comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tto diix lothariensiũ obit. Conradꝰ gener
regis ottoni succedit.
Stephanꝰ & constantinꝰ imꝑatores filii romani
imꝑatoris egre ferentes se iusta patris sui seueritate a iuuenili leuitate
coherceri. dispositis in palatio insidiis ignorante alt̾o constantino leoniᷤꝰᷤ
imꝑatoris filio patrem de palatii solio deponunt. & tonso ei ut moriᷤ
est capite ad uicinã insulam in qͦ cenobitȩ phẏsophabant᷑ transmittunt.
Sol horribilẽ elẏpsim passus ẽ feria .ui. hora diei t̾cia. qͦ die in hispa¬
nia addaram rex sarracenoꝵ a radamiro xp̃ianissimo rege gallitiȩ in
nitalia cometa mirȩ magnitudinis apparuit.

Expanded text:
tto dux Lothariensium obiit. Conradus, gener regis Ottonis, succedit. Stephanus et Constantinus imperatores, filii Romani imperatoris, egre ferentes se justa patris sui severitate a juvenili levitate coerceri, dispositis in palatio insidiis, ignorante altero Constantino Leonis imperatoris filio, patrem de palatii solio deponunt, et tonso ei ut moris est, capite, ad vicinam insulam, in qua coenobitae praeliabantur, transmittunt. Sol horribilem eclipsim passus est feria sexta, hora diei 3, quo die in Hispania Abdaram rex Sarracenorum a Radamiro Christianissimo rege Galliciae in bello superatus est. In Italia cometa mirae magnitudinis apparuit,
Abbreviated transcription (Latin):
eos sub tributo redigit.
Waiferꝰ filiꝰ eudonis dux aquitaniȩ res francoꝵ iniuste uexando irã
pipini incurrit. eoq aquitaniam ingresso fedꝰ fictȩ paciꝰᷤ mittit.
Ualpertꝰ abbas in italia. chrodogangꝰ meitensiũ ep̃s pipini regis
ex landrada sorore nepos clarent ingallia. qui gor iam cenobiũ
fundauit in mettensi parrochia.
marmoreo sarcofago ipsius apłi petri manu sculptum legebatur.
Aureȩ petronillȩ dilectissime filiȩ.

Expanded text:
eos sub tributo redigit. 758. Wailferus filius Eudonis dux Aquitaniae res Francorum injuste vexando, iram Pippini incurrit. Eoque Aquitaniam ingresso, foedus fictae pacis initur. Walpertus abbas in Italia, et Crodogangus Metensium episcopus, Pippini regis ex Landeata sorore nepos, clarent in Gallia: qui Gorziam coenobium fundavit in Metensi parochia. marmoreo sarcophago, ipsius apostoli Petri manu scriptum legebatur: Aureae Petronillae dilectissimae filiae.
Abbreviated transcription (Latin):
Persequutione post lapidationẽ ꝯtephani ꝓthomartyris mota.
maximinꝰ unus de septuaginta xp̃i discipłis ad gallias transiens
mariam magdalenam secum adduxit. & eam apud aquensem
urbẽ cui p̃sidebat sepeliuit defunctã. Aquensi tͦ urbe a sarracemꝰ
desolata. corpꝰ ipsius mariȩ a girardo comite burgundiȩ ad cenobiũ
uiceliacum a se constructum transfertur. Quanꝗͣ aliqui scribañ
qđ hec apud ephesum qͥescat nullum super se tegimen habens.

Expanded text:
Persecutione post lapidationem Stephani prothomartiris mota, Maximinus, unus de 70 Christi discipulis, ad Gallias transiens, Mariam Magdalenam secum adduxit. Eam etiam apud Aquensem urbem, cui presidebat, defunctam sepelivit. Aquensi vero urbe a Saracenis desolata, corpus ipsius Mariae a Gerardo comite Burgundiae ad cenobium Viceliacum a se constructum transfertur , Quanquam aliqui scribant, quod hec aqud Ephesum quiescat, nullum super se tegimen habens.
Abbreviated transcription (Latin):
Primus agon solis ab aureliano institutus.
Aurelianꝰ cũ aduersũ nos ꝑsecutionẽ mouisset. fulmen i¬
ta eũ cometesq eiꝰ ruit. ac ñ multo post int̃ constantino¬
polim & eracleã in cano florio uiȩ uet̾is occiditur.
pontũ occiso: optinuit florianꝰ imꝑiũ dieb. Lxxͣx.uiiii.
Hoc qͦq apud tharsũ int̾fecto: romanoꝵ .xxx. primus

Expanded text:
Primus agon Solis ab Aureliano constitutus. 5 Aurelianus cum adversum nos persecutionem movisset, fulmen juxta eum comitesque ejus ruit, ac non multo post, inter Constantinopolim et Heracleam, in cenophrurio viPontum occiso, obtinuit FLORIANUS imperium diebus 80. Hoc quoque apud Tarsum interfecto: Romanorum XXXI, PROBUS
Abbreviated transcription (Latin):
trahatur uiolent̃ de ęccła. Hic constituit ut monachi
in officio
sacerdotalis gradꝰ utant᷑ potestate ligandi atq soluendi.
Theodericꝰ rex francoꝵ morit᷑. Ealdbaldꝰ rex angloꝵ idolatͥe reñtiat.
Lothariꝰ rex filios theoderici regis in bello captos occidit. bruna¬
childẽ qͦq reginam uno pede & brachio multatã ad caudã equȩ
indomite religatam mẽbratim discerpi fecit. imputans ei qđ
decem reges ꝑ eam fuissent extincti: & sic monarchia regni fran

Expanded text:
esia. Hic decrevit, ut monachi in officio sacerdotalis gradus utantur potestate ligandi atque solvendi. Theodericus rex Francorum moritur. Ealdbaldus rex idolatriae abrenuntiat. Lotharius rex filios Theoderici regis in bello captos occidit. Brunichildem quoque reginam uno pede et brachio multatam, ad caudam equae indomitae religatam, membratim discerpi fecit; imputans ei, quod decem reges per eam fuissent extincti. Et sic monarchia regni Fran
Abbreviated transcription (Latin):
Eleutheriꝰ patͥciꝰ affectans romanoꝵ imꝑiũ rome ꝑimitur.
Hoc tempore t̾remotꝰ maior mense augusto fuit. & sequuta ẽ
clades in popło ꝑcussio scilicet scabierũ. ita ut nullus posset ag¬
snoscere mortuũ suum.
Perse libiã incursantes carthaginẽ capiunt
Lothariꝰ tͥbutũ duodecĩmiliũ solidoꝵ qͦd langobardi francis solue¬
rant relaxat. langobardis ꝑpetuo sibi confederatis. Laurenti nͥ.¬

Expanded text:
manorum imperium, Romae perimitur. ore terremotus major mense Augusto; et secuta est clades in populo, percussio scilicet scabierum, ita ut nullus posset agoscere mortuum suum.Persae Libiam incursantes, Carthaginem capiunt. Lotharius rex tributum 12 milium solidorum, quod Langobardi Francis solverant, relaxat, Langobardis perpetuo sibi confoederatis. Laurenti
Abbreviated transcription (Latin):
Adrianus papa ad tuendas reseccłe Karolum romam arcessit.
Quo ꝑgens papiam obsedit. ibiq relicto exercitu romã ꝑuenit.
scãm resurrectionẽ ibi ꝑegit. postea rediens papiam cep̾it. iterũq
ronam rediit.synodũ constituit cũ adriano papa abiisq centũ
qͥnqͣginta trib epis & abbatib: in qͦ adrianꝰ papa cũ uniuersa

Expanded text:
Adrianus papa ad tuendas res aecclesiae Karolum Romam accersiit. Quo pergens, Papiam obsedit; ibique relicto exercitu, Romam pervenit, sanctam resurrectionem ibi peregit. Postea rediens Papiam cepit; iterumque Romam rediit, synodum constituit cum Adriano papa aliisque 153 religiosis episcopis et abbatibus, in qua Adrianus papa c
Abbreviated transcription (Latin):
Seribit qͦq eundẽ benedictum hoc eodẽ anno qͦ maurus ad gallias
tendebat obisse .xii. kł apriliᷤ hora diei quasi tercia. qͦd eo anno in
sabbato pasche ꝓueniens primum pascha fuisse demonstrat.
Se qͦq dicit in gallias uenisse tẽpore regiᷤᷤ theodeb̾ti nepotiᷤᷤ clodouei regis.
Ca gͦ ille seripsit quȩ uid̾at. qͦmͦ hoc consequentie historiarũ conueniat¬

Expanded text:
Scribit quoque, eundem Benedictum hoc eodem anno, quo Maurus ad Gallias Scribit quoque, eundem Benedictum hoc eodem anno, quo Maurus ad Gallias tendebat, obiisse, 12 Kal. April., hora diei quasi tertia; quod eo anno in sabbato paschae proveniens, primum pascha fuisse demonstrat. Se quoque dicit in Gallias venisse tempore regis Theodeberti, nepotis Ludowici regis. Quia ergo ille scripsit, quae viderat, q
Abbreviated transcription (Latin):
Clodoueus rex signis diuini auxilii animatꝰ ad bellandũ. turoniᷤ
quippe transiens equũ suũ scõ martino misit. quẽ centum solidis
redemptũ reciꝑe ñ potuit. missis aliis centũ solidis recepit. credens
ũ bonũ eẽ in auxilio qui tã carꝰ erat in negotio: insuꝑ
alarico uisigothoꝵ regi congreditur: eoq ꝑempto qͥcqͥd galliarum
wisigothi possidebant ad partes francoꝵ transtulit. & inuadenꝰ to¬
losam sedem regni gothoꝵ. usq ad pireneos montes regnũ francoꝵ
dilatauit. Fert᷑ autẽ murt s ecolesine urbiᷤᷤ ante faciẽ eiꝰ corruisse.
Amalricꝰ filiꝰ alarici fugiens in hispaniam. regnat ibi anniᷤᷤ sedecim.
Sigismundꝰ mortuo patre suo Gundebaudo: regnat in burgundia.
Gibrianꝰ scotꝰ cũ fr̃ib & sororib ingallia ꝑegrinatꝰ. urbem remensẽ
& uta & morte sua illustrat.
Faustus scĩ benedicti discipłs & ab eo cũ mauro ingallias hoc anno tͣns¬
ssus. scribit in uita ipsiꝰ mauri sc̃m benedictũ claruisse

Expanded text:
Ludowicus rex signis divini auxilii animatus ad bellandum--Turonis quippe transiens, equum suum Sancto Martino misit; quem centum solidis redemptum recipere non potuit, missis aliis centum solidis recepit; credens illum bonum esse in auxilio, qui tam carus erat in negotio--insupeAlarico Wisigothorum regi congreditur, eoque perempto, quicquid Galliarum Wisigothi possidebant, ad partes Francorum transtulit; et invadens Tolosam sedem regni Gothorum, usque ad Pyrineos montes regnum Francorum dilatavit. Fertur etiam muros Ecolismae urbis ante faciem ejus corruisse. Amalricus filius Alarici fugiens in Hispaniam, regnat ibi annis 16. Sigismundus, mortuo patre suo Gundebaudo, regnat in Burgundia. Gibrianus Scottus cum fratribus et sororibus in Gallia peregrinatus, urbem Remensem et vita et morte sua illustrat. Faustus S. Benedicti discipulus, et ab eo cum Mauro in Gallias hoc anno transmissus, scribit in Vita illius Mauri, S. Benedictum claruisse
Abbreviated transcription (Latin):
Uigilius papa exiliatur. Narses patriciꝰ auxiliantib sibi lango¬
bardis totilam regem p̾erimit.
Ostrogothor gente usq ad int̾nitionẽ deleta: regnũ ostrogotboꝵ
penit᷑ destruit᷑. Ita illud regnum gothoꝵ qͦd ut ait iordanis per
gothis. sed in &x isigothis in hispania regnantib incolume remansi

Expanded text:
igilius papa exiliatur. Narses patricius auxiliantibus sibi Langobardis Totilam regem perimit; Ostrogothorum gente usque ad internetionem deleta, regnum Ostrogothorum penitus destruit. Ita illud regnum Gothorum, quod, ut ait Jordanis, per gothis, sed in Wisigothis in Hispania regnantibus incolume remansi
Abbreviated transcription (Latin):
milia uiroꝵ interficit. Iosephus uͦ scribit undecies centena milia
fame & gladio ꝑisse. & alia centũ milta captiuoꝵ publice uenuindata
Ut autẽ tanta multitudo ierosoliis repꝑiret᷑. causam azimor fuisse
refert: ob quȩ ex omĩ gente iudea ad templum confluentes. urbeqͣssi
carcere sunt reclusi. Oportuit enim in eisdem paschȩ dieb eos int̃fici
in qͥb saluatorẽ crucifixert̃.¬

Expanded text:
milia virorum interfecit. Iosephus vero scribit, undecies centena milia fame et gladio perisse et alia centum milia captivorum publice venundata. Ut autem tanta multitudo Hierosolymis repperiretur, causa azymorum refert fuisse, ob quae ex omni gente Iudea ad templum confluentes, urbe quasi carcere sunt reclusi. Oportuit enim in his diebus pasche eos interfici, in quibus Salvatorem crucifixer
Abbreviated transcription (Latin):
solimoꝵ euersionẽ. a qͥntodecimo anno tyb̃ii cesaris & ab exordio euan¬
gelicȩ p̃dicationis.
anni qͥdraginta duo. a captiuitate autẽ quã ab anthocho ꝑpessi sunt.
anni ducenti tͥginta nouẽ. Porro a darii scdo anno sub qͦ rursũ tẽplũ
ȩdificatum ẽ: anni qͥngenti nonaginta. Apͥma autẽ edificatione
templi sub salomone. usq ad nouissimã eiꝰ ruinã quȩ sub uespasiano

Expanded text:
nem, a decimo quinto anno Tiberii Caesaris, et ab exordio evangelicae praedicationis adraginta duo. A captivitate autem quam ab Antiocho perpessi sunt, anni ducenti triginta octo novem. Porro Darii secundo anno, sub quo rursum templum aedificatum est, anni quingenti nonaginta. A prima autem aedificatione templi sub Salomone usque ad novissimam ejus ruinam, quae sub Vespasiano
Abbreviated transcription (Latin):
Crario ꝑempto. totila qui & balduilla suꝑ ostro gothos regnat anmiꝰ x.
Qui max italiam inuadit. & a scõ Benedicto cassinensi futura audit.

Expanded text:
rario perempto, Totila, qui et Baduilla, super Ostrogothos regnat annis 11; qui mox Italiam invadit, et a sancto Benedicto Casinensi futura audit
Abbreviated transcription (Latin):
Heracliꝰ imꝑator deuicta zachariã patriarcham cũ captiuoꝵ popło
ierłm reducit. & sc̃am crucẽ dñi reportans cũ regio scemate orn¬
tus portam uellet intrare ꝑ quã iħs ad crucẽ subeundã exiuit.
porta diuinitꝰ clausa ẽ: eiq rursũ ad monitũ angłi humiliato
& discaltiato porta ultro aꝑta ẽ: & ita cruce relata celebritatẽ exal¬
tationis eius anuuatim dedicauit.
Apud persas hormisda regnat announo sub sarracenis.
othario mediano francoꝵ rege mortuo dagobertꝰ filiꝰ eiꝰ regnat

Expanded text:
erator, Perside devicta, Zachariam patriarcham cum captivorum populo Hierusalem reducit; et sanctam crucem Domini reportans, cum regio scemate ornatus portam vellet intrare, per quam Jesus ad crucem subeundam exivit, porta divinitus clausa est; eique rursum ad monitum angeli humiliato et discalceato, porta ultro aperta est; et ita cruce relata, celebritatem exaltationis ejus annuatim dedicavit. Apud Persas Ormisda regnat annis 10 sub Saracenis. Lothario mediano Francorum rege mortuo, Dagob
Abbreviated transcription (Latin):
in hispanoꝵ sed in francoꝵ pascha repleti sunt.
Aputl ꝑsas hormisda regnat annis. xuii.
Aibuinus rex langobardoꝵ ab armigero suo ꝑimit᷑ fraude uxo¬
ris suȩ. cuiꝰ patrẽ chunimundũ gepidarũ regẽ ipse olĩ in bello
ꝑemerat. & ex testa capitis eiꝰ sibi pateram ad bibendũ fecerat.
quã cum uno die ei porrigeret dicens bibecum patre tuo: illa
femineo furore accensa illũ ab armigero ipsiꝰ in lecto ꝑimi fecit.
Cleb surrogatꝰ regno langobardoꝵ regnat annos duos.

Expanded text:
in Hispanorum, sed in Francorum pascha repleti sunt. . Apud Persas Hormisda regnat annis 18 Albuinus rex Langobardorum ab armigero suo perimitur, fraude uxoris suae, cujus patrem Cunimundum Gepidarum regem ipse olim in bello peremerat, et ex testa capitis ejus sibi pateram ad bibendum fecerat; quam cum uno die ei porrigeret dicens: Bibe cum patre tuo! illa femineo furore accensa, illum ab armigero ipsius in lecto perimi fecit. Cleb subrogatus regno Langobardorum, regnat annos 2.
Abbreviated transcription (Latin):
Cheodericꝰ fr̃ eiꝰ in regnũ ei suecedens: tegnauit annis. xiii.
Hilii attilȩ dum contendunt de regno. subiecte hunis gentes
ab hunoꝵ se excutiunt iugo.
Consilio maximi tyrannidẽ meditantis ualentinianꝰ ĩꝑator
a transila milite etii perimitur. Ieoderis

Expanded text:
Theodericus frater ejus in regnum ei succedens, regnavit annis 13. Filii Attilae dum contendunt de regno, subjectae Hunis gentes ab Hunorum se excutiunt jugo. Consilio Maximi tyrannidem meditantis Valentinianus imperator a Transila milite Ethii perimitur. 457.
Abbreviated transcription (Latin):
Pipmꝰ ultimo ext̃minio aquitaniã atterit. scomnas capit. ibiq
waiferi matrẽ sorures &e neptes captas secum abducit.
Rome paulo papa mortuo. constantinus quidam subito ordinatꝰ
sacerdos ex laico. trrannica ambitione papatu inuaso ȩccłȩ dei
magno fuit scandalo. Cont᷑ hunc phylippus aquib dã romauor
papa constitiutur: & non multo post deponitur.¬

Expanded text:
pinus ultimo exterminio Aquitaniam atterit, Sanctonas capit, ibique Waiferi matrem, sorores et neptes captas secum abducit. Romae Paulo papa mortuo, Constantinus quidam subito ordinatus sacerdos ex laico, tyrannica ambitione papatu invaso, aecclesiae Dei magno fuit scandalo. Contra hunc Philippus a quibusdam Romanorum papa constituitur, et non multo post deponitur
Abbreviated transcription (Latin):
Torthinanni frisiam infestantes tẏle oppidum incendunt.
henricꝰ imꝑator mettis urbem obsidet. ꝓpt̃ deodericũ fr̃em uxoris
suȩ contra serebellantẽ.qui ep̃atum ipsius urbis usurpauerat.
Dux enĩ mosellanoꝵ deodericus post fr̃em suũ alberonẽ dato ep̃atu
ttensium filio suo adhuc puero. tutorẽ ei substituit ipsũ
ricum: qui puero urbe excluso & ep̃atu usurpato. ipsũ etiã deode
ricum ducẽ bello cepit. Urbe gͦ ꝑ obsidionẽ pene desolata: tandẽ pax

Expanded text:
ormanni Frisiam infestantes Tilae oppidum incendunt. Henricus imperator, Metis urbem obsidet, propter Deodericum fratrem uxoris suae, contra se rebellantem: qui episcopatum ipsius urbis usurpaverat. Dux enim Mosellanorum Deodericus post fratrem suum Alberonem, dato episcopatu Metensium filio suo adhuc puero, tutorem ei substituerat ipsum Deodericum: qui, puero urbe excluso et episcopatu usurpato, ipsum etiam Dricum ducem bello cepit. Urbe ergo per obsidionem pene desolata, tandem pax
Abbreviated transcription (Latin):
gitur. ualente a gothis in tracia concremato. gratianꝰ cũ fr̃e ualen¬
tiniano regnat annoᷤ sex. Hic paruulum frẽm habens regni
consortem. ꝓbate etatis uirũ theodosiũ in societatẽ regni asciscit.
Maximꝰ tyrannꝰ in britannia a militib imꝑator constituit᷑.
IIIIncursantes pictos & scotos maximus strenue suꝑauit.
Priamꝰ qͥdam regnat in francia. qͣntũ altiꝰ colligere potuimus.
Ambrosiꝰ libros contͣ arrianorum perfidiam luculentissimos
ad gratianum augustum scribit.

Expanded text:
gitur Valente a Gothis in Thracia concremato, Gratianus cum fratre Valentiniano regnat annos sex. Hic parvulum fratrem habens, regni consortem, probatae aetatis virum Theodosium in societatem regni adsciscit. Maximus tyrannus in Britannia a militibus imperator constituitur. IV. Incursantes Pictos et Scotos Maximus strenue superavit. Priamus quidam regnat in Francia, quantum altius colligere potuimus. V. Ambrosius libros contra Arianorum perfidiam luculentissimos ad Gratianum Augustum scribit.
Abbreviated transcription (Latin):
Herispoo a suis ꝑempto. Salomon filiꝰ eiꝰ
suꝑ britones regnat. & karolo contͣ se uenienti confederatur.
Northinanni galliã repetentes. nannetis. andegauis. pictauis. &¬
Rainulfꝰ & Rotbertꝰ fortis marchio dũ ipsi incaute preliante
Sarracenis beneuentanã regionẽ incur¬
fr̃ eiꝰ ꝓꝑans. multa quidẽ p̃lia cũ eo strenue gessit. sed exercitu
suo ꝓpt̾ intẽꝑiem aeris morbis & morsib aranearum grauato.
Michael grecoꝵ imꝑator sensu diminutꝰ adeo m̃te excedebat ut
familiares suos iberet occidi. qͦs tam̃ ad se rediens sibi p̾sentari exi

Expanded text:
Herespem a suis perempto, Salomon filius ejus super Brittones regnat, qui Carolo contra se venienti confoederatur. Northmanni Galliam repetentes, Nannetis, Andegavis, Pictavis Ramnulfus et Ruotbertus fortis marchio, dum ipsi incaute preliantes 23. 11. Saracenis Beneventanam regionem incurs frater ejus properans, multa quidem prelia cum eis strennue gessit, sed exercitu suo propter intemperiem aeris morbis et morsibus aranearum nimis Michael Grecorum imperator sensu diminutus adeo mente excedebat, ut familiares suos juberet occidi; quos tamen ad se rediens, sibi representari exi
Abbreviated transcription (Latin):
UIIII auiiii Nero rome in eytharistarũ agone contendens cunctõ suꝑat. Ix
Marcꝰ anneis lucanꝰ cordubensis pocta in pysoniana coniuratione dep̃hens.
brachiũ ad secandas uenas medico p̃buit. Nero ut similitudinẽ troiȩ
ardentis inspiceret. plurimam partem romanȩ urbis incendit.¬
Xaxx In asia tre urbes t̃remoti conciderunt. Laodicia.

Expanded text:
avit. Nero Romae in citharistarum agone contendens omnes superat. 10 M. Annaeus Lucanus, Cordubensis poeta, in Pisoniana conjuratione deprehensus, brachium ad secandas venas medico praebuit. Nero, ut similitudinem ardentis Trojae inspiceret, plurimam partem Romanae urbis incendit. In Asia tres urbes terraemotu conciderunt, Laodicia,
Abbreviated transcription (Latin):
ordinationem ludouicꝰ imꝑator sua p̾sentia roborauit.
Colonie orta tempestate. popło in basilicam scĩ petri confugiente.
subito fulm instar ignei draconis basilicã scidit ac penetrauit. &
tres homines diuersis qͥdem locis sed uno ictu in mortẽ deiecit. alios
etiam sex eodem impetu semiuiuos reliquit.

Expanded text:
ordinationem Ludovicus imperator sua praesentia roboravit. Coloniae orta tempestate, populo ad basilicam S. Petri confugiente, subito fulmen instar ignei draconis basilicam tres homines diversis quidem locis, sed uno ictu in mortem dejecit. Alios etiam sex eodem impetu semivivos reliquit.
Abbreviated transcription (Latin):
Deusdedit romanȩ eccłȩ .Lxuiꝰ. p̃sidet. Hic constituit scdam missã
in clero. Hic etiã scđm instituta maioꝵ suoꝵ decreuit. ut si qͥ uiri
uł mulieres suos ipsi filios quoc̃q mͦ de scõ lauachro susceꝑuit sepa¬
rentur ab inuicẽ. uł si qͥs uir cõmatrem suã uł si qͣ mulier cõpatrẽ
suũ a primo dono sp̃s scĩ qͦd ẽ pabulũ salis sacrati usq ad septimũ
donũ sp̃s scĩ in coniugium duxerit separent᷑. mulier tam̃ mari¬
talem dotẽ recipiat. & post expletũ annũ alt̾i si uult nubat.
Sẽs columbanꝰ a theoderico rege instinctu brunichildis auie
expellit᷑ francia. qui post relicto gallo discipło suo in aleman¬
nia. cenobium bobium construxit in italia. rescebat.¬
Sc̃s amandꝰ elnonensis ꝑ gallias miraculoꝵ & p̃dicationis gr̃a cla

Expanded text:
Deus dedit Romanae aecclesiae 65u s presidet. Hic constituit secundam missam in clero. Hic etiam secundum instituta majorum suorum decrevit, ut si qui viri vel mulieres suos ipsi filios quocumque modo de sancto lavacro susceperint, separentur ab invicem; vel si quis vir commatrem suam, vel si qua mulier compatrem suum a primo dono Spiritus sancti, quod est pabulum salis sacrati, usque ad septimum donum Spiritus sancti in conjugium duxerit, separentur; mulier tamen maritalem dotem recipiat, et post expletum annum alteri, si vult, nubat. Sanctus Columbanus a Theoderico rege instinctu Brunichildis aviae expellitur Francia. Qui post, relicto Gallo discipulo suo in Alemannia, coenobium Bobium construxit in Italia. Saus Amandus Elnonensis per Gallias miraculorum et predicationis gratia cla
Abbreviated transcription (Latin):
Cosdroe antiochiam capit. Childebertꝰ rex cũ fratruele theode
in frẽm lotharium insurgit. sed matre eoꝵ clothilde
agente apud dm̃ ne int̾ fr̃s fieret ciuile bellũ. horrenda tẽpestate
coherciti. cũ suꝑ lothariũ ne signum quidem apparuerit horro¬
ris huiusmodi reddunt se fraterne paci.

Expanded text:
osroe Anthiochiam capit. Childebertus rex cum fratruele Theodeberto in fratrem Lotharium insurgit, sed matre eorum Rothilde satis agente apud Deum, ne inter fratres fieret civile bellum, horrenda tempestate coerciti, cum super Lotharium ne signum quidem apparuerit horroris hujusmodi, reddunt se fraternae paci.
Abbreviated transcription (Latin):
Fr̃ib nondum a bello desistentib. consilio optina¬
tum tandem de pace agitur. & de partib singuloꝵ qͦdraginta pͥmoreᷤᷤ
eliguntur. qui in unũ conuenientes regnũ eqͣlit̾ diuiderent. & ita
pax in annum sequentem induciatur.
Ludoincꝰ interim ꝑgens in saxoniam. ualidissimã libertoꝵ conspi¬
rationẽ dños suos opprimere uolentrũ fortit̃ compescuit. actorib
factionis capitali sententia dampnatis.

Expanded text:
ribus nondum a bello desistentibus, consilio optimatum tandem de pace agitur, et de partibus singulorum 40 primores eliguntur, qui in unum convenientes regnum aequaliter dividerent; et ita pax in annum sequentem induciatur. Ludowicus interim pergens in Saxoniam, validissimam libertorum conspirationem dominos suos opprimere volentium fortiter compescuit, auctoribus factionis capitali sententia damnatis.
Abbreviated transcription (Latin):
Otto ĩꝑator in lotharingiã usq ad capremon
Berengariꝰ unior berengarii senioris ex filia nepos. timens regeniꝰ
hugonẽ se ꝑsequentẽ ꝓ eo qđ contͣ eum regnum italiȩ affectaret. ad her¬
mannũ sueuoꝵ duceni & ꝑ eũ ad ottonem regem fugit.
Rex otto boir laum bello suꝑat. at boiz laus ꝓ uictoria securos circim¬
ueniens. pͥncipẽ militię regis cũ multis trucidat. rex uͦ boemiã deuastat.

Expanded text:
Otto imperator in Lotharingiam usque ad Capremontem venit. Berengarius junior, Berengarii senioris ex filia nepos, timens regem Hugonem se persequentem pro eo quod contra eum regnum Italiae affectaret, ad Herimannum Suevorum ducem, et per eum ad Ottonem regem fugit. Rex Otto Bolizlaum bello superat; at Bolizlaus pro victoria securos circumveniens, principem militiae regis cum multis trucidat. Rex vero Boemiam devastat.
Abbreviated transcription (Latin):
Referendariꝰ autem dicebat᷑. ad quẽ publicȩ conscriptiones refe¬
intur. ut ꝑ eũ anulo seu sigillo regis confirmarentu
Hos ad hoc animarat eligius artifex. iam dudum in aula regis
lotharii clarꝰ. qui etiam ex dono dagoberti regis sollenniacũ mo¬
nastęrium construxit. ubi sc̃s remaclus ab aquitania ueniens
se in xp̃i tẏrocinio sub eo exercendum dedit. Sc̃s uͦ dado qͥ &¬

Expanded text:
Referendarius autem dicebatur, ad quem publicae conscriptiones referebantur, ut per eum anulo seu sigillo regis confirmarentur. Hos ad hoc animavit Eligius aurifex, jam dudum in aula regis Lotharii clarus, qui etiam ex dono Dagoberti regis, Solemniaeum monasterium construxit, ubi sanctus Remaclus ab Aquitania veniens, se in Christi tirocinio sub eo exercendum dedit. Sancta Aurea
Abbreviated transcription (Latin):
quib libriꝰ ñ inuenitur. Northinanni parisiꝰ expugnare ñ ualentes.
burgundiam aggrediunt᷑. & senonis urbẽ oppugnant sed ñ expugnat
In italia sarraceni castrũ qͦddam frarinetũ occupantes. magno exi¬

Expanded text:
quibus libris non invenitur. Normanni Parisius expugnaverunt, Burgundiam aggrediuntur; et Senonis urbem oppugnant, sed non expugnant. In Italia Sarraceni castrum quoddam Fraxinetum occupantes, magno exi
Abbreviated transcription (Latin):
tinopoli celebrate. Cȩlestinus p̃p introitꝰ. gradalia. offertoria.
&e cõmuniones ex psalmis modulari antiphonatim instituit.
e alł extra qͥnqͣgesinam. & orationem dñicam ꝑ quã solã apłi
consecrabant post canonẽ consecrationis addidit. Ad hec omĩa
hic sergius hocultimum addidit. ut int̾ cõmunicandũ agnus dĩ

Expanded text:
tinopoli celebratae. Caelestinus 41u s papa introitus, gradualia, offertoria et communiones ex psalmis modulari antiphonatim instituit. a extra quinquagesimam et orationem dominicam, per quam solam apostoli consecrabant, post canonem consecrationis addidit. Ad haec omnia hic Sergius hoc ultimum addidit, ut inter communicandum Agnus Dei
Abbreviated transcription (Latin):
Saxones in italia a langobardis recedentes. & t̾ras suas in germa¬
nia repetere a gentib a sigeberto illuc ĩmissis usq ad uiginti

Expanded text:
Saxones in Italia a Langobardis recedentes, et terras suas in Germania repetere nitentes, a gentibus a Sigeberto illuc inmissis usque ad viginti
Abbreviated transcription (Latin):
Ludouico francoꝵ rege mortuo. francis regnum transferre uolen¬
tib ad karolum ducem frẽm lotharii regis. dum ille rẽ ad consilium
aefert. regnum francoꝵ usurpat hugo filiꝰ hugonis parifiensis.
ex hauxide sorore primi ortonis imꝑatoris: & regnauit anniꝰ. uiiii.
Herluinus primus abbas gẽmelacensis moritur.¬

Expanded text:
Ludowico Francorum rege mortuo, Francis regnum transferre volentibus ad Karolum ducem, fratrem Lotharii regis, dum ille rem ad consilium differt, rem Francorum usurpat Hugo, filius Hugonis Parisiensis ex Hathuide sorore primi Ottonis imperatoris, et regnavit annis 9. Herluinus primus nostri Gemmelacensis sci
Abbreviated transcription (Latin):
Athalarico rege italie & ostrogothoꝵ mortuo. amalsunda mat᷑ eiꝰ
theodatũ theoderici patris su ex sorore nepotẽ asciscit secũ in regnũ
olim extinctis mundanã nobilitatẽ transferens ad nobilitatẽ di¬
uinȩ seruitutis in clericali gradu p̃minet exemplo sc̃ĩtatis.¬
Sc̃s uedastꝰ pͥmꝰ atrebatensiũ ep̃s ordinatur a scõ remigio

Expanded text:
Athalarico, rege Italiae et Ostrogothorum mortuo, Amalsuinda mater ejus Theodatum, Theoderici patris sui ex sorore nepotem, asciscit secum in regnum.olim extinctis, mundanam nobilitatem transferens ad nobilitatem divinae servitutis, in clericali gradu preminet exemplo sanctitatis. Vedastus primus Atrabatensium episcopus ordinatur a sancto Remigio
Abbreviated transcription (Latin):
Northinanni in apulia copiis suis a northinannia
paulatim adauctis. ad inuadendam apuliani fortitudine sua & italoꝵ
imbecillitate anmati: castellis & urbib aut dolo aut uirtute captis.
in apulia potent̃ agunt: uicinisq gentib t̾rorẽ sui nominiꝰ incutiunt.
Henricꝰ louaniensis comes domi suȩ ꝑiit᷑ a captiuo hermanno. ei q
succedit filiꝰ suus otto: cui ĩmatura morte p̃uento successit patrinis eiꝰ¬

Expanded text:
Nortmanni in Apulia copiis suis a Nortmannia paulatim adauctis, ad invadendam Apuliam fortitudine sua et Italorum imbecilitate animati, castellis et urbibus aut dolo aut virtute captis, in Apulia potenter agunt, vicinisque gentibus terrorem sui nominis incutiunt. Heinricus Lovaniensis comes domi suae perimitur a captivo Harmanno, eique succedit filius suus Otto. Cui immatura morte prevento, successit patruus e
Abbreviated transcription (Latin):
Rarolus rex honestati eccłastice om̃ino intentꝰ. legendi & psallendi dis¬
ciplinam diligenter correxit. Perpendens enim gallos a romanis in
cantando discrepare. mettenses uͦ sola nature leuitate paululũ qͥd
dissonare: ꝑ cantores rursus sibi ab adriano papa aroma directo
dissonantiam cantus correxit. Circa pauꝑes etiam sallicitꝰ. ñ solũ
in regno suo ueruetiã trans maria. in egẏpto. in sẏria. in africa
p̃cipue in ierosolimis liberalitate elemosinarũ xp̃ianis pauꝑib
solatiabatur. transinarinoꝵ regũ amicitias ob hoc maxime expe¬
tens. ut xp̃ianis sub eis degentib ẽẽt releuatio
Alichuinus de britannia oriundꝰ magister deliciosus regis karoli.
scientia luterarũ p̃pollet in gallia: cuiꝰ p̃cipue magisterio ipse rex artes¬
om̃s liberales didicit. Hic multa scripsit. inter quȩ eminent libͥ
de scã trinitate scripti ad ipsum regem. Hic etiam uissu ipsiꝰ regi¬
sdiuinam historiam correxit.

Expanded text:
arolus rex honestati aecclesiasticae omnino intentus, legendi et psallendi disciplinam diligenter correxit . Perpendens enim, iterum Gallos a Romanis in cantando discrepare, Mettenses vero sola naturae levitate paululum quid dissonare, per cantores rursum sibi ab Adriano papa a Roma directos dissonantiam cantus correxit. Circa pauperes etiam sollicitus, non solum in regno suo, verum etiam trans maria in Aegypto, in Syria, in Africa, precipue in Hierosolimis, liberalitate elemosinarum christianis pauperibus solatiabatur; transmarinorum regum amicitias ob hoc maxime expetens, ut christianis sub eis degentibus esset revelatio. Alchuinus de Britannia oriundus, magister deliciosus regis Karoli, scientia litterarum prepollet in Gallia, cujus precipue magisterio ipse rex omnes liberales artes didicit. Hic multa scripsit, inter quae eminent libri de sancta Trinitate scripti ad ipsum regem. Hic etiam jussu ipsius regdivinam historiam correxit.
Abbreviated transcription (Latin):
Northinanni iterũ a parisiꝰ repulsi. fines britonũ incessunt: et
pͥmo uictores postea a britonib uincunt᷑. in duob p̃liis duodeciin
milib suoꝵ ꝑemptis. Odone rege ꝑ consiliũ francoꝵ in aqͥtania
in regnũ reuocant. & remis a fulcone archiep̃o in regẽ benedici
faciunt. & orit᷑ longa concertatio int̾ eum & odonem.

Expanded text:
Normanni iterum a Parisius repulsi, fines Britonum incessunt et primo victores, postea a Britonibus vincuntur, in duobus praeliis duodecim millibus suorum peremptis. Odone rege per consilium Francorum in Aquitania  paternum revocant, et Remis a Fulcone archiepiscopo in regem inungi faciunt; et oritur longa concertatio inter eum et Odonem.
Abbreviated transcription (Latin):
in regem eum coronauit. ut etiã regib imꝑare uideretur. Qui
audiens fratrueles suos karlomannũ & karolũ contͣ se exercitum
adducere. pauore solutꝰ reditũ parat : & int̾ redeundum a quodã
sedechia iudeo male potionatꝰ mantue morit᷑. Filiꝰ eiꝰ ludouicus

Expanded text:
in regem eum coronavit, ut etiam regibus imperare videretur. Qui audiens fratrueles suos Karlomannum et Karolum contra se exercitum adducere, pavore solutus reditum parat, et inter redeundum a quodam Sedechia Judaeo male potionatus, Mantuae moritur. Filius ejus Ludowicus
Abbreviated transcription (Latin):
Gratianiis ualde religioni fauet. & ꝑ omĩa rei publicȩ prõptꝰ. theodo¬
sium consortem imperii facit.
Paula int̃ nobiles romanoꝵ matͦnas p̃nobilis: abrenuntiat mundo
ꝑsalt̾iũ qͦd scđ̾m .lxxͦ. int̃pretes in omib eccłiis cantabat᷑ iheronimus
correxit. qͦ iterũ uitiato psalteriũ nouũ cõposuit: qͦd & a.Lxx. inter¬
pretum editione ñ multũ discordaret. & cũ hebraico multũ concor¬
daret. Quod ut om̃ib clarũ fieret. ipsum psalteriũ distiux it
ꝑ asteriscos id ẽ stellã .X. & ꝑ obelos id ẽ uirgam iacentẽ. docei
ea quȩ continent᷑ sub asterisco usq ad duo puncta : in hebreo ha¬
beri. & a .lxx. p̃termissa ẽẽ : ea uͦ quȩ continentur sub obelo usq

Expanded text:
Gratianus valde religioni favet, et per omnia rei publicae promptus, Theodosium consortem imperii facit. Paula inter nobiles Romanorum matronas prenobilis, abrenunciat mundo. Psalterium quod secundum LXX interpretes in omnibus aecclesiis cantabatur, Hieronimus correxit. Quo iterum vitiato, psalterium novum composuit, quod et a LXX interpretum editione non multum discordaret, et cum Hebraico multum concordaret. Quod ut omnibus clarum fieret, ipsum psalterium distinxit per asteriscos, id est stellam +, et per obelos, id est virgam jacentem ÷, docens ea quae continentur sub asterisco + usque ad duo puncta .. in Hebreo haberi et a LXX pretermissa esse; ea vero quae continentur sub obelo ÷ usq
Abbreviated transcription (Latin):
axxui bexxii axui Incentorib saxonici belli om̃ib pene ꝑemptis.
sarones ꝑtesi maloꝵ. composita int̃ se pace qͥescunt ab om̃i motu belloꝵ

Expanded text:
at. 1092. Incentoribus Saxonici belli omnibus pene peremptis, Saxones pertaesi malorum, composita inter se pace quiescunt ab omni motu belloru
Abbreviated transcription (Latin):
Lanceam mirandi oꝑis & clauis iħu xp̃i crucifixi sc̃ificatã quȩ dicit᷑
pͥmi & magni constantini ĩꝑatoris fuisse. donatã Rodulfo regi burgun¬
dionũ ł italie a sansone comite. rex henricꝰ p̃cib minis munerib
addita etiam parte ꝓuincie sueuoꝵ a rodulfo comite extorquet.
&e hanc ad insigne & tutamen imꝑii posteris relinquit.

Expanded text:
isti crucifixi sanctificatam, quae dicitur primi et magni Constantini imperatoris fuisse, donatam Rodulfo regi Burgundionum et Italiae a Samsone comite, rex Henricus precibus, minis, muneribus, addita etiam parte provintiae Suevorum, a Rodulfo comite extorquet; et hanc ad insigne et tutamen imperii posteris reliquit. 9
Abbreviated transcription (Latin):
Iustinianꝰ imꝑator fidem orthodaxam amplexis. constantinũ papã
ad se constantinopoli inuitat: eũq uenientẽ & redeuntem gloria
apłico digna honorat.
Sc̃s hucb̾tꝰ cȩlitꝰ ãmonitꝰ corpꝰ sc̃i lamb̾ti a traiecto leodiũ cũ magna
miraculoꝵ gła refert. sedẽq ep̃alem in eandẽ urbẽ transfert.

Expanded text:
ustinianus imperator fidem orthodoxam amplexus, Constantinum papam ad se Constantinopoli invitat, cumque venientem et redeuntem gloria apostolico digna honorat. Sanctus Hucbertus caelitus ammonitus, corpus sancti Lamberti a Trajecto Leodium cum magna miraculorum gloria refert, sedemque episcopalem in eandem urbem transfert.
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃oꝵ congregat. in qua edicto ꝓmulgato de imaginib dĩ & scõꝵ eiꝰ
aeponendis eccłam dĩ nimis scandalitat. & contͣ orthodaroꝰ tyrannurat
Haistulphꝰ rex rupto pacis federe romam obsidet.pipinꝰ rex italiã
repetens eum papie indusum obsidet. & inuitũ ad fedꝰ pacis repe¬
tendum cõpellit. & sc̃õ petro qͣc̃q sui uris erant restitui fecit.
Fulraqꝰ abbas sc̃i dronisii parisiensis corpꝰ scĩ uiti mr̃ aroma parisiꝰ¬

Expanded text:
poli congregat: in qua edicto promulgato de imaginibus Dei et sanctorum ejus deponendis, Ecclesiam Dei nimis scandalizat, et contra orthodoxos tyrannizat. Aistulphus rex rupto pacis foedere Romam obsidet. Pippinus Italiam repetens, eum Papie inclusum obsidet, et invitum ad foedus pacis repetendum compellit, et sancto Petro quaequae sui juris erant, restitui fecit. Fulradus abbas de sancti Dionisii Parisiensis corpus sancti Viti martyris a Roma Parisi
Abbreviated transcription (Latin):
Sergius romane eccłȩ.Lxxxiiͦ. p̃sidet. Hic in sacrario scĩ petri
portionẽ magnam dnĩcȩ crueis inuenit.
Consequentia missam celebrandi iam ad integrum composita
clesia ex antiquoꝵ traditione. quȩ digesta sunt in libro qͥ appel¬
latur comes: quem ad constantium ieronimꝰ scripsisse dicitur.
Alexander autẽ sextꝰ papa qui instituit aquã benedici & asꝑgi. qͥ¬
& instituit oleũ singłis annis benedici ab ep̃o & uetꝰ ꝓpt̾ nouita
tem sacram̃ti incendi. hic instituit memoriã dñicȩ passionis ad
consecrationẽ eucharistię: & sicut de latere crucifixi iħ̃u xp̃i¬
effluxit sanguis & aqua. ita aquã uino misceri in ipsa consecra¬
tione instituit: nec uinũ sine aqua neq aqͣm sine uino offerri
Thelesphorꝰ p̃p̃. qͥ qͦdragesime ieiuniũ septẽ ebdomadib ante
pascha instituit. ymnũ anglicũ Gła in excelsis dõ addidit
Damasus papa credo in unũ dm̃ sollennib dieb cantari instituit.

Expanded text:
s 80u s Romanae aecclesiae presidet. Hic in sacrario sancti Petri portionem magnam dominicae crucis invenit. Consequentia missam celebrandi jam ad integram composita clesia ex antiquorum traditione, quae digesta sunt in libro, qui appellatur comes, quem ad Constantinum Hieronimus scripsisse dicitur; Alexander autem sextus papa, qui instituit aquam benedici et aspergi, qui instituit oleum singulis annis benedici ab episcopo, et vetus propter novitatem sacramenti incendi. Hic inseruit memoriam dominicae passionis ad consecrationem eucharistiae, et sicut de latere crucifixi Jesu effluxit sanguis et aqua, ita aquam vino misceri in ipsa consecratione instituit, nec vinum sine aqua, nec aquam sine vino offerri Telesphorus papa IX qui Quadragesimae jejunium sex hebdomadibus ante Pascha instituit, hymnum angelicum Gloria in excelsis Deo addidit. Damasius XXXV papa Credo in unum Deum solemnibus diebus cantari instituit
Abbreviated transcription (Latin):
Ordinatus decurio palmireniis. collecta agrestiũ manu
ita ꝑsas cecidit ut ad tesifontem castra poneret.
Ierosolimoꝵ ep̃atum tenet hẏmeneus.
Paulus samosatenus a cunctoꝵ p̃dicatione desciscens
Galienus mediolani occiditur.
In alexandria bruchium qͦd ꝑ multos annos fuerat obses¬
sum: tandem capitur. Claudius gothos illiricũ & ma¬
cedoniam uastantes suꝑat. ob quȩ in curia clipeus ei au¬
reus & in capitolio statua aurea collacata est.

Expanded text:
Odenatus decurio Palmyrenus collecta agrestium manu ita Persas cecidit, ut ad Ctesiphontem castra poneret.ierosolymarum episcopatum tenet Hymenaeus. 13 Paulus Samosatenus a cunctorum praedicatione desciscens,  receptae. Gallienus Mediolani occiditur. In Alexandria Bruchium, quod per multos annos fuerat obsessum, tandem capitur. Claudius Gothos, Illyricum et Macedoniam vastantes, superat, ob quae in curia clypeus ei aureus, et in Capitolio statua aurea collocata est.
Abbreviated transcription (Latin):
Heliseus ꝓpħa qui duplici heliȩ sp̃u plenus multis in uita claruit
uirtutib & mortuus mortuũ hominẽ supͣ corpꝰ suũ casu iactatũ
solo corporis sui attactu resuscitauit. & multo tempore in sama¬
ria ubi sepultus ẽ multis claruerat miraculis. ut p̃teream cetera
etiam demones ibi frementes uariarũ ferarũ uocib ab inuasis
fugarentur corporib: alexandriam transfertur.

Expanded text:
Heliseus propheta, qui duplici Heliae spiritu plenus, multis in vita claruit virtutibus et mortuus mortuum hominem supra corpus suum casu jactatum, solo corporis sui attactu resuscitavit, et multo tempore in Samaria, ubi sepultus est, multis claruerat miraculis, ut preter caetera etiam demones ibi frementes variarum ferarum vocibus, ab invasis fugarentur corporibus, Alexandriam transfertur.
Abbreviated transcription (Latin):
reuolutis. om̃ia quȩ ad cursum solis & lunȩ spectant anno dñicȩ passioniꝰ
concordant. Unde apparet qđ dyonisiꝰ ñ recte annos dni ciclo suo annexuit.
Quia enim ab anno dñi. daeexii. ciclũ suũ orditꝰ ẽ: nimirũ intendit xp̃m
fuisse natũ anno scdo pͥoris magni anni. ac ꝑ hoc hic annꝰ anno duĩcȩ pas¬
quia is fuit annꝰ passionis dñi: & ꝑ hanc consequentiam solaris & lunariꝰ
cursus concordantem euangłicȩ ueritati dẏonisiꝰ posuit natiuitatẽ xp̃i

Expanded text:
revolutis, omnia quae ad cursum solis et lunae spectant, anno dominicae passionis concordant. Unde apparet, quod Dionisius non recte annos Domini ciclo suo annexuit. Quia enim ab anno Domini 532 ciclum suum orditus est, nimirum intendit, Christum fuisse natum anno secundo prioris magni anni; ac per hoc hic annus anno dominicae pasquia is fuit annus passionis Domini. Et per hanc consequentiam solaris et lunaris cursus, concordantem evangelicae veritati, Dionisius posuit nativitatem Chri
Abbreviated transcription (Latin):
R ex hugo qͦsdam italiensium suspectos sibi consilio & uirtute san¬
soniꝰ comitiꝰ circunuentos sibi substrauit.
Raheriꝰ lobiensis monachꝰ uir nimie simplicitatis sed exꝑientia libera
artium nominatꝰ. cum hilduino qui in lotharingia ep̃
leodicensem olim ambierat in italiam ad hugonẽ regẽ ꝓfectꝰ. uerono
ep̃s ab hugone constituit᷑. hilduino medio lani archiẽp̃o ordinato.
Rex henricꝰ gana urbẽ dalamantie capit. & dalamancis tͥbutũ ĩponit.

Expanded text:
Rex Hugo quosdam Italiensium suspectos sibi consilio et virtute Samsonis comitis circumventos sibi substravit. Ratherius Lobiensis monachus, vir nimiae simplicitatis, sed experientia liberalium artium nominatus, cum Hilduino, qui in Lotharingia episcopatum Leodicensem olim ambierat, in Italiam ad Hugonem regem profectus, Veronae episcopus ab Hugone constituitur, Hilduino Mediolani archiepiscopo ordinato. Rex Henricus Granam urbem Dalamantiae capit, et Dalamancis tributum imponit.
Abbreviated transcription (Latin):
Henricꝰ imꝑator quia de obsidione ualentianensi
inefficax redierat. contra balduinũ ꝓfectꝰ castrũ gandauũ inuadit.
&e depopulata t̾ra aliqͦt primores flandrensiũ capit: unde balduinꝰ
ꝑterritꝰ imꝑatori satisfacit. ualentianas reddit. datisq obsidibꝰ cũ
sacram̃to fidelitatis manus ei dedit. Postea imꝑator seditione coactus¬
suoꝵ ualentianas balduino comiti beneficiauit. ut sibi contra motus¬
suoꝵ aupcilio ẽẽt: postea ei etiam walachras addidit.

Expanded text:
Henricus imperator quia de obsidione Valentianensi inefficax redierat, contra Balduinum profectus, castrum Gandavum invadit: et devastata terra aliquot primores Flandrensium capit; unde Balduinus perterritus illi satisfacit. Valentianas reddit, datisque obsidibus cum sacramento fidelitatis, manus ei dedit. Postea imperator seditione suorum coactus, Valentianas Balduino comiti beneficiasuorum auxilio esset. Postea ei etiam Walachras addidit.
Abbreviated transcription (Latin):
Sẏriciꝰ romanȩ ȩccłȩ xaxxuiꝰ. p̃sidet. Hic constituit hereticũ peni¬
tentem ꝑ impositionẽ manus sacerdotalis ab ȩccła ẽẽ recipiendum
Hic manicheos rome inuentos exiliauit.
Ambrosius ep̃s ritum canendi antiphonas in ȩccła pͥmꝰ apud latiuos
transtulit a grecis. apud quos hic ritus iã moleuerat ex instituto
scẽ trinitati canebant.
Franci quintinũ & eraclium romanoꝵ duces cũ om̃ib pene sinꝰ iuxta
¶treuerim delent.
In egyppo iohannes anachorita scĩtate & ꝓphetiȩ sp̃i claret.

Expanded text:
Siricius Romanae ecclesiae 37u s presidet. Hic constituit, hereticum poenitentem per impositionem manus sacerdotalis ab aecclesia esse recipiendum. Hic Manicheos Romae inventos exsiliavit. Hic ritum canendi antiphonas primus in ecclesia apud Latinos a Grecis transtulit, apud quos hic ritus iam inoleverat, ex iustituto sanctae Trinitati canebant. Franci Quintinum et Eraclium Romanorum duces cum omnibus paene suis juxta Treverim delent. In Egypto Johannes anachorita sanctitatae et prophetiae spiritu claret.
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵdã romanoꝵ: qui sergiũ diaconũ romane eccłe papã facere
uoluerant: sed ñ p̃ualuerant. Hic formosus cũ aliqͣndo in sinistrã
& tandẽ ad satisfaciendũ pape in gallia ueniens usq ad laicalẽ babi¬
tum degradatus ẽ: iurans se ñ ampliꝰ romam intraturũ. nec ep̃a¬
tum suȩ urbis repetiturũ: confirmans etiam ꝓprię manꝰ scripto
se in laicali cõmunione ꝑseueraturum. Post a marino successore
ioħis in ep̃atu contͣ datum sacram̃tum restitutꝰ. ñ solum romam
intrauit. sed etiam romane eccłe papatũ suscepit. ꝓpt̃ qͦd cum
multo scandalo multa ꝑ multos annos qͤstio & controu̾sia agitata ẽ¬

Expanded text:
quorundam Romanarum, qui Sergium diaconum Romanae aecclesiae papam facere voluerant, sed non prevaluerant. Hic Formosus cum aliquando in sinistram et tandem ad satisfaciendum papae in Galliam veniens, usque ad laicalem habitum degradatus est, jurans se non amplius Romam intraturum, nec episcopatum suae urbis repetiturum; confirmans etiam propriae manus subscripto, se in laicali communione perseveraturum. Post a Marino successore Johannis in episcopatu contra datum sacramentum restitutus, non solum Romam intravit, sed etiam Romanae aecclesiae papatum suscepit. Propter quod cum multo scandalo multa per multos annos questio et controversia agitata e
Abbreviated transcription (Latin):
Iustinianꝰ pacẽ cum bulgarib pactam soluit. eisq concurrens
pͥmo uicit: postab eis exceptus uix euasit.
Int̾̃pipinũ & gislemarum filium Warathonis apud naumucũ
castrum pugna cõmititur. Nec multo post gislemaro diuinitus
punito. warathone quoq mortuo: berthariꝰ gener uarathonis

Expanded text:
ustinianus pacem cum Bulgaribus pactam solvit, eisque concurrens primo vicit, post ab eis exceptus vix evasit. Inter Pipinum et Gissemarum filium Warathonis apud Namucum castrum pugna committitur. Nec multo post Gissemaro divinitus punito, Warathone quoque mortuo, Bertarius gener Warathonis
Abbreviated transcription (Latin):
Arnulfꝰ rex ⁊uendebaldo duci marahensiũ
ducatũ boemanoꝵ addens. & boemanos ꝑ hoc sibi infestos fecit: &¬
⁊ uendebaldo ꝑ adiectionẽ potentiȩ materiã contͣ se rebellandi dedit.
Ad quẽ debellandũ cũ ñ sufficeret. gentẽ hungaroꝵ dõ inimicam
regno ĩmisit: eoꝵ q auxilio ⁊ uendebaldũ deuic̃. & tͥbutariũ fecit.

Expanded text:
Arnulphus rex Zuendebaldo duci Marnensium ducatum Boemanorum addens, et Boemanos per hoc sibi infestos fecit, et Zuendebaldo per adjectionem potentiae materiam contra se rebellandi dedit. Ad quem debellandum cum non sufficeret, gentem Hungarorum, Deo inimicam, regno immisit, eorumque auxilio Zuendebaldum devicit, et tributarium fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
se contulere presidio erigi cepere.
Multis ante uastatis urbib Radagaius occubuit. Cuiꝰ in tres
partes ꝑ diuersos pͥncipes diuisus exercitꝰ. aliqͥm repugnan
nis aꝑuit facultatẽ. In signi triumpho exercitũ t̾ciȩ partis hostiũ
circumactis hunoꝵ auxiliarib stilico usq ad int̾nitionẽ deleuit:
xii Archadiꝰ orientis imꝑiũ gubernans uitã explet. paruũ ad modum
theodosiũ filiũ imperii successorem relinquens.
Celestinus. xxxuiiiꝰ. romanam ȩccłam gubernauit.
xIII D

Expanded text:
se contulere, praesidio erigi coepere. XI. se contulere, praesidio erigi coepere. XI. Multis ante vastatis urbibus, Radagaius occubuit: cujus in tres partes per diversos principes divisus exercitus aliquam repugnandi Romanis aperuit facultatem. Insigni triumpho exercitum tertiae partis hostium, circumactis Hunnorum auxiliaribus, Stilico usque ad internecionem delevit. XII. Archadius Orientis imperium gubernans vitam explet, parvum admodum Theodosium filium imperii successorem relinquens. Coelestinus XXXVIII Romanam Ecclesiam gubernavit. XIII. D
Abbreviated transcription (Latin):
Stilico magister militię gildonẽ mauritanie int̾fecit. africa ad
pristinũ ius redacta. Romanȩ eccłe cathedrã. xxxuiiꝰ. innocentiꝰ ten&e.
Toto orbe romano antique suꝑstitionis templa destructa.
Paulinꝰ nolanꝰ postinodũ ep̃s admirabili exemplo uenditis om̃ib:
cũ eẽt dñs innumerabiliũ p̃dioꝵ religionẽ expeditꝰ elegit.
Iohannes constantinopolites ep̃s dictis factisq clarescit
Martinꝰ post egregie actam uitam corpore exuitur.
Pelagiꝰ uesanꝰ doctrina execrabili eccłas cõmaculare conatur.
Contentio ex doctrina origenis sẏnodũ apud alexandriã mouit.
Solis facta defectio. Augustinꝰ plurima libͥs innumabilib disserit.
Seuerꝰ ex disciplina scĩ martini eiꝰ uitã tribꝰ explicat libris.
Seua italiȩ barbarici motꝰ tẽpestas incubuit. Si qͥdẽ radagarus
rex gothoꝵ italiȩ limitẽ uastaturꝰ transgredit᷑. Ex hoc arriani
q romano ꝓcul fuerant orbe fugati. barbararĩi nationũ ad quas

Expanded text:
Stilico magister militiae Gildonem Mauritaniae interfecit, Africa ad pristinum jus redacta. Romanae Ecclesiae cathedram XXXVII Innocentius tenet. IV. Toto orbe Romano antiquae superstitionis templa destructa. Paulinus, Nolanus postmodum episcopus, admirabili exemplo, venditis omnibus, cum esset dominus innumerabilium praediorum, religionem expeditus elegit. V. Joannes Constantinopolites episcopus dictis factisque clarescit. Martinus post egregie actam vitam, corpore exuitur. VI. Pelagius vesanus doctrina exsecrabili Ecclesias commaculare conatur. VII. Contentio ex doctrina Origenis synodum apud Alexandriam movit, probavisset. VIII. Solis facta defectio. Augustinus plurima libris innumeris disserit. IX. Severus ex disciplina S. Martini ejus vitam tribus explicat libris. X. Saeva Italiae barbarici motus tempestas incubuit. Si quidem Radagaius rex Gothorum Italiae limitem vastaturus transgreditur. Ex hoc Ariani, qui Romano procul fuerant orbe fugati, barbararum nationum, ad quas