comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aNcityo. ẽ. ut unicuiq eccłiȩ xxu.
unus mansus integer absq alio ser¬
ñ de decimis neq de oblationib fideliũ
ñ de domib neq de atriis uł ortis iuxta
eccłam positis. neq de p̃scripto manso
aliqđ seriitium faciant pret eccłasticũ.¬

Expanded text:
ancitum est, ut unicuique ecclesiae unus mansus integer absque aliquo sernstituti non de decimis neque de oblationibus fidelium, non de domibus neque de atriis vel ortis iuxta ecclesiam positis neque de praescripto manso aliquod servitium praeter ecclesiasticu
Abbreviated transcription (Latin):
uolauit: & grauidã reddidit. P ost¬
mocdum desponsatam: sibi duxit uxorẽ.
Illa uͦ quȩ corrupta ẽ: laqueo se ꝑemit.
hi qui fuert̃ conscii post decennem satis¬
factionem uissi ft̃ suscipi scđłm gradus
penitentiȩ constitutos. Et sui scͥpsenont¬

Expanded text:
violavit, et gravidam reddidit: postmodum desponsatam sibi duxit uxorem, illa vero, quae corrupta est, laqueo se peremit. Hi qui fuerunt conscii, post decennem satisfactionem jussi sunt suscipi, secundum gradus poenitentiae constitutos. REGULAE PRO
Abbreviated transcription (Latin):
on omĩb licet facere testam̃tũ.
Statim enĩ hi qui alieno uri
subiectist̾. testamenti faciendi ius ñ
habent. Item. Testam̃tũ facere non
possunt inpubes: qr̃ nullũ eoꝵ animi
iudicium est. Itẽ furiosi qui mente
carent ñ ad rem ꝑtinent: si in pubes
pꝰ ea pubes factꝰ aut furiosus. p̾ea cõ
pos m̃tis factꝰ fuerit. & decesserit. furi¬
osi aut̃ si ꝑ id tempꝰ fecerint testam̃tũ.
quo furor eoꝵ int̾missus ẽ. iure testati
testam̃tũ facere possunt. Utiq de eo
surdo loqͥt᷑. qui om̃ino ñ exaudit. nõ
qui tarde exaudiat. Nã & mitꝰ intelli¬
eitur qͥ eloqͥ nichi potest. ñ qͥ tarde

Expanded text:
Non omnibus licet facere testamentum. Statim enim hi qui alieno juri subjecti sunt, testamenti faciendi jus non habent. Item: Testamentum facere non possunt impuberes, quia nullum eorum animi judicium habent. Item, furiosi, quia mente carent; nec ad rem pertinet, si impubes postea pubes factus, aut furiosus compos postea mentis factus fuerit, et decesserit. Furiosi autem si per id tempus fecerunt testamentum, quo furor eorum intermissus est, jure testati testamentum facere possunt. Utique autem de eo surdo loquitur, qui omnino non audit, non qui tarde exaudit. Nam et mutus is intelligitur qui eloqui nihil potest, non qui tarde
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfitem᷑. Q si fortasse quislibet uobis aliter
dixerit uł dicturꝰ fuerit. sciatis eum pro
certo mendacem:
Uis autẽ leges pͥncipũ aut patrũ
regłas. aut ammoniciones. moder¬
nai dicere debere contẽpni. nͥ qui inpu¬
nitum sibi tantũ estimat transire conmis
ertum ẽ magnificentiã
urãm leges romanorũ pͥncipum.
quas in negociis hom inum custodiendas
ẽẽ precepit multomagis circa reuerentiam
beati petri apłi ꝓ suȩ felicitatis augmento
uelle. reseruari.

Expanded text:
fitemur. Et si fortasse quilibet vobis aliter dixerit, vel dicturus fuerit, sciatis eum pro certo mendacem. im aut legem principum aut patrum regulas aut admonitiones modernas ducat debere contemni, nisi qui impunitum sibi tantum aestimet transire commisertum est magnificentiam vestram leges Romanorum principum, quas in negotiis hominum custodiendas esse praecepit, multo magis circa reverentiam beati Petri apostoli pro suae felicitatis augmento velle servari.
Abbreviated transcription (Latin):
absq unuisis ꝓcellis &̃ ꝓ nulliꝰ ꝑsona ho-¬
minis reminiscit᷑ ẽẽ. corrupta. ita nunc
suum robur ꝓpͥumq ugorem obtinett.
i in adiuitoriũ
Sur̃m &e terreni ĩꝑu leges assũm̃das.
płitatis. ñ rep̃hendimꝰ. fecit &e hoc paulus
cum adusus inuriosos romanũ eiuem se ẽ¬
testatur.

Expanded text:
absque universis procellis, et pro nullius persona hominis reminiscitur esse corrupta, ita nunc suum robur, propriumque vigorem obtineat.i in adjutorium vestrum terreni imperii leges assumendas putatis, non reprehendimus: fecit hoc Paulus cum adversus injuriosos Romanum civem se estestatur.
Abbreviated transcription (Latin):
script᷑as. a patrib traditas nicħ estimare.
quantum religio detrimenti latura sit
enim ut inde ordiam᷑ scͥptaᷤ salutifere cru¬
cis signacło fideles docuit insigniri. Quȩ
multi phariam digesta suꝑ panem & calicẽ
ꝓlirȩ oronis uł consecrationis uerba cõ¬
mendauit. Nam ñ mͦ qd̾ in ęuangłio
continetur. uł apło insertum secretis di¬
dicimꝰ. s & alia ꝑ plura addiscimꝰ mag
forma prestituit. Benedicunꝰ fontem
baptismatis oleo unctionis. huc accedit
qd̾ ter mergimꝰ. Quos baptizamꝰ oleo un¬
gimꝰ. uerbis ab renuntiare sachanȩ &
angłis eius informatꝰ. Unde hȩc & alia in
hunc modum non pauea. nͥ quia tacita
ac mistica traditione ac patrib ȩccłastico
more reuerentiori diligentia st̃ ministus
obseruata silentio. quam publicata scͥpto.
C
onscripto
Iin uis uenit qd̾ usus ꝓbauit.
Nam diuturni mores consensu utenti¬
um approbati. leges imitant᷑. Item ca¬

Expanded text:
scripturas a Patribus traditas nihil aestimare, scripturas a Patribus traditas nihil aestimare, quantum religio detrimenti sit latura,enim ut inde ordiamur scriptura salutiferae crucis signaculo fideles docuit insigniri? vel quae trifariam digesta super panem et calicem prolixae orationis vel consecrationis verba commendavit? Nam non modo, quod in evangelio continetur, vel apostolo in secretis dicimus, sed et alia per plura adjicimus, magnforma praestituit? Benedicimus fontem baptismatis, oleum unctionis. Huc accedit quod ter immergimus quos baptizamus, oleo ungimus, verbis abrenuntiare Satanae et angelis ejus informamus. Unde haec et alia in hunc modum non pauca, nisi quia tacita ac mystica traditione a Patribus ecclesiastico more reverentiori diligentia sunt in mysteriis observata silentio, quam publicata scripto. Con scripto ius venit, quod usus comprobavit. nam diuturni mores consensu utentium comprobati legem imitantur. Et
Abbreviated transcription (Latin):
e consuetudinib quas nobis oppone
nica ñ obsistit auctoritas. ꝓ qua eis obiua¬
re debemꝰ. nil iudicamꝰ uł eis resistimꝰ. Itẽ¬
Ignaro archiep̃o. Ridicłm ẽ & satis abhomi¬
nabile dedecus. ut tradiciones quas antiqͥ.¬
tus a patrib suscepimꝰ infringi patiam᷑
catholicam nil usurpare dinoscit᷑:¬
N his enim reb de quib nicħ c
certi statuit sc̃a scͥptura. mos popłi dei
& instituta maioꝵ ꝓ lege tenenda sunt:
& sicut p̾uaricatores legum diuinarũm
ita contẽptores consuetudinũ ȩccłasticarũ
cohercendi ft̃:¬
Ecłasticarũ institutionũ quasdam¬
in scͥptis. quasdã uͦ apłica tradi¬
tione ꝑ successiones in ministerio confir¬
mata accepimꝰ. quedã uͦ consuetudine ro-¬
borata a pprobauit usus. quib om̃ib par
ritus & idem utriusq pietatis debetur affe¬
ctus. Unde quis uł aliquantulum sacrarũ
scripturarum exꝑtus hesitauerit: Si eni
attentauerimꝰ consuetudines cccłiȩ nõ per

Expanded text:
e consuetudinibus quidem, quas nobis opponernon obsistit auctoritas, pro qua eis obviare debeamus, nil judicamus, vel eis resistimus: tIgmaro archiepiscopo: Ridiculum est et satis abominabile dedecus ut traditiones quas antiquitus a Patribus suscepimus infringi patiamurCatholicam nil usurpare dignoscitn his enim rebus, de quibus nihil certi statuit divina Scriptura, mos populi Dei et instituta majorum pro lege tenenda sunt. » Et sicut praevaricatores legum divinarum, ita contemptores consuetudinum ecclesiasticarum coercendi esiasticarum institutionum quandam scripturis , quasdam vero apostolica traditione per successiones in ministerio confirmatas accepimus; quasdam vero consuetudine roboratas approbavit usus, quibus par ritus et idem utrisque pietatis debetur affectus; unde quis vel aliquantulum sacrarum expertus scripturarum haesitaverit? Si enim attentaverimus consuetudines ecclesiae non per
Abbreviated transcription (Latin):
quentib libellis. distincte cum suis codi¬
cib coad unare ac ludouico lothario.
atq h̾arolo nobilissimis regib. filus ui¬
delicet ludouici inꝑatoris pũssimi habẽ¬
da & om̃ib xp̃ianoꝵ fidelib tradenda scͥ¬
bere ñ distulimꝰ. Itẽ. his itaq ꝑactis ẽ in
fronte pͥmi libelli posita zachariȩ p̃p. epła¬
dib & cunctis ducib atq comitib om̃ib
dm̃ tim̃tib ꝑ gallias & francorũ ꝓuincias
constitutis directa sic̃ in ea continent᷑ quȩ
secunt᷑ sẏnodales conuentꝰ quos sc̃ę rom anȩ
&e aplicȩ eccłiȩ legatus bonefaciꝰ magunci¬
ensis eccłiȩ archiep̃c. uice sup radicti zacha¬
riȩ papę. una cũ carolo magno francorum
pͥncipe canonice tenuit. ut agnoscant
om̃s hȩc p̃dict̾orũ pͥncipum cãpitula ma¬
xime apłica auctoritate fore firmata.

Expanded text:
quentibus libellis distinctae, cum suis codiquentibus libellis distinctae, cum suis codicibus coadunare ac Ludovico, Lothario atque Carolo nobilissimis regibus, filiis videlicet Ludovici imperatoris piissimi, habenda et omnibus Christianorum fidelibus tradenda, scribenda non distulimus. Item, his ita peractis, est in fronte primi libri posita Zachariae epdibus, et cunctis ducibus, atque comitibus, omnibus Deum timentibus, per Gallias et Francorum provincias constitutis directa, sicut in ea continetur, quam sequuntur synodales conventus quos sanctae Romanae et apostolicae Ecclesiae, legatus Bonifacius Maguntiensis Ecclesiae archiepiscopus vice supradicti Zachariae papae una cum Carolo Magno Francorum principe canonice tenuit, ut agnoscant omnes haec praedictorum principum capitula maxima apostolica auctoritate fore confirmata.
Abbreviated transcription (Latin):
Ustinianꝰ augustinꝰ leges romanorum
quarum ꝓlixitas nimia erat. & inutilis
dissonantia. mirabili breuitate correxit.
Nam om̃s constitutiones pͥncipum quȩ uti¬
q multis uoluminib habebant᷑. intra
.XII. libros coartauit. Idemq uolumen
codicem iustiniani appellari p̃cepit. Rur¬
sus singłoꝵ magistratuũ siue iudicum
leges quȩ usq ad duo milia pene libros
redegit. eumq codicem de iestorũ suie
pandectarum uocabulo ñcupauit. Qua¬
tuor etiam institutionum libros in qͥb
breuiter uniuersarũ legum textꝰ conp̃¬
henditur nouit̾ composuit. Nouas ꝙͦ¬
głosorum. karoli atq ludouici im¬
ꝑatorũ continent capitła. Item. Illa quȩ¬
post modum a fidelib sc̃e dei eccłiȩ pipini
& karoli atq ludouici. didicimꝰ in iam
dictis libellis minime inserta eẽ. ꝓ dei
om̃ĩpotentis amore & sc̃ȩ dei eccłiȩ ac
seruoꝵ eiꝰ. atq tociꝰ popłi utilitate fide¬
liter inuestigare curauimꝰ. &̾ in trib se

Expanded text:
ustinianus Augustus leges Romanorum, quarum prolixitas nimia erat et inutilis dissonantia, mirabili brevitate correxit. Nam omnes constitutiones principum, quae utique multis in voluminibus habebantur, intra duodecim libros coarctavit, idemque volumen codicem Justiniani appellari praecepit. Rursus singulorum magistratuum sive judicum leges, quae usque ad duo millia pene libros  numerum redegit, eumque codicem Digestorum sive Pandectarum vocabulo nuncupavit. Quatuor etiam Institutionum libros in quibus breviter universarum legum textus comprehenditur noviter composuit. Novas orum Karoli atque Hludowici imperatorum continent capitpostmodum a fidelibus sanctae Dei Ecclesiae et Pippini et Caroli atque Ludovici didicimus, in jam dictis libellis minime inserta esse, pro Dei omnipotentis amore, et Sanctae Dei Ecclesiae ac servorum ejus, atque totius populi utilitate fidel
Abbreviated transcription (Latin):
heodosius minor augustus ad simi¬
litudinem gͥgoriani & hermogiani
codicem factum institutionum a cons
leges quas ipse statuerat in unũ uolum̃
redactas. codicem nouellarum appellari
sanctiunt. Item tec̃ apud constantinopolĩ
priscianus cesariensis grammaticȩ artis
ꝑ funda rimatꝰ ẽ.¬
emouit iustinianꝰ
augꝰ contrarias leges. faciens sin¬
głarem codicem & uocans eum nouel¬
las institutiones. in quib pͥncipẽ non¬

Expanded text:
heodosius minor Augustus ad similitudinem Gregoriani et Hermogeniani codicem factum corstitutionum a Constleges quas ipse statuerat, in unum redactas, Codicem Novellarum appellari sancivit. Item: Tunc apud Constantinopolim Priscianus Caesariensis grammaticae artis profunda rimatus eemovit Justinianus Augustus contrarias leges, faciens singularem codicem, et vocans eum Novellas constitutiones, in quibus non pe
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscens decreuit. uł edicto p̃cepit le¬
gem ẽe constat. hȩc st̃ quȩ constitutio¬
nes appellantur. P lane ex his quȩdam sc̃
ꝑ sonales quȩ ñ ad exemplũ trahunt᷑
merita indulsit. uł si cui penam irroga¬
uit. uł si cui sine exemplo subuenit. ꝑ¬
sonam non trans gredit᷑.

Expanded text:
cognoscens decrevit, vel edicto praecepit, legem esse constat; hae sunt quae constitutiones appellantur. personales nec ad exemplum trahuntur: merita indulsit uel si quam poenam irrogauit usonam non transgreditur.
Abbreviated transcription (Latin):
fornicatio ẽ : Ex quo intelligit᷑ qd apter
allicitas concupiscentias ñ tantũ q̃ inde stu¬
pris cũ in alienis uiris aut feminis cõmit
tentẽ. male a lege dei aberrare facius.
t ꝑniciose turpit̾q corrumpi possit sne
c̾mine & uir uxorẽ dimittere &ͦ &euxor
uirum q exceptã fãc dñs causam forui¬
cationis. qͣm causam forncatione. sicier
sup consig̾atum ẽ. genalem & unu̾salem
intelligm᷑ colliginsꝰ. Cũ aut̃ ait excep¬
ta fornicationis causa ñ dixit. cuiꝰ uł iꝑ¬
soꝵ uiri aut femine. Non enĩ tantã
fornicantem uxorem dimittere conce
a qua ipse cogitur formcari. causa utiq

Expanded text:
Ex quo intelligitur, quod propter illicitas concupiscentias, non tantum quae in stupris cum alienis viris aut feminis committtentem a lege Dei aberrare faciunt, et perniciose turpiterque corrumpi, possit sine crimine et vir uxorem dimittere, et uxor virum: quia exceptam facit Dominus causam fornicationis; quam fornicationem, sicut supra consideratum est, generalem et universalem intelligere cocausa fornicationis, non dixit, cujus ipsorum, viri an feminae. Non enim tantum fornicantem uxorem dimittere concedttit, a qua ipse cogitur fornicari, causa utique
Abbreviated transcription (Latin):
ut ostendamꝰ quẽ legũ conflictũ lotha¬
riꝰ congredi posse autumant. cũ ꝑ sonã
quã in suis penetralib cotidie fatigat
do uult ad claustra reducit. & qm̃
educta fu̾it. nͥ ea ꝓfiteat᷑ q̃ ipse prece
om̃i oppositione atq potestate illiꝰ cũ
qͦ unttur conflictus oportet lib̾ari at¬
q suis lib̾alit̃ uti. & suspectas ꝑsonaᷤ
conuenit declinare. q̃ se ab obiectis
os banc confessionem.
tuam quã ñ uoluntas s uis ex¬
fuerit. ad multoꝵ ꝑniciem potest
accrescere. Deniq si hoc licet om̃s
uiri posst̃ qͣs iure sortiti ft̃ feminas.
si eas odio habuerint diuersis affli¬
ctionib macerare. ⁊ qd legitime ñ
fiu̾nt assũpte. statim cogere. qͥn etiã
ut mortale crim̃ contra se dicant. illa.¬
tis intolerabilib penis compellere:¬
negociari uͦ aliquando licet. aliqͦͣn
do ñ licet. Antequã enĩ eccłasticus quis
sit. licet ei negociari. facto iam ñ licet.
a xp̃iano eũ uxore sua conuenire aliqͣ

Expanded text:
ut ostendamus quem legum conflictum Lotharius congredi posse autumat, cum personam, quam in suis penetralibus quotidie fatigat, do vult ad claustra reducit, et cum educta fuerit, nisi ea profiteatur quae ipse praeceomni oppressione atque potestate illius cum quo initur conflictus oportet liberari atque suis liberaliter uti, et suspectas personas convenit declinare quae se ab objectis nos hanc confessionem tuam, quam non voluntas, sed vis exfuerit, ad multorum perniciem potest accrescere. Denique si hoc licet, omnes viri possunt, quas jure sortiti sunt feminas, si has odio habuerint, diversis afflictionibus macerare, et quod legitime non fuerint assumptae, fateri cogere: quin etiam, ut mortale crimen contra se dicant, illatis intolerabilibus poenis compellerenegotiari uero aliquando licet et aliquando non licet. antequam enim ecclesiasticus quis sit, licet ei negotiari; facto iam non licet. et Christiano cum uxore sua conuenire aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
memoriȩ ꝯuenient̃ statuit. abnun¬
tio in eccłia. Inpiũ enĩ dogna iam cul¬
pant. & condempnant. et eos qͥ tali dog-¬
mati obnoxii st̃. anathematizari uult
memoriȩ augͥtinꝰ dicit. Si uͦ coniunceretur
cecilianus. de his quȩ inferunt᷑ ei etiam
post mortem eiꝰ. illum anathematiro:

Expanded text:
enienter statuit teneri ab initio in Ecclesia. Impium enim dogma jam culpatum est et condemnatum, et eos qui tali dogmati obnoxii sunt anathematizari vult memoriae Augustinus dixit: « Si modo convinceretur Cecilianus de his quae inferuntur ei, etiam post mortem illum anathematizo
Abbreviated transcription (Latin):
ita designant traditorem suũ sicut¬
dñs designauit. iudam legant u eis nomi¬
natim.⁊ expresse. uł ceciliañ. uł eiꝰ ordr¬
natores eoꝵ dem librorũ fuisse tradito¬
res. &ꝰ si ñ eos anathematir auero. ipse con
uidicer tradidisse:¬

Expanded text:
ita designant traditorem suum, sicut designavit Dominus Judam; legant in eis nominatim et expresse vel Caecilianum vel ordinatores ejus, eorumdem Librorum futuros fuisse traditores, et si non eos anathematizavero, ipse cum eis judicer tradidisse
Abbreviated transcription (Latin):
Nlichil corꝑaliter effigiatum. ut antropomor¬
phꝰ. & uadianꝰ. Nichil sibi inuisibile: ut orige¬
nes. Nichil creaturis uisibile: ut fortunatꝰ.
Nichil morib uł uoluntate diu̾sũ. ut marei¬
on. Nicħ de trinitatis eẽntia ad naturã ere¬
aturarum deductum: ut plato & tertullianꝰ.
Nichil officio singłare. nec alteri cõmunicabi¬
le: ut origenes. Nichil confusum ut sabelliꝰ.
s totum ꝑfectum. qr totum ex uno. ꝙ u
illa doctrina:¬

Expanded text:
nihil corporaliter effigiatum, ut Anthropofornihil corporaliter effigiatum, ut Anthropoformus et Vadianus: nihil sibi invisibile, ut Origenes: nihil creaturis visibile, ut Fortunatus: nihil moribus vel voluntate diversum, ut Marcion; nihil ex Trinitatis essentia ad creaturarum naturam deductum, ut Plato et Tertullianus; nihil officio singulare nec alteri communicabile, ut Origenes; nihil confusum, ut Sabellius; sed totum perfectum, quia 5 totum ex uno, et uilla doctrina
Abbreviated transcription (Latin):
unus filiꝰ: eum diuinitate uerbũ patris.
⁊ ds̃ in homine. aĩa ⁊ caro. Anima. ñ absq
sensu. & ratione. ut ait apollinaris. Neq ca¬
ro absq anima: ut amoniꝰ. s anima: cum
ratione sua ⁊ caro cum sensib suis. ꝑ quos
sensus ueros in passione & ante passionẽ
carnis suȩ dolores sustinuit:
eq sic ẽ natꝰ ex uirgine ut deitatis
initium homo nascendo acceꝑit. quasi an¬
teꝗͣ de uirgine nasceretur ds̃ ñ fuerit.
sic artemon & berillus & marcellꝰ docu¬
ert̃. s et̃ms ds̃: homo ex uͥgne natus:
ichil creatũ
aut seruiens intͥnitate credñdũ
ut uult dionisiꝰ fons arii. Nichil inequale:
ut eunoms. Nichil gr̃a equale: ut uult ele¬
chiꝰ. Nichil anteriꝰ. posterius ue maiꝰ aut mi¬
nus. ut arrius. nichil extraneum. aut offici¬
ale alteri. ut macedoniꝰ. Nichil ꝑsuasione.
aut surreptione insertum: ut manicheus.
Nichil corꝑeum ut mellicus & t̾tulłanus.

Expanded text:
unus filius in divinitate, Verbum Patris, unus filius in divinitate, Verbum Patris, et Deus in homine, anima et caro. Anima non absque sensu et ratione, ut Apollinaris; neque caro absque anima, ut Anomocus: sed anima cum ratione sua: et caro cum sensibus suis: per quos sensus veros in passione et ante passionem carnis suae dolores sustinuit. Neque sic est natus ex virgine, ut deitatis initium homo nascendo acceperit: quasi, antequam ex virgine nasceretur, Deus non fuerit, sicut Artemon et Berillus et Marcellernus Deus homo ex virgine natus est. Nihil creatum aut serviens in Trinitate credendum, ut vult Dionysius fons Arii: nihil inaequale, ut Eunomius: nihil gratia aequale, ut vult Ethius: nihil anterius posteriusve, aut minus, ut Arius: nihil extraneum aut officiale alteri, ut Macedonius: nihil persuasione aut surreptione insertum, ut Manichaeus: nihil corporeum, ut Melito et Tertullianus:
Abbreviated transcription (Latin):
neq duos filios. s dm̃ & hominẽ: unũ filiũ
quẽ ꝓpt̾ea & unigenitũ dicimꝰ. manentem in
quab substantiis. sic̃ ei naturȩ ueritas contu¬
lit. ñ confusis naturis. neq in mixtis: sĩc
thimothiani uolunt: s societate unitis
S̃ gͦ hominem assumpsit.
homo indm̃ transiuit. ñ naturę uer¬
sibilitate sicut tracii apollinariste dicunt.
S dei dignatione : ut nc̃ ds̃ mutaret᷑ in hu
manam substantiam. assum̃do hominẽ: nec
homo in diuinam. głificatꝰ in dm̃i. qr unita¬
tio uł uersibilitas naturȩ & diminutionẽ.
& absolutionem substantię facit. Credit᷑
a nob̾ sine confusione coniuncta trinitas.
seꝑaratione cdistincta:
nem .i. ñ ex uirili coitu sicut ebion
die. s carnem ex uirginis corꝑe trahens.
ñ de celo secum afferens. sic̃ marcionorige¬
nis & eutices affirmant. neq in fantasia.
.I. absq carne. sicut ualentinꝰ.¬
nem ex carne. sic̃ marcianꝰ ait. S uerus
ds̃. ex diuinitate. & uerꝰ homo. ex carne.

Expanded text:
inem unum filium. Quem propterea et unigenitum dicimus, manentem in duabus substantiis, sicut ei naturae veritas contulit, 3 non confusis naturis, neque immixtis, sicut Timothiani volunt, sed societate unitis. Deus ergo hominem assumpsit, homo in Deum transivit, non naturae versibilitate, sicut Apollinaristae dicunt, sed Dei dignatione: utmanam substantiam, assumendo hominem: nec homo in divinam, glorificatus in Deum: quia mutatio vel versibilitas naturae et diminutionem et abolitionem substantiae facit. Creditur a nobis sine confusione conjuncta Trinitas, sine separatione distincta. non ex viri coitu, sicut Ebion dicit; sed carnem ex virginis corpore trahens, et non de coelo secum afferens, sicut Marcion, Origenes et Eutyches affirmant. Neque in phantasia, id est, absque carne, sicut Valentinunem ex carne sicut Marcianus sed verus Deus ex divinitate, et verus homo ex carne:
Abbreviated transcription (Latin):
sitos apłica sedes in p̾stinũ honorem resti¬
tuit. Si gͥ qui adonatistis ⁊ ab soono ordina¬
ti. & aluminib orthodoxe eccłiȩ a sẏnodo
plenaria sequestrati. ab eadẽ sẏnodo reci¬
piunt᷑. & in cathalogo sacerdotiũ habent᷑.
ne eccłia diminutionen uł diuisionẽ patiat᷑.
quantomagis orthodoxȩ fidi uiros. & ĩmacłatȩ
uitȩ. non oportet contempn̾e. s ad pͥstinũ gra¬
dum reuocare: Sicut enĩ apłica sedes ħ semel
accipiens. claues regni cȩloꝵ a primo ⁊ summo
pontifice iħu xp̃o ꝑ pͥncipem apłoꝵ petrum di¬
cente ad eum. tͥ dabo claues regni cęloꝵ.⁊ qd ẽq¬

Expanded text:
sitos apostolica sedes in pristinum honorem restisitos apostolica sedes in pristinum honorem restituit. Si igitur qui a Donatistis et Bonoso ordinati, et a liminibus orthodoxae Ecclesiae a synodo plenaria sequestrati, ab alia synodo recipiuntur, et in catalogo sacerdotum habentur, ne Ecclesia diminutionem vel divisionem patiatur; quanto magis orthodoxae fidei viros, et immaculatae vitae non oportet contemnere, sed ad pristinum honorem revocare? Sicut enim apostolica sedes haec, semel accipiens claves regni coelorum, a primo et magno pontifice Jesu per principem apostolorum Petrum, dicente ad eum: Tibi dabo claves regni coelorum; e
Abbreviated transcription (Latin):
lasiꝰ dic̃. uͥ necessitas ñ ÷. in conu̾tibilia mane
in eodem sp̃u p̃cipit dicens. Ubi necessitas ñ
statem habet ea dissipet. Ex necessitate em̃ fit
mundatio legis. & felix papa. Contẽplari opor
ones patrũ transgredim᷑. &̾ cartaginiensis sy¬
nod̾.xxxu. capło dic̃. Precipimꝰ ut clerici rur¬
sus in eccłia recipiant᷑. quãuis pͥmũ in syno¬
do depositi fuerint. Sy nodꝰ etiam synodũ sol¬
uit. ꝓpt̾ unitatem & pacem eccłiȩ. Q in nocen¬
tiꝰ papa .uͦ. capitło dicit. Qui ꝓmoti ft̃ ab soo
la pullulent. Non solum aut̃ ꝓ heresi deposi¬
tis apłica sedes paci eccłasticȩ studens adiutorii
manũ porrexit. sed orthodoxis sacerdotib
& patriarchis ad eam confugientib sicut
& nc̃ pbocio fecit usitata miseratione sub¬
uenit. Nostis enĩ qr magnũ anastasiũ alexan¬
drinũ ep̃m & cirillum & policromiũ ierosoli¬
mitanos ep̃os. ⁊ ioħem quẽ caritas ur̃a cri¬
sostomũ uocat. & flauiansĩ a synodo depo¬

Expanded text:
am ubi necessitas non est, inconvertibilia maneain eodem spiritu praecepit dicens: Ubi necessitas nonstatem habet, ea dispēset. Ex necessitate enim fit mutatio legis. Item Felix Papa. Contemplari oportones Patrum transgredimur. Hæc diximus, nodus XXXV capitulo dicit: Praecipimus ut clerici rursus in Ecclesiam recipiantur, quamvis primum in synodo depositi fuerint. Synodus etiam synodum solvit propter unitatem et pacem Ecclesiae. Et Innocentius papa quinto capitulo dicit: Qui promoti sunt a Bonoso ia pullulent. Non solum autem pro haeresi depositis apostolica sedes haec paci ecclesiasticae studens, adjutorii manum porrexit; sed et orthodoxis sacerdotibus et patriarchis ad eam confugientibus, sicut et nunc Photio fecit, usitata miseratione subvenit. Nostis enim quod magnum Athanasium Alexandrinum episcopum, et Cyrillum, et Polycronium Hierosolymitanos, et Joannem, quae charitas vestra Chrysostomum vocat, et Flavianum, a synodo depo
Abbreviated transcription (Latin):
uentu augustoꝵ. basilii leonis. alexandri. in
patriarchatu constantinopolitano restitu¬
it. scͥhens p̃dictis augustis in hȩc uerba:
cripsistis nobis
dilectissimi filii. ut apłica &ꝰ cõpassio¬
mii uiscera aꝑientes. om̃s qui in ȩccłia quȩ
apud uos ÷ correptionib subiaceant recipi

Expanded text:
orum interventu Basilii, Leonis, Alexandri, in orum interventu Basilii, Leonis, Alexandri, in patriarchatu Constantinopolitano restituit, scribens praedictis Augustis in haec verba: « Scripsistis nobis, dilectissimi filii, ut apostolica et compassionis viscera aperientes, omnes qui in Ecclesia quae apud vos est correptionibus subjac
Abbreviated transcription (Latin):
suam postea recepit. Lucianꝰ ep̃c adriono¬
poli thes dampnatꝰ a papa uilio. recepit ȩcłiã
sui ep̃atꝰ. Cirillus ierosolimitanꝰ ep̃c depositꝰ
fuit. postea reconciliatꝰ ẽ suȩ eccłiȩ. Simili¬
tificem syxtus papa dampnauit. & iterũ ip¬
se eũ reconciliauit. In nocentiꝰ papa fortinũ
dampnauit ep̃m. s ipse postea eũ in ꝓpͥum
restituit locũ eccłiȩ suȩ. Miselum ep̃m a fe¬
lice papa dampnatũ. gelasiꝰ papa successor eiꝰ
⁊ cõmunicauit. & eccłię suę restituit. Leonꝰ
dum ess prb̃t depositus fuit. s pꝰ ea in anti¬
ochia patriarcha extitit. Gregoriꝰ uͦ quartꝰ
papa thodosiũ quẽ eugeniꝰ eiꝰ antecessor p̃s¬
catus fuit. s sc̃a sẏnodꝰ canonice suam illi
fuit condẽpnatũ. & sofrenũ placentiũ ep̃m
merito reꝓbatum. nicholaus papa ambos
reconciliauit. Sic ioħs papa .uiii. phocium
neophitum a papa nicholao depositũ. inter

Expanded text:
suam postea recepit. Lucianus episcopus Adrianosuam postea recepit. Lucianus episcopus Adrianopolites, damnatus a papa Julio, recepit Ecclesiam sui episcopatus. Cyrillus Hierosolymitanus episcopus depositus fuit, postea reconciliatus est Eccletificem Sixtus papa damnavit, et iterum ipse eum reconciliavit. Innocentius papa Photinum damnavit episcopum, sed ipse postea eum in proprium restituit locum Ecclesiae suae. Misenum episcopum a Felice papa damnatum, Gelasius papa successor illius et communicavit, et Ecclesiae suae restituit. Leontius dum esset presbyter, depositus fuit; sed postea in Antiochia patriarcha exstitit. Gregorius vero quartus papa, Theodosium quem Eugenius ejus antecessor prescatus fuit, sed sancta synodus canonice suam illi rex, condemnatum, et Sofrenum Placentinum episcopum merito reprobatum, Nicolaus papa ambos reconciliavit. Sic Johannes papa VIII Photium Neophytum, a papa Nicolao depositum, August
Abbreviated transcription (Latin):
alexander antiochenꝰ ep̃o in tarsũ cilicie tns¬
mutauit. Reuerentiꝰ ab archys fenice inti¬
rũ transmutatꝰ ẽ. Ioħs de gordolinia muta
Meleciꝰ pꝰ sabasticȩ eccłiȩ p̃fuit. ⁊ p̾ea. & postea
antiochiȩ presul ẽ. constitutꝰ. Iheusebiꝰ ab a¬
pania asiȩ transfert᷑ meudosiopolĩ. q̃ dudũ
salambria uocabat᷑. Policarpꝰ de urbe ante
pistena. mẏsie innicopolim tracie mutat᷑
ẽ. Ierophylus de traheopoli frigie transini¬
gratꝰ in platinopoli traciȩ. Optimꝰ ab agarda¬
mia frigie in antiochiam phisidie tͥnsimg̃¬
tꝰ ẽ. Siluanꝰ a filiopoli tracẏe mutatꝰ ẽ intro
Iurimos etiam
ep̃os depositos a sede apłica restitutos.
exempla fubiecta declirant. Iolis crisostomꝰ¬
adiab synodis orthodoxoꝵ ep̃oꝵ fuit diuidicat᷑.
s iterũ fuit restitutꝰ. Marcellus ep̃c anthire.
galathie depositꝰ. fuit. s pꝰmodum ꝓpͥum ep̃a
tum recepit. Asclepiꝰ diudicatꝰ asynodo: ȩccłã

Expanded text:
iochenus episcopus in Tharsum Ciliciae transmutavit. Reverentius ab Argis Phoeniciae in Tyrum transmigratus est. Joannes de Gordolinia mutatMeletius prius Sebastiae Ecclesiae praefuit, et postea Antiochiae praesul est constitutus. Theusebius ab Apamia Asiae transfertur in Eudoxiopolim, quae dudum Salambria vocabatur. Polycarpus, de urbe ante Pristena Mysiae, in Nicopolim Thraciae mutatus est. Hierophilus, de Trapezopoli Frisiae, transmigratus est in Platinopolim Thraciae. Optimus, ab Agardamia Frigiae, in Antiochiam Pisidiae transmigratus est. Silvanus, a Philippopoli Thraciae, mutatus est in Trourimos etiam opos depositos a sede apostolica restitutos exempla subjecta declarant. Joannes Chrysostoma duabus synodis orthodoxorum episcoporum fuit dijudicatus, sed iterum fuit restitutus. Marcellus episcopus Anchirae Galatiae depositus fuitum. Asclepius dijudicatus est a synodo, Ecclesiam
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sus ħeticos. Si inquiunt oportet ut
nͥ pacis illiꝰ conpassione sanaret᷑. S s hoc
in tanta morte p̃cisionis iacent. ut isto
quodam uuluere matris catholicȩ reui¬
uiscant. Cum enim p̃cisus ramꝰ inserit᷑.
fit aliud uulnꝰ in arbore. quo possit
recipi: ut uiuat. qui sine uite radicis
ꝑibat. S cum receptꝰ recipienti coalu¬
erit. ⁊ uigor consequit᷑ & fructꝰ. Si aut
ñ coaluerit: ille quidem arescit. s uita¬
arescit. s uita arboris ꝑmanebit. Est enĩ
tale inserendi genꝰ. ut. ut nullo p̃ciso ra¬
mo qui intꝰ ẽ. ille qui foris ẽ inseratur.
ñ tam̃ nullo: s leuissimo arboris uulne¬
re. Ita gͦ ⁊ isti. cũ ad radicem catholicã
ueniunt. nec eis quãuis post erroris sui
penitentiam honor clexicatꝰ aut ep̃atus
aufert᷑. fit qͥdem aliqͥd tanguã in cotti¬
ce arboris matris contra integrttatẽ
seueritatis. Ueruntñ qͥa neq qui plan¬
tat est aliquid neq qui rigat: funden¬

Expanded text:
Si ergo, inquiunt, oportet, ut Si ergo, inquiunt, oportet, ut nisi pacis ipsius compassione sanaretur. Sed sibiin tanta morte praecisquodam uulnere matris catholicae reuiuiscant. cum enim praecisus ramus inseritur, fit aliud uulnus in arbore, quo possit recipi, ut uiuat, qui sine uita radicis peribat; sed cum receptus recipienti coaluerit, et uigor consequetur et fructus, si autem non coaluerit, ille quidem arescit, sed uita arboris permanebit. est enim et tale inserendi genus, ut nullo praeciso ramo, qui intus est. ille. qui foris est, inseratur non tamen nullo sed uel leuissimo arboris uulnere. ita ergo et isti cum ad radicem catholicam ueniunt nec eis quamuis post erroris sui paenitentiam honor clericatus aut episcopatus aufertur, fit quidem aliquid tam quam in cortice arboris matris contra integritatem seueritatis. uerum tamen, quia neque, qui plantat, est aliquid neque, qui rigat, ad de
Abbreviated transcription (Latin):
scripturarũ testimonin comꝓbant᷑. sicut
sc̃e romang ieccłiȩ sc̃s pontifex leo neophi¬
tos ad summum sacerdotiũ ꝑmisit ascen¬
qͥerȩ⁊ qͦs paulus publica predicatione abeo¬
de miofficio ftuduit temouere. Siciti etiã
aitianos postquã conuersi st̃ legimꝰ in
suis officiis susceptos:
Ade etiam p̃taxatꝰ papa leo de stabilitate
non mutandoꝵ &e diseretione tẽpandorũ
ita scribit rustico ep̃o uarbonensi. Sicut q̃¬
dam ft̃ quȩ nulla ratione posst̃ conuelli.
ita multa st̃. quȩ aut ꝓ necessitate tẽꝑm
aut considatione ȩtatum. oportet temꝑ ari.
Illa sẽꝑ consideratione seruata ut in illis.
quȩ sẽꝑ dubia fuerint aut obseura: id no¬
uerimus sequendũ. qđ nec p̃ceptis euan¬
glicis contrariũ. nec decretis sc̃oꝵ patrũ
inueniatur aduersum. Unde augustinus
strages iacent. detrahendum ÷ aliqͥd seue¬
ritati. aut maiorib malis sanandis:
caritas sincera subueniat. Idem in eadẽ¬

Expanded text:
Scripturarum testimoniis comprobantur. Sicut Scripturarum testimoniis comprobantur. Sicut sanctae Romanae Ecclesiae sanctus pontifex Leo neophytos ad summum sacerdotium permisit ascendere, quos Paulus publica praedicatione ab eodem officio studuit removere . Sicut etiam Arianos, postquam conversi fuerunt, legimus in suis officiis fuisse susceptos. Inde etiam praetaxatus papa Leo de stabilitate non mutandorum, et discretione temperandorum, ita scribit Rustico episcopo Narbonensi: « Sicut quedam sunt que nulla ratione possunt convelli, ita multa sunt que pro necessitate temporum aut consideratione illa semper consideratione servata, ut in his quae dubia fuerint, aut obscura, id noverimus sequendum, quod nec praeceptis evangelicis sit contrarium, nec decretis sanctorum Patrum inveniatur adversum. » Unde Augustinus, opulorum strages iacent, detrahendum est aliquid severitati, ut maioribus malis sanandis caritas sincera subveniat. Item: E
Abbreviated transcription (Latin):
&̃ cõmuni sententia ierosolimis confirma¬
tum ẽ. ⁊ ꝑ paulum &e uarnaban fr̃ib ꝑ asi¬
am destinatum: ne quisquã ad fidem ueni¬
ens̃ cͥcũcisiom legis haberetur obnoxiꝰ. Ip¬
quã simulationi quorũdã iudeoꝵ consen¬
sisset. qui cͥcũcisionẽ saluti putabant ẽe
necessariam. tam̃ necessitati temꝑis cedens.
timotheũ listris cͥcuncidit. ut scandalum
iudeoꝵ ibi cõmorantium deuitaret. osten¬
dens actu qđ alibi de se testat᷑. factꝰ sum
uideis tanꝗͣ iudeus: ut udeos lucrifacerẽ.
Qđ dixisse eum intelligendum ẽ. ñ actu m̃¬
tientis s affectu cõpatientis. cuiq ita cu¬
piens subuenire. quemadinodũ s subue¬
niri uoluisset. si ita affectus ẽẽt:
olta
pes ȩccłarũ ꝓ teno¬
re canonũ
districtiꝰ iudicãt.
mul¬
porũ
n ecessitate
tolerant. mul
necessitate tolerant. multa ꝓ ꝑ sonarum
utilitate. uł strage: popłorum uitanda dis¬
pensant. Multa oe a sẽĩs patrib imminita

Expanded text:
 communi sententia Hierosolymis confirmatum est, et per Paulum et Barnabam fratribus per Asiam destinatum, ne quisquam ad fidem veniens, circumcisioni legis haberetur obnoxius . Ipquod simulationi quorumdam Judaeorum consensisset, qui circumcisionem saluti putabant esse necessariam, tamen necessitati temporis cedens, Timotheum Lystris circumcidit, ut scandalum Judaeorum ibi commorantium devitaret, ostendens actu quod alibi de se testatur: Factus sum Judaeis tanquam Judaeus, ut Judaeos lucrifacerem . Quod dixisse intelligendum est, non astu mentientis, sed affectu compatientis: cuique ita cupiens subvenire, quemadmodum sibi subveniri voluisset, si ita affectus esset. Multa pes Ecclesiarum pro tenore canonum districtius judicant, mulporum necessitate tolerant, mulnecessitate tolerant, multa pro personarum utilitate vel strage populorum vitanda dispensant, multa etiam a sanctis Patribus imminuta
Abbreviated transcription (Latin):
cessitate debet utiq cessare parit̃ qđ
urgebat. Quia aliꝰ ÷ ordo legitimꝰ. alia
usurpatio. quã ad presens fieri tempꝰ
ĩpellit. Sed hoc canones apd̃ niceam
constititi de nouaeranis fieri ꝑ mise¬
rt̃. Priꝰ ille ca¬
non ã pa¬
trib constitutꝰ
ut possimꝰ
aduer¬
ab
eisdem sensũ
tum. De his inquit qui nominant se¬
ipsos catduros.i. mundos. & aliquando
uenuint ad catholicã eccłiam: placuit
sc̃e & inaguensimodo. ut accepta ma¬
nus impositione sie maneant in cle

Expanded text:
nte necessitate debet utique cessare pariter quod urgebat; quia alius est ordo legitimus, alia usurpatio, quam ad praesens fieri tempus impellit. Sed canones apud Nicaeam constituti de Novatianis fieri permiserunt. Prius ille canon a Patribus institutus ut possimus adverab eisdem sensum tum. De his, inquit, qui nominant seipsos Catharos, id est, mundos, et aliquando veniunt ad catholicam Ecclesiam, placuit sanctae et magnae synodo, ut accepta manus impositione sic maneant in cle
Abbreviated transcription (Latin):
lex ÷ eocłiȩ uenientib abhereticis qui
tam̃ illic baptirati ft̃ ꝑ manꝰ impositio¬
nẽ laicam. tam̃ tribuere cõmunionem.
nec ex his aliquẽ in clericatꝰ honorem.
uł exiguũ subrogare. ꝑreuideat gͦ¬

Expanded text:
lex est Ecclesiae venientibus ab haereticis, qui tamen illic baptizati sunt, per manus impositionem laicam tantum tribuere communionem, nec ex his aliquem in clericatus honorem, vel exiguum, subrogare. V. Quod hi q
Abbreviated transcription (Latin):
dotũ sũina libatio hec fuit. ut qͦs bo¬
nos ordinauerat. ne cũ eo remanerent.
ac fieret ñ medioere scandalũ ordinati
reciꝑent᷑. Uicumnꝰ ut opinor ambigua.
Iam gͦ qđ ꝓ remedio ac necessitate tẽꝑis
statutum ẽ: constat pͥmitꝰ non fuisse.

Expanded text:
dotum summa deliberatio haec fuit: ut quos Bonosus ordinaverat, ne cum eodem remanerent, ac fieret non mediocre scandalum, ordinati reciperentur. Vicimus, ut opinor, ambigua. Jam ergo quod pro remedio ac necessitate temporis statutum est, constat primitus non fuisse,
Abbreviated transcription (Latin):
castã cẽ desponsata in uirginitate. &
dotata legitime. & a parentib tradita.
&e ã sponso & ã ꝑanimphis accipienda.
honeste in coniuugium liquide sum̃da.
ceꝰ om̃ib dieb uitȩ. nͥ ex consensu. &
causa uacandi deo ñꝗͣ ꝓpt̃ hominem
seꝑanda. & si fornicata fuerit dimit¬
tenda. s illa uiuente. altera ñ ducen¬
da. qr adulteri regnũ dĩ ñ possidebt̃.
q ꝑenitentia illiꝰ ꝑ scͥpturas recipi

Expanded text:
sta et desponsata in virginitate et dotata legitime, et a parentibus tradita, et a sponso et a paranymphis accipienda, honeste in conjugium et liquide sumenda et omnibus diebus vitae suae nisi ex consensu et causa vacandi Deo, nunquam propter hominem separanda, et, si fornicata fuerit, dimittenda. Sed illa vivente, altera non ducenda, quia adulteri regnum Dei non possidebunt , et poenitentia illius per Scripturas recipi
Abbreviated transcription (Latin):
on om̃is mulier uiro iuincta
uxor ẽ uiri. quia nec om̃is filiꝰ
heres est patris. Nuptiarum aut̃ fede¬
ra inter ingenuos sunt legitima. & int
equales & multo pꝰ hec ipso dño uben¬
te constituente: quã initium uiri exi
filiam suam uiro habenti concubinã¬
in matrimoniũ dederit. ñ ita accipit
eam quasi eam coniugato dederit. nsi
forte illa mulier q ingenua facta &
legitime dotata. ce publicis nuptiis ho¬
nestaui uideat᷑. quia patrono arbitrio
iuris & iuncte carent culpa. si mulie¬
res quȩ a uiris habeaut᷑ in matͥmonũs

Expanded text:
on omnis mulier juncta viro uxor est viri, quia nec omnis filius est heres patris. Nuptiarum autem foedera inter ingenuos sunt legitima, et inter coaequales, multo prius hoc ipsum Domino constituente, quam initium Romani jufiliam suam in matrimonium dederit, non ita accipiendum est quasi eam conjugato dederit, nisi forte illa mulier et ingenua facta et dotata legitime et publicis nuptiis honestata videatur. Paterno arbitrio iris injunctae carent culpa, si mulieres quae a viris
Abbreviated transcription (Latin):
Enqͥd ñ erunt admit¬
endi in hereditatis consorcio qͥ ex
ea suscepti fc̃. q̃ ante baptismũ fuit uxor:
Eruntq appellandi uł naturales. uł spurii.
eutꝰ ẽe credat᷑. qui pꝰ baptismũ uxores¬
sorciunt᷑. meminerit hoc &e ã uideis in¬
t̃rogatum & iuideis ẽẽ responsum:

Expanded text:
non erunt admittendi in haereditatis consortio, qui ex ea suscepti sunt, quae ante baptismum fuit uxor? eruntque appellandi vel naturales vel spurii; cutus esse credatur, quae post baptismum sortiuntur, meminerint hoc et a Judaeis interrogatum,
Abbreviated transcription (Latin):
cũ alt̾ius inuiria consulendũ ẽ. Non
ẽ mentiendũ quarto genere ꝓpt̾ m̃da¬
ciĩ libidinem quȩ ꝑ se ipsam uiciosaẽ.
Non ẽ m̃tiendum quinto genere. qr nec
ipsa ueritas sine placendi hominib eñ¬
tianda ẽ. quantominꝰ mendaciũ qd̾ ꝑ se
ipsum qr m̃daciũ ẽ. utiq turpe ẽ ⁊ nõ
est mentiendũ sexto genere. neq enim
recte etiã testimonii ueritas. ꝓ cuiꝰc̃q
temꝑali ꝯmodo. ac saluti corrũpit᷑.
ad sẽpit̃nã uͦ salutẽ nullꝰ du¬
cendus ẽ opitulante m̃dacio.

Expanded text:
cum alterius iniuria consulendum est. non est mentiendum quarto genere propter mendacii libidinem, quae per se ipsam uitiosa est. non est mentiendum quinto genere, quia nec ipsa ueritas fine placendi hominibus enuntianda est, quanto minus mendacium, quod per se ipsum, quia mendacium est, utique turpe est! non est mentiendum sexto genere; neque enim recte etiam testimonii ueritas pro cuiusquam temporali commodo ac salute corrumpitur. ad sempiternam uero salutem nullus ducendus est opitu
Abbreviated transcription (Latin):
ende fidei p̾ferenda ẽ. ne se quisꝗͣ in
recte factis nr̃is tam male monet᷑. ut si¬
at etiã animo deterior. longeq ã pieta¬
te remocior. Neo.uiii. genere m̃tiendũ
ẽ qr ⁊ in bonis castitas animi. ⁊ pudici
generib tanto qͥsq minꝰ peccat cũ mẽ¬
titur. quanto ad octauũ emergit. tãto
ampliꝰ quanto m̾git ad pͥmum. Qͥsqͥs
aut̃ ẽẽ aliqd̃ genus mendacii qd̾ pec¬
catũ ñ sit putauerit decipiet. se ipsũ
turpit̾ cũ honestũ s deceptorẽ arbit᷑ra¬
t᷑ aliorũ.

Expanded text:
endae fidei praeferenda est, nec se quisquam in recte factis nostris tam male movetur, ut fiat etiam animo deterior longeque a pietate remotior. Nec octavo genere mentiendum est, quia et in bonis castitas animi, pudicitiacum mentitur, quanto emergit ad octauum, tanto amplius, quanto deuergit ad primum. quisquis autem esse aliquod genus mendacii, quod peccatum non sit, putauerit, decipiet se ipsum turpiter, cum honestum se deceptorem arbitraur aliorum.
Abbreviated transcription (Latin):
Rimum ÷ capitale m̃datiũ
longeq fugiendũ. qd̾ fit in doctͥna
ꝓsit. & obsit alicui. Terciũ qd̾ ita ꝓdest
alteri. ut obsit alteri. quãuis ad ĩmundi¬
ciã non obsit temꝑalem. Quartũ m̃
tiendi fallendiq libidine. qd̾ mirum
mendatiũ ẽ. Quintũ qd̾ sit placendũ
cupiditate de suaui loqͥo. his omĩbꝰ pe¬
nitus euitatis atq reiectis. sequit᷑ sextũ
genꝰus qd̾ ⁊ nulli obest. & ꝓdest alieui.
uelut si quispiã pecuniã alicuiꝰ iniꝰte
tollendã. sciens uͥ sit nescire se m̃tiat᷑.¬
Septimum qd̾ &ẽ nulli obest. ⁊ ꝓdest alicui.
uelut si nolens hominem. ad mortẽ qͣsi¬
tum ꝓdere. nuntiatur. Octauum ẽ genꝰ
mendacii. qd̾ & nulli ob est ce ad hoc ꝓ¬
dest ut ab ĩmundicia corꝑali. aliquem
tueat᷑. Non gͥ mentiendum ẽ in doctͥna
pietatis. qr magnũ scelus t̃ &̾ pͥmũ genꝰ
ẽ. detestabił mendacii. Non ⁊ m̃datii se

Expanded text:
rimum capitale est mendacium longeque fugiendum, quod fit in doctrina prosit, et obsit alicui. Tertium, quod ita prodest alteri, ut obsit alteri, quamvis non ad immunditiam obsit corporalem. Quartum sola mentiendi fallendique libidine, quod mirum mendacium est. Quintum, quod fit ad placendum cupiditate de suauiloquio. his omnibus penitus euitatis atque reiectis sequitur sextum genus, quod et nulli obest et prodest alicui: uelut si quispiam pecuniam alicuius iniuste tollendam sciens, ubi sit, nescire se mentiatSeptimum, quod nulli obest et prodest alicui, velut si nolens hominem ad mortem quaesitum prodere, mentiatur. Octavum est genus mendacii, quod et nulli obest et ad hoc prodest ut ab immunditia corporali aliquem tueatur. Non ergo mentiendum est in doctrina pietatis, quia magnum scelus est et primum genus est detestabilis menda
Abbreviated transcription (Latin):
uincła ligant. Om̃e enĩ qd̾ testibꝰ asti¬
pulat᷑. ueriꝰ constat cũ adiectio uira¬
tionis affirmat. Qd̃ &̾ si testis deficiat:
innocentis fide sola uisiurandi taxa¬
oio manifestat:

Expanded text:
ligant. Omne enim quod testis astipulatur, verius constat, cum id adjectio jurationis affirmat. Quod et si testis deficiat, innocentis fidem sola jurisjurandi taxatio manifestat
Abbreviated transcription (Latin):
cio ebdomada pͥma. in uimo sed̾a. in sep¬
tẽbri. iiͦͬi. in decembri. iiͦiͬ. q̃ fuerint
plena ante uigiliam natalis domini .i.
ad eccłiam hora nona cũ letaniis ad mis¬
eadem ebdomada cȩlebret᷑. Si aut̃ lł mar
antea euenerit. in sequente ebdomada cȩle
unii in uigła pentecostes. scdm p̃dictam
regłam euenerit. ñ ibi cȩlebrandũ crit.
s in ipsa ebdomada sollempni pentecostes.¬

Expanded text:
tio, hebdomada prima. In Junio, secunda. In Septembris, tertia. In Decembri, quarta: quae fuerit plena ante vigiliam Natalis Domini, id ant omnes ad Ecclesiam hora nona, cum letaniis ad miseadem hebdomada celebretur. Sin autem Kalendae antea eveIunii in vigilia pentecostes secundum predictam regulam evenerit, non ibi celebrandum erit, sed in ipsa ebdomada sollempni pentecoste
Abbreviated transcription (Latin):
uenda. nͥ grandis aliqua necessitas fui̾t.
qr .iiͦii. feria. uidas de traditione dñ
cogitauerit. & .ui.feria crucifixꝰ ẽ dñs &
saluator. Uidebitur gͦ qui in his dieb sine
aliqͣ necessitate soluerit statuta ieiuma.
uł cũ tradente tradere saluatarem. it cũ
crucifigentib erueifigere Qb m̃sibꝰ &

Expanded text:
venda, nisi grandis aliqua necessitas affuerit, quia quarta feria Judas de traditione Domini cogitaverat, et sexta feria crucifixus est Salvator. Videbitur ergo qui in his diebus, si non aliqua necessitate solverit statuta jejunia, vel cum tradente tradere Salvatorem, vel cum crucifigentibus crucifigere. CAP. CLXXX.
Abbreviated transcription (Latin):
olent plures qui se ieuinare pu
erint ad horam nonam manducare. Qui
nullatenꝰ ieuinare credendi st̃. si ante
manduealier̾t quã uesꝑtinum celebret
ceanisimea conc urrendum ẽ enĩ ad neto
⁊creti endum e. Siu alihͥs necesserate eomase¬

Expanded text:
Solent plures qui se jejunare puterint, ad horam nonam manducare. Qui nullatenus jejunare credendi sunt, si ante manducaverint, quam vespertinum celebretur officium. Concurrendum est enim ad missam, accedendum est. Si vero aliquis necessitate const
Abbreviated transcription (Latin):
sabbato contigerit. in qͣrta ebdomada
ieuinandũ erit. In decenbri uͦ illud ob¬
seruandum erit: ut in ꝓximo salbo
ante uigiliam natał dñi cȩlebretur
ieiuinum. ꝙ si uigilia in sabbato ẽ¬
uenerit. simul uigiliam & ieuinium
cȩlebrare non conuenit Qua suppu

Expanded text:
sabbato contigerint, in quarta hebdomada jejunandum erit. § 4. In decembri vero illud observandum erit, ut in proximo sabbato ante vigiliam natalis Domini celebretur jejunium, quia, si vigilia in sabbato evenerit, simul vigiliam et jejunium celebrare non convenit. Contra U
Abbreviated transcription (Latin):
ima sumina obseruatione est
obseruanda. ut ieuinũ in ea pret̃ dies
dnĩcos qui de abstinentia substracti st̃.
nͥ quem infirmitas inpedierit. nulla¬
tenꝰ soluat᷑. quia ipsi dies decimȩ sunt

Expanded text:
ima summa observatione est observanda, ut jejunium in ea praeter dies dominicos, qui de abstinentia subtracti sunt, nisi quem infirmitas impedierit, nullatenus solvatur, quia ipsi dies decimae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
& leticiam temꝑis illiꝰ uidetur eẽ. in¬
clusus. Nam utiq constat apłos biduo
isto & in merore fuisse. & ꝓpt̾ inetũ uide¬
ẽ iterum ieiunasse biduo memorato ut
tradicio eccłiȩ. habeat isto biduo. sacm̃ta.
penitꝰ ñ celebrari. q̃ forma utiq ꝑ singłas
tenenda ẽ ebdomadas. ꝓpt̃ id qd̾ cõmemora

Expanded text:
 laetitiam temporis illius videtur inclusus. Nam utique constat apostolos biduo isto et in moerore fuisse, et propter metum Judae in tantum eos jejunasse biduo memorato, ut traditio Ecclesiae habeat isto biduo sacramenta penitus non celebrari. Quae forma utique per singulas est tenenda hebdomadas, propter id quod commem
Abbreviated transcription (Latin):
dũ ui. dies dñici abstinentię substra¬
hunt᷑. ñ plus in abstinentia quã .xxx.¬
dõ damꝰ. &̾ ut̃ sacer mimerꝰ xli dierũ¬
ad ĩpleat᷑. quẽ saluator nr suo sacͦ ieiunio
consecrauit. iiͦiͬi. dies. prioris ebdo madȩ
ad supplem̃tum .xl. dierum ponuntur .i.
imII. feria quȩ capud ieiunĩ subnotat᷑.
ce .u. feria sequens. ⁊ .ui. ⁊ sabbatum. Nli¬
iunxerimꝰ xl. dies in abstinentia ñ habe¬
mͦ. Iubem᷑ etiã ab om̃ĩpotente deo om̃iũ
bonorũ nr̃oꝵ decimas dare. Quaꝓpt̃ ut
tollamꝰ decimam anni. & in ea peccata
nr̃a confitendo corrigendo nos. ieuinando
uigilando. orando. elemosinas dando abst̃¬
aam ce carneni nr̃am decimemꝰ. ut ad
sem̃ pascha securi ꝑuenire possimꝰ. ͥu¬

Expanded text:
dum sex dies Dominici abstinentiae subtrahuntur, non plus in abstinentia quam XXXdamus Deo, et ut sacer numerus XL dierum impleantur, quae Salvator noster suo sacro jejunio consecraverit IV dies prioris hebdomadae ad supplementum XL dierum, addantur id est quarta feria quae Caput jejunii subnotatur, et V feria sequens, et VI et Sabbatum. Nijunxerimus XL dies in abstinentia non haberemus. Jubemur etiam ab omnipotenti Deo omnium bonorum nostrorum decimas dare. Quapropter ut tollamus decimam anni, et in ea peccata nostra confitendo, corvigilando, orando, eleemosynas dando abstergamus, et carnem nostram decimemus, ut ad sanctum Pascha securi pervenire possimu
Abbreviated transcription (Latin):
clerici in sorte dm̃ uocati carne reuinent
quia sic̃ discreta debet ẽẽ uita dericoꝵ
a laicoꝵ conu̾satione. ita etiã in ieiunio
das om̃s derici a carne & delicũs ieiu¬
nent. & hynnis & uigilũs & orationib
celebrari didicisti. conuenientib nc̃ ꝑ
quattuor tẽꝑa fieri decreuimꝰ. ut sicut
annus ꝑ quatuor uoluit᷑ temꝑa. sic & nos
quaternum sollẽpne agamꝰ ieiunium¬

Expanded text:
cquia sicut discreta debet esse vita clericorum a laicorum e conversatione, ita et in jejunio das omnes clerici a carne, et deliciis jejunent, et hymnis, et vigiliis atque orationibus celebrari didicisti, convenientius nunc per Quatuor Tempora fieri decernimus: ut sicut annus per quatuor volvitur tempora, sic et nos quaternum solemne agamus jejunium