comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pore aut̃ ieiunii lectione lecta. si uesꝑa fuerit.
confestim ut a lectione surrexerint. ad comple¬
torium celebrandum ueniant. Exenutes aut̃
a completorio. nullatenus loquantur. aliqͥd
denuo. excepto si necessitatis causa prelatus
aut aliquis e ft̃ib. aliquid alicu indicare
uoluerit. quod tam̃ et ipsum cum sumina
grauitate et moteratione. honestissime fiat:
Si aut̃ unus solum mͦ fuerit solitartꝰ. simi¬
liter faciat. Omni siqͥdem tempore silentio
debent studere solitarii. et maxime nocturnis
horis. Si quis aut̃ eorum nocturno tempore
peculiarit᷑ uoluerit orare: aut aluit aliquit a¬
gere. sic agat. ne alium inquiecet.xliii. D mẽ
ant de proprio labore. aut de fidelium ob¬
latione ałiquam sufficientiam ciborum et potus
habuerint. semꝑ ad mensulam suam paupes
et ꝑegunos habeant. et cumillis eẽ xp̃m con¬
uiuam nouerint. Si nͦ pauperes minus babue¬
rint. quos de frĩb uoluerint uocare caritatis

Expanded text:
pore autem jejunii lectione lecta, si vespera fuerit, pore autem jejunii lectione lecta, si vespera fuerit, confestim ut a lectione surrexerint, ad completorium celebrandum veniant. Exeuntes autem a completorio nullatenus loquantur aliquid denuo, excepto si necessitatis causa praelatus aut aliquis e fratribus aliquid alicui indicare voluerit; quod tamen et ipsum cum summa gravitate et moderatione honestissime fiat. Si autem unus solummodo fuerit solitarius, similiter faciat. Omni siquidem tempore silentio studere debent solitarii, et maxime nocturnis horis. Si quis autem eorum nocturno tempore peculiariter voluerit orare, aut aliud aliquid agere, sic agat ne alium inquietet. CAPUT XLIII. De aut de proprio labore aut de fidelium oblatione aliquam sufficientiam ciborum et potus habuerint, semper ad mensulam suam pauperes et peregrinos habeant, et cum illis Christum convivam esse noverint. Si vero pauperes minus habuerint, quos de fratribus voluerint vocare, charitatis
Abbreviated transcription (Latin):
Quod tuncdine fit. si ab omnib uiciis nos
temꝑemus. oĩoni cum fletib. lectioni et cõ¬
punctioni cordis. atꝙ abstinentie. oꝑam demus.
Ergo his dieb augeamus aliquid ad pensũ soli¬
tum seruitutis nrẽ. or̃ones peculiares. ciboꝵ
et potus abstinentiam. ut unꝰ quisꝙ suꝑ men¬
sutam sibi indictam. aliquid cum propͥa uolũ¬
tate. ⁊ gaudio scĩ sp̃s offerat deo. id ẽ substra¬
hat corpori suo de cibo. ⁊ potu. de somino. ⁊ qui¬
etẽ de lonuacitaite. et s cutmnlitate et cumnlpia¬
lis desiderii gaudio scm̃ pascha expectet.
Deinde omni tempore suie pranchi. siue cene.
mox ut surrexerint a refectione. sedeant si
duo fuerint simul. et legat unus collationes
uel uitas patrum. aut certe unde aliquid edi
ficentur. Et lectis quatuor aut quinq foliis.
uel quantum hora ꝑmiserit. si meridies fue¬
rit. aut paululũ in stratis suis requiescant.
aut aliquod opus manuum agant. In tem¬

Expanded text:
Quod tunc digne fit, si ab omnibus vitiis nos Quod tunc digne fit, si ab omnibus vitiis nos temperemus; orationi cum fletibus, lectioni et compunctioni cordis atque abstinentiae operam demus. Ergo his diebus augeamus aliquid ad pensum solitum servitutis nostrae, orationes peculiares, ciborum et potus abstinentiam; ut unusquisque super mensuram sibi indictam aliquid cum propria voluntate et gaudio sancti Spiritus offerat Deo: id est, subtrahat corpori suo de cibo et potu, de somno et quiete, de loquacitate et scurrilitate; et cum spiritualis desiderii gaudio sanctum Pascha exspectet. Deinde omni tempore, sive prandii, sive coenae, mox ut surrexerint a refectione, sedeant, si duo fuerint simul, et legat unus Collationes vel Vitas Patrum, aut certe aliquid unde aedificentur. Et lectis quatuor aut quinque foliis, vel quantum hora permiserit, si meridies fuerit, aut paululum in stratis suis requiescant, aut aliquod opus manuum agant. In tem
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ dieb ad sextam reficiant. ad uesꝑam cenent.
Akalendis aut̃ septembris usꝙ ad caput qua¬
dragesime. ad nonam semꝑ reficrant. nisi forte
quis uoluerit ieiunitim usq ad uesꝑam pro¬
telare. In quadragesima uͦ usq ad pascha. ad ues¬
ꝑam reficiantur. Ipsa tam̃ uesꝑa sic agalar. ut
lumen lucerne non indigeant reficientes. s luce
adhuc diei manente. omnia consũmentur. S
et omni tempore. siue oene siue refectionis ho¬
ra sic temꝑxtur. ut de luce fiant omna. ẜ ret̾ra
quoꝙ qui uoluerit omni tempore ieuinare. ex¬
ceptis dominicis dieb. ⁊ aliarum festiuitatũ.
non ꝓhibeatur ei. quia sic faciebant sc̃i patres
nri. antonius et benedictus. nec non macha¬
rius et ceten alii. S licet omui tempore uita
solitariorum. quadragesime debet obseruati¬
onem habere. tam̃ quia paucorum ẽ ista iutꝰ
ideo suademꝰ ipsis dieb quadragesime. omni
puntate uitam custodire. omnes parit negli¬
gentias aliorum temporũ his dicb scis diluere.

Expanded text:
 diebus ad sextam reficiant, et ad vesperam coenent. A Kalendis autem Septembris usque ad caput Quadragesimae, ad nonam semper reficiant; nisi forte quis voluerit jejunium usque ad vesperum protelare. In Quadragesima vero usque ad Pascha, ad vesperam reficiant. Ipsa tamen vespera sic agatur, ut lumine lucernae non indigeant reficientes, sed luce adhuc diei manente omnia consummentur. Sed et omni tempore, sive coenae, sive refectionis hora sic temperetur, ut de luce fiant omnia. Praeterea quoque si quis voluerit omni tempore jejunare, exceptis Dominicis et aliarum festivitatum diebus, non prohibeatur ei; quia sic faciebant sancti Patres nostri Antonius, et Benedictus, nec non Macarius, et caeteri alii. Sed licet omni tempore vita solitariorum Quadragesimae debeat observationem habere, tamen quia paucorum est ista virtus, ideo suademus ipsis diebus Quadragesimae omni puritate vitam suam custodire, omnes pariter negligentias aliorum temporum his diebus sanctis diluere.
Abbreviated transcription (Latin):
tatuendum itaq censeo quib reficere
horis reficere debeant solitarii. ne forte qͥs
propͥam sequatur uoluntatem. et remissius ui¬
uat quam necesse sit. Quaꝓpt̾ tali dispositione
reor utraq tempora ordinari. Ab octaius ⁊ enim

Expanded text:
tatuendum itaque censeo quibus horis reficere debeant solitarii, ne forte quis propriam sequatur voluntatem, et remissius vivat quam necesse sit. Quapropter tali dispositione reor utraque tempora ordinari, hoc est, ab octavis
Abbreviated transcription (Latin):
is pora: sic tempecitur ut cum luce fiant oĩa¬
maxime tamen nocturnis horis. Et ideo omni
tempore siue ieuinii siie prandii: si tempus
fuetit prandii. mox ut surtexerure a cena sede¬
ant omnes in unum: & legat unus collationes
uł uitas patrum. aut ccite ałiquid quod edifi¬
cet andientes. Non autem eptaticum aut regũ:
quia infirmis intellectib non ecre utile illa hora
banc scripturam audire: auis uero horis legantꝰ.
Si autem ieiumꝰ dies fuetit: dicca uespeta partuo
interuallo mox accedant ad lectionem collatõ¬
numut iliximus: &e lectis quatuor aut quinq
foliis. uł qͣntiur hora ꝑmittit: om̃ib in unum
occurrentib per hanc moram lectionis. Si qͥs
force in assignato sibi commisso fuerit occupatꝰ:
eccutrat. Omnes ergo in unum positi cõpleant
Et exeuntes a completoriis: nulla sit licentia de¬
mo ciniquam oqui aliquid. Quod si iuentꝰ
fuerie quisptam hanc preuaricati taciturnita¬

Expanded text:
nis, hora sic temperetur, ut cum luce fiant onis, hora sic temperetur, ut cum luce fiant omaxime tamen nocturnis horis. Et ideo omni tempore sive jejunii, sive prandii, si tempus fuerit prandii, mox ut surrexerint a coena, sedeant omnes in unum, et legat unus Collationes vel Vitas Patrum, aut certe aliquid quod aedificet audientes; non autem Eptaticum, aut Regum quia infirmis intellectibus non erit utile illa hora hanc scripturam audire: aliis vero horis legantur. Si autem jejunii dies fuerit, dicta vespera, parvo intervallo mox accedant ad lectionem Collationum, ut diximus, et lectis quatuor aut quinque foliis, vel quantum hora permittit, omnibus in unum occurrentibus per hanc moram flectionis. Si quis forte in assignato sibi commisso fuerit occupatus, occurrat. Omnes ergo in unum positi compleant. Et exeuntes a completoriis nulla sit licentia denuo cuiquam loqui aliquid. Quod si inventus fuerit quisquam praevaricari hanc taciturnita
Abbreviated transcription (Latin):
nichil: benedicant dm̃ qui ibi habitant oe nõ
mirmurent. Hoc ante omĩa admonentes: ut
ten ad sextam reficiant frẽs. ee ad scram
cenent. a pentecosten autem cota estate si la¬
bores agrorum noti bũdent monachi: aut nimue¬
trs estatis non ꝑturbat quarta ⁊ sexta fena
ieuinent usq ad nonam. Reliquis uero dieb
ad sextam prandeant. Que prandii sexta si oꝑa
in agris rabueruit iant estatis fetuor minuis
faerit continuanda etit: &e in abbatis sit ꝓuidẽ¬
tia. Et sic omĩa temperet atq disponat: qualit̾¬
&e anime saluentur. ce quod faciunt stĩs. absq
ulla murmmutatione facrant. ab idib autem sep¬
tembris usq ad caput quadragesime: ad nonam
semꝑ teficiant. In quadragesima uero usꝙ ad pa¬
cha: ad uesꝑam reficiant. Ipsa tamen uespera
sic agatur ut lumine lucerae non indigeant
teficientes: sed luce adhuc diei omĩa consũmen¬
tur Sed ce om̃i tempore siue cene siue tefectio¬

Expanded text:
nihil; benedicant Deum qui ibi habitant, et non nihil; benedicant Deum qui ibi habitant, et non murmurent. Hoc ante omnia admonentes ut ten ad sextam reficiant fratres et sera coenent. A Pentecoste autem tota aestate, si labores agrorum non habent monachi, aut nimietas aestatis non perturbat, quarta et sexta feria jejunent usque ad nonam. Reliquis vero diebus ad sextam prandeant. Quae prandii sexta, si opera in agris habuerint, aut aestatis fervor nimius fuerit, continuanda erit, et in abbatis sit providentia. Et sic omnia temperet atque disponat, qualiter animae salventur, et quod faciunt fratres, absque justa murmuratione faciant. Ab idibus autem Septembris usque ad caput quadragesimae ad nonam semper reficiant. In quadragesima usque ad Pascha ad vesperam reficiant. Ipsa tamen vespera sic agatur, ut lumine lucernae non indigeant reficientes, sed luce adhuc diei omnia consummentur. Sed et omni tempore sive coenae, sive refectio
Abbreviated transcription (Latin):
uero quadrupedum om̃imodo ab omnib absti¬
neatur comestio: preter omnino debiles oe egro¬
alius sic: alius uero sio Edideo cum aliqua
sccupulesitate: a nob̾ mensura uictus aliorum
constituitur. ẽ amen infirmorũ contuentes un¬
becillitatem: credimꝰ eminã tum ꝑ singulos suf¬
ficere ꝑ diem. Q uib aucem donat ds̃ toleran¬
tiam abstiuentie: ꝓptiam se habituros merte¬
dem sciant. Q uod si aut loci necessitas. uł la¬
bor aut arddor estatis amplius poposcerit. in
arbitrio puoris consistat: considerans in om̃i¬
bus ne subripiat sacietas aut ebriecas. Licet
legamus uinum monachorũ omnino non eẽ:
sed quia nr̃is temporib id monachis ꝑu̾adeni ñ
potest: saltm uł hoc consentiamus. ut non usꝙ¬
ad facietatem bibamus sed parcius: quia uinũ
apostatare facit etiam sapientes. ubi autem
necessitas loci exposcit ut nec suprascripta men¬
suta inueniri possie. s multominus aut ex toto

Expanded text:
vero quadrupedum omnino ab omnibus abstivero quadrupedum omnino ab omnibus abstineatur comestio, praeter omnino debiles et aegroalius sic, alius vero sic . Et ideo cum aliqua scrupulositate a nobis mensura victus aliorum constituitur. Tamen infirmorum contuentes imbecillitatem, credimus eminam vini per singulos sufficere per diem. Quibus autem donat Deus tolerantiam abstinentiae, propriam se habituros merceper diem. Quod si aut loci necessitas, vel labor, aut ardor aestatis amplius poposcerit in arbitrio prioris consistat. Considerans in ombus ne subrepat satietas aut ebrietas: licet legamus vinum omnino monachorum non esse. Sed quia nostris temporibus id monachis persuaderi non potest, saltem ad satietatem bibant, sed parcius, quia vinum apostatare facit etiam sapientes. Ubi autem necessitas loci exposcit, ut nec suprascripta mensura inveniri posset, sed multo minus, aut ex toto
Abbreviated transcription (Latin):
ufficere credimus ad refectionem coctidia¬
nam tam sexte quam none omnibus
mensib cocta duo pulmentana ꝓpter diu̾soꝵ
infirmitates: ut forte qui ex uno non potueritꝰ
edere. ex alio reficiatur. Ergo duo pulmentaria coc¬
ta: fratrib om̃ib sufficiant. Et si fuerit unde poma
aut nascentia leguminumi ciddatur & tertium. Pa¬
nis tibra una propensa sufficiat in die: siue ura
sit refectio. siue prandii & cene. Quod si cenat̾i
sunt: de eadem libra tercia pars a cellerario
reseruetur reddenda cenaturis. Quod si labor
forte fuerit maior: in arbitrio &e potestate abba¬
tis erit. si expecliat aliquid augeri: remota pre
omnib crapula. ut numquam subripiat mo¬
nacho indigeries: quia nichil sic cont̾rium est¬
om̃i xpistiano quomodo crapula. sicut ait do¬
minus noster. Uidete ne grauentur corda ur̃ã
in crapula. Puenis uero minore etate non ea¬
dem seruetur quantitas: sid minor quam me¬
iorib seruata in omnib parcitate. Carnum

Expanded text:
ufficere credimus, inquit, ad refectionem quotidianam tam sextae quam nonae omnibus mensis cocta duo pulmentaria propter diversorum infirmitates, ut forte qui ex uno non potuerit edere, ex alio reficiatur. Ergo cocta duo pulmentaria fratribus omnibus sufficiant. Et si fuerit unde poma aut nascentia leguminum, addatur et tertium. Panis libra una propensa sufficiet in die, sive una sit refectio, sive prandii, et coenae. Quod si coenaturi sunt, de eadem libra tertia pars a Cellarario reservetur reddenda coenaturis. Quod si labor forte factus fuerit major, in arbitrio et potestate abbatis erit, si expediat, aliquid augere, remota prae omnibus crapula: et ut nunquam subripiat monacho indigeries: quia nihil sit contrarium omni Christiano, quomodo crapula, sicut ait Dominus noster: Videte, ne graventur corda vestra in crapula . Pueris vero minori aetate non eadem servetur quantitas, sed minor, quam majoribus, servata in omnibus parcitate. Carnium
Abbreviated transcription (Latin):
mus postidere: Dicebat albas pastor. quia abbas ꝑ si¬
dorns. allocutus sit aliqnͣdo plebem fr̃m dicens. fr̃a¬
tres. nunquid non ad laborandum uenimꝰ in locũ
hunc: & munc uideo: quia nullies hic laborat.
Ego gͥ dimissa plebe indo uͥ labor ẽ. et ibi inuenio
requicm. Quendam senem rogabant fr̃s. ut qui

Expanded text:
mus possidere. Dicebat abbas pastor, quod abbas Isimus possidere. Dicebat abbas pastor, quod abbas Isidorus allocutus sit aliquando plebem fratrum dicens: Fratres, nunquid non ad laborandum venimus in locum hunc? Et nunc video quia nullus hic labor est. Ego igitur, dimissa plebe, vado ubi est labor, et ubi non invenio requiem. Quemdam senem rogabant fratres ut qui
Abbreviated transcription (Latin):
non essugitur peccatum. In quietudo gͦ que
⁊ alio nomine curiositas appellatur. grande ẽ
uicim. quia nec corpus quietum. nec auimã
dimittit eẽ sine peccito. Dum enim sollicite
aliorum domos cucuit. uel aliena acta cu¬
tositate ꝑ quitit. proculdubio ĩ multis offen¬
dit. slam cimositatis uicium indesinent̃ co¬
mitatur ⁊ ocium. Ociositas enĩ inimica est
anine. Melius ẽ gͦ monachis. ut obedienteᷤ
sint p̃posiris suis. ad omnẽ obedientiã sue¬
utilitatis. ⁊ cum silentio. idc̃ abomni uicio
inquietudinis ⁊ cutiositatis ⁊ u̾bositans alieni.
manib oꝑantes suum panem manducent. ⁊
intelligant de se ipsis illud. psalmogra phi dic¬
tum. Oꝑa manuum tuarlim quia manduca¬
bis. beatus os ⁊ bene tibi erit. Dicebat quidam
senex. Propt̃ea non proficimus. quia nescimꝰ men¬
suras nr̃as. neq patientiam habentes mõpere
quod ceꝑimus sine labore aliquo uirtutes uolu¬

Expanded text:
non effugitur peccatum; inquietudo ergo, quae non effugitur peccatum; inquietudo ergo, quae et alio nomine curiositas appellatur, grande est vitium, quae nec corpus quietum, nec animam dimittit esse sine peccato. Dum enim sollicite aliorum domos circuit, vel aliena acta curiose perquirit, procul dubio in multis offendit. Nam curiositatis vitium indesinenter comitatur et otium. Otiositas autem inimica est animae . Melius est ergo monachis ut obedientes sint praepositis suis ad omnem obedientiam utilitatis suae, et cum silentio, id est ab omni vitio inquietudinis et curiositatis, et verbositatis alieni, manibus operantes suum panem manducent, et intelligant de seipsis illud Psalmographi dictum: Opera manuum tuarum manducabis: beatus es, et bene tibi erit . Dicebat quidem senex: Propterea non proficimus, quia nescimus mensuras nostras, neque patientiam habemus in opere quod ceperimus; sed sine labore aliquo virtutes volu
Abbreviated transcription (Latin):
uel enitit. Dixit iterum. Proicere se in cons¬
poctu dei ⁊ non se ipsum extollere. ⁊ mittere post
tergum propͥam uoluntatem. ferramenta sunt qͥ¬
Rogamus aut̃ uos fr̃s. ut quieti sitis ⁊ ut
ur̃m negocium agatis. ⁊ oꝑemini manib ur̃is.
Ac si diceret. Ab omm uos inquietudinis ⁊ curio¬
sitatis abstinere inicio. ut quieti facti ur̃m agatiᷤ
negocium. Ille gͥ suum agit negocium. qui pꝰ¬
posito cunositats incio de salute sua ẽ inoes¬
sant̃ sollicitus. Nam ille monachus alienum
agit negocium: qui curlositatis uicio suam
oblitus uiciosam discutere uitam. alienam
inuestigare sollicite curat. Unde ⁊ ad eosdem ĩ
socła isdem ait epła. Auduumꝰ enim quosdam
int̃ uos ambulantes inquiete. nichil oꝑantes.
s cunose agentes. In hac brem sententia mul¬
ta paulus monachoꝵ reprehendit inicia: in qͥ¬
etudinem indelicet ⁊ ociositatem. cutiosita¬
tem. ⁊ multiloqͥum. in quo sołm salomonem

Expanded text:
vel emittit. Dixit iterum: Quia projicere se in consvel emittit. Dixit iterum: Quia projicere se in conspectu Dei, et non seipsum extollere, et mittere post tergum propriam voluntatem ferramenta sunt quRogamus autem vos, fratres, ut quieti sitis, et vestrum negotium agatis, et operemini manibus vestris . Ac si diceret: Ab omni vos inquietudinis et curiositatis abstinete vitio, ut quieti facti, vestrum agatis negotium. Ille igitur suum agit negotium, qui postposito curiositatis vitio, de salute sua est incessanter sollicitus. Nam ille monachus alienum agit negotium, qui curiositatis vitio suam oblitus vitiosam discutere vitam, alienam investigare sollicite curat. Unde et ad eosdem in secunda idem ait Epistola: Audivimus enim quosdam inter vos ambulantes inquiete, nihil operantes, sed curiose agentes . In hac brevi sententia multa Paulus monachorum reprehendit vitia, inquietudinem videlicet et otiositatem et curiositatem, et multiloquium, in quo secundum Salomonem
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃m qui datus ẽ nob̾. Qne scĩssime ad obscuã¬
da dei mandata cor quod implet inflammat.
que a prane uiuentib ꝑodium ⁊ iiũidiam extingiu¬
turꝰ. atq discordiam. Extinguit᷑ et sp̃c predicatoꝵ
qui audientib salutis p̃dicant u̾bum. a contra¬
dicentium. resistentium ⁊ exasꝑantium malicia au¬
ditorum. ita ut magis ei tacere libeat quam predi¬
care delectet. ⁊ ita fit ut ꝑ exasꝑationem auditoꝵ
p̃dicatorib tollatur u̾bum. unde ⁊ ietechieli dñs
ait. Adherescere faciam lingnam palato tuo. et
etis mutas nec quasi mr̾ obuirgans: quia domus
exasꝑans ẽ. uenit quidam senex ad alium senem
⁊ dixit unus ex eis. E gomortuus sum. huic mũ¬
do. Alterꝰ dixit. Nexonfidas intemit ip̃o. donec exe¬
as de corpore isto. Quia si tu mortuus es. sathanas
mortunis nonẽ. Dixit abbas pastor. quia semꝑ ho¬
mo humilitatem ⁊ timorem dei ita incessanter
respirare der̾et. sicut flatum quem natib aithit

Expanded text:
m qui datus est nobis . Quae citissime ad observanda Dei mandata cor quod implet inflammat, quae a prave viventibus per odium et invidiam exstinguitur atque discordiam. Exstinguitur et spiritus praedicatorum, qui audientibus salutis praedicant verbum, a contradicentium, resistentium et exasperantium malitia auditorum, ita ut magis eos tacere libeat, quam praedicare delectet: et ita fit ut per exasperationem auditorum praedicatoribus tollatur verbum. Unde et Ezechieli Dominus ait: Adhaerere faciam linguam tuam palato tuo, et eris mutus, nec quasi vir objurgans, quia domus exasperans est . Venit quidam senex ad alium senem et dixit unus ex eis: Ego mortuus sum huic saeculo. Alter vero dixit ei: Ne confidas in temetipso, donec exeas de corpore isto. Quia si tu mortuus es, Satanas mortuus non est. Dixit abbas Pastor: Quia semper homo humilitatem et timorem Dei ita incessabiliter respirare debet, sicut flatum, quem naribus attrahit
Abbreviated transcription (Latin):
ssi dicat. sp̃s scĩ grãm quam baptiratiꝑ
manus impositionem. ⁊ crismatis acce¬
pistis unctionem. nolut praue uiuendo extĩ¬
guere. sed eam integram. et iniuolatam ĩurõ
corde ⁊ corpore seruate. Unde ⁊ adephesiosidẽ
deo signatur abillo: ut seruet ⁊ ostendat illo̾
indie redemptionis purum atꝙ sincerum.
⁊ nulla ex parte mutilatum. Unde ⁊iohan¬
nes apłs ait. & uos unctionem quam acce¬
pistis ab eomaneat. in uob̾. Ac si diceret. hoc

Expanded text:
Spiritus sancti gratiam, quam baptizati per manus impositionem et chrismatis accepistis unctionem, nolite prave vivendo exstinguere ; sed eam integram et inviolatam in vestro corde et corpore servate. Unde ad Ephesios idemDeo, signatur ab illo; ut servet et ostendat illud in die redemptionis purum atque sincerum, et nulla ex parte mutilatum. Unde et Joannes apostolus ait: Et unctio quam accepistis ab eo maneat in vobis . Ac si diceret: Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
& iocundũ habitare frẽs in unũ. qđ un¬
guento pontisicali de capite in barbã descen
bitatione cõpletur: Stadiũ nãq est. quoddã.¬
in quo ꝑ uirtutis exercinũ ꝓficiscitua: in quo
meditatio diuinorũ mandatorũ effulget. et cla¬
rescit amplius hec cõmunis inter se unanimoꝵ
fr̃m habitatio habere illam iti se similitudinẽ
&̾ exemplũ. quod in actid apłoꝵ refeit de scĩs
scriptura diuina dicens quia om̃s credentes

Expanded text:
et jucundum habitare fratres in unum , quod unet jucundum habitare fratres in unum , quod unguento pontificali in barbam de capite descendbitatione complebitur? Stadium namque est quoddain quo per virtutis exercitium proficitur; in quo meditatio divinorum mandatorum effulget amplius et clarescit, haec communis inter se unanimorum fratrum habitatio: habens in se illam similitudinem et exemplum, quod in Actibus apostolorum refert de sanctis Scriptura divina, di
Abbreviated transcription (Latin):
habundet. neq quid uirtutis desit. cognos¬
cit: neq discrecionẽ habere poterit. in o¬
ꝑum qualitate ꝓ eo quod oꝑandi materiã
om̃is exclusa sit. In qͦenĩ humilitatẽ suã ꝓba¬
bit. neminẽ habens. cui se humilẽ debeat¬
exhibere: In quo miscdiam demonstrabit.
totius consortii &e societatis alienus: Ad pa¬
cientiã uͦ quomͦ se ip̃m exercebit. nullũ
habens qui uideatua eius uoluntatib ob-¬
uiare: Si quis autẽ dicat sufficere sibi scrip
dationẽ morũ. uitamq formandam: simile mͥ¬
udetur aliquid facere. his qui semꝑ fabrile
artificiũ discunt. numquã tam̃ fabri faci¬
unt opus: uł his qui instructoꝵ arte sem¬
ꝑ ulocentur. nunquã tam̃ edificande domꝰ
nobis tradere humilitatis exempla: cũ pre¬
cinctus linteo lauit pedes discipuloꝵ suoꝵ.
Tu ergo cuius pedes lauabis. quẽ curabis of¬
ficio. Tuius inferior aut ultimus eris. cũ
solus eris: S ce illud qđ dicitur bonum

Expanded text:
abundet, neque quid virtutis desit, agnosabundet, neque quid virtutis desit, agnoscit. Neque discretionem habere poterit in operum qualitate, pro eo quod operandi materia omnis exclusa sit. In quo enim humilitatem suam probabit, neminem habens cui humilem se praebere debeat? In quo misericordiam demonstrabit totius consortii et societatis alienus? Ad patientiam vero quomodo seipsum exercebit, nullum habens qui videatur ejus voluntatibus obviare? Si quis autem dicat sufficere sibi doctridationem morum vitamque formandam, simile mihi aliquid facere videtur his qui semper fabrile artificium discunt, nunquam tamen fabrifaciunt opus, vel his qui in structorum arte semper docentur, nunquam tamen aedificandae domus nobis tradere humilitatis exempla, cum praecinctus linteo lavit pedes discipulorum suorum . Tu ergo cujus pedes lavabis? quem curabis officiis? cujus inferior aut ultimus eris, cum solus vivas? Sed et aliud quod dicitur: Bonum
Abbreviated transcription (Latin):
tus grã reliquorũ. Habet aut̃ &e alia quã¬
plurima bona cõmunis uita ista scõrum.
quȩ non est nunc possibile omĩa dinume¬
rare. Interim ut diximus ad conseruanda
degamus in solitudine. S & aduersus in¬
sidias inimici. quȩ extrinsecus inferuntur.
multo caucior est & utilior societas plurimo¬
rũ. ut facilius suscitetur e somno. si quis for¬
te oboormierit somnũ illũ qui ducit ad mor¬
tem. S &e delinquenti delictũ suũ facilius ap
modi est: obiurgatio hec quȩ fit a plutib .S
& in oratione ñ paruũ emolum̃tum a pru¬
rib nascitur. cũ consensu & unanimitate
ꝑiculo ꝓxima est uita solitaria. Primũ quidẽ
illi ꝑiculo subiacet. qđ certe grauissimũ est:
in quo ip̃e sibi placet: ce neminẽ habens qͥ
possit ꝓbare opus ipsius. indebitur sibi ad
sũmam ꝑfectionem uenisse. Tum deinde si¬
ne ullo exercitio degens. neq quid sibi uitii

Expanded text:
tur gratia reliquorum. Habet autem et alia quamtur gratia reliquorum. Habet autem et alia quamplurima bona communis vita ista sanctorum, quae non est nunc possibile omnia dinumerare. Interim, ut diximus, ad conservanda degamus in solitudine. Sed et adversus insidias inimici, quae extrinsecus inferuntur, multo cautior est et utilior societas plurimorum: ut facilius suscitetur e somno, si quis forte obdormierit somnum illum qui ducit ad mortem . Sed et delinquenti delictum suum facilius appmodi est, objurgatio haec quae fit a pluribus . Sed et in oratione non parvum emolumentum a pluribus nascitur, cum consensu et universitate periculo proxima est vita solitaria. Primo quidem illi periculo subjacet, quod certe gravissimum est, in quo ipse sibi placet, et neminem habens qui possit opus ipsius probare, videbitur sibi ad summam perfectionem venisse. Tum deinde sine ullo exercitio degens, neque quid sibi vitii
Abbreviated transcription (Latin):
nec sufficere potest. unus ad suscipienda omĩa
dona sp̃s sc̃i quia scd̾m uniuscuiusꝙ m̃surãfi¬
dei. donoꝵ spũaliũ distributio celebrama. at
id qł in partes unicuiq distributũ est rucsũ
tanquã m̃bra ad edificatioẽm unius corporis
coeat & conspiret Alii enĩ olatua sermo sapi¬
entie. alii sermo scientie. alii fides alii ꝓpbecia
ali gra sanitatũ: & cetera que singla utiꝙ
ñ tam ꝓ se unusquisq quã ꝓ alus suscipit
a sp̃u sco. Et ideo necesse est uniuscuuss gra¬
tia quã susceperit a sp̃n ołi in cõmune pro¬
desse accidit ergo ut bis qui semotus uiuit
ac seꝑatus. unãquã cũq suscipiat gr̃am.&
banc̃ ipam inutilem faciet. dũ niebil ꝑeã
oꝑatur. s defodit eã in semet ip̃o. Quode
cunis. & quanti sit ꝑiculi. nostis om̃s quicle¬
gits euangeliũ. Si aut̾e eeteris comunueas
ctpit. c&e multiplicatus in eo. dũ cõmunica¬
tua & cȩceris: & ip̃e nichilominus frui¬

Expanded text:
nec sufficere potest unus ad suscipienda omnia dona Spiritus sancti, quia secundum uniuscujusque mensuram fidei et donorum spiritualium distributio celebratur: ut id quod per partes unicuique distributum est, rursum tanquam membra ad aedificationem unius corporis coeat et conspiret. Alii enim datur sermo sapientiae, alii sermo scientiae, alii fides, alii prophetia, alii gratia sanitatum , et caetera; quae singula utique non tam pro se unusquisque quam pro aliis suscipit a Spiritu sancto. Et ideo necesse est uniuscujusque gratiam, quam susceperit a Spiritu Dei, et in commune prodesse. Accidit ergo ut is qui remotus vivit et separatus, unamquamcunque suscipiet gratiam, et hanc ipsam inutilem faciat, dum nihil per eam operatur, sed defodit eam in semetipso . Quod cujus et quanti sit periculi, nostis omnes qui legitis Evangelium. Si autem caeteris communicat suscepit; et multiplicatur in eo, dum communicatur et caeteris; et ipse nihilominus frui
Abbreviated transcription (Latin):
lem. inpassibilẽ. simplicẽ. incompositã. in ui¬
sibilẽ. inaccessam lucẽ in explicabilẽ uittutẽ
sine fine magnitudinẽ. głam inconspica¬
bilẽ. bonitatẽ concupiscibilẽ. in exquisitũ
decorẽ. qui m̃tis quidem pure contingat.
& moueat affectus. indicari aut̃ atq ex
oñationis potestas. bonitas naturalis. Pa¬
ter untiũ omniũ. causa cunctoꝵ radex iu¬
uirtus. & imago indemutata. inuisibilis dĩ
qui est filius ex patre genitus. uerbũ. siue
ratio uiuens. qui erat ds. & erat apud d̃m
& semꝑ erat. Non factus. s natus ex patre
ante scła: ñ assũptus post modũ. uł adopta¬
tus in filiũ. ñ possessio. nec factura. s creator
& factor omniũ. qui est omĩa quȩ pater

Expanded text:
lem, impassibilem, simplicem, incompositam, indivisibilem, inaccessam lucem, inexplicabilem virtutem, sine fine magnitudinem, gloriam inconspicabilem, bonitatem concupiscibilem, inexquisitum decorem, qui mentis quidem purae contingat et moveat affectum, indicari autem atque edominationis potestas, bonitas naturalis. Pater initium omnium, causa cunctorum, radix vivirtus et imago indemutata invisibilis Dei, qui est Filius a Patre genitus. Verbum, sive ratio vivens; qui erat semper, et erat apud Deum, et Deus erat, non factus ex Patre ante saecula, non assumptus postmodum vel adoptatus in filium, non possessione vel factura, sed creator et factor omnium: qui est omnia quae Pater
Abbreviated transcription (Latin):
tum est. si cũ aliena ñ inuadã. ꝓpria diligen¬
tius seruo: Oipudens dictũ ꝓ pria dicis.
quȩ ex quib reconditis. in huncmundũ detu¬
listi. quando hanc ingressus es lucẽ. quando
de uentre matris existi. quib queso facultatib
qͥbq subsidiis stipatus ingressus es: Aduentũ¬

Expanded text:
tum est, si quum aliena non invadam, propria diligentius servo? O impudens dictum! Propria dicis? quae? ex quibus reconditis in hunc mundum detulisti? Quando in hanc ingressus es lucem, quando de ventre matris exiisti, quibus quaeso facultatibus quibusque subsidiis stipatus ingressus es? Et
Abbreviated transcription (Latin):
mientis Sicut enĩ hii qui ꝑ insaniã m̃te tͣis¬
lati sunt. ñ iam res ipsas. s passionis suȩ
fantasias. uident: ita etiã mens auari. semel
uinculis cupiditatis adstricta. semꝑ aurũ seꝑ
argentũ uidet. semꝑ reditus cogitat. gratius
aurũ intuetua quam solẽ uidit: ip̃a eiꝰ oratio.
ce supplicatio ad dm. aurũ querit. & uellet

Expanded text:
it. Sicut ii, qui per insaniam mente translati sunt, non jam res ipsas, sed passionis suae phantasias vident, ita etiam mens avari semel vinculis cupiditatis adstricta semper aurum, semper argentum videt, semper reditus computat, gratius aurum intuetur quam solem; ipsa ejus oratio et supplicatio ad Dominum aurum quaerit. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Nũ quid iniqus est deus. ut nobis ñ equaliter
distribuat uitȩ subsidia. ut tu quidẽ esseᷤ afflu¬
ens & abundans. aliis uero deesset & egerent:
An idcirco magis quia &e tibi uoluit benignita¬
tatis suȩ documenta conferre. & aliũ ꝑ uir¬
tutẽ patientiȩ coronare: Eu uero susceptis
dei munerib. & in sinũ tuũ redactis. nichil
te putas agere iniquũ. si tam multoꝵ uitȩ sub¬
sidia solus obtineas. Quis enĩ tam iniustus. tã
auidus. tã auarus. quã qui multoꝵ alim̃ta suũ
ñ iã usũ. s abundantiã. & delitias facitꝰ Neꝙ
enĩ minus est criminis. habenti tollere: quã cũ
possis &e abundes indigentib denegare. Esuri¬
entiũ panis est. quẽ tu detines. nudoꝵ indum̃¬
tũ est. qł tu recludis: miseroꝵ redẽptio ẽ. & ab¬
solutio pecunia. quã tu in terra defodis. Tan¬
torũ te ergo scias inuadere bona: quantis poᷤᷤ¬

Expanded text:
Numquid iniquus est Deus, ut nobis non aequaliter distribuat vitae subsidia, ut tu quidem esses affluens et abundans, aliis vero deesset et egerent? an idcirco magis, quia et tibi voluit benignitatis suae experimenta conferre, et alium per virtutem patientiae coronare? Tu vero susceptis Dei muneribus, etsi in sinum tuum redactis, nihil te putas agere iniquum, si tam multorum vitae subsidia solus obtineas? Quis enim tam injustus, tam avidus, tam avarus, quam qui multorum alimenta suum non usum, sed abundantiam et delicias facit? Neque enim minus est criminis habenti tollere, quam, quum possis et abundes, indigentibus denegare. Esurientium panis est, quem tu detines; nudorum indumentum est, quod tu recludis; et miserorum redemtio est et absolutio pecunia, quam tu in terram defodis. Tot te ergo scias invadere bona, quod pos
Abbreviated transcription (Latin):
usũ ds nobis qui nos cre¬
auit indulsit. ꝓ eo qđ cor¬
dis occulta consilia in¬
uicẽ nobis uerbi minis¬
terio panderemus. & ꝓ¬

Expanded text:
Deus nobis, qui nos creavit, indulsit, pro eo ut cordis occulta consilia invicem nobis verbi ministerio panderemus,
Abbreviated transcription (Latin):
cumt gaudra. Ideoꝙ ⁊ ustus in penis gaudere
et impuis in prosꝑitate trmere debet. Neꝙ ito
neq reprobo. dõ misccłiam ⁊ iusticiam abstħit.
lam ibonos hic ꝑ afflictionem iudicat. et illic
temimetat ꝑmserationem. & malos hicre.¬
munerat ꝑtemporalem elementiam. et illic pu¬
nit ꝑec̃nam iusticiam. In hac enĩ uita ds pat¬
cit impiis ⁊ tamen non partit electis. In illa
partet electis: ⁊ tamen ñ parcet iniquis. plus
corripitur flagello quia deo diligitur. si pera¬
uerit. Dicente amos propba. T̃r̃ã modo uosag¬
noui. exomnib nationib terte. iccireo iusita

Expanded text:
ciunt gaudia. Ideoque et justus in poenis gaudere, ciunt gaudia. Ideoque et justus in poenis gaudere, et impius in prosperitatibus timere debet. Neque justo neque reprobo Deus misericordiam et justitiam abstrahit. Nam et bonos hic per afflictionem judicat, et illic remunerat per miserationem; et malos hic remunerat per temporalem clementiam, et illic punit per aeternam justitiam. In hac enim vita Deus parcit impiis, et tamen non parcit electis; in illa parcet electis, non tamen parcet iniquis. Plus corripitur flagello, quia a Deo diligitur, si peccaverit, dicente Amos propheta: Tantummodo vos cognovi ex omnibus nationibus terrae, idcirco visita
Abbreviated transcription (Latin):
ni quippe iuidicis postquã ire ꝑtranseunt. etiam
t̃rores contribant. quia iam aliud de damnatiõe
patimur. ⁊ adhuc aliud de et̃na ultionẽ formidamꝰ.
Głatio autera monachi patientia intribulati¬
onib euis: ⁊ longanimitas cum caritait. Sc̃i
unt. tanto amplius interius reuelationũ contẽ¬
platione pascuntur. Quos enim exterius in
fletu continet. conuallis humilitatis. eosite¬
rius subleuat ascensus contemplationis.
que prius hic hominem ꝑflagella a
peccatis emendat et postea ab et̃no supplicio li¬
berat. Electus enim dei dolorib uite huius at¬
teritur. ut ꝑfectiora uite future premna lucre¬
tur. Nequaquã ds̃ delinquenti parcit. qm̃ pec¬
catorem aut flagello temporali ad purgationem
ferit. aut uidicio et̃no pumendum relinquit. aut
ipse inse homo pumendo piut. quod male cõ¬
misit. hoc proide ẽ. quod ds̃ delinquenti non
panit. Iusti ꝑtemꝑalia flagella. ad cc̃na profi¬

Expanded text:
rni quippe judicis postquam irae pertranseunt, etiam rni quippe judicis postquam irae pertranseunt, etiam terrores conturbant, quia jam aliud de damnatione patimur, et adhuc aliud de aeterna ultione formidamus. Gloriatio autem monachi patientia in tribulationibus ejus, et longanimitas cum charitate. Sancti rint, tanto amplius interius contemplationis revelatione pascuntur. Quos enim exterius in fletu continet convallis humilitatis, eos interius sublevat ascensus contemplationis.e prius hic hominem per flagella a peccatis emundat, et postea ab aeterno supplicio liberat. Electus enim Dei doloribus vitae hujus atteritur, ut perfectior vitae futurae praemia lucretur. Nequaquam Deus delinquenti parcit: quoniam peccatorem aut flagello temporali ad purgationem ferit, aut judicio aeterno puniendum relinquit, aut ipse in se homo poenitendo punit quod male admisit; ac proinde est quod Deus delinquenti non parcit. Justi per temporalia flagella ad aeterna profi
Abbreviated transcription (Latin):
murmurat. iusticiam iudicantis accusat.
Qui sͦi se cognoscit a uisto uidice pati. quod
sustinet. etiam si pro quo patiatut ignorat.
prohoc iam iustificatur. quod ⁊ se ip̃m accu¬
sut. ⁊ dei iusticiam laudat. Ad magnã uti¬
litatem diuino iudicio mens iusti. diuersis
passionum temptationib agitatur. ꝑro qͥb
si deo grãs egerit. sue q culpe quod talia sit
cdignꝰ pati reputauerit. hoc quod expassio.¬
ne tolerat ei pro uirtutib reputabitur.
quia ⁊ diuinam agnoscit iusticiam. ⁊ su¬
am culpam itelligit. Iustorum mens nõ
solum ꝑpendit quod tolerat. s etiã pauet qͦd
restat. uidet qualia inhac uita patitur. metu¬
it ne post grauiora patiatur. luget quia in
huius cecitatis exilio. a paradysi gaudiis ceci
dit. ne et cum exilium relinquitur. mors
et̃na subsequatutꝰ. Iami gͥ sententiã tolerat
in pera: ẜminas aohuc int̃ni uroicis forruidat ex
ire tue: ⁊ terrores tui conturbauerunt me. Int̃¬

Expanded text:
murmurat, justitiam judicantis accusat. murmurat, justitiam judicantis accusat. Qui vero se cognoscit a justo judice pati quod sustinet, etiamsi pro quo patitur ignorat, per hoc jam justificatur quod et seipsum accusat et Dei justitiam laudat. Ad magnam utilitatem divino judicio mens justi diversis passionum tentationibus agitatur, pro quibus si Deo gratias egerit, suaeque culpae quod talibus dignus sit, imputaverit, hoc quod ex passione tolerat ei pro virtutibus reputabitur, quia et divinam agnoscit justitiam, et suam culpam intelligit. Justorum mens non solum perpendit quod tolerat, sed jam pavet quod restat. Videt qualia in hac vita patitur, metuit ne post haec graviora patiatur. Luget quia in hujus caecitatis exsilium a paradisi gaudio cecidit: timet ne et cum exsilium relinquitur, mors aeterna subsequatur. Jam ergo sententiam tolerat in poena, sed minas adhuc aeterni judicis formidat ex irae tuae, et terrores tui conturbaverunt me . Inte
Abbreviated transcription (Latin):
quia securitas et taciturnitas ⁊ tacita medita¬
tio. pariant sc̃itatem. Głatio monachi abs¬
tinentia. escarum. et amultiloquio lingue.
Dixit abbas pem̾. Sicut spatatiꝰ principis
assistit ei continuo. semꝑ paratus. ita oportet
animã semꝑ paratam ẽẽ aduersus sp̃m̃
fornicationis. Dicebat abbas antoniꝰ. Scire
conuenit. quia tres sunt corporales motus.
Unus quidem naturalis. alius autẽ ex plenitu.¬
dine ciborum. Tertius uͦ ex demonioꝵ impug¬
nationẽ. S contra hos omnes bonum ẽ custo.¬
pecc̃or homo non debet. quia maxime ꝑ
hoc quod corripitur emendatur. unusqͥsq
enim tunc leuuis portat quod patitur. si
sua discusserit mala pro quib illi infertur ir¬
tributio iusta. Discat ñ murmurare qͥ mala
patiturꝰ. etiam si ignorat cur mala patiatur.
& pro hoc iuste se pati arbitretur. quod ab
illo iudicatur. cuiꝰ nunquam iniusta iudi¬
cia sunt. Qui flagella sustinet ⁊ contra dm̃

Expanded text:
quia securitas et taciturnitas et occulta meditaquia securitas et taciturnitas et occulta meditatio, pariunt castitatem; gloriatio monachi, abstinentia escarum et a multiloquio linguae. Dixit abbas Poemen: Sicut spatarius principis assistit ei continuo semper paratus, ita oportet animam semper esse paratam adversus spiritum fornicationis. Dicebat abbas Antonius: Scire convenit quod sunt tres corporales motus: unus quidem naturalis, alter autem ex plenitudine ciborum, tertius vero ex daemoniorum impugnatione. Sed contra hos omnes bonum est custopeccator homo non debet, quia maxime per hoc quod corripitur, emendatur. Unusquisque autem tunc levius portat quod patitur, si sua discusserit mala, pro quibus illi infertur retributio justa. Discat non murmurare qui mala patitur, etiamsi ignorat cur mala patitur; et per hoc juste se pati arbitretur, pro eo quod ab illo judicatur cujus nunquam injusta judicia sunt. Qui flagella sustinet, et contra Deum
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ et accipietis. Tunc autem̃ tubuitur.
quando deus gomitu int̃no pulsarupꝰ. Geminũ
ẽ bonũ uirgintas. quia et in hoc inundo solli¬
citudinem scłi amitrit. ⁊ infuturo et̃ nuim cas¬
titaus premiũ ꝑcipit. yirgines feliciores ẽẽ
in uita et̃na ysaia testante cdiscimus qͥ ait.
hec dic̃ dñs eunuchis. Dabo eis in domo mea he¬
reditatẽ. et inmuris mois locum: ⁊ nomen
melius a filiis afiliab. nomen sempit̃num
tabo eis quod non ꝑibit. Nec dubium quod qͥ
casti ꝑseuerant ⁊ uirgines. ⁊ angłis dei simi¬
les esaicuntur. Amanda ẽ pulchritudo casti¬
tatis: cuins delectatio degustata. dulcior inueni¬
tur quam carius. Castitas enim frustꝰ suaui¬
tatis ẽ : pulchritudo inuiolata scõrum. Casti¬
tas securitas est mentis: et sanitas corporis.
Nichil prodest incorruptio carns: uͥ non est
in tegritas mentis. Nichilꝙ ualet mundũ
ẽẽ corpore. ei qui pollutus ẽ mente. Dyxit senex

Expanded text:
petite et accipietis . Tunc autem tribuitur, petite et accipietis . Tunc autem tribuitur, quando ad Deum gemitu interno pulsatur. Geminum est bonum virginitas, quia et in hoc mundo sollicitudinem saeculi amittit, et in futuro aeternum castitatis praemium percipit. Virgines feliciores esse in vita aeterna Isaias testatur, qui ait: Haec dicit Dominus eunuchis: Dabo eis in domo mea et in muris meis locum, et nomen melius a filiis et filiabus, nomen sempiternum dabo eis, quod non peribit . Nec dubium quod qui casti perseverant et virgines, angelis Dei efficiantur aequales. Amanda est pulchritudo castitatis, cujus degustata delectatio, dulcior invenitur quam carnis. Castitas enim fructus suavitatis est, pulchritudo inviolata sanctorum. Castitas securitas est mentis, et sanitas corporis. Nihil prodest incorruptio carnis, ubi non est integritas mentis, nihilque valet mundum esse corpore ei qui pollutus est mente. Dixit senex,
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. yt exhibeatis corpora ur̃a hostiam uiuẽ¬
tem. Egregius psalmista dauid nullã absti¬
nentram ẽẽ sine concordia designansait. Lau¬
date cum in tympano ⁊ choro. In tympano enĩ
couum siccum resonat. In choro autem. noces
concordit̃ cantant. Quid enim ꝑtympanum
nisi abstinentia: Et quid ꝑ chorum. nisi cari¬
tatis concordia signatur: Qui itaq sic absti¬
nentiam cenit ut concordiam deserat: lau¬
dat quidem in tympano s ñ laudat inchoro.
Dyxit quidam senex. Proptẽa amputd ame
delectationes carmles: ut etiam iracundie oc¬
casiones abscidam. Scio enim eam ad u̾sũ me
semꝑ pugnare. Pro delectanionib ⁊ conturba¬
re mentem nncam. ⁊ intelloctum incum expel¬
lere. Dixit abbas iohannes pusille stature.
Si noluerit rex aliquis ciuitatem mimicoꝵ te¬
nere: prins tenet escas corum. et sic inunici
conu̾setut homo: inmici eius qui sollicitãt
deo datur continentia. Pec

Expanded text:
dicitur: Ut exhibeatis corpora vestra hostiam vivendicitur: Ut exhibeatis corpora vestra hostiam viventem . Egregius psalmista David nullam esse abstinentiam sine concordia designans, ait: Laudate eum in tympano et choro . In tympano etenim corium siccum resonat, in choro autem voces concorditer cantant. Quid enim per tympanum, nisi abstinentia, et quid per chorum, nisi charitatis concordia designatur? Qui itaque sic abstinentiam tenet, ut concordiam deserat, laudat quidem in tympano, sed non laudat in choro. Dixit quidam senex: Propterea amputo a me delectationes carnales, ut etiam iracundiae occasiones abscindam. Scio enim eam semper adversus me pugnare pro delectationibus, et conturbare mentem meam, et intellectum meum expellere. Dixit abbas Joannes pusillae staturae. Quia si voluerit rex aliquis civitatem inimicorum tenere, prius aquam tenet et escas eorum, et sic inimici rsetur homo, inimici ejus qui sollicitant Deo datur continentia, sed
Abbreviated transcription (Latin):
stinentiam deicutur. Uñ etiam dñs ⁊ salliator
magis uncuint. ubi plus uteat escam i po¬
tum. Sci qnͣdiu in huiꝰ scłi uita inhabitant
disiderio suꝑm toris corpus suũ arioũ portãt.
Unde ⁊ psalmiis. Sitiuit inquit inte aĩa mea:
quam multiplicit̃ et caro mea. Caro enm
tunc deum sitit: qͥuanto ꝑicurriũ ab stinet
et arescit. Abstinentia uiuificat et occioit. uiuificat
animam. corpus necat. Ieumia cum bonis operib
deo acceptabilia sunt. Qui autem acibis abstinent
⁊ praue agunt. demones umitantur quibresca
non ẽ. nequicia semꝑẽ. Ille enim bene abstinet
a cibis: qui et a malicie actib. et amundi icunat
actionib. Sꝑnitur ieuinium. quod in uesꝑo
repletione ciborum reficitur. Neq reputanda
ẽ abstinentia. ubi fuerit uentris sacuritas sub¬
secuta. Sꝑuitur ieuinum cum inuesꝑo de¬
liciis compensatur. Cum nr̃a corpora ꝑ astinenti¬
am domamus: quid aliud quam caralia sacͥfi¬
cia om̃ipotenti dño exhibemus: Sicut ꝑ paulũ

Expanded text:
nentiam devincuntur. Unde etiam Dominus Salvator magis injiciunt, ubi plus vident escae et potus. Sancti quandiu in hujus saeculi vita inhabitantdesiderio superni roris corpus suum aridum portant. Unde et psalmus: Sitivit, inquit, in te anima mea, quam multipliciter et caro mea . Caro entunc Deum sitit, quando per jejunium abstinet et arescit. Abstinentia et vivificat et occidit: vivificat animam, corpus necat. Jejunia cum bonis operibus Deo acceptabilia sunt. Qui autem a cibis abstinent et prave agunt, daemones imitantur, quibus esca non est, et nequitia semper est. Ille autem bene abstinet a cibis qui a malitiae actibus, et a mundi jejunat ambitionibus. Spernitur jejunium quod in vespero repletione ciborum reficitur. Neque enim reputanda est abstinentia, ubi fuerit ventris saturitas subsecuta. Spernitur jejunium quod in vespero deliciis compensatur. Cum nostra corpora per abstinentiam domamus, quid aliud quam carnalia sacrificia omnipotenti Domino exhibemus? Sicut per Paulum
Abbreviated transcription (Latin):
homo nt̃ exterior ieuinat. interior orat.
facilius ꝑieuimum oratio penetrat celum. Tc̃
enim homo spiritalis effectus angłis comũ¬
gitur. deoꝙ liberiꝰ copulatur. ꝑieuinium
etiam occiilta mysteriorum celestium reulã¬
tut. dirimq sacramenti archana pandunt᷑.
Sicnamꝙ damhel angło reuelante mysteri.¬
oꝵ sacramenta cognoscere meruit. Hec em̃
urctus ⁊ angłoꝵ mansestationes ⁊ eoꝵ annun¬
trationis sendit. Iemma foetia tela sũt: adu̾¬

Expanded text:
homo exterior jejunat, interior orat. Facilius per jejunium oratio penetrat coelum. Tunc enim homo spiritalis effectus, angelis conjungitur, Deoque liberius copulatur. Per jejunium etiam occulta mysteriorum coelestium revelantur, divinique sacramenti arcana panduntur. Sic namque Daniel, angelo revelante, mysteriorum sacramenta cognoscere meruit. Haec enim virtus et angelorum manifestationes et eorum annuntiationes
Abbreviated transcription (Latin):
arbitramur ea que sunt ad illã institutio¬
nẽ que necdũ est. diuinẽ uirtutis uolunta¬
te posse subsistere. Sic & consumationẽ re¬
rum. ad ipsius potentiã refcrentes: in nullo
disciplinę nr̃e rationẽ preces id qđ dicere ce¬
ꝑimus adsumamus. quãuis possemus qua¬
dam inuentione uerboꝵ suadere illis qui de
materia contentiosius disputant. ne auderent
facile disputationi nostre deinceps obuiare.

Expanded text:
arbitramur ea qua sunt ad illam institutioarbitramur ea qua sunt ad illam institutionem quae necdum est, divinae virtutis voluntate posse subsistere, si et consummationem rerum ad ipsius potentiam referentes, in nullo disciplinae nostrae rationem propter id quod dicere credimus, assumeremus, quamvis possemus quadam inventione verborum suadere illis qui de materia contentionibus disputant, ne auderent facile disputationi nostrae deinceps obviare.
Abbreviated transcription (Latin):
precer dm̃ fuisse constabit. qđ simul intelli¬
gatur. scd̾m rationẽ ꝑhennitatis. cũ ingenito
substitsse: ita ut duo principia pariter in¬
genita ratiotinatio colligat. eius scilicet qui
artificiosius operatur. ei quȩ hanc discipli¬
nabilem formã buiꝰ operationis exceperit.
Si quis autẽ ueluti necessitate ista conpulsuᷤ
sempiternã subponat omniũ conditori ma¬
teriam. quantũ manicheus suoꝵ dogma¬
tũ fauorẽ defensionẽq reperiet. qui mate¬
rialem causã. iuxta ingeniti generationẽ
bonȩ nature coequare contendit: S nos audi¬
entes ex deo esse omĩa. scriptura dicente retine¬
mus. & qualiter ex deo sint. quia suꝑ intellec¬
tum nr̃m est. nequaquã curiose ꝑquirimus.
oiuinã naturã creatricẽ credentes esse cuncto¬
rum: quȩ & qđ non erat constituit. & consti¬
tutũ iam. in quã uoluerit qualitatẽ mita cõ¬
mutatione conuertet. Consequenter igiur

Expanded text:
praeter Dominum fuisse constabit, qui simul intellipraeter Dominum fuisse constabit, qui simul intelligatur secundum rationem perennitatis cum ingenito substitisse, ita ut duo principia pariter ingenita ratiocinatio colligat, ejus scilicet qui artificiosius operatur, et qui hanc disciplinabilem formam hujus operationis excipiet. Si quis autem veluti necessitate compulsus, supponat sempiternam omnium conditorum materiam, quam tunc Manichaeus suorum dogmatum favorem defensionemque reperiet, qui materialem causam juxta ingeniti ingenerationem bonae naturae coaequare contendit? Sed nos audientes ex Deo esse omnia, Scriptura dicente retinemus, et qualiter ex Deo sint, quia super intellectum nostrum est, nequaquam curiose perquirimus, divinam naturam creatricem credentes esse cunctorum, cum et quod ratio erat constituit, et constitutum jam in quam voluerit quantitatem mira commutatione perquireret. Consequenter ergo