comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ruosa dispensatione facturus :
Ventrẽ ipsorũ sensiiũ significat õ¬
nino carnalẽ in quo mandata dnĩ
tũ quã inuentre recondita sunt:¬
& bene sensus corũ cõparatus est
uentri. unde cibi sp̃ĩtales uelut
uilissima purgam̃ta pro iecti s̃
dũ ab eis corrupta mente dilabun¬
tur: Sed hicũ eent reb caeles¬
tib impl&i ut ni hilt̾renũ cape¬
re debuissent : Anĩ adueste::
quid sequit᷑. Saturati s̃ porcina.
Oniquitas execranda : Audie¬
bat sensus eorũ mandatadõ &illi
saturabant᷑ sordib: peccatorum
Nouoq modo bonis celestib pas¬
ti malorũ fecib explebantur
Porana enĩ ad polluta respit.
quȩ int̃c&era u& eris testam̃ti
p̃cepta inmunda p̃notatur
Trans miser̃ aut̃ reliquiaspeccatorx
filiis suis quando clumabant:
sanguis huiꝰ suꝑnos & suꝑfilios
nrõs: Eso aut̃ cũ iustitia apparebo
Iin conspectu tuo saciabor dũ manifesta¬
bitur gloria tua:
nconspectu patris apparere
se dic̃ cũ iustitia. qm̃ eiꝰ uolunta¬

Expanded text:
riosa dispensatione facturus. Ventrem ipsorum, sensum significat omnino carnalem, in quo mandata Domini tanquam in ventre recondita sunt. Et bene sensus eorum comparatus est ventri, unde cibi spirituales velut vilissima purgamenta projecti sunt, dum ab eis corrupta mente dilabuntur. Sed hi cum essent rebus coelestibus impleti, ut nihil terrenum capere debuissent, animadverte quid sequitur, saturati sunt porcina. O iniquitas exsecranda! Audiebat sensus eorum mandata Dei, et illi saturabantur sordibus peccatorum, novoque modo bonis coelestibus pasti, malorum faecibus explebantur. Porcina enim ad polluta respicit, quae inter caetera Veteris Testamenti praecepta immunda praenotatur. Transmiserunt autem reliquias peccatorum filiis suis: quando clamabant: Sanguis ejus super nos et super filios Ego autem cum justitia apparebo in conspectu tuo; satiabor, dum manifestabitur gloria tua, In conspectu Patris apparere se dicit cum justitia. quoniam ejus volunta
Abbreviated transcription (Latin):
cc scendit fumus in ira eiꝰ etignis
umus hic in bano posit̃ ẽ qui̧
sic̃iste trenus in utiles lacri¬
mas mou& itc& illepenitentiȩ
calore succensus. fructuose pro¬
tores futuri iudici timore con¬
turbat ut eos ad remediũ c̃uer¬
sionis ad ducat: Igns aut̃ ẽ ca¬
ritas dĩ uirtutũ ꝓgressionib eres¬
cens: quȩ quanto magis c̃cupis¬
cit᷑ tanto efficacius ampliatur
beneaut̃ dix̃ a facie eiꝰ qm̃ ipsius
illuminatione caritas c̃ceditur
eis qui peccata derelinquunt :
carbones uero succensos peccato¬
resdic̃ qui uelut carbones mor¬
tui inmundustius cȩcitate tene¬
brant᷑: Sed iterũ pęnientia in¬
flãmante reuiuescunt: et exinar
mostuis prunis uiui incipiunt
et̃ carbones: Sequit᷑ &icĩ quomo¬
do succensi s̃. ueniente scilic& dño

Expanded text:
scendit fumus in ira ejus, et ignis umus hic in bono positus est, quia sicut iste terrenus inutiles lacrymas movet, ita et ille poenitentiae calore succensus fructuose protores futuri judicii timore conturbat, ut eos ad remedium conversionis adducat. Ignis autem est charitas Dei, virtutum progressionibus crescens, quae quanto magis concupiscitur, tanto efficacius ampliatur. Bene autem dixit, a facie ejus: quoniam ipsius illuminatione charitas conceditur eis qui peccata derelinquunt. Carbones vero succensos peccatores dicit, qui velut carbones mortui, in mundi istius caecitate tenebrantur, sed iterum poenitentia inflammante reviviscunt, et ex mortuis prunis vivi incipiunt esse carbones. Sequitur etiam quomodo succensi sunt, veniente scilicet Domino
Abbreviated transcription (Latin):
quando constat totis uirib peti qđ tẽ¬
pore necessitatis optictur : Et uide
quia prius dix̃dnm: Sed neputa
ss ad alienũ dnm̃ subiunxit ad
am̃a meũ clamaui : Clamare autẽ
plus ẽ ub inuocare : Creuit sermo
ꝓgrediente desiderio & accensus
animꝰ ad orationẽ : ꝓsiliuit auidus

Expanded text:
quando constat totis viribus peti, quod tempore necessitatis optatur. Et vide quia prius dixit ad Dominum: sed ne putares 59 ad alienum dominum, subjunxit: Ad Deum meum clamavi. Clamare autem plus est, ab invocare. Crevit sermo progrediente desiderio, et accensus animus ad orationem prosilivit avidus
Abbreviated transcription (Latin):
id pem suum conduserunt os corũ locutũ
est suꝑbiam
oncludunt adipẽ qui multa uo¬
U racitate pinguescunt. sic iudȩi
sclerũ nimi&ate saginati. uere in¬
tellegentiȩ acumina ꝑdedier̃
r estabat autẽ ut qui pinguissima
inmanitate tumuer̃ : suꝑbaloque¬
ront᷑. et beiedix̃ tantu more
non&dic̃ cordelocutis quia scelera¬
torũ mos ẽ illa frequent̃ sermone
tes: Nunccircũ deder̃ non obse¬
quio sed furore. quando cruci
cũ constat affixũ. Nunc aut̃ qđ
diciũ ẽ. Prȩsens temp: posuit pro
fituro qđ apud ꝓph&as eẽ noscitur
usitatũ. Seq̃t. Oculos suos statuer̃
delinare interrã. Dic̃ consu&u¬
dinem ꝑ ditorum qui tentm res

Expanded text:
ipem suum concluserunt; os eorum locutum est superbiam. Concludunt adipem, qui multa voracitate pinguescunt; sic Judaei scelerum nimietate saginati, verae intelligentiae acumina perdiderunt. Restabat autem ut qui pinguissima immanitate tumuerunt, superba loquerentur. Et bene hic dixit tantum ore, non etiam corde locuti sunt: quia sceleratorum mos est illa frequenter sermone tes; nunc circumdederunt non obsequio, sed furore, quando cruci eum constat affixum. Nunc autem quod dictum est, praesens tempus posuit pro futuro, quod apud prophetas esse noscitur usitatum. Sequitur: Oculos suos statuerunt declinare in terram. Dicit consuetudinem perditorum, qui terram re
Abbreviated transcription (Latin):
ad uitoꝵ meus.
se dic̃ dnim firmam̃ tũ suũ.
qm̃ cbipso c̃cessũ ẽ ut in imicis suis
in aciȩ sirmus ad sisterit&ui uaciani¬
mositate pugnar&: Et refugiũ meũ
Vtiq quando cũq fuit op̃ c̃silio. ad eũ¬
refugit adtractũ. & inuenit diui¬
nitate monstrante qđ eũ poterat.
simi regis saulis iratac̃quã de infer¬
ni oreliberauit : dr̃m̃s aduitorm̃s:
Prestitorũ suauitate pellectꝰ. in
sumã rep&it superiora quȩ dix̃
qui᷑ ubiq ipse cd fuit. eũq uistu¬
tissuȩ munimine custodiuit:
Sed c̃sidera qđ ita ꝑcurrit singula
ut suis meritis ñ p̃sum at applicare
sperare sedic̃ qui eũ in p̃teritis sen¬
serat ad iutorẽ : Protector meus
hoc ad eũ ꝑtin& custodiendũ. qui
aduersariorũ app&ebat᷑ insidiis :
qđ aut̃ hic dix̃ cornusalutis suȩ
dnm̃. Ad inimicos ꝑtin& dissipan

Expanded text:
adjutor meus. Juste dicit Dominum firmamentum suum, quoniam ab ipso concessum est ut inimicis suis in acie firmus assisteret, et vivaci animositate pugnaret. Et refugium meum. Utique, quando, cum fuit opus consilio, refugit ad tractatum, et invenit Divinitate monstrante, quod eum poterat  saevissimi regis Saulis ira tanquam de inferni ore liberavit. Deus meus adjutor meus. Praestitorum suavitate pellectus, in summam repetit superiora quae dixit: quia ubique ipse adfuit, eumque virtutis suae munimine custodivit. Sed considera quod ita percurrit singula, ut suis meritis non praesumat applicare sperare se dicit, qui eum in praeteritis senserat adjutorem. Protector meus. Hoc ad eum pertinet custodiendum, qui adversariorum appetebatur insidiis. Quod autem hic dixit, cornu salutis suae D
Abbreviated transcription (Latin):
loquit᷑ quȩ ante aduentũ dm̃i in¬
numeras ꝑtulit cabmitates:
postea que misestus ei medici
scaẽ in carnationis indulsit &b a¬
tismatis beneficio xp̃ianũ pp

Expanded text:
loquitur, quae ante adventum Domini innumeras pertulit calamitates, posteaquam misertus ei medicinam sanctae incarnationis indulsit, et baptismatis beneficio Christianum
Abbreviated transcription (Latin):
captiuitas quȩ hum anigeneris
sobolem possidebat: Frametim
uero diximꝰ multarũ eẽ significati¬
onũ Modo contũ. modo loricã.
modo gladiũ significatbis acutũ
quȩ tam̃ om̃a cdstrum̃ta armorũ
hoc uersu quinta species definitionis
ad uerbiũ dicitur. uno enĩ uerbo
definiuit quid sit anima xp̃i id ẽ
et sub planta eos inuita eorum:
tem fit oratio proiudeis qui diabo¬
li potestate constricti. nefarus
erant ausib incitandi. De mones
enĩ inimicimanꝰ diĩ. qui humanũ
geñ contrariadiõ semꝑ uoluntat
dilacerant: Prȩcatur &iã utap
cis idẽ ab apłis diuidant᷑ incrediu
dũ atenit huĩ mundi uitiosa sepa¬
rati conuestuntur ad dnm̃ eorũ :¬
quippe iubante dño. p̃dicatione
factũ .ẽ. ut tac̃ israhelitȩ quãgn¬
tes a terrena iniquitate diuisi.
xp̃m sequerentur auctorem:
Sub placnta eos. hic inbono postũ
est : Sub plantatienĩ & illi acci¬
piendis qui damnatis errorib

Expanded text:
captivitas, quae humani generis captivitas, quae humani generis sobolem possidebat. Frameam vero diximus multarum esse significationum: modo contum, modo loricam, modo gladium significat bis acutum; quae tamen omnia ad instrumenta armorum hoc versu, quinta species definitionis ad verbum dicitur; uno enim verbo definivit quid sit anima Christi, idet supplanta eos in vita eorum. Item fit oratio pro Judaeis, qui diaboli potestate constricti, nefariis erant ausibus incitandi. Daemones sunt enim inimici manus Domini, qui humanum genus contraria Domino semper voluntate dilacerant. Precatur etiam, ut a paucis, id est ab apostolis dividantur increduli: dum a terra hujus mundi vitiosa separati, convertuntur ad Dominum. Eorum quippe, juvante Domino, praedicatione factum est, ut tam Israelitae quam gentes a terrena iniquitate divisi, Christum sequerentur auctorem. Supplanta eos, hic in bono positum est; supplantati enim et illi accipiendi sunt qui damnatis erroribus
Abbreviated transcription (Latin):
ex surgednẽ praeueni eos & supplanta
eos cripe animã mecm ab impio frameãtuã:
estia sectio beate orationis
intractur. Ex surge in peccato¬
res dicit. quẽ illi putant more
humano posse quiescere. ut cog¬
noscant uigilare. dũ eorũ ñ ꝑ¬
mit tunt᷑ iniquitates ex crescere
prȩueni aut̃ dix̃ ut ante sub¬
uestant̾ quã peccata ꝑficiant
Exposumꝰ enim insuperi oribihunc
sensũ bene apturi scdenatis dũ
semiscere ñ ꝑmittunt᷑ in licitis.
sub uestunt᷑ enĩ &illi felicit̃ qui
deprauis uitis adrectã semita re¬
durcunt᷑. Eripe animã metim
ab impio: Vtiq diabolo qui meri¬
to impius dicitur quia pus sẽꝑ
contrarius approbatur. Cripe
fac resurgere qđ impletũ ẽẽ ma¬
nifestũ ẽ. framecĩ tuã breuit̃ con¬
dusũ ẽ qđ sit anima dnĩ saluato¬
ris: framei ẽ enĩ patris quando
ꝑ ipsã diabolũ uicit: Peripsam
mundũ a sordida suꝑstitione
purgauit ꝑ ipsã debellata est

Expanded text:
Exsurge, Domine; praeveni eos, et supplanta Exsurge, Domine; praeveni eos, et supplanta eos: eripe animam meam ab impio, frameam tuam. Tertia sectio beatae orationis intratur. Exsurge in peccatores dicit, quem illi putant more humano posse quiescere; ut cognoscant vigilare, dum eorum non permittuntur iniquitates excrescere. Praeveni autem dixit, ut ante subvertantur quam peccata perficiant. Exposuimus enim in superioribus hunc sensum bene aptari 57 sceleratis, dum se miscere non permittuntur illicitis. Subvertuntur enim et illi feliciter, qui de pravis vitiis ad rectam semitam reducuntur. Eripe animam meam ab impio; utique a diabolo, qui merito impius dicitur, quia piis semper contrarius approbatur. Eripe: fac resurgere, quod impletum esse manifestum est. Frameam tuam. Breviter conclusum est quid sit anima Domini Salvatoris; framea est enim Patris, quando per ipsam diabolum vicit; per ipsam mundum a sordida superstitione purgavit; per ipsam debellata est
Abbreviated transcription (Latin):
uone uoluuntur susceper̃me
sicu leo paratus ad p̃dam et sic̃ catulus
lonis habitans in abditis:
usceper̃ me. hoc ẽ iudȩi apilato
quando eis dixit. Tollite eũ &
situndũ legẽ urãm crucifigite eũ.
Quod auide suscipientes &uotũ
suae crudelitatis implentes. me¬
rito ferarũ seuitiȩ cõpanotur.
sepius cõparari. qui modus locu¬
tionis. int̃propria scripturȩ di¬
uinȩ recipiendus .ẽ. hic tamen
euident̃ diabolũ designat. Ipsi
enĩ iuste cõparatis principes iu¬
dȩorũ. quo auctore fremuerunt
& tam̃ multo peiores effectis̃.
si quidẽ diabolus dnm̃ tẽptauit.
Cruci aut̃ istorũ insania crudelis
affixit : Catulũ aut̃ leonis dicit
reliquum populũ iudȩorũ quise
diaboli filios effecerunt. sic enĩ
deipsis in euangelio dicitur uos
exptetre diabolo estis. habitans
in ab ditis. ꝑmanes in insidusde¬
testabiliũ. Siquidem hominum
consu&udo ẽ maclauota tegere.
ut latenter ad effectum possint eorx
consilia ꝑuenire :¬

Expanded text:
eperunt me sicut leo paratus ad praedam, et sicut catulus leonis habitans in abditis. Susceperunt me, hoc est Judaei a Pilato, quando eis dixit: Tollite eum, et secundum legem vestram crucifigite eum , quod avide suscipientes, et votum suae crudelitatis implentes, merito ferarum saevitiae comparantur. saepius comparari. Qui modus locutionis inter propria Scripturae divinae recipiendus est; hic tamen evidenter diabolum designat. Ipsi enim juste comparati sunt principes Judaeorum, quo auctore fremuerunt; et tamen multo pejores effecti sunt, siquidem diabolus Dominum tentavit, cruci autem istorum insania crudelis affixit. Catulum autem leonis dicit reliquum populum Judaeorum, qui se diaboli filios effecerunt. Sic enim de ipsis in Evangelio dicitur: Vos ex patre diabolo estis . Habitans in abditis: permanens in insidiis. Detestabilium siquidem hominum consuetudo est mala vota tegere, ut latenter ad effectum possint eorum consilia pervenire
Abbreviated transcription (Latin):
in a faciȩ dñi habitabit int̾ra ꝓfugus
Satunactus ergo iudȩos dic̃ dem¬
munditiis quae ad nõ abscondita
idẽ noscunt᷑ eẽ ꝓhibita si uero
in bonã pastẽ hoc positũ lector acci¬
pias ut ẽ illud quã magna multi¬
tudo dulcedinis tuȩ dñe quac abs¬
condisti tim̃tib te & ꝑfecistietc̃spe

Expanded text:
in a facie Domini, habitavit in terra profugus . Saturatos ergo Judaeos dicit de immunditiis, quae a Domino abscondita, id est noscuntur esse prohibita. Si vero in bonam partem hoc positum lector accipias, ut est illud: Quam magna multitudo dulcedinis tuae, Domine, quam absconditi timentibus te, et perfecisti eam sp
Abbreviated transcription (Latin):
ermansit in superiorib: dictis.
Nãcũ saturati pauperes fuerint.
laudubunt dñm: pauperes dnm̃
laudant diuitessem& ipsos exaltaN :
Isti thesauraria t̃ren a conger̃. Illi
calesti ubestate ditescunt: paculias
dispar. sed conscientia longe dissimilis
Isti deniq locupl&atis demundo
illi dedõ: Oquã longe dissimilia
uota sortitis. pauperes possident
qđ nũ quã ꝑdaent. Diuites tenent.
qđ ñ solũ mortui. sed &ict̃ uiu frequor¬
t̃ amittunt: sequit᷑. uiuit corcorũ

Expanded text:
ermansit in superioribus dictis. Nam cum saturati pauperes fuerint, laudabunt Dominum. Pauperes Dominum laudant, divites semetipsos exaltant: isti thesauraria terrena congerunt, illi coelesti ubertate ditescunt: facultas dispar, sed conscientia longe dissimilis; isti denique locupletes sunt de mundo, illi de Deo. O quam longe dissimilia vota sortiti sunt! Pauperes possident quod nunquam perdent; divites tenent quod non solum mortui, sed etiam vivi frequenter amittunt. Sequitur: Vivit cor eorum
Abbreviated transcription (Latin):
ec s̃ uota quȩ superius dix̃ & consi¬
dera quȩ tantũ pauperes posuit qui
mundiistius in lecebras contẽptudi¬
tissimo respuer̃: Ndiuites qui sđi
huiꝰ felicitate refestis̃ sed pauperes
idẽ regnũ dĩesurientes: Ideo enim
addidit & saturabuntur : saturari
onĩ ñ potera t nisi quostidis possi¬
debat esuries : & laudabun dnm̃¬

Expanded text:
vota quae superius dixit. Et considera quia pauperes tantum posuit qui mundi istius illecebras contemptu ditissimo respuerunt; non divites qui saeculi hujus felicitate referti sunt, sed pauperes, id est regnum Dei esurientes. Ideo enim addidit, et saturabuntur; saturari enim non poterant, nisi quos talis possidebat esuries.
Abbreviated transcription (Latin):
ti significat humanitatẽ antia¬
pante adiuinitatis gratia sẽpos
nari quȩ nullus illiquic quãp
pellagianus hoc ꝓpriũ hominis de¬
re qđ in maculata uerbi in caras
euident legit᷑ accspisse: benedi¬
tiodulcedinis fuit quando dis
ẽ : hncẽfilius ins̃ dilectus inu
mihibene complacui. posos¬

Expanded text:
ti, significat humanitatem anticipante divinitatis gratia semper ornari: quia nullus illi quidquam pPelagianus hoc proprium hominis dicere, quod immaculata Verbi incarnatio evidenter legitur accepisse. Benedictio dulcedinis fuit, quando dictum est: Hic est Filius meus dilectus, in quo mihi bene complacui . Pos
Abbreviated transcription (Latin):
rat in dño et in miseri cordia altissimi
non commouebitur:
ic̃ causã quare tantũ munus
acceperit: quia rex iste qui in
passione suatribilingius legebat᷑
ascriptus secđ hominẽ sperauit
in dño ut agoscamꝰ nisi supplicit̃
postulando ad ciꝰ ñ posse nos mise¬
ricordiã ꝑuenire: Sequitur:
&ã adenitatis huiꝰ causã ꝓbabilis
quȩ nescit a patris miseri cordia
sub moueri quẽ sperare in eiꝰ
gloria ꝑ seuerat: Sic̃ salomon
dic̃ quissperacuit in dño & con¬
fdsus ẽ & in alio psalmodicit : ⁊¬
protector ẽ omniũ sperantiũ
insȩ posito igit in primopsal¬
mo categorico syllogismo & insep¬
ti m̃o hopateq ico restat punci
ut enthymeiademonstraredo¬
beamus: Entbymema qđ lat¬
ne in t̃p̃tatur m̃tis conceptio
Sillogismꝰ ẽ constans ex una ꝓ¬
positione & conclusione quedi¬
lecticynominantꝰ r& horicũ
sillogismo quia eo frequent itun¬
tur oratores pcompendio suo:
quosdialetici subtilissimis disp¬
tationib qua ꝓbare ni tuntur

Expanded text:
ravit in Domino, et in misericordia Altissimi non commovebitur. Dicit causam quare tantum munus acceperit: quia rex iste qui in passione sua tribus linguis legebatur ascriptus, secundum hominem speravit in Domino, ut agnoscamus, nisi suppliciter postulando, ad ejus non posse nos misericordiam pervenire. Sequitur etiam aeternitatis hujus causa probabilis: quia nescit a Patris misericordia submoveri, qui sperare in ejus gloria perseverat, sicut Salomon dicit: Quis speravit in Domino, et confusus est ? Et in alio psalmo dicit: Protector est omnium sperantium in se . Posito igitur in primo psalmo, categorico syllogismo, et in septimo, hypothetico, restat nunc ut enthymema demonstrare debeamus. Enthymema, quod Latine interpretatur mentis conceptio, syllogismus est constans ex una propositione et conclusione, quem dialectici dicunt rhetoricum syllogismum, quia eo frequenter utuntur oratores pro compendio suo. quos dialectici subtilissimis disputationibus quae probare nituntur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑennitatem quȩ n ullo fine condu¬
ditur: Sed memento qđ & haec
quã subt̃ exponit scaẽ si quidẽ
incarnationi Magna ẽgloria
insalutari id ẽ in uerbo patris
Sedistã gloriã ñ poterathumanus
sensus attingere : nisi eã in subse¬
quentib: mirabili expositione de¬
clarar& : Hoc schemadicitur
efexagesis: lattine exblanatio
Nc̃gloriã & magnũ decus: tẽpus
indĩta tẽsuã altissimꝰ apparebit:
habensgloriã deiudicio : de quorẽ

Expanded text:
perennitatem, quae nullo fine concluditur. Sed memento quod et haec quam subter exponit. Sanctae siquidem incarnation magna est gloria in salutari, id est in Verbo Patris. Sed istam gloriam non poterat humanus sensus attingere, nisi eam in subsequentibus mirabili expositione declararet. Hoc schema dicitur epexegesis, Latine explanatio. Nam gloria et magnum decus, tempuin deitate sua Altissimus apparebit, habens gloriam ex judicio, decorem
Abbreviated transcription (Latin):
m&a foricedicitur. ab his qui p̃labo¬
res maximo s p̃mio digno coronant᷑
qđ totũ ad naturaꝑtin& huma¬
nitatis qui adiuinitate qđ ñ ha¬
bebat accepit: Incapite uero.

Expanded text:
metaphorice dicitur ab his qui post labores maximos praemio digno coronantur. Quod totum ad naturam pertinet humanitatis, quae a divinitate quod non habebat accepit. In capite vero
Abbreviated transcription (Latin):
spũ restiter merito fructũ illũ
beatitudinis ꝑdider : Sem̃ eorx
id ẽ uota uł facta peccantiũ:
beneaut̃ dicunt᷑ semina unde
nascitur unicuiq r&ributio dig¬
nagestorũ a filiis hominũ efficies
alienos: Idẽ a scis quosinheredi¬
tatẽ &̃ nã tuȩ misericordiȩ largi¬

Expanded text:
rito fructum illum beatitudinis perdiderunt. Semen eorum, id est vota vel facta peccantium. Bene autem dicuntur semina, unde nascitur unicuique retributio digna gestorum. A filiis hominum efficies alienos, id est a sanctis, 71 quos in haereditatem aeternam tuae misericordiae largi
Abbreviated transcription (Latin):
secundũ carnẽ a patre clarifica¬
tus accepit: Dic̃ eũ dandũ eẽ
inbenedictionem : que nullo possit
fine condudi. Uerũ haec uerba
pia examination e pensandas :
ut ttonte rei nob elucere possit
archanũ : multis locis iã diximꝰ
suscipiendũ eẽ ꝓpaste mebrorũ
qđ ipsi dnõ saluatori ñ potesteen¬

Expanded text:
secundum carnem a Patre clarificatus accepit. Dicit eum dandum esse in benedictione, quae nullo possit fine concludi. Verum haec verba pia examinatione pensanda sunt, ut tantae rei nobis elucere possit arcanum. Multis locis jam diximus suscipiendum esse pro parte membrorum, quod ipsi Domino Salvatori non potest
Abbreviated transcription (Latin):
Corona enĩ ñ inꝓbe circuentiũ
dscipulorũ uid&ur significare
conuentũ quia ipsũ docentẽ desi¬
derantiũ apłorũ circuitus ãbie¬
bat. haecerat corona capitis.
usornar&ur. In hac enĩ coro¬
na& totiusmundi circulũ me¬
rto poterimꝰ coduestere. Inquo
genercdis significa t ecclesia.

Expanded text:
ium discipulorum videtur significare conventum: quia ipsum docentem desiderantium apostolorum circuitus ambiebat; haec erat corona capitis, us ornaretur. In hac enim corona et totius mundi circulum merito poterimus advertere, in quo generalis significatur Ecclesia.
Abbreviated transcription (Latin):
cans multiplicabo sem̃tiũ: Sed
ille solus ẽ quidesiderio desidera¬
uit mori: quando sȩpomniũ salite
offerebat occidi: ut p̃ciosus sangus
cĩmundũ redimer&. nediabolis
eũ ad huc iniqua p̃sumptione uas¬
tar&: uoluntas uero lcbiorũci
fuit quando spiritib: imperabat
inmundis languores diuersosser¬
monesuo sanabat imperio: Pre¬
inserebat : Constatenĩ in nullo
uoluntatẽ eiꝰ fuisse frccudata
quando omnia quȩ fieri iussitin¬

Expanded text:
licabo semen tuum . Sed ille solus est qui desiderio desideravit mori, quando se pro omnium salute offerebat occidi; ut pretiosus sanguis ejus mundum redimeret, ne diabolus eum adhuc iniqua praesumptione vastaret. Voluntas vero labiorum ejus fuit, quando spiritibus imperabat immundismonis sui sanabat imperio, et praeinserebat. Constat in nullo voluntatem ejus fuisse fraudatam, quando omnia quae fieri jussit
Abbreviated transcription (Latin):
lio pscclmo legitur. dr̃iudiciũ tuũ
da regi &iustitiãtuã filio regis:
qui saluator ẽ exultauit: Addidit
quoq uehem̃t̃ ut quanta ẽ copia in
beneficio tantas &gacudumagni¬

Expanded text:
lio psalmo legitur: Deus, judicium tuum da regi, et justitiam tuam filio regis ;qui Salvator est, exsultabit. Addidit quoque vehementer, ut quanta est copia in beneficio, tanta sit et gaudii magni
Abbreviated transcription (Latin):
descripit: Nuncꝑ eande figurã ini¬
micos ipsius dic̃uariis suppliciis ad¬
fligendos ut quantũ ille mirabilis
tantũ isti redderentur horribiles:¬
dus in ira sua conturbauit cos& deuo¬
rauit eos ignis:
rdo iudicio pulcherrima narra¬
tione describit᷑. Illos cnĩ peccato¬
res quisȩꝓactuũ suorũ maligiitate
discrutiant ira dnĩ dic̃ eẽturban¬
dos quando audient ite inignẽ &nũ:
et istã sententiã consequitur. ut ꝑ¬
p&uã flãmad euorentur : Naiussi¬
onẽ dni nullã mora subsequit᷑ sed
mox ut discernit impl&ũ ẽ Iste
tam̃ ignissic ad sumit ut seru&
sic seruat ut cruci&: dabiturq
miseris uita mortidis & pena

Expanded text:
descripsit. Nunc per eamdem figuram inimicos ipsius dicit variis suppliciis affligendos, ut quantum ille mirabilis, tantum isti redderentur horribilesus in ira sua conturbabit eos et devorabit eos ignis. Ordo judicii pulcherrima narratione describitur: illos enim peccatores, qui se pro actuum suorum malignitate discruciant, ira Domini dicit esse turbandos, quando audient: Ite in ignem aeternum , et ista sententia consequentur, ut perpetua flamma devorentur, nam jussionem Domini nulla mora subsequitur, sed mox ut decernit impletum est, iste tamen ignis sic absumit ut servet, sic servat ut cruciet, dabiturque miseris vita mortalis et poena
Abbreviated transcription (Latin):
Inueniatur manus tua id eos
ratio tuxx reperitur ad fie¬
tos conuentas inimicos qus
tuns regubis mundid de¬
reconciliati sum̃ dõ ꝑ mostẽ filiici
multomcgis reconciliati salui
erimus: Sed istitã diudicuntꝰ
inimici donec diaboli suasionib:
inducuntur. C&erũ quando
ad xpm̃dnm̃ redeunt & serui
&filii uocantur &amici: seqͥt᷑
dexteratua inueniatomnes qui
teoderunt: hic illud iudicu
tẽp ad uestitur. quandodexte¬
rapatris. id ẽdns saluator iudi¬
aurus ẽ mundũ : & qui eũ õder̃
pene ꝑp&uitadedãnandi s̃:¬

Expanded text:
s tua, id est operatio tua reperiatur: afflictos convertas inimicos, qui a tuis regulis mundi delereconciliati sumus Deo per mortem Filii ejus, multo magis reconciliati, salvi erimus . Sed isti tandiu dicuntur inimici, donec diaboli suasionibus inducuntur; caeterum quando Dominum redeunt, et servi et filii vocantur et amici. Sequitur, dextera tua inveniat omnes qui te oderunt. Hic illud judicii tempus advertitur, quando dextera Patris, id est Dominus Salvator judicaturus est mundum; et qui eum oderunt poenae perpetuitate damnandi s
Abbreviated transcription (Latin):
libanus ẽ coquendis panib: enei
iusculi deducta rotunditas quȩ sab¬
urentib flãmis ard& intrinsecur
nua similitudine merito pecca¬
ares ponuntur: qui in futuro iu¬
acio & merore animi & penali ex¬
rutiatione torquendis : quia
entrec regulas dnĩobstinatam̃ te
ixer̃ temp: uero uultuscdnĩ dis ẽ
udicu quando filius hominis uide
ab hominib sed soli cũ iusti &iã
uunitcctis suae contẽplatione

Expanded text:
libanus est coquendis panibus aenei vasculi deducta rotunditas, quae suburentibus flammis ardet intrinsecus. In qua similitudine merito peccatores ponuntur, qui in futuro judicio et moerore animi et poenali excruciatione torquendi sunt, qui contra regulas Domini obstinata mente i . » Tempus vero vultus Domini dies est judicii, quando filius hominis videbitur ab hominibus, sed soli eum justi etiam divinitatis suae contemplatione
Abbreviated transcription (Latin):
nqueritis mendatium
Nũ superiore uersu ꝓ nob̵ora¬
uerit hic ꝑ energict aloquit᷑
genus humanũ ne inculturis
dae moniorũ grauissimo errore
ꝑmaneat . quatenus pipso exau¬
diri possit fusa p̃catio: Alio quin
inrita: ꝓse reddit uota suppli¬
cantiũ : quisquis ñ reliquerit
consortia peccatorũ. sequitur.
usq quo graues corde. Merito
eosdiutius graues corde fuis sehx̃
qui p̃ueritatis p̃dicationẽ ad¬
orccre macgis eleger̃ idola falsi¬
tatis. sic̃ ẽ illud euangelicũ: ser¬
uus sciens uoluntatẽ h̃i sui & ñ fa¬
uens digna plugis uapulubit¬

Expanded text:
quaeritis mendacium? Cum superiori versu pro nobis oraverit, hic per energiam alloquitur genus humanum, ne in culturis daemoniorum gravissimo errore permaneat; quatenus pro ipso exaudiri possit fusa precatio: alioquin irrita pro se reddit vota supplicantium, quisquis non reliquerit consortia peccatorum. Sequitur, usquequo gravi corde; merito eos diutius graves corde fuisse dixit, qui post veritatis praedicationem, adorare magis elegerunt idola falsitatis; sicut est illud evangelicum: Servus sciens voluntatem domini sui, et non faciens digna, plagis vapul
Abbreviated transcription (Latin):
uanitas ẽ caduca. sic̃ esaias dic̃
ad orcntes uana & falsa misdiã¬
tuãc dereliquer̃ arguuntur itacq
illi qui idolorũ turpissimo amore .¬
flagrabant & sub increpatione
pnunciandũ ẽ. Ac sidicer& qua¬
re uanitatẽ diligitis qua peris¬
tis. Diligere enim debemus pro¬
ficua non noxia quae potius exe¬
cracre conuenit etc. ꝑ quȩ nospoe¬
na ꝑ p&ua dãnationis ad fligit
queritis mendatiũ qđ utiq ñ ap¬
p&ere sed refugere deberetis
Istud aut̃ m̃datiũ idola signifi¬
cat quaȩ tale nom̃ merito susce¬
perunt quae contra dignitatem
ueritatis erecta sunt:¬

Expanded text:
vanitas est caduca, sicut Isaias dicit: Adorantes vana et falsa, misertuam dereliquerunt . Arguuntur itaque illi qui idolorum turpissimo amore flagrabant, et sub increpatione pronuntiandum est; ac si diceret: Quare vanitatem diligitis qua peritis? Diligere enim debemus proficua, non noxia; quia potius exsecrare convenit, per quae nos poena perpetuae damnationis affligit. Quaeritis mendacium, quod utique non appetere, sed refugere deberetis. Istud autem mendacium idola significat, quae tale nomen merito susceperunt, quia contra dignitatem veritatis erecta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
onsideremꝰ quid sithoc quae
mat̃ ȩccła inuno eodẽq uersu
& exauditã sed icat. &iterũ dep̃¬
c&ur audiri : significans ꝑfecte
orationis hunc ẽẽmodũ : ut li¬
c& nob̵ postulata desideria
concedantur: ꝓbabili seꝑ ambiti
nitatis unitatem & omni po¬
tentiã confit&ur. Nã & mẽbra
eĩ singillatĩ dicere similia sacra
lectio cõperimus. sic̃ in ioble¬
gt᷑ adtende in nocentiã meã.
& paulus apłs ait redd & mihi
coronã iustitiȩ. Et proph&a
in uii psalmo dicturus ẽ. si ẽ
iniquitas in manib: meis. Non
quȩ sinepeccato modis omnib
fuer̃ sed s̃ ꝑ orationes alique
in quib: fideles homines euido¬
ter appareant in nocentes.
sequit᷑. In tribulatione dilu¬
tcostimihi. Tribulctio ẽ enĩ
quae dilictat semꝑ ȩcđam
quando eodẽ tẽpore confesso¬
res fiunt . mastyres coronant᷑
totaq turba iustorũ contrid¬
onib: semꝑ aug&ur. Adiecii
miserere meidnẽ & exaudi

Expanded text:
onsideremus quid sit hoc, quod mater Ecclesia in uno eodemque versu, et exauditam se dicat, et iterum deprecetur audiri: significans perfectae orationis hunc esse modum, ut licet nobis postulata desideria concedantur, probabili semper ambitionitatis unitatem et omnipotentiam confitetur. Nam et membra ejus sigillatim dicere similia, sacra lectione comperimus, sicut in Job legitur: Attende innocentiam meam ; et Paulus apostolus ait: Reddet mihi coronam justitiae ; propheta in septimo psalmo dicturus est: Si est iniquitas in manibus meis . Non quia sine peccato modis omnibus fuerunt, sed sunt operationes aliquae in quibus fideles homines evidenter appareant innocentes. Sequitur, in tribulatione dilatasti mihi. Tribulatio est enim quae dilatat semper Ecclesiam, quando eodem tempore confessores fiunt, martyres coronantur, totaque turba justorum contritionibus semper augetur. Adjecit: Miserere mei, Domine, et exa
Abbreviated transcription (Latin):
cul&ur me osculo oris sui. & ali¬
bi quȩ ẽ ista quae ascendit deal¬
bata &illud una ẽ colũba mea
una ẽ sponsa mea qua ꝓpt̃ nefas
ẽ hic aliquid dubiũ introducere.
ubi tanta ueritas cognoscitur.
tot testimonia ꝑhibere. &ideo
mus loqui quȩ ꝑsonis seꝑ cognos¬
cit cestissimis ad plicare. In pri¬
ma siquidem paste rogat ut eiꝰ
audiat᷑ oratio. Increpans infi¬
deles quae colentes falsos deoscul¬
turtem ueridnĩ neglegebant. se
cunda cõmon& generalitatem
ut relicta suꝑstitionera fallaci
sacrificiũ iustitiae debect immo¬
lare. Qut gentiliũ mentes facta
ꝓmissione conuester& ingentia
cõmemorat prestitis sed nm̃ be¬

Expanded text:
me osculo oris sui ; et alibi: Quae est ista quae ascendit dealbata ; et illud: Una est columba mea, una est sponsa mea . Quapropter nefas est hic aliquod dubium introducere, ubi tanta veritas cognoscitur tot testimonia perhibere. Et ideo mus loqui, quae personis semper cognoscitur certissimis applicari. In prima siquidem parte rogat ut ejus audiatur oratio: increpans 22 infideles, quia colentes falsos deos, culturam veri Dei negligebant. In secunda vero commonet generalitatem, ut relicta superstitione fallaci, sacrificium justitiae debeat immolare. Et ut gentilium mentes facta promissione converteret, ingentia commemorat praestitisse Dominum be
Abbreviated transcription (Latin):
sum. Nunc consideremus que¬
ad modũ calestis filo sophiȩ
uerus ordo prolatus ẽ : ut primꝰ
dus naturalem idẽ substantiã
humanitatis &dĩtatis. Ter¬
nus. deresur rectione illius
loquens. Inspectiuã quodã¬
modo contineat. pastẽq ra¬
tio ꝑ omnes scripturas diuinas
decurrit. Inde &isa ac pa¬
tri archa tres puteos fodit.
demonstrans p̃ceptit dnĩ. doc¬
trina triplici continere. sic &
sapientia mon& ut describa¬
mus ea nob̵ incorde triplicit̃
& reliqua. Quacs partes in sub¬
sequentib psalmis facile po¬
teris. aut mixtas. aut singil¬
latim positas. &iã ñ amonitꝰ
lector agnoscere. a nob̵ enĩ fre¬
quent̃ istac ñ exigcs. quib: no¬
uiter multa dicenda s̃. huius
autem psalmi calculũ. & scã
trinitas quae lic& naturã ha¬
beat in separabilis unitatis.
trib tam̃ eã manifestũ est.
constare ꝑ sonis:eSał
ubtilit̃ ꝑscrutemur quid
Dnob̵ singillactim sermones
isti denuntient. quos p̃fati
sum̃ ueracissimos indices eẽ

Expanded text:
15. Nunc consideremus quemadmodum coelestis philosophiae verus ordo prolatus est, ut primus dus naturalem, id est substantiam humanitatis et deitatis; tertius de resurrectione ipsius loquens, inspectivam quodammodo contineat partem: quae ratio per omnes Scripturas divinas decurrit. Inde et Isaac patriarcha tres puteos fodit, demonstrans praecepta Domini doctrina triplici contineri. Sic et Sapientia monet ut describamus ea nobis in corde tripliciter, et reliqua. Quas partes in subsequentibus psalmis facile poteris, aut mixtas, aut sigillatim positas, etiam non admonitus lector agnoscere. A nobis enim frequenter ista non exigas, quibus noviter multa dicenda sunt. Hujus autem psalmi calculum edocet sancta Trinitas, quae licet naturam habeat inseparabilis unitatis, tribus tamen eam manifestum est constare personis. Subtiliter perscrutemur quid nobis sigillatim sermones isti denuntient, quos praefati sumus veracissimos indices esse
Abbreviated transcription (Latin):
referendum. siue ut quib: dã
plac& ꝓnob dictũ eẽ credendũ
ẽ. In quib secundũ eundem
apłm. sȩculorũ finis aduenit.
Illud tecm̃ sciendũ ẽ ad t̃minũ
referri non posse cum adhuc
operis ipsius initia eẽ uideantur.
Psalmꝰ ẽ aut̃ sic̃ diximꝰ organũ
musicũ capite sonorũ. quo diui¬
na p̃conia canebantur. Canti
uocib ꝑsonabat. sed bȩc ideo
uident᷑ eẽ sociata. quae & ins¬
trumentis musicis &choris
pscllentiũ sacrificiis caelestib
consona uociferatione canebant.
Sicistis uerbis omnib cõmone¬

Expanded text:
ut quibusdam placet, pro nobis dictum esse credendum est, In quibus, secundum eumdem apostolum, saeculorum finis advenit . Illud tamen sciendum est, ad terminum referri non posse, cum adhuc operis ipsius initia esse videantur. Psalmus est autem, sicut diximus, organum musicum capite sonorum, quo divina praeconia canebantur; canticvocibus personabat. Sed haec ideo videntur esse sociata, quia et instrumentis musicis, et choris psallentium, sacrificiis coelestibus consona vociferatione canebantur. Sic istis verbis omnibus commone
Abbreviated transcription (Latin):
maximã paganorũ destru¬
ens prauitatem. quae putat głan
suꝑne maciestatis adhumilita¬
tem ñ potuisse descendere pas¬
sionis. In sipientes quorũ sen¬
sus inde confunditur. unde
mundus noscitur eẽ liberatus.

Expanded text:
maximam paganorum destruens pravitatem, quae putat gloriam supernae majestatis, ad humilitatem non potuisse descendere passionis. Insipientes, quorum sensus inde confunditur, unde mundus noscitur esse liberatus,
Abbreviated transcription (Latin):
Sed felix ẽ omnino qui capitur.
felix qui illas manus euadere ñ
mer&ur: Tunc magis libredit᷑
cũ fuerit tali sorte captiuus:
Sequit᷑ & ñ conuestar donecde¬
ficiant. Cũ ñ c̃uestitur dñs p̃dã
tunc capitur & a prauo studio
suo desin& qui uincit᷑ ad salutẽ
addidit affligã illos nec potuer̃
stare : Afflicai quippediuersis
calamitatib: in sua ꝑtinatia stare
ñ poss quando uires nequitiȩ in
suis ausib: ꝑdider̃: tunc sit illud
quid sequitur: cadent subpedib
meis: qui sub pedib cad&dnĩad¬
uersũ illũ ultra ñ patit cuĩ iã tuit¬
one uallatur: sed erectus tunc
red dit̃ quando illi fuerit humili
satis factione subiectus:¬

Expanded text:
Sed felix est omnino qui capitur, Sed felix est omnino qui capitur, felix qui illas manus evadere non meretur; tunc magis liber redditur, cum fuerit tali sorte captivus. Sequitur: Et non convertar donec deficiant. Cum non convertitur Dominus, praeda tunc capitur; et a pravo studio suo desinit, qui vincitur ad salutem. Addidit: Affligam illos, nec poterunt stare. Afflicti quippe diversis calamitatibus, in sua pertinacia stare non possunt, quando vires nequitiae in suis ausibus perdiderunt. Tunc fit illud quod sequitur: Cadent sub pedibus meis. Qui sub pedibus cadit Domini, adversum illum ultra non patitur, cujus jam tuitione vallatur; sed erectus tunc redditur, quando illi fuerit humili satisfactione subjectus
Abbreviated transcription (Latin):
Pilictastigressusmeos subtus me
añs infirmata uestigia mecc:
ucarnationis suae gloriosissimos
atus qui monstrandierant
uersatione scĩssimadicit eẽ dila¬
cos: uestigia uero uiã in forma¬
ionis ostendunt. quã firmissimã
saquit apłis. ubiipsegressus in¬
simens scĩsactib: ambulauit:
n ergo uestigia ab inimicis in fir¬
suenda iure denegeuit. quia li
seuentosa mundi ꝓcella cõmo¬
uer& : ei tunc uestigia mouere
ñpotuit : quȩille nep&rus in
mari merger&ur fixa solidauit:¬
persequar inimicos meos et c̃p̃hen¬
dã illos & ñ conuertar don ec defici¬
ant: affligcũllos nec potuer̃stare
cadent sub pedib meis:
stos duos uersus deillis intellegi
ñ dubiũ ẽ. qui primo contradñm
eriguntur : postea c̃uersi eiꝰ pedib
indinantur & uitã merentur sub¬
diti : qui mostẽ incurrerant com¬
tumaces: Persequit᷑ enĩ in imicos
suos afflictionũ diuersa clade
fatigatos: & c̃p̃hendit eos. quos
abstudio ꝑ uerso mutacuerit:

Expanded text:
ilatasti gressus meos subtus me, et non sunt infirmata vestigia mea. Incarnationis suae gloriosissimos actus, qui monstrandi erant conversatione sanctissima, dicit esse dilatatos. Vestigia vero viam informationis ostendunt, quam firmissimam reliquit apostolis, ubi ipse gressus imprimens sanctis actibus ambulavit. Haec ergo vestigia ab inimicis infirmanda jure denegavit, quia licet se ventosa mundi procella commoverit, ejus tamen vestigia movere non potuit, 63 quae ille ne Petrus in mari mergeretur fixa solidapersequar inimicos meos et conprehendam illos, et non conuertar donec deficiant. affligam illos nec poterunt starecadent sub pedibus meis. Istos duos versus de illis intelligi non dubium est qui primo contra Dominum eriguntur, postea conversi ejus pedibus inclinantur; et vitam merentur subditi, qui mortem incurrerant contumaces. Persequitur enim inimicos suos afflictionum diversa clade fatigatos, et comprehendit eos quos ab studio perverso mutaverit.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃resurrectionẽ gloriosã. patri
gracs agit . qui eũ demundi istius aduer¬
sitate libere cũ scũs iubens laudẽ dice¬
rednõ quando uniuersa in eiꝰ potestate
s̃ posita: secundo sedic̃ asua constantia
ñ mouendũ. Insuꝑ addens p̃conia diui¬
nitatis auiuis potius ñ amostus eẽ sol

Expanded text:
resurrectionis gloriam Patri gratias agit, quia eum de mundi istius adversitate liberavit, sanctis jubens laudem dicere Domino, quando universa in ejus potestate sunt posita. Secundo se dicit a sua constantia non movendum, insuper addens praeconia divinitatis a vivis potius, non a mortuis esse sol
Abbreviated transcription (Latin):
rit᷑ mors ei ultra ñ dominabitur: sed ne
p̃dictã cantileña putares existere tem¬
porelẽ in&nũ se c̃fiteri dic̃ Confitebor
turũ. Cũ illa ciuitas hienis alẽ fuerit dedi¬
cata quando iustis omnibuindeficiens ꝓ¬
mittit᷑ psulmodia. sic enĩ frequent̃ pro¬
tibi dñẽ in eccła magna in populo graui
luucdabo te: CON CLUSIO:¬
aruus quidem psalmꝰ : sed cȩlestis doc¬
trin& ubtate repl&us ẽ : Habens in uer¬
sib: gratiã breuitatis. & insensib exten¬
sas omnino lititudines. hic enĩ scõe re¬
surrectionis gratia dicit᷑ : Hic passio
dni glorios a memorat᷑ ut nulla tribula¬
tio passionis terreat : quos resurrecti¬
onis spesmagna l&ificat & intuere
ꝓpt̃ grãm nouitatis hic ordinẽ fuisse con¬
uersũ ut incipt& aresurrectione quã¬

Expanded text:
ritur, mors ei ultra non dominabitur . Sed ne praedictam cantilenam putares existere temporalem, in aeternum se confiteri dicit. Confitebor turum, cum illa civitas Jerusalem fuerit dedicata, quando justis omnibus indeficiens promittitur psalmodia. Sic enim frequenter protibi, Domine, in ecclesia magna; in populo gravi laudabo te . Conclusiomus, sed coelestis doctrinae ubertate repletus est: habens in versibus gratiam brevitatis, et in sensibus extensas omnino latitudines. Hic enim sanctae resurrectionis gratia dicitur, hic passio Domini gloriosa memoratur; ut nulla tribulatio passionis terreat, quos resurrectionis spes magna laetificat. Et intuere propter gratiam novitatis hic ordinem fuisse conversum, ut inciperet a resurrectione, qua
Abbreviated transcription (Latin):
scđ carnẽ qũehabeo ut te auerso fuerim con¬
turbatus. haec aut̃ dicens ꝑnitiosas homi¬
nũ elationes int̃cipit : Nãquẽ admodũ pec¬
cator dese audect p̃sumere cũ in macula¬
ta sc̃itas uirtutẽ acdecorem cid nõ p̃sti¬
tum fuisse fateatur. hoc argum̃tũ in to¬
picis dicit᷑ a consequentib: nã cũ auestit fa¬
ciem suã diuinitas consequens erat ut

Expanded text:
secundum carnem quae habeo, ut te averso fuerim consecundum carnem quae habeo, ut te averso fuerim conturbatus. Haec autem dicens perniciosas hominum elationes intercipit. Nam quemadmodum peccator de se audeat praesumere, cum immaculata sanctitas virtutem sibi ac decorem a Domino praestitum fuisse fateatur? Hoc argumentum in topicis dicitur a consequentibus. Nam cum avertit faciem suam Divinitas, con
Abbreviated transcription (Latin):
tatis: sic̃ dic̃ apłs. In quohabitat omnis
plenitudo diuinitatis corporaliter
id est uerissime substantialit̃ atq ꝑfectȩ:
Iureergo dicebat ineenũ se moueri ñ posse
cui sua maiestas confitentiȩ dona presta¬
& factussum con turbatus:
Ix hoc uersu euident̃ exponit unde illa fue¬
rit habundantia quȩ ñ potuit cõmoueri
uirtutẽ quippe sedehumana natura ha¬
buisse ñ dic̃ sed desuꝑ sibi asserit contri¬
butã Nãdecorẽ ipsius ꝓbat illud exẽplum:
Speciosus forma p̃siliis hominũ : sedista in¬
maculata & sole clarior humanitatis pul¬
critudo copulata uerbo uirtutẽ accipit
quamiracula magna faciebat: sic̃ in eugło
ipse testatur dicens. sic̃ pat̃ hab& uitã in se¬
m& ipso sic dedit & filio habereuitã in se¬
m&ipso: sequit᷑ probatio sententiae su¬
perioris : Auestisti faciẽ tuã a mecefatus sũ
conturbatus Ac sidicer& tu mihi dedisti

Expanded text:
tatis? Sicut dicit Apostolus: In quo habitavit omnis tatis? Sicut dicit Apostolus: In quo habitavit omnis plenitudo Divinitatis corporaliter , id est verissime, substantialiter atque perfecte. Jure ergo dicebat, in aeternum se moveri non posse, cui sua majestas confidentiae dona praestaet factus sum conturbatus. In hoc versu evidenter exponit, unde illa fuerit abundantia, quae non potuit commoveri. Virtutem quippe se de humana natura habuisse non dicit, sed desuper sibi asserit contributam. Nam decorem ipsius probat illud exemplum: Speciosus forma prae filiis hominum . Sed ista immaculata et sole clarior humanitatis pulchritudo, copulata Verbo virtutem accepit, qua miracula magna faciebat, sicut in Evangelio ipse testatur dicens: Sicut Pater habet vitam in semetipso, sic dedit et Filio habere vitam in semetipso . Sequitur probatio sententiae superioris: Avertisti faciem tuam a me, et factus sum conturbatus. Ac si diceret: Tu mihi dedisti
Abbreviated transcription (Latin):
Tunc enĩ uere demorat᷑ ẽ fletus dũ ꝑ
triduũ fideliũ turba congemuit. & mun¬
di ipsius natura concussa ẽ. ut & ipse
orbis cũ humano genere dñi lugere ui¬
deretur exitiũ: Matutinũ uero dicimꝰ
quando discedentib tenebris crepus¬
culũ cepit elucere. quo tẽpore resur¬
rectio dni euangelista teste uulgata ẽ.
dequa partebeatis creuisse constat sine
dubitatione laetitiã sic in uno uersu
tantarũ rerũ ingens explicata ꝑfectio ẽ :¬
mouebor iuaet ernum:
ost quã deresurrectione sua grãs aegit
& scis psalmodiã salutarit̃ imperauit :
Secunda narratione. reddit ad passionis
suȩ glorio sissimã causã & quȩ illo tẽpo¬
re secũ cogitauerit pius doctor edicit.
Nunc uid eamꝰ quȩ sit ista abundantia ꝑ
quã se nullatenꝰ mouendũ eẽ ꝓfitetur:
Abundantia erat filio sẽꝑ uirginis ma¬
riȩ qđ uerbũ caro factũ ẽ & habitauit
in nob: quid enĩ illicgratia copiosius.
quȩ habere meruit plenitdinem dei¬

Expanded text:
Tunc enim vere demoratus est fletus, dum per triduum fidelium turba congemuit, et mundi ipsius natura concussa est, ut et ipse orbis cum humano genere Domini lugere videretur exitium. Matutinum vero dicimus, quando discedentibus tenebris crepusculum coeperit elucere. Quo tempore resurrectio Domini, Evangelio teste, vulgata est: de qua parte beatis crevisse constat sine dubitatione laetitiam. Sic in uno versu tantarum rerum ingens explicata perfectio emovebor in aeternum. Postquam de resurrectione sua gratias egit, et sanctis psalmodiam salutariter imperavit, secunda narratione redit ad passionis suae gloriosissimam causam; et quae illo tempore secum cogitaverit, pius doctor edicit. Nunc videamus quae sit ista abundantia, per quam se nullatenus movendum esse profitetur. Abundantia erat Filio semper virginis Mariae, quod Verbum caro factum est, et habitavit in nobis . Quid enim illa gratia copiosius, quae habere meruit plenitudinem Dei
Abbreviated transcription (Latin):
frequent̃ diximꝰ eẽ referenda c̃uitot᷑ hic
pscdm̃ aptandus ẽ quando ei passionẽ¬
sesurrectionemq decantat: Loqui enĩ
ex nra humilitate dignatꝰ ẽ qui&iã susti¬
nuit humani corporis passionẽ : Persua
nos eloquia boñ magist̃ erudiens ut &
nos imitaentes rerũ celestiũ disciplinã
humiles ac deuotinrĩ capitis dicta seque¬
remur: Intuendũ ẽ uero psalũ hunc
quartũ eẽ eorũ qui depassione& resur¬
rectione dominica breuit̃ faciunt m̃tionẽ :
DTUI SIO ꝑSALMI

Expanded text:
e referenda, cui totus psalmus aptandus est, quando ejus passioneesurrectionemque decantat. Loqui enim ex nostra humilitate dignatus est, qui etiam sustinuit humani corporis passionem: per sua nos eloquia bonus Magister erudiens, ut et nos imitantes rerum coelestium disciplinam, humiles ac devoti nostri capitis dicta sequeremur. Intuendum est vero psalmum hunc quartum esse eorum qui de passione et resurrectione dominica breviter faciunt mentionem. Divisio psalmi
Abbreviated transcription (Latin):
animã habuisse ñ credunt
ecceips ecotiens clamat. ad infero
sehumanalege ꝑductũ exinde qu
animã suã potestate suȩ diuinta¬
tis abstractã : & uide qua abstraci
dic̃ scilic& qm̃ claustris infernids
ruptis ad celũ usq ꝑducta ẽ: des¬
cendentes uero in lacũ sunt. quin
scłi istius iniquitate uersantur &
benedixit descendentib: quasi inpri¬
fundũ euntib: qui prȩssi pondet
peccatorumialtissima profuno¬
tate deuonantur : sed quamod
saluatus ẽ quẽ constat occisũ fal

Expanded text:
animam habuisse non credunt? Ecce ipse toties clamat ad inferos se humana lege perductum, exindeque animam suam potestate suae divinitatis abstractam. Et vide quia abstractam dicit; sciruptis, ad coelum usque perducta est. Descendentes vero in lacum sunt qui in saeculi istius iniquitate versantur. Et bene dixit, descendentibus, quasi in profundum euntibus, qui pressi pondere peccatorum, altissima profunditate devorantur. Sed quomodo salvatus est, quem constat occisum? Sal
Abbreviated transcription (Latin):
ai consadisti saccũ meũ &a p̃ciꝰ xistimel& itia:
Nlnct ad mostẽ adtina. gcudiũ ad resur¬
acionẽ. qd iã utrũq constat impl&um
suus uero ẽ extrina grossisma atq aspera
nhumanos usus labosesquedeputata
cus crnihumanȩ congruente aptitur
inscius ẽ ergo saccus id ẽ corp̃ ipsius cũ
nib ipsemori dignat᷑ ẽ: Ante ei qui ppe
inatiũ mor nos tortuosis ligaminib: ã¬
libiti: &uelud aliquod frum̃tũ in solu¬
bli carcere tenebat inclusũ. sed ut intel¬
ihas saccũ ꝓtristitia mortis fuisse po¬
it̃. Contra hunc dic̃ deresurrectione.
ptuinxistime l&itia. ꝑpende uerbũ p̃¬
uneisti cingulũ significat qđ adiudicis
tina dignitatẽ : Nã cuncta potestas in
po uocabulo noscit᷑ constituta. sic enĩ
anctũ dicimꝰ iudicem. quando ei fasces
anoresq declaramꝰ: & uide quia ñ dicit
anexisti sed p̃cinxisti id ẽ supra om̃s
itelates & uirtutes eleuasti. ꝓpt̃ illud
iq̃li& dedit ei nom̃ q̃d ẽ suꝑ omne nom̃:¬

Expanded text:
itia. Planctus ad mortem attinet, gaudium ad resurrectionem; quod jam utrumque constat impletum. Saccus vero est textrina grossissima atque aspera, in humanos usos laboresque deputata, qui carni humanae congruenter aptatur. Conscissus est ergo saccus, id est corpus ipsius, cum pro nobis ipse mori dignatus est. Ante ejus quippe exitium, mors nos tortuosis ligaminibus ambiebat, et velut aliquod frumentum insolubili carcere tenebat inclusos. Sed ut intelligas saccum pro tristitia mortis fuisse positum, contra hunc dicit de resurrectione: Praecinxisti me laetitia. Perpende verbum praecinxisti; cingulum significat quod ad judicis pertinet dignitatem. Nam cincta potestas in ipso vocabulo noscitur constituta. Sic enim cinctum dicimus judicem, quando ejus fasces honoresque declaramus. Et vide quia non dixit cinxisti, sed praecinxisti, id est, supra omnes potestates et virtutes elevasti, propter illud Apostoli: Et dedit ei nomen quod est super omne nome