosum abominabitur Dominus . Et Salomo
Abbreviated transcription (Latin):
Inquo corrigit iuuenior iã suã a&as clectaest noui non u&eris
testam̃ti: quando desenio rehomine in robusta sumꝰ a& atere pariti
uuenior enim dicitur u&erib: cõparatus : quia cõparatitius gradus
frequenter uim obtin& positiui: Sedisteiuenior quẽ ad modum
correxerit uiã suã sub sequenti responsone confirmat dicens
Incustodiendo sermonestuor Tunc scilic& cũ cuangelicã disciplinã
populus ap̃i anus accepit cosiquidem tẽpore homo correctus es t
quarido u&ere prauitate dinpnata ad rectȩ fidei donaꝑuenit.
ustoditaut̃ sermonescdñ : qui non costantũ memoriarein& sela¬
incustodiendo ser monestuos. incrãq ꝓphe&a non modo longeuiã
& atem orrigit uerum &iã d dolescentiã eboc& crudire &itacusto¬
dire diuinos sermones ut &iã siu&us culpa defl&asit. non nego¬
tiatio ad delinquendum ulla consentiat : Iattoto condeco eo exqui¬
nisi li quisitus fuiri&. sicut inesara l ssgitur. qđ periera trequiã:

Expanded text:
In quo corrigit juvenior viam suam? Aetas electa est Novi, non Veteris Testamenti, quando de seniori homine in robusta sumus aetate reparati. Juvenior enim dicitur veteribus comparatus, quia comparativus gradus frequenter vim obtinet positivi. Sed iste juvenior quemadmodum eorrexerit viam suam, subsequenti responsione confirmat dicens: In custodiendo sermones tuos, tunc scilicet cum evangelicam disciplinam populus Christianus accepit. Eo siquidem tempore homo correctus est, quando, vetere pravitate damnata, ad rectae fidei dona pervenit. Custodit autem sermones Domini qui non eos tantum memoria retinet, sed ain custodiendo sermones tuos. Hic propheta non modo longaevam aetatem corrigit: verum etiam adolescentiam edocet erudiri, et ita custodire divinos sermones, ut etiam si vetus culpa defleta sit: nunc ne cogitatio ad delinquendum ulla consentiat. In toto corde meo exquinisi inquisitus fuisset, sicut in Ezechiele legitur: Quod perierat requiram,
Abbreviated transcription (Latin):
Voxla& itiae et salutis Inrta ber naculis iustorum dexteradũi¬
s ec̃ uirtutem. Chorus ille fidelium la&us exultat: qm̃ dum ꝑsecutores
eoꝵ putarent eos merore confici& tribulatione consumi. illidiuina
contẽplatione gaudentes. desua poena la& abant᷑: quã sciebant sibi
ad a&na gaudia ꝓfuturã. hic enĩ tab̵ n acula iustorũ. humani petoris
regna concedit:. Quid enĩ potentius quã mortales induere in mortalitate
corhuptibiles. in corruptione. peccatorib beatitudine de hoste fortissi¬

Expanded text:
Vox laetitiae et salutis in tabernaculis justorum; dextera Domini fecit virtutem. Chorus ille fidelium laetus exsultat, quoniam dum persecutores eorum putarent eos moerore confici et tribulatione consumi, illi divina contemplatione gaudentes de sua poena laetabantur, quam sciebant sibi ad aeterna gaudia profuturam. Hic enim tabernacula justorum humani pectoris regna concedit. Quid enim potentius quam mortales induere immortalitatem, corruptibiles incorruptionem, peccatoribus beatitudinem, de hoste fortissi
Abbreviated transcription (Latin):
hic significat laudem quã dec& populum dicerebeatorũ. Diratio cordis:
fidei catholice scã rogula: quia cum confiteri non potest her&i corũ distora
uersutia  In eoqđ dic̃ didici: indicatbeatis patrib sibi traditã disci¬
plinã. Monaut̃ utquidã faciunt studio ꝑuersitatis inuentã iuditia
uero iustitiae s̃ quia famulor suos liberare dignatur. diabolica ꝑsecuto

Expanded text:
um. Directio cordis est fidei catholicae sancta regula, quia eum confiteri non potest haereticorum distorta versutia. In eo, quod dicit, didici, indicat a beatis Patribus sibi traditam disciplinam, non autem ut quidam faciunt studio perversitatis inventam. Judicia vero justitiae Dei sunt, quia famulos suos liberare dignatur a diabolica pe