comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dens autẽ deus illum. & cordis
dolore affligi. & corporis laborẽ
pati. nͣ est passus. ut ultra illũ
afflictio tangeret. qͥn & dolo¬
rem leniuit. & laborẽ imimi¬
nuit. Nam cũ esset in itinere
tendens ad palatiũ. & menbra
ieiumis ꝯfecta infatigabiliter
fatigaret: uox de summo ethe¬
re delapsa insonuit. Ecce rex
edredꝰ. obdormiuit in dño. Cuiꝰ
uocis emissione. equus cui in¬
sicdebat ꝑcussus int̾iit: comi¬
tes tremuerunt. audientes
qͥd̾e fragorẽ tonantis. s qͥd to¬
naret nͣ intelligentes. Quib
ip̃e rem aꝑiens. cõm̃dat am¬
mã defuncti regis. in manꝰ
et̾ni regis: statimq deferen¬
tib nuntiis audit. qd̃ ante
sibi de celo angłs absolint. In¬
gressus gͦ palatium dunstanꝰ.
contẽplat᷑ dilecti hominis ca¬
dauer. iacere: comitũ turbas
qͥ aurati olim solebant asiste.
ꝓeul recedere. mirat᷑ ꝯmutatio¬
nem. miseratur ꝯditionem. Dem¬
de fidem qua uiuentẽ dilexe¬
rat. defuncto qͦ impende stu

Expanded text:
dens autem Deus illum et cordis dolore affligi et corporis laborem pati, non est passus ut ultra illum afflictio tangeret, quin et dolorem lenivit et laborem imminuit. Nam, cum esset in itinere tendens ad palatium et membra jejuniis confecta infatigabiliter fatigaret, vox de summo aethere delapsa insonuit: Ecce rex Edredus obdormivit in Domino. Cujus vocis emissione equus, cui insidebat, percussus interiit, comites tremuerunt, audientes quidem fragorem tonantis, sed quid tonaret non intelligentes. Quibus ipse rem aperiens, commendat animam defuncti regis in manus aeterni Regis, statimque deferentibus nuntiis audit quod ante sibi de coelo angelus absolvit. Ingressus ergo palatium Dunstanus, contemplatur dilecti hominis cadaver jacere, comitum turbas, qui aurati olim solebant assistere, procul recedere; miratur commutationem, miseratur conditionem. Deinde fidem, qua viventem dilexerat, defuncto quoque impendere stu
Abbreviated transcription (Latin):
amare posse conuincat᷑ ex eo qr
sui. & illiꝰ memor esse. & se. &
illũ intelligere potest. Ociosa
namq et penitus in utilis est me¬
moria. & intelligentia cuiuslibet
rei. nisi ꝓut ratio exigit res ipsa

Expanded text:
se convincatur ex eo, quia sui et illius memor esse, et se et illum intelligere potest: otiosa namque, et penitus inutilis est memoria et intelligentia cujuslibet rei; nisi, prout ratio exigit, res ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
quo te genitũ. elucatũ. ꝯũsatũ
accepi: ꝑpetuo ture possidencłu
trado. ut quodcunq de illo ue¬
lis statuere.tin arbitrii fit consi¬
derare. Quod si id cordi tuo poris¬
simum sederit. ut eius ordinis ui¬
ros. cuiꝰ tu habitũ geris. ibidem ag¬
gregare placuerit. quicqͥd eis in

Expanded text:
quo te genitum, educatum, conversatum quo te genitum, educatum, conversatum accepi, perpetuo jure possidendum trado, ut quodcunque de illo velis statuere, tui arbitrii sit considerare. Quod si id cordi tuo potissimum sederit, ut ejus ordinis viros, cujus tu habitum geris, ibidem aggregare placuerit, quidquid eis in
Abbreviated transcription (Latin):
At ille corde pariter et ore. excel¬
sas deo gratias referens. dunsta¬
num sue liberationis auctorem
accersiri iubet. & que ꝑ illum chi¬
uinitas oꝑata sit. coram om̃i pͥn¬
cipe exporit. & apprehensa dex¬
tera uiri: osculatus ẽam est &¬
dixit. Agnosco iuiroꝵ scissime. qͥd
in te cõmiserim mali. ñ ꝑfidem
meam. qd ego uoluerim. s quod
apessimis hominib coactꝰ id̃ fe¬
cerim. Grates ergo clementie dei
que ñ modo debitũ. mͥ suppliciũ
non inferre. uerũ etiam indebi¬
tũ uoluit beneficiũ prerogare
dum me a precipicio mortis eri¬
piens: longioris inte spacia. in
tius nominib ꝯcessit.Sit ergo
de inceps inter nos ꝑfecte fami¬
liaritatis ꝑpetua m̃tegritas. fit
chisponendis in palatio reb. libã
sẽꝑ łͥ fa cultas. sit in toto angloꝵ
imꝑio. tudicandi inter uirũ &
proximũ ciꝰ sũma potestas diq
ut animi mei affectu circa te cog¬
nitũ habcas. illum tibi locũ. in

Expanded text:
At ille corde pariter et ore excelAt ille corde pariter et ore excelsas Deo gratias referens, Dunstanum suae liberationis auctorem accersiri jubet, et quae per illum Divinitas operata sit, coram omni principe exponit, et apprehensa dextera viri osculatus est eam et dixit: Agnosco, virorum sanctissime, quid in te commiserim mali, non per fidem meam quod ego voluerim, sed quod a pessimis hominibus coactus id fecerim. Gratias ergo clementiae Dei, quae non modo debitum mihi supplicium non inferre, verum etiam indebitum voluit beneficium praerogare, dum me a praecipitio mortis eripiens, longioris vitae spatia in tuis nominibus concessit. Sit ergo deinceps inter nos perfectae familiaritatis perpetua integritas, sit disponendis in palatio rebus libera semper tibi facultas, sit in toto Anglorum imperio judicandi inter virum et proximum ejus summa potestas. Atque ut animi mei affectum circa te cognitum habeas, illum tibi locum in
Abbreviated transcription (Latin):
quentiũ canũ similis interitꝰ
Ultimũ regem. sompes aduexit.
Qui uiso cõminꝰ. quod pre se
fortuna pararat: retraxit ha¬
benas. uectorẽ quoq reflectere
isus. Cum repente ruptis fre¬
nis. & de manu porro reiectis.
uolucri cursu sessorẽ regem e¬
quus asportat. Quid plura: Sm¬
nino de se diffidens: de dei uͦ
misccłia. ñ nichil confidens ce¬
leste auxilium implorat. ficq
confitendo orat. Deus rex om¬
mpotens. qͥ cũ sis suꝑ omĩa
excelsus. humilia respicis
et alta semꝑ a longe cognoscis.
adesto nunc ñ regi. s homini.
ceteris mortalib similt. inq
supremo mortis ꝑicło ꝯfistenti.
nec reminiscaris iniuriarũ fi¬
deli tuo dunstano ꝑ me illata¬
rii. qm̃ si me ipsiꝰ meritis apͣ¬
senti morte eripueris quo ad
uiuã. deuotũ me tii nomi¬
nis & illiꝰ laudatorẽ habebis.
Necdũ plene u̾ba fimerat. et
qd dictu est incredibile. s deo
nichil impossibile. qͣi dnuna
imanu recentĩ ammal in fũ¬
mo uoraginis fixum manebat.

Expanded text:
quentium canum similis interitus, ultimum regem sonipes advexit, qui viso cominus quod prae se fortuna pararat, retraxit habenas, vectorem quoque reflectere nisus, cum repente ruptis frenis, et de manu porro rejectis, volucri cursu sessorem regem equus asportat. Quid plura? omnino de se diffidens, de Dei vero misericordia nonnihil confidens, coeleste auxilium implorat, sicque confitendo orat: Deus, rex omnipotens, qui cum sis super omnia excelsus, humilia respicis, et alta semper a longe cognoscis, adesto nunc non regi, sed homini caeteris mortalibus simili, inque supremo mortis periculo consistenti, nec reminiscaris injuriarum fideli tuo Dunstano per me illatarum; quoniam si me ipsius meritis a praesenti morte eripueris, quoad vivam devotum me tui nominis et illius laudatorem habebis. Nec dum plene verba finierat, et, quod dictu est incredibile, sed Deo nihil impossibile, quasi divina manu retentum animal in summo voraginis fixum manebat.
Abbreviated transcription (Latin):
Cui pi est uelũ. comes angelꝰ. atͥa celũ.
Quo fr aut qͥd agã. seqͣr ustã su̾e plagã.
Alultiies pene. seniũ sitᷤ. ardor hirene.¬
h is adnt᷑ ceptis. ⁊ uota morant᷑.
Sio rosis questꝰ. cutũ feit lumina mest̾.
Nescit ũ ꝓperet. dubiꝰq qͥd eligat heret.
Initat. auscultat. ñ uox. ñ echo resultat.
Non sorudit᷑. ñ forma pedũ reꝑit᷑.
Dũq ꝑeret. dũ uisu cuncta notaret.

Expanded text:
Cui pudor est velum; comes, angelus, atria, coelum. Cui pudor est velum; comes, angelus, atria, coelum. Quo ferar, aut quid agam? Sequar ustam sidere plagam? 1275 Multiplices poenae, senium, sitis, ardora morantur. Sic Zosimas questus circumfert lumina moestus Nescit utrum properet, dubiusque quid eligat, haeret; Clamitat, auscultat; non vox, non echo resultat Non sonus auditur; non forma pedum reperitur Dumque pererraret, dum visu cuncta nutaret,
Abbreviated transcription (Latin):
Adsistens are pro peccatͥce precare.
Sic ea fata redit. redeunti fluctꝰ obedit.
Et siccis plantis famulã testata tonantis.
D esuꝑ incedit. zosimaq stupente recedit.
Ipse domũ ꝓpere. uenit. ⁊ ꝓcul ã muliere.
Uotis sinceris comes ⁊ memor est mulieris.
Obsidet hec mentẽ totũ teni una q̃rentẽ.
Qd̾ sit tã magnꝰ. qm lente tnͣseat annꝰ.
Annꝰ abit tand̾e. pat̃ exit. q̃rit eand̾e.
Egressusq fores. fert absq labore labores.
Qd̾q potest nisu. pede ꝑuia. cetera uisu.
Circuit. exploeat flens. hec ⁊ plura ꝑorat.
Xp̃e figura patͥs. pat̃. ⁊ styrps imica matͥs.
Exaudi flentẽ. rege queso uasta sequentẽ.
Hanc oft̾nde seni. ꝓfer quã te duce ueni.
Quã uolo. qm quero. cuiꝰ p̃ce celica spero.
Que licet in castͥs mͦ militet. insidet astͥs.
Iamq comes superũ fastidit lubͥca rerũ.
Cui in latebris solo cultore celebͥs.
Cui Oesertũ. thalami uetus haut cohoꝑtũ.

Expanded text:
Assistens arae pro peccatrice precare. Assistens arae pro peccatrice precare. Sic ea fata redit, redeunti fluctus obedit, Et siccis plantis famulam testata Tonantis Desuper incedit, Zosimaque stupente recedit. Ipse domum propere, venit, et procul a muliere Votis sinceris comes et memor est mulieris. Obsidet haec mentem, totum tenet una querentem Quod si tam magnus, quod lente transeat annus. Annus abit tandem, Pater exit; quaerit eamdem, Egressusque fores fert absque labore labores, Quoque potest nisu, pede pervia, caetera visu Circuit, explorat, flens haec et plura perorat: Christe figura Patris, Pater et stirps unica matris, Exaudi flentem, rege, quaeso, vasta sequentem Hanc ostende seni propter quam te duce veni, Quam volo, quam quaero, cujus prece coelica spero; Quae licet in castris modo militet, insidet astris Jamque comes superum fastidit lubrica rerum; Cui domus in latebris solo cultore celebris; Cui casa, desertum, thalami, specus haud coopertum,
Abbreviated transcription (Latin):
h ortet᷑q gregẽ monachi ñ sꝑn̾e legom.
Fratͥ qͥ peccat. lex patrẽ qͥ silet equat gãt¬
Et qͦs culpa ligat par. par qͦ pena fati
Si regẽ celi ꝯtristans corruit heli.
Ne sit ei talis tͣnsgressio iudicialis.
Peruigili cura. pater exstnepet nocitura
Excubet ante foref. ferat eqͦs ante labores.
Scrutet᷑ menteᷤ. ꝯfortet honesta uolentes.
Extitet aggressos. p̃mat ĩ mod̾ata ꝓfessos.
Arguat. hortet᷑. qd̾ p̃dicat hec oꝑet᷑.
Mulceat ĩmittis. denunciat aspera. mittis.
ħos corã pungat. mͦ u̾bere u̾bera ungat.
Ulcera culparũ laui. aut liri auctor earũ.
Sit licet hic tutꝰ. sit felix pͣua secutꝰ.
Iudiciũ grauiꝰ d̾s irrogat ausib huiꝰ.
Continuatq grauis clem̃tia prõꝑa pͣuis.
Qui mͦ torquet᷑ nescit. qͦ magna lucref᷑.
Cũ furit. atq ferit. d̃s olim parce q̃rit.
Ista relaturꝰ. et adhuc semel. huc rediturꝰ.
Uade reuise gregẽ. reuereri p̃cipe legemꝯ

Expanded text:
Horteturque gregem monachi non spernere legem. Horteturque gregem monachi non spernere legem. Fratri qui peccat lex patrem qui silet aequat, Quos quia culpa ligat par, par quoque poena fatigat. Sic Regem coeli contristans corruit Heli: Ne sit ei talis transgressio judicialis, Pro vigili cura Pater exstirpet nocitura. Excubet ante fores, ferat aequa mente labores, Scrutetur mentes, confortet honesta volentes Excitet agressos, premat immoderata professos, Arguat, hortetur; quae praedicat haec operetur. Mulceat immitis, denuntiet aspera mitis; Hos coram pungat, modo verbis verbera jungat, Ulcera culparum lavet, aut luat auctor earum. Sit licet hic tutus, sit felix prava secutus, Judicium gravius Deus irrogat ausibus hujus, Continuatque gravis clementia prospera pravis. Qui modo torquetur nescit quam magna lucretur. Cum furit atque ferit Deus olim parcere quaerit, Ista relaturus, et adhuc semel huc rediturus. Vade, revise gregem, revereri praecipe legem,
Abbreviated transcription (Latin):
Qui q bonis gaudet: bona poscere. qͣlib auͭ
N il frustra captat. qͥ sensũ uuln̾e mactat.
Luna resurgebat. nͨ facta latere sinebat.
Ad radios cuiꝰ patefactꝰ tͣnͣsitꝰ huiꝰ.
A sene multimodas. ꝯtorqͤt. et elicit odas
Ecce piis uotis. ambagib inde remotis.
Pro repbis orant. exemplis u̾ba colorant.
Gaudent sincere. mulier sene. uir muliere
Sũmaq u̾boꝵ deus est. aut lectio moꝵ
his ea patͣtis uenit ad calicẽ pietatis.
q confessa priꝰ qͣm qͥd quã tangeret huiꝰ.
Totã se mactat lacͥmis. calici: q coaptat.
In de genu posite. dant᷑ sponsalia uite.
Et capiti xp̃o libamine iungit᷑ isto.
Mi pat̾ excessus fratrũ scrutare regressus.
Toctͥnã moꝵ. pars asꝑnat᷑ eor. S ut¬
Et ue lut ignoret. qua fallere fraude labõ
Qui m̃tis pestẽ petit. hostis negligit hoste.
Astu subtili lupꝰ insidiat᷑ ouili. s qͦuis
Siqua uagat᷑ ouis. perit obruta uuln̾e
his obstet dãpnis. abatis cura iohainis.

Expanded text:
Quique bonis gaudet, bona poscere quaelibet audet. Nil frustra captat, qui se sine vulnere mactat. Luna refulgebat, nec facta latere sinebat, Ad radios cujus patefactis visibus hujus, Et sene multimodas extorquet et elicit odas. Ecce piis votis, ambagibus inde remotis, Pro reprobis orant, exemplis verba colorant Gaudent sincere mulier sene, vir muliere; Summaque verborum Deus est, aut lectio morum. His ea patratis venit ad calicem pietatis, 1274 Et confessa prius quam quidquam tangeret hujus, Totam se mactat lacrymis, calicique coaptat. Inde genu positae dantur sponsalia vitae, Et capiti Christo libamine jungitur isto, CANTUS XI. Mi Pater, excessus fratrum scrutare regressus. Doctrinam morum pars aspernatur eorum, Et velut ignoret qua fallere fraude laboret, Quis mentis postem petat hostis, negligat hostem. Astu subtili lupus insidiatur ovili. Si qua vagatur ovis, perit obruta vulnereHis obstet damnis abbatis cura Joannis,
Abbreviated transcription (Latin):
Qmͣ nescit mundꝰ. cui maior in orbe scd̾s.
Qd̃ si uenisti missus sub nomine xp̃i.
Si famulaturus. tumulũ fode pꝰ redit᷑s.
Erue t̾rorẽ solitũ dedisce furorem.
Ad laud̾e xͥ cedet qd̃ feceris isti.
His ñd̾u dictis. feritate minisq relictis.
Leniꝰ incedit. ⁊ ei leo ꝓmptꝰ obedit.
Ignarꝰq more. mom̃to labilis hore.
Implet mandatũ ꝑagens opꝰ acceleratũ.
Interea monachꝰ sacͦs asf̾nit᷑ artꝰ.
Nestis ei nulla. nͥ tͥta uetꝰq cuculla.
Quãuis herebat sibi que ꝯfusa tegebat
his indum̃tis inuoluit m̃bra iacentis.
Scilicet ingentẽ thesaurũ. iãq gerentẽ.
Quiddꝰa splendoris. qͥod̾a sollepnis odoris.
Quidda p̃clarũ. de nectare celicolarum.
femina sanctoꝵ. m̃cede beata laboruimꝯ.
Ad tumulũ uehit᷑. famulante fera sepelit᷑.
In de senex repedat. iubet ut leo u̾ina recedat.
Uisa domi recitat. delictis parcere uitat.
Inerepat hortat᷑. spondet bona. dura minat᷑

Expanded text:
Quam nescit mundus, cui major in orbe secundus Quam nescit mundus, cui major in orbe secundus Quod si venisti missus sub nomine Christi, Si famulaturus, tumulum fode, post rediturus. Exue terrorem, solitum dedisce furorem; Ad laudem Christi cedet quod feceris isti. His nondum dictis, feritate minisque relictis, Lenius incedit, et ei leo promptus obedit, Ignarusque morae momento labilis horae Implet mandatum, peragens opus acceleratum. Interea monachus sacros ad sternitur artus: Vestis eum nulla nisi trita vetusque cuculla Quae vix haerebat sibi jam contusa tegebat. His indumentis involvit membra jacentis, Scilicet ingentem thesaurum, jamque gerentem Quiddam splendoris, quiddam solemnis odoris, Quiddam praeclarum de nectare coelicolarum Femina sanctorum mercede beata laborum, Ad tumulum vehitur, famulante fera sepelitur. Inde senex repedat, jubet ut leo verna recedat. Visa domi recitat, delictis parcere vitat: Increpat, hortatur, spondet bona, dura minatur.
Abbreviated transcription (Latin):
Hulta senẽ frangt̃. labo. ⁊ calor. untis:¬
Cedi uis annis. sinuoss brachia pannis.¬
Dũ dolt atgemit noua res suspitia de
Lumina itant᷑ quia be maiora spetentur:
N am leo lugenti similis. funꝰq colenti.
Obseqͥũ spondens. irã fremitũq recondens.
Uertice sudmisso uenit. fastuq remisso.
Adiecit scãs humilis collãbere plantas.
Mirat᷑ tałe. tã deuotũq sodalem.
A ttͥbuit mĩtis mulieris qd̾ fera mittis.
Qd̃ leo sit lenis. qd̾ nom̃ in hesit harenis
Qd̃ suꝑ illuxit. et qd̾ lux p̃iria duxit.
Qd desolatã custode. qd̾ intumulatã.
Non infestauit fera. ñ uolucͥs lacerauit.
Non solñmagn feruor. ñ integer annꝰ.
Iã depingebat. que gła membͣ manebat.
Sub calidis uentis in corruptela iacentis.
Tot simul ⁊ tantiᷤᷤ exꝑtꝰ dona tonantis.
Cuncta recordat᷑ relegit qd uͥq locat᷑.
Alloquio tali tͣdens mandata sodali.
Mi comes urgem᷑. et eã sepelire monem᷑.

Expanded text:
Multa senem frangunt, labor et calor et sMulta senem frangunt, labor et calor et sCedit vis annis, sinuosis brachia pannisDum dolet atque gemit, nova res suspiria demit: Lumina siccantur, quia spe meliora parantur. Nam leo lugenti similis funusque colenti Obsequium spondens, iramque feramque recondens, Vertice submisso venit, fastuque remisso Adjecit sanctas humilis collambere plantas. Miratus talem tam devotumque sodalem, Attribuit meritis mulieris; quod fera mitis, Quod leo sit lenis, quod nomen inhaesit arenis, Quod super illuxit, et eum lux praevia duxit; Quod desolatam custode, quod intumulatam Non infestavit fera, non volucris laceravit, Non solvit magnus fervor, non integer annus; Jam depingebat quae gloria membra manebat Sub calidis ventis incorruptela jacentis. Tot simul et tantis expertus dona Tonantis Cuncta recordatur, relegit quod ubique loquatur Alloquio tali tradens mandata sodali: Mi comes, urgemur, et eam sepelire monemur
Abbreviated transcription (Latin):
Qui gemnꝰ lare m̃tis. que u̾ba fuere.
Hic mͦ suspat. mͦ totã lumine girat.
Nc oculos celi nc̃ applicat ora querelis
Prostratꝰ meit. pedib reuerent̃ adheret.
Flet suꝑ. et sẽs pia diuidit oscula plintis.
Neue reu̾tat᷑. iotis ⁊ uoce p̃cat᷑.
G rande putais munꝰ. comitari finera fimꝰ
Ocrasuq pari conuiuere ꝯtumulari.
Dũ dolet ⁊ dubiꝰ. de nomine fluctuat huiꝰ.
Nã nil legisse mulierẽ nil icisse
Nouerat istoꝵ nͨ uel memit.xͥ studioꝵ
Cõperit hanc etiuã post tͣdit cra mariam.
Illuc t̾ductã. mom̃to. moxolutã.
Q uo uix expletis. bis quindecẽq dietis.
Uenerat his fessus. uicti labore ꝓfessus.
Qui noua lam̃tis testatꝰ inera m̃tis. sa¬
Assidi ȩxanimi madet pre doloris qͥpͣi.
Itatꝰ satis. studet officio etatis.
Laudib applaudit tegiitꝰ. lumina claudit
Abluit᷑ gͣtis. qͥa par qͦ grificatis.
Ipse sepulture studet. uic uacat ħ s cure.
S qͥd agat nescit. tellꝰ p̃ura rigescit.

Expanded text:
Qui gemitus lacerae mentis? quae verba fuere? Is modo suspirat, modo totam lumine gyrat; Nunc oculos coelis, nec applicat ora querelis. Prostratus moeret, pedibus reverenter adhaeret; Flet super et sanctis pia dividit oscula plantis. Neve revertatur votis et voce precatur, Grande putans munus comitari funere funus, Occasuque pari convivere, contumulari. Dum dolet, et dubius de nomine fluctuat hujus Nam nil legisse mulierem, nil didicisse Noverat istorum, nec vel memorem studiorum. Comperit hinc etiam post tradita sacra Mariam Illuc traductam momento, moxque solutam, Quo vix expletis bis quinque decemque diaetis Venerat is fessus, victumque labore professus; Qui nova lamentis testatus vulnera mentis Assidet exanimi, madet imbre doloris opimi, Iratus fatis studet officio pietatis, Laudibus applaudit, tegit artus, lumina claudit; Abluitur gratis, quia par prope glorificatis. Ipse sepulturae studet, huic vacat, haec sibi curae; Sed quid agat nescit, tellus perdura rigescit;
Abbreviated transcription (Latin):
rũ uenimꝰ: et ecce adu̾sis im¬
p̾cationib tuis confusi. re¬
dimꝰ. Cumq ille de ꝓmende
u̾itatis preceptũ demonib
indiceret: agnoscit animam
regis angłica uirtute illis sub¬
latam. ad statutu terminum
sub signaculo seruat᷑a. nichil
utris in illam demones habe¬
re. s in sortẽ penitentiũ am¬
marũ eandem cedere. Tum
ille exultans in dño: furores
illoꝵ tali ratiocinatione com¬
pescuit. Quid in qͥt imusti ac¬
tum est uob̾: Si peccauit ho¬
mo iste. in xp̃m & in me pec¬
cauit. S quoniam meas ꝓpt̃
xp̃m dimisi iniurias. dimisit
& suas xp̃c. cum eiꝰ ego clemen¬
tiã deprecatꝰ sum. Quod ergo
indulgere. uos qua temeritate
audetis imꝓbe rep̾hendere :
Qua sententia tetri sp̃c quasi
parthica ꝑcussi sagnta. mus¬
carum modo a uento rapta¬
rum diffiliunt.

Expanded text:
rum venimus, et ecce adversis imrum venimus, et ecce adversis imprecationibus tuis confusi redimus. Cumque ille depromendae veritatis praeceptum daemonibus indiceret, agnoscit animam regis angelica virtute illis sublatam ad statutum terminum sub signaculo servatum; nihil juris in illam daemones habere, sed in sortem poenitentium animarum eamdem cedere. Tum ille exsultans in Domino, furores illorum tali ratiocinatione compescuit. Quid, inquit, injusti actum est vobis? Si peccavit homo iste, in Christum et in me peccavit. Sed, quoniam meas propter Christum dimisi injurias, dimisit et suas Christus, cum ejus ego clementiam deprecatus sum. Quod ergo indulgere, eos qua temeritate audetis improbe reprehendere? Qua sententia tetri spiritus, quasi Parthica percussi sagitta, muscarum modo a vento raptarum dissiliunt.
Abbreviated transcription (Latin):
nterea mortuo imprissimo re¬
ge edxio. atq in sortẽ malig¬
noꝵ spͣuum tͣnslato: sunstaniꝰ
in eccła ciri p̾erat. deiuidis me¬
ditationib inseruiebat: nichil
sciens qͥd de rege actũ fuisset.
Et ecce tartarea cohors. sub eiꝰ
aspectu exultando. qͣi corum
ducere. & ueluti de capta p̾da
letas uictorias agere. ꝑscrutat᷑
itaq sc̃s causam leticie: au¬
dit regẽ obiisse. animã illius
gehennalib stati incendiis
no ex diuino imꝑio nuncian¬
dum. Motus itaq pietate uun¬
stanꝰ. solotenꝰ ꝓsternit᷑: largiflu¬
us ex oculis lacrimarũ imber
ꝓducit᷑. pulsat dm̃ p̾cib: nec
ab illo orando quiescit. quousq
sp̃m regis liberatũ agnoscit.
Breui autẽ morula ꝑacta. redait
tristis legio infernalis. magno¬
q clamore in has uoces erum¬
pit. Ote hominẽ hominu: o
fidei alienũ. o nr̃is beneficiis
semꝑ ingratum. Nos detulimꝰ
obsequiũ: tu nob̃ retulisti sup¬
plicium. Ad ulciscendas inui¬
rias tuas de regione tenebra¬

Expanded text:
nterea mortuo impiissimo rege Edvvio, atque in sortem malignorum spirituum translato, Dunstanus in ecclesia, cui praeerat, Deividis meditationibus inserviebat, nihil sciens quid de rege actum fuisset. Et ecce tartarea cohors sub ejus aspectu exsultando quasi chorum ducere, et veluti de capta praeda laetas victorias agere. Perscrutatur itaque sanctus causam laetitiae, audit regem obiisse, animam illius gehennalibus statim incendiis no ex divino imperio nuntiandum. Motus itaque pietate Dunstanus solo tenus prosternitur, largifluus ex oculis lacrymarum imber producitur; pulsat Deum precibus, nec ab illo orando quiescit, quousque spiritum regis liberatum agnoscit. Brevi autem morula peracta redit tristis legio infernalis, magnoque clamore in has voces erumpit: O te hominem hominum! o fidei alienum! o nostris beneficiis semper ingratum! nos detulimus obsequium, tu nobis retulisti supplicium; ad ulciscendas injurias tuas de regione tenebra
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ archiep̃m cantuariorũ mi¬
rabilit̃. atq hilarit absoluro.
Qua de re a circunstante clero
rep̃hensus: qd̃ ꝯtra patrͣu de¬
creta ageret. qͥ uniꝰ eccłe duos
phibent esse sacerdotes. nec ꝑ
uis hereditatis fieri electionẽ
successionis: tale fert᷑ responsũ
dedisse.Si diuinis humana nͣ
cederent: ture mͥ hominũi. auc¬
toritas p̾ tendi posset Nunc
uͦ qͣm auctor om̃iũ deus est:
nͣ possum illud nͣ facere. qͦd
faciendũ sp̃c dei dignatꝰ est
p̃ciꝑe.Erit nãq beatꝰ iste ꝓxi¬
mꝰ. post mort̾ẽ meã huiꝰ sedis
archiep̃c. & adu̾sus mundi pͥn¬
cipem. fortissimꝰ preliator. Hac
ille sumini pontificis ratio¬
ne defensus: ꝓcedit ad popłm
summꝰ & ille pontifex cantua¬
rioꝵ p̾titulatus: gestans insig¬
na aaron. nͣ le gis uelamine
adumbrata : s diuine propitia¬
tionis munere ꝑ gr̃am xp̃i in¬
signita. Inde ad eccłam. que sibi
fuerat ꝯsignata reu̾sus. atq in
cathedra pontificali sublimatꝰ.

Expanded text:
scopum Cantuariorum mirabiliter atque hilariter absolvit. Qua de re a circumstante clero reprehensus, quod contra Patrum decreta ageret, qui unius ecclesiae duos prohibent esse sacerdotes, nec per jus haereditatis fieri electionem successionis, tale fertur responsum dedisse: Si divinis humana non cederent, jure mihi hominum auctoritas praetendi posset. Nunc vero quoniam auctor omnium Deus est, non possum illud non facere quod faciendum Spiritus Dei dignatus est praecipere. Erit namque beatus iste proximus post mortem meam hujus sedis archiepiscopus, et adversus mundi principem fortissimus praeliator. Hac ille summi pontificis ratione defensus procedit ad populum, summus et ille pontifex Cantuariorum praetitulatus, gestans insignia Aaron, non legis velamine adumbrata, sed divinae propitiationis munere per gratiam Christi insignita. Inde ad ecclesiam quae sibi fuerat consignata reversus, atque in cathedra pontificali sublimatus,
Abbreviated transcription (Latin):
strare solebat. orat eundem ut
ad se du̾tat. prandiũ qd̃ sibi pa¬
rauerat. dignant̃ suscipiat. Qłd
rex ñ sine uerecundia annu¬
ens. nͣ enĩ ignorabat. qͥd in pau¬
peres x ipsa expenderet:pre¬
cepit regie ministrationis ꝓui¬
sorib. ut scirent si omĩa omo¬
de.ac mod̾ate parata fuissenł.
Illi autẽ circũspectis om̃ib. a¬
bunde om̃ia esse renunciant:
si eiꝰ tantũmͦ potꝰ. qui mellis.
decent magnificentiam. de¬
esse quippiam ualeat. Et ac¬
currens in tẽpłu beatissime
uirginis: rogat ꝑ eiꝰ largiflu¬
am bonitatẽ augeri. qd in re¬
gali ministĩo minꝰ uidebat᷑
haberi. Sedit itaq rex mul¬
tostipatꝰ satellite. hauriunt
ministri modicũ illud con¬
fecti liquoris. ita uasculum
ꝑmansit imminutũ. ut mu¬
lieris sareptene. uł hydriam
farine. uł lechitũ olei puta¬
res. Demq tota die de uascło
hauriunt. tota nichilomimis
die in exanstũ reꝑuint. Ad qd

Expanded text:
strare solebat, orat eumdem, ut ad se divertat, prandium quod sibi paraverat dignanter suscipiat. Quod rex non sine verecundia annuens non enim ignorabat quid in pauperes Christi ipsa expenderet, praecepit regiae ministrationis provisoribus, ut scirent si omnia commode ac moderate parata fuissent. Illi autem circumspectis omnibus abunde ommia esse renuntiant, si ejus tantummodo potus, qui mellis adecent magnificentiam, deesse quidpiam valeat. Et accurrens in templum beatissimae Virginis, rogat per ejus largifluam bonitatem augeri quod in regali ministerio minus videbatur haberi. Sedit itaque rex multo stipatus satellite, hauriunt ministri modicum illud confecti liquoris: ita vasculum permansit imminutum, ut mulieris Sareptenae, vel hydriam farinae, vel lecythum olei putares. Denique tota die de vasculo hauriunt, tota nihilominus die inexhaustum reperiunt. Ad q
Abbreviated transcription (Latin):
nitas nat̾a & et̃nitas ꝓcedens. qͥd
falsum est. habet pͥncipiũ. neqͣ¬
quã dm̃ incepisse esse. patr̃e aut
filiũ aut sp̃m scm̃. cogitare de¬
bemꝰ aut possumꝰ. Sic̃ autẽ sub̃a
diuina. eternã & singularẽ ser¬
uat unitatẽ. sic hoꝵ relatiuoꝵ
patris scilicet & filii ꝓcedentis.
et de quo ꝓcedit natura. insepa¬
rabilem tenet pluralitatẽ. Nam
quemadmodu necesse est. dm̃
semꝑ unũ & eũd̾e esse. et non
alium et aliũ. ita pater nũꝙͣ
est idẽ filio suo. aut ꝓcedens
illi. a quo ꝓcedit. scd̃m has te¬
lationes. s sẽꝑ aliuꝰ pater. & aliꝰ
filiꝰ. aliꝰ ꝓcedens. & aliꝰ de quo
ꝓcedit. nec unꝗͣ dici possunt
de inuicẽ. Qm̃ ergo. cũ deus
nascit᷑ de deo. uel̃ deus ꝓcedit
de deo. nec substantia potest
amnt̾e singularitatẽ. nec rela

Expanded text:
nitas nata et aeternitas procedens, quod nitas nata et aeternitas procedens, quod falsum est, habet principium: nequaquam Deum incoepisse esse Patrem, aut Filium, aut Spiritum sanctum cogitare debemus aut possumus. Sicut autem substantia divina aeternam et singularem servat unitatem; sic horum relativorum, Patris scilicet et Filii; procedentis et de quo procedit, natura inseparabilem tenet pluralitatem. Nam quemadmodum necesse est Deum semper unum et eumdem esse, et non alium et alium: ita Pater nunquam est idem Filio suo, aut procedens illi a quo procedit, secundum has relationes. Sed semper alius Pater et alius Filius, alius procedens et alius de quo procedit; nec unquam dici possunt de invicem. Quoniam ergo cum Deus nascitur de Deo, vel cum Deus procedit de Deo, nec substantia potest amittere singularitatem, nec rela
Abbreviated transcription (Latin):
bet enĩ punctũ. uelut mediũ
punctũ mundi. et punctũ tẽ¬
poris id÷ presens tempꝰ ad et̃¬
nitatẽ ñnullam similitudinẽ.
non parũ ad eiꝰde et̾nitatis con¬
tẽplationẽ utilẽ. unde latius
alias disputandũ est. Hoc tm̃
hic sufficiat: quia punctũ sĩ¬
plex id÷ sine partib est. & in¬
diuisibile uelut et̾nitas. & id̾o
punctũ cũ puncto sine int̃¬
uallo ũ est insi unũ punctũ.
sic᷑ et̾̃nitas cũ et̃nitate. ñ est nͥ
una et̾̃nitas. Ergo qm̃ deus et̃¬
nitas est. ñ st̃ plures dii. quia
nec deus est extra deum. nec
deus in deo addit numerũ
deo. Semꝑ igit᷑ unꝰ et icłe solus
est deus. Cũ itaq deus de deo
nascit᷑. quia qͦd nascit᷑ ñ est extͣ
id de quo nascit᷑. est proles in pa¬
rente. et parens in ple. uinꝰ scił
deus. pater et filiꝰ. Et cũ deus ꝓ¬
cedit. de deo patre & filio. nec
exit extra dm̃. manet deus id̾e
sio. sine principio st̃. alioqͥnͣ ẽt̃¬

Expanded text:
bet enim punctum, velut medium punctum mundi, velut punctum temporis, id est, praesens tempus ad aeternitatem, nonnullam similitudinem non parum ad ejusdem aeternitatis comtemplationem utilem: unde latius alias disputandum est. Hic tantum hoc sufficiat quia punctum simplex est, id est sine partibus, et indivisibile est velut aeternitas: et ideo punctum cum puncto sine intervallo, non est nisi unum punctum; sicut aeternitas cum aeternitate non est nisi una aeternitas. Ergo quoniam Deus aeternitas est, non sunt plures dii; quia nec Deus est extra Deum, nec Deus in Deo addit numerum Deo. Semper igitur unus et idem et solus est Deus. Cum itaque Deus de Deo nascitur; quia quod nascitur non est extra id, de quo nascitur; est proles in parente, et parens in prole, unus scilicet Deus Pater et Filius: et cum Deus procedit de Deo Patre et Filio, nec exit extra Deum; manet Deus, id esio sine principio sunt; alioquin aeter
Abbreviated transcription (Latin):
nec eternitas extra et̾nitatẽ. Itẽ
si extra se iniuicẽ sc̃. in diuer¬
sis locis sc̃ aut cẽporib. qd̃ ali¬
enum est ab et̾nitate. Non itaq
sunt plures eternitates extra
se uincẽ. Si uͦ in se inuicẽ plu¬
res esse dicunt᷑ sciendum est.
quia quotienscunq repetat᷑
eternitas. in et̾nitate non est.
nisi una & eadẽ et̾nitas. Digni¬
or euĩ est nat᷑a. que in se rẽpe¬
tita. semꝑ sibi conuenit in ꝑ¬
fectã unitatẽ. quã que sui ad¬
mittit pluralitatẽ. Ubi enm
pluralitas. ibi diu̾sitas. At uͥ
diu̾sitas est. ñ est ꝑfecta con¬
tẽ. et eamd̾e unitatẽ conuenit.
Sigͦ meliorẽ ꝑfecta concordia
qua imꝑfecta. et impossibile
est in sũmo bono. qͦd est ipsa ẽt̃¬
nitas esse imꝑfectum aliquid.
ñ est possibile naturã eternita¬
tis pluralitatẽ ad mitere. Qua¬
ꝓpter quotienscunq repetat᷑ et̃¬
nitas in et̾nitate. semꝑ una ea
demq & sola et̃nitas est. Quod

Expanded text:
nec aeternitas est extra aeternitatem. Item, nec aeternitas est extra aeternitatem. Item, si extra se invicem sunt, in diversis locis sunt aut temporibus: quod alienum est ab aeternitate. Non itaque sunt plures aeternitates extra se invicem. Si vero in se invicem plures esse dicuntur, sciendum est quia quotiescunque repetatur aeternitas in aeternitate, non est nisi una et eadem aeternitas. Dignior est enim natura, quae in se repetita semper sibi convenit in perfectam unitatem, quam quae sui admittit pluralitatem. Ubi enim pluralitas, ibi diversitas; at ubi diversitas est, non est perfecta contem et eamdem unitatem convenit. Si ergo melior est perfecta concordia, quam imperfecta; et impossibile est in summo bono, quod est ipsa aeternitas, esse imperfectum aliquid, non est possibile naturam aeternitatis pluralitatem admittere. Quapropter quotiescunque repetatur aeternitas in aeternitate, semper una et eadem aeternitas est. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
riuus est de fonte. & alio
lacus de fonte & riuo. ut
lacꝰ non dicatur riulis. sic̃
suo quod̾e alio modo. u̾bũ
sp̃c sc̃s non sit t̾bũ aut filiꝰ.
s ꝓcedens. Ad huc uͦ quidd̃a
dicere. qd̃ quãtis magnã ha¬
beat dissimil itudinẽ. ñ nul¬
lam tñ habet ad incarnatio¬
nẽ u̾bi similitudinẽ. qͦd for¬
sican aliqͥs legenis cõtempnet.
Dicam tñ. quia ego alio di¬
rẽ. Si enĩ riuus. ꝑ fistulam
currat a fonce usq ad lacũ.
nonne solus riutis. quãuis
ñ alius uilus. qm fons & la¬
cus. tit ita dicam infistulatꝰ
est. sic̃ solus filiꝰ incarnatꝰ est.
licet ñ alius deus. quã pater
na. ualde longe st̃ a sũma
nat᷑a. leuemꝰ ad illam ipsa
opitulance mentẽ. et in ea
contẽplem᷑ aliqͣtemis ⁊ bre¬
uit̾ qd̃ dicimꝰ. Ds̃ ñ est aliud
quã ipsa simplex et̾ntas.
Eternitates autẽ plures m¬
telligi nequeunt. Nam si
plures st̃. aut st̃ extra se
inuicẽ. aut sc̃ in se inuicẽ.
S nicħ extra et̾nitatẽ. Ergo

Expanded text:
rivus est de fonte, et alio modo lacus de fonte et rivo, ut lacus non dicatur rivus; sic suo quodam alio modo Verbum sanctus non sit Verbum aut Filius, sed procedens. Adhuc volo quiddam dicere, quod quamvis magnam habeat dissimilitudinem, nonnullam tamen habet ad incarnationem Verbi similitudinem: quod forsitan aliquis legens contemnet, dicam tamen; quia ego, alio direm. Si enim rivus per fistulam currat a fonte usque ad lacum, nonne solus rivus quamvis non alius Nilus, quam fons et lacus, ut ita dicam, infistulatus est? Sic solus Filius incarnatus est, licet non alius Deus, quam Paterna valde longe sunt a summa natura, levemus ad illam, ipsa opitulante, mentem, et in ea contemplemur aliquatenus et breviter quod dicimus. Deus non est aliud quam ipsa simplex aeternitas. Aeternitates autem plures intelligi nequeunt. Nam, si plures sunt, aut sunt extra se invicem, aut sunt intra se invicem. Sed nihil est extra aeternitatem: ergo
Abbreviated transcription (Latin):
us. qm̃ nec de singulis nec de du¬
ob. s solum de trib simul no¬
minatis dicendus est deus. qd̾
similit̾ est impiũ. Nam si ita ẽ
non est deus simplex natura.s
partib cõposita. S si simplicẽ
habet intellectũ. et non multi¬
plicitate fantasmatũ obrutũ.
intelligit simplicia prestare cõ
aut intellectu posse disiungi. qͦd
de simplicib intelligi nequit.
Cuiꝰ enĩ partes cogitari non pos¬
us trib ex reb cõpositꝰ est. aut
nulla natura simplex est. aut
aliqua natura est alia. que in

Expanded text:
us; quoniam nec de singulis, nec de duus; quoniam nec de singulis, nec de duobus, sed solum de tribus simul nominatis dicendus est Deus: quod similiter est impium. Nam, si ita est, non est simplex natura sed partibus composita. Sed si simplicem habet intellectum, et non multiplicitate phantasmatum obrutum; intelligit simplicia praestare comaut intellectu posse disjungi, quod de simplicibus intelligi nequit: cujus enim partes cogitari non posus tribus ex rebus compositus est, aut nulla natura simplex est, aut aliqua natura est alia, quae in
Abbreviated transcription (Latin):
S forsitan ipse non dicit. sic̃
st̃ tres angeli aut tres anime.
s ille qui michi eiꝰ mendauit
questionẽ. hanc ex suo posuit
similitudinẽ. s solummodo
tres ꝑsonas. affirmat esse tres
res sine addicamento alicꝰ simi¬
litudinis. Cur ergo fallit᷑ aut
fallit sub nomine rei. cũ id ip¬
sum. significet᷑ sub nomine dei:
Nempe aut deum esse. rem illã
negabit. in qua tres ꝑsonas. un¬
mo quã tres fatem esse ꝑsonas.
aut si hoc ñ negat. consequens
est. ut sicut asserit ꝑsonas tres.
non unã s tres essẽ res. ita quoq
affirmet eaᷤde ꝑsonas ñ unũ s
tres deos esse. Que quã impia sint
iudicent. xꝑiani. S dicet. Non
cogit qͦd dico. tres res fateri tres
deos. qm̃ tres ille res simul sc̃
unꝰ deus. Et nos dicius. Ergo
id ÷ singła queq ꝑsona ñ est ds̃.
s ex trib reb conficit᷑ deus.
Dater igit᷑ non est deus. filius
non est deus. sp̃c sc̃s non est de¬

Expanded text:
Sed forsitan ipse non dicit: Sicut Sed forsitan ipse non dicit: Sicut sunt tres animae, aut tres angeli, sed ille, qui mihi ejus mandavit quaestionem, hanc ex suo posuit similitudinem; sed solummodo tres personas affirmat esse tres res, sine additamento alicujus similitudinis. Cur ergo fallitur aut fallit sub nomine rei, cum idipsum significetur sub nomine Dei? Nempe aut Deum esse rem illam negabit, in qua tres personas, imo quam tres fatemur esse personas. Aut si hoc non negat, consequens est ut, sicut ipse asserit, personas tres non unam, sed tres esse res; ita quoque affirmet easdem personas non unum, sed tres deos esse. Quae quam impia sint, judicent Christiani. Sed dicet, non cogit quod dico tres res fateri tres deos; quoniam tres illae res simul sunt unus Deus. Et nos dicimus: Ergo id est singula quaeque persona, non est Deus; sed ex tribus rebus conficitur Deus: Pater igitur non est Deus, Filius non est Deus, Spiritus sanctus non est De
Abbreviated transcription (Latin):
de patre & fisio dixi. s in om̃ib
trib ꝑsonis. tanta sequet᷑ confusio.
ut quicquid de singulis ꝓpͥe dici
ostendi in patre et filio. Quare
nec ulla erit ibi relatio. que nul¬
lacenus ibi est. nisi scđm hoc. scd̾m
qd̾ alii st̃ ab inuic̃ẽ. Ergo nec plu¬
res erunt ꝑsone Posito namq rem
unã esse tres ꝑsonas. aut illud non
consequet᷑ quod dicit. aut omĩa il¬
la simil que dixi consequent᷑. Simm¬
lis namq est in om̃ib uis consequen¬
tie Cur ergo ꝑgit ad incarnatio¬
nem. quasi ipsa sola faciat ques¬
tionem. et non potius dicit. si
tres ꝑsone st̃ una res. non st̃ treᷤ
ꝑsone : Nam minꝰ ante incar¬
nationẽ quã post. facere questi¬
onẽ hanc potest. Si autẽ hoc
om̃ino uult asserere. tres scili¬
cet ꝑsonas. scđm qd̾ unaqueq
deus est. non esse unã rem s
tres res. unãquãq ꝑ se. sicut
sunt tres angeli. aꝑtissimum
est. quia tres deos constituit.

Expanded text:
de Patre et Filio, sed in omnibus de Patre et Filio, sed in omnibus tribus personis tanta sequetur confusio, ut quidquid de singulis proprie dicitostendi in Patre et Filio. Quare nec ulla erit ibi relatio, quae nullatenus ibi est, nisi secundum hoc, secundum quod alii sunt ab invicem. Ergo nec plures erunt personae. Posito namque unam rem esse tres personas; aut illud non consequetur quod dicit; aut omnia illa simul, quae dixi, consequentur: similis namque est in omnibus vis consequentiae. Cur ergo pergit ad incarnationem, quasi ipsa sola faciat quaestionem; et non potius dicit, si tres personae sunt una res, non sunt tres personae? Nam non minus ante incarnationem, quam post facere hanc quaestionem potest. Si autem hoc omnino vult asserere, tres scilicet personas, secundum quod unaquaeque Deus est, non esse unam rem, sed tres res, unamquamque per se, sicut sunt tres angeli; apertissimum est quia tres deos constituit.
Abbreviated transcription (Latin):
pater semꝑ est alicuiꝰ pater. et
filius alicinꝰ filius. nec iunquã
pat̃ suimet ipsius pat̾ est. aut
filius suimet ipsus filius est.
s alius est pater. et alius cuiꝰ est
pater. et similit̾. alius est filiꝰ. &
alius cuiꝰ est filiꝰ. Quare si in de¬
o. non est aliꝰ pater. et alius cuiꝰ
pat̾ est. nec filius alius est. & a¬
lius cinꝰ est filiꝰ. falso dicit᷑ deus
pater aut filius. Si enĩ non est
in deo. alius a patre cuiꝰ pater
sit. non pocest esse pater. Et si¬
milit̾ si non est in eo alius a
filio cuiꝰ filiꝰ sit. non ualet esse
filiꝰ. Quappt̾ non erit. unde due
ille ꝑsone. dicant᷑ in deo. que id̾o
dicunt᷑. quia deus est pater & ds
est filius. et semꝑ alius est pat̃.¬
& alius filiꝰ. Uidens igit᷑ quo¬
modo destruat᷑ fides nr̃a scđm
sensũ eiꝰ. qui putat consequi pa.¬
trẽ esse cũ filio incarnatũ. si
una et non plures sunt res in deo
ꝑsone plures: Si enĩ uera est hec.
eiꝰ consequentia. non solũ hoc qd

Expanded text:
ater est alicujus Pater et Filius alicujus Filius; nec unquam Pater suimet ipsius est Pater, aut Filius suimet ipsius Filius est; sed alius est pater, et alius cujus est pater, et similiter alius est filius, et alius cujus est filius. Quare si in Deo non est alius Pater, et alius cujus est Pater, nec Filius alius est, et alius cujus est Filius; falso dicitur Deus Pater aut Filius. Si enim in Deo non est alius a Patre cujus Pater sit, non potest esse Pater; et similiter si non est in eo alius a Filio, cujus sit Filius, non valet esse Filius. Quapropter non erit unde illae duae personae dicantur in Deo; quae ideo dicuntur, quia Deus est Pater, et Deus est Filius, et semper alius est Pater, alius est Filius. Videtis ergo quomodo destruatur fides nostra secundum sensum ejus, qui putat consequi Patrem esse cum Filio incarnatum; si una, et non plures sunt res in Deo personae plures. Si enim vera est haec ejus consequentia, non solum hoc quod
Abbreviated transcription (Latin):
sibile est uerũ esse. Si ergo ead̾e
numero. et non alia res est pater
quã filius. non est uerũ affirma¬
ri debere aliquid de filio. et nega¬
ri de patre. aut affirmari de pa
cit᷑ de filio. non debet negari de
patre. Est autẽ filius incarna¬

Expanded text:
sibile est verum esse. Si ergo eadem sibile est verum esse. Si ergo eadem numero et non alia res est Pater quam Filius, non est verum affirmari debere aliquid de Filio, et negari de Patre; aut affirmari deberecitur de Filio, non debet negari de Patre. Est autem incarna
Abbreviated transcription (Latin):
asserere contra aliginid horũ.
Si ergo istę ita credit. negat e¬
um esse xͥanũ. qui contra hec
disputat. Htrũ autẽ hanc fidẽ
subuertere ipse nitat᷑ uideamꝰ.
Cũ igit᷑ dicit. ut de duab ꝑso¬
nis dicã sicut incepi. qd̾ de tri¬
bus intelligat᷑. cũ ingũa dicit.
si due ꝑsone st̃ una res et non
due. sic̾ut st̃ duo angeli aut
due anime. conseqͥ patrẽ quoq
esse incarnatũ. si filius est incar¬
natus. puto quia sic ratiocinat᷑
secũ. Si una et eadẽ numero
res deus est. & ipsa eadẽ est pa¬
ter & est filius. cũ filiꝰ sit incar¬
natꝰ. quomͦ non .& pater est in¬
carnatꝰ: De una quippe & eade
re. non est uera simul affirmatio
ꝙ negatio eiꝰ. s de alia re affir¬
mare aliqͥd. et de alia idẽ ipsũ
negare simul nichil. ꝓhibet. Non
met᷑ apłs es alio neget᷑. ut petrꝰ est
apłs. & simon non est apłs. non
est utraq uera enuntiatio. s una
harũ falsa. Pecrũ autẽ esse apłm
et stepħm non esse apłm. qͣm

Expanded text:
asserere contra aliquid horum. Si ergo iste ita credit, negat eum esse Christianum, qui contra haec disputat. Utrum autem hanc fidem subvertere ipse nitatur, videamus. Cum igitur dicit, ut de duabus personis dicam, sicut incoepi, quod de tribus intelligatur; cum, inquam, dicit, si duae personae sunt una res, et non duae sicut sunt duo angeli aut duae animae, consequi Patrem quoque esse incarnatum, si Filius est incarnatus: puto quia sic ratiocinatur secum: Si una et eadem numero res Deus est, et ipsa eadem est Pater, et Filius; cum Filius sit incarnatus, quomodo non et Pater est incarnatus? De una quippe et eadem re non est vera simul affirmatio, et ejus negatio; sed de alia re affirmare aliquid, et de alia idem ipsum negare simul nihil prohibet. Non metur apostolus, et alio negetur: ut, Petrus est apostolus, et Simon non est apostolus; non est utraque vera enuntiatio, sed una harum falsa. Petrum autem esse apostolum, et Stephanum non esse apostolum;
Abbreviated transcription (Latin):
uera est. uera est heresis sabellii.
S enĩ quicqͥd dicit᷑. de una ꝑso¬
na dicitur & de altera. iccircõ qm
una res st̃ due ꝑsone. ergo sicut
de filio dicit᷑ filius. & uerbũ &
gentꝰ. ita hec dicent᷑ de patre.
et qũeadmodũ pater est pater.
et genitor ⁊ ingenitꝰ. sic ista de fi¬
lio dicenda st̃. At suta est. non

Expanded text:
ii. Si enim quidquid dicitur de una persona, dicitur et de altera, idcirco quoniam una res duae sunt personae; ergo sicut de Filio dicitur Filius, et Verbum, et genitus; ita haec dicentur de Patre: et quemadmodum Pater est et Pater, et genitor, et ingenitus; sic haec de Filio dicenda sunt. At, si ita est; non
Abbreviated transcription (Latin):
hanc dũ ꝯspicio. nouor intꝰ. et altera fio.
Acredo ꝓpiꝰ flens supplico uultib huiꝰ
Atq genu flexo. matrẽ patͥs hac p̃ce uem.
Add te uͥgo pia uͥgo sacͣ. uirgo maria.
U irgo noue sortis uemo s femina mortis.
S male uulgaris. s sordida s stabularis.
S que ploraui. nͥ que ploranda patraui.
Cũ ꝓbra cõmisi. qͣi ꝓbris inclita risi.
ꝙ mestos uultꝰ hilarauit concuba muli.¬
Nox fuit insomnis. dũ uͥ subit oĩb om̃is
Et cͥmen digxi nͥ multo cͥmine nupsi
concubitu uetito. gaudens p̾płoq marito.
Talit̃ expleui. cursũ miserabilis eui.

Expanded text:
Hanc dum conspicio, novor intus et altera fio. Hanc dum conspicio, novor intus et altera fio. Accedo propius flens, supplico vultibus hujus, Atque genu flexo matrem Patris hac prece vexo: Ad te, Virgo pia, Virgo sacra, Virgo Maria, Virgo novae sortis venio, sed femina mortis, Sed male vulgaris, sed sordida, sed stabularis, Sed quae ploravi nisi cum ploranda patravi; Cum probra commisi, quasi probris inclyta, risi, Et moestus vultus hilaravit concuba mulNox fuit in somnis, dum vir subit, omnibus omnis, Et crimen duxi nisi multo crimine nupsi Concubitu vetito gaudens, populoque marito. Taliter explevi cursum miserabilis aevi
Abbreviated transcription (Latin):
h ic est dĩpnatꝰ. hic mortuus. hic tumulatꝰ.
h incq resurrexit. et uitã morte reuexit.
A d loca tã mie dulcedims ausa uenire.
Non oleȩ rorẽ. ñ affero tͥuris odorem.
Nec mentẽ purã magis om̃ib his placit᷑am.
Que ꝓbra testat᷑. fetor ꝓ thure parat᷑.
Pro titulis moꝵ tͦbam gero flagicioꝵ
Et qͥcqͥd miserũ cadit ingenꝰ hoc mulierũ
heu qͥd tẽptaui. qͦ qͣlis et unde migͣui.
Ad mensam xp̃i meretͥx ã fornice tristi.
his on̾ata malis. adiĩ loca talia talis.
Qͥstruit hc̃ aditũ. frustͣ mͥ sepe petitũ.
Probra lupanaris d̃s odit. ⁊ arcet ab aris.
Et sordes mentis. a uiuisicis alimentis.
h inc uocẽ pressi. nͨ longiꝰ inde recessi.
S stans pre portis. lacͥmis ĩ m̃gor obortis.
Terq repulsa q̃ror. gͣuat ora madentia mem
Qd bene dat᷑ qũero. ⁊ latarus extumulat᷑
Iuiꝰ exiniȩ sub noĩe picta mariȩ.
Que saluatorẽ peꝑit. ceu stella nitorem.

Expanded text:
Hic est damnatus, hic mortuus, hic tumulatus, Hic est damnatus, hic mortuus, hic tumulatus, Hinc resurrexit et vitam morte revexit. Ad loca tam mirae dulcedinis ausa venire Non oleae rorem, non affero thuris odorem, Nec mentem puram magis omnibus his placituram. Qui probra testatur fetor pro thure paratur, Pro titulis morum, turbam gero flagitiorum, Et quidquid miserum cadit in genus hoc mulierum. Heu! Quid tentavi? Quo, qualis et unde migravi? Ad mensam Christi meretrix a fornice tristi, His onerata malis adii loca talia talis. Obstruit hoc aditum frustra mihi saepe petitum. Probra lupanaris Deus odit et arcet ab aris, Et sordes mentis a vivificis alimentis. Hinc vocem pressi, nec longius inde recessi: Sed stans prae portis lacrymis immergor obortis, Terque repulsa queror, gravat ora gementia moeror. Quod bene quaero datur et Lazarus extumulaturIllius eximiae sub nomine picta Mariae, Quae Salvatorem peperit, ceu stella nitorem
Abbreviated transcription (Latin):
S scelus hoc cessit. pietasq suꝑna repressit
Incentiuoꝵ ueneres estꝰq meoꝵ.
Quippe uolens intͣre fores: ⁊ sacͣ uidere.
Non illaᷤ intͣre sinor. ñ ista uidere.
Porta patens popłm uenientẽ suscipiebat.
ale perratͥcem uis celica reiciebat.
Qd̾ cũ feminea contingere debilitate.
Suspicor ⁊ luctor. quanta licet ĩꝓbitate.
S nec t̃i potui portas intrare patentes.
Quãuis intͣrent. p̃euntes. atq sequentes.
Miror ⁊ indignor. qd̾ ab ede sacͣ reuocarer
Inseror ĩ tͣbis. ut abhis impulsa iuiuarer.
Enitor. pͦpłoq manꝰ. obpono p̃menti.
S nichil istoꝵ ꝓdest intͣre uolenti.
hosquoq conatꝰ teni. eneruatq reatꝰ.
Nec patit᷑ crimen. sacrũ ꝯtingere limen.
Ut sensi mec̃. sic aio ñ erat equum.
Illa mͥ misere mulieri tẽpla patere.
Templa beatoꝵ. titulis uerecunda laboꝵ
hic̃ ꝯfractũ mortis lacͥmabile factum.
hic nĩs actus. actor luit. hostia factꝰ.

Expanded text:
Sed secus hoc cessit, pietasque superna repressit Sed secus hoc cessit, pietasque superna repressit Incentivorum veneres aestusque meorum. Quippe volens intrare fores et sacra videre, Non illas intrare sinor, non ista videre. Porta patens populum venientem suscipiebat, Me peccatricem vis coelica rejiciebat. Quae dum feminea contingere debilitate Suspicor, eluctor quanta licet improbitate; Sed nec tunc potui portas intrare patentes, Quamvis intrarent praeeuntes atque sequentes. Miror et indignor quod ab aede sacra revocarer: Inseror et turbis, ut ab his impulsa juvaret; Enitor, populoque manus appono prementi. Sed nihil istorum prodest intrare volenti, Hos quoque conatus terit enervatque reatus, Nec patitur crimen sacrum contingere limen. Ut sensi mecum, sic aio: Non erat aequum Illa mihi miserae mulieri templa patere, Templa beatorum titulis reverenda laborum. Hic est confractum mortis lacrymabile pactum; His nostros actus auctor luit, hostia factus,