comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
enũ eͥst ad rescͥpti auctoritẽ ꝑ
tin̾e.¶Dubitatũ ẽ anĩterdr̃e
quis alicui possit ꝓmncia inqͣ
qͣm incolit dũ sua ñ fut̾dicit ut
soient italia int̾dr̃e ꝙ patria ñ
int̾dũt uł an ꝑ consequennias ui¬
deatur. ⁊ ei ꝓuintie int̾ dixisse.
cui p̃est ꝙ magis erit ꝓbandũ ꝑ
dtrarium̃ ã i qui origanis ꝓuĩ¬
cie p̃ẽ. ñ ẽ nactus ius int̾dicendi
ea ꝓuunicia ꝯͣm incolit. is qui re¬
legatur. ¶ Siquis eã fũam ad¬
uiserit ut is qui ĩ alia ꝓuĩtia
cõmisit possit reregari ab eoqui
ei ꝓm̃tie pre ẽ. eueniet ut relega¬
tus iste rrib ꝓuintiis p̃ter utaliã

Expanded text:
aequum est ad rescripti auctoritatem pertinere. Dubitatum est, an interdicere quis alicui possit provincia, in qua quam incolit, dum sua non interdicit, ut solent Italia interdicere, qui patria non interdicunt: vel an per consequentias videatur etiam provinciae interdixisse, cui praeest. quod magis erit probandum. Per contrarium autem is, qui originis provinciae praeest, non est nanctus ius interdicendi ea provincia, quam incolit is qui relegatur. Si quis eam sententiam admiserit, ut is, qui in alia provincia commisit, possit relegari ab eo qui ei provinciae praeest: eveniet, ut relegatus iste tr
Abbreviated transcription (Latin):
testatoris. Nã siignorante eo:
lib̾tas ualebit. Itẽ si roganus res¬
tuuere legatũ sibi ascͥptũ. fid̾i¬
dmississũ adem̃it. ¶ Gi lib̾ti
assignationẽ sua maim ascͥpsit

Expanded text:
erit: nam si ignorante eo, libertas valet: item si, rogatus restituere legatum sibi adscriptum, fideicommissum ademerit. Qui liberti adsignationem sua manu adscripsit,
Abbreviated transcription (Latin):
tutelam ultro iudeb̃r affectat¬
se. tñ si idoneus ẽẽ approletur. ñ
extestamento s exdecreco tutor
dandus ẽ. nec extusano eiusad¬
mittitur. ꝗa cõcessisse uidr no¬
luntati testatoris. IDem.
Ui falsam monetam ꝑcuiserĩt
s id totum formare uolu̾int:
suffragio iuste penitentie absol¬
muintur.. ¶ accusatio suppositi
partus nilla tp̃is p̃scͥꝑtione de¬
pellitur. nec int̃est decesserit
nec ne. eaq ꝑtũ subdidisse tõ¬
tenditur. Hermog̃.¬

Expanded text:
tutelam uidebitur affectasse, tamen, si idoneus esse adprobetur, non ex testamento, sed ex decreto tutor dandus est. nec excusatio eius admittetur, quia consensisse uidetur uoluntati testatoris. 19 Idem ui falsam monetam percusserint, si id totum formare noluerunt, suffragio iustae paenitentiae absoluuntur. Accusatio suppositi partus nulla temporis praescriptione depellitur, nec interest, decesserit nec ne ea, quae partum subdidisse contenditur. 20 Hermog
Abbreviated transcription (Latin):
s. fac̾e. qmͣ eũ ꝑ legatum sibias¬
cͥpsit. cumliber tas õimodo sibi
competitura sit. legatũ ã dño
ad qͥri possit. ¶ Sitestam̃tariis
tuo suo fid̾i ꝯ missã lib̾tatẽ ded̾it.
uideamuĩ ne exͣ ꝑenã sit. qũi nł¬
lum ip̃iꝰ cõmddũ ẽ. inisi idõ ascͥp¬
serit ut sermis magno p̾cio re¬
dimatur. ab eo ⁊ manuimittatur.
S ⁊ ille ꝗ tũtitio fundus legare¬
tur. adietit sua manu ĩconditi¬
one pec̃e sibi dandũ: ĩ uolunta¬
tem senatꝰ .c. ĩ cidit. Qui ã uolũ¬
tate pris se exheredat uł legatũ
sibi adimit. n u̾bis senatꝰ .c. neq¬

Expanded text:
um facere, quam eum qui legatum sibi adscribit, cum libertas omnimodo ipsi competitura sit, legatum autem domino adquiri possit. Si testamentarius seruo suo fideicommissam libertatem dederit, uideamus, ne extra poenam sit, quoniam nullum ipsius commodum est: nisi ideo adscripserit, ut seruus magno pretio redimatur ab eo et manumittatur. Sed et ille, qui, cum Titio fundus legaretur, adiecit sua manu condicionem pecuniae sibi dandae, in uoluntatem senatus consulti incidit. Qui autem uoluntate patris se exheredat uel legatum sibi adimit, neque uerbis senatus con
Abbreviated transcription (Latin):
mine uix posat teni. cũ delus.
malus ĩ eã etatẽ ñ cadit. ¶ Si
ei filio qui ap̃ hostes ẽ ascͥfise¬
rit pat̾ legatũ: ẽ dicendimire
pr existimetur. S ⁊ si emanii¬
pato filio ascͥpat: recte id factet.
it ĩ adoptione daco. Itẽ siseruo

Expanded text:
mine uix possit teneri, cum dolus malus in eam aetatem non cadit. Si ei filio, qui apud hostes est, adscripserit pater legatum, dicendum est pater existimatur. Sed et si emancipato filio adscribit, recte id faciet: item in adoptionem dato. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
ui insolidũ duob eandẽ rẽ di¬
u̾sis ꝯtractib uendid̾it. pena
falsi cohercetur. ⁊ hec duiꝰ adri¬
anꝰ constituit. iSadiungͥ ⁊ is
qui iuditẽ coerupit. S remissi¬
us puniri solent ut adcp̃i rele¬
gentur nec bona ss auferant᷑.¬

Expanded text:
lidum eandem rem diuersis contractibus uendidit, poena falsi coercetur, et hoc et dius Hadrianus constituit. is ad‹iun›gitur et is ‹qui› iudicem corrumpit. sed remissius puniri solent, ut ad tempus releg‹e›ntur nec bona illis auferant
Abbreviated transcription (Latin):
.c. dñm extusatũ ec ꝗ comp̃edio
suo nulłomodo ꝓspexit. ⁊ padẽ de
filio postea emantipato dicipastt̃.
¶ui codicillos añ testamentũfac¬
tos. ĩ ꝗb legatũ ei ascͥptum erat
confirmat. in senatus .c. in cidit.¬

Expanded text:
num excusatum esse, qui compendio suo nullo modo prospexerit. eadem et de filio postea emancipato dici potest. Qui codicillos ante testamentum factos, in quibus legatum ei adscriptum erat, confirmat, in senatus consult
Abbreviated transcription (Latin):
eum arrogaret certũ ẽ. Cet̾insi
postea: nulla erit dubitano.
Windiu ã niuit is qui furtum fe¬
cit compecit furti actio. aut enĩ
sui iutis ẽ. is qui furtũ fecit. ⁊ tñ
ip̃o actio᷑ autalieui iuris ẽẽ ceꝑe¬
rit. ⁊ actio furti cũ co ẽ cuiuspo
noxa caput sequitur. Siis qͥ¬

Expanded text:
et, certum est: ceterum si postea, nulla erit dubitatio. Quamdiu vivit is qui furtum fecit, non perit furti actio: aut enim sui iuris est is qui furtum fecit, et cum ipso actio est, aut alieni iuris esse coepit, et actio furti cum eo est, cuius noxa caput sequitur". Si q
Abbreviated transcription (Latin):
pleriq etiã hoc fac̾e̾ putant. ut
libellũ ꝓponant. continentẽ inue¬
nissȩ sẽ: ⁊ reddit᷑sim ei qui desid̾a¬
uit. hũ gͦ ostendunt se ñ fuandi
aĩo fuisse. quid ergo si euet᷑ q̃ dñt¬
siñ probe petãt auqͥd. ¶ Si quis
sponte rẽ erecit. ł iactant. ł quasi
ꝓderelicto hĩturus ⁊ tu rẽ hanc
tileris. an furti tenearis. celsus .⁊.¬
xii. dig̾. querit. ⁊ ait siquidẽ pu¬
tasse ꝓderelicto habitã. ñ teneri.
Ꝙ si nõ putasti. hic dubitari posse
ait. ⁊ tñ magis defendit ñ teñi qͥa
inqͥd res ũ int̾uertitur ei qui eã
sponte reiecit. ¶Si iactum ex na¬
ue fc̃m alius tilerit: anfurti tene¬
atur. q̃stio ineo ẽ. anꝓdcrelicto ha¬
bitum sit. ut siquidem derelĩqmis
aĩo iactau̾it ꝙ plerumq credendũ
ẽ. uͭ sciat ꝑiturũ. qui inuenit suũ
fatit. nec furti tenetur. Si u̾o nĩ ħ
aĩo: s hoc ut si saluũ fu̾it. hab̾et.¬

Expanded text:
plerique etiam hoc facere, ut plerique etiam hoc facere, ut libellum proponant continentem invenisse se et redditurum ei qui desideraverit: hi ergo ostendunt non furandi animo se fecisse. Quid ergo, si εὕρετρα etsi non probe petat aliquid. Si quis sponte rem iecit vel iactavit, non quasi pro derelicto habiturus, tuque hanc rem tuleris, an furti tenearis, Celsus igestorum quaerit. et ait: si quidem putasti pro derelicto habitam, non teneris. quod si non putasti, hic dubitari posse ait: et tamen magis defendit non teneri, quia, inquit, res non interuertitur ei, qui eam sponte reiecit.Si iactum ex naue factum alius tulerit, an furti teneatur? quaestio in eo est, an pro derelicto habitum sit. et si quidem derelinquentis animo iactauit, quod plerumque credendum est, cum sciat periturum, qui inuenit suum fecit nec furti tenetur. si uero non hoc animo, sed hoc, ut, si saluum fuerit, habe
Abbreviated transcription (Latin):
soluturum. Nam hus omuib ma¬
gis decepit. qmͣ fuꝑtum fetat. ⁊
iõ furti ñ tenetur. s qͥa doło fecit.
nisi sit ałia ad uerlus eum actio
de doĩo dabitur.¶ Qui alieuum
qͥd iatens: lucri fanendi cã sustulit.
siue ignorauit nichil enĩ ad fur¬
tum minuendũ facit. qd̾ qͥ s cuius
sit ignorat qd̾ si dñs id dereuciͥd.
furtum ñ fit etus etiã si furandi¬
S animũ ego habeo. nec enĩ furtũ fit.
usi sit cuifiat. inꝓpõĩto autẽ nulli
fit. Amppe cũ plareat sabiui. ⁊ cas¬
sii snũia estimantium: statim nrãm
desĩe cẽ rem qmͣ derelinqͦumm.¬
s ⁊ si ñ fuit derelictũ. putauit tñ
derelictũ: furtiñtenetur. s si neqi
fuit neq putauit. iacens tm̃ tulit.
ñ ut lucretur. sed redditurus ei tinꝰ
fuit. ñ tenetur furtiꝓm̃ iudeamus
si nescit tius eẽt. sed tñ tulit qͣu
reddibit᷑us ei qui desid̾asset ł qui
ostendisset rem fuã an furti oblige¬
tur. ⁊ ñ puto eum obligari solere.

Expanded text:
soluturum: nam ex his omnibus magis decepit quam furtum fecit, et ideo furti non tenetur. sed quia dolo fecit, nisi sit alia adversus eum actio, de dolo dabitur. Qui alienum quid iacens lucri faciendi causa sustulit, siue ignorauit: nihil enim ad furtum minuendum facit, quod cuius sit ignoret.Quod si dominus id dereliquit, furtum non fit eius, etiamsi ego furandi animum habuero: nec enim furtum fit, nisi sit cui fiat: in proposito autem nulli fit, quippe cum placeat Sabini et Cassii sententia existimantium statim nostram esse desinere rem, quam derelinquimus.Sed si non fuit derelictum, putauit tamen derelictum, furti non tenetur.Sed si neque fuit neque putauit, iacens tamen tulit, non ut lucretur, sed redditurus ei cuius fuit, non tenetur furti.Proinde uideamus, si nescit cuius esset, sic tamen tulit quasi redditurus ei qui desiderasset uel qui ostendisset rem suam, an furti obligetur. et non puto obligari eum. solent
Abbreviated transcription (Latin):
furti actionẽ ad u̾sus furem. ꝓm̃
mortuo quoq hoĩe. quẽ quis furto
abstulit. iiget furtu attio. fed nͦ
mamuimissio furti actionẽ extin¬
guit. Nec enĩ tisimułis ẽ morn
mammissio. Ꝙ ad subtrahendũ

Expanded text:
re actionem adversus furem. proinde mortuo quoque homine, quem quis furto abstulit, viget furti actio. sed nec manumissio furti actionem extinguit: nec enim dissimilis est morti manumissio quod ad subtrahendum
Abbreviated transcription (Latin):
alsus treditor hoc ẽ it qui se sim¬
ulat creditorem. siquid acceꝑit᷑.
furtum fatit nec mĩmi euis fi¬
ent. ¶ falsus ꝑcurator quiden
fac̾e llidetur . sed nerat̾ uidendũ
ẽẽ ait. an hec sm̃a cũ distinctione
mos debitor ut eos creditori ꝑfer̾¬
ret: ꝓcurator aute̾ eos interte¬
piat᷑ uerasit. Nam ⁊ manent
nũui debitoris. cũ ꝓturator eos
ñ eius noĩe accepit. cuius eos de¬
bitor fieriuult. ⁊ muito dũo eos
contrattando sine dubio airtum
fatit. Ꝙ si ita debitor det ut mun-¬
mi ꝓcuratoris fiant. millo mo¬
do eum furtum fac̾e ait: uolũ¬
tate dño eos accipiendo. ¶ si
is qui indeuitum accipiebat de¬
legau̾it soluendũ ñ erit furti¬
artio. si eo absente solutum sit.
set̾m si p̾sente alia causa ẽ ⁊ fur¬
tum fecit. ¶ Siquis nichĩ inꝑso¬
na sua m̃titus sit: s u̾bis fraud̾
adhibu̾it. fallax ẽ magis qmͣ
furtũ fatit. ut puta si dicit se
locupletẽ. si in m̃tem se tollaturũ
ꝙ accepit. si fide iulores idoneos

Expanded text:
alsus creditor hoc est is, qui se simulat creditorem si quid acceperit, furtum facit nec nummi eius fient. Falsus procurator furtum quidem facere videtur. sed Neratius videndum esse ait, an haec sententia cum distinctione mos debitor, ut eos creditori perferret, procurator autem eos intercipiat, uera sit: nam et manent nummi debitoris, cum procurator eos non eius nomine accepit, cuius eos debitor fieri uult, et inuito domino eos contrectando sine dubio furtum facit. quod si ita det debitor, ut nummi procuratoris fiant, nullo modo eum furtum facere ait uoluntate domini eos accipiendo.Si is, qui indebitum accipiebat, delegauerit soluenduactio, si eo absente solutum sit: ceterum si praesente, alia causa est et furtum fecit. Si quis nihil in persona sua mentitus est, sed verbis fraudem adhibuit, fallax est magis quam furtum facit: ut puta si dixit se locupletem, si in mercem se collocaturum quod accepit, si fideiussores idoneos
Abbreviated transcription (Latin):
tñ sr̃ eẽ adu̾sus furẽ furti actio¬
nẽ. eoq iure utimur. Competit
m̃itim furti bñficio furis ab̃ fuit.
hoc idẽ inconditione quoq platet.
Nam condici suri pot̃: etiã si res
lit aliqua rõne extucta. hoc idẽ
dicendũ e. si res inpot̾ate hostium
ꝑuen̾it. Nam ꝯstat posie de ea re¬
furti agi. s si ꝓderelicto sit post¬
ea a dño hĩta. furti nichilominia¬

Expanded text:
furti actionem, eoque iure utimur: competit umquam beneficio furis afuit. hoc idem in condictione quoque placet: nam condici furi potest, etiamsi res sit aliqua ratione extincta. hoc idem dicendum, si res in potestatem hostium pervenerit: nam constat posse de ea furti agi. sed et si pro derelicto sit postea a domino habita, furti nihilo min
Abbreviated transcription (Latin):
scit loc qui inuenit ⁊ animo fumĩ¬
di tenet. furtitenetur. enĩ ũo si hoc
aĩo saluũ fat̾et dño furti ñ tenet᷑
qd̾ si putans simplicit᷑ iactatum
furti simłr ñ tenetur. ¶Etiã si
ꝑtis dimidie nantiscar dm̃ium in
seruo qui mͥ añ furtũ fec̾it: magis
ẽ ut extinguatur. actio. etiã ꝑte
redempta. qr ⁊ si abiuitio quis p ar¬
tẽ inseruo habebat furti ag̾e ñ po¬
t̃e ceꝑit: dicendũ ẽ furti actionẽ
ditoris ꝓcurator atͤceꝑit᷑ deb̾itori is¬
te tenetur furti. ⁊ nĩmmi debitoris.
eĩt. ¶ sirem mneam quasi tuam
tͥ tradido. scienti meam ẽẽ. magis
id fet̾is. ¶Si seruus hr̃ditarius ñ¬
dũ adita hereditate. furtũ hr̃di fe¬
tit. qui testam̃to dm̃ manimussu
ẽ: furti actio adu̾sus ẽ esi compe¬
tit. qͥa inuio tp̃r hr̾s dñs eius factꝰ

Expanded text:
scit hoc qui inuenit et animo furandi tenet, furti tenetur. enimuero si hoc animo, ut saluum faceret domino, furti non tenetur. quod si putans simpliciter iactatum, furti similiter non tenetur.Etiamsi partis dimidiae nanciscar dominium in seruo, qui mihi antea furtum fecerat, magis est, ut extinguatur actio etiam parte redempta, quia et si ab initio quis partem in seruo habebat, furti agere non poesse coeperit, dicendum est furti actionem curator creditoris accepit, debitori iste tenetur furti et nummi debitoris erunt. Si rem meam quasi tuam tibi tradidero scienti meam esse, magis id feceris.Si seruus hereditarius nondum adita hereditate furtum heredi fecerit, qui testamento domini manumissus est, furti actio aduersus eum competit, quia nullo tempore heres dominus eius factus
Abbreviated transcription (Latin):
ti actio sit: conditio tñ misꝙͣ ẽ.¬
erũ ẽ simeretritẽ T lp̃.¬
quenã ancillã quis raꝑuit. ł cela¬
u̾it. furtũ ñ ẽẽ. nec eni fc̃m q̃rit᷑.
s cã fatiendi. causa ã faciendili¬
bido fuit: ñ fcmfurtum st iõ etia
eum qui fores meretricis freg̾it
libiduns cã: ⁊ fures ñ ab eo indit¬
cti s alias ingressi meretritis res
egeiserunt. furti ñ tem. an tũ ł fa

Expanded text:
ti actio sit, condictio tameerum est, si meretricem alienam ancillam rapuit quis uel celauit, furtum non esse: nec enim factum quaeritur, sed causa faciendi: causa autem faciendi libido fuit, non furtum. et ideo etiam eum, qui fores meretricis effregit libidinis causa, et fures non ab eo inducti, sed alias ingressi meretricis res egesserunt, furti non teneri. an ta
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ ibi ꝑut. uulgaris foemula
in dñm danda ẽ. ut qd alt̾ admi¬
sit : dimitaxat depeculio. ꝙ ip̃e
exercitor aditator aut noxe de¬
d̾e̾. gͥ si manimssus sit: ꝑsetu¬
tio quidem inpetulio man̾ebit.
ad u̾sus dñm intͣ annũ noxalis iꝑ¬
sum sequitur. Int̾dũ ⁊ manumis¬
sus. ⁊ qmu eum manumisit: ob
furtum tenetur si iõ manuimis¬
sus sit ne furti cũ eo agi possit.
s ⁊ sitũ dño actũ fu̾it: ipso iu¬
re maminussu uib̾ari. sab̃. re

Expanded text:
d ibi perit, volgaris formula in dominum danda est, ut quod alter admisit "dumtaxat de peculio", quod ipse exercitor, adiciatur "ut noxae dederet". igitur si manumissus sit, persecutio quidem in peculio manebit adversus dominum intra annum, noxalis ipsum sequetur. Interdum et manumissus et qui eum manumissit, ob furtum tenetur, si ideo manumisit, ne furti cum eo agi possit: sed si cum domino actum fuerit, ipso iure manumissum liberari Sabinus re
Abbreviated transcription (Latin):
scdms hr̃ditas qmͣuis postea adeatur
tam̃ cũ corpore moris contniuatur.
Numiqmͣ crescit ex post facto: pret̾ni
pore ꝑemt. semei incluie iuditio: sa¬
ne ꝑmanent. ¶ Nonuidetur ꝑfecte

Expanded text:
s hereditas, quamuis postea adeatur, tamen cum tempore mortis continuatur. Numquam crescit ex post facto praeteritpore pereunt, semel inclusae iudicio saluae permanent. Non uidetur perfecte
Abbreviated transcription (Latin):
qn ꝑseruoꝵ q̃stiones efficacissi
mas eas ad intuirenda̾ uorit a¬
tem ⁊ existuo ⁊ hñdas censeo.¬
Stamu liber in adit̾io postula¬
ri pot̾it ut q̃o ex eo heatur qd̾
sermis hr̃dis ẽ s spem suam re¬
tinebit. Marcus.¬

Expanded text:
 seruorum quaestiones, efficacissimas eas esse ad requirendam ueritatem existimo et habendas censeo'.Statuliber in adulterio postulari poterit, ut quaestio ex eo habeatur, quod seruus heredis est: sed spem suam retinebit. 9 Marc
Abbreviated transcription (Latin):
ituti pena ex delicto defincti heres
teneri nou debeat: ita nec lucrum
facere. siquid ex ea re ad eum per¬
nenisset.Id

Expanded text:
icuti poena ex delicto defuncti heres teneri non debeat, ita nec lucrum facere, si quid ex ea re ad eum pervenisset. Id
Abbreviated transcription (Latin):
nci quoq periona si comp̃hensa
ssuit ueluti hoc modo utram eaꝵ
tirius eleg̾it. ñ alit̾ stipulator al¬
t̾utrius petende facuitatẽ ħt̃. qmͣ
si ticius elegerit. ¶ pupanis. s
ex quo fari ceperit. Recte stipisia¬
ri potest. tñ si inparentis ẽ pot᷑a.
te. nec auctore quidẽ ꝑte obligat᷑.
pules u̾o qui in pot̾are ẽ. ꝓͣmide
ac si pr̃ familias obligari solẽt:

Expanded text:
nei quoque persona si comprehensa fuerit, ueluti hoc modo: 'utram earum Titius elegerit', non aliter stipulator alterutrius petendae facultatem habet, quam si Titius elegerit.Pupillus licet ex quo fari coeperit, recte stipulari potest, tamen, si in parentis potestate est, ne auctore quidem patre obligatur: pubes uero, qui in potestate est, proinde ac si pater familias obligari solet. q
Abbreviated transcription (Latin):
dari stipulemur nõ posse nos uni
ex heredib ad quiri. s necesse eẽ
oĩb ad quiri. at cum quid fieri.
stipiłamur etiã uiꝰ ꝑsona̾ ter¬
te comp̃hendi.¶ denii.¬
umqui tertarũ mindinarum
dieb oari supulatur. ꝓrimo die
posse pet̾e sabinus ait. Proculꝰ
autẽ. cet̾iq du̾se scole alictores.
existimant. s ego cũ ꝓtulo sentio.¬
sum puit stipinatus sum ssiudau̾
illũ darisicebit᷑ tibi quouens uo¬
lesmutare uoluntatem in eo ꝙ
praturus sis. qͥa dũsa cã ẽ uolim¬

Expanded text:
dari stipulemur, non posse nos uni ex heredibus adquiri, sed necesse esse omnibus adquiri: at cum quid fieri stipulemur, etiam unius personam recte comprehendi. 138 Iqui certarum nundinarum diebus dari stipuletur, primo die petere posse Sabinus ait: Proculus autem et ceteri diuersae scholae auctores, existimant. sed ego cum Proculo sentio.Cum pure stipulatus sum illud aut illud dari, licebit tibi, quotiens uoles, mutare uoluntatem in eo quod praestaturus sis, quia diuersa causa est uolun
Abbreviated transcription (Latin):
itio cũ eẽt rome studiorũ gr̃a: epła
missaẽ a magĩatib pr̃ie fice. ut por
couusione fc̃a dedit lutio ticio. qͥ
⁊ ip̃e rome morabatur. sue rei.gͣ.
sublato titii noĩe cui erat de cretũ
missũ. uti ꝑ ip̃m daretur. suũ no¬
men scͥput: ⁊ sic imꝑatori decretũ
scd̃m mandatsi. rei ꝑ. dedit. Quero
tis uiatitũ pet̾e ab eo potuisset. ⁊ cẜ
dmisisse uidr̃. is ꝗ ñ restituit ut̾tas
ei cui restitue mandatũ susceꝑat
⁊is qͥ sublato alieno noĩe inscͥpto
suo qͣi ipẽ uissus apr̃a decretum im¬
ꝑatori porrexit. heremuus mod̾¬

Expanded text:
itio, cum esset Romae studiorum gratia, epistula missa est a magistratibus patriae suae, ut porrcollusione facta dedit Lucio Titio, qui et ipse Romae morabatur suae rei gratia: sublato Titi nomine, cui erat decretum missum, uti per ipsum daretur, suum nomen scripsit et sic imperatori decretum secundum mandata rei publicae dedit. quaero, qui viaticum petere ab ea potuisset? et quid commisisse videtur is, qui non restituit litteras ei, cui restituere mandatum susceperat, et is, qui sublato alieno nomine inscriptoque suo, quasi ipse iussus a patria, decretum imperatori porrexit? Herennius Mod
Abbreviated transcription (Latin):
publica qmͣ credidit pagnus accepit
pacto fc̃o ũ debitore. ut nõ soluto de¬
bito sñ ulla reꝓinissione distrahatrir
pignus succedentes gradꝰ inlocũ tiii
nom̃i ⁊ pignus hauerunt usq ad me¬
uium exuẽdinone pagnoris. pp̃ emissi¬
onẽ amagistͣtu uẽdentis factam. denͦ

Expanded text:
publica, quam ipse credidit, pignus accepit pacto facto cum debitore, ut non soluto debito sine ulla repromissione distrahatur pignus. succedentes gradus in locum Titii nomen et pignus probaverunt usque ad Maevium: ex venditione pignoris propter repromissionem a magis
Abbreviated transcription (Latin):
meis p̃onłuo demde uetuero esbs
igciorantib debitorrb adminis¬
trare negotia mea deprtores q¬
et soluendo lib̾abłintur. nam
isquim omnib negotus sust a  es¬
liquem p̃ponit: intelłigitur ⁊
debitorib mandare. ut ꝓtura¬
torisoluatur. Si mirio mã¬
dato int̾cedente debitor falso
estimau̾it. uolnitate mea pe
gonis offeremi soluendo: ne¬
mo ltb̾abitur. et cum fugituiꝰ.
qui ꝓlib̾o segerebat rem nendi¬
duet responsum ẽ. emptores fu¬
gitino soluentes adño l̃ib̾atos ñ
eẽ. ¶Si gener soc̃o ignorante
filia habuiss ⁊ ꝓpe modum si¬
milis ẽ. geñ ei qui ab sentis ꝓ¬
curatori solu̾it ⁊ quia incasssã
dotis ꝑticeps. ⁊ qi socia obliga

Expanded text:
e posuero, deinde uetuero eum ignorantibus debitoribus administrare negotia mea, debitores ei soluendo liberabuntur: nam is, qui omnibus negotiis suis aliquem proponit, intellegitoribus mandare, ut procuratori soluant. Si nullo mandato intercedente debitor falso existimauerit uoluntate mea pecgotiis offert, soluendo nemo liberabitur: et cum fugitiuus, qui pro libero se gerebat, rem uendidisset, responsum est emptores fugitiuo soluentes a domino liberatos non esse. Si gener socero, ignorante filia habuisset. et propemodum similis est gener ei, qui absentis procuratori solueret, quia in causam dotis particeps et quasi socia obli
Abbreviated transcription (Latin):
noutitio sibi ꝑtem hõis condi¬
cet. quasi indebitum tuauo
ut tibi pocius qmͣ hr̃di ucii ꝑ¬
tem hõis condicat. ¶ Sa du¬
o rei stipislandi hoĩei dari
scipissan fuerint. ⁊ ꝓmissor
utriq ꝑtes diu̾soꝵ honm
ded̾it: dubiũ ñ c̃ quiulib̾ etur.

Expanded text:
n Titio, sed tibi partem hominis condicet, quasi indebitum tua uout tibi potius quam heredi Titii partem hominis condicat. Si duo rei stipulandi hominem dari stipulati fuerint et promissor utrique partes diuersorum hominum dederit
Abbreviated transcription (Latin):
enim opus in soło facit at qui ar¬
bores succidit: utq tenebitur.
et qui arũdinẽ. ⁊ qui salictũ Ter¬
re n ⁊ quodã modo solo ip̃i corxũ¬
pendo mamis infert. Idem ⁊ in
uineis suctisis. Cet̾m qͥ fructũ au¬
fert ⁊ furti debet ꝯueniri Itaq si
quid oꝑis insolofiat int̾dcm locũ
ht̃ ĩmoło fieri actipinis. ⁊ siguid
cirta arlores fiat. ni siqͥd circafr¬
uctũ arłoꝵ. ¶ Siqͥs aceruũ ster¬
coris cirta agrũ pingnẽdi c̾a de¬
sit agri. qmuis ꝓhibius qͥs inł
clam fecit. preterea si fossã fer̾it he
insilua publica. ⁊ bos m̃s ⁊ in
qͥa ĩpublico ftme̾. ¶ Siqͥs edifici¬

Expanded text:
enim opus in solo facit. at qui arbores succidit, utique tenebitur, et qui harundinem et qui salictum: terrae enim et quodammodo solo ipsi corrumpendo manus infert. idem et in uineis succisis. ceterum qui fructum aufert, furti debet conueniri. itaque si quid operis in solo fiat, interdictum locum habet. in solo fieri accipimus et si quid circa arbores fiat, non si quid circa fructum arborum.Si quis aceruum stercoris circa agrum pinguem disiesit agri, quamuis prohibitus quis ui uel clam fecerit.Praeterea si fossam feceris in silua publica et bos meus in quia in publico f
Abbreviated transcription (Latin):
dubitat. an excipi ꝯporteat. ꝙ in¬
inã ait. si id magistratus fecisset
neq igins usq eo ꝑuenisset sĩpli
lite̾ estimãdã. Si ꝑuenisset᷑ ab sol¬
ui eũ opaet̾e. sõe ait eẽ si damꝑ¬
ni iniuria actũ foret. qm̃ nullã
iniuriã. aũ dãpnũ dare uid̾r.
eque ꝑitutis edib. qd si muio ĩ¬
cendio id fec̾is. deinde postea ĩtẽ¬
diũ ogtum fu̾it: ñ id̃e erit dicẽ¬
dũ. qͥa ñ expostfc̃o. s exp̃sentista

Expanded text:
dubitat, an e‹xcip›i oporteret: 'quod init'?Seruius autem ait, si id magistratus fecisset, neque ignis usque eo peruenisset, simpli litem aestimandam: si peruenisset, absolui eum oportere. idem ait esse, si damni iniuria actum foret, quoniam nullam iniuriam aut damnum dare uidetur aeque perituris aedibus. quod si nullo incendio id feceris, deinde postea incendium ortum fuerit, non idem erit dicendum, quia non ex post facto, sed ex praesenti
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ deb̾et edisicare eiqui satis¬
dederit. cum possesior hoc ip̃o
constitiiatur. caniq fatere qmͣ¬
onem nec postea existimandins
ẽ. cum is qui opni nouũ minci¬
at ñ possit iuderi celatus. ⁊ pot
mͥ eandẽ exceptionẽ. ꝙ ñ tu ui.
aũ clã fecsti Et ait iulianus e¬
quissimũ eẽ hanc exceꝑtionem
dari. Nã si tu inquit edificau̾is
ni aũ cłã: ego idem demolitus
fuo ui auclã. ⁊ utaris ad usũ
me int̾duto hãc exceptionẽ ꝓfu¬

Expanded text:
dificare ei, qui satisdederit, cum possessor hoc ipso constituatur: clamque facere onem nec postea existimandus est, cum is, qui opus nouum nuntiat, non possit uideri celatus et pr‹amihi eandem exceptionem: 'quod non tu ui aut clam fecisti'? et ait Iulianus aequissimum esse hanc exceptionem dare: nam si tu, inquit, aedificaueris ui aut clam, ego idem demolitus fuero ui aut clam et utaris aduersus me interdicto, hanc exceptionem
Abbreviated transcription (Latin):
recũ erit accio. Et cũ int̾dcm̃ sit
sit scriptũ qd̾ uiaut clã factũ
latius porrigi qmͣ ad has ꝑsonas
quas supra memoraninmi labro
putat. Et hoc iuire utimur ut
sũ ego fecisse siue fieri iussi in
dauero opus nonũ fac̾e. tu ali
rũ pot̾ ind̾i meo insai factum.
Teneb̾is gͦ ⁊ tu ⁊ ille. ⁊ an ego
tenear uideamus. Et magis e ⁊
me qui initiũ rei p̾stit̾im tem.
S uno ex hus satis fauente ce¬
t̾i liberantur. ¶Ip̃¬
ad hoc ut patientiã pr̃ẽm.¬
Heratius quoq scripsit eũ cuiꝰ
seruus in aut clam fecit. aut
sua impensa ex hoc int̾dc̃o opꝰ
restituere debere ant pacientiã¬

Expanded text:
tecum erit actio. Et cum interdictum sic tecum erit actio. Et cum interdictum sic sit scriptum "quod vi aut clam factum latius porrigi quam ad has personas, quas supra numeravimus, Labeo putat. Et hoc iure utimur, ut, sive ego fecissem sive fieri iussi, indavero opus novum facere, tu alii, non potest videri meo iussu factum: teneberis ergo tu et ille: an et ego tenear, videamus. et magis est et me, qui initium rei praestiterim, teneri: sed uno ex his satisfaciente ceteri liberantur. Vlpad hoc, ut patientiam praestem.Neratius quoque scribit eum, cuius seruus ui aut clam fecit, aut sua impensa ex interdicto opus restituere debere aut patientia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ tu aut tuoꝵ quis aut tuo ius¬
su factũ c̃. labeo ã ait. plures
ꝑsonas contin̾i hiis u̾bił. nam
ecce primũ hr̾des eoꝵ quos emu-¬
m̾at imitius contini putat. Idẽ
ait. ⁊ ad u̾sus ꝑcuratorẽ ⁊ tuco¬
rem curatorẽ ue municipium¬
uł sindicũ alieno noĩe interdictͥ
posse. ¶Si quid serus m̃s fecit.
nõ obid metũ actio ẽ. s ob id ꝙ
meo noĩe aut suo feͣcit. Raisi
suũ seruũ mertenartũ habu̾o.
quid quid ab eo fc̃m fu̾it meo no¬
nõie. ob id ñ tetũ s metũ cuius
uissu aũ noĩe. id opus a seruo tu¬
o factũ fu̾it. agendũ exit hoc in¬
factũ erit᷑. ob id ñ cum eꝙ sed curͣ
noie uissent hec aitio ͤ ħam si
ꝓcurator. tutor. curator. duumi¬
uir mimicipii ꝙ eius noĩe age¬
tim cuiꝰ negotium ꝓturaret fi
nisserit. ob id agefidũ erit cũ eo
cuius noĩe factum ꝗͥd erit. nõ cũ
eo qui ita iusserĩt. Et sitibi man¬
dauero ut opus fieri iuberes. ⁊
inca re parueris: metũ inqt ñ

Expanded text:
'quod tu aut tuorum quis aut tuo iussu factum est'.Labeo autem ait plures personas contineri his uerbis. nam ecce primum heredes eorum, quos enumerat Mucius, contineri putat.Idem ait et aduersus procuratorem ‹tutorem curatorem› municipumue syndicum alieno nomine interdici posse.Si quid seruus meus fecit, non ob id mecum actio est, sed ‹si› id meo nomine aut suo fecit: nam si tuum seruum mercennarium habuero, quidquid ab eo factum fuerit meo nomine, ob id non tecum, sed mecum, cuius iussu aut nomine id opus a seruo tuo factum fuerit, agendum erit hoc infactum erit, ob id non cum eo, sed cuius nomine iusserit, haec actio est. nam si procurator tutor curator duumuir municipii, quod eius nomine ageret, cuius negotium procuraret, fieri iusserit, ob id agendum erit cum eo, cuius nomine factum quid erit, non cum eo, qui ita iusserit. et si tibi mandauero, ut opus fieri iuberes et in ea re mihi parueris, mecum, inquit, non
Abbreviated transcription (Latin):
c̾e suł consulto demuniciat adu̾¬
sario cũ eũ scit ñ posse ꝓhibere.
are phibiturus priusqm fiat
ñ posut. ⁊ hec ita labeonẽ ꝓba¬
re aristo ait. ¶ Siquis se denũ.¬
ciau̾it opuis facturũ ñ semper
iõuidr̃ clam fecisse. si post demĩ¬
ciatonẽ fec̾it debebit enĩ ⁊ ita
labeo ide. ⁊ diem ⁊ horam densi¬
ciation̾e᷑ cõplecti. ⁊ ubi. ⁊̃ ꝙ opus
futurũ sit. nec quide᷑ ꝑfunctorie.
aut obsaure aut̃ demintiare. n
tam artare adu̾sartũ ut int̾diẽ
octur̾re ad ꝓhibendũ ñ possit. Et
si forteꝰ s̃ fui de mincietur neq
doło factũ sit ne sit. amicis de
uiro notũ fatere opus se factuꝵ
municipu nelit fac̾e. sufficert
eisi curatiori rei .q. deminciet.¬
ñs. cesanditui. nõ mei cã fec̾it.
michi int̾dictũ compet̾e. Item
dicit. ⁊ si serui mei. ł turatoris
celandi cã factũ sit: michi in¬
t̾dictũ cõpetere. ¶Siquis cũ
demuntiasset opiis se factuꝵ.
eiq dr̃tiatũ ẽẽt. ne fat̾et ⁊

Expanded text:
consulto tum denuntiat aduersario, cum eum scit non posse prohibere: ›ire prohibiturus, prius quam fiat, non possit. et haec ita Labeonem probare Aristo ait.Si quis se denuntiauerit opus facturum, non semper non uidetur clam fecisse, si post denuntiationem fecerit: debebit enim et ita Labeo et diem et horam denuntiatione conplecti et ubi et quod opus futurum sit: neque perfusorie aut obscure dicere aut denuntiare: neque tam artare aduersarium, ut intra diem occurrere ad prohibendum non possit.Et si forte non sit, cui denuntietur, neque dolo malo factum sit ne sit, amicis denuiro notum facere opus se facturum: municipii uelit facere, sufficere ei, si curatori rei publicae denuntiet.meus, celandi tui, non mei causa fecerit, mihi interdictum competere.Idem dicit et si serui mei uel procuratoris celandi causa factum sit, mihi interdictum compe‹te›re.Si quis, cum non denuntiasset opus se facturum eique denuntiatum esset ne faceret,
Abbreviated transcription (Latin):
ex magnaͣ ⁊̃ satn ncteslariasa
alio quĩ ħ oĩa officio iudicis ce¬
lebran oportet.: ¶ Est ã ⁊ alia
exteptio de qua celsus dubitat.
ansit obitienda. lit putasi icẽ¬
dii arcendi cã uitini edes int̾ci¬
di. ⁊ ꝙ ui aut clã mecũ agatur.
aũdãpni iniurie. Gallus enim

Expanded text:
magna et satis necessaria causa: alioquin haec omnia officio iudicis celebrari oportet.Est et alia exceptio, de qua Celsus dubitat, an sit obicienda: ut puta si incendii arcendi causa uicini aedes intercidi et quod ui aut clam mecum agatur aut damni iniuria.Gallus enim
Abbreviated transcription (Latin):
lplures eandẽ ardorẽ furtim
recid̾int. cum singłis insolid̾
agetur: at si eadẽ arbor płi¬
um fu̾it. muu̾sis duptaxat
una. ⁊ semel pena prabitur.
Si arbor innicini fundũ radi¬
ces porrex̾it. retĩd̾e eas uitino
nõlicebit. ag̾e aũ licebit non

Expanded text:
plures eandem arborem furtim ceciderint, cum singulis in solidum agetur. At si eadem arbor plurium fuerit, universis dumtaxat una et semel poena praestabitur. Si arbor in vicini fundum radices porrexit, recidere eas vicino non licebit, agere autem licebit non
Abbreviated transcription (Latin):
ligͥneas uirgas instituendi sa¬
ucti cã desixerit. heeq anteꝙͣ
radices coeg̾int. sucidantur:
aut euellantur. recte põp stri¬
bit eum ñ posse ag̾e de arbori¬
b surcifis. cum nulla arbor ꝓ¬
peie ditatur. que radicẽ ñ cõ¬
stirpitus arborẽ transtułit :
eam qmͣuis ñdum comp̃hen¬
d̾it t̾ram. arborẽ tñ uidi. põp̃¬

Expanded text:
ligneas uirgas instituendi salicti causa defixerit haeque, antequam radices coegerint, succidantur aut euellantur, recte Pomponius scripsit non posse agi de arboribus succisis, cum nulla arbor proprie dicatur, quae radicem non constirpitus arborem transtulerit, eam, quamuis nondum comprehenderit terram, arborem tamen uideri Pomp
Abbreviated transcription (Latin):
arboreni rerte diciputat. que
sub u̾sa aradicib. etiã minc
reponi potest: acq ita trans¬
lata ẽ. ut reponi possit. Stirpe
olee arborẽ ẽẽ magis ẽ: suie
iam egerunt radices. siue nõ¬
dumõiim gͦ harũ arborũ qͣs
enm̾animus noĩe agi pot̃it.
erte nõ dubitatur. Iauis.¬
si ad huc adea truersit. ut
ut h̾ebe locosit non deb̾e ar-¬
boris nũo hr̃i. Daulus
edere ẽ nõ solũ succid̾e. s enã
ferił gidendi cã sing̾e ẽ de gla¬
bare subͨcare ẽ subserm secuis¬
se. Nõ emĩ pot̾at cetidisse in¬
telligi: qui serra secuisset.
Cuis actionis eadẽ cã c̃. que ẽ
legis aguilie. ¶s tuius usus .f.
ẽ infundo: auc actionẽ ñ ht̃.
Qui aũ finidum uectigalem

Expanded text:
 recte dici putat, quae subuersa a radicibus etiamnunc reponi potest, aut quae ita translata est, ut poni possit.Stirpes oleae arbores esse magis est, siue iam egerunt radices siue nondum.Omnium igitur harum arborum, quas enumerauimus, nomine agi poterit.erte non dubitatur, si adhuc adeo tenerum sit, ut herbae loco sit, non debere arboris numero haberi. Paulusedere est non solum succidere, sed etiam ferire caedendi causa. cingere est deglabrare. subsecare est subsecuisse: non enim poterat cecidisse intellegi, qui serra secuisset. Eius actionis eadem causa est, quae est legis Aquiliae. Is, cuius usus fructus est in fundo, hanc actionem non habet: qui autem fundum
Abbreviated transcription (Latin):
tiam hrdib eius. cu
plures eiusdem familie furcũ
fet̾int. ead̾ actio compet̾e deb
que destatori comperebat. id ẽ
consequerentur si id furtum li
tum fec̾it. oñm noĩe cũ eo qui
scit furti agi pot̾it. cũ alt̾o ad
emmmod̾ qm edicto comp̾̃hen¬
fanulie noĩe. ab hoc socio par

Expanded text:
tiam heredibus eius, cui plures eiusdem familiae furtum fecerint, eadem actio competere debet, quae testatori competebat, id est consequerentur, si id furtum libtum fecit: omnium nomine cum eo qui scit furti agi poterit, cum altero ad eum modum, qui edicto comprehenfamiliae n
Abbreviated transcription (Latin):
duplũ tantũ cõseguetir. ⁊ ui¬
deamnus. an eciã insociũ alt̾nis
seruinoĩe ñ sit dandum iudi¬
cium: quẽad̾m si õĩum noĩe
sociꝰ dedisset. insi forte hoc ca¬
su seuerius ap̃tore constituen.¬
dum ẽ̾ ⁊ nec seruoꝵ cgnstio
partendum ẽ.ceu̾.
abeo putat. si ipheres nĩs. qͣpͣ
furtũ familia cims fuisset du.¬
plũ abstulisset. me ñ impediri
quo miias dupli agam eoq
modo fraudem edicto: debi¬
torib q fieri. eẽ q iniquũ plꝰ
hr̃ des nrõs ferre. qmͣferremꝰ no
ipsi. ide̾ ẽ si de functus minus
dupio abstulit. ad hunc sin¬
gulos heredes recte exꝑirisce
cese suit. ⁊ ex lege arboeu¬
labeo ait. S trebatius
itautramq ꝯandam. ut
iudex in post̾iore deducat.
id ꝙ expuima consecutus sit:
exreliquo cõ dempnet.

Expanded text:
duplum tantum consequetur. et uideamus, an iam in socium alterius serui nomine non sit dandum iudicium, quemadmodum si omnium nomine socius decidisset: nisi forte hoc casu seuerius a praetore constituendum est nec seruorum conscio parcendum est.abeo putat, si coheres meus, quod furtum familia cuius fecisset, duplum abstulisset, me non impediri, quo minus dupli agam, eoque modo fraudem edicto fieri esseque iniquum plus heredes nostros ferre, quam ferremus ipsi. Idem, si defunctus minus duplo abstulit, adhuc singulos heredes recte experiri. caesae sint, et ex lege AquLabeo ait: sed Trebatius ita utramque dandam, ut iudex in posteriore deducat id quod ex prima consecutus sit et reliquo condemnet.
Abbreviated transcription (Latin):
enam ꝙ si p̾sat̾it alt̾. si modo
cum eo quoq ex lege aquilia. ł
repepent a socio sicuti cũ cõi rei
nott̾ ẽ. Si gͦ dimutarat duos
hũinuis seruos cões: tũ eo quo
ñ iguorante factũ ẽ. agetur¬

Expanded text:
am quod praestiterit alter, si modo cum eo quoque ex lege Aquilia vel repetat a socio, sicuti cum communi rei nocitum est. si ergo dumtaxat duos habuerim servos communes, cum eo, quo non ignorante factum e
Abbreviated transcription (Latin):
onis simplum .¶lp̃.
retur. siumis liber fecisset. cessat
cet̾oꝵ noie actio. ñ tm̃ adn̾sus
ipsum: u̾m etiã adu̾sus empto¬
rom duntaxat. si forte quis eoꝵ
qui simulfec̾at. uenierit. Idemq
⁊ si fu̾it manumissus : q si priꝰ
dabitur adu̾sus dñm familie
noĩe. nec em̃ pot̃ dici ꝑ a manu

Expanded text:
onis simplum. Vlpianretur, si unus liber fecisset, cessat ceterorum nomine actio, non adversus ipsum, verum etiam adversus emptorem dumtaxat, si forte quis eorum, qui simul fecerant, venierit. idemque et si fuerit manumissus. quod si prius dabitur adversus dominum familiae nomine: nec enim potest dici,
Abbreviated transcription (Latin):
puto denegandã inuenditore̾
uenditore p̃stitũ ẽ. ad quẽ uou¬
nmqmͣ regressus ẽ ex hac causa:
maxime. si furtis ꝯnoxaq solutũ
ẽẽ ꝓmisit. S an silegtati seri
noĩe. ł euus qui donatus est. actũ
sit cũlegatario: ł eo cui dona¬
tus ẽ. agipossit etiã cũ dño cete¬
rorũ. qritur. qd̾ aulmuttendũ pu¬
to. ¶ Huius edicti leuamͣtũ ñ tã¬
tum datur exqui seruos possidĩs
siumis liber fetisse. sim ei quoq

Expanded text:
in venditorem venditore praestitum est, ad quem nonnumquam regressus est ex hac causa, maxime si furto ^furtis^ noxaque solutum esse promisit. Sed an, si legati servi nomine vel eius, qui donatus est, actum sit cum legatario vel eo, cui donatus est, agi possit etiam cum domino ceterorum, quaeritur: quod admittendum puto. Huius edicti levamentum non tantum ei, qui servos possidens si unus li
Abbreviated transcription (Latin):
qͣsitũ ẽ. dixi qu custodie sã petu¬
mã condita ꝓponeretur sus posses¬
sõis ei qui condidisset nõ inderiꝑ
emptũ nec infirmitatẽ memortẽ
dapnum afferre posiõis qm alius
Sñ muasit. alio quin reponsuros
mã inmeo aut malieno condidis
sem cũ si aliꝰ inmex cõdidisset nõ
anias possid̾em qmͣ si ip̃iꝰ rei possõ.¬
nẽ suꝑ t̾eram ad eptus fussem Ita¬
q nec alienus lotus meã ꝓpͥam au.
ciem istã nt ammo uideatur ad quiri
pono liã si ñ excã petuliari querat᷑
aliquid scĩamquide dm̃ ee necan¬

Expanded text:
quaesitum est. dixi, quoniam custodiae causa pecunia condita proponeretur, ius possessionis ei, qui condidisset, non videri peremptum, nec infirmitatem memoriae damnum adferre possessionis, quam alius non invasit: alioquin responsuros iam in meo ameo condidisset, non alias possiderem, quam si ipsius rei possessionem supra terram adeptus fuissem. itaque nec alienus locus meam propriam aufeciem istam, ut animo videatur adquiri possessio: nam si non ex causa peculiari quaeratur aliquid, scientiam quidem domini esse nec
Abbreviated transcription (Latin):
timi sunt. sũ testam̃tarii. su̾ex
ĩquisitõe dati sunt. recte uł nũ
souuturᷤs eiqui nontie gr̾̃a datꝰ
ẽ. anrecte soluatur moendũ ẽ.
qa admaruendos cõtutores da¬
tur. s cum turor sit nisi ꝓhibi¬
tum fu̾nit ei solui. puto iw̃atõ¬
nẽ cõting̾e. curatori quoss fu¬
nosirecte souutur. Idem cina¬
cꝰ tori sibi ñ sufficiemis . ł ꝑ etate:
uł ꝑ aliã iustã cãm. S ⁊ pupti¬
li curatori rette solui constat᷑:
pupillum sũ tutoris auctoꝵtate
nec solũe posse ꝑaiã ẽ. S side.¬
derit mĩmos ñ fient accipientis.
uendicarique pot̾unt. plane si
fu̾nt cõsũptilib̾abitur.

Expanded text:
 siue testamentarii siue ex inquisitione dati, recte uel uni soluitur. Ei, qui notitiae gratia datus est an recte soluatur, uidendum est, quia ad instruendos contutores datur. sed cum tutor sit, nisi prohibitum fuerit ei solui, puto liberationem contingere. Curatori quoque furiosi recte soluitur, item curatori sibi non sufficientis uel per aetatem uel per aliam iustam causam. sed et pupilli curatori recte solui constat. Pupillum sine tutoris auctoritate nec soluere posse palam est: sed si dederit nummos, non fient accipientis uindicarique poterunt. plane si fuerint consumpti, liberabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
soluitur. ut puta cunis stipu¬
latiomi nom̃ inc̾tum ẽ. Siquis
stipuletur sibi aut ticiõ s ⁊ siqͥs
mandau̾it. ut atitio soluam.
deiũ uetu̾it eum acciꝑe. siigno¬
rans ꝓhibitum eum acciꝑe. sol-¬
nam : lib̾abor. S si scͥiero ñ lib̾a¬
bor. alia cã ẽ si michi ꝓponas
stipulatum aliqm̃i sibł. aut tr¬
tio. hic .n. ⁊ si ꝓhibear me tirio
solu̾e soluendo tñ lib̾abor quia
certam ꝯditõm hũit stipło: ꝙͣ¬

Expanded text:
soluitur: ut puta cuius stipulationi nomen insertum est, si quis stipuletur sibi aut Titio. Sed et si quis mandauerit, ut Titio soluam, deinde uetuerit eum accipere: si ignorans prohibitum eum accipere soluam, liberabor, sed si sciero, non liberabor. Alia causa est, si mihi proponas stipulatum aliquem sibi aut Titio: hic enim etsi prohibeat me Titio soluere, soluendo tamen liberabor, quia certam condicionem habuit stip
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ ꝓea ꝑte erit obligatus ⁊ id̾o
ddicenti in debitu doli mex
ceptionem obstare existuuo.
ratum uendi d̾it᷑. ⁊ qnͣtum ei
debeaiut recrꝑit debitor lib̾¬
abitur. S si acceptum empto¬
ri p̃ciitulis s creditor. ut
ab eo stipulatus eẽt. ⁊ debitor
nichominus lib̾abitur. S si
seruus pignuratus ac̾oitore
uenierit qmͣ diu redib̾i possit
ñ lib̾̃abitur debitor. sicuti inqͦ¬
tiam circa stipulan ¶Ip̃¬
onem ⁊ extestam̃to actõm: si
res tradita fu̾it q̃ deleani. qmͣ¬
diu aliquit iinire id ẽẽ: ad ht̃
tñ ip̃a res petenda ẽ. ut puta

Expanded text:
 parte erit obligatus et ideo condicenti indebitum doli mali exceptionem obstare existimo.raticium uendiderit et quantum ei debebatur, receperit, debitor liberabitur. sed et si acceptum emptori pretium tulisset creditor uel ab eo stipulatus esset, debitor nihilo minus liberatur. sed si seruus pigneratus a creditore uenierit, quamdiu redhiberi possit, non libEtiam circa stipulationem et ex testamento actionem, si res tradita fuerit quae debebatur, quamdiu aliquid iuri rei deest, adhuc tamen ipsa res petenda est: ut puta
Abbreviated transcription (Latin):
crini m̃s cũ ap̃ furẽ eẽt. firida¬
r snpulatus ẽ. negat furi debi
latione agere pot̾o s a decracta
furis ꝑsona stipulatus ẽ. mͥ qui¬
dem ad quirctur actio. s furi nec
mandati. nec alia actio ad u̾sus
suis in ꝑsonałr dar seruis m̃s stiͦ¬
puletur. mͥ ad quint. P aulus.
noĩatĩ dari stipulatus. nichil a¬
git. quia stipulationis tp̃r heres
dñs eius ñ fuit. O omp̃¬

Expanded text:
rvus meus cum apud furem esset, furi dari stipulatus est: negat furi deberlatione agere potero. sed si detracta furis persona stipulatus est, mihi quidem adquiritur actio, sed furi nec mandati nec alia actio aduersus iue inpersonaliter dari seruus meus stipuletur, mihi adquiret. 16 Paulus nominatim dari stipulatus nihil agit, quia stipulationis tempore heres dominus eius non fuit. Pomp
Abbreviated transcription (Latin):
arnis oꝑas suas locass ⁊ eo nõ¬
mine perimiã in annos singiios
dari stipulatus eẽt. funto fructu
̃ dño resdm tp̃is ad quiri stipula
tonẽ. mliamis scriptũ reliquit.
rõne subuixa. Nã si in annos for¬
te .u. locatio fc̃a sit. qm̃ incertũẽ
fructus in quẽ diẽ ducturus sit. sĩ¬
gułoꝵ annoꝵ in initio curusq an
ni fructuario᷑ pecima qͥretur. ẜ¬
que nͥ transit adaltum stipulatio.
s nuicuiq tñi ad qͥritur quantũ
t̃o iuris ꝑmitti Qam ⁊ cũ idẽ ser
inis stipuletur. quantã pecumaᷤ
tibimtra illũ dieͤ ded̾o. tm̃ dare
spondes. inpendenti ẽ qͥs exstipu la-¬
tu sit hĩturia accionen.
Si xm̃ ex re frituarit s¬
tuario si ño aliunoͭ. ono stipula
i aliemis scrinis duob bona fide
serucuis. eximius eoꝵ re ad qui¬
rat. ratio farit ut ei excunis re
adquisiuit. id tototũ ad qͥrat ei.
siue ei soli siue quasi duob ser.¬
mat. slam ⁊ inueris dñis quoti¬
ens utriq adquiritur. totiens

Expanded text:
locasset et eo nomine pecuniam in annos singulos dari stipulatus esset, finito fructu domino residui temporis adquiri stipulationem Iulianus scriptum reliquit. ratione subnixa: nam si in annos forte quinque locatio facta sit, quoniam incertum est, fructus in quem diem duraturus sit, singulorum annorum initio cuiusque anni pecunia fructuario quaereretur: alterum stipulatio, sed unicuique tantum adquiritur, quantum ratio iuris permittit. nam et cum idem servus ita stipuletur: "quantam pecuniam tibi intra illum diem dedero, tantam dari spondes?" in pendenti est, quis ex stipulatu sit habiturus actionem: si enim ex re fructuarii vtuario, si vero ai alienus seruus duobus bonae fidei seruiens ex unius eorum re adquirat, ratio facit, ut ei ex cuius re adquisiit id totum ei adquirat, siue ei soli siue quasi duobus seruiat: nam et in ueris dominis quotiens utrique adquiritur, totiens
Abbreviated transcription (Latin):
Iseruus cõis m̃s ⁊ castrenis pecu¬
lu. de functo fllio fanuł milite.
añqiͣ adcat institur. is hr̃ditatẽ.
supuletur. socio qui solus int̾im
dñs inuenitur tota stipusatio que¬
retur. qm̃ ꝑtem ñ facit h̾editas eiꝰ
que ñ dũ est. Nõ enĩ siquis hr̃dẽ
existere filiofamił dixerit. sta¬
erit. cum benefittũ primpaliũ
Dstitionũ in eo locumh̃t. ut fili¬
us famił depecilio testari possit
qd̃ priuilegiũ cessat. priusqm
testam̃tũ adicione fu̾it cõfirma¬
tũ. Si seruus ticii. ⁊ menii par¬
temq̃ melui ẽ sib dari stip

Expanded text:
i et castrensis peculii defuncto filio familias milite, antequam adeat institutus hereditatem, stipuletur, socio, qui solus interim dominus invenitur, tota stipulatio quaeretur, quoniam partem non facit hereditas eius quae nondum est. non enim, si quis heredem existere filio familias dixerit, staerit, cum beneficium principalium constitutionum in eo locum habet, ut filius familias de peculio testari possit: quod privilegium cessat, priusquam testamentum aditione fuerit confirmatum. Si servus Titii et Maevii partem, quae Maevii est, sibi dari st
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩm dolo malo incluserit obsed̾it
qui ue fec̾it quominꝰ sepeliatur.
quo magis sumis diripiatur. dũ¬
trahanir. qͥ ue ꝑ iĩ sibi aliquẽ ob¬
ligau̾it. nan ẽã obligatõm lex
ut pͥus de in qratͣ ꝙͣ̃ de iure pos¬

Expanded text:
hominem dolo malo incluserit obsederit: quive fecerit, quo minus sepeliatur, quo magis funus diripiatur distrahatur: quiue per uim sibi aliquem obligauerit, nam eam obligationem lex ut prius de ui quaeratur quam de iure do
Abbreviated transcription (Latin):
qui turle sedionis ue faiende
ꝯfiliũ mierunt. seruos ue aut
lib̾tos hoĩes ĩ arms habu̾int. la¬
dẽ lege tenr qui pules cumte¬
lo ĩpublico fu̾it. Inead̾ cã funt
qui pessimo exemplo ꝯuosata se¬
ditione uillas expurgͥau̾int. ⁊ cũ
telis ⁊ cũ armuus bona raꝑuint.
Item teñr qͥ ex incendio rꝑpu̾nt
aliquid pret mat̾iã. Apt̃ea pu¬
endi cã fu̾it. ł ꝓhibendi dñm res
suas seruare: eade̾ pena ten̾r
fadẽ lege tenetur qui hoĩb ar¬
matis possorem domo agro ue
suo aut naui sua deiecerit ex¬

Expanded text:
qui turbae seditionisue faciendae consilium inierint seruosue aut liberos homines in armis habuerint. Eadem lege tenetur, qui pubes cum telo in publico fuerit. In eadem causa sunt, qui pessimo exemplo conuocatu seditione uillas expugnauerint et cum telis et armis bona rapuerint. Item tenetur, qui ex incendio rapuerit aliquid praeter materiam. Praeterea puendi causa fuit uel prohibendi dominum res suas seruare, eadem poena tenetur. Eadem lege tenetur, qui hominibus armatis possessorem domo agroue suo aut naui sua deiecerit ex
Abbreviated transcription (Latin):
puiblicatur ⁊ cautũ ẽ iuliam
deturio aut ullũ ho-¬
uorẽ capiat ne ue ĩ eo R̾
ordine sedeat. ne ue iudex
sit. ⁊ iidel oĩ honore qͣi ĩ fa¬
mis ex senanis .c. carebit seadẽ
pena afficiunt᷑. ⁊ qui ad penã
uilie legis de ni pͥuata redigũ¬
tur. ⁊ siqs ex naufragio dolo ĩ¬
nib pͥncipũ extͣ ordinẽ quide
naufragus aliuid deripu̾̃it pa¬

Expanded text:
publicatur et cautum est, decurio, aut ullum honorem capiat, neue in eum ordinem sedeat, neue iudex sit: et uidelicet omni honore quasi infamis ex senatus consulto carebit. Eadem poena adficiuntur, qui ad poenam legis Iuliae de ui priuata rediguntur, et si quis ex naufragio dolo nibus principum extra ordinem, qui de naufragiis aliquid d‹i›ripueri
Abbreviated transcription (Latin):
ciari ꝓbibuit. ⁊ ¶ Supta quoq
missiere. tam ⁊ silenotimi uir
prior ũpostuletur. ad ult̾u crir¬
mẽ ꝯtͣ adult̾m abextͣneo pot̾it
niferri. Inm̃m̃o quo defuncta
ipeore. uir iure adilt̾ii int̾reos
retepi postulatur. ¶ Iupta pͥus¬
qmͣ adiut̃ dãpnet᷑. ad ult̾ii nõ
postilatur. simiptias dem̃tiacõ.

Expanded text:
iari prohibuit. Nupta quoque muliere, tametsi lenocinii uir prior non postuletur, adulterii crimen contra adulterum ab extrario poterit inferri. In matrimonio quoque defuncta uxore uir iure adulterum inter ‹r›eos recipi postulat. Nupta, priusquam adulter damnetur, adulterii non postulatur, s