comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
consubstantialis patri & coet̾nus. totũ homi¬
ne suscipere dignatꝰ est. & ũbũ caro factũ
est ce habitauit in nobis. Ita enĩ demonstra¬
uit carnalib &̾ non ualentib in tueri mente
ueritatẽ corporeisq sensib deditis: quam
ercelsũ locum inter creatu ras humana ha¬
beat natura. & uod non solũ ui sibiliter. nã
io poterat & in aliqͦ echereo corpore ad ñoꝵ
aspectiũ tolerantiã cẽꝑato. sed hominib in
uero homine apparuit. Ipsa enĩ natura sus
cipienda erat. quȩ liberanda. Et ne quisfor¬
te serus a suo creatore se contẽptum putaret:
uirũ suscepit natus ex femina. Nichił egit
ur sed omino suadendo & monendo. Ue¬
sber quippe seruitute transacta tẽpꝰ
libertatis illuxerat. & oportune iã homini
suadebatur atq salubriter. quã libero e̾e̾t
creatꝰ arbitrio. Miraculis conciliauit fidem
dõ. qui erat passione simit homini quẽ
gerebat. Ltaẜloquens ad tͦbas ut ds̃. nunci¬
głid̃ legit᷑. puer parentib subditus erat.

Expanded text:
alis patri et coaeternus, totum hominem suscipere dignatus est et uerbum caro factum est et habitauit in nobis. ita enim demonstrauit carnalibus et non ualentibus intueri mente ueritatem corporeisque sensibus deditis quam excelsum locum inter creaturas habeat humana natura, quod non solum uisibiliter — nam id poterat et in aliquo aetherio corpore ad nostrorum aspectuum tolerantiam temperato — sed hominibus in uero homine apcipienda erat quae liberanda. Et ne quis forte sexus a suo Creatore se contemptum putaret, virum suscepit, natus ex femina. 31. Nihil egit vi, sed omnia suadendo et monendo. Veteri quippe servitute transacta, tempus libertatis illuxerat, et opportune jam homini suadebatur atque salubriter, quam libero esset creatus arbitrio. Miraculis conciliavit fidem Deo qui erat, passione homini quem gerebat. Ita loquens ad turbas ut Deus, nuntigelium loquitur, puer parentibus subditus erat .
Abbreviated transcription (Latin):
atq sermonib diuai amoris incendia concitar᷑.
si coñfirmata saluberrima disciplina illumina¬
cas derras posteris reliquer̃. Et ne de p̃terit̾loquar
que licet cuiꝗͥ non credere᷑. si hodie ꝑgentes populõꝙ
p̃dicatur. in principio erat ũbũ & uerbũ erat ap̃d
dm̃ & ds̃erat uerbut̃. hoc erat inprincipio apuddm̃.
oniã ꝑ ipsũ facta sunt. & sine ipso factaĩ est nichil.
si ad hoc ꝑcipiendũ. diligendũ. ꝑfruendũ. ut anima
sanet᷑ & tante luci hauriende mentis acies conua-¬
lescat. dicitur auaris. nolite uobis condere tesau-¬
ros interra. ubi tinea & rubigo eterminat. & u¬
bi fures effodunt & furant᷑. sed tesauri ⁊ ate
uobis chesauros in cęlo ubi neq tiuea neq rubi

Expanded text:
atque sermonibus divini amoris incendia concitarunt; atque sermonibus divini amoris incendia concitarunt; si, confirmata saluberrima disciplina, illuminatas terras posteris reliquerunt; et, ne de praeteritis loquar, quae licet cuique non credere, si hodie per gentes populosque praedicatur: In principio erat Verbum, et Verbum erat apud Deum, et Deus erat Verbum. Hoc erat in principio apud Deum. Omnia per ipsum facta sunt, et sine ipso factum est nihil . Si ad hoc percipiendum, diligendum, perfruendum ut anima sanetur, et tantae luci hauriendae mentis acies convalescat, dicitur avaris, Nolite vobis condere thesauros in terra, ubi tinea et aerugo exterminant, et ubi fures effodiunt et furantur; sed thesaurizate vobis thesauros in coel
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ forte ipsadĩ uirtꝰ atq sapientia ab ipsa rerũ
natura exceptũ. nec hominũ magisterio sed intima
illuminatione ab iꝑsis. eunabulis illustratũ tanta ho¬
nestaret grã. tanta firmitate roboraret. tanta de¬
niq maiestate subueheret. ut omĩa contẽpnendo
que praui homines cupiunt. & om̃ia ꝑ peciendo
que horrescunt. & omĩa faciendo quemirantur.
genus humanũ adtã salubrẽ fidẽ summoramore
atq auctoritate conuerteret. De honbrib. uͦ eiꝰ
frustra se consili. cũ facile possit. existimariqͣn¬
tihonores debeantur sapientiȩ dĩ. qulȩ gestan¬
te uiͤ & gubernante ꝓ uera salate generis
huitiani magnũ aliquid ꝓpriũ & quod supͣ homines
eet mereretur. Que si facta sunt. si literis monũ¬
tisq delebrantur. si ab una terrarũ regione inqͦ¬
sola unꝰ colebatur deus & ubi talẽ nasci oporte¬
bat ꝑ tocũ orbẽ trarũ mim decti uiri durtutib

Expanded text:
quem forte ipsa Dei Virtus atque Sapientia ab ipsa rerum quem forte ipsa Dei Virtus atque Sapientia ab ipsa rerum natura exceptum, nec hominum magisterio, sed intima illuminatione ab incunabulis illustratum, tanta honestaret gratia, tanta firmitate roboraret, tanta denique majestate subveheret, ut omnia contemnendo quae pravi homines cupiunt, et omnia perpetiendo quae horrescunt, et omnia faciendo quae mirantur, genus humanum ad tam salubrem fidem summo amore atque auctoritate converteret. De honoribus vero ejus frustra se consuli, cum facile possit existimari quanti honores debeantur Sapientiae Dei, qua gestante et gubernante ille pro vera salute generis humani, magnum aliquid proprium, et quod supra homines esset, mereretur. 4. Quae si facta sunt, si litteris monumentisque celebrantur, si ab una regione talem nasci oportebat, per totum orbem terrarum missi electi viri, virtutibus
Abbreviated transcription (Latin):
staren. in quib tantũ animȩ rationabili & intellectu¬
ali datũ ⁊ ut eiꝰ eternitatis contẽplatione ꝑfruatur
atq efficratur ex ea ietñamq uitã possit mereri:
Seddum nascentium atq transeuntiũ rerũ amore
acdolore sauciatur. & dedita consuetudini huiꝰ uite
atq sensib corꝑis in anib euanescit imagiub. irri.¬
det eos qui dicunt eẽ aliquid quod neqistis oculis ui
deatur neq ullo fantas mate cogitetur. sed m̃te sola &
in telligentia cerni queat. Cũ gͦ hec amagistro sibi ꝑsu¬
aderentur. sier eo quereret ille discipłs. utrũ siquisꝗͣ
eꝓsisteret uir magnus atq diuinus qui talia popłlis
ꝑsuaderet credenda saltẽ si ꝑciꝑe non ualerent.
aut siqui possent ꝑcipere. non prauis opininionib
multitu dinis implicati uulgarib obruerentur er.¬
abhomine ponderet credo ille non posse hoc adnõ fieri. nisi

Expanded text:
stare; in quibus animae tantum rationali et intellectustare; in quibus animae tantum rationali et intellectuali datum, ut eius aeternitatis contemplatione perfruatur atque afficiatur ex ea aeternamque uitam possit mereri; sed dum nascentium atque transeuntium rerum amore ac dolore sauciatur et dedita consuetudini huius uitae atque sensibus corporis inanibus uanescit imagidet eos, qui dicunt esse aliquid, quod nec istis videatur oculis, nec ullo phantasmate cogitetur, sed mente sola et intelligentia cerni queat: cum haec ergo a magistro sibi persuaderentur, si ex eo quaereret ille discipulus, utrum si quisquam existeret vir magnus atque divinus, qui talia populis persuaderet credenda saltem, si percipere non valerent, aut si qui possent percipere, non pravis opinionibus multitudinis implicati, vulgaribus obruerentur eraret: responderet, credo, ille, non posse hoc ab homine fieri, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
siqͥs eiꝰ discipulus eo ipso tẽpore qͦ uiuebat. cũ si¬
bi ab illo ꝑ suaderet᷑ non corꝑeis occulis sed pura nĩte
ueritatẽ uidĩ. cui quecũq anima inhesisset eã beatã fieri
atq ꝑfectam. ad quã ꝑ eipiendã nichil magis inpedi¬
re quã uitã libidinib deditã. & falsas imagines rerũ
sensibiliũ. que nobis abhoc sensibili mundo ꝑ corpus
impresse uarias opiniones erroresq generarent. quã obrẽ
sanandũ ẽe̾. animũ ad intuendã in cõmutabilẽ rerum
formã. & eodẽ modo se habentẽ sẽꝑ atq undiq sui
similẽ pulchritudinẽ. nec distentã locis nec tẽꝑe
uariatã: sed unũ atq idẽ omi ex parte seruantẽ.
quã non crederent eͥe. homi nes cũ ipsa uere sũineq
sit. cetã nasci. occidere. fluere. labi. & tam̃ inquan¬
tũ sunt ab illo ȩterno dõ ꝑ eiꝰ ueritatẽ frabricata con¬

Expanded text:
si quis eius discipulus eo ipso tempore quo uiuebat, cum sisi quis eius discipulus eo ipso tempore quo uiuebat, cum sibi ab illo persuaderetur non corporeis oculis, sed pura mente ueritatem uideri; cui quaecumque anima inhaesisset, eam beatam fieri atque perfectam; ad quam percipiendam nihil magis impedire quam uitam libidinibus deditam et falsas imagines rerum sensibilium, quae nobis ab hoc sensibili mundo per corpus impressae uarias opiniones erroresque generarent; quam ob rem sanandum esse animum ad intuendam incommutabilem rerum formam et eodem modo semper se habentem atque undique sui similem pulchritudinem, nec distentam locis nec tempore uariatam, sed unum atque idem omni ex parte seruantem, quam non crederent esse homines, cum ipsa uere summeque sit; cetera nasci, occidere, fluere, labi, et tamen in quantum sunt ab illo aeterno deo per eius ueritatem fabricata con
Abbreviated transcription (Latin):
cicula iure coleret᷑. Quod si ȩxecrarent᷑: mutares
sententiã suam. & unũ dm̃ quererent: quẽ so¬
lũ supͣ mentes nr̃as ẽe. & aquo om̃em animam &¬
legendũ quã potencius ad persuadendũ scripsit
plato. Non enĩ sic istinatierant: ut popłoꝵ
ipsoꝵ opinionẽ. ad uerũ cultũ ueri dĩ asimula¬
chroꝵ suꝑsticione atq ab huiꝰ mundi uanitate
mulachã uenerabat. Et poste iꝰ dãpnationem
mortẽq nemo ausus ẽ urare ꝑ canẽ. nec appel¬
lare quẽcũq lapidẽ iouem. sed hec tantũ modo memoriȩ
litterisq mandare. Qđ utrũ timore an aliqua cognitio¬
fidentissime dixerim pace om̃ium qui eoꝵ libroᷤ¬
ꝑuicacit᷑ diligunt .xp̃ianis cẽꝑib que nã religio po-¬
tissimũ tenenda sit. & quȩ ad ueritatẽ acbeatitu.¬
dinẽ uia. non e̾e dubitandum. Sienĩ plato ipse ui-¬
ueret & me in terrogantẽ non asꝑnaret᷑. uł potiꝰ

Expanded text:
ticula jure coleretur. Quod si exsecrarentur, mutarent ticula jure coleretur. Quod si exsecrarentur, mutarent sententiam, et unum Deum quaererent, quem solum supra mentes nlegendum, quam potentius ad persuadendum scripsit Plato. Non enim sic isti nati erant, ut populorum suorum opinionem ad verum cultum veri Dei, a simulacrorum superstitione atque ab hujus mundi vanita simulacra uenerabatur, et post eius damnationem mortemque nemo ausus est iurare per canem nec appellare quencumque Iouem sed hoc tantummodo memoriae litterisque mandare. Quod utrum timore an aliqua cognitioFidentissime dixerim pace horum omnium, qui eoruicaciter diligunt, christianis temporibus quaenam religio potissimum tenenda sit et quae ad ueritatem ac beatitudinem uia non esse dubitandum. si enim Plato ipse uiueret et me interrogantem non aspernaretur, uel potius
Abbreviated transcription (Latin):
niebant. N enͨ nun agitur quis eorũ ueriꝰ senserit.
sed certe illud satis quantũ mͥ uidetur apparet. ali-
men audacior ceteris fuisse ꝑhibetur. uirando ꝑca
nem quẽ libet et lapidẽ quẽ libet. & qͥcquid iura uro
eet in promptu. & quasi admanũ occurris.¬
set. Credo intelligebat qualia cũq oꝑa naturȩ quȩ
administrante diuna puidentia gignerentur. mul¬
co quã hominũ & quorũ libet opificum e̾ẽ. meliora.
& idõ diuinis honorib digniora quã ea que intẽ.¬
plis colebantur: ñ quo uere lapis & canis eent colen¬
da sapientib. sed ut hoc modo in telligerent qͥ pos¬
sent: tanta suꝑsticione demersos eẽ homines. ut
emergentibus hic e̾et tã turpis demonstrandus
gradus ad quẽ uenire sipuderet: uiderent qͣn¬
comagis pudendũ eet inturpiore consistere.
Simul & illos qui mundũ istũ uisibile᷑ sũmũ đm
ee opinabant᷑. ad monebat tͦpitudinis suȩ. doceis
eẽ consequens ut qͥ libet lapis tanquã sũ mi dĩ par.¬

Expanded text:
niebant. Non nunc agitur, quis eorum verius senserit; sed certe illud satis, quantum mihi videtur, apparet, aliudmen audacior caeteris fuisse perhibetur jurando per canem quemlibet, et lapidem quemlibet, et quidquid juraturo et in promptu, et quasi ad manum occurrisset. Credo, intelligebat qualiacumque opera naturae, quae administrante divina providentia gignerentur, multo quam hominum et quorumlibet opiticum esse meliora, et ideo divinis honoribus digniora, quam ea quae in templis colebantur. Non quod vere lapis et canis essent colenda sapientibus, sed ut hoc modo intelligerent qui possent, tanta superstitione demersos esse homines, ut emergentibus hic esset tam turpis demonstrandus gradus, ad quem venire si puderet, viderent quanto magis pudendum esset in turpiore consistere. Simul et illos qui mundum istum visibilem, summum Deum esse opinabantur, admonebat turpitudinis suae, docens esse consequens ut quilibet lapis tanquam summi Dei par
Abbreviated transcription (Latin):
artifices qui talia fabricantur. quoᷤtam̃ colere
non debemus. Nonsit nobis religio cultꝰ bestiq¬
meliores enĩ sunt ertremi homines. quos tamen
colere non debemꝰ. Non sit nobis religio eultꝰ
hominũ mortuoꝵ: quia si pie uixerunt ñ sicha¬
bent᷑ ut tales querant honores. sed iliũ nobis
coli uolunt. qͦ illuminante letant᷑ meriti sui nos
cẽ. consortes. Honorandi gͦ sunt ꝓpt̃ imitacione
non adorandi ꝓ pt̃ religionẽ. Si aut̃ male iuror
ubi ẽq sunit ñ st̃ colendi. Nonsit nobreligiocultꝰ
demonũ: quia om̃is suꝑsticio cũ sit magna pena
hominũ & periculosa turpitudo: honor ẽ. det

Expanded text:
artifices, qui talia fabricantur, quos tamen colere non debemus. Non sit nobis religio in phantasMeliores enim sunt extremi homines, quos tamen colere non debemus. Non sit nobis religio cultus hominum mortuorum: quia si pie vixerunt, non sic habentur ut tales quaerant honores; sed illum a nobis coli volunt, quo illuminante laetantur meriti sui nos esse consortes. Honorandi ergo sunt propter imitationem, non adorandi propter religionem. Si autem male vixerunt, ubicumque sint non sunt colendi. Non sit nobis religio cultus daemonum; quia omnis superstitio cum sit magna poena hominum, et periculosissima turpitudo, hon
Abbreviated transcription (Latin):
solum non inuid et imitantib sed eis se p̃bet liben¬
tissime atq huma nissime quantũ p otest nec
his cam̃ indiget. Nã qđ in illis diligit. inseipso
habet totũ atq ꝑfectũ. Ita cũ diligat ꝓximum
canꝙͣ se ipsũ: non inuidet ei : quia nec sibi psi.
Prestat ei qđ potest. quia & sibi ipsi. Noneo indi¬
get. qr nec seipso. Tantũ dõ indiget. cui adhe.¬
rendo rectꝰ ÷. Nemo aut̃ illi eripit om̃. Ille gͦ
uerissimẽ atq certissime inuictꝰ homo ẽ. qͥ cohe¬
ret dõ. ñ ut ab eo aliqͥd boni e tra mereatur.
sed cui nichil aliuo quã ipsũ herere dõ bonum:
Hic uir quandu ÷. in hac uita. utit᷑ amico adre.¬
peno endã grãm. utit᷑ inimico ad patientiam.
utit᷑ quib potest ad beneficientiã. utit᷑ om̃ib

Expanded text:
solum non inuidet imitantibus, sed eis se praebet libensolum non inuidet imitantibus, sed eis se praebet libentissime atque humanissime, quantum potest; nec eis tamen indiget. nam quod in illis diligit, in se ipso habet totum atque perfectum. ita cum diligat proximum tamquam se ipsum, non inuidet ei, quia nec sibi ipsi; praestat ei quod potest, quia et sibi ipsi; non eo indiget, quia nec se ipso; tantum deo indiget, cui adhaerendo beatus est. nemo autem illi eripit deum. ille ergo uerissime atque certissime inuictus homo est qui cohaeret deo, non ut ab eo aliquid boni extra mereatur, sed cui nihil aliud quam ipsum adhaerere deo bonum est. hic uir quamdiu est in hac uita, utitur amico ad rependendam gratiam, utitur inimico ad patientiam, utitur quibus potest ad beneficientiam, utitur omnib
Abbreviated transcription (Latin):
libet. cũ sit cantator ipse ꝑfectꝰ: ĩta uult om̃s tales
ẽẽ. ut tam̃ non desit ei qd̾ oiligit. quia ipse bñ
cantat. Nã sicuiꝙ iniud et bene cantanti: non
iã illuo diligit. sed lauoẽ aut aliqui o aliuo qͦ
bene cantando uulc ꝑuenire. & potest ei minui
uł auferri si & aliucs bene cantauerit. Qui gͦ
inuidet bene cantanti: ñ amat bene cantantẽ.
ded rursꝰ qͥ eo indiget: ñ cantat bene. Qd multo
accõmod atiꝰ debene uiuente dici potest. quia &
in udere nulli potest. Quo enĩ ꝑ uenuint bñ ui¬
uentes tantũ dẽ ẽ. omĩb. nec minꝰ fit cũ plures
habuerint. Et potest c̾e tẽpus quo bonus cantator
cantare n decenter queat. & indigeat uoce al¬
terius qua ehibeatur sibi qđ diligit: tanꝗ si
alicubi conuiuetur. ubi eũ cantare turpesit.
sed deceat audire cantantẽ. Bene iuuere ant̃ sẽꝑ
decet. Quare quisquis hoc diligit & facit: non

Expanded text:
libet, cum sit cantator ipse perfectus, ita uult omnes tales libet, cum sit cantator ipse perfectus, ita uult omnes tales esse, ut tamen non ei desit quod diligit, quia ipse bene cantat. nam si cuiquam inuidet bene cantanti, non iam illud diligit, sed laudem aut aliquid aliud quo bene cantando uult peruenire, et potest ei minui uel auferri, si et alius bene oantauerit. qui ergo inuidet bene cantanti, non amat bene cantantem; sed rursus qui eo indiget, non cantat bene. quod multo accommodatius de bene uiuente dici potest, quia et inuidere nulli potest; quo enim perueniunt bene uiuentes, tantundem est omnibus nec minus fit, cum plures habuerint. et potest esse tempus, quo bonus cantator cantare non decenter queat et indigeat uoce alterius, qua sibi exhibeatur quod diligit; tamquam si alicubi conuiuetur ubi eum cantare turpe sit, sed deceat audire cantantem. bene uiuere autem semper decet. quare quisquis hoc diligit et facit, non
Abbreviated transcription (Latin):
in homine corpꝰ expetendũ. aut desiderandũ. Ualec enĩ
ad hoc eciã quod p̃ceptũ est: non concupiscas rẽ ꝓximi
tuiQua ꝓpc̃ quisquis in primo aliud diligit: quã sibi
ipse ẽ ñ eũ diligit tanꝗ serpsũ. Ipsa gͥ natura huma¬
na sine carnali conditione diligenda ẽ. seu sit ꝑsici.¬
enda seu ꝑfecta. Om̃s sub uno dõ patre cognati sunt.
qui eũ diligunt & faciunt uoluntatẽ ipsi. & iuicẽ
sibi sunt. & patres cũ sibi c̃sulunt & filii cũ sibi obtẽperant
& sis maxime. quia eos unꝰ pater testam̃co suo adunã
hereditatẽ uocat. Qua ꝓpt̃ cur iste non sit in uietꝰ
hominẽ diligendo. cũ in eo nichil p̃ter hominem di¬
ligat. idẽ creaturã dĩ ad eiꝰ imaginẽ factã. nec eipos¬
sit de ee̾ ꝑfecta natura. quã diligit cũ ipse ꝑfectꝰ :
Sicut enĩ ubi grã siqiuisꝙ diligat bene cantantem.
non hunc aut illũ sed tantũ bene cantantẽ quẽ.¬

Expanded text:
in homine corpus est expetendum aut desiderandum. Valet enim in homine corpus est expetendum aut desiderandum. Valet enim ad hoc etiam quod praeceptum est: Ne concupiscas rem proximi tui . Quapropter quisquis in proximo aliud diligit quam sibi ipse est, non eum diligit tanquam seipsum. Ipsa igitur natura humana sine carnali conditione diligenda est, sive sit perficienda sive perfecta. Omnes sub uno Deo patre cognati sunt, qui eum diligunt et faciunt voluntatem ipsius. Et invicem sibi sunt et patres, cum sibi consulunt, et filii, cum sibi obtemperant, et fratres maxime, quia eos unus pater testamento suo ad unam hereditatem uocat. Quapropter cur iste non sit inuictus hominem diligendo, cum in eo nihil praeter hominem diligat, id est creaturam dei ad eius imaginem factam, nec ei possit deesse perfecta natura, quam diligit, cum ipse perfectus est? sicut enim uerbi gratia, si quisquam diligat bene cantantem, non hunc aut illum, sed tantum bene cantantem quem
Abbreviated transcription (Latin):
manũ uideri decet. Magis enĩ ẽ. inhumanum.
non amare in homine qđ homo ẽ. sed amare qđ
filus ẽ: Hoc ẽ enĩ non in eo ã mare illud quod ad dm
ꝑtinet. sed amare illud quod ad se ꝑtinetQuid ergo
mirũ si ad regnũ non ꝑueniat. qui non cumunẽ s pͥuatã
rem dilig: Immo utrunq ait quispiã. Imoro illud
unũ dicit. Dicit enĩ uerissime ueritas. Nemo potest
duobꝰ diu̾s seruire. Nemo enĩ potest ꝑfecte diligere
quo uocam᷑: nisi oderit unde reuocam᷑. Uocam᷑ aut̃
ad ꝑfectã naturã humanã. qualẽ ante peccatũ nr̃m
ds̃ fecit. Reuocam᷑ aut̃ ab eiꝰ dilectione. quã peccando
rimꝰ gͦ tẽporales necessitudines. si ȩc̃nitatis caritate.
flagramꝰ. Diligat homo pximũ tanquã seipsũ. Certe
enĩ sibi ipsi nemo.ẽ. pat̾ aut filius aut affinis aut
aliquid huĩmodi. sed tantũ homo. Qui ergo diligit
aliquẽ tanquã seipsũ. hoc in eo debet diligere quod
sibi ipse est. Corpora uͦ ñ st̃ quod nos sumꝰ. Non ergo

Expanded text:
manum videri debet. Magis enim est inhumanum, non amare in homine quod homo est, sed amare quod filius est: hoc est enim non in eo amare illud quod ad Deum pertinet, sed amare illud quod ad se pertinet. Quid ergo mirum si ad regnum non pervenit, qui non communem, sed privatam rem diligit? immo utrumque, . ait quispiam; immo illud unum, dicit deus. dicit enim uerissime ueritas: nemo potest duobus dominis seruire; nemo enim potest perfecte diligere quo uocamur, nisi oderit unde reuocamur. uocamur autem ad perfectam naturam. humanam, qualem ante peccatum nostrum deus fecit; reuocamur autem ab eius dilectione, quam peccando tamus. oderimus ergo temporales necessitudines, si aeternitatis caritate flagramus. enim sibi ipsi nemo est pater, aut filius, aut affinis, aut aliquid hujusmodi, sed tantum homo: qui ergo diligit aliquem tanquam seipsum, hoc in eo debet diligere, quod sibi ipse est. Corpora vero non sunt quod nos sumus: non ergo
Abbreviated transcription (Latin):
pparat adiuuandã. & aduiuat p̃paratã. Prece¬
dit enĩ bona uoluntas hominis multa dĩ dona. seo
ñ omĩa. Que aut̃ ñ p̃cedit ipsa : in eis esł & in ipsa
Nã utrũq legitur in scĩs eloquus. & miscd̾ia eiꝰ p̃uenis
me. & miscd̾ia eiꝰ subsequetur me. Nolente p̾uenit
ut uelit. uolentẽ subseqͥt᷑. ne frustra uelit. Cur enĩ
ad monem orare ꝓinimicis nr̃is utiq nolentib pie
admonem᷑ petere ut accipiamꝰ. nisi ut ab illo fiat
quod uolumꝰ a quo factũ ÷ ut uelimꝰ: Oramꝰ gͥͦ
pininicis nr̃is ut misericordia eiꝰ p̃ueniat eas.
sicut p̃uenit nos. Oramꝰ aut̃ ꝓ nobis. ut miseri¬

Expanded text:
parat ad adjuvandum, et adjuvat praeparatam. Praecedit enim bona voluntas hominis multa Dei dona, sed non omnia: quae autem non praecedit ipsa, in eis est et ipsa: nam utrumque legitur in sanctis eloquiis: Et misericordia ejusericordia ejus subsequetur me . Nolentem praevenit ut velit; volentem subsequitur ne frustra velit. Cur enim admonemur orare pro inimicis nostris, utique nolentibus pie admonemur petere ut accipiamus, nisi ut ab illo fiat quod volumus, a quo factum est ut velimus? Oramus ergo pro inimicis nostris, ut misericordia Dei praeveniat eos, sicut praevenit et nos: oramus autem pro nobis, ut miseri
Abbreviated transcription (Latin):
utens homo. & se ꝑdidit & ipsũ. Sicut enĩ qui se occi¬
dit utiq uuendo se occidit. sed se occidendo non uiuit.
nec se ipsũ potĩt resuscitare cũ occiderit. uta cũ libero pecca-¬
ret arbitrio. uictore peccato amissũ ẽ & liberũ arbitriũ.
A quo enĩ quis deuictꝰ ẽ. huic & seruus abdictꝰ est. Peiki
certe apłi est ista sentencia. que cũ uera sit quał q̃sopo¬

Expanded text:
utens homo et se perdidit et ipsum. Sicut enim qui se occidit, utique vivendo se occidit, sed se occidendo non vivit, nec seipsum poterit resuscitare cum occiderit: ita cum libero peccaretur arbitrio, victore peccato amissum est et liberum arbitrium: a quo enim quis devictus est, huic et servus addictus est. Petri certe ap
Abbreviated transcription (Latin):
le peccatũ tanto gͣuiꝰ & ꝑniciosiꝰ. quanto maiora
uł plura insuꝑ ad dider̃. necessariꝰ erat mediacor.
hocẽ recon ciliator. qͥ hanc irã sacrific singłaris
cuiꝰ erant ũbre om̃ia sacrificia legis & ꝓpħaꝵᷤ¬
oblatione placaret. Unde dicit apłs. sienĩ cũ inimi-¬
ci eͥẽmꝰ recontiliati sumꝰ dõ ꝑ mortẽ filui eiꝰ. multoma.¬
gis reconciliati nc̃ insanguine eiꝰ salui erimꝰ ab ira ꝑ
ipsũ. Cũ aut̃ ds̃ ira sci dicit᷑. ñ eiꝰ significat᷑ ꝑt᷑batio.
quał ẽ in animo irascentis hominis. sed ex humanis
motib trans lato uocabulo. uindicta eiꝰ que ñ nͥ iusta
filu. quot quot enĩ spũ dĩ agunt᷑. hu filust᷑ d ĩ¬

Expanded text:
anto gravius et perniciosius, quanto majora vel plura insuper addiderant, necessarius erat mediator, hoc est reconciliator, qui hanc iram sacrificii singularis, cujus umbrae omnia sacrificia Legis et Prophetaruoblatione placaret. Unde dicit Apostolus: Si enim cum inimici essemus, reconciliati sumus Deo per mortem Filii ejus, multo magis rec. Cum autem Deus irasci dicitur, non ejus significatur perturbatio, qualis est in animo irascentis hominis, sed ex humanis motibus translato vocabulo vindicta ejus, quae non nisi justa filii, quotquot enim Spiritu Dei aguntur, hi filii Dei
Abbreviated transcription (Latin):
dñm nr̃m. Deqͦ mediatore longũ ẽ ut quantũ dignũ
ẽ tanta dicant᷑. quãuis ab homine dici digna ñ pos-¬
sint. Quis enĩ hoc solũ congruentibus explicet u̾ bis
qd̃ ũbũ carofactũ est & habitaũ in nobis. ut crede.¬
remꝰ indĩ patris omipotentis unicũ filiũ. natũ de
spũ scõ. & maria uirgine: Ita qͥppe uerbũ caro
uinitate mutata. Camẽ porro hic hominẽ de.¬
bemꝰ accipere. aparte totũ significante locu-¬
tificabit᷑ omĩs caro. idẽ. om̃is homo. Nã nichil
naturȩ humane in illa susceptione fas est dice¬
re deluisse. sed naturȩ ab omĩ peccati nexu
om̃i mod olibere. n qualis de utroq sexu nascitur¬

Expanded text:
naristas. De quo mediatore longum est, ut quanta dignum est, tanta dicantur, quamvis ab homine dici digne non possint. Quis enim hoc solum congruentibus explicet verbis, quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis , ut crederemus in Dei Patris omnipotentis unicum Filium natum de Spiritu sancto et Maria virgine? Ita quippe Verbum caro vinitate mutata. Carnem porro hic hominem debemus accipere, a parte totum significante locutificabitur omnis caro , id est, omnis homo. Nam nihil naturae humanae in illa susceptione fas est dicere defuisse, sed naturae ab omni peccati nexu omnimodo liberae: non qualis de utroque sexu nascitur
Abbreviated transcription (Latin):
cũ ꝓculdubio ñuni sed multis peccatis om̃ib ꝙ
moriant᷑ quec̾q iã ꝓpria cõmiser̾: uel cogitati¬
one. uel loqutione. uel opere: quia etiã per
singularẽ numerũ pluralis numerus signisi¬
cari sol& sicut ait ille uterũq. armato milite
& in nr̃is litteris legit᷑. Ora gͦ ad din ut auferat
a nob serpentẽ. Non ait serpentes quos pacie¬¬
bat᷑ populꝰ ut hoc dicer&. Qin numerabilia
talia. Cum uero ⁊ illud originale unũ plurali
in remissione peccati: illa ÷ econtͣrio loquutio
quia ꝑ pluralẽ significãt᷑ numerꝰ singularis.
sicut ineuangelio herode mortuo dictum ÷ :
mortui sunt enĩ qui querebant animã pueri.
Non dictũ ÷ mortuus ÷ & in exodo fecer̃ inqͥt
sibi dõs aureos cũ unũ uitulũ fecerunt de
quo dixer̃. hii sunt dii tui isrł: qui te¬
eduxer̃ de terra egypti. & hic pluralẽ ponentes
ꝓ singulari.

Expanded text:
cul dubio non uni, sed multis peccatis omnibusque moriantur, quaecunque jam propria commiserunt, vel cogitatione, vel locutione, vel opere. Quia etiam per singularem numerum pluralis numerus significari solet, sicut ait ille: Uterumque armato milite Et in nostris litteris legitur: Ora ergo ut auferat a nobis serpentem . Non ait serpentes, quos patiebatur populus, ut hoc diceret et innumerabilia talia. Cum ergo et illud originale unum alio pluraliin remissionem peccati; illa est e contrario locutio, qua per pluralem significatur numerus singularis. Sicut in Evangelio Herode mortuo dictum est, Mortui sunt enim qui quaerebant animam pueri : non dictum est, mortuus est. Et in Exodo, Fecerunt, inquit, sibi deos aureos; cum unum vitulum fecerint, de quo dixerunt, Hi sunt dii tui Israel, qui eduxerunt te de terra Aegypti : et hic pluralem ponentes pro singulari.
Abbreviated transcription (Latin):
olim in cilicio & cinere penitentiã egissent. Nec
utique ds iniuste noluit saluos fieri: cum pos¬
sent salui esse siuellent Tunc inclarissima
sapientiȩ luce uidebit᷑. qđ nunc pior sides
quã certa x inmutabilis & efficacissima sit
uolũtas dĩ. quãmulta possit & nonuelit. ni¬
chil aut̃ uelit qđ non possit: quãque sit ue-¬

Expanded text:
olim in cilicio et cinere poenitentiam egissent . Nec olim in cilicio et cinere poenitentiam egissent . Nec utique Deus injuste noluit salvos fieri, cum possint salvi esse, si vellent. Tunc in clarissima sapienticerte immutabilis efficacissima sit uoluntas Dei, quam multa possit et non uelit, nihil autem uelit quod non possit. Cap. 40.
Abbreviated transcription (Latin):
repbis inȩterna pęna : tunc scĩ scient plenius quid boni
eis contulerit grã. tunc rebus ipsis eudentius appare.¬
bit quos inpsalmis scriptũ est. misericordiam & ui.¬
dicium cantabo tibi dnẽ. quia nisi ꝑ inoebitam m¬
sericordiam nemo liberat᷑: & nisi ꝑ debitũ iudiciũ
nemo clãpnat᷑. Tunc non latebit quod nunc latt
cũ eduob paruulis unus esset assumendus ꝑ mi-¬
scd̃am. alius ꝑ iuo itium relinquen dus. in quo
is qui assumeret᷑ agnos ceret quid sibi ꝑ udiciũ
deberetur nisi misericordia subueniret. cur ille
potius quã iste fuerit assũptus cũ causa una eet̃
ãbob. cur apud quosdã non facte sunt urtu¬
tes. quȩ si factȩ fuissent egissent illi homines
pęnitentiã. & facte sint apud eos qui non fuer̃
credituri. A pertissime nãq dñs dicit. Ue tibi
corozain. ue tibi bethaida. quia si in tyro & sẏdo¬
ne facte essent uirtutes quȩ facte sunt inuobis.

Expanded text:
reprobis in aeterna poena, tunc sancti scient plenius, quid boni reprobis in aeterna poena, tunc sancti scient plenius, quid boni eis contulerit gratia, tunc rebus ipsis evidentius apparebit, quod in Psalmo scriptum est: Misericordiam et judicium cantabo tibi, Domine . Quia nisi per indebitam misericordiam nemo liberabitur, et nisi per debitum judicium ma. Tunc non latebit quod nunc latet, cum de duobus parvulis unus esset assumendus per misericordiam, alius per judicium relinquendus, in quo, is qui assumeretur, agnosceret quid sibi per judicium deberetur, nisi misericordia subveniret; cur ille potius quam iste fuerit assumptus, cum causa una esset ambobus: cur apud quosdam non factae sint virtutes, quae si factae fuissent, egissent illi homines poenitentiam, et factae sint apud eos qui non fuerant credituri. Apertissime namque Dominus dicit: Vae tibi, Corozain; vae tibi, Bethsaida! quia si in Tyro et Sidone factae fuissent virtutes quae factae sunt in vobis,
Abbreviated transcription (Latin):
habitudo ł pulchri tudo: quorũ erit ceita
& sẽpiterna dã natio. Nec moueat quomodo
erit in eis corpus in corruptibile si dolere po-¬
terit. aut quo modo corruptibile simori ñ pote¬
rit. Non enĩ ẽ uera uita nisi ubi feliciter uiunꝰ.
nec uera in corruptio nisi ubi salus nullo dolo-¬
re corripitꝰ. Ubi aut̃ infelix mori non sinetur.
ut ita dicã mors ipsa non moritur. Et ubi do-¬
lor perpens non incerimut sed affligit.
ipsa corruptio non finitur. Hec in sanctis scrip
turis secunda mors dicitur. N ec pͥma tamen
qua suu m corpus anma relinquere cogitur.
nee secunda qua penale corpus anima relin-¬
quere non ꝑ mittitur. homini a cadisset: sine-
pena erit eorum qui pret̾ peccatũ quod originale
traxer̃. nullũ insuꝑ addiderunt. Et in ceteris
qui addi derunt. tan.¬
to quisq ibi tolerabi.¬
liorẽ habebit dap̃nationẽ: quanto hic minorẽ habu
it iniquitatẽ. Remanentib itaq anglis & hominibus

Expanded text:
habitudo vel pulchritudo, quorum erit certa habitudo vel pulchritudo, quorum erit certa et sempiterna damnatio. Nec moveat quomodo erit in eis corpus incorruptibile, si dolere poterit, aut quomodo corruptibile, si mori non poterit. Non est enim vera vita nisi ubi feliciter vivitur, nec vera incorruptio, nisi ubi salus nullo dolore corrumpitur. Ubi autem infelix mori non sinitur, ut ita dicam, mors ipsa non moritur; et ubi dolor perpetuus non interimit, sed affligit, ipsa corturis secunda mors dicitur ; nec prima tamen, qua suum corpus anima relinquere cogitur, nec secunda, qua poenale corpus anima relinquere non permittitur, homini accidisset, si nemena erit eorum qui praeter peccatum quod originale traxerunt, nullum insuper addiderunt: et in caeteris qui addiderunt, tanto quisque tolerabiliorem ibi habebit damnationem, quanto hic minorem hit iniquitatem. Remanentibus itaque angelis et hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ẽ. Caro & sanguis regnũ dĩ non possidebt̃. Et
cãquã exponens quid dixerit: neq corruptio
inquit incorruptionẽ possidebit. Quod pͥꝰ dix̃. can
& sangius. hoc posteriꝰ dix̃ corruptio. Et quod pͥꝰ
regnũ dĩ. hoc posteriꝰ incorruptionẽ. uantũ
aut̃ adtinet ad substantiã. & iam tunc caro
erit. Propter quod & post resurrectionem.
tunc concordia carnis & sp̃s. uiuifican te si¬
ex nobis: sed sicut fob̾is neminẽ. ita nec intus
nos ipsos patiamͦ inimicos. de non renatis & coꝵ
massa que facta est per hominem primum
non liberantur ꝑunũ mediatorẽ dĩ & hominum:
resurgent quidẽ & iã ipsi unus quisq cũ sua car¬
ne. sed ut cũ diabolo
& eius angelis pumia tur. Utrũ sane ipsi cũ ui.¬
tiis & deformitatib suorum corporũ resurgant
qui ẽquȩ in eis uitiosa & deformia menbra¬
gestarunt. in requirendo laborare quid opꝰ est.
Neq enim fatigare nos debet inceita eorum

Expanded text:
tum est: Caro et sanguis regnum Dei non possidebunt . Etum est: Caro et sanguis regnum Dei non possidebunt . Etanquam exponens quid dixerit: Neque corruptio, inquit, incorruptionem possidebit . Quod prius dixit: Caro et sanguis, hoc posterius dixit corruptio; et quod prius regnum Dei, hoc posterius incorruptionem. Quantum autem attinet ad substantiam, etiam tunc caro erit. Propter quod et post resurrectionem m tanta erit tunc concordia carnis et spiritus, vivificante spiex nobis, sed sicut foris neminem nec ita intus nos ipsos patiamur inimicos. nis massa, quae facta est per hominem primum non liberatur, per unum mediatorem Dei et hominum, resurgent quidem etiam ipsi, unusquisque cum sua carne, sed ut cum diabolo ejusque angelis puniantur. Utrum sane ipsi cum vitiis et deformitate suorum corporum resurgant, quicunque in eis vitiosa et deformia megestarunt, in requirendo laborare quid opus est? Neque enim fatigare nos debet incerta eorum
Abbreviated transcription (Latin):
de nichilo potuit quod uoluit oꝑari. Si autem
incorporib resurgentiũ rationabilis in equalitas
erit sicut ẽ uocũ quib cantus implet᷑: hoc fiet
cuiq de materi& corporis sui quod & homi nem
reddet angelics cȩtib. & nichil in conueniens
ibi non erit. sed quio ꝰ futurũ ẽ. hoc decebit: quia
nec futurũ ẽ sinon decebit. Resurgent gͥ scorum
corpora sine ullo uitio. sine ulla deformita¬
te. situt sine ulla corruptione. onere. diffi-¬
cultate. inquib tanta facilitas quanta feliai¬
tas erit. ꝓpt̾ quod & spũalia dicta sunt: c
pro culdubio corpora sint futura non spiritus:
sed sicut nunc corpꝰ animale dicitur. quod tam corpꝰ
ñ anima ẽ: ita cunc spũale corpꝰ erit. corpꝰ tam̃ non
Roinde quantũ adtinet ad corruptionẽ que nc̃
adgrauat animam. & ad uitia quibus caro adũs
spiritũ concupiscit. tunc non erit caro sed corpus.
quia &e celestia corpora ꝑhibent᷑. Propt̾ quod dic.¬

Expanded text:
de nihilo potuit quod voluit operari. Si autem de nihilo potuit quod voluit operari. Si autem in corporibus resurgentium rationabilis inaequalitas erit, sicut est vocum quibus cantus impletur, hoc fiet cuique de materia corporis sui, quod hominem reddat angelicis coetibus, et nihil inconveniens ibi non erit, sed quidquid futurum est, hoc decebit, quia nec futurum est, si non decebat. Resurgent ergo sanctorum corpora sine ullo vitio, sine ulla deformitate, sicut sine ulla corruptione, onere, difficultate. In quibus tanta facilitas, quanta felicitas erit. Propter quod et spiritalia dicta sunt, cum procul dubio corpora sint futura, non spiritus. Sed sicut tunc corpus animale dicitur, quod tamen corpus, non anima est; ita nunc spiritale corpus, tamroinde, quantum attinet ad corruptionem, quae nunc aggravat animam , et vitia quibus caro adversus spiritum concupiscit , tunc non erit caro, sed corpus, quia et coelestia corpora perhibentur. Propter quod dic
Abbreviated transcription (Latin):
dũ tam̃ totũ ex quo consticuta fuerat restituta
resumeret : ita ds mirabilit̾ atq in effabilit᷑ ara¬
fex de toto quo caro nra constiterat. eã mirabili
& in effabili celeritate restituet. Nec aliquid ad ce¬
nebit ad eiꝰ redin tegrationẽ utrũ capilli redeatĩ¬
ad capillos & ungues ad ungues. anquic quid eoꝵ
perierat mueetꝰ in carnẽ. & inꝑ artes alias corpis
urante artificis ꝓuidentia. ne quid indecens fiat.
N ec ulud ẽ consequens ut idõ diũsa staturasit reniuis¬
centiũ singłoꝵ quia fuerat diu̾sa uiuentiũ. aut
macri cum eadẽ macie. aut pingues cũ eadẽ pin.¬
quedine reui uiscant. Sed si hoc est in consilio cre-¬
acoris ut in effigie sua cuiꝰq ꝓprietas & discer¬
nibilis similitudo seruet᷑. inceteris aut̃ corporis
bonis equalia cuncta reddant᷑. ita mod ificabit᷑
illa in uno quoq materies. ut nec aliquid ex ea ꝑeat.
& quod alicui defuerit ille suppleat. qui & iam

Expanded text:
dum tamen totum ex quo constituta fuerat, restituta dum tamen totum ex quo constituta fuerat, restituta resumeret: ita Deus mirabiliter atque ineffabiliter artifex, de toto quo caro nostra constiterat, eam mirabili et ineffabili celeritate restituet; nec aliquid attinebit ad ejus redintegrationem, utrum capilli ad capillartes alias corporis artificis prudentia ne quid indecens fiat. Nec illud est consequens ut ideo diversa statura sit reviviscentium singulorum, quia fuerat diversa viventium, aut macri cum eadem macie, aut pingues cum eadem pinguedine reviviscant. Sed si hoc est in consilio Creatoris, ut in effigie sua cujusque proprietas et discernibilis similitudo servetur, in caeteris autem corporibus bonis aequalia cuncta reddantur, ita mundificabitur in illa in unoquoque materies, ut nec aliquid ex ea pereat, et quod alicui defuerit, ille suppleat, qui etiam
Abbreviated transcription (Latin):
carneq mutet᷑. illi animȩ humanę punctotẽ.¬
poris redit. que illũ pͥmitꝰ ut homo fieret. gescer&.
iuiueret. animauit. Ipsa itaq terrena materies
quȩ discedente anima fit cadauer. non ita resurrec.¬
tione rep ar̃abitꝰ : ut ea que dilabuntꝰ᷑ & in alias atq
alias aliaꝵ rerũ spetias formasq uertunt᷑. quãus
ad corpꝰ redeaꝗ unde dilapsa sunt. ad easdẽ quoq
corporis partes ubi fuerunt redire necesse sit. Alis¬
quin sicapillis redit quostã crebra tunsura
detrax. si ungiub quod totiens dẽpsit exectio:
inmodata & indecens cogitantib & idõ resurrecti.
onẽ carnis non credentib occurrit in firmitas.
ed quẽ admodũ si statua ciuius libet solubi.¬
lis metalli. aut igne liquesceret aut conterertꝰ
in puluerẽ. aut confunderet᷑ in massã. & eã
uellet rursꝰ artifex ex illiꝰ materiȩ quantitate
reparare. nichil int̾ eet̾ ad euis in tegritatẽ qus
particula materiȩ cuiq m̃bro statuȩ redderetꝰ.

Expanded text:
li anima humana in puncto temporis reddit, qui illam primitus, ut homo fieret, cresceret, viveret, animavit. Ipsa itaque terrena materies, quae discedente anima fit cadaver, non ita resurrectione reparabitur ut ea quae dilabuntur, et in alias atque alias aliarum rerum species formasque vertuntur, quamvis ad corpus redeant unde dilapsa sunt, ad easdem quoque corporis partes ubi fuerunt, redire necesse sit. Alioquin si capillis redit quod tam crebra tonsura detraxit, si unguibus quod toties dempsit exsectio; immoderata et indecens coonem carnis non credentibus, occurrit informositas. emadmodum si statua cujuslibet solubilis metalli aut igne liquesceret, aut contereretur in pulverem, aut confunderetur in massam, et eam vellet artifex rursus ex illius materiae quantitate reparare; nihil interesset ad ejus integritatem, quae particula materiae cui membro statuae redderetur,
Abbreviated transcription (Latin):
dnĩ ex qui sita sunt in omẽs uoluntates eius.
ut miro & in fabili mͦ non fiat p̃ter eius uo¬
luntatẽ. quod & iam contra eius suoluntatẽ.
quia non fieret. si non sineret. nec utiq noleis
sinit. s uolens: nec sineret bonũ fier male. iisi
omĩp̃s & de malo facere posset bendupõrala¬
uult aliquid quodd eus non uult & iã bona
ipsa multo ãplius multoq certus uoluntat
N ã illius mala uoluntas eẽ nũꝙͣ potest.
Tã quã sibonꝰ filuis patrẽ uelit iuiuere quẽ
Aeus bona uoluntate uult mori Et nursũ
fieri pocest. ut hoc uelit homo uoluntate mi¬
la. quod deus uult bona: uelut simalus fus
uelit mori patrẽ uelit hoc & iam.  Nẽpe ule
tus consonat. quãius aliud uolentis: quã
huiꝰ idẽ uolentis im pietas. Tancũ inter est
quid uelle homini quio dõ congruat. & adquẽ
finẽ suã quisq referat uoluntatẽ. ut aut ꝓberur.¬

Expanded text:
s ejus; ut miro et ineffabili modo non fiat praeter ejus voluntatem, quod etiam contra ejus fit voluntatem. Quia non fieret, si non sineret: nec utique nolens sinit, sed volens; nec sineret bonus fieri male, nisi omnipotens et de malo facere posset bene. CAvult aliquid, quod Deus non vult, etiam ipse bona multo amplius multoque certius voluntate: nam illius mala voluntas esse nunquam potest. Tanquam si bonus filius patrem velit vivere, quem Deus bona voluntate vult mori. Et rursus fieri potest ut hoc velit homo voluntate mala, quod Deus vult bona: velut si malus filius velit mori patrem, velit hoc etiam Deus. Nempe tius consonat, quamvis aliud volentis, quam hujus idem volentis impietas. Tantum interest quid velle homini, quid Deo congruat, et ad quem finem suam quisque referat voluntate
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ. Ita cetera que singłi quiq partꝰ uel ãpliꝰ uel minꝰ aliqͥd
h abendo. ł quadã tunua deformitate monstra dicunt᷑.
adhumanȩ naturȩ figurã resurrectione reuo cabunt᷑.
ita ut singłȩ animę singla sua corꝑa obtineats
nullis coherentib & iã quec̃q coherentia nata
fuerant. sed seorsũ sibi singłis sua mbra gestan-¬
tib quib humani corporis cõpletꝰ in tegritas. Non¬
aut᷑ perit dõ terrena materies. dequa mortaliuĩ
Sed in quelibet puluerẽ cinerẽ ue soluatur. in qͦs

Expanded text:
mus! Ita et caetera quae singuli quique partus vel amplius vel minus aliquid mus! Ita et caetera quae singuli quique partus vel amplius vel minus aliquid habendo quadam nimia deforevocabuntur, ita ut singula sua corpora obtineant, nullis cohaerentibus etiam quaecunque cohaerentia nata fuerant; sed seorsum sibi singulis sua membra gestantibus, quibus humani corporis complebitur integritas. Non perit Deo terrena materies de qua mortalium emlibet pulverem cineremve solvatu
Abbreviated transcription (Latin):
uitiatũ. Ac ꝑhoc scrupulosissime quidẽ in ter¬
cdoctissimos queri ac disputari pocest. quod utrũ
ab homine in ueniri possit ignoro: quando ina¬
piat homo inutero uiuere. utrũ sit quedã uita
& occulta. que nondũ motib uiuentis appareat.
Nã negare uixisse puerperia quȩ ꝓpt̃ea menbraũ
execant᷑. ut eiciantur ex uteris p̃gnantiũ ne
matres quoq simortua ibi relinquant᷑ occidus
impudencia nimia uidet᷑. Ex quo aut̃ incipit
homo uiuere. ex illo utiq mori iã potest. Nor-¬
tiius. ero ubic̃q illi mors potuit euenire.
quomͦ ud resurrectionem ñꝑtineant mortuorũ
eq en ĩ monstra que nascuntꝰ & uiuunt quã libet
cito moriant᷑. aut resurrectura negabunt᷑ aut ita
resurrectura credanda sunt: ac non potius correc¬
ta em̃dataq natura. Absit enĩ ut illũ bimenbrẽ
qui nuꝑ natꝰ ẽ. in orience de quo & frs fidelissimi
fuerat sigenuini nascerentꝰ. resurrecturos existime¬

Expanded text:
vitiatum. Cvitiatum. Cdoctissimos quaeri ac disputari potest, quod utrum ab homine inveniri possit ignoro, quando incipiat homo in utero vivere; utrum sit quaedam vita et occulta, quae nondum motibus viventis appareat. Nam negare vixisse puerperia, quae propterea membratim exsecantur et ejiciuntur ex uteris praegnantium, ne matres quoque si mortua ibi relinquantur occidant, impudentia nimia videtur. Ex quo autem incipit homo vivere, ex illo utique jam mori potest. Mortuus vero, ubicumque illi mors potuit evenire, quomodo ad resurrectionem nenim monstra quae nascuntur et vivunt quamlibet cito moriantur, aut resurrectura negabuntur, aut vitiata resurrectura credenda sunt, aut non potius correcta emendataque natura. Absit enim ut illum bimembrem qui nuper natus est in oriente de quo fratres dilectissimi  quod futurum fuerat si gemini nascerentur, resurrecturos existime
Abbreviated transcription (Latin):
hominũ atq nascent᷑. & mortui sunc atq
morient᷑ : nullo mͦ debet dubitare xpĩ anus.
Unde pͥmo occurrit de abortuus fȩtib questio. qui
iã quidẽ nati sunt inuteris matrũ. sed ñ dũ
ita ut iã possus renasci. Sienĩ resurrecturos eos
dixerimꝰ. de his qui iã formati st̃ tolerari potesꝰ ł.¬
ut cũq quod dr̃. Infornes uero ab ortus quis ñ ꝓ.¬
diuiꝰ perire aRbitret᷑. sicut semina que concepta
ñ fuerint : Sed ne quis negare audeat & si ad fir-¬
mare non audeat. id acturã resurrectionẽ. ut quie¬
quid formȩ defuit impleat᷑. atq ita ñdesit ꝑfectio
quȩ accessura erat tẽꝑe.: quẽ ad modũ non er̃ uitia
quȩ accesserant tẽꝑe. ut neq in eo quod aptũ &
congriuĩ dies ad laturi fuerant natura ftaudet᷑.
neq in eo quod aduersũ atq contrariũ dies ad¬
tulerant natura turpetur. sed integretur quos
nundũ erat integrũ. sic̃ instaurabit᷑ quod fuerat

Expanded text:
hominum atque nascentur, et mortui sunt atque hominum atque nascentur, et mortui sunt atque morientur, nUnde primo occurrit de abortivis fetibus quaestio, qui jam quidem nati sunt in uteris matrum, sed nondum ita ut jam possent renasci. Si enim resurrecturos eos dixerimus; de iis qui jam formati sunt, tolerari potest utcumque quod dicitur: informes vero abortus quis non proclivius perire arbitretur, sicut semina quae concepta non fuerint? Sed quis negare audeat, etsi affirmare non audeat, id acturam resurrectionem, ut quiquid formae defuit impleatur? Atque ita non desit perfectio, quae accessura erat tempore, quemadmodum non erunt vitia quae accesserant tempore: ut neque in eo quod aptum et congruum dies allaturi fuerant, natura fraudetur; neque in eo quod adversum atque contrarium dies attulerant, natura turpetur; sed integretur quod nondum erat integrum, sicut instaurabitur quod fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
scd̾m morẽ eccłȩ ut agatur. plerũq in firmitate
non agit᷑. quia & pudor & tunor est displicendi.
dũ plus delectat hominũ existimatio quã iusti¬
cia. qua se quisq humiliat penitendo. Unde non
solũ cũ agitur pęnitentia. uerũ & iã ut agat᷑ dei
misccłia necessaria ẽ. Alioquin nondiceret apłs
dequib dã. neforte det illis ds̃ penitentiã. Et̃ ut
petrus amare fleret: p̃misit euua ngłista & ait.
credens concẽpnit tantã dini muneris largitatẽ.
& inhac obstinatione m̃tis diẽ claudit extremũ.
reus ẽ illo in remissibili peccato in spm̃ scm̃. in quo
in quodã ꝓpt̾ hoc solũ conscripto libello.
enucleatissime. quantũ potui dispucaui.
am uͦ de resurrectione carnis non sicut quidã
reiuxerꝰ iterũq st̃ mortui. sed in ȩ̨tͣnã uitã
hac re moueri assolent satis facere non in uenio.
Res urrecturã tam̃ carnẽ omniũ quicq nati st̃

Expanded text:
secundum morem Ecclesiae cur agatur, plerumque infirmitate secundum morem Ecclesiae cur agatur, plerumque infirmitate non agitur; quia et pudor timor est displicendi, dum plus delectat hominum existimatio, quam justitia qua se quisque humiliat poenitendo. Unde non solum cum agitur poenitentia, verum etiam ut agatur, Dei misericordia necessaria est. Alioquin non diceret Apostolus de quibusdam: Ne forte det illis Deus poenitentiam . Et ut Petrus amare fleret, praemisit evangelista, et ait: tantam divini muneris largitatem, et in hac obstinatione mentis diem claudit extremum, reus est illo irremissibili peccato in Spiritum sanctum, in quodam propter hoc solum conscripto libello enucleatissime, quantum potui, disputavi. vero de resurrectione carnis, non sicut quidam revixerunt, iterumque sunt mortui, sed in aeternam vitam,hac re moveri assolent, satisfacere non invenio. Resurrecturam tamen carnem omnium quicumque nati sunt
Abbreviated transcription (Latin):
infirmi tatis. Cont᷑ quȩ quidẽ pugnare nos conuenit.
sed ꝓfecto uincimur: nͥ dinitus adiuuemur
ut non solũ uid eamꝰ quid faciendũ sit. s & iã ace¬
dente sanitate. delectacio iusticie uincat in nob̃
earũ rerũ delectationes quas uł habere cupiendo
uel amittere metuendo scientes uid entesq pecei¬
mꝰ. iam non solũ peccatores quod eramꝰ etiã cũ ꝑ
ignorantiã peccabamꝰ uerũ etiã legi p̃uaricatores.
cũ id non facimꝰ qd fatiendũ e̾e iã nouimꝰ ł facimꝰ
qd ñ faciendũ ẽẽ iã scimꝰ. Qua ꝓpt̃ non solum si
peccamꝰ ut ignoscat. ꝓpt̾ quod dicunꝰ. dimite nobis
debita nrã sicut & nos dimitimꝰ debitorib nr̃is. ueri.
& iã ne peccemꝰ ut regat: ꝓpt̃ quod dicimꝰ ne nos inf.¬
ras intẽptationẽ: ille rogandus ẽ. cui dicitur in psal¬
mo. dns̃ illuminatio mea. & salus mea quẽ tunebo¬
ut illumi natio detrahat ignorantiã. salus infirmita

Expanded text:
infirmitatis. Contra quae quidem pugnare nos convenit, infirmitatis. Contra quae quidem pugnare nos convenit, sed profecto vincimur, nisi divinitus adjuvemur, ut non solum videamus quid faciendum sit, sed etiam accedente sanitate delectatio justitia vincat in nobis earum rerum delectationes, quas vel habere cupiendo, vel amittere metuendo, scientes videntesque peccamus; jam non solum peccatores, quod eramus etiam cum per ignorantiam peccabamus, verum etiam legis praevaricatores, cum id non facimus quod faciendum esse jam novimus, vel facimus quod non faciendum esse jam scimus. Quapropter non solum si peccavimus ut ignoscat, propter quod dicimus: Dimitte nobis debita nostra, sicut et nos dimittimus debitoribus etiam ne peccemus ut regat, propter quod dicimus, Ne nos inferas in tentationem ; ille rogandus est, cui dicitur in Psalmo, Dominus illuminatio mea et salus mea ; ut illuminatio detrahat ignorantiam, salus infirmitat