comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quia eorũ laicos conuersus ad dñm subimagine pe¬
suscipimꝰ ñ uid&ꝰ crłos eorũ cũ sacerdotii aut ministerii
cuiusqua suscipere dignitatem qm̃ quib solũ baptis¬
ma ratũ ẽẽ ꝑmitimꝰ qđ utiq In nomine patris & filii
fide eorum. auctores discesserut ꝑ fectionẽ sp̃s
qm̃ acceperant amiser nec dare eiꝰ plenitudinẽ poss
que maxime in ordinantib: operat᷑ quã ꝑ impi&atis
potest ut eorũ p̃fanos sacerdotes dignos apĩ honorib:
arbitramur quorum laicos inperfectos ut dixi
pecipiamus grauitas Ita que tua hȩc ad notitiam
coepis coporum uł ꝑ sinodum si potest uł rũ recitati¬
onem faciat peruenire utque ipse tamen. neces¬
sario ꝑ contatus ẽ. ad nr̃am alimate. res pondimꝰ
cum muni omnium consensu studio queser

Expanded text:
quia eorum laicos conversos ad Dominum sub imagine peur clericos eorum cum sacerdotii aut ministerii cujuspiam suscipere dignitate. Quoniam quibus solum baptisma ratum esse permittimus, quod utique in nomine Patris, et Filiifide eorum auctores desciscerent perfectionem Spiritus, quam acceperant, amiserunt, nec dare ejus plenitudinem possunt, quae maxime in ordinationibus operatur, quam per impietatis nim fieri potest ut eorum profanos sacerdotes dignos Christi honoribus arbitremur, quorum laicos imperfectos, ut dixiae imagine recipiamus? Gravitas itaque tua haec ad notitiam coepiscoporum, vel per synodum, si potest, vel per harum recitationem faciat pervenire, ut quae ipse tam necessario percontatus es, et nos elimate respondimus, communi omnium consensu studioque ser
Abbreviated transcription (Latin):
Ut st Sacep dotes ulquili bic
exchepo uiduam uxorẽ duceprt uł abieerim
Ios uero quiuiduas accipisse sugger uxores
non solũ dericos effectos agnoui uerũ &iã ad
insulas summi sacerdocii ꝑuenis se qđ contra
legis eẽ p̃ceptũ. Nullus Ignorat clamit& sacerdos¬
uxorẽ uirginẽ accipiat. adne in hoc p̃coptũ aliquid
putar& ambiguum addicit non uiduam neq eiec¬
tam contric quod p̃ceptũ diuina auc toritate sub nexũ
nullic defensio mandati alterius ob ponitꝰ nisicon¬
su&tudo urã quȩ utiq ut ipsi fatimini. &ignoran¬
tia ut ui recundius dicã ñ ex apostolicae traditione
et ratione Integra constitutũ ẽ. nos autẽ om̃s quȩ ꝑ
orientẽ occidentemq ecclesias nouerit. ura dilectio
hȩc penitus non ad mittere necadultimũ ecclesiast or¬
dinis locũtalis adsũmere exsi reꝑtifuerint sũ mo

Expanded text:
Ut si sacerdos vel quilibet ex clero viduam uxorem duxerit, vel abjectam, LI. Eos qui viduas accepisse suggeruntur uxores, non solum clericos effectos agnovi, verum etiam ad infulas summi sacerdotii pervenisse, quod contra legis esse praecepta nullus ignorat. Nam cuxorem virginem accipiat, ac ne in hoc praecepto aliquid putaretur ambiguum, addidit: Non viduam, neque ejectam. Contra quod praeceptum divina auctoritate subnixum nulla defensio mandati alterius opponitur: nisi consuetudo vestra, quae ut ipsi fatemini ex ignorantia, et ut verecundius dicam, non ex apostolica traditione et ratione integra constituta est. Nos autem, omnes que per Orientem Occidentemque Ecclesias, noverit vestra dilectio haec penitus non admittere, nec ad ultimum ecclesiastici ordinis locum tales assumere, et si reperti fuerint, submo
Abbreviated transcription (Latin):
Irgo siita ẽ ad placent adordinationẽ sacrilegia
adulteri atq omniũ criminũ reiquiaꝑ bene¬
dictionẽ ordinationis crimina uł uicia pectamt
aufforri nullus sit paenitentia locus qui aid potest
men illibaptirati sunt ꝑ manꝰ inpositionis laicam tam¬
ta tribuere communionẽ Ne ex his aliquem inde¬
ricatus hominẽ uł exiguum subrogiere:

Expanded text:
rgo, si ita est, applicentur ad ordinationem sacrilegi, adulteri atque omnium criminum rei, quia per benedictionem ordinationis crimina vel vicia putantur auferri. Nullus sit penitentiae locus, quia id potest men illic baptizati sunt, per manus impositionem laicam tantum tribuere communionem, nec ex his aliquem in clericatus honorem vel exiguum subrogare.
Abbreviated transcription (Latin):
nio ẽ concessa penitentia ne totũ poenitus. negar&
Et duriorẽ remissionẽ fecit temporis ratio sed post¬
quã dñs nr̃. pacẽ ecclesus suis reddit lã depulso t̃rore
cõmunionẽ dare habeuntib placuit &ꝓpt̃ dñi mise¬
ricordia quasiuiaticũ ꝓfecturi & nouatianis her&iq
negictis uenia mas peritatẽ &duciam. subsequi. uide¬
amur tribuitꝰ ergo. cũ paenitentia extremo com¬
munio & homines huius modi uł in subp̃mis suis¬

Expanded text:
nio, concessa penitentia, ne totum penitus negaretur; nio, concessa penitentia, ne totum penitus negaretur; et duriorem remissionem fecit temporis ratio. Sed postquam Dominus noster pacem aeclesiis suis reddidit iam depulso terrore, communionem dari obeuntibus placuitricordiam quasi viaticum profecturis, et ne Novatiani heretici negantis veniam asperitatem et duriciam subsequi videamur. Tribuitur ergo cum penitentia extrema communio, ut homines huiusmodi vel in supremis suis
Abbreviated transcription (Latin):
bus inuenti fuerint secrenten ut eis ñliceat ad pociora
sonscen dere quib inbeneficio eẽ debent qđhunc
ipsu locũ quẽ retinent ñ aminittant siqui autem
scisse formã uiuendi mirra aseritio de teguntur.¬
neq: statĩ cupiditatis libidinis ab iecisse illi sunt
modis omnib submouendi qui post ammonitionẽ
Cognitam ꝓponendã arbi trati sunt:
hoc quesitum ẽ quid dehis obseruario porteat
qousbaptismum omni tẽpore incontinentiȩ
uoluptatib: dedici in ȩxtremosi neuita sua
paenitentiam simul & reconciliationẽ communiis ȩxpos¬
cunt dehis obseruatio prior durior posterior in t̾ue¬
nientẽ misericordia inclinatior est nãcon su&u dopior
tenuit ut conceder& paenitentia sed cõmumo negar&
Nãcũ illis tẽporib crebre ꝑsecutionis. essent nec com¬
munionis concessa facultas hominis ad reconciliatio¬
nẽ securos ñ reuocar& lapsu merito negata cõmu¬

Expanded text:
bus inventi fuerint sic retentent, ut eis non liceat ad potiora bus inventi fuerint sic retentent, ut eis non liceat ad potiora conscendere: quibus in beneficio esse debet, quod hunc ipsum locum quem retinent non amittant. Si qui autem scisse formam vivendi missam a Sirineque statim cupiditates libidinis abjecisse; illi sunt modis omnibus summovendi: qui post ammonitionem cognitam, praeponendam arbitrati sunt hoc quaesitum est: quiqui, post baptismum omni tempore incontinentiae voluptatibus dediti in extremo fine vitae suae poenitentiam simul et reconciliationem communionis exposcunt. De his observatio prior durior, posterior interveniente misericordia inclinatior est. Nam consuetudo prior tenuit, ut concederetur poenitentia, sed communio negaretur. Nam cum illis temporibus crebrae persecutiones essent, nec communionis concessa facultas homines de reconciliatione securos non revocaret a lapsu, merito negata est commu
Abbreviated transcription (Latin):
es quia uł a sacrificiis diuinis uł ab aptis matis officiũ
uacent. Nã & si paulus. ad cor intheos scribit dicens
abstin&e uos ad tẽpus ut uac&is orationi & hoc itaq
laicis p̃coepit multomagis sacerdotis quib etor an¬
di & sacrificandi iugi officiũ .ẽ. seꝑ debebunt adho¬
ius modi consortia abstinere quisi contaminatis
fuerit carnale concupiscentia quopudore uł sacri¬
ficare usurpauit autqua conscientia quoue merito
exaudise credit cũ dictũ sit omnia munda mundis
quo inquinatis autẽ. & infidelib nihil mundũ sed for¬
sed ꝓp̃t conscientiã futurã neq enĩ intęgros corpore
ñ admisit quiait uallem autẽ om̃s sic eẽ sicut & ego
quos forma illa ecclesiasticȩ uitȩ parit̃ & discipline
que ab ep̃o serecio a ꝓuincias cõmeauit ñ ꝓbabit᷑ ꝑuenis¬
se his ignorationis uenia remitt&ur itcut dec&ero
poenitus incipiant abstinere &ite grdos suos inqui¬

Expanded text:
es, quo vel sacrificiis divinis, vel baptismatis officio non es, quo vel sacrificiis divinis, vel baptismatis officio non vacent. Nam, si Paulus ad Corinthios scribens ait: « Abstinete vos ad tempus, ut vacetis orationi , » et hoc utique laicis praecepitdi et sacrificandi juge officium est, semper debebunt ab ejusmodi consortio abstineri? Qui si contaminatus fuerit a carnali concupiscentia, quo pudore vel sacrificare forsitan usurpabit? aut qua conscientia, quove merito exaudiri se credit, cum dictum coinquinatis autem et infidelibus nihil mundum . » Sed forsed propter continentiam futuram. Neque enim integros corpore non admisit, qui ait: « Vellem autem omnes esse sicut et ego quos forma illa ecclesiasticae vitae pariter et disciplinae, quae ab episcopo Siricio ad provincias commeavit, non probabitur pervenisse, his ignorationis venia remittetur, ita ut de caetero penitus incipiant abstinere, et ita gradus suos in qui
Abbreviated transcription (Latin):
noposuistis quid debis obseruari debrat
quos indiaconi mesterus aut in ofsqciopb̃rũ
positus in continentes eẽ aut fuisse generati filii : ꝓdiderunꝰ
nis uiri seruicii epĩ monite uidentia cõmearunt. ut
continentes in officiis talib positi omni honore ec¬
clesiastico priuarent᷑ nec admittent᷑ adtalem mysteri¬
um qđ solic continentia. oport& ĩmpleri ẽ enĩ uetus
ad modum sacrilegis auctoritas lam inde ab initio
custoditi qđ intem plo anno uicissitudinis suȩ habita¬
re p̃cepti sunt sacerdotes ut seruientes sacris oblati¬
onib: puros & ab ommi labae purgatos sibiuindi¬
cent diuina mrsteruc neq eos ad sacrificiae fassit
admitti. qui exercent. uel cum uxore carnale consor¬
tiũ quia scriptuẽ. scĩestote quia & ego scs̃ sũ dñs
uxores usus fuerat. relaxatus quia exalia tribu
quanto magis sacerdotes uelle uitȩ pudiciã ex diem
ordinationis sue seruare debent quib: ad sacerdo¬
ciũ uł minrs teriũ sine suo cessione ẽ nec p̃terit di¬

Expanded text:
oposuistis quid de his observari debeat quos in diaconi ministerio, aut in officio presbyteri positos, incontinentes esse aut fuisse generati filii prodiderunt. nis viri Syricii episcopi monita evidentia commemorant, ut incontinentes in officiis talibus positi omni honore ecclesiastico privarentur, nec admittantur ad tale mysterium, quod sola continentia oportet impleri. Est enim vetus admodum sacrae legis auctoritas, jam inde ab initio custodita, quod in templo anno vicissitudinis suae habitare praecepti sunt sacerdotes, ut servientes sacris oblationibus puros, et ab omni labe purgatos sibi vindicent divina mysteria, neque eos ad sacrificium fas sit admitti, qui exercent vel cum uxore carnale consortium, quia scriptum est: Sancti estote, quia et ego sanctus suxoris usus fuerat relaxatus, quia ex alia tribuquanto magis hi sacerdotes vel Levitae pudicitiam ordinationis suae servare debent, quibus vel sacerdotium, vel ministerium sine successione est. Nec praeterit di
Abbreviated transcription (Latin):
Dehis &iam requisiuit dilectiotua quilnter ue¬
niente ropudio alu sematrimonio copular̃
quos in utraq parte adulteros eẽ manifestũ .ẽ.
qui uero uł uxore ueniente quãuis dissotiatũ
uideatur eẽ coniugium adaliam copulam
festinar̃ neque possunt adulteri ñ uideri intantũ
ut &iam hȩo ꝑ sone quib tales coniuncti sunt
&iam ipse adulterium commssisse uideantꝰ¬
scđm illud qđ legimꝰ in euangelio quidimiserit
tib autẽ aut ꝓpinquis eorũ. nihil tale statui.
potest nisi. in cestores inliciti consortii suis se
denegantꝰ¬

Expanded text:
De his etiam requisivit dilectio tua, qui interveniente repudio, alii se matrimonio copularunt. Quos in utraque parte adulteros esse manifestum est. Qui vero vel uxore vivente, quamvis dissociatum videatur esse conjugium, ad aliam copulam festinarunt, neque possunt adulteri non videri, intantum, ut etiam hae personae, quibus tales conjunctae sunt, etiam ipsae adulterium commisisse videantsecundum illud quod legimus in Evangelio: Qui dimiserit tibus autem aut propinquis eorum, nihil tale statui potest, nisi si incentores illiciti consortii fuisse detegant
Abbreviated transcription (Latin):
nm̃ multi subregulco conftituti auariciam &tur¬
pia lacra sectantur obliquȩ diuine scripturȩ
dicentis qui peniam suam nondedit adusuram
mutũ dantes centesimas exsigunt iustaȩ censuit
scãm & magna sinodus ut siquis inuentus fuerit
posthanc difincionẽ usuras accipientes. aut e ad¬
nuencionẽ aliquã uel quolibe negociũ transi¬
gens aut hemiolic idẽ sexcuplac &sigens. uel co¬
liquid tale prorsus ex cogitans. turbis lucri
gracia deiciatur aclero &alienus existat regula

Expanded text:
m multi sub regula constituti avaritiam, et turpia lucra sectantur, oblitique divinae Scripturae dicentis: Qui pecuniam suam non dedit ad usuram , mutuum dantes centesimas exigunt, juste censuit sancta et magna synodus ut si quis inventus fuerit post hanc diffinitionem usuras accipiens, aut ex adinventione aliqua, vel quolibet modo negotium transigens, aut hemiolia id est sescupla exigens vel aliquid tale prorsus excogitans turpis lucri gratia, deiciatur a clero et alienus existat a regula
Abbreviated transcription (Latin):
uicumque delapsis ad ordinẽ clerici ꝓmotisunt
ꝑignoranciã uel ꝑ ordinanciũ dissimulacionem
Thoc ecclaesiesticae non p̃iudicat regule cognita
namque deponuntur delaicis quineq aueput¬
ehis quip̃t̃ necesfitatem p̃uaricatisunt aut p̃t̃
ablacionẽ. facultatum aut p̃&er periculum
uel celiquid huiusmodi quod factũ subtiri delicimi
placcuit placcuit scã sinodo quãius humanitatem
ꝓbentur in digni tamen eis bene uolencium cõmo¬
do dccri quicũ que ergo ueracit̃ poeritudinem
ger tribus annis fideł int̃audientes ab eantur
& ses annis omnisse contricione desistant duobnuis
autem annis sine oblacione populo in oracione

Expanded text:
uicunque de lapsis ad ordinem cleri promoti sunt per ignorantiam, vel per ordinantium dissimulationem, hoc ecclesiasticae non praejudicat regulae, cogniti namque deponantur. De laicis qui negaverunhis qui praeter necessitatem praevaricati sunt, aut praeter ablationem facultatum, aut praeter periculum, vel aliquid hujusmodi, quod factum est sub tyrannide Licinii: placuit synodo, quamvis humanitate probentur indigni, tamen eis benevolentiam commodari. Quicunque ergo veraciter poenitudinem gerunt, tribus annis fideles inter audientes habeantur: et sex annis omni se contritione dejiciant, duobus autem annis sine oblatione populo in oratione
Abbreviated transcription (Latin):
grnrp̃i p&entes Hã caticumini
tintu audumt: nec dũp&unt: St̃
ent̃ quasi hospites & unici fideluon.
deforis auoiunt mysteria. auoiunt¬
gran. s ad huc non appellant fide¬
les. Conp&entes aut iap& unt ia
accipiunt. ia caterizant᷑ io ÷ inbũ¬
untur : instructione sacram̃tin:
Istisenĩ salutare sxmbolũ triditur
quasi cõmunitoru fiaĩ & sc̃ẽ c̃fessi¬
onis indiciũ. ⁊uo instructi agnos¬
bere se debeant xbeiii

Expanded text:
es; nam catechumeni tantum audiunt, necdum petunt. Sunt enim quasi hospites, et vicini fidelium, deforis audiunt mysteria, et gratiam, sed adhuc non appellantur fideles. 2. Competentes autem jam petunt, jam accipiunt, jam catechizantur, id est, imbuuntur instructione sacramentorum. Istis enim salutare symbolum traditur, quasi commonitorium fidei et sanctae confessionis indicium, quo instructi agnosbere se debeant.
Abbreviated transcription (Latin):
illa que abeccłastica consua uidi¬
renuntiatione diaboli sacri uerba
defixerint: YSIdO RUS
nie ut explorent᷑ utrũ in eadẽ doẽ¬
trina fidĩ consistant quapridẽ doc¬
ti a sac dotib fuerant: uł si renun¬
tient maligno spũ atq malitie&¬

Expanded text:
illa, quae ab ecclesiastica consuetudirenuntiationem diaboli sacra verba defixerint; utrum nia. Explorantur servi utrum in eadem doctrina fidei consistant qua pridem docti a sacerdotibus fuerant; vel si renuntient maligno spiritui, atque maliti
Abbreviated transcription (Latin):
alaut̃ inministeria caticuminus
dandꝰ apatrib idõ ÷ institutũ. uteoꝵ
gustu condim̃ti sapientię ꝑcipiat᷑
Neq dissipiant a sapore xp̃i nesint
fitui & retro respiciant sic̃ uxar lohi¬
benedictũ sal inquo signat. quia
sic om̃is caro sale conaiti saluatur:
ita sale sapientia & p̃dicationis uer¬
bid̃ mens fluctib scłi madida &
fluxa conditur : ut ad soliditatẽ sta¬
bilititis atq ꝑmansionis digesto
penitꝰ corruptionis humore diuini
Secindus competentiũ gridus : Con¬
petentes aut sunt : quiiã post doc¬
trinã fidĩ. post continentiã ute. ad

Expanded text:
al autem in ministerio catechumenis dandus a Patribus ideo est institutus, ut ejus gustu condimentum sapientiae percipiant, neque desipiant a sapore Christi; ne sint fatui, et retro respiciant, sicut uxor Lobenedictum sal, in quo signatur, quia sicut omnis caro sale condita servatur, ita sale sapientiae et praedicationis verbi Dei mens fluctibus saeculi madida et fluxa conditur, ut ad soliditatem stabilitatis atque permansionis digesto penitus corruptionis humore divini ecundus competentium gradus est. Competentes autem sunt qui jam post doctrinam fidei, post continentiam vitae, ad
Abbreviated transcription (Latin):
contin&ꝰ In primis dñm dm̃ diligere ex cotocorde tota
anima tota uirtute: Delnde ꝓximũ tãquã seipsum.
Deinde non hoccidere ñ adulterere. ñ facere furtum
ñ concupescere : ñ falsũ testimoniũ dicere honora om̃s
homines & qđ sibi quis fieri ñ uult. alione faciat. & ab¬
negere sem&ipsut sibi ut sequat xp̃m corpus castigare
delicias noliamare. Ie iuniũ amare pauperes recreare
nudũ uestire in firmũ uisitare mortuũ sepelire
In tribulatione subuenire dolentẽ consolare ascłiactib:
sefacere alienũ nihil amor xpĩ p̃ponere : Int ñ ꝑficere
Trecondiȩ tẽpus ñ seruare dolũ in corde tuo ñ tenere
pacẽ falsoc̃ non dare caritatẽ ñ derelinquere non
iurare ne forte ꝑ iures. Ueritatẽ excorde &oreꝓ
ferre malũ ꝓmalo ñ reddere In iuriã ñ facere
sed & factã pacient̃ sus serre
Inimicos
diligere maledicentes senon
remale¬
dicere sed magis benedicere

Expanded text:
CTI. Inprimis Dominum Deum diligere ex toto corde, tota CTI. Inprimis Dominum Deum diligere ex toto corde, tota anima, tota virtute. Deinde proximum tanquam seipsum. Deinde non occidere. Non adulterari. Non facere furtum. Non concupiscere. Non falsum testimonium dicere. Honorare omnes homines. Et quod sibi quis fieri non vult, alii ne faciat. Abnegare semetipsum sibi, ut sequatur Christum. Corpus castigare. Delicias non amplecti. Jejunium amare. Pauperes recreare. Nudum vestire. Infirmum visitare. Mortuum sepelire. In tribubulatione subvenire. Dolentem consolari. A saeculi actibus se facere alienum. Nihil amori Christi praeponere. Iram niracundiae tempus non reservare, dolum in corde non tenere, pacem falsam non dare, charitatem non derelinquere; non jurare, ne forte perjuret; veritatem ex corde et ore proferre, malum pro malo non reddere, injuriam non facere, sed et factas patienter sufferre; inimicos diligere; maledicentes sibi non remaledicere, sed magis benedicere,
Abbreviated transcription (Latin):
lifardi aut inceeris dehiscanonib: que n ob ad re¬
gendũ concessest eilicentiã id faciendi concedimꝰ¬
resbiteri ꝑuillas &uicos scolas habeant &esiqui¬
lib& fideliũ suos paruulos ad discendas litteres
eis cõmendere uult eos suscipere &docere ñ rennuant
sed cũ suma carite eos doceant ad tendentes illud qđ
seriptũ ẽ. Qui autẽ docti fuer̾int sulgebunt quasi
splendor firmam̃ti &quiiustitiã erudiunt inultos¬
sulgebunt quas stollȩ in ꝑp&uas a&̃nitates : Cũergo
eo s doc& nibil abeis p̃cu ꝓhacre exigant: Nec aliquid
abeis accipiant excepto qdđ eis parentes caritatis
studio sua uoluntate obtulerintuñ¬
udo go omuite scare scͥriptu rarũ paginȩ instrañtas
cãpos possint inueniri armaquib uitia conprimant᷑
Quir tutes nutriant᷑ libuit nob hoc nr̃o capituloriln serot
senentiã cuius de patris de instrum̃ts bonoiã operum
In qua magna bieuitate quid agi quidueuitari debeat

Expanded text:
Lifardi, aut in caeteris de his coenobiis quae nobis ad reLifardi, aut in caeteris de his coenobiis quae nobis ad regendum concessa sunt, ei licentiam id faciendi concedimresbyteri per villas et vicos scholas habeant, et si quilibet fidelium suos parvulos ad discendas litteras eis commendare vult, eos suscipere et docere non renuant, sed cum summa charitate eos doceant, attendentes illud quod scriptum est: Qui autem docti fuerint fulgebunt quasi splendor firmamentifulgebunt quasi stellae in perpetuas aeternitates . Cum ergo eos docent, nihil ab eis pretii pro hac re exigant, nec aliquid ab eis accipiant, excepto quod eis parentes charitatis studio sua voluntate obtulerintgo omnium sanctarum Scripturarum paginae instrumentis ipturarum campos possint inveniri arma quibus vitia comprimantur, et virtutes nutriantur; licuit nobis huic nostro Capitulari inserere sententiam cujusdam Patris de instrumentis bonorum operum, in qua magna brevitate quid agi quidve vitari debeat
Abbreviated transcription (Latin):
iquis prb̃t Inuentus fuerit ali cui cło aut laico munera
dare aut dedisse aut ecdesiã alterius prbi subripiat
sciat se ꝓhac rapina & seua cupiditate aut gredũ
amnissurum aut in carceris erumna longo tẽpore
penitentiã agendo deterendũ¬
ipar uulus egrotans ad quelib& prb̃m baptismigritia
decuius lib& parrochia ad latus fuerit ei baptismi
sac neĩtũ. nullomodo neg& siquis hoc munus petenti
concedere derec tauerit & ille poruulus absq haptis maoi
guetia mortuus fuerit poueruse ille quieũ ñ bapti¬
ullus sacerdos seulacus p̃sumat calicẽ autpat̃nã
autquẽ libee uasasacre Ediuino cultui mancipita
ad alios usus petorquere : Nã quicũq decalice saqitto
terit̃ deterpenđ exemplo baltasor quidũ uasadm̃
inusus comunes ad sũpsit uita parit cũ regno amisit
guineũ ad scolam mittere In ecclesia sce crucir. aut
in monasterio scianiani. aut scibenedict aut scĩ

Expanded text:
quis presbyter inventus fuerit alicui clerico aut laico munera dare aut dedisse, ut ecclesiam alterius presbiteri subripiat, sciat se pro hac rapina et seva cupiditate aut gradum amissurum, aut in carceris erumna longo tempore penitentiam agendo detinenduparvulus egrotans ad quemlibet presbiterum baptismi gratia de cujuslibet parrochia allatus fuerit, ei baptismi sacramentum nullomodo non negetur. Si quis hoc munus petenti concedere detractaverit, et ille parvulus absque baptismatis gratia mortuus fuerit, noverit se ille, qui eum non baptiullus presbyter seu laicus praesumat calicem, aut patenam, aut quaelibet vasa sacra et divino cultui mancipata, ad alios usus retorquere. Nam quicunque de calice sacrato terium, deterrendus est exemplo Baltassar qui dum vasa Domini in usus communes assumpsit, vitam pariter cum regno amisit guineum, ad scholam mittere, in ecclesia Sanctae Crucis, aut in monasterio Sancti Aniani, aut Sancti Benedicti, aut Sancti
Abbreviated transcription (Latin):
debent : debita inuicem decordib: suis ut liberis dicant debite
nob̵ debitanrũm. sicut & nos dimitimus debitorib nr̃s.
Etsic ingredientes inbeate quad in gesim& tẽpus mundis &
purificatis m̃tib: ad scm̃ pastha ꝑ accedant & ꝑpenitentia
serenouent que ẽ secunđ haptismꝰ sicut eñi baptis muspetta¬

Expanded text:
debent debita invicem de cordibus suis, ut liberius dicant, Dimitte debent debita invicem de cordibus suis, ut liberius dicant, Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Et sic ingredientes in beatae Quadragesimae tempus mundis et purificatis mentibus ad sanctum Pascha accedant, et per poenitentiam se reno
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñplus t̃rena lucr quã uitã cupiunt sẽpit̃nã Nãqui
Aplus derobi : t̃ronis quã de animesuae salute cogitat
ualde aui aueritatis obernet Et iuxto quendam supiente in uta
sua ꝑdidit intima sua. sequendus est eũ in hac paste sicut & cescris
a postolicus sermo quiat. &nequis suꝑ gradatꝰ neq circũ uemiat
in negotio ꝓxumnũ suum: Tindexẽ enĩ dũs debis omnib sicut enim
abbis qui labori agroꝵ &ceieris laborib uictũ atq uestitum
& nȩces saria usib: humanis ad quirere iniantes instant decimȩ
negotus in sistunt faciendũ ẽ. unicuiq: enĩ homini. ds̃ dedit
artẽ qui pascitꝰ & unꝰquisq: deartesua dequa corpodis nece sria
subsidia hab& animȩ quoq qđ magis neces sarium est
subsidum administra redeb&¬
bdomada prima ante initiũ quad in gesimȩ confessio¬
Enes ficerdotib dandes. pacientia accipienda discor¬
dantos reconciliandi &omnia iurgiae sedanda &dimittere

Expanded text:
ut non plus terrena lucra, quam vitam cupiant sempiternam; nam qui plus de rebus terrenis quam de animae suae salute cogitat, valde a via veritatis aberrat, et iuxta quendam sapientem in vita sua perdit intima sua. Sequendus est enim in hac parte, sicut et in caeteris apostolicus sermo, qui ait: Et ne quis supergrediatur neque circumveniat in negotio fratrem suum; vindex est enim Deus de his omnibus. Sicut ab his, qui labori agrorum et caeteris laboribus victum atque vestitum et necessaria usibus humanis adquirere inhiantes instant, decimaeitatibus negotiis insistunt, faciendum est. Unicuique homini Deus dedit artem, qua pascitur; et unusquisque de arte sua, de qua corporis necessaria vel subsidia habet, animae quoque, quod magis necessarium est, subsidium administrare debbdomada una ante initium Quadragesimae confessionis sacerdotibus dandae sunt, poenitentia accipienda, discordantes reconciliandi, et omnia jurgia sedanda, et dimittere
Abbreviated transcription (Latin):
Tulla femina cũ prb̃o in uno domo habiter quasuis em̃
canones matrẽ & sororẽ &huius cemodi ꝑsonas inqui¬
bus nullasit susceptio cũ illo habita re concedant hoc nos
modis omnib ideirco amputauimꝰ quia in obsequio
siue occasione illarũ ueniunt femine queñ sunt ei ad finta¬
te coniuncte & eũ ad peccandũ in liceant:¬
seruandũ uobis est ut &uos ad hebri&ate absti¬
neatis & ut plebe subdite abstineane p̃dic&is
Ꝙ neq ꝑ tabnas eatis bibendũ aut come dendo noq:
domos autuicos curio sitate quã lib& ꝑ agretis neq
accipere &uob refectionẽ carnalẽ caricatis officio
exhibere. Oporte enĩ utsi quando qui lib& fideliũ
corna lib& uos iesicit epulira uob reficiat epula sprtalib:¬

Expanded text:
ulla femina cum presbytero in una domo habitet. Quamvis enim canones matrem, et sororem, et hujuscemodi personas, in quibus nulla sit suspicio, cum illo habitare concedant, hoc nos modis omnibus idcirco amputamus, quia in obsequio sive occasione illarum veniunt aliae feminae quae non sunt ei affinitate conjunctae, et eum ad peccandum inobis, ut et vos ab ebrietate abstineatis, et ut plebes subditae abstineant, praedicetis. Et neque per tabernas eatis bibendo, aut comedendo, neque domos aut vicos curiositate qualibet peragretis, neque accipere, et vobis refectionem carnalem charitatis officio exhibere. Oportet enim, ut si quando quilibet fidelium carnalibus vos reficit epulis, a vobis reficiatur spiritualib
Abbreviated transcription (Latin):
dõ oblaturus accipiat memores enĩ cẽ. debent feminȩ
Infirmitatis suae & sȩcus inbicillitatis & idcirco scr que¬
lib& in ministerio ecdesiȩ contingere ꝑtimescant quȩ &iam

Expanded text:
Deo oblaturus accipiat. Memores enim esse debent feminae Deo oblaturus accipiat. Memores enim esse debent feminae infirmitatis suae at sexus imbecillitatis, et idcirco sancta quaelibet in ministerio Ecclesiae con
Abbreviated transcription (Latin):
quia ocio sitas in imicaẽ animȩ &antiquis hostis quẽ
aletione siue ab oratione siue ab opeetione uacantem
in uenerit facile aduitia iupit. ꝓusum nãq letionis
disc&is qualit̃ &uos uiuatis &alios doceatis ꝓusũ orationis
&uob̵ &bisquib in caritate coniuncti estis ꝓdes ualebitis
ꝑ manũ o penetionẽ & coiporis maceritione & uicus alim̃ta
negabitis &ũris necessitatib: subueni &is & habebitis
quid neces sitatem pacientibus porrigatis:
quaq studiose di seruitũ ꝑagtas¬
anes: quosdo in sacrificio offeras aut a uob ipsis aut
Iaur̃is pueris corã uob niade &c studiose fiant & diligent̃
obseru&ur ut panis & uinũ &aqua sinequib: misseneq:¬
unt celebntri mundissime atq studiose teotent᷑ &nihil
in his uilenibil ñ ꝓbatũ inueniat. luxta illud qđ ait scriptune
sit timordñi uob̾ cũ &cũ diligentia cuncta facitȩ
eminȩ mirrae sacerdote celebrante ne quaquã ad altare¬
⁊ accedant. sed locis suis stent & ibi sacerdosearũ oblationes

Expanded text:
s inimica est animae, et antiquus hostis quem a lectione sive ab oratione vacantem invenerit, facile ad vitia rapit. Per usum namque lectionis discetis, qualiter et vos vivatis, et alios doceatis. Per usum orationis et his quibus in charitate conjuncti estis prodesse valebitis; per manuum operationem et corporis macerationem, et vitiis alimenta negabitis, et vestris necessitatibus subvenietis, et habebitis quod necessitatem patientibus porrigatis. quam studiose Dei servitium peraanes, quos Deo in sacrificium offertis, aut a vobis ipsis, aut a vestris pueris coram vobis, nitide ac studiose fiant, et diligenter observetur ut panis, et vinum, et aqua, sine quibus missae nequeunt celebrari, mundissime atque studiose tractentur, et nihil in his vile, nihil non probatum inveniatur, juxta illud quod ait Scriptura: Sit timor Domini vobiscum, et cum diligeeminae missam, sacerdote celebrante nequaquam ad altare accedant, sed locis suis stent, et ibi sacerdos earum oblationes
Abbreviated transcription (Latin):
gredã summi pontisicis aeron istiuero filicau er unde
opart& uos sẽꝑ memores cẽ tante dignitatis memresupe
conse ietionis memores sacrȩ quã inmanib suscepistis uica¬
onis utna abedem dignitatẽ degener&is nec ur̃tm conse¬
cetonẽ irritã faciatis nec manꝰ sacro sanguine delibitas
peccando polluatis sed cadis & corporis mnunditiã conseruantes
plelib eom plũ beneuiuendi p̃bentes hisquibus p̃estis
ducatũ ad celestia regna p̃beatis
portecuos as siduitatẽ habere legendi dinstantiam candi
quiauita uiriiusti lactione instruitꝰ. oratione. ornatꝰ.
&as siduitate lestionis muntꝰ homo apeccato iusta illum.
qui dicebat incordemeo abscondi eloquiatua ut ñ peccẽ tibi

Expanded text:
Aaron, isti vero filiorum ejus. Unde oportet vos semper memores esse tantae dignitatis, memores vestrae consecrationis, memores sacrae quam in manibus suscepistis unctionis, ut nec ab eadem dignitate degeneretis, nec vestram consecrationem irritam faciatis, nec manus sacro sanguine delibutas peccando polluatis; sed cordis et corporis munditiam conservantes, plebibus exemplum bene vivendi praebentes, his quibus praeestis ducatum ad coelestia regna praebeatisportet vos assiduitatem habere legendi, et instantiam orandi. Quia vita viri justi lectione instruitur, oratione ornatur, et assiduitate lectionis munitur homo a peccato, juxta illum qui dicebat: In corde meo abscondi eloq
Abbreviated transcription (Latin):
coeprint uolensq: uxor alterius eruoro uirũ sũum
demanu fortioris miserit manũ suã & ad p̃henderit uira¬
cundia ei abscides manum illius nec flecters suꝑ eam
ullio misericor dia XXXTTIP¬
lapidib: obru&ꝰ & ñ comedant᷑ uernis ei. dñs aute bouis
in nocens erit qđ sibos cornup&afuerit . ab heri & nudius¬
tercius. & non testati sunt domino ei nec cluserit illum oc¬
ciderit queuirũ aut mulierẽ &bos lapidib: obru&ur
& dominũ illius occident quȩ si p̃ciũ ei fuerit in positum
dabit panimaesua quicquid fuerit postolactus: CU¬
ilium quoq: aut filic̃. si cornu ꝑ cusserit simile senten¬
tia sub iaceat. Si seruũ aut ancillic̃ in ueserit tri¬
gintio si elos argenti dabit dñs bos uero lapidib obru&¬

Expanded text:
coeperint uolensque uxor alterius eruere uirum suum de manu fortioris miserit manum et adprehenderit uerenda eius, abscides manum illius nec flecteris super eam ulla misericordia. non hablapidibus obruetur: et non comedentur carnes eius, dominusque bonis innocens erit. quod si bos cornupeta fuerit ab heri et nudiustertius, et contestati sunt dominum eius, nec reclusit eum, occideritque uirum ac mulierem, et bos lapidibus obruetur, et dominum illius occident. quod si pretium ei fuerit inpositum, dabit pro anima sua quicquid fuerit postulatus. ilium quoque et filiam si cornu percusserit, simili sententiae subiacebit. si seruum ancillamque inuaserit, triginta siclos argenti dabit domino, bos uero lapidibus obru
Abbreviated transcription (Latin):
sit pes ꝓ grediendi qͣsi ÷ pes. Unde ec̃tra¬
rio disꝑatio de ẽ enĩ ibi pes nullaq ꝓ¬
grediendi facultas. Quiadũ quisq:
peccatũ amat futurã głam ñsꝑat.
Caritas grece latine dilectio int̃pre¬
tatꝰ qđ duos inseliget. Nã dilectio aduob

Expanded text:
sit pes progrediendi, quasi 'est pes.' Unde et e contrario desperatio. Deest enim ibi pes, nullaque progrediendi facultas est; quia dum quisque peccatum amat, futuram gloriam non sperat. Caritas Graece, Latine dilectio interpretatur, quod duos in se liget. Nam dilectio a duobu
Abbreviated transcription (Latin):
pd̾ acpedes drii ungenta ꝑ fudisse ꝑibetꝰ¬
Parasceuen id sexta sabbati meo insollẽ¬
nitate h ab&ur quia in eodie xp̃s misteri¬
ũ erucis expleuit ꝓpt̾ qđ uenerat inhunc
mundũ ut quia ligno ꝑcussi fueramꝰ in
adã : rusũ ꝑlignũ misterii sanarem᷑.¬
Sabbati paschał ueneratio hinccelebra¬
tur ꝓ eo qd eodẽ diedns insepulcro qͥ euit
Unde & bene hebreo sermone sabbatũ
requies int̾ptatꝰ. Siue qđ d s eodẽ diere¬
quieuit insepuremundo ꝑfecto.¬
aut uocabulũ ñ grecũ s hebreu Nec
transitu hebreo ũbo pascha appellatꝰ eo
qđ tunc popłs dĩ ex egẏpto transierit

Expanded text:
put ac pedes Domini unguente perfudisse peParasceve, id est, sexta Sabbati, ideo in solemnitate habetur, quia in eo die Christus mysterium crucis explevit, propter quod venerat in hunc mundum, ut quia ligno percussi fueramus in Adam, rursus per ligni mysterium sanaremSabbati paschalis veneratio hinc celebratur, pro eo quod eodem die Dominus in sepulcro quievit. Unde et bene in Hebraeo sermone Sabbatum requies interpretatur, sive quod Deus eodem die requievit mundo perfectoautem vocabulum non Graecum, sed Hebraeum est; nec transitu Hebraeo verbo pascha appellata est, eo quod tunc populus Dei ex Aegypto transierit
Abbreviated transcription (Latin):
gia uocatus eo qđ sit singularis. Almnos
enĩ grece singularitas dr̃. Ergo sisingula
ri uł solitariõ int̃p̃tatꝰ uocabulo Monachus
Pluras aut̃ generamona choꝵ. Cenobitarũ
soli habitant ꝑ deserta. Heremites qͥ & an¬
heremũ & deserta solitudinis app&entes.
Nã heremũ dr̃ quasi remotũ . xxxii.¬

Expanded text:
gia vocatus, eo quod sit singularis; μονὰς enim Graece singularitas dicitur. Ergo si solitarius interpretatur vocabulum monachi, Plura sunt autem genera monachorum. 2. Coenobitae, soli habitant per deserta; et ab eo quod eremum et desertas solitudines appetentes. Nam eremum dicitur quasi remotum.
Abbreviated transcription (Latin):
hic sc̃i ficata dispensat. Ipsis & iã saẽdo
cono. Leuite infer̃ oblationes in altaria.
misterioꝵ quȩ oꝑiunt᷑ aleuitis neuideant
qui uiderę ñdebent & sumant quiserua¬
re ñ poss. quiꝓpt̾ea altario albis indutiad¬
sistunt ut celestẽ uitã habeant. Candidi¬
q ad hostias & inmaculati accedant. mun¬
discilic& corpore & incorrupti pudore: Ta¬
les enĩ dec& dñm habere ministros qui
nullo carnis corrupant᷑ contagio. S po¬
ciuꝰ eminentia castitatis splendeant.¬

Expanded text:
hic sanctificata dispensat. Ipsis etiam sacerdohic sanctificata dispensat. Ipsis etiam sacerdocono. Levitae inferunt oblationes in altaria; mysteriorum quae operiuntur a levitis, ne videant quii videre non debent, et sumant qui servare non possunt. Qui propterea altari albis induti assistunt, ut coelestem vitam habeant, candidique ad hostias et immaculati accedant, mundi scilicet corpore, et incorrupti pudore. Tales enim decet Dominum habere ministros, qui nullo carnis corrumpantur contagio, sed potius eminenti castitate eminent
Abbreviated transcription (Latin):
aconi uocitant᷑ in esdra inueniunt᷑. Ap¬
pellant᷑q ibi nathi nei id÷ iuhumilitate
dño seriuentes. Exeoꝵ ordine fuit ille na¬
thanahel d ineuangłio ioħis diuina ꝓdici¬
one cõmonitꝰ saluatorẽ meruit c̃fiteri.
isti oblationes intẽplo dñi scipunt apo¬
intẽplo dĩ mistici sacram̃ti ministeria
explebantꝰ. Hi greci diacones latine
mi nistri dicunt᷑. Liuasicut in sac̃do¬
te c̃secratio ita indiacono ministeru dispen¬
septẽ angłi tub as canentes. h is septẽ cande.¬
labra aurea his ocestonitruoꝵ. Ipsi enĩcla¬
rauoce inmodũ p̾conis ãmonent cunctos
siue in orando: siue inflectendo genib siue
inpsallendo siue in lectionib audiendo.
Ipsi & iã ut aures habeamꝰ ad dnm clamant.
Ipsi quoq euangłitant. Sine ipsissac̃¬
dos nom̃ habent officiũ ñ hab&. Nasicut
insacerdo te corise cracio ita inministro
dispensatio sacramentiẽ. Ille orare hic
psallere mandat. Ille oblata scĩficare

Expanded text:
ocantur, in Esdra inveniuntur, appellanturque ibi Nathinaei, id est, in humilitate Domino servientes . Ex eorum ordine fuit ille Nathanael, qui in evangelio Joannis divina proditione commonitus, Salvatorem meruit confiteri. isti oblationes in templo Domini suscipiunt a poin templo Dei mystici sacramenti ministeria explebantur. Hi Graece diacones, Latine ministri dicuntur, quia sicut in sacerdote consecratio, ita in diacono ministerii dispenseptem angeli tubis canentes . Hi sunt septem candelebra aurea, hi voces tonitruorum. Ipsi enim clara voce in modum praeconis admonent cunctos, sive in orando, sive in flectendis genibus, sive in psallendo, sive in lectionibus audiendis. Ipsi etiam, ut aures habeamus ad Dominum, clamant. Ipsi quoque evangelizant. Sine ipsis sacerdos nomen habet, officium non habet. Nam sicut in sacerdotio consecratio, ita et in ministro dispensatio sacramenti est. Ille orare, hic psallere mandat. Ille oblata sanctificat,
Abbreviated transcription (Latin):
& scificat. Ordo episcopoꝵ quad riꝑtita
est id÷ in patriarchis. Archi epis m& ro¬
politanis atq ep̃is. Patri arca greca lin¬
ga sũmꝰ patru int̾p̃tat᷑. quia primũ id:
apostolicũ retin& locũ. & idõ qui sũmo¬

Expanded text:
scopus. Ordo episcoporum quadripertitus est, id est in patriarchis, archiepiscopis, metropolitanis atque episcopis. Patriarcha Graeca lingua summus patrum interpretatur, quia primum, id est apostolicum, retinet locum; et ideo, quia su
Abbreviated transcription (Latin):
tine cerferarii dicunt᷑ ad eportandis cereis
qu̾ado legendũ ÷ euan głiũ aut sacrifici¬
ũ offerendũ. Tunc enĩ accendunt᷑ lumi¬
naria ab eis & deportant᷑ ñ ad effugan¬
das tenebras dũ soleo tẽpore rutilet s ad
signũ letitie de monstrandũ ut subtyp¬
poluminis corporał illa lux ostendit᷑ de
qua in euangłio legit᷑. Erat lux uęraq

Expanded text:
tine ceroferarii dicuntur a deportandis cereis, quando legendum est Evangelium, aut sacrificium offerendum. Tunc enim accenduntur luminaria ab eis, et deportantur, non ad fugandas tenebras, dum sol eo tempore rutilet, sed ad signum laetitiae demonstrandum: ut sub typo luminis corporalis, illa lux ostendatur, de qua in Evang
Abbreviated transcription (Latin):
i facere debeat ostendit. Antea enĩpori¬
tifex & regeserant. nãmaloꝵ hocerit c̃u¬
etudo ut rex eẽt &iã & sac̾ dos & pontifex.
Unde & romani impenitores pontifices dice¬
bant᷑. Uates auim̃tis appellatos ciuuꝰ sig¬
nificatio multiplex ÷ Nã modo sacerdotẽ
modo ꝓphetã. modo po&ã significat. Antis¬
tis sac̾dos dictꝰ ab eo qđ antestat. Rimꝰ enĩ
mordine eccłȩ & suprase nullũ hab&. Corepi¬

Expanded text:
que facere debeat ostendit. Antea autem pontifices et reges erant. Nam maiorum haec erat consuetudo, ut rex esset etiam sacerdos vel pontifex. Unde et Romani imperatores pontifices dicebantur. Vates a vi mentis appellatos, cuius significatio multiplex est. Nam modo sacerdotem, modo poetam significat. Antistes sacerdos dictus ab eo, quod ante stat. Primus est enim in ordine ecclesiae, et supra se nullum habet. Sace
Abbreviated transcription (Latin):
c̃tinentiã deuotionẽ cõpleta capud radebant
& capillos inigne sacrificii ponere iubebant᷑.
Scilic& ut ꝑfeccionẽ deuocionis sue dnõ c̃secrarent.
huiuꝰ gͦ exẽpli usus ab a postolis introductus :
ut hi qͥ indiuinis cultib: mancipatia nõ c̃se¬

Expanded text:
continentiam devotione completa caput radebant, et capillos in igne sacrificii ponere jubebantur, scilicet ut perfectionem devotionis suae Domino consecrarent. Hujus ergo exempli usus ab apostolis introductus est, ut hi qui in divinis cultibus mancipati Domino conse
Abbreviated transcription (Latin):
iduũ martiarũ uꝰq: in nonas a prił qͥ primis
m̃ sis nouoꝵ initiũ ostendit. Axii mouero¬
die xiiuma luna occurrorit ipsate ad cele

Expanded text:
Idus Mart. usque in Nonas April., quae primi mensis novorum initium ostendit, a XII Kaledie luna 14 occurrerit, ipsa te ad cele
Abbreviated transcription (Latin):
tolos legimꝰ ordinatũ. Sic& om̃s quos ill
tẽporib eđiarũ principes ordinabant sorte di¬
ditas grece cleronomia appellat᷑. & heresclo¬
ros nomꝰ Roinde gͦ clericos uocariaiunt eo ꝗd
in sorte hereditatis dñi dent᷑ XXI DEΚS¬

Expanded text:
tolos legimus ordinatum . Sic et omnes quos illis temporibus Ecclesiarum principes ordinabant sorte eliditas Graece cleronomia appellatur, et haeres cleronomus. Proinde ergo clericos vocari aiunt, eo quod in sorte haereditas Domini d
Abbreviated transcription (Latin):
niorib quoq debitã p̃beant obedientiã. Neq
ullo iactantiȩ studiosem& ipsos adtollant
Postremo indoctrinã in lactionib psalis ym¬
nis. canticis. exercitio iungi incũbant. Tales¬
gimine episcopali degentiũ. Alterũ acefoloꝵ
id: sine capite quẽ sequant᷑ ignorant. Hosneq
int̃laicos scłariũ officioꝵ studia neq int̾cle¬
ricos religior etentidiuina. S: solutos atq: ob¬

Expanded text:
nioribus debitam prebeant obedienciam neque nioribus debitam prebeant obedienciam neque ullo iactancie studio semetipsos attollant. Postremo in doctrina, in lectionibus, in psalmis, ympnis, canticis, exercicio iugi incugimine episcopali degentium; alterum Acephalorum, id est sine capite, quem sequantur ignorantium. Hos neque inter laicos saecularium officiorum studia, neque inter clericos religio retentat divina, sed solutos atque ob
Abbreviated transcription (Latin):
Conuiuia publica fugiant. Riuati ñ tantũ
pudica s & sobria colant. Vsuris nequaquã
incũbant. Neq t᷑piũ occupationes lucroꝵ
fraudesuȩ cuiuͦꝰ quã studiũ app&ant. Amo¬
rẽpecunie quas imateriã cunctoꝵ criminũ
fugiant. Scłaria officia ne gociaq abi¬
ciant. honoꝵ gradꝰ ꝑ ãbiciones ñ subeant: ꝓ
bene ficus medicina dĩ munera ñ accipiant.
Dolos & c̃ iurationes caueant. Odiũ & emula¬
tionẽ obtrectationẽ atq in uidiã fugiant
Nonuagis occłis ñ infrenis lingua aut petu¬
lanti tumidoq gestu incedant s pudorẽ ac
uerecundiã m̃tis sĩplici habitu incessuq:
ostendant. Obscenitatẽ & iãũboꝵ sicut &
oꝑũ penitꝰ execrent᷑. Uiduarũ ac uirgi¬
nũ uisitationes frequentissimas fugiant. Cor¬
tubnia extranearũ feminarũ nullatenꝰ ap¬
petant. Castimoniã quoq in uolati cor¬
poris ꝑpetuo c̃seruare stud eant. Autcerte
uniuꝰ matrimonio ainculo ponderent᷑. Se¬

Expanded text:
convivia publica fugiant, privata non tantum pudica, ‹sed› et sobria colant, usuris nequaquam incumbant neque turpium occupaciones lucrorum fraudisque cuiusquam studium appetant, amorem peccunie et quasi materiam cunctorum criminum fugiant; secularia officia negociaque abiciant, honorum gradus per ambicionem non subeant, pro beneficiis medicine dei munera non accipiant, dolos et coniuraciones caveant, odium, emulacionem, obtrectacionem atque invidiam fugiant, non vagis oculis, non infreni lingua aut petulanti tumidoque gestu incedant, sed pudorem et verecundiam mentis simplici habitu incessuque ostendant. Obscenitatem eciam verborum sicut et operum penitus execrentur, viduarum ac virginum visitaciones frequentissimas fugiant, contubernia extranearum feminarum nullatenus appetant. Castimoniam quoque inviolati corporis perpetuo conservare studeant, aut certe unius matrimonii vinculo federentur. Se
Abbreviated transcription (Latin):
alia curã habebat actores tẽplinisiad sarta
tecta facienda autq cũq fiussent uexata
in edificatione tepli aut delapsa ꝑ eosdẽ ac¬
tores & dethesauris dnĩcis reficerent at¬
q ex colerent᷑. Ergo auctorestẽpli ex ocistes
in popło dĩ. Quomodo enĩ actor prudens
& bonꝰ scit quidsit dni sui cens & omis substar¬
tie motꝰ & redigit apud se totiuꝰ possesionis ins¬
trum̃ta originalia sic & exorcista redigit im
sua diligentia totiuꝰ regnidni secreta ut me¬
morię mand& descripturarũ sacram̃tis im¬
de exerceat. scilic& donu qđ illi ÷ ab spũ¬

Expanded text:
aliam curam habebant actores templi, nisi ad sarta tecta reficienda, ut quaecunque fuissent veterata in aedificio templi aut delapsa, per eosdem actores de thesauris Dominicis reficerentur atque excolerentur. Ergo exactores templi exorcistae sunt in populo Dei. Quomodo enim actor prudens et bonus scit quid scit Domini sui census, et omnis substantiae modus, et redigit apud se totius possessionis instrumenta originalia, sic exorcista redigit in sua diligentia totius regni Domini secreta, ut memoriae mandet de Scripturarum sacramentis, unde exerceat scilicet donum quod illi est a Sp
Abbreviated transcription (Latin):
s. siue qđ eadie syderis ortũ magis : ꝓdit
siue qd primo signo oꝑaquainiunũ ÷ multis¬
ineo dñs& saluator nr̃ sicut ꝓpħam ceci¬
nit hierbn tendens a sellũ seo isseꝑibe¬
tꝰ. Tunc gradiens cũ ramis palmarũ
multitudo plebiũ obuiã eiclamauer̃¬

Expanded text:
sus, sive quod ea die sideris ortu magis est proditus, sive quod primo signo per aquam in viin eo Dominus et Salvator noster, sicut Propheta cecinit, Hierusalem tendens asellum sedisse perhibetur. Tunc gradiens cum ramis palmarum multitudo plebium obviam ei clamaver
Abbreviated transcription (Latin):
Ortho dexus : recte credens &e utere dit
rect uiuens. Ortho enigrece recte dr̃ dexo¬
głe. Quonomine ñ potest uocari quialit̾iu
uit quã credit. Neophitꝰ grece latine no¬
uellꝰ & rudis fideł uł nuꝑ renatꝰ int̃ p̃tari
instructionẽ fidĩ cõp&unt gramxpiin

Expanded text:
Orthodoxus, recte credens, quasi recte glorie. Orthos enim grece, recte latinee. Quo nomine non potest vocari, qui aliter vivit quam credit. Neophytus Graece, Latine novellus et rudis fidelis, vel nuper renatus interpretari instructionem fidei competit gratiam Ch
Abbreviated transcription (Latin):
tali bonore acdiaconi graedu fueriuiꝰ consecrteq
huporimine alico suo ꝑ manꝰ in positione remedium
acoipiunt penitendi quisine dubio exapostolicio tire¬
ditione discendit scđm qđ striptũ est. sacerdos sipec¬
cauerit quis orauit ꝓillo unde huius modi lipsis
ad ꝓmerendã misericordiãdi. priuatas. est expetenda
successio ubi illis satis factio si fuerit digna sit &iã fruc¬
tuosa

Expanded text:
du fuerint consecrati, ii pro crimine aliquo suo per manus impositionem remedium accipiant poenitendi: quod sine dubio ex apostolica traditione descendit, secundum quod scriptum est: Sacerdos si peccaverit, quis orabit pro illo ? Unde hujusmodi lapsis, ad promerendam misericordiam Dei, privata est expetenda secessio, ubi illis satisfactio, si fuerit digna, sit etiam fructuosa
Abbreviated transcription (Latin):
ad seruitor ẽ ecclesiȩ ad cedẽ ꝑducat. sed siltc causa
exigit clericitriduo priuent honore ut poenitens
redeat ad matr̃e eclesiã.
emo enĩ prb̃t adiehonoris prbtirs sumat coniugiũ
aprima sede iustitiã desiderit tempora neq ab
augusto neq ab omni dero neq: aregib neq apopulo
iudex iudicabit cehestinus pe
unc alt̃ de altero elegat ecclesia si deciuitatis ipsius
dericus cui est ep̃s ordinandus. Nullus dignꝰ queue¬
nire ñ credimꝰ. poterat reperiri primã enĩ illi reꝓban¬
disunc ut aliqui dealienir ec desiis meritȩ ꝓferent᷑¬
extraneorũ agnouerins ñtimeant refutiere quisi
ñ debitũ p̃miũ uł liberũ decis quieos recturi sun
debean habere iudicium¬

Expanded text:
vel servitorem ecclesiae ad caedem perducat. Sed si ita causa exigit clerici triduo privetur honore, ut poenitens redeat ad matrem ecclesiam.emo enim presbyter a die onus presbyterii sumat conjugium, a prima sede justitiam desiderant temperari. Neque aaugusto, neque ab omni clero, neque a populo iudex iudicabitur. Presul veuiratur et eligatur Ecclesia, si de civitatis ipsius clericis, cui est episcopus ordinandus, nullus dignus, quod evenire non credimus, poterit reperiri. Primum enim illi reprobandi sunt, ut aliqui de alienis Ecclesiis merito praeferantextraneorum agnoverint non timeant refutare. Qui si non debitum praemium, vel liberum de eo qui eos recturus est debe
Abbreviated transcription (Latin):
ecclesiis cũ uiuia que uocantꝰ agapemfieri
nec in trac domũ dĩ comedere uel acubitos
sternere dechristianis qui sẽbapti¬
Zicꝑo uela iuxta quemdam modum iudai
otiari in sabbato sed operarieos in eodem
diȩ p̃ferentes autem in uene rictione do¬
minicidiem siuacare uoluerint. ut christiam
oefacient qđ si reꝑtifuerin ludai rare
uod non oporteat sacris officiis deditos aut
clericos. Aut continentes uel omnẽ lai cũ christi¬
Anũ. licuic crae cum mulierib cȩlebrare quiabȩc
Apud gentib rep̃hensio prima est

Expanded text:
ecclesiis, convivia quae vocantur agapae, fieri: nec intra domum Dei comedere, vel accubitus sternere. De Christianis qui sabbatizare, vel juxta quemdam modum judaizudaizare et otiari in sabbato, sed operari eos in eodem die. Praeferentes autem in veneratione dominicum diem, si vacare voluerint, ut Christiani hoc faciant. Quod si reperti fuerint judaizare, uod non oporteat sacris officiis deditos aut clericos, aut continentes vel omnem laicum Christianum, lavacra cum mulieribus celebrare, quia haec apud gentes reprehensio prima est.