comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
poris ductus. tefieri xp̃ianum
speres: sed magis speuitȩ aeter¬
ne facias mentẽtuã puram. ad
uidendam rationẽ ueritatis
N isienim agnoueris quisit crea¬
tor tuus. Non poteris salutẽ iN
uenire quam quaeris
Chromatius dixit Indica ereo
Sebastianus dixit Si seruũ
tuũ adhauriendã aquã miseris.
dum ad fontem uenerit. aspicit
prius nesordes aliquae intus
lateant. et nonestausus aquam
inuas mittere. Nisimunda asor¬
dib uiderit Nostibi quomodo poterimus
tradimus fontem ueritatis. Nisi
priuste ab omnib: idolorũ sordib
&squalorib feceris alienum
CHromatius dixit E.t quo or¬
dine alienus effici potero abhisu
Sebastianus dixit. Da nobis
potestatem utomnia idola quac
intra domũtuã in uenerimus la¬
pidea confringamus. lignea IV¬
cendamus. Crea uero aut argen¬
tea uel aurea conflemus.
Et practium eorũ aegentib diui¬
damus Chromatius dixit
Et dum haec feceritis. mihi qui fruc¬
tus accid& Sebastianus dixit

Expanded text:
poris ductus te Christianum fieri poris ductus te Christianum fieri speres, sed magis spe vitae aeternae facias mentem tuam puram ad videndam rationem veritatis. Nisi enim agnoveris qui sit Creator tuus, non poteris invenire salutem quam quaeris. Chromatius dixit: Ergo Sebastianus respondit: Si servum tuum ad hauriendam aquam miseris, dum ad fontem venerit, aspicit prius ne sordes aliquae intus lateant in lagena, et non est ausus aquam in vas mittere, nisi mundatum a sordibus viderit; nos tibi quomodo poterimus tradere fontem veritatis, nisi prius te ab omnibus idolorum sordibus et squaloribus feceris alienum? Chromatius dixit: Et quo ordine alienus effici potero ab his? S. Sebastianus dixit: Da nobis potestatem ut omnia idola, quae in domo tua invenerimus, lapidea confringamus, lignea incendamus, aurea et argentea vel aerea conflemus, et pretia eorum egentibus dividamus. Chromatius dixit: Et cum haec feceritis, mihi quid fructus accedet? S. Sebastianus dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
annos amiseram ad mereuersa
est sanitas. Et omnis a me est ꝓ¬
tinus infirmitas separata
Haec audiui auribus. probaui
oculis. corde credidi Suꝑ¬
est ut quod fecistis tranquilliNo
et mihi faciatis. ut possimmel
corporis recipere sanitatem
Poly carpus prȩsbiter dixit
Sitranseuntes dolores hominis.¬
anima Non suffest: quiddeillis
doloribus actura est. quib nullus
um quam euenit finis. Nullus
datur omnino secessus: Nã isti
dolores. illorũ dolorũ imaginẽ
portant. Et quantum distat
inter ignẽ uiuum & picturã eius
tantum distat interdolores quos
patitur corpus. & illos quos ani¬
ma passura est. siignara creato¬
rissui. p̃sentis uitȩ impleuerit
munus A geergo Nobiscum
prius deillis doloribus. Et esto
deilla poena sollicitus quacha¬
b& ignem semꝑ ardentẽ. &uermẽ
semper edentem Tunc chroma¬
tius urbis piefectus. cũ unico filio
suo tybustio. dedit Nomen suũ¬
Cuibeatus sebastianus dixit Vi¬
de nesola recuperatione tui cor¬

Expanded text:
annos amiseram, ad me reversa annos amiseram, ad me reversa est sanitas, et omnis a me est protinus infirmitas separata. Haec audivi auribus, probavi oculis, corde credidi; superest ut quod fecistis Tranquillino et mihi faciatis, ut possim corporis recipere sanitatem. 50. Polycarpus presbyter dixit: Si transeuntes dolores anima hominis non suffert, quid de illis doloribus actura est, quibus nullus umquam evenit finis, nulla datur omnino successio? Nam isti dolores illorum dolorum imaginem portant, et quantum distat inter ignem vivum et picturam ejus, tantum distat inter dolores quos nunc patitur corpus, et illos quos anima passura est, si ignara Creatoris sui praesentis vitae impleverit munus. Age ergo nobiscum prius de doloribus illis, et esto de illa poena sollicitus, quae habet ignem semper ardentem, et vermem semper edentem. 51. Tunc Chromatius urbis Romae praefectus, cum unico filio suo Tiburtio, dedit nomen suuS. Sebastianus dixit: Vide ne sola recuperatione tui cor
Abbreviated transcription (Latin):
deris ex toto corde tuo. sicut cre¬
dȩdit tranquillinus. saluus eris
mato Tunc sc̃s poli carpus. ca¬
tãzi. zauit eum. Et indixit ei u
ꝑ triduum ieiunar&
riter orabant: ut fidẽ Nominis
sui insalutẽ uolentis credere
tertia quae constituta fuerat
adueniss& addomum sustinen¬
tis praefecti. ueniunt pariter
properantes Cui ingressi di¬
A dille resalutauit eos officiosis¬
sime. et hortatus sedere iuxta
se dixit. Exore tranquilliNi
ratio egressa: oculorũ meorũ
ad sertione declaratur
Vidienim hunc sanissimum quem
podagrico &chyragrico uiderã
dolore contractum Aquo ge¬
nus medi camenti unde fuiss& sal¬
uatus inquirens tale abeo susce¬
pi responsũ: Dum fidẽ meã iN
idolis ponerem: debilis et nimia
sum infirmitate contractus
At ubi unum dm̃ in caedis didici
ostensione xp̃ianorũ. ab negaui
uniuersa quaesine causa coluerã
Ettradidi fidem animimei xp̃o
Mox autem ut unum et uerum
dm̃. incaelis regnare confessus
sum: statim omnis quã ꝑundecĩ

Expanded text:
deris ex toto corde tuo, sicut credidit Tranquillinus, salvus eris.mato? Tunc S. Polycarpus catechizavit eum, et indixit ei ut per triduum jejunaret. riter orabant, ut fidem nominis sui in salutem volentis credere tertia, quae constituta fuerat, advenisset, ad domum sustinentis praefecti veniunt pariter properantes. Qui ingressi di ille resalutavit eos officiosissime; et hortatur eos sedere juxta se, et dixit: Ex ore Tranquillini ratio egressa oculorum meorum assertione declaratur. Video enim hunc sanissimum quem podagrico et chiragrico videram dolore contractum. A quo genus medicamenti unde fuisset salvatus inquirens, tale ab eo recepi responsum: Dum fidem meam in idolis ponerem, debilis et nimia sum infirmitate contractus: at ubi unum Deum in coelis didici ostensione Christianorum, abnegavi universa quae sine causa colueram, et tradidi fidem animi mei Christo. Mox autem ut unum et verum Deum in coelis regnare confessus sum, statim omnis, quam per undecim
Abbreviated transcription (Latin):
frat̃no affectu copassus condoluit. & cũ uolunta¬
tepatris hulduini & frm consensu auxili¬
ũ inagendũ spospondit. Relataq prius
corã frib causa. ñ ab nueͥre uotum. in su¬
ꝑ ut sc̃ĩ crescer& cultꝰ. & memoriale : hoc
plurimũ dixerunt amare. Illud denuo
domno abbati cũin notuis set & ille fr̃m
suꝑ hoc postulationẽ ab eo qͦq ꝑcepisset lin¬
teũ eis ꝑcollationẽ uenerabilis rohiadi an

Expanded text:
fraterno affectu compassus condoluit, et cum voluntafraterno affectu compassus condoluit, et cum voluntate Patris Hilduini et fratrum consensu auxilium in agendum spopondit, relataque prius coram fratribus causa, non abnuere votum, insuper ut sancti cresceret cultus et memoriale, hoc se plurimum dixerunt amare. Illud denuo domno abbati cum innotuisset, et ille fratrum super hoc postulationem ab eo quoque percepisset, linteum eis per coll
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ sibi accidissent in conspectu conuent iniuer¬
salis. te t̃rimis uocib: insanientib similes pu¬
hlicare coeperunt. Si lentiũ ut pote reigestȩ
ignari innuentes. nullatenꝰ cessert̃ imperan¬
tib quin sic̃ coeperant ignominiȩ publicũ
malũ in reuerent̃ clamosis exequerentur uo¬
cibus. Nos concito gressu eccłam ingressi. in
frusta quassatũ menbra. disiectũq illũ qͣlis
quantus ue erat nr̃is congruentẽ actib sem̃
inspeximꝰ. H ocrumore passi denotam̃. & in¬
portabili imꝓperio iaculam᷑. atq confundi¬
mur. Vt hoc er gopudore tandẽ aliquando
carere q̃amꝰ. adurãm uenerabilẽ paternita¬
tẽ confugiũ facimꝰ. Suꝑ÷ ut destitutioni nr̃ȩ
cõpati. & sub uenire beatitudo urã ñ dedigne¬
tur. Credimꝰ & enĩ tediinrĩ nos onꝰ expositu¬
ras. si a carita teurã quantulũ cũq reliqui¬
arũ eius consecutifuerim. Eis acceptis podomnꝰ

Expanded text:
quae sibi accidissent in conspectu conventus univerquae sibi accidissent in conspectu conventus universalis teterrimis vocibus insanientibus similes publicare coeperunt. Silentium utpote rei gestae ignari innuentes nullatenus cesserunt imperantibus, quin, sicut coeperant, irreverenter publicum ignominiae malum clamosis exsequerentur vocibus. Nos concito gressu ecclesiam ingressi, in frusta quassatum membra disjectumque illum, qualis quantusve erat nostris congruentem actibus sanctum inspeximus. Hoc rumore passim denotamur, et importabili improperio jaculamur atque confundimur. Ut hoc ergo pudore tandem aliquando carere queamus, ad vestram venerabilem paternitatem confugium facimus. Superest ut destitutioni nostrae compati et subvenire beatitudo vestra non dedignetur. Credimus etenim taedii nostri nos onus exposituros, si a charitate vestra quantulumcunque reliquiarum ejus consecuti fuerimus. His acceptis, Rodoinus
Abbreviated transcription (Latin):
beatificabant᷑ reminisci. & spei cuius deuene¬
rant suȩq deuotioni consulendũ precaban¬
tur attenti. Olĩ inquiunt patres conscripti
duo ex nobis quidã exeuntes romã prexere.
ꝓhoc quodo fauente psente frumini patrono
Quid inulta : furtiuũ dantes preciũ quendã
cuius ignoratur uocabulũ mercatisunt tr¬
rannũ Hanc ad nos mniserũ & in ipso part̃
deduxere diabolũ. Quisusceptus a nobis qͥ¬
dẽ est sollẽpnit. sed dõ sidicere fassit indignan¬
te detrusus mirabilit̃. Nãcũ nescii saer
iuirginis mariȩ illũ suꝑ arã imposunsemus.
ac festiuie cõposiussemꝰ. pransuriq cũ pluri¬
bus qͥ cõuenerant resedisemꝰ. desubito ab al¬
tari in aere leuatꝰ. int̾rã elisus. eũ ungendistri¬
dore decidit. & sibi obsequentib qui bibasilicd
remanserant. orripilationẽ nimiã ruecit.
ext̃ritosq ab eccła ꝓtur bauit. Quicũ ad nos
usq pallentes & pene ex animes intrassent.

Expanded text:
beatificabantur, reminisci et spei cujus devenebeatificabantur, reminisci et spei cujus devenerant, suaeque devotioni consulendum precabantur attenti. Olim, inquiunt, Patres conscripti, duo ex nobis quidam exeuntes Romam perrexere pro hoc quo Deo favente praesenti fruimini patrono. Quid multa? furtivum dantes pretium, quemdam cujus ignoramus vocabulum, mercati sunt tyrannum. Hunc ad nos miserum et in ipso pariter deduxere diabolum. Qui susceptus a nobis quidem est solemniter, sed Deo si dicere fas sit indignante detrusus mirabiliter. Nam cum nescii sacrae Virginis Mariae illum super aram imposuissemus, ac festive composuissemus, pransurique cum pluribus qui convenerant resedissemus, de subito ab altari in aere levatus, in terram elisus cum ingenti stridore decidit, et sibi obsequentibus qui in basilica remanserant, horripilationem nimiam injecit, exterritosque ab ecclesia perturbavit. Qui cum ad nos usque pallentes et pene exanimes intrassent
Abbreviated transcription (Latin):
lic credere refugiant. neꝑ hoc farte
diabolicȩ fãudis oecasione ad missa
tissimo & omĩ faria laude dignissimo mar¬
tire seb astiano penes suessorũ urbẽ hono¬
rifice illato. ac cũ magno tripudio ex¬
cepto cũ eius ut p̃misimꝰ ꝓdigiorũ atq:
signorũ fama crebrescer&. de ipsis quoq:
ultimȩ tilȩ finib: ad eiꝰ fraglantia pigne¬
racõfluerent. abba p̃dicti monasterii
deqͦ sermo habitus est. audiens hoc : gau¬
dio repletus cõmon& suos. hortaturq
celerrimũ illuc ꝓtendere gressum. se
ducẽ & p̃uiũ itineris exibens. ut quod
non poterant in toto partẽ saltẽ uel mo¬
dicã mererentur extoto. Quo cũ ꝑuenis¬
sent. & a rodo ino p̃posito frĩb:q: exmo¬
resuscepti. liumanius agerentur. causã
sui itineris ꝓqͣ tantũ onꝰ subierint. lacri¬
mabilit̃ fundunt immeritos quidem
se muneris qđ expetebant adipiscendi
ꝓfitentes sed quia eiusdẽ erant ordinis. fra¬
ternȩ ergasese caritatis qua singulariter

Expanded text:
lic, credere refugiant, ne per hoc forte diabolicae fraudis occasione admissa tissimo et omnifaria laude dignissimo martyre Sebastiano penes Suessorum urbem honorifice illato, ac cum magno tripudio excepto, cum ejus ut praemisimus prodigiorum atque signorum fama crebresceret, de ipsis quoque ultimae Tilae finibus ad ejus fragrantia pignora confluerent, abba praedicti monasterii, de quo sermo habitus est, audiens hoc, gaudio repletus commonet suos hortaturque celerrimum illuc protendere gressum, se ducem et praevium itineris? exhibens, ut, quod non poterant in toto, partem saltem vel modicam mererentur ex toto. Quo cum pervenissent, et a Rodoino praeposito fratribusque ex more suscepti humanius agerentur, causam sui itineris pro qua tantum onus subierint, lacrymabiliter fundunt, immeritos quidem se muneris quod expetebant adipiscendi profitentes: sed quia ejusdem erant ordinis, fraternae erga sese charitatis, qua singulariter
Abbreviated transcription (Latin):
petuũ imp̃catur. Rastrispauim̃ta e¬
raduntur. a uis diluunt᷑ & sacrȩre¬
spersionis unda purificantur: .xl
uuat conferriluuo facto. antiquũ il¬
lius reigestȩ euentũ. qđ contigit in po¬
pulo acharonitarũ. qͦrũ dĩ erat asta¬
rotii ut regũ ꝓmit iustoria. Quitẽ pli
sui aditib arcã lĩ repositã secũ habitare
domo una non sustinens p̃potenti quo¬
dã numine concussus int̾rã ruit. eius¬
q caluaria in ipsius idoli limine. ma
loco remanens. olꝓbriũ suis cultori¬
bus ꝑhenne reliquit. Uerũ longe aliter
hisquib: sincera indõ sidos & prõptissim erat
tã & si minꝰ clo&ꝰ &idõ male illusus famulat
ue antoꝗ approbent scm̃ dicere aliquẽ

Expanded text:
perpetuum imprecatur. Rastris pavimenta eperpetuum imprecatur. Rastris pavimenta eraduntur, aquis diluuntur, et sacrae respersionis unda purificantur. CAPUT XL. Juvat conferri huic facto antiquum illius rei gestae eventum quod contigit in populo Acharonitarum, quorum deus erat Astaroth, ut Regum promit historia, qui templi sui aditibus Arcam Dei repositam secum habitare domo una non sustinens, praepotenti quodam numine concussus in terram ruit, ejusque calvaria in ipsius idoli limine manuloco remanens, opprobrium suis cultoribus perenne reliquit. Verum longe aliter his quibus sincera in Deo fides et promptissimus erat, tametsi minus doctus, et ideo male illusus famulatuve antequam approbent, sanctum dicere aliquem
Abbreviated transcription (Latin):
subita neus & nũquã suspectus p̃occupat
luctus. Contuentur cõminꝰ pauimento
plapsum illius nefandissimi & miserri¬
mi hominis particulatĩ cadauerdiuul¬
sum. dolentq se in articulo modici tẽpo¬
ris. ammissse gaudiũ qđ gratula bant᷑
sine fine mansurũ. Eit clamor confus
om̃i ũ stupor acconitꝰ. Aduersũ flagitri
auctores pluri mauulgi concurrens ma nꝰ
infremiscit. Alii lapidandos sacrilegoi.
alii patibulo appendendos. quid ã ignicõ¬
burendos. autlocto qͦcũq: a trociore pus¬
iuri debere. maledicis eloqui is laces¬
sientes acclamabant. Uerũ quibus era
cordo cile ac menssincerior. neqͣꝗeos
hd mano posse dã naripiudicio astriuus
quosdiuinȩ seueritatis censura iãp¬
xosfore li quido contuehantur. Inter
collecta particulatĩ putre dine direpti l¬
lius infelicis cadaueris. insterquilinum
uulgistercꝰ spurcissimũ ꝓictt̃. obruitus
& ꝓculcatur. ultimũq: ei uale anateinaꝑ

Expanded text:
subitaneus et nunquam suspectus praeoccupat subitaneus et nunquam suspectus praeoccupat luctus. Contuentur cominus pavimento prolapsum illius nefandissimi et miserrimi hominis particulatim cadaver divulsum, dolentque se in articulo modici temporis amisisse gaudium, quod gratulabantur sine fine mansurum. Fit clamor confusus, omnium stupor attonitus. Adversum flagitii auctores plurima vulgi concurrens manus infremescit. Alii lapidandos sacrilegos, alii patibulo appendendos, quidam igni comburendos, aut letho quocunque atrociore puniri debere maledicis eloquiis lacessientes acclamabant. Verum quibus erat cor docile ac mens sincerior, nequaquam eos humano posse damnari praejudicio astruunt, quos divinae severitatis censura jam plexos fore liquido contuebantur. Interea collecta particulatim putredine dirempti illius infelicis cadaveris in sterquilinium vulgi stercus spurcissimum projicitur, obruitur et proculcatur, ultimumque ei vale anathema
Abbreviated transcription (Latin):
tospũi tradiur. alt̃sensu in anis efficitur.
ambotamen qđ egerant gestu corporũ
ostentabant. Reliquiom̃s qui aderant
& martiris suffragia uirtutũq: pra¬
gmata expecebant. insperato & nũ quã
exꝑto terrore ꝑculsi semineces fugĩ
maturauere raptĩ. Prandentiũ aulã
ꝑuolant. sibi sub ueniri & auxiliari
in sanis uocib ꝓclamant. Neudnĩ pa¬
tres inquiunt. surgite ꝓperate . suc as¬
rite. a scło nusquã consimile piaculũ
iudete: Propudor. imꝓperiũ perpes
& rubor confusionis. nũquã aboles¬
dus. Ipse diabolus hodie hic est int¬
ranno allatus: Quic quid p̃ manib
erat prandentiũ abiecto. cũ ualido strepitu
mensis exilientes. signaculo & urtute
sc̃ȩ crucis certatĩ cõmuniti. tẽplũ pene¬
trant. Finitimi quoq: qͥ caritatis affec¬
tione retentifuerant. undecũq decur¬
rentes conueniunt. Quid memorem:
tam repentinũ & insperatũ gaudiũ.

Expanded text:
to spiritu, alter sensu inanis efficitur, to spiritu, alter sensu inanis efficitur, ambo tamen quid egerant gestu corporum ostentabant. Reliqui omnes qui aderant, et martyris suffragia virtutumque pragmata expetebant insperato et nunquam experto terrore perculsi, semineces fugam maturavere raptim. Prandentium aulam pervolant, sibi subveniri et auxiliari insanis vocibus proclamant; heu! domini Patres, inquiunt, surgite, properate, succurrite, a saeculo nusquam consimile piaculum videte. Proh pudor! improperium perpes et rubor confusionis nunquam abolendus! ipse diabolus hodie hic est in tyranno allatus. Quidquid prae manibus erat prandentium abjecto, cum valido strepitu mensis exsilientes, signaculo et virtute sanctae crucis certatim communiti templum penetrant; finitimi quoque qui charitatis affectione retenti fuerant, undecunque decurrentes conveniunt. Quid memorem? tam repentinum et insperatum gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
ra succedit. Inter prandendũ huma¬
nitas om̃is exhibita. laeticiã ubertĩ me¬
tiplicat . quã nimis uicina & ualde ir¬
pia confusio deturbat. Nã dũ licentius
edulio & mero indulgent. et ex precop
abbatissui illiduo qͥ reliquiũ illud sa¬
crilegũ roma exporta uerant adcus¬
cliendũ tẽplũ neuel ad modi eũ luee¬
nȩ deciderent cũ aliis residerent. nu¬
tudiuino cuius dilectissimimilitis eul¬
tũ miser immeritꝰ usurpauerat. Rago¬
re horribili & turbine ꝓturbatus dicuno
sc̃o altari detrusus. pauiniento elapsus iterũ¬
q relapsas. corruit. concidit. nunc hac nc̃
illac. parietibus sese collidens. iterũq semͦ
iosum. nc̃ sursũ efferens contuditur. eonte¬
ritur & in srusta disꝑgitur. martiris nom̃
& officia q̃ in anit̃ p̃sũpserat cũ iudibrio &
dedecore pollinctorũ spurcissimorũ quieũ
illinc aduexerant his mortaliũ auris ꝑditꝰ
amatens. Elagitii auctores. unꝰ truculen¬

Expanded text:
ura succedit. Inter prandendum humaura succedit. Inter prandendum humanitas omnis exhibita laetitiam ubertim multiplicat, quam nimis vicina et valde impia confusio deturbat. Nam dum licentius edulio et mero indulgent, et ex praecepto abbatis sui illi duo qui reliquium illud sacrilegum Roma exportaverant, ad custodiendum templum ne vel ad modicum lucernae deciderent, cum aliis residerent, nutu divino cujus dilectissimi militis cultum miser immeritus usurpaverat, fragore horribili et turbine perturbatus divino sancto altari detrusus pavimento elapsus iterumque relapsus corruit, concidit, nunc hac, nunc illac parictibus sese collidens, iterumque se modo josum, nunc sursum efferens contunditur, conteritur et in frusta dispergitur, martyris nomen et officia quae inaniter praesumpserat, cum ludibrio et dedecore pollinctorum spurcissimorum qui eum illinc advexerant, his mortalium auris perditus amittens. Flagitii auctores, unus truculen
Abbreviated transcription (Latin):
eorũ de Etm suorũ oblita scelerũ congo¬
tulant᷑. pereos ab illo supp̃mobono. tantõ
p̃dicant eminentiores suo incollegio uos¬
numi fauore prȩ iudicant. Uexilla
uelificant. crucis tropliea. & splendida
expromunt fi lacteria. heu ꝓdolor pessima
ꝓhis cõmertiaꝓtinꝰ recepturi. Populosa usq¬
qͣq turba hoc dulcissono rumore euoca¬
ta. plebei cũ nobilib: & pene totius natio¬
nis potentes religionis feruore succensi. ob¬
uiã uota secũ parta ferentes. uadunt a la¬
cres. Quid plura: excipiunt tandẽ non
xp̃i martirẽ glorioscun sed antiap̃i satel¬
litẽ truculentũ non illũ famosissimũ ro
quondã primȩ¬
muleo legionis signiferũ. sed satanȩ dul¬
cissimũ glareis cociti ministrũ. atq: cũ ma
dia. luctuosis mon quȩstib: deturpan¬
da eaq qt̃ annis sollẽpnit̃ recensende
consignant. sineten ilicet desitura
Post multiplicia missarũ himnoꝵ qo
ficia epulis lauciorib: fessa frm catꝰ¬
ua refectorii penetralib: coniuuat¬

Expanded text:
rum suorum oblita scelerum, congratulantur per eos ab illo supremo bono tantum praedicant, eminentiores suo in collegio unanimi favore praejudicant. Vexilla velificant crucis, tropaea et splendida expromunt philacteria, heu proh dolor! pessima pro his commercia protinus recepturi. Populosa usquequaque turba hoc dulcisono rumore evocata, plebeii cum nobilibus et pene totius nationis potentes religionis fervore succensi obviam vota secum parta ferventes vadunt alacres. Quid plura? excipiunt tandem non Christi martyrem gloriosum, sed antichristi satellitem truculentum; non illum famosissimum Romuleae quondam primae legionis signiferum, sed Satanae dulcissimum glareis cocyti ministrum, atque cum madia luctuosis mox questibus deturpanda, eaque quotannis solemniter recensenda consignant, finetenus illicet desitura. Post multiplicia missarum hymnorumque officia, epulis lautioribus fessa fratrum caterva refectorii penetralibus convivat
Abbreviated transcription (Latin):
mus. modo coepimus ẽẽ fixi.
Inamore xp̃i. Vtinam nos
sic eẽ sicut sumus. tãdiuȩẽ per¬
mittas. quam diu huius tegi¬
mur corporis indumento
Cumq transiss& una dies &
unanox. et illi inpsalmis et
Umnis ꝑseuerarent. Iussit eos
ambos ibiubi stabant lanceis ꝑ
latera uerberari Et ipsiper
mastrriigloriam. adsiderea
regna migrarunt Item se¬
pultisunt et ipsi inuia appia.
miliario secundo aburbe. IN
loco quiuocabatur adharenas.
quia criptae harenarum illic
erant. ex quibus urbis mre¬
nia struebantur

Expanded text:
mus: modo coepimus esse fixi mus: modo coepimus esse fixi in amore Christi. Utinam nos sic esse sicut sumus tamdiu permittas, quamdiu hujus tegimur corporis indumento. Cumque transisset una dies et una nox, et illi in psalmis et hymnis perseverarent, jussit eos ambos ubi stabant lanceis per latera verberari: et ita per martyrii gloriam ad siderea regna migraverunt. Item sepulti sunt et ipsi in via Appia, milliario secundo ab Urbe, in loco qui vocatur Ad Arenas, quia cryptae arenarum illic erant, ex quibus Urbis moenia struebantur
Abbreviated transcription (Latin):
Nomeius scm T unciratus fabia¬
nus. dictauit sententiã dicens
Blasphemator deorum et reus.
a troci iniuriarum gladio. a¬
nim aduestatur Ductus est
uia lauicana testio miliario
ab urbe: Et illic effundens orati¬
onem addñm. uno ictugladii
uerberatus. abscessit: Et iN
eodem loco. aparente quodã
xp̃iano sepultus est. In quo
lo co multa beneficia semper
praestat xp̃s. ad laudẽ nomi
ut castolus ⁊ etarius palatii
fessionedñi ꝑseuerans missus
est in foueam. et dimissa est suꝑ
eum massa harenaria Et
ipsecum palma mastyrii. mi
marcellianus et marcus: am
perunt Quib dicebat insa¬
nissimus fabianus. Tã diu
fixi stabitis plantis: quam diu
diis debitũ reddatis officium
Tuncambo fr̃s inunoligno confixi
Psallebant inter se dicentes
E ccequambonum &quã iocundũ.
habitare fr̃s in unũ Diciteis
fabianus Infelices et miseri. de¬
ponite amentiam. et liberate
uos m& ipsos acruciatibus in¬
minentibus suꝑ uos Cui
respondentes ambodixeruNT
Num quam tãbene aepulati su¬

Expanded text:
nominare. Tunc iratus Fabianus dictavit sententiam dicens: Blasphemator deorum, et reus atrocium injuriarum, gladio animadvertatur. Ductus est Lavicana tertio milliario ab Urbe, et effundens orationem ad Dominum uno ictu gladii verberatus abscessit. Et in eodem loco a parente quodam Christiano sepultus est: in quo loco multa beneficia semper praestitit Christus ad laudem nominut Castulus zetarius palatii,fessione Domini perseverans, missus est in foveam et dimissa est super eum massa arenaria, et ipse cum palma martyrii migrMarcellianus et Marcus; et perunt; quibus dicebat insanissimus Fabianus: Tamdiu fixis stabitis plantis, quousque diis debitum redhibeatis officium. Tunc ambo fratres in uno ligno confixi psallebant dicentes: Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum. Dicit eis Fabianus: Infelices et miseri, deponite amentiam vestram, et liberate vosmetipsos a cruciatibus imminentibus super vos. Cui respondentes ambo dixerunt: Numquam tam bene epulati su
Abbreviated transcription (Latin):
De SIIA NUs conuentus est.
quiut diximus uidebatur subcla¬
mide latẽre. cũ miles ess& dignis¬
simus xp̃i Suggessit deto
p̃fectus. dioclitiano imperator:
Quem dioclitianus ad sec̃uocans ait
Egote inter primos inpalatio
meo semꝑ habui. Et contrasa¬
hactenus latuisti Sebas¬
tianus dixit Prosalute
tua semꝑ xp̃m colui. Et pro
statu orbis romani illũ qui in
cȩlis est semper ad oraui.
Considerans auxiliũ alapidib
petere: insani capitis eẽ &uani
Tunc iratus dioclitianus iussit
eum duci in medid campõ. et

Expanded text:
diantibus conventus est: et quia, ut diximus, videbatur sub chlamyde latere, cum miles esset dignissimus Christi, suggessit de eo praefectus Diocletiano imperatori. Quem Diocletianus ad se convocans, ait: Ego te inter primos palatii mei semper habui. Et tu contra sahactenus latuisti. S. Sebastianus dixit: Pro salute ua semper Christum colui, et pro statu Romani orbis illum, qui in coelis est, semper adoravi, considerans a lapidibus auxilium petere insani capitis esse et vani. Tunc iratus Diocletianus jussit eum duci in medium campum, et
Abbreviated transcription (Latin):
fatib quid nã ibi ager&. quo euentu
molestiã ipsã incurrisset. ꝑ cunctatur
Causã reddit. in cõmoditẽpꝰ expͥmo
Illerursũ an pristinȩ sanitati uell&
manu gestab at aurea plagã locũ¬
q hospicii designans. uadeinqun
in suburbiũ istio. & huius nodi q̃¬
sitos repperies iuros. romã ꝑgere
disponentes. Causã quã moliuitur diui¬
nȩnioneẽ predestinationis mea expar

Expanded text:
fatibus quidnam ibi ageret, quo eventu fatibus quidnam ibi ageret, quo eventu molestiam ipsam incurrisset percunctatur. Causam reddit incommodi, tempus exprimit. Ille rursum, an pristinae sanmanu gestabat aurea plagam locumque hospitii designans, Vade inquit, in suburbium istud, et hujusmodi quaesitos reperies viros Romam pergere disponentes: causam quam moliuntur divinae non esse praedestinationis, mea ex par
Abbreviated transcription (Latin):
cũ sius romȩ deferendas contradi¬
dit. & ut ꝓuriũ capacitate laboris
& ingeniistudiũ ad hoc exequendũ
impenderent. ataentius cõmendo
gant̃ informati. & ultra quãdeta¬
ta dignitate aestimare poteras. p̃¬
dulcib: osculis & sacrisamplexibi
urit̃ amplexati brachus. gloriose di¬
missi. iter frustra arripiunt inscii. Lin¬
gonense᷑ usq ad urbẽ deniq ꝑtendunt.
inqua aliquantisꝑ recreandiuires.
aptissimũ locauere tentoriũ. Itican¬
tefores matris eccđȩ quidã p̃ualicla
egritudine grauit̃ p̃reptus decuba¬
bat inualidus. Eadẽ ipsa nocte.
quaibidẽ applicuerunt. post longa
diurni laboris suspiria. cũ fessa men¬
bra ineptonimis sopore resoliusset.
secorã in enarrabilis splendoris at¬
q fulgoru nimii ꝑ sonã asstare con¬
spicit. Aspectũq eius nonferens. ca¬
put circũ agens neͥmortali lumi ne
reuerberata oculorũ acie p̃seitẽ intu¬
ereualens. ab eadẽ blandisnimiũ as¬

Expanded text:
cum suis Romae deferendas contradicum suis Romae deferendas contradidit, et ut pro virium capacitate laboris et ingenii studium ad hoc exsequendum impenderent, attentius commendaveganter informati, et ultra quam de tanta dignitate aestimare poteras, praedulcibus osculis et sacris amplexibus viritim amplexati brachiis, gratiose dimissi, iter frustra arripiunt inscii. Lingonensem usque ad urbem denique pertendunt: in qua aliquantisper recreandi vires, aptissimum locavere tentorium. Hic ante fores matris ecclesiae quidam praevalida aegritudine graviter praereptus decubabat invalidus. Eadem ipsa nocte qua ibidem applicuerunt, post longa diurni doloris suspiria, cum fessa membra inepto nimis sopore resolvisset, se coram inenarrabilis splendoris atque fulgoris nimii personam astare conspicit: aspectumque ejus non ferens, caput circumagens, nec mortali lumine reverberata oculorum acie praesentem intendere valens, ab eadem blandis nimium af
Abbreviated transcription (Latin):
cantur unanimis: Annuit impera¬
torlibens. & ad hoc exequendũ quã¬
tũ eliuna fauerit grã. plenũ spon¬
det obsequiũ: Delunc dilectũ sibi
abbatẽ cũ rodo ino. deexpeditions
tanti itineris. hortatur ac cõmonet. Ro¬
domno arripiendi itineris certa p̃sigit
spatia. quibus excursis. ut ad eius re¬
deat p̃sentiã imperat. Ille patriã
locũq repetit alũ nũ. non segni¬
ter intercessȩ dilationis tẽpore u¬
tens. Deniq inꝓcurandis tanto iti¬
neri necessariis. quicquid illud est
quod galliarũ fertilis humꝰ ꝓferre
amabilius cõsueiut. satis ab unde¬
q apparatũ suũ in struere satagers.
maximã pecuniȩ sũmã aggregare
studuit. Posthȩc diebus indultȩ di¬
lacionis expletis. ad augusti p̃senti¬
am redit. Quo mex benignissime
recepto. epistolas nomine & a nuli su¬
iimpressio nesignatas. de ad ipiscen
faria p̃cerefertas. quibus beatissi¬
mũ papã eugeniũ rogabat. rodoino

Expanded text:
cantur unanimes. Annuit imperacantur unanimes. Annuit imperator libens, et ad hoc exsequendum, quantum divina faverit gratia, plenum spondet obsequium; dehinc dilectum sibi abbatem cum Rodoino de expeditione tanti itineris hortatur ac commonet, Rodoino arripiendi itineris certa praefigit spatia, quibus excursis, ut ad ejus redeat praesentiam imperat. Ille patriam locumque repetit alumnum, non segniter intercessae dilationis tempore utens. Denique in procurandis tanto itineri necessariis, quidquid illud est quid Galliarum fertilis humus proferre amabilius consuevit, satis abundeque apparatum suum instruere satagens, maximam pecuniae summam aggregare studuit. Post haec diebus indultae dilationis expletis, ad Augusti praesentiam redit. Quo mox benignissime recepto epistolas nomine et annuli sui impressione signatas, de adipiscendiaria prece refertas, quibus beatissimum Papam Eugenium rogabat Rodoino
Abbreviated transcription (Latin):
rati non uti memor bonȩ menioriȩ hil¬
duinus. hoc enĩ ei epiteton inerat. qđ
a suo fideli rodo ino ei suggestũ fue¬
rat. captata oportunitate hoc ipsũ
augusti auribus intimare curauit.
Cuibenignissimꝰ uterat imperator:
Nontibi imꝓbabile esse deb&. quod
a tuo nr̃oq sideli. promapta deuotio¬
ne suggerit᷑. Erit enĩ hoc sires esfec¬
tũ habuerit. non nobis solũ. sed toti¬
us rogiu gub naculu ꝓfuturũ. Quẽ
ergo delogisti nobis congruentius
expe taendum: euocatur rodoinꝰ
regisq ex hibitꝰ p̃sentiȩ. doli oo ipso
abeodẽ conuentus imperatore. ratam
citãq reddidit sententiã dicens. Sil¬
uestrũ quondã sacro sem̃ antistitẽ. siue¬
strȩ subliiissimȩ lib& maiestati. ar¬
bitror expetendũ. Accepto fert au¬
gustus eius diffinitũ sermonẽ. itane
omibus placeat assistantib sciscitat᷑:
Fitunꝰ onũũ inhaere consensus. &ut
felicem optineat exitũ. uotis impre¬

Expanded text:
rati, non immemor bonae memoriae Hilrati, non immemor bonae memoriae Hilduinus hoc enim ei epitheton inerat quod a suo fideli Rodoino ei suggestum fuerat, captata opportunitate hoc ipsum Augusti auribus intimare curavit. Cui benignissimus ut erat imperator: Non tibi improbabile esse debet, quod a tuo nostroque fideli prompta dovotione suggeritur: erit enim hoc, si res effectum habuerit, non nobis solum, sed totius regni gubernaculis profuturum. Quem ergo delegisti nobis congruentius expetendum? Evocatur Rodoinus regisque exhibitus praesentiae, de hoc ipso ab eodem conventus imperatore, ratam citamque reddidit sententiam dicens, Silvestrum quondam sacrosanctum antistitem, si vestrae sublimissimae libet majestati, arbitror expetendum. Accepto fert Augustus ejus definitum sermonem, itane omnibus complaceat assistentibus sciscitatur. Fit unus omnium in hac re consensus, et ut felicem obtineat exitum votis impre
Abbreviated transcription (Latin):
ter erit immutabile: Curo doi nͦ.
optimũ inquit pater tuȩ sc̃ĩtatis de¬
cretũ. Directis denuo ꝓculacesare
gloriosissimo. ad deducendũ uene¬
rabilẽ abbatẽ comitibus. iter accel e¬
rari suadent. asseuerantes magno
imperatorẽ uisendi eũ desiderio
affici. Hinc gratant̃ it̃ carpentes.
adaquasusq graniꝑ uenere pala¬
ti. Tunc cateruatĩ hnc inde unuer¬
si eũ constipantes. atq: supramodũ exultan¬
tos ad penetralia induxere augustorũ¬
A quout solito gratio se susceptꝰ. om̃ẽmn
ꝑfuneȩ legationis seriem pandit. Qua
absoluta. gratulatur ammodũ ꝓbene
gestis augustꝰ. refert grãs largitur
& munera. Deposito imperii suꝑcilio
augusta udith. celebris & famosa ꝓ¬
cedit extriclinio. solitoq affectiosius.
uenerabilẽ excipiens abbatẽ. deeius
plurimũ exlularata ꝓspero iocunda¬
tur reditu. Coor bͦq om̃is. in eius quasi
in patris ꝓpru lȩtatur regressuU
Post quã asfatĩ gaudio sunt exluila¬

Expanded text:
erit immutabile. Cui Rodoinus: Optimum, inquit, Pater, tuae sanctitatis decretum. Directis denuo procul a Caesare gloriosissimo ad deducendum venerabilem abbatem comitibus iter accelerari suadent, asseverantes magno imperatorem visendi eum desiderio affici. Hinc gratanter iter carpentes ad Aquas usque Grani pervenere palatii. Tunc catervatim hinc inde universi eum constipantes atque supra modum exsultantes, ad penetralia induxere Augustorum. Quo ut solito gratiose susceptus, omnem perfunctae legationis seriem pandit. Qua absoluta gratulatur admodum pro bene gestis Augustus, refert gratias, largitur et munera. Deposito imperii supercilio Augusta Judith, celebris et famosa, procedit ex triclinio, solitoque affectuosius venerabilem excipiens abbatem, de ejus plurimum exhilarata prospero jocundatur reditu; cohors quoque omnis in ejus quasi in patris proprii laetatur regressu. CAPUT V. Postquam affatim gaudio sunt exhila
Abbreviated transcription (Latin):
sedtantũ in sua scm̃ iã receperant. Quos
mox in terrogat. quonã scm̃ haberent
Illi sene scire ꝓfitentur. nisitantũ qđ iam
eũ suas in partes direxissent. Qiuc quid il¬
lud est inquit. utrũ nesciatis annon. p̃sen¬
talit̃ eũ huc referre curate. Neq: enini
hȩc immutari sententia potorit. ut hinc

Expanded text:
sed tantum in sua sanctum jam receperant. Quos sed tantum in sua sanctum jam receperant. Quos mox interrogat, quonam sanctum haberent illi se nescire profitentur, nisi tantum quod jam eum suas in partes direxissent. Quidquid illud est, inquit, utrum nesciatis an non, praesentaliter eum huc referre curate: neque haec immutari sententia poterit, ut hinc
Abbreviated transcription (Latin):
seruare basilicã. sub nocte eadẽ beatissi¬
migregorii papȩ sacratissimũ tunulũ
quiantos eeretariũ erat audacter ag¬
gressus. corpꝰ eius cũ sũmareuerentia
sublatũ. ac decent̃ cõpositũ suꝑ alture
beati petriper latũ iuxta iam dicti mar¬
tiris uenerabile corpꝰ depositũ est. Dehinc
fidei pactũ rodomꝰ cũsius rogatus gra¬
tantertulit. super q̃ eosdem mararis
atq pontificis sacratissimos artus iuris¬
iurandi sacramentũ libenter ex solut
stilic& ut nulliumꝗ mortaliũ qđ gestũ
erat ꝓderent. aut publicarent. sed ꝑhen¬
nisilentio sepultũ haberent. Hinc nr̃ates
pia fraude laudabiles duplicato gaudi¬
otacito sub pectore. magnanima scõ rũ
inde sublata corpora : nullo p̃pediti obsta¬
culo ad monasteriũ ingo aldi transtule¬
runt xVi. Incrastinũ uero domnꝰ
apłicus iussit eossibi reexiuberi. Neq enĩ
ad hue licentiã redeundi consecuti fuerant

Expanded text:
servare basilicam, sub nocte eadem beatissiservare basilicam, sub nocte eadem beatissimi Gregorii papae sacratissimum tumulum, qui ante secretarium erat, audacter aggressus, corpus ejus cum summa reverentia sublatum ac decenter compositum super altare beati Petri perlatum juxta jam dicti martyris venerabile corpus depositum est. Dehinc fidei pactum Rodoinus cum suis rogatus gratanter tulit, superque eosdem martyris atque pontificis sacratissimos artus jurisjurandi sacramentum libenter exsolvit, scilicet ut nulli unquam mortalium quod gestum erat proderent aut publicarent, sed perenni silentio sepultum haberent. Hinc nostrates pia fraude laudabiles, duplicato gaudio tacito sub pectore magnanimes, sanctis inde sublatis corporibus nullo praepediti obstaculo ad monasterium Ingoaldi transtulerunt. CAPUT XVI. In crastinum vero domnus tolicus jussit eos sibi reexhiberi; neque enim adhuc licentiam redeundi consecuti fuerant,
Abbreviated transcription (Latin):
tus. alii ꝓfunla suspiria. & amaras q̃¬
anulo consignaret᷑ exmore. Quod dili¬
gent̃ post ꝗ abillo ꝑfectũ ẽ. in ec cłam be¬
tipetriꝑ latũ. atq ibidẽ die eodẽ de¬
positũ ẽ. Vnde plurimi romanorũ
malitia & inuidia concitati. dõ nũ
apłicũ impe tebant. crudeliorẽ eum
omibus p̃decessorib: inclamare non
ueriti. quitalẽ aetantũ patronũ suis
ex sinib expelliꝑ mitter&. quodiũ¬
quã alius concessit. Unde suadebant
ut solũ brachiũ eis daretur. etreli¬
quũ decent̃ inibi loco recondere¬
tur condigno. Hȩc sraus ingualdũ ar¬
chumandritẽ latere ñ potuit. Qiusta¬
tĩ nr̃is idipsũ detexit. Cautiusq simul
rẽ exercentes. consilio habito die illa silu¬
erunt. xU. Prȩcerearodo inus
quẽuis amoris & desideriũ impatiens
ꝓ adipiscondis scõꝵ pignerib affectu
piȩ deuotionis animarat. oberatis affatĩ
editus quorũ tunc erat offit̾i scĩ peeri

Expanded text:
tus, alii profunda suspiria et amaras quetus, alii profunda suspiria et amaras queannulo consignaretur ex more. Quod diligenter postquam ab illo perfectum est, in ecclesiam beati Petri perlatum, atque ibidem die eodem depositum est. Unde plurimi Romanorum malitia et invidia concitati domnum apostolicum impetebant, crudeliorem eum omnibus praedecessoribus inclamare non veriti, qui talem ac tantum patronum suis e finibus expelli permitteret, quod numquam alius concessit. Unde suadebant, ut solum brachium eis daretur et reliquum decenter inibi loco reconderetur condigno. Haec fraus Ingoaldum archimandritem latere non potuit: qui statim nostris idipsum detexit; cautiusque simul rem exercentes, consilio habito die illa siluerunt. CAPUT XV. Praeterea Rodoinus, quem vis amoris et desiderium impatiens pro adipiscendis sanctorum pignoribus affectu piae devotionis animarat, obaeratis affatim aedituis, quorum tunc erat officii sancti Petri
Abbreviated transcription (Latin):
laboriosȩ seruitutis in modico finitu
tẽporis. quẽ nulla dubietas frang¬
re deb& de prȩmio aet̃ nȩ retribu¬
onis. xiiii. Immenso itaq: gauis
& honore cũ inuentũ corpꝰ diuniodoris
plenũ bissopͥmũ ac demũ operosis pals¬
is cõponerent. clericũ quẽdã aestufots¬
ũ loetalit̃ decub antẽ. nura ue loa¬
tate curauit. Inuentoataq sacratis¬
simi martiris corpore. cȩlesti adore
affatimut diximꝰ fraglanti. ilico ad qͥ¬
rinũ & theo pbulactũ missumest. quati¬
nus ꝑoportune hoc dõno apłico condice¬
rent. Quod & factũ cũ propt̃ in cõmodi¬
tatẽ sui illuc uenire ñ posset. uonera¬
biliep̃o iolianni mandauit. ut ipieris il¬
lud contrader&. Quod tota a lacrita¬
te & ueneratione excipientes. eũ ipso
iohanne ep̃o et ingo aldo archini an¬
dita aliisq plurimis romanȩ eccłȩ ele¬
ricis. atq plebeiis abbibant. Psallens
uorenter chorus dulciũ melodiarum

Expanded text:
laboriosae servitutis in modico finitivi laboriosae servitutis in modico finitivi temporis, quem nulla dubietas frangere debet de praemio aeternae retributionis. CAPUT XIV. Immenso itaque gaudio et honore cum inventum corpus divini odoris plenum, bysso primum ac demum operosis palliis componerent, clericum quemdam aestu febrium lethaliter decubantem mira velocitate curavit. Invento itaque sacratissimi martyris corpore coelesti odore affatim, ut diximus, fragranti, illico ad Quirinum et Theophylactum missum est, quatenus peropportune hoc domno apostolico condicerent. Quod et factum cum propter incommoditatem sui illuc venire non posset, venerabili episcopo Joanni mandavit, ut ipse eis illud contraderet. Quod tota alacritate et veneratione excipientes, cum ipso Joanne episcopo et Ingoaldo archimandrita aliisque plurimis Romanae Ecclesiae clericis atque plebeiis abibant. Psallens verenter chorus dulcium melodiarum
Abbreviated transcription (Latin):
gnans abire. Illoq ab cunte uestigia
puerulus ꝓsequebatur scopã manibu
gerens sordesq: post terga uerrens q¬
usq inde digrͤossũ est : Estimabatur aũt
in basilica quantitate sui. basilicae so
dronisii equalis. inqua olim beatissimi
apłi petrus & paulus tumulati fuerant
ubi & penes eorũ uestigia idẽ martrr
uenerandus se sepiliri iusserat. Vnde
constat dignissimis meritis scĩ eã fus¬
se indignã. & requietioni ipsius in¬
congruam. Igitur ministri & officio¬
narii eius. quibus exẽpligrã istared¬
didimꝰ agite. ut nitidis obsequiis
ei iugit̃ famulemini: quantaper eũ
in tempore consecuti estis perpendi¬
te quanta sine fine tẽporis sperare
possitis recolite: Certe qui hic suis
nos exequiis lic& indignos sic ad¬
mittere censuit. ipse sidigne contendin
audeo dicere . quia quos hic famulos. illi
suȩ in teruentionis adiutorio ꝑpetuos h¬
biturus est focios. Neminẽ urm pigea

Expanded text:
gnans abire: illoque abeunte vestigia gnans abire: illoque abeunte vestigia ejus puerulus prosequebatur, scopam manibus gerens, sordesque post terga verrens, quousque inde discessum est. Aestimabatur autem ipsa basilica quantitate sui basilicae sancti Dionysii aequalis: in qua olim beatissimi apostoli Petrus et Paulus tumulati fuerant, ubi et penes eorum vestigia idem martyr venerandus se sepeliri jusserat. Unde constat dignissimis meritis sancti eam fuisse indignam et requietioni ipsius incongruam. Igitur ministri et officionarii ejus, quibus exempli gratia ista reddidimus, agite ut nitidis obsequiis ei jugiter famulemini. Quanta per eum in tempore consecuti estis perpendite, quanta sine fine temporis sperare possitis recolite. Certe qui hic suis nos exsequiis licet indignos sic admittere censuit, ipse si digne contendimus, audeo dicere quia quos hic famulos, illic suae interventionis adjutorio perpetuos habiturus est socios. Neminem nostrum pigeat
Abbreviated transcription (Latin):
tantȩ suauitatis & delectationis fuisse retu¬
leruit ut nullus eo cunt l abundanter fru¬
gretur satiari ualer&. Ex qͣli quido appro¬
bamꝰ. non humanȩ eũ fiusse cõpositionis.
sed cȩlestis grãe. q̃semꝑ inbeatissimo mar¬
tire frag lauerat gratissimã disfusionem
Hoc ergo descõ diutius loco spirante ua¬
pore. tota obletabilit̃ illares ꝑsa est domͦ
quȩ in introitusui cuiusclã cadauer ꝓpe
inhumatũ. ante decẽ dies seruabat. ex
cius scaturientesanie fetor exeerahilis
ebulliens. intro euntes inficiebat. Sed
illo suꝑ habundante. noxius innihilũ u¬
cuatus. donec omĩa descõ festiua celebras¬
te consumarentur subsidit. Apparuerati
pridẽ beatissimꝰ martr in reuelationis
chano cuidã archi pres bitero. manifa
se ab illo uelle migraro teplo . ut reor is¬
us corruptibilis cadaueris putorẽ ferr
non ualens. Videbatur enĩ ei ab absidi
uuiltu auerso ꝓcedere. & foras ueluti is¬

Expanded text:
tantae suavitatis et delectationis fuisse retutantae suavitatis et delectationis fuisse retulerunt, ut nullus eo, cum abundanter frueretur, satiari valeret. Ex quo liquido approbamus, non humanae eum fuisse compositionis, sed coelestis gratiae. quae semper in beatissimo fragraverat, gratissimam diffusionem. Hoc ergo de sancto diutius loco spirante vapore tota oblectabiliter illa respersa est domus, quae in introitu sui cujusdam cadaver prope inhumatum ante decem dies servabat, ex cujus scaturiente sanie fetor exsecrabilis ebulliens, introeuntes inficiebat. Sel illo superabundante noxius in nihilum vacuatus, donec omnia de sancto festiva celebritate consummarentur, subsidit. Apparuerat jampridem beatissimus martyr in revelationis arcano cuidam archipresbytero, manifestans se ad illo velle migrare templo, ut reor, illius corruptibilis se cadaveris putorem ferre non valens. Videbatur enim ei ab absida vultu averso procedere, et foras veluti indi
Abbreviated transcription (Latin):
sta reue latione excusauit. & ut se¬
curaspe ꝑcipiendi saeramenti cuitã¬
totiens suspirauerant existerent.
dubietate posthabita exortatus est.
Oblationario itaq uocato cuuiserat
sortis exromana consuetudine ape¬
rire sepulchrũ. cũ ille diumultum¬
q reniteretur. & hoc iniquissimũ
eẽ causaretur. nec uiro romano in¬
remissibile facinꝰ p̃sumendũ. quo
per posteras successiones sacrilegun
&x adenotaretur: id ẽ iohannes monit
firmatus diuirus ferramentũ arripi¬
ens ꝓut iuriũ fuit sarcho fagũ st eq¬
iti ictu usq quo lacesser& contudit . ac
ente acriorib animis. atq ualentio¬
ribus lacertis inimer gentes. licet cuis
magnolabore monumento intern¬
pto. quippe quod molis erat in gens
& bituminis indisso lubilis. tandemb
cratissimũ corpꝰ reppererunt mara¬
ris. xiii. Interhȩc uniuersi qui &¬
stabant. aromaticũ aprȩterito morta libus
insuetũ & incognitũ hauserunt odorẽ. quẽ

Expanded text:
cta revelatione excusavit, et ut secta revelatione excusavit, et ut secura spe percipiendi sacramenti, cui tantoties suspiraverant existerent, dubietate post habita exhortatus est. Oblationario itaque vocato, cujus erat sortis ex Romana consuetudine aperire sepulcrum, cum ille diu multumque reniteretur, et hoc iniquissimum esse causaretur, nec viro Romano irremissibile facinus praesumendum, quo per posteras successiones sacrilegii noxa denotaretur; idem Joannes monitis firmatus divinis ferramentum arripiens, prout virium fuit, sarcophagum frequenti ictu usquequo lassesceret contudit, ac cente acrioribus animis atque valentioribus lacertis immergentes, licet cum magno labore monumento interrupto, quippe quod molis erat ingentis et bituminis indissolubilis, tandem sacratissimum corpus repererunt martyris. CAPUT XIII. Inter haec universi qui astabant, aromaticum a praeterito mortalibus insuetum et incognitum hauserit odorem: quem
Abbreviated transcription (Latin):
bito & absq lesione transilissese ẽ mu¬
rat᷑. Itẽq inter iectã furentiũ pruna¬
rũ congeriẽ uidit. aqua gressũretine¬
re coactus substicit. sedipslus ꝑsonȩ
nutu fretus in antea se traiectũ eẽ prospe¬
xit. Hinc coeptã ãbulareuoluit. & ecce
ꝑtransuersũ ituieris flãma uorax ihin¬
nissimos globos sparserat. Quãsacer antis¬
tes uehenent̃ metuebat. propt̃ hoc inax¬
me. quia declinandiloc ñ erat. Deniq
eadẽ ipiaꝑsona sibi dante dextera. illes
ab ducitur ultra. Tunc ad accersiend
eũ frat nomine uiulharius est direas
Qaẽ cũ adhiue horrore iusionis terri¬
bispauitantẽ blando attactu eiugl¬
set. intimauit ex partesuorũ tems
operan dimisterii. nec ullomode
crastinandũ. eosq iã dudũ parato
demorari ad martiris tumulũ. Quista¬
tĩ surexit atque sacer dotalibus redi¬
mitus infulis summa cũre uerentia
adlocũ festinꝰ ꝑrexit. moras patefa¬

Expanded text:
bito et absque laesione transilisse est mibito et absque laesione transilisse est miratus. Itemque interjectam furentium prunarum congeriem vidit, a qua gressum retinere coactus subsistit. Sed ipsius personae nutu fretus inantea se trajectum esse prospexit. Hinc coeptam ambulare viam voluit: et ecce per transversum itineris flamma vorax immanissimos globos sparserat, quam sacer antistes vehementer metuebat, propter hoc maxime, quia declinandi locus non erat: denique eadem ipsa persona sibi dante dexteram, illaesus abducitur ultra. Tunc ad accersiendum eum frater nomine Wilharius est directus: quem cum adhuc horrore visionis terribilis pavitantem blando attactu evigilasset, intimavit ex parte suorum tempus operandi mysterii, nec ullo modo procrastinandum, eosque jamdudum paratos demorari ad martyris tumulum. Qui statim surrexit atque sacerdotalibus redimitus infulis summa cum reverentia ad locum festinus perrexit. Moras patefa