comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nstephanꝰ comes cũ quib dã portificũb regni nr̃i. int
quos hygo suessionicꝰ & parisioꝵ builamꝰ illustris in¬
imꝑator euocat: magnis pͥmoris eor donariis munerat. Con¬
suestantibꝰ illis anpͥoris exercit̾ seu aĩsa ꝓficiseretur uia. all
ueratet uitulit. non tantũ eos hab̾e equitatii. ut sufficiant ap
facturos. ꝓsttent᷑ se pext̾as regiones ituros. Parit᷑ gͣ ab mpal¬
ni epostulant: quatinꝰ ubiq gerale uniu̾salis grecie had̾e
mercatũ ipso iubente dubeant᷑. Spopondit ille. & sciens eos
onpam hac sua in solentia ueluti conspirasse ꝑnitiẽ eoꝵ qũe

Expanded text:
s cum quibusdam pontificibus regni nostri, inter quos Hugo Suessionicus, et Parisiorum Guillelmus illustris inimperator evocat, magnis primores eorum donariis munerat. Consultantibus illis, an prioris exercitus, seu diversa proficiscerentur via, ille veraciter intulit non tantum eos habere equitatum, ut sufficiant a pfacturos, profitentur se per exteras regiones ituros. Pariter vero ab imperatore expostulant quatenus ubique generale universalis Graeciae habere mercatum, ipso jubente, debeant. Spopondit ille, et sciens eos in propriam hac sua insolentia veluti conspirasse perniciem, eorum que
Abbreviated transcription (Latin):
ipsis esfeccib: gr̃am eis ꝓͥe benignitatis ostendit. Equii popłoꝵ
mcecitate ꝑcutit. dũ suꝑbiã gentiliũ consequẽt eos repbo sen¬
s punit. In sacra plane pagina: equus sepe ꝓsuꝑbia pore¬
tur. Quid em̃ magis cecũ. quã sine d̃i respettui. dei filis infer¬
re bellis: Quid tã repbũ. quã dm̃ ñ agnoscere. &. eripsa ug¬
noiantia suꝑbire. & contra fideles bella monerr. S quo ꝑui
boꝵ lacimas allegone lib̾tas ex eurrit: cũ hystorialis nosue¬
ritas. neꝑopiniones passim euagari uideam astringat Nane
suꝑius hostes diximꝰ cecitate ꝑcusos. &. gladiis u̾ninẽriib sento¬
pore suffusos: Et miro qualit̾ equus uidens segeri. cuiredor
etni euidente amentiã incurerit. Et duent duces nda ui corde¬

Expanded text:
ignitatis ostendit; equum populorum in caecitate percutit, dum superbiam gentilium, consequente eos reprobo sensu, punit. In sacra plane pagina, equus saepe pro superbia ponitur. Quid enim magis caecum, quam sine Dei respectu, Dei filiis inferre bellum? Quid tam reprobum, quam Deum non agnoscere, et ex ipsa ignorantia superbire, et contra fideles bella movere? Sed quo, per verborum lacinias allegoriae libertas excurrit, cum historialis nos veritas, ne per opiniones passim evagari videamur, astringat? Nonne superius hostes diximus caecitate percussos, et gladiis imminentibus stupore suffusos? Et miror qualiter equus videns se egerit, cum rector equi evidentem amentiam incurrerit. 439 « Et dicent duces Juda i
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓludia concitabant. Dĩi eñi animos subm̃bris impotẽtib
honannia oriuindis. hant obscuro ut ferunt loconatuo
erequite ab̃i pedes fact̾. sine añio oberrare idertiaTepo
taosi. at si qũado pops subse agens al pontis Alieruls ae uensut
uoresto aet÷ Aiuas angutias loci cuiꝰpia act igis .i. steuinie

Expanded text:
dia concitabant. Dum enim animos sub membris impotentius Northmannia oriundus, haud obscuro, ut fertur, loco natus, ex equite tamen pedes factus, sine dominio oberrare videret, deptudo ut, si quando populus sub se agens ad pontis alicujus deveniret transitum, aut aliquas angustias loci cujuspiam attigisset, iste e
Abbreviated transcription (Latin):
pedirent᷑ ad plii. id apposto ontthiemate ihibren io. eris er
nnicandii spoliis diripiendis insisteret. s belli ad hinẽ cali¬
fendi studiũ quisq differret. Cedendis autẽ hostib ad eo rogat
nsistere: ut hac illacꝙ nequaquã curent obuilua emolum̃ta
iũtere: ne aliciuꝰ causa cupidititatis incurent cepte detͥm̃ta
uetorie. Sexta illuxerat feria. &. ecce ꝓgredienti militie nr̃e
oulcherrima uallis occurrit. ibq inipsa contigui equaris
planitie atierũ suarũ fecere discͥminẽ. Dux iam mutatus in
regẽ: comes flandrensis. itidẽq nortlimannicꝰ scĩ egidiesis comes.
baboniensis eustachius. una tancredus. &. Gaston aliq sangula¬
res. pares aliqui compositis agminib p̾fuerunt. peditĩ sagł̃ari
lance atuq qui p̃cede debeant militias ordinantur. cũ rex Go¬
defridꝰ cũ sua freqũetia parti sinistre p̃ponit᷑. comesq scĩ egidiañ
uixta maricima sistitur. cũ flandrensis atq nottlimannuẽ adequ

Expanded text:
r dimicandum spoliis diripiendis insisteret, » sed belli ad finem colligendi studium quisque differret. Caedendis autem hostibus adeo rogat insistere, ut hac illac nequaquam curent, ob vilia emolumenta divertere, ne alicujus causa cupiditatis incurrant coeptae detrimenta victoriae. Sexta illuxerat feria, et ecce progredienti militiae nostrae pulcherrima vallis occurrit: ibique, in ipsa contigui aequoris planitie, acierum suarum fecere discrimina. Dux jam mutatus in regem, comes Flandrensis, itidemque Northmannicus, Sanct-Aegydiensis comes, Boloniensis Eustachius, una Tancredus et Gaston, aliqui singulares, pares aliqui, compositis agminibus praefuerunt. Peditum sagittarii, lanceariique qui praecedere debeant militias, ordinantur, cum rex Godefridus cum sua frequentia parti sinistrae praeponitur; comesque Sanct-Aegidianus juxta maritima sistitur; F
Abbreviated transcription (Latin):
antiquiis humane nature hostis sedulo eidẽ homini apps¬
rere. nec mͦ ut assolet solitudinẽ eiꝰ aut secreta aucupan
loca .s. in media etiã uulgi astantis freqͤntia ĩ ꝓuidii sult
conuenire. beneficia iã exꝑta ꝓpon̾e. potiora in posterũ poli¬
uri. de fidei transiationẽ sedulo satis hortari. Ille autel
tipis lib̾alitati sẽpit̾na ꝓmittere. suꝑ eius uͦ qđd frequens
igebat᷑ homini pensione uigit̾ inducias obsecrare. Iqt
cũ hõ isdẽ crebrimis & int̾ medias in uisibilit̾ turmas
apparitionibꝰ urgeret᷑. dei nutii ꝑlatinu orbẽ ierosoli¬
taut itineris faina porrigit᷑.&. qͥsq qui aliq sese cͥmine¬

Expanded text:
antiquus humanae naturae hostis sedulo eidem homini appaantiquus humanae naturae hostis sedulo eidem homini apparere, nec modo, ut assolet, solitudinem ejus, aut secreta aucupari loca, sed in media etiam vulgi astantis frequentia, improvidum subito convenire, beneficia jam experta proponere, potiora in posterum polliceri, de fidei translatione sedulo satis hortari. Ille autem rincipis liberalitati sempiterna promittere, super ejus vero, quod frequens exigebatur, hominii pensione, jugiter inducias obsecrare. Igitur cum homo isdem creberrimis et inter medias invisibiliter turmas apparitionibus urgeretur, Dei nutu, per Latinum orbem Hierosolymitani itineris fama porrigitur, et quisque, qui aliq
Abbreviated transcription (Latin):
exigit. quatuꝰ hominĩ sibi facias & translata fide xp̃ianitatis
in ipsii. indiusibilit te ei coheserũ spondeas. ab his ȩtiã quȩ
uetuerit ꝑseuerant̃ abstineas. Sunt aũ specialiã aquib eu
ad ipsiĩ concesseris cohib̃i us.ꝓ quaꝙ te uelit. neu̾qua uidelicet
ullam ingrediaris ȩccłiam. ne que ęciã batizatũ satro defon
ueintia potert̃ sine. Aliqua ꝓcrastinatione teueri. de hog
uero faciendo aliquas peto inducias dari. Ab horrebaic
multũ ho ⁊dẽ libe adhuic rationis intuitu qd̾ exectabiics
ase fidei traductio peteret᷑. s tollerabiliꝰ iudicabat ct abl¬
nec mora intantũ faatue suggerente maligno suppeata
ei oportunitas ultionis. ut crebrescentibꝰ om̃ino suꝑ antire
uota fortunis. In hunc ꝙ modii succedẽte remedio ab illrs
animo oblit̾abatur sensim meroris atrocitas. cũ tñ int̾ims

Expanded text:
exigit, quatenus hominium sibi facias, et translata fide Christianitatis, exigit, quatenus hominium sibi facias, et translata fide Christianitatis, in ipsum indivisibiliter te ei cohaesurum spondeas, ab his etiam quae vetuerit perseveranter abstineas. Sunt autem specialia, a quibus, cum ad ipsum concesseris, cohiberi usquequaque te velit: ne unquam videlicet ullam ingrediaris ecclesiam, ne quem etiam baptizatum sacro de fonvantia poterunt sine aliqua procrastinatione teneri, de hominio vero faciendo, aliquas peto inducias dari. » Abhorrebat sane multum homo idem, liberae adhuc rationis intuitu, quod exsecrabilis adeo a se fidei traductio peteretur; sed tolerabilius judicabat Cnec mora, in tantum fraternae, suggerente maligno, suppeditatur ei opportunitas ultionis, ut crebrescentibus omnino superarentur viri vota fortunis. In huncque modum succedente remedio, ab illius animo oblitterabatur sensim moeroris atrocitas, cum tamen interi
Abbreviated transcription (Latin):
¶uitra qua sꝑari id poss ñ diftert ad imiculĩ. Tugͣ qui uetus
ortiuaniũ anłmi egritudine sẽ retentiori deploras. a dd ł unde
araris expme. sciens indubie te multa maiora supturũ qũ.
pͥsumas ex poset᷑. Si frẽm uituleris int̾ feccũ. ultionis sentertiã
attelaria cognosces. si quelibet quesieris icreñti: muabere
factũ. s rgo uclis. uibeas: suberit ꝓuesle uoluntati facultas elt¬
tenderit ille insolitum ualde pecus. mirabatur diabolii cum
marimo stupore loqũetẽ. s qͥntum pollititationis lenocinio
trahebatur. tantĩi pollictatoris nequitia t̾ebatur. Uicit aande
abitio ꝓmissoꝵ. &e se fatetur oblata gratant̾ acciꝑe. At tam̃ ĩqͥt
Diabolus site huiꝰ mee sponsionis fructꝰ oblettat: & te pͥncipis
mei qui ad te memisit gratiuta beniuolentia ut cumq pesler̃
tum ipsis effeccilꝰ tã deultione germam ꝙͣ desuccessibꝰ fortu¬
marii quȩ ꝑnuntiaui uera ꝓbaueris. hoc m̃s iꝑse magister ate

Expanded text:
ultra quam sperari id posset, non differt adminiculum. Tu vero, qui vetus infortunium animi aegritudine semper recentiori deploras, si quid est unde queraris, exprome; sciens indubie te multo majora sumpturum, quam praesumas exposcere. Si fratrem intuleris interfectum, ultionis sententiam accelerari cognosces; si quaelibet quaesieris incrementa, mirabere factum. » Ergo velis, jubeas, suberit pro velle facultas. Attenderat ille insolitum valde pecus, mirabatur diabolum cum maximo stupore loquentem; sed quantum pollicitationis lenocinio trahebatur, tantum pollicitatoris nequitia terrebatur. Vicit tandem ambitio promissorum, et se fatetur oblata gratanter accipere: « Attamen, inquit diabolus, si te hujus meae sponsionis fructus oblectat, et te principis mei, qui ad te me misit, gratuita benevolentia utcunque pellexit; cum ipsis effectibus, tam de ultione germani quam de successibus fortunarum quae pronuntiavi, vera probaveris, hoc meus ipse magister a te
Abbreviated transcription (Latin):
ipisse. Quicũꝙ g̃ ex ñr̃is osfenderit fit quasi d auo.
gim ñcoꝵ aut lixurias siue suꝑbias int̃ eundĩi
uuit srei tontinenta gesta as ipse impunita reliqͥd
imox it̃ ineuntis peccati successus quȩ meruere
celes aut famis aut quartii libet difficultatum .¬
counta rependit. Onde & domus dauid quasi
der efficitur. qͥa ꝑdiuine correptionis instantiam
aa spualis grȩ conceptĩ reditur. Quib em̃i d̃s
iti qͣnda cauid pat̾nȩ disciplinã irrogat. hos fta¬
tim asue in spirationis conplexi ñ abdicat. Eit ꝙͦ
indei conspecti ut angis. qͥa dĩ ꝑiminertia flagella
ho c̃spitit se asius do auccore eximi affectib dm̃
ilico diligere in tendit ardertꝰ:. Añ eñi se castigari
iognoscit ut filii. amat ut angłoꝵ. Dei aut̾e con¬
hpcitus: puis: hõis int̾ions affectꝰ. Et erit in die

Expanded text:
erit, si quasi David, dum non eorum aut luxurias sive superbias, inter eundum, sicut superius continent gesta, Deus ipse impunita reliquit; sed mox, inter ineuntis peccati successus, quae meruere, celerius aut famis, aut quarumlibet difficultatum tormenta rependit. Unde et domus David quasi Dei efficiad spiritualis gratiae conceptum reditur. Quibus enim Deus, uti quondam David, paterne disciplinam irrogat, hos statim a suae inspirationis complexu non abdicat. Fit quoque in Dei conspectu ut angelus: quia dum per imminentia flagella homo conspicit se a suis, Deo auctore, eximi affectibus, Deum illico diligere intendit ardentius: dum enim se castigari cognoscit ut filium, amat ut angelus. Dei autem conspectus, pius est hominis interioris affectus. « Et erit in die
Abbreviated transcription (Latin):
głe quesierit. nichil reꝑitur ꝑ qd̾ his nr̃is exequari possint. la¬
nr̃oꝵ facta humiliare uolentiũ. Idie illa ꝓteget dñs habi¬
tares ier łm. Et nũquid ũ hodieq ꝓtegit: quos cuneũ nimis
exilẽ in meditullio gentilitaitis in finite. de tendit: Audatib
iotidie gentes cotiguas armis irritant .t ipsis satis ⁊÷ gentib
sise abeoꝵ incursione p̾muniant. nedu obsidere p̾sume̾nt.
Et erit qui offenderit exeis indie illa quasi damd. a. Iomꝰ aã
qͥsi dei. sic̃ angis dñi ĩ conspettui eiꝰ. Uix inuenit᷑ qs quippiã¬

Expanded text:
gloriae quaesierit, nihil reperitur per quod his nostris exaequari possint. Hagloriae quaesierit, nihil reperitur per quod his nostris exaequari possint. Hanostrorum facta humiliare volentium. « In die illa, proteget Dominus habitatores Jerusalem . » Et nunquid non hodieque protegit, quos, cuneum nimis exilem, in meditullio gentilitatis infinitae defendit? Audacibus quotidie gentes contiguas armis irritant: et ipsis satis est gentibus si se ab eorum incursione praemuniant, nedum obsidere praesumant. « Et erit, qui offenderit ex eis in die illa, quasi David; et domus David, quasi Dei, sicut angelus Domini, in conspectu e
Abbreviated transcription (Latin):
serit.: nris etiã glorificat ado temporb. at suo eru m rabila¬
mitidu inaora or̃ino moderni isti uideant egisse: quia iudlea
initiquitus cum rxorib acfiliis oe continuo uentru plentaone
sub dueatu a parentiũ angłoꝵ frequets & mirabili s estimeat
implesie. Hos in quã ueracius saluat: qi eos reuera utti filios ieti¬
pit. quos ecpporalit̾ occidi ꝑmittit temporalitq Nagellat. N tñ
magnifice indͥt domꝰ dauid głet᷑: id̃ est ueteres quibelloꝵ nccoris
pͥminuert̃ suꝑ bire desistant. cũ nouos qͦsq potiora exercuisse
ꝑpendant. Gĩa quoꝙ habitantiũ ierłm contͣ quida eleuatur
dũ fastꝰ eoꝵ qui ibidẽ regn auere & aliqua clara fecere moder¬
nis opponit᷑. ꝑ dauid nunq qui potissimũ potuit qͥcquid
in suꝑbia magis habent cause expͥmit. Ac sidiceret. Et si dauid
ielebimꝰ armis extiterit: & de succedentib regib aliqͥs aliquid

Expanded text:
cerit, nostris etiam glorificatur adeo temporibus, ut sub aerumnis et calamitatibus majora omnino moderni isti videantur egisse, quam Judaei antiquitus cum uxoribus ac filiis, et continua ventrium plenitudine, sub ducatu apparentium angelorum, frequentibusque miraculis aestimantur implesse. Hos, inquam, veracius salvat: quia eos revera uti filios recipit quos corporaliter occidi permittit, temporaliterque flagellat. Ut non magnifice, inquit, domus David glorietur; id est, veteres qui bellorum victoriis praeeminuerunt, superbire desistant, cum novos quosque potiora exercuisse perpendant. Gloria quoque habitantium Jerusalem, contra Judam elevatur: dum fastus eorum qui ibidem regnavere, et aliqua clara fecere, modernis opponitur. Per David namque, qui potissimum potuit, quidquid in superbia magis habent causae exprimit. Ac si diceret: Etsi David celeberrimus armis exstiterit, et de succedentibus regibus aliquis aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
inimica discunt᷑. ubi uidelicet eoꝵ iã conueniss ex¬
ercitꝰ. quotꝰ ipsoꝵ haberet᷑ numerꝰ. quis pugne eidẽ pre¬
scriberet locꝰ. His tancredus agnitis. ierosolimoꝵ regi oo¬
defrido que didicit nuntiis directis insinuat. arnulto etĩa
patͥarthe nõiȩ insignito. aliisq ꝓcerib mandat. Bellũ in qs
ingens uos manere noueritis: qd qi ia dinoscit᷑ i̾minere. asca¬
lonẽ ꝓꝑate uenire. freti uirib quas pot̾it sollertia potiores¬
ur̃a conflare. Rex gͥ quo pͦ dei fidẽ nemo sag. atior: magna
adid negotii omñe dei militiã auctoritate sollicitat. ascalonẽꝙ
ubi contra hostiũ apparatũ ꝓcede debeant de signat. Iꝑse uero¬
eũ patͥ archa uocato flandrensiq comite rob̾to. eĩi ess t̾ia feria.
leit reditenet dũ uelle ꝓcedere. domne scirant anuse billum te¬

Expanded text:
cet eorum jam convenisset exercitus, quotus ipsorum haberetur numerus, quis pugnae eidem praescriberetur locus. His Tancredus agnitis Jerosolymorum regi Godefrido, quae didicit nuntiis directis insinuat. Arnulpho etiam, patriarchae nomine insignito, aliisque proceribus mandat: « Bellum, inquit, ingens vos manere noveritis: quod quia jam dignoscitur imminere, Ascalonem properate venire, freti viribus quas poterit solertia vestra potiores conflare. » Rex igitur, quo post Dei fidem nemo sagacior, magna ad id negotii omnium Dei militiam auctoritate sollicitat, Ascalonemque, ubi contra hostium apparatum procedere debeant, designat. Ipse vero partriarcha vocato, Flandrensique comite Roberto, cum esset tertia feria, tulerunt regi se necdum velle procedere, donec scirent an idem bellum pr
Abbreviated transcription (Latin):
referunt᷑. Argenti diues &. auri exinde gata ꝑducit᷑. aslirie uo¬
bilatans opei ac quelibet p̾ciosa suppeler huabetur. otc̃ianos d am¬
malui genera. uarioꝵ armoꝵ utensilia congeruit᷑. siqua fuete
usib a p̃ta seruart̃. que ert̃a igne cremart̃. Regrediunt̃ inc̃oplien¬
sibui triuphates iubilo ierosolimã: infiitis giarũ laemaruꝙ
milib cumulantes dñte passioris ac sepulture memoriã. Tanta
aũ francis ex huiꝰ fortune celestis euentib arrisit ub̾tas. ut n qui
prsus iopes & uatici ipsiuis agentes hoc ipsũ olĩ it̾ mieiant :cũ
multa auri argentiq opulentia. acspectabili equoꝵ muloꝵꝙ euet¬
cione redirent. Lux ea sextilis quȩ ꝓxima p̃uenit idꝰ: obtinuit
belli tale uidere detus.
turarii. que huic tanto qd̃ expliciumꝰ negotio conuenire pu¬
tauimꝰ attendendũ ñc etiã anierosdimitane obsidioni. Aliquid

Expanded text:
reficiuntur. Argenti dives et auri exinde Gaza producitur, Assyriae noreficiuntur. Argenti dives et auri exinde Gaza producitur, Assyriae nobilitatis opes, ac quaelibet pretiosa suppellex habetur: omnimoda animalium genera, variorum armorum utensilia congeruntur: si qua fuere usibus apta, servarunt; quae extera, igne cremarunt. Regrediuntur incomprehensibili triumphantes jubilo, Jerosolymam, infinitis gratiarum lacrymarumque millibus cumulantes Dominicae passionis ac sepulturae memoriam. Tanta autem Francis, ex hujus fortunae coelestis eventibus arrisit ubertas, ut hii, qui prorsus inopes 438 et viatici ipsius egentes, hoc ipsum olim iter inierant, cum multa auri argentique opulentia, ac spectabili equorum mulorumque evectione redirent: Lux ea Sextilis quae proxima praevenit Idus, Obtinuit belli tale videre decus. turarum, quae huic tanto quod explicuimus negotio convenire putavimus, attendendum nunc etiam an Hierosolymitanae obsidioni aliquid
Abbreviated transcription (Latin):
omis appe urbis ĩ gressu mãdat arceri. Onabatur plane etua ille pl
inio hostes qd̾ minime stanci ꝓmenib ierosolime qͥsie̾tigui eausa
Robt norlimannie comes. uir riñꝙͣ suȩ mirabilis munificen¬
e giã ĩilliꝰ exilii pauꝑtatib expers:. hasta illa q. argsto arcercam
oruatã quȩ babilomeo pͥncipi ueluti signũ p̃fixa cstiterat aqͣnda
qui rapuert eĩ uiginti argeti marchas emit. ipsãq itate testimonius
uicdone ad sepluerĩ cñ statuenda arnulto patarche iocato at¬
portu ascalon co psecuta exercitiuren ioae xora
sassii appulerat ea uidelicet illuc ocasione con¬
ueniens ut francis euictis & sub captiut ais
uinda coniectis auictorib eos emerent & prẽ
teriora ouentis regna uenundando distraherẽt
la rone uelificant. &e. ad ipsius sali inc̾iora seꝓmouert. Seniꝙ
franor fato exsarracenis horribili. p̾cipue exechiopibꝰ carnificio:
aqooi tentora ia solitaria reũtunt᷑. ac in estimabili spolior copia

Expanded text:
irabantur plane etiam iidem plus nimio hostes, quod minime Franci pro moenibus Jerosolymae, quasi contigui causa Robertus Northmanniae comes, vir nunquam suae mirabilis munificentiae, etiam in illius exsilii paupertatibus, expers, hastam illam, quam argento dixeramus ornatam, quae Babylonico principi, veluti signum, praefixa constiterat, a quodam qui rapuerat eam, viginti argenti marchas emit ipsamque in tantae testimonium victoriae ad sepulcrum Domini statuendam Arnulpho, patriarchae vocato, atportui Ascalonico prosecuta exercitum maxima classis appulerat: ea videlicet illuc occasione conveniens ut Francis evictis, et sub captivitatis vincla conjectis, a victoribus eos emerent, ac per ulteriora Orientis regna venundando distraherent.latione velificant, et ad ipsius sali interiora se promovent. Denique Franci facto ex Sarracenis horribili, praecipue ex Aethiopibus carnificio, ad eorum tentoria jam solitaria revertuntur, ac inaestimabili spoliorum copia
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ. cum dericis grecis parit̃ ac latinis in cuutatt remansit. or¬
diando p̃cesnones. dictando letanias. instituendo orationes.
submonendo elemosinas. ut aͥs hac quasi sup̾ma dignet
popłi sui eumulare uictorias. Porro eccłiastici qui adesse
poterant uiri sacris ac si ad sacrõ misteria induti neftũ
ꝓcedentes ad templũ usq am̃tũ missas orationesq tors
afectib agendo mares ac feminas conducebant. ꝓdei
erulĩ ereptione posscentes. At nõie patriarcha. siqͥ
fraude gentilũ multa st̃ animaliũ exposta mulia. bos
canelor oiuiũq eranima. quȩ cũ semores. didicissent ad
iliiendos p̃darũ iopiis nẽos einissa. celebrato past a
tucilinte p̾sert. ut duos ener fugacit accis corripicne. Ms ale

Expanded text:
cutor, cum clericis Graecis ac Latinis in civitate remansit, ordinando processiones, dictando litanias, instituendo orationes, submonendo eleemosynas, ut Deus hac, quasi suprema, dignetur populi sui cumulare victorias. Porro ecclesiastici qui adesse poterant viri, sacris, ac si ad sacra mysteria, induti vestibus, procedentes ad templum usque Dominicum, missas orationesque totis affectibus agendo mares ac feminas conducebant, pro Dei exsulum ereptione poscentes. At nomine patriarcha, si quur. Illic fraude gentilium multa sunt animalium exposita millia, boum, camelorum oviumque examina, quae cum seniores didicissent, ad illiciendos praedarum copiis nostros emissa, celebrato per castra facilitate presserunt ut duos ex eis fugaciter actis corriperent, cae
Abbreviated transcription (Latin):
& insolens. nͥ suȩ faueat uoluntati comes antiochie parti cui dña¬
batur cedens. Inuenitur comes ad ista rigidior: obtendens qd imꝑato¬
ri p̾buerat sacͣm̃tũ. Hac gͦ mentiũ insese acerbitate diuisi sc̃i egidi¬
ensis ille. Boemundꝰ ac dux parit̃ antiocluã sunt reu̾si. Isdẽ rursu
depalatii & castesli qđ parte pontis urbis p̾minebat custodia mili

Expanded text:
et insolens, nisi suae faveat voluntati comes, Antiochiae parti cui dominaet insolens, nisi suae faveat voluntati comes, Antiochiae parti cui dominabatur cedens; invenitur comes ad ista rigidior, obtendens quod imperatori praebuerat sacramentum. Hac ergo mentium in sese acerbitate divisi, Sancti Egidiensis ille Boemundus ac dux pariter, Antiochiam sunt reversi. Isdem rursus de palatii et castelli, quod portae pontis 424 urbis praeeminebat, custodi
Abbreviated transcription (Latin):
qr audierant aurũ aurgentũꝙ ab eis inarto positis ob custodiam soli¬
re glutiri. Alii carniũ fusta cedentes. ex ipsis. corisse & comedisse
ferunt᷑. Quod tam̃ tã rarũ ad eoq latens exticerit. ut omtub utrũ
fieri idem ullomodo potuiss pene dubium sit.
Nt̾ea boemundiis eam quȩ ĩt̾ se & cõmitt̾ scĩ egidii fuerat oborta si¬
multas penitꝰ ñ cõmittens. dũ sibi comes nullatenꝰ cedit. iratꝰ antio¬
chiam redit. Nec mora comes directis ad p̾fatã urbẽ legatas. duci. Go¬
defrido. comiti flandrensiũ. itidẽ & nortlimannoꝵ. deniq boemnũ¬
do. Rugie ciuitatis aut̃ ẽ. memorata suꝑuis: colloquiũ indicit. Quib
suũ accelerantib aduentũ: consilio generari tractat᷑. quatiꝰ sic sibi
concordib animis unirent᷑. ut nequaqu̾ã ult̾ius expeditio ieroso¬
limicana moret᷑. Repꝑit᷑ om̃imodis concordie boemũdus agende acc

Expanded text:
quia audierant aurum argentumque, ab eis in arcto positis, ob custodiam solequia audierant aurum argentumque, ab eis in arcto positis, ob custodiam solere glutiri. Alii carnium frusta caedentes, ex ipsis coxisse et comedisse feruntur. Quod tamen tam rarum adeoque latens exstiterit ut omnibus utrum idem fieri ullo modo potuisset pennterea Boemundus eam, quae inter se et comitem Sancti Egidii fuerat oborta simultas, penitus non omittens, dum sibi comes nullatenus cedit, iratus Antiochiam redit. Nec mora, comes directis ad praefatam urbem legatis, duci Godefrido, comiti Flandrensium, itidem et Northmannorum, denique Boemundo, Rugiae civitas autem est memorata superius colloquium indicit. Quibus suum accelerantibus adventum consilio generali tractatur, quatenus sic sibi concordibus animis unirentur, ut nequaquam ulterius expeditio Hierosolymitana moraretur. Reperitur omnimodis concordiae Boemundus agendae acer
Abbreviated transcription (Latin):
erat suꝑͣ orb̃ porta cohiberent. spondens qđ eis uitã om̃ino ꝓtege¬
ret. sua suosq defenderet. Hoc modo ciuitate obtenta. qͥcqͥd infoueis
nocte crepusculo. si que gentilium reꝑiri contigerat. discurrens ubi.
nr̃oꝵ turba mactabat. Nullaciuitatis portio uel minuna fuerat: qͦ
sarracenoꝵ cede uaccaret. nec angni porta urbis ia uia esse quibant.
qr cad auera paganoꝵ publicos. obplebãt. At boemundꝰ eos qui se me¬
morata palatio uti ipse iussit intruserant. ꝑuasit: que haberent ab¬
stulit. alios morti ad dux̃. alios antiochiã ductos uendi ussit. Mhensi
autẽ in tegro quat̾nisꝙ dieb hic franci fecẽ morã. ac ibi difficilẽ gen
tulit esuriẽ. Ibi quidã ex nr̃is dũ aliquib imino dnũb necessĩs¬
riis indigent. nullus ꝙ direptioni suce forent apta ad iacentib mor¬
tuoꝵ sarracenoꝵ uentͥb cemeratis ausi sunt ipsoꝵ intestina rimarr:

Expanded text:
erat supra urbis portam, cohiberent, spondens quod eis vitam omnino protegeerat supra urbis portam, cohiberent, spondens quod eis vitam omnino protegeret, sua suosque defenderet. Hoc modo civitate obtenta, quidquid in fovenocte, crepusculo, si quem gentilium reperiri contigerat, discurrens ubique nostrorum turba mactabat. Nulla civitatis portio vel minima fuerat, quae Sarracenorum caede vacaret, nec angiporta urbis jam pervia esse quibant, quia cadavera paganorum publicos calles opplebant. At Boemundus eos qui se memorato palatio, uti ipse jussit, intruserant, pervasit, quae habebant abstulit; alios morti addixit, alios Antiochiam ductos vendi jussit. Mense autem integro, quaternisque diebus, hic Franci fecere moram. Ac ibi difficilem gens tulit esuriem. Ibi quidam ex nostris, dum aliquibus, imo omnibus necessariis indigent, nullis quae direptioni suae forent apta adjacentibus, mortuorum Sarracenorum ventribus temeratis, ausi sunt ipsorum intestina rimari,
Abbreviated transcription (Latin):
patiens. murũ pͥmꝰ cũ manu quidẽs ualde parua concendit. Tilico
ciuitauenses tanto huiꝰ p̃ sũtores audatie furore ꝑuadunt: spiculis
eos ac sagitis uirgendo. ut aliqui ipsoꝵ irruptiõe p̃titi sese de mut
Derutterent. Pars uͦ quȩ rẽmanserat tandui hostiũ int̾ iatila con¬
sticit. dndiũ cede dedignata eoꝵ iuolentias armoꝵ industtiare¬
udit. Donec qui subt̃ eraint murũ suffoderent. Mor itaq ut ur bai
murise conspicuit suffossione dãnatos soluis fuge iam p̃sidio n¬
nitenites. Aurb inaora concedurt. Dies erat quo hec geri contũi¬
sꝑrat sabbatũ: cũ petͥeoid sol dedius ocidriũ explicatos dec con
undecim ꝓmotione dierum. Confestim ꝑuit̾ ꝑretẽ. B ocmiundus sarta¬
cenoꝵ pͥmores aggͣditur. quatinꝰ cum ꝓͥis militib pariuilis. acmulie¬
rib om̃i paritꝰ contracta substantia uitra qd̾ dã se se palatiũ qđ

Expanded text:
patiens, murum primus cum manu quidem, sed valde parva, conscendit. Illico patiens, murum primus cum manu quidem, sed valde parva, conscendit. Illico civitatenses tanto ejus praesumptores audaciae furore pervadunt, spiculis eos ac sagittis urgendo, ut aliqui, ipsorum irruptione perterriti, sese de muro demitterent. Pars vero quae remanserat tandiu inter hostium jacula constitit, tandiu, cedere dedignata, eorum violentias armorum industria retudit, donec qui subter erant murum suffoderent. Mox itaque ut urbani muri se conspiciunt suffossione damnatos, solius fugae jam praesidio innitentes, ad urbis interiora concedunt. Dies erat, quo haec geri contigerat, Sabbatum, cum peteret jam sol declivis occiduum, explicato Decembri undecim promotione dierum. Confestim per interpretem Boemundus Sarracenorum primores aggreditur, quatenus cum propriis militibus, parvulis ac mulieribus, omni pariter contracta substantia, intra quoddam sese palatium, quod
Abbreviated transcription (Latin):
N t̾ea milites exnr̃is quidã suꝑuis phale euis dẽ optinentes so¬
lariũ. Guilelmꝰ uidelicet demonte pislerio. aliiq qua plurimui.
maximꝰ illos qͥ in menib ꝓpugnabant contuciebant sarias in
tintũ ut clipeo plerũq coꝑcusso & clipeus clipei dñs iã mutiles
prsus deuoluerent᷑ amuro. Quidã autẽ amos &e hastilib ferreos
habentes. sarracenos ꝑ ꝓpugnacula defensates obuncare &. ad se
corriꝑe nitebant̾. Is hinc & inde conflictꝰ. ius uesꝑtinis ad tepus
omitit᷑ horis. At gͦ itaq castri. presbit̾i. clerici. acmonaciui sacris
psuo quiꝙ gradu uestib abornatii ꝓ instanti negatio ni actentisse
p̾cabant᷑. quatinꝰ gentilitati iures adimeret: fidei ꝓ pagatorib ad au¬
geret. Altrinsetus eregione machine alii milites sealis positis me¬
nib ĩminebant. nec paganos detinebat inertia: quineas rapidissi¬
na ferocitate depellerent. At Gulferiꝰ quidã eoꝵ rebellionis in¬

Expanded text:
nterea milites ex nostris quidam superius phalae ejusdem obtinentes solarium, Guilelmus videlicet de Montepislerio, aliique quamplurimi, maximis illos, qui in moenibus propugnabant, concutiebant saxis, in tantum ut clypeo plerumque percusso, et clypeus et clypei dominus jam inutiles prorsus devolverentur a muro. Quidam autem hamos in hastilibus ferreos habentes, Sarracenos propugnacula defensantes obuncare et ad se corripere nitebantur. Is hinc et inde conflictus vix vespertinis ad tempus omittitur horis. A tergo itaque castri, presbyteri, clerici ac monachi sacris, pro suo quisque gradu, vestibus adornati, pro instanti negotio Deum attentissime precabantur, quatenus gentilitati vires adimeret, fidei propagatoribus adaugeret. Altrinsecus e regione machinae alii milites, scalis positis moenibus imminebant. Nec paganos detinebat inertia, quin eos rabidissima ferocitate depellerent. At Guilferius quidam, eorum rebellionis im
Abbreviated transcription (Latin):
A cusando ad nisi fuerant apud rege̾ odiũ in currit. ut eii asepii¬
chiri eistodia arceret: qum etia ab ipsa urbe extruderet. Regra¬
suas autẽ pontiter apłice sedis apiscib. ad plurimũ ex ecutoꝵ
suoꝵ dedec ierosolimã rediit. Hȩc de illiꝰ imagniarii patarchie
letione. dixisse sufficiat. Quȩ electio om̃iũbonqꝵ cassanda
iudicus die festiuitatis sc̃ petͥ ad iuncula erupit es: cũ ei nulla
pia ute ad iur̾ta suppeterẽt es flurit. Ciitas aũ eade captat
afruics quinto decimo ꝓuecai iulii die. eũseraa ess feria. ipsa

Expanded text:
accusando adnisi fuerant, apud regem odium incurrit, ut eum a sepulaccusando adnisi fuerant, apud regem odium incurrit, ut eum a sepulcri custodia arceret, quin etiam ab ipsa urbe extruderet. Regratiatus autem pontifex apostolicae sedis apicibus, ad plurimum exsecutorum suorum dedecus, Jerosolymam redit. Htione dixisse sufficiat. Quae electio omnium bonorum cassanda judiciis, die festivitatis sancti Petri ad Vincula erupit, sed cum ei nulla piae vitae adjumenta suppeterent, effluxit. Civitas autem eadem capta est a Francis, quinto decimo provecti Julii di
Abbreviated transcription (Latin):
hune apsũ inqͥt pisanũ qui legatione fungitur accipite Dictisei
i ipsa cui sedebuat cathedra ꝑse ipsos ide pͥncipes in ȩccliam eulex¬
reghdet mora hunc eundẽ pͦ regis głosi oodefridi ociabita qi
regnanit. Dal duiꝰ fr̃ enꝰ qui edise p̾fuerat ꝓditionis insinulat
sit  certo damnatũ cmine. eũ qui tropostan fore. shuati p
terer elia tu pͥrant. Carq deinstituetido pontiice leerta trat¬
imi elessio ptudens arnullus ut tales fieret quinilliatenꝰ asi
impio dissentirer. Muelã desuis contub̾nalib que scirt sebn usi
omia optepaturb it pote urũ simplice ce illicerari. uorisoi¬
lo ebrearĩ õi fauore ꝓmouit. ꝯuo pͥmodũ sese religioletici¬
bente . &e. ddeus ad integrũ ut putamus nequaqua utasget¬
te: apud apllã seđe eũ ñuprime acusauert.s in ipso sua acusa¬
tione fedissime defecert̃. Unde tñtantũ cũ cõplicib quisibi inꝰ

Expanded text:
« Hunc ipsum, inquit, Pisanum, qui legatione fungitur accipite. » Dictis ejus « Hunc ipsum, inquit, Pisanum, qui legatione fungitur accipite. » Dictis ejus quisita, in ipsa cui sedebat cathedra, per seipsos idem principes in ecclesiam evexere. Nec mora, hunc eumdem, post regis gloriosi Godefridi occubitum, cum regnaret Balduinus frater ejus, qui Edessae praefuerat, proditionis insimulant; sicque certo damnatum crirchatu privant. Cumque de instituendo pontifice iterata tractaret electio, providens Arnulphus ut talis fieret, qui nullatenus a suo imperio dissentiret, quemdam de suis contubernalibus, quem sciret sibi per omnia obtemperaturum, utpote virum simplicem et illitteratum, vocabulo Ebremarum, omni favore promovit. Quo postmodum sese religiose agente, et ad ejus ad integrum, ut putamus, nequaquam vota gerente, apud apostolicam sedem eum nuperrime accusaverunt; sed in ipsa sua accusatione foedissime defecerunt. Unde tantum cum suis complicibus, qui sibi in
Abbreviated transcription (Latin):
fermonib. famamq suã ppagare intalis. In opia nãꝙ literaroꝵ uirꝰ
fecerat clariorẽ: & dũ uox magis qua uita curatur. ađ hoc in ierosoli¬
nutanꝰ fieret patriarcha uocatur. Aliquãdiu itaq salomomine ob¬
Tificale ostẽtũ sep̾buit. de clamationibꝰ tam̃ suis nouitati illi ꝓfue¬
Tandẽ post aliquatulii teꝑis cũ facta usq ad̃ apłicã sedẽ ꝑ crebrus.
que de arnulto fuerat facta euentilans: scđ̃m canonũ iura reci¬
da duxit. Discusso nimirũ hominis genere. sac̾aotis filiꝰ repit ic¬
scatmi. toletane sinodiscita eius ȩcłiȩ. ad cuiꝰ iniuriã constat esse pg¬
nit᷑. seruus iubet᷑ fieri sempit̾nꝰ. Hac exclusus cũ se sũmope in geo¬
ret &. de fensaret sententia. cũ ꝓceres eiꝰ pucdon qr repisisus fuera
mederi maliq̃ uoluisset. sciscitant᷑ ab ipso qũe eligendĩi ducert.
Ille quo eqͥualidꝰ iunioribꝰꝙ ut ÷ prauitas nature mor ĩ uidens

Expanded text:
ermonibus, famamque suam propagare in talibus. Inopia namque litteratorum, virum fecerat clariorem: et, dum vox magis quam vita curatur, ad hoc ut Hierosolymitanus fieret patriarcha vocatur. Aliquandiu itaque, solo nomine, pontificale ostentum praebuit; declamationibus suis tamen novitati illi Tandem post aliquantulum temporis, cum facta usque ad apostolicam sedem percrebuisset quae de Arnulpho fuerat facta eventilans, secundum canonum jura refutandam duxit. Discusso nimirum hominis genere, sacerdotis filius reperim Toletanae synodi scita, ejus ecclesiae, ad cujus injuriam constat esse progenitus, servus jubetur fieri sempiternus. Hac exclusus, cum se summopere ingereret et defensaret, sententia, cum proceres ejus pudori, quia repulsus fuerat, mederi in aliquo voluissent, sciscitantur ab ipso quem elcoaequalibus junioribusque, ut est pravitas naturae, mox invidens:
Abbreviated transcription (Latin):
uocant ignũ saroꝵq iactib machinaru carpenta uetantes. Quoꝵ it̾
itaq molimina miro franci ingenio multotiens fefellert̃. Aparte inrt̾ea
orientali ciuitate uti p̃dixi irrupta: ad p̃dictũ comitẽ ꝑtulit aut alnis
quã pugna tumultuans. qđ franci iã in urbe passim cedendo disecurre
capta iuiderent᷑. Quid inquit ad suos istic moramuini: Nonne francos ci¬
uiate obtenta cẽlebri spolioꝵ raptu iã tͥũphare conspicitis: Trrupit ta
cum suis celerrume comes urb̾e & q frantos purbana palatio quosda
capia er pas eaaleret eutatis. cumeo admirauiso siceni. eni uocarte
qui a ti d̾auid que syom dicit p̾erat sermone habust: ut arie sibi fata
deditiõt contiaderet. ab illo eregit. Satrapta itaq pacto arit cos i tito

Expanded text:
vocabant, ignium saxorumque jactibus machinarum carpenta vexantes; quorum ictus vocabant, ignium saxorumque jactibus machinarum carpenta vexantes; quorum ictus atque molimina miro Franci ingenio multoties fefellerunt. A parte interea orientali civitate, uti praedixi, irrupta, ad praedictum comitem pertulit haud alius quam pugna tumultuans, quod Franci jam in urbe passim caedendo discurrere capta viderentur. « Quid, inquit ad suos, istic moramini? Nonne Francos, civitate obtenta, celebri spoliorum raptu jam triumphare conspicitis? » Irrupit itaque cum suis celerrime comes urbem: et quia Francos per urbana palatia quosdam, captae expers existeret civitatis, cum eo Admiraviso, sic enim eum vocant, qui arci David, quae Sion dicitur, praeerat, sermonem habuit; ut arcem sibi facta de
Abbreviated transcription (Latin):
pugna ꝑ plateas & cõpita uicosq ꝓtendit᷑. Ubi & tanta extitit human
cruoris effussio. ut ꝓcedentiũ ꝓpe talos irrigui sangumis unda submer
moutt erercitũ. ingens parit̾ machinarotis acta ferebatur ad mun̾ꝰ
sant̾ eam que castellĩ dicebatur machinã & murũ fouea nimisalta
tebat. At pͥncipes accelerato consilio qualit̾ p̾ruptiĩ illud ualeat sine¬
longa difficultate cõpleri. ꝑ exertitũ iubet᷑ p̃conũ uoce cantari. quat̾
qui incandẽ foueã triũ ess portitor lapidĩ. unũ se sciret denariũ habita¬
rũ. Que repletio tridui spatio uix potuit ex equari: tũ nec noctib poss
Acep̃to cessari. Oppleta gͥ in hunc modũ fouea: machinã illã exibuere
menib. Porro illi qui int̾uis urbis defensande curas assumpserant. non
dico forfitudine. s ꝑtinatissuna nr̃is rabie obsistebart. gretoꝵ quos su

Expanded text:
pugna, per plateas et compita vicosque protenditur. Ubi et tanta exstitit humani pugna, per plateas et compita vicosque protenditur. Ubi et tanta exstitit humani cruoris effusio, ut procedentium prope talos irrigui sanguinis unda submergmovit exercitum: ingens pariter machina rotis acta ferebatur ad murum, sed inter eam quae castellum dicebatur, machinam et murum fovea nimis alta patebat. At princeps, accelerato consilio, qualiter praeruptum illud valeat sine difficultate longa repleri, per exercitum jubetur praeconum voce cantari: quatenus qui in eamdem foveam trium esset portitor lapidum, unum se sciret denarium habiturum. Quae repletio, tridui spatio vix potuit exaequari, cum nec noctibus posset a coepto cessari. Oppleta in hunc modum fovea machinam illam exhibuere moenibus. Porro illi qui interius urbis defensandae curas assumpserant, non dico fortitudine, sed pertinacissima nostris rabie obsistebant, Graecorum, quos sic
Abbreviated transcription (Latin):
francos sarrateni muris inuolasse conspiciunt. ꝑ muros ipsos ꝑq ci¬
uitatẽ continuo fugã arripiunt. Iilis deniq cedericil unuĩsis illico
nr̃oꝵ ruit exercitus. aliis ꝑforamina arietinas ictib acti. quidã ꝑma
chinarĩi in fluentib fastigia. Eit introire ncentiũ ad modũ t̃c ꝑfitiosi.
celeritas: & dũ qͥsꝙ pͥmus reꝑiri desiderat. mutua alt̃ alt̾ũ conp̾ssiõr
conculcat. Porro ȩciam circa ipsos quos sarraceni obstruserant uib
portarii introitꝰ fraus ad oꝑta scrobiũ sarracenis eisdẽ constabat aui¬
torib̾. ubi multis ipse intulit ꝑiculũ casus. excepto eo disenune qd̾
fecerat dum ipatient̾ in fluuix agustiis intrditus. Paganos itaqꝙ fn¬
gientes franci ferocit̾ insequunt᷑: & obiuis om̃ib indeferenti ceqe
maiestatis. usꝙ ad ipsũ qđ dicebat᷑ salomonis tẽplũ int̾netio potius qua

Expanded text:
Francos Sarraceni muris involasse conspiciunt, per muros ipsos, perque ciFrancos Sarraceni muris involasse conspiciunt, per muros ipsos, perque civitatem continuo fugam arripiunt. Illis denique cedentibus universis illico nostrorum ruit exercitus: aliis per foramina arietinis ictibus acta; quibusdam per machinarum influentibus fastigia. Fit introire nitentium admodum tunc pernitiosa celeritas, et dum quisque primus reperiri desiderat, mutua alter alterum compressione conculcat. Porro etiam circa ipsos quos Sarraceni obstruserant, urbis portarum introitus, fraus adoperta scrobium, Sarracenis eisdem constat auctoribus: ubi multis intulit ipso periculum casus, excepto eo discrimine quod fecerat, dum impatienter influunt, angustus introitus. Paganos itaque fugientes Franci ferociter insequuntur, et obviis omnibus indifferenti caede mactatis, usque ad ipsum, quod dicebatur Salomonis templum, internecio potius quam
Abbreviated transcription (Latin):
& muros interitis crebuna arietis illisione pulsabant. & eos quisuꝑ¬
ne menib defensandis astabant: lapidũ iactib ac uariis nusilib
collatis etiam hinc indeq p̾sto mucronili. sarracenos ꝓuite pat̾eq
turtione pugnaces urgebant.
N t̾ea lecudis exequitib quidã tarti ausi & opitiione facinoris ꝑtẽ¬
peroꝵ succidua celebrandus. pͥmꝰ suꝑmuros ciuitatis insilut. & in axi¬
mo circiistantiũ gentiliũ stupore mentes felici hac exp̃sumitiorie eon
dudii reddiderat illustriores audatia sese ꝓriprint. & dũ inferiores
illi umi qui p̃cesserat uideri refugiunt: muroꝵ parit̾ sup̾ma concendunt
Quos gciam nominati huic insererẽ pagine: nisi scirẽ pͦ reditũ tantoꝵ
eos flagitioꝵ ac scelerĩi in famiã incurrisse. ut de eoꝵ exp̾ssionib scd̾m
iuditiũ dei nom̃ diligentiũ̃ uidear ñ in uiria tatuisse. Nox itaq ut

Expanded text:
et muros inferius creberrima arietis illisione pulsabant; et eos qui supet muros inferius creberrima arietis illisione pulsabant; et eos qui superne moenibus defensandis astabant lapidum jactibus, ac variis missilibus collatis, etiam hinc indeque praesto mucronibus, Sarracenos pro vitae patriaeque tuitione pugnaces urgebant.nterea Letaldus, ex equitibus quidam, tanti ausu et opinione facinoris per temporum succidua celebrandus, primus super muros civitatis insiliit, et maximo circumstantium stupore Gentilium, mentes felici hac ex praesumptione concpia jam dudum reddiderat illustriores audacia, sese proripiunt; et dum inferiores illi uni qui praecesserat, videri refugiunt, murorum pariter suprema conscendunt. Quos etiam nominatim huic insererem paginae, nisi scirem post reditum tantorum eos flagitiorum ac scelerum infamiam incurrisse, ut de eorum expressionibus secundum judicium Dei nomen diligentium, videar non injuria tacuisse. Mox itaque ut
Abbreviated transcription (Latin):
cissimoꝵ corda conciderent. Nudiu testor ãm anirisꝰ quib uertate
pͣditis. qui illi diuine int̾fuere ꝓcinctui. qr cũ. ⁊p̃iana militia acuni¬
tatis menib expugnandis sine ullis reuerentur effectib uideres op¬
tinos quosq equitũ amuroꝵ congressib resilire: manꝰ cõplõdere.
emilatib diris obstreꝑe.&. quasi adeo iã orãtbis deserentur in geniẽ
Est etiam mͥ ñ uferiori relatione cõꝑtũ: Rob̾tũ normanine co. nu¬
tẽ. rob̾tũq alt̾um flaudriarĩi pͥncipe uułtis partt̃ conuenisse mero¬
rib. & secũ flecib ułinis cõclamasse miserͣimos. quos suȩ ad oi atiõe
indignos. At ea ꝓpinquate hora qua uer̾ ille uĩc qui scđo ponłin
de egipiti eeregit ergastulo. in cruce sullatꝰ creditur. qux godefrid̾
&e cõmes eũstacis frat̃ eꝰ qui e castro millatenꝰ ꝓpugnare destiterant:

Expanded text:
cissimorum corda conciderent. Audivi, testor Deum, a viris quibusdam veritate cissimorum corda conciderent. Audivi, testor Deum, a viris quibusdam veritate praeditis, qui illi divino interfuere procinctui, quia cum Christiana militia a civitatis moenibus expugnandis sine ullis reverterentur effectibus, videres optimos quosque equitum a murorum congressibus resilire, manus complodere, ejulatibus diris obstrepere, et quasi a Deo jam omnimodis desererentur, ingemere. Est etiam mihi non inferiori 431 relatione compertum, Robertum Northmanniae comitem, Robertumque alterum Flandriarum principem junctis pariter convenisse moeroribus, et se cum fletibus uberrimis conclamasse miserrimos, quos suae adoratione crret indignos. At ea propinquante hora qua verus ille Jesus, qui secundo populum de Aegypti exegit ergastulo, in crucem sublatus creditur, dux Godefridus, et comes Eustachius frater ejus, qui e castro nullatenus propugnare destiterant,
Abbreviated transcription (Latin):
leret haberi. Quarti deniũ ac qͥnta die collatis undinit uirib agi¬
de consticuunt tiuitatẽ. ex om̃i parte uallatã. At antequa het fe¬
ret destnata ꝑuasio. subietis plebib letanias indicunt pontifices
Sator p̾sbiti ienunia. orationes. ac elemosiras p̃cipiunt celebri.
Memores gͥ idẽ p̃sules ihericotini qũodã casus. &. q istaelite tub
Aliqͣndo ci̾angentib circuitu septeno & sacre archie eireulatione diri
paut ꝑfide menia ciuitatis. cũ multa sp̃uĩ &e corpoꝵ contritione ꝓceis¬
res agendo. scoꝵ nõia flebilit̾ inclamando. nudi p̃dalia exercendo ierꝰ
it serta occurreret feria. inqua cur uelrm̃ti cuiate impetissert
nistuttia. ce nulsi ꝓrsus effeccui moł imina cõmunia ualiussent exce
tocius militiȩ animis cante desꝑationis stuꝑor irrepsit. ado urau
robur euanuuit. ut in fortuniis elisa frequetib quoꝵꝙ generalit auoa¬

Expanded text:
leret haberi. Quarta demum ac quinta die, collatis unanimiter viribus, aggleret haberi. Quarta demum ac quinta die, collatis unanimiter viribus, aggredi constituunt civitatem ex omni parte vallatam. At antequam haec fieret destinata pervasio, subjectis plebibus litanias indicunt pontifices atque presbyteri; jejunia, orationes ac eleemosynas praecipiunt celebrari. Memores igitur idem praesules Jericontini quondam casus, et quod Israelitae tubis aliquando clangentibus ciridae moenia civitatis: cum multa spirituum et corporum contritione processiones agendo, sanctorum nomina flebiliter inclamando, nudipedalia exercendo, Jerusalem ut sexta occurreret feria, in qua cum vehementi civitatem impetissent instantia, et nulli prorsus effectui molimina communia valuissent; ecce totius militiae animis tantae desperationis stupor irrepsit, adeo universorum robur evanuit ut infortuniis elisa frequentibus quorumque generaliter auda
Abbreviated transcription (Latin):
muros & ipsi ꝓueliere. fulcire iabentia: turriũ suminas in solita ꝑceri¬
tate porrigere. Que quidẽ unui̾sa cũ maturarent ex plicare nocaib
int̾dii dȩ nouitate oꝑũ nr̃is miracłm exibebant. Ligna autẽ de
quib nr̃i aut castra seu quasq machiinas instruebant. conuehie¬
bant᷑ eremotiore ꝓuincia. ꝑpendentes itaq exerutꝰ dñci ꝓteres.
ciui urbis parti in becillitas maior mess. cuiꝰdã nocte sabbi castrii
idẽ cũ aliquib maclimis illo deportant. Ab orientali gͥ parce sũ¬
mo ea diliuulo erigunt: pͥmaq ac sca t̾ciaq feria his aptandis sta¬
biliendisq infistunt. Comes sc̃ĩ ggidii ameridiana plaga siua instai¬
rabat machinã. Dũ g tanta obsidionis ferueret intentio: sitis tan
intolerande om̃iũ p̃cordia torrebat ariditas intantũ ut p̾cio unnus
mũm uel arefocillandũ ut sic dixerim nequaqũa aqua sufficiens ua¬

Expanded text:
muros et ipsi provehere, fulcire labentia, turrium summas insolita procerimuros et ipsi provehere, fulcire labentia, turrium summas insolita proceritate porrigere. Quae quidem universa, cum maturarent explicare noctibus, interdiu de novitate operum nostris miraculum exhibebant. Ligna autem, de quibus nostri aut castra seu quasque machinas instruebant, convehebantur e remotiore provincia. Perpendentes itaque exercitus Dominici proceres, cui urbis parti imbecillitas major inesset, cujusdam nocte Sabbati, castrum idem cum aliquibus machinis illo deportant. Ab orientali ergo parte summo ea diluculo eriguntur; primaque ac secunda tertiaque feria, his aptandis stabiliendisque insistunt. Comes etiam Sancti Egidii meridiana plaga suam instaurabat machinam. Dum ergo tanta obsidionis ferveret intentio, sitis tamen intolerandae omnium praecordia torrebat ariditas: in tantum ut pretio unius nummi vel ad refocillandum, ut sic dixerim, nequaquam aqua sufficiens va
Abbreviated transcription (Latin):
rapta. sine animalia seu quelibet alia in cuniculos. & spelea
ab lucere. Circa ciuitatẽ perercitũ inꝓciniti cõmanente. famis
sitisq atror bachabat᷑ acerbitas. & hostiũ hinc & inde uagantuũ
rabidior de tonabat circũquaq malignitas. At pͥncipes sacre
militiȩ tantũ incõmos dum a tot tãq diu̾sis hominib tole¬
rari uix diutius possȩ Euidentes: quib machinis ciuitas expir¬
nabilior putaret᷑ tonitiunt. quatinꝰ ꝓ quo tanta ꝑtulerant. passi
factarent᷑: aut crebris balistaru noctib turres concuterent᷑ &
menia. duo ubent instituti lignea tastra. quȩ nos sumꝰ solta
tib machinis edificat castũ. & sci egidii comes raimunidus qui
nulli se patieb. atur ẽẽ scđm. ipse itid̾e instituit suũ. Tũ sarracem dũ
uiachinas erigi. dũ castra ꝓcełe. dũ moueri artib torm̃ta conspiciũt.

Expanded text:
rapta sive animalia, seu quaelibet alia in cuniculos et spelaea rapta sive animalia, seu quaelibet alia in cuniculos et spelaea abducere. Circa civitatem per exercitum in procinctu commanentem, famis sitisque atrox bacchabatur acerbitas; et hostium, hinc et inde vagantium rabidior detonabat circumquaque malignitas. At principes sacrae militiae, tantum incommodum, a tot tamque diversis hominibus tolerari vix diutius posse videntes, quibus machinis civitas expugnabilior putaretur conjiciunt, quatenus, pro quo tanta pertulerant, passi factarentur, aut crebris balistarum jactibus turres concuterentur ac moenia, duo jubentur institui lignea castra, quae nos sumus soliti tibus machinis aedificat castrum, et Sancti Egidii comes Raimundus, qui nulli se patiebatur esse secundum, ipse itidem instituit suum. Tum Sarraceni, dum machinas erigi, dum castra procedere, dum admoveri arcibus tormenta conspiciunt,