comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
em expectabiuius. in quo singulo¬
rum aĩe ꝓsus actibus recipient
ri. suꝑbi et adult̾i. iracindi et cupidi
maledici et piuri amarissime fle¬
bunt. et malorũ suorũ ueniã non
cõsequenter. In luctu maximo de¬
tinebuntur omĩs qui carius sue no¬
luptates secuti sunt. In merore et
gemitu sempit᷑uo erunt qui uiciis
et passiomibus seru̾erunt. Et cuui
hii om̃s ꝓ criminibus sius et scele¬
ribus gehenue ignibus deputan¬
dierunt. nos si deo dum in hoc cor¬
ꝑe suinus placuerimus. cũ sc̃is sem¬
ꝑif̾ua p̾mia accepturi erimus. Ideo
cõtempnamus cuncta que nana ⁊
caduca sunt ut tautam glĩam xp̃o
nemus semꝑ auiciis. et ad uirtuteᷤᷤ
tendauiuis. Nec suꝑflui sermones
ꝓcedant ex ore nr̃o. quia ꝓociosis
sermonibus reddituri simmꝰ racõ¬
nem ĩ die indicii. Nec ad maledicẽ¬
duu quenquͣi consuescanius liu
gm urãui que ad beuedicendũ et
landandũ dñi creata est. Nec con¬
suescanius consuetudines pess¬

Expanded text:
em exspectabimus, in quo singuloem exspectabimus, in quo singulorum animae pro suis actibus recipient ri, superbi et adulteri, iracundi et cupidi, maledici et perjuri amarissime flebunt, sed malorum suorum veniam non consequentur. In luctu maximo detinebuntur omnes, qui carnis suae voluptates secuti sunt; in moerore et gemitu sempiterno erunt, qui vitiis et passionibus servierunt. Et cum hi omnes pro criminibus suis et sceleribus gehennae ignibus deputandi erunt, nos, si Deo, dum in hoc corpore sumus, placuerimus, cum sanctis sempiterna praemia accepturi sumus. Ideo contemnamus cuncta, quae vana et caduca sunt, ut tantam gloriam, Christo nemus semper a vitiis, et ad virtutes tendamus: nec superflui sermones procedant ex ore nostro quia pro otiosis sermonibus reddituri sumus rationem in die judicii. Nec ad maledicendum quemquam consuescamus linguam nostram, quae ad benedicendum et laudandum Deum creata est. Nec consuescamus consuetudines pess
Abbreviated transcription (Latin):
et cũ in lectulo membra deposue¬
rimus. delucis non confidamius
ad uentu et facillime pot̾imus cor¬
tur. Ouna t̾reua que possidemus
un futuras celesti mansiones trauͤ¬
feranius. ut tũ ibi ꝓuecti fuerimꝰ
fruamur boius celestibus. Naicre¬
dimus quia cum acaruis niuculis
aĩa ur̃a fuerit ab soluta. si beue ⁊
recte coram deo uxerimus. Mox
moccursum nr̃m angłorũ. choruꝰ
occurret. om̃iũq scõrum agnina
in urõs nuscebuntur amplexus ⁊
ad orandum uerũ iudicem ꝑducẽt
si dũ incorpore uinimius. sicut dixi
que deo sunt placita faciauius. Tñc
erit nobis pax ĩ circuitu ⁊ sũua se¬
curitas. Nec timebiuius ultra di¬
mem non situi nou ullam carmᷤ
egritudiuem. Non ultra adu̾sabi¬
tur caro sp̃m. uec ullũ tenebimis
sartinã. Tunc sp̃c sc̃s tribuet no
bis incelestib mausionem. cuinoᷤ
paulo aute iutra corꝑis nr̃i hos¬
piciũ fecerauius mansionẽ. Et
leti gandentes q futuri indicii di¬

Expanded text:
et cum in lectulo membra deposueet cum in lectulo membra deposuerimus, de lucis non confidamus adventu. Sic et facillime poterimus core possidemus in futuras coelestis regni mansiones transferamus: ut cum ibi provecti fuerimus, fruamur bonis coelestibus. Nam credimus quia cum a carnis vinculo anima nostra fuerit absoluta, si bene et recte coram Deo vixerimus, mox in occursum nostrum Angelorum chorus occurret, omniumque Sanctorum agmina in nostros miscebuntur amplexus, et ad adorandum verum judicem perducent. Si dum in corpore vivimus, sicut dixi, quae Deo sunt placita faciamus, tunc erit nobis pax in circuitu, et summa securitas: nec timebimus ultra dimem, non sitim, non ullam carnis aegritudinem. Non ultra adversabitur caro spiritui, nec ullum timebimus sarcinam, tunbis in coelestibus mansionem, cui nos paulo ante intra corporis nostri hospitium feceramus mansionem: et laeti gaudentesque futuri judicii di
Abbreviated transcription (Latin):
mĩa diũ tantũ securi existamus. ut
pec̾ca ꝑecc̃is angeamus. Neq dica¬
mus. Douec ingeat etas nr̃e carmͤ
concupiscencias nr̃as exerceauuiꝰ
et postremo in senectute malorũ
ur̃oꝵ penitenciã agauius: Pius ẽ
enĩ dũs et misericors nec ultra faci¬
norũ urorũ recondabitur. Ne que¬
so taliter cogititemꝰ. quia simua
stult. cia est ħ cogitare cum impinu
sit talemlicenciã ad eo postulare
queui piaui uelle. cuius ũcium est se
lia cogitemus cui nesciamus qua
die morituri sumiꝰ. Nemo homiũ
uoint diem exitus sui. Qon om̃s
in senectute mormũtur. set indiu̾sis
etatibus de hoc mũdo migrant. ⁊
in quibus actibus unusquisq hõ
in uentus fuerit in eisdem iudica¬
bitur. Quando aĩa exierit de cor¬
pore. Dicit enĩ psaliuista. Remo
iuiferuũ confitebitur tibi. Ideo
festinemus ad penitentiã cõnͣti.
Emper aute oculos Ca xiii.¬
urõs uersetur ultinus die ᷤ
Et cũ diluculo surrexiuius. ue ad
uesꝑam uos cõfidaiius ꝑuenre

Expanded text:
mini tantum securi existamus, ut peccata peccatis augeamus. Neque dicamus, Donec vigeat aetas nostrae carnis, concupiscentias nostras exerceamus, et postremo in senectute malorum nostrorum poenitentiam agamus: pius est enim Dominus et misericors, nec ultra facinorum nostrorum recordabitur. Ne, quaeso, taliter cogitemus, quia summa stultitia est haec cogitare; cum et impium sit talem licentiam a Deo postulare quempiam velle, cujus initium est, a Deo lia cogitemus, cum nesciamus qua die morituri sumus. Nemo enim hominum novit diem exitus sui. Non omnes in senectute moriuntur, sed in diversis aetatibus de hoc mundo 45 migrant: et in quibus actibus unusquisque homo inventus fuerit, in eisdem judicabitur, quando anima exierit de corpore. Dicit enim Psalmista: Nemo in inferno confitebitur tibi . Ideo festinemus ad poenitentiam converti. Semper ante oculos nostros versetur ultimus dies: et cum diluculo surrexerimus, ne ad vesperam nos confidamus pervenire;
Abbreviated transcription (Latin):
rimꝰ. Tria enĩ sunt in hoc inũdo defiora
omni malo. Aĩa pec̾coris ĩ pec̃co ꝑseue¬
rans que igrior coruo est. et mali au¬
geli qui eam rapiuut. ⁊ infernus ui
quo ducitur. Non sunt eiũ det̾iora his
tribus. Eadem aĩa mea metũ futuri in¬
dicii expauescens. ⁊ putredinem suanz
in spicieus. dicit. Putruerunt et cor
rupte sunt cicatrices mee. Alfacie in
in boiis oꝑibus ꝑseueraus q̃ speciosi¬
or est sole et scĩ angli qui eam suscipi¬
unt. ⁊ paradisus. inquoducitur. Ex¬
pectacõq regni celestis.: his tribus
non sunt meliores in hoc mũdo. ⁊ lu¬
geli eiũ scĩ delectaut aĩam spiritali
cantico. sicut psalmista ait. Beatꝰ quẽ
elegisti ⁊ assinupsisti dũe. Habitabit
ĩ tabernaculis tuis: Replebiuuir in
bonis douius tue. sc̃ui est. templũ
tuũ uurabile mequitate. Hec fr kĩne

Expanded text:
ima. Tria enim sunt in hoc mundo deteriora omni malo: anima peccatoris cum peccato perseverans, quae nigrior corvo est; et mali angeli, qui eam rapiunt; et infernus, in quem ducitur. Non sunt enim deteriora his tribus. Eadem enim anima metu futuri judicii expavescens, et putredinem suam inspiciens dicit: Putruerunt et corruptae sunt cicatrices meae a facie insin bonis operibus perseverans, quae speciosior est sole; et sancti angeli qui eam suscipiunt; et paradisus, in quem ducitur, exspectatioque regni coelestis. His tribus non sunt meliora in hoc mundo. Angeli enim sancti delectant animam spiritali cantico, sicut Psalmista ait: Beatus quem elegisti et assumpsisti, Domine; habitabit in tabernaculis tuis. Replebimur in bonis domus tuae: sanctum est templum tuum, mirabile in aequitate . Haec, frate
Abbreviated transcription (Latin):
riis. magis uocet illius talis fictura
qmͣ placeat exuerbis figura. Non
batus. ⁊ om̃ia ꝓ xp̃i amore libenter
nec iugoreui paciencie tue. res huiꝰ
scłi taduce molliant. S time pociuꝰ
deũ si ap̾posito tuo retardau̾is. et quͣ¬
do te peccati obuoxiũ senseris ad pe¬
nitenciam cõuerti non confunidaris.
Qua qui ꝑenitebit. hic. ĩonissimo
non penitebit. In om̃ib actibus et
cogitacõnibus tuis placeas deo nec
atudeas placere alt̾i nͥ ad edificacõeu
aĩe. et i om̃i oꝑe qd̾ cogitas facere
pͥmũ cogita dm̃ et si scõm dñi est qd̃
cogitas. diligenter ex aĩa. Et si ẽ rec¬
tum coram deo. ꝑfice illud. Si uero
ad uersum fuerit reꝑtinu ampnta
illud ab aĩa tua. Et om̃ia ꝑ consiliũ
sapientũ facito. ut oꝑa tua ⁊ gressuꝰ
tiu scd̃n dm̃ noluntatem dirigant᷑
Ia om̃ orõne et obsecracõne dm̃ uo¬
luutatem inte non tuam deprecare
fieri. Et scd̃m apłi preceptũ orare si¬

Expanded text:
riis, magis nocet illius talis factura, riis, magis nocet illius talis factura, quam placeat ex verbis figura; non batus, et omnia pro Christi amore libenter nec vigorem patientiae tuae res hujus saeculi caducae molliant. Sed time potius Deum, si a proposito tuo retardaveris: et quando te peccati obnoxium senseris, ad poenitentiam converti non confundaris: quia qui poenitebit hic, in novissimo non poenitebit. In omnibus actibus et cogitationibus tuis placeas Deo, nec studeas placere alteri, nisi ad aedificationem animae. Et in omni opere quod cogitas facere, primum cogita Deum: et si secundum Deum est quod cogitas, diligenter examina: et si est rectum coram Deo, perfice illud; si vero adversum fuerit repertum, amputa illud ab anima tua. Et omnia per consilium sapientum facito: ut opera tua et gressus tui secundum Domini voluntatem dirigantur. In omni oratione et obsecratione Domini voluntatem in te, non tuam, deprecare fieri: et secundum Apostoli praeceptum, orare si
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectorũ autem urorũ cõ¬
sorciũ fruere. et auerbis eorũ nou
auertas aurem tuam et uneormu
consilio delectetur aĩa tua. Cerba
enĩ sunt uite uerba hominũ diũiti¬
menciũ. Et in columitas aĩe his qui
ea libenter audiunt et attendunt.
Sicut soloriens ⁊ffugat caliginem
ita scõrũ doctrina asensibus ut̃is
expellit tenebras. Euita queso ni¬
ros suꝑbos. inuidos. detractores.
mendaces. ꝑ uiros. et salutem suã
neglegentes qui mortui sunt uir¬
tutibus et letantur in propriis uo¬
luptatibus ut gaudiis careant di¬
uiuis. Non dico ut uel uũ talem
in domo tua habeas. s eciam ubi¬
cuuq tales eẽ. audieris. hos deui¬
ta. Cum eiusmodi hominib nilla
tibi cõmixtio uł familiaritas sit:
ueq nelis cũ eis sermocinari. si nõ
naleas dũo miserante eos ab erro¬
re suo renocare. Nain sepe pouem
unam morbidam polluitur totus
grex. Et modica pars fellis. maguũ
dulcorem u̾tit in amaritudiuẽ. Nã
talis in habitu indeatur tibi clarus

Expanded text:
fectorum autem virorum consortio fruere, et a verbis eorum ne avertas aurem tuam, et in eorum consilio delectetur anima tua: verba enim vitae sunt verba hominum Deum timentium, et incolumitas animae iis qui ea libenter audiunt et attendunt. Sicut sol oriens effugat caliginem, ita sanctorum doctrina a sensibus nostris expellit tenebras. Evita, quaeso, viros superbos, invidos, detractores, mendaces, perjuros, et salutem suam negligentes, qui mortui sunt virtutibus, et laetantur in propriis voluptatibus, ut gaudiis careant divinis. Non dico, ut vel unum talem in domo tua habeas: sed etiam ubicumque tales esse audieris, hos devita. Cum ejusmodi hominibus nulla tibi commixtio vel familiaritas sit: nec velis cum eis sermocinari; si non valeas, Domino miserante, eos ab errore suo revocare. Nam saepe per ovem unam morbidam polluitur totus grex: et modica pars fellis magnum dulcorem vertit in amaritudinem. Nam talis si in habitu videatur tibi clarus
Abbreviated transcription (Latin):
regna celorum qui cõstituit dñacõ¬
nes. principatus. nirtutes. potestateᷤᷤ
set ut nos elemosinis nr̃is ꝑticipes
regni celorum efficet. Paciens. et
pacificus est dñs. ut paciencia et pa¬
ce sua mũdũ totũ qui in maliguo po¬
situs erat recõsiliaret deo. Et uos
pacientes et pacifici sine ir̃a ⁊ discep¬
tacõne simus si ad denui nolumus
puenire. Et ad om̃s hoñnes facia¬
ꝑ partes. non ad miũ nel ad duos

Expanded text:
orum, qui constituit Dominationes, Principatus, Virtutes, Potestates, sed ut nos eleemosynis nostris participes regni coelorum efficeret. Patiens et pacificus est Dominus, ut patientia et pace sua mundum totum, qui in maligno positus erat, reconciliaret Deo. Et nos patientes et pacifici sine ira et disceptatione simus, si ad Deum volumus pervenire. Et ad omnes homines faciar partes, non ad unum vel ad duos
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑpetũ nu̾e. et regnare. nͥ nec
nox nlla inspirat. nec dies f̾mmabi¬
tur neq in opia indebitur. neq cu¬
piditas apparebit. set ꝑ henne gau¬
diũ et sempit᷑ua leticia. hec sunt ꝓ¬
nuissa iustorũ. et hec sut ꝓmissio¬
nes eorum. propt quas laboranerũt
et festiuauerunt et non cessauerũt
currere in bonis oꝑibus qmͣ diu fue¬
runt in ħ mũdo. ĩ ieminiis. et elemo¬
siuis. in castitate. in continencia. ĩ
longauimitate. inꝑaciencia. in sua¬
nitate. ĩ beniuolencia. in labore ml¬
fame et siti. in frigare et uuiditate
nuigiliis multis ꝓ xp̃i amore. Et
ꝑ om̃ia in utilis uigilias dentaue¬

Expanded text:
petuum vivere et regnare, ubi nec nox ulla inspirat, nec dies terminabitur, neque inopia videbitur, neque cupiditas apparebit, sed perenne gaudium et sempiterna laetitia. Haec sunt promissa justorum, et haec sunt promissiones eorum, propter quae laboraverunt et festinaverunt, et non cessaverunt currere in bonis operibus, quamdiu fuerunt in hoc mundo, in jejuniis, in eleemosynis, in castitate, in continentia, in longanimitate, in patientia, in suavitate, in benevolentia, in labore mulfame et siti, in frigore et nuditate, in vigiliis multis pro Christi amore, et per omnia inutiles vigilias de
Abbreviated transcription (Latin):
mana natura. nec dolor ullus. ne tris¬
ticia postgandinu. nec lux solis nec
lune ⁊ stellarum splendor set dũs ñr
et caritas. ⁊ pax. gaudiũ. et om̃ĩe bo¬
nũ om̃ibus credentibus inse. Ibi t̾ra
nuenciũ qua propheta decantan̾at
dicens. Credo uidere bona dñi int¬
ra ninenciũ. Io est preuuiũ celeste in

Expanded text:
mana natura, nec dolor ullus, nec trismana natura, nec dolor ullus, nec tristitia post gaudium, nec lux solis, nec lunae et stellarum splendor, sed Dominus et charitas, et pax, et gaudium, et omne bonum omnibus credentibus in se. Ibi terra viventium, quam propheta decantaverat, dicens, Credo videre bona Domini in terra viventium ; id est, pr
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ pectorib ⁊ impiis ⁊ scełatis ascẽ¬
dit cruceui ⁊ passione sua om̃s noᷤ
reuocanit ad nitaui. Non scĩs tũi
dedit deus solem. et luuam et plu¬
nam. et om̃ia nascencia. terre et
om̃s fructus qui orimitur in t̾ris
set in cõmune om̃ib hom̃ibus de¬
dit illa. qui solem suñ facit orrri
sup bonos et malos. et pluit suꝑ
nstos et in istos. Ideo om̃ibus ho¬
et bonũ ur̃m. et elemosine nr̃e. et
caritas nr̃a et paciencia nr̃a et hu¬
mlitas nr̃a in cõmune om̃ibus ho¬
mirib distribuantur. Quͣi din fne¬
rimus. in hoc mũdo faciamus bo¬
nũ ad om̃s. maxime autem ad do¬
mesticos fidei. Et oremus ꝓuniniciᷤ
nr̃is et bonũ ꝓ malo restituamus.
et sũscipiaunis xp̃m ĩ ip̃is qͥ
qui dixit. Quam diu feciars nui ex
his frib meis minimi ¶ ⁊ ͥi fecistis.
Et filii dei erimus et heredes dei
coheredes auteui xp̃i. Et ꝑticipes
regni eius erimus. nͥ minqmͣ mori¬
emur et non se nescenus. Cibi est hu¬

Expanded text:
impiis et sceleratis ascendit crucem, et passione sua omnes nos revocavit ad vitam. Non sanctis tantum dedit Deus solem et lunam et pluviam, et omnia nascentia terrae, et omnes fructus qui oriuntur in terris: sed in commune omnibus hominibus dedit illa, qui solem suum facit oriri super bonos et malos, et pluit super justos et injustos . Ideo omnibus hout bonum nostrum et eleemosynae nostrae, et charitas nostra, et patientia nostra, et humilitas nostra in commune omnibus hominibus distribuatur. Quamdiu fuerimus in hoc mundo, faciamus bonum ad omnes, maxime autem ad domesticos fidei , et oremus pro inimicis nostris, et bonum pro malo restituamus.et suscipiamus Christum in ipsis, qui dixit, Quamdiu fecistis uni ex his fratribus meis minimis, mihi fecistis : et filii Dei erimus, et haeredes Dei, cohaeredes autem Christi, et participes regni ejus erimus ; ubi nunquam moriemur, et non senescemus; ubi non est hu
Abbreviated transcription (Latin):
uiũ se iudicat. et blando nultu in¬
tuens. coram deo emiueus appa¬
ret. Et cum om̃na fecerit dicit. ser¬
nus ĩutilis sum. Et nichil se fecis¬
se testatur. Et deus deuulgat oꝑa
ip̃ius. et ꝓfert in mediũ. nurificat¬
q facta illius et exaltat ⁊ clarum
facit eũ et intempore precũ suarũ
quod postulat. iupetrare apd̃ deũ
potest. Hec et his sinulia. sola hu¬
militas obtinet. apd̾ deũ qr ip̃a est
sessio. et delectabile cubile drã nr̃i
et pauentem sermones meos. Et
ifum. Discite aiie quia itatis sũ
et humilis corde. Adiuuicia queso
tuis. ⁊ dicito eis. quia suꝑbis deus
Deꝑuriis. Q ir multũ iuraus non
effugieus pectatum. nec recedel pla¬
ga de domo eius. Detraccõ. fornca¬
cõ est aĩe. Et spaliuista. Detrahentẽ
secreto proxumo suo. huuc ꝑseque¬
bar. Discordiam nt̃ salomon ceoint
detestatur dũs diceus. Septiuũ que
detestatur aĩa mea id est quiscun¬
nat ĩter fr̃atres discordiam¶ Hi sũt

Expanded text:
mum se judicat, et blando vultu inmum se judicat, et blando vultu intuens, coram Deo eminens apparet: et cum omnia fecerit, dicit, Servus inutilis sum, et nihil se fecisse testatur. Et Deus divulgat opera ipsius, et profert in medium, mirificatque facta illius, et exaltat, et clarum facit eum, et in tempore precum suarum quod postulat impetrare apud Deum potest. Haec et his similia sola humilitas obtinet apud Deum; quia ipsa est sessio et delectabile cubile Domini noset paventem sermones meos ? et iterum, Discite a me, quia mitis sum et humilis corde . Annuntia, quaeso, tuis, et dicito eis, quia Deus superbis De perjuriis: Vir multum jurans non effugiet peccatum, nec recedet plaga de domo ejus . Detractio, fornicatio est animae. Et Psalmista, Detrahentem secreto proximo suo, hunc persequebar . Discordiam, ut Salomon cecinit, detestatur Dominus, dicens, Septimum est quod detestatur anima mea; id est, qui seminat inter fratres d
Abbreviated transcription (Latin):
lis. et ui se deuni gestat. Iai paula¬
tim suꝑius dissertimꝰ. de suꝑbie ma¬
lo. S propt᷑ tibi subiectos necessa¬
riũ hunc locum in ueni ut contra
sagittas diaboli. discant clipemu
himulitatis erigere. Suꝑbus autẽ
deo est odibilis. sinuł diabolo. Hu¬
nulis licet habitu uilis sit. głosuᷤ
tũ est uirtutib apud deũ. Suꝑb
autem ⁊ si decorus ⁊ clarus iudea¬
tur aspectu. tameu apud deũ oꝑi¬
bus uilis est ⁊ urerbis. ⁊ gestis et
nultu. ⁊ incessu. semꝑ eius dignoᷤᷤ¬
citur suꝑbia et leuitas. Cupit se sẽ¬
bus alieuus est p̾dicari se uult. Nõ
se patitur cuiquam ẽẽ subiectũ. set
semꝑ ut̾ suos pares pͥmatũ cupit
tenere ⁊ inmaiorem gradũ assen¬
dere. Et quod iueritis optiuere
non potest. ad ulando et detrahẽ¬
do nult imaderem. Et sicut na¬
uis est absq guberuatore cuiu¬
iactatur fluctibus ita et suꝑbus
leuis circiifertur. in stabilis ꝑo
nͥis actus suos. humilis autẽ ulti¬

Expanded text:
lis, et in se Deum gestat. Jam paulatim superius disseruimus de superbiae malo; sed propter tibi subjectos, necessarium hunc locum inveni, ut contra sagittas diaboli discant clypeum humilitatis erigere. Superbus autem Deo est odibilis, diabolo similis. Humilis licet habitu vilis sit, gloriosus tamen est virtutibus apud Deum. Superbus autem, etsi decorus et clarus videatur aspectu, tamen apud Deum operibus vilis est: et verbis et gestis, et vultu et incessu semper ejus dignoscitur superbia et levitas. Cupit se sembus alienus est praedicari se vult: non se patitur cuiquam esse subjectum, sed semper inter suos pares primatum cupit tenere, et in majorem gradum ascendere: et quod meritis obtinere non potest, adulando et detrahendo vult invadere. Et sicut navis est absque gubernatore cjactatur fluctibus, ita et superbus levis circumfertur, instabilis per omnes actus suos. Humilis autem ulti
Abbreviated transcription (Latin):
da nr̃a. Quia quãnis uenenũ ui¬
ta sit serpentis. tũ mors et honm¬
ii ⁊ lbscidarnus uirgulta spinarũ
de agro cordis nr̃i ne deficant ĩ no¬
bis altas radices. Sciiuus eiũ qd̃
toris seminari ⁊ izama. set cuuc¬
tis florib uirtutũ decoremus. qr
in his delectatur oĩpotens deus
sicut. ĩ canticorũ canticis legitur.
Ego decus mũdi uirginitas hu¬
sit aĩe. ⁊ sicut aucilla famuletur
dũe sue.Re prebeanius uires xil¬
tamus ancillam ne ꝯtempͥnat
dũam suam. set om̃ibus iussis e¬
ius et obsequiis mancipetur.Si¬
cut enĩ equis frena sint imponẽ¬
da ita corpora nr̃a ieuiuis ⁊ ora¬
nibus suuit ui frenanda. Nau quẽ¬
ad modũ auirige si freua laxar̾int
ꝑprecepicĩa ducũtur. ita et aĩa cũ
ip̃o corpore si erfrenũ uon imposu

Expanded text:
da nostra: quia quamvis venenum vida nostra: quia quamvis venenum vita sit serpentis, tamen mors est hominis. Abscindamus virgulta spinarum de agro cordis nostri, ne defigant in nobis altas radices. Scimus enim quod toris seminari zizania: sed cunctis floribus virtutum decoremus; quia in his delectatur omnipotens Deus, sicut in Canticis canticorum legitur: , id est, Ego decus mundi, virginitas husit animae, et sicut ancilla famuletur dominae suae. Ne praebeamus vires iltamus ancillam, ne contemnat dominam suam; sed omnibus jussis ejus et obsequiis mancipetur. Sicut enim equis frena sunt imponenda; ita corpora nostra jejuniis et orationibus sunt infrenanda. Nam quemadmodum aurigae, si frena laxaverint, per praecipitia ducuntur; ita et anima cum ipso corpore, si
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃. Quando enui acciꝑe debemꝰ
antea ad confessionem et peintẽ¬
ciam recurrere debenius. ⁊ om̃s
actus ur̃ds curiosius discutere.
⁊ pec̃ta ob noxia sim uobis sen¬
serimus cito festinemius ꝑ cou¬
tessioneui et ueram penitenciã
abluere ne cũ iuda proditore dia¬
bolum intra uos celantes ꝑeamꝰ
ꝓtrahentes et celantes pectuui
aut ueqii cogitaminus et de
eo penitenciam aganius. et ue¬
lociter illud de corde nr̃o eradere
festiuemus. ne uelunꝰ dicere. Nõ
est hoc grande peccatũ qd̾ cogi¬
laur. heu ĩ sipientes quare nou
ntelligimus quia ĩ conspectu do¬
mu cogitacõnes nr̃e autequan
in opus ꝓcedant. iaifeste et ap¬
te sunt. Dicit eiũ psalmista. Scru¬
taus corda et reues deus. Et itũ.
Dũs scit cogitacõnes homuũ. Et
alibi idem psalmista. Intellexisti
cogita cõnes meas de longe semi¬
lam meam et fimiculũ menu
ĩ uestigasti. Ne queso ꝑmittamꝰ in
nobis cogitacõnes prauas. neque
ne uenenũ ens ꝯsꝑgatur in cor¬

Expanded text:
 eum accipere debemus, ante ad confessionem et poenitentiam recurrere debemus, et omnes actus nostros curiosius discutere: et peccata obnoxia si in nobis senserimus, cito festinemus per confessionem et veram poenitentiam abluere; ne cum Juda proditore, diabolum intra nos celantes, pereamus, protrahentes et celantes peccatumaut nequam cogitavimus, et de eo poenitentiam agamus, et velociter illud de corde nostro eradere festinemus. Ne velimus dicere, Non est hoc grande peccatum quod cogitavi. Heu, insipientes! quare non intelligimus, quia in conspectu Domini cogitationes nostrae, antequam in opus procedant, manifestae et apertae sunt? Dicit enim Psalmista, Scrutans corda et renes Deus ; et iterum, Dominus scit cogitationes hominum . Et alibi idem psalmista, Intellexisti cogitationes meas de longe, semitam meam et funiculum meum investigasti . Ne quaeso, permittamus in nobis cogitationes pravas, neque ne venenum ejus conspergatur in cor
Abbreviated transcription (Latin):
mandata dei seruantibus laicis ce¬
leste palaciũ patet ueluti clericis. ⁊
sc̃imoniali habitu preditis. dũ nõ
est uidens neq grecus. nou est ser¬
uus neqz liber set om̃a et in om̃ib
xp̃c. Quicũq incorpore illius ẽ mag¬
nus est. Iusere te ip̃u suo scõ corpo¬
ri. ut sis membrũ nobilissim capitiᷤ¬
zliua extoto corde apd̾ tuũ. et ieu¬
bra capitis illius. Quomodo potest
manus mauui ĩ uinca ẽẽ. uł pͥes pe¬
deui odisse. sic cefa membra sue iuc¬
ture uou congaudent. et crescere de
qui precioso sangnine redemptus
est. qui baptisiuo xp̃i tinctus est de¬
bet humulit᷑ auibulare et ꝑseuera¬
re in sp̃u sc̃o. Quia nichil ꝓdest xp̃i¬
anũ se respondere u̾bis. et fcĩs uega

Expanded text:
er enim mandata Dei servantibus laicis coeer enim mandata Dei servantibus laicis coeleste palatium patet, veluti clericis et sanctimoniali habitu praeditis. Dum non est Judaeus neque Graecus, non est servus neque liber, sed omnia et in omnibus Christus: quicumque in corpore illius est, magnus est. Insere te ipsum suo sancto corpori, ut sis membrum nobilissimi capitis. Ama ex toto corde caput tuum, et membra capitis illius. Quomodo potest manus manui inimica esse, vel pes pedem odisse, vel caetera membra suae juncturae non congaudere? Crescerqui pretioso sanguine Christi redemptus est, qui baptismo Christi tinctus est, debet humiliter ambulare et perseverare in Spiritu sancto: quia nihil prodest christianum se respondere verbis, et f
Abbreviated transcription (Latin):
ani se nou erigant. set om̃ia teni¬
pate. iustepie. ⁊ religiose. scd̾m dei
ad nitoriũ faciant quia nou solune
humano qui p̾deatiati sunt ad
uitam eternam xp̃c sanguiuẽ su¬
ũ fudit. Nec solum uobis. set eciã
om̃ib laicis eis extoto corde pre¬
cepta seruantibus. regnũ celoꝵ
ꝓrnissum est. ⁊or audis namq esi
contnsio a ĩabus leicorũ. qui dicĩt
Qmid ꝑtiuet adiue libros scriptura¬
ruui legendo audire ueloiscerete
uł eciam frequenter ad sacerdotẽ
et ecclias scorñ recurrere. Dũ le¬
ricus fiami. faciam ea que oportet cle¬
ricus facere. Quare non intelligit
quia paueni et uinũ et om̃ia huius
terre boua et regni felicitatem equa¬
liter uult participare. et equali labo¬
re iugum xp̃i ferre non uurlt. Quid
ꝓdest talibus una parte ui hoc secu¬
lo ẽẽ. sublimes. ac alia prostratos. ĩ
nua parte fulgore auro et preciosis
uestibus et in alia miseriis huius
seculi et uiciorũ caligiue occupari.
Non sit tibi aliqua sollicitudo nel

Expanded text:
igant, sed omnia temperate, juste, pie et religiose secundum Dei adjutorium faciant: quia non solum pro i genere humano, qui praedestinati sunt ad vitam aeternam, Christus sanguinem suum fudit: nec solum nobis, sed etiam omnibus laicis ejus ex toto corde praecepta servantibus regnum coelorum promissum est. Grandis namque confusio est animabus laicorum, qui dicunt, Quid pertinet ad me libros Scripturarum legendo audire vel discere, vel etiam frequenter ad sacerdotes et ecclesias sanctorum recurrere? Dum clericus fiam, faciam ea quae oportet clericis facere. Quare non intelligit, quia panem et vinum, et omnia hujus terrae bona, et regni felicitatem aequaliter vult participare, et aequali labore jugum Christi ferre non vult? Quid prodest talibus una parte in hoc saeculo esse sublimes, et alia prostratos; in una parte fulgere auro et pretiosis vestibus, et in alia miseriis hujus saeculi et vitiorum caligine occupari? Non sit tibi aliqua sollicitudo de
Abbreviated transcription (Latin):
nicõrũ ꝑsnasor eciam turpiũ nolup¬
tatum. Hic ergo cum illũ primũ homi¬
nem adeo fcm adam scilicet patrũ om̃i¬
um urm̃ intueretur. ficut sicit suꝑmͤ
crebro intelligere potes inderet q eũ
hom̃iem ex limo tre ad ymaginẽ dei
factũ pudicicia ornatũ temꝑantia cõ

Expanded text:
vitiorum, persuasor etiam turpium volupvitiorum, persuasor etiam turpium voluptatum. Hic ergo cum illum primum hominem a Deo factum, Adam scilicet, patrem omnium nostrum intueretur, sicut superius crebro intelligere potes, videretque eum hominem ex limo terrae ad imaginem Dei factum, pudicitia ornatum, temperantia c
Abbreviated transcription (Latin):
suscipiamꝰ iugum eius leue et sarci¬
naui eius suanem qui. sarciuam pccõ¬
rũ nr̃orũ relenat. Deponanius oꝑ a
tenebrarũ idnannur arma lucis. Qid
em̃ est depouere oꝑa tenebrarũ nͥ re¬
nũciare diaboli pompis et angelos
eius. Et quid est nos arma lucis indui
Nisi credere ĩ deũ patrem omm̃ipotẽ¬
tem qui ĩ luuuat omuẽ homnẽ ue¬
nientem ĩ hunc mũdum. qui et dixit
dũ lucem hẽtis credite uilucem ut fi¬
Rius tamẽ dilectissum si uis ĩ¬
uo quia nis discucianius et in¬
nestigemus quid sit uel quid sit diabo
biam separatus ad eo qui in ueritate
non stetit. et doctor meudacui et pater
mendacii. quia ab ip̃o pͥmũ iuuentũ ẽ
uendaciũ et ip̃e est. mendaciũ. sicut ne¬
ioh̃is loquitur. ꝯma ip̃e caput et fimᷤ
mendacii et a semet ip̃o deceptus uos
decipe festinat. Ip̃e est ad uersarius
effectus geu̾s humani. ĩuentor mor¬
tis. supbie iustitutor radix malicie
scelerum caput princeps om̃ium

Expanded text:
suscipiamus jugum ejus leve, et sarcisuscipiamus jugum ejus leve, et sarcinam ejus suavem, qui sarcinam peccatorum nostrorum relevat: deponamus opera tenebrarum, et induamur arma lucis. Quid enim est deponere opera tenebrarum, nisi renuntiare diaboli pompis et angelis ejus? Et quid est nos arma lucis induere, nisi credere in Deum Patrem omnipotentem, qui illuminavit omnem hominem venientem in hunc mundum, qui et dixit, Dum lucem habetis, credite in lucem, ut fitamen, dilectissime, si vis, imo quia vis, discutiamus et investigemus quis sit, vel quid sit diabolbiam separatus a Deo, qui in veritate non stetit, et doctor mendacii, et pater mendacii: quia ab ipso primum inventum est mendacium, et ipse est mendacium , sicut veJoannis loquitur: quia ipse est caput et finis mendacii; et a semetipso deceptus, nos decipere festinat. Iste est adversarius effectus generis humani, inventor mortis, superbiae institutor, rex malitiae, scelerum caput, princeps omnium
Abbreviated transcription (Latin):
dei appellati sumus. Neq delectacõe
sompni sensus nr̃ torpescat. nec uauiꝰ
fantas matibus aĩas nr̃as irdiai.
Nec ip̃a corpora stramentorũ calore
depressa in alto corpore quie ꝰ incli¬
uet. set iugilando. orando. ieumuan¬
do.psallendo contra diabolũ adu̾
sariũ dumsennis. et magnã lucemi
in fu sai cordibus nr̃is seuciamus et
in nocte oꝑa dei ꝑagauius. Quid em̃
agendũ est nobis in nocte huius
scl̃i caligniosa. insi diabolũ effugare
et xp̃ui introducere. quid agendñ ẽ
nobis in huius noctis cecitate. uͥ cap¬
tinatorẽ captiuare et lib̾atorem seqͥ.
Quid agenduni est. nobis ĩ nocte. nͥ
tenebras diabolicas decordibus nr̃i
excut᷑e. et lunẽ uerũ haurire. Qund
agendũ ẽ uobis ĩ uocte insi suꝑbiã
extirpare. et humilitatẽ introduce¬
re. Oud agendũ est nobis in nocte. nͥ
principem oĩu uicõrũ a nobis ex¬
pellere et fontem om̃iũ bonorũ sus
habemus. qui uos cotidie. nocat. et

Expanded text:
diei appellati sumus. Neque enim delectatione diei appellati sumus. Neque enim delectatione somni sensus noster torpescat, nec vanis phantasmatibus animas nostras illudat, nec ipsa corpora stramentorum calore depressa in alto torpore quies inclinet; sed vigilando, orando, jejunando, psallendo, contra adversarium diabolum dimicemus, et magnam lucem infusam cordibus nostris sentiamus, et in nocte opera diei peragamus. Quid enim agendum est nobis in nocte hujus saeculi caliginosa, nisi diabolum effugare, et Christum introducere? Quid agendum est nobis in hujus noctis caecitate, nisi captivatorem captivare, et liberatorem sequi? Quid agendum est nobis in nocte, nisi tenebras diabolicas de cordibus nostris excutere, et lumen verum haurire? Quid agendum est nobis in nocte, nisi superbiam exstirpare, et humilitatem introducere? Quid agendum est nobis in nocte, nisi principem omnium vitiorum a nobis expellere, et fontem omnium bonorum suschabeamus, qui nos quotidie vocat: et
Abbreviated transcription (Latin):
piens. lib̾a nos dñe dens ab om̃i ma¬
lo et ꝑs nr̃a sit cuui oĩu bono. ⁊lb oĩ
malo lib̃a nos quia tunc ab om̃i ma¬
lo liberanuir quando adiabolo et au¬
gelis eius separauiur. ⁊ lugeli eiũ euiͤ¬
sunt. qui faciunt uoluntatem eius.
Non sit uobis pars cũ talibus qui fa¬
tiũt uoluntatem diaboli. set cũ illo
qui dixit. Si quis fecerit uolũtatem
patris mei. ip̃e mens fr̃. soror et uĩr
est. Nos em̃ illius precio redempti
summꝰ societatem malorũ fugientes bo¬
na querauius. Sũmo bono inhereamꝰ
illi sermamꝰ eius nolũtatem faciamus
ut sumꝰ et uos angeli dei. de quibus di¬
miustri eius facientes uoluntatẽ eius
Quie uolmitas patris nr̃i est. sicut enuͣ¬
gelũiait. ut non ꝑeat uuus ex pusillis
sa noctis caligine. effugatisq radicib
teuebrarum radius ueri luminis fulge¬
at in cordibus ur̃is. In nocte non oꝑa
uoctis set diei oꝑa ꝑaganius. Quia filii

Expanded text:
piens? Libera nos, Domine Deus, ab omni mapiens? Libera nos, Domine Deus, ab omni malo, et pars nostra sit cum omni bono. Ab omni malo libera nos; quia tunc ab omni malo liberamur, quando a diabolo et angelis ejus separamur. Angeli ejus sunt, qui faciunt voluntatem ejus. Non sit nobis pars cum talibus, qui faciunt voluntatem diaboli; sed cum illo qui dixit, Si quis fecerit voluntatem Patris mei, ipse meus frater, soror, et mater est . Nos enim illius pretio redempti sumus. Societatem malorum fugientes, bona quaeramus, summo bono inhaereamus, illi serviamus, ejus voluntatem faciamus: ut simus et nos angeli Dei, de quibus diministri ejus, facientes voluntatem ejus : quia voluntas Patris nostri est, sicut Evangelium ait, ut non pereat unus ex pusillis sa noctis caligine, effugatisque umbris tenebrarum, radius veri luminis fulgeat in cordibus nostris. In nocte non opera noctis, sed diei opera peragamus; quia filii
Abbreviated transcription (Latin):
agende sunt. qui tm̃ se ad nos humi¬
lianit et incliuanit. Portat et reficit
onis. Imple officiũ sĩnui pastoris. ꝑ¬
sequere leonem qui rapuit oneui
de grege tuo. Leo int̾ficiatur. ⁊ onis
de fancibus eius eruatur. Tuenĩ es
pastor. ouiũ. rex nr̃ potens conterere
sathanam sub pedibus nr̃is. Et uunc
dũe pastor ur̃ rex nr̃. tot degrege tu¬
o cotidie rapiuitur oues tue. et qua¬
retiũ taces. Responde quare taceᷤ. Et¬
ce ꝑ diu̾sa precipisia rapiũtur oues
tue et ĩuuici tui qui te oderuũt leuãt
caput contrate. et tu taces. O dñe deuͤ
ma tua et progredere. ut pugnes cõ¬
tra leoneui adusariĩ nr̃m. qui circuit
ciuudus enĩ. in maliguo poĩtus ẽ. Ec¬
ce seniũt mala et ꝑmnt mũdi dilec¬
tores. Blasphemaut. In samũt. et ad¬
uersus te mala murmurãt. et nou
solum tuam imãm non peccantur.
uerũ etiam tuũ indiciũ repͥhendunt
oꝑatur nͥ auctor mali. ange¬
lus suꝑbus. ꝑditus et om̃s ꝑdere cu¬

Expanded text:
agendae sunt, qui tantum se ad nos humiliavit et inclinavit? Portat et reficit, ovis: imple officium summi pastoris; persequere leonem, qui rapuit ovem de grege tuo; leo interficiatur, et ovis de faucibus suis eruatur; tu enim es pastor ovium. Rex noster potens, contere Satanam sub pedibus nostris. Et nunc, Domine pastor noster, rex noster, tot de grege tuo quotidie rapiuntur oves, et quare tantum taces? Responde: quare taces? Ecce per diversa praecipitia rapiuntur oves tuae, et inimici tui, qui te oderunt, levant caput contra te, et tu taces? O Domine Deus, ma tua, et progredere, ut pugnes contra leonem adversarium nostrum, qui circuit Mundus enim in maligno positus est . Ecce saeviunt mala, et pereunt mundi dilectores; blasphemant, insoniunt, et adversus te murmurant; non solum tuam misericordiam non precantur, verum etiam tuum judicium reprehendunt. si auctor mali, angelus superbus, perditus, et omnes perdere cu
Abbreviated transcription (Latin):
consorciũ angelorũ merebitur ł
losa arbitreris dei pͥcepta. aut qua¬
si ame edita. dũ ex fonte saluatori ͤ
nr̃i sunt emanata. Ne fraugat ani¬
mam tuam ulla aduersitas uł ꝓs¬
ꝑitas mũdi ap̾ceptis ac maudatis
ac maudatis dei ⁊ a caritate que
est in xp̃o ih̃u dño nr̃o. Nam uirtꝰ

Expanded text:
Consortium angelorum merebitur, et Consortium angelorum merebitur, et losa arbitreris Dei praecepta, aut quasi a me edita, dum ex fonte Salvatoris nostri sunt emanata. Ne frangat animam tuam ulla adversitas vel prosperitas mundi a praeceptis et a mandatis Dei, et a charitate quae est
Abbreviated transcription (Latin):
non qdͣ tibi utile s quod illi pla¬
citũ sit facias. Qd̃ tibi uou ius fie¬
ri. ne ꝓximo tuo cupias enenire.
Si enui uid̾is in bonis actib cõ¬
u̾santem. cõgratulare ei ⁊ illiuᷤ
gaudiũ. tuũ. dicito. Et cialiquid
adu̾suni patitur. illius tristiciã
tuam deputa. Ne simulato cor¬
de nuqmͣ diligas ꝓximũ tuũ. qr
in his deus ad iracundiam ꝓuo¬
tatur. Qui amplectit᷑ pacem. in
mentis sue hospicio mansionem
dacem. suꝑbũ. om̃ib modis exe¬
cratur deus. Innidus autꝰ uir. si¬
milis est nani q̃ iactatur fluctib
maris et iꝑturbacõne est seui¬
ꝑ. ut lupus rapax iu sauit mait.
Inmseria detinetur. et tabescenᷤ
ad uichilum redigitur. Semꝑ
furore plenus. particeps demõmo¬
rũ efficitur. homo pacificus. secu¬
ram possidet mentem. Totus ẽ
ab angelorũ agmine munitus ⁊
fluctibus iocunditate repletus.
gandeus ⁊ delectaus indño. Sĩa
esꝰ m pace uersantur. Discordiã
fugat. secreta mentis illiminat.

Expanded text:
non quod tibi utile, sed quod illi placitum sit facias. Quod tibi non vis fieri, ne proximo tuo cupias evenire . Si eum videris in bonis actibus conversantem, congratulare ei, et illius gaudium tuum ducito: et si aliquid adversum patitur, illius tristitiam tuam deputa. Ne simulato corde unquam diligas proximum tuum; quia in his Deus ad iracundiam provocatur. Qui enim amplectitur pacem, in mentis suae hospitio mansionem dacem, superbum omnibus modis execratus Deus. Invidus autem vir similis est navi, quae jactatur fluctibus maris: in perturbatione est semper: ut lupus rapax insanit inaniter: in miseria detinetur, et tabescens ad nihilum redigitur: semper furore plenus particeps daemoniorum efficitur. Homo pacificus securam possidet mentem: totus est ab angelorum agmine munitus, et fructu jucunditatis repletus, gaudens et delectans in Domino. Omnia ejus in pace versantur. Discordiam fugat: secreta mentis suae illuminat.
Abbreviated transcription (Latin):
itrabit ui reguũ celorũ set qui facit
nolũtatem patris mei qui incelis
est ĩtrabit in regnũ celorũ. et aliolo¬
co ꝓph̃ã increpando dicit. Popłs hic
labiis me honorat cor ante meorũ
longe est ame. Nam cuntas si fuerit
ini una parte muuita. et ex alia des¬
tructa. ad itũ ad se hostibus p̾bet.
Et uanis fi fuerit fortiter coupagi¬
uibus solidata et uuam habuit ta¬
bulam pforatam. aque fluctibus
mergitur inꝓfundũ. Om̃ibus enĩ
laicis. cli̾cis et mouachis equaliter
cõneuit fidem. spem. caritatem. Hu

Expanded text:
qui facit voluntatem Patris mei qui in coelis est, ipse intrabit in regnum coelorum . Et alio loco propheta increpando dicit: populus hic labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me . Nam civitas si fuerit in una parte munita, et in alia destructa, aditum ad se hostibus praebet. Et navis si fuerit fortiter compaginibus solidata, et unam habuerit tabulam perforatam, aquae fluctibus mergitur in profundum. Omnibus enim laicis, clericis, monachis aequaliter convenit fidem, spem, charitatem, hu
Abbreviated transcription (Latin):
to ꝓducamus in mediũ. nt deleat ea
ip̃e p̃r nr celestis. Et cũ ꝯfessi fueri¬
mius non nos iustificemꝰ oranteᷤ. ne
sicut phariseus ille discedamꝰ ꝯdr̃p¬
nati. memorenus publicauũ illũ.
et ita oremus ut ueniam delictorũ
consequi meream. Clamor cordis
nr̃i pulset ad aures om̃ipotentis
dei. qr in pura mente placabitur.
dis ꝓiciamus a nobis. ⁊ remittamꝰ
in uobis peccantibus. Est deuiq ge¬
nus serpentis ꝙ cũ ceꝑit ire ad bi
serpentẽ in hac ꝑte scd̾ui enuͣge¬

Expanded text:
to producamus in medium, ut deleat ea ipse Pater noster coelestis. Et cum confessi fuerimus, non nos justificemus orantes, ne sicut Pharisaeus ille discedamus condemnati . Memoremus Publicanum illum, et ita oremus, ut veniam delictorum consequi mereamur. Clamor cordis nostri pulset ad aures omnipotentis Dei; quia in pura mente placabitur dis projiciamus a nobis, et remittamus in nobis peccantibus. Est denique genus serpentis, quod cum coeperit ire ad bibserpentem in hac parte, secundum evange
Abbreviated transcription (Latin):
forracacõnes ꝑpetra uerunt uec ip¬
sam mortem recusauerunt. ⁊llii
ꝑ uiũ a demonibus capti sunt.
Rec est alind ebrietas. qnͣi mami¬
fectissuꝰ demon. Ebriosus putat
se aliquid optimũ gerere cũ fuerit
ciam armatur ad maledicta et cõ¬
incia ꝓximorũ. et in muitatur menͤ
enis et liugna balbutit. huiꝰmodi e¬
ĩ nir cum se putat bibere uiuũ:
bibitur a niuo. Pluxii namq ho¬
miues ꝑ uinũ maxinã debilitatẽ
ꝯtraxerunt. net potuerũt cousequi
pristinã firmitatem quia non tẽ¬
pauerunt gule anorem. Sicut e¬
ñ ꝑiscis cũ auidis fancibus ꝓpe¬
rat ut gluciat escam. repente ha¬
mum ntra fances repperit. itat̃
ebriosus itra se uiuũ suscipit in¬
iuicum. ꝙ in tra eñ mors inpellit
ad ouĩe opus uefandissimũ. Et
sit h̃o racõnalis ut irracõuale ca

Expanded text:
fornicationes perpetraverunt, nec ipfornicationes perpetraverunt, nec ipsam mortem recusaverunt, alii per vinum a daemonibus capti sunt. Nec est aliud ebrietas, quam manifestissimus daemon. Ebriosus putat se aliquid optimum gerere, cum fuerit tiam armatur ad maledicta et convicia proximorum, et immutatur mens ejus, et lingua balbutit. Hujusmodi enim vir cum se putat bibere vinum, bibitur a vino. Plurimi namque homines per vinum maximam debilitatem contraxerunt, nec potuerunt consequi pristinam firmitatem, quia non temperaverunt gulae ardorem. Sicut enim piscis cum avidis faucibus properat ut glutiat escam, repente hamum intra fauces reperit: ita et ebriosus intra se vinum suscipit inimicum, quod intra eum, mox impellit ad omne opus nefandissimum; et sic h
Abbreviated transcription (Latin):
Saunus igitur boni et edocti au¬
possimus incedere. Ecce ninie uõ
solum aĩas s eciam corpora nr̃a¬
plurimũ lediuit. et ad ĩfirmitatem
ꝑducunt. Solet eiũ ꝑ numau cibo¬
rum auiditatem et poculi iutemp¬
auciam. frangi stomiachi fortitudo
nec non et habnudaucia saugunᷤᷤ
et colerarũ et plurime egritudineᷤᷤ
escarũ largitate conteri. Sicut eiũ
aĩe et corꝑi sunt ista contraria.ita
medela est. ntrisq temꝑancia ieiu¬
nii. Et si non ꝑ om̃e tempus saltem¬
ꝑ sacratissimos dies ie iuuiorũ quã¬
tum possumꝰ cũ dei aduitorio delici¬
as nũdi et ciborũ opulenciã fugia¬
mus. nequãdo qd̾ auertat deus cru¬
ciati in flanuna queramus guttan
donanit. Bibainus igitur uou quã¬
tum gula exigit. set quantũ nature
nibecillitas postulat. Ne igitur ꝙ
ad medelam corporis nr̃i tributũ
est. ad ꝑuiciam deputemus. ⁊ louũ¬
cia queso tuis indoruo tua subiet¬
tis. ꝙ pleriq ꝑunuĩ homicidia et

Expanded text:
nostro boni, et docti aupossimus incedere. Escae enim nimiae, non solum animas, sed et corpora plurimum laedunt, et ad infirmitatem perducunt. Solet enim per nimiam ciborum aviditatem, et poculi intemperantiam frangi stomachi fortitudo, nec non et abundantia sanguinis, et cholerum et plurimae aegritudines escarum largitate contrahi. Sicut enim animae et corpori sunt ista contraria, ita medela est utrisque temperantia jejunii. Et si non per omne tempus, saltem sacratissimos dies jejuniorum, quantum possumus cum Dei adjutorio, delicias mundi et ciborum opulentiam fugiamus: ne quando, quod avertat Deus, cruciati in flamma, quaeramus guttam donavit. Bibamus ergo non quantum gula exigit, sed quantum naturae imbecillitas postulat. Ne igitur quod ad medelam corporis nostri tributum est, ad perniciem deputemus. Annuntia, quaeso, tuis in domo tua subjectis, quod plerique per vinum homicidia et
Abbreviated transcription (Latin):
mines sicut nos ip̃os studeamus
diligere. Dit quia caput nr̃ui xp̃c
est. membra illius uos ẽẽ. mereamͦ
dit cum xp̃c apparuerit głia nr̃a et
uos ꝑ concordiaui caritatis dileccõnẽ
scilicet dei et ꝓxiii. quasi uera et ꝑ¬
fecta membra illius. absq ullo dolo
malicie nel uiuidie om̃s hom̃nes sicut
nos ip̃os amantes cũ ip̃o apparere
meream ᷑ inglĩa. Ip̃e et enĩ aitin enuͣ¬
gelio. In hoc cognoscent om̃s quia
mei estis disciplĩ. si dileccõnem habu¬
eritis adĩuicem. Dileccõ ⁊ eiũ ꝓximi

Expanded text:
mines sicut nosmetipsos studeamus mines sicut nosmetipsos studeamus diligere: ut quia caput nostrum Christus est, membra illius nos esse mereamur: ut cum Christus apparuerit gloria nostra, et nos per concordiam charitatis, dilectionem scilicet Dei et proximi, quasi vera et perfecta membra illius absque ullo dolo malitiae vel invidiae, omnes homines sicut nos ipsos amantes, cum ipso apparere mereamur in gloria. Ipse etenim ait in Evangelio, In hoc cognoscent omnes, quia mei estis discipuli, si dilectionem habueritis ad invicem . Dilectio eteni
Abbreviated transcription (Latin):
si nos iudeat de altius ruiua gau¬
dere. statim uos p̾cidit a corꝑe. Fforte
igitur non dolemus deruina ꝓxi¬
morũ nrõrũ. Quia pͥcisi sumꝰ a corpo¬
re. Si bi enĩ eẽnius. sine dubio dolu¬
let membrun quãdi incorpore cõ¬
tinetur. Si autem abscisum fuerit
nec dolere potit nec sentire. Cum
manus aut aliquod membrũ fu̾it
abscisinu acorꝑe. si totum corpuᷤᷤ tũc
in multis partibus diiidatur. nia¬
nus illa non sentit. que iam areli¬
quorũ membrorũt societate diuisa
est. Talis est om̃is xp̃ianus. qui de
altins damno aut afficcõne. aut e¬
ciam morte non dolet. sed quod peiꝰ
est forte eciam gandet. Et quia iã
est alienus acorpore. ideo affectu
caritatis non tenet incorde. Dun
apłs pͥcipiat gaudere cum gandẽ¬
tibus. flere cum flentibus. id ip̃ui
inuicem scencientes. Et salomon
manifestissime ad mouet. Nos ue¬
ro un fr̃ si neram et ꝑfrãm carita¬
tem nolumius custodire. om̃es ho¬

Expanded text:
si nos videat de alterius ruina gausi nos videat de alterius ruina gaudere, statim nos praecidit a corpore. Forte igitur non dolemus de ruina proximorum nostrorum, quia praecisi sumus a corpore. Si enim ibi essemus, sine dubio dolulet membrum, quamdiu in corpore continetur: si autem abscisum fuerit, nec dolere poterit, nec sentire. Cum enim manus aut aliquod membrum fuerit abscisum a corpore, si totum corpus tunc in multis partibus dividatur, manus illa non sentit, quae jam a reliquorum membrorum societate divisa est. Talis est omnis christianus, qui de alterius aut damno, aut afflictione, aut etiam morte non solum non dolet, sed, quod pejus est, forte etiam gaudet. Et quia jam est alienus a corpore, ideo affectum charitatis non tenet in corde: dum Apostolus praecipiat, Gaudere cum gaudentibus, flere cum flentibus, idipsum invicem sentientes . Et Salomon manifestissime admonet . Nos vero, mi frater, si veram et perfectam charitatem volumus custodire, omnes ho
Abbreviated transcription (Latin):
di̾sa iuembra diuersa habeant of¬
ficia. si caritatis tanẽ mutate teue¬
antur om̃ia membra. tunc uerebũ¬
tur ire post caput. Caput enĩ nr̃m
in celo est. Et ip̃a ueritas dũs nr̃ ihc
ministrat me sequatur. et ubi sum
ego.illic et mniuister meus erit. Ca¬
neamus. et ꝑ om̃ia caueamꝰ. ne ꝑ ĩ¬
uidiam. odm̃. detraccõnem. irani. rix¬
am. ⁊capite nr̃o iesu xp̃o pͥcidamͤ
nr̃iq ꝓximi ꝑtulerint. Caritatis af¬
fectu cõpatiamur. et quicquid boni
alius quislibet acceꝑet quasi nos
acceꝑinius ita gaudeanius. et pro
illo qui accepit grãs referaunus. Et¬
ce iam ut diximiꝰ patitur aliquis tri¬
bulacõneni ant dampnũ huius scłi.
ant ꝓculpis suis incarcere inbente
imꝑiali sublunitate retruditur. Tri ˢ¬
tatur parentum sine amitorũ mor¬
te. Si dolenius ꝓ illo. incorpore eccłie
ꝯstituti simmis.Si non dolemus iã
a corꝑe pͥcisi sumꝰ. Caritas que colli¬
git et nnificat om̃ia ecclĩe membra

Expanded text:
diversa membra diversa habeant ofdiversa membra diversa habeant officia, si charitatis tamen unitate teneantur omnia membra, tunc merebuntur ire post caput. Caput enim nostrum in coelo est: et ipsa Veritas Dominus nosteministrat me sequatur: et ubi ego sum, illic et minister meus erit . Caveamus et per omnia caveamus, ne per invidiam, odium, detractionem, iram, rixam a capite nostro Jesuproximi pertulerint, charitatis affectu compatiamur: et quidquid boni alius quislibet acceperit, quasi nos acceperimus, ita gaudeamus, et pro illo qui accepit gratias referamus. Ecce jam, ut diximus, patitur aliquis tribulationem, aut damnum hujus saeculi; aut pro culpis suis carcere jubente imperiali sublimitate retruditur; tristatur parentum sive amicorum morte: si dolemus pro illo, in corpore Ecclesiae constituti sumus; si non dolemus, jam a corpore praecisi sumus. Charitas quae colligit et vivificat omnia Ecclesiae membra,