comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
myst̾iũ reuelabat. Simul illud aduerte. qͥa tercio
repetita figura mysterũ. oꝑationẽ trinitatis exp̃ssit.
idõ in mẏsteriis int̾rogatio trina defert᷑. & c̃fir¬
matio trina celebrat᷑. nec potest qͥs nͥ trina confes¬
sione purgari. Unde & ipse petrꝰ in euangłio tercio
int̾rogat᷑. utrũ diligat dñm: ut trina responsione:
uincula quȩ dñm negando contraperat̃. & qͥb se ipse ligaũ.
sp̃s sc̃s loqͥt᷑. Oculi enĩ dñi suꝑ fideles t̾rȩ. Nec illud ociosũ.
qđ cum in suꝑiorib p̃misisset. qđ d̃s mundauit tune cõ¬
mune dixeris: subito decidit suꝑ gentiles ut mundaret
eos sp̃s sc̃s. Unde ostendit᷑. oꝑationẽ sp̃s oꝑationẽ ẽẽ diuinã.
Petrꝰ aut̃ missus asp̃u. ñ expectauit imꝑiũ dĩ patris. sed
ipsiꝰ qͦq sp̃s illud est confessus oracłm. ipsiꝰ sp̃s gr̃ãm eẽ. te¬

Expanded text:
mysterium revelabat. 105. Simul illud adverte quia tertio mysterium revelabat. 105. Simul illud adverte quia tertio repetita figura mysterii operationem Trinitatis expressit. Et ideo in mysteriis interrogatio trina defertur, et confirmatio trina celebratur: nec potest quis nisi trina confessione purgari. Unde et ipse Petrus in Evangelio tertio interrogatur, utrum diligat Dominum; ut trina responsione vincula, quae Dominum negando contraxerat, et quibus se ipse ligavit, s alloquitur : Oculi enim Domini super fideles terrae . Nec illud otiosum, quod cum in superioribus praemisisset: Quod Deus mundavit, tu ne commune dixeris ; subito decidit super gentiles, ut mundaret eos Spiritus sanctus; unde ostenditur operationem Spiritus operationem esse divinam. Petrus autem missus ab Spiritu, non exspectavit imperium Dei Patris, sed ipsius quoque Spiritus illud est confessus oraculum, ipsius Spiritus gratiam esse te
Abbreviated transcription (Latin):
tione uidisset celũ aꝑtũ. & quattuor initus ligatũ
uas quoddã tanquã linteũ. inqͦerant omĩa genera
qua drupedũ & ferarũ & uolucru cȩli: facta ẽ. uox
ad eũ. Surge. occide & manduca. & petrꝰ dixit.
Ab sit dñe. Nunquã manducaui cõmune &e ĩmundũ.
& uox rursus ad eũ. Qđ ds̃ mundauit. tu ne cõmu
ne dixeris. Hoc aut̃ factũ ẽ. ꝑter. Ergo cũ hoc secũ¬
uuli ab angło destinati: ait illi sp̃s. Ecce uiri querunt
te.Surge itaq descende & uade cũ us. ne dubites.
q̃m ego misi illos. Quã euident᷑ exp̃ssit suã sp̃s sc̃s po¬
testacẽ. Primo om̃iũ: qr aspirauit oranti. affuit de¬
p̃canti. Deinde qr uocatꝰ petrꝰ respondit. dñe. & idõ
scdo euidentiꝰ meruit oracłm. qi confessus ẽ. dñm.
S quis iste sit dñs. script᷑a declarat. Respondenti is
utiq cui responderat loquebat᷑. Sp̃m aut̃ ostendunt
sequentia declaratũ. qr ipse qͥ myst̾iũ figurabat.

Expanded text:
tione vidisset coelum apertum, et quatuor initiis ligatum vas quoddam, tamquam linteum in quo erant omnia genera quadrupedum et ferarum et volucrum coeli, facta est vox ad eum: Surge, occide, et manduca. Et Petrus dixit: Absit, Domine: numquam manducavi commune et immundum. Et vox rursus ad eum: Quod Deus mundavit, tu commune ne dixeris. Hoc autem factum est per ter, et recevuli ab Angelo 654 destinati, ait illi Spiritus: Ecce viri quaerunt te, surge itaque, et descende, et vade cum eis: ne dubites; quoniam ego misi illos . 104. Quam evidenter expressit suam Spiritus sanctus potestatem? Primo omnium quia aspiravit oranti, adfuit deprecanti: deinde quoniam vocatus Petrus respondit, Domine, et ideo secundum evidentius meruit oraculum, quia confessus est Dominum. Sed quis iste sit Dominus Scriptura declarat; respondenti enim, is utique cui responderat, loquebatur: Spiritum autem ostendunt sequentia declaratum; quia ipse qui mysterium figurabat,
Abbreviated transcription (Latin):
die scd̃o. iterũ creasti sp̃m firmam̃ti. Tam̃ ut ꝓposuistis.
inbereamꝰ his uidelicet quȩ amos dix̃. Nonne eiudent᷑
diccoꝵ testat᷑ series. de istiꝰ creat᷑a mundilocutũ pro¬
pħam: Deniq ita cepit. Ego dñs firmans tonitruũ.
& creans sp̃m. Ipse ordo nos doceat. Nã si de sp̃uscõ
dicere uoluisset: ñ de tonitruo utiq p̃misisset. Neq
enim antiqͥora tonitrua st̃ quã sp̃s sc̃s. Quãuis impũ
sint: tam̃ id ñ audent dicere. Deinde cũ subiectũ ui¬
deamꝰ ẽẽ. de luce & nebula. ñne manifestũ ẽ. qđ de
creat᷑a mundi dictũ intelligendũ sit: Cũ enĩ st̃ aliq̃
tẽpestates istiꝰ mundi: p̃cedere tonitrua. seqͥuentoꝵ
flatus. cȩlũ nebulis caligare. lucẽ resplendere ex cene¬
bris. ipso uisu cotidiano exemploq cognoscimnꝰ. Naetiã

Expanded text:
irmamenti ; tamen ut propositis inhaereamus, his videlicet quae Amos dixit, nonne evidenter dictorum testificatur series de istius creatura mundi locutum prophetam? 50. Denique ita coepit: Ego Dominus firmans tonitruum, et creans spiritum. Ipse ordo nos doceat; nam si de Spiritu sancto dicere voluisset, non de tonitruo utique praemisisset. Neque enim antiquiora tonitrua sunt, quam Spiritus sanctus: quamvis impii sint, tamen id non audent dicere. Deinde cum subjectum videamus esse de luce et nebula, nonne manifestum est quod de creatura mundi dictum intelligendum sit? Cum enim fiunt aliquae tempestates istius mundi, praecedere tonitrua, sequi ventorum flatus, coelum nebulis caligare, lucem refundi ex tenebris, ipso usu quotidiano, exemploque cognoscimus. Nam etiam
Abbreviated transcription (Latin):
aret in hoĩes xp̃m suũ. Annunciauit enĩ in baptismace
dicens. Iu es filius m̃s dilectissimꝰ. inquo bene cõplacui.
Annunciauit in monte dic̃s. hic ẽ. filiꝰ m̃s dilecẽ. ipsũ
audite. Annuntiauit in passione: cũ sol recessit. maria
t̾rȩq tremuert̃. Annuntiauic incenturione. qui ait.
tellectũ istiꝰ flatꝰ qͥ uiuendo haurit᷑. aut ad myst̾iũ dm̃¬
ci corporis. referre debemꝰ. Nã si hiccreatũ dixisset sp̃m
sc̃m: utiq & alibi idem scͥptura declarare potuisset. sic̃

Expanded text:
aret in homines Christum suum ; annuntiavit enim in baptismate, aret in homines Christum suum ; annuntiavit enim in baptismate, dicens: Tu es Filius meus dilectissimus, in quo bene complacui . Annuntiavit in monte, dicens: Hic est Filius meus dilectus, ipsum audite . Annuntiavit in passione, cum sol recessit, maria terraeque tremuerunt. Annuntiavit in centurione, qui ait: tellectum istius flatus qui vivendo hauritur, aut ad mysterium Dominici corporis referre debemus, nam si hic creatum dixisset Spiritum sanctum, utique et alibi idem Scriptura declarare potuisset, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
uerentiã cȩlestib deferamꝰ oraculis. Deniq in euangłio
fr̃s dñi filũ tonitru dicebant᷑. & cũ uox patris facca
eẽt dicentis ad filium. & honorificaui. & iterũ honori¬
ficabo: udei dicebant. Tonitruũ factũ ẽ. Iui nã licet
grãm ueritatis haurire ñ possent: tam̃ conficebant᷑ in¬
uiti. & ignari myst̾iũ loquebant᷑. eo qđ magnũ patris
de filio cestimoniũ resultabat. In iob qͦq libro scͥpta
dicit. firmam̃tũ qͦq tonitrui sui qͥs scit qnͣdo faciet&
Utiq si ad hȩc tõmocionũ cȩlestiũ contrua ꝑtinerent:
ñ futura eoꝵ firmam̃ta. s facta dixisset. F igo toni.¬
trua ad sermones dĩ retulit: quoꝵ in om̃em trã exiuit
sonus. Sp̃m aut̃ hoc loco animã quã suscepit rationabi¬
lem atq ꝑfectã intelligimꝰ. qr sc̃pta frequent᷑ & anima
hoĩs sp̃s uocabulo designat. sic̃ habes. Qui creat spi ho¬
minis in ipso. Unde & dñs animã suã sp̃s appellatione

Expanded text:
erentiam coelestibus deferamus oraculis. 55. Denique in Evangelio fratres Domini filii tonitrui dicebantur; et cum vox Patris facta esset dicentis ad Filium: Et honorificavi, et iterum honorificabo ; Judaei dicebant: Tonitruum factum est illi . Nam licet gratiam veritatis haurire non possent, tamen confitebantur inviti, et ignari mysterium loquebantur; eo quod magnum Patris de Filio testimonium resultabat. In Job quoque libro Scriptura dicit: Firmamentum quoque tonitrui sui quis scit quando faciet ? Utique si ad haec commotionum coelestium tonitrua pertinerent, non futura eorum firmamenta, sed facta dixisset. 56. Ergo tonitrua ad sermones Domini retulit, quorum in omnem terram exivit sonus: spiritum autem hoc loco animam, quam suscepit rationabilem atque perfectam, intelligimus; quia Scriptura frequenter et animaitus vocabulo designat, sicut habes: Qui creat spiritum hominis in ipso . Unde et Dominus animam suam spiritus appellatione
Abbreviated transcription (Latin):
dictꝰ fructꝰ uentris tui. Opus sp̃s. flos radicis ẽ. Ille
inquã flos. de quo ẽ. bene ꝓpħatũ. Exiet uirga de
dice iesse. & flos de radice eiꝰ ascendet. Radix ies
utero germinauit. sic̃ ipse dixit. Ego flos cãpi. E
lium conualliũ. flos odorẽ suũ & succisus reser
& contritꝰ accumulat. nec auulsus amittit. Ita
dñs iħc in illo patibulo crucis nec contritꝰ e mas¬
cuit. nec auulsus euanuit. & illa lanceȩ punct
sucisus: sacro speciosior fusi cruoris colore uerna¬
bona uirga ut quidã putant & caro dñi. quȩ de ra¬
dice terrena ad suꝑna se subrigens: odoriferos sacrȩ
fructꝰ religionis circũtulit mundo. mysteria diuinȩ
generationis & gr̃am cȩlestib altarib suꝑ fundens. Du
hitare gͦ ñ possumꝰ sp̃m creatorẽ: quẽ dñicȩ cognoscimꝰ

Expanded text:
is est: ille, inquam, flos, de quo bene est prophetatum: Exiet virga de radice Jesse, et flos de radice ejus ascendet . Radix Jesutero germinavit, sicut ipse dixit: Ego flos campi, et lilium convallium . 39. Flos odorem suum et succisus reservat, et contritus accumulat, nec avulsus amittit; ita et Dominus Jesus in illo patibulo crucis, nec contritus emarcuit, nec avulsus evanuit; et illa lanceae punctione succisus, sacro speciosior fusi cruoris colore vernaBona virga, ut quidam putant, est caro Domini, quae de radice terrena ad superna se subrigens, odoriferos sacrae fructus religionis circumtulit mundo, mysteria divinae generationis, et gratiam coelestibus altaribus superfundens. 41. Dubitare ergo non possumus Spiritum creator
Abbreviated transcription (Latin):
Aduerte qͥd dicat. Om̃em inqͥt uirtutẽ cȩloꝵ ad sp̃m
ẽẽ. referendã. Qui enĩ suꝑferebat᷑ antequã t̾ra fie¬
ret. quomͦ cũ t̾ra fieret ñ suꝑferebat᷑: Gentiles hoie
ꝑ umbrã qͣndã nr̃ossecuti. quia ueritatẽ sp̃s haurie
micantiũ globos sp̃s intꝰ alat. suis uersib indiderunt
Ergo illi ꝑ sp̃m ñ negant uirtutẽ subsistere creature
nos quilegimꝰ denegamꝰ: S flatilẽ putatis ab illis
sp̃m designatũ. Si illi auctorẽ om̃iũ flatilẽ sp̃m decla¬
rarunt. nos dubitamꝰ sp̃m dĩ ẽẽ. om̃iũ creatorẽ: s
quid alienis immoror :̃ Accipiant docum̃tũ eiude
nec de archangłis. nec de chronis ac dñationib posse
dubitari qd eiꝰ oꝑatione subsistant: qnͣ do qͥdem ipse
scđm carnẽ dñs cui angłi seruiebant. sp̃u in uirgin

Expanded text:
te quid dicat: Omnem, inquit, virtutem coelorum ad Spiritum esse referendam. Qui enim superferebatur, antequam terra fieret, quomodo cum terra fieret, feriabatur? 36. Gentiles homines per umbram quamdam nostros secuti, quia veritatem Spiritus haurire micantium globos Spiritus intus alat, suis versibus indiderunt. Ergo illi per Spiritum non negant virtutem subsistere creaturae: nos qui legimus, denegamus? Sed flatilem putatis ab illis spiritum designatum. Si illi auctorem omnium flatilem Spiritum declararunt, nos dubitamus Spiritum Dei esse omnium creatorem? 37. Sed quid alienis immoror? Accipiant documentum evidenec de Archangelis, nec de Thronis, nec de Dominationibus posse dubitari, quod ejus operatione subsistant; quandoquidem ipse secundum carnem Dominus, cui angeli serviebant, Spiritu in Virgin
Abbreviated transcription (Latin):
sit estimare: quia ꝓ maiestate diuina eũ nichil ledere
possit. S quid mͥ ꝓdest. si ds̃ omp̃s meos nouit capillos:
Ilud mͥ redundat & ꝓficit: sibonoꝵ oꝑũ ꝑ̃uigil testis.
remunerationẽ głȩ donet ȩt̃nȩ. Deniq & ipse sanson.
non corporales s intelligibiles bos capillos ẽẽ. decla¬
rans: ait. Ꝙ si tonsus fuero: discedet ame uirtꝰ mea.
Hoc de mysterio. nc̃ lectionis seriem consideremꝰ.
Supra habes quia benedixit eũ dñs. &cepit sp̃s dñi
comitari cũ eo. Infra ait. Et decidit suꝑ eũ sp̃s domini.
sterĩ ait. & si tonsus ficero: discedet ame uirt mea.
Postea quã consus ẽ: uide script̾a qͥd dicat. Dñs inquit
discessic ab eo. Uides gͦ quia ille qui comitabat᷑. ipse disces¬

Expanded text:
sit existimari, quia pro majestate divina eum latere nihil sit existimari, quia pro majestate divina eum latere nihil possit. Sed quid mihi prodest, si Deus omnipotens meos novit capillos? Illud mihi redundat et proficit, si bonorum operum pervigil testis remunerationem gloriae donet aeternae. Denique et ipse per Sampson non corporales, sed intelligibiles hos capillos declarans ait: Et si tonsus fuero, discedet a me virtus mea. Hoc de mysterio est. Nunc nos lectionis seriem consideremus. Supra habes, quia benedixit eum Dominus, et coepit spiritus comitari cum eo. Infra ait: Et decidit super eum spiritus Domini. Iterum ait: Et si tonsus fuero, discedet a me virtus mea. Posteaquam tonsus est, vide Scriptura quid dicat: Dominus, inquit, discessit a me. Vides ergo, quia ille, qui comitabatur, ipse disces
Abbreviated transcription (Latin):
quã postea quã sp̃s dĩ discessit ab eo. longe mutatꝰ ab
eosansone qui rediit allophs loꝵ indutꝰ exuuũs: in
mulieris genib uirtutis suȩ degener colligatꝰ & captꝰ.
inuicto crine tondet᷑. Tantũne gͦ mom̃ti crines habu¬
ere capitis. ut manentib his uirtꝰ inuicta duraret.
tonso aut̃ capite. fortitu do omis uiri subito solueret᷑ pb
Nonita ẽ. ut cantã uim corporaliũ capilloꝵ putemꝰ.
Sunt quidã crines. religionis & fidei. Crines nararei
intellige. ꝑfecti in parsimonia. & abstinentia conse¬
carnẽ nouerat xp̃m. Isti uidelicet creͥnes de qͥb dicit᷑.
capillatura tua ut greges caprarũ. ex illo capite pul¬
te naues tharsis: quȩ fluctib suꝑnatent mundi. & totũ
remigiũ salutis exhibeant. Unde & in euangłio dñs nr̃¬
non uisibiles capitis. s intelligibiles capillos quosoã ẽẽ
capillis nr̃is cura ẽ. dõ. Quanquã & illud ñ absurdũ

Expanded text:
quam, posteaquam Spiritus Dei discequam, posteaquam Spiritus Dei disceillo Sampsone, qui rediit Allophylorum indutus exuvias, in mulieris genibus virtutis suae degener colligatus et captus in justo crine tondetur. Tantumne ergo momenti crines habuere capitis, ut manentibus his, virtus invicta duraret: tonso autem capite fortitudo omnis viri subito solveretur? Non ita est, ut tantam vim corporalium capillorum putem. Sunt quidam crines religionis et fidei, crines Nazaraei in lege perfecti, in parcimonia et abstinentia consecarnem noverat Christum, juxta videlicet crines de quibus dicitur: Capillatura tua, ut greges caprarum  , ex illo capite pultes navis Tharsis, quae fluctibus supernatent, mundi tutum remigium salutis exhibeant. Unde in Evangelio Dominus noster visibilis capitis et intelligibiles capillos quosdam esse capillis nostris cura est Deo: quanquam et illud non absonum
Abbreviated transcription (Latin):
dicit in canticis canticoꝵ. Prendite nob̾ uulpes. pusi
pusillas dixit: quia maiores uineas ext̾minare non
poterant. Licet fortib & diabolus sit pusillus. Ergol¬
le ut cõpendiũ faciamꝰ hystoriȩ. suo enĩ cẽpori cotiꝰ
reus in lege. Inuictꝰ gͦ sanson atq ita insuꝑabilis: ut
in matilla asini uiros mille ꝑcuteret. Ita plenꝰ gr̃e cȩ¬
lestis: ut etiã aquã in maxilla asinisitiens reꝑiret. si¬
ue hoc ad miracłm conferas. siue ad mysteriũ uertas.
qd in popłi foret humilicate gentilis & requies &trium¬
phus. iuxta qđ scriptũ ẽ. Qui te ꝑcusserit in maxillã.
prebe ei & alterã. Phanc enĩ inuriȩ patientiã. quam
erudiunt sacram̃ta baptismatis. de qͥb̾dã stimulis ira¬
neruis. qui nouas restes sic̃ mollia fila dissoluit. ille
sanson qui criniũ suoꝵ palo constricta defixo iuncula
non soluit sensit. quã dui habuit gr̃am sp̃ualẽ: ĩs in¬

Expanded text:
dicit in Canticis canticorum: Prendite nobis vulpes pusildicit in Canticis canticorum: Prendite nobis vulpes pusilCant. II, 15. Bene pusillas dixit; quia majores vineas exterminare non poterant, licet fortibus et diabolus sit pusillus. 12. Ergo ille ut compendium faciamus historiae; suo enim tempori totius raeus in Lege. Invictus ergo Samson, atque ita insuperabilis, ut in maxilla asini viros mille percuteret: ita plenus gratiae coelestis, ut etiam aquam in maxilla asini sitiens reperiret ; sive hoc ad miraculum conferas, sive ad mysterium vertas, quod in populi foret humilitate gentilis et requies et triumphus. Juxta quod scriptum est: Qui te percusserit in maxillam, praebe ei et alteram . Per hanc enim injuriarum patientiam, quam erudiunt sacramenta baptismatis, de quibusdam stimulis iranervis, qui novas restes sicut mollia fila dissolvit? Illene Samson qui crinium suorum palo constricta defixo vincla non sensit, quamdiu habuit gratiam spiritalem? Is, in
Abbreviated transcription (Latin):
stionẽ meã. O diuinũ mysteriũ. õ euidens sacramentũ.
Euasimꝰ int̾emptorẽ. potentẽ uicimꝰ. Ibi nc̃ cib uitȩc̃.
ubi erat ante miserȩ mortis fames. In salutẽ ꝑicła. in
suauitatẽ amaritudo conuertit᷑. Gr̃a ex offensione in¬
cessit. potentia ex infirmitate. uita de morte. Sunt
tam̃ qui contrario putent fundari ñ potuisse comug¬
um: nisi occiso leone de tribu uida. & idõ in corpored.
hoc est ȩccła apes reꝑta. quȩ condidit mel sapientie:
quia post passionẽ dm̃ magis apłi credidert᷑. Hẽg¬
leonẽ sanson quasi uideus occidit. s in eo mel quas
infigura redim̃dȩ hereditatis inuenit: ut reliqͥe
triginta uiras. Neq enĩ poterat uictoriã ñ tenere:
qui mysteria cernebat. Accipiunt itaq in stolis pr¬
miũ sapientiȩ. conu̾sationis insigne: qui absoluun
& renuntiant questionẽ. Rursus hic alia oboriunt᷑
mysteria qd̾ uxor eꝰ aufert᷑. & idõ uulpes incendins

Expanded text:
num mysterium! O evidens sacramentum! Evasimus interemptorem, potentem vicimus. Ibi nunc cibus vitae est, ubi erat ante misera fames mortis, in salutem pericula, in suavitatem amaritudo convertitur, gratia ex offensione processit, potentia ex infirmitate, vita de morte. Sunt tamen qui contrario putent fundari non potuisse conjugium, nisi occiso leone de tribu Juda: et ideo in corpore ejus, hoc est Ecclesia, apes repertas, quae condunt mella sapientiae, quia post leonem Samson quasi Judaeus occidit, sed in eo mel quasi in figura redimendae haereditatis invenit; ut reliquiatriginta viros . Neque enim potuerat victoriam non tenere, qui sacramenta cernebat. Accipiunt itaque in stolis praemium sapientiae, conversationis insigne, qui absolvunt et renuntiant quaestionem. 11. Rursus hic alia oboriuntur mysteria, quod uxor ejus aufertur; et ideo vulpes incendunt
Abbreviated transcription (Latin):
substantia est. aut ex potestate eiꝰ. E x substantia. sic̃
siliꝰ qui ait. Exore altissimi prodiui. Sic̃ sp̃s qui apatre
procedit. de quo dic̃ filiꝰ. Ille me clarificabit. qͥa de meo
rx substantia: gͦ sp̃s in carnẽ & ossa conuersus est. ñ
utiq. Si quasi exoꝑatione & potestate eiꝰ uirgo conce¬
nt: qͥs neget sp̃m creatorẽ : Quid qđ etiã iob creato¬
rem sitũ: sp̃m euident̃ oscendit dicens. sp̃s diuinꝰ q̃¬

Expanded text:
substantia est, aut ex potestate ejus. Ex substantia, sicut Filius, qui ait: Ex ore Altissimi prodivi, sicut Spiritus, qui a Patre procedit ; de quo dicit Filius: Ille me clarificabit; quia de meo ex substantia: ergo Spiritus in carnem et ossa conversus est? Non utique. Si quasi ex operatione et potestate ejus Virgo concepit; quis neget Spiritum creatorem? 44. Quid quod etiam Job creatorem s
Abbreviated transcription (Latin):
magna eũ sc̃s lucas descendisse memoraret dic̃s. & fact̾
S ne rursus putes ad sensibilia & corporalia hoc ẽe
uertendũ: accipe qr sic descendit sp̃s. quẽ admodum
descensurꝰ ẽ. xp̃c. Nã & ipse cũ uirtute descendet. sic̃¬
scriptũ ẽ. Uidebt̃ filiũ hominis uenientẽ cũ nubibꝰ celi.
in uirtute i axima & maiestate. Quomͦ enĩ ñ ⁊ una

Expanded text:
magna eum sanctus Lucas descendisse memoraret, dicens: Et facerretur . 24. Sed ne rursus putes ad sensibilia et corporalia hoc esse vertendum, accipe quia sic descendit et Spiritus, quemadmodum descensurus est Christus. Nam et ipse cum virtute descendet, sicut habes: Videbunt Filium hominis venientem in nubibus coeli, in virtute maxima et maje
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ qđ creata ẽ. t̾ra. cuiꝰ opꝰ ẽ. qđ nouat᷑: Nã si negare
cupiant qđ ꝑ sp̃m sit creata. cũ ꝑ sp̃m nouandã negare
non possint: meliorẽ gͦ oꝑationẽ sp̃s scĩ quã patris et
filiĩ: qui cupiunt separare defendent. qđ abhorret
auero. Neq enĩ dubiũ ẽ. qđ nouata t̾ra melior qͣn
qd̃ factũ ẽ. eiꝰ qđ accessit eguisse p̃sidio. S absit ut
hoc quisquã existimet. qd̃ oꝑatio diuina uarietatẽ
creatoris: qđ manicheus inducit: hab̾e credat᷑. Anu̾¬

Expanded text:
i quod creata est terra, cujus opus est quod novatur? Nam si negare cupiant quod per Spiritum sit creata; cum per Spiritum novandam negare non possint; meliorem ergo operationem Spiritus sancti, quam Patris et Filii, qui cupiunt separare, defendent: quod abhorret a vero; neque enim dubium est quod novata terra melior, quam quod factum est, ejus quod accessit eguisse praesidio. Sed absit ut hoc quisquam existimet, ut operatio divina varietatem creatoris quam Manichaeus inducit, habere credatu
Abbreviated transcription (Latin):
ita uita ȩt̾na ẽ. cognoscere sp̃m scm. quẽ sic ñ uidet¬
mundꝰ. quẽadmodũ patrẽ. sic ñ cognoscit. quẽad modũ
patrẽ. Qui aut̃ de hoc mundo ñ ẽ: habet uitã ȩt̾nã. &
si hoc confert cognitio soliꝰ dĩ ueri. qđ confert filiĩ
sp̃sq cognitio: cur filiũ & sp̃m aueri dĩ honore secer¬
nis. cũ amagnitudine beneficiĩ ñ secernas: Autenĩ
credas necesse ẽ. soliꝰ uerȩ diuinitatis ẽe̾ hoc maximũ
munꝰ. & solã & uerã diuinitatẽ. sic̃ patris. ita & filiĩ
& sp̃s confiteberis: aut si dixeris quia uitã ȩt̾nã non¬
potest conferre qui uerꝰ ñ ẽ. ds: ñ sic incides ut patri
magis derogare uidearis. cuiꝰ opus ñ potest soliꝰ uerȩ
diuinicatis ẽẽ. prȩcipuũ. s creature oꝑib c̃ferendũ.

Expanded text:
ita vita aeterna est cognoscere Spiritum rem: sic non cognoscit, quemadmodum Filium. Qui autem de hoc mundo non est, habet vitam aeternam, et si hoc confert cognitio solius veri Dei, quod confert Filii Spiritusque cognitio, cur Filium et Spiritum a veri Dei honore secernis, cum a magnitudine beneficii non secernas? Aut enim credas necesse est solius verae divinitatis esse hoc maximum munus, et solam et veram divinitatem sicut et Patris, ita et Filii et Spiritus confitebere: aut si dixeris quia vitam aeternam potest et is conferre, qui verus Deus non sit; incides ut Patri magis derogare videaris, cujus opus non putes solius verae divinitatis esse praecipuum, sed creaturae operibus conferen
Abbreviated transcription (Latin):
consilũ atq uirtutis. & sic̃ filiꝰ magni consilũ angłꝰ.
& statutis. Arbitrũ aut̃ diuini consilĩ sp̃m. etiã inde
abeo. Liquido claret. cũ sine spũ baptisma ẽẽ ñ pos¬
sit: sine sp̃u qͦq non ẽẽ consiliũ dĩ. Ec ut sciamꝰ pleniꝰ
uirtutẽ ẽẽ. sp̃m: scire debemꝰ ipsũ ee̾ ꝓmissũ. quando¬

Expanded text:
consilii atque virtutis . Et sicut Filius magni consilii Angelus, et statutis. 21. Arbitrum autem divini consilii Spiritum, etiam inde ab eo ; liquido claret, cum sine Spiritu baptisma esse non possit, sine Spiritu quoque non esse consilium Dei. 22. Et ut sciamus plenius virtutem esse Spiritum, scire debemus ipsum e
Abbreviated transcription (Latin):
S ne rursus aut arrogans putes dicentis imꝑiũ. aut ui¬
le facientis obseqͥum: ȩqualẽ sibi pater filiũ confitet᷑
oꝑis tinitate. dicens. Faciamꝰ hominẽ ad imaginẽ & simi¬
litudinẽ nr̃am. Et umago enĩ & oꝑatio & similicudo com¬
munis. quid aliud nisi maiestatis eiꝰdẽ significant uni¬
tatem : lam̃ ut ȩ qualitatẽ pleniꝰ patris filũq cognos¬
cas: sic̃ dixit pat̾ & filiꝰ fecit. ita & pat̾ oꝑat᷑ & filiꝰ dicit.
pat̃ oꝑat᷑ sic̃ scriptũ ẽ. P at̃ m̃s usqmͦ oꝑat᷑. Habes dictũ¬

Expanded text:
2. Sed ne rursus aut arrogans putes dicentis imperium, aut vile facientis obsequium; aequalem sibi Pater Filium confitetur operis unitate dicens: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram . Imago enim et operatio et similitudo communis quid aliud nisi majestatis ejusdem significat unitatem? 3. Tamen ut aequalitatem plenius Patris Filiique cognoscas, sicut dixit Pater et Filius fecit; ita et Pater operatur, et Filius dicit. Pater operatur, sicut scriptum est: Pater m
Abbreviated transcription (Latin):
stica: ut trib dieb eiꝰ reuelatio quereret᷑. quȩ ñ pocur
nisi ꝑ fidẽ eccłȩ. die septima cõpleto legis tẽpore. post pi¬
sionẽ dñi reuelari. Sic enĩ habes. qr & apłi idõ ñ inteᷤ¬
ligebant: quia iłc ñdũ fuerat honorificatꝰ. Quion

Expanded text:
stica, ut tribus diebus ejus revelatio quaereretur, quae non potuit stica, ut tribus diebus ejus revelatio quaereretur, quae non potuit nisi per fidem Ecclesiae. die septima, completo Legis tempore, post passionem Domini revelari. Sic enim habes, quia et apostoli ideo non intelligebant, quia Jesus nondum fuerat honorificatus . 8.
Abbreviated transcription (Latin):
ri cũ eo in castris. Et idõ futurũ p̃uidens sacram̃tũ: ex
quia eũ sp̃s dñi dirigebat. Quo duce. solus nc̃ alienigenarũ
fugabat popłos. ne leonẽ morsu in uiolabilis. fortitub
insuꝑ abilis. discerptũ manib diuidebat. Utinã cã cas
ad seruandã gr̃am. quã fortis ad suꝑandã bestiã. Ec
fortasse hoc non solũ uirtutis miracłm: s etiã sapien¬
tiȩ mysteriũ. ꝓphetiȩ oraculũ fuit. Neq enĩ ociosim
uidet᷑. qđ cũ cenderet ad mysteriũ nuptiarũ: leo rus¬
ens occurrit ei. quẽ manib ille discerpsit. Incuiꝰ corpis
conubio potiturꝰ optato congregationẽ apũ repꝑit. et
mel sustulit de ore eiꝰ. quod patri edendũ matriq tr¬
buit. Habebat popłs gen tiũ mella qui credidit. qͥ pops
feritatis erat ante. nc̃ xp̃i est. Nec ipsa uacat questiosi¬
cram̃tis: quã ꝓposuit sodalib suis dicens. De edente ex.¬
uit esca. & de potente exiuit dulcedo. Deniq eo usq ms¬

Expanded text:
ic. XIII, 25. Et ideo futurum praevidens sacramentum, ex quia eum Spiritus Domini dirigebat, quo duce, solus nunc alienigenarum fugabat populos, nunc leonem morsu inviolabilis, fortitudine insuperabilis, discerptum manibus dividebat . Utinam tam cautus ad servandam gratiam, quam fortis ad superandam bestiam! 6. Et fortasse hoc non solum virtutis miraculum, sed etiam sapientiae mysterium, prophetiae oraculum fuit. Neque enim otiosum videtur quod cum tenderet ad mysterium nuptiarum, leo rugiens occurrit ei, quem manibus ille discerpsit, in cujus corpore, connubio potiturus optato, congregationem apum reperit, et mel sustulit de ore ejus, quod Patri edendum matrique tribuit . Habebat gentium populus mella, qui credidit: qui populus feritatis erat ante, nunc Christi est. 7. Nec ipsa quaestio vacat sacramentis, quam proposuit sodalibus suis, dicens: De edente exivit esca, et de potente exivit dulce . Denique eo usque my
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis tam̃ ꝓphicũ dictũ idõ deriuandũ putat ad int̃p̃ta¬
tionẽ sp̃s scĩ. quia ht̃. annuntians uit̾ homines xp̃msuũ.
is ad incarnationẽ dñici my̧sterũ dictũ. faciliꝰ deriuabit.¬

Expanded text:
Si quis tamen propheticum dictum ideo derivandum putat ad interpretaSi quis tamen propheticum dictum ideo derivandum putat ad interpretationem Spiritus sancti, quia habet: Annuntians in homines Christum suum ; is ad incarnationis Domini
Abbreviated transcription (Latin):
nefas est ut de spũ scõ tale aliqͥd estimemꝰ. quẽ ipsi ĩ¬
pũ ante scła eẽ negare ñ posst̃. Unde & sẽꝑ eũ ẽẽ &e sẽ¬
ꝑ manere. pia assertione testam᷑. Neq enĩ qͥ ante mun¬
dũ suꝑferebat᷑ suꝑ aquas: potest uideri cepisse post
mundũ. aut multos ẽẽ sp̃s scõs estimari fas est. qͥ uelu¬
ti cotidiana gn̾atione generant᷑. Absit ut se quisquã
tali impietate contaminet. ut dicat frequent᷑ creari.
aut unquã creari sp̃m scm̃. Cur enĩ frequent᷑ creari
uideat᷑ ñ intelligo. nͥ forte & mori eũ credant freqͣnt᷑.
& frequent̃ creari.S quẽ admodũ mon potest sp̃s ui
tȩ: Ergo si moriñ potest: causã ñ ht̃ cur sepiꝰ sit cre¬
and̾. At qͥ talit̃ putant: in illud sacrilegiũ incidunt.
ut ñ distinguant sp̃m sc̃m. Qui ꝓlatiuũ uerbũ putat
in patrẽ redire : ꝓlatiuũ sp̃m indm̃ refundit. ut uniꝰ
refusio sit & quȩdã iucissitudo in uarias formas se se¬

Expanded text:
ale aliquid aestimemus, quem ipsi impii ante saecula esse negare non possunt; unde et semper eum esse, et semper manere pia assertione testamur. Neque enim qui ante mundum superferebatur super aquas , potest videri coepisse post mundum: aut multos esse Spiritus sanctos aestimari fas est, qui veluti quotidiana generatione generentur. Absit ut se quisquam tali impietate contaminet; ut dicat frequenter creari, aut umquam creari Spiritum sanctum. Cur enim frequenter creari videatur, non intelligo; nisi forte et mori eum credant frequenter, et frequenter creari. Sed quemadmodum mori potest Spiritus vitae? Ergo si mori non potest, causam non habet cur saepius sit creandus. 53. At qui aliter putant, in illud sacrilegium recidunt, ut non distinguant Spiritum sanctum, qui prolativum Verbum putant in Patrem redire, prolativum Spiritum in Deum refundi; ut unius refusio sit, et quaedam vicissitudo in varias formas se sae
Abbreviated transcription (Latin):
haurire cupiebat: inuenit. Quãuis mane uenire de¬
bueras: tam̃ etiã si seriꝰ ueneris. etiã sexta hora ihm
fatigatũ ab itinere inuenies. fatigatꝰ ẽ. sed in te: qͥa
te diu quesiuit. Tua illũ tam diu incredulitas fati¬
gauit. Non offendit᷑ tam̃. sim̾ uenias. Petit bibere. datur.
Bibit aut̃. ñ aquã p̃termeantis riuuli: s salutẽ tuam.
Bibit affectũ tuũ. bibit calicẽ. hoc ẽ. passionẽ illam tuoꝵ
criminũ redẽptricẽ: ut tu sitim iftiꝰ mundi sarri potus
cruore restinguas. Sic abraham dm̃. postea quã puteũ
fodit emeruit. Sic isaac dũ ad puteũ deambulabat: ue¬
nientẽ illã in typo etcłe accepit uxorem.fidelis ad pu¬
teum. infidelis ad lacũ. Deniq & rebeccã sic legimus :
bel se cruore lauerunt. Explicis lisen uiꝰ.

Expanded text:
haurire cupiebat, invenit . Quamvis mane venire debueris, tamen etiamsi serius veneris, etiam sexta hora Jesum fatigatum ab itinere invenies. Fatigatus est, sed in te; quia diu te quaesivit, tua illum tamdiu incredulitas fatigavit. Non offenditur tamen, si modo venias: petit bibere, daturus. Bibit autem non aquam praetermeantis rivuli, sed salutem tuam: bibit affectum tuum, bibit calicem, hoc est, passionem illam tuorum criminum redemptricem; ut tu sitim istius mundi, sacri potus cruore restinguas. 166. Sic Abraham Deum posteaquam puteum fodit, emeruit . Sic Isaac dum ad puteum deambulat , venientem illam in typo Ecclesiae accepit uxorem . Fidelis ad puteum, infidelis ad lacum. Denique et Rebecca sicut legimus, bel se cruore laverunt . LIBER SECUNDUS.
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃m ee̾ significat. qui in bonoꝵ oꝑum luce gradien¬
tib non possit obreꝑe. in tenebris aut̃ scłariũ cupi¬
ditatũ. & int̾ oblectam̃ta t̾restriũ siquẽ ceꝑit uolu¬
tatũ: omi uirtutis ȩt̾nȩ flore dispoliet. Idõ dñs dic̃.

Expanded text:
spiritum esse significat, qui in bonorum operum luce gradienspiritum esse significat, qui in bonorum operum luce gradientibus non possit obrepere: in tenebris autem saecularium cupiditatum, et inter oblectamenta terrestrium si quem ceperit voluptatum,
Abbreviated transcription (Latin):
liutenidĩ filłꝰ. Qui biberit de aqua quã ego daboei:
fiet ineo fons aquȩ salientis in uitã ȩt̾nam. Hic fons utiq
grã sp̃ualis ẽ. fons fluuiꝰ ex uiuo fonte ꝓcedens. fons gͣ
cis. & sic̃ torrens inundans głam gentiũ. Quis aut̃ dubi¬
tet flumen ẽẽ. uitȩ dĩ filiũ. de quo ȩt̾nȩ uitȩ flumina
ꝓfluebant: Bonagͦ aqua. sp̃ualis gr̃a. Quis hc̃ fontem
dabit pectori meo: In me saliat. in me fluat. uicȩ lar.¬
gitor ȩt̃nȩ. Suꝑfluat in nos fons iste. ñ effluat. Dic̃ enĩ
sapientia. Bibe aquã de tuis uasis. & de puteoꝵ tuoꝵ
fontibꝰ. in plateis cuis suꝑfluant aquȩ tuȩ. Quomodo
hanc aquã tenebo ne effluat. ne labat᷑ : Quomͦ uas meũ
conseruabo. ne aqua penetrans rimã peccati. ȩt̃nȩ
uite distillet humorem: doce nos dñe iħu. doce sicut
dociusti apłos tuos dic̃s. Nolite thesaurizare uobis
thesauros in t̾ra ubi erugo & tinea exc̾minat. ubi fu¬
res effodiunt & furant᷑. furem uidelicet immundũ

Expanded text:
it enim Dei Filius: Qui biberit de aqua, quam ego dabo ei, fiet in eo fons aquae salientis in vitam aeternam . Hic fons utique gratia spiritalis est fluvius ex vivo fonte procedens. Fons igicis, et sicut torrens inundans gloriam gentium . 633 Quis autem dubitet flumen esse vitae Dei Filium, de quo aeternae vitae flumina profluebant? 162. Bona ergo aqua, spiritalis gratia: quis hunc fontem dabit pectori meo? In me saliat; in me fluat vitae largitor aeternae. Superfluat in nobis fons iste, non effluat. Dicit enim sapientia: Bibe aquam de tuis vasis, et de puteorum tuorum fontibus, inque plateis tuis superfluant aquae tuae . Quomodo hanc aquam tenebo, ne effluat, ne labatur? Quomodo vas meum conservabo, ne qua penetrans rima peccati, aeternae vitae distillet humorem? Doce nos, Domine Jesu, doce sicut docuisti apostolos tuos, dicens: Nolite thesaurizare vobis thesauros in terra, ubi aerugo et tinea exterminat, et ubi fures effodiunt et furantur . 163. Furem videlicet immundum
Abbreviated transcription (Latin):
sortes naturȩ : In quo utiq ñ carnalis successionisb
reditas: s adoptionis gr̃ẽ sp̃uale cõmerciũ ẽ. Atq is
sciamꝰ cordis nr̃i magis hoc quã corporis eẽ. signaculbu
docet ꝓpħa qui dicit. Signatũ ẽ. in nob̾ lum̃ uultus tu
certis naturȩ suȩ sit cirẽ scripta limitib̾. siqͥdẽ e l¬
Inuisibilia oꝑa quȩ non queunt locis & finib cõpre¬
hendi. substantiȩ tam̃ suȩ ꝓpͥetate claudunt᷑: qͦmͦ
quis audeat sp̃m sc̃m creaturã appellare. qͥñ ht̃¬

Expanded text:
onsortes naturae? In quo utique non carnalis successionis haereditas, sed adoptionis gratiae spiritale commercium est. Atque ut sciamus cordis nostri magis hoc, quam corporis esse signaculum, docet Propheta qui dicit: Signatum est in nobis lumen vultus tui, certis naturae suae sit circumscripta limitibus; si quidem et ilinvisibilia opera, quae non queunt locis et finibus comprehendi, substantiae suae tamen proprietate clauduntur: quomodo quis audeat creaturam appellare Spirit
Abbreviated transcription (Latin):
futuro remittet᷑ ei: diligent̃ actende. Nunquid
alia ẽ. offensa filii. alia sp̃s scĩ: Sic̃ enĩ una digt¬
tas : sic una iniuria. S siquis corporis specie de¬
ceptus humani. remissiꝰ aliquid sentit dexp̃icar¬
quia aula uirtutis fructꝰ uirginis: ht̃ culpã.
non ẽ. tam̃ exclusus auenia quã fide possit ascis
eici demonia. s in beel⁊e bub: ñ potest ibi exon¬
tio ẽẽ. ueniȩ. ubi sacrilegii plenitudo ẽ. Quia qui
sp̃m negauit: & dm̃ patrẽ negauit & filiũ. qm
dubitauerit. & si de uno dõ pleriq dubitarun.
Alu enim dixert̃ pleriq heretici dm̃ ueteris. aliũ
noui testam̃ti.S sic̃ unꝰ pat̾ qui est olim locutꝰ ut
legimꝰ patrib in ꝓpħis. & in nouissimis dieb nob̾
locutꝰ ẽ. in filio. & sic̃ unus filiꝰ qui iuxta ueteris

Expanded text:
futuro remittetur ei, diligenter adverte. Numquid alia est offensio Filii, alia Spiritus sancti? Sicut una dignitas, sic una injuria. Sed si quis corporis specie deceptus humani remissius aliquid sentit de Christi carquae aula virtutis, fructus est Virginis, habet culpam; non est tamen exclusus a venia, quam fide possit adsciscejici daemonia, sed in Beelzebub: non potest ibi exoratio esse veniae, ubi sacrilegi plenitudo est; quia qui Spiritum negavit, et Deum Patrem negavit et Filium; quoniam dubitaverit, etsi de uno Deo plerique dubitaverunt. Alium enim dixerunt plerique haeretici Deum veteris, alium novi Testamenti. 612 Sed sicut unus Pater, qui et olim locutus est, ut legimus, patribus in prophetis: et in novissimis diebus nobis locutus est in Filio : et sicut unus Filiu
Abbreviated transcription (Latin):
ȩccłiȩ uestim̃tũ impietate sua scindunt. & unitatẽ diui¬
nȩ potestatis indiuiduã separare cupientes: sacrilego
mor su p̃ciosũ fidei uel am̃ obrodunt. fundit᷑ aqua. si
arriꝰ dentẽ impresserit: effluet. Si aculeũ suũ in ali¬
cuiꝰ uas fotinꝰ infixerit: uile figm̃tũ sumꝰ. cito uitia
sentimꝰ. S nemo dicit figulo. quid me fecisti sic
Nam &e si uile uas nr̃m: aliud tam̃ in honore aliud in
contumelia ẽ. Noli gͦ aꝑire lacũ tuił. noli fodere uitus

Expanded text:
Ecclesiae vestimentum impietate sua scindunt; et unitatem divinae potestatis 634 individuam separare cupientes, sacrilego morsu pretiosum fidei velamen obrodunt. Funditur aqua, si Arius dentem impresserit: effluit, si aculeum suum in alicujus vas Photinus infixerit. Vile figmentum sumus, cito vitia sentimus. Sed nemo dicit figulo: Quid me fecisti sic ? Nam etsi vile vas nostrum, aliud tamen in honore, aliud in contumelia est. Noli ergo aperire lacum tuum, noli f
Abbreviated transcription (Latin):
desertũ a sp̃u: ut cẽptaret᷑ a diabolo. Ergo sp̃s dili¬
gens tradidit dĩ filiũ. Sic̃ enĩ una ẽ. caritas patris
& filii: ita hanc caritatẽ ds̃ supra nos effundit ꝑ sp̃m¬

Expanded text:
desertum ab Spiritu, ut tentaretur a diabolo . Ergo et Spiritus dilidesertum ab Spiritu, ut tentaretur a diabolo . Ergo et Spiritus diligens tradidit Dei Filium. Sicut enim una est charitas Patris et Filii, ita hanc charitatem Dei supra effundi p
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ patris ẽ. etiã filũ ẽ. Ipse enĩ dix̃. Qui me diligit
diliget᷑ apatre meo. & ego diligã eum. Quȩ ẽ. enim
laritas filii. nisi qr se ꝓ nob̾ obtulit. & suo sanguiue
nos redemit: Eadẽ aut̃ karitas & in patre ẽ: qr sc̃ p¬
tum ẽ. Sic enĩ dilexit ds̃ mundũ: ut filiũ suũ uni¬
genitũ daret. Ira didit gͥ pat̾ filiũ. & filiꝰ ipse se tradi¬
dit. Seruat᷑ karitas. nec ledit᷑ pietas. Nulla ẽ. enĩ
pietatis iniuria. ubi nulla ẽ. tradicionis erumna.
Tradidit uolentẽ. tradidit offerentẽ. ñ utiq ad pe¬
nam pat̾ filiũ. s ad gr̃am. Si discutis facti meritũ:
int̾roga pͥatris uocabulũ. Uas electionis unitatem
banc diuinȩ karitatis euident᷑ oscendit. qͥa & pat̾¬
lioqq dicit. Qui se tradidit ꝓme. Tradidit inquit.
Sigr̃e. quid arguo: Si iniuriȩ: plus debeo. S sic̃
pat̾ tradidit filiũ. & filiꝰ ipse se tradidit: accipe qͥa
& sp̃s eũ tradidit. S criptũ ẽ. enĩ. Iẽ mhc ductꝰ ẽ. in

Expanded text:
 Filii est. Ipse enim dixit: Qui me diligit, diligetur a Patre meo, et ego diligam eum . Quae est enim charitas Filii, nisi quia se pro nobis obtulit, et suo sanguine nos redemit ? Eadem autem charitas et in Patre est, quia scriptum est: Sic enim dilexit Deus mundum, ut Filium suum unigenitum daret . 129. Tradidit ergo Pater Filium, et Filius ipse 627 se tradidit. Servatur charitas, nec laeditur pietas; nulla est enim pietatis injuria, ubi nulla est traditionis aerumna. Tradidit volentem, tradidit offerentem, non utique ad poenam Pater Filium, sed ad gratiam. Si discutis facti meritum, interroga pietatis vocabulum. Vas electionis unitatem hanc divinae charitatis evidenter ostendit; qlio quoque dicit: Qui se tradidit pro me . Tradidit, inquit. Si gratiae, quid arguo? si injuriae, plus debeo. 130. Sed sicut Pater tradidit Filium, et Filius ipse se tradidit, accipe quia et Spiritus eum tradidit. Scriptum est enim: Tunc Jesus ductus est in
Abbreviated transcription (Latin):
ma dauid. harũ fontẽ aquarũ desiderat ceruus. ñ
sitiens uenena serpentiũ. Uiua ẽ. enĩ aqua gr̃ȩ sp̃uał¬
lis: eoqđ m̃cis interna purificet. & animȩ om̃e pecca¬
tum abluat. occultoꝵq mundet errorẽ. S neqͥs for¬
te tanquã pauxillitatẽ sp̃s redarguat. & hinc uelit
qͣndã facere distantiã magnitudinis. qd̃ aqua portio
uideat᷑ ẽẽ. fontis exigua. quanquã creat᷑arũ exem¬
pla minime diuinitati aptanda uideant᷑. tam̃ ne
quid ex hac creaturȩ cõparatione preuidicent: discant
non solũ aquã. s etiã flum̃ dictũ sp̃m sc̃m. scdđ̾m quod
aut̃ dicebat de sp̃i. quẽ incipiebant acciꝑe qui credi¬

Expanded text:
quarum desiderat cervus, non sitiens venena serpentum. Viva est enim aqua gratiae spiritalis, eo quod mentis interna purificet, et omne animi peccatum abluat, occultorumque mundet errorem. CAPUT te tamquam pusillitatem Spiritus redarguat, et hinc velit quamdam facere distantiam magnitudinis, quod aqua portio videatur esse fontis exigua: quamquam creaturarum exempla minime divinitati aptanda videantur; tamen ne quid ex hac quoque creaturae comparatione praejudicent, discant non solum aquam, sed etiam flumen dictum Spiritum sanctum, cebat de spiritu, quem incipiebant accipere, qui credi
Abbreviated transcription (Latin):
uncatẽ negare audeat nominis. cũ oꝑationis uideat
unitatẽ : S quid ego unitatẽ nominis argumtis astruo
cum diuinȩ uocis ẽuidens cestimoniũ sit. unũ nom̃ ẽẽ
ñ in nominibꝰ. Nonenim aliud est nom̃ patris. aliua no¬
men filii. aliud nom̃ sp̃s sc̃ĩ : quia unꝰ as̃ ñ plura nium¬
na. quia ñ duo dii. non cres du. & ut aꝑiret qr una

Expanded text:
unitatem separare audeat nominis, cum operationis videat unitatem? Sed quid ego unitatem nominis argumentis astruo, cum divinae vocis evidens testimonium sit. Unum nomen est non in nominibus. Non ergo aliud nomen Patris, aliud nomen Filii, aliud nomen Spiritus sancti; quia unus Deus: non plura nomina; quia non duo Dii, non tres Dii . 133. Et ut a
Abbreviated transcription (Latin):
matione pensantes. diuinȩ nature intelligimꝰ arhos¬
¶ Deniq ita sapientia exore altissimi ꝓdisse se dicit. ux
extra patrẽ fit s apud patrẽ. quia u̾bũ erat apuaar
Nec solũ apud patrẽ: s etiã inpatre. Dicitenĩ. Ecom
patre. & pat̾ in me. S neq cũ de patre exit. de l̃
recedit & quasi corpus a corpore separat᷑. neq cun
patre ẽ. quasi incorpore tanquã corpꝰ inludit̃. Sn
non separat᷑ a filio. Quẽ adiodũ enĩ separari potesta¬

Expanded text:
matione pensantes, divinae naturae intelligimus arcanum. Denique ita sapientia ex ore Altissimi prodiisse se dicit , ut non extra Patrem sit, sed apud Patrem, quia verbum erat apud Deum : nec solum apud Patrem, sed etiam in Patre; dicit enim: Ego in Patre et Pater in me . Sed neque cum de Patre exit, de loco recedit, et quasi corpus a corpore separatur: neque cum in Patre est, quasi in corpore tanquam corpus includitur. non separatur 751 a Filio. Quemadmodum enim separari potest
Abbreviated transcription (Latin):
ierũ & a patre distinctꝰ & filio. Nonenĩ sp̃s sc̃s ẽ. mor¬
tuus. qui mori ñ potuit. qͥa carnẽ ñ suscepit. nec mor¬
tis capax ẽẽ. potuit sempit̾na diuinitas: s mortu
iscđ̾m carnẽ ꝓ p̃c. In eo utiq mortuus qđ susce¬
pit ex uirgine. non in eo qđ habuit ex patre. In eo enim
crucifigi.qui carnẽ & ossa ñ habuit. s crucifixus ẽ.
dĩ filiꝰ. qui carnẽ ꝙ ossa suscepit: ut in illa cruce car¬
nis nr̃e tẽptam̃ta morerent᷑. Suscepit enĩ qđ ñ erat:
ut celaret quod erat. Celauit qđ erat. ut tẽptaret᷑ in
eo & redimerei qđ ñ erat: ut ad id qđ erat ꝑid qđ non

Expanded text:
verum et a Patre distinctus et a Filio. Non enim Spiritus sanctus est mortuus, qui mori non potuit; quia carnem non suscepit, nec mortis capax esse potuit sempiterna divinitas: sed mortum Christus. 107. In eo utique mortuus, quod suscepit ex Virgine: non in eo, quod habebat ex Patre; in eo enim crucifigi, qui carnem et ossa non habuit: sed crucifixus est Dei Filius, qui carnem et ossa suscepit; ut in illa cruce nostrae carnis tentamenta morerentur. Suscepit enim quod non erat, ut celaret quod erat: celavit quod erat, ut tentaretur in eo, et redimeretur quod non erat; ut ad id quod erat, per id quod non
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. creationis totiꝰ opifex creaturã. Neq sp̃s ueritatis
ut pote dĩ sp̃s circũscribit᷑ aliquib finib corporalibꝰ.
qui cũ sit in corporeus: om̃em intelligibilẽ substantiȩ
creaturã inenarrabili diuinitatis plenitudine suꝑ¬
eminet. spirandi ubi uelit & inspirandi quom uelit
sp̃s. aut quasi ex loco ꝓcedit quando ꝓcedit ex filio. sic̃
opiniones quȩ ex loco ad locũ posst̃. sic̃ in aliqͥb corpora¬
lib estimari. Similit̃ aut̃ cũ aut uitꝰ aut foris legimꝰ
dm̃ e̾ẽ. ñ utiq dm̃ aut intra aliqd corpꝰ implemꝰ. aut
aliquo corpore separamꝰ: s alta hoc & inenarrabili esti

Expanded text:
est creaturam totius opifex creaturae: neque Spiritus veritatis, est creaturam totius opifex creaturae: neque Spiritus veritatis, utpote Dei spiritus, circumscribitur aliquiquibus finibus corporalibus : qui cum sit incorporeus, omnem intelligibilem substantiae creaturam inenarrabili divinitatis plenitudine supereminet, spirandi ubi velit , et inspirandi quomodo velSpiritus, aut quasi ex loco procedit, quando procedit ex Filio, sicutopiniones, quae ex loco ad locum possunt, sicut in aliquibus corporalibus, aestimari. Similiter autem cum aut intus aut foris legimus Deum esse, non utique Deum aut intra aliquod corpus includimus, aut ab aliquo corpore separamus: sed alta hoc et inenarrabili aesti
Abbreviated transcription (Latin):
tum: quasi unꝰ utiq de ministris dei adhoc ẽẽt mini¬
steriũ destinatꝰ. Sic enim dix̃ isaias. quia missus ẽ. ad
ad unũ. ad om̃s sp̃s. Seraphun mittit̾ in ministe¬
sit. Non enĩ cõplet omĩa. s & ipsũ replet᷑ a sp̃u. Sera¬
phim descendit. cũ aliquo scđm naturã sua tͥnsitu.
At uͦ de spũ sc̃o hoc ñ possumꝰ estimare. de quo dic̃ dĩ
filiꝰ. Cũ uenerit paraclytꝰ sp̃s ueritatis quẽ ego mit¬
to uob̾. qui apatre ꝓcedit. Etenĩ y de loco ꝓcedit quẽ¬
pat̾ mittit ita & filiꝰ: itaq de loco tͣnsiens sp̃s atq ꝓ¬
grediens. & patrẽ sic̃ corpus scđ̾m impias int̾pretati
qui dicunt qđ habeat sp̃s descensoriũ motũ. S neq
in loco aliquo pat̾ circũscribit᷑. qui ẽ. suꝑ omĩa. ñ solũ
corporeȩ naturȩ. s etiã inuisibilis nat̾e. neq filꝰ
suoꝵ oꝑum locis temporib concludit᷑. qui suꝑ om̃em

Expanded text:
tum, quasi unum utique de ministris Dei ad hoc esset mytum, quasi unum utique de ministris Dei ad hoc esset mysterium destinatum. Sic enim dixit Esaias: Quia missum est ad us ad omnes : Seraphim mittitur in ministesit; non enim complet omnia, sed et ipsum repletur ab Spiritu: Seraphim descendit cum aliquo secundum naturam suam transitu; at vero de Spiritu sancto hoc non possumus aestimare, de quo dicit Filius Dei: Cum venerit Paraclitus Spiritus veritatis, quem ego mitto vobis, qui a Patre procedit Pater mittit, aut Filius, utique de loco transiens Spiritus atque progrediens, et Patrem sicut corpus secundum impias interpretatioqui dicunt quod habeat Spiritus descensorium motum. Sed neque in loco aliquo Pater circumscribitur, 625 qui est super omnia, non solum corporeae naturae, sed etiam invisibilis creaturae: neque Filius suorum operum locis temporibusque concluditur, qui super omnem
Abbreviated transcription (Latin):
ego auferam. s ignis ille de altari di. hoc ẽ. gr̃a sp̃ualis.
Quid enim aliud pie intelligere possumꝰ in altari dei ẽẽ.
nisi sp̃s grãm: Non utiq lignũ siluarũ. non fuliginẽ
atq carbonẽ. Aut qͥd tam piũ quã ut scđ̾m mysterium
intelligamꝰ. quia reuelabat᷑ inore isaiȩ. om̃s homines
ꝑ passionẽ xp̃i ẽẽ. purgandos. qui uelut carbo scđ̃m car¬
nem exussit nr̃a peccata sic̃ in ⁊acharia habes. ñne
hic ticio eiectꝰ ab igne. & ille. erat iħc indutꝰ uestim¬
ta sordida : Deniq ut sciamꝰ cõmunis hoc redẽptionis
mysteriũ. ꝑ ꝓpħas euidentissime reuelatũ: etiã hoc
loco habes dictũ. Ecce abstulit peccata tua. Non quo
xp̃c sua peccata deponeret. qui peccatũ non fecit:
s quod in carne xp̃i. om̃e apeccatis suis genꝰ ab solue¬
ret᷑ humanũ. S etiã si seraphim abstulisset pecca¬

Expanded text:
ego auferam, sed ignis ille de altari Dei, hoc est, gratia spiritalis. ego auferam, sed ignis ille de altari Dei, hoc est, gratia spiritalis. Quid enim aliud pie intelligere possumus in altari Dei esse, nisi Spiritus gratiam? Non utique lignum silvarum, nec fuliginem atque carbonem. Aut quid tam pium, quaintelligamus quia revelabatur in ore Esaiae omnes homines per passionem Christi esse purgandos, qui velut carbo secundum carnem exussit nostra peccata, sicut in Zacharia habes: Nonne hic titio ejectus ab igni? Et ille erat Jesus indutus estimenta sordida . 114. Denique ut sciamus communis hoc redemptionis mysterium per prophetas evidentissime revelatum, etiam hoc loco habes dictum: Ecce abstulit peccata tua : non quod Christus peccata sua deponeret, qui peccatum non fecit; sed quod in carne Christi omne a peccatis suis genus absolveretur humanum. 115. Sed etiamsi Seraphim abstulisset pecca