comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scriptura dic̃. mors & uita imanib lingͥe. M entiri atq maledicere atq iura¬
re lingua tua nesciat: quia &. osquodmnemit᷑ occidit animã. Et qui maledicunt.
dico uobis nurare omĩno: It rursũ: Sit aut̃ sermo urͣ. est est non non. qđ aut̃ am̃¬
urõ ñ ꝓcdat: sed siquis bonus ad edificationẽ fidei. ut det gram̃ audientibs.
it aut sermo uirginis prudens. modestus & rarus: nec tam eloquentia p̃cios
quã pudore. Mirent̾ om̃s tuã te tacente uerccundiã. loquente prudenciã
mite ac placidũ semꝑ eloquiũ orne̾t mirta cũ grauitate suauitascã pudore
sapioncia: sit certa atq librata. suiq oportumitate gratissima silentu
uerbiq ratio necumquã omnino uirginis os loquat᷑ ut tacinsse melius
quã semꝑ contraria sibi sint. aliqua tam̃ exeis tanta iungunt᷑ similitudine.

Expanded text:
Scriptura dicit, Mors et vita est in manibus linguae . Mentiri autem, maledicere et juraScriptura dicit, Mors et vita est in manibus linguae . Mentiri autem, maledicere et jurare lingua tua nesciat: quia et os quod mentitur, occidit animam ; et qui maledicunt, dico vobis non jurare omnino: et rursum, Sit autem sermo vester, Est est, non non: quod autem amprocedat; sed si quis bonus ad aedificationem fidei, ut det gratiam audientibus . Sit autem sermo virginis prudens  Al. pudens, modestus et rarus, nec tam eloquentia pretiosus quam pudore. Mirentur omnes tuam, te tacente, verecundiam; te loquente, prudentiam. Mite ac placidum semper eloquium tuum. Ornet mixta cum gravitate suavitas, cum pudore sapientia. Sit certa atque librata, suique opportunitate gratissima, silentii verbique ratio. Nec umquam omnino virginis os loquatur, ut tacuisse melius quam semper contraria sibi sint, aliqua tamen ex eis tanta junguntur similitudine,
Abbreviated transcription (Latin):
uiles facere : qui alterius uituperatione selaudari putant. et qui suo merito pla¬
ccre non posst̃. placere uolunt in cõparatione pciorũ. Paruũ diximꝰ. non solũ
ipsa detrahas. sed ne detrahenti quid ẽ aliquando credas. Pessimũ hocẽ uitiũ. qđ
alterũ uilẽ facit uideri. Nonminus aurib quã lingua sugias detractionẽ scrip¬
turȩ memor esto quedicit. Honcris consentancus cũ derogantib ad uersus
primũ tuũ : & non accipies suꝑ illo peccatũ. Et alibi sepi aures tuas spinis. & noli¬
audirt linguã nequã. Accusator ẽ enĩ auditor. quifac̃ detractrorẽ. Quisi auertat
aures. uultũ contrahat. oculos ab nuendo contincat: male loquentẽ eciã tacens.
arguit. ut discant non libent̃ dicert. qđ didicit nlibent̃ audiri. Sollicitã satis
orituo custodiã pone. Nonẽ eni quicquã in nob. quo facilius peccare possim

Expanded text:
viles facere; quia alterius vituperatione se laudari putant; et qui suo merito plaviles facere; quia alterius vituperatione se laudari putant; et qui suo merito placere non possunt, placere volunt in comparatione pejorum. Parum diximus, non solum ipsa non detrahas, sed ne detrahenti quidem aliquando credas. Pessimum est hoc vitium, quod alterum vilem facit videri. Non minus auribus quam lingua fugias detractionem. Scripturae memor esto, quae dicit: Non eris consentaneus derogantibus adversus proximum tuuaudire linguam nequam . Accusator est enim auditor, qui facit detractorem: qui si avertat aures, et vultum contrahat, ac oculos abnuendo contineat, male loquentem etiam tacens arguit; ut discat non libenter dicere, quod didicerit non libenter audiri. Sollicitam satis ori tuo custodiam pone. Non est quidquam enim in nobis, quo facilius peccare possimus,
Abbreviated transcription (Latin):
a paruit quiderimꝰ: scimꝰ quo cũ aparuerit similescierim. quõ uidebimꝰ cũ sic̃ ẽ:
Ut qui hab& hanc spem inco. scific& se sic̃ & ille sc̃s ẽ. Uult nob̾ doc trinȩ calestis
dignitatẽ qua donatisumꝰ frequent̃ ingerere : & honort̃ nrm̃ peccandi pudorẽ
filii patrisurĩ quiincelisc̃. Non est enĩ quodsit homines dõ facit᷑ amabiles.
ut pietasmentis & bonitas: quȩ tanta in xp̃iano cẽ deb& ut eciã in malis
habund&. diꝙ imitetur beniuolenciã. qui solẽ suũ oriri facit. suꝑbonos
& malos & pluit suꝑ austos& iniustos. Hocitaꝙ tibi uel in primis adnt ut nemind
ł inubo saltim noceas: ut inomibꝰ quib cũq poteris prodesse studeas. & neuictm
quidẽ mali reddens ꝓmalis. bona a posto lodicente restituas: Numquã de traccio
crore uirginis procdat. Uilium satis hominũ ẽ & suã laudc̃ querentiũ alios

Expanded text:
apparuit quid erimus. Scimus quoniam cum apparapparuit quid erimus. Scimus quoniam cum apparut qui habet hanc spem in eo, sanctificet se, sicut et ille sanctus est. Vult nobis doctrinae coelestis dignitatem qua donati sumus, frequenter ingerere, et honorem nostrum peccandi pudorem filii patris vestri, qui in coelis est . Non est enim quod sic homines Deo faciat amabiles, ut pietas mentis, et bonitas, quae tanta in Christiano esse debet, ut etiam in malis abundet. Deique imitetur benevolentiam, qui solem suum oriri facit super bonos et malos, et pluit super justos et injustos . Hoc itaque tibi, vel in primis absit, ut nemini vel in verbo etiam noceas, ut in omnibus quibuscumque poteris, prodesse studeas, et ne vicem quidem mali reddens, pro malis bona, dicente Apostolo, restituas. Numquam detractio ex ore virginis procedat. Vilium satis hominum est, et suam laudem quaerentium, alios
Abbreviated transcription (Latin):
cui sepe displicet qđ hominib plac&. et qui ipsa hominũ iudicia iudicatu¬
rus c̃. Abstinentia tua atiriciunium comagis dõgrata sunt. quo cũ morib
espice obsecro adipsã qua apud dm̃ inlustrata es dignitatt̾. quȩ ꝓbaptisini
indĩ filiã renata es rursusq ꝓconsetrationẽ uirginitatis sponsa xpĩ et̃
cocpisti exutriꝰq hictuus honor it ad solitudinẽ tui ppositi ad moneat
maiort sollicitudine possidetur. et generalit̃. grandicura. magna quęq
seruant᷑. Vndẽ et tu site ipsã bene custodire cupis: debes honorẽ. tuũ
semꝑ p̃ciumq cogitare. Tanto enĩ se unusque neglegentius utitur : quanto se
eristimat uiliorẽ . Honabaliã causã magis nobis inscripturis diumis tã frequent̃
sic̃ silu carissimi. Etbcat̃ iohanne sinquit. Carisimi. nunc filudĩ sumꝰ. & nondum

Expanded text:
cui saepe displicet quod hominibus placet, et qui ipsa hominum judicia judicatucui saepe displicet quod hominibus placet, et qui ipsa hominum judicia judicaturus est. Abstinentia tua et jejunium eo magis Deo grata sunt, quo cum sanctis. CAPUT XIX. Respice, obsecro, ad ipsam, qua apud Deum illustrata es, dignitatem, qua per Baptismum in Dei filiam renata es, rursumque per consecrationem virginitatis sponsa Christi esse coepisti. Ex utroque hic tuus honor te ad sollicitudinem tui propositi admoneat. majori sollicitudine possidetur: et generaliter grandi cura magna quaeque servantur. Unde et tu si te ipsam bene custodire cupis, debes honorem tuum semper pretiumque cogitare. Tanto enim se unusquisque negligentius utitur, quanto se existimat viliorem. Non ob causam aliam magis nobis in Scripturis divinis tam frequenter sicut filii charissimi. Et beatus Joannes inquit: Charissimi, nunc filii Dei sumus, et nondum
Abbreviated transcription (Latin):
dimꝰ quandã uim nature nr̃ȩ: in alus omĩno torpescimꝰ. et qui uoluntates
corporis uirtutũ amore contemsimꝰ rursũ amore uiciorũ torm̃ta suscipimꝰ
atq ita malis nris cedimꝰ. utea nec putemꝰ posse deponi. Quid hoc quęso consiliũ :
que nã hac noua uiuendiracio c̃ : res dissiciles et laboris plenas sccurus ad gre¬
dior & faciliora non posse ficricrido. Ninco maxima: uincendus apͥparius.
eccelsa & ardua indefessus crupero. & cũuenit᷑ ad plana desicio: libenter
fugio qđ dilectat. & nolo uitare quod cruciat. Ierũ haxcorũ sint. qui dĩ
uoluntate contẽpta id solũ petunt qđ laudẽ facilius inuenit. qđ cito
exit infamã. morũ uero bona que secreciora st̃ neglegunt. Iuuero qui
calcasti mundũ et concupiscencias euis. ut calcato co gradũ tibi quendam
ascendendi ad celũ faceres. mudigłam nerequiras: illi tantũ placert stude

Expanded text:
dimus quamdam vim naturae nostrae, in aliis omnino torpescimus; et qui voluptates dimus quamdam vim naturae nostrae, in aliis omnino torpescimus; et qui voluptates corporis virtutum amore contempsimus, rursum amore vitiorum tormenta suscipimus, atque ita malis nostris cedimus, ut ea nec putemus posse deponi. Quod hoc, quaeso, consilium? Quaenam haec nova vivendi ratio est? Res difficiles, et laboris plenas securus aggredior, et faciliora non posse fieri credo; vinco maxima, vincendus a parvis; excelsa et ardua indefessus exsupero, et cum venitur ad plana, deficio; libenter fugio quod delectat, et nolo vitare quod cruciat. Verum haec eorum sunt, qui, Dei voluntate contempta, id solum petunt quod laudem facilius invenit, et cito exit in famam; morum vero bona, quae secretiora sunt, negligunt. Tu vero quae calcasti mundum et concupiscentias ejus, ut calcato eo gradum tibi quemdam ascendendi ad coelum faceres, mundi gloriam ne requiras; illi tantum placere stude,
Abbreviated transcription (Latin):
les anima tenebras et confuse mentis horror ẽ. qui uultu semꝑ animoq
merente : uoto quo alteri uult nocere sc ipsũ cruciat. Quid aut̃ iracundo
furor suus confert. quẽ scuissimis exagitatũ stimulis conscientiȩ ita ab omĩ con¬
silio ac m̃te deturbat. ut dũ irascitur insanire cridat᷑: Similit̃ curre ꝑsin¬
gula. inuenies tot animȩ torm̃ta quot uicia. Que utiq cofacilius iuncipos¬
sunt. quo nulla inliciunt nos uoluntate. Quanto illud difficilius quanto duri¬
us Ut decastitatis labore tactã abstinere auino carnibꝙ: ipso quoq cciã
oleo: et uilẽ sine hiscibũ postbiduũ int̾dũ triduũq uix capere. fracta ieuino
quandã inferre naturȩ: Da tantũ inceteris magnitudinẽ animi. et uide quid
ñ possis efficcre : sçnos ꝓpũdor quadã delectatione peccati cũ inquib dã osten¬

Expanded text:
les animae tenebras, et confusae mentis horrorem, qui vultu semper animoque les animae tenebras, et confusae mentis horrorem, qui vultu semper animoque moerente, voto quo alteri vult nocere, seipsum cruciat? Quid autem iracundo furor suus confert, quem saevissimis exagitatum stimulis conscientiae ita ab omni consilio ac mente deturbat, ut, dum irascitur, insanire credatur? Similiter curre per singula, invenies tot animae tormenta, quot vitia: quae utique eo facilius vinci possunt, quo nulla illiciunt nos voluptate. Quanto illud difficilius, quanto durius, ut de castitatis labore taceam, abstinere a vino carnibusque, ipso quoque etiam oleo, et vilem sine his cibum post biduum interdum triduumque vix capere, fracta jejunioquamdam inferre naturae? Da tantam in caeteris magnitudinem animi, et vide quid non possis efficere. Sed nos, proh pudor! quadam delectatione peccati, cum in quibusdam osten
Abbreviated transcription (Latin):
in om̃ib sit dilec̃tionis inlecebra & aplerisq: ciã caq̃ uident᷑ dulcissima respu¬
ant᷑. Duonãq st̃ exom̃ib uitia quȩ maximne homines decipiunt sui uoluntate.
gula scilicet. aclibido. Quȩ deponere codificilius c̃. quo cis utidulcius. Et tamen
hec uitia tã molesta. tãq ddectatione sui perculosa. itã multis calcariuidimus.
ut tota xtate uirgines ꝓmanscrunt insũma abstinencia. ut de illistaccã qui
post diliciarũ longũluxũ et inuterarũ usum libidinis. et castitati ac temperan¬
cie sȩdederunt. et utrumq uiciũ contraria sibi uirtute mutauer̃. Aliorum
amaritũdinis habent. quȩq̃ cũ adinuitandũ multo sint faciliora. raro
a quib utent᷑ inuenies. Quidoro te inuido delectationis prestit inuidia. quẽ
sec retis quibdam conscienciȩ ungulis liuor ipse disccrpit a&ilienã felicitatẽ¬

Expanded text:
in omnibus sit delectationis illecebra, et a plerisque ea etiam quae videntur dulcissima, respuin omnibus sit delectationis illecebra, et a plerisque ea etiam quae videntur dulcissima, respuantur. Duo namque sunt ex omnibus vitia, quae maxime homines decipiunt sui voluptate, gula scilicet ac libido; quae deponere eo difficilius est, quo eis uti dulcius est: et tamen haec vitia tam molesta, tamque delectatione sui periculosa, ita a multis calcari vidimus, ut tota aetate virgines permanserint in summa abstinentia; ut de illis taceam, quae post deliciarum longum luxum, et inveteratum usum libidinis, castitati ac temperantiae se dederint, et utrumque vitium contraria sibi virtute mutaverint. Aliorum amaritudinis habent, quaeque cum ad vitandum multo sint faciliora, raro a quibus vitentur, invenies. Quid, oro te, invido, delectationis praestat invidia, quem secretis quibusdam conscientiae ungulis li
Abbreviated transcription (Latin):
cecitatẽ operib scitatis inluminent. huic loco ille sensus aptandus est.
quẽ ad corinthios idem apłs disserens ait. Alia claritas solis alia claritas
lunc . alia claritas stellarum: stella aut̃ astella differt inclaritatt. sic & resur¬
ratio mortuorũ. Disparessunt in regno clorũ ꝓsingulorũ merito mansiones
Diuersitas enĩ opcrũ diuersitatt̃ facit p̃miorũ : Quantumꝙ aliquis hic insc̃itatt
fulserit tantũ ibi fulgebit in honore. Nunc ergo adom̃e morũ ꝑfettionem
aciõ mentis intende: et ad celeste p̃miũ calesit̃ intã para: Resplendeat om̃ibus
ñittinet nec timemus necte auirtutib uicia retardant. & maligna diaboli
semina xp̃ĩ frugem noccant. Nã siccũ illi qui longo peccandi usubonũ quodã¬
modo obruere naturȩ: instiurari ꝑpocnitenciã possunt: et mutata uoluntate
gis tu potest illa superart a quib non superata es. cui nontã expellenda st̃

Expanded text:
caecitatem operibus sanctitatis illuminent. Huic loco ille sensus aptandus est, caecitatem operibus sanctitatis illuminent. Huic loco ille sensus aptandus est, quem ad Corinthios idem apostolus disserens ait, Alia claritas solis, alia claritas lunae, alia claritas stellarum: stella autem a stella differt in claritate; sic et resurrectio mortuorum . Dispares sunt in regno coelorum per singulorum merita mansiones. Diversitas enim operum diversitatem facit praemiorum; quantumque aliquis hic in sanctitate fulserit, tantum ibi fulgebit in honore. Nunc ergo ad omnem morum perfectionem mentis aciem intende, et ad coeleste praemium coelestem vitam para. Resplendeat omnibus non retinet. Nec timemus ne te a virtutibus vitia retardent, et maligna diaboli semina Christi frugem necent. Nam si etiam illi, qui longo peccandi usu bonum quodammodo obruere naturae, instaurari per poenitentiam possunt, et, mutata voluntategis tu potes illa superare, a quibus non superata es? cui non tam expellenda sunt
Abbreviated transcription (Latin):
sufficert ubũ potest. qđ etiã in ep̃o ds elgendo queri iub&e: quã cnĩ circũ spetta
uita ẽ quã scã ẽ que nihil rephensionis incurrit. Quis aut̃ sc̃ior potest cẽ
quã uere simplicitatis uirtutẽ tenens numquã aliud corde ꝓmituit.
aliud ore uultuq mentitur : sic̃ filudĩ in maculati. Nonẽ exhortatio uehe¬
mentior . quã qua nos scriptura diuina dĩfilios uocat. Quis cnĩ nerubescat
& inctuat tanto patrt agere aliquid indignũ. ut qui dicit̾ dĩ filius. ipse cffici¬
atur uitii scruus: & id circo adiungit : ut simus in maculati. Neq conuenit
& innumera sint exempla uiciorũ uos tam̃ ita cadestis natiuitatis memore scẽ
debetis ut int̃malosunuentes omẽ malũ uincatis. Int̃quos lucctis art sic̃ lu¬
minaria in hoc mundo. Et rursu s incuangdio legimꝰ. Tunc iusti falgebunt
sic solin regno patris corũ. Comparat᷑ uita p̃mionit qui infuturo solis fulgor
donandi st̃. hic iam simili iusticie claritate resplendeant: et in fideliũ

Expanded text:
endo Deus quaeri jubet. Quam enim circumspecta vita est, quam sancta est, quae nihil reprehensionis incurrit! Quis autem sanctior potest esse, quam qui, verae simplicitatis virtutem tenens, numquam aliud corde promittit, aliud ore vultuque mentitur. Sicut filii Dei immaculati. Non est exhortatio vehementior, quam et metuat tanto Patre agere aliquid indignum, ut qui dicitur Dei filius, ipse efficiatur vitii servus? Et idcirco adjungit, Ut simus immaculati. Neque enim convenit itudo, et innumera sint exempla vitiorum; vos tamen ita coelestis nativitatis memores esse debetis, ut inter malos viventes omne malum vincatis. Inter quos lucetis, ait, sicut luminaria in hoc mundo. Et rursum in Evangelio legimus, Tunc justi fulgebunt sicut sol in regno Patris eorum . Comparatur vita praemio, ut qui in futuro solis fulgore donandi sunt, hic jam simili justitiae claritate resplendeant, et infidelium
Abbreviated transcription (Latin):
mposucrit homini mandata qua serre ñ possit. simulq pnefas a sscribimus
iniquitatẽ iusto pio crudditatt̃ Dum eũ primo in posibile aliquid p̃cepis
conquerimur. Ocinde phis damndũ abco putamus hominem quȩiutare
non potuit. ut qđ suspicari sacrilegum c̃ uideat᷑ ds̃nontã salutt̃ nram quesisse
quã pocnã. Itaq apłs sciens adño iusticiȩ ac maiestatis nihil in possibile eẽ p̃cep¬
tũ ausert a nobis uit̾iũ murmurandi. qđ tunc utiq nascisol& cũ aut iniqua
siit quciubent᷑. aut ubentis minus digna psona ẽ. Quid tergi uersam̃ incassum.

Expanded text:
est, imposuerit homini mandata quae ferre non possit. Simulque proh nefas! ascribimus est, imposuerit homini mandata quae ferre non possit. Simulque proh nefas! ascribimus iniquitatem justo, pio crudelitatem: dum eum primo impossibile aliquid praecepisse conquerimur: deinde pro his damnandum putamus hominem, ab eo quae vitare non potuit: ut quod etiam suspicari sacrilegium est videatur Deus non tam salutem nostram quaesisse quam poenam. Itaque Apostolus, sciens a Domino justitiae atum, aufert a nobis vitium murmurandi; quod tunc utique nasci solet, cum aut iniqua sunt quae jubentur, aut jubentis minus digna persona est. Quid tergiversamur incassum, et
Abbreviated transcription (Latin):
iam meruissent qđ iussi sunt. Ita ꝓdignitate p̃cipientis. seruitiũ benesicii loco
ducit᷑. N obis uero ds̃ ipse a terna illa maiestas in effabilis atq in estimabilis po¬
testas sacras litcras & uere adornandos p̃ceptorũ suorũ apicesmittit. & non
statim cũgaudio ac uencratione suscipimus nec ꝓsummo ducimus bencsicio
tantȩ actã inͥlustre potestatis imperiũ. Marime cũ noniubentis querit᷑ cõmo¬
dũ scdutilitas obsequentis. Uerum ccontrario fastidioso ac remisso animo supbo¬
ac nquã more scruorũ inos dni reclamamus et dicimus. Durũ est. arduum est.
non possum. homines sumꝰ fragili carne circũ damur. Ocecam insaniã. opfanam
temeritatt̃: dupplici ignorantia accusamus dnm̃ scienciȩ. ut uideat᷑ nescire
qu: dficit. nescire qđ iussit quasi oblitus fragilitatis humanȩ cuius auctor ipsi

Expanded text:
jam meruissent quod jussi sunt, ita pro dignitate praecipientis servitium beneficii loco jam meruissent quod jussi sunt, ita pro dignitate praecipientis servitium beneficii loco ducitur. Nobis vero Deus ipse, aeterna illa majestas ineffabilis atque inaestimabilis potestas: sacras litteras et vere adorandos praeceptorum suorum apices mittit, et non statim cum gaudio ac veneratione suscipimus: nec pro magno ducimus beneficio, tantae ac tam illustris potestatis imperium: maxime cum non jubentis quaeritur commodum, sed utilitas obsequentis  Al. subsequentis, verum econtrario fastidioso ac remisso animo, superborum nequam servorum more, in os Domini reclamamus et dicimus: Durum est, arduum est, non possumus, homines sumus, fragili carne circumdamur. O caecam insaniam! O profanam temeritatem! Duplici ignorantia accusamus Deum scientiae, ut videatur nescire quod fecit, nescire quod jussit: quasi oblitus fragilitatis humanae, cujus auctor ipse
Abbreviated transcription (Latin):
hnic uirgo paulisp et p̃ciosssimas margaritas quib exorinda c̃ sponsa xp̃i
nrm quadã exmandatis dĩ debemus clegere : sed generalit̃ uniuersa conplere:
Iec aliqua p̃cepta cius quasiuilia munuscula ac parua contempnere. sedinperan¬
tis iomibus maiestatt̃ aspicere . Nullũ quippc mandatũ dĩ contemp̾bile nobis
uideri potest: sicuis semꝑ cogntmꝰ au̾torẽ : sne murmuratione & hesitatione
iles & ignobiles dominos palã contempni uidemus a scruulis cisi adminima
quȩ quae p̃cepta infaciẽ resisti solert & hoc inpsonas nobilesiam nona dm̃ĩtu
quantõ potentiores domini tanto scrui ad obedientiã pniorts sunt : Cumꝙ¬
sepe dssiciliora pcipiunt. libentius audierunt᷑: Certe adregis imperium
ua om̃s paratisunt & inpcinctu obedientiȩ constituti ut etiã optent
iuberi non solũ bene merituros t̃ secredunt si uissa secerint. sed tãquam

Expanded text:
sic usic unostrum quaedam ex mandatis Dei debemus eligere, sed generaliter universa complere; nec aliqua praecepta ejus quasi vilia munuscula ac parva contemnere, sed imperantis in omnibus majestatem aspicere. Nullum quippe mandatum Dei contemptibile nobis videri potest, si ejus semper cogitemus auctorem, sine murmuratione et haesitatione. Viles et ignobiles dominos palam contemni videmus a servulis: eisque ad minima quaeque praecepta in faciem resisti solere. At hoc in personas nobiles jam non admittitur: quantoque potentiores domini, tanto servi ad obedientiam proniores sunt: cumque difficiliora praecipiunt, libentius audiuntur. Certe ad regis imperium, ita omnes parati sunt, et in procinctu obedientiae constituti, ut etiam optent juberi. Et non solum bene merituros esse se credunt, si jussa fecerint, sed tamquam
Abbreviated transcription (Latin):
fecerit. sed qui iussa non ficcrit. Dit̾a a nobis paulo ante sentencia c̃.
mis ergo arbor queñ facit fructũ bonũ excidet᷑ & inignẽ mittet᷑. Tib landimꝰ
nobissiamalis fructib nongraucm̃. quidã nandi sum̃ si abonssteriles manse¬
serimꝰ. Iurta hanc intellegentiã abscid& pat̾ omẽ palmitẽ fructũ nonferentẽ
infilio: Et quiacceptũ talentũ insudario abscondit: quasi inutilis seruus & neguã
dã nat᷑ adñõ. nec minuisse solũ sednonaurisse culpabilẽ ẽ. Nonidoo aliqua
putes contemnenda et̃ mandata. quia leuiora sint. Iam enĩ marima illa quã
minima ad nõ imperata st̃ et contemptis cuiuscumq p̃cepti p̃cipientisiniuru ẽ.
ne. ut sitisinrep̃hensibiles & simplices sic̃ fili dĩ in maculati in medio nationis
praue & puersȩ : Int̃ quos iuctis sic̃ luminaria in hocmundo. Rcmoremor¬

Expanded text:
fecerit, sed et qui jussa non fecerit. Dicta a nobis paulo ante sententia est, fecerit, sed et qui jussa non fecerit. Dicta a nobis paulo ante sententia est, Omnis arbor quae non facit fructum bonum, excidetur, et in ignem mittetur ; et blandimur nobis si a malis fructibus non gravemur, qui damnandi sumus si a bonis steriles manserimus! Juxta hanc intelligentiam abscindet Pater omnem palmitem fructum non ferentem in Filio; et qui acceptum talentum in sudario abscondit, quasi inutilis servus et nequam damnatur a Domino: nec minuisse solum, sed et non auxisse culpabile est. Non ideo aliqua putes contemnenda esse mandata, quia leviora sint: tam enim maxima illa, quam minima, a Deo imperata sunt; et contemptus cujuscumque praecepti, praecipientis injuria est. ne, ut sitis inreprehensibiles et simplices sicut filii Dei immaculati in medio nationis prauae et peruersae, inter quos lucetis sicut luminaria in mundo.
Abbreviated transcription (Latin):
sos. e adipertacidã autȩ tus̨ totũ consedisse mundũ. Caue nept tama
animi offendant᷑. neminusq inte inueniant quã requirant. Uerum quid ego
tecũ de hominibus ago. corũq dete expectationẽ ad erhortationẽ tuã traho:
sipse om̃iũ rector ac dñscũ omĩ angelorũ militia certam tuũ expectat. tibiq
contra diabolũ dimicanti parat xternitatis coronã. e cdeste p̃miũ incitam̃tũ
uictoriȩ facit. huic tanto spectaculo uide quẽ animũ quã debeas adferit
nitionis bllũ uirtute deuincert. et adũsus diaboli castra in omã p̃ceptadĩ
iurare ne tantũ modo dedinart uetita. sed iussa complere. Neque em̃ tibi
sufficit amalis ociosam it̃ siociosa fucris abonis. Cũlex dĩ dupplicimanda¬
toꝵ genere distincta sit & mala ꝓhibens bona imper&. atq abutraq parte
contẽptũ suũ uetat. Non enĩ tantũ ille scruus contenȩt dnm̃ qui phibita

Expanded text:
sos, et ad spectaculum vitae tuae totum consedisse mundum. Cave ne per te sos, et ad spectaculum vitae tuae totum consedisse mundum. Cave ne per te tantorum animi offendantur, nec minus in te inveniant, quam requirunt. Verum quid ego tecum de hominibus ago, eorumque de te exspectationem ad cohortationem tuam traho? Deus ipse omnium rector ac Dominus, eum omni Angelorum militia certamen tuum spectat, tibique contra diabolum dimicanti parat aeternitatis coronam, et coeleste praemium incitamentum victoriae facit. Huic tanto spectaculo vide quem animum, quam debeas offerre necionis bellum virtute devincere, et adversum diaboli castra in omnia praecepta Dei jurare; nec tantummodo declinare vetita, sed jussa complere. Neque enim tibi sufficit a malis otiosam esse, si otiosa fueris a bonis; cum lex Dei duplici mandatorum genere distincta sit, et mala prohibens bona imperet, atque ab utraque parte contemptum sui vetet. Non enim tantum ille servus contempsit dominum qui prohibita
Abbreviated transcription (Latin):
pauperts xp̃ĩ. Ad consulatũ eoe diũsȩ totiis orbis puinciȩ ad quas domus urã
potencia extendit᷑ : pergrinas stras. & ignota animalia transmiserint i quatru¬
dedis harenc solũ ł suo ł hominũ sanguine cruentarent: Adte uõ xlecte que
uirgines mittunt᷑ quastu p̃ciosissimũ munus ofstras dõ tuoq exemplo ad ꝓpctiũ
ꝓuoces castitatẽ ñ tibi soddõ tccũ scruituras. Ha ꝓfessionis tuȩ gloriarumo¬
re ed ebriuulgita ẽ ꝓcunctos et ita ad conuersationẽ tuã totus &x ultabit
orbis ut quod ꝓinginti gaudio uix adhuc homines credert potuerant. id scmp
uident᷑ optassc. Multu his initus multũ fumȩ tuȩ debes: suspensi om̃s minĩ
dere nescio qͥd audire desiderant. Et qui ꝓfesionis tuç cognouert un tuit᷑.
nunc conuersationis expectant. Inte munc puta cunctos ora oc ulosq conuer¬

Expanded text:
pauperes Christi. Ad consulatum eorum diversae totius orbis provinciae, ad quas domus vestrae pauperes Christi. Ad consulatum eorum diversae totius orbis provinciae, ad quas domus vestrae potentia extenditur, peregrinas feras et ignota animalia transmiserunt, quae crudelis arenae solum, vel suo, vel hominum sanguine cruentarent; ad te vero electae quaeque virgines mittuntur, quas tu pretiosissimum munus offeras Deo, tuoque exemplo ad perpetuam provoces castitatem, non tibi, sed tecum Deo servituras. Haec professionis tuae gloria rumore celebri vulgata est per cunctos; et ita ad conversationem tuam totus exsultavit orbis, ut quod prae ingenti gaudio vix adhuc homines credere poterant, id semper videantur optasse. Multum his initiis, multum famae tuae odore suspensi omnes, mirum de te nescio quid audire desiderant; et qui professionis tuae cognovere virtutem, nunc conversationis exspectant. In te nunc puta cunctorum ora oculosque conver
Abbreviated transcription (Latin):
multos suorũ in altissimo dignitatis gradu uiderant. denullo ita ut dcte aliquando
latate st. Nihil cnĩita magnũ: mhil tam p̃clarũ inquoquã uiderant. solaqur¬
pe p̾stitissi gencri tuo. quod longa rctro xtatt non babiut. Licet cdiderit uirilis
serus memorabiles consulat : & amplissimi ordinis fistus in lustris familie nomina
srequens audierit. n hil uiquã tam̃ ingenere urohoc tuo honore fuit pstantiis
quiñ corporali aluio. sed in libro memonȩ in mortalitatis ꝓ sertus est Cuner¬
esperint illi theatrales ioto orbi plausus minq ad addamandi conspiratio¬
nc instͣa consulũ menta latũ uulgus ox pressit: Longe tam̃ tui hanoris
maiore gloria. queguidiũ incelo facit angdisq laticiã. ꝑte enĩ non meritricii¬
lȩ locupletant᷑: s alunt᷑ uirgines xp̃. nuenator & auriga ditant᷑. sid sustentant᷑

Expanded text:
multos suorum in altissimo dignitatis gradu viderint, de nullo ita, ut de te, aliquando multos suorum in altissimo dignitatis gradu viderint, de nullo ita, ut de te, aliquando laetatae sunt: nihil enim ita magnum, nihil tam praeclarum in quoquam viderant. Sola quippe praestitisti generi tuo, quod longa retro aetate non habuit. Licet ediderit virilis sexus memorabiles consulatus, et amplissimi ordinis status illustris familiae nomina frequens audierit; nihil unquam tamen in genere vestro hoc tuo honore fuit praestantius, qui non corporali albo, sed libro memoriae immortalis insertus est. Cum exceperint illi theatrales toto orbe plausus, miraque acclamandi conspiratione insignia consulum merita laetum vulgus expresserit; longe tamen tui honoris est gloria major, quae gaudium in coelis fecit, Angelisque laetitiam. Per te enim non meretricul
Abbreviated transcription (Latin):
mis rtbus ingeniũ & scc̃ conuersationis usus altius inserendus ẽ. Tuncuero ad ꝓfet¬
tionis fistidiũ animꝰ ascendit᷑. et longe cõsuctudinis beneficio utit adbenc uiuendi
facultait̃ & uirtutes suas. quȩ ipse exiã mirat᷑ sccum: quodã modo infe putabit
unt solam omnẽ curã animi transtulcrunt. & ꝓpositi tincursũ miris: studiis
ac fauore succendunt. Cumq ipsȩte ad honeste morit ab incunit xtate
forma ueri nt nunc ate iuinci: cupiunt: tuamq uictoriã suã t. laudẽ putant᷑:
quarũ agrea erga dnm fides inpsessione tua maximne clarut. Cũit iani
nuptiuis p̃paratã sonul atͥq aliud uelle didiceront. mira continuo adiensus
celeritate adid quod degeras cohortatȩ st̃. & tripidã patait sententiã uolun¬
tatis sue auctoritatt firmauerunt. tuumq uotũ cõmune fiterunt. Ouȩ cũ

Expanded text:
mis rebus ingenium, et sanctae conversationis usus altius inserendus est. Tunc vero ad perfecmis rebus ingenium, et sanctae conversationis usus altius inserendus est. Tunc vero ad perfectionis fastigium animus ascendit, et longae consuetudinis beneficio utitur ad bene vivendi facultatem; et virtutes suas etiam ipse miratus, secum quodammodo in se putabit in te solam omnem curam animi transtulerunt, et propositi tui cursum miris studiis ac favore succendunt. Cumque ipsae te ad honestatem morum ab ineunte aetate formaverint, nunc a te vinci cupiunt, tuamque victoriam suam laudem esse putant. Quarum egregia erga Deum fides, in professione tua maxime claruit, cum te jam nuptiis praeparatam, simul atque aliud velle didicerunt, mira continuo assensus celeritate ad id quod elegeras cohortatae sunt, et trepidam pro aetate sententiam voluntatis suae auctoritate firmaverunt, tuumque votum commune fecerunt. Quae cum
Abbreviated transcription (Latin):
conart. C dnsuetudo ẽ quȩ aut tucia aut iurtutesalit. quçꝙ minis plimimũ nalet
cũ quib abincunte atate simulereuerit. Optimi st̃ idimtitat ionẽ mofũ primu iui ꝙ
anni babent enĩ in se lentũ quoddã & molle et quod facile formariqueat atꝙ adar¬
qualiba& partẽ flecti facile c̃quȩ natura plerumꝙ curiũtt. eito ad arbittium eq¬
lortis corrigibit. Tencra et prone adhuc atatis inimalia ssic laboit domarisolent.
quantaꝵ cienis auagandi libertate dissueta st̃. tanto facilius ł colla ugo ł sreras
ora insuescunt. Ipsa ꝗq literarũ studia te neris inlius inserent᷑ ingeniis idꝙ per¬
nitus inhȩrert s̃sensib solct qđ prius sederit inmente. hocidẽ plurimũ ctiã in
bene iuendiracione ualit . Du adhuc mobilisẽ ałtas: etanimus duci facilis.
excrtenda boni consuctudo: & iugi meditatione firmandac Ocupandũ ẽ opti¬

Expanded text:
conare. Consuetudo est, quae aut vitia aut virtutes alit, quaeque in his plurimum valet, conare. Consuetudo est, quae aut vitia aut virtutes alit, quaeque in his plurimum valet, cum quibus ab ineunte aetate simul creverit. Optimi sunt ad institutionem morum primi quique anni: habent enim in se lentum quiddam et molle, quod facile formari queat, atque ad arquamlibet partem flecti facile est; quae natura plerumque curvatae, cito ad arbitrium colentis corriguntur. Tenera adhuc et primae aetatis animalia, sine labore domari solent, quantoque citius a vagandi libertate desueta sunt, tanto facilius vel colla jugo, vel frenis ora insuescunt. Ipsa quoque litterarum studia teneris melius inseruntur ingeniis; idque penitus inhaerere sensibus solet, quod primitus sederit in mente. Hoc idem plurimum etiam in bene vivendi ratione valet; dum adhuc mobilis est aetas, et animus duci facilis, exercenda boni consuetudo, et jugi meditatione firmanda est; occupandum est opti
Abbreviated transcription (Latin):
ua corport & spũ scã c̃ noc in mebris nec in menit ddinquit. Ddinquert aut̃ non
incausa tantũ castitatis cẽ potest. sedeciã inquacũq parte iusticiȩ. Quã uisenim
uirgo corporȩ uirgo sit spũ & nihil ominus aut manib aut oculis aut aurib peteit
amort coniuigii cogitat quomodo placcat uiro suo quantũ liberis redinquat. quȩ
uaris mundi stricta curis rarius aduoluntatt̃ dĩ respicit tam̃ depeccatis excusare
sc non potest: Ouid uirgo faciat quȩ soluta ab omib huius mundi in pedimentis ac
ius facere nunc marime inbcata uita curã inpende. Nunc stude ut calentẽ
nttentis conuersationis fidẽ nouus sempardor accendat. & intenera adhuc
etaori facilius et̃ conucriationes usis nolescat. Quic quid inte primũ institueris
hõc manebit. Et adintiorũ tuoru rogalã reliqua uita decurrit. Finis inpsact
ordio cogitandus est: qualis adilli ultimũ diẽ ꝑucnint cupis: talisiam nuncet̃

Expanded text:
ancta est, nec in membris, nec in mente delinquit. Delinquere autem non in causa castitatis tantum esse potest, sed etiam in quacumque parte justitiae. Quamvis enim virgo corpore, virgo sit spiritu: et nihilominus, aut manibus, aut oculis, aut auribus, peccet, amore conjugii cogitat, quomodo placeat viro suo : quantum liberis relinquat, quae variis mundi astricta curis, rarius ad voluntatem Dei respicit: tamen de peccatis excusare se non potest: quid faciet virgo, quae soluta ab omnibus hujus mundi impedimentis, aceviusque vis facere: nunc maxime in beata vita curam impende: nunc stude, ut calentem recentis fidem conversionis, novus semper ardor accendat, et in tenera adhuc aetate facilius sanctae conversationis usus inolescat. Quidquid in te primum inhoc manebit; et ad initiorum tuorum regulam reliqua vita decurret. Finis in ipso exordio cogitandus est: qualis ad illum ultimum diem pervenire cupis, talis nunc jam esse
Abbreviated transcription (Latin):
pors: nonmaedicare itaq carnẽ neq bibere uinii apostolica uoce laudatũ est
Quicquid c̃ illud ꝗđ inflammare corpus potest. quo fomentũ suggerit uoluntau.
castitatis amore fugiendũ c̃. Nac tam̃ ita magno hiuis rei labore grauari te
tatt̃ deproposito suo conscquuti sunt. Optimus ẽ inorũre modus. ctla¬
labilis ubiꝗ mensura. Corpꝰnbrangendũ sd resurgendũ st. Sint ergo modcra
ta it scã simplicia in omĩm̃tis hũmilitate iciunia: que ita adtenuent corpus
ne ammã eleuent. ncres humilitaus gignat suꝑbiã. et iutia deuirtuto
nascant̃. Pigo inquit cũ mihi molesti cent induchar cilicio & hu miliabã
inic tunio animã mcã. Vestis abiactio cybiuilitas. iciunii lassitudo. ex tnguere
debent ñ nutrire suꝑbiã. Quis rẽ mdicinȩ uulnus faciat. & in de sana ledat quȩ¬
que unde iã lsa curanda st̃ aut quȩ suꝑ erit spessalutissi ipsa animȩ remedu¬

Expanded text:
 Non manducare itaque carnem, neque bibere vinum, Apostolica voce laudatum est . Quidquid illud est quod inflammare corpus potest, quod fomentum suggerit voluptati, castitatis amore fugiendum est. Nec tamen ita magno hujus rei labore gravari te tatem de proposito suo consecuti sunt. Optimus est in omni re modus, et laudabilis ubique mensura. Corpus non frangendum, sed regendum est. Sint ergo moderata sancta, et simplicia in omni mentis humilitate jejunia, quae ita attenuent corpus, ne animum elevent, ne res humilitatis gignat superbiam, et vitia de virtute nascantur. Ego, inquit, cum mihi in jejunio animam meam . Vestis abjectio, cibi vilitas, jejunii lassitudo, exstinguere debent, non nutrire superbiam. Quis rem medicinae vulnus faciat, et inde sana laedat quaeque, unde jam laesa curanda sunt? aut quae supererit spes salutis, si ista animae remed
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc siciunt. Nullusumquã talibus explet̾ epulis. net aliquando patit᷑ desicietur
fastidiũ. Tanto unus quisti capacior. tanto auidior erit quanto inde plus hauscrit.
Onsincuangelio: Beati qͣuiesuriunt & siciunt iusticiã quõ ipsi saturabunt᷑. Uult enĩ
csurire nos hic semꝑ acsitire iusticiã. ut infituro iusticiȩ retributione saciemur

Expanded text:
adhuc sitient . Nullus umquam talibus expletur epulis: nec aliquando patitur de satietate adhuc sitient . Nullus umquam talibus expletur epulis: nec aliquando patitur de satietate fastidium. Tanto unusquisque capacior, tanto avidior erit, quanto inde plus hauserit. Dominus in Evangelio: Beati, ait, qui esuriunt et sitiunt justitiam: quoniam ipsi saturabuntur , vult enim esur
Abbreviated transcription (Latin):
seruentissimi interrtnis. frigidisimi incelestib sumus & sũmã in red paruisethi¬
bros aacrtatẽ. ad maiora torpescim̃ : Consd eratt̃ pudit quantus nit scruor
insclo. qua cura singula quȩq studia hominũ cortidic apstcciora nitantur
lenrgarũ ardor puilla prorsus xtate ertinguit᷑ immo ut secularis auctorisutar
sentencu ipsa magis atatt inflamit᷑. Puuciarũ amor insaciabilis est etpleri
nescit honorũ cupido Ẽderem rts habiturȩ sinẽ sine fine queruntur.
Nosdiuinã sapienciã clests diuicias in mortales honores pigra quadã¬
ꝓ disimulatione neglicgimus & spĩtales diuicias aut ne adtingiimus quidc̃¬
aut sileuit̃ degustaucrim: continuo nos p̾utamus cẽ saciatos. Alit̃ nos dnuna sapi¬
cncia adsuas imutat epulas. Quiedunt me inquit. adhuc esuriunt. & qui mebibunt

Expanded text:
Ferventissimi in terrenis, frigidissimi in coelestibus sumus; et summam in rebus parvis exhiFerventissimi in terrenis, frigidissimi in coelestibus sumus; et summam in rebus parvis exhibentes alacritatem, ad majora torpescimus. Considerare pudet quantus sit fervor in saeculo, qua cura singula quaeque studia hominum quotidie ad perfectiora nitantur. Litterarum ardor nulla prorsus aetate exstinguitur; imo, ut saecularis auctoris utar sententia, ipsa magis aetate inflammatur: divitiarum amor insatiabilis est; expleri nescit honorum cupido; celerem habiturae res finem sine fine quaeruntur. Nos divinam sapientiam, coelestes divitias, immortales honores, pigra quadam dissimulatione negligimus, et spirituales divitias aut ne attingimus quideaut si leviter degustaverimus, continuo nos putamus esse satiatos. Aliter nos divina Sapientia ad suas invitat epulas. Qui edunt me, inquit, adhuc esurient: et qui me bibunt,
Abbreviated transcription (Latin):
nort p̃cedert. Et nunc quõ diũsũ studiũ diusa uita desderat. cura nequis tt inbene
uuendo transcendat. nequis morũ scĩtate superet. ncquis tibi inuirtutib p̃strait: &̃
inillisquȩ ante dirimꝰ nonerat tuũ ut aut tuom siunceres. aut nemote. Cunc cnilla
aut & omis quiquerit inucnit & qui inuenerit eripi sibi nũquã ttnet. Ista cnim
& hic̃ perquȩ merito p̃ponaris alis immohic magis. Ni corporalis nobilitas atq opu¬
lencia tuorũ inellgunt᷑ c̃ ñtua. sp̃intales uero diuucus nullus tibi p̃ter te con¬
Insola istauuã quȩ certam̃ ñ habaẽ depsfecto. & inqua unusquisq hoc tantũ debeat
pmiert quod cepit : nec ullo augm̃ti desiderio admaiora contendat: & cum
unom̃ib mundistudus ꝓsitto non sacient᷑ homines: hic tantũ cocpisse suficiat

Expanded text:
nore praecederet: nunc quoniam diversitas studii diversam vitam desiderat, cura ne quis te in bene nore praecederet: nunc quoniam diversitas studii diversam vitam desiderat, cura ne quis te in bene vivendo transcendat, ne quis morum sanctitate superet, ne quis tibi in virtutibus praeferatur. Et in illis, quae ante diximus, non erat tuum ut tu aut omnes vinceres, aut nemo te; cuncta enim illa autem et omnis qui quaerit invenit, et qui invenerit, eripi sibi nunquam timet; ista enim  hic per quae merito praeponaris aliis; imo hic magis. Nam corporalis nobilitas atque opulentia, tuorum intelliguntur esse, non tua; spirituales vero divitias nullus tibi praeter te conAn sola ista vita est, quae certamen non habeat de profectu, et in qua unusquisque hoc tantum debeat permanere quod coepit, nec ullo augmenti desiderio ad majora contendat? et cum in omnibus mundi studiis profectu non satientur homines, hic tantum coepisse sufficiet?
Abbreviated transcription (Latin):
in fundis olcum. & sapientibiuncta uirginib insponsi obiuã p̃pararissugienda tibi
lata illa uia c̃. quã multorũ ad mortt̃ eunciũ comitat᷑ itrit et adiutã ȩternã angusa
illiusitincris quod pauci rtperiunt calle tendendũc̃. Dc posuisti um in pedimenta
ues maxrima. & om̃e quicquid aspĩtalis uite cursu ud ittardat ł reuocat prini¬
tatim conuersione uicisti. Rcspiusti coniugi uoluntatẽ postritati curã. in le¬
cebras diuiciarũ. sdi pompã. diutiarũ cupidinc̃. & cũ paulo potesdicert. mihi
mundus crucifirus c̃ & ego mundo. Cuius tale principiũ c̃ qualis deb& pfectio
h anc mibi tuuirtutt̃ hunc animũ etiã uircliquis affercaq uimentis qͣ uiciorum
ocasiones depulisti: Picia nunc ipsa respue. Ornet̃ morũ scñtatt uirginitas
ct pfictũ gradũ uite pfittio subsiquat᷑. Certe sisclaris tibiuita placuissct. dre sopo¬
rim nequis tediuicus nequis corporalibus ornam̃tis ncquis trum omiũ pompa & bo¬

Expanded text:
infundis oleum, et sapientibus juncta virginibus, in sponsi obviam praepararis. Fugienda tibi lata illa via est, quam multorum ad mortem euntium comitatus terit, et ad vitam aeternam angusti illius itineris, quod pauci reperiunt, callis tenendus est. Deposuisti jam impedimenta vel maxima, et omne quidquid a spiritualis vitae cursu onjugii voluptatem, posteritatis curam, illecebras deliciarum, saeculi pompam, divitiarum cupidinem, et cum Paulo potes dicere, Mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Cujus tale principium est, qualis debet esse perfectio? Hanc mihi tu virtutem, hunc animum etiam in reliquis affer, eaque vi mentis, qua vitiorum occasiones depulisti, vitia nunc ipsa respue. Ornetur morum sanctitate virginitas, et perfectum gradum vitae perfectio subsequatur. Certe si saecularis vita us ornamentis, ne quis rerum omnium copia et ho
Abbreviated transcription (Latin):
ñ adiuucmꝰ seduincam aduersarios. Dant illi quid ẽ consiliũ. sednrm̃ ẽ uł.
elegere ł respuere quod suggerint. Nonenĩ cogendo sod suadendo nocent
non ertorquent a nobis consensũ. sed ex pactent. Unde eciã annaniae dicit̃
Quare temptauit cortuũ satanas mentiri te spiũ scõ : ꝗđ utiq numquã

Expanded text:
Non adjuvemus, sed vincamus adversarios. Dant illi quidem consilium, sed nostrum est vel Non adjuvemus, sed vincamus adversarios. Dant illi quidem consilium, sed nostrum est vel eligere vel respuere quod suggerunt. Non enim cogendo, sed suadendo nocent; non extorquent a nonis consensum, sed expetunt. Unde etiam Ananiae dicitur: Quare tentavit cor tuum satanas, mentiri te Spiritui sancto ? Quod utique
Abbreviated transcription (Latin):
ne: a ꝗđ de hoc bello lict etiã seminis triumphare. suscipe hat arma
pauli & tantihortationẽ ducis certã p̃sume uictoriã. hat enim stui
oria instrum̃ta possideas sccura ꝓcedis ad p̃lium spitale. nec pauebis
dia boluri cutoto eccraitu suo. Cadent enim alatereo tuo mille & decc̃ milia
acdã risis tuis adis̃ aut̃ non adꝓpinquabunt. Bcatus quoq iacobusille
ipi miles emeritus nonminori nobis auctoritate dehoc bello iuictorun
polli cet᷑. Subditi inquit estote dõ. resstite aut̃ diabolo & fugit auobis
faciendo uoluntatt̃. ut diuinã cciã mereamur gram̃. & facilius nequã spiu aui
biscũ fronte congredit᷑. sed dolo uincit ac fraude. nr̃aq contra nosut itur
uoluntatt. De consensu aduersariorũ uires accipit. nroq nos ut dici sol&:
iugulat gladio. Infirmus hostis c̃. qui non potest uincere nisi uoluntate
rocul a nobis desperatio. procul omis ab animo recdat pauor adusariorum

Expanded text:
niam de hoc bello licet etiam feminis triumphare, suscipe haec arma Pauli, et tanti hortatione ducis certam praesume victoriam. Haec enim si tu omnia instrumenta possideas, secura procedes ad praelium spirituale, nec pavebis diabolum cum toto exercitu suo. Cadent enim a latere tuo mille, et decem millia a dextris tuis, ad te autem non appropinquabunt . Beatus quoque Jacobus ille Christi miles emeritus, non minore nobis auctoritate de hoc bello victoriam pollicetur: Subditi, inquit, estote Deo; resistite autem diabolo, et fugiet a vobisfaciendo voluntatem, ut divinam etiam mereamur gratiam, et facilius nequam spiritui biscum fronte congreditur; sed dolo vincit ac fraude, nostraque contra nos utitur voluntate. De consensu nostro adversarius vires accipit, nostroque nos, ut dici solet, jugulat gladio. Infirmus hostis est, qui non potest vincere nisi volentem. Procul a nobis desperatio, procul omnis ab animo recedat pavor adversariorum.
Abbreviated transcription (Latin):
in p̃sentiarũ: Quieñi ꝑdiderit animã suã paxp̃o saluã cam fecit:
Vnde & de quadragesimo tercio psalma ad sumit exemplũ. Qo¬
niã pp̃t te mortificamur tota die. reputati sum utoues uccisionss.
Vult ergo apls penre in carne ut alii saliunt̃ insp̃u: suum sanguinẽ
fundere : ut multex anime conseruent᷑: Quod atitem anathema
uitdũ occisionẽ son& mulus ueteris instrumenti testimonus
ꝓbari potest & ndeuem putemꝰ oẽ iristicia. & modicã causã doloris.
alienos. quorũ ẽ inquit adoptio que signisicantius grece dr̃.¬
encaxio exia dequibus quonda dñs loquebat᷑ filius primogenit
ms isrł. & filios genui & exaltaui: nunc dic. filii alieni m̃tnti sunt
mihi & quorũ głã ut decunctis genib degerent᷑ inpaculiagem
popolũ dĩ & quoꝵ testam̃ta unũ litera alterũ inspũ: & qui prius¬

Expanded text:
in praesentiarum: qui enim perdiderit animam suam pro in praesentiarum: qui enim perdiderit animam suam pro unde et de quadragesimo tertio psalmo adsumit exemplum: quoniam propter te mortificamur tota die, reputati sumus ut oues occisionis. uult ergo apostolus perire in carne, ut alii saluentur in spiritu, suum sanguinem fundere, ut multorum animae conseruentur. quod autem anathema interdum occisionem sonet, multis ueteris instrumenti testimoniis probari potest. et ne leuem putemus esse tristitiam et modicam causam doloris, alienos. quorum est, inquit, adoptio, quae significantius Graece dicitur vlofteoia, de quibus quondam dominus loquebatur: filius primogenitus meus Israhel et: filios genui et exaltaui, nunc dicit: filii alieni mentiti sunt mihi. et quorum gloria, utde cunctis gentibus eligerentur in peculiarem populum dei. et quorum testamenta, unum in littera, alterum in spiritu,
Abbreviated transcription (Latin):
mutatio. Immo in audita prudentia. ut ꝓcaritate xp̃i nolu
& fortutã sed magnã & incredibilẽ & habere dolorẽ incorde.
Nqui adhorã pugnat & transcat sed qui uigit̃ incorde ꝑmaneat:
Quo tendit ista tristicia adquid ꝓficit incesiabilis dolor Optat ana
hema ce arpõ apcrire ut alii salui fiant: Sed si considerem mor¬
si uocẽ rogantis dm̃ ꝓpopulo uideo atq dicentis. Sidimittis
cis pacatũ suũ dimitie. sin aut̃ ñ uis dede me ddibro tuoquẽ sesp¬
sisli ꝑ spiciemꝰ cundem & morsi & pauli erga creditũ sibi gre¬
gẽ affectũ pastor ent bonus ponit animam suã pouib
Mereenarius aũt cumuiderit lupum uenientem fug. quia
delibro quẽ scripsisti quienĩ delent᷑ delibro uiuentiũ. & cũiustis
ñ scribant̃ anthema fiunt adnõ simulqete cerne apłm quante ca¬
ritatis in xp̃o sit ut pillo cupiat mori & solus perire dummodo
om̃e in illo credat hominũ genus Perire aut ñiperpetuũ : scil

Expanded text:
mutatio, immo inaudita prudentia, ut pro caritate Christi nolit et fortuitam sed magnam et incredibilem et habere dolorem in corde, non qui ad horam pungat et transeat, sed qui iugiter in corde permaneat. quo tendit ista tristitia ? ad quid proficit incessabilis dolor? optat anathema esse a Christo et perire, ut alii salui fiant. sed si consideremus Moysi uocem rogantis deum pro populo Iudaeorum atque dicentis: si dimittis eis peccatum suum, dimitte; sin autem non uis, dele me de libro tuo, quem scripsisti, perspiciemus eundem et Moysi et Pauli erga creditum sibi gregem affectum. pastor enim bonus ponit animam suam pro ouibus, mercennarius autem, cum uiderit lupum uenientem, fugit, quiade libro quem scripsisti. Qui enim delentur de libro viventium, et cum justis non scribuntur, anathema fiunt a Domino. Simulque cerne Apostolum, quantae charitatis in Christo sit, ut pro illo cupiat mori, et solus perire, dummodo omne in illo credat hominum genus. Ferire autem non in perpetuum, sed