comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i: quȩ utiq corpꝰ ẽ uitȩ. Magna illud decęlõ: hoc supͣ celũ:
Illud cęli: hoc dñi cęloꝵ: Illud corruptioni obnoxiũ sundiẽ altetũ¬
seruaret᷑ : hoc alienũ ab omni corruptione. Qđ qͥcunq religiose
gustauerit: corruptionẽ sentire ñ poterit: Illis aqͣ depetiã flux̃.
t̾ sanguis exp̃o: Illos adhorã satiauit aqͣ: te sanguis diluit inȩ¬
t̃nũ: Iudeus bibit &sitit : tucũ biberis. sitire ñpotens &illud
ẽ. Bibebant inqͥt dec̃ sequenti petia : potͣ aut̃ erat xp̃c. S ñ in¬
figura facta ĩ nr̃i. Cognouisti p̾stantiora: Potior ẽ it lux quã
ũbra. ueritas quã figura: corpꝰ auctoris quã manna decęlo.
Forte dicas. aliud uideo. qͦmͦ tumͥ asseris. qđ xp̃i corpꝰ accipiã:
Ethoc nob̾ adhuc suꝑ ẽ utꝓbemꝰ. Quantis gͥ utimͣ exemplis¬

Expanded text:
Christi, quae utique corpus est vitae. Manna illud de coelo, hoc super coelum; Christi, quae utique corpus est vitae. Manna illud de coelo, hoc super coelum; illud cseruaretur, hoc alienum ab omni 431 corruptione. Quod quicumque religiose gustauerit, corruptionem sentire non poterit. Illis aqua de petra fluxit, tibi sanguis e Christo. Illos ad horam satiauit aqua, te sanguis diluit in eternum. Iudeus bibit et sitit, tu cum est: Bibebant, inquit, de consequente eos petra; petra autem erat Christus. figura facta sunt nostri. Cognovisti praestantiora. Potior est lux quam umbra, veritas quam figura; corpus auctoris, quam manna de coelo. Forte dicas, aliud video, quomodo tu mihi asseris quod corpus Christi accipiam? Et hoc nobis adhuc superest, ut probemus. Quantis
Abbreviated transcription (Latin):
adxp̃i tendit altaria dicens. Etintroibo adaltare dei: addm̃ qui
lȩtificat iuuentutẽ meã: Depositis it inueterati erroris exuuus.
renouata in aqͥlȩ iuuentute: cęloste illud festinat adire c̃ui¬
uiuiũ. Uenit gͥ. & uidens sacro scm̃ altare cõpositũ: exclamans
ait. parasti inc̃spectu meo mensã: Hanc loquentẽ inducit dauid.
dic̃s. Dominꝰ pascit me &nichil mͥ deerit: in loco pascuȩ ibi me

Expanded text:
ad Christi contendit altaria, dicens: Et introibo ad altare Dei, ad Deum qui laetificat juventutem meam ; depositis enim inveterati erroris exuviis, renovata in aquilae juventute, coeleste illud festinat adire convivium. Venit igitur, et videns sacrosanctum altare compositum, exclamans ait: Parasti in conspectu meo mensam. Hanc loquentem inducit David dicens: Dominus pascit me, et nihil mihi deerit: i
Abbreviated transcription (Latin):
Simul cognosce ministerũ ipsũ humilitatis. c̃sistere myfteriũ. Att
enim. Si gͦ laui pedes uob̃ dñs & magister. qͣnto magis &uos debetis
lauare pedes inuicẽ uob̾: Cũ ipse auctor salutis ꝑ obȩdientiam
nos redemerit. qͣntomagis nos seruuli eiꝰ humilitatis &obȩdien-¬
ut eẽt indiciũ qđ exueris inuolucrũ peccatoꝵ. indueris in nocen¬
& scđm euangeliũ uidet̾ eẽ mundatus. Sed̾m legẽ. qđ ysopi faci¬
culo moyses asꝑgebat sanguinẽ agni Scđm euangłm. qr xp̃i
erant candida uestim̃ta sic̃ nix : cũ resurrectionis sue głam in euan¬
gelio demonsturr&. Suꝑ niuẽ gͦ dealbat᷑: cui culpa dimittit᷑.
assũpta: dicit incanticis. Nigra sũ & decora filia ierłm. Nigr

Expanded text:
 humilitatis consistere ministerio; ait enim: Si ego lavi vobis pedes Dominus et magister; quanto magis et vos debetis lavare pedes invicem vobis ! Cum enim ipse auctor salutis per obedientiam nos redemerit; quanto magis nos servuli ejus humilitatis et obedienut esset indicium quod exueris involucrum peccatorum, indueris innocenet secundum Evangelium videtur esse mundatus: secundum Legem, quia hyssopi fasciculo Moyses aspergebat sanguinem agni : secundum Evangelium, quierant candida vestimenta sicut nix, cum resurrectionis 334 suae gloriam in Evangelio demonstraret. Super nivem ergo dealbatur, cui culpa dimittitur.assumpta, dicit in Canticis: Nigra sum et decora, filiae Hier
Abbreviated transcription (Latin):
riant. Quare hoc fiat intellige. quia ocł̃i sapientis incapito ei:
Idõ in barbã defuit .i. in gr̃am iuuentutis in barbã aaron: utfias elocs
guim᷑ gũr sp̃uali. Ascendistidefonte. mem̃to euangelice lectio¬

Expanded text:
rirent! 30. Quare hoc fiat intellige, quia oculi sapientis in capite ejus . rirent! 30. Quare hoc fiat intellige, quia oculi sapientis in capite ejus . Ideo in barbam defluit, id est, in gratiam juventutis; ideo in barbam Aaron, ut fias ali. 31. Ascendisti de fonte, memento Evangelicae lectio
Abbreviated transcription (Latin):
Quantomagis ubi c̃. eccła. ubi mistena sua sunt. ibi dignatus
suã imꝑtire p̃sentiã: Descendisti. Igit᷑ recordare quid respondens
qđ credas inpatrẽ. credas infiliũ. credas in sp̃m scm. Non habes
illic. credo inmaiorẽ &minorẽ. & ultimũ : s cadẽ uocis tuȩ cauti¬
one c̃stringeris. ut similit̃ credas infiliũ sic̃ inpatrẽ credis. simi
lit̾ inspm sc̃m credas sic̃ credis infiliũ: hoc solo eccepto qđ incru¬
cem solius dñi m̃u fateris tͥ ẽc̃ credendũ. Post hȩc utiq ascendis¬
ti ad sacdotẽ: Consida qđ secutũ sit. Nonne illud qđ ait dauid.
sic̃ unguentũ incapite. qđ descendit inbarbã aaron : Hoc estun¬
guentũ deqͦ & salomon ait: Inguentũ erinanitũ ẽ nom̃ tuũ.
Propterea adolescenculȩ dilexer̃ te : ꝗad traxer̃ te. Quantȩ hodie
renouate anime dilexer̃ te dñe uiu dicentes adtͣhe nos postte
inodorẽ uestim̃toꝵ tuoꝵ currimꝰ: utodor̃ resurrectionis hau¬

Expanded text:
quanto magis ubi est Ecclesia, ubi mysteria sua sunt, ibi dignatur suam impertire praesentiam! 28. Descendisti igitur; recordare quid responderis, quod credas in Patrem, credas in Filium, credas in Spiritum sanctum. Non habes illic: Credo in majorem et minorem et ultimum: sed eadem vocis tuae cautione constringeris, ut similiter credas in Filium, sicut in Patrem credis: similiter in Spiritum sanctum credas, sicut credis in Filium; hoc solo excepto, quod in crucem solius Domini Jesu fateris tibi esse credendum. CAPUT VI. ti ad sacerdotem: considera quid secutum sit. Nonne illud quod ait David. Sicut unguentum in capite, quod descendit in barbam, barbam Aaron ? Hoc est unguentum, de quo et Salomon ait: Unguentum exinanitum est nomen tuum, propterea adolescentulae dilexerunt te, et attraxerunt te . Quantae hodie renovatae animae dilexerunt te, Domine Jesu, dicentes: Attrahe nos post te, in odorem vestimentorum tuorum currimus , ut odorem resurrectionis hau
Abbreviated transcription (Latin):
man& sẽꝑ. Creat᷑a aut̃ ñ potest ueritas. et̾. s species quȩ facile
uoluit᷑ atq mutat᷑ : Simul qͥa eoꝵ qr baptizant̾ non inspecie
ẽẽ debeat. s uera smplicitas. Unde &dñs ait Estote astuti sic̃
serpentes : & simplices sic̃ colũbȩ. Merito gͦ sic̃ colũba descen¬
dit: ut admoner& nos simplicitatẽ colũbę habere deb̾e. Spe¬
cic̃ autẽ & ꝓuentate accipiendã legimꝰ: Etde xp̃o Et specie¬

Expanded text:
n potest veritas esse, sed species, quae facile solvitur atque mutatur. Simul quia eorum qui baptizantur, non in specie esse debeat, sed vera simplicitas. Unde et Dominus ait: Estote astuti sicut serpentes, et simplices sicut columbae . Merito ergo sicut columba descendit, ut admoneret nos simplicitatem columbae habere debere. Speciem autem et pro veritate accipiendam legimus et de
Abbreviated transcription (Latin):
spm descendentẽ decęlo qͣsi colũbã : &manentẽ suꝑ cũ. Et hic qͣre
sp̾s sicut colũba descen dit. nͥ uttu uides. nͥ uttu agnosceres.
colũbã etiã illã quã noe iustus emisit exarca istius colũbe
speciẽ fuisse. ut typũ agnosceres sacͣmti & fortasse dicas. Cũ illa
ucra colũba fuerit quȩ emissa ẽ hic qͣsi colũba descondit. qͦmͦ illic
speoiẽ fuisse dicimꝰ hic ueritatẽ. cũ scđm g̃cos inspecie colũbe

Expanded text:
lo quasi columbam et manentem super eum . Et hic quare Spiritus sicut columba descendit, nisi ut tu videres, nisi ut tu agnosceres columbam etiam illam quam Noe justus emisit ex arca, istius columbae speciem fuisse, ut typum agnosceres sacramenti ? 25. Et fortasse dicas: Cum illa vera columba fuerit quae emissa est, hic quasi columba descenderit: quomodo illic speciem fuisse dicimus, hic veritatem; cum
Abbreviated transcription (Latin):
cautionẽ uocis meçi: &exige. Miram᷑ misteria iudeoꝵ quȩ
patrib nr̃is data sunt: primũ uetustate sacm̃toꝵ. de inde
scitate p̃stantiũ: Illud ꝓmitto. qđ diuinora & pͥora sac m̃ta¬
Exp̃ianoꝵ quã iudeoꝵ. Quid p̃cipuũ quã qđ ꝑmare transitt iude¬
oꝵ popłs. ut debaptismo inter̃ loquam᷑:: Attam̃ quitͥnsier̃
hoc est atrenis ad cęlestiã: Hic ẽ it tͣnsitꝰ. idõ pasca hoc est
tnsitꝰ eiꝰ. tͣnsit̾ apeccato aduidã. aculpa ad grãm: ab inqͥnam̃to¬

Expanded text:
cautionem vocis meae, et exige. Miramur mysteria Judaeorum, quae patribus nostris data sunt, primum vetustate sacramentorum, deinde sanctitate praestantia. Illud promitto quod diviniora 352 etaeorum. 12. Quid praecipuum quam quod per mare transiit Judaeorum populus? ut de baptismo interim loquamur. Attamen qui transierunt hoc est a terrenis ad coelestia; hic est enim transitus, ideo pascha, hoc est, transitus ejus, transitus a peccato ad vitam, a culpa ad gratiam, ab inq
Abbreviated transcription (Latin):
pus innatatoriã & mouebat᷑ aqͣ: &qͥ pͥor descendiss& in natatiriã
p̾motionem aquȩ
hȩc piscina inierosolimis erat. inqͣ unꝰ annuus sanabat᷑ : S nemo
ante sanabat᷑. quã descendiss& angłs.: Ut ẽẽt indiciũ qr descen¬
dat angłs: mouebat᷑ aqͣ ꝓpt̃ incrẽdulos: Illis signũ: dͥ fides:

Expanded text:
qui prior descendisset in natatoriam post commotionem aquae, Haec piscina in Hierosolymis erat, in qua unus annuus sanabatur: sed nemo ante sanabatur, quam descendisset angelus. Ut esset indicium quia descenderat angelus, movebatur aqua propter incredulos. Illis signum, tibi fides:
Abbreviated transcription (Latin):
septies mergeret᷑ in icadane fluuio. Tunc ille secũ tͣctaro copit
alepͣ ce̾t ablutꝰ. Eoq reuocatꝰ ñ oboediebat mandatis ꝓpħo:s
gr̃ę ñ habebat : cuiꝰ c̃silio uanꝰ ille popłs nationũ u̾bũ audiuit¬
ꝓpħicũ. deqͦ diu ante dubitauit: posb ea tam̃ ubi credidit ereq̃n¬
sanaretur. tuiã sanatꝰ es: & ido dubitare ñ debes. Idõ tͥ ante¬

Expanded text:
septies mergeretur in Jordane fluvio. 17. Tunc ille secum tractare coepit a lepra esset ablutus; eoque revocatus non obediebat mandatis prophetagratiae non habebat; cujus consilio vanus ille populus nationum icum, de quo ante diu dubitavit; postea tamen ubi credidit exsequensanaretur: tu jam sanatus es, et ideo dubitare non debes. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
hoc .ẽ. illud magnũ misteriũ qđ ocłs ñuidit. nec auris audiuit.
nec incor hõminis ascendits Aqͣs uideo qͣs uidebã cotidio.
istę me habent mundare. inqͣs sope descendit & numꝗ mun¬
Quia siunũ horũ detͣhas. ñ stat baptismatis sacram̃tũ. Quid ẽ u
aqͣ sine cruce xp̃i: Elem̃tũ cõmune: sine ullo sacm̃ti offectu.
Nec iterũ sine aqͣ regenerationis misteriũ c̃: Nisi i quis renatus
fucrit exaqͣ & spũ : ñ potest introire in regnũ dei: Credit aut̃
tiratꝰ fuerit in nomine patris &filii & sp̾s sci. remissionẽ ñ pote¬
st acciꝑe peccatoꝵ nec sp̃uał gr̃ę munꝰ haurire. Ergo ille sirus¬

Expanded text:
on vidit, nec auris audivit, 330 nec in cor hominis ascendit ? Aquas video, quas videbam quotidie: istae me habent mundare, in quas saepe descendi, et numquam munquia si in unum horum detrahas, non stat baptismatis sacramentum. Quid est enim aqua sine cruce Christi? Elementum commune, sine ullo sacramenti effectu. Nec iterum sine aqua, regenerationis mysterium est: Nisi enim quis renatus fuerit ex aqua et Spiritu, non potest introire in regnum Dei . Credit autetizatus fuerit in nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, remissionem non potest accipere peccatorum, nec sp
Abbreviated transcription (Latin):
Qđ si tantũ ualuit humana benedictio ut nat᷑am c̃u̾ter&. qđ di¬
bit xp̃i sermo utspecies mutt elem̃toꝵ: Detociꝰ mundi oꝑib:
xp̃i qͥ potuit exnichilo facere ꝙñerat: non potest eaq sunt in
naturas. S qͥd argum̃tis utim: Suis ut am̃ exẽplis. incarna¬
cũ ĩc dñs exmaria nasceret᷑ : Siordinẽ quęrimꝰ : uiro mixta

Expanded text:
 si tantum ualuit humana benedictio ut naturam conuerteret, quid dibit Christi sermo ut species mutet elementorum? De totius mundi operibus Christi, qui potuit de nihilo facere quod non erat, non potest ea quae sunt in naturas? Sed quid argumentis utimur? suis utamur exemplis, incarnacum Iesus dominus ex Maria nasceretur? Si ordinem querimus, uiro mixta
Abbreviated transcription (Latin):
Susanna soppliciis genti flexit: & de adult̃ is trium phauit:
Aruit dext̃a. que tẽpli tui dona uiolauit:: Nunc tẽplũ ipsum
ad trectat᷑ tuũ. nepatiaris incestũ sacrilegii : qͥ ñ es pass furtũ:

Expanded text:
Susanna ad supplicium genu fixit, et de adulteris triumphavit : Susanna ad supplicium genu fixit, et de adulteris triumphavit : aruit dextera quae templi tui dona violavit : nunc templum ipsum attrectatur tuum; ne patiaris incestum sacrilegii, qui non passu
Abbreviated transcription (Latin):
fleuit. tacuit. ne uł loquentẽ adult̃ audir& Nec pudoris elegit
iniuriã : s xp̃i recusauit: Estimate utrũ adulterare potuerit corpꝰ.
quȩ nec uocẽ adult̾auit: Iãdudũ uerecundat᷑ oratio mea: &quasi
ddire gostorum senem criminosam atq ex planare formidat:
Claudite aurt̃ uirgines: Ducit̾ puella dei. ad lupanar. S aꝑite aurẽ.
tẽplũ dĩ est Nec lupanaria infamant castitatẽ: sce castitas &iam
loci abol& infamiã: Pit ingens petulantiũ concursus adfornicẽ.
dicite mastirũ miracula sc̃ę uirgines. dediscite coloꝵ uocabula
Claudit᷑ intꝰ colũba. Stẽpunt ãccipitres foris: certant singuli
quip̃dam priꝰ inuadat. Atilla manib ad cęlũ leuatis. qͣsi addomũ
uirgini feros leones. potes domare &iã hominũ feras m̃tes. Chaldeis
rorauit ignis. iudeis se unda suspendit: miscdia tua: ñ nat᷑a sua:

Expanded text:
flevit, tacuit, ne eam vel loquentem adulter audiret: nec pudoris elegit flevit, tacuit, ne eam vel loquentem adulter audiret: nec pudoris elegit injuriam, sed Christi recusavit. Aestimate utrum adulterare potuerit corpus, quae nec vocem adulteravit. 26. Jamdudum verecundatur oratio mea, et quasi adire gestorum seriem criminosam atque explanare formidat. Claudite aurem, virgines. Ducitur puella Dei ad lupanar. Sed aperite aurem,  Dei est, 169 templum Dei est: nec lupanaria infamant castitatem, sed castitas etiam loci abolet infamiam. 27. Fit ingens petulantium concursus ad fornicem. Discite martyrum miracula, sanctae virgines, dediscite locorum vocabula. Clauditur intus columba, strepunt accipitres foris: certant singuli, quis praedam primus invadat. At illa manibus ad coelum levatis, quasi ad domum domuisti Danieli virgini feros leones , potes etiam domare hominum feras mentes. Chaldaeis roravit ignis , Judaeis se unda suspendit , misericordia tua, non natura sua.
Abbreviated transcription (Latin):
innobis inuidet̾ corona. S nec uirginis nomen agnoscitur: ubi
uirginitatis actor negat᷑. Nã quẽ admodũ uirgo: simere tricem
colãs: Quẽ admodũ uirgo. siadult̃os diligas: Quẽ admodũ
uirgo: si adamorẽ petas: Tolerabiliꝰ est m̃tẽ uirginẽ: ꝗ carnc̃ hab̾e.
Utrũq bonũ siliceat. Si non liceat: saltẽ ñ homini castę: s dõsimꝰ:
se adultero placer&. omauit. Quȩ tam̃ qt hoc religione ñ amore
faciebat : nemo eam adultã iudicauit. Bene successit exẽplum.
Nã sulla q̃ se cõmisit religioni. & pudorẽ seruauit & patriã: fortassis
& nos seruando religionẽ. seruabimꝰ &iã castitẽ: Qđ si iudith pudi¬
citiã religioni p̾ferre uoluiss&: ꝑdita patria &iã pudicitiã ꝑdi¬
diss&: Itaque talib informata exẽplis: simul animo tenens ũba
dñi quib ait. quicũque ꝑdiderit animã suã ppt̃ me. inueni& eã:

Expanded text:
in nobis invidetur corona. Sed nec virginis nomen agnoscitur, ubi in nobis invidetur corona. Sed nec virginis nomen agnoscitur, ubi virginitatis auctor negatur. Nam quemadmodum virgo, si meretricem colas: quemadmodum virgo, si adulteros diligas, quemadmodum virgo, si amorem petas? Tolerabilius est mentem virginem quam carnem habere. Utrumque bonum, si liceat: si non liceat, saltem non homini castae, sed Deo simus.  Judith se, ut adultero placeret, ornavit ; quae tamen quia hoc religione, non amore faciebat, nemo eam adulteram judicavit. Bene successit exemplum. Nam si illa quae se commisit religioni, et pudorem servavit et patriam; fortassis et nos servando religionem, servabimus etiam castitatem. Quod si Judith pudicitiam religioni praeferre voluisset, perdita patria, etiam pudicitiam perdidisset. 25. Itaque talibus informata exemplis, simul animo tenens verba Domini, quibus ait: Quicumque perdiderit animam suam propter me, inveniet eam ;
Abbreviated transcription (Latin):
tudo enim audita nec uisa: plus desiderat᷑ duob stimulis cupi¬
ditatũ. amoris & cognitionis: dũ & nichil occurrit qđ nonminus
s animꝰ amator exoptat: Itaq scã uirgo nediutius alerent᷑ potiend
certe pauidane incid& insidiatores: p̃udoris animum aduirtutem
parauit : tã religiosa utmortẽ ñtimer&: tã pudica: ut exspectarto:
Uenit corone dies: maxima omĩum exspectatio: Producit᷑ puella
duplex pfessa certam̃: & castitatis. &religionis. S ubi uider̃ constan¬
tiã pfessionis. mecũ pudoris: paratã adcruciatꝰ. erubescentẽ adaspec¬
id abstulissent qđ erat ãpliꝰ. ctiã id eriperent qđ reliquerant: Aut
saenficare uirginẽ : aut lupanari ꝓstitui iubent: Qm colunt deos
suos. quisic uindicant: Aut quẽ admodum ipsi uiuunt quiita uidi-¬
cantur : Hic puella ñꝗ de religione ambigerę: s depudore trepida¬
r&: ipsa secũ: Quidagimꝰ : Hodie aut mattyra. aut uirgo: alt̾a

Expanded text:
tudo enim audita nec visa plus desideratur, duobus stimulis cupiditatum, amoris et cognitionis: dum et nihil occurrit quod minus sed animus amator exoptat. Itaque sancta virgo, ne diutius alerentur potiendi certe pavida, ne incideret insidiatores pudoris, animum ad virtutem paravit: tam religiosa, ut mortem non timeret: tam pudica, ut exspectaret. Venit coronae dies. Maxima omnium exspectatio. Producitur puella, duplex professa certamen, et castitatis, et religionis. Sed ubi viderunt constantiam professionis, metum pudoris, paratam ad cruciatus, erubescentem ad aspecid abstulissent quod erat amplius, etiam id eriperent quod reliquerant. Aut sacrificare virginem, aut lupanari prostitui jubent. Quomodo deos suos colunt, qui sic vindicant: aut quemadmodum ipsi vivunt, qui ita judicant? 24. Hic puella non quod de religione ambigeret; sed de pudore trepidaret, ipsa secum: Quid agimus? Hodie aut martyr, aut virgo: altera
Abbreviated transcription (Latin):
ut sdllicire ꝑpẽdantine ꝯmusa indigne disͥ¬
buant. ne q̃dã quib nulla. ne nulla quib
quedã ne multa quib pauca. ne pauca pde¬
ant quib impend̾e multa debuerãt. ne p̾¬
cipitatione ħ ꝙ tribuũt. inucilit̾ sꝑgũq ne
tarditaterpetentes noxie crucient ne recipiẽ¬
de hic grẽ intencio surreꝑat/ ne donationis
laudem limiẽ. laudis transicorie appetitus
extinguat ne oblatũ munꝰ ꝯuincta tristi¬
tia obsideat ne in bñ oblano mun̾e ani¬
mꝰ plusqrͣ detes ħylarestat ne sibi quicꝙͣ.
cum totum sibn impleu̾inte tribuanti ⁊ si

Expanded text:
ut sollicite perpendant ne commissa indigne distribuant; ne quaedam quibus nulla, ne nulla quibus quaedam; ne multa quibus pauca, ne pauca praebeant quibus impendere multa debuerunt; ne praecipitatione hoc quod tribuunt inutiliter spargant; ne tarditate petentes noxie crucient; ne recipiendae hic gratiae intentio subrepat; ne dationis lumen laudis transitoriae appetitio exstinguat; ne oblatum munus conjuncta tristitia obsideat; ne in bene oblato munere animus plus quam decet hilarescat, ne sibi quidquam, cum totum recte impleverint, tribua
Abbreviated transcription (Latin):
Ait. ꝑegͥnus si quid̾ iuaregis pacedit. nõ¬
 dedinat ad dext̾am neq ad fiustram. si
forte iurgantes ud̾it nd̃ attendit. di nu¬
bentes aut choros ducentes. Aut ꝙ lib
Aliud faciencos. nichilominꝰ transio
qr ꝑegͥnus est ⁊ nõ ꝑtĩnet ¶d eũ de
taib. Ad patim suspir at. ad patͥam tẽ.

Expanded text:
i. Peregrinus siquidem via regia incedit; non declinat ad dexteram, neque ad sinistram. Si forte jurgantes viderit, non attendit; si nubentes, aut choros ducentes, aut aliud quodlibet facientes, nihilominus transit, quia peregrinus est, et non pertinet ad eum de talib
Abbreviated transcription (Latin):
canda sc̃ mala q̃ nob̾ displicẽt cũ pͥus ad audiend̾
placabilẽ eoꝵ m̃tẽ fecu̾t p̾missa bona q̃ placẽt
Niam et eqͦs ĩ domitos blãda pͥns manu tanginꝰ ut
eos nob̾ plemꝰ postmod̾. ⁊ ꝑ flagella sudbigam ⁊ ania¬
uo pigm̃toꝵ pocło. mellis dulcedo adiũgił. ne ea q̃
salrti ꝓfut᷑a ẽ ĩ xp̃o gustu asꝑa amaritudo sẽtiacͦ¬

Expanded text:
canda sunt mala quae nobis displicent, cum prius ad audiendum placabilem eorum mentem fecerint praemissa bona, quae placent. Nam et equos indomitos blanda prius manu tangimus, ut eos nobis plenius postmodum per flagella subigamus; et amaro pigmentorum poculo mellis dulcedo adjungitur, ne ea quae saluti profutura est in ipso gustu aspera amaritudo sentia
Abbreviated transcription (Latin):
dit. Greg̾.Sicut .ii. auraꝵ fatu ii altũ stipulã
rapit. S cassi concito ad im̃a reuocat᷑ sic ad iui¬
bila sumꝰ actolłr. s repente in nichilũ tumesceudo
dissipat᷑  dic ab infimis nubula dẽpsescendo se
erigit. S exortus hauc solis radiꝰ ac si nõ fiu̾t
abit̾git. sicui herbaꝵ suꝑficie noctii roris hu¬
mor̾ asꝑgit᷑. d diuini lumis subito calore
ficiat᷑. dic spumose haꝙͣꝵ bulle inchoantib. pluuus
exticare ab inuinis certasi ꝓducunt᷑. Q en cełius di

Expanded text:
. Sic namque aurarum flatu in altum stipula rapitur, sed casu concito ad ima revocatur. Sic ad nubila fumus attollitur, sed repente in nihilum tumescendo dissipatur. Sic ab infimis nebula densescendo se erigit; sed exortus hanc solis radius, ac si non fuerit, abstergit. Sic in herbarum superficie nocturni roris humor aspergitur, sed diurni luminis subito calore siccatur. Sic spumosae aquarum bullae inchoantibus pluviis excitatae, ab intimis certatim prodeunt; sed
Abbreviated transcription (Latin):
sructũ. Eui regib ioħ̾em exhibeant. egỹptiis
moysen. fornicantib phinees. helpant ydolatris.
helpsesi auaris. petrũ m̃tientib. paulũ plasphe¬
nant: s doceant. diuites ñ palpent s t̾reant. pau¬
peres ñ grauent s foucant. Minas pͥncipũ. non
paueant s cõtempnant. Qui ñ cũturba intrent.
ñ cũ ira exeꝯnt. Qui ecełias ñ spouent: s em̃idẽt.
d̾arguant. q augnantes coherceant. reddant retͥbu¬

Expanded text:
fructum; qui regibus Iohannem exhibeant, Egipciis fructum; qui regibus Iohannem exhibeant, Egipciis Moysen, fornicantibus Finees, Heliam ydolatris, Helizeum avaris, Petrum mencientibus, Paulum blasphenant, sed doceant; divites non/palpent, sed terreant, pauperes non gravent, sed foveant, minas principum non paveant, sed contempnant; qui non cum turba intrent nec cum ira exeant; qui ecclesias non spolient, sed emendent; darguant, malignantes coherceant, reddant retribu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbandos. ñ uolentes neq currentes assuito.s
cuinctantes. s renuentes.: ⁊̃ coge illos et cõpelle
neccessitates. qui stent uirilit̾ ꝓ afflictis et iu¬
dicent ineqͥtate ꝓmansuetis t̾re. qͥ sint cõpositi
ad mores. ꝓbati ad scĩmoniã. parati obediemi¬
am. mansueti ad pacientiã. subiecti ad discipli¬
nam. rigidi ad censurã. eatholici ad fidẽ. fideles
ad dispensationẽ. concordes ad pacẽ. cõformes
ad unitadẽ ¶/qui sinit ĩ iidicio recti. et cõsiuo ꝓui¬
di ĩ uibendo cliscreti in disponendo industrii. in
agendo strenui. in locindo modesi ⁊ adu̾sitate
securi. ĩ ꝓsꝑitate deuoti. ĩ zelo sobrii. ñ mĩa
s̃i remissi. in ocio ñ ociosi. ĩ ospicio ñ dissoliti.
in cõuiuio ñ effusi. in cura rei familiaris nõ
ant. n ñ uissi effectent. Qui qd̃ u̾eeũde excusant:
obstinati᷑ ñ recusent. qͥ post aurũ iussi ñ eant. qui¬
quienũ sͣgationẽ ñ estimẽt. nͨ reqͥrant datum.s

Expanded text:
non volentes neque currentes assumito, sed cunetantes, sed renuentes; eciam coge illos et compelle necessitates; qui stent viriliter pro afflictis et iudicent in equitate pro mansuetis terre; qui sint compositi ad mores, probati ad sanctimoniam, parati ad obedienciam, mansueti ad pacienciam, subiecti ad disciplinam, rigidi ad censuram, catholici ad fidem, fideles ad dispensacionem, concordes ad pacem, conformes ad unitatem; qui sint in iudicio recti, in consilio providi, in iubendo discreti, in disponendo industrii, in agendo strennui, in loquendo modesti, in adversitate securi, in prosperitate devoti, in zelo sobrii, in misericordia ‹non› remissi, in ocio non ociosi, in hospicio non dissoluti, in convivio non effusi, in cura rei familiaris non ant nec non iussi affectent; qui quod verecunde excusant, obstinacius non recusent; qui missi post aurum non eant, questum legacionis non estiment nec requirant datum, sed
Abbreviated transcription (Latin):
equaub. Hii st̃ ĩ exactionib arpie. ĩ collocutionib
statue. In questionib bestie. Ad indelligendũ saxer.
ad iudicandũ lignei. ad succurrendũ flãmei. ad
ignocendũ ferrei. ad fallendũ uulpes. ad irascẽdũ
tygres. ad seiuendũ tauri. ad ꝯsum̃dũ minotauri.
quoꝵ. sinares afflau̾it rubiginosi aura marsupii.
polinosteoris ⁊ p̃ietatẽ pingmalionis. Achito¬
phel ꝯsila et absalonis oscuia. Hec aũ dicta st̃¬

Expanded text:
onibus harpyiae, in collationibus statuae, in quaestionibus bestiae; ad intelligendum sapei, ad judicandum lignei, ad succendendum flammei, ad ignoscendum ferrei, ad fallendum vulpes, ad irascendum tigres, ad saeviendum tauri, ad consumendum minotauri. Quorum si nares afflaverit uspiam rubiginosi aura marsupii, Polymnestoris, et pietatem Pygmalionis, et Achitophel consilia , et Absalonis oscula . CAPUT LII.
Abbreviated transcription (Latin):
buss corticis. purpurea foliis. cuiꝰ calor. ut pipe¬
ris. Per uirgã: moderam̃ discipline. quo motꝰ
illicĩtos castigamꝰ. Robur corticis ẽ pacientia qͣ
uirilit̾ adu̾sa sustinemꝰ. Purpura: dignitas
regalis ad ꝙ tendimꝰ. Calor piꝑis: feruor est
quo semꝑ accẽdimͣ. ne torpeamus. T herebintꝰ.¬

Expanded text:
busti corticis et purpurea foliis; colorem habet ut piperis. Virga moderamen disciplinae est, qua motus illicitos castigamus. Robur corticis est patientia qua viriliter sustineamus. Purpura dignitas est regni ad quod tendimus. Calor piperis fervor est, quo semper accendimur ne tepescamus. Tri
Abbreviated transcription (Latin):
a sc̃e cõu̾sannis. uñ E. Monstruosa
ẽ grad sumiꝰ. ⁊ animꝰ intimꝰ. Sedes pͥma ⁊ ui¬
ta ima. Aingͣ magnuo  Iet manꝰ osciosa. Sermo
multꝰ et fructus nsłs. Unltꝰ grauis ⁊ actus leuis.
Ingens auctoritas: ⁊ mutant stabilitas. Cmꝰ modi¬

Expanded text:
 solio. Monstruosa res gradus summus et animus infimus, sedes prima et vita vana, lingua magniloqua et manus ociosa, sermo multus et fructus nullus, vultus gravis et actus levis, ingens auctoritas / et nutans stabilitas. Hec
Abbreviated transcription (Latin):
nulas. ⁊ torq̃s. et monilia ⁊ armillas ⁊ mitͣs
et discͥminalia. ⁊ ꝑichelidas. ⁊ murenulas et
olfc̃oriola et ĩ aures ⁊ anulos. ⁊ gõmas ĩ fr̃ote
pendentes ⁊ mutatoria et palliola ⁊ lintheamina
⁊ acꝰ et specła et sindones. ⁊ cuitas. ⁊ therist᷑. ⁊ erit
ꝓ suaui odore fetor ⁊ ꝓ zona funicłs ⁊ ꝓ tͥspanti
crine caluiciũ. ⁊ ꝓ fascia p̾torali cuitiũ. Or natus¬

Expanded text:
nulas, et torques, et monilia, et armillas, et mitras, et discriminalia, et periscelidas, et murenulas, et olfactoriola, et inaures, et annulos et gemmas in fronte pendentes, et mutatoria, et palliola, et linteamina, et acus, et specula, et sindones, et vittas, et theristra. Et erit pro suavi odore fetor, et pro zona funiculus, et pro crispanti crine calvitium,
Abbreviated transcription (Latin):
pannos ĩ tluuiũ portabat ita ꝙ ualde afflcta fei¬
qͣlit᷑ noiꝰ enit. Quib mutatis: mane rediens pulex
ait. Optimiũ hospiciũ hac nocte habui. Sã mulie¬
rem illã. q̃ hospita tua fu̾at. ita fatigatã. ⁊ dormi¬
tantẽ ĩneui: ꝙ qͥeni. secure a pd̾ eã. et qͣntũ uolui
comidi. Qui febris ait. Optim̃ cõsiliũ dedisti mͥ. Nã
albissa ⁊lia sb gͥsis ccoꝑtoro. et lintheaminib deli¬
catis. tota nocte me calefaciens. fouebatiet ucet ai¬

Expanded text:
tabat. Itaque febris afflicta friostra. Quibus mutatis mane rediens pulex ait: Optimum hospicium hac nocte habui. Nam mulierem illam, que hospita tua fuerat, ita fatigatam et dormientem inueni, quod secure quieui aput eam et quantum volui commedi. Cui febris respondit: optimum conscilium dedisti mihi. Nam abbatissa illa cum griseo coopertorio et lintheaminibus delicatis tota nocte me calefaciens fouebat. et licet sti
Abbreviated transcription (Latin):
nepos. Licet sparso crine ⁊ scissis uestib ub̾a quib
te nutͥerat mat̾ ostendati. Liced ĩ lim̾ie. pat̾ iaceat.
Per calcatũ perge patr̃e. siccis ocułꝰ ad uexillũ cru¬
diũ tenet hostis. ut me ꝑiinat. et ego de matͥs lacri¬
mis cogitabo: Propt̾ pr̃em. miliciã deserã: cui sepul
eungłii retũdendꝰ ẽ mucͦne. Mat̾ mea et fr̃ts mei
Hii sc̃. qͥ faciunt uolũtatẽ pr̃is mei. qͥ ĩ celis ẽ. Si credt̃

Expanded text:
nepos, licet sparso crine scissisque vestibus ubera quibus te nutrierat mater ostendat, licet pater in limine jaceat, percalcato patre citius perge, siccis oculis ad crucis vexillum dium tenet hostis, ut me perimat, et ego de lacrymis matris cogitabo: propter patrem militiam desero, cui sepultEvangelii retundendus est mucrone: Mater mea et fratres mei hi sunt qui faciunt volu
Abbreviated transcription (Latin):
nos a laq̃o uenantiũ ⁊ a u̾bo asꝑo. Nulla .n. causa
est. q̃ magis faciat dispensatorẽ dñi pigͥorẽ. ad
arguendos cotͣdicentes: ꝙͣ timor u̾bi asꝑi. Sum
.ii. timemꝰ detractiones irrisiones. et opprobria
hominũ suꝑboꝵ. dũq ab eis ĩ t̾rena substancia

Expanded text:
nos de laqueo venantium et a verbo aspero. Nulla enim causa est quae magis faciat dispensatorem Dei pigriorem ad arguendos contradicentes, quam timor verbi asperi. Dum enim timemus detractiones, irrisiones et opprobria hominum superborum, dumque ab eis in terrena substantia
Abbreviated transcription (Latin):
puto. qͣlis ab hominib qͥ cor ñ uident putatꝰ
quo suꝑiorẽ me estimo. Uideas plerosq ĩ eccłia
de ignobilib nobiles. de pauꝑib diuites fc̃os:
subito ĩtumesc̾e. Pristine obliuisci ab iectionis.
genꝰ qͦ suũ crubesc̾e. et infimos dedignari ꝑ en
estimare dignitate: ad ꝙͣ ambiendo: ꝑuene¬
runt. Qd̾ q si audeo dice̾re adepti st̃ mĩmis: at¬
tribuere m̃tis. Omitto aũ de hiis qͦs excecat

Expanded text:
puto, qualis ab hominibus qui cor non vident putatus quo superiorem me aestimo. Videas plerosque in Ecclesia de ignobilibus nobiles, de pauperibus divites factos, subito intumescere, pristinae oblivisci abjectionis: genus quoque suum erubescere, et infimos dedignari parenaestimare dignitate ad quam ambiendo pervenerunt; quodque si audeo dicere adepti sunt nummis, attribuere meritis. Omitto autem de his quos excaecat
Abbreviated transcription (Latin):
intuentiũ iñ te illicitas suspiria adolescentiũ¬
post ce tħas. ⁊ ꝯcupiscendi libidinẽ nutͥas pccĩ fo¬
mirẽ succendasi ut ⁊ si ipã nõ ꝑeas. alios ꝑdas.¬
excusari nõ potes. qi casta sis. aut pudica redir
ri iam potes int̾ puellas. aut uirgines xͥ. q̃ fic
uiuis ut possis amari¶ Et augꝰ aut Nõ dicatis

Expanded text:
in te juventutis illicias, suspiria adolescentiupost te trahas, concupiscendi libidinem nutrias, sperandi fomenta succendas, ut etsi ipsa non pereas, alios tameexcusari non potes, quasi mente casta sis et pudica. redarri iam potes inter puellas et uirgines Christi quae sic uiuis, ut possis adamari. Locupletem te dicis
Abbreviated transcription (Latin):
tiphonam letis concentib ꝑfonare.
alio item temꝑe ppefata pastorum
eccłie limina. simili hora pari uoto
inde discessit. memoratam sacratissiẽ
uirginis edem preces deo illic fusurꝰ
adire cepit. Ecce autem beatissima¬
ip̃a uirginum uirgo. comitata uni¬
uerso uirginum choro. uenienti iuiro
occurrit: ⁊ sũmo cũ honore susceptũ
ad suam eccłiam quo tendebat duc̾e
cepit. precinentib duab de choro
puellis illud sedulii carmen. atq
dicentib. Cantemus dño socie can¬
temus honorem. dulcis amor xp̃i per¬
sonet ore pio. Quos uersus chorus
uirginum resumendo ꝑcantaiit.
p̾dicte q bine cantatrices binos qͥ
sequntur in ordine uersus subse¬
qute sunt. Primus ad imna ruit
magna de luce superbus: sic hõ
cum tumnit pͥmuis ad ima ruit.
ductus essec: uirgineus chorus bi¬
nos ⁊nirgines bine choros iuxta
qd̾ series hymni sese habet uersus

Expanded text:
tiphonam laetis concentibus resonare. tiphonam laetis concentibus resonare. Alio item tempore praefata pastorum ecclesiae limina simili hora pari voto inde discessit, memoratam sacratissimae Virginis aedem preces illic Deo fusurus adire coepit. Ecce autem ipsa beatissima virginum Virgo, comitata numeroso virginum choro, venienti viro occurrit, et summo cum honore susceptum ad suam ecclesiam quo tendebat ducere coepit, praecinentibus duabus de choro puellis illud Sedulii carmen itaque dicentibus: Cantemus, sociae, Domino, cantemus honorem. Dulcis amor Christi personet ore pio. Quos versus chorus virginum resumendo percantans, praedictae binae cantrices binos qui sequuntur in ordine versus prosecutae sunt: Primus ad ima ruit magna de luce superbus. Sic homo cum tumuit, primus ad ima ruit. torium esset, virgineus chorus primas et virgines binae binos, juxta quod series hymni sese habet, versus
Abbreviated transcription (Latin):
no loca sc̃a qͣndo cantuarie mo¬
rabatur: uno tm̃ fideli socio comitat᷑ꝰ
noctu peragrare: ⁊ se inibi ꝑ cõpũcti¬
onem ⁊ contritionem cordis deo mac¬
tare. Quadam gͥ uice ad monast̾ium
beatissimorum apłoꝵ petri ⁊ pauli.
in quo beatissimus angustinus ⁊ alii
ñ nulli de partib eccłie xp̃i cantua¬
riensis tumulati sunt: ex more circa
medie noctis silentia perrexit. ibi q
se deo duitiꝰ inoratione ꝓstraint. Egres¬
sus u̾o ad oratorium beate dei genitri¬
entali ip̃iuis monast̾ii situm fuerat.
eadem facturus diuertit. Cui appro¬
pinqũas audiuit intris noces psallen¬
tium atq dicentium. Gaudent ĩ celis
anime sc̃oꝵ qui xp̃i nestigia st̾ sequti:
⁊ quia pro eiꝰ amore sangrũem siurm
fuderunt ideo cum xp̃o regnabsit in
eternum. Ad hec stupefactus astitit uir¬
spitiens. erat enim obseratum. in¬
tuetur oratorium totum ĩmensa
luce splendere. ⁊ q̃ridam cuneum
candidatarum personarũ ip̃am an¬

Expanded text:
ro loca sancta, quando Cantuariae morabatur, uno tantum fideli socio comitatus noctu peragrare, et se inibi per compunctionem et contritionem cordis Deo mactare. Quadam igitur vice ad monasterium beatissimorum apostolorum Petri et Pauli, in quo beatus Augustinus et alii nonnulli de Patribus Ecclesiae Christi Cantuariensis tumulati sunt, ex more circa mediae noctis silentia perrexit, ibique Deo se diutius in oratione prostravit. Egressus vero ad oratorium beatae Dei genitrientali ipsius monasterii parte situm fuerat, eadem facturus divertit. Cui appropinquans, audivit intus voces psallentium atque dicentium: Gaudent in coelis animae sanctorum qui Christi vestigia sunt secuti, et quia pro ejus amore sanguinem suum fuderunt, ideo cum Christo gaudebunt in aeternum. Ad haec ille stupefactus, astitit spiciens erat enim obseratum, intuetur oratorium totum immensa luce splendere, et quemdam cuneum candidatarum personarum ipsam an
Abbreviated transcription (Latin):
ti ueritatem. Ecre inquit ancilla
dm̃: fiat mͥ scd̃m uerbũ tuum.
Nec mora reuertitur nuntiꝰ: et
uirginalem thalamũ ingredit᷑
xp̃c. Efficitur subito p̾gnans bã
dei genitͥx: ⁊ cuncta per secula
p̃dicatur felix. Concepit mox
ad credulitatem u̾bi: uirilis ig¬
nara consortii. Impletur uterꝰ:
humano nullo pollutus amplexui
tum. Preclara illa uirginitas:
⁊ głosa festiuitas. Exultat gͦ ma¬
ria.⁊ matrem se leta miratur:
Nec quia peperit innupta terret᷑:
s quia genuerit cũ exultatione
miratur. Gaudeamꝰ gͦ fratres
gaudet: cupit q effici mat̾. Quid
gͥ inirũ si sine corruptione nascit᷑:
qui de scificatione sci sp̃e concipit᷑:
Non enun decebat ut alle qͥ nobis
afferebat salutem: matri preriꝑet
integritatis dignitatẽ. Nam qui
terra. mari. celoq non capit᷑: intra
corpusculi umꝰ menbra suscipit᷑.
Hec est illa nouitas iheremie ꝓph̾e

Expanded text:
ti virtutem. Ecce, inquit, ancilla ti virtutem. Ecce, inquit, ancilla Domini: fiat mihi secundum verbum tuum. Nec mora, revertitur nuntius, et virginalem thalamum ingreditur Christus. Efficitur subito praegnans beata Dei genitrix, et cuncta per saecula praedicatur hinc felix. Concepit mox ad credulitatem verbi, virilis ignara consortii: impletur uterus nullo humano pollutus amplexu. tum. Praeclara ergo illa virginitas, et gloriosa fecunditas. Exsultat Maria, et matrem se laeta miratur, nec quia peperit innupta, terretur; sed quia genuerit, cum exsultatione miratur. Gaudeamus ergo et gaudet, cupitque effici mater. Quid igitur mirum, si sine corruptione nascitur, qui de sanctificatione concipitur: non enim decebat ut ille qui nobis afferebat salutem, matri praeriperet integritatis dignitatem. Nam qui terra, mari coeloque non capitur, intra unius corpusculi membra suscipitur. Haec est illa novitas Jeremiae p
Abbreviated transcription (Latin):
ãmouita qd̃ audiuit : merint sc̃i¬
ficata qd̃ credidit. Deniq tantum
peret: eum q per inisticũ diui¬
nitatis archanum: carni nr̃e
fragilitati q cõmisceret. La¬
tuit enim in homine diuinitas
ut duumnitate humanitas non
periret. Et sub uelamento as¬
sumpte carnis absconditus. p̃¬
tiosius redemit perditos: qͣn
si defensasset ab inminenti ho¬
ste captiuos. Immensa pietas:
⁊ supra qͣm fari possit p̾dicanda
iuaiestas. Uiscera puelle aura
uulua uerbi semine crescente
turgebat. Replebantur inq̃m
archana uscerum. scĩ sp̃c fecun¬
dicate repleta: erat spes in par¬
tu. quo non fuerat uoluptas ĩ
coitu. Stupebat p̃tiosissima ge¬
nitrix: ⁊ apud se tacita rerum
nouitatem mirabatur. Ureba¬
tur estu cogitationis ambigne:
poscebat mirabilit̾. Sciens enum
suam integritatem: mirabat᷑
uentris ubercatem. Obeata ma
sum : te mundus sue fidei obsidẽ
dedit. Noli morari uirgo nũtiũ
festinantem. responde u̾bum:
⁊ suscipe filium. Da fidem: ⁊ sen¬

Expanded text:
admonita quod audivit, meruit sanctificata quod credidit. Denique tantumperet. Cumque se per mysticum divinitatis arcanum carni nostrae fragilitatique commisceret, latuit in homine divinitas, ut divinitate humanitas non periret: et sub  Al. dum sub velamento assumptae carnis absconditus, pretiosius redemit perditos, quam si defensaret ab imminente hoste captivos. Immensa pietas, et supra quam fari possit praedicanda majestas, viscera puellae aura vulva, Verbi semine crescente, turgebat. Replebantur, inquam, arcana viscerum sacri Spiritus fecunditate repleta, et erat spes in partu, quia non erat voluptas in coitu. Stupebat pretiosissima genitrix, et apud se tacita rerum novitate mirabatur. Urebatur aestu cogitationis ab igne, pescebat mirabiliter. Sciens enim suam integritatem, mirabatur ventris ubertatem felix Masum: te, Domina, mundus suae fidei obsidem fecit. Noli morari, Virgo: nuntio festinanter responde verbum, et suscipe filium; da fidem, et sen
Abbreviated transcription (Latin):
ut uĩrginitatem tuam nõ fiat uiola¬
mͦ fiet ut ex utero granesca i pudico
⁊ unmunis suma marito: qm̃ uirum
penicus non cognosco: Despousata sũ
homini iusto. si cum illo ñ conuenero.
unde erit qd̃ generabo: S si potest fi¬
eri ut concipiam intacta ⁊ generem
clausa. iudica modum ⁊ paratũ in¬
uenies animũ meũ. Omĩb enĩ mo
perdam pudorem. Referc angelus
gabriel modum conceptionis: qd̃
in uerbo fieret saluatoris. Et ita ait¬
adeam. O inquit maria uirgo dei.
sponsa dei. dilecta dei. filia dei. ma¬
ter dei: si hunc modum a mereqͥris
quomͦ uirgo concipias. lurgo parias.
⁊ post partum uirgo permaneas. uł
quomͦ fiet inte qui fecit te: audi me
⁊ ñ ꝑturberis in te. Sp̃c sc̾s super¬
ueniet inte: ⁊ iuitus altissimi obũ¬
brabit tͥ. Ita te uirtus altissimi o¬
bumbrabit: ut nec estum patiaris
sus: quid cum ea egerit angelus.
Subito q ioseph contuitu famili¬
ari ⁊ licentia maritali. aspitiens

Expanded text:
ut virginitatem tuam non faciat violaut virginitatem tuam non faciat violamodo fiet istud, ut utero gravescam pudico, et immunis sim a marito; quoniam penitus non cognosco? Desponsata namque sum homini justo; si cum illo non convenero, unde erit quod generabo? Sed si potest fieri ut et concipiam intacta, et generem clausa; indica modum, et paratum invenies animum meum. Omnibus enim me modperdam pudorem. Refert angelus Gabriel modum conceptionis, quod in verbo fieret Salvatoris. O, inquit, Maria virgo Dei, sponsa Dei; dilecta Dei, filia Dei, mater Dei, si hunc a me modum requiris, quomodo virgo concipias, virgo parias, et post partum virgo permaneas, vel quomodo fiet in te qui fecit te; audi me, et ne perturberis in te: Spiritus sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi . Ita te virtus Altissimi obumbrabit, ut nec aestum patiaris sus, quid cum ea egerit angelus. Subito Joseph intuitu familiari et licentia maritali aspicit
Abbreviated transcription (Latin):
homini iudeo: ⁊ placui homini deo.
Desponsauit me homo uideus: et
adamauit me xp̃c deus Ignorauit
ioseph sponsus meus qd̃ me adamas¬
set deus ineus: ⁊ putauit qd̾ adult̾io
ĩpregnatꝰ esset uender meus. Namq
ignorante ioseph sponso meo: uenit
ad me quidam magnꝰ xp̃i paranini¬
phus. ñ patriarcha p̾mus aut ꝓpħa
egregius: s gabriel ille archangłs
fatie rutilans ueste choruscans. in¬
cessu mirabilis. aspectu t̾ribilis. Ui¬
sitauit me ⁊ ꝑturbauit me: saluta¬
uit ⁊ grauidauit. dixitq mͥ. Auegr̃a
plena: dũs tecum. Dñs inqͥt tecũ: s
plusqͣm mecum. Dñs tecum: s nõ¬
est dñs. Ita est enĩ Maria dñs tecum:
ut sit in corde tuo: sit in uentre tuo.
adimpleat uentrem tuũ. adimple¬
at carnem tuã: ꝓcedat formosus
de ut̾o tuo tamqͣm sponsus de cha¬
lamo suo. Egrediatur rex ex ĩtimo
uentre mo: cainqͣm rex de cubili
suo. ꝓcedat rex ex aula regii pudoris:

Expanded text:
homini Judaeo, et placui homini Deo: homini Judaeo, et placui homini Deo: desponsavit me vir Judaeus, et adamavit me Christus Deus. Ignoravit quidem sponsus meus Joseph quod me adamasset Deus meus, et putavit quod adulterio impraegnatus esset venter meus. Namque ignorante Joseph sponso meo, venit ad me quidam magnus Christi paranymphus, non patriarcha primus, aut propheta egregius; sed Gabriel ille archangelus, facie rutilans, veste coruscans, incessu mirabili, aspectu terribili, visitavit et perturbavit me, salutavit et gravidavit, dixitque mihi: Ave, gratia plena, Dominus tecum. Dominus, inquit, tecum; sed plus quam mecum. Dest. Ita est enim, Maria, Dominus tecum, ut sit in corde tuo, sit in utero tuo; adimpleat mentem tuam, adimpleat ventrem tuum; procedat formosus de utero tuo, tanquam sponsus de thalamo suo; egrediatur rex ex intimo ventre tuo, tanquam rex de cubiculo suo; procedat princeps ex aula regali; ita
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tetigit maritalis. Consideo concep¬
tum tuum beata uirgo: ⁊ expauesco.
Intueor partum tuũ ⁊ contremisco.
ra obsecro mͥ quomͦ meriusti dici nurꝰ
dei sponsa q filio dei. Qd̃ rogo indica
mͥ. s tamen colloq̃nti tecum ignosce
mͥ Ignosce inqͣm mͥ: qd̾ audeam ser¬
uus atq utinam uel bonus. ⁊ ñ etiã
inutilis ⁊ malus seruus: ⁊ iõ malus
seruus. quia ñ tecum cum tremore
loquor ut seruus. Ignosce gͦ mͥ quod
audeam cum sponsa dñi mei cõfabu¬
lari: ⁊ tñ indica mͥ quomͦ potent di
filius per te generari. Audite fratres
audite mariam nobiscum colloq̃ntẽ
carne absentem. ⁊ sp̃u p̾sentem: ue¬
recundia uurginitatis uultum auer¬
tentem a colloqutore: ⁊ indicantem
quomͦ imp̾gnata sit acteatore. Eiã
inquit Maria indomo meapuella:
indea ex semine dauid regis gn̾ata.
ponsata sum coniugi ⁊ placui alt̾i
non interueniente adulterio. s in¬
tercedente spũ scõ. Desponsata sum

Expanded text:
non tetigit maritalis! Considero concepnon tetigit maritalis! Considero conceptum tuum, beata Virgo, et expavesco; intueor partum tuum, et contremisco; ra, obsecro, mihi; quomodo meruisti dici nurus Domini, et sponsa Filii Dei? Quod rogo, indica mihi; sed tamen colloquenti tecum ignosce mihi: ignosce, inquam, mihi, quod audeam servus, atque utinam vel bonus, et non etiam inutilis et malus servus, et ideo malus servus, quia non tecum cum tremore loquor ut servus: ignosce ergo mihi, quod audeam cum sponsa Domini mei confabulari; et tamen indica mihi quomodo potuerit Dei Filius per te generari. Audite, fratres, audite Mariam nobiscum loquentem; carne absentem et spiritu praesentem; verecundia virginitatis vultum avertentem a collocutore, et indicantem quomodo impraegnata sit a Creatore. Eram, inquit Maria, in domo mea, puella Judaea, ex semine David regis generata: ponsata sum conjugi, et placui alteri non interveniente adulterio, sed intercedente Spiritu sancto. Desponsata sum
Abbreviated transcription (Latin):
Porta hec qͥm uides ñ aperiet᷑ ⁊ hõ
ineternum. Mirabilis ꝓpħie uisio:
s mirabilior ꝓpħie adimplecio.
Quid est porta in domo dñi clausa:
nisi qd̃ maria uirgo semꝑerit in
nascetur per eam: Et qͥo est clau¬
sa erit ineternum: insi qr maria
uirgo est ante partum. iurgo ĩ par¬
tu ⁊ uirgo post partum: Dicat gͦ
maria. Posta fcã stim celi: ianua
facta sum filio dei. Illi facta sum
me matrem dimisit intactam. Adim¬
pleuit uentrem meum diuinitate:
⁊ uterum meum ñ enacuauit casti¬
tate. Exiuit de uentre meo gigan¬
teo cuisu magnificus: ⁊ uenter m̃s
ñ est pudore euacuatus. Non ĩ con¬
ceptione muenta sum sine pudore:
nec in parturitione inuenta sum
cum dolore. O mira ⁊ laudabilis int̾
feminas: cuius ab angelo salutat᷑
uirginitas. Sola impregnata nec
uitiata. ex honerata nec euacuata:
que sic est abangelo salutata: Aue
inquit grã plena dñs tecum. felix
inubilicus castitatis: q̃m amplexus

Expanded text:
"Portam hanc quam vides non aperietur, et homo "Portam hanc quam vides non aperietur, et homo in aeternum . O mirabilis Prophetae visio; sed mirabilior prophetiae adimpletio! Quid est porta in domo Domini clausa, nisi quod Maria Virgo semper erit intnascetur per eam? Et quid est, Clausa erit in aeternum, nisi quia erit Maria virgo ante partum, virgo in partu, virgo post partum? Dicat ergo Maria: Porta facta sum coeli, janua facta sum Filio Dei: illi facta sum trem dimisit intactam, adimplevit ventrem meum divinitate, et uterum meum non evacuavit castitate: exivit de ventre meo, giganteo cursu magnificus, et venter meus non est pudore evacuatus, nec in conceptione inventa sum sine pudore, nec in parturitione inventa sum cum dolore. O mira et laudabilis inter feminas, in qua ab angelo est salutata virginitas, sola impraegnata nec vitiata, exonerata nec evacuata; quia sic est ab angelo salutata, Ave, inquit, gratia plena, Dominus tecum! Felix umbilicus castitatis, quem amplexus
Abbreviated transcription (Latin):
astissimum marie uͥginis
sum uentris cubiculum. signa¬
tum pudoris cenaculum. merito
plenissime collaudarem: si mes¬
sem met̾em qͥmñ seminau̾im.
seminau̾it homo: hec ⁊ metet.
kiñi: uerum est hoc om̃em ho¬
minem metere qd̾ semmanit. N̾s
solus potest metere qd̃ ñ semina¬
uit: sicut ip̃e filius uirgĩs ĩ qͣdã
ubi ñ seminaui: ⁊ colligo ubi ũ
sparsi. Dicat dicat solus dicat.
uatus ex ungine filius marte:
dicat sponse matri sue. Meto
ubi si seminaui: ⁊ colligo ubr
non sparsi. Dicat ⁊ maria. Et ego
te filium generaui: ⁊ irginitatẽ
meam ñ molaui. Regnũ teneo
uͥginitatis: ⁊ regem genui castita¬
tis. Ingredientem ⁊ egredientem
habui in palatio uentris. filium
imperatoris: et e manib meis nõ
amnisi clauim regii pudoris. Porta
facta sum celi: ianua facta sum
filio dei. Illa porta facta sum clausa:
qͣm in usione diuina iedechiel ui¬
dit ꝓpheta. De qua in me dicit pro¬
phetirans. uidi portam in domo¬
dni clausam: ⁊ dixit angelus adme.

Expanded text:
astissimum Mariae virginis sum ventris cubiculum, signatum pudoris coenaculum merito plenissime collaudarem, si messem meterem quam non seminarem, seminaverit homo, haec et metet . nino, verum est hoc omnem hominem metere quod seminavit: Deus solus potest metere quod non seminavit, sicut ipse Filius Virginis in quadam ubi non seminavi, et colligo ubi non sparsi . Dicat, dicat: solus dicat natus ex Virgine, Filius Mariae, dicat sponsae matri suae, Meto ubi non seminavi, et colligo ubi non sparsi. Dicat et Maria: Et ego te filium generavi; sed virginitatem meam non violavi: regnum tenui virginitatis, et regem genui castitatis: ingredientem et egredientem habui in palatio ventris Filium imperatoris, et de manibus meis non amisi clavem regii pudoris. Porta facta sum coeli; janua facta sum Filio Dei. Illa porta facta sum clausa, quam in visione divina Ezechiel vidit propheta, de qua in me dicit prophetizans. Domini clausa, et dixit angelus ad me:
Abbreviated transcription (Latin):
neq multum exterrita formides.
Tantum crede ⁊concepisti: ama
inte: ⁊ uircus altissimi obũbra¬
bit tibi: inde est qd̃ gaudeas.
Tunc enun seque retur dolor par
n̾o sp̃c sanctus superueniet ĩte:
⁊ untus altissumi obumbrabitoͥ.
idest refrigerabit tibi subumbra¬
culo sp̃e sc̃i. ne in fernore concu¬
piscentie torrearis. Ideoq qd̃ nas¬
cetur ex te scm liocabitur filiusd̾i.¬

Expanded text:
neque multum inexperta formides; neque multum inexperta formides; tantum crede, et concepisti; ama, t virtus Altissimi obumbrabit tibi; inde est quod gaudeas. Tunc enim sequeretur dolor partvero Spiritus sanctus superveniet in te, et virtus Altissimi obumbrabit tibi, id est refrigerabit tibi sub umbraculo Spiritus sancti, ne fervore concupiscentiae terrearis. Ideoque quod nascetur ex te Sanctum, vocabitur Filius Dei