comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fidelis edificaũ uenire dissimu las : Veni nunc obsecramus ꝑom
ornni peernts dĩ cuius nossumꝰ ancillȩ : Hȩc effata : gefas lacis ꝑnor̃
rigabar obores : Exꝑ gefactꝰ uero senex uocat ecelesiasticȩ domus
nectorẽ dicens : peccaui ñ eundo cũ ħ omine Ecce eni uididuus
uirgines me obidincrepantes : & uereor dĩ offensã incurrere suliuc dis¬
tulero ambulare : Acceleransq: iter uiã in gredit᷑ igit̃ cunte illo quie¬
ut pluuia austrorũq uiolentia seua suc cubuit ÷ Ipse quoq feliciter
eficiens it̃ benedicco loco cũ pace regress est : Nã referebat plorũ q. uul¬
tũ u n e incessũq uirginũ : &s unã quidẽ dicebat plixiorẽ aterã minore
statu ñ merito. Vtrãq tam̃ niue tandidiore : quarũ una maura britã¬
alterã uocitabat ⁊ dicensse abearũ ore hec nomina cognouisse
bferas sdebera accedere & in neccensintorasire differad tandẽ cõmo¬

Expanded text:
fidelis aedificavit venire dissimulas? Veni nunc, obsecramus per fidelis aedificavit venire dissimulas? Veni nunc, obsecramus per nomen omnipotentis Dei, cujus nos sumus ancillae. Haec effata, genas lacrymis rigabat obortis. Expergefactus vero senex, vocat ecclesiasticae domus rectorem, dicens: ' Peccavi non eundo cum homine. Ecce enim vidi duas virgines me ob id increpantes, et vereor Dei offensam incurrere, si illuc distulero ambulare'. Acceleransque iter, viam ingreditur. Igitur eunte illo, quievit pluvia, austrorumque violentia saeva succubuit. Ipse quoque feliciter conficiens iter, benedicto loco, cum pace regressus est. Nam referebat plerumque vultum incessumque virginum; et unam quidem dicebat prolixiorem, alteram minorem statu, nalteram vocitabat, dicens se ab earum ore haec nomina cognovisse.berti regis deberet accedere, et innectens moras ire differret, tandem commo
Abbreviated transcription (Latin):
Tuno de putatis bobus & plaustro : lapidesconge gat & dataestate
oratoriũ suꝑ edificat: Expli citoq oꝑe : betũ eufronium qui
tuncturoni cã regebat ec clesiã ad benedicendũ inuitat sedille
iã defessus senio: excusatabi redicens Vides in qͥt siliqͥd senuerĩ.
&hiempssolito asperia ingruat: Tescendunt pliuȩ acuenti cunc¬
tatur bin ae ꝑflant. inflantur flumina & ipsȩquoq uiȩ afre¬
quent atione imbrium effusȩ penein lutũ sunt dissolutȩ : & puno
non conuenit aetatimeae. ista modo ꝓperare itinera. Haes audi¬
ens uir illedis cessit a conspectu sacer dotis: ab iensualde merens:
Verũ ubi sacordos membra qui eti lax cuit uidit duas urrgmnesadnsa¬
resibi. Quarũ seniar : tristiuultu sic infit quid tibr pgraaeta
extitimꝰ bea tepontifex : quid moleste in tulimus regionitibi a dõ
commissao : Carnos despicis curad consecrandũ locũ quȩ n ob uir

Expanded text:
Tunc deputatis bobus et plaustro, lapides congregat, et data aestate Tunc deputatis bobus et plaustro, lapides congregat, et data aestate oratorium superaedificat: explicitoque opere beatum Eufronium, qui tunc Turonicam regebat ecclesiam , ad benedicendum invitat. Sed ille jam defessus senio, excusat abire dicens: Vides, inquit, fili, quod senuerim, et hiems solito asperior ingruat: descendunt pluviae, ac venti cuncta turbine perflant, inflantur flumina, et ipsae quoque viae a frequentatione imbrium effusae, pene in lutum sunt dissolutae; et nunc non convenit aetati meae ista modo properare itinera. Haec audiens vir ille, discessit a conspectu sacerdotis, abiens valde moerens. Verum ubi sacerdos membra quieti laxavit, vidit duas Virgines astare sibi, quarum senior tristi vultu sic infit: Quid tibi ingratae exstitimus, beatissime pontifex? quid molestiae intulimus regioni tibi a Deo commissae? Cur nos despicis? cur 908 ad consecrandum locum quem nobis vir
Abbreviated transcription (Latin):
dierũ festorũ lummib: accensus diuinitus asi delib sẽpius cer
ner&ur. unus cuidatior: & animifr&us auctoritate cidlocũ
accedere subobscura nocte nonm&uit: atq cere ũmirecandoris
in mensõ lumine fulꝗ drantẽ aspiciens atmiratusq diu dices sĩt :
Aliisq q̃uiderat nuntiauit: Tunc unidein colis lociseuirginesꝑui
sũ ostendunt : ex ponunt seibidẽ eẽ sepaltas : desine terto imbri¬
ũ inuriã dutius ferre non posse. Hic uerossibi uell& ee consultũ.
incisisue prib tegum̃ tumulis adhiber& Ex per gefcictus uero
irruentib: cliis cogitationib: tredidi cobliuioni q̃uiderat Ala
uerono cepparuerut eilterũ uultuminaci: terribilit̃ cõminantes
nisi locũ deger& anno present ab hoc scło migrar& : Territusigitur
uir ille iusũ accepte securi forpe succisa : tumulos de texit Inmtq
ualidas de cereis gut tas in modolibani : odorenectareo esf lagare

Expanded text:
dierum festorum lumen ibi accensum divinitus a fidelibusdierum festorum lumen ibi accensum divinitus a fidelibusneretur, unus audacior, et animi fretus auctoritate, ad locum accedere sub obscura nocte non metuit; atque cereum miri candoris immenso lumine fulgurantem aspiciens, admiratusque diu, discessit, aliisque quae viderat nuntiavit. Tunc nni de incolis loci se Virgines per visum ostendunt; exponunt se ibidem esse sepultas, ac sine tecto imbrium injuriam diutius ferre non posse; hic vero si sibi vellet esse consultum, incisis vepribus, tegumen tumulis adhiberet. Expergefactus vero, irruentibus aliis cogitationibus, tradidit oblivioni quae viderat. Alia vero nocte apparuerunt ei iterum, vultu minaci terribiliter comminantes, nisi locum tegeret, anno praesenti ab hoc saeculo migraret. Territus igitur vir ille visu, accepta secure, stirpe succisa, tumulos detexit, invenitque validas de cereis guttas in modum libani odore nectareo effragrare.
Abbreviated transcription (Latin):
cuopertoriu sar costugi nomin uenir& : ahunclocus acces st ao¬
latoq de hoc tumulo coꝑ culo quitã in manis erat utcorũ ducera
paribboum :
Texit corpusculũ fili furco alterius desepulchri: Qđ cũ fecis s& surdus mu¬
tus cȩcus aedebilis est effeccus mansicq in hoc supplicio interũ
fereannũ. Dehinc apparuit ei quidã sacerdosꝑuisum d cetr
Quid inquit tibituisq uuntuli o uir qui ade texistime auferendo
oꝑtoriũ tumulimei : uaden unc siuis sanussieri & iube eũ uelãer
ac ces sit ad monum̃tũ filiisui: Cleua tũq lapidẽ p̃laustrom
posuit Repor titũq utscir costigo reddidit : Ilico sanuses¬
fectus est Nã adreden dũ it clapis leuiserat : ut quẽ triapa¬
ria boum euexerant: boues deinceps duore uocarent
rubis uitibq repl&us egrestib Et tantã telabrus cȩcontex¬
tus : utuix aliqͥs introposse in rũpere ferebat enĩsema ducis
dõsa crata suirgines in loco illoquescere H locꝰ cũ in uigilus

Expanded text:
operturium sarcofagi non inveniret, ad hunc locum accessit, ablatumque de hoc sepulchro cooperculum, qui tam inmanis erat, ut trium duceretur paria boum, texit corpusculum fili furto alterius de sepulchri. Quod cum fecisset, surdus, mutus, caecus ac debilis est effectus; mansitque in hoc supplicio integram fere annum. Dehinc apparuit ei quidam sacerdos per visum, dicens: 'Quid', inquid, 'tibi tuisque vim intuli, o vir, quia detexisti me, auferendo operturium tumuli mei? Vade nunc, si vis sanus fieri, iube eum velociter accessit ad monumentum filii sui, elevatumque lapidem plaustro inposuit, reportatumque ut sarcofago reddidit, ilico sanus effectus est. Nam ad redeundo ita lapis levis erat, ut, quem tria paria boum evexerant, boves deinceps duo revocarent.rubis vitibusque repletus agrestibus et tanta densitate labrucae contextus, ut vix aliquis intro possit inrumpere. Ferebat enim fama, duae Deo sacratas virgines in loco illo quiescere. Hilicet cum in vigiliis
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃oꝵ ad sc̃itũ nulli side lium haberi reor incertũ: U
II Descohelarioepopictauensi
UIIDescõmartinoturo nico ep̃o & sepule hro scĩ¬
U Deeodẽ & desepulchro uitalirie iurgs
UI De lapidemn quo sc̃s sẽdit
UNearboreereeta
Vineoratoriomartiniacensis p̃du
MINeduarũ uirginũ tumubs
MuI Quid ẽseusronius decharibtorege p̃dixit
A Dededicatione oratori piostr
UDesepulchrõ sc̃i solepnis
XIDemaximo abbate
uut. Dceo quieu ꝗlogias asacerdote accept
xexi eduobus amantibus
I Dea mabile prbo¬
Mqͥulc hro effracto inba silica sc̃i
ax uidemonachoquẽ orantẽ abbas spectabat
ULI De elerario diuonen sẽsenatore
c̃ĩ xLII Descã florida Et sca pascasia¬
X L.iII. Descõ tranquillo epo¬
x luiii Deiustmo & similino prbis

Expanded text:
sanctorum adscitum, nulli fidelium haberi reor incertum. Lsanctorum adscitum, nulli fidelium haberi reor incertum. L2. De sancto Helario episcopo Pictavensi. De sancto Martino Toronico episcopo et sepulchro s De eodem, et de sepulchro Vitalinae virginis. 6. De lapide, in quo sanctus sedit. 7. De arbore erecta. 8. De oratorio Martiniacensis praedii. 18. De duarum virginum tumulis. 19. Quid sanctus Eufronius de Chariberto rege praedixit. 20. De dedicatione oratorii nostri. 21. De sepulchro sancti Sollemnis. 22. De Maximo abbate30. De eo qui euglogias a sacerdote accepit. 31. De duobus amantibus. 32. De Amabile presbisepulchro effracto in basilica sanct37. De monacho, quem orantem abba spectabat. 41. De Helario Divionense senatore. 42. De sancta Florida et sancto Paschasia. 43. De sancto Tranquillo episco. 48. De Iustino et Similino pres
Abbreviated transcription (Latin):
creatori omnnium : ut suum obitũ reuelatione diuina cognoscer&e: frat
enĩ mensis decimus : quando hecẽ effatus : Suo decimo autẽ mense cepit
iterũ grauiter aegrotare Aduenit dies dominica ũocat ministrũ suũ
& ait  Preparaqͥddã cibi qđ accipiã qui aualde defessũ mesentio : Illo
pꝰ cclebrata solepnia populus demissis egreditur Hoc aũt dicebat non
qđ cibũ capereuell&. sed ut transitosuo nullus testis adeẽt : Quocgredi¬
ente & reuertente : cũ ingressus fuis s& cellulã. Inuenit uirũ dĩ ex tensu
corpore: clausis oculis sp̃m exalesse: Ende manifestũ est cũ abange¬
lis susceptũ qui homines ad eẽ noluit suũ sacer heros ad transitum
Hec cernens minis t̃illȩ : edeuauit uocẽ infl&u. Sicq concurrentibus re¬
liqͥs fratribus ablutus acuestimentis dignis indutus in sepulchro qđ ipse
sibi in antedicta cellula sculpserat reconditus est quẽ in consortio

Expanded text:
Creatori omnium, ut suum obitum revelatione divina cognosceret! Erat Creatori omnium, ut suum obitum revelatione divina cognosceret! Erat enim mensis decimus, quando haec est effatus. Duodecimo autem mense coepit iterum graviter aegrotare. Advenit dies dominica, vocat ministrum suum et ait: 'Praepara quiddam cibi, quod accipiam, quia valde defessum me sentio'. Illo spice, si iam, celebrata solemnia, populus de missis egreditur'. Hoc autem dicebat, non quod cibum capere vellet, sed ut transitu suo nullus testis adesset Quo egrediente et revertente, cum ingressos fuisset cellulam, invenit virum Dei extensum corpore, clausis oculis, spiritum exalasse. Unde manifestum est, eum ab angelis susceptum, qui homine adesse noluit suum sacer herus ad transitum. Haec cernens minister ille, elevavit vocem in fletu. Sicque, concurrentibus reliquis fratribus, ablutus ac vestimentis dignis indutus, in sepulchro, quod ipse sibi in antedictam cellulam sculpserat, reconditus est, quem in consortio
Abbreviated transcription (Latin):
nis uictus misericor dia motus cũ ꝑtriduum peoorati onẽ flidis s& ad anm̃ :
disti lucẽ beatioris ab sputo : turedde huic famulo tuo luminis uisumła
depixit : mox pulsis tenebris. lucẽ de p̃senti restituit: Huiusuir tutis
testimonio eustachius abba ad stipulator adsistit : Deniq hic delabon
lapidis sub montaniquẽ assidue cȩdebat confratꝰ tus. iei unii auste¬
ritate confectus. orati onein de ficienti corroboratus : cepitpaulatim
corporis infirmitate destitui. Quadã aut̃ die dũnimiũ fessus habera᷑
nos ad seuocarip̃cepit . Ad que accedentes postquã funerissui necessita¬
te defleuit: euglogias a nobis pecca toribus flagitauit: Quib: acceptis aus¬
toiero. Ait ÷ Tempus ineuiaimpl&ur. iubente dño ut mne abhuioscorpo¬
ris iuniculis iubeatre laxari  sed adhuc paucis diebus pritspacium Verun¬
tam̃ ante diei scm̃ paschȩuocandus ero Obeatũ uirum quisic serui uit

Expanded text:
nis victus, misericordia motus, cam per triduum pro eo orationem fudisset ad Dominum, nis victus, misericordia motus, cam per triduum pro eo orationem fudisset ad Dominum, didisti lucem , beati oris sputo, tu redde huic famulo tuo luminis visum, ut depinxit, mox pulsis tenebris lucem de praesenti restituit. Hujus virtutis testimonio Eustachius abba astipulator astitit. IV. Denique hic de labore lapidis submontani, quam assidue caedebat, confractus, jejunii austeritate confectus, oratione indeficienti corroboratus coepit paulatim corporis infirmitate destitui. Quadam autem die dum nimium fessus haberetur, nos ad se vocari praecepit. Ad quem accedentes, postquam funeris sui necessitatem deflevit, eulogias a nobis peccato mero, ait: 'Tempus meum iam impletur, iubente Domino, ut me ab huius corporis vinculis iubeat relaxari, sed adhuc paucis diebus erit spatium. Verumtamen ante diem sanctum paschae vocandus ero'. O beatum virum, qui sic servivit
Abbreviated transcription (Latin):
eius. Eratenĩ dulcis allo quio blandus hor cuto: erarq ci sollic itu dopocuis¬
bs ĩndsstio pregibus oratio assidua : ꝓomnibus ecclesiastics dmo cintib:
erũ nonilleut quidã demis siscapillorũ flagellis autbarbarũ demino¬
ne plaudebat: sed cercotẽpore capillȩ tondebiat & barbu Inqueacessio¬
lauicinti & duos annos in hocopere degens : tanta dñigratia conedr¬
tatus est ut puttilis malis: saluaoris sui ꝑunctis Lu muenenis acui¬
entis obpͥmer&: Frigoreticisdero poculo uinicaratere cruesabe¬
ate scĩfcato sigorẽ accedentem aestũqi resconate: & soninme¬
rito discutiens in cõmodas febres ab aliis qui in seextinxerat incen¬
ti uac riminis ioxilis: Quodã autẽ tempt̃ cȩcus adcũ ueniens erũnã
doloris sui humiliter implorabat acdeposcebat : ut tactudexterȩsuȩ ses lu¬
mina clausa palpar&. Qđ llle diutis sime rennuens tanđ fl&ibus homi¬

Expanded text:
eius. Erat enim dulcis alloquio, blandus hortatu, eratque ei sollicitudo pro populiseius. Erat enim dulcis alloquio, blandus hortatu, eratque ei sollicitudo pro populis, inquesitio pro regibus, oratio assidua pro omnibus eclesiasticis Deum timentibus. Verum non ille, ut quidam, dimissis capillorum flagellis aut barbarum dimissione plaudebat, sed certo tempore capillum tondebat et barbam. In qua cellula viginti et duos annos in hoc opere degens, tanta Domini gratia confortatus est, ut, pusulis malis salibam oris sui perunctis, vim veneni saevientis obpraemeret, frigoriticis, vero, poculum vini caractere crucis beatae sanctificatum, frigorem accedentem aestamque restinxit; non inmerito discutiens incommodas febres ab aliis, qui in se extinxerat incentiva criminis noxialis. Quodam autem tempore caecus ad eum veniens, aerumnam doloris sui humiliter inplorabat ac deposcebat, ut tactu dexterae suae sanctus lumina clausa palparet. Quod ille diutissime rennuens, tandem fletibus homi
Abbreviated transcription (Latin):
orationi psallentio. lectioni necumꝗ acliuinis officus &
oratior ecessabat Scribebat interdum : ut seacogitationib:
noxiis discuteret. Interea ut setemtatormonifestaret
dĩ seruis semꝑ in imicũ eẽ ac inuidum cũaliqua teuus
mona choli li tem quandam cum uicinis habunꝰ sn m set
ei cogitationẽ ut relicta cellula illa ad ciliam transm̃¬
giet sũq ibi ad orationẽ soliti eueni seinus ÷ dollim
nob̵ uere oras santis aperuit Egouero suspirans noimi¬
nimo dolore   increpare coepihominẽ asserens diaboli
essecalliditatẽ  librosq & int& patrũ acins titutiones
inana ehorũ uel quales cũq redudunt᷑ Asede be anione
uel cũ queli cautela monachis ui uereo porteat abscedens
abec direxi Quibus relectis non solum cogitationẽ prauã a sediscus¬
sit uerũ &ĩã tantũ sensu a cumine erudiuit ut miraretur facundialo cuttionis

Expanded text:
orationi, psallentio, lectioni, nec umquam a divinis officiis et orationi, psallentio, lectioni, nec umquam a divinis officiis et oratione cessabat; scribebat interdum, ut se a cogitationibus noxiis discuteret. 3. Interea, ut se temptator manifestaret Dei servis semper inimicum esse ac invidum, cum aliquid de illius monacholi litem quandam cum vicinis habuisset, inmisit ei cogitationem, ut, relicta cellula illa, ad aliam transmigraret. Cumque ibi ad orationem soliti evenissemus, dolum nobis veneni crassantis aperuit. Ego vero suspirans nonimo dolore, increpare hominem coepi, asserens diaboli esse calliditatem; librosque ei et Vitas Patrum ac Institutionem monachorum, vel quales qui recluduntur esse debeant, vel cum quali cautela monachis vivere oporteat, abscedens ab eo, direxi. Quibus relictis, non solum cogitationem pravam a se discussit, verum etiam tantum sensum acumine erudivit, ut miraretur facundia elocutionis
Abbreviated transcription (Latin):
mundi & om̃a qua e in illo sirt om̃a uanitas Melius esteim
ꝑgeret : uoluere utrase coepit quid ageret quo abiret :
Dixitq: Expetam beati martini tumulũ  unde pcedit uirtꝰ
almo suꝑ infirmos Credo enĩ quod& mͥ eius oratio iter referet
ad dm̃ : qui de p̃catꝰ dñm mor tuos reduxit a tartaro : Et sic o¬
uiam carpens : oratione comitae scĩ martini basilicam est
ingressus : Circa quã paucis dieb: commorat᷑ : transitoamne.
ab cellulã maiori monasterioꝓpinquã dequa a laricus quidam
recesserat¬
deuotus accessit ibiq: seꝓpriis manibus menbrana faciens
meniaria e retineret exercuit sic qr diuinarum
scripturarum lectionibus eruditus. cognouic uerum esserq uad
ei dñs prius inspirauit incorde : Sed ne haeo cuiq fabuldia
humilem se tantũq: p̃buit : ut honoraret᷑ ab lomnibus
Acceptoq: sarculo : cellulam in qua in gressus fuerat incideis¬
lapidem ampliauit : inquacellula delec taba t̃ ieinpis

Expanded text:
mundi, et ea quae in illo sunt omnia vanitas. Melius est igitur mundi, et ea quae in illo sunt omnia vanitas. Melius est igitur pergeret, volvere intra se coepit quid ageret, quo abiret. Dixitque: Expetam Martini beati tumulum, unde procedit virtus alma super infirmos. Credo enim quod et mihi ejus oratio iter reserabit ad Deum, qui depracatus Dominum mortuos reduxit a tartaro. Et sic viam carpens, oratione comite, sancti Martini basilicam est ingressus; circa quam paucis diebus demoratus, transito amne, ad cellulam Majori monasterio propinquam, de qua Alaricus quidam recesseratdevotus accessit; ibique se, propriis manibus membranas faciens, memoriae, retineret, exercuit: sicque divinarum Scripturarum lectionibus eruditus, cognovit verum esse quod ei Dominus prius inspiravit in corde. Sed ne haec cuiquam fabulosa humilem se tantumque praebunt, ut honoraretur ab omnibus; acceptoqlapidem, ampliavit In qua cellula delectabatur ieiuniis,
Abbreviated transcription (Latin):
germano tempor eluctus expleto : oneratus donis nuptialib:
fratrisꝑgit ad domũ. Suem intantũ repperit uino madiduni ÷¬
ut nec cognosceret . nec reciperet ꝓpria in domo germanum
Illeuero sus pirans & lacrimans secessit in partem : & uenit
adtugurium. in quo fgenũ fuerat ad gregatũ : ibiq conlgatũ
p̃bens equiti pabulum. decubu it suꝑfenũ ad qui escendumꝰ
Experge factus aũt media nocte surgit destratusuo Freeos
ad caelũ manibus: gratius agere coepit omni potentidõ
quod eẽt quoduiueret quod aleret᷑donis eĩ : Et aliahuuus¬
demodi ꝓsecutus : cũ sus piria longaꝓtraberet: Atq lacrimi
crebris genas uberamrigaret : ds̃ om̃p̃s qui illos quos prȩ
conpunxit coreĩ. ut relicto scło manciparet᷑ adcultũ diuinũ
est dicens Quidagis anima quid in ambiguo suspensa teneris &
uanumest enĩ scłm. uanae sunt concupis centia eeĩ uana glaria

Expanded text:
germano tempore luctus expleto, oneratus donis nuptialibus, germano tempore luctus expleto, oneratus donis nuptialibus, fratris pergit ad domum; quem in tantum repperit vino madidum, ut nec cognoIlle vero suspirans et lacrymans secessit in partem, venitque ad tugurium in quo fenum fuerat aggregatum, ibique colligato praebens equiti Ed., equo pabulum, decubuit super fenum ad quiescendum. Expergefactus autem media nocte, surgit de stratu suo, erectisque ad coelum manibus, gratias agere coepit omnipotenti Deo, quod esset, quod viveret, quod aleretur donis ejus; et alia hujuscemodi prosecutus. Cum suspiria longa protraheret, atque lacrymis crebris genas ubertim rigaret, Deus omnipotens, qui illos quos praes, compunxit cor ejus, ut relicto saeculo manciparetur ad cultum divinum. II. est, dicens: Quid agis, anima? 1253 quid in ambiguo suspensa teneris? Vanum est enim saeculum, vanae sunt concupiscentiae ejus, vana gloria
Abbreviated transcription (Latin):
parabat᷑ in nocens ministerium Sed cũ adlegitimã ꝑuenis¬
set aetatẽ. cogentib iuxta consuetudinẽ humanam pa¬
rentib: ut arrã puellae quasi uxorem accepturus daret
inpellit᷑ :Illo quoq: res puente : ait pat̃: Curdulcissi me
fili uolunta tẽpaternã respuis nec iungere uis conubio
casso enĩ labore exercemur adoperandum: si possessorde :¬
sdritadfruendũ Velcur in plenius domũopibus
side genere nr̃o non ꝓcesserit quiutat᷑  quid mancipa
datõp̃tio nr̃is ditionib: subiugamꝰ si rursum alienis
es seꝓbaris uide nete caelestib: erugrenequeas ab offensis H laecra¬
treloquente lic& haberet alium filium faciletam̃ tali etatla
ꝑsua sit uoluntati ꝓpriae contraire: Deniq: datosponsae anulo la
porrigit osculum : calci amenten p̃bet caelebratsponsaliadiem
festum. Interea genitor & genitrix mortis somno sõpiti : iigra¬
uerunT a scło uitae p̃sentis curriculo iam ꝑpleto : Hicuerocur

Expanded text:
parabatur innocens ministerium. Sed cum ad legitimam pervenisparabatur innocens ministerium. Sed cum ad legitimam pervenisset aetatem, cogentibus iuxta consuetudinem humanam parentibus, ut arram puellae, quasi uxorem accepturus, daret, inpellitur. Illo quoque respuente, ait pater: 'Cur, dulcissime fili, voluntatem paternam respuis nec iungere vis conubio,Casso enim labore exercemur ad operandum, si possessor deerit ad fruendum. Vel cur inplemus domum opibus, si de genere nostro non processerit qui utatur? Quid mancipia dato pretio nostris ditionibus subiugamus, si rursum alienis us probaris, vide, ne te caelestibus eruere nequeas ab offensis'. Haec patre loquente, licet haberet alium filium, facile tamen tali aetatulae persuasit voluntati propriae contraire. Denique, dato sponsae anulo, porregit osculum, praebet calciamentum, caelebrat sponsaliae diem festum. Interea genitor, genetrix mortis somno sopiti migraverunt a saeculo, vitae praesentis curriculo iam peracto. Hic vero, cum
Abbreviated transcription (Latin):
cellulã beataecũ lim̃ scm̃ fuerint in gressi. integraem̃ti res¬
tituunt᷑ Nec morat᷑ larua egrtd ecorporet : cum scãe
huius senserit ad esse uirtutem : Operante hoc dño nostro
iscõrũgesta. deuocissime replicanur  Etlic& dehis teneat
maiximũ gaudium. quod hi qui abmitio aetatis religiosam
uitam ducentes ꝑ uenpre meruerunt ꝓfectionis ad portũ : tam̃
& de his dño uibenteletatur quod couersi a scło opus incho¬
atum ualuerunt ꝑ ducere diuina opitulante misericordia
adeffectum Igiturbeatissimus leobardus aruerni territo¬
ri÷ indigena fuit : genere qͥdem non senatorio. ingenuo tamen.
Qui ab in itio dm̃ in pectore tenens . cum non floreret natalibus
glorio sis meritis p̃fulgebat. Qui tempore debito cũ reliquis
pueris ad scolammissus quaepiam deꝑsalmis memoriae
commendauit Et nesciens sec lericũ futurũ eẽ : addom inilũ

Expanded text:
cellulam Beatae, cum limen sanctum fuerint ingressi, integrae menti rescellulam Beatae, cum limen sanctum fuerint ingressi, integrae menti restituuntur? Nec moratur larva egredi e corpore, cum Sanctae hujus senserit adesse virtutem, operante hoc Domino nostrsanctorum gesta devotissime replicantur: et licet de his teneat maximum gaudium, quod hi qui ab initio aetatis religiosam vitam ducentes pervenire meruerunt perfectionis ad portum, tamen et de his Domino jubente laetatur, qui conversi a saeculo opus inchoatum valuerunt perducere, divina opitulante misericordia, ad effectum. I. Igitur beatissimus Leobardus Arvernici territorii indigena fuit , genere quidem non senatorio, ingenuo tamen, qui ab initio Deum in pectore tenens, cum non floreret natalibus, gloriosis meritis praefulgebat. Qui tempopueris ad scolam missus, quaepiam de psalmis memoriae conmendavit, et nesciens se clericum esse futurum, iam ad dominicum
Abbreviated transcription (Latin):
Qui intantũ fide conpunctus est: ut riuis lacrima rum
cellulae inficeret pauim̃tum Qui consurgens ab soluta
lingua uirtute diuina regressus est Alius deniq mutus
ueniens in oratione decũbens cordetantm imolortabat
& non uoce solubili. beate feminae aux ilium. Incuiusore
dememorata bene dictione parte in fusa : erumpente sangui¬
ne mixto cum pure uocis officid̃ meruit ad ipisci łrigo¬
reticus accedens ad hoc monu mentũ: pallam tegentem attigit.
restincta contagionis febre conualuit. Contractus itero
pedibus ꝓpriis stetit : domiq regres sus est : Le odimis puercum
inualitu dinegraui incurrens: quarto de grotas set mense & ñ
solum gressũ uerũ etiã crborũ usũ insistente febrenimia ꝑ di¬
dissec: ad eius deportatus sepul crum p̃mortuus ac cepta saluto¬
cum plerisq: hol fuit benesicium remedi i. cũ pallam tumuli se
fideliter osculati : quid etiã de inerguminis qui ad ductiad

Expanded text:
qui in tantum fide compunctus est, ut rivis lacrymarum qui in tantum fide compunctus est, ut rivis lacrymarum cellulae inficeret pavimentum. Qui consurgens absoluta lingua virtute divina regressus est. Alius denique mutus veniens, et in oratione decumbens, corde tantum implorabat, et non voce solubili, beatae feminae auxilium: in cujus ore de memorata benedictione parte infusa, erumpente sanguine mixto cum pure, vocis officium meruit adipisci. Frigoriticus quoque accedens ad hoc monumentum, ut pallam 1251 tegentem attirestincta contagionis febre, convaluit. Contractus vero pedibus propriis stetit, domique regressus est. Leodinus puer cum in valitudine gravi inruens quarto aegrotaret mense et non solum gressum, verum etiam ciborum usum, insistente febre nimia, perdidisset, ad eius deportatus sepulchrum praemortuus, accepta salutcum plerisque hoc fuit beneficium remedii, cum pallam tumuli ejus sunt fideliter osculati? Quid etiam de energumenis, qui adducti ad
Abbreviated transcription (Latin):
multi posteius transitũ iegroti incoliies beneficia siuit ex pei¬
bosonis deniq: diciconi pes unus apusula mala cosaeeꝑci
ita ut gressum facere nuonua lere : Deportatusq ad estũ nulũ
orationem fudit Puille uero accipientes exoleo de morut que
uulnere : defluente uene nosa natusest : Caecus quidam adduc¬
tus ad eius tamulum: in orationes ternicur : inruente autem
sopore obdarmiuit: Apparuites ei scã dios indiganq
demmeiudico ex equariscis: sed tamen unius iue depur
cipres lum̃: De inceps aũt ꝓpera quam totius ad pecos bati
martini. & psternere in conpunctione animi coram eo
ipseenĩ tibi restitust alterius oculi uisionem Exꝑgefaci
hemo untus oculi recepto lumine : abi it quo iusso inpulit
iperantus Ibiq: iterũ obsecrans beati confessorisuirtu¬
t̃e depulsa caecrg osculi nocte iudens absces ur
Autus etiam ad hũcbeatȩ tumulum ꝓstratus ac cubuit

Expanded text:
multi post ejus transitum aegroti incolumitatis beneficia sunt expemulti post ejus transitum aegroti incolumitatis beneficia sunt expeBosonis denique diaconi pes unus a pusula mala conflaverat, ita ut gressum facere non valeret, deportatusque ad ejus tumulum, orationem fudit: puellae vero accipientes ex oleo memorato, quod vulnere, defluente venemo sanatus est. Caecus quidam adductus ad ejus tumulum in oratione prosternitur; irruente autem in eum sopore obdormivit, apparuitque ei beata dicens: Indignam quidem me judico exaequari sanctis, sed tamen unius hic oculi recipies lumen; deinceps autem propera quantocius ad beati pedes Martini, et prosternere in compunctione animi coram eo. Ipse enim tibi restituet alterius oculi visionem. Expergefactus homo, unius oculi recepto lumine, abiit quo jussio impulit imperantis; ibique iterum obsecrans beati Confessoris virtutem, depulsa caeci oculi nocte, videns abscessit. Mutus etiam ad hunc Beatae tumulum prostratus accubuit,
Abbreviated transcription (Latin):
filicis quas in locoꝑdĩ intuitu congregasti: at illa parum ꝑ lacri¬
mans: Ait Si pacem scĩ moniamꝰq: sequamini : Sserit ꝑtectio
ur̃a habebitisq scũm mcstinũ antistitemipasto rem magnũ
Ncm & ego non discedam auob: sed inuocata atdero. in me dio
curitatis urãe at ille ro gabant dicentes Venturi sur
multi infirmicidnos flagitantes benedictionẽ a te accipere :
Et quid faciemus cum te nonuiderint esiẽ suꝑstitem: confusae enim
eos foris emit temus. cum tuam faciem non contemplamur rogin
eni ut quia haec ab oculis nr̃is abscondit̃ : saltem dignerisolũ
salemq: benedicere de quo possimus egrotis benedictionẽ flagii¬
tantibus ministrare: Tunc illa bẽnedicto oleo ac saletrandio
eis Quam suscipientes diligentissime seruaueruns : Sicq beatis¬
sima obiit inpace & sepultaest in ipsa cellula multis sem pos¬
terũ uirtutibus rep̃sentans : Nam de memora tabencd utionẽ

Expanded text:
filifilimans, ait: Si pacem sanctimoniamque sequamini, Deus erit protectio vestra; habebitisque sanctum Martinum antistitem pastorem magnum. Nam et ego non discedam a vobis, sed invocata adero in medio charitatis vestrae. At illae rogabant dicentes: Venturi sunt multi infirmi ad nos, flagitantes benedictionem a te accipere; et quid faciemus cum te non viderint esse superstitem? confusae enim eos foris emittemus, cum tuam faciem non contemplabimur. Rogamus autem 1250 ut, quia haec ab oculis nostris absconditur, saltem digneris oleum salemque benedicere, de quo possimus aegrotis benedictionem flagitantibus ministrare. Tunc illa benedicto oleo ac sale tradidit eis, quae suscipientes diligentissime servaverunt. Sicque beatissima obiit in pace, et sepulta est in ipsa cellula, multis se in posterum virtutibus repraesentans. Nam de memorata benedictione
Abbreviated transcription (Latin):
hic habitat᷑. qui cotidie in iustrium uirtutũ ope refulget :
illuc accedite. ibi obsecrate ut ipse uos uisitare dignet᷑
Nam ego pec catrix quid faciam : illa uero in sua petitione
ꝑ durans: A iebat: Hs ꝑ om̃s timentes nomen iuum cotidie
opus exercet egregium Ideoq: supplex &te confugio : cui
prestita est diuinitꝰtis gratia curationum : Tunc cõmmota
dĩ famulit: Luminib: sepultis manus in posuit  Statim que
reseratis cata ractis mundũ late patentem que fuerat
caecaꝓspexit Multisq etiam in erguminis ad eam in¬
gres ss ÷ ut manus in posuit fugato hoste nequã sospita¬
tem restituit. Nec morabantur ex hiscurari : quos
ad sescã ꝑmisit accedere: Lamenim tempus uocationis eius
adꝓpin quabat : & defesia corpori solnebatur Suodcum
uiderens sc̃is moniciles quas secum habebat. flebant uclde
dicentes Etcuinos mater scã relinquis uel cui commendas

Expanded text:
hic habitat, qui cotidie inlustrium virtutum opere refulget? hic habitat, qui cotidie inlustrium virtutum opere refulget? Illuc accedite, ibi obsecramini, ut ipse vos visitare dignetur. Nam ego peccatrix quid faciam?' Illa vero in sua petitione perdurans, aiebat: 'Deus per omnes timentes nomen suum cotidie opus exercet egregium; ideoque supplex ad te confugio, cui praestita est Divinitatis gratia curationum. Tunc commota Dei famula, luminibus sepultis manus inposuit, statimque reseratis cataractis, mundum late patentem quae· fuerat caeca prospexit. Multisque etiam inerguminis ad eam ingressis, ut manus inposuit, fugato hoste nequam, sospitatem restituit; nec morabantur ex his curari, quos ad se sancta permisit accedere. 4. Iam enim tempus vocationis eius adpropinquabat, et defessa corpori solvebatur. Quod cum viderent sanctimoniales, quas secum habebat, flebant valde, dicentes: 'Et cui nos, mater sancta, relinques? Vel cui conmendas
Abbreviated transcription (Latin):
pueripalpat. & palma demulcet : Sensitq ibi anguruns uenena torum ned¬
tiam latitare : Tunc accepto pampini uiridis folio saluraltmu reꝗ
fixitq suꝑ eum crucis beatae signaculio Quod ponens suꝑ alium iuui¬
nuli : dolore paulu lum saedato. obdormiuit in scamno qui olimido lorib
insistentibus caruerat somno Postunius uero horae monitũ consurgenb
ad purgandum uentrem. egressus pestiferȩ generationis germenef fudit
Gratiasq referens ancillaedĩ. sanus abscefsit: Alius ueropuer paralssis
acgritudine contractus : ante eam in termanus delatus est aliorum:
dep̃ cans abeata sanari At illa in oratione ꝓstrata : precem n eo fudit
ad dñm Consũmata uero oratione consurgens. ad p̃hensa mani pueri
erexit eum. sospitemq: abire ꝑmisit. Mulier erat caeca : siuae
adducta cideam : de p̃ccita est̃ ut eimanus imponeret: At illa
respondit. Quid uobis & michi homines dĩs nonne sc̃s murtinus

Expanded text:
pueri palpat, et palma demulcet; sensitque ibi anguium venenatorum nequipueri palpat, et palma demulcet; sensitque ibi anguium venenatorum nequitiam latitare. Tunc accepto pampini viridis folio, saliva linivit, fixitque super eum crucis beatae signaculum, quod ponens super alvum juvenculi, dolore paululum sedato, obdormivit in scamno, qui olim doloribus insistentibus caruerat somno. Post unius vero horae momentum consurgens, ad purgandum ventrem egressus, pestiferae generationis germen effudit, gratiasque referens ancillae Dei, sanus abscessit. Alius vero puer paralysi aegritudine contractus, 1249 ante eam inter manus delatdeprecans a beata sanari. At illa in oratione prostrata, precem pro eo fudit ad Dominum; consummata vero oratione, consurgens, adprehensam manum pueri, erexit eum, sospitemque abire permisit. Mulier erat caeca, quae adducta ad eam, deprecata est, ut ei manus inponeret. At illa respondit: 'Quid vobis et mihi, homines Dei? Nonne sanctus Martinus
Abbreviated transcription (Latin):
cas dẽ facere quas secũ ad sciurt: Ibiq mlaudib dĩ degens ĩnultis infir¬
mis oratione facta salut ariamꝑtiebat medicam̃ta: Mulier quedã filiã sua
ex hibuit uulneribusplenã &sit qͥ dãuocant potae hec causa genuerat
Tunc illa factahoratione saliuãexores uscipiens. uulnerase uãꝑ uxit
puellaq red di ditsanã Opitulante euis uir tute quicȩ cinatioculos
sputoformauit Puer uerolocim colamalesiciũ inpotionelibauit᷑
dequo medificatus ut ad serunt. ser penaesgenerati. in in teraneis pueri
magnũ dolorẽ suis morsib excitabant Ntaut nulla quiescendimora
ł inmodicũ momentũ indulger&ur: sneq: cibũ aut potũ caperepo¬
terat: Etsi post diualiquid accipiebat: ꝓtmusrei ciebat: ꝗ adductus
ad beata femina : p& it seeius uirtitib mundari : Cũq illareclamara
indignã sees se. quaehaec agere possẽt : in plicita p̃catu parentũ uentrem

Expanded text:
easdem facere quas secum adscivit. Ibique in Dei laudibus degens, multis infireasdem facere quas secum adscivit. Ibique in Dei laudibus degens, multis infirmis, oratioexhibuit vulneribus plenam, et, ut quidam vocant, potae haec causa genuerat. Tunc illa, facta oratione, salivam ex ore suscipiens, vulnera saeva perunxit, puellamque reddidit sanam, opitulante ejus virtute qui caeci nati oculos sputo formavit. Puer vero incola loci maleficium in potione hausit, de quo medificatus, ut asserunt, serpentes generati in intraneis pueri magnum dolorem suis morsibus excitabant, ita ut nulla quiescendi mora vel in modicum momentum indulgeretur. Sed neque cibum aut potum capere poterat; et si post diu aliquid accipiebat, protinus rejiciebat. Qui adductus ad beatam feminam, petiit se ejus virtute mundari. Cumque illa reclamaret indignam se esse quae haec agere posset, implicita precatu parentum, ventrem
Abbreviated transcription (Latin):
suerat sed exercebatur ieiumis. olsecrationibq ut tandẽ lo cũ in qͦ habita¬
re desiderabat posset adqͥ rere  In choatiterũ iter desideratũ inplorans
bea ti martini Auxilium ut qͥ dede rat desideriũ tribuer& & effectũ ꝑue¬
nit adbasilicã. reuertitur incellulã illã anqua prius fuerat cõmorata :
Ex hocꝑstetitinconeus sa. nec ẽ ã plius auiro ꝗ̃ sita: ibiq paucascollegens
monachas cũ side in tegra & oratione degebat: Non sumens panẽ Nͥsi
hordiactũ nonuinũ pnsiparũ ꝑindieb feftis : & hocipsũ nlimiolatice tẽ¬
peratũ : Nullũ habensstratũ feni paleaeq mollimen : nisitantũ illud
qđ intextis iunci uirgulis fieriso l& quas uulgo mattas uocant. hoc suꝑpo¬
nens for mulȩ Hoc solo suꝑ sternens hoc erat cotidianũ scãnũ hoc culeitͥa
hocplu mella. hoeratstragulũ. hoc om̃is leetuli necessitudo: sicdocens

Expanded text:
sueverat sed exercebatur in ieiuniis obsecrationibusque, ut tandem locum in quo habitasueverat sed exercebatur in ieiuniis obsecrationibusque, ut tandem locum in quo habitare desiderabat possit adquaerere. Inchoat iterum iter desideratam, inplorans beati Martini auxilium, ut qui dederat desiderium tribueret et effectum. Pervenit ad basilicam, revertitur in cellula illa in qua prius fuerat coromorata; ex hoc perstetit inconcussa nec est amplius a viro quaesita. Ibique paucas collegens monachas, cum fide integra et oratione degebat, non sumens panem nisi hordiacium, non vinum nisi parumper in diebus festis, et hoc ipsum nimio latice temperatum; nullum habens stratum feni paleaeque mollimen, nisi tantum illud quod intextis iunci virgulis fieri solet, quas vulgo mattas vocant; hoc superponens formulae, hoc solo supersternens; hoc erat cotidianum scamnum, hoc culcita, hoc plumella, hoc erat stragulum, hoc omnis lectuli necessitudo; sic docens
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ dã puellapus ulȩ male ueneno conflata ꝓ eeditq adpedeseius dicens : Subueni
mii qͥ amorsiniquauitã conatur eripere. At illã oresolito inoratioriep ferauat
tuor partibus uulnus ex erepans. puellã pure de curreimors inportuna reliq̃t¬
Sosthecadbasilicã scĩ martini monegundis beata ꝑ uenit ibiq ꝓstratacorã
sepulchro gratias agens qđ tumulũ sem̃ oculis ꝓpriis contẽplare meruerat. Incel¬
lula par uula consistens cotidie orationi acieiuniis uigilusq uacabat: sed nȩc
illedo cus ab eius uir tute fuit inglorius. Nã uiduȩ cuius dãfilia manuscon¬
tractas d& ulit q̃ ut ex orata signũ saluts in posuit manibus suis digitos
puellȩ contractarecȩpit : Ex tensis digitis neruisq directis: uolas laxau
In colomes. Dũ aut̃ hec agerentur : audita uir ille fama beate
Conuocansamicos uici nosq suos ꝑgit posteã & redueit aꝓpria & ea in cellu la
in qua prius habitauerat in tromisit: Atilla nonces sabat abopere qđ con¬

Expanded text:
quaedam puella, pusulae malae veneno conflata, proceditque ad pedes ejus, dicens: Subveni mihi, quia mors iniqua vitam conatur eripere. At illa, more solito in oratione prostratatuor partes vulnere excrepante, puellam, pure decurrePost haec ad basilicam sancti Martini Monegundis beata pervenit, ibique prostrata coram sepulchro, gratias agens, quod tumulum sanctum oculis propriis contemplare meruerat, in cellulam parvulam consistens, cotidie orationi ac ieiuniis vigiliisque vacabat. Sed nec ille locus ab eius virtute fuit inglorius. Nam viduae cuiusdam filia manus contractas detulit, quae ut exorata signum salutis inposuit, manibus suis digitos puellae contrectare coepit, extensie digitis nervisque directis, volas laxavit incolomes. Dum autem haec agerentur, audita vir ille fama beatae, convocans amicos vicinosque suos, pergit post eam et reducit ad propria et eam in cellula in qua prius habitaverat intromisit. At illa non cessabat ab opere quod con
Abbreviated transcription (Latin):
serpentiũ ex manire obtiriuit: Duoigitur tum dimo sutio dru
eiiis pedibus ꝓfternuntur dep̃cantes: ut uirus qͦ ddensma lebestiȩ ar¬
tubus moribufidis iniecit seurtute dis cuteretus : Atille orationẽ
elem̃ tacrcasti & serpentẽ illũ humanisdignitatib emulũ subma¬
ledicto eẽ sanxisti t̃depelleabhis famulistiuis ueneni huius malum:
ut non anguis dehis sed his deangue ualcanteriũ phare: Hac caut
cũ dixiss& palpauit omnt̃ cõpage corporiscorũ : stati conp̃s sotumore¬

Expanded text:
serpentium exinanire obtenuit. Duo igitur tumidi morsu hydri serpentium exinanire obtenuit. Duo igitur tumidi morsu hydri eius pedibus prosternuntur, deprecantes, ut virus, quod dens malae bestiae artubus moribundis iniecit, sua virtute discuteret. At ille orationemelementa creasti et serpentem illum humanis dignitatibus aemulum sub maledicto esse sancxisti, tu depelle ab his famulis tuis veneni huius malum, ut non angues de his, sed hii de angue valeant triumphare'. Haec autem cum dixisset, palpavit omnem conpagem corporis eorum, stati
Abbreviated transcription (Latin):
cemodi morbo laborans audita confessoris huius opera pluminis pditi
uiginti annorũ cur ricula orbat& frontigemmorũ siderũ iubar inclaruit :¬
uopueri mẽ bris om̃ib: debiles & immodũ sphraamn rotunditate contrac¬
d: eius conspectibus sunt delats̃ qͥ busimpositis manibus redintegratisartu¬
deinđ gemineuirtutis beneficrũ : Puercũ puellacorã eoc̃ trac tisma
nib: adstiterunt Cratenĩ tunc mediũ paschalis festũ solẽnitatis
Cũq ꝓ suȩ directionis medeladĩ famulo supplicareT Ctilleneque o
nũ se clamans ꝑ quẽ ds̃ infirmis p̃berebeneficia dignar&ur : supplis¬
cantib cuntis manus corũsuis suscepit inmanbus ꝗbi ad tectotł
dir ectisdigitis sonas absceder e iub& Sic & benaia hoc enĩ erat fiom̃
mulieris oculos deferens clausos : tactusalutaris dexter e benedicta
inlumnata dis cessit seciecilludocculi puto qđ sẽpiu s eius oratio urus

Expanded text:
cemodi morbo laborans, audita confessoris hujus opera, pro luminis perditi cemodi morbo laborans, audita confessoris hujus opera, pro luminis perditi viginti annorum curricula, orbatae fronti geminorum siderum jubar inclaruit. Duo pueri membris omnibus debiles, et in modum sphaerae in rotunditate contracti, ejus conspectibus sunt delati: quibus impositis manibus, reintegratis artudeinde geminae virtutis beneficium. Puer cum puella coram eo nibus adsteterunt Erst enim tunc mediam paschalis festum solemnitatis. Cumque pro suae directionis medellam Dei famulo supplicarent, et ille pro num se clamitans, per quem Deos infirmis praebere beneficia dignaretor: supplicantibus cunctis, manus eorum suis suscepit in manibus; quibus adtrectatis, directis digitis, sanos abscedere iubet. Sic et Benaia – hoc enim erat nomen mulieris – oculos deferens clausos, tactu salutaris dexterae benedicta, inluminata discessit. Sed nec illud occuli puto, quod saepius eius oratio virus
Abbreviated transcription (Latin):
relt dit. at nulla ingo poenitius madix supbia eotemansinił
aput pst ꝑsiteretur dicense ueranuns s de cogniiui s̃beatus
&ille irass diit ic ludere ut nũꝗ humanis aspectibs appare
ret consiliũ sua simꝰ ut ñ ꝑpetuo inbae conclusionie constragerit:
Nisi in illis tantũ dum taxtit dieb: qui in t̃ depositionẽ scĩ mastini
ac dominicina talis sollemni tatem habent᷑ uel in illis similiter
quad raginta quos ante pas chalia festa in summa duciabst inettra
patrum̃ sanxit auetoritas Reliquis uero dieb: infirmorũ gratia
populis sepreberet. Audito enĩ consilionr̃o libent quȩ dictasunt acce¬
pit impleuitq sine ãbiguitate. Deniꝰ qui a de conũ sationeeius pauca
operara dignata ẽ accedamus: Cecusquidã poprsitus nominea de ũ
uenit : Erat eñ tuncbeatus senochiam prbt ordinatos : quidũ aliquid
alim̃ta postulat : Tactꝯsasci sacer dotis manuoculs utsignũ saluta¬
remeruit: ꝓtinus uisu recepit: Alius qͦ quer picta uensis puer huiꝰ¬

Expanded text:
reddidit, ut nulla in eo penitus radix superbiae remansisset; ita ut profiteretur, dicens: Vera nunc esse cognovi, quod beatus ille ita se duxit includere, ut nunquam humanis aspectibus appret, consilium suasimus, ut non se perpetuo in hac conclusione constringeret, nisi in illis tantum dumtaxat diebus, qui inter depositionem sancti Martini ac dominici natalis solemnitatem habentur, vel in illis similiter quadraginta, quos ante paschalia festa in summa duci abstenentia, patrum sancxit auctoritas, reliquis vero diebus infirmorum gratia populis se praeberet. Audito enim consilio nostro, libenter quae dicta sunt accepit implevitque sine ambiguitate. 3. Denique, quia de conversatione eius pauca operari dignata est, accedamus. Caecus quidam Popusitus nomine ad cum venit. Erat enim tunc beatus Senoch iam presbiter ordinatus. Qui dum aliquid alimenti postulat, tactos a sancti sacerre meruit, protinus visum recepit. Alius quoque Pictavensis puer hujus
Abbreviated transcription (Latin):
opus necessariũ implebatur: Hanceñ fabricã si larius quidã gothis
qui magnocũ a lari corege a morediligebatur : ȩmulus monaste¬
rio concupiscit : Dixitq abbati: Donamihi hun molinũ ut sit subdi¬
tionesnea: & qđ uolueris repensabo: Cuiille: Cũ grande inquit labo¬
ix hoc pauꝑtas nostra statuit : & nunc ñ possumus eũ donare piesr simei fame
pereant: Etille: Siuis inquit eũ bonauo luntate tribure : gratias ago
Qinaliud: ui cũ auferã autcertesaciũ aliuo cuius ex clusis aqua raror sũ

Expanded text:
opus necessarium implebatur. Hanc enim fabricam Silarius quidam Gothus, opus necessarium implebatur. Hanc enim fabricam Silarius quidam Gothus, qui magno cum Alarico rege amore dilegebatur, aemulus monasterio concupiscit, dixitque abbati: 'Dona mihi hunc molinum, ut sit sub ditioni meae, et quod volueris repensabo'. Cui ille: 'Cum grande', inquid, 'labore hoc paupertas nostra statuit, et nunc non possumus eom donare, ne fratres mei fame pereant'. Et ille: Si vis', inquid, eum bona voluntate tribuere, gratias ago; sin aliud, vi eum auferam aut certe faciam aliu
Abbreviated transcription (Latin):
alioꝓ ficisceretur in loco : sed in eo cũ omnicongretuttus ex
ma nib ꝓpriis operari & uictũ a terra in sudore uults e lugar
llud fcatribus int̃reliqua p̃dicationũ dona conmendans : quod paulus apos¬
colusait. Laboratema nibus uthabeatis underetribuerepossitis neces¬
sita tẽpatientibus & illud Quia qͥ ñ laborat: nec manduca: Dedic̃
aut̃ ei dñs a gratiã curationis. Itautinsufflatis inerguminis ꝓtinus demonia
eierenturacorporibus obsessis : Sed& alias ꝑ eũ dnĩ dignatus estoperanuir¬
tutes Erateni abstime ns acibis & potib: inc̃dicens monachis sinecessatio¬
re fratrũ uisũ ẽei molinũ in ipsoangeris fluunalueo stabilire Defixisq
ꝑflum̃ palis ad gregatis lapidũ magnorũ aceruis exclusas fecit atq aquã
canale collegit: Cuius imp&u: rotã fabricȩ in magna uo lubilitate uerte¬
refecit Hoc o perflaborẽ monachorũ releuans : atq unĩfratrũ delegans

Expanded text:
alio proficisceretur in loco, sed in eo cum omni congregatione alio proficisceretur in loco, sed in eo cum omni congregatione manibus propriis operari et victum a terra in sudore vultus exegere; illud fratribus inter reliqua praedicationum dona conmendans, quod Paulus apostolus ait: Laborate manibus, ut habeatis, unde retribuere necessitatem patientibus. Et illud: Quia qui non laborat, nec manducet. Dedit autem ei Dominus et gratiam curationis, ita ut, insufflatis inerguminis, protinus daemonia eiecerentur a corporibus obsessis; sed et alias per eum Dominus dignatus est operare virtutes. Erat enim abstenens a cibis et potu, interdicens monachis sine cessatiore fratrum visum est ei molinum in ipso Angeris fluvii alveo stabilire; defixisque per flumen palis, adgregatis lapidum magnorum acervis, exclusas fecit atque aquam canale collegit, cuius impetu rotam fabricae in magna volubilitate vertere fecit Hoc operi laborem monachorum relevans atque uni fratrum delegans,
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ uerũ sequi ꝑquẽ facta sunt om̃a : sicut de arsoleo batioq abbatibus
fidelium fratrum relatio signat Igitur ursus abba cadore douo
urbis incola fuit: ab ineunte ac tatereligiosus & indĩ amore deuot
Dequo eressus loco : bi turisum terminũ est ingressus lan da ablit
monasterus idest tausiriaco. onia. atq pontinito stabuitisq
p̃positis : scĩ tate honorificis dispensatione libratis : turonicũ ÷in
hitorum est ingressus & ad locũ quod sena pariã. uocitieripten¬
cus instituit auctor accessit : dedificatoq: oratorio ꝓmonaste¬
rium stabiliuit : commissaq: leobatio p̃posito summa regula se
monasteriũ aliud statuit : quod nunc loccis uocanT : si tumnscilis
suꝑ fluuium angerem in rececessu montis. cuinunc castrumi
suꝑ Eminet ip̃so nomine ut monasteriũ uocita lium nebł
ad iuncta congregatione statuit apud animũ suum neul

Expanded text:
Deum verum sequi, per quem facta sunt omnia, sicut de Urso Leobatioque abbatibus Deum verum sequi, per quem facta sunt omnia, sicut de Urso Leobatioque abbatibus fidelium fratrum relatio signat. 1. Igitur Ursus abba Cadurcinae urbis incola fuit, ab ineunte aetate religiosus et in Dei amore devotus. De quo egressus loco, Biturigum terminum est ingressus, fundatisque monasteriis, id est Tausiriacum, Oniam atque Pontiniacum, stabilitisque propositis sanctitate honorificis, disperitorium est ingressus, et ad locum quem Senapariam vocitari priscus instituit auctor accessit. Aedificatoque oratorio, monasterium stabilivit; commissaque Leobatio praeposito summa regulae, monasterium aliud statuit, quod nunc Loccis vocant, situm scilicet super fluvium Angerem in recsupereminet, ipso nomine ut monasterium vocitatum. Ubi adiuncta congregatione, statuit apud animum suum, ne ultra