comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qui ĩ illo debiliores st̃ ad ppetranda mala
nequiores existũt ¶ergo cartilago eiꝰ fer
accedut¶ ostas appellari quidã putant
qd̃ ab ipis int̾iora custodiant᷑. et tota mol¬
licies uentris uallata saluet.¶ Latus qr ia
centib nob̾ lat ¶Est eĩ leua ꝑs corꝑis. dextͤ¬

Expanded text:
qui in illo debiliores sunt, ad perpetranda mala nequiores existunt. Ergo cartilago ejus feraccenduntur. Costas appellari quidam putant, quod ab ipsis interiora custodiantur, et tota mollities ventris vallata salvetur. Latus, quia jacentibus nobis latet: est enim laeva pars corporis. Dext
Abbreviated transcription (Latin):
offeret.s dño. Contͣtis testicłis ẽ q̃ pau¬
latim cresce̾te malitia conter suã ĩ u̾tu¬
tib proleui. et signa ꝑ que uir possit ag¬
nosci. qui ⁊ recte reprobatur.qr sibunz¬
ip̃i ĩtalib nocur ¶onsis testicłis ẽ. qui

Expanded text:
moriemur . Contritis testiculis est qui paulatim crescente malitia conterit suam in virtutibus prolem, et signa per quae vir possit agnosci, qui et recte reprobatur, quia sibimetipsi in talibus nocuit. Tonsis testiculis est, qui
Abbreviated transcription (Latin):
cabulo narĩi aliqũ fatuitas. aliqu̾ anti
scĩe. ut sr̃iꝰ salomone actestante docurmꝰ
qui ait. Circulus aureus ĩnarib suis. ⁊¬
mulier pulcra et fatua ¶Nariũ noĩe exalã¬
tes insidie atq instigacõ anti qui hostis
sidicat de ꝓũsa nstigacõe illius in hũais
cordib caligo nequissime cogitacois sur¬
git. ꝑ quã iudenciũ occłi tenebre scant ¶n
uarib quoq p̃sentia designatur. sic̾ ꝑ pro

Expanded text:
cabulo narium aliquando fatuitas, aliquando ansicut jam superius Salomone attestante docuimus qui ait: Circulus aureus in naribus suis mulier pulchra et fatua . Narium nomine exhalantes insidiae atque instigatio antiqui hostis si dicat: De perversa instigatione illius in humanis cordibus caligo nequissimae cogitationis surgit, per quam videntium oculi tenebrescunt. Naribus quoque praescientia designatur, si
Abbreviated transcription (Latin):
tos di qui mẽbͣ st corꝑis xͥ sigͣficant.
qr ille ẽ capud. ecc̃a u̾o corpus ip̃ius
⁊ mẽbrũ de mẽbro. ꝙ longa rõne dispu¬
tans. apłs ita ostendit. in quib alia
st̾ gsosa ⁊ forciora. alia ignobiliora
ge dm̃ die ac nocte. aures qui diligẽt
aud̾unt u̾ba dĩ. ⁊ obediĩt mandatis
erꝰ ¶s ⁊ liugua p̾dicatores sci. Manꝰ
qui bene oꝑant᷑ uł ele mosmas t̾buũt.

Expanded text:
Christi, significant: quia ille est caput, Ecclesia vero corpus ipsius, et membra de membro. Quod longa ratione disputans Apostolus ita ostendit, in quibus alia sunt gloriosa et fortiora, alia ignobiliora ge Domini die ac nocte: aures, qui diligenter audiunt verbum Dei et obediunt mandatis ejus: os et lingua praedicatores sancti: manus, qui bene operantu
Abbreviated transcription (Latin):
cũ luxuriã a corde restnͣgẽt. admonebat
dicens. Succĩcti lũbos mẽtis nr̃e. hunc
paulus cũ ꝑ abͣ he sacͣfitiũ. melchisedech
temꝑe. leui sac̾dociũ dicet decimatũ. sͥ tunc
ĩ abͣhe corꝑe leui lat̾e ostendens ait adhͨ
eĩ ĩ lũbis prĩs erat qr u̾õ semĩaꝵ luxu¬

Expanded text:
luxuriam a corde restringeret admonebat, dicens: Succincti lumbos mentis vestrae . Hinc Paulus cum per Abrahae sacrificium Melchisedech tempore Levi sacerdotium diceret decimatum, ubi tunc in Abrahae corpore Levi lateret, ostendens, ait: Adhuc enim in lumbis patris erat . Quia vero seminariu
Abbreviated transcription (Latin):
gestat clipeu̾. ensẽ. pharetrã ⁊ reliqͣ hona
ut expedita sit dextra ad agendũ ⁊ noca¬
significanda/ Habile dr eĩ latus hõis. et la¬
tũs pecudis. latus edisicii. et latus dimen¬
sionis fre que oĩa locis sius ꝓp̃a sigficacõe

Expanded text:
gestat clypeum, ensem, pharetram et reliqua onera: ut expedita sit dextra ad agendum. Et notasignificanda habile. Dicitur enim latus hominis, et latus pecudis, latus aedificii, et latus dimensionis terrae: quae omnia locis suis propria significatione
Abbreviated transcription (Latin):
corpus ꝑtinent. ita om̃s iniqui ad cor¬
pus antixͣ. uñ scpͣtũ ẽ ĩ iobde lemathã
mẽbͣ carmũ eiꝰ choherẽcia sibi¶Sarnes
istius st̃ om̃s reprobi qui ad ĩtellectũ
spiritalẽ prĩe ꝑ desid̾m̾ nõ assurgu̾t.

Expanded text:
corpus pertinent, ita omnes iniqui ad corpus antichristi. Unde scriptum est in Job de Leviathan: Membra carnium ejus cohaerentia sibi . Carnes istius sunt omnes reprobi, qui ad intellectum spiritalis patriae per desiderium non assurgunt.
Abbreviated transcription (Latin):
additur. oꝑuit faciẽ eiꝰ crassitudosfã¬
ciẽ gͣ crassitudo oꝑuit. qr desidãta t̾re¬
narũ rerũ habu̾dancia occulos p̾mit.
hoc ẽ quisquis potenti ⁊ ĩiquo adrer
ip̃e quoq de eiꝰ potencia. uelud ex pin¬
guedĩe rerũ t̾uuet ¶ Itẽ pinguedo gͦͣdi¬

Expanded text:
additur: Operuit faciem ejus crassitudo . Faciem ejus crassitudo operuit: quia desiderata terrenarum rerum abundatia oculos mentis premit. hoc est, quisquis potenti et iniquo adhaeret, ipse quoque de ejus potentia, velut ex pinguedine rerum, tumet. Item pinguedo g
Abbreviated transcription (Latin):
dĩs accepit. qiͣ conditori suo dorsũ mentis
ĩ faciẽ dedit. s ecce adhuc post t̾gũ seq̃ f᷑ͣ⁊
mouet. Q iam et a nob̾ cõtẽptus ẽ. et tũ
nos adhuc nocare non cessat ¶Quasi dorsũ
ci infaciẽ dedimꝰ cuiꝰ u̾ba despicim ꝰ cuiꝰ p̃¬
cepta calcamus. s stans post tergũ nos
ꝑ p̾cepta dlamat ꝑ paciẽciã expectat᷑ Int̾¬
uñ ⁊ noĩat ¶In scapulis eĩ possimꝰ intelli¬
g̾e iuxͣ allegoria oneris sarcinã. ut ẽ illd̾ ꝙ¬
ad a brabam tollens panem ⁊ utrem aq̃
appofuit suꝑ scapulas. agar uł oꝑones di¬
uersas. iuxͣ illd̾ in psalmo de dño ĩcpͣtũ
ẽ.Scapulis suis obu̾bͣbit tͥ ¶ẜcãpse st̃ do̾¬

Expanded text:
sit, quasi conditori suo dorsum mentis in faciem dedit. Sed ecce adhuc post tergum sequitur et monet, quia jam et a nobis contemptus est, et tamen nos adhuc vocare non cessat. Quasi dorsum ei in faciem dedimus cujus verba despicimus, cujus praecepta calcamus; sed stans post tergum nos per praecepta clamat, per patientiam exspectat. unde et nominatur. In scapulis enim possumus intelligere, juxta allegoriam, oneris sarcinam: ut est illud, quod Abraham tollens panem et utrem aquae imposuit super scapulas Agar : vel operationes diversas, juxta illud, quod in Psalmo de Deo scriptum est: Scapulis suis obumbrabit tibi . S
Abbreviated transcription (Latin):
firmitate mensura. ⁊ nec plus possumꝰ
cape. ex boc habunde sufficit utios tredidit¬
seRursũ ĩ iob scptũ ẽ. de cuiꝰ ut̃o egressa
di ut̃o glaciẽ uarcat. seq gelu gignere
suscipienda ũbi senũa pͥus. ꝑ occulte gr̃e
pliuuã infũdit. et post modũ ne ĩ cõcep¬
tis u̾tutib ĩmodãciꝰ profluat. disciplina
ĩtume dispensacoĩs p̃mit. uisc̾ã nõ tm̃ in¬
testina dicimus. s quidꝙͣ sy corio ẽ a ui¬
sco M ẽ mnt̾ cutẽ ⁊ carnẽ. Itẽ niscera carna uiti

Expanded text:
ssumus capere, et hoc abunde sufficit utique credidisse. Rursum in Job scriptum est: De cujus utero egressa est di utero glaciem narrat, seque gelu gigneresuscipienda verbi semina prius per occultae gratiae pluviam infundit: et postmodum ne in conceptis virtutibus immoderatius profluat, disciplina intima dispensationis premit. Viscera non tantum intestina dicimus: sed quicquid sub corio est a visco, quod est inter cutem et carnem. Item viscera vitalia,
Abbreviated transcription (Latin):
a cieis cõfossa erat. nec sanĩtas ulla
recte fid̾i ⁊ bonoꝵ opũ ĩ eis appelat. un
scp̃tũ ẽ ĩ psalmo de inda proditore. qui
edebat panes ineos amphauit adũsum
me supplantaco. Qmi eĩ ꝑanẽ doct̾ne ab
ore saluatoris accepit. et õit̾ cũ cet̾is apo¬
stolis apd̃ eũ nixit ignorantib eis cũ in¬
deis machinatꝰ ẽ scelus prodicois. ita ut
corde durissimũ. Quis eĩ eũ a tanta pieta¬
te aliꝙ̃ u̾tutis ammo ꝓcepisse credat. qui
tam crudelis existit patricidia¶Calcis ps
ẽ plante. a callo illi nomẽmpoitũ. quot̃
rã calcamꝰ. huic ⁊ calcaneus. solũ infi̾or
ꝑs pedis inde ẽ dc̃m. qr eo t̾re uestigia mi

Expanded text:
aculeis confossa erat, nec sanitas ulla rectae fidei et bonorum operum in eis apparebat. Unde scriptum est in Psalmo de Juda proditore: Qui edebat panes meos, ampliavit adversum me supplantationem . Qui enim panem doctrinae ab ore Salvatoris accepit, et communiter cum caeteris apostolis apud eum vixit, ignorantibus eis cum Judaeis machinatus est scelus proditionis, ita ucorde durissimum! Quis enim eum a tanta pietate aliquid virtutis animo percepisse credat, qui tam crudelis exstitit parricida? Calcis pars est plantrram calcamus; hinc et calcaneus. Solum inferior pars pedis, dictum quia eo terrae vestigia i
Abbreviated transcription (Latin):
ostensius ceruicẽ singłarit̾ dixit ¶Ceruix
ã nũo singłari mẽbrũ ip̃m sigͥficat.
nã płałr cõtumaciã sepe demonstrat
cicero mũrĩs p̾̃torẽ tu causes frange
ceruices. In collo intelligencie decoruł po¬

Expanded text:
cem singulariter dixit. Cervix autem numero singulari membrum ipsum significat. Nam pluraliter contumaciam saepe demonstrat. Cicero in Verrinis: Praetorem tu accuses, frange cervicem. In collo intelligentiae decor vel pr
Abbreviated transcription (Latin):
tuem᷑ ut sciamꝰ aliud ĩ nob̾ ẽẽ. rõuale ꝙ re¬
git. aliud ammale q regit᷑. ñ ad secretũ si¬
leucn recurrentes. ab oĩ ex̾ius ꝓtͦba cõne
sopiam ¶ Qd̾ silenciñ mm̃ benẽ adã dormi¬
ens figuranit. de cuiꝰ lat̾e nuliei proces¬
sit. qr quisq̃s ad int̾iora intelligenda ra¬
pitur a reb iusibilib mentis occulos clau
ut aliud ĩ ip̃o sit ꝙ reg̾e ualeat tãꝙͣ uir

Expanded text:
tuemur, ut sciamus aliud in nobis esse rationale quod regit, aliud animale quod regitur, nisi ad secretum silentii recurrentes, ab omni exterius perturbatione sopiamur. Quod silentium nostrum bene Adam dormiens figuravit, de cujus mox latere mulier processit, qua quisquis ad interiora intelligenda rapitur, a rebus invisibilibus mentis oculos claudut aliud in ipso sit quod regere valeat tanquam vir,
Abbreviated transcription (Latin):
hec sanitas corrobora uolũtates. di¬
cant gͦ hac sacͣiẽtu ossa nõ caro .i. fir¬
untãs nõ remissio. qr talẽ hympm
nõ pot̾ ñ sola mentis dr̃e fortitudo
ra a creatore. dissimił. illa demq fuit iste
dñat᷑. Et itẽ peitens dicit. ossa mea sit̾ ĩ fi¬
xorio ꝯfixa s Sic̾ op̃imone prosꝑa bñ me¬
ritor.ossa .i. anum fortitudo. pĩngue scit
qñ eoꝵ ꝯsciencia feliti recordacone letatur
sic̃ dicit salonion. fa ma bra impinguat os¬

Expanded text:
es. Dicant ergo hoc sacramentum ossa, non caro, id est, firmitas, non remissio: quia talem hymnum non potest nisi sola mentis dicere fortitudo.ra a Creatore dissimilis. Illa denique servit, iste dominatur. Et iterum poenitens dicit: Ossa mea sicut in frixorio confrixa sunt. Sicut opinione prospera bene meritorum ossa, id est animi fortitudo pinguescit, quando eorum conscientia felici recordatione laetatur, sicut dicit Salomon: Fama bona impinguat os
Abbreviated transcription (Latin):
cõtͣcͣta nõ deic̾ ad interitũ. s etigit pociꝰ
ad salutẽ dñ eĩ fortitudo. et ꝓspitas cor¬
ꝑis cõfrĩgit᷑. nc̾ce ẽ ut ad cordis hu̾i
tͣhit ad delectatõ ꝙiͣ pungedo lascerat
mentẽ/ hunc g ͦ iusti ⁊ penitẽtis noce d̾r cõ¬

Expanded text:
d interitum, sed erigit potius ad salutem. Dum enim fortitudo et prosperitas corporis confringitur, necesse est, ut ad cordis humiltrahit ad delectationem, quasi pungendo lacerat mentem. H
Abbreviated transcription (Latin):
delicta st̃ tm̃ mͦ labia cuca dentes iueos
Quid ꝓ labia nͥ locucio. ꝙͣ ꝑ dentes insi
apłi desiguaut᷑. Quid adhuc statĩ post
passionẽ ꝯfabulari. de dño nouerant. s
terendabart ¶Iriuna ẽ pingnedo cutiad¬
herensspulpa ẽ caro sine pingned m e

Expanded text:
meos . Quid per labia, nisi locutio? quid per dentes, nisi apostoli designantur? Qui adhuc statim post passionem confabulari de Domino noverant: sed formidabant. Arvina, pinguedo cuti adhaerens. Pulpa est caro sine pinguedine
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Uent᷑ uo nr ẽ alius ĩ qͦ edulia deglut̾ta re¬
cõdimꝰ. qui apte memorie cõpat᷑. q sic̃ ille
tñͣsiissas escas recipit. sic ⁊ memorie
suiꝰ noticias rerũ cõpetẽt̾ assiunt Con¬
turbatũ gͦ dicit uẽtrẽ .i. memoriã suã uͥ

Expanded text:
 vero noster alvus est, in quo edulia deglutita recondimus, qui apte memoriae comparatur, quia sicut ille transmissas escas recipit, sic et memoriae sinus notitias rerum competenter assumit. Conturbatum ergo dicit ventrem, id est memori
Abbreviated transcription (Latin):
.s. u̾ba dc̃a. q lacte ub̾ta uł qr hũore humi¬
da.scił lactis hũorẽ nuarũ plena/ẜi ma¬
uulł u̾o atq ub̾ib doctores sc̃i mystice expͥ¬
mu̾t᷑. qui lacte doct̾ne sacre mit̾unt fideles.
siue duos pplos uemẽtes extirtũcisiõe ⁊ gẽ¬
tilitate. uñ ĩ cantico cãticoꝵ sponsus ad spõ

Expanded text:
. Ubera dicta, quia lacte uberta: vel quia humore humida, scilicet lactis in morem uvarum plena. In mamillis vero atque uberibus doctores sancti mystice exprimuntur, qui lacte doctrinae sacrae nutriunt fideles, sive duos populos venientes ex circumcisione et gentilitate. Unde in Cantico
Abbreviated transcription (Latin):
ignorareItẽ de equo ĩ iob ĩcpͣtũ ẽ t̾ram
ungła fodit. sol ĩ equi ungła laboris fe¬
titudo cognosci. Qud gͦ ꝑ ungulã nͥ ĩ pre¬
dicatore sc̃o u̾tutũ ꝑfeccõ demõstͣtur. qr ui¬
del t̾ram fodit ungula. dũ de corde audiẽ¬
cĩi. exemꝑlo suoꝵ oꝑũ t̾renas cogitacõ¬
nes eicit¶Srũcus media ꝑs corꝑis acol¬
lo ad iugniem de quo rigidiꝰ capud colle
uogit. trucus sustiet᷑ coris ⁊ genib crurib¬

Expanded text:
iiungula fodit . Solet in equi ungula laboris fortitudo cognosci. Quid ergo per ungulam, nisi in praedicatore sancto virtutum perfectio, demonstratur? Qui videlicet terram fodit ungula, dum de corde audientium exemplo suorum operum terrenas cogitationes ejicit. Truncus media pars corporis a collo ad inguinem. De quo Virgilius. Caput collo ur. Truncus sustinetur coxis et genibus crurib
Abbreviated transcription (Latin):
tate textrinam stole celestis. ꝑ oꝑa cari¬
tatis efficit. u̾ discrecõe sũma opꝰ est ⁊ pro
et̾ua mercede. ⁊ nõ pro tẽꝑali laude bona
ẽ ĩ genesi uͥ iacob benedixit filiosuo dan.
dicens. fiat dan colub̾ ĩ uia. cerastes ĩ se¬
mita. mordens ungulas equi. ⁊ cadat
ascẽsor eiꝰ retro. quidã u̾o hanc ꝓphĩa ad
hũc mdũ. qui ꝑ elacõ suã in cursu labenciũ
temꝑum spumat. et qr antixp̃c extrema m̃¬
di app̾hende nntit᷑. Cerastes iste equi ungu¬
las morde̾ prohibet Ungulã quippe oqui ĩ¬
morde ẽ. extrema scłi feriendo contĩg̾e ut
cadat ascensor eiꝰ retro ¶Ascẽsor eqͥ ẽ qͥs qͥs
extolłr indignitatib mũdi. qui retro cad̾e̾
dr̾ ⁊ nõ ĩfaciẽ. Sic̃ saulus cocidisse memo¬
rat᷑ ¶ͥn faciẽ eĩ cad̾e ẽ. ĩ hac uita suas unũ¬
quẽq culpas cognosc̾e. eas q penite̾do de¬
fłi ¶etro u̾o ꝙ nõ uidet᷑ cade̾ ẽ. ex hac uita
repente decede̾. ⁊ ad que supplicia ducatur

Expanded text:
coelestis per opera charitatis efficit. Ubi discretione summa opus est, ut pro aeterna mercede, et non pro temporali laude bona est in Genesi, ubi Jacob benedixit filio suo Dan, dicens: Fiat Dan coluber in via, cerastes in semita, mordens ungulas equi, ut cadat ascensor ejus retro . Quidam vero hanc prophetiam ad uat, qui per elationem suam in cursu labentium temporum spumat. Et quia Antichristus extrema mdere nititur, cerastes iste equi ungulas mordere perhibetur. Ungulas quippe equi mordere est extrema saeculi feriendo contingere. Ut cadat ascensor ejus retro. Ascensor equi est quisquis extollitur in dignitatibus mundi. Qui retro cadere dicitur, et non in faciem, sicut Saulus cecidisse memoratur. In facie enim cadere, est in hac vita suas unumquemque culpas cognoscere, easque poenitendo deflere. Retro vero quod non videtur cadere, est ex hac vita repente decedere, et ad quae supplicia ducatur
Abbreviated transcription (Latin):
scpͥtũ ẽ. cũ capud abscidẽt holoferius. corꝰ eiꝰ
trũcũ euolũet ¶porro qr holofernis typũ
ten draͥ. truncũ corꝰ eiꝰ. ostẽdit eũ absci¬
oĩ ꝑte ĩfirmũ ⁊ debilẽ eẽ. ut eo facilius
bellatores xͨ. ꝯfidant indicẽ nequissimũ
se uiuc̾e posse. quo plenit̾ educũt fragilem
⁊ suꝑabilẽ fore¶Gectus uocatũ qui sit pe¬
xuĩ u̾it̾ eminẽtes mamillaꝵ ꝑtes. uñ et
pectinem dici ꝙ pexos capillos faciat.
pectus a significat tͣcͣtatũ ĩt̾nũ ⁊ sapie

Expanded text:
, quod, cum caput abscideret Holofernis, corpus ejus truncum evolveret. Porro quia Holofernis typum tenet diaboli, truncum corpus ejus ostendit, id est, absciomni parte infirmum et debilem esse, ut eo facilius bellatores Christi confidant, judicem nequissimum se vincere posse, quo eum pleniter ediscunt fragilem et superabilem fore. Pectus vocatum, quod sit pexum inter eminentes mamillarum partes. Unde et pectinem dici, quod pexos capillos facit. Pectus autem significat tractatum internum et sapie
Abbreviated transcription (Latin):
scõ .i. uni deo aptissime quenire ¶Itẽ ꝑ di¬
gitos discrecõis. siue ex̃citiũ bomꝰ oꝑ̃is ex¬
pͥmt᷑ uñ de ^ uuliere forte ꝙͣ salomon in
suã misit ad forcia digiti sui app̃hende¬
rũt fusũ ¶Sanus gͦ misit ad forcia .i. stu

Expanded text:
st, uni Deo aptissime convenire. Item per digitos discretio sive exercitium boni operis exprimitur. Unde de illa muliere forti, quam Salomon in suam misit ad fortia, et digiti sui apprehenderunt fusum . Man
Abbreviated transcription (Latin):
t̾rã comedes cũctis dieb ¶uꝑ pectꝰ quippe
gͣdit᷑ serpens. qr ois gressus drã nequi¬
cie st̾ ⁊ fraude. ¶am in pectore calliditatẽ
et u̾sucias cogitacõnũ eiꝰ iudicat. quibus
ad eos quos uult decipe serpit t̾rã a come¬
dit. cũ errore pectãciũ pascit᷑ atq delecta¬
tur. eos q seducens. ad int̾itũ rapu¶Nml¬

Expanded text:
ctis diebus . Super pectus quippe graditur serpens: quia omnes gressus diaboli nequitiae sunt et fraudes. Nam in peccatore calliditatem et versutias cogitationum ejus indicat, quibus ad eos, quos vult decipere, serpit. Terram autem comedit, cum errore peccantium pascitur ac delectatur, eosque seducens ad interitum rap
Abbreviated transcription (Latin):
ciabilẽ sibi uanitatẽ ĩfantib reuoluit.
que malũ mortis infligit. ñto g ͦ sepul¬
crũ dc̃m ẽ guttur eoꝵ. qui mortifera loq̃¬
batur. uã sic̾ illa cũ patent fecidos odores
exalant. ita et istoꝵ guit᷑ pestiferos ẽmo¬
ues proferebat gula & q̃ a degluciendo
nũcu pata ẽ. aliqu pro acceptõe cibiuł po¬
tus po̾it᷑ aliqu̾ ꝓ noracitate .i. ꝯmessatõ¬

Expanded text:
bi vanitatem in faucibus revolvit, quae malum mortis infligit. Merito ergo sepulcrum dictum est guttur eorum, qui mortifera loquebantur. Nam sicut illa cum patent, fetidos odores exhalant ita et istorum guttur pestiferos sermones proferebat. Gula autem, quae a deglutiendo nuncupata est, aliquando pro acceptione cibi vel potus ponitur; aliquando pro voracitate, i
Abbreviated transcription (Latin):
głio Sider̃a manus tua scandalizat te. ab¬
scide eã et proice a tespal ma ẽ manꝰ expã¬
sis digitis. sic̃ cõtractis pugunt ¶ẜugnꝰ
me ranus In palma amplitudo eloquẽ¬
cie aliqñ sigͣtur sic̃ ĩ pugno augi stꝰ tͣcͣ¬
tatus argumentoꝵ. et cõclusio sillogisio¬
rũ ¶tñ q̃dã sapiẽciũ de dialochica ⁊ retori¬
ca dispictans ait dyalethica ⁊ retorica ẽ
ꝙ ĩ manu hõis pugnꝰ astcͣtꝰ ⁊ palma di¬
stensa. illa breui orone argumẽta ꝯtu¬
dit. Ista facundia campos copioso ẜ mone
decurrit. illa u̾ba cõthit. ista distendit.¶Dr̃a¬
letica qͥdẽ ad ĩuemendas res auctor. re¬
thorica ad ĩuentas dicẽda facũdior. Illa
raros ⁊ studiosos req̃rit hec frequẽt᷑ ꝓcedit
inturbas ¶ tẽ paluia sig̾ficat largitatẽ
elemosine. ⁊ pugnꝰ ꝑatatẽ. uñ scptũẽ ĩ pro¬
u̾bus salomionis. de muliere prudẽti pal¬
mas suas extendit ad pauꝑe. ⁊ alibisqͥ¬
tũ ẽ sit manus tua ad danda porecta. ⁊ ad

Expanded text:
ra manus tua scandalizat te, abscide eam, et projice abs te . Palma est manus expansis digitis sicut contractis pugnus. Pugnusmae ramis. In palma amplitudo eloquentiae aliquando signatur: sicut in pugno angustus tractatus argumentorum et conclusio syllogismorum. Unde quidam sapientium de Dialectica et Rhetorica disputans ait: Dialectica et Rhetorica est, quod in manu hominis pugnus astrictus, et palma distensa. Illa brevi oratione argumenta concludit, ista facundiae campos copioso sermone discurrit. Illa verba contrabit, ista distendit. Dialectica quidem ad inveniendas res acutior, Rhetorica ad inventas dicendas facundior. Illa raros et studiosos requirit: haec frequenter procedit in turbas. Item palma significat largitatem eleemosynae, et pugnus parcitatem. Unde scriptum est in proverbiis Salomonis de muliere prudenti: Palmas suas extendit ad pauperem . Et alibi scriptum est: Sit manus tua ad dandum porrecta, et ad
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ceruices & ꝓ suꝑbia po̾itas scptura te¬
statur dicens. cerno ꝙ ppłs iste dure cer¬
uitis sit. Et beatus stephanꝰ ĩpassione
sua nideos arguens dicit. dura c̾uite ⁊
ĩcirtũcisis cordib ⁊ aurib. uo sempe

Expanded text:
 autem pro superbia positas Scriptura testatur, dicens: Cerno quod populus hic durae cervicis sit . Et beatus Stephanus in passione sua Judaeos arguens, dicit: Dura cervice, et incircumcisis cordibus et auribus, vos semper
Abbreviated transcription (Latin):
cũ gustus oĩs sapiat ĩ palato. confidan¬
dũ ẽ ħ qͣre dixit faucib meis. fauces
eĩ st̾ guturis nr̃i me. uͭ iã deghitita dul¬
cedo milla sentit᷑. S qui de elocuis dĩ
erat ab solute dicturꝰ mirabiłr illã ꝑte
posuit. ut cito ad cordis nr̃i penet᷑ͣbilia
ꝓuemret tursũ scptũ ẽ. laboraui clam¬
ans raute fce st̾ fauces mee. laborat¬
gͦ xꝑx clamans qñ nõ audiebat᷑ a ꝑfi¬
dis ¶auce fc̃e st̾ fauces eiꝰ. qr dc̃a eius
neqͣꝙͣ sacͥlegus ppłs audiebat ¶Mentũ
gantur. In mento eĩ ũ barba maxime ꝓ¬
tendit᷑. ostendit adẽe deb̾e mansuetudi¬
nẽ u̾e doct̾ne. nec aliꝙ ĩ ꝯmisc̾i fraudis

Expanded text:
 gustus sapiat in palato, considerandum hic, quare dixit, faucibus meis? Fauces enim sunt gutturis nostri via, ubi jam deglutita dulcedo nulla sentitur. Sed quod de eloquio Domini erat absolute dicturus mirabiliter illam partem posuit, ut cito ad cordis nostri penetrabilia perveniret. Rursum scriptum est: Laboravi clamans: raucae factae sunt fauces meae . Labora clamans, quando non audiebatur a perfidis; raucae factae sunt fauces ejus, quia dicta ejus nequaquam sacrilegus populus audiebat. Mentum gantur. In mento enim ubi barba maxime protenditur, ostendit adesse debere mansuetudinem verae doctrinae, nec aliquid ibi commisceri fraudis
Abbreviated transcription (Latin):
tixͣ ꝙͣ quos corde ñquitas. dũ uehemẽ¬
t̾ indurauͭ. ꝑ ecs tota eiꝰ corꝑis cõpa¬
go sb̾ sistit. recte a̾ ossa eiꝰ aeris fistu¬
le cõpant᷑ q miuirũ more metalli
sensũ bñ iuuendi nõ hñt ¶Compago
¶ ossa st̃ corꝑis solidamenta. inhiis
eĩ posicio roburq sbsisti¶Oita qͦ ꝑ¬

Expanded text:
In quorum corde iniquitas dum vehementer induravit, per eos tota ejus corporis compago subsistit. Recte autem ossa ejus aeris fistulae comparantur: quia nimirum, more metalli sensum bene vivendi non habent. Compago  Ossa sunt corporis solidamenta. In his enim omnis positio roburque subsistit.
Abbreviated transcription (Latin):
mẽtũ ten̾e ẽ. qiͣ ex bemgnitatib blandi¬
re s simstrã ad gladiũ mittit q̃ laten¬
t̾ ex malicia ꝑcutit ¶Collũ dc̃m ꝙ sit rigi¬
dũ. et heret ut colũpna banilans caput
et sustentans qͣiͣ capitoliũ. cuiꝰ ant̾iq
ꝑs gula uocat  post̾ius cerux ¶Ceruix

Expanded text:
entum tenere est quasi ex benignitatibus blandiri: sed sinistram ad gladium mittit, qui latenter ex malitia percutit. Collum dictum, quod sit rigidum, et haeret ut columna bajulans caput et sustentans, quasi capitolium. Cujus anterior pars gula vocatur, posterior cervix. Cervix
Abbreviated transcription (Latin):
dei. qr ꝑ sp̃c sc̃i gr̾a acceꝑũt loqui posse
oĩb lingius laudẽ d̾. ¶Itẽ lingua doct᷑ns
recta uł pͣua ĩ salomone labia sapiẽ¬
ciu̾ dissemmabu̾t scĩa. lĩguã pͣuoru̾
ꝑibit ¶tentes greci odeutes uocant. ⁊ ĩ¬
de ĩ latiuu̾ the nomen uidẽt Pigͥficant¬

Expanded text:
Spiritus sancti gratiam acceperunt loqui posse omnibus linguis laudem Dei. Item lingua doctrina recta vel prava, ut in Salomone: Labia sapientium disseminabunt sapieniam, lingua pravorum peribit . Dentes Graeci odontes vocant et inde in lati
Abbreviated transcription (Latin):
ud menibrũ mẽbri. sic̾ aut ꝑinciosũ
ẽ si unitas desit mẽbris bomĩs. ita pei¬
inciosũ ẽ si nõ desit mał. dũ ĩ duas
ꝑtes rubͣ maris unda diuidit᷑. ut
ab elcto ꝑpł ad t̾ra repromissionis
tendatui Nerui greca dermacõe aꝑ¬
pellati. quos illi nerua uocan¶Alii
latine uocatos inios putãt eo ꝙ arciũ

Expanded text:
ud membrum membri. Sicut autem perniciosum est, si unitas desit membris bonis: ita perniciosum est, si non desit malis: dum in duas partes Rubri maris unda dividitur, ut ab electo populo ad terram repromissionis tenditur. Nervi Graeca derivatione appellati, quos illi neura vocant. Alii Latine vocatos nervos putant, eo quod artuum
Abbreviated transcription (Latin):
ficant. nã sponsa de sponso ĩ caticocãti¬
coꝵ dicit. geue illiꝰ sic̃ areola arõtũ con¬
site a ꝑigmentariis. In genis saluato
no nr̃ eiꝰ modecta pietas simił ⁊ sen itas¬
exp̾unt᷑. a reola arõtũ u̾tutes ⁊ dulcedo ⁊

Expanded text:
cantur. Nam Sponsa de Sponso in Cantico canticorum dicit: Genae illius sicut areolae aromatum consitae a pigmentariis . In genis Salvatoris nostri, ejus modestia, pietas, simul et sexprimitur. Areolae aromatum, virtutes et dulcedo et
Abbreviated transcription (Latin):
te decoraui. ut castitatẽ promisse mͥ fidei
nlła pͣuoꝵ doctoꝵ seductõe corrũpac ¶Mã¬
le st̾ emmẽtes sb occłis ꝑtes. ad protectõ¬
nẽ coꝵ suppoĩte. uocate male siue ꝙ iͣ occu¬
los ꝓuuient ĩ rotũditatẽ q̃ greci mela
appellant. siue ꝙ sint supͣ maxillas. ma¬
lo. taxillꝰ a talo ¶axilia u̾o aut doctores
sigͥficant. aut disciplinã corꝑalẽ. ꝑ ꝙͣ
bruti et ĩobedientes ꝯst̾ngũ nã ꝙ ĩ n
diciũ scptũ ẽ. sãpson maxilla asim uł mã¬
dibula pulli asmaꝵ de leuisse ⁊ peussisse
fecit. et maxilla ĩ t̾ra proiecta post modũ
aquas fuoit. qr data morte p̾ditatoꝵ corpa
nagna ppłis mõstͣuere miracła ¶U a in
psalmo scptũ ẽ. nolite fĩ sic̾ equs ⁊ inuiꝰ

Expanded text:
castitatem promissae mihi fidei nulla pravorum doctorum seductione corrumpas. Malae sunt eminentes sub oculis partes ad protectionem eorum suppositae; vocatae malae, sive quod infra oculos prominent in rotunditatem, quam Graeci mela appellant: sive quod sint supra maxillas. Malo, taxillus a talo. Maxilla ergo aut doctores significat, aut disciplinam corporalem, per quam bruti et inobedientes constringuntur. Ndicum scriptum est : Samson maxilla asini vel mandibula pulli asinarum delevisse et percussisse fecit, et maxilla in terram projecta postmodum aquas fudit: quia data morti praedicatorum corpora magna populis monstravere miracula. Quod autem in Psalmo scriptu
Abbreviated transcription (Latin):
querens reqͥem ⁊ nõ inuenit. Et paulo poꝰ
subiungit dicens. Tunc assimit septem
sp̃t nequiores se. ⁊ intnͣtes habitant ibi ħ
est cum plenitudine õmi uicõꝵ. Uñ fuunt
nouissima hominis illius peiora pͥoribꝰ ¶orᷤ

Expanded text:
quaerens, et non invenit . Et paulo post subjungit, dicens: Tunc assumit septem spiritus nequiores se, et intrantes habitant ibi , hoc est, cum plenitudine omnium vitiorum. Unde fiunt novissima hominis illius pejora prioribus.
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃e dmꝰ ĩ naxib meis tẽ ĩ malã ꝑtem
nanũ tͣhit᷑ significaco. u̾ dũs deleuithã
rui sũ de uehemoch an¶Insudib pfora¬
bis uares ei .¶Euio ꝑ sudes nͥ acuta sc̃or¬
ꝯsilia que huiꝰ uehemoth nares ꝑforãt

Expanded text:
s in naribus meis . Item in malam partem narium trahitur significatio, ubi Dominus de Leviathan rursum de Behemoth ait: In sudibus perforabis nares ejus. Quid per sudes, nisi acuta consil
Abbreviated transcription (Latin):
Ipalpebre st̃ sinus occuloꝵ a palpitatõe dc̃e
qr semꝑ mouent᷑. ꝯurrũt eĩ ĩuitẽ. ut assi¬
duo motu reficiant optati ¶ Muinte ãͥ st̾
uallo piloꝵ ut aꝑtis occłis. si quid ĩcid̾it
repellatur. et sopͥno cohibentib. tã ꝙͣ in¬
uoluti quiescant latentes In sũuita¬
te ã̾ palpebͣꝵ locis quib se ultͣq clausa.
cõtingũt existant ad moti ordĩe ẜuato¬
capilli tutelam occulis mĩstrantes. neĩ¬
ruentes facile ĩ nirias excipiant. et ex eo
noceant᷑ ut pulueris uł ciuusꝙ tssioris
mat̾ie arceant. conͣcttũ aut ip̃m quoes
aerem concidendo in uificent. quo temi¬
em atq sensũ serenũ faciant usũ. pal¬

Expanded text:
Palpebrae sunt sinus oculorum a palpitatione dictae, quia semper moventur. Concurrunt enim invicem ut assiduo motu reficiant obtutum. Munitae sunt autem vallo pilorum, ut apertis oculis si quid inciderit repellatur, et somno conniventibus tanquam involuti, quiescant latentes. In summitate autem palpebrarum locis quibus se utraeque clausae contingunt, exstant admoti ordine capilli tutelam oculis ministrantes, ne inruentes facile iniurias excipiant et ex eo noceantur, ut pulveris vel cuiusquam crassioris materiae arceant contactum, aut ipsum quoque aerem concidendo mitificent, quo tenuem atque serenu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. qr oũ sigͥficat saluatorẽ. qui nõ ut cet̾i
mortales ex duob hominib natus ẽ. s ex
spũ sc̃o et beate marie semꝑ u̾ginis utero
tanꝙͣ sponsus de głioso thalamo ꝓcessit.Se¬
quit᷑ minuisti eũ paulonimꝰ ab angłis ⁊¬
cet̾a ¶Huic iam dñ saluatoris humilitas
narratur et głia ¶ Mmoratus ẽ eĩ nõ ne¬
cessitate mĩgcͣtoria. s pietatis sue sponta¬
nea uolu̾tate sic̾ apłs ait. Sein ip̃m exma¬
niuit for ẜui accipiens. Sequit᷑ paulomi¬
nus ab angłis. qr crucẽ ꝓ oĩum salute su¬
scepiti¶ Ex ea si quidẽ parce creator angłoꝵ
ninor fc̃us ẽ angu̾ ene ã dixit paulo
nimiꝰ qr ⁊ si mortale corpus assũpsit. tñ
pct̃a nõ hũit ¶ Glĩa u̾o ⁊ honore coronatus
est. cũ post resurrectionẽ nimis mirabilẽ¬
tocius m̃di credulitatẽ. deus in eo ꝙ fcũs¬

Expanded text:
um significat Salvatorem, qui non, ut caeteri mortales, ex duobus hominibus natus est: sed ex Spiritu sancto, et beatae Mariae semper virginis utero, tanquam sponsus de glorioso thalamo, processit. Sequitur: Minuisti eum paulo minus ab angelis . Hinc jam Domini Salvatoris humilitas narratur et gloria. Minoratus est enim non necessitate ministratoria, sed pietatis suae spontanea voluntate, sicut Apostolus ait: Semetipsum exinanivit, formam servi accipiens . Sequitur, paulo minus ab angelis, qui crucem pro omnium salute suscepit, et ex ea siquidem parte creator angelorum minor factus est angelis. Bene autem dixit, paulo minus, quia si et mortale corpus assumpsit, tamen peccatum non habuit. Gloria vero et honore coronatus est, cum post resurrectionem nimis mirabilem, mundi credulitatem Deus in eo qu
Abbreviated transcription (Latin):
pellant᷑. nã ꝑuuli pupilli dñt᷑. hanc pleri¬
q papulã uccanUocatur & pupilla ꝙ sit
pura atq impolluta ut st̾ puelle. phiaci
dicũt easde̾ pupillas quas iudemꝰ ĩ occłis
ẽ desꝑac̾o.cͥculꝰ u̾o qͦ a pupilla allie ꝑtes
occłi seꝑant᷑ discreta ingrediue corona
dr̃ ꝙ rotũditate sui orent ambitũ papu¬
le¶Snistice pupilla occłi sigͣficant ĩtẽcionẽ
puri cordis. ꝑ quã cerit᷑ iusticia. et disc̃¬

Expanded text:
pellantur. Nam parvuli pupilli dicuntur. Hanc plerique pupulam vocant; vocatur autem pupilla, quod sit pura, atque impolluta, ut sunt puellae. Physici dicunt easdem pupillas, quas videmus in oculis, est desperatio. Circulus vero, quo a pupilla albae partes oculi separantur discreta nigredine, corona dicitur, quod rotunditate sui ornet ambitum papulae. Mystice pupilla oculi significat intentionem puri cordis, per quam cernitur justitia, et disc
Abbreviated transcription (Latin):
suo capite .i. xͦ ꝑ seu̾at ¶młtis eĩ passionibus
gulas quas a dño acceꝑũt. sub suo se mã¬
sisse capite monst̃uerut. S ne hanc barbã
cuiꝰ cũq hõis fortassis aduerteres addidit aa
inorã uestimẽti eius ¶Ora uestimenti dñi

Expanded text:
passionibus gulas, quas a Domino acceperunt, sub suo mansisse capite monstraverunt. Sed ne hanc barbam cujuscunque hominis fortassis adverteres, addidit Aarin oram vestimenti ejus. Ora vestimenti Domini
Abbreviated transcription (Latin):
endie uñ ⁊ uirgilius uocẽ que hiis auri¬
b hausit. aut qr uocẽ ip̃a greci audeuti¬
cipiant audiendisꝑaures eĩ ut iãdiximꝰ
usticie auditus int̾mis aĩe si gͣficat᷑. sine
obediencia in p̾ceptis d̾i. seu auditus fi¬
dei uł intellectus. uñ scͣtũẽ. Qui ht aures
audiendi audiat. hoc ẽ corde utelligat. Et
itẽ ĩ malã ꝑtẽ. aures eoꝵ ãggraua nefor¬

Expanded text:
endis, unde et Virg.: Vocemque his auribus hausi. Aut quia vocem ipsam Graeci αὐcipiant audiendi. Per aures enim ut jam diximus mystice auditus internus animae significatur, sive obedientia in praeceptis Dei, seu auditus fidei vel intellectus. Unde scriptum est : Qui habet aures audiendi, audiat, hoc est corde intelligat. Et iterum in malam partem: Aures eorum aggrava, ne for
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ba sociatast̾ ut ambarũrerũ unꝰ intelli¬
geretui effectus. Quid ꝙͣ eĩ uł auris audit
uł occłs uidet. uł manꝰ palpat. uł que pala¬
tus gustat. uł nasus odoratur. deo sola cõ¬
tempsonis. u̾tute notissima st ¶Nares idcir¬

Expanded text:
rerum unus intelligeretur effectus. Quidquid enim vel auris audit, vel oculus videt, vel manus palpat, vel quae palatus gustat, vel nasus odoratur, Deo sola contemplationis virtute notissima sunt. Nares idcir
Abbreviated transcription (Latin):
et occłi eius ut palpebre dilucłi. nã con¬
siliãrn eiꝰ in occłis designãt᷑. qui recte
palpebr.s dilucłi cõꝑant̾s palpebris nã¬
q dilucliertremas noctis horas accipi¬
lucis iã mtia ostẽdit. lac̾mas qͥdã ala¬
creacõne mentis putãt dcas. alii existi¬
ostendit ꝓp ħa dicens. fuerũt in iac̾me
mee panes die ac noct. ¶Audiant hoc qͥ
dũo flere nõ appetũt. uges lac̾mas ñ
mediã. s sacietatẽ potiꝰ ĩtulisse. noc in¬
merito qr fletꝰ ille cib aĩaꝵ ẽ corrobora¬
cõ. seu suũ. ab solucõ pcc̾oꝵ. refectio mẽ¬
tii.lauacra cul parũ. s ꝓ has lac̾mas si¬
ginficat affluctiomib erudiri posse po¬
płor ¶Siẽ prospitatẽ debemꝰ accipasioe

Expanded text:
Et oculi ejus, ut palpebrae diluculi. Nam consiliarii ejus in oculis designantur. Qui recte palpebris diluculi comparantur. Palpebris namque diluculi extremas noctis horas accipilucis jam initia ostendit. Lacrymas quidam a laceratione mentis putant dictas, alii existiostendit Propheta dicens: Fuerunt mihi lacrymae meae panes die ac nocte . Audiant hoc, qui Domino flere non appetunt, juges lacrymas non inediam, sed satietatem potius intulisse. Nec immerito; quia fletus ille cibus est animarum, corroboratio sensuum, absolutio peccatorum; refectio mentium, lavacra culparum. Sed per has lacrymas significat afflictionibus erudiri posse populum. Diem prosperitatem debemus accipe
Abbreviated transcription (Latin):
uenire noscũt.¶Sompnꝰ iste intelligẽd᷑
ẽ requies mortis palpebͣꝵ quoq et tm¬
poꝵ motus. iugilanciã eiꝰ añ mortem
demõstrant qm re u̾a. timpora capitis
nr̃i requiẽ hr̃e nõ possũt. qñ oecłi crebris
motib agitati ugilare noscũt᷑. prnis eĩ¬
posuit sop̃nũ. et pea quẽ ad incdũ ip̃e sõp¬
nꝰ impleatur exposuit ¶bene gͦ mors dñi
sopno similatur. qm̃ triduana tm̃ pausa¬
cõne susceptus ẽ. qui nulliã corꝑi corruptõe
intulit. S quietẽ facies dc̃ã ab effigie. ĩ ẽ eĩ

Expanded text:
venire noscuntur. Somnus iste intelligendus est requies mortis. Palpebrarum quoque et temporum motus vigilantiam ejus ante mortem demonstrant: quoniam revera tempora capitis nostri requiem habere non possunt, quando oculi crebris motibus agitati vigilare noscuntur. Prius osuit somnum, et postea, quemadmodum ipse somnus impleatur, exposuit. Bene ergo mors Domini somno similatur: quoniam triduana tantum pausatione susceptus est, qui nullam corpori corruptionem intulit, sed quietem. Facies dicta ab effigie. Ibi est enim
Abbreviated transcription (Latin):
iũt᷑ accłi. et dca cilia que celant cecłos.
tegant ꝙ tuta custodit ¶ rcilia dc̃a. qr sr̃¬
poĩta st̃ cilus. que idcirco pilis uestita
o ut occlis mumunẽta p̃ten dant. et su¬
dorẽ a capite deflentẽ depellant ¶ Int cili
¶Quod suꝑcilia sigͥficent. suꝑiꝰ dcm ẽ ũ p¬

Expanded text:
i: et dicta cilia, quod celant oculos, tegantque tuta custodia. Supercilia dicta, quia supposita sunt ciliis, quae idcirco pilis vestita sunt, ut oculis munimenta praetendant, et sudorem a capite defluentem depellant. InterciliuQuid supercilia significent superius
Abbreviated transcription (Latin):
lis ait. beati occłi qui udent que uos iu¬
detis. ibi intellectꝰ et simplex affectꝰ demõ¬
stͣtur quo dñs intuendus ẽ. nã ⁊ ĩ illa sen¬
tencia qua saluator ait. Si occulus tuus
fui̾t simplex. totũ corpus tuu̾ lucidũ erit

Expanded text:
lis ait: Beati oculi, qui vident quae vos videtis , ibi intellectus fidelis et simplex affectus demonstratur, quo Dominus intuendus est. Nam et in illa sententia, qua Salvator ait: Si oculus tuus fuerit simplex, totum corpus tuum lucidum erit
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃t significat angłica naͣm. Unde psalimsta.
ait. qui facit angłos suos sꝑt̃. aliqnͣdo aĩam
hõis ut supra ostendimus. aliqñ scõs ui¬
ros ⁊ uͥtutũ decorem atq sapĩam spĩtalem
hũces. Uñ apłs ait.siquis p̾cccupatꝰ fu̾it in
ali quo delicto: uos qͥ spĩcales estis instruite

Expanded text:
spiritus significat angelicam naturam. Unde Psalmista ait: Qui facit angelos suos spiritus . Aliquando animam hominis, ut supra ostendimus. Aliquando sanctos viros et virtutum decorem atque spiritalem habentes. Unde Apostolus ait: Si quis praeoccupatus fuerit in aliquo delicto: vos qui spirital
Abbreviated transcription (Latin):
uñ oĩa manant. Ex quo fit ut ea que ad
et ceter̃ ¶udictus appellatus ꝙ uoces hau¬
riat. hoc̃ ẽ aere ũb̾ato. suscipiat sonos ¶edora¬
tus qi aerii. odoris actatus. tanto eĩ aere sẽ¬
titur. sic et olfatus. ꝙ odorib efficiatu ¶Su¬
stus a gutture dcũs. tactus eo ꝙ ꝑtractat ⁊
tangat. et ꝑ oiã mẽbra igorẽ sensus asꝑ¬
gat. nã tactu probamꝰ ꝙͣ ꝙ cet̾is sensib
idicare nõ possumꝰ ¶uo a gen̾a tractus
ẽẽ. nã aut extnͣ secus uenit. ꝙ feriat. aut¬
nat᷑am datã. nã ꝙ uidendũ ẽ occłis capit᷑ qd̾
audiendũ ẽ anrib. mollia et dura tactu esti¬
eidem dño reu̾tenti representasse. ¶Si milit

Expanded text:
quo fit ut ea quae adet cetera. Auditus appellatus, quod voces auriat; hoc est aere verberato suscipiat sonos. Odoratus quasi aeris odoris adtactus. Tacto enim aere sentitur. Sic et olfactus, quod odoribus adficiatur. Gustus a gutture dictus. Tactus, eo quod pertractet et tangat et per omnia membra vigorem sensus aspergat. Nam tactu probamus quidquid ceteris sensibus iudicare non possumus. Duo autem genera tactus esse; nam aut extrinsecus venit natura data. Nam quod videndum est, oculis capitur: quod audiendum est, auribus; mollia et dura tactu aestieidem domino revertenti repraesentasse. Similiter
Abbreviated transcription (Latin):
tur. uñ et discriminalia dñr a quib di¬
fc̃a u̾tutũ. quos hõ ht̃ exdono sp̃t sc̃i. unde
inlibro iudicũ legr̃ ꝙ sãpson ꝙͣdui septe
crines capitis integros hũit. ĩ uictus fuit.
postꝙͣ u̾o per fraude̾ mulieris tonsus est
recessit ab eo fortitudo. qr qͥs quis ꝑ gr̃a¬
sp̃c sci u̾tutes sp̃itales ruat. illesus man.¬
¶ Si eĩ p̃p̃ pct̾m euacuatus fuit grã sp̃ĩtali.
Infirmus fcũs ꝑet ĩmncoꝵ captionispos¬
ie ⁊ crines elemosmaꝵ largitatẽ sigͥfica¬

Expanded text:
tur. Unde et discriminalia dicuntur, quibus difacta virtutum, quas homo habet ex dono Spiritus sancti. Unde in libro Judicum legitur, quod Samson quandiu septem crines capitis integros habuit, invictus fuit; postquam vero per fraudem mulieris tonsus est, recessit ab eo fortitudo; quia quisquis per grasancti virtutes spiritales servat, illaesus manet. Si enim propter peccatum evacuatus fuerit gratia spiritali, infirmus factus patet inimicorum captioni. Possunt et crines eleemosynarum largitatem significa
Abbreviated transcription (Latin):
to sac̾dotes ip̃a similitudĩe radebar ¶Uili
a ͥ dc̃i st̾ a pelle qua predeu̾t. Sic̃ ⁊ ꝑilo dr̃ a
pila uͥ pigmenta cõtundũt. ¶i gnificant
pili carius cogitacoes caruales quos rad̾
om̃s pilos carius suc. pili carius st̃ quel
suꝑ flua hũane corrupcõnis. pili cariis sc̃
uite uet̾is cogitacõnes quas sic a mente ĩ¬
cidimꝰ. ut de amissione eaꝵ nullo dolore
fatigem ¶Ieuita nãq assũptus uocatur.
oport gͦ om̃s leuitas pilos carius radẽ.
qr hiis qui ĩ obscquiis dĩnis assumit᷑ deb
añ dĩ occulos cũctis carius cogitacoĩb¬
indus apparere ne illicitas cogitae̾de̾s me̾s
uctificantib defor: neui redoat ¶Sesarice
deutero nonno legimꝰ captiuã mulierẽ
añ nuptũ rade̾. isã cesariẽ. et circũcide
uugues. ⁊ depone uestẽ. in qͣ capta ẽ qd̾¬

Expanded text:
nto sacerdotes ipsa similitudine radebantur. Pili autem dicti sunt a pelle, qua prodeunt, sicut et pilo dicitur a pila, ubi pigmenta conduntur. Significant pili carnis cogitationes carnales, quas radere omnes pilos carnis suae. Pili carnis sunt quae libet superflua humanae corruptionis. Pili carnis, sunt vitae veteris cogitationes, quas sic a mente incidimus, ut de amissione eorum nullo dolore fatigemur. Levita namque assumptus vocatur. Oportet ergo omnes Levitas pilos carnis suae radere, quia is qui in obsequiis divinis assumitur, debet ante Dei oculos a cunctis carnis cogitatimundus apparere, ne illicitas mens cogitationes uctificantibus, deformem reddat. Caesaries Deuteronomio legimus captivam mulierem ante nuptum radere jussam caesariem, et circumcidere ungues, et depone
Abbreviated transcription (Latin):
eĩ ꝯmmiuit sentẽcias sac̃rũ scp̃turarũ
et i pastũ redigũt fideliũ aĩar ¶tẽ in
psalmo ꝓpħ̃a ad dñm dicit. dentes pccoꝵ
potestatidine nefandis dogmatib oblo¬
quut᷑. dentes eĩ dc̃i st̃ a demendo. et idõ
pulcre uinus. lingue dethenciĩ dentes
uocant᷑. ꝙr sic̃ illi ciboꝵ ꝑtes demũt. ita
et isti opinones homi. adhibita decc¬
cc̃e corrodut ¶entes intellectꝰ siuelatu¬
cio bona uł mala ut ĩ exodo. acłm pro

Expanded text:
unt sententias sacrarum Scripturarum, et in pastum redigunt fidelium animarum. Item in Psalmo Propheta ad Dominum dicit: Dentes peccatpotestati divinae nefandis dogmatibus obloquuntur. Dentes enim dicti sunt a demendo: et ideo pulchre nimis linguae detrahentium dentes vocantur: quia sicut illi ciborum partes demunt, ita et isti opiniones hominum adhibita detractione corrodunt. Dentes intellectus sive locutio bona vel mala, ut in Exodo: Oc
Abbreviated transcription (Latin):
nouũ qͥ scd̃m dm̃ creatus ẽ. In iusticia et
sanctitate u̾itatis ¶Omĩa ei pcc̾a ⁊ cͥmĩa si¬
mł corpus appellat qđ destrui dic̾. ꝑ bonam
uitam ⁊ fidem catholica ¶Crucifixio qͥdem
int̾ioris hominis penitencie dolores intel¬
liguntur. et continencie qͥdam salubris cͥ¬
ciãtus. per quem mors impietatis perimii¬
tur ¶ Spĩa id est ẽẽ quod amimam euͣngłi¬
dicens. Et inclinato capite emisit sꝑiritũ.
Quid enim emictere spnitum. Nisiꝙ aĩa
sp̃itali natura. uł pro eo quod inspiret cor¬
uite est. ammus consilii. Unde dñt pb̃i ĩ
durare. ¶ Nñ ⁊ amentes nam manentem uo¬
cari. Ut sciat ãmi ut uelit ¶ Mens autem
uocata. qd̾ emneat in anima uel qd̾ menim᷑.
uñ ⁊ ĩmemores amentes. quia pp̃ non aĩa

Expanded text:
m creatus est in justitia et sanctitate veritatis. Omnia enim peccata et crimina simul corpus appellat, quod destrui dicit per bonam vitam et fidem Catholicam. Crucifixio quippe interioris hominis poenitentiae dolores intelliguntur, et continentiae quidem salubris cruciatus, per quam mortem mors impietatis perimitur. Spiritum idem esse, quod animam Evangelidicens: Et inclinato capite emisit spiritum . Quid est enim emittere spiritum, nisi quod animam spiritali natura, vel pro eo, quod inspiret corvitae est, animus consilii. Unde dicunt philosdurare. Unde et amentes. Nam mentem vocari, ut sciat: animum, ut velit. Mens autem vocata, ut emineat in anima, vel quod meminit. Unde et immemores amentes. Q
Abbreviated transcription (Latin):
qr equs sine discrecõe sessoris ẜuit arbi.¬
t̃o. et quocũq fu̾it ascensus eccurrit¶ ũ¬
lus a pacient̾ accipit sarcinas quib fũi
oneratus et pro hoc ut̾q intellectũ ũ hñt.
q nec ille eligit cui obediat. nec iste qui¬
b honerib ingͣuetur intelligit s prohib
gͦ hiꝰ modi hõĩes dyabolicis fraudib ĩ si¬

Expanded text:
us sine discretione sessoris servit arbitrio, et a quocunque fuerit ascensus excurrit. Mulus autem patienter accipit sarcinas quibus fuerit oneratus; et pro hoc utrique intellectum non habent, quia nec ille eligit cui obediat, nec iste quibus oneribus ingravetur intelligit. Prohibet ergo hujuscemodi homines diabolicis fraudibus insi
Abbreviated transcription (Latin):
Sꝑ̃t ⁊ aĩe iuistoꝵ bñdicite dominũ ¶Aliqnͣdo
spc̃ aĩam iumentorum significat. Unde sa¬
lomon ait. S p̃c uimentorum cescendat de¬
orsum¶Ili quando uocem hominis siginsi¬
cat. Unde dicit apłs. Si ore in lingua spt̃¬
nõ mẽs orat. mens autem mea sine fruc¬
tu est. orabo ergo spiritu. orabo et mente.
aliquando increpationem celestem. unde
dicitur. in psalmo. Ab increpatione tua do
delinqñtes ppłos increpabant. quatinus a
uicus recederet aliqnͣdo uencum. ut est illud.
in spũ uehem̃ti ꝯteres naues tharsis ¶Et ĩ
contrariam partem spc̃ noĩe spiritalia uici¬

Expanded text:
s et animae justorum, benedicite Dominum . Aliquando spiritus animam jumentorum significat. Unde Salomon ait: Spiritus jumentorum descendat deorsum . Aliquando vocem hominis significat. Unde dicit Apostolus: Si orem lingua, spiritus meus orat: mens autem mea sine fructu est. Orabo ergo spiritu, orabo et mente . Aliquando increpationem coelestem. Unde dicitur in psalmo: Ab increpatione tua, Dodelinquentes populos increpabant, quatenus a vitiis recederent. Aliquando ventum, ut est illud: In spiritu vehementi conteres naves Tharsis . Et in contrariam partem spiritus nomine spiritalia viti
Abbreviated transcription (Latin):
ã.i. liua. et dc̃a lũia ꝙ ex eis lumen ma¬
nat uł ꝙ ex nucõ sui clausã teneant lu¬
cẽ aut extrinsecus accepta. ĩ sui p̾ponẽdo
ꝑ cordis demonstͣt intuitũ. ꝙ psalmista
ostendit dicẽs. leuaui octulos meos ad mõ¬
et iude. nã cũ dic̾ leuaui ostendit se ad cõ¬
tẽplõe aliꝙͣ fuisse prouecti. ¶enare eĩ est
aliꝙͣ ad alciora tnͣsferre octulos meos uti¬
q cordis aspectũ. de quib sc̃ptũ ẽ. Reuela
occulos meos. et cõsid̾abo mirabilia de le¬
ge tua.¶ Et illd̾. p̃ceptũ ꝯĩ lucidũ illu̾uãs
occulos. nã si istos carͣles aũtas. quid po¬
tiuss inde ꝑfic̾e. si montes consitos silius.
aut saxis squalentib legiss intendẽ. S hoc
si spĩtalr̃ ĩquiras õmo ꝓficuũ ẽ. ut occulos
cordis sui siue ad sc̃os uiros sñ ad libros
d̾iuos. Sine ad sb̾limes angłos credatur
eleuasse. qui magnitudĩe ⁊ firmitate sua
ue montes st̃. uñ ẜ competens sustine ba¬

Expanded text:
em et lumina: et dicta lumina, quod ex eis lumen manat, vel quod ex initio sui clausam teneant lucem, aut extrinsecus acceptam visui praeponendo sum, sed etiam cordis demonstrat intuitum. Quod Psalmista ostendit, dicens: Levavi oculos meos in monmini . Nam cum dicit, Levavi, ostendit se ad contemplationem aliquam fuisse provectum. Levare enim est aliquid ad altiora transferre. Oculos meos, utique cordis aspectum; de quibus scriptum est: Revela oculos meos, et considerabo mirabilia de lege tua ; et illud, Praeceptum Domini lucidum, illuminans oculos . Nam si istos carnales advertas, quid potuisset inde proficere, si montes consitos silvis aut saxis squalentibus elegisset intendere? Sed hoc si spiritualiter inquiras, omnino proficuum est; ut oculos cordis sui, sive ad sanctos viros, sive ad libros divinos, sive ad sublimes angelos credatur elevasse, qui magnitudine et firmitate sua vere montes sunt, unde etiam competens sustineba
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ dñm. et opificẽ m̃di hus cecequant que
fecit astruentes. nicħ posse fieri p̃t̾ꝙͣ m̃di cõ¬
tin racõ. Quã orbẽ negant dm̃ fecisse ut r̃go
pareret. aut mortuoꝵ corpa resurgerent
qr stultũ ẽ inquiũt ut deus fec̾it ult qm¬

Expanded text:
ominum, et opificem mundi his coaequant, quae fecit, astruentes nihil posse fieri praeterquam mundi continet ratio; quamobrem negant Deum fecisse, ut Virgo pareret. aut mortuorum corpora resurgerent, quia stultum est, inquiunt, ut Deus fecerit ult
Abbreviated transcription (Latin):
nouacła u̾bi dĩet doct̾na. et om̃e pcc̾m ĩ fi¬
delitatis eiꝰ ꝙ mortuu̾ et mane ẽ ab rada¬
tur. hoc ẽi st̾ capilli capitis ⁊ ungłe mulie¬
ris. atq demũ saluari lauacro mũdata
neq sensib neq actib ĩmũdũ aliꝙͣ aut
mortuũ g̾at ¶Edme sc̃ ꝓpͥe nõ cesi capil¬
li. et ẽ grecꝰ ẜio. Naui comas greci can¬
fideli famulatu adherent. Uñ in cãtico cã¬
cicoꝵ sponsa de sponso dicit. Come euis
sit̾ elate palmaꝵ ingre qiͣ coruus Hee¬

Expanded text:
novacula verbi Dei et doctrina omne peccatum infidelitatis ejus, quod mortuum et inane est, abradatur hoc enim sunt capilli capitis, et ungulae mulieris, atque demum salutari lavacro mundata neque sensibus, neque actibus immundum aliquid aut mortuum gerat. Comae sunt proprie non caesi capilli, et est Graecus sermo. Nam comas Graeci caifideli famulatu adhaerent. Unde in Cantico canticorum Sponsa de Sponso dicit: Comae ejus sicut elatae palma