comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
buti. ut in ea domo popłi
oblationes dño offerantur.
& sacrificia inea dñi sacer¬
dotes consecrent. seu illa
quȩ ducum incalicitum age¬
re nonerat. post consecratio¬
nem hodierne dieiliatum fi¬
eret. & quȩ antea nulli inca
licitum erat ꝑagi. omibus
sacerdotibus licitum foret
inposteris sacerdotalit̃ frui.
O totis iisibus amplecten¬
da& amandadies. uenera¬
bilit̃q ab om̃ib olenda. in
qua altaria hiuusdi templi
diuinisunctionib sunt de¬
libuta. & sc̃i chrismatis unc¬
tione ab ep̃o uenerabilĩt in¬
uncta. atq diuinis p̃cibus
consecrata. ut suꝑ easacerdo¬
tes fuiuris temporibus hosti¬
as unmolarent. corpusq
dñi suꝑ ealicent̃ atq sacerdo.¬
talit̃ diuinis p̃cib confice¬
rent. siue que in eis nec con¬
tingere ante consecrationẽ
corꝵ faserat. post consecrati¬
onem iustum fieret. quati¬
nus sacra unctio & lieita corpo¬
ris & sanguinis dm̃ nt̃i iħu
xp̃iꝑceptio. nobis ad p̃sentẽ
& ꝑpetuam salutem ꝓficer&

Expanded text:
buti, ut in demum populi oblationes Domino offerantur, et sacrificia in ea Domini sacerdotes consecrent, et illa quae dudum in ea licitum agere non erat, post consecrationem hodiernae diei licitum fieret; et quae antea nulli in ea licitum 82 erat peragi, omnibus sacerdotibus licitum foret in posteris sacerdotaliter frui! O totis nisibus amplectenda et amanda dies, venerabiliterque ab omnibus colenda, in qua altaria hujus templi Domini divinis unctionibus sunt delibuta, et sancti chrismatis unctione ab episcopo venerabiliter inuncta, atque divinis precibus consecrata, ut super ea sacerdotes futuris temporibus hostias immolent, corpusque Domini super ea licenter et sacerdotaliter divinis precibus conficiant, si quae in eis nec contingere ante consecrationem eorum fas erat, post consecrationem iterum fieret, quatenus sacratio licita corporis et sanguinis Domini nostri Jesu Christi nobis ad praesentem et perpetuam salutem proficiat,
Abbreviated transcription (Latin):
me. Iam ergo dñs qui zache¬
um in corde susceperat. in
beneficium. Ille arbitraba¬
tur xp̃mudere. quia mag¬
num & ineffabile beneficiũ
putabat transeuntem uide¬
re. subito meruit indomo
habere. Infunditur gr̃a.
operatur fides ꝑdilectionẽ.
suscipitur xp̃c indomum
qui habitabat in corde.
dimidium bonorum meoꝵ

Expanded text:
cor. Jam ergo Dominus, qui Zacchaecor. Jam ergo Dominus, qui Zacchaeum in corde susceperat, in beneficium ille arbitrabatur, Christum videre. Qui magnum et ineffabile beneficium putabat, transeuntem videre, subito meruit in domo habere. Infunditur gratia, operatur fides per dilectionem; suscipitur Christus in domum, qui jam habitabat in corde. dimidiu
Abbreviated transcription (Latin):
& ipsa mefecit uidere iħm.
Sed tu irride sicomorum.
qui homo ẽ. Stultum aut̃
num. Et uidit dñs ipsũ
racheum. Uisus ẽ. & uidit
Sed nisi uisuseẽt. non uide¬
ret. Quos enim p̾destinauit.
illos & uocauit. Ipse ẽ cui
nathanael dixit. iam quasi
testimonio suo aduiuanti
euũ głium & dicenti. ana¬
zareth potest aliquid boni
usquam te philippus uocaret
cum esses sub arbore fici. uidi
tẽ. Nostis undesibi succinc¬
toria fecerunt primi perca¬
tores adam et eua. quan¬
do peccauerunt. Defolus
fici sibi succinctoria fecer̃.
& pudenda texerunt. quia
quod eos puderet peccando
fecerunt. Ergo si succinc¬
toria sibi primi peccatores
in quibus perieramus ut
ueniret ille querere et sal¬
uare quod perierat defolus
fici ad pudenda tegenda fe¬
cerunt. quid aliud dictum ẽ
cum esses sub arbore fici uidi
tẽ nisinon uenires ad pur¬
gatorem peccati. nisi tẽ prior
uidisset inumbra peccati.
Ut uideremus uisisumus.
ut diligeremus dilecti sumꝰ.

Expanded text:
et ipsa me fecit videre Jesum. et ipsa me fecit videre Jesum. Sed tu irrides sycomorum, quia homotas. Et vidit Dominus ipsum Zacchaeum. Visus est, et vidit: sed nisi visus esset, non videret. Quos enim praedestinavit, illos et vocavit . Ipse est qui Nathanaeli dixit, jam quasi testimonio suo adjuvanti Evangelium, et dicenti, A Nazareth potest aliquid boni usquam te Philippus vocaret, cum esses sub arbore fici, vidi te . Nostis unde sibi succinctoria fecerunt primi peccatores Adam et Eva. Quando peccaverunt, de foliis fici succinctoria sibi fecerunt et pudenda texerunt : quia quod eos puderet peccando fecerunt. Ergo si succinctoria sibi primi peccatores in quibus perieramus, ut veniret ille quaerere et salvare quod perierat, de folii fici ad pudenda tegenda fecerunt; quid aliud dictum est, Cum esses sub arbore fici, vidi te; nisi, non venires ad purgatorem peccati, nisi prior te vidisset in umbra peccati? Ut videremus, visi sumus; ut diligeremus, dilecti sumus.
Abbreviated transcription (Latin):
Turba impedit neuideatꝰ
ihc. turba glorians et crui¬
tans quando sepotuerit uin¬
dicare. impedit ne uidcatꝰ
ille qui pendens ait. Pater
ignosce illis. quia nesciunt
quid faciunt. Nunc ergo
uolens uidere ⁊ acheus ihm.
in quo figurabatur ꝑsona hu¬
milium. non attendit turbã
impedientẽ. sed ascendit sico¬
morum. quasi fatui pomi
lignum. Nos enim inquit
lum. Attende sicomorum.
gentibus aut̃ stultitiam. De¬
niq de cruce xp̃i nobis insul¬
tant sapientes huius mundi
& dicunt. Quale corhabe¬
tis. qui ap̃m colitis crucisi irũ:
Quale cor habemus: nor
utiq ur̃m. Sapientia mun
di. stuititia est apud dm̃.
N on ergo ur̃m cor habenaꝰ.
Sed dicitis cor nr̃m stultũ.
Dicite quod uultis. nos as
bescitis. App̃hendit sico¬
humilis crucem. Parumẽ.
ascendat. ne detruce. xp̃i e¬
rubescat. infronte illam fi¬
gat. ubi sedes pudoris est.
Ibi om̃ino. in quo menbro
erubescitur. ibi figatur.
unde non erubescatur. Pu¬
to quia irrides sicomorum.

Expanded text:
Turba impedit ne videatur Turba impedit ne videatur Jesus: turba glorians et exultans quando se potuerit vindicare, impedit ne videatur ille qui pendens ait, Pater, ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt . Hunc ergo volens videre Zacchaeus, in quo figurabatur persona humilium, non attendit turbam impedientem; sed ascendit sycomorum, quasi fatui pomi lignum. Nos enim, inquitlum: attende sycomorum: Gentibus autem stultitiam . Denique de cruce Christi nobis insultant sapientes hujus mundi, et dicunt: Quale cor habetis, qui Deum colitis crucifixum? Quale cor habemus? Non utique vestrum. Sapientia hujus mundi stultitia est apud Deum . Non enim vestrum cor habemus. Sed dicitis cor nostrum stultum. Dicite quod vultis: nos ascbescitis. Apprehendat Zacchumilis crucem. Parum est, ascendat; ne de cruce Christi erubescat, in fronte illam figat, ubi sedes pudoris est: ibi omnino, ibi in quo membro erubescitur, ibi figatur unde non erubescatur. Puto quia tu irrides sycomorum:
Abbreviated transcription (Latin):
dicturus es. Si zacheus fu¬
ero. preturbanon potero
uidere iħm. Noli ẽẽtristis.
quale genus ligni ascendit
⁊acheus Sicomorum.
In regionibus nr̃is autom¬
nino nusquam. autraro
forte alicubi nascitur. In
illis aut̃ partibus multum
ẽ huius generis ligni. et
poma si comora dicuatur
poma quedam ficisimilia.
sed tamen distant aliquid
quod possunt nosse qui
uiderunt uł gustauerunt.
Quantum aut̃ indicant in¬
terp̃tationes nominis. sico¬
mora fici fatuȩ latine int̃¬
p̃tantur. Iam uide ⁊ ache¬
um meum: uide illum ob¬
secro tẽ uolentem inturba
uidere iħm. et nonualentẽ.
Humilis enĩ erat. turba su¬
ꝑbaerat. et ipsa turba ad
uidendum bene dñm. sicut
solet turba seipsam impedi¬
ebat. Ascendit a turba.
et uidit iħm. non impedien¬
te turba. Turba enimdi¬
cit humilibus humilitatis
uiã gradientibus. iniurias
suas dõ committentibus.
uin dictam de ininucis non
querentibus. turba insul¬
tat et dicit. Indefense.
qui tẽ non potes uindicare

Expanded text:
dicturus es: Si Zacchaeus fuero, prae turba non potero videre Jesum. Noli esse tristis, quale genus ligni ascendit Zacchaeus? Sycomorum. In regionibus nostris aut omnino nusquam, aut raro forte alicubi nascitur: in illis autem partibus multum est hujus generis ligni et pomi. Sycomora dicuntur poma quaedam ficis similia: sed tamen distant aliquid; quod possunt nosse qui viderunt vel gustaverunt. Quantum tamen indicant interpretatione nominis, sycomora Fici fatuae latine interpretantur. Jam vide Zacchaeum meum, vide illum, obsecro te, volentem in turba videre Jesum, et non valentem. Humilis enim erat, turba superba erat: et ipsa turba ad videndum bene Dominum, sicut solet turba, se ipsam impediebat: ascendit a turba, et vidit Jesum non impediente turba. Turba enim dicit humilibus, humilitatis viam gradientibus, injurias suas Deo dimittentibus, vindictam de inimicis non requirentibus, turba insultat, et dicit: Indefense, qui te non potes vindicare.
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur
sollempnitati quam coli¬
mus de edifi cio templi
aliqua commemorare. &
quam decent̃ ornatus il¬
lius ȩccłae significationi
conueniat indagare
toria quia p̾ceperit salo¬
mon ut tollerent lapides
grandes: lapides preciosos.
in fundamentum templi.
& quadrarent eos. Lapi¬
des aut̃ grandes & p̃ciosi qͥ
in fundamentũ locati totũ
onus templi sibi suꝑimpo¬
situm portant. exuios
sc̃ae ecłȩ doctores in sinuant
grandes nimirum excellen¬
tia meritoꝵ. p̃ciosos clari¬
tate signoꝵ. qui ab ipso
dño uerbum audientes.
bricam suap̃dicatione ge¬
nuerunt. Qu ando enĩ
inscripturis fundamenta
plurali numero dicuntur.
uł p̃dicatores scõs. uł firmas
iustoꝵ: cogitationes signi¬
ficant. Unde ẽ illudpsal¬
mistae. Fundamenta eius
in montibus sc̃ĩs. At cum
singulari numero fundam̃tũ
ponitur. ipsum sepius auc¬
torem bonorumomium in¬
dicat. Dequo apłs ait.
Fundamentum enu ali¬
ud nemopotest ponere p̃t̃
id quod positum est. qui ẽ¬

Expanded text:
idetur solemnitati quam colimus de aedificatione templi aliqua commemorare, et quam decenter ornatus illius Ecclesiae significationi conveniat, indagare. tura quia praeceperit Salomon, ut tollerent lapides grandes, lapides pretiosos in fundamentum templi, et quadrarent eos. Lapides autem grandes et pretiosi, qui, in fundamento locati, totum onus templi sibi superimpositum portant, eximios sanctae Ecclesiae doctores insinuant, grandes nimirum excellentia meritorum, pretiosos claritate signorum, quae ab ipso Domino verbum audientes bricam sua praedicatione genuerunt. Quando enim in Scripturis fundamenta plurali numero dicuntur, vel praedicatores sanctos, vel firmas justorum cogitationes significant. Unde est illud Psalmistae: Fundamenta ejus in montibus sanctis . At cum singulari numero fundamentum ponitur, ipsum saepius auctorem bonorum omnium indicat, de quo Apostolus ait: Fundamentum enim aliud nemo potest ponere, praeter id quod positum est, quod e
Abbreviated transcription (Latin):
fidelis. iam dimissopeccato.
generat cum quiẽ cumprimi
hominis peccato:: quia car¬
ne illum generat non sp̃u.
Quod natum ẽ decarne. ca¬
roẽ. Et sierterior homo
nr̃ ut ait apłs corrumpitur.
sed interior renouatur de
die indiem Ex eꝯ qđ inte
renouatur nongeneras:
paruulum. ex eo quod in
tẽ corrumpir generas
paruulum. Tn ne ineter¬
num moriaris natus etrena¬
tuses. ille adhuc natus non
& uiuat. Sine in quamre¬
nascatur. sine renascatur.
Quare contradicis: Quare
nouis dispatationibus anti¬
quae fidei regulam fran¬
gere conaris. Quid est
enim quod dicis. paruuli ñ
habent omino uł originale
peccatum. Quid est quod
dicis. nisi ut non accedant ad
Sinite paruulos uenire ad
me.¬

Expanded text:
fidelis, jam dimisso peccato, fidelis, jam dimisso peccato, generat eum qui est cum primi hominis peccato? Quia carne illum generat, non spiritu. Quod natum est de carne, caro est . Et si exterior homo noster, ait Apostolus, corrumpitur, sed interior renovatur de die in diem . Ex eo quod in te renovatur, non generas parvulum: ex eo quod in te corrumpitur, generas parvulum. Tu ut non in aeternum moriaris natus es, et renatus es: ille adhuc natus, renet vivat; sine, inquam, renascatur, sine renascatur. Quare contradicis? quare novis disputationibus antiquam fidei regulam frangere conaris? Quid est enim quod dicis, Parvuli non habent omnino vel originale peccatum? Quid est quod dicis, nisi ut non accedant ad Sine parvulos venire ad me
Abbreviated transcription (Latin):
iħm Ipse enim saluum
faciet populum suum.
non ꝑtinent paruuli. qͦs
saluos faciet iħc apeccatis
eoꝵ. Pertinen᷑ plane.
ꝑtinent fr̃s mei. Sic ha¬
bete incorde. sic credite.
cum ista fidepariulos ad
gram xp̃i portate. nesi hanc
fidem incorde non habue¬
ritis: ꝓquibus respondetis
lingua ura occidatis. Pror¬
sus fr̃s qui cumista fide cũ
paruulo cucurrerir fingit
sanus est. nichilmali hab&
nichil ucuhabet. Sed
tollam illum ad medicum.
Quare: quia sic solet fie¬
ri. Nontimes ne dicattibi
medicus. tolle hinctẽ cũ
ipso: non ẽ opus sanis medi¬
cus. sed male habentib¬
Commen dauerim carita¬
nondum parentes ꝓprios
ris humani in homine pri¬
mouenenator ille ꝑcussit.
Nemo ad scđm transit ã
primo. nisi ꝑbaptis matis
sacramentum. In paruulis
natis & nonbapti⁊ atis ag¬
noscatur adam. in paruu
natis agnoscatur. xp̃c
Qui adam non agnoscit
in paruulis natis. nec. xp̃m
agnoscere poterit inre¬
natis. Sed quare inqui¬
unt iam baptizatur homo

Expanded text:
 Ipse enim salvum faciet populum suum. non pertinent parvuli, quem salvum faciet Jesus a peccatis eorum? Pertinent plane, pertinent, fratres mei. Sic habete in corde, sic credite, cum ista fide parvulos ad gratiam Christi portate; ne si hanc fidem in corde non habueritis, pro quibus respondetis, lingua vestra occidatis. Prorsus, fratres, qui non cum ista fide cum parvulo cucurrerit, fingit. Sanus est, nihil mali habet, nihil vitii habet; sed tollam illum ad medicum. Quare? Quia sic solet fieri. Non times ne tibi dicat medicus. Tolle hinc tecum ipsum; non est opus sanis medicus, sed male habentibCommendaverim Charitanondum parentes proprioris humani in homine primo venenator ille percussit; nemo ad secundum transit a primo, nisi per Baptismatis sacramentum. In parvulis natis et nondum baptizatis agnoscatur Adam: in parvulnatis agnoscatur Christus. Qui Adam non agnoscit in parvulis natis, nec Christum agnoscere poterit in renatis. Sed quare, inquiunt, jam baptizatus homo
Abbreviated transcription (Latin):
perierat. Quidicit infanti¬
lem etatem non habere qđ
saluet iħc. om̃ibus fidelib
infantibus. xp̃m negat ec̃
dñm fidelibus infantibus
idest inap̃obaptizatis infan
uat non habendo quod in
eis saluet. non est illis iħc.
Lamsicordaura tolerant
aliquibus baptizatis xpͥm
non ẽẽ iħm. nescioutrum
fidesura in regula sana pos¬
sit agnosci. Infantes sunt.
sed membra eius fuint. In¬
fantessunt. sed sacramentũ
eius accipiunt. Infantes
sunt. sed mensȩ eius parti¬
cipes fuint. ut habeant in
se uitam. Quid michi dicis :
Sanus est. non habet uitiui.
Quare cum illo curris ad
medicum. si non habet uitũ:
Non times ne dicat tibi.
Aufer hinc eum. quemputas
sanum. Filius hominis nor
uenit nisi querere et saluare
quod perierat. Quare illũ
ad me adfers. si non perierat:¬

Expanded text:
io. Qui dicit infantilem aetatem non habere quod salvet Jesus, omnibus fidelibus infantibus Christum negat esse Dominum fidelibus infantibus, id est, in Christo baptizatis infantn salvat, non habendo quod in eis salvet, non est illis Jesus. Jam si corda vestra tolerant, aliquibus baptizatis Christum non esse Jesum, nescio utrum fides vestra in regula sana possit agnosci. Infantes sunt, sed membra ejus fiunt. Infantes sunt, sed Sacramenta ejus accipiunt. Infantes sunt, sed mensae ejus participes fiunt, ut habeant in se vitam. Quid mihi dicis, Sanus est, non habet vitium? Quare cum illo curris ad medicum, si non habet vitium? Non times ne dicat tibi, Aufer hinc eum quem putas sanum? Filius hominis non venit, nisi quaerere et salvare quod perierat. Quare illum ad me affers, si non perierat
Abbreviated transcription (Latin):
bramus. si fideliter acdili¬
gent̃ adtendimus. siscẽ ac
uifte uuumus. quicquid
intemplis manufactis agi¬
tur. totum in nobis spiri¬
tali edificatione impletur.
Non enim mentitus ẽ ille
qui dicit. Templũ enĩ
eius adutorio laboremus.
ne d̃s̃ nr̃ intemplo suo hoc
est imobis ipsis inueniat.
quod oculos suę maiestatis
offendat. sed habitaculũ
cordis nr̃i enacuetur uiri¬
is & uirtutibus repleatur:
Cl audatur diabolo. et ape¬
clauditur. ita absq dubio
bonis operibus aperitur.

Expanded text:
imus, si fideliter ac diligenter attendimus, et sancte ac juste vivimus, quidquid in templis manufactis agitur, totum in nobis spirituali aedificatione completur. Non enim mentitus est ille qui dixit, Templum enim ipsius adjutorio laboremus, ne Dominus noster in templo suo, hoc est, in nobis ipsis, inveniat quod oculos suae majestatis offendat: sed habitaculum cordis nostri evacuetur vitiis, et virtutibus repleatur; claudatur diabolo, et apeclauditur; ita absque dubio bonis operibus aperitur.
Abbreviated transcription (Latin):
sempiternas. Conside¬
rate ergo rogo uosfr̃s. si ho¬
die aliquis i conuentu eołȩ
huius ꝓ aliquo crimine fo¬
ris ꝓiciatur. in quanto do¬
lore uł tribulatione erit
anima sua. Et si intole¬
rabilis ẽ dolor deista eccła
foras ꝓici. ubi ille qui ꝓici¬
tur & manducare et bibe¬
re et cum hominibus loqui
potest. & habet spem ut
iterum mereatur ad eccłam
reuocari. quid putamus
qualis dolorerit si aliquis
ꝓ criminibus ab eccłaque
casti. tam sobru. et tam
pacifici ad hoc altare dõ
aurili ante studeamus ac¬
cedere ut abillo eterno
altari non mercamur ex¬
cludi. Quienim ad hoc al¬
tare casto corpore et mun¬
do corde cum secura et mun¬
da conscientia uenerit. ad
illud altare quod incaelis
ẽ felicitrans migratione

Expanded text:
separemur. Considerate ergo, rogo vos, fratres, si hodie aliquis a conventu ecclesiae hujus pro aliquo crimine foras projiciatur, in quanto dolore vel tribulatione erit anima sua; etsi intolerabilis dolor est de ista ecclesia foras projici, ubi ille qui projicitur, et manducare, et bibere, et cum hominibus loqui potest, et habet spem ut iterum mereatur ad ecclesiam revocari; quid putamus, qualis dolor erit si aliquis pro criminibus ab Ecclesia quae casti, tam sobrii, et tam pacifici ad istud altare, Deo auxiliante, studeamus accedere, ut ab illo aeterno altari non mereamur excludi. Qui enim ad istud altare casto corpore et mundo corde, cum munda et secura conscientia venerit; ad illud altare quod in coelis est, felici transmigratione
Abbreviated transcription (Latin):
diceret. Ideo michi dimi¬
dium retineo. non quo ha¬
beam. sed unde reddam.
Uere. ecce quid est susciꝑe
iħm. in corde suscipere.
quod ex oreillius audiebat.
Sic enim apłs dicit. habita

Expanded text:
hi dimidium teneo, non quod habeam, sed unde reddam. Vere ecce quod est suscipere Jesum, in cor suscipere. quod ex ore ejus audiebat. Sic enim Apostolus dicit: Habita
Abbreviated transcription (Latin):
iħcuenit in mundum. Qua¬
reuenit mundum: Pec¬
catores saluos facere. Aua
cansa non fuit. quare ue¬
niret inmundum. Non
eum decaelo ad terram me¬
rita nr̃a bona sedpeccata ad¬
durerunt. Hȩc est causa
cur uenerit peccatoressal¬
uos facere. Etuocabis
inquit nomeneius iħm.

Expanded text:
enit in mundum. Quare venit in mundum? Peccatores salvos facere. Alia causa non fuit quare veniret in mundum. Non eum de coelo ad terram merita nostra bona, sed peccata duxerunt. Haec est causa cur veniret, peccatores salvos facere. Et vocabis, inquit, nomen ejus
Abbreviated transcription (Latin):
lius hominis querere et sal¬
uum facere quod perierat.
Si homo non perisset. fili¬
us hominis non uenisset.
Ergo perierat homo. uenit
os homo. et inuentus est
homo. Perierat homo ꝑ
liberam uoluntatẽ. uenit
ds̃ homo ꝑ gram liberatri¬
cem. Queris quid ualent
ad malum liberum arbitri¬
um. recole hominem peccan¬
tem. Queris quidualeat
ad auxilium ds & homo. at¬
tende ineo grãm liberantẽ:¬

Expanded text:
lius hominis quaerere et salvare quod perierat. Si homo non perisset, Filius hominis non venisset. Ergo perierat homo, venit Deus homo, et inventus est homo. Perierat homo per liberam voluntatem: venit Deus homo per gratiam liberatricem. Quaeris quid valeat ad malum liberum arbitrium? Recole hominem peccantem. Quaeris quid valeat ad auxilium Deus et homo? Attende in eo gratiam liberante
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃is. la mergo quia ⁊ache¬
userat. quia princeps pub¬
licanoꝵ erat. quia ualde
peccatorerat. quasi sana
illa turba quȩ impediebat
uidere iħm. ammirata ẽ.
& rep̾hendit quod indomũ
peccatoris intrasset iħc.
Hoc erat rep̃hendere.
quod in domum egroti in¬
trauit medicus. Qui a gͦ
uelut peccator ⁊ acheus
irrisus ẽ. irrisus ẽ aut̃ ab
insanis sanatus. dñs res¬
pondit irridentibus. Ho¬
die salus domui hiuc facta.
ẽ. Ecce quare intraui.
Salus hodie facta est.
Utiq sisaluator non intras¬
set. salus in illa domo fac¬
ta non esset. Quid ergo
miraris egrote: uoca et
tu iħm. nolitibi sanus uide¬
ri. Cum spe egrotat. qui
medicum suscipit. Des¬
perate egrotat. qui ꝑinsa¬
niam medicum cedit.
Qualis ergo euis in sania.
qui medicum occidit.
Quanta uerobonitas et
potentia medici. qui de
sanguine suo insano int̾¬
fectori suo medicam̃tum fe¬
cit. Neq enim ille qui
uenerat querere et saluare
quod perierat. pendens sine
causa dicebat. Pater ignos¬

Expanded text:
ri. Jam ergo quia Zacchaeus erat, quia princeps publicanorum erat, quia valde peccator erat; quasi sana illa turba, quae impediebat videre Jesum, admirata est, et reprehendit quod in domum peccatoris intrasset Jesus. Hoc erat reprehendere quod in domum aegroti intravit medicus. Quia ergo velut peccator Zacchaeus irrisus est, irrisus est autem ab insanis sanatus, Dominus respondit irridentibus: Hodie salus huic domui facta est. Ecce quare intravi, salus hodie facta est. Utique si Salvator non intrasset, salus in illa domo facta non esset. Quid ergo miraris, aegrote? Voca et tu Jesum, noli tibi sanus videri. Cum spe aegrotat, qui mendicum suscipit: desperate aegrotat, qui per insaniam medicum caedit. Qualis ergo ejus insania, qui medicum occidit? Quanta vero bonitas et potentia medici, qui de sanguine suo, insano interfectori suo medicamentum fecit? Neque enim ille qui venerat quaerere et salvare quod perierat, pendens sine causa dicebat, Pater, ignos
Abbreviated transcription (Latin):
ego facio in nomine patris
mei. hȩc testimonium ꝑhi¬
bent deme. Sed uos non
creditis. quia non estis ex oui¬
bus meis. Qui ergo se inno¬
mine patris opera sua facere
testatur. ꝓfecto quia filius
deesit credendus insinuat.
Sed illi duplici reatu tenen¬
tux obnarii. qui nec uerb
quȩ loquutus est nec fac¬
tis quibus ueritatem uer¬
bor adstruebat ad fidempo¬
terant inuitari. Uerum qr¬
sint nonnulli qui fidem uer¬
pdotenus obseruant. & habi¬
tuouium beluina corda pre¬
terunt. subsequenter ipse
pastor quȩ ouium suarum
uita. quae sit mertes edocet.
Oues meae uocem meam au¬
diunt. et egocognosco eas.
et sequuntur me. et ego
uitam ȩternam do eis. et
non peribunt in ȩternum.
declinare interitum. et ui¬
tuam. uocem xp̃inecesse ẽ
non solum audiendo et cre¬
dendo. sed & bene uiuendo
sequatur. Ego et pater¬
unum sumus. Unum in qͥt
sumus. una nobis substantia
una ẽ diunitas. unaȩternitas.
ꝑfecta equalitas. dissimilitudo

Expanded text:
in nomine Patris mei, haec testimonium perhibent de me. Sed vos non creditis, quia non estis ex ovibus meis . Qui ergo se in nomine Patris opera sua facere testatur, profecto quia Filius Dei sit credendus insinuat. Sed illi duplici reatu tenentur 95 obnoxii; qui nec verbis quae locutus est, nec factis quibus veritatem verborum astruebat, ad fidem poterant invitari; meritoqsunt nonnulli, qui fidem verbo tenus servant, et habitu ovium belluina corda praetexunt, subsequenter ipse pastor, quae ovium suarum vita, quae sit merces edocet: Oves meae vocem meam audiunt, et ego agnosco eas, et sequuntur me, et ego vitam aeternam do eis, et non peribunt in aeternum . declinare interitum, ac vituam, vocem Christi necesse est non solum audiendo et credendo, sed et bene vivendo sequatur. Quod auteunum sumus. Unum, inquit, sumus, una nobis substantia, una divinitas, una aeternitas, perfecta aequalitas, dissimilitudo
Abbreviated transcription (Latin):
desiderat. si ea timorem
suum quod est inicium
sapientiȩ habere ꝑspere¬
rit. Neq enim putan¬
dum ẽ quia domus solũ
admisteria celebranda con¬
uenimus templum sit dñi.
et non ipsi qui in nomine dñi
conuenimus. multo ampli¬
us templum eius appellem᷑
et simus. cum manifestat¬

Expanded text:
est, si ea timorem suum quod est initium sapientiae habere perspexerit! Neque enim putandum est quia domus solummad mysteria celebranda convenimus, templum sit Domini, et non ipsi qui in nomine Domini convenimus, multo amplius templum ejus et appellemur, et simus, cum manifest
Abbreviated transcription (Latin):
nificat quod sieum in hoc
mundo reficimus bonis
operibus nr̃is. illenos in
futuro scło reficit muneri¬
bus suis. sođm illud quod
in cuu angelio scriptum ẽ.
Uentte benedicti patris

Expanded text:
nificat, quod si Deum in hoc mundo reficimus bonis operibus nostris, ille nos in futuro saeculo reficiet muneribus suis; secundum illud quod in Evangelio scriptum est, Venite, benedicti, per
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ uiui. Siergo templum
di sumus. curemus sollert᷑
et bonis satagamus actibus.
ut in eodemsno templo se¬
pius ipse uenire & mansio¬
nem facere dignetur. Cir¬

Expanded text:
 . Si ergo templum Dei sumus, curemus solerter, et bonis satagamus actibus, ut in eodem suo templo saepius ipse et venire et mansionem facere dignetur. C
Abbreviated transcription (Latin):
ut ueniens dñs in nobis ni¬
chil inueniat quod oculos
suȩ maiestatis offendat.
quia de ipso scriptum ẽ.
ecce sto adostium et pulso.
siquis surrexerit & aperu¬
erit michi. intrabo ad illũ¬
et cenabo cum illo & ille
mecũ. E t iterũ. E go&
pater ueniemus. et mansi

Expanded text:
ut veniens Dominus in nobis nihil inveniat quod oculos suae majestatis offendat: quia de ipso scriptum est, Ecce sto ad ostium et pulso; si quis surrexerit et aperuerit mihi, intrabo et coenabo cum illo, et ille mecum ; et iterum, Ego et Pate
Abbreviated transcription (Latin):
ergo ambulare uoluit in
templo in quo caro & sangus
britiorum animalium of¬
ferebatur. quantomagis
nram orationes rlomum
ubi carnis ipsius & sangui¬
nis sacramenta celebrant᷑
uisitare gaudebit. pene¬

Expanded text:
 ambulare voluit in templo, in quo caro et sanguis brutorum animalium offerebatur, multo magis nostram orationis domum, ubi carnis ipsius ac sanguinis sacramenta celebrantur, visitare gaudebit.
Abbreviated transcription (Latin):
Circum demus ergo et nos
eum fr̃s. non sicut iudei.
insidus appetendo: sed ut
fidelissima domus eius pla¬
cidam illi in nobis sedem pa¬
interim pia fide ueneram᷑.
plane in futura uisione spe¬
culemur. Nec dubitan¬
qđ rogantes exaudit nos
quando quod ipse p̃cipit
rogamus. qđ dare ipse desi¬
derat intenta mente posci¬

Expanded text:
Circumdemus ergo et nos eum, charissimi, non sicut Judaei insidiis appetendo, sed ut fidelissima domus ejus placidam illi in nobis sedem painterim pia fide veneramur plena in futuro visione speculemur. Haec estquia rogantes exaudiet nos, quando quod ipse praecepit rogamus: quod dare ipse desiderat, intenta mente posci
Abbreviated transcription (Latin):
nia dedicationis templi.
quę popłs di ex antiqua pa¬
trum traditioneꝑannos
singulos celebrare consue¬
uerat. Quorum uestigia
nos hodie uicta morem
xp̃iani orbis sequentes.
annuam dedicationis eccła
nr̃ȩ diem diuinis laudib
& uigiluis studiumus age¬

Expanded text:
templi, quae populus Dei, ex antiqua patrum traditione, per annos singulos celebrare consueverat: quorum vestigia nos hodie juxta morem Christiani orbis sequentes, annuam dedicationis ecclesiae nostrae diem divinis laudibus et vigiliis studuimus age
Abbreviated transcription (Latin):
culi confessus fuisset.
non ausus est custos rur¬
sum ei iuncula inicere.
sed plane ex hoc quasi
cautior et sollicitior ef¬
fectus. alium pariter
iunctum artius fortusq
constrinxit. quasi diui¬
nę potentiae possit et̃
quicquam insolubile.
ignorans quia sermo
di non ẽ alligatus. Ue¬
rum cum simili uincu¬
loꝵ asperitate cõpulsus.
ad cundem tanti nura¬
culi auetorem talib
sicut socius eius uocib
et fletibus suppliciter
exclamaret. et ipse
quoq exaudirc meruit.
et similit᷑ catenis re¬
solitis. opera đi confi¬
tendo narrauit.

Expanded text:
culi confessus fuisset, culi confessus fuisset, non est ausus custos rursum ei vincula injicere, sed plane ex hoc quasi cautior et sollicitior effectus alium pariter vinctum arctius fortiusque constrinxit: quasi divinae potentiae possit esse quidquam insolubile, ignorans quia sermo Dei non est alligatus . Verum cum ille simili vinculorum asperitate compulsus ad eumdem tanti miraculi auctorem talibus, sicut socius ejus, vocibus et fletibus suppliciter exclamaret, ipse quoque exaudiri meruit, et similiter catenis resolutis opera Dei confitendo narravit.
Abbreviated transcription (Latin):
pata. postea in hodi¬
ernum unitati catholicx
ẽ restituta. nde &iam
uocabulum sumpsit. et
eccła restituta appellari
lam rdiquiarum tetig̃.
et uisum recepit.
ANE
EODE
OUO HAEC
agebantur die. iam
pars ipsa reliquiarum
de monasteru habitacu¬
modulatione manib:
sacerdotis ad eccłam
portaretur. ecce quidã
eccus apprehendens cap¬
sellam argenteam in
qua erat reliquiarum
portio memorata. coe¬
pit fortissima fide regno
caloꝵ ium facere. et
quia qui ium faciunt
diripiunt illud. conti¬
nuo lumen recepit.
Unde uniuersae eccłae
dium cumulauit
tis. ꝑ głosissimum ste¬
phanum liberatis.
TẼCUM
QUIDA IN
CUSTODIA
OUBLICA
catenarum neribus uinc¬
ti distrirtius haberent᷑.
coꝵ unus cruciatu penę
ac dolore compunctus.
sc̃m stephanum xp̃i
carum in aurilium in¬
uocabat. Ecce inter
lacrimas uocesq eiulan¬
tis. subito de manib
cius corrucre catenę.
Quo facto. cum prepo¬
sito custodi ae solutus
ultro se ipsum ingessis¬
set. et rem tanti mira¬

Expanded text:
pata, postea usque in hodipata, postea usque in hodiernum unitati Catholicae est restituta. Unde etiam vocabulum sumpsit, ut ecclesia Restituta appellari lam reliquiarum tetigit, et visum recepit. Sane eodem quo haec agebantur die, cum pars ipsa reliquiarum de monasterii habitacumodulatione manibus sacerdotis ad ecclesiam portaretur; ecce quidam caecus apprehendens capsellam argenteam, in qua erat reliquiarum portio memorata, coepit fortissima fide regno coelorum vim facere. Et quia qui vim faciunt, diripiunt illud , continuo lumen recepit. Unde universae Ecclesidium cumulavit.tis per gloriosum Stephanum liberatis. Item cum quidam in custodia publica catenarum nexibus vincti districtius haberentur, eorum unus cruciatu poenae ac dolore compunctus, sanctum Stephanum Christi charum in auxilium invocabat. Ecce vero inter lacrymas vocesque ejulantis, subito de manibus ejus corruere catenae. Quo facto, cum praeposito custodiae solutus ultro se ipsum ingessisset, et rem tanti mira
Abbreviated transcription (Latin):
pararctur. ut cum parte
reliquiarum ep̃c ꝓficisce¬
retur. repente huiusce
rei fama ꝑciuitatem di¬
uulgata. in mensa ad
eccłam multitudo con¬
flurit. Tumultus et
clamor magnus fieri
coepit. ⁊clus fidei et
amor amici di om̃s accen¬
dit. Circumdatur
ep̃c stipantibus turbis.
rogatur. tenctur. non
ante dimittitur quam
sacramento &iam inter¬
posito nichil sereliquia¬
rum deciurtate ablatu¬
rum eẽ polliceretur
Quod ita demum illa
populi ꝓ zelo fidei tẽ¬
pestas placaretur. simul¬
q reliquiae in unũ
congregarentur. in
codem memoriae loco
ubi iam pars fuerat re¬
uquiarum primitus
collocata. ibi & iam
alia pars similit̃ repo¬
neretur. donatus prbr
ꝑsomnium sacramen¬
ta portantem ep̃m.
hoc ẽ sacratarum reli¬
quiarum portionem
gestantem compellere
sicut dictum est uide¬
batur. ut locosuo repo¬
neretur quod ab eodẽ
ullus diuisionis locus
daretur. maxime qr
in eccła hoc agebatur.
quae primitus a dona¬
tistarum diuisione usur¬

Expanded text:
pararetur, ut cum parte pararetur, ut cum parte reliquiarum episcopus proficisceretur, repente hujusce rei fama per civitatem divulgata, immensa ad ecclesiam multitudo confluxit. Tumultus et clamor magnus fieri coepit, zelus fidei et amor Amici Dei omnes accendit. Circumdatur episcopus stipantibus turbis, rogatur, et tenetur, nec ante dimittitur, quam sacramento etiam interposito nihil se reliquiarum de civitate ablaturum esse polliceretur: quo ita demum illa populi pro zelo fidei tempestas placaretur, simulque reliquiae in unum congregarentur, in eodem Memoriae loco, ubi jam pars fuerat reliquiarum primitus collocata, ibi et alia pars similiter reponeretur. Donatus presbyter per somnium sacramenta portantem episcopum, hoc est sacratarum reliquiarum portionem gestantem, compellere, sicut dictum est, videbatur, ut in loco suo reponeretur quod ab eodem ullus divisionis locus daretur, maxime quia in Ecclesia hoc agebatur, quae primitus a Donatistarum divisione usur
Abbreviated transcription (Latin):
ciusdem scĩ reliquiis
aliquam partem dis¬
toriensi eccła colloca¬
re. Dies &iam quord
fieret statutus erat.
E cce ante diem fere
Tumurus nomine am¬
monctur. quod ipse post¬
modum retulit. ut ad
ep̃m mane ꝑgeret. eiq
diceret. ne id faceret
quod de parte reliquia¬
rum facere disposuisset.
Quod cum memoratus
prb̃r neglegenter habu¬
isset. nec ad ep̃m ꝑtulis¬
set. scđa uice et grauit̃
arguitur. et alapa il¬
lisa in facie uerberatur
Alium aut̃ prb̃m dona¬
tum nomine retulisse¬
eo quod in ipso locome
moriae cundem ꝙ̃m
e diuerso adstantem.
et sacramenta niuei can¬
doris in pallam manib:
et collo gestantem. Quẽ
ꝓtinus appellans cons¬
tant̃ dixit. Pone hic
quod portas. Cumq
ab alio insinistra ep̃i stan¬
te prbo sibimet diceretur.
et quis illud portabit.
ipse respondit. Quid
ad te: Modo hic quod
ab ep̃o portatur. locosuo
reponatur. Hoc sicut
reuelatum est. ita post
diem tercium impletũ
est. Namq cum iam
p̃cedente die uchiculũ

Expanded text:
ejusdem sancti reliquiis aliquam partem distoriensi ecclesia collocare: dies etiam quo id fieret statutus erat. Ecce ante diem fere Zumurus nomine, admonetur, quod ipse postmodum retulit, ut ad episcopum mane pergeret, eique diceret, ne perficeret quod de parte reliquiarum facere disposuisset. Quod cum memoratus presbyter negligenter habuisset, nec ad episcopum pertulisset, secunda vice et graviter arguitur, et alapa illisa in faciem verberatur. Alium autem presbyterum, Donatum nomine, retulisse quod in ipso loco Memoriae eumdem epise diverso astantem, et sacramenta nivei candoris in palla manibus et collo gestantem. Quem protinus appellans, constanter dixit: Pone hic quod portas. Cumque ab alio in sinistra episcopi stante presbytero sibimet diceretur, Et quis alius portabit? ipse respondit, Quid ad te, modo hic quod ab episcopo portatur, loco suo reponatur? Quod sicut revelatum est, ita post diem tertium impletum est. Namque cum jam praecedente die vehiculum
Abbreviated transcription (Latin):
tuis recedite. statim il¬
las mortuoꝵ turbas non
comparusse. Tum illũ
ad se accessisse ac sibi dixis¬
sse. Redde quod acce¬
pisti. Et se non intelle¬
gcintt. iterum repctis¬
se. Redde quod accepis¬
ti. Sed et tercio ut
redderet similit̾ imꝑatũ
sibi abeo fuisse. seq
respondisse. Ne simbo¬
lum iubes ut reddã:
Et illo dicente redde
se ex ordine simbolum
reddidisse. et adiecisse.
Si iubes. et orationem
diicam reddo. Atq
illo annuente reddidit.
Tunc ille signo saluta¬
ri cor iacciitis signauit.
eiq dirit. Surge iã
saluus. Et surgens
sicut dictum ẽ saluus
effectus est.

Expanded text:
tuis, Recedite; statim iltuis, Recedite; statim illas mortuorum turbas non comparuisse. Tum illum ad se accessisse, ac sibi dixisse, Redde quod accepisti. Et se non intelligente, iterum illum repetisse, Redde quod accepisti. Sed et tertio ut redderet similiter imperatum sibi ab eo fuisse, seque respondisse, Num Symbolum jubes ut reddam? Et illo dicente, Redde; se ex ordine Symbolum reddidisse, et adjecisse, Si jubes, et Orationem dominicam reddo: atque illo annuente reddidit. Tunc ille signo salutari cor jacentis signavit, eique dixit: Surge jam salvus. Et surgens, sicut dictum est, salvus effectus est.
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitate quedam domꝰ
ruina collapsa hominẽ
oppresserat. cui nomen
datiuus ẽ. Cuus ex¬
inde erutum corpus
et ad uicinam domum
translatum. funeris ob¬
sequio plangebatur.
Proinde uigalis eiusdẽ
mariti sui tanto luctu
ꝑcussa. ad memoriam
głosi stephani ꝓuita
mariti cum lacrimis
se ꝓstratura ꝑrexit.
Ibidemq dum illa ali¬
quandiuad aures ami¬
ci di fidepulsaret. p̃ci¬
bus insisteret. eccere¬
pente in conspectu plan¬
gentium funeri circũ¬
stantiũ. et nomen uene¬
randi martyris inuocan
ac deinde post aliquan¬
tum ciusdem diei spaciũ
emensum ad uiuos re¬
diens. in sc̃ rediens. ad
illum cuius domus erat
dixit. Beatus es frat̃
qm̃ hodie angłs dĩ do¬
mum tuam intrauit.
Et narrare coepit
quae animae suat reue¬
lata fuissent. Dirit
enim multitudine mor¬
tuoꝵ se circumdatum
nouisset. alios ignoras¬
set. Deinde quodã
ingresso iuuene. candida
ueste nitente. habitum
diaconi p̾ferente. et po¬
testatis imperio iuben¬
te. ac dicente illis mor¬

Expanded text:
civitate quaedam domus ruina collapsa hominem oppresserat, cui nomen Dativus est. Cujus exinde erutum corpus et ad vicinam domum translatum, funeris obsequio plangebatur. Proinde jugalis ejusdem, mariti sui tanto luctu perculsa, ad Memoriam gloriosi Stephani pro vita mariti cum lacrymis se prostratura perrexit. Ibidem dum illa aliquandiu ad aures Amici Dei fide pulsaret, precibus insisteret, ecce repente in conspectu plangentium funeri circumstantium et nomen venerandi Martyris invocantac deinde post aliquantum ejusdem diei spatium emensum ad vivos rediens, et in se residens, ad illum cujus domus erat, dixit: Beatus es, frater, quoniam hodie angelus Dei domum tuam intravit. Et narrare coepit quae animae suae revelata fuissent. Dixit enim multitudine mortuorum se fuisse circumdatum, novisset, alios ignorasset. Deinde quodam ingresso juvene, candida veste nitente, habitum diaconi praeferente, et pietatis imperio jubente ac dicente illis mor
Abbreviated transcription (Latin):
nus sum. Et uissit decuis.
ut ipsa hora capitis subiret
foras extra muros porta
salariȩ. decollatus est . uͣ.
idus augustas. Tunc noc¬
te uenit iustinus prespit̃
& collegit corpuscius. et
sepeluit in cripta in agrũ¬
.UIII. ueranum. E adem nocte
parari sibi tribunal. Et
ta palacium salustu. uis¬
sit sibi beatum laurentiũ
offerri. Tunc coepit ypo¬
litus tristis plorare. Cui
beatus laurentius itadicit.
Uoliflere sed magistace.
& gaude. quia uado ad głam
Dicit ei ypolitus. Quare
Magis in absconditis in ho
uero audi et ueni. Et cũ
hoc dirisset. uissit decuis
om̃e genus tormentorũ
ante tribunal suum parai
plumbatas. fustes. lam¬

Expanded text:
nus sum; Et iussit decius cesar| ut ipsa hora capitalem sentforas muros porte salariae . decollatus est| quarto idus augusti; Tunc nocte uenit iustinus presbiter et| collegit corpus eius . et sepeliuit in cripta in agr\um/| uerano; Eadem nocte parari sibi tribunal . et ta palatium salustiani . et iussit sibi beatum lau| rencium offerri; Tunc cępit ypolitus tristis plorare;| Cui beatus laurencius ita dixit; Noli flere sed magis tace| et gaudę quia uado ad gloriam; Dicit ei ypolitus; Quare Magis in absconditis homineuero te . audi et ueni; Et cum| hęc dixisset . iussit decius cesar omne genus tormentorum| ante tribunal suum parare plumbatas . fust
Abbreviated transcription (Latin):
ergo & orauerit inhoc loco.
tuex audies in caelo infirma¬
mento habitaculitui. et faci¬
es om̃ia ꝓquibus inuocaue¬
rit te alienigena. ut discant
uniuersi populi terrarum
nomen tuum timere sicut
populus tuus isrł. et ꝓbent
quia nomentuum inuocatũ
est suꝑ domum hanc quam
aedificaui. Si egressus
fuerit populus tuus adbel¬
lum contra inimicos suos.
ꝑuiam quocumq miseris
eos. orabunt tẽ contrauiã
ciuitatis quam elegisti. et
contra domum quam edifi¬
cauituo nomini. exaudies
in caelo orationem eorum &
p̃ces. et facies udicium eoꝵ.
Q uod si peccauerint tibi.
non est enum homo qui non
peccet. & iratus tradidcris
eos inimicis suis. & capti¬
ui ducti fuerint interra
inimicorum longe uł ꝓpe.
et egerint poenitentiam
in corde suo in loco captiui¬
tatis. et conuersi dep̃cati¬
tẽ fuerint incaptiuitate
sua dicentes. peccauimus.¬
inique egimus. impieges¬
simus. et reuersi fueruit
adte inuniuerso corde suo.
et tota anima sua. in terra

Expanded text:
ergo, et oraverit in hoc loco, ergo, et oraverit in hoc loco, tu exaudies in coelo, in firmamento habitaculi tui, et facies omnia pro quibus invocaverit te alienigena, ut discant universi populi terrarum nomen tuum timere sicut populus tuus Israel, et probent quia nomen tuum invocatum est super domum hanc quam aedificavi. Si egressus fuerit populus tuus ad bellum contra inimicos suos, per viam, quocunque miseris eos, et orabunt te contra viam civitatis quam elegisti, et contra domum quam aedificavi nomini tuo et exaudies in caelo orationem eorum et preces eorum et facies iudicium eorum quod si peccavenon est enim homo qui non peccet, et iratus tradideris eos inimicis suis, et captivi ducti fuerint in terram inimicorum longe vel prope, et egerint poenitentiam in corde suo in loco captivitatis, et conversi deprecati fuerint te in captivitate suainique egimus, impie gessimus; et reversi fuerint ad te in universo corde suo, et tota anima sua, in terra
Abbreviated transcription (Latin):
tias nr̃as quantũ possumuscũ
dĩ aduitorio custodire diligen¬
tius studeamus. ut cumdies
iudicuuenerit. in illa ȩterna
bonus. non cum pannis uete¬
ribus foris intenebris exteri¬
oribus exclusi appareamus.
sed stola in mortalitatis indu¬
ti. castitatis uliustitię ge̾mis
ornati. elemosinarum luce
uestiti. audire mereamur.
uenite benedicti patrismei

Expanded text:
tias nostras, quantum possumus, cum tias nostras, quantum possumus, cum Dei adjutorio custodire diligentius studeamus; ut cum dies judicii venerit, in illa aeterna bonus, non cum pannis veteribus foras in tenebras exteriores excludendi appareamus: sed stola immortalitatis induti, castitatis et justitiae gemmis ornati, et eleemosynarum luce vestiti, audire mereamur, Venite, benedicti Patris mei,
Abbreviated transcription (Latin):
Et si in archa sordibus plena
uestis non mutitur preciosa.
qua fronte in anima quae¬
peccatoꝵ sordibus inquinat᷑.
xp̃i eucharistia suscipiatur:
Et quia istis ucrissimis exem¬
plis loqui coepimus. etiam
& hoc quod benenostis insi¬
nuo. Uon puto cͬe aliquem
hominem qui in archasua
ubi preciosas uestes habet
repositas. adquiescat aut car¬
bonem uiuum aut quamlib et
scintillam includere. Quare
hoc fr̃s: quia tunet ne combu¬
rantur uestimenta. quibus in
festiuitatibus utitur. Rogo
uos fr̃s. qui marcham suam
non uult seintillam ignis
includere. quare inanima
sua flamiam iracundię non
timet accendere: Sed qua¬
re hoc fiat. manifeste et eui
denter agnoscimus. Ideo in
quia diligimus uestem nram.
Fi ammam uero iracundi ae
ideo non extinguimus. quia
non solum non diligimus.
sed etiam odio habemus ani¬
scriptum est. qui diligit ini¬
quitatem. odit animam suã.¬
ista adtentius cogitantes. ar¬
cellas iteriores id est conscien¬

Expanded text:
Et si in arca sordibus plena Et si in arca sordibus plena vestis non mittitur pretiosa; qua fronte in anima peccatorum sordibus inquinata Christi Eucharistia suscipitur? Et quia istis verissimis exemplis loqui coepimus, etiam et hoc quod bene nostis insinuo. Non puto esse aliquem hominem, qui in arca sua, ubi pretiosas vestes habet repositas, acquiescat aut carbonem vivum aut qualemcumque scintillam includere. Quare hoc, fratres? Quia timet ne comburantur vestimenta, quibus in festivitate induitur. Rogo vos, fratres, qui in arca sua non vult scintillam ignis includere, quare in anima sua flammam iracundiae non timet accendere? Sed quare hoc fiat, manifeste et evidenter cognoscimus. Ideo eniquia diligimus vestem nostram: flammam vero iracundiae ideo non exstinguimus, quia non solum non diligimus, sed etiam odio habemus aniscriptum est, Qui diligit iniquitatem, odit animam suaista attentius cogitantes, arcellas interiores, id est, conscien
Abbreviated transcription (Latin):
ni poterunt subuenire.
ubi nichil percator inueni&
nisi quod dehoc scło caste
narum largitatem trans mi¬
serit. Huec ergo cogitantes¬
bru. et tam pacifici ad istud
altare dõ auxiliante studea¬
mus accedere. ut ab illo ȩt̃¬
no altari non mereamur ex¬
dudi. Qui enim adistud al¬
tare casto corpore et mundo
corde cum secura et munda
conscientia uenerit. adillud
altare quod incelis est. felici
transmi gratione ꝑueniet.
riosum quod suggero. Ho:
dico. quod uos frequenter
facere aspicio. Om̃suri qͥn
mulieres nuidaexhibent lin¬
teamina. ubi corpus xp̃i acci¬
piant. Non est graue qdđ
dicofrs. Quomodo iurilauanT
aquamanus suas. sicelemosinis
lauent conscientias suas. Simi¬
liter & mulieres quomodoni¬
tidum exhibent linteum ubi
corpus xp̃i accipiant. siccor¬
pus castum et cor mundum ex¬
hibeant. ut cumbona consci¬
entia xp̃i sacramenta suscipiaNT̃.
Rogo uosfr̃s. numquid est
aliquis qui m archasordibus
plena uelit mittere uestẽ suã:

Expanded text:
ni poterunt subvenire; ni poterunt subvenire; ubi nihil peccator inveniet, nisi quod de hoc saeculo caste narum largitatem transmiserit. 5. brii, et tam pacifici ad istud altare, Deo auxiliante, studeamus accedere, ut ab illo aeterno altari non mereamur excludi. Qui enim ad istud altare casto corpore et mundo corde, cum munda et secura conscientia venerit; ad illud altare quod in coelis est, felici transmigratione perveniet. riosum quod suggero: hoc dico quod vos frequenter facere aspicio. Omnes viri, mulieres nitida exhibent linteamina, ubi corpus Christi accipiant . Non est grave quod dico, fratres: quomodo viri lavant aqua manus suas; sic eleemosynis lavent animas suas. Similiter et mulieres quomodo nitidum exhibent linteolum, ubi corpus Christi accipiant; sic corpus castum et cor mundum exhibeant, ut cum bona conscientia Christi Sacramenta suscipiant. Rogo vos, fratres, numquid est aliquis, qui in arca sordibus plena velit mittere vestem suam?
Abbreviated transcription (Latin):
et cum hominibus loqui po
test. et habet spemut iterũ
mereatur ad ȩccłam reuoca¬
ri. quid putamus qualis do¬
lor erit. si aliquis ꝓcrimini
erit separatus. cuinec hoc
solum sufficiet ad poenam
quod forasproicitur. sed in¬
suꝑ intenebris exieriorib:
eterno incendio concreman¬
dus includitur. Qui enĩ
ab illa cęlesti iherłm excõ¬
municari meruerit. non
solum pęnam habebit qđ
nec manducare nec bibe¬
re poterit. sed &iam flã¬
ubiest fletus et stridor den¬
tium. ubi ululatus. lamͣ¬
tatio. et penitentiae sine ul¬
loremedio. ubi est uermis
ille qui nonmorietur. & ig¬
nis quinum quam extingue¬
tur. ubimors queritur. &
non inuenitur. Quare
in infernomors queritur.
& non inuenitur.Quia
quibus in hoc scło utta offer¬
tur. & nolunt accipere. in
infernoquerent mortem.
et non poterunt inuenire.
Ibierit nor sinedie. amari¬
tudo sine dulcedine. obscu¬
ritas sine lumine. ubi nec
diuitiae. nec parentes. nec
coniuiges. nec filii. nec uici¬

Expanded text:
et cum hominet cum homintest, et habet spem ut iterum mereatur ad ecclesiam revocari; quid putamus, qualis dolor erit si aliquis pro criminiberit sesolum sufficiet ad poenam, quod foris projicitur, sed insuper in tenebris exterioribus aeterno incendio concremandus includitur? Qui enim ab illa coelesti Jerusalem excommunicari meruerit, non solum hanc poenam habebit, quod nec manducare vel bibere poterit; sed etiam flamubi est fletus et stridor dentium, ubi ululatus, lamentatio et poenitentia sine ullo remedio; ubi est vermis ille qui non morietur, et ignis qui non exstinguetur ; ubi mors quaeritur, et non invenitur. Quare in inferno mors quaeritur, et non invenitur? Quia quibus in hoc saeculo vita offertur, et dedignantur accipere; in inferno quaerent mortem, et non poterunt invenire. Ibi erit nox sine die, amaritudo sine dulcedine, obscuritas sine lumine; ubi nec divitiae, nec parentes, nec conjuges, nec filii, nec vici