comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uł adherere consortio: aut relinquat adulterã.
aut aclero liabeatur extraneus. Simili sententia osti¬
bseruandũ quoq decreuimus. ne qͥs sac̃dotũ
uł clericorũ. more scłariũ indicũ audeat acci
ꝑe ꝓimpensis patrociniis muinera. nisi forte ĩ eccłus
obłata gratuita. que ñ fauore muneris uideantur
accepta s collatione deuotionis illata. Qđ si quesita
ꝓbatur acciꝑe. ueluti exactor fenoris aut usurarum
possessor seãm statuta patrum se nouerit degradandũ:
Uonachi a monasterio foras egredientes. nant¬
ne aliquod ministeriũ eccliasticũ p̾fumant
agere phibemus: nisi forte eum abbis imꝑio. Similit̃
ut nullus eorũ id est monachoꝵ forensis negotii sus¬
ceptor uł executor existat insi io quod monasterii ex¬
poscit utilitas. abb̃e sibi nichilominus imꝑante.
canonum ante omnia gallicanorũ dehis constitutio

Expanded text:
vel adhaerere consortio, aut relinquat adulteram, vel adhaerere consortio, aut relinquat adulteram, aut a clero habeatur extraneus. Simili sententia ostibservandum quoque decrevimus, ne quis sacerdotum vel clericorum more saecularium judicum audeat accipere pro impensis patrociniis munera, nisi forte in ecclesiis oblata gratuita, quae non favore muneris videantur accepta, sed collatione devotionis illata. Quod si quaesita probatur accipere, veluti exactor fenoris, aut usurarum possessor, secundum statuta Patrum se noverit degradandum. XI. Monachi a monasterio foras egredientes ne aliquod ministerium ecclesiasticum praesumant agere prohibemus, nisi forte cum abbatis imperio. Similiter ut nullus eorum, id est monachorum, forensis negotii susceptor vel exsecutor existat, nisi id quod monasterii exposcit utilitas, abbate sibi nihilominus imperante, canonum ante omnia Gallicanorum de his constitutio
Abbreviated transcription (Latin):
e cdiocesanis eccłus uł elero id placuit definiri:
faciat eptomada. Qua expleta. succedat ei diaconus.
ad uesꝑam sit paratus qͦ facilius die dnico sollemnitas
cũ om̃iũ p̃sentia celebretur: ita tamer ut omĩb diebꝰ
uesꝑas & matutinos cȩlebrent. quia desistente clero
qđ est pessimũ comꝑimus inbasilieis nec luminaria
ministrari. Siqui sane negligentie uitio hec implere
noluerint: noueruit se scđm statuta canonũ ꝓmodo
ꝑsonarũ canonicȩ discipline subdendos:
Iultoꝵ causa exꝑientia magistrante repperimus
ñ nullas diocesanas eccłias destitutas. Ob quã
rem hac constitutione decreuimus. ut antique con¬
suetudinis ordo seruetur. & annus uicib ab ep̃o
dioceses uisitentur. Et siqua forte basilica reꝑta
fuerit destituta: ordinatione ipsius reparari p̃cipiat᷑.
qͥa tertia ex om̃ib antiqua traditione ut accipiat᷑
ab epĩs nouimus statutuo. uii
iqs lectorũ adultere mulieris uoluerit misceri

Expanded text:
e dioecesanis ecclesiis vel clero id placuit definiri, faciat hebdomadam, qua expleta succedat ei diaconus sad vesperas sit paratus, quo facilius die dominico solemnitas cum omnium praesentia celebretur: ita tamen ut omnibus diebus vespera et matutina celebrentur, quia desistente clero, quod est pessimum, comperimus in basilicis nec luminaria ministrari. Si qui sane negligentiae vitio haec implere noluerint, noverint se secundum statuta canonum pro modo personarum canonicae discipultorum casuum experientia magistrante reporimus nonnullas dioecesanas esse ecclesias destitutas: ob quam rem id constitutione decrevimus, ut antiquae consuetudinis ordo servetur, et annuis vicibus ab episcopo dioeceses visitentur, ut si qua forte basilica reperta fuerit destituta ordinationquia tertia ex omnibus antiqua traditione ut accipiatur ab episcopis, novimus statutum. IX. Si quis lectorum adulterae mulieris voluerit misceri
Abbreviated transcription (Latin):
tus fuerit sacerdodi. Nelege p̃fectoꝵ litteras. &
uide quȩ falso uł ꝓcerto sublimium potestatum
annotentur scriptis. Perdidimꝰ ꝓfecto nosipsi nos ingͣ.
scĩmoniȩ reuerentiam. qui quasi uilissimũ aliqͥd
summos afficimus sacerdotes. ut iam incipiat qua¬
si noxium aliquid publicis interlocutionib con
ꝑ om̃s affricanas ȩccłias scripta dirigas. ꝙͥ istis co¬
nectas quas adiunximus litteras prȩfectoꝵ. ut
concilium de his quȩ inique laudantur. uidiciũq
siquid tale ꝓbari poterit. fiat: ut pręterita mala si
doceantur admissa. digna seueritate coerceantur: &
negligentiam. ꝑdat priuilegia. quȩ ẽ ꝑ uiros uene¬
rabiles consecuta. Ds̃ te incolumen custodiat.
Data .iiiͦi. Nonas unii. iulio .iiii. ꝙ palladio u̾i¬

Expanded text:
tus fuerit sacerdoti. Relege praefectorum litteras, et tus fuerit sacerdoti. Relege praefectorum litteras, et vide quae falso vel pro certo sublimium potestatum adnotentur scriptis. Perdidimus profecto nos ipsi, nos, inquam, sanctimoniae reverentiam, qui quasi vilissimum aliquid summos efficimus sacerdotes, ut jam incipiat quasi noxium aliquid publicis interlocutionibus conper omnes Africanas Eccnectas, quas adjunximus litteras praefectorum ut consilium de his quae inique laudantur, judiciumque, si quid tale probari poterit, fiat, ut et praeterita mala, si doceantur admissa, digna severitate coerceantur, et negligentiam perdat privilegia quae est per viros venerabiles consecuta. Deus te incolumem custodiat. Datum II Nonas Junias Julio IV et Palladio
Abbreviated transcription (Latin):
TLECTISSIM O Fr̃i aune¬
lio iiinocentius. QUa iN¬
dignitate. qua molestia ma¬
le tractet᷑ eccłia prȩcipueq
ep̃c. relegam uł audiã. & tua
fr̃nitas bene nouit. & ego tã
idonea tanto dolori uerba
inuenire non possum. dum facile imponunt᷑ manus.
dum negligent̃ summꝰ sacerdos eligit᷑. Ecce facta est
querela publica: quȩ fecit semꝑ ut communis om̃i¬
b tremenda sit reuerentia. Si clerici ȩccłiasticoꝵ do¬
ginatum nutriti uł honorati intra altaria xp̃i respu¬
untur. sic pret̾eunter ꝓmouentur: quasi nefas sit
ad primatum ꝑ ordinem ꝑuenire. Nam cũ inuo¬
luti mundanis nexib actib. uł morib abrupte
asciscuntur ad tanti collegium sacerdotii. & illiui¬
dentur contemni de quib oportuerat eligi. & isti
male intromitt. qui prȩter ordinem irrumpunt
potius qũa eligunt᷑. Qũa enĩ miserum ẽ magistrũ¬
cũ fieri. qui nunqu̾a discipłs fuit. eũ sũmum fieri
sacerdotem. qui nungũa ullo gradu obsecu-¬

Expanded text:
lectissimo fratri AURELIO INNOCENTIUS. Qua indignitate, qua molestia male tractetur Ecclesia, praecipueque episcopus, relegam vel audiam, et tua fraternitas bene novit, et ego tam idonea tanto dolori verba invenire non possum, dum facile imponuntur manus, dum negligenter summus sacerdos eligitur. Ecce facta est querela publica quae fecit semper ut communis omnibus tremenda sit reverentia. Sic clerici ecclesiasticorum dogmatum nutriti vel honorati intra altaria Christi respuuntur, sic praetereumtes promoventur, quasi nefas sit ad primatum per ordinem pervenire. Nam cum involuti mundanis nexibus, actibus vel moribus abrupte asciscuntur ad tanti collegium sacerdotii, et illi videntur contemni, de quibus oportuerat eligi, et isti male intromitti, qui praeter ordinem irrumpunt, potiusquam eliguntur. Quam enim miserum est cum magistrum fieri, qui nunquam discipulus fuit? Eum summum fieri sacerdotem qui nunquam in illo gradu obsecu
Abbreviated transcription (Latin):
ctum est octies. Hic pax cũ syminacho. Dictũ ẽ
nouies. Cuius sedem & annos. Dictum est de¬
cies. Ut de prȩsenti fiat. Dictum est duodecies.
Et paulopost cum resedissent facto silentio uni¬
uersa synodus dixit. Quis quis clericoꝵ aut
monachoꝵ aut laicoꝵ tam maioris ordinis quam
etiam inferioris. post hanc formã a nobis ꝓlatã his
decretis contraire prȩsumpserit. statutis canonicis
uelut scismaticus ꝑcellatur. Et subscripserunt.

Expanded text:
ctum est octies; hic est pax cum Symmacho, dictum est ctum est octies; hic est pax cum Symmacho, dictum est novies. Cujus sedem et annos, dictum est decies; ut de praesenti fiat, dictum est duodecies. Et paulo post cum resedissent, facto silentio universa synodus dixit: Quisquis clericorum aut monachorum, aut laicorum tam majoris ordinis quam etiam inferioris, post hanc formam nobis prolatam his decretis contraire praesumpserit, statutis canonicis velut schismaticus percellatur. Et subscripserunt:
Abbreviated transcription (Latin):
di sententia complectitur. siquis ad eccłiȩ ꝑtulerit
notitiam. potiatur honore. ꝙ hi qui aduersa eis mo¬
liunt᷑ sicut a scĩs patrib dudum statutũ ẽ. ꝙ hodie
synodali & apłica auctoritate firmatũ. penitus
abiciant᷑. ꝙ exilio suis om̃ib sublatis ꝑpetuo tra¬
dantur. Hȩc uͦ quȩ in hac scã synodo statuta sunt
& ea quȩ in libello que ennodius nr̃a auctoritate
conscripsit. sicut in pręsentia nr̃a relecta sunt. ut
ꝓpriis manib roborentur rogamꝰ. atq in ꝑpetuũ
Romȩ dixit. Acclamationes ur̃as synodiq iudi¬
Ea quȩ ad sopiendos ueternosȩ presumptionis er
liberatio religioni congrua patiq constituit
custodem rerum constat ẽẽ bonarũ synodalis ordi¬
rogamꝰ. Dictum est decies. Ut scandala ampu¬
tur rogamus. Dictum est duodecies. Et facto si¬
lentio. uniuersi in scã synodo congregati. claman¬
tes dixerunt. Exaudi xp̃e. symmacho uita. Di¬

Expanded text:
di sententia complectitur, si quis ad ecclesiae pertulerit di sententia complectitur, si quis ad ecclesiae pertulerit notitiam, potiatur honore, et hi, qui adversa eis moliuntur, sicut a sanctis Patribus dudum statutum est, et hodie synodali et apostolica auctoritate firmatur penitus abjiciantur, et exsilio suis omnibus sublatis dantur, haec vero quae in hac sancta synodo statuta sunt, et ea quae in libello quem Ennodius nostra auctoritate conscripsit, sicut in praesentia nostra relecta sunt, ut propriis manibus rRomae dixit: Acclamationes vestras, synodique judiea quae ad sopiendos veternosae praesumptionis erliberatio religioni congrua, pacique constituieo quem custodem rerum constat bonarum, synodalis ordirogamus, dictum est decies. Ut scandala amputur rogamus, dictum est duodecies. Et facto silentio universi in sancta synodo congregati clamantes dixerunt: Exaudi, Christe, Symmacho vita, di
Abbreviated transcription (Latin):
tione. communi tractatu parit̃ in futurũ robuste ac ue¬
raciter amputantes. scõꝵq patrũ statuta firmantes.
expressis sententiis sanccimꝰ. ne talia a quoqu̾a nr̃is aut
futuris temporib pręsumant᷑. Et silentio facto. sym¬
machus ep̃c ȩccłiȩ catholicȩ urbis romȩ dixit. Quod
si aliqui hȩc transgressi fuerint. & talia prȩsumpserint.
quid suꝑhis uobis uidet᷑. pari adunatione manifesta¬
te. Cumq surrexissent. & paulo post iterũ consediseis.
una uoce dixerunt. Siquis hȩc quȩ hodie in hac
sc̃a sy nodo ꝓhibita st̃ infringere p̃sumpserit aut uolun¬
tariȩ transgredi temptauerit: si clericus ẽ. gradu ꝓpͥo
penitus careat: si uero monachus aut laicus fuerit
cõmunione priuet᷑. & si non emendauerit uicino anathe¬
mate feriat᷑. Secretas uͦ insidias uł manifestas pon¬
tificib a quib cunq illatas. uł ea quȩ huiꝰ sc̃ȩ syno¬

Expanded text:
tione communi tractatu pariter in futurum robuste ac vetione communi tractatu pariter in futurum robuste ac veraciter amputantes sanctorumque Patrum statuta firmantes expressis sententiis sancimus, ne unquam talia a quoquam nostris, aut futuris temporibus praesumantur. Et silentio facto, Symmachus episcopus Ecclesiae urbis Romae dixit: Quod si aliqui haec transgressi fuerint, et talia praesumpserint, quid super his vobis videtur pari adunatione manifestate. Cumque surrexissent, et paulo post iterum consedissent una voce dixerunt: Si quis haec qusancta synodo prohibita sunt, infringere praesumpserit, aut voluntarie transgredi tentaverit, si clericus est, gradu proprio penitus careat, si vero monachus aut laicus fuerit, communione privetur, et si non emendaverit vitium, anathemate feriatur. Secretas vero insidias vel manifestas pontificibus a quibuscunque illatas, vel ea, quae hujus sanctae syno
Abbreviated transcription (Latin):
ne omĩa restituat. Unde ꝙ in euangłio scriptũ est. Qu̾
si aliquid defraudaui. reddo quadruplum. Et in le¬
gib scłi cautum habet᷑. Qui rem subripit alienam.
illi cuius res direpta est inundecuplum quȩ sublata
sunt restituat. Et in lege diuina legitur. Maledictus
omĩs qui tranffert terminos ꝓximi sui. Et dicer om̃is
popłs. aoen. Ialia gͦ ñ prȩsumantur absq ultione. nec
exerceant᷑ absq sua damnatione. Accusatorib uͦ inimi
cis uł de inimici domo ꝓdeuntib. uł qui cũ iniicis
immorant᷑ aut suspecti st̃ ne credat᷑: ne irati nocere
cupiant. ne lesi ulcisci se uelint. Quid adhȩc uobis km̃i
demnitate. uniuersi edicite. Uniuersa synodus dixit.
Episcopalem ꝑsecutionẽ & ȩccłiarũ abscisionẽ uł uasta¬
tionẽ atq seruoꝵ dĩ insectationẽ fulti predicta aucto¬
ritate & om̃ium scõꝵ patrũ ꝓhibitione ur̃aq consola¬

Expanded text:
ne omnia restituat. Unde et in evangelio scriptum est. Quod ne omnia restituat. Unde et in evangelio scriptum est. Quod si quid gibus saeculi cautum habetur: Qui rem subripit alienam, illi cujus res direpta est in undecuplum quae sublata sunt restituat. Et in lege divina legitur: Maledictus omnis qui transfert terminos proximi sui. Et dicet omnis populus, Amen . Talia ergo non praesumantur absque ultione, nec exerceantur absque sua dacis vel de inimici domo prodeuntibus, vel qui cum inimicis immorantur aut suspecti sunt ne credatur, ne irati nocere cupiant, ne laesi ulcisci se velint. Quid ad haec vobis, chademnitate universi edicite. Universa synodus dixit: Episcopalem persecutionem et ecclesiarum vel vastationem atque servorum Dei insectationem fulti praedicta auctoritate et omnium sanctorum Patrum prohibitione, vestraque consola
Abbreviated transcription (Latin):
possessiones & om̃ĩa sibi sublata. atq fructꝰ cunctos
ante litem contestatã prȩceptor aut primas possesss¬
ri resticuat. Et alibi scriptum habet᷑. Ille qui uolen¬
tiam ꝑtulit uniuersa in statu quo fuerant recipiat:
ꝙ quȩ possedit securus teneat. Et alibi in synodalib pa¬
trum decretis & regum edictis legitur statutum. Red¬
integranda sunt om̃ia exspoliatis uł eiectis ep̃is p̃senti¬
aliter ordinatione pontificum: ꝙ in eoꝵ unde abscesse¬
runt funditus reuocanda quȩcũq conditione tem¬
poris aut dolo aut captiuitate aut uirtute maiorum.
aut ꝑ quascunq iniustas causas res ȩccłiȩ uł ꝓprias
aut substantias ꝑdidisse suas noscunt᷑ ante accusationẽ.
aut regularẽ ad sy nodum uocationem eoꝵ. & reliqͣ.
Est etiam in antiquis ȩccłiȩ statutis decretum: ut qui
aliena inuadit ñ exeat impunitus sed cũ multiplicatio¬

Expanded text:
possessiones, et omnia sibi sublata, atque fructus cunctos, possessiones, et omnia sibi sublata, atque fructus cunctos, ante litem contestatam perceptor vel primas possessori restituat. Et alibi scriptum habetur: Ille qui violentiam pertulit, universa in statu quo fuerant recipiat, et quae possedit securus teneat. Et alibi in synodalibus Patrum decretis, et regum edictis legitur statutum: Redintegranda sunt omnia exspoliatis vel ejectis episcopis, praesentialiter ordinatione pontificum, et in eorum unde abscesserunt loca funditus revocanda quacunque conditione temporis, aut dolo, aut captivitate, aut virtute majorum, aut per quascunque injustas causas, res Ecclesiae, vel proprias aut substantias suas perdidisse noscuntur ante accusationem, aut regularem ad synodum vocationem eorum, et reliqua. Est etiam in antiquis Ecclesiae statutis decretum, ut qui aliena invadit, non exeat impunitus, sed cum multiplicatio
Abbreviated transcription (Latin):
exorbitauerit p̾sumant. nec ullatenꝰ ꝓquacũq realia¬
accusare audeant: qm̃ pastoris actus gladio oris nͣ st̃
feriendi. quanqũa rite reprehendendi ȩstimentur.
Nec ullos ep̃os suis reb expoliatos ũ a sedib ini
aut dolo aut quocunq ingenio pulsos sicut & uos
de nobis iudicatis. aut adsynodum tã ꝓiuncialem
quam generalem posse conuocari. aut in aliqͦ uidicari.
antequã cuncta quȩ eis ablata sunt legib potestati
om̃ia illis legib redintegrari. & ȩccłias quȩ sibi subla¬
te sunt cum om̃i priuilegio suo restitui. & postmodũ
non sub angusto temporis spatio. sed tantũ temporis
spatium eis indulgeat᷑. quantum expoliati uł expulsi
eẽ uicdentur. anteqũa ad synodum conuocent᷑. s abom
cari ad causam nec diuidicari potest expoliat᷑ uł expul¬
sus: quia non est priuilegium quo exspoliari possit
iam nudatus. Unde & antiquitus decretũ ẽ ut om̃s

Expanded text:
exorbitaveritexorbitaveritaccusare audeant, quoniam pastoris actus gladio oris non sunt feriendi, quanquam rite reprehendendi aestimentur, nec ullos episcopos suis rebus exspoliatos, vel a sedibus vi aut dolo, aut quocunque ingenio pulsos, sicut et vos de nobis judicastis, aut ad synodum tam provincialem quam generalem posse convocare, aut in aliquo judicare antequam cuncta quae eis ablata sunt legibus potestatomnia illis legibus redintegrari, et ecclesias quae sibi sublatae sunt, cum omni privilegio suo restitui. Et postmodum non sub angusti temporis spatio, sed tantum temporis spatium eis indulgeatur, quantum exspoliati vel expulsi esse videntur, antequam ad synodum convocentur, et ab cari ad causam, nec judicari potest exspoliatus vel expulsus, quia non est privilegium quo exspoliari possit jam nudatus. Unde et antiquitus decretum est ut omnes
Abbreviated transcription (Latin):
ctum est octies. Cuius sede ꝙ annos. Dictum ẽ
decies. Ut fiat rogamus. Dictũ est duodecies. Qui¬
b cessatis: symmachus ep̃c ȩccł̃iȩ catholicȩ urbis romȩ
exhortationib incitauit. & parilem circa ȩxcłiȩ tran-¬
quillitatem domini nr̃i contemplationẽ animi pre¬
stat. Nlagitamꝰ. ut circa insidiatores & ꝑsecutores nr̃os
mitius agatis. & licet iuste damnentur. ꝓpt̃̾ miscdiã
tamen conseruent᷑. ut in nobis illa dñi declaretur
sententia. qua prȩcepit ita fr̃ib dimitti. sicut sibi a
domino cupiunt dimitti. De cȩtero uͦ ne usquam
talia ñ solumͦ in apłicȩ sedis prȩsule a quoqũa prȩ¬
ergo necesse est suꝑ his noua cudere. sed uetera retita¬
re atq firmare. Est enĩ a multis antecessorib nr̃is sy¬
nodaliter decretum atq firmatũ. ut oues quȩ pastori
suo commissȩ fuert̃. eũ nec reprehendere nͥ a recta fide

Expanded text:
apae vita; dictum est octies. Cujus sedem et annos, dictum est apae vita; dictum est octies. Cujus sedem et annos, dictum est decies; ut fiat rogamus, dictum est duodecies. Quibus cessatis, Symmachus episcopus Ecclesiae catholicae urbis Romae exhortationibus incitavit, et parilem circa Ecclesiae tranquillitatem, Domini nostri contemplationem animi praestet flagitamus, ut circa insidiatores, et persecutores nostros mitius agatis, et licet juste damnentur propter misericordiam tamen conserventur ut in nobis illa Domini declaretur sententia, qua praecipitur, ita fratribus dimitti, sicut sibi a Domino cupiunt dimitti. De caetero vero ne unquam talia, non solummodo in apostolicae sedis praesule a quoquam praeergo necesse est super his nova cudere, sed vetera recitare atque firmare. Est enim a multis antecessoribus nostris synodaliter decretum atque firmatum ut oves quae pasuo commissae fuerint, eum nec reprehendere, nisi a recta fide
Abbreviated transcription (Latin):
ni cum in unum annuen
de dño ante confessionem
beati petri apłoꝵ principis
resedissemus: sc̃a synodus
dixit. Libellus qui syno¬
dali auctoritate contra eos
qui aduersus quartam nr̃am synodum quȩ ha¬
bita est Romȩ palmari mutire p̃sumpsert̃ ab enno¬
dio conscriptus est. coram om̃ib deferatur. &
in presentia om̃ium legatur atq Roboretur ¶Iuo
recitato ꝙ. ab om̃ib consona uoce roborato: sc̃a
synodali auctoritate conscriptus ẽ & roboratus.
Id quȩ beatissimꝰ papa respondit. Iuxta uram
om̃ium fiat uoluntatẽ. ꝙ ut uidicatis apłica habea
t auctoritate. &. int̃ apłica qd̾ dicitis int̃ponat᷑ decreta.
q sicut extera apłica ab om̃ib ceneat᷑ decreta. Nd q̃ om̃s
una uoce ter respondert̃ dicentes. Ut fiat rogamꝰ. ut fiat
prbis. Illi qui papam symachum accusauerunt &.
damnationẽ ei inferre temptauerunt. & illi qui eum
uidicauerunt. aut contͣ nr̃am synodum garrire aut
scribere p̃sumpserunt. ut damnent᷑ rogamus. Et

Expanded text:
ni cum in unum annuente Domino ante confessionem beati Petri apostolorum principis resedissemus, sancta synodus dixit, libellus qui synodali auctoritate contra eos qui adversus quartam nostram synodum quae habita est Romae palmari mutire praesumpserunt ab Ennodio conscriptus est coram omnibus deferatur, et in praesentia omnium legatur atque roboretur. Quo recitato, et ab omnibus consona voce roborato sancta synodali auctoritate conscriptus est, et roboratus. Ad quae beatissimus papa respondit juxta vestram omnium fiat natur decreta, et sicut caetera apostolica ab omnibus teneatur decreta. Ad quae omnes ter una voce responderunt dicentes, ut fiat rogamus. Post qus. Illi qui papam Symmachum accusaverunt, et damnationem ei inferre tentaverunt, et illi qui eum judicaverunt, aut contra nostram synodum garrire, aut scribere praesumpserunt, ut damnentur rogamus. Et
Abbreviated transcription (Latin):
eo grachui. quem abomni scandalo liberum esse decet.
Diuna pietas uos in ȩternum protegat. Explicit¬
epła coneilii ualentim. Incipiunt capła concili¬
taurinatis.
De laicis qui clericis crimen intenount.
De elericis qui ꝑculpam ab epõ suo ȩx̧cõmunicant᷑.
Dehns qͥ se abhereticis separare uoluerint ut abeccłia
catholica suscipiantur:
Ut altius clericũ non ꝓmoueat alt̃ nec abiectũ recipiat.
De his qui contra intdictũ ft̃ ordinati uł in honore filies genueit̃.

Expanded text:
eo gradu quem ab omni scandalo liberum esse decet, divina pietas vos in aeternum protegat Explicit concilium Valentinum. INCIPIUNT CAPITULA CONCILILAURINATIS. 1. De laicis qui clericis crimen intendunt. 4. De clericis qui per culpam ab episcopo suo excommunicantur. De his qui se ab haereticis separare voluerint ut ab ecclesia catholica suscipiantur. 6. Ut alterius clericum non promoveat alter, nec abjectum recipiat. 7. De his qui
Abbreviated transcription (Latin):
septẽ. Euangłorum libri quattuor. Actuum
apłorum liber unus. Pauli apłi epłe quatta
tredecim. Eiusdem ad hebreos una. Petri apłi
aue. Iohannis apłi tres. Iude apłi una. & lacobi
una. Apocalypsis iohannis liber unus qui
fiunt xxuii. Hoc etiam frĩ & consacerdot nr̃o
Bonefacio. uł aliis earum partium epĩs procon¬
firmando isto canone innotescat. quia a patribꝰ
ista accepimus in eccłia legenoa. Liceat etiam
legi passiones martyrum.cum anniuersarii
aies eorum cȩlebrantur.

Expanded text:
Evangeliorum libri quatuor, Actus Evangeliorum libri quatuor, Actus Apostolorum liber unus, Pauli apostoli Epistolae tredecim, ejusdem ad Hebrduae, Joannis apostoli tres, Judae apostoli una, et Jacobi una, Apocalypsis Joannis liber unus qui sunt 27, hoc etiam fratri et consacerdoti nostro Bonifacio, vel aliis earum partium episcopis pro confirmando isto canone innotescat, quia a patribus ista accepimus in ecclesia legenda, liceat etiam legi passiones martyrum cum anniversarii dies eorum celebrentur.
Abbreviated transcription (Latin):
decebat. ut ex massa diocesium nulla carperetur.
ut proprium epm̃ habuisset. nisi ipse consensum
adhibuisset concedendi. Sufficiat enim si consen¬
serit ut eadem diocesis ꝑmissa proprium tantũ
epm̃ habeat. & ceteras sibi non uindicet dioceses:
que exempta de fasce multarum sola meruit ho¬
norem ep̃atus suscipere. Aurelius epẽ dixit.
Non dubito caritati ur̃ẽ omnium placere eum
qui indiocesi concȩdente epõ qui matricem tenu
it solam eandem retinere plebem inqua fuerit or¬
dinatus.
Arum. Sunt autem canonice scpͥture. id est pͥmꝰ.
Genesis. Secundus exoduis. Tertius leuiticus.
Quartus numeri. Quintus deuteronomium.
Sextus. Nũnaue Septimus iudicum. Octauus
ruth. Nonus. Regum libri quattuor. Parali po¬
cum. Salomonis libri quinq. Libri duodecim
propharum. Isaias. Ieremias. Ierechiel. Daniel.¬
Lobias. Iudith. Hester. Exre libri duo. Mac ha¬
beorum libri duo. Noui autem testamenti uiginti

Expanded text:
decebat, ut ex massa dioecesium nulla caperetur, decebat, ut ex massa dioecesium nulla caperetur, ut proprium episcopum habuisset; nisi ipse consensum adhibuisset concedendi, sufficiat enim si consenserit ut eadem dioecesis permissa proprium tantum episcopum habeat, et caeteras sibi non vindicet dioeceses, quae exempta de fasce multarum sola meruit honorem apostolatus suscipere. Aurelius episcopus dixit: Non dubito charitati vestrae omnium placere eum qui in dioecesi concedente eit, solam eamdem retinere plebem, in qua fuerit ordinatus. arum. Sunt autem canonicae scripturae, id est, primus Genesis, secundus Exodus, tertius Leviticus, quartus Numeri, quintus Deuteronomium, sextus Jesu Nave, septimus Judicum, octavus Ruth, nonus Regum libri 4, Paralipoum, Salomonis libri quinque. Prophetarum Esaias, Hieremias, Ezechiel, DanielTobias, Judith, Hester, Hesdrae libri duo, Machabaeorum libri 99 duo; novi autem Testamenti,
Abbreviated transcription (Latin):
na prb̃i multi constitui possunt. unus autem
epc̃ difficile inuenitur constituendus. Quappt̃
si necessarium ep̃atui quis habuerit prb̃m. et
unũ ut dixisti fr̃ habuerit. etiam ipsum ad ꝓ¬
motionem dare debebit. Postumianus epc̃ oͬixit.
Ergo si habet alius abundantes elericos: debet
michi alia plebs subuenire. Aurelius epẽ dixit
Sane quomodo ȩccłiȩ alterus tu subueneris.
ꝑsuadebitur illi qui plures habet elericos. ut
unum tibi ordmandum largiatur. xlui
onoratus & urbanus epĩ dixerunt. Audiuimꝰ
constitutum ut dioceses non mereantur ep̃m ac¬
cipere. nisi cum consensu eius sub quo fuerint
constitute. S in prouintia nr̃a cum aliqui
forte indiocesi concedente eo ep̃o in cuius po¬
testate fuerant constitutȩ ordinati sunt ep̃i. etiã
dioceses sibi uindicant. Hoc & cor rigi caritatis
ur̃e iudicio. & inhiberi de cetero debet. Epigo¬
nius ep̃e dixit. Singulis epĩs seruatum est qđ

Expanded text:
ri multi constitui possunt, unus autem episcopus difficile invenitur constituendus; quapropter si necessarium episcopatui quis habet presbyterium, et unum, ut dixisti, frater, habuerit, et ipsum ad promotionem dare debebit. Posthumianus episcopus dixit: Ergo si habet alius abundantes clericos, debet mihi alia plebs subvenire. Aurelius episcopus dixit: Sane quomodo ecclesiae alterius tu subveneris, persuadebitur illi qui plures habet clericos, ut unum tibi ordinandum largiatur. XLVI. Honoratus et Urbanus episcopi dixerunt: Audivimus constitutum ut dioeceses non mereantur episcopum accipere, nisi cum consensu ejus sub quo fuerint constitutae, sed in provincia nostra cum aliqui forte in dioecesi, concedente eo episcopo in cujus potestate fuerant constitutae, ordinati sunt episcopi, etiam dioeceses sibi vindicant, hoc et corrigi charitatis vestrae judicio et inhiberi de caetero debet. Epigonius episcopus dixit: Singulis episcopis servatum est quod
Abbreviated transcription (Latin):
inpuintia eius. ordinari. Si uͦ hoc difficile
fuerit uł aliqua urguente necessitate uł iti¬
neris longitudine. certe tres epĩ debent inunum
esse congregati. ita ut etiam ceteroꝵ qͥ absentes sunt
consensum litteris teneant. & ita faciant ordinatio¬
nem. Potestas sane uł confirmatio ꝑtinebit ꝑ sin¬

Expanded text:
ncia ejus ordinari; 3 si vero hoc difficile fuerit vel urgente necessitate vel itineris longitudine, certe tres episcopi debeant in unum esse congregati; ita ut etiam caeterorum qui absentes sunt consensum litteris teneant, et ita faciant ordinationem. Potestas sane vel confirmatio pertinebit per sin
Abbreviated transcription (Latin):
iquis intrat in ȩccłam dĩ & sacras scripturas audit.
&. ꝓluxuria sua auertit se a communione sacram̃ti¬
q. in obseruandis mysteriis declinat constitutam
regulam disciplinȩ: istum talem ꝓiciendum de
eccła catholica ẽẽ decernimus. donec pęnitentiam
agat & ostendat fructum pęnitentiȩ suȩ. ut possit
oN liceat communicare excommu lxxxii¬
nicatis. neq in domos eoꝵ introeuntes orare cum
eis. neq liceat cum eis in alia eccłia segregari. Si au¬
tem aliquis ep̾c aut presbit̾ aut diaconus aut qui¬
libet eccłiasticus ex communicato communicaue¬
rit: quasi ꝑturbans omnem disciplinam eccłiasticã.
ex communicetur. E PLICITLIBER
EXCERPTORUM SCI MARTI¬
NT BRACCARENSIS SPIEU¬

Expanded text:
Si quis intrat in ecclesiam Dei et sacras Scripturas audit, Si quis intrat in ecclesiam Dei et sacras Scripturas audit, et pro luxuria sua aet in observandis mysteriis declinat constitutam regulam disciplinae, istum talem proiciendum de ecclesia catholica esse decernimus, donec poenitentiam agat et ostendat fructum penitentiae suae, ut possit Non liceat communicare excommunicatis, neque in domos eorum introeuntes orare cum eis, neque liceat cum eis in alia ecclesia segregari; si autem aliquis episcopus, aut presbyter, aut diaconus, aut quilibet ecclesiasticus excommunicato communicaverit, quasi perturbans omnem disciplinam ecclesiasticam excommunicetur. Explicit liber excerptorum sancti Martini Braccarensis epi
Abbreviated transcription (Latin):
rogentur autẽ alii de eo qualem uitam in pęniten¬
tia egerit: & sic communionis miscđiam consequa¬
tur. Siquis autẽ post uiginti annos habens uxo¬
rem huic peccato irruerit: uiginti quinq annis
humilitati subiaceat: & quinq annis orationi¬
b tantum communicans. postea recipiat sacra¬
mentum. Quod si & hanc mensuram aliquis tͣns¬
gressus fuerit: sacramentum in exitu consequatur.
Oportet enim tales inter demoniosos orare xxtĩ
iquis de corpore exiens nouissimum & necessariũ
communionis uiaticum expetit: non ei denegetur
Quod si in desperatione positus post ꝑceptam com¬
munionem iterum sanus fuerit factus. tantum
oratione particeps sit. Nam non accipiat sacram̃¬
tum: donec constitutum pęnitentiȩ impleat tempꝰ.
Qui ergo in exitumortis sunt & desiderant acciꝑe
sacramentum: cum consideratione & ꝓbatione ep̃i
accipere debent.
accipere debent.LXxx iii

Expanded text:
rogentur autem alii de eo qualem vitam in poenitenrogentur autem alii de eo qualem vitam in poenitentia egerit, et sic communionis misericordiam consequatur. Si quis autem post viginti annos habens uxorem, huic peccato irruerit, viginti quinque annis humilitati subjaceat, et quinque annis orationibus tantum communicans, postea recipiat sacramentum. Quod si hanc mensuram aliquis transgressus fuerit, sacramentum in exitu consequatur, oportet enim tales inter daemoniosos orare. LXXXIII. Si quis de corpore exiens novissimum et necessarium communionis viaticum expetit, non ei denegetur; quod si in desperatione positus, post perceptam communionem iterum sanus fuerit factus, tantum oratione particeps sit. Nam non accipiat sacramentum, donec constitutum pure impleat tempus. Qui ergo in exitu mortis sunt, et desiderant accipere sacramentum, cum consideratione et probatione episcopi accipere debent.accipere debent. LXXXIV.
Abbreviated transcription (Latin):
res siue conscias scelerum ipsoꝵ decem annis agere
penitentiam iudicamus.
iquis uoluntariȩ homicidium fecerit: ad ia¬
nuam ȩccłiȩ catholicȩ semꝑ subiaceat. ꝙ com¬
munonem in exitu uite sue recipiat. Si autem
non uoluntarie sed casu aliquo homicidium
fecerit. prior canon sepdem annis agere pęnitenti¬
am uissit. scds canon quinq mandauit.x
iqua mulier duos fr̃s. aut siquis uir duas soro¬
res habuerit: a communione abstineant usq
ad mortẽ. In morte autẽ eis c̃omunio ꝓ miscdia det᷑.¬
iquis multis nuptus fuerit copulatus: pęni¬
tentiam agat. Conuersatio autẽ q. fides pe¬
nitentis compendiat tempus. lxxxi
iquis cuiuslibet animalis commixtione pec¬
cauerit. quindecim annis in huinilitate sub¬
iaceat ad ȩccłie ianuam. & post hos aliis quinq
annis in orationis communione receptus. pęniten¬
tiam agat & sic grãm suscipiat sacramenti. Inter-¬

Expanded text:
res, sive conscias scelerum ipsarum, decem annis agere res, sive conscias scelerum ipsarum, decem annis agere poenitentiam judicamus. LXXIX. Si quis voluntarie homicidium fecerit, ad januam ecclesiae catholicae semper subjaceat, et communionem in exitu vitae suae recipiat; si autem non voluntarie, sed casu aliquo homicidium fecerit, prior canon septem annis agere poenitentiam jussit, secundus canon quinque mandavit. LXXX. Si qua mulier duos fratres, aut si quis vir duas sorores habuerit, a communione abstineant usque ad mortem, in morte autem ab eis communione acceo. LXXXI. Si quis multis nuptiis fuerit copulatus, poenitentiam agat, conversio autem et fides poenitentis compendit tempus. LXXXII. Si quis cujuslibet animalis commistione peccaverit, quindecim annis in humilitate subjaceat ad ecclesiae januam, et post hos aliis quinque annis in orationis communionem receptus poenitentiam agat, et sic gratiam suscipiat sacramenti. Inter
Abbreviated transcription (Latin):
Ion liceat agere diem kalendarum & ociis
uacare gentilibus: neq lauro aut uiridita¬
te arborum cingere domos. Om̃is hȩc obseruatio
paganissima est.
T oN liceat in herbarum collectionib quȩ me¬
dicinales sunt aliquas obseruationes aur in¬
cantationes attendere. nisi tantum cum symbolo
diuino aut oratione dominica. ut tantum ds
creator omnium ꝙ. dñs honoretur.lxx
oN liceat. mulieres xp̃ianas aliquam uanita¬
tem in siuis laneficiis obseruare. sed dm̃ inuo¬
cent adiutorem. qui eis sapientiam texendi dona¬
uit.CLXXUI¬
i cuius uxor adulterium fecerit. aut uir in alie¬
nam uxorẽ irruerit septem annis penitentiam
agat.
lxxuii
iqua mulier fornicauerit. &. infantem qui
exinde fuerit natus occiderit. & quȩ studue¬
rit abortum facere. & quod conceptum ẽ necare.
aut certe ut ñ concipiat elaborare. siue ex adulte¬
rio siue ex legituno comugio: has tales mulieres
in morte recipere communionẽ priores canones
decreuerunt. nos tamen ꝓ miscdia siue tales mulie¬

Expanded text:
on liceat agere diem Kalendarum et otiis vacare gentilibus, neque lauro aut viriditate arborum cingere domos. Omnis haec observatio paganissima est. Non liceat in herbarum collectionibus, quae medicinales sunt, aliquas observationes, aut incantationes attendere, nisi tantum cum symbolo divino et oratione Dominica, ut tantum Deus creator omnium et Dominus honoretur. LXXVI. Non liceat mulieres christianas aliquam vanitatem in suis lanificiis observare, sed Deum invocent adjutorem, qui eis sapientiam texendi donavit. LXXVIi cujus uxor adulterium fecerit, aut vir in alienam uxorem irruerit, septem annis poenitentiam agat. LXXVIII. Si qua mulier fornicata fuerit, et infantem qui exinde fuerit natus occiderit, et quae studuerit aborsum facere, et quod conceptum est necare, aut certe ut non concipiat elaborare, sive ex adulterio, sive ex legitimo conjugio, has tales mulieres in morte recipere communionem priores canones decreverunt, nos tamen pro misericordia, sive tales mulie
Abbreviated transcription (Latin):
lunȩ aut stellarum cursuf. aut inanem signo¬
rum fallaciam pro domo facienda. uł propter
segetes uł arbores plantandas uel coniugia socian¬
da. Scriptum est enim. Om̃ia quȩ facitis aut
in uerbo aut in opere om̃ia in nomine dñi nr̃i iãu¬

Expanded text:
lunae aut stellarum cursum, aut inanem signolunae aut stellarum cursum, aut inanem signorum fallaciam pro domo facienda, vel propter segetes, vel arbores plantandas, vel conjugia socianda. Scriptum est enim: Omnia quaecunque facitis, aut in verbo, aut in opere, omnia in nomine Domini
Abbreviated transcription (Latin):
nem. & post cibos gr̃as auctori deo referre.¬
& sic ministrare. sed attonso capite patentib
aurib. & scłm aaron talarem uestem induer̾e. ut
fint in habitu ordinato lxuii
inȩccłia dicere. neq libros qui sunt extra
canonem legere. nisi solos canonicos noui &. ue¬
teris testamenti.
oN oportet. clericos ignaros & p̃sumptores
suꝑmonumenta in campum mysteria por¬
tare. aut distribuere sacramenta. sed aut in eccł̃ia
aut in basilica ubi martyrum reliquiȩ sunt
positȩ. ibi ꝓdefuncꝰtis oblationem offerri.xix
sepulchra deferre.& sacrificare mortuis.
oNliceat clericis uł laicis ab hereticis
eulogias accipere. quia maledictiones magis
sunt qũa benedictiones: neq liceat aut cum here¬
ticis aut cum scismaticis orare.
diuinos & sortilegos in domum suam intro¬
duxerit. quasi ut malum foras mittant. aut ma¬
leficia inueniant. uł lustrationes paganorum fa¬
um & obseruare uł colere elementa. aut

Expanded text:
nem, et post cibos grnem, et post cibos grt sic ministrare, sed attonso capite, patentibus auribus, et secundum Aaron talarem vestem induere, ut sint in habitu ordinato. LXVIIin ecclesia dicere, neque libros qui sunt extra canonem legere, nisi solos canonicos Novi et Veteris Testamenti.Non oportet clericos ignaros praesumptores super monumenta in campum mysteria portare, aut distribuere sacramenta, sed aut in ecclesia, aut in basilica ubi martyrum reliquiae sunt positae, ibi pro defunctis oblationem offerri. Seqsepulcra deferre et sacrificare mortuis. LXX. Non liceat laicis vel clericis ab haereticis eulogias accipere, quia maledictiones magis sunt quam benedictiones, neque liceat aut cum haereticis aut cum schismaticis orare. divinos et sortilegos 665 in domum suam introduxerit, quasi ut malum foras mittant, aut maleficia inveniant, vel lustrationes paganorum faum, et observare vel colere elementa, aut
Abbreviated transcription (Latin):
on licat. sacerdotes. uł elericos sed net religiosos
laicos conuiuia facere de confertis. lx ii
ũ suram. post hanc cognitionem sc̃ĩ concilii fene¬
rauerit. ꝙ centesimamꝰ exegerit. aut ex quolibet
negotia turpis lucri quesierit. aut ꝑdiuersas
species uini uł frugis uel cuiuslibet rei emendo
ut uendendo aliqua in crementa susceꝑit. depositꝰ
de gradu suo alienus habeatur a clero.
eccłiȩ deputatus. s intra ciuitatem fuerit.
aut inquolibet loco in quo eccłia est. ꝙ ad coti¬
dianum psallendi sacrificium matutinis uł uesꝑ¬
tinis horis ad ȩccłiam non conuenit. deponatur
a clero: si tamen castigatus ueniam ab ep̃o ꝑsatis¬
factionem noluerit ꝓmereri. lxiiii
IoN liceat quemlibet clericum die dominico
Iabȩccłia absentem ẽẽ. sed missarum sollemnib
interesse & ieiunio.
on oportet clericos uł laicos religiosos ante
sacram horam diei tertiam inire conuiuia.
nȩq aliquando clericos nisi ymno dicto edere pa¬

Expanded text:
Non liceat sacerdotes vel clericos sed nec religiosos laicos convivia facere de confertis. LXII. usuram, post hanc cognitionem magni concilii feneraverit et centesimas exegerit aut ex quolibet negotio turpia lucra quaesierit aut per diversas species vini vel frugis vel cujuslibet rei emendo vel vendendo aliqua incrementa susceperit, depositus de gradu suo alienus habeatur a clero. ecclesiae deputatus, si intra civitatem fuerit, aut in quolibet loco in quo ecclesia est, et ad quotidianum psallendi sacrificium matutinis vel vespertinis horis ad ecclesiam non convenit, deponatur a clero, si tamen castigatus veniam ab episcopo per satisfactionem noluerit promereri. LXIV. Non liceat quemlibet clericum die Dominico ab ecclesia absentem esse, sed missarum solemniis interesse et jejunio. LXV. Non oportet clericos vel laicos religiosos ante sacram horam diei tertiam inire convivia, neque aliquando clericos, nisi hymno dicto edere pa
Abbreviated transcription (Latin):
ac uotum suum circa salut̾ẽ atq imꝑium nr̃m
dignetur impendere. Illud autẽ pietati nr̃e satis
placuisse cognosce. quod scimonia tua de ȩccłiarũ
aut popłi ꝑturbatione sollicita est. Quȩ ne aliqua
ratione possit euenire.: satis clementiȩ nr̃ȩ credidit
ẽẽ ꝓuisum. Deniq predicante beatitudine tua id
ad cuncꝰtoꝵ clericoꝵ notitiam uolumus ꝑuenire.
ut siquid forte religioni tuȩ quod non optamus hu¬
mana sorte contigerit. sciant om̃s ab ambitionib
ẽẽ cessandum. ac si duo forte contra fas temeritate
certantum fuerint ordinati. nullum exeis penitus
futurum sacerdotem. sed illum solum in sede apłica
ꝑmansurum. quem exnumero clericoꝵ noua ordi¬
natione diuinum uidicium s. uniuersitatis con¬
sensus elegerit. Inde id obseruandum ẽ ut omnes
tranquillam mentem & pacificos animos exsereni¬
tatis nr̃ȩ ammonitione custodiant. nec aliquid se¬

Expanded text:
ac uotum suum circa salutem atque imperium nostrum ac uotum suum circa salutem atque imperium nostrum dignetur impendere. illud autem pietati nostrae satis placuisse cognosce. quod sanctimonia tua de ecclesiarum aut populi perturbatione sollicita est, quae ne aliqua ratione possit euenire, satis clementia nostra credidit esse prouisum. denique praedicante beatitudine tua id ad cunctorum clericorum notitiam uolumus peruenire, ut, si quid forte religioni tuae, quod non optamus, humana sorte contigerit, sciant omnes ab ambitionibus esse cessandum ac, si duo forte contra fas temeritate certantum fuerint openitus sacerdotem, sed illum solum in sede apostolica permansurum, quem ex numero clericorum nova ordinatione divinum iudicium et universitatis consensus elegerit. Unde id observandum est, ut omnes tranquillam mentem et pacificos animos ex serenitatis nostrae admonitione custodiant, nec aliquid se
Abbreviated transcription (Latin):
ratis fr̃ib & consacerdotib meis ꝓbatissi¬
mis uiris a me & ab om̃ib qui ȩccłiam faci¬
unt ista munda legatio. quib p̃camur sacrȩ
causȩ religionis ꝓsequentib in urbe ur̃e mansue¬
tudinis hoc animo quo postulatis anniuitis in
ꝑpetuum statui uniuersalis ȩccłiȩ consulatis.
Data rł iulii Constitutio honorii imꝑa¬
toris ad Bonefacium papam iissa
Ut si denuo Rome duo episcopi ordi¬
nati fuerint. ambo ciuitate
umphator semꝑ augustus. sc̃o ac
uenerabili boneficio papȩ urbis
romȩ. Scripta beatitudinis tuȩ
debita reuerentiȩ gratulatione susce¬
punus. quib recensitis egimus om̃ipotenti do ma¬
ximas gr̃as. quod scĩmoniam tuam post longum
incommodum optatȩ redditam didicimꝰ sanitati.
Et ideo reuerentib uenerabilib uiris gaudium
nr̃m sacroꝵ apicum attestatione signamus. ac peti¬
mus ut cotidians orationib apłatus tuus studiũ

Expanded text:
ratis fratribus et consacerdotibus meis, probatissiratis fratribus et consacerdotibus meis, probatissimis viris a me et ab omnibus qui Ecclesiam faciunt ista munda legatione, quibus precamur sacrae causam religionis prosequentibus in urbe vestrae mansuetudinis. Hoc animo quo postulatis a multis in perpetuum statui universalis Ecclesiae consulatis. Data Kalend. Junii. Constitutio Honorii imperatoris ad Bonifacium papam missa, ut si denuo Romae duo episcopi ordinati fuerint, ambo de civitaumphator, semper Augustus, sancto ac venerabili BONIFACIO papae urbis Romae. Scripta beatitudinis tuae debita reverentiae gratulatione suscepimus. Quibus recensitis, egimus omnipotenti Deo maximas gratias quod sanctimoniam tuam post longum incommodum optate redditam didicimuset ideo reuertentibus uenerabilibus uiris gaudium nostrum sacrorum apicum attestatione signamus ac petimus, ut cottidianis orationibus apostolatus tuus studium
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotib cõmisit appellat. p̃t̾ita p̃sentiaq repe¬
tit. uobis inquit religiose imꝑantib creuit meus
qui mͦ tuus ẽ ppłs tam fidus đo qũa tͥ. qui es
princeps xp̃i. Ecce enim int ipsa mysteria. inter
p̃ces suas quas ꝓur̃i felicitate dependit imperii.
teste apud quem & de cuiꝰ sede agit᷑ scõ petro sol¬
licitis ꝓ religionis obseruantia uocibus clamat.
Cum sollicita petitione miscetur oratio. ne uos
in uarias res semel euulsa distrahat adi cultu so¬
lito temptatore sollicitante discordia. Ageret plu¬
rib princeps xp̃ianissime: nisi apud te suarũ esset
secura causarũ.ꝙ. in oppressionib idoloꝵ. in here¬
ticoꝵ correctionib. fide tua diuino cultu pa¬
riter cũ imꝑio semꝑ florente uicisset. Haber
refugium tuȩ mansuetudinis animũ cum
fuȩ religionis ueneratione conuinctũ. cum
quicquid huic ꝓficiat uos agatis. Confe

Expanded text:
sacerdotibus commisit appellat, praeterita praesentiaque repesacerdotibus commisit appellat, praeterita praesentiaque repetit, vobis inquit religiose imperantibus crevit meus qui modo tuus est populus, tam fidus Deo, quam tibi qui es princeps Christi. Ecce enim inter ipsa mysteria, inter preces suas quas pro nostri felicitate dependit imperii, teste apud quem et de cujus sede agitur sancto Petro, sollicitis pro religionis observantia vocibus clamat. Cum sollicita petitionin varias res semel evulsa distrahat a cultu solito, tentatore sollicitante, discordia. Ageret pluribus, princeps Christianissime, nisi apud te suarum esset secura causarum, et nisi in oppressionibus idolorum, in haereticorum correctionibus, fide tua, divino cultu pariter cum imperio semper florente, vicisset. Habet refugium, pium tuae mansuetudinis animum, cum suae religionis veneratione conjunctum. Cum quidquid huic
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ humanis reb diunȩ cultor religionis dño
iubente prȩsideas. nr̃a culpa erit. si non id sub
ura gła qua certum est diunis semꝑ reb animo
ꝓmptiore fauisse firmo &. stabili uire custodiat᷑.¬
quod ꝑtot annoꝵ seriem ꝙ subillis etiam prin¬
cipib optinuit. quos nulla religionis cura
construixit. ut fidens utatur licitis. & sub ur̃e
imꝑio clementiȩ minime quȩ sunt illicita formi¬
dentur. Ipsa enim ȩccłia deuotionem tuam xp̃ia¬
nissime imꝑator med quide sermone sed suo uene¬
rector &̃ gubernator imꝑii. unam desponsatam
sibi & intactam uirginem seruat. ut ñ eã in aliqͦs
patiamini insidiantium ꝓcellarum fluctus illi¬
di ꝙ quietam faciem tempestatis insolitȩ tumo¬
re turbari głosissime & tranquillissime imꝑator
auguste. Ipsa ergo quȩ uni desponsata ur̃a tamen
mat᷑ ȩccł̃ia. hac pietatẽ urãm legatione qũa suis

Expanded text:
enim humanis rebus divinae cultor religionis, Domino enim humanis rebus divinae cultor religionis, Domino favente, praesideas, nostra culpa erit, si non id sub vestra gloria quam certum est divinis semper rebus animo promptiore favisse firmo et stabili jure custodiatquod per tot annorum seriem et sub illis etiam principibus obtinuit, quos nulla nostrae religionis cura constrinxit, ut fidens utatur licitis, et sub vestrae imperio clementiae minime quae sunt illicita formidentur. Ipsa enim Ecclesia devotionem tuam Christianissime imperator in eo quidem sermone, sed suo venerector et gubernator imperii, unam desponsatam sibi et intactam virginem servat, ne eam in aliquos patiamini insidiantium procellarum fluctus illidi, et quietam faciem tempestatis insolitae tumore turbari gloriosissime et tranquillissime imperator Auguste. Ipsa ergo quae uni desponsata est vestra tamen mater Ecclesia hanc pietatem vestram legatione quam suis
Abbreviated transcription (Latin):
bat. rebelles existere temptauerunt. Uos autẽ
monemus in speculis ẽẽ debere: ne eoꝵ pro¬
rumpat audacia. quos anathematizatos scit
sca &. apłica eccłia. De his uͦ qui eorum se so¬
cietati iunxerunt. quid agere debeamus.cum
reuersi fueritis consilio meliore tractabimus.
Et alia manu. Data u. nonas octobris.
Honorio.xii. & theodosio augustis consulib
ad Honorium augustum. ut constitua¬
tur a principe. quatinus in urbe Ro
uobis res humanas regentib
deputauit. cura constrin¬
git. ne causis eius qũauis
adhuc corporis in commodi¬
tate detinear ꝓpter comien¬
tus quia sacerdotib uniuer¬
sis & clericis & xp̃ianȩ ple¬
bis ꝑturbationib agitantur. apud aures xp̃ia¬
nissimi principis desim. Si quidem secus quam
oportet. eueniat. non uos id facere qui cuncta ȩ qua
moderatione componitis. s nos ꝑ nrãm tacentes
desidiam. uidebimur quod ciuitatis quietẽ &
eccłiȩ pacem ꝑuertere ualeat admisisse. Cum

Expanded text:
bat, rebelles existere tentaverunt. Vos tamen bat, rebelles existere tentaverunt. Vos tamen menemus, in speculis esse debere, ne qua eorum prorumpat audacia, quos anathesancta apostolica Ecclesia. De his vero qui eorum se societati junxerunt, quid agere debeamus, cum reversi fueritis, consilio meliore tractabimus. Et alia manu. Data V Kalend. Octobris, Honorio XII et Theodosio Augustis consulibusad Honorium Augustum, ut constituatur a prvobis res humanas regentibus, deputavit, cura constringit, ne causis ejus, quamvis adhuc corporis incommoditate detinear, propter conventus qui a sacerdotibus universis, et clericis, et Christianae plebis perturbationibus agitantur, apud aures Christianissimi principis desim. Si quidem secus, quam oportet, eveniat, non vos id facere, qui cuncta aequa moderatione componitis: sed nos per nostram tacentes desidiam videbimur, quod civitatis quietem, Ecclesiae pacem pervertere valeat, amisisse. Cum