comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in xp̃o & in ecclesia. Hec enim
uere in preuaricatione ante fu¬
uaricata utiq in patribus ge¬
neratio hominũ. salua ꝑ filiosut
quod in iudeis offenderat. in
xp̃rana posteritate corrigeri
Serpens inquit suasit. Etꝰ hos
ueniabile deo uisũ est. eo quod
nosset multas ad decipiendũ
uas esse serpentis. quia trans¬
figuratur in angelum lucis.
&ͥ ministri eiꝰ. sicut ministri

Expanded text:
isto et in ecclesia. haec enim uere in praeuaricatione ante fuuaricata utique in patribus generatio hominum salua per filios, ut quod m Iudaeis offenderat in Christiana posteritate corrigeret Serpens inquit suasit, et hoc ueniabile deo uisum est eo quod nosset multas ad decipiendum uias esse serpentis, quia transfiguratur in angelum lucis et ministri eius sicut ministri
Abbreviated transcription (Latin):
legi mentis: & laborandũ nobis
ẽ ac desudandũ. ut castigemus
corpus & seruituti redigamus:
et que sunt spũalia seminemꝰ.
Si enĩ carnalia seminauerimꝰ:
que carnalia sunt metemus.
Si uͦ sp̃ualia seminauerimꝰ: me¬
temus ea que sunt spu̾alia.

Expanded text:
legi mentis, et laborandum nobis legi mentis, et laborandum nobis est ac desudandum, ut castigemus corpus et seruituti redigamus et quae sunt spiritalia seminemus. si enim carnalia seminauerimus, quae carnalia sunt metemus: si uero spiritalia seminauerimus, metemus ea quae sunt spiritalia.
Abbreviated transcription (Latin):
in quadam malicia esse uidea¬
mur. Quando fenũ in quodã
ꝓcessu: quando uero pane̾. cũ con¬
lũmata fuerit fortitudo. Ergo
& nos habeamꝰ ꝓcessũ uite huiꝰ.
sic̃ habuit & paulus: qui dicit.
Uiuo autẽ:iam non ego: Hoc est
non ego qui terrã ante mandu¬
ducabam: ñ ego qͥ fenũ. qͥa om̃is
caro fenũ: s uiuit in me xp̃s.
Hoc ẽ uiuit panis ille uiuus qͥ
uenit e celo ÷ uiuit sapientia. ui¬
uit gr̃a : uiuit iusticia. uiuit
resurrectio. Deniq considera
quia non ẽ maledictus homo
sed maledictus est serpens. nec
terra in se maledicta ẽ. s ma¬
ledicta inquit in oꝑib tuissad
animã dictum ẽ. Tunc terra
maledicta. si habeas oꝑa terre¬
na:io est oꝑa scłaria. Ꝙ male¬
dicta non in uniuersũ. seo ut
spinas & tribulos generet: nisi
fuerit humane studio oꝑatiõis
exercitata. Quod si eam exercu¬
erimus: in labore qͥdem & sudo¬
re. sed tam̃ panem manducabi¬
mus. Repugnat enĩ lex carnis

Expanded text:
in quadam malitia esse uideain quadam malitia esse uideamur, quando faenum, in quodam processu, quando uero panem, tum consummata fuerit fortitudo. ergo et nos habeamus processum uitae huius. sicut habuit et Paulus, qui dicit: uiuo autem iam non ego — hoc est non ego, qui terram ante manducabam, non ego qui faenum, quia omnis caro faenum — set uiuit in me Christus, hoc est uiuit panis ille uiuus, qui uenit e caelo, uiuit sapientia, uiuit gratia, uiuit iustitia, uiuit resurrectio. deinde considera quia non est maledictus homo, sed maledictus est serpens, nec terra in se maledicta est, sed maledicta inquit in operibus tuis ad animam dictum est. tunc terra maledicta, si habeas opera terrena, id est opera saecularia, et maledicta non in uniuersum, sed ut spinas et tribulos generet, nisi fuerit humanae studio operationis exercita. quod si eam exercuerimus, in labore quidem et sudore, sed tamen panem manducabimus. repugnat enim lex carnis
Abbreviated transcription (Latin):
tur in nostroꝵ penitentia pecca¬
torũ: quia sua tanta delicta ñ
habuit. ut in his contristari de¬
beret. Deniq & nobis suadet
utilem istã esse tristiciam. que
Oportet inquit uos contristari
deum tristicia salutẽ oꝑat᷑. scłi
autẽ tristicia mortẽ operatur
S & de ueteri testamento acci¬
pe illos ad gratiã ꝑuenisse. qͥ
contristabantur in operib cor¬
poralib: illos uero supplitio re¬
mansisse. qui delectabant᷑ huius¬
modi oꝑib. Deniq hebrei qui
ingemĩscebant in laborib egyp¬
ti. iustoꝵ gr̃am consecuti sunt:
& quia panẽ in tristicia man-¬
ducauerunt. esca donati sunt
spũali. Egrptii uero qui talia
oꝑa cũ exultatione celebrabant:
regi deste̾tabili seriuentes. nul¬
lam ueniam sunt adepti. Sed
ẽ & illa distinctio. quod serpen¬
ti dicitur. qͥa terram manduca¬
bit: ade autẽ. in tristicia inqͥt
manducabis fenũ agri. ut quẽ¬
dam intelligamus in his ꝓcessũ:
et quando terram manducamꝰ.

Expanded text:
tur in nostrorum paenitentiam peccatorum, quia sua tanta delicta non habuit, ut m his contristari deberet. denique et nobis suadet utilem istam esse tristitiam, quaeulum est. oportet, inquit, uos contristari deum tristitia salutem operatur, saeculi autem tristitia mortem operatur. sed et de ueteri testamento accipe illos ad gratiam peruenisse qui contristabantur in operibus corporalibus, illos uero supplicio remansisse qui delectabantur huiusmodi operibus. denique Hebraei, qui ingemiscebant in laboribus Aegypti, iustorum gratiam consecuti sunt et quia panem in tristitia manducauerunt, esca donati sunt spiritali, Aegyptii uero, qui talia opera cum exultatione celebrabant, regi detestabili seruientes nullam ueniam sunt adepti. sed est et ilIa distinctio, quod serpenti dicitur quia terram manducabit, Adae autem in tristitia inquit manducabis faenum agri, ut quendam intellegamus in his processum et, quando terram manducamus,
Abbreviated transcription (Latin):
Qm̃ diligimus fratres. Nemo uterroget alium. redeat unusquisq ad
cor suumi.si ibi inuenerit caritatem fraternam: securus sit quia transut.
demorte ad uitam. iam in dertera ẽ. Qui non diligit: manet ui morte.¬
ẽ. llita caruis auima. uita anime deus. Corporis mors amietere sp̃m.
amime mors amittere deum. Qui gͦ per odium fratris amittit deum.
mcidium : Non mouet inanus ad occidendum. iam a deo homicida
tenetur. Uiuit ille et iste interfector habetur. Et scitis inquit qm̃¬

Expanded text:
 diligimus fratres. Nemo interroget hominem; redeat unusquisque ad cor suum: si ibi invenerit charitatem fraternam, securus sit, quia transiit a morte ad vitam. Jam in dextera est: non attendat quia moe. Vita carnis anima, vita animae Deus; corporis mors amittere spiritum; animae mors amittere Deum. Qui ergo per odium fratris amittit Deum, cidium, non movet manus ad occidendum, et homicida jam tenetur; vivit ille, et iste interfector judicatur. Dicatur it
Abbreviated transcription (Latin):
Significat enuim dies dñica requiem illaniueram. quam iam obtinet
et suis promittit ille qui die dĩica resurrer̃: ideo quoq cessamus ad¬
huc eadendie ab omni opere. Significabatur enim eadem dies in re¬
quiem in ueteri lege per sabbatum. s re impleta cessauit figura. In
hac autem requie iam saltem spe totus erat beatus iobannes. Unde at¬

Expanded text:
Significat enim Dominica dies requiem illam veram quam jam obtinet et sanctis promittit ille qui Dominica die resurrexit, ideoque cessamus in eodem die ab opere. Significabatur eadem requies in veteri lege per Sabbatum , sed re impleta cessavit figura. In hac requie jam saltem spe totus erat apostolus: unde at
Abbreviated transcription (Latin):
tores mundi nichil habent uisi hec tria. quib omnia genera uitiorum
comprehendunt᷑. Concupiscentia cariis ẽ. desiderium omnium quę
ad uoluptatẽ et delitias corꝑis ꝑtinent. ut cib potus concubitꝰ et hiñmo¬
di. Concupiscentia oculorum c̃. omnis curiositas. que fit in discendis arti
as expecit. ꝑ hȩc tria uictus ẽ. adam: quia cibum uetitum concupunt.

Expanded text:
tores mundi nihil habent, nisi haec tria quibus omnia vitiorum genera comprehenduntur. Concupiscentia carnis est desiderium omnium, quae ad voluptates et delicias corporis pertinent, ut cibus, potus concubitus, et hujusmodi; concupiscentia oculorum est omnis curiositas, quae fit in discutiendis maas expetit. Per haec tria visus est Adam, quia cibum vetitum concupivit, et
Abbreviated transcription (Latin):
et saluatoris ibu xp̃i. Ezechiel loquens de edificio in monte constituto
numerat fidẽ. uirtutẽ. scientiam. abstinentiam. pãtientiam. pietatẽ.
fraternitatis amorẽ. caritatẽ. quib fugientes mundialis concupiseen¬
re illos qui sciunt et confirmati sunt: Ideosane. ut scientiam quam
habent oꝑib ecereeaut. et ueritatẽ cuius presentia c̃firmati sunt fira
mente custodiant. neqͣ̃n per mnagistros erroris excidant a simplicitate et

Expanded text:
e docuit. Ezechiel namque de aedificio loquens in monte constituto, gradus numerat: fidem, virtutem, scientiam, abstinentiam, patientiam, pietatem, fraternitatis amorem, charitatem; quibus fugientes mundialis concupiscenre illos qui sciunt, et confirmati sunt? Ideo scilicet ut scientiam quam habent, operibus exerceant, et veritatem cujus praesentia confirmati sunt, fixa mente custodiant, ne quando per magistros erroris excidant a simplicitate et
Abbreviated transcription (Latin):
barum et pbariseorum: non intrabitis in regnum cȩlorum. In prima epła¬
dicit par uobis multiplicet᷑ in hac dicit adimpleat᷑: quia illam iucipientib
nanc perfectiorib seribit. Multiplicat᷑ grã bene proficientib in bac uita ꝑ
fidem: a dimplebitur ꝓuenientib in aua uita per spẽm unde addit. In co¬
et quem misit ib̾m. xp̃m. Gr̃a inquit et par adimpleatur in aguitione
donata sunt: per cogni tionem eius qui nosuocauit propria gła et uir

Expanded text:
obis. In prima Epistola scripsit multiplicetur; in hac, adimpleatur: quia illam incipientibus, hanc perfectioribus scribit. Multiplicatur gratia bene proficientibus in hac vita per fidem, adimplebitur pervenientibus in alia vita per speciem. Unde addit, in coet quem misit Jesum donata sunt, per recognitionem ejus qui nos vocavit propria glor
Abbreviated transcription (Latin):
redes dei coheredes autẽ xp̃i. Quicumq uult socius dei ficri priusde¬
bet societati eccłe adunari. Nec minus habent qui ꝑ apłos quam qui ꝑ¬
lurẽ. et tenebit in eo non sunt ulle. desidicat. Applicuimus nos ad lucem:⁊
mͦ ꝑ iucẽ lur sumus: et alios illuminamus. dumpeccata remitti ⁊ tenebras
Curuenit pati: Non frustra. uide quid uelit docere. quia deus lux ẽ. et¬
monstrat. que tenebras nr̃as uenit illuminare. quan expulsis peccator¬
tenebris unitari iubeniur. Hinc et manichei confutantur. qui deina¬
turam a principe tenebrarum dicunt bello deuictam et uitiatam.

Expanded text:
redes Dei, cohaeredes autem Christi . Quicunque vult Deo sociari, prius debet societati Ecclesiae adunari. Nec minus habent qui per apostolos, quam qui lux est, et tenebrae in eo non sunt ullae. Ac si diceret: Applicuimus nos ad lucem, et  lucem lux sumus et alios illuminamus, dum peccata dimitti et tenebras Cur venit pati? Non frustra fuit, vide quid voluit docere, quia Deus lux esmonstrat, qut, quam imitari jubemur. Hinc Manichaei confutantur qui Dei naturam a principe tenebrarum dicunt bello victam et vitiatam.
Abbreviated transcription (Latin):
quasi adhuc ardeant. Quod gͦ cerra fummigabunda: quod fruetꝰ pulcherrims¬
cinerem uitus habent et fecoxm: aꝑte innuit quia delectatio carnalis et si
stultis arridet. niltamen in muisibilib insi incendium sibireseruat. ut fu¬
nus cormentorum eius in secula seculorum ascendat. Dixerat iniquos inui
deus cruciandos. qui post carnem in concupiscentia imunditiȩ ambũ¬
lant dũacioneniq contempnunt. auda ces. sibi placentes. seetas non me¬
tuunt introducere blasphemantes. Post carueni ambulat qui seqͥtur¬

Expanded text:
quasi adhuc ardeant. Sane in diebucinerem intus habent et fetorem, innuit quia dilectio carnalis, etsi stultis arridet, nil tamen in invisibilibus nisi incendium sibi reservant, vel ut fumus tormentorum eis in saecula saeculorum ascendat. VERS. 7.-- Loth deriis , qui post carnem in concupiscentia immunditiae ambulant, damnationemque contemnunt, audaces, sibi placentes, sectas non metuunt introducere blasphemantes . Sed vae illis, u
Abbreviated transcription (Latin):
ad consentiendum nobis: et om̃e corpus corum circũferimus. Subaudis.
quanto magis decet ut nõbis ipsis ficuum continentie in ora mittamus.
ad consentiendum conditori nr̃o. quatinus ꝑ linguȩ custodiam. oꝑum qͦq
rectitudinẽ obtinere queamus: Eece et naues cum magne sint. et a uentis
ualidis minent᷑: circumferunt᷑. aũ amodico guberuaculo. ita et lingua
hominum. inhac uita: siue bonorum siue malorum. Uenti ualidi a quib im¬
nentur: ipsi appetitꝰ sunt mentium: quib naturaliter coguntur aliquid
agcie. per quod uel adbonum uel ad malum ꝑueniant finem. Gubernaculũ
quo iuiusmodi nauis circumfert᷑. quo impetus dirigentis uoluerit: ipsa
Auctuosis buiusuitȩ errorib incereunt. Et quia ex habundantia cordis
osloquit᷑: recte subdit. Ita et lingua modicum quidẽ membrũ magna
craltat. Magua quidẽ premia exaltat. si camimpetꝰ dirigentis bene guber

Expanded text:
ad consentiendum nobis, et omne corpus illorum ferimus. Subaudis: Quanto amplius decet ut nobis ipsis frenum continentiae in ora mittamus ad consentiendum Creatori nostro, quatenus per linguae custodiam operum quoque rectitudinem obtinere quaeramus? mferuntur a modico gubernaculo quo impetus hominum in hac vita, sive bonorum, sive malorum. Venti validi a quibus minantur ipsi appetitus sunt mentium, quibus naturaliter coguntur aliquid agere, per quod vel ad bonum, vel ad malum perveniant finem. Cubernaculum quo hujusmodi naves circumferuntur, ubi impetus dirigentis voluerit, ipsa cordis os loquitur, recte subjungitur: Ita et lingua modicum quidem membrum est, et magna exaltat. Magna utique praemia exaltat, si eam impetus animi dirigentis bene gubern
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa tamen caritas cuius instinctu hec foris aguntur. et quȩ in in ce¬
riore homine presidet. semper ibidem haberi potest. licet ñ semꝑ¬
peralias uirtutes soleant culpe deleri. maxime tamen per caritatem:
per quam proriinis debita dimittimus. ut et nr̃a nobis a deodimitant᷑.
Qui enim ꝑ caritatẽ errantẽ prorimum monet. increpat. castigat. per ca¬

Expanded text:
autem charitas cujus instinctu haec foris aguntur, quia interiori homini praesidet, semper ibidem haberi potest, quamper alias virtutes culpae diluantur, maxime per charitatem, per quam proximis debita dimittimus, ut a Deo dimittatur nobis. Qui per charitatem proximum monet, increpat, castigat, per cha
Abbreviated transcription (Latin):
rebatꝰ factus ẽ. in caput anguli. idẽ. in xp̃iane fidei edificationẽ. Et¬
sicut illi in sua edificatione eum reprobauerunt. sic et ipse in suo aduen¬
cu ixprobabit eos accipere in edificatione domꝰ suȩ que in celis est.
it cuti quiescant boni ineredulis erit causa offensionis in presenti. non
credentrs in eum. et ideo cadentes de uitio in uitium. Et in futuro pe¬
sus corum: et cadent in ignem eternum. Et hoc continget iis qui õffen¬

Expanded text:
factus est in caput anguli, id est in Christiana aedificatione. sicut ipsi in sua aedificatione eum reprobaverunt, sic et ipse in suo adventu reprobavit eos accipere in aedificatione domus suae quae est in coelis. et tuti quiescant boni, incredulis erit causa offensionis in praesenti non credentibus in eum et ideo cadentes sunt de vitio in vitium. Est in futuro pesus eorum, et cadent in ignem aeternum qui paratus est diabolo e
Abbreviated transcription (Latin):
desiderat: hoc in presenti meditari et agere satagat. Conditorem et
frẽm benedicat et se dignum diuina et fraterna benedictione redat.
suam amalo. et labia eius ne loquantur dolum. Declinet aũ a malo et
faciat bonum: inquirat pacem et sequatur eam. quia oculi dñi suꝑ ui¬
stos et aures eiꝰ in preces eorum. uultꝰ autemdñi suꝑ facientes inala.

Expanded text:
invenire, hoc in praesenti meditari et agere satagat, conditorem et fratrem benedicat, seque dignum divina et fraterna benedictione reddat.a malo et labia ne loquantur dolum. declinet autem a malo et faciat bonum, inquirat pacem et sequatur eam: quia oculi domini super iustos et aures eius in preces eorum, uultus autem domini super facientes mala.
Abbreviated transcription (Latin):
Sicut irrationabilib animantib naturale c̃. causa pabulise pius in
captionẽ et inperuitiem ignor anter incidere. ut uesciendo capiant᷑:¬
ita ueretici comꝑati iumentis insipientib obappetitum sue corruptioĩs
te decipiunt. De quib cum dixisset. blasphemantes uicorruptione
iiusticie. Idẽ. penam promniquis operib debitam. Et marime illi. qui
ulaspheniant. et eis quisane sapiunt de trahere non cessant. Uoluptates¬

Expanded text:
Sicut irrationabilibus animantibus naturale est causa pabuli saepius in captionem et perniciem ignoranter incidere, ita haeretici, comparati jumentis insipientibus, ob appetitum suae corruptionis te nectunt. Qinjustitiae. Id est poenam pro malis operibus, et maxime illi qui onem justorum blasphemant, et eis qui sanum sapiunt, detrahere non cessant. VE
Abbreviated transcription (Latin):
eccła iamrudis ⁊ parua fulgebat. Sicut pleps isrłitica parua numero et
captiuata sedens suꝑ fluminia babylonis absentiam sc̃ȩ terrȩ deflebat: noc
canticum dñi in terra aliena cantabat. Et bene dum auditores hortat᷑.
ad tolerantiam aduersitatum presentium dicit ȩccłam que secũ. ẽ. in ba¬
bilone constitutã. idest in confusione tribulationum. Nouit tamen dñs qui

Expanded text:
 parva scilicet fulgebat, sicut plebs Israelitica parva numero, et captivata sedens super flumina Babylonis absentiam sanctae terrae deflebat, nec canticum Domini in aliena terra cantabat . Et bene dum auditores suos hortatur ad tolerantiam adversitatum praesentium, dicit Ecclesiam, quae secum est, in Babylone constitutam, id est in confusione tribulationum, quia sancta Dei
Abbreviated transcription (Latin):
as necessarias adoet. Confirmabit ad ꝑferendos. scilicet tribulationum¬
labores. Solidabitq membra uidelicet timore uel errore dissoluta: ad eccłe¬
uanum fidelẽ frẽm uobis ut arbitror breuiter scripsi obsecrañs. et conte¬
rans s obsecrans uos fortes in fide ꝑsistere. et contestans auctoritate scriptu¬
rarum banc ẽẽ ueram grãm quam scribendo predico. Quia non ẽ. in alio
aliquo salus in quo oporteat nos saluos fieri. Salutat uos eccła que ẽ. in

Expanded text:
s necessarias; confirmabit ad tolerandas tribulationes, solidabitque membra timore, vel errore dissoluta, in lvanum fidelem fratrem vobis, ut arbitror, breviter scripsi: obsecrans et conteans sed obsecrans vos fortes in fide persistere; vel obsecrans et contestans auctoritate Scripturarum hanc esse veram gratiam, quam scribendo praedico; quia non est in alio aliquo salus, in quo oporteat vos salvos fieri : et obsecran
Abbreviated transcription (Latin):
angłis non peꝑcit. s rudentib inferm detractos in tartarum. tradidit cru
qandos in iudicio reseruari. et originali mundo non peꝑcit. s octauum
nec iusticie preconẽ custodiuit. diluuium mundo impiorum inducens. et
ciuicates sodomorum et gomorreorũ in cinerem redigens euersione dãpuauit.
cremplum corum qui impie acturi sunt ponens. et ĩustum loth oppressum
anepbandorum inuiria et luxuriosa conuersatione eripuit. aspectuenĩ
et auditu iustus erat habitans apud eos qui de die indiẽ aminam uistã
inquis oꝑib cruciabant. Nouit deus pios de temptationib eriꝑe. imiqͦs
uͦ in diem iudicii reseruare cruciandos. Si apostatas sp̃c traditos penalib¬

Expanded text:
antibus non pepercit sed rudentibus inferni detractos in tartarum tradidit in iudicium cruciatos reservari et originali mundo non pepercit sed octavum Noe iustitiae praeconem custodivit diluvium mundo impiorum inducens et civitates Sodomorum et Gomorraeorum in cinerem redigens eversione damnavit exemplum eorum qui impie acturi sunt ponens et iusta nefandorum iniuria ac luxuriosa conversatione eruit. Aspectu enim et auditu iustus erat habitans apud eos, qui de die in diem animam iustam it et dicet: Nouit Deus pios de tentatione erripere, iniquos uero in diem Iudicii reseruare cruciandos. Deinde ad Simon
Abbreviated transcription (Latin):
cpła dicit. Cireũit ille nos singłos. et canquam hostis clausos obsidens
firma. cuius ad itu ad interiora irrumpat. Offert oculis formas illicitaᷤ
et faciles uoluptates. ut uisu destruat castitatẽ. Aures per canora uiusi¬
ca temptat. ut in sono dulcioris auditꝰ soluat. et xp̃ianum uigorem¬
adimat. Ostendit falsa: ut uera surripiat. E cũ occulte non pocest falless:
aꝑte minatur. Terrorem aꝑte et turbide ꝑsecutionis intentans. ad debel
resistendum: quantum ẽ. ille ad impugnandũ. Bene gͦ d̾r. tanquã leo¬
circunit querens quem deuoret. Quia sicut rugitus seonis aures ne aliũ
sonum audiant impedit. sic et diabolus fidelium mentes terrendo uel illi¬

Expanded text:
cuit. Circuit ille nos singulos et tamquam hostis clausos obsidens fida, cuius aditu ad interiora penetretur. offert oculis formas inlices et faciles uoluptates, ut uisu destruat castitatem. aures per canora musica temptat, ut soni dulcioris auditu soluat et molliat christianum uigoradimat. Obtendit falsa, ut vera subripiat. Et cum latenter non potest fallere, aperte minatur, terrorem turbidae persecutionis intentans, ad debellresistendum, quantum ille paraturugiens, etc. Sicut rugitus leonis impedit aures, ne alium sonum excipiant, sic diabolus fidelium mentes terrendo, et illi
Abbreviated transcription (Latin):
tes scm seientiam quasi infirmori uasculo miuliebri mꝑtientes
honorem. tan quam᷑ cohere dib gr̃e uitȩ ut non impediant᷑ orationes
uir̃e. Hoc ẽ. dicere. Sicut precepi urorib ut per scãm conuersationem
sain lucrifacerent maritos et seriuire illis. similiter precipio ecuobis
ꝯ uiri. ut per urãm comiersationẽ iucrifiant mulieres. et custodite
non inpassionib desideri .s sicut intelligitis deum uelle. scilicet u

Expanded text:
tes secundum scientiam, quasi infirmiori vasi muliebri impertientes honorem; tanquam cohaeredibus gratiae vestrae, ut non impediantur orationesrgo beatus Petrus: Sicut praecepi uxoribus, ut per sanctam conversationem suam lucrifacerent maritos, et servirent illis; similiter praecipio vobis, o viri, ut per vestram conversationem lucrifiant mulieres. Et custodite non in passionibus desiderii; sed sicut intelligitis Deum velle, scilicet ut
Abbreviated transcription (Latin):
hebraicam ueritatem facta ẽ: ita legitur. Si iustus in terra recipit. qͣnto
magis impius et peccator: Idest si tanta ẽ. fragilitas uite mortalis ut
ne iusti quidem qui in celo coronandi sunt hauc sine tribulationib ꝓpter
inumeram uiciate naturȩ labem transeant quantomagis ii qui a cȩ¬
Itaq et ii qui patiuntur scđm uoluntatem dei. fideli ciratori cõmendens
animas suas deo in benefactis. Quia iudicium incipit adei domo. et per
multas tribulationes oportet nos ingredi regnum dei. ita et hoc restat ilł¬
tantum passuris. ut qñ patiuntur scd̾m quod deus uult idẽ. ꝓpter ui¬
iusticiam. commendent animassuas deo. nil de se presumentes. ut et hic
supra distiñcte monuisset liberos et seruos uiros et mulieres: post inter¬
positam communei exhortationẽ. hic alloquitur seues et iuuenes. Sem¬

Expanded text:
Hebraicam veritatem, ita est: Si justus in terra recipit, quanto magis impius et peccator? id est, si tanta est fragilitas moralis vitae, ut nec justi quidem qui in coelo coronandi sunt hanc sine tribulationibus propter innumerabilem vitiatae naturae labem transeant: quanto magis hi qui coedent animas suas. Quasi diceret: Quia judicium incipit de domo Domini, et per multas tribulationes oportet nos ingredi in regnum Dei ; hoc tantum restat illis passuris, ut quando patiuntur secundum quod Deus vult, id est propter justitiam, commendent animas suas Deo nihil de se praesumentes: ut et hic supra distincte monuisset liberos, servos, et viros, et mulieres; post interpositam communem exhortationem, hic alloquitur senes et juvenes,
Abbreviated transcription (Latin):
fidem et spem celestium quam uidere non possunt in uobis irrident. per
oꝑa ur̃a confundantur. quȩ bona c̃ẽ negare non possunt. Melius ẽ. enim¬
benefacientes pati si uelit uoluntas deĩ quam male facientes. Utilius enĩ¬
fuit cobie ꝑcuti cecitate sine culpa ut probaretur eiꝰ patientia: quã elune
mago qui pro ꝑfidia ꝑcussus a credit᷑oꝵ dementatiõe remouet᷑. et eterne

Expanded text:
fidem et spem coelestium, quam videre non possunt, in vobis irrident, per vestra bona opera confundantur, quae bona esse negare non possunt. Vel benefacientes, si velit voluntas Dei, pati, quam malefacientes. Haec senfuit Tobiam percuti caecitate sine culpa, ut ejus probaretur patientia , quam Elymas magus, qui pro perfidia percussus, a creditorum societate removetur, et aeternae
Abbreviated transcription (Latin):
Morcificatos quidem carne. uiuificatos autem spu. Offert aũ nos ip̃e pat̾
cum uitam nram laudabilẽ in conspectu patris ostendit. cum ꝑ mortifica¬
tionem carnis pro illo gaudemus immolari. Uel offeit nos deo. cum abso¬
lutos carne in eternum regnum introducit. In quo et us qui erant in car¬
Qui nr̃is temꝑib carne ueniens. tunc uite mundo piedicauit. in hoc¬
Qui habent sensum obscuratũ tenebris. inerito dicuntur etiam in
hac uita carcere inclusi. et in hoc interiori carcere mentis oꝑib iustis
grauantur: donec carne soluti in exteriores tenebras eterne damp

Expanded text:
s quidem carne, vivificatus autem spiritu. Offert nos Christus Patri, et vitam nostram laudabilem in conspectu Patris ostendit, cum per mortificationem carnis pro illo gaudemus immolari. Vel offert nos Deo, cum absolutos carne in aeternum regnum nos introducit. Sequitur: In qui nostris temporibus carne veniens, tunc vitam mundo praedicavit, Qui habent sensum obscuratum tenebris, merito etiam in hac vita dicuntur carcere inclusi, et in hoc interiori carcere mentis operibus injustis gravantur, donec carne soluti in exteriores tenebras projiciantur
Abbreviated transcription (Latin):
eremplum dnicȩ resurrectionis et nr̃e abutionis de archȩ et di
saluatorem. inter bona quę agimus patienter malorum nequiti¬
carne desut apeccatis ut iam non hominum desideriis s uoluntati
dei quod reliquum ẽ. in carne uiuat temporis. Qui timore dei uel amo¬
recelestium carnales inmente concupiscentias extinguit iam similis
rp̃o crucifiro quasi mortuus existens peccatis: dei tantum seruitio
rio subicit. nichil in mundo habens ubi peccet: hic tantum desidera¬
re cogit᷑ ut funito certamine uitȩ coronam percipiat. Talium mentem
petrus semꝑ cupit imitari a nobis. cum proposito dm̃ce passionis exẽ¬
plo nos eadem cogitatione contra nequitiam prauorum. contra oble¬
ctamenta uitiorum precipit armari. Uolens utiq intelligi quod
etiam nos in pace eccłe quiescentes. si habitum patientis indumus:
facile uiuante deo lapsus peccatorum uitamꝰ. Sequit᷑. Sufficit eium
preteritum tempus ad uoluntatẽ gentium consummandã. qui ambu¬

Expanded text:
exemplum Dominicae resurrectionis, et nostrae ablutionis de arcae et diluSalvatorem, inter bona, quae agimus, patienter malorum nequiticarne, desiit a peccatis in hoc, ut iam non hominum desideriis sed uoluntate dei quod reliquum est in carne uiuat tempus; deinde acoelestium carnales in mente concupiscentias exstinguit, jam similis Christo crucifixo, quasi mortuus exsistens peccatis. Dei tantum servitiorio subjicit, nihil in mundo habens ubi peccet, hoc tantum desiderare cogitur, ut finito certamine percipiat coronam vitae. Talium mentem semper cupit Petrus imitari; cum proposito Dominicae passionis exemplo, nos eadem cogitatione contra nequitiam pravorum, contra oblectamenta vitiorum praecipit armari; volens intelligi, quod etiam nos in pace Ecclesiae quiescentes, si habitum patientis induimus, facile, juvante Domino, lapsus peccatorum vitamus. Dicat ergo praeteritum tempus ad uoluntatem gentium consummandam, qui ambu
Abbreviated transcription (Latin):
pora respicit. Sunt autem bestiales: qui exacuert̃ ut gladium linguas sua ᷤ.
Sunt uolatiles: qui posuerunt in celum os suum: et quoꝵ os locutum
ẽ. uanitatẽ. Sunt serpentini: de quib dr. uenenum aspidum sub labiis
enum in plinio imnianissimam bestiam aspidem in egypto a patre familiaᷤ¬
domitam. cotidie de cauerna sua egressam. et a mensa eiꝰ annonam ꝑciꝑe

Expanded text:
praecellat. Sunt enim bestiales qui exacuerunt ut gladium linguas suas , sunt volatiles qui posuerunt in coelum os suum , et quorum os locutum est vanitatem , sunt serpentini, de quibus dictum est: Venenum as in Plinio immanissimam serpentium aspidem in Aegypto domitam a patrefamilias, et quotidie de caverna sua egressam, ad mensam ejus annonam percipere
Abbreviated transcription (Latin):
urm̃ patiatur quasi homicida ͧᷤ fur: aut maledictus. aut alienorũ
appetitor Si aũ ut. xp̃ianus: non erubescat. Cgłificet aũ deum in
xp̃i nomine patit᷑ beatus ẽ. Non enim credere debenius quod siue
remuneratione patiat᷑. sicut homicide. fures. qui pro suis scelerib
erubescat cõmittere scelera pro quib iuste patiat᷑. Quodsi patiat᷑
ut xp̃ianus profide et confessione nominis xp̃i non erubescat. s potiꝰ
głificet deum ꝑmanens i hoc nomine. ut inutans inpassionib xp̃m
inalum sine pęna potest transire. Cuniq deus in ultimo malos sit as¬
pere iudicaturꝰ. in presenti flagellat et corripit. quos in futuro ad salutẽ
qua nunc unusquisq homo aut exercetur ad purgationem. aut mone¬

Expanded text:
trum patiatur quasi homicida, aut fur, aut maledictus, aut alienorum appetitor; si autem ut Christianus, non erubescat, glorificet autem Deum in ti, beatus est. Non enim debetis credere, quod sine remuneratione patiamini, sicut illi qui pro suis sceleribus erubescat committere scelera, pro quibus juste puniatur. Quod si patitur ut Christianus pro fide et confessione nominis Christi, non erubescat, sed potius glorificet Deum, permanens in hoc nomine, ut possit dici: Bonus est malum sine poena possit transire, et Deus in ultimo malos sit aspere judicaturus, in praesenti flagellat et corripit omnes, quos in futuro vult qua nunc unusquisque hominum aut exercetur ad purgationem, aut admone
Abbreviated transcription (Latin):
cyprianus diert. Serico et purpura indutȩ. xp̃m induere non possunt.
Iuro et margaritis et monilib adoruate. ornamenta cordis perdiderẽ
maritum quanto id magis obseruare iuuginem fas ẽ. cuinulla oritꝰ
sui competat uenia. nec diriuari in alterum potest mendaciũ culpe
eres spautes in dño ornabant se subiecte proprus uiris. sicut sara obe¬

Expanded text:
Cyprianus ait: Serico et purpura mulieres indutae, Christum induere non possunt. Auro, margaritis, et monilibus adornatae, ornamenta cordis et pectorismaritum; quanto id magis observare virginem fas est, cui nulla ornatus sui competat venia, nec derivari in alterum possit mendacium culpae, eres sperantes in Domino ornabant se, subjectae propriis viris, sicut Sara obe
Abbreviated transcription (Latin):
Slegans eremplum bone oꝑationis de abraham patriarcha illis proponit.
qui de cuxuncisione crediderant. ut bonum patrẽ quasi boni filii ini tẽpta¬
tione et in oꝑatione imitentur. Magna temptatio cum filium uibebat᷑ occi¬
consumnata ẽ. Et suppleta ẽ. scriptura dicens. Credidit abraham deo:
per fidc̃ quam haberet iustus erat: tamen per oꝑa quȩ ad didit amplius
iustificatus ẽ. quȩ nisi fecisset. meritum precedentis fidei amisisset. De qͦ¬

Expanded text:
s etiam exemplum bonae operationis de Abraham patriarcha proponit illis qui de circumcisione crediderant, ut bonum patrem quasi boni filii in tentatione et in operatione imitentur. Magna siquidem tentatio, cum filium jubebatur occiconsummata est, et impleta est Scriptura, dicens: Credidit Aper fidem quam habebat, justus erat, tamen per opera quae addidit amplius est justificatus: quae nisi fecisset, meritum praecedentis fidei amisisset. Ex
Abbreviated transcription (Latin):
si rerum dampna. sitormenta inferunt: non nocent. s patientiã urãm
exercent. Si quis autem in his uictus deficit: non ille qui malum intu¬
lit.s ipse qui malum non ꝑtulit sibi nocuit. Temptatur oninis domus.
et ea que suꝑ petram et ea quȩ suꝑ arenam fundat᷑. S um firmitas funda¬
menti coronam ꝑseuerantiȩ tribuit. alteram fragilis structura strauit. Ti¬

Expanded text:
si rerum damna, si tormenta inferunt, non nocent, sed patientiam vestram exercent. Si quis autem victus his deficit, non ille qui malum intulit, sed ipse qui malum non pertulit, nocuit. Tentatur omnis domus, et ea videlicet quae supra petram, et ea quae super arenam fundatur, sed uni firmitas fundamenti coronam perseverantiae tribuit, alteram vero fragilis structura stravit. I
Abbreviated transcription (Latin):
fide uel corpore. quia maiorem sustinet plagam: plurimorum se adiuto¬
rio et hoc semorum sp̃ualium curare meminerit. Nlam subdit. Et¬
remittentur ei. Multi ꝓpter peccata etiam corporis morte plectunt᷑.
Si gͦ infirmii peccatis. sint. et hȩc prbriᷤ confessi perfecto corde re¬
liquerur t. emendare satagerint: dimittuntur eis. Neq eium sinẽ
confessione emendationis: peccata queunt dimica. Qͥ autem in uera con¬

Expanded text:
fide quia majorem sustinet plagam plurimorum se adjutorio, et hoc seniorum, curare meminerit. Ac si patremittentur ei. Multi etiam propter peccata corporis puniuntur morte. Si ergo infirmi in peccatis sint, et haec, presbyteris confessi, perfecto corde reliquerint, et emendare sategerint, dimittentur eis. Neque enim sine confessione emendationis peccata queunt dimitti. Unde
Abbreviated transcription (Latin):
uultum nãtiuitatis suç idẽ qualiter sit homonatꝰ. quan fragilis. uel qͥd
futurus. quam breuis eui. in quantis miseriis positus: compunctionem
maguam et uoluntatẽ penitendi contraxerit. et statun aliqua demptatio
ne seductus obliuiscitur compunctionis. et ad peccata redit. eiꝰ inconstan¬
aucem perpererit in legẽ ꝑfecte libertatis et ꝑmanserit in ea non auditor
obliuiosus factus. s factor oꝑis: hic beatus in facto suo erit. Legem ꝑfecte¬

Expanded text:
vultum nativitatis suae, videlicet qualiter sit homo natus, quam fragilis, vel quid futurus, quam brevis aevi, in quantis miseriis positus, compunctionem magnam et voluntatem poenitendi contraxit, et statim aliqua seductus tentatione, obliviscitur compunctionis, et ad peccata redit; cujus inconstanautem perspexerit in lege perfectae libertatis, et permanserit in ea, non auditor obliviosus factus, sed factor operis, hic beatus in facto suo erit. » Legem
Abbreviated transcription (Latin):
diuitẽ ꝓpter diuitias eligit. et ꝓpter paupertatẽ pauperem abicit. ꝑsona
pectu ur̃o uir aureum anulum habens in ueste candida. incroierit aũ et pauꝑ
in sordido habitui. et intendatis in eum qui indu.tus ẽ. ueste preclara. Et
dixeritis ei. tu sede hic bene. pauꝑi aũ dicatis. tu sta illie. aut tu sede sub
di et sedendi adhonores eccłasticos referamus: non ẽ putandum leue cẽ pes
catum. in ꝑsonarum acceptione habere fidem dñi nr̃i iħu xp̃i gle. Quis enim
ferat eligi diuitẽ ad sedem honoris ȩccł̃ȩ. contempto pauꝑe instructiore. Atq
sanctiore: Si aũ de cotidianis concessib loquitur: quiꝰnon hic peccat: Nou
tamen peccat: uisi cum apud semet ipsum ita iudicat ut ei tanto melior
quanto ditior ille uideatur. Hoc enim indetur significasse subdens. Hlonne
iudicatis apud uosinecipsos. et facti estis uidices cogitationum iniquarũ:¬
dudite fratres mei dilectissimi. Nonne deus elegit̾ pauꝑes in hoc mundo:

Expanded text:
divitem propter divitias eligit, et pauperem propter paupertatem abjicit, in pectu vestro vir aureum annulum habens in veste candida, introierit autem et pauper in sordido habitu: et intendatis in eum qui indutus est veste preclara: et dixeritis ei: tu sede hic: bene. pauperi autem 102 dicatis: tu sta illic aut sede sub s: et esse « in personarum acceptione habere fidem Domini gloriae . » Quis enim ferat eligi divitem ad sedem honoris Ecclesiae, contempto paupere inssanctiore? si autem de cotidianis consessibus loquitur, quis non hic peccat, si tamen peccat, nisi cum apud se ipsum intus ita iudicat ut ei tanto melior, quanto ditior ille uideatur? hoc enim uidetur significasse dicendo: nonne iudicastis apud uosmeAudite fratres mei dilectissimi. Nonne Deus elegit pauperes in hoc mundo:
Abbreviated transcription (Latin):
iustius luit impieta penas. Quid proderit fratres mei si fidem dicat¬
quis se habere. oꝑa autem non habeat: Nunquid fides poterit salua¬
non saluat. Si autem soror aut frater nudi sint et indigeant uictu coti¬
diano dicat autem aliquis illis de uobis. ide it pace caleficamini et satu
oꝑa : mortua ẽ. in semec ipsa. Quod legitur qui crediderit et baptitatꝰ fu¬
erpleat actione. S icit aliquis. Tufidem habes. et ego opera habeo. O¬
stende mͥ fidẽ tuam sine operib: et ego ostendam tͥ ex oꝑib fidem meã¬
de si dieat. Non solum propter predic̃tas causas debetis ad bene operandũ
incitari: s eciam ne improperium ab aliis patiamini. quia aliqͥs assũp¬
ta fidutia de sins oꝑib ut ostendat solamfidẽ nil ualere: improꝑ ando di

Expanded text:
iosa est . Item: Quid proderit, fratres mei, si fidem quis dicat se habere, opera autem non habeat? nunquid fides poterit salva eum? Si autem frater et soror nudi sint, et indigeant victu quotidiano, dicat autem aliquis ex vobis illis: Ite in pace, calefacimini, et saturopera, mortua est in semetipsa. Sed semetipsa. Sed dicit aliquis. Tu fidem habes: et ego opera habeo. Ostende mihi fidem tuam sine operibus: et ego ostendam tibi ex operibus fidem mea quis. Non solum propter praedictas rationes debetis ad bene operandum incitari, sed etiam propter hoc ne improperium ab aliis patiamini, quia aliquis assumpta fiducia de suis operibus ut ostendat solam fidem non valere, improperando di
Abbreviated transcription (Latin):
sit exaudiri. Quia qui auertit aurem suam ne audiat legem: oratio eiꝰ erit
execrabilis. Qui autem hesitat: similis ẽ. fluctui maris: qui a uento mouet᷑.
suis. Nir duplex animo ẽ: qui genu ad precem flectit. et accusante se consci
entia impetrare se posse diffidit. Duplex ẽ. animo: qui et hic uult gaudere¬
cum seculo. et ibi regnare cum deo. Et qui in bonis que facit: non retribu¬
uersis seculi deterrentur: et ꝓsꝑis irretiunt᷑. ut aucritatis uia diuertant᷑.
Glorit᷑ aũ frater humilis in craltatione sua. Ideo inquit om̃e gaudium

Expanded text:
sit exaudiri; quia, qui obturat aurem suam ne audiat legem, oratio ejus erit exsecrabilis . Qui autem haesitat, similis est fluctui maris, qui a vento movetur ordente se conscientia peccati haesitat de perceptione praemiorum coelestium, facile entia, de impetratione diffidit. Duplex est cum saeculo, et illic regnare cum Deo. Item vir duplex est animo, qui in bonis quae facit non retribueculi deterrentur, et prosperis irretiuntur, ut a veritatis via divertant. Glorietur autem frater humilis in exaltatione sui. Ideo, inquit, omne gaudium
Abbreviated transcription (Latin):
one: salt̾item. Quia gͦ in curuncisione ordinatꝰ erat apłt estrauit eos qͥ
er circuncisione erant sicut presentes colloquendo docere: et absentes quoc
indignemini si mali floreant in mundo: si uos mala patimini. Quia ñ
est. rpͣsane dignitatis in temporalib ex altari: s potius deprimi. Mali ni¬
chil hab̾ent n cęlo: uos nichil in mundo.S pe illius boni ad qͦd tenditis:
quicqͥd in una contingat gaudere debetis. Et nocandum quod non ait

Expanded text:
edicarent . Quia ergo in circumcisione ordinatus erat Apostolus, curavit eos qui ex circumcisione erant, sicut praesentes colloquendo docere, sic et absentes per indignemini, si mali in mundo florent, et vos patimini; quia non est Christianae dignitatis in temporalibus exaltari, sed potius deprimi. Mali nihil habent in coelo, boni nihil in mundo; sed spe illius boni ad quod tenditis, quidquid in via contingat, gaudere debetis. Scientes, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
centie in membris militant. qr ad ea quȩ mens imꝓba prauȩ suggerit. ma
pisci. Prohibuit supra: elum et contentionem. unde nunc latius dispu¬
tat. addens alia uitia ettam quȩ inde secunt᷑. Ex contentione concupis¬
centie humane głe. ex concupiscentus bella et lices. Qui enimi cuꝑit p̃¬
ferri uel temꝑalib abundare: odit inindet. occidit. Litigatis et bellige¬
ratis. et non habetis ꝓpter qͦd non postulastis. Petitis et non accipĩ¬

Expanded text:
nt in membris, cum ad ea quae mens improba prave suggerit, manc. Prohibuerat zelum et contentionem, unde etiam latius disputat, addens alia vitia quae inde sequuntur: ex contentione concupiscentia, ex concupiscentiis bella et lites. Qui enim cupit praeferri, vel temporalibus abundare, odit, invidet, occidit. ratis: et non habetis: propter quod non postulastis. Petitis: et non accipi
Abbreviated transcription (Latin):
per eam aut ratiocinant᷑ ut latrocinia. stupra. aut patrant᷑ ut ꝑuria.
falsa testimonia. aut defendunt᷑ ut cum quilibet impurꝰ excusando
& uerbis peruersis. Et inflãmat rotam natiuitatis nr̃e: inflaminata
uice temporalis procursum quousq ad inortẽ uelut currente rota a
mam uitiorum suggerit homiinib. et ea quȩ inuidendo suggerit. ꝑ
cere cogit. Omnis enimnatura bestiarum et uolucrum et serpentium. uel
etiami ceterorum: domant᷑. ec domita sunt a natura humana. Linguam
autem nullus hominum domare potest. Hic uult intelligi quia lingua

Expanded text:
per eam aut concinnantur, ut latrocinia, stupra; aut patrantur, ut perjuria, falsa testimonia; aut defenduntur, cum quilibet impurus excusando n fecit. Et inflammat rotam nativitum temporalis vitae, quousque ad mortem, velut currente rota, amam vitiorum suggerit hominibus, et ea quae invidendo eis suggesseehenna. Omnis enim natura bestiarum, et volucrum, et serpentium, et caeterorum domantur, et domita sunt a natura humana: linguam autem nullus hominum domare potest: inquie
Abbreviated transcription (Latin):
lumen eiꝰ aliqua umbra non intercidit ut aliqua inala immittat. s semꝑ¬
consecratur: de filiis tenebrarum nos in filios lucis mutauit. Ad quid mu¬
tauit: Ut simus initium aliqͦd ereature eiꝰ. Ne in eo quod ait genuit. hoc
nos ficri putarcinus quod ipse ẽ: ideo principatum quendam in creaturis¬
primitie creaturarum eiꝰ. Idẽ. mneliores ceteris quas cerminus ereaturis.¬

Expanded text:
lumen ejus aliqua umbra non intercidit, ut aliqua mala immittat, sed semps, de filiis tenebrarum nos in filios lucis mutaverit. Ut simus initium aliquod creaturae ejus. Ne in eo quod ait genuit, hoc nos fieri putaremus, quod ipse est, ideo principatum quemdam in creaturprimitiae creaturarum ejus. Id est, ut caeteris quas cernimus creaturis
Abbreviated transcription (Latin):
& calefacit manum tenentis. quia qui scõ iungitur: eius conu̾¬
satione accenditur. Toparius quanto rarior. eo preciosior¬
& carior: bicolor ẽ ex auro & etherea claritate. maxime
lucens cum soł claritate tangitur suꝑans omnium gem¬
marum claritates. in aspectum suum singłariter ꝓuocans
si polis. obscuras: si ꝓprie naturȩ relinquis. clarior:. Hic
ex dulcedie contemplacionis ethereus ÷ eis. Quȩ attritu scli:
sepe uilescit. Uix enim potest aliquis simul secłi dolorib angi
& tranquilla mente celi gaudia intueri. Et sicut ꝑfectio oꝑm¬
& ira & cupiditas & racio: sic in nono contemplatiua que est
angelorum. quoꝵ sunt ordines .ix. uel quia a denario .i ꝓfecta¬

Expanded text:
 urit manum tenentis, quia qui sancto jungitur, ejus conversatione accenditur. Topazius, quantum rarior, tantum pretiosior, bicolor, ex auro lucens; cum splendore solis tangitur, superans omnium gemmarum claritates, in aspectum suum singulariter provocans si polis, obscuras; si naturae relinquis, clarior est; eex dulcedine contemplationis aethereus, quae attritu scilicet saepe vilescit. Vix enim poterit aliquis simul doloribus angi, et tranquilla mente gaudia coeli intueri. Et sicut in o activa vita, sic in nono contemplativa, quae est angelorum, quorum novem sunt ordines; vel quia a denario mer
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc ẽ. Qui suꝑ se eum habuerit: nulla phantasmata timet.
pallens ignis lucernȩ nitet & fulget subdiuo foris ñ in do¬
mo. sculpentib resistit. ictu solis uel contactu digitorum
excandens ad se paleas trahit. hic significat flammã cari¬
tatis que in abscondito bona agit. sed cum aliis ꝓdesse u¬
betur mox apparet quid̃ habeat intus fulgoris. nec adulan¬

Expanded text:
est. Qui super se eum habuerit, nulla phantasmata timet, pallens ignis lucernae nitet et fulget sub divo, non in domo; excandens, ad se paleas trahit. Ita statis internae, quae in abscondito bona agit; sed cum aliis prodesse jubetur, mox apparet quid fulgoris habeat intus; sculpen
Abbreviated transcription (Latin):
loquentes inter ꝑfectos.  Ametistus ẽ pur pureus mixto colo¬
re uiole & rosȩ leniter quasdami flammas fundens. pur¬
dia. Rosa preciosam significat mortem sc̃oꝵ. qui inter ad¬
uersa mente sunt in summo. qui non modo inter se sed etĩa
ad ꝑsecutores flammas caritatis fundunt. Ultimus poni

Expanded text:
ondescendentes. Amethystus est purpureus misto colore violae et rosae, leniter quasdam flammas fundens: purdiam; rosa, pretiosam significat mortem; qui inter adversa mente sunt in summo, qui non modo inter se, sed ad persecutores flammam charitatis fundunt. Signi
Abbreviated transcription (Latin):
do apłoꝵ eius ubi dicit. & apprehensa est bestia & seudo ꝓpħa cum illa¬
Quoꝵ damnationis causam prȩmicait cum dicit quia contra xpistum
retur quod antixp̃c & sui qui tam potentes crunt sic possent damnari
premitut potentiam damnatoris. & scdm diuinitatem .&. scđdm huma¬
nitatem: cuius potentiȩ nullus potest resistere. ex qua etiam ipsius digni

Expanded text:
rehensa est bestia , quorum damnationis causam praemittit, cum dicit, contra Christum retur, quod Antichristus et sui qui tam potentes erunt sic possent damnari, praemittit potentiam damnantis et secundum Divinitatem, et secundum humanitatem, cujus potentiae nullus
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ sunt nox. ẜEt uidi thronum magnum candidum
& sedentem suꝑ eum a cuius conspectu fugit terra & cȩlum.¬
addit etiam destructionem mundi. Destruetur enim mun¬
dus qui a malis corrumpitur. scilicet terra. aer & aqua: nec
tamen eorum substantia ꝑibit s forma in melius mutabit᷑.¬

Expanded text:
um XIX. Et uidi thronum magnum candidum et sedentem super eum, a cuius conspectu fugit terra et cęlumaddit mundi destructionem. Destruetur enim mundus, quia a malis corrumpitur, scilicet terra, et aer, et aqua: nec tamen eorum substantia peribit, sed forma mutabit
Abbreviated transcription (Latin):
excedere in homine scił prudentia appetendi boni & deui¬
tandi mali. Quam sequitur temꝑantia. ut a uoluptatib
homo se retrahat. Post hanc fortitudo. ut quod intelligit fortit
operet᷑: ne aduersis terreatur. Dehinc iusticia ut sic suos act̾us tem¬
peret ne nimis iustus uel sapiens sibi uideat᷑. Cel aliter dicit᷑ qua
sꝑat tantum diligit: quantum diligit tantum operatur.

Expanded text:
excedere. In homine ergo est prudentia appetendi boni et vitandi mali, quam sequitur temperantia, ut a voluptatibus homo se retrahat: post haec est fortitudo, ut quod intelligit, operetur: dehinc justitia, ut sic suos actus temperet, ne nimis justus vel sapiens sibi videatur. Per stadia. Stasperat, tantum diligit; quantum dili
Abbreviated transcription (Latin):
ideo decestabił. unĩ beruardꝰ ẜmone. oñi scõꝵ dicit frẽs si pñtes inde̾mꝰ adam ĩ eo articlo
poĩtum et ascendentib cogitatõnib cor eius coartari inter ꝑtem uxoris et preceꝑtum
nobis Et sic malicõsẽ temptator dyaꝰ dnisi ᵈ ͤ remptanit . xp̃m. ut p .m ͦ iiiiͦ Quia ut
donet dnas faculãs ñgens simił ambas accendat et tamduu cessat serucie sue cela
suppone donec sic̃ peritꝰ uenator. quos occisurꝰ ẽ laq̃i unicuł alliget ides qͣ dyaͥ tempea¬

Expanded text:
ntem videremus Adam in eo articulo positum, ascendentibus cogitationibus in cor ejus, coarctari inter precem uxoris, et praeceptum ndonec duas faculas iungens semel ambas accendat: et tamdiu cessat saeuitiae suae tela supponere, donec sicut peritus uenator quod occisurus est laquei sui uinculis alliget. at
Abbreviated transcription (Latin):
uidec᷑. quas dei filius in carne suscepit miurias. Quna ieui¬
nauit. qr esurint. ꝙ fleuit. qr napulanit. qr erucifixus ẽ¬
q mortinus est. qr sepulcus est. Hec enim caruis nõ diuini¬
tatis insigna sunt. Et ncc̃m fint ut crũpnarum multitudĩe
miseracionum multitudo depelleret pro fuca nobis domimioe
certamine passionis. Non enim sua pec̃a delebat. qr pecin
nullum fecerat. S q pcc̾m factus est: nr̃a erant delenda.
pec̃a. sic̃ dauid dixit. Dele inquitate̾ meam. Quid est dele
uidamus. Hoar uerbum nõ ociosum est. Qemq & alibi ait

Expanded text:
uidetur quas dei filius in carne suscepit iniurias, quia ieiuuidetur quas dei filius in carne suscepit iniurias, quia ieiunauit, quia esuriuit, quia fleuit, quia uapulauit, quia crucifixusenim carnis, non diuinitatis insignia sunt. et necessarium fuit, ut aerumnarum multitudinem miserationum multitudo depelleret profuturo nobis dominicae certamine passionis. Non enim sua peccata delebat, quia peccatum nullum fecerat, sed quia peccatum factus est, nostra erant delenda peccata, sicut Dauid dixit: dele iniquitatem meam. quid est dele? uideamus hoc uerbum; non otiosum est. denique et alibi ait: