comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
do post triduana crudeli¬
tate contestans. siue inuen¬
dendis & em̃ disrebus ca¬
ritatis & ulitatis uota ꝑuer¬
safpig& cuncta collegere
quequisq: in se ipso certius
conp̃hendit atq rep̃hendit
si diuinarũ scripturarũ spe¬
culũ non neglegent̃ ad ten¬
dat : que quãuis singula ñ
lealiuul nere ferire sen¬
tiant᷑ : sic̃ homicidium & ad¬
ulterium uł c&era hui mo¬
gregata ueut scabiȩ quo
plura sunt necant aut nrm̃ de¬
cus ita ext̃minant ut ab illius spon¬
sispeciosi forma p̃filiis hominũ
Castissimis amplexib separent.
nisi medicam̃to cotidiane pȩniten¬
tiae dessiccent᷑: quod si falsum ẽ¬
unde cotidie tundimꝰ pectora : qd
nos quoq: antestitos ad altare adsis¬
tentib cũ omnib: facimus : unde
&iam orantes dicimꝰ qđ in tota ista
uita oport& dicamus: dimitte
nob̵ debita nr̃a sic & nos dimittmꝰ
debitorib nri s : Non enim sic̃ nos¬
iam in baptismo. nisi demis sacre¬
dimus deipsa fide dubitamꝰ: Ged

Expanded text:
dum postridiana crudidum postridiana cruditate contestans: sive in vendendis et emendis rebus charitatis et vilitatis vota perversa. Piget cuncta colligere, quae quisque in se ipso certius comprehendit atque reprehendit, si divinarum Scripturarum speculum non negligenter attendat. Quae quamvis singula non lethali vulnere ferire sentiantur, sicuti homicidium et adulterium, vel caetera hujusmogregata velut scabies, quo plura sunt necant, aut nostrum decus ita exterminant, ut ab illius sponsi speciosi forma prae filiis hominum castissimis amplexibus separent, nisi medicamento quotidianae poenitentiae desiccentunde quotidie tundimus pectora? Quod nos quoque antistites ad altare assistentes cum omnibus facimus. Unde etiam orantes dicimus, quod in tota ista vita oportet ut dicamus: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris . Non enim ea jam in Baptismo nisi dimissa credimus, de ipsa fide dubitamus: sed
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ admon&. siuel ecclesias¬
tico iudicio lites huiqs cemo¬
difiniant᷑. Hinc ẽ &iam il¬
lud : quisi ne uxore ẽ. cogitat
q: sunt dĩ. quomodo placeatdõ:
Qui aut̃ matromonio iunctus ẽ
cogitat quȩ sunt mundi quo¬
modo placeat uxori: Quod
&iam defemina similit̃ no¬
tat : uł illud cũ ait. Et iterũ
adipsum estote Neuos tẽp¬
t& satanas propt̃ intẽperan¬
tiã urãm Quod ut peccatũ eẽ
demonstrar& Nđ infirmita¬
tis consensum. subiecit statĩ:
Hoc aut̃ dico secđm ueniã. non
secundũ imperium: Sola
enim generandi causa ẽ. in¬
culpabilis sexus utrisq: con¬
mixtb: quã multas alia pec¬
cata siue in loquendo deseb
& negotiis alienis que non ad
te ꝑtinent. siue in uanis cachin¬
nationib: cũ scriptũ sit. stul¬
tus in risũ exaltat uocẽ suam
Iapiens aut̃ uix tacite ridebit.
siue in ipsis escis que ad neces¬
sitatẽ sustendandȩ huius
uitae praeparantur. Auidi¬
or atq in moderatior ap¬
p&itus sepeexces sum mo¬

Expanded text:
esse admonet, si vel ecclesiastico judicio lites hujuscemodi finiantur. Hinc est etiam illud: Qui sine uxore est, cogitat ea quae sunt Dei, quomodo placeat Deo: qui autem matrimonio conjunctus est, cogitat ea quae sunt mundi, quomodo placeat uxori. Quod etiam de femina similiter notat. Vel illud cum ait, Et iterum ad idipsum estote, ne vos tentet satanas propter intemperantiam vestram. Quod ut peccatum esse demonstraret, sed infirmitati concessum; subjecit statim: Hoc autem dico secundum veniam, non secundum imperium . Sola enim generandi causa est inculpabilis sexus utriusque commixtio. Quam multa sunt alia peccata, sive in loquendo de rebus et negotiis alienis, quae non ad te pertinent; sive in vanis cachinnationibus, cum scriptum sit, Stultus in risu exaltat vocem suam, sapiens autem vix tacite ridebit : sive in ipsis escis, quae ad necessitatem sustentandae hujus vitae praeparantur, avidior atque immoderatior appetitus, saepe excessum mo
Abbreviated transcription (Latin):
amplius aut minus. qua mopor¬
t& non loquatur amplius quã
opus .ẽ. aut cũ &iã non opus
ẽ. Speciosi enim pedes euan¬
gelti Tantium pacem euan¬
geli tantium bona: sẽd tam̃
d&erra sicca puluerẽ contra¬
hunt quisane in iudicium eoꝵ
excutitur. qui sibi hanc ex¬
hibitione ꝑ uersa uoluntate
contempnunt . non salũ ergo
ꝓpt̃ ipsam uitehuius mortali¬
tatẽ &ignorantiã: & ꝓpt̃ diei¬
malitiã que utinã sufficeret
sic̃ de illa dictũ ẽ  Sufficit
diei malitia sua : cũ iubemur
ferre atq: portare donec
transeat & sustinere dnm̃
uiri lit̃ agendo ut fructũ af¬
feramus cũ tolerantia: sed &iã
propt̃ ipsum puluerẽ mundi
huius quiꝑ itinera consulendi
consulentiũ pedib: adhereat
& damna quin ipsa nego ciacu¬
ina dispensationis actione con¬
tingunt quȩ dñs prest& ut cũ¬

Expanded text:
amplius vel minus quam oporamplius vel minus quam oportet: non loquatur amplius quam opus est, aut cum etiam non opus est. Speciosi enim pedes evangelizantium pacem, evangelizantium bona . Sed tamen de terra sicca pulverem contrahunt, qui sane in judicium eorum excutitur, qui sibi hanc exhibitionem perversa voluntate contemnunt. Non solum ergo propter ipsam vitae hujus mortalitatem et ignorantiamalitiam, quae utinam sufficeret, sicut de illa dictum est, Sufficit diei malitia sua ; quam jubemur ferre atque portare, donec transeat, et sustinere Deum viriliter agendo, ut fructum afferamus cum tolerantia: sed etiam propter ipsum pulverem mundi hujus, qui per itinera consulendi consulentium pedibus adhaerescit, et damna quae in ipsa negotiosissima dispensationis actione contingunt, quae D
Abbreviated transcription (Latin):
que spes illorũ ẽ. qui hoc impiae
sceleratẽ quȩ disꝑdunt : Ver sabi¬
t᷑ ergo iste in reb: humanis. non
carnalis sed sp̃alis ad quisitionis
de uinctus offitio. non quidem
negotiis secularib obligatꝰ : sedia¬
men quia militat dõnr̃o ocio
de sidiae turpidus &abiectus :
D& ergo mihi si potest suas
elimosinas om̃s cũ ilaritate.
siue cũ carnaliͥnecessitatib
pauperũ aliquid erog&. siue
cũ panis caelestis dispensat᷑.
inuicta aduersus diabolũ
castra credentiũ cordib:
construit: Hilarẽ enĩdatorẽ
diligit ds̃ : Non itaq tedio
frangatur indifficultatib re¬
rũ quȩ necesse ẽ ex istant ut
ostendatur homini qđ homo
ẽ non ira subrepat in eũ. Qui
Aut odiose. inruit. aut inpor¬
tune inopiaco actus p&it.
aut negotio suo cũtumore
occupatus ẽ in different̃
cogitat sũbuenire aut in uerbo.
manifeste iustitiae resistit
ceca cupiditate. aut misẽrabi¬
litar ditate non d& quic quã

Expanded text:
quae spes illorum est, qui hoc impie quae spes illorum est, qui hoc impie scelerateque disperdunt? Versabitur ergo iste in rebus humanis, non carnalis, sed spiritualis acquisitionis devinctus officio; non quidem negotiis saecularibus obligatus, sed tamen quia militat Deo, non otio desidiae torpidus et abjectus. Det ergo, si potest, suas eleemosynas omnes cum hilaritate, sive cum carnalibus necessitatibus pauperum aliquid erogat, sive cum panis coelestis dispensator invicta adversus diabolum castra in credentium cordibus construit. Hilarem enim datorem diligit Deus . Non itaque taedio frangatur in difficultatibus rerum, quae necesse est existant, ut ostendatur homini quod homo est. Non ira subrepat in eum qui aut odiose irruit, aut inopportune inopia coactus petit; aut negotio suo, cum tu majore occupatus es, indifferenter lagitat subveniri; aut in verbo manifestae justitiae resistit caeca cupiditate, aut miserabili tarditate. Non det quidquam
Abbreviated transcription (Latin):
nec cruentus homicidio. nec
fornicatione tur patus. nec
furtu fraudolentus. nec men¬
datium duplicatus. nec rei uł
uxoris alienȩ concupiscenti&
sordib: non in suis &iã ireb:
Aut luxuria defluati aut ases¬
cat auaritia. non sit conten¬
tiosus. non sit cortu meliosus. ñ¬
non maledicus. uendat postre¬
mo omnia sua. &det pauperib:
cȩlesti radicẽ cordis infigat:
quid uid&ur ad di posse adtã
plenã iustitiã : tam̃ nolo glori&:
intellegat hȩc om̃a prȩstita sibi
eẽ. non a se existere : quid enĩ
hab& qđ non accepit qđ siac¬
cepit quigloriat᷑ . quasi non
accepit erog& sanȩ pecuniã
dominicã consulat. ꝑximo
sic̃ sibi consentit consul
tũ nec put& satis eẽ seruare
integrũ qđ accepit nedisat
ei serue nequã &piger n
pecuniã meã. Et ego ueniens
cũ usuris exigerẽ eaufera¬
tur ab eo qđ accepit . ne. pici¬
atur intenebras exteriores :
qua uentissimã pȩnã sitime¬
redebent illi quiseruare.
integrũ possunt qđ acceper̃

Expanded text:
nec cruentus homicidio, nec fornicatione turpatus, nec furto fraudulentus, nec mendacio duplicatus, nec rei vel uxoris alienae concupiscentia sordidus; non in suis etiam rebus aut luxuria diffluat, aut arescat avaritia; non sit contentiosus, non sit contumeliosus, non maledicus; vendat postremo omnia sua, et det pauperibushesauro coelesti radicem cordis infigat: quid videtur addi posse ad tam plenam justitiam? tamen nolo glorietur. Intelligat haec omnia praestita sibi esse, non a se existere. Quid enim habet, quod non accepit? Quod si accepit, quid gloriatur, quasi non acceperit ? Eroget sane pecuniominicam: consulat proximo, sicut sibi sentit esse ltum. Nec putet satis esse servare integrum quod accepit, ne dicatur ei: Serve nequam et piger, pecuniam meam, et ego veniens cum usuris exigerem: ne auferatur ab eo quod accepit, ne projiciatur in tenebras exteriores . vehementissimam poenam si timere debent illi, qui servare integrum possunt quod acceperunt;
Abbreviated transcription (Latin):
nitentiã : Et si hoc dispensato¬
res uerbi dĩ &ministrisacram̃¬
torũ eius milites xp̃i quanto ma¬
gis c&era stipendiaria multi¬
tudo & quedã ꝓuintia magni
regis. quã neforte uł falsa
sus pitione auaritiae. miles
ille fidelis simus atq: fortis¬
sĩmus apłds paulus offen¬
der& suis stipendiis milita¬
uit : &ubi forte defuit sup¬
tus necessarius : Alias ecde¬
accipiens ab eis stipendium
adurãm ministrationem:
quanto ergo magis ecclae
prouintiales sẽcularib nego¬
tiis obligati cotidianã debe
agere pȩnitentiã. Qui quã ius
dfurtis a rapinis a fraudib
ab adulteriis a fornicationib
omniq: luxuria a crudelita¬
te odiorũ & inimicitiarũ ꝑti¬
natia ab omnideniq: idola¬
triae feditate .spec taculorũ
nugatitate. here sum. atq scis¬
matum impia uanitate. atq: ab
omnib: huiuscemodi flatus &
fatinorib in munes puri atq: in¬
tegri eẽ debeant : tam̃ ꝓpt̃ ad¬
minis trationẽ rerũ familiarͥũ
& coniuigiorũ artissima uincu¬

Expanded text:
ilis. Sed si hoc dispensatores verbi Dei et ministri Sacramentorum ejus, milites Christi; quanto magis caetera stipendiaria multitudo, et quaedam provincia magni regis? Quam ne forte vel falsa suspicione avaritiae miles ille fidelissimus atque fortissimus apostolus Paulus offenderet, suis stipendiis militavit: et ubi forte defuit sumptus necessarius, Alias, inqaccipiens ab eis stipendium ad vestram ministrationem . Quanto ergo magis Ecclesiae provinciales saecularibus negotiis obligati, quotidianam debent agere poenitentiam? Qui quamvis a furtis, a rapinis, a fraudibus, ab adulteriis et fornicationibus omnique luxuria, a crudelitate odiorum et inimicitiarum pertinacia, ab omni denique idololatriae foeditate, spectaculorum nugacitate, haeresum atque schismatum impia vanitate, atque ab omnibus hujuscemodi flagitiis et facinoribus immunes, puri atque integri esse debeant: tamen propter administrationem rerum familiarium, et conjugiorum arctissima vincu
Abbreviated transcription (Latin):
templa cuit ut om̃s
serui uł ꝓprii liti ad ac¬
cusationẽ non admittantur
ut om̃s quos accusanda pu¬
blica crimina legis publi¬
ce nõ admittunt. om̃s
&iam in famiȩ maculis as¬
pitu dinibus subiecte ꝑso¬
ne. her&ici&iã siue pa¬
gani. seuiudei sed tam̃ om¬
nibus quib: accusatio de¬
negatur in causis propri¬
is accusandi licentia non
neganda.¬
ut qui unum cRiñnon
pro pauerit adalteꝵ ad¬
uitti nõ debeat. ex eõo clio¬
Ntem placuit quo tiens cũ¬
q: cłis ab accusatorib mul¬
ta crimina obiciuntꝰ. Et unũ
ex ipsis de quo prius egerit
probare nõ ualuerit adcete¬
raiam non admittat. TUII
qui ad testiaionium ad nt¬
Tes tes aut̃ ad testimoniũ
nõ ad mittendos quinec
duxerit. Ad testimoniũ
aut̃ intraannos quattu¬
or decĩ &atis suae nõ admit¬
tatꝰ. De tp̃o eui ex conum¬

Expanded text:
tem placuit ut omnes servi vel proprii liberti ad accusationem non admittantur, vel omnes, quos ad accusanda publica crimina leges publicae non admittunt. Omnes etiam infamiae maculis aspitudinibus subjectae personae, haeretici etiam, sive pagani, seu Judaei: sed tamen omnibus quibus accusatio denegatur, in causis propriis accusandi licentia non neganda.Ut qui unum crimen non probaverit, ad alterum admitti non debeat. CXXX. Item placuit, quotiescunque clericis ab accusatoribus multa crimina objiciuntur, et unum ex ipsis, de quo prius egerint, probare non valuerint, ad caetera jam non admittantur Qui ad testimonium admitTestes autem ad testimonium non admittendos, qui necroduxerit. Ad testimonium autem intra annos 14 aetatis suae non admittantur. De episcopo qui ex
Abbreviated transcription (Latin):
finimus eũ rite ad accusationem
non admitti. quipos tea quã ex¬
cõmunicatus fuerit. in ipsa adhuc
ex cõmunicationẽ constitutus. siue
sit clericus siue laicus accusa reuo¬
luerit.

Expanded text:
finimus eum rite ad accusationem non admitti, qui postea quam excommunicatus fuerit, in ipsa adhuc excommunicatione constitutus, sive sit clericus sive laicus, accusare voluerit.
Abbreviated transcription (Latin):
pes inicũ sepestatuant in
prelatã ita utilis ꝓuiden¬
tes. comoda in onesta ut
eisdem deferantur. aut
tus ordo poposcerit. autq
rapere deputati ex actoris
uio lentiã potuerit. pro inde
decent̃ omnib: plac& & in psȩ¬
senti tale rescindi factum
& nõ eẽ decretũ facien dũ
Nã quisq pontificũ de inceps
aut sanguine ꝓpinquis aut
fauore ibi ꝑsonis quib: cũq
de uinctis. talia comodarelu¬
cra tempta uerit ausu. ne fan¬
de p̃sumptionis & qđ iussum
fuerit de uoc&ur in irritũ.
& qui ordinabit annũ ex cõ¬
municationis fuerant excidiũ.
que uero abblata fortasse fue¬
rint ab eo quitulit reddatꝰ in
duplum.
UODUSURAMNONSOLUU
cłi exiGΕrΕ nondebean
Sed nec laici xp̃iani exepła

Expanded text:
pes iniquum saepe statuant in pes iniquum saepe statuant in praelatum, ita illis providentes commoda inhonesta ut eisdem deferantur aut tus ordo poposcerit aut quae rapere deputati exactoris violentia potuerit. Proinde decenter omnibus placet et in praesenti tale rescindere factum et non esse de caetero faciendum: nam quisquis pontificum deinceps aut sanguine propinquis aut favore sibi personis quibuscunque devinctis talia commodare lucra tentaverit ausu nefandae praesumptionis, et quod jussum fuerit devocetur in irritum, et qui ordinavit annuae excommunicationis ferat excidium. Quae vero ablata fortasse fuerint, ab eo qui tulit reddantur in duplum. uod usuram non solum clerici exigere non debent, sed nec laici Christiani. Epist.
Abbreviated transcription (Latin):
adCIuITATEMNON OC CURRUN
inquib: ciuitatibus positus accipi
ende cõmuniones suae benedictio¬
nis desiderio nouerint qđ hoc fa¬
cere neglexerint triennio comu¬
nione priuentur ecłe ħł¬
cras scripturas nõ audit . & ꝓ
luxuria sua uert& a cõmunione
sacra m̃ti & in obseruandis miste¬
riis declinat constitutã regulã dis¬
ciplinae is tũ talẽ ꝓiciendũ de eccła
catholica eẽ decernimus donec peni¬
tentiã agat & ostendat fruc¬
tũ pęnitentiae suae. ut possit
cõmunione ꝑcepta indulgen¬
Rare Relioiosis ex coł¬
Neuerentiae & totius au¬
ditũ quia res adeo
dura nõ frustra cogimur
hanc durior extirpare
censura. Agnouimꝰ enĩ
quosdã pontifices p̃cepti
principis apłorũ quiait
pascite qui in uob .ẽ gregẽ
nõ co acte sed spontaneae.
Neq: ui dominantes incle¬
ro sed formas factigsegis
ita. eẽ in memores ut quib:¬
dam monas teriis parro¬
chialibusq: ecclesiis. aut
consanguinitatis ꝑ sonas.
aut suis fauoris. partici¬

Expanded text:
ad civitatem non occurruntin quibus civitendae communionis vel benedictionis desiderio noverint; qui hoc facere neglexerint, triennio communione priventur Eccras scripturas audit, et pro luxuria sua avertit se a communione sacramenti, et in observandis mysteriis declinat constitutam regulam disciplinae, illum talem projiciendum de ecclesia catholica esse decernimus, donec poenitentiam agat, et ostendat fructum poenitentiae suae, ut possit communione percepta indulgenrare religiosis. Reverentiae totius auditum, quia res adiit dura, non frustra cogimur hanc duriori exstirpare censura: agnovimus enim quosdam pontifices praecepti principis apostolorum, qui ait: Pascite qui in vobis est gregem, non coacte sed spontanee, neque dominantes in clero sed forma facti gregis, ita esse immemores ut quibusdam monasteriis parochialibusque ecclesiis aut suae consanguinitatis personas aut sui favoris partici
Abbreviated transcription (Latin):
Nec hoc quoq p̃tere undum
duximus quosdã lucritur¬
pis cupiditate captos usu¬
rariam exercere pecuniã & fe¬
nore uelle ditescere quod nos nõ
dicam in eos quis inclericaliofni¬
tio constitutos. sed & in laicose
dere qui xpĩa nos se diu cupiunt
condolemꝰ. qđ iuindicari acrus
in eos quifuerint conputati de¬
cernimus. ut omnis peccandi
oportunitas adimatur.usp ÷¬

Expanded text:
Nec hoc quoque praetereundum esse duximus, quosdam lucri turpis cupiditate captos, usurariam exercere pecuniam, et foenore velle ditescere, quod nos, non dicam in eos qui sunt in clericali officio constituti, sed in laicos cadere, qui Christianos se dici cupiunt, condolemus. Quod vindicari acrius in eos qui fuerint confutati decernimus, ut omnis peccandi opportunitas adimatur.
Abbreviated transcription (Latin):
eruus qui ad eccłam ꝓqua lib& cul¬
culpa sacram̃tũ susceperit statĩ
ad seruitium dominisui redire co¬
gatur sipostea quã dato sacra¬
m̃to dnõ suo fuerit ꝑtulisse ꝑ con
a cõmunione & conuiuio catholicor
ex traneus habeatꝰ. Si uero seruus
ꝓculpa sua ab eccła defensatus sacra¬
m̃ta dñĩ cłis exigentibus de in punita¬
te. p̃ceperit & ira nolentẽ ad nõ li¬
ceat occupari. CUIII¬
laicos concordare con¬
ad pacẽ magis quã ad iudi¬
cium oport&ur. CX̃
Dehis quiꝑ odiua ad pacẽ
NONREUERTUN TUR¬
Placuit &iam ut sicut
plerũq: sit quicũq: ho¬
dio aut longinqua int̃se li¬
tes discesserint & ad pacẽ
reuocari diuturna intentio¬
ne nequiuerint aciuitatis
primitus sac̃ dotibus. argu¬
antur. quisi in imicitias de¬
ponere ꝑnitiosa intentione.
noluerint deecłe c&uiustis¬

Expanded text:
ervus qui ad ecclesiam pro qualibet culculpa sacramentum susceperit, statim ad servitium domini sui redire cogatur: sed posteaquam dato sacramento domino suo fuerit cona communione, et convivio catholicorum extraneus habeatur, si vero servus pro culpa sua ab Ecclesia defensatus sacramenta Domini clericis exigentibus de impunitate perceperit, exire nolentem a domino liceat occupari. Ilaicos concordare comad pacem magis quam ad judicium hortetur. De De his qui per odium ad pacem non revertunturPlacuit etiam, ut sicut plerumque fit quicunque odio aut longinqua inter se lite dissenserint, et ad pacem revocare diutina intentione nequiverint, a civitatis primitus sacerdotibus arguantur: qui si inimicitias deponere perniciosa intentione noluerint, de Ecclesi
Abbreviated transcription (Latin):
rint. eo qđ solas nuptias uiolaue¬
rint post annũ sine penitentia
re conciliari debunt. ułsi alios
cognouerint uiros eo qđ moe¬
chates. placuit ꝑ quinquemi
tempore ac talegitima peniten¬
tia admitti eas ad cõmunionẽ¬

Expanded text:
 eo quod solas nuptias violaverint, post annum sine poenitentia reconciliari debebunt, vel si alios cognoverint viros, eo quod moechatae sint, placuit per quinquennii tempora acta legitima poenitentia admitti eas ad communion
Abbreviated transcription (Latin):
Dehis guipartussyos extor¬
nicatione diuergis nodis
gunt secum in utero conceptos ex¬
cutiant. antiqua quidem defi¬
nicatio usq ad exitũ uitae eas
ab eccła remou& humanius aut̃
nunc definimus ut eis detem an¬
norũ tempus secđm p̃fixos
gradus penitentiae largiamus
ui uoluntarie homicidium fece¬
rit paenitentiae quidã iugit̃
sis ub mittant ꝑfectionẽ. uero cir¬
cauitae exitum consequatur.
Dehis gui non sponte homici¬
De homicidus non sponte com
mis sis. prior quidem defini¬
tio. post septennem pȩnitentiã
ꝑ fectionẽ consequi p̾cepit secũ¬
da uero quinquenii tempus ex
EX CONCILIO ELIBERRITANO
Ci quafemina furore teli accen¬
sa flagellis uerberauit ancillã
ita ut infra tertium diem animã
cũ cruciatum effundat . & qđ in¬
certũ sit uoluntate an casu. oc¬
ciderit siuo luntate post septẽ
annos. si casu ꝑ quinquenii tẽ¬
pore. ac talelegitime pęniten¬
tia a comunione placuit absti¬
neri qđ infra tẽpora constitu¬

Expanded text:
De his quae partus suos ex fornicatione diversis modis gunt secum ut utero conceptos excutiant, antiqua quidem definitio usque ad exitum vitae eas ab Ecclesia removet; humanius autem nunc definimus, ut eis decem annorum tempus secundum praefixos gradus poenitentiae largiamur. ui voluntarie homicidium fecerint, poenitentiae quidem jugiter se submittant: perfectionem vero circa vitae exitum consequantur. De his qui non sponte homiciDe homicidiis non spmissis, prior quidem definitio post septennem poenitentiam perfectionem consequi praecepit, secunda vero quinquennii tempus expconcilio Eliberitano i qua femina, furore zeli accensa, flagellis verberaverit ancillam suam, ita ut intra tertium diem animam cum cruciatu effundat, eo quod incertum sit, voluntate, an casu occiderit, si voluannos; si casu, per quinquennii tempora, ac legitime poenitentia a communione placuit abstineri. Quod si intra tempora constitu
Abbreviated transcription (Latin):
ehis &iã requisi uit dilec¬
tio tua qui int̾ueniente re¬
pudio . Aliis ema trimonio co¬
pularunt . quos in utraq: par¬
te aduteros eẽ. manifestũ ẽ
quiuero uł uxore uiuente
quã uis dis sotiatũ eẽ uideatꝰ¬
coniugium ad aliã copulã fes¬
tinar̃ neq: poss̃ ad ulteri nõ
uideri. Intantũ ut &iam hȩc
ꝑ sone quibus tales cõiunctis
& iã ipse adulterium comis¬
sis se uideantur. Seđm illuo
qđ legimus in euango liuo
Qui dimiserit uxorẽ suã &di
xerit aliã mecatꝰ similit̃ & qu
dimissam duxerit mechatꝰ e
ideo om̃s a comunione fideliumds¬
tinendos. Deparentib aut̃ au
ꝓpinquis eorũ nihil tales tatu
potest. nisi siincentores inliciu
consortii fuisse d&egantin¬
& apos tolicã disciplinam neq di¬
missus ab uxorẽ neq: dimisa
amarito alteri coniungantꝰ
seditamaneant ut sibi m&
reconcilientꝰ quod si contẽp¬
serint ad pęnitentiã redi¬

Expanded text:
his etiam requisivit dilectio tua, qui interveniente repudio, alii se matrimonio copularunt. Quos in utraque parte adulteros esse manifestum est. Qui vero vel uxore vivente, quamvis dissociatum videatconjugium, ad aliam copulam festinarunt, neque possunt adulteri non videri, in tantum ut hae etiam personae quibus tales conjuncti sunt, etiam ipsae adulterium commisisse videantur, secundum illud quod legimus in Evangelio: Qui dimiserit uxorem suam, et duxerit aliam, moechatur; similiter et qui dimissam duxerit, moechatur. Et ideo omnes a communione fidelium abstinendos. De parentibus autem, aut propinquis eorum nihil tale statui potest, nisi si incentores illiciti consortii fuisse detegantet apostolicam disciplinam, ut neque dimissus ab uxore, nec dimissa a marito alteri conjungatur, sereconcilientur. Quod si contempserint, ad penitentiam redi
Abbreviated transcription (Latin):
quem ad modum ille ambulauit.
& ipse ambulare : Et ita nec tibi
deerit. quem sequaris. & cũ ali¬
us uide ᷑ debonorũ in opiam con¬
quiri desinit. Si enĩ nõnos tiqđ
sit recte uiuere diuina p̃cepta
cognosce fortassis enimnihil
recte uiuunt. Propterea tibi
te uiuere ignoras. Ni aut̃ nosti
age qđ nosti ut & tu qđ queris
habeas & aliis qđ imittent᷑ os¬
tendas xpm̃ animo adtende ad¬
tende apłos quorũ ẽ nouissimꝰ
ille quidic̃. Imitatores mei esto¬

Expanded text:
bet quemadmodum ille ambulavit, bet quemadmodum ille ambulavit, et ipse ambulare : ita nec tibi deerit quem sequaris, et cum te alius viderit, de bonorum inopia conqueri desinet. Si enim non nosti quid sit recte vivere, divina praecepta cognosce. Fortassis enim multi recte vivunt; sed propterea tibi te vivere ignoras. Si autem nosti, age quod nosti; ut et tu quod quaeris habeas, et aliis quod imitentur ostendas. Christum animo attende, attende Apostolos, quorum novissimus est ille qui dic
Abbreviated transcription (Latin):
di p̃posteri & miseru p̃posi¬
torũ suorũ malos mores imi¬
tare elegant. quã ꝑ eos p̃dic¬
ta dñĩ p̃cepta seruare quã
siquis quã uiator remanendũ
sibi eẽ existim& in itinere
cũ uiderit miliaria lccpidea
litteris plenã uiã docere & nõ
ambulare : Cur enĩ nõ potius
siꝑuenire desiderat. tales cõmi¬
tes intu&ur et sequitꝰ. qui &iuã
bene demons trant & in ea ꝑ seue¬
rant̃ atq alacrit̃ ambulant :¬
⁊qđ si isti desint uł potius minus
appareant nõde eẽ nõ p̃sunt
non enĩ sicquer homines cari¬
tate studiosa qđ p̃dicent ad
imitationẽ quomodo quer̃
iniquitate suspitiosa. qđ mur¬
murent ad deceptione par¬
tim nõ inueniendo bonos dũ
ipsi malis s̃ partĩtimdo inue¬
nire dũmali eẽ semꝑ uolunt.
sed tam̃ concedamꝰ nõ apparese
nunc homines dignos imitatio¬
nes quis quis hoc putas m̃ te
dnm̃ intueri: quihomofactꝰ ẽ
ut homisui uere docer&: si habi¬
tat ꝑfidem xp̃s in interiore

Expanded text:
posteri et miseri, qui praepositorum suorum malos mores imitari eligunt, quam per eos praedicata Domini praecepta servare; quam si quisquam viator remanendum sibi esse existimet in itinere, cum viderit milliaria lapidea litteris plena viam docere, et non ambulare. Cur enim non potius, si pervenire desiderat, tales comites intuetur et consequitur, qui et viam bene demonstrant, et in ea perseveranter atque alacriter ambulant? Quod si isti desint, vel potius minus appareant, nam deesse non possunt: non enim sic quaerunt homines charitate studiosa quod praedicent ad imitationem, quomodo quaerunt iniquitate suspiciosa quod murmurent ad deceptionem, partim non inveniendo bonos, dum ipsi mali sunt; partim timendo invenire, dum mali esse semper volunt. Sed tamen concedamus non apparere nunc homines dignos imitatione. Quisquis hoc putas, mente Dominum intuere, qui homo factus est, ut hominem vivere doceret. Si habitat
Abbreviated transcription (Latin):
militum tempre odo cl&iam quiui¬
dentes constanciam sarurni ni & sisin¬
nimartyrum conuesuñ afidem
Sta tim que ius sum ꝗ alaodotio p̃fac¬
to urbi sutos eorũ quo tp̃m confite¬
bantus cum lapidibus contu ndor&
& r&nderentur inar ceremubi bap¬
tizati erant ab carepapemarcellol
quos postdiis Iuo decim eductus¬
ius sitsteri antero a fustibusciedi

Expanded text:
militum tempore Diocletiani, qui videntes constantiam Saturnini et Sisinnii martyrum, conversi sunt ad fidem statimque jussum est a Laodicio praefecto Urbis ut os eorum, quo Christum confitebantur, cum lapidibus contunderetur, et retruderentur in carcerem ubi baptizati erant a beato papa Marcello; quos post dies undecim jussit sterni in terra, et fustibus caedi
Abbreviated transcription (Latin):
re in conscientia qđ seruat in
terra : O quanto maior tibi
& melior conscientia erat siser¬
uares incaelo hic qđ obruis
in terra : Times nesciat seruus
tuus & auferat & fugiat: Hicti¬
mes ne auferat tibi seruustuus
Ibi nõ times quia bene tibi seruat
& non tollat compara illũ dnõtuo:
si fidelẽ seruũ inuenisti. Ons̃ tuus
quando te fefellit : & si nõ potest
seruustuus tollere: potest tam̃
ꝑdere : Ons tuus. nec tollere nec
ꝑdere potest. nec perire ꝑmittit :
seruattibi : man& tibi. liberatte .
manentẽ tefacit. nec ꝑdatte. nec
quid accipe qđ cepud me posiusti:
Absit nõ hoc dic̃ ds̃ ego inquid
tibi. quitȩ ꝓhibui fenerare fene¬
ratus sum. ate uolebas enĩ feno¬
re crescereutdares homini fit
tibi plus redder&: et quando ac

Expanded text:
re in conscientia, quod servat in re in conscientia, quod servat in terra? O quanto major tibi et melior conscientia erit, si servaveris in coelo! Hic cum obrueris in terra, times ne sciat servus tuus et auferat et fugiat: hic times ne auferat tibi servus tuus; ibi non times, quia bene tibi servat  non tollat. Compara illum Domino tuo. Si fidelem servum invenisti, Dominus tuus quando te fefellit? Etsi non potest servus tuus tollere, potest tamen perdere: Dominus tuus nec tollere nec perdere potest, nec perire permittit. Servat tibi, manet tibi; liberat te, manentem te facit; nec perdet te, nec quit, accipe quod apud me posuisti. Absit. Non hoc tibi dicit Deus. Ego, inquit tibi, qui te prohibui fenerare, feneratus sum a te. Volebas enim fenore crescere, et dabas homini ut tibi plus redderet, quando ac
Abbreviated transcription (Latin):
de omnia que habes & da pau¬
peribus & habebis thes aun
incaelo. Non enĩ dixĩ ꝑde
sed serua & ueni sequere me:
Ille qui delectebat᷑ diuitiis
& propterea querebat adõ
quid bonifacer& ut uitã & nã
consequer&ur equia adeli¬
tiis addłitias migrare cupie¬
bat & has quibus delecteba¬
tur relinquere formidabat :
abscessit tristis ud dies auids
suos terrenos: noluit credese
dnõ qui potestseruare in cae¬
lo qđ periturũ ẽ interra No¬
luit ȩẽ uerus amator thesauri
sui. male tenendo ꝑdidit: uul¬
tũ diligendo amisit. Nã sibenȩ
illud diliger& in caelũ migraret
qđ ipse postea sequeretꝰ. Domũ
illi ds̃ ostendit ubimigrar&. nõ
locũ ubi ꝑder&: secutus enĩ ait i
ubi enĩ fuerit thes aurus tuus :
illic erit & cortuũ : sed uidere¬
uolunt homines diuitias suas
& quo operuerint. nũquid ui¬
dent qđ habentꝰ nec ipse uid&¬
& optat ut lateat. time nepereat.
eẽ uult diues in opinione. hon
inueritate : quasi sufficit habe¬

Expanded text:
mnia quae habes, et da pauperibus, et habebis thesaurum in coelo. Non enim dixit, Perde; sed, vende et veni, sequere me . Ille qui delectabatur divitiis suis, et propterea quaerebat a Domino quid boni faceret, ut vitam aeternam consequeretur, quia a deliciis ad delicias migrare cupiebat, et has quibus delectabatur relinquere formidabat, abscessit tristis ad thesauros suos terrenos. Noluit credere Domino quia potest servare in coelo, quod periturum est in terra. Noluit esse verus amator thesauri sui. Male tenendo, perdidit: multum diligendo, amisit. Nam si bene illum diligeret, in coelum migraret, quo ipse postea sequeretur. Domum illi Deus ostendit ubi migraret, non locum ubi perderet: secutus enim ait, Ubi enim fuerit thesaurus tuus, illic erit et cor tuum volunt homines divitias suas? et cooperuerint, numquid vident quod habent? Nec ipse videt: optat ut lateat, timet ne pateat. Esse vult dives in opinione, non in veritate. Quasi sufficit habe
Abbreviated transcription (Latin):
cui colligat. quare ergo can¬
tasti& dixistidõ aurib: per¬
cipite lacrimas meas quare
tu non ꝑcipes aurib: uerba eĩus
a quouis ꝑcipi. lacrimas tuas:
Si accusauerig auaritiã tuã
inuitabit ad sapientiã suam :
Sedcũ susceperis iugũ sapien¬
tiae laboriosaerit. laboriosa
plane: sed uide quofine. qua
mercede: Nũquid qđ ꝑsapien¬
tiã colligis. nesciscui colligas
ea tibi colligis : et̃ ꝑgescere
euigila hab&ocorformice:
ȩ statis tẽpus .ẽ. collige qđ tibi

Expanded text:
 colligat? Quare ergo cantasti et dixisti Deo, Auribus percipe lacrymas meas ? Quare tu non percipis auribus verba ejus, a quo vis percipi lacrymas tuas? Si accusaveris avaritiam tuam, invitabit ad sapientiam suam. Sed cum susceperis jugum sapientiae, laboriosa erit? Laboriosa plane: sed vide quo fine, qua mercede. Numquid quae per sapientiam colligis, nescis cui colligas ea? Tibi colligis. Expergiscere, evigila, habeto cor formicae . Aestatis tempus est, collige quod tibi
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ tim& ipse timor mortis
hiems cotidiana e⁊ & tunc ma¬
xime pungit timor mor¬
tis quando nob̵ bene ẽ:nã
quando male ẽ : Nontimemꝰ
mortẽ quando nob̵ bene ẽ
tunc magis timemꝰ mortẽ :
Ideo ille diues quem delecta¬
bant multsim diuiciȩ suȩ
habebat enim magnas diuiti¬
as & magnas possessiones Ge¬
do qđ inpellaebat᷑ timoremor¬
tis & int̃ delitias cantabesce¬
bat : Cogitabat enĩ se illa bona
relicturũ : Congregauerat.
& nesciebat cui. Et aliquid cu¬
piebat & nũ & uenit ad dnm̃
& ait illi: Alagist̃ bonȩ quibo¬
nifaciam ut uitã a&nã conse¬
quar bene ẽ mihi sed labitur
qđ teneo ⁊ bene ẽ mihi sed
subito non erit. quod habeo ⁊
Dic mihi unde habeam qđsẽ¬
perit : Dic mihi quo modo
ꝑ ueniã adid qđ non per¬
dam : Et dñs illi siuis ue
ta quesiuitq mandata : au¬
diuit pespondita iuuen

Expanded text:
tem times, ipse timor mortis, hiems quotidiana est. Et tunc maxime pungit timor mortis, quando nobis bene est. Nam quando male est nobis, non timemus mortem. Quando nobis bene est, tunc magis timemus mortem. Ideo ille dives, quem delectabant multum divitiae suae habebat enim magnas divitias et magnas possessiones, credo quod interpellabatur timore mortis, et inter delicias contabescebat. Cogitabat enim se illa bona relicturum; congregaverat, et nesciebat cui: et aliquid cupiebat aeternum, et venit ad Dominum, et ait illi, Magister bone, quid boni faciam, ut vitam aeternam consequar? Bene est mihi, sed labitur quod teneo; bene est mihi, sed subito non erit quod habeo: dic mihi unde habeam quod semper erit; dic mihi quomodo perveniam ad id quod non perdam. Et Dominus illi: Si vis ad ta. Quaesivit quae mandata. Audivit. Respondit se
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ dictũ ẽ ut tantũ abstinea¬
mus a peccatis. sed & dep̃teri¬
tis in quid de p̃care dnm̃ ut
ad penitentiã accedere cũ om¬
nifidutia & exfide credese
indubitant̃. penitentia abole¬
ri possepeccata: &iam si inul¬
timo uitȩ spũ admissorũ peni¬
teat & publica lam̃tatione ƿec¬
cata ꝓdant᷑ quia ꝓpositũ dĩ quo
decreuit saluare quo perierat.
stat immobile : Et ideo quiauo¬
luntas eius nõ mutat᷑. siue em̃¬
datione uitȩ. si tẽpus concedit᷑
siue supplici confessione si con

Expanded text:
enim dictum est, ut tantum abstineamus a peccatis: Sed et de praeteritis, inquit, deprecare Dominum, ut ad poenitentiam accedere cum omni fiducia, et ex fide credere indubitanter poenitentia aboleri posse peccata, etiamsi in ultimo vitae spiritu commissa poeniteat, et publica lamentatione peccata prodantur: quia propositum Dei, quo decrevit salvare quod perierat, stat immobile, et ideo, quia voluntas ejus non mutatur, sive emendatione vitae, si tempus conceditur, sive supplici confessi
Abbreviated transcription (Latin):
sunt tolerent᷑ potius uelud pa¬
lea cũ tritico usq: adultimũ
uentilabrũ uł pisces mali cũ
bonis usꝙ ad segregationẽ que
futura est in litore hoc ẽ infi¬
multos &iam in ipsis honoribus
sermonib: & sacram̃tis. que ꝑ eos
populis ministrant᷑ Omiseros
homines qui os intuendo xp̃m
obliuiscunt᷑ qui& tanto ante
p̃dixit ut legidĩ potius ob tẽpe¬
r&ur quã imitandi uideant᷑lli
qui ea quedicunt nõ faciunt. &
traditorẽ suũ tolerans usq in fiñe¬
scłi &iam ad euangelitandũ
cũ c&eris misit : quis nã homi

Expanded text:
sunt, tolerentur potius velut palea cum tritico, usque ad ultimum ventilabrum, vel pisces mali cum bonis usque ad segregationem, quae futura est in littore, hoc est in fimultos in ipsis honoribus sermonibus et sacramentis quae per eos populis ministrantur. O miseros homines, qui hos intuendo Christum obliviscuntur, qui et multo ante praedixit, ut legiretur, quam imitandi videantur illi, qui quae dicunt non faciunt, et traditorem suum tolerans usque in finem, etiam ad evangelizandum cum caeteris misit. Aliquis forte
Abbreviated transcription (Latin):
sas uilis factus sũnimis ite¬
ranfiuas meas & canis orribi¬
lis oculis dĩ conuersus aduo¬
mitũ suũ. quo ab ibo abspũ ei
& a facie eiꝰ quo fugiam : quo fra¬
ter nisi ad eiꝰ micdiã peniten¬
do cuiꝰ potestatẽ peccando con¬
tempseras Nemo enĩ recte fu¬
git ab illo nisi adillũ ab eiꝰ se¬
ueritate ad eiꝰ. bonitatẽ: quis
enĩ locus te excipi& fugientẽ.
ubi eĩ. p̃sentia te nõ inueniat
Si ascenderis incelũ ibi ẽ sides¬
cenderis in infernũ adẽ pe¬
Cipe ergo pinnas tuas indirec¬
tũ & habita in spe inex trema
liui scłi Et enĩ illuc manus
sua deduc&te & ꝑduc& te
dextera sua : Quicquidenim
feceris quecũq: peccaueris ad¬
huc in hȩc uita es unde te omni¬
no si sanare noll& auferr& qur
ergo ignoras. quic pacientiadi
ad penitentiã te ad cluc& qu
enĩ clamando nõ tibi ꝑsuasit.
ut nõ recederis pãscen do cla¬

Expanded text:
sunt; vilis factus sum nimis iterans vias meas, et canis horribilis oculis Dei, conversus ad vomitum suum. Quo abibo a spiritu ejus? et a facie ejus quo fugiam? Quo, frater, nisi ad ejus misericordiam poenitendo, cujus potestatem peccando contempseras? Nemo enim recte fugit ab illo, nisi ad illum, ab ejus severitate ad ejus bonitatem. Quis enim locus te excipiet fugientem, ubi ejus praesentia te non inveniat? Si ascenderis in coelum, ibi est: si descenderis ad infernum, adest. Recipe ergo pennas tuas in directum, et habita in spe in extrema hujus saeculi: etenim illuc manus sua deducet te, et perducet te dextera sua . Quidquid enim feceris, quaecumque peccaveris; adhuc in hac vita es, unde te Deus omnino, si sanare nollet, auferret. Cur ergo ignoras quia patientia Dei ad poenitentiam te adducit ? Qui enim clamando non tibi persuasit ut non recederes, parcendo cla
Abbreviated transcription (Latin):
bonũ aut omnip̃t̃m. eẽ diffidit
Nemo ergo nec postcentũ pec¬
cata nec post multa crimina
re festin& neforte si consu&u¬
dinẽ peccandifecerit &iam¬
si uelie : sede diabolilaqueis
liberare nõpossit : Dauid enĩ
qui rex & ꝓpħa diui nomunere
fierꝑ meruit post tantã gr̃am
rids cõmitter&. sed &iam ho¬
micidium ꝑp&rar & mec tam̃
se ad hoc reseruabit. ut insenec¬
tute sua ad pęnitentiae medi¬
cam̃ta confuger& : sed statim
cilicio prostratus. consꝑsus ci¬
nere cũ ingenti rugitu & gemi¬
tũ penitentiã agens: Impleuit
illuo qđ ipse in psalmis dixerat.
Lauubo ꝑsingulas noctes lec¬
tũ meũ lacrimis stratũ meum
rigabo : Et iterũ cinerẽ si c̃pa¬
nẽ manducabã & potũ meũ
cũ fletumiscebã. et quia peni¬
tentiã agere. mortifera secu¬
ritatẽ distulit : cito in sedĩmi¬
serationẽ reuocabit. ut non so¬
lũ regnũ ad mitter& sed &iã¬

Expanded text:
bonum aut omnipotentem esse diffidit. Nemo ergo nec post centum peccata, nec post mille crimina re festinet: ne forte, si consuetudinem peccandi fecerit etiamsi velit, jam se a diaboli laqueis liberare non possit. David enim qui et rex et propheta divino munere fieri meruit, post tantam gratiam rium committeret, sed etiam homicidium perpetraret: nec tamen se ad hoc reservavit, ut in senectute sua ad poenitentiae medicamenta confugeret; sed statim cilicio prostratus et conspersus cinere, cum ingenti rugitu et gemitu poenitentiam agens , implevit illud quod ipse in Psalmis dixerat, Lavabo per singulas noctes lectum meum, lacrymis meis stratum meum rigabo ; et iterum, Cinerem sicut panem manducabam, et potum meum cum fletu miscebam . Et quia poenitentiam agere mortifera securitate non distulit, cito in se Dei misericordiam provocavit; ut non solum regnum non amitteret, sed etia
Abbreviated transcription (Latin):
diciis demonstrent᷑ : Nos uero
a cõmunione quẽquã ꝓhibese
nõ possumus quã uis hȩc ꝓhi¬
bitio nõdũ sitmortalis sed
medicinalis: nisi aut sponte
confessum aut alico. siue scła
siue ecclesiastico iudicio. accu¬

Expanded text:
onstrentur. Nos vero a communione quemquam prohibere non possumus, quamvis haec prohibitio nondum sit mortalis, sed medicinalis, nisi aut sponte confessum aut aliquo sive saeculari sive aecclesiastico iudicio accu
Abbreviated transcription (Latin):
ecđae nuncupantur. loquitur
sermo ꝓph&icus dicens mu¬
rison ꝓferte dacrimas:
implentes illut apłi gaudere
cũ gaudentibus flerecũ flen¬
tibus utdura corda peccan¬
ciũ ur̃is lacrimis ꝓ uocetis
cidfl&ũ neꝑseuerantes in
malicia audiant: ego plan¬
tauite uineã frugiferã om
ne ueri: quomodo conuersa
es in a maritudinẽ uitis alie¬
ne & lterũ lignũ dixerunt.
suas : & est sensus: noluer
ad me conuerti ut agerent
penitenciã s& cordis duri¬
ciam inuiriã meã suater¬
gauerterunt: quã obrem
& dñs loquit᷑ ad hicremiã

Expanded text:
Ecclesiae nuncupantur, loquitur Ecclesiae nuncupantur, loquitur sermo Propheticus, dicens: Muri Sion, proferte lacrymas : implentes illud Apostoli: Gaudere cum gaudentibus, flere cum flentibus ; ut dura corda peccantium vestris lacrymis provocetis ad fletum, ne perseverantes in malitia, audiant: Ego plantavi te vineam frugiferam, omne  ueram; quomodo conuersa es in amaritudinem uitis alienae?et iterum ligno dixerunt: suas. et est sensus: noluerunt ad me conuerti, ut agerent paenitentiam, sed cordis duritia in iniuriam meam sua terga uerterunt. quam ob rem et dominus loquitur ad Hieremiam:
Abbreviated transcription (Latin):
nisi prius in terra deserta aui¬
tiis &iniua aduersariis potesta¬
tibus & absq humore & reumate
ullius libidinis commorer:
fleuit & dñs suꝑciuitatem hieru¬
alem quia non egissent pęniten¬
tiã. Et parus trinam negationẽ
amaritudine. ab luit lacrima¬
rum: Impleuitq illud ꝓpheti¬
cum. exitus aquarũ deduxerun
oculi mei: plangit &hieremias.
populum penientꝰ nonagentẽ :¬
dicens: Quis dabit capitimeo
aquas & oculis meis fontẽ lacri¬
marũ et plorabo populũ istum
ꝑdiem & noctem : Quur cuitem
plangat & fleat sequentiser¬
mone demonstrat Nolite
Fleremortuum neq: plun¬
gutis cumfl&uplanctus.
qui egreditur : quici non re¬
uert&ur ultra: Nequa quã
igturgentilis plcingendus
est atq iudeus qui in aiec cła
non fuerunt. & semelmor¬
tuisunt de quibus saluctor
dicit dimit temortuos. ut
sepeliunt mortuos suos.
&nolunt ultra re uerti cid
eamdã cionẽ uiciorũ unde & ad
uir declesi asticos quimuri & turres

Expanded text:
nisi prius in terra deserta a uinisi prius in terra deserta a uitiis et inuia aduersariis potestatibus et absque humore et reumate ullius libidinis commorarer. fleuit et dominus super ciuitatem Hierusalem, quia non egisset paenitentiam, et Petrus trinam negationem amaritudine abluit lacrimarum inpleuitque illud propheticum: exitus aquarum deduxerunt oculi mei. plangit et Hieremias populum paenitentiam non agentem dicens: quis dabit capiti meo aquam et oculis meis fontem lacrimarum et plorabo populum istum per diem et noctem? cur autem plangat et defleat, sequenti sermone demonstrat: nolite flere mortuum neque plangatis eum. flete planctu, qui egreditur, quia non reuertetur u 11 r a. nequaquam igitur gentilis plangendus est atque Iudaeus, qui in ecclesia non fuerunt et semel mortui sunt, de quibus saluator dicit: dimitte mortuos, ut sepeliant mortuos suos, nolunt ultra reverti ad eam, damnatione vitiorum. Unde et ad viros Ecclesiasticos, qui muri et turres
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑ sequendo donec deficiã auia
mea pessima : & reuertar ad
uirũ mcum pristinũ quimihi
dabat linte mina mea & oleũ
& similã & cibabat mepinguis¬
simiscibis : qui ld circo obsses¬
sit adquep̃ clusit uias meas
pessimas ut eam inuenirẽ uiã
que dic̃ in euangelio: Egosũ uia
lo quentẽ: qui seminant in la¬
crunis inģ audio metent : eun¬
tesibant & flebant portan¬
ies scmina sua Vieniente s autt̃
ueniene cũ eculta cione portan¬
tes manipulos suos : Et loquere
cum eo: laboraui in gemitumeo :
lauabo ꝑsingulas noctes lectũ me
um lacrimis meis stratũ meũ riga¬
bo: Et iterum . Sicut desiderat cer¬
uus ad fontes aquarũ ita desiderat
anima mea adte ds̃. Sitiuit anima
mea addm̃ foritẽ uium: Factes
multi pliciter tibi caromea. In
terra deserta inuia & in a quosa
sic in scõ aparui tibi: quam quã enĩ¬
sitierit te anima mea tam̃ multo
te plus carnis meae labore quesi¬
ui. & tibi in scõ apparere non potui

Expanded text:
a persequendo, donec deficiam a uia a persequendo, donec deficiam a uia mea pessima et reuertar ad uirum meum pristinum, qui mihi dabat linteamina mea et oleum et similam et cibabat me pinguissimis cibis. qui idcirco obsaepsit atque praeclusit uias meas pessimas, ut eam inuenirem uiam, quae dicit in euangelio: ego sum uia loquentem: qui seminant in lacrimis, in gaudio metent. euntes ibant et flebant portantes semina sua; uenientes autem uenient in exultatione portantes manipulos suos, et loquere cum eo: laboraui in gemitu meo, lauabo per singulas noctes lectum meum, in lacrimis stratum meum rigabo, et iterum: sicut desiderat ceruus ad fontes aquarum, ita desiderat anima mea ad te, deus. sitiuit anima mea ad deum fortem et uiuum, factae sunt multipliciter tibi caro mea. in terra deserta et inuia et inaquosa, sic in sancto apparui tibi. quamquam sitierit te anima mea, tamen multo te plus carnis meae labore quaesiui et tibi in sancto apparere non potui,
Abbreviated transcription (Latin):
impie egistis aduer summe
facite uobis cornouũ : & spm̃nouũ
& quare morieminidomus urł
Nolo enimmor tẽ peccatoris
ut reuertat᷑ aiua sua mala¬
& uiuat: Ne mens incredula
bonorũ repromissionẽ dispe¬
r& et semed ꝑdietioni animus
distinatꝰ non adhibeat uul¬
nerꝗ curationem: qđ ne qua¬
quamestimat sossecurari:
Idcirco iurare sedicit ut si non
credimus ꝓmĩtentidõ. reda¬
mus saltim ꝓnr̃a salute iu¬
ranti : quam ob causam. &ius¬
tus p̃catur ac dicit : Conuer¬
te nos ds̃ salutaris nr̃. & auer¬
te furorẽ tuum a nobis. Et
iterũ : Dnẽ inuo luntate tua
prestitisti decorimeo for¬
titudinem : a uertistifaciem
tuã & factus sum conturbatꝰ:
Post quam enim foeditatem
delictorũ meorum uirtutũ deco¬
remutaui. infirmitatẽ meam
tua trã roborasti & te audio
pollicentem per sequar inimi¬
cosmeos & conphendã eos & ñ
reuertar donẽc deficiant : & qui
tefugiebã & inimicus eram tua
conp̃hendarmanu: Necesses

Expanded text:
inpie egistis aduersum me, et inpie egistis aduersum me, et facite uobis cor nouum et spiritum nouum. et quare moriemini, domus Israhel? nolo enim mortem peccator i ut reuertatur a uia sua et uiuat, ne mens incredula bonorum repromissione desperet et semel perditioni animus destinatus non adhibeat uulneri curationem, quod nequaquam aestimat posse curari. idcirco iurare se dicit, ut, si non credimus promittenti deo, credamus saltim pro nostra salute iuranti. quam ob causam et iustus precatur ac dicit: conuerte nos, deus salutaris noster, et auerte furorem tuum a nobis et iterum: domine, in uoluntate tua praestitisti decori meo fortitudinem, auertisti faciem tuam et factus sum conturbatus. postquam enim foeditatem delictorum meorum uirtutum decore mutaui, infirmitatem meam tua gratia roborasti et te audiam pollicentem: persequar inimicos meos et conprehendam eos et non reuertar, donec deficiant, ut, qui te ante fugiebam et inimicus eram, tua conprehendar manu. ne cesses
Abbreviated transcription (Latin):
uia sua : Et iterum reuer.timi¬
ni recedentes auia ur̃a: quase
moriemini domus isrł pihil
ita offendit dm̃ quã dispera¬
tione meliorum herere pe¬
ioribus : lic& &ipsa disperatio.
infidelitatis indicium sit: qui
enim disperat salutem. non
putat futurũ esse iudicium
quod si m&uerit : utiq bonis
operib: seiudici praeparãt&
Audiamus ꝑhieremiã loquen¬
tem dm̃: conuerte pedemtu¬
um auia aspera. & guttor tu¬
um a siti : Et iterum num quid
qui cadit non surg&. aut qui
auersus ẽ non reuert&ur:
et ꝑ isaiam: quando conuersus
ingemueris tunc saluus eris. &
scias ubi fueris. scire non possu¬
mus egrotationis mala nisicũ
fuerit sanitas consecuta: Et
quantum boniuirtus habeat.
uitia demonstrant: clarius¬
quae fit lumen conparatione
tenebrarũ: Hie techihel quo¬
q: idem uerbis: qui eodem &
spũ: Conuertimini inquid. &
recdite ab iniquitatib urĩs domꝰ
isrł : Et nonerunt uob intor¬
mentũ impi&atis : proicite
om̃s iniquitates uras in quib

Expanded text:
uia sua. et iterum: reuertimini recedentes a uia uestra; quare moriemini, domus Israhel? nihil ita offendit deum quam desperatione meliorum haerere peioribus, licet et ipsa desperatio incredulitatis indicium sit. qui enim desperat salutem, non putat futurum esse iudicium. quod si metueret, utique bonis operibus se iudici praepararet. audiamus per Hieremiam loquentem deum: conuerte pedem tuum a uia aspera et guttur tuum a siti et iterum: numquid, qui cadit, non resurget aut, qui auersus est, non reuertetur? et per Esaiam: quando conuersus ingemueris, tunc saluus eris et scies, ubi fueris. scire non possumus aegrotationis mala, nisi cum fuerit sanitas consecuta, et, quantum boni uirtus habeat, uitia demonstrant clariusque fit lumen conparatione tenebrarum. Hiezechiel quoque isdem uerbis, quia eodem et spiritu: conuertimini, inquit, et redite ab iniquitatibus uestris, domus Israhel, et non erunt uobis in tormentum inpietatis. proicite omnes inpietates uestras, quibus
Abbreviated transcription (Latin):
clemenciȩ Oseeꝓph&̧ a nos doceat
ꝑ quẽ loquit̃ ds̃ ⁊ quid tibi faciãe
efraim quomodo teprorezã isrł:
quid tibi in quã faciã. sic̃ ad amã
ponãte & sic̃ sebo im̃ conuersũ ẽ
cormr in me conturbata est penitu

Expanded text:
clementiae, Osee propheta nos doceat, per quem loquitur deus: quid tibi faciam, Effraim, quomodo te protegam, Israhel, quid tibi, inquam, faciam? sicut Adamam ponam te et sicut Seboim. conuersum est cor meum in me, conturbata est paenitu