comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
S
gligens. prauis exẽpliᷤᷤ¬
non nulla de se. suspi¬
cari ꝑmiserit. & popłs ab ep̃o ui
ramento seu banno xp̃ĩanitatis
constrictꝰ infamiã eiꝰ patefecit.
&e cuncti accusatores criminis eiꝰ
defuerint ammoneat᷑ pͥmo seorsũ
ab ep̃o deinde sub duob uł tribus
testib Si non em̾dauerit: in ẽ¬
uentu presbitorũ. epẽ eũ publi¬
ca increpatione ãmoneat. Si uͦ
neq sic se correxerit: ab officio
suspendatur. usq ad dignã satiꝰ¬
factionẽ: ne popłs fidelium in
eũ scandalũ paciatur. Si aut̃
accusatores legitimi non fuerint.
qui eiꝰ crimina manifestiᷤ iudicuꝰ¬
ꝓbare contenderint. & ipse nega¬
uerit: tunc ipse cũ septẽ sotiis sui
eiꝰdẽ ordinis si ual& acͥmine sem&.¬
ipsum expurga. Diaconꝰ uero si
edem crimine accusatꝰ fuerit.
semetipsũ cũ trib excuset. ei c̃cł¬
Iapebe sibi cõmissa mala
opinione infamatꝰ fuerit &
ep̃c legitimis cestib apꝓbare ñ
pocuerit suspendatur presbit̃.

Expanded text:
Si gligens pravis exemplis mala de se suspicari permiserit, et populus, ab episcopo juramento seu banno Christianitatis constrictus, infamiam ejus patefecerit, et certi accusatores criminis ejus defuerint, admoneatur primo seorsum ab episcopo, deinde sub duobus vel tribus testibus. Si non se emendaverit, in conventu presbyterorum episcopus eum publica increpatione admoneat. Si vero neque sic se correxerit, ab officio suspendatur usque ad dignam satisfactionem, ne populus fidelium in eo scandalum patiatur. Si autem accusatores legitimi non fuerint qui eprobare contenderint, et ipse negaverit, tunc ipse cum septem sociis suis ejusdem ordinis, si valet, a crimine semetipsum expurget. Diaconus vero si eodem crimine accusatus fuerit, semetipsum cum tribus expurget. Clebe sibi commissa mala opinione infamatus fuerit, et episcopus legitimis testibus approbare non potuerit, suspendatur presbyter
Abbreviated transcription (Latin):
quia om̃s eorũ accusationes dif¬
ficile est ad sedẽ aplicam defer
eorũq successorib multorũ consen¬
su ep̃orũ iã definitũ.ẽ. Nec in eor
eccłi ĩs alii aut p̾ponant᷑. aut or¬
diuentur: anteꝗ hic eorũ iuste c̃¬
minentur negotiã. Qm̃ quã uis
liceat apud ꝓuinciales & metro.¬
politanos atq pͥmates eorũ uen¬
tilare accusationes. uł crimina¬
tiones: non tam̃ lic& diffinire
secus quã predictũ est. Reliquorũ

Expanded text:
quia omnes eorum accusatores difficile est ad sedem apostolicam deferreorumque successoribus multorum consensu episcoporum, jam diffinitum est. Nec in eorum Ecclesiis alii aut praeponantur, aut ordinentur, antequam hic eorum juste terminentur negotia Quoniam, quamvis liceat apud provinciales et metropolitanos atque primates, eorum ventilare accusationes vel criminationes, non tamen licet diffinire secus quam praedictum est. Reliquorum
Abbreviated transcription (Latin):
meũ suꝑ isrł. ego dñs benedicã
cos ut grã traditio ꝑministeriũ
nitas or dinis sac̾dotał. Hinc ad¬
uertamꝰ. Dictũ ẽ aut̃ de neqͥssi¬
ino caipha int̾fectore saluatorĩ
ĩ tercet̃a. Hoc autͣ asemetipso
ñ dix̃ẽ. s cũ & et princeps sac̾do¬
tũ anni illiꝰ ꝓpħauit: ꝑ qđ oster
dit᷑ sp̃m gratiar̾ ñ ꝑsonã seqͥ
aut digni. aut maligni. s or¬
dinẽ traditonis ut quã uisali¬
quis boni meriti sit. ñ tamͣ po¬
sit benedicere nͥ fuerit or dina¬
tus. Ut offitiũ ministerii exhi¬
beat. Di ẽ autͣ effectũ tribue¬
re benedictionis. ercel tole¬

Expanded text:
filios Israel, ego Dominus benedicam eos, ut gratiam traditio per ministerium nitas sit ordinis sacerdotalis, hinc advertamus. Dictum est autem de nequissimo Caipha interfectore Salvatoris inter caetera : Hoc autem a semetipso non dixit, sed cum esset princeps sacerdotum anitum gratiarum non personam sequi aut digni aut indigni, sed ordinationem traditionis: ut quamvis aliquis boni meriti sit, non tamen possit benedicere, nisi fuerit ordinatus, ut officium ministerii exhibeat. Dei autem est effectum tribuere benedictionis. XII.
Abbreviated transcription (Latin):
carere. decernimꝰ. Qđ si ab epͣo
cõmoniti ñ correxerint: pͥncr¬
b licentiã indulgemꝰ. ut eoꝵ
feminas mancipent seruitun
b ipsi offitu intraditione mul¬
uoluerit nuptiali lege mu¬
lieri copulari. Hoc ante ordi¬
ne̾ sub diaconatꝰ fatiat. Qci¬
Srubescant impii ⁊ aꝑte no
intelligant. iuditio scĩ spiritꝰ
eos qͥ intrib sacris gradib ps
rint ⁊ caste uixerint. exclu¬
dere abeorundẽ graduũ dig¬
nitate. demanifestis qui dẽ
loqͥmͣ. secretoꝵ aut̃ cognuti

Expanded text:
carere decrevimus. Quod si ab episcopo commoniti se non correxerint, principibus licentiam indulgemus, ut eorum feminas mancipent servitutibus, ipsius officii interdictione mulvoluerit nuptiali jure mulieri copulari, hoc ante ordinem subdiaconatus faciat. CErubescant impii, et aperte nos intelligant, judicio Spiritus sancti eos qui in tribus sacris gradibus prrint, et caste non vixerint, excludere ab eorumdem graduum dignitate. De manifestis quidem loquimur. Secretorum autem cognitor
Abbreviated transcription (Latin):
Di aconꝰ qͥeligit᷑ si c̃testatus
fuerit ꝓ accipiendo matrimo¬
nio ⁊ dixerit ñ posse in castita¬
te ꝑmanere hic ñ or dinet᷑. Iđ
si mordinatione tacuerit ⁊ or¬
dinat᷑ fuerit. ⁊ pꝰea matrimo¬
niũ desiderauerit alienꝰ sit a
ministerio ⁊ uacc& aclero.

Expanded text:
Diaconus qui eligitur, si contestatus fuerit pro accipiendo matrimonio, et dixerit se non posse in castitate permanere, hic non ordinetur. Quod si in ordinatione tacuerit, et ordinatus fuerit, et postea matrimonium desideraverit, alienus sit a ministerio, et vacet a clero.
Abbreviated transcription (Latin):
uicis sue n discedebant. sic̃ de
zacharia legimꝰ. nec domũ suã
om̃mo tangebat. Quib utiq
ꝓpt̾ sobolis successione̾ usus fu
c̃̾dotes uł leuite pudicitiam
ex die ordmationis sue serua¬
uł ministeriũ sine successione
ẽ nec p̾terit dies qua uł a sacri¬
fitiis diuinis uł ab aptismatis
os adsacrifitia fas sit admi

Expanded text:
 non discedebant, sicut de Zacharia legimus , nec domum suam omnino tangebant. Quibus utique propter sobolis successionem usus fuecerdotes vel levitae, pudicitiam ex die ordinationis observavel miniterium sine successione est, nec praeterit dies qua vel a sacrificiis divinis vel a baptismatis Eos ad sacrificia fas sit admit
Abbreviated transcription (Latin):
de̾ ppłm uirtutẽ sue p̾dicati¬
onis ad dux̃. Ceteri uero a põ¬
toli cũ eode̾ pari c̾sortio hono¬
rẽ & potestatẽ acceper ipsũq
principe᷑ eoꝵ ee̾ uoluer:. Qui
xiã iubente dño in toto orbe

Expanded text:
dem populum virtute suae praedicationis adduxit. Caeteri vero apostoli cum eodem pari consortio honorem et potestatem acceperunt. Ipsumque principem eorum esse voluerunt; qui etiam, jubente Domino, in toto orbe
Abbreviated transcription (Latin):
lit̾ se hab& orientaliũ
ni matrimonio copulant᷑. istuĩ
aut̃ eccłȩ uł occidentaliũ nullꝰ
sac̾dotũ a sub diaconis. usq adl
uitã in ȩccłiis cõmorantiũ posuit
leges quas canones uocamꝰ. in qͣr̾
tractatu uidebat᷑ aliqͥb intro¬
ante c̃secrationẽ duxerunt nõ
dormirent. Surgens aut̃ pafi

Expanded text:
alium ni, matrimonio copulantur. Totius autem Ecclesiae vel Occidentalium, nullus sacerdotum a subdiaconis usque ad et in ecclesiis commorantium, posuit leges quas canones appellamus. In quorum tractatu videbatur aliquibus introante consecrationem duxerant, non dormirent. Surgens autem i
Abbreviated transcription (Latin):
& cccłe q eis illicite utunt᷑. non
heretici solũ s &iã om̃s miqui ⁊
impii. s tam̃ illi corrigendi aut
puniendi. Illa uͦ agnoscenda ⁊
ueneranda sunt. indreR oꝵ¬

Expanded text:
 quia eis illicite utuntur, non haeretici solum, sed etiam omnes iniqui et impii; sed tamen illi corrigendi aut puniendi, illa vero agnoscenda et veneranda sunt. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ ꝓhibitione̾ quȩ ante trien¬
niu̾ ficta ÷ cõtment᷑ cũ suis cõ¬
iugib uixer᷑. Laudandi atq
remunerandi st̃ atq ut inbo¬
no suo ꝑmaneant exortandi.
Cos aut̃ qui pꝰ ꝓhibitione̾ factã
se asuis uxorib c̃tinere no

Expanded text:
e ante triennium facta est, continenter cum suis conjugibus vixerunt, laudandi atque remunerandi sunt, et ut in bono suo permaneant exhortandi. Eos autem qui post prohibitionem factam se a suis uxoribus continere no
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥo imꝑatoris titulo disposuit
quẽ asuo nomine theodosia
mia erat ⁊ mutilis dissonam¬
a mirabili bre uitate correxi
fã om̃s cõstitutiones principũ
que utiq multis uolumini¬
bus habebant᷑. intra duodeã
libros cho. artauit. Idẽq uo¬
lumꝰ codicẽ iustiniam appel¬
lari p̃cepit. Rursus singulo¬
rũ magistiatuũ siue iudicũ
leges que usq ad duo milia
pene libros erant ex tense in
tra.l. libror numerũ redegit
eũq codicẽ digestor̾ siue pin¬
dectarͣ uocabulo ñcupauit.
Quatuor & iã institutionum
libros ĩ qͥbꝰ breuit̃ uniu̾sarũ
legũ textus cõphendit᷑ noui¬
ter cõposuit. Nouas qͦq leges
quas ipse statuerat ĩ unũ uo¬
lum̃ redactas. codice̾ nouel¬
larũ appellari sanc x iuit lte̾
Tunc apud constantinopolim
priscianꝰ cesariensis gramatic
artis ꝓfunda rimatus ÷.

Expanded text:
peratoris titulo disponit, quae a suo nomine Theodosianmia erat, et inutilis dissonantia, mirabili brevitate correxit. Nam omnes constitutiones principum, quae utique multis voluminibus habebantur, intra XII libros coarctavit. Idemque volumen codicem Justiniani appellari praecepit. Rursus, singulorum magistratuum, sive judicum leges quae usque ad duo millia pene libros erant extensae, L librorum numerum redegit, eumque Codicem Digestorum, sive dectarum vocabulo nuncupavit. Quatuor enim Institutionum libros in quibus breviter universarum legum textus comprehenditur noviter composuit. Novas quoque leges quas ipse statuerat, in unum redactas, Codicem Novellarum appellari sancivit. Item: Tunc apud Constantinopolim Priscianus Caesariensis grammaticae artis profunda rimatus
Abbreviated transcription (Latin):
Erit lex honesta iusta. possibi¬
lis scdm consuetudinẽ patrie.
loco. tẽpori uł c̃ueniens. neces¬
saria. utilis. manifesta qͦq ne
aliqͥd ꝑ obscuritatẽ ĩ cautione
c̃tineat. anullo pͥuato cõmodo

Expanded text:
Erit lex honesta, justa, possibilis, secundum consuetudinem patriae, loco temporive conveniens, necessaria, utilis, manifesta quoque, ne aliquid per obscuritatem in cautione contineat, nullo privato commodo,
Abbreviated transcription (Latin):
alios iudices ubi.ẽ. maior aucto¬
ritas fuerit ꝓuocatũ ñ eis obsit
qd̃ fuerit soluta sententia. si con¬
uinci ñ potuerint. uł inimico ani¬
mo iudi casse. uł aliqͣ cupiditate
aut grã depͣuati. Sane si exc̃sen¬
su parcium iudices electi fuerint¬
&iam apauciori numero quã coñ¬
titutum. ẽ. non liceat ꝓuocari.

Expanded text:
alios judices, ubi est major auctoritas, fuerit provocatum, non eis obsit quorum fuerit soluta sententia, sicut convinci non potuerint vel inimico animo judicasse vel aliqua cupiditate aut gratia depravati: sane si ex consensu partium judices electi fuerint, etiam a pauciori numero quam constitutum est non liceat provocari.
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃is. Patriarche uł primates ac¬
cusatũm disentientes epm ñ ante
sententiã ꝓferant finitã. quã apłi.¬
ca fuerint fulti auctoritate. aut
reũ se ipse c̾ficeat᷑ aut ꝑ innocen¬
tes & regularit̾ ex comunicatos cõ¬
minori ñst̃ numero quã illi dis¬
cipłi fuerint qͦs dñs adium̃tũ

Expanded text:
 Patriarchae vero vel primates accusatum discutientes episcopum, non ante sententiam proferant finitivam, quam apostolica fulti auctoritate, aut reum seipsum confiteatur, aut per innocentes et regulariter examinatos conminori non sint numero quam illi discipuli fuerunt, quos Dominus adjumentum
Abbreviated transcription (Latin):
epõs qͦs comuni c̃sensu elegerint
ꝓbatꝰ fuerit ꝓcontumacia nolle
obtẽꝑare iudicib: cũ hoc pͥme se¬
dis epõfuerit ꝓbatũ. det litt̾as
ut nullus ei comunica eporũ

Expanded text:
os communis consensus elegerit, probatus fuerit pro contumacia nolle obtemperare judicibus, cum hoc primae sedis episcopo fuerit probatum, det litteras ut nullus ei communicet episcoporum,
Abbreviated transcription (Latin):
cui gladiꝰ cõm̃det᷑ ⁊ ꝑiictat se
reddit᷑m cũ ille qͥ cõm̃dau̾it po¬
poscerit. ⁊ si forte gla diũ suũre¬
petat furens manifestũ ÷ ñ. ẽẽ.
reddendꝰ. ne ł se occidat łalios
donec ei sanitas restituat. ħ iõ¬

Expanded text:
cui gladius commendetur, et promittat se redditurum cum ille qui commendavit poposcerit: si forte gladium suum repetat furens, manifestum est non esse reddendum, ne vel se occidat vel alios, donec ei sanitas restituatur. Ho
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uidit effraim filios usq ad t̾ciã
generationẽ. filii quoq machir
filu manasse nati sunt ingenib
ioseph. Porro aut̃ sisic genera¬
tiones subputari deberent ut
nr̃i disputatores autumant:
quaꝙͣ script̾a diceret qr uidit
filios effraĩ usq ad c̾ciã. s usq
ad sextã generationẽ. Itẽ. Beatꝰ¬

Expanded text:
Et vidit Ephraim filios usque ad tertiam Et vidit Ephraim filios usque ad tertiam generationem. Filii quoque Machir, filii Manasse, nati sunt in genibus Joseph. Porro autem si sic cognationes supputari deberent ut vestri disputatores autumant, quaquam Scriptura diceret, quia vidit filios Ephraim usque ad tertiam, sed usque ad sextam generationem. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
ex filia .i. ut accipiat sororis
sue filiã. Int̾roga nominũ legi¬
one nẽpe auunculus iste illiꝰ.
uina &̃ fr̃s patrueles ꝓhibeat
conuenire inconiugale̾ copulã.
rure a consortio coniugii uidet᷑
ꝑolican18.
De parentele gradib fa mose¬
tã questionis apud il los scru¬
pulũ nuꝑ&̾ int̾ uos emtrsisse
tiosos int̾ p̃tes ac disputatores
c̃c̃ u̾itatis regłam sanãq doctri¬
nã dogmatiz are dolemꝰ. Seden¬
tes N incathedra pestilentie dieᷤ¬
tant iuraq nesciunt: idocent
illa q̃ nullatenꝰ didicer. Nã ut
fert᷑ ita generationes ad uob frĩo
altrinsecus ꝓdeuntes enu me
unũ quẽq generationis gͣd ũ
qͥ unꝰ ꝓculdubio dicendus ẽ.
diuidunt atq inꝑite nume¬
rando ꝓgeniẽ desecare conten.¬
fetoris ructus pestilent̃ irrũ¬
ꝑent. si sacre pabulu script̾e
uiuacis ingenii faucib rumi
descendentiũ generationes ñ
diu̾se dici. s eod ac sub uno no.¬
mine debeant unifor mit̃
appellari testat lib ge neseos

Expanded text:
ex filia, id est ut accipiat sororis suae filiam. Interroga nominum religionem, nempe avunculus iste illius,vina etiam fratres patrueles prohibeat convenire in conjugalem copulam, am civili jure a consortio conjugii videtur politanis. De parentelae gradibus tam famosae quaestionis apud illos scrupulum nuper etiam inter vos emersisse ciosos interpretes ac disputatores contra veritatis regulam sanamque doctrinam dogmatizare dolemus. Sedentes enim in cathedra pestilentiae dictant jura quae nesciunt, et docent illa quae nullatenus didicerunt. Nam, ut fertur, ita generationes a duobus fratribus altrinsecus prodeuntes enumerunumquemque generationis gradum, qui unus procul dubio dicendus est, dividunt, atque imperite numerandam progeniem desecare contenfetoris ructus pestilenter irrumperent, si sacrae pabulum Scripturae vivacis ingenii faucibus rumindescendentium generationes, non diversae dici, sed eodem ac sub uno nomine debeant uniformiter appellari, testatur liber Geneseos,
Abbreviated transcription (Latin):
tarne una. qͥ turpitudinẽ nouce
q̃ una caro cum patre fuit reue¬
lare p̃supserit: ꝓfecto patristur¬
pitudinẽ reuelabit. Cũ cogna¬
ta qͦq misceri ꝓhibitũ. ẽ: quia
ꝓ coniunctionẽ pͥorẽ caro frĩs
tista truncatꝰ. ẽ. & scõ martyrio co

Expanded text:
carne una, qui turpitudinem novercae, quae una caro cum patre fuit, revelare praesumpserit, profecto patris turpitudinem revelavit. Cum cognata quoque misceri prohibitum est, quae per conjunctionem priorem caro ftista truncatus est, et sancto martyrio co
Abbreviated transcription (Latin):
rentissimo ac beatissimo nicho¬
lao apłico ppͣ. mnbasilica late¬
uanensi patriarchi qͣ cognom¬
nat᷑ constantiniana. c̃siden¬
tib & iã reu̾entissimis archi¬

Expanded text:
rentissimo ac beatissimo Nicolao apostolico viro in basilica Lateranensis patriarchii quę cognominatur Constantiniana, consedentibus etiam rcverentissimis archi
Abbreviated transcription (Latin):
diripiant alieni labores eiꝰ. Or¬
cuncta elem̃ta sint ei c̃traria.
⁊ om̃iũ scõꝵ qͥescentiũ merita
illũ c̃fundant ⁊mhac uita suꝑ
eũ aꝑtã umdictã ostendat᷑.
Obseruatores aut̃ huiꝰ nr̃i decre¬
ti dĩ om̃ipotentis grã ꝓtegat &
auctoritate beatoꝵ apłoꝵ petri
chatholicȩ ⁊ apłicȩ romane huic
decreto anobis ꝓuulgato sic̃ suꝑ¬
ius segit᷑ subscripsi. Bonefatius
cłe ep̃s scripsi. Et cet̃i ep̃i nume¬
nib subscripser᷑ ludeꝵ symo

Expanded text:
ejus. Orcuncta elementa sint ei contraria, et omnium sanctorum quiescentium merita illum confundant, et in hac vita super eum apertam vindictam ostendant. Observatores autem hujus nostri decreti Dei omnipotentis gratia protegat, et auctoritate beatorum apostolorum Petri catholicae Ecclesiae et Romanae huic decreto a nobis promulgato, sicut supernis legitur descripsi. Bonifacius piscopus subscripsi et caeteri episcopi numenibus subscrip
Abbreviated transcription (Latin):
tentię temerator ex titerit.
& romanã ȩccłam sua p̾sũpti¬
one c̾fundere ⁊ ꝑturbare ctra
ħ statutũ tẽptauerit ꝑpetuo
anathemate atq ex cõmuni¬
catione dãpnet᷑. & cũ impus
qͥ ñ resurgent ĩ iuditio repu¬
tet᷑. Om̃potentis scilic& dĩ
pauli ⁊ qͦr᷑ p̾sumit c̃ fundere
ȩccłam ihac uita ⁊ ĩfuturi
furoit sentiat. Fiat habita¬
tio eiꝰ deserta ⁊ intab̾nacut¬

Expanded text:
terit, et Romanam aecclesiam sua praesumptione confundere et perturbare contra hoc statutum temptaveverit, perpetuo anathemate atque excommunicatione dampnetur, et cum impiis quando resurgent in judicio reputetur. Omnipotentis scilicet Dei Pauli, quorum praesumit confundere Ecclesiam, in hac vita et in futura furorem sentiat. Fiat habitatio ejus deserta, et in tabernacu
Abbreviated transcription (Latin):
ti. Quia uͦ sedes apłica cunctiꝰ
ĩorbe t̾rarũ p̃fertur eccłiis ar¬
q om̃imodo suꝑse metropolita¬
nũ habere ñ potest cardina¬
les epi ꝓcul dubio metropolita¬
ni uice fungunt᷑. qͥuidelic&
electũ antistite̾ ad apłici cul¬
minis apice̾ ꝓuehunt. Eliga̾t
debito honore ⁊ reu̾entia dilec¬
ti silu nrͣi henrici qͥmp̃senti¬
arũ rex habet᷑. ⁊ futurꝰ imꝑa¬
tor dõ ccedente sꝑat᷑. sic̃ iã
sibi c̃cessimꝰ & succensorib il¬
liꝰ qͥ ab hac apłica sede ꝑsona¬
lit̾ ħ uis impetrauerint. Qd
si prauoꝵ atq miqͦr̾ hominũ
ita ꝑuersitas ĩ ualuerit ut
pura sincera atq gratuna e¬
lectio fieri murbe ñ possit car̾¬
dinales ep̃i cũ religiosis elerici
catholicisq laicis lic& paucis
ius potestatis obtineant eligere
iudicau̾int. Plane pꝰqͣm electi¬
o fuerit facta. sibellica tẽpestaᷤᷤ
lignitatis studio restrat. ut is qͥe
lectuꝰ ÷ ĩ apłica sedẽ iuxta c̃̾su¬
ctudinẽ intromrari ñualeat.

Expanded text:
sedes apostolica cunctis in orbe terrarum praefertur Ecclesiis, atque ideo super se metropolitanum habere non potest, cardinales episcopi procul dubio metropolitani vice funguntur, qui videlicet electum antistitem, ad apostolici culminis apicem provehunt. Eligatur debito honore et reverentia dilecti filii nostri Henrici, qui in praesentiarum rex habetur, et futurus imperator Deo concedente speratur, sicut iam sibi concessimus, et succehac apostolica sede personaliter hoc ius impetraverint. Quod si pravorum atque iniquorum hominum ita perversitas invaluerit, ut pura, sincera atque gratuita electio fieri in Urbe non possit, cardinales episcopi cum religiosis clericis catholicisque laicis, licet paucis, ius potestatis obtineant eligere iudicaverint. Plane postquam electio fuerit facta, si bellica tempestas lignitatis studio restiterit, ut is qui electus est in apostolica sede iuxta consuetudinem intronizari non valeat,
Abbreviated transcription (Latin):
ĩtẽꝑans aut suꝑsticios :. Quis
quis uͦ sic eis utit᷑ ut metas c̃su¬
etudinis bonoꝵ ĩter qͦs uersat᷑
excedat autaliqđ significat.
Aut flagitios: In om̃ib enĩ talib
ñ usus rerũ. s libido inculpaẽ.
mꝰ. fieri e nĩ potest ut sine ali¬
quo uitio cupidinis uł uora¬
citatis p̃ciosissimo cibo sapiens
utat᷑. insipiens aut̃ fedissima
gule flamina ĩuilissimũ ardes¬
cat : ⁊ saniꝰ qͥsq aluerit more
dniͣ pisce uesci qm lenticula
more esau ne potis abrahã. aut
ordeo more um̾toꝵ. Nõ eĩ ꝓp¬
tͣea c̾tinentiores nob̾s̃ plures
bestie q uiliorib alunt᷑ escis. Nã
om̃ib huiꝰ modi reb ñ ex ear̾ rerũ
nata qͥb utim᷑: s ex causa uten

Expanded text:
. Quis quis vero eis utitur, ut metas consuetudinis bonorum inter quos versatur, excedat, aut aliquid significat, aut flagitiosus est. In omnibus enim talibus non usus rerum sed libido in culpa esmus. Fieri enim potest ut sine aliquo vitio cupiditatis vel voracitatis pretiosissimo sapiens utatur, insipiens autem foedissima gulae flamma, in vilissimum ardescat et sanius quisque maluerit more Domini pisce vesci, quam lenticula more Esau nepotis Abraham, aut hordeo more jumentorum. Non enim propterea continentiores sunt nobis plures bestiae quia vilioribus utuntur escis. Nam omnibus hujusmodi rebus non ex earum natura quibus utimur, sed
Abbreviated transcription (Latin):
m̾bra ñ latuit. desimcto pie
memorie dũo step hano de
cui auctore dõ dese ruio.
quot adu̾sa ꝑtulerit. quot d̃¬
niq ꝑsimoniace heresis. tra¬
peretas malleis crebrisq ton¬
sionib sub iacuerit. adeo ut
mescentib cogeret᷑ innaufrau¬
gii ꝓfunda subm̾gi. Unde si
plac& fratͣnitati ur̃e. debemꝰ
auailiante dõ futuris casib
re diuma qđ absit mala p̾ua¬
leant. inposterũ p̃uidere. Qua¬
ꝓpt̾ instructi p̃decessoꝵ nr̃᷑oꝵ
tifice. inpͥmis cardinales epi
diligentissima fimul c̃sidertio¬
ne trac tantes moo sibi cłicoscar¬
dinales adhibeant sicq reliqiꝰ
clerꝰ ⁊ ppłs ad c̾sensũ noue elec¬
tionis accedant. ut ninurũne
uenalitatis mor b qualib&
occasione subripiat religiosi
uiri p̃duces sint ĩ ꝓmouendi
pontificis electione. reliqͥ aut̃
sequaces. Et certe rectus atq
legimꝰ hĩ electionis ordo pen
ĩ quid ratio sinit ut int̾ epõs
habeant᷑ qͥnec a clericis sint

Expanded text:
mbra non latuit, defuncto pię memorię domno Stephano deccui Deo auctore deservio, quot adversa pertulerit, quot denique per symoniacę heresis trapezitas malleis crebrisque tunsionibus subiacuerit, adeo ut mescentibus cogeretur in naufragii profunda submergi. unde, si placet fraternitati vestrę, debemus auxiliante Deo futuris casibusrediviva, quod absit, mala pręvaleant in posterum, providere. Quapropter instructi prędecessorum tifice, imprimis cardinales episcopi diligentissima simul consideratione tractantes, mox sibi clericos cardinales adhibeant, sicque reliquus clerus et populus ad consensum novae electionis accedant, ut nimirum ne venalitatis morbus qualibet occasione subripiat, religiosi viri praeduces sint in promovendi pontificis aelectione, reliqui autem sequaces. Et certe rectus atque legitimus hic aelectionis ordo perpinquit, ratio sinit ut inter episcopos habeantur, qui nec a clericis sunt
Abbreviated transcription (Latin):
diȩ separatꝰ. subiciat᷑ sic̾ anti¬
xep̃s & ĩ uasor atq destruc tor
tociꝰ depĩ anitatis nec aliqͣ suꝑ
h audientia aliquando ei re¬
seruet᷑. s ab om̃i eccłastico
gradu ĩ qͦcũq pri fuerat d̾¬

Expanded text:
e separatus, subiciatur sicut Antichristus et invasor atque destructor tocius christianitatis, nec aliqua super hoc audientia aliquando ei reservetur, sed ab omni aecclesiastico gradu, in quocunque prius fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse factã utrũ iuste an inui¬
te dioscorꝰ ipsã ex cõmunicati¬
onẽ dictass& enũ plane. s absq
om̃i c̃trouersia ħmeo multati
st̃. quia cũ ee̾t inferior potio¬
re̾ quibꝰ lib& conatꝰ ÷ lacessere iniu¬
riis. teste anatholio constantinopo¬
litano p̾sule qͥdic. Propt̃ fidẽ noͣ

Expanded text:
uste an injuste Dioscorus ipsam excommunicationem dictasset. Non plane, sed absque omni controversia, hoc in eo multati sunt quia cum esset inferior, potiorem quibuslibet est conatus lacessere injuriis, teste Anatolio Constantinopolitano praesule, qui dicit: Propter fidem non
Abbreviated transcription (Latin):
sedẽ iusticiã tẽꝑari desideran
iudex iudicabitur.
icholaus seruus feruoꝵ dĩ
prissimo & dibectissimo filio
gebit. nec nob̾ inposuibile erit¬
ostendere. uob si tam̃ audire
uelitis non posse quẽ qlã rite
ab ls qui in inferioris dignita¬
tis uł ordinis sunt iudiciari¬
b sc̃mitti diffimeionib Si.¬
quidẽ tẽpore diocletiam de
maximian: augustoꝵ. mar¬
cellinꝰ ep̃s urbisꝰ rome quai
tus est dõ. cõpulsus. ẽ apãga¬
nis ut tẽplũ eoꝵ ingresus
se egisse c̾fessus ÷ nullꝰ tam̃ eoꝵ
ꝓferre sententiã aus÷. dũ ei
sepissime om̃s ꝑhiberent. tuo
ore iudica causã tuã ñ nr̃o
iuditio. Et itẽ. Noli audiri
ininro iuditio. s collige infinu
aut exore c̃ dẽpnaberis. &i
terũ dicunt. Prima sedes ñ u¬
dicabit᷑ a qͦquã. Itẽ in eadẽ. S.¬

Expanded text:
sede iustitia desiderant iudex iudicabitur.ICOLAUS servus servorum Dei, piissimo et dilectissimo filio, gebit nec nobis imposostendere vobis si tamen audire velitis, non posse quemquam rite ab his qui inferioris dignitatis vel ordinis sunt, judicialibus submitti diffinitionibus. Siquidem tempore Diocletiani et Maximiani Augustorum, Marcellinus episcopus urbis Romae, qui tus est, adeo compulsus est a paganis ut templum eorum ingressus, se egisse confessus est, nullus tamen eorum proferre sententiam ausus est, dum ei saepissime omnes dicerent: « Tuo ore judica causam tuam, non nostro judicio. » Et item: « Noli audiri in nostro judicio, sed collige in sinu aut ex ore tuo condemnaberis. » Et iterum dicunt: « Prima sedes non judicabitur a quoquam. » Item in eadem: « Se
Abbreviated transcription (Latin):
lic& bini c̃uentꝰ ꝑ annos singłos
habeant᷑. in qͥb de om̃ib quereł
quȩ int̾ diuersos ȩccłȩ or dines
nasci assolent iudicent᷑. Acsi
forte int̾ ipsos qui p̾sunt demai¬
orib peccatis qđ absit causa na̾¬
cit᷑ quȩ ꝓuinciali nequeant ex¬
anime diffiniri. frat̾iutatẽ tuã
detotiꝰ negocii qualitate metro¬
politanꝰ curabit instruere. ut si
corã positis patrib nec tuo fuerit
res sopita iudicio ad nrãam cog¬
nitione̾ quicqͥt illud ÷ transfe¬

Expanded text:
l bini conventus per annos singulos habeantur, in quibus de omnibus querelis, quae inter diversos Ecclesiae ordines nasci assolent, judicetur. At si forte inter ipsos qui praesunt de majoribus peccatis quod absit! causa nascitur, quae provinciali nequeat examine definiri, fraternitatem tuam, de totius negotii qualitate metropolitanus curabit instruere, ut si coram positis Patribus nec tuo fuerit res sopita judicio, ad nostram cognitionem quidquid illud est transfe
Abbreviated transcription (Latin):
retur. Ecce tã palatiũ nrm̃ ut¬
& om̃s italię seu occidentaliũ re¬
gionũ ꝓuincias: locã. ie ciuitates.¬
contͣdentes atq relinquentes eilł.
succesorib iͥpsti pontificit̃ potesta¬
ti. &e dictioni firma impiali censura
ꝑ hanc nr̃am diuale sacrã. & p̃g¬
maticũ constitutũ decernimꝰ dis¬
ponendũ atq iure scȩ̨ romanę
eccłȩ concedimꝰ ꝑmanendũ. Unde
congruũ ꝓspeximꝰ nr̃m ĩꝑiũ & reg¬
ni potestatem orientalib trans¬
ferri ac transmutari regionib &
inbizantię ꝓuintia in obtimo lo¬
co nomini nr̃o ciuitatẽ edifica¬
ri. & nr̃m illic constitui ĩꝑium:
Qm̃ ubi pͥncipatꝰ sacerdotũ. & xͥanę

Expanded text:
retur, ecce tam pallacium nostretur, ecce tam pallacium nostet omnes Ytalie sew occidentalium regionum provincias, loca, civitatecontradentes, atque relinquentes ei vel successoribus ipsius pontificum potestati et ditioni firma imperiali censura per hanc nostram divalem sacram et pragmaticum constitutum decernimus disponendum, atque jurEcclesiae concedimus permansura. Unde congruum prospeximus nostrum imperium et regni potestatem orientalibus transferri ac transmutari regionibus, et in Byzantiae provinciae optimo loco nomini nostro civitatem aedificari, et nostrum illic constitui imperium, quoniam ubi principatus sacerdotum et
Abbreviated transcription (Latin):
& diuersa ornam̃ta imꝑialia. et
om̃ẽ ꝑconfesionẽ imꝑialis culmi¬
nis. ⁊ głam potestatis nr̃e. Uiris
eñ reuerentissinus clericis indiuer¬
sis ordinib eidẽ sacro scaͣe romanę
ȩccłe seruientibꝰ ilłd culm̾ singu¬
lare potentiã ⁊ p̾cellentiã habere
atq consules effici nec ñ icet̾is dis¬
nitatib imꝑialib eos ꝓmulganti¬
bus decorari. & sic̃ imꝑiał milicia
nari decernimꝰ. Itẽ ibi. Ipse bea¬
gerit ad głam beati petri om̃o ip¬
sa exauro nͥẽ pass uti corona. fri¬
giũ uͦ candido nuitore splendidum
resurrectionẽ dñicã designans eiꝰ
sacratissimo uertici manꝰ nr̃as
imposuimꝰ. aetenentes frenũ eqͥ ipst̃
ꝓreuerentia beati petri stratoris
officiũ illi exibemꝰ. statuentes eo¬
dẽ frigio. om̃s eiꝰ successores sin¬
gulariter inꝓcessionib uti ad
immitationẽ imꝑii nr̃i Unde
ut non pontificalis apex uilescat.
set magis ampliꝰ quam t̾reni im¬
ꝑii dignitas. & głȩ potentia deco¬

Expanded text:
ialia, et omnem professionem imperialis culminis et gloriam potestatis nostrae; viris enim reverendissimis clericis in diversis ordinibus ejusdem sacrosanctae Romanae Ecclesiae servientibus, illud culmen singulare potentiae et praecellentiae habere atque consules effici, nec non caeteris dignitatibus imperialibus eos promulgantibus decorari, et sicut imperialis militia nari decrevimus. Item ibid.: Ipse beagerit ad gloriam beati Petri, omnino ipsa ex auro non est passus uti corona. Phrygium vero candido nitore splendidum resurrectionem Dominicam designans, ejus sacratissimo vertici manu nostra imposuimus, et tenentes frenum ipsius pro reverentia beati Petri, stratoris officium illi exhibuimus, statuentes eodem phrygio omnes successores ejus singulariter in processionibus uti ad imitationem imperii nostri. Unde ut non pontificalis apex vilescat, sed magis quam terreni imperii dignitas gloria et potencia deco
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ scĩ patres apud calcedo¬
niã detestati st̃. ut dioscoꝵ
alexan drinũ antistitẽ iit̾te¬
tera idcirco potissimũ sine
ulla restitutione dãpnauerñ.
quia ponens incęlũ ossuũ &
linga eiꝰ transeunte suꝑ t̾rani
ex cõmunicationẽ nnscm ppͣ
tentia c̾tra ipsũ ꝓlatã: hoc
uideant᷑ menorare p̃cipue
Presupsit enĩ ex cõmunicationẽ
dictare adu̾sus scĩssimũ & bea¬
tissimũ archiepm magne ro

Expanded text:
ti etenim patres apud Calcedoniam detestati sint, ut Dioscorum Alexandrinum antistitem inter cetera, iccirco potissimum sine ulla restitutione dampnaverint, quia ponens in celum os suum, lingua eius transeunte super terram excommunicationem in secundum tentia contra ipsum prolata hoc videantur memorare praecipue,praesumpsit enim et excommunicationem dictare adversus sanctissimum et beatissimum archiepiscopum magnae Ro
Abbreviated transcription (Latin):
papa. om̃ib epĩs.
Nemini ÷ sedis apłicȩ udicio iudi¬
to petro apło diuinitꝰ collatũ.
Lauctoritate maior ñ est ui¬
dicũ a nemine fore retractan¬
dũ neq ciuquã de eiꝰ siceat
iudicare iudicio iuxta qđ bone¬
faciꝰ pͣp rufo ⁊ cet̾is epĩs ꝑ thesaliã¬

Expanded text:
papa omnibus episcopis. Neminem sedis apostolicae judicia judito Petro apostolo divinitus collatum. auctoritate major non est judicium a nemine fore retractandum, neque cuiquam de ejus licere judicare judicio, juxta quod Innocentius Papa Rufo et ceteris epis
Abbreviated transcription (Latin):
lioꝵ forte hominũ
causas ds̃uoluit ꝑ homines t̾minare:
reseruauit arbitrio. Uoliut beati
petri successores cęlo tam̃ deberr
innoc̾tiã i subtilissimã discutionis
indagini inuiolatã exhibere cons¬

Expanded text:
liorum hominum causas Deus voluit per homines terminare, reservavit arbitrio. Voluit beati Petri successores coelo tantum debere innocentiam, et subtilissimae discussionis indagini inviolatam exibere cons
Abbreviated transcription (Latin):
rima ergo sedes.ẽ. cȩ¬
lesti beneficio romana ȩcclã.
quã ut inemoratũ .ẽ. beatissi¬
mi petrus. & paulus. suo marti¬
rio consecrarunt. Indi cr¬

Expanded text:
rima ergo sedes est coelesti beneficio Romanae Ecclesiae, quam, ut memoratum est, beatissimi Petrus et Paulus suo martyrio consecrarunt. Sec
Abbreviated transcription (Latin):
ca ęccła ñ ab apłis. sed ab ipso dño sal¬
uatore nr̃o pͥmatũ obtinuit. sic̃ ipse
beato petro apło dix̃. Tues petrꝰ.¬
ẽ constituta. & sic̃ cardine hostiũ
regitur. sic huiꝰ sc̃ę sedis auctoritate
om̃s eccłȩ dño disponente regunt᷑.¬

Expanded text:
ca Ecclesia, non ab aliis, sed ab ipso Domino Salvatore nostro primatum obtinuit, sicut ipse beato Petro apostolo dixit: Tu es Petrest constituta. Et, sicut cardine ostium regitur, sic hujus sanctae sedis auctoritate omnes Ecclesiae, Domino disponente, regunt
Abbreviated transcription (Latin):
p̾lata est. sed ęuangłica uoce dñi
& saluatoris nr̃i pͥmatũ obtinuit.
petrã edificabo ȩccłã meã. Cui data
est etĩ societas beatissimi pauli ł¬
apli uasis dectionis qͥ ñdiu̾so sic̃ he¬
retici garriunt. sed uno tẽpore. uno
edeq̃ die. glouosa morte cũ pecro
in urbe roma subcesire nerone
agonitans coronatꝰ .ẽ. & parit̃ subpͣdic
mundo sui p̾sentia atq tͥumpho pre¬
tuler̃. Est gͦ prima petri apłi se¬
des romana eccła ñ habens macu¬
lã uec rugã. Nec aliquid huiꝰmodi.

Expanded text:
praelata est, sed evangelica voce Domini et Salvatoris nostri primatum obtinuit. petram aedificabo Ecclesiam meam . Cui etiam data est societas beatissimi Pauli apostoli vasis electionis, qui non diverso, sicut haeretici garriunt, sed uno tempore, uno eodemque die gloriosa morte cum Petro in urbe Roma sub caesare Nerone agonizans coronatus est, et pariter supradictmundo sui praesentia atque triumpho praetulerunt. Est ergo prima Petri apostoli sedes Romana Ecclesia non habens maculam nec rugam, nec aliquid hujusmodi.
Abbreviated transcription (Latin):
ci ⁊ uniuersali urb romȩ pͣp. ⁊ om¬
nib eiꝰ successorib pontificib qͥ
usq infinẽ mundi uisede beati pe¬
tri erunt sessuri. atq dep̃senti
contradimꝰ palatiũ imꝑii nr̃i lat̃¬
anense ꝗ om̃ib intoto orbe trarũ
p̾fertur: atq p̾cellit palatus.
Demnde diademã uidelic& coronã

Expanded text:
 universali urbis Romae papae, et omnibus ejus successoribus pontificibus, qui usque in finem mundi in sede beati Petri erunt sessuri, atque de praesenti contradimus palatium imperit nostri Lateranense, quod omnibus in toto orbe terrarum praefertur atque praecellit palatiis: deinde diadema, videlicet coronam
Abbreviated transcription (Latin):
uidentur resuscitati diuinare.
& ad int̾rogata responde: Nongͦ
eñi grece mortuus mantia di¬
uinatio nuncupatur. ad quos
suscitandos: cadaueri sanguinsᷤ
adicitur. Nã amare demones
sanguinem dicunt᷑. Ideoq quo¬
tiens nigromantia sit. eruor
aque miscetur. & colore sangui¬
nis faciliꝰ ꝓuocant᷑. Idromati
ab aqͣ dicti. Est enĩ idroman¬
tia inaque inspectione um¬
bras demonum euocare. & im¬
magines ludificationis eorũ
uide̾ ibiq ab eis aliqͣ audire.
Ubi adhibito sanguine: & iam
inferos ꝑhibentur suscitare:¬

Expanded text:
videntur resuscitari mortui, divinare et ad interrogata respondere. Nycron enim grece mortuus, mancia divinatio nuncupatur ad quos suscitandos cadaveri sanguis adiicitur. Nam amare demones sanguinem dicuntur. Ideoque quoties necromantia fit, cruor aque miscetur, ut colore sanguinis facilius provocentur. Hydromantici ab aqtia in aquae inspectione umbras daemonum evocare, et imagineas ludificationes eorum videre, ibique ab eis aliqua audire, ubi adhibito sanguine etiam inferos perhibentur suscitare
Abbreviated transcription (Latin):
tͣnsfigurat᷑ in angłm lucis. Ut
N.errorẽ fac̾et in qͦ głaret᷑. in ha¬
bitu uiri iꝰti ⁊ nõe subornauit.
tes iꝰtos fac̃ finx̃ in sua. ẽẽ. po¬
testate. S ħ qͦsdã fallit d de
qͥb dã ꝓtoctio amota uidet᷑.
qͣnto mag diabolo quẽ angli.¬
ca maiestate sublimẽ ꝓphe¬
tica oracula fuisse testant᷑.
De cuiꝰ magnitudine: apłsait.
An ignor atis altitudinẽ satha¬
ꝓpe mortẽ potuit p̃uide. cũ ħ
sit un fallit ⁊ se incłi potesta ẽ.¬

Expanded text:
transfigurat se in angelum lucis. ut enim errorem faceret, in quo gloriatur, in habitu uiri iusti et nomine se subornauit, tes iustos finxit in sua esse potestate. Sed hoc quosdam fallit, quod de quibus dei protectio amota uidetur. quanto magis diabolus, quem angelica maiestate sublimem profetica oracula fuisse testantur, de cuius magnitudine apostolus ait: an ignoratis altitudinem sataprope mortem potuit praeuidere, cum hoc sit un
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cĩuitens siu̾a anfalsa sit. Iuid
hel. Quid intellexerte reculit.
uit aliũ quã dñm. & putt̃s samu
helẽ adoraũ diabolũ ut fructũ
fallatie sue haberet sathanas.
utiq uir iꝰtꝰ ꝑmisisset se adorari.
qͥ p̃dicauerat dñm solũ. ẽẽ. ado¬
fugio erat dicebat aduir pesti.¬
lentie digñ ardore gehenne craᷤ
mecũeris. His duob tituł subti¬
litatẽ fallatie sue ꝓ uid in ꝓuidꝰ
sathanas qr ⁊ adorarise ꝑ miste
sub habitu ⁊ nõe samueł. cc̃. legẽ

Expanded text:
ittens si uera an falsa sint. quid hel. quid intellexerit rettulit uielem, adoravit diabolum, ut fructum fallaciae suae haberet satanas. Hutique vir justus permisisset se adorari, qui praedicaverat Deum solum esse adofrigerio erat, dicebat ad virum pestilentiae, dignum ardore gehennae, Cras mecum eris? His duobus titulis subtilitatem fallaciae suae prodidit improvidus satanas, quia et adorari se permisit sub habitu, et no
Abbreviated transcription (Latin):
putat᷑. qͦmͦ scͥpt̃a naritt phitonis.¬
sã sainuelẽ ꝓpħam suscitasse
adcolloqͥũ saul impiissimi reg̾̃.
siphitonica diuinatio errori
magice artis deputanda ẽ. qͥb
ita respondi pͭ. Indignũ oĩo
facinꝰ. eẽ. si scđm u̾ba historie
cõmodet᷑ assensꝰ. qͦmͦ. N pot̾at fie.

Expanded text:
putant, quomodo Scriptura narret Pithonissam Samuelem prophetam suscitasse ad colloquium Saul impiissimi regis, si Pithonica divinatio, errori magicae artis deputanda sit. Quibus ita responderi potest, indignum omnino facinus esse, si secundum verba historiae commodetur assensus. Q
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdã strages. Hic ex oriᷤ aruspi.¬
cinã dictaũ. ⁊ pꝰea ñ apparuit.
Nã dr̃ fabulose arante qͦdã
rustico exgleb exiluisse ⁊ aruᷤͤ.¬
picinã dic tasse. qͣ die ⁊ mor¬
tuus ÷. Quos libͦs romatu exe.¬
trusca lingua in ꝓpͥã muta.¬
uer̃. his gͦ portentis ꝑdemon
fallaciã illudit᷑ curiositas
humana qñ id inpudñter ap¬
pett̃ scire qđ ulla tõe eis cõpetit
inuestigare. Ac ido dat̾ potes.¬
tas inmundis sp̃itib ut ꝑuasa
sibi apta. ħ ẽ. pͣuos hões seclucãt
illos qͥ sꝑnunt u̾itate ⁊ credt̾
m̃datio. ⁊ iꝰta pauli sent̾ntiã
sanã doctrina ñ sustinebt̃ .s

Expanded text:
dam Strages. Hic ex horis aruspicinam dictavit, et postea non apparuit. Nam dicitur fabulose, arante quodam rustico ex glebis exiluisse et haruspicinam dictasse, qua die et mortuus est. Quos libros Romani ex Etrusca lingua in propriam mutaverunt. His ergo portentis per daemonum fallaciam illuditur curiositas humana, quando id impudenter appetunt scire, quod nulla ratione eis competit investigare. Ac ideo datur potestas immundis spiritibus, ut pervasa sibi apta, hoc est pravos homines, seducant illos qui spernunt veritatem et credunt mendacio, et juxta Pauli sententiam: Sa
Abbreviated transcription (Latin):
iꝰtissimo futurũ m̃titꝰ ÷. Uer̃ pot̾
uidi. s de saiueł nõe taceat᷑.
latens ꝓdit se dũ ea consigna q̃
horreant ꝑsonis. ꝑ qͣs fallere nitit᷑.
Si aũ qͥslibet oppoñ ac dic̃ qͦmͦ e
uenuit illa q̃ illi diuini p̾dic̃t
fut᷑a : Aut qͦmͦ posst̃ egͥs p̃bere me¬
dełã. aut inmitere egͥtudinẽ si
aliqͥd ꝓpͥe uirtutis ac potestatis
eueniut q̃ p̾̃dict̃. aut sanate uidñ¬
t̃ languidos. ł lede sanos qr ħ ꝑ¬

Expanded text:
justissimo futurum mentitus est. Verum potest videri si de Samuelis nomine taceatur, latens, prodit se; dum ea confingit quae haereant personis per quas fallere nititur. Si autem quibuslibet opponit ac dicit: quomodo eveniunt illa quae illi divini praedicunt futura aut quomodo possunt aegris praebere medelam, aut sanis immittere aegritudinem, si aliquid propriae virtutis ac potestatis eveniunt quae praedicunt, aut sanare videntur languidos, vel laedere sanos: quia
Abbreviated transcription (Latin):
pecc̃i ad hoc secuti s̃ q̃ dãpnau̾at.
s̃ putri ñ p̃t̃̾mittenda ne rãohi ᷤ.¬
torie sit inanis: recte faciet
qͥd. sim̃ minime istud adu̾i ra.¬
piat rõẽ. s ad uisũ ⁊ intellectũ
saul. neq n repb factꝰ pot̾at
bonũ intellectũ hr̃e. historie̾¬

Expanded text:
i ad haec se contulit quae damnauerat. sunt putet non praetermittenda, ne ratio historiae inanis sit, recte faciet quidem, si tamen minime istud ad ueri rapiat rationem, sed ad uisum et intellectum Saul. neque enim reprobus factus poterat bonum intellectum h
Abbreviated transcription (Latin):
Legr̃ ⁊ de sacͥficio qł archades
dõ suo lieo immolabãt. ex qͦ qͥ¬
cũq sum̾ent inbestiat for mad
conũterent᷑. S ħ oĩa magicis
p̃stigis potiꝰ fingebant. q̃ rer̾
u̾itate cõplerent᷑. Ut gͦ ipsier.¬
rores ignorantib manifesta fi.¬
eoꝵ ꝓpͥetate atq inuentorib
uirta traditionẽ maloꝵ pͥmũ
dr̃e congruũ arbitm᷑. Magist̾
qͥuulgo malici obfacinoꝵ mul.¬
titudinẽ nuncupant᷑ hi ꝑmis.¬
su cdĩ elem̃ta concutiunt. tͣ.¬
bat m̃tes hoĩũ minꝰ confidñtiũ
indõ. ac sñ ullo ueneni haustu
iuolentia tm̃ carminis int̾mitͥ
Uñ ilucanꝰ. Mens hausti nulbꝰ
sanie polluta ueneni incanta¬
ta ꝑit. Demonib N. accitis:
audẽt uentilare ut qͥqͥs suos
ꝑimat sius artib inimicos. hi

Expanded text:
od Arcades deo suo Liceo immolabant, ex quo quicunque sumerent, in bestiarum formas converterentur. Sed haec omnia magicis praestigiis potius fingebantur, quam rerum veritate complerentur. Ut ergo ipsi errores ignorantibus manifesti firoprietate atque inventoribus juxta traditionem majorum primum dicere congruum arbitramur. Magi sunt, qui vulgo malefici ob facinorum magnitudinem nuncupantur. Hi permissu Dei elementa concutiunt, turbant mentes hominum minus confidentium in Deo, ac sine ullo veneni haustu, violentia tantum carminis interimunt. Unde et Lucanus: Mens hausti nulla sanie polluta veneni, incantata perit. Daemonibus enim accitis audent ventilare, ut quisquis suos perimat
Abbreviated transcription (Latin):
ariolos aut certe auges ł sorci.¬
logos ł eosqͥ profitent᷑ arte̾ ma.¬
gicã aut aliqͦs eoꝵ similia exer.¬
cent̾es consuluisse fuerit dep̃hen¬
sus: abhonore dignitatis sue de.¬
p̃ssus monastĩi curã excipiat.
ibiq ꝑpetue penitentie deditꝰ¬
scelꝰ admissi sacͥlegii soluat.

Expanded text:
ariolos, aut certe augures vel sortilegos, vel qui profitentur artem magicam, aut aliquos eorum similia exercentes consuluisse fuerit depsus, ab honore dignitatis suae depositus, monasterii censuram excipiat, ibique perpetua poenitentia scelus admissi sacrilegii luat.
Abbreviated transcription (Latin):
rabilit̃ oꝑant᷑. Nã quo ĩ tellectu
hõo̾ dm̃ capit. qͥ rpsũ intellectũ
suũ quo eũ uult caꝑe ñdũ capit:
Si autͣ hunc iaͣ capit attendat
diligͥter nichil ĩ co ee insua nat᷑a
meliꝰ. ⁊ uideat utrũ ibi uideat ul¬
la liniam̃ta formarũ. nitores colo¬
rũ. spatiosã granditatẽ.partiũ
distanciã. mollis distensionẽ. ali¬
qͣs ꝑ locoꝵ ĩter ualla mociones.
uł aliqͥt ciꝰmodi. Nichil cͣte istoꝵ
paces sumꝰ. Quod gͦ ñ inuenimu

Expanded text:
liter operentur. Nam, quo intellectu homo Deum capit, qui ipsum intellectum suum, quo eum vult capere, nondum capit? Si autem hunc jam capit, attendat diligenter, nihil in eo esse in sua natura melius, et videat utrum ibi videat ulla lineamenta formarum, nitores colorum, spatiosam granditatem, partium distantiam, molis distensionem, aliquas per locorum intervalla motiones, vel aliquid hujusmodi. Nihil istorum paces sumus. Quod ergo non invenimu
Abbreviated transcription (Latin):
one c̃ iuncta tͥnitas sine separati¬
ebion dic̃. s carne̾ ex urrgiis cor¬
pore trahens. ⁊ ñ decelo secũ affe¬
rens sic̃ marchion origenis ⁊ euti¬
ces affirmant. neq ĩfantasia. id:
absq carne sic̃ ualentinꝰ neq ao.

Expanded text:
one conjuncta Trinitas, sine separatiEbion dicit, sed carnem ex virginis corpore trahens, et non de coelo secum afferens, sicut Marcion, Origenes et Entiches affirmant, neque in phantasia, id est absque carne sicut Valentinus, neque Ao
Abbreviated transcription (Latin):
sui mutatione. mutabilia facien¬
tẽ. nichilq patientẽ. qͥsqͥs dm̃
ita cogitat. ⁊ñdũ potest oi mͦdo
ĩ uenire quid sit pie tͣm̾ can&.
qđ ñ sensit. Est tam̃ sine dubi¬
tatione substantia uł si meluiᷤᷤ¬
ħ appellat᷑ essentia quã gͣci usi¬

Expanded text:
ne mutabilia facientem, nihilque patientem. Quisquis Deus ita cogitat, et nondum potest omnino invenire quid sit, pie tamen cavet quod non sit. Est tamen sine dubitatione substantia, vel si melius appellatur hoc essentia, quam Graeci usi
Abbreviated transcription (Latin):
uix si fides assit: non erit durũ.
Cur enĩ deputamꝰ adhuc adul¬
t̃os quos ł baptimate ablueos
ł penitentia credimꝰ. eẽ. sana¬
tos: hcrimina inuet̾i legedi
nullis sacrificiis mundabãt᷑.
q̃ noui testam̃ti sanguine si
minatã uiro reciꝑe uxorẽ. Quã¬
ius dd sauł filiã quã pat̾ eiꝰdẽ
mulieris ab eo seꝑata dederat
alt̃i nũꝙͣ noui testam̃ti p̾figu-¬
rator siue contaminatione
ait adulte nec egote condẽpna¬
bo uade deinceps noli peccare.⁊¬
qr intelligit debe ignoscere mari¬
tũ quod uidet ignouisse dimi am
bor nec ia se debere adulta duc̃e.
cuiꝰ penitentis cͥm diuina credit
tanto gͣuius eos puniri oportue¬
rit. quanto mag̾ ad eos ꝑtinet
⁊ uirtute uincere ⁊ exemplo re¬
ta adult̾ia reconeiliatio coniu.¬
gicũ. uͥ ꝑ claues regniceloꝵ ñ du¬
bitat᷑ fieri remissio peccatoꝵ.
ñ ut pꝰ uiri diuortiũ adult̃a re¬
PAStORIS MaNdato .iIII.
go dixi pastori. Dñe siqͥs ha¬
buerit mulierẽ fidẽ in dño.¬

Expanded text:
. cur enim adhuc deputamus adulteros, quos uel baptismate ablutos uel paenitentia credimus esse sanatos? haec crimina in uetere dei lege nullis sacrificiis mundabantur, quae noui testamenti sanguine sinminatam uiro recipere uxorem, quamuis Dauid Saulis filiam, quam pater eiusdem mulieris ab eo separatam dederat alteri, tamquam noui testamenti praefigurator sine cunctatione ait adulterae: nec ego te damnabo; uadeet quis non intelligit debere ignoscere maritum, quod videt ignovisse Dominum amborum, nec jam se debere adulteram dicere cujus poenitentis crimen divina credit tanto gravius eos puniri oportuerit, quanto magis ad eos pertinet et virtute vincere, et exemplo reta adulteria reconciliatio coniugum, ubi per claues regni caelorum non dubitatur fieri remissio peccatorum, non ut post uiri diuortium adultera rePastoris, mandato IV . « Ego dixi pastori: Domine, si quis habuerit uxorem fidelem in Do
Abbreviated transcription (Latin):
siui his factis ꝑseu̾at. ⁊ peniten¬
tiã ñ ag̃ recede ab illa. ⁊ noli
c̃uiu̾e cũ illa. Sinaũ ⁊ tu parti.¬
cepseris pec̃cis eiꝰ. Propt̃ h p̃ceptũ
est uob̾ ꝑuos manere. siue uiro
siue mulieri. Pot̾ enĩ ineiꝰ modi

Expanded text:
si in his factis perseverat et poenitentiam non agit, recede ab illa et noli convivere cum illa. Sin autem, et tu particeps eris peccati ejus. Propter hoc praeceptum est vobis per vos manere, sive viro, sive mulieri. Potest enim in hujusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
ornicari om̃ib
licet. Anteqͣ enĩ eccłȩsiasticus
qͥssit licet ei negotiari facto
iã ñ licet. & xp̃iano cũ uxore sua
citis abstinendũ ÷ ut faciliꝰ in¬
petrari possit qđ postulat᷑.
Na ⁊ scđma legẽ inieiunio cede

Expanded text:
ornicari omnibus licet. antequam enim ecclesiasticus quis sit, licet ei negotiari; facto iam non licet. et Christiano cum uxore sua licitis abstinendum est, ut facilius impetrari possit quod postulatur. Nam et secundum legem in jejunio cedere
Abbreviated transcription (Latin):
eħ qͣm reputatũ ÷ in hac sino¬
do: qͥ simul cũ ista femina
adult̃iũ ł fornicationẽ fecissẽ.
te copylationis
femina cũ qua adult̾iũ ł
fornicationẽ fecisti: un discipli.¬
nã ł penitentiã suscepisti ampliꝰ
ñ adulterabis. nec fornicabis cũ
fuerit ab ep̃o aut abeiꝰ misso. sic te
bisto die inantea istã tua
coniugẽ nom ilł quã iuste
dimiseras ita tenebis sic̃ ꝑ rectũ
maritꝰ suã debet habere coniugẽ.
indilectione. ⁊ debita discipli¬
na. Nec ait ꝑullũ malũ ingeni¬
um a te seꝑabis. nec ea uiuentu¬
te aliã accipies. Sic te ds̃ adu.
ritũ quẽ in iuste dimiseras
ita tenebis. ⁊ amplexaberis ⁊ ei
inseruitio in a more & intimore
ta.eẽ. marito. Nec ũꝗͣ ab eo te
seꝑabis. nec illo uiuente alt̾iuro
te sociabis. nec coniugio aut ad¬
ult̾io. Sic te ds̃ adiuuet. arõ ł

Expanded text:
 reputatum est in hac synodo, quod simul cum ista femina adulterium vel fornicationem fecissem, ae copulationis,femina cum qua adulterium vel fornicationem fecisti, unde disciplinam vel poenitentiam suscepisti, amplius non adulterabis nec fornicaberis cufuerit ab episcopo aut ab ejus misso Sic te isto die in antea istam tuam conjugem N. quam injuste dimiseras, ita tenebis sicut maritus suam debet habere conjugem, in dilectione et debita disciplina: nec eam per ullum malum ingenium a te separabis, nec ea vivente aliam accipies: sic te Deus adjuritum quem injuste dimiseras ita tenebis et amplexaberis, et ei in servitio, in amore et in timore ecta esse marito, nec unquam ab eo te separabis, nec illo vivente alteri viro te sociabis, nec conjugio aut adulterio: sic te Deus adjuvet. FINIS