comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tas infirmitatis humane uerũ plenũq
hominem monstraret in dõ. Propter
tiamq ꝓnuntiat dicens. Nos autẽ pre¬
dicamus xp̃m crucifixũ. udeis quidẽ
scandalum: gentib autẽ stultitiam.
ipsis autẽ uocatis uideis atq grecis.
xp̃m dei uirtutẽ et dei sapiẽntiã. Et
ut ininfirmitate susceptionis humane
magnitudinẽ diuine uirtutis mons¬
traret. adiecit. Quod enĩ stultũ . ẽ. dĩsa¬
pientius. ẽ. hominib: et quod infir¬
mũ. ẽ. dĩ fortius.ẽ. hominib. Ille gͥ dĩ
filius d̃i uirtꝰ et dei sapientia in ẽxordio
redemptionis humane diuersũ quid¬
dam ꝑegit in homine. quã quod semꝑ
habebãt in patre: quia uidelicet aliud
ibi maiestatis natiuitas habuit. aliud
hic pietas redẽptionis exegit. In illo enĩ
sempiternȩ natiuitatis archano sempi¬
ternus atq ummutabilis pater alterũ
genuit non diuersum. et quantũ ge¬
nerando ꝓtulit. tantus ipse ꝑmansit

Expanded text:
tas infirmitatis humanae verum plenumque tas infirmitatis humanae verum plenumque hominem monstraret in Deo. Propter tiamque pronuntiat dicens: Nos autem praedicamus Christum crucifixum, Judaeis quidem scandalum, gentibus autem stultitiam, ipsis autem vocatis Judaeis atque Graecis, Christum Dei virtutem, et Dei sapientiam , et ut in infirmitate susceptionis humanae magnitudinem divinae virtutis monstraret adjecit: Quod enim 116 stultum est Dei, sapientius est hominibus, et quod infirmum est Dei, fortius est hominibus . Ille igitur Dei Filius, Dei virtus, et Dei sapientia, in exordio redemptionis nostrae, diversum quiddam peregit in homine, quam quod semper habebat in Patre, quia videlicet aliud ibi majestatis nativitas habuit, aliud hic pietas redemptionis exegit : in illo enim sempiternae nativitatis arcano sempiternus atque incommutabilis Pater alterum genuit non diversum; et quantum generando protulit, tantus ipse permansit; et
Abbreviated transcription (Latin):
ds̃ plenus. ẽ. ueritatis : Quod ꝓculdu¬
bio plenitudinis nomen. ut diuinitatis
pariter audiamus. Quia in ipso inha¬
bitat om̃is plenitudo diuinitatis cor¬
poraliter. et estis in illo repleti. Quȩ
autẽ sit quȩ in xp̃o inhabitat pleni¬
tudo duunitatis: iohannes ostendat.
nos asserit accepisse: dicens. Et de pleni¬
tudine eius nos om̃s accepimus. et gr̃am¬
nis filius. qui et semet ipsũ exinaͣuit
et plenus gr̃ȩ ueritatisq ꝑmansit:
uere mutabilis facꝰtus immutabilis maneis
uere passus passioni ñ subiacens. uere
mortuus mortẽ ñ sentiens sed extingueis
Hȩc aut̃e cuncta unus xp̃c et gessit et
ꝑtulit. quia in uno eodemq xp̃o uera
diuinitatis ueraq humanitatis nat᷑a
ꝑ mansit: dũ ds̃ ñ confusus homini s
unitꝰ. sic in una ꝑsona utriꝰq naturę
ꝑmanentis indicia demonstrauit. ut ue-¬
rus ds̃ et plenus ueris diuinisq uirtu¬
tib in homine clareret assũpto. et ueri¬

Expanded text:
Deus plenus est veritatis: quod procul duDeus plenus est veritatis: quod procul dubio plenitudinis nomen, ut divinitatis pariter audiamus: Quia in ipso inhabitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter, et estis in illo repleti . Quae autem sit quae in Christo inhabitat plenitudo divinitatis Joannes ostendat :nos asserit accepisse, dicens: Et de plenitudine ejus nos omnes accepimus, et granis Filius, qui et semetipsum exinanivit, et plenus gratiae veritatisque permansit; vere mutabilis factus, immutabilis manens, vere passus, passioni non subjacens; vere mortuus, mortem non sentiens, sed exstinguens. Haec autem cuncta unus Christus et gessit et pertulit, quia in uno eodemque Christo vera divinitatis, veraque humanitatis natura permansit, dum Deus non confusus homini, sed unitus, sic in una persona utriusque naturae permanentis indicia demonstravit, ut verus Deus et plenus, veris divinisque virtutibus in homine clareret assumpto, et veri
Abbreviated transcription (Latin):
rapinã arbitratusͤ. eẽ. se equalem dõ ͤ semet¬
ipsum exinaniuit. formam serui accipi¬
ens. Equalitatẽ enĩ dĩ ueri ds uerus ñ
rapuit. qua unitate naturali sempit̾nꝰ
cum pacre possedit. Idcireo unigenitꝰ
dei filius quando etiam formam serui ac¬
cipiens semet ipsum ex inauit. plenus
gre ueritatisq ꝑmansit. Uidimus inqͥt
iohannes głam eius gl̃am quasi unige¬
niti apatre: plenũ gr̃ȩ et ueritatis:
Hocẽ utiq quod in uno eodẽq semet¬
ipsum exinaniente et pleno gr̃ȩ et
ueritatis accepta serui forma. ueritatẽ
uoluntariȩ ꝓrsus exmanitionis osten-¬
dit: in quo eterna ꝑmanens dei forma
plenitudinem gr̃ȩ ueritatisq monstra¬
uit. Quȩ. ẽ. gͥ ila unigeniti exinanitio.
nisi accepta passibilis et mortalis huma¬
nitas xp̃i ᷤ Que autẽ. ẽ. unigeniti pleni¬
tudo. nisi ꝑmanens impassibilis atq un¬
mortalis diuinitas xp̃i. in quo ꝑfect us
homo plenus. ẽ. grẽ. et in quo ꝑfectus

Expanded text:
e aequalem Deo, semetipsum exinanivit, formam servi accipiens : aequalitatem enim Dei veri Deus verus non rapuit, quam unitate naturali sempiternus cum genitore possedit. Idcirco unigenitus Dei Filius, etiam quando formam servi accipiens semetipsum exinanivit, plenus gratiae veritatisque permansit. Vidimus, inquit Joannes, gloriam ejus, gloriam quasi Unigeniti a Patre, plenum gratiae et veritatis . Hoc est utique, quod in uno eodemque semetipsum exinaniente, et pleno gratiae et veritatis, accepta servi forma veritatem voluntariae prorsus exinanitionis ostendit, in quo aeterna permanens Dei forma plenitudinem gratiae veritatisque monstravit. Quae est igitur illa Unigeniti exinanitio, nisi accepta passibilis et mortalis humanitas Christi? Quae autem est Unigeniti plenitudo, nisi permanens impassibilis atque immortalis divinitas Christi? in quo perfectus homo plenus est gratiae, et in quo perfectus
Abbreviated transcription (Latin):
mirrȩ et aloes: quasi libras centũ. Acce¬
perunt gͣ corpus iħu: et alligauerunt
illud linteis cũ aromatib sicut mos udȩ
is. ẽ. sepelire. Ecce facta distincꝰtione diui¬
nitatis. carnis et animȩ quantũ ad pro¬
prietatẽ substantie attinet. solũ corpus
iħu dicit de cruce depositũ. aromatib con¬
ditũ. et linteis obuolutũ. Propter unita
utero suscepit. nec in morte nec in sepul¬
chro deser uit. propterea secutꝰ iohannes
adiecit. Erat autẽ in loco ubi crucifixus ẽ.
ortus. et in orto monum̃tũ nouũ in quo non¬
dũ quisqũa positꝰ fuerat. ibi gͦ propter pa¬

Expanded text:
ntum. Acceperunt ergo corpus Jesu, et alligaverunt eum linteis cum aromatibus, sicut Judaeis mos est sepelire . Ecce, facta distinctione divinitatis, carnis et animae, quantum ad proprietatem substantiae attinet, solum corpus Jesu dicit de cruce depositum, aromatibus conditum, et linteis obvolutum; propter unitatutero suscepit, nec in morte, nec in sepulcro deseruit; propterea secutus Joannes adjecit: Erat autem in loco ubi crucifixus est hortus, et in horto monumentum novum, in quo nondum quisquam posit
Abbreviated transcription (Latin):
posuerunt iħm. Uere diuino sp̃u plenus
sc̃s euuangłista locutꝰ. ẽ: ut primit᷑ quid
in xp̃o mortuũ fuerit et sepultũ ostendeis
dicer et acceptũ corpi iħi et ligatũ lindeis
cũ aromatib. Et quia quod ds coniunxit
homo ñ separat. propterea ñ corpꝰ iħ̃ u sed
iħm dicit in monumento positũ. Sciebat
enĩ quod ille susceptor plem hominis d̃s
totus. eẽt cum carne sua in sepulchro. totꝰ
cũ anima sua in inferno. totꝰ in mundo.
totꝰ in cȩlo. totꝰ ꝑ unitatẽ naturȩ in patre
de quo extitit. totꝰ ꝑ om̃potentiã diunitatis
suȩ in tota creatura quã fecit. Hanc inxp̃o

Expanded text:
osuerunt Jesum . Vere divino Spiritu plenus sanctus evangelista locutus est, ut primitus, quid in Christo mortuum fuerit et sepultum ostendens, diceret acceptum corpus Jesu, et ligatum linteis cum aromatibus. Et quia quod Deus conjunxit homo non separat , propterea non corpus Jesu, sed Jesum dicit in monumento positum: sciebat enim quod ille susceptor pleni hominis Deus totus esset cum carne sua in sepulcro, totus cum anima sua in inferno, totus in mundo, totus in coelo, totus per unitatem naturae in Patre, de quo exstitit, totus per omnipotentiam divinitatis suae in tota creatura quam fecit. CAPUT XXVI.
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ in latere: uoluntariã et uerã mortẽ cũ
inclinato capite emisisset sp̃m in cruce:
uoluntariã et uerã sepulturã cũ eũ depo¬
sitũ de ligno. ioseph et nichodemꝰ ponerẽt
insepulchro. Has enĩ carnis om̃s infirmi¬
tates. uoluntarias quidẽ sed ueras xp̃c
habuit: quia carnis humane naturam
ñ in fantasia sed inueritate suscepit. Quas
passiones propterea in carne uoluntarias ha-¬
buit: ut inueritate carnis diuina potentia
quȩ nec pati potuit aliquando nec mori
infirmitatẽ mortẽq deuinceret. et carnẽ
suã in uitã untutẽq ꝑpetuã suscitaret.
uod paulus sic ore ueridico ꝓtestatur.
Ap̃c surgens amortuis iã non morit̃. et mors
ei ultra ñ dominabit᷑. Quod enĩ mortuus. ẽ
peccato mortuus. ẽ. semel. Quod autẽ uiuit
uiuit dõ. Quis autẽ ignoret xp̃m nec in ani¬
ma nec in diuinitateᷤ sed in solo corpore mor¬
tuũ et sepultũ: Quod euident̃ iohannes

Expanded text:
tur in latere; voluntariatur in latere; voluntariaite spiritum emisisset in cruce; voluntariam et veram sepulturam, cum eum depositum de ligno Joseph et Nicodemus ponerent in sepulcro. Has enim carnis omnes infirmitates voluntarias quidem, sed veras, Christus habuit, quia carnis humanae naturam, non in phantasia, sed in veritate suscepit. Quas passiones propterea in carne voluntarias habuit, ut in veritate carnis divina potentia, quae nec pati potuit aliquando nec mori, infirmitatem mortemque devinceret, et carnem suam in vitam virtutemque perpetuam suscitaret. Quod Paulus sic ore veridico protestatur: Christus surgens a mortuis jam non moritur: et mors ei ultra non dominabitur. Quod enim mortuus est peccato, mortuus est semel; quod autem vivit, vivit Deo . Quis autem ignoret Christum nec in anima nec in divinitate, sed in solo corpore mortuum et sepultum? Quod evidenter Joannes
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. signifi cans qua morte clarificatur us
eẽt dm̃. Et hoc cũ dixisset: dicit ei. Sequere
me. Eece qualiter eũ et antea sequi petrus
uolebat. quando ꝓeo animã ponere cupie¬
bat: sicut eũ postea rect᷑o dilectionis itine¬
re sequi meruit. quando ꝓ eo animã in pas¬
scripturarũ at testatione ꝓbatũ. ẽ. dilecti¬
onẽ deẽe ubi solũ corpꝰ ponit᷑. ibi autẽ cari¬
tatẽ ẽẽ ubi anima cũ corpore ponit᷑. xp̃c
ex uirgine plen᷑ credendꝰ ẽ. ds̃ et plenus
homo. id.ẽ. anima rationalis et caro. Et
sicut fidei catholicȩ ueritas habet: in uno
eodẽq xp̃o credam᷑ scd̾m uerã substantiã
carnis uoluntariã et uerã famem. cũ esu¬
riens ad ficulneã ueniret: uoluntariã et
uerã sitim cũ bibere a samaritana depos¬
ceret. uel cũ se sitire in cruce dixisset: uo¬
luntariã et uerã lassitudinẽ cũ fatigatꝰ
ab itinere. suꝑ puteũ sederet: uoluntariũ
et uerũ uulnus cũ militis lancea ꝑeutere¬

Expanded text:
ns qua morte clarificaturus esset Deum: et hoc cum dixisset, dicit ei: Sequere me. Ecce qualiter eum et antea sequi Petrus volebat, quando pro eo animam ponere cupiebat, sicut eum postea recto dilectionis itinere sequi meruit, quando pro eo animam in pasturarum attestatione probatum est dilectionem deesse ubi solum corpus ponitur, ibi autem caritatem esse ubi anima cum corpore ponitur, Christus ex Virgine plenus credendus est Deus et plenus homo, id est anima rationalis et caro. Et sicut fidei catholicae veritas habet, in uno eodemque Christo credamus, secundum veram substantiam carnis, voluntariam et veram famem, cum esuriens ad ficulneam veniret; voluntariam et veram sitim, cum bibere a Samaritana deposceret, vel cum se sitire in cruce dixisset; voluntariam et veram lassitudinem, cum fatigatus ab itinere super puteum sederet; voluntarium et verum vulnus, cum militis lancea 131 percutere
Abbreviated transcription (Latin):
humnanitas habuit. si plenã impassibilitatẽ
quunitas habere non potuit: Cognoscat᷑
ꝗͦ q̃m ubi naturaliter plena.ẽ. potestas:
nulla potest. eẽ. passionis infirmitas: qm̃
potestas xp̃i qua immortalis ꝑmansit. cum
moriens in carne xp̃c animã poneret ipsa
sine tristitia ꝑmansit: cũ uoluntariã expo¬
testate xp̃c in anima tristitiam sustineret
ao autẽ ille homo potestatẽ ponendȩ ani¬
me habuit. quia eum diuina potestas in
unitatẽ ꝑsonȩ suscepit. Quȩ autẽ plena ẽ.
potestas nisisola ciuinitas. de qua ar̃ om̃ia quȩ¬
cũq uoluit fecit. et cui dr̃. sub. ẽ. enĩ tibi
cũ uoles posse: Propterea in illo digne ple¬
na potestas credit᷑. cui tantũ posse quan¬
tũ uelle: et tantũ uelle quantũ posse na¬
monstrare quã oꝑe dicens. Maiorem hac
dilectionẽ nemo habet qũã ut animam
suã quis ponat ꝓ amicis suis. Unde sciens
petrus animã xp̃i ꝓprio substantialiq

Expanded text:
humanitas habuit, si plenam impassibilitatem humanitas habuit, si plenam impassibilitatem divinitas habere non potuit? Cognoscatur ergo quoniam ubi naturaliter plena est potestas, nulla potest esse passionis infirmitas; quoniam potestas Christi qua immortalis permansit cum moriens in carne Christus animam poneret, ipsa sine tristitia permansit, cum voluntariam ex potestate Christus in anima tristitiam sustineret. Ideo autem ille homo potestatem ponendae animae habuit, quia eum divina potestas in unitatem personae suscepit. Quae autem plena est potestas, nisi sola divinitas? de qua dicitur: Omnia quaecunque voluit fecit , et cui dicitur: Subest enim tibi, cum voles posse . Propterea in illo digne plena potestas creditur, cui tantum posse quantum velle, et tantum velle quantum posse, namonstrare quam opere, dicens: Majorem hac dilectionem nemo habet, quam ut animam suam quis ponat pro amicis suis . Unde sciens Petrus animam Christi proprio substantialique
Abbreviated transcription (Latin):
ambulate in dilectione sicut et xp̃e dilexit
nos et tradidit semet ipsũ ꝓ nobis. oblatio¬
nẽ et hostiã ddõ in odorẽ suauitatis: ita to¬
tꝰ homo animã suã posuit. cũ anima in
cruce carne moriente discessit. Qũa tam̃
car nẽ nec in morte diuinitas deseruit. sicut
nec in inferno animã dereliqͥt. dequa etiã
acceperit potestatẽ. ut cũ uellet animam
poneret. et cũ uellet denuo resũpsisset.
quantã potuit habere xp̃i diuinitas
potestatẽ. cuhoc.ẽ. semꝑ uelle quod pos¬
se: Nã in hoc loco impassibilis uereatq
inuicta diuinitas uniuersa prorsꝰ hereticȩ
falsitatis cõmenta destruxit. Si enĩ inte¬
gra fuit dicentis potestas: uoluntaria fuit
patientis infirmitas. Uoluntas autẽ quȩ
ex potestate uenit. naturalẽ utiq uerita¬
tẽ diuinitatis humanitatisq ser uauit.
Nã potestas naturalis ꝓculddubio defuit:
si in diumitate xp̃i quȩ libet infirmitas
fuit Qualiter autẽ patiendi potestatẽ

Expanded text:
cut et Christus dilexit nos, et tradidit semetipsum pro nobis oblationem et hostiam Deo, in odorem suavitatis , ita totus homo animam suam posuit, cum anima in cruce carne moriente discessit; quam tamen carnem nec in morte divinitas deseruit, sicut nec in inferno animam dereliquit; de qua etiam acceperit potestatem, ut cum vellet animam poneret, et cum vellet denuo resumeret; quantam potuit habere Christi divinitas potestatem, cui hoc est semper velle quod posse? Nam in hoc loco vere impassibilis atque invicta divinitas universa prorsus haereticae falsitatis commenta destruxit. Si enim integra fuit dicentis potestas, voluntaria fuit patientis infirmitas; voluntas autem quae ex potestate venit naturalem utique veritatem divinitatis humanitatisque servavit: nam potestas naturalis procul dubio defuit, si in divinitate Christi quaelibet infirmitas fuit. Qualiter autem patiendi potestatem
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ illi naturalis infirmitas. Nichil desiderat:
quia om̃ia potest. et om̃ia possidet. Hȩc gͦ cunc̾ta
in anima quã susceperat ꝑtulit xp̃c: ut uerã
totãq in se cũ sius infirmitatib hominis de¬
monstraret accepti substantiã: et in infirmi¬
tatib quasꝓ infirmis accepit uirtutẽ ꝑfice¬
ret qũa infirmis attribuit. Qui & hominis
carnẽ propterea mortalem habuit ut mor¬
talib plenã conferret immortalitatis gr̃am
et hominis animã cũ infirmitatib suis
sine peccato suscepit. ut nr̃is animabus
impenderet medicinã: quia sicut isaia teste
uulneratꝰ. ẽ. ꝓꝑter iniquitates nr̃as: quod ꝓ¬
priũ carns fuit. quippecũ iã defuncti latus
lancea ꝑcuteret miles. ita infirmatꝰ ẽ ꝓpt̾
peccata nr̃a quod. ẽ. animȩ cuiꝰ ꝓ nobis unfir¬
mitatẽ suscepit. Huius anunȩ ponendȩ ac

Expanded text:
est illi naturalis infirmitas; nihil desiderat, est illi naturalis infirmitas; nihil desiderat, quia omnia potest, et omnia possidet. Haec ergo cuncta in anima quam susceperat pertulit Christus, ut veram totamque in se, cum suis infirmitatibus, hominis demonstraret accepti substantiam; et infirmitatibus, quas pro infirmis accepit, virtutem perficeret, quam infirmis attribuit. Qui et hominis carnem propterea mortalem habuit, ut mortalibus plenam conferret immortalitatis gratiam; et hominis animam cum infirmitatibus suis sine peccato suscepit, ut nostris animabus impenderet medicinam, quia sicut, Isaia teste, vulneratus est propter iniquitates nostras quod proprium carnis fuit: quippe cum jam defuncti latus lancea percuteret miles, ita infirmatus est propter peccata nostra quod est animae, cujus pro nobis infirmitates suscepit. Hujus animae pone
Abbreviated transcription (Latin):
turbata. ẽ. Gaudiũ quoq in sua saluator ani¬
ma demonst rauit: cũ discipulis de lazaro di¬
ceret. Lararus amicꝰ nr mortuus. ẽ. et gaudeo
ut credatis qͥa ñ erã ibi. Substantia hominis
utiq gaudebat in xp̃o: quȩ ꝓ naturali con¬
sortio gaudiũ iã habuit de lazaro suscitan¬
do. simul ut et discipuli uerũ dm̃ intelli¬
gerent in homine quẽ cognouissent etiã
Conge posita non latere. Atq ut omĩa in
se xp̃c animȩ officia demonst raret: etiam
desideriũ asua anima fieri noluit alienũ
dicens discipulis. Desiderio desideraui hoc
pascha manducare uobiscũ. ante qũa pati¬
ar. Nemo potest hȩc om̃ĩa uel naturȩ depu¬
tare carnis uel substantiȩ deitatis: qm̃ caro
nec uiuere potest ꝑ semet ipsã. nec sentire nec
tristari. nec desiderare. nec metuere. nec me¬
rere. dĩtas autẽ nichil metuit. qm̃ om̃ium
dominat᷑. In nullo tristat᷑: q̃m̃ ei mehil pas¬
Sionis infert᷑. In nullo metuit. quia nulla

Expanded text:
ae. Gaudium quoque in sua Salvator anima demonstravit, cum discipulis de Lazaro diceret: Lazarus amicus noster mortuus est: et gaudeo, ut credatis, quia non eram ibi . Substantia hominis utique gaudebat in Christo, quae pro naturali consortio gaudium jam habuit de Lazaro suscitando: simul ut et discipuli verum Deum intelligerent in homine, quem cognovissent etiam longe posita non latere. Atque ut omnia in se Christus animae officia demonstraret, etiam desiderium a sua anima fieri, noluit alienum, dicens discipulis: Desiderio desideravi hoc pascha 128 manducare vobiscum, antequam patiar . Nemo potest haec omnia vel naturae deputare carnis, vel substantiae deitatis, quoniam caro nec vivere potest per semetipsam, nec sentire, nec tristari, nec desiderare, nec metuere, nec moerere. Deitas nihil metuit, quoniam omnium dominatur; in nullo tristatur, quoniam ei nihil passionis infertur: in nullo metuit, quia nulla
Abbreviated transcription (Latin):
tore beneficiũ gratuitȩ miserationis ostendit᷑.
a redẽpto diuinȩ confessionis obsequium
redderet᷑. et neino uerũ dm̃ de natura pa¬
tris ambigeret. quẽ exhominis natura
uer ũ hominẽ cognouisset: ac ꝑ hoc quem
hominẽ uerũ constaret. eẽ. passionib homi¬
nis eundẽ uerũ am̃ crederemus oꝑib deita¬
tis. ipso filio dicente. Si m non uultis crede¬
re. uel oꝑib creditẽ. Unꝰ gͦ atq idẽ xp̃c qͥ¬

Expanded text:
tore beneficium gratuitae miserationis ostenditur, tore beneficium gratuitae miserationis ostenditur, a redempto divinae confessionis obsequium redderetur; et nemo verum Deum de natura Patris ambigeret, quem ex hominis natura verum hominem cognovisset, ac per hoc, quem hominem verum constaret esse passionibus hominis, eumdem verum Deum crederemus operibus deitatis, ipso Filio dicente: Si mihi non vultis credere, vel operibus credite . Unus ergo atque idem C
Abbreviated transcription (Latin):
minis ore laudari poterat ueritatis: Sed
quod uere xp̃c fuit. hoc interrogans dixit:
et quod uere xp̃c fuit hoc exore petri confi¬
tentis audit. filiꝰ eñĩ hominis xp̃c dĩ uiui
filius fuit. Nec immerito diuina uoce pro-¬
meruit beatitudinẽ. qui ꝓpria uoce fidei pro¬
culit ueritatẽ. Propter hoc audit. Beatus
es simon bariona: quia caro et sanguis non
reuelauit tͥ. sed pater meus qui. est. in cȩlis
Etiam ipse xp̃c di se utiq iam confessus. ẽ.
filiũ. cũ pͥatre suo qui. ẽ. in celis petro asse¬
ruit reuelatũ. Nec hoc tam̃ otiose p̃tere¬
undũ. existimo: quod xp̃o pͥmũ se filium
hominis nuncupanti petrus dicit. Tu es xp̃c
filius di uiui. Et em̃ di filius carnis humili¬
tate suscepta debuit in se sacramentum
magnȩ pietatis ostendere. homo uͦ redemp¬
tus debuit in hominis filio uerã diuine na¬
tiuitatis substantiã p̃dicare: ut dũ a redẽp¬

Expanded text:
minis ore laudari poterat veritatis? Sed minis ore laudari poterat veritatis? Sed quod vere Christus fuit, hoc interrogans dixit, et quod vere Christus fuit, hoc ex ore Petri confitentis audivit. Filius enim hominis Christus, Dei vivi Filius fuit, nec immerito divina voce promeruit beatitudinem, qui propria voce fidei protulit veritatem; propter hoc audit: Beatus es, Simon Bar-Jona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed Pater meus qui est in coelis. Etiam ipse Christus Dei se utique jam confessus est Filium, cum a Patre suo, qui est in coelis, Petro asseruit revelatum. Nec hoc tamen otiose praetereundum existimo, quod Christo primum se Filium hominis nuncupanti Petrus dicit: Tu es Christus Filius Dei vivi: etenim Dei Filius, carnis humilitate suscepta, debuit in se sacramentum magnae pietatis ostendere; homo vero redemptus debuit in hominis Filio veram divinae nativitatis substantiam praedicare, ut dum a Redemp
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsona. qui di filius erat. dignat᷑. ẽ. homi¬
nis filius nuncuparie Ad hanc unitatẽ
ꝑsonȩ sine ulla confusione utriꝰq substantiȩ
cognoscendã: ⁊p̃c discipsos inter rogat diceis.
Quẽ me dicunt homines ẽẽ filium homiuise
Cumq illi opinionẽ uulgi ꝓtinus indica¬
rent. tunc ꝓprie ab eis qualitas uerȩ fidei
expetit᷑ ut exroris humani falsitas aufe¬
ratur. Hec qͥ. ẽ. dñi interrogatio conse¬
cutã. Uos autẽ quẽ me ẽẽ dicitis. me utiq
filiũ hominis: Ibi iam petrus apłs reue¬
lationis diuinȩ firmamento subnixus:
generalis s alutis confessus. ẽ. sacramentũ.
Tu es inquit xp̃c filius di uiui. Quid est.
hoce Quantũ adignaros: congruit int̃¬
rogatiom responsio. Petrus eñ de filio
hominis interrogat᷑: et ipse dei filium
confitet᷑. Nũquid interrogantẽ iħm mi¬
nus auduit. aut ipse ueritatẽ in con¬
fesione non tenuit: Absit. Nuom eñi erporho¬

Expanded text:
persona, qui Dei Filius erat, dignatus est homipersona, qui Dei Filius erat, dignatus est hominis Filius nuncupari. Ad hanc unitatem personae, sine ulla confusione utriusque substantiae cognoscendam Christus discipulos interrogat, dicens: Quem 122 me dicunt homines esse filium hominis ? Cumque illi opinionem vulgi protinus indicarent, tunc proprie ab eis qualitas verae fidei expetitur, ut erroris humani falsitas auferatur: haec igitur est Domini interrogatio consecuta: Vos autem quem me esse dicitis? me utique filium hominis? Ibi jam Petrus apostolus, revelationis divinae firmamento subnixus, generalis salutis confessus est sacramentum: Tu es, inquit, Christus Filius Dei vivi. Quid est hoc? Quantum ad ignaros, congruit interrogationi responsio? Petrus enim de Filio hominis interrogatur, et ipse Dei Filium confitetur. Nunquid interrogantem Jesum minus audivit, aut ipse veritatem in confessione non tenuit? Absit: quomodo enim error ho
Abbreviated transcription (Latin):
celestem naturam cȩ lestis carnis dicat habere
substantiã. p̃sertun qm ipse quoq de se dñs
pficet᷑. nemo ascendit in cȩlũ. nͥ qui de cȩlo
descenddit: filius hominis qui ẽ. in çlo. Qo
si cȩleste corpus et non humanũ suscepisse
ci psalmi uaticinatio fulciet᷑ ubi scriptũ. ẽ.
ut inhabitet gła in terra nr̃a. ueritas de t̃¬
ra octa. ẽ  Xp̃m autẽ quis negare audeat
ueritatẽ cum ipse se hoc nomine nuncu-¬
parit ddicens ego sum uia ueritas et uitas
Siueritas qͥ de terra orta.ẽ. quomͦ secundꝰ
homo dde cȩlo cȩlestis. nisi qm a di filio suscep¬
ta materies terrem corporis incȩleste no¬
men transiit ꝑconsortiũ deitatis: Et qͦmͦ
rur sus filius hominis descendit de cȩlo. nisi
quia filius dei. non locali motu. sed pieta¬
tis descendit affec̾tu. qui sicut in carne
suscepta ex homine dignat᷑. ẽ. nasci. sic pro
una dei suscipientis et hominis suscepti

Expanded text:
coelestem naturam, coelestis carnis dicatur habere coelestem naturam, coelestis carnis dicatur habere substantiam, praesertim quoniam ipse quoque de se Dominus profitetur: Nemo ascendit in coelum, nisi qui de coelo descendit, Filius hominis qui est in coelo . Quod si coeleste corpus, et non humanum suscepisse ci psalmi vaticinatio fulcietur, ubi scriptum est: Ut inhabitet gloria in terra nostra, veritas de terra orta est ? Christum autem quis negare audeat veritatem, cum ipse se hoc nomine nuncuparit, dicens: Ego sum via, veritas et vita ? Si veritas igitur de terra orta est, quomodo secundus homo de coelo coelestis, nisi quoniam a Dei Filio suscepta materies terreni corporis, in coeleste nomen transiit per consortium deitatis? Et quomodo rursus Filius hominis descendit de coelo, nisi quia Filius Dei non locali motu, sed pietatis descendit affectu? qui sicut in carne suscepta ex homine dignatus est nasci, sic pro una Dei suscipientis, et hominis suscepti
Abbreviated transcription (Latin):
cũ participeᷤᷤ nominat. Nam illa diuinitas
filii dei nullius creature habet participiũ
quia cũ creatura non habet naturale con¬
sortiũ. Ds̃ gͦ in carne unctus ẽ: ut in illo¬
ut als homine xp̃o que sine peccato mater
et concepit et peperit. plena diuinȩ scifica¬
tionis agnosceret᷑ gr̃a. quȩ nomine trini-¬
tatis eẽt fidelib conferenda. P ropterea
beatꝰ petrus dicit iħm a nazaretħ quem
ixit d̾s sp̃u scõ et uirtute. & tam̃ ille
iłx a nazareth. qui unctꝰ ẽ. ds̃ in psalmo dr̃.
Et ido manente in unitata ꝑsonȩ naturali
hominis et dĩ inconfusa et inseꝑabili ueri¬
tate. sicut ds̃ xp̃c in homine nom̃ hominis
sũpsit. sic idem homo xp̃c in dõ uocabulum
deitatis accepit. Namsi non ex coniunctione
naturali nom̃ d̃i et hominis unitas ꝑsonalis
habet in xp̃o. consequent̃ scds homo quem
de cȩlo celestẽ p̃dicat paulus. nichil habere
naturaliter pucet᷑ ex ungine: et sec undũ

Expanded text:
cum participes nominat: nam illa divinitas cum participes nominat: nam illa divinitas Filii Dei nullius creaturae habet participium, quia cum creatura non habet naturale consortium: Deus ergo in carne unctus est, ut in illo homine Christo, quem sine peccato mater et concepit et peperit, plena divinae sanctificationis agnosceretur gratia, quae nomine Trinitatis esset fidelibus conferenda. Propterea beatus Petrus dicit: Jesum a Nazareth, quem unxit Deus Spiritu sancto et virtute . Et tamen ille Jesus a Nazareth DeuEt ideo manente in unitate personae naturali hominis et Dei inconfusa et inseparabili veritate, sicut Deus Christus in homine nomen hominis sumpsit, sic idem homo Christus in Deo vocabulum deitatis accepit. naturali nomen Dei et hominis unitas personalis habet in Christo, consequenter secundus homo, quem de coelo coelestem praedicat Paulus, nihil habere naturaliter putetur ex Virgine, et secundum
Abbreviated transcription (Latin):
in baptismate patri et filio sc̃s sp̃s iungit᷑:
cum potius illud debuerit patri filioq
coniungi quod potioris merito scĩficatio¬
nis. filio debuit anteponi. Qualis uͦ uirtꝰ
illa credet᷑. quȩ diuinitatẽ filii di unctio¬
ne scĩficauit. et eius carnẽ scificare non
sp̃u et uirtute. Adtendat᷑ gͦ ne forsitan
et ipso di filio. et illa qua unctus uirtute
dr̃. potior atq sanctior credendus sit sp̃s
scdm carnẽ sicut beati petri manfestat
Si autẽ sine scõ spu plene sc̃ificari ñ potu¬
scĩficauit et misit in mundũ et qui de serp¬
scĩficationis ꝑfect᷑ionẽ uidet contristare non
posse: Quid autẽ dubitat᷑ olei nomine sp̃m
scm demonstratũ. cũ dauid et petrus tam
olei quã sp̃s sc̃i uocabulo unũ p̃dicent unc¬
tionis dñicȩ sacramentũ: Daind enĩ dicit
Uiixit te ds̃ as̃ tuus oleo exultationis pre
participib tuis. Q utiq hominẽ significat

Expanded text:
in baptismate Patri et Filio Spiritus sanctus juin baptismate Patri et Filio Spiritus sanctus jungitur, cum potius illud debuerit Patri Filioque conjungi, quod potioris merito sanctificationis Filio debuit anteponi. Qualis vero virtus illa credetur, quae divinitatem Filii Dei unctione sanctificavit, et ejus carnem sanctificare non Spiritu et virtute. Attendatur ergo ne forsitan, et ipso Dei Filio, et illa qua unctus virtute dicitur, potior atque sanctior credendus sit Spirisecundum carnem, sicut beati Petri manifestatSi autem sine sancto Spiritu plene sanctificari potusanctificavit, et misit in mundum , et qui de seipsanctificationis perfectionem videt constare non posse? Quid autem dubitatur olei nomine Spiritum sanctum demonstratum, cum David et Petrus, tam olei quam Spiritus sancti vocabulo, unum praedicent unctionis Dominicae sacramentum? David enim dicit: Unxit te Deus, Deus tuus oleo exsultationis, prae participibus tuis, et utique hominem significat,
Abbreviated transcription (Latin):
petrus ostendit dicens. Iħm arnazareth qũe
unxit ds spu scõ et uirtute. Que gͥ anarareth
dicit ioseph filiũ estimaret. sicut adnatha¬
nahel loquens. quẽ seripsit moyses inquit
co carmine nominat᷑. Qualiter autẽ homo
ille habere potuit dĩnomen. nͥ q̃m adõsus¬
ceptꝰ unã cũ eo possedit nominis dignitatẽ:
Sed in eo quod dr̃ inxit te ds̃ ds̃ tuus di¬
uina credit᷑ accipienda natura. in qua puta¬
t᷑ filius ado unctus: eguit ꝓfecto ds̃ uerꝰ
scĩficatiomis munere: priusquã homoue¬
rꝰ idẽ nasceret᷑ in carne. Dicat᷑ gͦ qͥd potuit
ẽẽ dĩ filio sanctius. cuius unctione sc̃ificatio
illi aut cdaret᷑ ante illinon habita. aut per¬
ficeret᷑ quȩ merat imꝑfecta. Et si aliquid
dr̃ dei filio melius. cui non solũ p̃ferendũ
existimant patrem: sine dubio quicquid
illud. ẽ. patͥ fatebunt᷑ equale. Sed siue co¬
equet᷑. siue etiã postponat᷑ patri. filio in¬
teru quicquid illudd. ẽ. p̃ferat᷑. Iniuste gͦ

Expanded text:
ndit dicens: Jesum a Nazareth, quem unxit Deus Spiritu sancto et virtute . Quae igitur a Nazareth, dicit, Joseph filium aestimaret: sicut ad Nathanael loquens, Quem scripsit Moyses inquitco carmine nominatur; qualiter autem homo ille habere potuit Dei nomen, nisi quoniam a Deo susceptus unam cum eo possedit nominis dignitatem? Sed si in eo quod dicitur: Unxit te Deus, Deus tuus , divina creditur accipienda natura, in qua putatur Filius a Deo unctus, eguit profecto Deus verus sanctificationis munere, priusquam homo verus idem nasceretur in carne. CAPUTesse Dei Filio sanctius, cujus unctione sanctificatio illi, aut daretur ante non habita, aut perficeretur, quae inerat imperfecta? Et si aliquid dicitur Dei Filio melius cui solum praeferendum existimant Patrem, sine dubio, quidquid illud est, Patri fatebuntur aequale. Sed sive coaequetur, sive etiam postponatur Patri, Filio interim, quidquid aliud est, praeferatur. Injuste ergo
Abbreviated transcription (Latin):
la remanebit infirmitas. De talib utiq di¬
cit ẏsaias. Gaudiũ et lȩtitiam optineburt:
et fugiet ab eis dolor et gemitꝰ. De his etiã
iohannes in apocalipsi loquit᷑. Non esuri¬
ent neq: sitient. neq cadet suꝑ eos sol. neq
ullus estus. & ut ostendat hanc eos xp̃i
dono grãm adepturos: secutꝰ aduinxit.
Quia agnꝰ qui in medio throni. ẽ. reget
eos et deducet eos ad uite fontes aquarum.
et absterget ds̃ om̃em lacrimã ab ocłis eꝯꝵ
Cũ gͦ talis hocdie sit angł̃oꝵ beata securitas
et lȩtitia passionũ procsus ignara. ut nul¬
lo peccati casu. nullo infirmitatis quatiant᷑
incursu: tandẽ ꝑtimescant in quod blas¬
phemiȩ baratrũ deuoluunt᷑. qui dnumi¬
tatẽ xp̃i passionib subicientes humanis.
dñm angłoꝵ conant᷑ in substantia qũa habet
ex patre. inferiorẽ angłis demonstrare. fãl¬
sũgͥ. ẽ. quodipse dicit. non. ẽ. ser uus maior

Expanded text:
la remanebit infirmitas. De talibus utique dila remanebit infirmitas. De talibus utique dicit Isaias: Gaudium et laetitiam obtinebunt, et fugiet ab eis dolor et gemitus . De his etiam Joannes in Apocalypsi loquitur: Non esurient, neque sitient, neque cadet super eos sol, neque ullus aestus ; et ut ostendat hanc eos Christi dono gratiam adepturos, secutus adjunxit: Quia Agnus qui in medio throni est reget eos, et deducet eos ad vitae fontes aquarum, et absterget Dominus omnem lacrymam ab oculis eorum. Cum ergo talis hodie sit angelorum beata securitas et laetitia, passionum prorsus ignara, 126 ut nullo peccati casu, nullo infirmitatis quatiantur incursu; tandem respiciant in quod blasphemiae barathrum devolvuntur, qui divinitatem Christi passionibus subjicientes humanis, Dominum angelorum conantur, in substantia quam habet ex Patre, inferiorem angelis demonstrare. Falsum igitur est quod ipse dicit: Non est servus major
Abbreviated transcription (Latin):
passioni subiacere ꝓnuntiant. Hoc eñi nr̃is
a peccatis. ita sunt apassionib alieni. Quod
etiã rec̾te se colentib et sc̃ẽ conuersantib
in retͥbutione dñs repromittit dicens. erunt
sicut angli dĩ in cȩlo. Tunc utiq cũ scđmbe¬
ati pausi testimoniũ corruptibile hoc et
mortale ita induet᷑ incorruptione. et immor¬
talitate: ut corruptio incorruptionẽ pos¬
Sidere ñ possit. quȩ ñ solũ in peccato consi¬
stit. sed etiam ininfirmitate que p̃uariea¬
tori. ex pena cognoscit᷑ accidisse peccati. Nã
peccato nos et ufirmitate tunc om̃i modis
carituros apłs testat᷑ et dicit. Tunc fiet
sermo qui scriptꝰ. ẽ. Absocta.ẽ. mors in uic¬
toriã. Ubiẽ. mors contentio tua : Ubi. ẽ
mors stimulus tiuis: Stimulus aũ mortis
peccatũ. ẽ. Ab sorta.gͦ. morte in uictoria.
nulla erit animȩ carnisue corruptio. q̃m
cũ a nobis amota fuerit omĩs iniquitas. nul¬

Expanded text:
passioni subjacere pronuntiant: hoc enim nostripassioni subjacere pronuntiant: hoc enim nostria peccatis, ita sunt a passionibus alieni. Quod etiam recte se colentibus et sancte conversantibus in retributionem Dominus repromittit, dicens: Erunt sicut angeli Dei in coelo . Tunc utique, cum secundum beati Pauli testimonium corruptibile hoc et mortale ita induetur incorruptione et immortalitate, ut corruptio incorruptionem possidere non possit, quae non solum in peccato consistit, sed etiam in infirmitate, quae praevaricatori ex poena cognoscitur accidisse peccati. Nam peccato nos et infirmitate tunc omnimodis carituros Apostolus testatur et dicit: Tunc fiet sermo qui scriptus est: Absorpta est mors in victoria. Ubi est, mors, contentio tua? Ubi est, mors, stimulus tuus? Stimulus autem mortis peccatum est . Absorpta ergo morte in victoria, nulla erit animae carnisve corruptio, quoniam cum a nobis amota fuerit omnis iniquitas, nul
Abbreviated transcription (Latin):
maximȩ nunc nr̃e congruȩ responsionis offi¬
cio ñ solũ uocabulis s etiã affectib sit ind̃i
filio carnis animȩq monstranda ꝓprietas
Tunc enĩ diuinȩ impassibilitatis natura
splendebit: cũ quid animȩ quid ue carnis sit
ꝓprium ñ solũ ratione sed etiã diunarũ scͥp¬
turarũ auctoritate claruerit. Matheus
itaq dicit iħm contristari et mestũ. ẽẽ.
marcus pauere tedereq cõmemorat. Dicãt
Sus ceptio: utrũ tristitiã. merorẽ. tediuin
et pauorẽ diuinitati ancarni existiment
deputanda. & si quidẽ carnis hȩc fuisse
responderint. ab om̃ib passionũ generib
erit excepta diuinitas: quȩ particeps pas¬
sionũ generib carnis non fuit: licet suscep¬
te carni nec in passione defuerit. Si autẽ
ditatẽ xp̃i aserunt tristicia. merore.
tedio. et pauore concussam: passibilẽ dicentes
ditatẽ. animab nr̃is fatebunt᷑ equalẽ. Res¬
tat aũ ut angłoꝵ imparẽ dicant. quam

Expanded text:
maxime nunc nostrae congruere sponsionis officio, ut non solum vocabulis, sed etiam effectibus, sit in Dei Filio carnis animaeque monstranda proprietas: tunc enim divinae impassibilitatis natura splendebit, cum quid animae, quidve carnis sit proprium, non solum ratione, sed etiam divinarum Scripturarum auctoritate claruerit. Matthaeus itaque dicit Jesum contristari et moestum esse; Marcus, pavere, taedereque commemorat. Dicant susceptio, utrum tristitiam, moerorem, taedium et pavorem, divinitati an carni existiment deputanda? Et si quidem carnis haec fuisse responderint, ab omnibus passionum generibus erit excepta divinitas, quae particeps passionum carnis non fuit, licet susceptae carni nec in passione defuerit; si autem deitatem Christi asserunt tristitia, moerore, taedio et pavore concussam, passibilem dicentes deitatem, animabus nostris fatebuntur aequalem. Restat autem ut angelorum imparem dicant, quam
Abbreviated transcription (Latin):
rit tristis. ẽ. anima mea usq ad mortẽ. nec
dixerit turbatꝰ sum. sea dixerit anuna mea
turbata. ẽ. hasutiq passiones carnis. ẽẽ. monsꝰ¬
trauit. diuinitatẽ uͦ suã impassibilẽ om̃i¬
no ꝑdocuit. Ouod si forte substantiȩ car¬
nis hanc tribuit potestatẽ tãquã caro
de diuinitate dixerit. pocestatẽ habeo
ponendi animã meã. tantũne eos diuinã
xp̃i delectat minorare substantiã. ut eã carnis
Suȩ carnif potestati subiciant. ut ipsa obȩdi¬
erit carni. cũ ei caro debuerit famillari:
pouendi ammã meã: totꝰ hominis ẽẽ. creden¬
da. ẽ. Sicut etũ totꝰ semet ipsũ tradidit: et

Expanded text:
rit: Tristis est anima mea usque ad mortem; nec rit: Tristis est anima mea usque ad mortem; nec dixerit: Turbatus sum, sed: Anima mea turbata est; has utique passiones carnis esse monstravit, divinitatem vero suam impassibilem omnino perdocuit. Quod si forte substantiae carnis hanc tribuunt potestatem, tanquam caro de divinitate dixerit: Potestatem habeo ponendi animam meam, tantumne eos divinam Christi delectat minorare substantiam, ut eam carnis suae potestati subjiciant, ut ipsa obedierit carni, cum ei caro debuerit famulari? Cponendi animam meam, totius hominis esse credenda est. Sicut enim totus seme
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo tollit eã ame: sed ego pono eã ame¬
ipso. Potestatẽ habeo ponendi eã: et po¬
testatẽ habeo iterũ sumendi eam. Hoc p̃¬
ceptũ accepi a patre meo. Quȩro in hoc
loco ab his qui in xp̃o humanã animam
dicunt om̃imodis non fuisse. quã hic sub¬
stantiã credant animȩ uocabulo nuncu¬
patã: utrũ diuinitatis an carnis. uelquȩ
in xp̃o substantia ponendȩ animȩ sibi
uindicet potestatẽ. Quod si diuinȩ substan-¬
tiȩ hanc potestatẽ tribuunt. ut caruẽ
dicant animȩ uocabulo nuncupatã qũa
in passione fuerat positura. diuinitas: ut
scłm eoꝵ uoluntatẽ nc̃ interĩ disputemꝰ:
si diuinitas de carne dicit potestatẽ habeo
ponendi animã meã. Dũ carnẽ uocabu¬
lo anime nuncupat. carnisine dubiocunc¬
tas etiã infirmitates assignat. dũ dicit
anima mea turbata.ẽ. dũ dicit tristis
ẽ. anuma mea usq ad mortẽ. Cũ gͦ non
dixerit xp̃c tristis sum usq ad mortẽ. s dixe¬

Expanded text:
t eam a me, sed ego pono eam a meipso: potestatem habeo ponendi eam, et potestatem habeo iterum sumendi eam: hoc praeceptum accepi a Patre meo . Quaero in hoc loco ab his qui in Christo humanam animam dicunt omnimodis non fuisse, quam hic substantiam credant animae vocabulo nuncupatam? utrum divinitatis, an carnis? vel quae in Christo substantia ponendae animae sibi vindicet potestatem? Quod si divinae substantiae hanc potestatem tribuunt, ut carnem dicant animae vocabulo nuncupatam, quam in passione fuerat positura divinitas ut secundum eorum voluntatem nunc interim disputemus, si divinitas de carne dicit: Potestatem habeo ponendi animam meam; dum carnem vocabulo animae nuncupat, carni sine dubio cunctas etiam infirmitates assignat dum dicit: Anima mea turbata est; dum dicit: Tristis est anima mea usque ad mortem. Cum ergo non dixerit Christus: Tristis sum usque ad mortem, sed dixe
Abbreviated transcription (Latin):
tati audeat assignare. quod ad officiũ cordis
añs dicit ꝓprie ꝑtiliere: Nam cũ suꝑuis di¬
xerit ñ turbet᷑ eor ur̃m neq formidet ubi
ꝓprie cordis nomine humanã animã de mo¬
nstrauit. ac deinde dixerit tristitia imple¬
uit corur̃m: ut euidentiꝰ ostenderet et tris¬
titiã et gaudiũ ad animã ꝑtinere: rursꝰ
apłs dicit. Amen am̃ dico uobis. quia plo¬
rabitis et flebitis uos: mundus autẽ gau¬
ddebit. Uos autẽ contristabimini. sedtris

Expanded text:
quod ad officium cordis Dominus dicit proprie pertinere? Nam cum superius dixerit: Non turbetur cor vestrum, neque formidet, ubi proprie cordis nomine humanam animam demonstravit, ac deinde dixerit: Tristitia implevit cor vestrum, ut evidentius ostenderet et tristitiam et gaudium ad animam pertinere, rursus Apostolus dicit: Amen, amen dico vobis, quia plorabitis et flebitis vos, mundus autem gaudebit, vos
Abbreviated transcription (Latin):
Se a mortuis ex semine dauid sedm euuange¬
liũ meũ. in quo laboro usq ad uincula quãsi
male oꝑans: s uerbũ dĩ ñ. ẽ. alligatũ. Om̃ia
autẽ sustineo propt̃ electos: ut et ipsi sa¬
lutẽ consequant᷑ quȩ. ẽ. in xp̃o iħu cum
utiq cõmunio naturȩ manifestat᷑ huma¬
nȩ. in quo eũ mortuũ nouerat. in eo nos
illi cõ mortuos. ẽẽ. cõmemorat dicens. fide¬
lis sermo. Nam si cõmortui s um̃: et conui¬
uemꝰ. Si sustinebimꝰ et conregnabimꝰ. Pontisex
gͣ ille qͥ semet ipsũ ꝓ nobis optulit sicut apł̃s
dicit oblationẽ et hostiã dõ in odorẽ suauitatis
sicut mortuus ꝓ nobis om̃s nos sibi cõmorifecit. ic
solutis dolorib inferni om̃s fideles ab eisdẽ do¬
lorib liberauit. sicut beatꝰ petrꝰ testificat᷑ et dicit

Expanded text:
se a mortuis, ex semine David, secundum Evangese a mortuis, ex semine David, secundum Evangelium meum, in quomale operans; sed verbum Dei non est alligatum. Omnia autem sustineo propter electos, ut et ipsi salutem consequantur, quae est in Christo Jesu cum utique communio naturae manifestatur humanae, in quo eum mortuum noverat, in eo nos illi commortuos esse commemorat, dicens: Fidelis sermo: nam si commortui sumus, et convivemus; si sustinebimus, et conregnabimus . Pontifex ergo ille qui semetipsum pro nobis obtulit sicut Apostolus dicit oblationem et hostiam Deo in odorem suavitatis , sicut mortuus pro nobis, omnes nos sibi commori fecit; sic solutis doloribus inferni, omnes fideles ab iisdem doloribus liberavit, sicut beatus Petrus testificatur, et dicit
Abbreviated transcription (Latin):
di. coheredes autẽ di xp̃i. sitam̃ cõpatim᷑. ut et con¬
glorificem̃. B eatꝰ quoq petrus ad huius nos gra¬
tiã cõpassionis hortat᷑ dicens. Carissimi nolite
ex pauescere in feruorẽ. qͥ ad tẽptationẽ uobis
fit. Nolite pauere tãqũa noui uobis aliquid
conting at. sed ut cõmum cantes xp̃i passiom¬
b gaudete: ut et in reuelatione głȩ eiꝰ gaudea¬
tis exultantes. In naturagͦ humaua pontifȩx
ille ueritatẽ sustinens passionis. in ea utiq
nouit cõpati membris suis. Propterea et beatꝰ
paulus dicebat. Ut adimpleam ea quȩ desunt
passionũ xp̃i in carne mea ꝓ corpore eiꝰ quod
.ẽ. eccłia. Quid autẽ mirũ qm̃ pontifici nr̃o
naturali cõmunione cõpatim. cũ nos beatus
apłs etiã cũ illo mortuos ẽẽ testet᷑ his uerbis
si mortui estis cũ xp̃o. quid adhuc tãquam
uiuentes in mundo decernitis: Dicit etiam
timotheo. Memor esto iħm xp̃m resurrexis¬

Expanded text:
Dei, cohaeredes autem Christi. Si tamen compatimur, ut et conDei, cohaeredes autem Christi. Si tamen compatimur, ut et conglorificemur . Beatus quoque Petrus ad hujus nos gratiam compassionis hortatur, dicens: Carissimi, nolite expavescere in fervore, qui ad tentationem vobis fit. Nolite pavere, tanquam novi vobis aliquid contingat; sed ut communicantes Christi passionibus gaudete, ut et in revelatione gloriae ejus gaudeatis exsultantes . In natura ergo humana pontifex ille veritatem sustinens passionis, in ea utique novit compati membris suis. Propterea et beatus Paulus dicebat: Ut adimpleam ea quae desunt passionum Christi in carne mea, pro corpore ejus, quodeseruit. Quid autem mirum quoniam pontifici nostro naturali communione compatimur, cum nos beatus Apostolus etiam cum illo mortuos esse testetur his verbis: Si mortui estis cum Christo, quid adhuc tanquam viventes in mundo decernitis? Dicit etiam Timotheo: 137 Memor esto Jesum Christum resurrexis
Abbreviated transcription (Latin):
ponti fex infirmitates  uscepit et habuit:
ꝓpterea de ipso apłs dicit. Non enĩ habe¬
mꝰ pontificẽ. qui ñ possit cõpati infirmita¬
tib nr̃is. Et ut se de natura humana loqͥ
doceret: adiecit. Tep̃tatũ autẽ ꝑ omĩa pro
similitudine absq peccato. Et paulo infe¬
riꝰ subdidit. Omĩs enĩ pontifex ex homi¬
nib assũptꝰ ꝓ hominib constituit᷑. in his
ficia ꝓ peccatis: qui condolere possit his qui
ignorant et errant: qm et ipse circũdatus ẽ.
infirmitate. In eog̃ quo circũdatꝰ fuit infirmi¬
tate. in eo condoluit ignorantiȩ et erroribus
nr̃is: et in eo cõpassus. ẽ. infirmitatib nr̃is. Ibi
.ẽ. em̃ unitas cõpassionis. ubi. ẽ. unitas natura¬
lis. In eo autẽ nobis pontifex ille cõpassus. ẽ:
in quo etiã nos cõpatim᷑. dicente beato paulo.
Ipse sp̃s testimonũ readdit sp̃ui nr̃o. quod su¬
mꝰ filii di. Si aũ filii et heredes. Heredes quid̃e

Expanded text:
pontifex infirmitates nostras suscepit et habuit, pontifex infirmitates nostras suscepit et habuit, propterea de ipso Apostolus dicit: Non enim habemus pontificem qui non possit compati infirmitatibus nostris ; et ut se de natura humana loqui doceret, adjecit: Tentatum autem per omnia pro similitudine, absque peccato; et paulo inferius subdidit: Omnis enim pontifex ex hominibus assumptus pro hominibus constituitur in his s qui ignorant et errant, quoniam et ipse circumdatus est infirmitate . In eo ergo quo circumdatus fuit infirmitate, in eo condoluit ignorantiae et erroribus nostris, et in eo compassus est infirmitatibus nostris; ibi est enim unitas compassionis, ubi est unitas naturalis; in eo autem nobis pontifex ille compassus est, in quo etiam nos compatimur, dicente beato Apostolo: Ipse Spiritus testimonium reddit spi filii Dei. Si autem filii, et haeredes, haeredes quidem
Abbreviated transcription (Latin):
pateret᷑ iniuste. et ad sepulchrũ ꝑueniret
caro iusti. quo usq fuerat caro de uoluta pec¬
cati: et usq ad infernũ descenderet ani¬
ma saluatoris. ubi peccati merito torquȩ¬
bat᷑ anima peccatoris. Hoc autẽ ido factũ
ẽ: ut ꝑ morientẽ tẽporalit carnẽ iusti. do¬
naretur uita ȩterna carm. et ꝑ descenden¬
tẽ ad infernũ animã iusti dolores solueren¬
tur inferni. Utrũq autẽ scriptura sẽã non
tacuit de resurrectione quidẽ carnis sic
beato paulo loquente. Phominẽ mors. et
ꝑ hominẽ resurrectio mortuoꝵ. et sicut
in adã om̃s moriunt᷑. ita et in xp̃o om̃s
et pontifex factus. ẽ. dũ semet ipsũ passioni
obtulit. et hostia factus. ẽ. dum passionẽ
ipse suscepit. Huic dr̃. tu es sacerdos inȩter¬
nũ scđ̃m ordinẽ inelchisedech. Et sacerdos
tam̃ et hostia humanȩ naturȩ tã officia
cognoscunt᷑ eẽ quã nomina. Et qm̃ idem

Expanded text:
pateretur injuste; et ad sepulcrum perveniret pateretur injuste; et ad sepulcrum perveniret caro justi, quousque fuerat caro devoluta peccati; et usque ad infernum descenderet anima Salvatoris, ubi peccati merito torquebatur anima peccatoris. Hoc autem ideo factum est, ut per morientem temporaliter carnem justi, donaretur vita aeterna carni, et per descendentem ad infernum animam justi, dolores solverentur inferni. Utrumque autem Scriptura sancta non tacuit, de resurrectione quidem carnis, sic beato Paulo loquente: Per hominem mors, et per hominem resurrectio mortuorum: et sicut in Adam omnes moriuntur, ita et in Christo omet pontifex factus est dum semetipsum passioni obtulit, et hostia factus est dum passionem ipse suscepit. Huic dicitur: Tu es sacerdos in aeternum, secundum ordinem Melchisedech . Et sacerdos tamen, et hostia, humanae naturae tam officia cognoscuntur esse quam nomina. Et quoniam idem