comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
catores essemus ihc xp̃c ꝓ nob̾ mortuus ẽ. Si astici
tibi in cempore maloꝵ meoꝵ. & in tempore tͥbula¬
tionis eoꝵ. eosurgat inimicus ego astiti cibi ꝓeis.
Quis aut̃ est inimicus nr̃ nisi tabulus. qui tribu¬
labat nos. & iugo seruituris p̃mebat: Aduersũ
quem astitit pat saluator. & de captiuitate nos li¬
pore maloꝵ meoꝵ.Suꝑ quem respondet ds̃ & loqui¬
tur ad populum. qui a saluatore siue ꝓpħa fuerat
accusatus dicens. ferrum & oꝑtorium ereum.
uirtus tuadura indomabilisquȩ molliri ux queat.
quȩ uix ꝓducatur. ferrum & oꝑtorium ereum
uirtus tua. id est secans ⁊ diuidens ⁊ bene conposi¬
mutacionẽ ꝓpt̾ omnia peccata eoꝵ. Utrum ne
hos quos sibuin t̾ra thesauritauerint: Unusqͥsꝙ¬
dicit istius modi est : ecce unus thesaurus iheremi¬
as. alius thesaurus est ysaias. thesauruserat et
moyses & reliqui. Hos thesauros abstulit deus
ẽ nobis. Babogͦ ꝓpt̾ peccata tua thesauros tuos
in dep̃dationem. Bedit nobis thesauros illius

Expanded text:
 pro nobis mortuus est. Si non astiti tibi in tempore malorum eorum, et in tempore tribulationis eorum, exsurgat inimicus: ego astiti tibi pro eis . Quis autem est inimicus noster, nisi zabulus, qui tribulabat nos, et jugo servitutis premebat; adversum quem astitit Patri Salvator, et de captivitate nos lipore malorum eorum. Super quem respondit Deus, et loquitur ad populum, qui a Salvatore sive propheta fuerat accusatus, dicens: Ferrum et opertorium aereum virtus tua dura, indomabilis, quae molliri non quaerit, quae vix producatur . Ferrum et opertorium aereum virtus tua, id est secans et dividens, et bene composimutationem propter omnia peccata eorum? utrumne hos quos sibi in terra, thesaurizaverunt. Unusquisqudicit, 849 istiusmodi est: Ecce unus thesaurus Jeremias, alius thesaurus est Isaias; thesaurus erat et Moyses, et reliqui. Hos thesauros abstulit Deus est nobis: Dabo ergo propter peccata tua thesauros tuos in depraedationem. Dedit nobis thesauros illius
Abbreviated transcription (Latin):
alioꝵ eruditionẽlicet iam desꝑabiles sint pecores.
&̾ a curatione penitus alien torqueant᷑. audi ea
imprudens callidior erit. Non eum qui flagellat᷑
dixit callidiorẽ futurũ & sapientiorẽ ꝓpt̾ eastigati¬
onem suam.s insipi entẽ astulticia in prudentiã
conuerti. ꝓpt̃ supplicia pestilentis. hoc quippe
ex ipso nomine calliditatis significat᷑. & conuert
eum a calliditate. dũ alios ceruit ꝓpt̾ ea quibus
ipse obnoxius ẽ peceata crucrari. Igitur ꝓdest
nobis si tamen digni sumus falute. ut aliiut in
utilitatẽ nr̃am torqueant᷑. & quomodo utile fuit
peccatum isr ł in salutẽ gentiũ. sicutilis ẽ quoꝵ dã
pena alioꝵ salutz. & ideo bonuset clemens deus
non paream inquit: & non miserebor ab interitu
eoꝵ.Circum seripto aũt hoc capitulo. uideamus
subsequens seriptura quid doceat. Audite & auribꝰ

Expanded text:
aliorum eruditionem, licet jam desperabiles sint peccatores, aliorum eruditionem, licet jam desperabiles sint peccatores, et a curatione penitusimprudens callidior erit : » non eum qui flagellatur dixit callidiorem futurum et sapientiorem propter castigationem suam, sed insipientem a stultitia ad prudentiam converti propter supplicia pestilentis: hoc quippe ex ipso nomine calliditatis significatur, et converti eum a calliditate, dum alios cernit propter ea, a quibus ipse obnoxius est, peccata cruciari. Igitur prodest nobis, si tamen digni sumus salute, ut alii in utilitatem nostram torqueantur. Et quomodo utile fuit peccatum Israel in salutem gentium, sic utilis est quorumdam poena aliorum saluti. Et ideo bonus et clemens Deus: Non parcam, inquit, et non miserebor ab interitu eorum. Circumscripto autem hoc capitulo, videamus subsequens Scriptura quid doceat: Audite et auribus
Abbreviated transcription (Latin):
ris quod secandum est. si non usserit id qd̾ indiget
cauterio. iuidelicet ꝓpt̃ dolores qui ex talibrs reme¬
diis consecuntur quom crescet infarmitas. & in
det̃ius uet̾na exuberat. Si uero ut ita dicam deme¬
rarius ad uulnus sector accesserit. & inussent pla¬
gam.curat eum qui secatur & urit᷑. quia paulũlũ
seueritatẽ assumpsit. licet uisus fuit egrotant ad ho¬
ram non inisereri. ita & deus non unũ hominẽ
s uniuersũ eurat orbẽ celestia & t̾rena & omnia
ubieumq dispensat. & cum hoc ꝓuideat qd uni
commodum sit. multomagis ꝓuidet quid toto
mundo condueat & hominibus unnuersis. Pid
quidem & ea quȩ uni expediunt. uerum ita ne
illius utilitas omniũ dãpnosit. Icirco & ignis ẽt¬
nus preparatas est. & gehenna & tenebrx exterio¬
res. quȩ omnia non tam obeum qui pumiendꝰ ẽ
quam ꝓpt̾uniuerdos homines consticuta sunt.
Si aũt uis huius rei testem accipescͥpturã qd̾ in

Expanded text:
ris, quod secandum est, si non usserit id quod indiget ris, quod secandum est, si non usserit id quod indiget cauterio, videlicet propter dolores, quia ex talibus remediis consequuntur, quomodo crescat infirmitas et in deterius veternus exuberet: si vero, ut ita dicam, temerarius ad vulnus sector accesserit, et inusserit plagam, curat eum qui secatur et uritur: quia paululum severitatis assumpsit, licet visus fuerit aegrotantis ad horam non misereri. Ita et Deus non unum hominem, sed universum curat orbem, coelestia atque terrena et omnia ubique dispensat. Et cum hoc provideat quod uni commodum sit: multo magis providet, quid toti mundo ducat et hominibus universis. Providet quidem et ea quae uni expediunt, verum ita ne illius utilitas omnium damno sit. Idcirco et ignis aeternus praeparatus est, et gehennae et tenebrae exteriores. Quae omnia non tam ob eum, qui puniendus est, quam propter universos homines constituta sunt. Si autem vis hujus rei testem accipere Scripturam, quod in
Abbreviated transcription (Latin):
lus. Sin uͦ in uidiciaria seueritate ꝑemerit. unꝰ
homo interibit. & unrũso ppło ꝓuidebit᷑. Sic d̾s
si peꝑcerit peccatori. & miserans eriis noluerit
eum punire ꝓ scelere. quis non accipiet licen¬
tiam: quis maloꝵ qui nunc saltim ꝓpt̾ supplicia
cerrentur. ñ inuadit dempus. ut expleat quec̃q
uoluit. & p̃cepsferatur inuicia: Hec aũt in
ȩccłia sepe accidentia possumus considerare.
munionem.Si ei conceditur quod rogat. in in¬
commodum omnium uenia ꝓcedit. & laxatis
fienis secleribus pandit᷑ ura. Sͦm uͦ eum raciona¬
bili deliberatione. non ut misericors. nec rursum
ut crudeliᷤᷤ uidex. s ⁊ quasi um ꝓuidens. et
de omni salute ꝑtractans. considerau̾it ppłi
dampnum in umus uenia. non dubium est
qd̃ faciat eici unum de ȩccłia. ut multos sal¬
uet in columes. Age nunc. considera michi
&e medicum. Si esauerit a lectione eius uilre¬

Expanded text:
lus: sin vero in judiciaria severitate permanserit, unus lus: sin vero in judiciaria severitate permanserit, unus homo interibit, et universo populo providebitur. Sic Deus si pepercerit peccatori, et miserans ejus, noluerit eum punire pro scelere, 827 quis non accipiat licentiam malorum? Qui hunc saltem propter supplicia terretur, nonne invadet tempus ut expleat quaecumque voluerit, et praeceps feratur in vitia? Haec autem in Ecclesia saepe accidentia possumus considerare. l. postulet communionem. Si ei conceditur quod rogat, in incommodum omnium venia procedit, et laxatis frenis, sceleribus panditur via. Sin vero cum rationabili deliberatione, non ut immisericors, nec rursum ut crudelis judex, sed et quasi uni providens, et de omnium salute pertractans, consideraverit populi damnum in unius venia, haud dubium est quin faciat ejici unum de Eccvet incolumes. Age nunc, considera mihi et medicum: si cessaverit a sectione ejus vulne
Abbreviated transcription (Latin):
gam illos uirum & frẽm etus. & patres eoꝵ et
filios eoꝵ ab mincẽ. dicit dominꝰ. Non requirã
& non parcam & non miserebor ab interitu eoꝵ
his et istius modi sermonibus. herecici assurgunt
dicentes. Uides ne qualis sit creator ꝓpharam et
legis ds quid loquatar: Non parcam & ñ misere¬
bor ab interitu eoꝵ. Quomͦ potest iste bonus esse:
Accipiam gͦ exemplum iudicis boni ꝓ utilitate
comiuni quibusdam non miserentis. ut ꝑspi¬
cere possimus quomodo multis parcens. uni ñ
uni menbro non parcere. ut menbris omnib
situm quietẽ ciuitati.⁊ pacẽ genti cui presidec
ꝓuidere. Huic si offeratur homicida honesta
foria. etate fatis integra. ex alio latere mater
uoce deploret. circumstent & paruuli liberi. eito
orbi futuri. quid faciet iudex: miserebit᷑ latronis
annon: quid in commune expedit ciuitat: Si
misertus fuerit. reuertetur homicida ad pͥstinũ sce¬

Expanded text:
gam illos, virum et fratem ejus, et patres eorum, et gam illos, virum et fratem ejus, et patres eorum, et filios eorum in idipsum, dicit Dominus: Non requiram, et non parcam, et non miserebor ab interitu eorum . His et istiusmodi sermonibus haeretici assurgunt dicentes: Videsne qualis sit Creator, prophetarum et legis Deus quid loquatur? Non parcam, et non miserebor ab interitu eorum. Quomodo potest iste bonus esse? Accipiam ergo exemplum judicis boni pro utilitate communi quibusdam non miserentis, ut perspicere possimus, quomodo multis parcens uni non uni membro non parcere, ut membris omnibussitum, quietem civitati, et pacem genti, cui praesidet, providere. Huic si offeratur latro honesta forma, aetate satis integer, ex alio latere mater voce deploret, circumstent et parvuli liberi cito orbi futuri: quid faciet judex? miserebitur latronis, annon? quid in commune expedit civitati? Si misertus fuerit, revertetur homicida ad pristinum sce
Abbreviated transcription (Latin):
s ꝑ uerba reducere queris aberrore in quem
id retrahit quod fuerunt. scd̾m scͥpcurã di¬
centem. ꝑomnem dolorẽ et flagellũ emen¬
dabis ierłm. Ut gͥ crescat dolor pȩnȩ corri
rant᷑ Quodammodo leuins fice supplieiũ. si pla¬
res in eodem loco constituti. mutuis se consolent᷑
alloquiis. Si aut̃ necesse est alia quoq ratione diui¬
siones malorum introducere. etiam hoc exhibebimꝰ
Mali cum simul fuerint ea quȩ mala sunt cogitant.
& in pͥstina nequitra ꝑseuerantes augent peccata
peceatis. quomͦ econtrarioboni eum simul fueruit.
de honestis rebus sermorinantur. Bissoluit᷑ gͦ et
ad nichilum deducitur nequã cogitatio. eum ñ
habuerit alloquutionẽ alterius nequitiȩ. Ideirco
ꝑ dispensationẽ d̾i ꝓuidetur pessimos a pessimis
separari. iustum quoq ⁊ commodũ ut apͥstinis
sceleribus ip̃a solitudine & penuria consortii aliqͣn¬
do desistant. Hȩc de eo quod dictum est. & disper¬

Expanded text:
per verba reducere quaeris ab errore, in quem per verba reducere quaeris ab errore, in quem id retrahit quod fuerunt, secundum Scripturam dicentem: Per omnem dolorem et flagellum emendabis Jerusalem. Ut igitur crescarantur. Nam quodammodo levius fit supplicium, si plures in eodem loco constituti, mutuis se consolentur alloquiis. Si autem necesse est aliam quoque rationem divisionis malorum introducere, etiam hanc exhibebimus. Mali cum simul fuerint, 826 ea quae mala sunt cogitant, et in pristina nequitia perseverantes, augent peccata peccatis: quomodo econtrario boni cum simul fuerint, de honestis sermocinantur. Dissolvitur ergo, et ad nihilum deducitur nequam cogitatio, cum non habuerit allocutionem alterius nequioris. Idcirco per dispensationem Dei providetur, pessimos a pessimis separari, in suum quoque commodum, ut a pristinis sceleribus ipsa solitudine et penuria consortii aliquando desistant. Haec de eo, quod dictum est: Et disper
Abbreviated transcription (Latin):
post peccata in uniu̾sum orbem disꝑsus est.
Tale michi quoddã & de bonis omnibꝰ intelli¬
gx. Est quedam eccłia primitaioꝵ. eoꝵ scilicet
qͣ ꝯscͥpt fc̃ ĩ cȩlestibꝰ. ubi mons syon. & eiuitas
uiuentis dĩ ierłm celestis. Beati qui illue con¬
gregabunt᷑. Peccatores aũt diuident᷑ ab inui¬
cem: ut etiã in hoc sit excruciatio. ne parit᷑
corqueant᷑. Scio quosdam reges eos qui im¬
perio suo insidiat st̃ ad desertas insulas depor¬
tare solitos. ꝓ magnis suppliciis hoc iubere.
ne in uno loco ex ilii penuriã sustineant. sed
in aliam orbis partem uxor. in aliam liber
ext̃minent᷑. ut nem calamitatibus quidem
suis ꝑfruantur solatio. aut pat̃ filii aut mat̾
filioꝵ. aut frat̃ fratris. Simili modo ⁊ peccator
tormenta ꝑpetitur. si solus in exilium relige¬
tur. ut emendatus in statũ pristinũ redeat.
& quomodo cu ꝓpinquos & liberos tuos
non fortuita nec irracionabibi coherces ira.

Expanded text:
post peccata in universum orbem dispersus est. post peccata in universum orbem dispersus est. Tale mihi quiddam et de nobis omnibus intellige. Est quaedam Ecclesia primitivorum, eorum scilicet qui conscripti sunt in coelestibus, ubi mons Sion, et civitas viventis Dei Jerusalem coelestis. Beati qui illuc congregabuntur. Peccatores autem dividentur ab invicem, ut etiam in hoc excruciatione pariter torqueantur. Scio quosdam reges, eos qui imperio suo insidiati sunt ad desertas insulas deportare solitos, et pro magnis suppliciis hoc jubere, ne in uno loco exsilii penuriam  Al poenam sustineant, sed in aliam partem orbis uxor, in aliam liberi exterminentur, ut ne in calamitatibus quidem suis perfruantur solatio, aut pater filii, aut mater filiae, aut frater fratris. Simili modo et peccatortormenta perpetitur, si solus in exsilium relegetur, ut emendatus in statum pristinum redeat. Et quomodo tu propinquos vel liberos tuos non fortuita, nec irrationabili ira, sed
Abbreviated transcription (Latin):
qui puniturus elt peccatores. non qr ꝓpħes.
non quia sacerdos quis uocatus ẽ asupplieiis li¬
berabitur. Hoc aũt de illis commemorat. Sed ut
deuenerunt. Si quisgͦ & in bis sacerdotibus in
nobis dicopb̃ris. siue in his qui circunstant po
natur: quomodo econtrario quedam sunt
sacerdotales benedictiones. de quibus deo tri¬
buente post istius loci expositionẽ eum ad
numeroꝵ librum uentum fu̾it disputabimꝰ
Ibi quippe de sacerdotib quedã scripta sunt
& disꝑgendos uirũ a fr̃e suo. ⁊ patres afiliis.
Que quidem ut michi uidet᷑ sic st̃ in telligenda.
Iustos congregat d̾s̃. peccatores separat. Deniꝙ¬
socirco quandiu ñ sunt commoti ab oriente
homines. non sunt disseparat. Quando aũt
moti sunt ab oriente. & ait homo ad ꝓximũ
suũ. uenite edificemus ciuitatẽ. & turrim
cuius sit caput usq ad cȩlũ. deus locutꝰ est
dicens. Uenite descendamus & confundamꝰ
quoq isrł antequam peccaret in uidea erat.

Expanded text:
qui puniturus est peccatores. Non quia prophetes, non quia sacerdos quis vocatus est, a suppliciis liberabitur. Haec autem de illis commemorantur, ut as saeculorum devenerunt . Si quis ergo et in his Sacerdotibus, in nobis dico presbyteris, sive in his qui circumstant popnatur: quomodo econtrario quaedam sunt sacerdotales benedictiones, de quibus, Deo tribuente, post istius loci expositionem, cum ad Numerorum librum ventum fuerit, disputabimus: ibi quippe de sacerdotibus quaedam scripta sunt: et dispergendos virum a fratre suo, et patres a filiis . Quae quidem ut mihi videtur sic sunt intelligenda: Justos quidem congregat Deus, et peccatores separat. Deniidcirco quandiu non sunt commoti ab oriente homines, non sunt dissipati: quando autem moti sunt ab oriente, et ait homo ad proximum suum: « Venite et aedificemus civitatem et turrim cujus sit caput usque ad coelum . » Deus locutus est, dicens: Venite, descendamus, et confundamus quoque Israel antequam peccaret, in Judaea erat,
Abbreviated transcription (Latin):
ab. & habebis quia ꝓpħau̾it ad om̃s gentes.
iuxta id qd̾ dictum est. ꝓph̾am in gentibus
posuite. si tamen uolueris hec de iheremia
dicta sentire. Si autem intelligentiã ad dñm
transferas. iste in uniuersas gentes p̃dicauit.
Est quippe sicutalia multa sic & ꝓpħa. Ut est
princeps sacerdotum. ut est saluator ut ẽ medi¬
cus similit̃ & ꝓpħa est. Moyses annuncians de
eo ñ solum ꝓpħ̾am. s admirabilem int̾ cunc
audite eum. Q erit quicumq non audierit
ꝓpħam illum. interibit de ppło suo. Iste est
ꝓph̾es constitutus in gentib: & accepit gr̃am
a dõ effusam. in labuis suis. ut ñ solum cum
p̃sens aderat corꝑe. s etiam nunc cum ad est

Expanded text:
ab: et habebis quia prophetaverit ad omnes gentes, ab: et habebis quia prophetaverit ad omnes gentes, juxta id quod dictum est: Prophetam in gentibus posui te, si tamen volueris haec de Jeremia dicta sentire. Si autem intelligentiam ad Deum transferas, iste vere in universas gentes praedicavit. Est quippe sicut alia multa, sic et propheta. Ut est princeps sacerdotum, ut est Salvator, ut est 753 medicus; similiter et propheta est. Moyses annuntians de eo, non solum prophetam, sed admirabilem inter cunctaudite eum. Et erit, quicumque non audierit prophetam illum, interibit de populo suo . Iste est prophetes constitutus in gentibus, et accepit gratiam a Deo effusam in labiis suis, ut non solum cum praesens aderat corpore, sed etiam nunc cum adest
Abbreviated transcription (Latin):
annoꝵ cepit nosse. alium qͣdraginta.Sermones
sunt in effabiles de saluatore ñ magnoꝑe q̃rendi.
de ihereiia uͦ eoꝵ qui scientiã scripturarũ hñt
aurib indigentes. quomͦ dicat pͥusqͣm te plas
marem in utero nouite. & priusqͣm exires
de uentre matris tuȩ sanctificauite. Deus ipse
sibi sanctificat aliquos. Istum non expectat ut
sanctificet genitum: s prius fanctificat quame
grediatur euulua. Si ad saluatorẽ ut dixi refe¬
ras. noñ malum dr̃e eum prius sanctificatũ ẽẽ
quam natum. Si de dño intelligas non solum
antequã de uulua exierit sanctificatꝰ ẽ. s infini
quam deutero exiret sanctificat᷑ ẽ. Sropham in
gentibus posui te. Si de iheremia queris qͣm
sit ꝓpħa in gentibus positus. obserua in conse¬
quentib cum iubetur ꝓpħare ad om̃s gentes.
Nam istiusmodi scriptio ẽ. quȩ ꝓpħauit hie¬
remias suꝑomnes gentes.helam damasco mo¬

Expanded text:
riginta annorum coepit nosse, alium quadraginta. Sermones riginta annorum coepit nosse, alium quadraginta. Sermones sunt ineffabiles de Salvatore et non magnopere quaerendi; de Jeremia vero, eorum qui scientiam Scripturarum habent, auribus indigentes, qm in utero, novi te; et priusquam exires de vulva matris tuae, sanctificavi te; » Deus sibi ipse sanctificat aliquos. Istum non exspectat ut sanctificet genitum, sed prius sanctificat quam e vulva egrediatur. Si ad Salvatorem, ut dixi, referas, non est malum dicere prius eum sanctificatum esse quam natum. Si de Domino intelligas, non solum antequam de vulva exiret sanctificatus est, sed infinitquam de utero exiret, sanctificatus est. « Prophetam in gentibus posui te. » Si de Jeremia quaeris quomodo sit propheta in gentibus positus, observa in consequentibus cum jubetur prophetare ad omnes gentes; nam istiusmodi superscriptio est quae prophetavit Jeremias super omnes gentes Aelam, Damasci, Mo
Abbreviated transcription (Latin):
dicens siue ad iheremiã siue ad saluatorẽ
non dixerit priusquã te facerẽ in utero.
Quod enmifit nonfte mutero: ses qo
creatur det̾re puluere. hoc plasmat᷑ in utero.
Priusquam te plasmarem in utero scio te. Om̃s
nouit ds̃. Quomodo quasi p̃cipuũ a cetis ihere¬
mie dieit nouite: an eos cantũ scit dñs qui scien¬
cia eius ddignisunt. & cognoscit eos qui eiꝰ sunt.
indignos uero nescit. neq pat̾ neq filius dicenᷤ
non nouiuos: Noscum simus bomines si aliqya
fuerimus predit dignitate. alios nr̃a noticia
dignos alios iudicamus indignos. & quosscire
nolumus neq audire eos uolumus. Nesciamꝰ
quidarbitreris de uniuersitatis dõ. Uult seire¬
dominus pharaonẽ. uultegyptios nosse. s indig¬
ni sunt notieia erus. s ipsi faciunt ut ignorent᷑.
Scit autem moysen scit ꝓpħas: & si quis similis
eoꝵ ẽ. Multum te oportet laborare ut nosse inci¬
piaris a dõ. Iheremiam quidẽ priusqͣm plasma

Expanded text:
dicens sive ad Jeremiam, sive ad Salvatorem, dicens sive ad Jeremiam, sive ad Salvatorem, non dixerit: Priusquam te facerem in utero. Quod enim fit, non fit in utero, sed quod creatur de terrae pulvere, hoc plasmatur in utero. Priusquam te plasmarem in utero, scio te. Si omnes novit Deus, quomodo quasi praecipuo  Al. prmiae dicit, « Novi te? » An eos tantum scit Dominus qui scientia ejus digni sunt, et cognoscit eos qui ejus sunt? indignos vero nescit neque Pater neque Filius, dicens: « Non novi vos. » Nos cum simus homines, si aliqua fuerimus praediti dignitate, alios nostra notitia dignos, alios judicavimus indignos; et quos scire nolumus, neque audire volumus, eos nescimus. Quid arbitraris de universitatis Deo? Vult scire Pharaonem, vult Aegyptios nosse, sed indigni sunt notitia ejus; sed ipsi faciunt ut ignorentur. Scit autem Mosen, scit prophetas, et si quis similis eorum est. Multum te oportet laborare, ut nosci incipiaris a Deo. Et Jeremiam quidem priusquam plasmar
Abbreviated transcription (Latin):
rentur euerti. Sed nunc accepit parua. dis
batur. sicuti alib glosedixerat. nescio uos
quia oꝑarii iniquitatis estis. & nunc u̾ba
głose accepisse eumds̃ sit. & iuxta magnifi¬
centiam suam dixisse głose nescio loqui. id
humana non noui. Siue aũt ad iheremiam
siue ad saluatorem dicitur priusquã de plas.¬
marem in utero nourte. legens genesim et
obseruans ea quȩ ibi de conditione mundiscͥp¬
ta sunt. inuenies quia scriptura diuina.
multum insermonibus cauta. ñ dixerie
priusquam tefacerem in utero noui ce. Qͣn¬
do enim uixta imaginẽ conditio ẽ dicit ds.
faciamus hominẽ ad imaginẽ & similitudi¬
nem nr̃am. & non dicit plasmemus. Quan¬
do aũt accepit lutum det̾ra. non ẽ scͥptũ
fecit hominẽ. s plamauit hominẽ. & posu¬
it in ꝑadiso hominẽ quẽ p lasmauit. oꝑari
eum & seruare. Sic potes intelligere diffe¬
rentiã facturȩ & plasmationis. cur dñs¬

Expanded text:
rentur everti. Sed nunc accipit parva, deserentur everti. Sed nunc accipit parva, desebatur, sicuti alibi gloriose dixerat: « Nescio vos, quia operarii estis iniquitatis , » et nunc verba gloriose accepisse, cum Deus sit, et juxta magnificentiam suae dixisse gloriae: Nescio loqui, id est, humana non novi. Sive autem ad Jeremiam, sive ad Salvatorem dicitur: Priusquam te plasmarem in utero, novi te ; legens Genesim et observans ea quae ibi de conditione mundi scripta sunt, invenies quia Scriptura divina, multum in sermonibus cauta, non dixerit: Priusquam te facerem in utero, novi te: quando enim juxta imaginem conditio est, dicit Deus: Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram , et non dicit, plasmemus. Quando autem accepit lutum de terra, non est scriptum: Fecit hominem, sed: Plasmavit hominem , et posuit in paradiso hominem quem plasmavit, operari et servare eum. Si potes intelligere differentiam facturae et plasmationis, cum
Abbreviated transcription (Latin):
loqui. & infractis uerbis iam grandeuus cum
pueris sermocinari. eodem modo saluator in
magnificentia quidem głe di. & in patre consis¬
orsum sunt. Quando aũt uentt in corpus hu¬
manum. dicit in exordio. Nescio loqui quia iu¬
uenis ego sum. Iuuenis ꝓpt̃ dispensationẽ. senex
iuxta hoc quod primogenitus om̃is creaturȩ.
Iuuenis quia in consummatione iam scłoꝵ &
in extremum huius uitȩ tempus aduenit. Bicit
itaq nescio loqui. Scio enim quedam maiora
terrestribus. Necdum assumpsi humanã fra¬
gilitatẽ. Habeo eloquium taũ. uerbũ tuũ sũ.
tibi scio loqui. hominibus nescio loqui. iue¬
nis sum. Noli dicere iuuenis egosum. qm̃
ad omnia quecumq mittam te ibis. Bein¬
de commonet manũ ad tangendum os eius.
ut e det uerba quibus eradicet imꝑia. Neq
uͦ indigebat saluator ũbis. ut ea acciꝑet. q̃n
erat in patre. nullis in celo dignis quȩ mere¬

Expanded text:
loqui, et infractis verbis tam grandaevus cum loqui, et infractis verbis tam grandaevus cum pueris sermocinari: Eodem modo et Salvator in magnificentia quidem gloriae Dei, et in Patre consisorsum sunt. Quando autem venit in corpus humanum, dicit in exordio: « Nescio loqui, quia juvenis ego sum: » juvenis, propter dispensationem; senex, juxta hoc quod primogenitus omnis creaturae; juvenis, qui in consummatione jam saeculorum, et in extremum hujus vitae tempus advenit. Dicit itaque: « Nescio loqui, » scio enim quaedam majora terrestribus? nec dum assumpsi humanam fragilitatem; habeo eloquium tuum, Verbum tuum sum, tibi scio loqui, hominibus nescio loqui, quia juvenis sum. « Noli dicere: Juvenis ego sum, quoniam ad omnes quoscunque mittam te ibis. » Deinde commovit manum ad tangendum os ejus, ut ei det verba quibus eradicet imperia. Neque vero indigebat Salvator verbis, ut ea acciperet, quando erat in Patre, nullis in coelo dignis, quae mere
Abbreviated transcription (Latin):
ferentia scit meliora. scit dominus eos qui eiꝰ sunt.
& si quis ignorat ignoratar. Igitur ut constat
peccator ignoratura do. Bieit michi aliquis de
auditoribus. Ostendist michi. quia nescrat
peccatores dcus. ostendistz quia ignoret eos qui
& głosum cẽ. quod ab eo dictam ẽ nescio lo¬
qui : Humanum est. & elocutio semꝑ utitur
eum in principio apud dm̃ uerbũ. inspice qr
nesciat loqui. cum humanũ sit hoc qd̾ dicitur
loqui. s sõo nesciat. quia sint maiora q̃ nou̾it.
diaunt & angloꝵ linguas mimanis cõpaueris
linguis & scieris quia iste maior sit etiam ab
quam scripsit ad hebreos. intelligis maiorẽ eum¬
& angeloꝵ linguis fuisse. quando d̃s tantum
erat uerbum apud patrẽ. Didicit gͦ & quodãrͦa
accepit disciplinam non magnoꝵ s inferioꝵ
ac minimoꝵ: & si cut ego balbutire disco. uiolen¬
tiam michi metipsifaciens. quando cũ paruu¬
lis loquor. neq enim scio ut ita dicã infantilit̃

Expanded text:
ferentias, scit meliora, scit Dominus eos qui ejus sunt, ferentias, scit meliora, scit Dominus eos qui ejus sunt, et si quis ignorat, ignoratur. Igitur ut constat peccator iauditoribus: Ostendisti quia nesciat peccatores Deus, ostendisti quia ignoret eos qui et gloriosum esse quod ab eo dictum est: Nescio loqui? Loqui humanum est, et elocutione semper utitur, eum in principio apud Deum Verbum, inspice quia nesciat loqui, cum humanum sit hoc quod dicitur loqui? Sed ideo nesciat, quia sint majora quae noverit. Si autem et angelorum linguas humanis comparaveris linguis, et scieris quia iste major sit etiam ab quam scribit ad Hebraeos , intelliges majorem eum angelorum etiam linguis fuisse, quando tantum Dei Verbum erat apud Patrem. Dicit ergo, et quodammodo accipit disciplinam non magnorum, sed inferiorum ac minorum. Et sicut ego balbutire disco, violentiam mihimetipsi faciens, quando cum parvulis loquor, neque enim scio, ut ita dicam, infantiliter
Abbreviated transcription (Latin):
& homines. & uera de eo esseista quȩ dictast̃
priusquam cognoseat puer bonũ aut malũ
& ea quȩ de eodem int̃posuimus: S dicit
michi aliquis. Etiam si pot̃ desaluatore in¬
delligi ẽẽ dictum. quia nesciat. & cet᷑a istiꝰ¬
modi quȩ minora sunt. etiam si puerũ eũ accipi¬
as. non ne offendis ista sentiendo. de unigenito
& primogentto uniuersȩ ereaturȩ.⁊ de eo qui
nesciat loqui : Quamobrẽ uidebo si putuero
aliquid dignum desaluatore in hocloco affer
rauerit quam si scierit. Utamur uoce eius
quomodo sintaliqua quȩ nesciat. Respondit
eis qui sibi dicebant. Nonne in nomine tuo
comedimus. & in nomine tuo bibimus. & in
nomine cuodemonia eiecimus. & uirtutes
multas fecimus. Discedite a me ñ noui uos. Iu¬
tas ne hocquodait non noui uos minorẽ uir¬
tutem eius approbat. an maiorẽ atq mirabilẽ
quia malos ꝑituros nesciat. Scit enim abhis dis¬

Expanded text:
et homines, et vera de eo esse ista quae dicta sunt, et homines, et vera de eo esse ista quae dicta sunt, « priusquam cognoscat puer bonum aut malum, » et ea quae de eodem interposuimus? Sed dicit mihi aliquis: Etiam si potes illud de Salvatore intelligere dictum esse quia nesciat, et caetera istiusmodi quae minora sunt, etiam si et si puerum eum accipias, nonne offendis ita sentiendo de unigenito et primogenito universae creaturae; de eo, qui  dicere quia nesciat loqui? Quamobrem videbo si potero aliquid dignum de Salvatore in hoc loco afferrraverit, quam si scierit. Utamur voce ejus, quomodo sint aliqua quae nesciat. Respondit 750 eis, qui sibi dicebant: Nonne in nomine tuo comedimus, et in nomine tuo bibimus, et in nomine tuo daemonia ejecimus, et virtutes multas fecimus? Discedite a me, non novi vos . Putasne hoc quod ait: Non novi vos, minorem ejus virtutem approbat, an majorem atque mirabilem, quia malos periturosque nesciat? Scit enim ab his dif
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ numerũ. ut firmem ũbũ mei intellec¬
tus. accipiens duos testes. de nouo & uet̃i testam̃to.
ista conuingere faluatori: det mͥ cestimonium
uetus testamentũ. quia priusquam cognos
cat puerbonum & malũ & cet̾a. Det etrã ysa¬
ias Ecce uirgo in utero accipiet & pariet filiũ
& uocabunt nomen eius emmanuel. ibiq
additur. Priusquam cognoscat puer.Si aũt
& de eugłio acciꝑe oportet testimonrũ. iħe nec¬
dum uir s adhucinfans quia se exinaniuerat
formam serui accipiens ꝓficiebat. Nemo
aut̃ ꝓficit qui ꝑ fectus est. s ille ꝓficit qui
indiget ꝑfectu. Ergo ꝓficiebat etate ꝓfici¬
ebat sapientia. ꝓficiebat gr̃a. & apud deum
& apud homines. Nam si euacuauerat se¬
ipsum ad nos descendens. & euacuans seip¬
sum resumpsit iterum ea de quibus se priꝰ
euacuauerat. quid in dignum ẽ ꝓfecisse eũ
sapientia. ꝓfecisse etate. ꝓfecisse gr̃a apuddm

Expanded text:
hominum numerum. Ut firmem Verbum intellechominum numerum. Ut firmem Verbum intellectus mei, accipiens duos testes de Novo et Veteri Testamento, ista conjungere Salvatori? Det mihi testimonium Vetus Testamentum: « quimalum, » etc.; det etiam Isaias: « Ecce Virgo in utero concipiet et pariet filium, et vocabitur nomen ejus Emmanuel . » Ibique additur, « priusquam cognoscat puer. » Si autem et de Evangelio accipere oportet testimonium, Jesus necdum vir, sed adhuc infans, quia se exinaniverat formam servi accipiens , proficiebat. Nemo autem proficit, qui perfectus est: sed ille proficit qui indiget profectu. Ergo proficiebat aetate, proficiebat sapientia, proficiebat gratia apud Deum et apud homines. Nam si evacuaverat seipsum ad nos descendens et evacuans seipsum, resumpsit iterum ea de quibus se prius evacuaverat. Quid indignum est profecisse eum sapientia, profecisse aetate, profecisse gratia apud Deum
Abbreviated transcription (Latin):
ad iheremiã referantur. & scda ab eo qui scit figu¬
rare que dicta sunt iheremiȩ deputentur. Bicit mͥ
aliquis auditoꝵ. Etiam michi alium pande ser¬
monẽ. & cuncta quȩ scripta sunt suꝑ saluatore.
quasi de do sint scripta constituae. de scdis noli
ẽẽ sollicitus. Apparet enim quia saluator eradica¬
uerit regna diaboli. & nationes subuertit gen¬
tilem destruens uitam. In istis qd̾ intellectum
difficilem facit hoc est quomͦ possit saluator dr̃e.
nescio loqui quia tuuenis ego sum. & ceta in hoc
sermone interpretantis coangustantur. Iħ̾m xp̃m
scimus dm. querimus uerba quȩ dicta funt. iuxta
ꝑsone exponere dignitatẽ. Quappt̾ necesse nobis
est scripturas sca̾s in testimoniũ uocare. Sensus
quippe nr̃i & enarrationes. sine his cestib ñ hñt
fidem. & hoc quod dictum est inore duoꝵ et cri¬
um testium stabit omne uerbum. magis conue
nit ad int̾pretantis ꝓbationẽ. quam ad quoꝵc̃q

Expanded text:
ab Jeremiam referantur: et secunda ab eo qui scit figuab Jeremiam referantur: et secunda ab eo qui scit figurare dicta quae dicta sunt, Jeremiae deputentur. Dicet mihi aliquis auditorum, etiam alium pande sermonem, et cuncta quae scripta sunt super Salvatore, quasi de eo sint scripta, constitue: de secundis noli esse sollicitus. Apparet enim quia Salvator eradicaverit regna diaboli, et nationes subverterit, gentilem destruens vitam. In istis quod intellectum difficilem facit, hoc est, quomodo possit Salvator dicere: Nescio loqui, quia juvenis ego sum, et caetera. In hoc sermone interscimus Deum. Quaerimus verba quod dicta sunt juxta personae exponere dignitatem. Quapropter necesse nobis est Scripturas sanctas in testimonium vocare. Sensus quippe nostri et enarrationes sine his testibus non habent fidem. Et hoc quod dictum est: « In ore duorum et trium tesad interpretantis probationem quam ad quorumcunque
Abbreviated transcription (Latin):
pretanda eẽ. non pessimum est.Sed qui bene scͥp¬
turas nosse conatur: uehement̃ in isto tristabit᷑
loco. uidens sub uno textu sermonis diuidi intel¬
lectum & dici. Hȩc qͣm minora sunt. non conueni
referre temptabimus. Hoc estetiam quȩ cũ maiora
sint. uidentur conditionẽ eius excedere. Quicũq
ado accepit uerba sumens gr̃am celestis eloquii
socirco ea accepit. ut regna gentesq eradicet.¬
atq subuertat. Sed cum nominent᷑ regna et
gentes. omnis qui diuina uerba suscepit. nolo
hominum regnatasa pẽco. uixta id qd in apło
scriptum est. non regnet peccatum in uͬro mor¬
tali corꝑe. uidens quoq multas species delictoꝵ
allegori⁊et regna et gentes ꝑ uaria delicta quȩ
humanas animas possederunt. & hȩcerunt quȩ
uelluntur & suffodiuntur a sermonib dĩ. quidati
sunt siue iheremiȩ siue cet̃is sanctis. Ita fiet ut et
prima quȩ non uidebant᷑ congruere saluatori

Expanded text:
rpretanda 748 esse, non pessimum est. Sed qui bene Scriprpretanda 748 esse, non pessimum est. Sed qui bene Scripturas nosse conatur, vehementer in isto instabit loco, videns sub uno textu sermonis dividi intellectum, et dici, haec, quoniam minora sunt, non conveniureferre tentabimus: hoc est, et ea, quae cum majora sint, videntur conditionem ejus excedere. Quicumque a Deo accepit verba, sumens gratiam coelestis eloquii, idcirco ea accipit, ut regna gentesqatque subvertat. Sed cum nominentur regna et gentes, omnis qui divina verba suscepit, nolo hominum regnatas a peccato, juxta id quod in Apostolo scriptum est: Non regnet ergo peccatum in vestro mortali corpore : videns quoque multas species delictorum allegorizet regna et gentes per varia delicta, quae humanas animas possederunt: et haec erunt quae evellentur atque suffodientur a sermonibus Dei, qui dati sunt sive Jeremiae, sive caeteris sanctis. Ita fiet, ut prima quae non videbantur congruere Salvatori,
Abbreviated transcription (Latin):
constituite hodie suꝑ gentes & regna. eradica¬
re & suffoderẽ. Quam habuit potestatẽ ad dis¬
ꝑdendum. ut audierit & disꝑdere. Quos uero
edificauit. ut consequent᷑ addatur edificare:
hieremias dixit. Non ꝓfui. neq ꝓfuit mͥ aliqͥs
& quomodo data est ei edificatio atq plantatio:
hȩc ut diximus ad saluatorem relata. non co¬
artant int̾pretantẽ. Hieremias enim in istis
doctissimo homini difficultatẽ expositionis
important. quomͦ possint congruere domino.
& dixi quis es dominator domine. ecce nescio loqͥ.
Qui est zaprentia qui est tartus di an quo
plenitudo diuinitatis inhabitauit corꝑaliter.
quomodo huic aptar potest. nescioloqui: Sed ⁊
illud quia uuenis ego sum interdicitur ei. qͣsi
quasi non benedicentem fuisse rep̃hensum. Hȩc
sunt quȩ saluatori uident᷑ non conuenire.Su¬
periora aũt facili intellectu ad eum referuntur.
Dicere uͦ alia suꝑ iheremiã. alia suꝑ saluatorẽ int̾¬

Expanded text:
constitui te hodie super gentes et super regna eradicaconstitui te hodie super gentes et super regna eradicare, et suffodere? quam habuit potestatem ad disperdendum, ut audierit: et disperdere? Quos vero aedificavit, ut consequenter addatur, aedificare? Jeremias dixit: Non profui, neque profuit mihi aliquis: et quomodo data est ei aedificatio atque plantatio? Haec, ut diximus, ad Salvatorem relata non coarctant interpretantem. Jeremias enim in istis t  Al. etiam doctissimo homini difficultatem expositionis important, quomodo possint congruere Domino: Et dixi: Quis es, dominator, Domine, ecce nescio loqui . Qui est sapientia, qui est virtus Dei, in quo plenitudo divinitatis inhabitat corporaliter , quomodo huic aptari potest: Nescio loqui? Sed et illud: Quia juveniquasi non bene dicentem fuisse reprehensum. Haec sunt quae Salvatori videntur non convenire. Superiora autem facili intellectu ad eum referuntur. Dicere vero alia super Jeremia, alia super Salvatore inte
Abbreviated transcription (Latin):
in utero nouite. & priusqͣm exires de uulua
deterra sua & decognatione sua. & de domo pa¬
tris sui. Ꝙ rȩꝓmissione natus est ysaac. ⁊ tam̃
neq adeum reperimus hunc dictũ ẽẽ sermonẽ.
& quid me necesse est ꝑsinguloscurrere. Ihere¬
mias p̃cipuum int̾ cunctos consecutus ẽ donũ.
dicente domino. Priusquam te plasmarẽ in
utero nouite. & priusquam exires de uulua
sanctificauite. Neq uͦ ignoramus quosdã ẽẽ
qui ista referant. quasi maior iheremras suꝑ
autem eoꝵ quȩ ad hieremiam dicta sunt coar¬
tant intellectum: quasi non possint ut plures
estimant ad domnũ referri. Quȩ gͦsunt quȩ
possunt dño conuenire: Ad om̃s quoscumq¬
mitam te ibis. & omnia quȩ mandauero tib
loqueris. Ne timeas afacie eoꝵ.quia ego tecũ
de iheremia difficilem faciunt int̾pretationẽ.
Quas enim gentes eradicauit ⁊heremias. & qyȩ
regna subuertit. ut merito ei dictum sit. ecce

Expanded text:
in utero, novi te: et priusquam exires de vulva, in utero, novi te: et priusquam exires de vulva, de terra sua, et de cognatione sua, et de domo patris sui . Ex repromissione natus est Isaac, et tamen neque ad eum reperimus hunc dictum esse sermonem. Et quid me necesse est per singulos currere? Jeremias praecipuum inter cunctos consecutus est donum, dicente Domino: Priusquam te plasmarem in utero novi te: et priusquam exires de vulva, sanctificavi te. Neque vero ignoramus quosdam esse qui ista referant, quasi majora Jeremia, supeautem eorum quae ad Jeremiam dicta sunt, coarctant intellectum, quasi non possint, ut plures existimant, ad Dominum referri. Quae sunt ergo quae possunt convenire Domomnia quae mando tibi, loqueris. Ne timeas a facie eorum, quia ego tecum et disperdere : de Jeremia difficilem faciunt interpretationem: quas enim gentes eradicavit Jeremias? quae regna subvertit, ut merito ei dictum sit: Ecce
Abbreviated transcription (Latin):
mus intelligere.Si peccauerimus & nos fut᷑i
captiui sumus. Etenim tradi peccatorem fatha¬
nȩ nicħ distat ab eo quod iudei st̃ traditi nabu¬
butaᷤ qͣntũ malũ ẽ peccare. ut tͣclat sathane captiuãt aĩaseoꝵ
qui relin quunt᷑ a dõ nr̃o : non sine causa aut
neq sine iudicio. do relinquente qͦs deserit.
Cum enim miserit pluuiam suꝑuineam. oe
uinea ꝓuua attulerit spias. quid faciet nis
ut mandet nubibus ne pluant suꝑeã imbrẽe
iam adiacentibus sermones ꝓpħarum. sermones
legis sermones apłoꝵ. sermonesetiam domins
ad salutẽ. Si aucherimꝰ eredimus ei qui dix̃. &ego
penitentiam agam de omnib malis quȩ locutꝰ
ad iheremiam. Quid dicit sermo dñi ad eũ:
Prxcipuum ab omnibus quȩ ꝓpħis dicta sunt
tum inuenimus. Abraham ꝓpha nuncupatꝰ ẽ
in eo quod dicitur. ꝓpħa est & orabit ꝓ te. & tñ
non dixit adeum ds̃. priusquam te plasmarẽ

Expanded text:
mus intelligere: si peccaverimus, et nos captivi mus intelligere: si peccaverimus, et nos captivi futuri sumus. Etenim tradi peccatorem Satanae , nihil distat ab eo quod Judaei sunt traditi NabuPuta quantum malum est peccare, ut tradamur Satanae captivanti animos eorum qui relinquuntur a Deo. Non 746 sine causa autem, neque sine judicio Deus relinquit quos deserit. Cum enim miserit pluviam super vineam, et vinea pro uva attulerit spinas, quid faciet, nisi ut mandet nubibus, ne pluant super eam imbrem? jam adjacentibus, sermones prophetarum, sermones legis, sermones apostolorum, sermones etiam Domini  autem audierimus, credimus ei qui dixit: Et ego poenitentiam agam de omnibus malis, quae locutus ad Jeremiam. Quid dicit sermo Domini ad eum? praecipuum ab omnibus quae prophetis dicta sunt dictum invenimus. Abraham propheta nuncupatus est, in eo quod dicitur: Propheta est, et orabit pro te : et tamen non dixit ad eum Deus: Priusquam te plasmarem
Abbreviated transcription (Latin):
undecimi anni sedechiȩ filii iosiȩ regis usca.
& legens idici quia ꝑtres regesꝓpħia eius con¬
texta sit. usq ad captiuitatẽ iherł̃m in quinto
captrintatirelinqueret᷑. Ueruntamen cũ ho¬
minũ sit amator. nec quemquam uelit ꝑire
antequã depopulationis tempus instaret: mi¬
sit & hunc ꝓpħam. ut ꝑ sermones eiꝰ ad peniten¬
tiam reuerteretur. Misit eundẽ etiam sub se¬
cundo rege post primum: misit quoq sub t̾cio.
Quid plura: iam captiuitas imminebat. et
adhuc hortabatur ds̃ tribuens ut ita dicam
& ante unam diem locum pęnitentiȩ. Unde
q ad quintum mensem ꝓpħasse iheremiam.
Iam hostium uincla restrinxerant manus. &
tiam : rogate me &e parcam uobis. Possum eru¬
ere decaptiuitate quam tradidi. Habemus ita¬
q quedam necessaria ex suꝑscriptione ista
quȩ continet tempora ꝓphetiȩ. quia iuxta ele
mentiam suam exhortatur semꝑ ds homines
ad salutem: ut cessante delicto etiã captiuitas
conquiescat. Hȩc autem etiam de nobis possu¬

Expanded text:
e, regis Juda. Et legens didici quia per tres reges prophetia ejus contempta sit, usque ad captivitatem Jerusalem in quinto captivitati relinqueretur. Verumtamen cum hominum sit amator, nec quemquam velit perire, antequam depopulationis tempus instaret, misit et hunc prophetam, ut per sermones ejus ad poenitentiam converteretur; misit eumdem et sub secundo rege post primum, misit quoque sub tertio. Quid plura? jam captivitas imminebat, et adhuc adhortabatur Deus tribuens ut ita dicam et ante unam diem locum poenitentiae: unde et usque ad quintum mensem prophetasse Jeremiam. Jam hostium vincula restrinxerant manus, ettiam: rogate me, et parcam vobis: possum eruere de captivitate, qui tradidi. Habemus itaque quaedam necessaria ex superscriptione ista, quae continet tempora prophetiae, quia juxta suam clementiam exhortatur Deus semper homines ad salutem, ut, cessante delicto, etiam captivitas conquiescat. Haec autem et de nobis possu
Abbreviated transcription (Latin):
singalos. Consepeliemur enim xp̃o ꝑ baptis¬
mum. & consurgemus cum eo. Atristibus sem
uiuificabo. ego ꝑcutiam & ego sanabo. Quem
enm eiligr dominꝰ ceript. flagellat ant
onmnem̃ filium quem recipit. E post hoc eurat¬

Expanded text:
singulos: Consepelimur enim Christo per baptissingulos: Consepelimur enim Christo per baptismum, et consurgemus cum eo . A tristibus sempvivificabo: ego percutiam, et ego sanabo. 758 Quem enim diligit Dominus, corripit; flagellat autem omnem filium quem recipit
Abbreviated transcription (Latin):
subuersio consumatur. Uerum ñ tantũ in
hoc stat sermodiuinus. ut eradicet & destru
ꝓãest si non ꝓeis quȩ eradicata & suffocata ẽt.
meliora in me plantentur. atq elificentur:
Optea d̃i uerba primum facuirre quod necesse
est. eradicant destruunt ꝑcdunt. & post hec edi¬
ficant atꝙ plantant. Obseruauimus semꝑ in
scripturis sanctis. primum ea quȩ uidentur
tristia nominari. deinde ea quȩ hylariora sunt
scda dici. Ego occidam & ego uiuificabo. Nõ
dixit ego uiuificabo. & postea occtoam. Im¬
possibile est enim qd̾ semel uiuificaute d̾s. aut
ab eo ipso autab alio occidi. Sed ego int̾ficiam
ad nos referrent erebro ista dicentes. Uides ne
dͣm legis & ꝓpħarum quom ferus est & in hu¬
manus quomodo dicitego occidam & ego ui¬
uificabo: Non aduercentes in scripturis an¬
nunciationem suscitationis mortuoꝵ. non
considerantes resurrectionẽ iam cepisse ꝑ

Expanded text:
subversio consumatur. 757 Verum non tantum in subversio consumatur. 757 Verum non tantum in hoc stat sermo divinus, ut eradicet, et destrprodest, si non pro eis quae eradicata et suffossa sunt, meliora in me plantentur atque aedificentur? Propterea Dei verba primum faciunt, quod necesse est, eradicant, destruunt, perdunt, et post haec aedificant, atque plantant. Observavimus semper in Scripturis sanctis, primum ea quae videntur tristia nominari, deinde ea quae hilariora sunt, secundo dici: Ego occidam, et ego vivificabo . Non dixit prius, Ego vivificabo, et postea, occidam. Impossibile est enim, quod semel vivificavit Deus, aut ab eo ipso, aut ab alio occidi. Sed: Ego interficiaad nos deferrent, crebro ista dicentes: Videsne Deum Legis et Prophetarum, quomodo ferus est et inhumanus? quomodo dicit: Ego occidam, et ego vivificabo? non advertentes in Scripturis annuntiationem suscitationis mortuorum, non considerantes resurrectionem jam coepisse per
Abbreviated transcription (Latin):
gͥ benignitatedĩ. ut eradicatio ip̃a & subu̾sio
dota disꝑeat Diligentius lege quomodo eradi¬
cata ꝑdantur: Palea saũt comburet igni in ex¬
tinguibil & ligate mampulos ⁊itamioꝵ: et
tradite eos igni. Sic ea quesunt eradicata dis¬
pereant. Si aũt uis seire quomodo subu̾sio re¬
digatur in nichilum. quomodo edificationis
minuatur. Domus ea quȩ ꝓpt̾ lepram destrui
iubetur. cum fuit puliis effecta extra ciuitatẽ
picitur: ut nelapisquidem ex ea residuus sit.
uixta quod seribitur. Similit̃ ut hutum plate¬
arum delebo eos. Oporcet quippe penitus inte¬
rire maliciam. Subuersum estaliquid. lapi¬
des quoq ipsi qui destructi sunt conterant᷑.
tum est quippiam. inuenit aduers ariꝰ etiam
int̃ ea que eradicata sunt aliquã sementem
quam iterum seminet.  pt̃ quod dñs iubet.
Colligite dicens trania. & comburite ea ig¬
m.scilicet ut eradicatio quoꝙ ⁊abuli. & ipsa

Expanded text:
igitur benignitate Dei, ut eradicatio ipsa et subversio igitur benignitate Dei, ut eradicatio ipsa et subversio tota dispereat. Diligentius lege quomodo eradicata perdantur: Paleas autem comburet igni inexstinguibili. Et: Ligate manipulos zizaniorum, et tradite eos igni . Sic ea quae sunt eradicata disperduntur. Si autem vis scire quomodo dispersio redigatur in nihilum, quomodo aedificationisminuatur, domus ea quae propter lepram destrui jubetur , cum fuerit pulvis effecta, extra civitatem projicitur, ut ne lapis quidem ex ea residuus sit, juxta quod scriptum est: Similiter ut lutum platearum delebo eos . Oportet quippe penitus interire malitiam. Subversum est aliquid, lapides quoque ipsi qui destructi sunt, conteranturtum est quippiam, invenit adversarius etiam inter ea, quae eradicata sunt, aliquam sementem, quam iterum seminet. Propter quod jubet Dominus: Colligite, dicens, et comburite ea igni, scilicet ut eradicatio quoque Zabuli, et ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
tauit celestis pat̾. Omnes quippe cogitationes
pessime. homicidia adulteria fornicationes.¬
ones sunt. quas ñ plantauit celestis pat̾. Si ãu
uis seire cuius sit plantatio istiusmodi cogita¬
tus. audi quia iniicus homohoc fecit. quifu¬
ꝑsemmauit tirama in medio tritici. Instat ec¬
ce ds̃. instat & zabulus. habentes seminasua.
Si dederimus locum ⁊abulo. inimieus homosu¬
rabulo locum dederimus do. gaudens deus suꝑ
cepisse. quia constitutus sit ad eradicationẽ
regnoꝵ & gentium. bonitatis d̃i istud indi¬
cium est. eradicare uicia psermones ininnea
celestibus regnis regna destruere. & bellantes
cum sua gente euertere nationes.eradicare¬
qui erus dicitur. Dei agrieultura. dĩ edificatio
Si eradicatur aliqui & eraclicatio ip̃añ disꝑ¬
dit. adhuc ꝑmanet quod euulsum ẽ. Si fubru¬
itur domus & lapides in ruina sunt integri
dissipata est domus ñ tamen ꝑdita. Opus est

Expanded text:
tavit coelestis Pater: omnes quippe cogitationes tavit coelestis Pater: omnes quippe cogitationes pessimae, homicidia, adulteria, fornicationesones sunt, quas non plantavit coelestis Pater. Si autem vis scire cujus sit plantatio istiusmodi cogitatus, audi quia inimicus homo hoc fecit, qui superseminavit zizania in medio tritici . Instat ecce Deus, instat et Zabulus habentes semina sua. Si dederimus locum Zabulo, inimicus homo suZabulo, locum dederimus Deo, gaudens Deus supecepisse, quia constitutus sit ad eradicationem regnorum et gentium. Bonitatis Dei istud est indicium, eradicare vitia per sermones, inimica coelestis regni regna destruere, et bellantes cum sua gente evertere nationes, eradicarequi ejus sunt, dicitur: Dei agricultura, Dei aedificatio Si eradicatur aliquid, et eradicatio ipsa non disperiit: adhuc permanet quod evulsum est. Si subruitur domus, et lapides in ruina sunt integri: dissipata est domus, non tamen perdita. Opus est
Abbreviated transcription (Latin):
non forceps mittitur. neq de altari carbo sue¬
census. Nichil quippehabebat dignum igni.s
multa quȩ xp̃o diabolus ostendit. regna demo
sermones meos in ostuũ. ecce constitui te hodi¬
esuꝑ gentes & suꝑ regna eradicare. Quom aũt
regna sunt plurima. plures similit̃et gentes. Nec
potest aliquod regnum dici. nisi quod sub se
continet nationes. Uerbi gr̃a dictum sit. reg¬
nat forncatio in homine peccatore.necesse est
ut regnumfornieationis habeat gentes suas.
Ipsum illum generale delictũ auaritiȩ ⁊ frauds
quo uix aliquis immmunis ẽ habet regnũ fuũ.
& sub regnosuo multas possidet gentes. ꝑ pluri¬
mas scilicet auaritiȩ species. & ob id opus ẽ ser¬
monibus ddĩ. ut istius modi regna eum euis
gentibus euellantur. Saluator in eugłio osten¬
dit dicens. Omnis plantatio quam ñ planta
uit pat̃ meus celestis eradicabit᷑. Sunt quedã in¬
trinsecus in animabus nr̃is insita. quȩ ñ plan¬

Expanded text:
non forceps mittitur, neque de altari carbo sucnon forceps mittitur, neque de altari carbo succensus; nihil quippe habebat igne dignum, sed multa quae Christo diabolus ostendit, regna daemosermones meos in os tuum. Ecce constitui te hodie super gentes, et regna eradicare . Quomodo autem regna sunt plurima, plures similiter et gentes. Nec potest aliquod regnum dici, nisi quod sub se continet nationes. Verbi gratia dictum sit: regnat fornicatio in homine peccatore, necesse est ut regnum fornicationis habeat gentes suas. Ipsum illud generale delictum avaritiae et fraudis, quo vix aliquis immunis est, habet regnum suum, et sub regno uno multas possidet gentes, per plurimas scilicet species avaritiae, et ob id opus est sermonibus Dei, ut istiusmodi regna cum suis gentibus evellantur. Salvator in Evangelio ostendit dicens: Omnis plantatio quam non plantavit Pater meus coelestis, eradicabitur . » Sunt quaedam intrinsecus in animis nostris insita, quae non plan