comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
et cũ tibi placuerit. me uel catholicũ uel haer&icũ
pronuntiare nobis ñ lic& ꝑ uersa respuere. & dãp¬
nare quod saepe dampnauimus : Lege ad ephesios li¬
bros : lege c&era opuscula mea : & maxime in eccle¬
si asten cõmentarios & liquido ꝑ uidebis me ab adules¬
centia numquã alicuius auetoritate detorritũ
adqui euis se haerdicae pͣa uitati: non parũ ẽ sciefe
quod nescias : prudentis hominis ẽ : nosse mensurã suã:
nec zelo diaboli concitatũ imperitiae suae cunctũ
orbem testem facere: Scilic& gloriari cupis ut
in patria tua iactites me non potuis se responde
re eloquentiae tuae. & acumen inte chrysippi
formidasse xp̃iana uerecundia teneor: & cellulȩ
meae latebras . nolo mordaci sermone reserasez
sed haec : aliis aut loquenda aut ridenda dimitto
Ego quasi xp̃ianus cũ xp̃iano loquens: Obsecro
te frater neplus uelis sapere quã sapis: neuel in no¬

Expanded text:
et, cum tibi placuerit, me uel catholicum uel hereticum et, cum tibi placuerit, me uel catholicum uel hereticum pronuntiare: nobis non licet peruersa respuere et damnare, quod saepe damnauimus? lege ad Ephesios libros, lege cetera opuscula mea et maxime in Ecclesiasten commentarios, et liquido peruidebis me ab adulescentia numquam alicuius auctoritate deterritum adquieuisse hereticae prauitati. Non parum est scire, quod nescias: prudentis hominis est nosse mensuram suam nec zelo diaboli concitatum inperitiae suae cunctum orbem testem facere. scilicet gloriari cupis, ut in patria tua iactites me non pore eloquentiae tuae, et acumen in te Chrformidasse. Christiana uerecundia teneor et cellulae meae latebras nolo mordaci sermone reserare. sed haec aliis aut loquenda aut ridenda dimitto: ego quasi Christianu3 cum Christiano loquens obsecro te, frater, ne plus uelis sapere, quam sapis, ne uel inno
Abbreviated transcription (Latin):
sum: Cur ñ ꝑme latini bona eius habeant. & igno¬
rent mala : si hoc crimen est arguatur confessor
hilarius : qui psalmorũ interp̃tationẽ & homelias in
iob: ex libris eius id est ex graeco in latinũ transtulit :
sit inculpa eius dem confessior uercellensis eusebius:
qui omniũ psalmorũ cõmentarias haer&ici homi¬
nis uestit in nostrũ eloquiũ: lic& hardica pra&er mit¬
tens: optima quaeq: transtulerit ⁊ taceo deuictor in o
pitabio nensi : & c&eris qui origenẽ in expla¬
natione dum taxat scripturarũ secuti sunt :. & ex¬
presserunt : ne non tam me defendere: quam so¬
cios criminis uidear quaerere: adte ipsum ueniã :
cur tractatus eius in iob descriptos habes in quib
contradiabolũ & destellis caeloq:: disputans quaedã
locutus ẽ quae ecclesia ñ recipit: tibi soli lic&. tu co¬
ΦΩTΑTΩ rCpΑΝI decunctis & graecis & latinis
tractatorib ferre sententiã. & quasi censoria uir¬
gula alios eice re debibliothecis. alios recipere.

Expanded text:
sum, cur per me Latini bona eius habeant, ignorent mala? si hoc crimen est, arguatur confessor Hilarius, qui psalmorum interpretationem et homilias in Iob ex libris eius, id est ex Graeco, in Latinum transtulit, sit in culpa eiusdem confessionis Uercellensis Eusebius, qui omnium psalmorum commentarios heretici hominis uertit in nostrum eloquium, licet heretica praetermittens optima quaeque transtulerit. taceo de Uictorino Petobionensi et ceteris, qui Origenem in explanatione dumtaxat scripturarum secuti sunt et expresserunt, ne non tam me defendere quam socios criminis uidear quaerere. ad te ipsum ueniam: cur tractatus eius in Iob descriptos habes, in quibus contra diabolum et de stellis caeloque disputans quaedam locutus est, quae ecclesia non recipit? tibi soli licet, xw σοφωτάτω κρανίω, de cunctis et Graecis et Latinis tractatoribus ferre sententiam et quasi censoria uirgula alios eicere de bibliothecis, alios recipere
Abbreviated transcription (Latin):
de substantia patris ipsa quoꝗd grece di¬
dm̃ uerũ dedõ uero natũ ñ factũ sicut haer&ici
dicunt. Per quẽ omnia uisibilia & inuisibilia
facta sunt. tam in caelis & interra qui propt̃
nos homines & nostrã salutem in carnatus homo
factus passus. resurrexit testia die ascendit in
caelo ueniens in deiudicare uiuor & mostuos
est uerus sicut filius. hos autẽ quidicunt.
Erat tempus quando nonerat. filius natus. & prius¬
quã nascer&ur nonerat. aut quod exnihilo
factus sit aut natus sit. aut mutabilem. aut
conuestibilem filiũ di dicunti esse hoc anate ma¬
tizat catholica & apostolca ecclesia quod fides
inuisibiliũ rerũ ẽ non uisibibum Unde arria¬
ni saluatorẽ uidentes in carne putauerunt eius
diuinitatẽ talem esse qualem & carnem
pssibilem. mitabilem conuestibilero comnprachense¬

Expanded text:
ece diDeum verum de Deo vero, natum, non factum, sicut haeretici dicunt: per quem omnia visibilia, et invisibilia facta sunt, tam in coelis quam in terra: qui propter nos homines et nostram salutem incarnatus, homo factus, passus, resurrexit tertia die, ascendit in coelos, venturus inde judicare vivos et mortuos: est verus sicut Filius. Hos autem qui dicunt, erat tempus quando non erat Filius natus, et priusquam nasceretur, non erat, aut quod ex nihilo factus sit, aut natus sit, aut mutabilem, aut convertibilem Filium Dei dicunt esse: hos anathematizat Catholica et Apostolica Ecclesia: quod fides invisibilium rerum est, non visibilium. Unde Ariani Salvatorem videntes in carne, putaverunt ejus divinitatem talem esse qualem et carnem, passibilem, et mutabilem, convertibilem, comprehensi
Abbreviated transcription (Latin):
ganis interdum nobis igitur unus pater & unus
regnum. Sunt autem tres ꝑsonae non duae . non una
non secundum reuelationem aut collectionẽ aut con¬
fusionem sed semꝑ manentib: ꝑsonis diuinis harum
fides datur debaptis ma abhis & remissa dantur
peccati & uita aderna sine aliqua dubitationespe¬
ratur: huic trinitati credentes uere sc̃ĩ & beati
patri archae. proph&ae & apostoli & mastores et
mastyrii gratiam meruerunt. et spemuitae per¬
hen nitatis adempti sunt & regnũ caelorum here¬
ditatione non ambigua sunt sostiti.

Expanded text:
ganis interdum. Nobis igitur unus Pater, et unuganis interdum. Nobis igitur unus Pater, et unuregnum. Sunt autem tres personae, non duae, non una, non secundum revelationem, aut collectionem, aut confusionem, sed semper manentibus personis divinis. Harum fides datur in baptismo, ab his et remissio datur peccati, et vita aeterna sine aliqua dubitatione speratur. Huic Trinitati credentes vere sancti et beati patriarchae, prophetae, apostoli, martyres, et martyrii gloriam meruerunt, et spem vitae perennis adepti sunt, et regnum coelorum haereditatione non ambigua sortiti
Abbreviated transcription (Latin):
& ubique esse & omnia oreasse & omnia saluare
sc̃a nobis scriptura adnuntiat. Vnde & saluator
in euangelio blasphemiã sp̃s scĩ neque hic neque
in futuro hominibus statuit dimittenda dicens
Ideo uobis dico quodomne blas phemia & omne pec¬
catum dimit t&ur hominib blasphemia autem
sp̃s scĩ neque hic neque infuturo dimitt&ur
hominibus Non utique blas phemiã dicebat aliã
sp̃s scĩ iudaeis nisi hoc aut ds̃ nonerat. Aut dedõ
propriae non ẽ Nam inuenimus quod iuda ei Ñ
audent denegare sp̃m. quod udaeis inscripturis
sic ubique sed legentes aut creaturã accipiunt
sicut angelum aut ipsum patrẽ existimant. & ter¬
tiam personam accipiunt aut compositum arbi¬
trantur dm̃ patrẽ cũ sit propriae naturae
spr pater. ex his sp̃m &iam altero putant eum
consistere & uerbo cumsit hoc rei conposititiae
& crealis quã uere diuinae incorpore ac̃ simpli¬
cis quae sol& aiudaeis. hoc ẽ sio intellegi. & pa¬

Expanded text:
 ubique esse, et omnia creasse, et omnia salvare, sancta nobis Scriptura annuntiat. Unde et Salvator in Evangelio, blasphemiam Spiritus sancti, neque hic, neque in futuro hominibus statuit dimittendam, dicens: Ideo dico vobis, quod omnis blasphemia, et omne peccatum dimittetur hominibus: blasphemia autem Spiritus sancti, neque hic, neque in futuro hominibus dimittetur : non utique blasphemiam dicebant aliam Spiritus sancti Judaei, nisi hoc quod Deus non erat, aut de Deo proprie non est. Nam invenimus quoniam Judaei non audent denegare spiritum: sed in Scripturis sicubi legentes, aut creaturam accipiunt, sicut Angelum, aut ipsum Patrem existimant, et tertiam personam accipiunt, aut compositum arbitrantur Deum Patrem, cum sit propriae naturae Spiritus Pater. Ex his etiam spiritum alterum putant eum consistere et Verbo, cum sit hoc magis rei composititiae et realis, quam verae, divinae, incorporeae simplicisque. Solet a Judaeis hoc sic intelligi, et a pa
Abbreviated transcription (Latin):
flagitar & quod sidormitantius in mea slas¬
sus maledicta iugilarit & codem ore blas¬
phemo quo a postolos & mastyras lacerat. Deme
quoque putauerit de trabendum nequaquã illi
breuicula lucubratiuncula sed tota nocte uigi¬
babos & socus illius immo discipulis uel magistris
quinisi tumenter uteros uiderint seminarũ
maritos earum xp̃i ministerio arbitrantur
indignos

Expanded text:
flagitaret. Quod si Dormitantius in mea rurflagitaret. Quod si Dormitantius in mea rursus maledicta vigilaverit, et eodem ore blasphemo, quo apostolos et martyres lacerat, de me quoque putaverit detrahendum, nequaquam illi brevi lucubratiuncula, sed tota nocte vigilabo, et sociis illius immo discipulis vel magistris, qui nisi tumentes uteros viderint feminarum, maritos earum Christi ministerio arbitrantur indignos
Abbreviated transcription (Latin):
pd am : aut scicto aut pedib mers uitatda est
tũpugnas & superari potis & uinceo sed ideo fue
sugugo fonuincor in eo quod fugion sed ĩdeo fugio
fe uincar  nulla securitas ẽ normorestaeta
dormirar potest fieri ut me nonmordeat teñ
potes fiers ut ab quando me mordeãt metses
uocamus sorores & filias & ñ erubescimus udtas
nostris nomina piatis optendere Qd facit
monachus incellulis feminarũ quid sibi uolunt
sosa  pr uata colloquia et arbi tros fugienti
oculiis sc̃s amor in pacientiam non haba
Quod delibidine diximus referamus ad auaitiã
ada domnia uitia quae urtantur solitudinee
et idurco urbium frequentias declinamus ne fo¬
cere compella mar quae nos non tamnadur a
scõrũ presbrterorũ rogatu unius nocrts dui¬
cubratione dictaui. ⁊ festinante admodur
fratresisinio & propter scorũ refrigeria egor¬
tũ ire properante. Alioquin & ipsa manauo
apestam haburt blas phemiã quae in digratoñ
magis seribentis quã testimoniorũ multitudinẽ

Expanded text:
to, aut pedibus mors vitanda est. Tu qui pugnas, et superari potes, et vincere. Ego cum fugero, non vinco in eo quod fugio: sed ideo fugio, ne vincar. Nulla securitas est vicino serpente dormire. Potest fieri, ut me non mordeat, tamen potest fieri ut aliquando me mordeat. 401 Matres vocamus sorores et filias, et non erubescimus vitiis nostris nomina pietatis obtendere. Quid facit monachus in cellulis feminarum? quid sibi volunt sola et privata colloquia, et arbitros fugientes oculi? Sanctus amor impatientiam non habet. Quod de libidine diximus, referamus ad avaritiam, et ad omnia vitia quae vitantur solitudine. Et idcirco urbium frequentias declinamus, ne facere compellamur, quae nos non tam natura sanctorum presbyterorum rogatu, unius noctis lucubratione dictavi, festinante admodum 402 fratre Sisinnio, et propter Sanctorum refrigeria ad Aegyptum ire properante: alioquin et ipsa materia apertam habuit blasphemiam, quae indignationem magis scribentis, quam testimoniorum multitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
lius menarrandũ & in conprae hensum diem nes¬
cit iehoram quam ipse fecit Absit. a sensib
nostris : hoo lterũ ipse saluator dicit daillis
pater ut honorificent filium sicut honorificant
patrem. Aequalis igitur dõ ẽ. filius deitate
Dicente apostolo: quicum in formam dĩ ess& ra
pinam non arbitratus ẽ cum ess& aequalis dõ.
sed sem& ipsum exinaniuit formam serui accipi

Expanded text:
lius, inenarrandum, et incomprehensum diem neslius, inenarrandum, et incomprehensum diem nescit et horam quam ipse fecit? Absit a sensibus nostris hoc. Iterum ipse Salvator dicit: Da illis, Pater, ut honorificent Filium sicut honorificant Patrem . Aequalis igitur Deo est Filius deitate, dicente Apostolo: Qui cum in forma Dei esset, non rapinam arbitratus est cum esset aequalis Deo, sed semetipsum exinanivit for
Abbreviated transcription (Latin):
ipse ostendit iudaeis dicens solutte hoc templũ
& intrib dieb ego sus ertabo cum Et an hoc
dubium est quod ds̃ hoc dicebat. Id est filius di aden¬
nus uerbum ueniens patris & sapientia di et uistus
di acurna & sempiterna & imago dĩ. in uisibilis ab
in uisibile. Natur non factus facta autem̃ est caro
& plas mata in qua dr̃ erat quam & indurtus erat.
propter inuisibilitatẽ in possibilitatẽ uisionis ñrãe
peque enim intrinsecus erat solum sed ex trinsecus
& intrinsecus & incaelis ointerra et omna con¬
tinens inplens sicio nihil. Nihil ergo in ꝑfeatũ
infilio dĩ nihil in&e quale. nihil in potens nihil tem¬
porale nihil i comitum. Omnia uera onima
pos sibilia omnia ingentia omnia acqualia pa¬
tri dicente saluatore Nemo uidit filium
nisi pater: et nemo nouit patrem nisi filius.
& cui uult filius reuelare. Uides aequali¬
tatẽ fili ad patrẽ. cum ergo patrem nouit fi¬

Expanded text:
ipse ostendit Judaeis, dicens: Solvite hoc templum, ipse ostendit Judaeis, dicens: Solvite hoc templum, et in tribus diebus ego suscitabo illud . Et cui hoc dubium est, quod Deus hoc dicebat, id est, Filius Dei aeternus, Verbum vivens Patris, et sapientia Dei, et virtus Dei aeterna et sempiterna, et imago Dei invisibilis, ab invisibili natus, non factus? Facta autem est caro et plasmata, in qua Deus erat, quam et indutus erat propter invisibilitatem et impossibilitatem visionis nostrae. Neque enim intrinsecus erat solum, sed extrinsecus et intrinsecus, et in coelis et in terra, et omnia continens implensque omnia. Nihil ergo imperfectum in Filio Dei, nihil inaequale, nihil impotens, nihil temporale, nihil incognitum: omnia vera, omnia possibilia, omnia ingentia, omnia aequalia Patri, dicente Salvatore: Nemo novit Filium nisi Pater: et nemo novit Patrem nisi Filius, et cui voluerit Filius revelare . Vides aequalitatem Filii ad Patrem? Cum ergo Patrem novit Fi
Abbreviated transcription (Latin):
ait ipse tuangelistabeatus. Omnia ꝑ ipsum
facta sunt.siergo omnia ꝑ ipsum facta sunt
uisibilia & inuisibilia. Quomodo dicit antepas¬
sionem saluator. quod dedie & hora nemo nouit
neque angelicaelorum neque filius hominis insi
pater: ad tendens igitur uides quod propter uti¬
litatem hominum dixit senescentem prae finitionẽ
ne neglegentiaores efficiantur homines : Nam
& humilitatis suae causa. hoc dixit. propter car¬
nem passionis quia quasi homo hominib in debatur
& utilitates omnium tacuit. Res quidem gesen¬
das in saeculo eis adnuntians atq: innumeras
diem autem & horam non eis aperiens. Quodergo
pro utilitate nostra tacuit. et se humiliauit non
debemus ultro ei esse in grati. et non solũ non in¬
tellegentes. in suꝑ &iam iudaico more & hominẽ
aestimantes eiurdem a&atis &ignorantiae &
in potentiae pasticipem iudicantes quã iudaei qđ
non diuitans naturaliter patiebatur sed caro

Expanded text:
ait ipse Evangelista beatus: Omnia per ipsum ait ipse Evangelista beatus: Omnia per ipsum facta sunt. Si ergo omnia per ipsum facta sunt, visibilia et invisibilia: quomodo dicit ante passionem Salvator, quod de die et hora nemo novit, neque angeli coelorum, neque filius hominis nisi Pater? Attendens igitur vides, quod propter utilitatem hominum, dixit se nescientem praefinitionem, ne negligentiores efficiantur homines. Nam et humilitatis suae causa hoc dixit propter carnem passibilem, quia quasi homo hominibus videbatur, et causa utilitatis omnium tacuit: res quidem gerendas in saeculo annuntians atque enumerans, diem autem et horam non eis aperiens. Quod ergo pro utilitate nostra tacuit, et se humiliavit, non debemus ultro ei esse ingrati: et non solum non intelligentes, insuper etiam Judaico more, et hominem aestimantes, ejusdem aetatis et ignorantiae et impotentiae participem judicantes quomodo Judaei. Quod non divinitas naturaliter patiebatur, sed caro,
Abbreviated transcription (Latin):
sempiternus filius de patre est genitus quip¬
pe & omnia sciens omnia potens & omnia sal¬
uans omnia continens omnia iudicans creans
cum patre semꝑ & cum sp̃u scõ Accipe igitur
quodcreatura ds̃ uerus non potest esse neque
creatura creaturã saluare. dicente scriptu¬
ra Et coluerunt & seruierunt creaturae
potius quã creatori : qui est benedictus đr in scła
lides igitur quod paganitatis ẽ hoc quã xp̃ia
natur erat depatre: Dicit apostolus beatus
Inuisibilia enim eius acreatura mundi perea
quae facta sunt Intellecta conspiciuntur
dides igitur quodxp̃s filius dĩ uistus di est uon
temporalis sed sempiternus. quod de substan¬
tia diuina patris natur ẽ semꝑ. Ipse ait
saluator in euangelio quod nascitur decarne
inluminat omnẽ hominẽ uenientẽ inhune
erat. ait ipse In principio erat uerbum &
uerbum erat apud dm̃ & dĩ erat uerbum
Et quod omnipotens ẽ filius omnium creator

Expanded text:
sempiternus Filius de Patre est genitus, quipsempiternus Filius de Patre est genitus, quippe et omnia sciens, omnia potens, et omnia salvans, omnia continens, judicans, creans cum Patre semper et Spiritu sancto, accipe igitur quod creatura Deus verus non potest esse, neque creatura creaturam salvare, dicente Scriptura: Et coluerunt, et servierunt creaturae potius quam Creatori, qui est benedictus Deus in saecula . Vides igitur, quod paganitatis est hoc magis quamnatus erat de Patre, dicit Apostolus beatus: Invisibilia enim ejus a creatura mundi per ea quae facta sunt, intellecta conspiciuntuVides igitur, quod Christus Filius Dei est, non temporalis, sed sempiternus? Quod de substantia divina Patris natus est semper, ipse ait Salvator in Evangelio: Quod nascitur de carne, illuminat omnem hominem venientem in hunc erat, ait ipse: In principio erat Verbum et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum . Et quod omnipotens est Filius omnium creator,
Abbreviated transcription (Latin):
aut in potens pater in suꝑ &iã & temporalis agnos¬
citur. & cum a peste hoc u&& scriptura & ex se¬
cr&ur quomodo temporalem dm̃ quem am mo¬
dum gentiles uenerantur. ipsi &iam similiter ad¬
orant Nam si temporalis ẽ nec uerus potest
esse. & si non uerus neque potens omnia & quid
iam huic tali dõ credendũ ẽ. quierat aliquan¬
do quando non erat & ex nihilo natus ẽ. Dicen¬
te scriptura. si audieris me israhel nonerit
inte dr̃ recens. Siergo recens non deb&
uerus credi si autem sempiternus. quippe
hic sempiternus ds̃ erat. quilo quebatur inom¬
nib scĩs & legem dedit mosi in monte sina. &
omnia potens & omnia sciens. Et adae in para¬
diso uisus ẽ & in praedestinatione carnali
futurae nuntians ei & cum ia cob luctatus ẽ
et quem ad modũ humana fragilitas capere
poterat condescendens in firmitatib: omnium
diuersorum genere ad probabat. aliis inglo¬
ria timoris omnium causa. aliis in humilitate
eminentis eius bonitatis agnos cendae. siergo

Expanded text:
ater putatur, insuper etiam et temporalis agnoscitur. Et cum aperte hoc vetet Scriptura et exsecretur: quomodo temporalem Deum, quemadmodum Gentiles venerantur, ipsi etiam similiter adorant? Nam si temporalis est, nec verus potest esse: et si non verus, nec potens omnia. Et quid jam huic tali Deo credendum est, qui erat aliquando, quando non erat, et ex nihilo natus est, dicente Scriptura: Si audieris me, Israel, non erit in te Deus recens ? Si ergo Deus recens, non debet verus credi. Si autem sempiternus: quippe hic sempiternus Deus erat, qui loquebatur in omnibus sanctis, et legem dedit Moysi in monte Sina, et omnia potens, et omnia sciens, et Adae in paradiso visus est, et in praedestinatione carnali futura enuntians ei, et cum Jacob luctatus est: et quemadmodum humana fragilitas capere poterat, condescendens infirmitatibus omnium, diversorum genera approbat, aliis in gloria, timoris omnium causa, aliis in humilitate, eminentis ejus bonitatis agnoscendae. Si ergo
Abbreviated transcription (Latin):
uitium est cantorib: inter amicos rogati ut
num quã canenł : In iussi : ut nũ quã de sistaN
itate de inceps fascib: obruã litterarum: ut
ecoibario incipias rorare nescribam: Sororẽmeꝰã
ꝑmanere qđ coeperat: hic enĩ ubi nunc sum: non
solum quid agatur i patria : sed an ipse patria
perst& imoro : Et lic& mes inistrohibera exce¬
frarumõre dilani&: nontimebo hominũ iudi¬
cum : habiturus ludicẽ meum si fractus in labat᷑
orbis: in pauidum ferienT runae: Qua proptet
quaeso. ut a postolicimemor praecepti quo doc&
opus nrum ꝑmanere debere : & tibia dño
praemiũ in illius sclute pares: & me decõmuni

Expanded text:
uitium est cantoribus, inter amicos rogati ut uitium est cantoribus, inter amicos rogati ut numquam cantent, iniussi numquam desistant. ita te deinceps fascibus obruam litterarum, ut e contrario incipias rogare, ne scribam. sororem meam,permanere, quo coeperat. hic enim, ubi nunc sum, non solum quid agatur in patria, sed an ipsa patria perstet, ignoro. et licet me sinistro Hibera excetra rumore dilaniet, non timebo hominum iudicium habiturus iudicem meum: si fractus inlabatur orbis, inpauidum ferient ruinae. quapropter quaeso ut apostolici memor praecepti, quo docet opus nOstrum permanere debere, et tibi a domino praemium in illius salute pares et me de communi
Abbreviated transcription (Latin):
ANTIOIS SERMOEST: MENDNCIS
paciun : ut nec uena dicentisus cned antun:
quod mihi ego ate obiurgatus de silenio littera¬
rum : accidis seuideo : Dicam: saepe scribsi: sed
neglegentia baiulorum fuit: respondebis : omniũ
non scribentum : u&us ista excusatio ẽ: Non rep¬
peri qui epistolas fer : dices hinc illuc isse
quã plurimos: contendum me &iam his de disse:
atilli quiai non reddiderun : negabuNt : & erte inter
ubsenes incesta cornitio: Quidiit̾ faciã: sine
culpaiu ueniã postulabo: rectius arbitrans pacẽ
loco motus petere : quã &equo gradu cestaminca
concitare : quã quã itame iuns tam corporis
aerrotatio quã animi aegritudo consumpsit:
ut moste hnminee: nec mei bene memor
fuerim : Quod nefulsum putes : oratoriomore :¬
post argumenta testes uocabo : Sẽs frater
eliodorus hic ad fuit : quicum mecũ heremũ
uell& in colere : meis scelerib fugatus abscessit :
uerũ omnẽculpã presens uerbositas excusabit:
Nam ut ait flaccus in satrra omnib hoc

Expanded text:
Antiquus sermo est: \'mendaces faciunt, ut nec uera dicentibus credatur\'; quod mihi ego a te obiurgatus de silentio litterarum accidisse uideo. dicam: \'saepe scripsi, sed neglegentia baiulorum fuit\'? respondebis: \'omnium non scribentium uetus ista excusatio est\'. dicam: \'non repperi qui epistulas ferret\'? dices hinc illuc isse quam plurimos. contendam me etiam his dedisse? at illi, quia non reddiderunt, negabunt et erit inter absentes incerta cognitio. quid igitur faciam? sine culpa ueniam postulabo rectius arbitrans pacem loco motus petere, quam aequo gradu certamina concitare; quamquam ita me iugis tam corporis aegrotatio quam animae aegritudo consumpsit, ut morte inminente nec mei paene memor fuerim. quod ne falsum putes, oratorio more post argumenta testes uocabo. Sanctus frater Heliodorus hic adfuit, qui, cum mecum heremum uellet incolere, meis sceleribus fugatus abscessit. uerum omnem culpam praesens uerbositas excusabit. nam, ut ait Flaccus in satura: omnibus hoc
Abbreviated transcription (Latin):
guã nr̃am cuius exemplaria scã marcella conso¬
brinatua poteris mutari. Lege eundẽ graecum
& latinum & u&erem editionem nostrae trans la¬
tioni compara. & liquido ꝑ uidebis. quantũ dist&
inter ueritatẽ & mendatiũ: miseram quaedam tone
pomne maton. In proph&as duo decim scõ patri dom¬
nioni. samuhelm quoq & malachim. id est quattuor
regũ libros quaesi legere uolueris probabis quantae
difficultatis sit diuinã scripturã & maxime proph&as
intelligere : & inter pr&ũ uitio quae apud suos puris¬
simo cursu orationis labuntur apud nos scatere uitiis:
porro elo quentiã quã pro xp̃o incicerone contẽp¬
nis in par uulis nerequiras: ecclesiastica interp̃ tatio
&iam si hab& eloquii uenustatẽ dissimulare eã de¬
b&. & fugere. ut non otiosis philosophorũ scholis pau¬
cisq discipulis sed uniuerso loquatur hominũ generi:¬

Expanded text:
guam nostram; cuius exemplar a sancta Marcella, consoguam nostram; cuius exemplar a sancta Marcella, consobrina tua, poteris mutuari. lege eundem Graecum et Latinum et ueterem editionem nostrae translationi conpara, et liquido peruidebis, quantum distet inter ueritatem et mendacium. miseram quaedam τῶν ὑπομνημάτων in prophetas duodecim sancto patri Domnioni, Samuhelem quoque et Malachim, id est quattuor Regum libros.. quae si legere uolueris, probabis, quantae difficultatis sit diuinam scripturam et maxime prophetas intellegere, et interpretum uitio, quae apud suos purissimo cursu orationis labuntur, apud nos scatere uitiis. porro eloquentiam, quam pro Christo in Cicerone contemnis, in paruulis ne requiras. ecclesiastica interpretatio, etiam si habet eloquii uenustatem, dissimulare eam debet et fugere, ut non otiosis philosophorum scholis paucisque discipulis, sed uniuerso loquatur hominum generi
Abbreviated transcription (Latin):
declinandã multo plus quã ille uoluit in maritos fuisse
clementẽ. origenis. dionysius. pierius. eti sebius
casariensis didymus apollinaris: latissime hanc
epistolam inter p̃tati sunt. quorũ perius cũ sensum
apostoli uentilar&. atq disserer& & proposuis sa¬
illud exponere. uolo autẽ om̃s esse sicut me ipsumͦ
pyccei quod hic peccatũ meũ quae duritia uni¬
uersa quae scripsi huic sententiae comparata lenis¬
sima sunt. Peuolue omniũ quod supra memoraui
cõmentarior & ecclesiarũ bybliothecis fuere. et
magis concito gradu adoptata coeptaq perueni&.
audio totius inte urbis stadia concitata au¬
dio pontificis & populi uoluntatẽ parimente con¬
gruere minus ẽ tenere sacerdotiũ quã meren
libros sed ecim proph&arũ quos in latinũ de hebseo
sermone uesti silegeris & delectari te hoc opere
comperero prouocabis nos &ĩam c&era clausa
armario non tenere trans tuli nuper. iob in lin¬

Expanded text:
declinandam multo plus, quam ille uoluit, in maritos fuisse declinandam multo plus, quam ille uoluit, in maritos fuisse clementem. Origenes, Dionysius, Pierius, Eusebius Caesariensis, Didymus, Apollinaris latissime hanc epistulam interpretati sunt; quorum Pierius, cum sensum apostoli uentilaret atque dissereret et proposuissetillud exponere: uolo autem omnes esse sicut me ipsum, . quod hic peccatum meum, quae duritia? uniuersa, quae scripsi, huic sententiae couparata lenissima sunt. reuolue omnium, quos supra memoraui, commentarios et ecclesiarum bibliothecis fruere, et magis concito gradu ad optata coeptaque peruenies. Audio totius in te urbis studia concitata, audio pontificis et populi uoluntatem pari mente congruere. minus est tenere sacerdotium quam mereri. libros sedecim prophetarum, quos in Latinum de Hebraeo sermone uerti, si legeris et delectari te hoc opere conperero, prouocabis nos etiam cetera clausa armario non tenere. transtuli nuper Iob in lin
Abbreviated transcription (Latin):
meas quando uoluerim emendare possim statim
ut aliquid scripsero aut amatores mei aut inuidrdi¬
uersi quidem studio. sed pari cestamine inuulgus
nr̃a dis seminant. et uel in laude uel inuitupera¬
tione nimii sunt ponmeritũ stili. sed suum sthoma¬
cum sequentes: Itaq quod suũ facere potui apolegit¬
con. ipsius operis tibi. npoce gunntica. quẽ cũ legeris
aut ipse pronobis c&eris satis facies. Aut si tu quoq
narem contraxeris illã apostoli. nepi Rotinn
Inqua de uirginitate & nuptiis disputat. aliter dis¬
serere cõpelleris nec hoc dico quote adscribendũ
pro uocem cuius insicris lit teris studiũ prai meferd.
sed ut alios quinos lacerant hoc facere compellass
Norunt litteras uidentur sibi scioli possunt me non
repraehendere sed docere: sialiquid scriberint ma¬
gis ex operis eorũ cõparatione mea inter p̃tatio
negleg&ur. Lege quaeso te diligenter: a postoli uer¬
ba considera & tune uidebis me propt̃ calumpniã

Expanded text:
meas, quando uoluerim, emendare possim. statim meas, quando uoluerim, emendare possim. statim ut aliquid scripsero, aut amatores mei aut inuidi diuerso quidem studio, sed pari certamine in uulgus nostra disseminant et uel in laude uel in uituperatiorie nimii sunt non meritum stili, sed suum stomachum sequentes. itaque, quod solum facere potui, ajEoXopatmov ipsius operis tibi itpooscpcav/jaa, quem cum legeris, aut ipse pro nobis ceteris satisfacies aut, si tu quoque narem contraxeris, illam apostoli Tcspixojnijv, in qua de uirginitate et nuptiis disputat, aliter disserere conpelleris. Nec hoc dico, quo te ad scribendum prouocem, cuius in sacris litteris studium prae me fero, sed ut alios, qui nos lacerant, hoc facere conpellas. norunt litteras, uidentur sibi scioli: possunt me non reprehendere, sed docere. si aliquid scripserint, magis ex operis eorum conparatione mea interpretatio neglegetur. lege, quaeso te, et diligenter apostoli uerba considera, et tunc uidebis me propter calumniam
Abbreviated transcription (Latin):
Ip̃iani inter dum pudoris ẽ &iam apud amicos ta¬
cere &humilitatẽ suã magis silentio consolari quã
retractando u&eres amicitias ambitionis crimen
incurrere. quã diu tacuisti tacui nec expostulase
um quã suꝑ hac reuolui ne non amicũ quaer ere
sed potentiorẽ uideres ex pełere. Nunc autẽ pro¬
uocatus officio litterarũ plprimas semꝑ pastes ha¬
bere temptabo & non tam rescribere quã scribeib
ut & uerecunde huc usque tacuisse & uerccun¬
dius loqui coepisse cognoscde. deopus culis meis con¬
tra iouinianum quod & prudenter &am an ter¬
fẽceris exemplaria sub trahendo optime noui.
Sed nihil profuit ista diligentia cũ aliquanti ex ur¬
be uenientes mihi eadem lectitarint quaese ro¬
mae excepisse referebant. In hac quoq: prouintia
libri fuerant diuulgati. & ut ipse legisti nescto.
uox missa reuesti ponsum tantae felicitatis quan¬
tae pleriq huius temporis tractatores ut nugas

Expanded text:
Christiani interdum pudoris est etiam apud amicos taChristiani interdum pudoris est etiam apud amicos tacere et humilitatem suam magis silentio consolari quam retractando ueteres amicitias ambitionis crimen incurrere. quamdiu tacuisti, tacui nec expostulare umquam super hac re uolui, ne non amicum quaerere, sed potentiorem uiderer expetere. nunc autem prouocatus officio litterarum primas semper partes habere temptabo et non tam rescribere quam scribere, ut et uerecunde hucusque tacuisse et uerecundius loqui coepisse cognoscar. De opusculis meis contra Iouinianum quod et prudenter et amanterfeceris exemplaria subtrahendo, optime noui. sed nihil profuit ista diligentia, cum aliquanti ex urbe uenientes mihi eadem lectitarint, quae se Romae excepisse referebant. in hac quoque prouincia iam libri fuerant diuulgati et, ut ipse legisti, nescit uox missa reuerti. non sum tantae felicitatis, quantae plerique huius temporis tractatores, ut nugas
Abbreviated transcription (Latin):
tu. Vnde & uocatur locus ipse bahel. Id est.
domus đ in qua cotide ascenditur atq: descenditur
& sc̃i enim corruunt si fuerint neglegentes & pec¬
catores pristinum recipiunt gradum si sordes
fl&ib: lauerint hoc ideo dico ut non te terreant.
descendentes sed prouocent ascendentes. Num quã
exemplũ amalis sumitur. Etiam in saeculi rebus semꝑ
ameliori paste incitamenta uistutum sunt. oblitus
propositi & epistolaris breuitatis plura dictare
cupiebã admateriae quippe dignitatẽ & ad meritũ
personae tuae parũ ẽ omne quod dicitur. &ecce
tibi noster ausonius coepit scedulas flagitare ur¬
guere notarios & hinnitu feruentis equi inge noli
met festinus arguere tar ditatẽ: Memento igitur
nr̃i & cur aut in xp̃o ualeas atque ut c&era taceã
domestica scãe uerae exempla sectare quae uere
secuta xp̃m peregrinationis molestiã susin& & sit
tibi tanti dux femina facti.

Expanded text:
tu. unde et uocatur locus ipse Bethel, id est tu. unde et uocatur locus ipse Bethel, id est \'domus dei\', in qua cotidie ascenditur atque descenditur. et sancti enim conruunt, si fuerint neglegentes, et peccatores pristinum recipiunt gradum, si sordes fletibus lauerint. hoc ideo dico, ut non te terreant descendentes, sed prouocent ascendentes. numquam exemplum a malis sumitur; etiam in saeculi rebus semper a meliore parte incitamenta uirtutum sunt. oblitus propositi et epistolaris breuitatis plura dictare cupiebam—ad materiae quippe dignitatem et ad meritum personae tuae parum est omne, quod dicitur — et ecce tibi noster Ausonius coepit scidulas flagitare, urguere notarios et hinnitu feruentis equi ingenioli mei festinus arguere tarditatem. memento igitur nostri et cura, ut in Christo ualeas, atque, ut cetera taceam, domestica sanctae Uerae exempla sectare, quae uere secuta Christum peregrinationis molestiam sustinet, et sit tibi tanti dux femina facti.
Abbreviated transcription (Latin):
& in caelo appareat gloriosus quod sitibi tacita
coritatio scripulũ mouerit. cur monitor ipse ñ
talis sim qualẽ te ẽẽ desidero. & non nullos uide¬
ris in medio itinere corruisse. Illud breuiter res¬
pondebo non mea esse quaedico sed dñi saluato¬
ris Non monere quid ipse possim sed quid debeat
uelle uel facere qui seruus futurur ẽ xp̃i. Et ath¬
letae suis unctorib fostiores sunt et tamen
mon& debilior & pugnat ille qui fostior est.
Voli respicere iudã negantẽ : sed paulũ respice
confitentẽ Iacob ditissimi patris filius solus
& nudus inbaculo suo pergit mesopotamiã Iac&
las susitinere et qui delicatissime a rebecca ma¬
tre fuerat edocatus lapide ad caput propulu¬
uillo utitur uidit scalam deterra usq ad caelũ
& ascendentes ꝑ eã angelos & descendentes et
desuꝑ innitentem dñmꝰ ut lassis manũ porrige¬
r& ut ascendentes suo adlaborẽ prouocar& aspec¬

Expanded text:
et in caelo appareat gloriosus. Quodsi tibi tacita et in caelo appareat gloriosus. Quodsi tibi tacita cogitatio scrupulum mouerit, cur monitor ipse non talis sim, qualem te esse desidero, et nonnullos uideris in medio itinere conruisse, illud breuiter respondebo: non mea esse, quae dico, sed domini saluatoris, non monere, quid ipse possim, sed, quid debeat uelle uel facere, qui seruus futurus est Christi. et athletae suis unctoribus fortiores sunt et tamen monet debilior et pugnat ille, qui fortior est. noli respicere ludam negantem, sed Paulum respice confitentem. Iacob, ditissimi patris filius, solus et nudus in baculo suo pergit Mesopotamiam, iacet lassus itinere et, qui delicatissime a Rabecca matre fuerat educatus, lapide ad caput pro puluillo utitur. uidit scalam de terra usque ad caelum et ascendentes per eam angelos et descendentes et desuper innitentem dominum, ut lassis manum porrigeret, ut ascendentes suo ad laborem prouocaret aspec
Abbreviated transcription (Latin):
opes laut aque conuiuia subita moste finiri
Octo & sex annorum intra uiginti dies duas fi¬
lias amisisti & arbitraris senem diu posse ui¬
uere cuius ut a&as longa tendatur audi&. a¬
quem sencotur xp̃o occupat seruientẽ que mȩx¬
trema dies saluatori inuenit militare. qui
non confundetur cũ loqu&ur in imicis suis inposta:
Cui in introitu para diñ dic&ur. Recepisti malatua.
inuitatua nunc autẽ hic la&are. Nec enim ulcis c&ur
dñs bis in eadem re. Diuitẽ purpuratũ gehennae flã¬
ma suscepit. Lazarus pauꝑ & plenus ulcerib cuius
carnes putridas lambebant canes & uix demicis men¬
sȩ locupl&is miserabilẽ sustentabat animã. Insinu
abrahae recipitur. & tanto patriarcha parente
la& atur. difficilẽ immo in possibile ut & p̃senti¬
bus quis & futuris fruatur bonis. ut & hic uentrẽ
& ibi mentẽ impleat. ut de deliciis transeat adde¬
licias ut in utroq: saeculo primussit. ut & interra

Expanded text:
opes lautaque conuiuia subita morte finiri. opes lautaque conuiuia subita morte finiri. octo et sex annorum intra uigmti dies duas filias amisisti et arbitraris senem diu posse uiuere ? cuius ut aetas longa tendatur, audiet quem senectus Christo occupat seruientem, quem extrema dies saluatori inuenerit militare, qui non confundetur, cum loquetur inimicis suis in porta, cui in introitu paradisi dicetur: \'recepisti mala tua in uita tua, nunc autem hic laetare\'. nec enim ulciscetur dominus bis in eadem re. diuitem purpuratum gehennae flamma suscepit; Lazarus pauper et plenus ulceribus, cuius carnes putridas lambebant canes et uix de micis mensae locupletis miserabilem sustentabat animam, in sinu Abrahae recipitur et tanto patriarcha parente laetatur. difficile, immo inpossibile, ut et praesentibus quis et futuris fruatur bonis, ut et hic uentrem et ibi mentem inpleat, ut de deliciis transeat ad delicias, ut in utroque saeculo primus sit, ut et in terra
Abbreviated transcription (Latin):
adinferos immo ad regna caelorum & ad para¬
dui tlicias: extruis monasteria multus atese
insulas dalmatiae scorũ numerus sus tentatur : sed
melus faceres si& ipse ses inter scõs uiueres Sẽ
esto te quia ego ses sum dicit dñs. a postoli gloriant
quod omnia dimiserint. & secuti sint salu̾ato rem
etceste praeter r&ia & nauem nihileos legi¬
mus dimis sisse. & tamen testimonio futuraiudi¬
cis coronantur: quiasȩ offerentes totũ dinis¬
serant quod habebant᷑ haeo loquor non in sug¬
gillationẽ operũ tuorũ uel quo extenuem li¬
beralitatẽ & elemosynas tuas sed quo nolim te
inter sacculares ẽẽ monachum. & inter monachos
saccularem totumque ate expetam. Cuius
uidio mentem diumno cultui deditam. Si huic
consilio nr̃o uel amicus uel ad saecula uel pro¬
pinquus renititur. et te ad delicias splenden¬
tis mensae reuocat Intelligito eũ non de tua
anima sed de suo uentre cogitare. et omnes.

Expanded text:
ad inferos, immo ad regna caelorum et ad paraad inferos, immo ad regna caelorum et ad paradisi delicias. extruis monasteria, multus a te per insulas amatae sanctorum numerus sustentatur; sed melius faceres, si et ipse sanctus inter sanctos uiueres. sancti estote, quia ego sanctus sum, dicit dominus. apostoli gloriantur, quod omnia dimiserint et secuti sunt saluatorem; et certe praeter retia et nauem nihil eos legimus dimisisse et tamen testimonio futuri iudicis coronantur, quia se offerentes totum dimiserant, quod habebant. Haec loquor non in suggillationem operum tuorum uel quod extenuem liberalitatem et elemosynas tuas, sed quod nolim te inter saeculares esse monachum et inter monachos saecularem totumque a te expetam, cuius audio mentem diuino cultui deditam. si huic consilio nostro uel amicus uel adsecula uel propinquus renititur et te ad delicias splendentis mensae reuocat, intellegito eum non de tua anima, sed de suo uentre cogitare et omnes
Abbreviated transcription (Latin):
opes. &cro esi diuitiae explere ualent pau¬
peres mundi: quid site ipsum dño dederis. & apos¬
tolica uistute ꝑ fectus sequi coeperis saluatorẽ
sunc intelleges ubi fueris & in exercita xp̃i quam
extremũ tenueris locum: Non planxistifilias
mostuas & pater nae ingentes lacrimae xp̃i timo¬
re sic catae sunt: quanto maior abrabã qui
uni cũ filiũ uoluntate iugulauit: & quẽ her edẽ
mundi futurũ audieratꝰ: pon desperat &iã post
mostem eẽ uicturũ Iepthe optulit filiã uir¬
ginẽ & idcirco menu meratione scõrũ abapos¬
tolo ponitur. Nolo tantũ ea offeras dño quȩ
potest fur rapere hostis inuadere proscriptio
tollere quae accedere possunt & recedere
et in star undarũ & fluctuũ a succedentib: sibido¬
minis occupatur: atq ut uno cuncta sermone
conp̃hendã quae uelis nolis in morte dimissurus
es Illud offer quod nullus tibi possit hostrs aufer¬
re nulla eripere tyrannis. quod tecũ ꝑgat

Expanded text:
opes et Croesi explere ualent pauopes et Croesi explere ualent pauperes mundi. quodsi te ipsum domino dederis et apostolica uirtute perfectus sequi coeperis saluatorem, tunc intelleges, ubi fueris et in exercitu Christi quam extremum tenueris locum. non planxisti filias mortuas et paternae in genis lacrimae Christi timore siccatae sunt ? quanto maior Abraham, qui unicum filium uoluntate iugulauit et, quem heredem mundi futurum audierat, non desperat etiam post mortem esse uicturum! Iepthe obtulit filiam uirginem et idcirco in enumeratione sanctorum ab apostolo ponitur. nolo tantum ea offeras domino, quae potest fur rapere, hostis inuadere, proscriptio tollere, quae et accedere possunt et recedere et instar undarum et fluctuum a succedentibus sibi dominis occupanturatque—ut uno cuncta sermone conprehendam-quae-uelis nolis — in morte dimissurus es; illud offer, quod nullus tibi possit hostis auferre, nulla eripere tyrannis, quod tecum pergat
Abbreviated transcription (Latin):
philosophie quib: unus ut c&eros sileam. multarũ
possessionũ praciũ proiecit in pelagus. Abite di¬
cens in profundũ malae cupiditates. ego uos
mercam ne ipse mergar auobis: philosophus
gloriae animal & popularis aurae uile mancium
totam semel sarcinam deposuit. Et tu teputas
in uirtutũ culmine constitutũ. si pastem ex toto.
offeras te ipsum uuit dñs hostiã uiuã placentẽ
dõ. te in quam non tua. et ideo uariis temptatio¬
nib: cõmona quia multis plagis & dolorib eru¬
ditur israhel: Et quem diligit dñs corripit. fla¬
gellat autẽ omnẽ filiũ quẽ recipit.
Paupercula uidua duo aera misit ingazo philacium :¬
& quia totũ contulit quod habebat omnes dicitur
in oblatione munerũ dĩ superasse locupl&es quȩ
non pondere sui. sed offerentiũ uoluntate pen¬
santur: ut multis erogaueris censum tuum ut
quidam tua gaudeant liberalitate tamen. mul¬
to plures sunt quib nihib dedisti: ueq enĩ dasi

Expanded text:
philosophi, e quibus unus, ut ceteros sileam, multarum philosophi, e quibus unus, ut ceteros sileam, multarum possessionum pretium proiecit in pelagus: \'abite\' dicens \'in profundum, malae cupiditates, ego uos mergam, ne ipse mergar a uobis\'. philosophus, gloriae animal et popularis aurae uile mancipium, totam semel sarcinam deposuit, et tu te putas in uirtutum culmine constitutum, si partem ex toto offeras ? te ipsum uult dominus hostiam uiuam, placentem deo, te, inquam, non tua. et ideo uariis temptationibus commonet, quia multis plagis et doloribus eruditur Israhel et, quem diligit dominus, corripit, flagellat autem omnem filium, quem recipit. paupercula uidua duo aera misit in gazophylacium et, quia totum obtulit, quod habebat, omnes dicitur in oblatione munerum dei superasse locupletes, quae non pondere sui, sed offerentium uoluntate pensantur. ut multis erogaueris censum tuum, ut quidam tua gaudeant liberalitate, tamen multo plures sunt, quibus nihil dedisti; neque enim Darei
Abbreviated transcription (Latin):
proficiant sed in redemptionẽ animae tuae atqr
quod periturũ erat inserico in uilib pauperum
tunicis resestus rep&unt ate pastes suas iunotae
sponso nolunt uideri. pauperes &ignobiles or¬
pria ornamenta desiderant. Nec est quod te
excuses nobilitate & diuitiarũ pondere Res¬
pice sc̃m uirũ pammachium & feruentis simacifi¬
dei paulinum presbyterũ qui non solũ diuitias
sed se ipsos dño obtulerunt: qui contra diaboli
tergi uersationẽ nequaquã. pellem propelle. sed
& exemplo & eloquio. id est &opere & lingua pos¬
sint admaiora producere Nobilis es & iłli. sed in
xp̃o nobiliores diues es & honoratus. & illi immo
inclyti quia proxp̃o pauperes & in honorati
Et tu quidem bene facis quod scorũ diceris usibus
ministrare fouere monachos ecclesiis offerre
quã plurima. sed haec rudimenta sunt militiae
tuae. Contempnis aurũ : contempserunt & mundi

Expanded text:
proficiant, sed in redemptionem animae tuae atque proficiant, sed in redemptionem animae tuae atque quod periturum erat in serico, in uilibus pauperum tunicis reseruetur. repetunt a te partes suas, iunctae sponso nolunt uideri pauperes et ignobiles, propria ornamenta desiderant. Nec est, quod te excuses nobilitate et diuitiarum pondere. respice sanctum uirum Pammachium et feruentissimae fidei Paulinum presbyterum, qui non solum diuitias, sed se ipsos domino obtulerunt, qui contra diaboli tergiuersationem nequaquam pellem pro pelle, sed et exemplo et eloquio, id est et opere et lingua, possint ad maiora producere. nobilis es: et illi, sed in Christo nobiliores. diues et honoratus: et illi, immo incliti, quia pro Christo pauperes et inhonorati. et tu bene quidem facis, quod sanctorum diceris usibus ministrare, fouere monachos, ecclesiis offerre quam plurima; sed haec rudimenta sunt militiae tuae. contemnis aurum: contempserunt et multi
Abbreviated transcription (Latin):
pars mea dñs ut uerus leuita nihil de terra heredita¬
te porsideas. Et hoc hostor. siuis esse ꝑfectus
sia postolicae dignitatis. si sublata cruce xp̃m. se¬
qui si ad praehenso aratro non respicere poster¬
gũ. siin sub limissimo tecto positus pristina uesti¬
menta contempnis. & ut euadas aegyptiã dominã
saeculi pallium derelinquis. unde & helias ad cȩ¬
lorum regna festinans non potest ire cũ pal¬
lio sed mundi in mundo uestimenta dimiotit.
tus . cur qui in sacculo primus es non & inxp̃i familia
primussis an quia uxorẽ habes. habuit & p&rus
et tamen. cũ reti eam anauicula dereliquit.
Prouidentissimus dñs & omniũ salutẽ desiderans
malensq: paenitentiã peccatoris quam mostem.
Abstulit tibi &iam hanc excusationẽ ut ñ illa te
r&rahat adterras. sed tu eam sequaris ad para disi
regna tendentẽ. bona liberis paras. quite ad dñm
praecesscrunt. VUt pastes non indiuitias sororͦiss

Expanded text:
pars mea dominus, ut uerus Leuita nihil de terrae hereditapars mea dominus, ut uerus Leuita nihil de terrae hereditate possideas. et hoc hortor, si uis esse perfectus, si apostolicae dignitatis, si sublata cruce Christum sequi, si adprehenso aratro non respicere post tergum, si in sublimissimo tecto positus pristina uestimenta contemnis et, ut euadas Aegyptiam dominam, saeculi pallium derelinquis. unde et Helias ad caelorum regna festinans non potest ire cum pallio, sed mundi in mundo uestimenta dimittit. tus ? cur, qui in saeculo primus es, non et in Christi familia primus sis ? an quia uxorem habes ? habuit et Petrus et tamen cum rete eam et nauicula dereliquit. prouidentissimus dominus et omnium salutem desiderans malensque paenitentiam peccatoris quam mortem abstulit tibi etiam hanc excusationem, ut non illa te trahat ad terras, sed tu eam sequaris ad paradisi regna tendentem. bona libens paras, qui te ad dominum praecesserunt, ut partes eorum non in diuitias sororis
Abbreviated transcription (Latin):
gratias quod de disti Quondã diues adoles cens
omnia quae in lege p̃cepta sunt. se imples se iac ta¬
bat. ad quem d̃s in euan gelio. unum tibi inquit
de est. si quis ꝑ fectus esse. uade uende omnia
quae haber & da pauperib: & ueni sequer e me :
Qui omnia se fecisse dicebat in primo cestamine
diuitias uincere non potest. Unde & difsicile in¬
trant diuites regna caelorũ quae expeditos & ala¬
rũ leuitate subnixos habitatores desiderant :
Uade in quit & uende non pastẽ substantiae sed uniuer¬
sa quae possides & da non amicis non consanguineis
non propinquis non uxori non liberis. plus aliquid ad¬
dam Nihil tibi obmetũ in opiae reseruaris. Necum
anania dampneris. & saffira sed da cuncta paupe¬
rib:. & fac tibi amicos de iniquo mamona quite reci¬
piant in acerna taber nacula. ut me sequaris ut dñm
mundi in possessione habeas ut possis canere cũꝓph&a.

Expanded text:
gratias, quod dedisti\'. quondam diues adulescens gratias, quod dedisti\'. quondam diues adulescens omnia, quae in lege praecepta sunt, se inplesse iactabat, ad quem dominus in euangelio: unum tibi, inquit, deest: si uis perfectus esse, uade, uende omnia, quae habes, et da pauperibus et ueni, s equere me. qui omnia se fecisse dicebat, in primo certamihe diuitias uincere non potest. unde et difficile intrant diuites regna caelorum, quae expeditos et alarum leuitate subnixos habitatores desiderant. uade, inquit, et uende non partem substantiae, sed. uniuersa, quae possides, et da non amicis, non consanguineis, non propinquis, non uxori, non liberis - plus aliquid addam: nihil tibi ob metum inopiae reseruaris, ne cum Anania damneris et Sapphira — sed d a cuncta pauperibus et fac tibi amicos de iniquo mamona, qui te recipiant in aeterna tabernacula, ut me sequaris, ut dominum mundi in possessione habeas, ut possis canere cum propheta: