comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
genera beatus apłs pari modo ex¬
tinguenda ꝓnuntians: m ortifica¬
te inquit menbra ur̃a que sunt
suꝑ terram: fornicationem. immun¬
diciam. libidinem. et cetera. Et ite¬
rum. de duob ad ephesios form¬
catio. et immunditia. nec nomi¬
netur in uobis. Et iterum. Illud
autem scitote: qd omnis formcator.
aut inmundus. aut auarus. qd
est idolorum seruitus: non habet
hereditatem in regno xp̃i. et dei.
Que tria ut a nobis pari obserua¬
tione caueantur: similis nos eoꝵ
a regno xp̃i. atq una deterret ex¬
clusio. Cy largirie genera sunt tͥa
Primum. qd renuntiantes dimitiis
ac facultatib siuis exspoliari non si¬
nit. Scd̾m. qd ea que a nobis disꝑsa
sunt. uel indigentib distributa.
resumere pos maiore cupiditate
ꝑsuadet. Tercium. qd ea que ne
antea quidem possedimus deside
ardescit intrinsecus: quod grece di
citur tymos. Aliud qd in uerbum.
et opus effectumq ꝓrumpit: qo
uos omnia: iram. indignationẽ.

Expanded text:
genera beatus Apostolus pari modo exgenera beatus Apostolus pari modo exstinguenda pronuntians: « Mortificate, inquit, membra vestra, quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, libidinem, etc. . » Et iterum de duobus ad Ephesios: « Fornicatio et immunditia nec nominentur in vobis . » Et iterum: « Illud autem scitote quod omnis fornicator, aut inmundus aut auarus, quod est idolorum seruitus, non habet hereditatem in regno Christi et dei. quae tria ut a nobis pari obseruatione caueantur, similis nos eorum a regno Christi atque una deterret exclusio. filargyriae genera sunt tria. primum quod renuntiantes diuitiis ac facultatibus suis spoliari non sinit. secundum quod ea, quae a nobis dispersa sunt uel indigentibus distributa, resumere nos maiore cupiditate persuadet. tertium quod ea, quae ne antea quidardescit intrinsecus, quod Graece θυμὸς dicitur, aliud quod in verbum et opus effectumque prorumpit quod vos omnem iram, indignationem .
Abbreviated transcription (Latin):
et uerecundiam necessitati. uel
frugalitati suscipientis incutimꝰ:
publicantes scilicet pauꝑtatem
eius. qũa soli deo cognitam esse ma¬
luerat. Tercio: qd interdum solet
sapor ille quem nos adici poscimꝰ
aliis displicere: et inuenimur in¬
iuriam multis. dum gule nr̃e ac
desiderio satisfacere cupimus irro¬
gare. Propter quod omnimodis
hec nobis est castiganda libertas.
ornicationis genera tria sunt.
Primum: qd ꝑ cominixtionem se-¬
rus utriusq ꝑficitur. Scđm. qd
absq: femmeo tactu ꝓ quo onam
patriarche uide filius a dño ꝑcus¬
us legitur: qd in scripturis scĩs im¬
munditia nuncupatur. Suꝑ quo
apłs ait. Dico autem innuptis et in¬
duis. Bonum est illis si sic ꝑmanse¬
rint sicut et ego. Quod si se non con¬
tinent: nubant. Melius est enim nu¬
bere: qm uri. Tercium. quod animo ac
mente conçipitur. De quo dñs in e¬
uangelio. Qui uiderit mulierem
ad concupiscendum eam: iam me¬
chatus ẽam in corde suo. Que tria

Expanded text:
et uerecundiam necessitati uel et uerecundiam necessitati uel frugalitati suscipientis incutimus, publicantes scilicet paupertatem eius quam soli deo cognitam esse maluerat. tertio quod interdum solet sapor ille quem nos adici poscimus aliis displicere, et inuenimur iniuriam multis, dum nostrae gulae ac desiderio satisfacere cupimus, inrogare. proptehaec in nobis est castiganda libertas. Fornicationis genera sunt tria. Primum quod per commixtionem sexus utriusque perficitur. secundum quod absque femineo tactu, pro quo Onam patriuchae Iudae filius a domino percussus legitur, quod in scripturis sanctis inmunditia nuncupatur. super quo apostolus: dico autem innuptis et uiduis, bonum est illis si sic manserint sicut et ego. quod si se non contiuent, nubant: melius est enim nubere quam uri. tertium quod animo ac mente concipitur, de quo dominus in euangelio: qui uiderit mulierem ad concupiscendum eam, iam moechatus e
Abbreviated transcription (Latin):
girie laqueos nectit ceruicib cap¬
tiuoꝵ: nec aliqͣndo monachum
sinit ꝑfecta xp̃i nuditate fundã¬
ri. Quiiis nobis passionis messe uesti¬
gia. isto quoq deprehendimus in¬
dicio: cum forte ad refectionem de¬
tenti ab aliquo fratrum. conten¬
ti non sumus eo sapore cibos sume¬
re. quo ab exibente conditi sunt:
sed quidlam suꝑfundi eis uel ad¬
ici importuna. atq effrenata pos¬
cimus libertate. Quod fieri penitꝰ
non oportet: trib de causis. Primo
quia mens monachi semꝑ debet
i omni tolerantie ac parcitatis
exercitacione uersarrꝰ̾ et scđm a¬
postolum discere. in quib est sif¬
ficiens esse. Nullatenus enim po¬
terit uel occulta uel maiora cor¬
poris desideria refrenare:quisꝙ
degustatione modice insuautã¬
tis offensus. ne ad momentum
quidem delicias gutturis sui ua¬
luerit castigare. S cđo: quod noz¬
nunqͣm euenit. ut ad horam desit
illa species que postulatur a nobis:

Expanded text:
gyriae laqueos nectit ceruicibus capgyriae laqueos nectit ceruicibus captiuorum nec aliquando monachum sinit perfecta Christi nuditate fundari. cuius nobis passionis inesse uestigia isto quoque deprehendimus indicio, cum forte ad refectionem detenti ab aliquo fratrum contenti non sumus eo sapore cibos sumere quo ab exhibente conditi sunt, sed quiddam superfundi eis uel adici inportuna atque effrenata poscimus libertate. quod fieri penitas non oportet tribus de causis. primo quia mens monachi semper debet in omni tolerantiae ac parcitatis exercitatione uersari et secundum apostolum discere in quibus est sufficiens esse. nullatenus enim poterit uel occulta uel maiora corporis desideria refrenare, quisque degustatione modicae insuauitatis offensus ne ad momentum quidem delicias gutturis sui ualuerit castigare. secundo quod nonnumquam euenit, ut ad horam desit illa species quae postulatur a nobis
Abbreviated transcription (Latin):
margie genera sunt tria. Primũ:
qd ad refectionem ꝑurget mona¬
chum ante horam statutam. ac le¬
gitimam festinare. Scd̃m: quod
.explecione uentris et quarumlibet
escarum uoracitate letatur. Terciũ:
quod accurationes ac delicatissi moᷤᷤ
desiderat cibos. Que tria non leui
dispendio monachum feriunt:
nisi ab omnib istis pari studio.
atq obseruantia semet ipsum ex¬
pedire contenderit. Nam quem ad¬
modum absolutio ieiunii. ante
horam canonicam nullatenus p̃¬
sumenda est: ita et ingluines
uentris. et escarum sumptuosa.
atq exquisita preparatio similitͣ
amputanda. Ex his enim tribus
causis: diuerse ac pessime inuali¬
tudines anime ꝓereantur. Nam
de prima: monasterni odium gig¬
nitur: atq exinde horror et into¬
lerantia eiusdem concrescit ha¬
bitaculi: quam sine dubio mox
discessio ac fuga uelocissima sub¬
sequitur. De scd̾a:. igniti luxurie
ac libidinis aculei suscitantur.
Tercia: etiam mextricabiles fylar¬

Expanded text:
margiae genera sunt tria: primum margiae genera sunt tria: primum quod ad refectionem perurguet monachum ante horam statutam ac legitimam festinare, secundum quod expletione uentris et quarumlibet escarum uoracitate laetatur, tertium quod accnntiores ac delicatissimos desiderat cibos. quae tria non leni dispendio monachum feriunt, nisi ab omnibus istis pari studio atque obseruantia semet ipsum expedire contenderit. nam quemadmodum absolutio ieiunii ante horam canonicam nullatenus praesumenda est, ita et uentris ingluuies et escarum sumptuosa atque exquisita praeparatio similiter amputanda. ei his enim tribus causis diuersae ac pessimae ualitudines animae procreantur. nam de prima monasterii odium gignitur atque exinde horror et intolerantia eiusdem concrescit habitaculi, quam sine dubio mox discessio ac fuga uelocissima subsequetur. de secunda igniti luxuriae ac libidinis aculei suscitantur. tertia etiam inextricabiles filar
Abbreviated transcription (Latin):
impugnamur. In unum quodq
enim illorum. sex uitiorum tunc
incidimus: cum aprecedentib eoꝵ
fuerimus elisi. In hec uero duo in¬
ctores uel maxime post triumphoᷤᷤ
ꝑiclitamur incurrere. Omnia igit᷑
uitia quemadmodum incremen¬
ta precedentium generantur: ita
illorum diminutione purgantur.
Tt hac ratione. ut suꝑbia possit ex¬
cludi: cenodoxia est prefocanda.
Et ita semꝑ priorib suꝑatis. sequen¬
tia conquiescent: et extinctione pre¬
cedentium. residue passiones abs¬
q.. labore marcescent. Et licet hec
que prediximus octo uitia illa quã
commemorauimus ratione mincẽ
sibi conexa atq ꝑmixta sint: specia¬
lius tamen in quatuor coniugatio¬
nes et copulas diinduntur. Castri-¬
margie namq formcatio. peculia¬
ri consortio federatur: fylargirie.
ira. tristicie accidia: cenodoxie suꝑ¬
bia. familiariter connigatur. Et ut
sĩgillatim nunc de unius cuiisq
uitii generib disputemus: castri¬

Expanded text:
inpugnamur. in unumquodque inpugnamur. in unumquodque enim illorum sex uitiorum tunc incidimus, cum a praecedentibus eorum fuerimus elisi, in haec uero duo aictorea et uel maxime post triumphos ericlitamur incurrere. omnia igitur uitia, quemadmodum incremento praecedentium generantur, ita illorum deminutione purgantur. et hac ratione ut superbia possit explodi, cenodoxia est praefocanda, et ita semper prioribus superatis sequentia conquiescent et eztinctione praecedentium residuae passiones absque labore marcescent. et licet haec quae praediximus octo uitia illa qua conmemorauimus ratione inuicem sibi conexa atque permixta sint, specialius tamen in quattuor coniugationes et copulas diuiduntur. gastrimargiae namque fornicatio peculiari consortio foederatur: fiiargyriae ira, tristitiae Media, cenodoxiae superbia familiariter coDiugatur. Et ut singillatim nunc de uniuscuiusque uitii generibus disputemus, gastri
Abbreviated transcription (Latin):
mores aquarum continuo siccabunt.
cum generator eorum fons. ac ꝓflu¬
entes uene sollerti industria fue¬
rint obturate. Quam obrem ut ac¬
cidia uincatur: ante suꝑanda tri¬
sticia est. Ut tristicia ꝓpellatur:ꝰ ira
prius est extrudenda. ut extingua¬
tur ira: fylargiria calcanda est. Ut
euellatur fylargiria: fornicatio cõ¬
pescenda est. Ut fornicatio subruat᷑.
castrimargie est uitium castigan¬
dum. Residua uero dduo. id est ceno¬
doxia. et suꝑbia. sibi quidem simili
tum prioris ortus efficiatur alteriuᷤ.
Senodoxia enim exuberantia: sup¬
bie fomitem parit. Sed ab illis ser
priorib uitiis penitus dissident:
nec simili eis societate federantur.
Siquidem non solum nullam ex
illis occasionem sue generationis
accipiunt: sed etiam contrario mͦ.
atq ordine suscitantur.: Nam illis
eiilsis. hec uehementius fructificaNs
et illorum morte uniatius pullu¬
lant. atq suecrescunt. Unde etiam
diuerso modo. ab his duob uituĩ

Expanded text:
mores aquarum continuo siccabuntur, mores aquarum continuo siccabuntur, cum generator earum fons ac profluentes uenae sollerti industria fuerint obturatae. quamobrem ut Media uincatur, ante superanda tristitia est: ut tristitia propellatur, ira prius est extrudenda: ut extinguatur ira, filargyria calcanda est: ut euellatur filargyria, fornicatio conpescenda est ut fornicatio subruatur, gastrimargiae est uitium castigandum. residua uero duo, id est cenodoxia et superbia sibi quidem similitntum prioris ortus efficiatur alterius cenodoxiae enim exuberantia superbiae fomitem parit, sed ab illis sex prioribus uitiis penitus dissident nec simili cum eis societate foederantur, siquidem non solum nullam ex illis occasionem suae generationis accipiant, sed etiam contrario modo atque ordine suscitentur. nam illis euulsis haec uehementius fruticant et illorum morte uiuacius pullulant atque subcrescunt. unde etiam diuerso modo ab his duobus uitiis
Abbreviated transcription (Latin):
tur. Quod esse uerissimum quisq
fuerit in solitudine commoratus.
e pugnas hominis interioris expt᷑:
psis exꝑimentis ꝑ facile comproba
Iec igitur octo uitia. Gbit.¬
licet diuersos ortus ac dissimiles ef¬
ficientias habeant: sex tamen pͥora
id est castrimargia. fornicatio. sylar¬
giria. ira. tristicia. accidia. quadã
inter se cognatione. et ut ita dixe¬
rim cathenatione conexa sunt:
ita ut prioris exuberantia sequen¬
tis efficiatur exordium. Nam de ha¬
bundantia castrimargie fornica¬
dionem. de fornicatione. fylargiri¬
am. de fylargiria. iram. de ira tri¬
sticiam. de trifticia accidiã. necesse
est pullulare. Ioeoq simili modo¬
contra hec. atq eadem ratione pu¬
gnandum est: et a precedentibus
lemꝑ aduersus sequentes oportet
nos mire certamina. facilius enim
cuiuslibet arboris noxia latitudo.
ac ꝓceritas exareseit: si antea radi¬
ces enus quib mnnititur. uel nulate
fuerint. uel succise. Et infestantes hu¬

Expanded text:
tur. quod esse uerissimum, quisque tur. quod esse uerissimum, quisque fuerit in solitudine conmoratus et pugnas hominis interioris expertus, ipsis experimentis perfacile conprobabit. Haec igitur octo uitia licet diuersos ortus ac dissimiles efficientias habeant, sex tamen priora, id est gastrimargia, . fornicatio, filargyria, ira, tristitia, acedia quadam inter se cognatione et ut ita dixerim concatenatione conexa sunt, ita ut prioris exuberantia sequenti efficiatur exordium. nam de abundantia gastrimargiae fornicationem, de fornicatione filargyriam, de filargyria iram, de ira tristitiam, de tristitia acediam necesse est pullulare. ideoque simili contra haec modo atque eadem ratione pugnandum est et a praecedentibus semper aduersus sequentes oportet nos inire certamina. facilius enim cuiuslibet arboris noxia latitudo ac proceritas exarescet, si antea radices eius quibus innititur uel nudatae fuerint uel succisae, et infestantes u
Abbreviated transcription (Latin):
fuit: diutissime concupiscentie
huius rabiem credimus ignorasse.
Que etiam in uno quoq nr̃m re¬
cte abrenuntiante sine ullo labore
ꝓbatur extinginꝰ cum scilicet uni¬
uersis quis facultatib abiectis. ita¬
expecierit cenobii disciplinam: ut
ex eis ne unum quidem denariũ
sibimet suꝑesse paciatur. Cuius
rei testes multa milia hominũ
posumus inuenire: qui cum sub
momento breuissimo disꝑsis om¬
nib substantiis suis. ita hanc era¬
dicauerint passionem. ut nec te¬
nuiter quidem ab ea pulsentur
interius: nichilominus omni ten¬
pore contra castrimargiam pug¬
nantes. nisi ingenti circum spectiõe
cordis. et abstinentia corporis dimi¬
cauerint. securi esse non possunt.
Tristicia. et accidia nulla quẽad¬
modum suꝑns diximus acceden¬
te extrinsecus ꝓuocatione gen̾ari
solent. Nam solitarios quosq et
in heremo constitutos. nulliq hu¬
mano commixtos consortio: freq̃n¬
ter atq amarissime uexare noscum¬

Expanded text:
fuit, diutissime concupiscentiae fuit, diutissime concupiscentiae hujus rabiem credimus ignorasse. Quae etiam in uno quoque nostrum recte abrenuntiante sine ullo labore probatur exstingui, cum scilicet universis quis facultatibexpetierit coenobii I disciplinam, at ex eis ne unum quidem denarium sibimet \'superesse patiatur. cuius rei testes multa hominum milia possumus inuenire, qui cum sub momento breuissimo dispersis omnibus substantiis sms ita hanc eradicauerint passionem, ut IDe tenuiter quidem ab ea pulsentur ulterius, nihilominus Omni tempore contra gafitrimargiam pugnantes, nisi ingenti circumspectione cordis et abstinentia corporis dimicarint, securi esse non possunt. Tristitia et acedia nulla quemadmodum superiora diximus accedente extrinsecus prouocatione generari solent. nam solitarios quoque et in heremo constitutos nullique humano conmixtos consortio frequenter atque amarissime uexare noscun
Abbreviated transcription (Latin):
fylargiria. hinc liquido ꝑuidetur
quia nec originale ꝓbatur in nob̾
habere principium. nec de materia
concipitur que ꝑtingit ad anime
uel carnis partiçipationem uiteq
substantiam. Nichil enim ad usũ
ac necessitatem nature communiᷤ
preter estam cotidianam. ac potũ
certum est puenire. Relique uero
uniuerse materie qͣntolibet studio.
atq amore seruentur: aliene tam̃
ab humana indigentia etiam usu
uite ipsius approbantur. Ioeoq hoc
uelut extra naturam existens: non
nisi tepidos ac male fundatos mo¬
nachos pulsat. Que autem natura¬
lia sunt: etiam ꝓbatissimos mona¬
chorum. et quidem in solitudine
commorantes. actemptare non ue¬
sinunt. Et in tantum hoc uerissi¬
mum comꝓbatur ut etiam gente
non nullas ab hac passione. ia est
fylargirie. liberas omnimodis ag¬
noscamus: quia nequaqm uituĩ
huius egritudinem usu. et consu¬
etudine receꝑunt. Illum quoq pri¬
ore mundum qui ante diluuiũ

Expanded text:
filargyria, hinc liquido peruidetur, filargyria, hinc liquido peruidetur, quia nec originale probatur in nobis habere principium nec de materia concipitur, quae pertingit ad animae uel carnis participationem uitaeque substantiam. nihil enim ad usum ac necessitatem naturae conmunis praeter escam cotidianam ac potum certum est peruenire. reliquae uero uniuersae materiae quantolibet studio atque amore seruentur, alienae tamen ab humana indigentia etiam usu uitae ipsius adprobantur. ideoque hoc uelut extra nnisi tepidos ac male fundatos monachos pulsat. Quae autem naturalia sunt etiam probatissimos monachorum, et quidem in solitudine commorantes, attentare non desinunt. Et in tantum hoc verissimum comprobatur, ut etiam gentes nonnullas ab hac passione, id est philargyria, liberas omnimodis agnoscamus, quia nequaquam vitii hujus aegritudinem usu et consuetudine receperunt. Illum quoque priorem mundum, qui ante diluvium
Abbreviated transcription (Latin):
cti luciferi illius antiqua suꝑbia:
nisi qd eam tantummͦ animo. et co¬
gitatione concepit. ita ꝓpħa com¬
memorante. qui dicebas in corde
tuo in celum concendam. suꝑ astra
dei ponam solium meum. ascen¬
dam suꝑ altitudinem nubiuo
ero similis altissimo: Qu sicut
huius suꝑbie neminem habuit
incentorem: ita ei consummatio
nem criminis rumeq ꝑpetue cogi¬
tatio sola ꝑfecit: et quidem cum af¬
fectate tirannidis nulla fuerint
oꝑa subsecuta. Tylargiria et ira
licet non sint unius nature: nam
prior extra naturam est. sequens
uero originale uidetur in nobis se¬
minarium possidere: simili tam̃
oriuntur modo. Extrinsecus siqui¬
dem causas commotionis plerũq
concipiunt. Etenim frequenter hu
qui adhuc infirmiores sunt. uel
imitatione. uel instinctu quorũ¬
dam in hec se corruisse uicia con¬
quiruntur: ac precipitatos se uel
ad iracundiam. uel ad fylargiriã
aliorum ꝓuocatione causantur.
Quod autem extra naturam sit

Expanded text:
cti Luciferi illius antiqua superbia, cti Luciferi illius antiqua superbia, nisi quod eam tantummodo animo et cogitatione concepit, ita propheta commemorante : Qui dicebas in corde tuo: In coelum conscendam, super astra Dei ponam solium meum. Ascendam super altitudinem nubium, ero similis Altissimo? Qui sicut hujus superbiae neminem habuit incentorem, ita ei consumnem criminis ruinaeque perpetuae cogitatio sola perfecit, et quidem cum adfectatae tyrannidis nulla fuerint opera subseouta. Filargyria et ira licet non sint unius naturae nam prior extra. naturam est, sequens uero originale uidetur in nobis seminarium possidere, simili tamen oriuntur modo ; extrinsecus siquidem causas conmotionis plerumque concipiunt. etenim frequenter hi qui adhuc infirmiores sunt uel inritatione uel instinctu quorundam in haec se corruisse uitia conqueruntur ac praecipitatos se uel ad iracundiam uel ad filargyriam aliorum prouocatione causantur. quod autem extra naturam sit
Abbreviated transcription (Latin):
uitiis posse pulsari: qua etiam uel
seipsum cum esset lucifer. uel cum¬
plures alios absq ullo incitamen¬
to precedentium passionum. de cele¬
stibus memmerat corxuisse. Iuxta
hunc uero quem prediximus ordi¬
nem. qui ab euangłista luca des¬
cribitur. etiam ipsa illicitatio et
figura tẽptationum. quib uel illũ
primum. uel istum sedm adam
callidissimus aggreditur inimicꝰ:
elegantissime congruit. Illis nanq
dicit. aꝑientur oculi ur̃i: huic osten¬
dit omnia regna muirdi et głam
eorum. Ibi dicit. eritis sicut dii: hic
ceterarũ quoq passionum. quarũ
narrationem intercedere nos expo¬
sitio castrimargie. uel dñice temp¬
tationis necessario compulit. eodẽ
quo ꝓposueramus ordine disseramꝰ:
cenodoxia. atq suꝑbia. etiam sine
illo consummari solent mituisterio
corporali. In quo enim egent actione
et humane głe consequende. a¬
bunde generant rumam ani¬
me captiuate: Aut quem effec¬
tum habuit corporalem predi¬

Expanded text:
uitiis posse pulsari, qua etiam uel uitiis posse pulsari, qua etiam uel ae ipsum, cum esset Lucifer, uel conplures alios absque ullo incitamento praecedentium passionum de caelestibus meminerat conruisse. iuxta hunc ergo quem praediximus ordinem, qui ab euangcribitur, etiam ipsa illa illicitatio et figura tentationum, quibus vel illum primum, vel istum secundum Adam callidissimus aggreditur inimicus, elegantissime congruit. Illi namque dicit: Aperientur oculi vestri; huic ostendit omnia regna mundi et gloriam eorum; ibi dicit: Eritis sicut dii; hic,caeterarum quoque passionum quarum narrationem intercidere nos expositio gastrimargiae vel Dominicae tentationis necessario compulit eodem quo proposueramus ordine disseramus, cenodoxia atque superbia etiam sine ullo consummari solent ministerio corporali. In quo enim egent actione et humanae gloriae consequendae abunde ruinam generant animae captivatae? aut quem effectum habuit corporalem praedi
Abbreviated transcription (Latin):
potuit. Uidebat enim nullatenus
eum micialem causam huius e¬
gritudinis suscepisse: eratq suꝑ¬
sluum sꝑare ab eo fructum pecer:
cuius eum semina uel radices nul
lomͦ recepisse cernebat. Licet scđm
lucam qui postremam temptati¬
onem illam ponit in qua dicitur
sifilius dei es mitte te ddeorsum. hec
suꝑbie passio possit intelligizta
ut illa suꝑior. qm matheus terci¬
am posuit. in qua nixta predictũ
lucam euangelistam. omnia et
regna muncdi in puncto tempo¬
ris oftendens di abolus repromi¬
sit. accipiatur passio fy largirie:
quod scilicet post castrimargie ui¬
ctoriam. fornicatione eum temp¬
tare non preualens. ad fylargiri¬
am transierit. quam radicem es¬
se malorum omnium nouerat.
in qua iterum suꝑatus. nullum
ei uitium ex his que sequebant᷑
eam ausus ingerere. quippe que
nouerat de eius radice. ac fonte pul¬
lulare: ad extremum suꝑbie transi¬
lierit passionem.qua nouerat eti¬
am ꝑfectos quosq deuictis om̃ib

Expanded text:
potuit. uidebat enim nullatenus potuit. uidebat enim nullatenus eum initialem causam huius aegritudinis suscepisse eratque superfluum sperari ab eo fructum peccati, cuius eum semina uel radices nullo modo recepisse cernebat. licet secundum Lucan, qui postremam temptationem illam ponit in qua dicitur: si filius dei es, mitte te deorsum, haec superbiae passio possit intellegi, ita ut illa superior quam Matthaeus tertiam ponit, in qua iuxta praedictum Lucan euangelistam omnia ei regna mundi in puncto temporis ostendens diabolus repromittit, accipiatur passio filargyriae, quod scilicet post gastrimargiae uictoriam fornicatione eum temptare u non praeualens ad filargyriam transierit, quam radicem esse maloram omnium nouerat, in qua iterum superatus nullum ei uitium ex his quae sequebantur eam ausus ingerere, quippe quae nouerat de eius radice ac fomite pullulare, ad extremam superbiae transilierit passionem, qua nouerat etiam perfectos quosque deuictis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
clauorum confixionem in uerita¬
te suscipiens: peccatum eius quod
preuaricatione contraxit. uerum
non habuit sed imaginarium.
Non enim ignitos aculeos concu¬
piscentie carnalis exꝑtus est. qui
etiam nolentib nob̃is natura iã
amministrante consurgunt: sed
huius qnͣdam similitudinem na¬
ture participando suscepit. Nant
cum omnia que officii nr̃i sunt
in ueritate compleret. et uniuer¬
sas infirmitates gestaret huma¬
nas: consequenter huic quoq
passiomi putatus est subiacere:
ut ꝑhas infirmitates etiam con¬
ditionem huius quoq uitis. all
peccati uideretur in sua carne por¬
tare. Deniq in his eum tantum mͦ
uitiis di abolus temptat. in quibus
et illum primum deceꝑat: coniti¬
ens hunc quoq uelut hominem
similiter in ceteris illudendum: si
eum in illis quib priorem deicerat
sensisset elisum Uerum ei scđm iã
morbum qui de radice principa¬
lis uitii pullulauerat: primo cer¬
tamine confutatus. inferre non

Expanded text:
clauorum quoque confixionem in ueritaclauorum quoque confixionem in ueritate suscipiens, peccatum eius quod praeuaricatione contraxit uerum non habuit sed imaginarium. non enim ignitos acaleos concnpisoentiae carnalis expertus est, qui etiam nolentibus nobis natura iam administrante consurgunt, sed huius quandam similitudinem naturam participando suscepit. nam cum omnia quae officii nostri sunt in ueritate conpleret et uniuersas infirmitates gestaret humanas, consequenter huic quoque passioni putatus est subiacere, ut per has infirmitates etiam condicionem huius quoque uitii atque peccati uideretur in sua carne portare. denique in his eum tantummodo uitiis diabolus temptat, in quibus et illum primum deceperat, coniciens hunc quoque uelut hominem similiter in ceteris inludendum, si eum in illis quibus priorem deiecerat sensisset elisum. uerum ei secundum iam morbum, qui de radice principalis uitii pullularat, primo certamine confutatus inferre non
Abbreviated transcription (Latin):
quib ille temptationum lineis
apcetitus. nos quoq quem admo¬
ilum temptatorem uincere debere¬
mus. suo doceret exẽplo.Ioeoq et
ille adam dicitur: et iste adam. Ille
primus ad ruinam et mortem: iste
scd̾s. ad resurrectionem et uitam.
Dillum omne genus hominum
condempnatur. ꝑ istum omne genꝰ
hominum lib̾atur. Ille de rudi
atq intacta fingitur terra:. hic de
maria uirgine ꝓcreatur. Huius
ergo ut susciꝑe eum temptatio¬
nes oportuit:ita excedere necessa¬
rium non fuit. Nec enim qui ca¬
strimargiam uicerat. poterat for¬
nicationem temptariꝰ que ex il¬
lius habundantia. ac radice ꝓ¬
cedit. Quia ne ille quidera primꝰ
adam fuisset elisus: nisi ante ge¬
neratricem eius passionem decep¬
tus illecebris di aboli recepisset. Et
ob hoc filius dei non absobute in
carne peccati uenisse dicitur.s ed
in similitudine carnis peccati: qͥa
cum esset in eo uera caro.mandu¬
cans scilicet et bibens. et dormiens.

Expanded text:
quibus ille temptationum lineis quibus ille temptationum lineis adpetitus nos quoque quemadmodum temptatorem uincere deberemus suo doceret exemplo. ideoque et ille Adam dicitur et iste Adam, ille primus ad ruinam et mortem, hic primus ad resurrectionem et uitam. per illum omne genus hominum condemnatur, per istum omne genus hominum liberatur. ille de rudi atque intacta fingitur terra, hic de Maria uirgine procreatur. huius ergo ut suscipere eum temptationes oportuit, ita excedere necessarium non fuit. nec enim qui gastrimargiam uicerat poterat fornicatione temptari, quae ex illius abundantia ac radice procedit, qua ne ille quidem primus Adam fuisset elisus, nisi ante generatricem eius passionem deceptus inlecebris diaboli recepisset. et ob hoc filius dei non absolute in carne peccati uenisse dicitur, sed in similitudine carnis peccati, quia, cum esset in eo uera caro, manducans scilicet et bibens et dormiens,
Abbreviated transcription (Latin):
ueniet in te: et uirtus altissimi
obumbrabit tibi. Ioeoq et quod
nascetur exte sanctum: uocabit᷑
filius dei. In illis enim passionib
etiam ipse temptari debuit incor¬
ruptam imaginem dei. ac simili¬
tudinem possidens: in quib et a¬
dam tẽptatus est cum adhuc in
illa muiolatadei imagine ꝑdura¬
ret. hoc est castrimargia. cenodo¬
xia. suꝑbia: non in quibus post
preuaricationem mandati mia¬
gine dei acsimilitudine molata.
suo iam uitio deuolutus iuoluit.
¶astrimargia namq: est: qua int̾¬
dicti ligni presumit edulium. Ce¬
nodoxia: qua dicitur. Apientur
oculi ur̃i. Suꝑbia: qua dicitur. tritiᷤᷤ
sicut dii scientes bonum et malũ
in hiᷤ gͦtb inciis eciã dñm saluatorem
legimus fuisse temptatum: castri¬
margia. cum dicitur ei adiabolo.
dic ut lapides isti panes fiant:ce¬
nodoxia. si filius deies. mitte te de¬
orsum: suꝑbia. cum ostendens illi
omnia regna mundi. et eorum
głam. dicit. hec omnia tibi dabo.
ui cadens adoraueris me: ut hisdem

Expanded text:
n te, et uirtus altissimi obumbrabit tibi: ideo et quod nascetur sanctum uocabitur filius dei. In illis enim passionibus etiam ipse temptari debuit incorruptam imaginem dei ac similitudinem possidens, in quibus et Adam temptatus est, cum adhuc in illa inuiolata dei imagine perduraret, hoc est gastrimargia, cenodoxia, superbia, non in quibus post praeuaricationem mandati imagine dei ac similitudine uiolata suo iam uitio deuolutus inuoluitur. gastrimargia namque est qua interdicti ligni praesumit edulium, eenodoxia qua dicitur: aperientur oculi uestri, superbia qua dicitur: eritis sicut dii, scientes bonum et malum. in his ergo tribus uitiia etiam dominum saluatorem legimus fuisse temptatum, gastrimargia, cum dicitur ei a diabolo: dic ut lapides isti panes fiant, cenodoxia: si filius dei es, mitte te deorsum, superbia, cum ostendens illi omnia regna mundi et eorum gloriam dicit: haec tibi omnia dabo, si cadens adoraueris me, ut isdem
Abbreviated transcription (Latin):
nobis similiter cupinus aꝑiri: qͥd
intersit inter carnalem. et anima¬
lem uirum. uel quemadmodum
animalis carnali possit esse det̾ior¬
tionem scripture. tres sunt am¬
marum status. Primus carnalis:
secundus animalis. tercius sp̃alis:
quos in apło ita legimus uesigna¬
ri. Nam de carnali ita dicitur.
Lac uobis potum dedi non escam.
Nundum enim poteratis: sed nec
adhuc quidem potestis. Ad huc enĩ
estis carnales. Et iterum. ubi enim
est inter uoi ⁊elus et contentio: ñ ne
carnales estis: De animali quoq:
taliter commnemoratur. Anmał
autem homo: non ꝑcipit ea que
sunt sp̃e dei. Stulticia enĩ est illi.
De sp̃uali uero. Sp̃ualis uero exa¬
minat omnia: ipse audem anemi¬
ne diudicatur. Et iterum. Nos qͥ
sp̃uales estis: instruite eos qui eius¬
modi sunt in sp̃u lenitatis. Itaq
festinandum nobis est. ut cum re¬
nuntiantes desierimus esse carna¬
les. id est ascłarium ceꝑimus con¬
uersatione seiungi. et ab illa ma¬

Expanded text:
nobis similiter cupimus aperiri, quid nobis similiter cupimus aperiri, quid intersit inter carnalem et animalem uirum uel quemadmodum animalis carnali possit esse deteriortionem scripturae tres sunt animarum status, primus carnalis, secundus animalis, tertius spiritalis. quos in apostolo ita legimus designari. nam de carnalibus dicitur: lac nobis potum dedi, non escam: necdum enim poteratis. sed nec adhuc quidem potestim carnales estis ; et iterum: Ubi enim est inter vos zelus et contentio, nonne carnales estis? De animali quoque taliter commemoratur: Animalis autem homo non percipit ea quae sunt Spiritus Dei: stultitia enim est illi . De spirituali vero: Spiritualis autem examinat omnia, ipse autem a nemine dijudicatur ; et iterum: Vos qui spirituales estis, instruite eos qui ejusmodi sunt, in spiritu lenitatis . Itaque festinandum est nobis ut, cum renuntiantes desierimus esse carnales, id est a saecularium coeperimus conversatione sejungi, et ab illa ma
Abbreviated transcription (Latin):
humiliaret atq recunderet: et
aduersus sp̃ualium quoq uitioꝵ
purgationem sollicitos redderet
et intentos. Demq in his qui spa-¬
dones sunt corpore. iccirco hunc am¬
mi teporem plerumq messe depre¬
hendimus: quia uelut absoluti ab
hac necessitate carnali. nec labore
continentie corporalis. nec contrici¬
one cordis se estimant indigere. Et
hac securitate resolutrꝰ. nunqm ꝑ
fectionem cordis. sed ne sp̃ualium
quidem uicioꝵ purgationem. uel
querere in ueritate. uel possicdere
festinant. Qui status a carnali qͣ¬
litate descendens efficitur anima¬
lis: qui est ꝓculdubio deterior gra¬
dus. Ipse est enim qui de frigido
ad tepidum tram̃ens detestabili-¬
or dm̃i uoce signatur. Germanus
x utilitate colluctationis.xuiii.
que inter carnem ac sp̃m
suscitatur. quantum indetur nob̃
euidenter expressum est: ita ut eã
ipsis quodammͦ manibus nr̃is
palpabilem factam esse credamus:
et iccirco hanc quoq rationem

Expanded text:
humiliaret atque retunderet et humiliaret atque retunderet et aduersus spiritalium quoque uitiorum purgationem sollicitos redderet et intentos. Denique in his qui spadones sunt corpore idcirco hunc animi teporem plerumque inesse deprehendimus, quia uelut absoluti ab hac necessitate carnali nec labore continentiae corporalis nec contritione cordis se existimant indigere, et hac securitate resoluti numquam perfectionem cordis, sed ne spiritalium quidem uitiorum purgationem uel quaerere in ueritate uel possidere festinant. qui status a carnali qualitate discedens efficitur animalis, qui est procul dubio deterior gradus. ipse est enim qui de frigido ad tepidum transiens detestabilior domini uoce signatur. GERMANVS: De utilitate conluctationis quae inter carnem ac spiritum suscitatur, quantum uidetur nobis, euidenter expressum est, ita ut eam ipsis quodammodo manibus nostris palpabiiem factam esse credamus. et idcirco hanc quoque rationem
Abbreviated transcription (Latin):
nisi ꝑ solius dei grãm possideri
docentibus nos quodam mͦ ipsius
rei exꝑimentis. ut si integritatẽ
cordis ꝑpetuo consequi delectam:
humilitatis studeamus uirtutẽ
igiter obtinere. Huius igitur
puritatis elationem ꝑnitiosiorẽ
futuram cunctis scelerib atq fla¬
giciis. et ob hanc nichil nos emo¬
sumenti consecuturos ꝓ qualibet
castitatis indegritate. testes sunt
ille uirtutes quarum suꝑius feci¬
mus mentionem: que cum nul¬
las huiusmodi titillationes car¬
nis habuisse credantur: ob solam
cordis elationem ꝑpetua ruma de
illa sublimi celestiq stacione de¬
iecte sunt. Essemꝰ itaꝙ penitus absq
remedio tepidi. utpote habentes
indicem negligentie nostre. uel
in corpore nostro. uel in conscien¬
tiis ꝓpriis insidentem. nec stude¬
remus un qm ad ꝑfectionis perue¬
nire feruorem: Seo ne muui¬
frugalitatis quidem districtionẽ
uel continentie deneremus. nisi
nos hec titillatio tarnis increscens

Expanded text:
nisi per solius dei gratiam possideri, nisi per solius dei gratiam possideri, docentibus nos quodammodo ipsius rei experimentis, at si integritatem cordis perpetuo consequi delectamur, humilitatis studeamus uirtutem iugiter obtinere. Huius igitur puritatis elationem perniciosiorem futuram cunctis sceleribus atque flagitiis et ob hanc nihil nos emolumenti consecuturos pro qualibet castitatis integritate testes sunt illae uirtutes quarum superius fecimus mentionem, quae cum nullas huiusmodi titillationes carnis habuisse credantur, ob solam cordis elationem perpetua ruina de illa sublimi caelestique statione deiectae sunt. essemus itaque penitus absque remedio tepidi, utpote non habentes indicem neglegentiae nostrae uel in corpore nostro uel in conscientiis propriis insidentem, nec studeremus ad perfectionis umquam peruenire feruorem, sed ne frugalitatis quidem districtionem uel continentiae teneremus, nisi nos haec titillatio carnis increscens
Abbreviated transcription (Latin):
nitali pollutatione uiderimui
immunes. ut ne ipsa quidem
simplici cõmotione carns ulte¬
rius nos in quietandos esse cre¬
damus: et ꝑ hoc uelut qui ñ geste¬
ac sĩplieiusitais fluxu humiliat ac res¬
tundit. nosq hoĩes
esse stimulis suis ammonet. Quo¬
dammodo enim cum in ceteris
generib uitioꝵ etquidem graui¬
orib magisq noxiis in differen¬
tius soleamus incurrere. nec tam̃
facile in eoꝵ compungamur ad¬
missu: in hoc peculiarius humi¬
liatur conscientia nr̃a ꝑ que hãt
illusionem neglectarum quos
passionum recordatione mor¬
detur: euidenter intelligens im¬
mundam se factam naturalib
incentiuis. que cum esset immũ¬
dior sp̃ualib uiciis ignorabat.
et recurrens ꝓtinus ad emenda¬
tionem anterioris ignauie. com¬
monetur pariter ne suꝑ suecessib
preterite puritatis debere confi¬
dere. qmͣ se ppicit pusillum qͥd
declinantem a dño ꝑdidifse: nec
posse huius purificationis conũ

Expanded text:
nitali pollutione uiderimus nitali pollutione uiderimus inmunes, ut ne ipsa quidem simplici conmotione carnis ulterius nos inquietandos esse credamus et per hoc, uelut qui non gesteac simplici uisitans fluxu humiliat ac retundit nosque homines esse stimulis suis admonet. quodammodo enim, cum in ceteris generibus uitiomm et quidem grauioribus magisque noxiis indifferentius soleamus incurrere nec tam facile in eorum conpungamur admissu, in hoc peculiarius humiliatur conscientia nostra perque hanc inlusionem neglectarum quoque passionum recordatione mordetur, euidenter intellegens inmundam se factam naturalibus incentiuis, quae cum esset inmundior spiritalibus uitiis ignorabat, et recurrens protinus ad emendationem anterioris ignauiae commonetur pariter nec super successibus praeteritae puritatis debere confidere, quam se perspicit pusillum quid declinantem a domino perdidisse, nec posse huius purificationis donum
Abbreviated transcription (Latin):
la quemadmodum nos ad pec¬
candum impugnatione carnis
extrins ecus lacessita est: sed ucio
solius male uoluntatis accensa.
et ob hoc sine uenia peccatum. et
languor sine remedio est.Sicut
enim nulla terrena sollicitante
materia corruit:ita ne indulgen¬
tiam quidem aut locum potest
penitudinis obtinere. Quib ex
reb euidenter colligitur. quod ñ
solum noxia non sit hec que cont᷑
se inuicem suscitatur in nobis
carnis sp̃cq contentio: uerum etia
multam nobis conferat utilitatẽ.
Primo qd̃ desidias ac negligentiaᷤ
nr̃as statim arguit: et ut quidam
diligentissimus pedagogus a dis¬
tritionis et discipline lineis nun¬
qm nos deuiare concedens. si pau¬
lulum quid securitas nr̃a mensu¬
ram congrue serietatis excesserit:
flagellis incentiuorum stimulat
confestim et increpat. atq ac̃ com¬
petentem reuocat parcitatem.
Scło. qd ꝓcastimome ac purita¬
tis integritate eumr oei gr̃a conce¬
dente. ita nos longo tempore a ge¬

Expanded text:
la quemadmodum nos ad pecla quemadmodum nos ad pecandum inpugnatione carnis extrinsecus lacessita est, sed uitio solius malae uoluntatis accensa. et ob hoc sine uenia peccatum et languor sine remedio est. sient enim nulla terrena sollicitante materia conruit, ita ne indulgentiam quidem aut locum potest paenitudinis obtinere. quibus ex rebus euidenter colligitur, quod non solum noxia non sit haec quae contra se inuicem suscitatur in nobis carnis spiritusque contentio, uerum etiam multam nobis conferat utilitatem. Primo quod desidias ac neglegentias nostras statim arguit et ut quidam diligentissimus paedagogus a districtionis et disciplinae linea numquam nos deuiare concedens, si paululum quid securitas nostra mensuram congruae serietatis excesserit, flagellis incentiuorum stimulat confestim et increpat atque ad conpetentem reuocat parcitatem. secundo quod pro castimoniae ac puritatis integritate, cum dei gratia concedente ita nos longo tempore ge
Abbreviated transcription (Latin):
in meliorem statum seu penitu¬
dine subsequente. seu emendati¬
one quadam que solet ꝓ crasti¬
natione oꝑis. et recogitatione
interueniente descendere corri¬
gamur. Deniq hos quos intelli-¬
gimus ad uoluptatum suarũ
nis obstaculo retardari. demo¬
nes scilicet ac sp̃uales nequitia ᷤ :¬
et quidem cum sint de eminen
ciore angłoꝵ ordine deuoluti:
detestabiliores esse hominibus
contemplamur: eoqd possibili¬
tate eoꝵ desideriis ad iacente.
id qd nequiter semel conceꝑiN
inreuocabili malo ꝑficere non¬
morentur: quia sicut est animꝰ
eoꝵ uelox ad excogitandum: sic
ad ꝑficiendum ꝑnix. et absolu¬
ta substantia. Oumq suppedi¬
tat eis ꝓphana facultas. ea que
uoluerint ꝑagendi: conceptũ
malum nulla intercedens deli¬
beratio salutaris emendat. Sp̃u¬
alis nanq substantia. nec ulla
carnis soliditate dem̃cta. ut excu¬
sationem exhorte in sese praue ñ
recipit uoluntatis. ita ueniam
malignitatis excludit. quia nul¬

Expanded text:
in meliorem statum seu paenituin meliorem statum seu paenitudine subsequente seu emendatione quadam, quae solet procrastinatione operis et recogitatione interueniente descendere, corrigamur. denique hos quos intellegimus ad uoluntatum suarum nis obstaculo retardari, daemones scilicet ac spiritales nequitias, et qtiore angelorum ordine devoluti, detestabiliores esse hominibus contemplamur, eo quod, possibilitate eorum desideriis adjacente, id quod nequiter semel conceperint irrevocabili malo morentur, quia sient est animus eorum uelox ad excogitandum, sic ad perficiendum pernix et absoluta substantia, dumque subpeditat eis prona facilitas ea quae uoluerint peragendi, conceptum malum\' nulla intercedens deliberatio salutaris emendat. Spiritalis namque substantia nec ulla carnis soliditate deuincta ut excusationem exortae in sese prauae non recipit noluntatis, ita ueniam malignitatis excludit, quia nul
Abbreviated transcription (Latin):
uam ꝑfectionis incedat. Simile
quid etiam in illius turris ex in¬
structione legimus a dño dispẽ¬
satum in libro geneseos: ubi
linguarum oborta repente con¬
fusio sacrilegos ausus hominũ
nefandosq compescuit. ꝑman¬
sisset enim etiam ibi aduersus
dm̃ immo aduersus eos qui di¬
unam enis adtemptare ceꝑant
maiestatem consensus noxius
nisi eos ddispensatione dei repug¬
nans inter se diuersitas lingue.
ꝑdissonantiam uocis in meli¬
dem statum ꝓficere compulis¬
set: et quos ad exeidium sui ani¬
mauerat puitiosa consensio.
ad salutem reuocasset bona uti¬
lisq discordia: incipientes scili¬
cet humanam fragilitatem
indercedente diuisione sentire.
qmͣ ꝑ noxiam conspirationem
elati antea nesciebant. Intan¬
tum uero utilis nobis ex huius
pugne diuersitate cunctacio
nascitur. et salutaris ex hac
concertatione dilatio: ut resisten¬
te soliditate corporea. dum ab eoꝵ
effectu. que nequiter mente conci¬
punus retardamur: non nunqm

Expanded text:
uiam perfectionis incedat. simile uiam perfectionis incedat. simile quid etiam in illius turris extructione legimus a domino dispensatum in libro Geneseos, ubi linguarum oborta repente confusio sacrilegos ausus hominum nefandosque conpescuit. permansisset enim etiam ibi aduersus deum, immo aduersus eos qui diuinam eius adtemptare coeperant maiestatem consensus noxius, nisi eos dispensatione dei repugnans inter se diuersitas linguae per dissonantiam uocis in meliorem statum proficere conpulisset, et quos ad excidium sui animauerat perniciosa consensio, ad salutem reuocasset bona utilisque discordia, incipientes scilicet humanam fragilitatem intercedente diuisione sentire, quam per noxiam conspirationem elati antea nesciebant., In tantum uero utilis nobis ex huius pugnae diuersitate cunctatio nascitur et salutaris ex hac concertatione dilatio, ut resistente soliditate corporea, dum ab eorum effectu quae nequiter mente concepimus retardamur, nonnumquam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtrahi. concupiscentia sp̃c sinat.
nec rursus ad uirtutum irratio¬
nabiles appetitus fragilitas carnis
sp̃m paciatur extolliꝰ ne uel inde
omnigenum pullulent fomitẽ
uitioꝵ. uel hĩc elatio morbi pͥn¬
cipalis emergens. delo nos suꝑ¬
bie grauiore confodiat: sed hoꝵ
pugne equi libratio iusta succe¬
dens. sanam et moderatam int̾
utraq uirtutum reseret uiam:
itinere regio docens militem xp̃s
semꝑ incedere. Atq ita fiet ut cũ
pro tepore huns quam diximuᷤ
ignauissime uoluntatis ꝓpensꝰ
mens ad desideria carnis fuerit
deuoluta sp̃e concupiscentia re¬
frenet᷑: nequaqͣ eo uiciis ad qͥescen¬
te derrenis. Rursumq summo¬
derato feruore ꝑ excessum cordiˢ
adimpossibilia fuerit sp̃e nr̃. et
inconsiderata prereptus: infirmi¬
tate carnis ad iustum retrahat᷑
examen: et transcendens uolun¬
tatis nr̃e tepidissimum statum
commodissima temperie plano¬
ꝙ tramite cum sudoris industria.

Expanded text:
pertrahi concupiscentia spiritus sinat pertrahi concupiscentia spiritus sinat nec rursus ad uirtutum inrationabiles adpetitus fragilitas carnis spiritum patiatur extolli, ne uel inde omnigenum pullulent fomites uitiorum uel hinc elatio morbi principalis emergens telo nos superbiae grauiore confodiat, sed horum pugnae aequilibratio iusta succedens sanam et moderatam inter utraque uirtutum reseret uiam, itinere regio docens militem Christi semper incedere. atque ita fiet, ut cum pro tepore huius quam diximus ignauissimae uoluntatis propensius mens ad desideria carnis fuerit deuoluta, spiritus concupiscentia refrenetur, nequaquam eo uitiis adquiescente terrenis, rursumque si inmoderato feruore per excessum cordis ad inpossibilia fuerit spiritus noster et inconsiderata praereptus, infirmitate carnis ad iustum retrahatur examen et transcendens uoluntatis nostrae tepidissimum statum commodissima temperie planoque tramite cum sudoris industria
Abbreviated transcription (Latin):
ad illud quartum quod nolumꝰ
salubriter euenre compellimur.
ut puritatem cordis. non ocio. nec
securitate. sed iugi sudore. et contri¬
cione sp̃c acquiramus: castitatẽq
carnis districtius ieiumis. fame.
siti. ac uigilantia retentemus.
Directionem etiam cordis. lectiõe.
uigiliis. oratione continua. et so¬
litudinis scalore capiamus: paci¬
entiam uero tribulationum
exercitiis retentemus. Eum blas¬
phemiis et obprobrioꝵ saturitate
nr̃o seruamus auctori: ueritatẽ
cum inuidia mundi huius et in¬
imicitiis si necesse fuerit exequa¬
mur. Et tali colluctatione in nr̃o
corpore commanente: ꝓtractis no¬
bis ab hac ignaua securitate. atu
ad istum quera nolumus laborẽ
ac uirtutum ftudia ꝓuocatis. eqͥ¬
tas optime media retentetur: et
tepidum nr̃e uoluntatis arbitri¬
um. hinc sp̃c feruor. illine carnis
gelidissimus rigor. moderatissi¬
mo calore contemperent: ac neq
ad effrenata carnis uicia mentẽ

Expanded text:
ad illud quartum quod nolumus ad illud quartum quod nolumus salubriter uenire conpellimur, ut puritatem cordis non otio nec securitate, sed iugi sudore et contritione spiritus adquiramus castitatemque carnis districtis ieiuniis, fame, siti ac uigilantia retentemus, directionem etiam cordis lectione, uigiliis, oratione continua et solitudinis squalore capiamus, patientiam tribulationum exercitiis retentemus, cum blasphemiis et obprobriorum saturitate nostro seruiamus auctori, ueritatem cum inuidia mundi huius et inimicitiis, si necesse fuerit, exsequamur, et tali conluctatione in nostro corpore militante protractis nobis ab hac ignaua securitate atque ad istum quem nolumus laborem ac uirtutum studia prouocatis aequitas optime media retentetur, et tepidam nostrae uoluntatis arbitrium hinc spiritus feruor, illinc carnis geiidissimus rigor moderatissimo calore contemperent, ac neque ad effrenata uitia mentem
Abbreviated transcription (Latin):
uoluptatum. plenamq sentib
ꝑtrahunt uiam. Rursum si sp̃c
feruore succensi. oꝑa carnis uo¬
lentes extinguere. sine ullo respe¬
ctu fragilitatis humane.totos
nosmetipsos temptauerimus
ad immoderata uirtutum stu¬
dia cordis elatione conferre: in¬
terpellans imbecillitas carnis. ab
illa reprehensibili numietate sp̃s
reuocat ac retardat. Et ita fit. ut
utraq concupiscentia tali collu¬
ctatione alterne sibimet repug¬
nante. anime uoluntas. que nec
totam se carnalib desideriis dede.
nec uirtutum uult laborib desu¬
dare. quodam iusto uroderamine
temperetur: dum hec inter utraq
contentio illam ꝑnitiosiorem ex¬
cludens anime uoluntatem. ut
qndam equitatis libram instatera
nr̃i corporis collocat: que sp̃e carniᷤ¬
q confinia iusto discernit exami¬
ne. nec a dextris mentem sp̃c ardo¬
re succensam. nec a leua carnem
uicioꝵ aculeis preponderare ꝑmit.¬
tens. Dum hec pugna eotidians
dieb utiliter exagitatur in nob̃:

Expanded text:
uoluptatum plenamque sentibus uoluptatum plenamque sentibus pertrahunt uiam. rursum si spiritnB feruore succensi opera carnis uolentes extinguere sine ullo respectu fragilitatis humanae totos nosmet ipsos temptauerimus ad inmoderata uirtutum studia cordis elatione conferre, interpellans inbecillitas carnis ab illa reprehensibili nimietate spiritus reuocat ac retardat. et ita fit ut utraque concupiscentia tali conluctatione alterne sibimet repugnante animae uoluntas, quae nec totam se carnalibus desideriis dedere nec uirtutum uult laboribus desudare, quodammodo iusto moderamine temperetur, dum haec inter utraque contentio, illam perniciosiorem excludens animae uoluntatem, ut quandam aequitatis libram in statera nostri corporis conlocat, quae spiritus carnisque confinia iusto discernit examine, nec a dextris mentem spiritus ardore succensam nec a laeua carnem uitiorum aculeis praeponderare permittens. dnmque haec pugna cotidianie diebus utiliter exagitatur in nobis,