comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ego unũ baptis noui patris & filii & sps sci nomine consecratũ. atq signatũ. Hancformã ubi inuenio
necesse e ut apꝓbemi : ñ destruo quod dñicũ agnosco ñ exsufflo uexillũ regis mei: uestem xp̃i: & qui
diuiser̃ ñ uiolauer̃: Et illi adhuc xp̃m ñ resurrecturũ crediderant: s morientẽ uidebant. Si a per¬
secutorib uestis ũ conscissa ẽ. pendentis in cruce: cur axpianis destruit᷑ sacram̃tũ sedentis moelo: Si ue¬
teris popli temporib iudeus essem quando aliud eẽ. melius ñpossẽ. accepissemutiq circũ cisionẽ: quod
signaculũ iusticiȩ fidei tantũ illo tem pore ualuit antequã dñi euacuaret᷑ aduentu. Ut in fanten⁊
filiũ moisi angłs p̃focass&: nisi mat̃ arrepto calculo circũ cidiss& puerũ. & hoc sacram̃ toiminentem
ꝑ niciẽ depuliss&̃: hoc sacram̃tũ &iã iordanẽ Fluuiũ refrenauit & redux in fontẽ: hoc sacram̃tũ ipse

Expanded text:
Ego unum baptismum noui patris et filii et spiritus sancti nomine consecratum atque signatum; hanc formam ubi inuenio, necesse est ut adprobem; non destruo, quod dominicum agnosco, non exsufflo uexillum regis mei\'? uestem Christi et qui diuiserunt, non uiolauerunt; et illi adhuc Christum non resurrecturum crediderant, sed morientem uidebant. si a persecutoribus uestis non conscissa est pendentis in cruce, cur a Christianis destruitur sacramentum sedentis in caelo? si ueteris populi temporibus Iudaeus essem, quando aliud esse melius non possem, accepissem utique circumcisionem. quod signaculum iustitiae fidei tantum illo tempore ualuit, antequam domini euacuaretur aduentu, ut infantem filium Moysi angelus praefocasset, nisi mater arrepto calculo circumcidisset puerum et hoc sacramento imminentem perniciem depulisset. hoc sacramentum etiam Iordanen fluuium refrenauit et reduxit in fontem. , hoc sacramentum ipse
Abbreviated transcription (Latin):
senatorũ parit̃q scãe aecłȩ filiorũ. taleopus desideramus in a frica: dequalituo lȩtam᷑ sed illos pei¬
culosũ est exortari. tibi securũ. ẽ. congratulari. Illi enĩ forte nonfacient. & tãquã nos in animo eoꝵ
erint᷑ inimici aecđȩ. decipiendis insidiabunt᷑ infirmis: tu uͦ iã fecisti unde in imici ae
confundantur infirmis. Pro inde sufficere uisum. ẽ: utipse quib xp̃iano iure potueris amica fidu¬
tia istam epłam legas. Sicenĩ ex tuo facto. fieri posse in africa credunt: qđ fortedũ putant fieri non posse:
pigrescunt. Insidias aut̃ quasipsi heretici distorto corde moliunt᷑. qm̃ risi eos arbitratos ualere aliquid
ossessione xp̃ranimo tuo nec scribere uolui. audies tamen haec a fr̃ib: meis quosi

Expanded text:
senatorum pariterque sanctae ecclesiae filiorum tale opus desideramus in Africa, de quali tuo laetamur! sed illos perisenatorum pariterque sanctae ecclesiae filiorum tale opus desideramus in Africa, de quali tuo laetamur! sed illos periculosum est exhortari, tibi securum est gratulari. illi enim forte non facient et, tamquam nos in animo eorum uicerint inimici ecclesiae, decipiendis insidiabuntur infirmis; tu uero iam fecisti, unde inimici ecclesiae liberatis confundantur infirmis. proinde sufficere uisum est, ut ipse, quibus Christiano iure potueris, amica fiducia istam epistulam legas. sic enim ex tuo facto fieri posse in Africa credunt, quod forte dum putant fieri non posse, pigrescunt. insidias autem, quas ipsi haeretici distorto corde moliuntur, quoniam risi eos arbitratos ualere aliquid in possessione Christi animo tuo, nec scribere uolui. audies tamen haec a fratribus meis. quos
Abbreviated transcription (Latin):
tibi inxp̃o ihũ dño nr̃o: tibiq has gratulatorias litteras mitterẽ. qualecũq specimen cordis & amoris
erga te mer. Neq enĩ amplius potui. sed queso netu Actenus quicqud te diligo mentiaris ¶ ꝑ lectã transi
hanc epłam transitu iuisibili quiintus fit: & ꝑge cogitando inpectus meũ. & cerne quidillicagatur
dete. Patebit enĩ oculo caritatis. cubiculũ caritatis. qđ claudimꝰ aduersusnugas tumultuosas scłi.
cũ illic dñm adoramꝰ : & uidebis ibi delicias diuitiarũ mearũ datas bono oꝑetuo: quas nec lingua
effari necstilo exprimere ualeo calentes atq flagrantes in sacrificio laudis ciꝰ quo inspirante hoc
uoluisti. & quo adiuuante posuisti. Grãsdõ. suꝑ in enarrabili dono. O quã multoꝵ tecũ pariter

Expanded text:
tibi in Christo Iesu domino nostro tibique has gratulatorias litteras mitterem qualecumque specimen cordis et amoris tibi in Christo Iesu domino nostro tibique has gratulatorias litteras mitterem qualecumque specimen cordis et amoris erga te mei; neque enim amplius potui. sed quaeso, ne tu hactenus, quicquid te diligo, metiaris. perlectam transi hanc epistulam transitu inuisibili, qui intus fit, et perge cogitando in pectus meum et cerne, quid illic de te agatur. patebit enim oculo caritatis cubiculum caritatis, quod claudimus aduersus nugas tumultuosas saeculi, cum illic dominum adoramus, et uidebis ibi delicias laetitiae meae de tam bono opere tuo, quas nec lingua effari nec stilo exprimere ualeo, calentes atque flagrantes in sacrificio laudis eius, quo inspirante hoc uoluisti et quo adiuuante potuisti. gratias deo super inenarrabili dono. O quam multorum tecum pariter
Abbreviated transcription (Latin):
omino eximio & merito suscipiendo. atq inxp̃i uiscrib dilectissimofilio p̃alimachio: Augustinus
notissimũ dilectissimũq fiter̃. Neq em̃ si coridie faciemtuã uiderem notior mihi esses: quacũ me¬
riorẽ tuũ¬
corporẽ absenti ab sens in notuit. Uerũ atte iam simul eranius. & coniunet sub uno
bamꝰ: in cuius caritate nisi radicatus esses nontibi tãdilecta catholaunitas for&. nei
nos tuos a froseo terrarũ unde donatistarũ furor exortus. ẽ.: hoc. ẽ. in media consolari numidia
constitutos. tali ad moneres allo quio. tanto feruore sp̃s animares. ut deuotione ꝓmptissima fad se¬
quendũ eligerent: qđ te tantũ actalẽ uirũ nonnisi agnita ueritate sequi cogitarent. & tã longe
ate locorũ interuallis remoti irent subidẽ caput. atq ineiꝰ membris tecũ in aet̃nũ deputarent᷑. cuius
p̃cepto tibi tẽporalit̃ seruiunt: In hoc ergo tuo facto te cognitũ amplectens. &ultaui utgratularer

Expanded text:
OMINO EXIMIO ET MERITO SUSCIPIENDO ATQVE IN CHRISTI VISCERIBUS DILECTISSIMO FILIO PAMMACHIO AUGUSTINUS Inotissimum dilectissimumque fecerunt. neque enim, si cotidie faciem tuam uiderem, notior mihi esses, quam cum interiorem tuucorpore absenti absens innotuit. uerum autem iam simul eramus et coniuncti sub uno capite uiuebamus, in cuius caritate nisi radicatus esses, non tibi tam dilecta catholica unitas foret nec colonos tuos Afros eo terrarum, unde Donatistarum furor exortus est, hoc est in media consulari Numidia constitutos tali admoneres adloquio, tanto feruore spiritus animares, ut deuotione promptissima ad sequendum eligerent, quod te tantum ac talem uirum non nisi agnita ueritate sequi cogitarent, et tam longe a te locorum interuallis remoti irent sub idem caput atque in eius membris tecum in aeternum deputarentur, cuius praecepto tibi temporaliter seruiunt. In hoc ergo tuo facto te cognitum amplectens exultaui, ut gratularer
Abbreviated transcription (Latin):
omino sc̃o patriaugustino ep̃o: bonefacius. Scio qđ sit tuascitas ꝓmea uita sollicita:
& quȩ ad uersus m̃e tyrinnus ille ordinauerit ac disponat. ante quã tuũs
scriberet Noui. Obiuamꝰ admortẽ ultrotendentib qͦs nr̃ȩ uictoriȩ ut credimꝰ faciet
xp̃c addictos. Sed si erga me meosq om̃s aliud uoluerit ordinare diuinitas. p̾care
ut animã deliberet ds̃. & dibit cõpetens aduersario scđ ĩ uice responsio. Inpugna¬
enĩ utriusque deseuit furor: sed ds inspicit causas. Igitur oraut dixi. & iincit unibngitis nob̃.¬

Expanded text:
omino sancto patri AUGUSTINO episcopo, BONIFACIUS. Scio quod sit tua Sanctitas pro mea vita sollicita, et quae adversus me tyrannus ille ordinaverit ac disponat, antequam tuum Sacerdotium scriberet, novi. Obviamus ad mortem ultro tendentibus, quos nostrae victoriae, ut credimus, faciet Christus addictos. Sed si erga me meosque omnes aliud voluerit ordinare Divinitas, precare ut animam meam liberet Deus; et dabitur competens adversario secunda vice responsio. In pugnaenim utriusque desaevit furor, sed Deus inspicit causas. Igitur ora, ut dixi, et vincet una Trinitas nob
Abbreviated transcription (Latin):
inueni isi incaelo peccatũ.
quanto mazis in tra si delic¬
tũ in his quȩ carent tẽptatio¬
ne corporea. quanto magis in
nobis qui fragili carne circũda¬
mur Et cũ apło dicimus:
Miser ego homo quis melibe¬
rauit decorpore mortis huiꝰ:
Non enim habitat in carne
nr̃a bonũ nec agimꝰ qđ uolumꝰ
sed qđ nolumꝰ ⁊ Ut aliud ani¬
ma desider&. aliud caro face¬
se
cogatur : qđ siquisdã iusti
apellant᷑ inscripturis. & non
solum iusti. sed iustuncons¬
pectudĩ . Iuxta illã iustitĩã

Expanded text:
it. si in caelo peccatum, quanto magis in terra! si delictum in his, qui carent temptatione corporea, quanto magis in nobis, qui fragili carne circumdamur et cum apostolo dicimus: miser ego homo, quis me liberabit de corpore mortis huius? non enim habitat in carne nostra bonum nec agimus, quod uolumus, sed quod nolumus, ut aliud anima desideret, aliud caro facere cogatur. quodsi quidam iusti appêllantur in scripturis et non solum iusti sed iusti in conspectu dei, iuxta illam iustitia
Abbreviated transcription (Latin):
inmundo L
ꝯehis eui adulteras habeñ unxo¬
nes uł supsiadultera comꝓban¬
Cicuus uxor adulterata fuert
uł si ipse adulteriũ comiserit.
septẽ annorũ penitenti oport&
eum ꝑfectionẽ consequis ec đm¬
pristinos gradus LUII
Dehis euIΡaRTUs SUoS eXTΟR¬
nicatione diuersis nodis in
acunt secum ut utero cõceptos.
excutiant antiqua quida de¬
finitio usq ad aexitũ uitȩ eas
ab eccła remou& humanius
aut̃ nunc definimus. ut eis x.
annorx tẽpus secđm p̃fixos
gradus
penitentiae largiamur.

Expanded text:
immundo. immundo. De his qui adulteras habent uxores, vel si ipsi adulteri comprobancujus uxor adulterata fuerit, vel si ipse adulterium commiserit, septem annorum poenitentia oportet eum perfectionem consequi, secpristinos gradus. CIII. De his quae partus suos ex fornicatione diversis modis intagunt secum ut utero conceptos excutiant, antiqua quidem definitio usque ad exitum vitae eas ab Ecclesia removet; humanius autem nunc definimus, ut eis decem annorum tempus secundum praefixos gradus poenitentiae largiamur.
Abbreviated transcription (Latin):
ehis qui in racionabilit uer¬
satis. siueuersantꝰ quot¬
quod ante uicesimũ annũ tale
crime c̃omiserint . quindec̃
annis exactis in penitentiã cõ¬
munionẽ mereant orationũ
De inde quinquenio in hac cõ¬
munione durantes. tunc de¬
mum oblationis. sacram̃ta
contingant. Discutiatꝰ aut̃ &
uita eorũ qualis tpr̃ penitudi¬
nis extiterit. &ita micdiam
consequantꝰ. Quod in expleb¬
lit̃ his ȩsere criminib: ad agen¬
dã pȩnitentiã pid lixius tẽpus
in sũmant. quot qđ aut̃ ꝑacta
iuginti annorũ. & ate & uxoses
habentes hoc peccato ꝓ lapsi
rentes. in cõmunionẽ suscipi¬
antꝰ orationũ. Inqua quinꝗ¬
nio ꝑdurantes. tunc demum
oblationis sacram̃ta ꝑciplas
Quod siqui & uxores haben¬
tes & transsendentes. quinq¬
rint ad exitũ uitae cõmunis¬
nis grãm consequantꝰ.
cuos aut ol in pollutis aut
&esqui inracionabilit̃ iuxeo
E& lepra iniusti criminis alios
polluer: p̃cepit scã si nodus int̃
eos orare qui spũ periclitantꝰ

Expanded text:
his qui irrationabiliter versati sunt, sive versantur, quotquot ante vicesimum annum tale crimen commiserint, quindecim annis exactis in poenitentia, communionem mereantur orationum: deinde quinquennio in hac comunione durantes, tunc demum oblationis sacramenta contingant. Discutiatur autem et vita eorum qualis tempore poenitudinis extiterit, et ita misericordiam consequantur. Quod si inexplebiliter his haesere criminibus, ad agendam poenitentiam prolixius tempus insumant. Quotquot autem peracta viginti annorum aetate, et uxores habentes, hoc peccato prolapsi munione recipiantur orationum. In qua quinqueanio perdurantes, tum demum oblationis sacramenta percipiant. Quod si qui uxores habentes et transcendentes rint, ad exitum vitae communionis gratiam consequantur.  aut qui irrationabiliter vixerunt, et lepra incesti criminis alios polluerunt, praecepit sancta synodus inter eos orare qui spiritu periclitantur
Abbreviated transcription (Latin):
astica cõmunione priuande
i aut̃ alique mulieres ita pos¬
teriorũ uisdrũ amores cap¬
te ut malint his quo herere qũ
ad legitimũ redire consortium
meritos notande ita ut ecclesi¬
astica cõmunione priuentꝰ. que
de excusabili contaminatione
criminis eleger̃ ostendentes
sibi m& ꝓsua in continentia pla¬
cuisse qđ iusta remissio pote¬
rat expiare. Redeant ergo in
suũ statũ uoluntaria redinte¬
gratione coniugia. neq: ullomo¬
do ad opproprium male uolun¬
tatis trahatꝰ. Nd̃ conditionene¬
cessitatis extor sit. quia sic̃
emulieres que reuerti ad ui¬
ros suos noluer̃ impie s̃ haben¬
ia ille que mnaffectũ exdõ mi¬
tum redeunt merito s laudãde¬

Expanded text:
one privandae iquae mulieres ita posteriorum virorum amore sunt captae, ut malint his cohaerere quam ad legitimum redire consortium, merito sunt notandae, ita ut ecclesiastica communione priventur: quae de re excusabili contaminationem criminis elegerunt, ostendentes sibimet pro sua incontinentia placuisse, quod justa remissio poterat expiare. Redeant ergo in suum statum voluntaria redintegratione conjugia, neque ullo modo ad opprobrium malae voluntatis trahatur quod conditio necessitatis extorsit: quia sicut hae mulieres quae reverti ad viros suos noluerint, impiae sunt habenita illae quae in affectum ex Deo initum redeunt merito sunt laudand
Abbreviated transcription (Latin):
bium: non ẽ. eã mulierẽ non ꝑ¬
tinere ad matrimonium inqua
in matrimoniũ dederit. Non
ita accipiendũ ẽ quasi eã
coniugato dederit. Nisi for¬
te illa mulier & genua facta
& do tata legitime. & in publi¬
cis nuptiis hones tata uideatꝰ¬

Expanded text:
bium non est eam mulierem non pertinere ad matrimonium, in qua in matrimonium dederit, non ita accipiendum est quasi eam conjugato dederit; nisi forte illa mulier, et ingenua facta, et dotata legitime, et publicis nuptiis honestata videat
Abbreviated transcription (Latin):
traditiones potestate ꝑmaneñ
nec ꝑ contumatiã ab epõ suo
dissiliant. quiuero audent
Auertere huiuscemodifor¬
iaceant si uero laici. uł mo¬
na chi fuerint cõmunione.
priuentur eodeu coło¬

Expanded text:
traditiones, potestate permaneant, nec per contumaciam ab episcopo suo dissiliant. Qui vero audent evertere hujuscemodi forjacebunt; si vero laici vel monachi fuerint, communione priventur. Quod no
Abbreviated transcription (Latin):
Leius uiolauit & grauidã red¬
diditp: modũ desponsatã sihi¬
duxit uxorẽ . Illa ueroq: corrup¬
ta ẽ laqueo seꝑ emit. hi qui
fuer conscii p: decennẽ satis fac¬
tionẽ iussis suscipi secđm̃ gra¬
dus pęnitentiae constitutos¬
aut nuptias aut natalitia
caelebrari
Quod nõ opor teat xpianos
euntes adnuptias : laudere uł
saltare sed uenerabilit̃ cenare
uł prandere sic̃xpĩanos dec&¬

Expanded text:
t gravidam reddidit, postmodum desponsatam duxit uxorem. Illa vero quae corrupta est, laqueo se peremit. Hi qui fuerunt conscii post decennem satisfactionem jussi sunt suscipi secundum gradus poenitentiae constitutosaut nuptias, aut natalitia celebrare. Quod non oporteat Christianos euntes ad nuptias plaudere, vel saltare, sed venerabiliter coenare, vel prandere, sicut Christianos dec
Abbreviated transcription (Latin):
Virginẽ que sedõ dnõ consecra¬
uit. similit̃ & monachũ non li¬
cere nuptialia iura contraheie
quod si hoc inuenti fuerint ꝑ¬
p&rantes ex comunicentꝰ. Confi¬
tentibus aut̃ decreuimꝰ ut ha¬
bea tauctoritatẽ eius dẽ loci

Expanded text:
Virginem quae se Deo consecraverit, similiter et monachum non licere nuptialia jura contrahere. Quod si hoc inventi fuerint perpetrantes, excommunicentur. Confitentibus autem decrevimus ut habeat auctoritatem ejusdem loci
Abbreviated transcription (Latin):
Tonnulliepis copatũ quib
non nisi meritis p̃cedentib
datꝰ non diuinũ munus adhe¬
reditarium putant eẽ conpen¬
dium credunt sic̃rescaducis

Expanded text:
nonnulli episcopatum, qui non nisi meritis praecedentibus datur, non divinum munus, sed haereditarium putant esse compendium: et credunt, sicut res caducas
Abbreviated transcription (Latin):
Ita confirmatũ euosup̃
ut siquando prbi uł dia coniin
aliqua grauioriculpa conuicti
fuerint. quo eos aminis terio
necesse sit remoueri. nõ eis ma¬
nus. uł tã quã penitentib: uł tã¬
quã fidelib laicis inponatꝰ Neq¬

Expanded text:
Item confirmatum est ut si quando presbyteri vel diaconi in aliqua graviori culpa convicti fuerint, qua eos a ministerio necesse sit removeri, non eis manus, tanquam poenitentibus, vel tanquam fidelibus laicis, imponatur; neq
Abbreviated transcription (Latin):
iquis ep̃s uacans in eccłam ua¬
cantem prosili& sedem que
ꝑ uadat absq integro ꝑfecto¬
que consilio hic habitiatur. neces¬
se ẽ. & sicunc tus płs quẽ diri puit
eum habere de egerit ꝑfectum
uero concilium illud ẽ. ubi in¬
ter fuerit m&ro politanꝰ antestis

Expanded text:
episcopus vacans in Ecclesiam vaepiscopus vacans in Ecclesiam vacantem prosiliat, sedemque pervadat absque integro perfectoque concilio, hic abjiciatur necesse est, etsi cunctus populus, quem diripuit, eum habere delegerit. Perfectum vero concilium illud est, ubi interfuerit metropolitanus antistes
Abbreviated transcription (Latin):
REGRINOR. ID ẽ CÕM̃DACITUS
Prbi quis inagris anonicas epi¬
tolcs dccre nõpossunt adsolo¬
stantẽ uicinos epõs litteras dist¬
nabunt. Cor epĩ aut̃ quis in repꝰ¬
hensibiles dccreposs pafificas
idẽ generales epłas ꝓuinciarũ.
DEM&ROPOLITANÕS SINGVLAR¬
Hersingulas regiones ep̃scon
uenit nosse m&ropolitanũ epm
sollicitudinẽ totius piuntiae ge¬
undiq quinegotia uendentꝰ hac¬
agere secundũ antiquã a patri¬
bus nr̃is regulã constitutã nisi
ea tantũ que ad suã diocesim ꝑ¬
tin& possessiones que subiectas.
unus quisq: enim ep̃s habeat suȩ
parro chiae potestatem. ut re¬
gat iuxtare uerentiã singulis cõ¬
p&entẽ & ꝓuidentiã geratom̃s
possessiones que sub eius ẽ. potes¬
tate ita ut prbos & diaconosor¬
din& & singula suo iudicio con¬
p̃hendat. amplius aut̃ nihi lage¬
re tempt&. p̃t̾ antestitẽ me¬
tropolitanũ. nec m&ro politanꝰ
sine c&erorũ gerat consiliosa c̃¬
dotũ. DEUACANTIBUS epIS sCł¬

Expanded text:
regrinorum, id est commendatitiis qui sunt in agris canonicas epistolas dare non possunt, ad solos tantum vicinos episcopos litteras destinabunt. Chorepiscopi autem qui sunt irreprehensibiles, dare possunt pacificas, id est generales epistolas. De metropolitanis singularPer singulas regiones episcopos convenit nosse, metropolitanum episcopum sollicitudinem totius provinciae geundique, qui negocia videntur haagere secundum antiquam a patribus nostris regulam constitutam, nisi ea tantum, quae ad suam diocesim pertinent possessionesque subiectas. Unusquisque enim episcopus habeat suae parrochiae potestatem, ut regat iuxta reverenciam singulis competentem, et providenciam gerat omnis possessionis, que sub eius est potestate; ita ut presbiteros et diaconos ordinet et singula suo iudicio comprehendat. Amplius autem nihil agere tentet, praeter antistitem metropolitanum, nec metropolitanus sine caeterorum gerat consilio sacerdotum. De
Abbreviated transcription (Latin):
DELACISNon te ueRe taciendis
sius ep̃s dix̃. & hoc necessariũ
rbitror. ut diligentissime trac¬
cetis si forte. aut diues aut scolas¬
ticus deforo aut ex adminis tratose
eps fuerit postolatus. ut nõprius
or din&ur. nisi ante & lectoris mu¬
nere & offitium dia coni aut p̃sbite¬
rii fuerit ꝑ functus. & ita ꝑsingulos
rados si dignus fuerit ascendat ad
tulmen epãtus. Potest enimꝑ has
promotiones que habebit utiq plixũ
tempiis probari. que fidesit. qua mo¬
destia qua grauitate & uerecun¬
dia & sidignus fuerit ꝓbatus. diui¬
hosac̃dotio inlus tr&ur. quia conue¬
nuens nõ ẽ. necratio. uł disciplina
aut diac̃ quine ofitus ẽ mai¬
me cũ & magister gentium.
tias se & ꝓhibuisse uideatꝰ.
sed hu quorx ꝑ longũ tempus
ex aminata sit uita & merita
fuerint conꝓbata
ius te p&itiones fecer̃ nos tantũ
habere uł gr̃am uł fidutiam
dum quidam noncessant ad cõ¬
mitatum ire epĩ & maxime a fri
silia sꝑnunt atq: contem nunt

Expanded text:
De laicis non temere faciendum piscopus dixit: Et hoc necessarium arbitror, ut diligentissime tractetis, si forte aut dives, aut scolasticus de foro, aut ex administratore episcopus fuerit postulatus, ut non prius ordinetur, nisi ante et lectoris munere, et officio diaconi aut presbyteri fuerit perfunctus: et ita per singulos gradus, si dignus fuerit, ascendat ad culmen episcopatus. Potest enim per has promotiones, quae habebunt utique prolixum tempus, probari qua fide sit, qua modestia, qua gravitate et verecundia; et si dignus fuerit probatus, divino sacerdotio illustretur: quia conveniens non aut diaconus, qui neophytus est; maxime cum et magister gentium btiasse et prohibuisse videatur, sed hi quorum per longum tempus examinata sit vita, et merita fuerint comprobatajustae petitiones fecerunt nos non tantam habere vel gratiam, vel fiduciam, dum quidam non cessant ad comitatum ire episcopi, et maxime Afri, silia spernunt atque contemnunt,
Abbreviated transcription (Latin):
tuendũ. ut quando eligen¬
dũ epm conuenerimus. si
qua contradictio fuerit ab¬
orta quia talia tractas
apud nos nõ p̃sumant ad
purgandum. eum quior
cui ordinandis ẽ. discutiantur
primo ꝑsone contradicentium
post tremo &iam illa que obiti¬
untur ꝑtractentur . & cũ pur¬
gatus fuerit sub conspectu publi¬
co ita demum or din&ur si hoc cũ
uraẽ scĩ tatis animo concordat
Robor&ur urãe dignationis res¬
ponsoo ne abuni uersis epĩs dic¬
tum ẽ satis plac&. TCXI¬

Expanded text:
tuendum, ut quando ad eligendum episcopum convenerimus, si qua contradictio fuerit oborta, quia talia facta sunt apud nos, non praesumant, ad purgandum eum, qui orcui ordinandus est, et discutiantur primo personae contradicentium. Postremo etiam illa quae objiciuntur, pertractentur. Et cum purgatus fuerit sub conspectu publico, ita demum ordinetur. Si hoc cum vestrae sanctitatis animo concordat, roboretur vestrae dignationis responsione. Ab universis episcopis dictum est: Satis placet. C
Abbreviated transcription (Latin):
TA MARTINI
Nonliceat electionem
facere eorũ qui ad sac̃do¬
tium prouocantur. sed
iudicium sit epõrũ. ut ipsi
eum qui ordinatus ẽ pro¬
bent si insermone & infi¬
de & in epãli uita edoctus
ẽ. Dehis eui ad epatom
IN PROUINTIIS PROue¬
Epm̃ conuenit maxime
quidem ab omnib: quis
si aut̃ hoc difficile fuerit
aut propt̃ instantem necessi¬
tatem. aut propt̃ itineris
longitudinem trib: tam̃ om¬
ni modis in idipsum conueni¬
entib: & absentib: quoq: pa¬
rimodo decernentib & ꝑ
scripta consentientib tunc
ordinatio celebr&urfir¬
mitas. aut eorũq gerent᷑
m&ro politano tribuat ep̃õ.¬

Expanded text:
ptis Martini: Non liceat electionem facere eorum qui ad sacerdotium provocantur, sed judicium sit episcoporum, ut ipsi eum qui ordinandus est probent si in sermone et in fide et in episcopali vita edoctus. De his qui ad episcopatum in provinciis provepum convenit maxime quidem ab omnibus qui Si autem hoc difficile fuerit, aut propter instantem necessitatem, aut propter itineris longitudinem, tribus tamen omnimodis in idipsum convenientibus, et absentibus quoque pari modo decernentibus, et per scripta consentientibus, tunc ordinatio celebretur. Firmitas autem eorum quae geruntur metropolitano tribuatur ep
Abbreviated transcription (Latin):
DE NUMERO CERTO DIACONO¬
Dia coniseptẽdebent es se
Iuxta regulã lic& & ualde
magna sit ciuitas. ⁊dipsũ aut̃
QUO TENPORE PRUBII CON¬
ueniat. ordinart. exeõd
Prbt ante trice Concł¬
simo a&atis suae annum.
nullatenus ordin&ur. li¬
c& ualde sit dignus. sed hoc
trecesimo a &atis suae anno
baptitatus ẽ¬

Expanded text:
De numero certo diaconoDiaconi septem debent esse, juxta regulam, licet et valde magna sit civitas. Idipsum autem Quo tempore presbyterum conveniat ordinare. LV. Presbyter ante tricesimum aetatis suae annum nullatenus ordinetur, licet valde sit dignus: sed hoc tricesimo aetatis suae anno baptizatus e
Abbreviated transcription (Latin):
De honore euȩ prbis diac & duc̃s
qui SUbipsis UN DeBΕÑ
Quod non oporteat diac̃
coram prbo sedere sed iussio¬
ne prbisedet. similit̃ aut̃ &
diãc honor habeatꝰ ab obse¬
quentib: iđt subdiaconib: &

Expanded text:
De honore quem presbyteris diaconi, qui sub ipsis sunt, debent Quod non oporteat diaconum coram presbytero sedere, sed jussione presbyteri sedeat. Similiter autem et diaconis honor habeatur ab obsequentibus, id est subdiaconis et
Abbreviated transcription (Latin):
Quod NoNhabeaNtus ep̃i
quos yec derus elegit
Nec populys exquisiuit.
Nec ꝓuinciales ep̃i conge¬
abhis pseudo epĩs oRdi¬
NANTUR RAtAPOTEST ORDI¬
natio talis exhistere eĩ dẽ.
Nulla ratio sinit ut inter
epõs habeantꝰ quinec a
cłis sunt electi. nec aplebib
ex p&iti nec prouincialibus
epĩs cũ m&ropolitano iudicio
consecrati. undecũ sepe ques¬
tio de male accepto honore
nascatur. quis abigat ne¬
quaquã istis eẽ tribuendũ
qđ nõ doceatur fuis se con¬
latum siquis aut̃ cłi ab istis
pseudo epĩs in eis eccłiis ꝑ¬
seuerant: alit̃ autẽ uana ha¬
benda ẽ. consecratio que
nec loco fundata ẽ nec auc¬
toritate munita. XXUIII¬
Sum ergo desummi sac̃do¬
tis electione tractabitur
ille omnib: p̃ponitur. quem
cleri plebisq consensus cõ¬
cordit̃ postulauerint. ita
ut si in aliã forte ꝑsonã par¬
tiũ seuota diuiserint. m&sd¬
politani iudicio. his alteri
p̃ponatur qui maiorib: &
studiis iuuat & meritis. tan¬
tum ut nullus inuitis & non

Expanded text:
Quod non habeantur episcopi, quos nec clerus elegit, nec populus exquisivit, nec provinciales episcopi conseab his pseudoepiscopis ordinantur, rata potest ordinatio talis existere. XV. Nulla ratio sinit ut inter episcopos habeantur, qui nec a clericis sunt electexpetiti, nec a comprovincialibus episcopis cum metropolitani judicio consecrati. Unde, cum saepe quaestio de male accepto honore nascatur, quis ambigat nequaquam istis esse tribuendum quod non docetur fuisse collatum? Si qui autem clerici ab istis pseudoepiscopis in eis Ecclesiis erseverent. Aliter autem vana habenda est consecratio, quae nec loco fundata est, nec auctoritate munita. um ergo de summi sacerdotis electione tractabitur, ille omnibus praeponitur, quem cleri, plebisque consensus concorditer postularint: ita ut si in aliam forte personam partium se vota diviserint, metropolitani judicio is alteri praeponatur, qui majoribus et studiis juvatur, et meritis, tantum ut nullus invitis, et non
Abbreviated transcription (Latin):
nõ licebit. sed conuicti qđ
tonsuram aut religiosam
uestem aliquando habue¬
rint mox ad religionis
& cultũ abitũq reuo¬
centꝰ & sus trenua distric¬
tione huius scaẽ obseruan¬
tiae inseruire cogantꝰ pa¬
rentib: sane filios suos reli¬
gioni contradicere nõ am¬
plius quam usq ad decimũ
a&atis annũ licentia poterit
eẽ postea uero ancũ uolũ¬
tate parentũ ansuae deuo¬
tionis si solitariũ uotũ erit.
filiis licitũ religionis adsũ¬
mere cultũ: quisquis aut̃
uł abolatione tonsure uł
secularis uestis ad sumptio¬
ne d&ectus fuerit adti¬
gisse trans gressione . ex¬
cõmunicationis censurã ac¬
cipiat. & religioni sẽꝑ in he¬
read penitens gihuius
ex egerit int ostiarios
penitentis: Dicit ex¬
CERPTAMARTINI
Denitens tantũ sine ces¬
sitas aut usus exigerit
int̃ostiarios prius deput&
uł int̃ lectores ita ut euangeliũ
tur itaut manũ nõ inponant
aut sacra non contingant. & pȩ¬

Expanded text:
non licebit, sed convicti quod non licebit, sed convicti quod tonsuram aut religiosam vestem aliquando habuerint, mox ad religionis et cultum habitumque revocentur, et sub aeterna districtione hujuscemodi observantiae inservire cogantur. Parentibus sane filios suos religioni contradere non amplius quam usque ad decimum aetatis eorum annum licentia poterit esse, postea vero an cum voluntate parentum an suae devotfiliis licitum religionis adsumere cultum. Quisquis autem, vel abolitione tonsurae, vel saecularis vestis assumptione detectus fuerit attigisse transgressionem, excommunicationis censuram accipiat et religioni semper inh Poenitens si usuram exegerit, inter ostiarios poenitentibus dicat. Excerpta Martinienitens, tantum si necessitas aut usus exegerit, inter ostiarios prius deputetur vel inter lectconcedunt, ita ut manum non imponant, nec sacra contingant. Poe
Abbreviated transcription (Latin):
los scuriles & uerbis turpi xi¬
Eb ioculares ab offitiosuo
pradicte sententiae seuerita
accerrime obiurgandum
siꝑstiterit inuitio & cõmuni¬
edere panem. &p: cibos grãs
auctori dõ referre. Ilxxv
Dehis cui inparva&ate co¬
RAMPARENTIBUS RELIGIONIS
Omhucusq: disso lute opera¬
tionis effectus int̃dũ mu¬
tare fecit. hones tũ constitu¬
tionis aedictũ dũ in cogni¬
te resolui putatꝰ qđ in disso¬
lubile sanctionis auctori¬
tate ten&ur adõ quic quid
obuium & incerto concur¬
rit euident̃ abicideb&. ut
de c&ero nihil suꝑ sit qđ
in dubium nut&: ideoq si
inqua lib& minori &ate uł
religionis tonsuram uł re¬
ligioni debitam uestem in
utroq: sexu filiis aut unus
aut ambo parentes dede¬
rint certe aut nolentib uł
nescientibus se susceptam
nõ mox uisam infiliis ab di¬
cauerint. sed uł corã se uł
coram eccłam palamq in
conuentu. eosdem filios ta¬
lia habere ꝑmiserint ad se¬
culurem reuerti habitum
ipsis filiis quandoq: penitus

Expanded text:
os scurriles et verbis turpibus ioculares ab officio detradictae sententiae severitatacerrime obiurgandum; si perstiterit in vitio, excommuniedere panem, . . . post cibos gratias auctori referre. CIX. De his qui in parva aetate coram parentibus religionis m hucusque dissolutae operationis effectus interdum mutare fecit honestae constitutionis edictum, dum incondite resolvi putatur quod indissolubile sanctionis auctoritate tenetur, adeo quidquid obvium ex incerto concurrit evidenter abjici decet ut de caetero nihil supersit quod in dubium nutet: ideoque si in qualibet minori aetate vel religionis tonsuram vel religioni debitam vestem 460 in utroque sexu filiis aut unus aut ambo parentes dederint, certe aut nolentibus vel nescientibus susceptam non mox visam in filiis abdicaverint, sed vel coram se vel coram ecclesia palamque in conventu eosdem filios talia habere permiserint, ad saecularem reverti habitum ipsis filiis quandoque penitus
Abbreviated transcription (Latin):
Didicimus &iam SiRiCII
dicentꝰ ac libere in explo¬
rate uitae homines quib
&iam fuerint numerosa
coniugia ad p̃fatas dignita¬
tes prout cuicũq libuerit
ad spirare qđ non tantũ illis
qui adhec inmoderata ambi¬
tione ꝑueniunt . quantum
m&ro politanis specialiter
pontificib: inputamus qui
dum in hibitis ausib: conibens
dni nrĩ quantũ inse . ẽ p̃cepta
contempnunt. & ut tacea mus
qđ altius suspicamur. ubi illud
nubant. & alio loco sac̃dos uxo¬
rem uir ginem accipiat. non
uiduã nõrepudatã nõmereri¬
cem. quod secutus apłs ex psecuto
p̃dicator unius uxoris uirũ ta
sac̃do tẽ quã dia conũ fieri debes
regionũ despitiuntꝰ epĩs quasi
in contrarium magis fuerint
constituta. et quia non ẽ nob̵
de huiꝰ modi usurpationib: ne¬
glegendũ nenos indignantis
dñi uox iusta corripiat quedi¬
cit uidebas furẽ &currebas
cũ eo & ponebas tuã cũ adulte¬
ris portionẽ quid ab uniuer¬
sisp: ec clesis. seqbidũ sit quid

Expanded text:
Didicimus etiam, licenter ac libere inexploratae vitae homines, quibus etiam fuerint numerosa conjugia, ad praefatas dignitates, prout cuique libuerit, aspirare. Quod non tantum illis qui ad haec immoderata ambitione perveniunt, quantum metropolitanis specialiter pontificibus imputamus, qui dum inhibitis ausibus connivent, Dei nostri, quantum in se est, praecepta contemnunt. Et ut taceamus quod altius suspicamur, ubi illud nubant ? et alio loco: Sacerdos uxorem virginem accipiat, non viduam, non repudiatam, non meretricem ? Quod secutus Apostolus ex persecutore praedicator, unius uxoris virum tam sacerdotem quam diaconum fieri debere regionum despiciuntin contrarium magis fuerint constituta. Et quia non est nobis de hujusmodi usurpationibus negligendum, ne nos indignantis Domini vox justa corripiat, quae dicit: Videbas furem, et currebas cum eo, et ponebas tuam cum adulteris portionem , quid ab universis posthaec Ecclesiis sequendum sit, quid
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis uero decłis docum̃ta quib
ecclae possessio firmatur aut
supprimerae. aut negare. aut
aduersariis fortasse tradere
damnabili & obstinenda obsti¬
natione p̃sumpserit . quic quid
ꝑ absentiã docum̃ toꝵ damni ecłẽ¬

Expanded text:
Si quis de clericis documenta quibus ecclesiae possessio firmatur, aut supprimere, aut negare, aut adversariis fortasse tradere damnabili et punienda obstinatione praesumpserit, quidquid per absentiam documentorum damni eccles
Abbreviated transcription (Latin):
cderiplebis &ordinis con¬
sensus & desiderium requiratꝰ
tunc alt̃ de altera eligatur
lus dignus qđ euenire non
credimus poterit inueniri
primũ enĩ illi reprobandis
utaliquid de alienis eccłus
merito p̃ferantur. habeat
unus quisq: sue fructũ militie
in eccła in qua suã ꝑ om̃ã of¬
fitia trans egit & atẽ. In ali¬
ena stipendia minime alt̃
obrepat. nec alii debitam
alt̃ sibi audeat uindicare
mercedem sit. faculta scłis
renitendi si se uiderint p̃gra¬
uari . & qđ sibi ingeri ex
trans uerso cognouerint
non timeant refutare qui
si nõ debitũ p̃mium uł libe¬
rum de eo qui eos recturus
ẽ debeant habere iudiciũ
Quod abinlicitis sit
oRdinationis: ABgtiner¬
Abs tineatꝰ &iam ab inlici¬
Atis ordinationib: nul¬
lus ex laicis nullus digamꝰ
nullus qui sit uiduae mari¬
tus aut fuerit ordin&ur.
sed in rep̃ hensibilis & qa¬
lem elegit apłs fiat. ꝑ¬

Expanded text:
cleri, plebis et ordinis consensus, et desiderium requiratur. Tunc alter de altera eligatur lus dignus quod evenire non credimus potuerit inveniri; primum enim illi reprobandi sunt, ut aliqui de alienis Ecclesiis merito praeferantur. Habeat unusquisque suae fructum militiae in Ecclesia, in qua sua per omnia officia transegit aetatem. In aliena stipendia minime alter obrepat, nec alii debitam alter sibi audeat vindicare mercedem. Sit facultas clericis renitendi, si se viderint praegravari, et quos sibi ingeri ex transverso cognoverint, non timeant refutare. Qui si non debitum praemium, vel liberum de eo, qui eos recturus est, debent habere judicium. Quod ab illicitis sit ordinationibus abstinenAbstineatur etiam ab illicitis ordinationibus: nullus ex laicis, nullus digamus, nullus qui sit viduae maritus aut fuerit, ordinetur, sed irreprehensibilis, et qualem elegit Apost
Abbreviated transcription (Latin):
tidie construuntꝰ. placuit
secđm prio sxcanonũ regu
parro chias uł in possessio¬
nib: manere in concussas.
illis epĩs qui in eas r&inere
noscuntꝰ & maxime si ꝑtri¬
cennium eas absq: ui obtinen¬
tes sub dispensatione rexe¬
runt qđ si intratricenniũ
facta fuerint. dehis uł fiat
alt̃ catio licese eis qui se lesos
uintiae certari. qđ siquis
am&ro politano leditur
apud primatẽ dioceseos aut
apud constantino politanã
sedem iudic&ur. sic̃ superi¬
us dictũ ẽ. si qua uero ciuitas.
potes tate imperiali noua¬
ta .ẽ. aut siptinus innou&ꝰ
cuules dispositiones & publi
quoq: ordines subsequantur
titutas ecclessas quas
edificauerint postulant con¬
secrari. ut do tẽ quã ei eccłȩ
contulerint censse antadepĩ
ordinationẽ nõ ꝑtinere qđ
factũ & impr&eritũ displi¬
c& & in futuro ꝓhib&ur sed
omnia secđm constitutionẽ
antiquã ad epĩ ordinationẽ
& potes tatẽ ꝑtineant.

Expanded text:
quotidie construuntur, placuit secundum priscorum canonum regulparochias, vel in possessionibus manere debere inconcussas illis episcopis qui eas retinere noscuntur, et maxime si per tricennium eas absque vi obtinentes sub dispensatione rexerunt. Quod si intra tricennium facta fuerit de his vel fiat altercatio, licere eis qui se laesos rovinciae certare. Quod si quis a metropolitano laeditur, apud primatem dioeceseos aut apud Constantinopolitanam sedem judicetur, sicut superius dictum est. Si qua vero civitas potestate imperiali novata est, aut si protinus innovetur, civiles dispositiones et publiciarum ordines subsequanturtituta sic ecclesias quas aedificaverunt postulant consecrari, ut dotem quam ecclesiae conordinationem non pertinere. Quod factum, et praeteritum displicet, et in futuro prohibetur: sed omnia secundum consuetudinem antiquam ad episcopi ordinationem et potestatem pertineant.
Abbreviated transcription (Latin):
sius nemosuscipiat. ne¬
mo sollicit& nisi forte ex
placito cccritatis. id int̃dan¬
tem accipientem. que con¬
ueniat. Nam grauis iniurie
reus ẽ quidefrĩs eccła in
quot ẽ. utilius aut precio¬
sius aud& uł abicere uł te¬
nere. Itaq: si in prouintiã
res agitꝰ trans fugam łm¬
ad et clesiã suã mero poli¬
tanus redire conpell&. siaũ
longius recessit tui p̃cepti
auctoritate reuo cabitur.
ut nec cupiditate nec ambi¬
tioni ociosa relinquatur.
ta sic̃ ad nosmissis de hispa¬
niis epłis subcertareligione
ꝑuenit. in quib: dam locis ꝑ¬
uersitatum semina sub inde
nascuntꝰ. deniq: non nulli
ep̃a tum quib: nonnisi meri¬
tis p̃cedentib: datꝰ. Non di¬
uinum munus sedhere dita¬
rum putant eẽ compendium

Expanded text:
sius, nemo suscipiat, nemo sollicitet, nisi forte ex placito charitatis id inter dantem accipientemque conveniat. Nam gravis injuriae reus est, qui de fratris ecclesia id, quod est utilius aut pretiosius, audet vel allicere, vel tenere. Itaque si intra provinciam res agatur, transfugam am ecclesiam metropolitanus redire compellat. Si autem longius processit, tui praecepti auctoritate revocabitur, ut nec cupiditati nec ambitioni occasio relinquatur. ta sicut ad nos missis de Hispaniis epistolis, sub certa relatione pervenit in quibusdam locis perversitatum semina subinde nascuntur. Denique nonnulli episcopatum, qui non nisi meritis praecedentibus datur, non divinum munus, sed haereditarium putant esse com
Abbreviated transcription (Latin):
tes tam̃ti iure posse dimitti.
feruntur. alios designatis
nominib: subrogare. ut sci¬
lic& nõ legitima ex pec¬
t&ur electio. sed de functi
gratificatio ꝓpopuli ha
ideo siplac& &iam hanc
licentiam generalit̃ de ec¬
clesiis auferamꝰ Ne qđ tur¬
pedictũ ẽ homini seput& de¬

Expanded text:
testamentario jure, posse dimitti. feruntur alios designatis nominibus subrogare: ut scilicet non legitima exspectetur electio, sed defuncti gratificatio pro populi habideo, si placet, etiam hanc licentiam generaliter de ecclesiis auferamus, ne quod turpe dictu est homini qu
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis exseruis fiscalibus
fortasse ecclesias construxe¬
rint. easq: desua pauꝑtate di¬
tauerint. hoc p̃curr& ep̃s p̃
ce sua auctoritate regia con¬
religiosa consu&udo quã uul¬
gus ꝑscõix sollemnitates age¬
se consueuit. ut populi qui
debent offitia diuina ad ten¬
dere saltationib: turpib
inuigilent canticis nõsolum
sibi nocentes sed &religiosoꝵ
offitiis p̃strepentes. hoc &
scõ cure cõmittitur
qui continentiae student
absq: necessitate corpor&a
tradita in cõmune ieiunia
& ab eccła cus todita suꝑbien¬
do dissoluit. stimulos ueco¬
gitationis inpusus anathema
sit. Non debeRe indies sa
Ie IUNTOR CõMEmoRAtio¬
NES MARTURFIERI EX
concilio Laudicense
Quod nõ opor teat inqua¬
dragesima martr&na¬
talitia celebras. sed eosꝵscã
cõmemoratio indieb: sc̃or
sabbator & dominicorũ fieri
conueniat.
OBLATIONES OFTERRI INDOMI¬
Quori nõ opor teat indomib:
oblationes caelebrari. ab epĩs

Expanded text:
Si qui ex servis fiscalibus fortasse ecclesias construxerint, easque de sua paupertate dotaverint, has procuret episcopus prece sua auctoritate regia conreligiosa consuetudo quam vulgus per sanctorum solemnitates agere consuevit, ut populi qui debent officia divina attendere saltationibus et turpibus invigilent canticis, non solum sibi nocentes sed et religiosorum officiis perstrepentes: hoc ensancto curae committitur. qui continentiae student, absque necessitate corporea tradita in commune ieiunia et ab ecclesia custodita superbiendo dissolvit stimulo suae cogitationis impulsus, anatsit. Non debere in diebus jejuniorum commemorationes martyrum fieri. Ex concilio Laodicensi. X. Quod non oporteat in Quadragesima martyrum natalitia celebrari, sed eorum sancta commemoratio in diebus sabbatorum et dominicorum fieri conveniat.Oblationes offerri in domiQuod non oporteat in domibus oblationes celebrari ab epis
Abbreviated transcription (Latin):
sac̃ dotes quos m&ro politanus
eps aduocare debebit . & siquidem
om̃s occurrerint. obtime qđ si hoc
dificile fuerit . psaltim plures
ad eẽ omnimodo conuenit. aut
certe scriptis eĩ dem sententiae
conprobari &ita sub plurimo
uł p̃sentiae ułdecr&o ordinatio
celebr&ur. qđ sisecus contradi¬
finita factũ fuerit. nullasor di¬
natio uires habeat. Si uero iux¬
ta definitã regulam fiat & non¬
nulli ꝓcontemptionẽ propria
cont̾radicant obtineant senten¬
tiam plurimoi.¬
VTNULLOMODO DEPARROCHIA
AD ALIAMPARROCHIA EP̃S TRÃ¬
p̃s ab alia parrochia nequa¬
quam migr& ad aliam nec
sponte sua prorsus insidiens nec
uico ac tus appłis. nec ab epĩs neces¬
sitate conpulsus maneat. aut in
ecclesiam quã primitus a dõsor¬
titus ẽ. nec inde transmigr& se¬
cundum pristinum. de ac̃reter¬
minum constitutũ. CXUII
VT IAL TeRA PARROChIA CłOs
alterius par rochiae eps̃nul
Latenus ordineñ ex eod cõl

Expanded text:
sacerdotes: quos metropolitanus sacerdotes: quos metropolitanus opus advocare debebit. Et si quidem omnes occurrerint, optime; quod si hoc difficile fuerit, saltem plures adesse omnimodo convenit: aut certe scriptis ejusdem sententiae comprobari, et ita sub plurimorum vel praesentia vel decreto ordinatio celebretur. Quod si secus contra definita factum fuerit, nullas ordinatio vires habeat; si vero juxta definitam regulam fiat, et nonnulli pro contentione propria contradicant, obtineat sententia plurimonullo modo de parochia ad aliam parochiam episcopus tranpus ab alia parochia nequaquam migret ad aliam, nec sponte sua prorsus insiliens, nec vi coactus a populis, nec ab episcopo necessitate compulsus: maneat autem in Ecclesia quam primitus a Deo sortitus est, nec inde transmigret, secundum pristinum de hac re terminum constitutum. Ut in altera parochia clericos alterius parochiae episcopus nullatenus ordinet. C. E
Abbreviated transcription (Latin):
ullus ep̃s ex alia ꝓiuntia
audeat ad aliam trans gredi
& ad ꝓmotionem minis terii
aliquos in ec clesiis ordinase
li c& consensu uideantꝰ p̃be¬
re non nullinisi litteris tã
tionis accedat. sĩ uero nullo
uocante in ordinatomore de¬
pper& suꝑ aliquib: ordina¬
tionib: & ad ecclesiasticis negoti¬
is ad eum non ꝑtinentib: conpo¬
nendis inrita quidem que abeo
geruntꝰ. Existant ipse uero in cõ¬
positi motus sui & in racionabi¬
lis audatie subeat ultione. ex hoc
iam damnatus a scõ concilio s cxi¬
DE HISCUICUUMEPISCOPATUU
iquis ep̃s manus in po COnł¬
Ssi tionẽ episcopatus accipent
rium subire neg lexerit. nec ad¬
quieuerit iread eccłam. sibi cõ¬
missam hunc oport&. cõmunionẽ
priucri. donec sus ceperit coactus
offitium. aut certũ deeo aliquid
integra decreuerit eiusdem ꝓuin¬
tiae sinodus sac̃ dotũ. CXU¬
DEEPIS COPALIBUS INPRO UINTIA
n&ur. hoc aut̃ modis omnib: co¬
rã posito melius quidem ẽ ut om̃s
simul ad sint eiusdem ꝓiuntiae

Expanded text:
ullus episcopus ex alia provincia audeat ad aliam transgredi, et ad promotionem ministerii aliquos in Ecclesiis ordinare, licet consensum videantur praebere nonnulli, nisi litteris tam tionis accedat. Si vero, nullo vocante, inordinato more deproperet super aliquibus ordinationibus, et ecclesiasticis negotiis ad eum non pertinentibus componendis: irrita quidem quae ab eo geruntur existant. Ipse vero incompositi motus sui, et irrationabilis audaciae subeat ultionem, ex hoc jam damnatus a sancto concilio. CADe his qui, cum ad episcopatum i quis episcopus manus impositionem episcopatus acceperitrium subire neglexerit, nec acquieverit ire ad Ecclesiam sibi commissam: hunc oportet communione privari, donec susceperit coactus officium, aut certe de eo aliquid integra decreverit ejusdem provinciae synodus sacerdotum. De his netur. Hoc autem modis omnibus coram posito melius quidem est, ut omnes simul adsint ejusdem provinciae
Abbreviated transcription (Latin):
ane qm̃ dehosecuti dec&e¬
Dris consulere uoluit dilec¬
tio tua adiecit. &iã sifilius
ms̃ caelestinus. diaconus in
epła sua eẽ. a tuadi lectione
positum. Illud qđ in beati

Expanded text:
am de hoc, sicuti de caeteris consulere voluit dilectio tua, adjecit etiam filius meus Coelestinus diaconus in epistola sua esse a tua dilectione positum illud, quod in beati
Abbreviated transcription (Latin):
eccłae patrocinio cõm̃¬
dati existunt sic̃ & regule
anti coix patrũ constituo
sac̃ do tali defensione acuꝰ¬
lib& insolentia ꝓ tegantur
siue instatu libtatis eorũ
seu in peculio qđ habere
noscuntꝰ. IXCUII¬

Expanded text:
esiae patrocinio commendati existunt, sicut regulae antiquorum Patrum constituerunt, sacerdotali defensione a cujuslibet insolentia protegantur, sive in statu libertatis eorum, seu in peculio quod habere noscuntur. C
Abbreviated transcription (Latin):
Unde quia manifestissime
pat& baptitandis in ecđa
electis haec duo tp̃ra deqi¬
bus loquuti sumꝰ eẽ legitima
dilectionẽ urãm. monemꝰ ut
nullos alios dies huiꝰobseruan¬
tiae misceatis.

Expanded text:
Unde, quia manifestissime patet, baptizandis in ecclesia electis haec duo tempora, de quibus locuti sumus, esse legitima, dilectionem vestram monemus, ut nullos alios dies huic observantiae misceatis.
Abbreviated transcription (Latin):
pinquis eĩ. quicons truxit
uł ditauit eccłam licitũ
sit anbone intentionis ha¬
bere solertiã ut si sa c̃dotẽ
seuminis trũ aliqusd excon¬
latis reb: p̃uiderit defrau¬
rigenda denuntient qđ si
politano eius haec insinuare
ꝓcur& si aut̃ m&ro politanꝰ
talia gerat regis haec auditib
intimare nõ differant. Ipsis
tam̃ heredib in eis dẽ reb ñ
liceat quasi iurisppriis potes¬
tatẽ p̃fene. Nõ rapinã nõ fra¬
demgerere nõ uiolentiã quã¬
cũq: p̃sũmere sed hoc solũ
insalutare sollicitudinem
adhibere quod aut̃ innul¬
La noxã operatio nocens
ad tingat. aut uel in multã
uł in aliquã partẽ salutaris
merces adsũmant siquis
uero de inceps haec monita
temerare uoluerit . & ma¬
lerapta cũ confusioneres¬
titu& & ex cõmunicationis
annue sententiã sustinebit
Vt ep̃s̃ exiGuuM aliquio
errulas aut uineas ex¬
iguas eccłae minus utiles
aut longe positos paruas ep̃s
siue consilio fr̃m. sinecessitas

Expanded text:
opinquis ejus qui construxit opinquis ejus qui construxit vel ditavit ecclesiam licitum sit hanc bonae intentionis habere solertiam, ut si sacerdotem seu ministrum aliquod ex collatis rebus praeviderit defraurigenda denuntient: quod si politano ejus haec insinuare procurent: si autem metropolitanus talia gerat, regis haec auditibus intimare non differant. Ipsis tamen 449 haeredibus in eisdem rebus non liceat quasi juris proprii potestatem praeferre, non rapinam et fraudem ingerere, non violentiam quamcunque praesumere, sed hoc solum in salutarem sollicitudinem adhibere, quod aut in nullam noxam operatio nocens attingat aut vel in mulctam vel in aliquam partem salutaris merces assumat. Si quis vero deinceps haec monita temerare voluerit, et male rapta cum confusione restituet et excommunicationis annuae sententiam sustinebitpus exiguum aliquid errulas aut vineolas exiguas et Ecclesiae minus utiles aut longe positas parvas episcopus sine consilio fratrum, si necessitas