comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
allegationib ⁊ rõnib parttum ⁊̃
depõitionib ip̃is diligent̃ inspec¬
tis. qm̃ liquido dep̃hendimꝰ testes
nr̃os in ꝑhibendis testimoniis na-¬
rios extitisse. atq adu̾sus fidem.
attestationis sue coram dictis car¬
dinalib nacillasse. sicut tp̃i nõbis
postea retulerunt ⁊ qd̾ negotionẽ
qͣdamim̃ astruere sattagebant ꝓ¬
bare nolentes ius electionis ita qͥd̾
ad se spectare qd̾ ad adu̾sarios mini¬
me ꝑtineret. ꝑ testes uͦ partis adĩse
fuit sufficient᷑ ostensum qd̃ intriũ
ep̃oꝵ electionib de quib p̃missum ẽ.
clerici p̃sentes affuerint ⁊ uocẽ ha¬
buerint eligendi p̃missam electio¬
nem fcãm eis ccͤdicentib ⁊̃ exclusis.¬
cos supͣdictos meã qi possessionẽ qmͣ
añ otrosisiam motam hũerant re
ui debatur cũ iure cͥi. sit cautũ id
uenire in uidiciũ de quo actum est.
ut ueniret. s id ñ uenire de quo no¬
minatim actum ẽ. ne ueniret. ⁊ si¬
ꝑ statuta canonica electiones ep̃oꝵ

Expanded text:
allegationibus et rationibus partium et depositionibus ipsis diligenter inspectis, quoniam liquido deprehendimus testes vestros in perhibendis testimoniis varios exstitisse, atque adversus fidem attestationis suae coram dictis cardinalibus vacillasse, sicut ipsi postea nobis retulerunt et quod negationem quodammodo astruere satagebant, probare volentes jus electionis ita quidem ad se spectare quod ad adversarios minime pertineret, per testes vero partis adversae fuit sufficienter ostensum quod in trium episcoporum electionibus, de quibus praemissum est, clerici praesentes affuerint et vocem habuerint eligendi: praemissam electionem factam, eis contradicentibus et exclusiscos saepedictos in eam quasi possessionem, quam ante controversiam motam habuerant, revidebatur; cum jure civili sit cautum id venire in judicium, non de quo actum est ut veniret, sed id non venire de quo nominatim actum est ne veniret, et secundum statuta canonica electiones episcoporum
Abbreviated transcription (Latin):
morate. capła qͦ. de restitutiõe faci¬
enda loqñtia locum hr̃e in cͥmĩalib
asserebant. ⁊ qnquis ab adu̾sariospo-¬
liat᷑ ⁊ suꝑẽ res ip̃a qͣ spoliatꝰ ꝯuenit᷑.
Cetm ex parte abb̃is rͣm introductã
adũsa pars. in mutuis peticionib
locũ hr̃e dicebat. cum cause uicissĩ
tractare una pea snĩa t̾minantur.¬

Expanded text:
moratae. Capitula quoque de restitutione facimoratae. Capitula quoque de restitutione facienda loquentia locum habere in criminalibus asserebant, et quando quis ab adversario spoliatur et super re ipsa qua spoliatus fueratCaeterum ex parte abbatis regulam introductam adversa pars in mutuis petitionibus locum habere dicebat, cum causae vicissim tractatae una postea sententia ter
Abbreviated transcription (Latin):
stris ullis ⁊ bonis aliũ ⁊ recuꝑand̾ sñ
olentiam castrum sacrati amiserãt
fraudulent̃. ⁊ ꝙ ꝓgenitores eoꝵ tenu¬
erant ⁊ dui. possed̾ant in quiete. ⁊ ĩ.¬
petentes prius restitui ꝙͣ ip̃ius resti¬
q̾stionib sxderent. p̃sertim c̃ teste ha¬
berent p̃sentes ꝑ quos intentionerꝰ
suam in continenti ꝓbare uolebant.
⁊ ꝙ restitutio añ cause ingressũ debe¬
batis fuit taliter replicatum. quod
libello suo scd̾m regulam iu̾ris qͣ dr̃
ut qui pͥor appellat peior agat. debebat
pͥmitus sderi. nec ab eo restitutio pe¬
ti poterat qui ñ fuerat spoliator. Re¬
sertim ẽ castrum sacrati adius ⁊ ꝓprie
uerꝰ dñs ad qͣm̃ ab alio res suas posses¬
sa resititur. etiã post temꝑa longio¬
ra.retentionis debebat ꝯmodũ op
tõrem tm̃ opetẽ dinoscat᷑. ꝓ damp¬
nis qͦ illatis restitutio postulari non
potãt. s ad ea debebat actio opetens ĩ¬
tentati alioquin c̃ ⁊ pars ab̃b̃is dãp¬

Expanded text:
stris, villis et bonis aliis et recuperandum sine s dolum et violentiam castrum Sacrati amiserant fraudulenter quod et progenitores eorum tenuerant et ipsi possederant in quiete. Supetentes prius restitui quam ipsius petitionibus responderent, praesertim cum testes haberent praesentes per quos intentionem suam in continenti probare volebant; et quod restitutio ante causae ingressum debebatis fuit taliter replicatum quod libello suo secundum regulam juris qua dicitur: Ut qui prior appellat, prior agat, debebat primitus responderi; nec ab eo restitutio peti poterat qui non fuerat spoliator; praesertim cum castrum Sacrati ad jus et propverus dominus ad quem ab alio res sua possessa revertitur, etiam post tempora longiora retentionis debebat commodum otorem tantum competere dignoscatur. Pro damnis quoque illatis restitutio postulari non poterat, sed ad ea debebat actio competens intentari. Alioquin cum et pars abbatis dam
Abbreviated transcription (Latin):
alioquin sd̾ uir dimissa ea. qͣm̃pꝰ¬
ea sr̃dixcit debet ad istam redire.
eirm qua pͥmo ꝯtraxerat. nisi se
uoto mulier illa ostrinxerit ad
ꝯtinentiam obseruandam. ut in
rio mͦ alii se misciunt. ut pͥmus
uir p̾textu fornicationis qmͣo
tueccłie nupsit memorato.W. qͣmdi
lutam qua qͣr utr̃ illa que a deo ar¬
ta est ut nulli possit carnałr ꝯmis¬
ceri. nͥ ꝑ incisionem ut alio sibi mͦ
uiõsentia inferatur. ñ solumm le¬
uis s forte tam gͣuis. ut ex ea mor¬
dum debeat ydonea phiberi. Simłr
illa que uiro cui nupserat adeo ar¬
ta ẽ ut nũqmͣ ab eo ualeat deflorari.
s ab eo ꝑ uidiciũ eccl̃ie seꝑata nũbat
Ialteri cui arta ñ sit ⁊ ꝑ frequentem
usum scd̃i. recdlatur etĩã apta pͥmo.
utr̃ debeat ad eum redire cum qua
pͥus fedus mierãt ugale. De tali¬
n.bus aũ ñ ẽ facile uidicandũ. cum
finale iuidiciũ pendeat ex futuro.

Expanded text:
Alioquin, idem vir, dimissa ea, quam postea superduxit, debet ad istam redire, cum qua primo contraxit, nisi se voto mulier ipsa constrinxerit ad continentiam observandam, ut intrio modo alii viro miscuerit, ut primus vir, praetextu fornicationis quam tu Ecclesiae nupsit memorato Willelmo,lutam, qua quaeritur, utrum illa quae adeo arcta est, ut nulli possit carnaliter commisceri, nisi per incisionem, aut alio sibi modo violentia inferatur, non solummodo levis, sed forte tam gravis, ut ex ea mordum debeat idonea perhiberi. Similiter illa, quae viro cui nupserat adeo arcta est, ut nunqnam ab eo valeat deflorari, si, ab eo per judicium Ecclesiae separata, nubat alteri viro, cui arcta non sit, et per frequentem usum secundi, reddatur etiam apta primo, utrum debeat ad illum redire, cum quo prius foedus inierat conjugale. De talibus autem non est facile judicandum, cum finale judicium pendeat ex futuro.
Abbreviated transcription (Latin):
cupiẽbat. Contig̃ aũ pꝰ ea q̃d̾ mułr
mus. Qmͣuis gͥ semiplene nob̃ ex¬
p̾sseris qͦmͦ dc̃a mulier se ꝓmiserat
tinentiam seruaturã ut̃r scil̃c sim¬
plici u̾bo anuoto sollempi utr̃ ue
ad religionem transierit ut ꝓmisit.
an ccͣ ꝓmissionẽ in donio remansĩt
⁊ qͣliter seras illas fecerit reserari.
utr̃ uidele artificio medici aut ꝯ¬
cũbitu uiri. sen aliquo alio mͦ. nos¬
tñ ꝑspicacit᷑ attendentes qd̾ impe-¬
dim̃tum ĩ ñ erat ꝑpetuum. qd p̃ter
diuinũ miratũlum ꝑ op᷑ humanũ
absq coꝑ ili ꝑiculo potuit remoiũi.
snĩam diuortii ꝑ errorem licet ꝓba¬
bilem nouimꝰ ẽẽ ꝓlatam cũ pateat¬
n ex p̃ fc̃o isõ ip̃a ignoscibił erat. illi

Expanded text:
cupiebat. Contigit autem postea, quod mulier mus. Quamvis igitur semiplene nobis expresseris, quomodo dicta mulier se promiserit continentiam servaturam, utrum videlicet simplici verbo, an voto solemni, utrumve ad religionem transierit, ut promisit, an contra promissionem in domo remanserit, et qualiter seras illas fecerit reserari, utrum videlicet artificio medici, an concubitu viri, seu alio quolibet montes, quod impedimentum illud non erat perpetuum, quod, praeter divinum miraculum, per opus humanum absque corporali periculo potuit removeri sententiam divortii; per errorem, licet probabilem, novimus esse prolatam, cum pateat ex postfacto, quod ipsa cognoscibilis erat illi,
Abbreviated transcription (Latin):
s. m.qͣ. si dẽs electus ualuerit ⁊ uolu¬
erit se de otemptu purgare purga¬
tionem de ip̃o recipias ꝓprium iumi¬
mentum. recepta nicħominꝰ ab ipõ
uiratoria cautione. qd̾ qd sr̃ offen¬
sa qmͣ ignorando forte omisit man¬
datis nrĩs deuote parebit ac ꝓꝰmodũ
ad cautelam ip̃m a snĩa suspensioĩs
absoluas. qmͣ p̃ dictus legatus tulit
mqui ñ seruarent snĩam int̾¬
dicti. Sioq iuxͣ formam ecclł̃ie que
in talib ẽ seruanda tuadas pallium
abseluto. suspendens ip̃iꝰ penam. c̃
inciꝑe nolumꝰ ab ip̃o receptis ab es
patentib littis tam sẽ exhibita
purg̾one qͣm ꝑrestito uiramentꝑ.
qd̾ sr̃ excessusuo mandatis sit apł¬
cis pabiturꝰ. ⁊ in om̃ib suꝑradictis
sollempnit᷑ ac manifeste ꝓcedas. ⁊
post om̃ia pͥuilegia eiusd̃ excl̃ie qd̾ tͥ¬

Expanded text:
s, si dictus electus valuerit et voluerit se de contemptu purgare, purgationem ab ipso recipias per proprium juramentum, recepta nihilominus ab eo juratoria cautione, quod super offensa quam ignorando forte, commisit mandatis nostris devote parebit; ac postmodum, ad cautelam, ipsum a sententia suspensionis absolvas, quam praedictus legatus tulit qui non servarent sententiam interdicti.... sicque, juxta formam Ecclesiae, quae in talibus est servanda, tradas pallium absoluto, suspendens ipsius poenam, cum incipere nolimus ab ipso: receptis ab eo patentibus litteris, tam super exhibita purgatione quam praestito juramento, quod super excessu suo mandatis sit apostolicis pariturus; et in omnibus supradictis solemniter et manifeste procedas, et post omnia privilegium e
Abbreviated transcription (Latin):
dis .ii. ñ credimꝰ ignorare. cũ prec̃
ostitutiones canonicas que mearũ
odium emanarunt. ꝑ ꝓph̃am detur
suram a tab̃nacło domini repellen
phetam dicatur usuram ⁊ omnem
sr̃ habundantiam non acupies. Inde
pͣu. renuntiasse ꝯstiterit cũ aliquis
ouenerit. de usuris nulliꝰ ꝑmittatis
appᷤ. subt̃ fugio se tueri. Idem.¬
ttendas xͥanis usuras ꝑ pͥncipes ⁊
scłares opelli p̃cipimꝰ potestates. donͦ
eis remiserint ab uniu̾sis xͥ fidelib¬
tam etiam in mtimoniis qmͣ in aliis
ꝑ excõicationis suãm eis iubemus
Iodum duas ex parte tua recepi¬
mus qõnes. qd̃ quidam usurarii
tue dioceseos quib dant pecunias
ad usurani p̃stare faciunt iuram̃¬
tum qd̃ usuras non repetant. ⁊ sr̃
hiis qͣs soluunt nullam moneant

Expanded text:
m non credimus ignorare, cum praeter constitutiones canonicas, quae in earum odium emanarunt, per prophetam detur suram, a tabernaculo Domini repellendet per prophetam dicatur: Usuram et omnem superabundantiam non accipias. Inde publice renuntiasse constiterit, cum aliquis eos convenerit de usuris, nullius permittatis appellationis subterfugio se tueri. IDEMttendas Christianis usuras per principes et saecularem compelli praecipimus potestatem, et donec eis remiserint, ab universis Christi fidelibus tam in mercimoniis quam in aliis per excommunicationis sententiam eis jubemus Dudum ex parte tua recepiquaestionem, quod quidam usurarii tuae dioecesis eos quibus dant pecuniam ad usuram praestare faciunt juramentum quod usuras non repetant, et super his quas solverint nullam moveant
Abbreviated transcription (Latin):
tamus inmunes qui ccͣ ꝯstitutio¬
nem p̃missam scient̃ litt̾as nr̃as
nisi de bulla uel bullatoris nr̃i ma¬
nu recipiunt. eos qͦ qui accedentes
ad bullam falsas litteras caute re¬
cipurt ꝓicunt ut de uera bulla
sitas cognoscatur. In cetis autem
diligens indagator falsitatem po¬
terit diligentiꝰ intueri. uel in ad¬
uinctone filioꝵ. uel in colłone bul¬
le. uel in not᷑one ⁊ obtusione. Pre¬
sertim si bulla ñ sit equalis. s ali¬
cubi mag̾ sit tumida. alibi mag̃

Expanded text:
tamus immunes qui contra constitutiotamus immunes qui contra constitutionem praemissam scienter litteras nostras nisi de nostra vel bullatoris nostri manu recipiunt. Eos quoque qui accidentes ad bullas, falsas litteras caute projiciunt, ut de vera bulla sitas cognoscatur. In caeteris autem diligens indagator falsitatem poterit diligentius intueri vel in adjunctione filorum vel in collatione bullae vel motione vel obtusione; praesertim si bulla non sit aequalis, sed alicubi magis sit tumida, alibi magis
Abbreviated transcription (Latin):
illis ꝑ uicium falsitatis insertam.
sic̃ ex litt̾is ip̃is pleniꝰ agnoscetis.
qͣs ad maiorem certitudinem uob̃
duxꝰ remittendas. ⁊ ĩ. Ut aũ uarie
tates hiꝰ falsitatis qmͣ hactenꝰ de¬
p̾hendimꝰ nos ip̃i de cet̾o dep̃hen¬
dere ualeatis. eas uob̃ p̃sentib lit¬
teras duxꝰ expͥmendas. Prima spẽs
falsitatis hec ẽ. ubi falsa bulleo lit¬
tis appo᷑. Scd̾a ut filum de ueteri
bulla extrahatur. ex toto ⁊ ꝑ ali¬
ud filum immissum falsis litt̾is
inseratur. Tercium ut filum ab
ca parte in qua carta plicatur in¬
cisum eum uera bulla falsis litte¬
ris inmittat᷑. sub eadem plicatura.
cum filo siłis canapis restauratũ.
Quarta qd̃ a suꝑiori parte bulle
altera pars fili sub plumbo resein¬
ditur. ⁊ ꝑ id̾ filum litt̾is falsis inser¬
ta reductr᷑ ĩ plumbũ. Quintacũ
litrĩs bullatis ⁊ redditis. aliquid
ꝑ rasuram tenuem immit tat᷑. eos
etiam a crimine falsitatis ñ repu¬

Expanded text:
illis per vitium falsitatis insertam, illis per vitium falsitatis insertam, sicut ex litteris ipsis plenius agnoscetis, quas ad majorem certitudinem vobis duximus remittendas. Cum tates hujusmodi falsitatis, quas hactenus deprehendimus, vos ipsi de caetero deprehendere valeatis, eas vobis praesentibus litteris duximus exprimendas. Prima species falsitatis haec est, ut falsa bulla litteris apponatur. Secunda, ut filum de vera bulla extrahatur ex toto et per aliud filum immissum falsis litteris inseratur. Tertia, ut filum ab ea parte, in qua charta plicatur, incisum, cum vera bulla falsis litteris immittatur sub eadem plicatura cum filo similis canapis restauratum. Quarta, quod a superiori parte bullae altera pars fili sub plumbo rescinditur et per id filum litteris falsis inserta reducitur infra plumbum. Quinta, cum litteris bullatis et redditis aliquid in eis per rasuram tenuem immutatur. Eos etiam a crimine falsitatis non repu
Abbreviated transcription (Latin):
non ex industria uel oscĩa certa s
int̾dum ex ignorantia uel nimia
occuꝑatione ꝯtingit. Cetm cum eas¬
dem litt᷑as sic̃ uiri ꝓuidi ⁊ discreti
ad nr̃am remisissetis p̃sentiam. ut
earum inspectione pleniꝰ nosceremꝰ.
eis inuenimꝰ qmͣ nr̃a fuiss discre¬
tio suspicata. Nam licet in stilo die¬
taminis ⁊ forma scripture aliqͣn¬
tulum ceꝑimꝰ dubitare. bullam
tñ ueram inuenimꝰ. qd̃ pͥmum nos
inuehementem ammirationem
induxit. cum littãs ip̃as sciremꝰ
de nr̃a ꝯscĩa nullatenus emanas¬
se. Bullam gͥ hinc iñ diligentius
intuentes insuꝑior parte qua
filo ad heret ean aliquatenꝰ tum̃-¬
tem inuenimꝰ. ⁊ cum filum ex par-¬
te tum̃ti sine uolentia qualibet
aliqntulum atrrahi fecissemu.¬
bullo in filo altero remanente fi¬
lum ex parte illa fuit ab ip̃a sine
cisionis iudicium apparebat. ꝑ qd̾¬
liquido dep̃hendim᷑ bullam illam
ex aliis litt̾is extractum fuisse. ac

Expanded text:
non ex industria vel scientia certa, sed non ex industria vel scientia certa, sed interdum ex ignorantia vel nimia occupatione contingit. dem litteras, sicut viri providi et discreti, ad nostram remisissetis praesentiam, ut ex earum inspectione plenius nosceremuseis invenimus quam vestra fuisset discretio suspicata. Nam licet in stylo dictaminis et forma scripturae aliquantulum coeperimus dubitare, bullam tamen veram invenimus; quod primum nos in vehementem admirationem induxit, cum litteras ipsas sciremus de nostra conscientia nullatenus emanasse. Bullam igitur hinc inde diligentius intuentes, in superiori parte, qua filo adhaeret, eam aliquantulum tumentem invenimus; et cum filum ex parte tumenti sine violentia qualibet aliquantulum atbulla in filo altero remanente, filum ex parte illa fuit ab ipso sine cisionis indicium apparebat, liquido deprehendimus bullam ipsam ex aliis litteris extractam fuisse ac
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sub excõicationis pena ⁊ suspensio¬
nis. ordinis ⁊ beneficii districtiꝰ inhi¬
recipiat. Si quis aũ in hac parte mã¬
datinr̃i tnsgressor extit̾i̾t si laicus
fuĩt excõicationi subiaceat. si cle¬
ricus officii ⁊ beneficii sui suspen¬
entes statuimꝰ ut gn̾alem excõica¬
tionis sinãm ꝓmulgetis qmͣ ꝑ sin¬
gulas parrochias faciatis freq̃ñtiꝰ
innouari. Quod si quis falsas lit¬
teras se tognoscit hre. infra .xu. diex
falsas luteras aut destruat aut re¬
signet. si penam uolui̾t excõicatio¬
nis euadere. qmͣ nͥ forsan in mortis
articłõ sũ sꝑali mandato nr̃o a quo¬
chiep̃o ⁊ canonicis medioł.
domino unui̾sarum eccl̃iaꝵ mat᷑
ẽ ⁊ magrã. in sufficientes nos uita
ꝓposuimꝰ abstinẽ. ꝑ que nob̃ possit
derogari. m̃to quemꝙͣ ex infirmi¬
tatis hũane defectu non sic formã
ꝑfectionis semꝑ ⁊ in om̃ib imita¬
reꝑat oꝑib qd̃ minꝰ circumsꝑecte ꝓ¬
uidentie ualeat imꝑutari. qr tñ

Expanded text:
et sub excommunicationis poena et suspensionis ordinis et beneficii districtius inhirecipiat. Si quis autem in hac parte mandati nostri transgressor extiterit, si laicus fuerit, excommunicationi subiaceat, si clericus, officii sui et beneficii suspenentes statuimus ut generalem excommunicationis sententiam promulgetis, quam per singulas parochias faciatis frequentius innouari, quod si quis falsas litteras se cognoscit habere, intra XV dies litteras illas aut destruat alii resignet, si poenam uoluerit, excommunicationis euadere, quam, nisi forsan in mortis articulo, sine speciali mandato nostro a quoET CANONICIS MEDIOLANDomino universarum Ecclesiarum mater est et magistra, insufficientes nos vita proposuimus abstinere per quae nobis possit merito derogari: quanquam ex infirmitatis humanae defectu non sic formam perfectionis semper et in omnibus imitarepat operibus quod minus circumspectae providentiae valeat imputari. Quod tamen
Abbreviated transcription (Latin):
tor p̃.E. pba fenum uellet de cur¬
ru deponere. ꝑticam suꝑiꝰ alligatã.
cũ neminẽ circa currum uideret ꝓ¬
iecit. in t̾ram. ⁊ cum feno in sisteret
deponendo quidam ꝓpe ip̃m accedens

Expanded text:
ter fenum vellet de curru deponere, perticam superius alligatam, cum neminem circa currum videret, projecit in terram, et cum feno insisteret deponendo, quidam prope ipsum accedens
Abbreviated transcription (Latin):
beneuentane ciuitatis abiecto.I.
de sculd̾. dum osolatus fungeret
osfõ int̾fecit. ⁊ pat̾ ac fr̃ int̾sectoris
qui tam atroci sceli pͥliter int̾fuisse
dicunt᷑. Licet in p̾sentia nr̃a se nr̃o
uirauint ospectui p̃sentare. ad nos

Expanded text:
Beneventanae abjecto, I. D. S. dum consulatus fungeretur officio interfecit, et pater ac frater interfectoris, qui tam atroci sceleri personaliter interfuisse dicuntur, licet in praesentia vestra se nostro juraverint conspectui praesentare, ad nos
Abbreviated transcription (Latin):
gatione uͦ receꝑta beneficium ei re¬
stituere ñ postponas. ne cogatur
inderi opprobrium mendicare. In
penam aũ familiaritatis illius ꝙͣ¬
heretitis hu̾isse dinoscit᷑ eum ab ofi-¬
ficio uolumꝰ man̾e suspensum. donͦ
scandalum sopiatur. ita tñ ut puͤ.
familiaritatem ħeticoꝵ abiuret.
p̃cipias in suꝑ ip̃i destricte. ut in p̃¬
dicta ⁊ in aliis uillis ourrumpãtis
ꝓfiteat᷑. ⁊ p̃dicet fidem catholicam
ac ꝯfundat ⁊ detestet᷑ hereticã pua¬
uitatem. sic deinceꝑs uitam suam
honis adornatis oꝑib ut in famia
conu̾tat᷑ in famam.⁊ omne scanda¬
lum ⁊ suspitio de catħicoꝵ m̃tib
deleat᷑. Qui si forsan in purgatione

Expanded text:
rgatione vero recepta, beneficium ei restituere non postponas, ne cogatur in cleri opprobrium mendicare. In poenam autem familiaritatis illius ienter habuisse dignoscitur, eum ab officio volumus manere suspensum, donec scandalum sopiatur, ita tamen ut publice familiaritatem haereticorum abjuret. Praecipias insuper ipsi districte ut in praedicta et aliis villis circumpositis profiteatur et praedicet fidem catholicam, ac confundat et detestetur haereticam pravitatem, sic deinceps vitam suam bonis adornans operibus, ut infamia convertatur in famam, et omne scandalum et suspicio de catholicorum mentibus deleatur. Quod si forsan in purgatione
Abbreviated transcription (Latin):
en tam in ꝯtinentia ꝙͣ indignitate
manifeste dep̃hendimꝰ fallitatem.
⁊ in hoc fuimꝰ non modicum ammi¬
rati. ꝗd̾ tu tales litt̾a̾s a nob̾ credide¬
ras emanasse. cum p̃sertim sire de
ges sint. siue pͥnupes. uel alios ho¬
mines euiuscumq ordinis filios
ni tm̃ ꝑͤ. litt̾e apłice dirigunt᷑. nũ¬
qm̃ ei loquim᷑. in płali. ut nos siũ
uocabaris. cum in om̃ib littis qͣs¬
sic esse te uolumꝰ in consiłib cireũ¬
spectum. ut ꝑ falsas litt᷑as denuo
neq̃as circumueniri. uel fłi. s sic
litt᷑as apłicas studeas diligentius
intuer. tam in bulla qmͣ in filo.
tam etiam in carta qmͣ in stilo. qd̃
ueras ꝓ falsis. uel falsas ꝓ ueris aͦ¬

Expanded text:
ntinentia quam in dictamine manifeste deprehendimus falsitatem, ac in hoc sumus non modicum admirati quod tu tales litteras a nobis credideras emanasse, cum praesertim scire debges sint sive principes, vel alios homines cujuscunque ordinis filios icae diriguntur, nunquam ei loquimur in plurali, ut vos, sive o filius vocabaris, cum in omnibus litteris qusic esse te volumus in consimilibus circumspectum ut per falsas litteras denuo nequeas circumveniri, vel falli, sed sic litteras apostolicas studeas diligentius intueri, tam in bulla, quam filio, tam etiam in charta quam stylo, quod veras pro falsis et falsas pro veris a
Abbreviated transcription (Latin):
ciiq sui dignitate carere. Quod ali¬
que littere aliqñ suꝑ hoc appari̾nt
imꝑetrate. que tociꝰ fcĩ non ꝯtineãt
ueritatem illas penitꝰ euacuamus.
olumꝰ etiam ut p̾sens pagina sũb
sacriste eccł̃ie uicentine custodia de¬
ponatur. ⁊ ep̃c uicentino qui ꝑ tp̃r
dem rectori uidicib osulibus ⁊ ppͦ.
beneuentano.
um impunitas scełm. parere ⁊¬
sueuerit audatia delinquendr.
sic malefactoꝵ excessus aĩadu̾sicem
sunt debita puniendi. ut ⁊ ip̃i peni¬
teant de omissis. ⁊ ceteri qui audre¬
rant snĩam a ꝯsiłib metu pene re¬
trahant uõluntatem. Licet enum
ex apłice seruititis officio sollicitu¬
cogitare qͣtinus sub nr̃o regimĩe
boni digna recipiant p̃mia nũtoꝵ.
⁊ malos debite ultionis pena casti¬
get. Audiuimꝰ equid̃ ⁊ ñ potuimꝰ
nõ mou̾i. qd̾ .o. filius .s. cuiꝰ bene¬
uentanꝰ diaboli mebriatus ueneno

Expanded text:
e carere. Quod si aliquae litterae aliquando super hoc apparuerint impetratae, quae totius facti non contineant veritatem, illas penitus vacuamus. Volumus etiam ut praesens pagina sub sacristae Ecclesiae Vicentin. custodia deponatur, et episcopo Vicentin. qui pro tempore DEM RECTORI, JUDICIBUS, CONSULIBUS ET POPULO BENEVENTANO. Cum impunitas scelerum parere consueverit audaciam delinquendi, sic malefactorum excessus animadversione sunt debita puniendi ut et ipsi poeniteant de commissis, et caeteri qui audierint, suam a consimilibus metu poenae retrahant voluntatem. Licet enim ex apostolicae servitutis officio sollicitucogitare; quatenus sub nostro regimine boni digna recipiant praemia meritorum, et malos debitae ultionis poena castiget. Audivimus equidem, et non potuimus non moveri, quod G. filius R. civis Beneventani diabolico inebriatus veneno
Abbreviated transcription (Latin):
dum tanꝙͣ hoĩes deliq̃rimꝰ suscipia¬
mꝰ neccĩo uelud medicam̃ta curan¬
tis. ut illud hũiliter omittamꝰ qd̵
theodosius statuit imꝑator ⁊ karo¬
lus innouaure. de cuiꝰ gen̾e rex ipse
noscit᷑ descendisse. Quicumq uide¬
licet litẽ hñs siue petitor fuĩt uł ĩ
initio litis uel decursis ip̃oꝵ tpr̃m cir¬
culis. si uero negotium ꝑoratur siu̾
cũ iam ceꝑie ꝓmi sententia si usdi¬
cium elegĩt sacrosc̃ẽ sedis anststitiᷤ
illico sine aliqua dubitatione etiã¬
si pars aliqͣ refragauerit ad ep̃oꝵ
uidicium c̃ sermonelitigantiũ
dirigatur. cum nõ hũane ꝯstituti¬
oni s diuine legi potius imitam᷑.
quia potestas nr̃a non ẽ exhomĩe
s ex deo. Nullus enim qͥsit sane m̃tis
ignorat. qͥnad offm̃ nr̃m spectat de

Expanded text:
dum tanquam homines deliquerimus, suscipiadum tanquam homines deliquerimus, suscipiamus necessario velut medicamenta curantis; ut illud humiliter omittamus, quod Theodosius statuit imperator, et Carolus innovavit, de cujus genere rex ipse noscitur descendisse. Quicunque videlicet litem habens, sive petitor fuit vel in initio litis, vel decursis temporum curriculis, sive cum negotium peroratur, sive cum jam coeperit promi sententia, si judicium elegerit sacrosanctae sedis antistitis, illico sine aliqua dubitatione, etiamsi pars alia refragaverit, ad episcoporum judicium cum sermone litigantium dirigatur, cum non humanae constitutioni sed divinae legi potius innitamur, quia nostra potestas non est ex homine sed ex Deo. Nullus enim, qui sit sanae mentis, ignorat, quin ad officium nostrum spectet de
Abbreviated transcription (Latin):
rit sit paratus sufficient̃ ostend̾e
qd̃ rex francoꝵ peccat. in eum ⁊ ip̃e
cura eum in correctione ꝓcessit scd̾¬
r᷑m euuangłicam ⁊ tandẽ quia
nos qui sumꝰ ad regnum uniũsa-¬
lis eccł̃ie suꝑna dispõne uocati. ⁊¬
mandatum duunũ possumꝰ exau¬
dire. ut non ꝓcedamꝰ scd̃m formã
ip̃iꝰ nisi forsan ip̃e coram nob̃ uel
delegato nr̃o sufficient̃ inccrium
rõnem ostendit. Non eñ intendi¬
mus iudicare de feudo cuiꝰ ad ip¬
sum spectat iuditium. ni si forte
riam osuetudinẽ ad sit detradtũ.
s de cern̾e de pecc̃o cuiꝰ ad nos ꝑtin⁊
sine dubitatione censura qmͣ in
quemlibet ex̃cere possumꝰ ⁊ debemꝰ.
Non enĩ inuriosum sibi debet re¬
gia sublimitas reputare fi st̃ hoc
apłico uidicio se ꝯmittit. cum ua¬
clitus suffraganeis mediolañ eccͤ.
dyxisse legatur. talem in pontifica¬
li sede ostituere ꝓcuiure. tui ⁊ noz
qui ⁊ gub̃namus imꝑtum sincere
nr̃a capita. submittamꝰ ⁊ eiꝰ monita

Expanded text:
rit, sit paratus sufficienter ostendere, quod rex Francorum peccat in eum, et ipse circa illum in correctione processit secunm evangelicam, et tandem, quia nos, qui sumus ad regimen universalis Ecclesiae superna dispositione vocati, mandatum divinum possumus exaudire, ut non procedamus secundum formam ipsius, nisi forsan ipse coram nobis vel delegato nostro sufficientem in contrarium rationem ostendat ? Non enim intendimus iudicare de feudo, cuius ad ipsum spectat iudicium, nisi forte trariam consuetudinem aliquid sit detractum, sed desine dubitatione censura, quam in quemlibet exercere possumus et debemus. Non igitur injuriosum sibi debet regia sublimitas reputare, si super hoc apostolico judicio se committat, cum Va suffraganeis Mediolanensis ecclesiae dixisse legatur: Talem in pontificali sede constituere procurate, cui et nos qui gubernamus imperium, sincere nostra capita submittamus, et ejus monita,
Abbreviated transcription (Latin):
tias. donationis tnsactionis uł diui¬
sionis rerum beditariaꝵ face uel ꝑ
legati uel ꝑ fidei omissi cãm hiꝰ de
derint uel acceꝑint a p̃missis penis¬
ead̾ ostitutio excepit nomĩatim. ꝙ
si etiã obligare posset eces monasti¬
um m illa ꝯstitictõne nequaqmͣ in¬
rat ⁊ eas non suo s mon asf̾ii noĩe
possĩdebat. qd̾ etiam si feciss em̃ pꝰ¬
conuentꝰ a monastĩo qmͣ abeceͣ fue¬
rat ⁊ ꝑ arbitriũ ⁊ nicħominꝰ iure
tñsastionis ꝑ qmͣ eit᷑ penam litigio¬
si contractꝰ res pot̃ in alium lite..
tiitum p̃missum nullatenꝰ incidis¬
set quinpotiuis ⁊ si ccͣ illud fecisset
sione sua. monast̾ium fuerat spo¬
liatum instant̾ cam̃ sibi restitui
postulabat. qmͣ ex milla uel saltem
iniusta. cã pars alt̾a detinebat. has
aũ rõnes yconomꝰ sc̃ẽ marie nitẽba¬
tur multifariam infirmare. qmͣ¬
uis enĩ dẽs .s. circa plationis peri¬

Expanded text:
tias donationis, transactionis vel divitias donationis, transactionis vel divisionis rerum haereditariarum factae vel per legati vel fidei commissi causam hujusmodi dederint vel acceperint, a praemissis poenio excipit nominatim. Quod si etiam obligare posset Ecclesias, monasterium in illa constitutione nequaquam inrat et eas non suo sed monasterii nomine possidebat: quod etiamsi fecisset, conventus a monasterio quam ab Ecclesia fuerat et per arbitrium, et nihilominus jure transactionis, per quam citra poenam litigiosi contractus res potest in alium lite cotutum praemissum nullatenus incidisset; quin potius, etsi contra illud fecisset sione sua monasterium fuerat spoliatum, instanter eam sibi restitui postulabat, quam ex nulla vel saltem injusta causa pars altera detinebat. Has autem rationes oeconomus Sanctae Mariae nitebatur multifariam infirmare. Quamvis enim dictus B. circa praelationis suae pri
Abbreviated transcription (Latin):
fitiũ nr̃m restitui supplicit̃ postu¬
labat. ꝙ statutũ eiꝰ nulliꝰ ualoris
extitit multipłr asseuerans. sepe-
fatus eñi .ẜ. c̃ se ip̃m intruserit in
net senatoꝵ. statutũ non potuit
emitr̾e qd̾ ualeret qui etiam si fu¬
iss legitime institutus ip̃iꝰ statu¬
tum qmͣuis sibi subiectos eccͣs tñ
nullatenꝰ obligẽret. Presertuncum
titam tͣnfferret in alium daretur
possessio petitori. ⁊ alter fieret de pos¬
gitiosam rẽ. tranfferentili statuit
imponendam. illa distinctione in¬
ter contͣhentes adhibita. ut siquis
sciens ad demonez uenditiones seu
alios contractꝰ accesserit ñ solum
reddere rem opellitur s etiam p̃¬
cium eiꝰ amittit. ñ ut lucro cedat
alienanti. a quo etiam tanta alia
qͣntitas ẽ fisciurib inferenda.sin
aũ ignorantes rem litigiosam eme¬
rit uł ꝑ aliam sꝑem ꝯtractus acceꝑit.
tunc alienatione rei facta irrita ꝑ̃-¬
cium eius cũ alia t̾cia parte recipi¬
et instrum̃tis etiam nullam iu̾ op

Expanded text:
rum restitui suppliciter postulabat, quod statutum ejus nullius valoris exstiterit multipliciter asseverans. Saepe fatus enim B. cum seipsum intruserit in net senatorum, statutum non potuit emittere quod valeret; qui, etiamsi fuisset legitime institutus, ipsius statutum, quamvis sibi subjectos, Ecclesias tamen nullatenus obligaret; praesertim cum titam transferret in alium, daretur possessio petitori et alter fieret de posgiosas res transferentibus statuit imponendam; illa distinctione inter contrahentes adhibita, ut si quis sciens ad donationes, venditiones seu alios contractus accesserit, non solum redimere rem compellitur, sed etiam pretium ejus amittit; non ut lucro cedat alienanti, a quo etiam alia tanta uantitas est fisci juribus inferenda; sin autem ignorans rem litigiosam emerit vel per aliam speciem contractus acceperit, tunc alienatione rei facta irrita, pretium ejus cum alia tertia parte recipiet; instrumentis etiam nullam vim obt
Abbreviated transcription (Latin):
stitutos auris ordine p̃termisso ꝯ¬
pellis pisanis soluẽ quecũq ab eis du¬
xerint postulanda. dum tñ suꝑ hoc
uł litt̾as sigillatas uel publicũ ex¬
hibeant instrum̃tum. sicq contin¬
git. ut ⁊ multa in debita ⁊ quedam
creditabis uel ter. c̃ usuris gͣuissi
clericos aut eces tue subit᷑e ditioni.
ut coram te debeant ccͣ uis canoni¬
cum ꝯueniri. nobilitatẽ tuã mo. ⁊¬

Expanded text:
stitutos, juris ordine praetermisso, compellis Pisanis solvere quaecunque ab eis duxerint postulanda, dum tamen super hoc, vel litteras sigillatas, vel publicum exhibeant instrumentum; sicque contingit ut et multa indebita, et quaedam credita, bis vel ter, cum usuris gravissimclericos aut ecclesias tuae subjicere ditioni, ut coram te debeant contra jus canonicum conveniri, nobilitatem tuam mo
Abbreviated transcription (Latin):
d nr̃am noueris audĩam ꝑuenis¬
se uirasse te olim ad instantiam
pisanoꝵ. ut si osñ eoꝵ aliquis suꝑ de¬
bito quolibet ꝑ bullatas litteras uł
pͣu. exhibu̾it instr̃m. extunc itaxx.

Expanded text:
ram noveris audientiam pervenisse, jurasse te olim ad instantiam Pisanorum, ut si quando eorum aliquis super debito quolibet, vel bullatas litteras, vel publicum exhibuerit instrumentum extunc infra
Abbreviated transcription (Latin):
no mulierẽ . G. ⁊ nobilem uirum .I.
de meduañ. sr̃ hereditate sua nos
gistro scolaꝵ beati martini ꝯmiseri¬
dam. ip̃e comes eid̾ mulieri c̃ tã ip̃a
qmͣ p̃dc̃i .I. ẽẽt de foro ip̃ius manda¬
uit ut cam̃ ip̃am deferret ad iꝑsum.
ꝑmittens eid̾ ꝙ incuria sua faceret
ip̃i iusticie plenitudinẽ ex hiberi.
uob̃ nicħ̃ominꝰ intinare ꝑturans
o incuria sua debebat hiꝰ negotiũ
t̃minari. At uos ⁊ mulier su pͣdicta
eis neqͣquam obtemꝑare uolentes sa¬
tagens in cã ꝓcedere ⁊ sibi suam mi¬
nus rõnabiliter uirudictionẽ au¬
ferre. Uñ nobis hũilit̃ supplicauit
ut cam̃ ip̃am ad eum ad quẽ spalit̾
ꝑtinet mittẽ dignaremur. Nor gͥ
attendentes qd̾ sic sumꝰ uidius inui¬
lis sit cã q̃ ad eccͣsticum iudicẽ ꝑtine
noscatur. eid̾ suꝑ sed̾e curetis. dum nͦ
ꝑ udicẽ scl̃arem suã possit iusticiã
obtinẽ. alioquin ñ obstante ccdictio¬
ne ip̃iꝰ coram ip̃am uixͣ formam uo

Expanded text:
m mulierem, E. et nobilem virum, J. de Meduan. super haereditate sua noscgistro scholarum beati Martini, commiseridam, ipse comes eidem mulieri, cum, tam ipsa quam praedictus J. essent de foro ipsius, mandavit, ut causam ipsam deferret ad ipsum, promittens eidem, quod in curia sua faceret ipsi justitiae plenitudinem exhiberi, vobis nihilominus intimare procurans, quod in curia sua debebat hujusmodi negotium terminari; at vos, et mulier supradicta, ei nequaqnam obtemperare volentes, satagitis in causa procedere, et sibi suam minus rationabiliter jurisdictionem auferre, unde nobis humiliter supplicavit, ut causam ipsam ad eum, ad quem specialiter pertinet, remittere dignaremur. Nos igitur, attendentes, quod hic sumus viduis in jlis sit causa quae ad ecclesiasticum judicem pertinere noscatur, eidem supersedere curetis, dummodo per judicem saecularem suam possit justitiam obtinere; alioquin, non obstante contradictione ipsius, causam
Abbreviated transcription (Latin):
oq̃renti iusticie plenitudinẽ exhibe.
quidã ut eoꝵ uirisdictionẽ euacriẽt¬
eos cogunt multipłr laborare. uolen¬
tes gͥ sic eoꝵ utilitatio sulere ne paci¬
s. mn .qͣ. si qñ tales litteras suꝑ reb p̃ei¬
mͦ dcĩ osules ⁊ cõe de se conq̃rentibus
in iuditio sclari exhibeant oplem̃tũ.
rint ꝯtendendũ. si se in aliquo sense¬
rint p̃grauari. ⁊ ad tuam sic̃ hactenꝰ
seruatum ẽ uel ad nr̃am si maluerĩt
audĩam appellare. Hoc p̃sertim tp̃r
quo uacante imꝑio adiudicẽ scłarem
recurrere nequeunt qui st̾iorib in
sita iusticia opprimunt᷑. Siuͦ ꝯsules ui¬
sticie tanꝙͣ m̃ito suspecti fu̾int recu¬
sati corã arbitris. cõiter elestis. de cã
suspitionis agatur q̃ sic ꝓbata fu̾it
ẽẽ iusta. ad te uł ad nos iusticia recur-¬
ratur. sic̃ suꝑuis ẽ expressum. dẽ¬

Expanded text:
conquerenti justitiae plenitudinem exhibere, quidam, ut eorum jurisdictionem evacuent, eteos cogunt multipliciter laborare. Volentes igitur sic eorum utilitati consulere, ne patis, si quando tales litteras super rebus praecimodo dicti consules et commune de se conquerentibus in judicio saeculari exhibeant justitiae crint contendendum, si se in aliquo senserint praegravari, ad tuam, sicut hactenus est servatum, vel ad nostram, si maluerint, audientiam appellare, hoc praesertim tempore, quo, vacante imperio, ad judicem saecularem recurrere nequeunt, qui a superioribus in sua justitia opprimuntur. Si vero consules justitiae, tanquam merito suspecti, fuerint recusati, coram arbitris communiter electis de causa suspicionis agatur, qui, si probata fuerit esse justa, ad te, vel ad nos, pro justitia recurratur, sicut superius est expressum. D
Abbreviated transcription (Latin):
icet ex suscepte seruitutis offõ si¬
mu̾s oĩb in iusticia debitores sic in
uire suo nos quib dam ouenit ꝑuid̾ẽ
debet osideratiõe sedari. ex insinua¬
tione sane dilectoꝵ fuͥoꝵ ꝯsiliũ ⁊ o

Expanded text:
icet ex suscepto servitutis officio simus omnibus in justitia debitores, sic tamen in jure suo nos quibusdam convenit providere, debet consideratione sedari. Ex insinuatione sane dilectorum filio
Abbreviated transcription (Latin):
giosoꝵ locoꝵ excidiũ.⁊ stragem negli
rii dedimꝰ in mandatis ut nͥ rex ip̃e
uel solrdam pacem tũ rege p̃dicto re
formet. uel treugat ineat opetentes.
nobis ꝓced̾e ñ omittat. Ideoq dis .ii.p.¬

Expanded text:
giosorum locorum excidium, et stragem negliggiosorum locorum excidium, et stragem negligrii, dedimus in praeceptis, ut, nisi rex ipse vel solidam pacem cum praedicto rege reformet, vel treugas ineat competentes, nobis procedere non omittat. Ideoque, uni
Abbreviated transcription (Latin):
cumq ligaiu̾s suꝑ terram erit li¬
uerũ nullus dubitat qͥnoir̃is mor-¬
talit̾ peccans apud dñm sit ligatꝰ.
ut gͦ petrus diuinũ udiciũ imite¬
tur. ligare debet in t̾ris quos ligatos
ẽẽ ꝯstat incelis. S. forsandicetur.
ꝙ alit̾ cũ regib ⁊ alit̾ cũ aliis est
agendum. Cetm̃ scriptũ nouimꝰ
in lege diuina ita magnum uidi¬
cabis ut paruũ. nec erit apud te
uenire testatur. Si dyxeris ei qui
indittus ẽ ueste p̃clara. tu sede hic
criminali pecc̃o ut peccatorẽ reuo¬
Nunquid ap̃ nos debet ẽẽ. pondus
ẽ ab hominabile ap̃ dm̃. Postremo
cum int̃ gentes reges ip̃os forma¬
ta fui̾nt pacis federa ⁊ utrimꝙ
p̃steto uiram̃to firmata. que tã¬
seruata usq ad p̃sicum t̾minum
non fuerunt. nunqͥd non pot̾imus
de uram̃ti religione cognosce quod
ad uiditium ecͤc. non ẽ dubiũ ꝑtinẽ.
ut rupte pacis federa reformentur.
Ne gͥ tantam discordiam tudeamur
sub dissiłatione fouere. dissiłare reli¬

Expanded text:
terram, erit soullus dubitat, quin omnis mortaliter peccans apud Dominum sit ligatus. Ut ergo Petrus divinum judicium imitetur, ligare debet in terris, quos ligatos esse constat in coelis. Sed forsan dicetur, quod aliter cum regibus, et aliter cum aliis est agendum. Caeterum, scriptum novimus in lege divina: Ita magnum judicabis, ut parvum, non erit apud te obus intervenire testatur, si dixeris ei qui indutus est veste praeclara: Tu sede hic criminali peccato, ut peccatorem revoNunquid apud nos debet esse pondus est abominabile apud Deum? Postremo, cum inter reges ipsos formata fuerint pacis foedera, et utrinque praestito juramento firmata, quae taservata usque ad praefixum terminum non fuerunt, nunquid non poterimus de juramenti religione cognoscere, quod ad judicium Ecclesiae non est dubium pertinere, ut ruptae pacis foedera reformentur? Ne igitur tantam discordiam videamur sub dissimulatione fovere, dissimulare reli
Abbreviated transcription (Latin):
tiꝰ existebat c̃ etiã in iure canonico
caueat᷑. qd̾ res in litig̃io põita ñ sit m
tendi qui tenore saltem detentioĩs
tilem saltẽ possessionẽ ħntes ⁊ oue¬
niri possunt ⁊ maltm tnͣ fferre qd̃
hñt. sic̃ .I. fecerat añdc̃s. cꝰ fcm̃ neq

Expanded text:
tius existebat cum etiam in jure canonico caveatur quod res in litigio posita non sit in tendi qui tenore saltem detentionis tilem saltem possessionem habentes et conveniri possunt, et in alium transferre quod habent, sicut J. fecerat
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ lamet dñs. ꝑ ꝓpħam. dama neces¬
ungat ibid̾. iuisi annuntiaueris
impio impietatem siam. ⁊p̃e in ini¬
quitate qmͣ oꝑatus ẽ moriet᷑. san¬
guinem ã eius de manutria requi-¬
ram. apls qͦ nos monet corriꝑe in¬
quietos ⁊ alibi dic̃ id̾. argue. obsec
Increꝑa in oĩ ꝑacĩa ⁊ doctrina. Quod
ex eo. qd̾ inquit dñs ad ꝓpħam qui
fuit de sacerdotib anathot. Ecce cõ¬
stitui te sr̃ gentes ⁊ regna ut euel¬
las. ⁊ destruas. ⁊ dissipes. ⁊ ed ifices. ⁊
plantes. Constat uͦ ꝙ euellend̾ destͧͫ

Expanded text:
ama, ne cesjungat ibidem: Nisi annuntiaveris impio impietatem suam, ipse in iniquitate quam operatus est morietur, sanguinem autem ejus de tua manu requiram. Apostolus quoque nos monet corripere inquietos, et alibi dicit idem: Argue, obsecra, increpa in omni patientia et doctrina. Quod ex eo quod inquit Dominus ad prophetam, qui fuit de sacerdotibus Anathot: Ecce constitui te super gentes et regna, ut evellas et destruas, et dissipes, et aedifices et plantes. Const
Abbreviated transcription (Latin):
tus. qui tanꝙͣ alienꝰ uidex ñ potãt
amonast̾io euttari. ẽ nec nouum
sit nͦ insolitũ ꝙ uͥ derici st̃ auc̃tor ⁊
natoꝵ abea uirisdictionẽ habenti¬
um ꝓseqͣntur. u ñ nͨ in alio foro in¬

Expanded text:
n poterat a monasterio evitari, cum nec novum sit, nec insolitum, quod ubi clerici sunt actor et natorum ab ea jurisdictionem habentium prosequantur. Unde nec in alieno foro in
Abbreviated transcription (Latin):
cũ te reputemꝰ uirum ꝓuidũ ⁊ dis¬
cretum.⁊ iuxͣ debitũ pontificalis of¬
fitii scõꝵ prm̃ statuta ⁊ ignota tibi
ẽẽ non debeant ⁊ iuris ꝑitoꝵ copiã
renuntiare uiri suo ⁊ sibi laicum
uersarii uoluntas accessit ac ꝑ h
gͦ hoc inmileuitano ⁊ carragiñsi
ꝯciliis sit sp̃alit̃ ꝓmulgatũ necle¬
rici clericos relicto suo pon. ad ui
libet cleriti in criminali seu cuuili
tant.⁊ hoc incͥminali actione. In
um optinere uoluĩnt manifeste
patet. ꝙ nõ solum inuiti.s ettã
uoluntarii pascisci non possunt
ut scłaria uditia subeant cũ non
sit hoc benefctiũ ꝑͥ le. cui renuntia¬
riualeat. s potius toti collegio ece.
to derogari ñ potest. nec uiram̃tum
licite seruari potuit ꝙ ccͣ statuta ca¬
nonica illicitis pactionib informat᷑.¬

Expanded text:
cum te reputemus virum providum et discretum, et, juxta debitum pontificalis officii, sanctorum Patrum statuta ignota tibi esse non debeant, et jurisperitorum copiam renuntiare juri suo, et sibi laicum versarii voluntas accessit, ac perergo hoc jus in Melevitano et Carthaginensi conciliis sit specialiter promulgatum, ne clerici clericos, relicto suo pontifice, libet clerici, in criminali, seu civili tant; et hoc in criminali actione; in um obtinere maluerint; manifeste patet, quod, non solum inviti, sed etiam voluntarii pacisci non possunt, ut saecularia judicia subeant, cum non sit hoc beneficium personale, cui renuntiari valeat, sed potius toti collegio eccleto derogari non potest; nec juramentum licite servari potuit, quod contra statuta canonica illicitis pactionibus informat
Abbreviated transcription (Latin):
nulla sit de sp̃ualib reb conce¬
dendi uel disponendi attributa
tacultas impialis concessio qͣntũꝙ¬
generalit fiat neminẽ potest ab
solutione decimarũ eximꝰe. que di¬
uina constitutione debent. dem

Expanded text:
nulla sit de spiritualibus rebus concedendi vel disponendi attributa facultas, imperialis concessio, quantumcugeneraliter fiat, neminem potest a solutione decimarum eximere, quae divina constitut
Abbreviated transcription (Latin):
ouit ille qui nicħ ignorat. qui
de puro ⁊ conscĩa bona ⁊ fide non
ficta diligimꝰ. ⁊ ad honoren ac ꝓ¬
fectum ⁊ inc̾ment̃ ip̃iꝰ efficacit̃
tione nullo sic̃ credimꝰ sit tp̃r dis¬
cessurum. qr licet int̾dum huic
fiant tñ inmissiones ꝑ angelos
malos. nos tñ qui sathane non
ignoramꝰ astutioͣnes circumien¬
tionẽ ip̃ius studebimꝰ euitare.
ip̃ius minuere aut ꝑturbare ue¬
limꝰ. cũ ip̃e iurisdictionem ⁊ pote¬
statem nr̃am impedire ñ debeat.
aut ⁊̃ coartare. Pumꝙ ui risoicti¬
onem ꝓpeiam nõ sufficiamꝰ exple.
quomꝰ alienam u surpare uellemꝰ:

Expanded text:
ovit ille, qui nihil ignorat, qui de puro, et conscientia bona, et fide non ficta diligimus, et ad honorem ac profectum et incrementum ipsius efficaciter tione nullo, sicut credimus, sit tempore discessurum, quia licet interdum hinc inde fiant immissiones per angelos malos, nos tamen, qui Satanae non ignoramus astutias, circumventiones ipsius studebimus evitare,ipsius minuere vel perturbare velimus, cum ipse jurisdictionem et potestatem nostram impedire non debeat, aut etiam coarctare, cumque jurisdictionem propriam non sufficiamus explere, cur alienam us
Abbreviated transcription (Latin):
siuãm eius inimo nr̃am u̾iꝰ recipia¬
tis humiłr ⁊ nos ip̃i seruetis ⁊ fa¬
ciatis ab aliis obseruari. scituriꝙ
si secꝰ egeritis. in obedĩãm nr̃am pu-¬
niemus. den¬

Expanded text:
iam ejus, imo nostram verius, recipiatis humiliter, et vos ipsi servetis, et faciatis ab aliis observari, securi, quod si secus egeritis inobedientiam niemus. D
Abbreviated transcription (Latin):
dimus inmandatis ut ad ip̃ãm cau¬
sam nr̃o se conspectui p̃sentarerit.
qͣr cum ꝓcuratorib cum iustr̃is
qͣmdiu sr̃ litis ꝯtestatione recepti¬
onemquoꝵ dam testiũ ⁊ multis ex¬
ceptionib fiuss in nr̃a p̃sentia dis¬
petitionem ip̃ius archiepĩ ꝑ pro¬
curatorem eius. fecimus exhiberi.
⁊ ad eam partem alteram sdere.
ac int̾rogationib ac responsionib
redactis inscriptis ⁊ lite coram nb̃

Expanded text:
imus in mandatis, ut pro ipsa causa nostro se conspectui praesentarent, quarum procuratoribus cum instrumentis quandiu super litis contestatione, receptione quorumdam testium, et multis exceptionibus fuisset in nostra praesentia dispetitionem ipsius archiepiscopi per procuratorem ejus fecimus exhiberi, et ad eam partem alteram respondere, ac, interrogationibus et responsionibus redactis in scriptis, et lite
Abbreviated transcription (Latin):
icet legalis sanxit autce. ut quis in
tur ut plusꝙͣ expedit qmͣ qd̾ licet at¬
tendens potentiã suam pͣu. utilitati
ꝯformet ibiq cãs q̃ fuerant ad ip̃m de¬
cerit indulgentia mentionem. dem¬

Expanded text:
 legalis sancit auctoritas, ut quis in tur, ut plus quod expedit quam quod licet attendens, potentiam suam publicae utilitati conformet, ibique causas, quae fuerint ad ipsam decerint indulgentia mentionem.
Abbreviated transcription (Latin):
Pru̾o uͦ uiam uniu̾se carnis ingsso.
tinere potiuss ab eo. ut pote ẽ ipsa
fuiss alii desponsata. sepedictami
puellam de assensu prioꝵ udreum
sibi pꝰmod̾ copłauit. Constitit gͥ ex
ꝑ̃dictis qd̾ int̾ sepedictum. L.⁊ p̃fatã
puellam cum cuiu. eẽt annoꝵ euiꝰ¬

Expanded text:
Patruo ergo viam universae carnis ingresso, Patruo ergo viam universae carnis ingresso, tinere potuisset ab eo, utpote cum ipsa fuisset alii copulata, saepedictam puellam de assensu priorum judicum sibi postmodum copulavit. Constitit igitur ex praedictis quod inter saepedictum L. et praedictam puellam, cum octo esset annoru
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃r tnsactionis. Primo uͦ a t̾pr nup¬
tiaꝵ in manniã reu̾sus pacifice co
rentum cura relicta. in norwalli¬
am redit ibiq fuit uiam uniũse
tarni ingressus. Ex distis gͥ testi¬
um colleger̾unt iudices supͣdicti.
qd̃ p̃dictus.L. puellami eandem a
tp̃r desponsationis huerat ꝑ trien¬
nium ⁊ tres m̃ses. s ꝑ biennuun
aꝵ. fuit aũ drũsitas int̾ testes. ẽ
quidam eo qd̾ puella erat tunc
tp̃ris macilenta. ⁊ qd̾ ñ fuiss car¬
nałr cognita estimarent. Licet eẽt
etate nubilis ⁊ de thoro matura.
qͥdam ã nescire se drẽnt si carna¬
ł̃r cognita extitiss qͥdam uͦ crede¬
rent qd̾ cognita non fiuss qͥdam
si ab ip̃o .R. assererent se audiuis¬
se. qd̾ eam carnałt ñ cognouit. lici
adoiscerent se nescire ittr pꝰ mod̾
fu̾i̾t cum eadem. Werum p̃dictus
ep̃o maniue sic̃ in scriptis eiꝰ ⁊ suoꝵ
ꝯiudicib eiꝰ absentib tam ex ip̃uis
puelle qm parentũ nutricis ⁊ fa¬
puellam ip̃am carnałr ñ cognouit.

Expanded text:
tempore desponsationis, primo vero a tempore nuptiarum, in Manniam rediens, pacifice cohrentum cura relicta, in Walliam rediit, ibique fuit viam universæ carnis ingressus. Ex dictis igitur testium collegerunt judices supradicti, quod prædictus R. puellam eamdem a tempore desponsationis habuerat per trienniumarum; fuit autem diversitas inter testes, cum quidam, ex eo quod puella erat tunc temporis macilenta, quod non fuisset carnaliter cognita existimarent, licet esse ætate nubilis, et toro matura; quidam autem nescire se dicerent, si carnaliter cognita extitisset, quidam vero crederent, quod cognita non fuisset, quidam vero ab ipso R. assererent se audisse, quod eam carnaliter non cognovit; licet adjicerent se nescire, utrum postmodum fuerit cum eadem. Verum, prædictus episcopus Manniæ, sicut in scriptis ejus, et  ejus absentibus, tam ex ipsius puellae quam parentum, nutricis et fapuellam ipsam carnaliter non cognovit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ u̾ba de futo᷑ fuert̃ sponsalia celebra¬
ta. ita qd̾ nec idẽ. L. traduxerat aũ
subarrauerat eand̾. nec cũ ip̃a fue¬
rat benedẽs. qͥn immo nec in eadem
t̾ra fuerunt simul. ut pote quoꝵ
t̾ras sic̃ suꝑiꝰ est exp̃ssum. mare me¬
dium diuidebat. unde p̃sumi ñ pot̾
qd̾ aliquid attemptauerint qd̾ ñ
potuerint ꝯsummare. Constitit
etiam ꝑ p̃dictam puellam qd̾ ip̃a in
nouo anno sepedc̃o .R. desponsata
fuat ⁊ in decimo ab ip̃o traducta.
⁊ ultra biennium inuno lecto fre¬
q̃nter fuãt cum eadem. Uñ colłs
manifeste qd̾ pͥme litt̾e fuerant¬
ꝑ suĩ suggestionem obtente cũ ꝯti¬
neatur in iłł qd̾ neut̃ enꝵ traduxe¬
rit eandem cum tam diusimul in
uno lecto ftusseat. De iure p̃stum᷑
qd̾ fc̃i fu̾nt unã caro cũ etiam in xni.
anno in quo liberum ħt ⁊ logittimũ
erit cum eod̾. patet eam in eiꝰ m̃m̃ le
here cũ eod̾. ne pote. Uñ id̾. L. ducere
ip̃am de uire ñ potuit ⁊ si de fc̃o ip̃am

Expanded text:
ba de futuro fuerunt sponsalia celebrata, ita quod nec idem L. transduxerat aut subarrharat eamdem, nec cum ipsa fuerat benedictus, quin imo nec in eadem fuerant terra simul, utpote quorum terras, sicut superius est expressum, mare medium dividebat: unde praesumi non potest quod aliquid attentarint, quod non potuerint consummare. Constitit etiam per praedicta quod puella ipsa in nono anno saepedicto R. desponsata fuerat, et in decimo ab ipso transducta, et ultra biennium in uno lecto frequenter fuerat cum eodem. Unde colligitur manifeste quod primae littera suggestionem obtentæ, cum contineatur in illis quod neuter eorum transduxit eamdem. Cumque tandiu simul in uno lecto fuissent, de jure præsumitur quod facti fuerint una caro, cum etiam in duodecimo anno, in quo liberum et legitimum haberit cum eodem, patet eam in ejus matrimohere postmodum cum nepote. Unde idem L. ducere ipsam de jure non potuit, et, si de facto ipsam