comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidcĩ enit diues: et protinus sub̾in¬
fertur. et enit quidã mendicus no¬
mine latarus. Certe in popło plus¬
solent nomina diuitũ: quã pauperũ
scirt. Quid est̃ ergo quod dñs de
paupert et diuite uerbũ fuciens
nomen pauperis dicit et nomel
diutis nondicit. nisi quod ds̃
humiles nouit atq ap probat et
suꝑbos ignorat  Unde et quibus¬
dam de mirsculorum uirtute
suꝑbientibus infine dicturus est :
nescio uos unde sitis. discedite a me
openiriiiniquittitis. At contra mo¬
y si dicitur: nouite ex nomine.
Ait ergo dediuite: homo quidam.
Ait depaupere : egenus nomine laza¬
rus. Ac si aꝑte dicat. Pauperem
humilẽ scio : suꝑbũ diuitẽ nescio.
Illũ cognitũ ꝑ approbationẽ habeo.
hunc ꝑ iuditiũ reprobationis ignoro.
Una et enĩ res. non ꝑunã rẽ agitur.
Nam ecce plenus ulcerib men̾dicus
latarus: ante ianuã diuitis iacet.
Quadere una dñs duo uiditia imple¬
uit. Habuisset enĩ fortassẽ aliquam

Expanded text:
quidam erat dives, et protinus subjunquidam erat dives, et protinus subjungitur: Et erat quidam mendicus, nomine Lazarus. Certe in popsolent nomina divitum quam pauperum sciri. Quid est ergo quod Dominus, de paupere et divite verbum faciens, nomen pauperis dicit, et nomen divitis non dicit, nisi quod Deus humiles novit atque approbat, et superbos ignorat? Unde et quibusdam de miraculorum virtute superbientibus in fine dicturus est: Nescio vos unde sitis: discedite a me omnes operarii iniquitatis . At contra Moysi dicitur: Novi te ex nomine . Ait ergo de divite: Homo quidam. Ait de paupere: Egenus, nomine Lazarus. Ac si aperte dicat: Pauperem humilem scio, superbum divitem nescio. Illum cognitum per approbationem habeo, hunc per judicium reprobationis ignoro 4Una etenim res non pro una re agitur. Nam ecce plenus ulceribus mendicus Lazarus ante januam divitis jacet. Qua de re una Dominus duo judicia explevit. Habuisset enim fortasse aliquam
Abbreviated transcription (Latin):
sua redim̃ere etiam cũ sibi habun¬
daret p̃tio noluit. Et sunt nonnulli:
qui cultũ subtilus p̃ciosarumq
uestium non putant essẽ peccatũ
quod si uidelicet culpa nonesset
nequaquã sermodĩ tã uigilant̃
exprimeret quod diues quitor que¬
cur apud in feros. bysiõ et purpu¬
ra inducus fuisset. Nemo quippe
uestim̃ta p̃tiosa nisi ad inanẽgłam
quaerit. uidelicet ut honortibi lior
ceteris eẽ: uideat᷑. Nam quia pro
sola in cinigła uestim̃tũ p̃ciosius
quęricur: res ipsa testatur. quod
nemo uult ibi p̃ciosis uestib indui.
ubi abailus non possit uideri. Quã
culpã possumus etiã melius exdiuer
sõ intellegere : quia si ab iectio uilis
indum̃tĩ. uirtus non esset: euange¬
lista uigilant̃ de ioħe nondiceret.
Frat indutus pilis camelorũ. Sed
notandũ nobis magnopere est in
ore ueritatis : de sũꝑbo diuite et
humili paupere. quantus sit ordo
narrationis. Ecce enim dicit᷑. Hoino

Expanded text:
sua redimere etiam cum sibi abunsua redimere etiam cum sibi abundaret pretium noluit. Et sunt nonnulli qui cultum subtilium pretiosarumque vestium non putant esse peccatum. Quod si videlicet culpa non esset, nequaquam sermo Dei tam vigilanter exprimeret quod dives qui torquetur apud inferos bysso et purpura indutus fuisset. Nemo quippe vestimenta praecipua nisi ad inanem gloriam quaerit, videlicet, ut honorabilior caeteris esse videatur. Nam quia pro sola inani gloria vestimentum pretiosius quaeritur res ipsa testatur, quod nemo vult ibi pretiosis vestibus indui, ubi ab aliis non possit videri. Quam culpam possumus melius so colligere, quia si abjectio vilis indumenti virtus non esset, evangelista vigilanter de Joanne non diceret: Erat indutus pilis camelorum . Sed notandum nobis magnopere est, in ore veritatis de superbo divite, et de humili paupere, quantus sit ordo narrationis. Ecce enim dicitur: Homo
Abbreviated transcription (Latin):
Non nulli p̃cepta ueteris cestamenti: p̃¬
districtiorti eẽ. quã noui. Sed hi ni¬
mirum. improuida considenstione
falluntur. In illo enim non tenatia. sed
rapina multantur. Ibi res in iustȩ sub¬
laca restitutione quadrupli ponit᷑.
hic autẽ diues iste non abstulisse alie¬
na rep̃hendit᷑: sed propria non dedisẽ.
Nec dicitur quia ui quempiã op̃ssit:
sed quia in acceptis rebus se extulit
Hinc ergo hinc sũmopere colligendum ẽ.¬
quapaena multtndus sit: qui aliena
diripit. si inferni dãpnatione ꝑcutit᷑
qui propna non largit᷑. Nemo ittique
sccurũ sẽ estimet dicens. Ecce alienia
nonia pio: sed concessis licite reb
fruor. Quia diues iste non id cir¬
copunitus ẽ. qm̃ aliens cibstulit:
sed quiꝰ acceptis rȩbus semet ipsũ
male dereliquid. Hoc quoq fuit
qđ hunc inferno tradidit: quia
in sua felicitate ełmidas fuit.
quia ꝑcepta dona adusũ arro¬
guntiae inflexit: quia uiscens
pietatis ignons uit. quia peccata

Expanded text:
nt praecepta Veteris Testamenti districtiora esse, quam novi: sed hi nimirum improvida consideratione falluntur. In illo enim non tenacia sed rapina multatur, ibi res injuste sublata restitutione quadruplici punitur: hic autem dives iste non abstulisse aliena reprehenditur, sed propria non dedisse; nec dicitur, quia vi unumquempiam oppressit: sed quia in acceptis rebus, se extulit. Hinc ergo hinc suqua poena multandus sit qui aliena diripit, si inferni damnatione percutitur qui propria non largitur. Nemo ergo securum se aestimet, dicens: Ecce aliena non rapio, sed concessis licite rebus fruor, quia dives iste non idcirco punitus est quoniam aliena abstulit, sed quia acceptis rebus semetipsum male dereliquit. Hoc quoque fuit quod hunc inferno tradidit, quia in sua felicitate timidus non fuit, quia accepta dona ad usum arrogantiae inflexit, quia viscera pietatis ignoravit, quia peccata
Abbreviated transcription (Latin):
abrahae responsionẽ quadicitur.
ex mortuis enĩ dñs resurrexit. Sed
iudtucus popłs quia moysen crede¬
re noluit. ei etiã quiresurrexit ex mor¬
cuis credere contempsit. Cũq. morsi
uerba spirittlit̾ intellegere contẽpsit.
gandis allegoriae mysterus. succincte
transis se suffitiat ÷ nunc ad intuendã
latius rei gestȩ mons lictitẽ animus re¬
currat. Homo quidam enit diuesqui
induebatur purpuns et bysso. et epu¬
labatur cotidie splendide. It ertit
quidam mendicus nomine latarus.

Expanded text:
Abrahae responsionem dicitur. Abrahae responsionem dicitur. Ex mortuis enim Dominus resurrexit, sed Judaicus populus, quia Mosi credere noluit, ei etiam, qui resurrexit ex mortuis credere contempsit. Cumque Moysi verba spiritaliter intelligere contempsit, gandis allegoriae mysteriis succincte transcurrisse sufficiat; nunc ad intuendam latius rei gestae moralitatem animus recurrat: Homo quidam erat dives, et induebatur purpura et bysso, et epulabatur quotidie splendide. Et erat quidam
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ huius infidelis populis p̃ceden
tes patres fideles quia multos asua
fide de uiasse considenint. eos nulla
com passtone a torm̃tis eripiunt:
quostam̃ ꝑcarnẽ filios recognos¬
cunt. In torm̃tis autẽ diuespositus
quinq fr̃s habere se ꝑhibet: quia
suꝑbus isdem iudaicus populus pe¬
pulus qui ex magna iam parte dãp¬
natus ẽ. sequaces suos quos suꝑterit̃
corporis deditos nouit. Qui nario
ergo numero fr̃s. quos reliquerat
exprimit : quia eos ad spiricalem
intellegentiã non assurgere ininfes¬
no positus gemit. Pecit ut ad eos
lat cirus mittat᷑ : cui quia morsen
et prophetis habent dicit᷑ sed cut quia
non credunt nisi siquis exmortu is
resurrexerit: Eui protinus respon¬
detur. Si moysen et prophetas
non cidiunt: nec s̃ quis ex mortuis
resurrexerit credent ei. Et certe de
morsẽ ueritas dicit. Si crederetis
moysi : crederetis utiq et mihi. De
me enĩ ille scripsit. Implet̾ ergo per

Expanded text:
quoniam hujus infidelis populi praecedenquoniam hujus infidelis populi praecedentes patres fideles, quia multos a sua fide deviasse considerant, eos nulla compassione a tormentis eripiunt, quos tamen per carnem filios recognoscunt. In tormentis autem dives positus, quinque se fratres habere perhibet, quia superbus idem Judaicus populus, qui ex magna jam parte damnatus est. Sequaces suos quos super terram rporis deditos novit. Quinario ergo numero fratres quos reliquerat exprimit, quia eos ad spiritalem intelligentiam non assurgere, in inferno positus gemit. Petit ut ad eos Lazarus mittatur, cui quod Mosen et prophetas habeant dicitur. Sed ait: Quia non credunt, nisi quis ex mortuis resurrexerit. Cui protinus respondetur: Si Mosen et prophetas non audiunt, nec si quis eresurrexerit, credent ei. Certe de Mose veritas dicit: Si crederetis Mosi, crederetis utique et mihi; de me enim ille scripsit . Impletur ergo quod per
Abbreviated transcription (Latin):
quisquis hoc solũ modo labonit
ut sciat quodloqui debeat: ab ipsa
refectione suae scientiȩ mente ua¬
cua ic iunat. Ab extremo digici se¬
tangi desidenit: quii cet̃nis suppli¬
cus datus. optat opertitionẽ iustorũ
uł ultima participari. Eui responde¬
tur qđ in hac uita bona receperit :
quia omne suũ gaudiũ felicita tem
transitor iã puttiuit habere. Hinc
et enĩ possunt et iustibona nec ta men
bona inre conpensatione recipere: quia
dũ meliora id est ciẽt̃na appetunt eoꝵ
iudicio quaelibet bona affuerint: cũ
sc̃is desideriis estuant bona minime
uidentur. Unde dauid propheta qui
regni diuitiis multisq obsequi is ful¬
ciebat̾. quã uis et haec ad necessittitẽ
bona ẽẽ. conspiceret: unin singula¬
rit̃ bono inihant̃ est̃uabat dicens
Mihi cuitt̃ adhereredõ. bonum ẽ. Inter
haec uero nottindum ẽ. qđ ei dicitur.
memento fili. Ecce enĩ abrahã filium
uocat quẽ ctimen a torm̃to non libenit:

Expanded text:
quisquis hoc solummodo laborat, quisquis hoc solummodo laborat, ut sciat quid loqui debeat, ab ipsa refectione suae scientiae mente vacua jejunat. Ab extremo digitangi desiderat, quia aeternis suppliciis datus optat operatione justorum vel ultima participari. Cui respondetur, quod in hac vita bona receperit, quia omne suum gaudium felicitatem transitoriam putavit. Habere hic etenim possunt et justi bona, nec tamen haec in recompensatione recipere, quia dum meliora, id est, aeterna appetunt, eorum judicio quaelibet bona adfuerint, cum sanctis desideriis aestuant, bona minime videntur. Unde David propheta, qui regni divitiis multisque obsequiis fulciebatur, quamvis et haec ad necessitatem bona esse conspiceret, uni tamen singulariter bono inhianter aestuabat, dicens: Mihi autem adhaerere Deo bonum est . Inter haec vero notandum est quod ei dicitur: Memento, fili. Ecce enim Abraham filium vocat, quem tamen a tormento non liberat,
Abbreviated transcription (Latin):
bent cũ abraham. et iscicic et ia¬
cob inregno callorum: filii cutẽ
regni eĩcient᷑ in tenebrts ex terio¬
res. Qui enim purpuni indutus
dicitur. recte filius regni uo¬
caitur. qui de longinquo cidui¬
dendum lazarum oculoleuat.
quiadũ ꝑp̃diccitionis suce
supplitia infideles inerimos.
fideles quoq ante diem extremi
iuditii suꝑse in requie ad ten¬
cdunt. quorũ post gaudia con¬
templcri nullcitenus possunt.
Lonre uero ẽ. quod conspitiunt.
quia illuc ꝑmeritũ non adtin¬
gunt. Inlingua autẽ amplius
ardere dicĩtur cũ dicit. Mit te
latarũ et intinguat extremum
digiti sui inaqu̾a et refrigeret
linguã meã: qui a crucior in hac
Nłam ma infidelis ille popłs uerba
legis in ore tenuit. quȩ opere serua¬
rẽ contẽpsit. Ibi ergo amplius crde¬
bac ubi ostendit scire quod fucere
noluit. Quã propt̃ bene dedoccis
et neglegentib ꝑ scilomonẽ dicit᷑.
Omnis labor hominis inore eiꝰ. sed
anima illius non implebitur. Quia

Expanded text:
t cum Abraham, et Isaac, et Jacob in regno coelorum. Filii autem regni hujus ejicientur in tenebras exteriores . Qui enim purpura indutus dicitur, recte filius regni vocatur. Qui de longinquo ad videndum Lazarum oculos levat, quia dum per damnationis suae supplicia infideles in imo sunt, fideles quosque ante diem extremi judicii, super se in requie attendunt, quorum post gaudia contemplari nullatenus possunt. Longe vero est quod conspiciunt, quia illuc per meritum non attingunt. In lingua autem amplius ardere ostenditur, cum dicit: Mitte Lazarum, ut intingat extremum digiti sui in aquam, ut refrigeret linguam meam, 1654 quia crucior in hac flamma . Infidelis populus verba legis in ore tenuit, quae opere servare contempsit. Ibi ergo amplius ardebit, ubi se ostendit scire quod facere noluit. Quapropter bene de doctis et negligentibus per Salomonem dicitur: Omnis labor hominis in ore ejus, sed anima illius non implebitur , quia
Abbreviated transcription (Latin):
ros angłorum. Discite igit᷑ fr̃s
temponilia cuncta dispĩcere. dis¬
cite honorem transeuntẽ contẽp¬
nere. aet nam głam amare.
Hon oraite quos pauperes cernitis. et¬
quos foris conspicitis dispectos słi.
intus arbitramini amicosdĩ. Cũ
his participamini quod habetis:
te quod ore magistrigentiũ dicit᷑
nhoc tempore ur̃a habundantia
illorum inopiam sũpplecit: ut et illoꝵ
habundantia urt̃ie in opiȩ sit supple¬
mentum. Penscite. quod ipsa ꝑsẽ
uerita s dicat. Quã diu fecistis
uni dehis fratrib meis minimis mihi
fecistis. Ad tribuendum ergo pigri
curestis quando hoc quod iacenti
in terrti porrigitis. sedenti incuelo
datis : Sedhaec omnipotens ds̃
ꝑse in ur̃is mentib loquatur. qui
uiuit et regnat cũ patre in unitaite

Expanded text:
ros angelorum. Discite ergo, fratres, ros angelorum. Discite ergo, fratres, temporalia cuncta despicere, discite honorem transeuntem contemnere, aeternam gloriam amare. Honoraquos foris videtis despectos saeculi, intus arbitramini amicos Dei. Cum his participamini quod habetis,  Pensate quod ore magistri gentium dicitur: In hoc tempore vestra abundantia illorum inopiam suppleat, ut et illorum abundantia vestrae inopiae sit supplementum . Pensate quod ipsa per se Veritas dicit: Quandiu fecistis uni de his fratribus meis minimis, mihi fecistis . Ad tribuendum pigri cur estis, quando hoc quod jacenti in terra porrigitis sedenti in coelo datis? Sed haec omnipotens Deusper se in vestris mentibus loquatur, qui vivit et regnat cum Patre in unitate
Abbreviated transcription (Latin):
omnib dispecta uidẽbatur. Quis
aid illam accedere. quis ad illã ueni¬
re dignaret᷑ : sed lacebat insterqui¬
linio. margarita dĩ. Scer quiliniũ
fr̃s. hanc ip̃sam corruptibilitatem
corporis apello. Ster quiliniũ abiec¬
tionẽ pauꝑtatis nomino. Assumpitiẽ.
ergo margarita quae iacebat inster¬
quĩ linio: et posita incaelestis regis
ornamento. Iam inter suꝑ nos ciuẽs emicat¬
iã int̃ ignitos illos lapides
aet̃ ni diadematis corus cat. Ouos
qui in hoc mundo uos diuites
aut ẽẽ. creditis aut estis: cori¬
ferte si potestis falsas diuitias
urt̃s ueris diuitiis romulȩ. Uosin
huius mundi uia om̃ia amissuri
possidetis. Illa nihil quȩ si uit
initinere. et om̃i inuenit in per¬
uentione. Uos lȩtã uittĩ ducitis
trisct̃ mortẽtimetis : illa tristẽ
uittĩ ꝑtulit. ad lett̃ mortem
ꝑuenit. Vos ad tempus queritis
obsequium hominum: illa dłspec¬
ta abhominib inuenit sotios cho¬

Expanded text:
, despecta omnibus videbatur. Quis , despecta omnibus videbatur. Quis ad illam accedere, quis illam videre dignaretur? Sed latebat in sterquilinio margarita Dei. Sterquilinium, fratres, hanc ipsam corruptibilitatem corporis appello, sterquilinium abjectionem paupertatis nomino. Assumpta est ergo margarita quae jacebat in sterquilinio, et posita in coelestis Regis ornamento, jam inter supernos cives emicatjam inter ignitos illos lapides aeterni diadematis coruscat. O vos qui in hoc mundo divites aut esse creditis, aut estis, conferte, si potestis, falsas divitias vestras veris divitiis Romulae. Vos in hujus mundi via omnia amissuri possidetis; illa nihil quaesivit in itinere, et omnia invenit in perventione. Vos laetam vitam ducitis, tristem mortem timetis; illa tristem vitam pertulit, ad laetam mortem pervenit. Vos ad tempus quaeritis obsequium hominum, illa despecta ab hominibus invenit socios cho
Abbreviated transcription (Latin):
non morior modo. Cũq hoc cre¬
bro diceret paulatim quaefue
nit lux emissa subtracta est:
sed is qui subsecutus ẽ. odor reman¬
sit. Sicque dies secundus et ter¬
tius transiit ut ad sparsa fła
grantia odoris maneret. Nocte
igit᷑ quarta : eandem magistrã
sũã iterũ uocauit. Qua ueniente :
uiaticũ petut et accepit. Necdũ
uero etidem redẽpiti uł clia eius
discipula alectulo iacentis cibs¬
cessenint. et ecce subito inplateai
sicut sedicebant sexus ex uocibus
discre uisse. psalmodie cantus dice¬
bant uiri. et feminȩ respondebant.
Cumq ante fores cellulae ex hiberent᷑
cuelestis ex equicie: sca illa anima
carne solutti ẽ. Qua ad cęlũ ducta
quanto chori psallentiũ ciltius ascen¬
debant: canto coepit psal modia
lenius cuidire. quo usq ad eiusdem
psal modiȩ sonitus et odoris suauitts
elongata finiretur. Haec igitur
quam diu uxit in corpore quis illã
haberet in honore : indigna cunctis¬

Expanded text:
non morior modo. Cumqnon morior modo. Cumqbro diceret, paulatim lux quae fuerat emissa subtracta est, sed is qui subsecutus est odor remansit. Sicque dies secundus et tertius transiit, ut aspersa odoris fragrantia remaneret. Nocte igitur quarta eamdem magistram suam iterum vocavit; qua veniente, viaticum petiit, et accepit. Necdum vero eadem Redempta et alia ejus discipula a lectulo jacentis abscesserant, et ecce subito in platea cut ipsae se dicebant sexus ex vocibus discrevisse, psalmodiae cantus dicebant viri, et feminae respondebant. Cumque ante fores cellulae exhiberentur coelestes exsequiae, sancta illa anima carne soluta est. Qua ad coelum ducta, quanto chori psallentium altius ascendebant, tanto coepit psalmodia lenius audiri, quousque et ejusdem psalmodiae sonitus, et odoris suavitas elongata finiretur. 12. Haec ergo quandiu vixit in corpore, quis illam haberet in honore? Indigna cunctis
Abbreviated transcription (Latin):
lux emissa omnẽ illius cellulae spaciũ
impleuit : It splendor cantȩ clariatis
emicuit: ut corda cissistentiũ inesti¬
mabili pauore ꝑstringerent. at que
ut post̃ ipsẽ referebant̃ omne in eis
corpus obrigesceret: et insubito obs¬
stupore remanerent. Coepit namq
quasi cuiusdam magnae multitu¬
dinis ingredientis sonitus dudiri.
osciũ cellae concuti. acsi ingredien¬
tium turba p̃mȩret᷑. Atq ut̃ dice¬
bant intrantiũ multicudinẽ sentie¬
bant. sed nimietate timoris etluminis
uidere nil potenint: quia eciũ oculos
et pauor dep̃ssenit. et ipsa tanti lumi¬
nis cdaritas reuerben bat: quã ptinus
lucem miri odoris c̃. fłdi grantia subse¬
cuta : itti ut eorum anĩmũ quͣ lux
mis sa terruenit od oris sucuitas refõ¬
ueret. Sed cũ uim claritatis illius
ferit non possent: cȩpit eadem romula
asistentem et trem̃tẽ redemptã suioiũ
morũ magistram. blanda uoce coru¬
solari dicens. Nolitimere mat̾.

Expanded text:
lux emissa omne illius cellulae spatium lux emissa omne illius cellulae spatium implevit; et splendor tantae claritatis emicuit, ut corda assistentium inaestimabili pavore perstringeret, atque, ut post ipsae referebant, omne in eis corpus obrigesceret, et in subito stupore remanerent. Coepit namque quasi cujusdam magnae multitudinis ingredientis sonitus audiri, ostium cellulae concuti, ac si ingredientium turba premeretur. Atque, ut dicebant, intrantium multitudinem sentiebant, sed nimietate timoris et luminis videre nil poterant, quia earum oculos et pavor depresserat, et ipsa tanti luminis claritas reverberabat. Quam lucem protinus miri odoris est fragrantia subsecuta, ita ut earum animum, quia lux emissa terruerat, odoris suavitas refoveret. Sed cum vim claritatis illius ferre non possent, coepit eadem Romula assistentem sibi et trementem Redemptam, suorum morum magistram, blanda voce consolari, dicens: noli timere, mater,
Abbreviated transcription (Latin):
mus quae adhuc artifex considenit et
limat: laudari iã audit. et ctameN
et tundere meliorindo non desiNit.
Haec qua p̃diximus romula quã greco
uocabulo medici paralis inuocant
molestia corporli ꝑcussci ẽ : multisq
cinnis in lectulo decubans. poene omni
icicebat membrorum offitio destitutt
nec ttim̃ haec edem eius mentem
adim patientiã fla gella ꝑdure¬
rant. Nã ipsa ei detrim̃ta membro¬
rum. facta fuerint increm̃ta uirtutũ.
Quia canto sollititius adusum onitionis
succreuenit. quanto et aliud quod¬
libet agere nequaquã ualebat. Noc¬
te igitur quadã eandẽ redemptam
quã p̃facus sum. quae utrasq̃. discipu¬
las suas filiarũ loco nutriebat. uoca¬
uit dicens. Mat̾ ueni. mat̾ ueni. Quȩ
mox cũ alia eiꝰ discipula surrex̃. sicut
utrisq referentib et multis reseidẽ
claruit. et ego quoq in eodem tempore
agnoui. Eũq. noctis medio lectulo
iacentis assisterent: subito caelitus

Expanded text:
mus, quae adhuc artifex considerat et mus, quae adhuc artifex considerat et limat, laudari jam audit, et tamen ea tundere meliorando non desinit; haec quam praediximus Romula ea quam Graeco vocabulo medici paralysin vocant molestia corporali percussa est, multisque annis in lectulo decubans pene omnium jacebat membrorum officio destituta, nec tamen haec eadem ejus mentem ad impatientiam flagella perduxerant. Nam ipsa ei detrimenta membrorum facta fuerant incrementa virtutum, quia tanto sollicitius ad usum orationis succreverat, quanto et aliud quodlibet agere nequaquam valebat. Nocte ergo quadam eamdem Redemptam, quam praefatus sum, quae utrasque discipulas suas filiarum loco nutriebat, vocavit dicens: Mater, veni, mater, veni. Quae mox cum alia ejus discipula surrexit, sicut utrisque referentibus et multis res eadem claruit, et ego quoque eodem tempore agnovi. Cumque noctis medio, lectulo jacentis assisterent, subito coelitus
Abbreviated transcription (Latin):
beatȩ mariae semꝑ uirginis aeccłam
manebat.⁊ haec illius erundinis
discipula fuenit. quae magnis uir¬
tutibus pollens suꝑ p̃nestinos montes
uitã heremiticã duxisse ferebatur.
Huc ducie in eodẽ habitu discipulae
adherebant: una nomine romula
et altem̃ quae nunc adhuc suꝑest.
quã quidem facie scio sed nomine
nescio. Tres ittiq hae uno habitaculo
commanentes. morũ quidẽ diuitus
plenã : sed tam̃ rebus pauperem uittĩ
ducebant. Haec autẽ qua p̃fatussũ
romula. aliã quã p̃dixi condiscipulã
suã magnis uittie meritis ante ibat.
Frat quipͥpe mirae patienticie. sũ me
oboedientiae: custos oris sui cisilentid̃:
scudiosa ualde ad continude orstio¬
nis usum. Sed quia plerumq hiç quos
iã ꝑfectos homines estimant adhuc
in oculis sũmi opificis aliquid imꝑfec¬
tionis habent. sicut sepe imperiti homi¬
nes necdũ ꝑfectt: scul pantes sigilla
conspicimus. et iã quasi ꝑfecta łcuda¬

Expanded text:
beatae Mariae semper virginis ecclesiam beatae Mariae semper virginis ecclesiam manebat . Haec illius Herundinis discipula fuerat, quae, magnis virtutibus pollens, super Praenestinos montes vitam eremiticam duxisse ferebatur. Huic duae in eodem habitu discipulae adhaerebant: una nomine Romula, et altera, quae nunc adhuc superest, quam quidem facie scio, sed nomine nescio. Tres itaque hae in uno habitaculo commanentes morum quidem divitiis plenam, sed tamen rebus pauperem vitam ducebant. Haec autem, quam praefatus sum, Romula aliam quam praedixi condiscipulam suam magnis vitae meritis anteibat. 1660 Erat quippe mirae patientiae, summae obedientiae, custos oris sui ad silentium, studiosa valde ad continuae orationis usum. Sed quia plerumque hi quos jam perfectos homines aestimant adhuc in oculis summi opificis aliquid imperfectionis habent, sicut saepe imperiti homines necdum perfecte sculpta sigilla conspicimus, et jam quasi perfecta lauda
Abbreviated transcription (Latin):
rep̃hensibilia eorum eẽ. uidetent᷑
nolite dispicere: quia forttssẽ quos
morum infirmitas uulnerit. medi¬
cina pauꝑititis curitit. Quorũ
siqua sunt alia quȩ debeaant iure
re p̃hendi. haec sĩ uultis adusum
urt̃e mercedis inflectitis. ut ex ip¬
sis eorum uitus cumulentiũ uobis
incrementa piettitis quatinus pa¬
nem parit̃ detis et uerbũ panem
refectionis cum uerbo correptionis.
Et duo auobis alimenta ꝑ̃cipiat qui
unum quȩrebat. dum exteriuscibo
interius satiatur eloquio. Ptuꝑ
cũ rep̃hensibilis cernitur moneri de¬
bet et dispici nondebet: si uero rep̃¬
hensionis nihil habet. uenensrisũ¬
opere sicut intercessor debet. Sed
ecce multos cernimus: quis cuius
sit meriti nescimus: om̃s ergo uenenindi
bene is qui p̃sto ẽ. frater et conpresbit̃¬
m̃s nouit spetiosus. Eodem tempore
quo monasteriũ petii. anus quȩdã
redempta nomine in scĩ moniali
habitu constituta. in urbe hac iuxta

Expanded text:
reprehensibilia eorum esse videantur, reprehensibilia eorum esse videantur, nolite despicere, quia fortasse quos morum infirmitas vulnerat, medicina paupertatis curat. Quorum si qua sunt talia quae debeant jure reprehendi, haec, si vultis, ad usum vestrae mercedis inflectite, ut ex ipsis eorum vitiis cumulentur vobis incrementa pietatis, quatenus panem pariter detis et verbum, panem refectionis cum verbo correptionis; et duo a vobis alimenta percipiant qui unum quaerebant, dum et exterius cibo, et interius satiantur eloquio. Pauper ergo cum reprehensibilis cernitur, moneri debet, despici non debet. Si vero reprehensionis nihil habet, venerari summopere sicut intercessor debet. Sed ecce multos cernimus, quis cujus sit meriti nescimus. Omnes ergo venerandi bene is qui praesto est frater et compresbyter meus Speciosus novit. Eodem tempore quo monasterium petii, anus quaedam, Redempta nomine, in sanctimoniali habitu constituta, in urbe hac juxta
Abbreviated transcription (Latin):
credere recusant. Haec nos de ipsa
rei gestȩ considenstione suffitiat
lazari et pęnã diuitis cognoscentes
sollerter agite. culparum ur̃trum
int̃ cessores quęrite. atq. ad uocatos
uobis indiem̃ iuditii pauperes ꝓcu¬
nste. Multos enim nunc lataros
habetis. ante ianuas urãs iicent.
citq his indigent quȩ uobis iam sãicia¬
tis cotcidiȩ demensa cadunt.
Uerba scicrae lectionis debent
uos instruere ad implenda
mandata pietticis. Gotidiȩ
latarũ siquerimus inuenimꝰ :
cottidie latarũ et si nonque¬
rimus cernimus. Ecce importu¬
ne sepauperes offerunt: rogaN
nos qui tunc ꝓ nobis intercessores
ueniant. Certe nos omnino rõ¬
gare debemus : et tamen rogamͥ.
Uidete si negare debemus quo d
petimur: quando patrones sunt
qui petunt. Nolite ergo mise¬
ricordiie tempora ꝑdẽre : nolite
accepttire media dissimulare. ante
supplitium cogitate de suppli¬
tio. Cũ quos libet in hoc mun¬
do abiectos aspicitis. etiam sĩ qua

Expanded text:
credere recusant. Haec nos de ipsa credere recusant. Haec nos de ipsa rei gestae consideratione dixisse suLazari, et poenam divitis cognoscentes, solerter agite, culparum vestrarum intercessores quaerite atque advocatos vobis in die judicii pauperes procurate. Multos etenim nunc Lazaros habetis; ante januas vestras jacent, atque his indigent, quae vobis jam satiatis quotidie de mensa cadunt. erba sacrae lectionis debent nos instruere ad implenda mandata pietatis. Quotidie Lazarum, si quaerimus, invenimus; quotidie Lazarum, etsi non quaerimus, cernimus. Ecce importune se pauperes offerunt, rogant nos, qui tunc pro nobis intercessores venient. Certe nos omnino rogare debuimus, sed tamen rogamur. Videte si negare debemus quod petimur, quando patroni sunt qui petunt. Nolite ergo misericordiae tempora perdere, nolite accepta remedia dissimulare. Ante supplicium cogitate de supplicio. Cum quoslibet in hoc mundo abjectos aspicitis, etiamsi qua
Abbreviated transcription (Latin):
ces ȩstimabat. Unde et respondet
diues. Non pater mi: sed sĩquis ad¬
eos exmortuis ierit credent. Cui
mox uensci sententia dicit᷑. Si
moysen et prophettis non audiunt:
neq siquis ex mortuis resurrexerit
credent ei. Quia nimirum qui uer¬
balegis dispiciunt: redemptoris
p̃ceptti qui ex mortuis resurrexit.
quanto subtilions sunt tanto haec
difficilius implebunt. Minus ẽ
enim quic quid ꝑlegem dicitur.
quã hoc quod ꝑ dnm iubetur. Illa
enĩ dari decimas p̃cipit: redẽptor
uero nr̃ cibhis qui ꝑfectionẽ secuntur
omnici dimitti iubet. Illa peccata
carnis resẽcat : redẽptor uero nr̃
illicitus et iã cogitationes dãpnat.
Siergo morsen et p̃rophettis non cuidi¬
unt. neq siquis ex mortuis resurrexe
rit credent ei : quia hi qui uilions
p̃cepta legis implere neglegunt.
saluatoris nr̃i mandatis alcioribus
oboedire quando conualescunt : Et
nimirũ constait quia cuius implere
dicta rennuunt: ei procul dubio

Expanded text:
ces existimabat. Unde et respondit ces existimabat. Unde et respondit dives: Non, pater mi; sed si quis ex mortuis ierit ad eos, credent. Cui mox veraci sententia dicitur: Si Moysen et prophetas non audiunt, neque si quis ex mortuis resurrexerit, credent ei, quia nimirum qui verba legis despiciunt Redemptoris praecepta, qui ex mortuis resurrexit, quanto subtiliora sunt, tanto haec difficilius implebunt. Minus est enim quidquid per legem dicitur , 1659 quam hoc quod per Dominum jubetur. Illa enim dari decimas praecipit, Redemptor vero noster ab his qui perfectionem sequuntur omnia dimitti jubet. Illa peccata carnis resecat, Redemptor vero noster illicitas cogitationes etiam damnat . Si ergo Moysen et prophetas non audiuntnt, quia hi qui viliora legis praecepta implere negligunt Salvatoris nostri mandatis altioribus obedire quando convalescunt? Et nimirum constat quia cujus implere dicta renuunt, ei procul dubio
Abbreviated transcription (Latin):
si essent relicti potuerunt. Nec illã
tante beatitudinis claritatẽ apud
iustorum animum fuscat aspecta poena
reproborum: quia ubi iã compassio
miseriȩ nonerit. minuere procul dubio
bectorum laetitiã non ualebit. Quid
ciutẽ mirũ sidũ iusti in iustorũ corm̃ta
conspitiunt. hoc eis eueniat in obseqͥo
gaudiorum. Quando et inpictuns
nigercolor substernit᷑ ut albus uł¬
rubeus clarior uidect᷑ : Sicut dictũ ẽ.
tanta bonis sua gaudia excrescunt.
quantũ eorũ oculis dãpnatorũ mala
subter iacent quae euaserunt. Et quã¬
us eis sua gaudia ad ꝑfruendũ plene
sufficiant᷑: mala tamen reproborum
absq dubio semꝑ aspitiunt. Quia qui
creatoris sui claritatẽ uident: nihil
increcturis agitur. quod uidere non
possint Petenti citẽ diuiti ut larar
mitcat̾: abraham protinus respondit.
Habent morsen et prophetcis: illos audi¬
ant. Sed qui dĩ uerba dispexenit:
haec audire nonposse suos sẽqua¬

Expanded text:
si essent relicti, potuerunt. Nec illam si essent relicti, potuerunt. Nec illam tantae beatitudinis claritatem apud electorum animas fuscat aspecta poena reproborum, quia ubi jam compassio miseriae non erit, minui procul dubio beatorum laetitia non valebit. Quid autem mirum, si dum justi injustorum tormenta conspiciunt, hoc eis veniet in obsequia gaudiorum, quando in pictura niger color substernitur, ut albus rubeus clarior videatur? Nam sicut dictum est tanto bonis sua gaudia excrescunt, quanto eorum oculis damnatorum mala subterjacent quae evaserunt. Et quamvis eis sua gaudia ad perfruendum plene sufficiant, mala tamen reproborum absque dubio semper aspiciunt, quia qui Creatoris sui claritatem vident, nihil in creatura agitur quod videre non possint. 9. Petenti autem diviti ut Lazarus mittatur, ab Abraham protinus respondetur: Habent Moysen et prophetas; audiant illos. Sed qui Dei verba despexerat haec audire non posse suos sequa
Abbreviated transcription (Latin):
suã ei et cognitio seruat᷑. et memoria.
Cognoscit enĩ lararũ quẽ dis pexit fra¬
trũ quoque suorum meminit quos reli¬
quit. Per fecta ei quippe ultio depau¬
pere non eẽt. si hunc in retributior e
non re cognoscerit. Et ꝑ fecta poctia
inigne non eẽt. si non in hoc quod ipse
patit᷑ et iam suis timeret Ut ergo pec¬
catores insupplitio amplius puniant᷑.
et eorum uident głam quos contẽpser̃.
et de illorũ etiã poena tor quentur
quos inutilit̃ amauerunt. Creden¬
dum uero ẽ. qđ ante retributionem
extremi uiditu in iusti in requiem
quosdam uistos conspitiunt : ut eos
uidentes ingaudio non solũ desuo sup¬
plitio. sed ẽtiam de illorum bono cru¬
cientur. Iusti uero in torm̃tis semper
intuent᷑ iniustos: ut hinc eorũ gaudi
um crescat. quia malũ conspitiunt
quod miseri corditer euaserunt. Tan¬
tõq maiores ereptori suo grãs referunt
łquanto uident inciliis qu̾id ipsĩ ꝑpeti¬

Expanded text:
suam ei et cognitio servatur et memoria. suam ei et cognitio servatur et memoria. Cognoscit enim Lazarum quem despexit, fratrum quoque suorum meminit, quos reliquit; perfecta quippe ei ultio de paupere non esset, si hunc in retributione non cognosceret, et perfecta poena in igne non esset, si non hoc quod ipse patitur, etiam suis timeret. Ut ergo peccatores in supplicio amplius puniantur, et eorum vident gloriam quos contempserunt, et de illorum etiam poena torquenquos inutiliter amaverunt. Credendum vero est quod ante retributionem extremi judicii injusti in requie quosdam justos conspiciunt, ut eos videntes in gaudio non solum de suo supplicio, sed etiam de illorum bono crucientur. Justi vero in tormentis semper intuentur injustos, ut hinc eorum gum crescat, quia malum conspiciunt, quod misericorditer evaserunt; tantoque majores ereptori suo gratias referant, quanto vident in aliis, quid ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
iustorum animȩ quã uis in suȩ naturȩ
bonitate miscđam habeant. lam tunc
cuctorissui iustitiae coniunctae tan¬
ta rectitudine constringunt᷑. ut
nulla adreprobos comp̃assione mo¬
uetint᷑. Ipsi quippe iudici con iunctȩ
cui inherent. et eis quos eripere non
extiineos. quantũ ab eo quẽ diliguN
cuctore suo conspitiunt repulsos. Nec
iniusti ergo ad bettorũ sortẽ transe¬
unt. quia dãpnatione ꝑpetua cons¬
possunt. quia recti iam ꝑiustitiã uidi¬
tii eis nullomodo exaliqua compassi¬
one miserent᷑. Sed post quã ardenti
diuiti dese spestollitur. eius animus
ad propinquos quos relinquenit recur¬
rit : quia reproborum mentẽ poenia
sua quandoq inutilit̾ erudit ad car¬
tatẽ. ut iam tunc etiã suos spirittilit̃
diligant. qui hic dum peccata dili¬
gerent. nec se amabant. Unde nunc
dicit᷑. Rogo ergo te pat̾̃. ut mittas eũ
indomũ pãtris mei: habeo enĩ quinque
dum ẽ. ardenti diuiti quanta ad suppli¬
tium cu mulantur. Ad poenã namque

Expanded text:
storum animae quamvis in suae naturae bonitate misericordiam habeant, jam tunc auctoris sui justitiae conjunctae, tanta rectitudine constringuntur, ut nulla ad reprobos compassione moveantur. Ipsi quippe judici concordant cui inhaerent, et eis quos eripere non extraneos, quantum ab eo quem diligunt auctore suo conspiciunt esse repulsos. Nec injusti ergo ad beatorum sortem transeunt, quia damnatione perpetua conspossunt, quia, erecti jam per justitiam judicii, eis nullo modo ex aliqua compassione miserentur. 8. Sed postquam ardenti diviti de se spes tollitur, ejus animus ad propinquos quos reliquerat recurrit, quia reproborum mentem poena sua quandoque inutiliter erudit ad charitatem, ut jam tunc etiam suos spiritaliter diligant, qui hic, dum peccata diligerent, nec se amabant. Unde nunc subditur: Rogo ergo te, Pater, ut mittas eum in domum patris mei; habeo enim quinque dum est, ardenti diviti quanta ad supplicium cumulantur. Ad poenam namque
Abbreviated transcription (Latin):
quiescebat abstrahere. Lectũ uero
tollere est : ipsam quoq carnem per
continentiae frenũ cor reptã. spe coe¬
lestiũ p̃miorũ delicus priuare t̾renis.
Ipse est enĩ lectꝰ quiꝑ singulas noc tes
lauatur ad auid. idest ꝓ uniuꝰ cuiꝰq
noxe maculis digno poenitentiae flu¬
mine castigatur. Sublato autem
lecto domũ ire : ad para disũ redire est.
Ipsa est enĩ uera domus quae prima
fraude tandẽq restituca ꝑ eũ qui
sr audulento hosti nichil debuit.
Alic̃ sanus qui languebat lectui repor¬
tat domũ : cũ anima peccatorum
remissione accepta. ad internã sui
custodiã cũ ipso se corpore referc.
Nepost ueniã quid unde iterũ fe¬
riatur ad micccit Et confestĩ sur¬
gens. corã illis tulit in quo iacebat.
et abiit incbinũ indemũ suc̃ magni
ficans dm̃. Mira diuinae potentiae
uircꝰ. ubinulla te̾poris int̃ueniente
minula iussa saluatoris salꝰ festina
cõmitttur. Merito qui affuerant

Expanded text:
quiescebat, abstrahere. Lectum vero quiescebat, abstrahere. Lectum vero tollere est, ipsam quoque carnem per continentiae frena correptam, spe coelestium praemiorum deliciis privare terrenis. Ipse enim lectus qui per singulas noctes lavatur a David, id est, pro uniuscujusque noxae maculis digno poenitentiae flumine castigatur. Sublato autem lecto domum ire, ad paradisum redire est. Ipsa est enim vera domus, quae hominem fraude, tandemque restituta per eum qui fraudulento hosti nihil debuit. Aliter. Sanus qui languebat, lectum reportat domum, cum anima peccatorum remissione accepta, ad internam sui custodiam cum ipso se corpore refert, ne post veniam quid, unde iterum juste feriatur, admittat. Et confestim surgens coram illis, tulit lectum in quo jacebat, et abiit in domum suam magiranda divinae potentiae virtus, ubi nulla temporis interveniente mora, jussu Salvatoris salus festina comitatur! Ideoque merito qui affuerant,
Abbreviated transcription (Latin):
delicta dimittere. Ex uobis in telligi¬
te : quid paraliticus consequatur.
Quid est fcicilius dicere dimictuntur ti¬
bipeccata tuc. aNdicere surge et
ambula : Utrũ sinc paralitico pec¬
cata dimissa: solus nouerat qui dimi¬
tebat. Surge autẽ et amibula. tam
ille qui surgebat. quã hi qui surgen¬
tem uidebant aipprobare poterant.
it igitur carnale signũ : ut ꝓbetur
spiritale. Ut ciutẽ scictis quia filius
hominis potestatẽ habet interra di¬
mittere peccata. Sic et ds̃ est iuxta
memora tũ lsaiae testimonuĩ. qui
delec iniqui tates nr̃tis. et filius ho¬
minis potestatẽ habet in t̾ra dimit¬
tendi peccata. Ergo idem ipse et
ds̃ etfilius hominis est. ut et homo
xp̃s ꝑ diuinita assuae potentiam
dimittere peccata possic: et idem
tate sũae ꝓpeccatoribus mori.
Ait paraliico. libi dico surge. tol¬
le lectũ tuũ : et uade indomũ tuã.
Spiritaliẽ delecto surgere est : animã
se acarnalib desideriis ubi aegra

Expanded text:
delicta dimittere. Ex vobis intelligidelicta dimittere. Ex vobis intelligite, quid paralyticus consequatur. Quid est facilius dicere, Dimittuntur tibi peccata, an dicere, Surge et ambula? Utrum sint paralytico peccata dimissa, solus noverat qui dimittebat. Surge autem et ambula, tam ille qui surgebat, quam ii qui surgentem videbant, approbare poterant. Fit igitur carnale signum, ut probetur spiritale. Ut autem sciatis quia Filius hominis potestatem habet in terra dimittere peccata. Si et Deus est, juxta memoratum Isaiae testimonium, qui delet iniquitates nostras , et Filius hominis potestatem habet in terra dimittendi peccata , ergo idem ipse et Deus et Filius hominis est, ut et homo Christus per divinitatis suae potentiam dimittere peccata possit, et idem tatem pro peccatoribus mori. Ait paralytico: Tibi dico, surge; tolle lectum tuum. et vade in domum tuam. Spiritaliter de lecto surgere, est animam se a carnalibus desideriis, ubi aegra
Abbreviated transcription (Latin):
merito ailus reloxarentaR
erraca. Et coeper cogitare scribae
et pharisei dicentes. Quis est hic qui
loquitur blas phemias: Auis potest
dimittere peccatti. nisi solus deus:
Uerũ dicunt scribae. quici ñ homo dimit¬
tere peccata nisids̃ potest: qui ꝑ eos
quoque dimictit quib: dimittendi
to quasi ds̃ potest Uerũ dõ testimo¬
niũ dicunt. sed ꝑsonã xpĩ negan do
falluntur. Errant ittq iudciei qui
re euangelicis uerbis deuicti negare
nͨ audetine. nichilominꝰ ttim̃ dm̃ nega¬
re ñtiment. At que ꝑsidos saluare de¬
uidertins. et occultoru eogiatione. et
uir tute oꝑum dm̃ seeẽ manifestat.
Respondens enĩ dixic ad illos. Auid
cogitititis in cordib ur̃is: Eidẽ nãq
deo qui dicit ego sum egosum ipse qͥ
deleo iniquita tes tuad. scipientissim
Matorait. Tuenĩ solus nosti corda omĩ¬
um filiorũ hominũ. Eadẽ ergo inquid
maiestate et potentia qua cogittitio¬
nes ur̃að intueor. possum et hominib

Expanded text:
merito, aliis laxarentur merito, aliis laxarentur errata. Et coeperunt cogitare scribae et pharisaei dicentes: Quis est hic qui loquitur blasphemias? Quis potest dimittere peccata, nisi solus Deus? Verum dicunt scribae, quia nemo dimittere peccata nisi Deus potest, qui per eos quoque dimittit, quibus dimittendi ta quasi Deus potest. Verum Deo testimonium reddunt, sed personam Christi negando falluntur. Errant itaque Judaei, qui re Evangelii verbis devicti, negare non audeant, nihilominus tamen Deum negare non timent. At ipse perfidos salvare desiderans, et occultorum cognitione, et virtute operum, Deum se esse manifestat. Respondens enim, dixit ad illos: Quid cogitatis in cordibus vestris? Eidem namque Deo qui dicit: Ego sum, ego sum ipse qui deleo iniquitates tuas , sapientissimus orator ait: Tu enim solus nosti corda omnium filiorum hominum . Eadem ergo, inquit, majestate et potentia qua cogitationes vestras intueor, possum et hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
nicar. Qđ auer̃ cũ lecto deponitus:
signisicat ab homine instacarne
adhuc constituto xp̃m dehere cog¬
nosci. Zuorũ fidẽ ut uidit. dixit ÷¬
Lominẽ dñs aporalisi curaturus primo
peccatorũ uincula dissoluit: ut osten¬
deret eũ obnexus culparũ. artuũ
dissolutione dãpnairi. nee nisi is rela¬
xatis. mẽ brorũ posse recuꝑatione sa¬
nari. Sic et illi paralitico qui uixto
ꝓbaticã piscinã diumotũ aquae
frustra p̃stolabat᷑ sancato acho di¬
citur. ecce sanus factus es iã noli
peccare. nede terius tibi al iquid
contingat. Et bene is cui peccatti
dimictebatitur homo uocatur :
qui hoc ipsũ qđ homo erat ñ pos¬
set dicere : ñ peccaui : simulaeã
ue ilbe qui homini dimittebat in¬
tellegeretur deus In tuendum
scine quanti ꝓpria cuiꝰq sides
apud dm̃ ualecit. ubittnti ua¬
luit aliena. ut totꝰ homo repen¬
te idest exteruiꝰ in teriuꝰq iam
sciluatus exurgeret. aliorũ q.

Expanded text:
nietur. Quod autem cum lecto deponitur, nietur. Quod autem cum lecto deponitur, significat ab homine in ista carne adhuc constituto Christum debere cognosci. Quorum fidem ut vidit, dixitominem Dominus a paralysi curaturus primo peccatorum vincula dissolvit, ut ostenderet eum ob nexus culparum, artuum dissolutione damnari, nec nisi his relaxatis membrorum posse recuperatione sanari. Sic et illi paralytico qui juxta probaticam piscinam diu motum aquae frustra praestolabatur, sanato a Domino dicitur: Ecce sanus factus es, jam noli peccare, ne deterius tibi aliquid contingat . Et bene is cui peccata dimittebantur, homo vocatur, qui hoc ipso quod homo erat, non posset dicere, Non peccavi, simul etiam ut ille qui homini dimittebat, intelligeretur Deus. Intuendum sane quanti propria cujusque fides apud Deum valeat, ubi tanti valuit aliena, ut totus homo repente, id est, exterius interiusque jam salvatus exsurgeret, aliorumque
Abbreviated transcription (Latin):
si piscend. suꝑ neq graẽ remedio cu¬
piens in nouari: priscȩ c̃suetudinis
obstuculo retardatur. Sepe inter
ipsas orationes secretȩ dulcedinis.
et quasi suaue cũ deo colloquium.:
turba cogitationũ int̾ueniens aciẽ
mentis ne xp̃s uidectur int̃ cludic.
Et quid int̾ haec agendũ : ñ utique
in insimis exterius qua turbae tu¬
multuantur remanendũ. sed tee¬
tũ domus in qua xp̃s docet ascen¬
dendũ: idest sacrae scripturae sub¬
limitas est apetenda. lexq dnicũ
psalmista die noctuq medicanda
nquo eni corrigit iunior uiã suam:
incustodiendo inquid ser mones
tuos. Et suͥ miser̃ illum
lecto in mediũ ante ihm. Pate¬
facto aecto aeger ante ihm̃ submi¬
ticur: quia reseratis scripturarũ
hoce t adeiꝰ humilicatem sideipi¬
orute descendicur. Et bene domus
ihã tegulis tecta describitur: quia
sub contemptibili litterarũ uelami
ne dsit qui reseret doctor.
diuinai spiritalis grte uirtus inue¬

Expanded text:
sipiscens, supernaeque gratiae remedio cusipiscens, supernaeque gratiae remedio cupiens innovari, priscae consuetudinis obstaculo retardatur, saepe inter ipsas orationis secretae dulcedines, et quasi suave cum Domino colloquium, turba cogitationum interveniens aciem mentis ne Christus videatur intercludit. Et quid inter haec agendum, non utique in infimis exterius qua turbae tumultuantur remanendum, sed tectum domus, in qua Christus docet, ascendendum, id est, sacrae Scripturae sublimitas est appetenda, lexque Domini cum Psalmista die noctuque meditanda: In quo enim corrigit junior viam suam, in custodiendo, inquit, sermones tuos. Et submiserunt illum cum lecto in medium ante Jesum. Patefacto tecto aeger ante Jesum summittitur, quia reseratis Scripturarum hoc est ad ejus humilitatem fidei pietate descenditur. Et bene domus Jesu tegulis contecta describitur, quia sub contemptibili litterarum velamine, si adsit qui reseret doctor, divina spiritalis gratiae virtus inve
Abbreviated transcription (Latin):
cicĩ ad xp̃m sus pirantis indicat sal¬
uationẽ : quoe primo om̃iũ minis¬
tris qui etim sub leuent. etxristo
affertint idest bonis doctoribus qui
spem sanationis opemq inc̾cessionis
suggerane. in digec. Qui bene mar¬
conarrante quattuor fuisse reppe¬
riuntus siue quia quat tuor euan¬
gelu libris om̃is p̃dicantiũ uirtꝰ.
omĩssermo firmatur: seu quia
quactuor sunt uirtutes quib: ad
promerendã sospitatẽ fidutia m̃tis
erigitur : dequib in acc̾nȩ sapien
tiae laudedicitur. Sobrie tatem
enĩ et sapientiã docet et iusticiam
et uirtutẽ : quibus utilius nichil
est inuita hominibus: quas ñ nulli
uersis nominibus prudenticĩ. for¬
titadinẽ. temꝑ antia et iustici¬
am appellant. Et ñ inuenientes
qua parte in ferrent illũ pturba:
ascender supra tectũ ꝑtegulas
Desidertint partiliticũ xp̃o offerre.
sed turba int̾posita ab omni parte
recluduntur: quia sepeanima pꝰ
insimitorporis desidiam ad dm̃ re¬

Expanded text:
istum suspirantis indicat salvationem. Quae primo omnium ministris qui eam sublevent et Christo afferant, id est, bonis doctoribus qui spem sanationis opemque intercessionis suggerant, indiget. Qui bene, Marco narrante, quatuor fuisse reperiuntur, sive quia quatuor Evangelii libris omnis praedicantium virtus, omnis sermo firmatur, seu quia quatuor sunt virtutes, quibus ad promerendam sospitatem fiducia mentis erigitur. De quibus in aeternae satiae laude dicitur: sobrietatem enim et sapientiam docet et justitiam et virtutem, quibus utilius nihil est in vita hominibus; quas nonnulli versis nominibus prudentiam, fortitudinem, temperantiam, et justitiam appellant. Et non invenientes qua parte illum inferrent prae turba, ascenderunt supra tectum per tegulas. Desiderant paralyticum Christo offerre, sed turba interposita ab omni parte recluduntur, quia saepe anima post infirmi corporis desidiam ad Deum re
Abbreviated transcription (Latin):
fectibus. Neforte sicut improbus.
ite et indignus laudator in ueniat.
profecto cum nec scĩtas uel facun¬
dia subpeditit ut betitã et glorio¬
scm uirginem digne laudare que ã.
quonicm ut uere facetir quiquid
humanis dici potest uerbis. minus
est alaude cueli quadiuinis est
et angelicis excelleritius predica¬
ta eclaudata precoruis. Apro¬
phetis quidem preriuroiata.
a patriarchið figuris et enigma¬
tibus p̾resignata: ab aeuangeliscis
exhibita. et monsirata: aib angło
uonertibilit ecofficio sissime selu¬
tato PReterea qualis etquanta

Expanded text:
fectibus, ne forte sicut improbus, fectibus, ne forte sicut improbus, ita et indignus laudator inveniar, profecto cum nec sanctitas vel facundia suppetat, ut beatam et gloriosam virginem digne laudare queam; quoniam, ut verum fatear, quidquid humanis dici potest verbis, minus est a laude coeli, quia divinis est et angelicis excellentius praedicata et laudata praeconiis. A prophetis quidem praenuntiata, a patriarchis figuris et aenigmatibus praesignata, ab evangelistis exhibita et monstrata, ab angelo venerabiliter et officiosissime salutata. Praeterea qualis et quanta