comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dilec tio in me ad mortẽ usq dedu¬
cet. Et ꝓsequitur. Tres eñi ei filios
genui. Et concepit & peperit
fitebor dño. Et obid uocauit no¬
m̃ eiꝰ udã. Iudas confessio dr̃ con¬
fessione itaq confessoris nom̃ ẽ
dictũ. Uerũptam̃ hic confessio
ꝓ gr̃arum actione. aut prolau¬
de accipit᷑. ut frequent᷑ in psal¬
mis & in euangłio. confiteor tibi

Expanded text:
dilectio me ad mortem usque dedudilectio me ad mortem usque deducet et prosequetur; tres enim ei filios genui. Et concepit et peperitfitebor Domino; et ob id vocavit nomen ejus Juda. Juda confessio dicitur; a confessione utique confessoris nomen est dictum. Verumtamen hic confessio pro gratiarum actione aut pro laude accipitur, ut frequenter in psalmis et in Evangelio. Confiteor tibi
Abbreviated transcription (Latin):
in hebreo. & aquila quoq tͣnstulit
& inuenit in anno illo centupłu
tẽ. Licet enĩ eisdẽ litteris & es¬
timatio scribatur & hordeũ ta¬
m̃ estimationes saarim legunt᷑:
hordea uͦ sorim. Gacens autem
scriptura genus frugum qđ cen¬
tuplicauerit. uidetur mͥ cunc¬
tarũ in illo uirtutum ostendisse
si quem possit facere glorlosum.
t habiit inde isaac & uenit inual¬
lem gerare & habitauit ibi. Pro
ualle. torrentẽ habet in hebreo.
Neq enĩ isaac postquam mag¬
nificatus ẽ: habitare poterat
inualle. Habitauit autẽ in tor¬
rente de quo seriptum ẽ. de tor¬
rente in uia bibit. de quo etiã
helias in tẽpore famis bibit. Ded
quia helias ñ erat ꝑfectus ut
xp̃c. ideo ei torrens ille aruit.
ditus ẽ. dedicans regeneratio¬
nem nr̃am. & baptismatis sacra¬
m̃tũ. Et foderunt pueri isaac in
ualle gerare. & inuener̃t ibi pu¬
teum aquȩ uiuȩ. Et hic pro ual¬
le torrens scriptus est. Nũquã enĩ

Expanded text:
in Hebraeo, et Aquila quoque transtulit: in Hebraeo, et Aquila quoque transtulit: Et invenit in anno illo centuplum νον. Licet enim eisdem litteris et aestimatio scribatur, et hordeum, tamen aestimationes searim leguntur, hordea vero Seorim. Tacens autem scriptura genus frugum quod centuplicaverit, videtur mihi cunctarum in illo virtutum offendisse si quem posset facere gloriosum.Et abiit inde Isaac, et venit in vallem Gerarum, et habitavit ibi. Pro valle, torrentem habet in Hebraeo. Neque enim Isaac postquam magnificatus est, habitare poterat in valle. Habitavit autem in torrente, de quo scriptum est: De torrente in via bibet . De quo etiam Elias tempore famis bibit. Sed quia Elias non erat perfectus, ut Christus: ideo ei torrens ille aruit .ditus est: dedicans regenerationem nostram et Baptismi sacramentum. 347 Et foderunt pueri Isaac in valle Gerarum, et invenerunt ibi puteum aquae vivae. Et hic pro valle, torrens scriptus est; numquam enim
Abbreviated transcription (Latin):
de uniuersis uasis domus tue:
Ponatur corã fr̃ibus meis & fri¬
bus tuis. & diuidicetur int̾ nos.
Nec enim possumus credere aut
scriptura cõmemorat. qđ iacob
exceptis liberis secũ fr̃s aliquos
habuerit. Et concepit rebec¬
ca uxor eius. & mouebant᷑ filii
eius in ea. Pro motione.lxxͣ.
uel ut aquila tͣnstulit confrm¬
gebantur filii in utero eius. sẏ¬
in similitudinẽ nauis in suꝑficie
ferebantur. Et egressus ẽ pri¬
mus rubeus. totus sicut pellis
pilosus. Ubi nos pilosũ posuimꝰ
in hebreo habet seir. Unde esau
sic̃ & alibi legimus seir. idẽ pilo¬
sus est dic tus. Et dixit esau ia¬
cob. Da mͥ gustum de coctione
rubea ista quia deficio. Prop
ua sua. fului idẽ edom sortitus
ẽ nom̃. Seminauit aũ ẏsaac ĩ
t̾ra illa. & inuenit in anno illo
centuplum ordei. Licet in ali¬
ena terra seminauerit isaac.
tam̃ ñ puto quod tanta ei fer¬
tilitas hordeiꝰ fuerit. Unde me¬
lius puto illud ẽẽ quod habetur

Expanded text:
de universis vasis domus tuae? de universis vasis domus tuae? Ponatur coram fratribus meis et frabus tuis: et dijudicent inter nos . Nec enim possumus credere, ut Scriptura commemoret, quod Jacob, exceptis liberis, secum fratres aliquos habuerit. Et concepit Rebecca uxor ejus, et movebantur filii ejus in ea. Pro motione, Septu; quod Aquila transtulit, confringebantur filii in utero ejus. Syin similitudinem navis in superficie ferebantur. Et egressus est primus rubeus totus, sicut 346 pellis pilosus. Ubi nos pilosum posuimus, in Hebraeo habet SEIR  . Unde et Esau, sicut et alibi legimus, Seir, id est, pilosus est dictus. Et dixit Esau Jacob: da mihi gustum de coctione rubea ista, quia deficio: proptva sua, fulvi, id est, Edom sortitus est nomen. Seminavit autem Isaac in terra illa, et invenit in anno illo centuplum hordei. Licet in aliena terra seminaverit Isaac, tamen non puto, quod tanta ei fertilitas hordei fuerit. Unde melius puto illud esse, quod habetur
Abbreviated transcription (Latin):
que ẽ contra faciem egẏpti ue¬
nientibus in assyrios. In conspec¬
tu om̃iũ fr̃m suoꝵ cecidit. Duode¬
cim filii nascuntur ism aeli. eqͥb
pͥmogenitus fuit naba oth. aquo
om̃is regio ab eufrate usq ad ma¬
re rubrum. nabeothena usq ho
die đr. que pars arabiȩ ẽ. Nam
& familie eoꝵ opidaq & pagi ac¬
munita castella. & tͥbus hoꝵ appel¬
latione. celebrantur. Ab uno ex
hiscedar in deserto & duma alia.
regio & theman ad austrum.
& cedema ad orientalẽ plagam
dr. Quod autẽ in extremo huius
tra faciẽ om̃ium frm suoꝵ habi¬
tabit. uerius est illud quod nos
posuimus corã om̃ib fr̃ibus su¬
is occubuit. id est in manibus
om̃ium filioꝵ suoꝵ mortuus est.
superstitibus liberis. & nullo pͥus
morte p̃repto. Fr̃s autem pro
filiis appellari iacob quoq adla¬
ban demonstrat dicens. Quod
ẽ peccatũ meũ quia ꝑsecutus es
post me. & quia scrutatus es
omĩa uasa mea. Quid muenisti

Expanded text:
quae est contra faciem Aegypti vequae est contra faciem Aegypti venientibus in Assyrios, in conspectu omnium fratrum suorum cecidit. Duodecim filii nascuntur Ismaeli, e quibus primogenitus fuit Nabajoth, a quo omnis regio ab Euphrate usque ad mare Rubrum Nabathena usque hodie dicitur, quae pars Arabiae est. Nam et familiae eorum, oppidaque et pagi, acmunita castella, et tribus eorum hac appellatione celebrantur: ab uno ex his, Cedar in deserto, et Duma alia regio, et Theman ad austrum, et Cedema ad orientalem plagam dicitur. Quod autem in extremo hujus tra faciem omnium fratrum suorum habitavit : verius est illud quod nos posuimus, coram omnibus fratribus suis occubuit, id est, in manibus omnium filiorum suorum mortuus est, superstitibus liberis, et nullo prius morte praerepto. Fratres autem pro filiis appellari, Jacob quoque ad Laban demonstrat, dicens: Quod est peccatum meum, quia persecutus es post me: et quia scrutatus es omnia vasa mea? Quid invenisti
Abbreviated transcription (Latin):
fuerunt assurim. & latosim et
laomin. assurim in negociatores
tͣnfferri putant. latosim. eris
ferriq metalla cudentes. laomĩ
uͦ philiarchos idẽ pͥncipes multa¬
rum tribuũ atq popłoꝵ. Alii ab
hoc assurim uocatos syros ẽẽ con¬
tendunt: & a plerisq filiis abra¬
he ex cethura occupatas indie
regiones. Et mortuus ẽ abra¬
ham in senec tute bona. senex &
plenus dierum. & collectus ẽ ad
popłm suũ. Male in septuagin¬
ta int̾pretibus additũ ẽ. & defi¬
ñ conuenit abrahe deficere. &
ĩminui. Illud quod nos qͦque po¬
suimus in senectute bona senex
& plenus. in grecis codicibus po¬
nitur plenus dierũ. Qđ cũ sen¬
sum uideatur exponere. eo quod
lucis & diei oꝑib plenus occubu¬
erit. tam̃ magis ad anagogen
facit. si simpliciter ponatur ple¬
nus. Et hec nomina filioꝵ is¬
mael in nominib suis & gene¬
rationibus suis. Primogenitus
ismaelis nabeoth. & cedan. et
reliqui usq ad eum locũ ubi ait.
& habitauerunt ab eiula usq sur.

Expanded text:
fuerunt Assurim et Latusim, et Loomin: Assurim in negotiatores transferri putant; Latusim aeris ferrique metalla cudentes; Loomin vero philarchas, id est, principes multarum tribuum atque populorum. Alii ab hoc Assurim tendunt, et a plerisque filiis Abrahae ex Cetura occupatas Indiae regiones. Et mortuus est Abraham in senectute bona, senex et plenus, et collectus est ad populum suum. Male in Septuaginta Interpretibus additum est, et definon convenit Abrahae deficere, et imminui. Illud quoque quod nos posuimus, in senectute bona senex et plenus: in Graecis codicibus ponitur, plenus dierum. Quod cum sensum videatur exponere, eo quod luce et diei operibus plenus occubuerit: tamen magis ad anagogen facit, si simpliciter ponatur plenus. 345 Et haec nomina filiorum Ismael in nominibus suis et in generationibus suis. Primogenitus Ismaelis Nabajoth, et Cedar, et reliqui, usque ad eum locum ubi ait: Et habitaverunt ab Evila usque Sur,
Abbreviated transcription (Latin):
lii sui maioris que erant deside¬
rabilia ualde apud se domi. Et
in hoc loco tͣdunt hebrei pͥmoge¬
nitos functos officio sacerdotũ:
& habuisse uestim̃tũ sacerdota¬
le quo induti d̾o uictimas offe¬
rebant. antequã aaron in sacer¬
dociũ eligeretur. Et dixit
esau. Iuste uocatũ ẽ nom̃ eius ia¬
cob. supplantauit enĩ me ecce
scđo. Ia cob supplantator int̾¬
pretat᷑. Ab eo gͥ quod frẽm arte
deceperit. allusit ad nom̃. qui
ideo iacob ante uocatus ẽ. qđ in
ortu plantã fr̃is app̃henderit.
t fr̃i tuo seruies. & erit qͣndo de¬
pones & solues iugum illius de
collo tuo. Significat qd idu¬
mei seruituri sint iudeis: & tẽ¬
pus ẽẽ uenturũ qͣndo de collo
iugum seruitutis abiciant. eoꝵꝙ
imperio contͣdicant. Scd̾m au
tem lxxͣ int̾ptes qui dixerunt.
erit autẽ cũ deposueris & solue¬
ris iugum de collo tuo. uidet᷑
pendere sententia nec ẽẽ com¬
pleta. Et uocauit ia cob nom̃

Expanded text:
lii sui majoris, quae erant desidelii sui majoris, quae erant desiderabilia valde apud se domi. Et in hoc loco tradunt Hebraei, primogenitos functos officio sacerdotum, et habuisse vestimentum sacerdotale, quo induti, Deo victimas offerebant, antequam Aaron in sacerdotium eligeretur. Et dixit Esau, juste vocatum est nomen ejus Jacob. Supplantavit enim me ecce secundo. Jacob, supplantator interpretatur. Ab eo igitur, quod fratrem arte deceperit, allusit ad nomen. Qui ideo Jacob ante vocatus est, quod in ortu plantam fratris apprehenderat. Et fratri tuo servies: et erit quando depones, et solves jugum illius de collo tuo. Signat quod Idumaei servituri sint Judaeis, et tempus esse venturum, quando de collo jugum servitutis abjiciant, eorumque imperio contradicant. Secundum auta Interpretes, qui dixerunt: Erit autem cum deposueris, et solveris jugum de collo tuo, videtur pendere sententia, nec esse completa. Et vocavit Jacob nomen
Abbreviated transcription (Latin):
& uocauit nom̃ eius iuramentũ.
Quȩ enĩ ȩthimologia ẽ ꝑpterea
uocari iuramentũ. quod aquã
ñ muenerunt. Econtrario in
hebreo cui int̾pretacioni aqͥla¬
quoq consentit & syminachus.
hoc significant quod inuenert
aquam. & ꝑꝑterea appellatus
sit puteus ipse saturatas. & uo¬
cata ciuitas bersabeȩ hoc ͤpute¬
dr̃. asseruerimus bersabeȩ ap¬
pellatam. tam̃ nẽ ex eo quod a¬
quam inuenta ẽ. isaac ad nom̃
ciuitatis quȩ ita uocabat᷑ alludens
declinauit paululũ litteram. &
ꝓ trudulo hebreoꝵ sĩn. aquo
sabee incipitur. grecũ simma.
id ẽ hebreũ samech posuit. Ali¬
oquin & iuxta allegorie
legẽ post tantos puteos in fine
uirtutũ nequaquã congrut.¬
ut ysa ac aꝗͥ. minime repperir&.
ece esau fr̃ m̃s uir pilosus. & ego
sũ uir lenis. Ibi nos pilosũ
legimus. in hebreo seriptũ est
seyr. Unde postea montes seir.
& regio in qua u̾sabatur ẽ dicta
Diximus & de hoc supra. Et
sumpsit rebecca uestim̃ta esau fi¬

Expanded text:
vocavit nomen ejus juramentum. Quae enim etymologia est, propterea vocari juramentum, quod aquam non invenerunt? E contrario in Hebraeo, cui interpretationi Aquila consentit et Symmachus, hoc significat, quia invenerint aquam, et propterea appellatus sit puteus ipse saturitas: et vocata civitas BERSABEE, hoc est, pute   348 dicitur, asseruerimus BERSABEE appellatam: tamen nunc ex eo quod aqua inventa est, Isaac ad nomen civitatis, quae ita vocabatur alludens, declinavit paululum litteram, et pro stridulo Hebraeorum SIN, a quo SABEE incipitur, Graecum sigma, id est Hebraeum SAMECH posuit: alioquin et juxta allegoriae legem, post tantos puteos in fine virtutum, nequaquam congruut Isaac aquam minime repererit. Ecce Esau frater meus vir pilosus, et ego sum vir levis. Ubi nos pilosum legimus, in Hebraeo scriptum est SEIR  . Unde postea montes Seir, et regio, in qua versabatur, est dicta: diximus de hoc et supra. Et sumpsit Rebecca vestimenta Esau fi
Abbreviated transcription (Latin):
tao an. hoc ẽ. lucidam. Sẏminachuᷤ
g hebrei hunc montẽ ẽẽ in quo
postea tẽplũ conditũ ẽ. in area
orne iebusei. sic̃ & in paralipome¬
non seriptũ ẽ. Et ceꝑunt edifica
sis in monte moria. Qui idcirco¬
illuminans int̾pretatur & lucis.
quia ibi est dabiR hoc ẽ oraculũ

Expanded text:
 hoc est lucidam. Symmachus ergo Hebraei hunc montem esse in quo postea templum aedificatum est in area Ornae Jebusaei, sicut et in Paralipomenon scriptum nsis, in monte Moria , qui idcircoilluminans interpretatur et lucens, quia ibi est dabir hoc est, oraculum
Abbreviated transcription (Latin):
dixit rachel. Iudicauit me ds̃. &
exaudiuit uocẽ meã. & dedit mͥ
filiũ. Propterea uocauit nom̃ esꝰ
dan. Causam nominis expres¬
sit. ut ab eo quod iudicasset eam¬
dñs. filio ancillȩ iudicii nomen
imponer&. Dan qͥppe int̾preta¬
tur iudiciũ. Et concepit ad huc
& peperit. bala ancilla rachel fi¬
liũ scđm iacob & dixit rachel. ha¬
bitare me fecit ds̃ habitacione
cũ sorore mea: & inualui. Et uo¬
cauit nom̃ eius neptalim. Iau¬
sa nominis neptalim alia hic mul¬
to exponit᷑. quã in libro hebreoꝵ
nominũ scripta ẽ. Unde & aqͥla

Expanded text:
xit Rachel: Judicavit me Dominus, et exaudivit vocem meam, et dedit mihi filium: propterea vocavit nomen ejus Dan. Causam nominis expressit, ut ab eo quod judicasset se Dominus, filio ancillae, judicii nomen imponeret: DAN   quippe interpretatur judicium. Et concepit adhuc, et peperit Bala ancilla Rachel filium secundum Jacob: et dixit Rachel: Habitare fecit me Deus habitatione cum sorore mea, et invalui: et vocavit nomen ejus Nephthalim. Causam nominis Nephthalim, alia hic multo exponitur, quam in libro Hebraeorum Nominum scripta est. Unde et Aquila
Abbreviated transcription (Latin):
suam. & nutricẽ eius & seruũ abra¬
hȩ & uiros illius. Decens quippe
erat. ut ad nuptias absq paren¬
tibus uirgo ꝓficiscens. nutricis
solatio frueret᷑. Et ipse habita¬
bat in terra austri & egressus ẽ
isaac excerceri in campo ad ues¬
peram. Terram austri gerarã
significat. ubi apatre ad mimo¬
landũ quondã fuerat ad ductus
Qđ autẽ ait. & egressus ẽ ut excer¬
ceretur in campo quod grece
legitur & egressus est isaac ut
loqueretur in agro inclinante
iam uesꝑa. Significat autẽ scđm
illud quod dñs solus orabat in
monte. etiam isaac qui in tipo
dñi fuit ad orationẽ quasi uirũ
iustũ domo egressum. & uł hora
nona. uł ante solis occasum sꝑi-¬
tuales dõ uictimas obtulisse. Et
tulit teristrũ & operuit se.Ĩ he¬
ristrum palliũ dr. genus etiam
nc̃ arabici uestimenti quo muli¬
eres ꝓuinciȩ illius uelantur. Et
adiecit abraham & accepit uxo¬
rem & nom̃ eius cethura: & pe

Expanded text:
suam, et nutricem ejus, et servum Abrahae, et viros illius. Decens quippe erat, ut ad nuptias absque parentibus virgo proficiscens, nutricis solatio foveretur. Et ipse habitabat in terra Austri: et egressus est Isaac exerceri in campo ad vesperam. Terra Austri, Geraram signat, unde a patre ad immolandum quondam fuerat adductus. Quod autem ait, Et egressus est, ut exerceretur in campo, quod Graece legitur: Et egressus est Isaac, ut loqueretur in agro, inclinante 343 jam vespera. Significat autem secundum illud, quod Dominus solus orabat in monte, etiam Isaac, qui in typo Domini fuit, ad orationem, quasi virum justum domo egressum: et vel nona hora, vel ante solis occasum, spirituales Deo victimas obtulisse. Et tulit theristrum, et operuit se. Theristrum pallium dicitur, genus etiam nunc Arabici vestimenti, quo mulieres provinciae illius velantur. Et adjecit Abraham, et accepit uxorem, et nomen ejus Cetura: et pe
Abbreviated transcription (Latin):
ñ eũ fuisse consumate ꝑfec teq
uirtutis. qui potuerit memori
as uendere mortuoꝵ. Sciant gͥ qͥ
sepulchra uenditant. & ñ cogun¬
tur ut accipiant p̾ciũ sed a nolen¬
tibus quoq extorquent. ĩmutari
nom̃ suũ & perire quid de merito
eoꝵ cũ etiã ille rep̃hendatur occul¬
te qui iuitus acceperit. Et po¬
suit seruus manũ suã sub femore
abrahe dñi sui & iurauit ei suꝑ
uerbo hoc.radunt hebrei

Expanded text:
non eum fuisse consummatae perfectaeque non eum fuisse consummatae perfectaeque virtutis, qui pas vendere mortuorum. Sciant igitur, qui sepulcra 341 venditant, et non coguntur, ut accipiant pretium, sed a nolentibus quoque extorquent, immutari nomen suum, et perire quid de merito eorum, cum etiam ille reprehendatur occulte, qui invitus acceperit. Et posuit servus manum suam sub femore Abrahae domini sui, et juravit ei super verbo hoc. Tradunt Hebraei,
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Nom̃ quoq ciuitatis arboc.
paulatim a seribentibus legenti
hebraice. barbere atq corrupte.
& alit̾ quam in suo dicitur tͥnstu¬
lisse. Arboc enĩ nichil omĩno sig¬
nificat s dicitur arbee hoc est
quattuor. quia ibi abraham &
isaac. & iacob conditus est. & ip¬
se pͥnceps humani generis adã.
ut in iħu libro apertius demon¬
stratur. A di nos dñe. Rex ado
tues nobis in electo sepulchro
nr̃o sepeli mortuũ tuũ. Prore¬
ge pͥncipem habet in hebreo
siue ducem. Nasin qͥppe. ñ rex
sed dux dicitur. Et audiuit a¬
braham efron: & appendit abra¬
ham ephron argentũ qd̃ locutus
ẽ in auribus filioꝵ heth. In hebre
o sicut hic posuimus pͥmũ nom̃
eius describitur ephron scđm
ephran. Postquam enĩ p̃cio uictꝰ
est ut sepulchrum uenderet &
acciper& argentũ. licet cogente
abraham. uau littera quȩ apud
illos ꝓ o.legitur. ablata ele eius no¬
mine ẽ. & pro ephron appellatus
ephran. significante scriptura

Expanded text:
tur. Nomen quoque civitatis Arboc tur. Nomen quoque civitatis Arboc paulatim a scribentibus legentibHebraeae, barbare atque corrupte, et aliter quam in suo dicitur, transtulisse. Arboc enim nihil omnino significat. Sed dicitur ARBEE  , hoc est, quatuor, quia ibi Abraham, et Isaac, et Jacob conditus est: et ipse princeps humani generis Adam, ut in Jesu libro apertius demonstrabitur. Audi nos, Domine, rex a Deo tu es nobis, in electo sepulcro nostro sepeli mortuum tuum. Pro rege principem habet in Hebraeo, sive ducem. NASI   quippe non rex, sed dux dicitur. Et audivit Abraham Ephron, et appendit Abraham Ephron argentum, quod locutus est in auribus filiorum Heth. In Hebro sicut hic posuimus, primum nomen ejus scribitur Ephron, secundum Ephran. Postquam enim pretio victus est ut sepulcrum venderet, et acciperet argentum, licet cogente Abraham, vau littera, quae apud illos pro a legitur, ablata de ejus nomine est: pro eo Ephron appellatus est Ephran, significante Scriptura
Abbreviated transcription (Latin):
genere ẽẽ esau. Siquidẽ illud
quod in fine libri huius habe¬
tur eoquod de syro sermone
tͣnslatus ẽ & quartus sit ab esa¬
u. & reliqua que ibi continent᷑
in ebraicis uoluminibus non
habetur. Scds natus ẽ de melcha.
laam ille diuinus ut ebrei tra¬
dunt. qui in libro iob dicitur
heliu pͥmũ uir sc̃s & ꝓphetes di.
postea ꝑ in obedientiam & desi¬
deriũ munerũ dũ israeli male¬
dicere cupit diumni uocabulo
nuncupatus. diciturq in eodẽ
libro. & iratus ẽ helui filius bara¬
chel buzites. de huius uidelicet
buri radice descendens. Camuel
uͦ pat̾ est damasci ipsa eñi uoca¬
tur aran. quȩ hic pro sẏria scrip¬
ta est. & ipso nomine legitur in
ysaia. Caseth quoq qui quartus
ẽ. a quo casdei. idẽ caldei postea
uocati sunt. Et mortua ẽ sara
in ciuitate arbee. quȩ ẽ in ualle
hȩc ẽ hebron. in terra chanaan
Ioc quod hic positũ ẽ quȩ ẽ in ual¬
le in autenticis codicibus ñ habe¬

Expanded text:
genere esse Esau: siquidem illud genere esse Esau: siquidem illud quod in fine libri ipsius habetur, Eo quod de Syro sermone translatus est, et quartus sit ab Esau, et reliqua, quae ibi continentur, in Hebraeis voluminibus non habentur. Secundus natus est de Melcha Blaam ille divinus , ut Hebraei tradunt, qui in libro Job dicitur Eliu: primum vir sanctus, et prophetes Dei, postea per inobedientiam et desiderium munerum, dum Israel maledicere cupit, divini vocabulo nuncupatur: diciturque in eodem libro: Et iratus Eliu filius Barachiel Buzites , de hujus videlicet Buzi radice descendens. Camuel vero pater est Damasci. 340 Ipsa enim vocatur Aran, quae hic pro Syria scripta est: et ipso nomine legitur in Isaia. Chased quoque quartus est, a quo Chasdim, id est, Chaldaei postea vocati sunt. Et mortua est Sara in civitate Arboc, quae est in valle: haec est Chebron, in terra Chanaan. Hoc quod hic positum est, quae est in valle, in authenticis codicibus non habe
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ.Ex quo manifestũ ẽ ñ int̾pre¬
tacionem stirpiũ condensaꝵ. &
in modũ retis inter se uirgulta
contexta uerbũ sabeth. sed nom̃
sonare uirgulti. quod ita ebra¬
ice dr. Ego uͦ diligenter inquir enᷤ.
scribi crebro repperi. Et uoca¬
uit abraham nom̃ loci illius dñs
uidit. ut dicant hodie in monte
dñs uidit. Pro eo quod hic ha
in angustia constituti sunt. &
dñi optant auxilio subleuari.
dicant in monte dñs uidebitur.
hoc ẽ. hoc ẽ sicut ab rahe misertus
est. miserebitur & nr̃i. Unde &
in signũ dati arietis solent etiã
nẽ cornu clangere. Et annun¬
ci auerunt abraham dicentes
Ecce peperit melcha & ipsa fili¬
um nachor fr̃i tuo. hus pͥmoge¬
camuel patrẽ soͥroꝵ & caseth.
rimogenitus nachor fr̃is abra¬
ham de melcha uxore eius. filia
aran natus ẽ hus. de cuius iob¬
stirpe descendit. sicut scriptũ ẽ
in exordio uoluminis eius.Ulir
fuit in terra hus nomine iob.
Male gͥ quidã estimant iob de

Expanded text:
est: ex quo manifestum est non interpreest: ex quo manifestum est non interpretationem stirpium condensarum, et in modum retis inter se virgulta contexta verbum Sabech, sed nomen sonare virgulti, quod ita Hebraice dicitur. Ego vero diligenter inquirens, scribi crebro reperi. 339 Et vocavit Abraham nomen loci illius, Dominus videt: ut dicant hodie, in monte Dominus videt. Pro eo quod hic habin angustia constituti sunt, et Domini optant auxilio sublevari, dicant, In monte Dominus videbitur: hoc est, sicut Abrahae misertus est, miserebitur et nostri. Unde et in signum dati arietis solent etiam nunc cornu clangere. Et nuntiaverunt Abraham, dicentes: Ecce peperit Melcha et ipsa filios Nachor fratri tuo: Us primogeCamuel patrem Syrorum, et Cased. Primogenitus Nachor fratris Abraham de Melcha uxore ejus filia Aran, natus est Us: de cujus stirpe Job descendit, sicut scriptum est in exordio voluminis ejus: Vir fuit in terra Us, nomine Job. Male igitur quidam aestimant, Job de
Abbreviated transcription (Latin):
Et abiit in locũ suũ quẽ dixit ei ds̃.
indie t̾cia. Notandũ quod de
geraris usq ad montẽ moria. idẽ
sedem tẽpli. it̃ dierũ triũ sit. Et
consequenter illuc die t̃cio ꝑuenis
braham putant illo tẽpore ad
quercũ habitasse manbre. cum
inde usq ad montẽ moria. uix
unius diei iter plenũ sit. Et ele
ce aries post tergum eius teneba
emisenus eusebius est locutus. sa¬
beth inquiens d̃r hẏrcus. qui rec¬
tis cornib & ad carpendas arbo¬
ris frondes sublimis attollitur.
Rursus aquila cikneona inter¬
pretatus ẽ. quẽ nos ueprem pos¬
sumus dicere uel spinetũ. & ut
uerbi uim int̾pretemur conden¬
sa & int̾ se implexa uirgulta. Un¬
de & syminachus in eandẽ ductus
opinionem: & appar uit ei ait ari
espost hoc. retentus in rete cor¬
nibus suis. Uerũ quibusdã in hoc
dicentes in uirgulto sabeth
cornibus suis. Et enĩ cikn eon a¬
siue rete quod aquila posuit &
sẏmmachus. ꝑ sm̃ litterã seribi¬
tur. hic uͦ samech littera posita

Expanded text:
Et abiit in locum quem condixit ei Deus in die tertia. Notandum quod de Geraris usque ad montem Moria, id est sedem templi, iter dierum trium sit, et consequenter illuc die tertio pervenbraham putant illo tempore ad quercum habitasse Mambre, cum inde usque ad montem Moria vix unius diei iter plenum sit. Sequituce aries post tergum ejus tenebatEmisenus Eusebius est locutus: Sabech, inquiens, dicitur hircus, qui rectis cornibus, et ad carpendas arboris frondes sublimis attollitur. Rursus Aquila συχνεὼν interpretatus est, quem nos vepretum possumus dicere, vel spinetum, et ut verbi vim interpretemur condensa et inter se implexa virgulta. Unde et Symmachus in eamdem ductus opinionem: Et apparuit, es post hoc retentus in rete cornibus suis. Verum quibusdam, in hoc dicentes: In virgulto sabech cornibus suis. Etenim σύχνεων, sive rete, quod Aquila posuit et Symmachus, per SIN   litteram scribitur: hic vero   SAMECH littera posita
Abbreviated transcription (Latin):
t peperit telpha ancilla liȩ iacob
filiũ. Et dixit lia. In fortuna. Et
uocauit nom̃ gad. Ibi nos po¬
in hebreo habet bagad quod aqͥla
int̾pretatur uenit accintio nos
autẽ dicere possuus in ꝓcinctu.
ba. enĩ potest & p̃positionẽ sona¬
re .m. & uenit. Ab euentu gͦ siue
tur & peperit zelfa ancilla liȩ
filiũ scdm iacob & dixit lia. be¬
ata ego quia beatificant me mu¬
lieres. & uocauit nom̃ eius aser
minis aser scripturȩ auctorita¬
te pandat᷑. dicentis beata sum e¬
go & beatificant mulieres me. &¬
abeo quod beata dicatur ab om̃i
taxat in p̃senti loco. Nã & in ali¬
is scd̃m ambiguitatem uerbi pos¬
sunt & diuiciȩ sie uocari.t au¬
diuit ds̃ liam & concepit & peꝑit

Expanded text:
t peperit Zelpha ancilla Liae Jacob filium: et dixit Lia, In fortuna: et vocavit nomen ejus Gad. Ubi nos poin Hebraeo habet BAGAD  , quod Aquila interpretatur, venit accinctio. Nos autem dicere possumus in procinctu. BA enim potest praepositionem sonare in, et venit. Ab eventu ergo, sive tur: Et peperit Zelpha ancilla Liae filium secundum Jacob: et dixit Lia, Beata ego, quia beatificant me mulieres: et vocavit nomen ejus Aser, minis Aser Scripturae auctoritate pandatur dicentis: Beata sum ego, et beatificant me mulieres. Et ab eo quod beata dicatur ab homintaxat in praesenti loco. Nam in aliis secundum ambiguitatem verbi possunt et divitiae sic vocari. Et audivit Deus Liam, et conce
Abbreviated transcription (Latin):
t filii dadan. fuerunt asurim
& latosim. & laoim. Et filui madi¬
& abida. & elecdea. Om̃s hi filii
cethurȩ. Et dedit abraham uni¬
uersa que habuit ysaac: filiis aũ
concubinarũ. quas habuit dedit
munera & dimisit eos ab ysaac
filio suo cũ ad huc iuiuer& in ori¬
ente ad terrã orientalem. Lethu¬
ra ebreo sermone copulata
int̾pretatur aut iunc ta. Quam
ob causam suspicantur ebrei mu¬
tato nomine eandẽ ẽẽ agar. que
Sara mortua de concubina tran¬
sierit inuxorẽ. & uidet᷑ iã depo¬
siti abrahe excusari etas. ne se¬
nex post mortẽ uxoris uetule¬
nouis arguatur nuptiis laciuis¬
se. Nos quod incertũ ẽ relinqͦn¬
tes. hoc dicimus. qđ de cetura
nati filii abraham iuxta histo¬
ricos ebreoꝵ occupauerint t̃po¬
tora rubri. Dicitur autẽ unus ex
posteris abrahe qui appellatur
afer. duxisse aduersus libiã excer¬
Scitũ. & ibi uictis hostibus conse¬
disse. eiusq posteros ex nomine
attaui affricã nuncupasse. Hu¬

Expanded text:
surim, et Latusim, et Laomim. Et filii Madiet Abida, et Aledea. Omnes hi filii Ceturae. Et dedit Abraham universa quae habuit Isaac. Filiis autem concubinarum, quas habuit, dedit munera, et dimisit eos ab Isaac filio suo, cum adhuc viveret in Oriente, ad terram orientalem. Cetura Hebraeo sermone copulata interpretatur, aut juncta . Quam ob causam suspicantur Hebraei, mutato nomine, eamdem esse Agar, quae, Sara mortua, de concubina transierit in uxorem. Et videtur decrepiti jam Abrahae excusari aetas, ne senex post mortem uxoris suaenovis arguatur nuptiis lascivisse. Nos quod incertum est relinquentes, hoc dicimus, quod de Cetura nati filii Abraham, 344 juxta historicos Hebraeorum occupaverint Τρωγterminos. Dicitur autem unus ex posteris Abrahae, qui appellabatur Apher, duxisse adversus Libyam exercitum, et ibi, victis hostibus, consedisse: ejusque posteros ex nomine atavi Aphricam nuncupasse. Hu
Abbreviated transcription (Latin):
oħs antiochene parrochie
ex gr̾amatico pb̃r. scͥpsit aduer sũ
eos quiin una tantum substantia
escunt. duas. in cristo ꝯfitendas
naturas. docens scđ̃m reuelationem
seripturarum. unã in illo dei & homi¬
nisẽẽ ꝑsonam. non unã carnis & uerbi
naturam. simul & inpugnat aliquas
caute ab illo aduersum nestorem pla¬
tas que nc̃ fomentum sunt & robur
dicitur. extempore declamare.

Expanded text:
 Antiochenae parochiae ex grammatico presbyter, scripsit adversum eos qui in una tantum substantia cquiescunt duas in Christo confitendas naturas; docens secundum relationem Scripturarum unam in illo Dei et hominis personam esse, non unam carnis et Verbi naturam. Simul et impugnat aliquas caute ab illo adversus Nestorium prolatas, quae fomentum et robur dicitur et ex tempore declamare.
Abbreviated transcription (Latin):
cent t̾eꝑi .i. uanitati. Uñ apłs. Uanita¬
ti subiecta ẽ creat̾a ñ uolens & cet̾a. Iͥn
exspectatione st̃ fideles defuncti: qui
exspectant requiẽ. Scd̾m harũ trium
partiũ differentiã. st̃ tres diffen̾tie
missaꝵ & finiũ & officioꝵ. finẽ enĩ aliũ
teꝑe. ibenedicamus dño. aliũ missa ꝓ
fidelibus defunctis .i. requiescant in
missa ẽ. Qsi dicat hostia a patre ad nos
missa ẽ. uel a nobis ad patrẽ remissa ẽ.
Et ido ite.i festinate sic̃ dicit apłs. festi¬
nemus ingredi in illa requiẽ. finis uͦ mis¬
se de tpe hor tatur nos qͥ sumus in tp̃e.
ut benedicamus dnmm̃ in adu̾sitate

Expanded text:
est vanitati. Unde Apostolus: Vanitati subjecta creatura non volens, etc. . In exspectatione sunt fideles defuncti, qui exspectant requiem. Secundum harum trium partium differentiam sunt tres differentiae missarum et finium et officiorum. Finem enim alium est Benedicamus Domino. Alium missa pro fidelibus defunctis, id est Requiescant in missa est, quasi dicat; Hostia a Patre ad nos missa est, vel a nobis ad Patrem remissa est; ideo Ite id est festinate, sicut dicit Apostolus: Festinemus ingredi in illam requiem . Finis vero missae de tempore hortatur nos, qui sumus in tempore, ut benedicamus Domino in adversitate
Abbreviated transcription (Latin):
eodorus cyprie ciuitatis ꝓuin¬
ꝯdita. seruat hodie apud sẏrtam
nomen auctoris. seripsisse dr multa.
ad meã tñ noticiã ista st̃ que uene¬
isse negant scripta forcia. ꝑque
ꝯfirmat & rõe & testimoniis scͥptaꝵ
ita illum ueram materne substan¬
cie carnem habuisse. quam ex ma¬
tre uirgine supsit. sicut & ueram
deitatem quam eterna nascibilita¬
te deo patre gignente ipse nascente
quos
imitatus eusebiũ
fineli¬
brorum eusebii
usq ad sũ¬
mum tempus.i. ẽ. a uicennalibus
ꝯstantini. usq ad imperium leonis
lingua nitidus. & ingenio acer. tam di¬
ues ex lectione antiquoꝵ fuit. ut dani¬
ele ꝑpħam ex in tegro ad uerbum ꝯm̾¬
tatus exponer&. Omelias &̃ multas
conposuit. Moritur seniore leone.
imꝑium tenente.

Expanded text:
EODORITUS, Cyri civitatis episcondita servat hodieque apud Syriam nomen auctoris dicitur scripsisse multa; ad meam tamen notitiam ista sunt, quae veneisse negant, scripta fortia, per quae confirmat et ratione et testimoniis Scripturarum, ita illum veram maternae substantiae carnem habuisse, quam ex matre Virgine sumpsit, sicut et veram deitatem, quam aeterna nascibilitate a Deo Patre gignente ipse nascendo quos imitatus Eusebium fine librorum Eusebii usque ad suum tempus, id est, a Vicennalibus Constantini usque ad imperium Leonis lingua nitidus, et ingenio acer, tam dives ex lectione antiquorum fuit, ut Danielem prophetam ex integro ad verbum commentatus exponeret. Homilias etiam multas composuit. Moritur Leone seniore imperium tenente.
Abbreviated transcription (Latin):
miscdia sola datur. In nocte adu̾sitas.
qͥ inueritate pro meritis redditur.
Infine misse ꝓdefunctis. eis optamus
requiẽ. & ĩprincipio petimus. Reqͥem
et̾nã dona eisdñe. & cet̾a. Wirtusmis¬
tẽ ordines crucis st̃ in serie canonis. qͦs
sp̾̃c ses mira sapientia ordinauit. Pri¬
mus ordo ẽ a tegͥ. usq ad qu̾ã oblatio¬

Expanded text:
ris, sed ex misericordia sola datur. In nocte adversitas, quae in veritate pro meritis redditur. In fine missae pro defunctis eis optamus requiem, et in principio petimus: Requiem aeternam dona eis, Domine, etc. Virtus mistem ordines crucis sunt in ferie Canonis, quos Spiritus sanctus mira sapientia ordinavit. Primus ordo est a Te igitur usque ad Quam oblatio
Abbreviated transcription (Latin):
diaconũ qn̾dam grecũ nomine di¬
nestoriana abiit impietatẽ. in qua
ep̾c ãmonet eũ credẽ scam mariã
uirgine. ñ homine̾ purũ genuisse qͥ¬
scͥpta. que quia nec dũ legi. nomina¬
re nolui. Uiua tn uoce eg̾gius doctor.
& creditur & ꝓbatur. Scripsit pꝰea¬
& ad felicẽ p̾fectũ p̾torii & patricie
dignitatis uirũ. filiũ magni consu¬
lis iam religiosum. epłam ad timorẽ
di hortatoriam. qtinente̾ ꝑsonas
pleno animo penitentiã ag̾e dispo¬
nentium.¬
ẽruus di ep̾c. seͥpsit adu̾sũ eos qui
dieunt xpm in hac uita degen¬
tem ñ uidisse carneis oculis suis pa¬
trem. sed post resurrectionem ex
mor tus & ascensionẽ in celis cũ trans¬
latus est in głam di patris. ꝓfectus¬

Expanded text:
diaconum quemdam Gratum nomine ediNestorianam abiit impietatem. In qua epistola admonet eum credere sanctam Mariam Virginem non hominem purum genuisse, qejus scripta, quae, quia necdum legi, nominare nolui. Viva tamen voce egregius doctor et creditur et probatur. Scripsit postea ad Felicem praefectum praetorii, et patriciae dignitatis virum, filium Magni consulis, jam religiosum, epistolam ad timorem Domini hortatoriam, convenientem personis pleno animo poenitentiam agere disponentiervus Dei episcopus scripsit adversus eos qui dicunt Christum in hac vita degentem non vidisse carneis suis oculis Patrem, sed post resurrectionem ex mortuis et ascensionem in coelos, cum translatus est in gloriam Patris, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
auariciam. Caritas temperat & ordi¬
nat ira qua inuidia corrũpebat. &
excludit inuidiã. Sic gͥuirtute seẽ cru¬
cis & efficatia exuimur nr̃a uestustate
tenduntur. Scilicet que sit causa misse.
que diffen̾tia. qͥs finis. que uirtus qͥsor¬
do. que ratio. que utilitas. Causa misse.
tͥꝑtita ẽ. scilicet honor scoꝵ. salus uiuoꝵ
& requies defunctoꝵ. Pmittitur aũ qͣsi
ꝓlogus. or̃o & inuocatio trinitatis. i
quo p̾libatur & ostenłr qͦ sit causa misse
sequentis. Suscipe sc̃a trinitas. Ibi enĩ
ꝯtinetur. ut sc̾is ꝑficiat ad honorẽ. no¬
bis aũ ad salutẽ. & cet̾a. Triꝑtita ẽ diffe¬
rentia. Scd̃m enĩ diffen̾tiam tͥũ partiũ
eccłe. st̃ tres missarũ diffentiȩ. ut alia

Expanded text:
avaritiam; charitas temperat et ordiavaritiam; charitas temperat et ordinat iram, quam invidia corrumpebat, et excludit invidiam. Sic igitur virtute sanctae crucis et efficacia exuimur nostra vetustate, tenduntur, scilicet quae sit causa missae, quae differentia, quis finis, quae virtus, quis ordo, quae ratio, quae utilitas. Causa missae tripartita est, scilicet honor sanctorum, salus vivorum, et requies defunctorum. Praemittitur autem quasi prologus oratio et invocatio Trinitatis, in quo praelibatur et ostenditur quae sit causa missae sequentis: Suscipe, sancta Trinitas. Ibi enim continetur ut sanctis proficiat ad honorem, nobis ad salutem, etc. Tripartita est differentia. Secundum enim differentiam trium partium Ecclesiae, sunt tres missarum differentiae, ut alia
Abbreviated transcription (Latin):
Profundũ crucis occultũ erat. & cet̾a
manifesta portabat. Sic potestas ad¬
cit. Sed cũ infine iudicabit. t̾c manifes¬
ta erit sicut scriptũ ẽ. Cognoscetur dñs
iudicia faciens. Unde & inquarto ordi¬
ne canonis memoria de tribus manifes¬
tisp̾mittitur. de quarto aũ .i. de ꝓfun¬
do. qͥa occultũ ẽ tacetur. Quartus ordoẽ.
Itẽ in passione. ꝯtemptus sui fuit. In re¬
surrectione. ꝯtep̾tus mundi. In ascensi¬
one. amor dĩ. In occulta potestate. ti¬
mor di. Conteptus au sui. excludit uer¬
bositat̾ẽ. Contemptus mundi curiositatẽ
amor di. miqͥtatẽ. Timor libidinẽ. De tͥ
ligitur. sine qͦͥnemo saluatur. In nazere¬
no spes. Nazarethenĩ enĩ flos int̾p̾tat᷑:
de quo fructus sꝑatur. In rege pdeoꝵ
sacerdotes fac̃. fides aũ illuminat raci
onẽ. qua suꝑbia excecabat. & excludit
suꝑbiã. Spes subleuat ꝯcupiscentiam.
quã auaricia inelmabat. & excludit

Expanded text:
Profundum crucis occultum erat, et caetera Profundum crucis occultum erat, et caetera manifesta patebant. Sic potestas adcit; sed cum in fine judicabit, manifesta erit, sicut scriptum est: Cognoscetur Dominus judicia faciens . Unde et in quarto ordine Canonis memoria de tribus manifestis praemittitur. De quarto autem, id est profundo quia occultum est tacetur. Quartus ordo est: Item in passione surrectione contemptus mundi, in ascensione amor Dei, in occulta potestate timor. Contemptus autem sui excludit verbositatem, contemptus mundi curiositatem, amor Dei iniquitatem, timor libidinem. Sequitligitur, sine qua nemo salvatur, in Nazareno spes; Nazareth enim flos interpretatur, de quo fructus speratur. In rege Judaeorum sacerdotes facit. Fides autem illumint excludit superbiam; spes autem sublevat concupiscentiam, quam avaritia inclinabat, et excludit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯscribere dr. sed adme liber eius ue¬
nit. q̃. de ꝯsonantia diuine script̾e
conposuit. li ueteris & noui testamen¬
ti. aduer sum antiquos hereticos qui
propter differentiam p̾ceptoꝵ. uel
cerimoniarum. aliũ ueteris testam̃¬
ti dm̃ dixerunt. alium noui. in quo os¬
tendit dispensationis fuisse unius eius¬
demq dei auctoris utriusq scͥptũ.
ut alia per moẏsen antiquis daretur
lex. in sacrificioꝵ cerimoniis & iudi¬
cioꝵ animadu̾sionibus. aliis his per
xͥ p̾sentiam in sacris misteriis repro
missi onibus. Nec diuersa credi debe¬
re aut uno spũ & uno auctore dicta¬

Expanded text:
me liber ejus pervenit, quem de Consonantia divinae Scripturae composuit, id est, Veteris et Novi Testamenti, adversum antiquos haereticos, qui propter differentiam praeceptorum vel caeremoniarum, alium Veteris Testamenti, Deum dixerunt, alium Novi. In quo ostendit dispensationis fuisse unius ejusdemque Dei, auctoris utriusque Scripturae, ut alia per Moysen antiquis daretur lex, in sacrificiorum caeremoniis et judiciorum animadversionibus; alia nobis per Christi praesentiam in sacris mysteriis et futuris repromissionibus; nec diversa credi debere, sed uno spiritu et uno auctore dicta
Abbreviated transcription (Latin):
magna ẽ quenientia & magna effica¬
tia. cũ ꝑ utrũq excluduntur contraria
& renouetur & scificetur eccłia. Oupli¬
ci au renouamur ratione. ut scił pͥus
exuamur uetustate. dein̾ induamur
paulus dicebat. ex ꝑsona infirmi. Nolu¬
mus expoliari. s suꝑ uestiri. Uñ filiis
rebedei petentibus ut unus sederet ad
dext̾ã. &. alius ad sinistrã. dictũ ẽ. Po¬
testis bib̾e calicẽ quẽ ego bibiturus sũ :
Quasi dicer&. Prius ꝯpaciendo & cõmo¬
riendo oportet uos exui uetustate:
ut postea possitis ad dexterã meã uel ad si¬
nistram seđe. qd ẽ indui nouitate. Hoc
enĩ ñ ẽ meu̾ dare uobis .i. uet̾ibus. sea
qͥbus paratu ẽ a patre meo .i. innoua¬
tis. Pꝓterea & ipse dñs iħc pͥus qͥdẽ uolu¬
it pati in ligno inferiori. dein glorifica¬
ri in ligno suꝑiori. ut scilicet pͥus exue¬
ret nosuestustate. dem̃ indueret sua
nouitate. Prius eni legit᷑ erucifixus.
dem titulus suꝑ positus. Sic eñĩ scͥptumẽ.

Expanded text:
a efficacia, cum per utrumque excludantur contraria, et renovetur et sanctificetur Ecclesia. Duplici autem renovamur ratione, ut scilicet prius exuamur vetustate, deinde induamur Paulus dicebat ex persona infirmi: Nolumus exspoliari, sed supervestiri . Unde filiis Zebedaei petentibus ut unus sederet ad dexteram et alius ad sinistram dictum est: Potestis bibere calicem quem ego bibiturus sum? Quasi diceret: Prius compatiendo et commoriendo oportet vos exui vetustate, ut postea possitis ad dexteram meam vel ad sinistram sedere, quod est indui novitate. Hoc enim non est meum dare vobis, id est veteribus, sed quibus paratum est a Patre meo , id est innovatis. Propterea et ipse Dominus Jesus prius quidem voluit pati in ligno inferiori, deinde glorificari in ligno superiori. Ut scilicet prius exueret nos vetustate, deinde indueret nos sua novitate. Prius enim legitur crucifixus, deinde titulus superpositus. Sic enim scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ spm̃ scm̃ factũ & partum ex uirgi¬
ne. quo dsuerus in homine uero. ip¬
se quoq homo ds factus natus est. se̾
cauculator scͥpturaꝵ. inuitatus a
sco hẏlario urbis rome ep̃o. ꝯposu¬
it paschalem cur sũ indagatione
cautissima. post. iiii pͥores qui con¬
posuerunt. idẽ ypolitũ. eusebium.
theophilũ. & ꝓsperum. & ꝑtendit an¬
noꝵ seriem. usq ad annũ qͥngente¬

Expanded text:
 sanctum facto, et partu ex Virgine, quod Deus verus in homine vero ipse quoque Homo Deus factus natus est, sempcalculator scrupulosus, invitatus a sancto Hilario urbis Romae episcopo, composuit Paschalem Cursum indagatione cautissima; post quatuor priores qui composuerunt, id est Hippolytum, Eusebium, Theophilum et Prosperum; et protendit annorum seriem usque ad annum quingente
Abbreviated transcription (Latin):
austo exalbere lirinensis monaste
sẏmboli occasione accepta. ꝯposuit
ternalem ẽẽ patri & filio. ac plenitu:¬
dinẽ trinitatis obtinendam. Edidit
qͦq opus egͥgium de gr̃ã di qua salua¬
luntatem nram̃. & qͥcqͥd ipsa liber¬
tas arbitrii pro labore pie merce¬
dis adquisierit non ẽẽ ꝓprium meri¬
tũ. sed gr̃e donũ. Legi eiꝰ & adu̾sũ arri¬
anos & macedonianos paru̾u libellũ.
in quo eẽntialem p̾dicat trinitatẽ.
& aliũ adu̾sũ eos qͥ dicunt ẽẽ in crea¬
t̾is aliquid incorporeũ. ĩ qͦ& diumnis
testimoniis. & patrũ ꝯfirmat sen

Expanded text:
us, ex abbate Lerinensis monastersymboli occasione accepta, composuit ternalem esse Patri et Filio, ac plenitudinem Trinitatis obtinentem. Edidit quoque opus egregium de Gratia Dei, qua salvaluntatem nostram, et quidquid ipsa libertas arbitrii labore piae mercedis acquisierit non esse proprium meritum, sed gratiae donum. Legi ejus et adversus Arianos et Macedonianos parvum libellum in quo coessentialem praedicat Trinitatem; et alium adversus eos qui dicunt esse in creaturis aliquid incorporeum, in quo et divinis testimon
Abbreviated transcription (Latin):
legi. de die dnico pasche. de obedien¬
tia. depenitentia. de neophitis.
& erga inopu ꝓuisionẽ. ñ solu̾̃ men
& rusticatione contra uires suas ho¬
mo gnẽ clarus & longe alit̾ educatus
exercuit. s nec in spiritalib neglex̃.
Nã & indocendo grãm habuit. & abs¬
q ꝑsonaꝵ acceptione in om̃ib casti¬
gatum opusp̾dicationis ingessit. in¬
genio uͦ ĩmor tali aliqua & parua e¬
didit. que erudite anime & fidelis li¬
gue indicio st̃. inqͥb p̾cipuo & ad mul

Expanded text:
legi: de Die Dominico Paschae, de obedienlegi: de Die Dominico Paschae, de obedientia, de poenitentia, de neophytis. et erga inopum provisionem non solum mentetiam rusticationem contra vires suas homo genere clarus, et longe aliter educatus, exercuit; sed nec in spiritalibus neglexit. Nam et in docendo gratiam habuit, et absque personarum acceptione omnibus castigatum opus praedicationis ingessit. Ingenio vero immortali aliqua et parva edidit, quae eruditae animae et fidelis linguae indicio sunt: in
Abbreviated transcription (Latin):
Ituosa hereticoꝵ uocabula. & ad des¬
truenda uel ĩmutanda sc̃e tͥnitatis no¬
mina. inmutate st̃ dicentiũ patrẽ ñde¬
bere patrẽ dici nec in patͥs nomine fi¬
lius ꝯsonet. sed ingenitũ & infectũ
ac solitariũ ñcupandũ. ut qͥcqͥd extra
tũ. & scͥpturã ñ dixerit ex se genuisse.
fecisse.Sub huius si agrii noĩe. Uii de
fide. & regłis. fide libͦs p̾titulatos mue:¬
ni. sed qͥa lingue uariantur. ñ nomi¬
ni eius credidi e̾ẽ.
ra adu̾sũ nestorianos & euthicianos.
rumã erunt antiochie elogo carmi¬
ne paanxit. qͦ audito res imbuens so¬
no quo ephrẽ diaconus nichomedie
aluianus massiliensis eccłe pƀr.
p̃oꝵ magist̾. scͥpsit scolastico & aꝑto
sermone multa exqͥbus ista legi. de
uirgmitatis bono ad marcellũ libͥ
tisfactionis ad saloniũ epm̃ librum
unũ. & exposicionis extreme partis
ad ꝯdicionẽ hominis cõposuit u̾sũ
dor. Uiuit usq hodie in senec tute bo
tio qͣdragesime. equibus ego duos

Expanded text:
icorum vocabula, quae ad destruenda vel ad immutanda S. Trinitatis nomina usurpata sunt, dicentium Patrem non debere Patrem dici, ne in Patris nomine filius consonet, sed ingenitum et infectum ac solitarium nuncupandum, ut quidquid extra tum, et Scripturam dixisse, et ex se genuisse ifecisset. Sub hujus Syagrii nomine septem de Fide et Regulis fidei libros praetitulatos inveni, sed quia linguam variant, non omnes ejus credidi esse. ra adversum Nestorianos et Eutychianos.Ruinam etiam Antiochiae longo carmine planxit, eo auditores imbuens sono, quo Ephraem diaconus Nicomediae Salvianus, Massiliensis Ecclesiae magister, scripsit scholastico et aperto sermone multa: ex quibus ista legi, de Virginitatis bono ad Marcellum Presbtisfactionis ad Salonium episcopum librum unum, et Expositionis extremae partis ad conditionem hominis, composuit versu dor. Vivit usque hodie in senectute bonatio Quadragesimae, de quibus ego duos
Abbreviated transcription (Latin):
iiii. institucionũ. librũ unũ de orige¬
ne. & qͣlitate & remediis.uiii. pͥncipa¬
liũ uicioꝵ libͦs .uiii. singulos scilicet
de singulis uiciis lib̾s expediens. diges ȩ
sit &̃ collationes cũ patribus egẏpti
habitas. hoc ẽ de destinatione mona¬
chi ac fine. de discretione. de tͥb ad
seruiendũ do uocationib. de pugna
de nobilitate anime. de octo pͥncipa
tibus. de qualitate oracionis. de iugita¬
ꝓtectione di de scientia sp̃ali. de diui¬
niscar ismatibus. de amicitia de defi¬
niendo uel ñ definiendo. de tͥbus anti¬
qͥs gñib monachoꝵ & qͣrto nuꝑ exor¬
to. de fide ce nobitate & heremite. de sa¬
tiffactione penitentie. de remissione
qͥnqͦgesime. de noc turnis illusionib
tificatione. & ad extremũ rogatus a
ep̃o. scͥpsit adu̾sus nestorẽ de ĩcarnaci¬
massiliã & uiuendi finẽ fecit. theo
auditor iheronimi. ꝯm̃tatus in
iob edidit sermone siplici librũ. legi

Expanded text:
tres, Institutionum librum unum, de origitres, Institutionum librum unum, de origine, et qualitate, ac remediis octo, plium vitiorum libros octo, singulos scilicet de singulis vitiis expediens. Digessit etiam Collationes cum Patribus Aegyptiis habitas, hoc est, de destinatione monachi ac fine, de discretione, de tribus ad serviendum Deo vocationibus; de pugna de mobilitate animae, de octo principalibus vitiis, de qualitate orationis, de protectione Dei, de scientia spiritali, de divinis charismatibus, de amicitia, de definiendo vel non definiendo, de tribus antiquis generibus monachorum, et quarto nuper exorto, de fide coenobitae et eremitae, de satisfactione poenitentiae, de remissione Quinquagesimae, de nocturnis illusionibustificatione. Et ad extremum, rogatus a po, scripsit adeersum. Nestorium de IncarnatiMassiliam et vivendi finem fecit Theodoauditor Hieronymi, commentatus in Job edidit sermone simplici librum. Legi
Abbreviated transcription (Latin):
nitus. &. in affrica ꝑ augustinũ a do em̃¬
datus. scͥpsit em̾dationissue libellum.
in qͦ & satisfacit de errore. & gras agit
licam sententiã tulit dicens. manenti¬
bus in xͦ duabus nat̾is. inia credi filii cli
suaetheri ꝑsona. ꝯm̃tatus ẽ in genesi.
i. apͥncipio libͥ usq ad obitũ abrahe pa¬
rio indiuinis scͥptis excercitatus. leuio¬
risponderissententia figurauit. Mo¬
rit᷑ theo dosio & ualentiniano regnati
assianus natus serta
qͣstantinopolim. a ioħe magno ep̃o¬
diaconꝰ ordinatus. apꝰ massiliã pb̃r. qdi
dit. duo monasteria.i. ẽ uiroꝵ & mu¬
lierũi q̃usq hodie exstant. scͥpsit ex ꝑi¬
entia magistrante lib̾ato sermone.
& ut aꝑtius dic̾a sensu u̾ba inueniens.
& actionẽ linguã mouens. resom̃iũ
mon achoꝵ ꝓfessioni necessar ias. tide p¬
habitumonachi. & de canonica orati¬
one. atq psalmoꝵ mͦ. qͥm monasteri¬
is egypti die noctuq tenentur. libͦs.

Expanded text:
nitus, et in Africa per Augustinum a Deo emenitus, et in Africa per Augustinum a Deo emendatus, scripsit Emendationis suae Libellum: in quo et satisfacit de errore, et gratias agit licam sententiam tulit, dicens manentibus in Christo duabus naturis, unam credi Filii Dei sui Etherii personam commentatus est in Genesin, id est, a principio libri usque ad obitum pario in divinis Scripturis exercitatus, levioris ponderis sententiam figuravit. Moritur Theodosio et Valentiniano regnantiANUS natione Scytha, Constantinopoli a Joanne Magno episdiaconus ordinatus, apud Massiliam presbyter condit duo monasteria, id est, virorum et mulierum, quae usque hodie exstant. Scripsit, experientia magistrante, litterato sermone, et ut apertius dicam, sensu verba inveniens, et actione linguam movens, res omnium monachorum professioni necessarias: id habitu monachi, de canonico orationum atque psalmorum modo, qui in monasteriis Aegypti die noctuque tenetur, libros