comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
egrrtudo cõripiat si signa egͥtudinis
indutias uiuendi querimus ut percata nr̃a defleamꝰ.
& eas cũ magno estu desiderii petimus quas acceptas
tenta mente audire uult caritas ur̃a. ex cõsideratiõe
illius uehemt instruit᷑. Quidĩ uir nobilis ĩualeria
ꝓuncia noĩe chrisaurius fuit. quẽ lingua rustica
popłs chriseriũ uocabat. uir ualde idoneus. sed tantũ
plenũ uitiis. quantũ rebus. suꝑbia tumidus. carnes
sue uoluptatibus subditus ĩ acꝗrendis rebus auaritie
facib accensus. Sed cũ tot malis dñs finẽ ponere
illius didici. cõporis languore ꝑcussus. Qui ad extre¬
mũ ueniens: eadẽ hora qua iã de copore erat exiturus.
aꝑtis oculis uidit tetros & nigerrimos sp̃s corã se
assistere & uehem̃t̃ imminere ut ad inferni claus¬
tra se raperent. C epit tremere. pallescere. sudare.
& magnis uocib indutias petere. filiũq suũ noie
maximũ quẽ ipse iã monachus monachũ uidi. ni¬

Expanded text:
aegritudo corripiat, si signa aegritudinis aegritudo corripiat, si signa aegritudinis inducias vivendi quaerimus, ut peccata nostra defleamus, et eas cum magno aestu desiderii petimus, quas acceptas tione illius vehementer instruetur. Quidam vir nobilis in Valeria provincia nomine Chrysaorius fuit, quem lingua rustica populus Chryserium vocabat: vir valde idoneus, sed tantum plenus vitiis, quantum rebus; superbia tumidus, carnis suae voluptatibus subditus, in acquirendis rebus avaritiae facibus accensus. Sed cum tot malis Dominus finem ponesuperest, propinquo illius didici, corporis languore percussus est. Qui ad extremum veniens, eadem hora qua jam de corpore erat exiturus, apertis oculis vidit tetros et nigerrimos spiritus coram se assistere, et vehementer imminere, ut ad inferni claustra se raperent. Coepit tremere, pallescere, sudare, et magnis vocibus inducias petere, filiumque suum nomine Maximum, quem ipse jam monachus monachum vidi, ni
Abbreviated transcription (Latin):
inuocabunt me. & nõ exaudiã. mane cõsurgent. &
nso iuuenient me. Ecce aperi elamat: & repulsio¬
nis sue dolore cõpulse appellationẽ dñantis in¬
geminant dicentes dñe dñe aperi nob. Preres
offerunt. sed nesciunt᷑. ꝗa tunc uelut ĩ cognitos
ds deserit quos modo suos ꝑuite meritũ nõ agnoscit.
bi apte quaq generalis ad discipłos exhortatio sub¬
infert᷑ cũ dicit̾. ugilate itaꝙ ꝗa nescitis diẽ neꝙ
horã. Quia post percata d̃s penitenitentiã susci
pit si scir& ꝗsꝙ de p̃senti secło quo tp̃re exir&.
aliud tẽpis uoluptatib atq aliud penitentie
aptare potuiss&. Sed ꝗpenitenti ueniã spopondit
percanti diẽ erastitiũ no ꝓmisit. Semꝑ ergo ex¬
tremũ diẽ debemus metuere. quẽ nũquã possumus
p̃uidere. Ecce hunc ipsũ diẽ in quo loqm̃. ad indu¬
tics cõu̾sionis accepimus ⁊ ram mala que ferimꝰ
flere rerusamus. Nõ solũ cõmissa nõ plangunus¬
sed eriã que de fleant᷑ augemus. At si aliqua nos

Expanded text:
invocabunt me et non exaudiam, mane consurgent et non invenient me . Ecce aperiri clamant, et repulsionis suae dolore compulsae appellationem dominantis ingeminant dicentes: Domine, Domine, aperi nobis. Preces offerunt sed nesciuntur: quia tunc velut incognitos Dominus deserit, quos modo suos per vitae meritum non agnoscit. 6. Ubi apte quoque generalis ad discipulos exhortatio subinfertur, cum dicitur: Vigilate itaque, quia nescitis diem neque horam. Quia post peccatpit, si sciret quisque de praesenti saeculo quo tempore exiret, aliud tempus voluptatibus, atque aliud poenitentiae aptare potuisset. Sed qui poenitenti veniam spopondit, peccanti diem crastinum non promisit. Semper ergo extremum diem debemus metuere, quem nunquam possumus praevidere. Ecce hunc ipsum diem, in quo loquimur, ad inducias conversionis accepimus, et tamen mala quae fecimus flere resed etiam quae defleantur, augemus. At si aliqua nos
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃a illa hec cuiꝰ hodie natalia celebramꝰ mori ꝓdño
poruess& ĩcõpore. si pͥus at̾tenis desideriis mortua nõ
fuiss& ium̃te. Srect̾ nãꝙ ĩuirtutis culmine animus
tornita dersit p̾mia calcaũ añt armatos peges aep̃sides
ducta steat. feriente robustior uidicante sublimior
¶dit hec nos barbati & debiles dicumaes. ꝗre ad rogna
celestia puellas ꝑferrũ uidemus qͦs ra suꝑat. siꝑlua in¬
flat. abitio turbet luxuria inquat. Quisiadipne nns

Expanded text:
cta haec, cujus hodie natalitia celebramus, mori pro Deo potuisset in corpore, si prius a terrenis desideriis mortua non fuisset in mente. Erectus namque in virtutis culmine animus tormenta despexit, praemia calcavit. Ante armatos reges et praesides ducta stetit, feriente robustior, judicante sublimior. Quid inter haec nos barbati et debiles dicimus, qui ire ad regna coelestia puellas per ferrum videmus, quos ira superat, superbia inflat, ambitio perturbat, luxuria inquinat? Qui si adipis
Abbreviated transcription (Latin):
Sed cũ hec clamar&. ĩ ipsis suis uocib de habitaculo
sue carnis euulsus ẽ. De quo nimirũ cõstat: ꝗa
ꝓnobis ista. nõ ꝓse uiderit. ut eius uisio nob ꝓficiat:
quos adhuc diuina patientia longanimit̃ expectat.
ne nob inuacuũ tẽpora pereant & tunc queramus¬
indutias ad bene agendũ uiuere: cũ iã cõpellimur
de cõpore exire. Mem̃tote ꝗd uitas dicat. orate
ne fiat fuga ur̃a hieme uł sabbato. ꝑlegis ꝗꝓpe
mandatũ. ambulare longius ĩsabbo nõ lica&̾. Hiẽps
quoq ad ambulandũ impedim̃tũ ẽ. ꝗa gressus am¬
bulantiũ torpor frigoris astringit. Ait gͦ. orate
ne fiat fuga ur̃a hieme uł sabbato. Acsi aꝑte di¬
cat: uidete ne runc queratis percata ur̃a fugere.
quando iã nõ lic&̾ ambulare. Illud gͦ tẽpus quo
fugere nõ lic&: modo deb& cogitari dũ lic&. Illa
hora ẽ nr̃i exitus sẽꝑ intuenda. ista redeptoris am
monitio ante m̃tis oculos seꝑ ponenda qua ait.
uigilate itaq ꝗa nescitis diẽ neꝙ horã.

Expanded text:
ec clamaret, in ipsis suis vocibus de habitaculo suae carnis evulsus est. De quo nimirum constat quia pro nobis ista, non pro se, viderit, ut ejus visio nobis proficiat, quos adhuc divina patientia longanimiter exspectat. ne nobis in vacuum tempora pereant, et tunc quaeramus ad bene agendum vivere, cum jam compellimur de corpore exire. Mementote quid Veritas dicat: Orate ne fiat fuga vestra hieme vel Sabbato . Per legis quippe mandatum ambulare longius Sabbato non licet ; hiems quoque ad ambulandum impedimento est, quia gressus ambulantium torpor frigoris astringit. Ait ergo; Orate ne fiat fuga vestra hieme vel Sabbato. Ac si aperte dicat: Videte ne tunc quaeratis peccata vestra fugere, quando jam non licet ambulare. Illud ergo tempus quo fugere non licet modo debet cogitari dum licet. Illa hora nostri exitus est semper intuenda, ista Redemptoris nostri admonitio ante mentis oculos semper ponenda, qua ait: Vigilate itaque, quia nescitis diem neque horam.
Abbreviated transcription (Latin):
reibus custodirẽ nõ sufficit. ꝗhoc abhumans laudib
no abscondit. Inp̃senti & enĩuita quasi inuia sumus
thes aurũ puplice por tat inuia. Hoc aũt dico. non
quod agimus. laudes ex terius nõ queramus. Sic aũt
sit opus ĩpuplico. quatenus intentio maneat ĩ occłto.

Expanded text:
tibus custodire non sufficit, qui hoc ab humanis laudibus non abscondit. In praesenti etenim vita quasi in via sumus,thesaurum publice portat in via. Hoc autem dico, non quod agimus, laudes exterius non quaeramus. Sic autem sit opus in publico, quatenus in tentatione maneat in occulto.
Abbreviated transcription (Latin):
u̾entu uidicis in tus obscurantur. & ado̾ retributioẽ
nõ iueniunt ꝗa ꝓeis receper᷑ ab hominib laudes qͣs
amauer᷑. Quid ẽ aũt quod tunc aprudentib oleũ
petunt: nsi quod ĩ aduentu iudicis cũse intus ua¬
cuas iuenerint: testimoniũ foris querunt. Ac si
asua fiducia decepte. ꝓxinis dicant: ꝗa nos quasi
sine ope repelli cõspicitis. dicite de nr̃is oꝑibus
ꝗd uidistis. sed prudentes uirgines respondent di¬
centes. ne forte nõ sufficiat nob & uob̾. In illo
et̃ die: quod tam̃ de ꝗbusdã inpace ercłe ꝗescentib
loquor sibi m& ipsi testimoniũ unius cuiusq iux
sufficit: quantominus sibi & ꝓximo. Ubi & ꝓtinus ꝑ¬

Expanded text:
ventu judicis intus obscurantur. Et a Deo retributionem non inveniunt, quia pro eis receperunt ab hominibus laudes quas amaverunt. Quid est autem quod tunc a prudentibus oleum petunt, nisi quod in adventu judicis cum se intus vacuas invenerint, testimonium foris quaerunt? Ac si a sua fiducia deceptae proximis dicant: Quia nos quasi sine opere repelli conspicitis, dicite de nostris operibus quid vidistis. Sed prudentes virgines respondent, dicentes: Ne forte non sufficiat nobis et vobis. In illo enim die quod tamen de quibusdam in pace Ecclesiae quiescentibus loquor sibimetipsi testimonium uniuscujusque vix sufficit; quanto minus et sibi et proximo? Unde et
Abbreviated transcription (Latin):
Qui enĩ accepta qualib& gr̃a uanis sues laudib nitorẽ
głe offer̃: quasi oleũ uendunt. Ie quo ꝓferto oleo
psalmista dicit: oleũ aũt percatoris nõ inpingua
capud meũ. Principale & eñi nr̃m: caput est. Ap¬
pellatione aũt capitis eaque principat᷑ cõpori mens
uocat᷑. Inpinguat gͦ capud oleũ percatoris eũ de¬

Expanded text:
ui enim accepta qualibet gratia vanis suis laudibus nitorem gloriae offerunt, quasi oleum vendunt. De quo profecto oleo psalmista dicit: Oleum autem peccatoris non inpinguet caput meum. Principale etenim nostrum / caput est. Appellatione autem capitis ea, quae principatur corpori, mens vocatur. Inpinguat ergo caput oleum peccatoris
Abbreviated transcription (Latin):
Quia plerũq bona ĩse oꝑa cũ electis & reprobi
de his que foris egerint intus głam querunt .
Ande ꝑpsalmistã quap de scã elertoꝵ eccła dicit᷑.
ois gła eiꝰ filie regũ abintus. Morã aut faciente¬
sponso. dormitauer̃ om̃s & dormier᷑. Quia dũ uentte
ndet a dexarenũ uidiciũ differt. elerti & repbi in
mortis sompno sopiunt᷑. Pormire & eñi mori est.
Nnte sompnũ uõ dormitare ẽ: ante mortẽ asalute
languescere. ꝗa ꝑ pondus egritudinis ꝑuenitur
ad sompnũ mort̾is. Media aũt nocte elator fac¬
tus ẽ. ecce sponsus uenit exite obiuã ei. De ad uen¬
tu sponsi clamor in media nocte fit: ꝗa sic dies iu¬
dicũ subrepit. ut puideri nõualeat quandouenit.
I n de scriptũ e. dies dñi. sic fur ĩnocte. itauenia.

Expanded text:
que bona in se opera, cum electis et reprobis ui de his quae foris egerint intus gloriam requirunt, unde per Psalmistam quoque de sancta electorum Ecclesia dicitur: Omnis gloria ejus filiae regis intusponso, dormitaverunt omnes, et dormierunt, quia dum venire judex ad extremum judicium differt, electi et reprobi in mortis somno sopiuntur. Dormire etenim mori est. 1478 Ante somnum vero dormitare est ante mortem a salute languescere, quia per pondus aegritudinis pervenitur ad somnum mortis. Media autem nocte clamor factus est: Ecce sponsus venit, exite obviam ei. 3. De adventu sponsi clamor in media nocte fit, quia sic dies judicii subrepit, ut praevideri non valeat quando venit. Unde scriptum est: Dies Domini sicut fur in nocte ita veniet .
Abbreviated transcription (Latin):
nõ enĩ de tuo habes oleum. Iacta te ⁊ die
habeo. sed abed. Quid eñi habes quod non
accepisti. Ergo ille sic fecerunt. ille sic. nõ
cum querunt aꝗb laudentur. ⁊ nõ inueniũt.
cũ querunt aꝗb consolent᷑. ⁊ nõ inueniunt.
Aperta est ianua. uenit sponsus ⁊ sponsa tunc
glorificata cum xp̃o eccła. ut singula m̃bra
ad totũ sẽ colligant. & intrauerunt cum eo
adnuptias. & clausum ẽ hostium. Et ille
fatue postea ueneruit. s num ꝗd oleũ emerͣ:

Expanded text:
Non enim de tuo habes oleum. Jacta te, et dic, Habeo: sed ab eo. Quid enim habes, quod non accepisti ? Ergo illae sic fecerunt, illae sic. 15.cum quaerunt a quibus laudentur, et non inveniunt; cum quaerunt a quibus consolentur, et non inveniunt; aperta est janua, venit sponsus et sponsa, tunc glorificata cum Christo Ecclesia, ut singula membra ad totum se colligant. Et intraverunt cum eo ad nuptias, et clausum est ostium. Et illae fatuae postea vener
Abbreviated transcription (Latin):
tiam ur̃am coram hom̃ib ut uideamini abeis.
alioꝗn ñ habebitis mercedem apud patrẽ ur̃ni
qui incelis est. & nolite similes ypocritis
quando oratis. Amant eni inplateis stare:
orare. uideant᷑ ab hom̃ib. amen dico uobis
receperunt mercedem suã. Qd est receper̃ mer
sunt fraudati laudib humanis. Quesierunt
laudas humanas. ⁊ reccperunt. Iste laudes
humane. andie uidicii nõ eas adiuuant. Ille
aũ quomͦ fecer᷑. Euceant opera ur̃a coram ho¬

Expanded text:
ram coram hominibus, ut videamini ab eis: alioquin non habebitis mercedem apud Patrem vestrum qui in coelis est. Et nolite similes esse hypocritis, quando oratis. Amant enim stare in plateis et orare, ut videantur ab hominibus. Amen dico vobis, perceperunt mercedem suam . Emerunt oleum, sunt fraudati laudibus humanis; quaesierunt laudes humanas, habuerunt. Istae laudes humanae in die judicii non eos adjuvant. Illae autem quomodo fecer
Abbreviated transcription (Latin):
rex iustus sederit inthrono. quis głabitur
castũ se habere cor. Forte tu nõ muenis aliꝗd
inconscientia tua. s inuenit ille qui meluis
uid& cuiꝰ acies diuina: penetrat altiora. uidre
forte aliꝗd. inuenit forte aliꝗd. Quanto
melius illi dicis. ne intres iniudiciũ cum ser¬
uo tuo. etiã quanto melis dicis: dimitte
nobis debita nr̃a. Qa ⁊ dicetur tibi ꝓpt̃ illas
facies : ꝓpt̾ illas lampades. esuriui: ⁊ dedistis
mͥ manducare. Quid ergo. ⁊ ille nõ illud
fecerunt. ñ fecer᷑ ante illũ. Sed quomodo fecer

Expanded text:
throno, quis gloriabitur castum se habere cor ? Forte tu non invenis aliquid in conscientia tua; et invenit ille qui melius videt, cujus acies divina penetrat altiora: videt forte aliquid, invenit forte aliquid. Quanto melius illi dicis, Ne intres in judicium cum servo tuo ? Etiam quanto melius dicis, Dimitte nobis debita nostra? Quia et dicitur tibi propter illas faces, propter illas lampades: Esurivi, et dedisti mihi manducare . Quid ergo? et illae non illud fecerunt? Non fecerunt ante illum. Sed quomo
Abbreviated transcription (Latin):
uestuit nudũ excorde. de oleo interiore fecit
opera bona. ⁊ tam̃ in illo iudicio trepidat ipsa
Nudierunt ite potuis aduendentes: ⁊ emite uobis.
quia laudib alienis bene uiuere cõsiustis. uob̾¬
cũ oleum nõ portantes. Nos aũ nõ damus. ne

Expanded text:
vestivit nudum ex corde: de oleo interiore fecit opera bona, et tamen in illo judicio trepidat ipsa Audierunt, Ite potius ad vendentes. Quia laudibus humanis bene vivere consuestis, vobiscum oleum non po
Abbreviated transcription (Latin):
sapientia. de qua seriptũ est in quodã libro
que dicit contẽptorib suis. eum uenerut ad ma¬
homines laudabant. ꝗ uobis oleum uendebant.
Qui sunt ꝗ uendunt.laudes ÷ nisi om̃s adolatores.
Quanto melius ñ acꝗesceritis adolatorib. ⁊ intus
oleum portaretis. ⁊ ꝓpt̾ bonam conscientiã oĩa
hoc facere cõsiustis. Mos aũ nõ uob̾ damus. Quare.
ne forte nõ sufficiat nob & uobis. Quid est nõ
sufẜercrar non desĩtaccions dieauꝰ est. sed sobtoe &
pror kumihacras. Qucruis stũ bonus harbeat bo

Expanded text:
sapientia, de qua scriptum est in quodam libro, quae dicit contemptoribus suis, cum venerint ad mant. Qui vendunt laudes, nisi adulatores? Quanto magis non acquiesceretis adulatoribus, et intus oleum portaretis, et propter bonam conscientiam omnia hoc facere consuestis. Nos autem non vobis damus. Quare? Ne forte non sufficiat nobis et vobis, Quid est, non sufficiat? Non desperatione dictum est, sed sobria et p
Abbreviated transcription (Latin):
num significat oleum. Ualde magnũ putes
nõ caritas est. Querendo dicimꝰ nonsententiã
p̃cipitam. Unde michi uideat᷑ oleo caritas signi¬
ficari. dicam uobis. A płs dicit. adhuc suꝑ em¬
nentiorẽ uiam uobis demonstro. Suꝑ eminentio¬
rẽ uiam quã demonstrat. hec est. si linguis
hominũ loquar ⁊ angłoꝵ: caritatẽ aũ non ha¬
beam. factus sum ut eram̃tum sonans: aut
cumbalum tinniens. Ipsa ẽ suꝑ eminens uia.
idei t caritas. que merito oleo siguificat᷑. om̃ib
eñi bumorib oleum suꝑ emin&. Mute aquã
⁊ super infunde oleum: oleum suꝑ emina.
Sitte oleum : suꝑ infunde aquã. oleum super¬
emino. Si ordinẽ seruaueris. uincit. S i ordi¬
nẽ mutaueris: uincit. Caritas numquã cadit
ud ergo fr̃s iam disceptem: de ꝗnꝙ uirinib
prudentib.⁊ ꝗnꝙ fatius. Soluerunt ire obuiã
sponso. Ed est ire obiuam sponso. corde ire.
expectare eiꝰ aduentũ. S ille tardabat. dũ

Expanded text:
num significat oleum, valde magnum. Putas, num significat oleum, valde magnum. Putas, non charitas est? Quaerendo dicimus, non sententiam praecipitamus. Unde mihi videatur oleo charitas significari, dicam vobis. Apostolus dicit, Adhuc supereminentiorem vobis viam demonstro. Supereminentiorem viam quam demonstrat? Si linquis hominum loquar et Angelorum, charitatem autem non habeam, factus sum aeramentum sonans, aut cymbalum tinniens. Ipsa est supereminens via, id est, charitas, quae merito oleo significatur. Omnibus enim humoribus oleum supereminet. Mitte aquam, et superinfunde oleum, oleum supereminet. Mitte oleum, superinfunde aquam, oleum supereminet. Si ordinem servaveris, vincit: si ordinem mutaveris, vincit. Charitas nunquam caditd ergo, fratres? Jam disceptemus de quinque virginibus prudentibus et quinque fatuis. Voluerunt ire obviam sponso. Quid est, ire obviam sponso? Corde ire, exspectare ejus adventum. Sed ille tardabat. Dum
Abbreviated transcription (Latin):
accepit: ⁊ opera bona laudabilia sunt que sig¬
nificant᷑ lampadib: quare ꝗnq ad mittuntur
⁊ ꝗnq repellunt᷑. i ⁊ uirgo ẽ ⁊ lampades fert.
⁊ tam̃ nõ ad mittit᷑. ubi sẽ uid& ꝗ nec uirgini¬
tatẽ abillicitis seruat. nec opera bona uolens
habere. intenebris ambulat. De istis ergo fr̃s
mei. de istis potius disputem:. Qui nõ uult ui¬
dere quod malum est. qui ñ uult audire quod
malum ẽ. abillicitis sacrificioꝵ nidorib auer¬
tit odoratũ. ab illicitis sacrificioꝵ cibis auertit
gustum. fugit complexũ aliene. frangit panẽ
esurienti. hosu̾tẽ introducit indomũ. uestit nu¬
dum. concerdat litigit sum. uisitat egrotum.
sepelit mortuũ. ecce uirgo. ecce habce. lampades.
Quid querimꝰ amplius. Ad huc quero. ꝗd adhuc
queris. inꝗs ad huc quero. intentum me facit
euangeliũ sc̃m. etiã ipsas uirgines ⁊ ferentes
lampades alias dixit prudentes: alias stultas.
Uinde intueñ. unde discernim de oleo. aliꝗd mag¬

Expanded text:
bilia sunt, quae significantur lampadibus; quare quinque admittuntur, et quinque repelluntur? Si et virgo est, et lampades fert, et tamen non admittitur; ubi se videt qui nec virginitatem ab illicitis servat, nec opera bona volens habere in tenebris ambulat? mei, de istis potius disputemus. Qui non vult videre quod malum est, qui non vult audire quod malum est, qui ab illicitis sacrificiorum nidoribus avertit odoratum, ab illicitis sacrificiorum cibis avertit gustatum, fugit complexum alienae, frangit panem esurienti, hospitem inducit in domum, vestit nudum, concordat litigiosum, visitat aegrotum, sepelit mortuum: ecce virgo, ecce habet lampades. Quid quaerimus amplius? Adhuc quaero. Quid adhuc quaeris, inquit? Adhuc quaero: intentum me fecit Evangelium sanctum. Etiam ipsas virgines et ferentes lampades, alias dixit prudentes, alias stultas. Unde intuemur? unde discernimus? De oleo. Aliquid mag
Abbreviated transcription (Latin):
nõ deerant laudes hominũ. Postea uero quã sur¬
rexerunt. idest in resurrectione amortuis: ceper̃
aptare lampades suas. idest p̃parare dõ operum
suoꝵ reddere rationẽ. Ꝙ ꝗa tunc nemo est ꝗ
laud&. om̃is homo cause sue uacat. Nemo ẽ
tunc qui nõ dese cogute. ñ ergo erant qui oleũ
uenderent. ceper̃ deficere lampades. M comier¬
terunt se fatue ad ꝗnq pradentes dicentes.
date nobis de oleo ur̃o. quia lampades nr̃e
extinguunt᷑. Doc querebant quod cõsueue¬
rant. idest alieno oleo lucerne. adalienas laudes
ambulare. Date nobis de oleo ur̃o quia lam¬

Expanded text:
non deerant laudes hominum. Postea vero quam surnon deerant laudes hominum. Postea vero quam surrexerunt, id est, in resurrectione a mortuis, coeperunt aptare lampades suas, id est praeparare Deo operum suorum reddere rationem. Et quia tunc nemo est qui laudet, omnis homo causae suae vacat, nemo est tunc qui non de se cogitet: non ergo erant qui oleum venderent; coeperunt deficere lampades, et converterunt se fatuae ad quinque prudentes: Date nobis de oleo vestro, quia lampades nostrae exstinguuntur. Hoc quaerebant quod consueverant, id est, alieno oleo lucere, ad alienas laudes ambulare. Date nobis de oleo vestro, quia lam
Abbreviated transcription (Latin):
stint. oliuã creare nõ possunt. Ecce habes
leũ. numꝗd tu creasti oleũ: de dĩ dono est.
Dabens oleũ porta tecũ. Qd ẽ porta tecũ:
qua uirgines appellant᷑. ⁊ quasi ex bonis
operib suis quasdam lamipades ferre uident᷑.
hoĩb uolunt placere. Q si hom̃ib uolunt
placere. ⁊ id̾o ista oĩa laudabilia faciunt.
oleum secũ nõ portant. Tu ergo tecum
intus porta. ubi uid& d̃s. ibi porta testimo¬
niũ conscientie tue. Qaũ ambulat ad
testimoniũ alienum. oleum nõ portat secum.
Siideo te abstines ab illicitis. ⁊ ideo facis bona oꝑa
ut abhoib lauderis. nõ est intus oleum. Denici
cum ceperint homines ñ laudare. deficiunt lam¬
pades. Intendat itaq caritas ur̃a ante quã dormi¬
rent ille uirgines: nõ est dictũ ꝗa extinguebant᷑
lam pades illare fatuaꝵ. Sapientiũ lampates ar¬
debant de oleo eterno. te conscientie securitate.
de interiore gła. de intima caritate. Ardebant
tam̃ ⁊ illarũ fatuaꝵ. Quare tunc ardebant. ꝗa

Expanded text:
sunt, olivam creare non possunt. Ecce habeo oleum: numquid tu creasti oleum? De Dei dono est. Habes oleum, porta tecum. Quid est, porta tecum. qua virgines appellantur, et bonis operibus suis, quando lampades ferre videntur, hominibus volunt placere. Et si hominibus volunt placere, et ideo omnia ista laudabilia faciunt, oleum secum non portant. Tu ergo tecum porta, intus porta, ubi videt Deus: ibi porta testimonium conscientiae tuae. Qui autem ambulat ad testimonium alienum, oleum non portat secum. Si ideo abstines ab illicitis, et facis bona opera, ut ab hominibus lauderis; non est intus oleum. Denique cum coeperint homines non laudare, deficiunt lampades. Intendat itaque Charitas vestra. Antequam dormirent illae virgines, non est dictum quia exstinguebantur lampades illarum. Sapientium lampades ardebant de oleo interno, de conscientiae securitate, de interiore gloria, de intima charitate. Ardebant tamen et illarum fatuarum. Quare tunc ardebant? Quia
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt. tamquã obuia erunt sponso cogitatio¬
uil: talib. Sed ecce bellum suꝑ bellum. tribula¬
tio suꝑ tribulationẽ. terremotus suꝑ terremotũ.
fameᷤᷤ suꝑ famẽ. gens suꝑ gentẽ. ⁊ ñ dũ uenit

Expanded text:
dicunt, tanquam obviam eunt sponso cogitatiodicunt, tanquam obviam eunt sponso cogitationibus talibus. Sed ecce bellum super bellum, tribulatio super tribulationem, terrae motus super terrae motum, fames super famem, gens super gentem, et nondum ve
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ abundauit iniꝗtas refrigesc& caritas multoꝵ.
subiecit ⁊ ait. qui aũ ꝑseuerauerit usq int̾inẽ
hic saluus erit. Ubi uultis esse istas prudentes
nc inhis qui ꝑseuerauerunt usq infinẽ. Non
obaliud fr̃s. nõ obaliud ꝓrsus amnutterent᷑ in¬
tro: nisi quia ꝑseuerauerunt usq infinẽ. N on
ergo eis obrepsit frigus caritatis. nõ ineis refri¬
guit caritas. sed ferb& usq infinẽ. Na ferbae.
usq iifiuẽ. ideo eis sponsi ianue patuerunt.
Ido eus dic tũ est ut intrarent. Sieut illi optino
Quid est ergo dormierunt om̃s: Est aluis sonnꝰ
quẽ nenio euadit. Non recordamini apłm dicen¬
tẽ. de dormientib aũ nolo uos ignorare fr̃s. idest
de his qui mortui sunt. Quare eñi dormientes
uocant᷑: nisi ꝗa suo die resuscitant᷑. Ergo dormi¬
unt om̃s. ꝑutas quia prudens est ideo nõ habae
ori ÷ focctua sit uirgo. prudens sit uirgo.
tanta mala fiunt. tante tribulationes crebrescunt.
iam dies uidicii iustat. Qui hoc dicunt. ⁊ fidelit̾

Expanded text:
refrigescit charitas multorum; subjecit et ait, Qui autem perseveraverit usque in finem, hic salvus erit . Ubi vultis esse istas prudentes? Nonne in his qui perseveraverunt usque in finem? Non ob aliud, fratres, non ob aliud prorsus admitterentur intro, nisi quia perseveraverunt usque in finem. Non ergo eis obrepsit frigus charitatis, non in eis refriguit charitas; sed fervet usque in finem. Quia fervet usque in finem, ideo sponsi januae patuerunt: ideo eis dictum est ut intrarent, sicut illi optimo Quid est ergo, Dormitaverunt omnes? Est alius somnus, quem nemo evadit. Non recordamini Apostolum dicentem, De dormientibus autem nolo vos ignorare, fratres , id est, de his qui mortui sunt? Quare enim dormientes vocantur, nisi quia suo die resuscitantur? Ergo dormierunt omnes. Putas, quia prudens est, ideo non habet mori? Fatua sit virgo, prudens sit virgo, tanta mala fiunt, tantae tribulationes crebrescunt; jam dies judicii instat. Qui hoc dicunt, et fideliter
Abbreviated transcription (Latin):
erit electoꝵ lecitia qui de euis merent᷑ uisione
gaudere. de cuis cõspertu uident & elem̃ta eõ ⁊ re¬
mescere. cũ eo simul ad nuptias ĩtrare qui & ĩspon¬
si nuptiis gaudent. & tam ipsi sunt sponsa. quia in
illo et̾ui regni thalamo uisioni nr̃e d̃s cõungit̾.
Que scilic&e ussio: numquã iã inꝑpetuũ ab amoris
sui amplexib euellatur. Tunc regni ianua lugen¬
tib elaudit᷑: que modo cotidie penitentibus aꝑit᷑.
Erit nãq & tunc penitentia sed fructuosa lam nõ
erit. ꝗa nequaquã tunc ueniã inuenit ꝗ modo aptũ
ueni e tẽpus ꝑdit. In ine enĩ paulus dicit. exce¬

Expanded text:
erit electorum lętitia, qui de eius merentur visione erit electorum lętitia, qui de eius merentur visione gaudere, de cuius conspectu vident et elementa contremescere, cum eo simul ad nuptias intrare! Qui et in sponsi nuptiis gaudent, et tamen ipsi sunt sponsa, quia in illo ęterni regni thalamo visioni nostrae deus coniungitur. Quae scilicet visio numquam iam in perpetuum ab amoris sui amplexibus evellatur. Tunc regni ianua lugentibus / clauditur, quae modo cotidie pęnitentibus aperitur. Erit namque tunc paenitentia, sed fructuosa iam non erit, quia nequaquam tunc veniam invenit, qui modo aptum venię tempus perdit. Hinc eteni
Abbreviated transcription (Latin):
clausa ẽ ianua. Osi saꝑe in cõdis palato possit. ꝗd
ãmirationis hab&̾ quod dicit᷑. uenit sponsus. quid
dulcebinis intrauer cũ eo ad nuptias ꝗd amaritu¬
suo elem̃ta cõcutit in cuius cõspertu celũ & t̃ra cõ¬
tremescit. Unde etiã ꝑꝓpħã dicit᷑. adhuc semel¬
& ego mouebo: nõ solũ terrã. sed etiã celũ. Adcuiꝰ
ex am̃ om̃e humanũ genus deducet᷑. Cui adiuindic
erit: quando iã inpena remediũ nõ erit. Que illa
tu oĩũ hominũ angłoꝵꝙ erubescere. Qui pauor
eũquẽ & tran ꝗͥllũ menis humana caꝑe nõ ual&¬
etiã iratũ uidere. Quã die bene ꝓpħa intuens ait:
dies ire dies illa. dies tribulationis & angustiae.
diescalamitatis & miserie. dies tenebre &ẽcaligi¬
nis dies nebule & turbinis. dies tube & clangoris.
ensate fr̃s ex tremi diẽ iudicui. suꝑ cõda repboꝵ
quia aspitate uidit ꝓpħa amarescere. que tot ap¬
pellationibus nõ ual& explere. Quanta uero e

Expanded text:
cus: O si sapere in cordis palato possit, quid admirationis habet, quod dicitur, venit sponsus? quid dulcedinis? Intraverunt cum eo ad nuptias, quid amaritusuo aelementa concutit, in cuius conspectu caelum cum terra contremescit. Unde etiam per prophetam dicit: Adhuc semel, ego movebo non solum terram, sed etiam caelum. Ad cuius examen oerit, quando jam in poena remedium non erit. Quae illa tu omnium hominum angelorumque erubescere; qui pavor eum, quem tranquillum mens humana capere non valet, et iratum videre! Quem diem propheta intuens, ait: « Dies irae, dies illa, dies tribulationis et angustiae, dies calamitatis et miseriae, dies tenebrarum et caliginsimi, extremi diem iudicii super corda reproborum qua asperitate propheta vidit amarescere, quem tot appellationibus non valet explicare! Quanta vero tunc
Abbreviated transcription (Latin):
adsomnũ suũ. expec tͥantẽ illum iuueniat som¬
nius. Puta enĩ ꝗa dormuut. num ꝗd qui dor¬
mit ñ adici& ut resurgat. Dormierunt ergo
om̃s. ⁊ de illis prudentib ⁊ de illis fatius om̃s
Ed est media noc te. quando ñ speratur. quando
om̃ino nõ creditur. Noctẽ posuit ꝓ ignorãtiã
De aliꝗs quasi computa sibi. ecce abadam tot
anni transier. ⁊ ecce complent᷑ sex milia an¬
noꝵ. ycontinuo quomͦ ꝗdam trac tatores cõ¬
putauer. continuo ueniae dies iudicii. Que¬
niunt ⁊ trauseunt compri tationes: ⁊ ad hue re¬
morat᷑ sponsi aduentus. ⁊ dormiunt uirgines
aue obuiã ierant. & ecce dum nõ speratui dum
dr sex milia annoꝵ expec tabant᷑ ecce transier
unde scunz iam quando uenia. Media nocte
uenios. Qd est media nocte ueni&: Dum nescis
ueni&e. Quare dum nescis ueni&. Ipsũ dñm audi.
Nõ est ur̃m scire tempora uel mom̃ta que pat̃
posuit insua potestate. Dies eñi dñi ait apłs.
tainquã fur innocte ita ueni&. Ergo uigi¬

Expanded text:
suum: exspectantem illum inveniat somnus. Puta enim quia dormivit. Numquid qui dormit, non adjiciet ut resurgat . Dormierunt ergo omnes: et de illis prudentibus, et de illis fatuis omnesQuid est, media nocte? Quando non speratur, quando omnino non creditur. Noctem posuit pro ignorantia. Aliquis quasi computat sibi: Ecce ab Adam tot anni transierunt, et ecce complentur sex millia annorum, et continuo, quomodo quidam tractatores computaverunt, continuo veniet dies judicii: et veniunt, et transeunt computationes, et adhuc remoratur sponsi adventus, et dormiunt virgines quae obviam ierant. Et ecce dum non speratur, dum dicitur, Sex millia annorum exspectabantur, et ecce transierunt, unde scimus jam quando veniet? media nocte veniet. Quid est, Media nocte veniet? Dum nescis, veniet. Quare dum nescis, veniet? Ipsum Dominum audi: Non est vestrum scire tempora, quae Pater posuit in sua potestate . Dies Domini, ait Apostolus, tanquam fur in nocte, ita veniet . Ergo vigi
Abbreviated transcription (Latin):
non solum scĩmonialib. s uniuerse ꝓrsus eccłe.
disponsaui inquit uos uni uiro uirginẽ castã
exhibere xp̃o. & quia huiꝰ uirginitatis corrup¬
tor diabolus cauendus est. continuo ipse apłs
cum dixiss& disponsaui uos uni uiro uirginẽ
castam exhibere xp̃o. adiuncxit ⁊ ait: timeo
aũ ne sicut serpens euam seduxit inuersutia
bent. incorde om̃s habere debem:. Si ergo abil¬

Expanded text:
rsus Ecclesiae: Desponsavi vos uni viro virginem castam exhibere Christo. Et quia hujus virginitatis corruptor, diabolus cavendus est, continuo ipse Apostolus cum dixisset, Desponsavi vos uni viro virginem castam exhibere Christo; adjunxit et ait, Timeo autem, ne sicut serpens Evam seduxit in versutia bent, in corde omnes habere debent. Igi
Abbreviated transcription (Latin):
secdm ea que contin& ipsa lectio quã caritati
tellec tum donare digna tͣ. non michi uidetur
ista parabola uel similitudo adeas solas ꝑtr ie.
que ꝓpria ⁊ excellentiori seĩtate uirgines in
eccła nominant᷑. quas etiã usitatiori uocabulo
scĩ moniales appellare consueuim. Sy nisi fal¬
lor: hec similitudo aduniuersam eccłam ꝑtin&.
Quamiuis etiã sullas solas intellegeremꝰ que scĩmo¬
niales uocant᷑: nũm ꝗd decem sunt. absit ut
tanta iurginũ multitudo adtam exiguũ nume¬
rum reuocetur. forte aũ dieat aliꝗs. qu̾id simłti
sunt nomine. ⁊ tam̃ sic pauce sunt inueritate.

Expanded text:
secundum ea quae continet ipsa lectio quam Charitatihi Dominus intellectum donare dignatur, non mihi videtur ista parabola vel similitudo ad eas solas pertinere, quae propria et excellentiori sanctitate virgines in Ecclesia nominantur, quas etiam usitatiore vocabulo Sanctimoniales appellare consuevimus: sed, nisi fallor, haec similitudo ad universam Ecclesiam pertinet. Quamvis etsi illas solas intelligeremus, quae Sanctimoniales vocantur, numquid decem sunt? Absit ut tanta virginum multitudo ad tam exiguum numerum revocetur. Forte autem dicat aliquis: Quid si multae sunt nomine, et tam paucae sunt in veri
Abbreviated transcription (Latin):
Item discipulis dicit: sint lumbi ur̃i accuicti.
:lucerne ardentes inmanib ur̃is. In lumbis
accinctis: uirginitas. in luceriis ardentib oꝑa¬
nouerit sc̃ĩtas ur̃a: nõ importune secdm am̃am.
ꝯ secđm integritatẽ fidei.: que etiã fide abillicitiꝰ
abstinet̾ ⁊ bona opera fiunt: unũquemq uel
unã quãq am̃ã uirginẽ dici. Hoc est tota eccła
que constat ex uirgginib ⁊ pueris. ⁊ maritatis

Expanded text:
Item discipulis dicit: Sint lumbi vestri accincti, Item discipulis dicit: Sint lumbi vestri accincti, et lucernae ardentes . In lumbis accinctis, virginitas: in lucernis ardentibus, onoverit Sanctitas vestra, non importune secundum animam et secundum integritatem fidei, qua etiam fide ab illicitis abstinetur, et bona opera fiunt, unumquemque vel unamquamque animam virginem dici; tota Ecclesia quae constat ex virginibus et pueri
Abbreviated transcription (Latin):
sumus. nec ad solas pleb̾s. s prorsus ad om̃s.
ut dicamꝰ uobis ꝙ deo inspiraute sentimus. ñ.
qualescumq am̃e: s tales am̃e. que tenent ea¬
tholicam fidem. ⁊ habere uident᷑ bona opera
ineccła dĩ. &. tam̃ exipsis. quq sunt prudentes.
⁊ quinq fatue. Quare ergo appellate sint
quinq. ⁊ quare uirgines: prius uideamꝰ.⁊ de
inde citera considerem. Om̃is aña incorpo¬
re ideo ꝗnario numero censet̾: ꝗa ꝗnq sen¬
sibus utitur. Nichil est eñi quod sentiam:
excorpore: tuisi per ianuam quinq ꝑtitam.
aut uidendo. aut audiendo. aut odorando. aut
gustando. aut tangendo. Qui ergo sẽ abstinae
aleo unaqueq am̃a xp̃iana uirginis nom̃¬
⁊ untones sunt. Parum ẽ quia uirgines sunt.
⁊lampades habent. Uirgines: ꝓpt̾ abstientiam
abillicitis sensib. lampades habentes: ꝓpt̃ oꝑa
bona. De ꝗb operib dñs dicit: luceant opera
ur̃a coram hominib. ut uidentes ur̃a bona¬
oꝑa glorificent patrẽ ur̃m qui incelis est.

Expanded text:
sumus; nec ad solas plebes; sed prorsus ad omnes. te sentimus, non qualescumque animae, sed tales animae quae habent catholicam fidem, et habere videntur bona opera in Ecclesia Dei: et tamen ex ipsis quinque sunt prudentes, et quinque fatuae. Quare ergo appellatae sunt quinque, et quare virgines, prius videamus; et deinde caetera consideremus. Omnis anima in corpore ideo quinario numero censetur, quia quinque sensibus utitur. Nihil est enim quod sentimus ex corpore, nisi janua quinquepartita, aut videndo, aut audiendo, aut odorando, aut gustando, aut tangendo. Qui ergo se abstinet aideo unaquaeque anima christiana virginis nomuntur. Parum est quia virgines sunt: et lampades habent. Virgines, propter abstinentiam ab illicitis sensibus; lampades habent, propter opera bona. De quibus operibus Dominus dicit: Luceant opera vestra coram hominib glorificent Patrem vestrum qui in coelis est .
Abbreviated transcription (Latin):
lucerna illa quã matutinis uesꝑtinisq tem¬
porib ritu uetere iudeoꝵ princeps sacerdo¬
tũ solebat aecendere: ueluti submodio sitalegis¬
euanuit. At ciuitas illa hierusalẽ que inter¬
ris est. que occidit ꝓpħas. quasi inconualle
fletus posita. delitescit. Illa aũ hierusalem
aue incelo est: inqua militat fides nr̃a. inil¬
lo altissimo om̃iuꝰ locata monte. hoc est ur xp̃o
eccła : nõ potest tenebris eruinis mundihuiꝰ.
abscondi. s fulgens candore solis eterni.
luce nos gr̃e spiritalis illuminat:
emo lucernã accendit ⁊ inabscondito
ponit: neq submodio. de se ipso dñs
hec loꝗtur. ostendens. ⁊ si supra dixerit᷑
nullũ generationi nequã nisi signũ ione
dandã: neqita quã tam̃ lucis sue claritatẽ
fidelib occultandã. Ipse ꝗppe lucernã ac
ucendit : qui testani humane nature flam¬
lmai sue diuinitatis ampleuit. Quã ꝓfecto
licernã: nec cretintib abscondere. nec

Expanded text:
lucerna illa, quam matutinis uespertinisque temlucerna illa, quam matutinis uespertinisque temporibus ritu uetere Iudaeorum princeps sacerdotum solebat accendere, uelut sub modio sita legiseuanuit et ciuitas illa Hierusalem quae in terris est, quae occidit prophetas, quasi in conualle fletus posita delitiscit, illa autem Hierusalem quae in caelo est, in qua militat fides nostra, in illo altissimo omnium locata monte, hoc est in Christo, ecclesia non potest tenebris et ruinis mundi huius abscondi, sed fulgens candore solis aeterni luce nos gratiae spiritalis inluminat. emo lucernam accendit et in abscondito ponit, neque sub modio. De seipso Dominus haec loquitur, ostendens etsi supra dixerit nullum generationi nequam nisi signum Jonae dandum, nequaquam tamen lucis suae claritatem fidelibus ocendit, qui testam humanae naturae flamma suae divinitatis implevit: quam profecto lucernam nec credentibus abscondere, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ectio scĩ euangłu fr̃s l m̃i solli eite cõ¬
A: siderare nos ammon&e: ne nos qui plusy
ceteris in hoc mundo accepisse aliꝗd cernimur:
ab auctore mundi grauius inde iudicemur.
Sũ enĩ augent᷑ bona. rationes etiã crescunt
ronoꝵ. Tauto ergo esse humilior. ader ad ser¬
uiendũ promptior ꝗsq deb& ex muuere: quan¬
to se obligatiorẽ ẽẽ conspicit in rebdenda ratio
ne. Ecce homo qui peregre ꝓficiscit᷑. seruos
uocat. eisq ad negotia talenta partit᷑. Post
multũ uero temporis: positurus rationẽ
reuertitur. bene operantes papportato lu¬
ero remunerat. seruũ uero a bono opere tor¬
pentẽ dãpnat. Quis itaq iste homo est: qui
peregre profitiscitur : nisi redeptor nr̃: qui
inea carne quã assumpserat: abiit incelũ.
Carnis enĩ locus ꝓprius terra ẽ. que quasi ad
peregrina ducitur: duni per redẽptorẽ nr̃m
incelo collocatur. S homo iste peregre ꝓfici¬
scens. seruis suis bona sua tradidit. quia fideli¬

Expanded text:
simi, sollicite considerare nos admonet, ne nos, qui plus caeteris in hoc mundo accepisse aliquid cernimur ab auctore mundi, gravius inde judicemur. Cum enim augentur dona, rationes etiam crescunt donorum. Tanto ergo esse humilior atque ad serviendum 1464 promptior quisque debet ex munere, quanto se obligatiorem esse conspicit iui peregre proficiscitur, servos suos vocat, eisque ad negotium talenta partitur. Post multum vero temporis positurus rationem revertitur, bene operantes pro apportato lucro remunerat, servum vero a bono opere torpentem damnat. Quis itaque iste homo est qui peregre proficiscitur, nisi Redemptor noster, qui in ea carne quam assumpserat abiit in coelum? Carnis enim locus proprius terra est, quae quasi ad peregrina ducitur, dum per Redemptorem nostrum in coelo collocatur. Sed homo iste peregre proficiscens servis suis bona sua tradidit, quia fideli
Abbreviated transcription (Latin):
quia quisꝗs caritatẽ hab&. etiã dona alia
ꝑcipit. Quisꝗs caritatẽ nõ hab: etiã dona
que percepisse uidebatur ammittit. Unde ne¬
cesse est fr̃s mei: ut ꝑom̃e quod agitis. erggai
caritatis cus todiam uigiletis. Caritas aũ uera ẽ.
Talento quod acceperat priuatur. yuxta domi¬
nieã sententiã. inexteriores tenebras mittit̃.
coactus patitur tenebras ultionis: qui hic libent̃
sus tinuit tenebras uoluptis. Sciendũ uero ẽ.
quod nullus piger ab hac talenti abceptione
securus est. Nullus namq ẽ qui uera cit dicat

Expanded text:
atem habet etiam dona alia percipit. Quisquis charitatem non habet etiam dona quae percepisse videbatur amittit. Unde necesse est, fratres mei, ut per omne quod agitis erga charitatis custodiam vigiletis. Charitas autem vera est amittit quod habet, talento quod acceperat privatur, et juxta Dominicam sententiam in exteriores tenebras mittitur. coactus patitur tenebras ultionis, qui hic libenter sustinuit tenebras voluptatis. 7. Sciendum vero est quod nullus piger ab hac talenti acceptione securus est. Nullus namque est qui veraciter dicat
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a nuncupat: quedam opera que impbat.
mortificanda p̃cipit dicens. mortificate er¬
go membra ur̃a que sunt suꝑ terrã. forni¬
cationẽ. in munditiã. libidinẽ. ⁊ cetera talia.
Si qͥ ipsum bonum bona opera patraueris. nõ
habens in tua consrientia aliquã partẽ tene¬
brose cogitationis: etiã si contigerit aliquẽ
ꝓximoꝵ tua bona actione noceri. uerbi gr̃a
aut de pecunia quam ate indigens ⁊ petens acce¬
perat. facere uł pati aliꝗd mali. aut de uerbo ee¬
hortationis quo errantẽ corrigere uolebas.
forte perniciosius errare: tu tam̃ ꝓtuo simplici
y lucido corde. hic ÷ in futuro lucis gr̃a donaberis.
Hec contra ypocrisin phariseoꝵ subdole signa
querentiũ specialit dicta: nos iuxta sensum
morale geueralit᷑ instituant. Innãt uinginũ¬

Expanded text:
nostra dicit quaedam opera, quae improbat et mortificanda praecipit dicens: mortificate ergo membra uestra, quae sunt super terram, fornicationem, immunditiam, auaritiam et cetera talia.Si igitur ipse bonum bona intentione patraveris, non habens in tua conscientia aliquam partem tenebrosae cogitationis, etiamsi contigerit aliquem proximorum tua bona actione noceri, verbi gratia, aut de pecunia quam a te indigens et petens acceperat, facere vel pati aliquid mali, aut de verbo exhortationis quo errantem corrigere volebas, forte perniciosius errare, tu tamen pro tuo simplici et lucido corde et hic et in futuro, lucis gratia donaberis. Haec contra hypocrisin Pharisaeorum subdole signa quaerentium specialiter dicta, nos juxta sensum moralem generaliter instituant Et cu
Abbreviated transcription (Latin):
ac ꝓpħaꝵ. mistica inter p̃tatione discussa.
popłis offerte. adq abeis fidei confessionẽ morũq
ꝓbitatẽ recipite. Iuxta ꝙ psalmista suis auditorib
p̃cipit dicens. sumite psalmũ ⁊date timpanũ.
Hoc est.: laudem p̃dicationis incordis intentione
percipite. ⁊ deuotionẽ operis incarnus castigatiõe
redi te. Tympanũ ꝗppe est. pellis in ligno
extenta. Pellis uero in ligno extenta: caro est
nr̃a : exemplũ dominice passionis afflicta.
iues coũ eius oderant illũ. ꝯmiserunt legationẽ
post illũ. dicentes: nolum hunc regnare suꝑ
nos. Ques: impios iudeos dicit. De ꝗb alibi
ꝓtestatur: nunc aũ ⁊ uiderunt. ⁊ oderunt &
me ⁊ patrẽ meũ. Qui nõ solum p̃sentẽ usq
admortẽ crucis oderant. s etiã post resurrec¬
tionẽ eius miserunt ꝑsecutiones apłos. ⁊ p̃dica¬
tiouẽ regni celestis spreuerunt. Q factũ est
ut redirce: accepto regno. Significat tempus

Expanded text:
ac prophetarum mystica interpretatione discussa ac prophetarum mystica interpretatione discussa populis offerte, atque ab eis fidei confessionem, morumque probitatem recipite. Juxta quod Psalmista suis auditoribus praecipit, dicens: Sumite psalmum, et date tympanum , hoc est, laudem praedicationis in cordis intentione percipite, et devotionem operis in carnis castigatione adhibete. Tympanum quippe est pellis in ligno extenta; pellis vero in ligno extenta caro est nostra, ad exemplum dominicae crucis afflicta. Cives autem ejus oderant eum, et miserunt legationem post illum, dicentes: Nolumus hunc regnare super nos. Cives impios Judaeos dicit, de quibus alibi protestatur: Nunc autem et viderunt, et oderunt et me, et Patrem meum . Qui non solum praesentem usque ad mortem crucis oderant, sed etiam post resurrectionem ejus immiserunt persecutionem apostolis et praedicationem regni coelestis spreverunt . Et factum est ut rediret accepto regno. Significat tempus
Abbreviated transcription (Latin):
tus sum rex abeo. dicit᷑ a patre. postula ame ydabo
tibi gentes hereditatẽ tuã. ⁊ possessionẽ tuã terminos
terre. Que uidelic& hereditas ac possessio. bifaria ra¬
Et cum deus ubiꝙ sit p̃sens: longe tam̃ abeoꝵs
sensu qui idola colunt ds̃ uerus abest. Sed qui
erant longe. facti sunt ꝓpe insanguine xp̃i.
ocatis ergo decẽ seruis suis. dedit illis decem mnas.
Denarius numerus adlegẽ ꝑtin&. ꝓpt̃ dec alogũ.
socat itaqr pat̃ familias decẽ seruos. ꝗ a eleigit di¬
scipulos ꝑ luterã legis imbutos. Dat illis decẽ
ninas : ꝗa legis dicta sp̃aliter intellegenda re¬
uelat. Post passionẽ ꝗppe resurrectionẽꝙ suã
aperuit illi sensum: ut intellegerent seriptu¬
ras. Hinam namq quã greci mnam uocant.¬
centũ draginis appendit᷑. & om̃is scripture
sermo: qa uite celestis ꝑfectionẽ suggerit. quasi
nameri centenarii pondere fulgescit. &. ait illis
uegotiamini dum uenio. Uerba inquit legis.

Expanded text:
Postula a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos terrae . Quae videlicet haereditas ac possessio bifaria raEt cum Deus ubique sit praesens, longe tamen ab eorum sensu, qui idola colunt, Deus verus abest. Sed qui erant longe, facti sunt prope in sanguine Christi . Vocatis autem decem servis suis, dedit illis decemminas. Denarius numerus ad legem pertinet, propter Decalogum. Vocat itaque paterfamilias decem ser vos, quia eligit discipulos per litteram legis imbutos. Dat illis decem minas, quia legis dicta spiritaliter intelligenda revelat. Post passionem quippe resurrectionemque suam, aperuit illis sensum, ut intelligerent Scripturas. Mina namqcentum drachmis appenditur. Et omnis Scripturae sermo, quia vitae coelestis perfectionem suggerit, quasi numeri centenarii pondere fulgescit. Et ait illis: Negotiamini dum venio. Verba, inquit, legis
Abbreviated transcription (Latin):
uideãt. Tandelabrũ.: ec cłam dicit. Oui
luceraa᷑ suꝑ posuit. quia nr̃is infrontib
fidem sue incarnationis affixit. Uit qui
ecłam fidelit̃ ingredi uoluerint: lumen
meritatis palam queant intueri. Qua sen
qui signa querentes extorius: aperte lucis ia¬
nuam noluerint iutrare credendo. Beniq
p̃cipit: ut non opera tantum modo. sed
& cogitationes: ⁊ ipsas etiam cordis inten¬
tiones mundare ⁊ castigare meminerint.
Nam seꝗtur. lucerna corporis tui: est ocłi
tuus. Corpus ꝙꝓpe dicit: opera que palã
cunctis apparent. oculum uero ipsam mentis
intentionẽ qua operat᷑. ⁊ de cuiꝰ merito: utrũ¬
eadem oꝑa lucis an renebrars sint discer

Expanded text:
ant. Candelabrum Ecclesiam dicit, cui lucernam superposuit, quia nostris in frontibus fidem suae incarnationis affixit, ut qui Ecclesiam fideliter ingredi voluerint, lumen veritatis palam queant intueri. Qua sentqui signa quaerentes exterius, apertam lucis januam noluerint intrare credendo. Denique praecipit ne opera tantummodo, sed et cogitationes et ipsas etiam cordis intentiones mundare et castigare meminerint; nam sequitur: Lucerna corporis tui est oculus tuus. Corpus quippe dicit opera quae palam cunctis apparent, oculus vero ipsam mentis intentionem operatur, et de cujus merito eadem opera, lucis an tenebrarum sint oper
Abbreviated transcription (Latin):
tuũ luci dum erit. Si inquit pura recta ꝙ
intentione que pores agere bona studueris.
lucis ꝑfecto sunt opera que facis. etiam si
coram hominib inꝑfectionis aliꝗd haberes:
sunt sc̃i. Si aũ peruersa ẽ intentio que p̃ce¬
dit. prauũ est om̃e opus quod sequitur: qnã¬
uis rectum ẽẽ uideatur. Uide ergo ne lumen
quod uite est: tenebre sint. hoc est: ne ipsa
cordis intentio que lumen est am̃e: uitioꝵ
culigine fuscetur. Sedula discretione ꝑ pende
uixta quod alibi p̃cipit᷑ om̃i custodia serua tuũ
cor. qr̃a ex ipso uita ꝓcedit. Si ergo corpus

Expanded text:
tuum tenebrosum erit. Si, inquit, pura rectaque intentione quae potes agere bona studueris, lucis profecto sunt opera quae facis, etiamsi coram hominibus imperfectionis aliquid habere sunt sancti . Si autem perversa est intentio quae praecedit, pravum est omne opus quod sequitur, quamvis rectum esse videatur. Vide ergo ne lumen quod in te est tenebrae sint. Hoc est, ne ipsa cordis intentio quae lumen est animae, vitiorum caligine fuscetur, sedula discretione perpende. Juxta quod alibi praecipitur: Omni custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit . Si
Abbreviated transcription (Latin):
nasti. Seruus qui negotiari iussus. acceptã dñi
petuniã insudario reposuit. ostendit eos: qui ad
gerere detractant. Pecuniã ꝙꝓpe insudario ligare
est. percepta dona: subotio lenti torporis abscon¬
dere. Sunt eñi hoĩes: qui hac sibi peruersitate
blanduntur ut dicant: sufficit ut de se unusꝗsq
rationẽ reddat. Quid opus est aliis p̃dicare. ut
etiã de ipsisrationẽ redelere ꝗsꝙ cogatur. Cum
apud dñm etiã illi sint in excusabiles: ꝗb lex
elata nõ est neq audito euangelio dormierͣ.
ꝗa per creaturã: poterant creatorẽ cognosce¬
re. Noc ẽ enĩ quasi metere ubi nõ seminauit.
I destetiã eos impictatis reos tenere: ꝗb uer¬
bum legis aut euangelii nõ ministratũ ẽ.
Doc aũ ueluti perienlũ iudicii deuitantes.
pigro languorȩ auerbi ministratione con¬
ꝗescunt. & hoc est quasi insudario ligare
q: acceperant. Dicit ei: de ore tuo te uidico

Expanded text:
nasti. Servus qui, negotiari jussus, acceptam Domini nasti. Servus qui, negotiari jussus, acceptam Domini pecuniam in sudario reposuit, ostendit eos qui, ad gerere detrectant. Pecuniam quippe in sudario ligare est, percepta dona sub otio lenti torporis abscondere. Sunt enim homines hac sibi perversitate blandientes, ut dicant: Sufficit ut de se unusquisque rationem reddat. Quid opus est aliis praedicare, ut etiam de ipsis rationem reddere quisque cogatur, cum apud Dominum etiam illi sint inexcusabiles, quibus lex data non est, neque audito Evangelio dormierunt, quia per creaturam poterant creatorem cognoscere? Hoc est enim quasi metere ubi non seminavit, id est, etiam eos impietatis reos tenere, quibus verbum legis aut Evangelii non ministratum est. Hoc autem veluti periculum judicii devitantes, pigro languore a verbi ministratione conquiescunt, et hoc est quasi in sudario ligare quod acceperunt. Dicit ei: De ore tuo te judico,