comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ illa ꝓmissio sinistrȩ accipient ĩ ħ scło septies cantum : mul¬
tiplicationẽ ꝓmnisit. Et reuera quid desit homini dĩ: Siqͥs
forte infidelis : unam domum aut paucas ht̃. Fideł hominis:
totꝰ mundus diuiciarum ẽ. Uide sinistͣm eiꝰ plenam sub capi¬
te: accipiet in hoc scło septies tantum. Uide dexterã ꝯplecten¬

Expanded text:
est illa promissio sinistrae: «Accipiet in hoc saeculo septies tantum»? Mulest illa promissio sinistrae: «Accipiet in hoc saeculo septies tantum»? Multiplicationem promisit. Et revera, quid desit homini Dei? Si quis forte infidelis est, unam domum aut paucas habet: «Fidelis hominis totus mundus divitiarum est» . Vide sinistram ejus plenam sub capite: «Accipiet in hoc saeculo septies tantum.» Vide dexteram complecten
Abbreviated transcription (Latin):
ria scã cantia. uidete cantica canticorum nuptiarũ olestiũ
xp̃i et eccłiȩ: quid dicit sponsa de sponso. Sinistra eiꝰ sub
capite meo: et deitera eius amplectet᷑ me. Sinistͣ sub capite :
dexcera suꝑ caput. ampectendis enm de suꝑ brachium super
Non enim me deserit et in tꝑalib necessarus. s tam̃ ipsa sinist᷑
sub capite erit: ñ capiti preponetur s erit sub capite. & deit̾a
eius complectitur me : pollicens uitam ȩc̃nam. Ita enĩ sinist᷑
sub capite dextera suꝑ caput. impletur qđ scriptum ẽ. ꝓmissi
pite. Quid in futuro : dextera eiꝰ complectetur me. Tempori
necessaria queritis : Iuerite pͥmum regnum dĩ. id÷ dexteram:
et hȩc om̃ia apponentur uob̃. Habetis & ħ inquit diuitias
et głam et infuto scło uitã ęternã. Et sinistͣ continebo ĩfir¬
mitatem ur̃am: et dextera coronabo ꝑfectionẽ ur̃am. An
forte apłi relinquentes om̃ia sua aut pauꝑib qđ habebat
distribuentes sine diuituis ĩ hoc scło remanserunt : et ubi

Expanded text:
ria sancta cantica; videte Cantica canticorum, nuptiarum coelestium Christi et Ecclesiae. Quid dicit sponsa de sponso? «Sinistra ejus sub capite meo, et dextera ejus complectetur me.» Sinistra sub capite, dextera super caput. Amplectentis enim desuper brachium super Non enim sub capite erit, non capiti praeponetur, sed erit sub capite. Et dextera ejus amplectitur me, pollicens vitam aeternam. Ita enim sinistra sub capite, dextera super caput, impletur quod sic dictum est, prpite.» Quid in futuro? «Dextera ejus complectetur me.» Tempori necessaria quaeritis? «Quaerite primum regnum Dei,» id est, dexteram; «et haec omnia apponentur vobis» . Habebitis hic, inquit, et divitias et gloriam, et in futuro saeculo vitam aeternam: et sinistra continebo infirmitatem vestram, et dextera coronabo perfectionem vestram. An forte Apostoli relinquentes omnia sua, aut pauperibus quod habebant distribuentes, sine divitiis in hoc saeculo remanserunt? Et ubi
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ ait apłs. semetipsum exinaniuit formã serui accipiens
ĩ similitudinem hominũ factus. & habitu inuentus ut hõ.
fundat sanguinem. deleat ey rographum nr̃m. componat
int̾ nos et dm̃ nr̃m. nr̃am uoluntatem corrigens ad iusticiam
illuis sententiam flectens ad miscdiam: I alem se ds p̾buit
hominib ut etiam panem de cȩlo mniserit & filium suum eq̃lem
qui hoc ÷ qđ ipse dedit hominem faciendum. & ꝓ hominib occi¬
dendum. ut ꝑ hoc qđ tu es gustes qđ non es. Multum ad te
erat gustare suauitatem dĩ qr remota erat illa et nimis alta. Tu
aut̃ nimis abiectus. et in uno iacens. In magna aut̃ separatione
missus ÷ mediator. Non poteras ad dm̃ homo ds factus ⁊ homo

Expanded text:
Semetipsum exinanivit formam servi accipiens, in similitudine hominum factus, et habitu inventus ut homo» . Fundat sanguinem suum, deleat chirographum nostrum , componat inter nos et Deum; nostram voluntatem corrigens ad justitiam, illius sententiam flectens ad misericordiam. Sicutem de coelo miserit , et Filium suum aequalem, qui hoc est quod ipse, dederit hominem faciendum, et pro hominibus occidendum; ut per hoc quod tu es, gustes quod non es. Multum enim ad te erat gustare suavitatem Dei; quia remota erat illa et nimis alta, tu autem nimis abjectus et in imo jacens. In magna ista separatione missus es Mediator. Non poteras ad Deum homo; Deus factus est homo
Abbreviated transcription (Latin):
les hñt dños. ñ ꝯtempnant q fr̃s sunt: s magis seruiat᷑
qr fic̾eles sunt et dilecti. qͥ beneficii paracipes sc̃. Quȩ
de seruo hebreo p̾cipiuntur ut sex ãnos seruiat & di¬
mittatur liber gratis. ne serui ap̃iani hoc flagicarent
a dñis suis apłica auc toritas iubet seruos dñis sius
esse subditos ne nom̃ dei & doc trina blasphemetur¬
Illud cium ex hoc satis constat in mosterio p̾ceptum:
quia et ꝑtundi subula eiꝰ aurem ad postem p̾cepit ds qͥ
lib̾tatem illam recusasset. Est aut̃ quęstus magnꝰ pie
tas cum sufficientia. Hane igitur sufficientiã ñ indecent̃
hac orabat qͥ dicebat. Piuitias & pauꝑtatẽ ne dedis mͥ. sõsti¬
tue aut̃ mͥ quȩ necessaria sunt sufficient᷑. ut ne saciat᷑ m̃dax
efficiar. Et dicã qͥs me uidet: Aut pauꝑ factus furer et
uirem nomen dĩ mĩ. ides certe et istam sufficientiã not
appet ꝓpt̾ se ipsam s ꝑꝑ salutẽ corporis. et ꝯgruentem ha¬

Expanded text:
 non contemnant, quia fratres sunt, sed magis serviant, quia fideles sunt; et dilecti, quia beneficii participes sunt. » Quod de servo Hebraeo praecipitur, ut sex amittatur liber gratis, ne serui christiani hoc flagitarent a dominis suis, apostolica auctoritas iubet seruos dominis suis esse subditos, ne nomen dei et doctrina blasphemeturim ex hoc satis constat in mysterio praeceptum, quia et pertundi subula eius aurem ad postem praecepit deus, qui libertatem illam rtas cum sufficientia. Hanc igitur sufficientiam non indecenter hac orabat, qui dicebat: Diuitias et paupertatem ne dederis mihi; constitue autem mihi, quae necessaria sunt, sufficienter, ut ne satiatus mendax efficiar et dicam: \'Quis me uidet?\' aut pauper factus furer et iurem nomen dei mei. uides certe et istam sufficientiam non appeti propter se ipsam sed propter salutem corporis et congruentem ha
Abbreviated transcription (Latin):
a cxbis ꝓpt̾ sacratam significationẽ uł ꝓpt̾ corporis castiga¬
cionem. & abstinentes a cybis quos ds̃ creauit dicendo q̃ eos
ar non creauit. Pronde illa doctrina est. ꝓpħarũ & apłoꝵs.¬
ceptum qd̾ ẽ non mechab̾is. ita uiolatis: ut hoc maxime
in conuigio decestimini qd̾ filuĩ ꝓcreantur. Ac sic audito¬
res ur̃os dum cauent ne femine quib miscent᷑ ꝯcupiat.
etiam uxorum adulteros faciatis. & uomͦ gͦ non ꝓhibes¬
ferre de nuptuis. unde sunt nuptiȩ : Qͦ ablato. martti
erunt turpit̃ amatores meretͥces: uxores. chalami forni¬
ces. soceri lenones. Ac ꝑ hoc etiã illud p̃ceptũ qd est nõ
occides: ex eusdem erroris ꝑuersitate ñ seruas. Dũ enĩ
times ne dĩ tui membrũ liget̾ in carnem: non dasesu¬
rienti panem. Hic formidans homicidiũ falsum: illio
ꝑpetrans uerũ. Itaq si incurras ĩ eũ famelicũ qͥ mori pos¬
sit ñ exbum porrigendo subuenias: iam tu homicida te¬
neberis aut lege dĩ si non dedis: aut lege manichei

Expanded text:
a cibis propter sacramenti significationem uel propter corporis castigationem et abstinentes a cibis, quos deus creauit, dicendo, quod eos deus non creauit. proinde illa doctrina est propceptum, quod est: non moechaberis, ita uiolatis, ut hoc maxime in coniugio detestemini, quod filii procreantur, ac sic auditores uestros, dum cauent, ne feminae, quibus miscentur, concipiant, etiam uxorum adulteros faciatis. ducunt eferre de nuptiis, unde sunt nuptiae ? quo ablato mariti erunt turpiter amatores, meretrices uxores, thalami fornices, soceri lenones. ac per hoc etiam illud praeceptum, quod est: non occides, ex'eiusdem erroris peruersitate non seruas. dum enim times, ne dei tui membrum ligetur in carne, non das esurienti panem, hic formidans homicidium falsum, illic perpetras uerum. itaque si incurras in eum famelicum, qui mori possit, nisi cibum porrigendo subuenias? iam tu homicida teneberis aut lege dei, si non dederis, aut lege Manichaei,
Abbreviated transcription (Latin):
creatura dĩ bona est: et nichil abiciendum qđ cũ grãrum ac¬
tione ꝑcipitur. Scĩficatur enim ꝑ uerbum dĩ & orationẽ. Hȩc
sunt quȩ negat ds̃. hoc animo hac uoluntate. hac opinione.
ab escis huiusmodi temꝑantes: qđ non significatione s natã
male et inmunde sunt. Iua in re creatorem earũ sine du¬
bio blasphematis hoc est qđ ꝑtinet ad doc tͥnam demoni¬
orum. Nolite gͦ mirari hoc de uob̾ tanto antea scõ sp̃u. ꝓ
ptum meluis facit. ut bonum ee. nuptias diceretis. s me¬
enim ꝓhibet. qui hoc malum esse dic̃ non qͥ huc boraio
aliu melius ante ponit. Deniq uos eum precipuȩ ꝯcubitũ
de testaninii. qͥ solus honestꝰ &e ꝯuigalis ẽ. et quẽ matͥmo¬
niales quoq tabule presegerunt liberorum ꝓcreandoꝵ
eusa. unde uere non tam ꝯcumb̾e. q̃m nub̾e ꝓhibetis. Con¬
cumbitur enĩ etiam causa libidinum. Nubit᷑ aut̃ non nͥ

Expanded text:
cum gratiarum actione percipitur; sanctificatur enim per uerbum dei et orationem. haec sunt, quae negatis; hoc animo. hac uoluntate, hac opinione ab escis huiusmodi temperatis, quod non significatione, sed natura malae et inmundae sint. qua in re creatorem earum sine dubio blasphematis; hoc est, quod pertinet ad doctrinam daemoniorum. nolite ergo mirari hoc de uobis tanto ante a sancto spiriptum, melius facit — ut bonum esse nuptias diceretis, sed meenim prohibet, qui hoc malum esse dicit, non qui huic bono aliud melius anteponit. denique uos eum praecipue concubitum detestamini, qui solus honestus et coniugalis est et quem matrimoniales quoque tabulae prae se gerunt, liberorum procreandorum causa: unde uere non tam concumbere quam nubere prohibetis. concumbitur enim etiam causa libidinum, nubitur autem nonnisi
Abbreviated transcription (Latin):
lus eas feciss cum idem dñs dicat ĩ euangłio. int̾rogat᷑
utrum licet homini dimittere uxorẽ suam ex qͣ liboe cau¬
sa: ñ licere excepta causa fornicationis. In qͣ responsione.
si meministis hoc ait. Qͦd ds̃ ꝯiunxit homo ñ separet. & qui
bene cruditi sunt fide catholica noluerunt qd ds̃ fecerit
nuptias: et sicut conuinetio adõ ita diuortium adiabolo
ñ seruauit. Nec ille qͣ uirginitatẽ uouent dõ quamqͣm
ampliorem gͣdum honoris et sc̃itatis in eccłia teneant. sine
nuptiis sunt. Nam et ipse ꝑtinent ad nuptias cum tota
et ostendetur sacramentũ nuptiarũ. Iuia et illarum nup¬
tiarum sponsus ꝑsonam dñi figurabat: cui dictũ ⁊ seruasti

Expanded text:
Dominus dicat in Evangelio, interrogatus utrum liceat homini dimittere uxorem suam ex qualibet causa, non licere excepta causa fornicationis. In qua responsione, si meministis, hoc ait: Quod Deus conjunxit, homo non separet . Et qui bene eruditi sunt in fide catholica, noverunt quod Deus fecerit nuptias, et sicut conjunctio a Deo, ita divortium a diabolonon servavit. Nec illae quae virginitatem Deo vovent, quanquam ampliorem gradum honoris et sanctitatis in Ecclesia teneant, sine nuptiis sunt: nam et ipsae pertinent ad nuptias cum tota et ostenderetur sacramentum nuptiarum: quia et illarum nuptiarum sponsus personam Domini figurabat, cui dictum est, Servasti
Abbreviated transcription (Latin):
uidẽ. qu a mente aut consilio hoc aduersũ uos capitulum
ꝓferamus. Non qđ a carnalib abstineatis. Nam hoc aqͥb dam
et primi parentes nr̃i fecer̃ sicut ꝯmemoras. Non tam̃ eadã¬
s catholici edomandi corporis causa ꝑꝑ animã ĩ orationibus
ampliꝰ huni̾andã. ñ qd̾ illã esse. inmundã credant. ñ solum.
a carnib uerũ aqͥbusdam etiam t̾rę fructib abstinent. uel
rit. Uos aut̃ ipsam creaturam negatis bonam. et inmundam
dicitis: qđ carnales diabolus opesẽtur feculentiore materia
mali. Ac ꝑ hoc eas tamq̃m immundiora & truculentiora dĩ ur̃i

Expanded text:
videre, qua mente aut consilio hoc adversum vos capitulum proferamus: non quod a carnibus abstineatis, nam hoc a quibusdam et primi patres nostri fecerunt, sicut commemoras; non tamen ea damsed catholici edomandi corporis causa propter animam in orationibus amplius humiliandam, non quod illa esse inmunda credant, non solum a carnibus, uerum a quibusdam etiam terrae fructibus abstinent, uel rit. uos autem ipsam creaturam negatis bonam et inmundam dicitis, quod carnes diabolus operetur faeculentiore materia mali, ac per hoc eas tamquam inmundiora et truculentiora dei uestri
Abbreviated transcription (Latin):
uit: ꝑspiciende atq intuende uacandum ÷ ueritati. Si autẽ
imponitur: suscipieada ẽ ꝓpt̃ caritatis necessitatẽ. s nec sic
om̃ino ueritatis delectatio deserenda est: ne subtrahatur
ipsa suauitas et opprunat ista necessitas. Et manifeste¬
iustificatum ẽ in sp̃u. apparuit angłis. p̃dicatum ⁊ gentibus
creditum ÷ in mundo. assumptum ⁊ in gła. N on ideo tan¬
si non om̃ia quȩ dr̃ ds̃ tamqͣm ad presens tp̃s cognoscere
idõ dr̃ qi cognosci facit. siue ab angłis siue ab hominibus.
Modus quippe iste locutionis. cũ ꝑ efficientem id q̃ effici¬
tur significatur crebro in scripturis sc̃is. inaxime cũ de
deo aliquid dr̃ qđ ei ad ꝓprietatem locutionis non cõuenire
presidens mentib nr̃is ipsa ueritas clamat Sp̃s autem

Expanded text:
ti: si autem imponitur, suscipienda est propter charitatis necessitatem: sed nec sic omni modo veritatis delectatio deserenda est, ne subtrahatur illa suavitas, et opprimat ista necessitas. CAPUTjustificatum esse in spiritu, apparuisse angelis, praedicatum in gentibus, creditum in mundo, assumptum in gloriasi non omnia, quae dicitur deus tamquam ad praesens tempus cognoscere, ideo dicitur, quia cognosci facit, siue ab angelis siue ab hominibus. modus quippe iste locutionis, cum per efficientem id quod efficitur significatur. creber est in scripturis sanctis, maxime cum de deo aliquid dicitur, quod ei ad proprietatem locutionis non conuenire praesidens mentibus nostris ipsa ueritas clamat. Iam
Abbreviated transcription (Latin):
osos. tardi cordes. fatuos. diuites. pauꝑes. medioeres. ma¬
res. femuias. infantes. pueros adolescentes. iuuenes. seni¬
ores. senes. in linguis om̃ibꝰ. in morib om̃ibꝰ. iartib
oñub in ꝓfessionib om̃ib ĩ uoluntatib & ĩ ꝯscientiarũ
differentiarum ⁊ in hominibꝰ. Qiuid ÷ enim eoꝵ unde

Expanded text:
osos, tardicordes, fatuos, divites, pauperes, mediocres, maosos, tardicordes, fatuos, divites, pauperes, mediocres, mares, feminas, infantes, pueros, adolescentes, juvenes, seniores, senes; in linguis omnibus, in moribus omnibus, in artibus omnibus, in professionibus omnibus, in voluntatum et conscientiarum differentiarum est in hominibus. Quid est enim eorum unde
Abbreviated transcription (Latin):
cuiusdã rei figurasse mysterumi uł hinc intelligi potest.
qđ cũ alio loco dicat ueram uiduam esse. desolatã sine
cacione cũ sobrietate. Iuasi uͦ possit obesse. bonȩ uiduȩ si
uł filios ñ habuerit uł hii quos habuerit ĩ bonis oꝑibus
ꝑmanere noluerunt. S qr ea quȩ dicuntur oꝑa boria
tam qͣm filii sunt uitȩ ur̃ȩ scđm qđ quęrit᷑ cuiꝰ uitȩ sit
s bion uocant. Xhȩc oꝑa bona maxime in officiis misođiȩ

Expanded text:
cujusdam rei figurasse mysterium, vel hinc intelligi potest, quod cum alio loco dicat, veram viduam esse desolatam, sine catione cum sobrietate . Quasi vero possit obesse bonae viduae, si vel filios non habuerit, vel ii quos habuerit, in bonis operibus permanere noluerint. Sed quia ea quae dicuntur opera bona, tanquam filii sunt vitae sed βίον vocant; et haec opera bona maxime in officiis misericordiae
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑm. quȩ in immensũ inodũ. rationes adiuuant iuduarũ.
euinia quoq ac uigiliȩ in qͣntum ualitudinẽ ñ ꝑturbant
oꝑando. psallendo. legendo. in lege dĩ meditando. si sumãt᷑
in delicias sp̃ales: etiã ipsa quȩ uident᷑ laboriosa uertuntur.
Nullo mͦ enim sunt honerosi labores amantiũ s etiam ipsi
delectant sicut uenantiũ. aucupantium. piscantiũ. iundemi¬
antium negociantium. ludo aliqͦ sese oblectant. Int̃ ⁊ gͦ qđe
ametur. Nam in eo qđ amat᷑. aut ñ laborat᷑. aut labor amat᷑.
Quide qͣm pudendum et dolendũ sit ut fera capiat᷑. ut cupa
et saculus impleatur. ut pila iaciatur.: et ñ delectat ut ds̃

Expanded text:
pauperum, quae in inmensum modum orationes adiuuant uiduarum. pauperum, quae in inmensum modum orationes adiuuant uiduarum. ieiunia quoque ac uigiliae, in quantum ualetudinem non perturbant, si orando, psallendo, legendo et in lege dei meditando insumantur, in delicias spiritales etiam ipsa quae uidentur laboriosa uertuntur. nullo enim modo sunt onerosi labores amantium, sed etiam ipsi delectant, sicut uenantium, aucupantium, piscantium, uindemiantium, negotiantium, ludo aliquo sese oblectantium. interest ergo quid ametur. nam in eo, quod amatur, aut non laboratur aut et labor amatur. et uide, quam pudendum et dolendum sit, si delectat labor, ut fera capiatur. ut cupa et sacculus inpleatur, ut pila iaciatur, et non delectat. ut deus
Abbreviated transcription (Latin):
nem sepe exꝑti sumus in quibdã lasciuia ꝯ pressa creuisse
auaritiã. Nam sicut in ipsis sensib corporis acutiꝰ iudiunt
qui ñ uident & tangendo multa discernunt. nec tanta in¬
uacitate tangunt qͥ ocłis utunt̾. ubi ĩtelligit᷑ ex uno additu
id: luminum repressa intentione senciendi eã se in alios sensꝰ
ꝓmptiori dinoscendi acumine exerere. tamqͣm ex altero cone¬
tur implere qd̾ negatur in altero: ita etiã sepe carnis cupi¬
ditas a concumbendi uoluptate choibita maiorib uiribus
in peccuniȩ se porrigit appecitum. P illine Muersa: huc se
impetu ardentiore ꝯuertit. In uob̃ aut̃ amor diuitiarum
simul frigescat. cũ amore nuptiarũ. Et pius usus rerum qͣs
possidetis ad spiritales delicias ꝯferatur: ut lib̾tas ur̃a magis
ferueat adiuuandis egenis. qͣm ditandis auaris. In chesaurũ
quippe celestem. ñ mittunt᷑ dona cupidorũ s elemosinȩ

Expanded text:
nem saepe experti sumus in quibusdam lasciuia compressa creuisse nem saepe experti sumus in quibusdam lasciuia compressa creuisse auaritiam. nam sicut in ipsis sensibus corporis acutius audiunt qui non uident et tangendo multa discernunt nec tanta uiuacitate tangunt, qui oculis utuntur — ubi intellegitur ex uno aditu, id est luminum repressa intentione sentiendi eam se in alios sensus promptiorem dinoscendi acumine exerere, tamquam ex altero conetur inplere, quod negatur in altero — ita etiam saepe carnalis cupiditas a concumbendi uoluptate cohibita maioribus uiribus in pecuniae se porrigit adpetitum et illinc auersa huc se inpetu ardentiore conuertit. in uobis autem amor diuitiarum simul frigescat cum amore nuptiarum, et pius usus rerum, quas possidetis, ad spiritales delicias conferatur, et liberalitas uestra magis ferueat adiuuandis egenis quam ditandis auaris. in thesaurum quippe caelestem non mittuntur dona cupidorum, sed elemosynae
Abbreviated transcription (Latin):
Anteqͣm mortale hoc induatur ĩmortalitate hoc ÷ uera &e
ꝑfecta ⁊ ꝑpetua sanitate: quȩ ñ cerrena ĩfirmitate deficiẽs
corruptibili uoluptate reficitur. s. oelesti firmitate ꝑsistens.
nalib in scã castitate p̾cedant: lectio. oratio. psalmus. boria
cogitatio. bonoꝵ oꝑm frequentatio. spes futĩ sełi. & cor sursũ
atq de his om̃ib grarum actio patͥ luminum. a qͦ sine ulla
dubitatione om̃e datum optimum et om̃e donũ ꝑfec tum
scriptura testantx descendit. Nam qͣn ꝓ delicuis nuptiarũ
quas ĩ carne uirorum hñt. aliarũ carnaliũ deliciarũ tamꝗͣ
insolatio usus assumitur: quid ego dicam quȩ seq̃ntur mala.
cũ breuiter apłs dixerit uiuentẽ mortuã e̾e̾. uiduam quȩ
in deliciis uiuit: Absit gͦ a uob̃. ut diuiciarũ cupiditate
capiamini ꝓcupiditate nuptiarũ. & in cordib ur̃is nũmꝰ
uiroꝵ amori succedat. Intuentes enĩ hominum ꝯuersatio¬

Expanded text:
antequam mortale hoc induatur inmortalitate, hoc est uera et antequam mortale hoc induatur inmortalitate, hoc est uera et perfecta et perpetua sanitate, quae non terrena infirmitate deficiens corruptnalibus in sancta castitate succedant: lectio, oratio, psalmus, bona cogitatio, bonorum operum frequentatio, spes futuri saeculi et cor sursum, atque de his omnibus gratiarum actio patri luminum, a quo sine ulla dubitatione omne datum optimum et omne donum perfectum scriptura teste descendit. nam quando pro deliciis nuptarum, quas in carne uirorum habent, aliarum carnalium deliciarum tamquam in solacio usus adsumitur, quid ego dicam, quae sequantur mala, cum breuiter apostolus dixerit uiuentem mortuam esse uiduam, quae in deliciis uiuit? absit autem a uobis, ut diuitiarum cupiditate capiamini pro cupiditate nuptiarum et in cordibus uestris nummus uiri amori succedat. intuentes enim hominum conuersatio
Abbreviated transcription (Latin):
per ora. t̾ dum enĩ ueras futĩ scłi diuitias habes. uͥ nulla dãna
fluas. ut ꝑsistas in oracionib nocte ac die. desolatam te esse
memnieris. Hon enĩ apłs qualicumq uiduȩ tͥbuit hoc munꝰ.
tit in oracionib nocte ac die. & d uͦ sequit᷑ uigilantissime ca
ue. Iuȩ aut̃ in delicus agit. uiuens mortua ẽ. agit enĩ homo
ĩ his quȩ dilig̃. quȩ ꝓ magno appetit quib beatum eẽ. credit.
Iua ꝓpt̾ qđ scͥptura dix̃ de diuitũs diuitiȩ si affluant ñ appo¬
natis cor. Hoc etiam de delicus tͥ dico. delitiȩ si affluant non
apponas cor. Non ideo te magnipendas qđ non desunt. qͣ
aiffatim suppetunt. qđ ułut ex fonte. largissimo t̾renȩ feli¬
citatis fluunt om̃ino hȩc inte despice atq contempne .e
nec in his quicqͣm reqͥras pret̃ integ̃m corporis ualitudiuẽ.
Hec enĩ ꝯtempnenda non est: ꝓpt̾ necessarios usus uite huius.

Expanded text:
per ora; nondum enim ueras futuri saeculi diuitias habes, ubi nulla damna per ora; nondum enim ueras futuri saeculi diuitias habes, ubi nulla damna fluas, ut persistas in orationibus nocte ac die, desolatam te esse memineris. non enim apostolus qualicumque uiduae tribuit hoc munus, tit in orationibus nocte et die. ve, Quae autem in deliciis agit, vivens mortua est : agit enim homo in iis quae diligit, quae pro magno appetit, quibus beatum se esse credit. Quapropter quod Scriptura dixit de divitiis, Divitiae si affluant, ne apponatis cor , hoc etiam de deliciis tibi dico: Deliciae si affluant, ne apponas cor. Non ideo te magnipendas, quod non desunt, quod affatim suppetunt, qucitatis fluunt. omnino haec in te despice atque contemne, ne in his quicquam requiras praeter integram corporis ualitudinem. haec enim contemnenda non est propter necessarios usus uitae huius,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ: quia ñ discedebat de templo ieuiniis et obsecrationib ser¬
uiens nocte ac die. Nec aliunde apłs qd̾ supͣ cõmemoraui: quȩ¬
aut̃ uere uidua ẽ. inqͥt et desolata. sꝑauit in dm̃. & ꝑsistit ĩ
oracionib noc te ac die. Et dñs cũ semꝑ ad orandum & non
deficiendum nos ditaretur: uiduã ꝯmemorauit. Iuȩ licet iniquũ
uacare oracionibus: satis hinc intelligi potest. qd̾ om̃ib ad susci¬
piendum orandi studium. de uidius ꝓpositum ẽ. exortacioĩs
eremplũ. Quid aut̃ in hoc oꝑis gn̾e in uidius electum ẽ. nͥ
desticutio & desolatio: qua ꝑꝑsi se om̃is anima ĩtelligat ĩ hoc
scło desticutam atq desolatã qͣmdu ꝑegrinat᷑ a dño: ꝓfecto
quandã iuduitatẽ suã dõ defensori assidua et impensissima
precatione. ꝯendat. Ora gͦ ut uidua xp̃i non dum hñs eius
ꝯspectum cuiꝰ p̃caris auxilium. Et licet sis ditissima: sicut pau¬

Expanded text:
sit, quia non discedebat de templo ieiuniis s et obsecrationibus sersit, quia non discedebat de templo ieiuniis s et obsecrationibus seruiens nocte ac die. nec aliunde apostolus, quod eautem uere uidua est, inquit, et desolata, sperauit in domino et persistit in orationibus nocte ac die. et dominus cum semper orandum et non deficiendum nos hortaretur, uiduam commemorauit, quae licet iniquum uacare orationibus, satis hinc intellegi potest, quod omnibus ad suscipiendum orandi studium de uiduis propositum est exhortationis exemplum. Quid autem in hoc operis genere in uiduis electum est nisi destisaeculo destitutam atque desolatam, quam diu peregrinatur a domino, profecto quandam uiduitatem suam deo defensori assidua et inpensissima precatione commendat. ora ergo ut uidua Christi nondum habens eius conspectum, cuius precaris auxilium, et, licet sis ditissima, sicut pau
Abbreviated transcription (Latin):
presto ẽ illi. Concerta ĩ oratione uincere ħ scłm. ora inspe.
ora fidelit̾ et amant̾. ora instant̾ atq pacient̃. ora sicut ui¬
dua xp̃i. Quamuis enĩ ad om̃ia memb᷑ eius ħ ẽ. ad om̃s qui
in eũ credunt et eiꝰ corpori sociant᷑ sicut docuit orare ꝑti¬
neat: specialit̾ tam̃ diligent̾ cura orationum. inscriptura
eiꝰ uidius inuenitur inuincta. Nã duȩ ferunt annȩ honora¬
biliter nominatȩ una ꝯuigata quȩ scm samubelem peꝑit.
alia udua quȩ sc̃m scõrum cum adhuc infans esset agnoũ.
rauit et ꝯiugata ĩ dolore animi & afflictione cordisq filios
ñ habebat. Tunc ipsum samuhelem impetͣuit et acceptũ deo
reddidit: quia cũ posceret uouit. S oratio eiꝰ quomͦ ad ora¬
et fructu carere nuptiarũ cum sola excusat nuptias ꝓerean¬
dorum causa filiorũ. De illa uͦ anna uidua uide qͥd scͥptum

Expanded text:
me longum fuit, concerta in oratione uincere hoc saeculum; ora in spe, me longum fuit, concerta in oratione uincere hoc saeculum; ora in spe, ora fideliter et amanter, ora instanter atque patienter, ora sicut uidua Christi. quamuis enim ad omnia membra eius, hoc est ad omnes, qui in eum credunt et eius corpori sociantur, sicut docuit, orare pertineat, specialiter tamen diligentior cura orationum in scriptura eius uiduis inuenitur iniuncta. nam duae fuerunt Annae honorabiliter nominatae, una coniugata, quae sanctum Samuhelem peperit, alia uidua, quae sanctum sanctorum, cum adhuc infans esset, agnouit. orauit et coniugata in dolore animi et afflictione cordis, quia filios non habebat; tunc ipsum Samuhelem impetrauit et acceptum deo reddidit, quia, cum posceret, uouit. sed oratio eius quo modo ad oraet fructum carere nuptiarum, cum sola excuset nuptias procreandorum causa filiorum. de illa uero Anna uidua uide quid scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
de istis uidius q̃s om̃s dicimus in ȩccłia. dixerat aut̃ quȩ in deli¬
cũs uiuit. uiuens mortua est: et ñ illam numerauit inter iu¬
duas. Describens aut̃ uiduas et scãs. quid ait. Luȩ autẽ uere
iudua ẽ. et desolata sꝑauit in dm̃n. et ꝑsistit in precib & obse¬
eracionib nocte ac die: ibi subiecit. Iuȩ aut̃ in deliciis agit.
uiuens mortuia ẽ. Unde gͦ uidua : quia ñ ht̃ auxilium aliunde
nisi solius di. Iile quȩ hñt iuros qͣsi suꝑbiunt de auxilio uiro¬
rum. deserte uidentur uiduȩ: & robustius est. auxilium earũ.
S̾ tota ȩccłia una uidua ẽ. siue ĩ uiris. siue ĩ feminis. siue ĩ ꝯuiga¬
tis. siue in maritatis feminis. siue ĩ adolescentib siue insenib
siue in uirginibus: om̃is eccłia una iudua ẽ. deserta i ħ scło.
si sentit illud. si nouit uduitatem suam. tunc enĩ auxilium

Expanded text:
de istis viduis quas omnes dicimus in Ecclesia. Dixerat autem, «Quae in delide istis viduis quas omnes dicimus in Ecclesia. Dixerat autem, «Quae in deliciis agit; vivens mortua est;» et non illam numeravit inter viduas. Describens autem viduas sanctas, quid ait? «Quae autem vere vidua est et desolata, speravit in Dominum,» ac die.» Ibi subjecit, «Quae autem in deliciis agit, vivens mortua est» . Unde ergo vidua est? Quia non habet auxilium aliunde, nisi solius Dei. Illae quae habent viros, quasi superbiunt de auxilio virorum: desertae videntur viduae, et robustius est auxilium earum. Ergo tota Ecclesia una vidua est, sive in viris, sive in feminis, sive in conjugatis, sive in maritatis feminis, sive in adolescentibus, sive in senibus, sive in virginibus: omnis Ecclesia una vidua est, deserta in hoc saeculo, si sentit illud, si novit viduitatem suam; tunc enim auxilium
Abbreviated transcription (Latin):
sulã dõ. Quał erat illa docente te magistro intimo. inscola
pectoris. Deniq etuim uirum suum iã in extrema uita tꝑali
eiꝰ lucrata ÷ tͥ: nec fideli iam in eo planxit. qđ in non dum
fideli tolerauerat. Erat etiam serua seruorũ tuorũ. Quisquis
eorum nouerat eam: multum in ea laudabat & honerabat
et diligelut te: quia senciebat presentiã tuam ĩ corde eus
sc̃ę ꝯuersationis fructib testib fuerat enĩ unius uiri uxor
Autuam uicem parentib reddid̾at. Domum suam piȩ tc̃ tiue¬
rat. in oꝑib bonis testimonium habebas. csutrierat filios. toci¬
ens eos parturiens quocies a te deuiare cernebat. Postremo nob̾
dñc om̃ib quia ex mimere tuo sinis loqui seruis tius qͥ ante
dormicionem eius in te etiam ꝯsociati uiuebamis. ꝑrecepta
gr̃a baptismi tui ita curam gessit qͣsi om̃s genuisset: ita serui¬
et desolata sꝑauit in dm̃. et instat obsecrationib & oracionibꝰ
Iuȩ aut̃ uere uidua ÷ et desolata: sꝑauit in dm̃. Aiebat autem

Expanded text:
s illa erat docente te magistro intimo in schola pectoris. Denique etiam uirum suum iam in extrema uita temporali eius lucrata est tibi nec in eo iam fideli planxit, quod in nondum fideli tolerauerat. erat etiam serua seruorum tuorum. quisquis eorum nouerat eam, multum in ea laudabat et honorabat et diligebat te, quia sentiebat praesentiam tuam in corde eius sanctae conuersationis fructibus testibus. fuerat enim unius uiri umutuam vicem parentibus reddiderat, domum suam pie tractaverat, in operibus bonis testimonium habebat. Nutrierat filios, toties eos parturiens, quoties abs te deviare cernebat. Postremo nobis, Domine, omnibus, quia ex munere tuo sinis loqui servis tuis, qui ante dormitionem ejus in te jam consociati vivebamus percepta gratia Baptismi tui, ita curam gessit, quasi omnes genuisset, ita serviet desolata, sperauit in deum et instat obsecrationibus et orationibus «Quae autem vere vidua est et desolata, speravit» «in Dominum.» Agebat autem
Abbreviated transcription (Latin):
ut uoluntatem quȩ aꝓposito cecidit appareat ẽẽ. dãnatã
siue sub seqͣntur: siue desint. ¶ouete & reddite dño¬
do nr̃o. Quis qđ uouere uoluerit uoueat. illud attendat
et qđ uouerit reddat. Unusqͥsq dõ qđ uouet. si respicit
recrorsum: malun est. Nescio quȩ castimonialis nub̃e uolu¬
it. Quid uoluit: Qđ & uirgo quelibet. Ed uoluit: q̃đ et
mat̃ ipsius. Aliqͥd male uoluit: male plane. Iuare: qr iã
uouerat dño dõ suo d enim dix̃ de talib apłs paulus
cũ dicat uiduas adolescentulas nube si uelint: s tñ ait
quodã loco. Beatior autem erit sisic ꝑmanserit scđm meũ
ꝯsilium. Ostendit beatiorem sisic ꝑmanserit: ñ tñ dãnan¬
dam si nube uoluerit. Quid aut̃ ait de qͥb dam quȩ uoue¬
runt et ñ reddidit: Habentes inquit dãnationem. qr

Expanded text:
ut uoluntatem, quae a proposito cecidit, appareat esse damnatam, ut uoluntatem, quae a proposito cecidit, appareat esse damnatam, siue subsequanturDeo nostro. Quisque quod vovere voluerit voveat: illud attendat, ut quod voverit reddat. Unusquisque Deo quod vovet, si respicit retrorsum, malum est. Nescio quae castimonialis nubere voluit: quid voluit? Quod et virgo quaelibet. Quid voluit? Quod et mater ipsius. Aliquid mali voluit? Mali plane. Quare? Quia jam voverat Domino Deo suo. Quid enim dixit de talibus apostolus Paulus? Cum dicat viduas adolescentulas nubere si velint , sed tamen ait quodam loco: Beatior autem erit, si sic permanserit secundum meum consilium . Ostendit beatiorem, si sic permanserit; non tamen damnandam, si nubere voluerit. Quid autem ait de quibusdam quae voverunt, et non reddiderunt? Habentes, inquit, damnationem,
Abbreviated transcription (Latin):
neris amplioris expetitur. Iua expecita et eltcta & uoto
deuoto oblata.iam ñ solum capessere nuptias s etiã si non
nubatur nubere uelle dampnabile est. Nam ut hoc demõs¬
trarae apłs. non ait cum indelicuis egerint in xp̃o nubunt:
s nub̃e. uolunt. Hñts inquit dãpnationem. qm̃ primam
fidem irritam fecerut᷑. Et si ñ nubendo: tantum uolendo.
Non quia ipse nuptiȩ ułut malum dãpnande uidicantur:
s daninatur prepositi fraus. dãnatur fracta uoti fides. dam¬
natur ñ susceptio abono inferiore: s riuna ex bono suꝑiore.
Postremo dãnantur tales ñ qr ꝯuigalem fidem posteriꝰ in¬
uenerunt: s quia ꝯtinentię p̾mam fidem irritã fecerut.
Qđ ut breuit̃ insinuaret apłs: noluit eas dic̾e hab̾e damna¬
cionẽ. qr post amplioreᷤm sc̃itatis ꝓpositum nubunt. Non
S cum dixiss nub̾e uolunt ꝯtinuo addidit. hm̃ts dãnatio¬
nem. X dixit quare: quia priorem fidãm irritã fecerut.

Expanded text:
neris amplioris expetitur: qua expetita et electa et uoti debito oblata iam non solum capessere nuptias, sed etiamsi non nubatur, nubere uelle damnabile est. nam ut hoc demonstraret apostolus. non ait: cum in deliciis egerint in Christo, nubunt, sed, nubere uolunt habentes. inquit, damnationem, quoniam primam fidem inritam fecerunt etsi non nubendo, tantum uolendo: non quia ipsae nuptiae uel talium damnandae indicantur, sed damnatur propositi fraus, damnatur fracta uoti fides, damnatur non susceptio a bono inferiore, sed ruina ex bono superiore; postremo damnantur tales, non quia coniugalem fidem posterius inierunt, sed quia continentiae primam fidem inritam fecerunt. quod ut breuiter insinuaret apostolus. noluit eas dicere habere damnationem, quae post amplioris sanctitatis propositum nubunt — non cum dixisset: nubere uolunt, continuo addidit: habentes damnationem, et dixit quare: quoniam priorem fidem inritam fecerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
de tanto mediatoris sacramento aꝓficientib uidĩ & dici potest.
aut cantum uidi si dici ñ potest. Ego inquit dñs ero illis¬
in dm̃ et seruus m̃s daiud pͥnceps ĩ medio eoꝵ. Iuare ĩ medio eoꝵ:
quia uerbũ caro factum ÷ et habitauit in nob̾. Princeps ĩ medio
eor. inde et mediator dĩ & hominũ. qr ds̃ cum patre. quia
manitate ñ ÷ mediatrix. Humanitas sine diuinitate non ⁊ me¬
diatrix. s int̾ diuinitatem solam & humanitatẽ solam medi¬
atrix ẽ humana diumitas. et diuina humanitas xp̃i.I esti

Expanded text:
de tanto Mediatoris sacramento a proficientibus videri et dici potest, de tanto Mediatoris sacramento a proficientibus videri et dici potest, aut tantum videri, etiamsi dici non potest. CAPUT dio eorum. Quare in medio eorum? Quia Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Princeps in medio eorum. Inde et mediator Dei et hominum; quia Deus cum Patre, quia manitate non est mediatrix, humanitas sine divinitate non est mediatrix; sed inter divinitatem solam et humanitatem solam, mediatrix est humana divinitas et divina humanitas Christi.
Abbreviated transcription (Latin):
militatem xͥ et ꝑ reuelaciones anteqͣm fierae. et ꝑ euangłium
postea qͣm facta ẽ. credendo dilexer̃. diligendo imitati surit.
Nam neq ꝑ ipsum lib̾aremur unũ mediatorẽ dĩ &e hominũ
hominem xp̃m iłmm nisi ess et ds. S cũ factus erat adam homo
scilicet rectus mediatore ñ opus erat. Cum uͦ genus humanum
peccata longe separauerunt a deo. ꝑ mediatorem qͥ solus sitie
peccato natus ẽ. uixit. occisus ẽ. reconciliari nos oportebat dõ
usq ad carnis resurrectionẽ in uitam et̾̃nam. ut & humana su-¬
perbia ꝑhumilitatem dĩ argueretur ac sanaretur. & demonstra
tumaci homini preb̾etur et unigenito suscipiente formam
serui quȩ nichil ante meruerat fons gr̃ę pandetur. et carnis
resurrectio redemptis ꝓmissa. in ipso redemptore p̃monstret᷑.
et ꝑ eandem natãm qͣm se decepisse letabat᷑ diabolus iunc̾etur
nec tam̃ homo głaretur. ne itm suꝑbia nasceretur. & siquid aliud

Expanded text:
i, et per revelationem antequam fieret, et per Evangelium posteaquam facta est, credendo dilexerunt, diligendo imitati sunt.Nam neque per ipsum liberaremur unum Mediatorem Dei et hominum hominem Jesum Christum , nisi esset et Deus. Sed cum factus est Adam, homo scilicet rectus, mediatore non opus erat. Cum vero genus humanum peccata longe separaverunt a Deo, per Mediatorem, qui solus sine peccato natus est, vixit, occisus est, reconciliari nos oportebat Deo usque ad carnis resurrectionem in vitam aeternam: ut humana superbia per humilitatem Dei argueretur ac sanaretur, et demonstratumaci homini praeberetur; et Unigenito suscipiente formam servi, quae nihil ante meruerat, fons gratiae panderetur; et carnis etiam resurrectio redemptis promissa in ipso Redemptore praemonstraretur; et per eamdem naturam quam se decepisse laetabatur, diabolus vinceretur; nec tamen homo gloriaretur, ne iterum superbia nasceretur: et si quid aliud
Abbreviated transcription (Latin):
quisqͣs nr̃m in cet̾is membͥs. ł exaltat᷑ ab om̃ib pͣuis cupidita¬
tib quȩ sunt porte mortis qr ꝑ illas itur ad mortẽ. Mors
autem ⁊ etiam ipsa leticia ĩ ꝑfruendo: cum quisq ad ipiscit᷑
qd ꝑ dite ꝯcupuut. Radix ẽ om̃ium maloꝵ cupiditas. Et
ꝑꝑ ea porta mortis est: quia mortua ⁊ uidua quȩ ĩ delicuis
uiuit. ad qͣs delicias ꝑ cupiditates camꝗͣ ꝑ portas mortis
ꝑuenitur. Ita quȩ in peccatis ÷ mors appellari ĩscripturis
solet: sicut apłs dicit mortuã ẽẽ. uiduam quȩ ĩ delicus uiuit.
Et mortui nomine ipsum peccatum significari legimꝰ ubi dic¬
tum ÷ qͥ baptiratur amortuo et iterũ tangit illum. qͥd ꝓficit
in lauachro suo: Sic et qͥ ieuinat suꝑ peccata sua. et iterũ
ambulans hec eadem facit. Propeccato enĩ mortuũ posuit.
abstinentiam uͦ ieuiniumq apeccato tamqͣm baptisinum.
hoc est. mundacionem a mortuo. Icerum aut̃ redire ad
peccatum. tamqͣm it̾m tang̾e mortuum. Siquis autem¬

Expanded text:
membris; et exaltatur ab omnibus pravis cupiditatibus, quae sunt portae mortis, quia per illas itur in mortem. Mors autem est jam ipsa laetitia in perfruendo, cum quisque adipiscitur quod perdite concupivit: radix est enim omnium malorum cupiditas ; et propterea porta mortis est, quia mortua est vidua quae in deliciis vivit : ad quas delicias per cupiditates tanquam per portas mortisum. Nam vita quae in peccatis est, mors appellari in Scripturis solet, sicut Apostolus dicit mortuam esse viduam quae in deliciis vivit : et mortui nomine peccatum ipsum significari legimus, ubi dictum est, Qui baptizatur a mortuo, et iterum tangit illum, quid proficit in lavacro suo? Sic et qui jejunat super peccata sua, et iterum ambulans haec eadem facit . Pro peccato enim mortuum posuit, abstinentiam vero jejuniumque a peccato, tanquam baptismum, hoc est mundationem a mortuo: iterum autem redire ad peccatum, tanquam iterum tangere mortuum. Quare
Abbreviated transcription (Latin):
intͣuit ĩ mundum. Et paulo post aꝑtius. Insimilitudi¬
nem inquit p̃uaricationis ade. Nos aut̃ seductus ĩtelli¬
gi uoluit. qui id qđ faciunt ñ putant e̾e̾ peccatum.
Ille aut̃ sciuit. Alioquin quomͦ uerum erit. adam non
÷seductus: s ĩ exꝑtus diuinȩ seueritatis. ieo falli potu¬
t̃. ut ueniale creder& esse. ꝯmissum. Ac ꝑ hoc in eo.
quidem qͦ mulier seducta ÷ ñ est ille seductus: sed
eum fefellit quomͦ fuerat uidicandũ qđ erat dictu¬
rus. Mulier qͣm dedisti mecũ ipsa mͥ dedit & mãduca¬
ui Quid gͦ pluribus : & si credendo ñ sunt ambo decep¬
ti: peccando tam̃ ambo sunt capti. et diaboli laqueis

Expanded text:
um: et paulo post apertius, In similitudine, inquit, praevaricationis Adae . Eos autem seductos intelligi voluit, qui id quod faciunt, non putant esse peccatum: ille autem scivit. Alioquin quomodo verum erit, Adam non est seductus? Sed inexpertus divinae severitatis in eo falli potuit, ut veniale crederet esse commissum. Ac per hoc in eo quidem quo mulier seducta est, non est ille seductus, sed eum fefellit, quomodo fuerat judicandum quod erat dicturus, Mulier quam dedisti mecum, ipsa mihi dedit, et manducavi . Quid ergo pluribus? Etsi credendo non sunt ambo decepti, peccando tamen ambo sunt capti, et diaboli laqueis
Abbreviated transcription (Latin):
tis qr iniciati estis. qr esse ibi cȩpistis. Si manseritis hoc ⁊ ĩ fide
quȩ in uob̾ credentib esse cępit. quo ꝑuenietis : uide quale
mitium qͦ ꝑducit. Amasti fundam̃tum. culmen attende. Uere¬
discipłi mĩ eritis. & quid nob̾ prodest: et cognoscetis ueritatẽ.
iud ꝓmittit credentib fr̃s: et cognoscetis ueritatem. Qiuid enĩ:
ñ illam cognouerant qͣn dñs loquebatur: si ñ cognouerunt
quomͦ credid̾unt : ñ qr cognouer̃ credid̾unt. s ut cognose̾ent
credidunt. Credimus enĩ ut cognoscamus. non cognoscimꝰ
ut credamꝰ. Qđ enim cognituri sumus. nec ocłs uidit. nec au¬
ris audiuit. nec ĩ cor hominis ascendit. Quid ÷ enim fides. nͥ

Expanded text:
tis, quia initiati estis, quia et ibi esse coepistis. Si manseritis, hoc est in fide quae in vobis esse credentibus coepit; quo pervenietis? Vide quale initium, quo perducit. Amasti fundamentum, culmen attende, ediscipuli mei eritis. Et quid nobis prodest? Et cognoscetis veritatem. 9. Quid promittit credentibus, fratres? Et cognoscetis veritatem. Quid enim? non illam cognoverant, quando Dominus loquebatur? si non cogquomodo crediderunt? Non quia cognoverunt crediderunt, sed ut cognoscerent crediderunt. Credimus enim ut cognoscamus, non cognoscimus ut credamus. Quod enim cognituri sumus, nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit . Quid est enim fides, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
et eitente sunt manus eiꝰ pro nob̾. Ideo extente sunt manꝰ eiꝰ ĩeruce
ut manus nr̃ȩ extendantur in bona oꝑa. qr crux ipsuis miscđiã
deo se ipsum. et ꝑ illud sacrificum deleta sunt om̃ia peccata
nr̃a. Leuemus et nos manus nr̃as ad dm̃ in prece. & ñ ꝯfundan¬
tur manus nr̃ȩ leuate ad dm̃. ut exerceant᷑ in bonis oꝑibus:
Quid enim facit qui leuat manus: unde p̾ceptiumn ÷ ut le¬
uatis manib oremus ad dm̃ : apłs enim dicit. Leuantes puras
manus sine ira &e disceptatione. Ut cum leuas manus ad dm̃.
ueniant tͥ in mentem oꝑa tua. Ie enim manus iste leuant᷑
ut impetres qđ uis: ipsas manus cogita in bonis oꝑib exer¬
cere. ne erubescant leuari ad dm̃. Mulier insilentio discat¬

Expanded text:
et extensae sunt manus ejus pro nobis. Ideo extensae sunt manus ejus in cruce, ut manus nostrae extendantur in bona opera; quia crux ipsius misericordiam ium Deo seipsum, et per illud sacrificium deleta sunt omnia peccata nostra. Levemus et nos manus nostras ad Deum in prece; et non confundentur manus nostrae levatae ad Deum, si exerceantur in bonis operibus. Quid enim facit qui levat manus? Unde praeceptum est ut levatis manibus oremus ad Deum? Apostolus enim dicit: Levantes puras manus, sine ira et disceptatione . Ut cum levas manus ad Deum, veniant tibi in mentem opera tua. Quia enim manus istae levantur ut impetres quod vis, ipsas manus cogitas in bonis operibus exercere, ne erubescant levari ad Deum. In nomine tuo leva
Abbreviated transcription (Latin):
mediator dĩ et hominum homo xp̃cił̾is. Mediator enĩ int̾
dm̃ et dm̃ esse ñ poss qr unus est ds̃. Alediator aut̃ unus ñ est
qr int̾ aliquos medius est. Angłi porro qͥ ñ lapsi sunt. a cõspectu
dĩ. mediatore ñ opus hñt ꝑ quem reconcilientur. Item angłi qͥ
nullo suadente spontanẽa p̾uaricatione sic lapsi sunt ꝑ mediato¬
rem ñ reconciliant᷑. Restat gͦ ut qͥ mediatore suꝑbo diabolo
suꝑbiam ꝑsuadente deiectus est. mediatore humili xp̃o humili¬
tatem ꝑsuadente erigatur. Nam si filius dĩ in naturali eqͣlitate
patͥs manere uellet nec se exinaniret formam serui accipiens.
ñ ess mediator dĩ et hominum. quia ipsa tͥnitas unus ⁊ s. ea¬
dem in trib patre & filio et sp̃u scõ. ditatis et̃nitatę.⁊ eqͣlitate
constante. Sic itaq unicus dĩ filius mediator dĩ & hominum

Expanded text:
. Mediator ergo inter Deum et Deum esse non posset, quia unus est Deus: mediator autem unius non est, quia inter aliquos medius est. Angeli porro, qui non lapsi sunt a conspectu Dei, mediatore non opus habent, per quem reconcilientur. Item angeli qui nullo suadente spontanea praevaricatione sic lapsi sunt, per mediatorem non reconciliantur. Restat ergo ut qui mediatore superbo diabolo superbiam persuadente dejectus est, mediatore humili Christo humilitatem persuadente erigatur. Nam si Filius Dei in naturali aequalitate Patris manere vellet, nec se exinaniret, formam servi accipiens ; non esset mediator Dei et hominum: quia ipsa Trinitas unus Deus est, eadem in tribus, Patre et Filio et Spiritu sancto, deitatis aeternitate et aequalitate constante. Sic itaque unicus Filius Dei, mediator Dei et hominum
Abbreviated transcription (Latin):
in uirum.s esse insilentio. Quod dic tum⁊ & ad uirum
tuum ꝯuersio tua. et ipse tui dñabitur. uidendum ⁊ quem
ad modum possit accipi. Neq enim et ante peccatũ alit̃ fac¬
ad eum ipsa seruiendo ꝯuerteret᷑. S recte accipi potest
hanc seruitutem significatam quȩ cuiꝰdam conditionis est.
potius qͣm dilectionis. ut etiam ipsa tał seruitus qͣ hõies
hominib postea serui ẽẽ. ceꝑunt. de pęna peccati reꝑiatur

Expanded text:
 usque ad in silentio. Quod dictum est, et ad virum tuum conversio tua, et ipse tui dadmodum proprie possit accipi. neqad eum ipsa serviendo converteretur; sed recte accipi potest hanc servitutem significatam quae cujusdam conditipotius quam dilectionis, ut etiam ipsa talis seruitus, qua homines hominibus postea serui esse coeperunt, de poena peccati reperiatur
Abbreviated transcription (Latin):
ad dm̃. utinam nob̾ ess arbitet. S quid p̃uidebat quid pete¬
bat : multi inquit dñs iusti et ꝓpħ e uoluer̃ uid̾e quȩ uid̾tis.
et ñ uderunt. arbit̾um desidabat. Iuid ÷ arbiter: Medius
ad componendam causam. Nonne mimici eramus dĩ. & malã
causam habebamus aduersus dm̃ : qͥs fiuret istam causam
mediator. qr equał patri ds. dicit alio loco. Mediator autẽ
inius ñ ẽ. ds aut̃ unus est. Int̾ duos mediator. Gͦ xp̃s media¬
tor int̾ homines et dm̃. non qr ds̃. s qr homo. ñ qr ds̃ equał¬

Expanded text:
 Deo: Utinam esset nobis arbiter! Sed quid praevidebat? quid optabat? «Multi,» inquit Dominus, «justi et prophetae voluerunt videre quae videtis, et non viderunt» . Arbitrum desiderabat. Quid est arbiter? Medius ad componendam causam. Nonne inimici eramus Dei, et malam causam habebamus adversus Deum? Quis finiret causam istam mediator; quia aequalis Patri Deus. Dicit alio loco: «Mediator autem unius non est; Deus autem unus est» . Inter duos mediator: ergo Christus mediator inter hominem et Deum. Non quia Deus, sed quia homo: nam quia Deus, aequa
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Et hic erat. et uenit. Hic erat ꝑ diumã maiestatem. uenit
ideo p̃dicans aduentum eiꝰ dixit humanꝰ sermo. Nͣ lib̾aretur
humanum genus. nͥ sermo dĩ dignaretur eẽ. humanus. Nam
et ille homo dr̃ humanus. qͥ se exhibet hominem. & maxiie
qui hospicio suscepit hominem. Si gͦ humanus dr̃ qͥ ĩ domo
sua suscepit hominem. qͣm humanus ÷ qͥ in se ipso suscepto ho

Expanded text:
a ergo venit ideo praedicans adventum ejus dixit, Humanus sermo. Non liberaretur humanum genus, nisi sermo Dei dignaretur esse humanus. Nam et homo ille dicitur humanus, qui se exhibet hominem, et maxime qui hospitio suscipit hominem. Si ergo humanus dicitur qui in domo sua suscipit hominem,
Abbreviated transcription (Latin):
nituntur xp̃m ñ negauit. quia int̾rogatus ab ancilla ho¬
minem se nescire respondit. sicut alii euangłiste cõtestãt᷑
expressius : qͣsi uͦ qͥ hominem xp̃m negat. ñ xp̃m negat.¬

Expanded text:
nituntur , Christum non negavit, quia interrogatus ab ancilla honituntur , Christum non negavit, quia interrogatus ab ancilla hominem se nescire respondit, sicut alii evangelistae contestantur expressius? Quasi vero qui hominem Christum negat, n
Abbreviated transcription (Latin):
ñ peꝑcisti. s pro nob̾ impus tͣclidisti eum. Iuomͦ nos ama¬
sti. ꝓ quib ille ñ rapiã arbitratus ee̾.equał tibi. factꝰ:
subditus usq ad mortem crucis. unus ille ĩ mortius lib̾.
potestatem habens ponendi animam potestatẽ hñs iterum¬
qr iuctima. Pro nob̾ tͥ sacerdos & sacrificium. ꝓ ideo sac̾dos
qr sacrificium. faciens tͥ nos de seruis filios. de te nascendo:
etiam miseri sint necesse ÷ querendus ẽ. medius qͥ non solũ
homo uerum etiam ds̃ sit. ut homines exmortali miseria
ꝑmanere mortalem. Alortał qͥppe factus : ñ infirmata
uerbi diumitate. s carnis infirmitate suscepta. N autem
ꝑmansit in ipsa carne mortał qͣm resuscitauit a mortius.
Iñi ipse ẽ. fructus medicionis eiꝰ. ut nec ipsi ꝓpt̾ qͦs lib̾andos¬
mediator effectus ÷ in ꝑpetuum ĩ carnis morte remanerẽt.
Proide mediatorem int̾ nos et dm̃ & mortalitatẽ habere
oportiut transeuntem. & beatitudinem ꝑmanentem ut

Expanded text:
 impiis tradidisti eum! Quomodo amasti nos, pro quibus ille non rapinam arbitratus esse aequalis tibi, factus est subditus usque ad mortem crucis! unus ille in mortuis liber, potestatem habens ponendi animam suam, et poteictima, pro nobis tibi sacerdos et sacrificium, et ideo sacerdos, quia sacrificium, faciens tibi nos de seruis filios de te nascendo, tihomo uerum etiam deus sit, ut homines ex mortali miseria permanere mortalem. mortalis quippe factus est non infirmata uerbi diuinitate, sed carnis infirmitate suscepta. non autem permansit in ipsa carne mortalis, quam resuscitauit a mortuis, quoniam ipse est fructus mediationis eius, ut nec ipsi propter quos libmediator effectus est in perpetua vel carnis morte remanerent. Proinde mediatorem inter nos et Deum, et mortalitatem habere oportuit transeuntem et beatitudinem permanentem, ut
Abbreviated transcription (Latin):
tatem dñi sui facere. s tunc eam iuincet si & pistrinum con¬
tempnens effugerit Qđ nullo mͦ fieri pͭ sub dĩ potestate:¬
Quia gͦ nos qͥ salui futuri sut nescientes. om̃s quib p̃dica eͦ¬
nius hanc pacem saluos fieri uelle ds iubet. & ipse hoc in
nob oꝑatur diffundendo istã caritatem ĩ cordib nr̃is ꝑ spͣm¬

Expanded text:
tatem domini sui facere, sed tunc eam uincet, si et pistrinum contatem domini sui facere, sed tunc eam uincet, si et pistrinum contemnens effugerit, quod nullo modo fieri potest sub dei potestateQuia ergo nos qui salvi futuri sint nescientes, omnes quibus pramus hanc pacem salvos fieri velle Deus jubet, et ipse in hoc operatur, diffundendo istam charitatem in cordibus nos