comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcutimur. uitio curemur: Nos namq
uirtutũ dona retorquemꝰ in usum uttioꝵ:
ille uitior illecebras assumit in arte
uirtutum: & salutis statum ꝑcutit ut
seruet: ut qui humilitatẽ currentes
fugimus: ei saltim cadentes hereamus:¬
.xiii. Qł diuina dispensatio a ficdelibꝰ
equanimit᷑ sit ferenda: quiañ uacat
a nr̃a salute etiam si ad uxsari uidet᷑:¬
aro nr̃a priusꝗͣ resurreetionis
incorruptione solidet᷑: si nullo
merore afficct᷑. in temptationibꝰ
effrenatur Quis aut̃ nesciat qđ multo
sit meliꝰ ardere flamma febrium. quã
igne uitior: Ettamen cum febre cor¬
ripimur: quia uttioꝵ ęstum qui occupa¬
re nos poterat c̃siderare negligimus: de
ꝑcussione murmuramꝰ: Quis nesciat qł
multo sit meliꝰ duris in seruitio hoĩbꝰ
subici: quam blandientibꝰ demonieis
spirctibꝰ subddi: E ttam̃ cum alto łi iudicio
iugo humanȩ c̃cditionis atterimur. in
querela ꝓsilimus: Nimirũ quia minus

Expanded text:
percutimur, vitio curemur. Nos namque percutimur, vitio curemur. Nos namque virtutum dona retorquemus in usum vitiorum, ille vitiorum illecebras assumit in arce virtutum, et salutis statum percutit ut servet, ut qui humilitatem currentes fugimus, ei saltem cadentes haereamusXIII. Quod divina dispensatio a fidelibus aequanimiter sit ferenda quia non vacat nostra salute etiam si adversari videtostra priusquam resurrectionis incorruptione solidetur, si nullo moerore afficitur, in tentationibus effrenatur. Quis autem nesciat quod multo sit melius ardere flamma febrium, quam flamma vitiorum? Et tamen cum febre corripimur, quia vitiore nos poterat considerare negligimus, de percussione murmuramus. Quis nesciat quod multo melius sit duris in servitio hominibus subjici, quam blandientibus 1099 daemoniacis spiritibus subdi? Et tamen cum alto Dei judicio jugo humanae conditionis atterimur, in querelam prosilimus, nimirum quia minus
Abbreviated transcription (Latin):
quo simul om̃s turpem nouerunt Undȩ
sit plerumq ut nonnulli post suꝑbiã
in luxuriam corruentes: ex aꝑto cͥasu
malũ culpȩ latentis erubescant: &e tẽ
etiam maiora corrigant ÷ eum prostrati
in minimis grauiꝰ confundunt᷑: Reos
enim se int᷑ minora c̃spiciunt: qui se
liberos int̾ grauiora crediderunt: Pia
gͣ dñi dispensatione laxatus ñnũ quã
cuabolus de culpa ad culpam trahit ⁊ &
ctum plus ꝑcittit inde eum quẽ ceꝑat
amitit: atq unde uicisse cernit᷑: inde
suꝑatur: Considerare libet: int᷑ miitũ
grȩ sinũ quanto cłs mis ediȩ fauore nos
continet: Eece qui de uirtute se extulit:
ꝑ uitium ad humilitatẽ redit Qui
uero acceptis uirtutibꝰ extollit᷑: non
gladio. sed ut ita dixerim medicam̃to
uulnerat᷑ Quid ÷ enimuirtꝰ nͥ medicam̃¬
tume Et quid est uitium nisi uulnus:
Quia gͦ de medicam̃to uulnꝰ faermnꝰ: fac̃ ille
de uulnere medicam̃tr̃: ut qui uirtute

Expanded text:
quo simul omnes turpem noverunt. Unde quo simul omnes turpem noverunt. Unde fit plerumque ut nonnulli per superbiam in luxuriam corruentes, ex aperto casu malum culpae latentis erubescant, et tunc etiam majora corrigunt, cum prostrati in minimis gravius confunduntur; reos enim se inter minora conspiciunt, qui se liberos inter graviora crediderant; pia enim Domini dispensatione laxatus nonnumquam malignus spiritus de culpa ad culpam trahit; et dum plus percutit, inde eum quem ceperat amittit; atque unde vicisse cernitur, inde superatur. Considerare libet, intra munitum gratiae sinum quanto Deus misericordiae favore nos continet. Ecce qui de virtute se extollit, per vitium ad humilitatem redit, et qui de acceptis virtutibus extollitur, non gladio, sed ut ita dixerim medicamento vulneratur; quid est enim virtus, nisi medicamentum? et quid vitium, nisi vulnus? Quia ergo nos de medicamde vulnere medicamentum, ut qui virtute
Abbreviated transcription (Latin):
rior attolli ꝓhibetur : quia qui pecca¬
tori predicat. tanta dispensatione cõ¬
ponere p̾dicationẽ debet. ut nec derȩ¬
licta spe timorẽ subtrahat ÷ nec subne¬
ta spe in solo eum timore derelinqͣt:¬
S quia exigente causa add ad mediũ
detucto tanti facinoris memoriã fecimꝰ:
lectoris fortasse animus mouet᷑ cur om̃ps
a corporalibꝰ uitiis ñ custodit Unde qͥa
satis fiericitius credimus: breuit᷑ respon¬
demus: Nonnulli enimꝑ accepta dona
uirtutum ꝑ impensã g̾ram bonoꝵ oꝑum
in suꝑbiȩ u̾itium cadunt: s tam̃ quo
ceciderint ñ agnoscunt: Proinde contra
eos hostis antiquus quia iam interius
ut qui in cogitatione elati sunt. ꝑ carnis
luxuriam ꝓsternant᷑ Scimus aut̃ quia
ali quando minus est in corporis corrup¬
tionẽ cadere: quã in cogitatione tacita
ex deliberata elatione peccare S eum
minus turpis suꝑbia credit᷑. minꝰ uitat᷑.
Luxuriam uͦ eo magis erubescunt homines:

Expanded text:
rior tolli prohibetur, quia qui peccarior tolli prohibetur, quia qui peccatori praedicat, tanta dispensatione componere praedicationem debet, ut nec derelicta spe timorem subtrahat, nec subtracta spe in solo eum timore derelinqSed quia exigente causa David ad medium deducto tanti facinoris memoriam fecimus, lectoris fortasse animus movetur, cur omnia corporalibus vitiis non custodit. Unde quia satis fieri citius credimus, breviter respondemus, nonnulli enim percepto dono virtutum per impensam gratiam bonorum operum in superbiae vitium cadunt, sed tamen quomodo ceciderint non agnoscunt. Proinde contra eos hostis antiquus, qui jam interius titur, ut qui in cogitatione elati sunt, per carnis luxuriam prosternantur. Scimus autem quia aliquando minus est in corporis corruptione cadere, quam cogitatione tacita ex deliberata elatione peccare. Sed cum minus turpis superbia creditur, minus vitatur, luxuriam vero eo magis erubescunt homines,
Abbreviated transcription (Latin):
tatis formidinẽ. humiles uͦ ad spei ficdu¬
ciam reuocauit: O mestimabile noui
generis medicamentỹ: qđ uno eodemq
ordine positum ⁊ premendo tumentia
exsiecat. & subleuando arentia infun¬
dit: De maioꝵ nos lapsu terruit: sec
de reparatione roborauit: Sic quippe
admonet dicens: Hon accipies lo copig¬
NOris suꝑiorem aut inferiorem molã¬
fignus uͦ debitoris ẽ: c̃fessio peccatoris.
A debitore enim pignꝰ accipit᷑ : cum a
peccatore iam peccati confessio tenet᷑:
Suꝑior aut̃ ⁊ inferior mola est: spes &
timor: Spes quippe ad alta subuehit.
timor aut᷑ cor inferius premit. Sed
mola suꝑior & inferior ita sibi neccessa¬
rio iungit᷑: ut una sine alt̾a inutilit᷑
habeat᷑ In pecͣoris itaq pectore inces¬
sant̾ debet spes ⁊ formido conungi:
quia incassum miscdiam sꝑat. si ñ etiã
iusticiam timeat: Incassum iusticiam
metuit : si ñ etiam de misłia c̃fidit
Loco gͥ pignoris mola suꝑior aut infe¬

Expanded text:
tatis formidinem, humiles vero ad fiduciam revocavit. O inaestimabile novi generis medicamentum ! quod uno, eodemque ordine positum, et premendo tumentia exsiccat, et sublevando arentia infundit. De majorum nos lapsu terruit, sed de reparatione roboravit. Sic quippe admonet, dicens: Non accipies loco pignoris superiorem, aut inferiorem molaignus vero debitoris est confessio peccatoris. A debitore enim pignus accipitur, cum a peccatore jam peccati confessio tenetur. Superior autem et inferior mola est spes et timor. Spes quippe ad alta subvehit, timor autem cor inferius premit. Sed mola superior et inferior ita sibi necessario junguntur, ut una sine altera inutiliter habeatur. In peccatoris itaque pectore incessanter debet spes et formido conjungi, quia incassum misericordiam sperat, si non etiam justitiam timeat; incassum justitiam metuit, si non etiam de misericordia confidat. Loco igitur pignoris mola superior aut infe
Abbreviated transcription (Latin):
dampnat: Si gͦ electi p̃uenientem se
gr̃am. sequuntur. & reꝓbi iuxta qd̃
merent᷑ accipiunt: & de miscłia inue¬
niunt electi qł laudent: & de iusti¬
cia ñ habent repbi qđ accusent Bene
itaq dr : quis ante dedit mͥauit reddã
ei ͦ Ac si aꝑte diceret᷑ Ad parcendũ

Expanded text:
 et electi praevenientem se gratiam sequuntur, et reprobi juxta quod merentur accipiunt, et de misericordia inveniunt electi quod laudant, et de justitia non habent reprobi quod accusent. Bene itaque dicitur, Quis ante dedit mihi ut reddam ei? Ac si aperte diceretur: Ad parcen
Abbreviated transcription (Latin):
fragatur: Plus enim ꝓ se ualere
preces suas ẽffic̾it: qui has & aliis impen¬
dit: Libentiꝰ quippe sacrificiũ orationis
accipit᷑ : cum in conspecꝰtu misericordis
iudicis. proximi dilectione conditur
Qd tunc ueracit᷑ quisq cumulat: si hoc
etiam ꝓ aduersariis impendat: Hinc ÷¬
enim qd magistra ueritas dicit: Orate
ꝓ ꝑsequentibꝰ & calumpniantibꝰ uobis
Hmnc rursum ait Cum stabitis ad oran¬
dum dimittite: si quid habetis adu̾sus
aliquem: ut & pat̾ ur̃ qui in cęlis est.
dimittat uobis peccata ur̃a xxiii. De

Expanded text:
t. Plus enim pro se valere preces suas efficit, qui has et pro aliis impendit. Libentius quippe sacrificium orationis accipitur, quod in conspectu misericordis judicis proximi dilectione conditur. Quod tunc veraciter quisque cumulat, si hoc etiam pro adest quod magistra Veritas dicit: Orate pro persequentibus et calumniantibus vos. Hinc rursum ait: Cum stabitis ad orandum, dimittite si quid habetis adversus aliquem, ut et Pater vester, qui in coelis est, dimi
Abbreviated transcription (Latin):
homini p̃cepta
ne peccet ⁊ ettam̃
peccatinti. dedit
remediũ ne desꝑet:
nde cauendum
atur Et̾tamen si raptus fuerit non
desꝑet: quia si peccatũ ꝑfecꝰte lugeat.
aħue foramen in maxisla eiꝰ inuente¬

Expanded text:
homini praecepta, ne peccet: et tamen peccanti dedit remedia, ne desperet. Unde cavendum atur, et tamen si raptus fuerit non desperet, quia si peccatum perfecte lugeat, adhuc foramen in maxilla ejus inven
Abbreviated transcription (Latin):
s miro modo ęquus om̃ibꝰ c̃ditor
et quosclã piei eligit. & quos mͣsiuis
prauis moribꝰ iꝰte derelinquit Nec
tamen electis suis pietatem si ne iusticia
exhibet. quia hic eos duris afflicꝰtiõibꝰ
premit. Nec rursum reꝓbis iusticiam
sine miscdi̾a exercet: quia hic eqͣnumntt̃

Expanded text:
« Miro modo aequus omnibus conditor, et quosdam praeelegit, et quosdam in suis reprobis moribus juste derelinquit. Nec tunc electis suis pietatem sine justitia exhibet, quia hic eos duris afflictionibus premit: nec rursum reprobis justitiam si
Abbreviated transcription (Latin):
noluit : quia uidelicet sp̃c qͦ peccando a¬
ueritate disiungit᷑ ⁊ eo in ruinȩ suȩ auda¬
cia nequiꝰ obdurat᷑ Hisdem etiam.iiIͦiͬI.
modis : peccatũ consũmat᷑ in oꝑe: Prius
namq latens culpa agit᷑: postmodũ uͦ
etiam ante ocłos hominũ sine e̾fessione¬

Expanded text:
culpam, quia videlicet spculpam, quia videlicet spveritate disjungitur, eo in ruinae suae audacia nequius obduratur, iisdem etiam quatuor modis peccatum consummatur in opere. Prius namque latens culpa agitur, postmodum vero etiam ante oculos hominum sine confusione
Abbreviated transcription (Latin):
uatuor modis peccatum ꝑpetrat᷑
in corde: quatu  c̃sũmat᷑ in oꝑe
In corde namq: suggestione.
delectatione. consensu. & defensionis
audacia ꝑpetrat᷑ fit enim suggestio ꝑ
Culpa enim quȩ terrere ment̾e debuit extol¬
lit. & deiciendo eleuat: s grauiꝰ eleuando
supplantat. Unde &t illam primi hominis
rec titudinẽ: antiquus hostis his quatuor
icꝰ tibꝰ fregit. Nam serpens suasit ⁊ eua
delectata est: adam consensit: Iuietiam
requisitꝰ confiteri culꝑam ꝑ audaciam no¬
lunt : oc uͦ in humano genere. cotidie agi
i qđ actum in primo parente nr̃i generis
ñ igiorat᷑ Serpens suasit: quia oecultus
hostis mala eordibꝰ hominũ latent suggerit
ua delectata ẽ: quia carnał sensꝰ aduba
serpentis mox se delecꝰtationi substernit:
Astensum uͭ adam muliexi p̃positꝰ p̃buit :
quia dum caro in delecꝰtationẽ rapitur:
etiam a sua rect itudine sp̃c infirmatus
inclinat᷑. & requisitꝰ adam c̾fiteri culpã

Expanded text:
uippe modis peccatum perpetratur in corde, quatuor consummatur in opere. In corde namque suggestione, delectatione, consensu et defensionis audacia perpetratur. Fit enim suggestio per elationem. Culpa enim quae terrere mentem debuit, extollit, et deficiendo elevat, sed gravius elevando supplantat. Unde et illam primi hominis rectitudinem antiquus hostis his quatuor ictibus fregit. Nam serpdelectata est, Adam consensit; qui etiam requisitus, confiteri culpam per audaciam noluit. Hoc vero in humano genere quotidie agitur, quod actum in primo parente nostri generis non ignoratur. Serpens suasit; quia occultus hostis mala cordibus hominum latenter suggerit. Eva delectata est; quia carnalis sensus, ad verba serpentis mox se delectationi substernit. Assensum vero Adam mulieri praepositus praebuit; quia dum caro in delectationem rapitur, etiam a sua rectitudine spiritus infirmatus inclinatur. Et requisitus Adam confiteri noluit
Abbreviated transcription (Latin):
enim scĩ uiri ita ꝓsꝑitatẽ scli despicientes
calcant. sic̃ ⁊ adu̾sitatem eiꝰ calcantes to
di sibi & aduersa ⁊ ꝓsꝑa substernentes
dicunt: Sicut tenebre eiꝰ: ita ⁊ lum eiꝰ.
Acsi aꝑtius dicant Sic̃ intentionis nr̃ȩ
fortitudinẽ eiꝰ tristia ñ premunt: ita
hanc nec blanda corrumpunt: Bene dr:¬
quare data ÷ misero lux Lux enim mi¬
seris datur: quandohii qui sublimia con¬
templantes & e̾e̾ se in hac ꝑegrinatione
miseros agnoscunt ⁊ claritatem transitorie
ꝓsꝑitatis accipiunt: & cum ualde defle¬
ant quia tarde ad patriã redeunt: tolera¬
re insuꝑ honoris onera compelluntur:
Amor eos etͣnor conterit: & gła de tempo¬

Expanded text:
ncti viri ita prosperitatem saeculi despicientes calcant, sicut et adversitatem ejus calcantes toldi sibi et adversa et prospera substernentes dicunt: Sicut tenebrae ejus, ita et lumen ejus . Ac si apertius dicant: Sicut intentionis nostrae fortitudinem ejus tristia non premunt, ita hanc nec blanda corrumpunt. SanQuare data est misero lux? Lux enim miseris datur, quando ii qui sublimia contemplantes, esse se in hac peregrinatione miseros agnoscunt, claritatem transitoriae prosperitatis accipiunt. Et cum valde defleant quia tarde ad patriam redeunt, tolerare insuper honoris onera compelluntur. Amor eos aeternorum conterit, et gloria de tempo
Abbreviated transcription (Latin):
usq ad inuerecimdiã publice ꝑpetratio¬
nis aꝑitur Sepulte uͦ aggere premit᷑.
qui in ꝑpetratione nequitiȩ etiam usu
gr᷑̃a. ñ solum in occultis. s etiam in aꝑtis
iniquitatibꝰ mortuos & mole prauȩ ẽsue¬
tudinis p̾ssos. respectꝰ sui lumine illustrat
Quartũ uͦ mortuũ redemptor ñr nuntiante
discipło agnoscit. nec tam̃ suscitat: quia
ualde difficile ẽ. ut is quẽ pꝰ usum malȩ
c̃suetudinis etiam adulantiũ linguȩ exci¬
piunt᷑ : a mentis suȩ morte reuocet᷑. De qͦ
⁊ bene dr: Sine mortuos sepelire mor¬
tuos suos Mortui enim mortuũ seꝑelura :
cum peccatores peccatorem fauoribꝰ p̃mun:
Quid ÷ enim aliud peccare. quã occumb̾e.¬
D qui peccantẽ laudibꝰ ꝓsequunt᷑. extine̾¬
tum sub u̾boꝵ suoꝵ aggere abscondt̃¬

Expanded text:
usque ad inverecundiam publicae perpetratiousque ad inverecundiam publicae perpetrationis aperitur. Sepulturae vero aggere premitur, qui in perpetratione nequitiae etiam usu gratia, non solum in occultis, sed etiam in apertis iniquitatibus mortuos, et mole pravae consuetudinis pressos, respectus sui lumine illQuartum vero mortuum Redemptor noster nuntiantibus discipulis agnoscit, nec tamen suscitat, quia valde difficile est, ut is quem post usum malae consuetudinis etiam adulantium linguae excipiunt, a mentis suae morte revocetur, de quo et bene dicitur: Sine mortuos sepelire mortuos suos . Mortui enim mortuum sepeliunt, cum peccatores peccatores favoribus premunt. Quid enim est aliud peccare, quam occumbere? Sed qui peccantem laudibus efferunt, exstinctum sub verborum suorum aggere abscond
Abbreviated transcription (Latin):
Cuirei hoc det̾ius accidit qđ ei multor
similiũ lingua consentit: cum multi etiã
male gesta laudibꝰ exaggerant: Curari¬
aut̃ uulnꝰ negligit᷑: qđ dignũ p̃mio lau¬
dis uidet᷑: Undde bene ꝑ salomonẽ dicit᷑
fuimi: si te lacꝰ tauerint peccatores. ne
adquiescas eis: Peccatores etenim lacꝰtant:
cum irł ꝑpetranda mala blandimentis
inferunt ⁊ ł ꝑpetrata fauoribꝰ extollun̾s
An ñ lac̾tat᷑ de qͦ ꝑ psalmistã dr⁊ qͣm lau
dat᷑ peccator in desideriis animȩ suȩ.¬
⁊ qui iniqua gerit benedicit᷑ ͤ Sciendũ
qͦq ẽ. qđ tres illi modi peccantiũ iuxta
descensus sui ordinem faciliꝰ corrigunt᷑:
quartꝰ uͦ iste. difficiliꝰ emendant᷑ Unde
⁊⁊ redemptor ñr ꝓuellam in domo᷑ iuue¬
nem extra portam: in sepulchro autẽ la¬
zarum suscitat: Adhuc quippe in domo
mortuus iacet: qui latet in peccato Iam
quasi extra portam educit᷑: cuiꝰ iniquitas

Expanded text:
Cui rei hoc deterius accidit, quod ei multorum Cui rei hoc deterius accidit, quod ei multorum similium lingua consentit, cum multi etiam male gesta laudibus exaggerant: umio laudis videtur: unde per Salomonem dicitur: Fili, si te lactaverint peccatores, ne acquiescas eis . Peccatores etenim lactant, cum vel perpetranda mala blandimentis inferunt, vel perpetrata favoribus extollunt. An non lactatur de quo per Psalmistam dicitudatur peccator in desideriis animae suae; et iniquus benedicitur? Sciendum quoque est, quod tres illi modi peccantium juxta descensus sui ordinem facilius corriguntur; quartus vero iste difficilius emendatur. Unde et Redemptor noster puellam in domo , juvenem extra portam , in sepulcro autem Lazarum suscitat. Adhuc quippe in domo mortuus jacet, qui latet in peccato. Jam quasi extra portam educitur, cujus iniquitas
Abbreviated transcription (Latin):
tuus sum: Id. ẽ. in ipsa occulta ꝑpetra¬
tione peccati÷ cur a carnis uita mortifi¬
care me nolui: E gressus ex ut̾o ñ statĩ
exii ÷ cur me tc̃ saltim ꝑditum ñ cognouis
Perisset quippe in suo iudicio: si se ꝑditũ
cognouisset Quare exceptus genibꝰ
Id ÷ etiam pꝰ aꝑtam culpam. cur me adhuc
in illa etiam consuetudo suscepit: ut
ualentiorẽ ad nequitiã me redderet. &
prauis usibꝰ sustinens foueret : Cur lacꝰtatꝰ
uberibꝰ: Id ÷̃ postꝗͣ. in culpȩ ẽsuetudinẽ
ueniꝰ: cur me ad atrociorẽ nequitiam. uel
falsȩ spei fiducia. uł lacꝰte misere desꝑatio¬
nis enitriu: Cum enim culꝑa in usum
qͣt uicibꝰ prauȩ frequentationis astringit᷑:
quasi tot uinculis ad mentẽ ligat᷑ Unde
fit ut eneruis animus cum solui ñ ualet:
ad quȩdam se solatia false consolationis
inclinet: quatinꝰ uenturũ iudicem tantȩ
sibi miscdiȩ spondeat᷑: ut eos ȩtiam quos
arguendos inuenerit penitꝰ ñ occidat :

Expanded text:
tuus sum? id est, in ipsa occulta perpetratione peccati, cur a carnis vita mortificare me nolui? Egressus ex utero non statim exii, cur me tunc saltem perditum non cognovi? Perisset quippe in suo judicio, si se perditum cognovisset. Quare exceptus genibus? id est, etiam post apertam culpam, cur me adhuc in illa etiam convalentiorem ad nequitias redderet, et pravis me usibus sustinens foveret? Cur lactatus uberibus? id est, postquam in culpae consuetudinem veni, cur me ad atrociorem nequitiam, vel falsae spei fiduciam, vel lacte miserae desperationis enutrivi? « Cum enim culpa in usum quot vicibus pravae frequentationis astringitur, quasi tot vinculis ad mentem ligatur.  Vet. XXIX.  Unde fit ut enervis animus, cum solvi non valet, ad quaedam se solatia falsae consolationis inclinet; quatenus venturum judicem tantae sibi misericordiae spondeat, ut eos etiam quos arguendos invenerit penitus non occidat.
Abbreviated transcription (Latin):
intima de ȩteͬnitate roboramur S dum
int̾acta sublimia uitia quȩdam parua
retinemꝰ: quasi chananeum uiuere in t̾s
quia hoc ipsum uitium qđ subigere nͣ
possumꝰ ÷ ad usum nr̃e utilitatis humilit̾
retorquemꝰ: ut eo de se mens ⁊ in sũmis
uilia sentiat: qͦ suis uiribꝰ etiam parua
quȩ appetit ñ expugnat. Unde bene
rursum scriptum est: Hȩ sunt gentes
quas dñs dereliquit: ut erudiret in eis
isrłem: Adhoͤ namq quȩdam minima
uitia nr̃a retinent᷑ : ut se se nr̃a intentio
sollicitã in certamine semꝑ exerceat.
& eo de uictoria ñ suꝑbiat. qͦ uiuere
in se hostes conspiẽ a qͥbꝰ adhuc uinci for¬

Expanded text:
intima de aeternitate roboramur. Sed dum intima de aeternitate roboramur. Sed dum inter acta sublimia vitia quaedam parva retinemus, quasi Chananaeum vivere in terra quia hoc ipsum vitium, quod subigere non possumus, ad usum utilitatis nostrae humiliter retorquemus, ut eo de se mens et in summis vilia sentiat, quo suis viribus etiam parva quae appetit non expugnat; unde bene rursum scriptum est: Hae sunt gentes, quas Dominus dereliquit, ut erudiret in eis Israel. Ad hoc namque quaedam minima nostra vitia retinentur, ut sese nostra intentione sollicita in certamine semper exerceat, ut eo de victoria non superbiat, quo vivere in se hostes conspicit, a quibus adhuc vinci for
Abbreviated transcription (Latin):
auetori uictoriam tribuat. in his quȩ
subigere fortiter ualet Unde bene dr̃¬
huiꝰ nocꝰtis caligine tenebrant᷑: quando
⁊ hii qui magnis iam uirtutibꝰ splendent ÷
adhuc de obscuritate culpȩ aliquid reni¬
tentes sustinent. ut etiam magna uitae
claritate luceant: et tamen adhuc noctis
reliquias nolentes trahant: Qđ ad hoc
sicut dictum ẽ agit᷑ : ut mens ꝓficiens
ad uirtutẽ iusticiȩ sua meliꝰ infirmitate
roboret᷑: & inde ueriꝰ in bonis luceat.
unde eam etiam nolentẽ parua rep̃hen¬
sibilia humilit̾ obseurant: Unde & bene
cum isr łitieo ppło ꝑ cepta reꝓpmissionis
t̾ra partiret᷑: effraim tribui chananeus ꝗ¬
ppłs occisus. s factꝰ tributariꝰ dr⁊ sicut
scriptum est: Habitauit chananeus in
medio effraim tributariꝰ Quid enim cha¬
naneus gentilis uidelicet ppłs ⁊ nͥ uitium
signat.  sepe in magnis uirtutibꝰ t̾rã
repromissionis ingredimur: quia spe

Expanded text:
auctori victoriam tribuat in his quae auctori victoriam tribuat in his quae subigere fortiter valet. Unde et jus noctis caligine tenebrantur, quando et hi qui magnis jam virtutibus splendent, adhuc de obscuritate culpae aliquid renitentes sustinent, ut etiam magna vitae claritate luceant, et tamen adhuc noctis reliquias nolentes trahant. Quod ad hoc, sicut dictum est, agitur, ut mens proficiens ad virtutem justitiae suae, melius infirmitate roboretur; et inde veunde eam etiam nolentem parva reprehensibilia humiliter obscurant. Unde et bene cum Israelitico populo percepta repromissionis terra partiretur, Ephraim tribui Chananaeus non occisus, sed factus tributarius dicitur, sicut scriptum est: Habitavit Chananaeus in medio Ephraim tributarius . Quid Chananaeus, gentilis videlicet populus, nisi vitium signat? Et saepe in magnis virtutibus terram repromissionis ingredimur, quia spe
Abbreviated transcription (Latin):
cingi in diumo seruitio ꝓperat. qͥd aliud
qua se contra antiqui adu̾sarĩ certam̃
parat ⁊ ut liber in certamine ictꝰ suscipiat.
qui quictus sub tirannide in captiuitate
ea quȩ mundi sunt mente calcant. & ea
quȩ dĩ sunt plena intentione desiderant ⁊̃
leuiathan ẽtra se suscitant: quia eiꝰ malieiã
inuestigatione suȩ conu̾sionis inflãmant:
Nam qui eiꝰ uoluntati subiecti sunt: quasi
quieto ab illo iure possident᷑. Et suꝑbus
eorum rex quasi quadam securitate ꝑfruit᷑.
dum eor cordibꝰ inconcussa potestate dñat᷑.¬
.xXUII.Quare quoꝵ dã mentes in se¬
qͥbꝰ dam uitiis plene resiftere nequeant:¬
epe mens quȩ adu̾sa multa & fortia
suꝑat: unum in se & fortasse minimũ
quauis magna intentione inuigilet
non expugrat: Qđ diuina nimirũ dispen¬
satione agit᷑ ⁊ ne ex omni parte uirtitibꝰ
splendens in elationẽ subleuet᷑: ut dũ
in se paruũ quid rep̃hensibile uidet. s tñ
hoc subigere ñ ualet ÷ nequaꝗͣ. sibi sed

Expanded text:
cingi in divino servitio properat, quid aliud quam se contra antiqui adversarii certamen parat? ut liber in certamine ictus suscipiat, qui quietus sub tyrannide in captivitate ea quae mundi sunt mente calcant, et ea quae Dei sunt plena intentione desiderant, Leviathan contra se suscitant, quia ejus malitiam instigatione suae conversationis inflammant. Nam qui ejus voluntati subjecti sunt, quasi quieto ab illo jure possidentur, et superbus eorum rex quasi quadam securitate perfruitur, dum eorum cordibus inconcussa potestate d◊XXVII. Quare quorundam mentes quibusdam vitiis plene resistere nequeantepe mens, quae adversa multa et fortia superat, unum in se, et fortasse minimum, quamvis magna intentione invigilet, non expugnat. Quod divina nimirum dispensatione agitur, ne ex omni parte virtutibus splendens, in elatione sublevetur; ut dum in se parvum quid reprehensibile videt, et tamen hoc subigere non valet, nequaquam sibi, sed
Abbreviated transcription (Latin):
redeunt: quo se in eis corruisse altꝰ erubesc̃t
Et semꝑ uirtutes ad suꝑna subleuant:s
ñnumꝗͣ. quidã dum tumorẽ de uirtute
concipiunt ⁊ ꝑ ipsum tramitẽ ascensionis
cadunt: Iuia gͦ potestas diuinȩ irȩ mini¬
me cognoscit᷑: in cuncꝰtis necesse ẽ. ut sine

Expanded text:
redeunt, quo se in eis corruisse altius erubescunt. redeunt, quo se in eis corruisse altius erubescunt. Et semper virtutes ad superna sublevant; sed nonnunquam quidam dum tumorem de virtute concipiunt, per ipsum tramitem ascensionis cadunt. Quia ergo potestas divinae irae minime cognoscitur, in cunctis necesse est ut sine
Abbreviated transcription (Latin):
comedebat: cum dicebat. Fuert̾ michi
lacrimȩ meȩ panis: Lucꝰ tu enim suo anima
pascit᷑: cum ad suꝑna gaudia flendo subꝰ¬
ustos cum diuina subito flagella corri¬
piunt: auetoris su se gr̃am offendisse
gaudeant: eorum tamen tepidam mentẽ
correptio ipsa ꝑturbat ÷ ne malũ quod
tolerant. ñ pia ꝑcussio disciplinȩ sit: sed
animadu̾sio iuste uindictȩ: Quod bene
dispensatio obscuris suꝑ nos dispositionibꝰ¬
emicans. sepe unde estimat᷑ deserere. inde
nos recipit : &t unde ꝰ reciꝑe credit᷑. in de
derelinquit: ut plerũq hoc fiat gr̃a qđ ira
di cit᷑: & hoc aliquando ira sit qd̾ gr̃a putat᷑
Nonnullos enim flagella corrigunt: r̃gullos
ad impatientiȩ uesaniam ꝑducunt Et alios
ꝓsꝑa quia demulcent ab insania mitigant:
alioᷤ quia eleuant funditꝰ ab omni spe conu̾¬
sionis eradicant: Cuncꝰtos aut̃ uitia ad ima
ꝑtrahunt: s tamen quidã eo ab his facilius

Expanded text:
comedebat, cum diceret: Fuerunt mihi comedebat, cum diceret: Fuerunt mihi lacrymae meae panes . Luctu enim suo anima pascitur, cum ad superna gaudia flendo subuos cum divina subito flagella corripiunt, auctoris sui se gratiam offendisse gaudeant, eorum tamen trepidam mentem correptio ipsa perturbat; ne malum quod tolerant, non pia percussio disciplinae sit, sed animadversio justa vindictae. Quod bene dispensatio obscuris super nos dispositionibus, saepe unde aestimatur deserere, inde nos recipit; et unde nos recipere creditur, inde derelinquit; ut plerumque hoc fiat gratia, quod ira dicitur, et hoc aliquando ira sit, quod gratia putatur. Nonnullos enim flagella corrigunt, nonnullos ad impatientiae vesaniam perducunt; et alios prospera quia demulcent, ab insania mitigant; alios quia elevant, funditus ab omni spe conversionis eradicant. Cunctos autem vitia ad ima pertrahunt: sed tamen quidam eo ab his facilius
Abbreviated transcription (Latin):
gabit: Quas nimiru cecitatis nr̃ȩ tene¬
bras cumstudiose conspicimꝰ: mentẽ ad
lamenta ꝓuocamꝰ: Flet enim cecitatẽ quã
foris patit᷑: si humilit̾ meminit qđ de
ut in ipsis piis fletibꝰ illa interni gaudii
claritas erumpat: & mens quȩ priꝰ in
torpore ceca iacuerat᷑: ad inspectionem
fulgoris intimi suspiriis uegetata ẽua¬
lescat. Unde bene sequit᷑. Anteqͣ. comeda
suspiro: Comedẽ namq ẽ animȩ. supernȩ
lucis ẽtemplationibꝰ pasci Suspirat ergo
antequã comedat: quia priꝰ gemitu tribula¬
tionis afficit᷑ ⁊ & postinodũ contemplationis
refettione saciat᷑: Nisi enim susptrat non
comedit: quia qui se in hoc exilio ꝑ desidĩoꝵ
cȩlestium lamenta ñ humiliat : int̾nȩ patriȩ
gaudia ñ degustat: Aueritatis enĩ pabulo
ieiuni sunt: qui in hac ꝑ egrmationis ino¬
pia letant᷑: Suspirat aut̃ qui cõmedit qr
quos amor ueritatis afficit ⁊ etiã refectio
contemplationis pascit: Suspirans ꝓpħa

Expanded text:
it, quas nimirum caecitatis nostrae tenebras cum studiose conspicimus, mentem ad lamenta revocamus; flet enim caecitatem quam foris patitur, si humiliter meminit, quo de uclaritas erumpat; et mens, quae in torpore prius caeca jacuerat, ad inspectionem fulgoris intimi suspiriis vegetata convalescat. Unde bene sequitur: CAs. --Comedere namque est animae, supernae lucis contemplationibus pasci. Suspirat ergo antequam comedat, quia prius gemitibus tribulationis afficitur, et postmodum contemplationis refectione satiatur. Nisi enim suspiret, non comedit; quia qui se in hoc exsilio per desideriorum coelestium lamenta non humiliat, aeternae patriae gaudia non degustat. A veritatis enim pabulo jejuni sunt, qui in hac peregrinationis inopia laetantur. Suspirat autem qui comedit, quia quos amor veritatis afficit, etiam refectio contemplationis pascit. Suspirans Propheta
Abbreviated transcription (Latin):
piscunt: ut sicut in scło ipsi nil appetunt.
ita iam a scło nulla obligatione teneant᷑.
Et plerumq contingit: ut iam homo
mundũ mente ñ teneat᷑ : s tam᷑ mundus
hominẽ suis occupationibꝰ abstringat.
Et ipse quidẽ mundo iam mortuus est:
s ipsi mundꝰ adhuc mortuus ñ ẽ. Quasi
enim uiuus ad huc mundus eũ c̃spicit:¬
dum alio intentũ in suis acꝰ tionibꝰ raꝑe
scłm ꝑfecte despiceret ÷ & talem se facꝰtũ
uidet quẽ iam hoc scłm concupiscere õĩno¬
ñ posset: ruptis huiꝰ uitȩ uincłis liber
dicit: Alichi mundꝰ crueifixus ẽ : & ego
mundo: Mundus quippe ei crucifixus
fuerat: quia hẽ cordi suo iam mortuu᷑
ñ amabat: Sed & seipsum mundo cru-¬
cifixerat: quia talem se ei ex hib̾e studu¬
it ⁊ ut ab eo quasi mortuus ẽ ctipisci non

Expanded text:
piscunt, ut sicut in saeculo ipsi nihil appetunt, piscunt, ut sicut in saeculo ipsi nihil appetunt, ita jam a saeculo nulla obligatione teneantur. Et plerumque contingit ut homo mundum mente non teneat, sed tamen mundus hominem occupationibus astringat. Et ipse quidem mundo jam mortuus est, sed ipsi mundus adhuc mortuus non est. Quasi enim vivus adhuc mundus eum cdum alio intentum in suis actionibus raperelum perfecte despiceret, et talem se factum videret, quem jam hoc saeculum concupiscere omnino non posset, ruptis hujus vitae vinculis, liber dicit: Mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Mundus quippe ei crucifixus fuerat, quia hunc, cordi suo jam mortuum, non amabat. Sed et seipsum mundo crucifixerat, quia talem se ei exhibere studuit, ut ab eo quasi mortuus concupisci non
Abbreviated transcription (Latin):
elecꝰti: quia uł punire flendo ñ desinunt
quȩ deliquer̃ ⁊ uł graui se merore affici¬
unt. quia longe huc a facie conditoris ꝓ¬
iecꝰti. adhuc in ęt̾nȩ patriȩ gaudiis ñ st̃:
De quorꝗ corde bene ꝑ salomonẽ dr̃ Cor
qđ nouit a maritudmnẽ animȩ suȩ : in
gaudio eiꝰ ñ miscebit᷑ extraneus: In amari¬
tudine namq sunt & corda reproboꝵ:
quia ipsis etiam prauis suis desideriis
affligunt᷑: S eandem amaritudinẽ nesci¬
unt: quia pensare qđ flere debuerant
sponte sua excecati ñ possunt: At contra¬
cor bonorꝗ amaritudinẽ suam nouit: qͥa
erumpnã exilii qua ꝓiecꝰtꝰ lacerat᷑ intel¬
ligit ÷ & quã sint tranquilla quȩ ꝑdidit.¬
⁊ quã confusa in quibꝰ cecidit sentit
S hoc amaricatũ cor ad gaudium suum
quandoq reducet᷑ ł atq in eiꝰ gaudio ex¬
traneus ñ miscet᷑: quia is qui ncͣ ab hoc
remanebit: Hii itaq qui in amaritudine
animȩ sunt. mori mundo funditꝰ concu¬

Expanded text:
elinquentes punire flendo non desinunt quae deliquerunt. Gravi se moerore afficiunt, quia longe huc a facie Conditoris projecti, adhuc in aeternae patriae gaudiis non sunt. De quorum corde bene per Salomonem diciturquod novit amaritudinem animae suae, in gaudio illius non miscebitur extraneus . In amaritudine namque sunt et corda reproborum, quia ipsis etiam pravis suis desideriis affliguntur; sed eamdem amaritudinem nesciunt, quia pensare quod tolerant, sponte sua excaecati ncor bonorum amaritudinem suam novit, quia aerumnam exsilii in qua projectum laceratur intelligit, et quam sint tranquilla quae perdidit, quam confusa in quibus cecidit sentit. Sed hoc amaricatum cor ad gaudium suum quandoque reducetur, atque in ejus gaudio extraneus non miscebitur, quia is, qui nunc ab hoc remanebit. Hi itaque qui in amaritudine animae sunt, mori mundo funditus concu
Abbreviated transcription (Latin):
quindeci memorant᷑: tempꝰ quidem uitȩ
creuit ab illo termino quo mori ipse mere¬
bat᷑: Nam diuina dispositio eiꝰ dempꝰ tẽ
presciit: quo hc̃ postmnodũ ex p̃senti utt
subtraxit: Cum gͦ ita sit quid ÷ qđ dictt᷑
quia iniqui sunt sublati ante tempꝰ suũ.
nͥ qđ om̃s qui p̾sentem uitã dilig̃t. longiora
sibi eiꝰdem uitȩ spacia ꝑmittunt  S cum
eos mors suꝑueniens a p̃senti uita subͣthit:
eorum uitȩ spacia quȩ sibi longiora quasi
in cogitatione tendere consueuerant.

Expanded text:
quindecim memorantur, tempus quidem vitae quindecim memorantur, tempus quidem vitae crevit ab illo termino quo mori ipse merebatur. Nam divina dispositio ejus tempus tunc praesciit, quo hunc postmodum ex praesenti vita subtraxit. Cum ergo ita sit, quid est quod dicitur, quia iniqui sublati sunt ante tempus suum, nisi quod omnis qui praesentem vitam diligit longiora sibi ejusdem vitae spatia promittunt? Sed cum eos mors superveniens a praesenti vita subtraxit, eorum vitae spatia, quae sibi longiora quasi in cogitatione tendere consueverant,
Abbreviated transcription (Latin):
qđ iniqui ex p̃senti scło ante tempꝰ ꝓpriũ
subtrahant᷑: Om̃pe enim ds & si plerũq
mutat sententiam: c̃silium num ꝗͣ Co
seiendum quia creans ⁊ ordinans nos.
om̃p̃e ds. urxta singłoꝵ meritã. dispo¬
nit & terminũ: ut uł malus ille breuiter
uuiat. ne multis bene agentibꝰ noceat ⁊ ut
bonꝰ iste diutiꝰ in hac uita subsistat. ut mul¬
tis beni oꝑis adiutor existat: uł rursum
malus longiꝰ differat᷑ in uita. ut pͣuia adhuc
oꝑa augeat: ex quoꝵ demptatione purgati
iusti uerius uiuant: uł bonꝰ eitiꝰ subtrahaᷤ
ne si hic diu uixerit eiꝰ innocentiã malieia
corrumpat: Sciendum tam̃ quia benignitas
di ẽ. peccatoribꝰ spacium pęnitentiȩ largiis
s quia accepta tempora ñ ad fruetũ pęm¬
tentiȩ. ad usumuͦ iniquitatis uertunt᷑. qd
a diuina misccłia mereri pot̾ant amittunt
mortẽ p̾sciat qͦ eiꝰ uita terminat᷑: nec alio
in tempore quisꝗͣ mori potuit. nͥ ipso quo
morit᷑. Nam si erechiȩ anni additi ad uitã

Expanded text:
o ante tempus proprium subtrahantur. Omnipotens enim Deus etsi plerumque mutat sententiam, consilium nunquam. Eo ergo scitur. Sed sciendum quia creans et ordinans nos omnipotens Deus, juxta singulorum merita, disponit et terminos, ut vel malus ille breviter vivat, ne multis bene agentibus 506 noceat; vel bonus iste diutius in hac vita subsistat, ut multis boni operis adjutor existat; vel rursum malus longius differatur in vita ut prava adhuc opera augeat, ex quorum tentatione purgati justi verius vivant; vel bonus citius subtrahatur, ne si hic diu vixerit, ejus innocentiam malitia corrumpat. Sciendum tamen quia benignitas Dei est peccatoribus spatium poenitentiae largiri. Sed quia accepta tempora non ad fructum poenitentiae, sed ad usum iniquitatis vertunt, quod a divina misericordia mereri poterant amittuntmortem praesciat, quo ejus vita terminatur, nec alio in tempore quisquam mori potest, nisi ipso quo moritur. Nam si Ezechiae anni additi ad vitam
Abbreviated transcription (Latin):
intendit om̃ibꝰ ut assit singulis: sic ad ÷
singulis. ut simul om̃ibꝰ numꝗͣ. desit
Nam ⁊ si. quosdã deserit peccantes deserit:
implet ut ext̾iora circumdet: Sic summa
regit. ut ima ñ deserat: sic unis presens ẽ.
ut a suꝑioribꝰ ñ recedat Sic latet in sua
specie ut tamen cognoscat᷑ in oꝑatione:
sic cognose it᷑ in suo oꝑ e. ut tam̃ comp̃hendi
ñ ualeat a cognoscentis estimatione: Sic ad ÷
ut uideri nequeat: sic uideri ñ ualet. ut tam̃
eiꝰ p̾sentiam ipsa sua iudicia testent᷑. Sie se
nob̾ intelligendum p̾bet. ut tam̃ ipsum nob̾
radium suę cognitionis intellecꝰtꝰ obnubilet:
⁊ rursum sic caligine nos ignorantiȩ repͥmit.
ut tam̃ menti nr̃ȩ radiis suȩ claritatis int̾¬
minet: quatenꝰ ⁊ subleuata quippiã uideat.
& reuerb̾ata contremiscat: & quia eũ sicuti
ẽ uidere ñ pot̃. aliquatenꝰ uidendo cognoseat.

Expanded text:
intendit omnibus, ut adsit singulis; sic adest singulis, ut simul omnibus nunquam desit? Nam etsi quosdam peccantes deserit, implet ut exteriora circumdet; sic summa regit, ut ima non deserat; sic imis praesens est, ut a superioribus non recedat; sic latet in sua specie, ut tamen cognoscatur in operatione; sic cognoscitur in suo opere, ut tamen comprehendi non valeat a cognoscentis aestimatione; sic adest, ut videri nequeat; sic videri non valet, ut tamen ejus praesentiam ipsa sua judicia testentur; sic se nobis intelligendum praebet, ut tamen ipsum nobis radium sui intellectus obnubileet rursum sic caligine nos ignorantiae reprimit, ut tamen menti nostrae radiis suae claritatis intermicet, quatenus et sublevata quippiam videat et reverberata contremiscat; et quia eum sicuti est videre non potest, aliquatenus videndo cognoscat.
Abbreviated transcription (Latin):
etiam pondꝰ caloris: sic dampnatis ⁊ una
ẽ gehenna quȩ afficit: ettam̃ ñ una om̃s
qualitate comburit: quia qđ hic agit
dispar ualitudo corp orꝙ: hoc illic exhibet
dispar causa meritoꝵ: Quomͦ gͦ nullus
inesse ordo suppliciis dr ⁊ in quibꝰ ꝓfecꝰto
quisq iuxta modũ culpȩ cruciaturᷤ s
sc̃s uir postꝗͣ. umbrã mortis intulit᷑. qͣnta¬

Expanded text:
etiam pondus caloris, sic damnatos et una etiam pondus caloris, sic damnatos et una est gehenna, quae afficit, et tamen non una omnes qualitate comburit; quia quod hic agit dispar valetudo corporum, hoc illic exhibet dispar causa meritorum. Quomodo ergo nullus inesse ordo supplicii dicitur in quibus profecto quisque juxta modum culpae cruciatur? Sed sanctus vir, postquam umbra
Abbreviated transcription (Latin):
sũmã meritoꝵ acꝰta cdirimerent: nequaꝗ.
iudex uemens dicꝰ turum se messoribꝰ esse¬
ad comburendũ ligare ẽ. hos qui ȩterno
igni tradendi sunt. pares paribꝰ sociare.
ut quos similis culpa inquinat. par etiam
pęna constringat : & qui nequaꝗͣ dispari
iniquitate polluti sunt. neqͣꝗͣ. dispari tor¬
mento crucient᷑: quatenꝰ simul dampnatio
conterat. quos simul elatio subleuat᷑. qͦsq
ñ dissimilit᷑ dilatauit ambicio. ñ dissimilis
afflicꝰtio angustet: & par cruciet flamini
supplicii: qͦs igne luxuriȩ par succendit
flamina peccati Sicut in domo patris
mansiones multȩ sunt ꝓ diu̾sitate uirtu¬
tis: sic dampnatos diu̾so supplicio gehenns
ignibꝰ subicit disparilitas criminis: Iuȩ
scilicet gehenna quãuis cuncꝰtis una sit:
ñ tam̃ cuncꝰtos una eademq qualitate
succendit: Nam sic̃ uno sole om̃s tangm᷑
nec tamen sub eo uno ordine om̃s estuant
quia iuxta qualitatẽ corporis sentitur

Expanded text:
summam meritorum acta dirimerent, nequaquam judex veniens ad judicium se messoribus pead cigni tradendi sunt pares paribus sociare, ut quos similis culpa inquinat par etiam poena constringat, et qui nequaquam dispari iniquitate polluti sunt, nequaquam dispari tormento crucientur: quatenus simul damnatio conterat quos simul elatio sublevabat; quosque non dissimiliter dilatavit ambitio, non dissimilis afflictio angustet, et par cruciet flamma supplicii quos in igne luxuriae par succendit flamma peccati. Sicut enim in domo patris mansiones multae sunt pro diversitate virtutis, sic damnatos diverso supplicio gehennae ignibus subjicit disparilitas criminis; quae scilicet gehenna quamvis cunctis una sit, non tamen cunctos una eademque qualitate succendit. Nam, sicut uno sole omnes tangimur, nec tamen sub eo uno ordine omnes aestuamus, quia juxta qualitatem corporis sentitur
Abbreviated transcription (Latin):
debito constringaris: qui tam̃ ñ c̃stringit᷑
si qd debet soluere ñ morat᷑ Ubi et recᷤ te
iusticia iudicantis dampnat: Quȩ adhuc
subtilius loca describunt᷑: cum dr. Terra
miseriȩ ⁊ tenebraꝵ: Miseria ad dolorem ꝑ¬

Expanded text:
debito / constringaris! Qui tamen non constringitur, qui, quod debebat, solvere non moratur. Ubi et recte suiustitia iudicantis damnat. Quae adhuc subtilius loca describuntur, cum dicitur: terra miseri
Abbreviated transcription (Latin):
ira temꝑatur: isti cum se impeti redarguti¬
one c̃spiciunt: gladium ꝑcussionis credt̃:
quia dum ꝑ correptionis uocẽ culpa detegit᷑:
p̾sentis głe opinio fȩdat᷑ Hinc quippe in
laude iusti ꝑ salomonẽ ueritas dic̃ Doce
iustum: & festinabit acciꝑe: H ine prauorꝓ
contumaciã despicit dicens: Qui erudit
derisorem: ipse sibi facit in iuriã Nam fit
plerumq ut cum correcꝰta in se mala defen¬
dere nequeunt: ex uerecundia peiores fiañ:
ac sic in sua defensione suꝑbianttut quȩdã
uitia ẽtra uitam corripientis exquirant:¬
⁊ eo se criminosos ñ existimant: si crimina
&e aliis imponant: Quȩ eum uera inuenire
nequeunt fingunt: ut ipsi quoq habeant
qd ñ impari iusticia increꝑare uideant᷑:
Unde & sophar quia quasi irrideri se ꝑ
increpationẽ doluit̃ ꝓtinus mentiendõ
m̃s: & mundꝰ sum in conspecꝰ tu tuo Qub.

Expanded text:
ira temperatur; isti cum se impeti redargutiira temperatur; isti cum se impeti redargutione conspiciunt, gladium percussionis credunt, quia dum per correptionis vocem culpa detegitur, praesentis gloriae opinio foedatur. Hinc quippe in laude justi per Salomonem dicit Veritas: Doce justum, et festinabit accipere . Hinc pravorum contumaciam despicit, dicens: Qui erudit derisorem, ipse sibi facit injuriam . Nam fit plerumque ut cum correpta in se mala defendere nequeunt, ex verecundia pejores fiant; ac sic in sua defensione superbiant, ut quaedam vitia contra vitam corripientis exquirant; et eo se criminosos non aestimant, si crimina et aliis imponant. Quae cum vera invenire nequeunt, fingunt, ut ipsi quoque habeant quod non impari justitia increpare videantur. Unde et Sophar, quia quasi irrideri se per increpationem doluit, protinus mentiendo smeus, et mundus sum in conspectu tuo. 4.
Abbreviated transcription (Latin):
grauit᷑ tolerat. & silentium penã putat :¬
atq omne qđ rectum dr in auribꝰ eiꝰ durũ¬
sonat: quia cum uera uox prauoꝵ se atiribꝰ
admouet ⁊ memoriã culpa mordet: & in re¬
dargutione uitioꝵ qͦ intꝰ cognitione meis
tangit᷑. foras ad studium contradicꝰtionis
excitatur: Ferre uoc̃ẽ ñ ualet: quia tacta
in uulnere sui reatus dolet: & ꝑ hoc qđ
cialit᷑ suspicat᷑. Qd enim intꝰ egisse se
meminit: audire foras erubescit: Unde
mox se ad defensionẽ p̃parat: ut reatꝰ sui
uerecundiã ꝑ u̾ba praue refutationis
tegat: Sicut enimrecti de quibꝰdã quȩ
nisteriũ caritatis ȩstimant: sic ꝑu̾si ẽtumẽ¬
liã derisionis putant: Illi se ꝓtinꝰ ad obedi¬
entiam sternunt: isti ad insaniam suȩ defen¬
sionis erigunt᷑: illi correptionis adiutoriũ
uitȩ suȩ patrociniũ deputant᷑: ꝑ qđ dum
p̾sentis uitũ culpa corripit᷑. uent᷑i iudicis

Expanded text:
graviter tolerat, et silentium poenam putat graviter tolerat, et silentium poenam putat atque omne quod rectum diitratur, quia cum vera vox pravorum se auribus admovet, memoriam culpa mordet, et in redargutione vitiorum quo intus cognitione mens tangitur, foras ad studium contradictionis excitatur. Ferre vocem non valet, quia tacta in vulnere sui reatus dolet, et per hoc cialiter suspicatur. Quod enim intus egisse se meminit, audire foris erubescit. Unde mox se ad defensionem praeparat, ut reatus sui verecundiam per verba pravae refutationis tegat. Sicut enim recti de quibusdam quaenisterium charitatis aestimant, sic perversi contumeliam derisionis putant. Illi se protinus ad obedientiam sternunt, isti ad insaniam suae defensionis eriguntur. Illi correptionis adjutorium vitae suae patrocinium deputant, per quod dum praesentis vitae culpa corripitur, venturi judicis
Abbreviated transcription (Latin):
uitȩ debitam humilitatẽ putit & sepe
quia effecꝰtꝰ ꝓuidentiã sequit᷑: in sui fidii¬
cia mens eleuat᷑. Cumq adest qd deesse
egt̾is uid̾it: cogitatione tacita de magnitu¬
dine suȩ ꝓuisionis hilarescit: tantoq iam
a uera ꝓuisione longe fit: quanto ipsam
qͥ elationẽ quam patit᷑ nescit. Unde soller¬
⁊ semꝑ custodiȩ intentione pensandũ ẽ.
ne aut p̾pediens mentẽ foras se terrena
eura multiplicet⁊ aut saltim de eiꝰ modera¬
mine intꝰ se cogitatio exaltet: ut cũ diui¬
na iudicia temporali circumspectione
metuimꝰ ⁊ sempit᷑ni supplicia euadamus¬
lis qui duris responsionibꝰ correctores
suos uelut hostes exasperant: siue
e contra de bonis qui eos quasi pa¬
tres caritatis affectu honorant:¬
raui audire bona patient᷑ nequeusi:
& cum uitȩ em̃dationẽ negligunt:
ad u̾ba se responsionis accingunt:¬
dicit: libi soli placebunt homines. & cum
ta mens ut diximus. ueritatis sententias

Expanded text:
vitae debitam utilitatvitae debitam utilitatidentiam sequitur, in sui fiducia mens levatur. Cumque sibi adest quod deesse caeteris viderit, cogitatione tacita de magnitudine suae promissionis hilarescit; tantoque jam a vera provisione longe fit, quanto ipsam quoque elationem quam patitur nescit. Unde solerti semper custodiae intentione pensandum est, praepediens, foras se terrena cura multiplicet, aut saltem de ejus moderamine intus se cogitatio exaltet; ut cum divina judicia temporali circumspectione metuimus, sempiterni supplicia lis qui duris responsionibus correptores suos velut hostes exasperant sive econtra de bonis qui eos quasi patres caritatis affectu honorantravi audire bona patienter nequeunt, et cum vitae emendationem negligunt, ad verba se responsionis accingunt, Tibi soli tacebunt homines, et cum ta mens, ut diximus, veritatis sententias
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc in carne uiuentibꝰ funditꝰ cura car¬
nis abscidit᷑ : s ut discrete animo seruiat
temꝑat᷑: Nam quia sollicitos nose̾e ueritas
in crastinum ꝓhibet: hab̃i ut cũq curã
in p̾sentibꝰ ñ negat᷑: quã tendi ad tempꝰ
qđ sequit᷑ uetat Et nimirũ paulus cum
curam carnis fieri in c̾cupiscentia n sinit.
ꝓculdubio in necessitate concedit: Discre¬
tione g m dileraminis carnis cura frenm¬
da ẽ ut seruiat. & minime principet᷑: nec
quasi domina animũ uincat᷑: s subacta
m̃tis dominio quasi ancilla famulet᷑: ut
iussa assit. atq ad nutũ cordis repulsa dissi¬
liat: ut uix a tergo sc̃ȩ cogitationis appare¬
at: & numꝗͣ. contra faciem recꝰta cogitantis
tis metas eura carnis transeat : aut in eo
qd moderate exsequit᷑. de se p̾sumat: Sepe
uͦ animus fallit᷑ ⁊ ut qd s uoluptuose agit.
necessariũ suspicet᷑ : quatenꝰ om̃e qd̾ li̾bet

Expanded text:
adhuc in carne viventibus funditus cura caradhuc in carne viventibus funditus cura carnis abscinditur, sed ut discrete animo serviat temperatur. Nam quia sollin crastinum prohibet, habere utcunque curam in praesentibus non negat, quam tendi ad tempus quod sequitur vetat. Et nimirum Paulus, cum curam carnis fieri in concupiscentia non sinit, procul dubio in necessitate concedit: discretione ergo magni moderaminis carnis cura frenanda est, ut serviat et minime principetur, ne quasi domina animum vincat, sed subacta mentis dominio quasi ancilla famuletur, ut jussa adsit, atque ad nutum cordis repulsa dissiliat, ut vix a tergo sanctae cogitationis appareat, et nunquam contra faciem recta cogitantis tis metas cura carnis transeat, aut in eo quod moderate exsequitur, de se praesumat. Saepe vero animus fallitur, ut quod voluptuose appetit, necessarium suspicetur, quatenus omne quod libet
Abbreviated transcription (Latin):
tudinis animus accingit : torporẽ discutit ⁊
tantoq in cȩlestibꝰ desidĩo rapit᷑: ut pene
nil ex eo inferiꝰ remansisse uideat᷑. Ettam̃
cum ad carnis curam reducit᷑. sine qua p̃¬
sentis uitȩ uia nullomͦ expletur: ita hc̃
inferiꝰ depressum tenet i ac si adhuc de
suminis scire nulla ẽtigisset: Auditis
u̾bis cȩlestis oraculi. in amorẽ patriȩ celesti
erigit᷑. s resurgentȩ p̾sentis uitȩ studio:
sub terrenȩ curȩ aggere sepelit᷑: atqr in t̾ra
cordis nequaꝗͣ. suꝑnȩ spei semen ꝓficit᷑. qͥa
cogitationis intime spina densescit. Quã
uidelicet spinã: ꝑ semetipsã ueritas manu
sc̃ȩ exhortationis eradicat dicens: Nolite
solliciti e̾e̾ in crastinum Contra hanc qͦq
ꝑ paulũ dr: Carnis curam ne feceritis in
c̃cupiscentiis: S in his nimirũ ducis a
militis u̾bis agnouimus: quia tunc ab ea
mortifero uulnere animus pungit᷑ : cuͦ me
mensurȩ equitas ñ tenet᷑. Neq enĩ mortali

Expanded text:
tudinis animus accendit, torporem discutit, tantoque in coelestibus desiderio rapitur, ut pene nil ex eo inferius remansisse videatur. Et tamen cum ad carnis curam reducitur, sine qua praesentis vitae via nullomodo expletur, ita hunc inferius depressum tenet, ac si adhuc de summis nulla contigisset. Auditis verbis coelestis oraculi in amorem patriae coelestis erigitur, sed resurgente praesentis vitae studio, sub terrenae curae aggere sepelitur; atque in terra cordis nequaquam supernae spei semen proficit, quia cogitationis infimae spina densescit. Quam videlicet spinam per semetipsam Veritas manu sanctae exhortationis eradicat, dicens: Nolite solliciti esse in crastinum . Contra hanc quoque per Paulum dicitur: Carnis curam ne feceritis in concupiscentiis . Sed in his nimirum ducis et militis verbis agnoscimus, quia tunc ab ea mortifero vulnere animus pungitur, cum in ea mensura aequitatis non tenetur. Neque mortali
Abbreviated transcription (Latin):
accipimꝰ. bene uiuendi studio maloꝵ. ul¬
tricia tormenta fugiamus: Hinc quippe
ꝑ salomonẽ dr Qdcumq pot̾ manꝰ tua
facere. instant᷑ oꝑare: quia nec opus. nec
ratio. nec scientia. nec sapientia. erit apud

Expanded text:
accipimus, bene vivendi studio malorum ulaccipimus, bene vivendi studio malorum ultricia tormenta fugiamus. Hinc quippe per Salomonem dicitur: Quodcumque potest manus tua facere, instanter operare, quia nec opus nec ratio nec sc