comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nibq fe cũdas . aut suꝑfluas extimãt aut ociosas: aut
quod his deteriꝰ ĩportunas. Et quidẽ si sĩt hoĩes a uel
ligione nr̃a alieni qui ista sic sentiũt nõ est mirũ. Qũo
enim ꝓphanis relligiosa placere possũt: quib si place̾nt
nẽi essent qd̾ sumꝰ. Si uero nr̃i sunt quos uigiliarum
salutifer actus offendit / ut nchil de his deteriꝰ sirspicer.
aut pigri sũt aut somniculosi aut quod his est ꝓximũ
senes sũt aut ĩfirmi. Si pigri sũt. erubescant. qr illis
insonãt ꝓu̾bia salomonis. Uade ad fornicã opiger et
emulare uias eiꝰ. Si sonmiculosi sũt. exꝑgiscant᷑. scrip¬
tura ꝓclamãte O piger quousq dormis. Quãdo ciutem
de sommno surgis. modicũ ꝗdem dormis. modicũ sedes :
uigilas. Et si stare nõ potes s tuã cogitas Impossibilitatẽ
non debes iuuenes et ualentes ad tuum renocare torporẽ

Expanded text:
nibusque fecundas, aut superfluas aestimant, aut otiosas, aut, nibusque fecundas, aut superfluas aestimant, aut otiosas, aut, quod his deterius est, importunas. Et quidem si sunt homines a nostra religione alieni, qui ista sic sentiant, non est mirum. Quomodo enim profanis religiosa placere possunt, quibas si placerent, istiani. Si vero nostri sunt quos vigiliarum salutifer actus offendit, ut nihil de his deterius suspicer, aut pigri sunt, aut somniculosi, aut quod his est proximum, senes, vel infirmi. Si pigri sunt, erubescant, quia illis resonant verba Salomonis: Vade ad formicam, o piger, et aemulare vias etura proclamante: O piger, quousque dormis? Quando autem de somno surges? paululum quidem dormis, modicum sedes, pro aetate tamen vigilas. Et si stare non potes, sed tuam cogitas impossibilitatem, non debes juvenes et valentes ad tuum revocare torporem,
Abbreviated transcription (Latin):
Ignum est frẽs aptũq ꝓrsus satisq ꝯuẽiens.
de sanctis uigiliis nũc dice̾ et ꝓferre ẜmonẽ.
qũ ip̃a lucubratio exigitur a sollicitis. Nox ecte
est: caligo torporib nõ solũ hoiẽs s etiã cũctos in somno
et ad opationẽ suã. usq ad uesperũ hr̃et uicariũ tp̃us.
In quo a duris laborib et multa fatigatiõe. reꝗesçere¬
p̃stitit. Nouimꝰ autẽ młtos hoĩu ut aut maior̾ib sius
placeãt aut si aliquid peculiarit̾ possint: noctis ꝓticulã
ad aliquod opusculũ segregare: id ꝓ iucro duce̾ qd̾ furati
de sopore suo operãi potuerint. A Salomone u̾o laudat᷑
et feĩa que pensat lanificiũ ad iucernã: et uigilãter
exercet. Addidit etiã ꝙ ex hoc laus uiro eiꝰ in portis
et gloria magna nascatur. Ꝙ si ĩ carnalib ĩstrumẽtis
Imo laudat. Miraũ me fateor ẽẽ aliquos ꝗ sacras digi¬
lias tã spũali ope fructuosas orõnib et hymus lectio¬

Expanded text:
ignum est, fratres, aptumque prorsus satisque conveniens, de sanctis vigiliis nunc dicere et proferre sermonem, quando ipsa lucubratio exigitur a sollicitis. Nox ecce est caligo corporibus: non solum homines, sed etiam cunctos in somno erationem suam usque ad vesperum, haberet vicarium tempus, in quo a duris laboribus, et multa fatigatione requiesceret. Novimus autem multos hominum, ut aut majoribus suis placeant, aut sibi aliquid peculiariter prosint, noctis particulam ad aliquod opusculum segregare: id pro lucro ducere, quod furati de sopore suo operari potuerint. A Salomone vero laudatur et femina, quae pensa et lanificium ad lucernam vigilanter exercet . Addidit etiam quod ex hoc laus viro ejus in portis et gloria magna nascatur. Quod si in carnalibus instrumentis, immo laudatur: et mirari me fateor esse aliquos, qui sacras vigilias tam spirituali opere fructuosas, orationibus, hymnis, lectio
Abbreviated transcription (Latin):
ad hoc legentib ut ualeat ex opto quatꝰ qui
corpus suũ ꝯtinencie dedicant. hĩtare c̃ feĩs
nõ p̾sumant. Ne ruina menti tanto repen
hic nãq ren̾abił uir. cũ uitã młtis plena
iurtutib duc̾ct. seq sb̾ sac̾dotali custodia in
ꝯtinencie arte custodiret. ⁊ qnͣda scimoĩalẽ
femiuã quã secũ pͥus hũerat/ noluit ab
epischopn sui cura repellere. s certus d̾ sua
Ex quare actũ ẽ ut antiqꝰ hostis apud eius
animũ aditũ tẽptacõis ex quir̾et. ra cepit
spẽni illius/ ocuł mentis eius ĩ p̾m̾e. ut illec¬
tus nefauda cogitaret. Quad̾a uͦ die iudeꝰ
quida ex campaiue ꝑtib ronia ueĩens ap¬
pic carpebat iter. qui ad fundanũ cliuũ ꝑ
cliuare possit minune repirz. iuxta appolli¬
nis tẽplũ fuit. Ibiq se ad manend̃ ꝯtulit.
Qui ip̃n loci illius sacrilegiũ ꝑtimescens
tũ se crucis munire curauit. Nocte autem

Expanded text:
ad hoc legentibus ut valeat exopto, quatenus qui ad hoc legentibus ut valeat exopto, quatenus qui corpus suum continentiae dedicant, habitare cum feminis non praesumant; ne ruina menti tanto repentHic namque venerabilis vir cum vitam multis plenam virtutibus duceret, seque sub sacerdotali custodia in continentiae arce custodiret, quamdam sanctimonialem feminam, quam secum prius habuerat, noluit ab episcopii sui cura repellere, sed certus de sua Ex qua re actum est ut antiquus hostis apud ejus animum aditum tentationis exquireret. Nam coepit speciem illius oculis mentis ejus imprimere, ut illectus nefanda cogitaret. Quadam vero die Judaeus quidam ex Campaniae partibus Romam veniens, Appiae carpebat iter: qui ad Fundanum clivum peclinare posset minime reperiret, juxta Apollinis templum fuit, ibique se ad manendum contulit. Qui ipsum loci illius sacrilegium pertimescens, tamen se crucis munire curavit. Nocte autem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ młti nũe qui hic de narmensi ciuitat assũt
michi sedulo testificantur. Eode namq go¬
thoꝵ tẽpe cũ p̃fatus rex totila nar nũ ueiss.
ei uir ĩte uenerabił cassius eius urbis ep̃c
occurrit. Cui qr ex ꝯsꝑsione semꝑ facies ru¬
b̾e ꝯsueuerat. hec rex tocila nõ ꝯsparsionis
eũq oĩmodo despexit. s op̃c deus ut quãtus
om̃i ex̾citu eius spatariũ ĩuasit. eũq cru¬
dełi uexare cepit. Qui cũ añ regis oculos
ad uencraudũ uirũ casstum fuiss adduc¬
tus hũc ab eo uir dñi or̃one factasigno ⁊¬
crucis expulit qui in cũ in gredi ult̾ius non
p̃sũpsit. sicq fc̃m ẽ ut rex barbarꝰ seruũ dei
ab illo iam die uen̾aretur excorde ꝙ despec¬
tũ ualde iudicabat ex facie. Nam qr uirũ
tante uirtutis uidit erga eũ illa meus ef¬
fera abclac̃ois fastu de tuniuit .s.ꝰ .uii.¬
Sed ecce dũ facta fortiũ uiroꝵ uarro. repẽ¬
tc̃ ad memoria ueĩt quid erga andrc̃a fu

Expanded text:
ulti nunc, qui hic de Narniensi civitate adsunt, mihi sedulo testificantur. Eodem namque Gothorum tempore cum praefatus rex Totila Narniis venisset, ei vir vitae venerabilis Cassius eius urbis episcopus occurrit. Cui quia ex consparsione semper facies rubere consueverat, hoc rex Totila non consparsionis eumque oomni exercitu eius spatarium inuasit, eumque uexare crudeliter cepit. Qui cum ante regis oculos ad uenerandum uirum Cassium fuisset adductus, hunc ab eo uir Do- mini, oratione facta, signo crucis expulit, qui in eum ingredi ulterius non presumpsit. Sicque factum est, ut rex barbarus seruum Dei ab illo iam die ueneraretur ex corde, quem despectum ualde iudicabat ex facie. Nam quia uirum tantae uirtutis uidit, erga illum illa mens effera ab elationis fastu detumuit, et euSed ecce dum facta fortium virorum narro, repente ad memoriam venit quid erga Andream Fun
Abbreviated transcription (Latin):
illius singłarẽ inter ceteros palinã ten̾et.
Cumq uideꝰ qui aduen̾at ħ uigilans c̾ũet
⁊ magne formidĩs anxietate palpitaret.
abeodẽ spũ qui cũctis illic obseꝙ̃ tib p̾erat
uissũ ẽ ut requir̾ent quis nã ẽẽt ille qui ia¬
c̾e intẽplo eode p̃sumpsiss. ad ꝙ̃ maligni
spẽ ꝑgentes ⁊ subtiliꝰ in tuentes crucis

Expanded text:
ngularem inter caeteros palmam teneret. Cumque Judaeus qui advenerat hoc vigilans cerneret, et magnae formidinis anxietate palpitaret, ab eodem spiritu qui cunctis illic obsequentibus praeerat jussum est ut requirerent quisnam esset ille qui jacere in templo eodem praesumpsisset. Quem maligni spiritus pergentes, et subtilius intuent
Abbreviated transcription (Latin):
moxq de suo hĩtacło nõ solũ eandẽ d̾i famu¬
lam. s õe quoq feminã que ĩeius illic ob¬
sequio hĩtabat expulit. In eodẽ u̾o templo
apollinis bt̃i audree apłi repente oratorũ
fecit. atq oĩ illa tẽptacõne carnis funditꝰ
caruit. Indeñ uͦ cuiꝰ uisione at increpac̃oe
saluatus ẽ. ad ct̾nã salute traxit. Nam
sacram̃tis fidei inbutũ atq aqua baptis¬
niatis emũdatũ ad scẽ ect̃e gremiũ ꝑdux̃.

Expanded text:
Moxque de suo habitaculo non solum eamdem Dei famulam, sed omnem quoque feminam, quae in ejus illic obsequio habitabat, expulit. In eodem vero templo Apollinis, beati Andreae apostoli repente oratorium fecit, atque omni illa tentatione carnis funditus caruit. Judaeum vero, cujus visione atque increpatione salvatus est, ad aeternam salutem traxit. Nam sacramentis fidei imbutum, atque aqua baptismatis emundatum, ad sanctae Ecclesiae gremium perduxit.
Abbreviated transcription (Latin):
moniał femine q̃ in epischopio eius hĩta¬
bat quãtam tẽptacõ carnis ꝯmonisset
aꝑuit. Cũ uͦ hec malignus qui p̃erat spẽ
in hiant̾ audirz. ⁊ tanto sibi ftm̃ lucrũ gnͣ¬
de crede̾t quanto scĩoris uiri animiũ ad lap¬
sum ꝑdicionis inclinaret. Ille sp̃e qui hec
ut interga eiusde sc̃imoĩał feĩe błandiẽs
alapa daret. Tũc malignus sp̃c atq
hũaui gen̾is autiqꝰ ĩimicus exhortatꝰ¬

Expanded text:
monialis feminae, quae in episcopio ejus habitabat, quantam tentationem carnis commovisset aperuit. Cum vero hoc malignus qui praeerat spiritus inhianter audiret, et tanto sibi factum lucrum grande crederet, quanto sanctioris viri animum ad lapsum perditionis iclinaret, ille spiritus, 292ut in terga ejusdem sanctimonialis feminae blandiens alapam daret. Tunc malignus spiritus atque humani generis antiq
Abbreviated transcription (Latin):
uir dii ꝯpescuit diceus. Non bibas. Da mi
ego bibo. s uade dic ei qui tibi illud dedit. ⁊¬
Ego quoq uenenũ bibo. S tu epc̃ nõ eris.
facto gͣ signo crucis uenenũ ep̃c bibit seturꝰ

Expanded text:
vir Domini compescuit, dicens: Non bibas, da mihi, vir Domini compescuit, dicens: Non bibas, da mihi, ego bibo; sed vade, dic ei qui tibi illud dedit: Ego quidem venenum bibo, sed tu episcopus non eris. Facto igitur signo crucis, venenum episcopus bibit secur
Abbreviated transcription (Latin):
ut uid̾et an spũ ꝓuidente disc̾ñet quis ei po¬
culũ p̃b̾et. Cunc uir dei accipiens calicem
s tam̃ nimistrũ nõ uidens dixit. Uiuat ip̃a
manus. Quo uerbo rex letus erubuit. quia
quãuis ip̃e de p̃hensus in uiro d̾i tam̃ ꝙ q̃re
bat inuenit. huiꝰ tam uenerabł niri cũ adex¬
emplũ uite seꝙ̃tiu in longũ seniũ uita tra¬
h̾etur. eiusdẽ archydiaconꝰ ambic̃oe adipis¬
cendi ep̃atu accensus eũ extingu̾e ueneno
molitus ẽ. Qui cũ p̃miis mĩstri eius ani¬
mũ corrupiss ut mixtũ ueneno uii ei po¬
culũ p̃b̾et. refcct̾ois hora cũ ĩa uir d̾i discũb̾e̾t¬
ad edendũ et p̃miis corruptus puer hoc ꝙ
ab ardyacono eius accepat ueneni poculu
obtulit. Cui statim uenẽrabł ep̃ẽ dixit. bibe
tu hoc ꝙ mͥ bibendũ p̃bes. Tremeftũs puer
dep̾hensũ se ẽt sentiens maluit moriturus
bibe quã penas pro illa tanti homitidii d̃¬
pa tolcrare. Cũq sibi ad os calicẽ duceret.

Expanded text:
ut videret, an spiritu providente discerneret, quis ei poculum praeberet. Tunc vir Dei accipiens calicem, sed tamen ministrum non videns, dixit: 'Vivat ipsa manus'. De quo verbo rex laetus erubuit, quia, quamvis ipse depraehensus est, in viro tamen Deri, cum ad exemplum vitae sequentium in longum senium vita traheretur, ejus archidiaconus ambitione adipiscendi episcopatus accensus, eum exstinguere veneno molitus est. Qui cum vini fusoris ejus animum corrupisset, ut mistum vino veneni ei poculum praeberet, refecteret, ei praemiis corruptus puer hoc quod ab archidiacono ejus acceperat veneni poculum obtulit. Cui statim venerabilis episcopus dixit: Bibe tu hoc quod mihi bibendum praebes. Tremefactus puer, deprehensum se esse sentiens, maluit moriturus bibere quam poenas pro illa tanti homicidii culpa tolerare. Cumque sibi ad os calicem duceret,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯgniti hoc ꝙ apud młtoꝵ notitiã longe lateq
ꝑcrebruit de sabino camusine urbis ep̃o testai
solent. Quia isde̾ uir longo iam senio ocłoꝵ
credidit. s probare studuit ꝙ audiuit. ꝙ audi¬
uis. Qui cum in eisdẽ ꝑtib deueniss hũc uir
admensa rex discũb̾e noluit. s ad sabim uiri

Expanded text:
gniti, hoc quod apud multorum notitiam longe lateque percrebuit, de Sabino Canosinae urbis episcopo testari solent, quia isdem vir longo iam senio oculorum crededit, sed probare studuit quod audivit. Qui cum in eisdem partibus devenisset, hunc vir ad mensam, rex discu
Abbreviated transcription (Latin):
turba disꝑuit. Iudeus qui hoc uiderat it¬
ilico surrexit. atq ad epm̃ cũ festinac̃oe
ꝑuenit. ꝙ in ec̃ca sua reꝑiens seorsum
tulit. qua tẽptac̃oe urg̾etur inquisiuit.
Cui cofit̾i ep̃c tẽptat̃o sua ue̾cundatus
adiũxit dicẽs. Qrͣe negas ꝙ in quiris.

Expanded text:
 vero qui haec viderat, ill co surrexit, atque ad episcopum sub festinatione pervenit. Quem in Ecclesia sua reperiens, seorsum tulit, qua tentatione urgeretur inquisivit. Cui confiteri episcopus tentationem suam verecundatus ad
Abbreviated transcription (Latin):
morte sua sc̃oꝵ p̃cedẽtiũ uisiones aspici¬
ant. ne ip̃am mortis sue penalẽ suũam
ꝑtimescant. S dũ eoꝵ menti int̾norũ
ciuiũ societas ostendi. acarnis sue copu¬
la sine doloris ⁊ formidĩs fatigatõe soluã¬
ua iure di famulus qui nũc ĩ hac
urbe most̾io p̾sto ẽ ꝙ applłatur reati de
pobo patruo suo reatine ciuitatis
ep̃õ mͥ narrare ꝯsueuit dicens. qr appro¬
pinquãte uite eius t̾mino/ eũ grauissĩa
dep̃ssit egͥtudo. Ciuꝰ pr maximus noĩe
pĩus c̾cũqͣq cnͣsmissis collig̾e medicos
studuit. si fortasse eius molestie sb̃uẽire
potuissent. S ꝯgregati ex uitinis lotiꝰ
undiq medici ad tactũ uene eius de mũ¬
ciauerunt exitũ cicius affutuꝵ. S cũ iam
tẽpus refeccõis ĩcũbe̾t. atq diei tardior¬
hora excreuiss uenerandus opc de illoꝵ
pocius quã de salute sua sollicitus eos qͥ
aderant ãmonuit ut cũ sene pre ĩ suꝑioes
epischopii sui ꝑtes ascend̾nt. seq post labo¬

Expanded text:
morte sua sanctorum praecedentium visiones aspiciant, ne ipsam mortis suae poenalem sententiam pertimescant, sed dum eorum menti internorum civium societas ostenditur, a carnis suae copula sine doloris et formidinis fatigatione solvantis Dei famulus, qui nunc in hac urbe monasterio praeest, quod appellatur Renati, de Probo patruo suo Reatinae civitatis episcopo mihi narrare consuevit, dicens quia, appropinquante vitae ejus termino, eum gravissima dris circumquaque transmissis colligere medicos studuit, si fortasse ejus molestiae subvenire potuisset. Sed congregati ex vicinis locis undique medici, ad tactum venae denuntiaverunt ejus exitum citius adfuturum. Sed cum jam tempus refectionis incumberet, atque diei hora tardior excrevisset, venerandus episcopus de illorum potius quam de sua salute sollicitus, eos qui aderant admonuit cum suo patre in superioris episcopii sui partes ascendere, seque post labo
Abbreviated transcription (Latin):
ian menbris qͣi ĩ morte distensũ si ꝙ
ad huc ei uitale spiramen ĩ eẽt naribr
eius apposita turauit aure dinosce. Ꝙ
ille sentiens rui tenuissimꝰ merat flatus
ꝙͣ tulo ãnisu ualuis ut loqui pocuisset
infuescente spũ collegit uotẽ atq erupit
dicens. Eecede a me młr ad huc ignitłs
uiget. paleam tolle. Illa gͦ recedente cres
bro repet̾et quib hoc dic̾et noti sui qillũ
circũsteterũt requirebant. Quib ille ad mi¬
rando respondit dicens. Nũꝙͥ hic ꝯueisse
scõs apłos nõ iudistis. bcatũ petrũ ⁊ paulũ

Expanded text:
am membris, quasi in morte distentum, si quod adhuc ei vitale spiramen inesset, naribus ejus apposita curavit aure dignoscere. Quod ille sentiens, cui tenuissimus inerat flatus, quantulo adnisu valuit, ut loqui potuisset, infervescente spiritu collegit vocem atque erupit, dicens: Recede a me, mulier, adhuc igniculus vivit, paleam tolle. Illa igitur recedente, cresvoce repeteret, quibus hoc diceret noti sui, qui illum circumsteterant, requirebant. Quibus ille admirando respondit, dicens: Nunquid hic convenisse sanctos apostolos non videtis? beatum Petrum et Paulum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓb maxiẽ occasionib soleant exẽplaria deprauaͬi. Sane
romana eccłia cuiꝰ arbit̾o sb̾iacẽt oĩa pitissimi uiri nõ igrans
ingeniũ. trãslationẽ eiꝰ quã uidit aliis uiorẽ tã ĩ eccłiis
elegendã ꝙͣ etiã exponendã x̾pit. De qua beatꝰ Gregoriꝰ
in libro suoꝵ moraliũ nouã inꝗt translationẽ disero. Et in
Ezechiele exponẽs id quod de aĩalib dicitͬ Unũ quodq
duab allis oellabat corpus suũ: cũq sb̾iũxisset et altor

Expanded text:
quibus maxime occasionibus soleant exemplaria depravari. Sane quibus maxime occasionibus soleant exemplaria depravari. Sane Romana Ecclesia, cujus arbitrio subjacent universa, peritissimi viri non ignorans ingenium, translationem ejus quam vidit aliis veriorem, tam in Ecclesiis legendam, quam etiam exponendam recepit. De qua beatus Gregorius in libro suorum Moralium, novam, inquit, translationem dissero. Et in Ezechiele exponens illud quod de animalibus dicitur, Unumquodque duabus alis velabat corpus suum; cum subjunxisset: Et
Abbreviated transcription (Latin):
quib ut nichil relinquetͦ ambiguũ. noĩa qͦ eoꝵ quẽadinodũ
intelugi debeant ethimologiis ꝓpriis pulcherrimo patefecit
decore. In quosdã psaimos teactatus edidit lucullẽtos. et
ĩ eccłiasten ꝯmẽtarios. atq in canticũ canticoꝵ duas ad
damasũ Omelias. łIouũ p̾terea testamentũ grece fidei reddit
Ex quo Matheũ et marcũ ꝯpendiosa potiꝰ ꝙͣ fastidiosa expo¬
sitione studiosis lectorib explanauit. Sed et in lucam
Omelias uigintinouẽ ab origine editas ĩ latinũ uertit
d lucinũ insinuat. Ut ueteꝵ inꝗt libroꝵ fides ex hebreis
uoluĩb exaĩanda est. ita nouoꝵ quoq greci ẜmoĩs normã
desiderat. Deniq et ego huiꝰ monitis acꝗescẽs cũ inter
discordiã ueteris testamẽti et latina exẽpłaria fluctuarent.
d hebraycã u̾itatẽ de cuiꝰ iam fonte gustauerã recur sũ hũi
ꝑ libros loca ad corrũpendũ ꝓcliua. et breui opusculo explicat

Expanded text:
quibus, ut nihil relinqueretur dubium, nomina quoque eorum quemadmodum intelligi debeant, Etymologiis propriis pulcherrimo patefecit decore. In quosdam psalmos edidit Tractatus luculentos, et in Ecclesiasten Commentarios, atque in Canticum Canticorum duas ad Damasum Homilias. Novum praeterea Testamentum Graecae fidei reddidit. Ex quo Matthaeum et Marcum compendiosa potius quam fastidiosa expositione studiosis lectoribus explicavit. Sed et in Lucam Homilias viginti novem ab Origene editas in Latinum vertit,ad Lucinum insinuat, ut veterum, inquit, librorum fides ex Hebraeis voluminibus examinanda est: ita novorum quoque Graeci sermonis normam desiderat. Denique et ego hujus monitis adquiescens, cum inter discordia veteris Testamenti Latina exemplaria fluctuarem, ad Hebraicam veritatem, de cujus fonte gustaveram, recursum habui:per libros loca ad corrumpendum proclivia, et brevi opusculo explicans,
Abbreviated transcription (Latin):
post somniũ et tãto dehinc studio diuina legisse ꝙͣto mor¬
ras sacras frĩbus ex more disereͬt. subito trib claudicãs
uarto suspenso pede claustra cenobii leo ingens ingredit᷑
Cũq frẽs territi fugã arripussent. Uir dei ueludꝰ hospiti
aduentãti se obtulit. et intelligens plantã eiꝰ a sentib
uulneratã. p̃cepit frĩb ut terrore deposito. curã ip̃ius
gererent. Quod cũ solicite facerẽt oẽs Rerocitate depoĩta
ta leo mãsuetꝰ efficit᷑. ut ei frẽs iussu beati hieronimi
asinũ quendã ꝯmitte̾nt quẽ ab oꝑe redeuntẽ ĩ pascuis
ustodiret. Accidit interea una dieꝵ / ut soporato leone
negociatores quidã qui Egiptũ adibant/ uidentes asinum
oliuagũ incedentẽ cupiditate uicti. suo eũ comitatui aggre¬
garent. Exꝑgefactus autẽ leo. cũ cõmissã sibi bestiam
minime repisset ꝯfusus ad monasteriũ rediit : et quasi

Expanded text:
post somnum et tanto dehinc studio diuina legisse, quanto morpost somnum et tanto dehinc studio diuina legisse, quanto morScripturas fratribus ex more dissereret, subito tribus claudicans, quarto suspenso pede claustra coenobii leo ingens ingreditur. Cumque fratres territi fugam arripuissent, vir Dei veluti hospiti adventanti se obtulit: et intelligens plantam ejus a sentibus vulneratam, praecepit fratribus, ut terrore deposito, curam ipsius gererent. Quod cum sollicite fieret, omni ferocitate deposita, ita leo mansuetus efficitur, ut ei fratres jussu beati Hieronymi asinum quemdam committerent, quem ab opere redeuntem in pascuis custodiret. Accidit interea una dierum, ut soporato leone negotiatores quidam qui Aegyptum adibant, videntes asinum solivagum incedentem, cupiditate victi, suo eum comitatui aggregaverunt. Expergefactus autem leo, cum commissam sibi bestiam minime reperisset, confusus ad monasterium rediit: et quasi
Abbreviated transcription (Latin):
tuus ibi et cor tuũ. Illico obmutui: et inter u̾bera nam
cedi me uisserat ego consciẽ magis igne torquebar. Illum
mecũ u̾siculũ reputãs/. In ĩferno autẽ qs ꝯfitebit᷑ tibi.
genua ꝓuoluti qui astabãt p̃cabant᷑ ut ueniã tribueret
idolescentie et errori locũ penitẽcie ꝯmodaret exacturꝰ
deinde cruciatũ si gentiliũ lr̃aꝵ libros aliqũ legissem. Ego
qui ĩ tanto ꝯstrictus articulo uellẽ etiã maiora ꝓmittere
deierare cepi/ et nomẽ eiꝰ obtestans diceͬ Dñẽ siꝰ unꝙͣͣ
huẽro codices seculares aut si legero. te negani. Inter hec
acramẽti ꝟ̾ba dimissus. reuertor a supis/ et mirãtib
cũctis. oculos apperui tanto lacͥmari imbre ꝑfusus Ut
etiã incredulis fidẽ facerem ex dolore. Nec uero sopor
lle fuerat aut uana somnia quib sepe deludimͦ. Teste
est tribunal illud ante quod iacui: Iudiciũ teste est quod

Expanded text:
tuus, ibi et cor tuum est. Illico obmutui, et inter verbera nam tuus, ibi et cor tuum est. Illico obmutui, et inter verbera nam caedi me jusserat conscientiae igne magis torquebar, illum mecum versiculum reputans: In inferno autem quis confitebitur tibi? genua prouoluti, qui adstiterant, precabantur, ut ueniam tribueret adulescentiae, ut errori locum paenitentiae commodaret exacturus deinde cruciatum, si gentilium litterarum libros aliquando legissem. ego, qui tanto constrictus articulo uellem etiam maiora promittere, deiurare coepi et nomen eius obtestans dicere: Momine, si umquam habuero codices saeculares, si legero, te negaui\'. in haec sacramenti uerba dimissus reuertor ad superos et mirantibus cunctis oculos aperio tanto lacrimarum imbre perfusos, ut etiam incredulis fidem facerent ex dolore. nec uero sopor ille fuerat aut uaua somnia, quibus saepe deludimur. teste est tribunal, ante quod iacui, iudicium teste est, quod
Abbreviated transcription (Latin):
Tũ ante ãnos plimios domo parentib sorore cognatis
et quod his difficiliꝰ est ꝯsuctudiẽ lautioris cibi celoꝵ me
plato sumebatͦ ĩ manibus. Si qñ ĩ me met ip̃o reuersus
yphetã lege̾ cepissẽ. sermo horrebat ĩcuitꝰ. et quia ł umẽ
cesis oculis nõ uidebã. nõ ocłoꝵ cãm putabã sed solis. Dũ
itaq antiquus ẜpens me il ludeͬ̾t. ĩ media ferme quadrage¬
sima medulis infusa Rebris. corpus ĩuasit ex haustũ. Et
sine ulla requie quod dictu qͦ ĩcredibile est sic infelicia
mẽbra depasta sunt ut uix ossib inhererẽt. ¶ Interim
parabantͦ exequie. et uitalis aĩe calor toto frigescente
iã corpore: in solo tm̃ tepẽte pectusculo palpitabat.
Tũc subito raptus in sp̃n. ad tribunal iudicis ꝓtrahor
ut piectus ĩ terrã sursũ aspice᷑ nõ auderẽ. Interrogatus
con̾ditiõe. christianũ me fore rñdi. et ille qui p̾̃sidebat.
mẽtiris ait. ciceromianꝰ es nõ christianꝰ ubi enĩ ẽ thesa

Expanded text:
um ante annos plurimos domo, parentibus, sorore, cognatis, et quod his difficilius est  consuetudine lautioris cibi propter cruebat Plautus, Plato sumebatur in manibus. Si quando in memetipsum reversus, Prophetas legere coepissem, sermo horrebat incultus; et quia lumen caecis oculis non videbam, non oculorum culpam putabam, sed solis. Dum me itaque antiquus serpens illuderet, in media ferme Quadragesima medullis infusa febris corpus meum invasit exhaustum; et sine ulla requie quod dictu quoque incredibile sit sic infelicia membra depasta sunt, ut ossibus vix haererent. Interim parabantur exequiae, et vitalis animi calor, toto frigescente jam corpore, in solo tantum tepente pectusculo palpitabat. Cum subito raptus in spiritu ad tribunal judicis pertrahor,ut projectus in terram, sursum aspicere non auderem. Interrogatus conditionem, Christianum me esse respondi. Et ille qui praesidebat: Mentiris, ait, Ciceronianus es, non Christianus. Ubi thesaurus
Abbreviated transcription (Latin):
lio qͦ tp̃e gothͦ quida pauꝑ spũ ad cõ¬
u̾sionẽ uenit ꝙ uir dei bñdcũs libentissime
suscepit. Quadã uero die ei darc ferram̃¬
tũ iussit ꝙ ad falcis siłitudinẽ falcastrum
uocatur ut de loco quodã uepres abscid̾e̾t
quatenꝰ illic ficri ortus deb̾et. locus aũt ip̃e
ꝙͣ mũdand̃ gothus susceꝑat suꝑ ip̃ar laci
ripam iacebat. Cũq gõthus ifde dẽsitate
uepriũ totius uirtutis adnsu suctider
ferrũ de manubͥo ꝓsilic̃s ĩ lacũ cecidit. ubi
scil tanta a quaꝵ profunditas ut ultͣ spes
reqͥrendi ferramentũ nlła iã eẽt. Itaq fr̾o
ꝑdito tremebundꝰ ad mauꝵ mnͣcchũ cucur¬
rit gothus. dãpnũ ꝙ fecerat nũciauit. et
reatus sui egit pñiam. Qd̾ maurꝰ qͣ mͣchꝰ¬

Expanded text:
oque tempore Gothus quidam pauper spiritu ad conversionem venit: quem Dei vir Benedictus libentissime suscepit. Quadam vero die ei dari ferramentum jussit, quod ad falcis similitudinem falcastrum vocatur, ut de loco quodam vepres abscinderet, quatenus illic hortus fieri deberet. Locus autem ipse quem mundandum Gothus susceperat, super ipsam laci ripam jacebat. Cumque Gothus idem densitatem veprium totius virtutis annisu succideret, ferrum de manubrio prosiliens in lacum cecidit, ubi scilicet tanta erat aquarum profunditas, ut spes requirendi ferramenti nulla jam esset. Itaque ferro perdito, tremebundus ad Maurum monachum cucurrit Gothus: damnum quod fecerat nuntiavit, et reatus sui egit poenitentiam. Quod Maurus
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ diũi bñdtũs hec audiens/ accessit ad lotũ
tulit de manu gothi manubũ. ⁊ misit in
lacum. ⁊ mox ferrũ de ꝓfundo rediit atq
ĩmanub̾ũ ĩtrauit. Qui statĩ ferram̃tu
gotho tribuit dicens. Ette labora ⁊ noli
ꝯtristari
capł .uii.

Expanded text:
ini Benedictus haec audiens accessit ad lacum: tulit de manu Gothi manubrium, et misit in lacum: et mox ferrum de profundo rediit, atque in manubrium intravit. Qui statim ferramentum Gotho reddidit, dicens: Ecce labora, et noli contristari. CAPUT VII.
Abbreviated transcription (Latin):
toq umo deb̾atus eand̃ filiã suã secum
man̾e peciit. eamq nocte illa ꝙ dictu
nephas ẽ ꝑdidit. Cũq mane facto
surrexiss reus cogitare cepit ut ad bal¬
neũ ꝑget ac si aqua balnei lonarz ma¬
cula pectati. Prexit gꝰ lauit. cepitq tre¬
pidanter eccam ingredi. s si tote die nõ
ir ad ecc̃a erubescebat hõies. sin iͦ iret¬

Expanded text:
iam suam secum manere petiit, eamque nocte illa quod dictu nefas est perdidit. Cumque mane facto surrexisset, reus cogitare coepit ut ad balneum pergeret, ac si aqua balnei lavaret maculam peccati. Perrexit igitur, lavit, coepitque trepidare ecclesiam ingredi. Sed si tanto die non ir
Abbreviated transcription (Latin):
dormitent palpebre tuc. qͥsqͥs .i. ad uidd̾
aliis in exemplo ꝓp̾onitur . nõ solũ ut ip̃e
uigilet. s eciam ut amicũ suscit. admo¬
netur. Ei namq iugilae̾ bñ uiuẽdo nõ
sufficit. si nõ ⁊ illũ cui p̃est apcc̃i torpo¬
re disiũgit. Dñ aũt dicit᷑ mon dedi̾s sõ¬
tue. Sompnũ quippo oculis dãe ÷. incẽcio
cessante subdicoꝵ curam om̃o neglige.
Palpebͤ uõ dormitant. cũ cogitanes nr̃e¬
ea que in subditis arguendo cognosot. pi¬
gredine depͥmente dissisant Pleue .n.
dormire est cõmissoꝵ acta nescire nͨ corri¬
Ge. Non aũt dormire. s dormitare est q̃
ꝓ̾t̾ m̃tis tediũ dignis ea incpacionib
ñ emĩdae. Dormitando uo̾ oculuꝰ ad pleĩs¬
simũ sompnũ ducit᷑ qr dum pleꝵq qui
pest malũ ꝙ cognoscit nõ resecat. ad hec
qñq negligencie sue mĩto ꝑuenit. ut ꝙ
a subiectis delinquit᷑ nec cogͦscat. Amoᷤ¬

Expanded text:
tent palpebrae tuae. Quisquis enim ad vivendum aliis in exemplum praeponitur, non solum ut ipse vigilet, sed etiam ut amicum suscitet, admonetur. Ei namque vigilare bene vivendo non sufficit, si non et illum, cui praeest, a peccati torpore disjungit. Bene autem dicitur: Ne dederis somtuis. Somnum quippe oculis dare, est intentione cessante subditorum curam omnino negligere. Palpebrae vero dormitant, cum cogitationes nostrae, quae in subditis arguenda cognoscunt, pigredine deprimente dissimulant. Plene enim dormire, est commissorum acta nescire, nec corrigere. Non autem dormire, sed dormitare est, qupropter mentis taedium dignis ea increpationibus non emendare. Dormitando vero oculus ad plenissimum somnum ducitur, quia dum plerumque qui praeest, malum quod cognoscit non resecat, ad hoc quandoque negligentiae suae merito pervenit, ut quod a subjectis delinquitur, nec agnoscat.
Abbreviated transcription (Latin):
diũ oculos ꝑuigiles intꝰ ⁊ inc̾tuitu ħeãt.
Oftensa quippe celi aĩalia in c̾cuitu ⁊ intꝰ
oculis plena descͥ̾bũt. Dignũ quippe est
ut cũcti. qui p̃sunt intus acq inc̾cuitu
oculos ħeant quatinus ⁊ et̾no iudici in
semetipĩs place̾ studeant ⁊ exempla ui¬
ce extius p̃bentes ea ⁊̃ que in aliis sunt
corrigenda dep̃hendant. Amoͦͫ sũt sb̃dici
ne p̃positoꝵ suoꝵ uitam temẽ iudicent
si quid eos fortasse age̾ rep̃hensibilit̾ iu¬
dent. ne uũ rc̃e mala redargnunt inde
ꝑ elacõnisimpulsũ in ꝓfũdi ora m̾gñt᷑.
Ãmoᵈ ͥ sunt ne cũ culpas pp̃gsitoꝵ cõside¬
rant cont eos audacõres fiant. s sic si qͣ

Expanded text:
 oculos pervigiles intus et in circuitu habeant. Ostensa quippe coeli animalia in circuitu et intus oculis plena describuntur , dignumque est ut cuncti qui praesunt intus atque in circuitu oculos habeant, quatenus et interno judici in semetipsis placere studeant, et exempla vitae exterius praebentes, ea quae in aliis sunt corrigenda deprehendant. Admonendi sunt subditi, ne praepositorum suorum vitam temere judicent, si quid eos fortasse gerere reprehensibiliter vident, ne unde recte mala redarguunt, inde per elationis impulsum in profundiora mergantur. Admonendi sunt ne, cum culpas praepositorum consider
Abbreviated transcription (Latin):
admo  sunt illi ne districtius puniant᷑
si absoluti reꝑiri neqͥuin̾t saltem de se Isti
ne subdicoꝵ errantib iudicent᷑ ⁊̃ si se iam
de se securos inueĩant. Illi ut tanto ec̃a
se sollicius uiuãt. qnͣto eos aliena cura
nõ implicat. Isti u̾o ut sic alioꝵ curas
expleant. quatmꝰ suas age̾ nõ desistãt.
⁊ sic in ꝓpͥa sollicitudine flieant. ut a cõ¬
missor custodia mĩme torpescant. Illi
.n. sibimet uacanci dr᷑. uade ad formi¬
cam opig̾ ⁊ consida̾ uias eius ⁊ diste sa¬
pienciam. Iste aũt t̾ribilit̾ ad monetui
cum dicit᷑. Sili mi. si spopondis pro aĩco
tuo. defixisti apud exͣneũ manũ tuam.

Expanded text:
di sunt illi; ne districtius puniantur si absoluti reperiri nequiverint saltem de se; isti ne de subditorum erratibus judicentur, etiamsi se jam de se securos inveniunt. Illi ut tanto circa se sollicitius vivant, quanto eos aliena cura non implicat; isti vero ut sic aliorum curas expleant, quatenus et suas agere non desistant, et sic in propria sollicitudine ferveant, ut a commissorum custodia minime torpescant. Illi enim sibimet vacanti dicitur: Vade ad formicam, o piger, et considera vias ejus, et disce sapientiam . Iste autem terribiliter admonetur, cum dicitur: Fili mi, si spoponderis pro amico tuo, defixisti apud extraneum m
Abbreviated transcription (Latin):
sermonib. Sponde̾ aũt pro amico ẽ.
alienã aĩam in ꝑitulo sue conu̾sacõis
accipe. Uñ ⁊ apud exͣneũ manus defigit᷑
quia apud curam sollicitudinis q̃ añ
deerat mens ligat᷑. U̾bis uõ̾ oris sui illa¬
queatus ÷. ac ꝓpͥis ẜ monib captus qr
dũ cõmissis sibi cogit᷑ bona dice ᷑. ipm pͥꝰ
ncc̃ẽ est que dixĩt custodire. Illa q̃acur
gͥ u̾bis oris sui dũ rõne exigente ꝯstn̾¬
gitur: ne eius uita ad aliud qm admo¬
net relaxetur. Uñ apud districtũ iudi¬
constat aliis uoce p̾cepisse. Ubi ⁊ bñ¬
mox exhortacio subdit᷑. uͥ dicit᷑. fac gͦ ꝙ di¬
co fili mi ⁊ teip̃m lib̾a qr incidisti in ma¬
nũ ꝓximi tui Discurre. festina. suscita

Expanded text:
. Spondere namque pro amico, est alienam animam in periculo suae conversationis accipere. Unde et apud extraneum manus defigitur, quia apud curam sollicitudinis quae ante deerat, mens ligatur. Verbis vero oris sui illaqueatus est, ac propriis sermonibus captus; quia dum commissis sibi cogitur bona dicere, ipsum prius necesse est quae dixerit custodire. Illaqueatur igitur verbis oris sui, dum ratione exigente constringitur, ne ejus vita ad aliud quam admonet relaxetur. Unde apud districtum judiconstat aliis voce praecepisse. Ubi et bmox exhortatio subditur, ut dicatur: Fac ergo quod dico, fili mi, et temetipsum libera, quia incidisti in manus proximi tui: disc
Abbreviated transcription (Latin):
purgandil uentrem spelucã fuisset in¬
gressus illic dauid cũ uiris suis iuerat
qui iam tam longo temꝑe ꝑsecucõnis eiꝰ
mala tolerabtͣ. Cũq eũ uiri sui ad fien¬
dũ saul accẽden̾t fregit eos respõsionib
Qui tamen occulte surrexit. ⁊ orã la¬
nudis eius abscidit. Quid n ꝑ saulem
nͨ mali fcõres. Quid ꝑ dauid nisi boni sb̾¬
diti designantur. S aul gͥ uentrem p.¬
gare est pͥuos pp̃ositos conceptã malici
dẽ ⁊ cogitata apud sẽ noxia factis ext̾iori¬
bus exeqñdo dem̃re. Quẽ tamẽ dauid¬
ferire noluit. qr pie sb̾ditoꝵ m̃ces ab oĩ
se peste obtrectacõnis abstinẽtes pp̃osi¬
toꝵ uitam nullo lingue gladio ꝓcuciũt
⁊̃ cum de inꝑfc̃õne rep̾hendũt. Qui tsi
qñ pro inftrinitate se se abstme̾ uix pos¬
mala. s tamẽ humilit̾ loqnͣt᷑. qiͣ horam
clamidis silent̾ incidũt qr uidel dũ p̃la¬

Expanded text:
purgandum ventrem speluncam fuisset ingressus, illic David cum viris suis inerat , qui jam tam longo tempore persecutionis ejus mala tolerabat. Cumque eum viri sui ad feriendum Saul accenderent, fregit eos responsionibus, Qui tamen occulte surrexit, et oram chlamidis ejus abscidit. Quid per Saul nisi mali rectores, quid per David nisi boni subditi designantur? Saul igitur ventrem purgare, est pravos praepositos conceptam in cordendere, et cogitata apud se noxia factis exterioribus exequendo monstrare. Quem Daferire noluit, quia piae subditorum mentes ab omni se peste obtrectationis abstinentes, praepositorum vitam nullo linguae gladio percutiunt, etiam cum de imperfectione reprehendunt. Qui et si quando pro infirmitate sese abstinere vix posmala, sed tamen humiliter loquantur, quasi oram clamidis silent
Abbreviated transcription (Latin):
Lit̾ ãmo̾ sunt subdici. Atq alit̾ plati. Il¬
los ne subitõ cont̾at istos ne locus su¬
pior extollat. Illi ne minꝰ que iubent̾ im¬
pleant. isti ne plus iusto iubeant q̃ cõꝑlea.
Illi ut humilit̾ sb̾iaceant isti ut t̾ꝑant̾ p̃sĩt.
Nam ꝙ incłligi siguralit̾ pt̃. illis dicit᷑. Filii
⁊ prẽs nolite ad iraꝯdiã ꝓuocae̾ filios ues¬
tros. Illi discant quomͦ᷑ añ occulũ arbitͥ
oculos sua int̾iora conponãt isti quomꝰ ⁊̃
cõmissis sibi exemplũ bñ iuuendi ext̾ius p̃¬

Expanded text:
liter admonendi sunt subditi, atque aliter praellos ne subjectio conterat, istos ne locus superior extollat. Illi ne minus quae jubentur impleant, isti ne plus justo jubeant quae compleantur. Illi ut humiliter subjaceant, isti ut temperanter praesint. Nam quod intelligi et figuraliter potest, illis dicitur: Filii, Et patres, nolite ad iracundiam provocare filios vestros . Illi 38 discant quomodo ante occulti arbitri oculos sua interiora componant, isti quomodo etiam commissis sibi exempla bene vivendi exterius prae
Abbreviated transcription (Latin):
Lit̾ ãmo ͥ sunt leti. atq alit̾ f̾stes. letis
uidelic infeñda sunt tͥstia. q̃ secũcur
ex supplicio. fstib uo̾ infen̾da sunt leta. q̃ ꝑ
mͤcũt᷑ ex regno. Discant leti exminaꝵ as¬
ꝑitate ꝙ timeant. audiant t̾stes p̃mioꝵ
gaudia de quib p̃sumãt. Illis quippe dr᷑
ue uobis qui ridetis nũc qm̃ flebitis. Isti
uõ eod̾ ingr̃o dicente audiant. it̾m iudebo
uos ⁊ gaudeb ͭ cor nr̃m ⁊ gaudiũ ur̃m nẽo
collet a uob̾. Non nulli aũt leciuł t̾stes

Expanded text:
liter admonendi sunt laeti atque aliter tristes . Laetis videlicet inferenda sunt tristia quae sequuntur ex supplicio; tristibus vero inferenda sunt laeta, quae promittuntur ex regno. Discant laeti ex minarum asperitate quod timeant; audiant tristes praemiorum gaudia, de quibus praesumant. Illis quippe dicitur: Vae vobis qui ridetis nunc, quoniam flebitis . Isti vero eodem Magistro dicente audiunt: Iterum videbo vos, et gaudebit cor vestrum, et gaudium vestrum nemo tollet a
Abbreviated transcription (Latin):
Cũ in lege scriptũ sit. Diliges ami¬
cum tuũ. ⁊ odio habebis ĩiitum
tuũ. accepta tũt iuistis hña fu̾at.
ut dei suos adu̾ẜaios ꝙͣta possent
u̾tute ꝯpͥmenͣt. eosq uire gladii
ferirent. ꝙ ĩ nouo procł dubio tes¬
tas p̃dicat dicens. Diligite ĩ imi

Expanded text:
lege scriptum sit, Diliges amicum tuum, et odio habebis inimicum tuum ; accepta tunc justis licentia fuerat, ut Dei suosque adversarios quanta possent virtute comprimerent, eosque jure gladii ferirent. Quod in Novo procul dubio Tesitas praedicat, dicens: Diligite ini
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ne lom̃ta reuoͣtur. Alter elcam
ad errõis neqtiã iuxͣ finẽ uite decli¬
nare. Alius bonũ inchoat bñe. me¬
lius ꝯsũmat. aliꝰ ĩ mał ꝯctib a pri¬
meua etate ce deicit. ⁊ in eisd̾ oꝑib¬
se ip̃o detior ꝯsũmat. Tanto ergo
sͥ unusiis sollicite metuat. quato
ignorat qd̃ restat. Quia qd̾ sepe
dicend̾ est ⁊ sñ obliuiõe retmnẽdũ
młti sũt uõti. pauti uero ełci. Sed
quia nõnũqmͣ mẽtes audientiũ plꝰ

Expanded text:
iae lamenta revocatur. Alter electaad erroris nequitiam juxta finem vitae declinare. Alius bonum bene inchoat, melius consummat. Alius malis actibus a primaeva se dejecit, et in eisdem oseipso deterior consummatur. Tanto ergo sibi unusquisque sollicite metuat, quanto ignorat quod restat, quia, quod saepe dicendum est, et sine oblivione retinendum: Multi sunt vocati, pauci vero electi. 15. Sed quia nonnunq
Abbreviated transcription (Latin):
gutõe corrips. Atz a leuitate moꝵ
ad grauitate sui habitus reformare
¶ quide resuebat uultu subito gͣ¬
uitatis int̾ uerba coxreptõis. Sed
cũ eiusdẽ correptõnis hora tnͣsiss tr̃a
tatis. m̾oxq ad leuia u̾ba rediebet.
Puellaꝵ gaudebat ucietate laycarũ
ei q ꝑona ualde onerosa Ont q̃cũq
hiuc mũdo cedita nõ erat. Quadã
nocte huic tharsille amice mee qͣ
int̾ sorores suas uirtute ꝯtiue or̃o¬
ns affuctioais sudiose. abstinẽtiẽ
gͣsingłaris. grauitate uite uenãbi

Expanded text:
gutione corripere, atque a levitate morum gutione corripere, atque a levitate morum ad gravitatem sui habitus reformare. Quae quidem resumebat vultum subito gravitatis inter verba correptionis; sed cum ejusdem correptionitatis, moxque ad levia verba redibat. Puellarum gaudebat societate laicarum, eique persona valde onerosa erat quaecunque huic mundo dedita non erat. Quadam vero nocte huic Tharsillae amitae meae, quae inter sorores suas virtute continuae orationis, afflictionis studiosae, abstinentiae singulari
Abbreviated transcription (Latin):
nno ad corda urͣa tãto formidolosiꝰ
audiant. ꝙͣto eis hoc de ꝓpmquo so¬
nat. Neq .i. res longe  añ gestas
ditimꝰ. s eas de qb testes existunt.
eisiy int̾fusse refu̾nt memoramus
Tres pr̃ meus sorores hũit que ꝯc¬
te tres satre uirgĩes fu̾nt. quaꝵ una
tharsiua. alio gordiana. alia emili¬
ana dicebat᷑ uno om̃es ardore ꝯu̾se
uno eodẽ ꝙ tpͣe sacrate. sub districti¬
one regłari degentes in domo ꝓpriͣ
socialẽ uita ducebãt. Cũq eenͣt di¬
anis ĩcrem̃tis ĩ amore ꝯditoris.
sui tharsilia ⁊ emiliana succrescere
⁊ cũ dło hic essent corpore cottidie
ão ad et̾na tnͣsire. At ꝯtra gordia
paulusꝑ ad huiꝰ scłi amorẽ redie. Cre¬
bro aũt tharsilia dr̃e emiliane soro¬
ri sue cũ magno gẽitu solebat. uide¬
o gordiana sororẽ nr̃a de nrͣa sorte
nõ ẽẽ ꝓpendo enĩ quia foras deflu¬
it ⁊ cor ad ꝙ ꝓposuit nõ custodit.
Qũa curcibãt blanda cottidie redar¬

Expanded text:
od corda vestra tanto formidolosius audiant, quanto eis hoc de propinquo sonat. Neque enim res longe ante gestas dicimus, sed eas de quibus testes existunt, eisque interfuisse se referunt, memoramus. Tres pater meus sorores habuit, quae cunctae tres sacrae virgines fuerunt: quarum una Tharsilla, alia Gordiana, alia Aemiliana dicebatur. Uno omnes ardore conversae, uno eodemque tempore sacratae, sub districtione regulari degentes, in domo propria socialem vitam ducebant . Cumque essent dianis incrementis in amorem Conditoris sui Tharsilla et Aemiliana succrescere, et, cum solo hic essent corpore, quotidie animo ad aeterna transire. At contra Gordianpaulisper ad hujus saeculi amorem redire. Crebro autem Tharsilla dicere Aemilianae sorori suae cum magno gemitu solebat: Video Gordianam sororem nostram de nostra sorte non esse. Perpendo enim quia foras defluit, et cor ad quod proposuit non custodit. Quam curabant blanda quotidie redar
Abbreviated transcription (Latin):
curat. Hinc es ꝙ apd̾ ezecbielem
mõte ꝯstitute uestibulũ duob
cubitis mẽsurat᷑. Quia niiix
accessus nob̾ celestis ciuitatis nõ
łtio nõ tenet᷑. Hinc ẽ i cortinus
tabernatuli intexi coctꝰ bis tinc¬
tus iubetur. uos estis fr̃es uos
estis cortine tab̃natuli ꝗ ꝑ fidem¬

Expanded text:
elem monte constitutae vestibulum duobus cubitis mensuratur, quia nimirum accessus nobis coelestis civitatis non lectio non tenetur. Hinc est quod cortinis tabernaculi intexi coccus bis tinctus jubetur . Vos estis, fratres, vos estis cortinae tabernaculi, qui per fidem
Abbreviated transcription (Latin):
um anhelet gũe dend̾at. ut tñ hũe
nõ ceserat. cũ quo currebat. ⁊ sic
huic odiutoriũ ferat. ut ab illo nul¬
latenus corpeat. ad qũe festinabat
duob p̃ceptis subd̾idit᷑. Cũ qdam
sapiens dicat. Om̃e qd̃ tibi odis fi¬
eri uide ne alsĩ ip̃e facias. Et per
se i ip̃a uiͣtas p̃dicat dicẽs. Que
uultis ut faciant uob̾ hoĩes. ⁊ uos
im̃ deiutemꝰ. caritatis uira illesaẜ¬
lesa ẜuabiniꝰ. S nemo cũ quem¬
pio diligit hre se protmꝰ carita¬
aũt uaͣ est. cũ ⁊ in deo diligit᷑ ami¬
cus. ⁊ propt̾ deũ diligit᷑ ĩ imitus.
Ille enĩ pp̃ d̾m diligit. ꝗ iã ⁊ eos di¬

Expanded text:
um anhelet quem desiderat, ut tamen hunc non deserat cum quo currebat; et sic huic adjutorium ferat, ut ab illo nullatenus torpeat ad quem festinabat. duobus praeceptis subdividitur, cum qui dam sapiens dicat: Omne quod tibi odis fieri, vide ne ipse alteri facias . Et per semetipsam Veritas praedicat, dicens: Quae vultis ut faciant vobis homines, et vos ipsi devitamus, charitatis jura illaesa servamus. Sed nemo, cum quempiam diligit, habere se protautem vera est, cum et in Deo diligitur amicus, et propter Deum diligitur inimicus. Ille enim propter Deum diligit eos quos di
Abbreviated transcription (Latin):
dicas mentis. Quid aũt intlłcu
celestiũ io ꝑ scã desideria de sr̃nis
dełcatõis intime cibo pascũtur. qiͣ
largiori almm̃to pignuestũt: Hac e¬
m pigued̾ie saginari psalmista ꝯ¬
cupiuãt cũ dicebat. Sicut adipe ⁊
piguued̾ie repleat᷑ aĩa mea. Qui¬

Expanded text:
ntis? Qui autem intellectu coelestium jam per sancta desideria in supernis delectationibus intime pascuntur, quasi largiori alimento pinguescunt. Hac enim pinguedine saginari Psalmista concupierat, cum dicebat: « Sicut adipe et pinguedine repleatur anima mea
Abbreviated transcription (Latin):
te dñici natał diem. Quo tͣnͣsꝯcto
mox emiliane sorori sue per uisionẽ
nocturne iusiois appuit dicẽs. ueni
ut quia natałe dñicu sine te feci. ⁊¬
illa protinꝰ de sororis sue gor. ꝯue
salute idilicita rũdit. Et si sola uẽi¬
o sororẽ nr̃aͣm gordianã. tui dimitto:¬
Cui sicut asserebat ituͣm tristi uultu
dixit. ueni. gordiana enĩ soror nrͣa
int̾ laytas deputata est. Qũa usio¬
nẽ mox molestia corporis ẽ sequuta.
at ut dcm̃ fu̾at ante dñice appitõis
diem eade molestia ĩ grauescente deft̃¬
ta est. Gordiana aũt mox ut soła remã¬
sisse se reppit eius pͣuitas excreutt. Et
qd̾ prius latuit in desideno cogitatõy
om̃s tres uno prius ardorẽ ꝯu̾se sũt
ci uero esti. Hec igit᷑ dixi ne ꝗs in bo¬
no iã ope positꝰ sibi iures boni oꝑas
tͥbuat. Ne quis de ꝓpͥa actõe ꝯfidat.
Quia ⁊ si iam nouit hodie quał sit.
ad huc cras qd futurꝰ sit nestit. Ne¬
mo gͦ de suis oꝑib iã securꝰ gaudeat.

Expanded text:
ici Natalis diem. Quo transacto, mox Aemilianae sorori suae per visionem nocturnae visionis apparuit, dicens: Veni, ut quia Natalem dominicum sine te feci, silla protinus de sororis suae Gordianae salute sollicita respondit: Et si sola venio, sororem nostram Gordianam cui dimittoCui, sicut asserebat, tristis vultu iterum dixit: Veni, Gordiana etenim soror nostra inter laicas deputata est. Quam visionem mox molestia corporis secuta a ut dictum fuerat, ante Dominicae apparitionis diem, eadem molestia ingravescente, defuncta est. « Gordiana autem mox ut solam remansisse se reperit, ejus pravitas excrevit; et quod prius latuit in desiderio cogitationomnes tres uno prius ardore conversae ci vero electi. Haec igitur dixi, ne quis in bono jam opere positus sibi vires boni operis tribuat, ne quis de propria actione confidat; quia, etsi novit hodie qualis sit, adhuc cras quid futurus sit nescit. Nemo ergo de suis jam operibus securus gaudeat,
Abbreviated transcription (Latin):
illii prequtores : ubi illi q ꝯtͣ ꝯdi¬
torez suũ c̾uitez cordis erexernt
⁊ de huiꝰ mũdi gła mortifera tũe¬
bant: Ecce iã mors mrͣtyꝵ floret.
ĩ fide uiuẽtiu. Et hii ꝗ ꝯtra illos de
crudelitate sua głari sũt neqͣqmͣ ad
mortuoꝵ. Reb gͦ reꝯgnostimꝰ qd¬
mittit. Qr ⁊ si apud aliquos labo¬

Expanded text:
 persecutores? Ubi illi qui contra conditorem suum cervicem cordis erexerant, et de hujus mundi gloria mortifera tumebant? Ecce jam mors martyrum floret in fide viventium, et hi qui contra illos de crudelitate sua gloriati sunt, nequaquam ad mortuorum. Rebus ergo recognoscimmittit, quia, etsi apud aliquos labo
Abbreviated transcription (Latin):
dici sinẽ gemutu nõ pot̾. ĩ illa distt¬
tione ultĩe in crepatõis. om̃e ar¬
gum̃tũ cessat extusationis. Quip¬
pe. qr ille foris increpat. qui testis
ꝯscĩe intus aĩmu accusat. Sed
int̾ hec sciend̾ est qr qsquis hãs

Expanded text:
on potest in illa districtione ultimae increpationis, omne argumentum cessat excusationis. Quippe quia ille foris increpat, qui testis conscientiae justus animum accusat. Sed inter haec sciendum est quia quisquis hanc
Abbreviated transcription (Latin):
Tũc g dãpuatꝰ qsq. nõ in int̾iore
s in extĩores tenebras mittitur.
qr illic inuitꝰ proititur ĩ noctem
dãpnationis. qui hic spõte cecidit ĩ
cecitatẽ cordis. Ubi fletus quoq ⁊
stridor denciũ eẽ ꝑhibetur. ut illic
dentes strideant. qͥ hic de edacitate
gaude bũt. Illic oculi defleant qui
hic ꝑ illicitas ꝯcupĩas uersabãt᷑.¬
ĩ mũdo. quateꝰ singła q̃q m̃bra
suppatio subiaceãt. q̃ hic singulis
nus sm̃ia subinfert᷑ qua dr̃. Multi
dũ ualde est frẽs km̃ qd̾ audiuiꝰ

Expanded text:
que non in interiores, sed in exteriores tenebras mittitur, quia illic invitus projicitur in noctem damnationis, qui hic sponte cecidit in caecitatem cordis. Ubi fletus quoque et stridor dentium esse perhibetur, ut illic dentes strideant, qui hic de edacitate gaudebant; illic oculi defleant, qui hic per illicitas concupiscentias versabantur; quatenus singula quaeque membra supplicio subjaceant quae hic singulis nus sententia subinfertur, qua dicitur: Multi dum valde est, fratres
Abbreviated transcription (Latin):
uenit᷑ ad singła dũ confusa mente di
tui quia uidel noq̃ꝙͣ plene in unituꝰ¬
oꝑis rõne colligit᷑ dũ mens ꝑ diu̾sa ꝑt̾i¬
tur. Cũq foras ꝑ insolentẽ curã tͣbitur
ignara. scit młta cogitare se nostiens.

Expanded text:
venitur ad singula, dum confusa mente divtui . Quia videlicet nequaquam plene in uniuione colligitur, dum mens per diversa partitur. Cumque foras per insolentem curam trahitur,ignara, scit multa cogitare, se nesciens.
Abbreviated transcription (Latin):
qͤscũq loquor. Eaꝓpter moneo et flens gemẽsq ꝯtestor¬
Ut dũ huiꝰ mũdi uitã currimꝰ nõ duab tunicis .i. duplici
uestiamͦ fide. nõ caltiamẽtori pedib mortuis u oꝑibus¬

Expanded text:
quoscumque loquor. Ea propter moneo, et flens gemensqquoscumque loquor. Ea propter moneo, et flens gemensqut, dum huius mundi uhm currimus, non duabus tunicis, id est duplici uestiamur fide, non calciamentorum pellibus, mortuis ui