comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dñis ir rogat᷑. ñ ẽ pena cͥminis. s uͥtutis exa¬
men. Nam bonus. etiã si seruiat. lib ẽ. Mał
O ip̃ssis quotiens iustis dnant᷑ iniqui:
Non ẽ puniti suppliciũ meriti:
S uirtus fidĩ sub tali examine crescit.
Nec seruile grauat liba corda iugũ:
Soluis peccator fuit male. qͥ lic& amplo
U tat᷑ regno: sat miser ẽ famulus.
Cũ mens carnał nimiũ dñante tiranno:
T̾ ot fuit sceptris. dedita quot uiciis. D ob.

Expanded text:
nis irrogatur, non poena est criminis, sed virtutis examen. Nam bonus, etiam si serviat, liber est. Mtiorum. Oppressis quoties justis dominantur iniqui, Non est puniti supplicium meriti; Sed virtus fidei sub tali examine crescit, Nec servile gravat libera corda jugum. Solus peccator servit male; qui licet amplo Utatur regno, sat miser est famulus; Cum mens carnalis, nimium dominante tyranno, Tot servit sceptris dedita quot vitiis. LIV.
Abbreviated transcription (Latin):
etifer ĩ modicȩ nat᷑ȩ elatꝰ honore:
Angło. iñ hominẽ subreut. uñ ruit.
S xp̃c miserans deceptũ fraude maligni:
Inse illi ad uitã posse redire dedit.
Si caueat pactis hostis se̾uire suꝑbi:
Sectari & studeat formam humił dñi.
Qͥ patris in dectate manens ds̃ omĩ creator:
Uerus de sacra uirgine nat᷑ homo ẽ.
Sic nr̃m assumens matris de corꝑe corpus:
Ess ut assũptę carnis origo ds̃.
In qͦ ꝑ lauacrũ fidi uirtute renata:
Cȩleste accipi& gens noua pͥncipiũ.
N il hominis pͥmi retinens. s plena scđi:
splendore & capitis głificanda sui. D̾ uera¬

Expanded text:
etifer immodico naturae elatus honore Angelus, inde hominem subruit, unde ruit. Sed Christus miserans deceptum fraude maligni, In se illi ad vitam posse redire dedit: Si caveat pactis hostis servire superbi, Sectari et studeat formam humilis Domini. Qui Patris in Deitate manens Deus omnicreator, Verus de sacra Virgine natus homo est. Sic nostrum assumens Matris de corpore corpus, Esset ut assumptae carnis origo Deus: In quo per lavacrum, fidei virtute renata, Coeleste accipiet gens nova principium. Nil hominis primi retinens, sed plena secundi, Splendore in capitis glorificanda sui.
Abbreviated transcription (Latin):
Non semꝑ felix uere ẽ. impleta uoluntas:
Cum sepe in iusti sint mala uota animi.
Recta gͦ cupiens. & si ñ sit adeptus.
ꝑ sistendo tñ uelle bonũ. bonꝰ ẽ.
At p̃uis qđ fert animo. si ñ habet actu:
Tam miser ẽ. quã si qđ cupit obtineat.

Expanded text:
Non semper vere est felix impleta voluntas: Cum saepe injustis sint mala vota animis. Recta igitur cupiens, etiam si non sit adeptus, Persistendo tamen velle bonum, bonus est. At pravus, quod fert animo, si non habet actu, Tam miser est quam si quod cupit obtineat.
Abbreviated transcription (Latin):
possimꝰ qͥd sit ds̃. possimꝰ scire qͥd ñ sit. epyg̃¬
ulla qͥdem mens ẽ mortali ĩ corꝑe uiuens.
& plena uideat cognitione dm̃.:
S miris oꝑm signis ostendit᷑ auctor.
s ectorẽq suũ condita queq canut.
U ñ lic& fandi uires. animiq iugorẽ
U incat. & excedat gła. lausq dei.
N os tñ officio cordis gaudemꝰ & oris :¬
& tanto oblectat succubuisse. bono.
Hinc fidĩ uirtus. hĩc flãma oriat᷑ amoris.
& latet exerc&&. qđ suꝑat reparat. D̾ suꝑ.¬

Expanded text:
 quid sit Deus, possumus scire quid non sit. Nulla quidem mens est mortali in corpore vivens, Quae plena videat cognitione Deum. Sed miris operum signis ostenditur auctor, Rectoremque suum condita quaeque canunt. Unde licet fandi vires, animique vigorem Vincat, et excedat gloria lausque Dei, Nos tamen officio cordis gaudemus et oris, Et tanto oblectat succubuisse bono. Hinc fidei virtus, hinc flamma oriatur amoris, Quod latet, exercet; quod superat, reparat.
Abbreviated transcription (Latin):
Uirtutũ gradib scandite lucis iter.
Ardiuis atq artus fert ad cęlestia callis.
D euexa ad mortẽ duẽ & ampla uia. a¬
ẽ fallax tumidi incedit sapientia mundi.
Comentisq suis ludificata ruit.¬
& mala corporei sequit᷑ dum gaudia sensus:
Exulat a uͦ lumine cęca ꝓcul.
N ec falsarũ habitu uirtutũ oinata uiuat᷑.
ꝑ dit mens ueri nescia quicqͥd agit
Nouerit gͦ dm̃ sapiens. totisq medulł.
Diligat. inq ipso se qͦq amator amet.
Sit bonꝰ. & iustus. sit uerax atq benignꝰ.
Sit forma. & speculũ. lux. & imago. dei.
In xp̃o factus nouus. & iã carne uetusta
Exutꝰ iulem m̃te relinquat humũ.
Ut sacri templi quac̾q in parte locet᷑:
Magnũ erit. in capitis corpore qͥcqͥd erit.

Expanded text:
Virtutum gradibus scandite lucis iter. Virtutum gradibus scandite lucis iter. Arduus atque arctus fert ad coelestia callis: Devexa ad mortem ducit, et ampla via: Qua fallax tumidi incedit sapientia mundi Commentisque suis ludificata ruit, Et mala corporei sequitur dum gaudia sensus, Exsulat a vero lumine caeca procul: Nec falsarum habitu virtutum ornata juvatur. Perdit mens veri nescia, quiquid agit. Noverit ergo Deum sapiens, totisque medullis Diligat, inque ipso se quoque amator amet. Sit bonus et justus, sit verax, atque benignus, Sit forma et speculum, lux et imago Dei. In Christo factus novus, et jam carne vetusta Exutus, vilem mente relinquat humum. Ut sacri templi quacumque in parte locetur, Magnum erit, in capitis corpore quiquid erit.
Abbreviated transcription (Latin):
oderis. nec ꝓpt̾ homines uicia diligas. Re.¬
cte gͦ ĩ malis odimus maliciã. & diligimꝰ
cͥaturã. ut nec ꝓpt̾ uiciũ nat᷑a dãpnet᷑. nec
ꝓpt̾ nat᷑am uiciũ diligat᷑. Exygͣ
ecta uolens animꝰ sapiens. ⁊ amator. honesti.
Quosdã odio dignos udicat eẽ suo.
Nec tñ hos toto depellit fede gnariis:
N at᷑am errantũ diuide a uitiis.
Sicgeneri indulgens ꝓpͥo. ut pecc̃a recidi:
Optet. & ut daninet cͥmina. ñ homines. De¬
re. non laborat. Quietiores sunt enĩ boni
quã mali. & absolutiora sunt uerba ue¬
ridicoꝵ. quã cõm̃ta fallatiũ. E ẜygͣ¬
Fallaces semꝑ curis torquent᷑ amaris.
& mala mens nunꝗͣ gaudia pacis hab&.
Lubrica dũ trepido m̃dacia plasmate fing̃.
Cõsumens totũ tp̃s in arte mali.
At simplex animꝰ. com̃ti & lib̾ iniqui
Nil amat in iustũ. nilgerit ĩplacidũ.
Sectator ueri potiet᷑ luce serena. Cohorta¬
d patͥa uitȩ de noctis ualle uocam. pientiã.

Expanded text:
oderis, nec vitia propter homines diligas. Reoderis, nec vitia propter homines diligas. Recte ergo in malis odimus malitiam, et diligimus creaturam: ut nec propter vitium natura damnetur, nec propter naturam vitium diligatur. LXecta volens animus sapiens, et amator honesti, Quosdam odio dignos judicat esse suo. Nec tamen hos toto depellit foedere, gnarus Naturam errantum dividere a vitiis. Sic generi indulgens proprio, ut peccata recidi Optet, et ut damnet crimina, non homines. LXre non laborat. Quietiores enim sunt boni quam mali; et absolutiora sunt verba veridicorum quam commenta fallacium. Fallaces curis semper torquentur amaris, Et mala mens numquam gaudia pacis habet. Lubrica dum trepido mendacia plasmate fingit, Consumens totum tempus in arte mali. At simplex animus, commenti et liber iniqui, Nil amat injustum, nil gerit implacidum. Sectator veri potietur luce serena, Est qud patriam vitae noctis de valle vocati,
Abbreviated transcription (Latin):
audiendo. s eorum facta sectando. Hoc gͦ di¬
ai posset tunc ꝓselito arcumciso. ꝙ paulus
dicit. Eutimicisio quid̾ ꝓdest. si legem custo¬
dias. Quia u̾ͥo in non custodienda lege pħi¬
seos mutabitur. fiebat filius gehenne. pp̃ea
qnͣtum arbitror duplo qmͣ iłli. qr hoc negli¬
gebat implere ꝙ ꝓpria uoluntate susceꝑat
ñ ex ind̃is natus. s sponte ind̾is factus. Qd¬

Expanded text:
audiendo, sed eorum facta sectando. hoc ergo diaudiendo, sed eorum facta sectando. hoc ergo dici posset tunc proselyto circumciso, quod Paulus dicit: circumcisio quidem prodest, si legem custodias. quia uero ille in non custodienda lege pharisaeos imitabatur, fiebat filius gehennae; propterea, quantum arbitror, duplo quam illi, quia hoc neglegebat inplere, quod propria uoluntate susceperat, non ex Iudaeis natus, sed sponte Iud
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus ẽ pp̃ delicta nr̃a. ⁊ resurrexit ꝓpt̾
uutificacõnẽ nr̃am. Et qr ista resutrectio
que credita noᷤᷤ instificat. illa octaue diei cir¬
cuitisione sigurata ẽ. pp̃a de ipõ abraham
cin pͥmum tͣdita ẽ dicit. ipłs. Et signum ac¬
cepit crrcumcisionis signacłm iusticie fidi.
Ergo ⁊ istam circumcisionẽ int̾ alias sigu¬
ras ꝓpħicas de xpõ scͥpsit moyses. de quo ipe
dicit. de me enm ille sqͥsit. Quod autem¬
ne duplo qmͣ uos estis. ñ qr aircumaditur
dixxte. s ꝙ eor mores mutat᷑ A quib un¬
tandis cohibet suos. dicens. suꝑ cathedrmi mo¬
ysi sedent scͥbe ⁊ pħisei. Que dñt facite. que
autẽ faciunt fac̾e nolite. Dicunt enim ⁊ nõ
facut. In quib dñicis uͥb̾ utrumq debetis
adu̾tere. Et qnͣtus honor delatus sit doctͥne
moysi. in cunis cathedra ⁊̃ mali sedentes bo¬
na doc̾e cogebaut᷑. ⁊ unde fieret. ꝓselitus fili¬
us gehenne. Non scilicet a phiseis u̾ba legis

Expanded text:
mortuus est propter delicta nostra, et resurrexit propter justificationem nostram. Et quia ista resurrectio quae credita nos justificat, illa octavi dei circumcisione figurata est, propterea de Abraham cui primum tradita est dicit Apostolus: Et signum accepit circumcisionis signaculum justitiae fidei. Ergo et istam circumcisionem inter alias figuras propheticas de Christo scripsit Moses, de quo ipse dicit: De me enim ille scripsit. CAPUTnae duplo quam uos estis, non quia circumciditur, dixit. sed quod eorum mores imitatur, a quibus imitandis cohibet suos dicens: in cathedra Moysi sedent scribae et pharisaei: quae dicunt, facite, quae autem faciunt. facere nolite; dicunt enim, et non faciunt. in quibus dominicis uerbis utrumque debetis aduertere, et quantus honor delatus sit doctrinae Moysi, in cuius cathedra etiam mali sedentes bona docere cogebantur, et unde fieret proselytus filius gehennae, non scilicet a pharisaeis uerba legis
Abbreviated transcription (Latin):
carnes frugib ĩmundiores. S uidel fallacẽ
castitatem suam ostentare conantes. eoputant
ĩmundiorem carnẽ. ꝙ de concubitu existat. qͣi
ũ tanto uehem̃cis cogant᷑. m̃bro illi duimo
manducando succͦ᷑cere. qnͣto illi arcius colliga¬
tum putant. Postremo si ista causa ẽ maioris
ĩmundisie tarmum. ea comedant aialium cor¬
ꝑa que ñ de ꝯcũbitu ornint᷑. Sicut sunt nnu¬
metabilia genera imimim quoꝵ ñ millos unl¬
go edunt. q̃dam uenene regiones ex arborib
natos. Fianas ⁊̃ quas quas repente ex una plu¬
ut d̾i sin m̃bra talib formis cõmixta lib̾arent.

Expanded text:
carnes frugibus inmundiores. sed uidelicet fallacem carnes frugibus inmundiores. sed uidelicet fallacem castitatem suam ostentare conantes eo putant inmundiorem carnem, quod de concubitu existat, quasi non tanto uehementius coguntur membro illi diuino manducando succurrere. quanto illic artius conligatum putant. postremo si ista causa est maioris inmunditiae carnium, ea comedant animalium corpora. quae non de concubitu oriuntur, sicut sunt innumerabilia genera uermium, quorum nonnullos uulgo edunt quaedam Veneticae regiones ex arboribus natos. ranas etiam, quas repente ex una pluut dei sui membra talibus formis commixta liberare
Abbreviated transcription (Latin):
eodem pacco ñ sunt ñminda olera nl poma. que
utiq sicut supͣdcm̃ est cum decͥpuntra: us muel¬
sunt᷑. mornint᷑. Hoꝵ quippe homicidioꝵ rei esse
nolunt. dum nicħ ex t̾ra uł ex arbore decͥpunt.
Deinde cum duas aninas ẽẽ in uno corꝑe am
mantis affirment. unam bonam degente lucis.
alt̾am malam de gente denebraꝵ. nunquid cum
occidit᷑ animal bona amina fugit. ⁊ mala rema¬
net. Si enm ħ eẽt. sic inueret amial osiosũ.
Quomͦ inuebat ingente tenebraꝵ qnͣdo solã
sue gentis hẽbat aĩam. qua ⁊̃ rebellau̾at adu̾sum.
regna diuma. Cum gͦ i morte cunisl aminał.
utraq amina bona ⁊ mala deserat carnẽ. cur
ĩnnuida carodicit᷑. qͣ sola bona amina deseratur.
Qina ⁊ si alique iite reliquie remanent ex utͣ¬
q remanent. Nec ip̃m quippe fuũ dũt rema¬
nere. sine aliquib exiguis reliquus m̃brorũ
dĩ. Nullam gͥ cãm repꝑuunt. cur ad seuerent

Expanded text:
eodem pacto non sunt inmunda olera uel poma, quae eodem pacto non sunt inmunda olera uel poma, quae utique, sicut supra dictum est. cum decerpuntur uel auelluntur, moriuntur? horum quippe homicidiorum rei esse nolunt, dum nihil ex terra uel ex arbore decerpunt. deinde cura duas animas esse in uno animantis corpore adfirmant, unam bonam de gente lucis, alteram malam de gente tenebrarum, numquid, cum occiditur animal, bona anima fugit et mala remanet? si enim hoc esset, si uiueret animal occisum, quomodo uiuebat in gente tenebrarum, quando solam suae gentis habebat animam, qua etiam rebellauerat aduersum regna diuina? cum ergo in morte cuiuslibet animalis utraque anima. et bona et mala, deserat carnem, cur inmunda caro dicitur, quasi a sola bona anima deseratur? quia etsi aliquae uitae reliquiae remanent, ex utraque remanent; nec ipsum quippe fimum dicunt remanere sine aliquibus exiguis reliquiis membrorum dei. nullam igitur causam reperiunt, cur adseuerent
Abbreviated transcription (Latin):
mixta autem uita nͥ temꝑe maturo editi in¬
uere ñ possint. ⁊ si de panlo alciore soco ca¬
dant. ꝯtinno moriant. Unq si reginm in.¬
te contͣ regnum mortis belligeraint. com
nuxta unta innnacõres fac̾e̾ debuat ñ cortup¬
tibiliores. Quod ñ in sua natura queqi res
magis suam renuet incorrupcõnẽ ñ du¬
as naturas bonas ⁊ malas. s duas bonas qͣꝵ
sit una melioꝵ p̾dicare debu̾nt. Unde gͥ
asserunt ĩmmindiorẽs carnes quas de celo
gemis duc̾e̾ asfirmant. istas dum taxat
omĩb notas. Nam ipã pͥma corꝑa pͥncipũ
tenebraꝵ. ex arborib ibidem natis. tan.¬
qmͣ uincłos opinantur exorta. Ipãs autẽ
arbores. ex qͥnqr illis elem̃tis. Pude si mã¬
lium corꝑa pͥmam originẽ łuit. ex arbori¬
bus. scd̃am de celo. quid cause ẽ ut ĩmun¬
diora qmͣ stuctus arborum estiment᷑ . Si pp̃¬
dum sit. quicqͥd uta deserente uemanserit. Cur

Expanded text:
mixta autem vita nisi tempore maturo editi, vimixta autem vita nisi tempore maturo editi, vivere non possint, et si de paulo altiore loco cadant, continuo moriantur? Utique si regnum vitae contmixta uita uiuaciores facere debuit, non corruptibiliores. quodsi in sua natura quaeque res magis suam retinet incorruptionem, non duas naturas, bonam et malam. sed duas bonas, quarum sit una melior, praedicare debuerunt. unde igitur adserunt inmundiores carnes, quas de caelo genus ducere adfirmant, istas dumtaxat omnibus notas? nam ipsa prima corpora principum tenebrarum ex arboribus ibidem natis tamquam uermiculos opinantur exorta, ipsas autem arbores ex quinque illis elementis. proinde si animalium corpora primam originem habent ex arboribus, secundam de caelo, quid causae est, ut inmundiora quam fructus arborum aestimentdum sit. quicquid uita deserente manserit, cur
Abbreviated transcription (Latin):
n quib ⁊ erant femine alique pregnantes.
Que cum celum totari cepiss candem u̾tigi¬
nem ferte ñ nalentes. ꝯceptus suos ab ortu ex¬
cussisse. eosdemq abortimos fitus. ⁊ masculos
⁊ feminas. de celo in t̾ram cecidisse. inxisse. cre¬
uisse. ꝯcubuisse genuisse. Hinc eẽ dicunt ori.
in t̾ca. in aere. Ergo si de celo ẽ origo carm¬
um absurdissimũ ẽ. pp̃ ħ eas ĩmundiores pu¬
tare. Pͥseram qr in ip̃a struitura mundi eos¬
dem pͥncipes tenebraꝵ. ita ꝑ omnẽ ꝯtexionẽ
a sĩis usq ad yma colligatos dñt. ut qnͣto
quiq amplius hr̃ent cõimxti bom. tanto
sblmnis collocari mererent᷑. Ac ꝑ hoc mũ¬
diores carnes ẽẽ debent. quar̃ origo de celo
ẽ. qmͣ fruges q̃ oriunt᷑ ex t̾ra. deinde quid tã
usamim dici pot̃. qmͣ ꝯceptos fetus ante in¬
de ꝯmixtionẽ. tanto innacõres fuisse. ut ⁊ ab¬
ortun ⁊ de celo int̾cam ruentes um̾ent. com¬

Expanded text:
in quibus erant etiam feminae aliquae praegnantes: in quibus erant etiam feminae aliquae praegnantes: quae cum caelum rotari coepisset, eandem uertiginem ferre non ualentes conceptus suos abortu excussisse: eosdemque abortiuos fetus et masculos et feminas de caelo in terram cecidisse, uixisse. creuisse, concubuissein aqua, in aere. Ergo si de coelo est origo carnium, absurdissimum est propter hoc eas immundiores putare: praesertim quia in ipsa structura mundi, eosdem principes tenebrarum, ita per omnes contextiones a summis usque ad ima colligatos dicunt, ut quanto quique amplius haberent commixti boni, tanto sublimius collocari mererentur; ac per hoc mundiores carnes esse deberent, quarum origo de coelo est, quam fruges quae oriuntur ex terra. Deinde, quid tam insanum dici potest, quam conceptos fetus ante vitae commixtionem tanto vivaciores fuisse, ut et abortivi et de coelo in terram ruentes viverent; com
Abbreviated transcription (Latin):
to uͥ q̃dam siminde dicte sunt ñ adu̾sems.
uos iam dicite q̃r ĩmindas carne existimetis.
inea ꝑte qmͣ uelud debellandis atq captinan¬
dis hostib absorbendam ⁊ inqͥnandam misit¬
⁊ miscuit. Deinde pp̃ ipãm ꝯnuxtionem ⁊̃
quicͥd aliud manducatis. ĩmundum ẽ. S di¬
ciris. Multo amplius ĩ munde funt carnese⁊
qr amphus ĩmunde sunt carnes. Longum est
t̾is testam̃ti tanta stulticie uetustate cõfecti.
ut carmis accasatores sine illa spũali i̾ntate.
solam carnem saꝑe ꝯunicantur. sortassis enim
paulo ꝓlixior ista responsio sic adu̾sus eos lit¬
torem instruet. ut incet̾is responsionib ñ a no¬
bis tam multa u̾ba requirant᷑. Dicunt enmi
isti uamloqui ⁊ m̃tis seduccores an illa pugna
tis fallacib irtetunt. uitͥusq sexus pͥncipib in¬
idem capitis. cum ex eis mundus ꝯstru̾etur.
plerosq eoꝵ in celestib fabricis colligatos.

Expanded text:
to, ubi quaedam inmundae dictae sunt. non aduersemur: to, ubi quaedam inmundae dictae sunt. non aduersemur: uos iam dicite, quare inmundas carnes existimetis. in ea parte, quam uelut debellandis et captiuandis hostibus absorbendam et inquinandam misit et miscuit, deinde propter ipsam commixtionem etiam quicquid aliud manducatis, inmundum est. sed dicitis: multo amplius inmundae sunt carnes. et quare amplius inmundae sunt carnes longum est teris testamenti tanta stultitiae uetustate confecti, ut carnis accusatores sine ulla spiritali ueritate solam carnem sapere conuincantur. fortassis enim paulo torem instruet, ut in caeteris responsionibus non a nobis tam multa verba requirantur. Dicunt enim isti vaniloqui et mentis seductores, in illa pugna,tis fallacibus irretivit, utriusque sexus principibus indidem captis, cum ex eis mundus construeretur, plerosque eorum in coelestibus fabricis colligatos,
Abbreviated transcription (Latin):
Qu od enim utile audieris. uelud ab intestino
memorie tanqm ad os cogitacõns recordandi
aĩahum gen̾e sigurant᷑. Unde ⁊ ip̃a a talibus
carnib absimencia. tale uncium nos cau̾e pre¬
moint. Cum enim tħaurus defid̾abilis sit
ipã sapĩa. de hac ĩmundicia tummnandi. ⁊ mm¬
mũdicia ñ ruminandi. alio loco ita scͥptum
est. Thaurus desid̾abił requiescit in ore sapi¬
entis. Uir antẽ stultus gluitit illum. hec alit̃
sumlitudines reꝵ. in locucõnib ⁊ obseruacõ¬
mb siguratis. pp̃ q̃rendi ⁊ comꝑandi exͥcitacõ
nem rõnales m̃tes utilit̾ ⁊ suai̾nt̾ mouent.
S pͥori ppło multa talia ñ tm̃ audiendaaie¬
rum ⁊̃ obseruanda p̾cepta sunt. Tempus enim
erat. quo ñ tm̃ dictis s ⁊̃ factis ꝓpłrari oporteret.
ea que possioretemꝑe fu̾int iruelanda. Quib
causa cum scd̾m dm̃i apłiq sentenciã millas. ãn¬
lium carnes ñ nundas ħ̾ eamus. uet̾i tñ testan¬

Expanded text:
quod enim utile audieris, uelut ab intestino quod enim utile audieris, uelut ab intestino memoriae tamquam ad os cogitationis recordandi animalium genere figurantur; unde et ipsa a talibus carnibus abstinentia tale uitium nos cauere praemonuit. cum enim thesaurus desiderabilis sit ipsa sapientia, de hac munditia ruminandi et inmunditia non ruminandi alio loco scriptum est: thesaurus desiderabilis requiescit in ore sapientis, uir autem stultus gluttit illum. hae autem similitudines rerum in locutionibus et obseruationibus figuratis propter quaerendi et conem, rationales mentes utiliter et suaviter movent. Sed priori populo multa talia non tantum audienda, verum etiam observanda praecepta sunt. Tempus enim erat quo non tantum dictis, sed etiam factis prophetari oporteret ea quae posteriori tempore fuerant revelanda. Quibuscausa, cum secundum domini apostolique sententiam nullas animalium carnes inmundas habeamus, ueteri tamen testamen
Abbreviated transcription (Latin):
Inlas autem lrãs pp̃ qͣsdam p̾figutatõnes
temꝑi ꝯgruentes ammalia q̃dam ñ na¬
cura. s significacõne ĩmunda dixisse. Ita¬
qr u̾bi grã si de porco ⁊ agno requiratur
cceatirta bona ẽ. Qdammi u̾o significacõne. aginis
iuudus. porcus ĩmundus ẽ. Tanqmͣ si stultum
⁊ sapientẽ dr̃cs. utrumq ħ uͥbum natura uocis.⁊
lit̾tarum. ⁊ sillabaꝵ. quib constat utͥq mund̃
ẽ. significacõne autẽ. innim hoꝵ u̾bum ꝙ dicit᷑¬
stultus. ñmindum dici pot̾. ñ natura sin. s qm̃
qͥddam ĩ mundum significat. ⁊ fortasse. ꝙ est in
reꝵ sigͣis porcus. hoc ẽ in roꝵ genere stultus. tam¬
⁊ illus aminal qmͣ isbe due fillabe que dr̃ stiltꝰ.
qͥddam imum idemq significat. ñ mundũ quip¬
pe illud ammal in lege poĩtum ẽ. eo ꝙ ñ rium¬
net. Non autẽ ħ enis incium. s natuta ẽ. Sunt
antẽ homines qui ꝑ ħ iminal significant᷑ ĩmũ¬
di. ꝓpͥo mao ñ natura. Qun cum libẽter audi

Expanded text:
teras propter quasdam praefigurationes tempori congruentes animalia quaedam non natura, sed significatione immunda dixisse. itaque, uerbi gratia, si de porco et agno requiratur, creatura dei bona est; quadam uero significatione agnus mundus, porcus immundus est. tamquam si stultum et sapientem diceres, utrumque hoc uerbum natura uocis, litterarum et syllabarum, quibus constat, utique mundum est; significatione autem unum horum uerbum, quod dicitstultus, immundum dici potest, non natura sui, sed quoniam quiddam immundum significat, et fortasse quod est in rerum figuris porcus, hoc est in rerum genere stultus, et tam illud animal quam istae duae syllabae quod dicitur stultus, quiddam unum idemque significat. Immundum quippe illud animal in lege positum est, eo quod non ruminet, non autem hoc ejus vitium, sed natura est. Sunt autem homines qui per hoc animal significantur, immunio, non natura; qui cum libenter audia
Abbreviated transcription (Latin):
prẽ do̾ ꝓcesserit. qr descend̾it de celo. qr nõ si¬
hi sint mat̾ ⁊ fr̃es nͥ qui fec̾int uoluntatem
prĩs sin qui incelis ẽ. Et ad ħ illi ip̃i qui has
gencalogias ascͥbunt. ñ eum ante natiuitatẽ
cognosse. uident᷑. s neq statim ut natus est
quo cred̾entur ea scͥpsisse que gͦ eum oculis
suis ind̾int gesta. S iuuem iam ⁊ maturo
ꝯuncti sunt ei .i. annoꝵ ferme tͥgnta. Siqͥ¬
dem ⁊ etas asscͥbi dums pot̃ sine blasphemu.
queri soleat. utrum nequis audierit an in¬
d̾it. asti u̾o nec audisse se fateantur ab ip̃o ge¬
n̾acionis hunc ordinem. aut qr ominno sit

Expanded text:
patre deo processerit, quia descenderit de caelo, quia non sipatre deo processerit, quia descenderit de caelo, quia non sibi sint mater et fratres, nisi qui fecerint uoluntatem patris sui, qui in caelis est. et ad haec illi ipsi. qui has ei genealogias ascribunt, non eum ante natiuitatem cognouisse uidentur, sed neque statim, ut natus est, quo crederentur ea scripsisse, quae erga eum oculis suis uiderint gesta, sed iuueni iam et maturo coniuncti sunt ei, id est annorum ferme triginta, siquidem et aetas ascribi diuinis potest sine blasphemia. quaeri soleat, utrumne quis audierit, an uiderit, isti uero nec audisse se fateantur ab ipso generationis hunc ordinem aut quia omnino sit
Abbreviated transcription (Latin):
at. ⁊ alter obtempet. s ꝑioer exequali po¬
t̾ate ut ãmincient. u̾bum dĩ ñ siue scauda¬
lo quisq comites facit. Itaq eand̃ scͥptu¬
tam denemus. ⁊ tunc pot̾ate p̾cipientem
doritate atcestantẽ luce aꝑtum. ꝙ tunc tegebat᷑
De caluo autẽ ⁊ reburro ꝙ eos ĩmundos lex
dix̾it. ꝑum faustus attend̾at. aut ĩnuindosũ
codicem inciderat. S utinam ip̃e caluam fron¬
tas. nec cum falsis uulm̾b occubuisse nec cum
falsis cicatͥtib resurrexisse credidisset. Qum ⁊̃¬
dicit. Ego fallere ñ didici. ꝙ sencio soquor. Non
ẽ gͦ discipłs xp̃i sui quẽ falsas cicatͥtes dubitan¬
tib discipuł demonstrasse nisamis opinat᷑. ⁊ nõ
ppõ melior quo fallente. ipẽ ñ fallit. Ai eo ppõ
ñ ueratis xp̃i s fallacis marichei discipuli. qͥ
cum ⁊ nħ fallit in quo se ũ didicisse fallere
gloriatur.
quid̃ sunt cause. S palmaris illa. qr nec

Expanded text:
et alter obtemperet, sed pariter ex aequali poet alter obtemperet, sed pariter ex aequali potestate, ut annuntient verbum Dei, non sine scandalo quisquam comites facit. Itaque eamdem Scripturam tenemus, et tunc potestate praecipientem toritate attestantem luce apertum, quod tunc tegebatur. De calvo autem et reburro , quod eos immundos Lex dixerit, parum Faustus attenderat, aut in mendosum codicem inciderat. Sed utinam ipse calvam fron Ego sum veritas , nec cum falsis vulneribus occubuisse, nec cum falsis cicatricibus resurrexisse credidisset. Quin etiam dicit: Ego fallere non didici; quod sentio loquor. Non est ergo discipulus Christi sui, quem falsas cicatrices dubitantibus discipulis demonstrasse insanus opinatur et non Christo melior, quo fallente ipse non fallit, an eo ipso non ueracis Christi, sed fallacis Manichaei discipulus, cum et in hoc fallit, in quo se non didicisse fallere gloriatur. quidem sunt causae, sed palmaris illa, quia nec
Abbreviated transcription (Latin):
taẜnacłm destimomii. insi alicui i̾itati que
suo temꝑe declaranda erat qͣdam ꝯgruencia
significacõnis attestaret᷑. Lineis uestib misce¬
re p̃puram. ⁊ lmostinam ueste nidin aliqñ
pccm̃ fuit. nunc ñ ẽ pectatũ. s mordinati in.¬
uere ⁊ du̾si gen̾is ꝓfessiones uelle miscere.
ut uel sc̃imomał ħ̾eat ornam̃ta nuptarum.
uł ea que se ñ ꝯtinens nupsit. spẽm u̾gius
clarat᷑ in morib. Illud onm erat tempus
sigrificandi. hoc manifestandi. Ergo ip̃a
scͥptura que tunt funt exactrix oꝑum sig¬
Inficantiũ. nunc testis ẽ reꝵ significataꝵ.
Et que tunc obseruabat᷑ ad p̾minciacõnẽ.
nunc ꝯcitatur ad ꝯfirmacõnem. Bouẽ ⁊ asi¬
num ad oꝑandum uinge̾ tunc ñ licebat.
mus nos ꝙ scͥptum ẽ. pp̃ uos. Magis emim
pp̃ nos quib manifestat᷑. qmͣ pp̃ illos inqui¬
bris sigurabat᷑. Bouem quippe asmo si nccẽ¬
sit. imusqͥsq sine det̾mento oꝑis ningit.
Sapientẽ u̾o ⁊ stultum ñ ut unus p̾cipi

Expanded text:
tabernaculum testimonii, nisi alicui veritati quae suo tempore declaranda erat, quadam congruentia significationis attestaretur. Lineis vestibus miscere purpuram et linostima veste indui aliquando peccatum fuit, nunc non. est peccatum. sed inordinate uiuere et diuersi generis professiones uelle miscere, ut uel sanctimonialis habeat ornamenta nuptarum uel ea quae se non continens nupsit speciem uirginis stimonia. Illud enim erat tempus significandi; hoc, manifestandi. Ergo ipsa Scriptura quae tunc fuit exactrix operum significantium, nunc testis est rerum significatarum: et quae tunc observabatur ad praenuntiationem, nunc recitatur ad confirmationem. bouem et asinum ad operandum iungere tunc non licebat, mus nos quod scriptum est propter nos; magis enim propter nos, quibus manifestatur, quam propter illos, in quibus figurabatsit, unusquisque sine detrimento operis jungit: sapientem vero et stultum, non ut unus praecipiat,
Abbreviated transcription (Latin):
quinari potnisse s ⁊̃ ex ꝑce comquinatam
eẽ ꝯtendiit. nec solum comqͥnatam eẽ. ue¬
tum ⁊̃ ex omĩ ꝑte recupari mumdariq ñ
posse. Unde mirũ ẽ ꝙ ita se dñt ĩmundas
om̃s carnes existmiare ⁊ ob hoc ab eis absti¬
nere. qͣi aliquid existiment eẽ mundũ nõ
solum escaꝵ. s ominũ creaturaꝵ. Nam ⁊
ipa olera ⁊ poma ⁊ om̃s fruges.⁊ totam ter¬
ram. ⁊ celum ꝯmixcione gentis tenebraꝵ
ꝑibent inquinata. utuiam gͦ⁊ in cet̾is ci¬
bis errori suo ꝯgruerent. atq ab hiis que
ĩmnda dñt omib abstinendo. fame pocuus
morerent᷑. qmͣ tales blasphennas ꝑtinacit̾
soq̃rentur. Nam se corrige̾ atq enxendare
nolentib ħ eẽ utilius quis ñ intelligat.
Testam̃to autem uen̾ uͥ quidam cibi carni¬
um ꝓhibentur. cur ñ sit contͣcia ista sentẽ¬
cia. qua dicit apłs onnã munda mundis.
⁊ omĩs cccatura dĩ bona ẽ. si possunt intel¬

Expanded text:
e coinquinatam esse contendunt; nec solum coinquinatam esse uerum etiam ex omni parte recuperari mundarique non posse. unde mirum est, quod ita se dicunt inmundas omnes carnes existimare et ob hoc ab eis abstinere, quasi aliquid existiment esse mundum non solum escarum, sed omnium creaturarum. nam et ipsa olera et poma et omnes fruges et totam terram et caelum commixtione gentis tenebrarum perhibent inquinata. utinam ergo et in ceteris cibis errori suo congruerent atque ab his, quae inmunda dicunt, omnibus abstinendo fame potius morerentur quam tales blasphemias pertinaciter loquerentur! nam se corrigere atque emendare nolentibus hoc esse utilius quis non intellegat? Testamento autem ueteri, ubi quidam cibi carnium prohibentur, cur non sit contraria ista sententia, qua dicit apostolus: omnia munda mundis et: omnis creatura dei buna e
Abbreviated transcription (Latin):
da carnium. a quib ilłe ppłs nissus ẽ abstin̾e.
timint ne sibi drẽtur. Cur gͦ nos ñ qͣsdam.
s onĩs carnes ĩmundas existimatis atq ab
edendis om̃ib temꝑatis. cum tu ip̃e ꝓferas
euigłicum testimoriũ ñ comqͥnari hominẽ
ex hiic que inos ingrediuut᷑. ⁊ in uenteem cͥa

Expanded text:
da carnium. a quibus ille populus iussus est abstinere, da carnium. a quibus ille populus iussus est abstinere, timuit, ne sibi diceretur: cur ergo uos non quasdam, sed omnes carnes inmundas existimatis atque ab edendis omnibus temperatis, cum tu ipse proferas euangelicum testimonium non coinquinari hominem ex his, quae in os ingrediuntur et in uentrem
Abbreviated transcription (Latin):
tis. qr ea inna ab sumere ñ potestis. ut eorum
ammas int̾ressione urĩ stomachi libetis. O
beata olera. quib ⁊ mami ⁊ cmilsis. ⁊ ferto ꝯ¬
cisis. ⁊ igne crucatis. ⁊ dente ꝯtͥcis ꝯcessum est
tã ut ad urõꝵ intestinoꝵ aras uina ꝑueni¬
ant. ⁊ misera pecora. que cum ci cuis de copore
sno excunt. in urã corꝑa mtͣre ñ possunt. Ita
delirantes adhuc putatis. ꝙ ideo sumus inum¬
ci uet̾is testam̃ti. qr nuillã carnẽ simindã dnĩs.
tenentes apłi sentenciã dicentis. omĩa munda
mundis. ⁊ illud ubi dũs ait. Nõ ꝙ inteat mos
urm̃ uos comquimat. s ꝙ exit. Quod ñ ad so¬
las turbas dũs dixit. sicut nr̃ adimantꝰ quẽ
pꝰ manicheum faustus pͥcipue laudat. cum
net̾ destam̃to calumpmnarct᷑. noluit intlłi¬
gi. s ⁊̃ remotus a turb. ħ idem discipuł sins
e̾indencius ⁊ expͥssinm̃ elocutus ẽ. Cum emim
hant dm̃i sentenciã d̾estam̃to uet̾i opposinsset
adimantus. qr in illo scͥpta sunt q̃dam ĩmũ¬

Expanded text:
tis, quia ea viva absumere non potestis, ut eorum animas intercessione vestri stomachi liberetis. O beata olera, quibus et manu evulsis, et ferro concisis, et igne cruciatis, et dente contritis, concessum est tamen ut ad vestrorum intestinorum aras, viva perveniant! et o misera pecora, quae cum citius de corpore suo exeunt, in vestra corpora intrare non possunt! Ita delirantes adhuc putatis quod ideo sumus inimici Veteris Testamenti, quia nullam carnem immundam ducimus, tenentes Apostoli sententiam, dicentis, Omnia munda mundis, et illud, ubi dominus ait: non quod intrat in os uestrum, uos coinquinat, sed quod exit. quod non ad solas turbas dominus dixit, sicut uester Adimantus, quem post Manichaeum Faustus praecipue laudat, cum ueteri testamento calumniaretur, uoluit intellegi, sed etiam remotus a turbis hoc idem discipulis suis euidentius et expressius elocutus est. cum enim hanc domini sententiam testamento ueteri obposuisset Adimantus, quia in illo scripta sunt quaedam inmun
Abbreviated transcription (Latin):
in secreto nera drẽt. In tͦbas autẽ falsa iacca¬
ret. crm ⁊ hoc de dño cred̾e sacͥlegiisi ⁊
om̃s qui legunt. nou̾int ħ ⁊ remotis turbis
eum plamus dixisse discipisł. Quapp̃ qr in
exordio harũ litt̾ratum fau̾stus sic mirat᷑
adimantũ. ut ei solum pͥferat manicheum.
compendio reqund. utrum ista dnĩ sentencia.
qua dixit ñ inqͥnati hominẽ exhiis que in
os intrant. uera an falsa sit. Si falsam dñt.
cur eam tantus eoꝵ doccor adiiantus. ꝓxp̃o ã¬
ꝓlatam dicens ad expugnand̾ testam̃tum ue¬
tus obietit. Si antẽ uera ẽ cur adu̾sus eam
credunt se comqͥnari. si qͣlimq carne ues¬
cant᷑. Nisi forte uerum responde nelint. ⁊
omĩa munda mundis. Cur ñ fint istis ħ nõ¬

Expanded text:
in secreto uera diceret, in turbas autem falsa iactaret, cum et hoc de domino credere sacrilegum sit, et omnes qui legunt, nouerint hoc et remotis turbis eum planius dixisse discipulis. quapropter quia in exordio harum litterarum suarum Faustus sic miratur Adimantum. ut ei solum praeferat Manichaeum, conpendio requiro, utrum ista domini sententia, qua dixit non inquinari hominem his, quae in os eius intrant. uera an falsa sit. si falsam dicunt, cur eam tantus eorum doctor Adimantus a Christo prolatam dicens ad expugnandum testamentum uetus obiecit? si autem uera est, cur aduersus eam credunt se coinquinari, si quacumque carne uescantur? nisi forte uerum respondere uelint eomnia munda mundis. cur enim non sint istis
Abbreviated transcription (Latin):
epłas euugłium p̾dicantib. ꝯgruentissime
dix̾it. Quoꝵ d̾s uent̾ ẽ. qnͣto uos arrogancio¬
re impietate iactatis. qui uentrem ur̃m nõ
dm̃. s ꝙ sceletatõris audasie ẽ. dĩ mumdato¬
rem drẽ ñ timetis. Cimus porro demencie est.
pios se uid̾i uelle ꝙ ab ami alium iat̾fectio¬
ne se temꝑant. cum om̃s suas estas casdem am¬
mas hrẽ dicant. quib ut putant unentibus¬
tanta inssuera ⁊ manib ⁊ dentib ingunt.
Cur autẽ si carnib uesci ñ uultis. ñ ip̃ã un
malia dõ ur̃o oblata mactatis. ut amme ille
quas ũ solum putatis humanas. s ita d̃mas.
Ut ipã dĩ m̃bra ccedatis. a carins cart̾ediunt¬
tant᷑ ⁊ ne it̾m redeant nrĩs orõnib cõmen¬
dent᷑ an ampłnis eas adumatis nentre qmͣ

Expanded text:
epulas euangelium praedicantibus congruentissime dixerit: quorum deus uenter, quanto uos adrogantiore inpietate iactatis. qui uentrem uestrum non deum, sed quod sceleratioris audaciae est, dei mundatorem dicere non timetis! cuius porro dementiae est pios se uideri uelle, quod ab animalium interfectione se temperent, cum omnes suas escas easdem animas habere dicantta uulnera et manibus et dentibus ingerunt! Cur autem, si carnibus uesci non uultis, non ipsa ani- . malia deo uestro oblata mactatis, ut animae illae, quas non solum putatis humanas, sed ita diuinas, ut ipsa dei membra esse credatis, a carnis carcere dimittantur, et ne iterum redeant uestris orationibus commendentur ? an amplius eas adiuuatis uentr
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃am nduens nuslica. ⁊ corpus nr̃m induens
ĩmortalitate. dotos nos inouat. crede̾ aliquid
ex uet̾is corrupcõnis ncc̃tate atq indigen¬
cia nos passuros uel accuros semꝑ pccm̃ est.
qmͣdin uoluunt᷑ isti septẽ dies. quib ꝑagit᷑
dempus. S ħ uet̾is destam̃ti demꝑib mnfigu
gura occltatum. a quibdã scĩs intlłigebat᷑.
temꝑe autẽ nom testam̃ti in manifestacõne
reuelatum ppłis p̾dicatur. unde scͥptura ipã
tunc erat p̾ceptum aninc testimonũ. Sceno¬
phegiam ñ celebrare aliqñ pocm̃ fint. munc

Expanded text:
ram induens iustitia et corpus nostrum induens immortalitate totos nos innouat, credere aliquid ex ueteris corruptionis necessitate atque indigentia nos passuros uel acturos semper peccatum est, quamdiu uoluuntur isti septem dies, quibus peragitur tempus. sed hoc ueteris testamentigura occultatum a quibusdam sanctis intelligebatur, tempore autem Novi Testamenti in manifestatione revelatum populis praedicatur. Unde Scriptura ipsa tunc erat praeceptum, nunc testimonium. Scenopegia non celebrare aliquando peccatum fuit, nunc
Abbreviated transcription (Latin):
fateor p̾ceptores qmͣ ipã p̾cepta. Augusti
tum uetus ab ħ̾edib testam̃ti nom.
iam supͣ diximus. Si qr panlo ante de pro¬
inissis enus fauliis egit. nunc autẽ de p̾cep ⁊¬
tis age̾ nolit respondeo istos omĩno nes¬
cire. quid intͥsit int̾ p̾cepta inte agende. ⁊
p̾cepta uite significande. Exempli gt̃a/ nõ
ꝯcapisces. p̾ceptum ẽ agende uite. Circum
cides omnẽ mascłm occauo die. p̾ceptum ẽ
significande uite. Ex hac quippe imꝑicia
mainchei. ⁊ om̃s quib displicent ltc̾e ue
u̾s testam̃ti. quicqͥd d̾s mandanit pͥori ppło

Expanded text:
fateor praeceptores quam ipsa praecepta. AUGUSTINfateor praeceptores quam ipsa praecepta. AUGUSTINtum uetus ab heredibus testamenti noui, iam supra diximus. sed quia paulo ante de promissis eius Faustus egit, nunc autem de praeceptis agere uoluit, respondeo istos omnino nescire, quid intersit inter praecepta uitae agendae et praecepta uitae significandae. exempli gratia: non concupisces praeceptumcides omne masculinum octavo die, praeceptum est significandae vitae. Ex hac quippe imperitia Manichaei, et omnes quibus displicent litterae Veteris Testamenti, quidquid Deus mandavit proprio
Abbreviated transcription (Latin):
mũdam existimẽ. tu u̾o qr nicħ ĩmindũ. Qͤ
utroq. ab utroq nrm̃. uetus testam̃tum des¬
trinitur. Azimofegie ebdomadas. scenophegia.
ut̾q nr̃m tanqmͣ inutilia ⁊ uana ꝯtempsit.
Imeis uestib ñ inserere ppuras. madiltͥns
ponere. uestẽ linostimã. bonem ⁊ asiũ nõ¬
umge̾ si uocẽ fit. in satͥlegnis nuimetare caluũ
atq reburtum. ⁊ similis note hominẽ ñ cõ¬
stituere sacͥdotem. qr sint hunismodi apud
dm̃i ĩmundi. ut̾q ꝯdempsimus. risumis. nec
ni scd̃is ħuimus. nec in pͥmis. Que omina
p̾cepta sunt ⁊ nistificacõnes uet̾is testam̃tt.
Quod gͦ obicis tͥ mecum cõmime ẽ sine cri¬
men putandum. seu recce factum/ ut̾qr e
im nr̃m. uetus respunt testam̃tum. Ergo
si quid int̾sit. int̾ incam fidem queris et
tuam. h oc qr tͥ m̃tiri libet. ⁊ in lib̾alider
ag̾e ut ꝙ m̃te od̾is u̾bo collandes. Ego fallere ñ
didici. ꝙ sencio loquor.tam tͦpnim odisse me

Expanded text:
mundam existimem, tu uero, quia nihil inmundum: quo mundam existimem, tu uero, quia nihil inmundum: quo utroque ab utroque nostrum uetus destruitur testamentum. azymophagiae hebdomadas, scenopegia uterque nostrum tamquam inutilia et uana contempsit; lineis uestibus non inserere purpuras, in adulteriis ponere uestem linostimam, bouem et asinum iungere, si necesse sit, in sacrilegiis numerare. caluum aut reburrum et similis notae hominem non constituere sacerdotem, quia sunt huiusmodi apud deum inmundi. uterque contempsimus, risimus nec in secundis habuimus nec in primis: quae omnia praecepta sunt et iustificationes ueteris testamenti. quod ergo obicis, tibi mecum commune est, siue crimen putandum seu recte factum; uterque enim nostrum uetus respuit testamentum. ergo si quid intersit inter meam fidem quaeris et tuam, hoc, quia tibi mentiri libet et inliberaliter agere, ut quod mente oderis, uerbo conlaudes, ego fallere non didici; quod sentio, loquor, tam turpium odisse me
Abbreviated transcription (Latin):
dicit. ꝓ sins gradib emnigłica maudata ser¬
uantes. ⁊ euigłici ꝓmissa sꝑantes. S ur̃m
ocłm maliuolus error in solam paleam ur̃e
segetis ducit. Nam ⁊ tͥcicum ibi cido inde̾tis.
si ⁊ eẽ nelletis. In uob̾ autẽ ⁊ qui manichei fac¬
ti sunt. mali sunt. ⁊ qui ficti ñ sunt. nam
sunt. Ubi enim fides ipã ficta ẽ. ⁊ qui simłite¬
ea utitur. fallit. ⁊ qui cam u̾am existimat
fallit᷑. Nec ex ea pot̾ exisbere bona inta. quia
ex amore suo quasqr nant uł bn. nel male.
uos autẽ si spĩtał atq intlłigibiłꝰ bom ca¬
ritate. hẽc non corꝑalium fantasmatum cu¬
piditate arde̾tis. ut cito dicam ꝙ de nob̾
dem quia nec tu. Nam ꝑitomen. ego ut
pudendam despui.ac si ñ fallor ⁊ tu. Cessacõ¬
nem sabbatoꝵ ut suꝑuacuam credo. ꝙ ⁊ tu.
Sacͥficia ut ydolatͥam nõ dubito. ꝙ ⁊ tu. Por¬
cina certe ñ ego sola abstinco. tu item nõ so¬
lam comedis. Ego quid̃ qr omnẽ carnem im¬

Expanded text:
dicit pro suis gradibus euangelica mandata seruantes et euangelica promissa sperantes. sed uestrum oculum maleuolus error in solam paleam nostrae segetis ducit; nam et triticum ibi cito uideretis, si et esse uelletis. in uobis autem et qui Manichaei ficti sunt, mali sunt; et qui ficti non sunt, uani sunt. ubi enim fides ipsa ficta est, et qui ea simulate utitur, fallit et qui eam ueram existimat, fallitur; nec ex ea potest existere bona uita, quia ex amore suo quisque uiuit uel bene uel male. uos autem si spiritalis atque intellegibilis boni caritate, ac non corporalium phantasmatum cupiditate arderetis, ut cito dicam, quod de udem, quia nec tu; nam peritomen ego ut pudendam despui, ac, si non fallor, et tu; cessationem sabbatorum ut superuacuam, credo. quod et tu; sacrificia ut idolatriam, non dubito, quod et tu; porcina certe non ego sola abstineo, tu item non solam comedis. ego quidem, quia omnem carnem in
Abbreviated transcription (Latin):
credidistis. regnum ꝑcipite. Nec ñ ⁊ dunti que
natum ut met̾num uias. Ecce gͥ porciom
mee qmͣ mͥ de gemma ut iłtis fide delegi.
ubiq regnum. uita. bitudo ꝓmittitur. uir̃ uero
misqmͣ. Aut docete sic ubi scͥpͥtum ẽ. ħm esse
reginim ue ꝑceptum. aut et̾uam habit᷑um
intam. qui eum fassus su̾it natum exfentĩa.

Expanded text:
credidistis, regnum percipite. necnon et diuiti qucredidistis, regnum percipite. necnon et diuiti qunatum, ut in aeternum uiuas. ecce igitur portioni meae, quam mihi de gemina, ut uultis, fide delegi, ubique regnum, uita, beatitudo promittitur, uestrae uero nusquam. aut docete sicubi scriptum est beatum esse regnumue percepturum aut aeternam habiturum uitam, qui eum fassus fuerit natum ex femina.
Abbreviated transcription (Latin):
dicamus. Qins hominũ mtͣbit in regnũ tu¬
um xp̃ẽ Qui fec̾it inquit nolinitatẽ prĩs¬
id
mei qui in celis ẽ. Non dixit qui me ꝓfes¬
sus fu̾it natum. ⁊ alibi ad discipłosilte doce
te gentes baptirantes eos in nomĩe. ꝓc⁊ f. ⁊¬
s. s. ⁊ docentes seruare onnã que manda¬
ui uob̾. Non dixit docentes eos qr sim na¬
tus. s ut mandata ꝯseruent. Item alibi.
Aunci mei eritis si fec̾tas que p̾cipio nob̾
Non dixit si natum me credid̾ias. Rut fũ
si fec̾itis mandata mea. manebitis. in mea
caritate. ⁊ alia multa. Nec ñ ⁊ in monte
cum docet. bi panꝑes dicens b̾i mites. b
pacisici. bi puro corde.bi qui lugent. bͥi
qui esuriunt.bi qmi ꝑsecucõnem paciunt᷑ p̃p̃ uis¬
ticiam. misqmͣ dixit. b̾i qui me confessi fu̾int na
tum. Et in discrecõne agnoꝵ ab hedis. in uidi¬
cio dicc᷑um se dicit his qui ad dext̾am sunt. e¬
suri. ⁊ cibastis nie. sitimi ⁊ potastis me. ⁊ cet̾a.
pp̃ea ꝑcipite regnum. ñ dixit. qr natum me

Expanded text:
s credere et seruare mandata, quid ergo inperfectus inpum, Christe? qui fecerit, inquit, uoluntatem patris mei, qui in caelis est. non dixit: qui me professus fuerit natum. et alibi ad discipulos: ite, docete omnes gentes baptizantes eos in nomine patris  et docentes eos seruare omnia, quae mandaui uobis, non dixit: docentes eos, quia sim natus, sed ut mandata conseruent. item alibi: amici mei eritis, si feceritis, quae praecipio uobis, non dixit: si natum me credideritis. rursum: si feceritis mandata mea, manebitis in mea caritate et alia multa. necnon et in monte cum doceret: beati pauperes, dicens, beati mites, beati pacifici, beati puro corde, beati qui lugent, beati qui esuriunt, beati qui persecutionem patiuntur propter iuspartem tibi ut infirmo reliqui faciliorem ? sed ego tum. et in discretione agnorum ab haedis in iudicio dicturum se dicit iis, qui ad dexteram sunt: esuriui, et cibastis me; sitiui, et potastis me et cetera; propterea recipite regnum. non dixit: quia natum me
Abbreviated transcription (Latin):
are. unde ꝓ nob̾ pͥus respondemus. sic illa iã
narum uł saccaꝵ. ad intlłnda que hiis pre¬
ninicata sunt amplectam᷑. Quia ⁊ ipã figure
nr̃e fu̾it. ⁊ oniã talia multis ⁊ uaruis modis
unum sacͥficium cius uunc memoriam ce¬
lebͣmus signficau̾nt. Unde isto reuelato ⁊
suo tempe oblato. illa de agendi celebritate
dara usib hominũ qͦdammͦ ꝯdicionalit̾ ser¬
inat. S uos qui homim mendico esurienti
panem tĩ porrigitis misericordes estis in pe¬
tora. quib am̃mas humanas imeẽ cceditis.
Dñs autẽ sħ̾c mea crudelis fint. cum demo¬
nes ingregẽ porcoꝵ cum id ab eo pot̾ent
ue ꝑmisit. Qin ⁊̃ ũdum demonstrato ꝑ pas¬
sionem sacͥficio corꝑis sin. audam lepso¬

Expanded text:
are. unde pro nobis prius respondemus sic illa iam are. unde pro nobis prius respondemus sic illa iam narum scripturarum ad intellegenda, quae his praenuntiata sunt, amplectamur, quia et ipsa figurae nostrae fuerunt et omnia talia multis et uariis modis unum sacrificium, cuius nunc memoriam celebramus, significauerunt. unde isto reuelato et suo tempore oblato illa de agendi celebritate tura usibus hominum quodam modo condicionaliter seruiat. sed uos, qui homini mendico esurienti panem non porrigitis, misericordes estis in pecora, quibus animas humanas inesse creditis. dominus autem Iesus in ea crudelis fuit, cum daemones in gregem porcorum, cum id ab eo peterent, ire permisit. qui etiam nondum demonstrato per passionem sacrificio corporis s
Abbreviated transcription (Latin):
Certe nouit omma inta que ibi ẽ. ⁊ pͥ¬
sentif quis ad eam uemat. uementib¬
gͦ electis. ⁊ poma carpentib ude gaude̾ debu¬
rc ũ plorare. illum mͣsitorium dolorẽ tanta
felicitate compẽsans ⁊ tantam euadensiniseri¬
am si in in ałos incidiss. Cur itaq pomũ nõ
dec̾patis. cum decͥpto tam multas psagas do¬
loresq ingeratis. siespondete si potessis nec
ipã ienima uob̃ competunt. Non enm opor¬
tet nacare fornacem. inqͣ spĩtale aurum de
sbercoris ꝯmixtione purgat᷑. ⁊ a miserandis
mexib duina menbra soluunt᷑. Qua pp̃ ilłe
ẽ iniscd̾ior int̾ uos. qui se potu̾it ita exͥcere.
ut intħ eius ualitudim obsit. sepe crudos
cibos sumere. ⁊ umlta cõsimi̾e. Uos autẽ ⁊ tan¬
tas penas esce urẽ irrogando crudelit̾ man¬
ducatis. ⁊ am̃brorum dunnoꝵ purgacõne tes¬
sando srudelit̾ ienniatis. Et audetis tñ ⁊̃ sat
nare. ⁊ in huisismodi satͥlegium nos qͦ soci¬

Expanded text:
certe nouit omnia uita, quae ibi est, et prcerte nouit omnia uita, quae ibi est, et praesentit, quis ad ea conueniat. uenientibuergo electis et poma carpentibus gaudere debuit, non plorare illum transitorium dolorem tanta felicitate conpensans et tantam euadens miseriam, si in alios incidisset. cur itaque pomum non decerpatis, cum decerpto tam multas plagas doloresque ingeratis? respondete, si potestis. nec ipsa ieiunia uobis conpetunt; non enim oportet uacare fornacem, in qua spiritale aurum de stercoris commixtione purgatur et a miserandis nexibus diuina membra soluuntur. quapropter ille est misericordior inter uos, qui se potuerit ita exercere, ut nihil eius ualetudini obsit saepe crudos cibos sumere et multa consumere. uos autem et tantas poenas escae uestrae inrogando crudeliter manducatis et a membrorum diuinorum purgatione cessando crudeliter ieiunatis. Et audetis tamen etiamnare et in huiusmodi sacrilegium nos quoque soci
Abbreviated transcription (Latin):
ipãm pocius ten̾eas qmͣ istam ut̃am. nõ
signficacõne acceptabłem. s etrore damp¬
nabilẽ. Qmͣ ⁊̃ nõ implendo rei estis scd̾m
sentre fructum cm de arbore carpitur.
sentire cum cõciditur tum tͥitur. cum
coquit᷑. cum mandit᷑. Nõ gͦ debuistis nes¬
ti. nͥ eis quectuda ⁊ illesa possunt tnͣsuo¬
tari. ut unum saltem dolorem cum decer
si ea tantũ absumimꝰ. que in cocta ⁊ mol¬
lia possunt absorb̾i. Si gͦ ista cõpensacõ¬
ne tam multos cibis utĩs dolores mfugi¬
tis.tur ab illo soło abstineas ad quem
maxine ista ncc̃tas cogit. Nam fructus
⁊ de omnib hołib fac̾e̾nt. Si autẽ nõ
euellatur. aut decidatur. aut quomꝰ de
matini ex t̾ca uel arbore. uenire ad escam
millo pacro pot̃. Hoc gͦ facile debint eẽ
uemale. sine quo ei sb̾uemre ñ nalerets.
ñ illi tam multi cruciatus. quos in p̃pa¬
tandis escis m̃bris dĩ ut̃i ñ dubitatis in¬
serre. It enim plorat arbor. cum fructus
carpiturt Hoc qmppe dr̃e ñ erubescitis.

Expanded text:
m potius teneretis, quam istam vestram non significatione acceptabilem, sed errore damnabilem; quam etiam non implendo rei estis secundsentire fructum, cum de arbore carpitur, sentire cum conciditur, cum teritur, cum coquitur, cum manditur. Non ergo debuistis vesci nisi eis. quae cruda et inlaesa possunt transuorari. ut unum. saltem dolorem, cum decersi ea tantum absumimus, quae incocta et mollia possunt absorberi ? si ergo ista conpensatione tam multos cibis uestris dolores infligitis, cur ab illo solo abstinetis, ad quem maxime ista necessitas cogit? nam fructus etiam de omnibus oleribus facerent. si autem non uellatur aut decidatur aut quoquo modo dematur ex terra uel arbore, uenire ad escam nullo pacto potest. hoc ergo facile debuit esse ueniale, sine quo ei subuenire non ualeretis, non illi tam multi cruciatus, quos in praeparandis escis membris dei uestri non dubitatis inferre. at enim plorat arbor, cum fructus carpitur, hoc quippe dicere non erubescitis.