comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in uiciis. Si aũt t̾ra: consequent̃ et elementa
cȩt̃a: ex quibus et aqua idest angłs qui suꝑ a qͣm
ꝯstitutus est. neq enim alit̃ possum lugentem
t̃ram exponere. seu letantem. nec sensus recipit
ut insensibile corpus sentire credamus. nisi ut
intelligamus omnibus rebus angelos p̃sidere
tam t̾rȩ et aquȩ quam aeri & igni. id est prin¬
cipatus elementis. & hoc ordine ꝑueniri ad
omnia animalia ad omne germen. & adip̃a
quoq astra cȩlestia. Alius angłs prepositꝰ ẽ
stellis. atq ita om̃s hii angłi cum quib uer¬
sannur in t̾ra. gaudent quando iuste agimꝰ
omnibus inhabitantibus in ea. Codem nomi¬
ne angelum t̾rȩ appellauit. quo ip̃a t̃ra nun
tum est maledicitur & ꝑ ipsum. & qui fecit il¬
lud. non quod maledictum sit. qd̾ anima aire
sensu caret. s id dicit᷑ manufactum qd̾ assidet
in sensibili simulachro. eodẽ uocatũ nomine
quouocatur io qd manus factum ẽ. Sic & nc̃

Expanded text:
in vitiis. Si autem terra, consequenter et elementa in vitiis. Si autem terra, consequenter et elementa caetera, ex quibus et aqua, id est, angelus qui super aquam constitutus est. Neque enim aliter possum lugentem terram exponere, seu laetantem: nec sensus recipit, ut insensibile corpus sentire credamus: nisi ut intelligamus, omnibus rebus angelos praesidere, tam terrae et aquae, quam aeri et igni, id est, principari elementis, et hoc ordine pervenire ad omnia animalia, ad omne germen, ad ipsa quoque astra coelestia. Alius angelus praepositus est terris: atque ita omnes ii angeli, cum quibus versamur in terra, gaudent quando juste agimus terra ab omnibus inhabitantibus in ea. Eodem nomine angelum terrae appellant, quo ipsa nuntur, maledicitur et ipse qui fecit illud, non quod maledictum sit, quod anima ac sensu caret, sed idem dicitur maledictus, qui assistet insensibili simulacro, eodem vocatus nomine, quo vocatur id quo manufactum est: sic et nunc
Abbreviated transcription (Latin):
enim om̃s qui spreuerunt contempnentes. Hii
qui aduersum conditorem rabiois faucibus la
miserunt ꝓcreauerunt filios. & fecerunt fructus.¬
filios & fecerunt fructus. Prope esto ori eoꝵ. ⁊ lon¬
ge arembus eoꝵ. Nominant iħm & ñ habent
eum. neq enim illum confitent᷑ ut xp̃m. Et tu
domine nost & ꝓbast cormeũ in conspectu tuo.
Sanctifica illos indie int̾fectionis eoꝵ. Quto
facram ut hoc exponam: tormenta sanctifica¬
tionem uocat eoꝵ qui tor quent᷑. Sanctifica qͥp¬
pe eosait in die int̾fectionis eoꝵ: ido est ꝑhoc qd̾
int̾fecist eos. fanctifica eos. Quem enĩ diligit do¬
minus eorripit. flagellat aũt omñe filiũ quem
recipnt. Quousꝙ lugebit c̃ra. ⁊ omne fenum a¬
gri arescet a malicia habitantiũ int̾ra: quasi
ammalsit t̾ra. sic nuncloquit᷑ ꝓpħa dicens. luge¬
re eam quando mali sunt habitatores qui in ea
commorantur. Fer unũquemq enim nr̃m
t̃ra aut lecat᷑ in uirtutibus accolarũ. aut luget

Expanded text:
enim omnes qui spreverunt contemnentes, ii qui adversum conditorem rabidis faucibus latmiserunt; procreaverunt filios et fecerunt fructus.filios, et fecerunt fructum. Prope es tu ori eorum, et longe a renibus eorum . Nominant Jesum, et non habent eum, neque enim illum confitentur ut Christum. Et tu, Domine, nosti, et probasti cor meum in conspectu tuo. Sanctifica illos in die interfectionis eorum . Quid faciam ut hoc exponam? Tormenta sanctificationem vocat eorum qui torquentur. Sanctifica quippe eos, ait, in die interfectionis eorum, id est, per hoc, quod interficis eos, sanctifica eos. Quem enim diligit Dominus corripit; flagellat autem omnem filium quem recipit . Quousque lugebit terra, et fenum omne agri arescet a malitia habitantium in terra? Quasi animal sit terra, sic nunc loquitur propheta, dicens lugere eam quando mali sunt habitatores, qui in ea commorantur. Per unumquemque enim nostrum terra, aut laetatur in virtutibus accolarum, aut luget
Abbreviated transcription (Latin):
seunt. Bereliqui domum meam. dimisi here¬
ditatem i eã. dedi dilectã animã meã in manꝰ
inimicoꝵ eius. Uide michi eum qui informa
dei consistebat in cęlis. uide domrum eius thronoᷤ
&& excelsas quasq uirtutes. Si aũt uis aliquid
sublimius intelligere ꝓpt̃ hoc quod ait. ego in
patre & pat in me. uide domum eiꝰ patrẽ dm̃.
Reliqͥt patrẽ suũ ⁊ matrẽ suã celestẽ ierłm. uenit ĩ hc̃ t̾renũ¬

Expanded text:
qui domum meam, dimisi haereditatem meam . Dedi dilectam animam meam, in manus inimicorum ejus . Vide mihi eum qui in forma Dei consistebat in coelis. Vide domum ejus, Thronos, et excelsas quasque Virtutes. Si autem vis aliquid sublimius intelligere propter hoc quod ait: Ego in Patre, et Pater in me: vide domum ejus Patrem Deum. Relinquit patrem suum, et matrem suam coelestem Jeru
Abbreviated transcription (Latin):
michi: de sua hereditace ꝓmuinciat. quod spe¬
lunca hẏene futura sit. bestie rapidȩ et ferocis
mortuoꝵ cadaueribus uiuentis. que suꝑ sepul¬
chris & ossibus incubat. Num quid spelunca hy¬
enȩ hereditas mea michi. aut spelunca in cireui¬
tu eius: quoniam tales sunt imꝑouobis angeli
ut eatis & congregetis bestias. & tradatis eos ad di¬
lacerandum. Ite congregate om̃s bestias agri.
ueniant ⁊ manducent eã. Uenerunt bestie a¬
gri deuorant populum iudeoꝵ. Uide exesa cor¬
da omnrum afortrttidininib contrariis. Si
illis deus non peꝑcit s ait. ite congregate besti¬
as. quantomagis nobis non parcet.si non fe¬
cerimus legem eius. si sermonẽ eugłii neglexe¬
rimus: Rursum dicit. Ite congregate bestias
& tradite eã. Sednos confidamus in dño. & in
oratione dicamus. ne tradas bestiis anumas con¬
ficentes tibi. Agamus penitentiã suꝑ peccatis
nr̃is. conficeamur delicta quȩ fecimus. & bes¬
ciis non tradem᷑. quin potius angłiuenient.

Expanded text:
mihi ? De sua haereditate praenuntiat, quod spelunca hyaenae futura sit, bestiae rabidae et ferocis, mortuorum cadaveribus viventis, quae semper sepulcris et ossibus incubat. Numquid spelunca hyaenae haereditas mea mihi, aut spelunca in circuitu ejus? Quoniam tales sunt, impero vobis, angeli, ut eatis, et congregetis bestias, et tradatis eos ad dilacerandum. Ite, congregate omnes bestias agri, veniant, et manducent eos. Venerunt bestiae agri, devoraverunt populum Judaeorum. Vide exesa corda omnium a fortitudinibus contrariis. Si illis Deus non pepercit, sed ait: Ite, congregate bestias, quanto magis nobis non parcet? Si non fecerimus legem ejus, si sermonem Evangelii neglexerimus, rursum dicet: Ite, congregate bestias, et tradite eam. Sed nos confidamus in Domino, et in oratione dicamus: Ne tradas bestiis animam confitentem tibi . Agamus poenitentiam super peccatis nostris, confiteamur delicta quae fecimus, et bestiis non trademur: quin potius angeli venient,
Abbreviated transcription (Latin):
eloquia dĩ. seminant tricicũ & metunt spinas
hoc heretici faciunt. qui legunt seripturas.⁊ spi¬
nas non de libris sanctis. s de ꝓpriis sensibus
metunt. Cleri eoꝵ ñ ꝓderunteis. hec ande me¬
& alii exposuerunt. & quia non imꝓbo int̃pre¬
tationem eoꝵ. consentiens eadẽ ꝓfero. non qͣsi
ipse repererim.s reꝑta iam repetens.ut michi
parit᷑ u obisq conclucat. si tamen quȩ dicenda st̃
intentus animus excipiat. Nos qui putamur
aliquid eẽ. id est qui in clericatus uobis ordinẽ
p̃sidemus. intantũ ut quidã deminori gradu
ad hunc locum cupiant ꝑuenire. nosse debetis
non statim in eo ẽẽsaluanddos. quia cleriei sumꝰ
repperiuntur: Sed ordinẽ dicacuss mereamur
parit̃ & babeamus. Quia gͥsunt quidã cłici ñ¬
tum. & ornamento suȩ sint dignatati. idcir¬
in eo est. sĩaliquis in agmine sedeat prb̃oꝵ. s
dignus in cedat. Uerum km̃i nolite putare

Expanded text:
eloquia Dei, seminat triticum, et metit spinas. eloquia Dei, seminat triticum, et metit spinas. Hoc haeretici faciunt qui legunt Scripturas, et spinas non de libris sanctis, sed de propriis sensibus metunt. Cleri eorum non proderunt eis. Haec ante me alii exposuerunt, et quia non improbo interpretationem eorum, consentiens eamdem profero, non quasi ipse repererim, sed reperta jam repetens, ut mihi pariter, vobisque conducat: si tamen quae dicenda sunt, intentus animus excipiat. Nos qui putamur aliquid esse, id est, qui in clericatus vobis ordine praesidemus, intantum ut quidam de minori gradu ad hunc locum cupiant pervenire, nosse debetis non statim in eo esse salvandos, quia clerici sumusreperiuntur; sed si ordinem clericatus et mereamur pariter, et habeamus. Quia igitur sunt quidam clerici ntum, et ornamento suae sint dignitati: idcirin eo est, si aliquis in agmine sedeat presbyterordignus incedat. Verum, charissimi, nolite putare
Abbreviated transcription (Latin):
lueris subtilius intelligere. ꝓpt̃ me ext̃minata ẽ¬
ext̃mminio omnis t̾ra. considera eam quȩ in te
est. quomodo exc̃minata sit t̾ra. & tunc uidebis
mortificatis menbris nr̃is suꝑ t̾rã. cum non oꝑe
tur t̾ra oꝑa sua. non fiant apud iustum ea qͥb
caro antea fouebat᷑. non formcatio ñ ĩmunditia.
non ultra luxuria ñ idoloꝵ seruitus. ñ uen eficia.
Dominus loquit᷑. Quid putatis quia ueni pacem
mutere suꝑ terrã: Non ueni pacẽ mutere s gladiũ.
Uerum antequam ille descenderet. non erat gla
id est terram ab sp̃u. & ext̃m mauit eam. quia mor¬
tificationem ihu xp̃i circu̾ferimus in corꝑe nr̃o.
& non uiiuimus ultra iam uixta carne̾. unut aũ
sp̃s. & seminamus in carne s in sp̃u. ut ñ meta¬
inus corruptionẽ decarne. s despũ uitã eternã.
Dicitur aũt de peccatorib. Seminatis triticũ et
spinas metitis. Qui enim neq iuxta uoluntatẽ
scripturarum neq iuxta fidei u̾itatẽ ꝓferunt

Expanded text:
lueris subtilius intelligere: « propter me exterminata est omnis terra, » considera eam quae in te est, quomodo exterminata sit terra, et tunc videbis mortificatis membris nostris stur terra opera sua, non fiant apud justum ea, quibus antea caro fovebatur, non fornicatio, non immunditia, non ultra luxuria, non idolorum servitus, non beneficia. Dominus loquitur: Quid putatis, quia veni pacem mittere super terram? Non veni pacem mittere, sed gladium . Vere antequam ille descenderet, non erat gladid est terram a spiritu, et exterminavit eam , quia mortificationem Jesu Christi circumferimus in corpore nostro, et non vivimus ultra juxta carnem, vivit autem spiritus, et seminamus non in carne, sed in spmus corruptionem de carne, sed de spiritu vitam aeternam . Dicitur autem peccatoribus: Seminatis triticum, et spinas metitis . Qui enim neque juxta voluntatem Scripturarum, neque juxta fidei veritatem profert
Abbreviated transcription (Latin):
facm dũe ⁊ cognoscã usq ad eũ locũ in qyo
ait. ite congregate om̃s bestias agri et¬
idei eloquia sunt in lege et ꝓphiᷤ
dei diuinoꝵ sermonũ magistrũ
dm ascribere. Qui enim docet ho¬
minẽ scientiã scđm psalmistã
d̃s est. Saluator quoq phibet testimoniũ. nul¬
lum debere suꝑ t̾ras magistrũ nuncupare di¬
cens. & uos nolite uocare magistrũ suꝑ t̾rã.
Unus quippe est magister ũr. pat̃ qui est in

Expanded text:
 et cognoscam , usque ad eum locum in quo ait: Ite, congregate omnes bestias agri i Dei eloquia sunt in Lege et PropheDei divinorum sermonum magistrum Deum ascribere. Qui enim docet hominem scientiam , secundum Psalmistam, Deus est. Salvator quoque perhibet testimonium, nullum debere super terras magistrum nuncupari, dicens: Et vos, nolite vocare magistrum super terram. Unus quippe est magister vester, Pater qui in
Abbreviated transcription (Latin):
cum est. Adducam suꝑ sensum grandẽ pͥncipẽ
assyrioꝵ. Dixit aũt uolentia mea faciã. & sa
pientia intellectus auferam fines gentiũ. & uirtu
erit stultum. Iste ab eo quod fuit sapiens male.
sapientior enim erat omnibus bestiis suꝑ t̾ram.
ens. Intelliges uͦ quid sit nouissimũ eiꝰ eritinsi¬
inquit uidetur sapiens ẽẽ in nobis in isto scło
iuxta quam filii huius scłi sapientiores fiunt.¬
a filiis lucis in gen̾atiõe ista. bonus ẽ ds qui con¬
crariis diuerza subuertit. ut facrat compleri
id̾ quod dictum ẽ. nouissimum eiꝰ erit infipienᷤ.
Quando nouissimũ erus erit insipiens: Opor¬
tet xp̃m regnare. usq dum ponat om̃s inimicos
eius ds̃ subpedib eius. Cum aũt omnia ei sub¬
iecerit. nouissimus inim icus destruet᷑ mors. Cũ
destructa fuerit mors. tunc extrema ꝑdicis er̃t.
& nouissimũ eius fiet insipiens. Hȩc de ꝑdice.
Principium uͦ capitul scdi istud lectum ẽ. Thro¬

Expanded text:
tum est: Adducam super sensum grandem principem tum est: Adducam super sensum grandem principem Assyriorum. Dixit autem: Violentia mea faciam, et sapientia intellectus auferam fines Gentium, et virtuerit stultum. Iste ab eo quod fuit sapiens male sapientior enim erat omnibus bestiis super terraens. Intelliges vero quid sit: Novissimum ejus erit insiinquit, videtur sibi sapiens esse in vobis in isto saeculo, juxta quam filii saeculi hujus sapientiores sunt filiis lucis in generatione ista, bonus est Deus qui contrariis diversa subvertit, ut faciat compleri id quod dictum est: Novissimum ejus erit insipiens. Quando novissimum ejus erit insipiens, oportet Christum regnare, usque dum ponat omnes inimicos ejus Deus sub pedibus ejus. Cum autem omnia ei subjecerit, novissimus inimicus destruetur mors; cum destructa fuerit mors, tunc extrema perdicis erunt, et novissimum ejus fiet insipiens. Haec de perdice. Principium vero capituli secundum istud lectum est: Thro
Abbreviated transcription (Latin):
fideliũ la queo heretice fachonis impediuit.
ñ cum iudicio. Diues factus est ꝑdix. Ecoc eius qͣnta
sunt milia ingens turba. Multi sunt populi cap¬
tiuoꝵ. & facit diuitias suas. Non cogitat ui¬
dicium. neq habet in corde iusticiam. s om̃a
sine lege gerens. merito arguit᷑ non cũ iudicio
fecisse diuitias. Meus aũt dominus facit diui¬
tias suas cum iudicio. examinata ẽ ⁊ dilecta eiꝰ
eum. Non om̃s qui quondã fuimus sub claman¬
raliter qui quasi ad pietatẽ. & ad religionem
uocantes. sub contrario ueritatis dogmade clama¬
uerunt. nos inquam uniuersi in dimidio die
nequam dominus iħe. idcirco indimidio die¬
rum eius dereliquimꝰ eũ. & nouissimũ eiꝰ erit
insipiens. Quando enim sapiens fuit. ut no¬
uissimum eius merito e insipiens fiat: Sed
dicamus eum fuusse sapientẽ. Serpens quippe
sapientior erat. omnibus bestiis suꝑ t̾ram. qͣs
fecit dominꝰ d̾s. Sapiens fait. uxta id qd scrip¬

Expanded text:
fidelium laqueo haereticae factionis impediunt. fidelium laqueo haereticae factionis impediunt. non cum judicio, dives factus est perdix. Ecce ejus quanta sunt millia, ingens turba, multi sunt populi captivorum, et 785 facit divitias suas, non cogitans judicium, neque habens in corde justitiam, sed omnia sine lege gerens; merito arguitur non cum judicio fecisse divitias. Meus autem Jesus facit divitias suas cum judicio. Examinata est et delecta ejus eum . Nos omnes qui quondam fuimus sub clamans generaliter qui quasi ad pietatem et ad religionem vocantes, sub contrario veritati dogmate clamaverunt nos, inquam, universi in dimidio diernequam Dominus Jerum ejus derelinquimus eum, et novissimum ejus erit insipiens. Quando enim sapiens fuit, ut novissimum ejus merito insipiens fiat? Sed dicamus eum fuisse sapientem. « Serpens quippe sapientior erat omnibus bestiis super terram, quas fecit Dominus Deus . Sapiens fuit juxta id quod scrip
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur ad meliorẽ partẽ hoc referre nomen.
& ad saluatoris nr̃i ihũ xp̃i intelligentiã tem¬
perare. Magis aũt conuenit mala rabulo ad¬
iungere. & suꝑ aduersario lectionẽ intelligere
p̃sentem. si tamen totius capituli nos secuta fu¬
erit intelligentia. Incipiamus gͦ ab eo quod scͥp¬
tum est. Clamauit ꝑdix. congregauit que nõ
peperit. Non ꝓprias creaturas congregat ⁊a¬
bubas. non ea colligit quȩ ipse generante.s cũ
clamauerit alienas congregans crearuras. facre
eas fuas. Clamauit ꝑdix ꝑualentinũ. clamauit
ꝑbasilidem. ꝑ marcionẽ. ꝑ om̃s qui aliene a
dõ głȩ cupiditate raptifunt. Nullus enĩ eoꝵ
sonare poterat uocem domini ihũ. mee oues
meam uocem audiunt. Sed erat uox xp̃i in
paulo. ert in petro: ꝓpt̃ quod paulus dicebat.
An exꝑimentum queritis eius qui in meloqui¬
tur xp̃c: Uox autem congregantis quȩ ñ
peperte plieis milis est qui simplies quosg¬

Expanded text:
videbitur ad meliorem partem hujus referre nomen, videbitur ad meliorem partem hujus referre nomen, et ad Salvatoris nostri Jesu Christi intelligentiam temperare. Magis autem convenit mala Zabulo adjungere, et super adversario lectionem intelligere praesentem: si tamen 784 totius capituli nos secuta fuerit interpretatio. Incipiamus ergo ab eo quod scriptum est: Clamavit perdix, congregavit quae non peperit. Non proprias creaturas congregat Zabulus, non ea colligit quae ipse generavit; sed cum clamaverit, alienas congregans creaturas, facit eas suas. Clamavit perdix per Valentinum, clamavit per Basilidem, per Marcionem, per omnes qui alienae a Deo gloriae cupiditate rapti sunt. Nullus enim eorum sonare poterat vocem Domini Jesu: Meae oves meam vocem audiunt . Sed erat vox Christi in Paulo, erat in Petro; propter quod Paulus dicebat: An experimentum quaeritis ejus qui in me loquitur Christus ? Vox autem congregantis quae non peperit perdicis, in illis est qui simplices quosq
Abbreviated transcription (Latin):
simis suis erit insipiens. Ex natura uolueris
dignum uidetur quandam hystoriã comemo¬
rare. ut cognoscentes animal scire possimus u¬
trum ad bonam an ad malam partẽ nunc
nominati ꝑdicis intelligentiam referamus.
Bicitur aũt hoc ẽẽ animal malignũ fraudu¬
lentum. callidum: multumq decipiens ue¬
natores. Sepe quippe ante pedes aucupis uol¬
uitur. & in mediũ eius conatũ. quasi iam ap¬
prehendendus elabitur. Predam sui ex uici¬
nitate ꝓmittit. & hoc agit ne ad nidum fetuũ
suoꝵ citus uenator occurrat. Cumq iam sen¬
serit fugisse pullos suos. tunc ⁊ ipse illuso hos¬
te discedit. ne nequitiã eius uincat uenantis¬
imꝓbitas. Ambigendum non est de eo qd̾ dictu¬
risumus. quia ex his qui mansueti in caueis
nutriuntur ueritas approbatur. Masculus in
masculum insurgit. obliuiscitur sexupr lybido
p̃ceps. pugnatur ad coitum. & una palma uic¬
toris est polluisse quem uicerit. Si gͥ malignũ
si dolosum si inmundum hocanimalẽ. impiũ

Expanded text:
. Ex natura volucris dignum videtur quamdam historiam commemorare, ut animal cognoscentes, scire possimus utrum ad bonam, an malam partem nunc nominati perdicis intelligentiam referamus. Dicitur autem hoc esse 783 animal malignum, fraudulentum, callidum, multumque decipiens venatores. Saepe quippe ante pedes aucupis volvitur, et in medio ejus conatu, quasi jam apprehendendus elabitur. Praedam sui ex vicinitate promittit: et hoc agit, ne ad nidum foetuum ejus citus venator occurrat. Cumque jam senserit fugisse pullos suos, tunc et ipse illuso hoste discedit. Sed nequitiam ejus vincit impuritas. Ambigendum non est de eo quod dicturi sumus, quod ex iis qui mansueti in casis nutriuntur, veritas approbat: masculus in masculum consurgit, obliviscitur sexum libido praeceps, pugnatur ad coitum, et una palma victoris est polluisse quem vicerit. Si igitur malignum, si immundum, si dolosum hoc animal est, impium
Abbreviated transcription (Latin):
Uerum hoc parum est. Audi quid loquitur
in ieremia sermo diuinus. iubens ut ne in sa¬
nec diues in diuitus suis. sed in isto głetur qui gła¬
tar incelligere et scire qm ego sum dominus. Uis
głari. & glabundus non audire confundimin agł̃a

Expanded text:
Verum hoc parum est. Audi quid loquatur in Jeremia sermo divinus, jubens ut ne in sanec dives in divitiis suis; sed in isto glorietur qui gloriatur, intelligere et scire quia ego sum Dominus . Vis gloriari, et gloriabundus non audire? Confundimini a
Abbreviated transcription (Latin):
sequunt᷑ Quid est g audite & quid auribus ꝑ¬
cipite. ex ipsis sermonibus consideremus. Anribꝰ
perpe ẽ ut michi quidẽ uidet᷑. auribus ea que dñr
qudire. Quod aũtp̃cedit audite si ad distinctionẽ
eius p̃cepti dicit᷑. ut postea inferat aurib ꝑcipite.
hoc impat. ut in mentem & in seusum ea quȩ dñr¬

Expanded text:
st. » Quid est igitur audire et auribus percipere ex ipsis sermonibus consideremus. Auribus percipere est, ut mihi quidem videtur, auribus ea quae dicunt audire, quod autem praecedit, audite, si ad distinctionem ejus praecepti dicitur, quod postea infert, auribus percipite, hoc imperat, ut in mentem et sensum ea quae d
Abbreviated transcription (Latin):
bat & łm. Quid gͦ pollicetur ds̃ Eritis m in
populum. & ego ero uobis in dm̃. Non est omra¬
um õs. s eoꝵ tantum: quibusse largit᷑ ẽ. quomo¬
do patriarche ill ad quem dix. Ego ds̃ tuus
& rursus alii. Ero ds̃ ero ds̃ tuus. Necñ de aliis.
Ero. Quid: d̾s eoꝵ. sutasne aliquando consequim᷑
id qd̾ ꝑ singulos dico. ut ds̃ omniũ sit ds̃ nr̃ Si
autẽ iris plemꝰ discere quoꝵ sit ds̃. & quib uoca¬
bulum sui nominis largiatur. Ego inquit ds̃
abraham. & ds ysaac & ds iacob. Ioq ipse sal¬

Expanded text:
bat et Deum. Quid ergo pollicetur Deus? « Eritis mihi in bat et Deum. Quid ergo pollicetur Deus? « Eritis mihi in populum, et ego ero vobis in Deum. Non est omnium Deus, sed eorum tantum quibus se largitus est, quomodo patriarchae illi ad quem dicit: Ego sum Deus tuus : et rursum alii: Ego Deus ero Deus tuus : necnon de aliis: Ero, inquit, Deus eorum. Putasne aliquando consequimur id quod per singulos dico, ut Deus omnium fiat Deus noster. Si autem vis plenius discere, quorum sit Deus, et quibus vocabulum sui nominis largiatur: Ego, inquit, Deus Abraham, et Deus Isaac, et Deus Jacob : idque ips
Abbreviated transcription (Latin):
uobis in dm. Non omnis qui se popłm dĩ ẽẽ dicit.
populus dĩ est. Iudeoꝵ poprilus populum se uendi¬
cans di. meruit audire quia ñ populus m̃s uos.
in quit me suꝑ non dõ. Be illis dic̃. Irritauert̃
me in ydolis suis: & ego emulabor uos suꝑ non
gentem. ingentẽ aũt insipientẽ irritabo yos.¬
Nos gͥm populum dĩ fact sumus. & annunciat᷑
iusticia a populo qui nascitur degentib. Iste g.
populus subito nascitur. & m ꝓpħa scriptũ ẽ.Si
nata estgens in semel. Quando saluator ascen¬
dit ad celos. & crediderunt una die quinq mi¬
lia. & alia addita sunt tria milia. uere tunc fuit
cernere popłm in semel natum sermone dĩ. & re
sterilis quȩ non paris.erumpe & clama quȩ non
parturis. quia plures filii desertȩ magis quã eiꝰ
quȩ habet uirũ. Beserta eccłia alege desertaerat
a dõ. Habens aũt uirum synagoga. legẽ habe¬

Expanded text:
vobis in Deum. » Non omnis qui se populum Dei esse dicit, vobis in Deum. » Non omnis qui se populum Dei esse dicit, populus Dei est. Judaeorum populus, populum se vinditans Dei, meruit audire, « quia non populus meus vos: » inquit, me super non Deum. » De illis dicit: « Irritaverunt me in idolis suis, et ego aemulabor eos super non gentem: in gentem enim insipientem irritabo eosNos igitur in populum Dei facti sumus, et annuntiatur justitia populo, qui nascetur de gentibus. Iste enim populus subito nascitur: et in propheta scriptum est: Si nata est gens in semel. Quando Salvator ascendit ad coelos, et crediderunt una die quinque millia , et alia die addita sunt tria millia: vere tunc fuit cernere populum in semel natum sermone Dei, et resterilis quae non paris, erumpe et exclama quae non parturis, quia plures filii desertae magis quam ejus quae habet virum . » Deserta Ecclesia a Lege, deserta erat et a Deo, habens autem virum Synagoga Legem, habe
Abbreviated transcription (Latin):
in xp̃o credimus. an ill qui nec moysi credide¬
rant dumimn ꝓp̃onon eredane. ato qͦs saluatos
ait. Si eredereil moydi. erederetis foritan &e michi.
runt. nos uͦ credentes in xp̃o. credimus testamento qd̾
traditum ẽ ꝑ moysen. & ad nos dicit᷑ ne maledictifi¬
amus. maledictus homo qui non audierit uerba tes¬
tamenti huius. qd̾ mandauit patribus ur̃is. Ergo illi
maledicti sunt. Neq enim audierunt destamentũ
qd̾ mandauit ds̃ patribus eoꝵ. in die inquit quaedu
ta indelligentem id. quod seriptum est in iohis apo¬
chalipsin. quia locus ubi dñs crucifixus est. uocet᷑¬
cus quippiam nominat᷑. & non est egyptus scdm
intelligentiam corꝑalem. haut dubiũ ẽ. quin si
intellexeris egẏptam sp̃italẽ. & exieris de ea. tu
sis egrediens ex t̾ra egypti defornace ferrea:⁊ tibi
dicitur. Audite uocem meã. & facite iuxta hȩc oĩa
Deinde remissiodĩ ẽ ad audientes. si fecerint q̃cũq

Expanded text:
in Christo credimus, an illi qui nec Moysi credidein Christo credimus, an illi qui nec Moysi crediderunt, dum in Christo non credunt? ad quos Salvator ait: Si crederetis Moysi, crederetis utique et mihirunt, nos vero credentes in Christo, credimus Testamento quod traditum est per Moysen. Et ad nos dicitur ne maledicti fiamus: « Maledictus homo qui non audierit verba Testamenti hujus quod mandavit patribus vestris. » Ergo illi maledicti sunt? Neque enim audierunt Testamentum quod mandavit Deus patribus. « In die, inquit, qua eduta intelligentem id quod scriptum est in Joannis Apocalypsi: quia locus ubi Dominus crucifixus est vocatus quispiam nominatur, et non est Aegyptus secundum intelligentiam corporalem: haud dubium est, quin si intellexeris Aegyptum spiritualem, et exieris de ea, tu sis egrediens ex terra Aegypti de fornace ferrea, et tibi dicatur. Audite vocem meam, et facite juxta haec omnia. D
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s cui. manus tuȩ suꝑ dorsa iimicoꝵ tuoꝵ. Te
laudant. Non illum iudam filium iacob fẽs
Ait quippe iste iudas. Narrabo nomen tuum
fr̃ibus meis. in medio eccłie cantabo tibi. Bicit᷑
poliantis principatus & potestates. & ostentu
cos facientis & triumphantis in ligno. uidebis
quomodo fuꝑ istum udã completa sit ꝓpħia di
quin ad xp̃ianos sermo fiat. ꝓpt̾ xp̃m qui ex
tribu uda natus est. Fit quoq sermo & ad inha¬
bitantes iherłm. scilicet & ad eos qui in ȩccłia ha¬
bitant. Hȩc est ciuitas magni regis. hec ẽ uisio
pacis. Pax quippe in nobis sitamen filii pacis
sumus. multiplicatur & cernit᷑. Audite gͥ uer¬
ba testament huius. & loquimim ad uirosuda.
& inhabitantes iherłm. & dicetis ad eos. Hȩc¬
dicit dñs. Maledictus homo qui non audierit
uerba destament huius qd̾ mandauit ds̃ pa¬
tribus ur̃is. Quis magis audit uerba testamen¬
t huius qd̾ mandauit ds patrib nr̃is. nos qui

Expanded text:
res tui: manus tuae super dorsum inimicorum tuorum . Te laudant. Non illum Judam filium Jacob fratres Ait quippe iste Judas: Narrabo nomen tuum fratribus meis, in medio Ecclesiae cantabo tibi . Dicituenti Zabulum, exspoliantis principatus et potestates , ostentui eos facientis, et triumphantis in ligno, videbis quomodo super istum Judam completa sit prophetia dicquin ad Christianos sermo fiat propter Christum, qui ex tribu Juda natus est. Fit quoque sermo et ad inhabitantes Jerusalem, scilicet ad eos qui in Ecclesia habitant. Haec est civitas magni Regis, haec est visio pacis. Pax quippe in nobis, si tamen filii pacis sumus, multiplicatur et cernitur. Audite ergo verba testamenti hujus, et loquimini ad viros Juda, et inhabitantes Jerdicit Dominus: Maledictus homo qui non audierit verba testamenti hujus, quod mandavit patribus vestris . Quis magis audit verba testamenti, quod mandavit Deus patribus? Nos qui
Abbreviated transcription (Latin):
ext̾minata est ext̾minio om̃is
ante aduentum suum multa
longam traderent᷑ captiuitatẽ. Quandoaũt
compleuerunt mensuram patrũ suoꝵ. & ad¬
diderunt ad occisionẽ ꝓpħarũ ꝑsecutionẽq
iustorum. etiam saluatoris interfectionem
tune completum ẽ. Bimictetur uobis domus

Expanded text:
exterminata est exterminio omnis ante adventum ejus multa longam traderentur captivitatem. Quando autem compleverunt mensuram patrum suorum, et addiderunt ad occisionem prophetarum, persecutionemque justorum, et Salvatoris interfectionem, tunc completum est: Dimittetur
Abbreviated transcription (Latin):
tibus iherłm. Cum mȩccłiadĩ tales sunt. in
quibus repꝑiaturlaqueus iniquitatis. & uincu¬
la peccati. intantum ut id quod de peccatore
dicitur eisualeat conuemre. uinculis aũt pecca¬
toꝵ suoꝵ unusquisq constringit᷑. tunc dicit
ds̃. Inuenta ẽ colligatio in uiris iuda. Uerũ
non inueniet᷑ colligatio in nobis.si usq ad
hanc horam colligatio in quibusdam est :
Sed solue omne uinculũ iniquitatis. Dissol¬
ue obligationes uolentarũ cõmutationum.
omnẽ conscriptionẽ iniquam dissipa. frange
esurienti panẽ tuũ. Inuenta ẽ gͦ colligatio
in uiris nida. & in habitantib iherłm. Con¬
uersi sunt ad iniquitates patrũ suoꝵ pͥoꝵ.

Expanded text:
usalem . Cum in Ecclesia Dei tales sunt in quibus reperiatur laqueus iniquitatis, et vincula peccati, in tantum ut id quod de peccatore dicitur, eis valeat convenire: Vinculis peccatorum suorum unusquisque constringitur , tunc dicit Dnon invenietur colligatio in nobis, si usque ad hanc horam colligatio in quibusdam est. Sed: Solve omne vinculum iniquitatis, dissolve obligationes violentarum commutationum, omnem conscriptionem iniquam dissipa. Frange esurientibus panem tuum . Inventa est ergo colligatio in viris Juda, in habitantibus Jerusalem. Conversi su
Abbreviated transcription (Latin):
uocis cessantis in eis.S quid loquar de ꝓpħis:
Neq magistri neq doctores in uidea aliqui re¬
manserunt. & licet sint innumerabiles quisi¬
bi sapientiam uendicent. non ẽ iam sermo dñi
in eis. Complecum ẽ enim illud uaticinũ. Au¬
feret dominus ab iudea & ab iherłm ualidum

Expanded text:
vocis cessantis in eis. Sed quid loquar de prophetis? vocis cessantis in eis. Sed quid loquar de prophetis? Neque magistri, neque doctores in Judaea aliqui remanserunt. Et licet sint innumerabiles, qui sibi sapientiam vendicent, non est jam sermo Domini in eis. Completum est illud vaticinium: « Auferet Do
Abbreviated transcription (Latin):
obedientia dei in illo fuit si eut regnum eiꝰ. ⁊ fac¬
tam est de regno id qd̾ nouimus p̃dictum. au¬
feretur a uobis regnum & dabit᷑ genti facientz
fiuctus eius. uc̃ quoq uiri qui sunt in anathot
hoc est in obedientia. querunt animã non ihe¬
renuȩ. neq enim hoc hystoria ulla cõmemorat
habemus regnoꝵ libros. meminit ibi scͥptara
iherennȩ. nichil tale conscribitur. habemus
paralipomenon. & ipsum qd̾ nẽ int̾preta mͦ
d xp̃i querunt animam domini mei. qͥ diẽt
morieris in manibus nr̃is. Ecce ego uisitabo
in eis. Iuuenes eoꝵ gladio cadent: & filii eoꝵ
& filiȩ morient᷑ in fame. Non iheremiȩ tempo¬
ribus gladio occubuerunt: s post aduentum
domini tunc fames uenit in eos. Non fames
panis neq sitis aquȩ. s fames audiendi sermonẽ
dei. Iam quippe apudeos ultra ñ dicit᷑. Hec dic̃
dominus deus omnipotens. Ista fames ẽ ꝓpħicȩ

Expanded text:
obedientia Dei in illo populo fuit, sicut regnum ejus: et facobedientia Dei in illo populo fuit, sicut regnum ejus: et factum est de regno id, quod novimus praedictum: Auferetur a vobis regnum Dei, et dabitur genti facienti fructus ejus : nunc quoque viri qui sunt in Anathoth, 817 hoc est in obedientia, quaerunt animam, non Jeremiae, neque enim hoc historia ulla commemorat,Habemus Regnorum libros: meminit ibi Scriptura Jeremiae, nihil tale conscribitur. Habemus Paralipomenon, et ipsum, quod nunc interpretatur i quaerunt animam Domini mei, qui dicunmorieris in manibus nostris. Ecce ego visitabo in eis, juvenes eorum gladio cadent, et filii eorum, et filiae morientur fame . Non Jeremiae temporibus Domini: tunc et fames venit in eos, non fames panis neque sitis aquae, sed fames audiendi sermones Domini. Jam quippe apud eos ultra non dicitur: « Haec dicit Dominus omnipotens. » Ista fames est propheticae
Abbreviated transcription (Latin):
affert. Mors ih̃u omnes istos fructificauit. Si
aũt mors tantas aulit fruges. resurrectio cuiꝰ
futura ẽ ub̾tatis. Domine uirtutũ udieans ius¬
ta. ꝓbans renes & corda. uideam quȩ exte ẽ uin¬
dictam de eis. Prophetiec orat. tit uideat uidic¬
tam de eis apud patrẽ. Circundata ẽ quippe ab
exercitu iherłm. & appropinquaurt subu̾sio eius
&& io quod dictum adeam fuerat. ecce dimitet᷑
uobis domusur̃a deserta completum est. Uideã
gͦ quȩ ex te est uindictam exeis. quia ad te reue¬
laui iustificationem meã. ept̃ea hȩe dicit dñs
in uiros qui sunt in anathot.qui querunt ani¬
mam meam. quidicunt non ꝓpħabis in nomine
domini. Alioquin morieris in manibus nr̃is.
Ecce ego uisitabo meos. Iuuenes eoꝵ gladio ca¬
dent. & filii eoꝵ & filiȩ non morientur in fame
& reliquiȩ eoꝵ non erunt. qm in ducã mala su¬
Int̃pretatur quippe anathot obedientia. Quia gͦ

Expanded text:
affert . Mors Jesu istos omnes fructificavit. Si affert . Mors Jesu istos omnes fructificavit. Si autem mors tantas attulit fruges, resurrectio cujus futura est ubertatis? Domine virtutum, judicans justa, probans renes, et corda, videam quae ex te est, vindictam de eis . Prophetice orat, ut videat vindictam de eis apud Patrem; circumdata est quippe ab exercitu Jerusalem, et appropinquavit subversio ejus, et id quod dictum ad eam fuerat: Ecce dimittetur vobis domus vestra deserta , completum est. Videam ergo quae ex te est, vindictam de eis; quia ad te revelavi justificationem meam. Propterea haec dicit Dominus in viros qui sunt in Anathoth, qui quaerunt animam meam, qui dicunt: Non prophetabis in nomine Domini, alioquin morieris in manibus nostris. Ecce visitabo ego in eis: juvenes eorum gladio cadent, et filii eorum et filiae morientur in fame, et reliquiae eorum non erunt. Quoniam inducam mala suInterpretatur quippe Anathoth, obedientia: Quia ergo
Abbreviated transcription (Latin):
uenerit lignum ihu xp̃i. & sermo saluatoris mei
descenderit in eã. tunc dulcoratur & fit suauissi¬
mi saporis. intellecta parit̃ et lecta lex moysl.
Dicentes gͥ uenite mittamus lignũ in panẽ eiꝰ.
etiam hocaddunt. E conteramus eũ at̾ra uiuentiũ.
& nomen eius non memorabit᷑. Sic illum int̾fecer̃t¬
quasi nomen eius penitus eradicarent. Sed iħe scit
quare etquomodo moriat᷑: ꝓpt̃ quod ait. Nisi granũ
frumenti cadens int̾ra mortuum fuerit. ipsum
solum manet. si aut̃ mortuum fuerit multũ fruo¬
septuplum & multum amplius restituens qͣm
fuerat seminatũ. Fingamus enim paulisꝑ non
fuisse eum crucifixum. neq post mortem ad in¬
feros descendisse. Sequitur ut non solum granũ
maneat frumenti. & multũ non nascat᷑ ex eo.
Attende diligent̃ eloquia diuina. quid in se
uelint intelligi. Granum frumeirt si non ca¬
dens in t̾ra mortuũ fuerit. non multũ fructum

Expanded text:
venerit lignum Jesu Christi, et sermo Salvatoris mei venerit lignum Jesu Christi, et sermo Salvatoris mei descenderit in eam, tunc dulcoratur, et fit suavissimi saporis, intellecta pariter et lecta lex Moysi. Dicentes igitur: Venite, mittamus lignum in panem ejus, etiam hoc addunt, et conteramus eum 816 a terra viventium, et nomen ejus non memorabitur quasi nomen ejus penitus eraderent: sed Jesus scit quare et quomodo moriatur. Propter quod ait: « Nisi granum frumenti cadens in terram mortuum fuerit, ipsum solum manet; si vero mortuum fuerit, multum frucseptuplum et multo amplius restituens quam fuerat seminatum. Fingamus enim paulisper non fuisse eum crucifixum, neque post mortem ad inferos descendisse: sequitur ut solum granum maneat frumenti, et multi non nascuntur ex eo. Attende diligenter eloquia divina, quid in se velint intelligi. Granum frumenti si non cadens in terram mortuum fuerit, non multum fructum
Abbreviated transcription (Latin):
figentes eum dixerunt. Uenite mittamus lig¬
num in panẽ eius. Cum enim ũbo ihu & dig¬
ciplinȩ eius coniungit᷑ magistri cracifixio. in
panẽ lignũ mutitur. & illi quidẽ insidiantes
dicant. uenite mittamꝰ ligirũ in panẽ erus.
Ego uͦ admirabile quiddã inferam. lignum
missum in panem eiꝰ panẽ fecit meliorem.
Exemplũ accipe delege moysi. Sicut lignũ qd
missum est in amara a quã fecit duleẽ. ficlignũ
passionis ihũ xp̃i. missũ in docꝰtruã eiꝰ. fecit pa¬
nem illius dulciorẽ. Ante enim qͣm muteretar
lignum in panẽ eiꝰ. quomodo tantã modo pa¬
nis erat. & non erat lignũ: in umuergã t̾rã
non exierat sonus erus. Postea uͦ qͣm assũp¬
sit forcicudinẽ ꝑ lignum. tunc in urũsũ
oibem tͥre passionis eius disemmatꝰ ẽserano.
In cuiis figira & aqua in uetĩtestamento ad
tactum ligni dulcis effecta est. Ego quippe aiolegẽ
non intellectam. amaram aquã ẽẽ. Cum autem

Expanded text:
crucifigentes eum dixerunt: Venite, mittamus ligcrucifigentes eum dixerunt: Venite, mittamus lignum in panem ejus . Cum enim verbo Jesu et disciplinae ejus conjungitur magistri crucifixio, in panem lignum mittitur. Et illi quidem insidiantes dicant: Venite, mittamus lignum in panem ejus. Ego vero admirabile quiddam inferam. Lignum missum in panem ejus, panem fecit meliorem. Exemplum accipe de lege Moysi. Sicut lignum, quod missum est in amaram aquam, fecit dulcem: sic lignum passionis Christi missum in doctrinam ejus, fecit panem illius dulciorem. Ante enim quam immitteretur lignum in panem ejus, quando tantummodo panis erat, et non erat lignum, in universam terram non exierat sonus ejus: postea vero quam assumpsit fortitudinem per lignum, tunc in universum orbem passionis ejus disseminatus est sermo. In cujus figura et aqua in Veteri Testamento ad tactum ligni dulcis effecta est. Ego quippe aio, Legem non intellectam, amaram aquam esse. Cum autem
Abbreviated transcription (Latin):
ut agnus in nocens ductus ad immolandũ & nes¬
ciebam. Nec addit quid non cognouerit. Non
enim dixit ñ cognoui mala. non cognouibona.
non cognoui peceatum siue iustieram. uerũ sim¬
pliciter non cognorii.Tibi dereliquit.ut queras
quȩ nescierit. Lege apłm. Qmi cum peccatũ non
cognouisset ꝓ nobis peccatũ fecit. Peccatũ quippe
nosse peccare ẽ. ut iusticrã nosse tuste est agere.
Ex quo manifestum ẽ eum qui iusticrã p̃dicet
& non agat uiste. nescire iusticrã. Aduersũ
me cogitauerunt consiliũ dicentes: Uenite
mutamtis lignura in panẽ eiꝰ. Crucifixũ esse
a uideis dominũ. nulli dubiũ ẽ. & eum hoc
tota libertate p̃dicamus. quomͦ aptabimus es
quod dicit᷑ aduersum me cogitauerunt confi¬
lium dicentes. hoc qd̾ infertur uenite mitta¬
mus lignum in panẽ eius: Nimie difficul¬
tatis est. Panis iħu quo nutrimir sermo eiꝰ
int̃pretatur: Quia g docente eo uoluerunt
quidã scandalum ponere eius doctrine. eruei

Expanded text:
ut agnus innocens ductus ad immolandum, et nesciebam . Nec addit quae non cognoverit. Non enim dixit: Non cognovi mala, non cognovi bona, non cognovi peccatum, sive injustitiam; 815 verum simpliciter, non cognovi. Tibi igitur dereliquit, ut quaeras, quod nescierit. Lege Apostolum: Qui cum peccatum non cognovisset, pro nobis peccatum fecit . Peccatum quippe nosse, peccare est: ut justitiam nosse, juste est agere. Ex quo manifestum est, eum qui justitiam praedicat, et non agit juste, nescire justitiam. Adversum me cogitaverunmittamus lignum in panem ejus. Crucifixum esse a Judaeis Dominum, nulli dubium est: et cum hoc tota libertate praedicamus, quomodo aptabimus ei, quod dicitur: Adversum me cogitaverunt consilium dicentes: hoc quod inferunt: Venite, mittamus lignum in panem ejus, nimiae difficultatis est. Panis Jesu quo nutrimur, sermo ejus interpretatur. Quia igitur docente eo, voluerunt quidam scandalum ponere doctrinae ejus,
Abbreviated transcription (Latin):
duxit enim uentos de thesaurissuis. Infatua¬
tus est omnis homo ab scientia. Si omnis homo
infatuatus est abscientia. & paulus homo ẽ. pau¬
lus infatuatus ẽ abscientia. Ex parde enim cog¬
noscimꝰ. & ex parte ꝓpħamus. In fatuatus est
porciunculam quandam uicdens. & si sic expedit
dr̃ẽ. ipsius quoq partiunculȩ partã minimam
recognoscans. Econtrario aũt ut intelligeres
quidsit infatuat᷑ est omnis homo ab scientia.

Expanded text:
Eduxit enim ventos de thesauris suis . InfatuaEduxit enim ventos de thesauris suis . Infatuatus est omnis homo ab scientia . Si omnis homo infatuatus est ab scientia, et Paulus homo est, Paulus infatuatus est ab scientia. Ex parte cognoscimus, et ex parte prophetamus . Infatuatus ab sportiunculam quamdam videns, et si sic expedit dicere, ipsius quoque portiunculae partem minimam recognoscens. Econtrario autem intelliges quid sit: Infatuatus est omnis homo ab scientia.
Abbreviated transcription (Latin):
alii sermo scientiȩ ux̾ta eundẽ sp̃m. alii fides in
eodem sp̃u. E duxit gͦ nubes ab extremot̾re fulgu¬
ra in pluuiã fecit. & eduxituentos de thesauris su¬
is. & nos iuxta miscdiam di. ad hos thesauros nos
forte iusta ordinẽ resurgentiũ erit et requies in thes¬
auris dĩ. Quod aũt dico istrsmodi est. Refurrectio
mortuoꝵ in quibusdã ordinib futura ẽ. Ait qͥppe
apłs. Unusquisq aũt resurget in fuo ordine. et ñ
non utlibet miscentur ordines resurgentium.
Alius ordo erit in illo & in illo thesaurodĩ. & alius
ordo in alio &e in alio thesauro dĩ. Isti aũt om̃s
beaur unum habent chesaurũ. in quo sunt
thesauri sapientiȩ & scientiȩ abscondit. & qͦm
possideo unam p̃ciosissimã margaritã ꝑ plures
alias margaritas. sic uenio ad thesaurũ thesau¬
roꝵ. & dominũ dominoꝵ & regẽ regũ. cũ dignꝰ
fuero sp̃itibus in dĩ thesauris commorantib E

Expanded text:
alii sermo scientiae juxta eumdem spiritum: alii fides in alii sermo scientiae juxta eumdem spiritum: alii fides in eodem spra in pluviam fecit, et eduxit ventos de thesauris suis, et juxta misericordiam Dei ad hos thesauros nos forte juxta ordinem resurgentium erit et requies in thesauris Dei. Quod autem dico istiusmodi est: Resurrectio mortuorum in quibusdam ordinibus futura est. Ait quippe apostolus: Unusquisque autem resurget in sunon ut libet miscentur ordines resurgentium. Alius ordo erit in illo et in illo thesauro Dei, et alius ordo in alio et in alio thesauro Dei: isti autem omnes thesauri unum habent 799 thesaurum, in quo sunt thesauri sapientiae et scientiae absconditi . Et quomodo possideo unam et pretiosissimam margaritam per plures alias margaritas: sic venio ad thesaurum thesaurorum, et Dominum dominorum, et regem regum, cum dignus fuero spiritibus in Dei thesauris commorantibus.
Abbreviated transcription (Latin):
cam arbitrum & seniorem: quinquagenariũ
& adinirabilem consiliatorẽ. sapientẽ archi¬
tectum. & intelligentẽ auditorẽ. Iam non ẽ
apud eos qui possit dicere. Quasi sapiens archi¬
tectus fundamentum posui. Migrauerunt
ab eis architect. uenerunt ad eccłiam: po¬
suerunt fundamentũ iħm xp̃m. Huic suꝑ¬
edificant quicumq post eos credidert̃. In fa
megͦ ille populus derelictus est. Adducã quippe
mala suꝑ inhabitantes anathot in anno uisita¬
tionis eoꝵ. Iustus es domine. quia excusabo me
apud te.uerumtamen iudicia loquar adte.
Quid est quod ura peccatoꝵ ꝓsperatur: Habun¬
dauerunt om̃s qui spreuerunt contempnentes
Queramus anbonus sit ds̃. qui legẽ ꝓpħasq lar

Expanded text:
 arbitrum, et seniorem quinquagenarium, et admirabilem consiliatorem, et sapientem architectum, et intelligentem auditorem . Jam non est apud eos qui possit dicere: Quasi sapiens architectus fundamentum posui . Migraverunt ab eis architecti, venerunt ad Ecclesiam, posuerunt fundamentum Jesum Christum. Huic superaedificant quicumque post eos crediderunt. In fame ergo ille populus derelictus est: Adducam quippe mala super inhabitantes Anathoth, in anno visitationis eorum. Justus es, Domine, quia excusabo me apud te. Verumtamen judicia loquar ad te. Quid est, quod via peccatorum prosperatur? Abundaverunt omnes, qui spreverunt contemnentes . Quaeramus 818 an bonus s
Abbreviated transcription (Latin):
roget. Numquid nam opus michiẽ. ad illius
stulticiam coarguendã dialectiee arcis callidita¬
tem. & ꝑfundoꝵ sensuũ acumen adhibere:
Nonne adumꝰ sermoneub iactum uilis et mo¬
dici. qui tamen illius intelligentie ideatur
acerrimus. fatuum ẽẽ eum & insipientẽ con¬
uincam: Sic gͥ ad mundi sapientiã stultifican¬
dam. non est opus sapientiam dĩ descendere.
& cum ea colluctar quȩ deorsum est sapientia.
s sufficit fatuum d̃ĩ. qm fatuũ dĩ sapientius
e̾ hominibꝰ. & infirmum di fortius ẽ homirabꝰ
& omnia contraria saluator meus & dominus
assumpsit. ut contrarus dissoluat contraria.¬
& nos confirmem̃ ab infirmitate ei. & sapien¬
tes efficiamur a fatuo eiꝰ. & in hoc introduc¬
N possimus ascendere ad sapientiã & uirtutẽ

Expanded text:
roget: numquid opus mihi est ad istius roget: numquid opus mihi est ad istius stultitiam coarguendam, dialecticae artis calliditatem et profundorum sensuum acumen adhibere? Nonne ad unius sermonis jactum vilis et modici, qui tamen illius intelligentiae videatur acerrimus, fatuum eum et insipientem esse convincam? Sic igitur ad mundi sapientiam stultificandam, non est opus sapientiam Dei descendere, et cum ea colluctari, quae deorsum est sapientia, sed sufficit fatuum Dei: quoniam sapientius est hominibus: et infirmum Dei, fortius est hominibus: et omnia contraria Salvator meus et Dominus assumpsit, ut contrariis dissolvat contraria, et confirmemur ab infirmitate ejus, et sapientes efficiamur a fatuo ejus, et in hoc introducti possimus ascendere ad sapientiam et virtutem
Abbreviated transcription (Latin):
uates. istis sapientibus sectil. hoc qd̾ exposuimus
fatuũ d̃i sapientiꝰ ẽ hominib Mirabile quiddã uo¬
lums iserere. q̃m sapientia mundi stulticia ẽ
apud est dm̃. & infatuauit ds̃ sapientiã mundi.
Non in sapientia sua infatuauit sapientiã mun¬
di. ut eẽ stultieia arguatur Neq enim dignat᷑
sapientia dĩ ad mundi sapientiã conuincendã
tota deleinclere s. potuis modlicũ. hoc est incarna¬
tionis sacramentum. Quid necessarium fuit qd̾
fatuum dĩ erat.utboc paruo & fatuo dĩ infatua¬
retur seculi sapientia: Non enim ualebat scħ
sapientia magnitudinẽ in se uenientis sustinere
sapientiȩ. Uerum exemplũ int̃ponam. ut ꝑspi¬
cue possit intelligi. quomodo fatuũ dĩ stult᷑am
fecerit sapientiã mundi. fingamus paulisper
me qui aliquid putor nosse cum insipiente
aliquo. & inerudito conferre sermonẽ. qui ni¬
chil intelligat. nichil acute disputationis int̾¬

Expanded text:
vates istis sapientibus saeculi, hoc quod exposuimus: vates istis sapientibus saeculi, hoc quod exposuimus: Fatuum Dei sapientius est hominibus. Mirabile quiddam volumus inserere: quoniam sapientia mundi stultitia est apudnon in sapientia sua infatuavit mundi sapientiam, ut esse stultitia arguatur. Neque enim dignatur sapientia Dei ad mundi sapientiam convincendam tota descendere, sed potius modicum, hoc est Incarnationis sacramentum. Quid necessarium fuit, quod fatuum Dei erat, ut hoc parvo et fatuo Dei, infatuaretur saeculi sapientia? Non enim valebat saeculi sapientia magnitudinem in se venientis sapientiae sustinere. Verum exemplum interponam, ut perspicue possit intelligi, quomodo fatuum Dei, stultam fecerit sapientiam mundi. Fingamus paulisper me, qui aliquid putor nosse, cum insipiente aliquo et inerudito conferre sermonem, qui nihil intelligat, nihil acutae disputationis inter
Abbreviated transcription (Latin):
exte. Quomodo enim ñ hñt iusticiã sodomoꝵ
peccata ꝑse. s adcollationẽ maioꝵ scelerũ iust¬
ficantur: sicecontrario seientia pauli ad illam
fatuatus ẽ omnis homo ab scientia Tale qͥddã
ȩccłiastes ut arbitror dep̃hendens. effatuat᷑ ẽ.
bixi sapiens efficiar & ipsa elongauit se ame
compleatur. Si aũt hoc qd̾ descendit in mundũ
euacuauit se.euacuatio ip̃a sapientia ẽ. q̃m
dixissem fatuũ dĩ. quomͦ aucupes sermonũ
meoꝵ & semꝑ dedit ad criminandũ. uene¬
nanatas in me linguas uibrarent᷑. Nunc uͦ
paulus quasi sapiens. & potestatẽ habens apłi¬
quȩ in petro. que in cetĩs apłis erat. quȩ in istũ
munctum descenderat stulticiam ẽẽ dĩ. Ad com¬
parationem quippe illius sapientiȩ quam t̃renꝰ
non capit locus. ad illam sapientiam q̃ celestis
est. quȩ mundilimitem excedit. hoc quod des¬
cendit ad homines fatuũ dĩ est. Uerum id
Dicas licet sapientes scłi istrus siue p̃rincipes siue

Expanded text:
ex te . Quomodo ergo non habent justitiam Sodomorum peccata per se, sed ad collationem majorum scelerum justificantur: sic econtrario scientia Pauli ad illam fatuatus est omnis homo ab scientia. Tale quiddam Ecclesiastes, ut arbitror, deprehendens effatus est: Dixi, sapientia efficiar, et ipsa elongavit se a me compleretur. Si autem hoc quod descendit in mundum evacuavit se, evacuatio ipsa sapientia est: quoniam dixissem 800 fatuum Dei, quomodo aucupes sermonum meorum, et semper dediti ad criminandum, venenatas in me linguas vibrarent? Nunc vero Paulus quasi sapiens, et potestatem habens apostoliquae in se, quae in Petro, quae in caeteris apostolis erat, quae in istum mundum descenderat, stultitiam esse Dei: ad comparationem quippe illius sapientiae, quam terrenus non capit locus: ad illam sapientiam quae coelestis est, quae mundi limitem excedit, hoc quod descendit ad homines fatuum Dei est. Verum ididicas licet sapientes saeculi istius, sive principes, sive
Abbreviated transcription (Latin):
um uitam moderetur. Neq enim micans aliqͦd¬
sidus uł fetontis ut aiunt. uł corrupti cathamitt
stella. nr̃oꝵ causã continet negocioꝵ. & uxta
unum quidem argumentum t̾ra chaldeoꝵ ẽ
qui supradictis ratiocinationibꝰ eredit. iuxta
aliud uͦ ascen cdit quis supra tecta. & uenerat᷑
miliciam cęli. Inuenimus aũt in iheremia mul

Expanded text:
um, diversa moderetur. Nequm, diversa moderetur. Neqsidus, vel Phaetontis, ut aiunt, vel corrupti catamiti stella nostrorum causam continet negotiorum. Et juxta unum quidem argumentum in terra Chaldaeorum est, qui supradictis ratiocinationibus credidit; juxta aliud vero ascendit quis super tecta, et veneratur militiam coeli. Invenimus