comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ehis qͥ patientiã secularib mag̃ putant impendẽdã esse ꝙͣ. ft̾ib.
e his qͥ patientiam m̃tientes ad iracundiam fr̃s suentio accendunt
De his qͥ ex indignatione ieiunant.
e quorũdã simulata patientia. qͥ maxilã alterã inger̃t uerberandã
utrogatio quc̃aminosũ. xp̃i mindatis obtemperantes euã gł̃ita ꝑfectiõe fraudẽt᷑.
esponsio quod xp̃s non solum facti sea etiam uoluntatis inspector sit.
uod ille sit fortis & sanus. qui succumbit alterius uoluntati
uod infirmi iniuriosi sunt. & iniurias ferre non possunt.
nterrogatio. quomodo fortis sit qui non semꝑ sustentat infirmum.
esponsio. quod infirmus se non sinat sustentari.
uomodo sit iracundia comprimenda.
micitias coniuratione unitas firmas esse non ꝑoe se::¬
EATUS IOSEUN
cuius nunc instituta ac
p̃cepta pandenda sunt.
unus erat ex tribus quoꝵ
ĩ prima collatione fecimꝰ
m̃tionẽ. clare ammo-

Expanded text:
his qui patientiam saecularibus magis putant inpendendam esse quam fratribus. De his qui patientiam mentientes ad iracundiam fratres silentio accendunt. De his qui ex indignatione ieiunant. De quorundam simulata patientia, qui maxillam alteram ingerunt uerberandam. Interrogatio, quemadmodum Christi mandatis obtemperantes euangelica perfectione fraudentur. Responsio, quod Christus non solum facti, sed etiam uoluntatis inspector sit. Quod ille sit fortis et sanus, qui subcumbit alterius uoluntati. Quod infirmi iniuriosi sint et iniurias ferre non possint. Interrogatio, quomodo fortis sit qui non semper sustentat infirmum. Responsio, quod infirmus se non sinat sustentari. Quomodo sit iracundia conprimenda. Amicitias coniuratione initas firmas esse non posseeatus Joseph, cujus nunc instituta ac praecepta pandenda sunt, unus ex tribus quorum in prima collatione fecimus mentionem, clarae admo
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑibꝰ iusticiȩ ꝓpagemus: Dem̃̾ metenda nob̃ est spes uitȩ:
idest uirtutum sp̃aliũ fructꝰ expulsione uitioꝵ carnaliu
congregandi: & ita illuminare nob̃ lum scientiȩ poteri¬
mus Quem ordinẽ. etiã psalmogͣphꝰ teneri debere decer¬
nit dicens: Beati iͦmaculati in uia. qͥ ambulant in lege
dñi. beati qͥ scrutant᷑ testimonia eius: Non enĩ priꝰ dixit
beati qͥ scrutant᷑ testimonia eiꝰ. & pꝰea intulit beati ĩmaculati
in uiaꝰ. sed pͥus inqͥt beati ĩmaculati in uia: ꝑ hoc euident᷑
ostendens. neminem recte posse ad ꝑscrutanda dĩ testi¬
monia ꝑuenire. nisi prius ꝑ actualem conuersationem
in uia. xp̃i ĩmaculatus incedat: Hi gͦ qͦs diristis non istaᷤ
quam ĩmundi habere non posst᷑. sed. ⁊ eeudoumqaloi. ħ

Expanded text:
operibus iustitiae propagemus, deinde metenda nobis est spes uitae, operibus iustitiae propagemus, deinde metenda nobis est spes uitae, id est uirtutum spiritalium fructus expulsione uitiorum carnalium congregandi: et ita inluminare nobis lumen scientiae poterimus. quem ordinem etiam psalmographus teneri debere decernit dicens: beati inmaoulati in uia: qui ambulant in lege domini. beati, qui scrutantur testimonia eius. non enim prius dixit: beati, qui scrutantur testimonia eius et postea intulit: beati inmaculati in uia, sed prius inquit: beati inmaculati in uia, per hoc euidenter ostendens neminem recte posse ad perscrutanda dei testimonia peruenire, nisi prius per actualem conuersationem in uia Christi inmaculatus incedat. hi ergo quos dixistis non istam quam inmundi habere non possunt, sed ψευδώνυμον,
Abbreviated transcription (Latin):
AUD RE CTE uirtutem definitionis explo-¬
rat: qui non omĩa diligenter prolate sentẽtiȩ
spalium sensuum intrare non posse: Eteniꝰ uera sciẽtia
non nisi a ueris dei cultoribus possidetur: quã is utiq
non habet popłs cui dr̃: Audi popłe stulte qui non habes
cor: qͥ habentes oculos ñ uidetis. & aures & non auditis::
Et iterum: Quia tu scientiam reppulisti: & ego repellam
te. ne sacerdotio fungaris michi: Cum enim u xp̃o om̃s
thesauri sapientiȩ &e scientiȩ absconditi eẽ dicantur: qͦmͦ is
qͥ xpͣm inuenire contẽpsit. aut inuentũ sacͥlego ore blas-¬
phemat. aut certe catholicam fidem ĩmundis oꝑibꝰ polluit.
uerã sciẽtiã assequutꝰ ẽẽ credẽdꝰ est:. Sp̃s enĩ dĩ effugiet
fictum: nec habitabit in corpore subdito peccatis:. Nong̾
alias: ad scientiam sp̃alem nisi hoc ordine ꝑuenitur: quem unꝰ
propħarum elegant᷑ expressit: Seminate uobis ad iusticiã:
gͦ seminandũ est ad iusticiam: hoc t actualem ꝑfectiõẽ

Expanded text:
aud recte uirtutem definitionis explorat qui non omnia diligenter prolatae sententiaespiritalium sensuum intrare non posse. etenim uera scientia non nisi a ueris dei cultoribus possidetur, quam is utique non habet populus cui dicitur: audi popule stulte, qui non habes cor: qui habentes oculos non uidetis: et aures, et non auditis, et iterum: quia tu scientiam reppulisti, et ego repellam te ne mihi sacerdotio fnngaris. cum enim in Christo omnes thesauri sapi- entiae et scientiae absconditi m inuenire contempsit aut inuentum sacrilego ore blasphemat aut certe catholicam fidem inmundis operibus polluit, ueram scientiam adsecutuB esse credendus est? spiritus enim dei effugiet fictum, nec habitat in corpore subdito peccatis. non ergo alias ad scientiam spiritalem nisi hoc ordine peruenitur, quem unus prophetarumeleganter expressit: semiergo seminandum nobis est ad iustitiam, hoc est ut aotualem perfectionem
Abbreviated transcription (Latin):
Itaꝙ sener huiusmodi reuelatione ꝑculsus. ñ qͥdẽ experim̃ti
diuinitus demonstrati ꝑicula consuluit: s interrogans consci¬
entiam suã & puritatem sui cordis examinans. nec adhuc põ¬
dus castimoniȩ suȩ huius ꝓbationis ponderi coniectans cõpen¬
sari: nõ mirum est ait. si cedentib michi ĩmundoꝵ sp̃uum
p̃liis adustiones ignis qͣs dirissimis congressib demonũ inf¬
riores eẽ credebam. adhuic aduersum me senserĩ seuientes
Maior qͥppe est uirtus ac sublimior grã. int̾nam libidinẽ caris
extinguere:. quam nequitias demonum extrinsecus irruẽ¬
tes signo dñi ac iurtutis altissimȩ potentia subiugare. uelde
obsessis corporib nõĩs duum inuocatione ꝓpellere: Hucusq
abbas nesteros orationem de uera charismatum ratiõe cõsum¬
mans: nos ad senis ioseph cellã q̃ sex ferme milib ab ipso abe¬

Expanded text:
Itaque senex ex hujusmodi revelatione perculsus non quidem experimenti Itaque senex ex hujusmodi revelatione perculsus non quidem experimenti divinitus demonstrati pericula consuluit, sed interrogans conscientiam suam, et puritatem sui cordis examinans, nec adhuc pondus castimoniae suae hujus probationis ponderi compensare conjectans: Non mirum est, ait, si cedentibus mihi immundorum spirituum praeliis, adustiones ignis quas dirissimis congressibus daemonum inferiores esse credebam, adhuc adversum me senserim saevientes. Major quippe est virtus ac sublimior gratia, internam libidinem carnis exstinguere, quam nequitias daemonum extrinsecus irruentes, signo Domini ac virtutis Altissimi potentia subjugare, vel de obsessis corporibus nominis divini invocatione propellere. Huc usque abbas Nesteros orationem de vera charismatum operatione consummans, nos ad cellam senis Joseph, quae sex ferme millibus ab ipso e
Abbreviated transcription (Latin):
trinsecus hic temporał ac paruulꝰ ñ pepercitꝰ. Sumꝙ̃ estuã¬
ti huiuscemodi cogitationib atq tͥsticia sopor subitꝰ obrep¬
sisset: adueniens angelus dm̃. cur inqͥt pafnuici tristis es. qͦd
necdum tͥ pacatꝰ sit ignis iste terrenus: cũ adhuc resideat
in m̃bris tuis carnaliũ motuũ necdũ ad purum excocta
cõmotio Cuius radices donec in tuis uigent medullis ignẽ
istum materialem neqͣꝗͣ. tͥ pacificum ẽẽ permittent. Quẽ
utiꝙ innoxiũ alias sentire non poteris: nisi om̃s uit̾nos motꝰ
his indiciis in demet ipso experiaris extinctos: Uade & app̃hẽde
nudam & pulcherrimã uirginẽ: & si illam tenens tͣnqͥllitatẽ
tui cordis ĩmobilẽ. estiisꝙ carnales pacificos in te senseris ꝑ¬
durasse. huius qͦ uisibilis flamnȩ mitis atꝙ innorius in mo¬
dum illoꝵ tͥum inbabilonia pueroꝵ te allambet aitactus.¬

Expanded text:
trinsecus hic temporalis ac paruulus non pepercit ? cumque aestuantrinsecus hic temporalis ac paruulus non pepercit ? cumque aestuanti huiuscemodi cogitationibus atque tristitia sopor subitus obrepsisset, adueniens angelus domini, cur, inquit, Pafnuti, tristis es, quod necdum tibi pacatus sit ignis iste terrenus, cum adhuc resideat in membris tuis carnalium motuum necdum ad purum excocta conmotio ? cuius radices donec in tuis uiuunt medullis, ignem istum materialem nequaquam tibi pacificum esse permittent. quem utique innoxium alias sentire non poteris, nisi omnes internos motus his indiciis in temet ipso experiaris extinctos: uade, adprehende nudam et pulcherrimam uirginem, et si illam tenens tranquillitatem tui cordis inmobilem aestusque carnales pacificos in te senseris perdurasse, huius quoque uisibilis flammae mitis atque innoxius in modum illorum trium in Babylonia puero
Abbreviated transcription (Latin):
TUT Noc ipsum qͦax.
diximus: uel testimoniis ueterum uel diui¬
nis orationib approbenius: qͥd beatꝰ pafnii¬
cuis uel de aminiratione signoꝵ. uel de grã
senserit puritatis. imo qͥd angeli reuelatione cognouerit ipsiꝰ
uerb̾ atꝙ experuñtis rectiꝰ ꝑferimus Hic nanq multis uigẽs
amus districtione p̾cipua. ita ut crederet se etiam carnalis
concupiscentiȩ laq̃is penitus absolutũ. eo qͦd cunctis infesta¬
tionib demonũ quib diu aꝑteq conflixerat. suꝑiorẽ se
factum e̾ẽ sentiret᷑ dum aduenientib uiris sc̃is pulm̾tum
lenticulȩ qͦd illi atheran nominãt p̾pararet: manꝰ eius in
facto tristificatus magnum in modum cepit secum tacitus
uoluere: cur ignis inqͥens mecũ non habet pacem: cum diri¬
ora michi demonũ cesserint pͣlias. Aut quẽ ammodũ me iͥn
illo metuendi examinis die ꝑ se transiturũ ille ignis merti¬
guibilis & inquisitor meritoꝵ omiũ nõ tenebit: cui nuncex¬

Expanded text:
ut hoc ipsum quod diximus uel testimoniis ueterum uel diuinis oraculis adprobemus, quid beatus Pafnutius uel de admiratione signorum uel de gratia senserit puritatis, immo quid angeli reuelatione cognouerit, ipsius uerbis atque experimentis rectius proferemus. hic namque ita multis uigens annis districtione praecipua, ut crederet se etiam carnalis concupiscentiae laqueis penitus absolutum, eo quod cunctis infestationibus daemonum quibus diu aperteque conflixerat superiorem se esse factum sentiret, dum aduenientibus uiris sanctis pulmentum lenticulae, quod illi atheran nominant, praepararet, manus eius, ufacto tristificatus magnum in modum coepit secum tacitus uoluere, cur ignis, inquiens, mecum non habet pacem, cum diriora mihi daemonum cesserint proelia? aut quemadmodum me in illo metuendo examinis die pertransiturus ille ignis inextinguibilis et inquisitor meritorum omnium non tenebit, cui nunc ex
Abbreviated transcription (Latin):
tante pietatis auertat: Quia etiam si hȩc omĩa fecerimꝰ:
non erunt idonea adexpiationẽ scelerum nr̃oꝵ: nisi ea
bonitas dnĩi clementiaq deleuerit Qui cum religiosi
conacus obsequia supplici mente a nobis obiecta ꝑspexerit. ⁊¬
exiguos paruosq conatus. immensa liberalitate ꝓsequitur.
dicens Ego sum ego sum. qui deleo iniquicates tuas
ꝓpt̾ me: & peccatoꝵ tuoꝵ iam ñ recordabor: Quo

Expanded text:
tantae pietatis auertat, quiaetiamsi haec omnia fecerimus, tantae pietatis auertat, quiaetiamsi haec omnia fecerimus, non erant idonea ad expiationem scelerum nostrorum, nisi ea bonitas domini clementiaque deleuerit. qui cum religiosi conatus obsequia supplici mente a nobis oblata perspexerit, exiguos paruosque conatus inmensa liberalitate prosequitur dicens: ego sum, ego sum qui deleo iniquitates tuas propter ine, et peccatorum tuorum iam non recordabor. ad
Abbreviated transcription (Latin):
subuingere mereatiũr. & tu remisisti impietatem cordis
mei: Quodsi uerecundia retrahente reuelare ea corã
hominib erubescis: illi quidẽ quem latere non posst̃.
confiteri ea iugi supplicatione non desinas: ac dicere
ei Iniquitatem meã ego agnosco: & peccatum meũ contͣ
me ẽ semꝑ: tibi soli peccaui. & malum coram tẽ feci. Qui
&̃ absq ullius uerccundiȩ publicatione curare: & sin ͨ imꝑ¬
ꝑĩo peccata donare consueuit: Post istud quoq cam
ꝓmptum certumq subsidium: aliud quoq adhuc faci¬
lius largita nob̃ ẽ diuina dignatio: ipsamq remedii opẽ
nr̃o cõmissit arbitrio: ut indulgentiã nr̃oꝵ scelerum ꝓ
nr̃o presumamus affectu: dicentes ei: Dimitte nobis
debita nr̃a: sic̃ & nos dimittimus debitorib nr̃is:
Quisquis gͥ ad indulgentiam suoꝵ criminum desiderat¬
ꝑuenire: istis semetipsum aptare studeat instrumentis:
N eminẽ obdlurati cordis ꝑuicatia. a remedio salucari & fõnte

Expanded text:
subiungere mereatur: et ta remisisti inpietatem cordis mei quodsi uerecundia retrahente reuelare ea coram hominibus erubescis, illi quem latere non possunt confiteri ea iugi supplicatioei: « Iniquitatem meam ego cognosco et peccatum meum contra me est semper: tibi soli peccavi et malum coram te feci . » Qui et absque ullius verecundiae publicatione curare et sine improperio peccata donare consuevit, post illud quoque tam promptum certumque subsidium aliud quoque adhuc facilius largita nobis est divina dignatio, ipsamque remedii opem nostro commisit arbitrio, ut indulgentiam nostrorum scelerum pro nostro praesumamus affectu, dicentes ei: « Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus nostris. » Quisquis igitur ad indulgentiam suoperuenire, istis semet ipsum aptare studeat instrumentis. neminem obdurati cordis peruicacia a remedio salutari et fonte
Abbreviated transcription (Latin):
uirtus caritatis extollitur: ut eam beatꝰ ioħ̃s
apłs non solum rem dei sed etiam dm̃ esse
pronuntiet. dicens Ds caritas est: Qui ma-¬
net in caritate: in deo manet. & deus in ipsollam usq ad¬
eo illam diuinã esse ꝑspicimus. ut illud apłi manifestissime
dicat. Quoniam d̾s diffusus est in cordib nr̃is. ꝑ sp̃m scm
orare: interpellat ꝓ nob̾ gemitib menarrabilib: Qui aut̃
scrutatur corda. scit qͥd desideret sp̃s: qm scđ̾m dm̃ pos¬

Expanded text:
uirtus caritatis extollitur, ut eam beatus Iohannes apostolus non solum rem dei, sed etiam deum esse pronuntiet dicens: deus caritas est: qui manet in caritate, in deo manet et deus in ipso. nam usque adeo illam diuinam esse perspicimus, ut illud apostoli manifestissime dicat: quoniam deus diffusus est in cordibus nostris per spiriorare, interpellat pro nobis gemitibus inenarrabilibus: qui autem scrutatur corda, scit quid desideret spiritus,
Abbreviated transcription (Latin):
EIERATo ad abbatem theonã reditu nr̃o. euisq ex hortatiõe
Cõmemoratio ĩterrogatiõĩs ur̃e. cur maiorẽ abstinentiam.
maior interdum carnis inpugnatio consequatur:¬
III. Qciod triplici ratione ꝓuemat genitalis flurus egestio.¬
.I. Interrogatio an ad saero scͣm cõmunionẽ accedere liceat. nocturna illussione pollutis.:
U.Responsio quand reatum trabat passio dormientes:¬
UI. Quod nonnũquã etiã inimici factione hec continguat illusio:
Ix. Responsio eoquod multi suͤno esse possunt. nemo tam̃ absq peccato nisi xp̃c¬
X Quod solus filius di absq ullo peccati uulnere uicerit temptatorem:¬
xI Quod insimilitudine carnis peccati solus uenerit xp̃c:¬
xII. Q uod iusti ⁊ scĩ om̃s non fuerint ĩ similitudine s inueritate peccati:¬
.XIII.Q uod non sint tam grauia peccata scõꝵ: ut eis auferant meritũ sc̃itatis:

Expanded text:
tem Theonam reditu nostro eiuaque exhortatione. Commemoratio interrogationis nostrae, cur maiorem abstinentiam maior interdum carnis inpugnatio consequatur. Quod triplici ratione proueniat genitalis fluxus egestio. Interrogatio, an ad sacrosanctam conmunionem accedere liceat nocturna inlusione pollutos. Responsio, quando reatum contrahat passio dormientis. Quod nonnumquam etiam inimici factione haec contingat inlusio. cato. Responsio, eo quod multi sancti esse possint, nemo tamen absque peccato nisi Christus. Quod solus filius dei absque ullo peccati uulnere uicerit temptatorem. Quod in similitudine carnis peccati solus uenerit Christus. Quod iusti et sancti omnes non fuerint in similitudine, sed in ueritate peccati.
Abbreviated transcription (Latin):
tib pussillanimitatis indiciis estuare: Quod. uł maxime
hiis euenire consueuit: qui ñ ꝑfecte incenobiis instituti.
nec excoctis priorib uitiis: ad solitariam se uitã. ĩnmaturo
desiderio cranstulerunt: Qui inutraq parte imꝑfecti semꝑ
ac fragiles: quocũq haura cõmotitinis impulerit. incli¬
nantur:. Dam. quẽammodum consortio. uł interpellatio¬
ne fr̃m impacienter exestuant: ita insolitudine consisten
tes. eius ipsius quod expetunt silentii non ferunt uastita¬
tem: quippe qui ne ipsam quidem rationem norunt. cuiꝰ
causa desiderari uł expeti debeat solitudo. S hanc ẽẽ uir¬
tutis acꝓfessionis huiꝰ existimant sũmam: ut frm̃ consor¬
tia declinantes. humanos tantũmͦ refugiant ac destent᷑

Expanded text:
tibus pusillanimitatis indiciis aestuare. Quod vel maxime his evenire consuevit, qui non perfecte in coenobiis instituti, nec excoctis prioribus vitiis ad solitariam se vitam immaturo desiderio transtulerunt; qui in utraque parte imperfecti semper ac fragiles, quocumque aura commotionis impulerit, inclinantur. Nam quemadmodum consortio vel interpellatione fratrum impatienter exaestuant, ita in solitudine consites eius ipsius quod expetunt silentii non ferunt uastitatem, quippe qui ne ipsam quidem racausa desiderari vel expeti debeat solitudo, sed hanc esse virtutis ac professionis istius existimant summam, ut fratrum consortia declinantes, humanos tantummodo refugiant ac detestent
Abbreviated transcription (Latin):
AlEM igitur difinicionẽ suꝑ ieinii qua¬
litate uigiter retinentes: ita illud totis animi
uirib appetamus. ut cunc demũ id nob̾ con¬
gruum nouerimus: si in eo temꝑis ratio. si qualitas.
si mensura. seruetur. nec ita. ut inipso spei nr̃e ter¬
minum defigamus. s ut ꝑipsum adpuritatem
cordis & apłicã caritatem ꝑuenire possimus: Igitur
exhoc ipso. ieiunium cui non solum specialia prefixa st̃
temꝑa. quib uł exerceri debeat uł remitti:. s etiã quali¬
tas modusq ꝓpositus ẽ: non pͥncipale bonũ. s mediũ
quiddã eẽ manifestũ: Ceterum hȩc que precepti aucto
ritate uł mandantur ut bona. ł interdicuntur ut nõ¬
xia. nunquã ita exceptioni tempoꝵ subiacent. ut in¬
terdum aut que uetita sunt. fieri debeant: aut que
imꝑata sunt pretĩnitti Nec eni ullus iusti tiȩ. pa¬
tientiȩ. sobrietat. pudicitiȩ. caritati. statiitus est modꝰ.
nec rursum ĩiustitiȩ. impatientiȩ. furori. impudicitiȩ.

Expanded text:
alem igitur definitionem super ieiunii qualitate iugiter retinentes ita illud totis animi uiribus adpetamus, ut tamen tunc demum id nobis congruum nouerimus, si in eo temporum ratio, si qualitas, si mensura seruetur, nec ita ut in ipso spei nostrae terminum defigamus, sed ut per ipsum ad puritatem cordis et apostolicam caritatem peruenire possimus. igitur ex hoc ipso ieiunium, cui non solum specialia praefixa sunt tempora quibus uel exerceri debeat uel remitti, sed etiam qualitas modusque propositus est, non principale bonum, sed medium quiddam esse manifestum est. ceterum haec, quae praecepti auritate, vel mandantur ut bona, vel interdicuntur ut noxia, numquam ita exceptioni temporum subjacent, ut interdum, aut quae vetita sunt, fieri debeant; aut quae imperata sunt, praetermitti. Nec enim ullus justitiae, patientiae, sobrietati, pudicitiae, charitati, statutus est modus; nec rursum injustitiae, impatientiae, furori, impudicitiae,
Abbreviated transcription (Latin):
His aũt testimoniis edocemur: ut fraudulentis suggẽ¬
stionib inimici. nos quoq sumiliter memoria scrip¬
curarum debeamus obsistere Rursũ cemptatus
ensupbia scđdn fumilitudi¬
udinẽ nr̃am. ut idẽ
insidiarum araifex re¬
gnũ qd oblatum
abipso ante respuierat. ꝑ
homines ei moli¬
retur ingerere. s absq pͥeccato insidias temptantis
irrisit: Cum eñi cognouisset iħs quod uenturi essẽt
suꝑ eum ut eum raperent & facerent eum regem. fugit
inmontem ipse solus: Temptatus ẽ scđm similitudi¬
nem nrãm. eum uerberatus flagris. cum alapis cesuᷤ
cum spudoꝵ horrore resꝑsus ẽ. cum adexcremum
ꝑtulit crucis exquisita supplicia. s nullis ñ dicam
unquã contumeliis. uerumine supplicis quidem ad
tumorem uł leuissime iudignadionis impulsus ẽ.
qui inpatibulo constitutus. misericordit ꝓclama¬
uit: Pater. ignosce illis. non enĩ sciunt quid faciũt:¬

Expanded text:
his autem testimoniis edocemur, ut fraudulentis suggehis autem testimoniis edocemur, ut fraudulentis suggestionibus inimici nos quoque similiter memoria scripturarum debeamus obsistere. rursum temptatus est superbia secundum similitudinem nostram, ut idem insidiarum artifex regnum, quod oblatum ab ipso ante respuerat, per homines ei moliretur ingerere. sed absque peccato insidias temptantis inrisit: cum enim cognouisset Iesus quod uenturi essent. ut raperent eum et facerent eum regem, fugit iterum in montem ipse solus. temptatus est secundum similitudinem nostram, cum uerberatus flagris, cum alapis caesus, cum sputamentorum horrore respersus est, cum ad extremum pertulit ornois exquisita supplicia. sed nullis non dicam umquam contumeliis, uerum ne suppliciis quidem ad tumorem uel leuissimae indignationis inpulsus est, qui in patibulo constitutus misericorditer proclamauit: pater, ignosce eis: non enim sciunt quid faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
EmptATUs Esd eñ scđm similitu¬
dinem nr̃ãm castrunargiȩ primum ui¬
tio. & ut ei callidus ille serpens eo or¬
dine quo adam ante seduxrerat. esurientẽ
escȩ desiderio conaretur illudere. si filius inquiens
di es. dic ut lapides isti panes fiant. s nullũ reci¬
piens exhac temptadione peccatum. cum ei facul¬
tas indubitata suppeteret: respuit cibũ quẽ decepti¬
onum arcifex ingerebat dicens. Non in solo pane
uiuit homo. s in omni uerbo qd̃ ꝓcedit de ore di:
Temptatꝰ ẽ etiam cenodoxia scd̾m similitudinem
nram. cũ ei diceretur si filius dei es. micte te deorsũ.
s subdola diaboli suggestione non captus ẽ. & ua¬
nissimũ seductorem ȩtiam scripturarͣ obiectione con¬
fiitans. non temptabis inquit dñm dm̃ cuum : Temp¬
tatus ẽ etiam tunore suꝑbiȩ scđm similitudinem
nrãm. cum ei a diabolo ꝓmitterentur omnia regna
temptatoris: Respondit enim ei Tade satanas:
Scriptum est Dñm dm̃ tuũ adorabis & illi soli seruies:

Expanded text:
emptatus est enim secundum similitudinem nostram gastrimargiae primum uitio, ut ei callidus ille serpens eo ordine, quo Adam ante sedulerat, esurienti escae desiderio conaretur inludere, si filius inquiens, dei es, dic ut lapides isti panes fiant. sed nullum recipiens ex hac temptatione peccatum, cum ei facultas indubitata subpeteret, respuit cibum quem deceptionum artifex ingerebat, dicens: non. in pane solo uiuit homo, sed in omni uerbo quod procedit de ore dei. temptatus est etiam cenodoxia secundum similitudihem nostram, cum ei diceretur: sifilius dei es, mitte te deorsum. sed subdola diaboli suggestione non captus est et uanissimum seductorem etiam scripturarum obiectione confutans non temptabis, inquit, dominum deum tuum. temptatus est etiam tumore superbiae secundum similitudinem nostram, cum ei a diabolo promitterentur omnia regna temptatoris. respondit enim ei: uade retro Satanas: scriptum est: dominum deum tuum adorabis et illi soli seruies.
Abbreviated transcription (Latin):
correcta laudabilit̾ em̃dauit: Primum &e enĩ est op¬
tuna statuiere: Quod si alit̾ cesserit. sequens est in meluis
ea que sunt statuta mutare: ordinationibus q nr̃is ia
iacentibus. ut ita direrim manum dexderam q porri¬
gere: Ubi pͥncipia consilii non approbantur: pruden-¬
diȩ est ut utili addita ꝓuisione reparentur Si claudi¬
cat ad prima statuta dispositio: adbibeatur ad scd̾a
correctio: In om̃ib ergo rebus considerandus sit finis.:
& scđm eum. ꝓpositi nr̃i dirigendus est cursus Quem
si suꝑueniente salubriore consilio ad deteriorẽ partẽ
uergere uiderimus: rectius est incongrua constitutiõe
sũmota. ad meliorem transire sententiam. quam statu¬
tis ꝑtinaciter inherendo. peccatis grauioribus obligari.:¬

Expanded text:
correcta laudabiliter emendavit. Necnon et correcta laudabiliter emendavit. Necnon et tima statuere: quod et si aliter cesserit, sequens est in melius ea quae sunt statuta mutare, ordinationibusque nostris jam jacentibus, ut ita dixerim, manum dexteramque porrigere. Ubi principia consilii non approbantur, prudentia est, ut utili addita provisione reparentur. Si claudicat ad prima statuta dispositio, adhibeatur ad secunda correctio. In omnibus ergo rebus considerandus est finis, et secundum eum propositi nostri dirigendus est cursus; quem si, superveniente salubriore consilio, ad deteriorem partem vergere viderimus, rectius est, incongrua constitutione submota, ad meliorem transire sententiam, quam statutis pertinaciter inhaerendo, peccatis gravioribus obligari.
Abbreviated transcription (Latin):
UTRTIM & liquidissime sciꝰ apł̃i petri & he¬
rodis exemyla testantur. Ille quia discessit
ab ĩc̃sulte definitione sententiȩ. quã
uelut sacram̃to firmauerat dicens. non michi lauabis pe¬
des in et̾nũ. ĩmortale. xp̃i om̃iũ ꝙ scõꝵ consortiũ ꝓmeret᷑.
abscidendus ꝓculdubio ab eius beatitudinis gr̃a. si in ser-¬
monis sui obstinatione mansisset: Hic uero ꝑtinacẽ suȩ
semetipsum atq suppliciis ꝑpetuȩ mortis immersit: Qd̃¬
in illis ꝙͦ duobus filiis qui in euangelio ad operationem̃
uinẽȩ destinantur euidentissime ꝑdocetur: quoꝵ unus
patris resistit imperio. alius ꝓna responsione consentĩ:
Ded illi non ꝓfuit humilis obsecundaq responsio. qͥa
p̾ceptum patris opere decrectauit implere: nec illi of¬
fuit refragatio ussionis eo quod statuti sermonis ob¬
stinatione mutata. scopon patris operis ex̾ecutione cõ¬
pleuit: & id quod repͣhensibilit̾ statuerat. definitiõe

Expanded text:
utrumque liquidissime sancti apostoli Petri et Herodis exempla testantur. ille enim quia discessit a definitione sententiae quam uelut sacramento firmauerat dicens: non mihi lauabis pedes in aeternum, inmortale Christi consortium promeretur, abscidendus procul dubio ab huius beatitudinis gratia, si in sermonis sui obstinatione semetipsum atque suppliciis perpetuae mortis immersit in illis quoque duobus filiis qui in Evangelio ad operationem vineae destinantur, evidentissime perdocemur, quorum unus patris restitit imperio, alius prona responsione consensit . Sed nec illi profuit humilis obsequendaque responsio, quia praeceptum patris opere detrectavit implere, nec illi obfuit refragatio jussionis, eo quod statui sermonis obstinatione mutata, scopon patris, operis exsecutione complevit; et id quod reprehensibiliter statuerat, definitione
Abbreviated transcription (Latin):
ra fr̃m multitudo conflueret. tam uigem pene suscep¬
tionis inquietudinem immobili patientia tolerantes
nichil aliud uł didicisse uł exercuisse omni uite suȩ tem¬
pore credentur. quã ut cõmunib tantũ aduenientium
officiis deseruirent. ita ut apud cunctos esset ambiguum.
inqua potissimum ꝓfessione oorundẽ esset maior in¬
dustria. id÷ utrum in illa heremitica puritate. an inista
conuersatione cõmuni. magnanimitas eoꝵ mirabilius
dꝑtaretur:¬

Expanded text:
ra fratrum multitudo conflueret, tam iugem paene suscepra fratrum multitudo conflueret, tam iugem paene susceptionis inquietudinem immobili patientia tolerantes nihil aliud uel didicisse uel exercuisse omni uitae suae tempore crederentur, quam ut conmunibus tantum aduenientium officiis deseruirent, ita ut apud cunctos esset ambiguum, . in qua potissimum professione eorundem esset maior industria, id est utrum in illa heremitica puritate an in ista conuersatione communi magnanimitas eorum mirabilius aptaretur
Abbreviated transcription (Latin):
inomnib consũmata ꝑfectio. s pars ꝑfectio¬
nis est: Rara ẽ gͦ. & paucissimis dono di con-¬
Is & eñi uere & non exparte ꝑfectus est. qui & inheremo.
sqͣlorem solitudinis. & incenobio. infirmitates frm̃ eqͣ¬
li magnanimitate sustentat: Et idõ in utraq ꝓfessione
ꝑ omnia consũmatũ inuenire difficile est: quia nec ana¬
choretaꝰ. RTN MALOCINTIÑ. id est. contemptũ ac pri¬
uationem materialiũ rerũ. nec cenobita. theoreticam iͣn¬
tegrum pocest assequi puritatem. licet utrumq ꝑfecte
abbatem moysen atq pafnuitiũ. duosq macharios no¬
uerimus possedisse. qui ita erant inutraq ꝓfessione ꝑ
fecti. ut cum ultra om̃s heremi accolas. secedentes. in¬
satiabilit̾ secreto solitudinis poͣscerent᷑. quantũ in ipsis
erat. nequaquã inquirerent humana consortia. tam̃ ita
frequentiam ac fragilitates ad se concurrentium sustrne¬
bant. ut cum ad eos uisitationis uł ꝓfectus gr̃a innume¬

Expanded text:
in omnibus consummata perfectio, sed pars perfectionis est. rara est ergo et paucissimis dono dei cons enim uere et non ex parte perfectus est, qui et in heremo squalorem solitudinis et in coenobio infirmitatem fratrum aequali magnanimitate sustentat. et ideo in utraque professione per omnia consummatum inuenire difficile est, quia nec anachoreta ἀκτημοσύνην, id est contemptum ac priuationem materialium rerum, nec coenobiota theoreticam ad integrum potest adsequi puritatem, licet utrumque perfecte abbatem Moysen atque Pafnutium duosque Macarios nouerimus possfecti, ut cum ultra omnes eremi accolas secedentes, insatiabiliter secreto solitudinis pascerentur, quantum in ipsis erat, nequaquam inquirerent humana consortia, tamen ita frequentiam ac fragilitates ad se concurrentium sustbant, ut cum ad eos uisitationis uel profectus gratia innume
Abbreviated transcription (Latin):
Ohȩc Nos non mediocri confusione cõpu̾e.¬
tr. ita respondimus: Licet sufficere nobis ad
omnẽ instructionẽ debeat. uł loci istiꝰ diffi¬
cultas. uel ipsa etiam solitaria uita quam iuiuentus
deq instruunt atq compungunt: rogamꝰ tñ ut taci¬
turnitate paululũ p̾termissa. ea nobis potius dignant᷑
infundas. ꝑ que hanc quã uidemꝰ in te uirtutemr nõ
tam imitatione complecti. quam admiratione possi.¬
mus: Nam etiam si reuelatus tibi tepor nͣr impetrare
id quod expetimus non meretur. debet saltim labor ta᷑¬
ti itineris optinere: quo huic de bethleemitici cenobii
rudimentis. institutionis ur̃ȩ desiderio. & ꝓfectus
nr̃i amore ꝓperaiumus:¬

Expanded text:
ec nos non mediocri confusione compuncti, ita respondimus: Licet sufficere nobis ad omnem instructionem debeat vel loci istius difficultas, vel ipsa etiam solitaria adhuc vita, quam juvdeque instruunt atque compungunt, rogamus tamen ut taciturnitate paululum praetermissa, ea nobis potius dignanter infundas, per quae hanc quam videmus in te virtutem non tam imitatione complecti, quam admiratione possimus. Nam etiamsi revelatus tibi tepor noster impetrare id quod expetimus non meretur, debet hoc saltem labor tanti itineris obtinere, quod huc de Bethleemitici coenobii rudimentis, institutionis vestrae desiderio et profectus nostri amore, properavimus
Abbreviated transcription (Latin):
UUO Quo& multis est experim̃tis sepissime comꝑbatũ.
nullomͦ eos qui amicitiarũ fedus conurationis iniere pͥn¬
cipio. indirruptam potuisse seruare concordiam: siue quod
eam non ꝓ desiderio ꝑfectionis. nec ꝓ apłicȩ caritatis imꝑio.
sed ꝓ amore terreno. & ꝑ necessitatem ac iunculũ pacti re¬
tinere conati sunt: siue quod ille callidissimus inimicus.
ut eos p̾uaricatores sui faciat sacram̃ti. celerius ad dirrũpenda
nisi int̾ emdatos mores eiusdem q uirtutis ac ꝓpositi uiros.
stare non posse: Hec de amicitia beatus iosepħ sp̃ali narra¬
dione disseruit: nosq ad custodiẽdã sodalitatis ꝑpetuã cari¬
tatem ardentius excitauit:

Expanded text:
uoque multis est experimentis saepissime conprobatum nullo modo eos, qui amicitiarum foedus coniurationis iniere principio, indisruptam potuisse seruare concordiam, siue quod eam non pro desiderio perfectionis nec pro apostolicae caritatis imperio, sed pro amore terreno et per necessitatem ac uinculum pacti retinere conati sunt, siue quod ille callidissimus inimicus, ut eos praeuaricatores sui faciat sacramenti, celerius ad inrumpenda nisi inter emendatos mores eiusdemque uirtutis ac propositi uiros stare non posse. Haec de amicitia beatus Ioseph spiritali narratione disseruit nosque ad custodiendam sodalitatis perpetuam caritatem ardentius incitauit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ꝓpħ̾am: Molliti sunt sermones eius suꝑ oleum: & ipsi
sunt iacula . Et alibi. Uerba callidoꝵ mollia. ħ aut̃ feriũt
in penetͣbilia uentͥs: Quib etiam illud potest elegant̾ apta¬
ri: In ore pacem cum amico suo ponit: & occulte ponit ei
insidias: Quib tñ mag̃ decipit᷑ ipse qui decipit: Nam qͥ
pͦparat ante faciem amici sui rete. circundat illud pedib
suis: & qui fodit foueam ꝓximo suo. incidit in eam ipse:
Oeniq cum magna ad comp̾hendendum dñm cum gladiis
&e fustib uenisset multitudo: nemo in auctorem uitȩ nr̃e
illo cruentior extitit parricida. qui cunctos ficto salutatio¬
nis honore p̾ueniens. osculum subdolȩ caritatis ingessit: Cui
dñs uida inqͥt osculo filium hominis tradis:. Idest a maritu¬
do ꝑsequutionis atq odii tui hoc deginen assũpsit: quo dulce¬
uersum me magna loquuitꝰ fuisset. abscondissem me utiq

Expanded text:
e dicitur per prophetam: molliti sunt sermones eius super oleum: et ipsi e dicitur per prophetam: molliti sunt sermones eius super oleum: et ipsi sunt iacula, et alibi: uerba callidorum mollia, haec autem feriunt in penetralia uentris. quibus etiam illud potest eleganter aptari: in ore pacem cum amico suo loquitur, et occulte ponit ei insidias, quibus tamen decipitur magis ipse qui decipit. nam qui praeparat ante faciem amici sai rete, circumdat illud pedibus suis, et: qui fodit foneam proximo suo, incidet in eam ipse. denique cum magna ad conprehendendum dominum cum gladiis et fustibus multitudo uenisset, nemo in auctorem uitae nostrae illo cruentior extitit parricida, qui cunctos ficto salutationis honore praeneniens osculum subdolae caritatis ingessit. cai dominus: Iuda, inquit, osculo filium hominis tradis? id est: amaritudo persecutionis atque odii tui hoc tegmen adsumpsit, quo dulceuersus me magna locutus fuisset: abscondissem me utique
Abbreviated transcription (Latin):
&̃ nos suꝑ hec omnia dãpno illius ac ꝑditione letemur. qͣsi uͦ
non etiam ex hoc ipso qͥs criminosior sit. qͦd głam sibi de frĩs
uoluerit ꝑditione conqͥrere. Udrisq enĩ tale silentium erit eqͣ¬
lit̾ noxium: quia sicut eraggerat in alteruis corde tͥsticiã. ita
in suo non ꝑmitat extingui: Contͣ qͦs illa ꝓpħȩ satis ꝓpͥe est
directa maledictio Ue qui potat amicum suum mittens fel
suũ & inełlans. ut aspiciat nuditatẽ eius: repletus ignomi¬
nia ꝓ gla. Illud &ͦ quod ꝑalium de talib dicit᷑. Quia om̃is
fr̃ supplantans supplantabit᷑. & omnis amicus fraudulent᷑
incedet: & uir frẽm suum deridebit. & ueritatẽ non loq̃n¬
tur Extenderunt enim linguã suã: qͣsi arcũ mdatii & nͣ
ueritatis: Sepe aut̃ ficta patientia &ẽ acrius ad iracundi¬
am ꝙͣ sermo succendit: & atͦcissimas uerboꝵ tͣnscendit inui¬
rias maligna taciturnitas: leuiusq tolerantur inimicoꝵ

Expanded text:
 nos super haec omnia damno illius ac perditione laudemur; quasi vero non etiam ex hoc ipso quis criminosior sit, quod gloriam sibi de fratris voluerit perditione conquirere. Utrique enim tale silentium erit aequaliter noxium: quia sicut exaggerat in alterius corde tristitiam, ita in suo non permittit exstingui. Contra quos illa prophetae satis proprie est directa maledictio: Vae qui potat amicum suum, mittens fel suum, et inebrians ut aspiciat nuditatem eius. repletus est ignominia pro gloria. illud quoque quod per alium de talibus dicitur: quia omnis frater subplantans subplantabit, et omnis amicus fraudulenter incedet. et uir fratrem suum deridebit, et ueritatem non loquentur. extenderunt enim linguam suam quasi arcum mendacii et non ueritatis. saepe autem ficta patientia etiam acrius ad iracundiam quam sermo succendit et atrocissimas uerborum transcendit iniurias maligna taei-lo tornitas, leninsque tolerantur inimicorum
Abbreviated transcription (Latin):
UOModo abbas cheonas ad abbatẽ iohem uenerit:.
Exortatio abbis ioħis adtheonã ⁊ ceteros qui cum eo cõuenerant:
Decimarũ & primitiarũ oblatione: Psupergressi:¬
Qd̃ abrdã dauid cetĩq sc̃i legis mandata fuerint
Quod sub euangłis grã agentes suꝑare debeant mandata legalia:
Quod sub cuangłis gr̃ã sic̃ ꝑfectis cribu t regna celoꝵ. ita ueniabilit̾ sustinet ĩ firmos¬
UII. Quod ĩnĩa sitũ sit potestate utrum subeuangłii grã. an sublegis uelimus t̾rore confistere.
Cemãmodũ theonas coniuigẽ suam.: i psa renuntiaret hortatus sit:.
I. Qemãmodũ non adquiescente uxore sua ad monasterium ꝑuolarit.
xIII. Quale bonũ sit ieiunium xiiii.C
Quod ñ sit pͥncipale bonũ. ieiuniũ¬
XU. Q uod principale bonũ non ꝓpt̾ uiferius bonũ debeat exerceri:¬
.xui. Q uomͦ aceteris bonis pͥncipale discernatur bonũ:¬
XUII. D e ratione & utilitate ieuiniĩ:¬
.II. Non semꝑ congriu̾m cẽ ieiumum:.¬

Expanded text:
uomodo Theonas ad abbatem Iohannem uenerit. Exhortatio abbatis Iohannis ad Theonan et ceteros qui cum eo conuenerant. De decimarum et primitiarum oblatione. Quod Abraham, Dauid ceterique sancti legis mandata fuerint supergressi. Quod sub euangelii gratia agentes superare debeant mandata legalia. Quod euangelii gratia, sicut perfectis tribuit regna caelorum, ita ueniabiliter sustentet infirmos. Quod in nostra situm sit potestate, utrum sub euangelii gratia an sub legis uelimus terrore consistere. Quemadmodum Theonas coniugem suam, ut et ipsa renuntiaret, hortatus sit. Quemadmodum non adquiescente uxore sua ad monasterium peruolarit.  Quale bonum sit ieiunium. Quod non sit principale bonum ieiunium. Quod principale bonum non propter inferius bonum debeat exerceri. Quomodo a ceteris bonis principale discernatur bonum. De ratione et utilitate ieiunii. Non semper congruum esse ieiu
Abbreviated transcription (Latin):
li inquit. nolite diligere niundũ. neq ea que in
mundo sunt: Siquis diligit mundum. ñ ẽ caritas
di in illo: quia omne quod inmundo ẽ. concupiscen¬
tia carnis ẽ. & concupiscentia oculoꝵ. & suꝑbia uite
que non ẽ expatre. s ex mundo ẽ: & mundus perit
& concupiscentia eius: qui aũt facit uoluntatem
dei. manet inȩternũ. Fastidiunt gͦ sc̃i uniuersa
quib munduis iste subsistit: s impossibile ẽ. ut ñ
ad ea uł breui cogitationũ rapiantur excessu: nulłq
etiam nunc hominũ excepto dño & saluatore nr̃o
naturalem ꝑuagationẽ mentis ita defixam semꝑ
in dei contemplationẽ continuit: ut nunquam ab ea
raptus nundane cuiusquam rei dilectione peccaret.
Dicente scriptura. Sidera ip̃sa non sunt munda inconspec¬
tu deiz Et iterũ: Si inscĩs suis non confidit: & inanglis
suis repperit prauitatem: Site ut emendatior trans la¬
tio habet. ecce inter scõs eius nemo inmutabilis: & cęli ñ

Expanded text:
li, inquit, nolite diligere mundum neque ea quae in li, inquit, nolite diligere mundum neque ea quae in mundo sunt si quis diligit mundum, non est caritas dei in illo: quia omne quod in mundo est concupiscentia carnis et concupiscentia oculorum eperit et concupiscentia eius: qui autem facit uoluntatem dei, manet in aeternum. fastidiunt ergo sancti uniuersa quibus mundus iste subsistit, sed inpossibile est ut non ad ea uel breui cogitationum rapiantur excessu, nulltisque etiamnunc hominum excepto domino et saluatore nostro naturalem peruagationem mentis ita defixam semper in dei contemplatione continuit, ut numquam ab ea raptus mundanae cuiusquam rei dilectione peccaret, dicente scriptura: sidera ipsa non sunt munda in conspectu eius, et iterum: si in sanctis suis non confidit, et in angelis suis repperit prauitatem, siue ut emendatior translatio habet: ecce inter sanctos eius nemo inmutabilis, et caeli non
Abbreviated transcription (Latin):
rupta cogitamus. ita ut nobis satis congrue salomonis
illud aptetur eloquiũ: ferierunt me: s non dolui.
Et deluserunt me: ego aũt nesciur: Econtra hii qui sũm.
totius uoluptatis & gaudii & beatitudinis suȩ. indi¬
uinarũ ac sp̃ualiũ rerum cantum contemplatione ẽ¬
stitunt: cum ab ea uł inuiti. uł paululum uiolenti
cogitationib abstrahuntur. uelut quoddã inse sacri
legii genus. presentis penituidinis piiiunt ultio¬
ne: ac uilissimã creaturã ad quam sit dedordu men¬
cis intuitus creatori suo se pretulisse lugentes: pene
dixerim impietatis sibi crimen ascribunt: Et licet
ad conspiciendam diuinȩ głȩ claritatem oculos cor¬
dis sui sũma a lacritate conuertant: tam̃ etiam bre¬
uissimas carnaliũ cogitationũ tenebras non feren¬
tes: quicquid ab illo uero lumine mentis conspetꝰ¬
tum rettrabit execrantur: Deniq cum hunc beatu
apłs ioħs affectum cunctis uellet infundere: filio.¬

Expanded text:
rupta cogitamus, ita ut nobis satis congrue Salomonis rupta cogitamus, ita ut nobis satis congrue Salomonis illud aptetur eloquium: feriunt me, sed non dolui: et delaaerant me, ego autem nesciui. E contra hi qui summam totius uoluptatis et gaudii et beatitudinis suae in diuinarum ae spiritalium rerum tantum contemplatione constituunt, eam ab ea inuiti uel paululum uiolentis cogitationibus abstrahuntur. uelut quoddam legii genus praesenti poenitudinis puniunt ultione; ac vilissimam creaturam, ad quam sit detortus mentis intuitus, Creatori suo se praetulisse lugentes, pene dixerim impietatis sibi crimen ascribunt; et licet ad conspiciendam divinae gloriae claritatem, oculos sui cordis summa alacritate convertant, tamen etiam brevissimas carnalium cogitationum tenebras non ferentes, quidquid ab illo vero lumine mentis aspectum retrahit, exsecrantur. Denique cum hunc beatus olns Iohanne adfectum cunctis uellet infundere, filio
Abbreviated transcription (Latin):
RolNDe ab illo uidentium numero se¬
gregati. qui minutias multarum sordiũ
que intra nos congeste sunt non uide-¬
mus. nequaquã salubri compunctiõe
mordemͣ. si sensũ ur̃m iuterpellauerit egritudo tris¬
stidie: nec dolemus nos uane głe suggestione pulsa¬
ri: nec de emissa tardius uł tepidius oratione defle¬
mus: nec reputamus ad culpam. cur psallentib uł
orantib nobis aliquid aliud quã ipsa oratio uł psalmꝰ
occurrerit: nec horremus qd multa que uł loqui uł
agere coram hominib pudet. non erubescimus uł
adhoram corde concipere: quod diuino nouimus pa¬
tere conspectui: nec pollutionẽ tũpiũ sompinoꝵ larga
fletuũ ablucione purgamus: nec lugemus quod in
ipsa helimosine pietate. cum uł fr̃m necessitatib sub¬
uenimus. uł alimoniam pauꝑib ministramus. sere¬
nitatem nr̃e ylaritatis obnubilat auara cunctatio:
nec feriri nos ullo credimus detrimento. eum dere¬
licta memoria dei. ea que sunt demporalia atq cor¬

Expanded text:
roinde ab illo uidentium numero segregati, quia minutias multarum sordium quae intra nos congestae sunt non uidemus, nequaquam salubri conpunctione mordemur, si sensum nostrum interpellauerit aegritudo tristitiae, nec dolemus nos uanae gloriae suggestione pulsari, nec de emissa tardius uel tepidius oratione deflemus, nec reputamus ad culpam cur psallentibus uel orantibus nobis aliquid aliud quam ipsa oratio uel psalmus occurrerit, nec illud horremus, quod multa, quae uel loqui uel agere coram hominibus pudet, non erubescimus uel ad horam corde concipere, quod diuino nouimus patere conspectui, nec pollutionem turpium somniorum larga fletuum ablutione purgamus, nec lugemus quod in ipsa elemosynae pietate, cum uel fratrum necessitatibus subuenimus uel alimonia pauperibus ministramus, serenitatem nostrae hilaritatis obnubilat auara cunctatio, nec feriri -nos ullo credimus detrimento, cum derelicta memoria dei ea quae sunt temporalia atque cor
Abbreviated transcription (Latin):
N TORCETERA illusionũ errorũq nr̃oꝵ¬
genera. que nos addesideriũ patrie nr̃ȩ sic beatitudo
tua sollerti mentis ꝑspexit intiitu. uana spũalium
cõmodoꝵ pollicitatione flãmauerunt: etiam hec uł
maxima extitit causa. quod interdum afr̃ib frequen
tati. iugi secreto. ac diuturno silentio. scđ̾in desideriũ
nr̃m nequaquã possumus inherere: Perquod necesse
ẽ cursum atq mensuram cocidianȩ continentie nr̃e.
quam ꝓcastigatione corporis indirruptam ꝑpetuo cii¬
pimus retentare: nonnullis fr̃ĩb suꝑuenientib in¬
tercidi: qd̃ sine dubio nullatenus in nr̃a ꝓuincia cre¬
dimus euenturũ. inqua aut nullũ. aut certe raris¬
simum ꝓfessionis huiꝰ uirũ inuenire possibile est:¬

Expanded text:
nter cetera inlusionum errorumque nogenera, quae nos ad desiderium patriae nostrae, sicut beatitudo tua sollerti mentis perspexit intuitu, uana spiritalium commodorum pollicitatione flammauerant, etiam haec uel maxima. extitit causa, quod tati, jugi secreto, ac diuturno silentio, secundum desiderium nostrum nequaquam possimus inhaerere. Per quod necesse est cursum atque mensuram quotidianae continentiae, quam pro castigatione corporis indiruptam perpetuo cupimus retentare, nonnullis fratribus supervenientibus, intercidi. Quod sine dubio nullatenus in nostra provincia credimus eventurum, in qua aut nullum, aut certe rarissimum professionis hujus virum inveniri possibile est
Abbreviated transcription (Latin):
uiderent᷑: atq ab eo quidnã ẽẽt illud quod tantȩ gre meritif
conferre posset sciscitans scrutaretur: ille rẽuerentia tã sollici¬
tȩ inqͥsitionis astrictꝰ uxorẽ se parentũ ui ĩꝑioꝙ compulsum
cum ꝓfiteri monachũ uellet ante duodecim annos accepisse
confessus est: quã nemine etiam nũc usq conscio sororis loco
a se uirginẽ custodiri:. Quod factu cũ audisset senex tanta est
admiratione ꝑmotus: ut coram ipso publice ꝓclamaret nõ ĩme¬
rito demonem qͥ se despererat illius nͦ tolerasse p̾sentiã. cuius
ipse uirtutẽ non solum in iuuentutis ardore sed ne nunc qͥdẽ
sine discrimine auderet castitatis appetere:. Quod factũ abbas
ioħs licet sũma admiratione p̾tulerit: tñ neminẽ monacho¬
rum ut experiretur hortatus est: sciens multa recte ab aliis
gesta magnam aliis imitantib intulisse ꝑnitie̾: nec usur¬

Expanded text:
uiderentur atque ab eo, quidnam esset illud quod tantae gratiae meritis uiderentur atque ab eo, quidnam esset illud quod tantae gratiae meritis conferri posset, sciscitans scrutaretur, ille reuerentia tam sollicitae inquisitionis adstrictus uxorem se parentum ui imperioque conpulsum, cum profiteri monachum uellet, ante duodeconfessus est, quam, nemine etiam nunc a se uirginem custodiri. quod factum cum audisset senex, tanta est admiratione permotus, ut coram ipso publice proclamaret non inmerito daemonem qui se despexerat illius non tolerasse praesentiam, cuius ipse uirtutem non solum in iuuentatis ardore, sed ne nunc quidem sine discrimine castitatis auderet adpetere. quod factum abbas Iohannes licet summa admiratione praetulerit, tamen neminem monachorum ut experiretur hortatus est, sciens multa recte ab aliis gesta magnam aliis imitantibus intulisse perniciem nec usur
Abbreviated transcription (Latin):
tu cerneret scłari: cepit ab eo uitȩ ac ꝓfessionis eius ordinẽ diligẽ¬
t᷑ inqͥrere. Cũq ille scłarem se atq uxorio uinculo colligatum
tractãs: quenã illi eẽt conuersatio attentius explorabat:. Ille se
rusticũ & cotidianum manuuᷤ oꝑe uictũ qͣrere. nec se ulliꝰ boni
ẽẽ conscium testabatur: nisi qđ nũꝗͣ ante ad riiris oꝑa mane
exercenda ꝓcederet. neq uesꝑe domi reuerteret᷑: nisi in eccl̃a
ꝓ cotidianȩ uitȩ cõmeatu largitori eius dõ gr̃as retulisset:
hs eq se unꝗͣ de fructib aliqͥd usurpasse: nisi pͥus dõ pͥmitias eoꝵ
ac decimas optulisset: Et nuqͣ. se boues suos ꝑ alienȩ messis tͣns¬
duxisse confiniũ. nisi eoꝵ pͥus ora clausisset: ne uel parũ dãpni
ꝑincuriã eiꝰ ꝓximꝰ sustineret:. Et cũ hec qͦ abbati ioħi necdũ
ad cõparationem tantȩ gr̃ȩ qͣ eũ sibi p̾latũ eẽ cernebat idonea

Expanded text:
tu cerneret saeculari, coepit ab eo uitae ae professionis eius ordinem diligentu cerneret saeculari, coepit ab eo uitae ae professionis eius ordinem diligenter inquirere. oumque ille saecularem se atque uxorio uinculo conligatum ertractans, quaenam illi esset conversatio atrusticum et cotidiano maauain opere uictum quaerere- nec ullius boni esse se conscium testabatur, nisi quod numquam ante ad ruris opera mane exercenda procederet neque uespere domum reuerteretur, nisi in ecclesia pro cotidianae uitae commeatu largitori eius deo gratias rettulisset, neque se umquam de fructibus suis aliquid usurpasse, nisi prius deo primitias eorum ac decimas obtulisset, et numquam se boues suos per alienae messis transduxisse confinium, nisi eorum prius ora clausisset, ne uel parum damni per incuriam eius proximus sustineret. et cum haec quoque abbati Iohanni necdum ad conparationem tantae gratiae, qua eum sibi praelatum esse cernebat, idonea