comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nqñ uenit sp̃c u̾itatis. eos qui uid̾unt
toderunc testimonio manifestiore ꝯui¬
ct: Immo etiam aliquos exillis qui ni¬
drunt ⁊ adhuc oderant ad fidem que ꝑ
ulectõm oꝑatur sui manifestatõne con¬
cit. Hoc ut ita intlłigamus ita fc̃m eẽ
acolimus. Uenit enĩ die penthecostes
sx sc̃s̃ in centũ uiginti hoĩes agregatos
i quib ⁊ apłi omnes erant. Qui illo ad¬
impleti cum lingus oĩm gentiũ loque¬
rentur: plures ex hiis qui aderant tanto
miraculo stupe fc̃i qñ quid̃ uid̾unt loq̃n¬
te petro tam magnũ atq diuinũ testi¬
moniũ ꝑhiberi de xp̃o. ut ille qui occisus
abeis mt̾ mortuos deputabatur. resur¬
rexisse ⁊ uiu̾e ꝓbaretur: compuncti corde
ꝯusi sunt. ⁊ tanti sanguinis tam impte
atq manit̾ fusi indulgentiam ꝑcepũt.
ip̃tedempti sanguine quem fuderunt
sp̃ienim sangius sic in remissionem
ptõꝵ oĩm fusus est. ut ip̃m etiam pocm̃
posset delere quo fusus est Hoc ergo in¬

Expanded text:
nit, Spiritus veritatis, eos qui viderunt et oderunt, testimonio manifestiore convicit? Imo vero etiam aliquos ex illis qui viderunt, et adhuc oderant, ad fidem quae per dilectionem operatur , sui manifestatione convertit. Hoc ut ita intelligamus, ita factum esse recolimus. Venit enim die Pentecostessanctus in centum viginti homines congregatos, in quibus et Apostoli omnes erant, qui illo adimpleti cum linguis omnium gentium loquerentur, plures ex his qui oderant, tanto miraculo stupefacti quandoquidem viderunt loquente Petro tam magnum atque divinum testimonium perhiberi de Christo, ut ille qui occisus ab eis inter mortuos deputabatur, resurrexisse et vivere probaretur, compuncti corde conversi sunt; et tanti sanguinis tam impie atque immaniter fusi indulgentiam perceperunt, ipso redempti sanguine quem fuderunt . Christi enim sanguis sic in remis ionem peccatorum omnium fusus est, ut ipsum etiam peccatum posset delere quo fusus est. Hoc ergo in
Abbreviated transcription (Latin):
quem loquutus est discipłis sins
post cenam ꝓxunus passiont. tamqͣm itu¬
rus ⁊ relicturus eos p̾sentia corporali
cum omnib aut̃ suis usq in ꝯsũmatio¬
nem scł̃i futurus p̾sentia spiritali: ex¬
hortatus est eos ad ꝑferendas ꝑsecutio¬
nes impioꝵ. quos mundi noĩe nuncupa¬
uit. Ex quo tñ mundo otiam ip̃os disci

Expanded text:
quem locutus est discipulis suis post coenam, proximus passioni, tanquam iturus et relicturus eos praesentia corporali, cum omnibus autem suis usque in consummationem saeculi futurus praesentia spirituali, exhortatus est eos ad perferendas persecutiones impiorum, quos mundi nomine nuncupavit: ex quo tamen mundo etiam ipsos disci
Abbreviated transcription (Latin):
tate p̾dicandi. illo diuino igne suc¬
censi. Hec ergo inquit loquutus lũ
uob̾ ut cum uen̾it hora eoꝵ remimisca¬
mini qr ego dixi uob̃. Hec scil leq uuitꝰ
sum uob̾. nõ tm̃ qr passurt estis ista
s qr cum uen̾it ꝑaclitus ille testino¬
niũ ꝑhibebit de me. ne ista timendo
taceatis. Unde fiet ut etiam uos teli¬
moniũ ꝑhibeatis. Hec aut̾̃ uobis ab
mtio nõ dixi. qr uob̾cũ eram. Et e
uos consolabar mea p̾sentia coepeill

Expanded text:
tate praedicandi, illo divino igne suctate praedicandi, illo divino igne succensi. Haec ergo, inquit, locutus sum vobis, ut cum venerit hora eorum, reminiscamini quia ego dixi vobis . Haec scilicet locutus sum vobis, non tantum quia passuri estis ista; sed quia cum venerit paracletus ille, testimonium perhibebit de me, ne ista timendo taceatis, unde fiet ut etiam vos testimonium perhibeatis. Haec autem vobis ab initio non dixi, quia vobiscum eram, et ego vos c
Abbreviated transcription (Latin):
credicis dicens. oꝑib credite. Si dixit si
mͥ nõ creditis. ꝓphis credite. Nuapp̃ nos
testimonus de saluatore nr̃o ulłis ege¬
mus: exempla tm̃ uite honeste. ⁊ pru¬
dentiam ac uirtutem in ꝓpħis queri¬
mus. Quoꝵ nicħ in uideoꝵ fuisse ua¬
tib. qr de nõ latu̾it sencio. Si quidem
consulente me cur eos accipiendos i¬
putares. nõ impuide. nec murbanit᷑
silentio eoꝵ mandatis oꝑib. in sola
tnͣsiliistis p̾sagia oblitus utiq scriptũ
eẽ nũqͣm umdemiari uuam de spinis.
nec de tribulis ficus. Quapp̾ hec strictim
int̾im ⁊ castigate ad int̾rogatõm cuam
respond̾im. qr queris cur uõ accpiam
ꝓphas. Alioqͥn nich eos ꝓpħasse de xp̃o.
abunde iam parentũ nr̃oꝵ libris ostẽ¬
sum est. Ego u̾o illud aditiam. qr si he¬
braici uates xp̃m scientes ⁊ p̾dicãtes.
tam flagitiose uix̾unt. iure ⁊ ĩ ip̃os
dici pot̾it id quod paulus degentiũ

Expanded text:
ibus credite; non dixit: si mihi non creditis, prophetis credite. quapropter nos testimoniis de saluatore nostro nullis egemus; exempla tantum uitae honestae et prudentiam ac uirtutem in prophetis quaerimus, quorum nihil in Iudaeorum fuisse uatibus quia te non latuerit sentio, siquidem consulente me, cur eos accipiendos putares, non inprouide nec inurbaniter silentio eorum mandatis operibus in sola transiluisti praesagia, oblitus utique scriptum esse "numquam uindemiari uuam de spinis nec de tribulis ficus." quapropter haec strictim interim et castigate ad interrogationem tuam responderim, quia quaeris, cur non accipiamus prophetas; alioquin nihil eos abunde iam parentum nostrorum libris ostensum est. ego uero illud adiciam,. quia si Hebraici uates Christum scientes et praedicantes tam flagitiose uixerunt, iure et in ipsos dici poterit id, quod Paulus de gentiu
Abbreviated transcription (Latin):
quitur ⁊ ꝯtexit dicens. Ecce myste¬
ium uob dico. Ommes quid resurge¬
nus: s nõ omnes immutabimur.
to ne adhuc eẽt incertum qui sint
qui immutabuntur: in athomo in¬
quit. m ictu ocłi. in nouissima tuba.⁊
sanet enĩ tuba ⁊ mortui resurgent.
incorrupti: ⁊ nos ꝯmutabimur. Id¬
huic forte dicant nõ sod̾ hoc mortale et
crmuptibile corpus nos in resurrec¬
hec nõ ꝓposu̾it unde dic̾e̾t. s de corpore

Expanded text:
sequitur sequitur rium vobis dico: omnes quidem resurgemus, non tamen omnes immutabimur. Et ne adhuc esset incertum, qui sint qui immutabuntur, In atomo, inquit, in ictu oculi, in novissima tuba: canet enim tuba et mortui resurgent incorrupti et nos conmutabimur. adhuc forte dicant non secundum hoc mortale et corruptibile corpus nos in resurrechoc non proposuerit, unde diceret, sed de corpore
Abbreviated transcription (Latin):
sicit aꝑtissime idem apłs dicit. Semi¬
natur corpus animale: surgit corpus
spiritale. Unde disc̾nens int̾ corpus. ani¬
male ⁊ spiritale ꝯdexit quod iam ꝯme¬
moraui de pͥmo adam ⁊ nouissimo adã.
demde intulit. Hoc aut̃ dico frẽs: qm̃
caro ⁊ sanguis regnũ dei possidere nõ
possunt. Et ne quisqͣm ip̃ãm spẽm car¬
nis. ⁊ ipãm sb̾am nõ posse resurge̾ cre¬
didisset. expͥm̾̃e uolens quid nunc ap¬
pellau̾it carnem ⁊ sanguinem. qr ip̃am
corrupcõm intlłigi uoluit. que tunc
in resurrectione iustoꝵ nõ erit. ꝯtinuo
ꝯtexuit: neq corruptio in corruptelã
possidebit.⁊ne adhuc quisꝙͣ pucaret
nõ illud quod sepultũ fuit resur rectu¬
rum. s tamqͣm alia tunica ponatur.
alia melior accipiatur: uolens aꝑ¬
issime declarare. qr hoc ip̃m in meliꝰ
omutabitur. sicut uestim̃ta xp̃i ĩ mõ¬
te nõ sunt posita ⁊ alia sumpta. s ip̃ã
ue fu̾ant in melius clarificata sunt:

Expanded text:
sicut apertissime idem apostolus dicit: semisicut apertissime idem apostolus dicit: seminatur corpus animale, surgit corpus spiritale. unde discernens inter corpus animale et spiritale contexit, quod iam commemoraui de primo Adam et nouissimo Adam, deinde intulit: hoc autem dico, fratres. quoniam caro et sanguis regnum dei possidere non possunt. et ne quisquam ipsam speciem carnis et ipsam substantiam non posse resurgere credidisset, exprimere uolens, quid nunc appellauerit carnem et sanguinem, quia ipsam corruptionem intellegi uoluit, quae tunc in resurrectione iustorum non erit, continuo contexuit: neque corruptio incorruptelam possidebit. et ne adhuc quisquam putaret non illud, quod sepultum fuerit, resurrecturum, sed tamquam alia tunica ponatur et alia melior accipiatur, uolens apertissime declarare, quia hoc ipsum in melius commutabitur — sicut uestimenta Christi in monte non sunt posita et alia sumpta, sed ipsa, quae fuerant, in melius clarificata sunt —
Abbreviated transcription (Latin):
ls ex semine dauid scd̾ eũngłm meũ
In cuius exemplo etiam resurrectõnem
nrãm p̾dicat dicens. Tradidi enĩ uob̾
est ꝓ pcc̃is nr̃is scd̾ scripturas. ⁊ qr sepul¬
tus est. ⁊ qr resurrexit t̾ria die scd scrip¬
turas. Et paulo post infert qͣre hoc dixe
qr resurrectio mortuoꝵ nõ est. Iste ant̃
qui int̾rogatus utrũ accipiat apłm pas¬
lum. respondet ⁊ maxime. hec onnuanae¬
gat: nec iħ̾m ex semine dauid uult ac¬
ciꝑe. nec fcm ex muliere. Qmͣ nõ ꝙ fu̾it
uel ꝯcumbendo uł pariendo corrupta.
mulierem paulus appellat. s more sꝙͥ¬
turaꝵ loquitur: que ip̃m sexum sici
lriptum est formauit eam in mulierem.
am cõmixta uiro nõ fuisset. Nec ip̃ami
crpus hũisse. ubi illa uera mors eẽt. nec
uas cẏcatrices ueras fuisse quas post
relurrectõm discipłis ostendit. cũ eis
quod ⁊ paulus ꝯmemorat uiuus appa¬
riit: nec ip̃ãm carnem nr̃am resuprec¬
turam in corpus spiritale mutatam.

Expanded text:
is ex semine Dauid secundum euangelium meum; is ex semine Dauid secundum euangelium meum; in cuius exemplo etiam resurrectionem nostram praedicat dicens: tradidi enim uobis est pro peccatis nostris secundum scripturas; et quiasepultus est et quia resurrexit tertia die secundum scripturas. et paulo post infert, quare hoc dixquia resurrectio mortuorum non est? iste autem. qui interrogatus, utrum accipiat apostolum Paulum, respondet: et maxime, haec omnia negat. nec Iesum ex semine Dauid uult accipere nec factum ex muliere, quam, non quod fuerit uel concumbendo uel pariendo corrupta, mulierem Paulus appellat sed more scripturarum loquitur, quae ipsum sexum sic scriptum est: formauit eam in mulierem, cum commixta uiro non fuisset. nec ipsam mcorpus habuisse, ubi illa uera mors esset, nec illas cicatrices ueras fuisse, quas post resurrectionem discipulis ostendit, cum eis, quod et Paulus commemorat, uiuus adparuit; nec ipsam carnem nostram resurrecturam in corpus spiritale mutatam,
Abbreviated transcription (Latin):
dei ex semine dauid eẽ sco carnem. onne
codices ⁊ noui ⁊ uet̾es hñt. onmes ecclie
legunt. omnes lingue consentiunt. Et¬
imini ergo pallio fallatie. quo faustus
indutus cum sibi ꝓposuisset tamq̃m ntꝰ¬
irgantem ⁊ dicentem accipis apłm pai¬
lum. respondit ⁊ maxime. Cur enim nõ
potius respondit ⁊ minime. iusi qr fab
aliud qͣm id quod falsum erat respond̾e
nõ potuit. Quid enĩ accipis apłi paulis
Non pͥmũ hoĩem quem ule dicit de tetu
t̾renum. de quo item dicit. fcs̃ est pͥmus
homo adam in aĩam uiuentem qlle aut̃
aimuntiat nescio quem pͥmũ hoĩem
nec de t̾ra t̾renum. nec factũ in aĩam u¬
uentem. s de sb̾a dei id ipĩn existentem
quem dicit etiam nouissimũ adam m
spũ uiuificantem. quem dicit fc̃m ex
semine dauid scd̾ carnem. fcm ex mulie¬
re. fcm sub lege. ut eos qui sub lege erã
redim̾et: de quo adtymotheũ dicit me¬
mor esto xp̃m iħm resurrexisse a mortu¬

Expanded text:
dei ex semine Dauid esse secundum carnem, omnes dei ex semine Dauid esse secundum carnem, omnes codices et noui et ueteres habent, omnes ecclesiae legunt, omnes linguae consentiunt. exuimini ergo pallio fallaciae. quo Faustus indutus. cum sibi proposuisset tamquam interrogautem et dicentem: accipis apostolum Paulum? respondit: et maxime. cur enim non potius respondit: et minime, nisi quia fallax aliud quam id. quod falsum erat, respondere non potuit? quid enim accepit apostoli Pauli? non primum hominem, quem ille dicit de terra terrenum. de quo item dicit: factus est primus homo Adam in animam uiuentem, ille autem adnuntiat nescio quem primum hominem nec de terra terrenum nec factum in animam uiuentem, sed de substantia dei id ipsum existentem quem dicit etiam nouissimum Adam in spiritum uiuificantem, quem dicit factum ex semine Dauid secundum carnem, factum ex muliere. factum sub lege, ut eos, qui sub lege erant, redimemor esto Christum legum resurrexisse a mortu
Abbreviated transcription (Latin):
nauctoritate in eccłastico canone lege
s. cur debeamus ꝓpħas accipe. ꝑpt̾
timonia inquit que de xp̃o prefati
ant. Ego quid̾ mła muemi: qͣmuis
hrñ ⁊ hoc en̾us fidei confessio est: in
q̃m sine deste ⁊ argum̃to nõ cred̾e. Nẽ¬
reip̃i uos doc̾e soletis idcuro nich cẽ
curiosius exquirend̾: qr simplex sit
eabsoluta xp̃iana credulicas. Quõ
ego nunc fidei simplicitatem destrui¬
is inditus eam ac testib fulciendo.
u displicet. idcuroq tnsitis in alte¬
am. quis fidelior uob̾ ẽẽ testis debet
sͣm ds̃ ip̃e de filio suo. qui nõ ꝑ uatem.

Expanded text:
auctoritate in ecclesiastico canone legerauctoritate in ecclesiastico canone legerhabes, cur debeamus prophetas accipere. propter testimonia, inquit, quae de Christo praefati sunt. ego quidem nulla inueni, quamuis en et hoc enervis fidei confessio est, in Christum sine teste et argumento non credere. Nempe ipsi vos docere soletis, idcirco nihil esse curiosius exquirendum, quia simplex sit et absoluta christiana credulitas. Quomodo ergo nunc fidei simplicitatem destruitis, indiciis eam ac testibus fulciendo, tia displicet, idcircoque transitis in alteram; quis fidelior vobis esse testis debet, quam Deus ipse de Filio suo, qui non per vatem,
Abbreviated transcription (Latin):
elm cos dcõs qui nont mortui lino:i
deo place nõ possunt. Uos aut̾ nõ estis in
spe carnaliil. s in spe sp̃naliũ .i. regni ce¬
lor. Ubi ⁊ ip̃m corpus ꝑ illam mutatõm
in suo quodam gen̾e sptritale erit: quod
manunale est. Semtnatur enĩ corpus
mimale sicut ad cornithios idem dicie:
resurget corpus spiritale. si ergo ne
erant in spe reꝵ carnalium. qͣmius adħ
crruptibilem carnem mortalemq por
orpore etiam re ip̃a iam ꝑfc̃m erat qd
ili in spe ꝓmissum tenebant: Nnͣto gͤ
melius. qͣnto religiosius diuine scrip¬
ture ita ꝑscrutantur: ut discussis oĩb
ꝯcordare inueniancur. qͣm defitiente
hot̃e in q̃one quam solu̾e nõ p̃t. tamq̃
ue in parte acceptentur. ⁊ tamꝙͣ false
ꝑt. qͣmqͣm hoc ad sisitudinem dix̾it.
nond̾ erat tñ spiritalis. qͣlis iam erat
cum scriberet que ad eccłaꝵ edificatio¬
uem nõ ꝓfitiendi ex̾citatione in stu¬
uosoꝵ manib u̾sarentur. s p̾cipien

Expanded text:
m eos dictos, qui nondum mortui sunt, deo placere non possunt; uos autem non estis in spe carnalium, sed in spe spiritalium, id est regni caelorum, ubi et ipsum corpus per illam mutationem in suo quodam genere spiritale erit, quod modo animale est. seminatur enim corpus animale, sicut ad Corinthios idem dicit, resurget corpus spiritale. si ergo nemerant in spe rerum carnalium, quamuis adhuc corruptibilem carnem mortalemque porcorpore etiam re ipsa iam perfectum erat, quod illi in spe promissum tenebant! quanto ergo melius, quanto religiosius diuinae scripturae ita pertractantur, ut discussis omnibus concordare inueniantur, quam deficiente homine in quaestione, quam soluere non potest, tamquam uerae in parte acceptentur et tamquam falsperet, quamquam hoc ad similitudinem dixerit, nondum erat tamen spiritalis, qualis iam erat, cum scriberet, quae ad ecclesiarum aedificationem non proficiendi exercitatione in studiosorum manibus uersarentur, sed praecipiendi
Abbreviated transcription (Latin):
stimoniũ tuũ nõ est uerũ Rub ip̃e. ⁊¬
si ego testificor de me. testimoniũ meũ
uerũ est: qr nõ sum solus. Nam et in
lege ur̃a scriptũ est. Duoꝵ hõim testimo¬
nium uerũ est. Ego sum qui testificor
de me. ⁊ cestificatur de me qui me misit

Expanded text:
stimonium tuum no.n est uerum." quibus ipse: etsi ego testificor de me, testimonium meum uerum est, quia non sum solus. nam et in lege uestra scriptum est: duorum hominum testimonium uerum est. ego sum, qui testificor de me, et testificatu
Abbreviated transcription (Latin):
se nosse quod se putabant iam uosse
tanco tpre uob̾cum sum ⁊ me nelcitis
philippe: Nui me uidet:uidet ⁊ pr̃em.
Nũquid ht̃ ista sententia u̾bũ dubi¬
tationis: Nũquid dixit. qui me uidet
forsitan uidet ⁊ prẽm. Quare: Quia
fidolis audiebat. nõ fidei ꝑsecutor. Iõ
nõ erat dñs increpator. s doctor. qui
me uidet: uidet ⁊ patrem. Et hic si me
sciretis: et patrem meũ sciretis. Tol¬
lamus u̾bum quo notata est infideli¬
tas audientiũ. ⁊ ip̃a sententia est. Iam
hest̾no die ꝯmendauimus capitati
ur̃e ⁊ dicimus sententias ioħis eĩm¬

Expanded text:
se nosse quod se putabant jam nosse: se nosse quod se putabant jam nosse: Tanto tempore vobiscum sum, et me nescitis? Philippe, qui me vidit, vidit et Patrem . Numquid habet ista sententia verbum dubitationis? numquid dixit, Qui me vidit, forsitan vidit et Patrem? Quare? Quia fidelis audiebat, non fidei persecutor: ideo non erat Dominus increpator, sed doctor. Qui me vidit, vidit et Patrem; et hic, Si me sciretis, et Patrem meum sciretis: tollamus verbum quo notata est infidelitas audientium, et ipsa sententia est. 6. Jam hesterno die commendavimus Charitati vestrae, et diximus sententias Jo
Abbreviated transcription (Latin):
sitan ⁊ prẽm meũ sciretis. Increpat in¬
fideles. sam talem sententiam discipuł
sius dixit. S ibi nõ est u̾bum dubitatio¬
nis. qr nõ fuit causa increpande infide¬
litatis. Nam quod mͦ dixit uidets. si me
sciretis: forsitan ⁊ pr̃em meũ sciretis.
dixit ⁊ discipulis. qñ eum philippus
in t̾rogauit. immo postulauit. ⁊ ait.
Dñe ostende nob̃ prẽm ⁊ sufficit nob̃.
qͣi dic̃et. Et ip̃i te iam nouimus. ⁊ ap¬
paruisti nobis. Uidimus te. dignatꝰ
es eligere nos. sequuti sumus te. mi¬
rabilia tua uidimus. u̾ba salutis au¬
duumus. p̃cepta suscepimus. ꝓmissa
sꝑamus. młtũ nob̾ conferre p̃sentia
tita ip̃c dignatus es.S tñ cum te no¬
uerimus qr prẽm nond̾ nouinius:
inflammamur desiderio illius uiden¬
di quem nõd̾ nouimus. Ac ꝑ hoc qr te
norumus. s nõ nob̃ sufficit donec ⁊ pa¬
trem nou̾imus: ostende nob̃ patrem
et sufficit nob̃. Et dñs ut scirent nõ

Expanded text:
sitan et Patrem meum sciretis. Increpat insitan et Patrem meum sciretis. Increpat infideles. Nam talem sententiam dixit discipulis: sed ibi non est verbum dubitationis, quia non fuit causa increpandae infidelitatis, Nam quod modo dixit Judaeis, Si me sciretis, forsitan et Patrem meum sciretis: dixit et discipulis quando eum Philpostulavit et ait, Domine, ostende nobis Patrem, et sufficit nobis: quasi diceret, Et ipsi te jam novimus, apparuisti nobis, vidimus te, dignatus es eligere nos, secuti sumus te, mirabilia tua vidimus, verba salutis audivimus, praecepta suscepimus, promissa speramus; multum nobis conferre praesentia tua ipse dignatus es: sed tamen cum te noverimus, quia Patrem nondum novimus, inflammamur desiderio illius videndi quem nondum novimus: ac per hoc quia te novimus, sed non nobis sufficit, donec et Patrem noverimus; ostende nobis Patrem, et sufficit nobis. Et Dominus ut scirent non
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. Manebat. nõ sonando tnsibat. Ad¬
huc forte contempnis. Ds̃ erat u̾bũ
Apud te ip̃m o homo cum est in corde
tuo u̾bum. aliud est qm sonus. Sed
u̾bum quod est n apud te ut tͣnͣseat
ad me: sonũ q̃i uehiculũ q̃rit. Assu¬
mit ergo sonũ. imponit se quodam¬
modo in uehiculũ: tnͣscurrit aerem
uenit ad me nec recedit a te. Sonus
aut̃ ut ueniret ad me recessit a te. nͨ
ꝑstitit apud me. Uerbum ergo quod
erat in corde tuo. nũquid sono p̾tere¬
unte p̾t̾rit: Quid cogitabas dixisti:
nem tuam. Per aurem meam descẽdit
in cor meum cogitatio tua: sonus mediꝰ
tñsuolauit. Uerbum u̾o illud quod
assumpsit sonũ. añqͣm sonares erat
apud te. Quia sonuisti est apudine: et
nõ recessit a te. Hoc attende quisquis es
examinator sonoꝵ. Uerbum dei ꝯtemp¬
nis. qr u̾bum hoĩs nõ ꝯp̃hendis. Scit gͦ
omnia ꝑ quem facta sunt omiua. ⁊ tam̃
dubitando increpat. Si me sciretis: for¬

Expanded text:
Deum: manebat, non sonando transibat. AdDeum: manebat, non sonando transibat. Adhuc forte contemnis: Deus erat Verbum . Apud teipsum, o homo, cum est in corde tuo verbum, aliud est quam sonus: sed verbum quod est apud te, ut transeat ad me, sonum quasi vehiculum quaerit. Assumit ergo sonum, imponit se quodammodo in vehiculum, transcurrit aerem, venit ad me, nec recedit a te. Sonus autem ut veniret ad me, recessit a te, nec perstitit apud me. Verbum ergo quod erat in corde tuo, numquid sono praetereunte praeteriit? Quod cogitabas dixisti; nem tuam; per aurem meam descendit in cor meum cogitatio tua, sonus medius transvolavit: verbum vero illud quod assumpsit sonum, antequam sonares, erat apud te; quia sonuisti, est apud me, et non recesexaminator sonorum. Verbum Dei contemnis, qui verbum hominis non comprehendis? Scit Deus omnia per quem facta sunt omnia, et tamen dubitando increpat: Si me sciretis, for
Abbreviated transcription (Latin):
dicit puto dubitare uidetur. S ille
increpabat: nõ dubitabat. Et ip̃e dñs
xp̃c alio loco increpans infidelicatem
futuram gen̾is humani: cũ uenerit
inquit filius hoĩs: putas inueniet
fidem in t̾ra: Iam qnͣtũ existimo in¬
tellexistis quõ sit positũ forsitan: ne
quis ũboꝵ appensor ⁊ sillabaꝵ exami¬
nator. ueluti latine loqui sciens rep̾¬
hendat u̾bum. quod dicit dei ũbim.
et rep̾hendendo dei u̾bum. nõ eloq̃ns
s mutus remaneat. Quis enĩ sic loqui¬
tur. quõ loquitur ũbum quod erat ĩ
pͥncipto apud dm̃: Noli uba ista ꝯsi¬
derare ⁊ ex hus u̾bis assuetis illud ũ¬
bum metiri uelle quod ds̃ est. Audis
enim u̾bum ⁊ ꝯtempnis. audi dm̃ ⁊
time. In pͥncipio erat ubum. Tu reuo¬
cas ad usum sermocinatõnis tue. et
dicis apud te. Quid est u̾bum: Quid
magnũ est u̾bum: Sonat ⁊ tñsit.
Uerberato aere aurem ꝑcutit postea
nõ erit. Audi adhuc. Uerbũ erat apd̾

Expanded text:
eo . Qui dicit, puto, dubitare videtur: sed ille eo . Qui dicit, puto, dubitare videtur: sed ille increpabat, non dubitabat. Et ipse Dominus Christus alio loco increpans infidelitatem futuram generis humani: Cum venerit, inquit, Filius hominis, putas, inveniet fidem in terra ? 4. Jam, quantum existimo, intellexistis quomodo sit positum forsitan: ne quis verborum appensor et syllabarum examinator, veluti latine loqui sciens, reprehendat verbum quod dixit Dei Verbum; et reprehendendo Dei Verbum, non eloquens, sed mutus remaneat. Quis enim loquitur sic, quomodo loquitur Verbum quod erat in principio apud Deum? Noli verba ista considerare, et ex his verbis assuetis illud Verbum metiri velle quod Deus est. Audis enim Verbum et contemnis; audi Deum et time: In principio erat Verbum. Tu revocas ad usum sermocinationis tuae, et dicis apud te, Quid est verbum? quid magnum est verbum? sonat et transit; verberato aere aurem percutit, postea non erit. Audi adhuc, Verbum erat apud
Abbreviated transcription (Latin):
cuidetis ut prẽm ostendam uob̾. Hoc
neq prẽm meũ si me sciretis: forsi
N⁊patrem meũ sciretis. dicitis ergo
iest pat̾ tiuis: qͣi iam me sciatis. q̃si
dim hoc sim quod uidetis. Ergo qr me
nostis. iõ uob̃ prẽm meũ nõ ostendo.
ne ⁊ prẽm meũ scietis. Si enim me
utis:⁊ prẽm meũ forsitan sciretis.
equi onmia scit. qñ dicit forsitan: nõ
bitat. s increpat. Attende enim quõ
cepatiue dicatur ip̃i forsitan. qd̾
atur eẽ u̾bum dubitatõnis. S du¬
ides dubitante qr nelaiente. El uo diat
a deo u̾bum dubitatõnis. cum dm̃ utiq
nich lateat: illa dubitatõne arguitur
infidelitas. nõ opinatur diuinitas
Hoĩes de enĩ de hus reb quas certas
hñt aliqñ increpatuie dubitant .i. ũ
bum dubitatõnis ponunt. cum corde
nõ dubitent. Uelut si indigneris ser¬
uo tuo ⁊ dicas. Contempnis me: ꝯsid̾a
forsitan dñs tuus sum. Hinc ⁊ apłs
ad quosdam contemptores suos loq̃ns

Expanded text:
 Aug., ut Patrem ostendam vobis? Hoc neque Patrem meum. Si me sciretis, forte et Patrem meum sciretis. Dicitis ergo: Ubi est Pater tuus? Quasi me jam sciatis; quasi totum hoc sim quod videtis. Ergo quia me non nostis, ideo vobis Patrem meum non ostendo. tunc et Patrem meum scietis. « Si enim me sciretis, et Patrem meum forsitan sciretis. Ille qui omnia scit, quando dicit forsitan, non dubitat, sed increpat. Attende enim quomodo increpative dicatur ipsum forsitan, quod videtur esse verbum dubitationis. Sed duideo dubitante quia nesciente: cum vero dicitur a Deo verbum dubitationis, cum Deum nihil utique lateat, illa dubitatione arguitur infidelitas, non opinatur divinitas. Homines enim de his rebus quas certas habent, aliquando increpative dubitant, id est, verbum dubitationis ponunt, cum corde non dubitent: velut si indigneris servo tuo et dicas, Contemnis me; considera, forsitan dominus tuus sum. Hinc et Apostolus ad quosdam contemptores suos loquens
Abbreviated transcription (Latin):
qui potuit de sepulchro resurgere:
Intlłigamus eigo nos quib hoc in mi¬
occultam tunc. mantfestam futuram
in uiditio. De quo dcm est. Ds̃ manife¬
stus ueniet. ds̃ nr̃ ⁊ nõ silebit. Quid
est manifestus ueniet:Quia uenit ⁊

Expanded text:
qui potuit de sepulcro resurgere? qui potuit de sepulcro resurgere? Intelligamus ergo nos quibus hoc minioccultam tunc, manifestam futuram in judicio: de quo dictum est, Deus manifestus veniet, Deus noster et non silebit . Quid est, manifestus
Abbreviated transcription (Latin):
et uoluntariam. ut pͥus omnia comple¬
rentur que añ passionem ip̃ius cõple¬
ri oportebat. Nam quõ sub fati noc̃ĩtate
positus erat qui alio loco dixit: Potesta¬
tem hẽo ponendi aĩam meam. ⁊ potestatẽ
hẽo it̾m sumendi eam. Nemo tollit eam
a me. s ego ip̃e ponam eam a me. ⁊ it̾m
sinno eam. Ostendit hanc potestatem.
qñ etim uidei querebant. Quem q̃uitis
inquit: Et illi. Iħ̾m. Et ille. Ego sum.
Qui uoce audita redierunt retro. ⁊ ceci¬
derunt dicet aliquis. St hec in illo po¬
testas erat: q̃re cum uidei insultarent
pendenti ⁊ dicerent. si filius dei est des¬
cendat de cruce. nõ descendit. ut eis sttã
potestatem descendendo monstraret:
Qita patĩam docebat. iõ potentiam
differebat. si enim qͣi ꝯmotus ad eoꝵ
ũba descend̾et. uictus ꝯuitioꝵ dolore
putaretur. Prorsus nõ descendit. fixꝰ
ꝑmansit. qñ uellet abscessurus. Nam
quid ei magnũ fuit de cruce descende

Expanded text:
et voluntariam: ut prius omnia compleet voluntariam: ut prius omnia complerentur, quae ante passionem ipsius compleri oportebat. Nam quomodo sub fati necessitate positus erat, qui alio loco dixit: Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo iterum sumendi eam: nemo tollit eam a me, sed ego ipse pono eam a me, et iterum sumo eam ? Ostendit hanc potestatem, quando eum Judaei quaerebant. Quem quaeritis, inquit? Et illi: Jesum. Et ille: Ego sum. Qua voce audita, redierunt retro et ceciderunt . 10. Dicit aliquis, Si haec in illo potestas erat, quare, cum Judaei insultarent pendenti et dicerent, Si Filius Dei est, descendat de cruce , non descendit, ut eis suam potestatem descendendo monstraret? Quia patientiam docebat, ideo potentiam differebat. Si enim quasi commotus ad eorum verba descenderet, victus conviciorum dolore putaretur. Prorsus non descendit, fixus permansit, quando vellet abscessurus. Nam quid ei magnum fuit de cruce descendere,
Abbreviated transcription (Latin):
et in siti mea potaũunt me aceto. Qũo
facta sunt in eimgłio nouimus. priꝰ
dederunt fel. accepit. gustauit. ⁊ dis¬
puit. Postea in cruce pendens ut oĩa
p̾dicta complerentur: ait scitio. Acce¬
ꝑunt spongiam aceto plenam: in ha¬
rundine ligau̾unt ⁊ admoueriuit
pendenti. Accepit ille ⁊ait. ꝑfectũ est
Quid est ꝑ fc̃m est. Impleta sunt oĩa
que añ passionem meam fu̾ant ꝓphe¬
tata. Ergo ad huc quid hic facio. Deniq
postra qm̃ dixit ꝑfcm̃ est. inclinato ca¬
pite tradidit sp̃m. Nũquid illi latro¬
uerunt: Tenebuntur uinculis caruis qr
nõ erant creatores carnis. Clauis confixi
diu cruciabantur. qr infirmitati nõ do¬
minabantur. Dñs aut̃ qñ uoluit carnẽ
m ut̾o uirginali accepit. Qñ uoluit ad
hoĩes ꝑcessit. Qm̃diu uoluit int̾ boĩes
uixit. Qñ uoluit a carne discessit. Hoc est
potestatis. nõ nocitatis. Hanc ergo horã
ille expectabat nõ fatalem s oportunam

Expanded text:
et in siti mea potaverunt me aceto . Quomodo et in siti mea potaverunt me aceto . Quomodo facta sint, in Evangelio novimus. Prius dederunt fel; accepit, gustavit, et despuit: postea in cruce pendens, ut omnia praedicta complerentur, ait, Sitio: acceperunt spongiam aceto plenam, in arundine ligaverunt, et admoverunt pendenti; accepit ille et ait, Perfectum est. Quid est, Perfectum est? Impleta sunt omnia quae ante passionem meam fuerant prophetata: ergo adhuc quid hic facio? Denique posteaquam dixit, Perfectum est, inclinato capite tradidit spiritum . Numquid illi latroverunt? Tenebantur vinculis carnis, quia non erant creatores carnis: clavis confixi diu cruciabantur, quia infirmitati non dominabantur. Dominus autem quando voluit, carnem in utero virginali accepit: quando voluit, ad homines processit; quamdiu voluit, inter homines vixit; quando voluit, a carne discessit: hoc est potestatis, non necessitatis. Hanc ergo horam ille exspectabat, non fatalem, sed opportunam
Abbreviated transcription (Latin):
moyses. In pͥncipio fecit ds̃ celum et
t̾ram. Fecit quod nõ erat. Si ergo fecit
quod nõ erat. añ quid erat. In pͥncipto
erat u̾bum. Et unde celum ⁊ t̾ra. Oĩa
ꝑ ip̃m fc̃a sunt. Tu ergo ponis xp̃m sub
fato: Ubi sunt fata. In celo inquit. in
ꝑ quem fcm̃ est celum ⁊ sydera. cum tua
uoluntas si recte sapias tnscendat et
sydera. Anqr nosti ip̃i carnem fuisse sb̾
celo. i deo putas ⁊ potestadem xp̃i sbditam
celor Audi stulte. nond̾ uen̾at hora etus
non qua cogetur mori. s qua dignare¬
tur occidi. Nou̾at enĩ ip̃e qñ debet mori.
Intendit omnia que p̾dicta sunt de illo
et expectabat finiri omnia que p̾dicta
sunt añ eius passionem futura: ut
cum impleta ẽõnt tunc ueniret pas¬
sio. dispensatõnis ordine. nõ fatali noc̃i¬
tate. Deniq audite ut ꝓbetis. Int̾ cetã
que de illo pphetata sunt: scriptũ est
etiam. Dederunt in escam meam fel.

Expanded text:
Moyses? In principio fecit Deus coelum et Moyses? In principio fecit Deus coelum et terram . Fecit quod non erat: si ergo fecit quod non erat, ante quid erat? In principio erat Verbum. Et unde coelum et terra? Omnia per ipsum facta sunt . Tu ergo ponis Christum sub fato? Ubi sunt fata? In coelo, inquis, in  quem factum est coelum et sidera; cum tua voluntas, si recte sapias, transcendat et sidera? An quia nosti Christi carnem fuisse sub coelo, ideo putas et potestatem Christi subditam coelo? 9. Audi, stulte: Nondum venerat hora ejus, non qua cogeretur mori, sed qua dignaretur occidi. Noverat enim ipse quando deberet mori: intendit omnia quae praedicta sunt de illo, et exspectabat finiri omnia quae praedicta sunt ante ejus passionem futura; ut cum impleta essent, tunc veniret et passio, dispositionis ordine, non fatali necessitate. Denique audite, ut probetis: inter caetera quae de illo prophetata sunt, scriptum est etiam, Dederunt in escam meam fel,
Abbreviated transcription (Latin):
ingarofilatio docens in templo:mag
fidutia. sine timore Ron enĩ pat̾etur
od nollet. qui nec nascẽtur si nollet.
niq quid sequitur: Et nemo app̾hen
eum qr nond̾ uen̾at hora eius. Hoc
crederes fatum. Si fatum sicut non¬
lintellex̾unt a fando dcm̃ est .i. a loqñ¬
ũbum dei quõ ht̃ fatum. qñ in ipso
omnia sunt que condita sunt: Nõ
im aliquid ds constituit quod añ nes¬
meliuo etar Line uetistate line tuina
Tam̃ ut ostendat artem. fabricat domũ.
Et ꝓcessit quodãmodo domus ex domo. ⁊ si
domus ruat ars manet. Ita apud dei uer¬
bum erant omnia que condita sunt: qr
onmia in sapĩa fecit ds̃ ⁊ cuncta nota fe¬
cit. Non enĩ qr fecit didicit. s qr nouerat
fecit. Nob̾ qr nota sunt fcã sunt. illi nisi
nota cẽnt fcã nõ eẽnt. Precessit ergo
Nam si eẽt aluid ante. nõ dcm̃ eẽt. in
pͥncipio erat u̾bum s in pͥncipto fc̃m
est u̾bum. Deniq de mundo quid ait

Expanded text:
in gazophylacio docens in templo: magna fiducia, sine timore. Non enim pateretur quod nollet, qui nec nasceretur si nollet. Denique quid sequitur? Et nemo apprehendit eum, quia nondum venerat hora ejus. Hoc non crederes fatum! Si fatum, sicut nonnulii intellexerunt, a fando dictum est, id est a loqbum Dei quomodo habet fatum, quando in ipso Verbo omnia sunt quae condita sunt? Non enim aliquid Deus constituit quod ante nesmelius erat, sine vetustate, sine ruina: tamen ut ostendat artem, fabricat domum; et processit quodammodo domus ex domo; et si domus ruat, ars manet. Ita apud Dei Verbum erant omnia quae condita sunt; quia omnia in sapientia fecit Deus , et cuncta nota fecit: non enim quia fecit didicit, sed quia noverat fecit. Nobis quia facta sunt, nota sunt; illi nisi nota essent, facta non essent. Praecessit ergo Nam si esset aliquid ante, non dictum esset, In principio erat Verbum; sed, In principio factum est Verbum. Denique de mundo quid ait
Abbreviated transcription (Latin):
quod ⁊ ꝓph̃a p̾dix̾at. sicut ouis ad im¬
molandum ductus est. ⁊ sicut agnus
coram tondente sine uoce. sic nõ aꝑuit
os suum. Si ergo pati nollet: non pa¬
teretur. si nõ pat̾e̾tur: sanguis eius
nõ fund̾etur. Si sanguis iue nõ fun¬
tentia quam uider nõ nou̾ant. unde ilbs:
dcm̃ est. neq me nostis. neq pr̃em meus
et de carne suscepta quam uidei nouat
et cuius patriam sciebant. Unde illis ale
loco dicit. Et me nostis ⁊ unde sim nostos
et unde illo maior est pat̾. Illuo uerbum se
illud caro. Illud ds̃ est illud homo. f une

Expanded text:
dixerat, Sicut ovis ad immolandum ductus est, et sicut agnus coram tondente se sine voce, sic non aperuit os suum . Si ergo pati nollet, non pateretur; si non pateretur, sanguis ille non funderetur; si sanguis ille non funtentia quam Judaei non noverant, unde illis modo dictum est, Neque me nostis, neque Patrem meum; et de carne suscepta quam Judaei noverant, et cujus patriam sciebant; unde illis alio loco dixit, Et me nostis, et unde sim nostis . et unde illo major est Pater. Illud Verbum est, illud caro; illud Deus est, illud homo: se
Abbreviated transcription (Latin):
nsum. Istum nosti. ⁊ illum nosti . Ualde
. son qr pat̾ est filius. s qr patri silis
ipẽ arrianus recessit ab errore sabel¬
mo. ⁊ nõ est patripassianus. Nõ dicit
m prẽm inducũ carne uenisse ad ho¬
mes. ip̃m et̃ passum. ip̃m resurrexisse.
quodãmodo ad se ascendisse. Hoc non
cit.lgnoscit inecũ patrem patrem ẽẽ
filiũ filtũ cẽ. S o frat̃ euasisti illud
rare diũsum: Quare aliam sb̃stantiam
disiłio ẽẽt: nũqͣm dice̾t discipuł suis.
ume uidet: indet ⁊ prẽm. Nũqͣm diceret

Expanded text:
nsum, Istum nosti et illum nosti; valde ensum, Istum nosti et illum nosti; valde etis, non quia Pater est Filius, sed quia Patri similis o quia et ipse arianus recessit ab errore sabelliano, et non est patripassianus: non dicit ipsum Patrem indutum carne venisse ad homines, ipsum esse passum, ipsum resurrexisse, et quodammodo ad se ascendisse; hoc non dicit: agnoscit mecum Patrem, Patrem esse; et Filium, Filium esse. Sed, o frater, evasisti illud quare diversum? quare aliam substantiam? Si dissimilis esset, numquid diceret discipulis suis, Qui me vidit, vidit et Patrem? numquid diceret
Abbreviated transcription (Latin):
est: qr solus nõ sum. sz ego ⁊ qui milt
me pat̾. Tamqͣm dicõt Ideo iudimm
uerum loquor qr ip̃a u̾itas egosita
Isti carnalit intsłigentes drcerin
ubi est pat̾ tuus. Modo audi arria
Req me scitis. neq prẽm meũ Nul
si me sciretis ⁊ patrem meũ scitetls
Quid est si me sciretis ⁊ patrem mel
sciretis. nisi ego ⁊ pat̾ unũ sumus
Qñ iudos aliquem alicui siłem. mo¬
dat caritas ura cotidianam loquila
ram. Ln cago utdes aliquem alicui
en. ⁊ nosti tu cui simelis sit: ammirans
ps Quiõ iste homo similis est illi hominis
er nõ dic̾os nisi duo ẽent. Hic ille qui
mignorat. cui tu istum siłem dicis. ita
uiquit similis est: Et tu ad erm. Quid
hm tu illum nõ nosti: At ille. noui in¬
pir iam tu ut illum quem nescit ei no¬
In facias ex p̾sente quem ceruts respõ
rdicis. Hrmnc uidisti. illũ iudisti. Nõ
ti qr hoc drxisti unũ eẽ asseuasti. ⁊ duos
egasti s pp̃ sisitudinem tale dedisti res¬

Expanded text:
non sum, sed ego et qui misit me Pater: tanquam diceret, Ideo judicium verum loquor, quia ipsa veritas ego sum. Isti carnaliter intelligentes, dixerunt, Ubi est pater tuus? Modo audi, ariane: Neque me scitis, neque Patrem meum; quia si me sciretis, et Patrem meum sciretis. Quid est, si me sciretis et Patrem, meum sciretis, nisi, ego et Pater unum sumus? Quando vides aliquem alicui similem: intendat Charitas vestra, quotidiana locutio ando ergo vides aliquem alicui similem, et nosti tu cui similis sit, admirans dicis, Quomodo iste homo similis est illi homini! Hoc non diceres, nisi duo essent. Hic ille qui eum ignorat, cui tu istum similem dicis: Itane, inquit, similis est? Et tu ad eum: Quid enim, tu illum non nosti? At ille: Non novi, inquit. Jam tu, ut illum quem nescit, ei notum facias ex praesente quem cernit, respondes et dicis: Hunc vidisti, illum vidisti. Non utique quia hoc dixisti, unum esse asseverasti, et duos negasti: sed propter similitudinem tale dedisti respo
Abbreviated transcription (Latin):
m iudicau̾unt. Erat aut̃ qui ioq̃batur
aꝑto caro. in occulto ũbum. Homo ma¬
festus. deus occultus. Uidebant indum̃
i. ⁊ ꝯtempnebant indutum. Contemp¬
tant qr nesciebant. Resciebant qr non
sdebant. Nõ uidebant: qr ceci erant. Ceci

Expanded text:
m judicaverunt. Erat autem qui loquebatur in aperto caro, in occulto Verbum: homo manifestus, Deus occultus. Videbant indumentum, et contemnebant indutum: contemnebant, quia nesciebant; nesciebant, quia non videbant; non videbant, quia caeci erant; caeci
Abbreviated transcription (Latin):
dñm nr̃m ih̾m xp̃m. Illum prẽm fili
istum filium patris. Eum qui pateris
nõ eẽ filium. eum qui filius est nouẽ
pr̃em. Confitentur gen̾atõm. s negnr
eqͣlitatem. Nos catholica fides uenees
de doctrina apłoꝵ: plantata in nobio p
seriem successionis accepta. sana ad e¬
rore sabellianoꝵ unus est solus pes
pat̾ qui filius. In errore arrianoꝵ adt
est quid̃ pat̾. alius filius: s ip̃e filius
solum alius. s etiam aliud est Cu m¬
et arrianũ. Pat̾ pat̾ est ⁊ filius fille
est alius nõ aliud. Nua ego ⁊ pat̾ mrpi
umũ sumus. Sicut etiam hest̾no dieq̃t¬
tum potui ꝯmendaui. Cum audis sis¬
mus. abscedat ꝯ fusus sabellianus
audit inũ. abscedat confusus arrum
Gubernet catholicus int̾ utrũꝙ filda
sue nauigium. qm̃ cauend̾ est mute¬
q naufragium. Dic ergo tu quod de
cuͣngłm. Ego et pat̾ unũ sumus

Expanded text:
m Jesum Christum, illum Patrem Filii, istum Filium Patris; eum qui Pater est non esse Filium, eum qui Filius est non esse Patrem: confitentur generationem, sed negant aequalitatem. Nos, id est, catholica fides veniens de doctrina Apostolorum, plantata in nobis, per seriem successionis accepta, sana ad perrore Sabellianorum unus est solus, ipse est Pater qui Filius: in errore Arianorum, alius est quidem Pater, alius Filius; sed ipse Filius non solum alius, sed etiam aliud est: tu et arianum. Pater, Pater est; Filius, Filius est: alius, non aliud; quia ego et Pater, inquit, unum sumus , sicut etiam hesterno die, quantum potui, commendavi. Cum audit, sumus, abscedat confusus sabellianus; cum audit, unum, abscedat confusus arianus: gubernet catholicus inter utrumque fidei suae navigium, quoniam cavendum est in utroque naufragium. Dic ergo tu, quod dicit Evangelium, Ego et Pater unum sumus.
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃m sanũ sit a pocĩs. et qñ forte flagel¬
lamur in corpore ip̃m dep̾cemur. Roga¬
uit eum apłs paulus ut auferret stimu¬
lumcarnis: ⁊ noluit au ferre. Nũquid
ꝑturbatus est: Nũquid contristatꝰ dixit
se desertum: Magis se dixit nõ desertũ
qr nõ ablatum est quod nolebat auferri.
ut illa infirmitas sanaretur. Hoc enĩ
inuenit in uoce medici. Sufficit gr̃a
mea. Nam uirtus in infirmitate ꝑfici¬
tur. Unde ergo scis ꝙ nõ uult te sanare
deus: Adhuc ꝓdest tibi flagellari. Unde
scis qͣm putre est quod secat medicus.
agens ferrum ꝑ putria: Nõne nouit
modum quid faciat quonsq faciat: Nũ¬
quid ululatus eius qui secatur. retra¬
hit manus medici artificiose secantis
ille clamat. ille secat. Crudelis qui nõ au¬
dit clamantem. an potius misericors
qr uulnus ꝑsequitur ne sanet egrotũ.¬

Expanded text:
nostrum sanum sit a peccatis; et quando forte flagelnostrum sanum sit a peccatis; et quando forte flagellamur in corpore, ipsum deprecemur. Rogavit eum Paulus apostolus, ut auferret stimulum carnis, et noluit auferre. Numquid perturbatus est? numquid contristatus dixit se desertum? Magis se dixit non desertum, quia non ablatum est quod volebat auferri, ut illa infirmitas sanaretur. Hoc enim invenit in voce medici: Sufficit tibi gratia mea; nam virtus in infirmitate perficitur . Unde ergo scis quod non vult te sanare Deus? Adhuc tibi expedit flagellari. Unde scis quam putre est quod secat medicus, agens ferrum per putria? Nonne novit modum, quid faciat, quo usque faciat? Numquid ululatus ejus qui secatur, retrahit manus medici artificiose secantis? Ille clamat; ille secat. Crudelis qui non audit clamantem, an potius misericors qui vulnus persequitur ut sanet aegrotu
Abbreviated transcription (Latin):
lecto suo constitutũ iactari febrib ⁊ do¬
lortb. nec alicubi spem posuisse. nisi ut
sibi eiͣngłm ad caput pou̾et. Nõ qr ad
hoc fcm̃ est. s qr p̾latum est ei̾ngłm liga¬
turis. Ot ergo ad caput ponitur ut qͥes¬
cat dolor capitis ad cor nõ ponitur ut
sanetur a pcc̃is : Fiat ergo. Quid fiat:n
Ponecur ad cor. sanetur cor. bonum ẽ.
Bonũ ut de salute corporis nõ satagas
nisi uta deo illam petas. Si scit tͥ ꝓdesse
idabit illam. Si nõ tibi dederit. non tibi¬
ꝓderat hr̃c illam. Qmͣ młti egrotant in
lecto innocentes. ⁊ si sant fu̾int ꝓcedunt
ad scelera ꝯmittenda. Qmͣ młtis obest
sanitas. Latro qui ꝓcedit ad fauoem oc¬
cidere hoĩem. qnͣto illi melius erat ut
egrotaret: Qui noctu surgit ad fodiẽ¬
dum parietem alienũ. qͣnto melius si
febrib iactaretur: Innocentius egrota¬
ret. scelerate sanus est. Nouit ergo d̃s:
quid nob expediat. Id agamus tm̃ ut cor

Expanded text:
lecto suo constitutum, jactari febribus et dolecto suo constitutum, jactari febribus et doloribus, nec alicubi spem posuisse, nisi ut sibi Evangelium ad caput poneret: non quia ad hoc factum est, sed quia praelatum est Evangelium ligaturis. Si ergo ad caput ponitur ut quiescat dolor capitis, ad cor non ponitur ut sanetur a peccatis? Fiat ergo. Quid fiat? Ponatur ad cor, sanetur cor. Bonum est, bonum, ut de salute corporis non satagas, nisi ut a Deo illam petas. Si scit tibi prodesse, dabit illam: si non tibi dederit, non proderat habere illam. Quam multi aegrotant in lecto innocentes; et si sani fuerint, procedunt ad scelera committenda? Quam multis obest sanitas? Latro qui procedit ad faucem occidere hominem, quanto illi melius erat ut aegrotaret? Qui noctu surgit ad fodiendum parietem alienum, quanto illi melius si febribus jactaretur? Innocentius aegrotaret, scelerate sanus est. Novit ergo Deus quid nobis expediat: id agamus tantum, ut cor
Abbreviated transcription (Latin):
Dixisti enĩ quod uoliusti. ⁊ cui dixisti
nescit an uerũ sit. Dimisit de adũsa¬
rio tuo ꝯuincend̾. ⁊ si añ iudicem cõ¬
uictus fũis de m̃datio. qr nõ potui
ille nisi p̾starc nesciens an fueris
mentitus: ibi carebis ip̃o bñfitio re¬
cripti. quo ꝑduxisti rescriptum. Dẽ
aut̃ qui nouit utrũ m̃tiario an uerĩ
dicas. nõ facit ut in iuditio tibi non
ꝓsit: s ne impetͣre ꝑmittit. qr ausus
es m̃tiri u̾itati. Quid ergo facturus
es: dic mͥ. Implere legem exoĩ parte
ita ut in ulło offendao: difficile est
Reatus ergo certus est. remedio uti
nõ uia: Ete ftres meiq̃le remeotun
ppluit dñs ꝯtra egritudines antme. Qb
ergo cum caput tibi dolet. laudamus si
eũngłm ad caput cibi posũis.⁊ non ad
ligaturam cucutr̾io : Ad hoc enĩ ꝑduc¬
ta est infirmitas hoĩm. ⁊ ita plangendi
sunt hoĩes qui currunt ad ligaturas:
nt gaudeanus qũ uideamus hoĩem in

Expanded text:
dixisti enim quod voluisti, et cui dixisti, dixisti enim quod voluisti, et cui dixisti, nescit an verum sit; dimisit te adversario tuo convincendum, ut si ante judicem convictus fueris de mendacio, quia non potuit ille nisi praestare, nesciens an fueris mentitus, ibi carebis ipso beneficio rescripti, quo perduxisti rescriptum. Deus autem qui novit utrum mentiaris, an verum dicas, non facit ut in judicio tibi non prosit; sed nec impetrare te permittit, quia ausus es mentiri veritati. 12. Quid ergo facturus es? dic mihi. Implere legem ex omni parte, ita ut in nullo offendas, difficile est: reatus ergo certus est; remedio uti non vis? Ecce, fratres mei, quale remedium posuit Dominus contra aegritudines animae. Quod ergo? Cum caput tibi dolet, laudamus si Evangelium ad caput tibi posueris, et non ad ligaturam cucurreris. Ad hoc enim perducta est infirmitas hominum, et ita plangendi sunt homines qui currunt ad ligaturas, ut gaudeamus quando videmus hominem in
Abbreviated transcription (Latin):
est ad te legem implere. ut̾e pacto illo
et cyrographo: utere p̾cib quas tibi cõ
imꝑatori. q̃ runt aliquem scolasticum
iurisꝑitum: a quo sibi p̾ces ꝯponan¬
tur. ne forte si alit̾ petierint qͣm opor¬
tet. nõ solũ nõ impetient quod petunt.
s ⁊ penam ꝓ bñfitio meantur. Cum
ergo q̃ rerent supplicare apłi. ⁊ nõ in¬
hoc est iurisꝑite nr̃. assessor inimo cõ¬
sessor det: compone nob̾ p̾ces. Et dñe
docuit de libro uiris celestis. docuit qu
orarent ⁊ in ip̃o quod docuit posuit
ris: reus eris. Contremiscis imꝑato¬
rem fc̃s reus: offer sacrificiũ humi¬
litatis. offer sacrificiũ mĩe. dic in p̾
dicis fac Nuid eni facturus es. quo
iturus. si m̃titus fu̾is in precib
Non quõ dicitur in foro carebis bñ fitio
rescripti: s nec rescriptũ impetrabis
Iuris enĩ forensis est. ut qui in p̾cibus
m̃titus fu̾it: nõ illi ꝓsit quod impet᷑
Potuit falli imꝑator qñ p̾ces misisti

Expanded text:
est ad te legem implere, utere pacto illo, est ad te legem implere, utere pacto illo, utere chirographo, utere precibus quas tibi consimperatori, quaerunt aliquem scholasticum jurisperitum, a quo sibi preces componantur; ne forte si aliter petierint quam oportet, non solum non impetrent quod petunt, sed et poenam pro beneficio consequantur. Cum ergo quaererent supplicare Apostoli, et non inhoc est, Jurisperite noster, assessor, imo consessor Dei, compone nobis preces. Et docuit Dominus de libro juris coelestis, docuit quomodo orarent: et in ipso quod docuit, posuit ris, reus eris. Contremiscis imperatorem factus reus? offer sacrificium humilitatis, offer sacrificium misericordiae, ddicis, fac. Quid enim facturus es, quo iturus es, si mentitus fueris in precibus? Non quomodo dicitur in foro, carebis beneficio rescripti; sed nec rescriptum impetrabis. Juris enim forensis est ut qui in precibus mentitus fuerit, non illi prosit quod impetrapotuit falli imperator, quando preces misisti:
Abbreviated transcription (Latin):
mau̾et. ⁊ manserunt apud eũ die
illa. Hora aut̃ erat qͣi decima. Nich̾ ne
arbitramur ꝑtimursse ad eĩmgłistã
dice̾ nob̃ quotͥa hora erat.: Pt̃ fieriut
nich ibi nos qnimadũte̾ nicħ quere
uolu̾it: Decima hora erat. Numerus
iste legem significat. qr in decem
p̾ceptis data est lex. Uenerat autem
tp̃s ut impłetur lex ꝑ dilectõnem.
qr a uideis nõ pot̾at implert ꝑtimo¬
rem. Unde dñs dicit. nõ ueni solu̾e
legem s implere. Merito ergo deci¬
ma hora eum sequuti sunt ad testi¬
moniũ anuci sponsi duo isti. ⁊ decima
hora audunt rabi quod int̾p̾tatur
magist̾. Si decima hora tabi dñs au¬
diuit. ⁊ decimus numerus ad legeni
ꝑtinet: magist̾ legis nõ est nͥ dator
legis. Nemo dicat qr alius dedic legẽ
et alius docet legem. Ip̃e illam docet
qui illam dedit. Ip̃e est magist̾ legis
ipius. Ideo mesedr docet legem sicut
lingua portat. Noli tim̾e ne implere le¬
gem non possis. fuge ad mĩam. St młtũ

Expanded text:
 die illo: hora autem erat quasi decima. » Nihilne arbitramur pertinuisse ad Evangelistam, dicere nobis quota hora erat? Potest fieri ut nihil ibi nos animadvertere, nihil quaerere voluerit? Decima erat hora. Numerus iste legem significat, quia in decem praeceptis data est lex. Venerat autem tempus ut impleretur lex per dilectionem; quia a Judaeis non poterat impleri per timorem. Unde Dominus dicit: Non veni solvere legem, sed implere . Merito ergo decima hora eum secuti sunt ad testimonium amici sponsi duo isti: et decima hora audivit, Rabbi, quod interpretatur Magister. Si decima hora Rabbi Dominus audivit, et decimus numerus ad legem pertinet; magister legis non est nisi dator legis. Nemo dicat quia alius dedit legem, et alius docet legem: ipse illam docet qui illam dedit; ipse est magister legisipsius, ideo misericorditer docet legem, sicutisericordiam in lingua portat . Noli timere, ne implere legem non possis, fuge ad misericordiam. Si multum