comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
int tua illũ tam diuuana crediili
uemas. petit bibe daturus. Bibit
a nõ aquã p̾tͥmeantis runili s sa¬
lucem tuam bibit. afftm̃ tuũ bibit
calicem. hic ẽ passionẽ illã tuoꝵ c
minũ redemptͥcem ut cu sitim is¬
cis mũdi sacro potꝰ cruore restĩ¬
guas. sic abraham deum post̾a q̃
puceũ fodit emerint.Sic ysaic d
adputeũ deambulat uementem
illam inṫpo ecc̃e accepit. uuorem
fidelis ad puteum infideł.ad lacu
demq et rebectam sicut legimus¬

Expanded text:
vit, tua illum tamdiu incredulit, si modo venias: petit bibere, daturus. Bibit autem non aquam praetermeantis rivuli, sed salutem tuam: bibit affectum tuum, bibit calicem, hoc est, passionem illam tuorum criminum redemptricem; ut tu sitim istius mundi, sacri potus cruore restinguas. 166. Sic Abraham Deum posteaquam puteum fodit, emeruit . Sic Isaac dum ad puteum deambulat , venientem illam in typo Ecclesiae accepit uxorem . Fidelis ad puteum, infidelis ad lacum. Denique et Rebecca sicut legimus
Abbreviated transcription (Latin):
dixit. Ecce ego decurro luos sicut flu¬
unus pacis. et sicut correns ĩ imdq̃
gloriam gencium quis ã dubitet
Rlinũ eẽ inte deifiliũ de quo eter¬
spiritalis gr̃a. Quis hũc fontem
dabit pecori meo: In mne saliat in
me fluat iite largitor et̾ue. supflir
aĩnobis fons iste. nõ esfluat. Dix̃
eĩ sapĩa. bibe aquã de uasis turis
et de puteoꝵ tuoꝵ fontib inq
placeis tins suꝑ effluant aq̃ tue
quõ hanc aquã tenebo. ne effluãt
ne labatur.Qud uãs meũ cõẜua¬
bo ne aq̃ penetrans rina pocĩet̾ne
due ih̃u. doce sic̾ docusti apłs di

Expanded text:
dixit: Ecce ego decurro in vos, sicut fluvius pacis, et sicut torrens inundans gloriam gentium . 633 Quis autem dubitet flumen esse vitae Dei Filium, de quo aeterspiritalis gratia: quis hunc fontem dabit pectori meo? In me saliat; in me fluat vitae largitor aeternae. Superfluat in nobis fons iste, non effluat. Dicit enim sapientia: Bibe aquam de tuis vasis, et de puteorum tuorum fontibus, inque plateis tuis superfluant aquae tuae . Quomodo hanc aquam tenebo, ne effluat, ne labatur? Quomodo vas meum conservabo, ne qua penetrans rima peccati, aeDomine Jesu, doce sicut docuisti apostolos
Abbreviated transcription (Latin):
hacum fontem aq̃ꝵ desidat cer¬
uus. nõ ciciens uenena serpẽci¬
um uiua ẽ eĩ aqͣ grã spiritalis. eo
quod m̃tis int̾na purificet et oẽ
al pct̃m abluat occultoꝵ q̃ mũdet
pusillitatem sp̃c iedarguat et
hinc uelit qñdam face distanciã
magnituduns ꝙ aqua porcioni¬
dcatur fontis ẽẽ erigua quãquã
cratinatum exẽpla m̃me dmnta¬

Expanded text:
Harum fontem aquarum desiderat cervus, non sitiens venena serpentum. Viva est enim aqua gratiae spiritalis, eo quod mentis interna purificet, et omne animi peccatum abluat, occultorumque mundet pusillitatem Spiritus redarguat, et hinc velit quamdam facere distantiam magnitudinis, quod aqua portio videatur esse fontis exigua: quamquam creat
Abbreviated transcription (Latin):
salomonem. Siambulaius ĩcon¬
spectu meo. Sicut ambulauit da¬
uid p̃r tuus insc̃tate cordis et iuis¬
cicia ad hoc ut facet secund̾ oĩaque
mandaurei. Hic ergo idicio dignꝰ
an p̾imio ẽ qui fecit᷑ secundũ oĩa mã

Expanded text:
Salomonem: Si ambulaveris in conspectu meo, sicut ambulavit David pater tuus in sanctitate cordis et justitia, ad hoc ut faceret secundum omnia quae mandavi ei . Hic ergo judicio dignus an praemio est, qui fecit secundum omnia ma
Abbreviated transcription (Latin):
uidicii s redii. Nam ⁊ dñs ait inem̃¬
gelio deeo qui iam clauserat hostus
luũ. Siquis hostisĩ eius ꝓcacius pul¬
set quia surget ⁊ dabit illi pp̃ ĩ portu¬
intatem.

Expanded text:
udicii, sed taedii. Nam et Dominus ait in Evangelio de eo qui jam clauserat ostium suum, si quis ostium ejus procacius pulset, quia surgit et dat illi propter importunitatem.
Abbreviated transcription (Latin):
cor tuoꝵ suꝑ oĩa aiomata. Un¬
glẽtũ exinatutũ ẽ uotũ tuum
alus isde deliciarum locus lu¬
am sonat plausum excitat amo¬
an puocat.Iõ ĩquit adulescentu¬
odorem unguentoꝵ tuor curramꝰ.
Induxit mẽ rex cab̾naculum su¬
uin. Ab osculis cepit ut ad tab̾na¬
culum pueniret. At illa tam pa¬
ciens duri laboris excitateq u̾tu¬
tis: ut apiat mauuclaustra ina¬
grum exeat in castellis maneat
curut iniguenti. mox cĩ itabua¬
culum uenent iniguentum mnu¬
tatus acascellis. Demq quo uadis
uide. Si murꝰ inquit ẽ edificemus
suꝑeum turres argenteas. que
lu debat osculis iam turres erig
ut p̾ciosis sanctoꝵ turrita fastigi¬
is. non solũ hostiles frustirtut ĩ

Expanded text:
orum super omnia aromata. Unguentum exinanitum est nomen tuum . Totus iste deliciarum locus ludum sonat, plausum excitat, amorem provocat. Ideo, inquit, adolescentuodorem unguentorum tuorum curramus: Induxit me Rex in tabernaculum suum . Ab osculis coepit, ut ad tabernaculum perveniret. 43. At illa tam patiens duri laboris, exercitataeque virtutis, ut aperiat manu claustra, in agrum exeat, in castellis maneat; currit unguenti: mox cum in tabernaculum venerit unguentum mutatur a castellis. Denique quo vadit, vide: Si murus, inquit, est, aedificemus super eum turres argenteas . Quae ludebat osculis, jam turres erigit; ut pretiosis sanctorum turrita fastigiis, non solum hostiles frustretur i
Abbreviated transcription (Latin):
pit. Qui a agnoscit utiq resipiscit.
non respuit remedia sauitatis. Ged
ie iestringit. penitet eunialpe de
nũ sem cogitat et cogitanroo se ip̃
dicii etiam circa se nõ uouit iflec¬
tere recorda cõm lapsus ꝓpͥi phor¬
rorescit. et cõmissum erubescit erro¬
remi dẽm eius meuioriam pauet
metiit reforiudat. grauẽ s iudi¬
cat se ip̃ĩn arbictiũ te refugit nec
se sibi audet cõmittẽ qd nullũ sibi¬
lat̾e nõ possit falle nõ que at fuge
Ac uitare nõ repperiat msi ut se nbi
ab neget. ut dũi gucẽ tollat. Magna
uis obnorie consciencie. magua sup¬
plicia. Gimebant eua et adam et cũ
tis audirent cupiebant se abscond̾e
quos uemo querebat. Caru quoq me¬
tuebut neom̃s eũ quicũq inueniret
occiderent. Ita ise ferebat ipẽ sentẽ¬
ciam ꝙ dignus eẽt au nullus ignos¬
ceret uñbene ait. Et delictum meũ
contra meẽ semꝑ. Hoc ẽ sũ int̾uallo
aliquo recordacio et spẽs ip̃i mei me

Expanded text:
pit, qui autem agnoscit utique resipiscit, pit, qui autem agnoscit utique resipiscit, non respuit remedia sanitatis, sed se ipse restringit, paenitet eum culpae, de ipsa semper cogitat et cogitando se ipse dicii etiam circa se non nouit inflectere, recordationem lapsus proprii perhorrescit et commissum erubescit errorem, omnem eius memoriam pauet metuit reformidat; grauem <se> sibi iudicat, se ipsum arbitrum refugit nec sese sibi audet committere, quod nullum latere non possit, fallere non queat, fugere ac uitare non reperiat, nisi ut se sibi abneget et domini crucem tollat. Magna uis obnoxiae conscientiae, magna supplicia. timebant Eua et Adam et, cum tis åudirent, cupiebant se abscondere, quos nemo quaerebat. Cain quoque metuebat, ne omnis eum quicumque inueniret occideret. ita in se ferebat ipse sententiam, quod dignus esset cui nullus ignosceret. unde bene ait: e t delictum meum contra me est semper, hoc est: sine interuallo aliquo recordatio et species ipsa mei me
Abbreviated transcription (Latin):
p. In si piens enĩ delctatur erroribus
ciuis. et noius uetera obumbran¬
do pctĩs. se exitu ⁊ adiuuari. Iõq
exultat incrunine. At uo sapiens
aou̾sum uidicat eẽ se uelictũ siun
et tanquam hostiles acies ita lapsꝰ
culparũ suarum adusanciũ mrõ
sibi arbitratur obsiste̾. Quicquio p
sicogitet. qsioret ac dep̾cetur. añ
oculos cius semp error est pp̾us et mo¬
mentis oĩbus pulsat culpa cõscien¬
uam. nec quiesce̾. nec obliuisa sunt.
uelut granis censor exagitat se trore
ppetuo. Miã igitut adu̾sa habet qui ipẽ
sibi displicet. Ip̃̾e sin accusator ipẽ sun
testis est. nec inuenit quo fugiat qͥ
ip̃e se purget. et stumuilat. Orhor be¬
ue mtis ⁊t uuluuss ntut poc̃i. Nã
qui exptes doloris sunt: nosenciunt
nulu⁊is acerbitatem quod est ĩme¬
dicabilis egricudinis. Qui a dolore
lliquo pimguntur sicut doloris sẽ¬
ẽuite. Exutire eiũ uutalis ẽ uigoris
ac nuius est. Uñet ille qui errorem
suũ nõ agnoscio: iusauit furit dełi¬

Expanded text:
. insipiens enim delectatur erroribus suis et nonis uetera obumbrando peccatis se existimat adiuuari ideoque exultat in crimine. at uero sapiens aduersum se iudicat esse delictum suum et tamquam hostiles acies ita lapsus culparum suarum aduersantium modo sibi arbitratur obsistere. quidquid psi cogitet, si oret ac deprecetur, ante oculos eius semper error est proprius et momentis omnibus culpa pulsat conscientiam nec quiescere nec obliuisci sinit. uelut grauis censor exagitat se terrore perpetuo. omnia igitur aduersa habet qui ipse sibi displicet, ipse sui accusator, ipse sui testis est, nec inuenit quo fugiat qui ipse se perurget et stimulat. sed hoc bonae mentis est uulnus sentire peccati. nam qui expertes doloris sunt non sentiunt uulneris acerbitatem, quod est inmedicabilis aegritudinis: qui autem dolore aliquo punguntur sicut doloris senest uitae; sentire enim uitalis uigoris ac muneris est. unde et ille qui errorem suum non agnoscit insanit furit desi
Abbreviated transcription (Latin):
Iniciũ xp̃m. qui int̾rogatus quis
ess: ⁊espondit. Iinciũ. ꝙͦ ⁊ loquor uo¬
bis. sinem quoq xp̃m dicit.Ipẽ est
em̃ fiis legis. adiusticiam oĩ cre¬
aenti Ergo qui ũ credit adiusticiã.
nec nucium nec finem habet ⁊ ip̃e¬

Expanded text:
initium Christum, qui interrogatus quis initium Christum, qui interrogatus quis esset, respondit: Initium quod et loquor vobis : finem quoque Christum dicit: ipse est enim finis Legis ad justitiam omni credenti . Ergo qui non credit ad justitiam, nec initium, nec finem habet, sed ip
Abbreviated transcription (Latin):
tende cordis obtutu. ut agnosa
onem certe hanc pecumam exu¬
te tabulam supra mensamale
tue que tabilibus u̾tutibus st
quadrata constitue. Condeithes¬
auro pectoris tui. de quo doctus
scriba de promit et uouaet uel
p̾ecuse uos eẽ desid̾o: ut gonos
qui mutuũ sumant sponte festrẽ
ꝑquam nõ mĩmũ s reguũ possims
ad quirere ꝑquam non maleo
nacionũ qui scuuit accipe fenettꝰ
qui scunt cernere qui sciu extis
recusasti indiga fenoris spualis
egecepisti. Dete gͥ a dei filio dic
est. mutabitur p̾ccõr. et nõ solie
Gibi dicitur ⁊ duena quiẽ inte
asceidet suꝑte. tu autẽ descendes
nimum. Nescit enĩ sũmũ qui xpr̃
gnorat. Inniferno semp est: quiũ
et fidei om̃e prĩomũ. De hoc dic̃
ler. Hic tibi fenerabit. tua nonfe¬
lerabis ei hic tibi erit caput. tuã
ens cauda hoc ẽ ille erit pͥmus. tu
ultimus et adiectus. Auferam aui¬
dea caput et cairoam ĩicĩ et finẽ.

Expanded text:
tende cordis optutum, ut agnoscas onem. certe hanc pecuniam excute, tabulam supra mensam animae tuae, quae stabilis uirtutibus sit, quadratam constitue, conde in thensauro pectoris tui de quo doctus scriba depromit noua et uetera. pecuniae vos esse desidero; ut ad vos qui mutuum sumant, sponte festinent: per quam non nummum, sed regnum possitis acquirere: per quam non maledinationum, qui scivit accipere feneratum, qui scivit cernere, qui scivit excutere. Recusasti indiga fenoris spiritalis, egere coepisti. De te ergo a Dei filio dictum est: Mutuabitur peccator, et non solvet . Tibi dicitur Advena qui est in te, ascendet super te: tu autem descendes in imum . Nescit enim summum, qui Christum ignorat: in inferno semper est, qui bet fidei patrimonium omne. De hoc dicit Lex: Hic tibi foenerabit, tu autem non fenerabis ei: hic tibi erit caput, tu autem eris cauda , hoc est, ille erit primus, tu ultimus et abjectus. Auferam a Judaea caput et caudam, initium et finem:
Abbreviated transcription (Latin):
suũ tuũ. Denq ubi pͥmum incuit
pectũ uidit et uliuumauit. Granoe
igitur suppliciũ pici afacie donum.
piectus est adam cũ depadysoexiret.
Nec inunto. Ipẽ eiuĩ se abscoderat afaci¬
e dei. Exunt et cayu afacie dei. nõ solũ
post parricidale comissum. s eciam pꝰ¬
quam deum putauit esse fallendum
ut crimen negaret poc̃or igitur exdu¬
ditur afacie dei iustus autem dicit. Et¬
ce ego. Demq ipẽ oauid cũ iuderet ĩ¬
fue populum semet ipm̃ optulit
dicens. Ecce sum ego peccaui. et ego
p offerre sicut ille qui dicenti dũoñ
quid. et uos uultis discede ndit do¬
et nos credis. Simul illud con
atq idem spc̃ diuidens singulis pro¬
ut uult. cũ igitur nõ aufatur insido¬
imum uoluntate apparet quia una

Expanded text:
seruum tuum. denique ubi primum intuitus seruum tuum. denique ubi primum intuitus Petrum uidit, et inluminauit. grande igitur suppProjectus est Adam cum de paradiso exiret, nec immerito; ipse enim ante se absconderat a facie Dei. Exivit et Cain a facie Dei, non solum post parricidale commissum; sed etiam postquam Deum putavit esse fallendum, ut crimen negaret. Peccator igitur exditur a facie dei, iustus autem dicit: ecce ego. denique ipse Dauid cum uideret interire populum, semet ipsum optulit dicens: \'ecce sum, ego peccaui et ego offerre, sicut ille qui dicenti domino: n u mquid et uos uultis discedere? respoet nos credimus? u s. simul illud consatque idem spiritus diuidens singulis prout uult. cum igitur non auferatur nisi domini uoluntate, apparet quia una
Abbreviated transcription (Latin):
ras ame. Siquis uos offenderit ser¬
uuloꝵ au̾te̾ ab co uultum solemus.
pliq autem diitum emendare cou¬
suerunt mausipia sua. et pagellulos
religare: et ħ pena graui or estumatuc
Demq solent magis se offerre u̾bib
Si apud hoĩes hoc graue ducitur qñ¬
to magis apud dominũ deum ur̃m.
qĩ nõ hinc dolor particidalis rep̾men
deus acayn inun̾ib au̾tit. resperita
sup inimera abel. Itaq taoto uultu
alt̾m in nocentem pro nĩciauit alte¬
rum pocõrẽ. Ergo quasi ultimus ẜuus
huiniliat se: et quasi in pcc̃o dep̾hen¬
hensus. et offense reus: obsecrat ut
flagelletur pocius quam proiciatur
at̾acie domini. Quõ proiciat deus
afacie sua: audi dicentem. Dollite il¬
lum intenebras ext̾iores ibierit fle¬
tus et stridor denciũ. Quia qui pro¬
icitur a facie eius intenebris coustitu¬
tus est. Iõ iustus uetenebras pacia¬
tur. ait uultum tuũ dne requiram
ubi eĩ dĩ uultus. ibi lumen est sic̃
scpͥtum est faciem tuam illiũa sup

Expanded text:
ras a me. si quis nos offenderit seruulorum, auertere ab eo uultum solemus. plerique autem diuitum amendare consueuerunt mancipia sua et per agellulos relegare, et haec poena grauior aestimatur. denique solent magis se offerre uerberibus. si apud homines hoc graue ducitur, quanto magis apud dominum deum nostrum. quasi non hinc dolor parricidalis, reprimedeus a Cain muneribus auertit, respexit autem super munera Abel. itaque tacito uultu alterum innocentem pronuntiauit, alterum peccatorem. ergo quasi ultimus seruus humiliat se et quasi in peccato deprehensus et offensae reus obsecrat, ut flagelletur potius quam proiciatur a facie domini. quomodo proiciat deus a facie sua audi dicentem: tollite illum in tenebras exteriores; ibi erit fletus et stridor dentium. qui non emendatur a facie eius in tenebris constituitur. ideo iustus, ne tenebras patiatur, ait: uultum tuum, domine, requiram. ubi enim Domini uultus ibi lumen est, sicut scriptum est: faciem tuam inlumina super
Abbreviated transcription (Latin):
urdicor quasi homo. cõmitne istud
est increpari nõ debeo. Infirmitas
condicionis est nõ sp̃ãlis in ꝓbitas.

Expanded text:
udicor quasi homo, commune istud est. increpari non debeo: infirmitas condicionis est, non specialis inprobitas.
Abbreviated transcription (Latin):
et saciati post᷑a bibe̾ uõ possint ⁊
nibi ies calere cepit pcunt maso¬
bus poculis feruor mardesct a¬
Certant pocula cũ fculis. et intm
sus sepe remittuntur. de urde pi¬
cedente potu longuis contencus¬
qr diu̾sa et magna c̾tamma qo
bibendo precelsat. Nõ grauis siqd
extus et. siquis tẽpand forte umi
putet. Et ħ donec ad mensas pue¬
matur secundas. At ubi cõsũmate
fuint epule. putes iamcẽ surgens
tuc de integro potum instautant
suũ. cõsumnauerint tuc̃ inchoresi
dicunt. Gũc deferuntur fiale tut
maximi crateres quasi instrim¬
bitreris: mensura ꝓponturtit᷑
intetis illis furor est stipendũ de

Expanded text:
et satiati postea bibere non possint. Ergo ubi res calere coeperit, poscunt majoribus poculis: fervor inardescit maCertant pocula cum ferculis, et inter morsus saepe remittuntur. Deinde procedente potu longius contentiusque, diversa et magna certamina, quis bibendo praecellat. nota grauis, si quis excuset, si quis temperandum forte uinum putet. et haec donec ad mensas perueniatur secundas. at ubi consummatae fuerint epulae, putes iam esse surgendum: tunc de integro potum instaurant suum, cum consummauerint, tunc incohare se dicunt, tunc deferuntur fialae, tunc maximi crateres quasi instrumarbitreris, mensura proponitur, nithetes illis furor est, stipendium de
Abbreviated transcription (Latin):
Quib oculis discedenti uale dicam
Quib factum excusem sermombꝰ
fili.ego te ꝓ meocibo uendidi fu¬
nestior gͦ iam.pauꝑis mensa: ꝙͣ
duntis. Ille aodicit alienos. ego
meum uendo. Ille necessitatem s¬
ponit: ego affero uoluntatem ut
sit extusabilior causa: adiciam. fi¬
li protracrib tius suies. ut stlisq̃¬
rantur alim̃ta. Et io seph afratͥbus
sins in ẜuitutem uenoitꝰ posta. et
ipõs et prẽm paint respondebit il¬
le. sz nou eum uendidit pr̃ s fle¬
uit amissũ S postã eciam ip̃e in
potestatem ountis ueiit: et uix
potinit liberari post ea gemus eu
duncas egypti multa etate ẜumus
Uende me postremo pr̃ea condico
ue duntes emant. Esi fateor uetũ
quid faciam. nuillum uendam. S
dum imũ considero. omẽs fameu¬
debo peinites. Si in iũ tradam qͥb
oculis indebo cetos de mea ĩ pieta¬
e suspectos. Ne alios quoq uendã
uo pudore regrediar domũ quõ ĩ
sabo: Quõ habitabo affectu qui
ssũpsit non mors abstulit. Qua

Expanded text:
quibus osculis discedenti uale dicam, quibus factum excusem sermonibus? fili, ego te pro meo cibo uendidi. funestior ergo iam pauperis mensa quam diuitis. ille addicit alienos, ego meum uendo: ille necessitatem inponit, ego adfero uoluntatem. ut sit excusabilior causa, adiciam: fili, pro fratribus tuis seruies, ut illis quaerantur alimenta. et Ioseph a fratribus suis in seruitutem uenditus postea et ipsos et patrem pauit. respondebit ille: sed non eum uendidit pater, sed fleuit amissum, sed postea etiam. ipse in potestatem diuitis uenit et uix potuit liberari. postea genus eius diuitiis Aegypti multa aetate seruiuit. uende me postremo, pater, ea condicione, ne diuites emant.\' haesi, fateor, uerum quid faciam? nullum uendam. sed dum unum considero, omnes fame uidebo pereuntes. si unum tradam, quibus oculis uidebo ceteros de mea inpietate suspectos, ne alios quoque uendam? quo pudore regrediar domum, quomodo intrabo, quo habitabo affectu, quin morbus absumpsit, non mors abstulit? qua
Abbreviated transcription (Latin):
eligam. Circũuallas me facies ca¬
lamitarum ersipnaꝵ choa ferna
ħ rabies est eligere quem tradas.
fere ip̃ẽ cũ picsmn miumere poli
ac sibi sencuint. solent eligere qͥs
liberẽt. nõ quos offerant. Quõ igitꝰ
discuam affcm̃ nature: Quõ obli¬
iscar: Quõ exuam pẽis m̃tem. Q¬
modo fili accõm constituam. quo

Expanded text:
eligam. circumuallant me facies calamitatum, aerumnarum chorus. ferina haec rabies est eligere quem tradas. ferae ipsae cum periculum inminere proli ac sibi sentiunt, solent eligere quos liberent, non quos offerant. quomodo igitur discernam affectum naturae, quomodo obliuiscar, quomodo exuam patris mentem? quomodo filii auctio
Abbreviated transcription (Latin):
dem dolet m̃brũ unũ: cõpaciiti
ei m̃bra oĩa. unde quam graue es
mĩst̾ii ei fraudi ⁊ noxe simus. ui

Expanded text:
d dolet membrum unum, compatiuntur ei membra omnia. 19. Unde quam grave estministerii, ei fraudi et noxae simus!
Abbreviated transcription (Latin):
subuemetis uecessitatib. et uob
custodie sollicitu do minuetur
Non pibit ꝙ pauꝑ acceꝑit. et uob
ꝙ ded̾itis mopi sine custodesua

Expanded text:
subuenietis necessitatibus et uobis custodiae sollicitudo minuetur. non peribit quod pauper acceperit et uobis quod dederitis inopi sine custode
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rena .i. opera secularia. et maledic¬
ta nõ in unuisum. s ut sꝑinas et
cribulos generet. insi fint huanestu¬
dio opacionis excitata. Quod si e¬
am excuerimus. in labore quidem
et sudore. s tñ panẽ inaioucabinꝰ.
Repugnat eĩ lex curins legi m̃tis
et laborandum nobis ẽ ac desudã¬
dum ut castigenus corpus fincu¬
ti prediganius. et que sunt spirita¬
lia seminemus. Sieiñ carnalia se¬
iuinau̾imus quecarnalia sunt
metemus. Si uospiritalia semĩa¬
uerimus. mneteinus ea que sunt

Expanded text:
terrena, id est opera saecularia, et maledicterrena, id est opera saecularia, et maledicta non in uniuersum, sed ut spinas et tribulos generet, nisi fuerit humanae studio operationis exercita. quod si eam exercuerimus, in labore quidem et sudore, sed tamen panem manducabimus. repugnat enim lex carnis legi mentis, et laborandum nobis est ac desudandum, ut castigemus corpus et seruituti redigamus et quae sunt spiritalia seminemus. si enim carnalia seminauerimus, quae carnalia sunt metemus: si uero spiritalia seminauerimus, metemus ea quae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
in laborib egypti iustoꝵ gr̾am cõ¬
secuti sunt et qr ꝑ panẽ intristicia
ina iroucarunt esca donati spirita¬
ll Egypcn uo qui talia operacum
exultacione celebrabant r̃gi detes¬
tabili sermentes. nullã ueniam
sunt adepti. s ẽ ⁊ uła districcio ꝙ
serpenti dicitur. qr t̾ram mandia¬
cabit. Adcautem intristicia man¬
ducabis fenum agriut ꝙ̃ deui in¬
telligamus in his processum ⁊ qñ
t̾rã mauducamus in quadã iali¬
cia ẽc̃ uideamur. Qũ fenum inquo¬
dam ꝓcessu qũ uo panem cũ con¬
sũmata fuit forticdioo. Ergo et nos
hẽmus processum uite huiꝰ sicut
huĩt ec paulus qui dicit. uiugaut̃
iam nou egd. Hoc ẽ nõ ego qui t̾ram
añ manducabam. Nõ ego qui femĩ.
qr oĩs caro fenimi. s̃ uiuit in me
uennit ecelo. uunt sapiencia. uiuit
s maledictus ẽ serpens. nec ma
quit inoperib tiuis a d aiam dic¬
tũ ẽ Tũc tra maledicta si hẽas opa

Expanded text:
in laboribus Aegypti, iustorum gratiam conin laboribus Aegypti, iustorum gratiam consecuti sunt et quia panem in tristitia manducauerunt, esca donati sunt spiritali, Aegyptii uero, qui talia opera cum exultatione celebrabant, regi detestabili seruientes nullam ueniam sunt adepti. sed est et ilIa distinctio, quod serpenti dicitur quia terram manducabit, Adae autem in tristitia inquit manducabis faenum agri, ut quendam intellegamus in his processum et, quando terram manducamus, in quadam malitia esse uideamur, quando faenum, in quodam processu, quando uero panem, tum consummata fuerit fortitudo. ergo et nos habeamus processum uitae huius. sicut habuit et Paulus, qui dicit: uiuo autem iam non ego — hoc est non ego, qui terram ante manducabam, non ego qui faenum, quia omnis caro faenum — set uiuit in me uenit e caelo, uiuit sapientia, uiuit sed maledictus est serpens, nec terquit in operibus tuis ad animam dicest. tunc terra maledicta, si habeas opera
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ etũ. Maladicta t̾ra in oꝑib tuis
intristicia inanducabis eam os
dios inte tue. uidetur ccesili̾tu¬
do quedam eẽ sentence s tñ ip̃a
silituome magna discrecio. Int̾¬
hesit eiñ utrum manduret aliqs
t̾ran. sicut serpenti dictum ẽ qr
tra inantoucabit. anuosicut hõi
dictum ẽ intristicia manducabis
abieccio enĩ ista intristicia discreci¬
ouem facit. Discrecio quam uim hẽ¬
at considera Bomumn ẽ michi me̾st¬
cia magis t̾ram inanducare qm̃
indelectacione. hoc ẽ in actu quodã¬
⁊ sen su corporis contrudari uidear.
qͣ delectari in poc̃o. Mulci em̃ pp̃iami¬
as imquitates nõ suscipiunt pci
conscienciam. At uoille qui ait cus
hũt ut in his cotritan deberet. de¬
uiq et nobis suadet ucilẽ istamoẽ
accipe illos ad grãm ꝑuenissequi
coutustabantur moyibus corpora¬
libus. Illos uo supplicio remiausisse
qui duectabantur humodi opibꝰ
demq bebrei qui ingemes cebant

Expanded text:
est enim: maledicta terra in operibus tuis; est enim: maledicta terra in operibus tuis; in tristitia manducabis eam omnes dies uitae tuae. uidetur certe similitudo quaedam esse sententiasimilitudine magna discretio. interest enim utrum manducet aliquis terram sicut serpenti dictum est quia terram manducabit an uero sicut homini dictum est: in tristitia manducabis. adiectio enim ista in tristitia discretionem facit: discretio quam uim habeat considera. bonum est mihi in tristitia magis terram manducare quam in delectatione. hoc eet sensu corporis contristari videar, quam delectari in peccato. Multi enim propter nimias iniquitates non suscipiunt peccati conscientiam. At vero ille qui ait: Cashabuit, ut in his contristari deberet. Denique et nobis suadet utilem istam esse accipe illos ad gratiam peruenisse qui contristabantur in operibus corporalibus, illos uero supplicio remansisse qui delectabantur huiusmodi operibus. denique Hebraei, qui ingemiscebant
Abbreviated transcription (Latin):
quã pͥscpͥsisse quid faceret. Terra ĩ¬
quit tibi cibus erit nõ amina. Nã
et hoc de peccatorib prodest. uñ
et apostolus tradidit husmodi inĩ
tre ait reptare ẜpentem nõ tam
pp̃corpori figuram quã quia ꝓpe
terreuas cogitaciones de illa elec¬
ti benedictione sit lapsus. Pectus
eñ freq̃t recessꝰ quidam accipit᷑
sapiencie ⁊ iõ apostolus supra p ͤ¬
cus domini reclinat caput: non
int̾ra deicit. Ergo sisapiencia dya¬
boli feris in mamssimis cõparat᷑
quib intra pedes pectus sit s
eciam homines qui trena sapint̃
nec intiore affectu eriginitur ad
celum ut̾o indentur repͦtar̾ ꝑt̾rã
utiq uentrem aie ur̃e non corup¬
tur dauid psonam suscipiens ade
dicit. himiliata ẽ ĩpuluere aiã ⁊
mea: adhesit int̾rauent̾ meus. ad¬
hesit em̃ dum configuratur serpẽ¬
ti. quia pascitur inquitate t̾rena.
oq nos apostolus configurar di
cõdempratur sentencia. Sepͥtu

Expanded text:
quam praescripsisse quid faceret. terra, inquam praescripsisse quid faceret. terra, inquit, tibi cibus erit, non anima; nam et hoc peccatoribus prodest. unde et apostolus tradidit huiusmodi in tre ait reptare serpentem non tam propter corporis figuram quam quia propter terrenas cogitationes de illa caelesti benedictione sit lapsus; pectus enim frequenter recessus quidam accipitur sapientiae. et ideo apostolus supra pectus Christi reclinat caput, non in terram deicit. ergo si sapientia diaboli feris: inmanissimis conparatur, quibus intra pedes pectus sit, si etiam homines qui ten-ena sapiunt nec interiore affectu eriguntur ad caelum utero uidentur reptare per terram, utique uentrem animae nostrae non corrupsonam suscipiens Adae dicit: humiliata est in puluere anima mea, adhaesitin terra uenter meus; adhaesit enim dum configuratur serpenti, qui pascitur iniquitate terrena. ideoque nos apostolus configurari dicondemnatur sententia. scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
natus ẽ ut uoceret. Quod uidetur
primum eẽ opunom. sicanquã
dam puacionis accepunus istam
seutenciam. Nonem̃ deus ad hoc se¬
pentem damꝑnaint ut noceat. s:
quid futur eẽt ostendit. et quid
temptacio illa quod amplius to¬
unuib prosit supius demonitia¬
uuius: si tũ cognouerumus qui¬
a scpͥtum ẽ dicente dounno hono¬
rificabo honorificantes me et cõ¬
cep̃tor mei honore pͥuabitur. licet
uobis exhis u̾bis aliquid estima¬
re. Deus enĩ opertur qd̾ bonum
est: nõ qd mnalum. Ergo te doceant
te u̾ba dina quia oꝑacut gloriam
penam relinquit honorificantes
mne uiquit honoribo: honorẽ bono¬
rum o ꝑaciomis sueeẽ declarans. et
conteptores inquit mei nõ dixit
tur. uõ sue oyacionis deputanse¬
or inuiriam. s quro futurũ essos¬
tendens. Ergo hic non dixit. facio
te supra pectus tuum et in ut̾o tu¬
o ambulare. et t̾ram manducare
om̃s dies iute tue. s ambulabis
ĩquit et manducabis: ut p̾dixisse
de serpente que futura sunt uidetur.

Expanded text:
ut noceret. quod uidetur esse proximum opinioni, si tamquam damnationis accipimus istam sententiam; non enim deus ad hoc serpentem damnauit, ut noceat, sed quid futurum esset ostendit. et quidem temptatio illa quod amplius hominibus prosit superius demonstrauimus; si tamen cognouerimus quia scriptum est dicente deo: honorificantes me honorificabo, et contemptor mei honore priuabitur, licet nobis ex his uerbis aliquid aestimare. deus enim operatur quod bonum est, non quod malum; ergo doceant te uerba diuina quia operatur gloriam, poenam relinquit. honorificantes me inquit honorificabo honorem bonorum operationis suae esse declarans. et contemptores, inquit, mei — non dixit tur, non suae operationi deputans eorum iniuriam, sed quid futurum esset ostendens. ergo hic non dixit: facio te supra pectus tuum et in utero tuo ambulare et terram manducare omnes dies uitae tuae, sed: ambulabis inquit et manducabis, ut praedixisse magia de serpente quae futura sunt uideretur
Abbreviated transcription (Latin):
et gule uiuut. quoꝵ deus uent̾ est
et gͥloria impudentis eoꝵ quit̾rena
sap̾uint et erbo oueraci adt̾rena
curantur Bene ergo delectaciomant.
que cibis intenta t̾ram idetur mã¬
ducare. Supͣ pectus tuũ ⁊ in ut̾o tu¬
o ambulabis ⁊ t̾ram mnanducabis
oĩbus diebus ite tue. Colligenda
est oĩs extusacio dyaboli ne fortema¬
licie sue aliquid possit ostendere. ut
dicat imquitatem suam exdamp¬
uacione uenisse et iõ ad noceiroum¬

Expanded text:
unt, quorum deus venter est, et gloria in pudendis eorum, qui terrena sapiunt, et cibo onerati ad terrena curvantur? Bene ergo delectationi ait, quae cibis intenta terram videtur manducare: Supra pectus tuum, et in utero tuo ambulabis, et terram manducabis omnibus diebus vitae tuae. Tollenda est omnis excusatio diaboli; ne forte malitiae suae aliquid possit obtendere, ut dicat iniquitatem suam ex condemnatione venisse; et ideo ad noce
Abbreviated transcription (Latin):
⁊hoc ueniabile deo insum ẽ.
eo qd̾ noss multas ad decipiendũ
mas eẽ serpentis: quia transfigu¬
racur ingloriam lucis. et mĩstui eiꝰ.
sicut iĩstri iusticie Sũt falsa ĩponẽ¬
tis reb singulis noĩa ut absfitatẽ
dicat eẽ uirtutem et auaricie nom̃
ĩponat industrie. Serpens enĩ mu¬
lierem decepit. uitũ mulier ad p̾¬
uaricacionem de uitate deduxit s¬
pentis typum accepit delctacio cõ¬
lis. muli crmbolum sensus est ur̃ ur
uĩtis. Delectacio icaq sensum mouer
sensus iñti craustundit ꝙͣ acce pelet
pallionem. Delectacio igitur priu
serpens dampnetur urdicio del sy¬

Expanded text:
hoc ueniabile deo uisum est eo quod nosset multas ad decipiendum uias esse serpentis, quia transfiguratur in angelum lucis et ministri eius sicut ministri iustitiae sunt falsa inponentis rebus singulis nomina, ut temeritatem dicat esse uirtutem et auaritiae nomen inponat industriae. serpens enim mulierem decepit. uirum mulier ad praeuaricationem de ueritate deduxit. serpentis typum accepit delectatio corporalis. mulier symbolum sensus est nostri, uir mentis. delectatio itaque sensum mouet, sensus menti transfundit quam acceperit passionem. delectatio igitur prima cur ante serpens damnetur iudicio dei, s
Abbreviated transcription (Latin):
forte ab aliquo caupone finnt mer¬
cede fraudati indignantes repler
cõcauũ pmoscidis. ut ebibant s ut
effuudant. Atq ita inom̃tarurs in¬
undacõnib irrogare eiꝰ tabuam de

Expanded text:
forte ab aliquo caupone fuerint mercede fraudati, indignantes replere concauum promoscidis, non ut ebibant, sed effundant, atque in momentariis inundationibus inrigare eius tabernam de
Abbreviated transcription (Latin):
ex̾citus tolerare sitũ disceret. Excuit
etiam subditos. Idututis officunn¬
ut eciam ꝑ picula regali ĩpio uolũ¬
tatii unlites obtemparent. Quod
aut̃ noluit bibere: declarauit pro¬
bandor militum se imꝑarasse gu¬
a. nõ sitis uictum necessitate ꝓspex

Expanded text:
exercitus tolerare sitim disceret. exercuit exercitus tolerare sitim disceret. exercuit etiam subditos ad uirtutis officut etiam per pericula regali imperio uoluntarii milites obtemperarent. quod autem noluit bibere declarauit probandorum militum se imperasse gratia, non sitis uictum necessitate, prospex
Abbreviated transcription (Latin):
lia quoq euis gesta considemꝰ.¬
Pugnant adusus ꝑgenem
gigantum. qũ unꝰ ex clis u̾santẽ
inplio regem peue pcusserat quos
ausus tamen ioiisarius excepte p̾¬
cio mortis exsoluit. hoc quoq ꝓcep¬
to uide gentis ferocis triũpho. Itm
ĩualle titaminbellũ ĩmane susce¬
pit nõ minus adiisus bostem quã
adu̾sus natiuam. Siciens eñcũ il¬
saretur inbello quod biberet nõ he¬
bat. Quis michi inquit dabit dela¬
cuqui est in bethleẽ ad portas. Erata
tis. et media hostiliuĩ septa castioꝵ pre¬
ciderunt tres uiri inultitudinemad¬
asarioꝵ et hauserunt aquam deli¬
cu qui erat inbethleẽ. et obtuletuntt
Si bibendam. S rex noluit bibere
et profudit iliam domimno. dignu
et eñ tauto munere fuit utq̃erat
muide uictutis infigne fie̾t pieta¬
tis sacrificiũ Dixitq oignam ꝓphe¬
tico sp̃u sentenciam. Noncontĩgat
ta hoc facere ne sangumẽ uiro  qi
cit ergonaturam et sicieus nõ bibe¬
ret et e xemplũ dese pbuit quo omĩs

Expanded text:
lia quoque eius gesta considerempugnauit aduersus progeniem gigantum, quando unus ex illis uersantem in proelio regem paene percusserat, quos ausus tamen aduersarius exceptae pretio mortis exsoluit. hoc quoque percepto uictae gentis ferocis triumpho iterum in ualle Titanum bellum inmane suscepit, non minus aduersus hostem quam aduersus naturam. sitiens enim cum uersaretur in bello, quod biberet non habebat. quis mihi potum inquit dabit de lacu qui est in Bethleem ad portas? erat atis et media hostilium saepta castrorum. praeciderunt tres uiri multitudinem aduersariorum et inpleuerunt aquam de lacu, qui erat in Bethleem, et optulerunt regi bibendam. sed rex noluit bibere et profudit illam domino — dignum etenim tanto munere fuit, ut quae erat uiuidae uirtutis insigne fieret pietatis sacrificium — dixitque dignam prophetico spiritu sententiam : non contingat mihi hoc facere, ne sanguinem uirorum qui cit ergo naturam, ut sitiens non biberet, et exemplum de se praebuit, quo omnis
Abbreviated transcription (Latin):
trandum. quĩ ecce in quit qui elõ¬
gant se ate pibunt. unusquisqã
opibus sius pietati tue aut uĩgit
aut separat fugit eĩ diũ qui opatur
ea quoꝵ cogincõm metuat dep̃henou si¬
cut tile qui tectus parietibus et cu¬
cũfusuis tenebris adonino deo se¬
sc existimat nonindi. uidetur aut̃
cũdicitur ꝑdiouti om̃s qui forincã¬
Q oiuidit se se ao separtat fontcãn¬
do ita q̃ cũq oia non adheret deo. s
uains ydoloꝵ cultibus inseriuens
formcatur duidit se sacrilegiiso¬
uitate et longe fit a doo. que ppees¬
se deberet. pent autem qui separa¬
tur adommo. uñ sc̃s qui dei udia¬
uiri reformidat semp adherere uult
xp̃õ et in eo spem suaui ponere ut
laudet dominũ. an ẽ honorglori¬
a ppecuitas aseculis et mcͦ et sẽp
et inoia secula seculoꝵ amen. Ex¬

Expanded text:
trandum. 30. Quoniam ecce, inquit, qui elontrandum. 30. Quoniam ecce, inquit, qui elongant se a te, peribunt . Unusquisque enim operibus suis pietati tuae sese aut jungit aut separat. Fugit enim Deum qui operatur ea, quorum cognitionem metuat deprehendi; sicut ille qui tectus parietibus et circumfusus tenebris a domino deo sese existimat non uideri, uidetur autem, cum dicitur: perdidisti omnes qui fornicaned diuidit sese ac separat fornicando, ita quaecumque anima non adhaeret deo, sed uanis idolorum cultibus inseruiens fornicatur diuidit se sacrilegii scaeuitate et longe fit a domino, quae prope esse deberet; perit autem qui separatur a domino. unde sanctus, qui dei iudicium reformidat, semper adhaerere uult Christo et in eo spem suam ponere, ut laudet dominum, cui est honor, gloria, perpetuitas a saeculis et nunc et semper et in omnia saecula saeculorum. amen.
Abbreviated transcription (Latin):
cũ illo oĩa nobis donabit. Sicut a¬
oia et ĩ quo constant oĩa. Oĩa ergo
ui illo hũs. aliam non quero. qua
dixit. Tolle crucẽ tuaui et sequer
me qui ulũ sequitur non pmio
uaturam bonus nõ pp̃ p̾mii cu¬
piditatem. Iõ passus est: quia cũ
beueface delectauit. no quia ĩcrem̃¬
tuu glorie ex sua passione quere¬
bat. Ideo qui illũ unitari cupit ñ
quod sibi. s qd̾ alus prosit oꝑatur
uñ nõ ei m̃ito deficit sibi alus a uͥ
tutis iucrem̃to ualescit. Et cõue¬
uent᷑ ditt. Defecit cor meũ et ca¬
ro mea. deus cordis mei Neq enĩ
possunt ppetua succede̾. insi t̾rena
defecerint. Defecit ergo caro qũ mo
tificantur que sunt carualia. de¬
ficuit et illi qui mortificacõmihũ
mortificantur cogitacões iiale
que de corde ꝓcedunt ut t̾renaõ¬
ma abscondat obliuio. et fiat cor¬
dis eoꝵ. quiã beaci mũdi corde de¬
um uidere merentur. ut appinquẽt
tibi. ut non se segregent deus enĩ¬
appians. nõ repulsor appinquau

Expanded text:
sicut ania et in quo constant omnia. omnia ergo in illo habens aliam non quaero mercdixit: tolle crucem tuam et sequere me. qui illum sequitur non praemio naturam bonus, non propter praemii cupiditatem. ideo passus est, quia eum benefacere delectauit, non quia incrementum gloriae ex sua passione quaerebat. ideo qui illum imitari cupit non quod sibi, sed quod aliis prosit operatur. unde non inmerito deficit sibi, aliis autem uirtutis incremento ualescit. et conuenienter dicit: defecit cor meum et caro mea, deus cordis mei. neque enim possunt perpetua succedere, nisi terrena defecerint. deficit ergo caro, quando mortificantur quae sunt carnalia, deficiunt et illi qui mortificationem Iemortificantur cogitationes malae, quae de corde procedunt, ut terrena omnia abscondat obliuio et fiat deus cordis eorum qui beati mundo corde deum uidere mereantur, ut adpropinquent tibi appropians, non repulsor appropinqu
Abbreviated transcription (Latin):
lus audunt aliqua secreta sapien¬
cie que prohibitus est aliis ratima¬
re ⁊ iõ raptus ẽ ĩpadysum. raptus
usq ad t̾ciũ celum. ut audiret ea
que positus int̾ris audire nõ pote¬
rat. Sique audunt hõ nõ lcnt ei
loqin. Quemad̾m qd̾ nõ audunt
inquirit Impatores tibi huiꝰ int̾¬
bi curiosius ĩ uestigare que int̾us
geruntur. et curiosius requitis qͥd
lup̃ celum agatur. Cur tu disputas
unde nata sit sapiencia. Nescit hõ
uiam eius nec in hoĩbus ĩuentaẽ
pfecta sapiencia. Nõ ĩmoyse: nõ in
aton. nõ in ihũ nauefuit nõ ĩ ipõ
dauid qui ait. Incͥta et occulta sapi

Expanded text:
lus audiuit aliqua secreta sapienlus audiuit aliqua secreta sapientiae, quae prohibitus est aliis intimare, et ideo raptus est in paradisum, raptus usque ad tertium caelum, ut audiret ea quae positus in terris audire non poterat. si quae audiuit homo, non licuit ei loqui, quemadmodum quod non audiuit inquirit? imperatoris tibi huius in tebi curiosius inuestigare quae in terris geruntur, et curiosius requiris quid supra caelum agatur? cur tu disputas unde nata sit sapientia? nescit homo uiam eius, nec in hominibus inuenta est perfecta sapientia. non in Moyse, non in Aaron, non in Iesu Naue luit, non in ipso Daui
Abbreviated transcription (Latin):
ascipe sangumem frĩs tui de ma¬
Idelit̾ itaq sanctus deplorat
uite istius tempora. pereo i¬
quit et spũ circunferor. oro a sepł
turã. et nõ ĩpetro. Precor laborans:
et quid faciam. Dies mei transiert̃
in honori. disrupti sunt articuli cor¬
dis mei Nec tñ usquam derogat ui¬
dicio domin Sot emĩ profimdã
eẽ altitudinẽ sapiencie et sciencie
dei. et in scrutabilia uidicia eius
atq ĩuestigabiles uias eiꝰ. Nõ cal¬
cauerunt inquit cas filii glorificã¬
cuum. nec transunt ꝑ cas seo. Qiis
eĩ potuit uas esꝰ cõpͥhende qui ab¬
dita et occulta penetrauit uñ ĩqͥt
ĩuenta ẽ sapiencia. aut quis locus
discipline. Rescit mortalis homoi
uniam eius. nec inuenta ẽ in hoĩbus.
abylłus dixit uõ ẽ ĩme. et maredrẽ
nõ ẽ mecũ. Nõ tibi licet sare ohomo
alta sapiencie. Iõ tibi scpͥtum ẽ No¬
li altum sape s time. Quid curiose
cupis ĩuestigare qd̃ tibi scre non
ex pedit. nec cognoscere datur. Pau¬

Expanded text:
cipere sanguinem fratris tui de maFlebiliter itaque sanctus deplorat uitae istius tempora. pereo inquit et spiritu circumferor, oro autem sepul-636 turam et non inpetro. precor laborans. et quid faciam? dies mei transierunt in horrore, dirupti sunt articuli cordis mei. nec tamen usquam derogat iudicio dei; scit enim profundam esse altitudinem sapientiae et scientiae dei et inscrutabilia iudicia eius atque inuestigabiles uias eius. non calcauerunt inquit eas filii glorificantium, nec transiuit per eas leo. quis enim potuit uias eius conprehendere, quis abdite occulta penetrauit? unde inquit inuenta est sapientia aut quis locus disciplinae? nescit mortalis homo uiam eius, nec inuenta est in hominibus. abyssus dixit: non est in me, et mare dixit: non est mecum. non tibi licet scire, o homo, alta sapientiae; ideo tibi scriptum est: noli altum sapere, sed time. quid curiose cupis inuestigare quod tibi scire non expedit nec cognoscere datur? Pau
Abbreviated transcription (Latin):
nõ potes cõprehende. Quõ altitud¬
nẽ sapientie cõphendes: abysus
dixit nõ est nime. et tu potes dicere.
quia inte ẽ sapiencia abyssus ergo
dixit nõ c̃ ĩme: quia ip̃e doꝰ dixit ñ
delinques aniuiã in ĩfuo. Et aposto¬
lus dixit. Quis descendit mabyssũ
hoc ẽ xp̃m̃ exmortuis deducere. Er¬
go si int̾rogatur abyssus ubi ẽ sapi¬
entia. respondet nõ ẽ in me. quia re

Expanded text:
non potes conprehendere, quomodo altitudinem sapientiae conprehendes ? abyssus dixit: non est in me, et tu potes dicere quia in te est sapientia? Abyssus ergo dixit: non est in me, quia ipse dominus dixit: non derelinques animam meam in infernum. et apostolus dixit: quis descendit in abyssum? hoc est Christum ex mortuis deducere. ergo si interrogatur abyssus: ubi est sapientia? respondet: non est in me, quia re
Abbreviated transcription (Latin):
udito igitur quid locutꝰ ess
ineo deus. et coginito ꝓ sp̃m¬
sauctum qd filius dei non solum ue¬
uiret int̾ras. s eciam descensurus
eẽt ad inferos et mortro resuscita¬
ret. qd̃ tũc quidem factum est adtes¬
timomum p̾sẽciũ et exẽplum futu¬
roꝵ cõu̾sus ad dominũ ait utinam
ĩinf̾no mecõsuares absconderes ã
me donec desmat iratua et statuas
inͥ tempus in quo meinoriam mei
facias. Sieiũ mortuus fu̾it homo
uniet. et consũmans dies uite ip̃ius
sustinebo donec it̾m fiam. Deuideuo¬
cabis me: ego ã te obaudiam. Oꝑa
uero inamni tuarum ne despicias.
Num̃asti ã meas adĩuenciones: nͨ
pt̾ibit te quicquam rex ex pocis me¬
is. Signasti ã iniquitates meas ĩ
saccuso. et uotasti si quro inscius p̾¬
terum. Quã suanis locus qui nos de
resurreccione coufirmat et quã urͣ
uoci domimce q̃ legitur in eĩingeli¬
o cõuenire ubi ait. tuc incipent dice
montib cadite sup nos. Erit emĩ in¬

Expanded text:
udito igitur quid locutus esset in eo deus et cognito per spirsanctum quod filius dei non solum ueniret in terras, sed etiam descensurus esset ad inferos, ut mortuos resuscitaret — quod tunc quidem factum est ad testimonium praesentium et exemplum futurorum — conuersus ad dominum ait: utinam in inferno me conseruares, absconderes autem me, donec desinat ira tua et statuas mihi tempus, in quo memoriam mei facias. si enim mortuus fuerit homo, uiuet consummans dies uitae ipsius. sustinebo donec iterum fiam. deinde uocabis me, ego autem te obaudiam, opera uero manuum tuarum ne despicias. numerasti autem meas adinuentiones, nec praeteribit te quicquam ex peccatis meis. signasti autem iniquitates meas in sacculo et notasti, si quid inscius praeteriui. quam suauis locus, qui nos de resurrectione confirmat et quam uidetur uoci dominicae, quae legitur in euangelio, conuenire, ubi ait: tunc incipient dicere montibus: cadite super nos, et colli
Abbreviated transcription (Latin):
resiuurge quam ĩtempus d̾me iracũ¬
die: que t̾ribilis eciam ĩuocentibus
est. Sunul eciam illiro ꝓphetare in¬
tellr̃ dicendo. Statues michi tẽpus
ĩ quo memoriam mei facias. Quod
ĩpassione doͥ resuscitairous foret si¬
cut infine libri istius demonstratꝰ
nec tũ deplorare desunt. Et quo ma¬
gis intelligit. sͥ iesurreccionemesse
ꝓpositam uitam hanc fugere deside¬
rat udens se ĩmams traditas ad¬
u̾sarioꝵ proiectum se inpotestatem
ĩpioꝵ. Cur eciã amici ĩnnicos cõu̾si
sint. quicũ debuerint cousolari rinnã
supra rumaui inferant. Memor tñ
consciencie sue pure et mũde orõnis
ait Terra non cooꝑias insãgnine ca¬
ius mee et orõ euis eius sicut in¬
ceusum dirigatur ad dominũ. nou
ut̾ra du̾setur. Sc̃ eĩ orõ uubes pe¬
netrat pocõris orõm sic̃ adeo caii dic¬
tum ẽ parucide apiens os suũ t̾raĩ

Expanded text:
resurgere quam in tempus diuinae iracundiae, quae terribilis etiam innocentibus est. simul etiam illud prophetare intellegitur dicendo: statues mihi tempus, in quo memoriam mei facias, quod in passione domini resuscitandus foret, sicut in fine libri istius demonstratur, nec tamen deplorare desinit et quo magis intellegit sibi resurrectionem esse propositam, uitam hanc fugere desiderat, uidens se in manus traditum aduersariorum, proiectum se in potestatem impiorum, cui etiam amici in inimicos conuersi sint, qui cum debuerint consolari, ruinam supra ruinam inferant. memor tamen conscientiae suae purae et mundae orationis ait: terra non cooperias in sanguine carnis meae, ut oratio eius sicut incensum dirigatur ad dominum, non in terra deuersetur. sancti enim oratio nubes penetrat. peccatoris orationem, sicut a deo Cain dictum est pa
Abbreviated transcription (Latin):
si abstinicant asacris celestib. hn
semore inse uidices sut qui penã
p̾scbunt sibi. declinant remediuin.
quos uł penam suam cõuemebat
dolere qui acelesti frandarentur g

Expanded text:
si abstineant a sacramentis coelestibus. Hi saeviores in se judices sunt, qui poenam praescribunt sibi, declinant remedium, quos vel poenam suam conveniebat dolere; quia coelesti fraudarentur g
Abbreviated transcription (Latin):
cus lapsi erpointur. ꝯpaciar ne supbos̃
crepeni. slugcã ⁊ deflcam ut dũ aliun
tleo: me ip̃m defleam dicens. Iustifica
centula lapsa sit occõnib. qr delictor
fomnites uint decepta ac pͥcipitaca. p¬

Expanded text:
us lapsi exponitur, compatiar: nec superbe increpem, sed lugeam et defleam; ut dum alium fleo, me ipsum defleam dicens: Justificatcentula lapsa sit, occasionibus quae delictorum fomites sunt, decepta ac praecipitata
Abbreviated transcription (Latin):
b iquit ĩmedio eiꝰ suspendimꝰ
canticũ dĩ int̾ca aliena. Sieĩ ca¬
ro m̃ti. repuguat nec sb̾dita ẽ aĩgu¬
b̾naculo. m̃itis ĩpio alieua ẽ t̾ra qͥ
nõ domatur excicio cultoris. Et io
pacis aff̾be. Meluis ẽ gͦ tuẽ quies¬
ce. cũ ex̾ce nõ q̃ras opa piñe ne ĩ¬
brata. nec pͥoris fructũ optin. et
alift usũ post̾ioris. Sanc et cũ oaio
repuguat mens ad desi o eẽ intẽ¬
ta. Et si oꝑa nõ sequitur fides des¬
uat. Et si ĩpugnaut uł uarms ille¬
cebre uł potestates adu̾sarie ina¬
neat mens deo dedita. Guc̾ cĩ
maxĩe urgemut cũ caro cedit. et
sũt qui uehem̃t̾ ĩcũbunt misere
aĩc q̃rentes oẽ aufre p̾sidiũ. uñ
illudẽ. Exinauite exmamte us¬

Expanded text:
bus , inquit, in medio ejus suspendimus caro menti repugnat, nec subdita est animi gubernaculo, et mentis imperio, aliena est terra quae non domatur exercitio cultoris, et idepacis afferre. Melius 439 est ergo tunc quiescere, cum exercere non queas opera poenibrata, nec prioris fructum obtinet, et auferet usum posterioris . 105. Sane et cum caro repugnat, mens ad Deum debet et si opera non sequuntur, fides non deserat: et si impugnant vel carnis illecebrae, vel potestates adversariae, maneat mens Deo dedita . Tunc enim maxime urgemur, cum caro cedit: et sunt qui vehementer incumbant miserae animae, quaerentes omne auferre praesidium. Unde illud est: Exinanite, ex
Abbreviated transcription (Latin):
lia ẽ q̃ dei filia eẽ besinit. Cui tñ
mediũ ĩuitat dicens. b̃s qui tetio¬
bit ⁊ allidet puulos suos us ad
petram hoc ẽ qui ĩft̾nas ⁊ lubricas
cogitacões elidat ad xp̃m qui om̃s
qͥds irrõnabiles mocus sui ueu¬
encia ⁊ disceptacõe ꝯmniuat. ut
si adultͥmo quis amore rapiacur
Excliro at iguẽ copulãq met̾tis¬
usucpaciores ẽẽ debere. Nam si tuoy¬
si ꝓpiꝰ acce d̾e gestientiut cogma¬
onem misci celestis hauriret or
culis corͣlib et gssus os m̃di isti
nexu debemꝰ absolile Explicit¬

Expanded text:
 Dei filia esse desivit. Cui tamen 440 medicum invitat, dicens: Beatus qui tenebit, et allidet parvulos tuos ad petram , hoc est, qui infirmas et lubricas cogitationes elidat ad Christum, qui omnes irrationabiles motus sui reverentia et disceptatione comminuat; ut si adulterimo quis amore raptatur, excludat ignem, copulamque meretricusurpatores esse debere. Nam si Moysi propius accedere gestienti, ut cognitionem mysterii coelestis hauriret, dinculis corporalibus, et gressus omnes mundi istius nexu debemus absolvere