comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
unitas. Nolo te ẽe amicum ꝑ aupum: mag̾
cos constituit. Amor pauꝑtates: reges. Eegũ
demiq celorimi: pauꝑum. ⁊ est regie potes¬
tatis. beare prouolintate amicos. taute ĩqͥt
uobis amicos temamona ĩiquitati. ut cũ
refic̾itis recipiant nos metͥna tab̾nacula
uites quia magna digntas sancta paup
sit ut non modo protimum ipa sibiꝰ non
querat sec ⁊ ferat indigentib. Quale estħ
absq int̾uentu cꝰpiam angłoꝵ uel hõiũ
ip̃m ad uultum głe capelc̾e sũmani retũ
actuuse tociꝰ magnificencie clmen ⁊ xm
qualibet ista tu tibi impedias rebus. Uti¬
nam sñ dissimulacõne accendas ye ye
uapulor est admodicum parens qd̾ et̃ne
tencitatis aditum intouat quod ꝑħos¬
tadem abscondit. quod imiitati łau
frendat. qd̾ sũme pͥuat dignitatu hono¬
te.Quonsq tu tante gl̾e prefers femi
quod hodie ⁊ cras inclibimum irrtitur
carnem dico ⁊ eiꝰ głam: Siquidem om̃is
caro fenm. ⁊ om̃il gła eiꝰ tamam̃ flos t̾eni

Expanded text:
it? Volo te esse amicum pauperum, magis cos constituit; amor paupertatis, reges. Regnum denique coelorum pauperum est; et est regiae potestatis beare pro voluntate amicos. Facite, inquit, vobis amicos de mammona iniquitatis; ut, cum defeceritis, recipiant vos in aeterna tabernacula . Vides quia magna dignitas sancta paupertas sit, ut non modo patrocinium ipsa sibi non quaerat, sed et ferat indigentibus. Quale est hoc, absque interventu cujuspiam angelorum vel hominum, tipsum ad vultum gloriae, capessere summa rerum, attingere totius magnificentiae culmen? 2. Verum qualibus ista tu tibi impedias rebus, utinam sine dissimulatione attendas. Vae! vae! vapor est ad modicum parens, quod aeternae felicitatis aditum intercludit, quod pereitatem abscondit, quo summae privat dignitatis honore. Quousque tu tantae gloriae praefers fenum, quod hodie est, et cras in clibanum mittitur; carnem dico et ejus gloriam? Siquidem omnis caro fenum, et omnis gloria ejus tanquam flos feni
Abbreviated transcription (Latin):
sine ingo tamen uoluisti. set amican rere¬
tens disciplinam de magr̃o fĩ denuo discipu¬
lus non erubiusti. Nam cum pastorali iuncło
solutus posses tui reman̾e iuris. tomanꝰ qmipꝰ¬
emancipacio filii est. tu tñ hac potestate uti
no luisti. Sec sicut alus dominari remerat.
si tibi quo p̃esse timusti. Qanq ut magr. eẽs
aliorum: minꝰ te indicabas sdoneum. set
te quidem tibi tredens tuufti discipulus cõ¬
tempsisci. Et m̾ito qr qui se sibi maorm̃ cõ¬
incuit. stulto se discipulum subdit. Et qui õ
qui alii de se sentiant ignoro. Ego teme et¬

Expanded text:
sine jugo tamen esse noluisti: sed amicam repetens disciplinam, de magistro fieri denuo discipulus non erubuisti. Nam cum pastorali vinculo solutus posses tui remanere juris: siquiemancipatio filii est: tu tamen hac potestate tui non utens, sicut aliis dominari renueras, sic tibi quoque praeesse timuisti: quique ut magister esses aliorum, minus te judicabas idoneum; nec te quidem tibi credens, tuus fieri discipulus contempsisti. Et merito: quia qui se sibi magistrum constituit, stulto se discipulum subdit. Et quidem quid alii de se sentiant, ignoro: ego de me e
Abbreviated transcription (Latin):
nĩqmͣ locum dore diabolo. Quanto gͥ ille
arciꝰ insistit. quomodo a grege infirmam
seperet ouicłam. Quatinꝰ eo licentiꝰ rapiat.
quo non fu̾it qui eripiat. tanto emimus
tibi qnͣtum in tes refistendum est. Ne de
manu tua possit eam enu̾re. ne qnͣdo dicat
uinicus pͥualui ad ilsus eum. Itaq agored̾e
R frẽm oũuosficio cantatis. Uidelicet benesi¬
rum corretomib quodq esficacius ee solet¬
consilium confugiend̾̃ dicentis: auferte
malum ex nobis. auferatur ergo malus ne iͥ¬
malos gen̾at. Neq enim põt aibor mala ft̃¬
tus nͥ malos facͥe. Aufatur & dico. fec non ꝯͦ¬
modo ip̃e mlt ut udelicet tamꝙͣ extua łi

Expanded text:
nunquam locum dare diabolo. Quanto igitur ille acrius insistit, quomodo a grege infirmam separet oviculam, quatenus eo licentius rapiat, quo jam non fuerit qui eripiat; tanto enixius tibi, quantum in te est, resistendum est, ne de manu tua possit eam eruere, ne quando dicat inimicus: Praevalui adversus eum. Itaque aggredere fratrem omni officio charitatis; videlicet benefirum correptionibus; quodque efficacius esseconsilium confugiendum est, dicentis: Auferte malum ex vobis . Auferatur ergo malus, ne malos generet. Neque enim potest arbor mala fructus nisi malos facere. Auferatur autem dico, sed non quomod
Abbreviated transcription (Latin):
bus ⁊ despectõ suꝑbis. Nam ten̾a quid aluo
sens cogito. dic̾tito. scͥptito. mitto q qd p̾sẽs
legas. rogo u̾ocium ũ filencu quies. C etei
inquies omĩa fac̾e potes in silentio. stum
si ex sentencia hot Rndeas siuantꝰ enim tu¬
multus estinmente dictantium uͥ multitu
tas sensuum concurrit: ybi seꝑe respuit᷑
quod occurrit ⁊ requitit᷑ quod excidit nͥ quid
pult̾us scõm litt̾am quid consequenciꝰ iur
sentenciam: quid plamꝰ ppt̾ intelligentiam.
didur. multa q alia que a docti nhinꝰ ce¬
silencium nõĩabis. Dañqm non soluntẽ¬
peries set nec mee ꝓfessionis ÷ huic rei op¬
am dare. qm postusas nec possibilitatis po¬
implere quod optas. Siquidem ut monã¬
chi quod eẽ iudeor nel pecratoris quod sũ
osfitium nonꝰ dot̾e.iseu lugͥe. Indottus qͥ¬
nescit. nichil in doctiꝰ agit. Doce itaq nec In¬
docto est imꝑmptu net monacho mansu

Expanded text:
bus, et despectio superbis. Nam revera quid aliud bus, et despectio superbis. Nam revera quid aliud sens cogito, dictito, scriptito, mittoque quod praesens legas; rogo ubi otium, ubi silentii quies? Sed haec, inquies, omnia facere potes in silentio. Mirum si ex sententia hoc respondeas. Quantus enim tumultus est in mente dictantium, ubi multits et diversitas sensuum concurrit; ubi saepe respuitur quod occurrit, et requiritur quod excidit: ubi quid pulchrius secundum litteram, quid consequentius juxta sententiam, quid planius propter intelligentiam, ditur; multaque alia quae a doctis in hujussilentium nominabis? 2. Quanquam non solum temporis, sed nec meae 96 professionis est, huic rei operam dare quam postulas, nec possibilitatis adimplere quod optas. Siquidem vel monachi quod esse videor, vel peccatoris quod sum, officium non est docere, sed lugere. Indoctus nescit, nihil indoctius agit. Docere itaque nec indocto est in promptu, nec monacho in ausu,
Abbreviated transcription (Latin):
tem prouchi. potest ita mͥ mea insip̃ia sciri.
⁊ ascientibus inuste landari. uerret me apłs¬
qui ⁊ ip̃e t̾ritꝰ dicit. parto a ne quis me ensti¬
met supͣ id quod uicet iie aut audit ali¬
quid exme. Qm̃pulthre dicit ꝑco: non ꝑ¬
cet sibi arrogans non ꝑcit sibi suꝑb non cupi¬
dus uane głe. ⁊ iactator accium filiorum s¬
orum. qui uelsibi arrogat qd̃. uel mentitur
de se quod non est. Solus quiuere huimilis
ꝑcit aĩe sue. qui ne putet᷑ quodnonꝰ: cemper
qnͣtum inse uult nescui quod est. Grandere¬
uera ꝑiculum audire q̃mꝙͣ de se sup̃ qm sen¬
tit dese. Quis dabit michi apio homines tm̃
deueris digne humiliari. qnͣtum uel defaluis
datu indigne exaltari: Iuam mͥ uotem
ꝓpħicam iire assim̾em. Exaltatus huiili¬
atus sum ⁊ conturbatus. Et ĩ Undam ⁊ uili¬
orfiam. Ludam silicet ut illudar. Ronꝰ indꝰ.
ludꝰ quo efficimur oꝓpbrium habundanti

Expanded text:
tem provehi. Prodest itaque mihi meam insipientiam sciri, tem provehi. Prodest itaque mihi meam insipientiam sciri, et a scientibus  aqui et ipse territus dicit: Parco autem, ne quis me existimet supra id quod videt in me, aut audit aliquid ex me . Quam pulchre dixit, parco. Non parcit sibi arrogans, non parcit sibi superbus, non cupidus vanae gloriae, et jactator actuum suorum, qui vel sibi arrogat quod est, vel mentitur de se quod non est. Solus qui vere humilis est, parcit animae suae: qui ne putetur, quod non est, semper quantum in se est, vult nesciri quod est. 12. Grande revera periculum, audire quemquam de se supra quam sentit in se. Quis dabit mihi apud homines tantum de veris digne humiliari, quantum vel de falsis datum est indigne exaltari? Illam mihi vocem propheticam jure assumerem: Exaltatus autem, humiliatus sum et conturbatus ; et illud: Ludam, et vilior fiam . Ludam scilicet ut illudar. Bonus ludus, lud
Abbreviated transcription (Latin):
cens u̾bo utili. humilis corde mansietłis ab
om̃es. Caue a qr olim in honore positus sa¬
isti: ⁊ nunc te putes p̃cet̾is honorandnm̃
l magis humilem exhibeas. tamqm te cefis
uium. Non enim digmun ut m̃eibigat ho¬
norem unde refugis laborẽ. Potest ⁊̃ ꝯmt are
ut exmemoria relitti honoris. tuumande
eulfet cuꝑiditas ita ut om̃a que mailiter
contempsisti pmłt desid̾are inapial. diltei¬
centamimo que pͥui amaia muerunt ũibli¬
mitat loci. domꝰ ciuia rerim ditroniacio. ob¬
sequia famuloꝵ lib̾cas inpotestas malios in
tantum ut ꝓpe reliquis se te peniteat quod
pͥus ten̾e granabat cui pessime temptatõm
si uel adboram quod absit assensum p̃biin
non mediocre dampinum mcutes tue cou¬
u̾sacõnis. Siquidem humiliacio inta ad hu¬
militatem sicut paciencia ad pacem. sict
lectio ad sõam. Si n̾tutem appetis hiinatił u¬
tam non refugias humiluatsacõnis. siam
sinon pateris humiliari non pot̾is ad hũulua¬

Expanded text:
cens, verbo utilis, humilis corde, mansuetus ad omnes. Cave autem, ne, quia olim in honore positus fuisti, etiam nunc te putes prae caeteris honorandum: sed magis humilem omnibus exhibeas, tanquam de caeteris unum. Nec enim dignum est ut inde exigas honorem, unde refugis laborem. 9. Potest hinc etiut ex memoria relicti honoris tuum animum pulset cupiditas; ita ut omnia quae viriliter contempsisti, pueriliter desiderare incipias. Dulcescent animo quae prius amara fuerunt, sublimitas loci, domus cura, rerum dispensatio, obsequia famulorum, libertas tui, potestas in alios; in tantum ut prope reliquisse te poeniteat, quod prius tenere gravabat: cui pessimae tentationi si vel ad horam quod absit assensum praebueris, non mediocre damnum incurres tuae coundamentum? Siquidem humiliatio via est ad humilitatem, sicut patientia ad pacem, sicut lectio ad scientiam. Si virtutem appetis humilitatis, viam non refugias humiliationis. Nam si non pateris humiliari, non poteris ad humilita
Abbreviated transcription (Latin):
sui iut᷑ eẽ sua ꝑmittatur niu̾e lege. secab¬
scidatur ut oiił morbida agrege ut putoũ
menbrum. a corpore. qr exinde seproc̾to nou¬
it a te hr̃i tamqmͣ echimcũ ⁊ publicanum
Et netimeas eẽ contͣ cantatem. sumꝰ scan¬
dalum multorum. recompensanis pace. i¬
Quippe qui fortesua malicia trũm pohab̾i¬
tancium turbare facile pot̾nt unani¬
tatem. consoletur te uia salomonis seu¬
tencia. Quem deus negligit nemo coge p̃¬

Expanded text:
sui juris esse, sua permittatur vivere lege; 107 sed abscindatur, ut ovis morbida a grege, ut putridum membrum a corpore; qui jam exinde se pro certo noverit a te haberi tanquam ethnicum et publicanum. Et ne timeas esse contra charitatem, si unius scandalum multorum recompensaveris pace, quippe qui sua forte malitia, fratrum cohabitantium turbare facile poterat unanimitatem. Consoletur te illa Salomonis sententia: Quem Deus negligit, nemo pote
Abbreviated transcription (Latin):
possimieẽ aliis multis qm̃ soli michi prudẽs
g᷑ humilitas hũilisq pnidencia fuit ⁊ nen᷑¬
qmͣ credens ad salutem teposse susit̾e tibi
locum requisisti. set ad clausitum de quo ex¬
ieras. ⁊ ad pr̃em sub quo profeceras familit
redisti. Recciꝰ quippe fuitut domꝰ que te mi¬
terat. sec ꝓ fr̃na cantate dimiserat᷑ exoctu¬
patum reciperet. qmͣ de eiꝰ desolatõne aliena
gaud̾et. Quod tamen in hꝰ ep̃i licentiam nõ
habuens. nolo ut negligent᷑ ducas. secautp
te aut ꝑ mediam ꝑsonam qnͣtum m̃ teꝰ lcu

Expanded text:
sse aliis multis, quam soli mihi. Prudens ergo humilitas humilisque prudentia fuit, quod nequaquam credens ad salutem te posse sufficere tibi,locum requisisti, sed ad claustrum de quo exieras, et ad patrem sub quo profeceras, familiariter rediisti. Rectius quippe fuit ut domus quae te nutrierat, sed pro fraterna charitate dimiserat, exoccupatum reciperet, quam de ejus desolatione aliena gauderet. Quod tamen in hoc episcopi licentiam non habueris, nolo ut negligenter ducas: sed aut per te, aut per mediam personam, quantum in te est,
Abbreviated transcription (Latin):
tem. nepenitꝰ uideatur. negare quod petis¬
ti ⁊ te ⁊ quicumq tui similes profit̾e cuꝑi¬
unt uircutib. inuito ⁊ prou̾co ⁊ si non u̾bo
doct̾ue. certe mei silencii eremplo ut uel
silendo doceamͣ smiile. qui loquendo me cõ¬
pellis tet̾e quod nescio. Cessent gͥ qui abs¬
labore nõ possunt accitan. ⁊ iud freqñtet᷑
quod qnͣto atcenciꝰ satagitut. tanto minus
constat laborari: Quiescant inqm̃ a dictando
ingenia magna: labia a contabulando a
scͥbendo digiti. a dilaurendo mingcũ. Nonae
quiescant corda dise ac nocte meditari in le¬
ge domini que: caritas. a quo negotio quto
quieciores sumꝰ tanto minꝰ quiescimꝰ. Qnͣto¬
q occupatõres sumꝰ ĩ ilto. tanto nos quieai¬
ores sentimꝰ exillo. Amemꝰ ⁊ ameniur. In asdo¬

Expanded text:
dem, ne penitus videar negare quod petiisti; et te, et quicunque tuis similes proficere cupiunt in virtutibus, invito et provoco, etsi non verbo doctrinae, certe mei silentii exemplo, ut vel silendo doceam te silere, qui loquendo compellis me docere quod nescio. 3. Sed quilabore non possunt actitari; et illud frequentetur, quod quanto attentius satagitur, tanto minus constat laborari. Quiescant, inquam, a dictando ingenia, labia a confabulando, a scribendo digiti, a discurrendo nuntii: non autem quiescant corda die ac 97 nocte meditari in lege Domini, quae est charitas. A quo negotio quanto quietiores sumus, tanto minus quiescimus: quantoque occupatiores sumus in illo, tanto nos quietiores sentimus ex illo. Amemus, et amemur; in a
Abbreviated transcription (Latin):
consilio. desid̾ant quemq consuluꝰ ag̾e.
eligitur ac tenetur giaui fateor me on̾e
p̃mi sencio rei finem semꝑ paiudꝰ ⁊ nũꝙͣ
es confilio: Anrõnabilit᷑ egeris. Yiderunt ĩ¬
qm siliceat xp̃ano in iuitcam sibi dimitt̾e
obedienciam. ante mortem cum ꝓp̃t factꝰ
sit obediens pr̃i usq ad morten: eciam in ꝙ¬
inquis ꝑ licenciam. Nam quesiui eam ab ĩ¬
ep̃o. ⁊ accepi. Bene licenciam quesisti: set
quoniodo non licebat. Ac per hoc non acce¬
pisti: sec extorsisti. Extorta autẽ seu coacta
gͣculor quidem tibi quodsis exhonoratus
set uereor ne deus a te qnͣtum inte est.
ethorlatus sit. cuiꝰ ꝓculdubio ordinacõni
tesistis: dum ꝓmotus ab illo tute deics. O
coronam s̃ difficultatem: si inp̾ntatem: oĩa
possibilia sunt credenti. Sec ẜ nde quod u̾ius
est quia silitet placuit tibi magis quies tua
qmͣ utilitas aliena. Nec mirum. placet fate¬
ortmͥ quod hec quies placeat tibi si tñ nõ
niinus. Quodamq autem bonum ita pla¬

Expanded text:
nari, desiderans quemque consultius agere. eligitur ac tenetur, gravi fateor onere me premi sentio, rei finem semper pavidus, et nunquam es consilio, an rationabiliter egeris. Viderint, inquam, si liceat Christiano injunctam sibi dimittere obedientiam ante mortem, cum Christus factus sit obediens Patri usque ad mortem. Etiam, inquis, per licentiam: nam quaesivi eam ab episcopo, et accepi. Bene, licentiam quidem quaesisti, sed quomodo non licebat; ac per hoc non accepisti, sed extorsisti. Extorta autem seu coacta gratulor quidem tibi, quod sis exoneratus: sed vereor ne Deus a te, quantum in te est, exhonoratus sit; cujus procul dubio ordinationi resistis, dum promotus ab illo tu te dejicis.coronam: si difficultatem, si impossibilitatem; omnia possibilia sunt credenti. Sed responde quod verius est, quia scilicet placuit tibi magis quies tua, quam utilitas aliena. Nec mirum: placet fateor et mihi, quod haec quies placeat tibi, si tamen non nimis. Quodcunque autem bonum ita pla
Abbreviated transcription (Latin):
me condoleo tͥ. Condoleo dix̾im. set tñ doles ⁊
tu. Alit̾ enim doleo magis dixisse debueram:
Na non est condolere. iͥ nemo qui doleat. Itaz
sitoles: condoleo. si non: toleo tñ.⁊ max̾me:
sciens longiꝰ a salute absist̾e menbꝵ quod ob¬
stupnit. ⁊ egrum sese sencientem: ꝑiculosius
laborare. Absit ut de te id suspit̃. Nomi quib
delicus dulais quietis ede non longe ante. Iut
fruebare: non potes hiis dissuenisse tam cito¬
nõ potes ĩ subito non dolere nuꝑ subcc̾tas. Nla¬
Sa recens tolore non taret. Neqr n. iam ottal̃¬
nlnꝰ. nec intam breuem usum insentibilem est
o pati contig̾it. tociens tolor tuus renouetur
nec̃te est. At qñ non contingit: Quocens ius
tiucassum. quociens moues nec promonet. Qͦ¬
ciens conaris ⁊ non datur ułtͣ. en it̾is ⁊ non paris
temptas ⁊ abripetis. ⁊ nͥ maꝑis: sbi teficis idum
adhuc ordiris: sucuduntte: uenerunt fan us

Expanded text:
me condoleo tibi. Condoleo dixerim, si tamen doles et tu: alioquin doleo magis dixisse debueram; quia non est condolere, ubi nemo qui doleat. Itaque si doles, condoleo: si non, doleo tamen, et maxime, sciens longius a salute absistere membrum quod obstupuit; et aegrum sese non sentientem periculosius laborare. Absit autem ut de te id suspicer. Novi quibus deliciis dulcis quietis tuae non longe antehac fruebare. Non potes his dissuevisse tam cito, ita subito non dolore nuper subtractas. Plaga recens dolore non caret. Neque enim jam occallvulnus, nec in tam brevi versum in insensibile est. id pati contigerit, toties dolor tuus renovetur necesse est. At quando non contingit? Quoties vis, et incassum? quoties moves, nec promoves? quoties conaris, et non datur ultra; eniteris, et non paris; tentas, et abriperis; et ubi incipis, ibi deficis; et dum adhuc ordiris, succidunt te? Venerunt filii us
Abbreviated transcription (Latin):
sic se tue res hñt: Absit. hec est ꝑs illius. quidatus
sit inreprobum sensum. Ab hus sane cpio t
ricem. non cum biis. Nichil plus metuo tibi pa¬
ce ht̃. Miranis si unqm possit accid̾e: Etam dico
t. si sicres ut assolet ꝑ contuetudinem mĩcur¬

Expanded text:
sic se habent res tuae. Absit: haec est pars illius, qui datus est in reprobum sensum. Ab his sane cupio tibi pacem, non cum his. Nihil plus metuo tibi pace ista. Miraris si unquam possit accidere? Etiam, dico tibi, si res, ut assolet, per consuetudinem in incur
Abbreviated transcription (Latin):
e medullis tam facile abstraberis. Ascende ince¬
los. descende in abyssos. non retedes a me. sequar
te quocumq ieris. Amaui pauꝑem sp̃n. Ama¬
bo pmꝑum ⁊ diuitum prẽm. Non enim sibͥe¬
ne te noui qr pr panpum factus: Iõ non panꝑ
sp̃u es: In te hant mutatõm fc̃am ẽẽ confudd
Non dete. nec pͥori statui tuo successisse ꝓ motõm¬
o set accessisse. Monebo te ꝓinde. nõ ut magr̃
set ut mat̾: plane ut amans. amens magis ui¬
dear. set ei qui non amat: ei qui uim non sen¬

Expanded text:
tam facile erueris. Ascende in coetam facile erueris. Ascende in coelos, descende in abyssos: non recedes a me, sequar te quocumque ieris . Amavi pauperem, amabo pauperum et divitum patrem. Non enim, si bene te novi, quia pater pauperum factus, ideo non pauper spiritu es. In te hanc mutationem factam esse confido, non de te; nec priori statui tuo successisse promotionem, sed accessisse. Monebo te proinde, non ut magister, sed ut mater: plane ut amans. Amens magis videar, sed ei qui non amat, ei qui vim non sen
Abbreviated transcription (Latin):
ficet. uel delectet ue̾ confoletur. sec
nescio quomodo uult ⁊ non uult ex¬
ire leca quidem. set lenta or̃o: dum c̾catim il¬
li contͣna imꝑare contendunt. Maiestas atq a¬
mor. Nempe urget ilie: in hib illa. S et intue¬
int tua dignacio. qͣ hoc ip̃m non saltem p̃cipis.
sec petitis: cmm p̾ciꝑe magis te deceat. Manifest
gͥ cum dignant̾ cedente quid n cedat pudor. l
enm si cathedmͣ ascendit̾i: nec si ambules
suꝑ penias uentoꝵ: subduc̾is affectui. Amor
dominium nescit. aguoscit filium ĩ insulis. ꝑ
se satis subiectꝰis est. obsequitur sponte: gͣtis op¬
temꝑat. lib̾e reueretur. non sic aliqui nõ sic: set
aut timore ad ista interpelluntut. aut cupidita¬
te. hii sunt qui in fatie benedicunt. mala aut̃
in cordib eoꝵ. Blandiuntur corã: in necntate
deficuuit. At cantas nunꝙͣ extidit. Ego utu̾m
fatear mat̾s sum lib̾atuł officio: set non dep̾da¬
tus affectu. Olim enim in uit̾atus es: non mͥ¬

Expanded text:
ectet, vel consoletur. Sed nescio quomodo vult, et non vult exire laeta quidem, sed lenta oratio: dum certatim illi contraria imperare contendunt majestas, atque amor. Nempe urget ille, inhibet illa. Sed intervenit tua dignatio, qua hoc ipsunt non praecipis, sed petis, cum praecipere magis te deceat. Majestate igitur tam dignanter cedente, quidni cedat pudor? Quid enim si cathedram ascendisti? Nec si ambules super pennas ventorum, subduceris affectui. Amor dominum nescit, agnoscit filium et in infulis. Per se satis subjectus est, obsequitur sponte, gratis obtemperat, libere reveretur. Non sic aliqui, non sic: sed aut timore ad ista impelluntur, aut cupiditate. Hi sunt qui in facie benedicunt, mala autem in cordibus eorum; blandiuntur coram, in necessitate deficiunt. At charitas nunquam excidit . Ego, ut verum fatear, matris sum liberatus officio, sed non depraedatus affectu. Olim mihi invisceratus es, non
Abbreviated transcription (Latin):
iortis eminus nitẽt. uela ĩ nauib. hic o¬
otor illit uñtꝰ aspirat. oue utilitat ĩ toli
ĩ nauib qͣnta ꝯ m̾cia. lilia suauitatẽ na
sui. uela hominũ tauite ĩuent acce pis¬
ces sauentes ⁊ delphinas lutẽtes. ad de rau¬
co sonantes fluctꝰ murmure. adice cuoe¬
tes naues ad litora ⁊ de littorib exeuntes.
et tũ. esart̾ib emittũt᷑ qͣtrige qͣnto stutio
spettanciũ ⁊ amore c̾tat᷑.

Expanded text:
in hortis eminus nitent, uela in nauibus; hic in hortis eminus nitent, uela in nauibus; hic odor, illic uentus aspirat. quae utilitas in folio? in nauibus quanta commercia! lrium, vela hominum salutem invehunt. Adde pisces salientes, et delphinas ludentes: adde rauco sonantes fluctus murmure: adjice currentes naves ad littora, vel de littoribus exeuntes. Et cum e carceribus mittuntur quadrigae, quanto studio spectantium et amore certat
Abbreviated transcription (Latin):
iriorꝰ se subrigat.
pectemꝰ ea q̃ usitata młtis ⁊ plena
it gr̃e. Qͦ mͦ aqͣ insalis u̾tat᷑ solidi¬
tatem ut ferro sepe tedat᷑ ꝙ de luitã
ris ualicti eiꝰdẽ metalli niueo candore re
ori hba sit si ĩ aerẽ tnͣsferat᷑ lapis fir¬
Emitate solidet᷑. de ostreit¬
Inde ⁊ ostreis pͥsiossimas margari¬
tas nat̾ra infix̾it qͦ moto eas maris
Laqͥ uitam molli carne solidau̾it
Que difficile apud reges inueniũt᷑. ea
in littorib qͣi uił alga iacẽt uulgotĩ
saxis asꝑis ⁊ tautib colligunt᷑. e uellẽ¬
ureum ⁊̃ uellus aq̃ nutͥt ⁊ la a¬
nam in memorat sp̃em metaui
gignũt litora cuiꝰ colorẽ nullus. ad
humana implere nescit industͥa. scim̃
q solititudĩe uella ouiũ ⁊̃ minꝰ p̾ciosa
curent᷑. Sint i optima. neqͣꝙͣ tñ hus fuc̾
timi sit ⁊ q̃ pratoꝵ gr̃a . ł ortoꝵ amenitas.
pot̾ ceruli maris equiꝑare picturã. au
mrcesct. ista uiu duratura seruat᷑. lilia

Expanded text:
riora se subrigat. solum ea quae usitata multis et plena sint gratiae, quomodo aqua in salis uertatur soliditatem, ut ferro saepe caedatur, quod de Brittaniris ualidi eiusdem metalli niuri herba sit, si in aerem transferatur, in lapidis firmitatem solidetur. Unde etiam ostreis pretiosissimam margaritam natura infixerit, quomodo eam maris aqua in tam molli carne solidaverit. 94 Quae difficile apud reges inveniuntur, ea in littoribus quasi vilia jacent vulgo, et in saxis asperis et cautibus colliguntur. aureum etiam uellus aqua nutrit et lanam in memorati speciem metalli gignunt litora, cuius colorem nullus adhuhumana implere nescit industria. scimus qua sollicitudine uellera ouium etiam minus pretiosa curentur; sint licet optima, nequaquam tamen his fucus timi. et quae pratorum gratia uel hortorum amoenitas potest caeruli maris aequiperare picturam? uolmarcescunt, ista diu duratura. seruatur. naturam
Abbreviated transcription (Latin):
emanius athlanticum mare. Qmͣ¬
ingentia illic ⁊ infinite magni¬
tud ĩs cete. Que si qñ suꝑ natãt flc¬
tib. ambulare ĩsulas putes. ⁊ montes
altissimos sũmis ad celũ u̾ticib emi¬
nͥe. que ñ ĩ acta nec inlitorib s in ath¬
lantiti maris ꝓfundo ferunt᷑ iuteri
ut eoꝵ ospectu naute a nauigandi in
ut locis psũpt̃one reuotent᷑ nec lecreta
eloꝵ adire sñ supprenio t̾pore mortis ꝯ¬
usurpet. s iam alsurgamꝰ ip̃i de ꝓfũto

Expanded text:
ad Atlanticum mare. quaingentia illic et infinitae magnitudinis cete, quae si quando supernatant fluctibus, ambulare insulas putes, montes altissimos summis ad caelum uerticibus eminere! quae non in acta nec in litoribus, sed in Atlantici maris profundo feruntur uideri, ut eorum conspectu nautae a nauigandi in illis locis praesumptione reuocentur nec secreta elementorum adire sine supremo terrore mortis usurpent. S
Abbreviated transcription (Latin):
modul ꝙͣ fotu corꝑis animare fetꝰ.
ouaq fou̾e. hanc iniͥtata tenius il¬
la mutiłr. S puclica nicussum mo¬
le lapide brachio trahens ut poisit
mulcet afc̃m ⁊ qͣm ius suauitatem
luscime ñ possit imitari. mutat᷑ t̃
eã sedulitate pictatis.
tit horrorem ⁊ quo fuit nox ob¬
tñios exc̃cet uolatꝰ exorto autr̃ die a cͥ¬

Expanded text:
ris animare ova quae foveat. Hanc imitata tenuis illa mulier, sed pudica, in usum molae lapidem brachio trahens, ut possit mulcet affectum. Et quamvis suavitatem lusciniae non possit imitari, imitatur tamen eam sedulitate pietatis. tit horrorem; et quo fuerit nox obensos exercet volatus. Exorto autem die
Abbreviated transcription (Latin):
sq ad locustã quo gr̃a diuina
penetͣuit. Que cũ aginĩe ⁊ferto
regionis cusq occuꝑau̾it latitu¬
uinem: in noxio pͥmũ fi̾at᷑ ħitacło
nec fructꝰ inhopitau incursione
depaicit᷑: nͥ duune signũ pcept̃ois
acceꝑit. Et .n. sicut in exodo legimꝰ ca
quo celestis ultionẽ offensionis ex¬
equit᷑ pie ministͣ uindc̃e. hanc gͦ a
ius deuorat selenchis. S̾ic .n. g̾co aui
ħ nuncupat᷑ noĩe. data ad itinedia
maloꝵ q̃ locusta ꝯsueuit ĩferre. tui
creator in explebilem dedit teuorã¬
di nͦm. ut saciabili pastu plagam
ꝙͣ supͣ dixiꝰ possit extingure. s̃ qͥt ħ
est: Dum s̾monẽ ꝓducinius. ecce tibi
iam ⁊ noct᷑ne aues circũuolant et
net sui qͦ assum̃dam ꝯmemorato¬
nem ꝓducunt. Repetũt diu̾se aues
aniaria sua qͣs uesꝑ nocte cogit ꝓce¬
d̾e ⁊ se inlatubilis suis ablut canore
occasum dei cͣmine ꝓseq̃ntes ne im¬
munes habeant᷑ gr̃aꝵ quib creato¬
rem suũ om̃is creatuia collaudat.

Expanded text:
 ad lucustam quoque gratia diuina penetrauit, quae cum agmine conferto regionis cuiusque occupauerit latitudinem, innoxio primum feriatur habitaculo nec fructus inhospitali incursione depascitur, nisi diuinae signum praeceptionis acceperit. etenim sicut in Exodo legimus, ea quoque caelestis ultionem offensionis exequitur piae ministra uindictae. hanc quoque auis deuorat seleucis — sic enim graeco auis haec nuncupatur nomine - data ad remedium malorum, quae lucusta consueuit inferre. cui creator inexplebilem dedit devorandi naturam; ut insatiabili pastu plagam  supra diximus possit extinguere. Sed quid hoc est? dum sermonem producimus. ecce iam tibi et nocturnae aues circumuolant et nent, sui quoque adsumendam commemorationem producunt. repetunt diuersae aues aviaria sua, quas vesper nocte cogit decedere, et se in latibulis suis abdunt, canoro occasum diei carmine prosequentes; ne immunes abeant gratiarum, quibus creatorem suum omnis creatura collaudat.
Abbreviated transcription (Latin):
in tenebris. De cordis oculis loquor
quos hnt sapientes mundi ⁊ ñ ui¬
det. In luce nicħ c̾nũt. intenebris
ambulat. Dũ demonioꝵ tenebrosa
rimant᷑. ⁊ celi alta se urde c̾dunt. dis¬
cribentes radio mundum. mentu¬
ram acris ip̃ius colligentes. porro
a̾ a fide diuii ꝓpetue cecitatis tene¬
bris implicãt᷑ ħͥntes ĩ ꝓximo diem

Expanded text:
loquor, quos habent sapientes mundi, et non vident, in luce nihil cernunt, in tenebris ambulant, dum daemoniorum tenebrosa rimantur, et coeli alta se videre credunt, describentes radio mundum, mensuram acris ipsius colligentes. Porro autem a fide devii, perpetuae caecitatis tenebris implicantur, habentes in proximo diem
Abbreviated transcription (Latin):
sius. Merito ꝓm̃ obscuratum insipiens coreoꝵ.
Quia cum u̾itatem cognosc̾ent᷑. ⁊ contempn̾ent.
iure receperunt in penanut nec cognost̾ent.i
hen si adhendo u̾icati per congnicõm sec ab iua
n̾e u̾tutem. Quid u̾o iustius qmͣ contemptori¬
ꝯgnitam non głificauit: Itaq appetitus ua¬
intatis: est condemptus u̾itatis. contemptus
u̾itatit: cã nostre cecicatis ⁊ qr non ꝓbauerũt¬

Expanded text:
suis. Merito proinde obscuratum est insipiens cor eorum: quia cum veritatem cognoscerent et contemnerent, jure receperunt in poenam ut nec cognoscerent. Heu! sic adhaerendo veritati per cognitionem, sed ab illa nere veritatem? Quid vero justius quam contemptoripossit, qui cognitam non glorificavit? Itaque appetitus vanitatis est contemptus veritatis; contemptus veritatis, causa nostrae c
Abbreviated transcription (Latin):
tes. cxpͤ camius ꝑicula : An ⁊ cu quo non is¬
noras ista. sec dissimulas: Quuia rõne gͦ mul¬
torum faciendo ruiam te non niere p̾sumis:
Qui udehcet in hoc põitus eras ut non quo d
ł est utile. set magis quod aliis. nec que tua
securus abis qui gregi tibi ꝯmisso omnem de
se seruritatem inꝑpecuum aufts: Quid occur¬
ret lupis incirsantib. Quis consolabitur in
Qmd demq leoui resistit igienti ⁊ querenti¬
qͣm deuorat: Que cum ita snt in dicatu qͣle
hoc tuum bonum erit. aut si uel eẽ pot̾it.
bomim cum tantis mauis: Qnͣtumlib dig¬
nos fcũrum te fructus penitencie confidas.
Nonne temq si recte offers ⁊ non recte diuidĩ
petas: Quid enim: Recte ne forte diuid̾e ẽẽ
dices. soli anime tue consułe. ⁊ filios tuos qͦs
orphanos relinquis consulo p̃r̃o pr̃no distitue
Omifos. ⁊ miserabiles ⁊ eo imipfabiliores quo
uiuose conspiciunt orbare prẽ. Qm̃qm dubi¬

Expanded text:
tes exspectamus pericula? An et tu quoque non igtes exspectamus pericula? An et tu quoque non ignoras ista, sed dissimulas? Qua ratione ergo multorum faciendo ruinam, te ruere non praesumis: qui in hoc videlicet positus eras, ut non quod tibi est utile, sed magis quod aliis; nec quae tuasecurus abis, qui gregi tibi commisso omnem de se securitatem in perpetuum aufers? Quis occurret lupis incursantibus? quis consolabitur in quis denique leoni resist Quae cum ita sint, judica tu quale hoc tuum bonum erit, aut si vel esse poterit bonum cum tantis malis. Quantumlibet dignos facturum te fructus poenitentiae confidas, Nonne denique si recte offers, et non recte dividis, peccas? Quid enim? Rectene forte dividere esse dices, soli animae tuae consulere; et filios tuos quos orphanos relinquis, consilio paterno destituere? O miseros et miserabiles, et eo miserabiliores, quo vivo se conspiciunt orbari patre! Quanquam dubi
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃e quippe di sapiencia qui ait. Qui ꝯmed ᷑
me ad huc esuet. ⁊ qui bĩbit me adhuc sici¬
et. set quomodo potest esurire xp̃m plenus
cotidiẽ siliquis porcorum : Non potes bi¬
b̾e sinnil calicem xͥ ⁊ calicem demo niorum.
uel uentrem tuum: ⁊p̃c in te non inuenit
locum. Non miretis ꝙ dico. In domo auim¬
cłi tui non potes in ebriari ab ub̾tate temꝰ di.
Cur inquis: Quia domus deliciaꝵ. Quõ ig
nil ⁊ aqua simul esse non possunt: fic spuale
⁊ camales dilicie in eõdem se non paciunt᷑.
ẜbi t̃pulam ruttantis int̾ꝑocula senseritxͨ.
ua sua dulciora super mel ⁊ fauum. menti
ꝓpeinare non dingnatur. uͥ curiosa ciborum
diu̾sitas. uͥ diuitis supellectilis. discolornarie¬
quies non tuo sas quod facio bonam consci¬
enciam habeo. esto. credimꝰ tͥ de te. Nim quĩd
de nobis qui iam ⁊ gͣma tuo ex discenu gem̃¬
tes sustinemus scandala. ⁊gͣmora panen¬

Expanded text:
Ipse quippe Dei est sapientia, quae ait: Qui comedit Ipse quippe Dei est sapientia, quae ait: Qui comedit me, adhuc esuriet; et qui bibit me, adhuc sitiet . Sed quomodo potest esurire vel sitire Christum, plenus quotidie siliquis porcorum? Non potes bibere simul calicem Christi, et calicem daemoniorum . vel ventrem tuum, Christus in te non invenit locum. Non mireris quod dico. In domo avunculi tui non potes inebriari ab ubertate domus Dei. Cur, inquis? Quia domus deliciarum est. Quomodo ignis et aqua simul esse non possunt, sic spirituales et carnales deliciae in eodem se non patiuntur. Ubi crapulam ructantis inter pocula senserit a sua, dulciora super mel et favum, menti propinare non dignatur. Ubi curiosa ciborum diversitas, ubi divitis supellectilis discolor variequies, non ruo: scio quod facio; bonam conscientiam habeo. Esto: credimus tibi de te. Sed nunquid de nobis, qui jam et gravia tuo ex discessu gementes sustinemus scandala et graviora paven
Abbreviated transcription (Latin):
singulant̾ in me rep̾hendis. cum ⁊ in alus ui¬
deas quod iustius forsitan rep̾hend̾e possis:
Ad qd̾ ego ꝓpt̾ singulantatem erroris tui. ꝓpt̾
catores. Gn quoq qnͣtumlib modeste ⁊ hones¬
te uiuas si caste si sobris si omĩo religiose te
forte paulo gͣmori continencia blandians
Cum t̾ cominꝰ dicat. ytinam te caludum a ͭ
frigidum inuenisse. hic ostendr a ꝑte. qr mi¬
mis deo tepidus places qmͣ si uel quales illi
sunt: frigidꝰ eẽs. Ino ntiq deus pacient̾ ex¬
p̾tat tefrigore qnͣq ad calorem ꝑfit̾e te n̾o
indignans adu̾tit de calore iamͦ intemꝑe
defecisse. Et quia tepidum te m̃ueni. incipi¬
am te in quid enomere exore meo. Et m̾ito.
qr tu ad cuum uomiitum c rediisti. qr tu eiꝰ
grãm euomisti. hen quomodo xp̃m̃ tam oto
fastidis: te quo scͥtum. mel ⁊ lac sub lingͣ
eiꝰ: Miror qd̾ ad gustum cibi dulcissimi nau
ideoq non appetis in eiꝑtum. aut sigustasti
⁊ dulce non sapuit: samim non hẽs palatũ.

Expanded text:
singulariter me reprehendis, cum et in aliis videas quod justius forsitan reprehendere possis? Ad quod ego: Propter singularitem erroris tui, proptcatores. Tu vero quantumlibet modeste et honeste vivas; si caste, si sobrie, si omnino religiose te forte paulo graviori continentia blandiaris, cum tibi Dominus dicat: Utinam te calidum aut frigidum invenissem. Hic ostenditur aperte, quia minus Deo tepidus places, quam si vel quales illi sunt, frigidus esses. Illos utique Deus patienter exspectat de frigore quandoque ad calorem proficere, te vero indignans advertit de calore jam in teporem defecisse. Et quia tepidum te inveni, incipiam, inquit, te evomere ex ore meo . Et merito, quia tu ad tuum vomitum redisti, quia tu ejus gratiam evomuisti. 10. Heu! quomodo Christum tam cito fastidis de quo scriptum est: Mel et lac sub lingua ejus? Miror, quod ad gustum cibi dulcissimi nausideoque non appetis inexpertum: aut si gustasti, et dulce non sapuit, sanum non habes palatum.
Abbreviated transcription (Latin):
płmq pro eo quod amamus uel axꝓbamus
qd̾ non est: Qm̃ dum sumꝰ in hoc corpore ꝑegͥ¬
nam: ab eo qui sũme. Et quid÷ homo. o d̾s
nͥ quod in notusti ei: Itaque si notitia d̾i cã.
ut homo aliqͥdsit: ignorancia facit ut nichil
sit. Sec qui uocat ea que nõ sunt tamqmͣ ea
que sunt: miseratus quõ dãmodo redatcos in
nichilum manna illd̾ absconditum. de quo
in deo. quia necdum possumꝰ contemplan.
perspẽm uel plene amplesti per amorem. dedit

Expanded text:
mque pro eo quod est, amamus vel approbamus quod non est: quoniam dum sumus in hoc corpore, peregrinamur ab eo qui summe est. Et quid est homo, o Deus, nisi quod innotuisti ei? Itaque si notitia Dei causa est ut homo aliquid sit, ignorantia facit ut nihil sit. Sed qui vocat ea quae non sunt, tanquam ea quae sunt, miseratus quodammodo redactos in nihil; manna illud absconditum de quo in Deo , quia necdum possumus contemplari per speciem, vel plene amplecti per amorem, dedit
Abbreviated transcription (Latin):
cia conu̾t̾etur iniudicium. hoc est fides ĩ intel¬
lectum. Insticia indelicet que ex fide est inudi¬
cium plene cognicõnis. Et item desid̾ium ꝑegͥ¬
nacõnis inplenitudinẽs comimittabitur dilet¬
cõnis. Si enim adhuc absentes iiciat fites ⁊
autem fides ducit ad plenam cogincõm: ⁊ sic de¬
sid̾ium ad ꝑfcãm dilectõm. ⁊ sicut dr nͥ credid̾itis
non intelugetis: sic oici eque non absut de põt.
exfide uiuit. nam beatus exintelłai. Int̾m instus
desid̃at ad d̾m. sicut ceruus ad fontes aquaꝵ
Nam beatus hiurit iam ingaudio tefontibus
saluatoris. hoc est delectatur in plenitudine ka¬
titatis. biis gͦ fortassis quasi duob anime brachi¬
is intelscu iudelicet ⁊ amore .i. conguitõne ⁊t̾eꝰ¬
lestõne u̾itatis amplectitur. ⁊ comphenditur cũ
om̃ib sc̃ĩs longitisco. latitudo. sublimitai ⁊ ꝑfun

Expanded text:
tia convertetur in judicium, hoc est, fides in intellectum, justitia videlicet quae ex fide est, in judicium plenae cognitionis, et item desiderium peregrinationis in plenitudinem commutabitur dilectionis. Si enim adhuc absentes initiat fides, autem fides ducit ad plenam cognitionem, sic desiderium ad perfectam dilectionem. Et sicut dicitur: Nisi credideritis, non intelligetis : sic dici aeque non absurde potest,ex fide vivit ; nam beatus ex intellectu. Interim justus desiderat ad Deum sicut cervus ad fontes aquarum: nam beatus haurit jam in gaudio de fontibus Salvatoris, hoc est, delectatur in plenitudine charitatis. 3. His igitur fortassis quasi duobus animae brachiis, intellectu videlicet et amore, id est cognitione et dilectione 37 veritatis, amplectitur et comprehenditur cum omni
Abbreviated transcription (Latin):
it proculdubio ⁊ mat̾ domini añsc̃a qmͣ
nata nec fallitur omĩo sc̃a ecc̃a scm̃ reputãs
ipm natiuitatit eiꝰdiem. ⁊ omĩ anno cum ex¬
ultatõne innũse t̾re uotuia celebritate susci¬
piens. Ego puto quod copiosior sc̃icacõnis
benediccõ in eam descend̾et. que ipm̃ non so¬
lum sc̃ficaret ortum. set ⁊ uitam ab om̃i te¬
inceps pecc̃o custodiret inmmẽ: quod nemini
alt̾i innatis qͥudem mulierum creditur eẽ do¬
natum. Decuit nimirum reginam uͥginum

Expanded text:
it procul dubio et Mater Domini ante sancta, quam it procul dubio et Mater Domini ante sancta, quam nata: nec fallitur omnino sancta Ecclesipsum Nativitatis ejus diem, et omnia anno cum exsultatione universae terrae votiva celebritate suscipiens. Ego puto, quod et copiosior sanctificationis benedictio in eam descenderit, quae ipsius non solum sanctificaret ortum, sed et vitam ab omni deinceps peccato custodiret immunem: quod nemini alteri in natis quidem mulierum creditur esse donatum. Decuit nimirum Reginam virginum
Abbreviated transcription (Latin):
uel siquil alius simili p̾uentus g̃ra fuit. nõ
tem̾e dix̾im. Scĩficatos tamen non dubita
inconceptõne traxerunt ualuisse ullatenꝰ
horũ natali iam donatam p̾pedire seu p̾rpe
benedictõm. Actamen quis dicat spũ scõ teple¬
tum mane adhuc filium nͥloꝰ ire ⁊ si mori in
ut̾o contigisset cum hac plenitudine sp̃t pe¬
nas luiturum dampnaconis: Durui. sui
nime tamen ausim. huic quippiam meai
sentencia diffimre. Set quicquid debot fit
m̾ito ecc̃a qm cet̾orum. non natiuitatem.
set mortem sc̃õꝵ iudicat ⁊ p̃dicat p̃ciosam. i¬
singulari quadam exceꝑcõne festis pͥfertgau¬
diis uen̾aturq illiꝰ natalem. de quo nunci¬
ante angło singulant̾ legit. ⁊ multi in na¬
tiuitate eis gandebunt. Cur enim nou sit
tlłi exitut sc̃s ac ꝑinde festiuus ⁊ lecus. qui potu¬
mortalium constat fuisse collatum fac c̾ce
non est suspicari tante uͥgim esse negatum
per qm om̃is mortalitas em̾sit aduitam. fu¬

Expanded text:
el si quis alius simili praeventus gratia fuerit; non temere dixerim. Sanctificatos tamen non dubitavin conceptione traxerunt, valuisse ullatenus horum natali jam donatam praepedire seu praeripere benedictionem. Attamen quis dicat Spiritu sancto repletum, manere adhuc filium nihilominus irae; et, si mori in utero contigisset cum hac plenitudine spiritus, poenas luiturum damnationis? Durum est. Minime tamen ausim hinc quidpiam mea sententia definire. Sed quidquid de hoc sit, merito Ecclesia, quae caeterorum non nativitatem, sed mortem sanctorum judicat et praedicat pretiosam, singulari quadam exceptione festis praefert gaudiis, veneraturque illius natalem, de quo nuntiante angelo singulariter legit: Et multi in nativitate ejus gaudebunt . Cur enim non sit illius exitus sanctus, ac proinde festivus et laetus, qui potumortalium constat fuisse collatum, fas certe non est suspicari tantae Virgini esse negatum, per quam omnis mortalitas emersit ad vitam. Fu
Abbreviated transcription (Latin):
ab apło ꝓmulgatum sit genale mandatum.
id tamen spñałr a nob̾ loci ip̃iꝰ nostia atq
imimisti pͥlegio andatter exposamus. srisi
forte quod minime sentimus magił occuꝑa¬
tũm lecuro ꝯmͣ honorificatis ministium. ẜqui
damodo romani canseuani transire non heat
ut uel uix bomim in dicetur quod eiꝰ pus non
fu̾it examinatum iudicio. mod̾atum consilie
studio reboratum. ⁊ confinatum adintono cui

Expanded text:
 promulgatum sit generale mandatum , id tamen specialiter a vobis loci ipsius vestri atque ministerii privilegio audacter exposcimus. Nisi forte quod minime sentimus magis occupatis locum, quam honorificatis ministerium. Siqanus quodammodo Romani cancellarii transire non habeat, ut vel vix bonum judicetur, quod ejus prius non fuerit examinatum judicio, moderatum consilio, studi
Abbreviated transcription (Latin):
ac leues reddit. quas utiq non destruit. sec
facit ut impleantur. dicente domino. Nõ
ueni legem soluere. set adimplere. iliam ũ¬
temꝑat. illam ordinat. utramq leingat.
Numꝙͣ erit cantas sine timore. set casto.
nũqmͣ sine cupiditate. set ordinata. Implet
gͦ caritas legem sui. cum infudit deuocõ¬
nem ĩ plet ⁊ m̾tẽnarii. cum ordinat cupidi¬
tatem. porro timori ꝑmixta ceuocõ ipm ñ
ad nuillat. sec castiticat. pena tñ tollitur. sñ
qͣ eẽ non potuit. dum fuit suilis ⁊ tĩmor
manet in scłm scłi: castus ⁊ filialis. Nam ꝙ
legitur. perfecta caritas foras mitcit timo¬
tem. pena intelligenda que suili ut diximꝰ
nũqmͣ teest timori. illo sil gn̾e locõnis: qͦ
sepe causa ponitur pro estc̃u. Demde cupidi¬
tas. tunc recte a suꝑnemente caritate ordi¬
natur. cum mala quidem penitus respuñt᷑
bonis n̾o in meliora p̃ferintur. nec bona
nͥ ꝓpt̾ meliora appetuntur. Quod ensm ple

Expanded text:
ac leves reddit, quas utique non destruit, sed ac leves reddit, quas utique non destruit, sed facit ut impleantur, dicente Domino: Non veni legem solvere, sed adimplere . Illam temperat, istam ordinat, utramque levigat. Nunquam erit charitas sine timore, sed casto; nunquam sine cupiditate, sed ordinata. Implet ergo charitas legem servi, cum infundit devotionem; implet et mercenarii, cum ordinat cupiditatem. Porro timori permixta devotio ipsum non annullat, sed castificat. Poena tantum tollitur, sine qua esse non potuit dum fuit servilis; et timor manet in saeculum saeculi castus et filialis . Nam quod legitur, Perfecta charitas foras mittit timorem , poena intelligenda est, quae servili, ut diximus, nunquam deest timori, illo scilicet genere locutionis, quo saepe causa ponitur pro effectu. Deinde cupiditas tunc recte a superveniente charitate ordinatur, cum mala quidem penitus respuuntur, bonis vero meliora praeferuntur, nec bona nisi propter meliora appetuntur. Quod cum plene
Abbreviated transcription (Latin):
aguntur filii tui qui testimoniũ teddat spiũ
meo ꝙ ⁊ ego sum uiꝰ exͣ iᷤᷤ dum eadem in lex
nenum quicqmͣ debeatis. nͥ ut inucem diligã¬
in timore. alia in spũ lib̾tatis data isuaui¬
taus. Ner sub illa lege coguntur filii. nec sũ
ista paciuntur. Uisandire quia iustit non:
lege caritatis non sint: Set accepistis inquid
spm̃ adopcõnis filiorum. Deniq audi ̾tũ
utmͣq te se fatentem ⁊ quod non sit sub le¬
ge nec sit sine lege. factus sum in quid huᷤ
qui sub lege erant . q. sub lege eẽm cum ip̃e
Iusti non habent. aut iusti sunt sine lege
set iustis non est lexpoĩta. hoc est non est tã¬
qmͣ inuitiis poĩta. set uoluntariis eo lib̾alit̾
data quosuauit̾ inspirata. Unde ⁊ pulchre
domimus. tolle ait ingum tuum meum
suꝑ uos: ac si oitͥet. Non inpono in uitis. sec
nos tolle si nultis. Alioqum non requirẽ
sec laborem inueniretis animab uestris.

Expanded text:
aguntur filii tui: qui testimonium reddat spiritui aguntur filii tui: qui testimonium reddat spiritui meo, quod et ego sim unus ex filiis, dum eadem mihi lex Nemini quidquam debeatis, nisi ut invicem diligain timore, alia a spiritu libertatis data in suavitate. Nec sub illa coguntur esse filii; nec sine ista esse patiuntur. Vis audire quia justis non est lege charitatis non sint? Sed accepistis, inquit, spiritum adoptionis filiorum . Denique audi justum utrumque de se fatentem, et quod non sit sub lege, nec tamen sit sine lege. Factus sum, inquit, his qui sub lege erant, quasi sub lege essem; cum ipse  non dicitur, Justi non habent legem, aut, Justi sunt sine lege: sed, Justis non est lex posita; hoc est, non tanquam invitis imposita, sed voluntariis eo liberaliter data, quo suaviter inspirata. Unde et pulchre Dominus, Tollite, ait, jugum meum super vos : ac si diceret, Non impono invitis, sed vos tollite si vultis; alioquin non requiem, sed laborem invenietis animabus vestris. 38.
Abbreviated transcription (Latin):
dit quia lex ipe sibi ess. nec alꝰ hoc qm ip̃e
sibi fecisset. Quod & teo ioqũs pͥmisit. Posu¬
isti me contͣrium tibi. di se tamen non eftu¬
gisse. legem in dicauit. h oc quippe ad etͥnam
iustamq d̾i legem ꝑtinuit. ut quia teo no¬
luit suauitͥ regi: penałr a se ip̃o reg̾etur. qͦz
sponte uigum suane ⁊ honꝰ leue caritatis ab¬
iecit ꝓpͥe uoliuitatis. honꝰ in portabile pat̾et᷑
inuitus: Miro ita modo et̾na lex fugitimmm
suum ⁊ poluit sibi ꝯͣrium ⁊ retinuit subitũ
dum udelicet ñ iusticie ꝑ m̾itis legem ena¬
sit. nͨ tamen cum to in sua luce. in sua reqͥe.
in sua gła remanlit subiͣtus potestati. ⁊ sub¬
motus felicitati. Domine deus meꝰ cur non
tollis pccm̃ meum. ⁊ qͣre non aufers imquita¬
tem meam ut abica gͣui sarcina ppͥe uolunta¬
tis sub leni hon̾e caritatis respirem. nec iam
suili timore coħ̾ceat uet m̾cennaria cupĩdi¬
tate illiciar. set agai spũ tuo spũ lib̾tacis quo

Expanded text:
dit quod lex ipse sibi esset, nec alius hoc quam ipse sibi fecisset. Quod autem Deo loquens praemisit, Posuisti me contrarium tibi; Dei se tamen non effugisse legem indicavit. Hoc quippe ad aeternam justamque legem Dei pertinuit, ut qui a Deo noluit suaviter regi, poenaliter a se ipso regeretur; quique sponte jugum suave et onus leve charitatis abjecit, propriae voluntatis onus importabile pateretur invitus. 6. Miro itaque modo aeterna lex fugitivum suum, et posuit sibi contrarium, et retinuit subjectum: dum videlicet nec justitiae pro meritis legem evasit, nec tamen cum Deo in sua luce, in sua requie, in sua gloria remansit; subjectus potestati, et submotus felicitati. Domine Deus meus, cur non tollis peccatum meum, et quare non aufers iniquitatem meam , ut abjecta gravi sarcina propriae voluntatis, sub levi onere charitatis respirem, nec jam servili timore coercear, nec mercenaria cupiditate illiciar, sed agar spiritu tuo, spiritu libertatis, quo
Abbreviated transcription (Latin):
rium contͣriis oꝑatur. qnͣdo ip̃e fons ⁊ ongo
boni nactus÷ ĩ runam ⁊ resurectõm multo¬
tũ ⁊ in singnum cui hodie contͣdicitur: Eciam
nunt qmͣ plurib inuenitur saluator lapis÷
offencionis ⁊ pecrascandali cum tñ non desĩt
qui cosde alatͥ dicant. Ip̃e est pax nostra qui
fecit utͣq unũ. forro cui pax gen̾at scanda¬
lum in quo placabitur: Cui salus ip̃a damp¬
nacio ÷ in quo saluabitur: Scͥptum. Gła ⁊
diuice in domo eiꝰ: hant dubium quin hõis
iusti. Quam ã głam qua uedicat diuicias:
Subinde ostendit. Iusticia in quit eis man
te diuitie. qnͣte iusticia in domo consc̃ie iusti.
Sec quid ꝑdit iniꝰtus. si paulul głatur de suis
cordis diuiciis. Gła in quiens nr̃a ħ est testimõi¬
um conscĩe nostre. Quisnam inde gͣuatur: ⁊¬
tam̃ ꝓpb̃a subiungit. Peccͣor uidebit ⁊ iascet᷑.

Expanded text:
rium contrariis operetur; quando ipse fons et origo boni natus est in ruinam et resurrectionem multorum, et in signum cui hodieque contradicitur? Etiam nunc quampluribus invenitur Salvator lapis esse offensionis, et petra scandali : cum tamen non desint, qui corde alacri dicant, Ipse est pax nostra, qui fecit utraque unum . Porro cui pax generat scandalum, in quo pacabitur? cui ipsa salus damnatio est, in quo salvabitur? Scriptum est, itiae in domo ejus; haud dubium quin hominis justi. Quam autem gloriam, quasve dicat divitias, subinde ostendit: Justitia, inquit, ejus mantae divitae, quanta justitia in domo conscientiae justi. Sed quid perdit injustus? Si Paulus gloriatur de sui cordis divitiis, Gloria, inquiens, nostra haec est, testimonium conscientiae nostrae : quisnam inde gravatur? Tamen Propheta subjungit: Peccator videbit, et irascetur .
Abbreviated transcription (Latin):
citicat cuiꝰ diligit tominꝰ portas suꝑ om̃ia tab̾¬
nacula. Quod iudelicet intab̾naculis ⁊ si ꝙͣ¬
ia prorsus admittat᷑ adu̾sitas. sil trigaina qmͣ¬
admodum deilla canitur. Sicut laccanciũ
oĩum habitacio inte. Et rurlum. Lectia lẽ¬

Expanded text:
tificat , cujus diligit Dominus portas super omnia tabetificat , cujus diligit Dominus portas super omnia tabernacula Jacob ; quod videlicet in tabernaculis etsi qula prorsus admittitur adversitas sive tristitia, quemadmodum de illa canitur: Sicut laetantium omnium habitatio in te ; et rursum: Laetitia sem