comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quom de constituendis actionib accipi¬
endis sumendisq iuditiis et de excipiẽ¬
to a indiciis tempor̾ mag̾ agendi. ꝙͣ dissi¬
militudine gr̃s. Ilam omiã que de uire
cuuli aut de equo. aut de bono disceptant
cadunt in eam formam causatum ĩ qͣle
quidsit ambigitur de qua dictuti sumus
que in equitate et uite maxime consistit
In omĩbus igitur causis tres sunt gradus
ex quibus unius uł alius capiendus est
si plures nõ queas ad resistendu Nama
ita consistendu est ut quod obicit᷑ factu
neges aut id quod fcũm fateate negescata
uim habeteatq id ẽẽ quod aduersarius
criminetur.Aut si nõ de facto. aut neq de
facti appellatione ambigi potest. id qd̃ argu¬
ete neges tale eẽ quale ille dicat et rectum
esse qd feceris conçedendu ut defendas Ita
primus ille status et quasi conflictio cum
iduersario comectura quadam. Secundus
ignoscendum disputatioñ tractandus est

Expanded text:
re de constituendis actionibus, de capire de constituendis actionibus, de capiendis subeundisve iudiciis, de excipienro a iudiciis tempore magis agendi quam dissimilitudine generis. Nam omnia quae de iure civili aut de aequo et bono disceptantur cadunt in eam formam causarum, in qua quale quid sit ambigitur, de qua dicturi sumus, quae in aequitate et in iure maxime consistit. in omnibus igitur causis tres sunt gradus, ex quibus unus aliquis capiendus est, si pluris non queas, ad resistendum. Nam aut ita consistendum est, ut id quo de agitur factum neges aut, si factum fateare, neges eam vim habere atque id esse quod adversarius criminetur, aut, si neque de facto neque de facti appellatione ambigi potest, id quod arguare neges tale esse quale ille dicat et rectum esse quod feceris concedendumve defendas. ita primus ille status et quasi conflictio cum adversario coniectura quadam, secundus ignoscendum disputatione tractandus est.
Abbreviated transcription (Latin):
est equitas que nõ mõ simplitit᷑ spectat᷑
sed ex comꝑatione nõ nũꝙ ut quom de
uerissimo accusatore dispritat᷑ aut quõ
hereditatis sine lege aut sine restamẽto
petitur possessio En quibuc causis quid
equius equissimũ ue sit queritur. Quas
ad causas petitur argumẽtationũ ex iis de
quibus mor dicetur equitatis locis atq et
ante iuditiuz de constituendo ⁊põ iuditio
solet esse contentio. Quom aut sit neactio
illi qui agutit aut iam nesit aut num iã
eẽ destiterit aut illa ne legis uerbis sit actõ
quetitur. Quem etiam si ante ꝙͣ res sit ĩ¬
iuditium uenit aut quom terta aut di¬
iudicata aut confecta nõ sunt taitien ĩ
ipĩs iuditiis per magnu sepe hñt põdo
cum ita dicuntur plus petisti. sero petisti
aut fuit tua petitio nõ a me nõ hac lege
nõ his uerbis nõ hoc uiditio. Quarum
neglecta ab oratoribus plerisq nobis ad
dicendum necessaria uidetur. Quare q¬

Expanded text:
est aequitas; quae non simpliciter spectatur est aequitas; quae non simpliciter spectatur sed ex comparatione non numquam, ut cum de verissimo accusatore disceptatur aut cum hereditatis sine lege aut sine testamento petitur possessio; in quibus causis quid aequius atque aequissimum sit quaeritur, quas ad causas facultas petitur argumentationum ex eis de quibus mox dicetur aequitatis locis. atque etiam ante iudicium de constituendo ipso iudicio solet esse contentio, cum aut sitne actio illi qui agit aut iamne sit aut num iam esse desierit aut illane lege, hisne verbis sit actio quaeritur. Quae etiam si ante quam res in iudicium venit aut concertata aut diiudicata aut confecta non sunt, tamen in ipsis iudiciis permagnum saepe habent pondus, cum ita dicitur: Plus petisti; sero petisti; non fuit tua petitio; non a me, non hac lege, non his verbis, non hoc iudicio. quarum neglecta ab oratoribus plerisque nobis ad dicendum necessaria videtur. Qua
Abbreviated transcription (Latin):
fitient si incitande erunt eiusinoĩ siẽ
que aut ad explendas cupiditates aut ad
odium satiandum aut ad ultistendas ĩ¬
uitras ꝑtinebunt. Si autẽ reprimenidi
de incerto statu fortune dubiisq euẽtib
terum futuratu et retinẽdis suis fortu¬
tris sierunt secunde. Sinautẽ adilse
de periculo cõmonendi. atq hi quidẽ per¬
ordiuis sunt loci. Principia aute ĩ sĩs
dicendis eẽ breuia debebunt. Non enim
supplex. ut adiudicem uenit orator. sed
Hortator atq adiutor. Quare ꝓponẽ qua
mente dicat quid uelit de quib rebur
dicturus sit debet hortariq ad se breuit
dicentem audiendum Toto autẽ orõ sim¬
pler et grauis et sententiis debet ẽẽ orna¬
tior ꝙͣ uerbis. Cicero. Cognoui iam lauda¬
tionis et suasionis locos I lunc rudiciis¬
que accomodata sunt expecto. Idq nobis
genus restate unum puto. Fartus. Rec¬
te intelligis atq eius quidem gr̾s fimic

Expanded text:
ficient, si incitandi erunt, eius modi sententiae ficient, si incitandi erunt, eius modi sententiae quae aut ad explendas cupiditates aut ad odium satiandum aut ad ulciscendas iniurias pertinebunt. Sin autem reprimendi, de incerto statu fortunae dubiisque eventis rerum futurarum et de retinendis suis fortunis, si erunt secundae, sin autem adversae, de periculo commonendi. Atque hi quidem perorationis sunt loci. Principia autem in sententiis dicendis brevia esse debebunt. Non enim supplex ut ad iudicem venit orator, sed hortator atque actor. Qua re proponere qua mente dicat, quid velit, quibus de rebus dicturus sit debet hortarique ad se breviter dicentem audiendum. Tota autem oratio simplex et gravis et sententiis debet ornatior esse quam verbis. C. Cognovi iam laudationis et suasionis locos. Nunc quae iudiciis accommodata sint exspecto; idque nobis genus restare unum puto. P. Recte intellegis. Atque eius quidem generis finis
Abbreviated transcription (Latin):
cantur. Quom autem querit quidsit
optimu factũ aut utilitas aut spẽs effi¬
tiendi ad effitiendum ĩ pellitaiõs. Et qm̃
de utilitate iam diximus de ratione effitiẽ¬
di dicamus. Quo toto genere quib cum
contra quos quo tempore aut quoloco a
quibus facultatibus armoru pecunieso
requitendu est. Neq solum ea sunt que
nobis suppetunt. sed et illa que aduersent᷑
uidenda. Et si ex contentioẽ procliuiora e¬
runt nrã nõ solum effici posse que ꝑsua¬
demus ent persuadendu sed et curandũ
ut illa facilia procluna iocunda iudeant᷑
Certantib autem utilitas labefactanda ẽ
uit effitiendi difficultates afferende ¶ Ie¬
q aliis ea preceptis sed iisdem suasioms
locis. Uterq uero ad augendum habeat
exemploru aut recentiu quo notiora
sint aut ueterum quo plus auctoritatis
hẽat copiam. maximeq sit in hoc genẽ
meditatus ut possit uł utilia uł necessa¬
ria sepe honestis uł hec illis ante ferre
Ad cõmouendum aute aiõs max̃ pro¬

Expanded text:
id sit optimum factu, aut utilitas aut spes efficiendi ad adsentiendum impellit animos. et quoniam de utilitate iam diximus, de efficiendi ratione dicamus. Quo toto genere quibuscum et contra quos, quo tempore aut quo loco aut quibus facultatibus armorum pecuniae srequirendum est. Neque solum ea sunt quae nobis suppetant, sed etiam illa quae adversentur videnda. Et si ex contentione procliviora erunt nostra, non solum effici posse quae suademus erit persuadendum, sed curandum etiam ut illa facilia proclivia iucunda videantur. Dissuadentibus autem aut utilitas labefactanda est aut efficiendi difficultates efferendae, neque aliis ex praeceptis, sed eisdem ex suasionis locis. vterque vero ad augendum habeat exemplorum aut recentium, quo notiora sint, aut veterum, quo plus auctoritatis habeant, copiam; maximeque sit in hoc genere meditatus, ut possit vel utilia ac necessaria saepe honestis vel haec illis anteferre. Ad commovendos autem animos maxime pro
Abbreviated transcription (Latin):
uitu perandiue exhis sumet᷑ uictutum
uitiorũq partibrs. Sed intoto qiͣ cõtertu
orationis. Haec erunt illustranda maĩ
quemadmoũ quisq gnatus quẽadioũ
educatus. quemadmꝰoũ istitutus mo¬
ratusq fuerit. Et si quid cui magnum ac
incredibile attigerit. maximeq si id diui

Expanded text:
randi ex his sumetur virtutum vitiorumque partibus; sed in toto quasi contextu orationis haec erunt inlustranda maxime, quem ad modum quisque generatus, quem ad modum educatus, quem ad modum institutus moratusque fuerit; et si quid cui magnum aut incredibile accident maximeque si
Abbreviated transcription (Latin):
noiẽ sapiẽtia appellatur hec scientia pol¬
let una. Oue uero moderandis cupidita¬
tibus regendisq anmi motibuc laudatꝰ
eius ẽ ein munus magendo cui temꝑ¬
antie nomẽ est. Atq illa prudentia in
suis rebus domestica ĩpublica ciuilis ap¬
pellari solet Temperantia autem insu¬
as itidem res et incomunes distributa est

Expanded text:
pollet una. Quae vero moderandis cupiditatibus regendisque animi motibus laudatur, eius est munus in agendo; cui temperantiae nomen est. Atque illa prudentia in suis rebus domestica, in publicis civilis appellari solet. temperantia autem in suas itidem res et in communes distribut
Abbreviated transcription (Latin):
de quo querit᷑ alia coniugata appellant᷑ alia
ex genere alia ex forma. alia ex similitudiẽ.
ilia ex differentia. alia ex contrario. alia ex
cõuinctis. alia ex antecedentibus alia ex con¬
sequẽtibus. alia ex repugnãtib.alia excausis
ilia ex effectib.alia excompatione maioru
ait similia aut consentanea aut dissentanea
aut ea que sunt quasi consentanea aut que
quasi pugnant interse.Aut earu reru deꝗ
bus agitur cause aut causaru euentus idest
que sunt orta de causis aut distributiones
dia teru et quasi precurrẽtia. in quibꝰ ĩ est
aliquid argumẽti ut ueru contẽtiones ꝗd
mauis. quid par. quid minus sit in quib
aut nature texum. aut facultates cõparãt¬
Cicero. Omnib ne igit᷑ istis modis argumẽ¬
ta sumemus.Mar. Ymo ueroscrutabimur
et quetemꝰ ex omĩbus. Sed adhibebimus iu¬
diciu ut leiua semper reitiamus cõminã

Expanded text:
est. Nam alia coniugata appellamus, alia ex genere, alia ex forma, alia ex similitudine, alia ex differentia, alia ex contrario, alia ex adiunctis, alia ex antecedentibus, alia ex consequentibus, alia ex repugnantibus, alia ex causis, alia ex effectis, alia ex comparatione maiorum eius aut similia aut dissimilia aut consentanea aut dissentanea; ut ea quae sunt quasi coniuncta aut quae quasi pugnantia inter se; ut earum rerum de quibus agitur causae; ut causarum eventus, id est, quae sunt effecta de causis; udia rerum et quasi praecurrentia, in quibus inest aliquid argumenti; ut rerum contentiones, quid maius, quid par, quid minus sit, in quibus aut naturae rerum aut facultates comparantur. C. Omnibusne igitur ex istis locis argumenta sumemus? P. Immo vero scrutabimur et quaeremus ex omnibus, sed adhibebimus iudicium, ut levia semper eiciamus, non
Abbreviated transcription (Latin):
oĩu teru custos ẽ memoria. Cice. Quidoti¬
tionis quot sunt partes. Mar. quatuor eatũ
due ualent ad rem docenda narratio et cõ¬
firmatio ad impellendos animos due. prin¬
cipiui et peroratio Cice. Quid questio quas¬
nam habet partes. Mar. Infinita quã cosul¬
tatioe appelo et definita qua contronersa¬
causa nomino. Cice. Quonia igit᷑ inueni
primu est oratoris quid queret. Hat. At ĩuen¬
ut queadmodu fidem fatiat iis quibꝰ uolet
persuadete et quẽ admodu motu corũ am¬
muis asterat. Cice Quibus tebus fides fto
Arginiets quae ducũt ex locis aut mitp
insitis aut assumtis Cice quoc uocas locos¬
M. Eos in quibus latent argumẽta Cite p
est argumẽtu. H. probabile ĩuentuo ifa¬
tiend fidem. Cice. Quo mõ igit duo asti
genera diuidis Mdar que sine arte purqui

Expanded text:
rerum omnium custos memoria. C. Quid? orarerum omnium custos memoria. C. Quid? orationis quot sunt partes? P. Quattuor. Earum duae valent ad rem docendam, narratio et confirmatio; ad impellendos animos duae, principium et peroratio. C. Quid ? Quaestio quasnam habet partis? P. Infinitam, quam consultationem appello, et definitam, quam causam nomino. C. Quoniam igitur invenire primum est oratoris, quid quaeret? P. Vt inveniat, quem ad modum fidem faciat eis quibus velit persuadere, et quem ad modum motum eorum animis adferat. C. Quibus rebus fides fit ? P. Argumentis, quae ducuntur ex locis aut in re ipsa insitis aut adsumptis. C. Quos vocas locos? P. In quibus latent argumenta. C. Quid est argumentum? P. Probabile inventum ad faciendam fidem. C. Quo modo igitur duo genera
Abbreviated transcription (Latin):
ne dicendi grece tra¬
otium et si uis. Har.
An ẽ mi cisert que
malim q te ꝙ doctis¬
simu eẽ. Otium au¬
tem primũ ẽ sũmu
qm̃ aliquando toma
Eteundi potestas da¬
ta est. deinde istatua
fcudia uł maximis occupationibꝰ meic ante¬
fertem liberter. Cicero. Uis ne igitur ut tu
me grece soles ordine interrogare. sic ego te
uicissim nsolẽ de rebus latine interrogem¬
.Marcus. Sanc si placet. Sic eni et ego te me¬
ininisse intelligam quae accepisti et tu ordiẽ
audies que tequiris. Cicero. Quot impartes¬
est distribuenda omĩs doctrina dicendi.M
Tris Cicero cedo quas M. Primu in ipã uii
oratoris deinde in orõem tu in questiones¬
Ciceto In quo est ipã uis. M in tebus et u̾bis
Sed et tes et uerba ĩuenienda sunt et tollocã¬
da ꝓprie aute in rebus ĩuenire in uerbise¬
loqui dicit᷑. Collocare autẽ et si cõmune ẽ tñ
adĩuemẽdu tefextur. Uox nõ motus uultus
atq omĩs actio eloquendi comes est Eirũꝙ

Expanded text:
traotium et si vis. PATER. An est, mi Cicero, quod ego malim quam te quam doctissimum esse? Otium autem primum est summum, quoniam aliquando Roma exeundi potestas data est; deinde ista tua studia vel maximis occupationibus meis anteferrem libenter. C. Visne igitur, ut tu me Graece soles ordine interrogare, sic ego te vicissim isdem de rebus Latine interrogem? P. Sane, si placet. Sic enim et ego te meminisse intellegam quae accepisti, et tu ordine audies quae requires. C. Quot in partis tribuenda est omnis doctrina dicendi? P. Tris. C. Cedo quas? P. Primum in ipsam vim oratoris, deinde in orationem, tum in quaestionem. C. In quo est ipsa vis? P. In rebus et in verbis. Sed et res et verba invenienda sunt et conlocanda. Proprie autem in rebus invenire, in verbis eloqui dicitur. Conlocare autem, etsi est commune, tamen ad inveniendum refertur. Vox motus vultus atque omnis actio eloquendi comes est; earum
Abbreviated transcription (Latin):
et humanu. Diuinu ut oracła ut auspitia
ut uaticinationes ut responsa aruspicu uł
pectat᷑ ex auctoritate et uolũtate et exoratioẽ
uit libera aut expressa. In quo sunt scripta
pacta promissa uita quesita. Cicero. Quest̾
que dicis insita. Mar. Que infixa sunt rebꝰ

Expanded text:
et humanum; divinum est ut oracula auspicia, ut vaticinationes et responsa sacerdotum pectatur ex auctoritate, ex voluntate, ex oratione aut libera aut expressa, in quo insunt scripta pacta promissa iurata quaesita. C. Quae sunt quae dicis insita? P. Quae iura infixa sunt rebus
Abbreviated transcription (Latin):
nere largitiotus ut aliis detur. algs aufera¬
tur. abietunt hii qui rem .p. tuebuntut
inprimisq operam dabunt. ut uiris et
inditiorum equitate suum quisq tene¬
at. et nec tenuuores et propter humilita¬
tem circunuemantur. neq locupletib
ad sua uel tenenda uel recup eranda ob¬
sit inuidia.preterea quibuscũq rebus
uel bellis uel domi potuerunt tem p au¬
geant.imperio agris uectigalibus hec
inaiorum honint sunt. hec aipud maio¬
des nostros factitata ł lec genera offiti¬
grum qui per sequuntur. cum suma u¬
tilitate res p. magnam ipsi adipiscẽt
et gratiam et gloriata In hiis aute uti¬
liratum preceptis. antipater tyrus. stoꝵ¬
cus qui athems nuper est mortiuis duo
preterita censet esse a panetio ualitu¬
dinis curatione et pecume Quas resa
sumo philosopho preteritas arbitror
ꝙ essent faciles Sunt certe utiles set¬

Expanded text:
nere largitionis, ut aliis detur, aliis auferanere largitionis, ut aliis detur, aliis auferatur, aberunt ii, qui rem publicam tuebuntur, in primisque operam dabunt, ut iuris et iudiciorum aequitate suum quisque teneat et neque tenuiores propter humilitatem circumveniantur neque locupletibus ad sua vel tenenda vel recuperanda obsit invidia, praeterea, quibuscumque rebus vel belli vel domi poterunt, rem publicam augeant imperio, agris, vectigalibus. Haec magnorum hominum sunt, haec apud maiores nostros factitata, haec genera officiorum qui persequentur, cum summa utilitate rei publicae magnam ipsi adipiscentur et gratiam et gloriam. In his autem utilitatum praeceptis Antipater Tyrius Stoicus, qui Athenis nuper est mortuus, duo praeterita censet esse a Panaetio, valetudinis curationem et pecuniae; quas res a summo philosopho praeteritas arbitror, quod essent faciles; sunt certe utiles. Se
Abbreviated transcription (Latin):
cunia. funddum. eum tuhabeas. ego autẽ¬
non habeam pecuniam Quamobrem ne
sit es alienum. quod rei.p. noceat. proui¬
dendum est. quod multis ratiombꝰ caue¬
ri potest. non sifuerint. ut locupletes su¬
um perdant. debitores lucrentur alien¬
um. Nec enim ulla res. uehemẽtius rem
.P. continet. ꝙ̃ fides que esse nulla potest.
insi erit necessaria solutio rerum credita¬
rum Nunꝙͣ uehemẽtius actum ẽ. quam
me consule. ne solueretur. armis et castͥs
temptata res est ab omni genere horura
et ordine. quibus ita restitł. ut hoc totum
malum dorep tolleretur. Nunꝙͣ nec
mauis es aliersum fuit. nec melius. nec fa¬
cilius dissolutum est.Fraudandi eni spe
sublata. soluendi necessitas consecuta ẽ.
at uero hic uictor. tunc quide uictus. que
cogitarat ea perfecit. quom eius ia tihil
inferesset.tanta meo peccandi fuit libi¬
do ut hoc ipsum eum delectaret. pectare
etiam sicausa non esset Abhoc igitur ge¬

Expanded text:
cunia fundum, eum tu habeas, ego cunia fundum, eum tu habeas, ego non habeam pecuniam? Quam ob rem ne sit aes alienum, quod rei publicae noceat, providendum est, quod multis rationibus caveri potest, non, si fuerit, ut locupletes suum perdant, debitores lucrentur alienum; nec enim ulla res vehementius rem publicam continet quam fides, quae esse nulla potest, nisi erit necessaria solutio rerum creditarum. Numquam vehementius actum est quam me consule, ne solveretur; armis et castris temptata res est ab omni genere hominum et ordine; quibus ita restiti, ut hoc totum malum de re publica tolleretur. Numquam nec maius aes alienum fuit nec melius nec facilius dissolutum est; fraudandi enim spe sublata solvendi necessitas consecuta est. At vero hic nunc victor, tum quidem victus, quae cogitarat, ea perfecit, cum eius iam nihil interesset. Tanta in eo peccandi libido fuit, ut hoc ipsum eum delectaret, peccare, etiamsi causa non esset. Ab hoc igitur ge
Abbreviated transcription (Latin):
uaretur. quam cum sitionem attulisset
adhibuit sibi in consilium . xu. principes
cum quibus causas cognouit. et eorum
qui aliena tenebant. et eorum qui sua
ammiserant perfecitq extimandis pos¬
sessionibus ut persuaderent aliis ut pecuia
Ita perfectum est ut omnes concordia cõ¬
stitlta sine querela discederent Ouiru
magnum dignumq qui in re.p. nostra
natus esset. sic par est agere cum ciuibus
Non ut bisiam uidimuz. hastam inforo
ponere. et bonaciuium uocibus subiacẽ
preconis. At ille grecus. id quod fuit sapi¬
entis et prestantis uiri omnibus consulẽ¬
dum putauit. Ea q est sũma ratio et
sapientia boni ciuis conmoda ciuiu
non diuellere. Atq omẽs equitate ea¬
dem continere:habitant gratis ĩ alieno
Quid ita. ut quom ego emerita edifica¬
ulerim tuear impendam. tu me ĩ uito
fruare. eo quid aluid est ꝙͣ aliis sua eripe
aliis dare aliena. Tabule uero noue. quid
habent argumenti. insi ut emas mea pe¬

Expanded text:
uvaretur. Quam cum Sicyonem attulisset, uvaretur. Quam cum Sicyonem attulisset, adhibuit sibi in consilium quindecim principes, cum quibus causas cognovit et eorum, qui aliena tenebant, et eorum, qui sua amiserant, perfecitque aestimandis possessionibus, ut persuaderet aliis, ut pecuniam Ita perfectum est, ut omnes concordia constituta sine querella discederent. O virum magnum dignumque, qui in re publica nostra natus esset! Sic par est agere cum civibus, non, ut bis iam vidimus, hastam in foro ponere et bona civium voci subicere praeconis. At ille Graecus, id quod fuit sapientis et praestantis viri, omnibus consulendum putavit, eaque est summa ratio et sapientia boni civis, commoda civium non divellere atque omnis aequitate eadem continere. Habitent gratis in alieno. Quid ita? ut, cum ego emerim, aedificarim, tuear, impendam, tu me invito fruare meo? Quid est aliud aliis sua eripere, aliis dare aliena? Tabulae vero novae quid habent argumenti, nisi ut emas mea pe
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatis. restituit.remq .p. aduentu suo
liberauit. Sed quom magliam animaq¬
uerteret in bonis et possessionbus diffi¬
cultatem. quod et eos quos et ipsę resti¬
tuerat quorum bona alii possederant
egere iniquissimum esse arbitrabatur
es quinquaginta annor possessiones mo¬
uere. non nitnis equum putabat. propte¬
reti quod tam longo spatio multa heredi¬
patibus multa emptionibus multa doti¬
bus tenebantur. sine ĩuiria iudicauie
Neꝙ illis adimi. nec hiis non satis fieri
quorum illa fuerant oportere. Quom
igitur statuisset opus esse ad eam tem
onstituendam pecunia Alexandriam
se proficisci uelle didait. remq in tegra
ad suum redditum iussit esse Isq deleri¬
ter. id ꝑtholomeum suum hospitem ue¬
nit.qui tum regnabat alter post alex¬
idnam conditam cui quori exposu¬
sset. patriam se liberare uelle. causamꝙ
docilisset.a rege opulento iur sumusea
cile impetrauit. ut grandi pecunia adui¬

Expanded text:
civitatis, restituit remque publicam adventu suo civitatis, restituit remque publicam adventu suo liberavit. Sed cum magnam animadverteret in bonis et possessionibus difficultatem, quod et eos, quos ipse restituerat, quorum bona alii possederant, egere iniquissimum esse arbitrabatur et quinquaginta annorum possessiones moveri non nimis aequum putabat, propterea quod tam longo spatio multa hereditatibus, multa emptionibus, multa dotibus tenebantur sine iniuria, iudicavit neque illis adimi nec iis non satis fieri, quorum illa fuerant, oportere. Cum igitur statuisset opus esse ad eam rem constituendam pecunia, Alexandream se proficisci velle dixit remque integram ad reditum suum iussit esse, isque celeriter ad Ptolomaeum, suum hospitem, venit, qui tum regnabat alter post Alexandream conditam. Cui cum exposuisset patriam se liberare velle causamque docuisset, a rege opulento vir summus cile impetravit, ut grandi pecunia adi
Abbreviated transcription (Latin):
dere: quam habet antem equitatem ut
agru multis annis aut etiam seculis
pdssessum qui nullum habuit habeat. q
autem habuit admittat: At hoc propt᷑
iniurie genus la cedemonii lysandrum
ephorum expulerunt. Argiui tegem
quod nunꝙ̃ in antea apitd eos adcide¬
rat necauerunt. Ex quo eotempore tan¬
te discordie secute sunt. ut tyranni exis¬
terent. et optimates exterminarentur.
et preclarissime constituta resp. dilabe¬
refur. Nec uero solum ipsa cecidit. sed et
reliquam gretiam euertit contagioibꝰ
malorum que a lacedemoniis profeta.
manatunt latius: quid gracho nostros
tiberii grachi sũmi uiri Filios. affricani
nepotes. non ne agratie contentiones
perdiderunt At fero aratus sicionius
iure laudabatur quiꝰ eius cinitas quinq¬
uaginta annos atyrannis teneretlir. pro¬
fectus agris sytionẽ clamdestino intror¬
tu urbe est potitus. Cumq tyranium ĩ¬
eodem improuisoꝰ foressisset. sexcentos
excules ꝗui lo cupletissimi fuerant eius

Expanded text:
dere Quam autem habet aequitatem, ut dere Quam autem habet aequitatem, ut agrum, multis annis, aut etiam saeculis ante possessum, qui nulautem habuit, amittat? Ac propter hoc iniuriae genus Lacedaemonii Lysandrum ephorum expulerunt, Agim regem, quod numquam antea apud eos acciderat, necaverunt, exque eo tempore tantae discordiae secutae sunt, ut et tyranni exsisterent et optimates exterminarentur et praeclarissime constituta res publica dilaberetur; nec vero solum ipsa cecidit, sed etiam reliquam Graeciam evertit contagionibus malorum, quae a Lacedaemoniis profectae manarunt latius. Quid? nostros Gracchos, Ti. Gracchi summi viri filios, Africani nepotes, nonne agrariae contentiones perdiderunt? At vero Aratus Sicyonius iure laudatur, qui, cum eius civitas quinquaginta annos a tyrannis teneretur, profectus Argis Sicyonem clandestine introitu urbe est potitus, cumque tyrannum Nicoclem improviso oppressisset, sescentos exsules, qui locupletissimi fuerant eius
Abbreviated transcription (Latin):
conciliare facilius beniuolentiã mul¬
rem agrariam tentant. ut possessores¬
nias creditas debitoribus condonãdas
putant labefactant fundamenta rei.
p concordiam primum que esse nõ
potest. cum aliis adimuntur aliis condo¬
nantur pecime.Demnde equitatem q̃
tollitur omnis si habere sinm cinq nõ
licet Id est enim proprium ut supta di¬
⁊i ciuitas atq urbis. ut sit libera et nõ
sollicita sue rei cuiq custodia. atq ĩhac
pernitie rei.p. ne illam quidem conse¬
quuntur.quam putant gratiam. Tlam
cui res erepta est ͤ est inimicus cui data
est ͭͣ eͣtiam dissimulant se accipere uolu¬
isse et maxime in pecuniis creditis occul¬
tant suum gaudiumne uideãtur nõ fui¬
sse soluendo. At uero ille qui accipit in¬
iuriam et meminit et prefert suũ dolo
rem. nec siplures sunt i quibrs impro¬
be datum est.ꝙͣ illi quibus in iuste adẽp¬
tum est idcirco etiam plus ualent. Non
enim numero hec iudicantur. sed pon¬

Expanded text:
conciliare facilius benivolentiam mulconciliare facilius benivolentiam mulut agrariam rem temptant, ut possessornias creditas debitoribus condonandas putant, labefactant fundamenta rei publicae, concordiam primum, quae esse non potest, cum aliis adimuntur, aliis condonantur pecuniae, deinde aequitatem, quae tollitur omnis, si habere suum cuique non licet. Id enim est proprium, ut supra dixi, civitatis atque urbis, ut sit libera et non sollicita suae rei cuiusque custodia. Atque in hac pernicie rei publicae ne illam quidem consequuntur, quam putant, gratiam; nam cui res erepta est, est inest, etiam dissimulat se accipere voluisse; et maxime in pecuniis creditis occultat suum gaudium, ne videatur non fuisse solvendo. At vero ille, qui accipit iniuriam, et meminit, et prae se fert dolorem suum. Nec, si plures sunt ii, quibus improbe datum est, quam illi, quibus iniuste ademptum est, iccirco plus etiam valent. Non enim numero haec iudicantur, sedpon
Abbreviated transcription (Latin):
illorum temporum Omni macedoniĩ
gaça que fuit maxima potitus est pa¬
dlũc. tantum in erarium pecunie ĩuex¬
it. ut unius imperatoris preda finem at¬
talerit tributotum. At hicĩdomu suã¬
nihil intulit. preter memoriam nomis
sempiternam Imitatus est patrem affri¬
canus nihilo locupletior euersa cartagie
L. minutius. rtunquid copiosiot. quo
copiosissimam urbem funditus slibstu¬
lisset. It aliam ornare. quam domum
suam maluit. ꝙ̃ ꝙ it alia ornata. domꝰ
ipsa mihi uidetur ornatior. Nullum
igitur uitium est deterius ut eo unde
eg̾tessa est referat se oratio ꝙ auaritia.
presertim inprincipibus et remp. gu¬
bernanortibus. Habere enim questui
rem .p. non modo turpe est. sed scele¬
ratum etiam et nepharium Itaq qd
appollophitius oraculum edidit. spar¬
tam nulla re alia nisi auaritiam esse
perituram. Id uidetur non solum lace¬
demoniis sed etiami omnibus opulentis
populis predixisse. Nulla autem re

Expanded text:
temporum illorum. Omni Macedonum temporum illorum. Omni Macedonum gaza, quae fuit maxima, potitus est Paulus tantum in aerarium pecuniae invexit, ut unius imperatoris praeda finem attulerit tributorum. At hic nihil domum suam intulit praeter memoriam nominis sempiternam. Imitatus patrem Africanus nihilo locupletior Carthagine eversL. Mummius, numquid copiosior, cum copiosissimam urbem funditus sustulisset? Italiam ornare quam domum suam maluit; quamquam Italia ornata domus ipsa mihi videtur ornatior. Nullum igitur vitium taetrius est, ut eo, unde egressa est, referat se oratio, quam avaritia, praesertim in principibus et rem publicam gubernantibus. Habere enim quaestui rem publicam non modo turpe est, sed sceleratum etiam et nefarium. Itaque, quod Apollo Pythius oraclum edidit, Spartam nulla re alia nisi avaritia esse perituram, id videtur non solum Lacedaemoniis, sed etiam omnibus opulentis populis praedixisse. Nulla autem re
Abbreviated transcription (Latin):
in omniprocuratione negotii. et mune¬
ris publici. ut auaritie pellatur etiam
minima suspitio. Utinam inquit .S.po¬
tuis sãnis. ad illa tempora me fortuna
reseruasset. et tum essem natus. quado¬
romani dona acçipere cepissent. non
essem passus eos diutius imperate. Ne¬
illi qui dem multa secula expetenda
fuerunt. Modo enim. hoc malum. in
tunc potius pontium fusse. Si quide
in illo tantu fuit roboris. non clucen¬
tum et decem xtni sunt. quom de pecu¬
niis repenndis a lutio pisone lata ẽlex
Nulla antea quom fuisset. at uero postea
tot leges. et proxime duriores. tot rei. tot
damnati tantum utalicum bellum propt
iuditiorum metum excitatum. tauta sb̾¬
latis legibus et iudiciis expilatio diregtio¬
ꝙ sotioꝵ ut imbecillitate alioꝵ. nõ nostra
uirtute ualeamus. Laudat affricanum
panetius. ꝙ fuerit abstinens. quid ni lau¬
detur.sed in illo et alia maiora. lans sa¬
pientie non hominis est solum. secl etia

Expanded text:
in omni procuratione negotii et munein omni procuratione negotii et muneris publici, ut avaritiae pellatur etiam minima suspicio. Utinam, inquit C. Pontius Samnis, ad illa tempora me fortuna reservavisset et tum essem natus, quaRomani dona accipere cepissent! Non essem passus eos diutius regnilli multa saecula exspectanda fuerunt; modo enim hoc malum in htum potius Pontium fuisse, siquidem in illo tantum fuit roboris. Nondum centum et decem anni sunt, cum de pecuniis repetundis a L. Pisone lata lex est, nulla antea cum fuisset. At vero postea tot leges et proximae quaeque duriores, tot rei, tot damnati, tantum Italicum bellum propter iudiciorum metum excitatum, tanta sublatis legibus et iudiciis expilatio direptioque sociorum, ut imbecillitate aliorum, non nostra virtute valeamus. Laudat Africanum Panaetius, quod fuerit abstinens. Quidni laudet? Sed in illo alia maiora; laus abstinentiae non hominis est solum, sed etiam
Abbreviated transcription (Latin):
peste que non potest esse maior. Hanc
enm obeausam maxime. ut sua tene¬
tentur. res .p. ciuitatesq constitute sũt.
nam et si dlce natura. homies congre¬
gabantur. tamen spe custodie rerum
suarum urbium presidia querebant Dan¬
da etiam opera ne quod apud maiores
nostros sepe fiebat. propter erarii tenui¬
tatem assiduitatemq bellorum tributũ
sit conferendum Idq ne eueniat mul¬
to erit ante pronidendum. Sin quia ne¬
cessitas huius miuneris alicui tei.pe
uenerit. malo alii ẽtum ꝙͣ nostre omi¬
nari neq tantum de nostra Set de oĩ
re .p. disputo. Danda erit opeta. ut
omi nes intelligant. sis alui esse uelint
necessitati esse parendum. At etiam
omnes qui remi .p. gubernant consulẽ
debebunt ut earutu rerum copia sit
que sunt necessarie. quarum qualiscõ¬
peratio fieri solebat et debeat non ẽ ne¬
cesse disputare est enim in prõptu tãtu
locus attingendus fuit. caplit aute est

Expanded text:
peste quae potest esse maior? Hanc peste quae potest esse maior? Hanc enim obrentur, respublica civitatesque constitutae sunt. Nam et duce natura homines congregabantur. suarum urbium praesidia quaerebant. Danda etiam opera est, ne, quod apud maiores nostros saepe fiebat propter aerarii tenuitatem assiduitatemque bellorum, tributum sit conferendum, idque ne eveniat, multo ante erit providendum. Sin quae necessitas huius muneris alicui rei publicae obvenerit malo enim quam nostrae ominari; neque tamen de nostra, sed de omni re publica disputo, danda erit opera, ut omnes intellegant, si salvi esse velint, necessitati esse parendum. Atque etiam omnes, qui rem publicam gubernabunt, consulere debebunt, ut earum rerum copia sit, quae sunt necessariae. Quarum qualis comparatio fieri soleat et debeat, non est necesse disputare; est enim in promptu; tantum locus attingendus fuit. Caput autem est
Abbreviated transcription (Latin):
eo genere benefitiorum dictum ẽ que
ad singulos spectant. deinceps dehiis
ipsorum partim eiusmodi sunt. ut ad
un iuersos ciues ꝑtineant. Partim sra¬
gulos ut attingant. que sunt gratiora¬
etiam Danda opera omnino est.sipo¬
ssit utrisq nec minus ut singulis con¬
aut certe non obsit rei.p. Celii gracchi
frumẽtaria magna fuit largitio ex¬
hauriebat ergo erarium. moddica. M
octauii et rei .p. tollerabilis. et plebi ne¬
cessaria. Ergo et ciuibus et rei .p. salu¬
taris. In primis autem uidendum erit
ei qui rem .p. administrabit.ut suũꝗsq
teneat N eq de bonis priuatoru pub¬
lice deminutio fiat. perniciose enim
philippus in tribunatu. quom legem a¬
grariam ferret. quamtamen antiquaĩ
Facile passus est et in eo uehementer se
moderatum prebuit. Set quom ĩ agen¬
do multa pop ularier tum illud male.
non esse n cuitate duo milia hominu.
qui rem haberent.Capitalis ratio est
adequationem bonorum ꝑtinens. qua

Expanded text:
eo genere beneficiorum dictum est, quae eo genere beneficiorum dictum est, quae ad singulos spectant, deinceps de iis,autem ipsorum partim eius modi sunt, ut ad universos cives pertineant, partim, singulos ut attingant; quae sunt etiam gratiora. Danda opera est omnino, si possit, utrisque, nec minus, ut etiam singulis conaut certe ne obsit rei publicae. C. Gracchi frumentaria magna largitio; exhauriebat igitur aerarium; modica M. Octavi et rei publicae tolerabilis et plebi necessaria; ergo et civibus et rei publicae salutaris. In primis autem videndum erit ei, qui rem publicam administrabit, ut suum quisque teneat neque de bonis privatorum publice deminutio fiat. Perniciose enim Philippus, in tribunatu cum legem agrariam ferret, quam tamen antiquari facile passus est et in eo vehementer se moderatum praebuit—sed cum in agendo multa populariter, tum illud male, non esse in civitate duo milia hominum, qui rem baberent. Capitalis oratio est, ad aequationem bonorum pertinens; qua
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ apud fortunatos benefitiu collocari
puto. Danda tamen omnino opera est
ut omni generi satisfacere possimus. S
sires incotitentionẽ uenerit nimitum
temistodes estautor adhibendus qui quo
consuleretur utrum bono uiro pauperi
anmius probato diumi filiam colloca¬
ret. Ergo uero inquit malo uirum ꝗ
pecuniam egeat ꝙ pecuniam que uiro
Sed corrupti mores deprauatiq sũt
admiratione diuitiarum quarum ma¬
gnitudo quid ad unum quemq nr̃u
Ptinet Illum fortasse adiuuat qui ht
nec id quidem sempex. sed fac uiua¬
re. potentior sane sit. honestior uero
ne impediant diuitie. quo minus iuuet
modo ne adiuuent. sitq omne iuditi¬
um. non ꝙͣ locuplex set qualis quisq fu
exit. Extremum autem preceptu ĩ be¬
nefitiis operaq danda. nequid contra
equitatem contendas. ne quid pro ĩniria
Funcdamẽtum est enim perpetue cõniẽ¬
dationis et fame iustitia sine qua nihil
potest esse laudabile. Set quoniam de

Expanded text:
quam apud fortunatos beneficium collocari quam apud fortunatos beneficium collocari puto. Danda omnino opera est, ut omni generi satis facere possimus; sed si res in contentionem veniet, nimirum Themistocles est auctor adhibendus; qui cum consuleretur, utrum bono viro pauperi an minus probato diviti filiam collocaret: Ego vero, inquit, malo virum, qui pecunia egeat, quam pecuniam, quae viro. Sed corrupti mores depravatique sunt admiratione divitiarum; quarum magnitudo quid ad unum quemque nostrum pertinet? Illum fortasse adiuvat, qui habet. Ne id quidem semper; sed fac iuvare; utentior sane sit, honestior vero ne impediant divitiae, quo minus iuvetur, modo ne adiuvent, sitque omne iudicium, non quam locuples, sed qualis quisque sit! Extremum autem praeceptum in beneficiis operaque danda, ne quid contra aequitatem contendas, ne quid pro iniuria; fundamentum enim est perpetuae commendationis et famae iustitia, sine qua nihil potest esse laudabile. Sed, quoniam de
Abbreviated transcription (Latin):
inops ille sibonus est uix. et sireferre
gratiam non possit. habere certe pot
Põtode antem. quicunq dixit. pecu¬
niam qui habeat non reddidisse. et¬
qui reddiderit non habere. gratiam
autem. et qui reddiderit habere. et q
se axbitrantur. quom ipsi aliquod quã¬
iuis magaum acceperĩt Aiq etiam q se
aut postulari aut expectari aliquidsu¬
spicantur. Patrocino uero se usos aut
olientes appellari. mortis instar putat.
sespectatum. non fortunam putat non
modo illi qui est meritus. sed etiam illis a
quibus expectat eget enim multis gratũ
se uideci studet Neq enm uerbis auget
suũ muꝰ. si quo forte fungitur. sel etidan
extenuat. Uidendumo est illud. quod
siopulertum fortunatumꝙ defenderis
in illo uno. aut forte in liberis eius rem¬
anet gratia Sinautem mopem probũ
tamen et modestum. om̃es non impro¬
bi humilesique magna in populo mul¬
titudo est presidium sibi paratum ui¬
dent Quamtiobrem melius apud bonos

Expanded text:
inops ille, si bonus est vir, etiamsi referre inops ille, si bonus est vir, etiamsi referre gratiam non potest, habere certe potest. Commode autem, quicumque dixit, pecuniam qui habeat, non reddidisse, qui reddiderit, non habere, gratiam autem et, qui rettulerit, habere et, qui se arbitrantur, cum ipsi quamvis magnum aliquod acceperint, atque etiam a se aut postulari aut exspectari aliquid suspicantur, patrocinio vero se usos aut clientes appellari mortis instar putant. se spectatum, non fortunam putet, non modo illi, qui est meritus, sed etiam illis, a quibus exspectat eget enim multis, gratum se videri studet neque vero verbis auget suum munus, si quo forte fungitur, sed etiam extenuat. Videndumque illud est, quod, si opulentum fortunatumque defenderis, in uno illo aut, si forte, in liberis eius manet gratia; sin autem inopem, probum tamen et modestum, omnes non improbi humiles, quae magna in populo multitudo est, praesidium sibi paratum vident. Quam ob rem melius apud bonos
Abbreviated transcription (Latin):
di Est enim in promptu ut anima duee¬
tant quom iisare alios uelint. ne quos
offencdant Sepe enim aut eos ledunt
quos non debent.aut eos quos nõ ex¬
pedit. si imprudentes negligentie est
siscientes temeritatis.Utendu etiam
est excusatione. aduersus cos quos in¬
uitus offendas. quacimq possił. Quare
id quod feceris. necesse fuerit. nec aliter
facere potueris ceterisq operis et offi¬
tiis erit id quod uiolatim est compen¬
sandum. Set quom in hominibus iu¬
uandis aut mores spectariaut fortuna
soleat Dictu quidem est pro diue Itaq¬
qui uulgo locuntur. se ibenefitiis col¬
locandes. mores hominum nõ fortu¬
nam sequi. honesta oratio est Sed quis
est tandem qui mopis et optimi iuri
cause. non ante poniat inopera dan¬
da. gratiam fortunati et potentis a
quoꝰ emm expeditior et celerior te¬
muneratio fore iudetur. in eum fe¬
re est uoluntas nostra propensiore
Sed animaduertendu est. que natã

Expanded text:
di est enim in promptu, ut animadverdi est enim in promptu, ut animadvertant, cum iuvare alios velint, ne quos offendant. Saepe enim aut eos laedunt, quos non debent, aut eos, quos non expedit; si imprudentes, neglegentiae est, si scientes, temeritatis. Utendum etiam est excusatione adversus eos, quos invitus offendas, quacumque possis, quare id, quod feceris, necesse fuerit nec aliter facere potueris, ceterisque aperis et officiis erit id, quod violatum videbitur, compensandum. Sed cum in hominibus iuvandis aut mores spectari aut fortuna soleat, dictu quidem est proclive, itaque volgo loquuntur, se in beneficiis collocandis mores hominum, non fortunam sequi. Honesta oratio est; sed quis est tandem, qui inopis et optimi viri causae non anteponat in opera danda gratiam fortunati et potentis? a quo enim expeditior et celerior remuneratio fore videtur, in eum fere est voluntas nostra propensior. Sed animadvertendum est diligentius
Abbreviated transcription (Latin):
defẽsi sunt gratͥa Huic ergo a maio¬
ribus nostris est mn tota digntate pri¬
ncipatus datis. Diserti igctur hominis
et facile laborantis quoͦs in patriis ẽ
moribus. multorinn causas et nõ gra¬
uate sed gratuito defendentis beneti¬
tia et patrocima late patent Admone¬
bat mde res.ut in hoc loco intermissione
eloquentie. ne diçam interitum deplora¬
rem. niuererer de meipso aliquid uideri
queri. Sed tamen idemus quibꝰ extinc¬
tis oratoribus ꝙͣ in pancis spes. quãto
in pautioribus facultas ꝙͣ in multis sit
aulatia. Quom autem non possint oẽl
nec multi quidem. aut iuris periti ẽẽ
aut diserti licet tamen opera prodẽe
multis. benefitia petentem conmẽdã¬
tem iudicibus magistratibus uigilan¬
tem ꝓro re alteruis eos ipõs qui aut
consulunt aut defendunt rogantẽ
quod qui fatiunt. plurimum gratie cõ¬
secuntur Latissim eq eorum manat
industria. Iam illud non sunt admonẽ¬

Expanded text:
defensi sunt, gratia? Huic quoque ergo a maiodefensi sunt, gratia? Huic quoque ergo a maioribus nostris est in toga dignitatis principatus datus. Diserti igitur hominis et facile laborantis, quodque in patriis est moribus, multorum causas et non gravate et gratuito defendentis beneficia et patrocinia late patent. Admonebat me res, ut hoc quoque loco intermissionem eloquentiae, ne dicam interitum, deplorarem, ni vererer, ne de me ipso aliquid viderer queri. Sed tamen videmus, quibus exstinctis oratoribus quam in paucis spes, quanto in paucioribus facultas, quam in multis sit audacia. Cum autem omnes non possint, ne multi quidem, aut iuris periti esse aut diserti, licet tamen opera prodesse multis beneficia petentem, commendantem iudicibus, magistratibus, vigilantem pro re alterius, eos ipsos, qui aut consuluntur aut defendunt, rogantem; quod qui faciunt, plurimum gratiae consequuntur, latissimeque eorum manat industria. Iam illud non sunt admonen
Abbreviated transcription (Latin):
non largitione benefitia dantur. hec
tum in uiniuersam rem .p. tum in
singulos ciues conferuntur Rlamin
iure cauere consilio iuuare. att hoc
scientie genere prodesse multis uehe¬
menter et ad opes augendas pertinet
et ad gratiam. Itaq quom multa s¬
clara inaioru tum quidem optime
constitut in uiris ciuilis sũmo semp
ihonore fuit cogintio atq interpre¬
tiaio uam quidem ante hane con¬
fusionem temporum. in possessione
sua prmcipes retinuerunt. Nunc ut
honores ut om̃is digntatis gradus. si
uius scientie splendor deletus ẽ Idq
potidignius quod eo tempore contigi¬
hoc qudm is ellet qui omtes supiores¬
quibus honore par esset facile scientia
uicisset. Hec igitur opera grata multis
et adbenefitiis astiingendos homines
accõmodata Atq huic arti fintima ẽ
dicendi granior facultas et gratior et
ornatior. Quid enim eloquentia pre¬
st ab ilius uel admiratione audientiũ
uel sepe indigentium. uel eorum qui

Expanded text:
non largitione beneficia dantur, haec non largitione beneficia dantur, haec tum in universam rem publicam, tum in singulos cives conferuntur. Nam in iure cavere , consilio iuvare, atque hoc scientiae genere prodesse quam menter et ad opes augendas pertinet et ad gratiam. Itaque cum multa praeclara maiorum, tum quod optime constituti iuris civilis summo semper in honore fuit cognitio atque interpretatio; quam quidem ante hanc confusionem temporum in possessione sua principes retinuerunt, nunc, ut honores, ut omnes dignitatis gradus, sic huius scientiae splendor deletus est, idque eo indignius, quod eo tempore hoc contigit, cum is esset, qui omnes superioresquibus honore par esset, scientia facile vicisset. Haec igitur opera grata multis et ad beneficiis obstringendos homines accommodata. Atque huic arti finitima est dicendi gravior facultas et gratior et ornatior. Quid enim eloquentia praestabilius vel admiratione audientium vel spe indigentium vel eorum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
le paulum non nũꝙ de suo iure decede
sȩd interdum etiam fructuosum Habẽ¬
da autem ratio est rei familiaris. quas
quidem. delabi sinere flagitiosum est
Sed ita ut illiberalitatis auaritieq ab¬
sit suspitio. posse enim liberalitate uti
non spoliantem sepatrimonio. nimiꝵ
est pecunie fructus maximus. Recte eti¬
ain a theofrasto est laudata hospitali¬
tas. est enim ut mihi quidem uidetir
ualde decorum pater domus hoium
ustrium hospitibus illustribus. Idq
etin rei.p. est ornamento homineᷤ
externos. hoc liberalitatis genere. in
urbe nostra non egere. Et etiam uehe¬
menter utile. hiis qui honeste posse mi¬
tum uolunt perhospites apud extra¬
neos populos ualere opibus et gratia
Theofrastus quidem scripsit dimone
athenis etiam isuos curlales latiade
Hospitalem fuisse. Ita enim dicitu qͣ¬
stitiusse et ullicis imperauisse. ut oĩa
preberentur.quicimq latiades ĩ uillã
suam deuertissẽt. Quȩ autem opera

Expanded text:
le paulum non numquam de suo iure decedere, le paulum non numquam de suo iure decedere, sed interdum etiam fructuosum. Habenda autem ratio est rei familiaris, quam quidem dilabi sinere flagitiosum est, sed ita, ut illiberalitatis avaritiaeque absit suspicio; posse enim liberalitate uti non spoliantem se patrimonio nimirum est pecuniae fructus maximus. Recte etiam a Theophrasto est laudata hospitalitas; est enim, ut mihi quidem videtur, valde decorum patere domus hominum illustrium hospitibus illustribus, idque etiam rei publicae est ornamento, homines externos hoc liberalitatis genere in urbe nostra non egere. Est autem etiam vehementer utile iis, qui honeste posse multum volunt, per hospites apud externos populos valere opibus et gratia. Theophrastus quidem scribit Cimonem Athenis etiam in suos curiales Laciadas hospitalem fuisse; ita enim instituisse et vilicis imperavisse, ut omnia praeberentur, quicumque Laciades in villam suam devertisset. Quae autem opera,
Abbreviated transcription (Latin):
prodatur. ut hiis ingratis esse nõ liceat
Omes enim immemðrem benefitii ode¬
runt eamq iniuriam indeterenda li¬
berͣtate sibi etiam fieri Eumq quifati¬
at. comunem hostem tenuiorum putat
Atq hec benignitas etiam rei .p. ẽ utilis
redimi ex set uitute captos locupletaĩ
tenuiores. quod quidem uulgo solitum
fieri ab ordine nostro. moratione Cras¬
si scriptum copiose iudemus. Hancer¬
go consuetudinem benignitatis largiti¬
Uni munerum antepono Hoc ent̾m
est grauium hominum atq maioru
Illa uero quasi assentatorum populi
multitudinis leuitatem uoluptate q̃i
titillantium Conueniet autem tumi
dando munificum esse.tum in exigẽ¬
do non acerbum in omniq re contta¬
henda uendendo emendo conducẽdo
locando uicinitatibus et confiniis equ¬
un  f acilem multa multis de suo iute
cedentem alitibus uero quantum lice¬
at et nescio an paulo plus etia ꝙͣ liceat
aborrentem Est enim non modo libera¬

Expanded text:
prodatur, ut iis ingratis esse non liceat. prodatur, ut iis ingratis esse non liceat. Omnes enim immemorem beneficii oderunt eamque iniuriam in deterrenda liberalitate sibi etiam fieri eumque, qui faciat, communem hostem tenuiorum putant. Atque haec benignitas etiam rei publicae est utilis, redimi e servitute captos, locupletari tenuiores; quod quidem volgo solitum fieri ab ordine nostro in oratione Crassi scriptum copiose videmus. Hanc ergo consuetudinem benignitatis largitioni munerum longe antepono; haec est gravium hominum atque magnorum, illa quasi assentatorum populi multitudinis levitatem voluptate quasi titillantium. Conveniet autem cum in dando munificum esse, tum in exigendo non acerbum in omnique re contrahenda, vendundo emendo, conducendo locando, vicinitatibus et confiniis, aequum, facilem, multa multis de suo iure cedentem, a litibus vero, quantum liceat et nescio an paulo plus etiam, quam liceat, abhorrentem. Est enim non modo libera
Abbreviated transcription (Latin):
gitionum genete uitiosa est Tempo¬
dibus necessaria et quom ipsa ad fa¬
cultates accõmodancda et medocritate
modoranda est Inulo autem altero
genere largiendi quod a libertate pro¬
ficiscitur non uno modo in dispari¬
bus causis affecti esse debemus. Alia ei¬
causa est eius qui calamitate premit
suis rebus aduersis. propensior be¬
nignitas esse debebit in calamitosol
mi forte erutt cligni calamitate
In hiis tamen. qui se a diuuari uolet
nonne affligantur sed ut altiorem
gradum ascendant restricti ompino
Qillo modo debemus esse sed indelige¬
dis ydoneis iuditium et intelligentioꝵ
tribunu est bono uiro et grato meo
tum ex ipso fructus est. tum etiame
ceteris. Pemeritate enim remota gro¬
tissima est liberalitas eoq etiam eđ̃m
studiosius pleriq laudant. quod sũmi
cuiusq bomtas conune profugium ẽ
onmbus. Danda igitr opera est ut¬
in hiis benefitiis ꝙ̃ p̾lurimos affiiam
quorum memoria liberalis posterisq

Expanded text:
gitionum genere vitiosa est, tempogitionum genere vitiosa est, temporibus necessaria, et tum ipsum et ad facultates accommodanda et mediocritate moderanda est. In illo autem altero genere largiendi, quod a liberalitate proficiscitur, non uno modo in disparibus causis affecti esse debemus. Alia causa est eius, qui calsuis rebus adnignitas esse debebit in calamitosos, nisi forte erunt digni calamitate. In iis tamen, qui se adiuvari volent, non ne affligantur, sed ut altiorem gradum ascendant, restricti omnino esse nullo modo debemus, sed in deligendis idoneis iudicium et diligentiam tributum est bono viro et grato, in eo cum ex ipso fructus est, tum etiam ex ceteris. Temeritate enim remota gratissima est liberalitas, eoque eam studiosius plerique laudant, quod summi cuiusque bonitas commune perfugium est omnium. Danda igitur opera est, ut iis beneficiis quam plurimos afficiamus, quorum memoria liberis posterisque