comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tisunt dipene diuersaz & doci inquit ad oos sibonũ este ⁊nioco liseris
missir e pene diunea &si non qui escite: & ad pender̃ mercedẽ meã
triginta argenteos Et dixit dñs adme. Prorce illud ad statuartũ
dicorũ preium quod ad precia tussũ abeis E tuli dox argenios
falsitetis q̃uod neo cum haebiz ico nec cum hox congruat tanslo¬
toribus & quodhis maius est err& in nomine : pr̃o ⁊ acharia

Expanded text:
ra sunt et paene diuersa: et dixi, inquit, ad eos: si bonum est in oculis uespenderunt mercedem meam triginta argenteos. et dixit dominus ad me: proice illud ad statuarium, decorum pretium, quod adpretiatus sum ab eis. et tuli triginta argenteos falsitatis, quod nec cum Hebraico nec cum septuaginta congruat translatoribus et, quod his maius est, erret in nomine — pro Zacharia
Abbreviated transcription (Latin):
nmos nn latinũ uestit egreco. ⁊ Nec adsedit lrter te clor on sen fuir ei sa¬
ridiou scadium inter ꝑ tatione setorsee s elquasi captiuos sensus in su

Expanded text:
imos in Latinum uertit e Graeco nec adsedit litterae dormitanti et puimos in Latinum uertit e Graeco nec adsedit litterae dormitanti et putida rusticorum interpretatione se torsit, sed quasi captiuos sensus in su
Abbreviated transcription (Latin):
aduerbum exprimat inlatinum: Plus aliquid dicam: eundem in siu
lingua pro seuerlus interpr&&ur: Videbit ordinem rediculum &
po&am doquentis simum uox loquentem: uerum nescrptorũm eoiũ¬
paruasit auctoritas. Quam quam hoc tantum probare uoluerim
mesemper ab elescentia non uerba sedsententus trans tulisse
ualis suꝑ hoc genere praefatiuncula sit in libro quo becti anton
unadistribitur Ipsius lectione cognosce exalia in aliam linguam
aduerbum expressa trans latio sensus operit: & uel utilartogram¬
ne sata strangulat Dum enim casibus &e figuris serut oratio: q uod¬
breui portrat indiçare sermone. Longo ambita circũaens posap l¬
bi hnoe iegitus ent̃ uitins. Itabertũ antonũ topetente tras. suesox nau
nlildestt ea sen sio cum aliquid desit exuerbis : Alisollabas aucupentut¬
a lul toras tatquere sententius: dies medeficie sio menr̃ q nehems is
ner prelatis testimonia replicuuero: suffiere abpsentroomirosse

Expanded text:
ad uerbum exprimat in Latinum — plus aliquid dicam -,.eundem sua in ad uerbum exprimat in Latinum — plus aliquid dicam -,.eundem sua in lingua prosae uerbis interpretetur: uidebit ordinem ridiculum et poetam eloquentissimum uix loquentem.f Uerum ne meorum parua sit auctoritas — quamquam hoc tantum probare uoluerim, me semper ab adulescentia non uerba, sed sententias transtulisse — qualis super hoc genere praefatiuncula sit, in libro, quo beati Antonii uita describitur, ipsius lectione cognosce: ex alia in aliam linguam ad uerbum expressatranslatio sensusoperit et ueluti laeto gramine sata strangulat.dum enim casibus et figuris seruit oratio, quodbreui poterat indicare sermone, longoambitu circumactauixexplicat. hoc igitur ego uitans ita beatum Antonium te petente transposui, ut nihil desit ex sensu, cum aliquid desit exuerbis. aliisyllabasaucupenturetlitteras, tu quaere sententias. dies me deficiet, si omnium, qui ad ssse
Abbreviated transcription (Latin):
citer inginti. Esimili tuncquoq errore deceptus. Ceste hoc mihi
auobis obiciendum nesciens cum eusebi . xponi Rom. in latinũ uesterẽ:
Tali inter e&era prefatione usus sum. Difficile est alienas lineas in¬
sequentem : non alicubi excedere : Arduum ut quae in alia lingua
bene dicta sunt : eundem decorem in tranflationẽ conseruent: Sig¬
nificatũ est aliquid unius uerbi pro pri&atem. non habeo meum quo
idefferam: Etdum quero Implere sententiam: longo am bitu ute bre¬
uis uiaespatia consummo: Accedunt hrper batorum anfactus
dissimib tudines casuum. Hari&as figurarum. ipsum postremosu
&ut itadicam uernaculum linguae egenus sud uerbum int̃ pr&ce
ab surde resonant: Siobnecessitatem aliquid in ordine uel in
ser mone mutauero: ab interpr&is uidebor officio recesfisses &
post multa quae nunc persetqui ociosumest &iam hoc adedidi: quod¬
sicui non uid&ur linguat gatiam interp̃tatione mutart : homerum

Expanded text:
citer uiginti et simili tunc quoque errore deceptus, certe hoc mihi citer uiginti et simili tunc quoque errore deceptus, certe hoc mihi a uobis obiciendum nesciens, cum Eusebii apovtxov in Latinum uerterem, tali inter cetera praefatione usus sum: difficile est alienas lineas insequentem non alicubi excidere, arduum, ut, quae in alia lingua bene dicta sunt, eundem decorem in translatione conseruent. significatum est aliquid unius uerbi proprietate: non habeo meum, quo id efferam, et, dum quaero inplere sententiam, longo ambitu uix breuis uiae spatia consummo. accedunthyperbatorumanfractus, dissimilitudines casuum, uarietates figurarum, ipsum pstremo suum et, ut ita dicam, uernaculum linguae genus:si ad uerbum interpretor, absurde resonant; si ob necessitatem aliquid in ordine, in sermone mutauero, abinterpretisuideborofficiorecessisse. et post multa, quae nunc persequi otiosum est, etiam hoc addidi: quodsi cui non uidetur linguae gratiam interpretatione mutari, Homerum
Abbreviated transcription (Latin):
uer bum neces se habui reddere: sed genus ominium uerbo rum ue¬
q ser uaui. Non enim meiͣ ad numetane loc toriputau opostere . sed
tamquam adpendere ⁊ rursumq: in calce sermonis: quorum ego atortao¬
nessitut spero ita ex pressero Vistutibus utens illoꝵ omnibus id est sen¬
tentus & earum figuris &rerũ ordinẽ uerba ꝑs equens: Eatenus ut ea non ab¬
orreant amorenr̃o: Quaesi egrecis omnia conuerra non erunt : tamen¬
ut generis eiusdem sinte laborauimus: Sed & oratius uir acutus & doq¬
tus. hoc idem in aste po&ica erudito inter pr&i precepit : Nec ue¬
bo uerbum curabis reddere Fidus interpres terentius menandram
plautus &cecilius u&eres comicos inter pr&ati sunt : Num quid he¬
rent in uerbis. ac nondecorem magis &elegantiam. in trans lationẽ
conseruant : quam uos ueritatem : Interpr&ationis hanc eruditi
lalcornauñ nuncupant : Vnde & ego doctus actalibus ante annos cir¬

Expanded text:
uerbum necesse habui reddere, sed genus omnium uerborum uiuerbum necesse habui reddere, sed genus omnium uerborum uimque seruaui. non enim me ea adnumerare lectori putaui oportere, sed tamquam adpendere. rursumque in calce sermonis: quorum ego, ait, orationes si, ut spero, ita expressero uirtutibus utens illorum omnibus, id est sententiis et earum figuris et rerum ordine, . uerba persequens eatenus, ut ea non abhorreant a moreut generis ejusdem sint, elaboravimus. » Sed et Horatius vir acutus et doctus, hoc idem in 309 Arte Poetica erudito interpreti praecipit: Nec verbum verbo curabis reddere, fidus Interpres. Terentius Menandrum, Plautus et Cecilius veteres comicos interpretati sunt. Numquid haerent in uerbis ac non decorem magis et elegantiam in translatione conseruant? quam uos ueritatem interpretationis, hanc eruditi xaxoCvjXiav nuncupant. unde et ego doctus a talibus ante annos cir
Abbreviated transcription (Latin):
cubal mittetuã espe desenfu nec res addtas nes aliquod ielogina comfetefe
cuim  ntintelegendo ut nibil intellegant: Edum alienam in peritium
ordo mysterium est Non urbũ euerbo : sed sensũ exprimere derenu: habeo¬
ꝙ huusre magistrum tullium. qui pro tagoram platonis. &oe cobritun
xeno fontis & iscini & de monstenis duas contrase orationes pulecherti¬
mas trans tulit: Quanta in ills pr&er imserit quanta ad diderti iquan¬
ta mutauerit ut ꝓpri&item alterius linguae sius propri&ttibus explica¬
t& : Non est huius temporis dicere: Sufficit mihi ipsus transsatoris auforitas
Quita inprologo earundtiem orationum locutus est: Putaui mibi susci
piendũ laborẽ : utilem studiosis mihi quidem ipsi non neces saruem n¬
onuestient᷑ ex atticis du orum eloquentis simorũ Nobilissimas oratonos
inter seq contrarias. a escinis & demonsthenis: Nec conuest ut t̃ pres :
sedut oritor sententus hisdem & earum formis tanffiguros quiro
uerbs ad nostram consu&udinem aptis In quibus nanep uerbo

Expanded text:
nihil mutatum esse de sensu nec res additas nec aliquod dogma confictum, faciunt ne intellegendo, ut nihil intellegant, et, dum alienam inperitiam  et uerborum ordo mysterium est, non uerbum e uerbo, sed sensum exprimere de sensu. habeoque huius rei magistrum Tullium, qui Protagoram Platonis et Oeconomicum Xenofontis et Aeschini et Demosthenis duas contra se orationes pulcherrimas transtulit. quanta. in illis praetermiserit, quanta addiderit, quanta mutauerit, ut proprietates alterius linguae suis proprietatibus explicaret, non est huius temporis dicere. sufis  auctoritas, qui ita in Prologo earumdem orationum locpiendum laborem utilem studiosis, mihi quidem ipsi non necessarium. conuerti enim ex Atticis duorum eloquentissimorum nobilissimas orationes inter seque contrarias, AeschinietDemosthenis, necconuertiutinterpres, sed ut orator, sententiis isdem et earum formis tam quam figuris, uerbis ad nostram consuetudinem aptis. in quibus non pro uerbo
Abbreviated transcription (Latin):
Nesciebat quidix̃ unius uxoris uirum: ipse mandauit. in rep̃ hensibile
sobrium. prudentem ornatum. hospitalem doctorẽ modestũ : Non
uinolentũ. non ꝑcussorẽ Nonlitigiosũ non auarum nonne of
fitum : Ad omnia claudimus oculos solas uidemus uxo ros: Quod
autẽ ait: ne in suꝑbiã elatus incedat iniudicium diaboli Quis non exem¬
plo uerum ꝓb& : ignorat momentaneus sacerdos humilitatem: & man¬
su&udinẽ rusticorũ Igno rabat blanditias xp̃ianas. nescit seipsum
contem nere. dedignitate trans festur ad dignitatẽ: Non ieiunauit
ñ fleuit. non mores suos sepe rep̃ hendit. & ad sidua meditatione cor¬
rext : Non substantiã pauperib erogauit: De cithedra quo modo ducũ¬
deithiedtum: TIdest d supba adsurbum. Iudicuagi am anctoos haluebi

Expanded text:
nesciebat? qui dixit: unius uxoris uirum, ipse mandauit inrepreliensibilem, nesciebat? qui dixit: unius uxoris uirum, ipse mandauit inrepreliensibilem, sobrium, prudentem, ornatum, hospitalem, doctorem, modestum, non uinolentum, non percussohytum. Ad haec omnia claudimus oculos, solas videmus uxores. Quod autem ait: ne in superbiam elatus incidat in iudicium diaboli, quis non exemplo uerum probet? ignorat momentaneus sacerdos humilitatem et mansuetudinem rusticorum, ignorat blanditias Christianas, nescit se ipse contemnere, de dignitate transfertur ad dignitatem; non ieiunauit, non fleuit, non mores suos saepe reprehendit et adsidua meditatione correxit, non substantiam pauperibus erogauit: de cathedra, quod dicitad cathedram, id est de superbia ad superbiam. iudicium autem et
Abbreviated transcription (Latin):
uant. astifici⁊em peramento. sedut qđ populis precepturus est : prius a do¬
mesticis exigat: Filios habentẽ subditos cum omni castitate : Nescilic& imi¬
tentur filios haeli qui in uestibulo templi cum mulierib dor mieban:
& religionẽ predã putantes Quicquid optimũ inhostus erat insuas
dilitias conuestebant : Non ne offitum : ne in superbiã elatus in iudi¬
cium incedat diaboli Mirari satis nonqueo: quae hominũ tanta sit cecitas
Deuxoribus ante baptis mũ putare. & rem in baptis mate mostuã im¬
mo cum xp̃o uiuificatam. in calumniã trahere: cumtam aꝑtum
euidensq preceptum nemo custodiat: Heri caticuminus. hodie pontifex:
Heri in amphiteatro hodie inecclesia: Ues pere incrco mane In
altari: Dudum fautor histrionũ : nunc uirginum consecrator: Num
ignorabat a postolus tergiuersationes nostras. & argumentoꝵ ineptias

Expanded text:
uant artifici temperamento, sed ut, quod populis praedicatums est, prius a douant artifici temperamento, sed ut, quod populis praedicatums est, prius a domesticis exigat. filios habentem subditos cum omni castitate: ne scilicet imitentur filios Heli, qui in uestibulo templi cum mulieribus dormiebant et religionem praedam putantes, quidquid optimum in hostiis erat, in suas delicias conuertebant. non neophytum, ne in superbiam elatus in iudiciumincidatdiaboli: mirari satis non queo, quae hominum tanta sit caecitas de uxoribus ante baptismum disputare et rem in baptismate mortuam, immo cum Christo uiuificatam, in calumniam trahere, cum tam apertum euidensque praeceptum nemo custodiat. heri catechumenus, hodie pontifex; heri in amphitheatro, hodie in ecclesia; uespere in circo, mane in altari; dudum fautor strionum, nunc uirginum consecrator: num ignorabat apostolus tergiuersationes nostras et argumentorum ineptias
Abbreviated transcription (Latin):
mudi forionsua quao ꝑsexcentos annos sobNlate equrfedeomt:
dorsum posuit ad flagella Et maledictus non remaledait: sed modestũ
duob malis unum ad posunit bonũ. ut temulentia &ira. modestia resten&
Non litgiosum : non auarũ: Nihilest in potentius arrogantia rusticorũ : Qu
garrulitatem aucto ritatẽ putant. & parati semꝑ adlites Insubiatum
sibi gragem tumidis sermonibus tonant: Auaritiã in sacerdote uitanda
& samuhel doc&. Nihil corã populo eri puissoso cuiquã ꝓbane : & ap¬
lorum pauꝑtas qui refrige ria sumptuũ aftatrib  accipiebant. Et
preer uictum atq uestitum. nihilsealiud nec habere nec uelle gloriabant᷑
uam adti motheum auaritiã : ad titum turpis lucri cupiditatẽ aꝑtis¬
sime notat: Domum suam bene regentem: non ut opes augat : non ut
regias par& aepulas. non ut celatas patenas struit & fasides aues lentis uapo¬
ribus coquat : qui ad ossa perueniant. & super ficiẽ carnium non dissol¬

Expanded text:
nudat femora sua, quae per sexcentos annos sobrietate contexerat. dorsum suum posuit ad flagella et maledictus non remaledixit. sed modestum: duobus malis unum obposuit bonum, ut temulentia et ira modestia refrenetur. non litigiosum, non auarum: nihil enim inpotentius arrogantia rusticorum, qui garrulitatem auctoritatem putant et parati semper ad lites in subiectum sibi gregem tumidis sermonibus tonant. auaritiam in sacerdote uitandam et Samuel docet nihil coram populo eripuisse se cuiquam probans et apostolorum paupertas, qui refrigeria sumptuum a fratribus accipiebant et praeter uictum atque uestitum nihil se aliud nec habere nec uelle gloriabantur. quam ad Timotheum auaritiam, ad Titum turpis lucri cupiditatem apertissime notat. domum suam bene regentem: non ut opes augeat, non ut regias paret epulas, non ut caelatas patinas struat et Phasides aues lentis uaporibus coquat, qui ad ossa perueniant et superficiem car- Dium non dissol
Abbreviated transcription (Latin):
t& uirum ꝑdidisse . non p̃misissae : Quoꝵ alterum doloris alterum
udii est : Primqi hominis creatura nosdoceat plures nuptius sefutare :¬
nus adum. & unu eua. immo unu exeo costu separatur infeminam:
r sumq: quod diuisum fuerat. nuptiis copulatur. dicente scriptura.
runt duo in carne una non induus nec intres: propter quod relin¬
u& homo patrem & matrem & udherebit uxorisuae cestenonuxo¬
b: ÷ quod testimoniũ paulus edisserens: adxp̃m sefest & udecclesium
& primus adam incarne & secundus in sp̃ũ monogamussit: sit unu
ua mater cunctoꝵ uiuentium : & una ecclesiu parens omnium xp̃ian¬
m: sicut illam muledictus lamech induus diuisit uxores. sichancher&ici
plures ecclesius lacerant: Quȩ iuxta a pocali psin lohannis : synugoge
agis diuboli appellandae sunt quam xp̃i conciliubula: Legimus in car¬

Expanded text:
uirum putet perdidisse, non praemisisse, quorum alterum doloris, alterum uirum putet perdidisse, non praemisisse, quorum alterum doloris, alterum gaudii est. Prima hominis creatura nos doceat plures nuptias refutare. unus Adam et una Eua — immo una ex eo costa — separatur in feminam rursumque, quod diuisum fuerat, nuptiis copulatur dicente scriptura: erunt duo in carne una — non in duas nec in tres-; propter quod relinquet homo patrem et matrem et adhaerebit uxori suae, certe non uxoribus. quod testimonium Paulus edisserens ad Christum refert et ad ecclesiam, ut et primus Adam in carne et secundus in spiritu monogamus sit. una Eua mater cunctorum uiuentium et una ecclesia parens omnium Christianorum. sicut illam maledictus Lamech in duas diuisit uxores, sic hanc heretici in plures ecclesias lacerant, quae iuxta Apocalypsin Iohannis synagogae magis diaboli appellandae sunt quam Christi conciliabula. legimus in car
Abbreviated transcription (Latin):
est ꝑ officium coniugaleri. aduiduitatis continentiã: extrema. imi
iecta. necogites. nec aliena & longe positu exemplu ꝑquiras: habes auiã
itrem amitam quarum tibi habundans imitatio atq doctrinu & p̃cep
uuendi normu uistutum est: sienimmultae in coniugio uiuentibus
uc uiris intellegunt illud a postoli. omniu licent sed non omnia expe¬
unt. & castrał se ꝓpt̃ segnu caeloꝵ. uel a secundu natiuitate postlaua
ex consensu uel postnuptius exardore fidei. Curuiduuq̃ iudiciodm̃
abstulit : oblatam occasionẽ arripiat libestutis ut sui corporis habe
potestutem. Nerursum ancillu fiat hominis : & ceste multo luborio¬
sest non frui eo quod habeas: quam desiderare quod a miseris: unde
urginitas ieo felisior est: quod carnis in coitiuu nonnouit: &uidui
in illo sollicior quod p̃teritas animo recolit uoluptutes: maxime sise

Expanded text:
est per officium coniugale ad uiduitatis continentiam. extrema, immo est per officium coniugale ad uiduitatis continentiam. extrema, immo abiecta ne cogites nec aliena et longe posita exempla perquiras. habes auiam, matrem, amitam, quarum tibi abundans imitatio atque doctrina et praecepta uiuendi norma uirtutum est. si enim multae in coniugio uiuentibus adhuc uiris intellegunt illud apostoli: omnia licent, sed non omnia expediunt, et castrant se propter regna caelorum uel a secunda natiuitate post lauacrum ex consensu uel post nuptias ex ardore fidei, cur uidua, quae iudicio domini s dedit, dominus abstuli et oblatam occasionem arripiat libertatis, ut sui corporis habeat potestatem, ne rursum ancilla fiat hominis ? et certe multo laboriosius est non frui eo, quod habeas, quam desiderare, quod amiseris. unde et uirginitas in eo felicior est, quod carnis incentiua non nouit, et uiduitas in illo sollicitior, quod praeteritas animo recolit uoluptates, maxime si se
Abbreviated transcription (Latin):
orientis atq occidentis synodicis consultationibus sesponderem : u
duo inter separia uilissimorum eplebe hominum conparatu: unum qui
uinginti sepeliss& uxores : alteramq̃ uicesimum secundum habuiss& mi¬
ritum: extremo sibi ut ipsi putubant matrimonio copulatos : Summaom¬
nium expectatio uirorum pariter ac feminarum. posttantos rudes
quẽ primum efferret : uicit muritus & totius drbis populo confluente
multi nubere fer&rum p̃cedebat: quid dicimus tulimulieri: nempe
illud quod dñs samuritanȩ : uiginti duos hubuisti muritos. & istum a
nunc sepeliris non esttuus: Ituq obsecrote relegiosu in xp̃o filiuia
testimoniu istu non noueris quib: in continentibꝰ & miseris subuenis
sedillu potius lectites quibus pudicitia coronitur: sufficit tibi q
ꝑdidisti primum uirginitatis gradum: & ꝑtestium uenisti ad secundia

Expanded text:
orientis atque occidentis synodicis consultationibus responderem, uidi orientis atque occidentis synodicis consultationibus responderem, uidi duo inter se paria uilissimorum e plebe hominum conparata, unum, qui uiginti sepelisset uxores, alteram, quae uicesimum secundum habuisset maritum, extremo sibi, ut ipsi putabant, matrimonio copulatos. summa omnium expectatio uirorum pariter ac feminarum: \'post tantas rudes quis quem primus efferet?\' uicit maritus et totius urbis populo confluente multinubae feretrum praecedebat. quid dicimus tali mulieri? nempe illud, quod dominus Samaritanae: \'uiginti duos habuisti maritos et istum, a quo nunc sepeliris, non est tuus.\' Itaque obsecro te, religiosa in Christo filia, ut testimonia ista non noueris, quibus incontinentibus et miseris subuenitur, sed illa potius lectites, quibus pudicitia coronatur. sufficit tibi, quod perdidisti primum uirginitatis gradum et per tertium uenisti ad secundum, id
Abbreviated transcription (Latin):
animulia : Habuit & homines. habuit & serpentes: indomo q̃q magnu
uasa diuersu surt: aliu & in honorem. aliu in contumeliam : ẽ& cratera
bibendum est & mutulu ad secr&iora naturae : namcumiꝰ sement᷑e ters
bonae cortesimum & sexugesimum & trȩcesimũ fructum euangeliu di¬
ceant. & centenurius ꝓuirginitatis coronũ primum gradum tenea
sexu genurius ꝓlubose uiduurum in secundo sit numero tri¬
cenurius federa nuptiurum ipsudigitorum coniunctione test&ur
Digamu in quo erit numero :immo extra numerum : Ceste inbonu t̃ra
non oritur : sed inueprib: & spin&is uulpiumq̃: herodi impiissimo conp¬
rantur: ut in eo seput& eẽ luudubilẽ sis costis meliorsit : si publicarum
bidinum uictimus super&. siuni sit prostituta non plurib: remdictu¬
russum incredibilem. multoꝵ testimoniis ab probo: Anteannos plurim
cumin casthis ecclesiusticis iuuarem damasum romunae urbis ep̃m &

Expanded text:
animalia; habuit et homines, habuit et serpentes. in domo quoque magna animalia; habuit et homines, habuit et serpentes. in domo quoque magna uasa diuersa sunt, alia in honorem, alia in contumeliam. est et crater ad bibendum, est et matula ad secretiora naturae. nam cum in semente terrae bonae centesimum et sexagesimum et tricesimum fructum euangelia doceant et centenarius pro uirginitatis corona primum gradum teneat, sexagenarius pro labore uiduarum in secundo sit numero, tricenarius foedera nuptiarum ipsa digitorum coniunctione testetur, digamia in quo erit numero ? immo extra numerum. certe in bona terra non oritur, sed in uepribus et in spinetis uulpium, quae Herodi inpiissimo conparantur, ut in eo se putet esse laudabilem, si scortis melior sit, si publicarum libidinum uictimas superet, si uni sit prostituta, non pluribus. Rem dicturus incredibilem multorum testimoniis adprobabo. ante annos plurimos, cum in chartis ecclesiasticis iuuarem Damasum, Romanae urbis episcopum, et
Abbreviated transcription (Latin):
ste suffocatis luqueo faucibus & mutuis conplexib setenentes :¬
uodigitur barbare castitati non potuit inferre captiuitas. hoc
patrona nobilis faciat & experi&ur alterum uirumq̃ priorem
ut bonum ꝑdidit autmulum ex ꝑtaest. ut rursum contra iudiciũ
facere nitutur : Quids statim secunđ ꝑdiderit soci&ur & testiõ :
sulle dormierit inquastum quintumq proced&. nt̃ quo a mere¬
tribus differat: Omniratione uiduae prouidendum est : necastitati
primos excedut limites : quodsi excesserit . & uere cundiã superq ma¬
tronulem : in omñe debachubitur luxuriam. ita ut proph&am mere¬
tur audire dicentem: facies mer&ricis factuest tibi inpudoratu estũ
quidigitur damnumus secundu matrimonius minime: sed primu lau¬
lamus: abicimus deecclesi digamos absit: sed monogamas ad continen
prouocamus : In arca noe non solum mundu sed & in mundu fuerunt

Expanded text:
pertae suffocatis laqueo faucibus et mutuis conplexibus se tenentes. Qpertae suffocatis laqueo faucibus et mutuis conplexibus se tenentes. Quod igitur barbarae castitati non potuit inferre captiuitas, hoc matrona nobilis faciet et experietur alterum uirum, quae priorem aut bonum perdidit aut malum experta est, ut rursum contra iudicium dei facere nitatur ? quid ? si statim secundum perdiderit, sortietur et tertium? et si ille dormierit, in quartum quintumque procedet, ut quo a meretricibus differat ? omni ratione uiduae prouidendum est, ne castitatis primos excedat limites. quos si excesserit et uerecundiam ruperit matronalem, in omnem debacchabitur luxuriam, ita ut prophetam mereatur audire dicentem: facies meretricis facta est tibi; inpudorata es tu. quid igitur ? damnamus secunda matrimonia ? minime, sed prima laudamus. abicimus de ecclesia digamos ? absit, sed monogamos ad continentiam prouocamus. in arca Noe non solum munda, sed et inmunda fuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
ensis utraq manuliberis in subicctũ sep̃cipituuit incendium. ne
udicitiae damna sentir&: & lucr&iũquȩ amissu gloria custitatis
ioluit pollutae conscientiae suꝑuiuere: Ac nemultu longo sermone
ontexam quae potes deprimo contra iouinianum uolumine neinedi¬
cationem tuam sumere : unum tantum quod in patriu tua gestum ÷
etp&um ut scias pudicitiã &iam burburis acferis & sanguinuriis
nibus cẽuenerabilẽ : Coens theutonum exultimis o zeani atq germa¬
ae profectu litorib om̃sgallius inunduuit : sepiusq cȩsis romunis exer¬
tib apuduquas sextias muri obpugnunte superatuest : quorum tre¬
intȩ matronȩ cum aliis seuiris captiuitatis conditione trahendas
se didicissent : Primum consulem de p̃catae sunt ut templo cereris
cueneris in seruitium traderentur : Quod cumnon in p&rarent. sub¬
ouente eas lictore cacsis paruulis liberis mane mostuae sunt re¬

Expanded text:
ensis utraque manu liberis in subiectum se praecipitauit incendium, ne ensis utraque manu liberis in subiectum se praecipitauit incendium, ne pudicitiae damna sentiret, et Lucretiam, quae amissa gloria castitatis noluit pollutae conscientiae superuiuere. ac ne multa longo sermone contexam, quae potes de primo contra Iouinianum uolumine in aedificationem tuam sumere, unum tantum, quod in patria tua gestum est, repetam, ut scias pudicitiam etiam barbaris ac feris et sanguinariis gentibus esse uenerabilem. gens Teutonum ex ultimis oceani atque Germaniae profecta litoribus omnes Gallias inundauit saepiusque caesis Romanis exercitibus apud Aquas Sextias Mario oppugnante superata est. quorum trecentae matronae, cum aliis se uiris captiuitatis condicione tradendas esse didicissent, primo consulem deprecatae sunt, ut templo Cereris ac Ueneris in seruitium traderentur. quod cum non inpetrarent submouente eas lictore, caesis paruulis liberis mane mortuae sunt re
Abbreviated transcription (Latin):
dmel maritos & filius sacerdotum siuiduȩ suerint. uesci debere de sacer¬
otidibus crbis mostuisque sicut patri & matri sicut exhibendum infe¬
iarum officium: sinautem aliosuiros acciperint : alienus eas & a patre
&a sacrificiis fieri &inter externus debere reputuri quod quidem ol¬
ruat &gentilitas in condemnationem nostri : si hoc non exhibeat ueritas
po. quod tribuit moidacium diubolo qui & custitatem reperit ꝑditricẽ ⁊¬
erophanta apud athenus euirat uirum & axerna debilitate fitcas¬
is flamen unius uxoris ad sacerdotium admittitur: flaminica q̃q
nus mariti uxorelegitur: ad tauri egrptu sacr& semel maritus adsu¬
ntur : Vt omittam uirginis uestȩ & apollinis iunonisq ahibae
xdianue. acmineruae quae ꝑ p&ua sacerdotii uirginitate
narcescunt : stringam breuiter seginam casthaginis quae magis ar¬
ere uoluit quã iarbe regi nubere: & hasdrubulis uxorem quae ad p̃¬

Expanded text:
semel maritos et filias sacerdotum, si uiduae fuerint, uesci debere de sacersemel maritos et filias sacerdotum, si uiduae fuerint, uesci debere de sacerdotalibus cibis mortuisque sicut patri et matri sic exhibendum inferiarum officium, sin autem alios uiros acceperint, alienas et a patre et a sacrificiis fieri et inter externas debere reputari. Quod quidem obseruat et gentilitas in condemnationem nostri, si hoc non exhibeat ueritas Christo, quod tribuit mendacium diabolo, qui et castitatem repperit perditricem. hierophanta apud Athenas eiurat uirum et aeterna debilitate fit castus, flamen unius uxoris ad sacerdotium admittitur, flaminica quoque unius mariti uxor eligitur, ad tauri Aegyptii sacra semel maritus adsumitur, ut omittam uirgines Uestae et Apollinis Iunonisque Achiuae et Dianae ac Mineruae, quae perpetua sacerdotii uirginitate marcescunt. stringam breuiter reginam Carthaginis, quae magis ardere uoluit quam Iarbae regi nubere, et Hasdrubalis uxorem, quae adpreh
Abbreviated transcription (Latin):
nequaquam amure dictum : & contra a postłi segulam. secundis nus¬
tiutor exuudiut: Duȩ enim suñ a postoli uoluntates : Vnu qua p̃cipit
dico autem innuptis &uiduis. bonum est illis sisic permanserint sicas
ego : Altera qua indulgit. si autem non se continent nubant melus
est enim nubere quam uri : Primum quiduelit: deinde quid cogatus
uelle demonstrat: uultnos ꝑmanere postnuptius sicut seipsum: & pr¬
positȩ beatitudinis a postoli ponit exemplum: si uutem nosuiderit nol
quodipse uult in continentiae nostrae tribuit indulgentiam. quam
eduabus elegimus uoluntatẽ : quod mugis uult & quod ꝑse bonum est
anquod muli comparatione fitleuius. & quodam modo necbonumẽ
quia p̃festur mulo : Ergo quielegimus quod a postolus non uult.
folle compellitur immo ad quiescit d&eriora cupientibus non a postoli sed
ostram facimus uoluntatem: Legimus in u&eri testumoito pontifices

Expanded text:
nequaquam amare dictum et contra apostoli regulam secundus nupnequaquam amare dictum et contra apostoli regulam secundus nuptiator exaudiat. duae emm sunt apostoli uoluntates: una, qua praecipit: dico autem innuptis et uiduis: bonum est illis, si sic permanserint sicut ego, altera, qua indulget: si autem non se continent, nubant; melius est enim nubere quam uri. primum, quid uelit, deinde, quid cogatur uelle, demonstrat. uult nos permanere post nuptias sicut se ipsum et propositae beatitudinis apostoli ponit exemplum. sin autem nos uiderit nolle, quod ipse uult, incontinentiae nostrae tribuit indulgentiam. quam e duabus eligimus uoluntatem ? quod magis uult et quod per se bonum est, an quod mali conparatione fit leuius et quodam modo nec bonum est, quia praefertur malo? ergo, qui eligimus, quod apostolus non uult, sed uelle conpellitur, immo adquiescit deteriora cupientibus, non apostoli sed nostram facimus uoluntatem. legimus in ueteri testamento pontifices
Abbreviated transcription (Latin):
tum eẽ priuilegium : ut non admittatur adultare nisiqui unum habuen
uxorem : Non solum enim ab officio sacerdotii digamus excluditur̃
abelemosina eclesiae. dum indigna putatur stipequae ad secundu conie¬
giu deuolutiẽ : quamquã in lege facerdotuli teneatur Xlaicus quita
sep̃bere deb& ut possit eligi in sacer dotium: Nonenim elegitur sidigan
suerit : Porro eliguntur exluicis sacerdotes: ergo & laicus ten&ur
mandito : ꝑ quod ad sacerdotiũ ꝑuenit: Aliud est quod uult a postolus:
aliud quod cogitur uelle ut concedat: secundu matrimoniu meae est
in continoitiae non illius uoluntatis : Vult om̃ẽe sicut scipsum. & ea co¬
giture queđi sunT : & solutos nequaquam ultra alligari : sed silubenter
in continentiam adbura thr̃u stu priuiderit peruenire : digamiae
porrigit manum. ut cũ unu mugis quamcum pluribus uolutentur : quo

Expanded text:
ntum esse priuilegium, ut non admittatur ad altare, nisi qui unam habuerit ntum esse priuilegium, ut non admittatur ad altare, nisi qui unam habuerit uxorem. non solum enim ab officio sacerdotali digamus excluditur, sed et ab elemosyna ecclesiae, dum indigna putatur stipe, quae ad secunda coniugia deuoluta est. quamquam in lege sacerdotali teneatur et laicus, qui talem se praebere debet, ut possit eligi in sacerdotium. non enim eligitur, si digamus fuerit, porro eliguntur ex laicis sacerdotes: ergo et laicus tenetur mandato, per quod ad sacerdotium peruenit. Aliud est, quod uult apostolus, aliud, quod cogitur uelle. ut concedat secunda matrimonia, meae est incontinentiae, non illius uoluntatis. uult esse omnes sicut se ipsum et ea cogitare, quae dei sunt, et solutos nequaquam ultra alligari. sed, si labentes per incontinentiam ad baratrum stupri uiderit peruenire, digamiae porrigit manum, ut cum una magis quam cum pluribus uolutentur. quod
Abbreviated transcription (Latin):
ellegi, Iubente enimdõ ut filu alerent purentes pauperes & redde¬
rent beneficiu senibusq̃ paruuli acceperant: scribue &pharisaei e
trario docebant filios ut parentibus responderent corban. hoc est doñ
quod alturi pollicitus sum & in templidonũ situame acceperis cybos uera
intuum refrigerium: atq itufiebit: ut egentib patre & mutre sacrificiũ
offerent filii. quod sacerdotes scribeq consumeren: siergo a postolus pau¬
peres uiduus eastamoi quaeudulescentulȩ sunt. & nullu debiliti
franguntur cogit suis munib: laborare ne grau&ur ecdesiu: & possit anis
uiduus sustenture. Quu excusatione utiturq̃ opib mundi fluit quae
potest &iam aliis ministrare. & deiniquo mamona faceresibi amicos qus
ossent eam in a&ernu secipere tabernacula simulq considera. quodu¬
duu noneligatur nisiunius uiri uxor: & nos putabumus sacerdotũ hocta¬

Expanded text:
ellegi. iubente enim deo, ut filii alerent parentes pauperes et reddeellegi. iubente enim deo, ut filii alerent parentes pauperes et redderent beneficia senibus, quae paruuli acceperant, scribae et pharisaei e contrario docebant filios, ut parentibus responderent: \'corban, hoc est donum, quod altari pollicitus sum et in templi dona promisi, si tu a me acceperis cibos, uertetur in tuum refrigerium\'. atque ita fiebat, ut egentibus patre et matre sacrificium offerrent filii, quod sacerdotes scribaeque consumerent. si ergo apostolus pauperes uiduas — eas tamen, quae adulescentulae sunt et nulla debilitate franguntur – cogit suis manibus laborare, ne grauetur ecclesia et possit anus uiduas sustentare, qua excusatione utitur, quae opibus mundi affluit, quae potest etiam aliis ministrare et de iniquo mamona facere sibi amicos, qui possint eam in aeterna suscipere tabernacula? simulque considera, quod uidua non eligatur nisi unius uiri uxor. et nos putabamus sacerdotum hoc ta
Abbreviated transcription (Latin):
lisimponuntur. quibus imperat ut discant domum suam colere. & remune¬
re parentes sufficienter eis tribuere : ut non grau&ur ecclesiu & possit
estis uiduis ministrarẽ dequibus scriptumest: honora uiduusq uerae
iduae suNt ⁊ hocest quaeomni auxilio suoꝵ destitutaeq̃ manib sui
borare non possunt . quus pauꝑtus debilitat a&usque confirit: quib
sspesest & omne opus oratio: ex quo intellegi datur adulescontulus uiduas
ceptis his quus excusat infirmitas : uel suo lubori uelliberorum acpr¬
inquorum ministerio delegari: Honor autẽ in p̃sentiurum : uel pro
limosina uel ꝓmunere accipitur. ut est illud: presbiteri duplici hono
łdigni habeantur. maxime quic laborant in uerbo & doctrinũ:
in euuangł dñs disserit mandatum legis inquodicitur. honora pa
dulatione frustrari. sedinuictis necessuriis ministrandis debere in¬

Expanded text:
ibus inponuntur. quibus imperat, ut discant domum suam colere et remuneibus inponuntur. quibus imperat, ut discant domum suam colere et remunerari parentes et sufficienter eis tribuere, ut non grauetur ecclesia et possit certis uiduis ministrare, de quibus scriptum est: honora uiduas, quae uere uiduae sunt, hoc est, quae omni suorum auxilio destitutae, quae manibus suis laborare non possunt, quas paupertas debilitat aetasque conficit, quibus deus spes est et omne opus oratio. ex quo intellegi datur adulescentulas uiduas exceptis his, quas excusat infirmitas, uel suo labori uel liberorum ac propinquorum ministerio deligari. honor autem inpraesentiarum uel pro elemosyna uel pro munere accipitur, ut est illud: presbyteri duplici honore dignis habeantur, maxime, qui laborant in uerbo et doctrina. et in euangelio dominus disserit mandatum legis, in quo dicitur: honora patadulatione frustrari, sed in uictus necessariis ministrandis debere int
Abbreviated transcription (Latin):
ina tui nuptiurum: Quodq addidit tantum indño: amputit &hnicorum
nugui. dequibus & inalio loco dixerat. nolite logumducere cum infidelib:
enim pasticipatio mniustitiae cum iniquituteᷤᷤ autꝙ̃ soci&us luci cum
nebris quae conuenientiu xp̃i cumbeliul: autꝙ̃ purs fideli cum in fidele
uiconsensus templo dĩ cumidolis : Ne scilic& aremus inboue &usino: n&uni¬
i nuptialis uuriosit textu subtegmine: exemploq tollit quod concesserat.
squusi peniteat eum sententiae suue r&rahit: beatior erit sisic ꝑ manserit.
landiri : quod non minus sexugenuriam electionẽ p̃cipit: Neq enim innup¬
as uel iuuenculus cogit ut nubunt. quidenuptiis quoq: loquitur : Tem
is breue est. suꝑest ut & quihabent uxoses. sic sint quusi non habeant : sed
chis uiduis disputatq̃ suoꝵ nutriuntur alimotisq̃: filioꝵ & nepotũ ciruic¬

Expanded text:
inatui nuptiarum. quodque addidit: tantum in domino, amputat ethnicorum inatui nuptiarum. quodque addidit: tantum in domino, amputat ethnicorum coniugia, de quibus et in alio loco dixerat: nolite iugum ducere cum infidelibus. quae enim participatio iustitiae cum iniquitate aut quae societas luci cum tenebris? quae conuentio Christi ad Belial aut quae pars fideli cum infidele? qui consensus templo dei cum idolis? ne scilicet aremus in boue et asino, ne tunica nuptialis uario sit texta subtemine. extemploque tollit, quod concesserat et, quasi paeniteat eum sententiae suae, retrahit: b e a tior erit, si sic permanserit, blandiri, quod non minus sexagenariae electionem praecipit. neque enim innuptas uel iuuenculas cogit, ut nubant, qui de nuptis quoque loquitur: t e mpus breue est; superest, ut et, qui habent uxores, sic sint, quasi non habeant, sed de his uiduis disputat, quae suorum nutriuntur alimentis, quae filiorum et nepotum ceruic
Abbreviated transcription (Latin):
nan abstrahat . ut mugis mulierem quulicumq uiro iunetam faciatẽ
quã diubolo: sed & adcorintheos talealiquid loquitur: Dico autẽ in¬
nuptis & uiduis. bonumẽ illis sisic ꝑmunserint ut ego: siaũ se non con¬
tinent nubunt: Melius est enim Nubere quamuri :Cur a postole :
stutim intulit. quiu peiusest uiri: alioquin ab solutum bonum est. & sine
mulier inquit alligatu ẽ uiro quum diuuir eius uiuit: quod sidor miers
uir eius libera est. cuiuult nubat tantum indño: bertior autem erit
s cꝓmanserit secundum meum consilium: Puto autẽ. quod & ego spm̃di
pos epistolurum: Viuente uiro mulier alligatu est: & mostuo soluti:er goma¬
fimonium uinculum est : & uiduitus solutio : uxor alligata est uiro &uir al¬
atus est uxoriuntuntũ ut sui corporis non hubeant potestitẽ : & ulter utrũ
bitum reddunt: Nec possent habere pudicitiae libestiteni: qui seruiunt do¬

Expanded text:
na abstrahat, ut magis mulierem qualicumque uiro iunctam faciat esse . na abstrahat, ut magis mulierem qualicumque uiro iunctam faciat esse . quam diabolo. sed et ad Corinthios tale quid loquitur: dico autem innuptis et uiduis: bonum est illis, si sic permanserint ut ego. si autem non se continent, nubant; melius est enim nubere quam u r i. cur, apostole ? statim infers: quia peius est uri. Alioquin absolutum bonum est et sine mulier, inquit, alligata est uiro, quamdiu uiuit uir eius. quodsi dormierit uir eius, libera est: cui uult, nubat, tantum in domino. beatior autem erit, si sic permanserit secundum meum consilium. puto autem, quod et ego spirittor epistularum. uiuente uiro mulier alligata est et mortuo soluta. ergo matrimonium uinculum est et uiduitas solutio. uxor alligata est uiro et uir alligatus uxori in tantum, ut sui corporis non habeant potestatem et alterutrum debitum reddant nec possint habere pudicitiae libertatem, qui seruiunt dom
Abbreviated transcription (Latin):
refilios: quã obcausam ne m&upastus x adulterio. filios negare cogant
matres familius ẽẽ : quure obsecro quiu multo tollerabilius est digamũ
ẽẽ quam scostum: secundum hubere uirum : quamplures adulteros
n altero enim miseriarium consolatio in altero poena peccati est
sequitur : Nullam occusionem dure aduersurio. muledicti gratiu
in quobreui accinctoq p̃cepto. multu simul monitu continentur:
Nepro positum uiduue : ex quisitior cultus in fam&. nec oculorum
nutib & hiluritute uultus iuuenum postse greges trahat: Ne
aliud uerbo aliud hubitu polliceatur. & conueniat ei uersiculus
ille uulgatus : Risit & arguto quiddum ꝓmisit ocello: atq utomnes
nubendi causas breui sermone concluder& curhoc p̃cipiss& ostend
licens: Iamenimq̃: dam abierun r&ro post satanan: Ideo ergo secun¬
du & sinecesse eẽ testiu . in continentib aperit matrimoniu : ut a sata¬

Expanded text:
re filios: quam ob causam? ne metu partus ex adulterio filios necare cogantur. re filios: quam ob causam? ne metu partus ex adulterio filios necare cogantur. matres familias esse: quare, obsecro ? quia multo tolerabilius est digamum esse quam scortum, secundum habere uirum quam plures adulteros. in altero enim miseriarum consolatio est, in altero poena peccati. sequitur: nullam occasionem dare aduersario maledicti gratia. in quo breui accinctoque praecepto multa simul monita continentur: ne propositum uiduae exquisitior cultus infamet, ne oculorum nutibus et hilaritate uultus iuuenum post se greges trahat, ne aliud uerbo, aliud habitu polliceatur et conueniat ei uersiculus ille uulgatus: risit et arguto quiddam promisit ocello. atque ut omnes nubendi causas breui sermone concluderet, cur hoc praecepisset, ostendit dicens: iam enim quaedam abierunt retro post satanan. ideo ergo secunda et, si necesse est, tertia incontinentibus aperit matrimonia, ut a sata
Abbreviated transcription (Latin):
son sum quaedam abierunt r&ro post satanan: o post& primũ
sonsum tracture p̃cepti & omnem loci huius continentiam dis¬
ideri atquea a postolicis uestigus insistentem nerunisuersum
dler utliei sol& unguem in pastẽ alteram dedinure supra
spserat quiulis uidua et deber& : unius uri ixor qui cliberos edocauit¬
quac in bonis operibus habuit testimonium. qua& ribulantibus desua
indeliciis ẽ uiuens mostuu est: stitimq infest. ut discipulum suum
omnimuniat astedoctrinae : Ad olescentiores autem uiduus deuitat
cum lasciuierint in xp̃onubere uolunt: Habentes damnationem quod
primum fidem irritum fecerunt : Propt̃has igitur quae fornicatae sunt
nificut : uult a postolus alterum matrimonium p̃ferens digamiam
nicationi: secundum indulgentiam dumtaxat: Non secundũ imperium
simulq singula testimonii uerbu tractandu sunt: Volo inquit adulis¬
contulus nubere : Curquȩ so : quiu nolo adulescentulus fornicari: procrea¬

Expanded text:
m quaedam abierunt retro pom quaedam abierunt retro posensum tractare praecepti et omnem loci huius continentiam discutere atque ita apostolicis uestigiis insistentem ne. transuersum quidem, ut dici solet, unguem in partem alteram declinare. supra scripserat, qualis uidua esse deberet: unius uiri uxor, quae liberos educauitquae in bonis operibus habuit testimonium, quae tribulantibus de sua deliciis est, uiuens mortua est. statimque infert et discipulum suum omni munit arte doctrinae: adulescentiores autem uiduas deuita, quae, cum lasciuierint in Christo, nubere uolunt habentes - damnationem, quod primam fidem irritam fecerunt. propter has igitur, quae fornicatae sunt nificat — uult apostolus alterum matrimonium praeferens digamiam fornicationi, secundum indulgentiam dumtaxat, non secundum imperium. Simulque singula testimonii uerba tractanda sunt. uolo, inquit, adulescentulas nubere: cur, quaeso? quia nolo adulescentulas fornicari. procrea
Abbreviated transcription (Latin):
mnib ex secrandam sinegure temptuuerit: P̃sestim cum postumus eius
implius nomoi patris seferat & nullusit excusatio desestȩ acsine hered
pmus sub quoꝵ patrocinio interdum sibi libido blanditur : ut quod ꝓpt̃
temperantiã suam faciunt : uideant᷑ facere desiderio liberorum :¬
ed quidego quusi ad r&ractantem loquor. cum audiam cam multo
alutii ꝓcesecclesiue uiture p̃sidio. quos cestutim diubolus inflam¬
at ut uiduae nrae castitatem probent. quam & nobilitus. & forma
a&as &opes faciunt cunctis ad p&ibilem: ut quanto plura suntq̃
npugnant pudicitiam : tanto uictricis maiora sint p̃mia: & quia
bis depostu egredientib quusi quidam scopulus opponitur ne
simꝰ ad pelugituta decurrere : & apostoli pauli scribentis ad
imotheum ꝓfestur auctoritus inqua deuiduis disputans ait :A lolo
uunem iuueniores nubere filios procreare matres familius essi

Expanded text:
omnibus exsecrandam, si negare temptauerit, praesertim cum postumus eius omnibus exsecrandam, si negare temptauerit, praesertim cum postumus eius Simplicius nomen patris referat et nulla sit excusatio desertae ac sine herede domus, sub quorum patrocinio interdum sibi libido blanditur, ut, quod propter intemperantiam suam faciunt, uideantur facere desiderio liberorum. sed quid ego quasi ad retractantem loquor, cum audiam eam multos palatii procos ecclesiae uitare praesidio, quos certatim diabolus inflammat, ut uiduae nostrae castitatem probet, quam et nobilitas et forma et aetas et opes faciunt cunctis appetibilem, ut, quanto plura sunt, quae inpugnant pudicitiam, tanto uictricis maiora sint praemia ? Et quia nobis de portu egredientibus quasi quidam scopulus opponitur, ne possimus ad pelagi tuta decurrere, et apostoli Pauli scribentis ad Timotheum profertur auctoritas, in qua de uiduis disputans ait: uolo autem iuniores nubere, filios p
Abbreviated transcription (Latin):
in exostitionem eurum multu descripturis sc̃ĩs exempla rep&entes uarios
testimoniorum inunã pudicitiae coronam texuimus : Nunc a gerachian
nob̵ sermoẽ : quae quodam uaticinio futurarum acdĩ praesidentis auxilio
nomos accepit quam auiac matris amitaeq ꝓbutarum in xp̃o feminurũ
nobilis turbu circumstut: queꝵ auiu m&roniua ꝑquudragintu annos
uidua ꝑscuerans : annum nob filium phanuelis de euungelio r&ulit: bi¬
ignu mater quastum & decimum inplens uiduitats annum: Centenurio
uirginum choro cingitur: soror celerini patris a gerachiae ꝙ̃ paruulam nu¬
triuit infantem & insuo natam suscepit gremio: ꝑ annos uiginti mariti
solatio destitutam. erudit neptem quod amatre didicit: Haccbreui ser¬
none ꝑstrixi : ut ostendam adolescentulam meam non presture monoga¬
miam generisuo sed reddere : Nectam laudandumẽe sit̾ribuat : quam

Expanded text:
in exhortatione earum multa de scripturis sanctis exempla repetentes uarios in exhortatione earum multa de scripturis sanctis exempla repetentes uarios testimoniorum flores in unam pudicitiae coronam texuimus. nunc ad Geruchiam nobis sermo est, quae quodam uaticinio futurorum ac dei praesidentis auxilio nomen accepit, quam auiae et matris amitaeque, probatarum in Christo feminarum, nobilis turba circumstat: quarum auia Metronia per quadraginta annos uidua perseuerans Annam nobis, filiam Fanuhelis, de euangelio retulit, Benigna mater quartum et decimum inplens uiduitatis annum centenario uirginum choro cingitur, soror Celerini, patris Geruchiae, quae paruulam nutriuit infantem et in suo natam suscepit gremio, per annos uiginti mariti solacio destituta erudit neptem, quod a matre didicit. Haec breui sermone perstrinxi, ut ostendam adulescentulam meam non praestare monogamiam generi suo sed reddere nec tam laudandam esse, si tribuat, quam
Abbreviated transcription (Latin):
mamfidem irritam fecerunt. concessit bigamiae p̃cepta non bonu
& iustificationes pessimus: Itu secundum indulgens maritum & tq
p&o : ut posteriorum oblitu in priora teextendas habens tuior dins
quus sequuris : Iudith de ebraca historia & annum filiã fanubas
deeu angelii claritatẽ. Quaedieb & noctib uersabarłur intem pli
& orationib atꝙ iciumis thesaurum pudicitiae conseruabant : Vr
& altera intrpoeclesiae diubolũ capite truncuit : Altera suluad
sermonis quȩso: ⁊ tbreuitatt̃ libelli non demopiu eloquii uel dem
ma esitribtate sed depudoris magnitudine estimes accedis se
dum uereor ignotis medium ingerere auribus & occultum iu¬
hiẽ ⁊ adacge rociam demono qacmia
nu&ere uia nouam semitam quȩrimus & inantiqua d&rituq materia ru¬
dem astis excogitamus elegatiam ut nec eadem sint & eadem siñ : unum it
& ꝑueniendi quo cupias multu compendiu : sepe aduiduas scripsimus: &

Expanded text:
idem irritam fecerunt, concessit digamiae praecepta non bona et iustificationes pessimas ita secundum indulgens maritum et te crebrius repeto, ut posteriorum oblita in priora te extendas habens tui ordinis, quas sequaris, Iudith de Hebraea historia et Annam, filiam Phanuelis, de euangelii claritate, quae diebus et noctibus uersabantur in templo et orationibus atque ieiuniis thesaurum pudicitiae conseruabant. unde et altera in typo ecclesiae diabolum capite truncauit, altera saluatorsermonis quaeso, ut breuitatem libelli non de inopia eloquii uel de materiae sterilitate, sed de pudoris magnitudine aestimes accidisse, dum uereor ignotis me diu ingerere auribus et occultum leI. AD GERUCHIAM DE MONOGAMIA. In ueteri uia nouam semitam quaerimus et in antiqua detritaque materia rudem artis excogitamus elegantiam, ut nec eadem sint et eadem sint. unum iter et perueniendi, quo cupias, multa conpendia. saepe ad uiduas scripsimus et