comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uoluptate conor&um ante dicit excipere delictorũ
contagium quamuit celis sp̃smunnius haunire : ambro
uł dix Namcum pronuncias concupiscenciã carnis
a principe tenebrarum in homine fuisse planta tani
eamque essediaboli fruticem &x se humanum genus qua¬
si poma propria proferentẽ ab solute quidem prode¬
ris quod non dm̃ sed diabolum dicas hominam condito¬
remi dogmate impiis simo & coniugiorum negocium
Idest genitalium amixtio & caro cuncta damnatur:
AC̃S R̃ Nam damnatur sed nõnatẽ quocsi sana lau¬
d&ur. Ut &iam te confitente a suo conditore acsal¬
uatore sancur : Nam hoc inquib: non fit sineulla¬
xxxsi. dubitatione damnabitur uł dix Cumuero post
hoc sacrilegum adiungis & dicis profiterite diabolic
quid ccmesse gignencium coniugum uoluptactom diaboli¬
cã genitalium commotionem : Sed tamen & ipsamem¬
bra quemouentur & coniuges quiuo luprate affigiunt

Expanded text:
voluptate concretum, ante dicit excipere delictorum voluptate concretum, ante dicit excipere delictorum contagium, quam vitalis spiritus munus haurire. Ambrosi. XXXII. JUL. Nam cum pronuntias, concupiscentiam carnis a principe tenebrarum in homine fuisse plantatam, eamque esse diaboli fruticem, ex se humanum genus quasi poma propria proferentem; absolute quidem proderis, quod non Deum, sed diabolum dicas hominum conditorem: quod dogmate impiissimo, et conjugiorum negotium, id est, genitalium admixtio, et caro cuncta damnatur. AUG. Non damnatur: sed non a te quasi sana laudetur, ut etiam te confitente, a suo Conditore ac Salvatore sanetur. Nam hoc in quibus non fit, sine ulla dubitatione damnabitur. XXXIII. JUL. Cum vero post hoc sacrilegium adjungis, et dicis, profiteri te diabolicam quidem esse gignentium conjugum voluptatem, diabolicam genitalium commotionem; sed tamen et ipsa membra quae moventur, et conjuges qui voluptate afficiuntur,
Abbreviated transcription (Latin):
ciam &turpitudinem prodis sederecor neceibi
tantum arroges ut putes nobis liberum nonesse
cum honorei dĩ nascentum in nocentiami cũ tueati
cum tibi liceat &libeat cumac cusatione dĩ areatu
quem dicis libidinis libidinantum membra purga¬
re. Aqͥs ñ Quolib& prurita libi dinem id esteon¬
cupis contiam carnis laudes diciteam iohannes apos¬
tolus a pcetre nonesse sed exmundo esse propt̃ quã
reote dicitur diabolus princeps mundi esse: Nam sci¬
mus : quod mundũ ds fecerit: hoc ergomalum concupis¬
cencie carnis beneutitur pudicinaconiugolisei¬
que mcelireitum anascentib: tractũ soluit regene¬
ratio spiritalis: hoc quam diu nonscopis non catholi¬
cus sed pelcegianus futurus ess̃ cđ scripturis scĩs quar¬
tum lib& ecesdefendere tibi uidearis contra dicti¬
rus es: Meautem quociens propter hoc cui contra¬
dicis manicha eum dicis profecto &illum dicis quiho¬
minem membris genitadibus infusaps& concupis cencio

Expanded text:
tiam et turpitudinem prodis: sed precor ne tibi tiam et turpitudinem prodis: sed precor ne tibi tantum arroges, ut putes nobis liberum non esse cum honore Dei nascentium innocentiam contueri; cum tibi liceat et libeat, cum accusatione Dei, a reatu quem dicis libidinis, libidinantium membra purgare. AUG. Quolibet pruritu libidinem, id est, concupiscentiam carnis laudes, dicit eam Joannes apostolus a Patre non esse, sed ex mundo esse : propter quam recte dicitur diabolus princeps mundi esse . Nam scimus quod mundum Deus fecerit. Hoc ergo malo concupiscentiae carnis bene utitur pudicitia conjugalis; ejusque mali reatum a nascentibus tractum solvit regeneratio spiritualis. Hoc quamdiu non sapis, non catholicus, sed Pelagianus futurus es; et Scripturis sanctis, quantumlibet eas defendere tibi videaris, contradicturus es. Me autem quoties propter hoc cui contradicis, Manichaeum dicis; profecto et illum dicis, qui hominem membris genitalibus infusum, et concupiscentiae
Abbreviated transcription (Latin):
nullo peccati origine uenit in mostem: Si hoc tibi displi
omnib: mostuus est: Unde colligit quod dicit apostoli
ergoomines mostiu sunt & proomnibus mustiuas est:
diga peress montui parucli non sunt: qui peocatum̃
mmullum habent morte prosexp̃i inquar baptiuen¬
tur nonopas habent : Iamdice uident᷑ quod latan¬
ter sentis quõ sactis prodistuac disputatione quod
sentis dic inquam paruulos frustrafieri x pia¬
nos seduide utrum teipsum debeces dicere xp̃ianũ y
cxxi. huł dix̃ Sipercommixtionem parentum e
damnanupcias professionequas argumenta tione
condemnas & demenobis laborem quote conuin¬
cimus esse manichaeum: Sin autem tu nondid audes
dicere hacrationi cantumax cer anocuitib: in clinor¬
pris seii per irgumeptorum hactenus inauditor psor¬
tenta dicas libi dinem diabolicam esseeam que insen¬
suco cuntium positam ad uo luptartem parentum ad
reatum pestinere nascentun tuam quide mamen¬

Expanded text:
nullius peccati origine venit in mortem? Si hoc tibi displicnullius peccati origine venit in mortem? Si hoc tibi displicomnibus mortuus est: unde colligitur quod dicit Apostolus, Ergo omnes mortui sunt, et pro omnibus mortuus est . Dic aperte, Mortui parvuli non sunt, qui peccatum nullum habent; morte pro se Christi, in qua baptizentur, non opus habent. Jam dic evidenter, quod latenter sentis, quoniam satis prodis tua disputatione quod sentis: dic, inquam, parvulos frustra fieri christianos: sed vide, utrum te ipsum debeas dicere christianum. XXXI. JUL. Si per commixtionem parentum: damna nuptias professione, quas argumentatione condemnas; et deme nobis laborem, quo te convicimus esse Manichaeum. Sin autem tu non id audes dicere, ac ratione contumax concumbentibus inclinaris, ut per argumentorum hactenus inaudita portenta, dicas libidinem diabolicam esse, eamque in sensu coeuntium positam, ad voluptatem parentum, ad reatum pertinere nascentium; tuam quidem amen
Abbreviated transcription (Latin):
& adhuc nom putas fuisse conclusu quia nom possit
esse interhos quattuor quod ab his nullus ammittit:
AGS R̃ Quid quiduis dicas aduerba a postoli quando
uenturus es: &quis quis ea peristarum argumentaci¬
onum tuarum loca singula recordatur quenos assidu¬
e propter lectores facstidium rep&ere nolumus
ipsac suac tibirecordatione respand&: Iuł dia
Ao quidergo per sucdendum aut scripturas releger
aut conscios nomiabis quiad huc quod sentis non potes
definire : Quid teiuuat ut adom doceas deliquisse
quod ego poenitus non refello : querimus adam ante
tot secula mostuo peccatum quod indi abali iusdĩ ima¬
go transcribitur : perquid in ueniatur in paruulo:
Aqs R̃ Quurnectuam mittis in regium dĩ nullum ha¬
bentem secundum temeritum peccati imaginem
dĩ quur ministratur sanguis quidesimilitudine
carnis peccati in remissionem fusus est peccatorum
quembibat paruulds ut habere possit uit am̃ side

Expanded text:
et adhuc non putas fuisse conclusum, quia non possit et adhuc non putas fuisse conclusum, quia non possit esse inter hos quatuor, quod ab his quatuor nullus admittit. AUG. Quidquid vis dicas: ad verba Apostoli aliquando venturus es; et quisquis ea per istarum argumentationum tuarum loca singula recordatur, quae nos assidue propter lectoris fastidium repetere nolumus, ipsa sua tibi recordatione respondet. XXX. JUL. Ad quid ergo persuadendum aut Scripturas releges, aut conscios nominabis, qui adhuc quod sentis non potes definire? Quid te juvat, ut Adam doceas deliquisse, quod ego penitus non refello? Quaerimus, Adam ante tot saecula mortuo, peccatum, quo in diaboli jus Dei imago transcribitur, per quid inveniatur in parvulo. AUG. Cur nec tu admittis in regnum Dei, nullum habentem secundum te meritum peccati, imaginem Dei? Cur ministratur sanguis, qui de similitudine carnis peccati in remissionem fusus est peccatorum, quem bibat parvulus, ut habere possit vitam, si de
Abbreviated transcription (Latin):
si peccati dm̃ estimaris auctorem: Quod si hȩ comnia
tam alienesunt aufro ut ad huo eocm &ucer libere
confiteri quec impudentia homo omnium amentis¬
sime hoc quod a nobis in latum est persistis negare:
Ag̃rr Cum duerba apostoli ueneris ibi non rimam
inuenies sed apertissimam lanuam: qua pec catũ
intrauit. in mundum: Quã con aberis quide melau¬
dere sed&ore infancium ad quelactantiumꝰ&¬
non anfrac tuosis dis putacionibus sed mutis
fletibus miseriam suam multo certius contes¬
tanciur: quam profecto si primi hominis recti¬
tudo & bectitudo mansir s& Nullo modo in pa¬
radiso habere potuissent: cum tuce totoc loquo¬
citc te uinceris: Iuł dixit Quaet tuor hicpersona¬
rum causa uestitur dĩ opificis duorum pacren¬
tum dequibus macteria prestoctur operanti& pi
uuli qui nascitur dicistu in hachoro habitare peccan
interrogo Egoa quofiat: utrum a do negesa patre
totidem negas a matrei demnegas ã paeruuloneges

Expanded text:
si peccati Deum aestimaris auctorem. Quod si haec omnia si peccati Deum aestimaris auctorem. Quod si haec omnia tam aliena sunt a vero, ut adhuc ea metuas libere confiteri; qua impudentia, homo omnium amentissime, hoc quod a nobis illatum est, persistis negare? AUG. Cum ad verba Apostoli veneris, ibi non rimam invenies, sed apertissimam januam, qua peccatum intravit in mundum: quam conaberis quidem claudere; sed ex ore infantium atque lactentiumnon aufractuosis disputationibus, sed mutis fletibus miseriam suam multo certius contestantium quam profecto, si primi hominis rectitudo et beatitudo mansisset, nullo modo in paradiso habere potuissent, cum tua tota loquacitate vinceris. XXIX. JUL. Quatuor hic personarum causa vertitur; Dei opificis, duorum parentum de quibus materia praestatur operanti, et parvuli qui nascitur. Dicis tu in hoc choro habitare peccatum: interrogo ego, a quo fiat, utrum a Deo; negas: a patre; totidem negas: a matre; idem negas: a parvulo; negas:
Abbreviated transcription (Latin):
ut dicerem crederẽte dicbulum. auctorem corporum
cui conmixtionis operam: sinequa origo corporum
esse non poterat deputasses & hȩc quidem dsputa¬
cio qo morbo opressus esses ostendit Illac autem secunda
& tems crabilem cum eius modi sensibus & catholicas
&iaem timoristui suf fragio inuictos ꝓbauit
peenim daente adõ fieri hominos &esse coniuges in¬
nocentes apceruulos persenihil operari histrib: sum¬
tis inre futcbiliter in latum est : cum non peccat ille
quinascitur : Non peccatille qui genuit nom peccat
iste qui contendidit: Null& remansisserimami ꝑ
quampeccatum doceatur in gressum: tibi ergo dis¬
plic& quod collectumest abnue quod de disti: & dic
Autillum pecoasse quigenuit: Aut illum. qui condidit
Xut̃ istum quinatus est: Ex quib: unum insanũ
est aliudmanichaeum tercium supramanicheos:
insanum: sidixeris delinquere paruulos: maniche¬
um: si accus cueris coniuges: supramanichaeos

Expanded text:
ut dicerem credere te diabolum auctorem corporum, ut dicerem credere te diabolum auctorem corporum, cui commixtionis operam, sine qua origo corporum esse non poterat, deputasses. Et haec quidem disputatio, quo morbo oppressus esses, ostendit: illa autem secunda, et te miserabilem cum ejusmodi sensibus, et Catholicos etiam timoris tui suffragio invictos probavit. Te enim dante, a Deo fieri homines, et esse conjuges innocentes, ac parvulos per se nihil operari: his tribus sumptis, irrefutabiliter illatum est, cum non peccat ille qui nascitur, non peccat ille qui genuit, non peccat iste qui condidit, nullam remansisse rimam, per quam peccatum doceatur ingressum. Tibi ergo si displicet quod collectum est; abnue quod dedisti, et dic aut illum peccasse qui genuit, aut illum qui condidit, aut istum qui natus est: ex quibus unum insanum est, aliud Manichaeum, tertium supra Manichaeos: insanum, si dixeris delinquere parvulos; Manichaeum, si accusaveris conjuges, supra Manichaeos,
Abbreviated transcription (Latin):
tolis petuͦ statqm dicere consequenter:
uoluntas autem quccopecce in paeruulis
neallecest peccatim git ur in paruulisnon esto
bus interrogoxui sensim ꝑ quid hoc peccatum nie¬
nireur inparuulo Ne foste peruoluntantemis
post quodte conhibente susce pi nullam in eo fus¬
se conscienciam uoluntatis: a diunxi nẽꝑ prima
culpam membrorum lintimente t raxisses
Sed haetadõ informari ãperhoc bonae esse conces¬
seras: p&iui tercium utrum peringressuman¬
mereatum aduectum putares Sed hano esse
noueem: nec quicquam seminibus debere constabat
Intuli demceps nequia nihiltibi dehis remanse¬
rat arguendum nubcias : id est commixtionem
corporum diaboli opus uocares : sed hacs ꝑtinere ad pa¬
roitum operam: Pe quoque annuente monstrccuis
illis igitur omnibus qua supra diximus tabsolutis coniu¬
ges qui fuercent causa peccati traduxtua diabalo man¬
apabat: portqsomnia quod tibi ꝓpinquabat ipee

Expanded text:
tatis: potui statim dicere consequenter, tatis: potui statim dicere consequenter, Voluntas autem quae peccet, in parvulis nulla est; peccatum igitur in parvulis non est. bus, interrogavi sensim, per quid hoc peccatum inveniretur in parvulo; ne forte per voluntatem? Post quod, te connivente, suscepi nullam in eo fuisse concientiam voluntatis: adjunxi, ne per primam culpam membrorum lineamenta traxisset. Sed haec a Deo informari, et per hoc bona esse concesseras. Petivi tertium, utrum per ingressum animae, reatum advectum putares. Sed hanc esse novam, ne quidquam seminibus debere constabat. Intuli deinceps, ne quia nihil tibi de his remanserat arguendum nuptias, id est commixtionem corporum, diaboli opus vocares? Sed has pertinere ad parentum operam, te quoque annuente, monstravi. Illis igitur omnibus quae supra diximus absolutis, conjuges qui fuerant causa peccati, tradux tua diabolo mancipabat. Post quae omnia, quod tibi propinquabat impegi,
Abbreviated transcription (Latin):
catille quigenuit Nonpeccat iste qui condidit:
Per qua srima s intertot presidia in nocencis
peccatum fingis ingressumꝰ quid potuit rogo sanc¬
dus quiduerius quid lucidius quidbreuius firmi¬
us que componi: quam post tria sumta quȩ inimi¬
co concedentes susceperam inferrem Quastum:
in quoerat sumina conclusio: Nam cumuno non¬
umquam aut duobus sumtis tercium necessaro
colligotur Quecle gemꝰ posttria concessa quastũ
quohis adher& non licerat inferre : Ꝙhoc qui¬
dem in secunda disputacionesc&erum in priore
Nuin que mihi aut amplius conceduntur post quȩ
fit legitima in uictto que concluso. A SR
ide quam per multȩ uageris timens nea postoli
uerba sin&uis preiudiciis auditate damnor
sicut iam ec clesia catholica iudicante damna¬
runt : sed ex corre quouo lueris remorare quantũ
uolueris multiplica gyrostuos qua qua cum uer¬
sum uolueris : quando cumque ad eadem uerba
ueritatis: nauis fallaciarum tucrum ꝑuene¬
uestamur : deder as mihi pec catum opus esseuolun¬

Expanded text:
peccat iste qui condidit: per quas rimas, inter tot praesidia innocentiae, peccatum fingis ingressum? » Quid potuit, rogo, sanctius, quid verius, quid lucidius, quid brevius, firmiusque componi, quam post tria sumpta quae inimico concedente susceperam, inferrem quartum, in quo erat summa conclusio? Nam cum uno nonnunquam, aut duobus sumptis, tertium necessario colligatur, qua lege mihi post tria concessa, quartum quod his adhaeret, non liceret inferre? Et hoc quidem in secunda disputatione: caeterum in priore, quinque mihi aut amplius conceduntur, post quae fit legitima invictaque conclusio. AUG. Vide quam per multa vageris, timens ne Apostoli verba sine tuis praejudiciis audita te damnent, sicut jam Ecclesia catholica judicante damnarunt. Sed excurre quo volueris, remorare quantum volueris, multiplica gyros tuos quaquaversum volueris: quandocumque ad eadem verba veritatis navis fallaciarum tuarum pervene ad eum convertamur. Dederas mihi, peccatum opus esse volun
Abbreviated transcription (Latin):
Aut quod affirma ueras denegere in libro uero tuo
quen inulla pudor escensura castigat. O quod catho¬
licidicunt & quod manichei confidenter aelo meras
hac sola oppinione contentussi respondisse dicaris:
Quid autem habeat ponderis oratiotuae quid cons¬
Nogo diciam quo modo intellegendum sit ꝑ unum

Expanded text:
ero tuo, quem nulla pudoris censura castigat, et quod Catholici dicunt, et quod Manichaei, confidenter agglomeras, hac sola opinione contentus, si respondisse dicaris; quid autem habeat ponderis oratio tua, quid consRogo, dic jam quomodo intelligendum sit, Per unum
Abbreviated transcription (Latin):
tis dopus diabo lidicitur . Perquid inuenir&ur
in paruulo siper uoluntatem anullam in eo fuisse
&iam hic cum quo agimus confit&ur si pernupcus
sedhas pertinere ad opus parentum nemoquis du¬
bita quosin hac commixtione non peccasse promi¬
serat: Aut si concessionis huus peniter &dis potato¬
rem sicut processus operis indicabat profiter &ur
esse reos pcorentes quoruni conuentu regium in ina¬
ginem dĩ diabolo pacrar&ur & ad didinecessariis
disputacionum gradibus peroriginale peccatum
Auctorem corporum diabolum definiri : quia sipori¬
tinem malum in hominibus ꝑmalũius diaboli
in homines diabulus est Xuctor hominum a quo est
origo nascencium: Quȩ qm̃ in antro manichaeorũ
traducianas esse clusura de prehenderat uerticla¬
uem ut preberem captis effugium. ammonui Queui
si uergadõ creder & homines fieti puri que
confuer&ur esse coniuges in nocentes in tell ege

Expanded text:
tis, et opus diaboli dicitur, per quid inveniretur tis, et opus diaboli dicitur, per quid inveniretur in parvulo: si per voluntatem; at nullam in eo fuisse, etiam hic, cum quo agimus, confitetur: si per nuptias; sed has pertinere ad opus parentum, nemo qui dubitet, quos in hac commixtione non peccasse praemiserat: aut si concessionis hujus poeniteret disputatorem, sicut processus operis indicabat; profiteretur esse reos parentes, quorum conventu regnum in imaginem Dei diabolo pararetur: et addidi, necessariis disputationum gradibus, per originale peccatum auctorem corporum diabolum definiri: quia si per originem malum in hominibus, per malum jus diaboli in homines; diabolus est auctor hominum, a quo est origo nascentium. Quae quoniam in antro Manichaeorum Traducianos esse clusura deprehenderat: verti clavem, ut praeberem captis effugium; admonuique; ut si vere a Deo crederet homines fieri, pureque confiteretur esse conjuges innoce
Abbreviated transcription (Latin):
res pondebam hoc deo per&uo noluisse transferre
siue studio breuitatis siue quia ꝑtinere non putauit¬
& ad causam Iuł d ix̃ Iamreliqua lic& aliquib ser¬
monib: uariata contexuit conora ergo obiectiones
meas nihil quorepercuterer cogitaui. Seduerum
mecollegisse argumentandi in opia confessus dicit mihi
Aohaec omnia a postolum respondere debere
qui pronunci & perunum hominem peccatum intras¬
se in hunc mundum: inquolo co quis eum eruditus
sanum habuisse capud estim&. Qui non intel¬
lexerit autpr& ereunda sibi essecontra quc̃
nihil pater at inuenire aut quecum que ex cogt¬
dec quere fer& abiectis ad quorum confirmato¬
nem a postoli uerba coniungera auiqs r̃¬
Sed ielius uerbis a postolicis refelleris quiam eis:
Necttemen eccpostolicis cedissef sed magis eiam
ipsco puestere quamte corrigere Iuł: oi&̃ quen¬
uiergo consequentssime ut omnes mecumer uditio
recogos cit : Peccatum quod opus est maleuolunta¬

Expanded text:
respondebam, hoc de opere tuo noluisse transferre, respondebam, hoc de opere tuo noluisse transferre, sive studio brevitatis, sive quia pertinere non putavit ad causam. XXVI. JUL. Jam reliqua, licet aliquibus sermonibus variata, contexuit. Contra has ergo objectiones meas nihil quo repercuterer excogitavit: sed verum me collegisse, argumentandi inopia confessus, dicit mihi ad haec omnia Apostolum respondere, qui pronuntiet, per unum hominem peccatum intrasse in hunc mundum. In quo loco, quis eum eruditus sanum habuisse caput aestimet, qui non intellexerit aut praetereunda sibi esse contra quae nihil poterat invenire, aut quaecumque excogitanda quae referret objectis, ad quorum confirmationem Apostoli verba conjungeret. AUG. Sed melius verbis apostolicis refelleris quam meis: nec tamen et apostolicis cedis: sed mavis etiam ipsa pervertere, quam te corrigere. XXVII. JUL. Quaesivi ergo consequentissime, ut omnis mecum eruditio recognoscat, peccatum quod opus est malae volunta
Abbreviated transcription (Latin):
timundum &perpec catimmors dito inominesho¬
mines ꝓtransirt in quo om̃s peo cauerunt quȩ uerba
eius Cum secundum uos non secundum ipsum expone¬
re coeporis tuncapparebit cui rectitud ini uerito¬
xtis loqua citarte tortuosis ma relucteris Iułdix
Hunc ergo deoperemeo priore contextum in hoc secun¬
dom librosuo sisslic& cuminterpelatione proposuit
Nam escum memoratam a meformationem corporis
&ingressum animȩ quam nouam in uno quoque adõ con¬
dittomratio qucem inlegissacre ecolesiȩ que catholicȩ
confirmat auetoritas ut spero aste preerut. AQSR
quilegris ex librosieos quibus refutaui quatuor tuos
dequorum primo quace uoluit̃ & sicut uoluitile de¬
cerpsit cuires ponđi libroisto quemnuno frustrate¬
edcorguere loqua cissima uanita te conaris: Sicm&ibi
in tertimeo respondisse repperi &utuideat non me
aste pr& erisse quod dicis sedillum pocius cuius castulȩ

Expanded text:
in mundum, et per peccatum mors; et ita in omnes hoin mundum, et per peccatum mors; et ita in omnes homines pertransiit, in quo omnes peccaverunt : quae verba ejus, cum secundum vos, non secundum ipsum, exponere coeperis, tunc apparebit cui rectitudini veritatis loquacitate tortuosissima relucteris. XXV. JUL. Hunc ergo de opere meo priore contextum, in hoc secundo libro suo sibi, licet cum interpolatione, proposuit . Nam et commemoratam a me formationem corporis, et ingressum animae, quam novam in unoquoque a Deo conditam, tam ratio, quam legis sacrae Ecclesiaeque catholicae confirmat auctoritas, ut spero, arte praeteriit. AUG. Qui legit sex libros meos, quibus refutavi quatuor tuos, de quorum primo quae voluit, et sicut voluit, ille decerpsit, cui respondi in libro isto quem nunc frustra redarguere loquacissima vanitate conaris; sic me tibi in tertio meo respondisse reperiet, ut videat, non me arte praeteriisse quod dicis; sed illum potius, cujus chartulae
Abbreviated transcription (Latin):
Diabolum esse auctorem hominum a quo est origo nascen¬
cium Post quȩ ipsius denuo uerba rep&iui: Nam sicut
peccatum siuehinc siue indenascatur. Opus est diaboli
sic homo siuehino siue indenascatur opus est disac pro¬
tinus insurrexi hoc modo cumilla uocentimoristui
cogito quadicis: Nupcias malum non esse istos alios
sermonestuos sinerisu considerare non possum
Cienim credis adõ hominesfieri. &esse coniuges in no¬
centes uidequam stare non possit trahi ex his origina¬
lepeccatum : Certe non peccatiste quinascitur non peo¬
cat ille quigenuit non peccatille qui condidit ꝑ quas
rimas intertor presidia innocencig peccatum fingis
in gressum: Aq̃S r̃ Iam his uerbistuis &iam cum ipsos
librostuos legissem respondisse mesufficit : Verum
& hic ammoneo a postolum pocius audiendum esse
quamte quinon oc cultamrimam sed a pestissimã
ianuam demonstrauit: Quia peccatum intrauit

Expanded text:
diabolum esse auctorem hominum, a quo est origo nascendiabolum esse auctorem hominum, a quo est origo nascentium. » Post quae ipsius denuo verba repetivi: « Nam sicut peccatum, sive hinc, sive inde trahatur, opus est diaboli; sic homo, sive hinc, sive inde nascatur, opus est Dei. » Ac protinus insurrexi hoc modo: « Cum illam vocem timoris tui cogito, qua dicis nuptias malum non esse, istos alios sermones tuos sine risu considerare non possum. Si enim credis a Deo homines fieri, et esse conjuges innocentes; vide quam stare non possit, trahi ex his originale peccatum. Certe non peccat iste qui nascitur, non peccat ille qui genuit, non peccat ille qui condidit: per quas rimas inter tot praesidia innocentiae, peccatum fingis ingressum? » AUG. Jam his verbis tuis, etiam cum ipsos libros tuos legissem, respondisse me sufficit . Verum et hic admoneo, Apostolum potius audiendum esse, quam te, qui non occultam rimam, sed apertissimam januam demonstravit, qua peccatum intravit
Abbreviated transcription (Latin):
in pcoruulo ꝑuoluntatem atnulla in eos fuit ꝑ
formam corporis sed hanc ds̃ tribuit peringrer¬
sum anime: Ced nihil deb& semini corporali
quȩ noua ado conditor pernupcias sed hec ꝑtinent
adopus parentum quo s in hoc actu non peccasse
promiseras: Quod si nonuere id concesser as sicut
processustui sermonis indicat ipsesunt ex sacran¬
de quȩ causcom fecerunt mali : Verum illȩ subs¬
tanciam propriam non habent sed nomine suo
personarum opusindicant ꝑccrentes igitur
qui conuento suo causamfecere peccator es damna¬
biles ambigi ergo iam non potest coniuges erno
suppliciomancipari quorum labore agtum est :¬
Vt ad dominatum ex ercendum lin homines diabulus ꝓue¬
nir&: Quod si concesseris illud totum quod antea
tenuis se uidebaris amitte sũdest quod hominem dĩopus¬
dixerasinecessacrio quippesequitur quio ꝑ conimix¬
tionem corporum origo progenitisssiper originem
malum in hominibus ꝑmalumius diaboli in homines:

Expanded text:
in parvulo? Per voluntatem? At nulla in eo fuit. Per in parvulo? Per voluntatem? At nulla in eo fuit. Per formam corporis? Sed hanc Deus tribuit. Per ingressum animae? Sed nihil debet semini corporali, quae nova a Deo conditur. Per nuptias? Sed hae pertinent ad opus parentum, quos in hoc actu non peccasse praemiseras: quod si non vere id concesseras, sicut processus tui sermonis indicat, ipsae sunt exsecrandae, quae causam fecerunt mali. Verum illae substantiam propriam non habent; sed nomine suo personarum opus indicant: parentes igitur, qui conventu suo causam fecere peccato, jure damnabiles. Ambigi ergo jam non potest, conjuges aeterno supplicio mancipari, quorum labore actum est ut ad dominatum exercendum in homines diabolus perveniret. Quod si concesseris; illud totum quod antea tenuisse videbaris amittesdixeras. Necessario quippe sequitur, quia per commixtionem corporum origo progenitis est, si per originem malum in hominibus, per malum jus diaboli in homines,
Abbreviated transcription (Latin):
one suppressa : eam quam chatholicam fatemur
inferrem AQS R Pelagianam inuaturus es non
chatholicam chatholica illa est quȩ ostendit iustum dm̃
in tot actantis poenis & cruciatibus paruulorum quos
operemeo sentenciam eius quccdixerat : Nam̃si¬
cut peccatum si ue hinc si uein de trahatur aparuu¬
lis opus est diaboli sic homo siuehinc siueinde nascat᷑
opus estdĩ. Ita autem amenunc hicrefertur sicut
in meo opere contin&ur : Vndemaximam pastẽ
fuerat iste furatus AGSR Sieuera disputos
quomodo uerum est quod ego illa furatus simcum
potius illecuius castulam mihimissa est quod uo¬
luit ad que ut uoluit exoper&uo arbitrio suo iudi¬
cio qu& ranstullerit Iuł drx̃ Nesponde ergo ib ⁊
tu quidem parcẽmagisterii tudixerim terguer¬
sanis sed intellge quod ademerit tibi ueritaes licen¬
ciam peruagandi: Ecce enim & nos adquies cimus
quia peccatum opus est malguo luntatis uelopus
est diceboli sed porquid hoc peccatum inuenitur

Expanded text:
one suppressa, eam quam catholicam fatemur inferrem. AUG. Pelagianam illaturus es, non catholicam. Catholica illa est, quae ostendit justum Deum in tot ac tantis poenis et cruciatibus parvulorum; quos opere meo sententiam ejus, qua dixerat: « Nam sicut peccatum, sive hinc, sive inde trahatur a parvulis, opus est diaboli; sic homo, sive hinc, sive inde nascatur, opus est Dei » : ita autem a me nunc hic refertur, sicut in meo opere continetur, unde maximam partem fuerat iste furatus. AUG. Sic vera disputas, quomodo verum est quod ego illa furatus sum: cum potius ille cujus chartula mihi missa est, quod voluit atque ut voluit, ex opere tuo, arbitrio suo judicioque transtulerit. XXIV. JUL. Respondi ergo ibi: « Tu quidem pace magisterii tui dixerim tergiversaris: sed intellige quod ademerit tibi veritas licentiam pervagandi. Ecce enim et nos acquiescimus quia peccatum opus est malae voluntatis, vel opus est diaboli: sed per quid hoc peccatum invenitur
Abbreviated transcription (Latin):
doctiores prudenciores ueratiores iudices quere¬
re auderes ipsi contra dogmata uestra cla¬
mant: Ipsi scriptissuis uestra scripta condẽnaf
Quidqueris amplius ociam in primo & secundo li¬
brorum eorum satis docui quos contractuos quattu¬

Expanded text:
doctiores, prudentiores, veraciores judices quaerere auderes? Ipsi contra dogmata vestra clamant, ipsi scriptis suis vestra scripta condemnant: quid quaeris amplius? Hoc jam in primo et secundo librorum meorum satis docui, quos contra tuos quat
Abbreviated transcription (Latin):
lens intellogi paruulos quin ulla propria peccatee fecert̃¬
& addat insimilitudine p̃uaricationis adece ostendens quio
in eosrgnauerat mors quodiã superi: satis egimus: Quomo¬
do enĩ ꝑunũ hominẽ peccatũ intrauit inmundũ & ꝑpecca¬
tũmorisi incliquos ad hoc unius hominis peccatũ ñ ꝑ tinen¬
tes rgnauit t am̃mors inquos enĩ mors regiauit ꝑtinent
rd peccatũ quodin trauit: quiuers ad peccatũ ꝑquod moss

Expanded text:
lens intelligi parvulos, qui nulla propria peccata fecerunt: etlens intelligi parvulos, qui nulla propria peccata fecerunt: et addat, in similitudine praevaricationis Adae , ostendens cur in eos regnaverit mors: quod jam superius satis egimus . Quomodo enim per unum hominem peccatum intravit in mundum, et per peccatum mors; si in aliquos ad hoc unius hominis peccatum non pertinentes regnavit tamen mors? In quos enim mors regnavit, pertinent ad peccatum per quod intravit: qui vero ad peccatum, per quod mors
Abbreviated transcription (Latin):
cisi degenere suo dicta est intire : Quur in fantenatio offe¬
rebatio sacrificiũ propeccato iamquȩ sotace adtende
in fantẽ & imitcre non fantẽ : Iuł o Ac ꝑ hoc constaet nihil
eum depeccato traducis aeloquutũ q: quamuis copiosa essenc
ad probcendũnihil a postolũ denaturali quod essenon pot
& amani chcis fingitur sensissepeccato exͥ abund anti t amen
diã distinctionẽ inculcauit : No nomsomnino ade p̃uarica¬
tione pollutus quando quidem &iam dehis inquib promi¬
quitecte regicer & interitꝰ inuenirent᷑ plurimi Qui ap̃uarico¬
tionis ad ccedocerent᷑ alieni : AG̃S RCalũniosẽ linguo se ons
tores ecclesi asticos flosquidã s̃pecios enituit: Quomodo aut
dicis non om̃s ad ccep̃uari catione pollutos& qđ pei: ÷ apło in¬
putes quod tuinsipient̃ sccpis : Cuilledicatꝰ regiauit mors
ab cedec usq ad moysen. Et in eos qui non pecca uerunt uo¬

Expanded text:
cisi de genere suo dicta est interire ? cur infante nato, offecisi de genere suo dicta est interire ? cur infante nato, offerebatur sacrificium pro peccato ? Jam, quaeso, tace: attende infantem, et imitare non fantem. CCII. JUL. Ac per hoc, constat nihil eum de peccato traducis elocutum: quae quamvis copiosa essent, ad probandum nihil Apostolum de naturali quod esse non potest, et a Manichaeis fingitur sensisse peccato, ex abundantia tamen etiam distinctionem inculcavit, non omnes omnino Adae praevaricatione pollutos; quandoquidem etiam de his, in quibus pro iniquitate regnaret interitus, invenirentur plurimi, qui a praevaricatione Adae docerentur alieni. AUG. Calumniose, linguose: Omneptores ecclesiasticos flos quidam speciosus enituit. Quomodo autem dicis, non omnes Adae praevaricatione pollutos, et, quodicat, Regnavit mors ab Adam, usque ad Moysen, et in eos qui non peccaverunt, vo
Abbreviated transcription (Latin):
apostolus unũ hominemposuit a quo peccatũ in trauit
inmundũ quod generatione traher&ur non diabolũ
a quo illud peccatũ in trauit in mundũ qđimitacio sequer& :
fuł .o. Peccatũ autẽ inquid nonimputat᷑ culex nõ est qua c¬
sententia sicut domnib: dictissuis opinionẽ traducis int̾emit :
qui in scrutebilia iudiciađi nesciunt : Nã si ds̃ peccatũ
uerunt si nelege peribunt : Iuł dix : Namsi antelegẽ ñ impucc¬
tatco ÷ peccatitradux pleẽ aut̃ ñ fuit nũquã omnino quo no¬
cer& humanogeneriuissoptinuit : Antelgẽ enĩ imputa¬
tũ ñ ÷ naturcolepeccatũ sublege imput atũ ñ ÷ naturcle
legis uel monstratũ hoc uel imputatum doc&ur: Appoc¬
r& ergo a postolũ peccatũ antelegem libere uolunt atis
Postlegem autem p̃uaricationẽ tot idẽ libere uoluntatis
arguere ACSR Siinloge non ostendit᷑ origineele pecca¬
tum quurergo in lege animec paruuli octauodie non circũ¬

Expanded text:
Apostolus unum hominem posuit, a quo peccatum intravit Apostolus unum hominem posuit, a quo peccatum intravit in mundum, quod generatione traheretur; non diabolum, a quo illud peccatum intravit in mundum, quod imitatio sequeretur. CC. JUL. Peccatum autem, inquit, non imputatur, cum lex non est : qua sententia, sicut et omnibus dictis suis, opinionem traducis interemit. d ab hominibus, qui inscrutabilia judicia Dei nesciunt. Nam si Deus peccatum verunt, sine lege peribunt ? CCI. JUL. Nam si ante legem non imputata est peccati tradux, post legem autem non fuit, nunquam omnino quo noceret humano generi virus obtinuit. Ante legem enim imputatum non est naturale peccatum: sub lege imputatum non legis vel monstratum hoc vel imputatum docetur. Apparet ergo Apostolum, peccatum ante legem liberae voluntatis, post legem autem praevaricationem totidem liberae voluntatis arguere. AUG. Si in lege non ostenditur originale peccatum, cur ergo in lege anima parvuli octavo die non circum
Abbreviated transcription (Latin):
tur: cum dicat aposto lus lex sub intra uro.
ut abun dec re delictum. Cum dicat aposto¬
lus si dccta ess& lex quȩposs& uiuificare
omnino exlege ess& iusticia: sed conclusit
scripturoc Omnia suppeccato ut promissi¬
o. exfide ihũxp̃i dar&ur credentibus : si aures
hab&is oraiam clccudite: sirecte aperire orauul¬
tis priusccures diuinis uocib: cperite : sane me¬
mineris tedixisse generationem coepisse abtedam
quisoles dicere generationẽ ñnisi a duob: incipere:
Sideo non eã uoluisse intellegia płm in eo peccato: quod
perunum hominem in tracsse dixit inmundum:
Quiste poss& creder& obliuisci quod quotiens dixerasfal¬
sum sedtacmen oblitꝰ es ut celi quando diceres uerũ exꝑgiset¬
uel teipsum abcdam coepitgeneratio. Ac ꝑ hoc ꝑge
nerationem in trauit ꝓpeccatum quod ꝑ unũ hominem
intrauit inmundũ & enĩtudixisti: Generacio autẽ quȩ
coepit abcdã & postlegem ꝑ mane: Conuenient̃ igit᷑

Expanded text:
tur : cum dicat Apostolus, Lex subintravit, tur : cum dicat Apostolus, Lex subintravit, ut abundaret delictum : cum dicat Apostolus, Si data esset lex quae posset vivificare, omnino ex lege esset justitia: sed conclusit Scriptura omnia sub peccato, ut promissio ex fide Jesu Christi daretur credentibus . Si aures habetis, ora jam claudite: si recte aperire ora vultis, prius aures divinis vocibus aperite. Sane memineris te dixisse, generationem coepisse ab Adam; qui soles dicere, generationem nonnisi a duobus incipere, et ideo non eam voluisse intelligi Apostolum in eo peccato, quod per unum hominem intrasse dixit in mundum. Quis te posse crederet oblivisci, quod toties dixeras falsum? Sed tamen oblitus es, ut aliquando diceres verum. Expevel te ipsum: ab Adam coepit generatio, ac per hoc, per generationem intravit peccatum, quod per unum hominem intravit in mundum. Etenim tu dixisti, Generatio autem quae coepit ab Adam, et post legem permanet. Convenienter igitur
Abbreviated transcription (Latin):
tãmundi IUł DIXIT Generatio autẽ q: coepitꝰ adam
& post legem perman& quȩ siesso fons peccatorum
& frutex diaboli sicurtu argumentaeris. non uti que
us que ad legem sed & postlegem : & post xpm̃ hoc cri¬
men uiger&: peccatum itceque de quo a postolus
pronuntiat : quicc us que ad legem fuerit nec potu¬
erit manere post legem actionis. nonnatiuitatis
esse conuincar : AqSR Ecce aperte dicis non
ideo dixisse a postolum susque ad legem pecca tũ¬
non potuit manere post legem : nec expauescis uocẽ
dĩ per hominem dĩ intendentem in xpm̃: cc̃dque
dicentem : Ecce agnus dĩ ecce quitollit peccatũ
mundi: Quid de ipsis qutd insanis nonna tura
non lex sed qec coquitollit peccatum mundi
Et audes dicere peccati regium lata lege
cecidisse. Et post legem non potuit manere
peccatum cumdicat cpostolus si per legem
iustitia. ergoxp̃s gratis mor tuus est
Cum dicit apostolus: quicc in lege nemo iustifica¬

Expanded text:
ta mundi ? CXCIX. JUL. Generatio autem quae coepit ab Adam, ta mundi ? CXCIX. JUL. Generatio autem quae coepit ab Adam, et post legem permanet: quae si esset fons peccatorum et frutex diaboli, sicut tu argumentaris, non utique usque ad legem, sed et post legem, et post Christum hoc crimen vigeret. Peccatum itaque de quo Apostolus pronuntiat, quia usque ad legem fuerit, nec potuerit manere post legem, actionis, non nativitatis esse convincitur. AUG. Ecce aperte dicis, non ideo dixisse Apostolum, Usque ad legem peccatunon potuit manere post legem: nec expavescis vocem Dei, per hominem Dei intendentem in Christum, atque dicentem, Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccatum mundi? Quid desipis? quid insanis? Non natura, non lex; sed ecce qui tollit peccatum mundi: et audes dicere, peccati regnum lata lege cecidisse, et post legem non potuisse manere peccatum? cum dicat Apostolus, Si per legem justitia, ergo Christus gratis mortuus est: cum dicat Apostolus, Quia in lege nemo justifica
Abbreviated transcription (Latin):
cut nemo nisi peradam uergit in mortem i tane¬
mo ni si per xpm̃ surgit inuitã: Ohomo quinihil
potes dicere pos ses saltem tacere : Iuł dixit
Dost hoc autẽ intulitius que ad legem regiasse poccatũ.
ostendens regnũ peccati latcelege cecidisse: A qS Rxsilata
legececidit regnum pecca tiergo ꝑlegem iustitiaẽ siperle¬
gem iusticiaest ergo xp̃s gratis mostu: est : a postoliẽ uox
xp̃i anã pelegi anũ uerbum sopponitis : & quȩrentib: a uo¬
bis quare mostuds sit xp̃s: sinatura uel lex efficitiustos
respond&i sut hocipsum facili: fier& quccsi posses quamuis
tace antiquiclamant: Esi difficilius tamen possemus
&sine tefeccere: Autsi tacere non possunt seipsos in la¬
tobras aliquas ducunt: ut alios non seducant : Quurerge
ait apostolus Usque enim adlegem peccatũ in mun¬
do fuit nisi qui a peccatũ auferre nec latalex potuit sed
ille dequo dictum est : Ecce agusdi ecce qui tollit pecca¬

Expanded text:
cut nemo nisi per Adam vergit in mortem, ita necut nemo nisi per Adam vergit in mortem, ita nemo nisi per Christum surgit in vitam. O homo qui nihil potes dicere, posses saltem tacere! CXCVIII. JUL. Post hoc autem intulit, usque ad legem regnasse peccatum: ostendens, regnum peccati lata lege cecidisse. AUG. Si lata lege cecidit regnum peccati, ergo per legem justitia est. Si per legem justitia est, ergo Christus gratis mortuus est . Apostoli est vox christianam, Pelagianum verbum supponitis, et quaerentibus a vobis, quare mortuus sit Christus, si natura vel lex efficit justos; respondetis, Ut hoc ipsum facilius fieret: quasi posset, quamvis taceant qui clamant, Etsi difficilius, tamen possemus et sine te facere: aut si tacere non possunt, se ipsos in latebras aliquas ducant, ut alios non seducant. Cur ergo ait Apostolus, Usque enim ad legem peccatum in mundo fuit; nisi quia peccatum auferre nec lata lex potuit, sed ille de quo dictum est, Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit pecca
Abbreviated transcription (Latin):
peccatum Ił dixit. Necit distinctionem nequi rpi
tar& trecñsisse peccatum : ut mors quȩpercurrit
iudicante iustici& secutao probar&ur materiasultio¬
nis : quccsi nuno quoque peccatore destudio male
uoluntatis in uenerat : ostendit igitur non naturã
accusandem esse sed studia Aq̃g s Frustrate
uersas &reuerscs ad cm respice. &xpm̃ Ille forma
est futuri non estergo a contramo iste conformis
qui iusticiom sucm in renascentes paruulos trai¬
cit si peccatum in nascentes ille nontraicit:
Iuł DixIt: Subiuncxit in eo regass& mortem:
in quo omnes pec cauerunt : quo s ermone nonnas¬
centes ruinc. sedopera cegentis expressec est: ap¬
probauit sei tocque prauitatem arguere: nec
in nocentiam sccucicore : Aq̃s In illo pec caue¬
runt omnes : in quomoriuntur omnes : Cuius a con¬
trario formec est: inquouiuifica ntur omnes
sic ut autem in adem om̃s moriuntur : sic in xp̃o
omnes uiuificabuntur:. Quodideo dictũ ÷ Quia si¬

Expanded text:
peccatum? CXCVI. JUL. Fecit distinctionem, ne quis ita peccatum? CXCVI. JUL. Fecit distinctionem, ne quis ita putaret transisse peccatum; ut mors quae praecucurrit judicante justitia, secuta probaretur materias ultionis, quas in unoquoque peccatore de studio malae voluntatis invenerat. Ostendit igitur, non naturam accusandam esse, sed studia. AUG. Frustra te versas, et reversas. Adam respice, et Christum: ille forma est futuri; non est ergo a contrario iste conformis, qui justitiam suam in renascentes parvulos trajicit, si peccatum in nascentes ille non trajicit. CXCVII. JUL. Subjunxit, in eo regnasse mortem, in quo omnes peccaverunt: quo sermone, non nascentis ruina, sed opera agentis expressa est. Approbavit se itaque pravitatem arguere, nec innocentiam sauciare. AUG. In illo peccaverunt omnes, in quo moriuntur omnes: cujus a contrario forma est, in quo vivificantur omnes. Sicut autem in Adam omnes moriuntur, sic in Christo omnes vivificabuntur . Quod ideo dictum est, quia si
Abbreviated transcription (Latin):
uanicationis adsperserit: abso lute ergo ele¬
r& morium crimina esse non seminum: adque
ut breuiter que st acta repeamus Ait aposto¬
lus perunum hominem introisse peccatum hoc
ratio ostendit imitationi non generationi congru¬
ere: Quȩ estopus duorum: Aqs sx Quam multũ
eadem dicis : &nihildicis nec uides quia si peccatũ imi¬
tationis a genere humano coeptũisto significa r&
loco ꝑ unce potis quam ꝑ unũ inmundũ dicert ur
intrasse: qua eita prima peccauit : utecm uirquo¬
que ipsius fuerit imitatus : sed quic generationem
non imitationẽ uolebat intellegi ꝑunum inquid
hominem pec catum intrauit inmundum: aut am¬
bos singulari numero includens propter quod dic¬
tum est. Igitur iam non sunt duo : aut eum potissi¬
mum. commemorans:a quo est principium generan¬
di: Cum seminatio ex orditur ut concepcio subse¬
quatur: Hȩc sepeiam diximus seditẽ rationibus
tuis nostrcs quoque uelrcrius tamen iterando

Expanded text:
varicationis asperserit: absolute ergo clavaricationis asperserit: absolute ergo claret, morum crimina esse, non seminum. Atque ut breviter, quae sunt acta, repetamus; ait Apostolus, per unum hominem intrasse peccatum: hoc ratio ostendit imitationi, non generationi congruere, quae est opus duorum. AUG. Quam multum eadem dicis, et nihil dicis: nec vides, quia si peccatum imitationis a genere humano coeptum, isto significaretur loco; per unam potius quam per unum in mundum diceretur intrasse; quae ita prima peccavit, ut eam vir quoque ipsius fuerit imitatus. Sed quia generationem, non imitationem, volebat intelligi, Per unum, inquit, hominem peccatum intravit in mundum: aut ambos singulari numero includens, propter quod dictum est, Igitur jam non sunt duo ; aut eum potissimum commemorans, a quo est principium generandi, cum seminatio exorditur, ut conceptio subsequatur. Haec saepe jam diximus: sed iterationibus tuis, nostras quoque vel rarius, tamen iterando,
Abbreviated transcription (Latin):
Non imitationem imitacioni &inuenies formam
quam commendauit a postolus ueritatis non quã
fixit pelcgius uestri auctor erroris. Iuł dix
Quȩdi uisio naturacli peccato non potest conue¬
nire quod si ess& : omnis prorsus ȩqualiter conli¬
gerat nemo ergo ess& cuimclum. hoc non ess&
& nullus inuenireur: de quo uereposse dici
quia insimilitudine peccati illius non deliquis¬
s& incuius omnes ueritate pec cassent: AqSR
Quod renitendo clamas. hoc uerum est & con¬
trauos est omnes prorsus originaele peccatũ.
In eos enim qui non ꝑeccauerunt idest qui suce pec¬
catec propricnon fecerunt : ut mors regicr&
similitudo antique preuaricationis ad ae quiẽ
formeo futuri id estxp̃: si cut enim primi homine
quina scunturs ita secundo homine qui renas cun¬
tur induuntur. Iuł dixit Colligit autem apos.excii¬
tolus & pronuntiat esse alios quipeccauerint sicut
adcm alios quos nec similitudo antique pre¬

Expanded text:
non imitationem imitationi; et invenies formam, non imitationem imitationi; et invenies formam, quam commendavit Apostolus veritatis, non quam finxit Pelagius vestri auctor erroris. CXCIII. JUL. Quae divisio naturali peccato non potest convenire: quod si esset, omnes prorsus aequaliter colligaret; nemo ergo esset cui malum hoc non inesset, et nullus inveniretur de quo vere posset dici, quia in similitudinem peccati illius non deliquisset, in cujus omnes veritate peccassent. AUG. Quod retinendo clamas, hoc verum est, et contra vos est: omnes prorsus originale peccatum In eos enim qui non peccaverunt, id est, qui sua peccata propria non fecerunt, ut mors regnaret, similitudo meruit praevaricationis Adae, qui est forma futuri, id est, Christi. Sicut enim primo homine, qui nascuntur; ita secundo homine, qui renascuntur, induuntur. CXCIV. JUL. Colligit autem Apostolus, et pronuntiat, esse alios qui peccaverint, sicut Adam; alios quos nec similitudo antiquae prae
Abbreviated transcription (Latin):
peccato ager& de quo dixerat utuideres urtibi
in quo omnes pecca uerunt. quiessent hi quosta¬
tim pronunciat non solum preuaricationis ade
sed ne in simili tudine quidem culpeillius ob noxi¬
os de prehendi. Aq̃S ReSΡΟΝΙT: Sedtusic in¬
tellegs qui non intellegis: a postolus autem ratio¬
nem red didit qua remors regnauerit: & in eos
qui non peccauerunt: addendo & dicendo insimi¬
litudine preuaricationis adce. Id est propte¬
rec regnasse ostendens mortem: & in eos
qui non peccauerunt : qnm̃ quandam similitu¬
dinis formam : excdace preuaricatione tra¬
xerunt: Ad cm quippe induunt quinas cun¬
tur sicut xpm̃ induunt quire nascuntur :¬
in eos qui non pec cauerunt insimilitudine prȩ¬
uccricationis adcce. Uides eum distinctionem
fecisse perspicuam inter eos qui similiter ut adã¬
& in eos quidissimiliter errauerant: Aqus ł R¬
Sidissimiliter errauerant : ubi estergo imitacionis
exemplum regenerationem  red de generationis

Expanded text:
peccato ageret, de quo dixerat, ut videtur tibi, peccato ageret, de quo dixerat, ut videtur tibi, In quo omnes peccaverunt: qui essent hi, quos statim pronuntiat, non solum in praevaricatione Adae? sed ne in similitudine quidem culpae illius obnoxios deprehendi? AUG. Sed tu sic intelligis, qui non intelligis: Apostolus autem rationem reddidit, quare mors regnaverit et in eos qui non peccaverunt, addendo et dicendo, in similitudinem praevaricationis Adae; id est, propterea regnasse ostendens mortem et in eos qui non peccaverunt, quoniam quamdam similitudinis formam ex Adae praevaricatione traxerunt. Adam quippe induunt qui nascuntur, sicut Christum induunt qui renascuntur. Cin eos qui non peccaverunt in similitudine praevaricationis Adae: vides eum distinctionem fecisse perspicuam, inter eos qui similiter ut Adam, et eos qui dissimiliter erraverant. AUG. Si dissimiliter erraverant, ubi est ergo imitationis exemplum? Regenerationem redde generationi,
Abbreviated transcription (Latin):
tia intellectus ueritoo tem sibi in esse test&ur:¬
ΛΦS RESΡ̃: Nonimitationem imitationi sed
regenerationem generationi opposuisse apostolũ
ipscc xp̃i forma demonstrat : qui homini primo ho¬
mosecundus opponitur: si ergo non pertinent ad
iustreicm xp̃i qui renas cuntur non pertinent
ad peccatum adȩquina scuntur & non est xp̃s
forma a contrario sed quia forma est: proculdu¬
bio sicut renceti adiusticiam xpi transeunt &iã
paruuli quamuis opercri iusticiam non ucclentes
itacum transitu peccati ex ad cmnati sunt si ue
nascuntur quam uis nec peccatum adhunc uecle¬
ant opercri: agusce formam & noli esse contra¬
dictione deformis: Iułi dixit : Nunc intuere c
quantum atuc expositione discordent ut c&e¬
ra eiusdem loci itto illa uerba quibus a postolus
pronuntiat & am in eosregnasse mostem quinon
pecca uerunt insimili tudine preuaricationis
adcce: qui est forma futuri. Sienim dena turclis

Expanded text:
tia intellectus veritatem sibi inesse testeturtia intellectus veritatem sibi inesse testetur. AUG. Non imitationem imitationi, sed regenerationem generationi opposuisse Apostolum, ipsa Christi forma demonstrat; qui homini primo homo secundus opponitur. Si ergo non pertinent ad justitiam Christi, qui renascuntur; non pertinent ad peccatum Adae, qui nascuntur; et non est Christus forma a contrario: sed quia forma est, procul dubio sicut renati ad justitiam Christi transeunt, etiam parvuli, quamvis operari justitiam non valentes; ita cum transitu peccati ex Adam nati sunt, sive nascuntur, quamvis nec peccatum adhuc valeant operari. Agnosce formam, et noli esse contradictione deformis. CXCI. JUL. Nunc intuere, quantum a tua expositione discordent, ut caetera ejusdem loci, ita illa verba, quibus Apostolus pronuntiat, etiam in eos regnasse mortem, qui non peccaverunt in similitudine praevaricationis Adae, qui est forma futuri. Si enim de naturali