comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
x hiiᷤ profecto om̃ib
alia iam facta c̃nimꝰ.
alia in ꝓximo uen¬
tura formidamus. Nam gentẽ
suꝑ gentem exurgere. earumq
p̾ssuram terris insistere. plus iam
qͣm in cdicib legimus. Qd̃ t̾re
motus urbes ĩnumas subruał.
ex aliis mũdi partib scitis. qͣm
frequẽter inde audiuimus. Pe¬
stilencias sine cessatione patimi᷑.
Signa uero ĩ sole et luna ⁊ stellis.
adhuc aꝑte mĩme uidemus:s qͥa¬
et hec non longe sint. ex ip̃a iam
aeris ĩmutatione colligimus.
qͣmuis priusqͣm ytalia gentili
gladio ferienda traderetur: igne.
Confusio autem maris ⁊ fluctu¬
um: necdũ noua est exorta Sed
cum multa iam p̾munciata cõ-
pleca sunt: dubium nõ est quod
sequantur etiam pauca q̃ restãt.
quia sequentium rerum certitu.¬
do: est p̾teritarum rerũ exhibitio.

Expanded text:
x quibus profecto omnibus alia jam facta cernimus, alia e proximo ventura formidamus. Nam gentem super gentem exsurgere, earumque pressuram terris insistere, plus jam quam in Codicibus legimus. Quod terrae motus urbes innumeras subruat, ex aliis mundi partibus scitis quam frequenter audivimus. Pestilentias sine cessatione patimur. Signa vero in sole, et luna, et stellis adhuc aperte minime vidimus; sed quia haec non longe sint, ex ipsa jam aeris immutatione colligimus. Quamvis prius quam Italia gentili gladio ferienda traderetur, igneasConfusio autem maris et fluctuum necdum nova exorta est, sed cum multa jam praenuntiata sint completa, dubium non est quin sequantur etiam pauca quae restant, quia sequentium rerum certitudo est praeteritarum exhibitio.
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑius dominus p̾misit. dicẽs.
Exurget gens contra gentem.
et regnũ adu̾sus regnum. et e-¬
runt tremotus magni ꝑ loca:
et pestilencie et fames. Et qui¬
busdam int̾positis. hoc qd̃ m ͦ¬
audistis adiunxit. Et erũt si¬
gna in sole et luna et stellis:

Expanded text:
superius Dominus praemisit dicens: Exsurget gens contra gentem, et regnum adversus regnum, et erunt terrae motus magni per loca, et pestilentiae, et fames : et quibusdam interpositis, hoc evangelium adjunxit: Et erunt signa in sole, et luna, et stellis.
Abbreviated transcription (Latin):
Ominus ac redẽp¬
tor noster paratos
nos ĩuenire desiderãs
senescentem mũdũ que mala
sequantur denũcias:ut nos ab
eius amore compescat.Appro-¬
pinqͣntem eius terminũ qnͣte
ꝑsecutiones p̾ueniãt motescit.
ut si deum metuere ĩ transquilli¬
tate uolumus. saltem uicinũ
eius iudicium. uel ꝑcussionib
attriti timeamus. Huic etenim

Expanded text:
ominus et Redemptor noster, paratos nos invenire desiderans, senescentem mundum quae mala sequantur denuntiat. » Et ejus amore compescat. Appropinquantem ejus terminum quantae percussiones praeveniant innotescit, ut si Deum metuere in tranquillitate non volumus, vicinum ejus judicium vel percussionibus attriti timeamus. Huic e
Abbreviated transcription (Latin):
et pater domini nr̃i ihũ xpisti. pa¬
ter misericordiarum et deus to¬
cius consolationis qui conso¬
latur nos in omni tribulatõe
nostra: ut possumus et ip̃i conso¬
lari eos. qui in omni pressura st.¬

Expanded text:
et Pater Domini nostri Jesu Christi, Pater misericordiarum, et Deus totius consolationis, qui consolatur nos in omni tribulatione nostra, ut possimus et ipsi consolari eos, qui in omni pressura s
Abbreviated transcription (Latin):
dedi patrib uestris. Ego autẽ
et tribuam tibi t̾ram desiderabi¬
bilem. hereditatem predarã.
exercituũ gentium. Et dixi.
Patrem urrabis me: ⁊post me
ingredi non cessabis. S quo¬
mndo si contempnat mulier
amatorẽ suum: sic cõtempsit
me doinus israel dicit dominꝰ.
Dox in uiis audita est. ploratꝰ

Expanded text:
dedi patribus vestris. Ego autem   Al. filiis, et tribuam tibi terram desiderabilem, haereditatem praeclaram exercituum gentium? Et dixi: Patrem vocabis me, et post me ingredi non cessabis. Sed quomodo si contemnat mulier amatorem suum, sic contempsit me domus Israel, ait Dominus. Vox in viis audita est, p
Abbreviated transcription (Latin):
teris israel ait domi¬
nus:ad me conu̾itere.
Si abstuleris offendicula tua
a facie mea: non cõmoneberis.
Si iurabis uiuit dominus ĩ
ueritate: et ĩ iudicio et ĩ iusti¬
cia. Et benedicent eum omnes¬
gentes: ip̃mqz laudabunt. Hec
enim dicit dominus uiro iuda:
et h̃ĩtatori ierusalem. Nouate
uobis nouale. et nolite serere
mĩno. et auferte p̾pucia cordiũ
uestrorum uiri iuda et h̃itato¬

Expanded text:
teris Israel ait Dominus: ad me convertere. Si abstuleris offendicula tua a facie mea: non commoveberis et jurabis vivit Dominus in veritate: et in judicio et in justicia. Et benedicent eum gentes: ipsumque laudabunt. R\. ec dicit dominus uiro Iuda, et habitatori Hierusalem: nouate uobis nouale, et nolite serere mino et auferte praeputia cordium vestrorum, viri Iuda et habitato
Abbreviated transcription (Latin):
Onu̾timini filii reu̾¬
tentes: et sanabo au¬
siones uestreis. Etce nos ueni¬
mus ad te: tu enim es dominꝰ
deus nr. Uere mendaces erant
colles: multitudo montiũ. uere
ĩ domino deo nr̃o salus israel.
Confusio comedit laborem pa¬
trum ur̃orum. ab adolescencia
uestra. Greges eorum et armẽta
eorum. filios eorum. et filias e¬
miemus ĩ confusione nr̃a. et
oꝑiet nos ignom̃ia nr̃a: quo¬
mam domino deo nr̃o peccaui¬
mus nos et patres nostri ab
adolescentia nr̃a usq ad hãs
diem: et non audiuimus uo¬
cem domini dei nr̃i . anͣ Appro
pinquabat autẽ dies festus iunde¬
orũ. et querebant principes sacer¬
dotum quomodo ihm̃ interfice¬
rent. sed timebant plebem. ps̃ Gꝰ.

Expanded text:
onvertimini, filii, revertentes, et sanabo aversiones vestras. Ecce non venimus ad te: tu enim es Dominus Deus noster. Vere mendaces erant colles, multitudo montium: Vere in Domino Deo nostro salus Israel. Confusio comedit laborem patrum nostrorum ab adolescentia nostra, greges eorum, et armenta eorum. filios eorum, et filias emiemus in confusione nostra et operiet nos ignominia nostra, quoniam deo nostro peccauimus nos et patres nostri ab adulescentia nostra usque ad hanc diem, et non audiuimus uocem domini dei nostri. Hoc lopinquabat autem dies festus, et quaerebant principes sacerdotum quomodo Jesum interficerent, sed timebant plebem. Ant.
Abbreviated transcription (Latin):
pater penitenti filio. stolã primã
parter et anulũ. nam et calcia¬
menta illi tribuens celebrauit
magnũ conuiuiũ. habens stolam
primam in lauacro. et anulum

Expanded text:
pater poenitenti filio stolam primam pariter et annulum, nam et calciamenta illi tribuens, celebravit magnum convivium. Habemus stolam primam in lavacro et annulum
Abbreviated transcription (Latin):
pulture tradendum:
esset:et de more pontificum ĩ¬
dueretur quemadindum pars¬
ci familiares nouerant. ĩuen¬
tum est cilicio pudiculis et
uermibus feretro ĩuolutum.
ip̃a queqz femoralia eus inte.¬
riora usq ad poplices cilitina.
qd̃ antea apud nostrates. fuat
nullo scõrum exempͥficatum
lem repierunt. Quis referat qͦs
gemitus. quantasqz lacrima¬
rum ymbres sanctorum cetus
qui aderat in reuelatione sic
adumbrate religionis emise-¬
rit: Quis qd̃ sequitur sine la¬
crimis referre poterit uel au dire.
Eccl̃ia quidem que sacro truore
uiolata fuerat. uel pocius con¬
sitatione et deliberatione non¬
modica: propter metũ tamen
impiorum ad ꝓtestandam ĩ¬
iuriam dei. seip̾sam suspendere
ausa est a diuinis. Sed tantͤ
terror ex signis patentib pro¬
uinciales inuasit: ut nullus
cessare pro exhibitione iusti¬

Expanded text:
pulturae tradendum esset, et de more pontificalibus indueretur, quod admodum pauci familiares ejus noverant, inventum est cilicio pedunculis et vermibus referto involutum: ipsaque femoralia ejus interiora usque ad poplites cilicina, quod antea apud nostrates fuerat nullo sanctorum exemplificatum reperta sunt. Quis referat quos gemitus, quantos lacrymarum imbres sanctorum coetus qui aderat in revelatione sic adumbratae religionis emiserit? Et quis quod sequitur sine lacrymis referre poterit vel audire? Ecclesia quidem quae sacro cruore violata fuerat, vel potius consitatione et deliberatione multa propter metum impiorum ad protestandam injuriam Dei, suspendere ausa est a divinis; sed tantus terror ex signis patentibus provinciales invasit, ut nullus cessare pro exhibitione justi
Abbreviated transcription (Latin):
Tangelo sardis eccle
scribe. Hec dicit qui
het septem sp̃us dei
et septem stellas. Scio oꝑatua:
quia nomen hes qd̃ uiuas⁊
et mortuus es. esto uigilans
et confirma cetera q̃ mortua
erant. Non enĩ inuenio opera
tua plena coram deo meo In
mente ergo habe qualiter acce¬
peris et au̾dieris: et serua et
penitentiam age. Si ergo nõ
uigilan̾is: ueniam ad te tã-¬
qͣm fur. et nescies qua hora ue¬
mam ad te. Sed hes pauca no¬
mina in sardis. qui nõ inqͥna¬
uerunt uestimẽta sua ⁊ am¬
bulabunt mecũ in albis qͥ a
digni sunt. Qui uicerit sis
uestietur uestimentis albis. ⁊
non delebo nomen eius de li¬
bro uite. et confitebor nomẽ eiꝰ
coram patre meo. et corai an¬

Expanded text:
angelo Sardis Ecclesiae scribe: Haec dicit qui habet septem spiritus Dei et septequia nomen habes quod vivas, et mortuus es. Esto vigilans, et confirma caetera, quae moritura erant. Non enim invenio opera tua plena coram Deo meo. In mente ergo habe qualiter acceperis, et audieris, et serva, et poenitentiam age. Si ergo non vigilaveris, veniam ad te tamquam fur, et nescies qua hora veniam ad te. Sed habes pauca nomina in Sardis, qui non inquinaverunt vestimenta sua: et ambulabunt mecum in albis, qina II. Qui uicerit, sic uestietur uestimentis albis; et non delebo nomen eius de libro uitę, et confitebor nomen eius coram Patre meo et coram an
Abbreviated transcription (Latin):
supposuerat capiti suo. et ere¬
xit in titulũ: fundens oleum
desuꝑ. Appellauitqz nome ur-¬
bis bethel: que prius luza uo¬
cabatur. Douit etiam uotũ
dicens. Si fuerit deus metũ
ab uescendũ. et uestimentũ
al induendũ reuersusq fu̾o
prosꝑe ad domũ patris mei:
ent michi domimis in deum:
et el anis iste quem erexi in
titulum. uocabitur domus
der  uacterũ que dederis n.
rofectus ergo iacob
uenit in terram oril¬
entalem: et uidit pui¬
tasla in agro:tresq greges
ouiũ accubantes iuxta eum.
Nam ex illo adaquabantur.
peccora: et os eius grandi la¬
pide claudebatur. Msqz erat
ut cunctis ouibz congregatis
deuolu̾ent lapidem: et refectis:
gregib. rursum suꝑ os putei
ponerent. Dixitq ad pastores.
Fratres. Unde estis: Qui res¬
ponderunt. De aran. Quos
interrogans: nũquid ait no¬
stis laban filiũ nachor. Di-¬
xerunt. Nommus. Sanus¬
ne est inquit;Dalet inqui¬
ũt. Et ecce rachel filia eius.
uenit qun grege suo. lc̃c¬

Expanded text:
osuerat capiti suo, et erexit in titulum, fundens oleum desuper. Appellavitque nomen urbis Bethel, quae prius Luza vocabatur. Vovit etiam votum, dicens: Si fuerit Deus mecum,ad vescendum, et vestimentum ad induendum, reversusque fuero prospere ad domum patris mei: erexi in titulum vocabitur Domus Dei cunctorumque quae dederis mihi rofectus ergo Iacob venit ad terram orientalem et vidit puteum in agro tresque greges ovium accubantes iuxta eum nam ex illo apecora, et os ejus grandi lapide claudebatur. Mosque erat, ut cunctis ovibus congregatis devolverent lapidem, et refectis gregibus rursus super os putei ponerent. Dixitque ad pastores: Fratres, unde estis? Qui responderunt: De Aran. Quos interrogans, Nunquid, ait, nostis Laban filium Nachor? Dixerunt: Novimus. Sanusne est? inquit: Valet, inquiunt: ecce Rachel filia ejus venit cum grege suo.
Abbreviated transcription (Latin):
udas confitens uel glo¬
rificans interp̾tatur.
et significat eum qui ĩ
deiangelio dixit. Confitebor tibi
pater domine celi et terre. Et psal¬
nusta ait. Gloriosus deus ĩ scĩs
suis. hoc est xp̃s in memibͥs suis.
Phares diuisio siue dinisus de¬
monstrat eum qui in euangelio
dicit. Cum uenent filius hom̃is¬
ĩ sede maiestatis sue. et omes
angeli eius cũ eo. tũc sedebit suꝑ

Expanded text:
udas confitens, vel glorificans, interpretatur, et significat illum qui in Evangelio dixit: Confiteor tibi, Pater, Domine coeli et terrae . Et Psalmista ait: Gloriosus Deus in sanctis suis , hoc est, Christus in membris suis. Phares, divisio, sive divisit, demonstrat eum qui in Evangelico dicit: Cum venerit Filius hominis in majestate sua, et omnes angeli cum eo,
Abbreviated transcription (Latin):
hereditas et u̾a libeitas Peũdẽ.¬
desto Ad fontẽs. or̃o.
quesumus domine
familie tue et dignã¬
ter impende: ut quibus fidei
grãm contulisti. et coronam
largiaris eternam. Per domi

Expanded text:
itas et vera libertas. Per eumdem. Ad fontes. --Adesto, quaesumus, Domine, familiae tuae, et dignanter impende, ut quibus fidei gratiam contulisti, et coronam largiaris aeternam. Per Domi
Abbreviated transcription (Latin):
lecebris. Continẽdus est enim
animi appetitus. a uoluptate
oculoꝵ. a uoluptate auriũ. a uo-¬
luptate olfaciendi. gustandi si¬
ue tangendi. Sed quia ista cõti¬
nẽcia partim coram deo fit. ut illi
placeatur ĩteriori gaudio ꝯsci¬
encie. partim coram hom̃ib tm̃.
ut glia humana capiatur. Qͥn¬
qz dicunt sapientes. et quinq
est. qͣmuis diuerso fomite gau¬
decit. Lampades autem sũt que
manib portantur. oꝑa que secũ¬
dum istã continenciam fiuint.
Dictũ est enim. Luceant opera
uestra corã hominib. Omnes
u̾o acceperunt lampades suas:
et uenerunt obuiam sponso.SS¬
qͣnq fatue acceptis lampadibz
suis. nõ sumpserũt oleum secũ.
Multi enim qͣmuis de xp̃i boni¬
tate plurimũ sperent: gaudiũ
tamen nõ habent cũ continẽter
uiuũt. nisi in laudib hominũ.
Non ergo habent oleũ secum.

Expanded text:
lecebris. continendus est enim animi appetitus a uoluntate oculorum, a uoluntate aurium, a uoluntate olfaciendi, gustandi, tangendi. sed quia ista continentia partim coram deo fit, ut illi placeatur interiori gaudio conscientiae, partim coram hominibus, tantum ut gloria humana; capiatur, quinque dicuntur sapientes et quinque est, quamuis diuerso fomite gaudeat. lampades autem sunt, quia manibus gestantur, opera, quae secundum istam continentiam fiunt. dictum est autem: luceant opera uestra coram hominibus. omnes uero acceperunt lampades suas et uenerunt obuiam sponso.que fatuae acceptis lampadibus suis non sumserunt oleum secum. multi enim quamuis de Christi bonitate plurimum sperent, gaudium tamen non habent, dum continenter uiuunt, nisi in laudibus hominum. non ergo habent oleum secum.
Abbreviated transcription (Latin):
rispinus et cris lc̃ .i.¬
pinianus suessioĩs
gentilium. ut hospicium eis
tium magisterium labore ma¬
nuum sibi p̾sentis uite neccessa¬
ria prouiderent. sutorum artem¬
o quã quiete exc̃e potuissẽt didiceĩt.
impietatis m̃istrum. Aquo et
quesiti: calciamenta sunt in
predicta urbe pauꝑũ sarcientes

Expanded text:
rispinus et crispi| nianus suessiones gentilium ut hospicium eis cium| magisterium labore manu\u/m sibi presentes uitae| necessaria prouiderent. Suturum artem que quiete| exercere potest dedicerunt. impietatis ministrum a quo et qui| siti calciamenta sunt in predicta urbe pauperum| sarcientes
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Item rictionarus furore ĩsa¬
niens: molas ad singulorum
colla iubet suspendi. et hyemis
tempore in fluuio cuius uoca¬
bulum est axona. uelut sub
iussit feruere. et sanctos dei mar
martires denuo in ea precipita¬
ri quasi ꝯsumendos pena prece¬
ma uitam finiuit.¬

Expanded text:
t.| Tunc riciouarus furore insaniens molas ad singulo| rum colla iubet suspendi. Et hiemis tempore in fluuio .| cuius uocabulum est axona uelut sub iussit feruere . et sanctos denuo| martyres in eam precipitari . quasi consummen| dos +poenam precima . uitam finiuit
Abbreviated transcription (Latin):
hola est cũ interpreta¬
tione sua non statim
posita: sed int̾iectis aliis paraco¬
lis edisserta. Hic enĩ preponit᷑.
et postea dimissis turbis uenit
domũ: et accedunt ad eum dis.¬
cipuli eius rogantes. Edissere
nob parabolam zizanioꝵ agͥ
Et reliqua. Non ergo debemũs
ppropere intelligendi desiderio:
ante eius noticiam querere:
quam a domino edisseratur.
Preponit eis et aliã parabolã.
uersis reficiens cibis. ut unus¬
quisqz scd̃m naturam stoma¬
chi sui naria alimenta susci-¬

Expanded text:
ola est cum interpretatione sua non statim posita, sed interjectis aliis parabolis edisserta. Hic enim proponitur, et postea dimissis turbis venitur domum et accedunt ad eum discipuli ejus rogantes: Dissere nobis parabolam zizaniorum agri, et reliqua. Non ergo debemus praepropero intelligendi desiderio ante ejus notitiam quaerere, quam a Domino disseratur.proponit eis et aliam parabolam qatos diversis reficiens cibis, ut unusquisque secundum naturam stomachi sui varia alimenta susci
Abbreviated transcription (Latin):
ates eterni ur-¬
dicis apostoliqz domini suppli-¬
citer exposcimiis. saluari uestris
precib ¶artyres dei incliti.
confessores q̃z lucidi. uestris oro¬
nib. nos fecte ĩ celestib ¶pri
sacratus uirginũ. dericorumq
omnium. simul cum sanctis
omnib consortes xpisti facite.
entem auferte perfidam cre¬
dentium de finib. ut xp̃o laudes
debitas. persoluamus alacuter.
¶loria patri ingenito. eiusqz
unigenito. una cum sancto sp̃r¬
ritu. in sempiterna secła. amẽ.

Expanded text:
ates aeterni Judicis Apostolique Domini, Suppliciter exposcimus Salvari vestris precibus. Martyres Dei inclyti Confessoresque lucidi, Vestris orationibus Nos ferte in coelestibus. sanctarum virginum Monachorumque omnium Simul cum sanctis omnibus Consortes Christi facite. Gentem auferte perfidam Credentium de finibus, Ut Christo laudes debitas Persolvamus alacriter. Gloria Patri ingenito Ejusque Unigenito, Una cum sancto Spiritu In sempiterna saecula. Amen.
Abbreviated transcription (Latin):
i autem tu iudeus co¬
gnominaris et ueqͥ¬
escis in lege: et głia¬
ris in deo. et nosti nõluntatẽ
eius. et probas utiliora instruc¬
tus per legem. confidis teip̃m
ducem ẽe cecorum. lumen eoꝵ
qui in tenebris sunt: erudito¬
rem insipientiũ. magistrum
infantium. habentemi formã
doces: Qui predicas nõ fure¬
dum furaris: Qui dicis non
mechandum mecharis. Qui
ab hominaris ydola sa crilegi¬
um facis. Qui in lege gloria

Expanded text:
i autem tu Iudaeus cognominaris et requiescis in lege et gris in Deo, et nosti voluntatem ejus, et probas utiliora, instructus per legem; confidis teipsum esse ducem 14 caecorum, lumen eorum qui in tenebris sunt, eruditorem insipientium, magistrum infantium; habentem formam doces; qui predicas non furandum, furaris; qui dicis non mechandum, mecharis; qui abhominaris ydola, sacrilegium facis; qui in lege gloria
Abbreviated transcription (Latin):
Marmulla xpisto amabilis tulit
corpus aplĩ optimo loco cum aroisi¬
ꝑsequebat᷑ iustum demersisti eum dñe
in infernũ ⁊ in ligno crutis dix iusti
nunciauerunt. An Concede nobis
lominem nistum redde nobis lpiẽm
sanctum ne raterficias haminei deo
carum iustum mansuetum ⁊ pium.

Expanded text:
Maximilla Christo amabilis, tulit corpus apostoli; optimo loco cum aromarsequebantur justum, demersisti eos, Domine, in infernum, et in ligno crucis dux justi ngelio. Antiph. Concede nobis hominem justum, redde nobis hominem sanctum; ne interficias hominem Deo charum, justum, mansuetum et pium.
Abbreviated transcription (Latin):
ba repullissz. Sed cum discipũ¬
los ad p̾dicandũ u̾itas mittit:
quid aliuid ĩ mundo fant. nisi
grana sem̃is aspergit. ⁊ pauca
grana nuttit ĩ semine. ut ml¬
tarum messiũ fruges recipiãt
ex nr̃a fide. Neq etenim ĩ uni¬
uerso mũdo tanta fideliũ mes¬
sis exurgeret: si de manu dñi
suꝑ rationalem t̾ram illa elec¬
ta grana p̾dicantium non ue¬

Expanded text:
erba repulisset. Sed cum discipuerba repulisset. Sed cum discipulos ad praedicandum Veritas mittit, quid aliud in mundo facit, nisi grana seminis spargit? Et pauca grana mittit in semine, ut multarum messium fruges recipiat ex nostra fide. Neque enim in universo mundo tanta fidelium messis exsurgeret, si de manu Domini super rationalem terram illa electa grana praedicantium non ve
Abbreviated transcription (Latin):
Apides itaq sunt: s
non uiuũt. Arbusta
autem sunt: uiuũt sed non sẽ¬
tiunt. Gritta u̾o animalia st̃.
unuit sentiunt. sed nõ disc̾nũt.
Angeli etenĩ sunt: uiuũt senti-¬
unt et discernũt. Om̃is autẽ
creature: aliquid het homo. Ha¬
bet nãq cõmune esse cũ lapi¬
dib. iiuere cũ arborib. sentire
cũ animalib. intelligere cum¬
er angelis. Si igitur cõmune let¬
E aliq̃uid cum om̃i creatura ho¬
ẜmo: iuxta aliquid om̃is creatu¬
ra homo. Omni creature ergo¬
E predicatur euangeliũ: cum hõi
predicatur. quia uidelz ille doce¬
ata sunt. et a quo om̃ia ꝑ qͣn¬
dam similitudinem aliena ñ
sunt Potest etiam om̃is crecitu¬
re nomĩe: om̃is natio gentuĩ
designari. Antea etemĩ uictum
fuerat: ĩ uiam gentuun ne abi-¬
eritis. Nũc autẽm dicitur. Poi¬
cate om̃i creature. Ut uidelicet
prius a udeai aplorum repulsa
predicatio. tũc nobis in adiuto¬
rium fieret. cũ hanc illa ad dap¬
nationis sue testimoniũ sup¬

Expanded text:
apides itaque sunt, sed non vivunt. Arbusta autem sunt, et vivunt, sed non sentiunt. Bruta vero animalia sunt, vivunt, sentiunt, sed non discernunt. Angeli etenim sunt, vivunt, sentiunt, et discernunt. Omnis autem creaturae aliquid habet homo. Habet namque codibus, vivere cum arboribus, sentire cum animalibus, intelligere cum angelis. Si igitur commune habet aliquid cum omni creatura homo, juxta aliquid omnis creatura homo. Omni ergo, creaturae praedicatur Evangelium, cum soli homini praedicatur, quia ille videlicet doceata sunt, et a quo omnia per quamdam similitudinem aliena non sunt. Potest etiam omnis creaturae nomine, omnis natio gentium designari. Ante etenim dictum fuerat: In viam gentium ne abieritis . Nunc autem dicitur, Praedicate omni creaturae, ut scilicet prius a Judaea apostolorum repulsa praedicatio tunc nobis in adjutorium fieret, cum hanc illa ad damnationis suae testimonium sup
Abbreviated transcription (Latin):
intidelitatis duricia increpasse
discipulos cõmemorat. Qua
ĩ re quid considerandum est:
nͣ quod idcuco dominus. tunc
discipulos ĩcrepauit. cum cor
poraliter reliquit ut uerba que
recedens diceret. ĩ corde audienti¬
um arcius imp̾ssa remanerẽt.
quid admonẽdo dicat audiam.
Euntes in mundũ uniu̾sum:
predicate euangeliũ omni trea¬
ture. Nunquid fres mei sanctũꝓ
euangelium uel ĩsensatis reb
uel brutis animalib fuat p̃di¬
candum. ut de eo disciolis dicat᷑.
predicate omni creature. Sed
omnis creature nonñe signa¬
tur homo. Sũt nanqz lapides:
s nec uiuũt necsentiũt. Sunt
herre et arbusta: unuũt quidẽ.
sz non sentiunt. Uiuũt dico:
non ꝑ animã. s per uiriditatẽ.
Quia paulus dicit. Insipiens

Expanded text:
idelitatis duritia increpasse discipulos memorat. Qua in re quid considerandum est, nisi quod idcirco Dominus tunc discipulos increpavit, cum eos corporaliter reliquit, ut verba quae recedens diceret in corde audientium arctius impressa remanerent? quid admonendo dicat, audiamus: Euntes in mundum universum, praedicate Evangelium omni creaturae. 2. Nunquid, fratres mei, sanctum Evangelium vel insensatis rebus, vel brutis animalibus fuerat praedicandum, ut de eo discipulis dicatur: Praedicate omni creaturae? Sed omnis creaturae nomine signatur homo. Sunt namque lapides, sed nec vivunt, nec sentiunt. Sunt herbae et arbusta; vivunt quidem, sed non sentiunt. Vivunt dico, non per animam, sed per viriditatem, quia et Paulus dicit
Abbreviated transcription (Latin):
lis dubitantib: ꝑ multa ar-¬
gumẽta monstrata est. Que
dum legentes agnoscimus:
quid aliud qͣm de illorum du¬
bitatione solidamur. M inꝰ
enim mͥ maria magdalene
prestitit. que cicius credidit:
qͣm thomas qui diu dubita¬
ut. Ille etenim dubitando
uulnerũ cicatrices tetigit: et
de nr̃o pectore dubitauit uul¬
nus amputauit. Ad ĩsimiã¬
dam queq i̾itatem dom̃ice

Expanded text:
lis dubitantibus per multa argumenta monstrata est: quae dum nos legentes agnoscimus, quid aliud quam de illorum dubitatione solidamur? Minus enim mihi Maria Magdalene praestitit, quae citius credidit quam Thomas qui diu dubitavit. Ille etenim dubitando vulnerum cicatrices tetigit, et de nostro pectore dubietatis vulnus amputavit. Ad insinuandam q
Abbreviated transcription (Latin):
offerre adipem arietũ. Quoniã
quasi pocin ariolandi est repu¬
gnare. et quasi scelus ydolatrie.
nolle adquiescere. Pro eo ego
qd̃ abiecisti sermonẽ domini.
abiecit te dominus ne sis rex.
Dixit saul ad samuelem . Pecca¬
ui quia p̾uaritatus sum ẜmo¬
nem domini. et u̾ba tua: timẽs

Expanded text:
adipem arietum quoniam quasi peccatum ariolandi est repugnare et quasi scelus idolatriae nolle adquiescere pro eo ergo quod abiecisti sermonem Domini abiecit te ne sis rex dixitque Saul ad Samuhel peccavi quia praevaricatus sum sermonem Domini
Abbreviated transcription (Latin):
exsoluistis ei ꝓ delicto. ponetis
ĩ capsella ad latus eius. et
dimittite eam ut uadat ⁊ al¬
picietis. Et siquidẽ ꝑ uiam fi¬
niũ suorum ascendent cõtra
bethsames: ip̃e fecit nobis hos
sciemus quia neqͣcn i anꝰ
eius tetigit nos sz casu accidit
Eterunt ergo illi
hoc modo. ⁊ follentes
duas uaccas que las¬
tabant uitulos: iuxerunt ad
planstrũ. uitulos q earũ uecli¬
seunt domi. et posulerunt archa
dei suꝑ plaustrũ et capsellam q̃
et itinere uno gradiebant ꝑgen¬
tes et mugientes. et nõ dedlina¬
bant neqz ad dexteram neq ad
sinistram. Sed et satrape phili¬
stinoꝵ sequebant᷑ usq adt̾mi¬
nos bethsames. Porro bethsa¬
mite metebant triticũ in ualle.
et eleuãtes oculos: uiderũt archã
et gaiisi sũt cum uidissent. et
plaustrum uenit in agrũ iosue
bechsamite: et stetit ibi. Erat
autem ibi lapis magnus. et
conciderũt ligna plaustri. uacca ᷤ¬
q imposuerunt suꝑ ea holccau¬
stum domino.¬

Expanded text:
exsolvistis ei pro delicto ponetis exsolvistis ei pro delicto ponetis in capsella ad latus eius et dimittite eam ut vadat et aspicietis et si quidem per viam finium suorum ascenderit contra Bethsames ipse fecit nobis malum hoc sciemus quia nequaquam manus eius tetigit nos sed casu accidit fecerunt ergo illi hoc modo et tollentes duas vaccas quae lactabant vitulos iunxerunt ad plaustrum vitulosque earum concluserunt domi et posuerunt arcam Dei super plaustrum et capsellam quae et itinere uno gradiebantur pergentes et mugientes et non declinabant neque ad dextram neque ad sinistram sed et satrapae Philisthinorum sequebantur usque ad terminos Bethsames porro Bethsamitae metebant triticum in valle et elevantes oculos viderunt arcam et gavisi sunt cumplaustrum venit in agrum Josue Bethsamitae, et stetit ibi. Erat autem ibi lapis magnus, et conciderunt ligna plaustri, vaccasque imposuerunt super ea holocaustum Domino
Abbreviated transcription (Latin):
PUi dixerunt. Si re¬
mittitis archam dei
israel: nolite dimittere illam
uacuam. Sed qd̃ debetis reddite
ei ꝓ peccato. ⁊ tũc curabim̃i.
et scietis quare non recedet ma¬
nus eius a uobis. Qui dixe¬
rnt. Quid est qd̃ pro delicta
reddere debeamnus ei: Renderũt
illi. Iuxta numerũ ꝓunciarũ
philistinorũ. qͥnq anos aure¬
os facietis. et quqz mures au¬
reos. quia plaga una fuit in¬
om̃ibz uobis et satrapis ur̃is.
Facietisq similitudinẽ anor
uestrorũ. et similitudines mu¬
riũ qui demoliti sunt terram.
dabitisqz deo israel gloriã. si
forte releuet manũ luam. a
robis et a diis ur̃is et a t̾ra ur̃a
Quare aggrauiatis corda ura.
sicut aggrauauit egyptus
et pharcio cor suum. Nonneꝑ
postqͣm pussus est. tũc dimisit
eos et abierunt. Nunc ergo ar¬
unũ. et duas uaccas fetas
quib nõ est impositũ iugił.
iungite in plaustro. ⁊ recsudi¬
te ũtulos earũ domi. Tolletis¬
qz archani domini et ponetis
ĩ plaustro. et ua sa aurea que

Expanded text:
qui dixerunt si remittitis arcam Dei Israhel nolite dimittere eam vacuam sed quod debetis reddite ei pro peccato et tunc curabimini et scietis quare non recedat manus eius a vobis qui dixerunt quid est quod pro delicto reddere debeamus ei responderuntque illi iuxta numerum provinciarum Philisthim quinque anos aureos facietis et quinque mures aureos quia plaga una fuit omnibus vobis et satrapis vestris facietisque similitudines anorum vestrorum et similitudines murium qui demoliti sunt terram et dabitis Deo Israhel gloriam si forte relevet manum suam a vobis et a diis vestris et a terra vestra quare gravatis corda vestra sicut adgravavit Aegyptus et Pharao cor suum nonne postquam percussus est tunc dimisit eos et abierunt nunc ergo arunum et duas vaccas fetas quibus non est inpositum iugum iungite in plaustro et recludite vitulos earum domi tolletisque arcam Domini et ponetis in plaustro et vasa aurea quae
Abbreviated transcription (Latin):
timã ductus est. et nõ aꝑuit os suũ
ps̃. Domine refug̾. anͣC ontritũ est
cor meum ĩ medio mei. contremu¬
erunt om̃ia ossa mea p̃s Deus deꝰ
meus. anͣ. Exhortatus es ĩ uirtute
tua. et in refectione sancta tua do¬
mine. ps̃ Cantemus do. anͣ Oblatꝰ¬

Expanded text:
t non aperuit os suum. Psal. Domine, refugium. Ant. Contritum est cor meum in medio mei, contremuerunt omnia ossa mea. Psalm. Deus, Deus meus. Ant. Exhortatus es in virtute tua, et in refectione sancta tua, Domine. Psal. Cantemus. Ant
Abbreviated transcription (Latin):
enun noĩe. humana natura.
significatur: salis n̾o nominẽ-¬
ũbi sapiencia. Qd̃ auten apo¬
stolos suos celesti ac diuina sa-¬
prencia plenos sal terre saluator
nominat. Ostendit fatuos esse
indicandos qui t̾rena tantũ sa-¬
piunt. qui temporaliũ bonoril
uel copiam sectantes. uel ĩopiã
metuentes. amittũt et̾rra que.
nec dari possunt ab hom̃ibz nec
auferri. Notandum autera ꝙ
salis natura ĩfecunditatẽ terre
facit. Unde et ĩ psalmo scriptũ
est. Posuit terram frictiferam
in salsuginem .uiiiͣ.¬
Uastam urbes legim¬
ra uictorum fale se¬
minatas: ut nullũ in eĩs ger¬
men oriretur. Allegorice autẽ
hoc bene cõuenit doctrine aplice,
ut destructis adusariorũ mu¬
nitoib et pcc̃i regno deiecta. sale
sapiencie compescatultra. ⁊̃ car¬
nis humane terra setuli luxũ
atq fetiditatem g̾minare iu¬
tiorũ. Item quia sal ad condi¬
endos cibos carnesqz siccandas
aptum est. rite demonstrat ꝙ ꝑ
p̾dicationem euangelii fluxũs

Expanded text:
enim nomine, humana natura significatur, in salis vero verbi sapientia. Quod autem apostolos suos coelesti ac divina sapientia plenos, sal terrae Salvator nominat, ostendit fatuos esse judicandos, qui terrena tantum sapiunt, qui temporalium bonorum velut copiam sectantes, vel inopiam metuentes, amittunt aeterna, quae nec dari possunt ab hominibus, nec auferri. Notandum autem quod salis natura infecunditatem terrae facit. Unde et in psalmo scriptum est: Posuit terram fructiferam in salsuginem . Et quasdam urbes ira victorum sale seminatas, ut nullum in eis germen oriretur. Allegorice autem hoc bene convenit doctrinae apostolicae, ut destructis adversariorum munitionibus, et peccati regno sapientiae compescat ultra in carnis humanae terra saeculi luxum atque foeditatem germinare vitiorum. Item quia sal ad condiendos cibos carnesque siccandas aptum est, rite demonstrat quod per praedicationem Evangelii fluxus
Abbreviated transcription (Latin):
teret. Qui hec audiens: manere
illes in ea quam aderant ĩsula.
⁊ es necessaria ministrari. donec
uideret. quid eis faceret iussit.
pdost dies asiquot uenit ad in¬
sulam rex. ⁊ residens sb̾̃diuo:
iuissit augustinũ cum socris sui¬
ebant. crucem pro uexillo ferẽtes
argenteam. ⁊ ymaginem drĩ
saluatoris in tabula depictam.
letamasqz canentes pro sua
simul ⁊ eoꝵ propter quos ue¬

Expanded text:
teret. Qui haec audiens, manere eos in illa quam audierant insula, et eis necessaria ministrari, donec videret quid eis faceret, jussit. Post dies ergo venit ad insulam rex, et residens sub divo, jussit Augustinum cum sociis ad suuebant, crucem pro vexillo ferentes argenteam, et imaginem Domini Salvatoris in tabula depictam, litaniasque canentes, pro sua simul et eorum propter quos ve
Abbreviated transcription (Latin):
Tait samuel ad sa¬
ulem. Non reuertar.
tecum. quia ꝓiecisti
sermonem domini: et ꝓiecit tẽ
dominꝰ. ne sis rex suꝑ isrł. Et
conuersus est samues: ut abiret
Ille autẽ apprebendit sũmitatẽ
pallii eius que et scissa est. Et
a te dominus regnũ israel hodie.
et tradidit illud ꝓximo tuo me¬
liori te. Porro triumphator ĩ iscl
non parcet et plenitudine non
fiectetur. Neq enu homo est
ut agat penitentiam. At ille an
coram seniorib populi mei. et
coram isreiel: et reuerte mecũ ut
adorem dominũ deum tuũ .iiiͣ.¬
Euersus ergo samu.¬
el.secutus est saulem
et adorauit saul domi
ad me agad regem amalech. Et
oblatus est ei agad: pinguissi
Sictine separat amara mors:
Et ait samuel. Sicut fecit absq
sic absqz liberis inter mulieres.¬
ent mater tua Et ĩfrustra cõ-¬
cidit eum samuel:coram dño
in galgalis. Abiit autẽsamu-¬
el iñ ramatha. saul uero ascen¬
dit in domũ suam ĩgabaath.
Et nõ uidit samuel ultra sa¬
ulem usz ĩ diem mortis sue.

Expanded text:
ait Samuhel ad Saul non revertar tecum quia proiecisti sermonem Domini et proiecit te Dominus ne sis rex super Israhel et conversus est Samuhel ut abiret ille autem adprehendit summitatem pallii eius, quae scissa est, et t Dominus regnum Israel a te hodie et tradidit illud proximo tuo meliori te. Porro triumphator in Israel non parcet et penitudine non flectetur; neque enim homo est, ut agat penitentiam. Et non coram senioribus populi mei, et coram Israel, et revertere mecum, ut adorem Dominum Deum tuum. Reversus ergo Samuel secutus est Saulem, et adoravit Saul Dominad me Agag regem Amalec. Et oblatus est ei Agag pinguissimuSiccine separat amara mors? Et ait Samuel: Sicut fecit absque sic absque liberis erit inter mulieres mater tua. Et in frusta concidit Samuhel Agag coram Domino in Galgalis abiit autem Samuhel in Ramatha Saul vero ascendit in domum suam in Gabaath et non vidit Samuhel ultra Saul usque ad diem mortis suae
Abbreviated transcription (Latin):
sanctos memoria
beatissime uirgĩs
eo frequencius agitur atq̃z
festiuius: quo maiorem gra¬
ciam apud dam creditur in¬
uenisse. Unde post alia que¬
dam ipsius antiquiora solẽ-¬
ma. non fuit contenta deuo¬
tio fidelium: quin conceptio¬
ins eus solenne suꝑadderet
hodiernũ. sꝯac itaq die pacu¬
liariter in ecclesia recitandus
esse uderetur siber ille qui de
ortu ens atq uita scriptus
illuemebatur: si non iudicas¬
sent eum prẽs inter apecrifa
nimerandũ. At quomam
magnis ac sapientib uiris
ita insum est: nes alia que¬
dain sz non aliena legentes
ecclesiasticum morem debitis
officus exequamur.

Expanded text:
sanctos, memoria beatissimae Virginis eo frequentius agitur atque festivius, quo majorem gratiam apud Dominum creditur invenisse. Unde post alia quaedam ipsius antiquiora solemnia, non fuit contenta devotio fidelium, quin nativitatis solemne superadderet hodiernum. Hac itaque die peculiariter in Ecclesia recitandus esse videtur ille liber, qui de ortu ejus et vita scriptus inveniebatur, si non judicassent eum Patres inter apocrypha numerandum. At quoniam magnis ac sapientibus viris ita visum est, nos alia quaedam, sed non aliena legentes, ecclesiasticum morem debitis officiis exsequamur.
Abbreviated transcription (Latin):
neq femina. Omnes enĩ uos
unum estis: in xp̃o ihũ. Si auꝰ¬
tem uos xp̃i: ergo abrahesemẽ
estis. scd̃m promissionem here¬
des. Dico autem qͣnto tempore.
heres pariuilus est: nichil dif¬
fert a seruo cum sit dominus
omnium. Sed sub tutoribus
et actorib est:uiz ad prefini¬
tum tempus a patre.
ta et nes cum ẽẽmus
paruli sub elemen.¬

Expanded text:
nes enim vos unum estis in Christo Jesu. Si autem vos Christi: ergo Abrahe semen estis: secundum promissionem heredes. Dico autem. Quanto tempore heres parvulus est: nihil differt a servo: cum sit Dominus omnium: sed sub tutoribus et auctoribus: usque ad prefinitum tempus a patre. ta et nos cum essemus par
Abbreviated transcription (Latin):
sui. in corda uestra dlamãtem
alba pater. Itaqz iam non est
seruus dei. sed filius. Qd̃ si fili
et heres per deum. Sed tũc qui¬
dem iguorantes deum hiis qͥ¬
in natura nõ sunt dii seruie
a deo. Quomodo conu̾timini
iterũ ad infirma et egena ele.¬
menta quib denuo seruire
uultis: Dies obseruatis. ⁊ mẽ¬
ses et tempora et annos ⁊imeo

Expanded text:
. nostra, clamantem: Abba, Pater. Itaque jam non est servus, sed filius. Quod si filius: et haeres per Deum. Sed tunc quidem ignorantes Deum, iis qui natura non sunt dii, servieba Deo, quomodo convertimini iterum ad infirma et egena elementa, quibus denuo servire vultis? Dies observatis, et menses, et tempora, et annos. Timeo
Abbreviated transcription (Latin):
Erat enim aspectu angelicus.
sermone nitidius. oꝑe sanctus.
corpore integer.ĩgenio optimus
consilio mãgnus. Eide catholi¬
cus. sꝑe sapientissimus. caritate
diffusus.

Expanded text:
Erat enim aspectu angelicus, sermone nitidus, opere sanctus, corpore integer, ingenio optimus, consilio magnus, fide catholicus, spe patientissimus, caritate diffusus
Abbreviated transcription (Latin):
ut pauꝑes illum quãsi parem as-¬
picereñt. diuites u̾o quasi supe¬
riorem sibi diuitem estimarẽt
Non enu ad ꝑsone potenciam
sed ad morũ elegantiam atten¬
debat: et tantũ unũquemq em¬
nentius honora bat. quãto uiu̾e
sanctius didicisset. Crrra egenss
dei se solicitũ exhibebat: ut xp̃m¬

Expanded text:
ut pauperes illum quasi pauperem aspicerent, divites vero quasi superiorem se estimarentnon ad personae potentiam, sed potius ad morum elegantiam attendebat, et tanto unumquemque eminentius honorabat, quanto vivere sanctius didicerat. Erga egenos e sollicitum exhibebat, ut v
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur anno quarto
decimo uẽit choolaomor
et reges qui cum eo erant: per¬
cusseruntq raplam ĩ astorecl
caruaym et zuzin cũ eis et
enum ĩ sare cariathain ⁊
reos ĩ monte seyr. usz ad cam¬

Expanded text:
gitur anno quarto decimo venit Chodorlahomor, et reges, qui cum eo erant, percusseruntque Raphaim in Astaroth, Carnaim, et Zuzim cum eis, Emim in Save Cariathaim, et Chorraeos in mont
Abbreviated transcription (Latin):
Actum est autem in
illo tempore. ut amra¬
plel rex sennar. et
arioch rex ponthi. et chodolaornor
rex elemitarũ. et thadal rex gẽ¬
tium mirent ballũ contra barti
regem sodomorũ. et contra bersa
regem gomorre. et contra sen¬
naab regem adame. et contra
semeber regem seboym. contraq
regem bale. ip̃a est segor. Omes
hii conuenerũt in uallem filue¬
strem: que nũc est mare salis.¬

Expanded text:
actum est autem in illo tempore ut Amraphel rex Sennaar, et Arioth rex Ponti, et Chodorlahomor rex Elamitarum, et Thadal rex gentium, inirent bellum contra Bara regem Sodomorum, et contra Bersa regem Gomorrhae, et contra Sennaab regem Adamae, et contra Semeber regem Seboim, contraque regem Bale, ipsa est Segor. Omnes hi convenerunt in vallem silvestrem, quae nunc est mare Salis
Abbreviated transcription (Latin):
nocturna miseris mortalib
prebeatur.Tempora alternis
uicib ĩmutantur. frondescũt
silue. amenantur campi. pra¬
ta uirescunt. animãcia cuncta
diuersis usib ꝓcreata edunt
fetus parent imꝑio. obsequia
seruant. scatent fontes. ames
fiuũt. institutis t̾minis ma¬
na cohercentur. Caudet post
hyemen uerna temꝑies. estatiᷤ
flagrancia  dequequit messes.
antũni serenitas temulenta.
suas exhibet ubertates. Hyeme
madidantur ymbrib terre. suii
institutis cuncta deseruiũt:so¬
lus homo deo non seruit. Quid
si tibi uniuersa natura ꝯstan¬
ter ediceret. Ego tibi a domino
rerum parere precepta sunrego
circa te iussa implere. ĩstitutã
seruare. nascencia cuncta tribu¬
ere. genitoris imꝑio iussa sũ.
Deniq pareo. ob tempero. Riio
et te mutato non mutor. Pareo
inqͣm rebelli. obtemꝑo ꝓcaci. deẜ¬
uio contemptori. Ceterum si mͥ
ĩstituta mutare. iussa ꝑuertere.
neccessaria denegare rerum dũs

Expanded text:
 miseris mortalibus  miseris mortalibus praebeatur. Tempora alternis vicibus immutantur, frondescunt silvae, amoenantur campi, prata virescunt, animantia cuncta diversis usibus procreata edunt fetus, parent imperio, obsequia servant, scatent fontes, omnes fluunt, institutis terminis maria coercentur. Gaudet post hiemem verna temperies, aestatis flagrantia decoquit messes, autumnitas temulenta suas exhibet ubertates: hieme macerantur imbribus terrae: suis institutis cuncta deserviunt, solus homo Deo non servit. Quid si tibi universa natura constanter ediceret. Ego tibi a Domino rerum parere praecepta sum; ego circa te jussa implere, instituta servare, nascentia cuncta tribuere genitoris imperio jussa sum: denique pareo, obtempero, servio, et te mutato non mutor. Pareo, inquam, rebelli, obtempero procaci, deservio contemptori. Caeterum si mihi instituta mutare, jussa pervertere, necessaria denegare rerum Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
sandum in contemptũ ꝓtulit.
et uite priuilegium ꝑdidit. et
mortis sibi sentenciam adquisi¬
uit. Et tamen creatura adhuc¬
eius seruat imꝑium. licet ip̃e
creatori suum denegaret obseqͥ¬
um. Onde apparet quid sue feli¬
citati detraxerit: cũ pocorum mi¬
ta eius statum adhuc mutare
non possint. Grauaris o homo¬
in isto grauaris: et mextusabi¬
li pena astringeris. Cõtempni
creatorem. et enĩs imꝑas creci¬
ture. Despitis dominum et de ei
am non ꝑtimescis. Et cum tibi
ꝑ eum cuncta desenuant: solus
illi ip̃e non seruis. Bis delĩquis
et geminũ ac duplex crimen
ĩcurris: dum nec pro conditõe
ut seruus obsequeus. nec pro.
potestate data domino faimuila¬
ris. Tibi celum in die lucis splẽ¬
dore uestitur: et solis fulgorib
decoratur. In nocte clarissimo.
lune speculo et astrorũ fulgo¬
re uario polus ip̃e lustratur. ut
diei nectisq uicissitudine et
num̾ositas temporũ dinoscat᷑.
et post diurnũ laborem requies¬

Expanded text:
sam dum in contemptum protulit, sam dum in contemptum protulit, et vitae privilegium perdidit, et mortis sibi sententiam acquisivit. Et tamen adhuc creatura ejus servat imperium, licet ipse Creatori suo denegaret obsequium. Unde apparet quid suae felicitati detraxerit, cum peccatorum merita ejus statum adhuc mutare non possunt. Gravaris, homo, juste gravaris, et inexcusabili poena astringeris. Contemnis Creatorem, et ejus imperas creaturae. Despicis Dominum, et de ejntiam non extimescis. Et cum tibi per eum cuncta deserviant, solus ipse illi non servis. Bis delinquis, o homo, et geminum ac duplex crimen incurris, dum nec pro conditione ut servus obsequeris, nec pro potestate data Domino famularis. Tibi coelum in die lucis splendore vestitur et solis fulgoribus decoratur, in nocte clarissimo lunae speculo et astrorum fulgore vario polus ipse illustratur, ut diei noctisque vicissitudine et numerositas temporum dignoscatur, et post diurnum laborem requies
Abbreviated transcription (Latin):
Ignitas humane
originis facile ag¬
noscitur: consid̾ata
sublimitate auctoris. Nec eni
facile poterat ẽẽ uel leue. quel
manus sacra confinxit: et ce¬
lestis flatus in uitalem fubstã¬
ciam animauit. maxime citm
idem artifex deus. potestatẽ suã
ĩ omnem fabricam eidem hom̃i
fuerat traditurus. ut quẽ scd̃m
psidem post se facere disponebast.
eundẽ faceret plenũ atq ꝑfec-¬
tum. hentem in sese et dignita¬
tem qua p̾celleret. ⁊ potestatem
qua cunctis animãtib impera¬
ret. Soli seruiens illi a quo el
cuncta fuerant subiugata. ut
imparet mundo. seruiret deo.
Creatorem suscipet: creatirram
sibi parere compelleret. Tantũ¬
qz ditionis sese dño debere ꝑspi¬
ceret: qnͣtum ip̃e a treanra exi¬
geret. Halens in ꝓpria potestate:
obedienciam et contemptum.
Obedientiam qua uiuet:con¬
temptum quo digne pro mitis
inteuiret. Unde effectum. est.
ut contempnendo in mortẽ ĩci¬
deret.qui olediendo unuiere po¬
tuisset. Unde potestatem ꝯces¬

Expanded text:
ignitas humanae originis facile agnoscitur, considerata sublimitate auctoris. Neque enim facile poterat esse vel leve quod manus sacra confinxit et coelestis manus in vitalem substantiam animavit, maxime cum idem artifex Deus potestatem suam in omnem fabricam eidem homini fuerat traditurus, ut quem secundum praesidem post se facere disponebat, eumdem faceret plenum atque perfectum, habentem in se et dignitatem qua praecelleret, et potestatem qua cunctis animantibus imperaret, soli serviens illi a quo ei cuncta fuerant subjugata, ut imperaret mundo, serviret Deo, Creatorem suspiceret, creaturam sibi parere compelleret, tantumque ditionis sese Domino debere prospiceret, quantum ipse a creatura exigeret, habens in propria potestate et obedientiam et contemptum, obedientiam qua viveret, contemptum quo digne pro meritis interiret. Unde effectum est ut contemnendo in mortem incideret, qui obediendo vivere posset. Unde potestatem conces
Abbreviated transcription (Latin):
iacõb patrem uestrũ. Ruben pri¬
megenitus meus. tu fortitudo
meti. et principiũ doloris mei.
prior in donis. maior ĩ impeno.
Effusus es sicut aqua nõ cres¬
cas. quia ascendisti cubile pa¬
tus tui. et maculasti stratũ eiꝰ
Symeon et leui fres uasai iniqͥ¬
tatis bellantia: in consiliũ eoꝵ
nõ ueniat anima mea. quia
ĩ furore suo ecciderunt uirum.
et in uoluntate sua suffoderũt
murũ. Maledictus furor eorũ
quia pertinax. et idignatio eoꝵ
quia dura. Diuidam eos in
iacob: et dispergem ess in ifrl
Uda te laudabunt ii.¬
fratres tur: manus
tua ĩ ceruicib ĩimico¬
rum tuorum. adorabunt te
filii patris tui. Catulus leoniͤ
iuda ad predam fili mi ascẽ¬
disti. requiescens accubuisti ut
leo: et quasi leena. Quis sus¬
citabit aun: Non auferetur
ceptrum de iuda: et dux defemo¬
rib eius. donec ueniat qͥ mit

Expanded text:
Israel patrem vestrum: Ruben primogenitus meus, tu fortitudo mea, et principium doloris mei: prior in donis, major in imperio. Effusus es sicut aqua, non crescas: quia ascendisti cubile patris tui, et maculasti stratum ejus. Simeon et Levi fratres: vasa iniquitatis bellantia. In consilium eorum non veniat anima meain furore suo occiderunt virum et in voluntate sua suffoderunt murum maledictus furor eorum quia pertinax et indignatio illorum quia dura dividam eos in Iacob et dispergam illos in Israhel Iuda te laudabunt fratres tui manus tua in cervicibus inimicorum tuorum adorabunt te filii patris tui catulus leonis Iuda a praeda fili mi ascendisti requiescens accubuisti ut leo et quasi leaena quis suscitabit eum non auferetur sceptrum de Iuda et dux de femoribus eius donec
Abbreviated transcription (Latin):
filium suum ante se ad ioseph.
ut nũciaret ei. et occurreret in
gersen. Quo cũ ꝑueniss iũcto
ioseph curru suo ascendit ob¬
uiam patri suo ad eundẽ locũ.
Uidensqz eum urruit suꝑ col¬
lum eius: et inter amplexus
fleuit. Dixit pater ad ioseph.
Iam letus moriar quia uidi
faciem tuam suꝑstitem te re¬
linquo. Dixit pharao ad ioseph.¬
Dater tuus et fratres tui: uene¬
runt ad te. Terra egyꝑti in con¬
spectu tuo est: in op̃timo loco
fac hĩtare eos. et trade eis t̾rã

Expanded text:
utem Judam ante se ad Joseph ut nuntiaret ei, et illi occurreret in Gessen. Quo cum pervenisset, juncto Joseph curru suo, ascendit obviam patri suo ad eumdem locum; vidensque eum, irruit super collum ejus et inter amplexus flevit, dixitque pater ad Joseph: Jam laetus moriar, quia vidi faciem tuam, et superstitem te relinquo. Pater tuus et fratres tui venerunt ad te. Terra Aegypti in conspectu tuo est; in optimo solo terrae fac habitare eos, et trade eis terram
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ locutus sum: ex¬
ploratores estis. Iam nũc ex¬
ꝑumentũ uestri capiam. Per sa¬
lutem pharaonis nõ egredie¬
mi huic donec ueniat frater ue¬
ster m̃imus. Mittite e nobis
unũ. ut adducat eum. uos autẽ
eutis in uinculis donec ꝓben¬
tur que dixistis utrum falsa
an uera sint. Alioquin. ꝓ salu¬
tem pharaonis exploratores
estis. Tradidit autem ioseph¬
fratres suos ĩ custodiam trib
diebz. Die autem tercio educ
tis de carcere ait. Facite. qd̃ dixi.
et uiuetis. Deum enim timeo.
Si pacifiti estis: frater uester
unus ligetur in carcere. uos
autem abite et ferte frumẽta
que emistis ĩ domos uestras.
et fratrem uestrum minimũ ad
me adducite. ut possim ꝓbare
uestros sermones: et non mo¬
riam̃i. Fecerunt ut dixat: et lo-¬
cuti sunt ad ĩuicem. Merito hec
patimur quia peccauimus in
fiatrem nostrũ. Didentes angu¬
stiam anime illius cũ dep̾care¬
tur nos. et nõ audiuimus. Id

Expanded text:
d locutus sum: Exploratores estis. Jam nunc experimentum vestri capiam: per salutem Pharaonis non egrediemini hinc, donec veniat frater vester minimus. Mittite e vobis unum, et adducat eum: vos autem eritis in vinculis, donec probentur quae dixistis, utrum falsa an vera sint: alioquin per salutem Pharaonis exploratores estis. Tradidit ergo eTradidit eos in custodiam tribus diebus, tertia autem die eductis eis de carcere, ait: Facite quod dixi, et vivetis, Deum enim timeo. Si pacifici unus ligetur in carcere: vos autem abite, et ferte frumenta quae emistis, in domos vestras, et fratrem vestrum minimum ad me adducite, ut possim vestros probare sermones, et non moriamini. Fecerunt ut dixerat, et locuti sunt ad invicem: Merito haec patimur, quia peccavimus in fratrem nostrum, videntes angustiam animae illius, cum deprecaretur