comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
stodit. alimenta competentia u.¬
biq dispergit. congruentiam
in eis modum conseruans¬
Irum preterea uidetur
rem incorpoream mẽ¬
bris solidisimis colligatam
et tic distantes naturas in unam
conuenientiam fuisse perductas
ut nec amma se possit segregare
cum uelit. nec retmere cum iussi.¬
onem creatoris agnouerit: clau.¬
sa illi iunt uniuersa. cum preci.¬
pitur insidere. Aperta reddim¬
tur omnia: cum iubetur exire.
Nam si acerbus dolor uulneris
intligatur. ime auctoris impe.¬
rio non amittitur: sicut nec sine
ip̃ius mumere custoditur. hinc
est quod trequenter uulneratos¬
grauiter uidemus euadere: et
rursus leuibus occasionbus in.
ationem uero homini
In esse quis dubitet:
qttando diuina tractat. hinna.¬
na sapit. artibus docetur egre.¬
giis: disciplinis eruditur exi.¬
miis. et hinc cetera animalia
decenter excellit. quol cumra.¬
tio decora componit. Rationẽ
uero dico anum probabilem
motum. qui per ea que conce.¬

Expanded text:
stodit; alimenta competentia ustodit; alimenta competentia ubique dispergit, congruentiam in eis modumque conservansMirum praeterea videtur rem incorpoream membris solidissimis colligatam, et sic distantes naturas in unam convenientiam fuisse perductas, ut nec anima se possit segregare cum velit, nec retinere, cum jussionem Creatoris agnoverit. Clausa illi sunt universa, cum praecipitur insidere; aperta redduntur omnia, cum jubetur exire. Nam si acerbus dolor vulneris infligatur, sine auctoris imperio non amittitur, sicut nec sine ipsius munere custoditur. Hinc est quod frequenter graviter vulneratos videmus evadere, et rursus levibus occasionibus interire. Rationem vero homini inesse quis dubitet? quando divina tractat, humana sapit, artibus docetur egregiis, disciplinis eruditur eximiis; et hinc caetera animalia decenter excellit, quod eum ratio decora componit. Rationem vero dico animi probabilem motum, qui per ea quae conce
Abbreviated transcription (Latin):
indulgentius remittendo lo¬
sentia est mors autem eius pro.¬
batur abscessus. Sic diem di.¬
cimus lustrante sole: qui cũ
discesserit: nox uocatur. uiuit er¬
go corpus anime presidio: et ex
ipia probatur accipere unde se
preualet commouere
Ed quoniam et hoc quo¬
q ad uite genus de quo
loquimur noscitur Pertiere sci¬
eudum est. cum se partibus cor.¬
poreis ille uigor ignitus intude.¬
rit. materiamq carnalem ipiri¬
tus uitalis afflauerit. si quod tor¬
tasse uulmis acceperit. statim cõ¬
dolet: qui a ubiq substantialiter
mserta est. Quod si uirtus cius
ret. incium digitum non pote.¬
rat condolere. sĩcut nec sol pro¬
batur quicquam sentire. si ciꝰ
tadios secare tentaueris. Tota
ergo est in partibus sius.nec a.
alicubi intensius. alicubi remis.¬
sius ubiq tamen uit ali inten.¬
tione porrigitur. Colligitur
in uitum atq copulat membra.
sua. non siuit diffluere. uel con.¬
tabescere. que uitali iugore cu.¬

Expanded text:
indulgentius remittendo, loindulgentius remittendo, loe animae praesentia est; mors autem, ejus probatur abscessus. Sic diem dicimus, lustrante sole, qui cum discesserit, nox vocatur. Vivit ergo corpus animae praesidio, et ex ipsa probatur accipere, unde se praevalet commovere. Sed quoniam et hoc quoque ad vitae genus de quo loquimur noscitur pertinere, sciendum est, cum se partibus corporis ille vigor ignitus infuderit, materiamque carnalem spiritus vitalis afflaverit, si quod fortasse vulnus acceperit, statim condolet, quia ubique substantialiter inserta est. Quod si virtus ejus ret, incisum digitum non poterat condolere; sicut nec sol probatur quidquam sentire, si ejus radios secare tentaveris. Tota ergo est in partibus suis, nec al ms. Aud, nec alicubi intensius, alicubi remissius, ubique tamen vitali intensione porrigitur. Colligit se in unum atque copulat; membra sua non sinit defluere vel contabescere, quae vitali vigore cu
Abbreviated transcription (Latin):
quonam ipsa incorporea est.
ut merito ad spiritalia tendat.
quibus se similem cognoscit
esse formatam
Ropria est itaq illi
substantia: quando
Bnullus ipiritus alter carnem
suscipit: ut eius passiombus
aut condoleat aut letetur.
llud autem quod di¬
ximus sui corporis ui.¬
iuficatrix quia mox ut data
fuerit metfabili conditione di.
Propter quod libera esse non
potest: doloribus uehementer
afficitur: tormidat interitum
ad corporis sui casus trepida.
ut ipsam magis sustmere cre.¬
das extrema. que non potest de¬
ficere per naturam. Saluber.¬
rima quoq carnis temperatio.¬
ne Perfitur. oculorum specu.¬
latione depascitur sonoris de¬
lectatur auditibus. suauissimis
iocundatur odoribus. necessa.¬
ria gustus epulatione delmitur
et licet his rebus millatemis ip̃a
uescatur subeluctis tamen ta.¬
libus grauissimo merore confi.¬
citur desiderans non cibi na.¬
turaliter accomocla. sed ad.¬
umctis artubus profutura.
Hinc nonuumquam surripi.

Expanded text:
quoniam ipsa incorporea est, quoniam ipsa incorporea est, ut merito ad spiritalia tendat, quibus se similem cognoscit esse formatam. Propria est utique illi substantia, quando nullus spiritus alter carnem suscipit, ut ejus passionibus aut condoleat, aut laetetur. Illa autem, quomodo diximus, sui corporis vivificatrix est: quia mox ut data fuerit, ineffabili conditione dilipropter quod libera esse non potest, quia doloribus ejus vehementer afficitur; formidat interitum ad corporis sui casus trepida, ut ipsam magis sustinere credas extrema, quae non potest deficere per naturam. Saluberrima quoque carnis temperatione perfruitur, oculorum speculatione depascitur, sonoris delectatur auditibus, suavissimis jucundatur odoribus, necessaria gustus epulatione delinitur; et licet his rebus nullatenus ipsa vescatur, subductis tamen talibus, gravissimo moerore conficitur; desiderans non sibi naturaliter accommoda, sed adjunctis artubus profutura. Hinc nonnunquam subrepunt
Abbreviated transcription (Latin):
tus reuertetur ad deum qui
dedit eium. Et alibi omne fla.¬
tum ego teci.
lem substantiam pro.¬
babilis et ab soluta ratio con.¬
titetur. quia dum ommia cor.¬
poralia tribus nouerimus li.¬
neis contineri. longitudine. la¬
titudine. protuditate inchil
tale probatur in amma reperi¬
ri. demde quod corpori sociata.
quamuis ipsius mole pregra.¬
uetur. opiniones rerum solli.¬
cita curiolitate perpendit.
celestia protunde cogitat. na¬
turalia subtili indagatione ue¬
stigat. et de ipio quoq condi¬
iore suo. ardua nossẽ deside¬
rat. Quod si esset corporalis:
cagitatiombus sius spiritalia
nec cerneret utiq. nec uideret.
Cesset ergo de eius corporalita.¬
te sulpicio quando et dictimi.¬
tionem corporis a se omnibus
modis reddit alienam. et ta.¬
les causas exquirit. ad quas
solus sublimis ipiritus perue.¬
nire contendit. Hinc est quod
et scripturis sanctis uisticsi.¬
me commonemur. onmia istiꝰ
muncli uiiualia conteminere.

Expanded text:
tus revertatur ad Deum, qui tus revertatur ad Deum, qui dedit eum . Et alibi: Omnem flatum ego feci . lem substantiam probabilis et absoluta ratio confitetur: quia dum omnia corporalia tribus noverimus lineis contineri, longitudine, latitudine, profunditate, nihil tale probatur in anima reperiri. Deinde quod corpori sociata, quamvis ipsius mole praegravetur, opiniones rerum sollicita curiositate perpendit, coelestia profunde cogitat, naturalia subtili indagatione investigat, et de ipso quoque Conditore suo ardua nosse desiderat. Quod 629 si esset corporalis, cogitationibus suis spiritalia nec cerneret utique, nec videret. Cesset ergo de ejus corporalitate suspicio, quando et definitionem corporis a se omnibus modis reddit alienam, et tales causas exquirit, ad quas solus sublimis spiritus pervenire contendit. Hinc est quod et scripturis sanctis justissime commonetur, omnia mundi istius visualia contemnere:
Abbreviated transcription (Latin):
Agistri secularium
litterarum auunt
animam esse substantiam fĩ¬
plicem speciem naturalem.
distantem a materia corporis
sui org anumi membrorum. et
uirtutem uite hahentem. Am.¬
na autem est hominis ut uera.¬
ciim doctorumi  sentit aucto.¬
ritas. adeo creata spiritalis. pro¬
priaq substantia sun corporis
uiuifĩcatrix rationabilis quidẽ
et iumiortalis: sed in bonum
malumq conuertibilis. Editũ
uita fut ure auis. peiarumq
grata uarietas cont metur. Nũc
aperiatur in partes. quia ho.¬
dentius elucere.
deo tieri uel factas
animas prudentiũ
mullus ignorai. quando oune
quol exilit aut creator est:
aut creatura. Creatrix igilur
nulla creata potest esse substã.¬
tia. quoniam ut ipia subs istat
indiꝙ et deo. et dare nonpo.¬
test alteri subsistentiam. quã
perest ut eam uerissime adi.¬
uinitate conditam esse fatea.¬
mur. que lola creare pot est
mortalia. et immortalia. Eni.¬
deuter eum legitur in salo.¬
mone. El reuertetur puluil
in terram iicut erat: et spiri¬

Expanded text:
agistri saecularium litterarum aiunt animam esse substantiam simplicem, speciem naturalem, distantem a materia corporis sui, organum membrorum, et virtutem vitae habentem. Anima autem hominis, ut veracium doctorum consentit auctoritas, est a Deo creata, spiritalis propriaque substantia, sui corporis vivificatrix, rationabilis quidem et immortalis, sed in bonum malumque convertibilis. Edita vita futurae avis, pennarumque grata varietas continentur. Nunc aperiatur in partes, quia hodentius elucere. A Deo fieri, vel factas hominum animas prudentium nullus ignorat. Quando omne quod existit aut Creator est, aut creatura. Creatrix igitur nulla creata potest esse substantia: quoniam ut ipsa subsistat, indiget Deo, et dare non potest alteri subsistentiam  ms. perest ut eam verissime a Divinitate conditam esse fateamur, quae sola creare potest mortalia et immortalia. Evidenter enim legitur in Salomone: Et revertatur pulvis in terram sicut erat, et spiri
Abbreviated transcription (Latin):
lumina. ut etiam intue antur ab.¬
ientia que tamen nunc multo
dunt. E arum enim speculatiua
uirtute multa atq ardua que
in archano recondita sunt. inłpi.¬
ci et comprehendi. uiu ipio cer.¬
tiaĩmum est. Nunc inspiciamus
utrum formas amie habere cre¬
dantur quas incorporeas essẽ iam
diximus.

Expanded text:
lumina, ut etiam intueantur ablumina, ut etiam intueantur absentia. Animae tamen tunc multo dunt. Earum enim speculativa virtute multa atque ardua, quae in arcano naturae recondita sunt, inspici et comprehendi usu ipso certissimum est. Nunc inspiciamus utrum formas animae habere credantur, quas incorporeas esse jam diximus.
Abbreviated transcription (Latin):
te modum anime nostre. et minẽ.¬
la religione supra nolmetip̃os
alta cogitatione sileamus. tran.¬
leamus etiam potestates celesti.¬
um creatut arum. protundeq
tractemus quid sit quitam ma.¬
gna una iussione uno momento
tecerit: lamen quicquid mira.¬
mur amplius est. quicquid sen.¬
timus excelsius dum ad illam
imperspicabilem maiestatem
mens humana non penelrat.
una ergo ratio potentie huius
est uenerari quod inuestigabilis
lumen aliquod substantiale a.¬
minas habere: haud improbe ui.¬
de amur aduertere. quando in
euangelio legitur: lumen quod
illuminat omnem hominem
uementem in hunc mundum.
Deinde quod in cogitatione po.¬
siti nescio quid tenue. uolubile
clarum in nobis esse sentimus¬
quod reipicit sme sole. uidet ii.¬
ne extraneo lumine. Nam si ip̃z
in se lucidum non esset: rerum
tantam in se conspicientiam nõ
haberet. Ex tenebrosis ista non
data iunt. omnia ceca torpełcunt.
Iitius eium tam uiolenta iiuit

Expanded text:
 modum animae nostrae, et immen modum animae nostrae, et immensa religione supra nosmetipsos alta cogitatione sileamus, transeamus etiam potestates coelestium creaturarum, profundeque tractemus quis sit qui tam magna una jussione, uno momento fecerit: tamen quidquid miramur, amplius est; quidquid sentimus, excelsius, dum ad illam imperspicabilem majestatem mens humana non penetrat. Una ergo ratio potentiae hujus est venerari, quod investigabilis lumen aliquod substantiale animas habere, haud improbe videmur advertere, quando in Evangelio legitur: Lumen quod illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . Deinde, quando in cogitatione positi, nescio quid tenue, volubile, clarum in nobis esse sentimusquod respicit sine sole, quod videt sine extraneo lumine. Nam si ipsum in se lucidum non esset, rerum tantam conspicientiam non haberet. Tenebrosis ista non data sunt. Omnia caeca torpescunt. Istius enim tam violenta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
in essentia sua non habet littem.
Sic immortalia cuncta creata
dñt. quibus ipirctalis est concessa
substantia. Nos autem lumen essẽ po.¬
tius non improbe dixerimus: pro¬
pter ymaginem dei quam inter
conditiones terum quantum illi
promodulo suo necessarium fuit.
decenter accepulẽ memoratur.
Ipsẽ enim deus omnipotens lo¬
lus habens immortalitatem. et
limien habitat inaccessibile. quod
supra omnes clarctates. uel anmi¬
tationes i aitas mentis intelligit.
Sed ymago aliquam habet simi¬
litudinem. ceterum hoc lumen
tum et inuisibiliter preiens est.
pater. et filius: et ipiritus sanctꝰ¬
est. una essentia et melicreta
maiestas: splendor supra omnes
tulgores gloria iuper omne pre.¬
conium: quod mundissima mẽs
et deo dicata. Potest quidem ex
aliqua parte sentire. sed ydonee
non ualet explicare. Nam quẽ¬
ad modum t̾as est de illo susti.¬
cienter dici: qui creature sen.¬
su non potest comprehendi.
Egrediamur licet nimia pieta.¬

Expanded text:
in essentia sua non habet litem. in essentia sua non habet litem. Sic immortalia cuncta creata dicuntur, quibus spiritualis est concessa substantia. Nos autem lumen esse potius non improbe dixerimus propter imaginem Dei, quam inter conditiones rerum quantum illi pro modulo suo necessarium fuit decenter accepisse memoratur. Ipse enim Deus omnipotens solus habet immortalitatem, et lumen habitat inaccessibile , quod supra omnes claritates, vel admirationes sanitas mentis intelligit, sed imago aliquam habet similitudinem. Caeterum haec lumen tum et invisibiliter praesens est, Pater, et Filius, et Spiritus sanctus, una essentia et indiscreta majestas, splendor supra omnes fulgores, gloria super omne praeconium, quod mundissima mens et Deo dedita  ed., dicata potest quidem ex aliqua parte sentire, sed idonee non valet explicare. Nam quemadmodum fas est de illo sufficienter dici qui creaturae sensu non potest comprehendi? Egrediamur licet pietate nimia
Abbreviated transcription (Latin):
in lucem in fallor que suerant
clausa prorumperunt. non est
quicquam de proposita comple¬
xione derelictum cuius talis est
duciplina. ut id quod inten.¬
dit ita ex plicet atq determinet.
ut neq minus neq amplius a.¬
liquid dixisse uideatur. Nunc
ad substantialem eius qualita.¬
tem sollicitis sensibus acceda¬
mus: quam interrogationis
uestre tercium locum tenere
memoramim.
neam fessẽ dixerunt. propterea
quod mobili semper ardore ue¬
getetur et iuncta corpori calo¬
te suo membra uiuificet: demde
qual cuncta celestia flammineo
referunt uigore constare. non¬
ex isto tumeo consumptibili et
temporali. sed extranquillo mi.¬
tritore atq immortali. hoc neq
minuitur. neq crescit: sed in su.¬
scepte originis dignitate iugiter
perseuerat. Quod ideo fimiri
nequit. quia milla ut corpus ali¬
quod elementorum diuersitate
concretum est. unum enim atq
simplex habere nescit ad uersũ.
Et ideo semper manet: quomam

Expanded text:
in lucem ni fallor quae fuerant in lucem ni fallor quae fuerant clausa, proruperunt. Non est quidquam de proposita complexione derelictum, cujus talis est disciplina, ut id quod intendit, ita explicet atque determinet, ut neque minus, neque amplius aliquid dixisse videatur. Nunc ad substantialem ejus qualitatem sollicitis sensibus accedamus, quam interrogationis vestrae tertium locum tenere memoramini.neam esse dixerunt, propterea quod mobili semper ardore vegetetur, et juncta corpori calore suo membra vivificet; deinde quod cuncta coelestia flammeo referunt vigore constare, non isto fumeo, consumptibili et temporali, sed ex tranquillo, nutritore atque immortali. Hoc neque minuitur, neque crescit; sed in susceptae originis dignitate jugiter perseverat. Quod ideo finiri nequit, quia nulla ut corpus, aliquot elementorum diversitate concretum est. Unum enim atque simplex habere nescit adversum; et ideo semper manet, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
te cogitationis abstracta: nec
intenti ad coticdianas fueriniꝰ
soleminter actiones res uarias
nunc falsis minc uetis inspectio.¬
mbus somniamus. Parum est
quod sopitis sentibus uolati¬
ca ymaginatione deludimur.
dimi trequenter etiam uigi.¬
lantes. a nostra contemplatio.¬
ne traducimur. Sepe enim
cum nos moratione magna in.¬
tentione dirigimus. ludo ne
gitatiombus ãmouenur. Ita
prouent ut menti nescioquid
aduersum proueniat: quod
dispositi non habemus. Con¬
stat ergo aminam in hoc inun.¬
do instãbili et uariabil i uolunta¬
te comierti. bonarumq terum
esse amissibilem. ac receptibilẽ.
nec uno semper uolintatis sue
rigore subsistere. sed etiam cõ¬
tra dispositum suum multi¬
plici conuersione mutare. Nec
de illis sumus qui diit recolere
magis ammas quam discere.
uluales artes et reliquas duci¬
plinas: cum ad interrog ata sint
ua sic audiant. quaũ inchil ex
eis ante didicilsent. Ecce graui¬
da diff̃mitio illa iam facta est. ecce

Expanded text:
tae cogitationis abstracta, necdum tae cogitationis abstracta, necdum intenti ad quotidianas fuerimus solemniter actiones, et res varias nunc falsis, nunc veris inspectionibus somniamus. Parum est quod sopitis sensibus volatica imaginatione deludimur, dum frequenter etiam vigilantes a nostra contemplatione traducimur. Saepe enim cum nos in oratione magna intentione dirigimus, ludo nesgitationibus amovemur; et ita provenit, ut menti nescio quod adversum suggeratur, quod dispositum non habemus. Constat ergo animam in hoc mundo instabili et variabili voluntate converti, bonarumque rerum esse amissibilem ac receptibilem, nec uno semper voluntatis suae rigore subsistere, sed etiam contra propositum suum multiplici se conversione mutare. Nec de illis sumus qui dicunt recolere magis animas, quam discere usuales artes et reliquas disciplinas; cum et ad interrogata sint a sic audiant, quasi nihil ex eis ante didicissent. Ecce gravida definitio illa jam feta est, ecce
Abbreviated transcription (Latin):
deo sapimus. cum diuina illunti¬
natione bene gerimus. atq ite.¬
rum desipimius. cum delictis cali¬
enim que uenit et recedit sem.¬
per incerta est. Solus omnipo¬
tens est deus. cui hoc est esse qđ
sapere. hoc est posse quod uiue¬
re: hoc uelle quod facere. Et me¬
rito. quando uniuersa que uere
bona sinit: non ad illum ueniunt:
Sed ab ipso procẽdunt. Qua pro.¬
pter hec amma ut diximus ori¬
gomon intelligencla est pars dei.
ut quidam de mentium irreli.¬
giosa uoluntate putauerunt.
quia conuertibilis est neq an.¬
complexione umguntur: sed
simplex et propria quadam
natura. et ab aliis ipititibus di.¬
screta substantia: quam lon.¬
ge subtiliorem aere et lucidio¬
rem debemus aduertere: quã.¬
do istum uulgariter intuemur:
illam uero conditione carnis
alpicere non ualemus. hanc
speciem nat uralis mobilitas
semper ex agitat: ad cogitationes
suas comiter explicandas. hinc
est quod per quietem remissi.
dum materia nobis fuerit soli¬

Expanded text:
deo sapimus, cum divina illumideo sapimus, cum divina illuminatione bene gerimus; atque iterum desipimus, cum delictis calienim, quae venit et recedit, semper incerta est. Solus omnipotens Deus est, cui hoc est esse quod sapere, hoc est posse quod vivere, hoc est velle quod facere. Et merito, quando universa quae vere bona sunt non ad illum veniunt, sed ab ipso procedunt. Quapropter haec anima, cujus diximus originem, non intelligenda est pars Dei, ut quidam dementium irreligiosa voluntate putaverunt, quia convertibilis est; neque ancomplexione junguntur; sed simplex et propria quaedam natura, et ab aliis spiritibus discreta substantia, quam longe subtiliorem aere, et lucidiorem debemus advertere, quando istum vulgariter intuemur, illam vero conditione carnis aspicere non valemus. Hanc speciem naturalis mobilitas semper exagitat ad cogitationes suas communiter explicandas. Hinc est quod per quietem remissi, dum materia nobis fuerit soli
Abbreviated transcription (Latin):
posse non dubium est et ange¬
los et potestates aerias uel cetera
que sublimi atq immortali
substantia constare noscuntur.
Reliquum est ut obnoxiam nõ¬
mobilitati currente ordine dol¬
ceamus: atq ut inam esset am.¬
biguum. et non facile probare.¬
mus. in quam partem t̾requẽ
modo nos essẽ gau¬
dio subleuãtos modo merore de¬
iectos: modo pietate mites. mo.¬
do indignatione terribiles mĩc
ad uirtutes animos erigere.
nuinc iterum ad uitia de clina¬
re. Alia tenaciter assimimus
alia obliuione respuimius. qd
minc placet. post displicet.bo.¬
norum etiam sermombus edi¬
ficamur. malorum collocutione
destruimur. et quantum proti.¬
cimus cum rectis. tantum de¬
teriores nouimus esse cum pes¬
sinis. Nam si nos uinis rigor.
unum propositum contineret.
nec honi ex malis. nec heati exim.¬
probis. mutabilitatis beneticio
redderemur. Sed ut causa ua.
agnosci: recordemur ut dictum
est prudentiam non esse nobis
immutabilem attributam: et i.¬

Expanded text:
posse non dubium est, et angeposse non dubium est, et angelos et potestates aereas, vel caetera quae sublimi atque immortali substantia constare noscuntur. Reliquum est ut nunc obnoxiam mobilitati currente ordine doceamus. Atque utinam esset ambiguum, et non facile probaremus, in quam partem frequentemodo nos esse gaudio sublevatos, modo moerore dejectos; modo pietate mites, modo indignatione terribiles; nunc ad virtutes animos erigere, nunc iterum ad vitia declinare? Alia tenaciter assumimus, alia oblivione respuimus; quod nunc placet, post displicet. Bonorum etiam sermonibus aedificamur, malorum collocutione destruimur; et quantum proficimus cum rectis, tantum deteriores esse novimus cum pessimis. Nam si nos unus rigor, unum propositum contineret, nec boni ex malis, nec beati ex improbis mutabilitatis beneficio redderemur. Sed ut causa variagnosci, recordemur ut dictum est prudentiam non esse nobis immutabilem contributam; et i
Abbreviated transcription (Latin):
uia. sed tamen inter quenis
tedia uel anxietates continua.¬
tionis benesicio per seuerat. Sin¬
gulariter autem immortalis
deus est. singulariter iustus.
Cingularitẽr homs. singula.
riter sanctus. quoniam licet
ista uel his similia hominibus
uel angelis messe dicantur.
nuillat̾amen ad eius altitudi.
nem reuerende potestatis ał.¬
tingunt. Ommes enim ardue
uittutes in summitate illa
plenissime atq perfectulĩ.¬
me sunt que creaturis um.¬
uersis ipsius largitate pro
suo modulo coneedintur.
Nunc sciendum est ħmimor.¬
talis amma que mad modũ
degere ientiatur. uiuit in se
post huius seculi amissionẽ.
non ret lante ĩpiritu iicut cor¬
pus: sed equali mobilitate que
illi attributa est. Pura. subtilis
cita. eterna. uidet. auclit. tangit
ac reliquis sensĩbus efficacius
ualet. non iamer partibus sius
quin abiurdum est putare mi¬
nus posse liberam quam mo¬
le brutia ĩmi corporis ingraua.¬
tam. Talia enim intelligere

Expanded text:
via; sed tamen inter quaevis via; sed tamen inter quaevis taedia vel anxietates continuationis beneficio perseverat. Singulariter autem immortalis Deus est, singulariter justus, singulariter potens, singriter sanctus, quoniam licet ista vel similia his hominibus vel angelis inesse dicantur, nulla tamen ad altitudinem nem reverendae potestatis attingunt. Omnes enim arduae virtutes in summitate illa plenissimae atque perfectissimae sunt, quae creaturis universis, ipsius largitate pro suo modulo conceduntur. Nunc sciendum est haec immortalis anima quemadmodum degere sentiatur. Vivit in se post hujus saeculi amissionem non reflante spiritu, sicut corpus, sed aequali mobilitate, quae illi attributa est: pura, subtilis, cita, aeterna, videt, audit, tangit, ac reliquis sensibus efficacius valet; non jam ex partibus suis quin absurdum est putare minus posse liberam, quam mole brutissimi corporis ingravatam. Talia enim intelligere
Abbreviated transcription (Latin):
re preualeam. Cui sic per ali¬
quam comparationem respõ.¬
dendum esse iudicamus. Nun.¬
quid pictura que nobis est si.¬
milis. potest imitari que fac imꝰ:
ymago enim aliquam potest¬
habere similitudinem. cete¬
rum hoc non potest implere
quod ueritas. Nam et hinc inmor.¬
talem debemus ag noscere: qđ
appetit de etermtate cogitare.
Deũderat enim post corporis¬
laudari: et bona conscientia
plus est de futuris attonita. ne
a posteris maculetur relata.
Hinc est quod inter sublimio.¬
res constat auctores: quia quic¬
quid digintaterationis eri¬
gitur. mortis iniuria non pre¬
matur. Adde quod ueritas
absolute profitetur malis in¬
ge supplicium bonis petpe¬
tua ꝙ audia sedaturam: ut
non sit fas cum hesitatio reci.¬
Pi. quod dignatur omnipo.¬
tetis diuiuitas polliceti. uerũ
hanc immortalitatem anme
non talem debemus aduer.¬
tere que millam recipiat pas¬
sionem. Est enim mutabilita.¬
ti obnoxia. et meroribus per¬

Expanded text:
re praevaleam? Cui sic per alire praevaleam? Cui sic per aliquam comparationem respondendum esse judicamus: Nunquid pictura, quae nobis est similis, potest imitari quae facimus? Imago enim potest aliquam habere similitudinem. Caeterum hoc non potest implere, quod veritas. Nam et hinc immortalem debemus agnoscere, quod appetit de immortalitate cogitare; desiderat enim post laudari; et bona conscientia plus est de futuris attonita, ne a posteris maculetur relata. Hinc est quod inter sublimiores constat auctores, quia quidquid dignitate rationis erigitur, mortis injuria non premitur. Adde quod veritas absolute profitetur malis juge supplicium, bonis perpetua gaudia se daturam; ut non sit fas cum haesitatione recipi, quod dignatur omnipotens Divinitas polliceri. Verum hanc immortalitatem animae, non talem debemus advertere, quae nullam recipiat passionem; est enim mutabilitati obnoxia et moeroribus per
Abbreviated transcription (Latin):
uit: utiq immortalis est. Di.¬
cunt etiam. omma inimortalia
simplicia iunt. Anima autem
non est armoma: neqz constat
ex pluribus: sed uimplex natura
est. Amma igitur inmortalis est.
Iterumq proponunt. Quicꝗd
a contrarictate origmnali non
corrumpitur. in mortale iugiter
perseuerat. Anima enu quo¬
niam simplex atq pura est ii¬
ne dubio inmortalis est. Aditi.¬
unt quoq. si omne rationale qđ
inmortales esse ammas: facile
ueridicis lectiombus approba.¬
mus. Nancum ad ymagiem
et similitudmem aucłoris sui le¬
gamus effectas. quis audeat con.¬
tra sanctam auctoritatem mor¬
tales dicere. ut impudenter po¬
tius asseratur. eas a creatoris sui
s imilitud me discrepare. Nam
quemad modum poterat essẽ y¬
mago: aut similitudo dei: si ani¬
me homnium mortis termino
clauderentur. Ille enim mefta.¬
biliter semper uiuens. meffabi¬
liter semper manens. Per hemni¬
tatem ipse custodiens. qui om.¬
ma continet omma disponit: po
cum immortalia mimme crea.¬

Expanded text:
immortalis est. Dicunt etiam: Omnia immortalia simplicia sunt; anima autem non est harmonica, neque constat ex pluribus, sed simplex natura est: anima igitur immortalis est. Iterumque proponunt: Quidquid a contrarietate originali non corrumpitur, immortale jugiter perseverat; anima igitur, quoniam simplex atque pura est, sine dubio immortalis est. Adjiciunt quoque: Omne rationale quoimmortales esse animas facile eridicis lectionibus approbamus. Nam cum eas ad imaginem et similitudinem auctoris sui legamus effectas, quis audeat contra sanctam auctoritatem mortales dicere? ut impudenter potius asseratur eas a Creatoris sui similitudine discrepare. Nam quemadmodum poterat esse imago aut similitudo Dei, si animae hominum mortis termino clauderentur? Ille enim ineffabiliter semper vivens, ineffabiliter semper manens, perennitatem ipse custodiens, qui omnia continet, omnia disponit, potcum immortalia minime crea
Abbreviated transcription (Latin):
Ietatis nostre propo¬
silum est miserandis
fletibus audientiam non nega¬
re. maxime cum moris nostri sit
ad leges cuncta renittere. ut
et conquerens mereatur effe¬
ctum et pulsatus nullum se
queratur sustimissẽ preiuditiũ.
Promde firmiuus contra ma¬
gnificum uirum patritiuta ue¬
nantiu. certum sẽ clicit habe.¬
re negotium. et frequenter ab
eo cius propositiones fuisse cõ¬
tentas. Et quia in causis semper
est iuspecta potentia dur uel¬
le creditur quod posse iudicat.
antefatum seruata reuerentia
ate precipimus animoneri. ut
lub sponsione legittima in¬
structam per sonam ad comi¬
tatum nostrum dirigere se
promittat. qui apud delega¬
tos monitu nostro indices eiꝰ
intentionibus ualeat prebere
responsum. Actor hic penã
sue recepturus audatie. Si cõ¬
tra magnificum uirum habu¬
erit falsitatis euentum
Petro episcopo. theodoricꝰ rex.

Expanded text:
ietatis nostrae propositum est miserandis fletibus audientiam non negare, maxime cum moris nostri sit ad leges cuncta remittere, ut et conquerens mereatur effectum et pulsatus nullum se queratur sustinuisse praeiudicium. proinde Firminus contra magnificum virum patricium Venantium se dicit habere negotium et frequenter ab eo eius propositiones fuisse contemptas. Et quia in causis semper est suspecta potentia, dum velle creditur quod posse iudicatur, antefatum servata reverentia a te praecipimus ammoneri, ut sub sponsione legitima instructam personam ad comitatum nostrum dirigere se promittat, qui apud delegatos motu nostro iudices eius intentionibus valeat praebere responsum: actor hic poenam suae recepturus audaciae, si contra magnificum virum habuerit falsitatis eventum. XXXVII. PETRO EPISCOPO THEODERICUS REX.
Abbreviated transcription (Latin):
Ignus est nostro udi¬
tio pronioueri. qui a
multis presulibus meruit ap¬
probari. Uni enim accepti
fuisse interdum gratia est:
multis placuisse ĩuditu.
Iustus igitur locum sexti sco¬
laris se nouerit conscculum:
inuenturus militie premiu:
cum se actibus studuerit so¬
ciare ti delibus

Expanded text:
ignus est nostro judicio promoveri, qui a multis praesulibus meruit approbari. Uni enim acceptum fuisse, interdum gratia est; multis placuisse, judicium. Justus igitur locum sexti scholaris se noverit consecutum: inventurus militiae praemium, cum se actibus studuerit sociare fidelibus
Abbreviated transcription (Latin):
cite in eo si placet. etiam fa¬
miliarem uitam. quia sepi.¬
us maioribus uris uiros
industrios hec signa prodide.¬
riuit. Res hinc priuata.tan.¬
ta tuit moleratione disposi.¬
ta: ut nec aliqua tenacitate
sorderet: nec iterum uimia e¬
fusione laberetur. Gentiles ii.¬
chii. romanos lbi iuditiis o.¬
bligabat. et unde ingratitudo
dignitatibus pluru̾numq
uenit. Iste discẽtando sibi a¬
micicias colligebat uidete
quid taciat nobilis natura.
Ex iudicibus natus arbitrũ
agebat: quod nisi ex morum
probitate: nulla potest conlin.¬
gere rone. Nam tascibus o¬
bedire. plur imumq potesta¬
tis necessitas cogit: priuato iu¬
dici parere sola seutentiari
probitas facit. Uude nobis plus
laudis uidetur habere uolunta¬
rius iudex: quaudo ad audi¬
entiam non eligitur. insĩ qui
iustus esse moribus estimatur.
Qua propter patres couscrip¬
ti sauete uestris alumuis. et
nostris fauere iudiciis. Se¬
cundo ad nostram curiam
est: et aulicis dignitatibus

Expanded text:
cite in eo, si placet, etiam facite in eo, si placet, etiam familiarem vitam, quia saepius maioribus vestris viros industrios haec signa prodiderunt. res huic privata tanta fuit moderatione disposita, ut nec aliqua tenacitate sorderet nec iterum nimia effusione laberetur. Gentiles victu, Romanos sibi iudiciis obligabat et unde ingratitudo dignitatibus plerumque venit, iste disceptando sibi amicitias colligebat. videte quid faciat nobilis natura. ex iudicibus natus arbitrum agebat, quod nisi ex morum probitate nulla potest contingere ratione. nam fascibus oboedire plerumque potestatis necessitas cogit: privato iudici parere sola sententiarum probitas facit. unde nobis plus laudis videtur habere voluntarius iudex, quando ad audientiam non eligitur nisi qui iustus esse moribus aestimatur. Quapropter, patres conscripti, favete vestris alumnis et nostris favete iudiciis. secundo ad vestram curiam est, et aulicis dignitatibus
Abbreviated transcription (Latin):
his temporibus habitus est exi.¬
nius. cum princeps non esser
erectus. Sed quid antiquam
parentum eius repetimus nobi¬
litalem: cum incma resplende.¬
at luce germani. cuius non di¬
cam proximitati. sed uel ami¬
cicie comunctum fuisse. pot est
esse laudabile. huius uirtuti¬
bus ita se sociauit. atq conne¬
xuit: ut hoc polius sit incertũ.
qui magis predicetur ex alte.¬
ro. Annicctiis ille prestat fidẽ.
sed magnam promissis debet
iste constantiam. Ille quoq
auaritia uacuns. el iste a cu¬
piditatibus probatur alie¬
ms. hinc est quod norunt re¬
gibus seruare fidem: quia
nescint uel inter equales
exercere perfidiam. Ibi enim
mores tacilius probantur. ubi
natura sub libertate monstra.¬
tur. Quomod̃ sub puritate
non seruiant domitts qui
nesciunt ill usisse collegis.
his laudibus el ectus acon¬
iuge basiliane sociatus fer¬
tur esse familie: quod plu.¬
rinum q uenit a meritis cõ¬
iungi posse nobilibus inspi¬

Expanded text:
his temporibus habitus est eximhis temporibus habitus est eximius, cum princeps non esset erectus. Sed quid antiquam parentum eius repetimus nobilitatem, cum vicina resplendeat luce germani? cuius non dicam proximitati, sed vel amicitiae coniunctum fuisse potest esse laudabile. huius virtutibus ita se sociavit atque conexuit, ut hoc potius sit incertum, qui magis praedicetur ex altero. Amicitiis ille praestat fidem: sed magnam promissis debet iste constantiam. ille quoque avaritia vacuus: et iste a cupiditate probatur alienus. hinc est quod norunt regibus servare fidem, quia nesciunt vel inter aequales exercere perfidiam. ibi enim mores facilius probantur, ubi natura sub libertate monstratur. quomodo ergo sub puritate non serviant dominis, qui nesciunt illusisse collegis? His laudibus electus a coniuge Basilianae sociatus fertur esse familiae, quod plerumque venit a meritis coniungi posse nobilibus. inspi
Abbreviated transcription (Latin):
Anta est patres con.¬
sceipti in candida.¬
to copia meritorum: ut uerea¬
mur ne tardius puletur ele.¬
ctus. quam non iit iuditio
comprobatus. Nam cumdi.¬
ue memorie auus noster: opti.¬
mos uiros exquireret: nobis e.¬
um iureuuneratun prospe.¬
rior fortuna seruauit. Illi pa¬
ruit. illi multa officiositate ser¬
uiuit: et a domino largissimo
benefitiorum. sinc aliqua re¬
tributione constat esse dere.¬
lictum. Credo dilata est cõ.¬
pensatio meriti. ut nobis ap.¬
tior fierel causa prestandi.
Conueniat enim se pietas no.¬
stra lege nature: cum dignũ
est ab herede solui quod col.¬
latum constat auctori. Cur
enim muniticentia nostra eũ
differret. cum eum proficere
consuetudo lue nobilitatis
urgeret. Pat er hiic manu
clarus ac simima fuit moru
nobilitate conspicuus: quem
nec seruentia bella respuerũt.
el tranquilla otia predicarent
corpore ualidus. amititia ro¬
bustus. eui antiquil atem ge¬
stabat. abiectis seculi sodoua¬
cris ditatus claris honoribus.

Expanded text:
anta est, patres conscripti, in candidato copia meritorum, ut vereamur, ne tardius putetur electus quam non sit iudicio comprobatus. nam cum divae memoriae avus noster optimos viros exquireret, nobis eum inremuneratum prosperior fortuna servavit. illi paruit, illi multa officiositate servivit et a domino largissimo beneficiorum sine aliqua retributione constat esse derelictum. credo dilata est compensatio meriti, ut nobis aptior fieret causa praestandi: congeminat enim se pietas nostra lege naturae. condignum est ab herede solvi, quod collatum constat auctori. cur enim munificentia nostra eum differret, cum eum proficere consuetudo suae nobilitatis urgeret? Pater huic manu clarus ac summa fuit morum nobilitate conspicuus, quem nec ferventia bella respuerunt et tranquilla otia praedicarent, corpore validus, amicitia robustus aevi antiquitatem gestabat, abiectis saeculis Odovacris ditatus claris honoribus.
Abbreviated transcription (Latin):
quoq inuiolata cũstodiatur.
Spectabilis itaq flagrius ĩ
syracusana ciuitate consistẽs.
palatii ur̃i longa obseruatõe
dilatꝰ. reuerti se ad lares pro.¬
prios supplicauit. qui studi¬
orum causa trĩs tilios ad roma¬
nam exhibuit ciuitate. Quos il¬
lustris magnficentia tua ex no¬
stra continẽs iussĩone in supra¬
dicta urbe constituat. nec illis
liceat ante disce dere. nisi hoc
cernamus. Ita enim et illis in¬
genii prouectus acquiritur. et
nr̃e utilitatis rõ custoditur:
quibus mora potest esse pro¬
ficua. dum iuterdum expe¬
dit prĩam negligere. iit sapi¬
entiam quis possit acquirere.
laboribus propriis torte latiui¬
set. cuius sapientiam hinc
maxime homeri nobile car¬
men asseruit. quod multas
ciuitates et populos circui¬
uit. dum illi prud entiores
lorum hominum conuersatio¬
nibus probantur eruditĩ. Ua¬
tura uquid ei humana si¬
cut duris laboribus instrui¬
tur. ita per otia torpentia fatua.¬
tur ¶

Expanded text:
uoque inviolata custodiat? Spectabilis itaque Filagrius in Syracusana civitate consistens, palatii nostri longa observatione dilatus, reverti se ad lares proprios supplicavit, qui studiorum causa fratris filios ad Romanam exhibuit civitatem. Quos illustris magnificentia tua ex nostra continens jussione, in supradicta Urbe constituat; nec illis liceat ante discedere, nisi hoc iussione. ita enim et illis ingenii provectus adquiritur et nostrae utilitatis ratio custoditur: quibus mora potest esse proficua, dum interdum expedit patriam neglegere, ut sapientiam quis possit adquirere. laribus propriis forte latuisset, cuius sapientiam hinc maxime Homeri nobile carmen asseruit, quod multas civitates et populos circumivit, dum illi prudentiores torum hominum conversationibus probantur eruditi. natura siquidem humana sicut duris laboribus instruitur, ita per otia torpentia fatuatur.
Abbreviated transcription (Latin):
On est beneficium
quod prestatur in¬
uitis. nec cuiquam utile ui¬
detur: quod aduersa uolunta¬
te conceditur. Unde specta¬
bilitas tua uiriliarũ adole¬
scentis nepotis turi cognoscat
nos querelis grauibus expeti¬
tos. quod res patris eius nõ
meliorandi causa. sed dete¬
riorandi uoto detineas. Qua¬
propter quicquid ex iure
memorato te retentare cog¬
noicis. sine aliqua dilatione
restitue. ut res parẽtũ propria
uoluntate disponat. quia et
nobis congrua uidetur esse
persona. qͥ assumpta domimi
libertate proficiat. Pullos su¬
os audaces aquile tam diu
procurato cibo nutriunt
donec paulatim amolli
pluma recedentes. adulta
et ale pennescant. quibus ut
constiterit tirmus uolatus.
nouellos ungues in teneram
predam consuescũt. nec indi¬
gent alieno labore uiuere.
quos captio potest propria
satiare. Sic uiuenes nostri.
qui ad exercitum probantur
idonei. indignum est ut ad
uitam suam disponendam
dicantur infirini et puteut᷑
domũ suã non regere. qui

Expanded text:
on est beneficium quod praestatur invitis: nec cuiquam utile videtur, quod adversa voluntate conceditur. unde spectabilitas tua VViliarit adulescentis nepotis tui cognoscat nos querelis gravibus expetitos, quod res patris eius non meliorandi causa, sed deteriorandi voto detineas. quapropter quicquid ex iure memorato te retentare cognoscis, sine aliqua dilatione restitue, ut res parentum propria voluntate disponat, quia et nobis congrua videtur esse persona, qui assumpta domini libertate proficiat. Pullos suos audaces aquilae tamdiu procurato cibo nutriunt, donec paulatim a molli pluma recedentes adulta aetate pennescant: quibus ut constiterit firmus volatus, novellos ungues in praedam teneram consuescunt: nec indigent alieno labore vivere, quos captio potest propria satiare. sic iuvenes nostri, qui ad exercitum probantur idonei, indignum est ut ad vitam suam disponendam dicantur infirmi et putentur domum suam non regere, qui
Abbreviated transcription (Latin):
.Manius publicis
actionibus perso¬
nas inserere: morura probita¬
te conspicuas. ut per obse.¬
quia fidelium. mobis drescat
utilitas augmentum. Proiude
sinceritatem auimi tui precla¬
ra documenta nolcentes.siliq̃.¬
tici titulum. quem fide dica¬
tꝰ uireꝰ dederamus. diłcussio¬
nem indictum prime lẽcu¬
de uel tertie: pet prouintia
dalmaticam ordmatio tibi
ura comittit. ut quolibet trau¬
dis uestigio daunium publi¬
cum te fuect explorante com¬
pertum procul dubio nostris
erariis inferatur. quia nonta¬
lum lucra querimus. quantu
mores subiectorum deprehẽ¬
dere festinanius. Preterea ter¬
tarias predicte dalmatie co¬
mcłote ueritatis iubenius in¬
quirere. Ubi rigorem ferriꝑ.¬
turit terre mollities. et igne
de coquitur. ut in duritiam
transseratur. Hinc auxilian¬
hinc agrorum utilitas procu¬
ratur. et in ulũs humane ui
multiplici cominoditate
portigitur. Auro ipsi impe¬
tat. et iẽruue cogit locuple¬
les pauiperibus constut ex

Expanded text:
mamus publicis actionibus personas inserere morum probitate conspicuas, ut per obsequia fidelium nobis crescat utilitatis augmentum. proinde sinceritatem animi tui per praeclara documenta noscentes siliquatici titulum, quem fidae dominicatus iure dederamus discussioni indictionis primae, secundae vel tertiae per provinciam Dalmaticam, ordinatio tibi nostra committit: ut quolibet fraudis vestigio damnum publicum te fuerit explorante repertum, procul dubio nostris aerariis inferatur: quia non tantum lucra quaerimus, quantum mores subjectorum deprehendere festinamus. Praeterea ferrarias venas praedictae Dalmatiae cuniculo te veritatis jubemus inquirere, ubi rigorem ferri parturit terrena mollities, et igne decoquitur, ut in duritiem transferatur. Hinc, auxilianhinc agrorum utilitas procuratur, et in usus humanae vitae multiplici commoditate porrigitur, Auro ipsi imperat, et servire cogit locupletes pauperibus constanter
Abbreviated transcription (Latin):
Eliberatio iudicis pro.¬
batos uiros debet pu.¬
blicis actionibus adhibere: ut
tacile possit impleri: quod sub
sterilitate lemporis uidetur
inquiri. In habuncdantia reriĩ
quelibet se potest expedite
periõna: electis opus est militibꝰ.
cum tuerit neceslĩtat is impuli
Atq ideo experientiã tuam
trequentibus nobisq tali de¬
uotione grat ulimam adhy¬
striam. Prouinciam iubemus
excurrere: ut in tot solidos ui¬
ni olei. uel tritici species de
tributatio solido deheas pro¬
curare. In aliis uero tot solidis
quos a nostro archario perce¬
picti tam a negotiatoribus. qͣ.
apossessoribus emere matura¬
bis: sicut te a muncrariis instru.¬
xit porrecta noticia. Qua pro¬
pter crige nunc animos ad
parendum: qui tantis cxcu.¬
biis in discreta forte placuisti.
Admoneat te prioris comiersa¬
tioms exemplum: quia nintis
graue est emeritum dereliu¬
quere. quem tyronem nulla¬
tenus constat errasse. Qualis
autem iupradictarum ipxci¬
erum ubertas se optata lax au̾it

Expanded text:
eliberatio iudicis probatos viros debet publicis actionibus adhibere, ut facile possit impleri quod sub sterilitate temporis videtur inquiri. in abundantia rerum quaelibet se potest expedire persona: electis opus est militibus, cum fuerit necessitatis impulsus. atque ideo experientiam tuam frequentibus nobisque tali devotione gratissimam ad Histriam provinciam iubemus excurrere, ut in tot solidos vini, olei vel tritici species de tributario solido debeas procurare, in aliis vero tot solidis, quos a nostro arcario percepisti, tam a negotiatoribus quam a possessoribus emere maturabis, sicut te a numerariis instruxit porrecta notitia. Quapropter erige nunc animos ad parendum, qui tantis excubiis indiscreta soAdmoneat te prioris conversationis exemplum, quia nimis grave est emeritum delinquere, quem tironem nullatenus constat errasse. Qualis autem supradictarum specierum ubertas se optata laxaverit,
Abbreviated transcription (Latin):
et mentem proprie animam
non uocari: sed quia res iste in
anima ex cellunt. mlerdum per
licentiam sic dicuntur. Nec
pro ammia utiq ipiritus di¬
stincte pontur. quia illi hoc
nomen est cominune cum cete.¬
ris id est angelis. potestatibus
aeriis et quecunq Epiritu cõ.¬
tmnentur: nec iste spiritus ue.¬
raciter potest dici anima. qui
aeris alternatione resoluitur:
ista cominiuns est. Restat ut
tenus tanguinis est iuĩone con.¬
sumitur. Nunc de ipiius amiie
iubstantia liberius dissex aniui.
quando cam a simlitudine no.¬
minum necessaria separatio.
dictĩnitionem cautissima de.¬
liberatione formemus. ut con¬
sequentia que inde potuerint

Expanded text:
et mentem proprie animam et mentem proprie animam non vocari; sed quia res istae in anima excellunt, interdum per licentiam sic dicuntur. Nec pro anima utique spiritus distincte ponitur, quia hoc illi nomen est commune cum caeteris, id est, angelis, potestatibus aeris, et quaecunque spiritu continentur. Nec iste spiritus veraciter potest dici anima, qui aeris alternatione  ms. S. Audista communis est. Restat ut tenus sanguinis effusione consumitur. Nunc de ipsius animae substantia liberius disseramus, quia eam a similitudine nominum necessaria separationedefinitionem cautissima deliberatione formemus; ut consequentia, quae inde potuerint
Abbreviated transcription (Latin):
declaratur. Alii uero appellatã
amniam dicunt. eo quod animet
uelocissima cogitatio eius ad si¬
nilitudinem u̾enti motu celeri
peruagatur. fit autem ex ap¬
que licet uaria uicissitudine com¬
muletur. quadam se tamen in id
quod fuit pertecla nouitate re.¬
stituit. Mocdo enim tribulationi.¬
bus attenuata. quasi probatur
obicura: modoiterum in uigorem
naturalem letitia commeante
reparatur. Spiritus itaq tri.¬
plici modo dicitur. appellatur
enim ueraciter et proprie spi.¬
ritus deus. nullius indigens.
ipse uero acreaturis om̃nibus
inligetur. Inspirans quo uult.
complens uinuersa. totus into.¬
iunt iingulariter potens uoca.¬
mus et ipiritum subst antiam
tenuem nobisq inuisibilem.
creatam immortalem quantũ
Tertio ipiritum dicimus per
totum corpus emissum atq re¬
ceptum. per quem uita morta.¬
lium Elatu necessario contine¬
tur. nec aliquando otium capi.¬
ens iugi mobilitate reparatur.
Atq ideo sciendum est animũ

Expanded text:
declarabitur. Alii vero appellatam declarabitur. Alii vero appellatam animam dicunt, elocissima cogitatio ejus ad similitudinem venti motu celeri pervagatur. Fit autem ex apquae licet varia vicissitudine commutetur, quadam se tamen in id quod fuit, perfecta novitate restituit. Modo enim tribulationibus attenuata, quasi probatur obscura; modo iterum in vigorem naturalem laetitia commeante reparatur. Spiritus itaque triplici modo dicitur. Appellatur enim veraciter et proprie spiritus Deus: nullius indigens, ipse vero a creaturis omnibus indigetur; inspirans quod  ed.complens universa, totus in tosunt singulariter potens. Vocamus et spiritum substantiam tenuem nobisque invisibilem, creatam, immortalem, quantum Tertio spiritum dicimus per totum corpus emissum atque receptum, per quem vita mortalium flatu necessario continetur, nec aliquando otium capiens, jugi mobilitate reparatur. Atque ideo sciendum est animum
Abbreviated transcription (Latin):
ut me taltem diebus aliquot
sustinerent. nec precipilanter
quererent. quod plemun diffi¬
circa illud michi accidit pro¬
thei. qui quod uoluntate nõ
eligebat pandere. constricdus
Uinculis cogebatur ab iolue¬
te. hox tamẽn inde tolerabile
uisum est. quia de talite urge¬
bat dicere. que si deo fauente uera.¬
citer exprimatur. et audientem
merito recreat. et sensum bene
per iuadentis illuminat Qua¬
propter ante quam rem ingre¬
diar expeditam oportet prius
nominum iimilitudines quasi
ramos obuiantes abscidere. ne
semitam disputationis nostre
uocabulorum consõnantium
silua. uinbrosis ymagmibus ui¬
deatur intexere.
proprie dicitur ñ etiã
pecudum. quia illorum uita
in sanguine tantum noicitur cõ¬
stituta. Hec uero quoniam im.¬
mortalis est amina recte appella¬
uir. quasi ancma idest asanꝯ ui¬
ne longe discrela: quando et
post mortem corporis pertectam
eius constat esse substantiam. ⁊i¬
cut in subiẽquentibus iuo loco

Expanded text:
ut me saltem diebus aliquot ut me saltem diebus aliquot sustinerent, nec praecipitanter quaererent quod plenum difficirca illud mihi accidit Prothei, qui quod voluntate non eligebat pandere, constrictus vinculis cogebatur absolvere. Hoc tamen inde tolerabile visum est, quia de tali re urgebar dicere; quae si Deo favente veraciter exprimatur, et audientem merito recreat, et sensum bene persuadentis illuminat. Quapropter antequam rem ingrediar expetitam, oportet prius nominum similitudines, quasi ramos obviantes abscidere, ne semitam disputationis nostrae vocabulorum consonantium silva umbrosis imaginibus videatur intexere. proprie dicitur, non etiam pecudum, quia illorum vita in sanguine tantum noscitur constituta. Haec vero quoniam immortalis est, anima recte appellatur, quasi ἄναιμα, id est a sanguine longe discreta: quia et post mortem corporis perfectam ejus constat esse substantiam, sicut in subsequentibus suo loco