comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Saulus ait si fieri potest quodexuobis est cũ
Comnibus hominibus pacem habentes. Hor¬
taturus enĩ discipulos ut pacem cumom nibus
haberent. premisitdicens. Sifieri potest. atq
subiunx̃ . quod exuobis est. Difficile quippe
utsimala acta corriperent. habere pacem cum
omnibus possent: sed cum temporalis pax in
prauorum cordibus exnrã increpatione con¬
funditur. Inuiolata netesseest ut in nr̃o corde
seruetur. Recteitaq ait quod exuobis est.
Acsini mirum dicat. Quia pax exduarum par¬
tium consensu subsistit. si ab eis qui corripiunt᷑
expellitur. Integratam̃ inurã qui corripitis
mente teneatur

Expanded text:
aulus ait: Si fieri potest, quod ex vobis est, cum omnibus hominibus pacem habentes . Hortaturus enim discipulos ut pacem cum omnibus haberent, praemisit, dicens: Si fieri potest, atque subjunxit: Quod ex vobis est. Difficile quippe erat ut si male acta corriperent, habere pacem cum omnibus possent. Sed cum temporalis pax in pravorum cordibus ex nostra increpatione confunditur, inviolata necesse est ut in nostro corde servetur. Recte itaque ait: Quod ex vobis est. Ac si nimirum dicat: Quia pax ex duarum partium consensu subsistit, si ab eis qui corripiuntur expellitur, integra tamen in vestra qui corripitis mente teneatur
Abbreviated transcription (Latin):
si ne ftro ñ ẽ factor ⁊ factũ si ne factore nẽst
stictũ icc̃ficit᷑ qd ideo pͥmor diades rerũ cuu¬
sus dõ cet̃nas eẽ dicimꝰ qr seꝑ in dõ sine ullo
inciput. eẽ. Ipse uͦ crecitor nullomͦ incipit
eẽ. Solunĩ ipseẽ uera a et̃ nitisomĩ pͥncipio

Expanded text:
tore non est factum. Hinc conficitur, quod ideo primordiales rerum causas Deo coaeternas esse dicimus, quia semper in Deo sine ullo incipiunt esse; ipse vero Creator nullo modo incipit esse; solus enim ipse est vera aeternitas, omni princ
Abbreviated transcription (Latin):
pͥetute dicendũ ẽ curere. Sunt eni singulis
ꝑsonis ueluti quadũ ꝓpͥetute a sccĩtolo gyci
distribunt᷑ quorũ exẽpla nota tibẽ ñ dubi¬
to. Sedut paucis ut am᷑ exemplis ꝓũ patris
uudiamꝰ diuino ore loquente. Dũuet plenitu¬
dotẽporũ misit ds̃ filiũ suũ stictũ ex nlierestic¬
tũ sublege ꝓpũ filii qͥcũ in formadĩe ñrapi

Expanded text:
est carere; sunt enim, quae singulis personis veluti quadam proprietate a sancta theologia distribuuntur, quorum exempla nota tibi esse non dubito. Sed ut paucis utamur exemplis, proprium Patris audiamus divino ore loquente: Dum venit plenitudo temporum, misit Deus Filium suum factum ex muliere, factum ex lege, proprium Filii: Qui
Abbreviated transcription (Latin):
rũ aut incredibilẽ cuuscrũ cuusã omũ omã
quorũ ccius.ẽ. p̃cedere ⁊ inea in cõmutibilit̃a et̃¬
nadit̃q sine tẽporali inicio fuisse. Siergpat᷑ occu¬
siones rerũ quas fecit infilio : Eomod quoftic¬
quoars artificis etisrationes q̃ in eti hartisi¬
ce condunt᷑ p̃cedit : quid obstut si sps̃ s̃ qͥsu ꝑ¬

Expanded text:
causam omnium omnia, quorum causa est, praecedere, et in ea commutabiliter aeternaliterque sine temporali initio fuisse? Si ergo Pater occasiones rerum, quas fecit in Filio eo modo, quo facquo ars artificis eas rationes, quae in ea ab artifice conduntur, praecedit: quid obstat, si sanctus
Abbreviated transcription (Latin):
ldẽ ipseẽ imago dĩ inuisibilis pͥmogenitus
omis creciturae. In quocreatus omã incae¬
lestib ⁊ int̾ru siue uisibilia siue inui sibilici.
siuẽ sedes. siuẽ dominationes siue pͥncipatꝰ
⁊ patesttites & oma ꝑ ipsũ un ipso oretitus.

Expanded text:
 ipse est imago dei inuisibilis, primogenitus omnis creaturae, in quo creata sunt omnia in caelestibus et in terra, siue uisibilia siue inuisibilia, siue sedes siue dominationes siue principatus siue potestates; omnia per ipsum etin ipso creat
Abbreviated transcription (Latin):
a int̃nẽ in mari⁊ in omĩb: ab yssis & c& era
mille in uerbo aut̃ rationes omĩ ũ rerũsubs¬
tuntuis c̃ditus eẽ ꝓhiba: p̃dictis eis dẽ at¬
testcintib: testimonis. In pͥncipio fec̃ ds̃ celum
⁊ t̃rã ⁊ omã insapientia fecisti. N enĩ aludẽ¬

Expanded text:
et in terra, in mari et in omnibus abyssis, et cetera mille. In Verbo autem rationes omnium rerum substantivas conditas esse perhibet, praedictis eisdem attestantibus testimoniis: In principio fecit Deus caelum et terram; et: Omnia in sapientia fecisti. Non eni
Abbreviated transcription (Latin):
quodesin& eẽ ñ ab olitione eentiue sed qua¬
licatũ ⁊ quantit᷑tũ. mottitione naturcili
ab eo recedit sed aut pcculo ante ipsũ orieñ¬
tẽ orit᷑. Aut paulo post occidentẽ occidic
hunc eundẽ mundũ sensibilẽ mistice sig¬
nificari diceate asulomone. quidẽ
qđ fuit ipsũ qđ futurũ ẽ qͥd ẽ qđ futurũ
ẽ ipsum qđ sticiendũ ẽ : nuhil subsole
nouum:
Solẽ siquidẽ ñin c̃grue hic intelligimꝰomnem
uis ibile crecit᷑am. Nenĩ solũ mͦ deea partȩ mun¬
dihuiꝰ q̃ intrasolarẽ circulũ c̃p̃hendimꝰ t̃rã
dicodquarũq naturũ. Aera qq̃cũ imferi¬
ore deteris parce qualunaris glob uoluit
his uerbis theo logi significant᷑ uerũ &iam
supͣ mundi spatia a solaris lineti usq extre¬
mũ celestis sperae abitũ in his enĩ omib: sub
sole hocẽ sub mundo ñẽ nouũ. Siue qͥs in¬
telligit nil nouũ eẽ in p̾sentis uitȩ curricu¬

Expanded text:
quo desinet esse, non abolitione essentiae, sed quaquo desinet esse, non abolitione essentiae, sed qualitatum et quantitatum mutatione naturali ab eo recedit, sed aut paulo ante ipsum orientem oritur, aut paulo post occidentem occidit, hunc eundem mundum sensibilem mystice significari, dicente Salomone: Quid est quod fuit? ipsum quod futurum est. Quid est quod futurum est? ipsum quod faciendum est. Nihil sub sole novum. Solem siquidem non incongrue hic intelligimus omnem visibilem creaturam. Non enim solummodo de ea parte mundi hujus, quae intra solarem circulum comprehenditur, terram dico aquarumque naturam, aera quoque cum inferiore aetheris parte, qua lunaris globus volvitur, his verbis theologi significantur, verum etiam supra mundi spatia a solari linea usque ad extremum caelestis sphaerae ambitum. In his enim omnibus sub sole, hoc est, sub mundo non est novum, sive quis intelligat, nil novum esse in praesentis vitae curricu
Abbreviated transcription (Latin):
tio infinituẽ ꝗd p̃senti disputationi magis co¬
uenire uidet᷑ qr ñ satis uideo. dic queso at que
simplicitas qc ñ conuenitaliorũ sagatitus. lu¬
cufer iste misticus atq ꝓph& ic ante cuiꝰ ortũ
splendores scorũ in ũbo dĩ unigenito intelligurt᷑
eẽ. Istũ mundũ uisibilẽ significare uidet᷑
uerisimile . ea forma locutionis q̃ grece dicit᷑
format pars a coto. totĩq aparte sigiificatur.
Prius igit᷑ qua mundus is te uisibilis ingenert
⁊ species omsq numerossensibi les ꝑ generatio¬
nẽ ꝓceder&: Ante tẽpora scłariu ds̃ pat̃ uerbũ
suũ genuit. in quo ⁊ ꝑquẽ omi ũ nuturarum
pͥmor dicdes cuusus ꝑfectissimas cretiuit:
Qdiuina ꝓuidenti tã ministrante mirabi¬
liquadũ ar moniai ꝓcessionib: suꝑ generutio¬
nẽ numeris locorũ ⁊ tẽporũ generũ quoq
&specierũ multiplicib: differentiis. Hunc
mundũ uis ibilẽ abinitio q̃ cepitusq ud finẽ

Expanded text:
tio infinita est, quod praesenti disputationi magis cotio infinita est, quod praesenti disputationi magis convenire videtur, quia non satis video, dic, quaeso, atque simplicitas, quia non convenit aliorum sagacitas. Lucifer iste mysticus atque propheticus, ante cujus ortum splendores sanctorum in Verbo Dei unigenito intelliguntur esse, istum mundum visibilem significare videtur verisimile, ea forma locutionis, quae graece dicitur forma pars a toto, totumque a parte significatur. Prius igitur quam mundus iste visibilis in genera et species omnesque numeros sensibiles per generationem procederet, ante tempora secularia, Deus pater Verbum suum genuit, in quo et per quod omnium naturarum primordiales causas perfectissimas creavit, quae divina providentia administrante mirabili quadam harmonia processionibus suis per generationem, numeris locorum et temporum, generum quoque ac specierum multiplicibus differentiis hunc mundum visibilem ab initio, quo coepit, usque ad finem,
Abbreviated transcription (Latin):
omc̃is quici p̃cognita s̃: Nihil enĩ ẽ aliud imĩum
eẽntia. nisiomĩũ indiuina supientia cognitio.
in ipso enĩ uiuimꝰ ⁊ mouemꝰ ⁊ sum. Cognitiomĩ ut ait
sis clare cogniteq dõ substitutiones. ⁊ hoctotũ ante
luciferũ hocẽ inatiuitus ũbi ex patreisplen¬
dor cogitionis scorũ immo & iũ omĩũ iatura¬
rũ in pͥncipalib: suis causis p̃cedit luo ferum.
Sed quis ẽ iste lucifer ante cuiꝰ ortũ p̃detuomã
intelligunt᷑ eẽ . multis uariisq modis ascipienti¬
b tractat᷑ quorũ sententius longũ ẽ nodo in¬
do cecidit decelo lucifermane oriens dedia¬
bolo aꝑte intelligit᷑ deq ei corpore qd nlxi me
in impus ⁊ cipostaticis & hereticis constitutũ
dinescit̃ ꝙ scl miste cut̃ lucifer quibusdũ
ficatione ipsius clarissimȩ stellae q̃sel & or¬
tũ solis p̃cedere ante cuiꝰ stellae apparitio¬
exuirgine natꝰ traditor sic̃ scs pat̃ augustin inde¬
culib suis scribit: Sed qm̃ scẽ scripturae in c̃p̃tu¬

Expanded text:
 quia praecognita sunt. Nihil enim est aliud omnium essentia, nisi omnium in divina sapientia cognitio. In ipso enim vivimus, et movemur, et sumus. Cognitio enim, ut ait sis clarae cognitaeque Deo substitutiones. Et hoc totum ante luciferum, hoc est, et nativitas Verbi ex Patre, et splendor cognitionis sanctorum, immo etiam omnium naturarum, in principalibus suis causis praecedit luciferum. Sed quis est iste lucifer, ante cujus ortum praedicta omnia intelliguntur esse, multis variisque modis a sapientibus tractatur, quorum sententias longum est modo indo cecidit de caelo lucifer mane oriens? de diabolo aperte intelligitur, deque ejus corpore, quod maxime in impiis et apostatis et haereticis dignoscitur constitutum. Psalmistae autem lucifer quibusdam ficatione ipsius clarissimae stellae, quae solet ortum solis praecedere ante cujus stellae apparitio Augustinus in Decadibus suis scribit. Sed quoniam sacrae Scripturae interpreta
Abbreviated transcription (Latin):
ologis in euangelio. qđ fuctũ in ipso
uiti erat. Insplendorib: ituq scõrum
pat̃ exuterosuo suũ genuit filiũ hocẽ in filiosuo uni¬
genito cognitionẽ fucurorũ scõrũ genuit. im modiã
eoscreciuit. Sc̃orũ quippe in supientiapadris cogni¬
tio eorũ ẽ. cretitio. Intellectꝰ enĩ omĩum udõ. eẽntia¬

Expanded text:
ologus in Evangelio: Quod factum est in ipso, vita erat. In splendoribus itaque sanctorum Pater ex utero suo suum genuit Filium, hoc est, in Filio suo unigenito cognitionem futurorum sanctorum genuit, immo etiam eos creavit. Sanctorum quippe in sapientia Patris cognitio, eorum est creatio. Intellectus eni
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ intẽpore ort̾ ẽ id eoq. nihilẽ. Peribit enĩ cum
omĩb: q̃ in eos: teste psalmista qͥlit. Oꝑamanu¬
ũtucirũ s̃ cȩli. ipsiꝑ ibt. Si uut̃ maxima
ignorat᷑ ꝑiturasit : Putus ne qđ inc& eris
sius partib: interiorib: uiliorib:q ꝑma¬
nere p̃ualebit. In omĩ enĩ corpore cõpuc¬
manere ñposs: Sedqx ad nihilũ penitus

Expanded text:
t enim cum omnibus, quae in eo sunt, teste Psalmista, qui ait: Opera manuum tuarum sunt caeli, ipsi peribunt. Si autem maxima ignoratur, peritura sit, putasne: quod in ceteris suis partibus interioribus vilioribusque permanere praevalebit? In omni enim corpore compacmanere non possunt. Sed quia ad nihilu
Abbreviated transcription (Latin):
filiꝰ qͥẽ insinibs patris ipse n arrabit
Nenĩ separat᷑ apatre. qͥa et̃ nalit̃ & in¬
cõmutabit̃ ẽ in patre sic̃ ipse ait. Ego in pu¬
tre ⁊ pat̃ inme. Put̃ igit᷑ exutero suo genuit
filiũ suũ in splendorib: scorũ. Nascente enim
filio expatre splendorũ fiunt scõrũ. hoc est
cognitiones electorũ ⁊ p̃distinationes subs¬

Expanded text:
Filius qui est in sinibus Patris, ipse narrabit. Non enim separatur a Patre, quia aeternaliter et incommutabiliter est in Patre, sicut ipse ait: Ego in Patre et Pater in me. Pater igitur ex utero suo genuit Filium suum in splendoribus sanctorum. Nascente enim Filio ex Patre splendores fiunt sanctorum, hoc est, cognitiones electorum, et praedestinationes subs
Abbreviated transcription (Latin):
dũsit sconaturã ipsadĩ i patris substantialis
si piend iuerbũ suꝑ quẽ pͥmo scđm intelligentiũ
humanatis: Cuput quippe uniũ si corporis ec
lunt᷑. absius cupite xpõdico inchoantia nomine
issius spllent significuri. Nenĩ ipse scđm naturũ
donũ dpotest sed distribucor donorũ q̃ septe

Expanded text:
uram ipsa Dei et Patris substantialis sapientia et Verbum, super quem primo secundum intelligentiam humanitatis, caput quippe universi corporis Eccbuuntur, ab ipsius capite, Christo dico, inchoantia, nomine ipsius Spiritus solent significari. Non enim ipse secundum naturam donum dici potest, sed distributor donorum. Ide
Abbreviated transcription (Latin):
dialiũ causarũ aquus fouisse. fecundus¬
se. nutrisse. nisiut eaq̃ uniformit̃ unitĩq ac
si plicit̃ in uerbo fuctus: ꝑ differentias generũ
formarũ totorumq Ac partiũ. numerorũq
omĩũ distribuera atq ordinur&: Et sine¬
mosanae credentiũ recteq intelligentium
haesitut affirmare spũ alia dona q̃ ꝓph&c¬

Expanded text:
dialium causarum aquas fovisse, fecundasse, nutrisse, nisi ut ea, quae uniformiter unitimque ac simpliciter in Verbo facta sunt, per differentias generum, formarum, totorumque ac partium, numerorumque omnium distribueret atque ordinaret? Et, si nemo sane credentium recteque intelligentium haesitat affirmare, spiritualia dona,
Abbreviated transcription (Latin):
dut ⁊det insuꝑ& iũ omĩ creaturae. uisibili
iinuisibilidonũ eẽntice tribuit. ut sint q̃so
Sentientib donũ sensus quosentiant. Rutio¬
nalib rationis donũ quonaturas rerra
cionandi ac cuuere acdiligent̃ ꝑqͥrunt
⁊ inueniunt intellectiuilib intelligendi
donũ quocircadm̃ cicusci uidelic& dona¬
tionũ omĩũ in cognitȩ ac suꝑ om̃em cretitu¬
rã uuoluunt᷑ in efstibili motumir abiliq
reditu. Nũ misticũ tachuriae ꝓphete
cunde lubrũ ut demos suicosilecĩ dũ

Expanded text:
dat et det? Insuper etiam omni creaturae visibili et invisibili donum essentiae tribuit, ut sint quae sentientibus donum sensus, quo sentiunt; rationalibus rationis donum, quo naturas rerum ratiocinandi actu vere ac diligenter perquirunt et inveniunt; intellectualibus intelligendi donum, quo circa Deum, causam videlicet donationum omnium, incognite ac super omnem creaturam volvuntur ineffabili motu mirabilique reditu. Nam mysticum Zachariae prophetae candelabrum, ut de Mosaico sileam, dum
Abbreviated transcription (Latin):
Et cũ deuita peĩtꝰ desꝑarẽt, nullo scilz subuẽiente remedio. uidit ductox
comitũ per soporẽ effigiem uiri dei stãtẽ ac dicc̃tem sibi nolite timere
ꝑgite quo cepisti. Hac ergo reuelatõe protinꝰ aĩatis, cũ cepissẽt fide magis
ꝙͣ gressibꝰ proficisci: subito dĩno nutu ĩgentis forme ursus e latere uemẽs
uiã mõstraturꝰ apparuit. qui setp̃e hyemis spelũcis abdere cõsueuit.
Mox cupitũ reserat iter: et ꝑducẽta fere milia nõ ad smistrã deuians,
nõ cid dextrã. uiã demõstra uit optablem. Tãta eĩ eos ĩtercapedĩẽ prece¬¬
debat: ꝙͣta recẽti uestigio scĩtã p̃pararet. Itaq progrediẽs bestia per
hereim uastitatẽ. uiros qui egenis deferebãt solatia nõ reliquit. sed
usq ad hĩtacula hom̃i quã potuit hucũter ꝑduxit: et mox i uliã ꝑtem

Expanded text:
et cum de uita sua penitus desperarent, nullo scilicet subueniente remedio, uidit ductor et cum de uita sua penitus desperarent, nullo scilicet subueniente remedio, uidit ductor comitum per soporem in effigie uiri dei stantem ac dicentem sibi; 'nolite timere, pergite quo coepistis'. hac ergo reuelatione protinus animati cum coepissent fide magis quam gressibus proficisci, subito diuino nutu ingentis formae ursus e latere ueniens uiam monstraturus apparuit, qui se tempore hiemis speluncis abdere consueuit. mox cupitum reserat iter et per ducenta ferme milia non ad sinistram deuians, non ad dexteram uiam demonstrauit optabilem. tanta enim eos intercapedine praecedebat, quanta recenti uestigio semitam praepararet. itaque progrediens bestia per heremi uastitatem uiros, qui egenis deferebant solacia, non reliquit, sed usque ad habitacula hominum qua potuit humanitate perduxit et mox in unam partem
Abbreviated transcription (Latin):
modũ fontis exũdat. Sic liquor ille gratissimꝰ prodita uirtute
substractꝰ est. Cui statĩ xp̃i famulꝰ exclamãs dixit. Quid fecisti
mulier uidua. debitis onerata: helysei prophẽ iussis ĩstruitur /¬
ex deistilla quã habebat uasa replere ꝙͣ plurĩa. Quod cũ fecisset
Ex idẽtp̃s maximꝰ norinẽsis cuiꝰ fecimꝰ ĩsuꝑioribꝰ mẽtionẽ.
fider calore succẽsꝰ/ media hyeme qua regiõnis illiꝰ itiẽrar gelu
toppente cdaudũt᷑: adbtm̃̃ seuermũ audaci temeritate. uel magis ut
post claruit ĩtrepida deuotõe ueĩre cõtendit: cõductis pł̃inis comitibꝰ
qui collo suo uestes captiuis et pauꝑibz profuturas / quas noricorũ
religiosa collatio profligauerat baiũlarẽt. Itaq profecti / ad sũma
alpiũ cacumĩa ꝑuenerũt; ubi per totã noctẽ nix tãta cõfluxit. Ut eos
magne arboris protectõe uallatos. uelut ĩgens fouea demersos ĩcluderet.

Expanded text:
modum fontis exundat'. Sic liquor ille gratissimus prodita virtute modum fontis exundat'. Sic liquor ille gratissimus prodita virtute subtractus est. Statim Christi famulus exclamans ait: 'Quid fecisti, ic aliquando mulier vidua debitis onerata Helisei prophetae iussis instruitur ex olei stilla, quam habebat, vasa replere quam plurima. Quod cum fecisset em tempus Maximus Noricensis, cuius fecimus in superioribus mentionem, fidei calore succensus media hieme, qua regionis illius itinera gelu torpente clauduntur, ad beatum Seuerinum audaci temeritate uel magis, ut post claruit, intrepida deuotione uenire contendit, conductis plurimis comitibus, qui collo suo uestes captiuis et pauperibus profuturas, quas Noricorum religiosa collatio profligauerat, baiularent. itaque profecti ad summa Alpium cacumina peruenerunt, ubi per totam noctem nix tanta confluxit, ut eos magnae arboris protectione uallatos uelut ingens fouea demersos includeret.
Abbreviated transcription (Latin):
uir dei cũctos pauꝑes iuna basilicastatuit cõgregari : oleũ pro ut poscebat¬
ratio largiturꝰ. quãspeciẽ in locis illis dificillimã negociatorũ tantũ
deferebat euectio. Igr̃ tãꝙͣ bñdictoĩs accipiende gr̃e: maior egenorum
furba cõfluxit. Preciosũ quippe ibidẽ huiꝰ liquoris alimẽtũ cuxit turbã
mierũq poscẽtiũ. Cũc uirbtũs orõe cõpleta, signoq crucis expressor
dñ bñdctm̃. Tũc cepit oleũ propͥa maũ nũstris ĩplere portãtibꝰ. imitatꝰ
uestigia saluatoris gaudebat aiugeri materiã/ quã officio dextre
sinistra nesciente fũdebat. Cõpletisqz uasculis pauꝑm: nichil in
maĩbꝰ minuebat᷑ mĩstrãtiũ. Tñ̃ igr̃ deibũficiũ dũ circũ astãtes
tãte mirarẽt᷑. unꝰ eorũ cui nomẽ erat sapientissimꝰ minio stupore
ꝑterritꝰ exclamauł dicẽs. Dñe mi crescit hic cacabꝰ olei: et in

Expanded text:
dam die cunctos pauperes in una basilica statuit codam die cunctos pauperes in una basilica statuit coratio largiturus: quam speciem in illis locis difficillima negotiatorum tantum deferebat euectio. igitur tamquam benedictionis accipiendae gratia maior egenorum turba confluxit: pretiosum quippe ibidem huius liquoris alimentum auxit turbam numerumque poscentium. tunc uir beatus oratione completa signoque crucis expresso Domini benedictum. Tunc coepit oleum propria manu ministris implere portantibus. Imitatuvestigia Salvatoris, gaudebat augeri materiam, quam officio dexterae sinistra nesciente fundebat. Completis itaque vasculis pauperum, nihil mins tacite mirarentur, unus eorum, cui nomen erat Pientissimus, nimio stupore perterritus exclamavit: ' Domine mi, crescit hic caccabus olei et in
Abbreviated transcription (Latin):
gẽĩtale solũ relmq̃re dubitãtibꝰ. sic adiecit. Quãuis et illud oppidũ que
pergimꝰ ĩgruente barbarie sit ꝙͣtocius relĩquẽdũ. hĩc tñ pariter discedamꝰ.
Lalia cõmonẽtẽ secuti sũt plimi: quidã uero reꝑti sũt cõtumaces. n ͨ defuit cõtẽ-¬
ptorib gladius ĩimici. Quicũq eĩ ibidẽ cõtrahoĩs dei ĩdicta mãserũt.
theringis irruentibꝰ ĩ eadẽ ebdomada. alii quidẽtrucidati: alii ĩ captiuitate
deducti/ penas dedere cõtẽptui. Igr̃ post excidiũ oppidorũ ĩ suꝑioreꝑte dãnuun
oem̃ pplm̃i in lauriacũ oppidũ trãsigrãtẽ, qui sct̃iseuerini mõitis paruerat
assiduis hortatibꝰ ĩstruebat ne ĩsua uirtute cõfiderẽt: s orõibꝰ et ieiumis et
elemosinis ĩsistẽtes, armis potius spũalibꝰ munirẽt᷑. Preterea quadã die¬

Expanded text:
genitale solum relinquere dubitantibus sic adiecit: 'quamuis et illud oppidum, quo genitale solum relinquere dubitantibus sic adiecit: 'quamuis et illud oppidum, quo pergimus, ingruente barbarie sit quantocius relinquendum, hinc tamen nunc pariter discedamus'. talia commonentem secuti sunt plurimi, quidam uero reperti sunt contumaces, nec defuit contemptoriThoringis irruentibus in eadem hebdomada alii quidem trucidati, alii in captivitatem deducti poenas dedere contemptui. XXVIII. Igitur post excidium oppidorum in superiore parte Danuvii omnem populum in Lauriacum oppidum transmigrantem, qui sancti Severini monitis paruerat, assiduis hortatibus praestruebat, ne in sua virtute confiderent, sed orationibus et ieiuniis atque eleemosynis insistentes armis potius spiritualibus munirentur. Praeterea vir dei qua
Abbreviated transcription (Latin):
p̃da p̃darent᷑. Sedbts̃ seuerinꝰ orõm fortius ĩcũbens, rõanos exẽplis
salutaribꝰ multiplicibꝰ hortabat᷑. p̃nũcians hostes quidẽ pñtes dei
auxilio suꝑandos. sed post uictoriã eos qui cõtẽp̃nerẽt eius monita
perituros. Igr̃ rõani oẽs scli uiri p̃dicatõe firmati: spe promisse uictorie
aduersus alemãnos ĩstruxerũt aciem. nõ ta materialibꝰ armis, ꝙͣ scti
uiri orõibꝰ p̃muniti. Qua cẽgressiõe uictis acfugientibꝰ alem̃anis.
Uirderta uictores alloquit᷑. Filii neurĩs uiribꝰ palmã pñtis certamĩs
ĩputetis, scientes idarco uos dei nũc p̃sidio liberatos. Ut huic ꝑuo ĩternallo
tpĩs quasi quibusdã cõcessis ĩduciis discedatis. MNecũ itaq ad oppidũ
lauriacũ cõgregati descẽdite. Hechõ dei plenꝰ pietate cõmonuit: sz batauinis

Expanded text:
praedarentur. Sed beatus Severinus orationi fortius incubans Romanos exemplis praedarentur. Sed beatus Severinus orationi fortius incubans Romanos exemplis salutaribus multipliciter hortabatur, praenuntians hostes quidem praesentes dei auxilio superandos, sed post victoriam eos, qui contemnerent eius monita, perituros. Igitur Romani omnes sancti viri praedictione firmati spe promissae victoriae aduersus Alamannos instruxerunt aciem, non tam materialibus armis quam sancti uiri orationibus praemuniti. qua congressione uictis ac fugientibus Alamannis uir dei ita uictores alloquitur: 'filii, ne uestris uiribus palmam praesentis certaminis imputetis, scientes idcirco uos dei nunc 'praesidio liberatos, ut hinc paruo interuallo temporis, quasi 'quibusdam concessis indutiis, discedatis. mecum itaque ad 'oppidum Lauriacum congregati descendite'. haec homo dei plenus pietate commonuit. sed Batauinis
Abbreviated transcription (Latin):
priãm / prostrauit sepedibꝰ scłiuiri. petẽs neulterius ad sua redire cogeret
cupiens sc utleprã quoq pcłorũ sicut carnis effugeret. uitãq ĩ cõdẽ
loco fiẽlaudabłi terimãret. Ciuꝰ aĩm religiosũ uirdei uehementer
ad mirãs: paucis mõachis pr̃na iussiõe p̃cepit, frequẽtatis cũ eo
ieiumis ĩ orõe cõtinua ꝑmãere. ut dñs ei que essẽt oportua cõcederet
Cantis itaq remediis p̃mõĩtus: intraduorũ mensuĩspatrum
uite mortalis est compedibus absolutus:
Bdem tp̃e mãsores oppidi quĩtanẽsis, creberrimis almãnorũ
ĩcursionibꝰ iã defessi: sedes propͬas relĩquẽtes ĩbatanis oppidũ
inigrauerũt. s nõ latuit eosdẽ barbaros cõfugiũ predctorũ. Qua
causa plus ĩflãmatisũt: credẽtes ꝙ duorũ pplõs oppidorũ. Uno ĩpetu

Expanded text:
patriam, prostrauit se pedibus sancti uiri, petens, ne ulterius ad sua redire cogeretur, patriam, prostrauit se pedibus sancti uiri, petens, ne ulterius ad sua redire cogeretur, cupiens scilicet, ut lepram quoque peccatorum sicut carnis effugeret uitamque in eodem loco fine laudabili terminaret. cuius animum religiosum uir dei uehementer admirans paucis monachis paterna iussione praecepit frequentatis cum eo ieiuniis in oratione continua permanere, ut dominus ei quae essent opportuna concederet. tantis ivitae mortalis est compedibus absolutus. XXVII. Eodem tempore mansores oppidi quintanensis, creberrimis Alamannorum incursionibus iam defessi, sedes proprias relinquentes in Batavis oppidum migraverunt. Sed non latuit eosdem barbaros confugium praedictorum; qua causa plus inflammati sunt, credentes quod duorum populos oppidorum uno impetu
Abbreviated transcription (Latin):
aliquot moraretur. eiꝰ ĩ fora ł oraculis, prĩam fuã graue uepẽte exitiũ
subiturã. Qui acceptis lrĩs ad sct̃m paulinũ ep̃ destinãs remeauit ĩstãtiꝰ.
Iqr̃ mẽoratꝰ ãtistes lr̃arũtenore ĩstructus uiuersadiocesis sue castella:
scriptis propis uehem̃ter admonuit. ut triduano ieuĩnio qd lr̃e dei siguerãt
ecce almãnorũ copiosissĩa multitudo feraliter cũcta uastauit. castella¬
uero nullũ sensereꝑiculũ quelorica fidelis ieiumi et laudãda cordis
hiũlitas ꝑ uirũ propheticũ aduersus hostiũ ferociã fidẽter armauerat.
p Ost hec leprosꝰ quidã mediolanẽsis territorni ad sct seuerinũ
fama eiꝰ ĩuitãte ꝑrexit. Hũc sãitatis remedia suppliciter
ĩplorãte: moãchis suis ĩdicto ieiũmo cõmẽdauit. qͥ cõtinuo dei
grã oꝑante mũdatꝰ est. Cũq recepta sc̃tate redire suaderet᷑ ad

Expanded text:
aliquot moraretur, eius informatur oraculis patriam suam graue repente exitium aliquot moraretur, eius informatur oraculis patriam suam graue repente exitium subituram. qui acceptis litteris ad sanctum Paulinum episcopum destinatis remeauit instantius. igitur memoratus antistes litterarum tenore praestructus uniuersa diocesis suae castella scriptis propriis uehementer admonuit, ut triduano ieiunio, quod litterae uiri deiecce Alamannorum copiosissima multitudo feraliter cuuero nullum sensere periculum, quae lorica fidelis ieiunii et laudanda cordis humilitas per uirum propheticum aduersus hostium ferociam fidenter armauerat. Post haec leprosus quidam Mediolanensis territorii ad sanctum Seuerinum fama eius inuitante perrexerat: hunc simplorantem monachis suis indicto ieiunio commendauit: qui continuo dei gratia operante mundatus est. cumque recepta sanitate redire suaderetur ad
Abbreviated transcription (Latin):
spũalis uite pbr̃m ĩstãtiꝰ ĩperat admõeri; ut saltẽ ip̃e cõtẽptoribꝰ relictis
properaret celesti mĩã liberari. De quo sibi deifanculꝰ magnã dicebat
in esse mesticiã/ ne forte salutiferũ differendo mãdatũ: inminenti
subiaceret exicio. Predictus itaq pergens imperata suppleuit: et reliqͥs
ĩcredulitate nutantibꝰ. nũciꝰ uiri dei pbr̃o renitenti se atz hospitalitatie
grãm prebere cupienti nullatenꝰ acqͥeuit. Qua nocte heruli ĩperãti-
protinꝰ irruentes oppidũq uastãtes plimos duxere captiuos; ꝓbr̃m
mẽeratũ patibło suspẽdẽter. Quo audito sclo gͣuiter doluit p̃moitũ nõ
curasse:
Elende quidẽ denorico maximꝰ nõie adseruũ dei frequẽtare solitꝰ
cũ ueĩsset: et pro faĩliarite quã meruerat ĩ mõasteͦ scti uiri diebꝰ

Expanded text:
spiritalis uitae presbyterum instantius imperat admoneri, ut saltem ipse contemptoribus derelictis spiritalis uitae presbyterum instantius imperat admoneri, ut saltem ipse contemptoribus derelictis properaret caelesti misericordia liberari: de quo sibi dei famulus magnam dicebat messe maestitiam, ne forte salutiferum differendo mandatum imminenti subiaceret exitio. praedictus itaque pergens imperata suppleuit, et reliquis incredulitate nutantibus nuntius uiri dei presbytero retinenti se atque hospitalitatis gratiam praebere cupienti nullatenus adquieuit. qua nocte Heruli insperate protinus irruentes oppidumque uastantes plurimos duxere captiuos, presbyterum memoratum patibulo suspendentes. quo audito seruus dei grauiter doluit praemonitos non curasse. Deinde quidam de Norico Maximus nomine ad seruum dei frequentare solitus cum uenisset et pro familiaritate, quam meruerat, in monasterio sancti uiri diebus
Abbreviated transcription (Latin):
uẽire cuperet duceret᷑. Mox itaq ei xp̃ĩ famulo demõstrato suppliciter
scl̃i iohĩs baphtistereliqͥas obtulit: multis apud seseruatas tp̃ibꝰ. Quas
dei seruus debita ueneratõe suscipiẽs: basilicã scli iohĩs sicut p̃dixerat
ultronea bñdictõe collata sacrauit officio sacerdotũ.
D habitatores p̃terea oppidi ꝙ lubiano uocat᷑. uigĩti et ãplius
abatanis milibꝰ disꝑatũ solitauir dei reuelatõe cõmoĩtꝰ mode¬
ratũ noĩe cantorẽ eccl̃ie destiãuit: p̃cipiẽs ut hĩtatõe loci ĩlliꝰ oẽs sine
cũctatõe uelĩquerẽt. mox eĩ perituros fore, si cõtẽpnerẽt ĩperata. Aliis
exgo de tãto p̃sagio dubitãtibꝰ: aliis prorsus nõ credẽtibꝰ iterũ misit
quĩtariũ quẽdã/ cui et illacrimãs ait. Perge uelociter renũcians eis:
sihac ibidẽ nocte mãserĩt. sie dilatõe capient᷑. Sct̃m quoq maximianũ

Expanded text:
uenire cuperet, duceretur. mox itaque ei Christi famulo demonstrato suppliciter uenire cuperet, duceretur. mox itaque ei Christi famulo demonstrato suppliciter sancti Iohannis Baptistae reliquias optulit multis apud se seruatas temporibus. quas dei seruus debita ueneratione suscipiens basilicam sancti Iohannis, sicut praedixerat, ultronea benedictione collata sacrauit officio sacerdotum. XXIIII. Ad habitatores praeterea oppidi, quod Ioviaco uocabatur, uiginti et amplius a Batauis milibus disparatum, solita uir dei reuelatione commonitus Moderatum nomine cantorem ecclesiae destinauit praecipiens, ut habitationem loci illius omnes sine cunctatione relinquerent: mox enim perituros fore, si contemnerent imperata. aliis ergo de tanto praesagio dubitantibus, aliis prorsus non credentibus iterum misit Quintanensium quendam, cui et inlacrimans ait: 'perge 'uelocius, denuntians eis: si hac ibidem nocte manserint, 'sine dilatione capientur'. sanctum quoque Maximianum
Abbreviated transcription (Latin):
Ad antiquũ itaq et oĩbꝰ marius moãsteriũ suũ iuxta muros oppidi fabianis
ꝙ centũ et ultra milibꝰ aberat: danuuii nauigatõe descẽdit. Mlox
igr̃ eo descendẽte humimũdꝰ paucis barbaris comitatꝰ/ oppidũ utsct̃s
p̃dixerat batanis ĩuasit: ac penecũctis mãsoribꝰ ĩmesse detentis,
qͣdragĩtauiris oppidi qui ad custodiã remãserãt ĩteremit. Pbrm̃
quoq illũ quitã sacrilega cõtra famulũ xpi in baptisterio fuerat
elocutꝰ. ad eũdẽ cõfugientẽ insequẽtes barbari peremerũt. Frustraẽi
illuc offenso deo ueritatis ĩimicꝰ accessit. ubi tã impudẽter excesserat.
suppleta cõsurgẽs scaphã sibi iũbet ilico p̃parari. Et mirãtibꝰ
mora: trãsmeato dãnunio ĩuẽĩũt hoĩe cõsedentẽ ĩ rippa ulteriore flumĩs
ac multis eos p̃cibꝰ postulãtẽ. ut ad seruũ dei ad quẽfamauulgãte obiin

Expanded text:
ad antiquum itaque et omnibus maius monasterium suum iuxta muros oppidi Fauianis, ad antiquum itaque et omnibus maius monasterium suum iuxta muros oppidi Fauianis, quod centum et ultra milibus aberat, Danuuii nauigatione descendit. mox igitur eo descendente Hunumundus paucis barbaris comitatus oppidum, ut sanctus praedixerat, Batauis inuasit ac paene cunctis mansoribus in messe detentis quadraginta uiros oppidi, qui ad custodiam remanserant, interemit. presbyterum quoque illum, qui tam sacrilega contra famulum Christi in baptisterio fuerat elocutus, ad eundem locum confugientem insequentes barbari peremerunt. frustra enim illuc offenso deo ueritatis inimicus accessit, ubi tam impudenter excesserat. suppleta consurgens scafam sibi iubet ilico praeparari et mirantibus mora transmeato Danuuio inueniunt hominem considentem in ripa ulteriore fluminis ac multis eos precibus postulantem, ut ad seruum dei, ad quem fama uulgante olim
Abbreviated transcription (Latin):
castella: et cultore destituto remãeat. Quidergo nccẽ est loci mercimoma
prouideres ubi ultra nõ poterit apparere mercator: Rũdentibꝰ illis
nõ se cõtẽpni: s cõsueto subleuari uegimñe. qͣdã pbõhec diabolico
spũ repletus adiecit. Perge quesosctẽ ꝑgeuelociter: ut tuo discessu paꝵ
a ieinĩs el uigilus qͥescamꝰ. Quo dcto uir dei lacrĩs urgehat᷑ ingentibꝰ.
ꝙ ĩ ridicdam̃ ucuitatẽ cũctis audientibꝰ sacerdos erupit. Aperta nãq
scurrilitas: latentiũ est testificatõ delictorũ. Sctus itaq uir: curita fleret
ĩ terrogatus a frĩbꝰ. uideo ĩquit plagã grauissiã nob̃ absẽtibꝰ huic loco
protinꝰ euẽturã. et xp̃i sa craria: ꝙ nõ siẽ gemitu cogor expͥm ere hũano
sagiuẽ redũdabũt. ĩtm̃ ut etiã locꝰ steuiolãdus sit:na ĩbaptisterio loq̃bas.

Expanded text:
castella cultore destitutum remaneat. quid ergo necesse est locis mercimonia castella cultore destitutum remaneat. quid ergo necesse est locis mercimonia prouidere, ubi ultra non poterit apparere mercator?' respondentibus illis non se debere contemni, sed consueto subleuari regimine quidam presbyter haec diabolico spiritu repletus adiecit: 'perge, quaeso, sancte, perge, uelociter, ut tuo discessu parumper a ieiuniis et uigiliis quiescamus'. quo dicto uir dei lacrimis urguebatur ingentibus, quod in ridiculam uanitatem cunctis audientibus sacerdos eruperit. aperta namque scurrilitas latentium est testificatio delictorum. sanctus itaque uir cur ita fleret interrogatus a fratribus: 'uideo' inquit 'plagam grauissimam nobis 'absentibus huic loco protinus euenturam, et Christi sacraria, 'quod non sine gemitu cogor exprimere, humano sanguine 'redundabunt in tantum, ut etiam locus iste uiolandus sit'. nam in baptisterio loquebatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ctantẽ. dignitas episcopatꝰ ordiãhit. Moxq remeãtẽ ad prĩam serõ ĩ eñ
p̃dicẽtis ĩpletꝰ est. Acĩ ciues tiburme q̃ est metropolis norici coegerũt p̃dictũ¬
uixũ. sũmi sacerdocii susciꝑe prĩcipatũ
reliquiẽ q̃rebãt᷑. Ingerẽtibꝰ ergo sepbr̃is. ut mitterẽt᷑ ad sctũaria deferẽda
hecbtũs seuerinꝰ mõita p̃ferebat. Quãuis cũcta mortaliũ oꝑe cõstructa
p̃tereant. hec tñ edificiã preceteris celerriẽ relĩquẽda sũt, et ideopro sctoꝵ¬
reliquiis/ nullũ debere susciꝑe. quia ultra eis scłi iohãms bñdicto defferet᷑.
Intereabłmuirũ ciues oppidi mẽorati suppliciter adierũt. Ut ꝑgens ad
sebanũ rugorẽ prĩcipẽ mercãdieis licẽtiã postularet. Quibꝰ ip̃e. Ep̃s
ĩquit huiꝰ oppidi appropĩquauit ut sit desertũ sicut cetera suꝑiora

Expanded text:
ctantem, dignitas episcopatus ornabit'. moxque remeante ad patriam sermo in eum ctantem, dignitas episcopatus ornabit'. moxque remeante ad patriam sermo in eum praedicentis impletus est. nam ciues Tiburvirum summi sacerdotii suscipere principatum. 30. reliquiae quaerebantur. Ingerentibus ergo se presbyteris ut mitterentur ad sanctuaria deferenda, haec beatus Severinus monita praeferebat; Quamvis cuncta mortalium opere constructa pereant, haec tnullum laborem debere suscipere, quia ultro eis sancti Iohannis benedictio deferretur. interea beatum uirum ciues oppidi memorati suppliciter adierunt, ut pergens ad Febanum, Rugorum principem, mercandi eis licentiam postularet. quibus ipse: 'tempus' inquit 'huius oppidi propinquauit, ut desertum sicut cetera superiora
Abbreviated transcription (Latin):
regiẽ gratã defferẽs, qͣ spopõdit se cũ diligẽter prouĩciã ꝑagrauerit
remissurũ ꝙͣtus ĩ eadẽ reꝑtꝰ fuiss mĩerꝰ captiũorũ. Pro qua re
postmodũ scłs lucellꝰ pbr̃ destinatꝰ magña miserorũ copiam a capti
pro custodialimĩtis publicis stipẽdiis alebãt᷑. Qua cõsuetudĩẽ
desinẽte: simulmilitares turme sũt delete cũ limite batauino. Utcũq
numero ꝑdurãte, experrexerãt quidã ad italiã extremũ stipendium
cõmilitombꝰ allaturi. quos ĩ itiẽre pemptos abarbaris millꝰ cogno¬¬
uerat. Quadã exgo die dũ iñ sua cellula scts legeret seuermꝰ. subito
cdauso codice. cũ magno cepit lacrĩari suspirio/ aftãtes iubet ad fluuiũ
properãter excurrere: quẽ ĩ illa hora huano sciebat cruore uespergi. Stalĩq
nũciatũ est corꝑa p̃fatorũ militũ flumĩs impetu ad terrã fuisse delata

Expanded text:
regis gratam deferens, qua spopondit se, cum diligenter prouinciam peragrauerit, regis gratam deferens, qua spopondit se, cum diligenter prouinciam peragrauerit, remissurum quantus in eadem repertus fuisset numerus captiuorum. pro qua re postmodum sanctus Lucillus presbyter destinatus magnam miserorum copiam a captiupro custodia limitis publicis stipendiis alebantur; qua consuetudine desinente simul militares turmae sunt deletae cum limite, Batauino utcumque numero perdurante: ex quo perrexerant quidam ad Italiam extremum stipendium commilitonibus allaturi, quos in itinere peremptos a barbaris nullus agnouerat. quadam ergo die, dum in sua cellula sanctus legeret Seuerinus, subito clauso codice cum magno coepit lacrimare suspirio. astantes iubet ad fluuium properanter excurrere, quem in illa hora humano firmabat cruore respergi, statimque nuntiatum est corpora praefatorum militum fluminis impetu ad terram fuisse delata.
Abbreviated transcription (Latin):
gẽtẽsuã arõanauastatõe cohiberet: et captiuos quos sui tenuerãt,
gratãter absolueret. Tũc rex cõstituit ut ex suis aliquẽ dirigeret ad id
opꝰ maturiꝰ exequẽdũ. Itatĩq missꝰ amãtiꝰ diaconꝰ euestigio regẽ
subseqͥtur ciꝰq p̃forib excubãs: multis dieb nõ potuit mĩciari. Cui
prore qua directꝰ fuerat nõ ꝑacta tristissiõ reuertẽti: apparuit quidam
effigiẽsct̃i p̃ferẽs seueriiri. qͥ eũ minari cõpellatõe ꝑterritũ sequi se iussit.
Cũq pauẽs et cõcitꝰ seq̃retur, ꝑueĩt ad ianuã regis: statĩq dux ille p̃uius
ex ocłis mirãtis euanuit. Derũ uegis ĩternũciꝰ diaconẽ uñ ess uel quid
sꝑaret ĩterrogat. Ille sebreuiter ĩsmuãs: oblatis regi receptisq remeauit
eplis. Dimissis igr̃reuexit fere septuagĩta captiuos: ĩsuꝑ promissiõe

Expanded text:
gentem suam a Romana uastatione cohiberet et captiuos, quos sui tenuerant, gentem suam a Romana uastatione cohiberet et captiuos, quos sui tenuerant, gratanter absolueret. tunc rex constituit, ut ex suis aliquem dirigeret ad id opus maturius exsequendum, statimque missus Amantius diaconus e uestigio regem subsequitur eiusque pro foribus excubans multis diebus non potuit nuntiari. cui re, pro qua directus fuerat, non peracta tristissimo reuertenti apparuit quidam, effigiem sancti praeferens Seuerini, qui eum minaci compellatione perterritum sequi se iussit. cumque pauens et concitus sequeretur, peruenit ad ianuam regis statimque dux ille praeuius ex oculis mirantis euanuit. uerum regis internuntius diaconem unde esset uel quid speraret interrogat. ille rem breuiter insinuans oblatis regi receptisque remeauit epistolis. dimissus igitur reuexit fere septuaginta captiuos, insuper promissionem
Abbreviated transcription (Latin):
placidus ꝓmher/ desꝑate messis ãputauit ĩcõmoda.
LAtanis appellat oppidũ interutraq flumĩa rhenũuidelic at
dãnuiũ cõstitutũ: ubibtũs seuerinꝰ cellulã pancis mõachis
solito morefũdauerat. eo ꝙ ipe illutsepius rogatꝰ a ciũbꝰ aduẽiret:
maxĩe propter alemãnoꝵ ĩcursus assiduos. quoꝵ rex gibuldꝰ sũma
cũ reuerẽtia diligebat. Qui etiã quodã tp̃e ad eũ uidẽdũ desidebãter
occurrit. Cui sctũs obuiã, ne aduẽtu suo eãdẽ cĩtatẽ p̃grauaret est
egressus. Cãtaq cõstãtia uegẽ est allocutꝰ: Ut tremere corã eo uehem̃tiꝰ
ceꝑit. secedẽsq suis exercitibꝰ ĩdicauit/ nũꝙͣ se neq ĩ rebellica n ͨ aliqͣ
fortatudĩe tãto fuisse tremore cõcussũ. Cũq deifamulo daret optiõnẽ
ĩpetrãdi q̃ uellet: rogauit doctor pñssimꝰ. Ut sibi potiꝰ prestaturus

Expanded text:
placidus imber desperatae messis amputauit incommoda. placidus imber desperatae messis amputauit incommoda. XVIIII. Batauis appellatur oppidum inter utraque flumina, Aenum uidelicet atque Danuuium, constitutum, ubi beatus Seuerinus cellulam paucis monachis solito more fundauerat, eo quod ipse illuc saepius rogatus a ciuibus adueniret, maxime propter Alamannorum incursus assiduos, quorum rex Gibuldus summa eum reuerentia diligebat. qui etiam quodam tempore ad eum uidendum desideranter occurrit. cui sanctus obuiam, ne aduentu suo eandem ciuitatem praegrauaret, egressus est, tantaque constantia regem est allocutus, ut tremere coram eo uehementius coeperit, secedensque suis exercitibus indicauit numquam se nec in re bellica nec aliqua formidine tanto fuisse tremore concussum. cumque dei famulo daret optionem imperandi quae uellet, rogauit doctor piissimus, ut sibi potius praestaturus
Abbreviated transcription (Latin):
Iuites quoq ex oppidi lauriaco crebra quõdã scl̃iseuerimi exhortatione
cõmoniti: frugũ deciãs pauꝑlbꝰ fferre distulerũt. Quibꝰ sãe cõstrictis
iã maturitate messiũ flauescẽte. uicina subsidia mõstrabãt᷑. Alubi rubigĩs
ĩprouise corruptio frugibꝰ nocitura cõparuit: mox ad ip̃ cõuenere prostrati.
peãs sue cõtumacie cõfibẽtes. Miles uero xp̃i fessos uerbis spũalibꝰ alleuabat
dicẽs. si deciãs obtulissetis pauꝑibꝰ. nõ solũ eterna mer cede fruereim̃. uerũ etiã
cẽmodis possetis abũdare pñtibꝰ. Sed quia culpã cõfessiõe prop̾a castigastis.
de dñi pietate polliccor. ꝙ rubigo pñs tãualida pẽitus nõ nocebit. tm̃ fides
ura ulteriꝰ nõ uacillet. Derũciues ad ꝑsoluẽdas ex illo deciãs hec promissio
reddidit prõptiores. Tũc ut solebat hortatꝰ est indiciieiumũ: quo expleto

Expanded text:
XVIII. Ciues quoque ex oppido Lauriaco crebra quondam sancti Seuerini exhortatione XVIII. Ciues quoque ex oppido Lauriaco crebra quondam sancti Seuerini exhortatione commoniti frugum decimas pauperibus offerre distulerant. quibus fame constrictis iam maturitate messium flauescente uicina subsidia monstrabantur. at ubi rubiginis inprouisae corruptio frugibus nocitura comparuit, mox ad ipsum conuenere prostrati, poenas suae contumaciae confitentes. miles uero Christi fessos uerbis spiritalibus alleuabat dicens: 'si decimas obtulissetis pauperibus, non solum aeterna mercede frueremini, uerum etiam 'commodis possetis abundare praesentibus. sed quia culpam 'confessione propria castigatis, de domini pietate polliceor, 'quod rubigo praesens tam ualida penitus non nocebit: tantum fides uestra ulterius non uacillet'. uerum ciues ad persoluendas ex illo decimas haec promissio reddidit promptiores. tunc, ut solebat, hortatus est indici ieiunium: quo expleto
Abbreviated transcription (Latin):
spã liter a deo ꝑceꝑat. Ut ĩ frigidissiã acrigidissĩa regiõe mirabłĩ abstinẽtia
castigatus. fortis et alacer ꝑmãeret. Pro decimis ut diximus dãdis: quibus
pauꝑes alerẽt᷑ norici quoq pplos missis exhortabat᷑ epłĩs. Ex qͣ cõsuetudiẽ
cũ ad eũ nõ nullã erogãdarũ uestiũ copiã direxissẽt: ĩterrogauit eos qͥ uenerãt.
si ex oppido quoq tiburmesiłis collatõ mtteret᷑. Rñdẽtibꝰ etiã in de protinus
affuturos. uir dei neq̃ ꝙͣ eos uẽiresignauit. sed dilatã eorũ oblatõe predixit
barbaris offerendã. It aq nõ multo post: ciues tyburme uario cũ obsidẽtibꝰ
got his certamnẽ dimricãtes; uix inita federis pactione. ĩter cetera etiã lazgilõez
iã ĩ irũ collatã/ quã mittere famulo dei distulerãt hostibꝰ obtulerũt.

Expanded text:
specialiter a Deo perceperat, ut in frigidissima regione, mirabili abstinentia specialiter a Deo perceperat, ut in frigidissima regione, mirabili abstinentia castigatus, fortis et alacer permaneret. Pro decimis autem, ut diximus, dandis, quibus pauperes alerentur, Norici quoque presbyteros missis exhortabatur epistolis. Ex qua consuetudine cum ad eum nonnullam erogandarum uestium copiam direxissent, interrogauit eos qui uenerant, si ex oppido quoque Tiburniae similis collatio mitteretur. respondentibus etiam inde protinus affuturos uir dei nequaquam eos uenire signauit, sed dilatam eorum oblationem praedixit barbaris offerendam. itaque non multo post ciues Tiburniae uario cum obsidentibus Gothis certamine dimicantes uix initi foederis pactione inter cetera etiam largitionem iam in unum collatam, quam mittere famulo dei distulerant, hostibus obtulerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
tãti testes miracłi. ante sanctũuirum cui cõiurauerant, milli se quod
uiderant prodituro obisse noscuntur.
egẽorũqz tantãcurã ingeĩt a sibi pietate susceꝑat. ut pene oẽs per
uniuersa oppida uel castella pauꝑes. ip̃ius industria pascerẽt᷑. Quibꝰ tã
sollicitudĩe mĩstrabat. Ut tũc se crederet tm̃ modo saturari uel habũdare
honis oĩbꝰ. qñ uidebat egentũ corꝑa sustẽtari. Et cũ ipe ebdoãdarũ cõtinuatꝭ
ieiumis nimefrãgeret᷑: tñ esurie miserorũ secredebat afflictũ. Ciu largitõe tã
piã in pauꝑes plurimi cõtẽplãtes ꝙͣuis ex duro barbaroꝵ ĩperio famis ãgustiã
sustiẽrẽt. Deuotissiẽ tñ frugũ sucirũ deciãs pauꝑibꝰ ĩpendebãt. Quod mãdatũ
licet cũctis ex lege notissimũ sit: tñ quasi ex ore ãgl̃ĩ p̃sentis audirẽt. grata deuotõe

Expanded text:
tanti testes miraculi, ante uirum sanetum, cui iurauerant nulli se quod tanti testes miraculi, ante uirum sanetum, cui iurauerant nulli se quod uiderant prodituros, obisse noscuntur.egenorumque tantam curam ingenita sibi pietate susceperat, ut paene omnes per uniuersa oppida uel castella pauperes ipsius industria pascerentur: quibus tam laeta sollicitudine ministrabat, ut tunc se crederet tantummodo saturari uel abundare bonis omnibus, quando uidebat egentum corpora sustentari. et cum ipse hebdomadarum continuatis ieiuniis minime frangeretur, tamen esurie miserorum se credebat afflictum. cuius largitionem tam piam in pauperes plurimi contemplantes, quamuis ex duro barbarorum imperio famis angustias sustinerent, deuotissime frugum suarum decimas pauperibus impendebant. quod mandatum li
Abbreviated transcription (Latin):
nescio quis ait hic delitescit. Tertio itaq diligẽtiꝰ ꝑscrutãs quãdã ĩuenit
uirgiẽ cõsecratã/ locis se occultioribꝰ abdidisse. Hãc igr̃ mẽoratꝰ sic ĩcrepaui
edituꝰ. Curistic/ famulo dei posito tuã credideris potuisse latere presẽtiã.
Atilla. Pietatis ĩquit amor; talia me facere ꝑsuasit. Uidẽs eĩ cũctos foras
taret. Exeũte igr̃ mẽorata uirgiẽ: hõ dei cũ pbr̃o et diacono, iantoribusqz
dñm ut te adhuc seruis suis ĩ hacuita cõdõare dignet᷑. At illeait. Per dñs
te adiuro: unehicdiũtiꝰ tenear et frauder quiete ꝑpetua. ĩ qͣ me esse cernebã.
Itatĩq reddita orõe: quieuit exammis. Noc ãtfctm ita scliseuerin
adiuratõe celatũ est: ut añ mortẽ eiꝰ nõ potuiss cognosci. Ego tñ hec retuli
marcisbdiaconi et materni iantoris relatõe cognoui. Aã pb̃r et diaconꝰ

Expanded text:
'nescio quis' ait 'hic delitescit'. tertio itaque diligentius perscrutans quandam inuenit 'nescio quis' ait 'hic delitescit'. tertio itaque diligentius perscrutans quandam inuenit uirginem consecratam locis se occultioribus abdidisse. hanc ergo memoratus sic increpauit aedituus: 'cur istic famulo dei 'posito tuam credideris potuisse latere praesentiam'? at illa : 'pietatis' inquit 'amor talia me facere persuasit: uidens 'enim cunctos foras taret'. exeunte igitur memorata uirgine homo dei cum presbytero et diacono ianitoribusque dominum, ut te adhuc seruis 'suis in hac uita condonare dignetur'? at ille ait: 'per dominum te coniuro, ne hic diutius tenear et frauder quiete 'perpetua, in qua me esse cernebam'. statimque reddita oratione quieuit exanimis. hoc autem factum ita sancti Seuerini adiuratione celatum est, ut ante mortem eius non potuisset agnosci: ego tamen haec quae retuli Marci subdiaconi et Materni ianitoris relatione cognoui. nam presbyter et diaconus,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩcumulos: abissetq uicimã quã solebat: itaspaciis eccł̃ie erat ĩferiꝰ ut nũquã
patibuli sctisignacłm̃ quod ĩpresserat hõ dei. prorsus excederet.
Ecidit aũt ut castelli pb̃o mẽorati ad modũ uenerablis siluinꝰ nomie
moreretur: et cũ ĩ ecda posito feretro noctẽ psallẽtes duxissẽt ex more
ꝑuigilẽ iã darescẽte diluclõ. rogauit uir dei fessos pbrõs et diaconos uniuersos
parũꝑ abscedere Ut post laborẽ uigiliarũ: sõpno se aliꝙͣtulũ recrearẽt. Qiuibꝰ
egressis, hõ dei hostiariũ maternũ nõie ĩterrogat utrũ oẽs ut dixerat abscessissẽt.
At illo respõdẽte cũctos abesse: neqͣꝙͣait sedlatet hic qͣdã. Tũc ianitor ecłie septa
scdõ ꝑlustrãs: nullũ ĩtra ea mãfisse testat᷑. Uerũ xp̃i miles dño sibi reuelãte

Expanded text:
in cumulos ambissetque uiciniam, quam solebat, ita spatiis ecclesiae erat inferius, ut numquam in cumulos ambissetque uiciniam, quam solebat, ita spatiis ecclesiae erat inferius, ut numquam sancti patibuli signaculum, quod impresserat homo dei, prorsus excederet. XVI. Accidit autem, ut castelli presbyter memorati admodum uenerabilis, Siluinus nomine, moreretur, et cum in ecclesia feretro posito noctem psallentes duxissent ex more peruigilem, iam clarescente diluculo rogauit uir dei fessos presbyteros et diacones uniuersos parumper abscedere, ut post laborem uigiliarum somno se aliquantulum recrearent. quibus egressis homo dei ostiarium, Maternum nomine, interrogat, utrum omnes, ut dixerat, abscessissent. at illo respondente cunctos abisse: 'nequaquam' ait 'sed latet hic 'quaedam'. tunc ianitor ecclesiae saepta secundo perlustrans nullum intra ea remansisse testatur. uerum Christi miles domino sibi reuelante: