comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tuȩ: quod iherimoth sonat: ꝑlachis
intellectũ assumat uirtutem &e ꝑgat
iter iusticiȩ quod ducit aduitam eter¬
nam: Inter hȩc quoq compunctioni
cordis oꝑam det. dum cognoscit sem
ꝑegrinatione istius uitȩ constitutum:
et adfestiuitatem futurȩ patriȩ ꝑdei
grãm ꝑcipiendam totonisu anhelet:
quȩ in eglon uocabulo designata est:
ꝑgarer gͦ significationẽ precidat car-¬
nis delectationẽ: ac dissipet hostium ma-¬
lignam suggestionẽ Loquatur recta
quod dabir suo uocabulo notat: time¬
atq suturam discussionem suꝑni iudi-¬
cis: quia omne uerbum ociosum qͦd
locuti fuerint homines suꝑ derram
reddent rationem de eo in die iudi-¬
cu Muniatq se fidei muro sicut ga-¬
xer docet: & ab dicet diabolo atq oꝑi¬
bus eius anathemate ꝑpetuo quod
erma ammonet: Sicq pꝰ descensum
uitiorum consurgat in arcem uirtutũ:
Hoc enim areth sua nuncupatione or-¬
tatur. Et ꝑ lempnȩ et odollȩ nomina

Expanded text:
petuae, quod Hierimuth sonat, per Lachis petuae, quod Hierimuth sonat, per Lachis intellectu assumat virtutem, et pergat iter justitiae, quod ducit ad vitam aeternam. Inter haec quoque compunctioni cordis operam det, dum cognoscit se in peregrinatione istius vitae constitutum, et ad festivitatem futurae patriae per Dei gratiam percipiendam toto nisu anhelet, quae in Eglon vocabulo designata est. Per Gazer ergo significationem, praecidat carnis dilectationem, ac dissipet hostium malignam suggestionem. Loquatur recta, quod Abir suo vocabulo notat, timeatque futuram discussionem superni judicis, quia omne verbum otiosum quod locuti fuerint homines super terram, reddent rationem de eo in die judicii; muniatque se fidei muro, sicut Gazer docet; et abdicet diabolo atque operibus ejus anathemate perpetuo, quod Erma admonet. Sicque post descensum vitiorum, consurgat in arcem virtutum, hoc enim Areth sua nuncupatione hortatur; et per Lemnae et Odollae nomina,
Abbreviated transcription (Latin):
lum eius: Cedes sc̃ĩtudo: Iacaneȩ pos-¬
sedit ppłm Ermeli dampnatio uł con¬
tendens: Dor generatio: Galgal rota uł
reuelatio ẽ hersa complacitio. S si
ista nomina scđm suam int̾pretationẽ
ad spãlem intellectum uertimus: iuti¬
orum ibi sine dubio destructionẽ et
uirtutum ꝓuectum inueniemꝰ Oportet
gͦ militem rͥ primum cognoscere fragi-¬
litatem &e mutabilitatẽ suam: quod si¬
gnificat ihericho quȩ int̾pretatur luna:
deinde ocłos mentis extollere ut con-¬
templetur cęlestia atq futura: ad ten¬
dens ad fontem uitȩ ȩt̃nȩ quem qui bi¬
berit ñ siciet in ȩternum: quatenus ꝑ¬
tingat ad uisionem pacis quod signi¬
ficat iherłm Demde considerare eũ
oportet mala quȩ gessit: ce habere
inde tristiciam salutarem. exercereq
oꝑ a uirtutum: sicut in hebron nomi¬
ne exp̃ssum ẽ: hincq timens mortem
futuram atq altitudinẽ mortis ꝓpe-¬

Expanded text:
lum ejus, Ledes sanctitudo, Jachaneae poslum ejus, Ledes sanctitudo, Jachaneae possedit populum, Ermeli damnatio vel contendens, Dor generatio, Galgal vota vel revelatio, Thersa complacitio. Sed si ista nomina secundum suam interpretationem ad spiritalem intellectum vertimus, vitiorum ibi sine dubio destructionem et virtutum provectum inveniemus. Oportet ergo militem Christi primum cognoscere fragilitatem et mutabilitatem suam, quod significat Jericho, quae interpretatur luna: deinde oculos mentis extollere ut contempletur coelestia, atque futura attendens, ad fontem vitae aeternae, quem qui biberit non sitiet in aeternum, quatenus pertingat ad visionem pacis, quod significat Jerusalem. Deinde considerare eum oportet mala quae gessit, et habere inde tristitiam salutarem, exercereque opera virtutum, sicut in Ebron nomine expressum est. Hincque timens mortem futuram atque altitudinem mortis per
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quadrigam uirtutum illuc ascendẽ
festinet Eiuitates gͦ quarum reges ibi
suꝑati eẽ. leguntur: triginta due he-
fuerunt: Hiericho quȩ int̾pretatur lu¬
na: ahi ocłs uel fons: iherłm uisio pa¬
cis: ebron participatio tristieie siue for¬
titudinis: Ierimoth timens mortem
uel altitudinẽ mortis: Lachis iter: uel
sibimet uir. Eglon uitulus meroris uł
festiuitas eorum: Gazar. precisio. uel
diuisio Dabir loquens aut rursum ti¬
mens. Gazer maceria uł sepes. Erma
anathema eius: Areth consurrectio des¬
censionis: Lempna candor siue lateres:
Odollam testinontum eorum: Maceda
exustio siue ouentalis: Bethel domus
di. Dafua malum. ab arbore ñ amalitia:
afer fodit siue humus: Afech continu¬
it uł continentia: Saron pͥnceps tͥsticiȩ
Madon contͣdictio siue habitatio: Asor
sagitta luminis: Semeron custos eus
uł nomen uidit. Achsaf medicam̃tum.
Tyanah respondens siue humilitas:
Mageddo pomorum eius siue cenacu-¬

Expanded text:
per quadrigam virtutum illuc ascendere per quadrigam virtutum illuc ascendere festinet. Civitates ergo quarum reges ibi superati esse leguntur triginta duae fuerunt: Jericho quae interpretatur luna, Abi oculus vel fons, Jerusalem visio pacis, Ebron participatio tristitiae sive fortitudinis, Jerimoth timens mortem, vel altitudinem mortis, Lachis iter, vel sibimet vir, Eglon vitulus moeroris vel festivitatis eorum, Gazer praecisio vel divisio, Dabir loquens aut rursum timens, Gader maceria et sepes, Erma anathema ejus, Areth consurrectio descensionis, Lempna candor sive lateres, Odollam testimonium eorum, Maceda exustio sive orientalis, Bethel domus Dei, Dafua malum ab arbore non a malitia, Afer fodit sive humus, Afecth continuit vel continentia, Saron princeps tristitiae, Madon contradictio sive habitatio, Asor sagitta luminis, Semeron custos ejus vel nomen vidit, Achsaf medicamentum, Thanach respondens sive humilitas, Mageddo pomorum ejus sive coenacu
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatum quas filii isrł sub iosue pre¬
liando cȩperunt typice designet uidea-¬
mus: Triginta et enim ac duarum ci-¬
uitatum reges simul cum eo pugnando
ceciderunt᷑: Et quid ꝑtͥcenarium nu-¬
merum nisi sc̃ẽ trinitatis fides cum
obseruantia decalogi mandatorum de-¬
signat᷑: & quid ꝑbinarium numerum
nisi duo testam̃ta uł duo precepta cari-¬
tatiᷤͦ in quib tota lex pendet et ꝓpħȩ de-
monstrant᷑: Belli gerare gͦ milites xp̃i
sub ipso uͦ rege alit̾ non norunt nisi ꝑ
fidei uirtutem. et obseruantiam man-¬
datorum dei: sicq laboris sui premiũ
ꝑciꝑe fideliter appetunt: quod in eodẽ
numero adhuc designatum accipi po-¬
test Pam tricenarius ce binarius numerꝰ¬
quater octonariũ tenet: et possessio au¬
tem uera ñ nisi in octo beatitudinibus
constat: quia adipiscitur ibi regnum
cȩlorum: S ad hoc nemo ꝑuemiet nisi
sodin magisterium quatuor euanglioꝵ

Expanded text:
civitatum quas filii Israel sub Josue praecivitatum quas filii Israel sub Josue praeliando ceperint, typice designet, videamus. Triginta etenim ac duarum civitatum reges simul cum eo pugnando ceciderunt. Et quid per tricenarium numerum nisi sanctae Trinitatis fides, cum observantia decalogi mandatorum designat? Et quid per binarium, nisi duo testamenta et duo praecepta charitatis, in quibus tota lex pendet et prophetae, demonstrantur? Belligerare ergo milites Christi sub ipso vero rege aliter non norunt, nisi per fidei virtutem et observantiam mandatorum Dei, sicque laboris sui praemium percipere fideliter appetunt: quod in eodem numero adhuc designatum accipi potest; nam tricenarius et binarius numerquater octonarium tenet, et possessio autem vera non nisi octo beatitudinibus constat, quia adipiscitur ibi regnum coelorum. Sed ad hoc nemo perveniet, nisi secundum magisterium quatuor Evangeliorum
Abbreviated transcription (Latin):
primitur: Huiuscemodi gͦ nequitias. ꝙͣ¬
diu in hoc mundo ꝑegrinatur sc̃a ȩccl̃a
semꝑ contrarias habet: s spe uictoriȩ
contra eas pugnare nunqmcessat: An¬
de isrł sub iosue transiordanemdimicans
ad occidentalem plagam ab aalgath in
campo libani. usq ad montem cuius pars
ascendit in seir eos ꝑcutere describitur:
quia plebs fidelium ubi congregatas
contra se hostium turmas agnouerit: in
planis &e arduis in ꝓsꝑis et in adu̾sis adiu¬
ctoriȩ ꝑ almam uenire semꝑ satagit: Ba-¬
algath enim congregatio eorum int̾pre¬
tatur: Possidentq trib isrł singulȩ partes
suas tam inmontanis qm in planis atq
campestrib et aseroth & solitudinȩ: cum
sci uiri animas suas possidere ꝑpatien¬
tiam student: atq ꝑ arma iustitiȩ adex-¬
tris et sinistris. ꝑ głam et ignobilitatem:
ꝑ infamiam & bonam famam: in eodẽ
equitatis statu ꝑmanere gaudent: S
his breuiter at tactis: quid numerus

Expanded text:
primitur. Hujuscemodi ergo nequitias quanprimitur. Hujuscemodi ergo nequitias quandiu in hoc mundo peregrinatur sancta Ecclesia, semper contrarias habet, sed spe victoriae contra eas pugnare nunquam cessat. Unde Israel sub Josue trans Jordanem dimicans ad occidentalem plagam, a Baalgath in campo Libani usque ad montem cujus pars ascendit in Seir, eos percutere describitur: quia plebs fidelium ubi congregatas contra se hostium turmas agnoverit, in planis et arduis, in prosperis et in adversis, ad victoriae palmam venire semper satagit; Baalgath enim congregatio eorum interpretatur. Possidentque tribus Israel singulae partes suas, tam in montanis quam in planis atque campestribus, et Aseroth, et solitudine, cum sancti viri animas suas possidere per patientiam student, atque per arma justitiae a dextris et sinistris, per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam, in eodem aequitatis statu permanere gaudent. Sed his breviter attactis, quid numerus
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃i exprimitur: Agit enim malignus
ut presentium rerum dampna et ꝑsecu-¬
tionum molestiȩ militib xp̃i terrori fiãt:
quatinus ad liixus mundi et cupidita¬
tem rerum presentium facilius eos ꝓuo¬
cet atq seducat: Et quis in gergeseo᷑ insi
ille qui colonum paradisi ꝑfraudem eie¬
eit. ostenditur: Quis uͦ in amorreo: nisi
ille qui totus amarus ẽ ce indignatione
plenissimꝰ designatur: Quid autem in
chananeo: nisi negotiator iniquissimus.
qui ꝑ auaritiam. lites et urgia mouet
innuitur: Et quis ꝑferezeum nisi ille
qui ꝑzelum malum separat adeo.et
ducit ad infernum: atq inter unam¬
mes disseminat discordiam insinuat:
In eueo quoq nullus melius qmͣ ille qui
ferus & durus et pessimus ubiq ẽ. figura¬
tur: Hiebuseus quoq nomine suo ꝓt̾ui¬
am diaboli significat. qui ꝑsuꝑbiam
ꝓpriam se exaltat: sꝑhumilitatem ser-¬
uorum xp̃i contẽpnit᷑. calcatur. atq op-¬

Expanded text:
Christi exprimitur? Agit enim malignus Christi exprimitur? Agit enim malignus ut praesentium rerum damna et persecutionum molestiae militibus Christi terrori fiant; quatenus ad luxus mundi et cupiditatem rerum praesentium facilius eos provocet atque seducat. Et quis in Gergesaeo, nisi ille qui colonum paradisi per fraudem ejecit, ostenditur? Quis vero in Amorrhaeo, nisi ille qui totus amarus est et indignatione plenisimus, designatur? Quid autem in Chananaeo, nisi negotiator iniquissimus, qui per avaritiam lites et jurgia movet, innuitur? Et quis per Pherezaeum, nisi ille qui per zelum malum separat a Deo, et ducit ad infernum, atque inter unanimos disseminat discordiam, insinuatur? In Hevaeo quoque nullus melius quam ille qui ferus, durus et pessimus ubique est, figuratur. Jebusaeus quoque nomine suo proterviam diaboli significat, qui per superbiam propriam se exaltat, sed per humilitatem servorum Christi contemnitur, calcatur, atque op
Abbreviated transcription (Latin):
i sunt reges terrȩ quos ꝑcussit
iosue et filii isrł transiordanem
ad occidentalem plagam aba algad
in cãpolibani usq ad montem cuius
pars ascendit in seir: tradiditq eam io-¬
sue inpossessionem tribub isrł: singu¬
lis partes suas: tam in montanis quã
in planis atq campestrib in asedoth
et solitudine acmeridie et heus fuit &
Samorreus. chananeus. ce pherezeus. e¬
clesiȩ cotidie facit acꝑfic̃ Septem gͦ gen-¬
tes quas filii isrł pugnando uicerant. si¬
gnificãt sp̃ales nequitias contra quas¬
populus dĩ incessanter confligit: sicut
carum nominib bene expressum intel-¬
ligi potest. Int̃pretatur enm etheus for-¬
nidans siue stupens: Gergeseus: colo¬
num eiciens: Amorreus: amarus: Cha-¬
naneus: negotiator. aut quasi mouens
uel erubescens: ferez eus: separans siue
disseminans. Eueus ferus siue pessimꝰ
uł lapides colligens: Ihebuseus: calcatus.
Et quid inetheo nisi metus &e stupor di-¬
aboli: qui t̾rere semꝑ studens seruos

Expanded text:
i sunt reges terrae quos percussit Iosue et filii Israhel trans Iordanem ad occidentalem plagam a Baalgad in campo Libani usque ad montem cuius pars ascendit in Seir tradiditque eam Iosue in possessionem tribubus Israhel singulis partes suas tam in montanis quam in planis atque campestribus in Aseroth et solitudine ac meridie Hettheus fuit et Amorreus Chananeus et Ferezeus Eclesiae, quotidie facit ac perficit. Septem ergo gentes quas filii Israel pugnando vicerant significant spiritales nequitias, contra quospopulus Dei incessanter confligit; sicut earum nominibus bene expressum intelligi potest: interpretatur enim Hethaeus formidans sive stupens, Gergesaeus colonum ejiciens, Amorrhaeus amarus, Chananaeus negotiator aut quasi movens vel erubescens, Pherezaeus separans sive disseminans, Hevaeus ferus sive pessimus vel lapides colligens, Jebusaeus calcatus. Et quid in Hethaeo nisi metus et stupor diaboli, qui terrere semper studens servos
Abbreviated transcription (Latin):
scriptura acciptre solet: quod ostendit dd̃
acuta: Dexp̃o autem iacõb patriarcha in
benedictionib dicebat: Pulchriores sunt
oculi cius uino: et dentes lacte candidioreᷤ.
Clari enu et aꝑti euangelici xp̃i sermo¬
nes sunt. suꝑ lac legale: Necessariȩ ergo
eorum quȩ dicta sunt aliquid nocens. si¬
milem et ipse sustinet maculam: in iudi¬
tio uidelicet futuro: Si enim alterius uir¬
tuti nociit aut contiiuit: ipsius conttre¬
turz Siscientiam obscurauit: cius scien-¬
tia ꝓnullo habebitur: Siuerbis docto¬
ralibus nocuit: et eius sermones in fru¬
duosos ei atq inutiles iudex efficiet:¬
.XXII.

Expanded text:
Scriptura accipere solet, quod ostendit David Scriptura accipere solet, quod ostendit David acuta. De Christo autem Jacob patriarcha in benedictionibus dicebat: « Pulchriores sunt oculi ejus vino, et dentes lacte candidiores . » Clari enim et aperti evangelici Christi sermones sunt, super lac legales. Necessarie ergo eorum quae dicta sunt aliquid nocens, similem et ipse sustinet maculam, in judicio videlicet futuro. Si enim alterius virtuti nocuit aut contrivit, ipsius conteretur. Scientiam obscuravit, ejus scientia pro nullo habetur. Si verbis doctoralibus nocuit, et ejus sermones infructuosos ei atque inutiles judex efficietXXII.
Abbreviated transcription (Latin):
honore eẽt ñ intellexit: comparatus ẽ iu¬
mentis insipientib et simitis factus ẽ illiᷤᷤ.
reddat uicarium: id ẽ animam ꝓ anima
Nec enim quia peccatorem aut popula¬
rem. et ñ habentem discretionem subtilẽ
de deo errare fecit: uenia omnino di¬
gnus ẽz Si autem non sic ꝑcussit ut ꝑ¬
fecte eum ad impietatẽ ꝑduceret. et exco¬
do eum errare faceret adeo⁊ omnino au¬
tem quȩdam ei dixerit aut egerit. ma¬
culam peccati irrogauit: scdm hoc et pę¬
nam sustinebit: Ait enim Qui irroga¬
uerit maculam cuilibet quium suorũ:
sicut fecit sic fiat ei fracturam ꝓfract᷑a:
siue ut .lxx. contͥcionem ꝓ contͥtione. o-¬
culum ꝓ oculo: dentem ꝓ dente: Siue
enim iuirtutem quam habuit ciuis. siue
ꝓrimus ille mala docens. aut suadẽs.
aut scandalizans. aut detrahens. aut
calumpnians contͥuit: siue oculum eiꝰ.
uidelicet scientiam. unum quodlibet
predictorum agens. cȩcauit: aut deutẽ.

Expanded text:
honore esset non intellexit, comparatus est juhonore esset non intellexit, comparatus est jumentis insipientibus similis factus est illis , reddet vicarium, id est, animam pro anima. Nec enim quia peccatorem aut popularem, et non habentem discretionem subtilem de Deo, errare fecit, venia omnino dignus est, si autem non sic percusserit ut perfecte eum ad impietatem perduceret, et ex toto eum errare faceret a Deo, omnino autem quaedam ei dixerit aut egerit, et maculam peccati irrogaverit, secundum hoc et poenam sustinebit. Ait enim: Qui irrogaverit maculam cuilibet civium suorum; sicut fecit, fiat ei: fracturam pro fractura, sive ut LXX, contritionem pro contritione, oculum pro oculo, dentem pro dente. Sive enim virtutem quam habuit civis sive proximus, ille mala docens, aut suadens, aut scandalizans, aut detrahens aut calumnians contrivit, sive oculum ejus videlicet scientiarum, unum quodlibet praedictorum agens caecavit; aut dentem,
Abbreviated transcription (Latin):
rit hominem: morte moriatur: Qui per
cusserit anmal. reddat uicarium: id est
animam ꝓanima: Qui irro gauerit ma-¬
culam cuilibet quium suorum: sicut fecit
sic fiat eiz Fr̃acturam ꝓ fractura ⁊ ocłm pro
ocło: dentem ꝓdente restituet: Qualem
inflixerit maculam: talem sustinere co
nis ꝑcutit animam. nisi qui eum incli-¬
nat ad impietatem: qui eum ad blaphe
trahit sermones: in quib meretur pessi¬
mam peccati mortem quȩ uera ẽ mors
animȩ: ꝓpter quod. morte mori hunc
qui talis ẽ precipit: Hic tamen animã
dicens hominis. animalem maxime ho-¬
minem dicit: id ẽ eum qui non potest
intelligere quȩ sunt sp̃s: De quo ait
apłs: Animalis autem homo: non ꝑci-¬
pit ea quȩ sunt sp̃s Stulticia ẽ enim
illi: et non potest intelligere quia spiri¬
taliter exanimatur: Quem qui ꝑcusse¬
rit: morte moriatur: S ce si ꝑcussent a¬
nimal. uidelicet eum qui pecoris mͦ ui¬
uit. de quo ait dauid. homo cum in

Expanded text:
rit hominem, morte morrit hominem, morte morcusserit animal, reddat vicarium, id est, animam pro anima. Qui irrogaverit maculam cuilibet civium suorum: sicut fecit, sic fiat ei: fracturam pro fractura, oculum pro oculo, dentem pro dente restituet, qualem inflixerit maculam, talem sustnis percutit animam, nisi qui eum illicitat ad impietatem, qui eum ad blasphemos trahit sermones, in quibus meretur pessimam peccati mortem, quae vera est mors animae? Propter quod morte mori, hunc qui talis est praecepit. Hic tamen animam dicens hominis, animalem maxime hominem dicit, id est, eum qui non potest intelligere quae sunt Spiritus. De quo ait Paulus: Animalis autem homo non percipit ea quae sunt Spiritus . Stultitia enim est illi, et non potest intelligere quia spiritaliter exanimatur, quem qui percusserit, morte moriatur. Sed et si percusserit animal, videlicet eum qui pecoris modo vivit, de quo ait David: Homo cum in
Abbreviated transcription (Latin):
Non stabit aduersus alterum unus testis:
s in ore duorum aut trium testium stabit
omne uerbum: Licet et historialiter hȩc
sit diuina seruanda sententia: tamen et
cum contra quollibet impios uel hereticos¬
agimus: necesse nobis ẽ scripturas scãs in
testimõiũ uocare. Sensꝰ qͥppe nr̃i. & adte¬
statio: sine his testibꝰ ñ habẽt fidẽ. Undema¬
gis conuenit ad ꝓbationẽ. ut affirmẽ u̾bũ ĩtellectꝰ m̃i:
ad hibeo duo ᷤ testeᷤᷤ nouũ & uetꝰ testam̃tũ: adhi¬
& sic stabit omne uerbum: Cumq dili¬
gentissime ꝑcrutantes inuenerint falsum
testem dixise contra fratrem suum menda
qum: reddent ei sicut fr̃i suo facere cogita-¬
uit : ce auferes malum de medio tui: ut
audientes ceteri timorem habeant. & ne-¬
quaquam talia audeant facere: Non mi¬
sereberis eiꝰ: s animam ꝓanima : ocłm pro
ocłõ & dentem ꝓdente:manum ꝓmanu:
pedem ꝓpede exiges: De hoc & in leuiti
co ita scriptum ẽ: Qui ꝑcusserit et occide¬

Expanded text:
Non stabit adversus alterum unus testis, sed in ore duorum aut trium testium stabit omne verbum. Licet historialiter haec sit divina servanda sententia, tamen et cum contra quoagimus, necesse nobis est Scripturas sanctas in testimonium vocare. Sensus quippe nostri et attestatio sine his testibus non habent fidem. Unde magis convenit ad probationem, ut cum affirmem verbum intellectus mei, adhibeo duos testes, Novum et Vetus Testamentum. Adhi sic stabit omne verbum. « Cumque diligentissime perscrutantes, invenerint falsum testem dixisse contra fracium, reddent ei sicut fratri suo reddere cogitauit, et auferes malum de medio tui: ut audientes ceteri timorem habeant et nequaquam talia audeant facere. non misereberis eius, sed animam pro anima, oculum pro oculo, dentem pro dente, manum pro manu, pedem pco scriptum est: « Qui occiderit et percusse
Abbreviated transcription (Latin):
soribus eius iungeretur. donec segetes
omnes meterentur: notissima uoxẽ
ipsius ueritatis quȩ omnibus ad se
uenientibus ꝑsuadet: ut magis cũ
suis messionem spalis segetis iungãt
qmͣ cum alienis: cuius ꝑsuasioni
etiam consentit ipsa socrus dicens:
Melius ẽ filia miut cũ puellis eius
ereas admetendum: ne iam in alieno
agro quispiam resistattͥ. Quia hoc
laudat ȩccła: hoc contradicere ñ potest
sinagoga: quod ueritatis amatores
maiorem ꝓfectum habebunt in con-¬
iunctione predicatorum euglis: quã
in societate hereticorum atq scisma¬
ticorum. Ager enim alienus: ẽ octͥna
nefanda hereticorum: ubi semꝑ iur¬
gia ce contentiones sunt. ce nunqͣmͣ¬

Expanded text:
soribus ejus jungeretur, donec segetes soribus ejus jungeretur, donec segetes omnes meterentur, notissima vox est ipsius veritatis, quae omnibus ad se venientibus persuadet, ut magis cum suis ad messionem spiritalis segetis jungantur quam cum alienis. Cui persuasioni etiam consentit ipsa socrus, dicens: Melius est filia mea, ut cum puellis ejus eas ad metendum, nec in alieno agro quispiam resistat tibi. Quia hoc laudat Ecclesia, hoc contradicere non potest synagoga, quod veritatis amatores majorem profectum habeant in conjunctione praedicatorum Evangelii, quam in societate haereticorum atque schismaticorum. Ager enim alienus est doctrina nefanda haereticorum, ubi semper jurgia et contentiones sunt, et nunq
Abbreviated transcription (Latin):
lit popło gentium: ce nominissui acce-¬
statione recordatur beneficiorum anti-¬
quorum: quibꝰ sepius usa ẽ. Unde cum
psalmista ad dñm dicit. Memor fui
dierum antiquorum. & meditatus
sum in omnibꝰ oꝑbus tuis: infactis
manuũ tuarũ meditabor.Cognoscit etiã¬
&e synagoga p̃dicãte eccła gentiũ bonitatẽ
& potentiã dñi. fortitudinẽ ac benignitatẽ
sui ꝓtectoris: ce tandẽ ueritate cogente no¬
men dominibenedicit᷑: eo quod seruaiũt gra¬
tiam mortuis: qmͣ prebuerat uiuis:
Mortuis utiq gentilibus qui peceatis
ceidolatria dudum sepulti erant. grã¬
tiam suȩ largitatis ĩnpendens: qͣm
quodam popło iudȩorum exibuerat.
cum beneficiis ipsius largissime i¬
tebantur. Profitetur eum suum ẽẽ
cognatum: quia reminseitur de
carnis cognationem: propinquus
ipse caput eccłȩ: ce ȩccła corpus ipłiꝰ
ẽ. Quod autem rith cõmemorat sͥ
boor precepisse quatenus cum mes¬

Expanded text:
lit populo gentium, et nominis sui lit populo gentium, et nominis sui ratione recordatur beneficiorum antiquorum, quibus saepius usa est. Unde cum Psalmista ad Dominum dicit: Memor fui dierum antiquorum, et meditatus sum in omnibus operibus tuis, et in factis manuum tuarum meditabor . Cognoscit etiam Synagoga, praedicata Ecclesia gentium, bonitatem et potentiam Domini, fortitudinem ac benignitatem sui protectoris, et tandem, veritate cogente, nomen Domini benedicit, eo quod servaverit gratiam mortuis, quam praebuerat vivis. Mortuis utique gentilibus, qui peccatis et idololatria dudum sepulti erant, gratiam suae largitatis impendens, quam quondam populo Judaeorum exhibuerat, cum beneficiis ipsius largissime utebantur, profitetur eum suum esse cognatum, quia reminiscitur de carnis cognationem, propinquus ipse caput Ecclesiae, et Ecclesia corpus ipsius est. Quod autem Ruth commemorat sibi Booz praecepisse quatenus cum mes
Abbreviated transcription (Latin):
alim̃tis: ñ relinqũes destitutam in du¬
am ce nouos quȩrens: Solus gͦ spon¬
sus ẽxp̃s: qui nec sinagogȩ ipsi ma¬
mipulos suȩ messis inuideat: utinam
señ ipsa excluderet Habuit quoq
ꝑ se colligere: s quia popłs eius ẽ mor¬
tuus quasi filio egena defuncto: per
ȩccłam mampulos quibus uiueret
colligebat: quos uenientes in exulta¬
tione portabunt: sicut scͥptum ẽ: ue¬
nientes autem ueniẽt inexultatione.
tollentes manpulos suos: Hiritq
ei socrus sua: Abi hodie collegisti. &
ubi fecisti opus: Sit benedictus qui
misertus ẽ tui. In dicauitꝙ ei apsio
quem fuisset oꝑata: ce nomen dixit
uiri quod boor uocaretur: Cuires-¬
pondit noemi: Benedictus sit adño:
ꝓpinquus ait nr̃ ẽ homo. Et ruth
quoq inquit: precepit mͥ ut tam diu
messorib eiꝰ iun gerer: donec omnes
segetes meterentur: Agnoscit ꝓpinquũ¬
mater ȩccła ꝑ beneficia gratuita: quȩ
pietas summi patris familias contu¬

Expanded text:
alimentis, non relinquens destitutam vidualimentis, non relinquens destitutam viduam, et novos quaerens. Solus ergo sponsus est Christus, qui nec synagogae ipsi manipulos suae messis invideat, utinam se non ipsa excluderet. Habuit quoque per se colligere, sed quia populus ejus est mortuus, quasi filio egena defuncto, per Ecclesiam manipulos, quibus viveret, colligebat, quos venientes in exsultatione portabunt, sicut scriptum est: Venientes autem venient in exsultatione, tollentes manipulos suos . Dixitque ei socrus sua: Ubi hodie collegisti, et ubi fecisti opus, sit benedictus, qui misertus est tui. Indicavitque ei, apud quem fuisset operata, et nomen dixit viri, quod Booz vocaretur. Cui respondit Noemi: Benedictus sit a DominPropinquus, ait, noster est homo. Et Ruth: Hoc quoque, inquit, praecepit mihi, ut tandiu messoribus ejus jungerer, donec omnes segetes meterentur. Agnoscit propinquumater Ecclesia per beneficia gratuita, quae pietas summi patrisfamilias contu
Abbreviated transcription (Latin):
ram id ẽ tres modios. Quos portans
reũsa ẽ in ciuitatem: c ostendit socrui
suȩ: insuꝑ ꝓtulit ce dedit ei de reliqͥis
cibi sui. quo saturata fuerat: Excutit
ruth de manipulis grana: cum sc̃a ec¬
clesia uirga discretionis.sensum sp̃a¬
lem de legis elicit lutera: Inientq
hordei quasi ephimensuram: cum ip
sa lectione ꝑsc̃ȩ trinitatis confessionẽ
fidem discit catholicam. Nichil aluco
gͦ in ephi mensura quȩ tres modios
habet designari puto: nisi in una fi¬
de trinam confeffionẽ: quia in una
ditatis substantia. trium ẽ ꝑsonarũ
ꝓprietas Hȩc gͦ portas in ciuitatem
ostendit socrui suȩ: cum plebs gen¬
tilis credulitatem suam integram
ge presentat: quatenus eam ꝓuocet
ad fidem: ut de concesso secum lȩce¬
tur donoz Solus gͦ xp̃s ẽ sponsus:
cui illa ueniens exgentib sponsa. ante¬
dȩ segetis uerbiq reliquias gremio
ligat mentis int̾no: ut ex haustam
uiduam illam morte filii atq in opẽ
defuncti poplĩ matrem nouis pascat

Expanded text:
 id est, tres modios, quos portans reversa est in civitatem, et ostendit socrui suae. Insuper protulit et dedit ei de reliquiis cibi sui, quo saturata fuerat. Excutit Ruth de manipulis grana, cum sancta Ecclesia virga discretionis sensum spiritalem de legis elicit littera; invenitque hordei quasi ephi mensuram, cum in ipsa lectione per sanctae Trinitatis confessionem fidem discit catholicam. Nihil aliud ergo in ephi mensura, quae tres modios habet, designari puto, nisi in una fide trinam confessionem, quia in una deitatis substantia trium est personarum proprietas. Haec ergo portans in civitatem ostendit socrui suae, cum plebs gentilis credulitatem suam integram nitrici praesentat, quatenus eam provocet ad fidem, et de concesso secum laetetur dono. Solus ergo Christus est sponsus, cui illa veniens ex gentibdae segetis, Verbique reliquias gremio legat mentis interno; ut exhaustam illam viduam morte filii, atque inopem defuncti pop
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑmittite: ut absq rubore colligat:
.m̃. cecolligentem nemo corripiat: Eigno¬
scitur pietas patris familias: qui
aduenientem ad se misticam ruth.
ñ solum relictas spicas testimonioꝵ
colligere ꝑmisit: quin etiam mani¬
pulos scientiȩ inspirate exlargitate
sua insuꝑ ultro expendit: Et nota
quodd absꝙ rubore eam colligere pre-¬
cepit & ut colligentem nemo spernat:
quia rudis plebis infirmitatem non
sagacitatem. efficatiam habere conce¬

Expanded text:
permittite, et absque rubore colligat, permittite, et absque rubore colligat, et colligentem nemo corripiat. Agnoscitur pietas patrisfamilias, qui advenientem ad se mysticam Ruth non solum relictas spicas testimoniorum colligere permisit, quin etiam manipulos scientiae insperatae ex largitate sua insuper ultro expendit. Et nota quod absque rubore eam colligere praecepit, et ut colligentem nemo spernat; quia rudis plebis infirmitatem non sagacitatem efficaciam habere conce
Abbreviated transcription (Latin):
ut misterium incarnationis xp̃i discat
inueteri testam̃to ẽẽ prenunciatum:
& eo fortius illud de fide teneat: quo
tam longe antea p̾figuratum noni¬
gnorat: Sedit itaq ad messorum
latus. & congessit polentã sͥ: comeditq
ce saturata ẽ ce tulit reliquias: atoe sur¬
rexit ut spicas exmore colligeret:¬
.m̃. Ad latus gͦ messorum ruth sedit: cũ
gentilitas scĩs predicatorib ꝑfidem se
conunxit. Congessit sͥ polenta: cum
singula uerba quȩ audiuit subtili dis-¬
cretione rimauit: Cõmedit & saturata
ẽ: cum scientiam diuinȩ legis de uota
mente capessens. salubrit refecta ẽ Tu¬
lit reliquias atinde ut spicas exmo¬
re colligeret surrexit: quiam corde
retinens uerba quȩ audiuit: ut maiora
ꝑciꝑet instanter meditando laborauit:
Precepit autem booz pueris suis
dicens: etiam si uob̃ cum metere uolu-¬
erit ne ꝓhibeatis eam: ce de ur̃is quoq
manipulis. ꝓicite de industria &e remañe

Expanded text:
ut mysterium incarnationis Christi discat ut mysterium incarnationis Christi discat in Veteri Testamento esse praenuntiatum, et eo fortius illud fide teneat, quo tam longe antea praefiguratum non ignorat. Sedit itaque ad messorum latus, et congessit polenta sibi, comeditque, et saturata est, et tulit reliquias atque surrexit, ut spicas ex more colligeret. Ad latus ergo messorum Ruth sedit, cum gentilitas sanctis praedicatoribus per fidem se conjunxit; congessit sibi polenta, cum singula verba quae audivit, subtili discretione rimavit; comedit, et saturata est, cum scientiam divinae legis devota mente capescens salubriter refecta est: tulit reliquias, atque inde, ut spicas ex more colligeret, surrexit, quia in corde retinens verba quae audivit, ut majora perciperet instanter meditando laboravit. Praecepit autem Booz pueris suis, dicens: Etiamsi vobiscum metere voluerit ne prohibeatis eam; et de vestris quoque manipulis projicite de industria, et remanere
Abbreviated transcription (Latin):
filiorum ce mittere cambꝰ: respondit
dicens: Etiam dñe. Nam &e catelli
edunt demicis: quȩ cadunt dem̃sa
dñorum suorum: Hinc & centurio
presentiam dñi adseir euolentis:
reuerebatur dicens. Dñe ñ sum di-¬
gnus ut intres subtectum meum:
s tantum dic uerbo. & sanabitur puer
meus: Hixitq ad eam boor: Qnͣ¬
do hora uescendi fuerit: ueni hue
& comede panem: ceintinge bucel-¬
lam tuam in açceto. Hora quippe ues¬
cendi fuerat: quando pꝰ resurrectio¬
nem suam dñs discipulis suis dicebat:¬
docentes eos seruare omnia quecumq
mandaui uobis: Antea dictum ẽ eis:
in uiam gentium ne abierctis: & in ci¬
uitates samaritanorum ne introierie¬
ritis: Intingue inquit bucellam tuã
in aceto. Quid ꝑ acetum insi lex uetus
exprimitur: quȩ diu in popło priore
ꝑseuerans.phariseorum traditionib
corrupta. natiuum saporem seruare
non potuit: Iubetur gͦ ecclẽ ut intin-¬
guat bucellam suam m aceto: hoc ẽ

Expanded text:
filiorum, et mittere canibus; respondit, filiorum, et mittere canibus; respondit, dicens: Etiam, Domine, nam et catelli edunt de micis quae cadunt de mensa dominorum suorum . Hinc et centurio praesentiam Domini ad se ire volentis reverebatur, dicens: Domine, non sum dignus ut intres sub tectum meum: sed tantum dic verbo, et sanabitur puer meus . Dixitque ad eam Booz: Quando hora vescendi fuerit, veni huc, et comede panem, et intingue buccellam tuam in aceto. Hora quippe vescendi fuerat, quando post resurrectionem suam Dominus discipulis suis praecepecunque mandavi vobis . Antea ergo dictum est eis: In viam gentium ne abieritis, et in civitates Samaritanorum ne introieritis . Intingue, inquit, buccellam tuam in aceto. Quid ergo per acetum, nisi lex vetus, exprimitur, quae diu in populo priore perseverans, Pharisaeorum traditionibus corrupta, nativum saporem servare non potuit? Jubetur ergo Ecclesiae, ut intinguat buccellam suam in aceto, hoc est,
Abbreviated transcription (Latin):
mi sit ille. Plenam mercedem recipit
adño: quia post finitum presentis ui-¬
te laborem. ȩterna dĩ uisione ꝓfrui
merebitur ingła cȩlesti. Unde dñs
apłis suis ait. Petite & accipietis: ut gau¬
dium ur̃m sit plenum: Hȩc merces reo-¬
detur ȩccłȩ adõisrł: sub cuius ipsa con¬
fugit alas. Alȩ quippe dĩ sunt duo te-¬
stam̃ta: sub quibꝰ ꝓdegit omnes qui
confugiunt ad se xp̃s unigenitꝰ dei filiꝰ
ad quem psalmista desid̾ant̾ ait. Inum¬
bra alarum tuarum sperabo: donec
transeat miquitas: Quȩ ait. Inue¬
ni grãm ante ocłos tuos dñẽ mi. qui
consolatus es me: celocutuses ad cor
ancillȩ tuȩ: quȩ ñ sum similis unius
puellarum tuarum: His uerbis hu-¬
militas ecclȩ exgentibus declaratur:
quȩ seinparem tante gr̃ẽ ad seuerat:
nec se ȩccłȩ primitiuȩ de iudȩis aliquo
mͦ equiperare audet. Unde in eugło
subtypo chananeę mulieris dño di¬
centi. non ẽ bonum sumere panem

Expanded text:
misit ille . Haec plenam mercedem accipiet misit ille . Haec plenam mercedem accipiet a Domino, quia post finitum praesentis vitae laborem aeterna Dei visione perfrui merebitur in gloria coelesti; unde Dominus apostolis suis ait: Petite, et accipietis, ut gaudium vestrum sit plenum . Haec merces reddetur Ecclesiae a Deo Israel, sub cujus ipsa confugit alas. Alae quippe Dei sunt duo Testamenta, sub quibus protegit omnes, qui confugiunt ad se Christus unigenitus Dei Filius, ad quem Psalmista desideranter ait: In umbra alarum tuarum spero, donec transeat iniquitas . Quae ait: Inveni gratiam ante oculos tuos, Domine mi, qui consolatus es me, et locutus es ad cor ancillae tuae, quae non sum similis unius puellarum tuarum. His verbis humilitas Ecclesiae ex gentibus declaratur, quae se imparem tantae gratiae asseverat, nec se Ecclesiae primitivae de Judaeis aliquo modo aequiparare audet. Unde in Evangelio sub typo Chananaeae mulieris Domino dicent: Non est bonum sumere panem
Abbreviated transcription (Latin):
se me dignareris ꝑegnam mulierem:
Cui ille respondit: Nunciata sunt mͥ om¬
nia quȩ feceris socruituȩ p̾mortem uiri
tui: ce quod dereliqueris parentes tuos.
ce terram inqua nata es. &ueneris ad
popłm quẽ antea nesciebas. Reddat
tͥ deus ꝓ opere tuo: ce plenam mercedem
accipias a dño deo isrł: ad quemuenisti.
&e subriuis confugisti alas: Grãs refert
ȩccla gentium saluatori: quod eamres-¬
picere miscdiȩ suȩ intuitu dignatus:
cui ille indicauit placere sͥ quod pꝰmor¬
tem prioris uiri hoc ẽ erroris. atq diabo¬
li.derelinquȩrit parentes suos id olatras:
ce terram natiuitatis suȩ. carnalia utiq
desideria: assotiare se appetiuit popło
scõrum: qui sͥ antea ignotꝰ fuit: cum
ueteris hominis cupiditatem & actus
sequȩbatur. Reddat in quit tͥ dñs pro
oꝑe tuo: ce plenam mercedem accipi¬
as a dño dõ isrł. Opus ȩccłe ẽfides xp̃i
ẽ opus di: ut credatis in eum quem

Expanded text:
se me dignareris peregrinam mulierem? se me dignareris peregrinam mulierem? Cui ille respondit: Nuntiata sunt mihi omnia, quae feceris socrui tuae post mortem viri tui, et quod dereliqueris parentes tuos et terram in qua nata es, et veneris ad populum quem antea nesciebas. Reddat tibi Dominus pro opere tuo, et plenam mercedem recipias a Domino Deo Israel ad quem venisti, et sub cujus confugisti alas. Gratias refert Ecclesia gentium Salvatori, quod eam respicere misericordiae suae intuitu dignatus est; cui ille indicavit placere sibi quod post mortem prioris viri, hoc est erroris atque diaboli, reliquerit parentes suos idololatras et terram nativitatis suae, carnalia utique desideria, et associare se appetivit populo sanctorum, qui sibi antea ignotus fuit, cum veteris hominis cupiditatem et actus sequebatur. Reddat, inquit, tibi Dominus pro opere tuo, et plenam mercedem recipias a Domino Deo Israel. Opus Ecclesiae est est opus Dei, ut credatis in eum quem
Abbreviated transcription (Latin):
Nde ceboor adruch ait fndifi¬
lia Neuadas adcolligendum
in alterum agrum: nec recedas
ab hoc loco: Iungere puellis meis: ce uͥ
messuerint sequerez Mandaui enim
pueris meis: ut nemo tͥ molestus sit:
sed etiam sisitieris uade ad sarcmnulas:
cebibe aquas de quib ce pueri bibũt:
Hȩc quippe uerba. nulli melius conue¬
munt qmͣ redemptori nr̃o: qui plebi
de nationib ad se conuemienti sua-¬
dens precepit: ne ad mom̃tum quidẽ
astatu recte fidei de clinet. inerrores be-¬
reticonuim atq scismaticorum: s magis
iungat sȩ scĩs animabꝰ: quas significant
puellȩ boor: ut ibi metant ubi ille mes¬
suerint: utiq scͥpturas sacras mneditando.
cebonis oꝑitꝰ eas implendo: sicq haustũ
sapientiȩ diuinȩ ex libris duorum testa¬
m̃torum unde pueri sui bibunt sc̃i ui¬
delicet doctores. & ipsa salubriter bibat
Que cadens in faciẽ suã et adorans suꝑ
terram. dixit ad eum. Unde hocm ut
inuenirem grãm ante ocłos tuos. & nos¬

Expanded text:
nde et Booz ad Ruth ait: Audi, filia, ne vadas ad colligendum in alterum agrum, nec recedas ab hoc loco. Jungere puellis meis, et ubi messuerint, sequere. Mandavi enim pueris meis ut nemo tibi molestus sit. Sed etiam si sitieris, vade ad sarcinulas, et bibe aquas, de quibus et pueri bibunt. Haec quippe verba nulli melius conveniunt quam Redemptori nostro, qui plebi de nationibus ad se convenienti suadens praecipit, ne ad momentum quidem a statu rectae fidei declinet in errores haereticorum, atque schismaticorum, sed magis jungat se sanctis animabus, quas significant puellae Booz, ut ibi metant ubi illae messuerint, utique Scripturas sacras meditando et bonis operibus eas implendo, sicque haustum sapientiae divinae ex ibris duorum Testamentorum, unde pueri sui bibunt, sancti videlicet doctores, et ipsa salubriter bibat. Quae cadens in faciem suam, et adorans super terram, dixit ad eum: Unde hoc mihi, ut invenirem gratiam ante oculos tuos, et nos
Abbreviated transcription (Latin):
ce pacificis: Arietantes sunt hii qui in
agone positi expugnare diabolicas e¬
des &e destruere conantur: Pacifici uͦ.
qui in carnalib concupiscenciis suꝑa¬
tis pacem animȩ egerint: Inutrisq ta¬
men ꝑseuerare contendit contraria uir¬
tus amaritudinis &e ꝑsistere: in quo
tale aliquid intelligere possimus: quia
dicit ꝑmansit habitare amorreus in
ipsis: uerbi grã. si inuica uirtus dȩ¬
monis ex amaritudimis turma ueni¬
ens obsideat alicinus corpus ꝑtur¬
bat & hebetat mentem: adhibeantur
autem multȩ orationes. multa ieuinia.
multȩ exorcistarum inuocationes:

Expanded text:
et pacificis. Arietantes sunt hi qui, in et pacificis. Arietantes sunt hi qui, in agone positi, expugnare diabolicas aedes et destruere conantur; pacifici vero, qui in carnalibus concupiscentiis superati pacem animae egerint: in utrisque tamen perseverare contendit contraria virtus amaritudinis et persistere; in quo tale aliquo intelligere possimus, quia dicit, permansit Amorrhaeus in ipsis. Verbi gratia, si inimica virtutis daemonis ex amaritudine turma veniens obsideat alicujus corpus, perturbat et hebetat ruentes, adhibeantur autem multae orationes aut multa jejunia, multae ex
Abbreviated transcription (Latin):
celis: quȩ nobis occasionem dederunt
sentire de his omnib quȩ misteriain
his cęlestia describunt᷑: Et amorreus
ꝑ mansit ut habitaret inelom et insa¬
lamin: &e grauata ẽ manus effrem suꝑ
eos: et facti sunt illis tributarii Hoc
iam contra dñi preceptum fiebat᷑. et
ad huc iuuebat ihs: s dux eorum in il¬
lis preliis iam ꝓsenectutȩ non erat:
Propt̾ hoc dictum ẽ adño: factum ẽ
ut confortaret᷑ cor illorum qui simul
conspirauerunt ire inbellum contra
iħin: ne ista illis miscđia preberetur eti¬
am contra dĩ p̾ceptum si remansissent
non expugnati: &e senescente ih̃u siue
de functo relinquȩret᷑ expugnandi fili¬
is isrł. qui eis contra preceptum dñi
possent parcere: quod ille non faceret:¬
adã. Amorreus int̾pretatur amarus uel a-¬
maritudo: Habitantes gͦ in elom quȩ
interpretatur pax. pacifici ꝑmanent:
ce habitant amaritudines in arietantib

Expanded text:
t esse in coelis, quae nobis occasionem dederunt t esse in coelis, quae nobis occasionem dederunt sentire de his omnibus quae mysteria in his coelestia describuntur. « Et Amorrhaeus permansit ut habitaret in Elon, et in Salumin: et gravata est manus Ephraim super eos: et facti sunt illis tributarii. » Hoc jam contra Domini praeceptum fiebat, et adhuc vivebat Jesus, sed dux eorum in illis praeliis jam pro senectute non erat. Propter hoc dictum est, a Domino factum est ut confortaretur cor illorum, qui simul conspiraverunt ire in bellum contra Jesum, ne ista illis misericordia praeberetur, etiam contra Dei praeceptum, si remansissent non expugnati, et senescente Jesu, sive defuncto, relinquerentur expugnandi filii Israel qui eis contra praeceptum Domini possent parcere, quod ille non faceret. Amorrhaeus interpretatur amarus vel amaritudo. Habitantes ergo in Elon, quae interpretatur pax, pacifici permanent, et habitant amaritudines in arietantibus
Abbreviated transcription (Latin):
ut illa sara uocaret᷑ exsarar: illeisrł ex iacob
uel certe abraam: Et ut certum ẽ qͦd
unus quisq angłorum uł hominum
ex his quȩ sibi miungant᷑ officiis &e acͥ¬
tibus etiam nomina sortiuntur: ita
consequens ẽ etiam loca quedam ẽẽ ce-¬
lestia. & ciuitates. sicut cęlestis dicitur
iherłm cesyon: ẽẽ etiam alias quarũ
typum et imaginem istȩ quȩ interris
sunt continent: quȩ nunc in hac scͥptu¬
ra mysticx nobis ꝑih̃m naue filium
designantur: De ipsis puto cuutatib
dictum: edificabunt᷑ ciuitates iudę
&e habitabunt ibi: &e hereditabunt eã
De ipsis etiam dñs & saluator dicit.
quia multȩ mansiones sunt apud pa¬
trem meuin Et de ipsis credendum
ẽ ciuitatib seruo illi qui bene negotiat᷑
fuerit dñm dicere: habe potestatem
supra decem ciuitates: & alii. supra qnͥq
Hȩc de diuisione sortium terrȩ iudȩ
proferre aduos inquantum fas fuit

Expanded text:
ut illa Sara vocaretur ex Sarai, et ille Israel ex Jacob ut illa Sara vocaretur ex Sarai, et ille Israel ex Jacob vel certe Abraham. Et ut certum est quod unusquisque angelorum vel hominum ex his quae sibi injunguntur officiis et actibus etiam nomina sortiuntur, ita consequens est etiam loca quaedam esse coelestia et civitates, sicut coelestis dicitur Jerusalem et Sion; esse etiam alias quarum typum et imaginem istae quae in terris sunt continent, quae nunc in hac Scriptura mystice nobis per Jesum Nave filium designantur. De ipsis puto civitatibus dictum: « Aedificabuntur civitates Judae, et habitabunt ibi, et haereditabunt eam . » De ipsis etiam Dominus et Salvator dicit, « quia multae mansiones sunt apud Patrem meum ; » et de ipsis credendum est civitatibus servo illi qui bene negotiatus fuerit Dominum dicere: « Habe potestatem supra decem civitates , » et alii supra quinque. Haec de divisione sortium terrae Judae proferre ad vos, in quantum fas fuit,
Abbreviated transcription (Latin):
dȩ sortem decernitur: uel ebron uel
aliȩ singulȩ ciuitates singulis quibꝰq
tribubus conscribunt᷑: nisi quia illa
cȩlestia loca in quib iherłm et syon me¬
moratur eẽ. sine dubio & cetera quȩ his
uel uitina uł comiuncta sunt loca: hoc
in se causa ce ratione continebant in cȩ¬
lis: quod sorte distribuendo figurabat᷑
interris: Hinc gͦ ẽ quod dispensauit di¬
uina sapientia nomina quedam locor
scribi inscripturis: quȩ misticam quan¬
dam int̾pretationẽ contineant: ꝑquȩ
indicitur nobis quia hȩc certis quib¬
q rationibus &e non casu uł fortuitu
fieri dispensentur: Sienm ñ ẽ putan¬
dum quod fortuitu acciderit uerbi cau¬
sa ut ille angłs michael uocaretur. ali-¬
us uͦ raphael: &e ut adhumana descen-¬
dã: sic̃ ñ fortuitu ut ille patͥarcha abrahã
uocaret᷑ &e ille ysaac &e aliꝰ ifrł: s ne in femi-¬
nis qͥdẽ casu accidit: s certe diuina ratiõe

Expanded text:
dae sortem decernitur, vel Hebron, vel dae sortem decernitur, vel Hebron, vel aliae singulae civitates singulis quibusque tribubus conscribuntur, nisi quia illa coelestia loca in quibus Jerusalem et Sion memoratur esse, sine dubio et caetera quae his vel vicina vel conjuncta sunt loca, hoc in se causa et ratione continebant in coelis quod sorte distribuendo figurabatur in terris. Hinc ergo est quod dispensavit divina sapientia nomina quaedam locorum scribi in Scripturis, quae mysticam quamdam interpretationem contineant, per quae indicatur vobis qui haec cernitis, quibusque rationibus, et non casu vel fortuitu fieri dispensentur. Si enim est putandum quod fortuitu acciderit, verbi causa, ut ille angelus Michael vocaretur, alius vero Raphael; et, ut ad humana descendam, sicut non fortuitu, ut ille patriarcha Abraham vocaretur, et ille Isaac, et alius Israel; sed ne in feminis quidem casu accidit, sed certe divina ratione,
Abbreviated transcription (Latin):
cta ce competenti ꝑunam quamq
uirtutem dirimantur offitio Sic
enim &e apłs dicit: Nonne omnes
ministratorii sunt sp̃s in ministeri¬
um missi. propter eos qui heredita¬
tem capiunt salutis: Adhorum gͥ
hereditatem ꝑunam quamq tribum
diuina dispensatione decerm: et ꝑ in¬
effabilem ꝓuidentiam dĩ. ac p̾sci en¬
tiam in his sortibus adumbrari. futu
quidem lex umbrã dicitur habere
futurorum bonorum: ce sicut dicit
uenerunt: quia accessistis ad syon
montem. &e ciuitatem dĩ uiuentis ihe¬
rłm cęlestem: Est aliqua incȩlis ciui¬
tas. quȩ dicitur ihrłm et mons syon:
Non ẽ utiq hoc sine causa. quod ben¬
iamin in sorte sua accepit iherłm et
montem syon: Quia celestis illius
ihrłm ratio sine dubio hoc exigebat:
ut iam aliqua beniamin dari debe¬
ret iherłm terrestris: quȩ illius cęle-¬
stis figuram seruat ac formam Si¬
militer audem de beniamin dicendũ
ẽ: quod certa aliqua ratione in u¬

Expanded text:
cta et competenti per unamquamquam cta et competenti per unamquamquam virtutem dirimantur officio. Sic enim et Apostolus dicit: « Nonne omnes ministratorii sunt spiritus, in ministerium missi propter eos qui haereditatem capiunt salutis? » Ad horum unamquamque tribum divina dispensatione decerni, et per ineffabilem providentiam Dei a praesentibus in his sortibus adumbrari futuraquidem lex umbram dicitur habere futurorum bonorum, et sicut dicit hristum venerunt, quia « accessistis ad Sion montem, et civitatem Dei viventis Jerusalem coelestem . » Est aliqua in coelis civitas quae dicitur Jerusalem et mons Sion. Non est utique hoc sine causa quod Benjamin in sorte sua accepit Jerusalem et montem Sion. Quia coelestis illius Jerusalem ratio sine dubio hoc exigebat, ut jam aliqua Benjamin dari deberet Jerusalem terrestris, quae illius coelestis figuram servat ac formam. Similiter autem de Benjamin dicendum est quod certa aliqua ratione in Ju
Abbreviated transcription (Latin):
ñ utiq fortuitu & absq iuditio sit illȩ
angł s illius aninȩ: uerbi causa petri
custos eẽ sortitus sit: ce alius pauli:
uel alius unius infantis de eccła De
quorum angłis dicit dñs: quia sẽꝑ
uident faciem patris qui incęlis est:
De quibus utiq dubitandum non ẽ:
quod iuditio dĩ qui uel illorum di¬
gnitatem uel nr̃ȩ animȩ adliquidum¬
ꝑspicit  qualitatem: unius cuiusq no-¬
strum ce custodiam sortiantur: sorte
quadam mistica.xp̃i dispensatione di-¬
recta: Ego autem inquantum ad opi¬
monem meam spectat: puto audent̃
dicendum etiam de his uirtutibus q̃
mundi huius ministeria susceperunt:
quod ñ fortuitu uel casu illa uirtꝰ ter
sufficienter ex̾ibeat: alia imbrium. alia
uentorum: alia marinis. alla autem
terrestribus aniinalibus singłis quib¬
ꝙ aterra gignentib presit: ce eẽ in his
singłis sacram̃ta ineffabilia diumȩ
dispensationis: ut ordini suo cun¬

Expanded text:
 utique fortuito et absque judicio sit ille  utique fortuito et absque judicio sit ille angelus illius animae, verbi causa, et Petri custos fortuitu sit, et alius Pauli, vel alius unius infantis de Ecclesia, de quorum angelis dicit Dominus « quia semper vident faciem Patris qui in coelis est ; » de quibus utique dubitandum non est quod judicio Dei, qui vel illorum dignitate vel nostrae animae aliquid perspicit, et qualitatem uniuscujusque nostrum et custodiam sortitur sorte quadam mystica Christi dispensatione directa. Ego autem, in quantum ad opinionem meam spectat, puto audenter dicendum etiam de his virtutibus quae mundi hujus ministeria susceperunt, quod non fortuitu vel casu illa virtus velsufficienter exhibeat, alia imbrium, alia ventorum, alia marinis, alia autem terrestribus animalibus singulis quibusque a terra gignentibus praesit: et esse in his singulis sacramenta meffabilia divinae dispensationis, ut ordini suo cun