comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qnͣta mĩa eus ꝑ temꝑalem dispen¬
sat̾onem ⁊ cesra sit hontib pͥana re¬
ligio que u̾a religio est. ⁊ ad eumidem
cultum d̾i ꝯĩad̾ sit homo qͣdam sua¬
uita coaptandꝰ. Maxĩe tñ tͣ duas n¬
turas manicheoꝵ lib̾ hic locutur.
In hoc libro quodam loco sit in qmͣtͥ
manifestũ atty ꝑceptum nlłm errorẽ
in religionẽ eẽ potisse. si aĩa pro d̾o
suo nõ cołet aĩam aut corpꝰ aut fanta
ina sua. hic aĩam pro uiiu̾sa creat᷑a
in corporali posm ñ loq̃ns more scͥp.¬
turaꝵ que aĩam qñ nõ tͣnclato u̾bo u¬
tuntur nestio utrum uelint intelli
gi eam qua uniũt aĩalia mortalia ĩ
quib ⁊ hoĩes sunt qmͣ diu mortales
sunt. paulo post autem eumdem sen¬
b nr̃is. ⁊ ꝑfecta est religio. Creatura¬
rum quippe imo noĩe utramq. id est
spu̾alem corꝑalem q̃ significaui. Re¬
stat ⁊̃ qd̾ ibi dixi ant phatarmatasu
a ꝓpt̾ qd̾ hic dixi neş euanercamꝰ in
srgitatõib nr̃is. Itẽqo dixi ea est no¬

Expanded text:
ia eius per temporalem dispensationem concessa sit hominibus Christiana religio, quae uera religio est, et ad eundem cultum dei quemadmodum sit homo quadam suauitate coaptandus. maxime tamen contra duas naturas Manicheorum liber hic loquitur. In hoc libro quodam loco: sit, inquam, tibi manifestum atque perceptum nullum errorem in religione esse potuisse, si anima pro deo suo non coleimam pro uniuersa creatura incorporali posui non loquens more scripturarum, quae animam, quando non translato uerbo utuntur, nescio utrum uelint intellegi nisi eam, qua uiuunt animalia mortalia, in quibus et homines sunt, quamdiu mortales sunt. paulo post autem eundem sen et perfecta religio est. creaturam quippe uno nomine utramque, id est spiritalem corporalemque, significaui. restat, quod ibi dixi: aut fantasmata sua, propter quod hic dixi: nec euanescamus in cogitationibus nostris. Item quod dixi: ea est no
Abbreviated transcription (Latin):
hoc est lib̾a uoluntas peceando qr ⁊ sci¬
entes ꝯtra preceptum fec̾it. ⁊ ille temp¬
tator suasit ut hoc fieret nõ cregit:
nam qui nesciens peccauit. ⁊ nõ ꝯgͣen¬
ter uolens peccasse dici pot̃ qmͣuis ⁊ ip̃e
qd̃ nesciens fecit uolens tñ fecit. ita nͥ
ip̃ius ẽe potinit sine uoluntate pecci
Que uoluntas utiq sicut definita est
aĩe motꝰ funt cogente ulło ad aliqͥd
nim nͥ uoluiss nõ feciss nõ cractus÷¬
hoc enim factum est qd̾ fi̾ non debuit
qui autem sciens peccant si nõ pot̾ co¬
genti ad pecc̃m sine pecc̃o resift̾e nõ¬
cogitur cede nec tñ facit ntiq uole̾s
percat qm̃ qui pot̾ resist̾e nõ cogrcue
cedere. qui u̾o cogenti cupiditati bõi
uoluntate resistere nõ pot̾. ⁊ ĩo facit
etͣ p̃cepta iustĩe iam hoc ita pect̾m ÷¬

Expanded text:
hoc est libera uoluntate peccando, quia et scihoc est libera uoluntate peccando, quia et scientes contra praeceptum fecerunt, et ille temptator suasit, ut hoc fieret, non coegit. nam et qui nesciens peccauit, non incongruenter nolens peccasse dici potest, quamuis et ipse, quod nesciens fecit, uolens tamen fecit; ita nec ipsius esse potuit sine uoluntate peccatum. quae uoluntas utique, sicut definita est, animae motus fuit cogente nullo ad aliquid enim, si noluisset, nohoc enim factum est, quod fieri non debuit. Qui autem sciens peccat, si potest cogenti ad peccatum sine peccato resisteresistere, nec tamen facit, utique volens peccat; quoniam qui potest resistere, non cogitur cedere. Qui vero cogenti cupiditati bona voluntate resistere non potest, et ideo facit contra praecepta justitiae, jam hoc ita peccatum e
Abbreviated transcription (Latin):
carnis d qd̃ aꝑit in ꝯseqntib dicens.
scio ad̾ nõ hĩtat in me hoc est ĩ car¬
nemea bonum. Uelle enĩ adiacet mͥ
ꝑfice autẽ bonũ nõ. ꝑfectõ quippe bo¬
ni est ut nec ip̃a ꝯcupisci̾a pecci sit
sit in hoĩe. cui qͥd̾ qͣnͣdo bñ inuitur
nõ ⁊sentit uoluntas. Umptñ non
ꝑficit bonura. qr inest adhuc ꝯcuꝑi¬
centia cui repugnat uoluntas. Eni
mitas man cui donec canetur omĩs
ciceł q bñ proficit stndiosĩe reluctat᷑
peccͣm autẽ qd̾ nusqm̃ est nͥ in uolm¬
tate illud precipne intelligendum ÷
qd̃ iusta dampnat᷑o ⁊sequta est. hoc eĩ
uͥ unum hoĩem int̾uit ĩ muidum qͣm̃¬
dam ⁊ hoc peccm quo ꝯsentitur pec̾c̾i
lintate peccatur. Itemq alio loco dixi¬
ip̃am uoluntatẽ diffmim dicens. Uo¬
lutas est aĩ motus agente ilło ad ad¬
nit̾one uolens a nolente disc̾netur
⁊ sic ad illos referetur intent̾o que p¬
ii in paradyso fec̾unt humano gn̾i
originem mali ulło cogende peccando

Expanded text:
r, quod aperit in consequentibus dicens: scio, quia non habitat in me, hoc est in carne mea, bonum; uelle enim adiacet mihi, perficere autem bonum non. perfectio quippe boni est, ut nec ipsa concupiscentia peccati sit in homine, cui quidem, quando bene uiuitur, non consentit uoluntas; uerum tamen non perficit bonum, quia inest adhuc in concupiscentia, cui repugnat uoluntas; cuiumitas manet, cui, donec sanetur, omnis fidelis, qui bene proficit, studiosissime reluctatur. peccatum autem, quod nusquam est nisi in uoluntate, illud. . praecipue intellegendum est, quod iusta damnatio consecuta est - hoc enim per unum hominem intrauit in mundum - quamquam et hoc peccatum, quo consentitur peccati luntate peccatur. Itemque alio loco ipsam uoluntatem definiui dicens: uobmtas est animi motus cogente nullo ad anitione uolens a nolente discerneretur et sic ad illos referretur intentio, qui primi in paradiso fuerunt humano generi origo mali nullo cogente peccando,
Abbreviated transcription (Latin):
fatuuit. id esti ⁊ ad. dfatiendum li¬
bero. ⁊ ad nõ fatiendũ motu aĩe carẽt
Si demq abstmẽdiab oꝑe suo potestaᷤᷤ
uoluntate pecgauit. qñ lib̾o ad fatiend̾
⁊ non fatiend̃ motu animi nõ carebat
ei q ab oꝑe malo abstinendi sũa po¬
test.as erat qd̾ manichei de tenebꝵ gen¬
te non dicunt qmͣ fabłosissĩe inducũt
cauiq naturam semꝑ malam nũqͣm̃
bonam fuisse ⁊tendunt. Illud autem.
queri pot̾ quomodo dix̾mi. ⁊ si sunt.
aĩe qd̾ int̾im inc̾tum ÷ corporens offitiis
nõ pcc̃o. s natura dedite. Nosq amꝗͣ¬
intĩore ꝯtingunt nõ illas i̾o malas.
hab̾i oportere qua nos cum eas seqͥns.
de illis hoc dixi de quib suꝑuis loqui.
ceꝑam dicens. ꝙm̃ꝙͣ ⁊̃ si eisdem ꝯcedatur
infi̾ore alio gn̾e aĩaꝵ. Nos illici ad tur¬
pia nõ inde ⁊fitiunt aut illas naturas

Expanded text:
faciendum et ad non faciendum motu animi carent, si denique abstinendi ab opere suo potestas uoluntate peccauit, quando libero et ad faciendum et non faciendum motu animi non carebat eique ab opere malo abstinendi summa potestas erat. quod Manichei de tenebrarum gente non dicunt, quam fabulosissime inducunt, eamque naturam semper malam, numquam bonam fuisse contendunt. Illud autem quaeri potest quomodo dixerim: etiamsi sunt animae, quod interim incertum est, corporeis officiis non peccontingunt, non iUas ideo malas haberi oportere, quia nos, cum eas sequimur de illis hoc dixi, de quibus apertius loqui coeperam dicens: quamquam etiamsi eisdem concedatur inferiore alio genere animarum nos inlici ad turpia, non inde conficiunt aut illas naturas
Abbreviated transcription (Latin):
lo hoc fatio iam nõ ego oꝑor illud
S qd̾ in me hĩtat pec̃cm. hõc enim pe¬
ccatumm usco adeo nõ est in uoluntate
ut dicat qd̾ nolo hoc fatio. Quo mͦ
qͣ muqm̃ est nisi uoluntate peccatũ¬

Expanded text:
lo, hoc facio, iam non ego operor illud, sed quod in me habitat peccatum. hoc enim peccatum usque adeo non est in uoluntate, ut dicat: quod nolo, hoc facio. quomodo ergo nusquam est nisi in uoluntate peccatu
Abbreviated transcription (Latin):
snĩa ait quippe ille. Que autẽ a d̾o sũt
ordinata sunt. ⁊ alibi prorsus inqm̃
nemo nos fallat. quicquid recte uitu¬
ꝑatur. ĩ meloris ⁊parat̃one respint᷑
hoc de substantiis atꝙ naturis dẽm est
inde enĩ disputabat᷑ nõ de bons actio¬
nib atꝙ pecc̃is. Item alibli. S nec si
quid̾ in qm̃ ab hoĩe ho diligendꝰ est
ut diligunt᷑ carnales fr̾es uał filu uł¬
ꝯiuges. uł cuniꝙ cognati. aut asfines aut
ciues. nani ⁊ ista dilect᷑o temporalis est
non enĩ ullas tales necressitudies ħercmꝰ
que nasdendo ⁊ moriendo ꝯtingrant. si
natura nr̃a in preceptis ⁊ ymagine dĩ
manẽs. In istam corrupt̃onem nõ rele¬
garetur. Hũc sensuc prorsus improbo.
ꝯm̃ tam ⁊ suꝑnus improbaui. In primo
libro de genesy ⁊tͣ maincheos. ad hoc e¬
num ducit. ut credant᷑ illi ꝯiuges pri¬
mi non gn̾anturi post̾os hoĩes nisi pe¬
ccassent. tamqm necr̃e fuit ĩmorituri
gign̾entur ut nõ morituri de nõ mori¬

Expanded text:
ntia. ait quippe ille: quae autem sunt, a deo ordinata sunt. et alibi: prorsus, inquam, nemo nos fallat: quidquid recte uituperatur, in melioris conparatione respuitur. hoc de substantiis atque naturis dictum est; inde enim disputabatur, non de bonis actibus atque peccatis. itemque alibi: sed nec sic quidem, inquam, ab homine hout diliguntur carnales fratres, vel njuges, vel quique cognati, vel affines aut cives. Nam et dilectio ista temporalis est. Non enim ullas tales necessitudines haberemus, quae nascendo et moriendo contingunt, si natura nostra in praeceptis, et imagine Dei manens in istam corruptionem non relegaretur. hunc sensum prorsus inprobo, quem iam et superius inprobaui in primo libro de Genesi contra Manicheos. ad hoc enim ducit, ut credantur illi coniuges primi non generaturi posteros homines, nisi peccassent, tamquam necesse fuerit, ut morituri se, ut non morituri de non mori
Abbreviated transcription (Latin):
tum iͥ uidetur uł potiꝰ ip̃is reb apparet
młto auementius in eo libro qui niscͥbi¬
tur de sp̃u ⁊ litt᷑a. ꝯm̃uis non sit ⁊ iste
sensus respuendꝰ. Item dixi. due sunt.
eni ꝑsone in religione laudabłes. una
coꝵ que iamiuenerunt. quos ⁊ beatissi¬
mos idicari nec̃c̃e ÷ alia eoꝵ qui stud

Expanded text:
 . uidetur uel potius ipsis rebus apparet, multo conuenientius in eo libro, qui scribitur de spiritu et littera, quamuis non sit et iste sensus respuendus. Item dixi: duae sunt enim personae in religione laudabiles, una eorum, qui iam inuenerunt, quos etiam beatissimos iudicari necesse est, alia eorum, qui stud
Abbreviated transcription (Latin):
ce̾ntur. In hoc libro dixi in qͥb tñ le¬
gis preceptis atq mandatis quibus
nũc xpĩais uti fas nõ est. qͣle uł sub¬
latum est. uł cirtũcisio uł sacͥͤfitia. ⁊¬
autem salubrius qͣm̃ sp̃u ie uelani. Inde
est lict̾a ocaidit. ꝙus autem uiuificat

Expanded text:
cerentur. In hoc libro dixi : In quibus tamen lecerentur. In hoc libro dixi : In quibus tamen legis praeceptis atque mandatis, quibus nunc christianos uti fas non est, quale uel sabbatum est uel circumcisio uel sacrificia eautem salubrius quam spiritu reuelari. inde est: littera occidit, spiritus autem uiuificat
Abbreviated transcription (Latin):
unt deus nasc̾ent᷑ hoĩes nõ parentib
suscessari moriẽtib s cum unentib
regnat᷑i ẽent. gͦ ⁊̃ iste oognatõnes at¬
q affinitates. Si nullus delinq̃ret.
nlłus q moreretur. Item alio loco ad
unum d̾m dendentes. in quẽ ⁊ ei uni
religantet aĩas nr̃as. Unde religio
dicta creditur om̃i suꝑstitõne care¬
amꝰ. In hiis u̾bis meis rat̃o que red¬
dita est. uride dicta sit religio plus
michi placuit. Nam nõ me fugit a¬
liam noĩs originem exposuisse latim
sermonis auctores qd inde sit applła¬
ta ueligio qd̃ religitur qd u̾bum ⁊¬
poĩtum est a legendo. id est eligẽdo
ut ita latinũ uidcat᷑ religio sicut eli¬
go. Hic lib̾ sicincipit. Eum omĩs ui¬
regini pb̃r scͥpsi librum de utilitate
credendi. Ad amicum meũ deceptũ. a
manicheis. ad huc eo errore uołiam de¬
tin̾i. ⁊ urid̾e in catholice fid̾i diccipli¬
nam qd̃ iuberent᷑ hoies cred̾e. non au¬
tem quid ẽet u̾m certissĩa ratone do¬

Expanded text:
 parentibus successuri morientibus, sed cum uiuentibus regnaturi. essent ergo etiam istae cognationes atque adfinitates, si nullus delinqueret nullusque moreretur. Item alio loco: ad unum deum tendentes, inquam, et ei uni religantes animas nostras, unde religio dicta creditur, omni superstitione careamus. in his uerbis meis ratio, quae reddita est, unde sit dicta religio, plus mihi placuit. nam non me fugit aliam nominis huius originem exposuisse latini sermonis auctores, quod inde sit appellata religio, quod religitur: quod uerbum compositum est a legendo, id est eligendo, ut ita latinum uideatur religo sicut eligo. Hic liber sic incipit: Cum omnis uiresbyter scripsi librum de Utilitate credendi, ad amicum meum quem deceptum a Manichaeis, adhuc eo errore noveram detineri, et irridere in catholicae fidei disciplina, quod juberentur homines credere, non autem quid esset verum certissima ratione do
Abbreviated transcription (Latin):
puptibołi quo aĩa grauatur exuti sũt
Q adhuc expectant ⁊̃ adhuc redempti¬
onem corporis sui ⁊ caro eoꝵ recunescit
in ẽpe nũdum in futura in coruptio¬
ne clarescit. S utͣm ad ꝯtemplandam
cordis ocłis u̾itatem. sicut dc̃m est fã¬
tre ad fatiem. nichil ex hoc minꝰ ħeant
nõ hic locus ÷ disputando reginr̾e. Itẽ
qd dici. Nam̃ stire magua ⁊ honesta. uł¬
titudiem so sciatur reseire debemus in
hac uita qñtuctimq id sciatur. Nñdũ
tumꝰ int̾eẽ. Utnum alicͥis mente certa
patõne teneatur qd̾ stue dñis. an fatn᷑
uł sittis credend̾ post̾is ut ilit̾ ⁊menda¬
tur ⁊ paulo post. Qd̾ scimus gͥ debemꝰ
ratoni. quod credim̃ auctoritati. nõ sic
accipiendim÷. ut in sermone usitatio
Nueream᷑ nos d̾re scire qd̾ ydoneis testib
credim̾. ꝓprie cupe cum loquimur. so so¬
sim scm dicimus. qd̾ mentis certaratõ

Expanded text:
xuti sunt, sed adhuc expectant etiam ipsi redemptionem corporis sui, et caro eorum requiescit in spe, nondum in futura incorruptione clarescit. sed utrum ad contemplandam cordis oculis ueritatem, sicut dictum est: faciem ad faciem, nihil ex hoc minus habeant, non hic locus est disputando requirere. item quod dixi: nam scire magna et honesta uetitudinem referre debemus. In hac enim vita quantumcumque id sciatur, nondum tum interesse utrum aliquid mentis certa ratione teneatur, quod scire dicimus; an famae uel litteris credendum posteris utiliter commendetur, et paulo post: quod scimus igitur, debemus rationi, quod credimus, auctoritati, non sic accipiendum est, ut in sermone usitatiore uereamur nos dicere scire, quod idoneis testibus credimus. proprie quippe cum loquimur, id solum scire dicimu
Abbreviated transcription (Latin):
atam. ⁊ erig̾e ad magna auedam. ⁊ di¬
uma disdenda. qr hoc nolum̃ ita sese
h̾eat. placatore autem aĩo tuo sto ero
Uł nich de doctͥna catholica mandassem
litt̾is cum cot suꝑuis edita uolimina
de utraq renõ me tacuie testent᷑. S
in hoc libro ad illum scͥpto nũdum ma¬
nicheos refełłe ceꝑam ⁊ ilłas migas nõ¬
que hic nũdum scͥpseram. Hic lib̾ sie
cotͣ manicheos deduab aĩib. qͣꝵ
uicunt᷑ Unam ꝑtemd̃i ce alt̾am de gẽ¬
te tenebraꝵ qmͣ nõ adid̾it deus. ⁊ que
sit do coet̾na. ⁊ has ambas animas u¬
nani bonã ⁊ alt̾am malam in hoĩe ⁊mo
cẽ debeant. istam scil malam ꝓpriam
carnis e̾e dicentes ꝯmͣ carnẽ ⁊̃ dñt
gentes eẽ tenebraꝵ isłam u̾o bonam
brm̃t. In hoc libro illud qd̾ dixi ulłam
ẽẽ qͣlemcumo uitam que nõ eo ipso
quo uita. ⁊ ingntum oĩo uita est. ad
dixi. ut tamꝙͣ crgatura ad creatorem per¬
tin̾e intelligat᷑. nõ augẽ de illo &e tam¬

Expanded text:
erigere ad magna quaedam et diuina discenda. quare hoc uolumen ita sese habeat. placatiore autem 15 animo tuo facto ero uel nihil de doctrina catholica mandassem litteris, cum tot superius edita uolumina de utraque re non me tacuisse testantur, sed in hoc libro ad illum scripto nondum Manicheos refellere coeperam et illas nugas nonquae hic non scripseram. Hic liber sic contra Manicheos de duabus animabus, quarum dicunt unam partem dei esse, alteram de gente tenebrarum. quam non condiderit deus et quae sit deo coaeterna, et has ambas animas, unam bonam, alteram malam, in homine uno esse delirant, istam scilicet malam propriam carnis esse dicentes, quam carnem etiam dicunt gentis esse tenebrarum, illam uero bonam ibuunt. In hoc libro illud, quod dixi, nullam esse qualemcumque uitam, quae non eo ipso, quo uita est et in quantum omnino uita est, ad dixi, ut tamquam creatura ad creatorem pertinere intellegatur, non autem de illo esse tam
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ nõ est ⁊̃ pena pec̃ti. Nam de tali pe¬
na dixi alibi in eadem disputat̃one qd̾
dicendum fint. Itemq dixi post ea
eadem ip̃a caro que nos potius torlit
in peccatis manentes subitiatur no¬
bis in resurertione. ⁊ mła au̾tate
nos auatiat quo mniꝰ legem. ⁊ diui¬
na p̃cepta seruemus. qd nõ est ita ac¬
cipiendum. tamqͣm ⁊ in illo d̾ĩ reg¬
no ubi incorcuptibłe atq ĩmortale
corpus h̾ebim̃. de scͥptuns diumis lex
⁊ p̾cepta sumenda sint. S qr ꝑfectis¬
⁊ illa duo precepta de diligendo d̾o ⁊
proximo nõ in lectõne. S in ip̃a per¬
fecta ⁊ sempit̾na dilectone tenebi¬
mus. Hoc opus sic incipit .u. kł. sep¬

Expanded text:
 poena peccati; nam de tali poena dixi alibi in eadem disputatione, quod dicendum fuit. itemque dixi: ut postea eadem ipsa caro, quae nos poenis torsit in peccato manentes, subiciatur nobis in resurrectione et nulla aduersitate nos quatiat, quominus legem et diuina praecepta seruemus. quod non est ita accipiendum, tamquam et in illo dei regno, ubi incorruptibile atque inmortale corpus habebimus, de scripturis diuinis lex et praecepta sumenda sunt, sed quia perfectis illa duo praecepta de diligendo deo et proximo non in lectione, sed in ipsa perfecta et sempiterna dilectione tenebimus. Hoc opus sic incipit: V. KAL. SEP
Abbreviated transcription (Latin):
atuersia fatienda. ⁊̃ sic ostendit᷑. sine
uoluntate nlłm ẽẽ pecc̾m siue ĩ opere
sine in origine. Rursus in eo qd dixi
iam q̃rere ceꝑam utͣm illud malum ge¬
nus aĩaꝵ anteglnͣ bono misce̾tur habu¬
isset aliqmͣ uolutatem. Si enĩ nõ h̾e ba
sine poc̃o atq ĩnocent̾at. ⁊ ĩo nlło modo
tis. S origine ueos ten̾i. om̃ĩs emin
homo t̾rems qͥd est origine nͥ adam
porro ã adam h̃ebat utiq uoluntatẽ
naturam ẽẽ male aĩe. nlło modo que¬
unt R̾udere. Si querit᷑ quo modo ac¬
in hiis meis u̾bis me intelligisse uo¬
luisse. illam que ꝓprie natut᷑a d̾r in
qua sine uitio creati sumꝰ. Nam istap̃p
originem applłatur natura que origo
it̾um qd̾ dẽm est pecc̃i reꝵ ten̾e ꝯm̃qmͣ¬

Expanded text:
uersia facienda. etiam sic enim ostenditur sine uoluntate nullum esse peccatum siue in opere siue in origine. Rursus in eo, quod dixi: iam quaerere coeperam, utrum illud malum genus animarum, antequam bono misceretur, habuisset aliquam uoluntatem. si enim non habebat, sine peccato atque innocens erit et ideo nullo modo tis, sed origine reos teneri. omnis enim homo terrenus quid ePorro autem Adam habebat utique voluntatem, Natura esse malae animae nullo modo queunt, si quaeritur quomodo acin his uerbis meis me intellegi uoluisse illam, quae proprie natura dicitur, in qua sine uitio creati sumus. nam ista propter originem natura appellatur, quae origo itium, q
Abbreviated transcription (Latin):
gnͣtum est qñdo tale est ut idem sit ⁊
pena pecc̃i gnͣtum est qd̾ ualet uolũ¬
tas sub dominãte cupiditare. uisi for¬
te si pia est ut oret auxilium. In tm̃
enĩ lib̾a est in qͣnͣtum lib̾ata est. ⁊ ĩ
tm̃ appłłatur uoluntas. alioqͥn tam
cupiditas qmͣ uoluntas ꝓprie nucu¬
panda est que nõ est sicut manichei
disiprunt: aliene nature additamen¬
gratia saluatoris. qd̾ si qͥsqͣmͣ dicit
⁊̃ ipam cupiditatem. nichil esse aliud
intbsam peccato q sermentem. nõ
resistand̾ est nec de ubis cn res est¬

Expanded text:
m quando tale est ut idem sit et poena peccati, quantum est quod valet voluntas sub dominante cupiditate, nisi forte, si pia est, ut oret auxilium? In tantum enim libera est, in quantum liberata est, et in tantum appellatur voluntas. Alioquin tota cupiditas, quam voluntas proprie nuncupanda est: quae non est, sicut Manichaei desipiunt, alienae naturae additamengratia Salvatorisetiam ipsam cupiditatem nihil esse aliud vitiosam peccatoque servientem, non resistendum est, nec de verbis, cum res
Abbreviated transcription (Latin):
Sixp̃e non suirexit non utiq dubitans
qd̾ resurex̾it. Item qd̃ dixi nec miratu¬
la illa i nr̃a tempora durare ꝑmissast̃
etud̾ie frgesc̾et. genus humanim qͦꝵ
nouitate flagrauit. U̾m est quid̃. non
enĩ ñc usq cum manꝰ in poͣ. baptrzatis
sic acciꝑiũt sp̃m scm̃ ut loqͣnͣtur lin¬
gins oĩm gentuumn ut nũc usq ꝑ uni
bram tͣnsemitium p̃dicatoꝵ xp̃i sanã
tur infirmi. ⁊ si qua talia tũc facta ft̃
que postea cessasse manifestum est. S
nõ sic accipiendum est qd̾ dixi ut mũc
in xp̃i noĩe fĩ miracła nlła credantur
in eadem cintate cecumillum natũ.
fuisse iam nou̾am. ⁊ alia nõ nlła tali¬
a qualia tam młta. ⁊ istis temporib
fuint. ut nec omĩa cognoscere nec ea
que cognoscimꝰ enum̾iare possumꝰ. Et
alio loco illud qd̾ dixi sicat ait apꝰ.¬

Expanded text:
istus non resurrexit, non utique dubitans, quod resurrexit. Item quod dixi: nec miracula illa m nostra tempora durare permissa sunt, etudine frigesceret genus humanum, quorum nouitate flagrauit, uerum est quidem; non enim nunc usque, cum manus inponitur baptizatis, sic accipiunt spiritum sanctum, ut lo quantur linguis omnium gentium, aut nunc usque per umbram transeuntem praedicatotur infirmi; et si qua talia tunc facta sunt, quae postea cessasse manifestum est. Sed non sic accipiendum est quod dixi, ut nunc in Christi nomine fieri miracula nulla credantur.in eadem civitate caecum illuminatum fuisse jam noveram, et alia nonnulla, qualia tam multa etiam istis temporibus fiunt, ut nec omnia cognoscere, nec ea quae cognoscimus, enumerare possimus. 8. Et alio loco illud quod dixi, Sicut ait Ap
Abbreviated transcription (Latin):
gistro. in quo disputat᷑ ⁊ queritur ⁊
inuenitur magistrũ non esse qmi doc
in ed angelio scͥptum est. Unus est
quid tͥ indemur estio̾e̾ uelle cũ locim¬
religione librũ scͥpsi in auo młti

Expanded text:
gistro: in quo disputatur et quaeritur, et invenitur, magistrum non esse, qui docet in euangelio scriptum est: unus est Quid tibi uidemur efficere uelle, cum \'loquimRELIGIONE LIBER VNVS.
Abbreviated transcription (Latin):
possim ꝙ ⁊ ie dͥre. nec dimi utentes libe
arbito c bñ seu male. Añc antẽ aut
sapienter ant stuitos om̃s hoĩes dixi eõ
uolens intelligi qui iam ratõne utun¬
tur. qua disc̾m̃tur. a peccorib ut ho¬
mĩes snt. sicut dicĩ beatos esse
om̃s hoĩes uelle. Numqͥd erim in hac sen¬
tentia tam u̾a atꝙ maĩfesta metimnus.
ne intelligant᷑ ⁊ ꝑuli qui hoc adhucue¬
lle nõ possunt. Alio loco cum miracula cõ¬
memorassem que dñs ihc fecit cum hic
e̾et in carne. adiũxi dicens. cur incimẽs
ista modo nõ funit. atq respondi qr nõ
mou̾ent nͥ mira ẽent. Si autem solita
eẽnt mira nõ ee̾nt hoc autẽ dixi qr ñ
inemin̾is uolo nũdum maincheos cepi¬
qr refelle̾. ⁊ illas nugas nũdum ĩuasi¬
ad. nec de ip̃a catholica magnũ aliqͥd
apuisse. S uoluisse tm̃ modo eru̾e tͥ se
posem me falsam opĩonem de u̾is xp̃i

Expanded text:
possumus proprie dicere nondum utentes libero arbitrio seu bene seu male. nunc autem aut sapientes aut stultos esse omnes homines dixi eos uolens intellegi, qui iam ratione utuntur, qua discernuntur a pecoribus, ut homines sint, sicut dicimus beatos esse omnes homines uelle. numquid enim in hac sententia tam uera atque manifesta metuimus ne intellegantur et paruuli, qui hoc adhuc uelle non possunt? Alio loco, cum miracula commemorassem, quae dominus lesus fecit, cum hic esset in carne, adiunxi dicens: cur, inquies, ista modo non fiunt? atque respondi: quia non mouerent, nisi mira essent; si autem solita essent, mira non essent. hoc autem dixi, quia non memineris uolo nondum me Manichaeos coepisse refellere et illas nugas nondum inuasisse neque de ipsa catholica magnum aliquid aperuisse, sed uoluisse tantummodo eruere tibi, si pos
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑius ostendi cum q̃dam imemorarẽ
ex libro t̾tio de lib̾o arbitrio gͣmuis ⁊
illa aue nõ ĩmerito nõ uolunt aria pe¬
ccati dicimt᷑. qr uł a nescientib uł a co¬
actis ꝑpetͣntur nõ om̃imoto possunt si
cat ignorans uoluntate utiq peccat
qd̾ cum fatiend̾ nõ sit putat esse fati¬
sus carne spm̃ nõ ea que uult facit
ꝯcupiscit qͥd̾ nolens. ⁊ in eo nõ fac̃ ed̾
milt. S si uincit᷑ ⁊ cupidentie csen¬
sit nolent. ⁊ in eo qd̾ nõ facit nisi qt
lud qd̾ in ꝑuulis d̾r originale pecratũ
cum adhuc non utautur arbitrio uo¬
tarium. Non itaq falsum cid̾ dixi us¬
q adeo pecc̃m uolũtarium malũ est
ut ulło modo sit peccatum si nõ sit
uoluntariũ. Ideo gr̃a d̾i nõ solũ ueatꝰ

Expanded text:
ostendi, cum quaedam commemorarem ex libro tertio de libero arbitrio, quamuis et illa, quae non inmerito non uoluntaria peccata dicuntur, quia uel a nescientibus uel a coactis perpetrantur, non omni modo possunt sin qui peccat ignorans, uoluntate utique peccat, quod, cum faciendum non sit, putat esse facispiritum carne non ea quae uult facit, concupiscit quidem nolens et ideo non facit quod uult, sed, si uincitur, concupiscentiae consentit uolens, et ilud, quod in paruulis dicitur originale peccatum, cum adhuc non utantur arbitrio uotarium. non itaque falsum est, quod dixi: usque adeo peccatum uoluntarium malum est, ut nullo modo sit peccatum, si non sit u
Abbreviated transcription (Latin):
egit ui. s omĩa suatendo ⁊ mouendo
non nisi cirir̾at qd̃ ementes ⁊ emen¬
tes flagellando ⁊ erecit de templo. S
quid hoc aut qnͣtum est ꝯmͣuis ⁊ demo¬
loco. prins inqm isti sec̃ndi sunt. qui
lendum esse dñt. Si apd̾ hos u̾itas nõ
mũ mgrandum est. Qd̾ ita pot̾ ind̾r

Expanded text:
egit vi, sed omnia suadendo et monendo , non mihi occurrerat quod vendentes et ementes flagellando ejecit de templo. Sed quid hoc, aut quantum est? Quamvis et daemoloco: Prius, inquam, isti sequendi sunt, qui lendum esse dicunt: si apud hos veritas non mum migrandum est. Quod ita potest vider
Abbreviated transcription (Latin):
to. q no natura humana pter stulti¬
tiam. ⁊ sapĩam nlłam mediam recpi¬
los. Si ulud ibiꝰdc̃m ÷. ubi de primo ã.
tas. an nectm. qm̃ nlło modo stiatã
dre potamus ã sine intio eactus est cũ
sĩc tuita mMagnĩ intim ⁊ sapientẽ¬

Expanded text:
 vero natura humana praeter stultitiam et sapientiam nullam mediam recipillud ibi dictum est, ubi de primo homitus an neutrum, quoniam nullo modo stultum dicere poteramus, qui sine uitio factus est, cum sit stultitia magn
Abbreviated transcription (Latin):
icut bubo dum cau̾na cum
pullis suis est letatur. ut suo
modo sibi bene est. dumi uero int̾
cornos ant corinculas seu alias
aues est. incursatur ac dilamat᷑
⁊ oĩno sibi male est. ut pote ꝙ̃
hic rostro ꝑcutit. ille allis in
eum a irruit. alt̾ u̾o mgnidus
discindit. ita michi. qñ enim cũ
qõ. bene mͥ est. ⁊ grata ac singu¬
laus uite mee consolacio. qñ
incursus dilacerant ⁊ que non
le itaq mͥ est. q̃n sic sũ. ac tremẽs
ꝑtimesco aĩe mee dispendium.
hic idem pater nr̃ quadam inte¬
nce de tnsmare regressum regẽ
ad papam urbanum ꝓstola su
archiepiscopatus eundi sibi licẽ¬
ciam darec: hũiliter ⁊ mansuete
petiit. ad rex ad nom̃ urbami tur¬
batus. dixit se illum ꝑ papa ñ te¬
nere. ne sue ꝯsuecudłins eẽ ut ab¬
sq sua su eleccõne alicui liceret
ĩ regno suo papam noiare. huic
gͥ orta quedam grauis dissencio
ẽ: int̾ regnum ⁊ sacerdocium ad¬
co quidem. magna ꝙ ⁊ip̃e absq¬

Expanded text:
icut bubo, dum in caverna cum pullis suis est, laetatur et suo modo bene sibi est, dum vero inter corvos et corniculas seu alias aves, incursatur ac dilaniatur et omnino sibi male est: utpote quem hic rostro male percutit, ille alis in eum irruit, alter vero unguibus discindit, ita et mihi. Quando enim cum mihi bene est et grata haec singularis vitae meae consolatio. Quando arum causarum incursus dilacerant, et quae non le itaque mihi est, quando sic sum, ac tremens pertimesco animae meae dispensum. Hic idem Pater noster quadam vice de trans mare regressum regem ad papam Urbanum pro stola sui archiepiscopatus eundi sibi licentiam daret humiliter et mansuete petiit. At rex, ad nomen Urbani turbatus, dixit se illum pro papa non tenere, nec suae consuetudinis esse ut absque sua electione alicui liceret in regno suo papam nominare. Hinc igitur orta quaedam gravis dissensio est inter regnum et sacerdotium, adeo quidam magna
Abbreviated transcription (Latin):
ns subluniter ꝯmorans. tandẽ
p̾catu regis ac totius regni an¬
gliam reuisens sue ꝓfecto sebi
deo quidem amuente ac ppło fa

Expanded text:
nis, sublimiter commorans, ac tandem precatu regis ac totius regni Angliam revisens, suae profecto sedi, Deo quidem annuente ac populo fa
Abbreviated transcription (Latin):
ccidit qñq matronam aliꝙͣ
filiam cum ancillis sins ma¬
gistr̃e amendare. ut eas oꝑa muli¬
erib congrua doceat. Illis u̾o p̾ci¬
pit ut ei cunct̃e obediant. qd̾q si¬
bi faciend̾ inuinx̾it. expedite ad¬
impleant. ħ itaq dispoĩto. magi¬
tra eas munũ congregat ĩm̃git
cuiq quid agere debeat ⁊ ne for¬
as egrediantur obseruat. De filiab

Expanded text:
ccidit quandoque matronam aliquam filias cum ancillis magistrae commendare, ut eas opera mulieribus congrua doceat. Illis vero praecipit ut ei cunctae obediant, quodque sibi faciendum injunxerit, expedite adimpleant. Hoc itaque disposito, magistra eas in unum congregat, et jungit cuique quid agere debeat, et ne foras egrediantur observat. CAPUT LXXXV
Abbreviated transcription (Latin):
do ⁊ orandiendo. nec ido tam̃ agr̾ ꝑte
suas smno cessau̾it. S cũ plantator ⁊ ri¬
gator officiũ sm gessit mnu̾is. ect̾a illi
qͥ dat increũt relinquit. Ille ꝯunpe ⁊̃
ip̃m plangatorẽ rigatorem q formauͭ
Scd̾ꝵ int̾iorẽ gͥ hominẽ ꝑcipe u̾ba incł¬
lectꝰ. ip̃e .n. renouat᷑ de die in diem.
nam cũ et̾ior iste corũpit᷑ sine castiga¬
tione ⁊ abstinencia. siue aliqua mor¬
tis tue qͥ renonat᷑ in agnitione scd̾m
ymaginem eiꝰ qͥ creauit eũ. uͥ ꝑ fidem ĩ
te hitat xp̃e. uͥñs indeus ⁊ grecus. ser
nus. lib̾. ⁊ mascułꝰ. femina. uͥ nõ mori¬
eris cum solui corꝑe ceꝑis. q nͨ ibi mar¬
cuisti cũ ais anꝰ gr̃anis. hoc int̾iore tuo
erecta intende. ⁊ uide q̃ loquor. nolo
anctoritatẽ meã sequaris. ut id̾o puiceᷤ¬

Expanded text:
do et audiendo. nec ideo tamen agere partes do et audiendo. nec ideo tamen agere partes suas sermo cessauerit, sed, cum plantator et rigator officium sui gesserit muneris, cetera illi, qui dat incrementum, relinquit; ille quippe etiam ipsum plantatorem rigatoredum interiorem igitur hominem percipe uerba intellectus. ipse enim renouatur de die in diem, etiam cum exterior iste corrumpitur siue castigatione abstinentiae siue aliqua morntis tuae, qui renouatur in agni-I tione secundum imaginem eius, qui creauit eum, ubi per fidem in te uus liber, masculus femina, ubi non morieris, cum solui corpore coeperis, quia nec ibi marcuisti, cum sis annis grauis. hoc interiore tuo erecta intende et uide, quae ! loquor. nolo auctoritatem meam sequaris, ut ideo pute
Abbreviated transcription (Latin):
Emor debiti qd̃ ex tua
postilatione ⁊ mea ꝓ¬
missione factum est apd̃¬
te religiosa famula dl̃¬
ioltcionis quid̃ eius negi¬
gens ẽẽ nõ debui. cũ .n. peruisses uet
de inuisibili d̾o. utrũ ꝑ oculos coepo¬
reos possit udi ꝓlixe anqͥd. copioseq
ad te scberem. negare nõ potui. ne
scm̃ studiũ cuũ offenderem. sed pro¬
missum distuli. uł pp̃ alias occupati¬
ones meas. siue ꝙ a mẽ fiagicaret᷑ un¬
de aliqñ diucius cogitari oportebas.
S cũ tanca res eẽt. q̃ cogicanco. ñ tã
quid de ea senciendũ dicendum ue
eẽt. qm̃ quodammodo ꝑsuadendũ
hiis qui diu̾sa sentirent. fieret diffi¬
cilior. finẽ alicĩ dilac̃omi adhibũdũ
putani. sꝑans diuinũ adiuconũ ma¬
gͣ mͥ scribenti qmͣ diffenti affuturũ.
Quã obrẽ pͥmũ mͥ uidet᷑ plus uałe
in hac inqͥsitõne uiuendi qmͣ ioq̃n¬
di modus. nam qui didicer̃t a dño
iħu xp̃o mites ẽẽ ⁊ hrumles corde. plus
cogitando ⁊ orando ꝓficiunt. qm legẽ¬

Expanded text:
emor debiti, quod ex tua petitione et mea promissione factum est, religiosa famula dis quoque eius neglegens esse non debui. cum enim petiuisses, ut de inuisibili deo, utrum per oculos corporeos possit uideri, prolixe aliquid copioseque ad te scriberem, negare non potui, ne sanctum studium tuum offenderem; sed promissum distuli o sine propter alias occupationes meas siue quod a me id flagitaretur, unde aliquanto diutius cogitari oportebat. sed cum tanta res esset, quae cogitando, non tam quid de ea sentiendum dicendumue esset, quam quonam modo persuadendum his, qui diuersa sentirent, fieret difficilior, finem aliquando dilationi adhibendum putaui sperans diuinum adiutorium magis mihi scribenti quam differenti adfuturum. quam ob rem primum mihi uidetur plus ualere in hac inquisitione uiuendi quam : loquendi modum. nam qui didicerunt a domino Iesu Christo mites esse et humiles corde, plus cogitando et orando proficiunt quam legen
Abbreviated transcription (Latin):
dium. an forte memoria excessit qd̾ idẽ
alibi ait. Uhe uobis qui ñc ridetͥs qr
plorabitis ⁊ flebitis qd̾ q ꝑ salonionẽ
dicitur. Risus dolori miscebit᷑. ⁊ extre
gelium. beati qui lugent qͣm ipã ⁊so¬
labuntur. Rursumq ꝑ salomonem nes¬
cit homo utͣm amore dignus sit an odio

Expanded text:
xcessit quod idem alibi dicit: Vae vobis qui nunc ridetis, quia plorabitis et flebitis ; quodque per Salomonem dicitur: Risus dolore miscebitur, et extrper Evangelium: Beati qui lugent, quoniam ipsi consolabuntur ; rursumque per Salomonem: Nescit homo utrum amore an odio
Abbreviated transcription (Latin):
prime gͦ manem letĩam qr nec dñ euasi¬
sti pene erumpnam. hõne apud om̃s in¬
sanus iudicatur hic quicarceralib tene¬
bris rechusus gaudere conatur
s bona loquit᷑. S potiꝰ ille qui rara¬

Expanded text:
prime ergo inanem laetitiam, quia necdum evasisti poenalem aerumnam. Nonne apud homines insanus judicatur qui carceralibus tenebris reclusus gaudere conatur?sed bona loquitur: sed ille, qui sa
Abbreviated transcription (Latin):
int. Int̾ cet̾a sua mala satititate ma¬
dome: saturitas panis. Qua ꝓpt̾ sicut
eg̾ ad medicinã sic ad sumendas dapes
d quisq acced̾e. neqͣqͣm scil in illis uo¬
luntatem appetens. S neccessitati suc¬

Expanded text:
vit; nam inter caetera sua mala saturitate, madomae, saturitas panis . Quapropter sicut aeger ad medicinam, sic ad sumendas dapes debet quisque accedere, nequaquam scilicet in illis voluptatem appetens, sed necessitati suc
Abbreviated transcription (Latin):
uentͥ. ⁊ uent̾ escis. deusantẽ ⁊ hũc
⁊ hñc destͥet. ille autem plene hoc i¬
tium suꝑat qͥ in sumendis dapib nõ
curatiores. ⁊ lantiores epłas exrrpta cor¬
t᷑ auidã gaudium intꝰ abscondis.
egredẽ inpubplicum letus dic aliqͥd
tos tua leticia

Expanded text:
ventri, et venter escis, Deus autem et hunc et has destruet . Ille autem plene hoc vitium superat, qui in sumendis dapibus noncuratiores simul et lautiores epulas, excepta cord animi gaudium intus abscondis? Egredere in publicum laetus: dic aliquid tos tua laetitia
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ illum. Ioħes unde ego senciã
me aduinas ut ⁊ ego. Extusa ex¬
tuns conpellit me sic loqui. Ergo
o tu d̾s et̃ in dilect̾e eius nolite
uos diligere solis nobis beatis s
⁊ nobis miseris. Congandemus no¬
bis conpacimini nobis. Nolite uoi
soli confruendo claudere tm̃ bo¬
num intra nos. s ⁊ fluat aliud
sr̃ nos ꝙ diffusum intra nos in¬
pingnet ⁊ lecificet aĩam nrai
Dilecc̃e dilector dei iohes. qui de
te securus in illa mutue ur̃e di¬
leccionis beata plenitudĩe głaris
esto panꝑi a de mutuam dilcõẽ
m̃dicamenti tanto largior qnͣto
tesentis in maiori euis hnũdacia
⁊ me uides inmaiori indigencia
Nosti quippe tu dñe nosti tu illũ
qui ĩ epła sua dec̾ruit ne quis hñs
sub̾am mundi ⁊ idens frem̃ ncc̃i¬
tatem hr̾e clandat iusceta sua ab¬

Expanded text:
propter illum? Joannes, unde ego sentiam propter illum? Joannes, unde ego sentiam me adjuvas, ut et ego. Excusa extuus compellit me sic loqui. Ergo, o tu Deus, et tu dilecte ejus, nolite vos diligere solis vobis beatis, sed et nobis miseris. Congaudemus vobis, compatimini nobis. Nolite vos soli confruendo claudere tantum bonum intra vos; sed et fluat aliquid super nos, quod diffusum intra nos impinguet et laetificet animas nostras. Dilecte dilector Dei, Joannes, qui de te securus in illa mutuae vestrae dilectionis beata plenitudine gloriaris, esto pauperi a te mutuam Dei dilectionem mendicanti tanto largior, quanto te sentis in majori ejus abundantia, et me vides in majori indigentia. Nosti quippe tu, Domine, nosti tu illum qui in epistola sua decrevit ne quis habens substantiam mundi, et videns fratrem necessitatem habere, claudat visce
Abbreviated transcription (Latin):
debes. ut meam quoq dilcõnẽ
cum tria illi soluas cui ꝓ sola snã
non solam tuam s multas deb
quippe beate iohes. ip̃a tuabĩtu¬
dine̾ es exꝑtus qr sicut mullus deo
prins deo qͥmͣ debeat pot̃ tribu̾e
sic nec plus qmͣ debet ualet recri¬
buere. Si gͦ quocquot deum ama¬
torem trum ꝑ ce diligant illiuõ
possunt conpestari. p̾cor dñe neab¬
itias illum qui milit possit cõmi¬
merari. accende amorem etus re¬
pentem ⁊ redde fernentem. Adni¬
ua intentem exaudi orante. Ihu
postulo iͥtercessorem sic me cogit
desid̾ium meum. ut cogere uos
defic̾et cor meum. U̾m non ĩuitos
s spontancos. non uolentes s uo¬
amorem. Sustinete inqmͣ me. qr
amor amoris dei cogit me. dñet
dñe credo scio. qr inuicem uos di¬
ligitis s unde hoc ip̃e exꝑiar siꝙ¬
peco pp̃ iincemi non conceditis. Iħu
unde tu mͥ ant ego cuiqmͣ ꝑ bo
qr amas illum. si nec amatia te
noc uł amare te das optanti mͥ

Expanded text:
debes, ut meam quoque dilectionem debes, ut meam quoque dilectionem cum tua illi solvas, cui pro sola sua non solam tuam, sed multas debes. Quippe, beate Joannes, ipsa tua beatudine es expertus quia sicut nullus Deo prius quam debeat potest tribuere; sic nec plusquam debet, valet retribuere. Si ergo quotquot Deum amatorem tuum per te diligunt, non possunt compensari; precor, Domine, ne abjicias illum qui in illis poscit connumerari. Accende amore ejus tepentem, et redde ferventem. Adjuva nitentem, exaudi orantem. Jespostulo intercessorem, sic me cogit desiderium meum, ut cogere vos desideret cor meum; verum non invitos, sed spontaneos; non nolentes, sed voamorem. Sustinete, inquam, me, quia amor amoris Dei cogit me. Domine et Domine, credo, scio quia invicem vos diligitis. Sed unde hoc ipse experiar; sier invicem, non conceditis? Jesu? unde tu mihi, aut ego cuiquam probo quia amas illum, si nec amari a te, nec vel amare te, das optanti mihi
Abbreviated transcription (Latin):
te illi debiti redditorem. Eerte
nicħ tibi nimius. ⁊ qnͣto facis ut
płes illum ament tanto plus illi
recribuis. fac gͦ dũe hanc sup¬
dũe fac ne renuas uñ nulli dãp¬
num enemet. set seruo tuo salus
sime discipule pietatis cur negab
huñdans egenti potens poscenti
ꝙ nulli ẽ noxium ⁊ tot borux ob¬
noxium.Si. enim ob sunt optã¬
ti pcc̃a sua cur non poꝰ assistunt
oranci m̾ita tua. an ꝑcc̃a mea po¬
tencia sunt ad nocendũ. ⁊ m̾itatua¬
an pcc̃a tua mea potencia sunt
domine ne rogar sentire ꝙ horito
sua qui ea confitendo nichil ꝑ
sua merita querit s ꝑ tua. Cur
inqmͣ cum pociora sint mͥita q̃ ab
eo obtenduntur quem delict̾a q̃
illi obiciuntur. Certus enim summ
dñe qr si us plus nellet gr̾a tua
aput deum diloct̾orem tuum. qmͣ
ut dimissis pocĩs. me amando fa¬
ciat amatorem suum. Ergo deate
iohes facut qui te diligis me quo¬
q diligat ꝑ ulam caritatis laci¬
des fac ꝑnoem dilcõins qmͣ illi

Expanded text:
te illi debiti redditorem. Certe te illi debiti redditorem. Certe nihil tibi minuis; et quanto facis ut plures illum ament, tanto plus illi retribuis. Fac ergo, Domine, hanc supDomine, fac ne renuas, unde nulli damnum eveniet, sed servo tuo salus,sime discipule pietatis, cur negabis abundans egenti, potens poscenti quod nulli est noxium et tot bonis obnoxium? Si enim obsistunt optanti peccata sua; cur non potius assistunt oranti merita tua? An peccata mea potentia sunt ad nocendum, et merita tua impotentia sunt Domine, ne cogar sentire quod horreo sua, qui ea confitendo, nihil per sua merita quaerit sed per tua? Cur, inquam, cum potiora sint merita quae ab eo obtenduntur, quam delicta quae illi objiciuntur? Certus enim sum, Domine, quia si vis plus valet gratia tua apud Deum dilectorem tuum, quam ut, dimissis peccatis meis, me amando faciat amatorem suum. Ergo, o beate Joannes, fac ut qui te diligit, me quoque diligat per illam charitatis latides. Fac per vicem dilectionis quam illi
Abbreviated transcription (Latin):
excitasti ainditatem. ut renuat
tatem. ad qmͣ in petrandam qũ
non sufficit supplicacio miꝰ pcc̃oris
tui ad eam in plorandam inuoco
mita multum dilecti dilcõxis tui
Ergo tu bone dłcis ⁊ dłtis bone
aquo ẽ eẽ bonũ. fac illum michi
⁊ te uli. Im mo ⁊ te iillum mͥ ex¬
orabilem ut ꝑ illum assequar. hꝰ
saciecatis desideratum bonum.
Scio .n. scio ⁊ fateor qr ego non sũ
dignus qm̃ tu diligas. s certe
tues iudignus quem ego diliga
da ergo micbi domine ꝑ euis m̾¬
dilc̃s t̾uus dñe iħu. oret ille pu̾i
peccus tuum. dulce reclinatoriũ
suũ ꝑ me ⁊ exandi tu desiderium
su dilcõris tri. inpetres de illi mu¬
tuam dilcõem dei. In pecra rogo
michi quatiis sic diligat ab
illo ut ego digne diligam illũ
Certe nanq dilecc̾e dei si ip̃e di¬
illi rependis. Cerce dñe si illum
conu̾tis. aduos amandũ facis
nos tibi tanti debitores. ⁊ si nos
atcendis ad illum amand̾. facis

Expanded text:
excitasti aviditatem, ut renuat excitasti aviditatem, ut renuat tatem. Ad quam impetrandam quoniam non sufficit supplicatio minus dilecti peccatoris tui; ad eam impetrandam, invoco merita multum dilecti dilectoris tui. Ergo, tu bone dulcis, et dulcis bone, a quo est omne bonum, fac illum mihi et te illi, imo et te illum mihi exorabilem, ut per illum assequar hujus satietatis desideratum bonum. Scio, Domine, scio et fateor quia ego non sum dignus quem tu diligas: sed certe tu non es indignus quem ego diligaDa ergo mihi, Domine, per ejus merdilectus tuus, Domine Jesu. Oret ille pium pectus tuum, dulce reclinatorium suum pro me; et exaudi tu desiderium sui dilectoris tui impetres illi mutuam dilectionem Dei, impetra ergo mihi quatenus sic diligar ab illo, ut et ego digne diligam illum. Certe namque, dilecte Dei, si ipse diilli 292 rependis. Certe, Domine, si illum convertis ad nos amandum, facis nos tibi tanti boni debitores; et si nos accendis ad illum amandum, facis
Abbreviated transcription (Latin):
hostium clemencie tue supplicit᷑
timis ex eo ꝙ tibi ⁊ multis sñ di¬
minucione sufficere põt. saltem
re possit. porrige gͥ diues amice
dei. porrige aĩe panꝑis serui dilcõ¬
ris tui dei. de illa opulenta cella
mentis tne hanc cͥ ꝑuam mͥ mag¬
nam tibi facilem mnͥ uitalem ele¬
mosinam ut doꝰ mens cui placuit
ad multos ditandos te ditare. dig¬
necur eam pp̃ te uł aduitam tu¬
teri utruisq dilcõiis dei. qr ualde
infra ꝙͣ d diligit deum ⁊ multo
minus qmͣ egit diligitur a deo E¬
quidem immo fateor me nalde ĩ¬
iustum in alt̾o iustũ deum uuit᷑
sentio me nimis miser̃ iusto in¬
dicio dei. Non sum oblitus ħ dicẽs
o tu iuste ⁊ miseritors deus non
sum ingratus multimodius bñfi¬
ciis tue erga me dilcõis ab icõ
c̾atõis mee. s donec sacietur utra
tua dilcõne sꝑ se pauꝑem ⁊ ege¬
nam clamat esuriens aĩa mea.
quippe ħ ip̃m est demaximis de
gratissimis michi tuis bñficiis qr
ꝑ suanem gustum tui. hanc iume

Expanded text:
iciter atenus ex eo quod tibi et multis sine diminutione sufficere potest, saltem re possit. Porrige igitur, dives amice Dei, porrige animae pauperis servi dilectoris tui Dei, de illa opulenta cella mentis tuae hanc tibi parvam, mihi magnam; tibi facilem, mihi vitalem eleemosynam, ut Dominus meus, cui placuit ad multos ditandos te ditare, dignetur eam propter te vel ad vitam tuteri, utriusque dilectionis Dei; quia valde infra quam debet, diligit Deum, et multo minus quam eget, diligitur a Deo. Equidem in uno fateor me valde injustum, in altero justum Deum; in utroque sentio me nimis miserum, justo judicio Dei. Non sum oblitus hoc dicens, o tu juste et misericors Deus: nec sum ingratus multimodis beneficiis tuae erga me dilectionis ab initio creationis meae; sed donec satietur utraque tua dilectione, semper se pauperem et egenam clamat esuriens anima mea. Quippe hoc ipsum est de maximis, de gratissimis mihi tuis beneficiis, quia per suavem gustum tui hanc in me
Abbreviated transcription (Latin):
uicera sb̾am mundi hñtis non
clandi ncc̃itatẽ pacienti ñ ne mł¬
to magis meliorem sb̾am hñtis
maiorem ncc̃ctatem pacienti. ecce
aĩam ineam ncc̃itatẽ hr̾e. ecce
iubens ⁊ hñs ⁊ toram illo ĩ digẽs
listi. siquis uidens fr̾em orate clau¬
sent iuscera sua s si undens fr̾em
ncc̃itatem hr̾e. age ergo dñe uide ncc̃i¬
tatẽ meam ĩmo ecce indes eam. A
numa mea collige totum affcm̃ tu¬
um ⁊ ingere te in aspeccum eins.
Inclama ingemima. intimo affcũ
inconspeccu eius. uides me. Alt̾ua
ibidem ⁊ in portue repete indes me
tinde me. Ioħes certe nides uides¬

Expanded text:
ntis non claudi necessitatem patienti, nonne multo magis meliorem substantiam habentis majorem necessitatem patienti! Ecce animam meam necessitatem habere. Ecce jubens et habens, et coram illo indigens, psisti: si quis videns fratrem orare clauserit viscera sua; sed, si videns fratrem necessitatem habere. Age ergo, Domine, vide necessitatem meam, imo ecce vides eam. Anima, anima mea, collige totum affectum tuum, et ingere te in aspectum ejus; inclama, ingemina intimo affectu in conspectu ejus: Vides me. Alterna ibidem, et importune repete: Vides me; et: Vide me; Joannes certe
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ ioħes tn ille ioħes unus de
magnũ apłs dei. demagins
pͥncipib regni dei. Unnus inqmͣ
te.tam beatis diiciisi ⁊ diues
tam beata opulencia ecce erũp¬

Expanded text:
e Joannes, tu ille Joannes unus de magnis apostolis Dei, de magnis principibus regni Dei; unus, inquam, te tam beatis divitiis, et dives tam beata opulentia, ecce aerum
Abbreviated transcription (Latin):
sorem. mendicando obsecrabas ꝑ
alium qr ꝑte adip̃m non confide¬
bas. ⁊ ecce accuriit ille ⁊ ꝑ oranit
ubi tu deficiebas. obonitas. opi¬
etas. o amor. ecce quem tibi os¬
tendit qr te diligit ⁊ quem te ac¬
cendit ut illum diligas. Iusta gͥ
et desiderium tnum qui sic con¬
sumat orõm tuam. Cor meum
⁊ caro mea exultate millum ⁊
diligite illum. ⁊ omĩa que intͣ

Expanded text:
sorem. Mendicando obsecrabas per sorem. Mendicando obsecrabas per alium, quia per te ad ipsum non confidebas; et ecce accurrit ille, et peroravit ubi tu deficiebas. O bonitas, o pietas, o amator! Ecce quantum tibi ostendit quia te diligit; et quantum te accendit, ut illum diligas. Insta erget desiderium tuum, qui sic consummat orationem tuam. Cor meum, et caro mea, exsultate in illum , et diligite illum, et om
Abbreviated transcription (Latin):
des ⁊ scis ncc̃itatem meam uide nt
sciam piecatem tuam. uide me
uide qr uides me. Olim scio. lam nc̃
sonciam. qr uides me. Scio senci¬
am. Oquid audit intlłc meus o¬
bici mͥ. Concedo domine qr fr̃i in¬
sisti laxanda iuscera. s utrũ ego
sum fr̃ ant ꝓximus nec andco
asserere ꝙ opto nec uolo ꝯcede̾
qd̾ michi ñ expedit. Iħu magr
euis aspice nos. Dñe ante ruñ
auxiatur siti aĩa mea. S ñ est
mĩe fluat a te ĩ illum. ut bibã
de te ĩ illo. bone sende ꝓme. ad
fontem recurro ustra nͦequeo.
Neꝑeat ad fontem uiuũ aĩa fic¬
citate. Ne obturecur haustus ha¬
renti. audiat saciatus trus sẽ¬
tenciam ⁊ hauriat de illo. sciciẽs
tuus clemenciam tuam. Die illi
iohes. quis tibi uidecur ꝓxumis
illi fuisse qui incidit inlationes
num respondet de samaritano
shu incepisti adinuare mrõnẽ
meam. iam inmanus tnas con¬
mendo eam. tu sicut ꝑfcẽ bonꝰ
quem tu dubitando desiderabas
exanditoiem inꝑe tͥ ꝑat interces¬

Expanded text:
des et scis necessitatem meam, vide ut sciam pietatem tuam. Vide, vide me, quia vides me. Olim scio; jam nunc sentiam quia vides me. Scio, sentiam. O quid audit intellectus meus objici mihi! Concedo, Domine, quia fratri jussisti laxanda viscera. Sed utrum ego sim frater aut proximus, nec audeo asserere quod opto, nec volo concedere quod mihi non expedit. Jesu magister ejus, aspice nos, Domine, ante rivum anxiatur siti anima mea; sed non est  misericordiae, fluat a te in illum ut bibam de te in illo. Bone, responde pro me. Ad fontem recurro; ultra nequeo. Ne pereat ad fontem vivum anima siccitate; ne obturetur haustus arenti. Audiat satiatus tuus sententiam tuam, et hauriat de illo sitiens tuus clementiam tuam. Dic illi: Joannes, quis tibi videtur proximus illi fuisse, qui incidit in latrones : num respondet de Samaritano Jesu; incepisti adjuvare orationem meam, jam in manus tuas commendo eam; tu, sicut perfecte bonus quem tu dubitando desiderabas exauditorem, ipse tibi parat interces
Abbreviated transcription (Latin):
simplicia. qr aliqnͣdo cutiositas :
m sols gustu. ut cũ defert᷑ piscis
alicui pisa comedẽti et pͥnsꝙͣ ip̃acõ¬
sũpsit degustat cꝰ saporis sit piscis
Aliqũ in olfcũ. ut cũ eũ naso suo
apponit ut sciat cuiꝰ odoris sit. Ali¬
qñ in tactu. ut cũ aliquis panun
nis. on grossus sine subcił. Deix¬

Expanded text:
simplicia, quia aliquando curiositas est in solo gustu, ut cum defertur piscis alicui pisa comedenti; et priusquam ipsa comsumpserit, degustat cujus saporis sit piscis. Aliquando in olfactu, ut cum eum naso suo apponit ut sciat cujus odoris sit. Aliquando in tactu, ut cum aliquis pannum novum nis, grossus an subti