comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nisesꝰ quastanitipi uexar&ꝰ
ardore adeũ ueniens solita
ab eođ accipiens medicinã
sanꝰ ẽ redditus : Et redire
domũ cupiens. uasa illa eminꝰ
cernit in arbore :̃ inflãmane
ꝓtinꝰ cupiditate : q̃ radixom¬
niũ malorũ eẽ dircribitur
cogitatea furtim auferre
inuentũ simile sibi s atellitẽ
nocte ad arbore illã p&it
Cũq: in ea ascendirs& ut
socio porregens uas adepo¬
ner&. Ecce ab alia puste
senex aduenitꝰ qͦ uisoille
qͥ ad terrã erat fugã p&iit
nec socioquid cauer& ex posii
senex uero sub arborest&it
ecuas unũ qđ fur porrexi
mutuo accepit: Cũq et al¬
terũ uel it auferre. atsaces¬
dos sufficiat nunc fili iste
alterũ uero e qͥ eũ laborauit
reseruar Qua ille uoceꝑter¬
ritus sedeorsũ iactat
Atille adphensũ eũ ad cellulã
deducens ait Cur in qͥtfilidi¬
abolo p̃cedente turequerisq
Nonne hesternodie admeue¬
nieis benedictionẽ dñi accepir¬
ti siinquit ex melle delecta¬

Expanded text:
nis eius quartani tipi vexaretur nis eius quartani tipi vexaretur ardore, ad eum veniens, solitam ab eodem accipiens medicinam, sanus est redditus; et redire domum cupiens, vasa illa eminus cernit in arbore. Inflammante protinus cupiditate, quae radix omnium malorum esse describitur, cogitat ea fartim auferre. Inventum similem sibi satellitem, nocte ad arborem illam petit. Cumque in ea ascendisset, ut socio porregens vasa deponeret, ecce ab alia parte senex advenit! Quo viso, ille qui ad terram erat fugam petiit nec socio quid caveret exposuit. Senex vero sub arbore stetit et vas unum, quod fur porrexit, mutuo accepit. Cumque et alterum velit auferre, ait sacerdos: 'Sufficiat nunc, fili, iste; alterum vero ei qui eum laboravit reserva'. Qua ille voce perterritus, se deorsum iactat. At ille adprehensum eum ad cellulam deducens, ait: 'Cur', inquid, 'fili, diabolo praecedente tu sequeris? Nonne hesterno die ad me veniens benedictionem Domini accepisti? Si', inquid, 'ex melle delecta
Abbreviated transcription (Latin):
reperit ꝑditũ qua eꝰ adiuit
plenur fides epulchrum
Quaepꝰꝗ gesta sunt : dilegedio¬
re cura confessorẽ dĩ plebscoe¬
pit excolere bituriga pla
uit in hoc territurio & eu¬
sicui uir uistutũ qͥ tã quã he¬
remita in t̃spinarũ condensita¬
tẽ ab hominũ sefamiharitate
remouerat : qͥ aurũ uel diuitias
mundihuiꝰ tãquã stercora ex¬
horrebat. Ad hunc cũ diuersi
ppt̃ diuersar infirmitates in tu¬
erent plerũq: ei infanter qͥb:
faucer intum uerant defere¬
bant Quobille tactublan dissi
moꝑtractans alebat qͦ sispiri¬
tali ioco delectans merito
inquũ hoiec guladolorib: qͥa¬
titꝰ q̃ ingluttire p̃sin& sed
intrinitatis nom inesignũ cru¬
cis inponens. infirmas fauces
adolorib & tumorib: liberoc¬
bat ÷ quastanariis uero tã p̃¬
sens beneficiũ erat ut aquã tap¬
tũ benedictã adbibendutri¬
buens continuo eos redderoł
sanitati Habebant clericies
duauasa apiũ : Cũq unꝰ ex uici¬

Expanded text:
repperit perditum, qua eius adivit repperit perditum, qua eius adivit plenus fide sepulchrum. Quae postquam gesta sunt, dilegentiore cura confessorem Dei plebs coepit excolere Bituriga. 81. Fuit in hoc territurio et Eusicius vir virtutum, qui tamquam heremita inter spinarum condensitatem ab hominum se familiaritate removerat, qui aurum vel divitias mundi huius tamquam stercora exhorrebat. Ad hunc cum diversi propter diversas infirmitates intuerent, plerumque ei infantes quibus fauces intumuerant deferebant. Quod ille tactu blandissimo pertractans, aiebat, quasi spiritali ioco delectans: 'Merito', inquid, 'haec gula doloribus quatitur, quae ingluttire non sinet. Sed in Trinitatis nomine signum crucis inponens, infirmas fauces a doloribus et tumoribus liberabat. Quartanariis vero tam praesens beneficium erat, ut aquam tantum benedictam ad bibendum tribuens, continuo eos redderet sanitati. Habebant clerici eius dua vasa apium. Cumque unus ex vici
Abbreviated transcription (Latin):
sepes teguriola uel porcorũ uł
animaliũ reliqͣq: quae adeũ
ꝑtenebant flãmaꝑ ussit nec
quicꝗ remansit huic misero qđ
non fuiss&ignisuccensũ: qͦdsi
eueniss eqͥs fortuitu putat admi¬
r&ꝰ : qđ nullũ uicinorũ circũ¬
manentiũ nocuit: Quid nunc
tibi ex inđdamnũ ad q̃ras, Alte¬
rius igraꝰ hominir malitia fu¬
rerbouer abstulerat qͥ adp̃he¬
so uestigio & int̃ in fusos aqua
uiarũ tramiter: ad ꝓfund as
lutiuoragines ꝑdito ad scĩre¬
curritsepulchrũ: fus aq orati¬
onedũ debasilica fuiss& egressis
aduestit hominẽ ꝑagerẽ publi¬
cũ uenientẽ : qͥ boues illos ane
secũ caballo ex itenerelassũ
psequens adducebat ⁊ Turbatis
enĩ fuerat auia. et quasi amens
factus in illa pastẽ deqͦ egressu
fuerat : međ e turbata rediebã ⁊
ꝑdiderat hos recipiens. hominẽ
absq calũ niaredireꝑ misit̃ qͥa
cognouit haecsibi ꝑuistutẽs ci
mariani p̃stitũ: cũ in illa horo

Expanded text:
sepes, teguriola vel porcorum vel sepes, teguriola vel porcorum vel animalium reliquaque quae ad cum pertenebant flamma perussit; nec quicquam remansit huic misero, quod non fuisset igni succensum. Quod si evenisse quis fortuitu putat, admiretur, quod nullum vicinorum circummanentium nocuit. Quid nunc tibi exinde damnum adqueras? Alterius igitur hominis malitia furis boves abstulerat, qui, adprehenso vestigio et inter infusos aqua viarum tramites ac profundas luti voragines perdito, ad sancti recurrit sepulchrum, fusaque oratione, dum de basilica fuisset egressus, advertit hominem per agerem publicum venientem, qui boves illos ante se cum caballo ex itenere lassum prosequens adducebat. Turbatus enim fuerat a via, et quasi amens factus, in illa parte de qua egressus fuerat mente turbata rediebat. Cuos perdiderat, hos recipiens, hominem absque calumnia redire permisit, quia cognovit haec sibi per virtutem sancti Mariani praestitum, cum in illa hora
Abbreviated transcription (Latin):
caelebrantes annos atq
conuenientes populi : cre¬
bro ab in firmitatib sana¬
bantꝰ Qdã aut̃ deuic inis
aponas diu infectas aqua
ac germine ꝓducto confla¬
tas factoigne suꝑ uimina
contexta: torrire parat
ad pocula facienda ⁊ Acce¬
dens aut̃ unꝰ uicinorũ eiꝰ aIt
quid tuo homo hoc d&ene¬
ris iopere: anignoraes
qđ solemnitas. ebeatimari¬
dnie qcũ furorẽ respondũ:
Putas neo tuqͥ haecloque¬
ris qͥ homoelisus ex arbo¬
reppt̃ conpendia gulae :¬
angelorũ sitrelati consor¬
tio. ut scr debeat adoraris
melius. ẽ enĩ opur necessa¬
riũ in domo exercere: quã
talẽ s cm̃ ex colere: Qđ ille
audiens dircessit & cũreli¬
quis adbasilicãc scĩ abiit :
relictodomiuicino inope¬
relaborantẽ . Hec morao :¬
flante uento adp̃hendit
domꝰ incendio exuritur om¬
nis. nec quicquã desubstap¬
tia restat hominis. Exinđ
eleuatiglobi flãmarũ suꝑ
hospiciola aliorũ q̃ circũ¬
locata erant huiꝰ hominis areã

Expanded text:
caelebrantes annos; atque caelebrantes annos; atque convenientes populi crebro ab infirmitatibus sanabantur. Quidam autem de vicinis anonas diu infectas aqua ac germine prodacto conflatas, facto igne super vimina contexta, torrere parat ad pocula facienda. Accedens autem unus vicinorum eius, ait: 'Quid tu, o homo, hoc deteneris in opere? An ignoras, quod solemnitas est beati Mariani?' Qui cum furore respondit: 'Putasne, o tu qui haec loqueris, quid homo elisus ex arbore propter conpendia gulae angelorum sit relatus consortio, ut sanctus debeat adorari? Melius est enim opus necessarium in domo exercere, quam talem sanctum excolere'. Quod ille audiens, discessit et cum reliquis ad basilicam sancti abiit, relicto domi vicino in opere laborantem. Nec mora, flante vento adprehendit, domus incendio exuritur omnis, nec quicquam de substantia restat hominis. Exinde elevati globi flammarum super hospitiola aliorum, quae circumlocata erant, huius hominis aream,
Abbreviated transcription (Latin):
paucim anib ferrent qđ us
ad locũ illũ multi d&uleran
Et sic celebratis missis gau¬
dente populo iuxta altare
sepelitur multis sedeincepr
uis tutib manifestans lade
uit aut̃ in ipso termino
marian qͥdã heremita:
cuiñ erat altercib uisi pomi
agrestia : Etsi ei aliqͦtie s.
aqͥb dt̃ mel delatũ fuiss&
aut supse reperire potuissas
insiluir: hoc ei erat cib:: qͥcũ
plerũq uisitar& a plurimis
qͦ dã temp̃r aquaerentib:
non poterant inueniri Ip¬
uenerant dep̃ henso uesti¬
gio huentr̃ locũ in qͦ floxo
genua quã hausit a fluuior
Et ex inđ ꝑ gressi reperiur̃
eũ subunã arborẽ malũ
lacentẽ mostuũ : Vnđ cele¬
bre ferebatꝰ in populo eũ eli¬
sũ ex arbore sp̃m ex alasse
sed euident̃ ñ ẽ cognitũ. qͥa
anullo refertur uisũ Tunc
uiri aduenerant eleuantes¬
adtuler̃ aduicũ euau nexsis
Qͦ ablutõ dignisq inducũ
uestib sepelieruNł in ecdesie
festa obitus eiꝰ ꝑ singulos

Expanded text:
pauci manibus ferrent quod usque pauci manibus ferrent quod usque ad locum illum multi detulerant. Et sic, celebratis missis, gaudente populo, iuxta altare sepelitur, multis se deinceps virtutibus manifestans. 80. Fuit autem in ipso termino Marianus quidam heremita, cui non erat alter cibus nisi poma agrestia; et si ei aliquotiens a quibusdam mel delatum fuisset, aut si ipse repperire potuisset in silvis, hoc ei erat cibus. Qui cum plerumque visitaretur a plurimis, quodam tempore a quaerentibus non poterat inveniri. Invenerant, deprehenso vestigio, invenerunt locum in quo flexo genu aquam hausit a fluvio; et exinde progressi reperiunt eum sub una arbore malo jacentem mortuum. Unde celebre ferebatur in populo eum elisum ex arbore spiritum exhalasse; sed evidenter non est cognitum, quoniam a nullo refertur visum. Tunc viri qui advenerant, eleadtulerunt ad vicum Evaunensim. Quo abluto dignisque indutum vestibus sepelierunt in eclesia, festa obitus eius per singulos
Abbreviated transcription (Latin):
aduigilias conueniunt: in ipsa
scĩ simphori auiba silica ex¬
plicitaq officia matutin are¬
fest ep̃s abbatiq̃ uiderat: Con¬
fessusq: ẽ & ipseuidissesimilst
Igitꝰ insequeñ in octe. acceden¬
tes illuc cũ unotantũ clerico
qͥ cereũ ferr&: uener̃ ad indi¬
catũ locũ : Cũq fodenter usq
in ꝓfundo : sepulchrũ reperiunt
Q detecto amotoq oꝑturio
uiderunt scm̃ corpus tã quã
dormientis hominis nulla pu
raNt s Tunc ille conuotatis abb̃¬
tib: &clero cũ honore atq
psallentio leua uer̃beatũ se¬
pulchrũ Et qͥa uecte silliqͥb
ferebatꝰ ualde longierant
cũ uenissent ad porticũñ po¬
terant deflecti in ingressues¬
ut adostiũ aedissine labore
accederent ⁊ Tuncbeatus
germanꝰ eleuata uoce aIt
scedĩ sacerdos si uoluntas
tua ẽ in hacbas. lica ingredi
serłiamꝰ leuamen ad iutorii
tui. Et statĩ amisso pandere
itainsumma leuitate factua
sarco fagũ ut relictis ueib

Expanded text:
ad vigilias conveniunt in ipsa ad vigilias conveniunt in ipsa sancti Simphoriani basilica; explicitaque officia matutina, refert episcopus abbati quae viderat, confessusque est et ipso vidisse similiter. Igitur insequenti nocte accedentes illuc cum uno tantum clerico, qui cereum ferret, venerunt ad indicatum locum. Cumquo fodentes usque in profundo, sepulchrum repperiunt. Quo detecto amotoque operturio, viderunt sanctum corpus tamquam dormientis homrant. Tunc ille convocatis abbatibus et clero, cum honore atque psallentio levaverunt beatum sepulcrum: et quia vectes illi quibus ferebatur valde longi erant, cum venissent ad porticum, non poterant deflecti in ingressuut ad ostium aedis sine labore accederent. Tunc beatus Germanus elevata voce ait: 'Sanctae Dei sacerdos, si voluntas tua est in hac basilica ingredi, sentiamus levamen adiutorii tui'. Et statim, amisso pondere, ita in summa levitate factum est sarcofagum, ut, relictis vectibus,
Abbreviated transcription (Latin):
utinsequenti arcersitur ab ep̃o
abba ordinar&ur inba silias cĩ
simphoriani quã memoratis
pontifex fabricaueratanecons¬
pectũ muribi turigi : Hec tam̃
monachorquos prius congrega¬
uerat relinquens: sed instituens
eis p̃positũ. ips eutrasqi cellular
gũbnabat : Deniq cũ apudhanc
basilicã m orar&ur ̃ apparuit ei
sc̃s ursinus ꝑuisũ noctir qicenr
defosra humo inquire corpusculũ
meũ. ego enĩ sũ ursinus huiur
urlus primus ep̃r Qui at quo
ibo autubi q̃rats epulchrũ tuũ.
cũ ignorẽ locũ ubisis positus.
Adille adp̃ hensc̃ eius manum :
duxit ad locũ & cͥt ⁊ sub horũ
uit ũ rocdicib corpusmeũ ba¬
be uir ⁊ Exꝑgefactus abba
namcuit haec sacerdotisuo
sed ille paruipendens q̃ aprbo
stuqdiũ posuit : Intereabeatus
germanus parisia caeurbis ep̃r
sopori dedirr&. apꝑaruit.
& abbati duxitq eos ad lo cũse¬
pulchridep̃ cans ut auferret
eũ a locoillo ⁊ Exꝑ gefacti simul

Expanded text:
ut in sequenti accersitus ab episcopo, ut in sequenti accersitus ab episcopo, abbas ordinaretur in basilica sancti Symphoriani, quam memoratus pontifex fabricaverat ante conspectum muri Biturigi. Nec tamen monachos quos prius congregaverat relinquens, sed instituens eis praepositum, ipse utrasque cellulas gubernabat. Denique cum apud hanc basilicam moraretur, apparuit ei sanctus Ursinus per visum noctis, dicens: Defossa humo, inquire corpusculum meum . Ego enim sum Ursinus hujus urbis primus episcopus. Qui ait: Quo ibo, aut ubi quaeram sepulcrum tuum, cum ignorem locum ubi sis positus? At ille, apprehensam ejus manum, duxit ad locum, et ait: Sub harum vitium radicibus corpus meum habetur. Expergefactus abbas narravit haec sacerdoti suo; sed ille parvipendens quae 963 studium posuit. Interea beatus Germanus Parisiacae urbis episcopus sopori dedisset, apparuit u abbati, duxitque eos ad locum sepulchri, deprecans, ut auferrent eum a loco illo. Expergefacti simul
Abbreviated transcription (Latin):
apostolorũ ep̃s ordinatus in
galliis distinatur ẽ uerbum
salutis accepit atq eclesia
biturigis primũ instituit rexĩs¬
q: ÷ Quimigrans ascło incãpo
interreliqua sepulchra popu¬
lorũ sepulturace locatus ẽ
Non eñi ad huc populus ille
intellegebat sacer dotes dñi
ueneritrȩ eisq: reuereNTiãde¬
hitã exhibere Vnđ factũ ẽ
ut increscentetema: platata
desuꝑuinea omnẽ memoriã
ẽ subrogatus nullur de eoser¬
agustus nomine dedomodesi¬
derocti quondã ep̃i cuiꝰmanus
acpeder ita contraxerunt
ut senon aliter Nis degenicu¬
uratq cubitissustentar &ur:
si alicuipcessurus uell& in¬
cedere : His inspirantedõ de
elsmosinis deuotorũ apud
brias uicũ in honores cĩ acbeatissi¬
mimastini antistitis oratoriũ
dedificauit: Cuiꝰ cũ ieoreliqͥas
deculisr& statĩ directis mebrir
sanur effectus ẽ Demđ collec¬
tissecũ paucir monachis subre¬
gulamon asteri degens: semꝑ in
orirtione uacabat Vnđ factũ ẽ

Expanded text:
apostolorum episcopus ordinatus in apostolorum episcopus ordinatus in Galliis distinatus est, verbum salutis accepit atque eclesiam Biturigis primum instituit rexitque. Qui migrans a saeculo, in campo inter reliqua sepulchra populorum sepulturae locatus est. Non enim adhuc populus ille intellegebat sacerdotes Domini venerare eisque reverentiam debitam exhibere. Unde factum est, ut, increscente terra, plantata desuper vinea omnem memoriam est subrogatus nullus de eo serAgustus nomine de domo Desiderati quondam episcopi, cuius manus ac pedes ita contraxerunt, ut se non aliter nisi de geniculis atque cubitis sustentaretur, si alicubi processurus vellet incedere. Hic, inspirante eleemosynis devotorum apud Brivas vicum in honore sancti ac beatissimi Martini antistitis oratorium aedificavit: cujus cum in ipsum reliquias detulisset, statim directis membris sanus effectus est. Deinde collectis secum paucis monachis, sub regula monasterii degens, semper orationi vacabat. Unde factum est
Abbreviated transcription (Latin):
ritremensiũ populus ad scĩ
sepulchrũ congriiũ huiꝰ causa
flagitareremediũ  Accensis
cereis lic hnisq: ñ paucis hrm¬
nis palmisq: caelestib: ꝑ cotã
excubat noctẽ mane autem
facto quid ad huc p̃catuidesit¬
intractatu rimatur reperunt
& enĩ reuelantedõ qualit̃ ortc¬
tione p̃missa adhuc maigrip¬
pugnaculo urbrꝑpugna cula
munirentur Adsumptaigitꝰ
palla debeatisepulchro conporũ
inmodit fer&ri : accensisq suꝑ
cruces cereis atq cerefeidibi:
dant uoces incanicis cistõ eunt
urbem cũuicis Nec p̃tereuNt
ullũ hospitiũ quẽ ñ hac circurio¬
ne condudant: Quid plurcop̃
pꝰmultos dies fines hi uusciuitacis
lu es ad greditur memorata
uerũ tam̃ usq adeũ locũ acce¬
dens qͦ beati pignus accessit:
Et si constitũ cerner& terminu
hnitro ingredi modo p̃ẽ ausa
sed &icĩ q̃ in principio ꝑuaseroct
huius uirtutis repulsu reliqͥd
Pituriga uero urbs primũ
Da scõ ursino qͥ adiscipulis

Expanded text:
rit Remensium populus ad sancti rit Remensium populus ad sancti sepulchrum, congruum huius causae flagitare remedium. Accensis cereis lichnisque non paucis, ymnis psalmisque caelestibus per totam excubat noctem. Mane autem facto, quid adhuc pin tractatu rimatur; repperiunt etenim, revelante Deo, qualiter, oratione praemissa, adhuc maiori propugnaculo urbs propugnacula munirentur. Adsumpta igitur palla de beati sepulchro, conponunt in modum feretri; accensisque super cruces cereis atque cereferalibus, dant voces in canticis, circumeunt urbem cum vicis. Nec praetereunt ullum hospitium, quem non hac circuitione concludant. Quid plura? Non post multos dies fines huius civitatis lues adgreditur memorata. Verum tamen usque ad eum locum accedens, quo beati pignus acceesit, et si constitutum cerneret terminum, intro ingredi non modo non est ausa, sed etiam quae in principio pervaserat huius virtutis repulsu reliquid. 79. Bituriga vero urbs primum sancto Ursino, qui a discipulis
Abbreviated transcription (Latin):
cerdotis in iuria uã sauciatis
a sanguine diruit interra
obligatꝰ lingua q̃ locuta fueras
campũ tolli. Clauduntꝰ oculi
qͥ concupierant manꝰ contreo¬
huntur: q̃ adp̃henderant
Tunebalbuttiens et uixsermo¬
nem explicarepotens at
Defesteme adbasilica sc̃ĩ
& quantũ cũq suꝑ me auri ad
sepulchrũ eius ꝑ lecite Peccaui
enĩ auferendo res eius Aspici¬
ens aut̃ dator campi. hunccũ
munerib: uenientẽ aIt Ne
accipias q̃so scẽdĩ munera enis
q̃ numquã accipere consuisti
nesis dep̃cor adiutor eiꝰ qͥ in¬
flãmante concupiscentia
rerũ tuarũ nequã possessor
exsistit ÷ Nec distulit sc̃s au¬
direuotẽ pauperissui Nam
homoille lic& de dir & munerit
rediens tam̃ domũ it amisit
spm̃ recepitq ecclesia res
suas. sed nec illud sileripla¬
cuit quod illud gestũ ẽ tempr
cum lues inguinaria populit
primaegermania e deuasta¬
r& cũ aut̃ omnes terreremꝰ¬
huius cladir auditu contur¬

Expanded text:
cerdotis injuria. Nam sauciatus cerdotis injuria. Nam sauciatus a sanguine, diruit in terram: obligatur lingua quae locuta fuerat campum tolli; clauduntur oculi qui concupierant, manus contrahuntur quae apprehenderant. Tunc balbutiens, et vix sermonem explicare potens, ait: Deferte me ad basilicam Sancti, et quantumcunque super me auri est, ad sepulcrum ejus projicite. Peccavi enim auferendo res ejus. Aspiciens autem dator campi hunc cum muneribus venientem, ait: Ne accipias, quaeso, Sancte Dei, munera ejus quae nunquam accipere consuevisti; ne sis, deprecor, adjutor ejus qui, inflammante concupiscentia, rerum tuarum nequam possessor exsistit. Nec distulit Sanctus audire vocem pauperis sui. Nam homo ille, licet dedisset munera, rediens tamen domum, emisit spiritum, recepitque Ecclesia res suas. Sed nec illud sileri placuit quod illo gestum est tempore cum lues inguinaria populum primae Germaniae devastaret . Cum autem omnes terrerehuius cladis terrerentur auditu, concur
Abbreviated transcription (Latin):
cognouit manifestissime
illud cũ seruis dĩ impleri qđ
ips edñs suis fidelib ẽpollice
emigius inquã remensis
urbis ep̃r qͥ ut ferunt sep¬
tuaginta aut eo amplius
inepiscopatu annos expleuĩs.
Et orationesua de functae
cad auerpuellae obteuit
suscitari  plerũq: infirmis
sauitatũ gractiã porregit
Et inꝑuasorib saepissime
ultor exsistit. Eraccenĩ
haudpcul a basilita cã pus
tellure fecunđ tales enim
incolae olcasuocant & hic
datus basilicaes cãe fuerat :
quẽ unꝰ ex ciuib ꝑuadit
dispiciens hominẽ quieũ loco
uentus fuin& ut q̃ in iuste:
ꝑ uaserat redder&: paruipen¬
dens uerba q̃ audiebat ꝑtinaci
direpta defensabat intentione
Deniq: causaextitit &ñ deuo¬
tio ut remensimurbem a dir&
properat adscĩbasilicat arguecꝰ
iteru ab abbate ꝑꝑuasione
campi. sed nihil dignũ ratimi
respđ Explicitisq negotiis
ascenso eqͦ ad domũ rediredis¬
ponitꝰ sed obstat Nisueiur sa¬

Expanded text:
cognovit manifestissime, cognovit manifestissime, illud cum servis Dei impleri, quod ipse Dominus suis fidelibus est polliceri. 78. Remigius, inquam, Remensis urbis episcopus, qui, ut ferunt, septuain episcopatu annos explevit, et oratione sua defunctae cadaver puellae obtinuit suscitari, plerumque infirmis sanitatum gratiam porrigit, et in pervasores saepissime ultor exsistit. Erat autem haud procul a basilica campus tellure fecundus, tales enim incolae olcas vocant, et hic datus basilicae sanctae fuerat: quem unus ex civibus pervadit, despiciens hominem qui eum loco ventus fuisset, ut quae injuste pervaserat, redderet; parvipendens verba quae audiebat, pertinaci direpta defensabat intentione. Denique causa exstitit et non devotio, ut Rhemensem urbem adiret: properat ad Sancti basilicam. Arguitur iterum ab abbate pro invasione campi, sed nihil dignum ratione respondet. Explicitisque negotiis, ascenso equo, ad domum redire disponit: sed obstat nisui ejus sa
Abbreviated transcription (Latin):
namne ticũ referentẽ dum¬
dehis confabularemur audi¬
ui: Aiebatenĩ fuisre antesti¬
tem inciuitatesuacũ coniu¬
ge sed cũ ad honorẽ sacer¬
dotu accessisse .t: lectulũ
iuxta ordinẽ institutionis
catholicaeseques tracuit. qđ
mulier ualdemolestũtulit
Cũq dieb singulis cũ eoage¬
r& ut inunostratu qͥ esce¬
rent. nec adqͥescer& pon¬
tifex rem tãmꝓbãi quẽc ca¬
nonũ decr&añ ad mittebaNt
quadã die accensa furore
At intra se ñputo eẽ absq:
aliqua constieNia uirimei
quod ab amplexu eiꝰ talitersũ
repulra sedibo & uidebone
forte alia muliercũ eo de¬
cũbat ꝓcuiꝰ me amoredis¬
piciat : Et statĩ ad fuit incu¬
biculũ ep̃i. inuenitq eũ post.
meridie dormientẽ. Acce¬
densq antelectulũ enis uidit
agnũ in mensae claritatis suꝑ
pectur eiꝰ qͥ escentẽ. Tuncti¬
moreꝑ territa uel ociterse
alectulo scĩremouit nec ad¬
iecit ultrac q̃ rereqͥd uirdõ
plenus ager& in occultis sed

Expanded text:
Namneticum referenteNamneticum referentede his confabularemur, audivi. Aiebat enim, fuisse antestitem in civitate sua cum coniuge; sed cum ad honorem sacerdotii accessisset, lectulum iuxta ordinem institutionis catholicae sequestravit. Quod mulier valde molestum tulit. Cumque diebus singulis cum eo ageret, ut in uno stratu quiescerent, nec adquiesceret pontifex rem tam inprobam, quam canonum decreta non admittebant, quadam die accensa furore, ait intra se: 'Non puto esse absque aliqua conscientia viri mei, quod ab amplexu eius taliter sum repulsa; sed ibo et videbo, ne forte alia mulier cum eo decumbat, pro cuius me amore dispiciat'. Et statim adfuit in cubiculum episcopi, invenitque eum post meridiem dormientem. Accedensque ante lectulum eius, vidit agnum inmensae claritatis super pectus eius quiescentem. Tunc timore perterrita, velociter se a lectulo sancti removit nec adiecit Ultra quaerere, quid vir Deo plenus ageret in occultis; sed
Abbreviated transcription (Latin):
mula chrũ. gemmitũq pro
stultitia plebir ad dnemitteis
atꝰ in lumina q̃so dñe oculos
huiꝰ populi ut cognos catqͥa
simula chrũ bere chithiae
uihilẽ et facco signocrucir
contra ⁊ ꝑtinꝰ simulachrũ
interrat ruit. at defixa
solo animalia q̃ plaustrũ
qͦ hoc uehebatur trachebaNT
moueri non poterant
stupst uulgus innumerũ
& deam laesẽt omnis caterua
conclamat. Immolantur
uictimae animali a uerbe¬
rantꝰ: sed mouerip̃ possunt
Tunc qua dringentideilla
stulta multitudine uiri ÷¬
coniunc tisimula iunt adin¬
uicẽ siuistus ẽ ulla dĩtatis
eregatꝰ spontae iubeatq
boues qͥ telluri sunt stabiliti
pcedere : Ceste simoueri
nequit manifestũ ẽnihil
eẽdiuinitatis in ea. Tunc
accedenter & immolantes
unũ depecorib : cũuidereT
deã suã nullatenꝰ posse moueri
relicto gentilitatis errore
in q̃ sitũq antestite loci con¬
exposuim qualiter castitas
diligentes dm̃ ornauerit
uenit in memoriã q̃ felicem

Expanded text:
mulachrum; gemitumque pro mulachrum; gemitumque pro stultitia plebis ad Deum emittens, ait: 'Inlumina, quaeso, Domine, oculos huius populi, ut cognoscat, quia simulachrum Berecinthiae nihil est'. Et facto signo crucis contra, protinus simulachrum in terrasolo animalia quae plaustrum quo hoc vehebatur trahebant, moveri non poterant. Stupet vulgus innumerum, et deam laesam omnis caterva conclamat: immolantur victimae; animalia verberantur, sed moveri non possunt. Tunc quadringenti de illa stulta multitudine viri conjuncti simul aiunt ad invicem: Si virtus est ulla deitatis, erigatur sponte, jubeatque boves qui telluri sunt stabiliti procedere. Certe si moveri nequit, manifestum est nihil esse divinitatis in ea. Tunc accedentes, et immolantes unum de pecoribus, cum viderent deam suam nullatenus posse moveri relicto gentilitatis errore, inquisitoque antistite loci, conexposuimus qualiter castitas diligentes Deum ornaverit, venit in memoriam quae Felicem
Abbreviated transcription (Latin):
quos audierat. puellã qͣ tunc
arulã cũ carbonib r&enebat
uocatꝰ Expansoq: palleo pru¬
nas ardentes sus cepit: Et fere
horoce unius spatiotenens
sacerdo tẽ euocat dicens: Acci¬
pemitẽ solito ignẽ Nequaquã
tuis uelaminib: nociturũ. ut
ostendant in nob haeflãma e :
extinctas flamas eẽ luxdiriȩ
suspiciente uero pontifice.
nihil nocitũ ẽ uela meneius
abigne : Hoc miracculo popu¬
lus qͥ erat tunc incredulus
credidit dõ Et int̃ septem
dies amplius quã mille homi¬
nes sacrimnouatioe laua¬
cri. sunt renati quos suscipi¬
ens ecclesi agaudens caeles¬
tiregno ꝑ hos milites copula¬
erunt &iã in hac urbesimu¬
lachrũ fuisse bere cichiae
sicꝰ scĩmastrris simphoriani
passionis declarat hostoria
hanccũ incarpen .to ꝓsalua¬
tione agrorũ acuine arum
suarũ misero gencilitatis
more deferrent: ad fuit supst¬
dictur simplicius ep̃s haud
pcul. aspiciens cancnTes
aeq: s altanter ante hoc si¬

Expanded text:
quos audierat, puellam, quae tuquos audierat, puellam, quae tuarulam cum carbonibus retenebat, vocat; expansoque palleo, prunas ardentes suscepit, et fere horae unius spatio tenens, sacerdotem evocat, dicens: 'Accipe mitem solito ignem, nequaquam tuis velaminibus nociturum, ut ostendant in nobis hae flammae, extinctas flammas esse luxoriae'. Suscipiente vero pontifice, nihil nocitum est velamen eius ab igne. Hoc miraculo populus, qui erat tunc incredulus, credidit Deo, et inter septem dies amplius quam mille homines sacri innovatione lavacri sunt renati. Quos suscipiens eclesia, gaudens caelesti regno per hos milites copulaFerunt etiam in hac urbe simulachrum fuisse Berecinthiae, sicut sancti martyris Simphoriani passionis declarat historia. Hanc cum in carpento pro salvatione agrorum ac vinearum suarum misero gentilitatis more deferrent, adfuit supradictus Simplicius episcopus, haud procul aspiciens cantantes atque saltantes ante hoc si
Abbreviated transcription (Latin):
castitatequã prius uiri castis¬
simi thorũ adibat securae de
conscientia mentis scãe sciens
seuri non posse ab incentiui
ignis ardore sed sa eua daemo¬
nis inuidia contra scor̃ dĩ pro¬
bros a excitat bella : Et q̃ ins¬
tinctusuo distruere non põluil.
nicitur uerbis sesubdolis in¬
famare ⁊ Qdplura in illodo¬
minicinata lirdie: cõmouent
ciues inscandalũ et adbeatã
uirginẽ socpido cursu concur¬
runt dicentes: Incredibile. ẽ
mulierẽ uiro iunctã. pollui
non posse sed necuir poterit
artub mulieris iunctus :¬
a coitu abstenere sic & enim
sala monisꝑuerbia ꝑferunt
nemo ait tangens picẽmunđ
poterit eẽ: neq eñĩ insinuig¬
nẽquis gestiens ũ cremabitur:
Ergo uidemꝰ uor unoin thoro
recũbera Et suspicari alnqd
possumus. nisimisceamini simul
his cõmata uirgo stĩssimã ad¬
greditur pontificẽ simili casti¬
tate pollentẽ replicatisq
coreẽ omni populo sermonib:

Expanded text:
castitate quam prius viri castiscastitate quam prius viri castissimi thorum adibat, secura de conscientia mentis sanctae, sciens se uri non posse ab incentivi ignis ardore. Sed saeva daemonis invidia contra sanctos Dei probrosa excitat bella, et quae instinctu suo distruere non potuit nititur verbis se subdolis infamare. Quid plura? In illo dominici natalis die commoventur cives in scandalum et ad beatam virginem rapido cursu concurrunt, dicentes: 'Incredibile est, mulierem viro iunctam pollui non posse, sed nec vir poterit artubus mulieris iunctus a coitu abstenere. Sic etenim Salamonis proverbia proferunt: Nemo, ait, tangens picem, mundus poterit esse. Neque enim in sinu ignem quis gestiens non cremabitur. Ergo videmus vos uno in thoro recumbere, et suspicari aliud possumus, nisi misceamini simul?' His commota virgo sanctissima, adgreditur pontificem simili castitate pollentem, replicatisque coram omni populo sermonibus
Abbreviated transcription (Latin):
suscipe expectatũ diufratrẽ
et coniungere artub: inpollu¬
tis quos non luxoria polluit :
sed castitas uert mundauit:
Haeceo dicente mirũ in modũ
cõmotũ sepulchrũ uno in lo¬
co ossa uirginir conglobantur
beatus ueros acerdos receptu
inpacis somno huiꝰ sepulchri
tectur ẽ oꝑturio. Huic cassi anꝰ
cuisupra meminimꝰ successit :
pꝰ hunc egemonius cathedrũ¬
LXXU. pontificatus ad sũpsit:
uo decedente becitis simpli¬
cius ecclesiceipsi p̃pamitur ⁊
coniugi socatus : his fuit cas¬
tissima obtegente scłouita :
solidõ cognita. mosteilib
tam̃ ignota: Erant enĩam¬
bo iusti. et inely mosinarũ
semina acuigiliarũ toleran¬
ticĩ ualdeprũptissimi: In
egemonio apopulis elegitur
sedã dõ ꝑ castitatis & scrtatis
gloriã distinatꝰ : Accepto qͦq:
pontificatus ordine beatasoror
q̃ orius fuerat t̃libidine sed
cotitateuiro coniuncta. non
passa.ẽ abstractu pontificissub¬
moueri sed milla puritatis

Expanded text:
suscipe expectatum diu fratrem suscipe expectatum diu fratrem et coniungere artubus inpollutis, quos non luxoria polluit, sed castitas vera mundavit'. Haec eo dicente, mirum in modum commotum sepulchrum, uno in loco ossa virginis conglobantur; beatus vero sacerdos receptus in pacis somno, huius sepulchri tectus est operturio. Huic Cassianus, cui supra meminimus, successit. Post hunc Egemonius cathedram pontificatus adsumpsit. 75. Quo decedente, beatus Simplicius eclesiae ipsi praeponitur. bilissimae coniugi sociatus. His fuit castissima, obtegente saeculo, vita, soli Deo cognita, mortalibus tamen ignota. Erant enim ambo iusti et in elymosinarum semina ac vigiliarum tolerantiam valde prumptissimi. IntEgemonio, a populis elegitur; sed a Deo pro castitatis et sanctitatis gloria distinatur. Accepto quoque pontificatus ordine, beata soror, quae prius fuerat non libidine, sed castitate viro coniuncta, non passa est ab stratu pontificis submoveri; sed in illa puritatis
Abbreviated transcription (Latin):
mulier declinans caput adlec¬
tulũ beatiuiri aurib extrema
ꝓfest uerba dicens. Dep̃cor
pussime freit̃ utpꝰ discessũm eũ
ꝑcurso a eui temporir in illo qͦ
ego collocor sepulchro poaris:
Vt quos unius castitatis dilecqo
uno conseruauit inthoro
unius r&eneat sepulchricon¬
sortio: Haeceffata lacrimans
spm̃ emisit ad caelos. Atriticuis
epis copatũ agurtidonensis
urbis populo elegente sortitꝰ
morũ banitas. pontificatus
gratiue cequar& : Et addiem
obitus ꝑ diuersos gratiarũ
spiritaliũ građ plena ꝑfecgon
consũmatione uenir& qͦ ab¬
luto et suꝑ fer&ro posito mo¬
uere non q̃ unt officia famulanũ
Tunc instupore mentis defixi
audiunt a qͦdc̃ sene: uirumdon
coniurasse : ut eos unisepulchri
amplitudo susciper& sermo¬
neuero ꝑ curso confesti sus¬
tollitꝰ fer&rũ. Ad latũq:
ꝓpesepulchrũ resumit sacer¬
dos spm̃: ad loquitꝰ sociat dicens
recordare dulcissima coniuix
q nob̵ fuents dep̃cata nunc

Expanded text:
mulier declinans caput ad lecmulier declinans caput ad lectulum, beati viri auribus extrema profert verba, dicens: 'Deprecor, piissime frater, ut post discessum meum, percurso aevi temporis, in illo quo ego collocor sepulchro ponaris, ut quos unius castitatis dilectio uno conservavit in thoro unius reteneat sepulchri consortio. Haec effata, lacrimans spepiscopatum Augustodunensis urbis populo eligente 956 sortmorum bonitas pontigratiae aequaretur, et ad diem obitus per diversos gratiarum spiritalium gradus plena perfectione consummatione veniret. Quo abluto et super feretro posito, movere non queunt officia famulantum. Tunc in stupore mentis defixi, audiunt a quodam sene, virum domina coniurasse, ut eos uni sepulchri amplitudo susciperet; sermone vero percurso, confestim sustollitur feretrum, adlatumque prope sepulchrum, resumit sacerdos spiritum; adloquitur sociam, dicens: 'Recordare, dulcissima coniux, quae nobis fueras deprecata. Nunc
Abbreviated transcription (Latin):
unꝰ depsallentib: accedit ad eos
dicens : Exsecrabilemrem fecis¬
tis ut nob̵ arcana orieciomũdõ
reddentib ad eẽ p̃sumer&is
Discediteergo et adomibus
unꝰ discedens abiit: alterue¬
ro qͥ in loco remansit : pꝰ mul¬
tos dies a scło conmigrauit.
nhoc cimitirio uidibeati
cassiani sacerdotis magni
sepulchrũ amultis infirmis
erocsũ qđ pene trans foractũ
eo temp̃r putabatꝰ. AbluuNt̃
enĩ exhoc puluere degroti-
sed ꝓtinꝰ uirtutis magnitu¬
dinẽsentiunt: Ibi & simplicui
ipsius ut aiunt urbis ep̃s est
sepultus. Cuicrimen adul¬
terii scieua popularũ obietĩ
inscinia.
prius descõ riticioqͥaprior
obut sermo habendus ẽ
fuit eni nobilissimis parentibus
& littenarũ acumine clarus
qͥ trans acta aduliscentiã uxorẽ
similimorũ honestatẽ p̃clarot
sortitus ẽ. ⁊ Cũ qua spiritalis
dilectionis conhibentia ũluxo¬
ria copulatur⁊ Concurrunt
elymosinae : ugiliae caelebra
exerc&ur Igitꝰ longa pꝰ tẽpora

Expanded text:
unus de psallentibus accedit ad eos, unus de psallentibus accedit ad eos, dicens: 'Exsecrabilem rem fecistis, ut nobis arcana orationum Deo reddentibus adesse praesumeretis. Discedite ergo et a domibusunus discedens abiit, alter vero, qui in loco remansit, post non multos dies a saeculo conmigravit. 73. In hoc cimitirio vidi beati Cassiani sacerdotis magni sepulchrum, a multis infirmis erasum, quod pene transforatum eo tempore putabatur. Abluunt enim ex hoc pulvere aegroti; sed protinus virtutis magnitudinem sentiunt. Ibi et Simplicius ipsius, ut aiunt, urbis episcopus est sepultus, cui crimen adulterii saeva populorum obiecit insania. prius de sancto Riticio, quia prior obiit, sermo habendus est. Fuit enim nobilissimis parentibus et litterarum acumine clarus, qui, transacta aduliscentia, uxorem simili morum honestate praeclaram sortitus est, cum qua spiritalis dilectionis conhibentia, non luxoria copulatur. Concurrunt elymosinae, vigiliae caelebranexercetur. Igitur longa post tempora
Abbreviated transcription (Latin):
imiteriũ igitꝰ apudaigus¬
tidunensim urbẽ golli¬
ca lingua uocitauit. eoquod
ibi fuerint multorũ hominũ
cadauera funerata. Int̃qua
quod sint quorũ det̃ fideliũ
dignarũq: dõ animarũ se¬
pulchrac. frequens occulti
pscllentii mysteriũ doc&
Cũ plerũq multis apparent
in ips ouocũ p̃conio redden¬
tes omnipotentidõ gratia¬
rũ debitã accionẽ. Nom
audiui quod duo ex incolis
loci dũ locascã orandigrãtia
circuiredis pemerent au¬
diunt in basilica scĩste phapi
q̃ huic coniungitur cimiti¬
rio psillentiũ sonũ
Admiranterq: dulcedine
modoli: ad ppinquant
adostiũ templi. autum anes
&rqͥbidã religiosis uigilias
celebrari: Ingredientes autẽ
& orationi diutissime in cũben¬
tes consurgunt psallentuchõr
conspiciunt. nihilq lucere ꝑ
tẽplũ nisippria daritate cunc¬
tapspiciunt splendere. Deꝑso¬
nis uero nullũ prsus agnoscunt
Deniq: attoniti stupor e ꝑculsi-

Expanded text:
72. Cimiterium igitur apud Agus72. Cimiterium igitur apud Agustidunensim urbem Gallica lingua vocitavit, eo quod ibi fuerint multorum hominum cadavera funerata; inter qua quod sint quorundam fidelium dignarumque Deo animarum sepulchra, frequens occulti psallentii mysterium docet, cum plerumque multis apparent, in ipso vocum praeconio reddentes omnipotenti Deo gratiarum debitam actionem. Nam audivi, quod duo ex incolis loci, dum loca sancta orandi gratia circuire disponerent, audiunt in basilica sancti Stephani, quae huic coniungitur cimitirio, psallentium sonum. Admirantesque dulcedinem modoli, adpropinquant ad ostium templi, autumantes, a quibusdam religiosis vigilias celebrari. Ingredientes autem et orationi diutissime incumbentes, consurgunt, psallentii chorum conspiciunt, nihilque lucere per templum, nisi propria claritate cuncta prospiciunt splendere; de personis vero nullum prorsus agnoscunt. Denique attoniti, stupore perculsi,
Abbreviated transcription (Latin):
cracssitudine terrã operiat
tumulit ulla heus p̃atcin¬
git ⁊ Datur enĩ intellegi
uerũ israhelitõ hunc ẽẽ
Na illis int̃muros aquarũ
aqua e non sunt ꝑniciei sed
scilutis Et ercahuiꝰ iusti
tumulũ nixdecedens non
humorir causa ẽ sedhono¬
ris ÷ uideasq incircuilu
monter niueor eleuari-
nec tam̃ at tingere termi¬
nũ monimenti: et ñmiroc¬
mur si terra operiatur
niue. sed mirao mur qđ
at tingere. ausanon elo
cũ becitis epulhri: Ham
plerũq deuotiostudiũq
fideliũ oractorio construe¬
bant de tabulis ligneis
legatisq: sed protinꝰ aut
rocpiebantꝰ uento aut
sponte ruebant Ettre¬
doideirco i sta fieri donec
uenir& qͥ dignc aeclifica¬
r& fabricã in honore antis¬
titis gloriosi : Procedente
uero temp̃r: adueniens in
hacurbe monulfus ep̃r : tẽ¬
plũ magnũ in eiꝰ honore
construxit : Conposuit̃ or¬
nauitq: in qͦ multostudio
et ueneratione trans latu
corpus. magnis nunc uir¬

Expanded text:
crassitudine terram operiat, crassitudine terram operiat, tumulum ullatenus non attingit. Datur enim intellegi, verum Israhelitam hunc esse. Nam illis inter muros aquarum aquae non sunt pernicies, sed salutis; et circa huius iusti tumulum nix decidens non humoris causa est, sed honoris. Videasque in circuitu montes niveos elevari, nec tamen attingere terminum monumenti; et non miramur, si terra operiatur nive, sed miramur, quod attingere ausa non est locum beati sepulchri. Nam plerumque devotio studiumque fidelium oratorio construebant de tabulis ligneis levigatisque; sed protinus aut rapiebantur vento aut sponte ruebant. Et credo, idcirco ista fieri, donec veniret, qui dignam aedificaret fabricam in honore antestitis gloriosi. Procedente vero tempore adveniens in hac urbe Monulfus episcopus, templum magnum in eius honore construxit, conposuit ornavitque. In quo multo studio et veneratione translatum corpus magnis nunc vir
Abbreviated transcription (Latin):
tũ. Nuꝑ electũ fuissepꝰ funero
desepulchroꝰ his & talib miser
ad flictus malis serorecogi¬
tat dicens: Peccaui eo quod
Nunc aut̃ Ite quantotius
& redditã uillã sexcentos au¬
reos suꝑ tumulũ scĩ deponite
E enĩ mihirpes quod resredd¬
ta tribuat aegrotanti mede.¬
lt̃: Quod audientes homine
eiꝰ . accepta pecunia fecerunt
sicuteis fueratimpera tum. ⁊¬
red diderunt agrũ solidosq
suꝑ sepulchrũ serui dĩ posuer
sed cũ hoc fecissent statĩ ille
in loco qͦ erat spm̃ ex alauit
Lucroctusq: ẽd &rimentũ
animae ꝑ adeptimẽ adq̃si¬
tionis iniquae: Ep̃r autẽ
obtenu it ultionẽ demimico
cũ ad inrũpendas prupe¬
rent gallias fuisse memo¬
rectꝰ: Qui& sepultus refer̃
iuxta ipsũ ponte & geris pub
lici cirta cuiꝰ sepulchrum
qua uisnix defluxisr&
nũ quã tam̃ marmorẽ qđ
suꝑ erat positttum ec tabał
Etcũ loca illa nimufrigoris¬
geluligentur. Etnixusq
intriũ et quat tuor pedũ

Expanded text:
tum, nuper eiectum misse post funera tum, nuper eiectum misse post funera de sepulchro. Ilis et talibus miser adflictus malis, sero recogitat, dicens: ' Peccavi, eo quod Nunc autem ite quantotius et, redditam villam, sexcentos aureos super tumulum sancti deponite. Est enim mihi spes, quod res reddita tribuat aegrotanti medellam'. Quod audientes homines eius, accepta pecunia, fecerunt, sicut eis fuerat imperatum. Reddiderunt agrum solidosque super sepulchrum servi Dei posuerunt. Sed cum hoc fecissent, statim ille in loco quo erat spiritum exalavit, lucratusque est detrimentum animae per adeptionem adquesitionis iniquae. Episcopus autem obtenuit ultionem de inimico cum ad inrumpendas prorumperent Gallias, fuisse memoratur. Qui et sepultus refertur iuxta ipsum pontem lici: circa cujus sepulcrum quamvis nix defluxisset, nunquam tamen marmor quod super erat positum humectabat; et cum loca illa nimgelu ligentur, et nix usque in trium et quattuor pedum
Abbreviated transcription (Latin):
decernere nisi qđ eiđ libuiss&
Deniq: condẽnatus spoliatusq
sacerdos adurbemredit.
Atq ꝓstractus in orationẽ
cont̃ sepulchroscĩ dicto psal¬
mi capitello ait. Hon hic acce¬
dstꝰ lumep neq psalmorum
modolatio canitꝰ glariosissime
scẽnisi prius ulciscaris seruos
Tuor deinimicissius resqti¬
bi uiolenter ablatas ec clesi¬
ciescãe restituas: Haeccũ
lacrimis effatus : sentescũ
acutis aculeis suꝑ tum ulũ
piecitꝰ Egressusq clausis
ostus: similit̃ in ingressu
alias collocauit. Nec moror
corripitur ꝑ uasor a febre
decũbit lectulo ex horr&
cibũ. fastidit & potũ: ꝓfert
aestucins iugesus piriũ:
Cui&i c̃si abardorefebris
int̃dũsitis acceder& : I¬
aquã tantũ nihil aliudhau¬
riebat: Quid pluroo in hac
aegrotatione integrũ du¬
citannũ sed mens pariia
non flectitur : Interea labitꝰ
caesaries cuncta cũbarba
Et lta omnecaput remansit
nudũ ireputaris eũ olĩ sepul¬

Expanded text:
decernere, nisi quod eidem libuisset. decernere, nisi quod eidem libuisset. Denique condemnatus spoliatusque sacerdos ad urbem redit, atque prostratus in orationem coram sepulchro sancti, dicto psalmi capitello, ait: 'Non hic accenditur lumen, neque psalmorum modolatio canitur, gloriosissime sancte, nisi prius ulciscaris servos tuos de inimicis suis, resque tibi violenter ablatas eclesiae sanctae restituas'. Haec cum lacrimis effatus, sentes cum acutis aculeis super tumulum proiecit; egressusque, clausis ostiis, similiter in ingressu alias collocavit. Nec mora, corripitur pervasor a febre, decumbit lectulo, exhorret cibum, fastidit et potum, profert aestuans iuge suspirium. Cui etiam si ab ardore febris interdum sitis accederet, aquam tantura, nihil aliud hauriebat. Quid plura? In hac aegrotatione integrum ducit annum; sed mens prava non flectitur. Interea labitur caesaries cuncta cum barba, et ita omne caput remansit nudum, ut putaris eum olim sepul
Abbreviated transcription (Latin):
iustitae qͥ ut ferunt legenes
cestaminis esꝰtextũ ꝑ acto
cursu bonioperis a sđo uietor
abscessit: sccepu se incaelis
degere uir tutib manifestis
ostendens : Tem̃pr igrtꝰ qͦdã
cũ franco ep̃s huiꝰ municipii
ecclesiã gub̵ nar&: childericu
qͥ tunc primꝰ ipudsigib tũ regẽ
habebatꝰ uillã eiꝰ conp&lit
dicens qͥ a iniuste ab aquinsi
ecclesiar&en&ur: Et dicto
citius conuenitꝰ ep̃s. Datisq
fide iussorib inp̃ sefliat regis
adsistit : Clamans & obsecrans
ut rex cibhuiꝰ causae audiglia
p̃s entiã suã auerter&.
pecaelestiiu dicio condẽn&ꝰ
Addens: scio enĩiuis tutẽ m&rii
sorẽ suũ hrogat ultionẽ
Deniq coniuncti ad utores
causđ discutiunt᷑. In surgit᷑
childerici atq in ꝓperans
iiquo ordiner&ener&. ex troc¬
hi eũ.ui. aiudicio iub& et tenũ
ablata ꝑ iudiciũ p̃sentiũ uilla
tricentis aureis condemnauis:
fauebant ei omnes necquisꝗã
contrauoluntatẽ eiꝰ audebat

Expanded text:
iustitiae. Qui, ut ferunt legentes iustitiae. Qui, ut ferunt legentes certaminis eine textum, peracto cursu boni operis, a saeculo victor abscessit, saepius se in caelis degere virtutibus manifestis ostendens. Tempore igitur quodam, cum Franco episcopus huius municipii eclesiam gubernaret, Childericus, qui tunc primus apud Sigibertum regem habebatur, villam eius conpetit, dicens, quia iniuste ab Aquinsi eclesia reteneretur. Et dicto citius convenitur episcopus; datisque fideiussoribus, in praesentiam regis adsistit, clamans et obsecrans, ut rex ab huius causae audientiam praesentiam suam averteret, ne caelesti iudicio condemnetur, addens: 'Scio enim virtutem Metrii sorem suum inrogat ultionem'. Denique coniuncti auditores causam discutiunt. Insurgit Childericus atque inproperans,iniquo ordine reteneret, extrahi eum vi a iudicio iubet; et tentum, ablata per iudicium praesentium villa, tricentis aureis condemnavit. Favebant ei omnes, nec quisquam contra voluntatem eius audebat
Abbreviated transcription (Latin):
multa xp̃s miracula o perte¬
tus . ẽ. ⁊ Hic enĩ fecisre dr̃ la¬
uacrũ adbaptizandit : in qͦ
natalem̃i dominicaecaenȩ
aqua dr̃ diuinitus exoriris
Decs &liã ad aliudlauacrũ
inqꝰ consu&udo priscabap¬
tizari instituit. aqͣ defer¬
tur: Non tam̃ cumulatꝰ :
ut deillis fontib his panide
suprac r&ulimꝰ. Adhuiꝰer¬
go scĩ sepulchrũ Irchnus
assiduelum̃ p̃b& sed accen¬
sus semel multis noc tibus fi¬
neullo additam̃to ꝑdurat:
Et plerũq: contingit ut ex¬
tinctus aueno: diuinitus ite¬
rũ accendatꝰ ⁊ Ex qͦ oleõ ple¬
rũq: infirmi medicamenta¬
LXUIIII. suscipiunt.
uit aut̃ marcelli deensis
Iurbis ep̃s magnificaescĩ¬
tatis: ad cuiꝰ nihil ominus
tumulely chnis accensus-
duucurno spatio lucere
sol& p̃stat ex eo oleo uistus
chũi medicinã infirmis.. LeX
Aquinsib igitꝰ ẽ concessus in¬
Aclytus athl&a mitrias uir
incorpore iux tahỹstoriã
actionis magnificescitatis:
Et lic& ditioneseruis lsb̵ tam̃

Expanded text:
s miracula operatus est. Hic enim fecisse dicitur lavacrum ad baptizandum, in quo natale Domini dominicae caenae aqua dicitur divinitus exoriri. De quo etiam ad aliud lavacrum, in quo consuetudo prisca baptizari instituit, aqua defertur; non tamen cumulatur, ut de illis fontibus Hispaniae supra retulimus. Ad huius ergo sancti sepulchrum lychnus assidue lumen praebet; sed accensus semel multis noctibus sine ullo additamento perdurat. Et plerumque contingit, ut extinctus a vento, divinitus iterum accendatur. Ex quo oleo plerumque infirmi medicamenta suscipiunt. 69. Fuit autem et Marcellus Deensis urbis episcopus magnificae sanctitatis, ad cuius nihilominus tumulum lychnus accensus diuturno spatio lucere solet. Praestat ex eo oleo virtus Domini medicinam infirmis. 70. Aquinsibus igitur est concessus inclitus adleta Mitrias, vir in corpore iuxta historiam actionis magnificae sanctitatis, et licet conditione servus, liber tamen
Abbreviated transcription (Latin):
Ac ꝓpe uangionũ p̃mer& loca feruiđ hoster
militiae sc̃r cuncta emolumenta recusat.
Hinc sibi caesarier fremuit iulianꝰ in iras.
imperat ut clausũ teneat custodia iustũ.
Ac uenientedie primus ꝑperar& inagmen:
quo tam̃ ante aciẽ: sacer ire facetur in ermes
Venerat ergo dier: bellipacẽ ex p&lit hoster
atq oranteuno cecidit furor omnib: armis.
Innumerausq acier solus sine sanguineicit
inc localatronũ incedens ratus ire ꝑ alper
uinctis pꝰ tergũmanib deductus ab uno
Tempore submortis hostis conpendia tractanr
credit latro dm̃ dũ p̃dicatiste colendũ:
Et dare qͥuoluit mortẽ capit oresalutẽ
ducitur illefertx: a religione ligatus¬
At q suis p̃do mastinip̃da fitultro
quã bonus ille isti sed plus pius hic fuit illi
Seruantur simul. ille fide hic corporeuiuens

Expanded text:
ac prope Vangionum premeret loca fervidus hostis, ac prope Vangionum premeret loca fervidus hostis, militiae sanctus cuncta emolumenta recusat. hinc sibi Caesareas fremuit Iulianus in iras : imperat ut clausum teneat custodia iustum ac veniente die primus properaret in agmen; quo tamen ante aciem sacer ire fatetur inermis. venerat ergo dies belli: pacem expetit hostis atque orante uno cecidit furor omnibus armis innumerasque acies solus sine sanguine vicit. Hinc loca latronum incedens, ratus ire per Alpes, vinctis post tergum manibus deductus ab uno, tempore sub mortis hostis conpendia tractans. credit latro deum dum praedicat iste colendum, et dare qui voluit mortem capit ore salutem. ducitur ille ferox a religione ligatusatque suus praedo Martini praeda fit ultro. quam bonus ille isti, sed plus pius hic fuit illi. servantur simul, ille fide, hic corpore vivens