comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
atu suo ⁊ pone pͥncipes ꝓ eis/ Et instaura
nuͣu mlitũ. qͥ ceciderũt de tius /⁊ equos.
scd̾ui equos pͥstinos /⁊ currus scd̾m cur¬
rus quos añ habuisti / ⁊ pugnabumꝰ ꝯͣ
eos in campestrib f uidebitis qͦmõ opti¬

Expanded text:
tuo, et pone principes pro eis, et instaura numerum militum, qui ceciderunt de tuis, et equos secundum equos pristinos, et currus secundum currus quos ante habuisti, et pugnabimus contra eos in campestribus, et videbis quod obti
Abbreviated transcription (Latin):
samariã / muttẽs q nũcios ad ahab regez
isrł ĩ ciuitatẽ ait ^ ħ dic̃ menadabsargẽ¬
tũ tuũ ⁊ aurũ tuũ meũ est.⁊ uxores
tue ⁊ filii tui optiui mei s̃. Rudit¬
q rex isrł. muta u̾bũ tuũ duẽ mi . rex
tuus sũ ego ⁊ oĩa mea. Reu̾tentes q
iĩcii dixunt. hec dic̃ menadab q̃ misit
nos ad t̾e.sargẽtũ tiat̃ s⁊ aurũ tuũ /

Expanded text:
regem Israel in civitatem, ait: Haec dicit Benadad: Argentum tuum et aurum tuum meum est, et uxores tuae, et filii tui optimi, mei sunt. Responditque rex Israel: Juxta verbum tuum, domine mi rex, tuus sum ego, et omnia mea. Revertentesque nuntii, dixerunt: Haec dicit Benadad, qui misit nos ad te: Argent
Abbreviated transcription (Latin):
uxorẽ iesabel filia iuethbaal regis si domioꝵ
Et abiit/ ⁊ ẜuuit baal /⁊ adorauit enut
Et posuit arã baal ĩ templo baal qd̾ edi¬
ficau̾at ĩ samaria ⁊ plantauit lutũ
⁊ addit a hab ĩ oꝑe suo irritãs diuũ deũ

Expanded text:
 Israel filiam Ethbaal regis Sidoniorum. Et abiit, et servivit Baal, et adoravit eum. Et posuit aram Baal in templo Baal, quod aedificaverat in Samaria, et plantavit lucum: et addidit Ahab in opere suo, irritans Dominum Deum
Abbreviated transcription (Latin):
ieiunare. Cui arep̃t. recte in ꝗd locutꝰ es
reu̾tam ⁊̃ castͦ. ⁊ modicũ comedauꝰ. Al¬
U̾tus comes u̾ba sacͥtotis q̃ dicebãtur in
qr pͣudio ulła alia securitate ab ep̃o reqͥsita.
nẽ ĩ castrũ suũ reduxisse. talifraude ca¬
cũuẽtus alu̾tus ip̃e ĩ ead̾ ouria decollat᷑.
reẜuet᷑. Ego tñ si fecissẽ estimarẽ me
⁊ sarraceñ ꝯducendo pc̃asse. Ex istius
albci saugͥne alius alb̾tus originẽ tͣxisse
narrat᷑. ꝗ posten marchiã oriẽtalẽ .i. nul
garis dc̃ãm osterich. ꝙͣ alii dñt pãnoĩan
srͣiorẽ ab ungaiͣs ereptã romano ĩꝑio ad¬
iec̃. ¶ Ls doycꝰ rex frãcie oriẽtal ãno regin¬

Expanded text:
ecte, inquit, locutus es. Revertamur in castrum, et modicum comedamus. » Albertus comes verba sacerdotis, quae dicebantur in que prandio, nulla alia securitate ab episcopo requisnem in castrum suum reduxisse. Tali fraudi circumventus ipse Albertus, in eadem curia decollatur.reservetur. Ego tamen si fecissem, aestimarem me, etiam Saracenum conducendo, peccasse. Ex istius Alberti sanguine alius Albertus originem traxisse narratur, qui postea marchiam orientalem, id est vulgariter dictam Osterich, quam alii dicunt Pannoniam superiorem, ab Ungaris ereptam, Romano imperio adjecit. Ludovicus rex Franci
Abbreviated transcription (Latin):
ut uiuẽtes pauci remãsissẽt. deiũ an¬
sitis oĩb reb ĩ g̾mania arnulphꝰ ⁊̃ ex̾¬
citu lõbardiã ingredit᷑. capta q cĩtate
b̾ganio. comitẽ ambrosiũ ĩ furca sus¬
pendit. uñ tota ytalia ꝑt̾ita sue sedi¬
redit. Ea tẽpestate guido dux spoleta

Expanded text:
ut viventes pauci remansissent. Deinde ansitis omnibus rebus in Germania, Arnulphus cum exercitu Lombardiam ingreditur, captaque civitate Bergamo, comitem Ambrosium in furca suspendit, unde tota Italia perterrita, suae se dirediit. Ea temp
Abbreviated transcription (Latin):
bauaria sepelit᷑. relĩquẽs filiũ ex nobili
feĩa s nõ legitima. Quẽ tãꝙͣ de origi¬
ne karoloꝵ ꝓgressũ armuphũ uocaue¬
rũt ⁊cti arnulpho postea moãrchia des¬
sit s odoytꝰ oriẽtał frãcie rer audita mõ¬
te frĩs banariã adit. eã q sͥ sbiet̃. Ar¬

Expanded text:
Bavaria sepelitur, relinquens filium ex nobili femina, sed non legitima: quem tanquam de origine Carolorum progressum, Arnulphum vocaverunt. Isti Arnulpho postea monarchia cessit. Sed Ludovicus orientalis Franciae rex, audita morte fratris, Bavariam adiit, eamque si
Abbreviated transcription (Latin):
nulphꝰ a ppͣ formoso uocatꝰ it̾m ytali¬
ã iug̾ssus roniã ueĩt ꝙͣ ⁊ armis tũc
cep̃. ab ipo põtifice coͣuatꝰ ẽ. ⁊ augꝰti
noñ sortitus postea eos ꝗ adu̾sus põti¬
fice̾ sedicõue mouerũt decollari p̃cep̃
reu̾so ab urbe arnulpho. lambtus filiꝰ
tur. legi ego godefdus ĩ ꝗbdã gestis po

Expanded text:
 iterum Italiam ingressus, Romam venit, quam et armis tunc cepit, et ab ipso pontifice coronatus est et Augusti nomen sortitus. Postea eos qui adversus pontificem seditionem moverunt, decollari praecepit. Reverso ab Urbe Arnulpho, Lambertus, filius tur. Reperi ego Gotfridus, in quibusdam gestis Ro
Abbreviated transcription (Latin):
Seria rex agit᷑ sino teuendꝰ erit¬
s om̃ulei dux ĩꝑii ꝓpouit honore
S grmbet ut tͥbuat fiscalia uura cõne.¬
Su uissa mouet rertunet at oleci
⁊ra mouet regẽ qr uissa recep̃ amara.
⁊ sta sius patͥb fuant fiscalia rara iura
⁊ ursus ĩ arma ruc̃s bella furore ꝑati¬
⁊̃ ołuit᷑ armatis cẽxa breuissima racis.
H ostis ut añ duas reit̃ rex uissa inãtis.
U tit᷑ ĩsidus hostis utq satis.
I is patet abs mora red̾ñt ad bella pͥora¬
⁊ ee neꝗd ire foras pͥclusꝰ ad int̾iora.
& esaris ĩ patͥam frãcia signa uolãt.
p lia mirandꝰ tulit ĩfunta rolandus.
o ilitis offõ p̾celsus ⁊̃ orbe uotandus¬
o yduis hoestatis dignꝰ honore satis.
K arolo reu̾tẽtis recip̃ uexilla uepotis.
⁊ ex iubet imꝑii uicc̾cia sig᷑ mou̾i.
S et niõ se pot̾int yspaĩa regna tueri.
Iudicõ celi t̾ba maligna ꝑit.
qͣlitꝰ yspanos suꝑau̾it karolꝰ olim.
ħꝰ ego libͥ titłis sb̾scrib̾e nolim.

Expanded text:
Seria res agitur, sermo tenendus erit. Romulei dux imperii proponit honorem, Et jubet ut tribuat fiscalia jura coussa movet, rex tumet, atque dolet. Ira movet regem, quia jussa recepit amara, Ista suis paribus fuerant fiscalia rara, Rursus in arma ruens bella furore parat. Solvitur armatis censura brevissima pacis, Hostis ut ante ducis rejicit rex jussa minacis, Utitur insidiis hostis uterque satis. Lis patet absque mora, redeunt ad bella priora, Rex nequit ire foras, praeclusus ad interiora, Caesaris in patriam Francia signa volant. Proelia mirandus tulit infinita Rolandus, Militis officio praecelsus in orbe notandus. Sidus honestatis, dignus honore satis.  Carolus revertentis recipit vexilla nepotis, Rex jubet imperii victricia signa moveri, Nec modo se poterint Hispanica regna moveri, Judicio Qualiter Hispanos superavit Carolus olim, Hujus ego libri titulis subscribere nolim,
Abbreviated transcription (Latin):
q niłta p̾da ⁊ ĩcendio ⁊ cede cruẽtaret. tã¬
de a conntib stephõ girardo ⁊ yafrido
⁊ rello occidit᷑. Itaq lodoytꝰ arnulphi fi¬
lis regõ libere potit᷑. hiis dieb uuga¬
r lobardiã ꝑuagãtes. untolas t̾re sͥ oct᷑¬
entes sagittis suis occidũti atq ꝓũicia
crudelr̃ deppłata ĩ patͥam suã reũtũtui.

Expanded text:
que multa praeda et incendio et caede cruentaret, tandem a comitibus Stephano, Gerardo, et Mafrido, in bello occiditur. Itaque Ludovicus Arnulphi filius regno libere potitur. His diebus Ungari Lombardiam pervagantes, incolas terrae sibi occurrentes sagittis suis occidunt, atque provincia crudeliter depopulata, in patriam suam revertuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
g̾coꝵ adiutis sͥ cãpauis lucauis atq sãp̃¬
uitib lodoyco imꝑr̃i rebellare ꝓponit.
Iirꝑr̃ itaq collatis copiis bsĩuẽtũ bello
uiadit. Cui adalgisiꝰ ĩ dolo datis iuu̾¬
ib a finib suis disced̾e ꝑsuasit. Imꝑr
rediẽs os oĩtates cãpanie ⁊ lucanie p̾c̾

Expanded text:
 adjunctis sibi Campanis, Lucanis, atque Samnitibus, Ludovico imperatori rebellare proponit. Imperator itaque collatis copiis Beneventum bello invadit. Cui Adalgisius, ad id dolo datis muneribus, a finibus suis discedere persuadet. Imperator rediens, omnes civitates Campaniae et Lucaniae, praeter
Abbreviated transcription (Latin):
acũ. uͥ iures tociꝰ regni frãcoꝵ us adeo s̃
ĩiniruite. ut iõ nõ reguũ eoꝵ dilatare
karolus a mari britãnco us ad fluiu¬
uni mosã ꝑtẽ optinuit. lochario a mos¬
sa us ad renũ fl uiuũ. bellgica gallia ces¬
fit q̃ us hodie lochorĩgia suo nõie soli¬
ta ẽ appllari. lodoytꝰ aut̃ a reno u̾sus ori¬
entẽ cẽ g̾mauiã ⁊ alamõniã ⁊ bag¬

Expanded text:
acum, ubi vires totius regni Francorum usque adeo sunt imminutae, ut jam non regnum eorum dilatare, Carolus a mari Britannico usque ad fluvium Mosam, partem obtinuit, Lothario, a Mosa usque ad Rhenum fluvium, Belgica Gallia cessit, quae usque hodie Lotharingia, suo nomine solita est appellari: Ludovicus autem a Rheno versus Orientem
Abbreviated transcription (Latin):
regnũ karoli frĩs sui ĩuadit. ⁊ ad seno¬
uas ꝓcessit. Cũ q relicto ibi ex̾citu ĩ g̾¬
maĩa baguariã q redisset prĩcipes qͥ
eũ illic ĩuitau̾ant ĩ gr̃aui regis sui re¬
dierũt. uñ ex̃citꝰ lodoyci qͥ ibi remãẜãt
a gallia exire ꝯpellr̃. ¶ Hus dieb sarrace¬
ui ex affrica ꝓgͥssi bũuẽtanoꝵ regione

Expanded text:
regnum Caroli fratris sui invasit, et usque Senonas processit. Cumque, relicto ibi exercitu, in Germaniam, Bavariamque redisset, principes, qui eum illuc invitaverunt, in gratiam regis sui redierunt. Unde exercitus Ludovici, qui ibi remanserat, a Gallia exire compellitur. His diebus, Saraceni ex Africa progressi, Beneventanorum regionem,
Abbreviated transcription (Latin):
Suscip̃ ⁊ t̾uos diuino mune natos.
qͦs fac̃ ⁊ regõ ꝑtilcipare suo.
D iuidit h̾ ꝓles sb diuidit ⁊ regiones
G lunate se uĩcti s̃ nõ diademate fũcti
Ira gͣius pueris/ guerra q magͣ fuit.
U nus apd̾ frãcos. lothariꝰ orbe resedit.
k arolꝰ ẽ alt̾ c̾ sequana gallia cedit.

Expanded text:
Suscipit et ternos divino munere natos, Quos facit et regno participare suo. Dividit hic proles, subdividit et regiones,Climate sejuncti sunt, non diademate functi, Ita gravis pueris guerraque magna fuit. Unus apud Francos Lotharius orbe resedit, Carolus est alter, cui Sequana Gallia cedit,
Abbreviated transcription (Latin):
tr᷑uẽsẽ occupãtes urbes bt̃i martiui et¬
cłiam cremare ũ reu̾ent᷑. ¶Eo tpẽ karo¬
nast̾io scĩ medardi fet̃. porro lotharius
imꝑr̃ tͥbus filiis suis regnũ qd̾ eũ ꝯtĩge¬
lochario lo thorĩgiã. karolo ꝓĩciã tra

Expanded text:
Turonensem occupantes urbes, Beati Martini ecclesiam cremare non verentur. Eo tempore Caronasterio Sancti Medardi fecit. Porro Lotharius imperator tribus filiis suis regnum quod eum contigeLothar
Abbreviated transcription (Latin):
bratis missaꝵ sollẽpniis lodoyt̃ romaõꝵ¬
iniꝑr̃e laudib imꝑialib ꝓmĩciauit. Im¬
ꝑator pca aꝗs gͣni lothariũ filiũ suũ soci¬
uni ĩꝑn eleg̃. alios filios duos reges uo¬
catos unũ aꝗtãie alt̾m baguarie pre¬
fet̃. D paulo pꝰ b̾uardũ uepotẽ suũ re¬

Expanded text:
bratis missarum solemnibus, Ludovicum Romarem laudibus imperialibus pronuntiavit. Imperator postea Aquisgrani, Lotharium filium suum socium imperii legit. Alios filios duos, reges vocatos, unum Aquitaniae, alterum Bavariae praefecit. Sed paulo post Bernardum nepotem suum re
Abbreviated transcription (Latin):
hoca sedet ces ar i staurat ⁊ ũdiq losa.
agunã lõbarda sb̾ eo st̃ pliuia cesa.
ꝯ t cedit ecc̃is pace sedere suis
Imꝑio foce lũbardus ab urbe frgat᷑
T uscia spoletũ uͥtute sua reuocat
p ax erit utalics s recidiua sat̃.
s cco sedẽs ãnis focas ten ĩꝑiatũ.
Nũt fabianꝰ sẜ̾ foca ppͣ uocatur.
ꝗ petit a fota munꝰ ꝑ scła dignũ.
U t sedes petͥ pͥma sit. ille dedit.
pͥ ma pͥus fu̾at ꝯstãtinopolitandi
⁊̃ mõ roãua meliori dognate clara¬
ꝑ etͣs eĩ pͥnceps doginata pͥma ꝑat.
o cto cap̃ m̃ses uite boĩfaciꝰ istẽ.
Disq decẽ nũaudo dies ꝑ tꝑs siste.
s ic tt̃ pp ͤ sb̾ b̾uitate cape.
qͣitus t̃ foca boĩfaciꝰ ille uotat᷑
A unos tres octo mĩses cͥ uita ꝑat᷑

Expanded text:
hoca sedet Caesar, restaurat et undique laesa, Agmina Lombarda sub eo sunt plurima caesa, Et dedit Ecclesiis pace sedere suis. Imperio Phocae Lombardus ab Urbe fugatur, Tuscia Spoletum virtute sua revocatur, Pax erat Italicis, sed recidiva satis. Octo sedens annis Phocas tenet imperiatum: NuQui petit a Phoca munus per saecula dignum. Ut sedes Petri prima sit, ille dedit. Prima prius fuerat Constantinopolitana, Est modo Romana, meliori dogmate clara; Petrus enim princeps dogmata prima parat. Octo capit menses vitae Bonifacius iste, Bisque decem numerando dies pro tempore siste, Sic tempus papae sub brevitate cape. Quartus cum Phoca Bonifacius ille notatur, Annos tres, octo menses, cui vita paratur,
Abbreviated transcription (Latin):
e nuꝑiũ uastutari. Estimãs aut̃ hõios
illiꝰ modi eẽ uid̾os missis ad augubtum
legatis os uideos postulat ussu regio
baptigari. qd̾ ⁊̃ impetũit. ¶ Ixẽ quaq
eradius de uideis sui iuꝑii sili fet᷑. Nõ
młto post agareui ꝗ omĩs st  ͭcũtisi. n¬

Expanded text:
erium vastaturi. Existimans autem homines illiusmodi esse Judaeos, missis ad Dagobertum legatis, omnes Judaeos postulat jussu regio baptizari. Quod etiam impetravit. Ipse quoque Heraclius de Judaeis sui imperii similiter fecit. Non multo post Agareni, qui omnes sunt circumcisi, i
Abbreviated transcription (Latin):
litꝰ. mag̃ ĩ auguris ꝙͣ ĩ diuino auxilio
ꝯfidebat: ab agarenis ꝗ nͨ uit̾ uiros fue¬
rãt ꝯputãdi. m̾ut iunfelicit᷑ suꝑari. Ce¬
tã de Eraclio ⁊ de cruce atq de cosdroe
ũsib exponamꝰ. Ic̃ & er aclio et d̾ exaltatõe ia̾m ut suꝙͣ¬
ancte cͥcis. et de pͥpͥ sui tp̃is usifice.¬
raclus stat magͥficus diademate sũn
gothoꝵ rex nurificꝰ reguat sisimũdꝰ.
o łtos uidos sbdidit ille deo.
ẽ xredit erattii iã cesaris acca fateri.
ꝙ cruas ⁊ cleri studint loca uira tueri.
⁊ cruce ꝙͣta gei̾t ẜuo cauendꝰ erit.
u rbs boua dauitica modica so pate qeta.
f tur ab ãtiqͣ ꝑsaꝵ gẽte petitt.
or arte reꝗsita trux latitabat ita.
t osdroes iratus dispoĩt ut urbs capiat᷑.
U rbs uͥ pugͣtur capit᷑ ppłos q ligatui.
C ñ q trucẽ rapuit ꝑsica gẽs abiit.
Qutꝰ hũs lat̾a gẽnus auro q retexta.
q̃ ueld̾ etħ rea sydera fixa mitãt.
S ub sit celi potuit dom illa uiterit

Expanded text:
litus, magis in auguriis, quam in divino auxilio confidebat; ab Agarenis, qui nec inter viros fuerant computandi, meruit infeliciter superari. Caetera de Heraclio, et de cruce, atque de Cosdroe, versibus exponamus: Item de Heraclio et de Exaltatione sanctae crucis, et de papa sui temporis. Heraclius stat magnificus, diademate summus, Gothorum rex mirificus regnat Sigismundus. Multos Judaeos subdidit ille Deo. Expedit Heraclii jam Caesaris acta fateri, Qui crucis et cleri studuit loca, jura tueri; Pro cruce quanta gerit, sermo canendus erit. Urbs bona Davidica, modica sub pace quieta, Fertur ab antiqua Persarum gente petita, Marte requisita, crux latitabat ita. De Cosdroe. Cosdroes iratus, disponit ut urbs capiatur, Urbs ubi pugnatur, capitur, populusque ligatur, Cumque crucem rapuit Persica gens abiit. Intus habens latera gemmis auroque retexta, Qua velut aetherea sidera fixa micant. Sub specie coeli potuit domus illa videri,
Abbreviated transcription (Latin):
dqͥ tãuiã quid̃ ĩ ocadẽte bagnariã ⁊̃ ori¬
ente hebut rex fraucoꝵ. Dagabtus itaq
uietꝰ rex frãcoꝵ. leges baguaritas dedit
dũ patresuo el othario ad huc uinẽ¬
nulu̾atus. uñ pastula ⁊ accepto apatre
aurilio it̾m ⁊̃ sazoib pugna ꝯgredit᷑
uib glose uicris atq fugatis uiuũsõ
saonia suc dictõ iu sbretit. oĩs q illiꝰ

Expanded text:
riente habebat rex Francorum. Dagobertus itaque unicus rex Francorum, leges Bavaris dedit. Qui dum patre suo Lothario adhuc vivenvulneratus. Unde postulato et accepto a patre auxilio, iterum cum Saxonibus pugna congreditur. Quibus gloriose victis atque fugatis, universam Saxoniam suae ditioni
Abbreviated transcription (Latin):
dedicaret᷑. ¶Uus dieb cosoroas ꝑsarum
res oriẽtẽ ꝑuagatꝰ mułtas romañ ꝓuĩcias
abstulit. ac munifice cruas utrilłũ a ie¬
r osolis asportãs. ⁊ ĩ solio suo il se ut dñi
adorari fec̾at. posuit. phocas aut̃ cum

Expanded text:
dedicaretur. His diebus Cosdroas Persarum rex, Orientem pervagatus multas Romanis provincias abstulit, ac vivificae crucis vexillum ab Hierosolymis asportans, in solio suo, ubi se ut Deum adorari fecerat, posuit. Phocas autem cum
Abbreviated transcription (Latin):
Et u̾tute cͣcis diripit arna ducis.
D euictꝰ ppłs rediit baptismate iusus.
M iles ⁊ ip̃ius credidit in dr̃m.¬
S igna uibet cesar ꝑ climata ꝑsa moii
osdroes abscõsus memoãti tegnũe celi
D editꝰ int̾it celica põpa perit
Amputat eradius regis cap̃ ẽse malignũ
o bseqͥũ dignũ recip̃ uen̾abile siguĩt.
a d loca dauitica c̃ cͣtͥe sigͣ micauit.

Expanded text:
Et virtute crucis diripit arma ducis. Devictus populus rediit, baptismate nisus; Miles et ipsius credidit in DomSigna jubet Caesar per climata Persa moveri, Cosdroes absconsus memoratis tegmine coeli, Deditus interiit, coelica pompa perit. Amputat Heraclius regis caput ense malignum. Obsequium dignum recipit venerabile signum, Ad loca Davidica cum c
Abbreviated transcription (Latin):
decanꝰ sociũ suũ maxĩanũ suscep̃ ad ĩ¬
deret a ꝗngẽaanis. p̾t̾ea ples cesares
sibi elegit . uidel ꝯstãcũ. liciniũ ⁊ ga¬
leriũ. Ipẽ ⁊̃ dioclecianꝰ tanꝗͣ deũ se
adorari p̾cepit. ⁊ ip̃e pͥor gẽmas ĩ uesti¬
buis ⁊ ĩ calciam̃tis po̾tauit. pͥus eĩ reges
alii sola purpura utebãtur. Diodecia¬
nus iste ĩ oriẽte ⁊ maxĩauꝰ ĩ occidẽte

Expanded text:
Maximianum suscepit in imderet a Quingentianis. Praeterea plures Caesares sibi elegit, videlicet Constantium, Licinium, et Galerium. Ipse etiam Diocletianus tanquam Deum se adorari praecepit, et ipse prior gemmas in vestibus, et in calceamentis portavit. Prius enim reges alii, sola purpura utebantur. Diocletianus iste in Oriente, et Maximianus in Occidente,
Abbreviated transcription (Latin):
stãs edomitis gis gallis ⁊ ĩ pace re¬
ceptis T̃ yspania occisus ẽ. ꝯstãcius
ret. iuxͣ a ꝗlegiã est occisus. sic ad cõ¬
stãtiũ ioãrchia ꝑuenit. q ĩ heresim
arrianoꝵ lapsus ⁊ ab eis rebaptigatꝰ
gͣiussiuiã catholicis intulit ꝑsecicõe.
Cuiꝰ auxiliis arriani os catholicos epõs
carcerib ⁊ aliis uariis torm̃tis funt
demoliti. In qͣ ꝑsecucõue a thanasꝰ
alexandͥnus epc̃ Illariꝰ pictauẽsis ⁊
Eusebiꝰ pcellensis ꝯstãtissum ⁊ mu¬

Expanded text:
stans, edomitis Gallis, et in pace receptis, in Hispania occisus est. Constantinus raret, juxta Aquileiam est occisus. Sic ad Constantium monarchia pervenit: qui in haeresim Arianorum lapsus, et ab eis rebaptizatus, gravissimam Catholicis intulit persecutionem. Cujus auxiliis, Ariani omnes Catholicos episcopos carceribus et aliis variis tormentis sunt demoliti. In qua persecutione, Athanasius Alexandrinus episcopus, Hilarius Pictaviensis, et Eusebius Vercellensis, constantissimi
Abbreviated transcription (Latin):
stõtinũ fuisse spuriũ filiũ elene puel¬
le tab̾narie ĩ finib ꝑsoꝵ gercitũ. dũ
pas euis ꝯstãcius ꝓ colligẽdis tͥbutis pu¬
bli cis legacc̃e ĩ ꝑside fung̾etur. Ipẽ
ꝯstaucius pat̾ in anglia apd̃ eboracum
di᷑ eẽ sepultus.

Expanded text:
rium filium Helenae, puellae tabernariae, in finibus Persarum genitum; dum pater ejus Constantius, pro colligendis tributis publicis, legatione in Perside fungeretur. Ipse Constantius pater, in Anglia apud Eboracum dicitur esse sepultus.
Abbreviated transcription (Latin):
statum ambularet ⁊ absolute loãretur qr
disi ut̾etur.⁊ p̾fixo a deo tẽꝑe de ligno uite ue
ed̾et. ⁊ sic ĩ uno statu postinod̾ ꝑmau̾et / atq

Expanded text:
bularet, et absolute loqueretur; sitis uteretur, et praefixo a Deo tempore de ligno vitae ederet, et sic in uno statu postmodum perma
Abbreviated transcription (Latin):
intlłigit᷑ de corꝑe diũ. qͣdraginta ⁊ui. ãnis
ꝓ totidem dieb positi sũt ¶ q̃ draguita ⁊ sex di¬
ebus dicũt infauciam forͣri in ut̾o. I⁊ sb̾ inde¬
us in die partituritõis augm̃tari. qͣdrage¬
sies sexies quippe sem fuĩt ducẽti sertuagsta
sex qui faciũt m̃ses nouẽ adies dice̾ ¶ ꝯ̃puta

Expanded text:
intelligitur de corpore Domini . Quadraginta et sex anni pro diebus positi sunt. Quadraginta et sex diebus dicunt infantem formari in utero, et subinde in diem parturitionis augmentari. Quadragies sexies quippe seni, fiunt ducenti septuaginta sex, qui faciunt menses novem et dies sex. Computa
Abbreviated transcription (Latin):
buli qͣnuuus post pcc̃m hõi nascũtur ad labo¬
rẽ / dicente scͥpt̾a̾  spiuas ⁊ tribulos pariet
tibi t̾ra. tñ nou est diceudũ tc̃ ea ab orriri
de t̾ra. qr iam craut utiq ad pastus pecoꝵ
⁊ uolatiliũ fcã sũt. nõ ad augendam hoĩs

Expanded text:
 quamvis post peccatum hominis nascantur ad laborem, dicente Scriptura: Spinas et tribulos pariet tibi ; tamen non est dicendum tunc ea oboriri ex terra, quia jam erant utique ad pastus pecorum ac volatilium facta, non ad augendam hominis
Abbreviated transcription (Latin):
quodãmõ ib̾secutus adiũxit. Ncq corruptõ in¬
coriuptelã possidebit. / quib scribebat apłs.
Nempe hiis qui dicebãt. manducemꝰ ⁊ bibauius.
cras eĩ moriem᷑ ¶ hoc redarguit bt̃s paulꝰ apłs
dicẽs/ carnẽ ⁊ sauguinẽ. hoc ẽ eꝑa caruis ⁊
s angiĩs/ nõ posse adipissti reguũ dei. Nã si hoͥc

Expanded text:
quodam modo, subsecutus, adjunxit: Neque corruptio incorruptionem possidebit. Quibus scribebat Apostolus? Nempe his qui dicebant: Manducemus et bibamus; cras enim moriemur . Hos redarguit beatus Paulus apostolus, dicens, carnem et sanguinem, hoc est opera carnis et sanguinis, non posse adipisci regnu
Abbreviated transcription (Latin):
aĩe pat̾etur iͨ s ille ĩ obediẽs mãdato d̾i atq cla¬
tus ĩ sr̃ bia. suas ioui ẜpẽtis ob tẽꝑansidei p̾cepta
ꝯtẽpsit. Et ħ cã extitit ut mortis ꝑics̾ui ĩ currere
⁊ ab illo uno hõie oĩs huãna nat᷑a uiciata atq
pcc̃o obnoria mortał exist̾et ¶ Apłs paulus su

Expanded text:
ae multaretur. Sed ille inobediens mandato Dei, atque elatus superbia, suasioni serpentis obediens, Dei praecepta contempsit. Et haec causa exstitit ut mortis periculum incurreret, et ab illo uno homine omnis humana natura vitiosa atque peccato abnoxia mortalis exist
Abbreviated transcription (Latin):
e t secreta d̾s reẜabit pͤtora lucis.
t uc̃ crit ⁊luctus stridebt̃ dẽtib om̃s.
e ripit᷑ solis iubar ⁊ chorꝰ nit̾ut astris.
U oluerur celũ lunaris splendor obibit.
D einet colles ualles ex toll ab .io.
Nõ erit ĩ reb / hõuiui sb̾lure ł altũ.
O ĩa cessabũt tellus ꝯfcͣta ꝑibit.
et tuba tc̃ souitũ tristẽ ꝯmittet ab alto.
o rbe gemẽs facmꝰ iiẜũ uariosq laboẽs
tartareũ q chaos / mõstͣbit t̾ra ceĩceps.
E t corã hͥ duõ reges sistẽtur ad uinũ.

Expanded text:
eus reserabit pectora luci. Tunc erit et luctus, stridebunt dentibus omnes. Eripitur solis iubar, et chorus interit astris. Volvetur caelum, lunaris splendor obibit. Deiciet colles, volles extollet ab imo. Non erit in rebus hominum sublime vel altum. sabunt, tellus confracta peribit. Et tuba tum sonitum tristem dimittet ab alto Orbe gemens facinus miserum vanosque labores, Tartareumpue chaos monstrat terra deinceps, Et coram hic Domino reyes sistentur ad unum.
Abbreviated transcription (Latin):
ito scd̾s ad ẽ rome diademate fuictus
letus apłicis maĩb discedit ĩuuctus.
Ius de dit ytalicis uudiq pace frui.
r ex u̾ discedit gẽs ytala bella capescit.
ussio uilescit ꝓterit discordia crescit.
r egia delituit᷑ pax qr ulła fuit.
r ex ueĩt rratꝰ ꝯc̾it ab urbe senatus.

Expanded text:
s adest, Romae diademate functus, Laetus apostolicis manibus discedit inunctus, Jus dedit Italicis undique pace frui. Rex ubi discessit, gens Itala bella capessit, Jussio vilescit, procerum discordia crescit, Regia delituit pax quia nulla fuit. Rex venit iratus, concurrit ab Urbe senatus
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmo. ungari depplłandã t̾rã r̾tus esfu¬
si ⁊ ꝯ sueuis ⁊ a bauais iuixͣ henũ flii¬
ũ st̾ũtur. postea dux baguaroꝵ ar¬
nolpliꝰ ꝯrado regi rebellãs c̃ uxore
filiis ad ungaros laptꝰ ẽ fuga. Cõrad¬

Expanded text:
mo, Ungari ad depopulandam terram rursus effusi, a Suevis et Bavaris juxta Henum fluvium sternuntur. Postea dux Bavarorum Arnolphus, Conrado regi rebellans, cum uxore et filiis ad Ungaros fuga la
Abbreviated transcription (Latin):
Młta q cͥcuitu uib ordĩe sãna locaiͣ.
⁊ loca pͥncipib undiq more dari.
D ũ cib astruitur dũ potꝰ ⁊ esta ꝑat᷑.
d ũ ꝓteres comedũt dũ lecior hora putat᷑.
o tto ꝑ armatos ãgit utrũq latus.
ẜ co iubet taceãt ⁊ neꝗs ab hĩc moueat᷑.¬

Expanded text:
taque circuitu jubet ordine scamna locari, Et loca principibus undique more dari. Dum cibus astruitur, dum potus et esca paratur, Dum proceres comedunt, dum laetior hora putatur, Otho per armatos cingit utrumque latus. Praeco jubet taceant, et ne quis abhinc moveat
Abbreviated transcription (Latin):
c̾et .s. ꝓ se tuũtes E̾rã suã uallo ⁊ palude
inunirẽt̃. Cecidit in eo p̾lio gen̾ regis cõ¬
radus ⁊ dux wormanẽsis. barbari aut̃
exceptis.ui. uiris residius onis gladio nã¬
rãtur extĩcti. hꝰ mali actor dr᷑ quidã co¬
nies ex tira ĩ ba uaria extitisse. Quẽ uu¬
gari tãꝙͣ eũ qͥ eos ĩ mortẽ edux̾at occide¬
rũt. t̾ra aut̃ eius redacta ẽ ĩ regiũ fis¬
cũ. ¶ Eo tꝑẽ ab apłica sede ueniuut
legati de tyrãuide berẽgarii ꝯq̃rentes.⁊
defensionẽ ottõis ĩ ytaliã postulantes. E¬

Expanded text:
ed pro se timentes terram suam vallo et palude munirent. Cecidit in eo praelio gener regis Conradus, et dux Vormatiensis; Barbari autem, exceptis sex viris residuis, omnes gladio narrantur exstincti. Hujus mali auctor dicitur quidam comes de Stira in Bavaria exstitisse; quem Ungari tanquam eum qui eos in mortem eduxerat, occiderunt: terra autem ejus redacta est in regium fiscum. Eo tempore ab apostolica sede veniunt legati, de tyrannide Berengarii conquerentes, et defensionem Othonis in Italia postulantes.
Abbreviated transcription (Latin):
cͥ uuss accorẽ dũ te sat̃ ore fat̾is.
D igua tius m̾̃tis hostia uiõtis eris.
I udicõ ne p̾cipiti res acca putet᷑.
ẽ qͣi pasca dei rex miẜere mei.
I ra mouet regẽ tuu ille moiͣ sñ lege.
Cũ rex iusta uegat miles rap̃ illico regẽ
r ex ꝓstͣtus huiui uista uegasse luit
D ũ ten otconẽ barbã thit at gͣmonẽ.
gutt᷑ ⁊ ora p̾mẽs gͣui fi̾tate leone.
Ni foret auxiliũ mõtuꝰ otto foret.
s̃ ub locło scõni regẽ crudełr angit.
Unguib ĩfixũ gutt᷑ conãne frãgit.
Nũt pede ut̃ maĩb t̾ba retͣxit eũ.
ꝯtto sedet stupidꝰ turpi stacõe leuatꝰ
harba pilis caruit. guit᷑ dol excoĩatũ
laude cõnatũ stat sũ laude capd̾
t᷑ba dolẽs stãs añ fores cupͤ hũc cͣciari¬
otto reũ defẽdit eũ iusłit q uocari.
Uir stetit isilint mcip̃ otto loqͥ.
I udico sisti regũ rõe petistr
ꝑ orto furore mei digua flagella deu
q ua sũ rasore bãbã mãib rapiusses

Expanded text:
Criminis actorem, dum te satis ore fateris, Digna tuis meritis hostia mortis eris. Judicio ne praecipiti res acta putetur, Est quia Pascha Dei, rex, miserere mei. Ira movet regem, timet ille mori sine lege, Cum rex justa neget, miles rapit illico regem, Rex prostratus humi, justa negasse luit. Dum tenet Othonem, barbam trahit, atque granonem, Guttur et ora premens, gravior feritate leone, Ni foret auxilium mortuus Otho foret. Sub loculo scamni regem crudeliter angit, Unguibus infixum guttur conanime frangit, Nunc pede, nunc manibus turba retraxit eum. Otho sedet stupidus, turpi statione levatus, Barba pilis caruit, guttur dolet excoriatum, Laude coronatum stat sine laude caput. Turba dolens, stans ante fores cupit hunc ceum, jussitque vocari, Vir stetit et siluit, incipit Otho loqui: « Judicio sisti legum ratione petisti, Porto furore mei digna flagella Dei. Quam sine rasore barbam manibus rapuisses
Abbreviated transcription (Latin):
o tto sͥ capita uult qͣi fercla dari
humani capitis dũ iñsa cruore madescr
N õ minꝰ aũ datis rex ĩꝑat undiq uesci
orittit ⁊ĩgͣtis fcula cocta satis.
S ałr alludit sceleri s corꝑa fudit.
S it scelus exclud̾it sic pacis comoda cadit.

Expanded text:
Otho sibi capita vult quasi fercla dari. Humani capitis dum mensa cruore madescit, Non minus ante datis rex imperat undique vesci, Mittit et ingratis fercula cocta satis. Taliter alludit sceleri, sic corpora fudit, Sic scelus excludit, sic pacis commoda cudit
Abbreviated transcription (Latin):
gata ad urbẽ romã ꝓg̾ssus a Ioħe ppͣ ⁊
toto ppło digũssime receptꝰ ẽ. ⁊ imꝑr̃is
noñ ac digͥtatẽ sortitus. Iota
tto iste nuꝑr̃ scdm illos ystoriogͣphos qͥ
ar uolfũ ĩ carthalago imꝑ̃ꝵ posuerĩet
⁊ alios reges ꝗ int̾m ĩ ytalia imꝑiũ tene
bãt a cathalago excluẜũt.lxxͦ uii. ab au

Expanded text:
gata, ad Urbem progressus, a Joanne papa et toto populo dignissime receptus, et imperatoris nomen ac dignitatem sortitus. Iste Otho imperator, secundum illos historiographos, qui Arnogata, ad Urbem progressus, a Joanne papa et toto populo dignissime receptus, et imperatoris nomen ac dignitatem sortitus. Iste
Abbreviated transcription (Latin):
Nõ furore tui barba pilata fuit.
miles ait fateor. s erat ui łpa reĩssa.
õ decet ut cłpas it̾i rex suscitet ip̃as.
seturus ueĩo rege uocatus ego.
S urg̃ ĩ ampłxus eꝗtis mirabił otto.
D ic̃ ei gaudere meis te reb adopto.
r egia st̃a geris sꝑ amicus eris.

Expanded text:
Nonne furore tui barba pilata fuit? » Miles ait: « Fateor; sed erat mihi culpa remissa; Non decet ut culpas iterum rex suscitet ipsas; Securus venio rege vocatus ego. » Surgit in amplexus equitis mirabilis Otho, Dicit ei: « Gaudere, meis te rebus adopto; Regia facta geris, semper amicus eris.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iune karloꝵ iã deficiẽte uiroꝵ
ẜgit ꝯradus lat̾is cogͣtus eoꝵ.
C onradus rex ex uniꝰ sed ordiue pͥuus
hostib ingerit᷑ ꝯͣia pellit ad imũ.
sbuigat ungaricos illiricos q sinꝰ
C õrado pͥmo uatꝰ nõ extitit heres.
ꝙ irãtur ꝓceres quib sept᷑ m̾et᷑ hr̃e.¬

Expanded text:
ne Carlorum jam deficiente virorum, Surgit Conradus lateris cognatus eorum, Conradus rex eximius sedet ordine primus, Hostibus ingeritur, contraria pellit ad imum, Subjugat Ungaricos, Illyricosque sinus. Conrado primo natus non exstitit haeres. Mirantur proceres, quis sceptra mere
Abbreviated transcription (Latin):
It̃ de eod̾ henrito pͦ ñsifice s̾noniturͣ
Nẽritꝰ dux saxoĩtus regͣre uocat᷑.
legati itũtur ei ꝙ sepe rogatus.
Nͥ oluit imꝑiũ sum̾e rite datũrũ.
I nuen̾e ducẽ uet̾auo more sedentẽ.
Aucupis oftõ sua recia ꝑficientẽ.
ut modicas caꝑet insidiãt̾ aues.
e t qr simpliat᷑ fuit hiis p̾sẽtib auceps

Expanded text:
 de eodem Henrico primo, versifice subnotatur. Henricus dux Saxonicus regnare vocatur, Legati mittuntur ei, qui saepe rogatus Noluit imperium sumere, rite datum. Invenere ducem veterano more sedentem, Aucupis officio sua retia perficientem, Ut modicas caperet insidianter aves. Et quia simpliciter fuit his praesentibus auceps
Abbreviated transcription (Latin):
ic dat᷑ ĩ colinius nles abire fores.
N et dat᷑ hĩo ire qd debeat ipe redire.
Sesor cĩ si qñ redit remiuisamꝰ ire.
i iala deliteãt linor ⁊ ira silet.
pꝰ redist tp̃t qͦ rex foret ip̃e ꝑẽptus.
A ut male cetẽtus s militis ese redẽptꝰ.
c orꝑe stat sano tuiꝰ ⁊ acta cauo.
q ñ b arte poli caius e adiucta leoui.¬
S ⁊ placet ottomi castrũ dat᷑ obsidiõ¬
e lausũ lege fori uidicat otto mori.
Dũ media dorre die rex ip̃e solexeti
U ir sedet ĩ lauacꝰ baluea rite gerẽs
r ege soporato cito ꝓsilit hostis ab urbe
Ut ꝑmiãt regẽ ctursũ latitãto ꝑurgẽt
p ucnit hostiles ottone iacẽte furoes.
lamat ⁊ ex more p̾lia dira mouet
r egia ꝑs crescit tun hostis ⁊ nñ recessit.¬

Expanded text:
les abire foris. Nec datur hinc ire quod debeat ipse redire, Laesor enim si quando redit, reminiscimur irae, Si mala deliteant livor et ira silent. Post rediit tempus, quo rex foret ipse peremptus Aut male detentus, sed militis ense redemptus, Corpore stat sano, cujus et acta cano. Quando sub arce poli, Canis eUt placet Othoni castrum datur obsidioni, Clausos lege fori judicat Otho mori. Dum media dormire die rex ipse soleret, Vir sedet in lavacro balnea rite gerens. Rege soporato, cito prosilit hostis ab urbe, Ut perimant regem, cursum latitando perurgent, ronem, Praevenit hostiles Othone jacente furores, Clamat, et ex more praelia dira movet. Regia pars crescit, timet hostis, et inde recessit
Abbreviated transcription (Latin):
cto corouatꝰ pascalia festa ꝑegit.
affuit ⁊ celebͥs pͥmatũ curia regi.
F ercła q̃ decuit regia nĩsa uehit.
ꝙ̃ sa cibos coctos ternuit pͥus illa ꝑatos.
ꝗ ueniãt dnĩ uł more ducũ sedratur.
Ille cib imiẜis pauꝑib q datur nam
D ut puer accedẽt magͥ ducis uiuoꝰ hỹ.
ũ foret esuriẽs dũ p̾cła ꝓmpta uid̾et.
a cap̃ ut comedat cor puerile gerẽt.
core suo dapifꝰ uitõ uariabił ire.
Lõ tiuunt pueꝵ gͣuiori fuste fire
o iles adest puero cꝰtos datꝰ atq magũ¬
U indicat egregie deũ ꝙ̃ ꝑcutit iste¬
U ulu̾e uã dapif̾ mortuus iste iacet.
Ille iacet dũ tͬba tacet mãdat aꝑiri.
Que fuit ꝑui que mõ cãuiri¬

Expanded text:
Otho coronatus paschalia festa peregit, Adfuit et celebris primatum curia regi, Fercula quae docuit, regia mensa vehit. Mensa cibos coctos tenuit prius illa paratos, Quam veniant domini, vel more ducum sedeatur, Ille cibus miseris pauperibusque datur. Dux puer accedens, magni ducis unicus haeres, Cum foret esuriens, dum fercula prompta videret, Accipit ut comedat, cor puerile gerens. More suo dapifer vitio variabilis irae, Non timuit puerum graviori fuste ferirhumi. Miles adest, puero custos datus atque magister, Vindicat egregie dominum quem percutit iste, Vulnere nam dapifer mortuus ipse jacet. Ille jacet, dum turba tacet, mandat aperiri, Quae fuerit pueri, quae modo cau
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ de romaĩs iułtos nece ꝓstͣuit. Denĩ
.ci obsides ab eis int̾positis sacͣmẽtis acoe¬
pit. postea tũ apd̾ spoletũ a leone roga¬
tus obsides relaxauit. ottone retedente.
romani ppͣm Ioħe recipiũt ĩ urbẽ ex¬
pulso leone. Leo aꝑd cam̃iuũ imprẽm
uelocit̾ adiit. ¶ Ibi q c̃ eo pasca celebͣuͭ.
Iut̾ea ⁊ cħ̾s morit᷑. Cui a romaĩs bñ

Expanded text:
et de Romanis multos nece prostravit; deinde centum obsides ab eis, interpositis sacramentis, accepit. Postea tamen ad Spoletum papa rogatus, obsides relaxavit, Othone recedente. Romani papam Joannem recipiunt in Urbem, expulso Leone. Leo apud Camerinum imperatorem velociter adiit, ibique cum eo Pascha celebravit. Interea Joannes moritur, cui a R
Abbreviated transcription (Latin):
postea ad Ioħer põtifitẽ romauũ accedẽs
Quo audito otro imꝑr̃ dimissa obsidio¬
ne romã duc̃ ex̾citũ uͥ quidã romam
tiũtes. una c̃ Ioħ̾e põtifice fugiũt. Alii
datis obsidib ottoni sdũtur. ¶Imꝑr̃
postea uussa legacõe scͥbit Ioħi pp ͤ ut re¬
deat. Quo redire uolẽte. otto ꝯg̾gata
synodo. sb̾stituͣ leonẽ ppͣm. Qd̾ iudẽs
alb̾tus filius berĩgarii it̃m ĩ corficã fu

Expanded text:
em pontificem Romanum accedens, Quo audito, Otho imperator, dimissa obsidione, Romam ducit exercitum; ubi quidam Romani timentes, una cum pontifice Joanne fugiunt: alii, datis obsidibus, Othoni subduntur. Imperator postea missa legatione scribit Joanni papae ut redeat; quo redire nolente, Otho congregata synodo substituit Leonem: quod videns Albertus, filius Berengarii, iterum Corsicam fu
Abbreviated transcription (Latin):
gũ nom̃ assũp̃sit. ¶ Alii dicũt eũ post mõ¬
tẽ cõradi pͥmi.ĩ regnũ ab oĩb oriẽtali¬
rex ungaros ĩ saxomiã iuolẽt̾ ing̾ssosĩ¬
pho rege burgũdie minus extorsit Alii
dñt a bosone rege ꝓũcie fuisse eã ad ĩpiũ¬
hẽritꝰ rex post miłta uirtutis sue oꝑa diny

Expanded text:
gium nomen assumpsit. Alii dicunt eum, post mortem Conradi primi, in regnum ab omnibus orientalirex Ungaros in Saxoniam violenter ingressos inpho rege Burgundiae multis extorsit. Alii dicunt a Bosone rege provinciae fuisse eam ad imperHenricus rex, post multa
Abbreviated transcription (Latin):
mnos sꝰ resstẽtes ꝯpescuit. beigicos dũ ei
Anisitũ reni ꝑhibent u̾tit in fugã tota¬
q t̾ra belgaca igẽ fr̾o q uastata castrũ
sitũ ĩ usõte capͥ obsedit. Uñ lodoytus ti¬
lius haroli regis occidẽtał gallie t̾rã belgi¬
cuꝑore intẽdens alsatiã ꝓuĩciã iugͣdit᷑.
Qo audito otto rex soluit capͥ mõtis ob¬
sidionẽ ⁊ expulso ab alsacia rege lodoyco
bresetã obsedit ¶Int̾ea dux gisibtus qͥ
soro rẽ regis ottoĩs hẽbat uxorẽ adu̾sus
frãcos tanꝙͣ hostis regis ottoĩs us ad dã¬

Expanded text:
pescuit; Belgicos, dum ei transitum Rheni prohiberent, vertit in fugam, totaque terra Belgica igne ferroque vastata, castrum situm in Monte-Capri, obsedit: unde Ludovicus, filius Caroli regis occidentalis Galliae, terram Belgicuperare intendens, Alsatiam provinciam ingreditur. Quo audito, Otho rex solvit Capri-Montis obsidionem, et expulso ab Alsatia rege Ludovico, Bresecam obsedit. Interea dux Gisibertus, qui sororem Othonis regis habebat uxorem, adversus Francos, tanquam hostis regis Othonis, usque ad A
Abbreviated transcription (Latin):
se᷑ reutitur ꝑ siciliam calab̾am. ⁊ apuliam
Sarolꝰ ausoĩe taudẽ lucͣtus hõres.
Iñ ierosolĩa sb̾ut s̃ pace laboe̾s.
Iã crucis almifice solu̾e uota uolẽs.
U isitat illoꝵ uestigia sc̃a locoꝵ.
qͣ nata qͣ passus erat d̾s ip̃e deoꝵ.
i ex ut ad orauit iõdans lauãdꝰ yauit.
r eb hõr auit regalia menia dd¬

Expanded text:
alabriam et Apuliam. Carolus Ausoniae tandem lucratus honores, Inde Hierosolymam subiit cum pace labores, Jam crucis almificae solvere vota volens. Visitat illorum vestigia sancta locorum, Qua natus, qua passus erat, Deus ipse deorum, Rex ut adoravit, Jordano lavandus hiavit, Rebus ho
Abbreviated transcription (Latin):
Iude modãçiei tͣgali sede locari.
ꝑ ost solet yttlie̾ sũma coroua dari
C esar romanꝰ c̃ nult diademate fũgi.
ꝑ cpietq patrẽ cͥ lota scã parent.
abs manu ppͤ ꝙ̃ p̾culit aurea roma¬
N õ decet ut capiat mouocͣtor ĩ urbe cõnã.
C elica tt̃ dona g̾cia sũma tonas:
Iud au imꝑio fi de more futem̃.
Nõ placue̾ deũ sac̃ suspiciendo solemꝰ.¬
ꝑ lacat põtificẽ rex ⁊ honore fouet.
⁊ alia iura fori ułłi tͥbuũtur hõxi.
Iure poli soli petͥ donãt᷑ amor.¬
A ã rõue poli ꝯdecet illa coli.
d e celis diuina manꝰ q̃ corde iidet᷑.
C ui bñ rex offc̃ illd̾ ⁊ oẽ decus.
D ũ sacͤ põtifics mauꝰ hũc bũdr̃e sistit.
ẽ uice ppͣ dei qui bñdicit ei

Expanded text:
Inde Modoetiae regali sede locari, Post solet Italiae summa corona dari, Caesar Romano cum vult diademate fungi, Percipietque patrem cui loca sancta patent. Absque manu pam. Coelica tunc dona gratia summa tonat. Illud ab imperio fieri de more fatemur, Nam placere Deum sacra suscipiendo solemus, Placat pontificem rex, et honore fovet. Talia jure fori nulli tribuuntur honori, Jure poli soli Petri donatur amori, Nam ratione poli, condecet illa coli. ivina manus quae corde videtur, Cui bene rex offert illud et omne decus. Dum sacra pontificis manus hunc benedicere sistit, Est vice papa Dei qui benedicit ei.
Abbreviated transcription (Latin):
U nde ferũt regẽ nõ doluisse paꝵ
S uscip̃ hũc calaber ꝓpant uerilla potẽtũ.
o ẽ solũ capiũt sb̾ita ꝓbitate retẽtũ.
U udiq c̃ pace sb̾dita t̾ra iacet.
I ude ꝑ apuliã nurãta potẽcia romã.
U euit ⁊ imꝑii gestanͣ ĩ urbe cõnam.
Organa ẽ aitħra fistula trũba sonãt.
Tũt aaron rex ꝑsaꝵ barolo remeãte
U asaq tc̃ auri płuua nusit Emos in
ace data rome ppͣ residẽte leo ue¬
e karolus ex more diadeãtis auccꝰ hõre
u patͥami rediit regna pat̾na colẽs.
K arolꝰ nuꝑii dũ gandia uult reuouaĩ.
⁊ ẽꝑe pascali folio fedet nuꝑiali
R egib ac ducib regia dona parit.

Expanded text:
Unde ferunt regem non doluisse parum. Suscipit hunc Calaber, properant vexilla potentum, Omne solum capiunt subita probitate retentum, Undique cum pace subdita terra jacet. Inde per Apuliam miranda potentia Romam Venit, et imperii gestavit in urbe coronam, Organa cum cithara, fistula, trumba sonant, Tunc Aaron, rex Persarum, Carolo remeante, Vasaque tunc auri plurima misit ei ace data Romae papa residente Leone, Carolus ex more diadematis auctus honore, In patriam rediit regna paterna colens. Carolus imperii dum gaudia vult renovari, Tempore Paschali solio sedet imperiali, Regibus ac
Abbreviated transcription (Latin):
S olis ĩ ardore tt̃ fu tua sig᷑ moue.
S i placet ĩt̾ea legatũ mitte potẽtẽ.
Q ui uideat si forte q̃at ꝯũt̾e gr̃tem
N e ꝑeat gladio maxĩa t̾ba tuo.
o itt̾e uiagͥficũ pot̾is ꝓ pace rolãdũ.
E ius ego ẜmone reor ppłm reuocãdũ.
S i c̃ pace redit laus tͥ maior erit.
N e sua mõtiferis tͣderet arma locis
ẜ gat ⁊ ĩ fremuit pleuꝰ fi̾tate rolãdusi
Dix̃ ob iniudiã satag̃ me tͣdere gauꝰ¬
o eg̃ nuiuica latet iã maledicta patẽt.¬

Expanded text:
Solis in ardore tunc tua signa move. Si placet interea legatum mitte potentem, Qui videat si forte queat convertere gentem, Ne pereat gladio maxima turba tuo. Mittere magnificum poteris pro pace Rolandum, Ejus ego sermone reor populum revocandum, Si cum pace redit, laus tibi major erit. Ne sua mortiferis traderet arma locis. Surgit, et infremuit plenus feritate Rolandus, Dixit, ob invidiam satagit me tradere Gainus, Mens inimica latet, jam maledicta pate
Abbreviated transcription (Latin):
a gnuna mirãdi secuit mayꝰ apca rolãdi.
e aise duos magͥ reges ꝑire tyrauu
e use thũphali deꝑiere mali.
ꝯ uq ferũt reges aciei frõte fuisse.
qͦs auĩt .u. ducis ictib hic cecidisse
C uiꝰ ĩ auxiliis stetit ĩclita tma fideł.
C essit ⁊ hostis ei sorte fente dei.

Expanded text:
cuit manus apta Rolandi, Ense ducis magni reges periere tyranni, Ense triumphali deperiere mali. Quinque ferunt reges aciei fronte fuisse, Quos aiunt quinque ducis ictibus hic cecidisse,Cujus in auxiliis stetit inclyta turma fidelis, Cessit et hostis ei sorte ferente Dei.
Abbreviated transcription (Latin):
ab ulgaris pu ͦ ꝯgressu uecat᷑. Cui gen̾
fuus michael ĩ regͫ sbstituitur. FIste
nũcios karoli ad añcessorẽ suũ missos
honorifice diusit. suos q legatos cum
citũ duc̃. nõ ꝓsꝑis usus surcessib reu̾tit᷑¬

Expanded text:
a Bulgaris publico congressu necatur. Cui gener suus Michael, in regnum substituitur. Iste nuntios Caroli, ad antecessorem suum missos honorifice dimisit, suosque legatos cum ercitum ducit, non prosperis usus successibus, revertit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ilia t̾ deua tẽ ducis agmen erat.
d irx ubi siuuit it̾ ꝑgũt sũ pace arites
U ndiq młtiplices peꝑit una pessima lites
b ella pãt gẽtes in regioue sitei
A occe sb̾ obscura ueĩt augłs alina figã
hella ducis dura p̾dicit ubiq fut᷑ã
s põdet ⁊ auxiliũ ne ducis ãra ruãt
c oge tuos acies ait ãgłs etce potẽtes.
Sex uid̾o reges hostilia sig᷑ fentes.
qͦ s ubi marte feris me duor uictor eiͣs
D ix̃ ⁊ auratis clipeis mõtaua refulget̃.
A guũa frãcoꝵ cͥcũdata mãte purgent

Expanded text:
Millia ter dena tunc ducis agmen erat. Dux ubi sumit iter, pergunt sine pace quirites, Undique multiplices peperit via pessima lites, Bella parant gentes in regione sitae. Nocte sub obscura venit angelus, alma figura, Bella ducis dura praedicit ubique futura, Spondet et auxilium ne ducis arma ruant. Coge tuas acies, ait Angelus, ecce potentes, Sex video reges hostilia signa ferentes, Quos ubi marte feris, me duce victor eris. Dixit, et auratis clypeis montana refulgent, Agmina Francorum circumdata marte perurgent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ̃ uibet yspaõs xͥ suppon̾e legu
audit ⁊ obstupuit ꝗ dia dema regit.
M aue reuelata fit regio iusio gͣra.
C uria laudata sat̃ est ad iussa ꝑata.
C elica mãdata stũt rõe rata.
B ũ suꝑ yspanos uult karolꝰ ãma ꝑari.

Expanded text:
ubet Hispanos Christi supponere legi, Audit et obstupuit qui diadema regit. Mane revelata fit regia visio grata, Curia laudata, satis est ad jussa parata, Coelica mandata stant ratione rata. Dum super Hispanos vult Carolus arma parari,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯ sensu greti karolus sͥ cłiuen a degit.
legib optinuit qd̾ qͣi p̾da fuit.
ꝙ ore suo frẽs tali s̃ fede fcĩ.
Ut simł imꝑiũ teneãt ac pace coacti.
r oma uetꝰ nr̃is s noua cessit eis.
⁊ silio gladio spõdet᷑ utͥmq iuuari.
Ioĩe fr̃no censet᷑ ut̾q uocari.
U ult sͥ uire pari cl̾imen ut̾q dari.

Expanded text:
adegit, Legibus obtinuit quod quasi praeda fuit. More suo fratres tali sunt foedere facti, Ut simul imperium teneant, ac pace coacti, Roma vetus nostris, sed nova cessit eis. Consilio, gladio, spondetur utrumque juvari, Nomine fraterno censetur uterque vocari, Vult sibi jure pari culmen uterque dari.
Abbreviated transcription (Latin):
Aiastus reg. an. in. belligator fuit.c̃
imꝑr̃e honorio pacẽ hũit.⁊ sororẽ eiꝰ
placidiã ei reddidit. Iste ĩ yspisĩas in¬
gressus. uaudalo ⁊ suinges ĩ becca bello
ꝙtiẽit. ⁊ auos ad nicħũ redegit ad
affricã classice tn̾sire disposint. ħ espes¬
tas mai̾s eũ nõ diuuat. In gallias re¬
eudericꝰ reg au. xxxiii. Iste littorĩ
ducẽ romanũ c̃ młtis uulitib roma¬

Expanded text:
Ballia reg. an. III. Belligerator fuit. Cum imperatore Honorio pacem habuit, et sororem ejus Placidiam ei reddidit. Iste in Spanias ingressus, Wandalos et Silingos in Baetica bello exstinxit, et Alanos ad nihilum redegit. Ad Africam classice transire disposuit; sed Gaditanum mare eum non dimisit. In Gallias reedus reg. an. XXXIII. Iste Litorium ducem Romanorum cum multis millibus Roma
Abbreviated transcription (Latin):
U ix deuicta p̾ce młr fortissima regi.
⁊ essit ⁊ alloꝗus ainũ reu̾ent̾ adeg̃.¬
Lequit᷑ cũ ducissa.
Dex placator ait ꝓ te mea bella ꝑaui.
te ninus optaui uimiũ q cact᷑ amaui¬
⁊ une tuo potui uictꝰ amore trahi.
s ub ducis effigie tetũ qũq resedi.
d editꝰ ingeniis lecto rutulãte qͥeui.
b asia c̃ reliqs accib ore dedi
ore tuo didici qr gimna uẽtꝰ hr̃et.
U ũ tͥ placuit ꝓpͥaͣ niã sigua tenere.
e u tua q̃ teneo respice nosce gere.
ħͥ quẽ uẽtre tenes leus ẽ hũc opto tene.
Iste ince patͥe rexẽ regni q cohr̃s
t u regina sedes ⁊ diadema feres. R
yherna ducissa. ⁊ recogõsct dc̃o regis et tra¬
dit se illi
redidit abł mora cogõnͤ ⁊ acta pͥora
a bst̾git lacͥmas pellit amara foras
s plendida fit facie cap̃ ilicoleta colorẽ.
p aluda q̃ fu̾at recip̃ regina ruborẽ.
e larior ẽ flore t̃ pͥus egra foret.
eiles ut iuꝗrit ꝗd nãsͥ cã reqͥrit.
N upcia regał dat᷑ ilico nura ꝑari

Expanded text:
egi, Cessit, et alloquiis animum reverenter adegitLoquitur cum ducissa. Rex placator ait: « Pro te mea bella paravi, Te nimis optavi, nimiumque coactus amavi, Fune tuo potui vinctus amore trahi. Sub ducis effigie tecum quandoque resedi, Deditus ingeniis lecto rutilante quievi, Basia cum reliquis actibus ore dedi Ore tuo didici, quia germina venter haberet. Unde tibi placuit proprie mea signa tenere, En tua quae teneo, respice, nosce, gere. Hic quem ventre tenes meus est, hunc opto tenere, Iste meae patriae rex est, regnique cohaeres, Tu regina sedes, et diadema feres. » Hierna ducissa recognoscit dicta regis, et tradit se illi. Credidit absque mora, cognovit et acta priora, Abstergit lacrymas, pellit amara foras. Splendida fit facie, capit illico laeta colorem, Pallida quae fuerat recipit regina ruborem, Clarior est flore, cum prius aegra foret. Miles ut inquirit, quid nam sibi causa requirit, Nuptia regalis datur illico mira parari,
Abbreviated transcription (Latin):
Me qͦ ẜuili pelle uidebis ibi¬
e ultib arte datis ꝓ uelle tuo uri̾atis
Nõib uarus forͣ uaĩ aute uocatis.
Uelle tuo pot̾is luxuriare satis
I nõ cornubiã curemꝰ adire ducissã.
s auet ut ĩfixa tͥ uuln̾a ptoi̾s ĩa.
qͣ sat̃ assita tũc remeabis ita
e dita ꝑfic̾e̾ socios mãdata ꝑuigeus.
ꝑ dit ut ista gerat ꝙ pͥus er egt̾ erat.
Nõ erit ĩ castro tẽ c̃duce płcͣ corĩna
a lt̾a ꝑs mõtis ducis alt̾a cast᷑ resigͣt.:
q̃ residẽs pldue sꝑ̃ yħ̾na manet.
⁊ imꝑat armatos rex ħ reriau̾e mstros
D uc̃e ꝓu̾itẽs equites płes suꝑ istos.
ẜ uia iũtita regis hc̃tur ita.
r ex ubi carpit it̾ pauas coĩtatꝰ alũpnis.
M õtib iugerit᷑ ꝑ sũma caciũna sũims.
s uscipit ut ꝓpͥũ magͣ ducissa uirũ.
r egas ĩ aduẽtu dat gaudia t̾ba potẽtũ
o rgana ꝯcẽtũ res oat᷑ ib laude retẽtũ.
L aude cauũt dumn uilla platea foꝵ

Expanded text:
Me quoque servili pelle videbis ibiMe quoque servili pelle videbis ibi. Vultibus arte datis, pro velle tuo variatis, Nominibus variis forma variante vocatis, Velle tuo poteris luxuriare satis. Amodo Cornubiam curemus adire ducissam, Sanet ut infixa tibi vulnera pectoris ipsa, Qua satis ascita, tunc remeabis ita. Edita perficere socios mandata perurgens, Pergit ut ista gerat, qui prius aeger erat. Non erat in castro tunc cum duce pulchra Corinna, Altera pars montis ducis altera castra resignat, Qua residens plene semper Hierna manet. Imperat armatos rex hic remanere ministros, Ducere promittens equites plures super istos, Haec via mentita regis habetur ita. Rex ubi carpit iter, paucis comitatus alumnis, Montibus ingeritur per summa cacumina summis Suscipit ut proprium magna ducissa virum. Regis in adventu dat gaudia turba potentum, Organa cum centum reboant, sub laude retentum, Laude canunt Dominum, villa, platea, forum.