comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ putauer qđ hisdem ioħs negat . rectese indignũ ẽẽ
ad soluendũ corrigiam eius calciamenti denunciat
Acsia ꝑtedicat. Ego redẽpioris uestigia denudare non
ualeo quia sponsi nom̃ mihi inmeritus ñ usurpo qđ tam̃
intellegi & aliter potest: quisenim nesciat qđi calcia¬
menta & mortuis animalib fiantn In carnatus uero
dñs ueniens quasi calciatus apparuit : qui indiuimi tate sua
morticina corruptionis nr̃e ad supsit : Sed huius incirna¬
tionis misteriũ humanus oculus penetrare non sufficit:
Corrigia ergo calciamtiẽ. ligatura misterii. Ioħritaq:
soluere corrigiã calciam̃ tiei nonual& quia in carnatio¬
nis misterium nec ipse inuestigare sufficit qui hano per
ꝓphoie sp̃m̃ agnouit soluere calciam̃tũ nudare ẽ mem¬
bra quae ab ipso teguntur. &nudũ uerbũ. idẽ diuiniser¬
monis euidentissune quis poterit speculando &plicare
sermnonẽ nisi focte aliquib: imaginib &planare  &
misteria haec inbetharua pactasunt tratis ioꝵ¬

Expanded text:
 quod idem Joannes negat, recte se indignum esse ad solvendam corrigiam ejus calceamenti denuntiat; ac si aperte dicat: Ego Redemptoris vestigia denudare non valeo, quia sponsi nomen mihi immeritus non usurpo. Quod tamen intelligi et aliter potest. Quis enim nesciat, quod calceamenta ex mortuis animalibus fiant, incarnatus vero Dominus veniens, quasi calceatus apparuit, qui in divinitate sua morticina corruptionis nostrae assumpsit, sed hujus incarnationis mysterium humanus oculus penetrare non sufficit. Corrigia ergo calceamenti est ligatura mysterii. Joannes itaque solvere corrigiam calceamenti ejus non valet. quia incarnationis mysterium, nec ipse investigare sufficit, qui hanc per prophetiae spiritum agnovit. Solvere calceamentum nudare est membra, quae ab ipso teguntur, et nudum verbum, id est, divini sermonis evidentissime quis poterit speculando explicare sermonem, ni forte aliquibus imaginibus explicare, et Haec in Bethania facta sunt trans Jor
Abbreviated transcription (Latin):
Icionus qõ dilicentibus dõ oõia co operantur
in borum: Intantum enĩ om̃a cooperantur inbonũ
& conlaudant his qui diligunt dm̃ ut & ipse sp̃s ad iu¬
u& nec dedign&ur diuina natura dux ẽe it ineris ad
sc̃i : Idẽ scđm qđ ꝓposuit ñ &operibus legis nec lega¬
lib racrificiis sed sola fide & sanguinis sui effusione
saluare quos prescierat credituros & quos gratis uo¬
cauit ad salutem multomagis glorisicabit operantes:
nam quos presciuit & puedestiuauit Predesti¬
nare ñ idemẽ qđ p̃scire quia p̃sciencia p̃destinaci¬
onẽ ratione p̃cedit: Mã quos p̃sciuit bonos: & p̃destina¬
tione reddidit beatos. Ergo quos p̃uidit consormes
xp̃i futuros inuita uoluit atq ꝓposuit ut fierent con¬
former ingła. Sic̃ dix̃ qui consigurabit corpus humili¬
tatis nr̃ae. conforme corpori claritatis suaȩ: uts it
ipse primo gerutus in multis pratribus: Scđm
qđ unigenitus dicitur sr̃s ñ hab&. hoc seđm diuinitatẽ¬

Expanded text:
s quod diligentibus Deum omnia cooperantur in bonum? In tantum enim omnia cooperantur in bonum et collaborant his qui diligunt Deum, ut et ipse Spiritus adjuvet, nec dedignetur divina natura dux esse itineris ad cundum quod proposuit, non ex operibus legis, nec legalibus sacrificiis, sed sola fide et sanguinis sui effusione, salvare quos praescierat credituros, et quos gratis vocavit ad salutem, multo magis glorificavit operantes. Nam quos praescivit et praedestinavit. Praedestinare non idem est quod praescire, quia praescientia praedestinationem ratione praecedit. Nam quos praescivit bonos praedestinatione, reddit beatos. Ergo quos praevidit conformes Christi futuros in vita, voluit atque proposuit, ut fierent conformes in gloria, sicut dixit: Qui configurabit corpus humilitatis nostrae conforme corpori claritatis suae . Ut sit ipse primogenitus in multis fratribus. Secundum quod unigenitus dicitur, fratres non habet, hoc est
Abbreviated transcription (Latin):
Idẽ nolite ante iudicii tempus de laude hominis refer¬
resententiã quia scriptum ẽ. Nelaudes hominẽ inuita
sua &ctupic laus erit utucuiq adõ: De humana
laude sehabere sermonem hic euidenter ostendit cum
dicit: Meritorũ ueritatẽ in soladĩ laude consistere il¬
leuere laudabilis ẽ quẽ dr̃ laudauerit quia om̃a occul¬

Expanded text:
inis ferre sententiam, quia scriptum est, ne laudes hominem in vita sua. Et tunc laus erit unicuique a Deo. De humana laude se habere sermonem hic evidenter ostendit, cum dicit, meritorum veritatem in sola Dei laude consistere, ille vero laudabilis est, quem Deus laudaverit, qui omnia occul
Abbreviated transcription (Latin):
dignum laude cognosco: qui auteo diiudicat ore dñs ẽ
Acsidicer& cunctahȩc quae homo ꝓpriȩ aestimationis af¬
fectu ꝓbare sicredit diuino sunt reseruando iudicio
quinouit non solum deoperib: sed& de cogitationibus
iudicare: itaque nolite ante tempus iudicare

Expanded text:
dignum laude cognosco. Qui autem judicat me, Dominus est. dignum laude cognosco. Qui autem judicat me, Dominus est. Ac si diceret: Cuncta haec, quae homo propriae aestimationis affectum probare se credit, divino sunt reservanda judicio, qui novit non solum de operibus, sed et de cogitationibus judicare . Itaque nolite ante tempus judicare
Abbreviated transcription (Latin):
nalaudis grã uł pauore ñ capior ut illud diem hominis non
desideraui idẽ ad conlationẽ cuius iocunditas carnalẽ m̃tẽ
potest capere ñ quasiui gedieque meipsuo iudico:
odẽ neq meipsum alicuius meriti ẽẽ ꝓnuncio quia plus cre¬
do conscientiȩ mȩȩ quam laudi e aliena estimatione ue¬
nienti quando possum iudicare conscientiã meã quando
&aminare potero quo animo facio quicquid facio quan¬
tum possunt homines dealio iuidicare plus homo utiq
ipse dese: sed ds̃ plus de homine quam homo dese. homo
enim uid& infaciem : ds̃ autem in crde: Sed NoN IN hoc
iustipicatus suo Idẽ ihoc tempore aut si farte nullũ
crimen admisi ideo non peccaui si hoc paulus dicit quid
nos dicere debemus quilon ge abillius meritis distamus
Aliter non in hociustificatussum. hocẽ dicere nec hoc qui¬
dem mihi adiustitiam ꝓficit. sinolim laudari quime in¬

Expanded text:
nae laudis gratia vel favore non capior, ut illud: Diem hominis non nae laudis gratia vel favore non capior, ut illud: Diem hominis non desideravi, id est, consolationem, cujus jucunditas carnalem mentem potest capere, non quaesivi. Sed neque meipsum judico, id est, neque meipsum alicujus meriti esse pronuntio, quia plus credo conscientiae meae, quam laudi ex aliena aestimatione venienti. Quando possum judicare conscientiam meam, quando examinare potero, quo animo facio, quidquid facio, quantum possum homines de alio judicare, plus homo utique de se ipso, sed Deus plus de homine, quam homo de se. Homo enim videt in facie, Deus in corde. Sed non in hoc justificatus sum. Id est, in hoc tempore, aut si forte nullum crimen admisi, ideo non peccavi. Si hoc Paulus dicit, quid nos dicere debemus? qui longe ab illius meritis distamus. Aliter: Non in hoc justificatus sum, hoc est dicere, ne hoc quidem mihi ad justitiam proficit, si nolim laudari, qui me in
Abbreviated transcription (Latin):
cendentem: hcẽ quibapitrat in spũ scõ: hc iam quaeratur
matenois peratatones qintpidelis quis inueniiatur:
subauditur ab hominib: ut fidelis quis inueniatur siue his
quimittitur siue de his ad quos mittitur ut fidelis & seruus
prudens inueniatur aliter : tam quam sidicer&: hiciam for¬
sitan aliquis dispensa torum merita p̃sumit extollere &
ausus ẽ ante tempus iudicii de conscientiis iudi care:
mihiautem prominimo est ut auobis iudiceꝵ aut ab
uonanodie sedrieque meips uor iudico nihil mihi cors¬
cius sum: Quod dicit mihi ꝓminimo ẽ: hac sidicat ꝓminlo
mihiẽ : ut a uobis iudicer: Humanũ iudicium id eo uocauit :
quia frequenter in eoueritas & iustitia frustratur. huma¬
num uero diem ipsã humani iudicii reuelationẽ dixit:
Neque: meip sum iudico inquid Idẽ meipsum non
culpo quianihilmali in me scio neq: conscius sum: Aliter
mihi ꝓminimo ẽ. idẽ eẽ aliquid aut abhumanodiȩ idẽ huma¬

Expanded text:
dentem, hic est qui baptizat in spiritu sancto . Hic jam quaeritur inter dispensatores, ut fidelis quis inveniatur. subauditur ab hominibus, ut fidelis quis inveniatur? Sive is qui mittitur, sive de his ad quos mittitur, ut fidelis et servus prudens inveniatur. Aliter, tanquam si diceret, hic jam forsitan aliquis dispensatorum merita praesumit extollere, et ausus est ante tempus judicii de conscientiis judicare. Mihi autem pro minimo est, ut a vobis judicer, aut ab humano die, sed neque meipsum judico, nihil mihi conscius sum. Quod dicit: Mihi pro minimo est, ac si dicat, pro nihilo mihi est, ut a vobis judicer. Humanum judicium ideo vocavit, quia frequenter in eo veritas et justitia frustratur. Humanum vero diem, ipsam humani judicii revelationem dixit: Neque meipsum judico, inquit, id est, meipsum non culpo, quia nihil mali in me scio, neque conscius sum. Aliter: Mihi pro minimo est, id est, esse aliquid, ut ab humano die, id est, huma
Abbreviated transcription (Latin):
seonier quiuenturus ẽ & ẽ sensus Manda mihi quia
intoficiendus ab herode & ad inserna dicensurus sis
utrumerte & in inferis debeam nunciare quitiun¬
ciaui suꝑlus: annon conueniat filiodĩ ut gust& morte
&alium adhȩc sacramenta missurus es &ecpor¬

Expanded text:
sed, Tu es qui venturus es? Et est sensus: Manda mihi, quia interficiendus ab Herode, et ad inferna descensurus sum, utrum te et inferis debeam nuntiare, qui nuntiavi superis: an non conveniat Filio Dei ut gustet mortem, et alium ad haec sacramenta missurus es.
Abbreviated transcription (Latin):
tauerat &iam ostendendo nunciabat: Hic eet de quo
scraptum est. ecce onita adicelum meuor auite ꝑ aci¬
eontuaor qui preparauit iamtuam aditete: Quod
grece angelus latine nuncius dicitur. Reste ergo qui
nunciare suꝑna iudicem mittitur : angelus uocatur : ut
dignitatem seru& in nomine quam & pl& in operatione :
Altum quidem nomen ẽ sed iuta nomine inferior nonẽ
sed & om̃s qui s acerdocii nomine censentur angelluo¬
cantur. proph&a testante quiait. Labia sacerditis cus¬
todiunt scientiam : & legem requirunt &xore eĩ quia an¬
gelus dñi &ercituum ẽ Nec non &iam unus quisq: fide
lium anquantum potest : inquantum gr̃am suꝑne aispira¬
tionif accipit : sia prauitate ꝓximũ reuocat si&ortari
adbene operandum curat: si a &̃ nũ regnũ uł suppliciũ
erranti denunciat cum uerba scđ ad monitionis inten¬

Expanded text:
c est de quo scriptum est, Ecce, mitto angelum meum ante faciem tuam, qui praeparabit viam tuam ante te. Quod Graece angelus, hoc Latine nuntius dicitur. Recte ergo, qui nuntiare supernum judicem mittitur, angelus vocatur, ut dignitatem servet in nomine quam explet operatione. Altum quidem nomen est, sed vita nomine inferior non est. Sed et omnes qui sacerdotii nomine censentur, angeli vocantur, propheta attestante, qui ait: Labia sacerdotis custodient scientiam, et legem requirent ex ore ejus, quia angelus Domini exercituum est . Neclium in quantum sufficit. in quantum gratiam supernae aspirationis accipit, si a pravitate proximum revocat, si exhortari ad bene operandum curat, si aeternum regnum, vel supplicium erranti denuntiat, cum verba sanctae annuntiationis impen
Abbreviated transcription (Latin):
IR̃G: SiC NOS & IStIo& homo. ut minis mos xp̃i: &
⁊dis pensatones oninus terioruondĩ: Idẽ non ut
equales xp̃i. hocẽ dicere nondicam pseudo apłos. sed ne
a płos quidemnimia laude honorare deb&is sic̃ alio loco
pixit. Numquid paulus crucifixus ẽ ꝓuabis aut in nomine
pauli baptitatiestis ÷ quiabaptis matis homõ minister ẽ.

Expanded text:
 homo, ut ministros Christi et dispensatores mysteriorum Dei. Id est, non ut aequales Christi, hoc est dicere, non dicam pseudoapostolos, sed ne apostolos quidem nimia laude honorare debetis, sicut alio loco dixit: Nunquid Paulus crucifixus est pro vobis, aut in nomine Pauli baptizati est
Abbreviated transcription (Latin):
nut siliũ qui e&̃ uita in sem&ipso. Ideo &ipse filius ant. sic uiuit
p at᷑ & ego uiuo ꝓpt᷑ patrẽ. Nonita dictum ẽ quasi in se ipso filius
ꝓpriã ñ haber& uitam. Sed participatione patne uitȩ uitam
saber& sic̃ oculus carnalis participatione lucis alterius lumen
Accepit qđ non hab& iseipso nisi aliunde mutuas&. Sediam
iamq: talis a patre genitus ẽ filius quiin seipso uiuer& Sic̃ pat̃
non est indigens uita. Sic silius non indiger & alterius uite. est

Expanded text:
 vita in semetipso. Ideo et ipse Filius ait: Sicut vivit Pater, et ego vivo propter Patrem . Non ita dictum est, quasi in seipso Filius propriam non haberet vitam, sed participatione paternae vitae vitam haberet. Sicut oculus carnalis participatiaccipit, quod non haberet in seipso nisi aliunde mutuasset. Sed jam jamque talis a Patre genitus est Filius, qui in seipso viveret. Sicut ut Pater non est indigens vita, sic Filius non indiget alterius vitae ut sit
Abbreviated transcription (Latin):
non credendo ñ obo ediunt ñ oboediendo ñ inuent. Itaq hi qui
las sit et incõporeheneibilis insua nanira creatur̃
icut igitur in matabilis ẽ omnino ds̃. Ita & inuisibilis ẽ sris
Dinnatura magnitudinis suȩ. quã uis multotier legatur quod
quib: uoluerat ꝑ subnestã citaturã. In qua uoluerat speciae &
quomodo uoluit. Sed nullatenus a quolib& uisus ẽ in substan¬
tia diuinitatis suȩ que omnino in uisibilis &in cõmutabilis ẽ
ut amicus faciȩ ad faciem locutus ẽẽ dicitur. Si inueni gratiã
apparuit dr̃ in easpeciȩ quauoluerat. nĩ aũt ipse apparuit illi
utiq: qđ corporalit̃ uidebat qđ cũq uidebat &uerã uisionẽ dĩ
spiritalit̃ requirebat. Hoquutio quippe illa quaefiebant inuo¬
cibus sic modificabatur tãquã e&̃ amiciloquentis ad amicum
C anfirmat uero euangelista dĩ eẽnaturã omnimodis in uisibile
ubiait dm̃ nemouidit umquã qui a plenitudine diuinita¬

Expanded text:
non credendo non obediunt; non obediendo non vivent. Itaque hi qui o invisibilis sit, et incomprehensibilis in sua natura creaturis. Sicut igitur immutabilis est omnino Deus, ita et invisibilis est in natura magnitudinis suae. Quamvis multoties legatur quod quibus voluerat per subjectam creaturam, in qua voluerat specie, et quomodo voluit. Sed nullatenus a quolibet visus est in substantia divinitatis suae, quae omnino invisibilis et incommutabilis est. ut amicus facie ad faciem loquebatur: Si inueni gratiam apparuit Deus in ea specie qua voluerat, non autem ipse apparuit illi utique, quod corporaliter videbat, quodcunque videbat; et veram visionem Dei spiritualiter requirebat. Locutio quippe illa, quae fiebat in vocibus sic 722 modificabatur, tanquam esset amici loquentis ad amicum. Confirmat vero evangelista Dei esse naturam omnimodo invisibilem, ubi ait: Deum nemo vidit u
Abbreviated transcription (Latin):
sapientia pat &silius & sps̃ sẽr. Sic̃ una substantia & una ommpo¬
tentia & aliaq desubstantia diuinitatis dicuntur. &ita intelli¬
gatur filius sapientia patris quomodo dicitur lum̃ patris idest
utquẽ admodũ . Lum̃ delumine & utrũq unũ lum̃. Sic intelle¬
gatur sapientia desapientia & utrũq: una sapientia quia inilla
simplicitate diuine naturȩ ñ ẽ aliud sapere quã eẽ nec aliud ẽe
quã posse nec aliud posse quã uiuerẽ. Eadẽ ibi sapientia q essen¬
tia. Eadẽ potentia que &essentia. Eadẽ uita que& essentia & haec

Expanded text:
s; sicut una substantia, et una omnipotentia, et alia quae de substantia divinitatis dicuntur. Et ita intelligatur Filius sapientia Patris, quomodo dicitur lumen Patris; id est, ut quemadmodum lumen de lumine, et utrumque unum lumen, sic intelligatur sapientia de sapientia, et utrumque una sapientia; quia in illa simplicitate divinae naturae 721 non est aliud sapere quam esse, nec aliud esse quam posse, nec aliud posse quam vivere. Eadem ibi sapientia quae et essentia, eadem potentia quae et essentia, eadem vita
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ pat̃ & silius & sps̃ scs̃ unus ẽ dr̃ Nonergo potuit sp̃m scm
diuinitas filii accipere. Cũ ipse spr̃ scr̃ sic ꝓcedit a filio sic̃ ꝓcedit
a patre & sic d&ur afilio sic̃ datur a patre. Restat itaq: ut ani
accepit. Vbienĩ mensura dicitur ñ eẽ plenitudo ꝑfestionis & ꝑ¬
fectio plenitudinis inuenitur ꝑ quã &iã plenitudinẽ spr plenitu¬
lib& scõꝵ spr datur. Intantũ cognitio diuinitatis accipitur ab eo
N on enĩ estimandũ ẽ anime xp̃i incdiquo plenã diuinitatis de eẽ
natitiã cuius una ẽ ꝑsona cũ uerbo quã sic sapientiã suscepit

Expanded text:
et Spiritus sanctus unus est Deus. Non ergo potuit Spiritum sanctum divinitas Filii accipere, cum ipse Spiritus sanctus sic procedat a Filio sicut procedit a Patre, et sic detur a Filio sicut datur a Patre. Restat itaque ut aniaccepit. Ubi enim mensura dicitur non esse, plenitudo perfectionis et perfectio plenitudinis invenitur. Per quam etiam plenitudinem Spiritus, plenitulibet sanctorum Spiritus datur, in tantum cognitio Divinitatis accipitur ab eo. Non enim aestimandum est animae Christi in aliquo plenam Divinitatis deesse notitiam, cujus una est persona cum Ve
Abbreviated transcription (Latin):
moquids̃ & ds̃ qui homo quia talis erat illasus ceptio quȩ dm̃ homi¬
nem facer& & hominẽ dm̃. Nec ullaẽ in hacduarũ caniunctione
naturarũ idẽ diuinitatis adq: humanitatis ꝑsonalis separatio
Ergo quia strmadĩ accepit firma serui. u trũq ds̃ & utrũq homo:
Sedutrũq ds̃ ꝓpt̃ accipientem dm̃. Utrũq aũt ẽ homo ꝓpt̃ accep¬
tũ hominem. Nec tam̃ illa sus coptione alterũ eoꝵ in alterũ con
uersũ adq mutatum ẽ. Nec diuinitas quippe increaturã mu¬
tataẽ . ut desister& ẽẽ diuinitas nec creatura in diuinitatẽ ut de¬
sister & ẽẽ cseaiura uinũ tam̃ horũ miraculis claruit. Aliut suc¬
cubuit iniuriis Sed nullatenus alius fuit quimiraculis claruit:
Aluis qui in iuruis fatigatus ẽ. Sed unur adq: idem in formadĩ con¬
substantialis patri. Infirma serui consubstantialis matri. anima

Expanded text:
mo, qui Deus, et Deus, qui homo: quia talis erat illa susceptio, quae Deum homimo, qui Deus, et Deus, qui homo: quia talis erat illa susceptio, quae Deum hominem faceret, et hominem Deum; nec ulla est in hac duarum conjunctione naturarum, id est, divinitatis atque humanitatis, personalis separatio. Ergo quia forma Dei accepit formam servi, utrumque Deus, et utrumque homo; sed utrumque Deus propter accipientem Deum, utrumque autem homo propter acceptum hominem. Non tamen illa susceptiversum atque mutatum est. Nec Divinitas quippe in creaturam mutata est, ut desisteret esse Divinitas, nec creatura in Divinitatem, ut desisteret esse creatura. Unum tamen horum miraculis claruit; aliud succubuit injuriis: sed nullatenus alius fuit qui miraculis claruit, alius qui injuriis fatigatus est; sed unus atque idem in forma Dei consubstantialis Patri, in forma servi consubstantialis matri, anima
Abbreviated transcription (Latin):
peratur enĩ pat̃ ꝑsilium ꝑquẽ fecit om̃a & semꝑ operatursi¬
cut distũ ẽ. om̃a ꝑ insum facta sunt. Item patms usq modo ope¬
ratur &ego operor Nondiuersitatẽ operis designans quia unũ
opus ẽ patris & filii sed ꝑ sonarũ ꝓpri&atẽ ostendens Ipsaita que
operatiodĩ idẽ scaẽ trinitatis uoluntas ẽ dĩ. & uoluntasdi simplȩ
est & semꝑ in requie beatitudinis. Nec aliud ẽ dõ operari aliud
uelle. Sedidẽ ẽ illi uelle & operare quia uoluntas dĩ effestiua
ẽ potentia Necdõ aliud ẽ eẽ aliud uelle sed unũ adq: idẽ
& hoc totũ simplex totam unitas totum trinitas totũ. o Mo¬
ΥTIΟΝ quiaẽe qđ substantiale ẽ unũ ẽ in patre & filio & spũ

Expanded text:
Pater per Filium, per quem fecit omnia, et semper operatur: sicut dictum est: Omnia per ipsum facta sunt ; item: Pater meus usque modo operatur, et ego operor ; non diversitatem operis designans, quia unum opus est Patris et Filii, sed personarum proprietatem ostendens. Ipsa itaque operatio Dei, id est, sanctae Trinitatis, voluntas est Dei, et voluntas Dei simplex est, et semper in requie beatitudinis. Nec aliud est Deo operari, aliud velle, sed idem est illi velle et operari, quia voluntas Dei effectiva est potentia. Nec Deo aliud est esse, aliud velle, sed unum atque idem. Et hoc totum simplex, totum Unitas totum Trinitas, totum ὁμοούσιον; quia esse quod substantiale est, unum est in Patre, et Filio, et
Abbreviated transcription (Latin):
sciendi sic̃ in eugło dicitur. Hedie & hora nemoscit. Neq angeli
incelo Neq filius nisipat̃ Hoc eni genere locutionis nescire
dicitur filius quia nescienter fatit . qđ utile illis fuit nescire idẽ
qđ ñ itasciebat. Vt eos sciro feciss& quia utilius illis fuit diem
iudiciinos cist quã seire: Ut sẽꝑ parati essent &x ui gi lantes dũ
quec hora diesdñ quasifur uenir& eos pacratos in uenir&¬

Expanded text:
ngelio dicitur: De die et hora nemo scit, neque angeli in coelo, neque Filius 720 nisi Pater . Hoc enim genere locutionis nescire dicitur Filius, quia nescientes fecit, quod utile illis fuit nescire, id est, quod non ita sciebat, ut eos scire fecisset. Quia utilius illis fuit diem judicii nescire quam scire, ut semper parati essent et vigilantes, dum qua hora dies Domini quasi fur veniret, paratos invenir
Abbreviated transcription (Latin):
rum ẽ &as anitate sidei penitus alienũ. Vt dicamus animã xp̃i
ditur habere ꝑsonã. Vnde iohannes biaptista xp̃osingulariter
acsine mensura datã sp̃r largitatẽ dixit Ñ ẽ ad mensuram
ait dat ds̃ sp̃m hominib: ad mensurãdat Vnico filio ad mensurã
non dedit quia om̃s plenitudo diuinitatis in eo habitat. Ipse ẽ
enĩ quidat scĩs ipse ẽ qui accepit. & quia potens ẽ ad mensurã
deore. Ideo non debuit ad mensurã accipere . In forma enim
dĩ manens sp̃mdat. Formã serui accipiens sp̃m accepit
ipsum enĩ quẽ codmensurã dat totũ accepit. adm̃suram
quippedit multis filiis sed non ad mensuram accepit qui unicus
est filius quia sicẽ naturalit̃ homo uerus ut idem sit natur a¬

Expanded text:
rmitate fidei penitus alienum, ut dicamus animam Christuraliter unam creditur habere personam. Unde Joannes Baptista Christo singulariter ac sine mensura datam Spiritus largitatem dixit: Non enim ad mensuram ait dat Deus Spiritum . Hominibus ad mensuram dat; unico Filio ad mensuram non dedit, quia omnis plenitudo divinitatis in eo habitat. Ipse est enim qui dat sanctis, ipse est qui accepit; et quia potens est ad mensuram dare, ideo non debuit ad mensuram accipere. In forma enim Dei manens Spiritum dat; formam servi accipiens Spiritum accepit: ipsum enim, quem ad mensuram dat, totum accepit. Ad mensuram quippe dat multis filiis; sed non ad mensuram accepit, qui unicus est Filius, quia sic est naturaliter homo verus, ut idem sit natura
Abbreviated transcription (Latin):
quomodo dicitur ipeuch̃o pilium nes cine diẽ iudicii:
nscripturis scĩs genus ẽ locutionis qđ apud gramaticos MethoNΙ¬
aua dicitur id estdũ ꝑ efficientẽ designatur id qđ efficitur. Hoc
enim genere locutionis ds̃ nesciredicitur quia nescientes facit
&iã & scire ds̃ dicitur quia scientes facit. Sicut scriptumẽ Tẽp¬
tatuos dñs dr̃ ur̃ ut sciat sidiligatis eũ Nonenĩ sic intellegen¬
dũ ẽ quasi dr̃ nesciat sidiligant eũ dequib: hoc dicitur. Sed
ut illi ipsi sciant quantũ indm̃ dilectione ꝓficerint Qđ nisi tẽp
tationib: quae accidunt ñ plene ab hominib: agnoscitur. &ipsũ
tẽptat ꝓeo positũ ẽ qđ teptarisinat. Si c & cũdicitur nescire dm̃
aut ꝓeo dicitur qđ non ad ꝓbat sicut impiis disturus ẽ. nescio uos

Expanded text:
odo dicitur in Evangelio, Filium nescire diem judicii . In Scripturis sanctis genus est locutionis, quod apud grammaticos metonymia dicitur, id est, dum per efficientem designatur id quod efficitur. Hoc enim genere locutionis Deus nescire dicitur, quia nescientes facit; etiam et scire Deus dicitur, quia scientes facit, sicut scriptum eus Deus vester, ut sciat, si diligatis eum . Non enim sic intelligendum est, quasi Deus nesciat si diligant eum, de quibus hoc dicitur: sed ut illi tationibus quae accidunt, non plene ab hominibus agnoscitur. Et ipsum Tentat, pro eo positum est, quod tentari sinit. Sic et cum dicitur nescire, aut
Abbreviated transcription (Latin):
onfidenterplane & in dubitant dicimus descĩs angelis ad que
baminib scũs quoꝵ quã ius quis lib& ꝑ ad optionis gratiam
nunccupatiue dicatur pulla tam̃ ratione ds̃ angelorũ uel dr̃
scoꝵ uelnatura litor dici posse sic̃ dexp̃odicitur & adorent eum
om̃s angelidĩ & om̃a subiecisti subpedib: eius. In eo qđ ait om̃a¬

Expanded text:
ane et indubitanter dicimus de sanctis angelis, atque hominibus sanctis, quorum quamvis quislibet per adoptionis gratiam nuncupative Deus dicatur, nulla tamen ratione Deus angelorum, vel Deus sanctorum naturaliter dici posse, sicut de Christo dicitur: Et adorent eum omnes angeli Dei ; et, Omnia subjecisti sub pedibus ejus . In eo quod ait, om
Abbreviated transcription (Latin):
nus ẽ &inmensus Eaigitur magnitudine magnus ẽ quia ipse
est. eadẽ magnitudo & eabonitate bonus ẽ qui a ipse est:¬
&bonus ẽ Idea nec tres substantias nec tres magnas nec trerbonos dedõ
Haeoꝓpriȩ in p̃dicam̃tis supra nominatis dedõ dicuntur. Sitam̃ deillo ꝓ¬
priȩ aliquid diciore hominis potest. Relatiue itaq: dedõ dicitur. pat᷑
& loca & tẽpora & pati ñ ꝓpriȩ sed trans latiue ꝑ multitudines dicun¬
turindõ Nũ & sedere suꝑ cherubim dicitur qđ ad sitũ & abyssum¬

Expanded text:
nus est et immensus. Ea igitur magnitudine magnus est, qua ipse nus est et immensus. Ea igitur magnitudine magnus est, qua ipse est eadem magnitudo; et ea bonitate bonus est, qua ipse estbonus est. Ideo nec tres substantias, nec tres magnos, nec tres bonos de Deo . Haec proprie in praedicamentis supra nominatis de Deo dicuntur; si tamen de illo proprie aliquid dici ore hominis potest. Relative itaque de Deo dicitur Pater et loca, et tempora, non proprie, sed translate ac per similitudines dicuntur in Deo. Nam et sedere super Cherubim dicitur ; quod ad situm dicitu
Abbreviated transcription (Latin):
latiuũ dicitur. Itẽ habitur situs Tempus Hocus facere pati. hȩc
sunt causȩ locutionis nr̃ȩ. autenĩ desubstantia cuius lib& reilo qui¬
muruł dequantitate idẽ mugnitudine. Aut &iã dequalitate in
quo genere lacutionis bonos dicimus quibonis. autuero ad ali¬
quid idẽ dũꝑsone quȩ lib& interse conferuntur. Vt dominus ñ dicit᷑
nisi seruus intellegatur Nec iterũ seruus nisi respiciat ad d ñm
Itẽ dehabitu animi uł coaporis. Aut desitu in quo consideratur sta¬
re sedere lacere deloco & tẽpore idẽ quid inquolo co uł tep̃r
fiat. Itẽ quis quid faciat uł quid patiatur sepeloquela nr̃co ostđt
Hisergo omnib: modis sol& scã scriptura dedõ loqui. sed aliter
ꝓpriȩ alit̃ trans latiȩ alit̃ relatiue ꝓpriȩ ds̃dicitur substan
Item dr̃ magnus dicitur. nialia magnitudine nisi quia ipse mag¬

Expanded text:
lativum dicitur: item habitus, situs, tempus, locus, facere, pati. Hae lativum dicitur: item habitus, situs, tempus, locus, facere, pati. Hae sunt igitur causae locutionis nostrae. Aut enim de substantia cujuslibet rei loquimur; vel de quantitate, id est, magnitudine; aut etiam de qualitate, in quo genere locutionis bonos dicimus qui boni sunt; aut vero ad aliquid, id est, dum personae quaelibet inter se conferuntur, ut dominus non dicitur, nisi servus intelligatur, nec iterum servus, nisi respiciat ad dominum; item de habitu animi, vel corporis; aut de situ, in quo consideratur stare, sedere, jacere; de loco et tempore, id est, quid, in quo loco, vel tempore fiat; item quis quid faciat, vel quid patiatur, saepe loquela nostra ostendit. His ergo omnibus modis solet sancta Scriptura de Deo loqui, sed aliter proprie, aliter translative, aliter relative. Proprie Deus dicitur substantItem Deus magnus dicitur, non alia magnitudine, nisi quia  Al., qua ipse mag
Abbreviated transcription (Latin):
tursic̃pat̃ duo patres in scã trinitate intellegerentur. Aut si
genitus dicer&ur sic̃ filius. duo itidẽ filii in eadẽ estimarent᷑
ẽẽ scã trinitate. Sed tuntũ modo ꝓcedere depatro &filio salua
fide dicendus ẽ uitam̃ ñ depatre ꝓcedit insiliũ & defilio ꝓcedit
ad sc̃ĩ ficandic̃ creaturã sic̃ quidã male intellegentes credendum
ẽẽ putabant. sed simuldeutroq ꝓcedit. quia pat̃ talẽ genuit filiũ
utquẽ ad modũ dese. Ita deillo quoq ꝓcedat spr̃ sc̃s:¬
quo modo intellec en dec it hocitiones p̃dica m̃toꝵ dedõ:
ecim s̃ genera humane locutiones quib: homines suos sensus
solent interse conferre nũ deilis dico quas grãamatici partes
orationes uocant sed doillis quas phy̧lusopbiy grececathegorias
latine p̃dicam̃ta appellari solent . qua quidã abeis sic nominantur
substantia guantitas qualitas ad aliquid qđ genus locutionis re¬

Expanded text:
tur sicut Pater, duo Patres in sancta Trinitate intelligerentur; aut si tur sicut Pater, duo Patres in sancta Trinitate intelligerentur; aut si genitus diceretur sicut Filius, duo itidem Filii in eadem aestimarentur esse sancta Trinitate; sed tantummodo procedere de Patre et Filio, salva fide dicendus est. Qui tamen non de Patre procedit in Filium, et de Filio procedit ad sanctificandam creaturam, sicut quidam male intelligentes credendum esse putabant: sed simul de utroque procedit, quia Pater talem genuit Filium, ut quemadmodum de se, ita de illo quoque procedat SpiritusQuomodo intelligendae sint locutiones praedicamentorum de Deo. Decem sunt genera humanae locutionis, quibus homines suos sensus solent inter se conferre: non de illis dico quas grammatici partes orationis vocant; sed de illis quas philosophi Graece categorias; Latine praedicamenta appellare solent. Quae quidem ab eis sic nominantur: Substantia, quantitas, qualitas, ad aliquid, quod genus locutionis re
Abbreviated transcription (Latin):
Iciendum ẽ qđ non ꝑom̃a idẽ ẽ patrẽ dicere & ingenitũ quia & si
filiũ nongenuiss&c Nihil ꝓhiber& eũ diciingenitũ. quiadũ dicit᷑
ingenitus p quid sit sed quid nonsit ille dequodicis ingenitus sig¬
nificatur. Pat̃ itaq: scđm ad firmationẽ. Ingentus scđm negatio¬
men aliquid eũ genuisse significatur dũ dicitur ingenitus. Patrẽ
itaq: dũ dicimus significamus filiũ eũ genuisse. quia filius ꝓpriȩ
ideogenitus dicitur quia patrẽ hab& qui eũ genuit sed ñ int̃ pa¬
trẽ e siliũ diuisio uł sciscio quia alter in altero ẽ sic̃ in euuangelio
legimus ipsũ dñm dicentẽ : Ego in patre & pat̃ mnme . unis abuno
genitus ꝑ fectus aꝑfecto. plenitudo diuinitatis inutroq: nildif¬
ait sic̃ pat̃ hab& uitã in sem& ipso sic dedit &filio uitã habere inse¬
m&ipso. Idẽ talẽ genuit siliũ quiuitã haber& in sem&ipso Sp̃s siquidẽ
sc̃s nec ingenitus necgenitur alicubi dicitur nesiingenitus dicere¬

Expanded text:
ngenitum; quia etsi Filium non genuisset, nihil prohiberet eum dici ingenitum: quia dum dicitur ingenitus, non quid sit, sed quid non sit ille, de quo dicis ingenitus, significatur. Pater itaque secundum affirmationem; ingenitus secundum 713 negatiocitur; nec tamen aliquid eum genuisse significatur, dum dicitur ingenitus. Patrem itaque dum dicimus, significamus Filium eum genuisse, quia Filius proprie ideo genitus dicitur, quia Patrem habet qui eum genuit. Sed non est inter Patrem et Filium divisio vel scissio, quia alter in altero est, sicut in Evangelio legimus ipsum Dominum dicentem: Ego in Patre, et Pater in me . Unus ab uno genitus, perfectus a perfecto, plenitudo divinitatis in utroque, nil difait: Sicut Pater habet vitam in semetipso, sic dedit et Filio vitam habere in semetipso ; id est, talem genuit Filium, qui vitam haberet in semetipso. Spiritus siquidem sanctus nec ingenitus, nec genitus alicubi dicitur: ne si ingenitus dicere
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ Nãc quedĩ &cissunt spiritalia quedã corporalia quaedã in uisi¬
bilia quadã uero uisibilia. Quiddã itaq in eis fastum dicitur & no
tandũ ut celum terra &m ulta in creaturis. quiddã uero factũ dicit᷑
& natũ sed in sensibilit̃ ut arbores & herbȩ deterra quiddã ẽ fastũ
natiunq sensibiliter ut homines & animalia . Aliquid &iã fastũ ẽ
& natũ & renatum Ut humo fastus adõ natus apcerentib: Rena
ne inuenitur sed non in cmni Quiddã uero in his qua facta s̃ ra¬
tionaleẽ & mortalo Vtidem homo sed hoc insolo homine & in
omni repperitur Quiddã uero rationale õtantũ non martale:
ut angelus & hoc similitor in sola angelica natura inuenitur &

Expanded text:
esse; nam quaedam ex eis sunt spiritalia, quaedam corporalia; quaedam invisibilia, quaedam vero visibilia. Quiddam itaque in eis factum dicitur, et non natum, ut coelum, et terra, et multa in creaturis: quiddam vero factum dicitur, et natum, sed insensibiliter, ut arbores et herbae de terra; quiddam est factum, natumque sensibiliter, ut homines et animalia. Aliquid etiam factum est, et natum, et renatum, ut homo factus a Deo, natus a parentibus, renatne invenitur, sed non in omni. Quiddam vero in his quae facta sunt, rationale est et mortale, ut idem homo: sed hoc in solo homine, et in omni reperitur; quiddam vero rationale tantum est, non mortale, ut angelus: et hoc similiter in sola angelica natura invenitur, et
Abbreviated transcription (Latin):
mundus Dediuersitate eorum quae sunt: . uiiuĩ.¬
Imne qđ ẽ aut sẽꝑ fuit & ñ ẽẽ cepit. aut ñ sẽꝑ fuit & eẽ cepit
turis haec duo tantũ s̃ idẽ qtator & creatura. Sed qđ sẽ ꝑfuit
& semꝑ ẽ Aut ingenitũ ẽ. Aut genitũ aut nec ingentũ. Nec genitũ¬
Et sunthȩctria & nalit̃tria. qđ in gentũ ẽ pat̃ ẽ solus quia nul¬
tanti alis & co&̃na quia igitur aliudẽ genuisse quã natum ẽe
Aliudẽ ꝓcedere quã genuisse uł natũ eẽ. Manifestum ẽ qm̃ alius

Expanded text:
IX. De diversitate eorum quae sunt. Omne quod est, aut semper fuit, et non esse coepit; aut non semper fuit, et esse coepit. turis haec duo tantum sunt, id est creator, et creatura. Sed quod semper fuit et semper est, aut ingenitum est, aut genituEt sunt haec tria, aeternaliter tria. Quod ingenitum est, Pater est solus, qui a nultantialis et coaeterna. Quia igitur aliud est genuisse quam natum esse, aliud procedere quod genuisse vel natum esse, manifestum est quoniam alius
Abbreviated transcription (Latin):
De IN MENSITAte oMipo tentiae dĩ. .niii.¬
uicquid innatura creaturarum ẽ creatura ẽdicuius omnipo¬
Etentia. ea gubernat. Regit & impl& quȩ creauit Nec ideo dm̃
om̃a implere dicimus ut eũ contineant sed ut ipsa potius contine
antur ab eo Nec particulatim ds̃ impl& om̃ a Nec ullatenus
dit. Nec euadendi potentiam eĩ quis ad itũ inuenire poterit. qui enĩ
eũ ñ hab& placatum nequaquã euad& iratum Inmensitas diuine¬
magnitudinis istc est ut intellegamus eũ intraom̃ a sed non indusum
Extra om̃a sed non &clusum. &ideo interior ẽ u t om̃a contineat. Ideo &
Peridergo qđ &terior ẽ ostenditur ẽẽ creator ꝑ id uero qđ interior
gubernari om̃a demonstratur. Ac ne ea que creata s̃ sinedõ essent ds̃
intra om̃a ẽt Verũ ne &etra dõ essent ds̃ &teriorẽ V tom̃a conclu¬

Expanded text:
De immensitate omnipotentiae Dei. Quidquid in natura creaturarum est, creatura est Dei, cujus omnipotentia ea gubernat, regit, et implet quae creavit. Nec ideo Deum omnia implere dicimus, ut eum contantur. Nec particulatim imples omnia, nec ullatenus t universa, nec evadendi potentiam tuam quis aditum invenire poterit. Qui enim te non habet placatum, nequaquam evadet iratum, sicut scrimagnitudinis ista est, ut intelligamus eum intra omnia, sed non inclusum; extra omnia, sed non exclusum; et ideo interiorem, ut omnia contineat; ideo exPer id ergo quod exterior est, ostenditur esse creator; per id vero quod interior, gubernare omnia demonstratur. Ac ne ea quae creata sunt sine Deo essent, Deus intra omnia est; verum ne extra Deum essent, Deus exterior est
Abbreviated transcription (Latin):
non unũ seclunus quia caput & corpus unus e xp̃s sed diuinitatẽ suã
consubstantiale patri ostendens dũ ait . ut sint unũ sic̃ & nos unum
sumus VUIT ergo ẽẽ suos unũ sed in ipso uia in seipsis non possunt
dissaciati ab inuicẽ ꝓdiuersas uoluntates. Cũ enĩ sit scã trinitas
unus & solus ds̃ in substantia solus in ꝑsonis tria quaedã cũ multa uo¬
luit ẽẽ. N illudẽe eauoluit ẽẽ qđ ille ipse ẽ dũ eaq uoluit esse
orignem habent. Illisi qui dẽ sine originem ẽ esse:

Expanded text:
non unum, sed unus; quia caput et corpus unus est Christus; sed divinitatem suam consubstantialem Patri ostendens, dum ait: Ut sint unum, sicut et nos unum sumus . Vult ergo esse suos unum, sed in ipso; quia in se ipsis non possunt, dissociati ab invicem per diversas voluntates. Cum enim sit sancta Trinitas unus et solus Deus, in substantia solus, in personis tria quaedam, cum multa voluit esse, non illud ea voluit esse quod ille ipse est; dum ea quae voluit esse originem habent: illi siquidem sine origine est esse.
Abbreviated transcription (Latin):
non neglegit. Hec om̃a deuota mentis aciȩ considerans tẽpore
celeberrumi conuentus quo sacer dotes dĩ & populi p̃dicatores clo¬
ristiani munũ imperiali p̃cepto conueniunt. Non ignaua ut
reor opũ pondera in ratione catholice sidei uñe &cellentissime
austoritati attuli. Si dñs qui uo luntatẽ dicendi dederat spũ
gratiae corutde eius consido micđia in agnitione ueritatis
inluminauit Nec aliquit mea inuenire ualuit deuotio qđ
liberius adferr& . Nec regalẽ benuolentiã gratius accepisse¬

Expanded text:
non negligit. Haec omnia devota mentis acie considerans, tempore non negligit. Haec omnia devota mentis acie considerans, tempore celeberrimi conventus, quo sacerdotes Dei et populi praedicatores Christiani in unum imperiali praecepto conveniunt, non ignava ut reor opum pondera in ratione catholicae fidei, vestrae excellentissimae auctoritati attuli, si Dominus, qui voluntatem dicendi dederat, spiritu gratiae cor ut de ejus confido misericordia in agnitione veritatis illuminavit. Nec aliquid mea invenire valuit devotio, quid liberius afferret, nec quid regale
Abbreviated transcription (Latin):
laus &sides sipientiȩ sipientis simi haminũ ꝓbarentur iudicio Nec
uidelic& alio quo lib& ur̃ȩ imperialis maiestatis munere digniorem
estimabã sapientiã Nec aliũ quẽ lib& tã ecellenti dono macci¬
piendo eque digiũ putabã. Dũ principem populixp̃iani cuncta scre
& p̃dicare quae dõ placeant. Necesse ẽẽ natissimũ ẽ Neq: enĩ quẽ¬
quã magis dec& uel meliora nosse uł plura quã imperatorẽ
Cuius dofrinã omnib potest prodesse subiectis. Non quo impera
tholicȩ in cognitũ eẽ uł minus &ploratũ cogitarẽ sed ut inei no¬
minis quo a quibusdã magister lic& ñ merito uocabar officium
ostenderẽ Necñ ut conuincerẽ eos quiminus utile estimabant
ur̃am nobilissimã intentionẽ dialestice discipline discere uelle
necessarias eẽputauit dũ ꝓfundissimas descã trinitate questiants
in ante nominato eiusdẽ patris opus culo pius & deuotus inquisi¬
tor facile inueni&. Siphylosophre cognitionẽ in discendo habere

Expanded text:
sapientiae sapientissimi hominum probaretur judicio. Nec videlicet alio quolibet vestrae imperialis majestatis munere digniorem existimabam sapientiam; nec alium quemlibet tam excellenti dono in accipiendo aeque dignum putabam, dum principem populi Christiani cuncta scire et praedicare quae Deo placeant necesse esse, notissimum est. Neque enim quemquam magis decet vel meliora nosse, vel plura, quam imperatorem, cujus doctrina omnibus prodesse debet subjectis. Non quo, imperatholicae incognitum esse, vel minus exploratum cogitarem: sed ut mei nominis, quo a quibusdam magister licet non merito vocor, officium ostenderem; nec non ut convincerem eos, qui minus utile existimabant, vestram nobilissimam intentionem dialecticae disciplinae discere velle necessarias esse putavit, dum profundissimas de sancta Trinitate quaestiones, in ante nominato ejusdem Patris opusculo pius et devotus inquisitor facile inveniet, si philosophiae cognitionem in discendo habere
Abbreviated transcription (Latin):
more seipsũ nołs insinuari uelit quatenus ad suã ꝑ nostra
nãp traher& & dum condescendit ꝑ pieatẽ nr̃ȩ in firmitati
ascendamus nas ꝑintellegentiȩ puritatem adiliã scđm suȩ donum¬
Iocmaxime intellegere debemus sce trinitatis unã eandẽq natu¬
rã itatotũ implere. uit nonsit aliquid ub in onsit. Sic̃ acutissime
ubiq: tuta ẽ & nullo contin&ur loco quia non ẽ localis ds̃. Tota
scilic& in sp̃italib: & corporalib: singulis & totasimul in omnib:
creaturis Nec adhucde gratia loquimur quase gratuito mu¬
nere micđiȩ suȩ saluandis hominib: p̃b& sed de natura qua dr̃ om̃a
quae fecit &impl& & coñtin& scđm quã dic̃ caelum & t̃rã ego impleo

Expanded text:
more seipsum nobis insinuari vellet, quatenus ad sua per nostra more seipsum nobis insinuari vellet, quatenus ad sua per nostra nos traheret, et dum condescendit per pietatem nostrae infirmitati, ascendamus nos per intelligentiae puritatem ad illum secundum suae donumHoc maxime intelligere debemus sanctae Trinitatis unam eamdemque naturam ita totum implere, ut non sit aliquid ubi non sit. Sicut acutissime ubique tota est, et nullo continetur loco, quia non est localis Deus; tota scilicet in spiritalibus et corporalibus singulis, et tota simul in omnibus creaturis. Nec adhuc de gratia loquimur, qua se gratuito munere misericordiae suae salvandis hominibus praebet; sed de natura, qua Deus omnia quae fecit, et implet, et conti
Abbreviated transcription (Latin):
Ecẽ scripturȩ ad cognoscendũ dm̃ nob diuinitus ꝑ scõs doctorer am¬
ministrare a terreno & humano sensu ad diuinũ & caeleste nos
erigentes usq: ad ea uerba descendor̃ quib: humana utitur con¬
suetudo Ita &iã ut cõmutiones humane mentis & passiones. uel
affestiones dõ describerennt sic̃ telare ira sci penitusse aliquid¬
ex tẽpore uelle uł nolle dm̃ dicerent quae sunt humane mentis
in stabilitates non diuine serenitatis in mutationes. quae sẽꝑ
Quia dĩ ira non ẽ passibilis sic̃ hominis Irascitur itaq ds̃ sine
aliqua suae simplicis naturȩ passibilitate uł ꝑturbatione
aut &iã inmutatione. De eonamq dicitur. Tuaut dñe uir¬
tutũ cũ tranquilli tate iudicas qđ aut tranquillumẽ nonẽ
buntur Sicut Manus tuȩ fecerunt me. &iterum. ambula¬
bo inter eos &uterũ. oculidm̃ suꝑ iustos & aures eius in p̃ces eoꝵ
Dum omnimodis nihiltale uł ccaporale dedõmens humana pu
Vt quia eum sicutẽ nom possumus agnoscerenr̃e locutionis

Expanded text:
e Scripturae ad cognoscendum Deum nobis divinitus per sanctos doctores administratae, a terreno et humano sensu ad divinum et coelestem nos crigentes, usque ad ea verba descenderunt, quibus humana utitur consuetudo: ita etiam ut commotiones humanae mentis, et passiones, vel affectiones Deo ascriberent ex tempore velle vel nolle Deum dicerent, quae sunt humanae mentis instabilitates, non divinae serenitatis immutationes, quae sempequia Dei ira non est passibilis sicut hominis. Irascitur itaque Deus sine aliqua suae simplicis naturae passibilitate vel perturbatione, aut etiam immutatione. De eo namque dicitur: Tu autem Domine virtutum, cum tranquillitate judicas : quod autem tranquillum est, non est buntur; sicut: Manus tuae fecerunt me : Et iterum: Ambulabo inter eos; et iterum: Oculi Domini super justos, et aures ejus in preces eorum : dum omnimodo nihil tale, vel corporale de Deo mens humana putut quia eum, sicut est, non possimus agnoscere, nostrae locutionis
Abbreviated transcription (Latin):
respictipsanã. Sipatrẽ dicis filiũ ostondis. Sifiliũ nominas pagẽ
&erctatus misteriis sũme trinitatis. uotis agat apuddm̃ ut intelle

Expanded text:
respicit personam. Si Patrem dicis, Filium ostendis; si Filium nominas, Patrem respicit personam. Si Patrem dicis, Filium ostendis; si Filium nominas, Patrem exercitatus est mysteriis summae Trinitatis, votis agat apud Deum ut intell
Abbreviated transcription (Latin):
bilis igitur nature unitas ñ potest separabiles habere ꝑ sonas. haec
uero sũme trinitatis adq: indiuiduȩ unitatis nature quae sola
est ubiq tota sic̃ ubiq inseparabilem hab& unitatẽ naturȩ uel
operis Sic separationẽ ñ potest recipere ꝑsonarũ Nominantur
quidẽ ille ꝑsonȩ aliquando singulȩ Sedita se uoluit ipsadõ trini
tas inseparabilẽ ostendere in ꝑsonis . Vt nullũ ibi nom̃ sit inquali¬
b& ꝑsona qđ ad aliã scđm relationis regulam non referatur:
me refertur. Ea uero nomina quae substantiã uł potentiã uel
essentiã dĩ significant uł quic quid ꝓpriȩ ad sediciturds̃. Omnibus
nature nom̃ qđ sic patri conuenire possit. Vt autfilio out spũi
bilis ẽ sc̃ã trinitas in ꝑsonis sensu intellegenda. quã uisinuoce se
parabilia habeat nomina quia pluralem numeriut̃ in nature
nominib: nullatenus recipit. In hoc ostenditur ꝑsonas nom posse
diuidi in scã trinitate quia cuius lib& ꝑsone nom̃ sẽꝑ ad altera

Expanded text:
bilis igitur naturae unitas non potest separabiles habere personas. Haec vero summae Trinitatis atque individuae unitatis natura, quae sola est ubique tota, sicut ubique inseparabilem habet unitatem naturae vel operis, sic separationem non potest recipere personarum. Nominantur quidem illae personae aliquando singulae; sed ita se voluit separabilem ostendere in personis, ut nullum ibi nomen sit in qualibet persona, quod ad aliam secundum relationis regulam non referatur: me refertur. Ea vero nomina, quae substantiam, vel potentiam, vel essentiam tuam significant, vel quidquid proprie dicitur Deus, omnibus quod sic Patri convenire possit, ut aut Filio aut Spiritui bilis est sancta Trinitas in personis sensu intelligenda, quamvis in voce separabilia  Al., inseparabilia habeat nomina, quia pluralem numerum in naturae nominibus nullatenus recipit. In hoc ostenditur personas non posse dividi in sancta Trinitate, quia cuiuslibet persone nomen semper ad alteram
Abbreviated transcription (Latin):
substantiȩ filius Proculdubio &filius dr̃ & spr̃ ser̃ ds̃ Atuero dr̃¬
eo qđ pat̃ ẽ relatiue dicitur qui a non substantiȩ nom̃ ẽ sed refer¬
tur adsilium Nonsicdicimus filiũ patre eẽ. quomodo dicimus
filiũ dm̃ eẽ Nec ita dicimus patrẽ filiũ eẽ sic̃ dicimus dm̃ ẽe
Quia ds̃ substantialiter dicitur Pat̃ & filius & sps̃ sc̃relatiue di¬

Expanded text:
substantiae Filius, procul dubio et Filius Deus, et Spiritus sanctus Dod Pater est, relative dicitur, quia non substantiae nomen est, sed refertur ad Filium. Non sic dicimus Filium Patrem esse, quomodo dicimus Filium Deum esse; nec ita dicimus Patrem Filium esse, sicut dicimus Deum esse, quia Deus substantialiter dicitur; Pater, et Filius, et Spir
Abbreviated transcription (Latin):
ut in superiurib: diximus quã uis enĩ dicatur pat̃ ad filiũ &si
lius ad patrẽ scđm cd aliquid Nonẽ tam̃ accidens patripa¬
trẽ eẽ uł siliũ siliũ eẽ quia &ille semꝑ pat̃ &ille semꝑfilius
quia a&̃nitas in cõmutabilitas negat accidentis alicuius indõ
stabulitate quia omne accidens scđm tẽpus uł eẽ uł non ẽe po¬
test uł potuit uł &iã p oterit quia pat̃ nũ quã ñ pat̃ & filius nũ quã
non filius. Neo cȩpitumquã pat̃ eẽ pat̃. Nec filius ẽẽfilius gđ si
scđm accidens dicer&ur pat̃ uł filius. Siuero qđ dicitur pat ad seipsũ
dicer&ur ñ ad filiũ & qđ dicitur filius ad seipsũ dicer&ur ñ ad patrẽ

Expanded text:
erioribus diximus. Quamvis enim dicatur Pater ad Filium, et Filius ad Patrem secundum ad aliquid, non est tamen accidens Patri Patrem esse, vel Filio Filium esse, quia et ille semper Pater, et ille semper Filius; quia aeternitas et incommutabilitas negat accidentis alicujus in Deo instabilitatem; quia omne accidens secundum tempus vel esse, vel non esse potest, vel potuit, vel etiam poterit; quia Pater nunquam non Pater, et Filius nunquam non Filius; nec coepit unquam Pater esse Pater, nec Filius esse Filius. Quod si ndum accidens diceretur. Si vero quod dicitur Pater, ad se ipsum diceretur, non ad Filium; et quod dicitur Filius, ad se ipsum diceretur, non ad Patrem;