comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
geri: Iterũ enimdico qđ inbac causa sepedicendum est: c̃sideremꝰ antequã multos annos
dixerit beatus ioħs euangelista. nouissima horaẽ. Nãsitunc essemꝰ: hocaudito quando
crederemꝰ tot annos postea transituros. ac non pocius ipso adbuc iohanne incorpore c̃stitut d.¬
lñm speraremꝰ e̾ẽ uenturũ: Neq enidixit. nouissimũ tẽpus est: Aut nouissimꝰ
menses aut dies. sed nouissima hora ẽ. St ecce ista hora quã longa ẽ: nectam̃. ẽ ille m̃titus.
sedutiq intelligendus. ẽ. horã protempore posuisse: quod non nulli sic accipiunt. ut sex
annorũ milia constituant uelut unũ dicm. tumq impartes uelut horas duodeciꝰ parciant᷑
ut sic quingentos annos postremos. horauideatur habere postrema. In qͥb annis iã iohs
in qͥunt loquebatur: quando nouissimã horã ẽẽ dicebit. Sed aliud ẽ nofse alliquid:
aliud suspicari. Qur enĩ non pocius sisex annorũ milia deputandus est unꝰ dies non duo.¬

Expanded text:
geri. iterum enim dico, quod in hac causa saepe dicendum est: consideremus, ante quam multos annos dixerit beatus Iohannes euangelista: Nouissima hora est. nam si tunc essemus, hoc audito quando crederemus tot annos postea transituros ac non potius ipso adhuc Iohanne in corpore constituto dominum speraremus esse uenturum? neque enim dixit \'nouissimum tempus est\' aut \'nouissimus annus\' aut \'mensis\' aut \'dies\', sed: Nouissima hora est. et ecce ista hora quam longa est! nec tamen est ille mentitus, sed utique intellegendus est horam pro tempore posuisse. quod nonnulli sic accipiunt, ut sex annorum milia constituant uelut unum diem eumque in partes uelut horas duodecim partiantur. ut sic quingentos annos postremos hora uideatur habere postrema; in quibus annis iam Iohannes, inquiunt, loquebatur, quando nouissimam horam esse dicebat. Sed aliud est nosse aliquid aliud suspicari. cur enim non potius, si sex annorum milia deputandus est unus dies, non duo
Abbreviated transcription (Latin):
cite quererẽ quid ageres sospitẽ te laus audiui. Rursum cũ tuas literas ñ dico sꝑarem s exi¬
amore cõplectitur. Simulq obsecro ut ignoscas pudori meo : qđ diu p̃cipienti ut rescriberẽ
negare ñ potin nec ego tibi . s cause causa respondit Et siculpa ẽ. respondisse. queso ut paci
t̃ audias multo maior ẽ. ꝓuocasse.S facessant istius modi querimoniȩ.
dño seruiunt. affatim te salutant Sc̾us qͥtetũ xp̃ileue trahunt iugũ: p̃cipue sc̃m & susci¬
puto quod ridiculã cucurbite ñ recipias questionẽ. Sinaut̃ amicus qui me pͥmus gladio p&ut:
stilo repulsus ẽ : sit humanitatis tuȩ Atq iusticiȩ accusantẽ rep̃hendere ñ¬

Expanded text:
cite quaererem. quid ageres, sospitem te laetus audiui. rursum cum tuas litteras non dico sperarem, sed exi officia, qui te unico amore complectitur, simulque obsecro. ut ignoscas pudori meo, quod diu praecipienti, ut rescriberem, negare non potui. nec ego tibi sed causae causa respenter audias —, multo maior est prouocasse. sed facessant istius modi querimoniae; domino seruiunt, affatim te salutant. sanctos, qui tecum Christi leue trahunt iugum, praecipue sanctum et susciputo, quod ridiculam cucurbitae non recipias quaestionem. sin autem amicus, qui me primus gladio petiit, stilo repulsus est, sit humanitatis tuae atque iustitiae accusantem. reprehendere, n
Abbreviated transcription (Latin):
rte quinq ꝑtiti corporis sensus. qui nec sine corpore nec sine anima esse possunt:¬
tire ẽ nisi uiuentis. quod ab anima e. corpori: ñeq sine corporeis instrum̃tis. & quasi uasis atq.
organis uidemꝰ. audimꝰ. c&erisq trib utim᷑ sensibus. Intendat hec anima rationalis. & sen¬
sus corporis. ñ sensib: corporis. s ipsam̃te atq ratione considera. Certe sentire homo

Expanded text:
certe quinquepartiti corporis sensus, qui nec sine corpore nec sine anima esse possuntcerte quinquepartiti corporis sensus, qui nec sine corpore nec sine anima esse possunttire est nisi uiuentis, quod ab anima est corpori, neque sine corporeis instrumentis et quasi uasis atque organis uidemus, audimus ceterisque tribus utimur sensibus. intendat haec anima rationalis et sensus corporis non sensibus corporis sed ipsa mente atque ratione consideret. certe sentire homo
Abbreviated transcription (Latin):
ac ꝑ hoc densari. atq rarescere. contrahi & delectari in minutias deteri. & grandescere in
iolem : ñ nisi corporũ est. bonge aliud ẽ. animȩ natura quã corporis. quanti¬
aer. uelut ipsa lux: ut minore sui parte minorem mundi partẽ impleat. & maiore maiorem¬
l ouit ubiq totus ẽe. & nullo contineriloco. nouit uenire: ñ recedendo ubierat: nouit abire :¬
ñ deserendo quo uenerat. Mirat᷑ hoc metis humana & quia ñ capit: fortasse nec credit
Se ipsam pͥmitus mirata mirour: se ipsam paululũ si potest acorpore attollat: & ab eis reb¬
quas sol& sentire percorpus. & uideat ipsa quid sit quȩ utitur corpore: s forte ñ potest
Magni quippe ingenuest ut ait quidã. reuocare m̃tẽ asensibus. & cogitationẽ a consu&udine
atiducere. Ipsos gͦ corporis sensus aliquanto insu&ius & iugilantius ꝑscrut&ur. Surit

Expanded text:
ac per hoc densari atque rarescere, contrahi et dilatari, in minutias deteri et grandescere in ac per hoc densari atque rarescere, contrahi et dilatari, in minutias deteri et grandescere in molem non nisi corporum est. longe aliud est animae natura quam corporis; quanta, velut aer, velut ipsa lux, ut minore sui parte minorem mundi impleat partem, et majore majorem. Novit ubique totus esse, et nullo contineri loco; novit venire non recedendo ubi erat; novit abire non deserendo quo venerat. 5. Miratur hoc mens humana, et quia non capit, fortasse nec credit: seipsam primitus ingrata miretur, seipsam paululuquas solet sentire per corpus, et uideat ipsa, quid sit, quae utitur corpore. sed forte non potest; \'magni\' quippe \'ingenii est\', ut ait quidam, \'seuocare mentem a sensibus et cogitationem a consuetudine abducere\'. ipsos ergo corporis sensus aliquanto insuetius et uigilantius perscrutetur. sunt
Abbreviated transcription (Latin):
contingat. qđ eadem scriptura quodam loco hab&. Cũ consum mauerit homo t̾uncᷤ
incipit: Sed quid hincꝰ ilura: Veniendũ adrem potius quã requiris. Ubi primũ scire
te uolo: Non hoc xp̃ianã habere docꝰ trinã quodita sit ds infusus carni quȩ ex uirgine
nasceret᷑ ut curã gubernaindȩ uniuersitatis uł deseruerit uł amiserit. ut ad illud corpus
culum quasi contrac̾tã inateriã collectãq transtulerit. Hominũ iste sensus ẽ: tuchib
nisi corpora ualentiũ cograre. siue ista crassiora sicut sunt humor atq humꝰ. siue sub¬
tiliora sicut aeris & lucis. s tañ corpora quorũ nullũ potest ee. ubiq totũ: qm̃ per innumera
biles partes aliud alibi habeant necesse est: & quantũ cuntiq sit corpus. seu quantulũ curaque
corpusculũ loci occup& spatium. eundemq locum sic impleat. ut innulla eiꝰ parte sit totum

Expanded text:
contingat, quod eadem scriptura quodam loco habet: Cum consummauerit homo, tunc contingat, quod eadem scriptura quodam loco habet: Cum consummauerit homo, tunc incipit. Sed quid hinc plura? ueniendum ad rem potius, quam requiris. ubi primum scire te uolo non hoc Christianam habere doctrinam, quod ita sit deus infusus carni, qua ex uirgine nasceretur, ut curam gubernandae uniuersitatis uel deseruerit uel amiculum quasi contractam materiam collectamque transtulerit. Hominum iste sensus est, nihil nisi corpora valentium cogitare; sive ista crassiora, sicut sunt humor atque humus, sive subtiliora, sicut aeris et lucis; sed tamen corpora, quorum nullum potest esse ubique totum, quoniam per innumebiles partes aliud alibi habeat necesse est et, quantumcumque sit corpus seu quantulumcumque corpusculum, loci occupet spatium eundemque locum sic impleat, ut in nulla eius parte sit totum.
Abbreviated transcription (Latin):
deme opinionẽ facie presumptã quȩso deponas . eumq animũ quamuis ergame beniuo¬
ientissimũ soluas atq exuas ac deme mͥ magis quã ulli alteri credas. sim chilettionis uice
reddis Tanta ẽ enĩ xpi anarũ ꝓfunditas litterarũ. ut in eis otidie ꝓficerem sieas solas
abineunte pueritia isq ad de crepitã senectutẽ maximo ocio fudio summo meliore
ingenio conarer ad dicere. Non quo ad ea quȩ necessaria sunt saluti. tanta ineis ꝑueniat᷑
difficultate. s cũ quis ibi fidem tenuerit : sine qua pie recteq ñ uiuit᷑ tã multa tãq.
multiplicibus misteriorũ um braculis opacata intelligenda ꝓficientib restant᷑ tantaq
ñ solum in uerbis quib ta dic̾ta sunt. uerũ &iam in reb quȩ intelligende sunt lat&
altitudo sapientiȩ ut a iosissimis. acutissimis. flagrantissimis cupiditate discendi hoc

Expanded text:
de me opinionem facile praesumptam quaeso deponas eumque animum quamuis erga me beniuode me opinionem facile praesumptam quaeso deponas eumque animum quamuis erga me beniuolentissimum soluas atque exuas ac de me mihi magis quam ulli alteri credas, si mihi dilectionis uicem reddis. tanta est enim Christianarum profunditas litterarum, ut in eis cotidie proficerem, si eas solas ab ineunte pueritia usque ad decrepitam senectutem maximo otio, summo studio, meliore ingenio conarer addiscere, non quo ad ea, quae necessaria sunt saluti, tanta in eis perueniatur difficultate, sed, cum quisque ibi fidem tenuerit, sine qua pie recteque non uiuitur, tam multa tamque multiplicibus mysteriorum umbraculis opacata intellegenda proficientibus restant tantaque non solum in uerbis, quibus ita dicta sunt, uerum etiam in rebus, quae intellegendae sunt, latet altitudo sapientiae, ut annosissimis, acutissimis, flagrantissimis cupiditate discendi hoc
Abbreviated transcription (Latin):
nec ullis comp&entib signis claruerint tantȩ maiestatis indicia: quo modo larualis illa
purgatio debilium curȩ. reddita uita defuncꝰtis Hȩc si & alios cogitemꝰ do paruasunt.¬
Hanc scribis in quodam conuentu amicorũ ab uno exmultis qui aderant inlatam ẽe. que stio nem
uos autem interuenis se ulterius inquirenti solutũq comuienitũ. ad potioris peritiȩ merita distu¬
isse : nedũ incautius secraa temerantur. inculpam deflecter& error in nocuus
ad me litterarũ tuarũ dirigis intentionẽ & post hanc imperitiȩ confessionẽ admones. ut
a partibus nris quid desideraur agnoscam. Ad uingis & iam interesse famȩ meȩ ut quesita
noueritis: quod uttumꝙ absq d&rimento cultus diuini in aliis sacerdotibus toleratur inscitia
at cum adme antistte uenitur. legi deest quicquid contigerit ignorari. Primũ igitur hanc

Expanded text:
nec ullis competentibus signis claruerint tantae maiestatis indicia, quoniam larualis illa nec ullis competentibus signis claruerint tantae maiestatis indicia, quoniam larualis illa purgatio, debilium curae, reddita uita defunctisHanc scribis in quodam conventu amicorum ab uno ex multis qui aderant, illatam esse quaestionem; vos autem intervenisse ulterius inquirenti, solutumque conventum, ad potioris peritiae merita distulisse, ne, dum incautius secreta temerantur, in culpam deflecteret error innocuus. Deinde ad me litterarum tuarum dirigis intentionem et post hanc inperitiae confessionem admones, ut, a partibus nostris quid desideretur, agnoscam. adiungis etiam interesse famae meae, ut quaesita noueritis, quod utcumque absque detrimento cultus diuini in aliis sacerdotibus toleratur inscitia, at cum ad me antistitem uenitur, legi deest, quicquid contigerit ignorari. primum igitur hanc
Abbreviated transcription (Latin):
&iam caeris. contra quorũ tarditatẽ seu peruersitatem. conuenientissime defendenda est
tantȩ grȩ dispensatio. Quam superbȩ animulȩ nichili pendunt: quȩ nimis affectant
plurimũ posse : & ad sua uicia sananda uel &iam frenanda nichil possunt: Queris igitur
utrum mundi dns & recꝰtor. intemeratȩ feminȩ corpus impleuerit. pertulerit .x. m̃siũ
longa fastidia mater. & tam̃ uirgo enixa sit sollempnitate pariendi. & posthȩc uirginitas
in uiolata ꝑmanserit. Utrũ intra corpusculũ uagientis infantiȩ latuerit. cui par uix
putatur uniuersitas: passus fuerit puerilitatis annos. adoleuerit. iuuentute solidatus sn
tan diu asedib suis afuerit ille regnator. atq in unũ corpusculũ totius mundi cura trans¬
lata sit. de inde in somnos resolutus sit. cibo alitur. om̃s ad fectus mortaliũ senserit.

Expanded text:
etiam ceteris, contra quorum tarditatem seu peruersitatem conuenientissime defendenda est etiam ceteris, contra quorum tarditatem seu peruersitatem conuenientissime defendenda est tantae gratiae dispensatio, quam superbae animulae nihili pendunt, quae nimis affectant plurimum posse et ad sua uitia sananda uel etiam frenanda nihil possunt. Quaeris igitur, utrum mundi dominus et rector intemeratae feminae corpus impleuerit, pertulerit decem mensium longa iinuiolata permanserit; utrum intra corpusculum uagientis infantiae latuerit, cui par uix putatur uniuersitas, passus fuerit puerilitatis annos, adoleuerit, iuuentute solidatus sit; tam diu a sedibus suis afuerit ille regnator atque in unum corpusculum totius mundi cura translata sit; deinde in somnos resolutus sit, cibo alitus, omnes affectus mortalium senserit
Abbreviated transcription (Latin):
No inlustri & merito insigni. & p̃stantis simo filio uolusiano. angustinꝰ indño salutem:
Legi litteras tuas in quib uidi magni cuius dam dialogi spetim̃. laudabili breuitate
comp̃hensum Respondere igitur debui. nec ꝓdilatione aliquid excusationis obponere
Accidit enĩ oportune : ut ab alienis negotis mͥ aliquantulũ uacar&. Suib aut̃ dic tandis hocᷤ
otiũ statuerã impendere. paululũ distuli nequaquã uistũ ee. arbitratus. ut quẽ adquerendũ
stramus cũ tua uerba legerit. ita te uelit doctrina instrui xp̾iana. ut tibi tantũ sufficiat
ad salutem. Non huiꝰ uite quã uaporis e̾ẽ. simillimã: tantillũ apparentis. & ilico uanes¬
centis atq pereuntis sermo diuinꝰ ad monere curauit. s illam salutem propter quam adi¬
piscendam a inȩt̃num obtinendã xp̾iani sumꝰ. Parũ est gͦ nobis sic̾te instrui: ut tibisit
liberando satis Ingeniũ quippe & eloquium tuũ tamexcellens tamq luculentũ: ꝓdesse deba

Expanded text:
NO INLUSTRI ET MERITO INSIGNI ET PRAESTANTISSIMO FILIO VOLUSIANO AUGUSTINUS IN DOMINO SALUTEM. Legi litteras tuas, in quibus uidi magni cuiusdam dialogi specimen laudabili breuitate comprehensum. respondere igitur debui nec pro dilatione aliquid excusationis opponere. accidit enim opportune, ut ab alienis negotiis mihi aliquantulum uacaret. quibus autem dictandis hoc otium statueram inpendere, paululum distuli nequaquam iustum esse arbitratus, ut, quem ad quaerendum stramus, cum tua uerba legerit, ita te uelit doctrina instrui Christiana, ut tibi tantum sufficiat ad salutem non huius uitae, quam uaporis esse simillimam tantillum apparentis et ilico uanescentis atque pereuntis sermo diuinus admonere curauit, sed illam salutem, propter quam adipiscendam et in aeternum obtinendam Christiani sumus? parum est ergo nobis sic te instrui, ut tibi sit liberando satis. ingenium quippe et eloquium tuum tam excellens tamque luculentum prodesse debet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓseuche Porro si usitatius ut dici in seripturis uotũ appellat᷑ enche : ei cepto nomine generali orations¬

Expanded text:
οσευχή. Porro si usitatius, ut dixi, in Scripturis votum appellatur εὐχή, excepto nomine generali orationοσευχή. Porro si usitatius, ut dixi, in Scripturis votum appellatur εὐχή, excepto nomine generali oration
Abbreviated transcription (Latin):
quid sibi uult quod ista ita posuit apłs. ut ñsit eorũ neglegenda distuitio Excepto itaq nomine geuerali
& salua loquetidi consu&udine scđmi quã siuedicas p̃cationẽ siue orationẽ siue int̃pellationẽ uł postula¬
tionẽ. ina eademq res intelligit᷑. aliqua &iã singulorũ istorũ ꝓpri&as inqrendaẽ: s eã liqͥdo ꝓueuire dis
ut pene onis srequentat ȩccła : ut p̃cationes accipiaitꝰ dictas quas facutiꝰ incelebratione sacram̃torũ. auteꝗ
lud quod ẽ in dñ m̾sa incipiatbeneda orationes : cũ benedicit᷑ & scĩficat᷑ & ad distribuendũ¬
Quã totã p&itionẽ. fere otis ȩccła dñi ca oratione concludit Adquẽ uttellectũ &iã ubi greci origo nos
adiuuat. Nã eã quã dicunt eucher raro ita scriptura ponit. ut intelligat᷑ oratio S plerũq ut inulto
Unde hancu̾bi origine sic̃ superius dixi ñon nulli iinꝰ erudite intuentes P roseuchen ñ orationẽ. s ad¬

Expanded text:
quid sibi uult, quod ista ita posuit apostolus, ut non sit eorum neglegenda distinctio? excepto itaque nomine generali et salua loquendi consuetudine, secundum quam, siue dicas precationem siue orationem siue interpellationem uel postulationem, una eademque res intellegitur, aliquvel pene omnis frequentat Ecclesia, ut precationes accipiamus dictas, quas facimus in celebratione Sacramentorum, antequam illud quod est in Domini mensa incipiat benedici: orationes, cum benedicitur et sanctificatur, et ad distribuenduquam totam petitionem fere omnis ecclesia dominica oratione concludit. ad quem intellectum etiam uerbi Graeci origo nos adiuuat; nam eam quam dicunt εὐκήν raro ita scriptura ponit, ut intellegatur oratio; sed plerumque et multo unde hanc uerbi originem, sicut superius dixi, nonnulli minus erudite intuentes irpoaeoxav non orationem sed ad
Abbreviated transcription (Latin):
In t̃ pellatio ne s aut̃ siue ut ur̃ codices habetit postulationes fuint: cũ popłis benedr̃ Uunceni aa¬
tistite s uelut aduocati susceptos suos ꝑ manꝰ impositionẽ miseri cordissimȩ offer̃ potestati. Quib pact
& participato tanto sacram̃toigrarũ actio cuncta concludit: quã in his &iã ubis ultimã cõm̃dauit apis
ȩc aut̃ causa p̃cipua fuit ista dicendi ut his breuit̃ ꝑscriptis atq significatis ñ putar&ur neglegendũ ee.¬
Quodseqt᷑ ꝓ om̃ib hominib pregib & his qͥ in sublimitate sunt: ut qxam & tranquillã nitã agamus

Expanded text:
pellationes autem siue, ut uestri codices habent postulationes fiunt, cum populus benedicitur; tunc enim antistites uelut aduocati susceptos suos per manus impositionem misericordissimae offerunt potestati. quibus peractis et participato tanto sacramento gratiarum actio cuncta concludit, quam in his etiam uerbis ultimam commendauit apostolus. haec autem causa praecipua fuit ista dicendi, ut his breuiter perscriptis atque significatis non putaretur neglegendum quod sequitur: pro omnibus hominibus, pro regibus et his qui in sublimitate sunt, ut quietam et tranquillam uita
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsoluit nr̃a peccata: Aut qͥ nouã creauit eicarni quãsine parente fecit ext̾ra. ñ potuit
creare carni. quã sine uiro sumssit exfeminaꝰ Hȩc sicut potui non qͥd
datis sed tam̃ ad carissimos nr̃os sc̃ĩtatistuȩ litteris nomperitia quã desiderasti: sed
sollicita dilectione respondi. Sigrate accipis. & ammonitionẽ fr̃nã &iam utilem
on errando sed prudent̃ considerando cum eccłȩ pace c̃seruans: dõ gr̃as. Si autem
me ista nondum mnraris uł &iã nec miraris. & me aliquid cercũ deorigine am marũ

Expanded text:
qui soluit nostra peccata, aut, qui nouam creauit ei carni, quam sine parente fecit ex terra, non potuit nouam qui soluit nostra peccata, aut, qui nouam creauit ei carni, quam sine parente fecit ex terra, non potuit nouam creare carni, quam sine uiro sumpsit ex femina. Haec, sicut potui, non quidem ad me datis sed tamen ad carissimos nostros sanctitatis tuae litteris non peritia, quam desiderasti, sed sollicita dilectione respondi. si grate accipis et admonitionem fraternam et iam utilem non errando sed prudenter considerando cum ecclesiae pace conseruas, deo gratias. si autem me ista nondum nosse miraris uel etiam nec miraris et me aliquid certum de origine animaru
Abbreviated transcription (Latin):
peccatrices: melius origo animȩ latet. dũ tam̃ eam non dubitemꝰ dĩ ẽẽ creaturam:
uã uł ds̃ peccati auctor dr̃. uł contra dm̃ aliena malinatura introducitur: uł bap¬
tasma par uulors mnirritum ducitur. Ut autẽ & ametua dilectio dehac questione
aliquid audiat definitum non parui estimandum. immo p̃cipue necessariũ at que-
ꝓpagent᷑: mediatoris tam̃ animã nullum exadã traxisse peccatum dubitare fas ñ. ẽ:
Sienim nulla ꝓpagatur ex altera ubiom̃s tenentur ꝓpagate carne peteati q̃nto minꝰ
non libi dine c̃cepta sed fide. ut eet insimilitudine carnispeccati. non in carne peccati:¬
Siautem peccato pͥmȩ anime peccatricis ideo ceterȩ tenentur obnoxiȩ quia exilla sunt
ꝓpagate: ꝓfecto illa quãsibi unigenitus coaptauit. aut peccatum inde nontraxit.
aut om̃ino inde nontracta est. Neq enim non potuit animã sibi trabere sinepeccato

Expanded text:
peccatrices. melius origo animae latet, dum tamen eam non dubitemus dei esse creaturam peccatrices. melius origo animae latet, dum tamen eam non dubitemus dei esse creaturam quam uel deus peccati auctor dicitur uel contra deum aliena mali natura introducitur uel baptisma paruulorum inritum ducitur. Ut autem et a me tua dilectio de hac quaestione aliquid audiat definitum non parui aestimandum, immo praecipue necessarium atque propagentur. mediatoris tamen animam Si enim nulla propagatur ex altera, ubi omnes tenentur propagatae carne peccati, quanto minus non libidine csi autem peccato primae animae peccatricis ideo ceterae tenentur obnoxiae, quia ex illa sunt propagatae, profecto illa, quam sibi unigenitus coaptauit, aut peccatum inde non traxit aut omnino inde non tracta est. neque enim non potuit animam sibi trahere sine peccato,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ipsũ crucifigim᷑ mundo. Ipsius morte mortis abadam omib nob̾ introductȩ atq¬
uniuersȩ anime illud ꝓpagatione contractum cyrografũ rũpit᷑: in qͦ nu
om̃i no natoꝵ antequã perbaptissimũ liberet᷑. nontenetur obnoxius. In his uerbis apłicȩ
sedis tã antiqua atq fundata. certa & clara est catholica fides: ut nefassit deilla dubita
c̃tractum mortis cyro gra fum rumpit᷑: si potest animas sic alienas aꝓpagatione defer-¬
dere. ut tam hoc cyrografo quod sola morte xp̃i rũpendum ẽ. rectissima rationie
demonstrentur obstrictȩ. nec sua ꝓpagatione sedcar nis hoc debito iustȩ appareant
obligatȩ. non solũ nemine ꝓhibente defende: uerum & iã nob̃ qͦmodo hic tecũ defen¬
nisi ut eas dicas peccato pͥmi hominis non teneri. autper ꝓpagatior
nonsuam sed carnis auctoredõ uł nescio qua mali natura in nocentissimas fieri

Expanded text:
per ipsum crucifigimur mundo, ipsius morte mortis ab Adam omnibus nobis introductae atqper ipsum crucifigimur mundo, ipsius morte mortis ab Adam omnibus nobis introductae atqne contractum chirographum rumpitur, in quo nullus omnino natorum, antequam per baptismum liberetur, non tenetur obnoxius\'. in his uerbis apostolicae sedis tam antiqua atque fundata, tam certa et clara est catholica fides. ut nefas sit de illa dubitarcontractum mortis chirographum rumpitur, si potes animas sic alienas a propagatione defendere, ut tamen hoc chirographo. quod sola Christi morte rumpendum est. rectissima ratione demonstrentur obstrictae nec sua propagatione sed carnis hoc debito iuste appareant obligatae, non solum nemine prohibente defende. uerum etiam nobis, quo modo id tecum defenis. adserere. nisi ut eas dicas peccato primi hominis non teneri aut per propagationem non suam sed carnis auctore deo uel nescio qua mali natura innocentissimas fieri
Abbreviated transcription (Latin):
obnoxiȩ. assere qđ sentis ut potes. Siautem non ȩas alit̾ potes aꝓpagatione facet e
nisi ut simul facias ab om̃i peccati uinculo liberas: cohib̾ete ab huiꝰ modi
tatione om̃i modo. Non est enim falsa etiam inpar uuloꝵ baptismate remissio
peccatoꝵ: nec uerbotenꝰ dr̃. sed ueracit̾ agitur. Nam ut iam uerb̾utar quȩ impsa epła
beatissimi antistitis zosimi leguntur. fidelis dñs inuerb̾suis. eiusq baptis mꝰ re ac uerb̾
id ẽ opere. c̃fessione. & remissione uera peccatoꝵ in om̃i sexu. etatȩ. c̃ditione generis
humani eandem plenitudinẽ tenent. Nullus enĩ nisi qͥ peccati seruus ẽ. li̾ efficitur:
credemstus dicipotest. nisi quiuere perpeccatũ fuerit ante captiuus. sicut scriptũ ẽ.
Siuos filius liberauerit: tunc uere liberi eritis. Per ipsum enĩ renascim sp̃italit̾:

Expanded text:
obnoxiae. adsere. quod sentis, ut potes. si autem non eas aliter potes a propagatione facere alienas, obnoxiae. adsere. quod sentis, ut potes. si autem non eas aliter potes a propagatione facere alienas, nisi ut simul facias ab omni peccati uinculo liberas, cohibe te ab huius modi disputatione omni modo. non est enim falsa etiam in paruulorum baptismate remissio peccatorum nec uerbo tenus dicitur, sed ueraciter agitur. nam, ut iam uerbis utar, quae in ipsa epistula beatissimi antistitis Zosimi leguntur, \'fidelis dominus in uerbis suis eiusque baptismus re ac uerbis, id est opere, confessione et remissione uera peccatorum in omni sexu, aetate, condicione generis humani eandem plenitudinem tenet. nullus enim, nisi qui peccati seruus est, liber efficitur nec redemptus dici potest. nisi qui uere per peccatum fuerit ante captiuus. sicut scriptum est: Si uos filius liberauerit, uere liberi eritis. per ipsum enim renascimur spiritaliter,
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt animas originẽ de illa pͥma peccatrice nonducere qđ uł aliqua fortasse ratio¬
ne uera dici potest. uł sine fidei labe nesciri: sedhinc conantur efficere. unde omin
aꝑtissimi hereticiu dicantur animas paruuloꝵ nihil mali exadã trahere: qđ sit
lauacro regenerationuis expiandum. Nam pela gii dehacre arguintaque int̾ alia eiꝰ
dam nabilia & iam litteris apłicȩ sedis ad iuncta ẽ. itase hab&. Sianima inquit
extra duce non ẽ. sed sola caro tantum hab& traducem peccati: sola gͦ poenã meret᷑.
Iniustum: ẽ enim ut hodie nata anima non ex mass& adȩ. tam anti qũiu peccatum
port&e alienũ: quia nulla ratione conceditur ut ds̃ qͥ propria peccata dimittit. unũ
imput& alienum. Sigͦ ita pocest animarũ asserere sine ulla ꝓpagine nouitatem
ut rationae iusta & aside catholica ñ aliena & iã sic peccato pͥmi hominis ostendant᷑

Expanded text:
dicunt animas originem de illa prima peccatrice non ducere. quod uel aliqua fortasse ratiodicunt animas originem de illa prima peccatrice non ducere. quod uel aliqua fortasse ratione uera dici potest uel sine fidei labe nesciri, sed hinc conantur efficere, unde omnino apertissimi haeretici iudicantur. animas paruulorum nihil mali ex Adam trahere, quod sit lauacro regenerationis expiandum. nam Pelagii de hac re argumentatio. quae inter alia eius damnabilia etiam litteris apostolicae sedis adiuncta est, ita se habet: Si anima\', inquit, \'ex traduce non est, sed sola caro tantum habet traducem peccati, sola ergo poenam meretur. iniustum est enim. ut hodie nata anima non ex massa Adae tam antiquum peccatum portet alienum, quia nulla ratione conceditur, ut deus, qui propria peccata dimittit, unum inputet alienum. Si ergo ita potes animarum adserere sine ulla propagine nouitatem, ut ratione iusta et a fide catholica non aliena etiam sic peccato primi hominis ostendantur
Abbreviated transcription (Latin):
eam nec ds̃ cogit in sontẽ quia peccandi auctor non est. neculla mali natura quia nor ẽ:
magnis ineffabili bonitate largitur: cuius uł auctores uł certe acerrimi notissimiq
suasores cumpelagus & celestius extitissent concilioꝵ episcopaliũ uigilantia iti
adiutorio saluatoris quisuam tuetur eccłam &iam duosuenerabilib antistitib
apłice sedis papa in nocentio. & papa zosimo. nisi correpti & iam egerint penitertiã
toto xp̃iano orbe damnatisunt: deqͥb exempla recentium litterarum siue que spe¬
cialit̾ ad afros. siuȩq uniuersaliter ad om̃s ep̃os dememorata sede manar̃. nefor te
d uram sc̃itatẽ non dum peruenerint. uob̾ cũramꝰ mitti ab eisfr̃ibus: qu
litteras ut tuȩ uenerationi dirigerent dedimꝰ. Hi autẽ nonideosunt heretici quia

Expanded text:
eam nec deus cogit insontem, quia peccandi auctor non est, nec ulla mali natura. quia non est. eam nec deus cogit insontem, quia peccandi auctor non est, nec ulla mali natura. quia non est. illis et magnis ineffabili bonitate largitur. cuius uel auctores uel certe acerrimi notissimique suasores cum Pelagius et Caelestius extitissent, conciliorum episcopalium uigilantia in adiutorio saluatoris. qui suam tuetur ecclesiam, etiam a duobus uenerabilibus antistitibus apostolicae sedis, papa Innocentio et papa Zosimo, nisi correcti etiam egerint paenitentiam, toto Christiano orbe damnati sunt, de quibus exempla recentium litterarum. siue quae specialiter ad Afros siue quae uniuersaliter ad omnes episcopos de memorata sede manarunt, ne forte ad uestram sanctitatem nondum peruenerint, uobis curauimus mitti ab eis fratribus, quibus et has litteras, ut tuae uenera tioni dirigerent. dedimus. hi autem non ideo sunt haeretici. quia
Abbreviated transcription (Latin):
pͥus me doceat. & tunc ad me mittat quos doceam. Quiliber m̃s. non doc tores sed
inqͥsitores. & pocius discere cũpientes apud me legi potest : mitti uero uspiam ñ debet.
uł cuiquam foras dari: nisi cum rescript̾a dño ad uiuante ꝑcepero id qđ illesentit prom¬
tisime aclibentissime defensurus. sime docere potuerit quomͦ anime non ex adamuemant.
& tam ex illo iustam sortẽ damnationis inueniant: Nisi ad remissionẽ peccatorũ renias.¬
cendo perueniant. Absit enĩ ut credamꝰ uł animas paruuloꝵ in lauacro regenerationis
falsam accipere peccatoꝵ mundationẽ. uł dm̃ esse aut aliquam naturã quã not
condi dit ds̃ illius ex qua mundantur in qͥnationis auctorem. Donec gͦ aut ille
rescribat. aut ego sids̃ uoluerit ali quomͦ discam: sinullam de illa peccatrice originẽ duc̃
quȩ causa sit animȩ subeudi originale peccatum qđ necesse est ẽẽ inomib paruulis. & quo

Expanded text:
prius me doceat et tunc ad me mittat, quos doceam. Qui liber mens non doctoris sed prius me doceat et tunc ad me mittat, quos doceam. Qui liber mens non doctoris sed inquisitoris et potius discere cupientis apud me legi potest; mitti uero uspiam non debet uel cuiquam foras dari, nisi cum rescripta domino adiuuante percepero id, quod ille sentit, promptissime ac libentissime defensurus, si me docere potuerit, quo modo animae neque ex Adam ueniant et tamen ex illo iustam sortem damnationis inueniant, nisi ad remissionem peccatorum renascendo perueniant. absit enim, ut credamus uel animas paruulorum in lauacro regenerationis falsam accipere peccatorum mundationem uel deum esse aut aliquam naturam, quam non deus condidit. illius. ex qua mundantur, inquinationis auctorem. donec ergo aut ille rescribat aut ego, si deus uoluerit, aliquo modo discam, si nullam de illa peccatrice originem ducit, quae causa sit animae subeundi originale peccatum, quod necesse est esse in omnibus paruulis et quo
Abbreviated transcription (Latin):
defemorib patris. quorum erant ille aninȩ. perquarũ numerũ intelliguntur toc
homines: Uellem autẽ legere libellum tuum. cuiꝰ m̃tionem fecisti inlitteris tuis: Nie
forte aliqua ibi testimonia non ambigua posuisti. Ame autẽ cũ que siss& amicꝰ mͥ
carissimꝰ & diuinarum studiosissimꝰ litterarum quid de hac questionȩ sentire. eiq
remota uerecundu hinc estus meos & ignorantiam fassus essem: scripsit inde longe
trans mare ad doctissimũ uirum. cui rescripsit ille ut pocius me c̃suler& nesciens quidia
cerat. nec ali Iu ame certum ac definitum audire poterat. Significauit tam̃ meadẽ
breui epła sua. sepocius fieri quam ꝓpagari animas credere: simulꝰ &iam ammoneris
animarũ ꝓpaginem quia ipse oriente.ẽ. occidentalem eccłam solere sentire. Hac ergo
maiore occasione cõpta. scripsi ad eum nonbreuẽ librũ: consulens eum & petens ut

Expanded text:
de femoribus patris, quorum erant illae animae, per quarum numerum intelleguntur tot de femoribus patris, quorum erant illae animae, per quarum numerum intelleguntur tot homines? Vellem autem legere libellum tuum. cuius mentionem fecisti in litteris tuis, ne forte aliqua ibi testimonia non ambigua posuisti. a me autem cum quaesisset amicus mihi carissimus et diuinarum studiosissimus litterarum, quid de hac quaestione sentirem. eique remota uerecundia hinc aestus meos et ignorantiam fassus essem. scripsit inde longe trans mare ad doctissimum uirum. cui rescripsit ille. ut potius me consuleret, nesciens, quod iam fecerat nec aliquid a me certum ac definitum audire potuerat. significauit tamen in eadem breui epistula sua se potius fieri quam propagari animas credere simul etiam admonens animarum propaginem — quia ipse in oriente est — occidentalem ecclesiam solere sentire. hac ego maiore occasione comperta scripsi ad eum non breuem librum consulens eum et petens, ut
Abbreviated transcription (Latin):
quod c̃tinetur illud quod c̃tin&. sicut ait quidam. Uina coronant: cum coronarent᷑
uasa uinaria. Uinũ enĩ continetur : & uas c̃tinet. Sicut gͦ apellamꝰ eccłam basilicã
inquinari dicit eum qui intrauerit suꝑ animã mortuã. hoc est suꝑ defuncti cadauer.
ut nomine animȩ mortuȩ. mortuũ corpꝰ intelligatur quod animã c̃tinebat: quia
& absente popło idẽ. eccła. locus tam̃ ille nichilominꝰ eccła nuncupatur. Hec respon¬
derent᷑. suit dixi feminino genere positum ẽẽt quȩ exierant defemorib iacob: idẽ
quȩ anime. Nunc uͦ cũ masculinũ genꝰ sit positum. ia est qͥ exierint defemorib iacob¬
idẽ quȩ animȩ. qͥs non ita intelligere malit. om̃s anime eoꝵ qͥexier ex femorib eius
id est animȩ hominum. ut & iam sic possint intelligi scđm corpꝰ tantũ modo exisse homines

Expanded text:
nificatur per id, quod continetur, illud, quod continet, sicut ait quidam: \'Vina coronant\', cum coronarentur nificatur per id, quod continetur, illud, quod continet, sicut ait quidam: \'Vina coronant\', cum coronarentur uasa uinum: uinum enim continetur, uas continet. sicut ergo appellamus ecclesiam basilicam, inquinari dicit eum qui intrauerit super animam mortuam, hoc est super defuncti cadauer, ut nomine animae mortuae mortuum corpus intellegatur, quod animam continebat, quia et absente populo, id est ecclesia, locus tamen ille nihilominus ecclesia dicitur. haec responderentur, si, ut dixi, feminino genere positum esset: quae exierunt de femoribus Iacob, id est quae animae. nunc uero cum masculinum genus sit positum\', quis non ita intellegere malit: \'omnes animae eorum, qui exierunt ex femoribus eius,\' id est animae hominum, ut etiam sic possint intellegi secundum corpus tantum modo exisse homines
Abbreviated transcription (Latin):
qm satis apertũ dictum uidetur animas &iã defemorib iacob nonsola exisse corpora
filiorũ. ut eo modo & iam illud intelligi uelint aparcetotum quod dix adã. cum illi
nulier eiꝰ ostenderetur. hoc nunc os exossib meis: & caro decarne mea. N
& anrma de anima mea. Sed ita fieri potest ut carne nominata utrũq intelligat
sicut hic animas nomina uit: tam̃ & iã corpora infilii s intelligiuolurt. Sedhoc
estimonium certe quasi tã clarum atq manifestum. enodandȩ huic
non sufficeret: necsi ita legeretur genere feminino. que exier̃ defemorib eiꝰ animas
intelligeremꝰ : que exierunt. Ideo autem nonsufficeret : qm̃ & anime nomitue.
orpꝰ solum posse significari modo quodã locutionus ostenditur: quosig

Expanded text:
us propagari, quoniam satis aperte dictum uidetur animas etiam de femoribus Iacob non sola exisse corpora us propagari, quoniam satis aperte dictum uidetur animas etiam de femoribus Iacob non sola exisse corpora filiorum, ut eo modo etiam illud intellegi uelint a parte totum, quod dixit Adam. cum illi mulier eius ostenderetur: Hoc nunc os ex ossibus meis et caro de carne mea; non enim dixit -et anima de anima mea\', sed ita fieri potest, ut carne nominata utrumque intellegatur, sicut hie animas nominauit et tamen etiam corpora in filiis intellegi uoluit.. Sed hoc testimonium certe quasi tam clarum atque manifestum enodandae huic quaestioni non sufficeret, nec si ita legeretur genere feminino \'quae exierunt de femoribus eius\\ ut animas intellegeremus, quae exierunt. ideo autem non sufficeret, quoniam et animae nomine corpus solum posse significari modo quodam locutionis ostenditur. quo sig
Abbreviated transcription (Latin):
unde ipsum pͥmũ corpꝰ effectum est: sic anima nr̃a quamuis exilla anima ꝓpagata
non ad nichilũ quia in mortalis est: sed ad illum redit aquo ipsa pͥma anima facta est.
Icꝑ hoc illud quodscriptũ est despũ cuiusq hominis quod redeat addm̃ qui dedit eũ.
non soluit istã obscurissimã questionẽ: quia siue exillo uno siue exnullo alio ds̃uti quȩ
dedit eum. Itẽq illi qͥ propaginẽ animarũ inconsiderata temeritate defendunt:
int̃ alia testimonia quȩ suȩ cause suffragari arbitrantur. nullũ quasi m
& expressius prosepossunt. proferendum: putare quã id quod ingenesi scriptũ ẽ. Ois
autem animȩ que introier̃ cum iacob inegiptum. qͥexier̃ defemorib eiꝰ. Hoc enim
uelit euidentissimo testimonio possunt credi anime infilios exparentib:

Expanded text:
 tamen redit. unde ipsum primum corpus effectum est. sic anima nostra quamuis ex illa anima propagata  tamen redit. unde ipsum primum corpus effectum est. sic anima nostra quamuis ex illa anima propagata non ad nihilum, quia inmortalis est, sed ad illum redit. a quo ipsa prima anima facta est. ac per hoc illud, quod scriptum est de spiritu cuiusque hominis, quod redeat ad deum, qui dedit eum, non soluit istam obscurissimam quaestionem, quia siue ex illo uno sine ex nullo alio deus utique dedit eum. Itemque illi, qui propaginem animarum inconsiderata temeritate defendunt, inter alia testimonia, quae suae causae suffragari arbitrantur. nullum quasi manifestius et expressius pro se possunt putare proferendum quam id, quod in Genesi scriptum est: Omnes autem animae, quae introierunt cum Iacob in Aegyptum, qui exierunt de femoribus eius. hoc enim uelut euidentissimo testimonio possunt credi animae in filios ex parentib
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m modulum uincit. & aꝑta diuinia scripturi non subuenit: tẽmereh
aliquid definire humana coniectura p̃sumit. Scdm uitas autem quas propͥas habere
incipiunt: nouos homines dicimꝰ nasci. siue anima siue corpore. Atuͦ scđm origin ale
peccatum ue teres nascuntur: ideo baptis mate renouantur. Aliquid gͦ certũ deam¬
me origine: nondum inscripturis canonicis cõperi. Nam hiquinouas sine ulla ꝓpagine
asser animas fieri: inter testimonia quib id nituntur ostendere. ponunt &iam illa duo
cumfingit ex alio fingat anex nichilo: incertiun ẽ. Illud tam̃ int̾ cetera testimonua
uidetur eẽ p̃cipuũ. quod inlibro salo monis ecdesiaste legitur. Et reuertetur puluis
int̾rã sicut erit: & sp̃s reu̾tetur addm̃ quidedit eũ. S ed facillime respondetur corp̃
icut enĩ nr̃m corpꝰ inquiunt quãuis expͥmo illo corpore ꝓpagatũsit : eot

Expanded text:
r obscura nostrum modulum uincit et aperta diuina scriptura non subuenit, temere hinc r obscura nostrum modulum uincit et aperta diuina scriptura non subuenit, temere hinc aliquid definire humana coniectura praesumit. secundum uitas autem, quas proprias habere incipiunt, nouos homines dicimus nasci sine anima sine corpore. at uero secundum originale peccatum ueteres nascuntur; ideo baptismate . renouantur. Aliquid ergo certum de animae origine nondum in scripturis canonicis repperi. nam qui nouas sine ulla propagatione asserunt animas fieri, inter testimonia, quibus id nituntur ostendere, proponunt etiam illa duo cum fingit, ex aliquo fingat an ex nihilo, incertum est. illud tamen inter cetera testimonium uidetur esse praecipuum, quod in libro Salomonis Ecclesiaste legitur: et reuertetur puluis in terram, sicut erat, et spiritus reuertetur ad deum, qui dedit eum. sed facillime respondetur: corpus sicut enim nostrum corpus, inquiunt, quamuis ex primo illo corpore propagatum sit, eo
Abbreviated transcription (Latin):
experientia longe remotas: atq inabditissimis naturesinib latent. ñ erubescendũ ẽ.
homini c̃fiteri senescire qđ nescit. nedum sescire menititur: nũ quã scire mereatur.
Quis autem negat non unius tantum. sed om̃is animȩ creatorẽ dm̃ atq factorẽ nisi
qͥ eiꝰ eloquis apertissime refragatur: Sine ulla qͥpye ambi guitate perprophetã dicit.
omnẽflatũ ego feci: animas scilic& intelligi uolens. quod uerba consequentia matui¬
festant. Nonitaq unum quem facto exterra homini pͥmo inspirauit. sed omnem
flatũ ipse fecit: ipse adhuc facit. Queritur tam̃ utrũ omnẽ flatũ ex uno illo flatu
sicut omne corpꝰ hominis ex uno illo corpore facit: anuͦ noua quidem corpora faciat
exuno. anmas autẽ nouas exnichilo. Quis enĩ c̃grua suis originib genera rerum
&iam deseminib facit nisiqui ipsa semina sd ne seminib facit: Sedubires naturalit̾

Expanded text:
experientia longe remota sunt atque in abditissimis naturae sinibus latent, non erubescendum est experientia longe remota sunt atque in abditissimis naturae sinibus latent, non erubescendum est homini confiteri se nescire. quis autem negat non unius tantum, sed omnis animae creatorem deum atque factorem, nisi qui eius eloquiis apertissime refragatur? sine ulla quippe ambiguitate per prophetam dicit: omnem flatum ego feci, animas uidelicet intellegi uolens, quod uerba consequentia manifestant. non utique unum, quem facto ex terra homini primo inspirauit, sed omnem flatum ipse fecit, ipse adhuc facit. quaeritur tamen, utrum omnem flatum ex illo uno flatu, sicut omne corpus hominis ex illo uno corpore faciat, an uero noua quidem corpora faciat ex uno, animas autem nouas ex nihilo. quis enim congrua suis originibus genera rerum etiam de seminibus facit, nisi qui ipsa semina sine seminibus fecit? sed ubi res naturalite
Abbreviated transcription (Latin):
celeritate atq athomo tẽporis unde exierat recurrit anpereat. & siperit. qͦmͦ ipsa.
cuĩ mortale sem̃. ẽ. in mortalis ÷ inima : An in mortalitatẽ tunc accipit q̃ndo formatur
ut uiuat. sicut iustitia quando formatur ut sapiat: & quo pacto dĩ eam fingat in homi¬
ne & iam si anima seminaliter trahatur ex anima. sicut fingit in homine corporis
menbra. quam ius corpꝰ seminalit̾ trahatur excorpore. Sienĩ non & iã spiritalis
creatura fingere tur adõ: nonscriptum ẽẽt. Quifingit sp̃m hominis in ipso. Et
meo quod legitur. qͥfinx̃ singillatĩ corda bominum: siper corda significate sunt animȩ
fingi eas posse quis dubit&: Sed queritur utrum ex una anima hominis pͥmi sicut
fingit singillatĩ facies hominũ: ex uno tam̃ corpore hominis pͥmi. Cumhȩc atq huius
modi dehacre multa quęrerentur quȩnullo sensu carnis exploraripossunt & aNirã

Expanded text:
celeritate atque atomo temporis, unde exierat, recurrat, an pereat; et si perit, quo modo ipsa, celeritate atque atomo temporis, unde exierat, recurrat, an pereat; et si perit, quo modo ipsa, cuius mortale semen est, inmortalis est anima, an inmortalitatem tunc accipit, quando formatur, ut uiuat, sicut iustitiam, quando formatur, ut sapiat; et quo pacto deus eam fingat in homine, etiamsi anima seminaliter trahatur ex anima, sicut fingit in homine corporis membra, quamuis corpus seminaliter trahatur ex corpore. si enim non etiam spiritalis creatura fingeretur a deo, non scriptum esset: Qui fingit spiritum hominis in ipso; et in eo, quod legitur: Qui finxit singillatim corda hominum, si per corda significatae sunt animae. fingi eas posse quis dubitet? sed quaeritur, utrum ex una anima hominis primi, sicut fingit singillatim facies hominum ex uno tamen corpore hominis primi. Cum haec atque huius modi de hac re multa quaeruntur. quae nullo sensu carnis explorari possunt et a nostra
Abbreviated transcription (Latin):
animas &iã paruuloꝵ quos eccłi nonutiq infalsa sed inuera peccator remissione bapti¬
tat. uera fides p̃dicat trahere horiginale peccatũ ꝓpͥa pͥmi hominis uoluntate cõmissũ.¬
& inoĩns homines generatione trans missum sola regeneratione purgandum. Sed cũ
considerari & per tractari coeperit quid dicat᷑. mirũ siullus sensus com p̃hendit humanꝰ
quo nã mͦ tanquã lucerna delucerna accendatur. & sine detrim̃to alterius alt̃ in de
ignis existat: sic anima deanima parentis fiat inple. uł traducatur inprolem: utrun
incorporeum semen animȩsuȩ qͦdã occulta & inuisibili uia eorũ expatre currat in matrẽ
cumfit conceptus infemina: an quod ẽ. in credibilius insemine corporis lateat. Cum
autẽ flu unt irrita sine illis conceptib semina. utrũ sem̃ anime nonsimul exea tã sũ ma¬

Expanded text:
animas etiam paruulorum, quos ecclesia non utique in falsa sed in uera peccatorum remissione baptianimas etiam paruulorum, quos ecclesia non utique in falsa sed in uera peccatorum remissione baptizat, uera fides pet in omnes posteros generatione transmissum, sola regeneratione purgandum: sed cum considerari et pertractari coeperit quid dicatur, mirum si ullus sensus comprehendit humanus quonam modo tanquam lucerna de lucerna accendatur et sine detrimento alterius alter inde ignis existar, sic anima de anima parentis fiat in prole, vel traducatur in prolem; utrum incorporeum semen animae, sua quadam occulta et invisibili via seorsum ex patre currat in matrem eum fit conceptus in femina; an, quod est incredibilius, in semine corporis lateat. Cum autem fluunt irrita sine
Abbreviated transcription (Latin):
inludi carne peccati. necsu̾ã temere inaliã sententiã tua deflectatur assensio ut
eas exilli una credas propagando traduci. neforte alius inuenire possit quodipse
non possis: aut aliquando inuenias quod nunc non poteris. Nam & illi qͥ animas
exuna propagari asser̃ quã ds̃ homini pͥmo dedit. atq ita eas exparentib trahi dicunt.
si tertulliani opinionem secuntur: ꝓfecto eas non sp̃s sed corpora ẽẽ contendunt: & cor¬
pulentis seminib exoriri. Quo ꝑuersius quid dici potest: Neq hoc t̃tullianũ somnias¬
se mirandum est: qui&iã ipsum creatorẽ dm̃ non ẽẽ nisi corpꝰ opinatur. Qua dem̃tia.
repulsa acorde atq ore xp̃iano. quis qͥs anmã sicuti ẽ. non ẽẽ corpꝰ sed sp̃m conficetur.
& tam infilios exparentib duci. in eo quidem nullis coartat᷑ angustis qđ om̃s.

Expanded text:
includi carne peccati, nec sic iam temere in aliam sententiam tua deflectatur assensio, ut includi carne peccati, nec sic iam temere in aliam sententiam tua deflectatur assensio, ut eas ex illa una credas propagando traduci, ne forte alius inuenire possit. quod ipse non possis, aut aliquando inuenias, quod nunc non potueris. nam et illi. qui animas ex una propagari adserunt, quam deus homini primo dedit, atque ita eas ex parentibus trahi dicunt, si Tertulliani opinionem sequuntur, profecto eas non spiritus sed corpora esse contendunt et corpulentis seminibus exoriri. quo peruersius quid dici potest? neque hoc Tertullianum somniasse mirandum est. qui etiam ipsum creatorem deum non esse nisi corpus opinatur. Qaa dementia repulsa a corde atque ore Christiano quisquis animam. sicuti est, non esse corpus sed spiritum confitetur et tamen in filios ex parentibus duci, in eo quidem nullis coartatur angustiis, quod omnes
Abbreviated transcription (Latin):
uouitatissuȩ. antequã ad peccan dum libero utatur arbitrio dãpnatio
obnoxias ẽẽ non posse. sed easfide catholica confiteris &iã si m illa tenera ȩtate
decorpore exierint indãpnationem per ditionis ituras. nisi sacram̃to mediatoris
quando coeperint damnationis meritũ habere sinouęsunt: itasane ut dm̃
non facias nec aliquã naturã quã ñ c̃didit ds̃ uł peccati earũ uł in nocentiũ dim¬
nationis auctorẽ. Et sunueneris quod te quererȩ ammonui. quod ipse adhuc
fateor non inueni: defende quantum potes atq assere animarũ infanti
dilectione comiunica. Siautem non inueneris quare uł qͦmͦ fiant anime iN¬
fantium peccatrices. & nibil inse ipsis habentes maliciȩ aquo cogantur exadã traihere
unde damnet᷑ cum eas credas non exilla pͥma peccatrice ꝓpagatas. sed nouas atq in sonte

Expanded text:
novitatis suae, antequam ad peccandum libero utantur arbitrio, damnationnovitatis suae, antequam ad peccandum libero utantur arbitrio, damnationi originali obnoxias esse non posse; sed eas fide catholica confiteris, etiamsi in illa tenera aetate de corpore exierint, in damnationem perditionis ituras, nisi Sacramento Mediatoris,  vel unde, vel quando coeperint damnationis meritum habere, si novae sunt, ita sane ut Deum non facias nec aliquam naturam. quam non condidit deus, uel peccati earum uel innocentum damnationis auctorem. et si inueneris, quod te quaerere admonui, quod ipse adhuc, fateor, non inueni. defende, quantum potes, atque adsere animarum infantiudilectione communica. Si autem non inueneris, qua re uel quo modo fiant animae infantium peccatrices et nihil in se ipsis habentes malitiae a quo cogantur ex Adam trahere, unde damnentur, cum eas credas non ex illa prima peccatrice propagatas sed nouas atque insontes