comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ostuum⁊ implebo illł. aꝑite nc̃ ora ur̃a. ut
ipẽ ea tau prete tali repleat ⁊ clamore. Pãt nr̃
qͥ es incȩlis. ubi sunt qͥ de ci ꝓmissione dif¬
sidunt: Ece qmnͣ cato ẽ si dĩ remierata confes¬
sio. mox ut dm̃ unici filn confessus es patrem
tu ipẽ es dĩ patͥs adoptatꝰ infilium. ut eẽs. celi he¬
res. qui paradysi exul habebaris ⁊ tĩe. Iidõ nnc
uocas. pat̾ nr̃ quies in cęlis. qr fiit tͥ quondã patͣ
qui te resoluit in limum. qͥ te ad claustra ꝑtraxit¬
infern. Tertam nesciat. amorem carnis ignoret.
patrem pulu̾is ñ requirat. nicħ in se uitii licere
ut qͥ se dĩ filium credit. actu. uita. morib hones¬
tate tanto genitori respondeat. ne iterum ad t̃-¬
rena descendens. ad ipam tanti genitoris ten¬
dat imuriam. Sc̃ificet᷑ nom̃tuũ. Si nom̃ xp̃i
cetis uisum. cursum claudis. defessis uario
languore sanitatem. mortuis dat uitã. te que
hõ ipm̃ totamq scĩficat creaturã. qmadmodũ

Expanded text:
os tuum, et implebo illud ; aperite nunc ora vestra, ut ipse ea tali prece, tali repleat et clamore. Pater noster qui es in coelis . Ubi sunt qui de Dei promissione diffidunt? Ecce quam cito fidei est remunerata confessio: mox ut Deum unici Filii confessus es Patrem, tu ipse es Dei Patris adoptatus in filium, ut esses coeli haeres, qui paradisi exsul habebaris et terrae; et ideo nunc vocas, Pater noster qui es in coelis. Quia fuit tibi quondam pater qui te resolinferni. Terram nesciat, amorem carnis ignoret, patrem pulveris non requirat, nihil in se vitii licere ut qui se Dei filium credit actu, vita, moribus, honestate tanto generi respondeat, ne iterum ad terrena descendens, ad ipsam tanti genitoris tendat injuriam. Sanctificetur nomen tuum. Si nomen Christi caecis visum, cursum claudis, defessis vario languore sanitatem, mortuis vitam, teque ipsum, homo, totamque sanctificat creaturam, quemadmodum
Abbreviated transcription (Latin):
tnta nr̃a respondeat. ne terreni mores degenerent.
qͦs celestis contunt ⁊ donauit natura. S c̃ificet᷑ no¬
men tuum. Non qađ tua piece sanctficandum sit¬
qđ te santrificat nom̃. s qui a xpĩnomine no¬
catus es xpĩanus. petendum tͥ ẽ. ut actu tuo no¬
men hoc sanctificet᷑ ⁊ honoret᷑ inte. Qͥa sinut urr¬
tutum fama nominis respondet ad glam. ita
maleconũsantis infamia ad eiusdem nominiᷤ
redundat inutiam. dicente apło. Nom̃ dĩ ꝑuoᷤ¬

Expanded text:
vita nostra respondeat, ne terreni mores degenerent, quos coelestis donavit et contulit jam natura. Sanctificetur nomen tuum. Non quod tua sit prece sanctificandum, quod te sanctificat nomen; sed quia Christi nomine vocatus es Christianus, petendum tibi est ut actu tuo nomen hoc sanctificetur et honoretur in te. Quia sicut virtutum fama, nominis tantum respondet ad gloriam, ita male conversantis infamia ad ejusdem nominis redundat injuriam, dicente Apostolo: No
Abbreviated transcription (Latin):
nob̃ nr̃o actu. aut nr̃o actu blasphemat᷑ in
gentib Adueniat regnum tuũ. Ipẽ dicit.
mat qͥd oramus. E st in fide. ẽ. in spe. ẽ mex-¬
pectatione. s ut in re ueniat iam p̃cam᷑. Ue¬
niat autem nob. ñ illi qͥ semꝑ conregnat
patͥ suo. semꝑ regnat in patre. s ueniat no
b mors regnare. desinat regnare pectatum.
Negnauit inqͥt mors ab adam usq ad moy¬
sen: laubi. Non regnet pecc̃m inur̃o morta¬
li corꝑe. Fiat uoluntas tua sic̃ in celo ⁊ int̃¬
ra. Nunc int̃ra multa fiunt ꝓ dẏaboli no¬
luntate. ꝓ scli nequitia. ꝓ desidio carnis.
In cȩlo fit nichil preter dñi uoluntatem.
Petimꝰ gͦ ut interempto diabolo. ut nouo
scło. ut mutato corꝑe. destructo mortisim¬
ꝑio. abolita dnãtione pectati. in cȩlo⁊ int̃¬
ra. in dõ ⁊ hominib una dĩsit eadẽq tio¬
luntas. Panẽ nrm̃ cotidianum da nob̃ ho¬
die. Post regnum celeste panem terrenũ pe
tere ñ iubem᷑. prohibente dño ip̃o cũ dicis

Expanded text:
atur in gentibus. Veniat regnum tuum. Ipse dicit: ut quid oramus? Est in fide, est in spe, est in exspectatione, sed ut in re veniat, jam precamur. Veniat autem nobis, non illi qui semper conregnat Patri suo, semper regnat in Patre; sed veniat non nobis desinat mors regnare, desinat regnare peccatum. Regnavit, inquit, mors ab Adam usque ad Moysen . Et alibi: Non regnet peccatum in vestro mortali corpore . Fiat voluntas tua sicut in coelo et in terra. Nunc in terra multa fiunt pro diaboli voluntate, pro saeculi nequitia, pro desiderio carnis; in coelo vero fit nihil praeter Domini voluntatem. Petimus ergo, ut interempto diabolo, ut novo saeculo, ut mutato corpore, ut destructo mortis imperio, ut abolita dominatione peccati, in coelo et in terra, in Deo et hominibus, una Dei et eadem sit voluntas. Panem nostrum quotidianum da nobis hodie. Post regnum coeleste, terrenum panem petere non jubemur, prohibente ipso cum dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
nitate inttum corꝑis mentisq capiamus.
Idimitte nob̃ debita nr̃a sic̃ ⁊ nos dimittimꝰ
debitorib nr̃is Sic dicendo homo indulgenti¬
temptationẽ. Ds̃ sũ scͥptum ẽ. neminẽ temp¬
tat. s temptare dr̃. cũ contumacit̃ euntes
ad temprationẽm laqueos derelinqͥt Sic
adam temptatoris incurrit insidias. dũ
sui precepta deserit conditoris. Uñ autem
Ia qͦ temptaret᷑ homo ꝓdidit sic dicendo.
S lib̾a nos amalo. hoc ẽ. adẏabolo. qͥ totiꝰ ma
li auctor ẽ.⁊ origo. Dẏabolꝰ natura celestiᷤ
fuit. nc̃ ẽ. neqͥtia spiritalis. etate maior

Expanded text:
 victum corporis mentisque capiamus. Et dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. Sic dicendo, homo, indulgentiatentationem. Deus, sicut scriptum est, neminem tentat : sed tentare dicitur, cum contumaciter euntes ad tentationum laqueos derelinquit. Sic Adam tentatoris incurrit insidias, dum sui praecepta deserit conditoris. Unde autem et a quo tentaretur homo, prodit sic dicendo: Sed libera nos a malo. Hoc est, a diabolo, qui totius mali et auctor est, et origo: diabolus natura coelestis fuit; nunc est nequitia s
Abbreviated transcription (Latin):
terris. ut diabolum uinceret commodauit.
Clamet homo. clamet ad dm̃. libera nos a
malo. ut a tanto malo solo xp̃o tuncente
libemtir. Pat̃ nr̃ qui es in celis. Drandi the¬
ma. mat̾iam petendi. supplicandi normã.
indulsit. ut ex hoc tu petendi sumas sen¬
sum. intellectum capias postulandi. men¬
luram colligas impetrandi ⁊ breui magis¬
sio orandi latissimã capias disciplinam.
Simul qi ad amoris inditium. rex ipse offi¬
cio functus ẽ aduocati. ut preces qͥb respõ¬
surꝰ erat. ip̃e dictaret. Cunctatio ablata ẽ.

Expanded text:
terris, ut diabolum vinceret, commodavit. Clamet, clamet homo ad Deum, clamet: Libera nos a malo, ut a tanto malo, solo Christo vincente, liberemur. Pater noster, qui es in coelis. Orandi thema, materiam petendi, supplicandi normam pndus, indulsit; ut ex hoc tu petendi sumas sensum, ut intellectum postulandi capias, mensuram colligas impetrandi, et brevi magisterio orandi latissimam capias disciplinam; simul quia ad amoris judicium rex ipse officio functus est advocati, ut preces quibus responsurus erat ipse dictaret. Cunctatio ablata e
Abbreviated transcription (Latin):
MNia quȩ diuinitꝰ dicta facta¬
q referunt᷑. sunt miracło sunt
stupori. sunt pauenda mortali¬
b. ipis eciam sc̃ celestib tremen¬
da. s nich ita stupet celum. pauet terra. expa¬
uescit unĩsa treatura. qmͣ qđ uos estis hodie
nob̃ dicentib audit᷑i. Seruus dnm̃ patrẽ uoca¬
re audet. iudicem suum reꝰ ñcupat genitorẽ.
conditio tr̃ena sua se uoce adoptat in filium.
⁊ qͥ t̾rena ꝑdidit. estimat se diuinitatis here

Expanded text:
mnia quae divinitus dicta factaque referuntur, sunt miraculo, sunt stupori, sunt pavenda mortalibus, ipsis etiam sunt coelestibus tremenda. Sed nihil ita stupet coelum, pavet terra, expavescit universa creatura, quam quod vos estis hodie nobis dicentibus audituri. Servus Dominum Patrem vocare audet, judicem suum reus nuncupat genitorem, conditio terrena sua se voce adoptat in filium, qui terrena perdidit existimat se Divinitatis haere
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ hodie cogit᷑ confit̾i. qi tantam cdonoꝵ. dĩ
gram. ꝓmissorum magnitudinẽ. munerũ
largitatem fragilitas humana unde. ꝓmere¬
riualeat ñ potest inuenire. Hoc reor ñ ambi
setanto pauore concussum huiꝰ auditꝰ taliter
eragitatum tremore cũ dic̃. Dñe audinaudi¬
tũ tuũ ⁊ timin. considaui oꝑa tua⁊ expani. Au

Expanded text:
quod hodie cogitur confiteri. Tantam donorum Dei quod hodie cogitur confiteri. Tantam donorum Dei gratiam, promissorum magnitudinem, munerum largitatem, fragilitas humana unde promereri valeat, non potest invenire. Hoc reor non ambise tanto pavore concussum, hujus auditus taliter exagitatum tremore, dicit: Domine, audivi auditum tuum, et timui; consideravi opera tua,
Abbreviated transcription (Latin):
scło ẽ. ipã uita temptatio. T emptatio ĩqt
ẽ uita hoĩs. Rogamꝰ gͦ. ut nos nr̃o arbͥto
ñ relinqͣt. s momĩ actu patna nos pietate
constringat.⁊ in uite trannite cȩlesti mocl̃a¬
tione confirmet. S lib̾anos a malo.aqͦ ma¬
loꝰ A ch̾abolo. quippe ex qͦ ẽ om̃e malũ.
Rogamꝰ nos lib̾ari a malo. qi malo ñ carn¬
erit. frui ñ potest bono. Si adhuc il nali.
si adhuc inutero constituti panẽ petũt.
expetunt regnũ. quare fit questio. qd̃
cogites. nil humantĩ. Audisti parrem tp̃i
hoc ꝑ substantiam crede. Audisti patrẽ tuũ.
hoc crede ꝑ gram. Iue ut eẽt filiꝰ habuit sẽꝑ.
te eẽ. filium dedit mͦ. Sic gͦ te filium scito.
ut seruum te eẽ. ñ nescias Sic audi ad xp̃i
similitudinẽ. te reductũ. ut semꝑ te xp̃o
cognoscas eẽ. subiectum.: Decodem secũ
terrena compago. limosa substã¬
tia. uitȩ acmortis incerto labore
ñ sufficit. fugare ñ audet. credẽ ꝑtimescit.

Expanded text:
tatio. Tentatio, inquit, est vita hominis , rogamus ut nos nostro arbitrio non relinquat, sed in omni actu paterna nos pietate constringat, et in vitae tramite coelesti moderatione confirmet. Sed libera nos a malo. A quo malo? A diabolo, quippe ex quo est omne malum. Rogamus nos liberari a malo, quia malo qui non caruerit, frui non potest bono. Si adhuc non nati, si adhuc in utero constituti panem petunt, expetunt regnum, quare fit quaestio quodcogites, nihil humanum. Audisti Patrem Christi, hoc per substantiam crede; audisti Patrem tuum, hoc crede per gratiam. Ille esse Filius habuit semper, se esse Filium dedit modo. Sic ergo te filium scito, et servum te esse non nescias. Sic audi ad Christi similitudinem te reductum, ut semper Christo te cognoscas esse subjectum. SERMO II. terrena compago, limosa substantia, vitae ac mortis incerta, labore non sufficit, fugare non audet, credere pertimescit,
Abbreviated transcription (Latin):
cera sentiant. uox ꝑsonet. loqͣt᷑ lingͣ. sp̃s
clamet. totum qđ in nob̃ ẽ respondeat grẽ. ñ ti¬
mori. qr qui iudicem mutauit in patrem. amari
uoluit ñ tm̃. Pat̃ nr̃ qͥ es in ceł. Hoc tum dicis.
ñ sic habeas qͣsi ñ sit int̾ris. ñ sic accipias qͣsi sit
loco clauss. qͥ claudit omĩa. s intellige eẽ ⁊ͥ ge¬
nꝰ ẽ celo. cuiꝰ pat̃ habet᷑ in cȩlo. Iage ut uiuendo

Expanded text:
cera sentiant, vox personet, loquatur lingua, spiritus cera sentiant, vox personet, loquatur lingua, spiritus clamet. Totum quod in vobis est respondeat gratiae, non timori; quia judicem mutavit in Patrem; amari voluit, non timeri. Pater noster qui es in coelis . Hoc cum dicis, non sic habeas quasi non sit in terris; non sic accipias, quasi sit loco clausus qui claudit omnia: sed intellige esse sibi genus e coelo, cujus Pater habetur in coelo. Et age ut vivendo
Abbreviated transcription (Latin):
uult postulata prestare.Aut qͥd
petentib se ñ dabit. qͥ se ipsum ñ petentib
dedit: Aut in respondendo qmͣ facit moram.
qui in dictandis precib uota supplicũ sic
preuenit. Hodie qđ auditi᷑ estis stupent
angli. mirat᷑ celum. pauet terra. caro ñ fert.
auditus ñ capit ñ attingit mens. tota ñ potest
sustinere creatura Ego dicere ñ audeo. tatere
tr̃is d̾s aut qđ uos dat cȩlo: qd̾ societatẽ car¬
nis mirat ip̃e. aut qđ uos facit consortiumdi¬
uinitatis intrare: Qd̃ mortem sumpsit ip̃e. aut
qđ uos resumit ex morte: qd̾ ipẽ in ur̃a nascit᷑
seruitute. aut qd̃ sͥ gingnit in lib̃os: Qd̃ susce¬
redes: Est utiq terribiiꝰ. qd̾ terra transfert᷑
in cȩlum. homo cłitate mutat᷑. seruitutis sors
dnãtionis iura sortit᷑. S hoc qmͣuis metuen¬
dum sit. tam̃ qi causa ñ dicentẽ respicit sed
iubentem. accedamꝰ fiuoli quo uocat caritaᷤ.
trahit amor. inuitat affectio. Dm̃ patrem uis¬

Expanded text:
vult postulata praestare. Aut quid petentibus se non dabit, qui seipsum non petentibus dedit? Aut in respondendo quam facit moram, qui in dictandis precibus vota supplicum sic praevenit? Hodie quod audituri estis stupent angeli, miratur coelum, pavet terra, caro non fert, auditus non capit, non attingit mens, tota sustinere non potest creatura: ego dicere non audeo, tacere terris Deus, aut quod vos dat coelo; quod societatem carnis intrat ipse, aut quod vos facit consortium divinitatis intrare; quod mortem sumit ipse, aut quod vos resumit ex morte; quod ipse in vestram nascitur servitutem, aut quod vos sibi gignit in liberos; quod susciredes? Est utique terribilius quod terra transfertur in coelum, homo deitate mutatur, servitutis sors dominationis jura sortitur. Sed hoc quamvis metuendum sit, tamen, quia causa non dicentem respicit, sed jubentem, accedamus, filioli quo vocat charitas, trahit amor, invitat affectio, Deum Patrem vis
Abbreviated transcription (Latin):
mat᷑ int̾ gs̃. Uemat regnum tuum. Iqnͣdo
ñ regnauit q̃s: Petimꝰ gͦ. ut qͥ s regnauit sẽ¬
ꝑ. mͦ regnet in nob̾. ut ⁊ nos in illo regnare
possimꝰ. Regnauit cyabolꝰ regnauit pecẽm.
regnauit ⁊ mors. ⁊ fuit dii captiua mortali¬
tas. Petimus gͦ ut regnante dõ ꝑeat dyabolꝰ.
deficiat pecc̃m. moriat᷑ mors. captiuitas cap¬
tiuet᷑. ut nos lib̃i ꝑpetuam regnemꝰ iuitã.
fiat uoluntas tua sic̃ in celo⁊ in terra. hoc ẽ.

Expanded text:
at regnum tuum. Et quando non regnavit Deus? Petimus ergo ut qui sibi regnavit, semper regnet in nobis, ut et nos in illo regnare possimus. Regnavit diabolus, regnavit peccatum, regnavit mors, et fuit diu captiva mortalitas. Petimus ergo ut regnante Deo pereat diabolus, deficiat peccatum, moriatur mors, captivitas captivetur, ut nos liberi perpetuam regnemus in vitam. Fiat voluntas tua sicut in coelo et in terra. Hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
ta apłm. sit ds monũa ⁊ in omnib uob̃. Panẽ
nrm̃ cotidianum da nob̃ hodie. Qui patrem
nos fecit heredes. qͥ nos nomine sublimauit.
qͥ nos suo⁊ honore ditauit. ⁊ regno. ipẽ nos
ut panem cotidianũ postulemꝰ addixit:
In regno cęli int̾ munera diuina qͥd qu̾it
pauꝑtas humana. Tam bonꝰ. tam piꝰ. tam
largꝰ pater panem filiis non nͥ postulat᷑ in¬
lestem panem. celestes filii ut postulemus
hortat᷑. Ipẽ dixit. Ego sum panis qͥ de cȩlo
descendi. Ipẽ ẽ. panisqͥ satꝰ inuirgine. fer¬
mentatꝰ in carne in passione confectꝰ. for¬
nace coctꝰ sepulcͥ. in eccł̃iis conditꝰ. illatus
alitarib celestem cẏbum cotidie fideub
subministrat: I dimnte nob̃ debita nr̃a¬

Expanded text:
toli: Sit Deus omnia in omnibus vobis . Panem nostrum quotidianum da nobis hodie. Qui patrem nos fecit haeredes, qui nos nomine sublimavit, qui nos suo et honore donavit et regno, ipse nos ut panem quotidianum postulemus addixit. In regno Dei, inter munera divina, quid quaerit paupertas humana? tam bonus, tam pius, tam largus Pater panem filiis non nisi postulatus inlestem panem, coelestes filii ut postulemus, hortatur. Ipse dixit: Ego sum panis, qui de coelo descendi . Ipse est panis, qui satus in Virgine, fermentatus in carne, in passione confectus, in fornace coctus sepulcri, in Ecclesiis conditus, illatus altaribus, coelestem cibum quotidie fidelibus subministrat.
Abbreviated transcription (Latin):
uns dnm̃ sinĩ sͥ comĩsum repꝑit ⁊audiit in
patrem. Non qi mundi huiꝰ fabricam elem̃tis
itas dissonis consonantẽ contẽplatꝰ ẽ. expainit.
s pietatis erga se tanta considãns tc̃ oꝑa. am¬
mirationis tremore concussꝰ ẽ. ⁊ timore. Confi¬

Expanded text:
um suum sibi conservum reperit, et audivit in partem: vel quia mundi hujus fabricam elementis ita sibi dissonis consonantem contemplatus expavit; sed quia pietatis erga se tanta considerans, tunc opera admirationis tremore concussus est et pavore. Consi
Abbreviated transcription (Latin):
ibo ad patrem meum. Iacebat quidix̃
surgam. Incellexit lapsum. sensit
ruinam. lacere se turpis lururiȩ res¬
pexit in lubrico. ⁊ icleo exclamat.
surgam ⁊ ibo ad patͤm meum. Qspe.
qua fiducia. qua conscientia: quaspẽ
Illa qua paterẽ. Ego ꝑdidi quoderat
filii. ille qd̾ pat̾ ẽ non amisit. Apud
patrem ñ int̾cedit extraneus. intus ẽ
in patris pectore. ipse qui interuenit¬
⁊ exorat affectꝰ. Urgent᷑ patͥs uiscera
iterum filium genitura ꝑ ueniam.
Ibo ad pacrem reus. s pat̾ uiso filio
cooꝑit mex reatum. dissimulat iuidicẽ
quia uult implere genitorem. ⁊ senten¬
tiam eito uertit inueniã. qͥ relixe cupit
filium ñ ꝑire. Surgã ⁊ ibo ad pacrem
meũ ⁊ dicã illi. Pat̾ peçcaii incelum
⁊ corãce. Confessio pat᷑m pandit. geni¬
torẽ loqͥt᷑ pemtudo. Peccani incelum

Expanded text:
ibo ad patrem meum. Jacebat qui dixit, ibo ad patrem meum. Jacebat qui dixit, surgam: intellexit lapsum, sensit ruinam, jacere se turpis luxuriae respexit in lubrico, et ideo exclamat: Surgam, et ibo ad patrem meum. Qua spe? qua fiducia? qua confidentia? Qua spe? Illa qua pater est. Ego perdidi quod erat filii; ille quod patris est non amisit. Apud patrem non intercedit extraneus, intus est in patris pectore ipse qui intervenit et exorat affectus. Urgentur patris viscera iterum filium genitura per veniam. Ibo ad patrem reus: sed pater viso filio cooperit mox reatum: dissimulat judicem, qui magis vult implere genitorem; et sententiam cito vertit in veniam, qui redire cupit filium, non perire. Surgam, et ibo ad patrem meum, et dicam illi: Pater, peccavi in coelum et coram te. Confessio patrem pandit, genitorem loquitur poenitudo. Peccavi in coelum
Abbreviated transcription (Latin):
reu̾sꝰ ẽ. In se ante redit ut rediret
ao patrem. qui a se ante recesserat
cum recessit a patre. A se migrat.⁊
ab homine totus transit in bestiã.
pat̃ne pietatis immemor grẽ geni¬
toris oblitus. Quanti m̃cennarii
patris mei habundant panibus ego
autem hic fame pereo: fames reuo¬
cat quem sacuritas xularat. famẽ
illi pacrem dedit sapere. cui copia
tulerat sentire genitorem. Et si tan¬
tum presticit uel inuita fames. pro¬
bate quid possit uoluntarium confer¬
re ieuinium. Oneratus uenter ad ui¬
tia cordeponit. premit mentem. ne
supernam ualeat sentire pietatem.
Corpus inquit quod coirumpitur
Negrauentur corda ur̃a crapula et
ebrietate. Nacuandꝰ ẽ gͦ uent̾ mode¬
ratione ieiunii.: uc exoneratꝰ animꝰ
possit ad alta ꝑtende. conscendere
ad nirtutes possit ad ipsum pretatis
auctorem totꝰ alig̾ ꝑuolare. hoc he¬
lyas ꝓbat qui dñici continuatione
ieuinĩ defecatꝰ a carnali pond̾̃e mortꝰ
uictor euolauit ad cȩlũ. Surgam &.

Expanded text:
reversus est, in se ante redit, ut rediret ad patrem, qui a se ante recesserat, cum recessit a patre. A se migrat, et ab homine totus transit in bestiam, paternae pietatis immemor, gratiae genitoris oblitus. Quanti mercenarii patris mei abundant panibus, ego autem hic fame pereo. Fames revecat quem saturitas exsularat; fames illi patrem dedit sapere, cui copia tulerat sentire genitorem. Et si tantum praestitit vel invita fames, probate quid voluntarium possit conferre jejunium. Oneratus venter ad vitia cor deponit, premit mentem, ne supernam valeat sentire pietatem. Corpus, inquit, quod corrumpitur, ur corda vestra crapula et ebrietate . Vacuandus est ergo venter moderatione jejunii, ut exoneratus animus possit ad alta pertendere, conscendere ad virtutes, possit ad ipsum pietatis auctorem totus aliger pervolare. Hoc Elias probat, qui Dominici continuatione jejunii defaecatus a carnali pondere, mortis victor evolavit ad coelum . Surgam, et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ magistros. Cum eos fec̾it: ñ sinit eoᷤ
ex ipso porcorum cybo pastuq sat᷑ari.
ut esurientes uicia plꝰ delinquant.
Lururiosos satietas caꝑe nͣ pocest. uo¬
luptas nescit expleri. Unde nos cũ
bono patre simus. ꝑmaneamus ap̃d
genicorem prum. ut ⁊ diaboli laqͥos
possimus euitare.⁊ bonis patͥs uigit᷑

Expanded text:
et magistros. Cum eos tales fecerit, non sinit eos et magistros. Cum eos tales fecerit, non sinit eos ex ipso porcorum cibo pastuque saturari: ut esurientes vitia plus delinquant, luxuriosos satietas capere non potest, voluptas nescit expleri. Unde nos cum bono patre simus, permaneamus apud genitorem pium, ut et diaboli laqueos possimus evitare, et bonis patris jugit
Abbreviated transcription (Latin):
intellectu transuolare festino. Hr̃a &
tat exempla. Dñs qͥ pat̾ suoꝵ uoluit
ẽẽ seruoꝵ qui magis amariuoluit
qmͣ timeri qui panc̃ uitȩ secledit
ipsum. qui sanguinẽ suũ inpoculũ
salutis essudit prec̾itis comꝑationib
p̾sentes corrigit et futuros. ne bonũ
patrem. ne genitorẽ piũ deserentes:
ad mundi longinqͣ. ⁊ nimis peregri¬
na cendamꝰ. ibiq uiuendo luxurio¬
se substantiã salutis dissipemꝰ⁊ uice
om̃ibꝰq cõsumptis. famẽ spei graui¬
simam ꝑferamus. ⁊ sic nos pͥmatio
regionis illiꝰ. hoc est. desperationis
auctori dyabolo iam tradamus. et
ille mutat nos muillã suam. hoc
ẽ ad huiꝰ scłi in lecebrosa conuallia
qui ꝓni int̾ram uiuunt uentri et.
estꝰ carnis in uoluptabris luci tẽpe¬
rant. in ceno p̾munt. refrigerant
ingurgite. uicioꝵ. Qd̾ aũ mercenna¬
rius suos mutat ad porcos: facithoc
insautiata crudelitas: qua contentꝰ
nonẽ homines criminosos fieri. nisi
eos uiciorum duces criminum facia.

Expanded text:
intellectu transvolare festino. Nostra,tat exempla Dominus, qui pater suorum voluit esse servorum, qui magis amari voluit quam timeri, qui panem vitae se dedit ipsum, qui sanguinem suum in poculum salutis effudit. Praeteritis comparationibus praesentes corrigit et futuros, ne bonum patrem, ne genitorem pium deserentes, ad mundi longinqua et nimis peregrina tendamus, ibique vivendo luxuriose substantiam totam salutis dissipemus et vitae; omnibusque consumptis famem spei gravissimam perferamus, et sic nos primario regionis illius, hoc est, desperationis auctori diabolo jam tradamur: et ille nos mittat in villam suam, hoc est, ad hujus saeculi illecein terram vivunt ventri, et aestus carnis in volutabro luti temperant, in coeno premunt, refrigerant in gurgite vitiorum. Quod autem mercenarios suos mittat ad porcos, facit hoc insatiata crudelitas, quae contenta non est homines criminosos fieri, nisi eos vitiorum duces, criminum faciat
Abbreviated transcription (Latin):
Ancd apłm. ab eo quinos uocauit
ingrãm suam. hic gͦ adolescentior
quia ꝑdiderat. qd̾ er̾at nature. ii c¬
dicat se quod est non meriri. Fac mesic̾
unum ex mercennariis tuis. Ecce poceᷤᷤ¬
tatis suȩ filius quo deuenit. Noluptas.
luxuria. adolescentiȩ libertas. etce
filrum quo promoiit. fac me sieut
unum ex mercennariis tuis. Alt locu¬
cione annua seruitutis in noueur
ut labore iugi condicio conducta
deceratur ut in die toto in opere
suspiret. misere uerna mercedis. ut.
sit semꝑ uenditor sui. nec umquã
negare suã ualeat seruitutẽ. Iã nũc

Expanded text:
ntem: Ab eo qui vos vocavit in gratiam suam . Hic ergo adolescentior, quia perdiderat quod erat naturae judicat se quod est gratiae non mereri. Fac me sicut unum de mercenariis tuis. Ecce potestatis suae filius quo devenit? voluptas luxuriae, adolescentiae libertas, ecce filium quo promovit? Fac me sicut unum de mercenariis tuis. Ut locatione annua servitus innovetur, ut labore jugi conditio conducta deteratur, ut die toto in opere suspiret miserae verna mercedis, ut sit semper venditor sui, nec umquam negare suam valeat servitutem. Et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
totum mundum nuda d̾i occłis delicta
consistere. ñ celũ. ñ t̾cam. ñ maria. ñ
abyssum. ñ ipsã noctẽ d̾o uelare p̾ꝰse
peccata. sentit ꝗͣtu̾ sit scełis. mali qͣcũ
iipso cdi peccare conspectu. ⁊ icleo

Expanded text:
totum mundum nuda Dei oculis delicta consistere: non coelum, non terram, non maria, non abyssum, non ipsam noctem, Deo velare posse peccata. Sentit quantum sit sceleris, mali quantum, in ipso Dei peccare conspectu, et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
ens sapientissimꝰ in regressu sequen¬
ti sermone uotis communib inqͥ
patris piissimi desertorẽ.
quȩ mala ꝑtulerint. in tan¬
tum ut fame tabi um porcorũ dede¬
rint sernituti. suꝑiore qͦ ualuimꝰ
sermone ꝑstrĩcimus. nunc eiꝰ
tum. nunc penitentiã meliori iam¬

Expanded text:
ens, sapientissimus in regressu, sequenens, sapientissimus in regressu, sequenti sermone votis communibus inqupatris piissimi desertorem, quae perculerint mala in tantum, ut fame tabidum porcorum se dederit servituti, superiore, quo valuimus, sermone perstrinximus. Nunc ejus reditum, nunc e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ macłat᷑ excursu. ut sentiat quam mise¬
rum sit. amarum quam sit quietis pater¬
nȩ beatitudinẽ ꝑdidisse. Icupiebat im¬
plere uentrẽ suum de siliquis quas porei
manducabant. ⁊ nemo illi dabat. Qmͣ
tis cybi cupit nec impetrat qualitatem.
His edoci instructi talib maneamꝰ in do¬
mo patͥs. in matͥs gremio ꝑduremꝰ. cogna-¬
torum ꝑstringam᷑ amplexib uiscera nos
pat̾na constringant. ne nos ad supͣdicta
mala ꝑtrahat adolestentiȩ miserandali.¬
quot oculi. tot lucernȩ. Dies ẽ. aspec¬
tꝰ matͥs. rutilat sol patris in uultu.
Unde inuentib intͣ tot uirtutum
duces criminum tenebrȩ ꝓpinqͣre
ñ possunt. s mensa nos patͥsalit.
uirtutis cybo salutis epulo delicuis
E bac parabola dicere cogit series lec¬
nonis prolixa. quis sit pat̾ in dancdo
facilis. facilior in recipiendo. qͥs sit
frͣ frĩs tristissimus in salute. quais
sit adolescentior in abscessu insipi¬

Expanded text:
et maculatur excursu, ut sentiat quam miseet maculatur excursu, ut sentiat quam miserum sit, amarum quam sit, quietis paternae beatitudinem perdidisse. Et cupiebat implere ventrem suum de siliquis quas porci manducabant, et nemo illi dabat. Quam tis cibi cupit, nec impetrat qualitatem! His edocti, instructi talibus, maneamus in domo patris, matris in gremio perduremus, cognatorum constringamur amplexibus, viscera nos paterna constringant, ne nos ad supradicta mala pertrahat adolescentiae miseranda libquot oculi, tot lucernae. Dies est aspectus matris: sol, patris rutilat in vultu. Unde viventi inter tot virtutum luces, criminum tenebrae propinquare non possunt. Sed mensa patris nos alit virtutis cibo, salutis epulo, deliciis hac parabola dicere cogit prolixa series lectionis, quis sit pater in donando facilis, facilior in recipiendo; quis sit frater fratris tristissimus in salute; quis sit adolescentior abscessu insipi
Abbreviated transcription (Latin):
os. Dissipauit inquit substantiam suã.
Quȩ composita fuerant patre mocdante.
ꝓdigente filio dissipant᷑. ut uł tarde sa¬
piat patrem custodem ñ imeubatorem¬
tulis fuisse substantiȩ. U mendo baxu¬
.riose. Mortalis ÷ inta ista. qr morit᷑ uirtu¬
tibi qui uituĩs uiuit. sepelit᷑ fame. perit
głiȩ. qui manet turpitudimi. crescit infa
na scuiat. ubi penalis reatus exarserat.
egẽ. Filium facit data egere substantia.
quȩ diu negata saturabat. ut pene̾ se de¬
fice̾t habendo qui penes patrem habun¬
dauerat ñ habendo. Iadhesit unicĩ
regionis illius. ⁊ misit illũ in mllam suã
ut pascet porcos. Sic inuenit qui se negat
patri. qͥ se committit extraneo. ut sentiat
seuerũ iudicem. qui fugit indulgentissi¬
mum ꝓuisorem. a ffectionis desertor. pie¬
tatis refuga. deputat᷑ porcis. porcis addicit᷑.
porcorum tͣditur sernituti. porcoꝵ pascua
lutulenta ꝑcurrit. Inquien gregis terit᷑

Expanded text:
os. Dissipavit, inquit, substantiam suam. os. Dissipavit, inquit, substantiam suam. Quae composita fuerant patre moderante, prodigente filio dissipantur; ut vel tarde sapiat patrem custodem, non incubatorem fuisse substantiae. Vivendo luxuriose. Mortalis est ista vita; quia moritur virtutibus: qui vitiis vivit, sepelitur famae, perit gloriae: qui manet turpitudini, crescit infamna saeviat, ubi poenalis reatus exarserat. egere. Filium data facit egere substantia, quae divitem negata servasset: ut penes se deficeret habendo, qui penes patrem abundaverat non habendo. Et adhaesit uni civium regioni illius, et misit illum in villam suam, ut pasceret porcos. Sic invenit qui se negat patri, qui se committit extraneo: ut sentiat severum judicem, qui fugit indulgentissimum provisorem. Affectionis desertor, pietatis refuga, deputatur porcis, porcis addicitur, porcorum traditur servituti, porcorum pascua lutulenta percurrit, inquieti gregis teritur,
Abbreviated transcription (Latin):
quid facit cupiditas. qdi censum p̃ceps.
ecce quemadiodũ sine patre census nu¬
dauit filium ñ ditauit. Eensus filium
tulit ẽ gremio patͥs. eiecit de domo. exe¬
nit patria spoliauit fama. exuit casti¬
tate. Qd̃ uitȩ qd̃ morum. qd̾ pietatis. qd̃ li¬
b̃tatis. qd̃ ẽ. gloriȩ nil reliquit. Ciuem de¬
niq in ꝑegrinum. filium in m̃cennariũ.
in egenum locupletẽ. lib̾um mutauit in
seruũ. Iunxit porcis a patre pussimo quẽ
seninxit ut sermret cenoso pecori. qui pi¬
etati scẽ parere contempsit. songregatis
inquit om̃ib adolescentior dolescenti¬
or iste plane ñ etate s sensu. qui congre¬
gauit bona patͥs ⁊ abut longe. plus men¬
te quam loco. ut dato ñ accepto precio
misere se uenderet seruituti. Ad talem
debitum nescit soluere. qui ucem nescit
redib̾e generanti. Est peues patrem dul¬
cis condicio. lib̾a seruitꝰ. ab soluta cus¬
diues. secura possessio. Nam ad patrem
labor respicit. fructus redundat ad fili¬

Expanded text:
quid facit cupiditas ad censum praeceps. Ecce quemadmodum sine patre census nudavit filium, non ditavit; census filium tulit e gremio patris, ejecit de domo, exemit patria, spoliavit fama, exuit castitate. Quod vitae, quod morum, quod pietatis, quod libertatis, quod est gloriae, nil reliquit. Civem denique in peregrinum, filium in mercenarium, in egenum locupletem, liberum mutavit in servum, junxit porcis a patre piissimo quem sejunxit, ut serviret coenoso pecori, qui pietati sanctae parere contempsit. Congregatis, inquit, omnibus, adolescentior. Adolescentior iste plane non aetate, sed sensu; qui congregavit bona patris, et abiit longe plus mente quam loco; ut dato, non ac cepto pretio misere se venderet servituti. Sic mercarentum debitum nescit solvere, qui vicem nescit redhibere generanti. Est penes patrem dulcis conditio, libera servitus, absoluta cusdives, secura possessio. Namque ad patrem labor respicit, fructus redundat in fili
Abbreviated transcription (Latin):
cedentis. Deniq illam fuisse huiꝰ
petitionis offensam largutsigen
bob totam substantiam diuisit: ut
scirent filii qd̃ ante tenebat pater
ñ fuisse auariciȩ s amoris ꝓuiden¬
tia ñ iuidentia ñ dedisse. Tenebat
pater. seruare uolens substantiã fi¬
lis ̃ negare. ⁊ manere eapignorib
cupiens ñ ꝑire. b eati filii quorum to¬
taẽ. in patris caritate substantia. be¬
ati quib manet tota in obscquio
patris. in patris cultura possessio:
Ceterum facultates unitatẽ scm¬
dunt. fr̃nitatem separant. cognatio¬
nem spargunt. parentum ⁊ uiolant

Expanded text:
cedentis. Denique illam fuisse hujus cedentis. Denique illam fuisse hujus petitionis offensam, genitoris lbobus totam substantiam mox divisit; ut scirent filii, quod ante tenebat pater, non fuisse avaritiae, sed amoris; providentia, non invidentia, non dedisse. Tenebat pater servare substantiam filiis, non negare; et manere ea pignoribus cupiens, non perire. Beati filii quorum tota est in patris charitate substantia! Beati quibus manet tota in obsequio patris, in patris cultura possessio! Caeterum facultates unitatem scindunt, fraternitatem separant, cognationem spargunt, parentum perdunt
Abbreviated transcription (Latin):
nobis dñs
patrem cum
filiis duobus
uocauit & pro¬
duxit in me¬
dium. ut immensum suȩ pieta¬
tis indicium seuam iudaicȩ gen¬
tis muidiã reditum supplicẽ xp̃i
ani ppłi pulchram pander ꝑ fi¬
guram. Homo quidam inquit ha¬
buit duos filios. & dixit adolescen¬
tior exalis patri. Pater damͥ por-¬
tionem substantiȩ quȩ me contin¬
git. Et diuisit inquit illis sub¬
stantiã. Quantum pius patͣ. tantũ
beres impatiens. qui prĩs fatigat᷑
ad uitam. qui patͥs quia tempus
audire ñ potest nititur auferre
substantiã. Hic ipsam filii p̃ro¬
gatiuam meruit ñ habere. qui ea
quȩ patris erant noluit possidẽ
cum patre. S queramꝰ quȩ res fili¬
um rapuit hos ad ausus. ad petiti¬
onẽ tantam fiducia quȩ leuarit:
Quȩ res : Illa scilicet quȩ sciebat cȩ
lestem parrem nullo claudendum
fine. concludendum nullo temꝑe.
nulla mortis potestate soluendum.
Et ideo cupit uiuendi lib̾tate gand̾e.
qui ditari ñ ualuerat facultatib de¬

Expanded text:
nobis Dominus patrem cum filiis duobus vocavit et produxit in medium: ut immensum suae pietatis indicium, saevam Judaicae gentis invidiam, reditum supplicem populi Christiani, pulchram panderet per figuram. Homo quidam habuit duos filios, et dicit adolescentior ex illis patri: Pater, da mihi portionem substantiae quae me contingit. Et divisit, inquit, illis substantiam . Quantum pius pater, tantum haeres impatiens; qui patris fatigatur ad vitam; qui patris, quia tempus adimere non potest, nititur auferre substantiam. Hic ipsam praerogativam filii meruit non habere, qui ea quae patris erant noluit possidere cum patre. Sed quaeramus quae res filium rapuit hos ad ausus, ad petitionem tantam fiducia quae levarit. Quae res? illa scilicet qua coelestem Patrem sciebat nullo claudendum fine, concludendum tempore nullo, nulla mortis potestate solvendum. Et ideo cupit vivendi libertate gaudere, qui ditari noluerat facultatibus de
Abbreviated transcription (Latin):
ad labores ipsiꝰ grẽ dignatione descendit.
Et multos inquit filioꝵ isrł conũtet ad dnm̃.
Ad quenrdicat angłs. ut qr blasphemat. qͥa
negat heretitꝰ obmutiscat. dicat angłs. ut
audiat fio eł ⁊ gaudeat. credat beticꝰ ⁊recur¬
rat. s onũtat. Nd quem: ad dnm̃ inquit dm̃i¬

Expanded text:
ad labores ipsius gratiae dignatione descendit. ad labores ipsius gratiae dignatione descendit. Et` multos, inquit, filiorum convertet. Ad quem? Dicat angelus, ut quia blasphemat, quia negat haereticus, commutescat; dicat angelus, ut audiat fidelis, et gaudeat; credat haereticus, et recurrat. Convertet. Ad quem? Ad Dominum D
Abbreviated transcription (Latin):
cis presentiam clamat᷑us. eet̃ inpenitenti¬
am ppłos ⁊ xp̃i uocaturꝰ ad ueniam. Sac̃¬
camus. Et multi inqͥt in nauitate eiꝰ gaude¬
bunt. Nonẽ uni genitꝰ. qui cunctorum ẽ. creatꝰ
ad gaudium. Et erit magnꝰ coram dnõ. magnꝰ
coram dõ magnꝰẽ. quanta sit penes hommes
quis ꝓbabit: Et inum ⁊ sic̃am ñ bibet. Qͥ
natꝰ ẽ. de scõ corpore sac̃dotis. ⁊ summa senec¬
tute ab omĩb uitiis defecato. atq exempto
iuuentutis incendiis uinum nescit. ignorat
sic̃am. quȩ pariunt luxꝰ ebrietatis ⁊ uitia. ⁊
tota dissipant morum decora. ornamenta
uirtutum. Et unum ⁊ sic̾am ñ bibet. sed
spũ scõ replebit᷑ adhuc inut̾o matͥs sue. uix¬
uagiret in fletu. Beatꝰ qui ante diuina pos-¬
sidere m̃uit. qmͣ sortiret᷑ humana. b eatꝰ qui
ante m̾̃int celum scire qmͣ terram. beatꝰ qui
antequam uideret p̃sentia. futura meruit
nuntiare. beatus qͥ ante dm̃ capere potuit.
qmͣ suo ip̃e caꝑet᷑ a corpore. B eatꝰ ⁊ singlarĩt

Expanded text:
cis praesentiam clamaturus, esset poenitentia populos Christi vocaturus ad veniam. Quam sacecamus. Et multi, inquit, in nativitate ejus gaudebunt. Non est unigenitus qui est cunctorum creatus ad gaudium. Erit enim magnus coram Domino. Qui coram Deo magnus est, quantus sit penes homines quis probabit? Et vinum et siceram non bibet. Qui natus est sancto de corpore sacerdotis, et summa senectute, ab omnibus vitiis defaecato, atque exempto juventutis incendiis, vinum nescit, ignorat siceram, quae pariunt luxus ebrietatis et vitia, et tota dissipant morum decora, ornamenta virtutum. Et vinum et siceram non bibet, sed Spiritu sancto replebitur adhuc in utero matris suae. Juxvagiret in fletu; beatus, qui ante divina possidere meruit quam sortiretur humana; beatus, qui ante meruit coelum scire quam terram; beatus, qui, antequam videret praesentia, futura meruit nuntiare; beatus, qui ante Deum capere potuit quam suo ipse caperetur a corpore; beatus et singulariter
Abbreviated transcription (Latin):
tue uotis organum clatidit. ⁊ cum uult
tui aꝑit oris officium. ꝓfecto potest ⁊ cũ uult
ꝓmittit. Potest cum uult largiri partus of¬
ficia. obseqͥa naturȩ cum uult p̃ualet dene¬
gare. E git gͦ angls. ut tali documento põ¬
tifex eruditꝰ. ñ dicat ampliꝰ. Unde hoc scĩa:
desꝑato reddere qđ promiitit. Et qͥ totum
fecit ex eo qđ ñ erat. ex eo qđ ẽ. quitqͥd uult

Expanded text:
tuae vocis organum claudit; et cum vult, tuae vocis organum claudit; et cum vult, tui aperire oris officium profecto potest; et cum vult erilem cum promittit, potest; cum vult largiri partus officia, obsequia naturae cum vult, praevalet denegare. Egit ergo angelus ut tali documento pontifex eruditus non dicat amplius: Unde hoc sciam?  et desperato reddere quod promittit; et qui totum fecit ex eo quod non erat, ex eo quod est quidquid vult
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. U nde hoc sciam: E go senex sum ⁊ux¬
or mea ꝓcessit in dieb suis. Hoc ẽ. dicere.
Quomͦ me hab̃e filium ratio ñ ꝑmittit hu¬
mana. ita dmnasci uł mori maiestas ñ si¬
nit semꝑtt̃na. Cui angłs uenabilit ñcre¬
denti penam signi tantum dedit. ꝑfidiȩ¬
tarde de do humilia crecdere. de dõ tardiꝰ
contumeliosa sentire. Adiecit angl̃s dicens.
Ego sum gabriheb. ut ex nomine tanto. ut
ex minist m̃ito tantꝰ pontifex ꝓmissionis
tatem. Ego sum gabrihel inquit qͥ sto
ante dm̃i. ⁊ missꝰ sum ad te. Cum dicit
nom̃. designat mĩtum. Cum se refert as¬
ne p̃rogatina nominis debitum celaret.
dm̃. ⁊ misẜ sum loqͥ ad te. ⁊ hȩc tͥ nuntia¬
re. Uere magnꝰ dñs ⁊ sapientiȩ eiꝰ nonẽ.
numerꝰ. Infirmantem curat de uulnere.
nutantem de ultione confirmat. fidei de¬
supplicio ꝑficit argumentum dicendo. Et
consequaris. ⁊ uernacło exemplo dm̃ posse
credas facere qd̃ ꝓmittit. Nam qͥ cum uult

Expanded text:
cit: Unde hoc sciam? Ego enim senex sum, et uxor mea processit in diebus suis. Hoc est dicere, Quomodo me habere filium ratio non permittit humana, ita nasci et mori Deum majestas non sinit sempiterna. Cui angelus veniabiliter non credenti poenam signi tantum dedit, non pertarde de Deo humilia credere, de Deo tardius contumeliosa sentire. Adjecit Angelus, dicens: Ego sum Gabriel. Ut ex nomine tanto, et ex merito ministri tanti, pontifex promissionis tatem. Ego sum Gabriel, qui asto ante Deum, et missus sum loqui ad te. Dum dicit nomen, designat meritum; cum se refert asne praerogativa nominis debitum celaret m, et missus sum loqui ad te, et haec tibi nuntiare. Vere magnus Dominus, et sapientiae ejus non est numerus . Infirmantem curat de vulnere, nutantem de ultione confirmat, de supplicio fidei perficit argumentum, dicendo: Et consequaris, et vernaculo exemplo Deum posse credas facere quod promittit: nam cum vult,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ipsum tempꝰ mortis iam respiciens ad par¬
tum succendẽt᷑ intempestum: Absit fr̃s ab-¬
sit. ut hoc de scõ ⁊acharia fidelis anima sꝰ¬
picet᷑. Et qͥd ẽ qd̾ angłs in hoc fuisse refert
totiꝰ supplicationis effectum dicens. exau-
tiet tͥ filium: Si angłs ad penta respondit.
sat̃dos ꝓ solo pignore postulaut. Sipro
om̃ib egit supplicatio sacerdotis. cur angls
de solo pignore retulit impetrata: Qd tene¬
mꝰ quid diu suspendimus animos audi¬
torum: Quamñs soli s omib adfu̾it iste
uenãndꝰ antistes. qmͣ responosit angls
umũsis. quamds ꝓspex̃it in uno istog̃¬
mine sac̾dotis. quem genitorib utiq ⁊ip¬
si ob hoc deleg̾at naturȩ. ut eum daret u¬
niũsitati. largiret᷑ scłis. ppłis condonaret.
⁊ fieret sacramenti filiꝰ int̾ sacraria adñ¬
tiatꝰ. int̾ sacramenta conceptꝰ antistes de

Expanded text:
et ipsum tempus jam respiciens, ad paret ipsum tempus jam respiciens, ad partum succenderetur intempestivum? Absit, fratres, absit, ut hoc de sancto Zacharia fidelis anima suspicetur. At quidem angelus in hoc fuisse refert totius supplicationis effectum, dicens: Exaudiiet tibi filium. Si angelus ad petita respondit, sacerdos pro solo pignore supplicavit, si pro omnibus egit supplicatio sacerdotis, cur angelus de solo pignore retulit impetrata? Quid tenemus, quid diu suspendimus animos auditorum? quam non sibi soli, sed omnibus adfuerit iste venerandus antistes; quam responderit angelus universis; quam Deus prospexerit in uno isto germine sacerdotis, quem genitoribus utique et ipsi ob hoc delegerat naturae, ut eum daret universitati, largiretur saeculis, populis condonaret, et fieret sacramenti filius inter sacraria delatus, inter sacramenta con
Abbreviated transcription (Latin):
intelligat qualitatem. quid faciet. qͦ pario¬
re trepidabit. cum potestatem suꝑnam sen¬
serit hominis imbetilla natura. cum res¬
pex̾it homo angł̃m. diumnȩ sedis ministrũ
qui in ipso temꝑe placationis offendit. qͥ
dum credit dubitat. dicente anglo. qr ñ cre¬
incurrit. condempnat᷑ munere ipsam cum
suscipit uocem. cum nocem ꝑcipit tc̃ amit¬
tit. hinc ẽ. qd̃ angłs anteqm mandata pan¬
dat. donatradat. referat imꝑata: metum
discutit. fugat tunorem. confortat ammos
ancipiti cogitatione tͦbatos. ut mens quȩ
migrau̾at a se. nimio pauoris excessu. in
semet ipsam reu̾sa. beneficioꝵ tantam sen-¬
sic ẽ. ppłi sic uniu̾sitatis oblitꝰ ut de con¬
ceptu ueteranȩ coniugis. de partu despate¬
stius rogaret. ut sͥ soli legatꝰ om̃ium tc̃ ad¬
eẽt. ut aduocatꝰ om̃num ꝓ se singłarit̃ oraret.
ret angustias. ⁊ incensum totiꝰ plebis in so¬
lum desidium proprii pignoris addiceret
ueteratꝰ antistes. ac tali desidĩo grandenus

Expanded text:
intelligat qualitatem; quid faciet, quo pavore trepidabit, cum potestatem supernam senserit hominis imbecilla natura, cum respexerit homo angelum, et divinae sedis ministrum mprobavit, qui in ipso tempore placationis offendit; qui dum credit, dubitat, dicente angelo, Quia non crer, incurrit; condemnatur, munera ipsa cum suscepit; qui vocem, cum vocem percipit, tunc amittit. Hinc est quod angelus antequam mandata pandat, dona tradat, referat impetrata, metum discutit, fugat timorem, confortat animos ancipiti cogitatione turbatos, ut mens quae migraverat a se nimio pavoriis excessu, in semetipsam reversa beneficiorum tantam sensic est populi, sic universitatis oblitus, ut de conceptu veteranae conjugis, de partu desperatasterilis rogaret, ut sibi soli legatus omnium tunc adesset, ut advocatus omnium pro se singulariter oraret, ret angustias, et incensum totius plebis in solum desiderium proprii pignoris addiceret veteranus antistes, ac tali desiderio grandaevus,
Abbreviated transcription (Latin):
hii in om̃ib in qͥb nemo uł pauci. In õib
mandatis ⁊ iustificationib Qͥs fumi nesciꝰ
cupiditatum transit incendia. Qͥs uite
lubricum numqmͣ lapsꝰ euadit:. ꝑuitio¬
rum gͣgites qͥs impollutꝰ incedit: Carnis
negotia. uitȩ causas. actꝰ mundi qͥs ꝑagit
Iñ erit in querela᷑ cum nasci ipsũ plenũ
sit ⁊ lacͥmis ⁊ querelis:. Namq parturiens
quit᷑ ex dolore. ⁊ natꝰ in lacͥmis quĩt ex
natura. S in zachariar ⁊ helisabo hreatus

Expanded text:
Hi in omnibus, in quibus nemo vel pauci. In omnibus Hi in omnibus, in quibus nemo vel pauci. In omnibus mandatis et justificationibus. Quis fumi nescius cupiditatum transit incendia? quis vitae lubricum numquam lapsus evadit? per vitiorum gurgites quis impollutus incedit? carnis negotia, vitae causas, actus mundi quis peragit, et non erit in querela, cum nasci ipsum plenum sit et lacrymis et querelis? Namque parturiens queritur ex dolore, et natus in lacrymas queritur ex natura. Sed in Zacharia et Elisabeth reat
Abbreviated transcription (Latin):
fudit in filium. S huiꝰ matͥs laudes euã¬
glista describit. E rant inqͥt ambo iusti
ante dm̃. Est noua felicitas. ẽ. conuigiũ
singlãre. quando manet in duob mens
una una scĩtas. in duob constat mente.
qd̃ distabat in sexii. ⁊ in morib erat unũ
pares. impares decłat quos natura. Erant
inquit ambo iusti ante dm̃. Placere idi¬
cus humanis coram hominib ẽ. iustr̃o
ẽ uirtutis humane. maximi ⁊ laboris.
Ante dm̃ qͥ scrutat᷑ corda. cogitationes dis¬
cutit. uidet mentium motꝰ. eẽ. iustum hu¬
mani laboris ñ ẽ. muñis ẽ. dium. Si mag
ante dm̃. adiecit euangłista dicens. Ince-¬
dentes iomĩb mandatis ⁊ iustificatio¬
nib dñĩ sine querela.I ncedentes. Incedit
qui non stat in triuiis peccatorum. qui se ꝑe¬
grinum hoc sentit in scło. qui asꝑas iurtu¬
tum intrat intrepidꝰ mansiones. qui mõ¬
tes iustificationum. mandatorum colles

Expanded text:
fudit in filium. Sed hujus matris laudes evanfudit in filium. Sed hujus matris laudes evangelista describit: Erant, inquit, ambo justi ante Deum. Est nova felicitas, est conjugium singulare, quando manet in duobus mens una, una sanctitas in duobus: constabat mente quod distabat in sexu; et in moribus erat unum, ddebat pares, impares dederat quos natura. Erant, inquit, justi ambo ante Deum. Placere judiciis humanis, coram hominibus esse justum, est virtutis humanae, maximi est et laboris: ante Deum qui scrutatur corda, cogitationes discutit, videt mentium motus, esse justum humani laboris non est, muneris est divini. Si magnus unt. Adjecit evangelista, dicens: Incedentes in omnibus mandatis et justificationibus Domini sine querela. Incedentes: incedit qui non stat in triviis peccatorum, qui peregrinum se hoc sentit in saeculo, qui asperas virtutum intrat intrepidus mansiones, qui montes justificationum, mandatorum colles
Abbreviated transcription (Latin):
elisab&h. Erant autem ambo iusti ante
dm̃: incedentes in omĩb mandatis ⁊ in¬
stificationib dñi sine querela. Oratores
magni ⁊ excellentes ingenio. qͦtiens il¬
lustrium uirorum parant uirtutes. a¬
uos attauosq commemorant. ut ad ho¬
norem p̃sentium accedat dignitas an¬
tiqͣ. ⁊ laus patrum filioꝵ redundet ad
głam. Maior ẽ. innata gła. quã quesita.
sta ut extollat iob̃is głam. ⁊ acharie
patris. helisab& h matͥs genꝰ dic̃. auos
signia. predicat sanctitatem. fuit inqͥt
in dieb herodis regis uideȩ. łempꝰ memorat
regis nefandi. qͥ sacrum sac̃dotii molait
morem. confudit ordinem. statum soluit.
abstulit institutum. Et hoc accedit ad m̃i¬
tum ⁊ achariȩ. qͥ cum mom̃s pene herodes
isto. ut sac̃dotis immacłata successio ad
głam g̃minis seruaret᷑. Et uxor eiꝰ de filia¬
b aaron. daron primꝰ pontifex in lege fuit.
dicit᷑. cuiꝰ in se memoriam p̃tulit. scĩtatẽq
tanti g̾minis pia custos gloriosissime tͣns¬

Expanded text:
Elisabeth. Erant autem ambo justi ante Deum, incedentes in omnibus mandatis et justificationibus Domini sine querela . Oratores magni et excellentes ingenio, quoties illustrium virorum parant narrare virtutes, avos atavosque commemorant, ut ad honorem praesentium accedat dignitas antiquorum, et laus patrum filiorum redundet ad gloriam. Major est innata gloria quam quaesita; sta ut extollat Joannis gloriam, Zachariae patris, Elisabeth matris genus dicit, avos signia, praedicat sanctitatem. Fuit, inquit, in diebus Herodis, regis Judaeae. Tempus memorat regis nefandi, qui sacrum sacerdotii violavit moerorem, confudit ordinem, statutum solvit, abstulit institutum. Et hoc accedit ad meritum Zachariae: quia cum in omnes pene Herodes s, ut sacerdotis immaculata successio ad gloriam germinis servaretur. Et uxor ejus de filiabus Aaron. Aaron primus pontifex in lege fuit sdicitur, cujus in se memoria praetulit sanctitatem, quam tanti generis pia custos gloriosissime trans
Abbreviated transcription (Latin):
Dequo ꝓpb̃a dicit. hic ẽ ds nr̃. ⁊ ñ ẽ aliꝰ absq
eo. qͥ inuenit omnẽ uiam disciplinȩ. ⁊ de-¬
dit eam ia cob puero suo. ⁊ isrł ailecto suo.
Quando dedit. Tunc utiq quando legalib
in tabulis totiꝰ uite reglam. totam discipli¬
ne descripsit ⁊ normam. Attentꝰ esto auditor.
ut scias qͥs ẽ. hic ds nr̃. absq qͦ ñ ẽ aliꝰ. Qͥs ẽ. ͤ¬

Expanded text:
 non est alius absque eo qui invenit omnem viam disciplinae, et dedit eam Jacob puero suo, et Israel dilecto suo . Quando dedit? Tunc utique quando legalibus in tabulis totius vitae regulam, totam disciplinae descripsit et normam. Attentus esto auditor, ut scias quis est hic Deus noster, absque quo alius non est.
Abbreviated transcription (Latin):
qr dat ñ accipit qui pmntit. Et qui dan¬
do debet. sibi magis ipsum facit obnoxi¬
um creditorem. Atq ubi qͥ credidit debet
i qui debet credidit. ibi necessitudinis
non necessitatis probatur eẽ. contractꝰ. & inta¬
li fenore anime. ñ oneris s honoris p̃dulcis
currit usura. P ostea qmͣ ⁊ acharie sacerdoti
apparuisse angłmdnui enuangłicꝰ sermo
descͥpsit. adiecit dicens. Et ⁊ acharias tͥbatꝰ¬

Expanded text:
quia dat, non accipit, qui promittit; et qui danquia dat, non accipit, qui promittit; et qui dando debet, sibi magis ipsum facit obnoxium creditorem; atque ubi qui credidit debet, et qui debet credidit, ibi necessitudinis, non necessitatis probatur esse contractus; et in tali fenore animae non oneris, sed honoris praedulcis currit usura. Posteaquam Zachariae sacerdoti apparuisse angelum Domini evangelicus sermo descripsit, adjecit dicens: Et turbat