comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
donai scnitatũ in ꝑ dot̃ cũ
qͥb: uictor sđi : incaelo
trepudicui. Referõe adhuc̃
qualit̃ cũ nicecio lugdu¬
nense similiuirtute flo¬
ruerit Igitur infruterminũ
territumi turonici litomeris
qͥdc̃ in honores cĩmarteris
ba silicã cedificauit in quo
nos ex more adbenedice¬
dũ euocati. scĩ iuliani mar¬
trris cũ nic&i lugdunensis.
reliqͥcas collocauimus:
sedũ multũ post tempr
caecus adueniens fidelit̃
orationẽ fudit: uisũ reci¬
pere meruił memmnihine
ta connectat. Ergobis mi¬
raculis lector Intendens
intellegat ñ alit̃ uisi mar¬
trrũ reliqͦrũq camicorũdi
a diutoriis seposse s aluari.
Ego aut̃ dni misericordiã
ꝑ becti martrris iuli cinipa¬
Trocinia dep̃cor. ut aduo¬
catus in causis alũm pprii.
ut cibsq: in pedimento ma¬
culce ullius huius uitae
confes sussũ in baptismũ :¬
in rep̃ hensibilit teneã
fidelit exerceũ uiriliter

Expanded text:
dona sanitatum inpertiat, cum dona sanitatum inpertiat, cum quibus victor saeculi in caelo trepudiat, referam adhuc, qualiter cum Nicetio Lugdunense simili virtute floruerit. Igitur infra terminum territurii Turonici Litomeris quidam in honore sancti martyris basilicam aedificavit, in qua nos ex more ad benedicendum evocati, sancti Iuliani martyris cum Niceti Lugdunensis reliquias collocavimus. Sed non multum post tempore caecus adveniens, fideliter orationem fudit, visum recipere meruit. Memini huic ta connectat. Ergo his miraculis lector intendens intellegat, non aliter nisi martyrum reliquorumque amicorum Dei adiutoriis se posse salvari. Ego autem Domini misericordiam per beati martyris Iuliani patrocinia deprecor, ut advocatus in causis alumni propriut absque inpedimento maculae ullius huius vitae confessus sum in baptismum inreprehensibiliter teneam, fid
Abbreviated transcription (Latin):
tantib: ait murmur mitis¬
cereñ potest ⁊ qͥa uirtus dñi
mir aculũ ꝑdidit: Ecce en ĩ mu¬
lier illaq caeca testabatus
erũpente cib oculis sciguine
uisũ recepit Tunc omnes
bened ixerunt dm̃ cognosce Tes
pariter q̃ fuerant gesta
mus iubriacensis. mar¬
trris huius gloriosi reliꝰ qͥas
beati uiuit pontificissũptas
cũ pscillentio usq basilicã scĩ
ferreoli: ꝓcul aibipso uicosita
ẽꝑ ueniss&: unus ex inergu¬
minis ẽ mundatus: ꝓcedens
cuit̃ psallendo : cũ ad medi¬
cinãꝑ ueniss& coraẽ hoste
in ꝑbo uirtutescĩdepulso :
puella cilia purgata dis¬
ccedens aut̃ adlocũ ubiorar¬
toriũ qͦd in honores cĩcons¬
truxerct : posuit haecpig¬
nora. maltare : Accedens
cuit̃ ad eũ unus cũ imissis
oculis alius manu debilis
impl&a oratone hic lucẽ
recepit post tenebras: ma¬
nus ille usũpost otia diu¬
tare curata cũ ꝓe sopis
abscessit frigoriti ci&ia
hanne aut murtino.

Expanded text:
tantibus ait: Murmur mitestantibus ait: Murmur mitescere non potest, quia virtus Domini miraculum prodidit. Ecce enim mulier illa, quae caeca testabatur, erumpente ab oculis sanguine, visum recepit'. Tunc omnes benedixerunt Deum, cognoscentes pariter quae fuerant gesta. domus Vibriacensis martyris huius gloriosi reliquias beati Aviti pontificis sumptas, cum psallentio usque ad basilicam sancti Ferreoli – procul ab ipso vico sita est – pervenisset, unus ex inerguminis est mundatus. Procedens autem psallendo, cum ad medianam pervenisset, coram hoste inprobo virtute sancti depulso, puella alia purgata disccedens autem ad locum, ubi oratorium quod in honore sancti construxerat, posuit haec pignora in altare. Accedens autem ad eum unus cum amissoculis, alius manu debilis, impleta oratione, hic lucem recepit post tenebras, manus ille usum post otia diutare curata, cum prole sospes abscessit. Frigoritici etiam hanne aut Martino
Abbreviated transcription (Latin):
eiectodaemone. purgatus¬
XIUII abrcessit.
te ocueca. quaes eexhibe¬
riaparen tib: ad beatmar¬
tini tumulũ dep̃cata ẽ ubicũ
ueniss&s : ꝓstracta ꝑ triduũad
cancellos qͥ ones epulchrũ
sc̃i crłiftitis habentur ex¬
trinsecus responsũ acceit
ꝑ somniũ dicente sibis cõuiro
silumen recipere desi deras
inqua dũ p̃sidiũ martr̃ris
exp&lis ille con iunctus
mastino uisũ tibi necessa¬
riũ simul orationũ suarũ
suffragus reuocabunt: Exsur¬
gens cuit̃ mulier̃ lgnoranr qͥd
inturoico huiꝰ marrisreli¬
qͥce tenerentur. cad sancto¬
nicã urbem dirigit: icturi¬
na & enĩ matris familias. ex
nobilistirpe ꝓgenita : inuillue
suae territurio bosilicã cons¬
truxerct reliqͥasq: marti¬
ris betei condiderut Ad
hanc ergo aedẽ mulier acce¬
dens oratꝑ triduũ : Die aut̃
tertia: aduenit ꝑcitulis
baptistue dominicis stante
aut̃ populo & lectionũ dogma
ta auscultante : subitomur
qͥd hoc e&̃⁊ Cuiunus ex ads¬

Expanded text:
eiecto daemone, purgatuseiecto daemone, purgatus abscessit. 47. te caeca, quae se exhiberi a parentibus ad beati Martini tumulum deprecata est. Ubi cum venisset, prostrata per triduum ad cancellos, qui ante sepulchrum sancti antistitis habentur extrinsecus, responsum accepit per somnium, dicente sibi sancto viro: 'Si lumen recipere desideras, in qua dum praesidium martyris expetis, ille coniunctus Martine visum tibi necessarium simul orationum suarum suffragiis revocabunt'. Exsurgens autem mulier, ignorans, quod in Turonico huius martyris reliquiae tenerentur, ad Sanctonicam urbem dirigit. Victurina etenim matrisfamilias ex nobili stirpe progenita in villae suae territurio basilicam construxerat reliquiasque martyris beati condiderat. Ad hanc ergo aedem mulier accedens, orat per triduum. Die autem tertia advenit natalis baptistae dominici; stante autem populo et lectionum ta auscultante, subito murmquid hoc esset. Cui unus ex as
Abbreviated transcription (Latin):
Quaerat aut̃ palrocinia mar.¬
tyrũ ꝑ qͦssanitatũ miracu.¬
la celebruntur: Postol&
adiutoria confessorũ qͥ meri¬
to amicisunt dominicinun¬
cupati. & qua euoluerit obte¬
nebit
olempn cũpost obilũ
pseru mastr rarii urba¬
nus diciconus huius bosilicae
ordinatur edituus. mira:
res adsepulchrũ scia pparuił
Nc̃iuigiloł ediacono in lectu¬
losuo cuditus ẽ simitusqͣafi
ostiũ hasilicae pader&ur
post multarũ ueri horarũ:
s patiũ audiuit eũ iterũ daudii
post haec surgens destratu.
p̃cedentelum in e acceditad tu¬
mulũ sũmirũ dictu. uidit paui¬
mentũ rosis rutilantib Eẽ
resꝑsũ : Eraent aut̃ magne
ualde. cũ flagrantia odoris
rides acsi eardẽ ipsius puta¬
ris horace momento ramis ui¬
rentib ẽẽ dis cerptas : Tunc
cũ grandireuerenti a collec¬
tas secr&ius posuit: multis
ex inđd infirmis medicamerla
distribuens Nã inerguminis
qͥdã exturoni coueniens. ut
ex inđ delibuto potũsupsit.

Expanded text:
quaerat autem patrocinia marquaerat autem patrocinia martyrum, per quos sanitatum miracula celebrantur, postolet adiutoria confessorum, qui merito amici sunt dominici nuncupati, et quae voluerit obtenebit. Eo tempore, cum post obitum Proserii martyrarii Urbanus diaconus huius basilicae ordinatur aedituus, mira res ad sepulchrum sancti apparuit. Nam, vigilante diacono in lectulo suo, auditus est sonitus, quasi ostium basilicae panderetur. Post multarum vero horarum spatium audivit eum iterum claudi. Post haec surgens de stratu, praecedente lumine accedit ad tumulum sancti. Mirum dictu! Vidit pavimentum rosis rutilantibus esse respersum. Erant autem magnae valde cum flagrantia odoris rides, acsi easdem ipsius putaris horae momento ramis virentibus esse discerptas. Tunc cum grandi reverentia collectas secretius posuit, multis exinde infirmis medicamenta distribuens. Nam inerguminus quidam ex Turonico veniens, ut exinde delibuto potum sumpsit,
Abbreviated transcription (Latin):
solistideum acharon: Ideode
lectulomqͦ ascendisti p̃consur¬
ges sed mortemorieris Nã
iste post ciduentũ harioliuali¬
dius. sebresuccensus sp̃mxa¬
lauit. Cuius post obiũ inter¬
positis paucis dieb puer. alu
simililabore coepit h cõmodo
Tumegoeis inqͥo: Acceditead
mastrris tumulũ & ciliquid
xinđ ad ciegro tũ de postate
& uidebitis magnalia dĩatq
cognosc&is qͥd sit int̃ iustũ & r
useruientẽ illi accedenter
aut̃ parũꝑ pulueris circasepuil¬
chrũ iaͥcentis sustulerunt
deqͦ ut hausit infirmus cũciqͥa
ꝓtinus aidsecutus ẽ medicmõ:
Rucuperatusq uirib: acres¬
tincta febre conualuit Intel¬
legiteergonuno Gomnes qͥ in¬
sipientes estis inpopulo & post
ista dis cusseritis. sci tote
nihil sunt quaetid seducendũ
humanũ genus dicibolus ope¬
rcctur. Id eo moneo ut siqͥs
uix illo crucis signatus siqͥsbap¬
tismi aablutionẽ undatus
siquis ueustacedeposita
innouonunc homine uig&
talia post ponat ac neglegat:

Expanded text:
suluisti deum Acharon; ideo de lectulo in quo ascendisti non consurges, sed morte morieris . Nam iste post adventum arioli validius febre succensus, spiritum exhalavit; cuius post obitum interpositis paucis diebus, puer alius simili laborare coepit incommodo. Tum ego eis inquio: 'Accedite ad martyris tumulum et aliquid exinde ad aegrotum deportate, et videbitis magnalia Dei atque cognoscetis, quid sit inter iustum et non servientem illi'. Accedentes autem, parumper pulveris circa sepulchrum iacentis sustulerunt. De quo ut hausit infirmus cum aqua, protinus adsecutus est medicinam, recuperatusque viribus ac restincta febre, convaluit. Intellegite ergo nunc, o omnes qui insipientes estis in populo, et post ista discusseritis, scitote, quia nihil sunt quae ad seducendum humanum genus diabolus operatur. Ideo moneo, ut, si quis vixillo crucis signatus, si quis baptismi ablutione mundatus, si quis, vetustate deposita, in novo nunc homine viget, talia postponat ac neglegat;
Abbreviated transcription (Latin):
Deqꝰ negotio ista sufficicure
qͥa longũ ẽ singula q̃ dehis
acta sunt ꝑ ordinẽ memo¬
ũ cuitẽ ed me ciridius
prb̵ ex lemouicino uenis¬
s& ui ualđ religiosus : u&iũ¬
insecundo uir tutẽ bectimar¬
tini libro memini dũ sollicite
uitã eius ꝑ scrutarẽ & actioñẽ
martrris basilicã cedifica¬
uit quã & eius reliqͥis inli¬
trauit sicutergo ẽ uere¬
cundissimus diucunctatus
Tandẽ haec & ualdeimui lus
exposuit: Quanido inquĩ
primũ becitiiulicini adiui
bosilicã parũꝑ cerȩ a¬

Expanded text:
De quo negotio ista sufficiant, De quo negotio ista sufficiant, quia longum est singula quae de his acta sunt per ordinem memoCum autem ad me Aridius presbiter ex Lemovicino venisset, vir valde religiosusin secundo virtutum beati Martini libro memini, dum sollicite vitam ejus perscrutarer, et actionem Martyris basilicam aedificavit, quam et ejus reliquiis illustravit. Sicut ergo est verecundissimus, diu cunctatus, tandem haec et valde invitus exposuit. Quando, inquit, primum beati Juliani adivi basilicam, parumper
Abbreviated transcription (Latin):
Liur qͥdã puerulus paruulũs
cuius parentes haud ꝓculab
Vpsciba silica conmanebãł ÷
insecundo ortussui annome¬
bris totis contractus sinespe
cilicuius bonimitriebatut ͥ
ita conłrꝙerut. ut genua ab
eius orepenitus sepcruriuon
possent. Cuius parentes cũ
ad scõm basilicã uigilasseNł:
& ꝓ ieccũ in faentulũ conẽsa¬
croscis reliqͥis post paululũ
reperiunt eũ sed entẽ mẽbris
omnibi ẽẽ directũ Dehinc
fusa oratione. gcaidentes
cui gaudia conomen eius:
inqͦ bect martrrir
reliqͥe contenentur. Qͥcũ mag¬
nis uirtutib crebroinlustre¬
tur. in ꝑ iurib tam̃ plerũq
agitita ultione: nã cũibi đ
qua siinimico hum anigeneris
suadente ꝑ iurocuerit. It aul¬
tio diuina ꝓs eqͥtur ut ꝓonus
aut in successione dcmni auł
inamisi one pximi. Autincon¬
suptione morbimcipif esta
patris cat. Ntam̃ causam.
remanere in ultã martrr
ꝓrsus indulg& sed nec inibi
tam ausu tementrio ꝑ irat
barbariũ crudarusticitas

Expanded text:
lius quidam puerulus parvulus, cuius parentes haud procul ab ipsa basilica conmanebant, in secundo ortus sui anno membris totis contractus, sine spe alicuius boni nutriebatur. Qui ita contraxerat, ut genua ab eius ore penitus separari non possent. Cuius parentes, cum ad sanctam basilicam vigilassent, et proiectum infantulum coram sacrosanctis reliquiis, post paululum repperiunt eum sedentem, membris omnibus esse directum. Dehinc, fusa oratione, gaudentes cui Gaudiaco nomen est, in quo beati martyris reliquiae contenentur, qui cum magnis virtutibus crebro inlustretur, in periuribus tamen plerumque agitata ultione. Nam cum ibidem, quasi inimico humani generis suadente, periuraverit, ita ultio divina prosequitur, ut protinus aut in successione damni aut in amissione proximi aut in consumptione morbi manifesta patiscat; non tamen causam remanere inultam, martyr prorsus indulget, sed nec inibi tam ausu temerario periurat barbarorum cruda rusticitas.
Abbreviated transcription (Latin):
tus a loco coepitdare gemitii
acsus piria longa ꝓducere⁊ Int̃¬
rogatisq a suis quid hoc eẽc
aut si aliqͥd diuinũ fuis s&lintui¬
enarrar& Respondit: uax
nob inestib &pigris: Eccela
in caelomissarũ solẽnia expr¬
diuntur & nos signes neci¬
choare coepimꝰ huiꝰ misterisa¬
cramentũ . Uerem quildico
uoħ. quod ego audiunioces
tius in mona sterio missarũ
solemnia iussitex pleris
Sed nec illud p̃teribo: quod qͥs
uice dũiuxta consu&ludmẽ
ut supra diximꝰ debasilicis
quas orationis gratia adiera
reped ar&. Et inbasi licaadm
dominicae orationis uerbi
decantarentus. Cũ illidixer
liberanos amalo. audiuit
etumulo cuiꝰ dã uocẽ diceñ
similit̃. liberanos amalo
Quodũ sine ꝑfectionis mend
cens&ur. ut haec meruiss&
audire: sed & ad passiuuipri
tumulũ ueniens. et qualre
eiꝰ meriti & quantita tẽ resti¬
geri ipsodicente cognoui
Et lic& haec magnas unt

Expanded text:
tus a loco, coepit dare gemitus tus a loco, coepit dare gemitus ac suspiria longa producere. Interrogatusque a suis, quid hoc esset, aut, si aliquid divinum fuisset intuienarraret, respondit: 'Vae nobis inertibus et pigris! Ecce iam in caelo missarum solemnia expediuntur, et nos eignes nec inchoare coepimus huius misterii sacramentum. Vere', inquid, 'dico vobis, quod ego audivi voces . Et dicto citius in monasterio missarum solemnia iussit expleri. Sed nec illud praeteribo, quod quadam vice, dum iuxta consuetudinem, ut supra diximus, de basilicis, quas orationis gratia adierat, repedaret, et in basilica ad missas dominicae orationis verbi decantarentur, cum illi dixerunt: Libera nos a malo, audivit e tumulo cuiusdam vocem dicentem similiter: Libera nos a malo. Quod non sine perfectionis merito censetur, ut haec meruisset audire. Sed et ad Paasivi presbiteri tumulum veniens, et qualiter eius meriti et quantitatem refrigerii, ipso docente, cognovit. 3. Et licet haec magna sint,
Abbreviated transcription (Latin):
monasterii: ipsein loco abbalis
sarũ celebranda solemnia hui¬
tatur Dyxilq fracribur
lam enĩ oculimei caligineobte¬
guntur pec possũ libellũ aspice¬
reprbo nĩ haec alteri agenda
catholicũ signocrucis suꝑ posito
benedicer&ur: At ille in tuitus.
uidit quasi adfenestrã absidaesca¬
lã positã. et quasi descendentem
ꝑ eãuirũ senẽ. dericatihonore
uenerabilẽ atq: oblatũ altario
sacrificiũ dextera ex tensa benȩ¬
dicentẽ. Haecenĩ agebantur
inbasilica scĩmartini: quod nul¬
lus uideremeruit: nisi ips etan¬
tũ⁊ reliqui uero cur Ñuiderint:
ignoramꝰ : Ipse tam̃ dein ceps:
fratrib r&ulit: Nec enĩ ẽdubiũ
haec fidelifamulo hm demons¬
trasse. cui &liã dignatus. e ar¬
canorũs ecr&a caelestiũ reuelare:
Namidemdũ debasilicis scor
diedominica ex pl&caoratione
reuer ter&ur: suꝑ bacellũ sus¬
ris atrio. erectis aurib: oculisq
ad caelũ diutissime adtentis
stelit immobilir. De indmo¬

Expanded text:
monasterii, ipse in loco abbatis,monasterii, ipse in loco abbatis,sarum celebranda solemnia invitatur, dixitque fratribus: 'Iam enim oculi mei caligine obteguntur, nec possum libellum aspicere. Presbitero enim haec alteri agenda catholicum, signo crucis superposito, benediceretur. At ille intuitus, vidit quasi ad fenestram absidae scalam positam et quasi descendentem per eam virum senem, clericati honore venerabilem atque oblatum altario sacrificium dextera extensa benedicentem. Haec enim agebantur in basilica sancti Martini, quod nullus videre meruit nisi ipse tantum; reliqui vero cur non viderint, ignoramus. Ipse tamen deinceps fratribus retulit, nec enim est dubium, haec fideli famulo Dominum demonstrasse, cui etiam dignatus est arcanorum secreta caelestium revelare. Nam idem dum de basilicis sanctorum die dominica, expleta oratione, reverteretur, super bacellum susris atrio, erectis auribus oculisque ad caelum diutisstme adtentis, stetit inmobilis. Deinde mo
Abbreviated transcription (Latin):
sci mastimi ꝓpinquũ in qssiluinus
abba gregẽ dõ deuotũ reguluri
sceptro regebat Ad hocuiriste
deuotus accedens uistutesq cer¬
nens beatimastini Atinstase
Vt conitio meliui ẽ seruirempal¬
lutũ xp̃n: quã ꝑ copulã nuptialẽ
coñsagiõ in uolui mundcniorre¬
linquã sponsã territurubitu¬
rigi et ad nectar catholicae
ꝑsidẽ ecdesice ut q̃ credo corđ
Etiã operemerear effectui
condonare ⁊ Haet intraset
uoluens aduenit ad ante dic¬
tũ abbatẽ ꝓ uolutiiq ad pe¬
des eiur : quid intimocorde
gereret: cũla crimis patefecis:
At ille gratias agens dõ ꝓfide
pueri addita &ia p̃dicatione
sacerdotali iuuenẽ totondit
et gregi monastericili ad sciuĩl
Exhoc sein humilitate fratrib
exhibens. carita tẽ cũ omnib di¬
ligens intanto scĩtatir apice
euectus adseritur ut abom¬
nib: tãquã parens pximꝰ sũ mo
studio coleretur. Vnd faclũ
ẽ ul decedente abbatelã dic̃ii

Expanded text:
ancti Martini propinquum, in quo Silvinus ancti Martini propinquum, in quo Silvinus abba gregem Deo devotum regulari sceptro regebat. Ad hoc vir iste devotus accedens virtutesque cernens beati Martini, ait infra se: 'Ut conitio, melius est servire inpollutum Christo, quam per copulam nuptialem contagio involvi mundano. Relinquam sponsem territurii Biturigi et adnectar catholicae per fidem eclesiae, ut quae credo corde etiam opere merear effectui condonare'. Haec intra se volvens, advenit ad antedictum abbatem, provolutusque ad pedes eius, quid intimo corde gereret, cum lacrimis patefecit. At ille gratias agens Deo pro fide pueri, addita etiam praedicatione sacerdotali, iuvenem totondit et gregi monasteriali adscivit. Ex hoc se in humilitate fratribus exhibens, caritatem cum omnibus diligens, in tanto sanctitatis apice evectus adseritur, ut ab omnibus tamquam parens proximus summo studio coleretur. Unde factum est, ut, decedente abbate iam dicti
Abbreviated transcription (Latin):
sordentis conlagio caelesti
ꝓmeritis inautarentur ad
regnũ Sonebant &iõ &
p̃cessorũ exempla ante
oculossuor: etq omnipo¬
tentidñm ꝑ eorũ affectib
conlaudabant: Quorũut
diximus. exempla seqͥ medi¬
tabantur Vnđ & nos inp̃co¬
no de uoti dõ famuli uenani
abbatis effarinitentes di¬
uini tatipotius dona suarefe¬
rimꝰ qͥ ãd extera eius mapi¬
festũẽ effecissẽ quod sc̃ir
constrtit operasse depcantes
ut aperiat os muti adpubli¬
canda opera antistitis sui:
quia sicut ẽẽnos recognos¬
cimꝰ scientia tenues : Itapo
rigi territurii in cola fuit
parentib: secundũ scł dig¬
nitate ingenuis atq ca¬
tholicis: quidũ eẽt iuuenili
a &acte florens : aparentib
sponsaliuinculo obligatꝰ : Cũq
ut aetati huic couenit̃ amori
sepuellari p̃staret affabilẽ
lt cũ poculis frequentib &it̃
ulciam̃ta deferr& contigit
adurbẽ turonitã ch̃o in spi¬
inte ueniret, Eratenĩ tunc
lamporis mon asteriũba silite

Expanded text:
sordentis contagio, caeleste sordentis contagio, caeleste pro meritis invitarentur ad regnum. Ponebant etiam et praecessorum exempla ante oculos suos atque omnipotentem Dominum pro eorum affectibus conlaudabant, quorum, ut diximus, exempla sequi meditabantur. Unde et nos in praeconio devoti Deo famuli Venanti abbatis effari nitentes, Divinitati potius dona sua referimus, quia dextera eius manifestum est effecisse quod sanctis constitit operasse, deprecantes, ut aperiat os muti ad publicanda opera antestitis sui; quia, sicut esse nos recognoecimus scientia tenues, ita novrigi territurii incola fuit, parentibus secundum saeculi dignitatem ingenuis atque catholicis. Qui dum esset iuvenili aetate florens, a parentibus sponsali vinculo obligatur. Cumque, ut aetati huic convenit, amori se puellari praestaret affabilem et cum poculis frequentibus etiam calciamenta deferret, contigit, ad urbem Toronicam, Domino inspirante, veniret. Erat enim tunc temporis monasterium basilicae
Abbreviated transcription (Latin):
populisq terriginis caelestis
potentia p̃stat Cũ largitor
iugiter scło ñ modo peccator
suffragatores uerũ &ic̃uita
doctores aanae quodunitu
cernitur dũ amaiestatediui¬
na tribu&ꝰ, Multiplexqͥa
cunctis qͥ exp&ere uoluerim
affluenter mndulg&ꝰ Iux̃a
illud: petite et accipi&is et
reliqua. Vnđ uigilanter
incessanter̃q: deb& inuesti¬
garemens humana scõrũ
uitã ut hoc ꝓuocatastudio
accensa exemplo adeasemꝑ
extendatur q̃ dĩ nouitẽẽ
acceptabiliaut ab ipso uel
mereatur erui uel possit
audiri. : Hciec aut̃ abeius
maiestate q̃ rebant scĩꝑci¬
pere poscentes iugiter ut
ipseinsinuaret cordi ipse
ꝑficerehopere : ipselꝯq re¬
turdnore ⁊ Quofacilius pur¬
gatamens cogitationeeloq
actione cogitaret scãloq¬
returiusta operaretꝰhone¬
ta. Vnđ factũ ẽ utdũ in
his q̃ diuinitati sunt pla¬
cita famulabantur obul¬
nerent remitti sibi peccati
debitũ eruerentur a caen

Expanded text:
populisque terrigenis coelestis populisque terrigenis coelestis potentia praestat, cum largitur jugiter saeculo non modo peccatorum suffragatores, verum etiam vitae doctores aeternae; quod unicum cernitur, dum a majestate divina tribuitur multiplex, quia cunctis qui expetere voluerint affluenter indulgetur iuxta illud: Petite et accipietis, et reliqua. Unde vigilanter incessanterque debet investigare mens humana sanctorum vitam, ut hoc provocata studio, accensa exemplo, ad ea semper extendatur quae Deo novit esse acceptabilia, ut ab ipso vel mereatur erui vel possit audiri. Haec autem ab eius maiestate quaerebant sancti percipere, poscentes iugiter, ut ipse insinuaret cordi, ipse perficeret in opere, ipse loqueretur in ore; quo facilius purgata mens cogitatione, eloquio, actione, cogitaret sancta, loqueretur iusta, operaretur honesta. Unde factum est, ut, dum in his quae Divinitati sunt placita famulabantur, obtenerent, remitti sibi peccati debitum, eruerentur a caeni
Abbreviated transcription (Latin):
bre ꝓtriduũ lectulo decubauĩ
Nuntiatumq ẽ mihi cũ transi¬
tu ẽẽ ꝓpinquũ, Atego uelo¬
cius illuc ꝓperans ad lectulũ eiꝰ
acces : sed nihil ab eo conlocuti¬
onis elicere potui: Et atenim
ualde fessus Ne hiincint̃po¬
sito quasi unius horae spatio
spm̃ excilauit: Congregataq:
e adeiꝰ ex seqͥas multitudo illa
redẽptorũ qͦs suprac diximus t¬
cibea uel aiugo seruitutis: uel
adiuersis debitis absolutos
cͦs uel alebat cibo ueluestitu
tegebat: plangebant enĩdi¬
centes: Cuinos paterscõce
relinquest pͦ haec sepultu¬
sae locatus : sccepius sema¬
nifestis uit tutib declarauĩl̃
Nam trigesimo ab eiꝰ obitudie
tractus dũ stip ẽpostulat.
ad eiꝰ sepultura accedit: Quae
dũ pallã suꝑ positã osculis ue¬
neratꝰ : dissolutis mẽbrorũ
ligaturis directus ẽ: sed &:
multa alia ibi gesta conperi:
deqͥb haec tantũ memoriae
habenda mandaui
ABBATE
ol Itcirium atq mul¬
tiplex do nũ ecclesiis

Expanded text:
bre, per triduum lectulo decubavit. bre, per triduum lectulo decubavit. Nuntiatumque est mihi, cum transitu esset propinquum. At ego velocius illuc properans·, ad lectulum eius accessi, sed nihil ab eo conlocutionis elicere potui. Erat enim valde defessus. Dehinc interposito quasi unius horae spatio spiritum exalavit. Congregataque est ad eius exequias multitudo illa redemptorum, quos supra diximus ab eo vel a iugo servitutis vel a diversis debitis absolutes, quos vel alebat cibo vel vestitu tegebat. Plangebant enim dicentes: 'Cui nos, pater sanctae, relinques?' Post haec sepulturae locatus, snifestis virtutibus declaravit. Nam trigesimo ab ejus obitu dietractus dum stipem postulat, ad ejus sepulturam accedit: qui dum pallam superpositam osculis veneratur, dissolutis membrorum ligaturis directus est. Sed et multa alia ibi gesta comperi, de quibus haec tantum memoriae habenda mandavi.Abbate. Solitarium atque multiplex donum ecclesiis
Abbreviated transcription (Latin):
maestur accessit : trahenspꝰ
seramũ quẽ manu constrin¬
xerat uarrouitq: omnia sicut
gestaerant. ⁊ Tunc ille oleobe¬
nedictione scĩficato manũ
manuꝑ unguens abstractora¬
morestituit: sed & deinceps
multos aserpentiũ morsu.
Et apusulae malignae uirus
signo crucis locato de suꝑ red¬
didit sospitati: Ñ nullos aut̃
obsessos duemonis saeuiliuo¬
re ut manꝰ in posuit extt̃plo
fugatis daemonib: mentẽ in¬
ergia turbata ad integritatẽ
intellegentiae rep arauit:
Omnes enĩ . quos cũq ꝑ eũ
ã diuersis infirmita tib: dex¬
teradiuina saluauit : si in opes
fuissent. ips ecibũ uestitũq:
dispensatiome hilari porre¬
gebat. Tantaq ei curac de
egentib fuit ut &ic̃pomtes
suꝑ alueos amniũ diligenter
instrueret . neqͥs inundan¬
tibi aqͥs naufragia saeualu¬
geret : In his ergo uirtutib
clarus inpopulis declarctus:
cũ eẽt annorũ circiter qͥ ad ac¬
ginta : modicapulsatus ãfe¬

Expanded text:
maestus accessit, trahens post maestus accessit, trahens post se ramum, quem manu constrinxerat, narravitque omnia, sicut gesta erant. Tunc ille, oleo benedictione sanctificato, manum manu perunguens, abstracto ramo, restituit. Sed et deinceps multos a serpentium morsu et a pusulae malignae virus, signo crucis locato desuper, reddidit sospitati. Nonnullos autem obsessos daemonis saevi livore, ut manus inposuit, extemplo fugatis daemonibus, mentem inergia turbatam ad integritatem intellegentiae reparavit. Omnes enim quoscumque per eum a diversis infirmitatibus dextera divina salvavit, si inopes fuissent, ipse cibum vestitumque dispensatione hilari porregebat; tantaque ei cura de aegentibus fait, ut etiam pontes super alveos amnium diligenter instrueret, ne quis, inundantibus aquis, naufragia saeva lugeret. 4. In his ergo virtutibus clarus in populis declaratus, cum esset annorum circiter quadraginta, modica pulsatus a fe
Abbreviated transcription (Latin):
necillud occoliputo qͦd sciepis
eius oratio uirus serpentiũ ex¬
mnanire obtenuit: Duoigitur
tumidimor suhy dri eiꝰ pedib
ꝓsternuntꝰ dep̃ cantes ut uiris
qͦd dens malae bestice artub:
moribundis inecit sua uirtute
dielementa creasti etserpen¬
tẽillũ humanis dignitatib:
aenulũ submaledicto esse
sancxisti tudepelle ab his
famulistuis ueneni huiꝰ malũ.
ut ũangue rdehis. sed hide at¬
gue ualeanttrium phare
Haec aut̃ cũ dixisr&: palpa¬
uit omnẽ conpagẽ corporis
eorũ fictĩq conp̃ssotumore.
urus mortiferũ nocendiꝑ
diditiurer. Dies dominicae
resurrectionis aduenerat:
et homo qͥdõ dũ adecdesia
ꝑger&. uidit pecorũ multi
qa annualis mei laboris ope¬
ni. lta deperit ut nihil prsis¬
exearemaneat. Et accep¬
ta secure: amputatis ramir
aditũ saepis claudere coepił
onfestiq: contractamanur
puta retenuit qͦduolunta¬
rie conphendit Dolore obõ
instigante : ad scm confessorẽ

Expanded text:
nec illud occuli puto, quod saepius nec illud occuli puto, quod saepius eius oratio virus serpentium exinanire obtenuit. Duo igitur tumidi morsu hydri eius pedibus prosternuntur, deprecantes, ut virus, quod dens malae bestiae artubus moribundis iniecit, sua virtute di elementa creasti, et serpentem illum humanis dignitatibus aemulum sub maledicto esse sanxisti , tu depelle ab his famulis tuis veneni hujus malum, ut non anguis de his, sed hi de angue valeant triumphare. Haec autem cum dixisset, palpavit omnem compagem corporis eorum, statimque compresso tumore, virus mortiferum nocendi perdidit vires. Dies dominicae resurrectionis advenerat, et homo quidam dum ad ecclesiam pergeret, vidit pecorum multitVae mihi, quia annualis mei laboris opera ita deperit, ut nihil prex ea remaneat'. Et accepta secure, amputatis ramis, aditum saepis claudere coepit, confestimque contracta manus invita retenuit, qaod voluntariae conprehendit Dolore etiam instigante, ad sanctum confessorem
Abbreviated transcription (Latin):
ACpͦ uigino aonorꝰ curricula
orbatae frontigeminorũ
sidarũ iubar inclaruit:
uopueri mẽ bris omnibde¬
biles: et in modũspheraem
rotunditate contracti: eiu
conspectib sunt delatriqͥb
inpositis manib: red integra¬
tis artub: unius horae moms¬
to utrũq reddidit absolutũ:
Ceminauitq demnd geminae
uir tutir : beneficiũ puercũ
puellatorã eo contractisma¬
nib: ad st&erunt Erat enĩ
tunc mediũ paschalis festũ
solenitatis : Cũq ꝓsucedi¬
rectionis mede la dĩ famulo
supplicarent. Et illepea q̃
ad ecdesiã conuenerat po¬
puli frequentia haec agenda
differr& : indignũ seclami¬
tans ꝑquẽ dr̃ in firmis p̃bere
beneficia dignarecurs suppli¬
cantib: cunctis manꝰ eorꝰ suis
sus cepit in manib:̃ ꝗͥb: ad trec¬
tatis directis digitis: scinosabs¬
cedereiub&: Sic & benasa
hoc enĩ erat nom̃ mulieris ocu¬
los deferens clausos. tactusa¬
lutaris dextercie benedicta:
in luminata discessit: sed

Expanded text:
ac post viginti annorum curricula, ac post viginti annorum curricula, orbatae fronti geminorum siderum iubar inclaruit. Duo pueri, membris Omnibus debiles et in modum spherae in rotunditate contracti, eius conspectibus sunt delati. Quibus inposids manibus, redintegratis artubus, unius horae momento utrumque reddidit absolutum. Geminavitque deinde geminae virtutis beneficium. Puer cum puella coram eo contractis manibus adsteterunt Erst enim tunc mediam paschalis festum solemnitatis. Cumque pro suae directionis medellam Dei famulo supplicarent, et ille pro ea quae ad eclesiam convenerat populi frequentia haec agenda differret, indignum se clamitans, per quem Deos infirmis praebere beneficia dignaretor: supplicantibus cunctis, manus eorum suis suscepit in manibus; quibus adtrectatis, directis digitis, sanos abscedere iubet. Sic et Benaia – hoc enim erat nomen mulieris – oculos deferens clausos, tactu salutaris dexterae benedicta, inluminata discessit. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
minici natalissolẽnitate
habentur uelm illis similiter
quadraginta quos antepas¬
chalia festa in sũmaduci abs¬
tinentia patrũ sanexit aue¬
toritas reliquis uero dieb: in¬
firmorũ gratia populis sep̃be¬
ret: Audito enĩ consilionr̃o:
libent̃ q̃ dicta sunt accepit .¬
impleuitq sine ambiguitate
Deniq: qia deconuersatione
eiꝰ pauca ꝓ locutisumꝰ aduir¬
tutes quas ꝑ illũ medicabilis
diuina epotentiae dextera
operari dignata ẽ accedamꝰ :
Caecus qͥdã popusitu nomine
adeũ uenit : erat enĩ tunc bea¬
tus senoch lã prbt ordinatii :
Qdũ aliqͥd alimentipostulat
Tactos ascĩsacerdotis manu
oculos: ut signũ salutareme¬
ruit ꝓtinꝰ uisũ recepit Alius
qͦq pecta uensis puerhuiꝰ cemo¬
diuerbo laborans. audita con¬
fessoris huiꝰ opera : pluminis
ꝑ ditireceptione p̃catur: Hec
moratꝰ ille sed inuocato xp̃i
nomine crucẽ oculis caeci
inponit. statiq desluente
riuo sanguinis. lux in trauit :

Expanded text:
minici natalis solemnitatem minici natalis solemnitatem habentur, vel in illis similiter quadraginta, quos ante paschalia festa in summa duci abstenentia, patrum sancxit auctoritas, reliquis vero diebus infirmorum gratia populis se praeberet. Audito enim consilio nostro, libenter quae dicta sunt accepit implevitque sine ambiguitate. 3. Denique, quia de conversatione eius pauca prolocuti sumus, ad virtutes, quae per illudivinae potentiae dextera operari dignata est accedamus. Caecus quidam, Popusitus nomine, ad eum venit; erat enim tunc beatus Senoch jam presbyter ordinatus. Qui dum aliquid alimenti postulat, tactis a sancti Sacerdotis manu oculis, ut signum salutare meruit, protinus visum recepit. Alius quoque Pictavensis puer hujuscemodi morbo laborans, audita confessoris hujus opera, pro luminis perditi receptione precatur. Nec moratur ille, sed invocato Christi nomine, crucem oculis caeci imponit, statimque defluente rivo sanguinis, lux intravit,
Abbreviated transcription (Latin):
q÷ ad inqͥrendos nos salutatir¬
q: acdeos culatis regremi ẽ
iterũ Eratenĩ ut diximur
ualde abstenens sanans infir¬
mantũ languores: sed ut de
abstenentia scitas. ita descita¬
te uanitas coepit obrepere
Nã egressus decellula : iac¬
tantia coturnosa adreque¬
rendos uisitandosq parentes
inpago pectauens cui supra
meminimꝰ abit: regressuq
tumiđ arrogantia sibisol
placere nitebatur: sed obiur¬
gatus a nob et acceptaratio¬
ne quod suꝑ bilonge fiant
ã regnodĩ Ita sepurgatus
lactantia humilẽ red didit
uitnulla i eũ penitus radix suꝑ¬
biae remansiss& Ita utipse
ꝓfiter &ꝰ dicens uera nunc
eẽ cognoui q̃ beatus cipostł
sacrioris contestatꝰ eloqͥo
multas facer& uistutes. Et
ille itasedixit indudereut
nũ quã humanis aspectib
appareret: consiliũ sua simu
ut nonseꝑ p&uo in hac condu¬
sione constringer& nisur
illis tantũ dũ taxatdieb qͥ int̃
depositionẽ scĩmartini acdo¬

Expanded text:
que ad inquirendos nos, salutatique ad inquirendos nos, salutatique ac deosculatis, regressus est iterum. Erat enim, ut diximus, valde abstenens, sanans infirmitantum languores; sed ut de abstenentia sanctitas, ita de sanctitate vanitas coepit obrepere. Nam egressus de cellula, iactantia coturnosa ad requerendos visitandosque parentes in pago Pectavensi, cui supra meminimus, abiit. Regressusque, tumidus arrogantia sibi soll placere nitebatur; sed obiurgatus a nobis, et accepta ratione, quod superbi longe fiant a regno Dei, ita se purgatus iactantia humilem reddidit, ut nulla in eum penitus radix superbiae remansisset; ita ut ipse profiteretur, dicens: 'Vera nunc esse cognovi, quae beatus apostolus sacri oris contestatur eloquimultas faceret virtutes·, et ille ita se dixit includere, ut numquam humanis aspectibus appareret, consilium suasimus, ut non se perpetuo in hac conclusione constringeret, nisi in illis tantum dumtaxat diebus, qui inter depositionem sancti Martini ac do
Abbreviated transcription (Latin):
tantũ horde acius erat &
a quale utrisq: elementir:
libras singulas ꝑ dies singu¬
lossumens ⁊ rigorẽ uero
hiemis siñ ullo pedũ tegmene
contentus : manib:q: acpe¬
dib: siue collo ferrea catena
reuinctu : Sehinc ã fratrũ
contẽplatione demotis :
solitaries erecdus it incellulax
Orans assidue atq: inuigi¬
lus et orationib dien octuq
sine ambiguitate ꝑ durcius
Conferebat eideuotio fide¬
liũ plerũq pecuni& : sed ñ
eã in abditir loculis sed in
posterũ marsuppiis conde¬
bat: Illud dommicieloq:
oraculũ screpecõmemorans:
Nolite thescuiri ⁊ are uõb
thes aurũ suꝑ terrã qͥ aubi
fuerit thescurustuus illic
erit & cortuũ ⁊ Sab atenĩ
he q̃ accipiebat ꝓdĩ intũilu
indiuersis nec̃essitatib N
digentũ : Vnđ factũ ẽ ut¬
inuita sua dehir amplius
quã ducentos anexu seruitutis
debitiq: onere subleuasra
Cũ aut̃ nos inturonico uenis¬
semꝰ: egresnis ẽ decellula uenit¬

Expanded text:
tantum hordeacius erat et tantum hordeacius erat et aqua, de utrisque elementis libras singulas per dies singulos sumens. Rigorem vero hiemis sine ullo pedum tegumen contentus, manibusque ac pedibus sive collo ferrea catena revinctus. Dehinc a fratrum contemplatione demotus, solitariae se reclusit in cellula, orans assidue atque in vigiliis et orationibus die noctuque sine ambiguitate perdurans. Conferebat ei devotio fidelium plerumque pecuniam, sed non eam in abditis loculis, sed in pauperum marsupiis condebat, illud dominici eloquii oraculum saepe commemorans: Nolite thesaurizare vobis thesaurum super terram, quia, ubi fuerit thesaurus tuus, illic erit et eor tuum. Dabat enim hic quae accipiebat pro Dei intuita in diversis necessitatibus indigentum. Unin vita sua de his amplius quam ducentos a nexu servitutis debitique onere sublevaret. II. Cum autem nos in Turonicum venissemus, egressus est de cellula, venit
Abbreviated transcription (Latin):
celebrenostrũ orasse molt¬
nũ: Quod diligenticura con¬
positũ erecto altarĩ loculuq
in eo ad recipiendeis scõr reli¬
qͥas p̃paratũ: adbenedicen¬
dũ inuitat ep̃m: Ad fuit tuius
eufronius beatus ep̃s qͥ conse¬
cracũ altare : eũ dia conatus
hon oridonauit ⁊ Celebratis
igitꝰ missis ⁊ cũ caprilã reliqͥar
in loculocupsrent collotares
extbcit tapsa ꝓlixior necreo¬
pere in loculũ poterat : tunc
pstratus diãc cũipso sacerdol
pnꝰ adorationẽ. Lacrimis p̃o¬
b mixtas effoditi Obtenũilq
pecita : snirũ dictu: Ita enĩ
loculũ diuinitus amplifica¬
tũ capsulaq: constricta ẽ :
ut ineo spatiosissime ñ sine
admiratione reciper&: In
hoc loco collectis trib: mona¬
chis dño assidue seruiebatꝰ
Etin primis artũ uitae trams
icedebat : Exiguosq cibos :
tenues potiones utens : Dieb
aut̃ quadrages imaescãe
addebatur augmentũ
abstenenti cetiborũ diminu¬
tione : Nã aesus illi panis

Expanded text:
celebre nostrum orasse Martcelebre nostrum orasse Martinum. Quod diligenti cura conpositum, erecto altari loculumque in eo ad recipiendas sanctorum reliquias praeparatum, ad benedicendum invitat episcopum. Adfuit tunc Eufronius beatus episcopus, qui, consecratum altare, eum diaconatus honori donavit. Celebratis igitur missis, cum capsula reliquiarum in loculo cupirent collocare, extetit capsa prolixior nec recipere in loculum poterat. Tunc prostratus diaconus cum ipso sacerdote pronus ad orationem, lacrimis precibus mixtas effudit, obtenuitque petita. Mirum dictu! Ita enim loculum divinitus amplificatum capsulaque constricta est, ut in eo spatiosissime non eine admiratione reciperet. In hoc loco, collectis tribus monachis, Domino assidue serviebat et in primis artum vitae tramitem incedebat, exiguosque cibos, tenues potiones utens. Diebus autem quadragesimae sanctae addebatur augmentum abstenentiae ciborum diminutione. Nam aesus illi panis
Abbreviated transcription (Latin):
sintuanitas : Vnđ agitꝰ ut scõs
dĩ quos nullu libidinũ aestis
ex ussit Nullus concupiscentiȩ
exagitauit stimuł: quosnullũ
luxoriaecaenũ nec in iprauit
ita dicã cogitatione tempta¬
uit aestu tẽptator is: Elati
uisi sunt sibi eẽ iustissimi. Et
obhoc lactantiae coturnos ȩ
ꝑflatisuꝑ cilio sccepiu corrue
luit maiorũ criminũ gladus
trucidare: leuis uanitatir
fumus addictor. facilepessit¬
dar& sicut & ipse illedeqͦ
nunc nob̵ sermo furus ẽ cũ
multis uistutib floruis s&
peneinillo arroganticeba¬
ratro obrutus occubuit si
cũ non ex hostatio fratrũ fide¬
liũ attenta recuperars&.
Igitꝰ bectissimꝰ senod genere
theifalur pectauipagi quẽ
theifali ã uocant: oriunđ sũilo
Et conuersu ad dñm oclericuq
factus : monasteriũ sibuinstrau
reperitenĩ infra terri turii tun¬
nici terminũ. pari&es aniquos
qͦs erudirans aruinis habitatiao¬
nes dignas aptauĩ: seperitq
ibi oratoriũ. in qͦ ferebatur

Expanded text:
sint vanitas? Unde agitur, ut sanctos sint vanitas? Unde agitur, ut sanctos Dei, quos nullus libidinum aestus exussit, nullus concupiscentiae exagitavit stimulus, quos nullum luxoriae caenum nec in ipsa, ut ita dicam, cogitatione temptavit, aestu temptatoris elati, visi sunt sibi esse iustissimi, et ob hoc iactantiae coturnosae perflati supercilio, saepius corruerluit maiorum criminum gladius trucidare, levis vanitatis fumus addictos facile pessumdaret, sicut et ipse ille de quo nunc nobis sermo futurus est, cum multis virtutibus floruisset, pene in illo arrogantiae baratro obrutus occubuit, si eum non exhortatio fratrum fidelium attenta recuperasset. 1. Igitur beatissimus Senoch genere Theifalus Pectavi pagi, quem Theifaliam vocant, oriundus fait, et conversus ad Dominum clericusque factus, monasterium sibi instituit. Repperit enim infra territurii Turonici terminum parietes antiquos, quos erudirans a ruinis, habitationes dignas aptavit. Repperitque ibi oratorium, in quo ferebatur
Abbreviated transcription (Latin):
tius. georgi qondã filiii senato¬
langorestuos: Aolleos culcps
manꝰ eiꝰ et gratias agens absces¬
deinceprsein omniuita sua ab
hoc contagiosius sepulsatũ
Consũmato cursuuita ẽ ser¬
uans indõfidẽ ad illã cormã
iustiticequã in illa r&ributio¬
nis die redditurur ẽ eidñs cam¬
migrauit: De hinc citsũ mo
honore ablutus dignisq ues¬
tim̃tis indutus. infraorato¬
riũ monas terirẽ sepultus:
Quõd aut̃ beatũ eiꝰ tumulũ
diuinis uirtutib: in lustrecurt
ipsa q̃ ad sistit caterua : poterit
contestare: Quaecũin firmos
mit tit adtum ulũ extẽplo
incolomes remittit ad domũ
Nãcũ dediuersis partib com¬
fluentes deferentesq: morbo¬
rũgenert. in ibi capiant me¬
dicinã frigorititorũ tam̃
iuibrantia tremoremẽbra
sciepius ad soliditatẽ in tegra
restaurantur : tribuente
tuor reducens e tum ulis
anitas uanitant ũdicit
ex clesi astes omniauani¬
tas: Verũ ne ẽ ergo qͥa omnia
q̃ geruntꝰ inmundo : cuncta

Expanded text:
tius Georgii quondam filius senatolanguores tuos. At ille osculans manus ejus, et gratias agens abscesdeinceps se in omni vita sua ab hoc contagio fuisse pulsatum.consummato cursu vitae, servans in Deo fidem, ad illam coronam justitiae, quam in illa retributionis die redditurus est ei Dominus, commigravit. Dehinc cum summo honore ablutus, dignisque vestimentis indutus, intra oratorium monasterii est sepultus. Quod autem beatus ejus tumulus divinis virtutibus illustretur, ipsa quae astitit caterva poterit contestari, quae cum infirmos mittit ad tumulum, extemplo incolumes remittit ad domum. Nam cum de diversis partibus confluentes, deferentesque morborum genera, inibi capiunt medicinam, frigoriticorum tamen vibrantia tremore membra saepius ad soliditatem integram restaurantur, tribuente tuos reducens e tumulis. Vanitas vanitantium, dicit Ecclesiastes, et omnia vanitas . Verumne 1223 est ergo quod omnia quae geruntur in mundo cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
luit enĩ piustit amorisi ꝑsecu¬
tor fuiss&s infestior. alebat
eni libenter moria turpiusti¬
tia sed et catholicarũ rege
ꝑ iniustis operib saepui ex¬
cõmunicauit exiliũq mini¬
tanti nũ quã ẽ territis
Quodã uero tem̃pr cũiã ad
exiliũ ductii ep̃s reliquis
qui adulatorer regis effecti
fuerantre mouer& atq a suir
omnib: derelictii unidicicono
qͥ adhuc ꝑstabat infide alt
Quiditu nunc agir quareñ secris
fr̃i tuos. ut eas q uolueris sicut
Quia inquit haec dixistidicam
recipio et ecdesiae mecie
restituor hiaut̃ qͥ merelinq̃¬
runt cũ magnopudore ad
me confugiunt. Pstolabatꝰ
enĩ diãc remꝓmissee attoni¬
tis quod postea ẽ reptii. Inlu¬
ciscente aut̃ he crastina subi

Expanded text:
luit enim pro iustitia mori, ei perseculuit enim pro iustitia mori, ei persecutor fuisset infestior. Agebat enim: 'Libenter moriar pro iustitia'. Sed et Chlotharium regem pro iniustis operibus saepius excommunicavit, exiliumque minitanti numquam est territus. 3. Quodam vero tempore cum iam ad exilium ductus, episcopis reliquis, qui adulatores regis effecti fuerant, removeretur, atque a suis omnibus derelictus, uni diacono, qui adhuc perstabat in fide, ait: 'Quid tu nunc agis? Quare non sequeris fratres tuos, ut eas quo volueris, sicut 'Quia', inqnit, 'haec dixisti, dibirecipio et eclesiae meae restituor. Hi autem qui me reliquerunt cum magno pudore ad me confugiunt'. Praestolabatur enim diaconus rem promissam attonitus, quod postea est expertus. Inluciscente autem die crastina, s
Abbreviated transcription (Latin):
ũpossit sc̃s dĩ sub uestimento
suo ppt̃ iactantic̃ facienscru
exp̃i econtrae daemonẽ
relaxarip̃cepit qͥ protinꝰ corruens
cũ his qͥ eũ traherenitebantur post
paululũ sanꝰ erectii ẽ. Dem đ past
acta solemnia requesitnũquã
reperiri potuit. Necullii sciuit
unđ uenerit uel qꝰ abierit Coni¬
cebaturtam̃ aplurimis eũ adõ
missũ qͥ regiss acerdotisq: opera
ñ tacer&. Vnđ faccũ ẽ ut sacer¬
dote orante rexmitiorfier&
pastor adñõremuneranđ digne
prophesicũ illud audiret qͥaqͥ
red diderit p̃tiosũ deuili tãquã
os meũerit. Cotidie aut̃ p̃dica¬
bat sacerdos populir depud cins
criminasingulorũ et premissio¬
ne dep̃canrassidue confiten¬
tũ Vnđ aduersi: eũ scepius
oduuirus ex arsit quodtam
ueraciter multorũ facinora
publicaret Nã plerũq seꝑ se¬
cutorib ultro obtulit et gla¬
dio exerto ceruicẽ p̃buit sed
nocereeũ dñs non ꝑmisit. Vo¬

Expanded text:
non possit, sanctus Dei sub vestimento non possit, sanctus Dei sub vestimento suo propter iactantiam faciens crucem Christi e contra, daemonem relaxari praecepit. Qui protinus corruens cum his qui eum trahere nitebantur, post paululum sanus erectus est. Deinde post acta solemnia requesitus, numquam repperiri potuit, nec ullus scivit, unde venerit vel quo abierit. Conicebatur tamen a plurimis, eum a Deo missum, qui regis sacerdotisque opera non taceret. Unde factum est, ut, sacerdote orante, rex mitior fieret, pastor a Domino remunerandus digne prophetiticum illud audiret, quia: Qui reddiderit pretiosum de vili, tamquam ot meum erit. Cotidie autem praedicabat sacerdos populis, denudans crimina singulorum et pro remissione deprecans assidue confitentam. Unde adversue eum saepius odii virus exarsit, quod tam veraciter multorum facinora publicaret. Nam plerumque se persecutoribus altro obtulit et gladio exserto cervicem praebuit, sed nocere eum Dominus non permisit; vo
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ altare dĩ at sacerdos non
hichodie missarũ solenia consũ¬
mabuntur nisi cõmunionepri¬
ucti prius abscedant Haec rege
renitente subito ex clamat
unꝰ depopulo arrepa: ad cemo¬
ne pueriuuenis. coepitq uoce
ualida int̃supplicia torturae
sucie et scĩ uirtutes etregis
crimina confiteri dicebatq
epm̃ castũ regẽ adulterũ
Hunc timore xp̃i humilẽ illũ
gloria regni suꝑbũistũ sacer¬
dotio in pollutũ adõ inposte¬
rũ p̃ferendũ hunc ab aucto¬
re sceleris sui uelo cit̃eliden¬
dũ Cũq rex timore cancussis
peler& ut hic inerguminus
abecdesia eicer&ur dixĩl
ep̃s prius illi qͥ secuti sunt
idẽ incesti. homicidae ad¬
ulteri ab hac eccles a extru¬
dantur Et hunc dr̃ silere
iubebit. Et statĩrex iussit
omnes hos qͥ sacerdotissen¬
tentia damnatisuerant egro¬
diabeclesia Qb: expulsis ius¬
sit sacerdos daemonia cũ fo¬
sis ex trochi sedcũ ad p̃hen¬
sc̃ĩ colũnã euelli ad ecĩ uiris

Expanded text:
super altare Dei, ait sacerdos: 'Non super altare Dei, ait sacerdos: 'Non hic hodie missarum solemnia consummabuntur, nisi communione privati prius abscedant'. Haec rege renitente, subito exclamat unus de populo, arreptus a daemone puer iuvenis, coepitque voce valida inter supplicia torturae suae et sancti virtutes et regis crimina confiteri. Dicebatque episcopum castum, regem adulterum; hunc timore Christi humilem, illum gloria regni superbum; istum sacerdotio inpollutum a Deo in posterum praeferendum, hunc ab auctore sceleris sui velociter elidendum. Cumque rex timore concussus peteret, ut hic inerguminus ab eclesia eiceretur, dixit episcopus: 'Prius illi qui te secuti sunt, id est incesti, homicidae, adulteri, ab hac eclesia extrudantur, et hunc Deus silere iubebit'. Et statim rex iussit omnes hos qui sacerdotis sententia damnati fuerant egredi ab eclesia. Quibus expulsis, iussit sacerdos daemoniacum foris extrahi. Sed cum, adprehensam columnam, evelli a decim viris
Abbreviated transcription (Latin):
dũ lectionũ seriẽ auscultaret
sensitnescioquid grauisuꝑ ter¬
uicẽ suc̃ Cũq bis aut ter mani
clam ad tẽptandũ iniecur&
nullius reicausa huenire pãlũ
q̃ hoc panđ inferr& : diuestens¬
q: caput addexterã et leucĩ
oderactus ẽ. odorẽ suauitatis
intellexitq hoc onii eẽsacer¬
dotii ipsiu dignitatẽ ad sũplo
uero episcopatii. Tã terribilẽ
sep̃buit omnib sidĩmandata
quib: decausis pauca loqͥ plac&
ad roborandã sacerdotũ
censusã uel ad instructionẽ
populi siue &iã ad ipsorũ recũ
p̃sentiũ emendationẽ. Nam
cũ theodorico decedente
theo dołrthii filius eiꝰ regnũ
ambisset ac multa miq exer¬
ceret Et abeodẽplerũq corri¬
per&ur. Curuel ipse ꝑ p&raro
uel ꝑ p&rantes ñ arguer&
aduenit dies dominicus. Et ee
rex cũ his qͥ ab hoc sacerdote
cõmunioi abẽe iussi fuera
ecclesic̃ ẽ in gressus lectisignꝰ
lectionib: quos canon sanexĩ
antiqus oblatis muneribii

Expanded text:
dum lectionum seriem auscultaret, dum lectionum seriem auscultaret, sensit nescio quid grave super cervicem suam. Cumque bis aut ter manum clam ad tentandum injecisset, nullius rei causam invenire potuit, quae hoc pondus inferret; divertensque caput ad dexteram et laevam, odoratus est odorem suavitatis: intellexit quoque hoc onus esse sacerdotii ipsius dignitatem. II. Assumpto vero episcopatu tam terribilem se praebuit omnibus, si Dei mandata Quibus de causis pauca loqui placet ad roborandam sacerdotum censuram, vel ad instructionem populi, sive etiam ad ipsorum regum praesentium emendationem. Nam cum Theoderico decedente Theodebertus filius ejus regnum ambiisset, ac multa inique exerceret, et ab eodem plerumque corriperetur, cur vel ipse perpetraret vel perpetrantes non argueret, advenit dies dominicus. Et ecce rex cum his qui ab hoc sacerdote communioni abesse iussi fuerant eclesiam est ingressus. Lectis igitur lectionibus, quas canon sancxit antiquus, oblatis muneribus