comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ fr̃s hem̃i. quia quomͦ tunc egiptu filios isrł mul¬
tis tribulationib. ad amaritudinẽ ꝑdiicebant
ita sicut iam diximus in hoc tempͥore diabolu
& angeli eius fideles xͥanos & bonis oꝑib deditos
impugnare uł inquietare non cessat. hoc tam̃
scitote fratres quia diabolꝰ non ꝑseqͥtur nisi bo¬
nos. Malos enim luxuriosos. cupidos & suꝑbos.
ꝑsequi diabolus non consueuit. amici illius sunt
Malos homines diabolus quasi malleos uł flagel¬
la habere habere consueuit Deniq non ꝑseqͥ¬
tur bonos. nisi ꝑ malos. habet gͦ ds̃ ministros
suos: habet diabolus adiutores suos. Ds enim
ꝑ homines bonos tanquam ꝑ ministros suoᷤ
agit omne quod bonum ẽ. Dsꝰ enim ꝑ bonoꝵ¬
miscđiam nudos uestit. diabolus ꝑ malorum
auaritiam uestitos expoliat. Ds̃ ꝑ homines
bonos discordes ad concordiã reuocat: diabolus
ꝑ impios & suꝑbos eos etiam qui pacem hab̃e
uident᷑ a scandala uel lites instigat. Est quia longũ

Expanded text:
rissimi, quia quomodo tunc Aegyptii filios Israel multis tribulationibus ad amaritudinem perducebant: ita, sicut jam diximus, et in hoc tempore diabolus et angeli ejus fideles Christianos et bonis operibus deditos impugnare vel inquietare non cessant. Hoc tamen scitote, fratres, quia diabolus non persequitur nisi bonos. Malos enim, luxuriosos, cupidos et superbos persequi diabolus non consuevit: amici enim sunt suMalos enim homines diabolus quasi malleos vel flagella habere consuevit. Denique non persequitur bonos, nisi per malos. Habet ergo Deus ministros suos; habet et diabolus adjutores suos. Deus enim per homines bonos, tanquam per ministros suos, agit omne quod bonum est: diabomisericordiam nudos vestit: diabolus per malorum avaritiam vestitos exspoliat. Deus per homines bonos discordes ad concordiam revocat: diabolus per impios et superbos eos etiam qui pacem habere videntur, ad scandala vel lites instigat. Et quia longum
Abbreviated transcription (Latin):
expulsa est liguria: introducat᷑ castitas.
Unde eradicata est auaricia plantet᷑ ele¬
mosina.
Un malicia uel ĩuidia pellitur
caritas dt̃ictur. ⁊ quia ueiuẽs

Expanded text:
expulsa est luxuria, introducatur castitas: unde eradicata est avaritia, plantetur eleemosyna: unde malitia vel invidia expellitur, charitas dominetur. Et quia venie
Abbreviated transcription (Latin):
piectꝰ. Adã enĩ expuls deꝑadiso: inculti mundi
deserca sustinuit. Indeserto gͦ pͥmũ homini salus
refundit᷑. ubi desũt epule. ubi desũt delicie: ribi¬
int̾ illas delicias paradisi ĩc̃cussus stare: s eua
gͦ est desertũ saluti: ubi ñ ẽ eua q̃ ꝑsuadeat:
ubi ñ ẽ mulier q̃ blandiat᷑. Nidete rẽ ĩ iram.
Inꝑadiso: c̃ adã dĩabolꝰ dec̾tauit: indeserto ẽ
xp̃o diabolus dimicauit. Ibiq ininc ĩ sidi¬
atur hõĩ: ubiq ẽgredr. S ubi mulierẽ inuenit
iuncit: ubi mulierẽ ñ ĩuenit: iuctus abscedit.
Formã gͥ dedit nob̾ d̾s. in hoc facto: ut ieiunioꝵ
tẽꝑe tãꝗͣ indeserto habitantes. abstineamꝰ ab e-¬
płar uoluptate: mulier ne ꝯuingat᷑ nob̾ eua:

Expanded text:
ejectus. Adam enim expulsus de paradiso inculti mundi deserta sustinuit. In deserto ergo primum homini salus refunditur, ubi non sunt epulae, ubi desunt deliciinter illas paradisi inconcussus stare deliciasergo est desertum saluti, ubi non est Eva, quae persuadet, non est mulier quae blanditur. Videte rem miram, in paradiso cum Adam diabolus decertat, in deserto cum Christo diabolus dimicat, ubique insidiatur homini, ubique congreditur. Sed ubi mulierem invenit, vincit: ubi mulierem non invenit, victus abscedit. Formam igitur dedit nobis Deus in hoc facto, ut jejuniorum tempore tanquam desertum habitantes abstineamus epulis, voluptate, muliere, ne conjungatur nobis Eva,
Abbreviated transcription (Latin):
retur. Hoc eni egit saluator ut
isctem uestigus quib adnussa su-¬
erãt delicta pur getur. hoc ẽ qr
houio uiaducãcto deli qrat cor¬
rigat abstineͣdo uel qui epulãdo
nuiliere cognouerat nẽ eacte ie¬

Expanded text:
retur. Hoc enim egit Salvator, ut iisdem vestigiis quibus admissa fuerint delicta, purgentur, hoc est, quia homo manducando deliquerat, corrigat abstinendo: vel quia epulando mulierem cognoverat, nunc eamdem je
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. ⁊ ꝯtentu rerũ tociꝰ hoĩs spes inculta sor-¬
descit. Tunc xp̃c dñs habitat desertũ pectoris
deserta.⁊ ĩuia. ⁊ ĩ aqͥsa sic insc̾o apparui tibi.
uia inimici c̃cupiscentiis in aquoso libidi¬
nosis illecbris. T c̃ habitat saluator hoc de¬
sertũ corꝑis nt̾i. c̃ om̃s diabolicas factiones
exsuꝑat. ⁊ secretũ. ac securũ acogitationib¬

Expanded text:
et contemptu rerum totius hominis species inculta sordescit. Tunc Christus Dominus habitat desertum pectoris deserta et invia et inaqvia diabolicis concupiscentiis, et inaquosa libidinosis illecebris. Tunc habitans Salvator hoc desertum corporis nostri omnes ibi diaboli factiones exsuperat, et secretum ac securum a cogitationibu
Abbreviated transcription (Latin):
S tũe ĩ nob̾ culrecto uerbidei
poterit ꝓ man̾e. Si hoc erians
plena ⁊ ꝓfecta aliis caritate fre¬
quẽ cuis referẽto uolieriuiuis
ingerere. Ut ñ solũ cde nr̃as eciã
cte iloy salute luera nobis posimꝰ¬

Expanded text:
d tunc in nobis dulcedo verbi Dei poterit permanere, si hoc etiam aliis plena et perfecta charitate frequentius referendo voluerimus ingerere; ut non solum de nostra, sed etiam de aliorum salute lucra nobis s
Abbreviated transcription (Latin):
tudica. Nichil de te tibi dixit ꝯscientia tuaᷤ.
Si noł negare: utiq dixit. Nolo audire quid
direrit. Tu iudica quod audisti. Nixit tͥ de
te quid feceris: quid acceperis. qͥd peccaueris :
Uellẽ scire qualẽ sententiã ꝓtulisti. Si bene
audisti: si recte audisti: si in audiendo rustꝰ
fuisti: si tue mentis tbrinal ascendisti: si te
ipm̃ ante te ip̃m ineculeo cordis tui sus¬
pendisti: si gͣues tortores adhibuisti: si timo¬
res: bene audisti. si sic audisti: ⁊ ꝓculdu¬
bio penitendo peccatũ punisti. Ecce et dis¬
cussisti: ⁊ audisti. ⁊ punisti. ⁊ tamen tibi
sic ãmonuit psalmꝰ. Erudimini qui ui
ta: au̾sus a timore di: hoc ip̃m in eo ꝑseq̃

Expanded text:
udica. Nihil tibi de te dixit conscientia tua? Si nolis negare, utique dixit. Nolo audire quid dixerit: tu judica qui audisti. Dixit tibi de te quid feceris, quid acceperis, quid peccaveris. Vellem scire qualem sententiam protulisti. Si bene audisti, si recte audisti, si in audiendo te justus fuisti, si tuae mentis tribunal ascendisti, si te ipsum ante te ipsum in equuleum cordis suspendisti, si graves tortores adhibuisti timoris; bene audisti si sic audisti; et procul dubio poenitendo peccatum punisti. Ecce et discussisti, et audisti, et punisti; et tamen tibi sicut admonuit Psalmus, Erudimini, omnes qui ta, aversus a timore Dei; hoc ipsum in eo pe
Abbreviated transcription (Latin):
atur quedã uocationis indicio. uidelicet
reqͥes cordis. tranquillitas mentis. quã facit
bona conscientia. Ibi enĩ est sc̾i̾ficatio: qͥa
ibi est sp̃s dĩ. Peniq uidete uocationẽ. hoc
est quietẽ. Suꝑ quẽ inquit dñs reqͥescã. nͥ

Expanded text:
atur quaedam vacationis indictio, scilicet atur quaedam vacationis indictio, scilicet requies cordis, tranquillitas mentis, quam facit bona conscientia. Ibi enim est sanctificatio, quia ibi est Spiritus Dei. Denique videte vacationem, hoc est, quietem. Super quem, inq
Abbreviated transcription (Latin):
obscuratũ est insipiens cor eoꝵ. dicentes se ẽẽ sa¬
pientes stulti facti sunt. Aqua ergo insangui¬
nem uertitur: quia sensus egiptioꝵ obscurus
& tenebrosus efficit᷑. Et usto dĩ iudicio fac̃tũ
est: ut de illo fluiuo sanguinẽ biberent. inquo
hebreoꝵ popłos necare consueuerant. Scd̃m p̾¬
ceptũ est. ñ accipies nom̃ dĩ tui inuanũ: Q
enĩ acceꝑit nomen dei sui inuanũ: ñ irm
dixit. Ego sum ueritas. Ego ueritas mundat.
uanitas inquinat. Nideamꝰ hic icdo p̾cepto:
contͣriã plagã. Que est illa scda plaga᷑. Rana¬
rũ habundantia. In ranis: heretici intelligun¬
tur. ⁊ philosophi. Habes congruam significan-¬
tiã. philosophoꝵ. ł hereticoꝵ uanitatẽ: si consi¬
deres ranarũ loquacitatẽ. Philosophi enĩ uel
heretici qui in xp̃o sunt omĩa falsa dicunt:
tradicunt. ⁊ insua uanitate decepti decipiunt:
rane sunt. tediũ afferentes aurib ñ cibũ men¬
sabbati scĩficare. In isto tercio p̾cepto insinu¬

Expanded text:
Obscuratum est insipiens cor eorum: dicentes se esse sapientes, stulti facti sunt ? Aqua ergo in sanguinem vertitur; quia sensus Aegyptiorum obscurus et tenebrosus efficitur. Et justo Dei judicio factum est, ut de illo fluvio sanguinem biberent, in quo Hebraeorum parvulos necare consueverant. 3. ceptum est, Non assumes nomen Dei tui in vanum. Qui enim accipiet nomen Dei sui in vanum, non mudicit: Ego sum veritas . Et quia veritas mundat, vanitas inquinat; videamus huic secundo praecepto contrariam plagam. Quae est ista secunda plaga? Ranarum abundantia. In ranis haeretici intelliguntur atque philosophi. Habes congruenter significatam philosophorum vel haereticorum vanitatem, si consideres ranarum loquacitatem. Philosophi enim vel haeretici, quia in Christo omnia falsa esse dicunt, tradicunt et in sua uanitate decepti decipiunt, ranae sunt taedium offerentes auribus, non cibum mensabbati sanctificare. In tertio isto praecepto insinu
Abbreviated transcription (Latin):
ad d̃i cultum popłs admouet᷑ itaxͣ. plage legũt᷑
quib suꝑbia egyptiorũ affligit᷑ Consideremus gͦ cur
ibi decem precepta. & hic .xͣ. plage memorant᷑ ¶deo si¬
ne dubio. quia in illis erant uulnera in istis medica.¬
menta: & opuserat ut tam ꝑiculosis plagarum. x.¬
uulnerib decem preceptorum medicam̃ta subuenirẽt
ligenter attenditis. poteritis agnoscere illa decem
precepta decem illis plagis ꝑ ordinẽ contra se ẽẽ
contraria. Nam de pͥmo precepto pͥma plaga ꝑcuti

Expanded text:
ulus admonetur; ita decem plagae leguntur, quibus superbia Aegyptiorum affligitur. Consideremus ergo, cur et ibi decem praecepta, et hic decem plagae memorentur. Ideo sine dubio, quia et in illis erant vulnera, et in istis medicamenta; et opus erat ut tam periculosis decem plagarum vulneribus, decem praeceptorum medicamina subvenirent.ligenter attenderitis, poteritis agnoscere decem illa praecepta illis decem plagis per ordinem contra se esse contraria. Nam de primo praece
Abbreviated transcription (Latin):
numerũ peruenit᷑. Primũ est p̾ceptũ in lege de uno deo.
Non er̃t tibi inquit dii alieni p̾ter me Prima pla-¬
ga egiptioꝵ. aqua conuersa insanguinẽ. Conpara
primũ p̾ceptũ. pͥme plage. dm̃ unti exqͦ sunt om̃ia
quã rem autẽ ꝑtinet sanguis : Ad carnẽ mortalẽ.
Quid est conuersio aque insanguinẽ. nisi illi

Expanded text:
e. II. Primum praeceptum in Lege de colendo uno Deo: Non erunt, inquit, tibi Dei alii praeter me . Prima plaga Aegyptiorum aqua conversa in sanguinem . III. Compara primum praeceptum primae plagae. Deum unum ex quo sunt omnia in quo enim pertinet sanguis nisi ad carnem mortalem? quid est ergo conuersio aquae in sanguinem, nisi qui
Abbreviated transcription (Latin):
pecuniã. ñ habet amplisimas facultate
n habet unde se extollat̃. Q qͦ qͥ ñ habet
unde se extollat. ñ laudat᷑ ꝓeo qđ ñ se eitol¬
lit. qui habet laudet᷑. si se ñ extollit. Ed gͦ lau¬
do humilẽ pauꝑem: Unde suꝑbiat ñ habet.
Quis autẽ ferat ⁊ inopẽ ⁊ suꝑbũ: Lauda¬

Expanded text:
facultates; non habet unde se extollat. Si ergo qui non habet unde se extollat, non laudatur pro eo quod non se extollit: qui habet, laudetur, si se non extollit. Quid ergo laudo humilem pauperem, qui unde superbiat, non habet? Quis autem ferat et inopem et superbum? CA
Abbreviated transcription (Latin):
ciplinã qui ñ dat: crudelis eẽ. teneo. ꝓrsus
teneo. ⁊ ostendo feriendo piũ: ñ eo ad¬
alios. parcendo crudelẽ. Etemplũ ante ocłos
pono. Ubi inuenio feriendo piũ: ñ eo ad
alios. ad patrẽ ⁊ filiũ eo. Pater qͣndo fe¬
rit: amat ⁊ n᷑ uult puer cedi. Cõtẽpnit
uoluntatẽ. cunsulit adutilitatẽ. Quare:
quia pater est. quia hereditatẽ parat:
quia successorẽ nutrit. Ecce feriendo
puis est pat̾: feriendo misericors est da
⁊ pater diss̃uiul et pat᷑ pareat pat̾ siliũ ꝑditũ
discipline asꝑitade osseudere tuuȩaat ũe
parrẽdo crudeł ẽ. Frudiuuiti &ͦ qui udi

Expanded text:
ciplinam qui non dat, crudelis est: teneo prorsus, ciplinam qui non dat, crudelis est: teneo prorsus, teneo et ostendo feriendo pium, parcendo crudelem; exemplum ante oculos pono. Ubi invenio feriendo pium? Non eo ad alios, ad patrem et filium eo: pater et quando ferit, amat; et non vult puer caedi: contemnit voluntatem, consulit ad utilitatem. Quare? Quia pater est, quia haereditatem parat, quia successorem nutrit. Ecce feriendo pius est pater, feriendo misericors est. Da pater dissimulet; pater parcat, pater perditum filium disciplinae asperitate offendere timeat, nonne parcendo crud
Abbreviated transcription (Latin):
perdis: ñ amando quẽ uidicas. Adhibeant᷑
pene: ñ recuso. ñ int̾dico. S animo amantis.¬
amantil. animo diligentis. animo corrigentis.
potest pudore ⁊ lib̾alitate erudiat᷑: erubescat
patrẽ offendẽ. ñ tamꝙͣ. seuerũ iudicẽ timeat.
Baudes ad talẽ filiũ. s si forte fuerit ista
cõtep̃nens: adhib̾e scis ⁊ u̾b̾a Incutis penã:
ingeris dolorẽ. s queris salutem. Multi amo¬
re. multi timore correcti sunt. s ꝑ tremorẽ
timoris. ad amorẽ ꝑuenert̾. Erudimini qui
iudicatis t̾rã. Diligite ⁊ iudicate. Nõ enĩ
sic querit᷑. in nocentia. ut neget᷑ disciplina.
Disciplinã qui abicit: infelix est. Bene
potestadli adistã sent̾eciã. sicut discipli¬
disciplinam qui ne gai crucdelis ẽ. Aisus
sũ aliquid dicere sr̃s uiri quod uobis ali¬
quando pleniꝰ exponere. ipriis rei obscuri¬
tate cõpellor Repeto quod dixi. Hisciplinã
qui abicit: infelix est. hoc manifestũ e̾. Dis¬

Expanded text:
perdis non amando quem judicas. Adhibeantur poenae, non recuso, non interdico; sed animo amantis, animo diligentis, animo corrigentis. potest, pudore et liberalitate erudiatur, erubescat patrem offendere, non tanquam severum judicem timeat; gaudes ad talem filium: sed si fuerit forte ista contemnens, adhibes et verbera; incutis poenam, ingeris dolorem, sed quaeris salutem. Multi amore, multi timore correcti sunt: sed per tremorem timoris ad amorem pervenerunt. Erudimini, qui judicatis terram. Diligite et judicate. Non enim sic quaeritur innocentiDisciplinam qui abjicit, infelix est . Bene potest addi ad istam sententiam, Sicut disciplidisciplinam qui negat, crudelis est. Ausus sum aliquid dicere, fratres mei, quod vobis aliquanto plenius exponere ipsius rei obscuritate compellor. Repeto quod dixi, Disciplinam qui abjicit, infelix est: hoc manifestum est. Dis
Abbreviated transcription (Latin):
eũtẽ iuderet.: ꝗͥ pro illo pendebat ĩligno.
am dicentẽ: dimidiũ rerũ mearũdo
aupib. es multũ diues es o rachee mul¬
su anies es. eccȩ dimidiũ dabis. Nimedui
uare reseruabis Quia si cui aliqd ab¬
teli: quadruplũ reddo .s ait m qͥsa
nendicꝰ debilitate fessus. pannis obsitus.
ame languidus. Respondit mͥ ꝯdixit.
mͥ debetur regñ celorirego euius
sinilis sum illi lozaro qui iacubat
ulcerosus ace diuitis domu emus
canes liugebãt ulcera ⁊ querebat
saturari de iucis que cadebãt de
msa diuitis Ego illi sinuł sũ inquid
Nru genꝰ est cui debetur regui
celoru Nũ illi gen̾i qui iuduitur pu¬

Expanded text:
pendebat in ligno. Da mihi dicentem, Dimidium rerum mearum do pauperibus. Sed multum dives es, o Zacchaee, multum dives es. Ecce dimidium dabis: dimidium quare reservabis? Quia si cui aliquid abstuli, quadruplum reddo . 3. Paendicus, debilitate fessus, pannis obsitus, fame languidus; respondet mihi, et dicit: Mihi debetur regnum coelorum; ego enim similis sum illi Lazaro, qui jacebat ulcerosus ante divitis domum, cujus canes lingebant ulcera, et quaerebat saturari de micis, quae cadebant de mensa divitis: ego illi similior sum, inquit. Nostrum genus est, cui debetur regnum coelorum; non illi generi qui induuntur pu
Abbreviated transcription (Latin):
itedr ⁊ uescire ds̃. Quss ñ exorreat necit
ds penitet dm̃ lõ tn ⁊ ad ista ũba salubrit᷑ srip¬
cura cdescẽdit qñm ⁊ tu ex horres nec illaqͥ
magna putas digur dict̾a arbitreris. adqi
ita ũ queras. Quidg digne de cdõ dr̃: aliqũ
aliquis fortasse t respũdeat ⁊ dicat quia iustus ẽ alius¬

Expanded text:
itur et nescire Deus . Quis non exhorreat? Nescit Deus, poenitet Deum? Ideo tamen et ad ista verba salubriter Scriptura descendit, quae tu exhorres, ne illa quae magna putas, digne dicta arbitreris. Atque ita si quaeras, Quid ergo de Deo digne dicitur? aliquis fortasse tibi respondeat et dicat, quia
Abbreviated transcription (Latin):
uẽte apło aꝑtissime qͥ diecũ est de ruro a
ore ĩ geneã. frũt ĩquid duo ĩcarne una
e magñ est. Et ne adhur putar et quis¬
lã ĩ uiro ẽẽ ⁊ uxore scdm naturalẽ utri¬
sq seexus copulacionẽ corporaleq:

Expanded text:
de viro et uxore in Genesi, Erunt, inquit, duo in carne una. hoc magnum est. Et ne adhuc putaret quisquam in viro esse et uxore secundum naturalem utriusque sexus copulationem corporalemque
Abbreviated transcription (Latin):
qui iuruiurat ⁊ musitat ⁊ dic̃. Eere
ubi sriptũ ẽ pat maior me ẽ ⁊ tudicis
equalei patri accipio qd dicis ⁊ utrũq:¬
trũq utrũq cordet quia qui locutusẽ
epła. Nũ potest ipse sec̃ discorcdare. S:
tu c̃ ordiam ser ipturarũ ñ uis ĩ tellige

Expanded text:
qui murmurat, et mussitat, et dicit: Ecce ubi scriptum est, Pater major me est ; et tu dicis aequalem Patri? Accipio quod dicis:trumque, utrumque concordet: quia qui locutus esEpistola. Non potest ipse secum discordare: sed tu concordiam Scripturarum non vis intellige
Abbreviated transcription (Latin):
uiaunꝰ ẽ xpͣs caput ⁊ corpus idẽ cor¬
bus c̃ capite suo sposa c̃ sp̃oso suo : qͣsi
sungularit᷑ loquntur apud ysaiã. Certe
mͣ iͨo loquitur. Et uid̾ete quidait ue¬
lud spũso alligaũ mͥ muttrã ⁊ uelud spo
induit me ornamito. Ut spͣosus ⁊ s¬

Expanded text:
us est caput et corpus, id est, corpus cum capite suo? Sponsa cum sponso suo quasi singulariter loquitur apud Isaiam: certe unus idemque loquitur; et videte quid ait: Velut sponso alligavit mihi mitram, et velut sponsam induit me ornamento . Ut sponsus
Abbreviated transcription (Latin):
ia ad iueliora trãseamus. Nã uerba so¬¬
uat⁊ abeũt. De sp̃ualib cogitationib r̾ci¬
ciã cogitate Cogitaus iustiriã cͣstitutus in
cogitet ⁊ ille totã.⁊ ille totã incheat ille
tetãm. Nã qui uitet iusticiã setm qͥ ge¬
rat aliqunid ipse iuste gent. Uiget intro
aeit soris. Uñ uidet ĩtus si uchil sibi p̃sto
est:. Quia ipse ĩ parte positus ẽ ad eãcẽ
partẽ ñ ꝑueniet alt̾ius cogitacio. Cũ aict̃
idem uicdeas mite tu hic positꝰ q uidet il¬
le tã sõge positꝰ ⁊ totũ sibilateat totũ
illi uidebatur quia ea que diuiua sũt

Expanded text:
jam ad meliora transeamus. Nam verba sonant, et abeunt. De spiritualibus cogitationibus justitiam cogitate. Cogitans justitiam constitutus in cogitet, et ille totam? et ille totam videat, et ille totam? Nam qui videt justitiam, serat aliquid, ipse juste gerit. Videt intus, agit foris. Unde videt intus, si nihil sibi praesto est? Quia ipse in parte positus est, ad eamdem partem non perveniet alterius cogitatio? Cum autem idem videas mente tu hic positus, quod videt ille tam longe positus, et totum tibi luceat, totum illi videatur; quia ea quae divina et
Abbreviated transcription (Latin):
ecłam matr̃e nec illũ paret᷑e nec istam
offendunt. s ĩamore utriusq parẽ tis niuit
& adhereditatẽ et̃nã ꝓperãt. Nũ le so patre ñbesa
Et pater m̃s quime genut ad mor tͣr ada mͥ
suit ⁊ mat᷑ mea euã euam suit. Nati sumus
scd̾m istam ꝓgeniem carnis. ex mun̾e qͥdẽ d̾i
qd̃ istud munus nõ est alt̾ius s dei. Et tñ fr̃s
quomͦ nati sumus: Ut moriam᷑. Precessores
genuerunt sil bi successores. Ñqͥd genuerunt
sibi. cũ quib hic semꝑ uiuant: S tanqͣm deces¬
suri. qui illis succed̾ent genuerunt sibi. Ueus
autẽ pat̾ ⁊ mat̾ eccła: non ad hoc generant.
uit. Passus. mortuus. & resuscitatus: ac cep̃
hereditatẽ regnũ celorũ. In ip̾o homĩe accer
resureccionẽ ⁊ uita eterũa ra ipso
homine accepit in uerbo aũ ñ ac

Expanded text:
esiam matrem, nec illum parentem, nec istam offendentes, sed in amore utriusque parentis viventes, et ad haereditatem aeternam properantes, non laeso patre, non laesa Et pater meus qui me genuit ad mortem, Adam mihi fuit; et mater mea Eva mihi fuit. Nati sumus secundum istam progeniem carnis, ex munere quidem Dei; quia et istud munus non est alterius, sed Dei: et tamen, fratres, quomodo nati sumus? Certe ut moriamur. Praecessores genuerunt sibi successores: numquid genuerunt sibi cum quibus hic semper vivant? Sed tanquam decessuri, qui illis succederent, genuerunt sibi. Deus autem pater et mater Ecclesia, non ad hoc generant: vit, passus, mortuus et resuscitatus accepit haereditatem regnum coelorum. In ipso homine accepit resurrectionem et vitam aeternam, in ipso homine
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. Quud ẽtra illũ dicamꝰ ñ erit c̃ u̾e ut¬
rit iudicare. Cogitet unꝰ quisq pera¬
ta sua ⁊ mͦ illa emdet c̃ tẽpꝰ est. Sit
fructiosus dolor ñ sterilis peuituto
Tanquã hoc dicit ds̃. Cere indira ir

Expanded text:
m. Quid contra illum dicamus, non erit, cum venerit judicare. Cogitet unusquisque peccata sua, et modo illa emendet, cum tempus est. Sit fructuosus dolor, non sit sterilis poenitudo. Tanquam hoc dicit Deus: Ecce indicavi
Abbreviated transcription (Latin):
nis sic pereãt pecatores aficie dru
Qiu sũt qui sicut sumꝰ defieuit qui
sũt nͥ suꝑbi: ñ cͣsit̾etes pecerta sua
sed desendẽtes uere siuiuo c̃ꝑati suñt
quia sumus furit se extollit tamia iu
celũ. S qu̾atõ sit suꝑior t̾ãto facilius
euanescit ⁊ disprit. Rursus c̃siderate que
dicx̃. Solidior̾ ⁊ sumꝰ ugni ꝓximꝰ ⁊ terre
pximꝰ ũdũ sic euauuit ñcłium sic est disꝑsꝰ

Expanded text:
pereant peccatores a facie Dei. Qui sunt, qui sicut fumus deficiunt? Qui sunt, nisi superbi, non confitentes peccata sua, sed defendentes? Quare fumo comparati sunt? Quia fumus erigit se, extollit se tanquam in coelum: sed quanto fit superior, tanto facilius evanescit et disperit. Rursus considerate quod dixi. Solidior est fumus igni proximus, et terrae proximus; nondum sic evanuit, nondum sic est
Abbreviated transcription (Latin):
Iginem
et similitudinẽ suam creauit. S ⁊ nos nichil si-¬
eri uolumus peccando. ⁊ traducẽ mortalitatis de
parentib duximꝰ: ⁊ massa ire. massa peccati facti
sumus. placuit tam̃ illi per miscd̃iã suã: redim̾e
nos tanto p̾cio. Dedit ꝓ nob̾ sangumẽ unici sui
innocent̾ nati: innocent̾ uiuentis.innocent̾ mor¬
tui. Qͥ noᷤᷤ tanto p̾̃cio redemit: no uult ꝑire qͦs
emit. N emit qͦs ꝑdat : s emit qͦs uiuicet. Si pec¬
cata nr̃a suꝑant noᷤᷤ. p̾ciũ suu̾ non ꝯtẽpnit. d̾s

Expanded text:
ginem et similitudinem suam creavit. Sed quia nos nihil fieri voluimus peccando, et traducem mortalitatis de parentibus duximus, et massa peccati, massa irae facti sumus: placuit tamen illi per misericordiam suam redimere nos tanto pretio; dedit pro nobis sanguinem Unici sui innocenter nati, innocenter viventis, innocenter mortui. Qui nos tanto pretio redemit, non vult perire quos emit. Non emit quos perdat: sed emit quos vivificet. Si peccata nostra superant nos, pretium suum non contemnit Deus.
Abbreviated transcription (Latin):
m s penitentia d̾r in do mutatiosem
ententia mutata :: ñ in tͦtitia. Iustitia in¬
egra manet : qui a mutato debet parcere
to non parcit. Ipse. ẽ. rex in dulgentie. qui
lator ÷ legis. Misit legẽ uenit cũ indulgentia
eũ fecerat lex ab soluit te qui dedit lẽgẽ.
Inino nõ ab solut. Na absobuere ⁊ in notentẽ
ndicare. Donat potiꝰ peccata c̃ u̾so. gm̃s eni¬
ei sunt qui peccatis suis in uoluti ft̃. ħ emo
e optat ab solui. Om̃s uemã iep̃cemur uema¬

Expanded text:
Deum? Sed poenitentia dicitur in Deo mutatio senSententia mutata est, non justitia. Justitia integra manet: quia mutato debet parcere ic mutato parcit. Ipse rex est indulgentiae, qui dator est legis. Misit legem, venit cum indulgentia. Reum te fecerat lex, absolvit te qui dedit legem. Imo non absolvit: nam absolvere est innocentem judicare: donat potius peccata converso. Omnes enim sunt rei, qui peccatis suis involuti sunt. Nemo se optet absolvi: om
Abbreviated transcription (Latin):
Syu seruetes. Ergo ꝓ sarie dĩ tͥ pon
urt̾im sripturã dei liquesce ab illa p¬
iteat te ẽ audos hec de peratis tui
Cũ aute de penitet ÷ õ te ipsũ ex¬
crucias sub calore uerbi ẽ eriã laci¬
ie currũt uue cere tabesciti tas¬

Expanded text:
u ferventes . Ergo pro facie Dei, tibi pone interim Scripturam Dei: liquesce ab illa; poeniteat te, cum audis haec de peccatis tuis. Cum autem te poenitet, et cum te ipsum excrucias sub calore verbi, cum etiam lacrymae currunt, nonne cerae tabescent
Abbreviated transcription (Latin):
dat ueniã cͣsitẽtib. Uude ꝓbanꝰ quia ĩtꝰ est
quia u̾e turꝰ ẽ dies iudicu quo disfert ñ auseit
et c̃ ueneuerit rediturꝰ ẽ ꝓmeritis. An boc
ubi petrus pesitꝰ ẽ: ⁊ ipse ibi poneret᷑ sise
correesisset. S de uenia desperãs pocius
sibi collũ ligaũ ꝗͣ regis clem̃cie suplica att¬

Expanded text:
st? Quia venturus est dies judicii, quem modo differt, non aufert; et cum venerit, redditurus est pro meritis. An hoc ubi positus est Petrus? Et ipse ibi poneretur, si se correxisset. Sed de venia desperans, potius sibi collum ligavit, quam Regis clementiam supplicavit
Abbreviated transcription (Latin):
a iudeis multa passurũ: ⁊ usq ad iuncła ꝑuẽ¬
turũ. ⁊ cũ hoc audito fr̾s. reuocare eũ. ⁊ reti¬
nere uellent. ne illuc ꝑgeret: qͥd facitis inquit
cõturbantes cor meũ: Ego enĩ ñ solũ alligaris
s etiã mori paratꝰ sũ ĩ ierłm. ꝓ nomine dñi nr̃¬

Expanded text:
a Judaeis multa esse passurum, et usque ad vincula perventurum: cum, hoc audito, fratres revocare eum et retinere vellent ne illuc pergeret: Quid facitis, inquit, conturbantes cor meum? ego enim non solum alligari, sed etiam mori paratus sum pro nomine Domin
Abbreviated transcription (Latin):
quia ñ erimꝰ. s ut nũ tales inueniat: qͣlibꝰ uẽ¬
turũ ẽẽ p̾dictũ est. ꝓpter ea se uidex uẽturũ
minat᷑: ut ñ inueniat quos puniat c̃uenerit.
rter ea illud cantant ꝓphe ut corrigam᷑. Si aãp¬
nare uellet: tace̾t. Nemo uolens ferire: dicit
obserua. Totũ fr̃̾s qd audiuimꝰ ꝑscͥpturas: nox
est. di dicentis obserua. ⁊ totũ qđ patim᷑ tͥbu¬
lationes inhac uita flagellũ dei est corrigere
uolentis. ne dãpnet infine. Qsi aura sũt. molesta st̃.
horreut quãdo uorintur. que
quisq grauia ualele ꝑatitim
har iita. In cũ ꝑacione autem

Expanded text:
n tales inveniat, qualibus venturum esse praedictum est. Propterea se judex venturum minatur, ut non inveniat quos puniat, cum venerit. Propterea illud cantant Prophetae, ut corrigamur. Si damnare vellet, taceret. Nemo volens ferire dicit, Observa. Totum, fratres, quod audivimus per Scripturas, vox est Dei dicentis, Observa. Et totum quod patimur, tribulationes in hac vita, flagellum Dei est corrigere volentis, ne damnet in fine. Quasi dura sunt, molesta sunt, horrent quando narrantur, quae quisque gravia valde patitur in hac vita: in
Abbreviated transcription (Latin):
in fig̾a optantis. p̾nũciantis mens intelligẽdla
est. Sic et de uida ddñi ꝓditore. tanꝗͣ optat
ei ꝓpħa. qđ uenturũ e̾ p̾dicit. Et de ipis uideis.
fiat inquit mensa eoꝵ in laqueũ: ⁊ in uenationẽ
⁊ in scandalũ. Qđ de his p̾dictũ eẽ. sine dubitati¬
cõmemorat. nec sine causa: ⁊ q̃ fut᷑a sũt. Bõ em̃¬

Expanded text:
gura optantis praenuntiantis mens intelligenda est Sic et de Juda Domini traditore, tanquam optat ei Propheta quod venturum esse praedixit. Et de ipsis Judaeis: Fiat, inquit, mensa eorum in laqueum, et in venationem, et in scandalum ; quod de eisdem praedictum esse sine dubitatiemorat. Nec sine causa et quae futura sunt
Abbreviated transcription (Latin):
dcentur õs gẽtes. Predieta st̃
leismata ⁊ hereses suture uide¬
mus illa. Predicte stͣ ꝑseeurionrs
surte st̃ a reoibus colentib idola ꝑ
ipsis utolis ad uersus uom xpi reple¬
ta ẽ dera martib. Sparsue senien
sã giuuis surreexͣ seges eccłe. Nee¬
Crerdicberũt ⁊ qui p̾sequebatur
Predieatũ ẽ eriã quod ipsa idola eu
Adhur sutura illa expectabãt ⁊ sic¬
& sic abierũt u illa uiderũt. S tu cre¬
deutes ꝗ sura eeu̾t. c̃ side abierũt ad
dum. Nris dẽporib eriã ipsa ceruͣtur.
mĩa que at̾e p̾dicta sũt de ec̃cła uide¬
adeo sumus duri ⁊ lapidei cordis ut lega¬
uius scripturas ⁊ iudeamꝰ onia ꝓrsus ad
literã euenisse que dicta sũt ⁊ꝰ de his que
reinauẽt dubitemꝰ qatũ ẽ enĩ qd̾ reuia

Expanded text:
omnes gentes. Praedicta sunt schismata, et haereses futurae: videmus illa. Praedictae sunt persecutiones: factae sunt a regibus colentibus idola. Pro ipsis idolis adversus nomen Christi repleta est terra martyribus. Sparsum est semen sanguinis, surrecrediderunt et qui persequebantur. Praedictum est etiam quia ipsa idola eveadhuc futura illa exspectabant, et sic abierunt: non illa viderunt, sed tamen credentesDominum: nostris temporibus etiam ipsa cernuntur. Omnia quae ante praedicta sunt de Ecclesia, videadeo sumus duri et lapidei cordis, ut legamus Scripturas, et videamus omnia prorsus ad litteram evenisse quae scripta sunt, et de his quae remanent d
Abbreviated transcription (Latin):
mauxiuie ũc direte me audite. Nolo
ter̃ c̃putare pͣterita. Ab hordierua te
niuta. Cras te alterũ ĩuemiat. Nos aut̃
ueriitate ur̃a. sic uolumꝰ dm̃i miseri¬
ilem ut uͣ sit iustus. Alii rursus qͣsi
ticia
a sic uolu̾t ius

Expanded text:
maxime nunc dicentem me audite. Nolo tecum computare praeterita: ab hodierno die te muta, cras te alterum inveniat. Nos autem perversitate nostra sic volumus Deum misericordem, ut non sit justus. Alii rursus quasi titia sua, sic volunt jus
Abbreviated transcription (Latin):
Tũc iã ille dicturꝰ ẽ seut̾ẽciã ⁊ ñ erit quid re¬
p̃hẽdas q̃ãdo sentẽciã dicturꝰ est. Nũ enĩ ta
ate sẽ teciã. Nũ enĩ de distulit ut corrige¬
reste. Qdo quidem latromi in cruce pe clẽ ti
se uiutare ꝑ misit. tunc eiũ latro pe dẽs cũ
bitauerũt. Cũt eiserũt uidĩ mor tuos sus¬
citãte ũ cͣt̾e sit latro ĩ cruce p̃e dẽ t̾ẽ. Nũ ẽ¬
e qd̃ ĩ sine dicatur dn̾o. Nũ me ꝓ misisti
beue iuuere audi leccione correcciõis
ñ mͥ dedisti aut ñ oste̾ disti quid appe¬
terẽ quid uitare. Uidete quia nͣ tacet
uidete quia ñ differt quia blã ditur hor tatur

Expanded text:
d reprehendas, quando sententiam dicturus est. Non enim tacuit ante sententiam. Non enim te distulit, nisi ut corrigeres te: quandoquidem latroni in cruce pendenti se mutare permisit. Tunc enim latro pendens cum tubaverunt. Contempserunt Judaei mortuos suscitantem, non contempsit latro secum in cruce pended in fine dicatur Domino: Non me permisisti bene vivere, aut dilationem correctionis non mihi dedisti, aut non ostendisti quid appeterem, quid vitarem: videte quia tacet, videte quia differt, videte quia blanditur, hortatur,
Abbreviated transcription (Latin):
p̾dix̃. Ad eiꝰ au̾t incarnationẽ: ꝑtinet passio.
Neq enĩ potuit pati. illa q̃ eu̾angłio scrip¬
ta sũt: nͥ incarne mortali ⁊ passibili . ꝗ ge¬
rebat. Et ibi utiq legit᷑. quẽ admodũ año
crucifiro hi qͥ eũ crucifirert̃ uestimenta
eiꝰ aiuisert sibi. ⁊ c̃ in uenissent in eis tu¬
nncã: desuꝑ textã. noluer̾t eã c̃scindere.
s sortẽ suꝑ eã misert̃. ut adquẽ ꝑueniret:
integͣ ꝑueniret. qͣ significabat᷑ caritas q̃
diuidi ñ potest. ħ gͦ c̃ in euangłio facta¬
narrarent᷑ longe ante multos annos. in
p̾salmo c̃ fut᷑a p̾nũciarent᷑. tanꝗͣ. gesta et
transacta: uarrata sũt. Fodert̾ manꝰ me¬

Expanded text:
praedixit. Ad ejus autem incarnationem pertinet passio. Neque enim potuit pati illa quae in Evangelio scripta sunt, nisi in carne mortali et passibili, quam gerebat. Et ibi utique legitur, quemadmodum Domino crucifixo hi qui crucifixerunt eum, vestimenta ejus diviserunt sibi, et cum invenissent in eis tunicam desuper textam, noluerunt eam conscindere, sed sortem super eam miserunt; ut ad quem perveniret, integra perveniret : qua significabatur charitas, quae dividi non potest. Haec ergo cum in Evangelio jam facta narrentur, longe ante multos annos in Psalmo cum futura praenuntiarentur, tanquam gesta et transacta cantata sunt. Foderunt, inq
Abbreviated transcription (Latin):
Ec eions diuinorũ eloquiorũ eũre¬
citaretur auoiuimꝰ. Ca nobis est marti¬
res loquẽdi ꝓposita. Inde saꝑe debemꝰ inee
seminare q  sapimus adinuande illo ĩ euaus
manu sũt sic̾ut sriptũ est ⁊ nos ⁊ sermo¬
nes nr̃i. Nec frustra alio loco sriptũ eͣ¬

Expanded text:
ectiones divinorum eloquiorum, cum recitarentur, audivimus. Ea nobis est materies loquendi proposita; inde sapere debemus, inde seminare quod sapimus, adjuvante illo, in cujus manu sunt, sicut scriptum est, et nos et sermones nostri . Nec frustra alio loco scriptum e
Abbreviated transcription (Latin):
Naciẽs molestos muldos rtꝰ malos stoma¬
caris indignaris quasi ñ uen̾it tẽpus re¬
iuñarionis. Intritura positus es. Iutritura
es adhuc. Area trituratur adhuc. Adhuc
grana ⁊ manipuli. Cũ gẽs crectuͣt. ad arẽã
colligũtur. Putas de posse ẽẽ tͥacͣ ĩ area

Expanded text:
atiens molestos multos intus malos stomacharis, indignaris, quasi jam venerit tempus ventilationis. In tritura positus es, in tritura es adhuc, area trituratur adhuc; adhuc grana et manipuli, cum Gentes credunt, ad aream colliguntur. Putas esse te posse in area
Abbreviated transcription (Latin):
scłor. Siue de uasis inhonorem. Siue de ua¬
os coronat: alios dapnat. Nusꝙͣ errat. Alios ꝓ
inquit in hoc mundo homines mali  Respon¬
de mͥ. In fornace aurificis palea quid facit:
Puto ñ ibi e̾e̾. sine causa paleã: ubi aurũ
ꝓbatͦ. Uideamꝰ que ibi sunt oĩa. fornax ẽ
þalea est. aurũ est. Ignis est. Artifex est.
s illa tria. aurũ. palea. ignis: infornace.
Artifex ad fornacem. Atende etiã istum
mundũ. Mundus est fornar. ꝑalea. Homi¬
nes mali. Aurũ: homines boni. Ignis : tri¬
bulatio. Artifex: deus. Aitende ⁊ uide.
Aurũ ñ purgat᷑: si palea ñ urat᷑. Uide
aurũ in hoc ip̃o psalmo. ubi diligimꝰ de-¬
corẽ domꝰ dei. ⁊ locũ tab̾nacłi daritatis
eius. Uide ibi atirũ: uide uocem auri.
purgari eupit. Proba iie due ⁊ t¬

Expanded text:
. Sive de vasis in honorem, sive de vaulorum. Alios coronat, alios damnat, nusquam errat: alios prinquit, in hoc mundo homines mali? Responde mihi, in fornace aurificis palea quid facit? Puto non ibi esse sine causa paleam, ubi aurum purgatur. Videamus quae ibi sint omnia: fornax est, palea est, aurum est, ignis est, artifex est: sed illa tria, aurum, palea, ignis, in fornace; artifex, ad fornacem. Attende etiam istum mundum: mundus fornax est; palea, homines mali; aurum, homines boni; ignis, tribulatio; artifex, Deus. Attende et vide: aurum non purgatur, si palea non uratur. Vide aurum in hoc ipso psalmo, ubi diligimus decorem domus Dei; et locum tabernaculi claritatis ejus. Vide ibi aurum, vide vocem auri; purgari cupit: Proba me, Domi
Abbreviated transcription (Latin):
lus hominsĩ est bontis. scl̃m modrilũ s̾
ꝑrimũ est. ⁊ homo bonus. Qui siñ essẽs
deus ipe ñ diceret. ho bonus: de bono
thesauro cordis sui profert bona. Estos¬
nus. Esto gͦ bonꝰ intꝰ: malũ tolera. ⁊ ss¬
ris ⁊ intꝰ. Foris tolera hereticuĩ: tolera¬

Expanded text:
lus hominum est bonus? Secundum modulum ergo lus hominum est bonus? Secundum modulum ergo proximum est et homo bonus. Qui si non esset, Dominus ipse non diceret, Homo bonus de bono thesauro cordis sui profert bona nus. Esto ergo bonus intus, malum tolera et foris et intus. Foris tolera haereticum,
Abbreviated transcription (Latin):
sunt eius. sub manu tanti arci¬
ibis: auri mica in magna palea ꝑire ñ
otest. Quanta ibi palea: quiã modicum
iurũ. S noli timere. Tantꝰ est artifex: ut
urgare possit. ꝑdere ñ possit. Side aurũ.
eatũ apłm. urista forn ace mundi huuis.
uẽad modũ ꝑicłis probat᷑ : ut ueniamꝰ ad
asa in honorata que intꝰ sunt. quibus
mari. ꝑicłis in deserto. ꝑicłis ex genere.
iculis exgentibꝰ. Ista om̃ia foris sunt. Intꝰ
itende. ꝑiculis infalsis fr̾ib. Alloquar
gͦ aurum dei. alloquor uasa facta in hono¬
rem: alloquor grana intͥtura aree. int̾ pale
laborantia. Tibi dico quisquis audis: ñ me
s ꝑ me. Esto bonꝰ. tolera malũ. Nolo dicas
quis est bonus. Imo hoc uolo ⁊ dicas. Qm̃
quantũ c̃q fueris. honus: ñ eris sine alioͦ
malo. Sñ rectissime dr̃. Nemo bonus is
unus deus. S bonus ille. qui fecit omnia
deus est. si gͦ bonus deus qui fecit om̃ĩa¬
bona. ⁊ solus bonus effector bonorũ. suus¬

Expanded text:
sunt ejus. Sub manu tanti artificis, auri mica in magna palea perire non potest. Quanta ibi palea, quam modicum aurum? Sed noli timere; tantus est artifex, ut purgare possit, perdere non possit. Vide aurum beatum Apostolum in ista fornace mundi hujus quemadmodum periculis probatur: ut veniamus ad vasa inhonorata quae intus sunt, quibus mari, periculis in deserto, periculis ex genere, periculis ex gentibus. Ista omnia foris sunt. Intus attende: Periculis in falsis fratribus . Alloquor ergo aurum Dei, alloquor vasa facta in honorem, alloquor grana in tritura areae inter paleam laborantia. Tibi dico, quisquis audis, non me, sed per me: Esto bonus, tolera malum. Nolo dicas, Quis est bonus? Imo et hoc volo dicas: quoniam quantumcumque fueris bonus, non eris sine aliquo malo. Unde rectissime dicitur, Nemo bonus, nisi unus Deus . Sed bonus ille qui facit bona, Deus est. Si ergo bonus Deus qui facit bona, et solus ille bonus effector bonorum; qu
Abbreviated transcription (Latin):
qui ĩ celis ẽ. Si tͥ dic̾et ora ꝓĩmico duo
ut sis filius patris tui ne ex he recdite
hinc ñ es ablaturus tim̃ res ⁊ fac̾es.
unt titur tͥ ꝓhis duris ut sis filius altis¬
altisiuu. Cogita patre ⁊ agubre here¬
clitat̾ẽ. Dic gͦ ĩcipe orare ꝓ ĩmuco ⁊uo
illo maligno quitibi multa mala secit
incipit tecũ carnalis infirmitas littigare: ip̾e st̃
sordes. a quib te uult deus infornace purgare.
quis es bonꝰ. Non de tuo bone quia
fuisti malus: s de illiꝰ qui ñquã e̾ malus. Sxercere
inmediis malis: Nec uolo mͥ dicas. Saltĩ si necesse
eẽt. ꝓpt̾ ex̾citationẽ nr̃am ut eent mali:. pauci eẽnt
mali. ⁊ boni multi eent. Nũ attendis quia si pau¬
ci eent. multis nõ nocerent: utiq considãui. uir
prudens. quia si multi een̾t boni. ⁊ pauci mali ee̾nt:
parci mali intiltis bonis nocere ñ audẽnt S ñ au¬
derent si ñ exercerent. Nunc uͦ quia multi st̃ mali:
laborat᷑ aparicis bonis. inter multos malos. Et c̃ la-¬

Expanded text:
co tuo, ut sis filius patris tui, ne exhaeredet te hinc non est ablaturus; timeres, et faceres: promittitur tibi pro his duris, ut sis filius Altissimi; cogita Patrem, et agnosce haereditatem. Dic ergo, incipe orare pro inimico tuo illo magnoincipit tecum carnalis infirmitas litigare, ipsae sunt sordes, a quibus te Deus vult in fornace purgare. quis es bonus: non de tuo bone, quia fuisti malus, sed de illius qui nunquam est malus: exercere in mediis malis. Nec mihi volo dicas: Saltem si necesse esset propter exercitationem nostram ut essent mali, pauci essent mali, et boni multi essent. Non attendis quia si pauci essent, multis non nocerent? Utique considera, vir prudens, quia si multi boni essent et pauci mali essent, pauci mali multis bonis nocere non auderent. Si non auderent, non exercerent. Nunc vero quia multi sunt mali, laboratur a paucis bonis inter multos malos: et cum la
Abbreviated transcription (Latin):
uerũ dicit. cĩ aut᷑ uerũ ñ potest
inueniri qͥd mañẽ calumuari c̃ille
ũ trepictat caliuuari. sacit aliũ quẽ
nũ uicbet suspicari. Turͣ audieris ho¬
nunie istu dic̃ꝑte forte qui nosti sr̃s
tuos mabos dicis apudte ipsũ ue¬
rũ clicit periouł ĩ salsis frat̾ribuss
noli de siere . Quod ille que rit tu
bois cdicit sulsa. Plerũ illicre¬
ditur. Quid sacit auru. Udiq
palea tͣ. Iguis sordes pit. nͣ si¬
dt. Esto iudior ipsa exercita¬
cione esto uiũ dior. Ualeat tibi
ille qui auserat. quo sordidior
es. iiqui oppͥmuat quod aurũ es
Etc enu sicte seceris peribis u
paleaui ⁊ peris inpallam aurũ
nũ eras s aurũ te eẽ siugebas
Noũ dñs qu sũt eius. Illi auͣ qui
sũt mali de quib erubescis
quado es uitͣ iualos qui sicͬe fo¬
no mogna ubi es uasaĩ hono¬

Expanded text:
n potest inveniri, quid magnum est calumniari? Cum ille non trepidat calumniari, facit alium quod non videt suspicari. Tu cum audieris hominem ista dicentem, forte quia nosti fratres tuos malos, dicis apud te ipsum, Verum dicit: Periculis in falsis fratribus. Sed noli deficere; quod ille quaerit, tu it falsa, plerumque illi creditur. Quid facit aurum? Undique palea est, ignis. Sordes pone, non fidem: esto mundior, ipsa exercitatione esto mundior; valeat tibi ille qui auferat quo sordidior es, non qui opprimat quod aurum es. Etenim si defeceris, peris in palea: et si peris in palea, aurum non eras, sed aurum te esse fingebas. Novit Dominus qui sunt ejus . Illi autem qui sunt mali, de quibus erubescis quando es inter malos qui sunt fomo magna ubi es, vas in hono
Abbreviated transcription (Latin):
apłs. Nouit dñs qui sunt euis.Suꝑ nume¬
rũ autẽ qm̃ in magna domo ñ solũ uasa
sunt aurea. ⁊ argentea. s ⁊ lignea ⁊ ficti¬
lia. Alia quidẽ in honorem: alia ĩcõtumelia.
Numerus gͦ uasa inhonorem. Suꝑ numerũ:

Expanded text:
s, Novit Dominus qui sunt ejus. Super numerum autem: Quoniam in magna domo non solum vasa sunt aurea et argentea, sed et lignea et fictilia; alia quidem in honorem, alia in contumeliam . Numerus ergo, vasa in honorem: super numerum,
Abbreviated transcription (Latin):
ansorte uellemꝰ bontos hab̾ẽtt nueos:
Unde fieri potest: Nũ habebis bonũ inimicũ.
Gboni: orate pro malis. Redi ad cor tuum. O
tu qui in ista fornace purgaris: si potuit
ẽẽ uox tua. Proba me dñe ⁊ tempta me ure
renes meos ⁊ cor meu. Sub deo es: orationẽ¬
Occurrit tibi qui te incarcerem misit. heia
Attende cor tuũ : Respice dm̃ tuũ. Ecce ma¬
lus inimicꝰ tus. Ecce bonus dñs tuus. No¬
cet tibi inimicꝰ truis maliis. Ora ꝓ inimico
tuo. Dicit tibi dñs bonus. Inter inimicũ tu¬
um malũ ⁊ dñm bonũ: quid tu facturꝰ es:
Cont᷑ illũ oraturus : aut huic obtẽꝑaturꝰ
no iuimico tuo. Quid facturꝰ es: Uñs iussit
Auraisit s magna ꝓmisit. Que dura
isit: Uiligide unicos urõs. bene su¬
cite his qui ocłuͣt uos ⁊ orate ꝓꝑseq̃r

Expanded text:
An forte vellemus bonos habere inimicos? Unde fieri potest? Non habebis bonum inimicum, Ergo boni orate pro malis. Redi ad cor tuum. O tu qui in ista fornace purgaris, si potuit esse vox tua, Proba me Domine, et tenta me; ure renes meos et cor meuui in te carcerem misit: eia attende cor tuum, respice Dominum tuum. Ecce malus inimicus tuus, ecce bonus Dominus tuus: nocet tibi inimicus tuus malus, ora pro inimico tuo, dicit tibi Dominus tuus bonus. Inter inimicum tuum malum et Dominum bonum, quid tu facturus es? Contra illum oraturus, aut huic obtemperaturillo inimico tuo: quid facturus es? Dominus jussit: dura jussit, sed magna promisit. Quae dura jussit? Diligite inimicos vestros, benefacite
Abbreviated transcription (Latin):
mulcet᷑ aspectꝰ. ita c̃ lapides uiui. corda fide¬
liũ. caritatis uincło continent᷑. decor est do-¬
mꝰ dĩ. ⁊ locus tabernacłi claritatis eius. Biscite
gͦ: qd̃ amare debetis. ut amare possitis. Qui
enĩ diligit decorẽ domꝰ dei. ñ est dubium
quia eccłiã diligit: ñ infabrefactis pari¬
ctibus ⁊ tectis. Nõ in nitore marmorum.
⁊ laqueariis aureis. s in hominibus fide¬
libus sc̃is: dm̃ diligentibus extoto corde
suo. ⁊ ex tota anima sua: ⁊ ex tota m̃te

Expanded text:
mulcetur aspectus; ita cum lapides vivi, corda fidelium charitatis vinculo continentur, decor est domus Dei, et locus tabernaculi claritatis ejus. Discite ergo quod amare debetis, ut amare possitis. Qui enim diligit decorem domus Dei, non est dubium quia Ecclesiam diligit: non in fabre factis parietibus et tectis, non in nitore marmorum et laquearibus aureis; sed in hominibus fidelibus, sanctis, Deum diligentibus ex toto corde suo, et ex tota anima sua, et ex tota mente
Abbreviated transcription (Latin):
dis oraciories. Ille si nocet: palã
nocet. Tu qd̾ pillo oras : d̃s noũ.
Ille ñ credit: quia cor tuũ si discu¬
tit. Cũ gͦ palã nocet : tu occulte oras. In isto
qui palã nocet amurca est ł currens ꝑpu
blicũ. Amurca ꝑpliblicũ currit. oleum
aut̃ ad sedẽ suã occultos transitꝰ habet.
Ut occulte tͣnseat: in magnitudine appa¬
ret. Quã multi eñ o fr̾es mei: quã mul¬
ti in ista conflictatione rerũ in huius
mundi malicia. in ista maloꝵ habu̾¬
cupiebãt alieuas. Sed multi ĩuasores raptore
spoliatores publlee aparẽt. Amur ca illaẽ
ꝑ plateã curreins. Illi aũ unꝰ hĩc unus iñ corde

Expanded text:
dis orationes: ille si nocet, palam nocet; tu quod pro illo oras, Deus novit: ille non credit, quia cor tuum non discutit. Cum ergo ille palam nocet, tu occulte oras: in isto qui palam nocet, amurca currens est per publicum. Amurca per publicum currit, oleum autem ad sedem suam occultos transitus habet. Et cum occulte transeat, in magnitudine apparet. Quam multi enim, o fratres mei, quam multi in ista conflictatione rerum, in hujus mundi malitia, in ista malorum abunrapiebant alienas! Sed multi raptores, invasores, spoliatores publice apparent; amurca illa est per plateas currens: illi autem, unus hinc, unus inde, corde
Abbreviated transcription (Latin):
do. Aͥclamat absentib exibebit̃ p̃sentib. Quius
pegrinos nutriet ⁊ alet ĩ patria. Uia nob̾ saciꝰ: Nł¬
cidi ñ potestꝰ corrũpi ñ potest nec pluua n
nec diluuius nec alaꝰnib obsicderi. Ambula feti
picias ne ĩ ua remaneas ne aina recectas. Ista om

Expanded text:
udo. Qui clamat absentibus, exhibebit praesentibus: qui vocat peregrinos, nutriet et alet in patria. CAPUT XI. 11raecidi non potest, corrumpi non potest, nec pluvia, nec diluviis, nec a latronibus obsideri. Ambula securespicias, ne in via remaneas, ne a via recedas. Ista om
Abbreviated transcription (Latin):
luis xp̃s ñ sacit ocasim. Nouisimꝰ dies erit sims
cłi. Nolo dicas quacto ite erit. Geueri humano
ouge erit unicuiq hõm̃ ꝓpe erit quia noui¬
m̃ dres cuiusq clies mortis. Et eñ cũ hinc
xieris recipieris ꝓ meritis & resurges ad re¬
piẽda que gessiti. Tũc ds coronabit ũtã mui¬
a tua quã ctona sua quie quio ł donauit si ser

Expanded text:
us, non facit occasum. Novissimus dies, erit finis saeculi. Nolo dicas: Quando iste erit? Generi humano longe erit, unicuique hominum prope erit; quia novissimus dies est cujusque dies mortis. Et enim cum hinc exieris, recipieris pro meritis, et resurges ad recipienda quae gessisti. Tunc Deus coronabit, non tam merita tua, quam dona sua. Quidquid tibi donavit, si ser
Abbreviated transcription (Latin):
res ita gesta ut audiuimꝰ. intentos animos fac̃
ad querendũ exponendi sacͣmentũ. Ante om̃ia¬
tam̃ sr̃es. hoc ĩnomine dñi q ãmonemꝰ qͣntũ
possumꝰ et p̾cipimꝰ: ut qͣndo auditis exponi sac¬
mentũ septe̾ narrantis q̃ gesta sunt. Pͥ ilud qd lectũ ÷.
credatis sic gestũ qͦmͦ lectũ est. ne subcͥcto fundamento
rei geste. quasi in aere queratis edificare. Abrahã pat̾ ur̃.
hoc erat ilł tẽꝑib fidelis: credens deo Iustificatꝰ exfide
sic̃ scͥptura dic̃. ⁊ uetꝰ ⁊ noua. d̃uscep̃ filiũ: de sara uxore.
iã insenectute ut̾sq ꝯstitutis exmagna desꝑat̾one. s scd̾m

Expanded text:
res ita gesta, ut audivimus, intentos animos facit res ita gesta, ut audivimus, intentos animos facit ad quaerendum exponi sacramentum. CAPUT VItamen, fratres, hoc in nomine Domini et admonemus, quantum possumus, et praecipimus, ut quando auditis exponi sacramentum Scripturae narrantis quae gesta sunt, prius illud quod lectum est credatis sic gestum, quomodo lectum est; ne subtracto fundamento rei gestae, quasi in aere quaeratis aedificare. Abraham pater noster homo erat illis temporibus fidelis, credens Deo, justificatus ex fide, sicut Scriptura dicit, et vetus et nova . Suscepit filium de Sara uxore, jam in se