comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
N illo tp̃r: Facta est contentio inter dis¬
cipłos: quis eorum uidetur ẽẽ maior. Et¬
solet. inscͥpturis semꝑ exempla pa-¬
trum p̾cedentium. quib ad melio¬
ra ꝑficiant. quib agnitis de suis actib
humilientur inquirere: sie ẽ contrario re¬
probi. si quid forte in electis rep̃hensibi¬
le repiunt: quasi suas ex eo nequitias
obtecturi aut ꝓ iusto defensuri. liben¬
tisime solent amplecti. Ideoq multo
ardentius legunt. qđ facta est inter¬
ẽẽ maior: quam qđ multitudinis creden¬
tium erat cor unũ & anima una. Multo
recolunt tenatius qđ facta est dissensio
inter barnabam & paulum. ita ut disce
nes estis: quasi nob̃ infirmitas scõꝵ imi¬
tanda ꝓponatur ͥ & non illud potiꝰ qͥa
conualuerunt de infirmitate. fortes fac¬
ti sunt in bello: hoc maxue in loco.
ubi & ipsa contentionis eoꝵ causa est
nobis incognita. Lc̃e. x.

Expanded text:
t contentio inter discipulos Jesu, quis eorum videretur esse major, etsolet, in Scripturis semper exempla Patrum praecedentium, quibus ad meliora proficiant, quibus agnitis de suis actibus humilientur, inquirere, sic e contrario reprobi, si quid forte in electis reprehensibile reperiunt, quasi suas ex eo nequitias obtecturi, aut pro justo defensuri, libentissime solent amplecti. Ideoque multo ardentius legunt quod facta est conteesse major, quam quod multitudinis credentium erat cor unum, et anima una . Multo recolunt tenacius quod facta est dissensio inter Barnabam et Paulum, ita ut discednes estis ? quasi nobis infirmitas sanctorum imitanda proponatur, et non illud potius quia convaluerunt de infirmitate, fortes facti sunt in bello , hoc maxime in loco, ubi et ipsa contentionis eorum causa est nobis incognita. Ne
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝑegͥnus inuico sit: quis egeat pane.
stẽtur scientiȩ. Si melior pars est cur
non om̃s hoc faciant: quando ip̃m dñm
in hac causa patronũ habemꝰ.:Non enĩ
est aũt quomͦ intellig̾e debes. E cee adu̾te
Circa multa es occupata: quando uñi est
necessarium. Alaria meliorem partẽ ele¬
git. Non tumalam: s ista meliorem.S
unde meliorem.. Quia tu circa multa:
ista circa unum. Preponit᷑ unũ multis.
Non eium a multis unũ: s multa ab uno.
ultasunt quȩ facta sunt: XIi.
& omĩa quȩ in eis sunt. qua multa sunt:
Quis ista numer&.. Quis horum multituoi¬
nẽ cogitet. Quis hec fecit.S Ds̃ omnia.
Ecce bona ualde. Bona ualde quȩ fecit.
Quanto melior ille qui fecit.. In illa do¬
mo quȩ susceꝑat dñm. in duab femuns¬
erant duȩ uitȩ: ambȩ innocentes: ambȩ
deb& laboriosa. Nulla desidiosa: qũa caue¬
re deb& ociosa. Erant gͦ in illa domo iste
duȩ uitȩ: & ipse fons uitȩ. In martha e¬

Expanded text:
quis peregrinus in vico sit, quis egeat pane, quis peregrinus in vico sit, quis egeat pane, stetur scientiae. Si melior pars est, cur non omnes hoc faciunt, quando ipsum Dominum in hac causa patronum habemus? Non enimest autem quomodo intelligere debes. Ecce adverte: Circa multa es occupata, quando unum est necessarium. Maria meliorem partem elegit. Non tu malam: sed illa meliorem. Sed unde meliorem? Quia tu circa multa, illa circa unum. Praeponitur unum multis. Non enim a multis unum, sed multa ab uno. Multa sunt quae facta sunt, unus et omnia quae in eis sunt, quam multa sunt! Quis ista enumeret? quis horum multitudinem cogitet? Quis haec fecit? Deus omnia. Ecce bona valde . Bona valde quae fecit: quanto melior ille qui fecit? mo, quae susceperat Dominum, in duabus feminis duae vitae, ambae innocentes, ambae debet laboriosa; nulla desidiosa, quam cavere debet otiosa. Erant ergo in illa domo istae duae vitae, et ipse fons vitae. In Martha e
Abbreviated transcription (Latin):
modo pasc̾etur a dño. A martha conui¬
uium dño parabatur: in cuius conuiuio
maria iam iocundabat᷑ Cum gͦ maria sua¬
uiter audir& uerbũ dulcissimũ. & corde
intentissimo pasceret᷑: int̾pellato dño a
sorore sua. quomͦ putamus eã timuisse: ne
dic̾et ei dñs. surge & aduiua sororẽ tuã.
Mira enĩ suauitate tenebat᷑: quȩ ꝓfecto ẽ¬
m̃tis maior. quam uentris. Excusata
est: sedit securior.
mus: inspiciamus. ꝑscrutem᷑ qđ
possumus: pascamur & nos. Quid enĩ as
Putabimꝰ rep̾hensum ministerium marthe
quã cura hospitalitatis occupauerat:
quȩ ipsum dñm hospitio receꝑat. Quo¬
modo rec te martha rephendebat᷑: quȩ
tanto hospite letabatur .. Hoc si uerum
est: dimittant homines ministrare egen-¬
tibꝰ: eligant sibi partẽ meliorẽ quȩ ñ
auferatur ab eis : uacent uerbo: inhient
doc trinȩ dulcedim: occupentur circa
scientiam salutarem: nichil eis cure sit

Expanded text:
modo pasceretur a Domino. A Martha convimodo pasceretur a Domino. A Martha convivium Domino parabatur, in cujus convivio Maria jam jucundabatur. Cum ergo Maria suaviter audiret verbum dulcissimum, et corde intentissimo pasceretur, interpellato Domino a sorore sua, quomodo putamus eam timuisse, ne diceret ei Dominus, Surge, et adjuva sororem tuam? Mira enim suavitate tenebatur: quae profecto major est mentis quem ventris. Excusata est, sedit securior. mus, inspiciamus, perscrutemur quod possumus; ut pascamur et nos. 2. Minisputamus reprehensum esse ministerium Marthae, quam cura hospitalitatis occupaverat, quae ipsum Dominum hospitio receperat? Quomodo recte reprehendebatur, quae tanto hospite laetabatur? Hoc si verum est, dimittant homines quod ministrant egentibus; eligant sibi partem meliorem, quae non auferetur ab eis; vacent verbo, inhient doctrinae dulcedini; occupentur circa scientiam salutarem; nihil eis curae sit,
Abbreviated transcription (Latin):
c̃m euangłium cum leg̾etur. audi¬
uimus a femina religiosa susceptũ
esse dnm hospitio: ab ea quȩ mar¬
tha uocabatur. Et cum eẽt ipsa occupata
in cura miuistrandi : soror eius maria se¬
debat ad pedes dñi. & audiebat uerbũ
euis. Laborabat illa: uacabat ista. Illa
erogabat: hec implebatur. Uerũtamen
martha laborans multũ. in illa occupati¬
one & negotio ministrandi interpellauit
dñm: & de sorore sua conquesta est. qđ
eam laborantem non adiuuaret. X.¬
ominus ꝑ maria respondit marthȩ.
& ipse factus est eius aduocatus:
qui uidex fuerat interpellatus. Martha
inquit circa multa es occupata: quando
untim est necessarium. Maria meliorẽ
partem elegit: quȩ non auferetur ab ea.
Audiuimꝰ enim & in terpellationẽ int̃pel¬
lantis: & sententiam iudicis. Qui senten¬
tiȩ int̾pellantis respondit: susceptam
defendit. E rat enim maria intenta dul¬
cedini uerbi dñi. Intenta erat martha
quomͦ pascer& dñm: uitenta maria quo¬

Expanded text:
m Evangelium cum legeretur, audiimus a femina religiosa susceptum esse Dominum hospitio, eaque Martha vocabatur. Et cum esset ipsa occupata in cura ministrandi, soror ejus Maria sedebat ad pedes Domini, et audiebat verbum ejus. Laborabat illa, vacabat ista: illa erogabat, haec implebatur. Verumtamen Martha laborans multum in illa occupatione et negotio ministrandi, interpellavit Dominum, et de sorore sua conquesta est, quod eam laborantem non adjuvaret. Dominus autem pro Maria respondit Marthae; et ipse ejus factus est advocatus, qui judex fuerat interpellatus. Martha, inquit, circa multa es occupata, quando unum est necessarium. Maria meliorem partem elegit, quae non auferetur ab ea. Audivimus enim et interpellationem interpellantis, et sententiam judicis. Quae sententia interpellanti respondit, susceptam defendit. Erat enim Maria intenta dulcedini verbi Domini. Intenta erat Martha quomodo pasceret Dominum: intenta Maria quo
Abbreviated transcription (Latin):
gaude quia meruisti ẽẽ & tu qđ laudas:
tantum cura ut sis quȩ digne laudare
possis. Qł si continens & casta es uene¬
rare & lauda: qm̃ non aliunde constat
ut possis ẽẽ casta: quã ex gratia xp̃i q̃
fuit plenissime in maria quã laudas.
Quod si coniugata certe aut peccatrix:
nichilominus confitere & lauda: q̃m
inde misedłia om̃ib ꝓfluxit & gr̃a. ut
laudent. Et qũauis non sit speciosa
laus in ore peccatoris: noli cessare: qr
laudes. Alioquin. nisi iuxta modulum in¬
geni nr̃i dm̃ laudare uiscĩs siis studeamꝰ:
quomꝰ eum sccđm qd canimus. uixta multi.¬
tudinem magnitudinis eius laudare po¬
terimus .s. Omnino qͥppe p̃termittendum
non est. qdđ impleturi sumus quandoq: se
dum uͦ quiaiminensus est: qd uoce ñ possu¬
mus nec facundia ualemus: exequamur
uotis. & medullis cordis: quia magnus
& bonus est atq immensus : tantus ac ta¬
lis. quantum & qualem ipse se nouit: ore

Expanded text:
gaude quod meruisti et tu esse quod laudas: gaude quod meruisti et tu esse quod laudas: tantum cura ut sis quae digne laudari possis. Quod si continens et casta es, venerare et lauda, quia non aliunde constat ut possis esse casta, quam de gratia Christi, quae fuit plenissime in Maria quam laudas. Quod si conjugata es certe aut peccatrix, nihilominus confitere et lauda, quoniam inde misericordia omnibus profluxit et gratia ut laudent. Et quamvis non sit speciosa laus in ore peccatoris, noli cessare a lalaudes. Alioquin nisi juxta modulum ingenii nostri Deum laudare in sanctis suis studeamus, quomodo eum, secundum quod canimus, juxta multitudinem magnitudinis ejus, laudare poterimus? omnino quippe praetermittendum non est, quod impleturi sumus quandoque, sedum vero quia immensus est, quod voce non possumus, nec facundia valemus, exsequamur votis et medullis cordis: quia magnus et bonus est atque immensus, tantus ac talis quantum ac qualem ipse se novit, ore
Abbreviated transcription (Latin):
ratur: hoc totum est qđ ꝑ gabrielem
mariȩ diuinitus nuntiatur: s ꝑ xꝑm
ad impletur. Qua de causa de tali tanta¬
ꝙ loqui me indignum fateor: s o puto
qđ nems qui p̃sumat: nis qui quanta suit
quȩ panduntur penitus ignorat. Tam̃
ꝙ si ad hȩc nemo idoneus inuenitur :
uotis om̃ib cessare non deb& quilib&¬
etiam peccator a laudibꝰ: qũauis ex¬
plere non queat qdđ sentit. Unde ser¬
mo diuinus. cum de peccatore ager&:
in psalmis: sacrifitium inquit laudis
honorificabit me: ꝓtinus addidit.
St illic iter est. quo ostendam illi saluta¬
re dei. Ac si patenter dicat. Illic iter
est laudis ad ȩternam laudem. sine fine
mansuram: s nemo app̃henolt illud. nisi
ego p̃monstrauero. Propt̾ea carissime.
quia iter salutis nr̃ȩ in laudib est sal¬
uatoris: hortor uos & cõmoneo: in hac
sacta sollempnitate genitricis dei mariȩ.
nolite cessare. a laudib. Quod si urgo es:

Expanded text:
ratur: hoc totum est, quod per Gabrielem ratur: hoc totum est, quod per Gabrielem Mariae divinitus nuntiatur, et per Christum adimpletur. Qua de causa de tali tantaque loqui, me indignum fateor: sed et puto quod nemo sit qui praesumat, nisi qui quanta sint quae panduntur, penitus ignorat. VI. Tamen etsi ad haec nemo idoneus invenitur, votis omnibus cessare non debet etiam quilibet peccator a laudibus, quamvis explere non queat quod sentit. Unde sermo divinus cum de peccatore ageret in Psalmis: Sacrificium, inquit, laudis honorificabit me: protinus addidit: et illic iter est quo ostendam illi salutare Dei : ac si patenter dicat, Illic iter est laudis ad aeternam laudem sine finmansuram, sed nemo apprehendit illud, nisi ego praemonstravero. Propterea, charissimi, quia iter salutis nostrae in laudibus est Salvatoris, hortor vos et commoneo, in hac sacra solemnitate genitricis Dei Mariae nolite cessare a laudibus. Quod si virgo es,
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ fusa est omnis creatura: & ideo satis
eam deuotissimȩ. pͥmum angłs uenert¬
tur & salutat. Mliratur iaq & ipse.
qualis & quanta sit qũã salutat. Non
enim simplex fateor uel consueta fuit
ista salutatio: s om̃i admiratione dig¬
na. Si quidem uenerationis fuit deͦ¬
lati oblatio muneris: famulatus obse¬
quii: quia & si in scĩs patrib & ꝓpħis
gratia fuisse creditur: non tamen ea¬
tenus plena. In mariam uͦ totius gr̃e
quȩ in xp̃o est plenitudo uenit. qua¬
quam aliter. Et ideo inquit bene¬
dicta tu inter mulieres: id est plus
benedicta qua omnes mulieres. Ac
ꝑ hoc qͥcqͥd maledictionis infusum
est ꝑ euam: totũ abstulit benedictio
mariȩ: insuꝑ & gr̃am refudit xp̃i or¬
tus. qu̾a non habuit pͥus oĩs mundus.
Gitur qdđ natura non habuit: X .ii.¬
usus nesciuit: ignorauit ratio: mens
non capit humana: pauet celũ: stupos
terra ÷ creatura omĩs ȩtiam cȩlestis mi¬

Expanded text:
superfusa est omnis creatura. Et ideo satis superfusa est omnis creatura. Et ideo satis eam devotissime primum angelus veneratur et salutat. Miratur itaque et ipse qualis aut quanta sit quam salutat. Non enim simplex, fateor, vel consueta fuit illa salutatio, sed omni admiratione digna. Si quidem venerationis fuit delatio, oblatio muneris, famulatus obsequii: quia et si in sanctis Patribus et prophetis gratia fuisse creditur, non tamen eatenus plena. In Mariam vero totius gratiae quae in Christo est, plenitudo venit, quanquam aliter. Et ideo, inquit, benedicta tu inter mulieres, id est, plus benedicta quam omnes mulieres. Ac per hoc quidquid maledictionis infusum est per Evam, totum abstulit benedictio Mariae. Insuper et gratiam refudit Christi ortus, quam non habuit prius omnis mundus. Igitur quod natura non habuit, usus nescivit, ignoravit ratio, mens non capit humana, pavet coelum, stupet terra, creatura omnis etiam coelestis mi
Abbreviated transcription (Latin):
elapsui: & tota diuinitatis unda se con¬
tulit in carne. quando caro uerbum
factum est: ac deinde ꝑ crucis patibu¬
lum exp̃ssum. terris omnib pluuiam
salutis effudit: & stillicidia gratie hu¬
manis p̾stitit mentib. Dñs tecum in¬
quit. Mura res. Et iam erat cũ uirgi¬
ne: qui ad uirginẽ mittebat angł̃m: &
p̃cessit nuntium suum ds̃: s a deo ñ
recessit. Nec teneri potuit locis. qui
omĩb habetur in locis: & totus u¬
biq sine quo nichil totum.XI.
Serbum patris numqũa ã patre dis¬
cedens: homo ꝓ nob̾ fieri dignatꝰ est
est ex maria esse non potuit. Seit eñi
ds̃ omnia: &̃ potest Propterea quia ita
est: seuut se ac potuit inutero uirgi¬
nis sine sui corruptione miscere atq u¬
niri. ut unus eẽt xp̃c deus & homo: u¬
na ꝑsona: unaq subsistentia. Ob quos.
dei genitrix electa & p̃electa : i ure ab
angło grã salutatur et p̃dicatur plena.
Uere plena: ꝑ qua largo scĩ sp̃c ymbre.

Expanded text:
illapsu, et tota divinitatis unda se conillapsu, et tota divinitatis unda se contulit in carne, quando Verbum caro factum est, ac deinde per crucis patibulum expressum, terris omnibus pluviam salutis effudit, et stillicidia gratiae humanis praestitit mentibus. Dominus tecum, inquit. Mira res. Et jam erat cum virgine qui ad virginem mittebat angelum, et praecessit nuntium suum Deus, sed a Deo non recessit. Nec teneri potuit locis, qui omnibus habetur in locis, et totus ubique est, sine quo nihil totum. Ergo Verbum Patris nunquam a Patre discedens, homo pro nobis fieri dignatus est, qui natus est ex Maria, esse non potuit. Scit enim Deus omnia et potest. Propterea quia ita est, scivit se et potuit in utero virginis sine sui corruptione misceri atque uniri, ut unus esset Christus Deus et homo, una persona, unaque substantia. Ob quod Dei genitrix electa et praeelecta jure ab angelo gratia salutatur et praedicatur plena. Vere plena, per quam largo sancti Spiritus imbre
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ dedit celis głam. terris dm̃. pacemq
refudit: fidem gentibꝰ: finem uitiis: iuitȩ
ordinem: morib discipliam. Et bene
angłs ad uirginem mittitur: quia semꝑ
est angłis cognata uirginitas. Profecto
in carne p̃ter carnẽ uiuere: non t̃rena
uita est. s celestis. Unde in carne angłi¬
cam uitam acquirere: maius est meriti
qũa habere. E sse enim angl̃m felicita¬
tis est. ẽẽ uero uirginem uirtutis: dũ
hoc optinere uirib nititur cum grã.
qđ habet angł̃s ex natura. Utrumq
tam̃ & ẽẽ uirginem uł angl̃m: diuini
muneris est offitium non humanum. A¬
ue inquit: gratia plena. Et bene plena:
quia cȩteris ꝑ partes p̃statur: mariȩ uͦ si¬
mul se tota infudit plenitudo gratiȩ.
Hoc quippe est qđ dauid canit. Bescendst
sicut pluuia in uellus. Uellus itaq¬
cum sit de corpore. nescit corparis passi¬
onem: sic & uirginitas cũ sit in carne.
uitia carnis nescit. Celestis plane ymber.
in uirgineum uellus placido se infudit

Expanded text:
elis gloriam, terris Deum pacemque infudit, fidem gentibus, finem vitiis, vitae ordinem, moribus disciplinam. Et bene angelus ad virginem mittitur, quia semper est angelis cognata virginitas. Profecto in carne, praeter carnem vivere, non terrena vita est, sed coelestis: Unde in carne angelicam vitam acquirere, majus est meritum, quam habere. Esse enim angelum, felicitatis est: esse vero virginem, virtutis: dum hoc obtinere viribus virgo nititur cum gratia, quod habet angelus ex natura. Utrumque tamen et esse virginem et angelum, divini muneris est officium, non humani: Ave, inquit, gratia plena ; et bene plena, quia caeteris per partes praestatur: Mariae vero simul se tota infudit plenitudo gratiae. Hoc quippe est quod David canit: Descendet sicut pluvia in vellus . Vellus itaqcum sit de corpore, nescit corporis passionem; sic et sancta virginitas cum sit in carne, vitia carnis nescit. Coelestis plane imber in virgineum vellus placido se infudit
Abbreviated transcription (Latin):
illustratur fulgore suo sublimius: tanto
apparet p̾stantior claritate quoꝵlibet
subiectoꝵ. & eximior p̃dicat᷑. Sic & be¬
ata dei genitrir cuiꝰ plantatio. ac si rosȩ
in iherico. specialius refulsit. & candor
uirginitatis splendidius enituit: cum
circũdatur offitio caritatis. submittitur

Expanded text:
illustratur fulgore suo sublimius, tanto illustratur fulgore suo sublimius, tanto apparet praestantior claritate quorumlibet subjectorum, et eximior praedicatur. Sic et beata Dei genitrix, cujus plantatio ac si rosae in Jericho, specialius refulsit, et candor virginitatis splendidius emicuit, cum circumdata officio charitatis, submittitur
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc quoq qđ̃ uere passa sit: symeon ꝓ
talis est pati non potuerunt. Beata uͦ
dei genitrix. quia in ea parte passa est.
quȩ inpassibilis habetur: ideo ut ita fa¬
ut animam eius totam ꝑtransir&. et pos¬
sidero uis doloris: ad testimnonium eximi¬
e dilectionis. Quȩ quia mente passa ẽ:
plusquam martyr fuit. Nimirum & eius
eam flores rosarum indesinenter: eius
admirantes pulcͥtudinẽ inter filias
ihrłm.: in qua posuit rex thronũ suum.
quia concupiuit euis speciẽ ac decorem.
fuit enim plena caritate: & dilectione.
Idcirco sequitur post eam purpuratoꝵ
exercitus. & candidatoꝵ grex: quia si
diligentius aspicias. nichil uirtutis est.
nichil speciositatis. nichil candoris głȩ.
qd̃ ex ea non resplendeat. Et ideo bene
circundant eam flores rosarũ & lilia cõ¬
uallium: ut uirtutes uirtutib fultian¬
tur: & formositas decore castitatis auge¬
atur. Nam omnis splendor & gła. quanto

Expanded text:
Hinc quoque quod vere passa sit, testatur Hinc quoque quod vere passa sit, testatur talis est, pati non potuerunt. Beata vero Dei genitrix, quia in ea parte passa est, quae impassibilis habetur, ideo, ut ita faut animam ejus totam pertransiret et possideret vis doloris, ad testimonium eximiae dilectionis. Quae quia mente passa est, plus quam martyr fuit. Nimirum quod ejus eam flores rosarum, indesinenter ejus admirantes pulchritudinem inter filias Jerusalem : in qua posuit rex thronum suum, quia concupivit ejus speciem ac decorem: fuit enim plena charitate et dilectione: idcirco sequitur post eam purpuratorum exercitus, et candidatorum grex. XV. Quam si diligentius aspicias, nihil virtutis est, nihil speciositatis, nihil candoris gloriaeque, quod ex ea non resplendeat. Et ideo bene circumdant eam flores rosarum, et lilia convallium, ut virtutes virtutibus fulciantur, et formositas decore castitatis augeatur. Nam omnis splendor et gloria, quanto
Abbreviated transcription (Latin):
cendentem quasi columbam desuꝑ ri-¬
uos aquarũ. Et uere speciosa quasi co-¬
lumba: quia illius speciem columbe ac
simplicitatem p̃monstrabat: quȩ suꝑ
dñm uenit. & docuit ioħ̃em. qđ hic
est qui baptizat. Et bene desuꝑ riuos age¬
rum: quia suꝑ aquam refectionis educaue¬
rat eam dñs & nutrierat. Ex qua multi q¬
ducti riui. omnem irrigant terram deliui¬
arum. & infundunt ortum uoluptatis:
ex quib cotidie lota & ꝑfusa beata dei gi¬
nitria ascendit hodierna die speciosa us¬
de & admirabilis: cuiꝰ odor in estimabus
quam circũdant flores rosarũ & lilia con¬
uallium: eo qđ om̃s animȩ mar tẏrio
rubricatȩ. eam ȩternȩ dilectionis cõple¬
tuntur amplexibꝰ⁊ & uirginitatis splen¬
dore candidatȩ. ac lilia in ualle hunu¬
litatis enutritȩ circindant. eam uene¬
rationis grã obsequentes. Recte gͥ. qñ
beata dei genitria & martir & uirgo fu¬
itͥ quamuis in pace uitam finierit.

Expanded text:
cendentem, quasi columbam desuper ricendentem, quasi columbam desuper rivos aquarum. Et vere speciosa quasi columba, quia illius speciem columbae ac simplicitatem demonstrabat, quae super Dominum venit, et docuit Joannem, quod hic est qui baptizat. Et bene, desuper rivos aquarum, quia super aquam refectionis educaverat eam Dominus et nutriverat : ex qua multi deducti rivi, omnem irrigant terram deliciarum, et infundunt hortum voluptatis, ex quibus quotidie ita et perfusa beata Dei genitrix ascendit hodierna die speciosa valde et admirabilis: cujus odor inaestimabilis quam circumdabant flores rosarum et lilia convallium, eo quod omnes animae martyrio rubricatae, eam aeternae dilectionis complectuntur amplexibus: et virginitatis splendore candidatae, ac si lilia in valle humilitatis enutritae, circumdant eam, venerationis gratia obsequentes. Recte igitur: quoniam beata Dei genitrix et martyr, et virgo fuit, quamvis in pace vitam finierit.
Abbreviated transcription (Latin):
eleuatur suꝑ choros angłorum: ut possit
spetiem uultumq uidẽ saluatoris quem
amauerat: quem cupierat ex toto desicłi¬
o cordis. Quod si gaudium fit in cȩlo
de quoliboꝵ peccatore conu̾so: multoma-¬
gis putandum ꝓ tantȩ uirginis exaltati-¬
one & gła quod exaltatio sit in suꝑnis:
cuius nimirum festiuitas om̃ium suꝑ¬
noꝵ ciuium est gratulatio: p̃sertim qr
eius celebritas. laus & fauor est saluato¬
ris. Unde credimus ut supͣ dictũ est.
qđ non hunc tantum diem sollempnem
ducunt ꝓ eius honore annuum: uerũ
ȩtiam continuum & ȩternum: iocundi¬
tatis lȩticiȩ. ac uenerationis obsequio.
dio. Nec in merito gͥ omĩs illa celestis
ciuitas congratulatur: & uenerantur
matrem cuius suꝑ se ad orant filium re-¬
gem: ante quẽ tremunt potestates. et
curuatur omne genu.¬
censione: multo admirantis in¬
tiuitu secretoꝵ contemplator cȩlestium
in canticis: uidi inquit speciosam as-¬

Expanded text:
elevatur super choros angelorum, ut possit elevatur super choros angelorum, ut possit speciem vultumque videre Salvatoris, quem amaverat, quem cupierat ex toto desiderio cordis. XIV. Quod si gaudium fit in coelo de quolibet peccatore converso, multo magis putandum pro tantae Virginis exaltatione et gloria, quod exsultatio fiat in supernis: cujus nimirum festivitas, omnium supernorum civium est gratulatio: praesertim quia ejus celebritas laus et favor est Salvatoris. Unde credimus, ut supra dictum est, quod non hunc tantum diem solemnem ducunt pro ejus honore annuum, verum etiam continuum et aeternum jucunditatis et laetitiae ac venerationis obsequio, dii. Nec immerito igitur omnis illa coelestis civitas congratulatur et veneratur matrem: cujus super se adorat filium regem: ante quem tremunt potestates, et curvatur omne genu.censione, multo admirantis intuitu secretorum contemplator coelestium in Canticis: Vidi, inquit, speciosam as
Abbreviated transcription (Latin):
seu omnia in quib passus est loca inui¬
sere: non qđ iam uiuentem quereret
cũ mortius: s ut suis consolaretur aspec¬
tibus. Hoc qͥppe hab& in patiens amor:
ut quẽ desid̾at. semꝑ inuenire se credat.
Ignorat siquidem iuditium: ratione mul¬
totiens caret: modum nescit: nec aliuid
cogitare potest quam qđ diligit. A mor
non accipit de impossibilitate solatium:
neis mouebatur sensibus: & ideo quam
sepe locoꝵ recreabatur iusitationibꝰ: et
quẽ genuerat. m̃tis cõplec tebat᷑ ample¬
xibꝰ. Denĩq amor xxp̃i desidium pariebat:
desid̃ium uͦ gliscens. quasi nouis repara¬
batur ardorib. in tantum ut credam non¬
nũquam qđ omnia ȩtiam & semes ipsam
transcendit: quia omnino amor impati¬
amauerant ñ uid̾ent: sicuti & uenerabi¬
lis beata maria nũdum dignũ ꝓ in nume¬
ris & in mensis beneficiis reddebat inter¬
dum obsequium scĩtatis: dũ beneficioꝵ
in terris posita. non poterat uicde largitorẽ:

Expanded text:
et omnia in quibus passus est, loca inviet omnia in quibus passus est, loca invisere: non quod jam viventem quaereret cum mortuis, sed ut suis consolaretur aspectibus. Hoc quippe habet impatiens amor ut quae desiderat, semper invenire se credat. Ignorat siquidem judicium, ratione multoties caret, modum nescit, nec aliud cogitare potest quam quod diligit. Amor non accipit de impossibilitate solatium, nalibus movebatur sensibus, et ideo quam saepe locorum recreabatur visitationibus: et quem genuerat, mentis complectebatur amplexibus. Denique amor Christi, desiderium pariebat! desiderium vero gliscens, quasi novis reparabatur ardoribus, intantum ut credam nonnumquam, quod omnia etiam et semetipsam transcenderet: quia omnino amor impatiamaverant, non viderent: sicuti et venerabilis beata virgo Maria, non indignum pro innumeris et immensis beneficiis reddebat interdum obsequium sanctitatis, dum beneficiorum in terris posita non poterat videre largitorem:
Abbreviated transcription (Latin):
mabatur ardore pii amoris. quantis mo¬
uebatur repleta sp̃ scõ celestium secre¬
torum incitamentis: quia &. si diligebat
xp̃m ex toto corde. & ex tota anima. &
ex tota uirtute: noui testam̃ti cotidie
inflamabatur p̃sentia. ardens desidioꝵ
affectib tanto siquidem ualidius quã¬
to diuinis illustrabat᷑ intus uisitationi¬
bus: quam totam repleuerat sp̃c scĩ gr̃a.
totam incanduerat diuinus amor:
ita ut in ea nichil eẽt mundanus qđ
uiolar& affectus: s ardor continuus.
& ebriẽtas ꝑfusi amoris. i.
toto corde. & ex tota anuna. atq
ex tota uirtute querendus: maxime
tamen ab ea ardentius. cuius & dñs
erat & filiue. Fortassis gͦ p̃ nimio amo¬
te. in loco quo sepultus dicitur int̾dum¬
cam habitasse eredimus: quatinus pus
pissetur internus amor obtutib. Die
namq locus medius est hinc inde constitu¬
tus: ut adire poss& ascensionis eius uesti¬
gia. & locum sepulturȩ ac resurrectionis.

Expanded text:
mabatur ardore pii amoris: quantis amomabatur ardore pii amoris: quantis amovebatur repleta Spiritu sancto coelestium secretorum incitamentis: quia etsi diligebat Christum ex toto corde, et ex tota anima, et ex tota virtute, novis tamen quotidie inflammabatur praesentia absens desideriorum affectibus: tanto siquidem validius, quanto divinis illustrabatur intus visitationibus: quam totam repleverat Spiritus sancti gratia: quam totam incanduerat divinus amor: ita ut in ea nihil esset, mundanus quod violaret affectus, sed ardor continuus, et ebrietas perfusi amoris. Namtoto corde, et ex tota anima, atque ex tota virtute quaerendus: maxime tamen ab ea ardentius, cujus et Dominus erat, et filius. Fortassis ergo prae nimio amore, in loco quo sepultus dicitur, interdum habitasse eam credimus: quatenus piis pasceretur internus amor obtutibus. Sic namque locus medius est hinc inde constitutus, ut adire posset ascensionis ejus vestigia, et locum sepulturae ac resurrectionis,
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃o dicebantur: conferens in corde
lice dicuntur: ut & fidem integiam
seruare possitis. et matre eius debi¬
nisi ille iure honoratur. qui nasci dis¬
natus est ex ea. Cȩterum rogo quȩẽ
estis filiȩ: quȩ cumq matres: cogitate
attentius. & ꝑpendite diligentius.
quib afficiebatur beata & intemera¬
ta uirgo doloribꝰ. post. xp̃i ad cȩlos ał¬
censum: expletis omib quȩ de ipso
erant ab angłis p̃dicata. & a ꝓpħis mul¬
tifariȩ multisq modis p̃signata: diu¬
nis declarata oracłis: uirtutib exh¬
ita: s. quȩ humanitatis sunt ostensa p̃saigi
yeso si quasunt in uob̾. is.
uiscera pietatis. considãte quo cru¬
ciabatur amore. quo ue desidł̃io estuabat
hec uirgo: dum reuoluer& animo cunc¬
ta quȩ audierat. quȩ uiderat. quȩ cog-¬
nou̾at. Puto qđ quicqͥd cordis est. quic¬
qͥd m̃tis. quicquid uirtutis humanȩ.
si totum adhibeas: non sufficit ut cogi¬
tare ualeas. quanto in desinenterꝰ ere¬

Expanded text:
icet, conferens in corde lice dicuntur: ut et fidem integram servare possitis, et matrem ejus debiius, nisi cum ille jure honoratur, qui nasci dignatus est ex ea. Caeterum rogo quaecumque estis filiae, quaecumque matres, cogitate attentius, et perpendite diligentius, quibus afficiebatur beata et intemerata virgo Maria doloribus post Christi ad coelos ascensum, expletis omnibus quae de ipso erant ab angelis praedicata, et a prophetis multifarie multisque modis praesignata, divinis declarata oraculis, virtutibus exhibita, et quae humanitatis sunt ostensa praesagiis. Quaeso, si qua sunt in vobis viscera pietatis, considerate quo cruciabatur amore, quoque desiderio aestuabat haec virgo, dum revolveret animo cuncta quae audierat, quae viderat, quae cognoverat. Puto quod quidquid cordis est, quidquid mentis, quidquid virtutis humanae, si totum adhibeas, non sufficiat ut cogitare valeas, quanto indesinenter cre
Abbreviated transcription (Latin):
sione admirais sp̃s sc̃s̃: ait in canticis. Quȩ
est ista quȩ ascendit ꝑ desertũ sicut uir¬
qula fumi exaromatibꝰ: Et bene quasi
uirqula fum: quia gracilis & delicata :
quia diuinis extenuata disciplinis: et¬
enim concremata intus in holo caistũ
incendio pii amoris. & desidĩo caritatis.
t uirgula inquit fumi exaromatibus:
nimirũ quia multis repleta erat uir tu¬
tum odoribꝰ: manans ex ea flagrabat sua¬
uissimus odor ȩtiam anglicis sp̃itibus.
deserto p̃sentis scłi uirga de radice
iesse olim exorta: s mirabantur electoꝵ
meritoꝵ uirtutib angłoꝵ uincer& dig̃¬
Quȩ est ista quȩ ascendit inquit quasi
aurora consurgens: pulchra ut luna÷
electa ut sol. terribilis ut castroꝵ acies
onmes de ascensu huius uirginis admi-¬
rantes facit. qđ quasi noui diluculi auro¬
ra rutilans ascensu suo resplendeat. mul¬
tis freta & uallata scõꝵ agminibꝰ. Unde
dicitur. Terribilis ut castroꝵ acies ordina¬
ta siquidem terribilis ftiis facta uirtuti¬

Expanded text:
sanctus ait in Canticis: Quae est ista quae ascendit per desertum sicut virgula fumi ex aromatibus ? Et bene quasi virgula fumi, quia gracilis et delicata, quia divinis extenuata disciplinis, etenim concremata intus in holocaustum incendio pii amoris, et desiderio charitatis. Ut virgula fumi ex aromatibus. Nimirum quia multis repleta erat virtutum odoribus, manans ex ea fragrabat suavissimus odor etiam spiritibus angelicis. deserto praesentis saeculi virga de radice Jesse olim exorta, sed mirabantur electorum meritorum virtutibus angelorum vinceret dignQuae est ista quae ascendit, inquit, quasi aurora consurgens, pulchra ut luna, electa ut sol, terribilis ut castrorum acies s, quia omnes de ascensu hujus Virginis admirantes facit, quod quasi novi diluculi aurora rutilans, ascensu suo resplendeat, multis freta et vallata sanctorum agminibus. Unde dicitur, terribilis ut castrorum acies ordinata. Siquidem terribilis suis facta virtuti
Abbreviated transcription (Latin):
puritas & simplicitas: totum ueritas
ꝙ grã fuit : totum miscdia & iusticia
quȩ de cȩlo ꝓspexit. Et ideo immacu¬
lata: quia in nullo corrupta. Circũde¬
dit enim uirum in utero sieut ihere¬
mias sc̃s testatur: & non aliunde acce-¬
pit. Faciet inquit dñs nouũ suꝑ ter¬
ram: ꝙ mulier circũdabit uirũ. We¬
re nouũ et om̃ium nouitatũ suꝑ emui¬
nens nouitas uirtutũ: quando deus
que ferre ñ potest mundꝰ neq uidẽ
aliquis ut iuiuere possit. sic in gressus est
hospitium uentris. ut corporale claustr̃i
tur omnino clausa. Engłium. Intraur¬

Expanded text:
puritas et simplicitas, totum gratia puritas et simplicitas, totum gratia et veritas fuit, totum misericordia et justitia, quae de coelo prospexit: et ideo immaculata, quia in nullo corrupta. Circumdedit virum in utero, sicut Jeremias sanctus testatur, et non aliunde accepit. Faciet, inquit, Dominus novum super terram, et mulier circumdabit virum . Vere novum et omnium novitatum supereminens novitas virtutum, quando Deus quem ferre non potest mundus, neque videre aliquis ut vivere possit sic ingressus est hospitium ventris, ut corporis claustrum porta omnino clausa. Unde canitur
Abbreviated transcription (Latin):
se gentrici dei. eamq ingent lumine
circũfulsisse ͥ & usq ad thronũ olim sͥ
ȩtiam ante mundi constitutionẽ para¬
tum. cum laudibus & canticis spirita¬
libus perduxisse:¬
filie estote prudentes sieut serpentes.
& simplices sicut columbȩ: ut ex pruden¬
tia ꝑfectȩ intelligentiȩ anulum fidei ur̃ȩ.
& margaritam ꝓ qua omnia reliquistis.
integram inuiolatamq seruetis: ne docẽ
Diligentuis itaq ꝓcurate: si quomͦ simpli¬
citas columbȩ quȩ fuit in maria. illesa
inuiolataq in uob̃ custodiatur. De qua
salomon in canticis quasi in eius laude:
ueniinquit columba mea. immaculata
mea: iam enu hyens abiit & recessit.
Ac deinde inquit. Ueni de libanyueni.
tur: quia libanus candidatio int̃pretat᷑.
rat candidata beata maria
multis meritoꝵ uirtutibꝰ. & deal¬
bata niue candidius sp̃c scĩ muneribꝰ:
simplicitatem columbȩ mom̃ib rep̃¬
sentans: qm̃ qͥcqͥd in ea gestum ẽ. totũ

Expanded text:
se genitrici Dei, eamque ingenti lumine se genitrici Dei, eamque ingenti lumine circumfulsisse, et usque ad thronum olim sibi etiam ante mundi constitutionem paratum, cum laudibus et canticis spiritualibus perduxissefiliae, estote prudentes sicut serpentes, et simplices sicut columbae : ut ex prudentia perfectae intelligentiae, annulum fidei vestrae, et margaritam, pro qua omnia reliquistis, integram inviolatamque servitis: ne dotem Diligentius itaque procurate, si quo modo simplicitas columbae, quae fuit in Maria, illaesa inviolataque custodiatur. De qua Salomon ait in Canticis, quasi in ejus laude: Veni, inquit, columba mea, immaculata mea, jam enim hiems abiit et recessit . Ac deinde inquit, Veni de Libano, veniire de Libano jubetur, quia Libanus candidatio interpretatur. Erat enim candidata beata virgo Maria multis meritorum virtutibus, ac dealbata nive candidius Spiritus sancti muneribus, simplicitatem columbae in omnibus repraesentans, quoniam quidquid in ea gestum est, totum
Abbreviated transcription (Latin):
quantũ fas est crede famulabant᷑
angłi: & uniu̾sȩ cȩloꝵ congratulabant᷑
curiȩ Nec mirũ ÷ quia honor maternus
euis est qui natus est ex ea: qũe om̃s cȩ
loꝵ ordo ueneratur. & adorat suꝑ eleua¬
tum cum patre in sede maiestatis deum.
Legimꝰ gͦ quã sepe ad funera & ad sepultu¬
ras quoꝵ lib& scõꝵ. angłos aduenisse. &
exequiis eoꝵ obsequiã p̃stitisse: nec ñ
ꝙ animas electoꝵ usq ad celos cũ hym¬
nis & lauddib detulisse: ubi & utriusq
sexus chori cõmemorantur frequenter
auditi. laudesq cecinisseł interea & qđ
pspicatius est multo non nũqũã lumi¬
ne eosdem resplenduisse: insuꝑ & adhuc
uiuentes incarne ibidem miri odoris
fraglãciam duitius ꝑsensisse. Qđ si ad
recreandam spem dilectissime & ad
corroborandam fidem int̾dum astanti
tus est exhibere.: celi ministros circa: ꝑ suos¬
defunctoe: quantomagis credendũ
est hodierna die militiam cȩloꝵ. cum
suis agmunib festiuȩ obiuam aduenis¬

Expanded text:
quantum fas est credere, famulantur angeli, et universae coelorum congratulantur curiae. Nec mirum, quia honor maternus est ejus qui natus est ex ea, quem omnis ordo coelorum veneratur et adorat super se elevatum cum Patre in sede majestatis Domini. Legimus ergo quam saepe ad funera et ad sepulturas quorumlibet sanctorum angelos advenisse, et ad exsequiis eorum obsequia praestitisse: necnon et animas electorum usque ad coelos, cum hymnis et laudibus detulisse: ubi et utriusque sexus chori commemorantur frequenter auditi, laudesque cecinisse: interea et quod perspicacius est, multo nonnumquam lumine eosdem resplenduisse; insuper et adhuc viventes in carne, ibidem miri odoris fragrantiam diutius persensisse. Quod si ad recreandam spem, dilectissimae filiae, et corroborandam fidem interdum astantiutus est exhibere per suos coeli ministros circa defunctos: quanto magis credendum est hodierna die militiam coelorum cum suis agminibus festive obviam venis
Abbreviated transcription (Latin):
dignus laudator inueniar: ꝓfecto cũ nec
sc̃ĩtas. uł facundia subpedit&. ut beatã
& głosam uirginem digne laudare que¬
am: qm̃ ut uerum fatear. quicqͥd huma¬
nis dici potest uerb̃. minus est a laude
cęli: qua diuinis est & angłicis excel¬
lentius p̃dicata & laudata p̃coniie. A

Expanded text:
dignus laudator inveniar, profecto cum nec dignus laudator inveniar, profecto cum nec sanctitas vel facundia suppetat, ut beatam et gloriosam virginem digne laudare queam; quoniam, ut verum fatear, quidquid humanis dici potest verbis, minus est a laude coeli, quia divinis est et angelicis excellentius praedicata et lau
Abbreviated transcription (Latin):
cum xp̃o regnat in ȩternũ. Regina mun¬
d: hodie de terris. & de p̾senti scł̃o ne¬
quam erppitur. Iterum dico gaudete.
quia secura de sua in marcescibili gła.
ad cȩli iamꝑuenit palatium. Exulta¬
te inquam & gaudete: & letetur om̃is
orbis: quia hodie nob̃ om̃ib. eius int̾ue¬
nientib meritis salus aucta est. Uob̾
quoq diligentib eam: honor & uirtus.¬
una cum reliquis uirginib sacris. am¬
plior p̃statur & gratia. Idcireo dilec tissi¬
me letamini. & laudate: quia si dm̃ ore
ꝓpħico in scĩs suis laudare iubem᷑. mul¬
tomagis eum in hac celebritate beate uir¬
gius matris euis oportet cũ hymnis &
deo iubilare p̾coniis: ac misticis hono¬
rare mueribꝰ. Nulli dubium qͥn totũ
ad głam laudis eius ꝑtineat: quieqͥd
digne genitͥcis suȩ impensum fuerit ac sol¬
ẽpniter exhibitũ. E x quo timeo satis. &
ualde ꝑtimeseo. dum urĩs ecupio pare¬
re profectibꝰ. ne forte sicut imꝓbꝰ. ita & in¬

Expanded text:
at in aeternum. Regina mundi hodie de terris et de praesenti saeculo nequam eripitur: iterum dico gaudete, quia secura de sua immarcescibili gloria ad coeli jam pervenit palatium. Exsultate, inquam, et gaudete, et laetetur omnis orbis, quia hodie nobis omnibus ejus intervenientibus meritis salus aucta est. Vobis quoque diligentibus eam, honoruna cum reliquis virginibus sacris amplior praestatur et gratia. Idcirco, dilectissimi, laetamini et laudate, quia si Deum ore prophetico in sanctis suis laudare jubemur, multo magis eum in hac celebritate beatae virginis matris ejus oportet cum hymnis et is honorare muneribus. Nulli dubium quin totum ad gloriam laudis ejus pertineat, quidquid digne genitrici suae impensum fuerit, ac solemniter attributum. Ex quo timeo satis, et valde pertimesco, dum vestris cupio parere profectibus, ne forte sicut improbus, ita et in
Abbreviated transcription (Latin):
sus eius usq ad sũmum eius. Ascendit
ergo eandem głam resũpturus: licet ñ
omiserit qũa prius habuerat anteqũa
mundus fieret. Ascendit & p̃parauit.
huic scĩssimȩ & głosissimȩ uirgini locũ
inmortalitatis: ut cũ eo regnare possit

Expanded text:
sus ejus usque ad summum ejus . Ascendit sus ejus usque ad summum ejus . Ascendit ergo eamdem gloriam resumpturus, licet non amiserit, quam prius habuerat antequam mundus fieret. Ascendit et praeparavit huic sanctissimae et gloriosissimae Virgini locum immortalitatis, ut cum eo regnare posset
Abbreviated transcription (Latin):
obsequium: deinceps totum diuinim
hoc ipsum sane uterus uirginis quam¬
uis mundus. quamuis impollutus ꝙ a¬
induitur. ut ita dicam. ac si lana can-¬
didissima. suiq coloris de albata. Ad
qua sane cum accessisset sp̃c sẽs: qua¬
si ipsa eademq lana cum inficitur san¬
guine conchilii uel muricis uertitur
inpurpuram. uersa est & ipsasine co-¬
hitu in matr̃e: ut non sam admodum
qđ fuerat. s purpura uerissima ad in¬
dum̃tum & głam sũmi regis. diunitꝰ
aptissimȩ dedicata: ut nulli deinceps
ea uti usu femineo licuerit nisi deo. .Iii.¬
sanctissime uirgines. & si mnutari
oportet tantam ac talem uirginẽ
taniq p̃claram: uenerari multũ conue¬
nit. & ultra anglicam quodãm᷑ dignita¬
tem quantum fas Eum gaudio laudib
quia p̃cesfit eam dũs & saluator ñr ex
ea uera fide genitus ad celestia: ñt pari¬
ret ei sicut ipse suis reꝑmisit discipłis
summo inquit cęlo egressio eius. & occur¬

Expanded text:
obsequium: deinceps totum divinum obsequium: deinceps totum divinum mbrabit te. Ante hoc ipsum sane uterus Virginis, quamvis mundus, quamvis impollutus et ailitate humanitatis induitur: ut ita dicam, ac si lana candidissima, suoque colore dealbata: ad quam sane cum accessisset Spiritus sanctus, quasi ipsa eademque lana cum inficitur sanguine conchylii vel muricis, vertitur in purpuram: versa est et ipsa sine coitu in matrem: ut non sit jam amodo quod fuerat, sed purpura verissima ad indumentum et gloriam summi regis divinitus aptissime dedicata: ut nulli deinceps ea uti usu femineo licuerit nisi Deo. Quisanctissimae virgines, et si imitari oportet tantam ac talem virginem, tamque praeclaram venerari multum convenit, et ultra angelicam quodammodo dignitatem, quantum fas est cum gaudio laudibus quia praecessit eam Dominus et salvator noster, ex ea vera fide genitus ad coelestia, ut pararet ei, sicut ipse suis promisit discipulis, summo, inquit, coelo egressio ejus: et occur
Abbreviated transcription (Latin):
Uestiuitatem głosȩ semꝑ uirgi¬
nis mariȩ deuotissime cele¬
bremus.: quia hec est dies p̃¬
clara. in qua meruit exaltari
suꝑ choros angłoꝵ. & ꝑuenire ultra
quam nr̃e humanitatis est natura: ubi
non substantia tollitur. s glȩ magnitu¬
do monstratur. cum eleuatur in dexterã
Hȩc est inqũa dies in qua usq ad thro¬
ni celsitudanem. intemerata mater et
uirgo ꝓcessit: atq in regni solio sublimata
post xp̃m glosa resedit. Sic itaq ubiq cõ¬
fidenter scã dei canit eccłia. q de nullo
alio scõrum fas est crede: ut ultra anglo¬
rum & archangłoꝵ dignitatem merito
transcend̾it: quia ob similitudo repmitti¬
tur scĩs: ueritas negatur. Hoc quippe pͥ¬
uilegium non naturȩ est. s gr̃ȩ beate uir¬
ginis mariȩ. de qua natus est ipse deus &
homo: iocirco & ipsa plus est meritis ꝙ
ñ natura quam uirgo & homo.⁊i.
t si cȩtere uirgines imittantur be¬
Uatam mariam usq ad conceptum
partus. & gabrielis noue salutationis

Expanded text:
estivitatem gloriosae semper virginis Mariae devotissime celebremus: quia haec est dies praeclara, in qua meruit exaltari super choros angelorum, et pervenire ultra quam nostrae humanitatis est natura. Ubi non substantia tollitur, sed gloriae magnitudo monstratur, cum elevatur in dexteram Haec est, inquam, dies, in qua usque ad throni celsitudinem intemerata mater et virgo processit, atque in regni solio sublimata, post Christum gloriosa resedit. Sic itaque ubique confidenter sancta Dei canit Ecclesia, quod de nullo alio sanctorum fas est credere, ut ultra angelorum et archangelorum dignitatem merito transcenderit: quia etsi similitudo repromittitur sanctis, veritas tamen negatur. Hoc quippe privilegium non naturae est, sed gratiae beatae virginis Mariae, de qua natus est ipse Deus et homo. Idcirco et ipsa plus est meritis, et non natura quam virgo et homo. Unde et si caeterae virgines imitantur illam usque ad contemptum partus, et Gabrielis novae salutationis
Abbreviated transcription (Latin):
genitrir. inter pͥmos sumini regis
coheres: quoꝵ uita non erat iam de
terris. in quib xp̃c preliabatur. sed
de cęlis. Hinc ascendisse leguntur i
cenaculum: quo pascha dignissimȩ
celebratur. Ibi quippe manebant cũ
maria matre iħu. unanimiter aspira¬
ti in caritate ÷ ꝑseuerantes in orati¬
one: donec induerentur uir tute ex
alto. Ceperant enim iam orare: qui
dudum cum dño conu̾santes. uir tu¬
tib & miracłis pascebantur. Et bene
ꝑseuerabant in oratione. nichil hesi¬
tantes: donec acciꝑent munera sc̃i sỹe¬
poᷤcebãt Quos & uos o filiȩ imitamim:
quȩ inscola xp̃i ꝑmanere uouistis.
ꝑ seuerate in orationib unanimiter
uiuentes: quousq intrare possitis
gaudia ȩternȩ uitȩ. quo beata uisgo
feliciter hodie introiuit. alternantib
himidicis angłorum choris. infra paseu¬
a eternȩ iuriditatis: ubi sc̃a societas om̃ium
supnorum: ubi dulcis sol lempiutas angł̃oꝵ.

Expanded text:
ria inter primas summi regis cohortes, quorum vita jam non erat de terris, in quibus Christus praeliabatur, sed de coelis. Hinc ascendisse leguntur in coenaculum, in quo pascha dignissime celebrabatur: ibi quippe manebant cum Maria matre Jesu unanimiter aspirati in charitate, perseverantes in oratione, donec induerentur virtute ex alto. Coeperant enim jam orare qui dudum cum Domino conversantes virtutibus et miraculis pascebantur. Et bene perseverabant in oratione nihil haesitantes, donec acciperent munera Spiposcebant. Quos et vos, o filiae imitamini, quae in schola Christi permanere vovistis: perseverate in orationibus unanimiter viventes, donec intrare possitis gaudia aeternae vitae, quo beata Virgo feliciter hodie introivit, alternantibus hymnidicis angelorum choris intra pascua aeternae viriditatis: ubi una societas civium super
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ds̃ erat uerbũ. Hoc quippe uerbũ
qđ erat in pͥncipio. & apud dm̃ erat.
beata & głosa uirgo maria. ex se carnẽ
factũ. Idcirco & uirginitas longe sa¬
crauor: & fecunditas ut ita dicã mul¬
to in esfabilior: qu̾a suo potuerit ille ex¬
plicare eloquio. Uerũtamen quanto
uirginitas cognatior uirgintat: tanto
cellentior et uicinior uerbo. Ideo
qͥcqͥd est qđ uirgo genuit: totũ ꝓ ut
exemplum humanȩ uitȩ conu̾satio
eiꝰ post ascenũonem xp̃i. generaliter
cum apłis fuit. quousq disꝑguntur
sicuti lucas meminit dicens: quod re¬
gressi quidẽ a monte oliueti. iheroso¬
luam uenerunt: & ascendunt in ce-¬
naculum ubi manebant. petrus & io¬
hannes. iacob & andreas. philippus
& thomas. bar tolomeus & matheus.
iacob alphei & symonzelotes & iu

Expanded text:
s erat Verbum . Hoc quippe Verbum quod erat in principio, et apud Deum erat, beata et gloriosa Virgo Maria ex se carnem factum. Idcirco virginitas longe sacratior, et fecunditas ut ita dicam multo ineffabilior, quam suo potuerit ille explicare eloquio. Verumtamen quanto virginitas cognatior virginitati, tanto cellentior et vicinior Verbo. Ideo quidquid est quod Virgo genuit, totum prout exemplum humanae vitae, conversatio ejus post ascensionem Christi generaliter cum apostolis fuit quousque disperguntur: sicut Lucas meminit, dicens: Quod regressi quidem a monte Oliveti, Jerosolymam venerunt, et ascenderunt in coenaculum, ubi manebant Petrus et Joannes et Jacobus, et Andreas, Philippus et Thomas, Bartholomaeus et Matthaeus, Jacobus Alph
Abbreviated transcription (Latin):
chis figuris & eniginatibꝰ p̾signata: ab euan¬
gelistis erhibita & monstrata: ab angł̃o
uenerabiliter atq officiosissimȩ saluta¬
ta. Preterea qualis &. quanta ẽẽt ab eodẽ
diuinitus declaratur: cũ ait. Aue maria
gr̃a plena dominus tecũ: benedicta tum
mulieribꝰ. Talib namiq decebat uirgiñẽ

Expanded text:
atibus praesignata: ab evangelistis exhibita et monstrata: ab angelo venerabiliter atque officiosissime salutata. Praeterea qualis et quanta esset, ab eodem divinitus declaratur, cum dicitur: Ave, gratia plena, Dominus tecum: benedicta tu in mulieribus. Talibus namque decebat
Abbreviated transcription (Latin):
quod agimus considare occultos nr̃oe
adu̾sarios debemus: qui semꝑ nr̃is oꝑib
insistunt: semꝑ ex nr̃o defectu gratulã¬
tur. Quos propha intuens ait. Deus
m̃s in te confido non erubescam: neq
irrideant me inimici mei. In bonis enĩ
oꝑib intenti. nisi contra malignossꝑe
sollicite uigilemus: ipsos irrisores pa¬
timur. quos ad malum ꝑsuasores habe¬
mus. S quia de construendo ȩdificio
cõꝑatio data est: nunc ex minori ad
maius similitudo subditur: ut ex reb
minimis maiora pensent᷑. Nam seqͥtur.
Aut qͥs rex iturus cõmitt̾e bellũ adu̾sꝰ
alium regem: nonne sedens pͥus cogi

Expanded text:
quod agimus considerare occultos adversarios quod agimus considerare occultos adversarios nostros debemus, qui semper nostris operibus intendunt, semper ex nostro defectu gratulantur. Quos Propheta intuens, ait: Deus meus, in te confido, non erubescam, neque irrideant me inimici mei . In bonis enim operibus intenti, nisi contra malignos spiritus sollicite vigilemus, ipsos irrisores patimur, quos ad malum persuasores habemus. Sed quia de construendo aedificio comparatio data est, nunc ex minori ad majus similitudo subditur, ut ex rebus minimis majora pensentur. Nam sequitur: Aut quis rex iturus committere bellum adversum alium regem,