comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Seuero epõ salutem. Olim¬
& ab initio tantam ꝑcepimꝰ
a beato petro apłorum pͥn¬
cipe fiduciam: ut habeani
auctoritatem uniuersalz
eccłie auxiliante dño sub¬
uenire : & quicquid noci¬
uum est auctoritate apłica corrigere & emendare.
Aa hoc enim diuinȩ dispensationis ꝓuisio gradus
& diuersos constituit: ordines esse distinctos. ut
aum reuerentiam minores potioribꝰ exhiberent¬
& potiores minorib dilectionem impenderent. una
concordia fieret ex diuersitate contextionis & recte
officiorum gereretur administratio singulorum.
Heq enim uniuersitas alia poterat ratione subsistere
nisi huiꝰmodi magnus eam differentie oroo ser¬
uaret Quia uͦ creatura in una eademq qualitate
gubnari uł uiuere non potest. cȩlestium militia¬
rum exemplar nos instruit quia dum sint angłi.
sint archangłi. liquet quia non equales sunt.
s in potestate & ordine sicut nosti differt alter ab
altero. Sigͦ inter hos qui sine peccato sunt ista

Expanded text:
opo salutem. Olim ab initio tantam percepimus a beato Petro apostolorum principe fiduciam, ut habeamus auctoritatem universali Ecclesiae, auxiliante Domino, subvenire: et quidquid nocivum est auctoritate apostolica corrigere et emendare. Ad hoc enim divinae dispensationis provisio gradus et diversos constituit ordines esse distinctos, ut dum reverentiam minores potioribus exhiberent, et potiores minoribus dilectionem impenderent, una concordiae fieret ex diversitate contextio, et recte officiorum generaretur administratio singulorum. Neque enim universitas alia poterat ratione subsistere, nisi hujusmodi magnus eam differentiae ordo servaret. Quia vero creatura in una eademque aequalitate gubernari vel vivere non potest, coelestium militiarum exemplar nos instruit: quia dum sint angeli, sint archangeli, liquet quia non aequales sunt, sed in potestate et ordine, sicut nosti, daltero. Si ergo inter hos qui sine peccato sunt ista
Abbreviated transcription (Latin):
tute liberi. in diuino seruitio ualeant i monasterus
conuersari. Quos si passim dimiitimꝰ. om̃ib fugien¬
endi ȩccłiastici iuris dñium. occasionẽ prebemus.
Si uͦ festinantes ad om̃ipotentis di seruitium incau¬
te retinemꝰ. illi inuenim negare quȩdam qui dedit
om̃ia. Unde necesse ẽ ut siqͥs ex iuris ȩccl̃iastici serui¬
tute
ad di seruitiũ conuerti desiderat. ꝓbet᷑ prius in laico
habitu constitutus: & simores illius atq conuersa¬
tio bono desiderio illiꝰ testimoniũ ferunt. absq ulla
ret̾ctatione seriure in monasterio om̃ipotenti domino

Expanded text:
tute liberi in divino mysterio valeant in monasteriis tute liberi in divino mysterio valeant in monasteriis conversari. Quod si passim dimittimus, omnibus fugiendi ecclesiastici juris dominium occasionem praebemus. Si vero festinantes, ad omnipotentis Dei servitium incaute retinemus, illi invenimur negare quaedam qui dedit omnia. Unde necesse est ut, si quis ex juris ecclesiastici servitute ad Dei servitium converti desiderat, probetur prius in laico habitu constitutus, et si mores illius atque conversatio bono desiderio illius testimonium ferunt, absque ulla retractione servire in monasterio omnipotenti Domino
Abbreviated transcription (Latin):
quando certum ẽ. quia om̃ps ds qui minora con¬
cessit. maiora ñ ꝓhibuit : Et multos scõꝵ nouimꝰ
& postmodũ ad scȩ̃ ecdĩȩ regimina migrasse. Duo¬
b & enĩ modis scĩ uiri etiam alicitis abstinere
solent. aliquando ut meritum sibi apud om̃ipo¬
tentem dm̃ augeant. aliquando uͦ ut ante actȩ
uitȩ culpas detergant. Tres ꝙ enĩ pueri in regis
babylonici obsequio deducti legumina aduescen¬
dum petentes cibis regiis uti noluerunt: non quia
culpa eẽt. si ea quȩ ds creauit ederent. Noluerunt
ergo ea sumere quȩ licebat: ut ꝑcontinentiã iuirtus
excresceret. D auid uͦ qui alienã coniugem tulerat.
& ualde ꝓsua culpa fuerat flagellatus. aqũã bibe¬
re longe post de bethleemitica cisterna uoluit.
Oũa cum ei fortissimi milites detulissent. bibere re¬
cusauit. eamq fundendo domino libauit. Licebat
enim bibere si uoluisset. sed qui illicita se fecise me¬

Expanded text:
quando certum est quod omnipotens Deus, qui minora conquando certum est quod omnipotens Deus, qui minora concessit, majora non prohibuit. Et quidem multos sanctorum et postmodum ad sanctae Ecclesiae regimina migrasse. Duobus etenim modis sancti viri etiam a licitis abstinere solent: aliquando, ut meritum sibi apud omnipotentem Deum augeant, aliquando vero ut ante vitae actae culpas detergant. Tres etenim pueri in regis Babylonici obsequio deducti legumina ad vescendum petentes , cibis regiis uti nolueruculpa esset si ea quae Deus creaverat ederent. Noluerunt ergo ea sumere quae licebant, ut per continentiam virtus excresceret. David vero qui alienam conjugem tulerat, et pro sua culpa valde fuerat flagellatus, aquam bibere longe post de Bethleemitica cisterna voluit. Quam cum ei fortissimi milites detulissent, bibere recusavit, eamque fundendo, Domino libavit. Licebat enim ei bibere si voluisset; sed quia illicita se fecisse me
Abbreviated transcription (Latin):
quia xp̃iani non sunt dubium non ẽ: eosq ꝙͥ ego
ꝙ om̃s catholici ep̃i atq uniuersa ȩccłia anathe¬
matizamꝰ: quia ueritati contraria sentiunt. ꝙ̃ con¬
traria loquunt᷑. Si enĩ dicunt. religionis causa
coniugia debere dissolui: sciendũ est quia & si hoc lex
humana concessit. lex diuina ꝓhibuit. Per se enĩ ueri¬
tas dicit. Quod d̾s iunxit: homo ñ separet. Qui
etiã ait. Non licet dimittere uxorẽ. excepta causa for¬
niationis. Quis gͦ hiuc celest legislatori contradi¬
cat. Scimus quia scriptum est. Erunt duo i
carne una. Si igitur uir & uxeor una caro sunt.&
religionis causa uir dimittit uxorem uł mulier ui¬
rum in hoc mundo remanentẽ uł fortasse ad illicita
migrantem: quȩ ẽ ista conuersio in qua una eademq
caro &. ex parte transit ad continentiã & ex parte re¬
manet in pollutione: Si uͦ utrisq conueniat conti¬
nentem uitam ducere. hoc quis audeat accusare:

Expanded text:
quia Christiani non sunt, dubium non est, eosque et ego quia Christiani non sunt, dubium non est, eosque et ego et omnes catholici episcopi, atque universa Ecclesia anathematizamus, quia veritati contraria sentiunt et contraria loquuntur. Si enim dicunt religionis causa conjugia debere dissolvi, sciendum est quia etsi hoc lex humana concessit, lex divina prohibuit. Per se enim Veritas dicit: « Quod Deus conjunxit, homo non separet . » Qui etiam ait: Non licet dimittere uxorem, excepta causa fornicationis . Quis ergo huic coelesti legislatori contradicat? Scimus quia scriptum est, Erunt duo in carne una . Si igitur vir et uxor una caro sunt, et religionis causa vir dimittit uxorem, vel mulier virum in hoc mundo remanentem, vel etiam fortasse ad illicita vota migrantem, quae est ista conversio, in qua una eademque caro, et ex parte transit ad continentiam, et ex parte remanet in pollutione? 682 Si vero utrisque conveniat continentem vitam ducere, hoc quis audeat accusare?
Abbreviated transcription (Latin):
re aliqua reprehendim᷑. rep̃hensores nrõs ratione hu¬
mili placare debemꝰ: Ad me ꝙ enĩ sicut nostis cũ
apud uestigia dominoꝵ in regia urbe demorarer.
multi ex eis uenire consueuerant. qui de p̃dictis ca¬
pitulis accusabant᷑. Sed teste conscientia fateor.
nunqu̾ã in eis aliquid prauitatis. aliquid erroris
de his quȩ contra eos dicebant᷑ inueni. Unde ꝙ eos
opinione contempta familiarit̃ suscipere. & ma¬
gis ab insequentib defendere curabam. Dicebatur
namq contra eos quod sub obtentu religionis con¬
iugia soluerent. & quia dicerent quod baptisma
peccata penitus non auferret. & si de iniquitatib
suis quis pęnitentiã in triennium ageret. postmo¬
dum ꝑuerse uiuere licerer.&. quia compulsi ali¬
quid de quib reprehendebant᷑ anathematirare se
dicerent anathematis uinculo nullomͦ teneri Et
siqui sunt qui certissime talia sentiunt uł tenent.

Expanded text:
re aliqua reprehendimur, reprehensores nostros ratione hure aliqua reprehendimur, reprehensores nostros ratione humili placare debemus? Ad me etenim, sicut nostis, cum apud vestigia dominorum in regia urbe demorarer, multi ex eis venire consueverant qui de praedictis capitulis accusabantur. Sed, teste conscientia, fateor nunquam in eis aliquid pravitatis, aliquid erroris de his, quae contra eos dicebantur, inveni. Unde et eos opinione contempta familiariter suscipere et magis ab insequentibus defendere curabam; dicebatur namque contra eos quod sub obtentu religionis conjugia solverent, et quia dicerent quod baptisma peccata penitus non auferret; et si de iniquitatibus suis quis poenitentiam in triennium ageret, postmodum ei perverse vivere liceret; et quia si compulsi aliquid de quibus reprehendebantur, anathematizare se dicerent anathematis vinculo nullo modo teneri. Et si qui sunt, qui certissime talia sentiunt, vel tenent,
Abbreviated transcription (Latin):
&̃ bestiȩ. reptilia atq uolatilia inerant. de cȩlo sub¬
mitti uiderit. uocemq audierit. surge petre. occi¬
de & manduca. qualiter tres uiri uenerint eũ ad
in uidea post baptismũ consueuerat. in gentib an¬
te baptismũ uenit. Si enim cum a fidelib culpa¬
ret᷑. auctoritatẽ quã in scã ȩccłia acceꝑat attendis¬
set. respondere poterat. ut pastorem suum oues quȩ
commissȩ fuerint reprehendere non auderent. Sed
si in querela fidelium aliquid de sua potestate dice¬
ret: ꝓfecto doctor mansuetudinis ñ fuisset. Humili
ergo eos ratione placauit. atq in causa reprehensionis
suȩ etiã testes adhibuit. dicens. U enerunt autẽ me¬
cum ꝙ sex fr̃s isti. Si igit᷑ &. pastor ȩccłie & apłorum
princeps signa & miracula singulariter faciens non
dedignat᷑ est in causa reprehensionis suȩ rationẽ hu¬
militer reddere: quantomagis nos peccatores cũ in

Expanded text:
et bestiae, et reptilia atque volatilia inerant, de coelo subet bestiae, et reptilia atque volatilia inerant, de coelo submitti viderit , vocemque audierit: Surge, Petre, occide et manduca ; qualiter tres viri venerint, eum ad in Judaea post baptismum consueverat, in gentilibus ante baptismum venit. Si enim cum a fidelibus culparetur, auctoritatem quam in sancta Ecclesia acceperat attendisset, respondere poterat ut pastorem suum oves quae ei commissae fuerant reprehendere non auderent. Sed si in querela fidelium aliquid de sua potestate diceret, profecto doctor mansuetudinis non fuisset. Humili ergo eos ratione placavit, atque in causa reprehensionis suae etiam testes exhibuit, dicens: Venerunt autem mecum  apostolorum princeps, signa et miracula singulariter faciens, non dedignatus est in causa reprehensionis suae rationem humiliter reddere, quanto magis nos peccatores, cum in
Abbreviated transcription (Latin):
indignũ. tali eis modo satisfacere. nec de imꝑialige¬
nere sit contra eos aliquod in ur̃a mente fastigium.
Om̃s & enim fr̃s sumꝰ. unius imꝑatoris potestate
re debemꝰ. Certe & enĩ petrus potestatẽ regni cęle¬
stis acceꝑat. ut qd̾ in terra ligaret uł solueret. esser
in cȩlo ligatũ uł solutũ. suꝑ mare ambulabat egro¬
tantes umbra curabat. peccantes uerbo occidebat.
mortuos oratione suscitabat. & quia ex ammonitio¬
ne sp̃s ad cornelium gentilem fuerat ingressus. con¬
tra eum a fidelib quęstio facta ẽ. cur ad gentiles in¬
trasset. & comedisser cum eis. cur eos in baptismate
recepisset. & tam̃ isdem apłoꝵ primus tanta do¬
noꝵ grã repletus. tanta miraculoꝵ potestate sufful¬
tus. querelȩ fidelium ñ ex potestate sed ex ratione re¬
spondit. causam ꝑ ordinem exposuit. quomͦ uas
quoddã uelut linteum. in quo quad rupedia terrȩ

Expanded text:
videatur tali eis modo satisfacere, nec de imperiali gevideatur tali eis modo satisfacere, nec de imperiali genere sit contra eos aliquod in vestra mente fastidium. Omnes etenim fratres sumus, unius imperatoris potestate re debemus. Certe etenim Petrus potestatem regni coelestis acceperat, ut quaeque in terra ligaret vel solveret, essent in coelo ligata vel soluta: super mare ambulavit, aegrotantes umbra curabat, peccantes verbo occidebat, mortuos oratione suscitabat. Et quia ex admonitione Spiritus ad Cornelium gentilem fuerat ingressus, contra eum quaestio a fidelibus facta est cur ad gentiles intrasset, et comedisset cum eis, cur eos in baptismate recepisset. Et tamen idem apostolorum primus, tanta donorum gratia repletus, tanta miraculorum potestate suffultus, querelae fidelium non ex potestate, sed ex ratione respondit, causam per ordinem exposuit, quomodo vas quoddam, velut linteum, in quo quadrupedia terrae,
Abbreviated transcription (Latin):
dderit tolle. & aꝑto ore cius inuenies stater̃t. & sumeis
da illum ꝓme & te. Quid est autẽ quod de scandalira¬
tis aluis dicit᷑. sinite illos. cęti sunt. duces cȩcoꝵ. ꝙ
aliis ne scandalizent᷑ a dño tributũ soluit᷑ etiã quod
non debetur. Quid ẽ quod aliud scandalũ ẽẽ ꝑmisit.
aliud uͦ uenire ꝓhibuit. nisi ut nos doceret. ꝙ illa
scandala quȩ nos implicant in peccato contemnere.
q ea quȩ placare sine peccato possumꝰ. modis om̃ib
mitigare : Ur̃a itaq excellentia potest ꝓtegente ch̃o
prauoꝵ hominũ scandala cũ magna tranquillitate
declinare. Prius enĩ a uobis secreto uocandi st̃. ac ipsis
ratio reddenda. & ꝑuersa quȩdã capitula quȩ uos
tenere existimant. coram ipsis anathematiranda. Q d
si etiã sicut dicit᷑. dari anathema ficte suspicantur.
etiã iurciurando firmandum ẽ. uos eadem capitula
nunqũa tenere. nunqũa tenuisse. Nec uobis uideat᷑¬

Expanded text:
derit, tolle, et aperto ore ejus invenies staterem, et sumens, derit, tolle, et aperto ore ejus invenies staterem, et sumens, da illum pro me et te . » Quid est autem quod de scandalizatis aliis dicitur: « Sinite illos; caeci sunt et duces caecorum: » et aliis ne scandalizetur, a Domino tributum solvitur, etiam quod non debetur? Quid est quod aliud scandalum esse permiserit, aliud vero venire prohibuit, nisi ut nos doceret et illa scandala quae nos implicant in peccato contemnere, et illa quae placare sine peccato possumus, modis omnibus mitigare? Vestra itaque excellentia potest, protegente Domino, pravorum hominum scandala cum magna tranquillitate declinare. Prius enim a vobis secreto vocandi sunt ac ipsis ratio reddenda, et perversa quaedam capitula quae nos tenere existimant, coram ipsis anathematizanda. Quod si etiam, sicut dicitur, dari anathema ficte suspicantur, et jurejurando firmandum est vos eadem capitula nunqu
Abbreviated transcription (Latin):
gligit᷑ ut fiat. Nam cum placare insanas mentes atq
ad salutẽ reducere possumꝰ: scandalitare eos minime
debemus. Sunt enim quȩdam scandala quȩ om̃i¬
no despicienda sunt: quȩda uͦ cũ uitari sine culpa ñ
possunt. despicienda ñ st̃. ne cum culpa seruentur.
Quod sacro euangłio prȩdicante cognouimus. quia
cum ueritas diceret. non quod intrat in os coinqui¬
nat hominẽ. sed quod ꝓcedit de ore coinquinat ho¬
minem & discipłi responderent dicentes. scis quia
pharise audito hoc uerbo scandalirati sunt. ꝓtinꝰ
respondit. Om̃is plantatio qũa non plantauit pat̾
m̃s cȩlestis eradicabit᷑. sinite illos. cȩci sunt. duces cȩco¬
rum. Et tamen cum tributũ peteret᷑. prius rationẽ
reddidit. ꝑ qũa tributũ soluere non deberent. atq.
ilico subiunxit. Ut autẽ non scandaliremꝰ eos. uade
ad mare ꝙ mitte hamũ. & eũ piscem qui prius ascen¬

Expanded text:
gligitur, ut fiat. Nam cum placare insanas mentes atque gligitur, ut fiat. Nam cum placare insanas mentes atque ad salutem reducere possumus, scandalizare eos minime debemus. Sunt enim quaedam scandala, quae omnino despicienda sunt, quaedam vero, cum vitari sine culpa non possunt, despicienda non sunt, ne cum culpa serventur. Quod sacro Evangelio praedicante cognovimus, quia, cum Veritas diceret: « Non quod intrat in os coinquinat hominem, sed quod procedit de ore conquinat hominem ; » et discipuli responderent dicentes: « Scis quia Pharisaei, audito hoc verbo, scandalizati sunt , » protinus respondit: « Omnis plantatio quam non plantavit Pater meus coelestis, eradicabitur; sinite illos, caeci sunt et duces caecorum . » Et tamen cum tributum peteretur, prius rationem reddidit, per quam tributum solvere non deberent, , atque illico subjunxit: « Ut autem non scandalizemus eos, vade ad mare et mitte hamum, et eum piscem qui prius ascen
Abbreviated transcription (Latin):
am angłs uocat᷑: & tam̃ sicut ȩccłiastica hystoria
testatur post mortẽ a ꝑsecutorib corpus eius in¬
censum est. S ed qui ista de scĩs om̃ib dicimus:
factus est loquamur. qui ante iniuriã quia demo
nia haberet audiuit. post mortẽ uero a suis ꝑsecuto¬
rib seductor appellatus ẽ cum dicerent. scimꝰ qͥa sedu¬
ctor ille dixit. post tres dies resurgam. Quanta aut̃ẽ
nos peccatores a lingua uł manib iniquoꝵ homi¬
num portare necesse est qui in aduentũ ȩterni ui¬
dicis iudicandi sumus: si &. ipse tanta etiam post
mortẽ ꝑtulit. qui udex uenit: Hȩc dulcissima gͥ ex¬
cellentissima filia breuiter dixi: ne quotiens stultos
homines tibi derogare cognoscis. qualibet uł paruula
mentis tristitia tangaris. Sed quia sedari hoc ipsũ
stultoꝵ hominum murmur tranquilla ratione po¬
tegt: peccatum credo. si bonum quod ualet fieri. ne¬

Expanded text:
am angelus vocatur ; et tamen, sicut ecclesiastica historia am angelus vocatur ; et tamen, sicut ecclesiastica historia testatur, post mortem a persecutoribus ejus corpus incensum est. Sed quid ista de sanctis hominibus dicimus? fania haberet , audivit, post mortem vero a suis persecutoribus seductor appellatus est, cum dicerent: « Scimus quia seductor ille dixit: Post tres dies resurgam . » Quanta autem nos peccatores a lingua vel manibus iniquorum hominum portare necesse est, qui in adventu aeterni judicis judicandi sumus, si et ipse tanta etiam post mortem pertulit qui judex venit. Haec, dulcissima et excellentissima filia, breviter dixi, ne quoties stultos homines tibi derogare cognoscis, qualibet vel parvula mentis tristitia tangaris. Sed quia sedari hoc ipsum stultorum hominum murmur tranquilla ratione potest, peccatum credo, si bonum quod valet fieri ne
Abbreviated transcription (Latin):
nes mentientes ꝓpter nomen meũ. Qui in conso¬
latione nr̃a. sua in exemplum adducere obꝓbria
dignatus ẽ dicens. Si patrenfamilias beel zebub
uocauerunt: quantomagis domesticos eius: St̃
autẽ pleriq qui uitam bonoꝵ fortasse amplius¬
qũa debent laudant. Et nequa elatio de laude
subrepat. ꝑmittit om̃ipotens d̾s malos in obtre¬
ctationẽ & obiurgationẽ ꝓrumpere: ut siqua
culpa ab ore laudantium in corde nascit᷑. ab ore
uituꝑantiũ suffocet᷑. Hinc ẽ quod doctor gen¬
tium se in predicatione currere testatur inter
infamiam & bonã famã. Qui etiam dicit. Ut
seductores & ueraces. Si igit᷑ fuerunt qui malã
famam paulo imponerent. qui hunc seductorẽ
uocarent: qͥs gͦ xp̃ianus debet indignũ duce
re ꝓ xp̃o inuirias audire: Quantȩ autẽ uirtu¬
tis prȩcursor nr̃i redemptoris fuit nouimus: qui
ꝑ sacrũ eloquium non solum plusqũa ꝓpħa sed eti¬

Expanded text:
nes, mentientes propter nomen meum. Qui in consones, mentientes propter nomen meum. Qui in consolatione nostra sua in exemplum adducere opprobria dignatus est, dicens: Si patrem familias Beelzebub vocaverunt, quanto magis domesticos ejus ? Sunt autem plurimi qui vitam bonoquam debent, laudant. Et ne qua elatio de laude subrepat, permittit omnipotens Deus malos in obtrectationem et objurgationem prorumpere, ut si qua culpa ab ore laudantium in corde nascitur, ab ore vituperantium suffocetur. Hinc est quod Doctor gentium se in praedicatione currere testatur, « inter infamiam et bonam famam . » Qui etiam dicit, « ut seductores et veraces » Si igitur fuerunt, qui malam famam Paulo imponerent, qui hunc seductorem vocarent, quis ergo Christianus debet indignum ducere pro Christo injurias audire? Quantae autem virtutis praecursor nostri Redemptoris fuerit novimus, qui per sacrum eloquium non solum plusquam propheta, sed eti
Abbreviated transcription (Latin):
tecum: ꝙ cũ scorpionib habitas. Inter duodec̃i
apłos unus repbus mixtus est: ut ẽẽt cuius ꝑsetu¬
tione undlecim temptarent᷑. Apłoꝵ princeps di¬
scipłis loquit᷑ dicens. I ustum loth oppressum a ne¬
fandoꝵ iniuria eripuit: Aspectu enim & auditu
uistus erat: habitans cum eis qui de die in diem
animam iust iniqus oꝑib cruciabant. Paulus
quoq apłs discipłis scribit dicens. In medio nati¬
onis prauȩ &s ꝑuersȩ. int̾ quos lucetis sicut lumi¬
naria in mundo. uerbum uitȩ continentes. Quia
ergo scriptura teste cognoscimꝰ. in hac uita bonos si¬
ne malis eẽ non posse: de stultoꝵ uocib excellentia
ur̃ã turbari nullatenꝰ debet. & maxime in om̃ipo¬
tenti do tunc certa fidutia ẽ: quando ꝓbono oꝑe
aduersitatis aliquid in hoc mundo recipit᷑. ut
plena merces inȩterna retributione seruetur.
Unde in scõ ȩuangłio ueritas dicit. G eati eritis.
cum aduersum uos om̃e malum dixerint homi¬

Expanded text:
nter duodecim apostolos unus reprobus mistus est , ut esset cujus persecutione undecim tentarentur. Apostolorum princeps discipulis loquitur, dicens: « Justum Loth oppressum a nefandorum injuria eripuit; aspectu enim et auditu justus erat, 277 habitans cum eis, qui de die in diem animam justi iniquis operibus cruciabant . » Paulus quoque apostolus discipulis loquitur dicens: « In medio nationis pravae et perversae, inter quos lucetis, sicut luminaria in mundo, verbum vitae continentes Quia ergo Scriptura teste cognoscimus in hac vita bonos sine malis esse non posse, de stultorum vocibus excellentia vestra turbari nullatenus debet, maxime quia in omnipotente Deo tunc certa fiducia est, quando pro bono opere adversitatis aliquid in hoc mundo recipitur, ut plena merces in aeterna retributione servetur. Unde et in sancto Evangelio Veritas dicit: Beati eritis cum adversum vos omne malum dixerint homi
Abbreviated transcription (Latin):
positos incontinentes ẽẽ aut fuisse generati filii
ꝓdiderunt. De his & diuinarum legum est di
monita euidentia commearunt. ut incontinentes
sola continentia oporter impleri. Est eñi uetus ad
modum sacrȩ legis auctoritas iam inde abinitio
custodita. quod in templo anno uicis sue habitare
p̃cepti sunt sac̾dotes. ut seruientes sacͥs oblatiõib puros
& ab omni labe mundatos sibi undicent diuina
mysteria. Neq eos ad sacrificia fas sit admitti. qͥ
exercent uł cum uxore carnale consortium. quia
scriptum est. Sc̃i estote: quia & ego sc̃s sum. dns ds¬
ur. Quib utiq ꝓpter sobolis successionem uxoris
usus fuerat relaxatus. quia ex alia tribu. & prȩter ex
semine a aron ad sacerdotium nullus fuerat preceptꝰ
accedere: quantomagis hi sacerdotes uł lȩuite pu¬
quib uł sacerdotium uł ministerium sine successio

Expanded text:
positos, incontinentes esse aut fuisse, generati filii positos, incontinentes esse aut fuisse, generati filii prodiderunt . De his et divinarum legum manifesmonita evidentia commearunt, ut incontinentes sola contmodum sacrae legis auctoritas jam inde ab initio custodita, quod in templo anno vicis suae habitare praecepti sunt sacerdotes, ut servientes sacris oblationibus, puros et ab omni labe mundatos sibi vindicent divina mysteria, neque eos ad sacrificia fas sit admitti, qui exercent vel cum uxore carnale consortium, quia scriptum est: « Sancti estote, quia et ego sanctus sum, D quibus utique propter sobolis successionem uxoris usus fuerat relaxatus, quia ex alia tribu, et praeter ex semine Aaron, ad sacerdotium nullus fuerat praeceptus accedere: quanto magis hi sacerdotes vel levitae puquibus vel sacerdotium, vel minis
Abbreviated transcription (Latin):
Qd̾ uiri cum adult̾is uxorib non conueniant.
si senuptiis aliis iunxerint adult̾i esse monstrentur.
Qui libri in canone recipiantur
NNOCEN TII.S ex suꝑio ep̃o tholosano. salu¬
cie unaquaq sentirem. ꝓ captu intelligentiȩ meȩ
quȩ sunt uisa respondi. quid sequendum uł quid
docilis ratio ꝑsuaderet uł auctoritas lectionis
ostenderet. uł custodita series tempoꝵ demonstra¬
ret. Et quidem dilectio tua institutum secuta pru¬
dentium ad sedem apłicam referre maluit. quid de
reb dubiis custodire potius deberet. qũa usurpatione
p̃sũpta quȩ sibi uiderentur de singulis optinere. Cur
enim magis pudendum putemus discere aliquid
quam om̃ino nescire: Michi quoq de collatione
docilitas accidit: ut ꝑscrutatis rationib ad ꝓpo¬
sita respondere compellar. Eoq fit ut semꝑ ali¬
quid addiscat. qui postulatur ut doceat. Propo
Roposiusti. quid de his obseruari debeat.
quos indiaconii ministerio. aut in officio prb̃ii

Expanded text:
Quod viri cum adulteris uxoribus non conveniant. --V. si se nuptiis aliis junxerint, adulteri esse monstrentur. --VII. Qui libri in canone recipiantur. INNOCENTIUS EXSUPERIO episcopo Tolosano salucie unaquaque sentirem, pro captu intelligentiae meae quae sunt visa respondi, quid sequendum vel docilis ratio persuaderet, vel auctoritas lectionis ostenderet, vel custodita series temporum demonstraret. Et quidem dilectio tua, institutum secuta prudentium, ad sedem apostolicam referre maluit quid deberet de rebus dubiis custodire, potius quam usurpatione praesumpta quae sibi viderentur de singulis obtinere. Cur enim magis pudendum putemus discere aliquid, quam omnino nescire? Mihi quoque ipsi de collatione docilitas accedit, dum perscrutatis rationibus ad proposita respondere compellor: eoque fit, ut aliquid semper addiscat, qui postulatur ut doceat. Propon. I. 2. Proposuisti, quid de his observari debeat, quos in diaconii ministeriis aut in officio presbyterii
Abbreviated transcription (Latin):
ninies unum sentientes ꝑmaneamus in xp̃o. nichil
ꝑcontentionem nobis neq ꝑinanem głam uendican
tes. non hominib sed dõ nr̃o saluatori placentes.
die .xu. Rł martii. honorio Augusto & aristo consulib.

Expanded text:
nimes unum sentientes permaneamus in Christo, nihil nimes unum sentientes permaneamus in Christo, nihil per contentionem nobis neque per inanem gloriam vindites, non hominibus sed Deo nostro salvatori placentes, die XV Kalendas Martias, Honorio Augusto et Aristo consulibus.
Abbreviated transcription (Latin):
nere. licet uelatȩ non fuerint. si forte nupserut. his
agenda aliquauto dempore pęnitentia est: quia spon¬
sio eius a dño tenebatur. Si enim inter homines so¬
let bonȩ fidei contractus nulla ratione dissolui. qͣn¬
tomagis illa pollicitatio quam cum dõ pepigit sol¬
ui sine uindicꝰta non poterit: Nam si apłs paulus.
quȩ a ꝓposito uiduitatis discesserant dixit eas habe¬
recondeninationẽ quȩ primã fidem irritã fecert̃.
quanto potius uirgines quȩ prioris ꝓmissionis fi¬
dem minune seruauerunt. Hȩc itaq regula frater
km̃e si plena uigilantia fuerit ab om̃ib di sacerdo¬
tib custodita: cessabit ambitio. dissensio conqui
escet. hereses ꝙ scismata non emergent. Locum non
accipiet diabolus seuiendi. sed manebit unanimi¬
tas. iniquitas suꝑata calcabitur. ueritas sp̃uali fer¬
uore flagrabit. pax prȩdicata labus cum uoluntate
animi concordabit. implebit᷑ edictum apłi. ut una¬

Expanded text:
nere, licet velatae non fuerint, si forte nupserint, his nere, licet velatae non fuerint, si forte nupserint, his agenda aliquanto tempore poenitentia est, quia sponsio earum a Domino tenebatur. Si enim inter homines solet bonae fidei contractus nulla ratione dissolvi, quanto magis ista pollicitatio quam cum Deo pegigerunt solvi sine vindicta non poterit? Nam si apostolus Paulus quae a proposito viduitatis discesserant dixit « eas habere condemnationem quia primam fidem irritam fecerunt , » quanto potius virgines quae prioris promissionis fidem minime servaverunt! Haec itaque regula, frater charissime, si plena vigilantia fuerit ab omnibus Dei sacerdotibus custodita, cnsio, hereses et scismata non emergent, locum non accipiet diabolus saeviendi, manebit unanimitas, iniquitas superata calcabitur, veritas spiritali fervore flagrabit, pax praedicata labiis cum voluntate animi concordabit, implebitur et dictum apostoli: Ut una
Abbreviated transcription (Latin):
interesse. Sit certe in exemplum & sollicitudo &̃ tristitia
frm̃ quam sepe ꝑtulimus imꝑatore p̾sente. cum ꝓ his
sepius rogaremus. quam ipse nobiscum positus cogno¬
uisti. Quib non solum inferiores clerici excurialib
uerũetiam in sacerdocio constitutis ingens molestia ut
redderentur instabat.
si postea nupserint uł publicȩ uł occulte corruptȩ fue¬
rint: non eas adinittendas ẽẽ ad agendam penitenti¬
am. nisi is cui se nimxerant de hac uita discesserit.
Si enim de hominib hȩc ratio custoditur. ut quȩcũ¬
q uiuente iuiro alteri nupserit habeatur adultera:
nec ei agendȩ penitentiȩ licentia concedatur nisi unus
ex eis defunctus fuerit. quantomagis de illa tenen¬
da est. quȩ ante immortali se sponso coniunxerat.
& postea ad humanas nuptias transire elegit: ui
ȩ uero quȩ necdum sacro uelamine tectȩ. camen
in ꝓposito iurginali semꝑ simulauerunt se ꝑma¬

Expanded text:
interesse. Sit certe in exemplum, et sollicitudo et tristitia interesse. Sit certe in exemplum, et sollicitudo et tristitia fratrum quam saepe protulimus imperatore praesente, cum pro his saepius rogaremus, quam ipse nobiscum positus cognovisti. Quibus non solum inferiores clerici ex curialibus, verum etiam in sacerdotio constituti ingens molestia ut redderentur instabat. si postea nupserint, vel publice vel occulte corruptae fuerint, non eas admittendas esse ad agendam poenitentiam, nisi is cui se junxerant de hac vita decesserit. Si enim de hominibus haec ratio custoditur, « ut quaecunque vivente viro alteri nupserit habeatur adultera , » nec ei agendae poenitentiae licentia concedatur, nisi unus ex eis defunctus fuerit, quanto magis de illa tenenda est, quae ante immortali se sponso conjunxerat, et postea ad humanas nuptias transire elegit! XIII. Hae vero quae necdum sacro velamine tectae, tamen in proposito virginali semper se simulaverunt perma
Abbreviated transcription (Latin):
non debere eos a priore ꝓposito deuiare. Aut enĩ
sicut in monasterio fuit. & quod dui seruauit. id¬
in meliori gradu positus amittere non debet. aut si
corruptus postea baptiratur. ꝙͥ in monasterio se¬
dens. ad clericatus ordiñe acceder&uoluerit. uxorem
om̃ino habere non poterit. quia nec benedici cum
sponsa potest iam ante corruptus. Quȩ forma ser¬
uatur in clericis. maxime cum uetus regula hoc
habeat. ut quis quis corruptus baptizatus. dericus
ẽẽ uoluisset. spondeat uxorem om̃ino non ducere.
Rȩterea frequenter quidam ex fr̃ib
nr̃is curiales uł quibusubet publicis funtio¬
nib occupatos clericos facere contendunt. quib
postea maior tristitia cum de reuocandis eis aliquid
ab imꝑatore prȩcipitur. qu̾a gr̃a nascitur de ascito.
Constat enim eos in ipsis muniis etiã uoluptates exi¬
bere. quas a diabolo inuentas ẽẽ non dubiũ est. & ludo¬
rum uł munerum apparatib aut prȩesse aut forsitan

Expanded text:
non debere eos a priore proposito deviare. Aut enim, sicut in monasterio fuit, et quod diu servavit, in meliori gradu positus amittere non debet; aut si corruptus, postea baptizatur, et in monasterio sedens, ad clericatus ordinem accedere voluerit, uxorem omnino habere non poterit, quia nec benedici cum sponsa potest jam ante corruptus. Quae forma servatur in clericis. Maxime cum vetus regula hoc habeat, ut quisquis corruptus baptizatus clericus esse voluisset, spondeat uxorem omnino non ducere. XI. Praeterea frequenter quidam ex fratribus nostris curiales, vel quibuslibet publicis functionibus occupatos clericos facere contendunt, quibus postea major tristitia cum de revocandis eis aliquid ab imperatore praecipitur quam gratia nascitur de ascito. Constat enim eos in ipsis muniis etiam voluptates exhibere, quas a diabolo inventas esse non dubium est, et ludorum vel munerum apparatibus, aut praeesse, aut forsitan
Abbreviated transcription (Latin):
uiderent. Cum enim in captiuitate p̾dicta ursa
mulier teneretur. aliud coniugiũ cũ restituta
fortunius memoratus inisse cognoscitur. Sed fa¬
uore dñi Reuersa ursa nos adiit. & nullo diffiden¬
te uxorem se memorati ẽẽ ꝑ docuit. Quare scias¬
gr̃a diuina fundatum. conuentumq scdȩ mulie¬
ris. priore suꝑstite nec diuortio eiectȩ nullo pacto
posse ẽẽ legramum. E pła familiaris ad san¬
ctos di sacerdotes aurelium carthaginen¬
sem & augustinum ypponiens eo¬
MOCENTIUS. aurelio &̃ Ausystino ep̃is.
Acceptissimi mͥ germani c̃oprbu illo recursus. ua¬
cuus officio nr̃o ẽẽ non debuit. Per caros enim sa:¬
lutare km̃os. naturale quodammͦ nobis uidetur qͥ
consequens. Gaudere igitur in dño uram germani

Expanded text:
viderent. Cum enim in captivitate praedicta Ursa viderent. Cum enim in captivitate praedicta Ursa mulier teneretur, aliud conjugium cum Restituta Fortunius memoratus iniisse cognoscitur: sed favore Domini reversa Ursa nos adiit, et nullo diffidente, uxorem se memorati esse perdocuit. Quare, domgratia divina fundatum, conventumque secundae mulieris priore superstite, nec divortio ejectae, nullo pacto posse esse legitimum. Epistola familiaris ad sanctos Dei sacerdotes Aurelium Carthaginensem, et Augustinum Hipponenseocentius Aurelio et Augustino episcopis. 23 Acceptissimi mihi germani compresbyteri, illo recursus vacuus officio nostro esse non debuit. Percharos enim salutare charissimos naturale quodammodo nobis videtur, et consequens. Gaudere igitur in Domino vestram germani
Abbreviated transcription (Latin):
mentanam siue feliciensem paroechiam ad suam
diocesim a maiorib ꝑtinentẽ inuasisse te. atq illic
diuina celebrasse mysteria in consulto eodem ac
nesciente. non sine dolore conquestus est. Quod si
uerũ est non leuiter te incurrisse cognoscas. Unde
si declinare cupis tantȩ usurpationis inuidiam:
nr̃is litteris ammonitum te conuenit abstinere.
Certe si aliquid tͥ credis iustitiȩ suffragari: inte¬
gris om̃ib ꝙ in pristino statu manentib post
dies uenerabiles paschȩ adesse debebis: ut memora
di possis intensionib respondere. partibq in me-¬
dio collocatis. quid antiquitas aut ueritas habe¬
at inquiramus. De eo cuius de captiuitate
reuersa est uxor ut eam recipiat. altera quͣa
Conturbatio ꝓcellȩ barbaricȩ. facultati legis
intulit casum. Nam bene constituto matrimo¬
nio inter fortunium & ursam captiuitatis incur¬
sus fecerat neuum: nisi sca religionis statuta pro¬

Expanded text:
mentanam sive Feliciensem parochiam ad suam mentanam sive Feliciensem parochiam ad suam dioecesim a majoribus pertinentem invasisse te, atque illic divina celebrasse mysteria inconsulto eodem ac nesciente, non sine verum est, non leviter te incurrisse cognoscas. Unde si declinare cupis tantae usurpationis invidiam, nostris litteris admonitum te convenit abstinere. Certe si aliquid tibi credis justitiae suffragari, integris omnibus et in pristino statu manentibus, post dies venerabiles paschtis possis intentionibus respondere, praesentibusque in medio collocatis quid antiquitas aut veritas habeat inquiramus. De eo cujus de captivitate reversa est uxor ut eam recipiat, altera quaConturbatio procellae barbaricae facultati legum intulit casum. Nam bene constituto matrimonio inter Fortunium et Ursam captivitatis incursus faceret naevum, nisi sacrae religionis statuta pro
Abbreviated transcription (Latin):
exemplaria fictarum quasi a nobis litterarũ. cũ
ꝓconfuetudine hominis nichil quod. ꝓferret
iam fide dignisimum uideretur. Sed sileatur
omne iam de tali negotio murmur. & conuicti
Aabo li ipsi anhehtus comprimantur. Subiunxi¬
muis autẽ his priores litteras. quas ꝑmemo¬
ratos ep̃os miseramus. quib ita plenaria senten¬
tia nr̃oꝵ sensuum cdesignata est. ut dum rele¬
gentis. nichil ambiguum. nichil requirendum
in hac causa de cȩtero repetatis. Hanc autẽ
paginulam nr̃am sollicitius credentib sibi ep̃is
relegendam mittite ut sciant plenissime quid
sit de bubalio ꝙ tauriano cȩterisq ꝓnuntiatum.
ut seruent qui digni ammonitione sunt. ca
NOENTIUS florentino ep̃o tiburtinensi.
Non semel sed aliquotiens clamat scriptura
diuina. transferri non oportere terminos a patri¬
b institutos. quia nefas est. si quod alter semꝑ
possederit. alter inuadat. quod tuam bonitatẽ

Expanded text:
exemplaria fictarum quasi a nobis litterarum: cum exemplaria fictarum quasi a nobis litterarum: cum pro consuetudine hominis nihil quod proferret jam fide dignissimum videretur. Sed sileatur omne jam de tali negotio murmur, et convicti diaboli ipsi anhelitus comprimantur. Subjunximus autem his priores litteras, quas per memoratos episcopos miseram: quibus ita plenaria sententia nostrorum sensuum designata est, ut dum relegeritis, nihil ambiguum, nihil requirendum in hac causa de caetero repetatis. Hanc autem paginulam nostram sollicitius credentibus episcopis relegendam mittite, ut sciant plenissime quid sit de Bubalio et Tauriano, caeterisque provinciarum, ut servent, qui digni admonitione sunt, cavs. XXXVI. Innocentius Florentio episcopo Tiburtinensi. Non semel, sed aliquoties clamat Scriptura divina transferri non oportere terminos a patribus constitutos: quia nefas est si quod alter semper possederit, alter invadat, quod tuam bonitatem
Abbreviated transcription (Latin):
re libelli eum iubete p̃sentari. ac siuere constite¬
rit talem qualem libellus affirmat. non solum
officio. De Bubalio & tauriano damnatis
a prouincialib ep̃is. quoꝵ sententiam sedes
apłica retractatione URa uit.
N NOENTIUS Rufo. Gerontio. Sofronio.fla¬
uiano. Macedonio. Prosdotio. & oristeo ep̃is ꝑ
macedoniam constitutis. Mora coep̃oꝵ nr̃oꝵ
tas temporis fecit. ut uos iteraretis de bubalio
& tauriano querimoniam. & nos iterum in ho¬
mines ꝑditissimos insurgeremus. Sed ut pos¬
sum pauciorib uerbis maloꝵ tantorum imita¬
bor compendium . &. strictim quȩ in uolumine
litterarum ur̃arum conspexerim retractabo. Gra¬
ue non oportuit uideri pussimis mentib ur̃is
cuiuscumq retractari iudicium: quia ueritas
exagitata sepus. magis splendescit in luce. &
ꝑnities reuocata in iudicium. grauius & sine pe¬
nitentia condemnatur. Nam fructus diuinus
bubalius sepe fallaciis deprehensus obicerit

Expanded text:
re libelli eum jubebitis praesentari, ac si vere constitere libelli eum jubebitis praesentari, ac si vere constiterit talem qualem libellus affirmat, non solum officio. De Bubalio et Tauriano, damnatis a provincialibus episcopis, quorum sententiam sedes apostolica retractare curavit. XXXV. Innocentius Rufo, Gerontio, Sophronio, Flaviano, Macedonio, Prosdotio, et Aristeae episcopis per Macedoniam constitutis. Mora coepiscoporum itas temporum fecit ut vos iteraretis de Bubalio et Tauriano querimoniam, et nos iterum in homines perditissimos insurgeremus sed ut possum paucioribus verbis malorum tantorum imitabor compendium, et strictim quae in volumine litterarum vestrarum conspexerim retractabo. Grave non potuit videri piissimis mentibus vestris cujuscunque retractari judicium, quia veritas exagitata saepius magis splendescit in luce, et pernicies revocata in judicium gravius et sine poenitentia condemnatur; nam fructus divinus Bubalius saepe fallaciis deprehensus objecerit
Abbreviated transcription (Latin):
Miramur autẽ hȩc eorum dissimulare ep̃os. ut
aut comuere. aut nescire ẽẽ illicita iudicentur.
Multa in ꝓuintia contra canones eccłiasticos
decretaq maiorum usurpari a plurimis. & relati¬
ones diuersoꝵ & suggestiones fidissimȩ retulert̃.
quȩ quidẽ possent facile resecari. si ep̃i in his non
inuenirentur auctores. Qui dum aut amicis
aut obsequentib grãm prȩstare nituntur. reli¬
gionem uiolant. ordinesq corrumpunt. Ae sic
euenit ut indigni quiq honores suscipiant eccle¬
siasticos. & admittantur ad clerum. qui nec inrter¬
laicos quidem dignũ locum habere mererent᷑. sicu¬
ti in nunc dato nobis libello monstratum est
modestum quendam multis criminib in uolutũ
ꝓpter quȩ etiam pęnitentiã egisse dicitur. non
solum clericum effectum quod non licet. uerũetiã
ad ep̃atus apicem tendere: cũ canones apud niceã
constituti penitentes etiã ab infimis officus cleri¬

Expanded text:
Miramur autem haec eorum dissimulare episcopos, ut Miramur autem haec eorum dissimulare episcopos, ut aut connivere, aut nescire esse illicita judicentur. Multa in provincia contra canones ecclesiasticos decretaque majorum usurpari a plurimis, et relationes diversorum, et suggestiones fidissimae retulerunt: quae quidem possent facile resecari, si episcopi in his non invenirentur auctores, qui dum aut amicis aut obsequentibus gratiam praestare nituntur, religionem violant, ordinesque corrumpunt. Ac sic evenit, ut indigni quique honores suscipiant ecclesiasticos, et admittantur ad clerum, qui nec inlaicos quidem dignum locum habere mererentur, sicuti nunc dato nobis libello monstratum est, Modestum quemdam multis criminibus involutum, propter quae etiam poenitentiam egisse dicitur, non solum clericum effectum, quod non licet, verum etiam ad episcopatus apicem tendere, cum canones apud Nicaeam constituti poenitentes etiam ab infimis officiis cleri
Abbreviated transcription (Latin):
britios. Eccłiasticorum canonum norma nulli
ẽẽ debet incognita sacerdoti. quia nesciri hec a ponti¬
fice satis ẽ indecorũ maxime cum a laicis religiosis
iuris & sciatur & custodienda ẽt̃ ducatur. Nuꝑ qui¬
dem maximillianꝰ filius ñr agens in reb. cuiusmodi
qualem querelam detulerit. libelli eius series an¬
nexa declarat.
UI zelo fidei ꝙ disciplinȩ ductus non patit᷑ eccłiam
pollui ab indignis prb̃is. quos in prb̃io filios asserit
ꝓcreasse. Quod non licere exponerẽ. nisi nossem
urãm prudentiam legis totius habere notitiam.
Et ideo fr̃s kĩi libelli qui subiectus est tenore
ꝑspecto. eos qui talia ꝑpetrasse dicunt᷑. uibe¬
bitis in medio collocari. Discussis obiectionib
quȩ ipsis prb̃is impingunt᷑. si conuicti fuerũ.
a sacerdotali remoueantur officio: quia qͥ sc̃i ñ
sunt scã tractare non possunt. atq alieni effician¬
tur a ministerio quod uiuendo illicite polluert̃.

Expanded text:
Britios. Ecclesiasticorum canonum norma nulli Britios. Ecclesiasticorum canonum norma nulli esse debet incognita sacerdoti, quia nesciri haec a pontifice satis est indecorum, maxime cum a laicis religiosis viris sciatur et custodienda esse ducatur. Nuper quidem Maximilianus filius noster agens in rebus hujusmodi qualem querelam detulerit, libelli ejus series annexa declarat. Qui zelo fidei et disciplinae ductus non patitur Ecclesiam pollui ab indignis presbyteris, quos in praesbyterio filios asserit creasse. Quod non licere exponerem, nisi nossem vestram prudentiam legis totius habere notitiam. Et ideo, fratres charissimi, libelli, qui subjectus est, tenore erspecto, eos qui talia perpetrasse dicuntur, jubebitis in medio collocari; discussisque objectionibus, quae ipsis presbyteris impinguntur, si convinci potuerint, a sacerdotali removeantur officio: quia qui sancti non sunt, sancta tentare non possunt; atque alieni efficiantur a ministerio, quod vivendo illicite polluerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
licem nouerunt. si in om̃ib oꝑib uigilauerint. Ñ
phibentur huius modi ad clericatus sorte̾ assumi
ta sane ut in eos tempora a maiorib
constituta seruentur. nec cito quilibet lecꝰtor. cito
Iaccolitus. cito diaconus. cito sacerdos fiat: quia
inminorib officũs si du ꝑdurent. & uita eoꝵ pari¬
ter & obsequia compbantur. ut ad sacerdotium pc¬
ac emensis stipentdioꝵ meritis ueniant. nec preripi¬
ant quod uita ꝓbata meretur accipere. Qm̃ gͦ certa
definitione monstratum ẽ. qui debeant admitti qͥ¬
ue repbari. ex his om̃ib quos uidet dignatio tua
non posse repbari eligire debebis quos clericos faci¬
as. Si enĩ nullam grãm hominib aut beneficiuor
prȩstare uelimus. tales inuenire possumꝰ. de quoꝵ
assumptione. nec incurrere. nec erubescere ualeaoꝰ.
De his qui in presbiterio filios genue¬
runt. ut ab officio remoueantvR
NNOCE NT US Maximo & seuero. epis per

Expanded text:
llicem noverint, si in omnibus operibus vigilaverint, non llicem noverint, si in omnibus operibus vigilaverint, non prohibentur hujusmodi ad clericatus sortem assumi V. Ita sane ut in eos tempora a majoribus constituta serventur, nec cito quilibet lector, cito acolytus, cito diaconus, cito sacerdos fiat, quia in minoribus officiis si diu perdurent et vita eorum pariter et obsequia comprobantur, ut ad sacerdotium posthac emensis stipendiorum meritis veniant, nec praeripiant quod vita probata meretur accipere. Quoniam ergo certa definitione monstratum est qui debeant admitti quive reprobari, ex his omnibus quos videt dignatio tua non posse reprobari, eligere debebis quos clericos facias. Si enim nullam gratiam hominibus aut beneficium praestare velimus, tales invenire possumus, de quorum assumptione nec incurrere nec erubescere valeamus. De his qui in presbyterio filios genuerunt, ut ab officio removeantur. INNOCENTIUS MAXIMO et SEVERO episcopis per
Abbreviated transcription (Latin):
De laicis uͦ religio tua consuluit. quos canones ordina¬
re ꝓhibeant. Certum est quidem hoc regulas eccl̃i¬
asticas continere. sed non ita definitum ẽ. ut de
om̃ib sit laicis constitutum. Neq enĩ clerici nasci
ꝙ non fieri possunt. sed designata sunt genera. de qui¬
b adclericatum ꝑuenire non possunt. id est siquis
fidelis militauerit. siquis causas egerit hoc est
postulauerit. siquis fidelis amminstrauerit. De
curialib autẽ manifesta ratio est: qm̃ & si inueni.¬
antur huius modi uiri. qui debeant clerici fieri. ta¬
men qm̃ sepius ad curiam repetuntur. cauendum
ab his est. propter tribulationẽ quȩ sepe de his ȩccl̃ȩ
aici uero qui habentes uxores baptirati st̃. ac sic
se instituerunt. ut opinio eoꝵ in nullo uacillet. ut
aut clericis iuncꝰti sint aut monasteriis ex quo
baptirati sunt heserint. si non concubinam non pe¬

Expanded text:
. III. 5. De laicis vero religio tua consuluit, quos canones ordina. III. 5. De laicis vero religio tua consuluit, quos canones ordinare prohibeant . Certum est quidem, hoc regulas ecclesiasticas continere: sed non ita definitum est, ut de omnibus sit laicis constitutum. Neque enim clerici nasci, et non fieri possunt: sed designata sunt genera, de quibus ad clericatum pervenire non possunt, id est, si quis fidelis militaverit, si quis fidelis causas egerit, hoc est, postulaverit, si quis fidelis administraverit. De curialibus autem manifesta ratio est; quoniam etsi inveniantur hujusmodi viri, qui debeant clerici fieri, tamen quoniam saepius ad curiam repetuntur, cavendum ab his est propter tribulationem, quae saepe de his Ecclesiae CAP. IV. 6. Laici vero, qui habentes uxores baptizati sunt, ac sic se instituerunt, ut opinio eorum in nullo vacillet, ut aut clericis juncti sint, aut monabaptizati sint haeserint, si non concubinam, non pe
Abbreviated transcription (Latin):
occupatos. istud oblitos uos ẽẽ dicimus.
ui igitur partem cuiuslibet digiti sibi ipse uo¬
lens abscidit. hunc ad clerũ canones non
admitcunt. Cui uͦ casu aliquo contigit. duor
aut oꝑi rustico curam impendit. aut aliquid
faciens se non sponte ꝑcussit. hos canones precipi¬
unt. ꝙ clericos fieri. & si in clero fuerint reꝑtinon
abici. In illis enĩ uoluntas est iudicata qui sibi au¬
sĩ fint ferrum micere. quod scilicet & alii id facere
dubitare non possit: in istis uero casus ueniam
meruit.
e digamis aut̃ẽ nec consuli debuit. quod
manifesta lectio sit apłi. unius uxoris uirum
ad sacerdotium siue ad clericatum ad mitti
debere. & hanc ipsam tam̃ si uirginem accȩpte.
Nam ea quȩ habuerit ante uirum licet defunctꝰ
sit. tamen si clerico postea fuerit copulata. cleritus
qui eam acceperit ẽẽ non poterit. quia in lege cau¬
tum est. non uiduam non abiectã habere posse con¬
iugem sacerdotem.

Expanded text:
occupatos, istud oblitos vos esse dicimus. occupatos, istud oblitos vos esse dicimus. CAP. I. 3. Qui igitur partem cujuslibet digiti sibi ipse volens abscidit, hunc ad clerum canones non admittunt Cui vero casu aliquo contigit, dum aut operi rustico curam impendit, aut aliquid faciens, se non sponte percussit, hos canones praecipiunt et clericos fieri, et si in clero fuerint reperti, non abjici. In illis enim voluntas judicata est, quae sibi ausa fuerit ferrum injicere, quod scilicet et alii id facere dubitare non possit: in istis vero casus veniam meruit. CAP. II. 4. De digamis autem nec consuli debuit, quod manifesta sit lectio Apostoli, unius uxoris virum ad sacerdotium sive ad clericatum admitti debere, et hanc ipsam tamen si virginem accepit . Nam ea, quae habuerit ante virum, licet defunctus sit, tamen si clerico postea fuerit copulata, clericus, qui eam acciperit, esse non poterit, quia in lege cautum est, non viduam, non abjectam habere posse conjugem sacerdotem .