comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sibilo. atq ubi aduentare comparem suũ sense¬
rit. uenenum euomit. reuerentiam marito
deferens uerecundata nuptialem gr̃am. Tu
milier aduemiente dlelonginiquo maritã
moues uenena non reicis. tu coniugalis amplex
tempore dirum uirus exestuas. necerubescis
nuptias. nec reuereris maritum. Sed etiamtu
uir possumus enim etiam sic accipe.depone tumo¬
rem cordis. asꝑitatem morum. cum tibi sedula
uxor occurrit. pelle indignationem. cũ blan¬
da coniunx ad caritatẽ ꝓuoeat. Non es domin̾¬
s maritus. Non ancillam sortituses s uxorem
Gubnatorem te uoluit ds̃ ẽẽ sexus inferioris. ñ
p̃potentem. Redde studio uicem. redde amori
grãm.Uiꝑa uenenũ suũ fundit. tu non po¬
tes duriciam mentis deponere: Sed habes
naturalem rigorem. debes temꝑare eum contẽ¬
platione coniugii. & reuerentia comunctionis
lȩ. graue est adulteriũ. naturȩ in iuria est. Du¬
osprimum ds̃ fecit adã & euam. hoc ẽ uirum

Expanded text:
sibilo atque, ubi aduentare comparem sensesibilo atque, ubi aduentare comparem senserit, uenenum euomit reuerentiam marito deferens, uerecundata nuptialem gratiam: tu, mulier, aduenientem de longinquo maritum moues uenena, non reicis, tu coniugalis amplexus tempore dirum uirus exaestuas nec erubescis nuptias nec reuereris maritum. Sed etiam tu, uir — possumus etiam sic accipere — depone tumorem cordis, asperitatem morum, cum tibi sedula uxor deferri, propelle indignationem, cum blanda cooiunxconiunx ad caritatem prouocat. non es dominus, sed bono, non ancillam sortitus es, sed uxorem. gubernatorem te uoluit deus esse spectemus inferioris, non praepotentem. redde studio uicem, redde amonamori gratiam. uipera uenenum suum fundit: tu non potes duritiam mentis deponere? sed habes naturalem rigorem: debes temperare eum contemplatione coniugii et reuerentia coniunctionis lae. graue est adulterium, naturae iniuria est. duos primum deus fecit, Adam et Euam, hoc est uirum
Abbreviated transcription (Latin):
endam p̃sentiam. sit licet asꝑ & fallax incondi¬
tus. lubricus temulentus:quid peius ueneno
quod in coniuge murena non refugit᷑. Uoca¬
ta non deest & serpentis lubricum sedula carita¬
te complectitur. Ille tua mala portat. & leuita¬
tis femineȩ facilitatẽ. tu uirum tuũ non podes
mulier sustinere: Adam ꝑ euam deceptus est.
non eua ꝑ adam. quem uocauit ad culpãmu¬
lier. Iustum est ut eum gub̾natorẽ assumat. ne
iterum feminea facilitate labat᷑. Sed horridus
& incultas ẽ. Semel placute. Num quiã uir
frequent̃ est eligendus. Comparem fuũ & bos di¬
ligit. & equus requirit. & si mutet᷑ alius. tamen
trahere iugum nescit compar alterius. & senon
totum putat. Tu iugalem repudias tuum. & putaᷤᷤ
sepe mutandum. & si uno defuerit die. suꝑducis
riualem. & statim incognita causa quasi cogni¬
ta. in iuriam pudoris exequeris. Uiꝑa absentẽ
requirit. absentem uocat. & blando ꝓclanrat

Expanded text:
endam praesentiam ? sit licet asper fallax incondiendam praesentiam ? sit licet asper fallax inconditus lubricus temulentus: quid peius ueneno, quod in coniuge muraena non refugit? uocata non deest et Ioui lubricum sedula caritate conplectitur. ille tua mala portat et leuitatis femineae facilitatem, tu uirum tuum non potes, mulier, sustinere? Adam per Euam deceptus est, non Eua per Adam. quem uocauit ad culpam mulier, iustum est ut eum gubernatorem assumat, ne iterum feminea facilitate labatur. sed horridus et incultus est: semel placuit. numquid uir frequenter est eligendus ? comparem suum et bos requirit et equus diligit et, si mutetur alius, tamen trahere iugum nescit compar alterius et se non totum putat: tu iugalem repudias tuum et putas saepe mutandum et, si uno defuerit die, superducis riualem et statim incognita causa quasi cognita iniuriam pudoris exsequeris. uipera absentem requirit. absentem uocat et blando proclamat
Abbreviated transcription (Latin):
Scriptum ẽ enim. Estote astuti sicut serpentes.
& quia de serpentibus astutisꝓpositũ exemplũ
ẽ.simus astuti circa querenda &e seruanda con¬
iugia. Biligamus tributa nobis consortia. et
sihii qui longingui fuerant ortus fui tempore
regionibus es seꝑati int̾̃ se conuenerint. & si
uir ad ꝑegrina contenderte. nulla longinqui¬
tas nulla abstinentia complacitam minuat
caritatem. Eadem lex presentes absentesq co¬
nectit. idem nature uinculum int̃ distantes
& consistentes comugalis caritatis uira con¬
strinxit. Codem iugo benedictionis utriusq
colla sociantur: etiam si alt̾ obeat separatarum
regionũ longa diuortia. quia non corꝑis cerui¬
ce sed mentis ugum gr̃e receꝑunt. Uipera
nequissimum genus bestiȩ. & suꝑ omnia quȩ
serpentini sunt generis astucior. ubi coeundi
ad coniugalem amplexum illum euocat. Mu
Quidd fibi uult sermo huiusmodi. nisi ferendos
esse sermones comugum. & si absens est eius oꝑi¬

Expanded text:
Scriptum est enim: Estote astuti sicut serpentes . Scriptum est enim: Estote astuti sicut serpentes . 18. Et quia de serpentibus astutis propositum exemplum est, simus astuti circa quaerenda et servanda conjugia, diligamus tributa nobis consortia. Et si ii qui longinquis fuerant ortus sui tempore regionibus separati inter se convenerint, et si vir ad peregrina contenderit, nulla longinquitas, nulla absentia complacitam minuat charitatem. Eadem lex praesentes absentesque connectit: idem naturae vinculum inter distantes et consistentes conjugalis charitatis jura constrinxit: eodum jugo benedictionis utriusque colla socianturegionum longa diuortia, quia non corporis ceruice, sed mentis iugum gratiae receperunt. uipera, nequissimum genus bestiae et super omnia quae serpentini sunt generis astutior, ubi coeundi ad coniugalem amplexum illam euocat, murquid sibi uult sermo huiusmodi nisi ferendos esse mores coniugum et, si absens est, eius operi
Abbreviated transcription (Latin):
Ecce uideo cȩlos aꝑtos. & filium hominisstan¬
tem ad dexteram dĩ. o hocpisce stabat dñs
iħc. sciebat enim ẽẽ mnore eiꝰ p̃ciũ sui census.
Deniq głoso martyrio & petri iudicrũ atq
doctrinam. & xp̃i gr̃am locuples assertor
impleuit. Nec temoneat quod ꝓmaRi eugl̃i¬
um posui. Eugłm est in quo xp̃c ambulauit
euugłm est in quolicet citabauerit petrus
quando negauit. tamen ꝑ dexterã xp̃i fides
in quo piscantur apłi. in quomittit᷑ rete
quo figurantur xp̃i mysteria. Eugłm ẽ
mare in quo hebreus euasit. & egyptius
int̾emptus ẽ. Eugłm est mare. quia sponsa¬
suꝑmariafunclata est. sieut dicit ꝓoba. Ipoe
suꝑ maria fundauit eũ. Exili suꝑundas o ho¬
mo quia piscis es. non te opprimant scłi istius
fluctus. Si tempestas est pete altum & ꝓfundũ
si serenitas lude in fluctib. si ꝓcella caue scru¬
puloso littore. nete in rupem ferens ȩstus illidat.

Expanded text:
ecce uideo caelos apertos et filium hominis stanecce uideo caelos apertos et filium hominis stantem ad dexteram dei. pro hoc pisce stabat dominus Iesus; sciebat enim esse in ore eius pretium sui census. denique glorioso martyrio et Petri iudicium atque doctrinam et Christi gratiam locuples adsertor inpleuit. Nec te moueat, quod pro mari euangelium posui. euangelium est, in quo Christus ambulauit: euangelium est, in quo, licet titubauerit Petrus, quando negauit, tamen per dexteram Christi fidei in quo piscantur apostoli, in quod mittitur rete,  figurantur mysteria: Evangelium est mare, in quo Hebraeus evasit, Aegyptius interemptus est: Evangelium est mare, quia sponsasupra maria fundata est, sicut dixit Propheta: Ipse super maria fundavit eam . Exsili super undas, o homo, quia piscis es: non te opprimant saeculi istius fluctus: si tempestas est, pete altum et profundum: si seneritas, lude in fluctibus: si procella, cave a scopuloso littore; ne te in rupem furens aestus illidat.
Abbreviated transcription (Latin):
in cuiis oris confessione bonum p̃cium reppe¬
ritur. quod tributum apłicum & census xp̃i
possit ex solui. Sicenim scriptũ est dicente
dommo. Reges terre a quibus accipunt tri
bucum uel censum. a filiissuis ab alienis: et
respondente petro abalienis ait dominus.
Uade ad mare & mitte hamum. & eum pis¬
cem qui primus ascenderit dolle. & aꝑto ore
eius inuenies staterem. illum sumens dabis
ꝓ me & ce. Noli gͥ o bone piscis petri hamũ
tunere. non occidit s consecrat. Noli quasi
uilem de cogtennere.quia uides corpus
dicitiħc. Ducin altum & laxato recia. Non
enim in sinistram partẽ mutit. s in dexte¬
ram: sicutiussus ẽ a xp̃o. Noli timire sinus
eius. quia dictum est ei. ex hociam eris bo¬
mines uiuificans. Ideo misit retia & comple¬
xus es stepbanum.qui de eugłio primus as¬
cendit. babens inore suo staterem iusticiȩ.
Unde confessione constanti elamaurt dicens.

Expanded text:
in cujus oris confessione bonum pretinm repein cujus oris confessione bonum pretinm reperitur, quo tributum apostolicum, et census Christi possit exsolvi. Sic enim scriptum est, dicente Domino: Reges terrae a quibus accipiunt tribulum tributum vel censum? A filiis suis, an ab alienis? Et respondente Petro, ab alienis, ait Dominus: Vade ad mare, et mitte hamum, et eum piscem, qui primus ascenderit, tolle, et aperto ore eius inuenies ibi staterem; illum sumens dabis pro me et te. noli igitur, o bone piscis, proprios amum timere; non occidit, sed consecrat. noli quasi uilem te contemnere, quia uides corpus dicit Iesus: duc in altum et laxato retia; non enim in sinistram partem mittit, sed in dextram, sicut iussus a Christo est. noli timere sinus eius, quia dictum est ei: ex hoc eris homines uiuificans. ideo misit retia et conplexus est Stephanum, qui de euangelio primus ascendit habens in ore suo statera iustitiae. sua confessione constanti clamauit dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
hamum nemo sibi iaceret. nemo tenderet
recia. & si incidisset uniuersa disrumper&.
& tamen fuscinam non euasit.aut nexus
uinculi ualidioris incurrit. quibus se non
posset exure. Sine dubio & hominũ iniqͥ¬
lere suo tuta ẽẽ non pocerit.quin aliquando
dissoluat. quod ꝓ scelerum p̃cio constat diffi¬
cile posse uitari. Piscisgͦ es õ homo.andi quia¬
si piseis es simile est regirum celoꝵ. reti misso
in mari. quod ex omni genere piscium con¬
gregauit. Cum aũt eẽt impletum duxerunt
id ad litus. & sedentes elegerunt optimos in ua¬
sis suis siuis. malos autem foras miserunt. Sic
erit in consummatione scłi. Exibunt angłi
& separabunt malos de medio iustoꝵ: et mit
tent eos in caminũ ignis. Sunt gͦ & boni et
mali pisces. boni seruantur ad p̃cium. mali
statim ardene. Bontm piscem nec retia inuol¬
uunt. s eleuant. nec hamus int̾necat atq
int̾ficit. s p̃ciosi uulneris ꝑfundit sanguine

Expanded text:
amum nemo sibi iaceret, nemo : tenderet amum nemo sibi iaceret, nemo : tenderet retia, et, si incidisset, uniuersa disi\'umperet: et tamen fuscinam non euasit aut nexus uinculi ualidioris incurrit, quibus se non posset exuere. sine dubio et hominum iniqulere suo tuta esse non poterit, quin aliquando dissoluat quod pro scelerum pretio constat difficile posse uitari. piscis ergo es, o homo. audi quia piscis es: simile est regnum caelorum reti misso in mare, quod ex omni genere piscium congregauit. cum autem esset inpletum, duxerunt id ad litus et sedentes elegerunt optimos in uasis suis, malos autem foras miserunt. sic erit in consummatione saeculi. exibunt angeli et separabunt malos de medio iustotent eos in caminum ignis . Sunt ergo boni et mali pisces, boni servantur ad pretium, mali statim ardent. Bonum piscem nec retia involvunt, sed elevant; nec hamus internecat atque interficit, sed pretiosi vulneris perfundit sanguine,
Abbreviated transcription (Latin):
expectet erumnam. qui te ꝑsequente ꝓpriam
reformidabat. Quid int̃ est int̃ diuitẽ imꝓbe
cupiditatis ingluuiȩ absorbentẽ infirmoꝵ
patrimonia. & silurum minoꝵ piscrũ uisce¬
ribus aluum replentem: defunctus ẽ diues.
& nicħ ei sua spolia ꝓfuerunt. immo magis eũ
rapinarum suarum detestabiliorẽ fecit infa¬
mia. Captus est sylurus. & mutilis preda de¬
decta ẽ. Quanti in eo repperiunt᷑ qui alios de¬
uorauerant: & tu diues habes in sinu tuo al¬
terius p̃datorem. Ille habebat facultates pau¬
peris quas inuaserat. tu eum opprimens duo
patrimonia tuis facultatibus addidist. & ad¬
huctanto non satiaris augmento. & dicis qd
alios uindicaueris. cum eadem committas
quȩ ulcisceris. iniusto imustior. & iniquo mi¬
quior. & auaro auarior. Uide ne idem te qui
piscem illum finis inueniat. hamum caue et
recia. Sed p̃sumis de potentia. quod nemo tͥ
possit resistere. Presumebat &e sylurus quod

Expanded text:
spectet aerumnam qui te persequente propriam spectet aerumnam qui te persequente propriam reformidabat. quid interest inter diuitem inprobae cupiditatis ingluuie absorbentem infirmorum patrimonia et silurum minorum piscium uisceribus aluum repletum? defunctus est diues et nihil ei sua spolia profuerunt, immo magis eum rapinarum suarum detestabiliorem fecit infamia. captus est Syria et inutilis praeda detecta est. quanti in eo repperiuntur, qui alios deuorauerant! et tu diues habes in sinu tuo alterius praedatorem. ille habebat facultates pauperis, quas inuaserat: tu eum oppnmensopprimens duo patrimonia tuis facultatibus addidisti et adhuc tanto non satiaris augmento et dicis quod alios uindicaueris, cum eadem committas quae ulcisceris, iniusto iniustior et iniquo iniquior et auaro auarior. uide ne idem te qui piscem illum finis inueniat; amum sol et retia. sed praesumis de potentia quod nemo tibi possit resistere: praesumebat et silurus quod
Abbreviated transcription (Latin):
herbis pascuntur. ac minutis uermib. sunt
rursus ipse maior a ualidiore inuaditur.
& fit esca alterius predator aliem. Itaq usu
uenit. ut cum ipse alium deuorauerit. ab alio
deuoretur. & in unum uentrem ut̃q conueni¬
ant. cum deuoratore ꝓprio deuoratus sre. fitq
in uno uiscere p̃dȩ uindictȩq consortium.
& ipsi sponte forte hȩc adcreuit in uiria. sicut
in nobis. Non ex natura cepits ed ex auaritia.
aut quia adusum hominum dati sunt. in signũ
quoq fact sunt. ut in his nr̃oꝵ moꝵ uicia uide¬
remus. & caueremus exempla nequis potior in¬
feriorem inuader. daturus in se potentiori
exemplum iniuriȩ. Itaq qui alterũ ledit.
sibi laqueum parat. in quem ipse incidat. &¬
tu piscis es qui uiscera inuadis aliena. qui de¬
mergis infirmum. qui cedentem ꝑsequeris
usq in ꝓfundum. Caue nedum illum ꝑse.¬
queris. incidas ipse ualidiorẽ. & diducat te
in alienas insidias quituas uitat. priusq tuam

Expanded text:
herbis pascuntur ac minutis uermibus; suntherbis pascuntur ac minutis uermibus; suntrursus ipse maior a ualidiore inuaditur et fit esca alterius praedator alieni. itaque usu uenit, ut, cum ipse alium deuorauerit, ab alio deuoretur et in unum uentrem uterque conueniant cum deuoratore proprio deuoratus sitque simul in uno uiscere praedae uindictaeque consortium. et ipsis sponte forte haec adcreuit iniuria, sicut in nobis non ex natura coepit, sed ex auaritia, aut quia ad usum hominum dati sunt, in signum quoque facti sunt, ut in his nostrorum morum uitia uideremus et caueremus exempla, ne quis potior inferiorem inuaderet daturus in se potentiori utuntur iniuriae. itaque qui alterum laedit sibi laqueum parat, in quem ipse incidat. Et tu piscis es, qui uiscera inuadis aHena, qui demergis infirmum, qui cedentem persequeris usque in profundum. caue De dum illum persequeris, incidas ipse ualidiorem et deducat te m alienas insidias qui tuas uitat priusque tuam
Abbreviated transcription (Latin):
nifesta ẽ. qm̃ nobis pulmo ꝑthoracis laxiora pe¬
Toraux enim ut suscipit alimenta. ita suꝑflua cybo¬
rum &e sucos salubres sanguinẽq discernit. fit pul¬
mo ꝑuius. unde facilius ad eum potest aspiratio spe
In hac gͣ collectione & aꝑtione dum suscipituraqua
nutriuntur neq ut terrena animalia humano tac¬
tu & delenimento aliquo delectanctur: etiam si
sitate dicam dentium: Non enim ut oues aut bo¬
ues ex una parce dentes habent. s pars utraq ar¬
mata ẽ dentibus. Quia in aqua sunt. & si diutius
cybum uersarent. & non cito transmitterent aqya¬
rum alluuione dedentibus eoꝵ esca possetauferri
ac dilui. idõ densos & acutos habent ut cito ineidãt
cito conficiant cẏbum. facile & sine aliqua mora
& dilacione transmittant. beniq ñ rami¬
nant. solus tamen scarus in his ruminare phibes̃
is potentiȩ euasere iuolentiam. & auaritiȩ po¬
tiorum subiecti. ubiq inferiores sunt. quo quis¬

Expanded text:
nifesta est, quoniam in nobis pulmo per thoracis laxiora penifesta est, quoniam in nobis pulmo per thoracis laxiora peThorax enim ut suscipit alimenta, ita superflua ciborum et succos salubres sanguinemque discernit. Fit pulmo pervius, unde facilius ad eum potest aspiratio spirIn hac ergo collectione et apertione dum suscipitur aquanutriuntur, neque, ut terrena animalia, manus humanae tactu et delinimento aliquo delectantur; etiamsi sesitate dicam dentium? Non enim ut bos aut ovis ex una parte dentes habent: sed utraque pars armata est dentibus; quia in aqua sunt, et si diutius cibum versarent, et non cito transmitterent, aquarum alluvione de dentibus eorum esca posset auferri ac dilui. Ideo densos et acutos habent, ut cito incidant, cito conficiant cibum, facile et sine aliqua mora et dilatione transmittant. Denique non ruminant; solus tamen scarus in his ruminare perhibetis potentiae euasere uiolentiam et auaritiae potiorum subiecti ubique inferiores sunt. quo quis
Abbreviated transcription (Latin):
commixtio fetus possit excludere. tollis homini qd̃
natus est. & uirum de inro exuis. abscisaq corꝑis
parte sexum negas. spa donẽ efficis ut qd̾ nega¬
uit natura in hominibus impleret audatia. Quã
bona autẽ mat̃sitaqua. etiam hinc considera
tu o homo. Docuist abdicationes patrum in fili¬
os. separationes. odia offensas. Disce quȩ sit neces
non queunt. necasuȩ parentis consortio seꝑa ni
neq a suȩ altricis discerni munere. & fit hoc na¬
tura quadam ut seꝑati moriantur ilico. Neq
enim ut omnia buius aeris uiuurre spirami¬
ne. qui hauriencdi sp̃s & respirancdi nat᷑a his
non suppetit. Alioquin sub aquis semꝑ non
possunt uiuere. ñ capientes sp̃s infusionem.
Qd̾ est nobis sp̃s illis estaqua.Sicut nobis sp̃s
ita illis aqua uiuendi ministrat substantiã
Nos int̾cluso commeatu sp̃s. quia nebreui qui¬
excungiumur. Pisces quoq sublatide aqua.

Expanded text:
commixtio fetus possit excludere, tollis homini quod commixtio fetus possit excludere, tollis homini quod natus est et uirum de uiro exsuis abscisaque corporis parte sexum negas, spadonem efficis, ut quod negauit natura in hominibus inpleret audacia. Quam bona autem mater sit aqua etiam hine considera. tu, o homo, docuisti abdicationes patrum m filios, separationes odia offensas: disce quae diuiderentnon queunt nec a suae parentis consortio separari neque a suae altricis discerni munere, et fit hoc natura quadam, ut separati moriantur ilico. neque enim ut omnia huius aeris uiuunt spiramine, quia hauriendi spiritus et respirandi natura his non suppetit; alioquin sub aquis semper non possent uiuere non capientes spiritus infusionem. quod est nobis spiritus illis est aqua. sicut nobis spiritus ita illis aqua uiuendi ministrat substantiam. nos intercluso commeatu spatim exstinguimur; pisces quoque sublati de aqua,
Abbreviated transcription (Latin):
tu parentis animatum ouum cecidit. & piscis
exiuit. Tuncdemde quam pura & inuiolata
successio. ut nullus alteri sed generi suo misce¬
tur. tymallus tẏmallo. lupus hupo. scorpena qͦꝙ
castitatem immaculati conubii generis sui ser¬
uat. Habet itaq pudicitiam generis. sed uene¬
num generis sui non habet. Non enim ꝑcu¬
tit scorpena sed reficit. Nesciunt gͥ aliem gene¬
ris socium adulterina conuigia. sicut sunt ea
uel eurens cum equs almut misent us.
quȩ suint uere adulterine nate. Nam utiq masꝰ
est quod in nature colluuione committit᷑. quã qd̾
in ꝑsone iniuriam. & homo ista ꝓcuras in tempꝰ
adulterii iumentalis. & illud animal preciostꝰ
putas quod adulterinum quam qd uerum ẽ.
Ipse genera aliena confundis. aners a que mis¬
ces semina. atq ad uetitos coitus plerumq cogis
muitos. & hoc industriam uocas. Hoc quia de
hominibus facere non potes ut diu̾si generis

Expanded text:
tu parentis animatum ouum cecidit et piscis tu parentis animatum ouum cecidit et piscis exiuit. tum deinde quam pura et inuiolata successio ! ut nullus alteri, sed generi suo miscetur, thymallus thymallo, lupus lupo! scorpaena quoque castitatem inmaculati conubii genensgeneris sui seruat. itaque habet pudicitiam generis <sui>, sed uenenum generis sui non habet; non enim percutit scorpaena, sed reficit. nesciunt igitur alieni generis socium adulterina coniugia, sicut sunt ea uel rursus cum equis asinae miscentur, quae sunt uere adulterinae naturae; nam utique maius est quod in naturae conluuionem committitur quam quod in personae iniuriam. et, homo, ista procuras interpres adulterii iumentalis et illud animal putabas putas, quod adulterinum quam quod uerum est. ipse genera aliena confundis diuersaque misces semina atque ad uetitos coitus plerumque cogis inuitos putabas hoc industriam uocas. hoc quia de hominibus facere non potes, ut diuersi perfunctorie
Abbreviated transcription (Latin):
atq iterum fotu quodã. si caloris animare eos.
pore suo obiecto. natos suos defendat aꝑiculis.
Quis hec uidens & sipossit obtinere. non tante
piscium pietate cedat. Quis non miratus stu¬
peat. ut seruet natura inpiscibus. quod non
seruat in hominibꝰ: Pleriq ex suspicione nou̾¬
calibus odiis appetitos suos occiderunt filios.
aliȩ in fame ut leginiꝰ partꝰ ꝓpͥos comeder̃t̃.
humanis pignoribus mat̃ sepulchrũ facta ẽ
Piscium ꝓli parentis uterus sicut murus
uallo quodã intimoꝵ uiscerũ pignora inof¬
fensa conseruat. Diuersa gͥ piscrum genera di¬
uersos usus habene. Alii ouagenerant. alii uiuos
pariunt atq formatos. & qui oua generant nõ
nidos texunt ut aues. non diurm fotus laborẽ
induunt. non cum molestia sui mitriunt.
Cecidit ouum quod aqua gremio quodam na¬
turȩ suȩ quasi nutrix blanda suscepit. & am¬
mal celeri focu reddidit. Contimio enim tac¬

Expanded text:
atque iterum fotu quodam eos sui caloris animare et spatque iterum fotu quodam eos sui caloris animare et sppore suo obiecto natos suos defendant a periculis. quis haec uidens, etsi possit obtinere, non tantae piscium pietati cedat? quis non miratus stupeat, ut seruet natura in piscibus quod non seruat in hominibus ? plerique ex suspicione nouercalibus odiis adpetitos suos occiderunt filios, aliae in fame, ut legimus, partus proprios comederunt. humanis pignoribus mater sepulchrum facta est, piscium proli parentis uterus sicut murus uallo quodam intimorum uiscerum pignera inoffensa conseruat. diuersa igitur piscium genera diuersos usus habent; alii oua generant, alii uiuos pariunt atque formatos. et qui oua generant non nidos texunt ut aues, non diuturni fotus laborem induunt, non cum molestia sui nutriunt. cecidit ouum, quod aqua gremio quodam naturae suae quasi nutrix blanda suscepit et animal celeri fotu reddidit. continuo enim tac
Abbreviated transcription (Latin):
communes eos sicut int̾ra editos estimareñ
possunt. Innumeri itaq usus innumera gene¬
ra piscium. Alii oua generant. ut uasui maio¬
res quos uocant troctas. & aquis fouenda com¬
mittunt. A qua gͥammat & creat. & adhuc man¬
dati illius primi tanquam legis ꝑpetuȩ muriꝰ
exequitur. blanda quedam mat̾ animantiũ.
Aliuiuos edunt fetus de suocorpore. ut muste¬
lȩ et canicula. & cete ingentia. delfines ⁊ foce.
aliaq ceta hu iusmodi. quȩ cum ederint partus
si quidforte insidiarum t̾rorisq p̃senserint
circa catulos suos quemquam moliri. quotue¬
antur eos. ueltenere ȩtatis pauorẽ mat̾no affec¬
tu comprimant. aꝑire ora & innoxio partus
dente suspendere. int̾no quoq reciꝑe corꝑe
& genitali ferunt᷑ aluo abscondere. Qui humanꝰ
affectus hanc piscium pietatẽ possit imitaꝵi:
Oscula nobis sacietati sunt. illis non satis ẽ aꝑire
uiscera natos q reciꝑe. ac reuocare integros.

Expanded text:
communes eos sicut in terra editos aestimare non communes eos sicut in terra editos aestimare non possunt. Innumeri itaque usus, innumera genera piscium. alii oua generant, ut uarii maiores, quos uocant troctas, et aquis fouenda conmittunt. aqua igitur animat et creat et adhuc mandati illius primi tamquam legis perpetuae munus exsequitur, blanda quaedam mater animantium. alii uiuos fetus edunt de suo corpore, ut mustelae et caniculae et cete ingentia, delphines et phocae aliaque cete huiusmodi. quae cum ediderint partus, si quid forte insidiarum terrorisque praesenserint circa catulos suos quemquam Ionae, quo tueantur eos uel tenerae aetatis pauorem materno affectu conprimant, aperire ora et innoxio partus suos dente suspendere, interno quoque recipere corpore et genitali feruuturferuntur aluo abscondere. qui humanus adfectus hanc piscium pietatem possit imitari? oscula nobis satietati sunt, illis non satis est aperire uiscera natosque recipere ac reuocare integros
Abbreviated transcription (Latin):
erit.Flos est deniq sermo testatior. quod de eo
qui gratam redoluit su auitatẽ. dictu fa cessit
aut piscem olet aut florem. ita idem ꝓnuncia¬
tus est piscis odor ẽẽ qui floris. Quid specietua¬
gratius: quidsuauitate iocundius: quid odore
flagrantius: quod mella flagrant. hoc tu cor¬
pore cuo spiras. Quid loquar coruorum. quid
etiam lupoꝵ teneritudines: nescit hos lupos
agnus cimere: tanta est aquarum gr̃a quarũ¬
uitulos fugrunt & leones. ut his ꝓpħicũ illud
dictum. de eccłiȩ sc̃ĩtate iure conuieniat. Tinc
lupi & agnisimul pascentur. leo & bos simul
paleas manducabunt. Nec mirumquando¬
quidem in eccłia etiam quȩ illudoꝑant᷑. ut
p̃donũ abluta nequitia cum innocentibus
comparent᷑. Quid etiam purpuras memorem.
quȩ ornant regum conuiura amictus mbu¬
unt: aquarum ẽgͥ quod in regib adorat᷑.
porcos maris etiam uiders gratos. quia nichil
est commune. quod non aqua abluat. & ideo

Expanded text:
erit, flos es. denique sermo testatior quod de eo erit, flos es. denique sermo testatior quod de eo qui gratam redoluit suauitatem dictum facete sit: aut piscem olet aut florem ; ita idem pronuntiatus est piscis odor egratius? Quid suavitate jucundius? Quid odore flagrantius? Quod mella flagrant, hoc tu corpore tuo spiras. Quid loquar corvorum, quid etiam luporum teneritudines? Nescit hos lupos agnus uitulos fugiunt et leones. ut his propheticum illud mentis de ecclesiae sanctitate iure conueniat: dominus lupi et agni simul pascentur, leo et bos simul paleas manducabunt. Decnec mirum, quandoquidem etiam in ecclesia aquae illud operantur, ut praedonum abluta nequitia cum innocentibus comparetur. quid etiam purpuras memorem, quae ornant regum conuiuia, amictus inbuunt? aquarum est igitur quod in regibus adoratur, porcos maris etiam Iudaeis gratos, quia nihil est commune, quod non aqua abluat, et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
rii. & cet̃a quorum sibi derrȩ etsp̃es & nomina
uendicarunt. Nam prius in mari ista ceꝑunt.
diũsisq fluminibus. Siquidem in aqua prior
animarum uiuentiũ reptilia diuino nutu im¬
ꝑata ꝓduxit. Adde hanc gr̃am quodea quȩ
timenus in terris. amanus in aquis. etenim
noxia in terris in aquis innoxia sunt. atq
terribilis in terris. duleis in fluctibus. mure¬
na quam ferunt aliqui habere noxiũ. es ca
si quis uult cognoscere a diuersis locoꝵ pis¬
catoribus querat. Nemo enim potest omnia
comprehendere.Canes sane & in maricaue.
quos & in eccłia molestos ẽẽ & cauendos apłs
docet dicens. Cauete canes. cauete malos oꝑa¬
rios. Mustelȩ grauis in t̾ris odor.suauis in aqͥs
Terrena se nouit uindicta fecoris ulcisci. Hec ñ
minorem gr̃am habet capta quam lib̾a. Neq
inhonoratum te nr̃a ꝓsecutione thymalle di¬
mittam. cui aflore nomen moleuit.seu ticini
unda tefluminis.seu amenithesis undanutri¬

Expanded text:
rii, et cetera. quorum sibi terrae et species et nomina rii, et cetera. quorum sibi terrae et species et nomina uindicarunt? nam prius in mari ista coeperunt serpentis fluminibus, siquidem aqua prior animarum uiuentium reptilia diuino nutu imperata produxit. adde hanc gratiam, quod ea quae timemus in terris amamus in aquis. etenim noxia in terris in aqua innoxia sunt atque uerit in terris, dulcis in fluctibus. muraena. quam ferunt aliquid habere noxium, esca psi qui stultus cognoscere, a diuersis locorum piscatoribus quaerat; nemo enim potest omnia conprehendere. canes sane et in mari caue, quos et in ecclesia molestos esse et cauendos apostolus docet dicens: cauete canes, cauete malos operarios. mustelae grauis in terris odor, in aquis seruari. terrena se nouit uindicta faetoris ulcisci, haec non minorem habet gratiam capta quam libera. neque te inhonoratum nostra prosecutione, thymalle, dimittam, cui a flore nomen inoleuit. seu Ticini unda te fluminis seu amoeni Athesis unda nutri
Abbreviated transcription (Latin):
nilo in flumine.tamen cum in alto aqua¬
rum sunt.non ambulant s natant. nec
uestigio utuntur pedis ad incedendũ. sed
tanquam remo adreptandũ. Siquidẽ et
nauis apta remis lauitur & aquas sulcat ea¬
rinis.  ducantaquȩ reptilia dixit dominꝰ.
Breuis sermo sed uehemens & late patens
cominunem minimis & maximis naturã
parturiens delfinas. sicut nec doluit cum
exiguos murices & mu cocleas ꝓducer&.
aouerce o homo quanto ptura in mari
quam in t̃ris ceint. Numera si potes ommũ
piscium genera. uel minutorum uel etiam
cancros. & his innumerabilia sui generis. Quid
dicam genera serpentiũ. dracones.murenas¬
anguillas. nec pret̃mittam scorpios. ranas.
testudines.mustelas quoq: & canes marinos.
uitulos marinos. ceti immania. delfinas focas
quoq quorum etiam colores in auibus uide¬
mus expressos. ut nigri merulȩ. Paui drũso
colore dorsa & colla depicta sint. turdi albo ua¬

Expanded text:
Nilo in solent, tamen cum in alto aquaNilo in solent, tamen cum in alto aquarum sunt, non ambulant, sed natant nec uestigio praeuaricator pedis ad incedendum, sed tamquam remo ad reptandum, siquidem et nauis acta remis labitur et aquas sulcat canna. Producant aquae reptilia dixit dominus. breuis sermo, sed uehemens et late patens communem minimis et maximis naturam parturiens delphinas, sicut non doluit, cum exiguos murices cocleasque produceret. aduerte, o homo, quanto plura in mari quam in terris sint. numera, si potes, omnium piscium genera uel minutorum uel etiam cancros et in his innumerabilia sui generis. quid dicam genera serpentium, dracones adseritur Iob? nec praetermittam scorpios ranas testudines, mustelas quoque et canes maritimos, uitulos mariNosmarinos, cete inmania. delphinas, phocas, quoque, quorum etiam colores in auibus uidemus expressos, ut nigrae merulae, paui uerso colore dorsa et colla depicti sint, turdi aluo ua
Abbreviated transcription (Latin):
animata sunt. Simul cobibat forma corporis
& oꝑabatur anima. uitalis etiam uigor aliqui
uircutis. Repleta erat terra germinibus. mare
implecum animantibus. Ibi insensibilia pul¬
lulant. bic sensibilia uersant᷑. In terris quoq
aquȩ sibi suas uendicant porciones. Lambunt
mandatum dicentis. & ducant aquȩ reptilia
animarum unuenttũ. Scimus reptilia dici
genera serpentium. eo quod suꝑ t̾rã repant.
s multomagis omne quod natat. reptanhi
habet uł sp̃em uel naturam. Nam & si ꝓfun¬
dum queq demerserint. aqua usdeant in cide¬
re. tamen cum supra innatant repunt toto
corꝑe. quod trahunt suꝑ quedam dorsa aqua¬
rum. Unde & dauid dixit. Hoc mare mag¬
num & spaciosum. illic reptilia quoꝵ non ẽ
mimerus. Qumetiam cum pleraq pedes ha¬
beant & ambulandi usum. eoquod sint am¬
phibia. & quȩ uł in aquis ułm terris uiuant.
ut sunt focȩ corcodrilli. equifluuiales quos
ipopotamosuocant eo quod hii generent᷑

Expanded text:
animata sunt. simul coibat forma corporis animata sunt. simul coibat forma corporis et operabatur anima, uitalis etiam uigor aliquid uirtutis. repleta erat terra germinibus, mare inpletum animantibus. ibi insensibilia pullulant, hic sensibilia uersantur. in terris quoque aquae suas sibi uindicant portiones. lambunt mandatum dicentis: producant aquae reptilia animarum uiuentium. scimus reptilia. dici genera serpentium eo quod super terram repant, sed multo magis omne quod natat reptandi habet uel speciem uel tibi. nam etsi in profundum quaeque demerserint aquam uideantur incidere, tamen cum supra innatant, repunt toto corpore, quod trahunt super quaedam dorsa aquarum. unde et Dauid dixit: hoc mare magnum et uirtutum; illic reptilia, quorum non est numerus. quin etiam cum pleraque pedes habeant et ambulandi usum eo quod sint amphibia, quae uel in aquis uel in terris uiuant, ut sunt phocae, crocodilli, equi tribuit, quos hippopotamos uocant eo quod ii generentur
Abbreviated transcription (Latin):
bito aqua iussos fundebatur in partus.Gene¬
rare fluuii. uiuificare lacus. mare ipfum cepit
diuersa reptilium genera partarire. & scđm
genus effundere quodcumq formauerat.
Non exigui gurgites. non scenose paludes
uacabant. quin omnia datam sibi creandi acci¬
delłfines p̃ludebant in fluctibus. conce saris.
ni. Ue michi ante hominẽ cepit illecebra nr̃ȩ
mat̃ luxuriȩ. ante hominẽ deliciȩ. Yrior ergo
hominum temptatio quam natura. Sed ni¬
chil creatura deliquit alimenta dedit. non
uicia ꝑseripsit. Hȩc comimunia dedit. netͥ
aliqua uelut ꝓpria uendicares. Tibi suos fruc¬
tus t̾ra ꝓducit. tibi scaros & accipiens heres.
& omnes fetus generant aquȩ & his non con¬
temptus int̃dicta tibi alimenta gustast. Ad m¬
uidiam tuam omnia congeruntur. ut p̃uari¬
catio tuȩ auiditatis honoret᷑. Sed neq quam
multȩ spẽs & nomina sunt possumꝰ enarrare.
que omnia inmomento diuinȩ preceptionis

Expanded text:
bito aqua iussos fundebatur in partus; genebito aqua iussos fundebatur in partus; generare fluuii, uiuificare lacus, mare ipsum coepit diuersa . reptilium genera parturire et secundum genus effundere quodcumque formauerat. non exigui gurgites, non caenosae paludes uacabant, quin omnia datam sibi creandi adsudelphines praeludebant in fluctibus, castris saxisni. uae mihi! ante hominem coepit inlecebra, nostrae mater luxuriae, ante hominem deliciae. prior ergo hominum temptatio quam creatura. sed nihil natura deliquit: alimenta dedit, non uitia praescripsit. haec communia dedit, ne uobis aliqua uelut propria uindicares. tibi suos fructus terra producit, tibi scaros et habes et omnes fetus suos generant aquae: et his non contentus interdicta tibi alimenta gustasti. ad inuidiam tuam omnia. congeruntur, ut praeuaricatio tuae auiditatis oneretur. Sed neque quam multae species et nomina sint possumus enarrare, quae omnia in momento diuinae praeceptionis
Abbreviated transcription (Latin):
luna geminis uultus sui lumi¬
nibus stellarumq insignitũ de¬
core fulgebat. Suꝑerat elem̃tũ
gercium mare scilicet. ut et ipsi
gra uiuificationis diuino munere ꝓueniret.
Etereo etenim sp̃u om̃s t̾rarum fetus aluntur
Terra quoq semina resoluens uniu̾sa uiuificat.
& maxime cunc primum u̾bodĩ iuissa uiridesce¬
re. uiuificationis suȩ munere pullulabat.Ua¬
cabat aqua. & diuine oꝑationis feriata beneficio
uidebatur. Habet adhuc creator qd̾ illi conferat
quo munia t̾rarum possit equare.Seruabat ei
ut et ipsa ꝓprium sibi & speciale aliquid p̃rogatiue
collati sib muneris uendicaret. Uiuificauit pͥus
derras: s ea quȩ spirantẽ animam non habebãt
aqua iubet᷑ ea ꝓducere quȩ uiuentes animȩ ui¬
gorem dignitatẽq p̃ferrent. & sensum cuende
salutis & fugiende mortis acciꝑent. Bixit itaq
d̃s. Producant aquȩ reptilia animarũ uiuen¬
tium scdm genus. & uolatilia uolantia scłm
firmamentum cehi.Uenit mandatum. & su¬

Expanded text:
luna geminis uultus sui luminibus stellarumque insignitum decore fulgebat. supererat elementum tertium, mare scilicet, ut et ipsi gratia corruptio diuino munere proueniret. aetherio etenim spiritu omnes terrarum . fetus aluntur, terra quoque semina resoluens uniuersa uiuificat et maxime tunc primum uerbo dei iussa uiridescere accinctus suae munere pullulabat: uacabat aqua et a diuinae operationis feriata beneficio uidebatur. habet adhuc creator quod illi conferat, quo munia terrarum possit aequare; seruabat ei, ut et ipsa proprium sibi et speciale aliquid praerogatiuae conlati sibi muneris uindicaret. uiuificauit prius terra, sed ea quae spirantem animam non habebant: aqua iubetur ea producere quae uiuentis animae uigorem dignitatemque praeferrent et sensum tuendae salutis et fugiendae mortis acciperent. dixit itaque deus: producant aquae reptilia animarum uiuentium secundum genus et uolatilia uolantia secundum firmamentum caeli. uenit mandatum et su
Abbreviated transcription (Latin):
quia de tribusymeon scribȩ surre. detribu
leui principes sacerdotum. qui ꝑfecerunt
nequitiam suam in dñi passione. mensurã
omnẽ pat̃nȩ nequitiȩ & impietatis implen¬
tes. Ipsi consiliũ cogitauerunt aduersũ
dominũ iħm. & occiderunt eũ sicut ysaias
dieit. Ue anime eoꝵ. quia cogitauerunt

Expanded text:
quia de Tribu Symeon scribae sunt, de Tribu quia de Tribu Symeon scribae sunt, de Tribu Levi principes sacerdotum, qui perfecerunt nequitiam suam in Domini passione, mensuram omnem paternae impietatis implentes. Ipsi consilium cogitaverunt adversus Dominum Jesum, ut occiderent eum, sicut Esaias dicit: Vae animae ipsorum; quia cogit
Abbreviated transcription (Latin):
ut sicimam possideret. in morte donaret eam
filio suo dilectissimo ioseph. dicens adeũ. Bo tͥ
sicuam p̃cipuam suꝑ om̃s fr̃s tuos. quã acce¬
pi de manibus amorreoꝵ in machera mea et
arcu. Quod factum negari ñ pot̾. int̃pretari
tam̃ possumꝰ. ꝑsicimam humeros significare
& ꝑ humeros oꝑa. heredem gͦ bonoꝵ oꝑũ
sc̃m ioseph p̾ cetĩs elegit. cuiꝰ oꝑa fr̃s equare
ñ poterant. Quis entm facta xp̃i potuit ad¬
eguares Tum p̃terea iinraculat᷑ ⁊ castus de¬
manubias reportauit locum stupris et fla¬
gieiis uacantẽ ad incolatum sc̃oꝵ ũbis celestĩ¬
bus. ⁊ gaudiq capiens sp̃itali. ut ubi habitato¬
bantur ubi fuerant incentiua libidinis et
fomenta nequitiȩ. ibi nunc sc̃i sacerdotes ma¬
gisteria doceant castitatis. & plurima inte¬
gralis uirginitatis exempla. quodã suꝑnę
lucis fulgore resplendeant. Tribus gͥ sunt
quesignantur nominib patriarcharum.

Expanded text:
it, ut <cum> Sicimam possideret, in morte donaret eam it, ut <cum> Sicimam possideret, in morte donaret eam filio suo dilectissimo Ioseph dicens ad eum: do tibi Sicimam praecipuam super omnes fratres tuos. quam accepi de manibus Amorraeorum in machaera mea et arcu. quod factum negari non potest, interpretari tamen possumus per Sicimam umeros significari, per umeros opera. heredem ergo bonorum operum sanctum Ioseph prae ceteris elegit, cuius opera fratres aequare non poterant. quis enim facta Christi potuit adaequare ? tum praeterea immaculatus manubias reportavit, locum stupris et flagitiis vacantem ad incolatum sanctorum verbis coelestibus, et gladio capiens spiritali; ut ubi 517 inhabitatobantur, ubi fuerant incentiva libidinis, et fomenta nequitiae, ibi nunc sancti sacerdotes magisteria doceant castitatis, et plurima virginalis integritatis exempla quodam supernae lucis fulgore resplendeant. 13. Tribus igitur sunt quae designantur nominibus Patriarcharum,
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tationẽ pulcherriã diriuant uidei ut aR¬
bitrantur. quia ꝓpt̾ea arguar filios iacob. qr
ppt̃ stuprum sororis sicimitas ist duo p̃cet̾is
frĩbus ultum iri cupientes. simulauerunt
cum ipsis inire uellese gram. & idõ circũeioi
uulneribus. inualidisq uiribus quas dolor sol¬
uerat fractos. die supueniente t̾cia necauerunt
Ido ⁊ fortasse ist duo ultores p̃cet̾is. quia seriba¬
rum ⁊ sacerdotum auctores sunt. Nulli enim
magis quã sacerdotes & sapientes debent castimo¬
niam uindicare.Sed in hoe quoq errant iudes.
Isti enim causas doloris fui p̃stiterant pat᷑. asseren¬
tes se in illa licet iuuenilietate uindices lesȩ
fuisse pietatis. & uiolate castitatis ultores. Qd̾
utiq sanctus condempnare non pot̾at. quia ñ
passi sunt inultã sororẽ suã loco ẽẽ meretricis. qͣ
& uirginitatẽ amiserat. ⁊ uindicte solatiũ nõ
habebat. maxime cum ipse sic factam ꝓbau̾it

Expanded text:
pretationem pulcherrimam derivant Judaei; ut arpretationem pulcherrimam derivant Judaei; ut arbitrentur quia propterea arguat filios Jacob, quia propter stuprum sororis Sichimitas isti duo prae caeteris fratribus ultum ire cupientes, simulaverunt cum ipsis inire uelle se gratiam et ideo circumcidi uulneribus et inualidis uiribus, quas dolor soluerat, fractos die superueniente tertio necauerunt. ideo et fortasse isti duo ultores prae ceteris, quia scribarum et sacerdotum auctores sunt; nulli enim magis quam sapientes et sacerdotes debent castimoniam uindicare. sed in hoc quoque errant Iudaei. isti enim causas doloris sui praestiterant patri adserentes se in illa licet aetate iuuenili uindices laesae fuisse pietatis et uiolatae casas ultores. quod utique sanctus <Iacob> condemnare non poterat, quia non passi sunt inultam sororem suam loco esse meretricis, quae et uirginitatem amiserat et uindictae solacium non habebat, maxime cum ipse sic factum probauer
Abbreviated transcription (Latin):
quã ppłs udeorũ. qui dominũ iħ̃m qui dũm
iħm. qui uiderant mortuos suscitatos. cecos il¬
luminatos flagellauerunt clauis confixerunt
cum diuina eius oꝑa negare ñ possent: quod
scribis ⁊ pontificibus auctorib & principe sacer¬
dotum caipha parit̃ seiuente cõmissum sc̃ eugłii
series declarauit. & tõo sanctus ꝓpħa refugittan¬
ti sceleris participatũ. ne ꝑ successionẽ auderent
generis tanti patriarche sibi arrogare ꝯsortiũ.
contestatur iuistꝰ ⁊ abdicat posteritatẽ. que patũ
ñ seruaret affectum. & qr p̃uidit flagieium ꝑ¬
horrescit consilii contagium. in consilium inqͥt
eorum ñ ueniat anima. & incongregationem
eoꝵ ñ contendant uiscera mea. qm in irasua
occiderunt hominẽ. & in eupiditate fua sub¬
nerrauerunt taurũ
uod dicit de filiis quidẽ dicit simeon etle¬
ii.sed eorũ nomine tribus significat. que
appellatione simil uocab antur. Quam inter¬

Expanded text:
quam populus Iudaeorum, qui dominum Iesum, quam populus Iudaeorum, qui dominum Iesum, per quem uiderant mortuos suscitatos, caecos inluminatos, flagellis uerberauerunt, clauis confixerunt, cum diuina eius opera negare non possent? quod scribis et pontificibus auctoribus et principe sacerdotum Caipha pariter saeuiente commissum euangelii series declarauit. et ideo sanctus propheta refugit tanti sceleris participatum, ne per successionem generis auderent tanti patriarchae sibi adrogare consortium. Contestatur iustus et abdicat posteritatem, quae patrium non seruaret adfectum, et quia praeuidit flagitium, perhorrescit consilii contagium. in consilium inquit eorum non ueniat animameaetin congregationem eorum non contendant uiscera mea, qocciderunt hominem, et in cupiditate sua subnervaverunt taurum . Quod dicit, de filiis quidem dicit Simeon et Levi; sed eorum nomine Tribus signat, quae appellatione simili vocabantur. Quam inter
Abbreviated transcription (Latin):
essent in nouissimis dieb ñ ea quegesta erãt
spondet se ẽẽ dictarũ. Eigo patriarchȩ congru
it ⁊ constat sententia. qui uidens ꝑsequentibꝰ
iudeis futurã dm̃i passionẽ. execratur iminanẽ
pranogenite plebis audatiam: quȩ incredula
nec legi d̃i subdita. & uugum xp̃i dura nesci¬
ens portare ceruice. auctorem uite ñ solũ scelere
necis. s etiam facrilegem sultationis affecit in¬
iuria. Ne efferueas inquit sicut aqua. ne in
uor furoris atq insaniȩ nonsinat resipisce re
peccatores. s agant penitentiã delictoꝵ: q̃m du¬
ras popłs ascendit cubile patris. & thoꝵ polluct
sc̃m. hoc est cirnẽ dñi ibũ creatoris nr̃ patibulo
affigens crucis. in qua uelut in quodam cubili
& patrio thoro. sc̃i eius salutari refectione requ¬
escunt. Quis gͥ abnuat depopło dictã. cũ ppło
hec umũsa conueniant. ipse enim pͥmogenteꝰ¬
tam durus. & tam temerarius ⁊ contumeliosꝰ

Expanded text:
essent in nouissimis diebus, non ea quae gesta erant essent in nouissimis diebus, non ea quae gesta erant spondet se esse dicturum. ergo patriarchae sibi congruit et constat sententia, qui uidens persequentibus ludaeis futuram domini passionem execratur immanem primogenitae plebis audaciam, quae incredula nec dei legi subdita et iugum Christi dura nesciens portare ceruice auctorem uitae non solum scelere necis, sed etiam sacrilegae insultationis adfecit iniuria. non efferueas inquit sicut aqua, ne in uor furoris atque insaniae non sinat resipiscere peccatores, sed agant paenitentiam delictorum, quoniam durus populus ascendit cubile patris et torum polluit sanctum, hoc est carnem domini Iesu creatoris nostri patibulo adfigens crucis, in qua uelut in quodam cubili et patrio toro sancti eius salutari refectione requiescunt. quis igitur abnuat de populo dictum, cum populo haec uniuersa conueniant? ipse enimtam durus et tam temerarius et contumeliosus
Abbreviated transcription (Latin):
me futuroꝵ. ne aut suꝑflua uideret᷑ plebis ite¬
rata benedictio. aut prior estimaret᷑ infirma.
Meritoq repetita magis annunciatio eorum
quȩ postĩoribus eẽt uentura temꝑib quã bene¬
dictionẽ conferre se diẽ. Beniq sic cepto
Duben primitiuus meus. tu uirs mea et ir¬
Ucium filioꝵ meoꝵ durus portari. & durus
temerariꝰ. affecist contumeliam. sicut aqua r̃
efferueas. Ascendist enim in eubile patris. dẽ
polluisti thorũ quando ascendisti. Nonne redar¬
gui magis quam benediei uidetur: & iõo ꝓpħiama¬
gis quã benedictio ẽ. ꝓpħia enim anmunciatio
futuroꝵ ẽ. benedictio aut̃ sanctificationis. et
gr̃aꝵ uotiua collatio ẽ. & uide putant qr
ꝓpt̾ẽa hec senex ad ruben filium dicat. quia
cum bala concubina patris concubuit et
thorum patris polluit. s facile refellunt᷑. hoc
enim ante eratfactum : iacobaũt quȩ uent᷑a

Expanded text:
nie futurorum, ne aut superflua uideretur plebis itenie futurorum, ne aut superflua uideretur plebis iterata benedictio aut prior aestimaretur infirma. meritoque repetitam magis adnuntiationem eorum quae posterioribus essent euentura temporibus quam benedictionem conferre se dicit. denique sic coepit: Ruben primitiuus meus, tu uirtus mea et initium filiorum meorum, durus portari et durus temerarius, adfecisti contumelia. sicut aqua non efferueas; ascendisti enim in cubile patris tui: tunc polluisti torum, quo ascendisti. nonne redargui magis quam benedici uidetur? et ideo prophetia magis quam benedictio est. prophetia etenim adnuntiatio futurorum est, benedictio autem sanctificationis et gratiarum uotiua conlatio. et ludaei putant quia propterea haec senex ad Ruben filium dicat, quia cum Bala concubina patris concubuit et torum patrium polluit — sed facile refelluntur; hoc enim ante erat gestum —, Iacob autem quae uentura
Abbreviated transcription (Latin):
d̃s in t̾rahumilitatis mee. quod ẽ ꝓpͥũ ppłi
iunioris. qui corpus ẽ xp̃i augens patrem.
& dͣm ꝓpriũ non relinquens. beniq sp̃a¬
lit depplis hoc ẽẽ mistium senior declara¬
uit. Nam cum filius eiꝰ eũ putaret exran¬
tem uicis hebetioris aspectus. conũcere uoluit
manum eius dicens. Non sie pat̃. hic enim pri¬
p̃ferendum effram seniori germano etiam
benedictionis seriȩ ꝓphaurt dicens.
IN uobis benedicetur isrł dicentib. faciat uo¬
bis deus sicue effraim ⁊ manassen. & idõ eũ ẽẽut
nepotes in locum filioꝵ funt ad optati. ut ñ
essent aui benedictionis exꝑtes. hac benedicti¬
one celebrata uocauit etiã filios suos: & qui an¬
te iumiorẽ semiori p̃culerat. cepit aprimo. ut
in illo mysterii p̃ferret gr̃am. in hoc orddinem
seruaret ȩtatis. Simul quia ante induob bene¬
dixerat uniuersos. cum omni posteritate ⁊ ꝓge¬

Expanded text:
deus in terra humilitatis meae. quod est proprium populi deus in terra humilitatis meae. quod est proprium populi iunioris, qui corpus est Christi augens patrem et deum proprium non relinquens. denique spiritaliter de populis hoc esse mysterium senior declarauit. nam cum filius eum putaret errasse uitio hebetioris aspectus, conuertere uoluit manus eius dicens: non sic pater; hic enim pripraeferendum Ephraem seniori germano etiam benedictionis serie prophetauit dicens: in uobis benedicetur Istrahel dicentibus: faciat uobis deus sicut Ephraem et Manasse. et ideo cum essent nepotes, in locum filiorum sunt adoptati, ut non essent auitae benedictionis expertes. Hac benedictione celebrata uocauit etiam filios suos. et qui ante iuniorem seniori praetulerat coepit a primo, ut in illo mysterii praeferret gratiam, in hoc ordinem seruaret aetatis, simul quia ante in duobus benedixerat uniuersos cum omni posteritate et proge