comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tacio ẽ cõgregacio et astucio scriba¬
rum et sacerdotum qui domunũ
ihm de tributo cesatis et deiohãuis
bap̃te ut docint scͥptura tẽptabant.
Quib domimꝰ ilx isua uisticia tẽ¬
ptam̃tum retrorsit secus pedes ẜ̃
ẽ continuo sũ ulla delibacione re¬
fereus quo temptantes magis
ip̃e concluderet dicentibus enm
ĩqua potestate hoc facis. ud̃ adq̃¬
sita responoit. s eciam ꝓposuit di¬
cens. Iut̾rogato uos et ego unũ
ubumi qd̾ sidix̾itis mnͥ et ego uobis
dicam uiqua potestate hec facio.
Iterum dicentibus licet detribut
dui cesau. au uoi.ait. Quid me tẽp¬
tatis ypocrite. Ostendite ui nomus¬
ma ceusus. Et offerentes. it̾m nter¬
rogauit Quiꝰ ẽ ymago ħet suꝑscp̃¬
cio. Dicunt ei Cesaris. Ibiigitim
a uemie nõ possent. Demnq uura¬
I. abierunt ab eo. s non inirum
sisetus pedes respondebat qui añ
ꝑeges uidebat son
eposint euident̾ moyses hãc
ppheciam iacob sci ẽẽ de xp̃o. g ͦ¬

Expanded text:
tatio est congregatio et astutia scribatatio est congregatio et astutia scribarum et sacerdotum, qui dominum Iesum de tributo Caesaris et de Iohannis baptismate, ut docuit scriptura, temptabant, quibus dominus Iesus in sua iustitia temptamentum retorsit. secus pedes, hoc est continuo sine ulla deliberatione referens, quo temptantes magis ipse concluderet. dicentibus enim: in qua potestate haec facis? non ad quaesita respondit, sed etiam ipse proposuit dicens: interrogabo uos et ego unum uerbum. quod si dixeritis mihi, et ego uobis dicam in qua potestate haec facio. iterum dicentibus: licet tributum dare Caesari an non? ait: quid me temptatis, hypocritae? ostendite mihi nomisma census. et offerentes iterum interrogauit: cuius est imago et superscriptio? dicunt ei: Caesaris. ibi igitur a uenire non possent. denique mirati abierunt ab eo. sed non est mirum, si secus pedes » respondebat, qui ante pedes uidebat. exposuit euidenter Moyses hanc rophetiam Iacob sancti esse de
Abbreviated transcription (Latin):
ciam r̃surreccõis inuenias dormebar
uidit eum dormientem diaboluot
opp̾ssum auaricie sõpne gram. mił
se incor eius uuluerauit equũ del¬
cit equitem quẽ seꝑauit axp̃o. hane
tribum beneoixit moyses dicens.
Dancatulus leomo et effugiens ex
basan. hoc ẽ exconfusione. uũ secunt
grecum magis intellig̾e debemus.
ex quo latis transtulit ꝙ dan ipẽ
factus serped in uia sedens. Du ill¬
dicium interpretatur. et id graue
ꝑiculum iudicu tribus ista subut
cum serpens lapsus anticristꝰ est
qui currentem sius sauciaret ue¬
uenis. S tñ ip̃a trib libabitur as
fusione cum fuit coufessa equitẽ
resurgentem qui ait. Qui me cõfu¬
sus fu̾it corã hoĩbus confimiaam
et ego eum coram pre meo qui ui¬
celis ẽ. Qui autem me cõfessus fu¬
erit corani hoĩbus confitebor et ego
eum coram prẽ meo qui in celis est.
Gad teuiptacio temptauit eum et
ip̃e temptauit eos secus pedes. Gẽp̃¬

Expanded text:
gratiam resurrectionis inuenias. dormiebat gratiam resurrectionis inuenias. dormiebat uidit eum dormientem diabolus et oppressum auaritiae somno graui: misit se in cor eius, uulnerauit equum, deiecit equitem, quem separauit a Christo. hanc trib um benedixit Moyses dicens: Dan catulus leonis et effugiet ex Basan, hoc est ex confusione. unde secundum Graecum magis intellegere debemus, ex quo Latinus transtulit, quod Dan ipse factus sit serpens in uia sedens. Dan iudicium interpretatur, et ideo graue periculum iudicii tribus ista subiit, cui serpens inlapsus antichristus est, qui currentem suis sauciaret uenenis. sed tamen ipsa tribus liberabitur a confusione, cum fuerit confessa equitem resurgentem, qui ait: qui me confusus fuerit coram hominibus, confundam et ego eum coram patre meo, qui caelis est. qui autem me confessus fuerit coram hominibus, confitebor et ego eum coram patre meo, qui in caelis est. Gad, temptatio temptabit eum, et ipse temptabit eos secus pedes. temp
Abbreviated transcription (Latin):
adoexpectaret salutem. Sciebat ẽ
se resuscitand̾.⁊ iõ iacentẽ adamexs¬
tabat engere uñ nos cũ bene muia c¬
rimus. caueaimis nec ubi serpens la¬
teat inseimita et subruat uestigum
equi. hoc ẽ corporis nri et deiciat su¬
bito eqintem dorẽtẽ. Nam si ingileus
cauere debennis aliquatenio et mor
declinare serpentis. Nonergo nos op¬
primat sompnuo uegligencie sop¬
uus seculi. Nõ oppͥmat sompinis di¬
inciarum. ne de nobis dicatur obdor¬
imerunt sop̃nũ suũ et incħinuene¬
runt om̃s uiri diuiciarum. S sicut
et equites dorimentes. de quib sꝙͥ¬
tum ẽ. Dormitauerinit qui ascende¬
cunt equos. Si auaricia pectus tuũ
uulueret. si libido inflãmet. dormie
eques. et so corpus tuũ. hocẽeqũtuũ
nõ pot̾ refrenare. uigila ecia ut gͥ si
deiectus fius hoc ẽ mortuus fius nõ
obdormmias. Quieĩ obdormuit sop̃nũ
suũ nchil inueniunt. Tuã expecta
salutem adnõ uenturã. Respicentg

Expanded text:
a domino expectaret salutem; sciebat enim a domino expectaret salutem; sciebat enim se resuscitandum et ideo iacentem Adam expectabat erigere. unde nos cum bene in uia currimus, caueamus necubi serpens lateat in semita et subruat uestigium equi, hoc est corporis nostri et deiciat subito equitem dormientem. nam si uigilemus, cauere debemus aliquatenus et morsus declinare serpentis. non ergo nos opprimat somnus neglegentiae, somnus saeculi, non opprimat somnus diuitiarum, ne et de nobis dicatur: obdormierunt somnum suum, et nihil inuenerunt omnes uiri diuitiarum. sed sunt et equites dormientes, de quibus scriptum est: dormitauerunt qui ascenderunt equos. si auaritia pectus tuum uulneret, si libido inflammet, dormis eques, et ideo corpus tuum, hoc est equum tuum non potes refrenare. uigila ergo, ut etiamsi deiectus fueris, hoc est mortuus fueris, non obdormias. qui enim obdormiunt somnum suum nihil inueniunt; tu autem expecta salutem a domino, uenturam respice, ut
Abbreviated transcription (Latin):
am iudicabit populum suũ¬
canꝙ̃ unatrib israel. Et fact
est dan ip̃e serpens inuia sedens et
in semita mordens calcaneum equi
et cadet eques retrorsum salutem
expectans adomino. Simplex quid
cem dedit inisrb̾ et em̃ postihm uane
uidices fuerunt plebis de diu̾sis tͥ¬
bib. fint eciam et sauson detrib dan.¬
ind. et idicauit iuginti ãius s nõ
hunc ꝓphecia siginticat. s autixp̃m
qui futurꝰ ex t̾bũ dan. sainis uidex.
et tp̃ramius ĩuianus idicabit
dens. deicere temptabit eos qui iam
ambulant u̾itatis sub plantare cupi¬
ens utatem. Hoc ẽ eiñ mordere equi
calaaneum ut ueuem suffusio ne eqꝰ
sautius et uulueratus dẽte ẜpentis
leuet calcaneum suũ sicut iuidao ꝑ¬
dicor cẽptatus ad iabolo leuauit sup
dũm uistumihm calcaneum suum.
ut deicet equitẽ qui se deiecit ut õs
leuaret Cecidit igitur non prostratꝰ
ifaciem quasi dormitans. s retror¬
sum ut asupiorib ad pͥora se extend̃

Expanded text:
DaniudicabitpopulumsuumDaniudicabitpopulumsuumtaniquaiuunatribus Istrahel. et factus est Dan ipsi serpens in uia sedens et\' in semita mordens calcaneum equi, et cadet eques retrorsum salutem expectans a domino. simplex quidecem dederit in Istrahel. etenim post Iesum Naue iudices fuerunt plebis de diuersis tribubus. fuit autem et Samson de tribu Dan et iudicauit uiginti annis. sed non hunc prophetias iudex et tyrannus inmanis iudicabit dens deicere temptabit eos qui uiam ambulent ueritatis, supplantare cupiens ueritatem. hoc est enim mordere equi calcaneum, ut ueneni suffusione equus saucius et uulneratus dente serpentis leuet calcaneum suum, sicut Iuda proditor temptatus a diabolo leuauit super dominum Iesum calcaneum suum. ut deiceret equitem, qui se deiecit, ut omnes leuaret. cecidit igitur non prostratus in faciem quasi dormitans, sed retrorsum, ut a superioribus ad priora se extendens
Abbreviated transcription (Latin):
gens qd̾ bonũ ẽ. Requienit int̾ sortes
uet̾is et nomi testam̃t uł ĩmedio ꝓpħ¬
tarum. Iõq int̾ moyseu et heliam
medius . apparint ut ostendet nobis
qd eoꝵ sermonib requiem ħebat ꝓ
quos płiq pcc̃is remĩciantes credũt
indeum uuum uł quod ipĩ sint tes¬
tes resurreccõnis ei et beate quietis
Ita ut ad resurreccõins sue uocaret
gentes ipã ẽ em̃ pingius. et fcilis ter¬
ra que fructus generat et̾noo fructꝰ
centesimos et sexagesimios subiecit hu¬
merum suum ad laborandum subi¬
cieus se crua ut ura pcc̾a portaret. Io¬
euis. hoc ẽ suꝑ corporis passionẽ dimi¬
uitatis potestas uł crux suꝑ eminẽs
corpori. Nosuit ergo humerum ĩcumi¬
beus aratro oĩb subeuirdis paciens
contumelus ita subiectus labori et
uulneraretur pp̃ ĩiquitates nr̃as et
est uir agricola sciens t̾ram suã bono
seiminare frum̃to et fructiferas arbo¬
res alta radice plantare x

Expanded text:
gens quod bonum est.. requieuit inter sortes gens quod bonum est.. requieuit inter sortes ueteris et noui testamenti uel in medio prophetarum. ideoque inter Moysen et Heliam medius apparuit, ut ostenderet nobis quod eorum sermonibus requiem habeat, per quos plerique peccatis renuntiantes credunt in deum uiuum uel quod ipsi sint testes resurrectionis eius et beatae quietis. itaque ut ad resurrectionis suae gratiam uocaret gentes — ipsa est enim pinguis et fertilis terra, quae fructus generat aeternos, fructus centesimos et sexagensimos —, subiecit umerum suum ad laborandum, subiciens se cruci, ut nostra peccata portaret. ideoejus , hoc est, super corporis passionem divinitatis potestas, vel crux supereminens corpori. Posuit ergo humerum incumbens aratro omnibus subeundis contumeliis patiens, ita subjectus labori, ut vulneraretur propter iniquitates nostras, et est vir agricola, sciens terram suam bono seminare frumres alta radice plantare.
Abbreviated transcription (Latin):
rum criminũ pocõres. etͦ sidomos
ipõs qui añ supsticione uehemen¬
tiuenatores sceletum nũcupaban¬
tur. Int pretaci docet saluta xreoi¬
tade maledicti. Donataq heoitate
beuediccõius absoluit ut ubi maior
reatus erat.ibi nuc̾ uberior sit grã
sachar bonum cõcupunt re¬
quiescens int̾medias sortes et in¬
dens requiem qr bona. et t̾ram qr
pinginis subposunt humet̾ suum
ad laborandum et factus ẽ inrag¬
cola. Isachar m̾̃ces dicitur ⁊ iõre¬
fertur ad xp̃m̃ qui est merçes nr̃a qd̾
cũ uobis ad spem salutis et̾ne. nouau¬
ro et argento s fide et deuocione mer¬
cennir. Uñ et dauid de ipõ dicit. Ecce
hereditas dñ filii merces fructus uẽ¬
tris. et moyses de eo dicit. Mertes circa
mare inhĩtancium. Hic est qui boiniz
cõcupunt abũcioet qd̾ maluu ẽ desi¬
derare nescunt. De quo et ysaias dicit
Priusquam sciat puer uocare pr̃em
aut matrem non creoet malicie eli¬

Expanded text:
rum criminum peccatores et Sidonios rum criminum peccatores et Sidonios ipsos, qui ante superstitione uehementi uenatores scelerum nuncupabantur, ut interpretatio docet, soluta hereditate maledicti donataque hereditate benedictionis absoluit. ut ubi maior reatus erat, ibi nunc uberior sit gratia. Isachar bonum concupiuit requiescens inter medias sortes. et uidens requiem quia bona est et terram quia pinguis, supposuit umerum suum ad laborandum et factus est uir agricola. Isachar merces dicitur et ideo refertur ad Christum, qui est merces nostra, quod eum nobis ad spem salutis aeternae non auro ei argento, sed fide et deuotione mercemur. unde et Dauid de ipso dicit: ecce hereditas domini fili, merces fructus uentris. et Moyses de eo dicit: merces circa mare inhabitantium. hic est qui bonum concupiuit ab initio et quod malum est desiderare nesciuit. de quo et Esaias dicit: priusquam sciat puer uocare patrem aut matrem, non credit malitiae eli
Abbreviated transcription (Latin):
tus maritum ꝑ litora diffusi occur¬
runt laborantib. dicentes ẽẽ credẽ¬
tib refugiũ pparacum quo uentis
quassata nauigia possint subduce.
uhis ecclesus suut p̾ncipes. zabu¬
lon. et pucipes ueptalim. sicut docec
lxbii. psaluus quoꝵ alui liberatores
funt atempestate uocturna clamã¬
teo. abiciamus ergo opera tenebrarũ
et uduamus arma lucis. Alu laci
tirouns apostolice qui possut dice.
os airm̃ patet aduos ochormami. co
sicut ꝓpbã testatur dicens. Regio ⁊ abu¬
lon et rgio neptalim. inamaris tirans
iordanẽ. Populus qui sedebat inte¬
sedebant inregione umbre mortis.
lux orta ẽ illis. Explorantes igitur
dit us ad sido neui. hoc ẽ usq adgen¬
ẽ filius cham illius uciq qui pp̃ ir
reuerenciam pat̾ne pietatis inale¬
diccione dampnatus ẽ pr̃is. Eogo
libacio nocturna canquam inexcu¬
bns posita ꝓpuguaculi spiritalis
nequis scopulos uite huiꝰ possit ĩ¬
⁊dere pretendit usq ad grauissimo¬

Expanded text:
tus maritimi per litora diffusi occurtus maritimi per litora diffusi occurrunt laborantibus dicentes esse credentibus refugium praeparatum. quo uentis quassata nauigia possint subducere. in his ecclesiis sunt principes Zabulon et principes Nephthalim, sicut docet LXVII psalmus, quorum alii liberatores sunt a tempestate nocturna clamantes: abiciamus ergo opera tenebrarum et induamus arma lucis, alii sunt latitudinis apostolicae, qui possunt dicere: os nostrum patet ad uos o Corinthii, cosicut propheta testatur dicens: Regio Zabulon et regio Nephthalim, uia maris trans Iordanem. populus, qui sedebat in tesedebant in regione umbrae mortis, lux orta est illis. exploratores igitur dit usque ad Sidonem, hoc est usque ad genest filius Cham, illius utique, qui propter inreuerentiam paternae pietatis maledictione damnatus est patris. ergo liberatio nocturna tamquam in excubiis posita propugnaculi spiritalis, ne quis scopulos uitae huius possit incidere, praetendit usque ad grauissimo
Abbreviated transcription (Latin):
bat. et ip̃e secus accessus nauũ
et p̾tendet usq ad sydonẽ. Ipã uois
int̾pretacio meliorapmittit. eo qd̾
atina exp̾ssio libacionem siginfi¬
et aduocturins quod ẽ utiqͦ bosi
et eius qui speret in penis doun
nꝙ̃ circinidat uitas eius necime¬
at atimore nocturno et anegocio
ƿambulante intenebris. Hic gͦza
ẽ spectet alios fluctuantes infreto
stius munidi qui circunferuntur
ouento doctrine ip̃e fidei radice in¬
mobilis pseueraus sicut ẽ sacroscã ec¬
la radicata atq fundata infide sp̃
or qũĩ gubuatorem quem habuerãt
Ibneg auerunt. Circi fluctus igit᷑
m̃tat non fluctib cõmouetur ma¬
goq ad subuemendũ parata qm
piculo obuoxia. Aut si qui cẽpesta¬
tib acti grauib confugere ad portũ
ueluit presto sit ecca canqua portꝰ
salutis que expansis brachus ingie¬
iniũ t̾anquillitatis sue uocet picli¬
tantes locum fidei stacionis ostendẽs
ecce̾ igitur in hoc seculo tanquam poe¬

Expanded text:
bit et ipse secus accessus nauium et praetendet usque ad Sidonem. ipsa nominis interpretatio meliora promittit, eo quod Latina expressio liberationem significet a nocturnis, quod est utique bonum et eius qui speret in pinnis domini, quem circumdat. ueritas eius, ne timeat a timore nocturno et a negotio perambulante in tenebris. hic ergo et spectet alios fluctuantes in freto istius mundi, qui circumferantur omni uento doctrinae, ipse fidei radice inmobilis perseuerans, sicut est sacrosancta ecclesia radicata atque fundata in fide speorum, quoniam gubernatorem quem habuerant abnegauerunt. circa fluctus igitur habitat, non fluctibus conmoue.tur magisque ad subueniendum parata quam periculo obnoxia, ut si qui tempestatibus acti grauibus confugere ad portum uelint. praesto sit ecclesia tamquam portus salutis, quae expansis bracchiis in gremium tranquillitatis suae uocet periclitantes locum fidae stationis ostendens. ecclesiae igitur in hoc saeculo tamquam por
Abbreviated transcription (Latin):
scias. Idem cũ acciderit fix nõ pos¬
se. Natura ip̃a. uos reuocat et huiꝰ¬
cemodi merorib quam sini con¬
solacõe subducit. Quis ẽ em̃ tam
graus luctus aut tam acerbus
dolor in quo nõ int̾dum relaxet᷑

Expanded text:
scias, id cum acciderit, ferre non posse? Natura ipsa nos revocat, et ab hujuscemodi moeroribus quadam sui consolatione subducit. Quis est enim tam gravis luctus, aut tam acerbus dolor, in quo non interdum relaxet
Abbreviated transcription (Latin):
bat filius. tẽptabatur patrius ał¬
fectꝰ. s non uncebatur Repetebat
filiue appellacõm pr̃uam cõpũge¬
but. pr̃na iuiscera s nõ iniuebat᷑ de¬
uocionem. Accidit ⁊ quarta u̾tus tẽ¬
sincia. Sene bat iustus ⁊ pietatis mo¬
oũ sacrificia ncci uehit dũignem
adolet dũfiliũ ligat dũ glaoiũ eou¬
at hoc imolaroi orome meruit ut
bid sapiencius scõ ulcob qui

Expanded text:
bat filius, tentabatur affectus patrius, sed non vincebatur. Repetebat filius appellationem paternam, compungebat paterna viscera, sed non minuebat devotionem. Accedit et quarta ntia. Tenebat justus et pietatis modum sacrificio necessaria vehit, dum ignem adolet, dum filium ligat, dum gladium educit, hoc immolandi ordine meruit, ut uid sapientius sancto Jacob, qui
Abbreviated transcription (Latin):
te inortuus est aduocatus est tibi
et sangiñs sin incedem resuat. eto
pccorẽ recõciliauit pr̃i multo ma¬
gis cõmendat in nocentẽ et tuetu
beneficii debitor non rependes obse¬
quium. Heredem te fecit ooheredẽ te
nainit ut incħfac̾et obẽẽ quoopeccas¬
ti. uide quõ te hortatur ne amittas
ꝙ accepisti.
Neis hꝰ laboris ẽ mera. et co¬
rona fructus ppetui. Bołabilis
te angit. In ignobilitatis ebieccõ: s
erit tibi infuturũ gloriosa nobilitas
reuocioms acfidei. Nũe census temi¬
ior. uictus angustio. Serunt tibi oi

Expanded text:
tuus est aduocatus est tibi et sanguinis sui mercedem reseruat et qui peccatorem reconciliauit patri multo magis commendat innocentem et tuetur beneficii debitor non rependis obsequium? heredem te fecit, coheredem te nauit, ut nihil faceret obesse quod peccasti. uide quomodo te hortatur, ne amittas quod accepisti. breuis huius laboris est meta et corona fructus perpetui, tolerabilis te angit? an ignobilitatis abiectio ? sed erit tibi in futurum gloriosa nobilitas deuotionis ac fidei. num census tenuior, uictus angustior ? sed erunt tibi di
Abbreviated transcription (Latin):
Qir eius pululant iricia.
Molex nd ṗualiit. qr carnem non
asole iusticie: qr coaceruaint cria
Ergo et obfuit Quid g̾ͥ opus fint
ut lex pinulgaretur. si ꝓfutura ñ
erat. habemus iam legem uature
Erat imusquis sibi lex qui opus
legis scpͥtum hebat in corde suo. Il¬
lam nõ temnnꝰ cur ad debatur. et al¬
t̾a incus opib caro nõ posset iusti¬
ficari. accessic inuculum nõ solu¬
cio. addita ẽ pocõꝵ agnicio nõ temis¬
sio peccaumus om̃s qui pot̾amus
excusacom ꝓtendere ꝑignoranciã.
Oo obstructum est oĩbus ꝓfint cñmͥ.¬

Expanded text:
r eius pullulant uitia? ideo lex non praeualuit, quia carnem non a sole iustitiae, quia coaceruauit crimina: ergo et obfuit. Quid igitur opus fuit ut lex promulgaretur, si profutura non erat? habebamus iam legem naturae, erat unusquisque sibi lex, qui opus legis scriptum habebat in corde suo. illam non tenuimus: cur addebatur et altera, in cuius operibus caro non posset iustificari ? accessit uinculum, non solutio; addita est peccatorum agnitio, non remissio. peccauimus omnes, qui poteramus excusationem praetendere per ignorantiam: os obstructum est omnibus. profuit tam
Abbreviated transcription (Latin):
qui ꝓme sangins xp̃i effusus est
fcãẽ eisi culpa mea merces redẽpcõ
ꝙͣ ĩuocencia. Iuocencia arrogantẽ
me fecerat culpa subiectũ reddidit
habes gͥ quib lacio tib profint legͥ
Sdicis qr ꝑ legem suphabũdauit
pct̃m. Subi suphabundaiit pocm¬

Expanded text:
hristi sanguis effusus est. facta est mihi culpa mea merces redemptionquam innocentia. innocentia arrogantem me fecerat, culpa subiectum reddidit. habes igitur quibus latio tibi profuit legis. sed dicis quia per legem superabundauit peccatum. sed ubi superabundauit pec
Abbreviated transcription (Latin):
inꝰ prodest quod ud uistificamur
exopib legis. Nõ heo gͥ iuste gloria¬
riex in opib meis possimr non hẽo
unde me iactem et io gloriabor in
xp̃o. Non głabor qr iustus sum. s
gloriabor quia redemptus sum.
gloriabor nõ qr uaciis pct̾̃i sum.¬

Expanded text:
i prodest quod non iustificamur eribus legis. ! non habeo igitur unde gloriari in operibus meis possim, non habeo unde me iactem et ideo gloriabor in Christo. non gloriabor quia iustus sum, sed gloriabor quia redemptus sum. gloriabor non quia uacuus peccatis sum
Abbreviated transcription (Latin):
deurgutur s culio  discipuluo refu
Naincum scriba dixisset. magr̃ bo¬
ne. Nenoit dñs. Quid me dicis bonũ.
Id ẽ ꝙ̃ deum noncreois nou ẽ satis
deum bonum credant s uolo p̾ro¬
tur. Nõ dicatur bomis. si uõ metur
anobis. si ħ nõ m̾etur oꝑib si bñti¬
dis non m̾etur abdicetur sue uire
turus de nobis est uon dedignat
urdicari ut iustificetur in s̃monibꝰ
sius et inncat cũ indicatur Hiccine¬

Expanded text:
negatur, sed talis discipulus refutatur. Nam cum scriba dixisset: Magister bone, respondit Dominus: Quid me dicis bonum ? id est, quem Deum non credis, non est satis Deum bonum credant. CAPtur. Non dicatur bonus, si non meretur, a nobis. Si hoc non meretur operibus, si beneficiis non meretur, abdicetur suae jureturus de nobis est, non dedignatur judicari; ut justificetur in sermonibus suis, et vincat cum judicatur
Abbreviated transcription (Latin):
le diuisit ut fideles arcũ fusa unda.
minuret infideles uo refusa dem̾ge¬
ret. hiccine nõ bonus cus ĩpio mati¬
a solidaca fugientibus saxahumefc̃a
sicientib ut opus iiaguosc̾etur auc¬
coris csibumor rigesc̾et. pet᷑ in undaret
aerat xp̃c. Hcine uõ bonus quicumĩ¬
nua. pplĩ milia. ue quam curreret
faiis idesto pauit pane celesti
sũ usu laboris cũfructu quietis ita
rascerent nec calciam̃ta c̾erentur
in star fidelibus fute̾ rrͦms oĩoens

Expanded text:
fusa unda muniret, infidos refusa demergeret? 22. Hiccine non bonus, cujus imperio maria solidata fugientibus, saxa humefacta sitientibus; ut opus veri agnosceretur auctoris, cum humor rigesceret, petra inundaret ccine non bonus, qui tam innumera populi millia, ne qua incesseret fames, in deserto pavit pane coelesti, sine usu laboris, cum fructu quietis : itrascerent, nec calceamenta tererentur , instar fidelibus futurae res
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾ate posint et sup̃sit. sic̃ sꝙpͥtum
est. Potestatem hẽo ponerroi aiam
meam. et potestatenuxosumẽdi ean
Si ego bonus: oculus cuus qrͣ ne
ꝙ: Ingte quidagis. Bomĩ negas. pet
ꝙͣ bona spas. si tu credas bonu negas
qui dedit nobis. q̃ oculus non uid ͭ
ir  auris audunt. M̾ ex pedit ut bo¬
uil credam. Bonũẽ eĩ confic̾i dnĩo. mi¬
chi expedit ut dnõ confite.ar. scpͥtum

Expanded text:
osuit et sumpsit, sicut scriptum est: Potestatem habeo ponendi animam meam, et potestatem habeo sumendi eam. Si ego bonus, quare oculus tuus nequam ? Ingrate, quid agis? Bonum negas, per quem bona speras, si tamen credas? Bonum negas, qui dedit nobis quae oculus non vidit, nec auris audivit ? 27. Mihi expedit ut bonum credam: Bonum est enim confidere Domino . Mihi expedit ut Dominum confitear; scriptum
Abbreviated transcription (Latin):
ĩqͥunt. s lra errorem nõ ht̃ ut arci¬
qua int̾p̾taco nõ hrẽt Aspices sine
cͥmme sunt seusus inccĩe Dem̃ dm̃¬
saluatoris agnosco. si consid̾emus
qũ dicat cin dicat qͣ circũspecoo̾e
oicat dicit utiq in hõis formadi
bonum dei filium uoiaret. deumne¬
garet. Auod ille non ciedidit. xpẽad
uigit ut di filium nõ ut bons̃ma¬
gc̃m s ut bonũ deũcredat. Nã sic uͥ
mius deus dr̃. nequaꝙͣ tũ dei filius

Expanded text:
ittera errorem non habet; utinam Ariana interpretatio non haberet! Apices sine crimine sunt, sensus in crimine. Dgnosco: 474 sed consideremus quando dicat, cui dicat, qua circumspectione dicat. 17. Dicit utique in hominis forma Dei bonum Dei Filium nominaret, Deum negaret. Quod ille non credit, Christus adjungit; ut Dei Filium non ut bonum magistrum, sed ut bonum Deum credat. Nam sicubi unus De
Abbreviated transcription (Latin):
inaiestatis infilio. et exp̃ssam sili¬
tiromem reuelatunt. Moc quoq
Neliquũ est. uͥtus sapĩa. iuisticia.¬
pidib adornatum. ħ in amictus
est sac̾docis. huestis nupcullis. hic
textor ꝓpħicusꝰ qui bñ nou̾it ista
conterere n inlis ista textura est
ro incelligibili .s. uatura si eos bñ
mens nra cõponat uaturałq sensꝰ
ꝓbabili iõe cõpaginet Deinq qm
no mediocies lapides sint lecto
docet. ꝙ cũ alia ala iliora deferẽt
istos cũ lapides sup hum̾os suos re¬
ligiosi pͥncipes attulerunt. exqui¬
b fecerunt rõnale opus cextile.
Dexcile eñ opus est. qũ froei fc̃a cõ¬
cordant nec me ali quis emre pu

Expanded text:
divinitatem in Filio, et expressam similitudinem revelarunt. Haec quoque Reliquum est, virtusadornatum, hic veri amictus est sacerdotis, haec vestis nuptialis; hic textor propheticus, qui bene noverit ista contexere. Neque vilis ista textura est,atura; si eos bene mens nostra componat, naturalisque sensus probabili ratione compaginet. Denique quam non mediocres lapides sint, lectio docet , quod cum alii alia viliora deferrent; istos tamen lapides super humeros suos religiosi principes attulerunt, ex quibus fecerunt rationale, opus textile . Textile enim opus est, quando fidei facta concordant. 11. Nec me aliqu
Abbreviated transcription (Latin):
lapidib p̾ciosis fidei colũpna cõ¬
surgit Hu sunt eĩ p̾ciosi illi lapides
sardius. Iaspis smaragous.criso¬
litus et cet̾i. quib scĩairon illius
secnat oĩs fidei structura dissoluit:
Itaq pͥncipium fidei ur̃e ẽ scire ꝙ
genitus ẽ dei filuis. si genitus non
est: nec filius ẽ nec satis ẽ dixisse fili¬
um: nͥ et unigettũ filiũ designau̾is
s creatura ẽ. deus non ẽ. Si deus ñ
condidit et fecit subsiste creatura
ilemut sicut aic paulus. et iõ i

Expanded text:
lapidibus pretiosis fidei columna consurgit. Hi sunt enim pretiosi illi lapides , sardius, jaspis, smaragdus, chrysolithus, et caeteri, quibus sancti Aaron, illius secernat, omnis fidei structura dissolvitur. 5. Itaque principium fidei nostrae est scire quo genitus est Dei Filius: si genitus non est, nec Filius est. Nec satis est dixisse Filium, nisi et unigenitum Filium designaveris. Si creatura est, Deus nonanifestant, qua condidit et fecit subsistere creaturam: vemur et sumus, sicut Paulus dixi
Abbreviated transcription (Latin):
ti continẽcia corpis fc̃a subuectas
sũ fcã p̾ceoant et fides aoscipulẽ
comes religiosafc̃oꝵ. hic religiosior¬
natus antistes. ħ uelam̃ ẽ sacerdo¬
uis.bona ergofides cũ sepulcio op¬
si fcũra ẽ non ẽ õim fcõr. si discens.
nõ ẽ p̃cogintoꝵ si accipiens: non
nõ iagd. si ꝑgmͣ nõ p nam siboĩ

Expanded text:
ti concinentia corporis facta subnectas: sive facta praecedant, et fides astipuletur comes religiosa factorum, hic religiosi ornatus antistitis, hoc velamen est sacerdotis. 14. Bona ergo fides, cum pulchro opsi factura est, non est omnium factor: si discens, non praecognitor: si accipiens, non non imago: si per
Abbreviated transcription (Latin):
est dei filius. eciã si ñ placet arriams¬
catum m̃di abstulit. De ipõ em̃ dcm̃
est. Ecce aginis dei. ecce qui tollit p̾¬
catũ mũdi. S quid dubitamus bo¬
num. Credidit iam ecc̃a bonum. et
mitrit ubib celesticuras hõim p̾di¬
cõe demulcens Et nos bonil negani
cũsic in agobo untatis. Expͥmens et¬
ne in se bonitatis effigiem sicut et
sup̃ osteno imus scͥptum qr ipẽ est
speculum sũ macula et imago bom¬

Expanded text:
est Dei Filius; etiamsi non 476 placeat Arianicatum mundi abstulit? De ipso enim dictum est: Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mundi . 32. Sed quid dubitamus? Credidit jam Ecclesia bonum, et nutrit uberibus, coelesti curas hominum praedicatione demulcens; et nos bonum negamus, cum sit imago bonitatis, exprimens aeternae in se bonitatis effigiem, sicut et supra ostendimus scriptum, quia ipse est speculum sine macula, et imago bon
Abbreviated transcription (Latin):
ecc̃a q̃ binas uestes fecit uiro suosi¬
cut scͥtum est. una opis alt̾a m̃tis
froe incexens fcõꝵ que uelamĩa. Ita¬
q alibi sicut logimus autum p̾tex¬
it. et posta iacinctum etpurpinum
cũcocco subiũgit et bisso. rucsus
alibi ex uicuicto et cet̾is pͥus flosculis
format aurum subuectit ut inus
ẽ hĩtus sacerdocis ut hnsdem collori¬
bus imioans. grẽ decoris qr ou̾sitas
oronns diusitate resplendcat. Ita

Expanded text:
e binas vestes fecit viro suo, sicut scriptum est : unam operis, alteram mentis, fidei intexens factorumque velamina. Itaque alibi, sicut legimus, aurum praetexit, et postea hyacinthum 473 ac purpuram cum cocco subjungit et bysso. Rursus alibi ex hyacintho et caeteris prius flosculos format, aurumque subnectit, et unus est habitus sacerdotis; ut iisdem coloribus micans, gratiae decorisque diversitas or
Abbreviated transcription (Latin):
uetera tr̾ meus suam tibi. et qi a¬
moris in paciens querit aminicu¬
lum alicuiꝰ aquo xp̃e rogetur ut
ueniat. uidete estuantemꝰ indete
de sidantem. Quis dabit inquit
tret ꝙ̃ ad̃mi foris morantem expec

Expanded text:
uetera, frater meus, seruaui tibi. et quasi amoris inpatiens quaerit adminiculum alicuius, a quo Christus rogetur ut ueniat. uidete aestuantem, uidete desiderantem. quis dabit inquit trat et quemadmodum foris morantem expec
Abbreviated transcription (Latin):
Cinchil nebulosum hẽat. uicł
fallax inchil sunulatum quod
uitam eius ac mores refellat. nich
ꝯsulentes. Alia sunt eĩ que fugiũ¬
turalia q̃ contempnũtur. fugimꝰ
ea q̃ possuit nocere q̃ maliciose por¬
sunt ĩ uoriam serpere. ut sus qui
consulitur dubia sit fide. ⁊ pecu¬
me auictꝰ ut possit p̾cio mutan
si ĩuniosus hic fugitur at decli¬
natur. Qui uo uolu̾ntarius intẽ¬
perans.et si aliemis afraude ca¬
men. auatus et cupidior lucritͦ¬
pis. hic cõtemntur. Quod. n. speci¬
iũ industrie. quẽ fructum laboris
ede pot̾ quam reciꝑe aĩo curam ac
sollicitudinem qui se corpi dedit¬
eg ͦd eĩ didici inquibus sim suffici¬
ens esse. Sciebat eĩ oimi inaloꝵ ra¬
dicem ẽẽ auariciam. et iõ suo con¬
nec suꝑfluit. Non deẽ. quia ichil

Expanded text:
i nihil nebulosum habeat, nihil fallax, nihil simulatum, quod vitam ejus ac mores refellat; nihil consulentes. Alia sunt enim quae fugiuntur, alia quae contemnuntur. Fugimus ea quae possunt nocere, quae malitiose possunt in noxam serpere; ut si is qui consulitur, dubia sit fide, et pecuniae avidus, ut possit pretio mutari: si injuriosus, hic fugitur ac declinatur. Qui vero voluptuarius, intemperans, etsi alienus a fraude; tamen avarus et cupidior lucri turpis, hic contemnitur. Quod enim specimen industriae, quem fructum laboris edere potest, quam recipere animo curam ac sollicitudinem, qui se torpori dedEgo enim didici, in quibus sum, sufficiens esse . Sciebat enim omnium malorum radicem esse avaritiam, et ideo suo connec superfluit. Non deest, quia nihil
Abbreviated transcription (French):
ne fulgure non possunt qui tene¬
brosis se oꝑib inouerunt. Exempli
accersiamus de sedulo. uide quẽad
ui cintatibus bonoꝵ pͥncipum yma

Expanded text:
ne fulgere non possunt qui tenebrosis se operibus. induerunt. exemplum arcessamus de saeculo. uide quemadmodum in ciuitatibus bonorum principum ima
Abbreviated transcription (Latin):
cia seriem uere didicisse tradicõms.
Nusquam autem inuemo sanccũ
asaph al iquibus adusis fuisse nex¬
atum. at uo sanctus dauid płima
graina. et piculoꝵ plena tolerauit
De suis emĩ laboribus dicit. uñ et psal¬
mus nõ quasi scĩ asaph: s quasi scõ
asaph ut docet titulus suꝑscͥbitur
Quod ex greco psaltio aꝑcius mam¬
festatur. ut indeatur dauro eciam
huic asaph sicut et alus cauendum
quẽ sopͥserat ip̃e psalimm dedisse.
s quia scpͥtum ẽ impõ titulo defe¬
asse psalmos dauro. Quõ autem
defecerunt cum decursis bis decem
psalmis posta psalimis daird citu¬
lor inscpcio cõprehendat us multi
cõne: que sit psalim series considem
ut apͥmo u̾siculo uit̾pellaciois pro¬
pheticamus exordium. Quã bonus

Expanded text:
atia seriem uerae didicisse traditionis. atia seriem uerae didicisse traditionis. nusquam autem inuenio sanctum Asaph aliquibus aduersis fuisse uexatum, at uero sanctus Dauid plurima grauia et periculorum plena tolerauit; de suis enim laboribus dicit, unde et psalmus non quasi sancti Asaph, sed quasi sancto Asaph, ut docet titulus, superscribitur. quod ex graeco psalterio apertius manifestatur, ut uideatur Dauid etiam huic Asaph sicut et aliis canendum quem scripserat ipse psalmum dedisse. sed quia scriptum est in ipso titulo defecisse psalmos Dauid — quomodo autem defecerunt, cum decursis his decem psalmis postea psalmos Dauid titulorum inscriptio conprehendat usque in nitione quae sit psalmi series consideremus et a primo uersiculo interpellationis propheticae ducamus exordium. Quam bonus
Abbreviated transcription (Latin):
Ecursa est int̾¬
adoriannurea
int̾pellacionẽ
quam repperi¬
mus in pͥsalims
Ipe quidem da¬
uid pluribus
locis de seculi uanitate nõ tacuit et
maina eẽ que putantur bona istiis
mundi frequent asserut. et maxiẽ
inpsalmo tricessimo octauo niquo
homo uniens. Quamquam in yma¬
ginem dei ambulet bomo: tãuane
conturbabitur. Thesaurizat et igno¬
rat ancõgregat ea. et alibi. usqueq
pccõres domine. usquequo pocores
gloriabuntur. Quod hic hẽant ur¬
bratilem gloriam ubi deseculo exues¬
serint fructum consolaciomis inue¬
iure non possunt. Idem tñ inseruit
in quo ip̃e sub asaph uoĩe protesta¬
tur quodeius pͥo fint prolapsio ins
ut nõ meoiocri dolore p̾strictus sit.
cũ uid̾e̾t pocores in hoc mundo afflu¬
ere diucus habundare reb secundie
Oc ã qui iustificau̾it cor sinĩeẽ i
affliccionibus et crup̃ is nõ medi¬
ocrem traxisse offensam in exoroio:
O postã ꝑ d̾o flagella correptum ⁊
illuminatum duune cogincõms g̾¬

Expanded text:
ecursa est inteadoriamur eam interpellationem, quam repperimus in psalmis. ipse quidem Dauid pluribus locis de saeculi uanitate non tacuit et sse quae putantur bona istius mundi frequenter adseruit et maxime in psalmo tricensimo octauo, in quo homo uiuens. quamquam in imagine dei ambulet homo, tamen uane conturbatur; thensaurizat et ignorat cui congregat ea, et alibi: usquequo peccatores. domine, usquequo peccatores gloriabuntur? quod hic habeant umbratilem gloriam! ubi de saeculo excesserint, fructum consolationis inuenire non possint. idem tamen inseruit in quo ipse sub Asaph nomine protestatur quod eius primo fuerit prolapsionis, ut non mediocri dolore perstrictus sit. cum uideret peccatores in hoc mundo affluere diuitiis, abundare rebus secundis, se autem, qui iustificauerit cor suum, esse in adflictionibus et aerumnis nec mediocrem traxisse offensam in exordio, sed postea per domini flagella correctum et inluminatum diuinae cognitionis gr
Abbreviated transcription (Latin):
deus scit qũ raptus ẽ inpadisum
et audunt uba meffabilia. paulꝰ
raptus usq aot̾ciũ celum seip̃m
nescunt arrius instͥcore uoluta¬
tus deũ scuut. Paulus dicit de
se ipõ deus scit. arriꝰ de deo oicis e¬
go nomi S no arrius raptus ĩ
dixit. ero silis altissimo sic et acri
altissimũ dei filium sin silemul
iestate uen̾atur s excarms infir

Expanded text:
Deus scit, quoniam raptus est in paradisum, et audivit verba ineffabilia . Paulus raptus usque ad tertium coelum, se ipsum nescivit: Arius in stercore volutatus Deum scivit. Paulus dicit de se ipso: Deus scit; Arius de Deo dicit: Ego novi. 238. Sed non Arius raptus in dixit: Ero similis Altissimo: sic et Arius altissimum Dei Filium sui similem vult jestate veneratur, sed ex ca
Abbreviated transcription (Latin):
e indicam dete pͥ̾ꝰ erit illa siña nã¬
n pfri quisqͣ nͥ de quo p̾us fuat
urdicatum. Iurare nobis ꝑ celum
nõ licet iudicare de deolicet. St̃ili¬
o tuo soli uidiciũ deoĩb detulisti
Ioklues carnem diui baptizareme¬
tuebat. iohes ꝓhibebat dicens. E¬
goate debeo baptizari. et tu ueĩs
i. Pecrus ĩpatimi in imist̾io declina
obsequium. arrius scrucatur eciã
alta dei. s nõ artius spẽ ẽ sc̃s. S ar¬
no et hoĩbus dcm̃ ẽ alciorate neq̃

Expanded text:
e judicavi. De te prior erit illa sentene judicavi. De te prior erit illa senteneferri quisquam, nisi de quo prius fuerit judicatum. 234. Jurare nobis per coelum non licet , judicare de Deo licet: sed Filio tuo soli judicium de omnibus detulisti. 235. Joannes carnem Domini baptizare metuebat, Joannes prohibebat dicens: Ego a te debeo baptizari, et tu venis um, Petrus imperatum in ministerio declinat obsequium: Arius scrutatur etiam alta Dei? Sed non Arius Spiritus sanctus: sed Ario et hominibus dictum est: Altiora te n
Abbreviated transcription (Latin):
et inde. et ecce uir et in manueuis
pro su scipierroi cor̾s declabatur
yirerat ille de quo ẽ dcm̃. post me
uent uir cuiꝰ nõ sum dignus sol¬
ne corrigiam calciam̃ti sui. gͦcͦ
chanas tnifigurat se mnangelum
lucis. Quid unitũ siarrius suum
imitatur auctorem ut usurpet
illitita. licet quod pẽsus dyabol
ꝑsemet ipm̃ non fecit eo intolła¬
psumiat. Dĩaboꝰ eĩ uetũ dei filiũ
fatebatur. aritꝰ negat. Sigꝰmeci
tuit iudicem aut dunsorem uere¬
b huans. hoc filius dicit. Et nos
ciũ nob. uendicamus. Bona pietas
arbitͥum refugit. ĩ in dione pr̃ĩmo¬
iiii. Nos gͦerimus arbicͥum refug.¬
mĩutiq datur non dĩnitatio set̃
incarcõnis. Demq de in caircõne
dcũrus ait. Petetibi signũ et cũ ille
dixislet nõ petam. n ceptabo om̃u
rensum ẽ. Etce u̾go in ut̾o ꝯcipiet.
ergo signũ dnntatis iide nõ possu
ni. Egote pr̃ simaiorem oĩb dix̾o.
ĩuriose te extuis opib cõꝑaui. si
maiorem filio ut arrns asserit ĩpi¬

Expanded text:
et vidi: et ecce vir, et in manu ejus pus suscipiendi corporis declarabatur. Vir erat ille, de quo est dictum: Post me venit vir, cujus non sum dignus solvere corrigiam calceamenti ejus . anas transfigurat se in angelum lucis; quid mirum si Arius suum imitatur auctorem, ut usurpet illicita ? Licet quod Pater suus diabolus per semetipsum non fecit, intolerasumat; diabolus enim verum Dei Filium fatebatur, Arius negat. 231. Si etuit judicem aut divisorem de rebus humanis? Hoc Filius dicit, et nos cium vindicamus? Bona pietas arbitros refugit etiam in divisione patrimonii. Nos ergo erimus arbitri, unum utique datur non divinitatis, sed incarnationis. Denique de incarnatione dicturus ait: Pete tibi signum. Et cum ille dixisset: Non petam, neque tentabo Dominum, responsum est: Ecce virgo in utero accipiet . Ergo ni: ego te, Pater, si majorem omnibus dixero, injuriose te tuis operibus comparavi: si majorem Filio, ut Arius asserit, impi
Abbreviated transcription (Latin):
s eciã mepta dubitacio. Ntueconsi¬
demus quib mod̾ scĩa colligatur
loco aut sigins auc psonis decłaꝰ
crdiem qui et horam iudicii. et
descendat colle uasa. et qui mag̾¬

Expanded text:
 etiam inepta dubitatio. 203. Nunc consideremus quibus modis scientia colligatur,loco, aut signis, aut personis declaramus, vit judicii diem, qui et horam judicii, et descendat tollere vasa de dom
Abbreviated transcription (Latin):
sit camexalcaci corois qͥuelut
ẽ etalcatũ cor meũ. n ĩuanũ e¬
lati sunt oculi mei. Daind oicit.
daind exultare cor metunit ĩreb
huamo. uos exaltamꝰ adilsusõi¬
na secreta. Quis gͥ uidicat de uei

Expanded text:
tam exaltati cordis, qui velut est exaltatum cor meum, neque in vanum elati sunt oculi mei, David dicit . Rex David exaltare cor metuit in rebus humanis, nos exaltamus adversus divina secreta. Quis igitur judicat de Dei
Abbreviated transcription (Latin):
dicit qr imõrẽ se orxit. dicit et lapi¬
oem plus dicis et ĩpie calupiaris.
Mimus dico et pie astruo. Mĩorem
dicis et sup̃ angelos confitis. Ego
iiorem angelis dico. et nõ derogo

Expanded text:
dicis quia minorem se dixit : dixit et lapidem. Plus dicis, et impie calumniaris: minus dico, et pic astruo. Minorem dicis, et supra angelos confiteris: ego minorem angelis dico, et non derogo;
Abbreviated transcription (Latin):
tatem ountatis iudeatur. et prfi¬
lio eẽ subiectus. Ergo sicut in illacͥ¬
ce nõ omitatis plenitudo s ur̃a
fragilitas erat suboita. itaeciam
postã subiectꝰerit filius prĩ ĩ nr̃anti¬

Expanded text:
tatem divinitatis videatur et Pater Filio esse subjectus. Ergo sicut in illa cruce non divinitatis plenitudo, sed nostra fragilitas erat subdita: ita etiam postea subjectus erit Filius Patri, in nost
Abbreviated transcription (Latin):
ututis specula collocati. peccandi
cõsuetudĩm decłamus ne uos ĩ¬
t uicia dies dnni dep̾heroat. non
c̃i prodẽ scire. s metuere quod fu
discipliã p̾sqpͥsisse inuẽdi supioris
temporis autiustus ẽet recissior
aut pocor securior. Namq adult̾
nꝰ cocidiatrã penam mecuat ñ
pot̾ ab adult̾andi cupidicate de¬
sinere. Nec latro obsessoꝵ saltu¬
ũ secretadeserere nͥ sciats iom̃¬
tis oĩbu s ĩminc sippliciũ. Nłmq
eiũ quibus incentuuũ ẽ ĩpiñtas.
tumor cedio ẽ. Iõ gͦ celauit ut ig
norantes timereiis. et obsuan¬
tes em̃daremur. Sit ipẽ dixit esto¬
te ꝑatiqr nescitis qua hora filius ho¬
mus uenturus ẽ Namq miles
si bellum in manib ẽẽ cognoscat.
pcende nõ nouit incastris. uñ a¬
libi quoq ipẽ dũs it̾rogutus ab
apostolis inꝙ̃. quiutiq nõ sicutar¬
rius in telligebant. s filiũ dei fu¬
tura scir credebant. Nam insi hoc cre¬
didissẽt. nũꝙͣ int̾rogassent. In t̾ro¬

Expanded text:
i, peccandi consuetudinem declinemus; ne nos inter vitia dies Domini deprehendat. Non enim prodest scire, sed metuere quod futdisciplinam praescripsisse vivendi; superioris temporis aut justus esset remissior, aut peccator securior. Namque adulter nisi quotidianam poenam metuat, non potest ab adulterandi cupiditate desinere: nec latro obsessorum saltuum secreta deserere, nisi sciat sibi momentis omnibus imminere supplicium. Plerumque enim quibus incentivum est impunitas, timor taednorantes timeremus, ut observantes emendaremur, sicut ipse dixit: Estote parati, quia nescitis qua hora Filius hominis venturus est . Namque miles nisi bellum in manibus esse cognoscat, praetendere non novit in castris. 212. Unde alibi quoque ipse Dominus interrogatus ab apostolis, inquam, qui utique non sicut Arius intelligebant, sed Filium Dei futura scire credebant; nam nisi hoc credidissent, numquam interrogassent: interro
Abbreviated transcription (Latin):
urãm in si pienciam ioquar. auc nõ
oiã nouit arit nõ oĩa pot̾ Nõ sũ em̃
auacus aut p̾ceps. cc̃ filu laudes.ut
S fortasse dicatis. nonita dixisse pa¬
trem. s re prẽ filium fefeslisse. Iar
go non solum infiratatis filium
Recia sacrilegii et iñdacii coarguitis
utũ si non creditis de prẽ filio. nͨ
dis credatis. siem̃ falle uos uoluit
q dixit dubitasse prẽm quasi nesci
multoq colerabilius aopudorem
lius uerũ ea ẽ inscp turis consuetu¬
do duns. sic̾et supiora et mnulta a¬
lia exempla cestantur. ut deus dis¬
deus pr̃coginta dissimuilat ita fi¬
lius eciam in ħ imago dei q̃sibi
futura surit. Qu odsifatentur: et
egoiam respondeara. quaroe neq
angelos nfilium. s prem scire
mem orau̾it. sollẽp̃nem eiꝰ. cc̃ disci¬
pulos caritateni etiam iihoc loco
ꝓpensus. perroentib. hus q̃ coginea
ĩutilia uroicaret inderi ignorare
urãm utilicatem instrue ꝙ suam

Expanded text:
nsipientiam loquar, aut non omnia novit, aut non omnia potest. Non sum enim avarus aut praeceps circa Filii laudes, utSed fortasse dicatis, non ita dixisse Patrem, sed de Patre Filium fefellisse. Jam ergo 591 non solum infirmitatis Filium, sed etiam sacrilegii et mendacii arguitis. Verumtamen si non creditis de Patre Filio, nec de eo credatis; si enim fallere nos voluit, quia dixit dubitasse Patrem, quasi nescirmultoque tolerabilius ad pudorem, lius: verum ea est in Scripturis consuetudo divinis, sicut et superiora, et multa alia exempla testantur, ut Deus disDeus Pater cognita dissimulat, ita Filius etiam in hoc imago Dei, quae sibi futura sunt. Quod si fatentur, et ego, ut jam respondeam qua ratione neque angelos, neque Filium, sed Patrem scire memoravit , solemnem ejus in discipulos charitatem etiam in hoc loco propensus, petentibus his quae cognitu inutilia judicaret, videri ignorare nostram utilitatem instruere, quam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ sape. Sũt tñ pliq eo freti. quia
scͥtum est et ihe proficielut etate
sapiã et grã apuo deumn et hoĩes.
qui dicant confident᷑ ꝙsm dĩmi
rare nõ potuit s ẜm ure cuono¬
Assup̃com ignorare quasi filium
hõĩs an̾crucen. Dixit et eĩ cũ filiũ
dicit uõ qi de alio dicit sam ipẽ
est et dñsnr᷑ dei filius. et filius
adẽ gͥindetur ignorare cõdõne
quapficit. Nam quõ fm dinita¬

Expanded text:
sunt tamen plerique eo freti, quod scriptum est: Et Jesus proficiebat aetate et sapientia et gratia apud Deum et homines , qui dicant confidenter quod securare non potuit, sed secunassumptionem ignorare se quasi Filium hominis ante crucem dixit. Etenim cum Filium dicit, non quasi de alio dicit; nam ipse est et Dominus noster Dei Filius, et Filius adem igitur videtur ignorare conditione, qua proficit: nam quomod
Abbreviated transcription (Latin):
et hoĩem egit. et caruẽ suscepit ur̃
assũpsit affcm̃ ut ur̃a iguoracõne
nescore se dicet. nõ qr aliqͦ ip̃e nescir.
Dam et si homo ĩilitate corpis uide¬
batur: erat tñ inta. erat lux et u̾tus
eribat de eo que uulu̾a saucioꝵ ma¬
iestatis suc aũcte sanabat. Adũti¬

Expanded text:
em suscepit, nostrum assumpsit affectum; ut nostra ignoratione nescire se diceret, non quia aliquid ipse nesciret. Nam etsi homo in veritate corporis videbatur; erat tamen vita, erat lux, et virtus exibat de eo, quae vulnera sauciorum majestatis suae auctoritate sanabat
Abbreviated transcription (Latin):
daiẽ filiũ p̾dicando. Nõ ego in deo
uebor ĩuidiam. nõ metalẽ lauda¬
torẽ putabo. qui dinitatẽ ubis au¬
gram ego infirinus et fragilis
qnto possũ p̾dico nõ qñtũ ẽ ipã di¬
mintas. Rogo te ut mͥ des ip̃m tc̃¬
tatum quẽ ued̾at augendo uu scõ

Expanded text:
ndem, Filium praedicando Non ego in Deo verebor invidiam: non me talem laudatorem putabo, qui divinitatem verbis augeam. Ego infirmus et fragilis, quantum possum, praedico: non quantum est ipsa divinitas. 3. Rogo te ut mihi des ipsum tractatum, quem dederas, augen
Abbreviated transcription (Latin):
ueus ded̾it hõibus et tu dei prĩs
et filii ius dissoluc naturalem et
iouudua caritatem. et tu uba ad¬
buc discutis. ubi unitatẽ maiesta¬
tis aoutis. uideo totum hũc locũ
ex cuiꝰ affcũ loquatur. hẽs enĩ dũ¬
tẽ ip̃m clarifica me pr̃ claritate e

Expanded text:
Deus dederit hominibus, et tu Patris et Filii vis dissolvere naturalem et individuam charitatem; et tu verba adhuc discutis, ubi unitatem majestatis advertis? 93. Vide totum hunc locum, ex cujus affectu loquatur; habes enim dicentem ipsum: Clarifica me, Pater, claritate e
Abbreviated transcription (Latin):
Primũ uetes nõ hñt codices greci
qr nec filius scit s nõ mircũ. si et hoc
alsarunt qui scͥpturas intpolau̾e
dinas. quarõe aut uideatur aoiec¬
tum pditur dũ ad inc̾ptacom tã¬
a sacrilegii deruiatur. ponecam̃¬
ab euglistis scͥptum mediũ utiq no¬
menrst filii. et filius hoĩs dicitur
ut sin ĩprirdentiã assup̃cionis nr̃e
diera futi iudicii nescisse indeatur.
Auo eĩ nesciret diem dei filius. cũ
suppetẽ eqͦ currere pisci uatare. hoc
eĩ faciunt añꝙ̃ discant. Exoiscipli¬
nauirsus suppetit natare hoĩ. Nam
nisi didisc̾it. scir̾ nõ pot̾it. Cũ gͦ mul¬
tis aũintibꝰ suppetat ex ñfac̾e̾. et scir̾
q̃ñ didicint. quid censes de dei filion
tr̾ ex ĩstitucõe an ex natura hẽat scĩa.
Siex ĩstitucõe. g ͦ nõ ẽ natus cum¬
sapiã. Et exꝓcessu cepit ẽẽ pfcũs. n ͤ

Expanded text:
Primum veteres non habent codices Graeci quia nec Filius scit: sed non mirum si et hoc falsarunt, qui Scripturas interpolavere divinas. Qua ratione autem videatur adjectum, proditur, dum ad interpretationem tanti sacrileg utique nomen est Filii: nam et Filius hominis dicitur; ut secundum imprudentiam assumptionis nostrae diem futuri judicii nescisse videatur. Quomodo enim nesciret diem Dei Filius, cum ut equo currere, pisci natare; haec enim faciunt antequam discant: ex disciplina rursus suppetit natare homini; nam nisi didicerit, scire non poterit. Cum ergo mutis animantibus suppetat ex natura facere et scire quae non didicerint, quid censes de Dei Filio, utrum ex institutione, an ex natura habeat scientiam? Si ex institutione: ergo non est natus sa
Abbreviated transcription (Latin):
uerebuntur filiũ meum. IIuimoli¬
bro dicit. fortasse uerebũturr et qĩ
nesciens dubitat hic uãq ũino
oubicantis est induob aut̃ ali¬
prẽm dixisse defilio et aluidacai¬
disse ea dem scpͥtura cestatur.¶i le uix̃
ucrebuntur filiũ meum. filius a
carnem passus est fefeslit gͥ pr̃ an
ignorainit uł subueuux nõ potu¬
fidel ds̃ qui nõ m̃titur. Quo aut̃
acquiescitis ut dicatis pre̾m igno¬
rasse.ꝙͣ cõfiteanĩ filiũ scisse uide¬

Expanded text:
Verebuntur Filium meum . In uno libro dicit: Forsitan verebuntur, et quasi nesciens dubitat; nam hic sermo dubitantis est: in duobus autem aliPatrem dixisse de Filio, et aliud accidisse eadem Scriptura testatur? Ille dixit: Verebuntur Filium meum: Filius autem carnem passus est. Fefellit igitur Pater, an ignoravit, vel subvenire non potuFidelis Deus qui non mentitur . Quomodo autem acquiescitis, ut dicatis Patrem ignorasse, quam confiteamini Filium scisse, vide
Abbreviated transcription (Latin):
seph et mnaria qo erat subditus ill
aut siħ putant dicant qr hoibus
firus asseritur mortuus p̾dica
qui cũ moretur inuebat. cũ sbice¬
tur regnabas. cłĩ sepeliretur resus¬
atabat ac sbiectum potestati p̾be¬

Expanded text:
seph et Maria: Et erat subditus illis . Aut si hoc putant, dicant quia hominibus ifixus asseritur, mortuus praedicatur. Qui cum moreretur, vivebat; cum subjiceretur, regnabat: cum sepeliretur, resuscitabat; ac subjectum se potestati praebe