comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. q̃ dñt facite: q̃ aũ faciũt. facẽ no¬
lite. Pꝰ pausatioĩs qͥetẽ itm surg̃ ãius
ad laborẽ u̾colligat botͦs de uineiᷤ en¬
gaddi. ñ de uinea sodomoꝵ: de iui. sor̃ ñ
desuburbanis gomorre: ut inter
ubera sua comportet mirre fascicłos:
ut in agro booꝵ recipiat spicas que
messoꝵ manus effugerant. De ui¬
neis engaddi & deuinea sorech am¬
mus botros colligit: cum fructꝰ
penitentium ce electorum p̃mia
requirit. Engaddi fons hedi: sorecb
In hoc fonte qui descendunt hedr:
ascendunt agni nouelli. Infonte
compunctionis abluunt᷑ sordes
carnis abluitur fetor hedi. idest
uoluptas peccati: hedi petulantia
idest carnis luxuria. Exuineis en¬
gaddi uinum bonum. ex uinea so¬
recb. uinum optimum. illo mne̾ti¬
antur cari. isto kim̃. Illud aqua
purum. illud ad buc turbatur fere
naturali idest uoluptate carnali
istud uͦ ñ turbatur etiam qualibet
tribulatione temꝑali: illud ueteñ
uasorum retinet saporem idest me¬

Expanded text:
 dicunt facite, quae autem faciunt, facere nolite . Post pausationis quietem iterum surgit animus ad laborem, ut colligat botros de vineis Engaddi , non de vinea Sodomorum; de vinea Sorec, non de suburbanis Gomorrhae: ut inter ubera sua comportet myrrhae fasciculos, ut in agro Boos recipiat spicas, quae messorum manus effugerant . De vineis Engaddi, et de vinea Sorec animus botros colligit, cum fructus poenitentium vel electorum praemia requirit. Engaddi, fons haedi; Sorec In hunc fontem qui descendunt haedi, ascendunt agni novelli. In fonte etenim compunctionis abluuntur sordes carnis, abluitur fetor haedi, id est voluptas peccati, haedi petulantia, id est carnis luxuria. Ex vineis Engaddi vinum bonum, ex, vineis Soreth vinum optimum; illo inebriantur chari, isto charissimi. Illud aqua purum. Illud adhuc turbatur faece naturali, id est voluptate carnali; istud vero non turbatur etiam qualibet tribulatione temporali. Illud veterum vasorum retinet saporem, id est, me
Abbreviated transcription (Latin):
rum. Commoremur inquit inuil¬
lis: ⁊ dẽ in illis qui sunt uillam .i.
rudes ce tardi: ad ꝑcipienda docum̃¬
ta curie xp̃i. St̃ enim quidam clau¬
strales quasi curiales: quidã uͦ uil¬
lani. idẽ in ordinatĩqui ñquerunt
edificationem m̃tis. s repletionẽ
uentris. t̾renis inhiant. t̾rena sapi¬
unt. In hisgͥ necesse ẽ. ut faciamꝰ
moramꝑ doctrinã ꝑ disciplinam.
Mane surgamꝰ adumeas. Quienĩ
animarum: oportet ut surgant
mane idest ñ pigre. s p̃cedant ex¬
emplo ce oꝑatione. Uideamus si
floruerit uinea si flores fructus
parturiunt: idest uidere faciamꝰ¬

Expanded text:
rum. Commoremur, inquit, in vilrum. Commoremur, inquit, in villis, id est in illis qui sunt villani, id est rudes et tardi ad percipienda documenta curiae Christi. Sunt enim quidam claustrales quasi curiales, quidam vero villani, id est inordinati, qui non quaerunt aedificationem mentis, sed repletionem ventris, terrenis inhiant, terrena sapiunt. In his necesse est ut faciamus moram per doctrinam, per disciplinam. Mane surgamus ad vineas. Qui enim animarum, oportet ut surgant mane, id est, non pigre, sed praecedant exemplo et operatione. Videamus an floruerit vinea, an flores fructus parturi
Abbreviated transcription (Latin):
quia in drũ faciem ꝑdubitatioil
miserat dorsum. Plantauerat ll¬
ria ꝑamorem: s defructu resuas¬
tionis dubitabat ꝓpt̾ resurualis
dilationem. Dumauten cognasa
xp̃m: coligit fructum. Oudeis
ꝓdesset sem̃ conceptionis. qu
natiuitatis. quid matutita i¬
siomis. nisi sequeretur frutꝰ
ammus ut circumfodiat ficulneã
ut que st̾ilis erat fructum ferat:
ut memoriam peccatifetentẽ reddat.
Intrat ce inuineam ut circũ fodiat
eã: ut succidat sarm̃ta. idest suꝑflu¬
itatis increm̃ta: ut qd̃ luxuriat in
palmitibꝰ. habundet infructib. Uñ
incanticis dr̃. Ueni dilecte miegredi-¬
amur mnagrum. cõmorem᷑ inuillis:
mane surgamꝰ ad uineas. uideamꝰsi
floruerit uinea: si flores fructꝰ partu-¬
riunt. Egrediam inquit inagrum.
Egredit᷑ inquit animus acontẽpla-¬
tione. ad sui circũspectionẽ: eg̾̃dit᷑
acura sui. ad agendam curã ꝓxi¬
mi. ut osolet᷑ pusillanimes. corri¬
piat inquietos: ut fiatager uirtu¬
tum. qui priꝰerat ueprium ce spina¬

Expanded text:
Domini faciem per dubitationem miserat deorsum. Plantaverat Maria per amorem, sed de fructu resurrectionis dubitabat propter resurrectionis dilationem. Cum autem cognoscit Christum, colligit fructum. Quid enim prodesset semen corruptionis, quid flos nativitatis, quid maturitas passionis, nisi sequeretur fructuanimus, ut circumfodiat ficulneam, ut quae sterilis erat, fructum ferat ,st, ut memoriam peccati fetentem reddat. Intrat et in vineam, ut circumfodiat eam, ut succidat sarmenta, id est, superfluitatis incrementa, ut quod luxuriat in palmitibus, redundet in fructibus. Unde in Canticis canticorum: Veni, dilecte mi, egrediamur in agrum, commoremur in villis, mane surgamus ad vineas; videamus etiam si floruerit vinea, si flores fructus parturiunt . Egrediamur, inquit, in agrum. Egreditur animus a contemplatione ad sui circumspectionem, egreditur a cura sui ad agendam curam proximi, ut consoletur pusillanimes, corripiat inquietos, ut fiat ager virtutum qui prius fuerat veprium et spina
Abbreviated transcription (Latin):
norantie cecitate. Int̾ duos autẽ mi¬
lites dormit uidelicet int̾ uitia car¬
nis. & uitia m̃tis. que adu̾sus animã
militant: quia contra uirtutes sẽꝑ
uitia pugnant. Paraliticꝰ siquid̾e
iacet ingrabbato dissolutꝰ om̃i mẽ¬
broꝵ compage idest dissipatus in

Expanded text:
norantiae caecitate. Inter duos autem minorantiae caecitate. Inter duos autem milites dormit, videlicet inter vitia carnis, et vitia mentis, quae adversus animam militant, quia contra virtutes semper vitia pugnant. Paralyticus jacet in grabato dissolutus omni membrorum co
Abbreviated transcription (Latin):
scuritate noctis. id est ñ recedit tẽ
temptationis. Que ñdis¬
currit ꝑ plateas leuitatis. nec intrat
lupanar libudmnose uoluptatis: que
capta ñ trahitur ad obscuritatẽ car¬
ceris. idest ad obliuionẽ m̃tis: nec
iacet ingralbato dissolutionis. in
uoluptate iuidelicet dissolute carnis.
Homosiquidem int̾ior indutꝰ uestibꝰ
egreditur. quando ꝑ plateas ciuita¬
tum scl̃arium meditando delectatur.
Adhocforsitan ꝑtinet qd̃ scͥptura sacͣ
quosdamdormire dicit inpulu̾e. qͦs¬
damingremio mulieris: qͦsd̾a incar-¬
petrus in ꝓfundo carceris: paraliticꝰ
ingrabbato iacuisse referunt᷑. Ait
enim beatꝰ iob. Ecce nc̃ inpuluere
dormio: dormit inpuluere: qͥ gau¬
det leuitate. De sansone uͦ dicitur:
qd̃ ingremio dormiens mulieris.
amiserit effectũ iuitutis. Nichil
enim m̃temcitius eneruat: qu̾ã
cũ aliquis adluxuriamaffectum
cordis inelinat. Petrus uͦ dormit in
carcere: idest in obluuone sui ce ig¬

Expanded text:
scuritate noctis, id est, non recedit tempore scuritate noctis, id est, non recedit tempore tentationis, quae non discurrit per plateas civitatis, nec intrat lupanar luxuriosae voluptatis, quae capta non trahitur ad obscuritatem carceris, id est, ad oblivionem mentis, nec jacet in grabbato dissolutionis, in voluptate videlicet dissolutae carnis. Homo siquidem interior indutus vestibus egreditur, quando per plateas civitatem saecularium meditando delectatur. Ad hoc forsitan pertinet, quod Scriptura sacra quosdam dormire dicit in pulvere, quosdam in gremio mulieris, qPetrus in profundo carceris . Paralyticus in grabbato jacuisse refertur . Ait enim beatus Job: Ecce nunc in pulvere dormiam . Dormit in pulvere, qui gaudet levitate. De Samsone vero dicitur, quod in gremio dormiens mulieris amiserit affectum virtutis. Nihil enim mentem citius enervat, quam cum aliquis ad luxuriam affectum cordis inclinat. Petrus vero dormit in carcere, id est, in oblivione sui et ig
Abbreviated transcription (Latin):
tant: quia tranquillitate ĩtdas
ae sic de uno latere inaluslas
dormiens ũtitur. dumcuil
dormies suꝑ latus tuum sinistrum.
Cum hec ꝓpħa dicit: ꝑsonam cuius¬
libet nouit conu̾si moralit̾ inducit.
Suꝑlatus enimsinistrũ doriit: qͣ
quelibet sibi adu̾santia subse equani¬
mit̃ p̃mit. S cum iniquitates domꝰ
isrł suꝑse portat. idẽ merius sius
ascribens peccata que fecerat. etiã ela¬
citur. p̃m it: dũ annos iniquitatis
subcecto dierũ numero portat. licet
diu peccato seruierit. tam̃post labo-¬
r̃ẽ penitentiȩ ueniam sꝑat Audit gͥ
quod sequit᷑. & cũ compleu̾is hec: dor¬
mies suꝑ latus tuum dextrum. Cũ
enim uitia succumbt̃. cũ uictutes
indexicum latꝰ seu̾tit: & cuiuitia
priꝰ resistebant. amanti quietẽ uir¬
tutes obsequia p̃stant. felix anima
cui uitia seruiunt. cuiuirtutes obe¬
diunt᷑. Que indormitorio tnͣqͥllitatiꝰ
ordinauit lectulũ m̃tis. ut somno
frueret᷑ pacis. que ñ egredit᷑ subob¬

Expanded text:
tant, quia tranquillitatem quietaet sic de uno latere in alterum latus dormiens vertitur, dum curidormies super latus suum sinistrum . Cum hoc propheta dicit, personam cujuslibet noviter conversi moraliter inducit. Super latus enim sinistrum dormit, qui quaelibet sibi adversantia sub se aequanimiter premit. Sed cum iniquitates domus Israel super se portat, et meritis suis ascribens peccata quae fecerat, elacitur premit, dum annos iniquitatis sub certo numero dierum portat, licet diu peccato servierit, tamen post laborem poenitentiae veniam sperat. Audi igitur quod sequitur; et cum compleveris haec, dormies super latus tuum dextrum. Cum enim vitia succumbunt, dum virtutes in dextrum se vertit, et cui vitia prius resistebant, amanti quietem virtutes obsequia praestant. Felix anima, cui vitia serviunt, virtutes obediunt, quae in dormitorio tranquillitatis ordinavit lectulum mentis, ut somno frueretur pacis, quae non egreditur sub ob
Abbreviated transcription (Latin):
tionis illuminans corda u̾bosso¬
lationis. Exierat maria maglalt¬
ne ad sepulcrum. quasu inhortum
ut plantaret ce rigaret: inuental̃
qui dat increm̃tum ce audit u¬
lier quid ploras: Qũẽ q̃ris. Cit pil
pluuiã ꝯpuncꝰtionis irradiar da¬
tas consolationis. At illa audito q
quereret: estimans quia hortolal
eẽt ait. Dñe si tu sustulistieũ dicio
mͥ ubi posuisti eũ: ce ego eũ tolla

Expanded text:
itionis et illuminans corda verbo consoitionis et illuminans corda verbo consolationis. Exierat Maria Madalene ad sepulcrum quasi in hortum, ut plantaret et irrigaret; invenit eum qui dat incrementum, et audit: Mulier, quid ploras? Quem quaeris? Ecce post pluviam compunctionis irradiat claritas consolationis. At illa, audito quid quaereret, existimans quia hortulanus esset, ait: Domine, si tu sustulisti eum, dicito mihi ubi posuisti eum, e
Abbreviated transcription (Latin):
a meditatiõe scͥpturarum ad memo-¬
riam delictorum. quasi adomo in
porticũ: a memoria delictorum
ad compassionẽ ꝓximorum. qͣsi
aporticu inuicum: acompassiõe
ꝓrimoꝵ ad agendam curã eorum.
quasi auicoinagrum. Incontẽpla¬
tione gͥ quies ẽ. incetĩs labor. In
meditatione scͥpturarũ laboramꝰ.
tim̃tes ne p̃mia iustoꝵ amittamꝰ
in memoria delictoꝵ laborantes
gemimꝰ. necũ dampnatis simus.
incõpassione uͦ ꝓximoꝵ labor ẽ cor¬
dis. inagenda cura eoꝵ labor oꝑati
onis: in uno monem᷑. in alio doce¬
mur. int̾cio mouem᷑: in quarcome¬
remur. Monet scͥptura quid ag̾e¬
debeamus: docet memoria delicti
ut peniteam᷑ mouem cõpassione
ut diligamꝰ opꝰ uͦ bonũ meretur:
ut nobis qui aliis succurrimus
succurrat᷑. Erit etiamanimꝰ in
hortumut uideat hortolanum.
uidelicet xp̃m qui plantat germi¬
nauirtutum: exit oe holera riga
tionem lacrimarũ benignior ap¬
paret. extendens radios sue cogn¬

Expanded text:
a meditatione Scripturarum ad memoa meditatione Scripturarum ad memoriam delictorum, quasi a domo in porticum; a memoria delictorum ad compassionem proximorum, quasi a porticu in vicum; a compassione proximorum ad agendam curam eorum, quasi a vico in agrum. In contemplatione igitur quies est, in caeteris labor. In meditatione Scripturarum laboramus, timentes ne praemia justorum amittamus; in memoria delictorum lagemimus, ne condemnati simus; in compassione proximorum, labor est cordis; in agenda cura eorum, labor est operis. In uno monemur, in alio docemur, in tertio movemur, in quarto meremur. Monet Scdebeamus; docet memoria delicti, ut poeniteamus; movemur compassione, ut diligamus; opus vero bonum meretur, ut nobis, qui aliis succurrimus, succurratur. Exit et animus in hortum, ut videat hortulanum, videlicet Christum, qui plantat gramina virtutum. Exit et olera rigartionem lacrymarum benignior apparet, extendens radios suae cogn
Abbreviated transcription (Latin):
manuum frẽs egredi solent. sic post
quietem contemplationis eg̃ditur
animꝰ. ad ꝓuidendum laborem cor-¬
poree necessitatis. E gredit᷑ a contẽpla¬
tione: qui celesti fruebat᷑ delectatione.
Egredit᷑ ae descendit. Quo. & quomͦ:
Egredit᷑ acontemplatiõe celestium.
ad meditationẽ scͥpturarum:. & ibi¬
dem moram faciens. audit uite pre¬
sentis miseriam. future ubeatitu¬
dinem considat p̃mia iustoꝵ. attẽ¬
dit ce penamdamnatorum. Deinde
p̃miorum amore tractꝰ. ce penarũ
timore tactus: descendit ad suoꝵ
memoriã delictorum. Quidũ cul¬
pam ꝓpriam cognoscit. alienecitiꝰ
ignoscit: ce ido post memoriam
delictorum descendit ad compassio¬
nem ꝓximoꝵ: inde uͦ ꝓgreditur ad
agendam curameoꝵ. P ot̃ ce hoc ꝑ
similitudinem demonstrari. cum
aliquis egreditur de thalamo in
domum: adomo inporticum: apor¬
ticu inuicum: auico inagrum. E¬
greditur siquidem acontẽplatiõe
celestium. ad meditationem scͥptu¬
rarum. quasi athalamo in domũ:

Expanded text:
manuum fratres egredi solent: sic post quietem contemplationis egreditur animus ad providendum laborem corporeae necessitatis. Egreditur a contemplatione, qui coelesti fruebatur delectatione. Egreditur, et descendit, quo, et quomodo? Egreditur a contemplatione coelestium ad meditationem Scripturarum, et ibidem moram faciens audit vitae praesentis miseriam, futurae vero beatitudinem, considerat praemia justorum, attendit et poenam damnatorum. Deinde de praemiorum amore tractus et poenarum timore tactus, descendit ad suorum memoriam delictorum. Qui dum culpam propriam cognoscit, alienae citius ignoscit, et ideo post memoriam delictorum descendit ad compassionem proximorum, inde vero progreditur ad agendam curam eorum. Potest et hoc per similitudinem demonstrari, cum aliquis egreditur de thalamo in domum, a domo in porticum, a porticu in vicum, a vico in agrum. Egreditur siquidem a contemplatione coelestium ad meditationem Scripturarum, quasi a thalamo in domum;
Abbreviated transcription (Latin):
Dicat gͥ animus. Sic̃ malus int̾ lig¬
nasiluarum. sic dilectꝰ m̃s inter
fuias. subumbra illius quam desi¬
derabam sedi. Tria sunt in malo
consideranda: iudl umbra grata.
fructus bonus. odorsuauis. Dat
enim xp̃c umbram p̃ceptorum q̃
defendit ab estu uitiorũ. ut te ꝑ
diem ñurat sol neq luna ꝑ noctẽ.
habet fructum interfolia. idest
suauis. idẽ. fama bone oꝑationis.
Subumbra gͥ quã desiderabat᷑. sedee
animus qui uult ẽẽ quietus. S
quandoq sedet suꝑfenum. qñq
icit: suꝑ scabellum cum subicit
mundum. Undebeatus ieronimꝰ.
Magna inquit exuitatio ẽ. anime:
mundum habere subpedibꝰ. Cũ uͦ
sedet suꝑ scamnum. nouissimũeli¬
gat locumut audiat. amice ascende
suꝑiꝰ : necũ rubore descendat: ⁊ au¬
diat. da huiclocũ. Q hũilitatẽ seqrͣ
g̃. ad infi̾ora descñdit. Sr̃ cathedm

Expanded text:
mus: Sicut malus inter ligna silvarum, sic dilectus meus inter filios. Sub umbra illius quem desideravi, sedi . Tria sunt in malo consideranda, videlicet umbra grata, fructus bonus, odor suavis. Dat enim Christus umbram praeceptorum, quae defendit ab aestu vitiorum, ut per diem non urat sol, neque luna per noctem . Habet fructum inter folia, id estsuavis, id est, fama bonae operationis. Sub umbra igitur, quam desiderat, sedet animus, qui vult esse quietus. Sed quandoque sedet super fenum, quandoque jicit; super scabellum, cum subjicit mundum. Unde beatus Hieronymus: « Magna, inquit, exsultatio est animae, mundum habere sub pedibus. Cum vero sedet super scamnum, novissimum eligat locum, ut audiat: Amice, ascende superius , ne cum rubore descendat et audiat: Da huic locum . Qui humilitatem sequitur, git, ad inferiora descendit. Super cathe
Abbreviated transcription (Latin):
liorumisrł de t̾ra egipti. spatio¬
sum ualde: pario marmore. cedri¬
nis tabulis. &e auro purissimode¬
coratum. ẜ otest itaq hoc tempłu
referriad ipsum xp̃m mediatorẽ
d̾ice hominum. quiait soluite
templum hoc. & intrib diebus
excitabo illud: dicebat enĩ de tẽ¬
plo corꝑis sui. Ptinet cẽ ad ipsã
eccłiamuł moralit̾ adqu̾alibet fi¬
delem animam: unde dic̃ apłs.
Nescitis quia templũdĩ estis: &¬

Expanded text:
liorum Israel de terra Aegypti, specioliorum Israel de terra Aegypti, speciosum valde, marmoreum, cedrinis tabulis, et auro purissimo decoratum . Potest itaque hoc templum referri ad ipsum Christum mediatorem Dei et hominum, qui ait: Solvite templum hoc, et in tribus diebus excitabo illud, dicebat enim de templo corporis sui . Pertinet etiam ad ipsam Ecclesiam, vel moraliter ad quamlibet fidelem animam. Unde dicit apostolus: Nescitis quia templum Dei estis,
Abbreviated transcription (Latin):
ret̃ ibi scã scõꝵ. In altari eneo ĩmolãt᷑
carnes: in aureo thimiamatha. in
carnes. si apud te adhuc aliquas
hẽs: accende thimiamata. inten¬
de legidi. In immolatione carnis
intelligitur carnalium desid̾ioꝵ
mortificatio. in odore thuniama-¬
tis oratio. intabulis legis diui¬
ne. sapientie contemplatio. Hic
siquidem h̃s quẽ ce ubi ce ꝓ quibꝰ
ores idest ꝓ delictis misere carniꝰ.
inara cordis: miscdiam diuine ma¬
iestatis.S qm̃ de templom̃tionẽ
fecimus. ce nos ipsi ut ait apłs. tẽ¬
tͥ kiñe. ut de ipso templo matĩali
exponendo aliqiuid diceremus: ut
hec que facta st̃ intemplo matĩali.
assignare possemus inmistico uł
De templo salomonis .xi.¬
otandum est gͥ aquo quibꝰ aux¬
iliis. ubi & quando: quantum.
ce quale factum fuerit hoc tempłu.
b̾uit̾ edisseramꝰ. fundatum ẽ enĩ a
salomone. hyram rege tyri auxili¬
ante. in monte moria. in area or¬

Expanded text:
reum, ibi Sancta sanctorum. In altari aeneo immolantur reum, ibi Sancta sanctorum. In altari aeneo immolantur carnes, in aureo thymiamata, in Sola igitur carnes, si apud te adhuc aliquas habeas; accende thymiamata; intende legi Dei. In immolatione carnis intelligitur carnalium desideriorum mortificatio; in odore thymiamatis oratio, in tabulis legis divinae sapientiae contemplatio. Hic quidem habes, quem, et ubi, et pro quibus ores, id est, pro delictis miserae carnis, in ara cordis, misericordiam divinae majestatis. Sed quoniam de templo mentionem fecimus, et nos ipsi, ut ait Apostolus, tem tibi, charissime, ut de ipso templo materiali exponendo aliquid diceremus, ut haec, quae facta sunt in templo materiali, assignare possemus in mystico veDe templo Salomonis. Notandum est igitur a quo, quibus auxiliis, ubi, et quando, quantum, et quale factum fuerit hoc templum, ut breviter edisseramus. Fundatum est enim a Salomone, Hiram rege Tyri auxiliante, in monte Moria, in area Or
Abbreviated transcription (Latin):
etiam pedib ꝓpħa dicit Meiaits̃
pene moti sunt pedes. peneestu¬
si sunt gressus mei̾ s tudñe teul¬
istimanum dexteram meã ae ill
uoluntate tuadeduxisti me: stl
gła suscepisti me. Que autem ues
iorgła pot᷑ et̃ homini quam il
hominem cum ũbouniri: Que ma¬
ior gła seruo:. quam quod uestiat᷑
seruus. & filius ex eod̾e panno: Ec¬
ce uidemus filium sedentem ad
dexterã patris. cooꝑtum pallio
nr̃e carnis. Ecce suꝑ angłicam crea-¬
turam uidemus exaltari nrãm.
hec ẽ gͥ glamea. hec est exaltatioca-¬
pitis mei. Quidgͦ michi ẽ incelo: ce¬
ate dñe quid uolui suꝑt̾ram: Nich
aliud nisi adherere deo: & pon̾e in
dominod̾o spem meam. Huic assi
pure deuotionis. flero genuobedi-¬
entie. eleuati bonoꝵ oꝑm manib.
hũiliato ũtice m̃tis. ñ diffãs. s acceła.
dicurre ꝑ altaria tẽplr. ingred̃e inscã
scõꝵ Ibi ẽ .ii. altare eneũ. ĩbi altare au-¬

Expanded text:
etiam pedibus Propheta dicit: Mei autem etiam pedibus Propheta dicit: Mei autem pene moti sunt pedes, pene effusi sunt gressus mei. Sed tu, Domine, tenuisti manum dexteram meam, et in voluntate tua deduxisti me, et cum gloria suscepisti me . Qupotest esse homini, quam ipsum hominem cum verbo uniri? Quae major gloria servo, quam ut vestiatur servus et filius ex eodem panno? Ecce videmus Filium sedentem ad dexteram Patris coopertum pallio nostrae carnis. Ecce super angelicam naturam videmus exaltari nostram. Haec est gloriatio mea, haec est exaltatio capitis mei. Quid ergo mihi est in coelo, et a te quid volui super terram? Nihil aliud adhaerere Deo, et ponere in Domino Deo spem meam . Huic assispurae devotionis, flexo genu obedientiae, elevatis bonorum operum manibus, humiliato vertice mentis, non differas, sed accelera, discurre per altaria teorum. Ibi est enim altare aeneum, ibi est altare au
Abbreviated transcription (Latin):
sordida. scd̃a turbida. t̾cia liquida.
Sordida ꝓ peccati ppetratione: tur-¬
bida ꝓ recordatione. liquida ꝓdepo¬
sitione. ht̃ enim sordes culpaᷤ. tur
tentio pura. Lauantur siquidem
pedes idest affectꝰ comquinatisor¬
de peccati.lauantur manus idest
oꝑa penitentie: que quandoq sunt
asꝑsa puluere. idest uanitate. fa.¬
cies uͦ quamuis munda lauatur:
dum intentio pura desid̃io uenien¬
di add̾m: inflaminata lacrimat᷑
Isti sunt pedes cuuisubet fidelis
anime. he manus. hec facies. hist̃
pedes iacob quibus egressus ẽ de
mesopotamia sirie. idest dealtitu¬
dine suꝑbie. his manibꝰ luctabat᷑
hac facie intendebat infaciẽ dñ.
his pedib renuit ire iacob cũesar
idest cum carnaliaffectu. hee sunt
rectionem: &e baculum sustentatis¬
nis ꝑconsolationem. hancfatie
aũtit a facie esau. faciem iacoba
esau aũtit: cum iustꝰ quilibet. a¬
nalib desid̾iis ñ consentit. Debis

Expanded text:
sordida, secunda turbida, tertia liquida. sordida, secunda turbida, tertia liquida. Sordida pro peccati perpetratione, turbida pro recordatione, liquida pro depositione: habet enim sordes culpa, turbatentio pura. Lavantur siquidem pedes, id est affectus coinquinati sorde peccati. Lavantur manus, id est, opera poenitentiae, quae quandoque sunt aspera pulvere, id est, vanitate. Facies vero quamvis munda, lavatur, dum intentio pura desiderio veniendi ad Deum inflammata lacrymatur. Isti sunt pedes cujuslibet fidelis animae, hae manus, hae facies. Hi sunt pedes Jacob, quibus egressus est de Mesopotamia Syriae , id est, de altitudine superbiae. His manibus luctabatur, hac facie intendebat in faciem Domini . His pedibus renuit ire Jacob cum Esau , id est, cum carnali affectu. Hae sunt correctionem et baculum sustentationis per consolationem. Hanc faciem avertit a facie Esau. Faciem Jacob ab Esau avertit, cum justus quilibet carnalibus desideriis non consentit. De his
Abbreviated transcription (Latin):
impacientia Inhis siquidem pan¬
nis sunt ꝓprie carnis uermes: u¬
delicet immunde carnis affectus.
ce m̃tis corrupte cogitationes Pun¬
git culicis more. stimulus luxurie:
mordet appetitus gule: sollicitat
ornatus suꝑbie. S omniis uͦ delu¬
dit᷑. dum fauoribꝰ gaudet. dũ hono¬
ribꝰ extollit᷑: dũ ꝑsonarum sublimi¬
um familiaritate glatur. Tnͣseunt
hec omnia quasi somnia:. uelut au¬
ra ꝑtͣnsiens: uelut hospes unius
noctis. summo mane recedens. In
duro siquidem lectulo iaces: dum
tribulationis asꝑitatem patienter
sustinere ñuales. Ad abluendos
huius lectuli pannos. maria mag¬
dalene p̾buit aquam̾eosd̃e extor¬
sit martha manibꝰ: ut siccarentur.
accendit iohennes ignem: Iua scił
aquammeroris: ista extorsionem
laboris: iohes ignem amoris. Con¬
ignis: idest meror labor. & amor. Aqͣ
siquidemabluit sordes: manꝰ expri¬
mit: ignis desiccat. Meror abluit
fetorem: labor extrahit humorem:
calor p̾bet candorem. Prima aqua

Expanded text:
impatientia. In his siquidem panimpatientia. In his siquidem pannis sunt propriae carnis vermes, videlicet immundae carnis affectus, et mentis corruptae cogitationes. Pungit culicis more stimulus luxuriae, mordet appetitus gulae, sollicitat ornatus superbiae. Somniis vero deluditur, dum favoribus gaudet, dum honoribus extollitur, dum personarum sublimium familiaritate gloriatur. Transeunt haec omnia quasi sommia, velut aura pertransiens, velut hospes unius noctis, summo mane recedens. In duro siquidem lecto jaces, dum tribulationis asperitatem patienter sustinere non vales. Ad abluendos igitur hujus lectuli pannos Maria Magdalene praebuit aquam; eosdem extorsit Martha manibus ut siccarentur; accendit Joannes ignem. Illa scilicet aquam moeroris, ista extorsionem laboris, Joannes ignem amoris. Conignis, id est moeror, labor et amor. Aqua siquidem abluit sordes, manus exprimit, ignis exsiccat. Moeror abluit fetorem, labor extrahit humorem, calor praebet candorem. Prima aqua
Abbreviated transcription (Latin):
pendente incruce domino dilec-¬
tus cum dilecto commorari ñ
dubitauit. Habet itaq mundi-¬
cia dulcedinis affectionem̾. p̃sen-¬
tia sapientie discretionẽ. freq̾n¬
tia patientie compassionẽ. Caue
gͥ ne consentias carni blandienti:
ne credas mundo decipienti. nece¬
das diabolo ꝑsequenti: s oppone
indiuisti. p̃tende ueritatẽ xp̃i falsis
mundi ꝓmissionib. quia te ipsũ
ꝑsequutionibꝰ. quia crucẽ xp̃i ñ
erubuisti. Delectare itaq inpulcͥ¬
tudine mundicie: in rectitudine
iusticie: infortitudine patientiȩ.
hic ẽ. lectulus contemplantium:
hic requiesces: hic dormies: Hic
quere grãm ce inuenies. hic in
candidis munditie linteaminibꝰ
ce quasi in molli patientie culcit᷑:
inlectulo conscientiȩ uere pacis
capies somnum. Tria sunt autem
que huiꝰ quietis pacem conturbãt:
iudłc pannorum immundicia. sõ¬
nia. lectiduritia. Pannorum ĩmun¬
dicia. est carnis spurcitia somnia.
mundanagaudia: lecti duritia.

Expanded text:
pendente in cruce Domino, dilecpendente in cruce Domino, dilectus cum dilecto commorari non dubitavit . Habet itaque munditia dulcedinis affectionem, praesentia sapientiae discretionem, frequentia patientiae compassionem. Cave igitur ne consentias carni blandienti, ne credas mundo decipienti, ne credas diabolo persequenti, sed oppone induisti; praetende vitam Christi falsis mundi promissionibus, quia teipsum persecutionibus, quia crucem Christi non erubuisti. Delectare itaque in pulchritudine munditiae, in rectitudine justitiae, in fortitudine patientiae. Hic est lectulus contemplantium, hic requiesces, hic dormies, hic quaeres gratiam et invenies, hic in candidis munditiae linteaminibus, et quasi in molli patientiae culcitra, et in lectulo conscientiae verae pacis capies somnum. Tria sunt autem, quae hujus quietis pacem conturbant, videlicet pannorum immunditia, somnia, lecti duritia. Pannorum immunditia, est carnis spurcitia; somnia, mundana gaudia; lecti duritia,
Abbreviated transcription (Latin):
porcum curtatum. Sic̃ em̃ par
in immunditus. sic senex iaut
inuitiis. e sic̃ porcus siliqus pl¬
scit᷑ sie ae sener fabulis e cune¬
bus delectatur. Simul autẽ qia
sacrificium caude caret officio in
hoc uite spacio. nisi fortedicas qd̃
habuerit caudam incapite. idest
pͥncipium conu̾sionis infine. A¬
mant huiusmodi senes. heredes
quos dereliquerunt. qñq carnalit.
amant insipient̾.amant enerui¬
ter. Qunis enim carnalit̾ diligt̃.
nolunt.: amant insipient̃. qnͣdo
hoc quod ꝑu̾se adquisierunt.
ꝑuersis relinquunt. Eneruit
iterum illos amant: quoꝵ dap̃¬
na c&e tribulationes ñ equanumi¬
ter portant. Amauit iohannes
uit ioħes duicit᷑: quando sic̃ clauus
clauo expellit᷑. ita dulcedine dulce¬
dinem. spiritali carnalem expulit.
Amauit sapient̾: nemo enim pru-¬
dentius diligit: qũa qui consilio
sapientie & ueritatis. se ipsum cõ¬
mittit. Nec tantum dulcit̃ cesa¬
pient̾. s etiam fortit̾ amauit: qͥa

Expanded text:
porcum curtatum. Sicut enim porcus porcum curtatum. Sicut enim porcus in immunditiis, sic et senex jacuit in vitiis: et sicut porcus siliquis pascitur, sic et senex fabulis et rumoribus delectatur. Simul autem quanet ideo hoc sacrificium caudae caret officio in hoc vitae spatio, nisi forte dicas, quod habuerit caudam in capite, id est, principium conversionis in fine. Amant hujusmodi senes haeredes quos reliquerunt quandoque carnaliter, amant insipienter, amant enerviter. Nimis enim carnaliter diligunt, nolunt. Amant insipienter, quando hoc, quod perverse acquisierunt, perversis relinquunt. Enerviter iterum alios amant, quorum damna et tribulationes non aequanimiter portant. Amavit Joannes vit Joannes dulciter, quoniam, sicut clavus clavo expellitur, ita dulcedine dulcedinem, spirituali carnalem expulit. Amavit sapienter. Nemo enim prudentius diligit, quam qui consilio sapientiae et veritatis seipsum committit. Nec tantum dilexit sapienter, sed etiam fortiter amavit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
tenent memoriam dominice passi¬
onis. & in carne portant cruc̾ẽ mor¬
tificationis: qui ꝑ omnia placent
mundo. & tam̃ mundũ fugientes.
seruiunt dõ. In hac siquid̾e etate
flauescunt crines: caro nitescit.
eburnea oculoꝵ geminis facies to¬
sea decoratur: ualitudo corporiui.¬
res subministrat: iuuenilis etas
longioris uite spatium repmittit
Tc̃ emm iuget ratio: iugent etiã
corꝑis sensus. Tc̃ est uisus acutio:
auditꝰ ꝓmptior̃ incessus rectior:
tum sue dulcedinis dominꝰ p̾betꝰ
sic affectis seipsum familiatẽ p̾ce¬
teris exhibet. & sicut iohanniur¬
ita ce istoꝵ mundo cordi sociat
mundam carnem. Tales offerint
hostiam uiuentẽ dõ placentẽ im¬
maculatam: ñ aure. ñ oculo.
non pede. ñ cauda carentẽ Audit
hoc senum seraconũsio. quib
ex defectu senectutis aures obia¬
rantur: turbant᷑ ocłi &e ut cuns¬
ta b̾uit̾ ꝑstringam. ipsi mle
ꝑse deficiunt. hi ñ offecunt as¬
numimmaculatum s ut itade

Expanded text:
tenent memoriam Dominicae passitenent memoriam Dominicae passionis, et in carne portant crucem mortificationis; qui per omnia placent mundo, et tamen mundum fugientes serviunt Deo. In hac siquidem aetate flavescunt crines, caro nitescit eburnea, oculorum gemmis facies rosea decoratur, valetudo corpori vires subministrat, juvenilis aetas longioris vitae spatium repromittit. Tunc enim viget ratio, vigent etiam corporis sensus. Tunc etiam visus acutior, auditus promptior, incessus rectior, tum suae dulcedinis Dominus praebet, sic affectis seipsum familiarem prae caeteris exhibet, et sicut Joanni virita istorum mundo cordi sociat mundam carnem. Tales offerunt hostiam viventem, Deo placentem, immaculatam, non aure, non oculo, non pede, non cauda carentem. Audiat hoc senum sera conversio, quibus ex defectu senectutis aures obturantur, turbantur oculi, et ut cuncta breviter perstringam, ipsi in se per se deficiunt. Hi non offerunt Agnum immaculatum, sed, ut ita dicam,
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃i. p̃sentia tangit: frequentia cog.¬
noscit. Consequit᷑ itaq uisiobeati¬
tudinem: tactus sanitatẽ: cognitio
consolationem. De primogͥ beati
mundo corde. qm̃ ipsidm̃ uidebũt:
de scdo tetigit fimbriam. ce cessauit
sanguinis fluxus: de tc̃iouͦ. freq̃n¬
tabat maria sepulchrum. ce cog¬
nouit dnm̃ consolantem. ce dicen¬
temsͥ Mulier quid ploras: quem
queris: Presentat gͥ iohannes
mundiciam: frequentat p̾sentiã:
ut recipiat grãm. Confidant in
his qui uoluptates euaserunt car¬
nis. quimnpectore eccł̃ie requiescuñs:
qui dominice passioni cotidie de¬
uoti assistunt. Confidat cẽ inhis.
s ante alios iuiuenum munda so-¬
cietas. qui cum iohanne blandici¬
is misere carnis. renuntiauerunt:
quicum iusto loth declinantes ab
impiis. sulphureas ce ideo fetentes
gomorreorum euaserunt flammaᷤ.
qui inpectore iħudormiunt. quia
inministĩo scͥpturȩ sacre meditan-¬
do m̃tem ponunt: quice inanimo

Expanded text:
Deum; praesentia tangit, frequentia cogDeum; praesentia tangit, frequentia cognoscit. Consequitur itaque visio beatitudinem, tactus sanitatem, cognitio consolationem. De primo dicitur: Beati mundo corde, quoniam ipsi Deum videbunt . De secundo: Tetigit fimbriam, et cessavit sanguinis fluxus . De tertio: Frequentabat Maria sepulcrum, et cognovit Dominum consolantem et dicentem sibi: Mulier, quid ploras? quem quaeris? Praesentat igitur Joannes munditiam, frequentat praesentiam, ut recipiat gratiam. Confidant in his, qui voluptates evaserunt carnis, qui in pectore Ecclesiae requiescunt, qui Dominicae passioni quotidie devoti assistunt. Confidat etiam in his, sed ante alios munda juvenum societas, qui cum Joanne blanditiis miserae carnis renuntiaverunt; qui cum justo Lot declinantes ab impiis, sulphureas et ideo fetentes Gomorrhaeorum evaserunt flammas ; qui in pectore Jesu dormiunt, qui in ministerio Scripturae sacrae imitando mentem ponunt; qui et in animo
Abbreviated transcription (Latin):
solebat: Noneffundit aquãdeua¬
sculo. s deo culoͬ. ñ panno tergit. s
crine. inquib mundo placuit. in
assignare in marcha: sciłc sollicitu¬
dinem. turbationem & questum.
Sollicita ẽ. nequod agit fiat pigre:
tͦbatur. ne fiat tepide: conquerit᷑ ut
adiuuet᷑. ne fiat tarde. Tales enim
debent eẽ effectꝰ penitentiam agen¬
tium: ut siquid eisp̃cipiatur solli¬
cite ꝑficiatur. Turbantur cẽ si eis
aliqua occurrerint: in quibꝰ aliqnͣdo
casu uł infirmitate peccantes offen¬
derint. Conqueruntur ut adiu¬
uentur quia religiosoꝵ p̾ces ce suf¬
fragia s ꝓpiciari obnoxius dep̃cant᷑.
Nota iterum in iohanne affectum
querentium grãm. Attende iterũ
effectum ut cognoscas affectum.
Carnales ut auint nuptias dese¬
ruit. supͣ pectus dominiincena re¬
cubuit: pendenti in cruce. cum ma¬
ria matre eiꝰ p̃sens affuit. Querit gͥ
donum gr̃e ꝑ effectum mundicie:
ꝑ exhibitionẽ p̃sentiȩ: ꝑ assiduitatẽ
frequentie. Mundicia siquid̾̃e uidet

Expanded text:
 Non effundit aquam de vasculo, sed de oculo, non panno tergit, sed crine; in quibus mundo placuit, in assignare in Martha, sollicitudinem, turbationem et questum. Sollicita est, ne quod agit fiat pigre; turbatur, ne fiat tepide; conqueritur ut adjuvetur, ne fiat tarde . Tales enim debent esse affectus poenitentiam agentium, ut si quid eis praecipiatur, sollicite perficiatur. Turbantur etiam si eis aliqua occurrerint, in quibus aliquando casu vel infirmitate peccantes offenderint. Conqueruntur ut adjuventur, quia religiosorum preces et suffragia sibi propitiari obnixius deprecantur. Nota iterum in Joanne affectum quaerentium gratiam; attende iterum effectum ut cognoscas affectum. Carnales, ut aiunt nuptias deseruit: supra pectus Domini in coena recubuit , pendenti in cruce cum Maria matre ejus praesens per adfuit . Quaerit igitur donum gratiae per effectum munditiae, per exhibitionem praesentiae, per assiduitatem frequentiae. Munditia siquidem videt
Abbreviated transcription (Latin):
quadrum hñt. Longitudo ce eqͣlitas
quatuor laterum: ẽ. in quolibet iu¬
sto ꝑseuerantia. usq admortẽ qͣtuor
p̃cedentium uirtutũ. S forsitanali¬
quis dubitat: an inpopło fidelium
aliqͥs ꝑfectꝰ existat. Cũ beatꝰ g̾goriꝰ
in libro suꝑ ezechielem quereret. u¬
trum eent aliqui. qui inuenirẽt᷑
in mandatis dĩ uiuere ꝑfecti: res¬
pondit. Sunt omnino. Uñ iniere¬
chiele dicit᷑. & mensus ẽ atrium lon¬
gitudine centum cubitoꝵ ꝑ quadrũ.
Nu merus centenarii ꝑ quadrũ.
qui assignat᷑ atrio: est m̾sura ꝑfecti¬
onis inquolibet iusto ꝑfectigͥ sunt
quunquadratura huius atrii ꝑma¬
nent: qr recedentes ab hoc scło ad il¬
lud claustrum ꝑfecte beatitudinis
ꝑuenient: inquo sine aliqͥ defectu
ꝑdurent. Ibi enĩ nec prudentia po¬
terit decipi. nec fortitudo frangi.
nec iusticia subũti: nec temꝑantia
minuiuł augeri. & erit in hac ꝑfec¬
tione finis sine fine

Expanded text:
quadrum habent. » Longitudo et aequalitas quadrum habent. » Longitudo et aequalitas quatuor laterum, est in quolibet justo perseverantia usque ad mortem quatuor praecedentium virtutum. Sed forsitan aliquisgorius in libro super Ezechielem quaerit utrum essent aliqui, « qui invenirentur in mandatis Dei vivere perfecti. » Respondit. « Sunt omnino. » Unde in Ezechiele dicitur: Et mensus est atrium longitudine centum cubitorum per quadrum . Numerus centenarii per quadrum, qui assignatur atrio, est mensura perfectionis in quolibet justo. Perfecti igitur sunt, qui in quadratura hujus atrii permanent, quia recedentes ab hoc saeculo, ad illud claustrum perfectae beatitudinis pervenient, in quo sine aliquo defectu perdurent. Ibi enim nec prudentia poterit decipi, nec fortitudo frangi, nec justitia subverti, nec temperantia minui vel augeri, et erit in hac perfectione finis sine fine
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfecte beatitudinis inquadro
ponitur. ut ex oi partefirmitas e¬
qualitatis in eateneat᷑. ne eleuet᷑
ꝓsꝑis. ne frangat᷑ adu̾sine de p̃t̾itis
doleat. nec de futuris aliquid sins¬
trũ posse contingere ꝑtimescat. Men¬
sura quadri ñ recte stat: siunũ latꝰ
minꝰ ce aliuid maius fiat. Oportet gͥ
ut m̃sura uniꝰcuiꝰq latĩs: subiaceat
linee ꝑfecte ꝓsꝑitatis. habeat autẽ
hec linea longitudinẽ: ꝑfecte felici¬
tatis et̾nitatẽ. Erit gͥ in hac longi¬
tudine m̃sura longitudinis sine fine.
In ierechielis libro. scriptum legitur
de edificio quod inmonte aꝓpheta
iusũ fuisse ꝑhibet᷑: quod illud edifi¬
cium hãt atriũ qd̃ equis latĩbꝰ undiq
disponatur. Dispositioni siquid̾ẽ huiꝰ¬
atrii: assimilat᷑ quadratura supͣdicti
claustri. Est autemut ait beatꝰ g̾goriꝰ
hoc atrium. amplitudo popłoꝵ fide¬
lium: qui dũ prudentiam fortitudi¬
nem. iusticiam. atq temꝑantiã te¬
nent: m̃suram spũalis edificii per

Expanded text:
fectae beatitudinis in quadro ponitur, ut ex omni parte firmitas aequalitatis in eo teneatur, ne elevetur prosperis, ne frangatur adversis, ne de praeteritis doleat, ne de futuris aliquid sinistrum posse contingere pertimescat. Mensura quadri non recte stat, si unum latus minus et aliud majus fiat. Oportet igitur ut mensura uniuscujusque lateris subjaceat lineae perfectae prosperitatis. Habeat autem haec linea longitudinem perfectae felicitatis aeternitatem. Erit igitur in hac longitudine mensura longitudinis sine fine. In Ezechielis libro scriptum legitur de aedificio, quod in monte a propheta visum fuisse perhibetur, quod illud aeficium habebat atrium, quod aequis lateribus undique disponebatur. Dispositioni siquidem atrii assimilatur quadratura supradicti claustri. « Est autem, ut ait B. Gregorius, hoc atrium amplitudo populorum fidelium, qui dum prudentiam, fortitudinem, justitiam atque temperantiam tenent, mensuram spiritualis aedificii per
Abbreviated transcription (Latin):
desid̾io anhelant: niliam in hoc
mundo cupiunt: solo et̾nitatis amo¬
re pascuntur. Terrena queque abici¬
unt. cuncta temꝑalia m̃te tͣnscend̃t.
Amnant ce audent: atq in ipso ardo-¬
re suo requiescunt. Amando arbent:
loquendo. & alios accendunt. sẜ qͦs
uerbo tangunt: ardere ꝓtinꝰ in dei
amore faciunt. Quid gͦ istos nisi se¬
raphin dixerim: Quorum corinig¬
nem conũsum lucet & urit: quia ce
m̃tium ocłos ad suꝑna illuminan:
ce compungendo infletibꝰ. uitiorum
rubiginem purgant. Quigͦ itaad
amorem sui conditoris inflaminati
sunt. quo isti nisi int̾ seraphin nu¬
merum sortem sue uocationis acce¬
ꝑunt: Ad hos gͥ uicos. ut ineis si¬
ne fine maneant ꝑuenient:qͥ mo¬
dum quemp̃diximus in hoc scło
ꝓposse suo tenent

Expanded text:
desiderio anhelant, nil jam in hoc desiderio anhelant, nil jam in hoc mundo cupiunt, solo aeternitatis amore pascuntur, terrena quaeque abjiciunt, cuncta temporalia mente transcendunt. Amant et ardent, atque in ipso ardore suo requiescunt. Amando ardent, loquendo et alios accendunt. Et quos loquendo tangunt, ardere protinus in Dei amore faciunt. Quid ergo istos, nisi seraphin dixerim? quorum cor in ignem conversum lucet, et urit; quia et mentium oculos ad superna illuminant, et compungendo in fletibus, vitiorum rubiginem purgant. Qui ergo ita ad amorem sui Conditoris inflammati sunt, quo isti, nisi inter seraphin numerum sortem suae vocationis acceperunt? Ad hos igitur vicos, ut in eis sine fine permaneant, pervenient, qui modum, quem praediximus, in hoc saeculo pro posse suo tenent
Abbreviated transcription (Latin):
st ĩ nulli qui dũ sibimet ipsis ui¬
gilanticura dominantur. dũ se sol¬
licita intentione dicutiunt: diui¬
no damori semꝑ inherentes. hoc in
munere uirtutis accipiunt. ut iu¬
dicare recte ce alios possint. Quorũ
ꝓfecto m̃tibꝰ dum diuina contẽpla¬
tio p̃sto est. in his uelut inthronosuo.
dominꝰ p̃sidens. aliorum facta exami-¬
nat: ce cuncta mirabilit̃ de sua sede
dispensat. Quid gͦ isti nͥ thronisui
conditoris sunt: uł quo nisi ad suꝑ¬
naꝵ sedium numeros asscribuntur:
ꝑ quos dum scã eccłia regitur: ple¬
rumq de quibꝰdam suis infirmis
actibꝰ etiam electi uidicant᷑. & st̃ ñ¬
nulli qui tanta dĩ ac ꝓxuimi dilec¬
tione pleni sunt: ut cherubin iure
nominentur. Quia enim ut p̾fati
sumꝰ. cherubin plenitudo scientie
dicitur: & paulo dicente didicimus.
plenisunt. meritorum suoꝵ sortem
int̾ cherubin numeros ꝑceꝑunt.
& sunt ñ nulli qͥ suꝑne contẽplatio¬
nis facibꝰ accensi. in solo ꝯditoris sui

Expanded text:
t nonnulli, qui dum sibimet ipsis vigilanti cura dominantur, dum se sollicita intentione discutiunt, divino timori semper inherentes, hoc in munere virtutis accipiunt, ut iudicare recte et alios possint; quorum profecto mentibus dum divina contemplacio presto est. in his veDominus praesidens, aliorum facta examinat, et cuncta mirabiliter de sua sede dispensat. Quid igitur isti, nisi throni sui Conditoris sunt, vel quo, nisi ad supernarum sedium numeros ascribuntur? Per quos dum sancta Ecclesia regitur, plerumque de quibusdam suis infirmis actibus etiam electi judicantur. Et sunt nonnulli, qui tanta Dei et proximi dilectione pleni sunt, ut cherubin jure nominentur. Quia enim, ut praefati sumus, cherubin plenitudo scientiae dicitur, et, Paulo dicente, didicimus qpleni sunt, meritorum suorum sortem inter cherubin numeros perceperunt. Et sunt nonnulli, qui supernae contemplationis facibus accensi, in solo Conditoris sui
Abbreviated transcription (Latin):
malignos sp̃c fugiant: eosq uirtute
orationis. & ui accepte potestatis ei¬
ciunt. Quo itaq isti numerum suũ.
nisi nt potestatum celestium nume-¬
rum sortiuntur: & sunt non nulli
qui acceptis uirtutibꝰ etiam̃ electoꝵ
hominum merita transcendunt:
tumq &e bonis meliores st̃. electis
quoq fr̃ibꝰ pͥncipantur. Quogͦ isti
soitem suam. nͥ inter principatuũ
numeros acceꝑunt: & st̃ ñ nulliqͥ
lit insemetipsis cunctis uiciis om¬
nibq desidiis dominantur: ut ip¬
se iure munditie dii inter homi¬

Expanded text:
malignos spiritus fugant, eosque virtute malignos spiritus fugant, eosque virtute orationis, et vi acceptae potestatis ejiciunt. Quo itaque isti meritum suum nisi inter potestatum coelestium numerum sortiuntur? Et sunt nonnulli qui acceptis virtutibus etiam electorum hominum merita transcendunt; cumque et bonis meliores sunt, electis quoque fratribus principantur. Quo ergo isti sortem suam nisi inter principatuum numeros acceperunt? Et sunt nonnulli qui sic in semetipsis cunctis vitiis omnibusque desideriis dominantur, ut ipso jure munditiae dii inter homi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ officium curationis tetigit. cecita¬
tis eius tenebras tersit. Quig̃ ad
curandum mittit᷑. dignũ fuit ur
di medicina uocaretur. S quia illa
suꝑna ciuitas ut ait beatꝰ gregous
ex angłis ce hominibꝰ contat do
debemus. & nos aliquid ex illis
distinctionibꝰ suꝑnorum ciuium
ad usum ntẽ conu̾sationis trabeib
nosq ipsos ad increm̃ta uituil
bonis studiis inflammate. Etils
exeis hominib aliquid illuc al¬
tentes imitentur. Nam sun pla¬
ꝙ qui parua capunt s tam̃ lies
eadem parua pie annuntiare fil
ñ desistunt. Istitaq in angelo
numerum currunt. Q sunt ñ nul¬
li qui diuine largitatis munere
refecti secretorum celestium sũma
ecaꝑe p̃ualent. & nuntiare. Quo
g̾ isti int̾ nisi archangłoꝵ numerũ
deputantur: E sunt alii qui mira
faciunt. signa ualenter oꝑantur. Quo
gͦ isti nisi ad suꝑnarum uirtutũ sortẽ.
e numerum congruunt: & sunt ñ¬
nulli qui etiam de obsessis corꝑibus.

Expanded text:
per officium curationis tetigit, caecitaper officium curationis tetigit, caecitatis ejus tenebras tersit . Qui ergo ad curandum mittitur, dignum fuit ut Dei medicina vocaretur. Sed « quia illa superna civitas, ut ait beatus Gregorius, ex angelis et hominibus constat, ideo debemus et nos aliquid ex illis distinctionibus supernorum civium ad usum nostrae conversationis trahere, nosque ipsos ad incrementa virtutum bonis studiis inflammare. » Quiaex his agminibus aliquid illuc revertentes imitentur. Nam sunt plerique, qui parva capiunt, sed tamen haec eadem parva pie annuntiare fratribus non desistunt. Isti itaque in angelorum numerum currunt. Et sunt nonnulli, qui divinae largitatis munere referti, secretorum coelestium summa aevalent, et nuntiare. Quo ergo isti nisi inter archangelorum numerum deputantur? Et sunt alii qui mira faciunt, signa valenter operantur. Quo ergo isti nisi ad supernarum virtutum sortem et numerum congruunt? Et sunt nonnulli qui etiam de obsessis corporibus
Abbreviated transcription (Latin):
urtutes potestates. pͥncipatꝰ domi¬
nationes: thronicherubin. & seraphin.
choros enumerando ꝑstrinximus:
si ñ illoꝵ queque minist̾ĩa subtilit̾
exprimamus: Quigͥ minima nun¬
tiant angłi. qui uͦ sum ma nunci¬
ant. archangłi uocant᷑. Cum autẽ
angłi ad nos aliquid ministraturi
ueniunt: apud nos etiã nomina a
minist̾iis trahunt. Michael nãq
quisut ds: gabriel autem fortitudo
tur. michael mitti ꝑhibetur: ut
ex ipso actu ae nomine detur intel¬
ligi. quia nullus pot̾ facere. quod
facete p̃ualet d̃s. Unde factum est
silentium in celo. dum committe¬
ret bellum draco. cum michaele.
archangło: ut qui se ad d̾i similitu¬
dinem suꝑbꝰ extulerat ꝑ michade
ꝑemptus discat. quia ad di simili¬
tudinemꝑ suꝑbiã nullus exur¬
gat. Ad mariam quoq gabriel
qui ad debellandas acrias potesta¬
tes. humilis apparebat. Raphael
uͦ ut diximus interp̾tatur medici¬
na di: quia dum tobi ocłos quasi

Expanded text:
virtutes, potestates, principatus, domivirtutes, potestates, principatus, dominationes, throni, cherubin et seraphin.  angelorum choros enumerando praestinximus, si non illorum quaeque mysteria subtiliter exprimamus? Qui igitur minima nuntiant angeli, qui vero summa, archangeli vocantur. » Cum autem angeli ad nos aliquid ministraturi veniunt, apud nos etiam ministeriis etiam trahunt; Michael, namque, quis sicut Deus? Gabriel autem fortitudo tur, Michael mitti perhibetex ipso actu et nomine detur intelligi quod nullus potest facere quod facere praevalet Deus. Unde factum est silentium in coelo dum committeret bellum draco cum Michaele archangelo , ut qui se ad Dei similitudinem superbus extulerat, per Michaelem peremptus discat quia ad Dei similitudinem per superbiam nullus exsurgat. Ad Mariam quoque Gabrqui ad debellandas aereas potestates humilis avero, ut diximus, interpretatur medicina Dei, qui dum Tobiae oculos quasi
Abbreviated transcription (Latin):
ficit᷑ lectoris intentio. sic̃ labor uiato¬
ris hospicio. Primus quidem quid
noceat claustralibꝰuł mundo renun¬
tiare uolentibꝰ continet. Scd̃s uero
claustri mat̾ĩalis ordinationẽ in qͦ
tenetur homo ext̃ior docet. Tercius:
anime claustrũ ordinat. Quartus:
claustri ñ manufacti habitationẽ
q̃ ẽ incelo comm̃dat appetendam:
quã ibihabet cum subiectis hichor¬
tatur cũ frĩbꝰ exhibendam.

Expanded text:
ficitur lectoris intentio, sicut labor viatoris hospitio. » Primus quidem quid noceat claustralibus vel mundo renuntiare volentibus, continet. Secundus vero claustri materialis ordinationem, in quo tenetur homo exterior, docet. Tertius animae claustrum ordinat. Quartus claustri non manufacti habitationem quae est in coelo, commendat appetendam. quam ibi habet cum subjectis, hic hortatur cum fratribus exhibendam.
Abbreviated transcription (Latin):
Porte inquit eree: sunt hominum
consuetudines uiciose. Uectes uͦfer¬
reos: sp̃c immundos ñ impbe uidem᷑
accipere. Hec enim duo metalla ꝓ
fortitudine delictoꝵ uident᷑ adhibi¬
ta. s ista uiribꝰ hominũ desꝑata.
uiitꝰ diuina confregit: qnͣdo ꝑieli¬
tantes aduentꝰ sui lumine misera¬
ta respexit. Uectes etiam in diuna
scͥptura possunt accipi: quibꝰ ar¬
cha ꝑheremum a filiis i scl solebat
deportari. facies inquit uectes deli¬
gnis sechim. & oꝑies auro: induces
q ꝑcuculos. qui sunt in latib al¬
che. ut portent᷑ in eis: qui semꝑ eĩt
in circulis. & numquã extrahent
ab eis. Archa ẽ eccłia: uectes. eccł̃is
doctores. De lignis sethim uectes li¬
unt: qd̾ genus ligni albe spine l¬
mile ẽẽ dicunt. De lignis gͥ impu¬
tribilibꝰ uectes fiunt: i. de iuris qͥ
corruptioni ñ succũbunt. Auro
uactes oꝑit: qui uirtutem bonio¬
ꝑis cectius ꝑ exemplum ꝓximis os¬
tendit. Uectes ꝑcirculos inducit.

Expanded text:
e, sunt hominum consuetudines vitiosae. Vectes vero ferreos, spiritus immundos non improbe videmur accipere. » Haec enim duo metalla pro fortitudine delictorum videntur adhibita. Sed ista viribus hominum desperata, virtus divina confregit, quando periclitantes adventus sui lumine miserata respexit. Vectes etiam in divina Scriptura possunt accipi, quibus arca per eremum a filiis Israel solebat deportari. Facies, inquit, vectes de lignis setim, et operies auro, inducesque per circulos, qui sunt in lateribus arcae, ut portetur in eis: qui semper erunt in circulis, nec unquam abstrahentur ab eis . Arca, est Ecclesia: vectes, Ecclesiae doctores. De lignis setim vectes fiunt, quod genus ligni albae spinae simile esse dicunt. De lignis igitur imputribilibus vectes fiunt, id est, de viris qui corruptioni non succumbunt. Auro vectes operit, qui virtutem boni operis certius per exemplum proximis ostendit. Vectes per circulos inducit,