comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
necessarii & atnici mei noctu Stalenus
accersitus ab oppianico uenit Iam ceta
nota sunit ornĩbus ut cum illo Oppianic
egerit de pecunia ut ille se reddituꝵ esse
dixerit ut eorum sermonem ꝯinne andie
rint boni uiti qui tum consulto propter
iocculto stetissent ut res patefacta atq ĩ
forum prolata & pecunia oranis a Stale¬
no extorta atq erepta sit. Hunis dcale¬
ni persona populo lara nota atq ꝑspec¬
ta a nulla turpi suspitione abhorrebat
suppressam ẽẽ ab eo pecumam quam pro
reb pronuntiasset qui erant in contibẽ
non intelligebant neq enm docebatit᷑
uersatam ẽẽ in iuditio mentione pecu¬
nie sentiebant innocentem reura con¬
demnatu esse audichant Staleni senten¬
tia condeninatu indebant non gratis id
ab eo factum esse quod hominemꝰ norat
iudicabant. Similis in bulbo in gutta¬
in aliis non nullis suspitio consistebat
taq confiteor licet enim iam impune
hoc presertim in loco confiteri ꝙ oppia¬

Expanded text:
necessarii et amici mei, noctu Staienus necessarii et amici mei, noctu Staienus arcessitus ab Oppianico venit. iam cetera nota sunt omnibus, ut cum illo Oppianicus egerit de pecunia, ut ille se redditurum esse dixerit, ut eum sermonem audierint omnem viri boni qui tum consulto propter in occulto stetissent, ut res patefacta et in forum prolata et pecunia omnis Staieno extorta atque erepta sit. huius Staieni persona populo iam nota atque perspecta ab nulla turpi suspicione abhorrebat; suppressam esse ab eo pecuniam quam pro reo pronuntiasset qui erant in contione non intellVersatam in iudicio mentionem pecuniae sentiebant. Innocentem reum condemnatum esseaudiebant: Staleni sententia condemnatur esse videbant: non gratis hoc ab eo factum, qui hominem norant, iudicabant. Similis in Bulbo, in Guttain aliis non nullis suspicio consistebat. itaque confiteor — licet enim iam impune hoc praesertim in loco confiteri — quod Oppia
Abbreviated transcription (Latin):
centem Oppianicum siue inprudentia
siue miseritordia siue aliqua suspitione
sue ambitione adducti absoluerent Con¬
demnato Oppianico statim Lunius Quin¬
tius homo mnaxime popularis qui omis tu¬
moꝵ et contionum uertos colligere cõsue¬
sset oblaram sibi facultatem putauit ut ex
ĩuidia Senatoria posset crescere quod eius
ordinis iuditia tinus iam probari pplo
arbitrabatur. Nabetur una atq altera con¬
tio uehemens & grauis accepisse pęcunia
iudices ut innocentem reum condetima¬
rent tribunus plebis clamitabat agi fortu¬
nas omniur dicebat nulla esse Iuditia
qui pecunuosum inimicum haberet ĩco¬
lumen esse neminem posse. Homines
totius ignari negotii qui oppianicum
nunꝙͣ uidissentꝰ uirum optimum et ho¬
minem prudentissimu petunia oppres
sum arbitrarentur. Incensi suspitione re
ĩmedium uocare ceperunt & causam illa
totam deposcere. Arq illo ipso tempore
mnedis Tici Antonii homis honestissit

Expanded text:
centem Oppianicum sive imprudentia centem Oppianicum sive imprudentia sive misericordia sive aliqua suspicione sive ambitione adducti absolverunt. condemnato Oppianico statim L.Lucius Quinctius, homo maxime popularis, qui omnis rumorum et contionum ventos conligere consuesset, oblatam sibi facultatem putavit ut ex invidia senatoria posset crescere, quod eius ordinis iudicia minus iam probari populo arbitrabatur. habetur una atque altera contio vehemens et gravis; accepisse pecuniam iudices ut innocentem reum condemnarent tribunus plebis clamitabat; agi fortunas omnium dicebat; nulla esse iudicia; qui pecuniosum inimicum haberet, incolumem esse neminem posse. homines totius ignari negoti, qui Oppianicum numquam vidissent, virum optimum et hominem pudentissimum pecunia oppressum esse arbitrarentur, incensi suspicione rem in medium vocare coeperunt et causam illam totam deposcere. atque illo ipso tempore in aedis T.Titi Anni, hominis honestissimi,
Abbreviated transcription (Latin):
rant. Ceteri nocentissimi esse arbitrabã¬
tur sed sperabant sententias eoꝵ quos corrup
tos putabant ut ex his constituerent a quo
iuditium corruptum uderetur. Ecce tibi
eius mõĩ sortitio ut in primis bulbo Sta
leno et guite ęsset iudicandum sũma oiu
spectatid quid nam sententie ferrent leues
tione condemnant.Hic tum iniectus est
homĩbus scrupulus et quedam dubitatio ꝗd¬
nam esset actum Demde homines sapicn¬
tes ex netere illa disciplina inditioꝵ qui
neq absoluere homine nocentissimum
possent neque eum de quo esset orta sus¬
pitio pecunia oppugnatu xe illa ĩ cogmi¬
ta primo condemnitare uellent nõ lique¬
re dixerunt. non nulli ante seueri ho¬
mines hoc statuerũt quo quisq aiõ ꝗd
faceret spectari oportere et si alii peclua
accepta uerum iudicabant tamea nichilo
minius se superioribus suis iuditiis constae
putabant oportere itaq damnarunt ꝗnq
omnino fuerunt qui illum uestrum ĩ no¬

Expanded text:
rant; ceteri nocentissimum esse arbitrabanrant; ceteri nocentissimum esse arbitrabantur, sed exspectabant sententias eorum quos corruptos esse putabant ut ex eis constituerent a quo iudicium corruptum videretur. ecce tibi eius modi sortitio ut in primis Bulbo leno, et Guttae esset iudicandum. Summa omnium exspectatio quidam sententiae ferrent leves,ulla dubitatione condemnant. Hic tum iniectus est hominibus scrupulus, et quaedam dubitatio, quidnam esset actum. Demde homines saprentes, ex vetere illa diseiplina iudiciorum, qui neque absolvere hominem nocentissimum possent, neque eum de quo esset orta suspicio pecunia oppugnatum re illa incognita primo condemnare vellent, non liquere dixerunt. non nulli autem severi homines qui hoc statuerunt, quo quisque animo quid faceret spectari oportere, etsi alii pecunia accepta verum iudicabant, tamen nihilo minus se superioribus suis iudiciis constare putabant oportere; itaque damnarunt. quinque omnino fuerunt qui illum vestrum inno
Abbreviated transcription (Latin):
quodam illud repente erat factum. Sta¬
lenius ipse non aderat causam nescio quã
apud iudicem deferidebat facile hoc
Habitus patiebatur facile Cannutuus At
non opplanicus neq patronius eius Lutiꝰ
Quintius qui cum esset illo tempore tri¬
bunus plebis conuitium Caio Iuno iudi¬
ci questionis matimu fecit ut ne sinę
Staleno in consilium iretur Cumq id
ei ꝑlictores consulto negligentius idagi
uideretur ipse epriblico iuditio ad pris¬
uatura Stalem iuditiura profectus est
et illud pro potestate dimiti iussit Stale¬
num ipse hd subsellia ad dixit Consur¬
gitur in consilium cum sententias Op¬
Siancus que tum erat porestas palam
ftrri uellet dexisset ut Stalemiis scrre po¬
sset quid cuq deberetur uaria indieũ
genera numarii pauci sed ortiẽs rrati
eit qui accipere ⁊ ti campo consuerunt
iis candidatis quoꝵ nũmos suppressos
ee putant inimicissimi solent esse sic
cius mõi iudices in festitum reo uene¬

Expanded text:
quod illud repente erat factum, Staquod illud repente erat factum, Staienus ipse non aderat; causam nescio quam apud iudicem defendebat. facile hoc habitus patiebatur, facile Cannutius, at non Oppianicus neque patronus eius L.Lucius Quinctius; qui, cum esset illo tempore tribunus plebis, convicium C.Gaio Iunio iudici quaestionis maximum fecit ut ne sine illo in consilium iretur; cumque id ei per viatores consulto neglegentius agi videretur, ipse e publico iudicio ad privatum Staieni iudicium profectus est et illud pro potestate dimitti iussit; Staienum ipse ad subsellia adduxit. consurgitur in consilium, cum sententias Oppianicus, quae tum erat potestas, palam ferri velle dixisset ut Staienus scire posset quid cuique deberet. Varia iudicum genera; nummarii pauci sed omnes irati. Vt qui accipere in campo consuerunt eis candidatis quorum nummos suppressos esse putant inimicissimi solent esse, sic eius modi iudices infesti tum reo vene
Abbreviated transcription (Latin):
asseuerat ab oppianico destitutum atq hͦ¬
addit testimonii sua illum sententia cu
palam omẽs laturi essent condemnatu
iri Manarat sermo in consilio pecunie
quandam mentionem inter iudices eẽ
uersatam res neq tam fuerat occulta ꝙͣͣ
erat occultanda neq tam exat aperta ꝙͣ
rei publice causa aperienda. In ea bbscuri¬
tate atq dubitatione omnium Cannutio
perito homini qui quodam odorę suspiti¬
onis Stalenum corruptum esse sensisset
Neq dum rem perfectam arbitraretur pla¬
tum oppiatuicus non magnopere perti¬
muit rem adcaleno perfectam esse arbi¬
trabatur. In consilium erant ituri Iudi¬
ces triginta et duo sententiis decem et sex
ab solutio confici poterat sexcenta quadra¬
ginta milia nuitium in singulos iudices
distribura tum numerum sententiaru
conficere debebant ut ad cumulum spe
maior premioꝵ ipsius Staleni sententia
Septinda decima cederet Atq etiam cau

Expanded text:
asseverat, se ab Oppianico destitutum: atque hasseverat, se ab Oppianico destitutum: atque haddit testimoni, sua illum sententia, cum palam omnes laturi essent, condemnatum iri. manarat sermo in consilio pecuniae quandam mentionem inter iudices esse versatam. res neque tam fuerat occulta quam erat occultanda, neque tam erat aperta quam rei publicae causa aperienda. in ea obscuritate ac dubitatione omnium Cannutio, perito homini, qui quodam odore suspionis Stalenum corruptum esse sensisset, neque dum rem perfectam arbitraretur, platum Oppianicus non magnopere pertimuit. Rem a Staleno perfectam essearbitrabatur. In consilium erant ituri iudices triginta, et duo, sententiis decem et sex absolutio consici poterat. H. S. quadraginta milia nummum in singulos iudices distributa, eum numerum sententiarum conficere debebant, ut ad cumulum, spe maiorum praemiorum, ipsius Staleni senseptima decima accederet. atque etiam casu tum,
Abbreviated transcription (Latin):
ipse corditor totius negdtii guitari
aspergit hiuc bulbo. Itaq minime a¬
maris is uisus est qui aliquid ex eiue
alter dies infercesserat cum res paru
certa uidebatur Sequester et confirma¬
tor pecunie desiderabatur. Tum appel¬
lat hilari uultu hominem bulbus ut
bladissime potest quid tu inquit pace¬
te. Hoc enim sibi Stagenus cognomen
ex i maginibus elioꝵ delegarat nec si¬
se ligurem fecisset trationis magis sue
ꝙͣ generis uti cognomine iuderetur
qita de re mecum locutus es querunt
ame ubi sit ꝓecunia. Hic ille planus im
probissimus questu inditiario pastus q
illi pecume quam condiderat spe iam
aiq animo incuberat contrahit fron¬
terh. Necor damini fatiem atꝙ illosciꝰ
fictos simulatosq uultus. Queritur se ab
oppianico destitutum & qui ẽẽt totus ex
fraude & mendatio factus quiq ea uitia
que a natura habebat etiam stuelio atqar¬
tificio quodam malitie condiuisset pulcre

Expanded text:
ipse conditor totius negotii, Guttam ipse conditor totius negotii, Guttam aspergit huic Bulbo. Itaque minime amarus is visus est, qui aliquid ex eius alter dies intercesserat, cum resparum certa videbatur: Sequester, et confirmator pecuniae desiderabatur. Tum appellat hilari vultu hominem Bulbus, ut blandissime potest: Quid tu, inquit Paete? hoc enim sibi Stalenus cognomen ex imaginibus Aëliorum delegegerat, ne, sise Ligurem fecisset, nationis magis suae, quam generis uti cognomine videretur qua de re mecum locutus es, quaerunt a me; ubi sit pecunia? Hic ille planus im probissimus, quaestu iudiciario pastus, qui illi pecuniae, quam condiderat, spe iam, atque animo incubaret: contrahit frontem recordamini faciem, atque illoseius fictos, simulatosque vultus queritur sc ab Oppianico destitutum: et qui esset totusex fraude, et mendacio factus, quique ea vitia, quae a natura habebat, etiam studio, atque artificio quodam malitiae condivisset, pulchre
Abbreviated transcription (Latin):
quã obrem oppianico damnari necesse
sit quid tandem. Nihil enim est quod
fieri non posset siquis eura forte casus ex
periculo eripuerit non ne.reddendu est
precipitantem igitur impellamus ĩquit
et perditu prosternanus Capit hoc cõ¬
silium ut pecuniam quibusdam iudi¬
cibus leuissimis polliceatur. Deinde cam
postea supprimat ut quoniam graues
homines sua sponre seuere iuddicaturos
putabat eos qui leiuores erant destituti¬
one iratos oppianico redderet Iraq ut
erat semper preposterus atq perlcnss
initium facit abulbo et eura ꝙ iam diu
nihil quesierat tristem atq ostitante
leuiter inpellit quid tu mquit et quid¬
tu me adiuuas bulbe. ne gratis rei pisͭ
seriuamꝰ. Ille uero sirul atq hoc audi¬
uit ne gratis quo uoles inquit sequar
sed quid affers eum ei quadraginta mi¬
lia si esset absolutus Oppiamcitsꝰ pollicę¬
tur & eum ut cęteros appellet quibus¬
cum loqui consuesset rogat atq etia

Expanded text:
quam quam sit; qui tandem? nihil enim est, quod fieri non possit. Si quis eum forte casus, ex periculo eripuerit, nonne reddendum est? praecipitantem igitur impellamus, inquit, et perditum prosternamus. Capit hoc consilium, ut pecuniam, quibusdam iudicibus levissimis polliceatur: deinde eam postea supprimat: ut, quoniam graves homines sua sponte savere iudicaturos putabat: hos, qui leviores erant, destitutione iratos Oppianico redderet. Itaque, ut erat semper praeposterus, atque perversus, initium facit a Bulbo: et eum, quod iam diu nihil quaesierat, tristem, atque oscitantem, leviter impellit. Quidtu, inquit?: ecquid me adiuvas Bulbe, ne gratis reipublicae serviamus? ille vero, simul atque hoc audivit, ne gratis, quo voles, inquit, sequar. Sed quid affers? Tum ei quadraginta milia, si esset absolutus Oppianicus, pollicetur: et eum, ut ceteros appellet, quibuscum loqui consuesset, rogat: atque etiam
Abbreviated transcription (Latin):
ferri ad se domum iussit. Que pecunia
simulatq ad eum delata est homo impu¬
rissimus statim cepit in eius modi mẽte
& cogitatione uersari nihilesse sius rati¬
onibus utilius ꝙͣ oppianicum condem¬
nari illo absoluto pecunia illam aut iu¬
dicibis dispartiendam aut ipsi ẽẽ redden¬
dam damnato repetituru esse neminẽ
Itaq rem excogitat singularem Atq
hec iudices qite uere dicuntur a nobis
Facilius creditis si cum animis uestris
longo interuallo recordari Cai scaleni
uitam & naturam uolueritis. Nam p¬
inde ut opinio est̃ de cuiusq moribus
ita quid ab eo factum et non factu sit
existimari potest Cum eẽt egens sump¬
tuosus audax callidus perfidiosus et cũ
domi sue miserrimis in locis et inanis¬
simis tantum pecume positu uideret
ad omnem malitiam et fraudem uerla¬
re mentem suam cepit. De me Iudices
mihi igitut ipsi preter periculu et inta¬
inian quid queretur mnihi excogitem

Expanded text:
ferri ad se domum iussit. quae pecunia ferri ad se domum iussit. quae pecunia simul atque ad eum delata est, homo impurissimus statim coepit in eius modi mente et cogitatione versari, nihil esse suis rationibus utilius quam Oppianicum condemnari; illo absoluto pecuniam illam aut iudicibus dispertiendam aut ipsi esse reddendam; damnato repetiturum esse neminem. itaque rem excogitat singularem. atque haec, iudices, quae vera dicuntur a nobis facilius credetis, si cum animis vestris longo intervallo recordari C.Gaii Staieni vitam et naturam volueritis; nam perinde ut opinio est de cuiusque moribus, ita quid ab eo factum aut non factum sit existimari potest. cum esset egens, sumptuosus, audax, callidus, perfidiosus, et cum domi suae miserrimus in locis inanissimis tantum nummorum positum videret, ad omnem malitiam et fraudem versare mentem suam coepit. 'ego dem iudicibus? mihi ipsi igitur praeter periculum et infamiam quid quaeretur? nihil excogitem
Abbreviated transcription (Latin):
tium corrupturu eẽ dicerat que cũ
accepisset a puipillo suppressit iuditioq
facto tiec Safino nec bonoꝵ emptorib
reddidit Quam cum pecunara pro¬
fudisset & sibi nihil non modo ad
cupiditates suas set ne ad neçessitates
quidem reliquisset statinit ad easde
esse sibi predas & suppressiones inditi¬
ales reuertendum Itaq cum oꝑpian¬
cum iam perditum et duobus iugu¬
latum pre iuditiis uideret promissis
cum sius excitauit abiectum & simul
saluti desperare netuit oppiamcus
orare hominem cepit ut sibi rationẽ
ostenderet iuditii corrum pendi Ille
autem quem ad modum ex ipso oppi¬
anico postea est auditu negauit quẽ¬
ꝙ eẽ isi ciuitate preterse qui id effi¬
cere possit. Sed primo graliari cepit
ꝙ edilitatem se pctere cum hominib¬
nobilissimis & inuidiam atq offensione
timere dicebat. Post exoratus initio per¬
magnam pecuniam poposcit. Deinde
ad ied perienit quod confici potuit et

Expanded text:
cium corrupturum esse dixerat. quae cum cium corrupturum esse dixerat. quae cum accepisset a pupillo, suppressit iudicioque facto nec Safinio nec bonorum emptoribus reddidit. quam cum pecuniam profudisset et sibi nihil non modo ad cupiditates suas sed ne ad necessitatem quidem reliquisset, statuit ad easdem esse sibi praedas ac suppressiones iudicialis revertendum. itaque cum Oppianicum iam perditum et duobus iugulatum praeiudiciis videret, promissis suis eum excitavit abiectum et simul saluti desperare vetuit. Oppianicus autem orare hominem coepit ut sibi rationem ostenderet iudici corrumpendi. ille autem, quem ad modum ex ipso Oppianico postea est auditum, negavit quemquam esse in civitate praeter se qui id efficere posset. sed primo gravari coepit, quod aedilitatem se petere cum hominibnobilissimis et invidiam atque offensionem timere dicebat. post exoratus initio permagnam pecuniam poposcit, deinde ad id pervenit quod confici potuit;
Abbreviated transcription (Latin):
Nam ut primum oppianicus ex eo
ꝙScamander reus erat factus quid
sibi impenderet cepit suspicari stati
se ad hominis egentis audacis ĩ iudi¬
tiis corrumpendis exercitati tum aute
iudicis Stageni familiaritatem se ape¬
plicauit. Ac primum Scamandro reo
tantum donis datis muneribusq pͦ¬
fecerat ut eo autore uteretur cupidibre
ꝙͣ fides iudicis postulabat. post autem
cum esset. Scamander unius Staleni
sententia absolutus Patronus autem
Scamandri ne sua quidem sentẽtia
ab homine ad excogitandum acuti¬
ssimoad audiendit impudentis¬
simo ad efftiendum acerrhmo. Hec
enim ille & aliqua ee parte habebat
et maiore exꝑte se habere si mulabat
auxilium capiti & fortunis sus petẽ
cepit.Iam hob ignoratis iudices ut
etiam bestie fame dominante pleꝵq
ad eum locum ubi paste sint aliquãdo
reuertantur Scalerius ille biennio mñ
ꝙͣ causam bonoꝵ safini Atelle recepis¬
set sexcentis milibus numum se iudi¬

Expanded text:
nam ut primum Oppianicus ex eo nam ut primum Oppianicus ex eo quod Scamander reus erat factus quid sibi impenderet coepit suspicari, statim se ad hominis egentis, audacis, in iudiciis corrumpendis exercitati, tum autem iudicis, Staieni familiaritatem applicavit. ac primum Scamandro reo tantum donis muneribusque perfecerat ut eo fautore uteretur cupidiore quam fides iudicis postulabat. post autem cum esset Scamander unius Staieni sententia absolutus, patronus autem Scamandri ne sua quidem sententia ab homine ad excogitandum acutissimo, ad audendum impudentissimo, ad efficiendum acerrimo — haec enim ille et aliqua ex parte habebat et maiore ex parte se habere simulabat — auxilium capiti ac fortunis suis petere coepit. iam hoc non ignoratis, iudices, ut etiam bestiae fame monitae plerumque ad eum locum ubi pastae sunt aliquando revertantur. Staienus ille biennio ante cum causam bonorum Safini Atellae recepisset, sescentis milibus nummum se iudi
Abbreviated transcription (Latin):
Iaris fuerit audatie multa sunt ełus
modi ueꝵ cum habeam rem nõ du¬
biam sed apertam atq manfestam
enumiecatlo singuloꝵ argumẽtoꝵ nõ
est mecessaria Diço celio Stageno iudici
decuniam grandem Statium Albiu ad
corrum penꝰdum iuditium dedisse Nu
nem illam alter tacita pietate deplorat
audete negare ab oppianco stageno
iudici pecumiam datam negate nega¬
te inqua in eoloco quid taeetis at ne¬
gare non potestis quol recepistis quod
donfessi estis quod abstulistis quo tande
agitur ore mentionem corrupti iuditiꝰ
fcitis cum ab ista parte indici pecuniã
ante iuditium datam post uuditiu erep¬
tam esse fate amini. Quid nam igitur
hec modo gesta sunt. Repetam paulo
altius iudices et omnia que in diutur¬
na obscuritate latuerunt sic aperiam
ut ea cernere oculis uideamini. Uos q̃¬
so ut adhuc me attente audistis ite
que reliqua sunt audiatis. Profecto ni¬
Hil a me dicetur quod non dignum

Expanded text:
lari fuerit audacia. multa sunt eius lari fuerit audacia. multa sunt eius modi; verum cum habeam rem non dubiam sed apertam atque manifestam, enumeratio singulorum argumentorum non est necessaria. dico C.Gaio Aelio Staieno iudici pecuniam grandem Statium Albium ad corrumpendum iudicium dedisse. num nem illam, alter tacita pietate deplorat; audete negare ab Oppianico Staieno iudici pecuniam datam, negate, negate, inquam, meo loco. quid tacetis? an negare non potestis quod repetistis, quod confessi estis, quod abstulistis? quo tandem igitur ore mentionem corrupti iudici facitis, cum ab ista parte iudici pecuniam ante iudicium datam, post iudicium ereptam esse fateamini? quonam igitur haec modo gesta sunt? repetam paulo altius, iudices, et omnia quae in diuturna obscuritate latuerunt sic aperiam ut ea cernere oculis videamini. vos quaeso, ut adhuc me attente audistis, item quae reliqua sunt audiatis; profecto nihil a me dicetur quod non dignum
Abbreviated transcription (Latin):
ab hoc corruptum non esie conft̾rmo
A quo igitar est corruptum opinor.
primutt si mcęrtum fuisset quisnam
exitus illis nidini futurus eõt uerisi¬
milius tamen esset eum potins çorru¬
pisse qui metuaisset ne ipse condemna¬
retur ꝗͣ illum qui ueritiis ẽẽt ne alter
absoluerctur.Demde cum ẽẽt nemini
dubiu quod iudicari necesse esset em
certe potius qui sibi alia ratione diffi¬
deret ꝙͣ eum qui omni ratione cõfide¬
ret sostremo ferte potius illu quibis
apuel eos iuclices effendisset ꝙͣ enꝗ
bis iis causam ob auisset Unu quidẽ
certe nemo ei a tara imquus cluetio
qui mihi not concędat si constat illud¬
corriptura esse iuditiu aut ab habuo
ant oppianico esse corruptum tñ de¬
illio ipso seperatm cognoscite. Atq ego
illa non argumentabor que sunt gfa¬
iua uehemeritet eum corrupisse q
ir peri culo focrit eum qui metuerit
cum qui spem saltis in alia ratione
non habuerit eum qui semnpee singu¬

Expanded text:
ab hoc corruptum non esse confirmo. ab hoc corruptum non esse confirmo. 'A quo igitur est corruptum?' opinor, primum, si incertum fuisset quisnam exitus illius iudici futurus esset, veri similius tamen esset eum potius corrupisse qui metuisset ne ipse condemnaretur quam illum qui veritus esset ne alter absolveretur; deinde, cum esset non dubium quid iudicari necesse esset, eum certe potius qui sibi aliqua ratione diffideret quam eum qui omni ratione confideret; postremo certe potius illum qui bis apud eos iudices offendisset quam eum qui bis causam probavisset. Vnum quidem certe nemo erit tam inimicus Cluentio qui mihi non concedat, si constet corruptum illud esse iudicium, aut ab habito aut ab Oppianico esse corruptum; si dillo ipso separatim cognoscite. atque ego illa non argumentabor quae sunt gravia vehementer, eum corrupisse qui in periculo fuerit, eum qui metuerit, eum qui spem salutis in alia ratione non habuerit, eum qui semper singu
Abbreviated transcription (Latin):
gumentis omnibus num fabritios qͦ ĩ
nocentes condemnatos eristimes nũ
etiam illa iuditia pecunia corcupta ẽe
dicas quibus iuditiis alter astaledo solo
bsolutus est alter etiam ipse se condem¬
nauit age si nocentes cunis malefitii
minquidd preter uenenum quesitum
quo habitas necareture obiectum est
⁊unquid aliud mnilus iudiriis uersa¬
tum est preterhas insidias habito ab
oppianico per fabritios factas nihil
gue me si mentior erstium dicta rea¬
ꝑa Doce in illoꝵ iuditis quid preter
hoc uenenum eppiatuci onuodo ĩ
crimninis sed in maledicti loro sitobiec¬
tum. Multa dici possunt quare ra
ne cesse fuerit iudicari Set ego occur¬
ram expectationi uestre iudices. Na
si a uobis sic audior ut nimꝙͣ bengnis
neq attent.us quenꝙͣ auditu pufem
tanien uocat me alioiam dudum ta¬
cita uestra expectatio que mihi obloqui
iudetur. Qind ergo nogas ne illud iu¬
ditium esse corruptur non nego sed

Expanded text:
gumentis omnibus, num Fabricios quoque gumentis omnibus, num Fabricios quoque innocentis condemnatos existimes, num etiam illa iudicia pecunia corrupta esse dicas, quibus in iudiciis alter a Staieno solo absolutus est, alter etiam ipse se condemnavit. age, si nocentes, cuius malefici? num quid praeter venenum quaesitum quo habitus necaretur obiectum est? num quid aliud in illis iudiciis versatum est praeter hasce insidias habito ab Oppianico per Fabricium factas? nihilgue me, si mentior; testium dicta recita, doce in illorum iudiciis quid praeter hoc venenum Oppianici non modo in criminis sed in male dicti loco sit obiectum. multa dici possunt qua re ita necesse fuerit iudicari, sed ego occurram exspectationi vestrae, iudices. nam etsi a vobis sic audior ut numquam benignius neque attentius quemquam auditum putem, tamen vocat me alio iam dudum tacita vestra exspectatio quae mihi obloqui videtur: 'quid ergo? negasne illud iudicium esse corruptum?' non nego, sed
Abbreviated transcription (Latin):
rerit si quis ab iis que retet condem¬
nastis Scamandrim quo crimine
Nempe ꝙ habitum per secuu mędi¬
ci ueneno necare ubiuisset quid ha¬
biti morte scamander coriscobatar
nihil sed ad minister erat oppianici
Condennastis Cam fabrituh. ꝗnid
ita quia cum ipse familia rissime
oppianico usus libertus autiz eius
in malefitio deprehensus erat illum ex¬
pertem eius consilui fuisse non ꝓbabat᷑
Si igitur ipsum oppianicum bis sins
iuditiis condemnatum ab soluissent
quis tantam turpitudincm inditioꝵ
quis tantam inchnstantiam terum
iudicataru quis tantam libi dinem
iudicum ferre potuisset Quod si hoc
uidetis quod iam hac omni oratiõe
pate factum est illo niditio reum cõ¬
dem nari presertim ab iisdem iudicib
qui duo preiuditia fecissẽt necesse fins¬
se simul illud iudeatis necesse est nulli
accus atori causam esse potuisse cur i¬
ditium uellent corrumpere. Quero eni
abste Tite Acti pelicns iam cẽteris ar¬

Expanded text:
rent, si qui ab eis quaereret: 'Condemrent, si qui ab eis quaereret: 'Condemnastis Scamandrum, quo crimine?' 'nempe quod habitum per servum medici veneno necare voluisset.' 'quid habiti morte Scamander consequebatur?' 'nihil, sed administer erat Oppianici.' 'et condemnastis C.Gaium Fabricium, quid ita?' 'quia, cum ipse familiarissime Oppianico usus, libertus autem eius in maleficio deprensus esset, illum expertem eius consili fuisse non probabatur.' si igitur ipsum Oppianicum bis suis iudiciis condemnatum absolvissent, quis tantam turpitudinem iudiciorum, quis tantam inconstantiam rerum iudicatarum, quis tantam libidinem iudicum ferre potuisset? quod si hoc videtis quod iam hac omni oratione patefactum est, illo iudicio reum condemnari, praesertim ab isdem iudicibus qui duo praeiudicia fecissent, necesse fuisse, simul illud videatis necesse est, nullam accusatori causam esse potuisse cur iudicium vellet corrumpere. quaero enim de te, T.Tite Atti, relictis iam ceteris ar
Abbreviated transcription (Latin):
ministr urti oppianici fabritiu cõsci¬
um maletitii condemnarant Utru
per deos inmortales magis ẽ mira¬
dum quod is condemnattis est atiq
omnino respondere ausus est Quids
enini illi iudices façere potuerirat
qui si ĩnocentes fabritios cordena¬
ssent tñ in oppianico sibi constare &
superiocibus constare iuditis debuę¬
runt Anuero illi sua perse ipsi indi¬
tia resorderent sur ceteri soleant
in iudicando ne ab alior iudiciis dis¬
creperit pronidere et i qui fabritii
libertuna quia manistret ra malefi¬
nio fuerat patronu quia conscius con¬
demnassecit ipsum pricipem atq ax¬
chitecturi scelecis a hiolnerent Et qui
ceteros nullo preiudtio facto tñ ex ipã
causa coadehniassent. Hunc que
bis condernnatum iata acceperant
liberarenit. Tum pero illa inlitia de¬
naroria non falsa iidinia sed uera
atq insigni trpinidine notata atq
operta de decore atq infamia deferi¬
siom locum nullu reliquissẽt. Quid
enim tandem illi uudices xesponde¬

Expanded text:
rum Oppianici, C. Fabricium conscium malefici condemnarant. Vtrum per deos immortalis! magis est mirandum quod is condemnatus est, an quod omnino respondere ausus est? quid enim illi iudices facere potuerunt? qui si innocentis Fabricios condemnassent, tamen in Oppianico sibi constare et superioribus consentire iudiciis debuerunt. an vero illi sua per se ipsi iudicia rescinderent, cum ceteri soleant in iudicando ne ab aliorum iudiciis discrepent providere? et illi qui Fabrici libertum, quia minister in maleficio fuerat, patronum, quia conscius, condemnassent, ipsum principem atque architectum sceleris absolverent? et qui ceteros nullo praeiudicio facto tamen ex ipsa causa condemnassent, hunc quem bis iam condemnatum acceperant liberarent? tum vero illa iudicia senatoria non falsa invidia sed vera atque insigni turpitudine notata atque operta dedecore et infamia defensioni locum nullum reliquissent. quid enim tandem illi iudices responde
Abbreviated transcription (Latin):
de lutui alurene fortuna conquerar. Nam
cum sẽpe artta iudices et ex alioꝵ miseriis et
ex meiscuris laboribusq quot dianis fortuna¬
tos cos homines indicatem qui remoti astu¬
diis ambitionis otium ac tranquillitatena uĩ¬
tr secuti sunt. Tum uero in iis Lutii Murene
tantis tamq in pronisis periculis ita sum
animo affictus ut non queam satis neq
comunem oiũ nostrum conditionem ne¬
ꝙ huiꝰ cuentit fortunartq miserari Q
drimura dum e honoribus continus fa

Expanded text:
de L.Lucii Murenae fortuna conquerar. nam de L.Lucii Murenae fortuna conquerar. nam cum saepe antea, iudices, et ex aliorum miseriis et ex meis curis laboribusque cotidianis fortunatos eos homines iudicarem qui remoti a studiis ambitionis otium ac tranquillitatem vitae secuti sunt, tum vero in his L.Lucii Murenae tantis tamque improvisis periculis ita sum animo adfectus ut non queam satis neque communem omnium nostrum condicionem neque huius eventum fortunamque miserari. qui primum, dum ex honorib
Abbreviated transcription (Latin):
sertim dumn nicubint ad uirumboru et
multis aliis adiurentis petitionas ornatu
qui cum horii stissimo patre atq maioribꝰ
modestissima ad ulescentia clarissima lega¬
tione pretura frobata in iure grata ĩ mu¬
uere ornata in prouintia petisset diligẽter
et ita petisset ui noq minanti cęderetꝰ neq
cuiu romaretur tiuic inirandimi ẽ ma¬
gae adiumerito Catilme subitam spem cõ¬
sulatus adipiscendifirisse. Nunc mihi ter¬
tuis ile lotus est relictus or̃oins de ambitus
criminibꝰ psairgatus ab iis qua ante me dix¬
erunt ame qdotam ita Murena uoluit
retractan dus quo ma locopostiimo famihia¬
ri meo ornatissimo uiro de diinsoꝵ indi¬
tiis et de deprehensis pecumiis ad ulescenti
ingemoio et beno serino sulpinio de equitũ
cen̾turiis Marco catori homini omĩ uirtute
excellenti de ip̃ius accusatione de Senatus
consulto de republica respondebo d& pauca
que nieum atũm repente mouerunt pus

Expanded text:
aesertim cum incubuit ad virum bonum et aesertim cum incubuit ad virum bonum et multis aliis adiumentis petitionis ornatum. qui cum honestissimo patre atque maioribus, modestissima adulescentia, clarissima legatione, praetura probata in iure, grata in munere, ornata in provincia petisset diligenter, et ita petisset ut neque minanti cederet neque cuiquam minaretur, huic mirandum est magno adiumento Catilinae subitam spem consulatus adipiscendi fuisse? nunc mihi tertius ille locus est relictus orationis, de ambitus criminibus, perpurgatus ab eis qui ante me dixerunt, a me, quoniam ita Murena voluit, retractandus; quo in loco C. Postumo, familiari meo, ornatissimo viro, de divisorum indiciis et de deprehensis pecuniis, adulescenti ingenioso et bono, Ser. Sulpicio, de equitum centuriis, M.Marco Catoni, homini in omni virtute excellenti, de ipsius accusatione, de senatus consulto, de re publica respondebo. sed pauca quae meum animum repente moverunt prius
Abbreviated transcription (Latin):
erupit et senatu triumphans gaudio quẽ
oĩo uiuu illinc exire non opoi tuerat. Pre¬
sertim cum idem ille in eodem ordine pau¬
cis diebus ante Catoni fortissiõ uiro inditi¬
um mimitanti ac denuntianti despondis¬
set et siquod eẽt in suas fortunas ĩcendiu
excitatu id se nõ aqua s&c riina u̾stictuꝵ
Histum rebus cõmotus et ꝙ hoiẽs tũ
coniuratos cum gladiis incampu deduci
⁊ Catilina sciebamꝰ descendi in campũ cu
firimssimo presidio fortissimoꝵ uiroꝵ et
cum illa lata insigniq lorica non que me
regeret et enim sciebam catilinam nõ latus
aut uetrem sed caput et collum solere petere
uerum ut omẽs bom aĩa duerterent & cum
in metu et pęcicula consulem inderent id ꝗd
et factum ad opem presidiumq cõcurrerẽt
Itaq cimnte Serui remissicrem in petendo
pellere cupiebant ad murenam sestatim cõ¬
tulerũt Magna est autem comitiis consula¬
ribus repentma uoluntatum inclinatio p̃¬

Expanded text:
erupit e senatu triumphans gaudio quem erupit e senatu triumphans gaudio quem omnino vivum illinc exire non oportuerat, praesertim cum idem ille in eodem ordine paucis diebus ante Catoni, fortissimo viro, iudicium minitanti ac denuntianti respondisset, si quod esset in suas fortunas incendium excitatum, id se non aqua sed ruina restincturum. his tum rebus commotus et quod homines iam tum coniuratos cum gladiis in campum deduci a Catilina sciebam, descendi in campum cum firmissimo praesidio fortissimorum virorum et cum illa lata insignique lorica, non quae me tegeret — etenim sciebam Catilinam non latus aut ventrem sed caput et collum solere petere — verum ut omnes boni animadverterent et, cum in metu et periculo consulem viderent, id quod est factum, ad opem praesidiumque concurrerent. itaque cum te, Servi, remissiorem in petendo pellere cupiebant ad Murenam se statim contulerunt. Magna est autem comitiis consularibus repentina voluntatum inclinatio, pr
Abbreviated transcription (Latin):
promissis santios et imseros credere non opoͬ¬
tere quare qui consumpta replere erepta re¬
cuperare uellent spectarent quid ipse debẽt
quid possideret quid auderet minime tie¬
dum et ualde calamitost esse oportere cũ
qui eẽt futurus dux et signifer calamitosoꝵ
Tum igitur his rebus auditis meministis ficri
die comina haberentur ut dehis rebus m
Senani agere posseniꝰ itaq postridie freque¬
ti senatu catilinam excitaui atq eum dehis
rebis iussi siquid uellet que atne ablate es¬
sent dicere Atq ille ut fuit semp apertissiꝰ
nõ se prrgait sed indicauit atq induit
tum enim dixit duo corpora ẽẽ rei pub ͤ
unum debile infirmo capite alteru firm¬
um sine capite huic si ita dese ineritu eẽt
caput se uiuo nõ defictuꝵ Congemut Sena¬
tus frequens neq tamen satis leuere pro rei
indignitate decreuit Nam partim ideo
fortes indecernendo non erant. quia n¬
hil timebant partim quia timebant que¬

Expanded text:
promissis saucios et miseros credere non oporpromissis saucios et miseros credere non oportere; qua re qui consumpta replere, erepta reciperare vellent, spectarent quid ipse deberet, quid possideret, quid auderet; minime timidum et valde calamitosum esse oportere eum qui esset futurus dux et signifer calamitosorum. tum igitur, his rebus auditis, meministis fieri die comitia haberentur, ut de his rebus in senatu agere possemus. itaque postridie frequenti senatu Catilinam excitavi atque eum de his rebus iussi, si quid vellet, quae ad me adlatae essent dicere. atque ille, ut semper fuit apertissimus, non se purgavit sed indicavit atque induit. tum enim dixit duo corpora esse rei publicae, unum debile infirmo capite, alterum firmum sine capite; huic, si ita de se meritum esset, caput se vivo non defuturum. congemuit senatus frequens neque tamen satis severe pro rei indignitate decrevit; nam partim ideo fortes in decernendo non erant, quia nihil timebant, partim, quia omnia.
Abbreviated transcription (Latin):
iuuentutis uallatum indicibus atq sicariis
inflatum cum spc militu college mei quẽ
ad modum dicebat ipse promissis circim¬
fluentem colonoꝵ Arrentinoꝵ et fesulano¬
ru exercitum quam turbam dissimillio
ex genere distinguebant hoiẽs percussi Syl¬
lamꝰ temporis calamitate uultus ipĩus erat
plenus furoris oculus scelexis sęrino arroga¬
tie sicut ei iam exploratus et domi condit
consulatus in deretur Murenam continebat
Sulpitiu accusatorem suu numerabat nõ
competitorem et uim denuntiabat reipub¬
lice nimabat᷑ꝰ quibus rebus qui timor boĩs
oĩbus miectus est quantaq desperatio rei
publice si ille factus esset nolite amę cõmoueri
uelle uos met ipi nobiscum recordemini Me¬
ministis eram cum illuis nefarii gladiatoris
uoces prebuissent quas habuisse incontione
domestica dicebatur cum miseroꝵ fidelem
defensorem negasset inueniri posse insi cũ
qui ipse miser esset integroꝵ et fortunato

Expanded text:
iuventutis, vallatum indicibus atque sicariis, iuventutis, vallatum indicibus atque sicariis, inflatum cum spe militum tum conlegae mei, quem ad modum dicebat ipse, promissis, circumfluentem colonorum Arretinorum et Faesulanorum exercitu; quam turbam dissimillimo ex genere distinguebant homines perculsi Sullani temporis calamitate. voltus erat ipsius plenus furoris, oculi sceleris, sermo adrogantiae, sic ut ei iam exploratus et domi conditus consulatus videretur. Murenam contemnebat, Sulpicium accusatorem suum numerabat non competitorem; ei vim denuntiabat, rei publicae minabatur. quibus rebus qui timor bonis omnibus iniectus sit quantaque desperatio rei publicae, si ille factus esset, nolite a me commoneri velle; vosmet ipsi vobiscum recordamini. meministis enim, cum illius nefarii gladiatoris voces percrebruissent quas habuisse in contione domestica dicebatur, cum miserorum fidelem defensorem negasset inveniri posse nisi eum qui ipse miser esset; integrorum et fortunatorum
Abbreviated transcription (Latin):
nime discordiis contincut᷑ in fortunas opti¬
mi cunsq erumpcrent. Hec omiã tibi ac¬
cusandi uiam mumebant adipiscendi ob¬
sepiebant Atq ex omĩbus illa plaga miectae
petitioni tue nõ tacente me matima. De
qua ab homiẽ ingemosissimo et copiosissig̃
hortensio multa gͥranissime dicta sunt. qͦ
etiam mihi duridr locus est dictndi datus¬
ut cum ante me et ille dixisset et uit sũma di¬
gnitate et diligentia et facultate dicendi Mar¬
dus crassus egd in extremo non partem ali¬
quam agerem cause sed detota redicerem
quod mihi uideret᷑ itaq in iisdem rebus fere
uersor et quod possum Iudices occurro nestre
sapientie set tamen seru quam te securim pu¬
tas iniecisse petitioni tue cum tu populum
romanum meum metum adduxisti ut ꝑ¬
timesceret ne Consul Catilina fieret dum tu
accusationem comparares deposita atq ab¬
iecta petitione Et enim te inquirere iude
interea alacrem atq letum stipatum coro

Expanded text:
nunc discordiis continentur in fortunas optinunc discordiis continentur in fortunas optimi cuiusque erumperent. haec omnia tibi accusandi viam muniebant, adipiscendi obsaepiebant. atque ex omnibus illa plaga est iniecta petitioni tuae non tacente me maxima, de qua ab homine ingeniosissimo et copiosissimo, Q. Hortensio, multa gravissime dicta sunt. quo etiam mihi durior locus est dicendi datusut, cum ante me et ille dixisset et vir summa dignitate et diligentia et facultate dicendi, M.Marcus Crassus, ego in extremo non partem aliquam agerem causae sed de tota re dicerem quod mihi videretur. itaque in isdem rebus fere versor et quoad possum, iudices, occurro vestrae satietati. sed tamen, Servi, quam te securim putas iniecisse petitioni tuae, cum populum Romanum in eum metum adduxisti ut pertimesceret ne consul Catilina fieret, dum tu accusationem comparares deposita atque abiecta petitione? etenim te inquirere videbinterea alacrem atque laetum, stipatum choro
Abbreviated transcription (Latin):
Fitata est cõmoti amimi temuoꝵ exilium m
nostrum ordinem concessit Senatus postula¬
tioni tue sed non libenter duriorem fortime
comini conditionem te autore constituit mõ¬
bi excusationi pena addita est uoluntas offen¬
sa multoꝵ quibris aut contra ualitudinis cõ¬
modum laborandum est aut in cõmodo mõ¬
bi etiam ceteri inte fructus relinquendi. Qud
ergo hec quis tulit isqui autoritati senatus uo¬
lustati tue paruit. Demq istulit cum minime
proderaut. Illa que mea sũma uolũtate Sena¬
tus frequens repudiauit mediocriter aduer¬
sata tibi esse existimas confusionem suffra¬
gioꝵ flagitasti Prerogationu legis manilie
equationcin gratię dignitatis suffragioꝵ g
uiter homiẽs honesti atq nsius cuntatibus
et mumcipiis gratiose tuletũt a tali uiro ẽẽ
pugnatum ut omẽs & digntatis et gratie
gradus tollerent᷑. Eidem edititios uidices ẽc̃
uolust ut odia occulta ciuum que tacitis

Expanded text:
gitata est; commoti animi tenuiorum. exsilium in gitata est; commoti animi tenuiorum. exsilium in nostrum ordinem; concessit senatus postulationi tuae, sed non libenter duriorem fortunae communi condicionem te auctore constituit. morbi excusationi poena addita est; voluntas offensa multorum quibus aut contra valetudinis commodum laborandum est aut incommodo morbi etiam ceteri vitae fructus relinquendi. quid ergo? haec quis tulit? is qui auctoritati senatus, voluntati tuae paruit, denique is tulit cui minime proderant. illa quidem quae mea summa voluntate senatus frequens repudiavit mediocriter adversata tibi esse existimas? confusionem suffragiorum flagitasti, †praerogationum legis Maniliae†, aequationem gratiae, dignitatis, suffragiorum. graviter homines honesti atque in suis vicinitatibus et municipiis gratiosi tulerunt a tali viro esse pugnatum ut omnes et dignitatis et gratiae gradus tollerentur. idem editicios iudices esse voluisti, ut odia occulta civium quae tacitis
Abbreviated transcription (Latin):
Quare ego expertus et petendi et defendendi&
accusandi molestiam sic intellexi in petendostu¬
dium esse açcrrimu in defendendo offitium
in accusando laborem itaq sic statuo fieri nullo
modo posse ut idem accusatione et petitione
consulatus diligenter adornet atq instruat u¬
num sustiniere pauci possunt utriaq nemo
su cumte de curriculo petitionis deflexisses.
mimũq ad accusandum transtulisses existima¬
sti te utriq negotio satisfacere posse uehemẽ¬
ter exrasti quisemi dies finit postꝙͣ m istam
accusandi denũtiationem ingressus es quem
tu non totum in ista ratione consumscris. le¬
gem ambitus flagitasti que tibi non deerat e¬
Uat emm seuerissime scripta calphumia gesto
est mos et uoluntati et dignitati tue sed tot̾a il¬
la lex accusationem tuam si haberes nocento
reum fortasse armasset petitiom uero refla¬
gata est pena grauior reil plebem tua uoce efla¬

Expanded text:
qua re ego expertus et petendi et defendendi et qua re ego expertus et petendi et defendendi et accusandi molestiam sic intellexi in petendo studium esse acerrimum, in defendendo officium, in accusando laborem. itaque sic statuo fieri nullo modo posse ut idem accusationem et petitionem consulatus diligenter adornet atque instruat. Vnum sustinere pauci possunt, utrumque nemo. tu cum te de curriculo petitionis deflexisses animumque ad accusandum transtulisses, existimasti te utrique negotio satis facere posse. vehementer errasti. quis enim dies fuit, postea quam in istam accusandi denuntiationem ingressus es, quem tu non totum in ista ratione consumpseris? legem ambitus flagitasti, quae tibi non deerat; erat enim severissime scripta Calpurnia. gestus est mos et voluntati et dignitati tuae. sed tota illa lex accusationem tuam, si haberes nocentem reum, fortasse armasset; petitioni vero refragata est. Poena gravior in plebem tua voce effla
Abbreviated transcription (Latin):
fatiant quantu quisq animi & facultatis ha¬
bere uideatur Uides ne tu illum tristem demis¬
sum iacet diffidit abiecit hastas serpit hic rum¬
or scis tu illum accusationem cogitare ĩquirẽ
in cõpetitores. testis querere aliu tanti iam
nũt aut textam rem abiitiũt aut suam opa
et grãm iuditio et accusationi reseruant acce¬
dit eodem ut ctiam ip̃e candidatus totũ auĩ
atq omnem curam operam diligentiamq
suam in petitione non possit pofiere Adum¬
gitur enim accusationis cogitatio nõ parua
res set nimirum oiũm iꝓrima Magnum
est enum te comparare ca quibus possis hominẽ
e cuutate presertim non in opem neq ĩfirmu
exturbare qui et perse et per suos et uero etiam
per alienos defendatur. Omẽs enim ad pericła
propuilsanda concurrimus et qui nõ aperte
inimici sumꝰ etiam alienissimis in capitis pe¬
riculis amicissimoꝵ offitia et studia prestamꝰ

Expanded text:
faciant quantum quisque animi et facultatis hafaciant quantum quisque animi et facultatis habere videatur. 'videsne tu illum tristem, demissum? iacet, diffidit, abiecit hastas.' serpit hic rumor. 'scis tu illum accusationem cogitare, inquirere in competitores, testis quaerere? Alium fac iam, nunt; aut certam rem abiciunt aut suam operam et gratiam iudicio et accusationi reservant. accedit eodem ut etiam ipse candidatus totum animum atque omnem curam operam diligentiamque suam in petitione non possit ponere. adiungitur enim accusationis cogitatio, non parva res sed nimirum omnium maxima. Magnum est enim te comparare ea quibus possis hominem e civitate, praesertim non inopem neque infirmum, exturbare, qui et per se et per suos et vero etiam per alienos defendatur. omnes enim ad pericula propulsanda concurrimus et qui non aperte inimici sumus etiam alienissimis in capitis periculis amicissimorum officia et studia praestamus.
Abbreviated transcription (Latin):
Senatorem mihi uderi ꝙͣ sapientem candi¬
datum Primu actus andi terrores et mine qb
tu quotidie uti solebas sunt fortis uiri s& cr
dopuili opimonem a spe adipiscendi auertut
et amicoꝵ studia debilitant. Nescio quo pac¬
to hoc semper fit neq in uno aut altero niã¬
duersum est. s& iam in pluribus simulatq
candidatus accusationem meditari uisus ese
ut honorem desperasse iudeatur Quid ergo
acceptam ĩuiriam persequi nõ placet imo
uehementer placet sed aliud tempris ẽ perẽ¬
di aliud persequendi. Petitorem ego p̾sti
consulatus magna spe magno aiõ i nagnis
copiis & infor et in campum deduci uolo
nõ placet mihi inquisitio candidati pro¬
nuntia repulse non testiu potius ꝙͣ suf¬
fragator compatio nõ mine magis ꝙ̃ blã¬
dicie non declamatio potius q̃ scalutatio p̃sti
cum iam hoc nouo more onĩes fere domos oiũs
concursent & ex uultu candidatoꝵ comectura

Expanded text:
accusatorem mihi videri quam sapientem candiaccusatorem mihi videri quam sapientem candidatum. primum accusandi terrores et minae quibus tu cotidie uti solebas sunt fortis viri, sed et populi opinionem a spe adipiscendi avertunt et amicorum studia debilitant. nescio quo pacto semper hoc fit — neque in uno aut altero animadversum est sed iam in pluribus — simul atque candidatus accusationem meditari visus est, ut honorem desperasse videatur. quid ergo? acceptam iniuriam persequi non placet? immo vehementer placet; sed aliud tempus est petendi, aliud persequendi. petitorem ego, praesertim consulatus, magna spe, magno animo, magnis copiis et in forum et in campum deduci volo. non placet mihi inquisitio candidati, praenuntia repulsae, non testium potius quam suffragatorum comparatio, non minae magis quam blanditiae, non denuntiatio potius quam persalutatio, praesertim cum iam hoc novo more omnes fere domos omnium concursent et ex voltu candidatorum coniecturam
Abbreviated transcription (Latin):
ficiscens dilectum in umbra dedit eifaculta¬
tem respublica liberalitatis qua usus mnultas
sibi tribus que municipiis umbrie cõficiũt᷑
adiunxit ip̃e autem in gallia ut nostri hores
desperatas lam pecumas engerert equitate
diligentiaq perfecit tu intet̾ca rore scilicet
amicis presto fiuisti fateor. s& tamen illud cogi¬
ta non nullor amicoꝵ studia minui solere
meos a quibis prouintias contemni ĩtelligat
Et quoniã ostendi idices parem dignitate
ad consulatus petitionem disparem fortunam
prouintialiu hiegotioꝵ in murena atq in sulpi¬
tio fuisse dicam iam apertius in quo nieus ne¬
cessarius fuerit inferior seruius et ea dicam uo¬
bis audientibus amisso iam tempore que ipĩ
soli renitegra sepe dixi petere consulatu nela¬
rc te Seruiꝰ persepctibi dexi & iniis rebus ip̃is
qua te magno et forti aĩo et agere et dicere
uidebar tibi solitus sum dicere magis te fortẽ

Expanded text:
ficiscens dilectum in Umbria; dedit ei facultaficiscens dilectum in Umbria; dedit ei facultatem res publica liberalitatis, qua usus multas sibi tribus quae municipiis Umbriae conficiuntur adiunxit. ipse autem in Gallia ut nostri homines desperatas iam pecunias exigerent aequitate diligentiaque perfecit. tu interea Romae scilicet amicis praesto fuisti; fateor; sed tamen illud cogita non nullorum amicorum studia minui solere in eos a quibus provincias contemni intellegunt. et quoniam ostendi, iudices, parem dignitatem ad consulatus petitionem, disparem fortunam provincialium negotiorum in Murena atque in Sulpicio fuisse, dicam iam apertius in quo meus necessarius fuerit inferior, Servius, et ea dicam vobis audientibus amisso iam tempore quae ipsi soli re integra saepe dixi. petere consulatum nescire te, Servi, persaepe tibi dixi; et in eis rebus ipsis quas te magno et forti animo et agere et dicere videbam tibi solitus sum dicere magis te fortem