comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inquibus ẽ pulcritudo eccẽ in quibꝰ
flos eius gracior inquib etas ꝑfec¬
cior qui uelut cortices maloꝵ pu¬
uicoꝵ decorẽ foris preferiut aosti¬
neucia corporali intus a cõmissã
Sibi plebem diu̾se etatis et sexus fo¬
ueant sapiencie spiritali. Obiecti
quidem seculo ao inuirias. s ĩ t̾ra
myst̾ia oundentes. plorat unur¬
gnnbus sins que sunt sicut lilia
et lylia mura ꝑlena caudore integ¬
tatis: et mortificate corꝑalis illere¬
bre gloriam preferentes. Inhis er
gofłet. sicut scpͥtumẽ. uie syon luge
sacerdotes eius ingeuil scunt. uix¬
gines eius abducte ⁊ ipã indigͣt᷑
intra se. et intra se quidem ĩdigt̃᷑
mam te et inducam ce ĩdo¬
mum inrĩs mee et in secretumei
que cõcepit me. Potum cibidabo
aumo oposi unguenti. ħẽ multi

Expanded text:
in quibus est pulchritudo Ecclesiae, in quibus in quibus est pulchritudo Ecclesiae, in quibus flos ejus gratior, in quibus aetas perfectior: qui velut cortices malorum punicorum decorem foris praeferant abstinentia corporali, intus autem commissam sibi plebem diversae aetatis et sexus foveant sapientia spiritali, objecti quidem saeculo ad injurias, sed interna mysteria dividentes. Plorat in virginibus suis, quae sunt sicut lilia, et lilia myrrha plena, candorem integritatis, et mortificatae corporalis illecebrae gloriam praeferentes. 8. Iicut scriptum est: Viae Sion lugent, sacerdotes ejus ingemiscunt, virgines ejus abductae, et ipsa indignatur intra se . Et intra se quidem indignatumam te, et inducam in domum matris meae et in secretum ejus quae concepit me. Potum tibi dabo a vino operosi un
Abbreviated transcription (Latin):
inutraq sunt lacrime qr pieger¬
manũ utrũq deploras. ploras igi¬
tur eocã et fletu gent cue uelutꝰ
fluentibus quibusoam stillicious
pietatis exuuoant que sunt iste
gene ecc̃e de quib et alibi ait scpͥt᷑a.
ut coruũ maloꝵ granatoꝵ gene tu¬
e. Iste sunt gene inquib solet int̾e
uerecundia pulcritudo fulgere ĩ
quib aut flos inuente aut ꝑfec¬
te etatis insigne ẽ. Iuobitu igitur
fidelium imptoꝵ quidam tdei pu¬
dor quedami ecc̃e uerecundia ẽ ⁊ in
tam i mnacura morte proꝵ pͥucipi¬
plorat eccã insapientibus sus qͥ
culis. ħ ẽ in sins fidelibus quiasꝙͥ¬
tum. Oculitui sicut colũbe extra
cacituritate tuam. eo quodin¬
deant spiritalt̾ et uouetunt et q̃ u
derint tacere inyst̾is plorat in sac¬
dotib suis qui sunt sicut gene ec¬
clesie uiquibus est barba caron. hoc
est barba sacerdotis: in quam decil¬
pite descendit unguentum. Istist̾

Expanded text:
in utraque sunt lacrymae; quia pie gerin utraque sunt lacrymae; quia pie germanum utrumque deploras. Ploras igitur, Ecclesia, et fletu genae tuae velut fluentibus quibusdam stillicidiis pietatis exundant. Quae sunt istae genae Ecclesiae? De quibus alibi ait Scriptura: Ut corium malorum granatorum genae tuae . Istae sunt genae in quibus solet nitere verecundia, pulchritudo fulgere: in quibus aut flos juventae, aut perfect e aetatis insigne est. In obitu igitur fidelium imperatorum quidam fidei pudor, quaedam Ecclesiae verecundia est: et in tam immatura 1176 morte piorum principPlorat Ecclesia in sapientibus suis, culis, hoc est, in suis fidelibus; quia scriptum est: Oculi tui sicut columbae, extra taciturnitatem tuam ; eo quod videant spiritaliter, et noverint ea, quae viderint, tacere mysteria. Plorat in sacerdotibus suis, qui sunt sicut genae Ecclesiae, in quibus est barba Aaron , hoc est, barba sacerdotalis, in quam de capite descendit unguentum. Isti sunt
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s populus eius iugemescentes
Et quia de ihersmn dictum est. plora
fide sua et deuocione faciebat occubu¬
it. Mito ergo ploraus plorauit ⁊ao
huc lacrime eius iumaxitus eius.
Ubertatẽ quidẽ fletuũ solet uultus
humescentis declarare infusio cum
lacramas generatit s quia scpͥtum
est gene euis sicut fialearomatis gig¬
uentis unguentatia. labia eius li¬
lia distiuiancia myrrã plena mistica
ecoe grã deflens accipitur. que inobi¬
tu ualentimam bouũ doloris sui
lebrat: cui mnors obesse nõ potuit co
quod dolor predicacionis unusoꝵ
ore celebrabilis fetorẽ omẽm mortis
abolent. flet igitur ecc̃a pignus su¬
um et lacrue eius in maxillis
eius. Quid sit maxilla audi. Qui
te pcusserit ĩmaxiuam prebe er⁊
alteram eo quod indolore sit paci¬
cns. ut peinteat ubtatem ꝓcussa
crat ecc̃a ininaxilla tuatua cũ amͭ¬
teres graciamun. p̾biusti et alt̾a
qũcibi ualentunanus ereptus
est. Mico cibi uon ĩuna in axiua s

Expanded text:
Omnis populus ejus ingemiscentes . 5. Et quia de Hierusalem dictum est: Ploranfide sua et devotione faciebat, occubuit. Merito ergo plorans ploravit, et adhuc lacrymae ejus in maxillis ejus. Ubertatem quidem fletuum solet vultus humescentis declarare infusio, cum lacrymis genae rorant; sed quia scriptum est: Genae ejus sicut phialae aromatis gignentes unguentaria, labia ejus lilia distillantia myrrham plenam ; mystica Ecclesiae gratia deflentis accipitur, quae in obitu Valentiniani bonum doloris sui lebrat. Cui mors obesse non potuit, eo quod odor praedicationis universorum ore celebrabilis fetorem omnem mortis abolevit. 6. Flet igitur Ecclesia pignus suum, et lacrymae ejus in maxillis ejus. Quae sit maxilla audi: Qui te percusserit in maxillam, praebe ei et alteram ; eo quod in doloresit patiens, ut poeniteat verberantem. Percussa eras, Ecclesia, in maxilla tua; cum amitteres Gratianum: praebuisti quando tibi Valentinianus ereptus est. Merito tibi non in una maxilla, sed
Abbreviated transcription (Latin):
olescenti. et sue oblitus uctorie me¬
mor fuit imꝑialis reuerẽte. Laxait
sponte quos ceꝑat excusanis ꝙ ig¬
norass italos. Nos aohuc muromi
alpib addere parabamus. ualẽtim¬
am gracia nõ expectauit alpium
uallum fluenta añnaggeret uuui¬
uri. sed alpes. et flunuos suꝑgressa
muro. nos sui ini i protexxit. ii¬
meret ytalia que habũdet gaudus:

Expanded text:
olescenti, et suae oblitus victoriae, meolescenti, et suae oblitus victoriae, memor fuit imperialis reverentiae. Laxavit sponte quos ceperat, excusans quod ignorasset Italo. Nos adhuc murum Alpibus addere parabamus: Valentiniani gratia non exspectavit Alpium vallum, fluenta amnium, aggeres nivium, sed Alpes et fluvios supergressa, muro nos sui imperii protexit. Umoeret Italia, quae ab
Abbreviated transcription (Latin):
incione ncc̃i. flent omnes: flent ig¬
noti. flent et timẽtes. flent et mu¬
ci. flent ⁊barbari flent et qui indebã¬
tur inunici. Qnͣtos iste de gallus
us hic tocius tractus itineris po¬
puloregit getnitus. Om̃s eĩ non tã¬
quam ⁊ pacorẽ sibi: si tanquami par¬
tem publicum obisse domesticofle¬
tu doloris in lacrimant suaq om̃s fu¬
nera dolerit. Amisimus em̃ impato¬
rem ĩ quo ꝑit̾ acerbant dolorem an¬
norum in maturitas et consilioꝵ se¬
uectus. Inhis ergo fleo: sicut dix̃ ꝓ¬
pħa oculi mei casigauerunt afletũq¬
a elongait ame. qui consolabatur
me. oculi non solum corporis. seciã
m̃tis ebetati sunt et quadã cecitate
maximã de sũma rerum despacione
reuocauit audite õs populi et iide¬
te dolorem meum. uirgines meeet
iuuenes mei abierunt incaptun¬
tatem s coginto quod de ualẽtim¬
am ẽẽnt ptib liberi reuerterunt. mi¬
litauit hostis barbao impatoriao¬

Expanded text:
nitio necessaria. Flent omnes, flent et ignitio necessaria. Flent omnes, flent et ignoti, flent et timentes, flent et inviti, flent et barbari, flent et qui videbantur inimici. Quantos iste de Galliis usque huc totius tractu itineris populorum egit gemitus? Omnes enim non tamquam imperatorem sibi, sed tamquam parentem publicum obisse domestico fletu doloris illacrymant, suaque omnes funera dolent. Amisimus enim imperatorem in quo duo pariter acerbant dolorem, annorum immaturitas, et consiliorum senectus. In his ego fleo, sicut dixit Propheta: Oculi mei caligaverunt a fletu; quia elongavit a me, 1175 qui consolabatur me . Oculi mei non solum corporis, sed etiam mentis hebetati sunt, et quadam caecitate maximam de summa rerum desperatione revocavit. 4. Audite, omnes populi, et videte dolorem meum. Virgines meae et juvenes mei abierunt in captivitatem : sed cognito quod de Valentiniani essent partibus, liberi reverterunt. Militavit hostis barbarus imperatori ad
Abbreviated transcription (Latin):
O snucrementũ
doloris sit.id qd̾ do¬
mus cõmemoracione r̾quiescimꝰ
co quod inscribendo duun in eum
quid de ualentimam ininoris ul¬
cius cordi fuit ue aut obliteasse
silencio beueu̾niti de nobis pigno¬
us memoriam ind̾emur atq in¬
honoratam reliquisse aut refugis¬
sum incentinũ doleudi. cũ doluisse
pliq solaclum sit dolentis: Simł¬
Qñ igitur pͥmũ defleam. Quro pͥ¬
mumꝰ amara cõquestione deplo¬
rem. Comisi sũt dies nobis notoriũ
nr̃oꝵ inlacrimas. Si quidẽ ualenti¬
manus nobis s notitalis qualis
spabatur aduenit Et ube tñ uel mor¬
optabatur p̾sencia utinã adhuc uo
abcẽt ut sibi inureret. s ule nõ pas¬
sus cum auoiret alpes italie hoste
infectait barbaro maluit piclitari
se si gaslias deliqueret quam urõde¬
eẽ ꝑiculo. Magnum crimẽ agnosci¬
mus unpatoris. quodiomano sb̾¬
tis. que pletia lauois. Soluamus
bono pͥncipi stipendianas laccias
quia ue nobis soluit eciam mortis
suc scipendiũ. Nectñ fleudi amo¬

Expanded text:
 incrementum doloris sit, id quod domus, commemoratione requiescimus; eo quod in scribendo dum in eum mquid de Valentiniani junioris ultimis cordi fuit; ne aut obliterasse silentio bene meriti de nobis pignoris memoriam videremur, atque inhonoratam reliquisse, aut refugisse incentivum dolendi, cum doluisse plerumque solatium sit dolentis: simQuid igitur primum defleam? Quid primum amara conquestione deplorem? Conversi sunt dies nobis votorum nostrorum in lacrymas; siquidem Valentinianus nobis, sed non talis qualis sperabatur, advenit. Et iste tamen vel morpraesentia. Utinam adhuc nobis abesset, ut sibi viveret! Sed ille non passus, cum audiret Alpes Italiae hoste infestari barbaro, maluit periclitari se, si Gallias derelinqueret, quam nostro deesse periculo. Magnum crimen agnoscimus imperatoris, quod Romano voltis, quae plena laudis. endiarias lacrymas; quia ille nobis solvit etiam mortis suae stipendium. 3. Nec tamen flendi admo
Abbreviated transcription (Latin):
qui uel sub iccu mortis aũn ac̾icit
auicus. Bĩeĩ quoꝵ tecta sunt pcc̃a
qr scͥptum ẽ. Desine amalo et fac bo¬
uum et in hĩta in seculũ seculi. Qui¬
cũq ergo desierit. apocõ. et fu̾it adme¬
bit supioꝵ in dulgenciã pocõꝵ que¬
fint uel penitenci contessus affectii
ul corrigenti au̾sus ingenio. S bil
cũpłiuns: uenie societas emerẽde
płiim em̃ sunt qui se apccĩs. ⁊ in lu¬
brico iuuentutis et insenettute reuo¬
care potuerunt. Ratus autẽ quiũ
uuentute uigum graue seria sobͥ¬
grani oneretur pccõr sattina tulet̾
uigum iuuientude. singulr̾ sede¬
bitꝰ tiõ cũ płiuis conferendus: sed
cĩ illo qui pot̾ dice̾. Qũ tu singulr̾
inspe constitisti me. siforte dic̾as.
Quõ iugum graue dicit ierennas¬

Expanded text:
qui vel sub ictu mortis avertit a vitiis. Beati enim quorum tecta sunt peccata , quia scriptum est: Desine a malo et fac bonum, et inhabita in saeculum saeculi . Quicunque ergo desierit a peccatis, et fuerit ad mebit superiorum indulgentiam peccatoruit vel poenitendi confessus affectu, vel corrigendi aversatus ingenio. Sed huic cum plurimis veniae societas emerendae; plurimi enim sunt qui se a peccatis et lubrico juventutis in senectute revocare potuerunt: rarus autem qui in juventute grave jugum seria sobrigravi oneretur peccatorum sarcina, tulerit jugum in juventute, singulariter sedebit: non cum plurimis conferendus, sed cum illo qui potest dicere: Quoniam tu singulariter in spe constituisti me . 11. Sed forte dicas: Quomodo jugum grave
Abbreviated transcription (Latin):
graue inuemr: cuiꝰ etas ẽ florulenai¬
orut nolit uigo u̾bi subiciendam
aĩ prebere cͥuicem. Pot̾ gra ue u̾bi
uigum uideri pp̃ onera discipline
austitatem correpcioins pondiis. ab¬
stineucie restrictionẽq lascune su¬
aue tñ ẽ fcuctu grẽ spe remim̾aciouis¬

Expanded text:
grave juveni, cujus aetas est florulentior; ut nolit jugo Verbi subjiciendam animi praebere cervicem. Potest et grave Verbi jugum videri propter onera disciplinae, austeritatem correctionis, pondus abstinentiae, restrictionemque lasciviae; suave tamen esse fructu gr
Abbreviated transcription (Latin):
inquibus inultus. et dulsus ẽ fr̃¬
tus. Sino eĩ mnultoꝵ seusuum et
de diu̾sis scpͥturis habũdans: ser
titur maloꝵ fluxus ẽ granatoꝵ
uidens hec ualentu namis inte¬
gre plenagrẽ respondet. Misericor¬
die diũ quod nõ defecimus qr nõ
sunc consũmate miseraciones eius
renouaui illa sicut lux matutina.
in ulti sũt geinitus mei icor meũ
defecit. Sors mea dũs: dixi iõ susti¬
nebo eum. Bouus ẽ uoꝰ sustinentibꝰ
in salutare dei. Bonum ẽ cũ porta
sedebitꝰ singularit᷑ et silebit. quiati¬
lit ugum graue. Et cle quidemsẽ
suarum uirtutum remimeraco¬
ne solatus ẽ eo quod ĩiuuentute
sua labores absorbut picula muil¬
ta tolerauit. Iugum maluit graue
eineudacionis ꝓpositi quã mosse
ulud ad plenũ diuiciarum inuida
m̃tis ceruice poxcure. Gs̃ plane qui¬

Expanded text:
in quibus multus et diversus est fructus. Sermo enim multorum sensuum, et de diversis Scripturis abundans, sermctitur, malorum fluxus est granatorum. 9. Videns haec Valentinianus integrae plena gratiae, respondet: Misericordiae Domini quod non defecimus; quia non sunt consummatae miserationes ejus. Renovabit illas sicut lux matutina . Multi sunt gemitus mei, et cor meum defecit. Sors mea Dominus, dixi; ideo sustinebo eum. Bonus est Dominus sustinentibus in salutare dei. bonum est u i ro cuse debit singularitlit jugum grave . Et ille quidem se suarum virtutum remuneratione solatur; eo quod in juventute sua labores absorbuit, pericula multa toleravit; jugum maluit grave emendatioris propositi, quam molle illud ac plenum deliciarum, vivida mentis cervice portare. 10.
Abbreviated transcription (Latin):
mumentute uigum singulr̾ sedebͭ
et seoebit teuelata. sͥ gauoens d̾me
remumeraciomis ct̾nã in ut̾ia. aut
cte silebit. nõ opus hũs excusacione
pcc̃i. cũ matura confessione p̾uenit.
et ꝓpa correctione deposuit. Nõ em̃
dicitur huic que in inuẽtute non
cõgregasti: quõ ĩuemes insenectu

Expanded text:
ute jugum, singulariter sedebit, et silebit, revelata sibi gaudens divinae remunerationis aeterna mysteria. Aut certe silebit, non opus habens excusatione peccati, quod matura confessione praevenit, et propera correctione deposuit. Non enim dicitur huic: Quae in juventute non congregasti
Abbreviated transcription (Latin):
iquitatẽ meam ego agnosco: et delic¬
tum meũ contra me ẽ semꝑ. nõ medi¬
ocre ẽ ut aguoscat unusquis pocm̃
suũ. Iõq et supͣ ait. Dapsus quis in¬
telligit. idẽ quis ẽ tantus ut iitelli¬
gat. Quõ ulito. Quns hĩtabit incab¬
naculo tuo: aut quis ascendet in mõ¬
ten domim Nõ utiq in illus: s iarꝰ
Qui em̃ pot̾ agnoscere pot̾ declinare
potest quid sequatur eligere płq in
sius lapsibus gloriantur et putant
ca laudis ẽẽ qui crimuns sunt. Sia¬
lienũ cõquinant chorum et pudicefe¬
mnne expugnauit affoctum. si uidu
e ꝓpositum aliqua fraude uiutauit.
Iluis necem hoĩs. latgocun ĩ sidias ⁊
raptu muere putat ẽẽ iltutis. Nõm¬
li circũuenire ac fallere arbitranturẽẽ
sapiencie. Erhis mn illus pot̾ dicere
qmi iniquitatẽ mcani ego agnosco &
ille qui pot̾ dolere qd fecent condem¬

Expanded text:
iniquitatem meam ego agnosco; et delictum meum contra me est semper . Non mediocre est, ut agnoscat unusquisque peccatum suum. Ideoque et supra ait: Lapsus quis intelliget ? id est, quis est tantus ut intelligat? Quomodo illud: Quis habitabit in tabernaculo tuo, aut quis ascendet in montem domini? non utique nullus, sed rarus; qui enim potest agnoscere potest declinare, potest quid sequatur eligere. plerique in suis lapsibus gloriantur et putant ea laudi esse quae crimini sunt, si alienum coinquinauit torum et pudicae feminae expugnauit affectum, si uiduae propositum aliqua fraude mutauit: alius nece hominis, latrocinii insidiis et rapto uiuere putat esse uirtutis: nonnulli circumuenire ac fallere arbitrantur esse sapientiae. ex his nullus potest dicere: quoniam iniquitatem meam ego agnosco, sed ille qui pot
Abbreviated transcription (Latin):
tur libido: s ebrietate succenditur.
Ois em ebriosus eĩebriosus et fori¬
cator paup fict. Nec cibi de poten¬
a blaudiaris potandi Noc inebria¬
tus est. Et qui non mnebriatus est
dilumo mebriatus ẽ inno. s ille
uaturam uini ignorabat. Nõ em̃añ
potauerat Tn millo did tistis ca¬
uere quid debeas. loth ꝑ sompnũ
deceptus ẽ et tu si decipi nõ uis.
sompuũ ñtis tue discute ne eb̾o il¬
ludat filius: aut filia dorienti.
Non pietas illic: s ebrietas croe

Expanded text:
tur libido, sed ebrietate succenditur; tur libido, sed ebrietate succenditur; omnis autem ebriosus et fornicator pauper fiet. nec tibi de potentia blandiare potandi. Noe inebriatus est, et qui non inebriatus est diluuio inebriatus est uino. sed ille naturam uini ignorabat, non enim ante potauerat: tu in illo didicisti cauere quid debeas. Loth per somnum deceptus est, et tu si decipi non uis, somnum mentis tuae discute, ne ebrio inludat filius aut filia dormienti. non pietas illic, sed ebrietas r
Abbreviated transcription (Latin):
uenam deprecatus dicens ad do
sum. Sidauid infirinus tu fortis es.
Si salomon lapsus ẽ tu ĩmobilis Si
paulus pͥmus pccõꝵ. tupotes pͥmus
ẽẽ sanctoꝵ. Ergo si errauerunt iustier¬
rauerunt tanͥqͣ hoĩes: s pcc̃m suũ
tanquam iusti agnouerunt Siuis¬
ti pene atrocioris exceperunt sentẽ¬
cilm tu ꝙ̃ ad̾m cibi spem impui¬
tatis ꝓpois. cum scͥptura dicat si
uistus iux saluus fit: pccõr ⁊ ĩpius
ubi parebit. Adu̾tis igitur fili. quã
plerũq eciam bonum ppositum sb̃¬
ruat causa mecandi. et iõ causas ip¬
sas p̾ofug̾e et intare debetis. Nou
uis amore capistoli in spẽm in¬
licris intende qr oculi tui cũ ide
us. et sicut gubuator ĩmagno tur¬
bine. magnam eĩ facumt tempesta¬
em muscitudines cipiditatum q̃
uelud inquodam fretu corporis na¬
ugantem hinc atq inde ꝓcurbant
ut gubernator sin auinus ẽẽ nõ
possit diem ac noctem caligine a¬
moris igno: ans oculis igitur excita¬

Expanded text:
ueniam deprecatus dicens ad domueniam deprecatus dicens ad domsum. si Dauid infirmus, tu fortis es? si Salomon lapsus est, tu inmobilis? si Paulus primus peccatorum, tu potes primus esse sanctorum ? ergo si errauerunt isti, errauerunt tamquam homines, sed peccatum suum tamquam iusti agnouerunt. si iusti poenae atrocioris excepere sententiam, tu quemadmodum tibi spem inpunitatis proponis, cum scriptura dicat: si iustus \' uix saluus fit, peccator et inpius ubi parebit? aduertitis igitur, filii, quam plerumque etiam bonum propositum subruat causa peccandi, et ideo causas ipsas primo fugere et uitare debetis. non uis amore capi: noli in speciem mulieris intendere, quia oculi tui cum uiden corde maris et sicut gubernator in magno turbine. magnam enim faciunt tempestatem multitudines cupiditatum, quae uelut in quodam freto corporis nauigantem hinc atque inde perturbant, ut gubernator sui animus esse non possit, diem ac noctem caligine amoris ignorans. oculis igitur excita
Abbreviated transcription (Latin):
rentẽ fidemcerit. Set utinam se ip¬
se incisset. utinam sicut ulum ad¬
u̾sarium strauit sic int̾iorem adu¬
sariũ suum sternere ac supare potu¬
isset. Gramorẽ pugna eius qui intꝰ
quam illius quiforis dimicat .u.¬
Et quid desolo dauid loquor ac¬
cersamꝰ eciam alios adtracta¬
tum huimodi ne inbecillitatem
dauid magis iunus sclicet hominꝰ
putemus quam corporee condicio¬
nis fuisse infirmitatem. Sansonua¬
lidus et fortis leone sutfocaunit. sed
amorem suũ suffocare nõ potint uĩ¬
cula soluit hostium. s suacum nõ
soluit nexus cupiditatini. messes
incendit alienas et unuus ip̃e mnu¬
lietis accensus igiiculo. messem
sue ututis amisit. Salomõ tẽplũ
deo condidit s utinam corpis su
tẽplum ipẽ ẜuasset uerum ad ip
aquo ducessit reuertatur oracio¬
Tei inphaint dauid in decem mi¬
libus s eccauit in ingintiet am¬
plius milib. et quia erra ut. hoĩem
se eẽ cognoinit confessus est culpa

Expanded text:
rentem fide uicerit. sed utinam se iprentem fide uicerit. sed utinam se ipse uicisset, utinam. sicut illum aduersarium strauit, sic interiorem aduersarium suum sternere ac superare potuisset! grauior pugna eius qui intus quam illius qui foris dimicat. Sed quid de solo Dauid loquor? accersiamus etiam alios ad tractatum huiusmodi, ne inbecillitatem Dauid magis, unius scilicet hominis putemus quam corporeae condicionis fuisse infirmitatem. Samson ualidus et fortis leonem suffocauit, sed amorem suum suffocare non potuit. uincula soluit hostium, sed suarum non soluit nexus cupiditatum. messes incendit alienas, et ipse unius mulieris accensus igniculo messem suae uirtutis amisit. Salomon templum deo condidit: sed utinam corporis sui templum ipse seruasset ! uerum ad ipsum, a quo discessit, reuertatur oratiomphauit Dauid in decem milibus, sed errauit in uiginti et amplius milibus et, quia errauit, hominem se esse cognouit, confessus est culpam,
Abbreviated transcription (Latin):
fenestra eius ẽ oculus. et ĩo aboĩ it¬
reuerenti oculo caue:ne ꝑfenestraz
rutroeat amor libidinis. et pe ietret
et eĩ mulier foricaria insu illicit
amatoremet nisi peculantem ob¬
tutum m̃tis aĩq cõpescas mors ĩ¬
greoitur ꝓ fenestram Non ẽ desidi¬
osa petusancia meretricis nõ ociosa
lascuua que facit uiuenum uola¬
re corda ut ꝓpͥe m̃tis neq̃ant tenere
constanciam. et huc atq illuc furdo
amore rapiantur. Caue gͦ huiꝰcemo¬
di mulierem que pedib nõ quiesat.
foris errat. insidiatut ꝑangulos
oculis ligat u̾bis illicit insfitis lec¬
tum intexit siu: et tapetis ab egyp¬
to stratis. Neq em̃ de coginicione di¬
uiua s deseculari illecebra assumu
ornatum. Que merito uirum suũ
qnͣtio retib eciam sanctoꝵ corda oa¬
piautur. Et ideo ne mueris sieciam
suctus dauro captus ẽ. uir quid
magnus et qui allophylum ĩmanẽ
corpore armmis quoq bellicis inhor¬

Expanded text:
fenestra eius est oculus, et ideo ab omnis infenestra eius est oculus, et ideo ab omnis inreuerentis oculis caue, ne per fenestram introeat amor, libido penetret. etenim mulier fornicaria uisu inlicit amatorem et nisi petulantem obtutum mentis animique conpescas, mors ingreditur per fenestram. non est desidiosa petulantia meretricis, non otiosa lasciuia, quae facit iuuenum uolare corda, ut propriae mentis nequeant tenere constantiam et huc atque illuc feruido amore rapiantur. caue ergo huiuscemodi mulierem, quae pedibus non quiescit, foris errat, insidiatur per angulos. oculis ligat, uerbis inlicit, institis lectum intexit suum et . tapetis ab Aegypto stratis. neque enim de cognitione diuina, sed de saeculari inlecebra adsumit ornatum quae merito uirum suum quantis retibus etiam sanctorum corda capiantur, et ideo ne mireris, si etiam sanctus Dauid captus est, uir quidem magnus et qui allophylum inmanem corpore, armis quoque bellicis inhor
Abbreviated transcription (Latin):
pebris. Uilis tibi mulier uiroꝵ p̾cio
quisquam libiduns int̾itus ille¬
cibris ĩmuimꝰ euadat. Nec meatã¬
tum ħ sentencia difficile uidicat᷑.
sieciam sancti salomonis ꝓubus
ĩpossibile indicatũ ẽ: qui suo duc¬
tus ex emnplo ait ligabit quis ig
intis tue igͦuem libidinis et amo¬
us accendas uecorporeum uestuũ¬
tum illo aĩ consumatur incendio
acppetuitatẽ resurreccionis aut¬
tas uel certe uestigium tue men¬
cis uratur si ꝑ libiduium faces tͥ
putauetis ẽẽ gradiendum. Nam
qui uritur corde cõburitur corpe.
Dib igitur moois lasciuie imulie¬
uis int̾andus ẽ occursus. Et ideo
prudenciã discipulam adquire ti¬
bi inquit ut te custodiat abuxore
aliena et forncaria ne telaquers
labior suoꝵ teneat obligatum. et¬
crunculis erroꝵ inuoluat. Itaq in¬
de debeas cauere meretriceui ꝓphe¬
ta te docuit: ut afenestra eius inͥs¬
sus. Afenestra enĩ domus sue inttrãt.

Expanded text:
pebris. uilis tibi mulier uidetur ad ppebris. uilis tibi mulier uidetur ad pquisquam libidinis inretitus inlecebris inmunis euadat. nec mea tantum hoc sententia difficile iudicatur, sed etiam sancti Salomonis Prouerbiis inpossibile iudicatum est, qui suo adductus exemplo ait: ligabit quis in mentis tuae ignem libidinis et amoris accendas, ne corporeum uestimentum illo animi consumatur incendio ac perpetuitas resurrectionis uel certe uestigium tuae mentis uratur, si per libidinum faces tibi putaueris esse gradiendum; nam qui uritur corde conburitur corpore. Omnibus igitur modis lasciuiae muliebris uitandus occursus est. et ideo prudentiam discipulam adquire tibi inquit, ut te custodiat ab uxore aliena et fornicaria, ne te laqueis labiorum suorum teneat alligatum, criniculis erroris inuoluat. itaque unde debeas cauere meretricem propheta te docuit, ut a fenestra caueas eius ingressus. a fenestra enim domus suae intrat,
Abbreviated transcription (Latin):
tlexam dixim: qrã iegali potesae
sublimem et dauid legimis cultꝰ
auxisse diinos et salomoriẽ tem¬
plũ domino consecrasse. im¬
Sinic illud qd̾ ꝑstriuximꝰ asse¬
ramus facultatem impaudi
incentiuũ ẽẽ peccandi. et secundũ
hystorie seriem psequauiur non
ioulterasse dauid aliem iuistro
det federati pacta ꝯiugii. nisimi¬
dum et lauantem mnulierem dedo¬
mus sue int̾iori udiss et io bene
scptum ẽ uon incidas in unilieris
spem et non cõcupiscas mulierem.
dit alibi. Ab oĩ inreuerenti oculo ca¬
ne uichil de ꝯtinencia tua ⁊ uirtu¬
te psuas. Et eni forincacio mu¬
liesis in excollencia oculoꝵ et ĩpal¬
pebris illius agnoscitur ⁊ id̃ causã
ro peccati fuge. Nemo em̃ du for¬
tis est. n tragili tantum: s oĩ hoĩdi
citur. Nonte unucat cõcupiscencia
forme si nõ ius uĩci. Noncõgrediar
pct̃is. ne de te uicia coronantur. Ne¬
q capiaris oculis. n abripiaris pal¬

Expanded text:
inflexam dixerim, quoniam regali potestate inflexam dixerim, quoniam regali potestate sublimem et Dauid legimus cultus auxisse diuinos et Salomonem templum domino consecrasse. Nunc illud quod perstrinximus adseramus facultatem inperandi incentiuum esse peccandi et secundum historiae seriem prosequamur. non adulterasset Dauid alieni ius tori et foederati pacta coniugii, nisi nudam et lauantem mulierem de domo sua interiore uidisset. et ideo bene scriptum est: non incidas in mulieris speciem et non concupiscas mulierem et alibi: ab omnis inreuerentis oculis caue. nihil de . etenim fornicatio mulieris in extollentia oculorum et in palpebris illius agnoscetur, et ideo causam primo peccati fuge; nemo enim diu fortis est, neque fragili tantum, sed omni homini dicitur: non te uincat concupiscentia formae — si non uis uinci, non congrediare peccatis, ne de te uitia coronentur — neque capiaris oculis neque abripiaris pal
Abbreviated transcription (Latin):
miraris. Lubrica in õĩb hoĩbus
et prona uatura peccandi. lubri¬
ca eciam in bonis moribus licen¬
cia potestatis: et oblacio facultatis
Nonem̃ distat ira regis abira le¬
oms. S qui stumilat illũ et ad¬
umscetu. peccat in aĩam suam. Ca¬
ueat eogo ne stimulet aliquis po¬
testatem ue cassib aĩa irretitaoo¬
poreis: uicio se non possit exuere
Ronigitut mitum s eciam dluo
sp̃e lapsus ẽ potestatis s multoᷤ
plius admirandum qd̾ fideicon¬
templacione reuocatur. uidetio
igitur quod potestas ħ seculans
trequent᷑ ml prosit et płiꝙ obsit
Sepe eĩ culpe exitus inau̾tteẽ po¬
testatis. Noli igitur tu quicũqe
tex depotencia et facultate psume
cor eĩ regis in mamu domini Nol
tibi depopuloꝵ subieccione blan¬
dra. quia non saluabitur rex po
mentib eũ bñplacitum ẽ dou¬
no. et hisqui spat᷑ suꝑ inisericarꝰ¬
aeius lubricam igitus indemis
adiucia potestatẽ. Nec cũ sempi

Expanded text:
miraris? lubrica in omnibus hominibus miraris? lubrica in omnibus hominibus et prona natura peccandi, lubrica etiam in bonis moribus licentia potestatis et oblatio facultatis. non enim distat ira regis ab ira leonis; sed qui stimulat illum et admiscetur peccat in animam suam. caueat ergo, ne stimulet aliquis potestatem, ne cassibus anima inretita corporeis uitio se non possit exuere. non igitur mirum si etiam Dauid specie lapsus est potestatis, sed multo amplius admirandum quod fidei contemplatione reuocatus. J Uidetis igitur quod potestas haec aaecularis frequenter nihil prosit et plerumque obsit; saepe enim culpae exitus in auctoritate est potestatis. noli igitur tu, quicumque es rex, de potentia et facultate praesumere / cor enim regis in manu domini. noli tibi de populorum subiectione blandiri, quia non saluabitur rex pertimentibus eum bene placitum est domino et his qui sperant super misericordia eius. lubricam igitur uidemus ad uitia potestatem, nec tamen semper
Abbreviated transcription (Latin):
gauit ueniam. uon atrogans po¬
testatis: s infirmitatis su̾e cõscius
ꝓstratiis int̾tam cilicio se operinit
oblicus impii. et memor culpe.q
michi tu hiudemodi repperias iuiᷤ
qui ui potestate constitutus non
magis crĩa suadiligat. culpam ꝑ¬
dicet᷑ pcc̃a defendat᷑. Qui putet sͥ
qd̾ non decet non licere: qui selegi¬
b obstringit suis. et quod ꝑiusti¬
ciam non licet nec ꝓ ꝑotestatem
licere cognoscat. nõ eĩ soluit potes¬
tas iusticiam. s iusticia potestatẽ
Nec legibus rex solutus ẽ. s leges
suo soluit exemplo. Anfĩ pot̾. qui
de alus iudicat suo ip̃e sit lib̾ iudi¬
cio et inse susapiat inquo alios ad¬
stringat. Bonus ergo dauid: et ml¬
to ãimirabilio quipotestatem ui¬
cit. quã qui amorem. Castitas eiuĩ
corpori nõ nĩꝙͣ deftur freꝙ̃t erro¬
ti potestas deo subditur. Et facili¬
us qui se inamore cobibeat. quã
in potestate mi detur. Qouergo ꝯg¬
nosas qdminus ẽ ĩquo maiora

Expanded text:
gauit ueniam non adrogans pogauit ueniam non adrogans potestatis, sed infirmitatis suae conscius, prostratus in terram cilicio se operuit, oblitus imperii et memor culpae. J Quem mihi tu huiusce modi repperias uirum, qui in potestate constitutus non magis crimina sua diligat, culpam praedicet, peccata defendat: qui putet sibi quod non decet non licere: qui se legibus obstringat suis et quod per iustitiam non licet nec per potestatem licere cognoscat? non enim soluit potestas iustitiam, sed iustitia. potestatem, non legibus rex solutus est, sed leges suo soluit exemplo. an fieri potest <ut> qui de aliis iudicat suo ipse sit liber iudicio et in se suscipiat in quo alios adstringat ? /bonus ergo Dauid et multo admirabilior qui potestatem uicit quam qui amorem. castitas enim corpori nonnumquam defertur, frequenter errore; potestas deo subditur et facilius qui se in amore cohibeat quam in potestate moderetur. non ergo ignoscis quod minus est in quo maiora
Abbreviated transcription (Latin):
Nimus igitur adu̾sus gen¬
tiles mͥ sermo ẽ: qui pliu̾q
obiectare conluerunt Ecce quomõ
prefecunt religioneu uenerant
castitatem docent: quoꝵ pͥnapes ⁊
homicidia ⁊ adulteria cecisse pro¬
duntur. Ipe dauid decuius gener
et homicidia sua et adultia de cã¬
tauit. Quales possent ẽẽ discipuli
quoꝵ tales magistri sunt. Quid
igitur. Neganꝰ factum an repu¬
diauius magistrum. Nichil hoꝵ
s qui spẽm obicit. cõmunitate con¬
lideret. s pes fã est. cõmumitas neͤ
Nichil igitur nurũ si intra genera¬
uitatem spẽs ẽ. Ignosco eĩ hoĩem fu¬
isse dauid: et ml mirũ agnosco con¬
mime. ut hõ peccet. Nec ei noua in¬
firmitas condicioms humane. Ma¬
gis qr mirũ indetur si homo peceato
careat quam si pcc̾m aliquo daffec¬
tet. Igitur peccat sanctus dauid
nullo ambiguo uos tenebo. fecit
adult̾iũ. cõmentis est: houncrour
Et cõmentus ẽ: et ꝑegit. Pectaui
ꝙ solent reges: s penitenciam ges¬
sit et fleint. qd̾ nõ solent reges. ro¬

Expanded text:
imus igitur aduersus gentiles mihi sermo est, qui ple- rumque obiectare consuerunt: ecce quomodpraeferunt, religionem uenerantur, castitatem docent, quorum principes et homicidia et adulteria fecisse produntur? ipse Dauid, de cuius genere, et homicidia sua et adulteria decantauit. quales possunt esse discipuli, quorum tales magistri sunt V quid igitur? negamus factum an repudiamus magistrum? nihil horum; sed qui speciem obicit communitatem consideret. species facti est communitas naturae. nihil igitur mirum si intra generalitatem species est. agnosco enim hominem fuisse Dauid, et nihil mirum: agnosco commune, ut homo peccet. nec enim noua infirmitas condicionis humanae magisque mirum uidetur, si homo peccato careat quam si peccatum incidat. fecit igitur peccatum sanctus Dauid — nullo ambiguo uos tenebo —, fecit adulterium, commentus est homicidium et commentus est et peregit. peccauit quod solent reges, sed paenitentiam gessit et fleuit, quod non solent reges. ro
Abbreviated transcription (Latin):
tus sumi ꝙ ĩ illis ymb̾ effusus est do¬
nec p̾cib ecc̃a latis mam festaret nõ
de licus lume cũ spandum eẽ s de pro¬
pi cũ exundent undiq ẜ reliquas spe¬
cies lume ⁊ acceptos fructus iefũdat
ułeciam ipĩ magno ferantur ĩpetu
ĩ ortu tñ ei stant placidi quo adusq
luna sũ liñeẽ. at u̾o ubi eam uei ac¬
cessus recex̾et tuc̃ in suos cursus rͥ¬
fluos reutuntur Ampotis qͦ q̃ in oc¬
ceano eẽ phibetur cũ reliquis dieb
oromem suuĩ suare dicatur liman
exortu eindens mmutacõnis sue ft̾ur
indiciũ dare. ut mare ipm occ̃ntale
ĩquo expectatur am potis solito am¬
pluis accedit ac recedat et maiories¬
tu feratur tanꝙͣ linie quibuscã aspita¬
cõmb retrorsum trahacur ⁊ it̾m ei¬
dem impulsũ ac retractum ĩm̃surã

Expanded text:
tus sum quod nullus imber effusus est, dotus sum quod nullus imber effusus est, donec precibus ecclesiae datus manifestaret non de initiis lunae eum sperandum esse, sed de propi cum exundent undique secundum reliquas species lunae, et acceptos fluctus refundant, vel etiam ipsi magno ferantur impetu; in ortu tamen ejus stant placidi, quoadusque luna sine lumine est. At vero ubi eam dierum accessus retexerit, tunc in suos cursus refluos revertuntur. Ampotis quoque, quae in Oceano esse perhibetur, cum reliquis diebus ordinem suum servare dicatur, lunari exortu evidens mutationis suae fertur indicium dare; ut mare ipsum occidentale, in quo spectatur ampotis, solito amplius accedat ac recedat, et majore aestu feratur, tamquam lunae quibusdam aspirationibus retrorsum trahatur, et iterum iisdem impulsum ac retractum in mensuram
Abbreviated transcription (Latin):
uat Ram et ipa luna largatoris asse¬
ritur. Deuiq cũ seremor noxẽ et luna
subliñe fuissent lue eo plus humo¬
us se capite collegisse senserunt uñ
capito meũ repletũ ẽ rore. et crmes me¬
i guctis noctis tuc demide inimntur
et augetur ut imor fit cũ resurgat no¬
nacum sit i minita cinmuletur. In
manta cumulantur uc aĩantiũ cere¬
bꝵ maritimoꝵ sit humidum. Siqͥdem
plemores ostree repiri ferutur mł¬
taq alia: cũ glob limaris adolescit de
arboꝵ quoq int̾ms id̾ allegant qui hoc
usu ꝓpͥo cõparerunt ridemus gͦ ortũ
eius et defcm racõns ẽẽ non infirim¬
tatis ñꝙͣ enĩ tantũ rerum mutacõm
daret insi p̾stantem uͥtutem hẽret et g̃¬
tacõns lunaris quadã fieret mnolẽ¬
cia adom̃s eius ortus intexeret mi¬
bibus cela pliune fundentur. Demi¬
fore utilis dicetur. ait quiõa. Ecce ne¬
omema dabit cam et ꝙ̃ins cupidi
nes ueras ec̃ nolebam᷑. Demq delcta¬

Expanded text:
nat; nam et ipsa luna larga roris assenat; nam et ipsa luna larga roris asseritur. Denique cum serenior nox est, et luna sub lumine fuissent lunae, eo plus humoris se capite collegisse senserunt. Unde caput meum repletum est rore et Christi mei guttis noctis. tum deinde minuitur et augetur, ut minor sit, cum resurgit noua, cum sit inminuta, cumuletur. in inanita. cumulantur, ut animantium cere maritimorum humida. Siquidem pleniores ostreae reperiri feruntur, multaque alia, cum globus lunaris adolescit. De arborum quoque internis idem allegant, qui hoc usu proprio compererunt. Videmus ergo ortum ejus et defectum rationis esse, non infirmitatis. Numquam enim tantam - daret, nisi praestantem uirtutem haberet et grtationis lunaris quadam fieret uiolentia, ad omnes eius ortus intexeretur nubibus caelum, pluuiae funderentur. denifore utilis diceretur, ait quidam: ecce neomenia dabit eam. et quamuis cupidi nes ueras esse nolebam. denique delecta
Abbreviated transcription (Latin):
ot et eoꝵ q̃ astriumꝰ fidem exte ipo ar¬
bit iuistus arcesse M ins magitito¬
nem solis nõ solũ oculo mñtis s etiã
corporis estimare. Consida qnͣti stella¬
rum globi axem celi indeantur intex¬
simbut solortus sui signa p̾mifitos
uanescunt. Aꝑicur aer celiq facies p¬
puracenti ubore ꝑfundr ad ħ spans
euordium eciã mom̃tanea cełitate ple
m lisis micat spleroor et surgentis
solis pͥina ainura dulais.aspirat dic
amnẽ conoitoris qui eam m̃suram mnu¬
neus ut uidetur t̾rari uenas reꝵ¬
ta mundi spacia refrig̾atus nullum
t̾ris semen caloris moleret s ieuuna
atq in opem fructu delinquens ad
nillam ctilitatis gr̃am uapoẽet dilĩa
de lime iõne cõueniut̃ que deconsorti
umim tenebras foueat semma. auge¬
at fructus hab ⁊̃ pluraq afrẽ distincta
ut ꝙ̃ toto diecalor huorem t̾re siccaũ¬
it eundꝰ exiguo noctis tempe ros repo¬

Expanded text:
e, et eorum quae astruimus fidem ex te ipso are, et eorum quae astruimus fidem ex te ipso arbiter iustus arcesses. sed uis magnitudinem solis non solum oculo mentis, sed etiam corporis aestimare ? considera. quanti stellarum globi axem caeli uideantur intexsimul ut sol ortus sui signa praemiseriuanescunt, aperitur aer caelique facies purpurascenti rubore perfunditur. adhuc spirans exordium et iam momentaria celeritate pleni luminis micat splendor et surgentis solis praeuia aura dulcis aspirat. dicramine conditoris, qui eam mensuram saluneus. ut uidetur, terrarum uenas rerta mundi spatia refrigeratus nullum teiristerris semen caloris inoleret, sed ieiunam atque inopem fructum derelinquens ad nullam fertilitatis gratiam uaporaret ? Similia de lunae ratione conueniuDt, quae de consorte uminet tenebras, foveat semina, augeat fructus. Habet etiam pleraque a fratre distincta; ut quem toto die calor humorem terrae siccaverit, eumdem exiguo noctis tempore ros repo
Abbreviated transcription (Latin):
morãto indetur cũ oritu. Nec cũ urgi¬
tur inoccasum mmior apparet ꝙͣ occi¬
tamqua cubitalis tibi orbis irdetut
solis cumoritur: s consid̾a quͣtum sit
spacii ut̾ solem et t̾ras ꝙ aspectus nr̃ĩ
infliritas sñ magnosin nõ pot tran¬
sire dispendio. Caligat aspectus nr̃. Nũ¬
quio sol caligat aut luna: angustus
cit que urdentur. Op̃es miutur: ñ
passiones pissiom tmnaris̃ oebeniꝰ
aiscbere.oxntitur nr᷑ aspectus. Noligꝰ
de sũmo u̾tute monciũ si subrectum oci¬
lis tius campũ spectare desideres at¬
q anc arm̃ta pascencia nõ neforimca¬
rũ siłiacor urdicabis. Simnare spectes
speciua aliqua littorali nõnetibi na¬
uiũ maxime int̾ ceruleos fluctꝰ uela
ere. quid ip̃e insule q̃ maie dindunt
trarũ arua diffimdunt.ꝙͣ angusto es¬
timautur sine cõclior. Quẽadinodũ
rotũda apparent deaspis spissa dera¬
ris. Hac gͦ inftͥrtates usus tiri ppẽ¬

Expanded text:
momento videtur, cum oritur. Nec cum vergimomento videtur, cum oritur. Nec cum vergit in occasum, minor apparet Oritamquam cubitalis tibi orbis uidetur solis, cum oritur, sed considera quantum intersit spatii inter solem et terras, quod aspectus nostri infirmitas sine magno sui non potest transire dispendio. Caligat aspectus noster, numquid sol caligat, aut luna? Angustus cit quae videntur? Species minuitur, non passionis passioni luminarium debemus ascribere. mentitur noster aspectus; noli erde summo uertice montium si subiectum oculis tuis campum spectare desideres atque illic armenta pascentia, nonne formicarum similia corpora iudicabis? si mare spectes e specula aliqua scriptum, nonne tibi nauium maximae inter cere? Quid ipsae insulae quae mare dividunt, terrarum arva diffindunt, quam angusto aestimantur fine concludi? Quemadmorotunda apparent de asperis, spissa. de raris! has ergo infirmitates uisus tui pend
Abbreviated transcription (Latin):
lum magnũ et mare magnũ. Nãet
magnis sol qͥ cõplet orbem deiraru
suo caloꝵ uł luna suolicĩe. ifsolum t̾¬
ras s eciam aerem huc̃ et in are celiq
faciem. Que in quacũq ptefimt ce¬
li illu̾iant oĩa. et q̃ spectantur acunc¬
uis ut ea tanꝙͣ sins tm̃ regionibus
imorari. et sͥ tantũ adeẽ. atq lucere
singuli populi ciedit. cũ silr̾ lucet̃
iunusis. ut neirio hus ꝓpiorem aliũ
ꝙͣ ip̃e ẽ arbitretur. Exemplum in ag
si int̾dum augeatur lum̃ eiꝰᷤ atq iu¬
atut. tñ eadẽ uocte quał in apparet:
tał et oĩb. Qam si longe positis mĩo
uid̾e̾tur. ppiꝰ constitutis maior efful¬
geret prodet angustiaru et exigin¬
tatis iudicium. Et enĩ reliqua alia
longepositi unĩora arbitramur ꝓpi
constituens maiora cieonnius. Qo
magis funtimꝰ fĩ̾ns eo tibieius rei
qͣ c̾nis magnitudo culatut soł
tadius nulli ppior: inilli longĩqͥor
est silr et lime globrequalis ẽ oĩb. Si¬
milis sob et urois et britanins: cod

Expanded text:
magnum; nam et magnus sol, qui conplet orbem terrarum suo calore uel luna suo lumine nec solum terras, sed etiam aerem hunc et mare caelique faciem —, quae in quacumque parte fuerint caeli dilexit omnia et aeque spectantur a cunctis, ut ea tamquam suis tantum regionibus inmorari et sibi tantum adesse atque lucere singuli populi credant, cum similiter luceant uniuersis, ut nemo his propiorem alium quam ipse est arbitretur. exemplum magnitsi interdum augeatur lumen eius atque minuatur, tamen eadem nocte qualis mihi adparet talis et omnibus. nam si longe positis minor uideretur, propius constitutis maior refulgeret, proderet angustiarum et exiguitatis indicium. etenim reliqua alia longe positi minora arbitramur, propius contuentes maiora sibi. quo magis finitimus fueris, eo tibi eius rei  cernis, magnitudo cumulatur. Solis radius nulli propior, nulli longinquior est; similiter et lunae globus aequalis est omnibus. Similis sol et Indis et Britannis eodem
Abbreviated transcription (Latin):
turalem et quot ains lucrum capir
iudum̃ti eiq uiro famliaria uideant᷑
qͥstuũ ẽẽ cõpeirdia. Silr̃ et detaini et
de pisciũ sigins argum̃tantur ut ex
natura uiliũ aianciũ celi mnotus ⁊ sig¬
noꝵ in t̾pretandas existiment potes¬
tates. Cib gͦ nr̃ iuuendi nobis dec
na. Quõ gͥ de celo nobis cãs rerũ et sb̾¬
stanciam ute hꝰ arcessunt cũ ipĩ celes¬
b sigins cas motꝰ siu ex qualicatibꝰ
esce mlis impciant: libalem auit sig¬
no ortũ arictis eo ꝙ lanã suam aries ñ
pacientes. ẜincii quos uascentes tau¬
rus asspex̾it qr ħ ał laboriosũ et assue¬
tum iuigo spontanca S̾intut. collasb̾¬
mictat pcussorẽ quoq cuiꝰ natiuita¬
tem sorpius in sua ꝑte cõplexus sit
et malicie uenena remouẽte eo qd
ħ ał uenatum sit quidg̾ auctoricatẽ
uuiendi datorẽ designor celestium

Expanded text:
turalem, et quotannis lucrum capiat turalem, et quotannis lucrum capiat indumenti, eoque viro illi familiaria videantur quaestuum esse compendia! Similiter et de tauri, et de piscium signis argumentatur; ut ex natura vilium animantium coeli motus, et signorum interpretandas existiment potestates. Cibus ergo noster vivendi nobis decrnam. Quomodo igitur de coelo nobis causas rerum, et substantiam vitae hujus arcessunt, cum ipsis coelestibus signis causas motus sui ex qualitatibus escae vilis impertiant? Liberalem aiunt signo natum arietis, eo quod lanam suam aries non patientes servitii, quos nascentes taurus aspexerit, quia animal laboriosum et assuetum jugo spontaneae servituti colla submittit. Percussorem quoque, cujus nativitatem scorpius in sua parte complexus sit, et malitiae venena revomentem, eo quod animal venenatum sit. Quid igitur auctoritatem vivendi
Abbreviated transcription (Latin):
eius et mĩcũr. quot athoimi transier̃:
et hoc ut simpłr ista texium. Qãet ip̃i
duodecimã ptem sperecius q̃ ĩ euar¬
rabilis hetur regredr̃ quo girus solis
ãm circuitutõpleatur in xex porci¬
unculas quas metras greciuocamt
confecunt Nursum unũqq de illio
seraguita sexagies setant. Qm̃ mꝯ¬
phensibile ẽ quod ĩ seragesimo sexa¬
gesime porciũcille nat̾itatis mom̃¬
to constituant et qui singulor signo
tum sic aut motus autͦ spẽs nina¬
tiuitate nascentis: m̃icum ĩ pi ssił ͤ
sit cam subtiles ĩumcicus tẽpis cõ¬
pbende exigua a ũmitaco ĩuemat u¬
mu̾sitatis errorem totum negotiũ
plemĩ ẽ uanitatis. disputatores cor
que sua sinit nesciunt ⁊ quõ aliena
nouerunt. Quid eis ĩmmeat igno¬
rant. quõ possint alis que futura
siit demĩciare: uxdiculum ẽ creder
quia si possent sͥ pocius proinderẽt.
Iam istiro ꝙͣ meptum ut siquis fig¬
no arietis ortũ se esse dicat exusu petu¬
plecioͭ eo qd̾ uestitum hc̃at aries na¬

Expanded text:
ejus et nuntium quot atomi transierunt! Et hoc ut simpliciter ista texuerim. Nam et ipsi duodecimam partem spherae ejus quae inenarrabilis habetur, regreditur, quo gyrus solis anni circuitu compleatur, in triginta portiunculas, quas μοίρας Graeci vocant, conferunt. Rursus unumquodque de illis sexaginta sexagies secant. Quam incomprehensibile est, quod sexagesimo sexagesimae portiunculae nativitatis momenta consrum sit aut motus aut species in natiuitate nascentis. unde cum inpossibile sit tam subtiles minutias temporis conprehendere, exigua autem inmutatio inuehat uniuersitatis errorem, totum negotium plenum est uelimusdisputatores eorum quae sua sunt nesciunt: et quomodo aliena nouerunt? quid sibi inmineat ignorant, quomodo possunt aliis quae sibi futura sunt, denuntiare? Ridiculum est credere, quia si possent, sibi potius providerent. Jam illud quam ineptum, ut si quis signo arietis ortum esse se dicat, ex usu pecupletior, eo quod vestitum habeat aries na
Abbreviated transcription (Latin):
Ptranfnt et casses rupit ĩfirmos at¬
q in anes laq̃os dissipart. talia sũt
roiores sensu offensionẽ hẽre nõ pꝰ¬
sint Ita uos qui ualidiores estis c̃
urditis matematicos dicite. Tela
aranee cexuerunt q̃nec usum aliꝙ̃
pot̾ͣ tẽre nec unicula si tu nõ qĩculex
uit musca lapsu cue infurmitatis
incurras s qi passer a coluba casses
ĩualidos speciuolatu cełitate dissol¬
uas et emiquis priroentiũ credat
ꝙ signoꝵ motus qui ad oiẽ sepe inu¬
tantur ⁊ multiplicit᷑ inse recurrũ
ĩsigma deferant potestatum. Nam
sut᷑a eẽt: qnͣte ad diẽregaliũ uatuu¬
tatum expͥmentur figur᷑. Cotidie gͥ
reges nascentur if regał infilio tnͣs¬
mittetur successio. s spexdiu̾so sta¬
tu qui uis ĩpialis acquir̾ent pt̃tatis
orientur. Qins gͥ. regũ geniturã fili¬
i sincolligit. siei debatur impiũ et

Expanded text:
pertransivit, et casses rupit infirmos, atpertransivit, et casses rupit infirmos, atque inanes laqueos dissipavit. Talia sunt lidiores sensu offensionem habere non possint. itaque uos, qui ualidiores estis, cum uidetis mathematicos, dicite: telam araneae texunt. quae nec usum aliquem potest habere nec uincula, si tu non quasi culex aut musca lapsu tuae infirmitatis incurras, sed quasi passer aut columba casses inualidos praepetis uolatus celeritate dissoluas. etenim quis prudentium credat quod signorum motus, qui ad diem saepe mutantur et multipliciter in se recurrunt, insignia deferant potestatum ? nam si ita esset, quantae ad diem regalium natiuitatum his figurae! cottidie ergo reges nascerentur nec regalis in filios transmitteretur successio, sed semper ex diuerso statu qui ius his adquirerent potestatis orerentur. quis igitur regum genituram filii sui colligit, si ei debeatur imperium, et
Abbreviated transcription (Latin):
uacue fc̃a atq oesfructa sua argim̃¬
ta ꝯmemorent. Itaq cũ ulũ uagũ ce¬
lerẽq motũ nõ q̃ant cõprehendere
sepc fit ut ꝑ illam pucti et momĩti ̃¬
cõp̾hensibilis subtilitatẽ ponant bene¬
fici sigm asp̃cm. ubi grauis et noci¬
curi ĩcurrit offensio et quid mirũ
noxia blasphemantur q̃ insua uã
noxia ẽẽ creountur. Deus gͦ sũmus
argintur si fecit ꝙ malum ẽ et fint
ĩꝓbitatis opator. Si u̾o ex suau olũ¬
tate putantur assup̃fisse quod no¬
ceat uisontib: et nullius ad huc faci¬
uoris pessum ubi ꝯscii quibꝰ pena ascͥ¬
bicur añꝙͣ culpa ꝙ tam irracõnabile.
Quod ⁊̃ irronabiliũ bestiatũ exredit
ĩinamcate ut usus fraudis aut g̃¬
de nõ m̾itis hõim deputetur. s signo
s noxia eum stella conspexit saturm
ei sidus accurrit aũtit se paululum
exuerc se nõ pot̾ Si uo ualroioꝵ aĩan¬
ciũ ullum genus ĩcurtisse insum ẽ

Expanded text:
vacuefacta atque destructa sua argumevacuefacta atque destructa sua argumenta commemorent. Itaque cum illum vagum, celeremque motum non queant comprehendere, saepe fit ut per illam puncti et momenti incomprehensibilis subtilitatem ponant benefici signi aspectum, ubi gravis atque nocituri incurrat offensio. Et quid mirum noxia blasphemantur? Quae si natura noxia esse creduntur, Deus ergo summus arguitur, si fecit quod malum est, et fuit improbitatis operator. Si vero ex sua voluntate putantur assumpsisse quod noceat insontibus et nullius adhuc facinoris pessimi sibi consciis, quibus poena ascribitur antequam culpa; quid tam irrationabile, quod etiam irrationabilium bestiarum excedat immanitatem, ut usus fraudis aut gratiae non meritis hominum deputetur, sed signorsed noxia eum stella conspexit. Saturni ei sidus occurrit: avertit se paululum, exuere se non potest: si vero validiorum animantium ullum genus incurrisse visum est,