comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tam tͥ recuses inunctionẽ. Alio¬
quin creare pontificẽ: augere
I ẽ discrim̃. Homo es sub pote¬
state constitutꝰ. Illã grauiꝰ exa¬
cerbabis: si qͣsi ꝑ arrogantiam
presumit᷑. qd̾ inde ꝑ miscdiam
expectat᷑. facilis ẽ uidex ad ue¬
niam: cui pauea offerunt᷑ puni¬
enda. Eundẽ: delictoꝵ exac̾bat mł¬
titudo.
R̾em illum quẽ diaconatũ rin¬
p̃cio cõꝑasse significasti: a
diaconatu & supͣ submouendũ
cognoiimꝰ: ꝯ submouemꝰ. Nullã
enĩ partem. nullã ei sortẽ conce¬
dit petrꝰ in ordine: quẽ dũ emit
ñ accepit. Unde & symoni clictum
ẽ: pecuiua tua tec̃ sit in ꝑditiõe.
Non enĩ ẽ tͥ pars neq sors: in sex¬
mone isto. Asac̾dotio qͦ canonica
eũ suspendit auctoritas: qͦ uł ñ¬
dum. uł male factꝰ diaconꝰ euola¬
uit. Qmͦ enĩ stabit edificiũ: cui
nullũ suppositũ ẽ fundamentũ:
agit᷑ itaq de ꝑicło tuo. si patia¬
ris p̾scͥptum fr̃em uł in sac̃docio

Expanded text:
tam tibi recuses unctionem. Alioqui, creari pontificem, augere est discrimen. Homo es sub potestate constitutus. Illam gravius exasperabis, si quasi per arrogantiam praesumitur, quod inde per misericordiam exspectatur. Facilis est judex ad veniam, cui pauca offeruntur punienda. Eumdem delictorum exasperat multitudo.rem illum, quem diaconatum pretio comparasse significasti, a diaconatu et supra submovendum cognovimus et submovemus. Nullam enim partem, nullam ei sortem concedit Petrus in ordine, quem dum emit, non accepit. Unde et Simoni dictum est: Pecunia tua tecum sit in perditione. Non enim est tibi pars, neque sors in sermone isto . A sacerdotio quoque canonica eum suspendit auctoritas, quo vel nondum, vel male factus diaconus evolavit. Quomodo enim stabit aedificium, cui nullum suppositum est fundamentum. Agitur itaque de periculo tuo, si patiaris praescriptum fratrem, vel in sacerdotio
Abbreviated transcription (Latin):
fortassis autẽ tͣhes in ius creditorẽ
tuũ: dum repetit a te cõmendatũ
suũ. Intellige que dico. Bonꝰ causidi¬
cꝰ est: qͥ tecum rationẽ posit᷑us est.
Corã angelis referet. u̾itati deferẽt.
t̾ribilia ꝓferet: horribilia inferet.
S dicis mͥ. Idem offensꝰ clementẽ
ꝓmittit. punire p̾termitit. pe¬
nitentẽ admittit. minas remittit.
debita dimittit: ampliora cõmitiit.
Ita ẽ inqͣm confiteor. Miscd̃ia dñ
plena ẽ t̾ra. Cet̾m plures eam sibi
infructuose aucupant᷑. qͥ licet abru¬
to bn agendi studio. dm̃ tam̃ quem
merent᷑ iudicẽ. sꝑant misecdem qͣsi
eũ iuenire ꝓpiciũ merces sit mi¬
qͥtatis: qd̾ credimꝰ eẽ religionis.

Expanded text:
Fortassis autem trahes in jus creditorem Fortassis autem trahes in jus creditorem tuum, dum repetet a te commendatum 18 suum? Intellige quae dico; bonus causidicus est, qui tecum rationem positurus est. Coram angelis referet, veritati deferet, terribilia proferet, horribilia inferet. Sed dicis mihi: Idem offensus clementem se promittit, punire praetermittit, poenitentem admittit, minas remittit, debita dimittit, ampliora committit. Ita est, inquam. Confiteor. Misericordia Domini plena est terra . Caeterum plures eam sibi infructuose aucupantur, qui licet abjurato bene agendi studio, Deum tamen, quem merentur judicem, sperant misericordem, quasi eum invenire propitium merces sit iniquitatis, q
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Ille qͥdã homo qͥ ꝑegre ꝓfectꝰ ẽ.
Iste in pleniluno reu̾tetur. Cũ
redierit: duplũ reqͥret a te. Cum
susceꝑit: centuplo mun̾abit te.
O beatũ cõmertiũ. in qͦ nec usuraͤ
crimmis exigens arguit᷑: nec sol¬
uens in alic grauat᷑. O felicẽ nego¬
tiationẽ. in qua creditor nr̃ opor¬
tune ĩportunꝰ: & debitori plusꝙͣ
debeat debet᷑. Pinde tĩidũ est.
ne ad iudiciũ sine uenia ueniaᷤ.
si qd absit negotianͣdi negligentiã
sõmas. obliuone fore imyuntã.
Intellige qͣ dico. Magne menorie
e iste conditor niͭ. Penalit̾ oblita
es tui si eũ putas oblitũ debiti
sui. Nicħ obliuiseit᷑ tẽꝑe: nchil
occupatione. Eque recolit. & qͤ ho¬
die p̃stat. & qd̃ p̾stitit heri. qm̃ ho¬
die suũ ẽ: hodie ꝙ heri. abeunt
dies ꝙ dies: anni &anni. Sy mille
dies. & mille anni: ante ocłos suos
tanꝗͣ dies hest̃na qͤ pret̾iit. Ñqͥd
gͦ ñ munerabit qͣntum tͥ p̃stit̾it.
qͥ diuisit aqͣs ab aqͥs in sapĩa sua:

Expanded text:
est ille quidam homo, qui peregre profectus est. Ipse plenilunio revertetur; cum redierit, duplum requiret a te. Cum susceperit, centuplo munerabit te. O beatum commercium, in quo nec usuras exigens criminis arguitur, nec solvens in aliquo gravatur! O felicem negotiationem, in qua creditor est opportune importunus, et debitori, plus quam debeat, debetur. Proinde timendum est ut ad judicium sine venia venias, si, quod absit, negotiandi negligentiam somnias oblivione fore impunitam. Intellige quae dico; magnae memoriae est iste creditor noster; poenaliter oblita est tui, si eum putas oblitum debiti sui. Nihil obliviscitur tempore, nihil occupatione. Aeque recolit et quod hodie praestat et quod praestitit heri, quoniam hodie suum est et heri. Abeunt dies et dies, anni et anni, sed mille dies et mille anni ante oculos suos tanquam dies hesterna quae praeteriit . Nunquid ergo non numerabit quantum tibi praestiterit, qui divisit aquas ab aquis in sapientia sua?
Abbreviated transcription (Latin):
i fides
auctoritati ñ subtrahitur:
coniugiũ fit consensu uolunta¬
tis. ñ cõmertio ꝑmixtionis. Uñ
ambrosiꝰ ad uͥginitatis exhortati¬
onẽ. ñ defloratio inqͥt uͥginitatis
facit coniugiũ: s pactio coniuga¬
ł. Idem. Cũ ꝑuella comungit᷑ uiro.
coniugiũ est: non cũ uiri admix

Expanded text:
i fides auctoritati non subtrahitur, conjugium fit consensu voluntatis, non commercio permistionis. Unde Ambrosius ad virginitatis exhortationem: « Non defloratio, » inquit, virginitatis facit conjugium, sed pactio conjugalis. Idem. « Cum puella conjungitur viro, conjugium est
Abbreviated transcription (Latin):
etiã pollicent᷑ boni. In ea sꝑaresa¬
luberrimũ ẽ consiliũ: s de ea to¬
tũ pendere. ꝑicłosũ ẽ refugium.
Oportet enĩ iudicẽ ut mitigent
aliqͣ bona: si uolumꝰ misccł̃iter
iudica multa mala. Ixima ẽ ue¬
nie causa: ñ tota rea. uirtꝰ qͤ cũ
delicto ad iudiciũ uenit: int̾uent.

Expanded text:
e, pollicentur etiam boni. In eam sperare saluberrimum est consilium, sed de ea totum pendere, periculosum est refugium. Oportet enim ut judicem mitigent aliqua bona, si volumus misericorditer judicari multa mala. Proxima est veniae causa, non tota rea. Virtus quae cum d
Abbreviated transcription (Latin):
ualde bona. his autẽ bonis ñ st̃ hoĩeᷤᷤ
bomi: s eis bñ utendo faciunt. ut ꝙ
ip̃i fiant boni. Ut gͥ ꝙ tu sis bona. co¬
ram dũo cleo tuo: uitere bñ bono mu¬
nere suo. Si bñ uteris. & eiꝰ muuꝰ est:
ẽ ꝙ bonũ. s bono muñe dei male u¬
tendo: facis tuũ malũ. Nicħ enĩ est
hõi bonum: sine se bono. Bonis autẽ
ꝙ diligentib dit̃i: oĩa coꝑant᷑ in bo¬
nũ. Porro mun̾a dei dãpno st̃ posses¬
sorib ociosis. qͥb nolle negociari ad

Expanded text:
valde bona. His autem bonis, non sunt homines valde bona. His autem bonis, non sunt homines boni, sed eis bene 17 utendo faciunt, ut et ipsi fiant boni. Ut igitur et tu sis bona coram Domino Deo tuo, utere bene bono munere suo. Si bene uteris, et ejus munus est, est et bonum, sed bono munere Dei male utendo, facis tuum malum: nihil est enim homini bonum, nisi se bono. Bonis autem et diligentibus Deum omnia cooperantur in bonum . Porro munera Dei damno sunt possessoribus otiosis,
Abbreviated transcription (Latin):
Ratulor honori tuo. atq bone
opimoni tue: qͤ mͥ melior in
dies innotescit. Gratulor in qͣm &
dño deo gr̃as ago de bono tuo: qͣm
bonũ tuũ nicbil aliud ẽ ꝙͣ. donũ
suũ. Qͥd enĩ habes qd̾ ñ acepisti:
Et nos om̃s ait eungłista: de ple¬
nitudine eĩ accepimꝰ. De eiꝰ scił pleni¬
tudine de qͦ ꝙ tu h̃s ut sis. hs ut
bona sis: hs etiã ut melior eẽ pos¬
sis. attende qͥd habeas ex tã bono
factore tuo: ꝙuitende qͥd ei debeas
ex tã magno b̃nficio suo. attende
inqͣm qualẽ te laborau̾it artifex
tuus: ꝙ elabora ne degen̾et labor
suus. De tẽꝑalib loquor &. caducis
s tẽꝑalia etiã caduca. dona st̃ dñ
cłi tui. Non m̾usti nobilis naser &
regiꝰ sanguis nata es. Non laborasti:
ꝯdiues facta es. De potentia nicħ mo¬
uebaris: ꝙ ecce suꝑ capita filioꝵ hõiũ
posita es. Nulli ꝓ gła forme supplica¬
sti: ꝙusq ad regis delicias formosa fac¬
ꝑa bona: qm̃ ipse sũme bonꝰ fecit oĩa

Expanded text:
ratulor honori tuo, atque bonae opinioni tuae, quae mihi melior in dies innotescit. Gratulor, inquam, et Domino Deo gratias ago de bono tuo, quoniam bonum tuum nihil aliud est quam donum suum. Quid enim habes, quod non accepisti? Et nos omnes, ait evangelista, de plenitudine ejus accepimus . De ejus scilicet plenitudine, de qua tu habes ut sis, habes ut bona sis, habes etiam ut melior esse possis. Attende ergo quid habeas ex tam bono factore tuo, et intende quid debeas ei ex tam magno beneficio suo. Attende, inquam, qualem te laboraverit artifex tuus, et labora ne degeneret labor suus. De temporalibus loquor et caducis; sed temporalia etiam et caduca dona sunt Domini Dei tui. Non meruisti nobilis nasci, et regius sanguis nata es; non laborasti, et dives facta es. De potentia nihil movebaris, et ecce super capita filiorum hominum posita es. Nulli pro gloria formae supplicasti, et usque ad regis delicias formosa faca bona, quoniam ipse summe bonus fecit omnia
Abbreviated transcription (Latin):
auferte offendicła de uua ppłi mer
corã cdiscipłis offendicłm pon̾e no¬
luit. nec maiorib ante poñe iuiuenẽ.
qͣnuis eũ ỹrogatiua castitatis sibi
p̃cet̾is faecerat familiarẽ. Detulit gͥ
etati: ñ meritis. Nec p̃tulit coniuga¬
tũ uirgini: s ꝓuectiorẽ iuniori. De¬
niq luca docente didicimꝰ. qd̾ bea¬
tissima u̾go maria xp̃m inuen̾it
in tẽplo sedentẽ in medio doctoꝵ.
audientẽ illos ꝙ int̾rogantẽ. Donec
um fines discipłi ñ excessit. Ubi uͦ
pleni dies accesser̃t factꝰ ẽ magister
ꝑ debito: qͥ fu̾ãt discipłs ꝓ exẽplo.
his omib imp̃ssa ẽ eccłe forma qͣm
clerũ p̃celere: s assensu ꝓseqͥ eligñ¬
tem. Serutare scͥpt᷑as: ꝙ in hoc ei re¬
gotio pͥmũ locũ reseruatũ inueni¬

Expanded text:
Auferte offendicula de via populi 84 mei , Auferte offendicula de via populi 84 mei , coram discipulis offendicula ponere noluit, nec majoribus anteponere juvenem, quamvis eum praerogativa castitatis, sibi prae caeteris fecerat familiarem. Detulit igitur aetati, non meritis; non praetulit conjugatum virgini, sed provectiorem juniori. Denique, Luca docente, didicimus quod beatissima virgo Maria Christum invenerit in templo sedentem in medio doctorum, audientem ilum, fines discipuli non excessit. Ubi vero pleni dies accesserunt, factus est magister pro debito, qui fuerat discipulus pro exemplo. His omnibus expressa Ecclesiae forma, qclerum praecedere, sed assensu persequi eligentem? Scrutare Scripturas, et in hoc ei negotio primum locum reser
Abbreviated transcription (Latin):
auc̃a fr̃ habeo adu̾sum te:
s tñ oĩa ꝓ te. Nichil ẽ in eis
fusco liuoris infectũ: nichil ẽ qd̃
odio seruiat alieno. Emulor enĩte:
dei emulatione. assume gͦ patien¬
tiã &. amplectere cõmonitoriũ sa¬
lutis: qd̾ ꝓcedit ex radice caritatis.
Si uera st̃ que dicunt᷑ ꝓ motionẽ
tuã canoniea reiciunt instituta.
& deiciunt Qppe ñ elegit te clerus:
s mine ppłares intrusere renitenti.
Ordines tͥ dest̃: qͦs in ꝓmouendis
cognouimꝰ inqͥrendos. Est etas qͣm
rigor canonicꝰ qr in ꝯsecͣtis metuit:
a conseeͣndis excludit. Hec si ita se
hñt. infinit᷑ labor tͥ incumbit. nec
facile bonos exitꝰ inuenient: q̃ malo
inchoata st̃ pͥncipio. In sũmis enun
sae̾dotib: etas integia pꝰtulat᷑. Unde
nec ꝑicłm religio metuat: nec reue¬
rentiã dignitas amittat. Hinc ẽ qd̾
iezechieli in tͥcesimo anno celi aꝑitin¬
ñ ioħi: concessa potestas ẽ ligandi
atq soluendi. Qͥ enĩ ꝑ ysaiã dix̾at.

Expanded text:
ater, habeo adversum te, sed tamen omnia pro te. Nihil est in eis fuco livoris infectum; nihil quod odio serviat alieno. Aemulor enim te Dei aemulatione. Assume ergo patientiam, et amplectere commonitorium salutis, quod prodiit ex radice charitatis. Si vera sunt quae dicuntur, promotionem tuam canoni Quippe non elegit te clerus, sed minae populares intrusere renitenti. Ordines tibi desunt; quos in promovendis cognovimus inquirendos. Est aetas quam rigor canonicus, quia in consecratis metuit, a consecrandis excludit. Haec si ita se habent, infinitus labor tibi incumbit, nec facile bonos exitus invenient, quae malo sunt inchoata principio. In summis enim sacerdotibus aetas integra postulatur, unde nec periculum religio metuat, nec reverentiam dignitas amittat. Hinc est quod Ezechieli in trigesimo anno coeli aperiunnon Joanni, concessa est potestas ligandi atque solvendi. Qui enim per Isaiam dixerat:
Abbreviated transcription (Latin):
celebrat᷑ obsequio. Cũ ibi lumina¬
ria p̃paras. luminis: uͥ auctorem
ꝙ corde execlimꝰ & ore confitem. Nec
refert utrũ dissimile sit obseqͥum:
qd̾ simili frequentat᷑ affectu. Sunt
autẽ duo. qͦ nͥ fallor ep̃o sugg̃ere
decreiusti. tui scił memoria: debi¬
tiq recordatio pastaral. Inde ue¬
lut qͥddã cõmonitoriũ. candelabra
mͥ missa intelligo. qͥb corã positis.¬
minisc̾er supplicare. Eoꝵ p̾sentia
sueutit & excitat sp̃m meum. sẽxe¬
tis exigens hortatib. ut dũ utor
bñficio. ꝓficiã exemplo: occulte
qͥdẽ s acute satis iubeor attend̾e
cuiꝰ sim baiulꝰ luminis. qͥb clican
Et ñ abscondunt luc̾nam. nec
ponunt eã sub modio s suꝑ can¬
delabrũ: ut luceat om̃ib qͥ in
domo st̃. Amplector tuã filia xͥ
exhortationẽ: qͣ si tue defuit in¬
tentioni. si dedisti simplicit̾. sic tũ
muñis accipio famulatũ: ne
coneẽpnam docum̃tum. Licet

Expanded text:
celebratur obsequio, cum ibi luminacelebratur obsequio, cum ibi luminaria praeparas, luminis ubi adesse auctorem et corde credimus et ore confitemur. Nec refert utrum dissimile sit obsequium, quod simili frequentatur affectu. Sunt autem duo, quae, nisi fallor, episcopo suggerere decrevisti; tui scilicet memoria, debitique recordatio pastoralis. Unde velut quoddam commonitorium candelabra mihi missa intelligo, quibus coram positis,miniscerer supplicare. Eorum praesentia succutit et excitat spiritum meum, secretis exigens hortatibus, ut dum utor beneficio, proficiam exemplo. Occulte quidem, sed acute satis, jubeor attendere cujus sim bajulus luminis, quibus divinNon accendunt lucernam, nec ponunt eam sub modio, sed super candelabrum ut luceat omnibus qui in domo sunt . Amplector tuam, filia Christi, exhortationem, quae si tuae defuit intentioni, si dedisti simpliciter, sic tamen muneris accipio famulatum, ne contemnam documentum. Licet
Abbreviated transcription (Latin):
Puiꝰ & integer animꝰ eos quocumꝙ
uult inclinat: nec minꝰ qͣdrante ꝙͣ
Talento. celestẽ mitigat indignatio¬
nẽ. Sic &apud me donũ tuũ. tuuis
animꝰ cõmendat. sic magnificati
sic illustrat. Ip̃m qͥdem bñ rutilat.
aurꝙ ͣ s mełł animo fu̾o: aĩo cui
bñficium placuit. cui innata ẽ
ñ suggesta uoluntas largiendi.
Animo in qͣm tus. qͥ ex aĩo uoluit
qͥ eito p̃stitit. a qͦ imꝑꝑuidꝰ accepit:
ñ importunꝰ extorsit. Porro ex hoc
etiã manifestum ẽ. qm̃ deuota do¬
minicis int̾es sacͣmentis: qͥb qͥa
ñ potes ministrare femina: ꝓuideᷤ
instrum̃ta. Imitaris qͣntum licet
scãs mulieres illas. qͥ priꝰ ad cru¬
cẽ cum lacͥmis: deinc ad momum̃¬
tum cũ aromatib accesser̃t. Ille
nimirũ pio suecense desicłio. qͥb¬
potuere studiis & crucifixo cõpas¬
se st̃: ꝙ obsecute tumulato. Iu qͦ
p̃sens es cũ xp̃c ĩmolat᷑. cum tra¬
ditͣ sepulture: ueutrũ sine tuo

Expanded text:
Purus et integer animus eos quocunque vult inclinat, nec minus quadrante quam talento, coelestem mitigat indignationem. Sic et apud me tuum donum tuus animus commendat, sic magnificat, sic illustrat. Ipsum bene quidem rutilat auro suo, sed melius animo tuo, animo cui beneficium placuit, cui innata est, non suggesta, voluntas largiendi; animo, inquam, tuo, qui ex animo voluit, qui cito praestitit, a quo 25 improvidus accepi, non importunus extorsi. Porro ex hoc etiam manifestum est quam devota Dominicis interes sacramentis, quibus quia non potes ministrare femina, provides instrumenta. Imitaris, quantum licet, sanctas mulieres illas quae prius ad crucem cum lacrymis, dehinc ad monumentum cum aromatibus accesserunt. Illae nimirum pio suassae sunt et obsecutae tumulato. Tu quoque praesens es cum Christus immolatur, cum traditur sepulturae, neutrumque sine tuo
Abbreviated transcription (Latin):
umilis cenomannoꝵ sac̾dos .i.m.
uen̾abili angloꝵ regine. głaꝯ
honore dignissime: sał ꝙ orationum
instantiã. Difficile ẽ discrete semꝑ
ac ꝓuide: b̃nficia collocari. Nescuits
hanc excelse potestates ꝓuidentiã:
ꝙͣ pulchrũ ẽ benesac̃e uł indignis.
Talẽ gͦ apud te magnificentiã exꝑtꝰ:
bũdictionẽ tuam. gr̃aꝵ ꝓsequor
actione. Stupefactꝰ parit᷑ s gloria
mun̾is: ꝯaffectu tͥbuentis. Munus
enĩ tuũ: płimum. cõmendationis
ex seip̃o ꝓmeret᷑. Utpote abiciosũ
mat̾ia: preclarũ celatura. Eiꝰ tam̃
p̃cium. mittentis maiestate accu¬
mulat᷑. minꝰ q ẽ qd̾ ars ei contulit
aut nat᷑a: ꝙͣ. qd̾ habet ex regina.
Qd̾ si non poncłe suo. nec ingenio
plac̾et artificis: ñ alit̾ tam̃ illud ã¬
plecterer. ꝙͣ. uł thura suꝑi. uł pingniũ

Expanded text:
os H. M. venerabili Anglorum reginae gloria et honore dignissimae, salutem et orationum instantiam. Difficile est discrete semper ac provide beneficia collocari. Nesciunt hanc excelsae potestates providentiam, quas pulchrum est benefacere vel indignis. Talem ego apud te munificentiam expertus, benedictionem tuam gratiarum prosequor actione, stupefactus pariter, et gloria muneris, et affectu tribuentis. Munus enim tuum plurimum commendationis ex se ipso promeretur, utpote ambitiosum materia, praeclarum caelatura. Ejus tamen pretium mittentis majestate cumulatur, minusque est quod ars ei contulit aut natura, quam quod habet ex regina. Quod si nec pondere, nec ingenio placeret artificis, non aliter tamen illud amplecterer, quam vel th
Abbreviated transcription (Latin):
sic ait. Nullus inuitis det᷑ ep̃s. Ue
rũ cleri plebis & ordinis consensꝰ.
& desidium reqͥrat᷑: de eodẽ in
dec̾tis leonis pape. capło qͥnto. Cũ
de sũmi sac̃dotis electione tͣcta¬
bit᷑: ille oĩb p̃ponatirr quẽ cleri
plebisq consensꝰ concordit postu¬
lau̾int. Hides gͥ fr̃mi qͣntus in te

Expanded text:
lus invitis detur episcopus. Verum cleri, plebis et ordinis consensus et desiderium requiratur. De eodem in decretis Leonis papae, capitulo quinto: Cum de summi sacerdotis electione tractabitur, ille omnibus praeponatur, quem cleri plebisque consensus concorditer postulaverint. Vides
Abbreviated transcription (Latin):
quib intelligitur: appetitus om¬
nes contiahendos. s sedandos. Oe-
cupationes antemꝑ dmersitate
Quemadmodũ ł enum in corꝑib
magne sunt di ssimilitudines. cũ
alios uideas uelocitate ad cur¬
sum. alios iuri b ad luctandum
ualere:sic in animis maiores st̃
moꝵ uarietates. Quibdam enim
mest lepos.i. fandi urbanitas.
his hilaritas: illis serentas. Alioᷤᷤ
antem uides callidos ad celandũ:
ac dissimulandum. Sunt alii sĩ¬
plices & aꝑti. qui niehil ex occulto.
nichil insidũs agendum putant.
ueritatis cultores: fraudis mi
tamien nos studia nostre regłe¬
e metiamur. Uerbi gratia. S̾i de¬
bilis est corꝑe. ingeniosus ꝙ ui¬
uacis meniorie: non militiam.
militiam non studium litteraꝵ.
assequi nequea ⁊ s. Si uero ne¬
cessitas nos detrꝰ userit ad ea qͤ
nostri ingenii ñerunt: omnis
cura adhibenda est. ut ea si ñ

Expanded text:
quibus intelligitur omnes appetitus esquibus intelligitur omnes appetitus esse contrahendos et sedandos. 38. Occupationes autem pro diversitate Quemadmodum enim in corporibus multae sunt dissimilitudines; nam alios videres velociores ad usum, alios viribus ad luctandum valere, sic in animis majores sunt morum varietates. Quibusdam enim lepos inest, et fandi urbanitas; his hilaritas, illis securitas; alios vero videres callidos ad simulandum et ad celandum; sunt alii simplices et aperti, qui nihil in occulto, nihil insidiis agendum putant; veritatis cultores, fraudis initamen nos studia naturae regula metiamur . . . » Verbi gratia, si debilis et corpore, ingeniosus et vivacis memoriae, non militiam smilitiam non studium litterarumassequi . . . si vero necenostri ingenii non erunt; omnis cura adhibenda est, ut ea, si n
Abbreviated transcription (Latin):
ta nimis Tantumq agrestem &
humanam remouens negligentiã.
anuni. In corꝑeo cauendiun est. ne
in tarditionib adeo molli gressu
utamur: ut pomparum ferculis
similes esse uideamur: aut in festi¬
nationib non suscipiamus nimiaᷤᷤ
celeritates. Que cum fiunt. anelitꝰ.
mouentur. uultus mutantur: ora
torquentur. Ex quil magna signi¬
ficatio fit: non adesse constantiã.
Motus autem animoꝵ: duplices
sunt. Cogitatio rationis: ꝯ appetitꝰ
uoluntatis. Cogitatio in exqͥrendo¬
uero exercetur: appetitus impellit
ad agendum. Curandum gͦ est.
ut ratio presit: appetitus obtem¬
rationi. eui sunt subiecti lege na¬
ture. non modo animi ꝑtur ban¬
tur: s etiam corꝑa. licet ora s cer¬
tu cõmoti sunt: aut nimia uolupeate
gestiunt. Quoꝵ omnium uultus.
uoces. motus. status: mutantur.
Nam ire stimulis accensum cor pal¬
pitat. corpus tremit. lingua se p̃¬
nimi. tormenta latents: in egro
corꝑe. deprendas s gaudia. suunt
utrumq inde habitum facies. Ex Tull¬

Expanded text:
restem et inurbanam negligentiam. animi. In corporeo cavendum est ne in tardationibus adeo molli gressu utamur, ut pomparum ferculis similes esse videamur, aut ne in festinationibus suscipiamus nimias celeritates. Quae cum fiunt anhelitus moventur, vultus mutantur, ora torquentur, ex quibus magna significatio fit non adesse constantiam. Motus autem animorum duplices sunt: CVoluntatis cogitatio in vero exquirendo exercetur, appetitus impellit ad agendum. Curandum igitur est ut ratio praesit, appetitus obtemrationi, cui sunt subjecti lege naturae, non modo animi perturbantur, sed etiam corpora. Licet ora ipsa certu commoti sunt, aut voluptate gestiunt; quorum omnium vultus, voces, motus, status mutantur. » Nam irae flammis cor accensum palpitat, corpus fremit, lingua se prnimi tormenta latentis in aegro Corpore, deprendas et gaudia, sumit utrumque Inde habitum facies. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
bus. Quam seit uterq libens.
censebo exerceat artem. Patien¬
dicebat. Gaudet patientia du¬
ris. letior est quotiens. magno¬
quid corrigere est nefas. sicut
econtra. Impatientia sortem exa¬
cerbat. quam mutare non pos¬
sis. Unde poeta. Quod sors fert.
feramus equo animo. Inscicia

Expanded text:
lus. Quam scit uterque, libens, lus. Quam scit uterque, libens, censebo, exerceat artem. MetiCANUS: Gaudet patientia duris. Laetius est, magno quoties quid corrigere est nefas. sicut econtra impatientia sortem exacerbabis cum mutare non possis. Idem TERENTIUS: Quod fors feret, feremus aequo animo. . .
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑest constantia quid fas. atq
nefas. tandem. incipunt sentire
ꝑactis. criminib tamen ad mores
natura recurrit dampnatos. fixa
ẜ mutari nescia. Nam quis finẽ¬
peccandi posurt sibi. quando re¬
cepit: eieptum semel attrita de
fronte ruborem. Quis hominum
est. quem tu contentum uideris
motus animi cica uarlas oc¬
cupationes. In quo uicio. ad eo
absq intermissione laborant
quidam: lit hec dicatur eoꝵ cõ¬
stantia esse instabilis. Sunt enĩ
qui in rebe contrariis. parum
sibi constent uoluptatum seue¬
rissimi contemptores: in dolore
sint molliores. Glorram negli¬
gant: frangantur infamia. Hoc
cat᷑. mutat quadrata rotundis.
tosus tibure romam. In culpa
est animus. qui se non effugit
mutant. qui trans mare cur¬
runt. Alibi. Quo teneam nodo.
mutantem ꝓthea uultus.
Ex hoc uicio oritur. quod ne¬
mo sua sorte contentus uiuat.
s laudet diuersa sequentes.
Unde idem poeta. Optat ephipia
bos piger: optat arare cabal¬

Expanded text:
superest constantia; quod fas atque superest constantia; quod fas atque nefas, tandem incipiunt sentire peractis criminibus, tamen ad mores natura recurrit damnatos fixa et mutari nescia, nam quis peccandi finem posuit sibi? quando recepit eiectum semel attrita de fronte ruborem? quisnamest, quem tu contemptum videris motus animi circa varias occupationes. In quo vitio adeo sine intermissione laborant quidam, ut dicatur eorum constantia esse instabilis. « Sunt enim qui rebus in contrariis parum sibi constent: voluptatem severissime contemnant, in dolore sint molliores: gloriam negligant, frangantur infamia . » Hcat, mutat quadrata rotundis? tosus, Tibure Romam.-- In culpa est animus, qui se non effugit mutant qui trans mare currunt . . . Quo teneam nodo mutantem Protea vultus. Ex hoc uno oritur quod nemo sua sorte contentus vivat, sed laudet diversa sequentes; unde HORATIUS: Optat ephippia bos piger, optat arare cabal
Abbreviated transcription (Latin):
arbitrentur res bellicas ma
iores esse urbanis: omittenda est
hec opinio. Multi enim bella que
ua sunt arma foris. si non est con
pecora.Sy nostra omnis uis: in an¬
mo & corꝑe sita est.animi imꝑio:
corꝑis seruitio magis utimur
Rectius itaq uidetur: ingenii qͣm
uirium opily gloriam querere
Ominno enim illud honestum.
quod animo excelso quermius: an¬
mi efficitur. non corꝑis uiribus.
Exercendum tamen est corpus: ut
fortuna grauitatem retinere. Pre¬
clara est enim in omni uita. eadẽ
frons: ꝙ idem uultus. Nam au-¬
gumentum bene composite men¬
tis est posse consistere: s secum
cens. Equam memento. rely in ar¬
dius seruare mentem. non secus
in bonis ab insolenti temꝑa
nimosus atq fortis.appare sapi¬
enter idem. contrahes uento ni¬
mium. secundo turgida uela. hec
gi. Est enim etiam in malis con
gaudet constanter: ꝙ urget ꝓpo¬
situm. Pars multa natat: modo
recta capessens. interdum pͣuis
bilis &uaria. est ferme malorũ
natura. Eum scelus admittunt.

Expanded text:
arbitrantur res bellicas esse majores quam urbanas, minuenda est haec opinio; multi enim bella quaeparvi sunt, arma foris, si non sit conspecora. imo et corpore sita, est: animi imperio, corporis seruitio magis utimur. recte, si ita uvirium opibus gloriam quaerere. » « Omnino enim id honestum, quod animo excelso quaerimus, animi efficitur, non corporis viribus; exercendum est tamen corpus, ut fortuna gravitatem tenere. « Praeclara enim est in omni vita eadem frons et idem vultus; nam argumentum bene compositae mentis est posse consistere, et secum US: Aequam memento rebus in arduis Servare mentem, non secus in bonis Ab insolenti tempernimosus atque Fortis apparet; sapientior idem Contrahes vento nimium secundo Turgida vela. Haec us. Est enim in malis consgaudet constanter, et urget Propositum: pars multa natat, modo recta capescens Interdum pravis bilis et varia est ferme natura malorum: cum scelus admittunt,
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑans fecit. Nulla res tam
tionis in libidinem. ꝙ alios
motus importunos. Hec quidem
iurtꝰ. toti ẽuite ornatus: omniũ¬
q ꝑturbationum seclatio. Hanc¬
Sincerum est nas. nisi quodc̃q
infundis acessit. Sꝑne uolup¬
tates: nocet empta dolore uo¬
luptas. Semꝑanaris eget. cer¬
taim uoto pete finem. Inudꝰ
alterius. reb macrescit opi¬
infectum uolet esse. dolor quod
suaserit ꝯmens Ira. furor. bre¬
us est. anmum rege. qui rnsi
paret. imꝑat. hunc frenis. hunc¬
hunc tu compesce cathena. Huiꝰ¬
uirtutis partes sunt. que in fe¬
dis motib dominantur: he autẽ¬
sunt. Modestia. uerecundia. ab¬
stinentia. honestas. moderam¬
tia. parcitas. sobrretas. pudi
tionem. ultra defectum: ꝙ circa
ercessum sistere. De hac dicit poe¬
ła. Est modus in reb. sunt certi
deniq fines: quos ultra citraq
nequit consistere rectum. In cul

Expanded text:
e hoc: « Nulla res est tam tionis in libidinem et in alios motus importunos. Haec quidem virtus totius vitae ornatus est, omniumque perturbationum sedatio. HancSincerum est nisi vas, quodcunque infundis, acescit. Sperne voluptates: nocet empta dolore voluptas. Semper avarus eget; certum voto pete finem. Invidus alterius macrescit rebus opiInfectum volet esse, dolor quod suaserit, et mens. Ira furor brevis est; animum rege, qui nisi paret, Imperat: hunc frenis, hunc tu compesce catena. Hujus autem partes sunt, quae in foedis motibus dominantur, scilicet modestia, verecundia, abstinentia, honestas, moderantia, parcitas, sobrietas, pudictionem ultra defectum et citra excessum, 981 De hac dicit HORATIUS: Est modus in rebus: sunt certi denique fines, Quos ultra citraque nequit consistere rectum. TULLIUS
Abbreviated transcription (Latin):
Int̾ opes & delicias ipłi q fauores:
hoc animꝰ recolat. hoc tua lingua
sonet. Mors dñm seruo. mors sẽptͣ.
ligonib eqͣt. dissimiles simili con¬
ditione tͣheus.

Expanded text:
nter opes et delicias populique favores. Hoc animus recolat, hoc tua lingua sonet. Mors dominum servo, mors sceptra ligonibus equat: Dissimiles simili conditione trahens.
Abbreviated transcription (Latin):
rui noticiã. desicłio desidaui ruꝵ¬
sus uidẽ uos: s nondũ placuit hoc¬
dño deo. qr cũ disponat hõ iuiam
in qͦ uob̃ reposita ẽ corona ĩticie
Eiꝰ mun̾is ẽ qd̾ nob̃ ab aqͥlone pã

Expanded text:
rui notitiam, desiderio desideravi rursus videre vos; sed nondum hoc placuit Domino Deo, quia cum disponat homo viam in quo vobis reposita est corona justitiae. Ejus muneris
Abbreviated transcription (Latin):
eccłam xͥ peccare conuincor nͥ de
salute tua letet᷑ & exultet sp̃c m̃s.
ciiꝰ incolumitas & legũ reu̾entiã:
ꝙ eccłe statũ seruat incolumen.
Nichil enĩ ẽ. unde magis oporteat.
tate. qͥly & legũ integritas. & eccłe
statꝰ incolumis ꝑseu̾at. Gaudẽ gͥ s
& gaudebo. qͦtiens aures meas aura

Expanded text:
de salute laetetur et exsultet spiritus meus, cujus incolumitas et legum reverentiam, et Ecclesiae statum servat incolumen. Nihil enim est unde magis oporteat ltate, quibus et legum integritas, et Ecclesiae status incolumis perseverat. Gaudeo igitur, sed et gaudebo, quoties me
Abbreviated transcription (Latin):
gloꝵ regine. ad illiꝰ stare dext̾am:
a cuiꝰ dextͥs astitit regina in uesti¬
tu deaurato. cͥcundata uarietate.
audita ꝑ p̾sentium latorẽ & salu¬
te qͣ incolumis es: ꝙ salutatione
qͣ me dignata es. de pͥmo qͥd̾e sub¬

Expanded text:
glorum reginae, ad illius stare dexteram, a cujus dextris astitit regina in vestitu deaurato circumdata varietate. Audita per praesentium latorem, et salute qua incolumis es, et salutatione qua me dignata es, de primo qu
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ qd̾ honestatis obsequia. uq m
uenirẽ apud te: domi residens.
ad dñam litteras dedi: quaꝵ sum¬
ma hec ẽ. Ep̃o car notensi. condu¬
ctũ sicut fert᷑ ꝓiidisti: ad conci¬
lium ituro. Quod siita ẽ: p̾fate
gr̾e bñficium mͥ cõmunices exoro.
Simachꝰ dixit. Ex usu uenit. ut
opẽ desicłantes ad suffragia ꝓbata
pirat ad głam: ꝙ genꝰ elabentẽ
retinet dignitatẽ. Arguerer m̃¬
dacii: nͥ cuiꝰq optimni mecũ in hoc
iudiciũ conueniret.

Expanded text:
tem quod honestatis obsequia ubique tem quod honestatis obsequia ubique invenirem apud te, domi residens ad dominam litteras dedi, quarum summa haec est: « Episcopo Carnotensi conductum, sicut fertur, providisti ad concilium profecturo. Quod si ita est, praefatae gratiae beneficium mihi communices exoro. » Symmachus dicit: « Ex usu venit, ut opem desiderantes ad suffragia probata pirat ad gloriam, et genus elabentem 176 retinet dignitatem. Arguerer mendacii, nisi cujusque optimi mecum in hoc judicium conveniret.
Abbreviated transcription (Latin):
recordare qͦ dudũ didicisti. ex te
ꝙ ꝑ te: pauca ea st̃. Clem̃tie est
aliqͥd ultrici detͣhere sententie.
Qͥsquis nicħ reatꝰ impunitũ reli̾¬
qͥt: delinqͥt. Culpa ẽ: totã ꝑsequi
culpã. Inmisericordẽ ꝓficetur: cui
tus in pͥncipe: cit punire ꝙͣ. liceat.
uͥtus ẽ ad uindictã necessitate
tͣhr ñ uoluntate uenire. Magnũ
qͥdẽ & cliuinũ sapit. offensꝰ clem̃s.
Itẽ. bonꝰ princeps neminẽ sine pe¬
na ꝑunit: neminẽ sñ dolore ꝓseͥ¬
ppło seruit: nullius sangͥnẽ contẽ¬
ꝑnit. Inimici ẽ s eiꝰ qui amicꝰ fieri
auferre. Ideo qͦtiens funcdit᷑: confũ¬
dit᷑.sufficiunt hec doeisi: & aman¬
ti disciplinã. Ex qͥl diligentiores
facile ꝑcipient qͣntũ uł crudeli¬
tas obsit: uł ꝓsit clem̃tia potesta¬
ti.uale.
bsentia mariti laboriosiort
cura consulatꝰ incubuit. Cã
ñ magis animo ꝙͣ. corꝑe: ad diũ¬
sa te demigͣre compellit. Incertꝰ
gͥ ubi locoꝵ inuenirẽ te. Cert᷑ au¬

Expanded text:
recordare quae dudum didicisti ex te, et pro te. Pauca ea sunt: « Clementiae est aliquid ultrici detrahere sententiae. Quisquis nihil reatus impunitum relinquit, delinquit. Culpa est totam persequi culpam. Immisericordem profitetur, cui t in principe citra punire quam liceat. Virtus est ad vindictam necessitate trahi, non voluntate venire. Magnum quid et divinum sapit offensus clemens. Item : Bonus princeps neminem sine poena punit, neminem sine dolore propopulo servit, nullius sanguinem contemnit; inimici, sed ejus qui amicus fieri auferre. Ideo quoties funditur, confunditur. » Sufficiunt haec animo docili et amanti disciplinam. Ex quibus diligentiores facile percipient quantum vel crudelitas obsit, vel prosit clementia potestati. Vale.bsentia mariti, laboriosior tibi cura consulatus incubuit. Ea enim magis animo quam corpore ad diversa te demigrare compellit. Incertus igitur ubi locorum invenirem te, certus au
Abbreviated transcription (Latin):
ratio. qͣ cetera suꝑgradit᷑ aĩantia.
deo cedit. at uͦ rationi: nullũ pe
nitꝰ est cũ crudelitate consortiũ.
Illa cũ deo & cũ sapientib dm̃
pepigit mansionẽ: hec ad ĩman¬
sueta & sangͥne gaudentia demi¬
grauit. Que gͥ societas hõi ad̃
crudelitatẽ. cuiꝰ lares ratio tam
suꝑne despicit. tã longe relinqͥt.
tã constant̃ abiurat: tã penitꝰ
ignorat : Aliud ht illa contuber¬
niũ: atq aliis cohabitorib con¬
stipat᷑. Int̾ quos clem̃tia non uł¬
timũ possidet locũ: qua sic̃ hu¬
manitati nicħ ẽ affimiꝰ. ita nicħ
gloriosiꝰ in pͥncipe. Ea qationẽ.
qͣsi pedissequa matrẽfamilias
comitet᷑ oportet. cuiꝰ arbitrio se¬
ueras potestates emolliat: mi¬
nores animos aduocet. reis par¬
cat. Omnib enĩ uͥtutib ratio
p̾sidet. omĩb fines ordinat: õĩb
De clem̃tia qͦ cõpendiosa pͥncipi¬
b capła iugilant. in qͥb id̾o bre¬

Expanded text:
ratio, qua caetera supergreditur animantia, ratio, qua caetera supergreditur animantia, Deo cedit; atqui rationi nullum est penitus cum crudelitate consortium. Illa cum Deo et cum sapientibus pepigit mansionem; haec, et ad immansueta, et sanguine gaudentia demigravit. Quae igitur societas hominis ad crudelitatem, cujus lares ratio tam ne despicit, tam longe relinquit, tam constanter abjurat, tam penitus ignorat. Aliud habet illa contubernium, atque aliis cohabitatoribus constipatur, inter quos clementia non ultimum possidet locum, qua sicut humanitati nihil est affinius, ita nihil gloriosius in principe. Ea rationem, quasi pedissequa matremfamilias, comitetur oportet, cujus arbitrio severas potestates emolliat, mitiores animos advocet, reis parcat. Omnibus enim virtutibus ratio praesidet, omnibus fines ordinat, omnibus De clementia quoque compendiosa principica evigilavit, in quibus ideo bre
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ non nat᷑e. Grã dei p̃dicandos
tͥ titulos cumulauit. qͥb ꝙ sex¬
ui eẽs ad głam: & potestatẽ tẽpa¬
res. Defers enĩ femine: dũ colis
in pulchritudine castitatẽ. Comi¬
tissã repͥmis: dũ in potestate ser¬
uas clem̃tiam. Illa tͥ iurũ conci¬
liat: hec ppłm. Inde nom̃ acqͥris.
hinc fauorẽ. Utrũq bonũ ꝑ se
qͥdẽ satis insigne ẽ atq conspi¬
cuũ: nec lingue supplicat aliene.
Cet̾m clem̃tie płimum laudis
accedit: qr płib ꝓdest. Quippe.
formosa. pudica: sibi ꝓuidet.
Mitis autẽ pͥncipatꝰ. regnũ ser¬
uat incolume. huiꝰ ꝓfecto uͥtu¬
tis: locꝰ est apud potentes. qͥ pa
stas puniendi. Ipse enĩ ex alto
crudelitatẽ detestat᷑. adornat
clem̃tiam. quoꝵ alt̾m feris. al¬
t̾m hominib nat᷑a docuit assi¬
gnandũ. Ea sanxit oport̾e hoĩes
mansuesc̃̾e clem̃tia: tim̃i feras
crudelitate. Igit᷑ crudelẽ eẽ. eum
feris ẽ hab̾e cõmerciũ: ꝙ hominẽ
diffiteri. Pret̾ea suum ẽ hominis

Expanded text:
est, non naturae. Gratia Dei praedicandos tibi titulos cumulavit, quibus et sexui esses ad gloriam, et potestatem temperares. Defers enim feminae, dum colis in pulchritudine castitatem; comitissam reprimis, dum servas in potestate clementiam. Illa tibi virum conciliat, haec populum. Inde nomen acquiris, hinc favorem. Utrumque bonum per se quidem satis insigne est atque conspicuum, nec linguae supplicat alienae. Caeterum clementiae plurimum laudis accedit, quia pluribus prodest. Quippe formosa pudica sibi providet; mitis autem principatus regnum servat incolume. Hujus profecto virtutis locus est apud potentes, qui justas puniendi. Ipse autem ex alto crudelitatem detestatur, adorat clementiam, quorum alterum feris, alterum hominibus natura docuit assignandum. Ea sanxit oportere homines mansuescere clementia, timeri feras crudelitate. Igitur crudelem esse, cum feris est habere commercium et hominem diffiteri. Praeterea suum est hominis
Abbreviated transcription (Latin):
narrat᷑. et daiud in spiritu lo¬
quit᷑.  dixisse dñm domino
suo.sede a dextris meis: do¬
nec pi nam ininicos tuos sc̃a¬
bellũ pedum tuoꝵ. slec sine
spiritu. sancto ꝓphetauerim̃
ꝓphete. et  uerbo dm̃ celi
firmati sunt: et spiritu oris
enis omnis uirtꝰ eoꝵ. Et quic¬
quid patris et filii est: hoc idem
et spiritus sancti est. Et ipse sp̃s
cum mittatura patre. et ꝓ filio
ueniat: in alio atq alio loco sp̃e
dei patris. et xp̃i spiritus appella¬
tur. Unde et in actib apostorum.
qui iohannis baptismate fuerant
boptizati. et credebant in deum
patrem et xp̃m. quia spiritum
sanctum nesciebant: iterum bap¬
tizabantur. Immo tune uerum
accipiunt baptisma. Absq spiritu
enim sancto: imꝑfectum est myste¬
rium trinitatis. Et in eo dem
uolumine. petrus ananie el sa¬
phire dixisse narratur. quod m̃¬
tientes spiritui sancto. non sint
homiib mentiti: s deo.

Expanded text:
narratur: et David in spiritu loquitur, dixisse Dominum Domino suo, sede a dextris meis, donec ponam inimicos tuos, scabellum pedum tuorum . Nec sine Spiritu Sancto prophetaverunt prophetae et uerbo domini caeli firmati sunt et spiritu oris eius omnis uirtus eorum; et, quicquid patris et filii est, hoc idem et spiritus sancti est et ipse spiritus, cum mittatur a patre et pro filio ueniat, in alio atque alio loco spiritus dei patris et Christi spiritus appellatur. unde et in Actibus apostolorum, qui Iohannis baptismate fuerant baptizati et credebant in deum patrem et Christum, quia spiritum sanctum nesciebant, iterum baptizantur, immo tunc uerum accipiunt baptisma — absque spiritu enim sancto inperfectum est mysterium trinitatis - et in eodem uolumine Petrus Ananiae et Sapphirae dixisse narratur, quod mentientes spiritui sancto non sint hominibus mentiti, sed deo.
Abbreviated transcription (Latin):
recte precedunt. Eligendus est¬
ante ocłos habendus: ut sic tanqͣm
tis testis assistit. Ideo nullũ lo¬
cum putaueris esse sine tes te.
& compatriotas: in eodem iur¬
Non nobis solum nati sumus: or¬
tusq nostri partem patria uen¬
dicat partem amici. Atq ut pla¬
minum causa generatos esse. ue¬
rum ut ipsi inter se aliis alii ꝓdes¬
sent. Iccirco in hoc naturam de¬
bemus ducem sequi. cõmunes uti-¬
litates in medium afferre. deuin¬
cere hominum inter homines soci¬
etatem. mutatione officioꝵ dan¬
multa multis: de iure suo ceden¬
do. Est enim modo liberale: s int̾¬
dum etiam fructuosum. paulum
de suo iure decedere. Ham concor
dia parue res crescunt: discordia
maxime dilabiuitur. Miser icordia¬
est uirtus: ꝑ quam animus suꝑ

Expanded text:
recte praecedant. » -- « Eligendus esante oculos semper habendus, ut sic, tanquam tis testis assistit. » -- « Ideo nullum locum putaveris esse sine teste. »et compatriotas et in eodem jurnon nobis solum nati sumus ortusque nostri partem patria vindicat, partem amici, atque, ut plaminum causa esse generatos, ut ipsi inter se aliis alii prodesse possent, in hoc naturam debemus ducem sequi, colitates in medium afferre, devincire hominum inter homines societatem mutatione officiorum, danum multa multis de suo jure cedendo. Est enim non modo liberale, sed etidum fructuosum paululum de suo jure decedere. » -- « Nam dia parvae res crescunt, discordia maximae dilabuntur. est virtus per quam animus supe
Abbreviated transcription (Latin):
git mams. Non sumptuosa blã¬
dior hostia: mollibit aduersos
penates. Hanc seruare qui nol
nemo sine nascitur. optimus il¬
le est: qui minimis urgetur Ne¬
mo satis credit tantum delinq̃¬
re quantum ꝑmittas: adeo indul¬
⁊geret sibi latius omnes. huius
officium: multos allicere. nulli
nocentis innocentem ꝑdere. Neq
quod inrurias acerbuis ulcisci uo¬
ta deliberes: s prius de ipso. Per
uult latere. Dissi mulare enim
ciciam dirimat. iuxta illud po
nete. Aduersis. non deesse decet:
s leta secutis. Nulla fides um¬
quam miseros elegit amicos. Si
n auten iuis amarr. ama. Reũen¬

Expanded text:
git manus Non sumptuosa blandior hostia Mollibit adversos penates. Hanc servare qui volenemo sine nascitur: optimus ille est Qui minimis urgetur. JUVENALIS: Nemo satis credit tantum delinquere, quantum Permittas; adeo indulgent sibi latius omnes. Hujus est officium multos allicere nulliusnocentis innocentiam perdere. » quod suas injurias acerbius ulcisci vota deliberes; sed prius de ipso. » Tevult latere. Dissimulare enim itas amicitiam dirimat, juxta illud poetae LUCANI: Adversis non deesse decet, sed laeta secutos Nulla fides unquam miseros elegit amicos. SENECA: « Si autem vis amari, ama. » De
Abbreviated transcription (Latin):
sic nec lex iubet amare parentes
indulgere liberis. Suꝑuacuum
pelli. Quo circa plus est cauen¬
dum: ne aliquam nostris mo¬
liamur iniuriam. Quem enĩ¬

Expanded text:
sic nec lex jubet amare parentes, indulgere liberis. Supervacuupelli. » Quocirca plus cavendum est, ne aliquam nostris moliamur injuriam. SALLUSTI
Abbreviated transcription (Latin):
bati: dño seruire noscunt᷑. Unde
& uĩam rogamꝰ sublimitatẽ. qͣ¬
q ur̃oꝵ: obedientiã illã manu¬
tenere dignemini. Prefatiqͦ loci
abbatissã. que sͥ nom̃ bonũ reli¬
gione & uita ꝓm̾uit. & ꝓ tuitio¬
ne memorate obedientie fatiga¬
tã usq ad uos exaudire uelitis:
xp̃m in illã sicut credimꝰ suscep᷑ti
Deniq tͣnffretaturũ uos audiuimꝰ:
ꝙ a nob̾ longe recessurũ. S hoc
certũ habeatis. qd̾ aque młte ñ
poter̃t extinguere caritatẽ qͣ uos
amplectimͣ: qua dñm deprecam¬

Expanded text:
Unde et vestram rogamus sublimitatem, quvestrorum obedientiam illam manutenere dignemini. Praefati quoque loci abbatissam, quae sibi nomen bonum religione et vita promeruit, et pro tuitione memoratae obedientiae fatigatam usque ad vos, exaudire velitis, Christum in illa, sicut credimus, suscepturi. Denique transfretaturum vos audivimus, et a nobis longe recessurum. Sed hoc certum habeatis quod aquae multae non poterunt exstinguere charitatem qua vos amplectimur, qua D
Abbreviated transcription (Latin):
totã britanniã ei tanqͣm sue me¬
uos exoro. qͣtiuꝰ ad debitũ p̃fate
met᷑polis respiciatis: ei qͣ reforma¬
re dignemii dignitatẽ. In quo
bñ nos cognoscemꝰ erauditos. si ei
qͥ in p̾fata sede ẽ ep̃c eligendꝰ. usũ
illi diẽ ad agendũ statuatis. Pre

Expanded text:
t Britanniam ei tanquam mevos exoro, quatenus ad debitum praefatae metropoli respiciatis, eique suam reformare dignemini dignitatem. In quo bene nos cognoscemus exauditos, si ei qui in praefata sede est episcopus eligendus, usum illi diem ad agendum
Abbreviated transcription (Latin):
niat. in qͣ credimꝰ eum ñ aliena
querere. s eccłe qd̾ suũ ẽ uendica¬
re. De cet̾o nolumꝰ sc̃itatẽ ur̃am
ignorare: stephanũ de monte so¬
rello p̃sentem exuisse uitã. Radu¬
lfũ tñ decanum. eui ad agendũ
cũ p̃fato stephano ur̃a sublimitaᷤᷤ
diẽ ded̾at. ad apłoꝵ limina fati
dũ: & laborẽ tͣnsalpinandi relan¬
xandũ decreu̾it Suꝑ hac gͥ peti¬
tione. qͥd sc̃itati ur̃e placuit. nob̃
& ei tanꝙͣ. hrimillimo filio ur̃o:
alutẽ & obsequioꝵ deuotio¬
nẽ. Nou̾it dilectio ur̃a stepħm
eo int̃pellamꝰ discretionẽ: qͣtmus
ꝓ eo ĩpetretis. ne ꝓ causa qͣ romã
ituiꝰ erat. necesse sit eũ ulderius¬

Expanded text:
t, in qua credimus eum non aliena quaerere, sed Ecclesiae quod suum est vindicare. De caetero nolumus sanctitatem vestram ignorare Stephanum de Monte Sorello praesentem exuisse vitam, Radulphum tamen decanum, cui ad agendum cum praefato Stephano, vestra sublimitas diem dederat ad apostolorum limina fatigdum, et laborem transalpinandi relaxandum decreverit. Super hac igitur petitione quid sanctitati vestrae placuerit, nobis et ei tanquam humillimo fialutem et obsequiorum devotionem. Novit dilectio vestra Stephanum eo interpellamus discretionem, quatenus pro eo impetretis, ne pro causa, qua Romam iturus erat, necesse sit eum ulteriu
Abbreviated transcription (Latin):
eũ spem de reliquis amitt̃e bñ¬
ficiis: qͥ gr̾aꝵ actione nec pͥmum
bis quas debui grãs ñ egide pre¬
t̾itis: minꝰ sꝑo de fut᷑is. Ut autẽ
sꝑare debeã. ur̃a facit benigintaᷤ.
cui sollenne ẽ bñfacere uł ingͣtiᷤ.
Pret̾ea ur̃am non latet pruden¬
tiã. uenialit̾ eum eẽ ingratũ:
qͥ cũ ex impossibilitate bñfactori
uicem ñ reddit. ht̃ plenã redden¬
di uoluntatẽ. licet gͥ ingͣtitudi¬
iudebite palliũ habuisse occiden
intuenti manifestũ ẽ: totã bri¬
Tanniã intͣ limites turonensis
eccłe contineri. Nec ego tñ super
hac re qͣsi discutiendã suscito qͣre¬
lã: qͣm dudũ in romana decisam
eccła. religiose nouer̃t & testant᷑
ꝑsone. Testat᷑ id ip̃m. ueu̾abilis
p̃p̃. urbani pͥuilegiũ: turonice¬

Expanded text:
eos spem de reliquis amittere beneficiis, qui gratiarum actione nec primumbis quas debui gratias non egi de praeteritis, minus spero de futuris. Ut autem sperare debeam vestra facit benignitas, cui solemne est benefacere vel ingratis. Praeterea vestram non latet prudentiam, venialiter eum esse ingratum, qui cum ex impossibilitate benefactori vicem non reddit, habet plenam reddendi voluntatem. Licet igitur ingratitudiecessit. Eum indebite pallium habuisse Occidentintuenti manifestum est totam Britanniam inter limites Turonensis Ecclesiae contineri. Nec ego tamen super hac re aliquam discutiendam suscito querelam, quam dudum in Romana decisam Ecclesia religiosae noverunt et testantur personae. Testatur hoc ipsum venerabilis papae Urbani privilegium Turon
Abbreviated transcription (Latin):
ang̾tũs. Cum gͥ ad uos radulfus
accesserit. scitote in eo me nob̃ loqͥ.
uos etiã p̃cari: qͣtinꝰ in eo mͥ subue¬
niatis. scientes me ꝓ eo loqͥ deuotiꝰ.
ẽẽ uoluntatẽ. ut ĩpensiori ftudio
ei subuenire satagatis ꝗͣ mͥ. Etqͦt

Expanded text:
rum. Cum igitur ad vos Radulphus accesserit, scitote in eo me vobis loqui, vos etiam precari, quatenus in eo mihi subveniatis, scientes me pro eo loqui devotius esse voluntatem ut impensiori studio ei subvenire satagatis quam mihi. Qu
Abbreviated transcription (Latin):
dñs intulit. Unum tibi deest.
omnia que habes et da pauꝑib:
et ueni sequere me. Itaq et ego
tibi dñi nr̃i respondebo sermo¬
nib. Si uis esse ꝑfecta. et tollere
crucem tuam. et sequi dñm sal¬
uatorem. et imitari petrum di¬
de omnia que habes et da pautꝑib.
et sequere saluatorem. Non dixit
da filiis. da fratrib. da ꝓpinqͥs.
quos etiam si haberes. uire eis
pascitur: qu cum diues esset ꝓ
nobis pauꝑ factus est: qui loq¬
tur in psalmo tricesimo nono.
ego autem mendicus sum et pau¬
ꝑ et dñs sollicitus est ꝓ me. Sta¬
timq quadragisimi psalmi de
eo exordium est. Seatus qui in¬
telligit suꝑ egenum et pauꝑem.
Intelligentia opus est: ut post
intelligentie beatitudinem scia

Expanded text:
dominus intulit: unum tibi deest. dominus intulit: unum tibi deest. omnia, quae habes, et da pauperibus et ueni, sequere me. itaque et ego tibi domini nostri respondebo sermonibus: si uis esse perfecta et tollere crucem tuam et sequi dominum saluatorem et imitari Petrum dide omnia tua, quae habes, et da pauperibus et sequere saluatorem. non dixit:\' da filiis, da fratribus, da propin quis\' — quos etiam si haberes, iure his pascitur, qui, cum diues esset, pro nobis pauper factus est, qui loquitur in tricesimo nonEgo autem mendicus sum et pauper, et Dominus sollicitus est pro me . Statimque quadragesimi Psalmi de eo exordium est: Beatus qui intelligit super egenum et pauperem . Intelligentia opus est, ut post intelligentiae beatitudinem, scia