comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ac iumentoꝵ: repentino interitu exple¬
ta est. Hic similit̾ qͥnta ultione sub seue¬
ro ꝑsecutore crebrerrimis ciuilib bellis
propria uiscera.⁊ adium̃ta rei publice.
hoc est plebes ꝓuinciarũ. et legiones mi¬
litũ cõminute st̃. Ibi sexta uexatio intu¬
lit uesicas efferuescentes. ulc̃aq manan¬
tia. Hic eque sexta punitio. que post
maximiani ꝑsecutionẽ fuit qui specia¬
liter ep̃os et clericos omissa turba popu
lari. hoc eccłiarũ pͥmates trucidari ĩpe¬
rauerat. intumescens crebro ira atq
inuidia. non ꝑ uulgi cedem s ꝑ uuln̾a
morientiũ pͥncipũ ac potentũ exalata ẽ.
Ibi septima plaga numerat᷑ coacto aere
grando ꝑfiisa que hõib ium̃tis q satis
exitio fuit. Hic siłit septima sub galloi
uolufiano. qͥ persecutori decio mox int̃¬
fecto successerant: plagã extitit coirup
to aere pestis infusa. qu̾e ꝑ om̃ia roman
regnĩ ab oriente in occidentẽ spacia. eũ om̃c

Expanded text:
ac iumentorum repentino interitu expleac iumentorum repentino interitu expleta est: hic similiter quinta ultione sub Seuero persecutore creberrimis ciuilibus bellis propria uiscera et adiumenta reipublicae, hoc est plebes prouinciarum et legiones militum, comminutae sunt. ibi sexta uexatio intulit uesicas efferuescentes ulceraque manantia: hic aeque sexta punitio, quae post Maximini persecutionem fuit, qui specialiter elari, hoc est, ecclesiarum primates cruciari imperaverat; intumescens crebro ira atque invidia, non per vulgi caedem, sed per vulnera morientium principum ac potentum exaltata est. Ibi septima plaga numeratur coacta agere grando profusa, quae hominibus jumentisque satis exitio fuit: hic similiter septima sub Gallo et Volusiano, qui persecutori Decio mox interfecto successerant, plaga exstitit. Nam tunc pestis infusa est per omnia Romani regni ab oriente ad occidentem spatia, cum omne
Abbreviated transcription (Latin):
musculas scilicet paruissimas. seiussi¬
masq que mediis sepe estib per loca
squalida coadunatĩ uibrando densate
et in nullo uolatu allabi solent: capil¬
lis q hominũ. ac pecudũ setis: cum
urente morsu int̾seri. Hic itidẽ t̾eia
sub traiano plaga iudeos excitauit.
Qͥ cũ antea ubiq disꝑsi ita iã qͣsi ñ eẽñ
qͥescerent. repentino om̃s calore ꝑmoti
in ipsos ĩnt̃ quos erant: toto orbe seuie¬
runt. absq ĩmanib multarũ urbiũ
ruinis. quas erebi t̾re motꝰ isdẽ temꝑib
subruerunt. Ibi in quarta plaga muse
canine fuer̃t seue. uel re uera alũpne pu¬
tredinis. uermiũ q matres. Hic itidem
qͣrta sub marco antonio plaga lues plu¬
rimis infusa ꝓuinciss. italiã quoq eum
urbe roma uniuersã exercitũ q roma¬
noꝵ ꝑ longinqͦs luites in du̾sa hiberna
disꝑsũ. morte dissolutũ: putredini simul
ac uermib dedit. Ibi qͥnta correptio pecor

Expanded text:
musculas scilicet paruissimas ac saeuissimusculas scilicet paruissimas ac saeuissimas, quae mediis saepe aestibus per loca squalida coadunatim uibrando densatae tinnulo uolatu adlabi solent capillisque hominum ac pecudum saetis cum urente morsu interseri: hic itidem tertia sub Traiano plaga Iudaeos excitauit, qui cum antea ubique dispersi ita iam quasi non essent quiescerent, repentino omnes calore permoti, in ipsos, inter quos erant, toto Orbe saeuierunt, absque magnis multarum urbium ruinis, quas crebri terrae motus isdem temporibus subruerunt. ibi in quarta plaga muscae caninae fuerunt, reuera alumnae putredinis uermiumque matres: hic itidem quarta sub Marco Antonino plaga, lues plurimis infusa prouinciis Italiam quoque cum urbe Roma uniuersam exercitumque Romanum, per longinquos limites et diuersa hiberna dispersum. in mortem dissolutum putredini simul ac uermibus dedit. ibi quinta correptio pecorum
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ et romani. Decẽ ibi contͣditiones ad¬
uersus moysen. decẽ hic edicta adũ¬
sus xp̃m. Diuerse ibi plage egyptioꝵ.
diu̾se hic calamitates romanoꝵ. Nam
ut etiã ip̃as int̾se plagas in quantũ ta¬
men figura forme cõparari pot̃: cõferã.
ibi pͥma correptio habuit sangͥnem uul¬
go. uel manasse de puceis. uel in flumi¬
nib cucurrisse. Hic pͥma sub nerone
exegit plaga. ut ubics morientiũ san¬
guis esset. uel morbis in urbe corrup¬
tus: uel bellis in orbe ꝓfusus. Ibi se¬
quens plaga ꝓdidit. ꝑstrepentes persul¬
tantes q in penet᷑bilib ranas medie
.ppe modũ causa habitatorib atq exi¬
li fuisse. Hic sequens sub domitiano
pena similit̃ ostendit. quando satelli¬
tum militũ q eiꝰ imꝓbis effrenatis q
diseursib eruentissimi uissa pͥncipis
exseqͣntiũ. ad inopiã cogere pene om̃s
ciues romanos adactos. er ilio q disper¬
sos. Ibi tercia ueratio habuit scinifes

Expanded text:
sunt et Romani. decem ibi contradictiones adsunt et Romani. decem ibi contradictiones aduersus Moysen, decem hic edicta aduersus Christum ; diuersae ibi plagae Aegyptiorum, diuersae hic calamitates Romanorum. nam, nt etiam ipsas inter se plagas, in quantum tamen figura formae conparari potest, conferam, ibi prima correptio habuit sanguinem uulgo uel manasse de puteis uel in fluminibus cucurrisse: hic prima sub Nerone exegit plaga, ut ubique morientium sanguis esset uel morbis in Vrbe corruptus uel bellis in Orbe profusus. ibi sequens plaga prodidit, perstrepentes persultantesque in penetralibus ranas inediae propemodum causam habitatoribus atque exilii fuisse: hic sequens sub Domitiano poena similiter ostendit, satellitum militumque eius improbis efirenatisque discursibus cruentissimi iussa. principis exsequentum ad inopiam paene omnes ciues Romanos adactos exilioque dispersos. ibi tertia uexatio habuit sciniphes,
Abbreviated transcription (Latin):
plene qͥdem. nostrũ uͦ moysen etiã ipsoꝵ
testimonio fidelem: fidelit sufficienterq
dixisse. egyptios et regẽ eoꝵ. cũ popłm dei
seruire intentũ. et paratũ d̾o suo. impedi¬
ende deuotionis intinctu: ad lutũ paleasq
reuocarent. decẽ acerrimis plagis fuisse
uexatos. Deinde iuolentia maloꝵ edomitos
non solũ coegisse festinantẽ. sed etiã propriis
suis argenteis et aureis accumulauisse. Post
oblicos plage sue. cupidos prede indebite.
inuidos etiã religionis aliene: dũ innocen¬
tes auide ꝑsecunt᷑ in mari rubro ultime
receptos: om̃s fundit᷑ interisse. Qd̃ ego nẽ
refero ac renuntio. et si forte fide ñ accepta¬
tũ. exitu tam̃ ꝓbandũ. quia hec in figurã
nr̃i facta st̃. Ut̾q populus uniꝰ dei est. una
poplĩ utriusq causa. Subdita fuit israeli¬
tarũ synagoga egyptiis. subdita est xp̃ianoꝵ
ecclĩa romanis. Persecuti st̃ egyptii. ꝑsecuti

Expanded text:
plene quidem, nostrum uero Moysen, etiam ipsorum plene quidem, nostrum uero Moysen, etiam ipsorum testimonio fidelem, fideliter sufficienterque dixisse, Aegyptios et regem eorum, cum populum Dei seruire intentum et paratum Deo suo, impediendae deuotionis instinctu ad lutum paleasque reuooarent, decem acerbissimis plagis fuisse uexatos. deinde uiolentia malorum edomitos non solum coegisse festinantem sed etiam propriis suis argenteis et aureis uasis accumulauisse. post, oblitos plagae suae et cupidos praedae indebitae, inuidos etiam religionis alienae, dum innocentes auide persequuntur, mari Bubro ultime receptos omnes funditus interisse. quod ego nunc refero ac renuntio, etsi forte fide non acceptatum, exitu tamen probandum, quia haec in figura nostri facta sunt. uterque populus unius Dei est, una populi utriusque causa. subdita fuit Israhelitarum synagoga Aegyptiis, subdita est Christianorum ecclesia Romanis. persecuti sunt Aegyptii, persecuti
Abbreviated transcription (Latin):
tis accinctũ cõmonere de ueris: ñ terrere
de falsis. Decẽ ꝑsecutiones a nerone usc ad
maximianũ. eccłia xp̃i ꝑpessa est. nouẽ
ut dixi ultiones ut ipsi non negant cala¬
nitates e uestigis consecute st̃. Nec in ũbo
premo. utr ũ debite ultiones. an fortuite
ꝑmotationes fuisse uideant᷑. Que tñ i eo
suo q testimonio clades fuerunt. in deci¬
ma hesitatũ putant miseri et ceci. ñ uid̾n¬
tes tanto eam ipsis fuisse grauiorem. qͣnto
minꝰ intellecta est. Impiꝰ enĩ flagellat᷑: et
non sentit. Et qd̾ cũ expositũ fuer it. mui¬
ti ucet propt̾ ipsam rerũ fidem fatebunt᷑.
qͥa ex illa marimiane ꝑsecutionis maxi¬
ma punitione: ista sunt uulnera. quibus
etiã nunc isti dolent. Et in tancũ dolent
ut etiã clament. nos q ad reclamandum
lacessant sollicitos fieri. qualit̾ conticescars.
In pͥmo libro expositũ a nobis est pompeiũ
trogũ. et corneliũ tacitũ cõmemorasse. ñ

Expanded text:
tis accinctum commonere de ueris, non terrere tis accinctum commonere de ueris, non terrere de falsis. decem persecutiones a Nerone usque ad Maximianum Ecclesia Christi passa est: nouem, ut ego dixi, ultiones, ut ipsi non negant, calamitates e uestigiis consecutae sunt. nec in uerbo premo; utrum debitae ultiones an fortuitae permutationes fuisse uideantur, quae tamen meo suoque testimonio clades fuerunt. in decima haesitatum putant miseri et caeci, non uidentes tanto eam ipsis fuisse grauiorem quanto minus intellecta est. impius enim flagellatur et non sentit. et quod cum expositum fuerit, inuiti licet propter ipsam rerum fidem fatebuntur, quia ex illa Maximianae persecutionis maxima punitione ista sunt uulnera, quibus etiam nunc isti dolent et in tantam dolent, ut etiam clament nosque ad reclamandum lacessant: sollicitos fieri, qualiter conticescant. In primo libello expositum a nobis est, Pompeium Trogum et Cornelium Tacitum commemorasse non
Abbreviated transcription (Latin):
quoq imperatoꝵ qui ista fecerunt inusi¬
tata felicitas. Iam nulla domi fames. nul¬
la pestilentia. nullũ foris bellũ nisi uolun¬
tariũ. quo exerceri iures. non per iclitari
queant. Res preterea humano generi
hucusq incognita. multoꝵ simul regũ
paciens consortiũ. & magna concordia po¬
cestas q cõmunis. alias nũꝗͣ nunc in com¬
mune prospiciens. Deinde etiã qd̃ absq
ulla actenꝰ mortaliũ noticia est: imꝑa¬
tores illi maximi. quippe et ꝑsecutores
honore deposito. et assũpta quiete pͥuati
qd̾ beatissimũ homines ⁊ sũmum bonũ
uite bone iudicant. et hoc tunc uelut
pͥmii loco actores ꝑsecutionis adepti sunt
quando accensa ꝑsecutio medio suitẽpore
ito orbe seuiebat. An etiã hanc beatitudi¬
nẽ illis temꝑib penalit̾ accidisse asseris.
et nos hinc quoq t̾rere moliris: quib hu¬
milĩt responderĩ. me pluruna cura pieta¬

Expanded text:
quoque imperatorum, qui ista fecerunt, inusiquoque imperatorum, qui ista fecerunt, inusitata felicitas: nulla domi fames, nulla pestilentia, nullum foris bellum nisi uoluntarium, quo exerceri uires non periclitari queant; res praeterea humano generi huousque incognita: multorum simul regum patiens consortium et magna concordia potestasque communis, alias numquam, nunc in commune prospiciens. deinde etiam, quod absque ulla haotenue mortalium notitia est, imperatores illi maximi quippe et persecutores, honore deposito et adsumpta quiete, priuati, quod beatissimum homines et summum bonum uitae bonae iudicant, et hoc tunc uelut praemii loco auctores persecutionis adepti sunt, quando accensa persecutio medio sui tempore toto Orbe saeuiebat. an etiam hanc beatitudinem illis temporibus poenaliter accidisse adseris et nos hinc quoque terrere moliris? Quibus humiliter responderim, me plurima cura pieta
Abbreviated transcription (Latin):
felicissime tenuit. Occurrit᷑ michi subi¬
to. et tͥpudiis quibdã insultat᷑. eia inqui¬
unt tandẽ in foueas nr̃as diu ex pectate ue¬
nisti. hic te decursurũ oꝑiebam. hic dela¬
sum oppressimꝰ. hic confossũ tenemꝰ. Susti¬
nuimꝰ ce actenꝰ artificiose quodã modo ͣ
callide fortuitas tempoꝵ motationes. xp̃i¬
anoꝵ ultionib coaptantẽ. ⁊ interdũ qͥdẽ
ueri simillima specie ꝑmoti. ut pote hoĩe s
ignari diuinoꝵz. secreto tunore pallumꝰ.
sed ñne nunc euacuauit maximianꝰ noster
omnẽ soenã fabule tue. nr̃e q religionis an¬
tiqͥtatẽ columna inexpugnabili fulsit. ꝑ
annos decẽ eũse st̃ ecclie ur̃e ut et iã tu fa¬
teris. dilacerati eruciatib exinaniti mortib
toto orbe xp̃iani. Tenemꝰ eudens testimoni¬
um tuũ. nullam suꝑiorem ꝑsecutionẽ ad¬
eo uel grauẽ. uel diururnã fuisse. et tam̃
ecce int̾ tͣnquillissua tẽpoꝵ bona. ipsoꝵ

Expanded text:
felicissime tenuit. Occurritur mihi subifelicissime tenuit. Occurritur mihi subito, et tripudiis quibusdam insultatunt, tandem in foueas nostras diu expectate uenisti. hic te decursurum opperiebamur, hic delapsum opprimimus, hic confusum tenemus. sustinuimus te hactenus, artifieiose quodammodo et callide fortuitas temporum mutationes Christianorum ultionibus coaptantem. et interdum quidem uerisimilium specie permoti, utpote homines ignari diuinorum secretorum, timore palluimus, sed nunc euacuauit Maximianus noster omnem scaenam fabulae tuae nostraeque religionis antiquitatem columna inexpugnabilis fulsit. per annos decem euersae sunt ecclesiae uestrae, ut etiam tu fateris; dilacerati cruciatibus, exinaniti mertibus toto Orbe Christiani. tenemus euidens testimonium tuum, nullam superiorem persecutionem adeo uel grauem uel diuturnam fuisse. et tamen eeoe inter tranquillissima temporum bona ipsorum
Abbreviated transcription (Latin):
una die diocletianꝰ apud nicomediã. maxi¬
enianꝰ apud mediolanũ. potestatẽ imperi
simul q cultũ deposuerunt. Galerius ꝙ
constantiꝰ. augusti pͥmi romanoꝵ imꝑiũ
in duas partes det̾mninauerunt. Galeriꝰ
maximianꝰ illiricũ. asiã. et orientẽ. con¬
stantiꝰ italiã. affricã ⁊ gallias obtinuit.
Sed constantiꝰ uir tͣnquillissimꝰ. gallia
tantũ hispaniaq contẽptus: galerio ce¬
teris partib cessit. Galer iꝰ duos cesares le¬
lit. maximinũ quẽ in oriente constituit.
et seuerũ cui ꝑmisit italiam. ipse in illi¬
rico consticut᷑. Constantiꝰ uͦ augustus sũ¬
me mansuetudinis et ciuilitatis in britan¬
niã morte obiit. qui constantinũ filium
ex concubina helena procreatũ: imꝑato¬
Trem galliarũ reliquit: Ca p̃¬
nno ab urbe
condita. m ͦ lx.i. constantinꝰ. tricesmꝰ
quart᷑. gubernacłã imꝑii a constantio pa¬
tre suo suscepit. que uno ⁊ triginta annis

Expanded text:
una die Diocletianus apud Nicomediam, Maxiuna die Diocletianus apud Nicomediam, Maximianus 529 apud Mediolanum potestatem imperii simul cultumque deposuerunt. Galerius et Constantius Augusti, primi Romanum imperium in duas partes determinaverunt: Galerius Maximianus Illyricum Asiam et Orientem, Constantius Italiam Africam et Gallias obtinuit; sed Constantius uir tranquillissimus, Gallia tantum Hispaniaque contentus, Galerio ceteris partibus cessit. Galerius duos Caesares legit: Maximinum, quem in Oriente constituit, et Seuerum, cui permisit Italiam, ipse in Illyrico constitutus. Constantius uero Augustus summae mansuetudinis et ciuilitatis in Britannia mortem obiit. qui Constantinum filium ex concubina Helena creatum imperatorem Galliarum reliquit. Anno ab Vrbe condita MLXI Constantinns tricensimus quartus gubernacula imperii a Constantio patre suscepit, quae uno et trigi
Abbreviated transcription (Latin):
tus est. Postea ꝑ eosdẽ duces strenue aduer¬
sum carpos. basternos q pugnatũ est. Sar¬
matas deinde uicerunt. quoꝵ copiosissimã
captiuoꝵ mulcitudinẽ ꝑ romanoꝵ finium
disꝑsere p̃sidia. Interea diocletianꝰ in oriente
maximuꝰ herculiꝰ in occidente. uastari
ecclĩas affligi. int̾fici q xp̃ianos: decimo
post neronẽ loco p̃ceperunt. Que ꝑsecutio
om̃ib fere ante actis diutur mior acq ĩma¬
nior fuit. Nam ꝑ decẽ annos incendiis eccle¬
siarũ. proscͥptionib innocentiũ. cedib mar¬
tirũ. incessabilit̾ acta est. Sequit᷑ terre mo¬
tus in syria ex quo apud tyrũ et sidoniam
passim labentib tectis multa hominũ mi¬
lia ꝓstrata sunt. Scd̾o ꝑsecutionis anno
diodecianꝰ ab inuito exegit maximiano
ut simul purpurã. imper iũ q de pone¬
rent. ac iuniorib in re publica substicutis.
ipsi in pͥuato ocio consenescerent. Itacp sub

Expanded text:
tus est. Postea per eosdem duces strenue advertus est. Postea per eosdem duces strenue adversus Carpos Basternasque pugnatum est. Sarmatas deinde vicerunt: quorum copiosissimam captivam multitudinem per Romanorum finium dispersere praesidia. Interea Diocletianus in Oriente, Maximianus Herculeus in Occidente vastari ecclpost Neronem loco praeceperunt. Quae persecutio omnibus fere actis diuturnior atque immanior fuit. Nam per decem annos incendiis ecclesiarum, proscriptionibus innocentium, coedibus martyrum incessabiliter acta est. Sequitur terraemotus in Syria, ex quo apud Tyrum et Sidonem passim labentibllia prostrata sunt. Secundo persecutionis anno Diocletianus ab invito exegit Maximiano, ut simul purpuram imperiumque deponerent, ac junioribus in rempublicam substitutis, ipsi in privato otio consenescerent. Itaque sub
Abbreviated transcription (Latin):
cotam ꝓseriptionib cedibq fedauit.
Preterea galeriꝰ maximianꝰ cũ duob iã p̃li¬
is aduersũ narseũ conflixisset. t̾cio inter
galliauicã & charras congressus et iuctus
amissis copiis ad diocletianũ refugit. A qͦ
arrogantissime except᷑ est. ita ut ꝑ aliqͦt
milia passuũ purpurat᷑ ance uehiculum
eiꝰ cucurrisse referat᷑. Uerũtam̃ hac contu¬
melia quasi coacta uircute usus est. ꝑ qͣm
detrita regii fast᷑ rubigine. aciem mentis ex¬
pediit. Itaq mox ꝑ illiricũ & mesiã undiq
copias contraxit. raptĩq in hostẽ reuersus
narseũ magnis copus uirib q suꝑauit.
Extinctis ꝑsarũ copus. ipso q narseo in fu¬
gam acto: castra eiꝰ inuasit. uxores. sorores.
liberos q cepit. Immensã uĩ gare persice
dir ipuit. captiuos qͣmplurimos persarum
nobiliũ abduxit. Reuersus in mesopotami¬
am. a diocletiano plurimo honore suscep¬

Expanded text:
totam proscriptionibus caedibusque foedavit. totam proscriptionibus caedibusque foedavit. Praeterea Galerius Maximianus, cum duobus jam praeliis adversus Narseum conflixisset, tertio inter Callinicum et Carras congressus et victus, amissis copiis, ad Diocletianum refugit. A quo arrogantissime exceptus est, ita ut per aliquot millia passuum purpuratus ante vehiculum ejus cucurrisse referatur. Verumtamen hac contumelia quasi cote ad virtutem usus est, per quam detrita regii fastus rubigine, aciem mentis expediit. Itaque mox per Illyricum et Moesiam undique copias contraxit, raptimque in hostem 528 reversus, Narseum magnis consiliis viribusque superavit. Exstinctis Persarum copiis ipsoque Narseo in fugam acto, castra ejus invasit, uxores, sorores, liberosque cepit, immensam vim gazae Persicae diripuit: captivos quamplurimos Persarum nobilium abduxit. Reversus in Mesopotamiam a Diocletiano plurimo honore suscep
Abbreviated transcription (Latin):
constantiũ uͦ et maximianũ galeriũ. ce¬
sares legit. Constantius herculii maxi¬
miani priuignã theodorã accepit uxorẽ.
et sex filios fratres constantim sustulit.
Carausiꝰ britannia sibi ꝑ septẽ annos for¬
tissume uendicata. ac retenta. tandẽ fraude
allecti socii sui interfectꝰ est. Allectꝰ postea
eraptã carausio insulã ꝑ trienniũ tenuit.
Quẽ asclepiodot᷑ p̃fectis pretorio oppressit
britannã q post decẽ recepit annos. Con¬
stantius uͦ cesar in gallia pͥmo p̃lio ab
alamannis. ꝓfligato exercitu suo: uix ip¬
se subrept᷑ est. Scd̾̃o autẽ secuta est satis
scd̾a uictoria. Nam paucis horis octoginta
milia alamannoꝵ cesa referunt᷑. At maxi¬
mianꝰ augustꝰ. quinq gentianos in affrica
domuit. Porro autẽ dioelecianꝰ achilleũ op¬
sessũ ꝑ octo menses. apud alexandr iã cepit
et int̾fecit. sed ĩmoderata uictoria usus
alexandriã direptioni dedit. Egyptũ q¬

Expanded text:
Constantium uero et Maximianum Galerium CaeConstantium uero et Maximianum Galerium Caesares legit. Constantius Herculii Maximiani priuignam Theodoram accepit uxorem, ex qua sex filios fratres Constantini sustulit. Carausins, Britannia sibi per septem annos fortissime uindicata ac retenta, tandem fraude Allecti socii sui interfectus est. Allectus postea ereptam Carausio insulam per triennium tenuit: quem Asclepiodotus praefectus prBritanniamque post decem annos recepit. Constantius vero Caesar in Gallia, primo praelio ab Alamannis profligato exercitu suo, vix ipse surreptus est: secundo autem secuta est satis secunda victoria. 527. Nam paucis horis sexaginta millia Alamannorum caesa referuntur. At Maximianus Augustus Quinquegentianos in Africa domuit. Porro autem Diocletianus Achilleum, obsessum per octo menses, apud Alexandriam cepit et interfecit. Sed immoderata victoria usus Alexandriam direptioni dedit, Aegyptum
Abbreviated transcription (Latin):
ingallias. Qui facile agrestiũ hominũ
imperitã et confusam manũ militari
uirtute cõpescuit. Deinde carausius qͥdã
genere qͥdem infimꝰ. sed consilio ⁊ manu
prompt᷑. cũ ad obseruanda occeani litto¬
ra. que tc̃ franci et saxones infestabant
posit᷑: plus in perniciẽ quã in ꝓuectum.
rei publice ageret. ereptã p̃donib p̃dam.
nulla ex parte restituendo dominis. sed sibi
soli uendicando. accipiens suspitionẽ. quia
ipsos hostes ad incursandos fines. artifici
negligentia admiceret. Quãobrẽ a maxi¬
miano uissus occidi. purpurã sũpsit. acbri¬
tanniã occupauit. Igit᷑ per om̃s romani
imꝑii fines. subitarũ turbationũ fragores
concrepuer̃t. Carausio in britanniis re¬
bellante. achilleio in egypto. Cum et af¬
fricã quinq gentiani infestarent. narse¬
us etiã rex ꝑsarũ orientẽ bello premeret
hoc periclõ diocletianꝰ ꝑmotꝰ: maximia¬
nũ herculiũ ex cesare fecit augustum.

Expanded text:
in Gallias: qui facile agrestium hominum in Gallias: qui facile agrestium hominum imperitam et confusam manum militari nirtute conposuil deinde Carausius quidam, genere quidem infimus sed consilio et manu promptus, cum ad obseruanda Oceani litora, quae tunc Franci et Saxones infestabant, positus reipublicae ageret, ereptam praedonibus praedam, nulla ex parte restituendo dominis, sed soli sibi vindicando, accendit suspicionem, quia ipsos quoque hostes ad incursandos fines artifici negligentia permitteret; quamobrem a Maximiano jussus occidi, purpuram sumpsit, ac Britannias occupavit. Igitur per omnes Romani imperii fines, subitarum turbationum fragores concrepuerbellante, Achilleo in Aegypto, cum et Africam Quinquegentiani infestarent, Narseus etiam rex Persarum Orientem bello premeret. hoc perionlo Diocletianns permotns Marimianum Herculium ex Caesare fecit Augustum,
Abbreviated transcription (Latin):
S tus est:
nno ab urbe Cap̃¬
nensis. tͥcesimꝰ scd̾s: succepit imꝑiũ ac ꝑ¬
bienniũ tenuit. Qͥ cũ filios suos carmũ.
s numer ianũ. consortes regni effecisset.¬
et bello parthico postquã duas nobilissi¬
mas parthoꝵ urbes cochen et thesifontẽ
epit. suꝑ tigridẽ in castris fulmine ict᷑
interiit. Numerianꝰ qui cũ patre fuerat
rediens fraude apri soceri sui int̾fect᷑ est:
Inno ab urbe Cap̃¬
condita. mͫͥ ͦ.ul .i. diocletianꝰ. tͥcesimꝰ
tereis. ab exercitu imꝑator electꝰ annis
iuginti fuit. statim q ut potestatis copi¬
am habuit: aprũ int̾fectorem numer iant
manu sua int̾fecit. Carianũ deinde qͤm
carus cesarem apud dalmatiã reliquerat.
flagitiose uiuentẽ. difficillimo bello: et
maximo labore suꝑauit. Dehinc cũ in
galliã amandꝰ et heliandꝰ collecta rustica¬
noꝵ manu. quos bacaudas uocabant ꝑni¬
tiosos cumultꝰ excitauissent: maximiañ
iognomento herculẽ cesarẽ fecit. misitq

Expanded text:
tus est. Anno ab Vrbe nensis tricesimus secundus suscepit imperium ac biennio tenuit. qui cum filios suos Carinum et Numerianum consortes regni effecisset, bello Parthico postquam duas nobilissimas Parthorum urbes Cochem et Ctesiphontem cepit, super Tigridem in castris fulmine ictus interiit. Numerianus, qui cum patre fuerat, rediens fraude Apri soceri sui interfectus est. i Anno ab Vrbe condita MXLI Diocletianus tricesimus tertius ab exercitu imperator electus annis uiginti fuit; statimque ut potestatis copiam habuit, Aprum interfectorem Numeriani manu sua interfecit. Carinum deinde, quem Carus Caesarem in Dalmatia reliquerat, flagitiose uiuentem difficillimo bello et maximo labore superauit. dehinc cum in Gallia Amandus et Aelianus collecta rusticanorum manu, quos Bacaudas uocabant, perniciosos tumultus excitauissent, Maximianum cognomento Herculium Caesarem fecit misitque
Abbreviated transcription (Latin):
humani. ce ueluti ꝑ cliuersas partes ardentẽ
malis mundũ. face cupiditatis accensum. e
specła ostentaturus necessariũ reor: ut pͥmo
ipsarũ terrarũ orbem quẽ inhabitat huma¬
num genus. sicut est a maiorib trifarie dis¬
tributũ. deinde regionibꝰ prouintus q dẽt̃¬
minatũ expediam: quo facilius cũlocales
belloꝵ. morboꝵ q clades ostencabunt᷑. studi¬
osi quiq non solũ rerum ac tempoꝵ. sed etpã
locoꝵ scientiã consequantur: Explicit pre

Expanded text:
humani et ueluti per diuersas partes ardentem humani et ueluti per diuersas partes ardentem malis mundum face cupiditatis incensum e specula ostentaturus necessarium reor, ut primum ipsum terrarum orbem quem inhabitat humanum genus, sicut est a maioribus trifariam distributus deinde regionibus prouinciisque determinatus, expediam; quo facilius, cum locales bellorum morborumque clades ostentabuntur, studiosi quique non solum rerum ac temporum sed etiam locorum scientiam consequantur. Maiore
Abbreviated transcription (Latin):
mine peccatũ punitionẽ q peccati cepisse
doceamͣ: porro autẽ cũ etiã isti de medus
temꝑib inchoantes. quanuis suꝑiorum
nusquã meminerint. nichil nisi bella cla¬
desq descripserint. que bella quid aliud
dicenda st̃ nisi uergentia in alterutrum.
mala Mala autẽ huiusmodi que tunc
erant. sicut ⁊ nunc sunt: in quantũ sunt
sine dubio aut manifesta peccata st̃: aut
occulte punitiones peccatoꝵ. quib impedi¬
menti est nos rei euis caput pand̾e. cuius il¬
li corpus expresserint. & priora illa scła que
multo numerosiora monstrauimꝰ. tenussi¬
mo testari relatu. similes miserias ꝑtulisse:
Dicturus ergo ab orbe condito. usq ad ur¬
bem conditã. dehinc usq ad cesaris prin¬
cipatũ. natiuitatẽ q xp̃i. ex quo  sub po¬
testate urbis. orbis mansit imꝑiũ. uel etiã
usq ad dies nr̃os. in quamtũ ad cognitionẽ
uacare suffecero. conflictationes generis

Expanded text:
mine peccatum punitionemque peccati coepisse mine peccatum punitionemque peccati coepisse doceamur; porro autem cum etiam isti de mediis temporibus inchoantes, quamuis superiorum nusquam meminerint, nihil nisi bella cladesque descripserint — quae bella quid aliud dicenda sunt, nisi uergentia in alterutrum mala; mala autem huiusmodi quae tunc erant, sicut et nunc sunt in quantum sunt, sine dubio aut manifesta peccata sunt aut occultae punitiones peccatorum —: quid impedimenti est nos eius rei caput pandere, cuius illi corpus expresserint, et priora illa saecula, quae multo numerosiora monstramus, uel tenuissimo testari relatu similes miserias pertulisse? Dicturus igitur ab orbe condito usque ad Vrbem conditam, dehinc usque ad Caesaris principatum natiuitatemque Christi ex quo sub potestate Vrbis orbis mansit imperium, uel etiam usque ad dies nostros, in quantum ad cognitionem uocare suffecero, conflictationes generis
Abbreviated transcription (Latin):
cim. In quib int̾ se auctores. scriptores q
omniũ otia negotia q triuerunt. Qua¬
propt̃ res ipsa exigit. ex his libris quam
breuissime uel pauca contingere: qui ori¬
ginem mundi loquentes: preteritoꝵ fidẽ
annuntiatione futuroꝵ ⁊ post subsequen
tia: ꝓbatione fecerunt: non qͦ auctoritatem
eoꝵ udeam᷑ cuiquã ingerere. sed quo oꝑe
p̃ciũ sit de opinione uulgata. que nobis cũ
omnibꝰ cõmunis est. cõmonere pͥmũ. quia
si diuina ꝓuidentia. que sicut᷑ pᷝia . ita et
iusta est. agit᷑ hic mundꝰ & homo. homi¬
nem autẽ qui conuertibilitate nature. ⁊¬
qui libertate licentie. ꝙ infirmꝰ. ⁊ contumgx
est: sicut pie gubernari egenũ opis oportet
ita iuste corripi ĩmoderatũ libertatis neces¬
se est. Iure igit᷑. ab initio hominis ꝑbona
malaq alternantia. exerceri hunc mun¬
dum sentit quisqͥs per se: atq in se huma¬
nũ genꝰ uidet. Deinde cũ ab ipso pͥmo ho¬

Expanded text:
cim, in quibus se inter actores scriptoresque cim, in quibus se inter actores scriptoresque omnium otia negotiaque triuerunt. quapropter res ipsa exigit ex his libris quam breuissime uel pauca contingere, qui originem mundi loquentes praeteritorum fidem adnuntiatione futurorum et post subsequa probatione fecerunt: non quo auctoritatem eorum cuiquam uideamur ingerere, sed quo operae pretium sit de opinione uulgata quae nobis cum omnibus communis est commonere. primum quia si diuina prouidentia, quae sicut bona ita et iusta est, agitur mundus et homo, hominem autem, qui conuertibilitate naturae et libertate licentiae et infirmus et contumax est, sicut pie gubernari egenum opis oportet ita iuste corripi inmoderatum libertatis necesse est, iure ab initio hominis per bona malaque alternantia, exerceri hunc mundum sentit quisquis per se atque in se humanum genus uidet; deinde cum ab ipso primo ho
Abbreviated transcription (Latin):
di a nino beli filio assirioꝵ rege fecere.
qui cũ opinione mundi originẽ creaturãq
hominũ sine initio credi uelint. cepisse
cam̃ ab hoc bella regnaq diffiniunt.
qͣsi uero eacenꝰ humanũ genꝰ ritu pecu¬
dum uixerit: e cunc pͥmũ ueluti ad no¬
uam prudentiam concussum suscitatũ¬
q euigilarit. ego initiũ miserie homi¬
nũ. ab initio peccati primi hominis do¬
cere institui. paucis dũtaxat his deniq
breuit᷑ delibatis. Sunt autẽ ab adam pͥ¬
mo homine. utq ad ninũ magnũ ut di¬
cunt regem. quando natus est abraham:
anni tria milia. centũ octoginta qͣtuor
qͥ ab om̃ib historiographis. uel omissi. uel
ignorati st̃. A nino autẽ uel ab abraham
usq ad cesarem augustũ. idest usq ad na¬
tiuitatẽ xp̃i. que fuit anno imꝑu cesaris
qiadragesimo scd̾o. cũ facta pace cũ parthis.
ian porte clause sunt. & bella toto orbe ces¬
sarunt: colligunt᷑ anni. duo milia. quinde¬

Expanded text:
di a Nino Beli filio, rege Assyriorum, fecere — di a Nino Beli filio, rege Assyriorum, fecere — qui cum opinione caeca mundi originem creaturamque hominum sine initio credi uelint, coepisse tamen ab hoc regna bellaque definiunt, quasi uero eatenus humanum gendum vixerit, et tunc primum veluti ad novam providentiam concussum suscitatumque evigilarit: ego initium miseriae hominum ab initio peccantis hominis ducere institui, paucis 7 dumtaxat, iisdemque breviter delibatis. Sunt autem ab Adam, primo homine, usque ad Ninum, magnum ut dicunt regem, quando natus est Abraham, anni tria millia centum octoginta et quatuor, qui ab omnibus historiographis vel omissi, vel ignorati sunt. A Nino autem vel Abraham usque ad Caesarem Augustum, id est, usque ad Nativitatem Christi, quae fuit anno imperii Caesaris quadragesimo secundo, cum, facta pace cum Parthis, Jani portae clausae sunt, et bella toto orbe cessarunt, colliguntur anni duo millia quinde
Abbreviated transcription (Latin):
to atrociꝰ miseros. quanto longus aremedio
uere religionis alienos: ut merito hac scru¬
tatione claruerit regnasse morte auidam
sanguinis: dũ ignorat᷑ religio que ꝓhiberet
a sangͥne: ista illucescente. illam̃ constupius¬
se. illam concludi. dũ ista iã preualeret: il¬
lam penitꝰ nullam futurã. cũ hec sola reg¬
nabit: exceptis uidelicet semotisq illis die¬
bus nouissimis sub fine seclĩ. & apparitione
antirꝑi. uel etiã sub conclusione iudicii qͥb
futuras angustias. quales ante non fuerunt
tione p̃dirit. cũ scd̃m qͥdem ipsum qui et
nunc& semꝑ est modũ: uerũ tunc aꝑtiore
ac grauiori cliscrimine. ꝑ intolerabiles
tribulationes tempoꝵ illoꝵ sanctos ꝓbatio.
impios ꝑditio consequat᷑. Et q̃m omnes
ꝓpe modũ. tam aput grecos quã aput lati¬
nos studiosi ad scribendũ uiri. qui res ges¬
tas regũ popłoꝵ q ob diuturnam memori¬
am uerbis ꝓpagauerunt: initiũ seriben¬

Expanded text:
to atrocius miseros quanto longius a. remedio to atrocius miseros quanto longius a. remedio uerae religionis alienos: ut merito hac scrutatione claruerit regnasse mortem auidam sanguinis, dum ignoratur religio quae prohiberet a sanguine; ista inlucescente, illam constupuisse; illam concludi, cum ista iam praeualet; illam penitus nullam futuram, cum haec sola regnabit: exceptis uidelicet semotisque illis diebus nouissimis sub fine saeculi et sub apparitione Antichristi uel etiam sub conclusione iudicii, quibus futuras angustias, quales ante non fuerint,tione praedixit, cum secundum ipsum quidem qui et nunc et semper est modum uerum apertiore ac grauiore discrimine, per intolerabiles tribulationes temporum illorum sanctos probatio. impios perditio consequetur. et quoniam omnes propemodum tam apud Graecos quam apud Latinos studiosi ad scribendum uiri, qui res gestas regum populorumque ob diuturnam memoriam uerbis propagauerunt, initium scriben
Abbreviated transcription (Latin):
terrarum motib terribilia. aut inunda¬
tionib aquarum insolita. aut eruptioni¬
b ignium metuentia. aut ic̃tibuis fulmi¬
num plagisq grandinũ seua uel etiam
Fagitiis. parricidiis q misera ꝑ transacta
Ntro secła reꝑissem. ordinato breuĩt uolu¬
minis textu explicarem. Maxime cum
reuerentiam tuam ꝑfitiendo aduer sus
hos paganos ipsos. undecimo libro insistentẽ
quoꝵ iam decem orientes radui. mor ut de
specło ecclesiastice claritatis delatisunt toto
orbe fulserunt. leui opuscło occupari non
oporteret: & sanctꝰ filius tins ulianꝰ carta¬
ginensis seruus dei. sacis fieri suꝑ hac repe¬
ticioni sue. eadem fiducia qua popocisti exi¬
geret. decli oꝑam: & me ipsum in pͥmis con¬
fusione pressi: cui plerũq reputanti. supra
modũ exestuauisse presentiũ clades tempoꝵ
uidebant᷑. Nactus sum enĩ preteritos dies.
non solũ eque ut hos graues. uerũ etiã tan¬

Expanded text:
terrarum motibus terribilia aut inundaterrarum motibus terribilia aut inundationibus aquarum insolita aut eruptionibus ignium metuenda aut ictibus fulminum plagisque grandinum saeua uel etiam parricidiis flagitiisque misera per transacta retro saecula repperissem, ordinato breuiter uoluminis textu explicarem. maxime cum reuerentiam tuam perficiendo aduersum hos ipsos paganos undecimo libro insistentem — quorum iam decem orientes radii mox ut de specula ecclesia- sticae claritatis elati sunt toto orbe fulserunt - leui opusculo occupari non oporteret et sanctus filius tuus, Iulianus Carthaginiensis, seruus Dei, satisfieri super hac re petitioni suae eadem fiducia qua poposcit exigeret: dedi operam et me ipsum in primis confusione pressi. cui plerumque reputanti super modum exaestuauisse praesentium clades temporum uidebantur. nanctus sum enim praeteritos dies non solum aeque ut hos graues, uerum etiam tan
Abbreviated transcription (Latin):
micas catuli sub mensa dñorum suorum:
& cananea non erubuit dicere q dñs ñ
fastiuit audire. Beatus etiam tobras du¬
cem angelum sequens. canem comitem
habere non spreuit. Igitur generali amo¬
ri tuo spetiali amore conexus: uoluntati
tue uolens parui. Nam cum subiectio
mea precepto paternitatis tue factum
opus meum. hoc solumm᷑ cumulati red¬
didi. qd libens feci. Preceꝑas mͥ ut scribe¬
rem aduersus uaniloqͣm pͥuitatem eoꝵ
qui alieni a ciuitate dei. ex locorum agres¬
tium compitis. & pagis: pagani uocant᷑.
siue gentiles quia tet̾rena sapuint qͥ cum
futura non querant: pret̃rta autem aut
obliuiscunt᷑. aut nesciunt. p̃sentia tam̃
temꝑa uelud malis extra solitum infestis
sima ob hoc solum qd̵ creditur. xp̃c ꝙ co¬
litur deus: ydola autem minus coluntur
infamant. Preceꝑas gͦ ut ex om̃ib qͥ habe¬
ri ad presens possunt hystoriarum atꝙian¬
nalium fastis: quecũꝙ aut bellis grauia.
aut corruptã morbis. aut fame tristia. aut

Expanded text:
micas catelli sub mensa dominorum suorum, et Chananaea non erubuit dicere, et Dominus non fastidivit audire. Beatus etiam Tobias, ducem angelum sequens, canem comitem habere non sprevit. Igitur generali amori tuo et speciali connexus, voluntati tuae volens parui. Nam cum subjectio mea praecepto paternitatis tuae factum opus meum; hoc solo meo cumulatius reddidi, quod libens feci. Praeceperas mihi ut scriberem adversus vaniloquam pravitatem eorum, qui alieni a civitate Dei ex locorum agrestium compitis et pagis pagani vocantur, sive gentiles; qui terrena sapiunt: qui, cum futura non quaerant, praeterita autem aut obliviscantur aut nesciant, praesentia tantum tempora veluti malis extra sosima ob hoc solum quod creditur Christus et colitur Deus, idola autem minus coluntur, infamant: — praeceperas ergo, ut ex omnibus qui haberi ad praesens possunt historiarum atque annalium fastis, quaecumque aut bellis grauia aut corrupta morbis aut fame tristia aut
Abbreviated transcription (Latin):
rea tauromeniũ transierat. quẽ repen¬
tino impeti pompeiꝰ afflixit. Unde mul¬
tis demersis nauib suis. ac magna mul¬
citudine suoꝵ militũ ꝑdita in italiam
cesar aufugit. Nec int̾ueniente dilatio¬
ne in siciliã redut. ibiq lepidũ ex affrica
aduentantẽ obuiũ habuit. sũmas sibi
partes terrore minis ac suꝑbia uendi

Expanded text:
rea Tauromenium traiecerat: quem repenrea Tauromenium traiecerat: quem repentino impetn Pompeius adflixit: unde multis demersis nauibus suis ac magna. multitudine suorum militum perdita, in Italiam Caesar aufugit; nec interueniente mora in Siciliam rediit; ibique Lepidum ex Africa aduentantem obuium habuit, summas sibi partes terrore minis ac superbia uindi
Abbreviated transcription (Latin):
crassus a parthis fuerat occisus. Anto¬
nius uir uno castello expugnato. pacem
cũ anthiocho fecit. Ut ipse tant̃a rem
cumsũmasse uideret᷑. uentidiũ sirie pre¬
fecit. uissit q ut antigono bellũ infer¬
ret. qui uideos tunc force debellauerat.
captũq iherosolimis templũ spoliauãt:
regnũq herodi dederat. Quẽ continuo
uictũ in deditionẽ recepit. Mena libert᷑
cũ sex nauib ad pompeiũ rediit. a quo
clement̃ recept᷑: cesar is classem incendit.
quanus nuper cesar alteram sed̾̃o nau¬
fragio perdidisset. Idem q mena postea
ab agrippa nauali p̾lio circũuentus
cũ sex trirenib ad cesarem transit. Sed
hunc cesar tercio transfugam. indulta
tantũ uita segnẽ reliqͥt. Deinde agͥp¬
pa int̾ milas et liparas. ad uersus demo¬
cham et pompeiũ nauale p̾liũ gessit
acuicit. ibi q tunc naues triginta aut
demersit aut cepit. reliquis laceratis:
pompeiꝰ mesanã confugit. Cesar inte¬

Expanded text:
Crassus a Parthis fuerat ocoisus. AntoCrassus a Parthis fuerat ocoisus. Antonius, uix uno castello expugnato, pacem cum Antiocho fecit, ut ipse tantam rem consummasse uideretur. Ventidium Syriae praefeoit iussitque ut Antigono bellum inferret, qui Iudaeos tum forte debellauerat captisque Hierosolymis templum spoliauerat regnumque Herodi dederat: quem continuo uictum in deditionem recepit. Mena libertus cum sex nauibus ad Pompeium rediit, a quo clementer receptus Caesaris classem incendit, quamuis nuper Caesar alteram secundo naufragio perdidisset. idemque Mena postea ab Agrippa nauali proelio circumuentus cum sex triremibus ad Caesarem transiit. sed hunc Caesar tertio transfugam, indulta tantum uita, segnem reliquit. deinde Agrippa inter Mylas et Liparas aduersus Democham et Pompeium nauale proelium gessit ac uicit ibique tunc naues triginta aut demersit aut cepit reliquis laceratis. Pompeius Messanam confugit. Caesar inte
Abbreviated transcription (Latin):
cessit in greciam. Sext᷑ pompeiꝰ postꝙͣ.
se in proscriptoꝵ numerũ religatum
comperit. conuersus in latrocinia om¬
nem horam italie cedib rapinisq ua-¬
stauit. Sicilia p̾capta. cõmeantibus q
ĩpeditis: romã fame affecit. Mox cum
eo pacẽ tribuni uiri. ut non dicam ti¬
ranni. idest lepidꝰ cesar. antoniusq fe¬
cerunt. Sed continuo cũ contra pre¬
tum pompeiꝰ fugitiuos alligaret: ut
hostis habit᷑ est. Mena libert᷑ pompeii
cũ sexaginta nauiũ classe ad cesarem
defecit. eidemq classi ipse iussu cesarĩ
p̃fuit. Idem q continuo cũ statilio tau¬
ro aduersũ menegratũ pompeianũ
ducẽ. nauale bellũ gessit. Deinde ipse
cesar. aduersus eosdem pompeianos cru¬
entissimũ bellũ nauale confecit. sed con¬
tinuo uictricẽ classem pene uniuiersam
apud scillaceũ naufragiũ amisit. Uen¬
thidiꝰ ꝑsas et parthos in siriã irrũpen¬
tes. trib bellis maximis fudit. regemes

Expanded text:
cessit in Graeciam. Sex. Pompeius postquam cessit in Graeciam. Sex. Pompeius postquam se in proscriptorum numerum relatum conperit, conuersus in latrocinia omnem oram Italiae caedibus rapinisque uastauit. Sicilia praerepta commeatibusque inpeditis Romam fame adfecit. mox cum eo pacem triumuiri, ut non dicam tyranni, id est Lepidus Caesar Antoniusque fecerunt. sed continuo cum contra pactum Pompeius fugitiuos allegeret, ut hostis habitus est. Mena libertus Pompei cum sexaginta nauium classe ad Caesarem defecit eidemque classi ipse iussu Caesaris praefuit. idemque continuo cum Statilio Tauro aduersus Menecraten Pompeianum ducem nauale bellum gessit. deinde ipse Caesar aduersus eosdem Pompeianos cruentissimum bellum nauale confecit; sed continuo uictricem classem paene uniuersam apud Scylaceum naufragio amisit. Ventidius Persas et Parthos in Syriam inrumpentes tribus bellis maximis fudit regemque
Abbreviated transcription (Latin):
cũ se in castris capiende qͥetis causa te¬
nere statuisset: ortatu et p̾cib medici
sui. qui ꝑ sonnũ ãmonitũ sese fateba¬
tur. ut ea die castris cesarem salutis
ipsius causa educeret. in campũ egre
int̃ copias egressiis est. ac mox castra
eiꝰ ab hostib capta st̃. Sed rursus cesa¬
riani milites. cassu castra ceperunt.
Quare ad desꝑationem adacti brut᷑
et eassius. ĩ maturam sibi mortem an¬
te belli terminũ conscierunt. Nam uiu¬
tatis ꝑcussorib cassius caput. brut᷑ latꝰ
p̃buit. At rome fuluia uxor antonii
socrus cesaris: dominatũ ut mulier
agitabat. Incertũ in hac mutatione
consular is regiiq fastigii. utrũ defici¬
entis potentie ultima. an incipientis pͥ¬
ma numeranda. Certe etiam in eos in¬
solens ꝑ quos ut insolesceret agebatur.
nã et cesarem reuersũ apud brundusiũ
contumelus. factionib. insidus q peti¬
uit. A quo ꝓpulsata ad antoniũ con¬

Expanded text:
cum se in castris capiendae quietis causa tecum se in castris capiendae quietis causa tenere statuisset, hortatu et precibus medici sui, qui per somnium admonitum sese fatebatur, ut ea die castris Caesarem salutis ipsius causa educeret, in campum aegre inter copias egressus est ac mox castra eius ab hostibus capta sunt. sed rursus Caesariani milites Cassi castra ceperunt. quare ad desperationem adacti Brutus et Cassius immaturam sibi mortem ante belli terminum consciuerunt. nam inuitatis percussoribus Cassius caput, Brutus latus praebuit. at Romae Fuluia, uxor Antoni, socrus Caesaris, dominatum ut mulier agitabat, incertum in hac mutatione consularis regiique fastigii utrum deficientis potentiae ultima an incipientis prima numeranda, certe etiam in eos insolens, per quos ut insolesceret agebatur. nam et Caesarem reuersum apud Brundisium contumeliis factionibus insidiisque petiit. a quo propulsata ad Antonium con
Abbreviated transcription (Latin):
in cabula proscͥpta sunt. Primo lepi¬
d iͣ pͣcepto et nomine. deinde antoni.¬
tercio cesaris. Ibi antoniꝰ tulliũ eiceronẽ
immicũ suũ. ibi luciũ cesarem auuncu¬
uiua matre proscͥpserat. Ibi lepidꝰ luei
um paulũ fratrem suũ in eundem ꝓ¬
seripcoꝵ gregem coniecerat. Adiecti
sunt postea ad numerũ proscͥptorum
riginta equites romani. multe diu &
uarie cedes acte. domꝰ proscͥptoꝵ direp¬
tis om̃ib dir ute st̃. At dolabella in siria¬
magniis exercitib cõparatis. apud athe¬
nas conuener unt. totã q greciam pe¬
ne populati st̃. rhodios cassius terra
mariq oppugnatos: ad deditionem
coegit. quib pret̾ uitã nichil reliqͥt.
lgitur cesar et antomꝰ eosdem in ma¬
cedoniã magnis belloꝵ apparatib ꝑse¬
cuti: ad mortẽ cõpulerunt. Quanuiᷤ
manifestissime ea tunc pugna. non
uirtute partis anconii. sed cesaris feli¬
citate confecta sit. Cesar enĩ tunc eg̃

Expanded text:
in tabula proposita sunt, primum Lepiin tabula proposita sunt, primum Lepidi praecepto et nomine, deinde Antonitertio Caesaris. Ibi Antonius T. Ciceronem inimicam suam, ibi L. Caesarem auuncu— uiua matre proscripserat ; ibi Lepidus L. Paulum fratrem suum in eundem proscriptorum gregem coniecerat. adiecti sunt postea ad numerum prosoriptorum triginta equites Romani. multae diu et uariae caedes actae, domus proscriptorum direptis omnibus dirutae sunt. at Dolabella in Smagnis exercitibus conparatis apud Athenas conuenerunt totamque Graeciam depopulati sunt. Rhodios Cassius terra marique oppugnatos ad deditionem coegit, quibus praeter uitam nihil reliquit. igitur Caesar et Antonius eosdem in Macedoniam magnis bellorum apparatibus persecuti, ad mortem conpulerunt; quamuis manifestissime illa tunc pugna non uirtute partis , Antoni, sed Caesaris felicitate confecta sit. Caesar enim tnnc aeger,
Abbreviated transcription (Latin):
utriq strages acte sunt. Namq
tunc ibi hirti consul occisus est. uict᷑
fugit antomiꝰ. Cesar uictoria potit᷑ et
Cui deciꝰ brut᷑ de coniuratione oceisi
iuli cesaris confessus: preces penitentie
fudit. Dolobella tribunũ unũ ex inter¬
fectorib cesaris smine interfecit. Dolo¬
bella senat᷑ hostem ꝓnutiauit. Consu¬
lum occisoꝵ ut̾q exercit᷑ cesari paru¬
it. Postea decius brut᷑ ingallia a seqͣu¬
nis captꝰ et occisus est. Basillus autem
eque unus de ꝑcussorib manu seruoꝵ
suoꝵ necat᷑ est: Cap̃.¬
epido satis agente. cesar antoni¬
um recepit m gr̾am. atq ob fid̃t
reconciliate gr̾e: filiã eiu in matͥmo
mũ sortit᷑ est. Unde cũ ad urbem accas¬
sissent. ac rumor de futura ꝓseriptio¬
ne ortus esset: gaius thoraniꝰ uir preto¬
rius. nichil cale metuens. ineursu mili¬
tum domi sue int̾fectus est. aliiq quam¬
centũ triginta et duoꝵ senatoꝵ noĩa

Expanded text:
utrimque strages actae sunt. namque utrimque strages actae sunt. namque tunc ibi Hirtius consul occisus est, uictus fugit Antonius, Caesar uictoria potitus est, cui D. Brutus de coniuratione occisi Iuli Caesaris confessus preces paenitentiae fudit. Dolabella Trebonium , unum ex interfectoribus Caesaris, Zmyrnae interfecit. Dolabellam senatus hostem pronuntiauit. consulum occisorum uterque exercitus Caesari paruit. postea D. Brutus in Gallia a Sequanis captus et occisus est. Basilus autem, aeque unus de percussoribus, manu seruorum suorum necatus est. Lepido satisagente Caesar Antonepit in gratiam atque ob fidem reconciliatae gratiae filiam eiunio sortitus est. Inde cum ad Urbem accessissent, ac rumor de futura proscriptione ortus esset, G. Thoranius, vir praetorius, nihil tale metuens, incursu militum domi suae interfectus est. Alii quoque comcentum triginta et duorum senatorum nomina
Abbreviated transcription (Latin):
adolescens ad modũ uenit. indolem
suam bellis cuulib mouit. Nam ut bre¬
uit̾ coaceruationẽ maloꝵ explicẽ. bel¬
la ciuilia quinq gessit. Mutinensẽ.¬
philippense. perusinũ. siculũ. actiacũ.
quib duo hoc est pͥmũ ac nouissimũ.
aduersũ marcũ antoniũ. scd̃m: aduer¬
sũ brutũ et cassiũ. terciũ aduersus lu¬
cium antoniũ. quartũ. aduersus sex¬
tũ pompeum. gnei pompeii filium:
confecit. Antoniꝰ senatui hostis ꝓnun¬
ciat᷑. deciũ enĩ brucũ apud mutinã
obsidione concluserat. Consules hirtiꝰ¬
et pansa. et cũ his cesar ad lib̾andum
brutũ. expugnandũ q antoniũ misi
pansa pͥmo ue nien . except᷑ insidiis int̃
suoꝵ clades. ipse quoq pͥmo grauit̃ uul¬
nerat᷑. ab eodem uulnere int̾positis die
est mortuus. Hirtiꝰ auxiliũ coue get
rens magnas anconii copias. uasta stra¬
ge deleuit. cesar eatenꝰ castra custodit.
Scd̾a adũsus antoniũ pugna. magne

Expanded text:
adulescens admodum uenit, indolem adulescens admodum uenit, indolem suam bellis ciuilibus uouit. nam, ut breuiter coaceruationem malorum explicem, bella ciuilia quinqPhilippense, Perusinum, Siculum, Actiacum. E quibus duo, hoc est primum ac novissimum, adversus Marcum Antonium, secundum adversus Brutum et Cassium, tertium adversus Lucium Antonium, quartum adversus Sextum Pompeium, Gn. Pompei filium, confecit. Antonius, a senatu hostis pronuntiatus, Decium Brutum apud Mutinam obsidione concluserat. Consules Hirciet Pansa et cum his Caesar ad liberandum Brutum expugnandumque Antonium missi. Pansa primo ueniens exceptus insidiis, inter suorum clades ipse quoque pilo graruiter uulneratus ab eodem uulnere interpositis diebus est mortuus. Hirtius auxilium collegae ferens magnas Antonii copias uasta strage deleuit. Caesar catenus castra custodiit. secunda aduersus Antonium pugna magnae