comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fecto magnum illud est. quod uarr̃o cominemorat. uestalem uir¬
ginem cũm periclitaretur falsa iuspitione de strupro cribrum ĩple¬
sse aqua de tiberi. ⁊ ad suos incices. nulla eius parte stillante portat¬
se. Quis aque pondus supra cribrum tenuit. Quis tot cauernis
patentib. nihis inde interram cadere ꝑmisit: Responsuri sunt
fc̃s ẽ mundus: Si ergo deus minor uel angelus uł demon potuit
pondus humidi elementi sic suspendere. ut̾ aquaru uideatur muta¬
ta fuisse natura. Ita ne deus omnipotens. qui omnia ip̃a creauit
elementa. terreno corpori grane pondus anferre non poterit. ut in
ecclem elem̃to habitet niificatu corpus. in quo uoluerit inificas
sp̃s: Deinde cum aera medium ponant inter ignem desuper.⁊ aq
subter. Quid ẽ ꝙ eum inter aquam ⁊ aquam.⁊ inter aquam a t̾rar
sepe inuenimus: Quid enim uolunt ẽẽ aquosas nubes. inter qͥr

Expanded text:
fecto magnum illud est, quod Varro commemorat, Vestalem uirfecto magnum illud est, quod Varro commemorat, Vestalem uirginem, cum periclitaretur falsa suspicione de stupro, cribrum inplesse aqua de Tiberi et ad suos iudices nulla eius parte stillante portasse. Quis aquae pondus supra cribrum tenuit? Quis tot cauernis patentibus nihil inde in terram cadere permisit? Responsuri sunt: factus est mundus? Si ergo deus minor, vel angelus, vel daemon potuit pondus humidi elementi sic suspendere, ut aquarum videatur mutata fuisse natura: itane Deus omnipotens, qui omnia ipse creavit elementa, terreno corpori grave pondus auferre non poterit, ut in eodem elemento habitet vivificatum corpus, in quo voluerit vivificans spiritus? 4. Deinde cum aera medium ponant inter ignem desuper et aquam subter, quid est quod eum inter aquam et aquam, et inter aquam et terram saepe invenimus? Quid enim volunt esse aquosas nubes, inter quas
Abbreviated transcription (Latin):
ruiafeetrin celum. ⁊ ẽe possit in celo ommipotenti artificieo reradirt:
quatueito centra illus quediam drei iuperius ẽtiapritum e onsndenen
pam te rtractantes elementorum ordinem qu& conficlunt inore ũaẽt¬
tuunt omnino qud encant. Sic est enim hinre sursum ueti terrat
prt aquasccunda tertius aer. quartum celum ut suꝑ onnia site
pnimae atura cur am et aristotis es quintum corpus bixit eam esse
⁊ plato nullum. Si quintum ẽẽt. certe superius eẽt ceteris. cum uͦ
muillum ẽ multo magis superat omnia. Interreno ergo quid
ditate quid agit celerior omnib. ita ne per huustam excellentis
nature meritũm. non poterit effici. ut corpus eius leueturincelu
Et cum ualeat nunc natura corporum terrenoꝵ. deprimere aĩas
deorsum. aliquando animas leuare sursum terrena corpora non
ualebunt: Iam si ad eorum mira ueniamus. que fcã a diis

Expanded text:
qua ferri in caelum et esse possit in caelo. omnipotenti artifici contradicitur?. qua ferri in caelum et esse possit in caelo. omnipotenti artifici contradicitur?. Iam uero contra illud, quod dixi superius, etiam istum considerantes adque tractantes elementorum ordinem, quo confidunt, non inueniunt omnino quod dicant. Sic est enim hinc sursum uersus terra prima, aqua secunda, tertius aer, quartum caelum, ut super omnia sit animae natura. Nam et Aristoteles quintum corpus eam dixit esse t Plato nullum. Si quintum esset, certe superius esset ceteris; cum uero nullum est, multo magis superat omnia. In terreno ergo quid ditate quid agit celerior omnibus? Itane per huius tam excellentis naturae meritum non poterit effici, ut corpus eius leuetur in caelum, et cum ualeat nunc natura corporum terrenorum deprimere animas deorsum, aliquando et animae leuare sursum • terrena corpora non ualebunt? Iam si ad eorum miracula ueniamus, quae facta a dis
Abbreviated transcription (Latin):
ma aera terrena tot corpora. cum aterra sit aer tertius. nisi forte quiꝑ
plumar ⁊ pennarum leuitatem donauit auiu. terrens eorporibus t
uportentur in aere. ĩmortalib factis corporib hoĩum non potent do¬
nape iurtutem. qua etiam in summo celo ualeant habitarees nina¬
uarqueq ipa ferrena. que uolare non pñt. inquib ⁊ homines sunti
licuit uabr aqua pisces. que sunt aquarum animalia. ita sub terra uinẽ
renu animal earpit hanc uitam. Quare cum pertineat ad terram
nibiat uuit Intertio an erat illic ordo elementoꝵ: uel potius nõ in
natum rerum s in istorum argumentationib deficit  Omnitto dic̃e
nucuiam inter̾tio libro dixi. Quam multa gramia terrena sint co¬
poria scut plumbu ⁊ formam tamen ab artifice accipiant qua natu
poa scantꝰ super aquam. ⁊ ut accipiat qualitatemicorpus hurdariu

Expanded text:
in aere terrena tot corpora, cum a terra sit aer tertius? Nisi forte, qui per in aere terrena tot corpora, cum a terra sit aer tertius? Nisi forte, qui per plumarum et pennarum leuitatem donauit auium terrenis corporibus, ut portentur in aere, inmortalibus factis corporibus hominum non poterit donare uirtutem, qua etiam in summo caelo ualeant habitare. Animalia quoque ipsa terrena, quae uolare non possunt, in quibus et homines sunt, sicut sub aqua pisces, quae sunt aquarum animalia, ita sub terra uiuere to tertio terrenum animal carpit hanc uitam? Quare, cum pertineat ad terram,ut uiuat uiuit in tertio? An errat hic ordo elementorum, uel potius non in natura rerum, sed in istorum argumentationibus deficit? Omitto dicere, quod iam in tertio decimo libro dixi, quam multa grauia terrena sint corpora, sicut plumbum, et formam tamen ab artifice accipiant. qua natare ualeant super aquam; et ut accipiat qualitatem corpus humanum,
Abbreviated transcription (Latin):
mirbises faciunt eisne qui sacra sua etiam trimina sua esse uo¬
suert aneis qm nec landes suas. uolunt ee iacrasua.s totum qd
uericiter laudantur. ad eius gloriam proficere in quo landant
prtno quippe laudantur anime eorum Gredaruis ergo eis et
ad futuram. nel in principio nom seculi. uł inhuius finepmisit
isti. quorum cõgitationes nouit dñs.qm̃ uane sunt. de pondei¬
b elementor arglimentantur. qm̃ scilicet magistro platonedid¬
cert mundi duo corpora. maxima atq postrema duobi medire te
rabbinc sursum uersus ẽ prima secunda aqua suꝑ tercam tertois de
raper aquam. quartum suꝑ aera celum. Non pot ee terreni corpusar
ceomomentis enim proptus. ut ordinem suum teneant. singula ele¬
mentu librantur Eece qualib argumentis. omnipotentiedei huma¬
na contradicit infirmitas. quam possidet uanitas. Quid enim facuit

Expanded text:
nt quidquid mirabile faciunt? Eisne qui sacra sua etiam crimina sua esse uont quidquid mirabile faciunt? Eisne qui sacra sua etiam crimina sua esse uoluerunt, an eis qui nec laudes suas uolunt esse sacra sua, sed totum, quod ueraciter laudantur, ad eius gloriam proficere in quo laudantur? in Domino quippe laudantur animae eorum. Credamus ergo eis et adfuturam uel in principio noui saeculi uel in huius fine promisitisti, quorum cogitationes nouit Dominus quoniam uanae sunt, de ponderibus elementorum argumentantur; quoniam scilicet magistro Platone didicerunt mundi duo corpora maxima adque postrema duobus mediis, abhinc sursum uersus est prima, secunda aqua super terram, tertius aer super aquam, quartum super aera caelum, non potest esse terrenum corpus in caelo; momentis enim propriis, ut ordinem suum teneant, singula elementa librantur. Ecce qualibus argumentis omnipotentiae Dei humana contradicit infirmitas, quam possidet uanitas. Quid ergo faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
tib ⁊ operan̾tib eis. ut fides illa proficiat. qua eos non deos nr̃o
esse s unum deum nołcum habere credamus Teniq illi tali¬
bus diis sius ⁊ templa hedificauer̾t ⁊ statuert aras ⁊ sacẽ dote
instituer̾t. ⁊ sacrificia fecert. Nos autem martirib nr̃is. non
templa sicut dus. s memorias sicut hominib mortus. quoꝵ
sacrificemus martirib. s uni deo ⁊ martirum ⁊ nr̃o ad quod
sacrificium sicut homines dei qui mundum in eius confessi¬
one uicer̾t. suo loco ⁊ ordine nominantur. non tamen a sace¬
dote qui sacrificat inuocantur.deo quippe non ip̃is sacrificat
quãuis in memoria sacrificet eorum. qui dei sacerdos ẽ non
illorum. Ipm uero sacrificium corpus est xp̃i. quod non offertur ip̃iᷤᷤ
quia sunt hoc et ip̃i. quib igitur potins credendum est miracula
facientib: eisnequi se ip̃os uolunt habere deos. ab his quib ea faci¬

Expanded text:
t orantibus eis, ut fides illa proficiat, qua eos non deos nostros t orantibus eis, ut fides illa proficiat, qua eos non deos nostros esse, sed unum Deum nobiscum habere credamus. Denique illi talibus dis suis et templa aedificauerunt et statuerunt aras, et sacerdotes instituerunt et sacrificia fecerunt; nos autem martyribus nostris non templa sicut dis, sed memorias sicut hominibus mortuis. quosacrificemus martyribus, sed uni Deo et martyrum et nostro; ad quod sacrificium sicut homines Dei, qui mundum in eius confessione uicerunt, suo loco et ordine nominantur, non tamen a sacerdote, qui sacrificat, inuocantur. Deo quippe, non ipsis sacrificat, quamuis in memoria sacrificet eorum, quia Dei sacerdos est, non illorum. Ipsum uero sacrificium corpus est Christi, quod non offertur ipsis, quia hoc sunt et ipsi. Quibus igitur potius credendum est miracula facientibus? Eisne qui se ipsos uolunt haberi deos ab his quibus ea faci
Abbreviated transcription (Latin):
molis qui nullo medo comprebendi amortalib possunt. Ei tamẽ
agtestantur. ⁊ fidei in qua carnis ineternum resurrectio predicatur
Pic forte dicturi sunt etiam deos suos aliqua mĩa Capitulum. xͦ¬
fecisse bene si iam incipiunt. deos suos nr̃is mortuis hominibui
comparare. An dicent etiam se habere deos ex hom inib mortius
sicut herculem sicut romulum. sicut alios multos quos in deorum
numero receptos oppinantur. Sed nob̾ martires non sunt dii.
quia unum eundenq deum ⁊ nr̃um scimus ⁊ martirum. nec tamẽ
miraculis que per memoriam nostroꝵ martirum fiunt. ullo modo
sunt comparanda miracula que facta ꝑtempla phibentur illo
Uerum siqua similia uidentur sicut amoise magi pharaonis
sic eorum dii uicti sunt a martirib nr̃is . Fecert̃ autẽ illa dẽo¬
nes entanstu ĩpure suꝑbie. quo eorum dii esse uoluert. Faciũt
autem ista martires. uel potius deus. ant cooperantib ⁊ opan¬

Expanded text:
modis, qui nullo modo conprehendi a mortalibus possunt: ei tamen modis, qui nullo modo conprehendi a mortalibus possunt: ei tamen adtestantur haec fidei, in qua carnis in aeternum resurrectio praedicaturHic forte dicturi sunt etiam deos suos aliqua mira fecisse. Bene, si iam incipiunt deos suos nostris mortuis hominibus conparare. An dicent etiam se habere deos ex hominibus mortuis, sicut Herculem, sicut Romulum, sicut alios multos, quos in deorum numerum receptos opinantur? Sed nobis martyres non sunt di, quia unum eundemque Deum et nostrum scimus et martyrum. Nec tamen miraculis, quae per memorias nostrorum martyrum fiunt, ullo modo sunt conparanda miracula, quae facta per templa perhibentur illorum. Verum si qua similia uidentur, sicut a Moyse magi Pharaonis, sic eorum di uicti sunt a martyribus nostris. Fecerunt autem illa daemones eo fastu inpurae superbiae, quo eorum di esse uoluerunt; faciunt autem ista martyres uel potius Deus aut cooperantibus au
Abbreviated transcription (Latin):
pi tipeleie si peis attestantur ista miracula in qua lum. uͨ¬
predicatur xp̃s resurrexisse in carne. ⁊incelum ascendisse cum cã¬
ne: quia et ip̃i martires huius fidei martires .i. huiꝰ fidei testes
fuert. hiuic fidei testimoniu phibentes. mundum inimicissimu
⁊ crudelissimu pertuler̾t. eumq non repugnando s moriendo iu¬
cert. pro ista fide mortui sunt. quia ħ a domino impetrare possunt
pro cuius nom̃ occiũ sunt. Pro hac fide precessit coꝵ mira patientia
ut mn his miraculis tanta ista potentia sequeretur. Nam si carnis
meternum resurrectio uel non preuenit in xp̃e. uel non uentura est
sicut prenũctiatur a xp̃o. uel sicut p̾nũctiata est a prophetis a quib
hec resurrectio predicatur occisi sunt. Snue enim dens ip̃e ꝑse ipu:
miro mõ quo res temporales operatur eternus. sine ꝑsuos mĩstros
ita faciat. ⁊ eadem ip̃a que perministros facit.siue queclam faciat
etiam per martirum sp̃s. sicut ꝑ homines ad huc incorpore ꝯstituto

Expanded text:
i huic fidei adtestantur ista miracula, in qua praedicatur Christus resurrexisse in carne et in caelum adscendisse cum carne? quia et ipsi martyres huius fidei martyres. id est huius fidei testes, fuerunt; huic fidei testimonium perhibentes mundum inimicissimum et crudelissimum pel\'tulerunt, eumque non repugnando, sed moriendo uicerunt; pro ista fide mortui sunt, qui haec a Domino inpetrare possunt, propter cuius nomen occisi sunt; pro hac fide praecessit eorum mira patientia, ut in his miraculis tanta ista potentia sequeretur. Nam si carnis in aeternum resurrectio uel non praeuenit in Christo uel non uentura est, sicut praenuntiatur a Christo uel sicut praenuntiata est a prophetis, a quibuhaec resurrectio praedicatur, occisi sunt? Siue enim Deus ipse per se ipsum miro modo, quo res temporales operatur aeternus, siue per suos ministros ista faciat; et eadem ipsa, quae per ministros facit, siue quaedam faciat etiam per martyrum spiritus, sicut per homines adhuc in corpore constitutos,
Abbreviated transcription (Latin):
regno patus si que clantas in xp̃i corpore cum resinrenissab etuler rdi¬
scipm anur to infirmus aspectus qnͣ ile a sins ita deberet attendri qut
poim arnosci quo pertinut etiam ut contrectantib ostenderet suga
poninersr icatrices uc etiam cibum potumq sumereri non ali eio tord
idutentias et qua et sec poterat potestate. Qum autene iliqͥuid nounde¬

Expanded text:
regno patris sui? Quae claritas in Christi corpore, cum resurrexit, ab oculis diregno patris sui? Quae claritas in Christi corpore, cum resurrexit, ab oculis dihumanus atque infirmus aspectus, quando ille a suis ita deberet attendi, ut posset agnosci. Quo pertinuit etiam, ut contrectantibus ostenderet suorum vulnerum cicatrices; ut etiam cibum potumque sumeret, non alimentorum indigentia, sed ea qua et hoc poterat potestate. Cum autem aliquid no
Abbreviated transcription (Latin):
rum etiam raras atq mostruosas que huic uite misere congriuint.
abhorrent autem ab ilia futura felicitate scõrum. sic auferre ac ꝑdere
ut quascumq earum faciunt.⁊ si naturalia tam̃ indecora exeram̃ta
substantie corporalis. nulla eius diminutione tollantur Ae ꝑhoc nõ
est macris pingnibq metuendum ne ibi etiam tales sint. quales
si possent. nec hic eẽ uoluissent. Omnis enim corporis pulcritudo ẽ
partium congruentia. cum quadam coloris suauitate.u̾bi ante nõ
est partium congruentia aut ideo quid offendit qua paruum est
aut ideo quia parum. aut ideo quia nimuni. proinde nulla erit defõ¬
mitas. quam facit in congruentia partium. ubi ⁊ que parna sunt
corrigentur.⁊ quod minus est q̃ decet unde creator nouit. inde sup¬
plebitur ⁊ quod plus est qͣ decet᷑ materie. seruata integritate detra¬
hetur. Coloris uero suauitas quanta erit. ubi mste figebunt ieut sol.b

Expanded text:
rum etiam raras adque monstrosas, quae huic miserae uitae congruunt, rum etiam raras adque monstrosas, quae huic miserae uitae congruunt, abhorrent autem ab illa futura felicitate sanctorum, sic auferre ac perdere, ut, quascumque earum faciunt etsi naturalia, tamen indecora excrementa substantiae corporalis, nulla eius deminutione tollantur? Ac per hoc non est macris pinguibusque metuendum, ne ibi etiam tales sint, quales si possent nec hic esse uoluissent. Omnis enim corporis pulchritudo est partium congruentia cum quadam coloris suauitate. Ubi autem non est partium coaut ideo, quia parum, aut ideo, quia nimium. Proinde nulla erit deformitas, quam facit incongruentia partium, ubi et quae prava sunt corrigentur, et quod minus est quam decet, unde creator novit, inde subplebitur, et quod plus est quam decet, materiae servata integritate detrahetur. Coloris porro suavitas quanta erit, ubi iusti fulgebunt sicut sol in
Abbreviated transcription (Latin):
dictum multo actius possit intelligi. Unde et alibi dicit. Capilli capitiᷤ
uestri numerati sunt. neq hoc ideo dixerim. quod aliqd existimẽ cõpo¬
ri cuiq periturum quod naturaliter in erat. s quod defõme natum
fuerat non utiq ob alud nisi ut hinc quo ostenderetur. q̃ sit penalis ista¬
conditio mortalium. sic eẽ rediturum. ut seruata integritate subitantie
quam cãm deformem fecerat conflare ⁊ pulcherrimam redere. ita ut
nihil inde substancie. s sola deformitas pereat. Ac siquid in illa fignã
priore in decenter extabat. ne parilitati partium congruebat nõ de to¬
to unde fecerat amputare atq seperare. s ita conspargere uniuersa
atq miscere. ut nec felitatem faciat nec miseeatminnat quãtitatẽ
Quid de om̃ipotenti artifice sentiendum est. Ergo ne non poterit
quasq deformitates humanorum corporum. non modo usitatas ue¬

Expanded text:
dictum multo aptius possit intellegi; unde et alibi dicit: Capilli capitis dictum multo aptius possit intellegi; unde et alibi dicit: Capilli capitis uestri numerati sunt. Neque hoc ideo dixerim, quod aliquid existimem corpori cuique periturum, quod naturaliter inerat; sed quod deforme natum fuerat non utique ob aliud, nisi ut hinc quoque ostenderetur, quam sit poenalis condicio ista mortalium, sic esse rediturum, ut seruata integritate substantiae pter aliquam causam deformem fecerat, conflare et pulcherrimam reddere, ita ut nihil inde substantiae, sed sola deformitas pereat, ac si quid in illa figura priore indecenter exstabat nec parilitate partium congruebat, non de toto, unde fecerat, amputare adque separare, sed ita conspergere uniuerso adque miscere, ut nec foeditatem faciat nec minuat quantitatem: quid de omnipotenti artifice sentiendum est? Ergone non poterit quasque deformitates humanorum corporum, non modo usitatas, ue
Abbreviated transcription (Latin):
Wid iam reabus semel quippe intellecto ita nihil periturum esse d
corpore ut deforme nihil sit in corpore. Simul intelliguntur. ea q̃ d̾¬
formem factura fuerant enormitatem masse ibi accessura ẽe. nõ locis
inquib forma membroꝵ turpetur. uelut si de limo uas fieret. qd̾ rursꝰ
in eundem limum redactum. totum de toto iterum fieret. non ẽẽt nece¬
sse ut illa pars limi que in ansa fuerat ad ansam rediret. aut que fudũ
fecerat ip̃a rursus faceret fundum. dum tamen totum reuerteretur ĩ
totum .i. totus ille limus in totum uas nulla sin parte perdita remanẽt.
Quapo si capilli totiens tonsi ungues ue desecti. ad sua loca deformiter re¬
deunt. non redibunt. nec tamen cuiq resurgenti peribunt.qm̃ ĩ eade
carnem. ut quẽcũq ibi locum teneant corporis. seruata partium cong¬
entia materie mutabilitate uertentur.qͣ nis quod ait dñs. capillus
capitis uestri non peribit. non de longitudine. s de numero capillorũ

Expanded text:
ibus? Semel quippe intellecto ita nihil periturum esse de corpore. ut deforme nihil sit in corpore, simul intellegitur ea, quae deformem factura fuerant enormitatem, massae ipsi accessura esse, non locis in quibus membrorum forma turpetur. Velut si de limo uas fieret, quod rursus in eundem limum redactum totum de toto iterum fieret, non esset necesse ut illa pars limi, quae in ansa fuerat, ad ansam rediret, aut quae fundum fecerat, ipsa rursus faceret fundum, dum tamen totum reuerteretur in totum, id est, totus ille limus in totum uas nulla sui perdita parte remearet. Quapropter si capilli totiens tonsi unguesue desecti ad sua loca deformiter redeunt, non redibunt; nec tamen cuique resurgenti peribunt, quia in eandem carnem, ut quemcumque ibi locum corporis teneant, seruata partium congruentia materiae mutabilitate uertentur. Quamuis quod ait Dominus: Capillus capitis uestri non peribit, non de longitudine, sed de numero capillorum
Abbreviated transcription (Latin):
spredestinauit conformes imagii filii sui om̃s in infidelitateꝯ
clusit. ut de amaritudine infide̾litatis sue penitendo confusi.⁊ ad
dulcecline mĩe dei credendo conuersi. clamarẽt illud in psalmo
Quam multa multitudo dulcedinis tue d. quam abscondisti timen
ex gentib ⁊ eorum quos ex indeis predestinauit uocauit. iustifici¬
unt᷑ glorificauit. non hoĩum om̃ium. s istor oĩum neminẽ dãp¬
qui non solum diabolo et angelis eius. sicut nec isti. s nec ip̃is q¬
dem omnib hominib liberationem ab eterno igne ꝓmictunt
Serum eis tantum qui xp̃i baptismate abluti. ⁊ corporis et sãgui¬
nis participes fc̃ĩ sunt. quomodolibet uxerint in quacũq hrenł

Expanded text:
et praedestinauit conformes imaginis filii sui, omnes in infidelitate et praedestinauit conformes imaginis filii sui, omnes in infidelitate conclusit, ut de amaritudine infidelitatis suae paenitendo confusi et ad dulcedinem misericordiae Dei credendo conuersi clamarent illud in psalmo: Qex gentibus, et eorum quos ex Iudaeis praedestinauit uocauit, iustificauit glorificauit, non hominum omnium, sed istorum omnium neminem daqui non solum diabolo et angelis ejus, sicut nec isti, sed ne ipsis quidem omnibus hominibus liberationem ab aeterno igne promittunt; verum eis tantum qui Christi Baptismate abluti et corporis ejus et sanguinis participes facti sunt, quomodolibet vixerint, in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯre nurto moncret tomoniant ꝑ hanc dulcedinem nor dari gna¬
qn quitetes deui uon ferant in eum: Ila igitur eius dulcedo
queratur quam perficit credentib in eum. non quam ꝑficere puta¬
tur contempnentib et blasphemantib eum. Frustraitaq hoe
post hoc corpus inquirit. quod in hoc corpore sibi comparare neglex
lłiud quoq apostolicum. Conclusit enim ds om̃s in infidelitate
ut om̃ium misereatur. non ideo dictum ẽ ꝙ sit neminem dãp¬
naturus s superius apparet unde sit dictum. Nam cum de uders
postea crecituris apsus loqueretur ad gts. ad quas utq iam gre¬
dentes conscribebat eputolas. Sicut enim uos inqiut aliqnado
non credictistis deo nunc autem mĩam consecti estis iliorim
m crecdulitate. sic ethi nunc non crediderumt innra miserieor dia
m usandiunturatq ait Conchusit enim deus omnes mninfidelitate
ut om̃ium misereatur. quos Nt om̃s nisi de quibus loquebatux t̃a¬
q dicens mos ⁊ illos Deus ergo et gentiles et iudeos quos p̃sciuit

Expanded text:
em, sicut somniant, per hanc dulcedinem non damnaturus est eos, qui non sperant in eum? Illa igitur eius dulcedo quaeratur, quam perficit sperantibus in eum, non quam perficere putatur contemnentibus et blasphemantibus eum. Frustra itaque homo post hoc corpus inquirit, quod in hoc corpore sibi conparare neglexit. Illud quoque apostolicum: Conclusit enim Deus omnes in infidelitate, ut omnium misereatur, non ideo dictum est, quod sit neminem damnaturus, sed superius apparet unde sit dictum. Nam cum de Iudaeis postea credituris apostolus loqueretur ad gentes, ad quas utique iam credentes conscribebat epistulas: Sicut enim uos, inquit, aliquando non credidistis Deo, nunc autem misericordiam consecuti estis illorum incredulitate: sic et hi nunc non crediderunt in uestram misericoro blandiuntur, adque ait: Conclusit enim Deus omnes in infidelitate, ut omnium misereatur. Quos omnes, nisi de quibus loquebatur, tamquam dicens: Et uos et illos? Deus ergo et gentiles et Iudaeos, quos praesciuit
Abbreviated transcription (Latin):
puire carneol ret indegrar pose non creduor. Sonseit abtiueiomiuo
quasciarisea tetetuitia sine accidant senascantur. abi amioitriio¬
qbapastus cm rorore atq irisione commne morat ⁊ requnmntu
Cs partus pimu uosq. deformitatis resirrectio sit futiurae Sierũ nihil
Secedare icorpus fominis dixerimus. reiponsiodem nr̃ap de

Expanded text:
in carnem et redintegrari posse non credunt. Consectantur etiam quasque foeditates et uitia, siue accidant siue nascantur, ubi et monstrosos partus cum horrore adque inrisione commemorant, et requirunt, quaenam cuiusque deformitatis resurrectio sit futura. Si enim nihil tale redire in corpus hominis dixerimus, responsionem nostram de
Abbreviated transcription (Latin):
ueo faciente ꝑ quos mut et quẽ admoctu nult qma et ua que legir
fecit susta nec similiter in notescunt. nẽq ut nõ excilant animi& qi
larea memorie crebra lectione tunlunt Nam aubidiligentra eut
que runt apud nos es cẽpit ut litelli eorum. quia bene fito pspicunt
recitentur in popio. Semel tec audiunt. qui adiunt pluresno adit
ret nec illi qui affuert post aliquit diei ꝙ andiert melite retigearit

Expanded text:
Deo faciente per quos uult et quem ad modum uult, qui et illa quae legimus Deo faciente per quos uult et quem ad modum uult, qui et illa quae legimus fecit: sed ista nec similiter innotescunt neque, ut non excidant animo, quasi glarea memoriae, crebra lectione tunduntur. Nam et ubi diligentia est, quae nunc aput nos esse coepit, ut libelli eorum, qui beneficia percipiunt, recitentur in populo, semel hoc audiunt qui adsunt pluresque non adsunt, ut nec illi, qui adfuerunt, post aliquot die
Abbreviated transcription (Latin):
suis noclis firmissimis sicut erat comperiss astrictam crẽ pntese
atq exilisse anulum suspicata ẽ Quod etiam ip̃e cum intege¬
rimus fusset inuentus future salutis quodãmͦ pignus de conto
miraculo se accepisse presumpsit. atq illud uuinculum soluens si¬
mulcum ecdem anulo proiecit in flumẽ Non credant hoc qui etur:
dñm iłm per integra uirginalia matris enixum fuisse non crecdunt.¬
Sed hec certe querant. siuerum inuenerint illa credant Clarissuna
femina eit nobiliter nata nobiliter nupta eartagim habitat arti¬
piã qiuitas ampla periona. rem querentes iatere non sinit auart
certe ip̃e quo impetrante ula sanata ẽ infilium ꝑmanentis uirg̃is
credidit. in eum qui hostiis clausis ad discipulos ingressus ẽ credidit
cum cirne in qua resurrexit credidit. Et ideo pereum tanta fuit. quia
oroita fice aiam posuit: fumt ergo etiam nunc multa miraculaetlẽ

Expanded text:
suis nodis firmissimis, sicut erat, comperisset astrictam, crepuisse suis nodis firmissimis, sicut erat, comperisset astrictam, crepuisse atque exsiluisse annulum suspicata est, qui etiam ipse cum integerrimus fuisset inventus, futurae salutis quodammodo pignus de tanto miraculo se accepisse praesumpsit, atque illud vinculum solvens, simul cum eodem annulo projecit in flumen. Non credant hoc qui etiam Dominum Jesum per integra virginalia matris enixum et adsed hoc certe quaerant, et, si verum invenerint, illa credant. Clarissima femina est, nobiliter nata, nobiliter nupta, Carthagine habitat: ampla civitas, ampla persona, rem quaerentes latere non sinit. Martyr certe ipse, quo impetrante illa sanata est, in Filium permanentis Virginis credidit, in eum qui ostiis clausis ad discipulos ingressus est, credidicum carne, in qua resurrexerat, credidit; et ideo per eum tanta fiunt, quia pro ista fide animam posuit. Fiunt ergo etiam nunc multa miracula eodem
Abbreviated transcription (Latin):
C um enim nuꝑ illic ẽẽmus. petroniam clarissimã femina
que ibi mirabiliter ex magno atq diuturno. in quo medicoru
abrutoria cuncta defecerant. langore sanata ẽ . Hortati sumns
uolentẽ supradicto loci ep̃o ut hbellum daret qui recitaretur ̃
copulo ⁊ obedientissime paruit in quo posuit etiam qd̾ hic reticẽ
hon possum. quãuis ad ea que hoc opus urgent. festinare cõpellat
N quelam iudeo dixit sibi fuisse persuasum ut anulum capillati
uinculo insereret quo sub om̃i neste ad mida corporis cingereturi
qui anulus haberet sub gemma lapidem inrenib inuenturre
uouis hoc alligata quasi remedio. ad sancti martiris limina ueni¬
ebat. Sed profecta a cartagine cum in confiio fluminis bag¬
de in sua possessione transiss Surgens ut iter perageret. ante
pedes suos illum iacentem anulum uidit. ⁊ capillatiam sona
qua fuerat alligatus mirata temptauit. quam cum omnino

Expanded text:
Cum enim nuper illic essemus, Petroniam, clarissimam feminam, Cum enim nuper illic essemus, Petroniam, clarissimam feminam, quae ibi mirabiliter ex magno atque diuturno, in quo medicorum adjutoria cuncta defecerant, languore sanata est, hortati sumus volente suprpopulo; et obedientissime paruit. In quo posuit etiam quod hic reticere non possum, quamvis ad ea quae hoc opus urgent festinare compellar. A quodam Judaeo dixit sibi fuisse persuasum, ut annulum capillatio vinculo insereret, quo sub omni veste ad nuda corporis cingeretur: qui annulus haberet sub gemma lapidem in renibus inventum bovis. Hoc alligata quasi remedio ad sancti martyres limina veniebat. Sed profecta a Carthagine, cum in confinio fluminis Bagradae in sua possessione mansisset, surgens ut iter perageret, ante pedes suos illum jacentem annulum vidit, et capillatiam zonam qua fuerat alligatus, mirata tentavit. Quam cum omnino
Abbreviated transcription (Latin):
dperi ne ceaitios cegit Sien im miracula sanitatum ucaloi tiieẽa
datsunit qui recitarentur in pplis. Id namo fieri uolumin cotem
deremut antiquis similia diunaru signa uirtutu. etiam nr̃is tẽpo
ribs frequentari. ⁊ ei non depere multorum notirie deperire Nõdũ
est añt bienniu exquo apud ypponem regium cepit eẽ ista mẽoria
⁊ multis qued nobis certissimu est. non d̾atis libellis de his que mi¬
rabiliter fcã sunt. illi ip̃i qui dati sunt. ad septuaginta terme nũm
peruenerant.qñ ista conscripsi. Calame uero ubi et ip̃a mẽoria
prius esse cep̃. ⁊ crebrius dantur. in comparabili multitudiẽ suꝑant
ocali etiam que coloniantice uicina ẽ. multa p̃clara ꝑ eundem ma¬
tirem facta cognouimus. cuius ibi memoria longe prius qͣ apud
nos ab ep̃o cuuodio conscripta ẽ. s libellorum dandorum ibi conin¬
etudo nõ ẽ. uel potius non fuit. nam fortasse nunc ẽẽ iam cepit.

Expanded text:
operis necessitas cogit. Si enim miracula sanitatum, ut alia taceam, operis necessitas cogit. Si enim miracula sanitatum, ut alia taceam, dati sunt, qui recitarentur in populis. Id namque fieri uoluimus, cum uideremus antiquis similia diuinarum signa uii-tutum etiam ribus frequentari; et ea non debere multorum notitiae deperire. Nondum est autem biennium, ex quo apud Hipponem Regium coepit esse ista memoria, et multis, quod nobis certissimum est, non datis libellis, de iis quae mirabiliter facta sunt, illi ipsi qui dati sunt ad septuaginta ferme numerum pervenerant, quando ista conscripsi. Calamae vero, ubi et ipsa memoria prius esse coepit, et crebrius dantur, incomparabili multitudine superant. 21. Uzali etiam, quae colonia Uticae vicina est, multa praeclara per eumdem Martyrem facta cognovimus: cujus ibi memoria longe prius quam apud nos, ab episcopo Evodio constituta est. Sed libellorum dandorum ibi consuetudo non est, vel potius non fuit: nam fortasse nunc esse jam coepit.
Abbreviated transcription (Latin):
paupib largiendo.xp̃m se ad ro pascere existimant ut licentia ma¬
lefactorum ab illo emisse uł coticlie potius emere credentes. securi dã
pnabilia tanta cõmictant. qui si pro uno scelere om̃ia sua distribuet
indigentib membris xp̃i nisi desisterent atalib fcĩs bendo carita¬
tem que non agit pperam aliquid eis prodesse nõ possit Qui ẽgi
dignas pro sis peccatis elemosinas facit prius eas facere incipita
se ip̃o. Indignum ẽ eĩm ut in se non faciat qui facit in proximu
cum audiat dicentẽ deum Diliges proximu tuu tanquã te ip̃
Itemq aucliat miserere anime tue placens deo Hanc elemosia
.I ut deo placeat. non faciens anime sue quomͦ dignas pro pecc̃is
suis elemosinas facere dicendus ẽ: Ad hoc enim et illud scͥptu ẽ
Qui sibi malignus ẽ cui bonus erit  Orationes quippe adinuant

Expanded text:
pauperibus largiendo Christum se ad hoc pascere existimant, ut licentiam mapauperibus largiendo Christum se ad hoc pascere existimant, ut licentiam malefactorum ab illo emisse vel quotidie potius emere credentes, securi damnalia damnabilia tanta committant. Qui si pro uno scelere omnia distribuerent indigentibus membris Christi, nisi desisterent a talibus factis, habendo charitatem, quae non agit perperam, aliquid eis prodesse non posset. Qui ergo dignas pro suis peccatis eleemosynas facit, prius eas facere incipit a se ipso. Indignum est enim ut in se non faciat qui facit in proximum, cum audiat dicentem Deum: Diliges proximum tuum tanquam teipsum. Itemque audiat: Miserere animae tuae placens Deo. Hanc eleemosynam, id est, ut Deo placeat, non faciens animae suae, quomodo dignas pro peccatis suis eleemosynas facere dicendus est? Ad hoc enim et illud est scriptum: Qui sibi malignus est, cui bonus erit? Orationes quippe adjuvant
Abbreviated transcription (Latin):
sint etiam si cotidie perpetrentur. nec ab eienuta discecdatume
luis cõmutata p elemosinam uenie non negare remictipoto¬
hes comtatet cene q iti dignas pro peccats elemo stere som¬
presuentet. se faciendas qmisi dicerent. quales cum ꝗe elem cofdr
ꝑtudie iirot posse impetrare diuinam ut eara conidian a⁊ re¬
enusuio se mieretur. inderent se rem dicere absurdomi dent
hõ decem nũmuł diurnis in elemosinis impensis. homiadia ⁊ adultera
⁊ nefaria queq facta redimeret. qd̾ si absurdissimu atq insanissimur
ẽ dicere. profecto si queratur que digne sint pro peceatis elemosine. d̾ qbi
etiam xp̃i p̃cursor ille dicebat. facite ergo fructus dignos penitentie. Pro¬
culdubio. non inuenientur eas facere/ qui uitam suam uiq ad mor¬
tem. cotidianoru crminu perpetratione confodiunt Primo quia in
auferendis rebus alienis. longe plura diripuunt/ ex quib ꝑ exigua

Expanded text:
sint, etiamsi cottidie perpetrentur nec ab eis uita discedat in sint, etiamsi cottidie perpetrentur nec ab eis uita discedat in melius commutata: per elemosynam ueniae non negatae remittesumunt. Sed bene, quod isti dignas pro peccatis elemosynas commonent esse faciendas; quoniam si dicerent qualescumque elemosynas diam posse inpetrare diuinam. ut ea cottidiana remissio sequeretur, uiderent se rem dicere absurdam adque homo decem nummulis diurnis in elemosynas inpensis homicidia et adulteria et nefaria quaeque facta redimeret. Quod si absurdissimum adque insanissimum est dicere, profecto si quaeratur, quae dignae sint pro peccatis elemosynae, de quibus etiam Christi praecursor ille dicebat: Facite ergo fructus dignos paenitentiae, procul dubio non inuenientur eas facere, qui uitam suam usque ad mortem cottidianorum criminum perpetratione confodiunt: primum, quia in auferendis rebus alienis longe plura diripiunt, ex quibus
Abbreviated transcription (Latin):
robis ex more genua tigentib atq incumbentb iteree equo t¬
nsetu ale scita proiecit. tanqͣ fuiss aliquo graniter impeliente po¬
matus incepit orare quib mclis. quo affectu amimi quo fliuncema

Expanded text:
nobis ex more genua figentibus adque incumbentibus terrae inobis ex more genua figentibus adque incumbentibus terrae ille se ita proiecit, tamquam fuisset aliquo grauiter inpellente prostratus, et coepit orare: quibus modis, quo adfectu, quo motu a
Abbreviated transcription (Latin):
atrremarisit. palmamtanti laboris auferre. Reduti sunt a¬
nomo eam et placuit. ut eodem alexandrino assistente. ip̃isi¬
nuno ulim ferro qui iam consensu omnium aliter insana¬
uii pntabatur aperirent. Que res delata est i cõse que ntẽ
diem.s. cum abissent illi exmerore nimio dñ tantustẽ eptoano
daserortus dolor uttanq fimeris plantus uir comprimeretur auo¬
bio Gisitabant eum cotictie sanct uiri ep̃s tuno ncalensis pentis
memorie saturninus ⁊ prespiter gulosus ac dracon cntaginensis¬
epdantes mirabilia operum dei. de haere sepe conlocuti simnis :
cumq ualde meminisse. qued cõmemorimus inue rornis est
cumei sicut solebant uespere pisitarent xogenrit edis misera¬
ouis lacrimis ut mane dignarentur eẽ presendes suo furent pe
tut sonter medicor manus non dubitaret ẽe morat uoum
onsolati sunt eum illi et ortati. ut indeo fideret eiusq uolin¬
darem uirsliter ferret. Inde ad orationem ingress ferrius ubi

Expanded text:
r exiguum quod remansit palmam tanti laboris auferret. Redditi sunt ar exiguum quod remansit palmam tanti laboris auferret. Redditi sunt animo eius, et placuit ut eodem Alexandrino adsistente ipsi sinum illum ferro, qui iam consensu omnium aliter insanabilis putabatur, aperirent. Quae res dilata est in consequentem diem. Sed cum abissent illi, ex maerore nimio domini tantus est in domo illa exortus dolor, ut tamquam funeris planctus uix conprimeretur a nobis. Visitabant eum cottidie sancti uiri. episcopus tunc Uzalensis, beatae memoriae Saturninus, et presbyter Gulosus ac diaconi Cacordantes miraeumque ualde meminisse, quod commemoramus, inuenimus. Qui cum eum, sicut solebant, uespere uisitarent, rogauit eos miserabilibus lacrimis, ut mane dignarentur esse praesentes suo funeri potius t poenis, ut se inter medicorum manus non dubitaret esse moriturum. Consolati sunt eum illi et hortati, ut in Deo fideret eiusque uoluntatem uiriliter ferret. Inde ad orationem ingressi sumus; ubi
Abbreviated transcription (Latin):
urule factus auctoritate securus. domestico suo medico ꝗ fu¬
turam predieerat aliam sectionẽ. faceta hylaritate uelut iam
s̃aluus ulust. Quid plura tot dies postea maniter consupti
tuansier̾t. ut feri atq confusi faterentur. cum nisi ferro nullomͦ
trsris seriari. eepauit ⁊̃ palluit nimio timore turbatus atq ubi se col¬
iesit fariq potuit abire illos uixit. ⁊ ad se amplius non accedere¬
loxe aluid acurrit fatigato lacͥmrs. ⁊ illa iam necessitate conitrto
nies utudhiceret alerandrinu quendam. qui mine eyrurgie
mirabilis heatur ut ip̃e faceret. qd̾ ib ilis fieri nolebat iratus
med posteaq uenit ille. laboremq illorum incicatricib. sicute
prtites iudit᷑ Roni uiri functus officio. persuasit hominiut illi
uotitus quameo tantu laborauerant quantum ip̃e imipiaes
potirsbatur suecurationis fine fruerentur.addiciens ꝙ renã

Expanded text:
Cuius ille factus auctoritate securus domestico soo medico, qui fuCuius ille factus auctoritate securus domestico soo medico, qui futuram praedixerat aliam sectionem, faceta hilaritate, uelut iam saluus, inlusit. Quid plura? Tot dies postea inaniter consumti transierunt, ut fessi adque confusi faterentur eum nisi ferro nullo modo posse sanari. Expauit, expalluit nimio timore turbatus, adque ubi se collegit farique potuit, abire illos iussit et ad se amplius non accedere; nec aliud occurrit fatigato lacrimis et illa iam necessitate constricto. nisi ut adhiberet Alexandrinum quendam, qui tunc chirurgus mirabilis habebatur, ut ipse faceret quod ab illis fieri nolebat iratus. Sed postea quam uenit ille laboremque illorum in cicatricibus sicut artifex uidit, boni uiri functus officio persuasit homini, ut illi potius, qui in eo tantum laborauerant, quantum ipse inspiciens mirabatur, suae curationis fine fruerentur, adiciens, quod re
Abbreviated transcription (Latin):
Deniq sanatis omnib que aperta curabant. iste remanserat sol
cui frustra impendebatur labor. quas moras ille suspectas habens
multumq formidans.ne iterum secaretur. quod ei predixerat
alius medicus domesticus eius quem non ãmiserant illi ut
salutem uideret cum primũ sectus ẽ quõ idfacerent. Pratusq
ulum domo abiecerat. uixq receperat erupit atq ait. Iteru
me secuturi estis ad illius quem nolustis ẽẽ presentẽ u̾ba nẽtu¬
rus sum. Prridere illi medicu imperitu metum hominis bonis
uerbis promissionibq linire./ Preteriert alii dies plurimi. i¬
hilq proficiebat omne quod fiebat. Redici tamen in sua polli¬
citatione sistebant non se illum sinꝰo ferro s medicamentis eẽ
clausuros adhibuert et alium grandenu iam medicum.saciiq
inuia arte landatum. Adhuc en̾im uiuebat ammonius. qui
lito inĩpecto idem qd̾ illi ex eorum diligentia peritiaq promisit

Expanded text:
Denique sanatis omnibus, quae aperta curabant, iste remanserat solus, Denique sanatis omnibus, quae aperta curabant, iste remanserat solus, cui frustra inpendebatur labor. Quas moras ille suspectas habens multumque formidans, ne iterum secaretur quod ei praedixerat alius medicus domesticus eius, quem non admiserant illi, ut saltem uideret, cum primum sectus est, quo modo id facerent, iratusque illum domo abiecerat uixque receperat, erupit adque ait: Iterum me secturi estis? Ad illius, quem noluistis esse praesentem, uerba uenturus sum? Inridere illi medicum inperitum metumque hominis bonis uerbis promissionibusque lenire. Praeterierunt alii dies plurimi nihilque proficiebat omne quod fiebat. Medici tamen in sua pollicitatione persistebant, non se illum sinum ferro, sed medicamentis esse clausuros. Adhibuerunt et alium grandaeuum iam 0medicum satisque in illa arte laudatum adhuc enim uiuebat, Ammonium, qui loco inspecto idem quod illi ex eorum diligentia peritiaque promisit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗside liln remus qn illuminatus est cecus. admultor notitiam po¬
cum pͥuener qu et grandis ẽ cuutas. ⁊ibi erat tunc impator et
imeniorpulo teste res grsta e. concurente ad corpora matirur
ep̃o ambroso per sompniu reuelata reperta suntubi recos ae
depums ueterib tenebris. diem uidit. Aput cartaginem aũt
deusnsouit preteramodum paucissimos salutem que fr̃a e ĩno¬
qenfio uxaduocato ncare prefecture. ubi nos interfiumꝰ ⁊ crulł
aspetem meum alipium. non dum quidem clericos . s iar dõ
semuentes ut erat cdim tota domo sua religiosissimus ip̃e su¬
scererat. ⁊ apud eum tunc habitabamis. curabatur amedicis fistu¬
las quas mimerosas atq perplexas habuit in posteriore atq
uma corporis parte.iam secuerant eum. ⁊ artis sue cetera medica¬
mentis agxbant. passus autem fuerat iilla septione.⁊ diuturno
racerło dolores. s unus inter multos sinus fefellerat medicos atq̃
ita latuerat. ut eum non tangerent quem ferro aperire debuerãt

Expanded text:
semus, quando inluminatus est caecus, ad multorum notitiam potuit peruenire, quia et grandis est ciuitas et ibi erat tunc imperator et inmenso populo teste res gesta est concurrente ad corpora martyrumepiscopo Ambrosio per somnium reuelata reperta sunt; ubi caecus ille depulsis ueteribus tenebris diem uidit. Aput Carthaginem autem quis nouit praeter admodum paucissimos salutem, quae facta est Innocentio, ex aduocato uicariae praefecturae, ubi nos interfuimus et oculatrem meum Alypium, nondum quidem clericos, sed iam Deo seruientes, ut erat cum tota domo sua religiosissimus, ipse susceperat, et aput eum tunc habitabamus. Curabatur a medicis fistulas, quas numerosas adque perplexas habuit in posteriore adque ima corporis parte. Iam secuerant eum et artis suae cetera medicamentis agebant. Passus autem fuerat in sectione illa et diuturnos et acerbos dolores. Sed unus inter multos sinus fefellerat medicos adque ita latuerat, ut eum non tangerent, quem ferro aperire debuerant.
Abbreviated transcription (Latin):
preponeretur illud xp̃o non p̃poneretur. Uide in apostolicis uerhis
hominẽ hedificantẽ suꝑ fundam̃tu. auru argentum. lapides p̾tiote
Qm sme uxore ẽ inquit cogitat que sunt dei. quõ placeat deo. Uide¬

Expanded text:
proponeretur, illud Christo non praeponeretur. uide in apostoli uerbis proponeretur, illud Christo non praeponeretur. uide in apostoli uerbis hominem aedificantem super fundamentum aurum, argentum, lapides pretiosos: qui sine uxore e
Abbreviated transcription (Latin):
siue concedentẽ. dum contra eius imꝑata nue concesa suam
pflagitia drgit eeplere libicliner orquis sar xp̃iam intũ¬
Eit meretrice eiq adherens unum corpus efficitur.iam infũ
seculum si carnaliter si in mor̾bo concũpiscentiarum. sicut ⁊
gentes que ignorant deum etiam hoc secundum ueriam eoneedit
Apostolus immo per apostolum ep̃e. pot ergo et iste infundamte
habere ep̃m ꝙienim nuni ei talis affectioms. noluptatuq põat
pp migem quidem copulam non dampnabił tribulationis ignis
eeurit ad quem ꝑtinent ignem iorbitates ⁊ quascumq cilamitate
que auferunt hee. Ac ꝑhix ei qui hedificauit. eĩt hedificatio istu dãp¬
nosa. quia non hebit quod suphedificauit. ⁊ corum amissione criciab
quib fruendo ntiq letabatur.S phunc ignem salnus ei̾t merito
tundam̃ti. quia et siutrum id habere malset. an xp̃m a persecutor e

Expanded text:
siue concedentem, dum contra eius imperata siue concessa suam siue concedentem, dum contra eius imperata siue concessa suam per flagitia delegit expleri libidinem ? si quis itit meretricem eique adhaerens unum corpus efficitur, iam in fusaeculum, si carnaliter, si in morbo concupiscentiarum, sicut et gentes, quae ignorant deum, etiam hoc secundum ueniam concedit apostolus, immo per apostolum Christus. potest ergo et iste in fundamento habere Christum. si enim nihil ei talis affectionis uoluptatisque praeos propter coniugalem quidem copulam non damnabiles tribulationis ignis exuret. ad quem pertinent ignem et orbitates et quaecumque calamitates, quae auferunt haec. ac per hoc ei qui aedificauit erit aedificatio ista damnosa, quia non habebit quod superaedificauit, et eorum amissione cruciabitur, quibus fruendo utique laetabatur; sed per hunc ignem saluus erit merito fundamenti, quia, etsi utrum id habere mallet an Christum a persecutore
Abbreviated transcription (Latin):
dicat se fidem hre. opera aũt non ħeat. nũquit poterit fides saluare
eum. Et quis ẽ inquiunt de quo dicit apostolus paulus. Ipe autem
saluus erit. sic tamen quasi per ignem. Simul quis iste sit inquira¬
iui Punc tamen non eẽ certidrimu est. ne duoꝵ apostolorumi
sententias mictamus in rixam. Si unus dicit. etiam si mala opẽa
quis habuerit.salnabit eum ꝑ ignem fides. Alius ante si orera
non reat. nũquit poterit fides saluare eum. Inueniemut erater
quis possit falluari per ignem si prias inuenermus quid sit hader
intundamto xp̃m. qued ut de ip̃a similitudine quanto elus adu¬
mius nibi in hedificio p̃ponitur fundamento. Quisquis uteiꝙ¬
sre habet incorde xp̃m. ut ei terrena ⁊ tparia. nec ea que licita
mentum xp̃s cutalia preponuntur. Quanto magr sisalu¬
teia patep̾ta contempnens cõmictit illicita. nõ preposuisse
depm s post posuisse coniuncitur quem post huit tonpantor

Expanded text:
dicat se fidem habere, opera autem non habeat, numquid poterit fides saluare dicat se fidem habere, opera autem non habeat, numquid poterit fides saluare eum? Et quis est, inquiunt, de quo dicit apostolus Paulus: Ipse autem saluus erit, sic tamen quasi per ignem? Simul quis iste sit, inquiramus; hunc tamen non esse certissimum est, ne duorum apostolorum sententias mittamus in rixam, si unus dicit: \'Etiamsi mala opera quis habuerit, saluabit eum per ignem fides\'; alius autem: Si opera non habeat, numquid poterit fides saluare eum? Inueniemus ergo quis possit saluari per ignem, si prius inuenerimus quid sit habere in fundamento Christum. Quod ut de ipsa similitudine quantocius aduertamus: nihil in aedificio psic habet in corde Christum, ut ei terrena et temporaria nec ea quae licita mentum Christus, cui talia praeponuntur; quanto magis, si salutaria praecepta contemnens committat inlicita, non praeposuisse Christum, sed postposuisse conuincitur, quem posthabuit imperantem
Abbreviated transcription (Latin):
Dilectio aut sicut ip̃e alibi dicit. malum non operatur. Mec isti gͦ¬
dicendi sunt manducare corpus xp̃i. qm̃ nec in membris edputa¬
meam ⁊ bibit sanguinem meum. in me manet ⁊ego meo oiten¬
dit quid sit non sacramento tenus. s re uera corpus xp̃i manduea
⁊eius sanguinem bibere. hoc est enim in xpo mm̃e.utar illoiea
renquo non maneo non se dicat uut existimet manchucare cocp
mruꝵ aut unbere fanguine men Nonitaq manent ier̃o. eui ñ
sarit membra cuis. Non sunt aũt membra. qui se faciunt membꝰ
meretricis nisi malum illud penitendo eẽ destiterint ⁊ ad hac bonũ
pessinam uitam uelut ligna fenum scipulam. recta itaq fides
ꝑ quam xp̃s est fundamentu. quãnis cum dampno. qm̃ illa que
supredificata sunt exurentur. tam̃ poterit eos qñ ab illius ignis pe¬
petutate saluare. Respondeat eis breniter apostolus iacob. Siqui

Expanded text:
dilectio autem, sicut ipse alibi dicit, malum non operatur. Nec isti edilectio autem, sicut ipse alibi dicit, malum non operatur. Nec isti edicendi sunt manducare corpus Christi, quoniam nec in membris conputameam et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in eo. Ostendit qet ejus sanguinem bibere: hoc est enim in Christo manere, ut in anet, et in quo ego non maneo, non se dicat aut existimet manducare corpus meum, aut bibere sanguinem meum. Non itaque manent in Christo, qui non sunt membra eius. non sunt autem membra Christi qui se faciunt membra meretricis, nisi malum illud paenitendo esse destiterint et ad hoc bonum pessimam uitam, uelut ligna, fenum, stipulam; recta itaque fides, per quam Christus est fundamentum, quamuis cum damno, quoniam illa, quae superaedificata sunt, exurentur, tamen poterit eos quandoque ab illius ignis perpetuitate saluare. Respondeat eis breuiter apostolus Iacobus: Si quis