comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Quare iuolenti disturbam᷑: Quare in nr̃iꝰ
sos crudeles penarũ ministros aciem
dirigit: atq inplacabiles tͤmas. framea
diuina ꝯcidit. Fremunt diri sub torto¬
re carnifices: & rabidiosis redacti strido¬
rib otabescunt. Ipsa quoq antra ferres
cubił intrant᷑: & fortes a fortiore et̾nis
rat dicens. Nemo intrat indomũ fortis
& uasa eiꝰ diripit. nisi pꝰ alligau̾it fortẽ:
& tunc uasa eiꝰ diripiet. Tristes gͥ mox
lugentesq diuturno squalore turbe.
toris sui uestigia uolutantur. Succurre
minas: & miserandos resolue gemitꝰ.
Redemisti uiuos cruce tua: eripe mor¬
tuos morte tua. Pari nob̾cũ sorte mor
menta suspirabant: te semꝑ infernus
iste pauebat. Dũ ħ es. absolue reos: dũ
ascencł̾is defende tuos. Dũ h es: uniu̾¬
sa claustra soluantur. Dũ ascendł̃is:
nua: qͦ crux ñ desit pia. Et si redieris
ad corpꝰ maiestate tua: ñ pͥuet᷑ infernꝰ
potencia tua. Post auditas itaq p̃ces
pꝰ cõpositas leges pꝰ demersos alta uora

Expanded text:
Quare violentia disturbamur? Quare in nostris sos crudeles poenarum ministros aciem dirigit, atque implacabiles turmas framea divina concidit. Premuntur diri sub tortore carnifices, et rabidiores adactis stridoribus contabescunt. Ipsa quoque antra ferrei cubilis intrantur, et fortes a fortiore aeternis rat, dicens: Nemo intrat in domum fortis et vasa ejus diripiet, nisi prius alligaverit fortem, et tunc vasa ejus diripiet. Tristes igitur mox lugentesque diurno squalore turbae toris nostri vestigiis provolvuntur. Ecceminas, jam miserandos resolve mugitus: redemisti vivos cruce tua: eripe mortuos morte tua. Pari nobiscum sorte munmenta suspirabant, te semper infernus iste pavebat. Dum hic es, absolve reos; dum ascenderis, defende tuos: dum hic es, universa claustra solvantur; dum ascenderis, nua: lux non desit pia: et si redieris ad corpus majestate tua, non privetur infernus potentia tua. VI. Post auditas itaque preces, post compositas leges,
Abbreviated transcription (Latin):
S si d̾s ẽ. qͥd insepulchro mortuoꝵ facit:
Si homo ẽ. quare captiuos soluit: Nũqͥd¬
&& ipsum aggressus ẽ. & sic ad regna nr̃a
transiuit: Certe mortuus. certe uictꝰ erat:¬
ret unferno. Ocrux illa fallens gaudia
nr̃a: & parturiens dãpna nr̃a. ꝑ lignũ
ditati sumꝰ: ꝑlignum euertim᷑. Periit
potestas illa cunctis semꝑ popłis formi¬
tus: om̃is mugitꝰ gementiũ obmut uit.
Putas iste sine nr̃o redit exitio⁊ nemo ad
nos unꝙͣ uiuus intrauit: nemo hic au¬
dax fuit. nullus sic carnifices t̾ruit.
Nũ ꝙͣ in hac habitaciõe nigͣ. & sẽꝑ fuli¬
gine ceca: iocundũ lum̃ apparuit. An
forte sol de mundo migͣuit: S nec ce¬
lũ nec astͣ parent: & tam̃ infernꝰ lucet.
istum cruentas domos: & obtinere por

Expanded text:
Sed si Deus est, qui in sepulchro facit? Sed si Deus est, qui in sepulchro facit? Si homo eet ipsum aggressus vicit, et sic ad nostra regna transivit? Certe mortuus, certe victus eracuraret inferno. O crux illa fallens gaudia nostra, et parturiens damna nostra! Per lignum ditati sumus, per lignum evertimur. Periit potestas illa cunctis semper populis formitus, omnis mugitus gementium obmutuit. Putasne, iste sine nostro redibit exitio? Nemo ad nos umquam vivus intravit, nemo sic audax fuit, nemo sic carnifices terruit, numquam in hac habitatione nigra semper et fuligine caeca jucundum lumen apparuit. An forte sol de mundo migravit? Sed nec coelum nobis astraque parent: et tamen infernus lucet. ist
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Dolet infernꝰ: qr resolutꝰ est.
Gaudet: quia uisitatꝰ ẽ. Resultat qi ignotã
lucẽ pꝰ scła longa uidit: & pꝰ ꝓfunde nocteᷤ
caliginẽ respirauit. Opulchra lux. qͦ de can
subita claritate uestisti. Confestim gͥ
ȩt̾na nox inferoꝵ xp̃o descendente res¬
plendit: siluit stridor ille lugentium:
dirupta ceciderunt uincła dãpnatoꝵs.
Ad tonite mentes obstupuere tortoꝵ ⁊ oĩs
simul impia officina contremuit: cum
xpm̃ repente insuis sedibꝰ uidit. Quiꝰ nã
est inquiunt iste t̾ribilis & nuieo splen¬
dore choruscus: Nunqͣm talẽ. nr̃ ex ce
pit taitarꝰ: nunꝙͣ in nr̃a cau̾na talẽ¬
euomuit mundus. Inuasor ẽ. iste: ñ debitor.
supplicẽ. Pugnare uenit: ñ subcũb̾e. Eri¬
pere: ñ man̾e. Uͥ nã putamꝰ ianitores ñii
dormiebant: cũ iste debellator uniu̾sa
claustra uexabat: Iste si reꝰ eẽt: audax ñ
eẽt. Si eum aliqͣ delicta fuscarent: nũꝙͣ
fulgore suo nr̃as tenebras dissiparet.

Expanded text:
est: gaudeat, quia visitatus est: resultet, quia ignotam lucem post saecula longa vidit, et in profundae noctis caligine respiravit. O pulchra lux, quae de candsubita claritate vestisti! II. Confestim igitur aeterna nox infernorum, Christo descendente, resplenduit: siluit stridor ille lugentium, dirupta ceciderunt vincula damnatorum: attonitae mentes obstupuere tortorum: osimul impia officina contremuit, cum Christum repente in suis sedibus vidit. Quisnam enim, inquiunt, iste terribilis et niveo splendore coruscus? Nunquam talem npit tartarus. Numquam in nostra caverna taleevomuit mundus: invasor est iste, non debitor: icem; pugnare venit, non succumbere, eripere, non manere. Ubinam, putatis, janitores nostri dormierant. cum iste debellator nostra claustra vexabat? Iste si reus esset, audax non esset. Si eum aliqua delicta fuscarent, nunquam fulgore suo nostras tenebras dissiparet.
Abbreviated transcription (Latin):
Reuertar indomum meã unde exiuii.
E si neniens. inuenerit eam uacantem
mundatã & ornatamt᷑. uadit & ad ducit
secum septem alios sp̃c nequiores se: et
intrans domum ilbam habitat in eaͥ
& fiunt nouissima hominis illiꝰ peiora

Expanded text:
Revertar in domum meam unde exivi. Et si veniens invenerit eam vacantem, mundatam, et ornatam, vadit, et adducit secum septem alios spiritus nequiores se: et intrant in domum illam, et habitant in ea. Et erunt novissima hominis illius pejor
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃a a deo. ⁊ eẽt cum amatoribꝰ suis de¬
monibꝰ. S pꝰea quam dixerat reuertar
adiurum meum pͥorem. ⁊ uenit ad xp̃m.
sumꝰ a xp̃o ⁊ mundata ẽ. domꝰ nr̃a. a
peccatis prioribꝰ. et ornata ornamentis
gr̃am negligat. ⁊ implicet se negoci¬
is secłaribꝰ continuo sp̃cille immundꝰ
Et ne iterum possit expelli alios secũ
septem sp̃c adhibet nequiores se: & fi¬
unt nouissima huiusmodi hominis

Expanded text:
oribus suis daemonibus. Sed posteaquam dixit: Revertar ad virum meum priorem, et venit ad Christum, sumus a Christo, et mundata est domus nostra a peccatis prioribus, et ornata est ornamentis gratiam negligat, et implicet se negotiis saecularibus, continuo ille immundusum vacantem. Et ne iterum possit expelli, alios secum septem spiritus adhibet nequiores se, et fiunt novissima hominis
Abbreviated transcription (Latin):
da uulneribꝰ & acolluuione erat purgan¬
da peccati: ita unigenitꝰ d̃ĩ etiam hoĩs
factꝰ ẽ. filiꝰ. ut & omis humanitatis
ueritate & diuinitatis plenitudine ñ
careret. Sic̃ itaq: nrm̃ ẽ. qđ cũ unitione
deitatis pepit mat̾na uirginitas: ita
nr̃m ẽ. qđ iudaica crucifixit impietas.

Expanded text:
da vulneribus, et a colluvione erat purganda vulneribus, et a colluvione erat purganda peccati, ita Unigenitus Dei, etiam hominis factus est filius, ut et omni humanitatis veritate, et Divinitatis plenitudine non careret. Sicut itaque nostrum est quod cum unione Deitatis peperit materna virginitas, ita nostrum est quod Judaica crucifixit impietas.
Abbreviated transcription (Latin):
ctis regeneratis ad amissam patͥam pate¬
factus ẽ. reditus: si nemo sͥ illam faciat
uiam claudi: que latronis fidi potuit
aꝑiri. Oelebrantes gͥ dilectissimi paschał
festi ineffabile sacramentum: agnos ca
Nec ita nos nunc axixie. nunc suꝑbe p̾sen¬
tis uite occupent actiones: ut ñ ex doto
cordis affectu conformari recdemptori nr̃o
ad nr̃am salutẽ aut egit. aut ꝑtulit: ue
iuitus qułin erat capiti. in eẽt etiã & cor¬
pori. Nã pͥmũ ipsa illa substancie nr̃e
indeitate susceptio. qua u̾bum caro fcm
est & habitauit in nob⁊ quẽ hoĩum mi¬
scdie sue. nisi infidelem reliqͥt ex hortem:
Et cui ñ communis natura cũ xp̃o ẽ. si
assum̃tẽ recipit: & eo spũ ẽ. regen̾atꝰ. quo
ille ꝓgenitꝰ: Deinde quis in illo suas
ñ agnoscit etates: quis ꝑceptionẽ cibi¬
requiescionẽ somni. sollicitudinẽ mesti¬
tudinis. lacͥmas pietatis. ñ uideat forme
fuisse seruilis: Que qm̃ ab antiqͥs sanan¬

Expanded text:
ctis regeneratis ad amissam patriam patectis regeneratis ad amissam patriam patefactus est reditus, si nemo sibi illam viam facit claudi, quae fidei latronis potuitIV. Celebrantes igitur, dilectissimi, paschalis festi ineffabile sacramentum, agnoscamuNec ita nos nunc anxie, nunc superbe praesentis vitae occupent actiones, ut non toto cordis affectu conformari Redemptori nostroad nostram salutem aut egit aut pertulit, ut virtus quae inerat capiti inesset etiam et corpori. Nam primum ipsa illa substantiae nostrae in Deitate susceptio, qua Verbum caro factum est, et habitavit in nobis , quem hominum misericordiae suae, nisi infidelem, reliquit exsortem? Et cui non communis natura cum Christo est, si assumentem recepit, et eo spiritu est regeneratus quo ille progenitus? Deinde quis in illo suas non agnoscat infirmitates? Quis perceptionem cibirequietionem somni, sollicitudinem moestitudinis, lacrymas pietatis, non videat formae fuisse servilis? Quae quoniam ab antiquis sanan
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus. ac sepultꝰ ẽ. carne resurrexisse
ñ credit. ⁊ nr̃as in illo refuscitatas pͥmiciaᷤ
ñ fatetur. Herꝰ itaq uenerator dñice passi¬
onis sic crucifixum iħm ocłis cordiᷤᷤ aspici¬
at: ut illiꝰ carnẽ suam eẽ. cognoscat. Con¬
tremiscat in redẽptoris sui suppliciũ t̾rena
substancia. rumpant᷑ infideliũ m̃tiũ pe¬
tre: ⁊ qui mortalium grauabant᷑ sepuleͥs
discꝰsa obstaculoꝵs mole ꝓsiliant. Appare
ant nc̃ qͦq inciuitate scã. id ẽ. in eccł̃ia di
fut᷑e resurrectioĩs indicia: Iqd gerendũ ẽ.
incorporibꝰ : fiat incordibꝰ. Nulli infirmoꝵ
crucis ẽ. negata uictoria: nec qͥsꝙͣ ẽ. cui ñ
xp̃i auxilietur oratio. Que si muitis in ip¬
sum seuientibꝰ ꝓfuit⁊ quantomagis eos
qͥ adipsũ conuertuntur adiuuit: Subla¬
ta ẽ. ignorantia:. tẽꝑata ẽ. difficultas: ⁊ ig¬
neam illã qͣ uite regio erat inclusa rum
antiq: noctis cessit obscuritas. Inuitatur

Expanded text:
mortuus, ac sepultus est carne, resurrexisse mortuus, ac sepultus est carne, resurrexisse non credit, et nostrae in illo naturae resuscitatas primitias non fatetur. Verus itaque venerator Dominicae passionis sic crucifixum Jesum oculis cordis aspiciat, ut illius carnem suam esse cognoscat. Contremiscat in Redemptoris sui supplicio terrena substantia, rumpantur infidelium mentium petrae, et qui mortalitatis gravabantur sepulcris, disin civitate sancta, id est in Ecclesia Dei, futurae resurrectionis indicia, et quod gerendum est in corporibus, fiat in cordibus. Nulli infirmorum crucis est negata victoria; nec quisquam est cui non Christi auxilietur oratio. Quae si multis in ipsum saevientibus profuit, quanto magis eos qui ad ipsum convertuntur adjuvat? Sublata est ignorantia, temperata est difficultas, et igneam illam qua vitae regio erat inclusa, rom Verae luci, antiquae noctis cessit obscuritas. Invitatur
Abbreviated transcription (Latin):
qr plenitudo manifestata ẽ. grãꝵ. Uerũ qr
nec qui filñ carnis. hii filii sunt ꝓmissioĩs.
in effabilis misccłia dĩ israheliticũ s̃ popłm
de om̃ib nationib fecit⁊ & sareo illo gen¬
tilium cordium rigore mollito ueros abra¬
he filios de lapidibꝰ excitauit: ut conclusis
om̃ib sub peccato. qui carne nati sunt spũ
renascantur: nec int̾ sit quo patre sit qͥsꝙ:
genitus cum ꝑ indiscretam huius fidei ꝯ¬
fessionem ⁊ fons baptismatis faciat inno¬
centes: & electio adoptionis confirmet he
quamut destructis inimniciciis reconciliet᷑
mundus do⁊ ꝑsacͥficiũ ĩmacłati agni uerã
inpacẽ cuncta reuocentur: Non autem
concordat deo qui ab ea quam in regene¬
ratione sua edidit ꝓfessiõe dissentit: &
diuini ĩmemor pacti in herere ostendit᷑
renuntiatis. dũ resilire inuenirur a credi¬
tis. frustra enĩ xp̃ianũ sͥ nom̃ usurpat. ⁊
nequaꝗͣ estimet se pascha dñi celebrare:

Expanded text:
quia plenitudo manifestata est gratiarum. Verumquia plenitudo manifestata est gratiarum. Verumnec qui filii carnis, ii filii sunt promissionis , ineffabilis misericordia Dei Israeliticum sibi populum de omnibus nationibus fecit, et saxeo illo gentilium cordium rigore mollito, veros Abrahae filios de lapidibus excitavit : ut conclusis omnibus sub peccato , qui carne nati sunt, spiritu renascantur, nec intersit quo patre sit quisque genitus, cum per indiscretam unius fidei confessionem et fons baptismatis faciat innocentes, et electio adoptionis confirmet haequam ut destructis inimicitiis, et reconcilietur mundus Deo, et per sacrificium immolati Agni veram in pacem cuncta revocentur? Non autem concordat Deo, qui ab ea quam in regeneratione sua edidit professione dissentit, et divini immemor pacti, inhaerere ostenditur renuntiatis, dum resilire invenitur a creditis. Frustra enim Christianum sibi nomen usurpat, et nequaquam aestimet se Pascha Domini celebrare,
Abbreviated transcription (Latin):
uine uoluntatis ratione uariatis ⁊ s mid
ipsum choruscantib & legis testimoniis et
ꝓpħie oracłis. & oblationibꝰ hostiaꝵ: qr sic
congruebat illoᷤ popłos erudiri. ut que re¬
uelata ñ caꝑent. obumbrata susciꝑent: et
maior euangłii eẽt auctoritas. cui tot signis
totq mysfiis uet̾is destam̃ti pagine deser¬
sͥ ꝓdesse iudeꝰ. qđ inlitt̾e carnalit̾ suꝑficie
demoratꝰ : ⁊ his scͥpturis conuincit᷑ repug¬
nare. ꝗͣ apd̃ nos uerã sui obtinent dig¬
nitatem: dũ & erudim᷑ p̃dictis. & ditam᷑
impletis. Dicente enim dño. cũ exaltatͦ
fuero omnia traham ad me: nichil lega¬
lium instructionũ. nichil ꝓpħaliũ resedit
figuraꝵ: qd ñ totum inxp̃i sacramenta
transierit. Nob̾cũ ẽ. signacłm circũcisioĩs.
sc̃ĩsicatio chrismatũ: ꝯsectio sac̾dotũ. Nob̾cũ
puritas sacͥficii. baptismi u̾itas. honor tẽpli:
ut m̾ito cessarint nuntiĩ. pꝰquam nuntiata
uenert̃. Nec uacuat᷑ reu̾entia ꝓmissionum:

Expanded text:
riatis, sed in idipsum coruscantibus et legis testimoniis, et prophetiae oraculis, et oblationibus hostiarum: quia sic congruebat illos populos erudiri, ut quae revelata non caperent, obumbrata susciperent, et major Evangelii esset auctoritas, cui tot signis totque mysteriis, veteris Testamenti paginae desersibi prodesse Judaeus, quod in litterae carnaliter superficie demoratur, et iis Scripturis convincitur repugnare, quae apud nos veram sui obtinent dignitatem, dum et erudimur praedictis, et ditamur impletis. Dicente enim Domino: Cum exaltatus fuero, omnia traham ad me , nihil legalium institutionum, nihil propheticarum resedit figurarum, quod non totum in Christi sacramenta transierit. Nobiscum est signaculum circumcisionis, sanctificatio chrismatum, consecratio sacerdotum; nobiscum puritas sacrificii, baptismi veritas, honor templi, ut merito cessarint nuntii, postquam nuntiata venerunt; nec vacuatur reverentia promissionum,
Abbreviated transcription (Latin):
celis ẽ. Huic autẽ cohortatioĩ nr̃e ad ẽ.
atq auxiliat᷑ grã d̃i: que incarnatioĩs
xp̃i ⁊ mortis ac resurrectioĩs eiꝰ inimicos
reuelata ꝑ om̃s eccłias u̾itate destruxit:
ut tocius mundi fideles: cum apłice fi¬
dei auctoritate construxit. una nobis¬
cũ exultacioẽ gauderent : dicente pau¬

Expanded text:
CAP. V. Huic autem cohortationi nostrae adest atque auxiliatur gratia Dei, quae incarnationis Christi et mortis ac resurrectionis ejus inimicos, revelata per omnes Ecclesias veritate, destruxit; ut totius mundi fideles, cum apostolicae fidei auctoritate concordes, una nobiscum exsultatione gauderent, dicente
Abbreviated transcription (Latin):
lectissimi que sacͣtissimã dñice pas¬
sionis reseruauit hystoriã. ita unui̾se eo¬
cłie nota ẽ. decõmuni frequent̾ auditu:
ut rerum gestarũ ordinẽ tanꝙͣ sub ur̃iᷤᷤ
habitũ ocłis singłi quiq: recolatis. Nec ꝑa¬
rũ estimãdi st̾ ꝓfetisse. qͥ de hiᷤ qͦ audiũt ñ dubitãt.
ut ⁊̃ siñdũ liqͥde aliqd ualeãt scͥpt᷑aꝵs caꝑe sacͣm̃

Expanded text:
ctissimi, quae sacratissimam Dominicae passionis reseravit historiam, ita universae Ecclesiae nota est de communi frequenter auditu, ut rerum gestarum ordinem, tamquam sub vestris habitum oculis, singuli quique recolatis. Nec parum aestimandi sunt profecisse, qui de iis quae audiere non dubitant, ut etiamsi nondum liquide aliquod valea
Abbreviated transcription (Latin):
est: ⁊ sanguis uniꝰ iusti qđ nob̾ donauit qͥ
eum p̃ reconciliatioẽ mundi credimꝰ fusũ
hoc contulit patͥb qͥ simili̾t credidere fun
nificationib in xp̃iana religione diu̾sũ ẽ.
nec unquã ap̃cedentib iustis. nͥ in dño iħu

Expanded text:
est, et sanguis unius justi hoc nobis donavit, qui est, et sanguis unius justi hoc nobis donavit, qui eum pro reconciliatione mundi credimus fusum, quod contulit patribus, qui similiter credidere fundnificationibus in Christiana religione diversum est, nec umquam a praecedentibus justis, nisi in Domi
Abbreviated transcription (Latin):
ordinẽ noᷤse. nͥ etiã ipsã rõnẽ ĩpense sͥ pietatiᷤ in¬
spiciat: ut auctorẽ suũ humana nat᷑a sciẽdo qͣntũ
ab eo sit dilecta. plus diligat. Miseren-
uissimis scłis reparasse dnm̃ qđ ꝑierat.
quam apͥncipio fecisse qd ñ erat. Liber¬
tatem itaq innocentie naturalis qͣm pͥ¬
moꝵ patrẽm p̃uaricatione ꝑdidimꝰ. nul¬
la ꝑ se scõis p̃cedentium m̾ita receꝑunt:
quia lata intͣnsgressores sentencia omnẽ
ꝓgeniẽ captiue pꝰteritatis obstͥnxit ⁊ & ne¬
mo extitit exsors dampnationis: qr nul¬
lus fuit liber a cͥmine. S redẽptio sal¬
uatoris destruens opꝰ diaboli. & rumpens
uincła peccati.ita magne pietatis suedis¬
posuit sacm̃ttm. ut usq: ad confũmationẽ
qͥdẽ mundi p̃finita gen̾ationũ plenitudo
decurreret: s renouatio originis ꝑ rꝰtificati¬
onem indiscrete fidi. ad omĩa retro scłã ꝑ
tineret. In carnatio qͥppe u̾bi & occisio ao re
surrectio xp̃i uniu̾sorum fideliũ salus fcã

Expanded text:
ordinem nosse, nisi etiam ipsam rationem impensae sibi pietatis inspiciat: ut auctorem suum humana natura, sciendo quantum ab eo sit dilecta, plus diligat. Miserendivissimis saeculis reparasse Deum quod perierat, quam a principio fecisse quod non erat. Libertatem itaque innocentiae naturalis, quam primorum parentum praevaricatione perdidimus, nulla per se sanctorum praecedentium merita receperunt, quia lata in transgressores sententia, omnem progeniem captivae posteritatis obstrinxit, et nemo exstitit exsors a damnatione, quia nullus fuit liber a crimine. Sed redemptio Salvatoris destruens opus diaboli, et rumpens vincula peccati, ita magnae pietatis suae disposuit sacramentum, ut usque ad consummationem quidem mundi praefinita generationum plenitudo decurreret, sed renovatio originis per justificationem indiscretae fidei ad omnia retro saecula pertineret. Incarnatio quippe Verbi, 256 es facta
Abbreviated transcription (Latin):
mere: qi nich sepiꝰ diuinis cõmendat᷑
eloquiis: ꝗͣ dĩ filiꝰ scđm ditatẽ sempit̾nꝰ ex
patre. & idẽ scłm carnẽ tẽporał ex matre.
Sed ne caritatis ur̃e fatigetur audit᷑. hodi¬
erno sermoni adhibendꝰ ẽ. modꝰ: ut qͣrta
sabbati que sunt adicienda seruemꝰ. auxi¬

Expanded text:
inis commendatur eloquiis, quam Dei Filius secundum Deitatem sempiternus ex Patre, et idem secundum carnem temporalis ex matre. Sed ne charitatis vestrae fatigetur auditus, hodierno sermoni adhibendus est modus, ut quarta sabbati quae sunt adjicienda servemus, auxi
Abbreviated transcription (Latin):
ret dignitati ⁊ & cuiꝰ erat conditor. ẽẽt etiã
reformator: sic consilium suũ dirigens in
effectum. ut addominationẽ diaboli de¬
struendã. magis uteretur iusticia ratioĩs.
quã potestate uirtutis. Quia ergo pͥmi ho¬
minis uniu̾sa pꝰteritas. uno simul uuln̾e
sauciata corruerat. nec ulla scõꝵ m̾ita con¬
ditionẽ pot̾ant illate mortis eiuincere: ue¬
nit e celo medicꝰ singłaris multis sepe sig

Expanded text:
ret dignitati, et cujus erat conditor, esset etiam ret dignitati, et cujus erat conditor, esset etiam reformator: sic consilium suum dirigens in effectum, ut ad dominationem diaboli destruendam magis uteretur justitia rationis quam potestate virtutis. Quia ergo primi hominis universa posteritas uno simul vulnere sauciata corruerat, nec ulla sanctorum merita conditionem poterant illatae mortis evincere, venit e coelo medicus singulari
Abbreviated transcription (Latin):
nis asserant gestũ eẽ. nat᷑a: nos ab euã¬
głicis & apł̃icis destimoniis nullatenꝰ
recedentes. illoꝵ intelligentia roborem᷑.
quoꝵ nos certissima exꝑimenta docue¬
runt : ut pie atq: constanter possimꝰ
dicere. qm̃ in iłł ⁊ noᷤ eruditi sumꝰ: &
qđ uiderunt uidimꝰ: & qđ didicerunt
^sp̃c scĩ unã eẽ. dĩatẽ. ⁊ ꝯsubstancialẽ
sempit̾ne tͥnitatis eẽntiã. in nullo a se di¬
uisam. in nullo eẽ. diu̾sam: qr simł ẽ. ĩ tẽ¬
porał. si mul incõmutabił ⁊ simul qł ẽ. eẽ
ñ desinens. In hac autem ineffabili unitate
tͥnitatis. cuiꝰ in om̃ibꝰ cõmunia sunt oꝑa
atq iudicia. reꝑationẽ humani generis
ꝓpͥe filii ꝑsona suscepit: ut qm̃ ipse ẽ. ꝑ qͦm
oĩa facta sunt. & sine quo factum ẽ. nicħ ⁊
quisq: plasmatum de limo t̾re hoĩe flatu
uite rationał animauit. idẽ nat᷑ã nr̃am
abet̾nitatis arce deiectam. amisse restitue¬

Expanded text:
nis asserant gestum esse natura: nos ab evannis asserant gestum esse natura: nos ab evangelicis et apostolicis testimoniis nullatenus recedentes, eorum intelligentia roboremur, quorum nos certissima experimenta docuerunt: ut pie atque constanter possimus dicere quoniam in illis et nos eruditi sumus, et quod viderunt vidimus, et quod didicerunt sancti unam esse Deitatem, et consubstantialem sempiternae Trinitatis essentiam, in nullo a se divisam, in nullo esse diversam, quia simul est intemporalis, simul est incommutabilis, simul quod est, esse non desinens. In hac autem ineffabili unitate Trinitatis, cujus in omnibus communia sunt opera atque judicia, reparationem humani generis proprie Filii persona suscepit: ut quoniam ipse est, per quem omnia facta sunt, et sine quo factum est nihil , quique plasmatum de limo terrae hominem flatu vitae rationalis animavit, idem naturam nostram ab aeternitatis arce dejectam amissae restitue
Abbreviated transcription (Latin):
& resurrectionis exercent: neq: ullum
nr̃e religionis officium ẽ. qͦ ñ tã. mun¬
di reconciliatio. quam humane in xp̃o
nature assumptio celebretur. S nunc
uniu̾sam ȩccłiam maiori intelligentia
instrui. ⁊ spe feruentiore oportet accen¬
di: qͣndo ipsa rerum dignitas ita satra¬
torum dierum retͤsu. & paginis euangłi¬
ce u̾itatis expͥmitur. ut pascha dñi ñ cã
p̾teritum recoli. qͣm p̃sens debeat hono¬
rari. In nullo gͥ abhis que adcrucẽ iħu
xp̃i ꝑtinent fidei nr̃e ꝑegͥnetur intuitꝰ :
& nichil eorũ que narratione euangłii
retexuntur. ocioso accipiamꝰ auditu:
ut qr ñ defuerunt. nec ad huc desunt.
qui ueritatẽ dñice incarnationis im¬
pugnent. & qđ inut̾o uirginis matͥs
uerbum caro factum ẽ. qđ infans editꝰ
ꝑ incrementa corporea adꝑfecte uirili¬
tatis ꝓfecit etatem: qđq crucifixꝰ. mor¬
tuus ac sepultꝰ die t̾cia resurrexit. nr̃e
quidem imaginis forma. s ñ nr̃e car¬

Expanded text:
t resurrectionis exercent, neque ullum nostrae religionis officium est quo non tam mundi reconciliatio quam humanae in Christo naturae assumptio celebretur. Sed nunc universam Ecclesiam majori intelligentia instrui, et 248 spe ferventiore oportet accendi, quando ipsa rerum dignitas, ita sacratorum dierum recursu, et paginis evangelicae veritatis exprimitur, ut Pascha Domini non tam praeteritum recoli quam praesens debeat honorari. In nullo igitur ab iis quae ad crucem Jesu Christi pertinent, fidei nostrae peregrinetur intuitus, et nihil eorum quae narratione Evangelii retexuntur, otioso accipiamus auditu: ut quia non defuerunt nec adhuc desunt qui veritatem Dominicae incarnationis impugnent, et quod in utero Virginis matris Mariae Verbum caro factum est , quod infans editus per incrementa corporea ad perfectae virilitatis profecit aetatem, quodque crucifixus, mortuus, ac sepultus die tertia resurrexit in nostrae quidem imaginis forma, sed non in nostrae car
Abbreviated transcription (Latin):
de patre nat᷑am. huãnã de matre substan¬
ciam: licet u̾bi di & carnis una ꝑsonasie.
& utͣq: eẽntia cõmunes habeat actiones:
intelligende tam̃ sunt ipsoꝵ oꝑum qua¬
litates. ⁊ sincere fidei contẽplacione cer¬
nendũ ẽ. ad que ꝓuehat᷑ humilitas in
firmitatis. atq inclinetur altitudo uir¬
tutis: qͥd sit qđ caro sine u̾bo ñ agit. ⁊
quid qd u̾bũ sine carNe ñ afficit. Si¬
ne uerbi enim potencia nec conciperet
uirgo nͨ pareret:⁊ sine u̾itate carnis. ob¬
uoluta pannis infantia ñ iaceret. Sine
uerbi potencia ñ adorarent magi pue¬
rum nouo sidere declaratũ: & sine u̾ita¬
te carnis ñ iuberetur puer inegyptum
tͣnsferri:.quẽ herodes cupiebat occidẽ.
Sine u̾bi potencia ñ dice̾t uox patͥs missa
de celo. hẽ. filiꝰ m̃s dilectꝰ inqͦm cõplacui:

Expanded text:
de Patre naturam, humanam de matre substantiam, licet Dei Verbi et carnis una persona sit, et utraque essentia communes habeat actiones, intelligendae tamen sunt ipsorum operum qualitates, et sincerae fidei contemplatione cernendum ltitudo virtutis; quid sit quod caro sine Verbo non agit, et quid sit quod Verbum sine carne non efficit. Sine Verbi enim potentia nec conciperet Virgo nec pareret, et sine veritate carnis obvoluta pannis infantia non jaceret . Sine Verbi potentia non adorarent magi puerum novo sidere declaratum, et sine veritate carnis non juberetur puer in Aegyptum transferri, quem Herodes cupiebat occidi . Sine Verbi potentia non diceret vox Patris missa de coelo: Hic est Filius meus dilectus, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
metipsũ ꝓ nob̾ oblationẽ & hostiã do in
odorem suauitatis: Aut qđ unqͣm sacͥfi¬
cium sacͣtius fuit. ꝙͣ qđ uerꝰ pontifex al¬
tari crucis ꝑ immolationẽ sue carnis im
tis occisio ꝓpiciatio fuit mundi. Acceꝑu̾t
iusti ñ dederunt coronas: & defidelium
fortitudine exẽpla nata fc̾ pacientie non
dona iusticie. S ingłares quippe insin¬
głis mortes fuerunt. nec alt̾uis qͥsqͣm
debitũ suo funere soluit: cũ int̾ filios ho¬
om̃s crucifixi. õs mortui. om̃s sepulti õs

Expanded text:
blationem et hostiam Deo in blationem et hostiam Deo in odorem suavitatis ? Aut quod umquam sacrificium sacratius fuit quam quod verus Pontifex altari crucis per immolationem suae carnis imptis occisio, propitiatio fuit mundi. Acceperunt justi, non dederunt coronas; et de fidelium fortitudine exempla nata sunt patientiae, non dona justitiae. Singulares quippe in singulis mortes fuerunt, nec alterius quisquam debitum suo fine persolvit, cum inter filios hoomnes crucifixi, omnes mortui, omnes sepulti, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
& nich ꝓpͥe magestatis amittens ⁊ in carniᷤᷤ
nr̃e animeq natura sine contagioe antiq̃.
p̃uaricatioĩs oriretur. Solus enĩ beate uir¬
ginis natꝰ ẽ. filius absq: delicto⁊ ñ extͣneꝰ
abhoĩum gen̾e. s alienꝰ a cͥmine: in quo
illiꝰ adymaginẽ & similitudinẽ cłi ꝯditi. et
ꝑfecta ẽẽt innocentia. ⁊ u̾a nat᷑a ÷ cũ de a de
ꝓpagine unꝰ existeret: in qͦ diabolus qł su¬
um diceret ñ hab̾et. Qui dũ in eum seuit.
sangiunis. iusti tam potens fuit ad pͥuilegiũ
tam diues adp̃cium⁊ ut si uniu̾sitas capti¬
uoꝵ in recdẽptorẽ suum crederet. nullum
grã. E tũ subpeccati p̃iudicio nati. pote¬
statem acceꝑint adiusticiã renaᷤcendi: ua¬
lidiꝰ donũ factũ ẽ. lib̾tatis. ꝙͣ debitũ serui¬
tutis. Quam itaq: sͥ in huiꝰ sacͣm̃ti p̃sidio
spẽ relinquunt: qui insaluatoris nr̃i cor¬
Dicant qͦ sacͥficio reconciliati: qͦ sangui¬
ne sint redempti. Quis ẽ. qͥ tradidit se¬

Expanded text:
iae majestatis amittens, in carnis nostrae animaeque natura, sine contagione antiquae praevaricationis oriretur. 249 Solus enim beatae Virginis natus est filius absque delicto, non extraneus ab hominum genere, sed alienus a crimine  in quo illius ad imaginem et similitudinem Dei conditi, et perfecta esset innocentia et vera natura, cum de Adae propagine unus existeret in quo diabolus quod suum diceret non haberet. Qui dum in eum saevit sanguinis justi tam potens fuit ad privilegium, tam dives ad pretium, ut si universitas captivorum in Redemptorem suum crederet, nullum gratia; et cum sub peccati praejudicio nati potestatem acceperint ad justitiam renascendi, validius factum est donum libertatis condebito servitutis. Quam itaque sibi in hujus sacramenti praesidio, spem relinquunt, qui in Salvatore noDicant quo sacrificio reconciliati, dicant quo sanguine sint redempti, quia et Apos
Abbreviated transcription (Latin):
maximũq ieiuniũ ẽ. Aduirtutẽ enĩ conti¬
nentie nichil pͥus ꝑtinet ꝙͣ ab erroribꝰ ab¬
stinere: qr tunc demũ bene ambulatur. cũ
ꝑ uiã u̾itatis inceditur. Nam qr angusta
⁊ ardua declinantes. ꝓcliuia ⁊ lata sectãdo¬
cito imꝑdicioẽ deueniunt: melior ẽ. gͣdus
lentior ꝑ it̾ rectũ: ꝗͣ uelocitã festina ꝑdeuium.

Expanded text:
nium est. Ad virtutem enim continentiae nihil prius pertinet quam ab erroribus abstinere, quia tunc demum bene ambulatur, cum per viam veritatis inceditur. Nam quia angusta et ardua declinantes, proclivia et lata sectandocito in perditionem deveniunt, MELIOR est gradus lentior per iter rectum, quam velocitas festina per devium.
Abbreviated transcription (Latin):
dire doctna: qͥ nunc qͦq cordibꝰ fideliũ suiꝰp̃¬
sidet institutis: ut ea om̃s ⁊ obedient̾ cꝰtodiat᷑.¬
⁊ sapient̾ intelligant. Nam cũ in die pen¬
thecostes. qͦm apascha dñi qͥnqͣgesimũ ce¬
ri p̃sentia sue maiestatis impleuerit: ma¬
nifestissime patet. int̾cet̾a di mun̾a ieiuni¬
orũ qͦq grãm q̃ hodiernam festiuitatem
inchiuisa subsequit᷑. tc̃ fuisse donatã: ut sic̃
fuit ꝯcupiscentia initiũ peccatoꝵ.ita sit ꝯ¬
hoc dĩ mun̾e ñ ideo segniores eẽ. debemꝰ. qr
continent:⁊ ap̃ ipsos paganos st̃ quedã
uana ieiunia: aliud autẽ agit sub u̾itate
ratio: aliud sub falsitate decept̾o. Ap̃ nos
fides scĩficat etiã manducantẽ: apud illo ᷤᷤ
infidelitas polluit ieiunantẽ. Nñ quia extͣ
eccłiam catholicã nichil ẽ. integrũ. nichil
castũ. dicente apło. õẽ qł ñ ẽ. ex fide pecca

Expanded text:
dire doctrina; qui nunc 317 quoque cordibus fidelium suis praesidet institutis, ut ea omnes et obedienter custodiant et sapienter intelligant. Nam cum in die Pentecostes, quem a Pascha Domini quinquagesimum cere praesentia suae majestatis, impleverit, manifestissime patet inter caetera Dei munera, jejuniorum quoque gratiam, quae hodiernam festivitatem indivisa subsequitur, tunc fuisse donatam: ut sicut fuit concupiscentia initium peccatorum, ita sit choc Dei munere, non ideo segniores esse debemus, qucontinent, et apud ipsos paganos sunt quaedam vana jejunia. Aliud enim agit sub veritate ratio, aliud sub falsitate deceptio. Apud nos fides sanctificat etiam manducantem; apud illos infidelitas polluit jejunantem. Unde quia extra Ecclesiam catholicam nihil est integrum, nihil castum, dicente Aposto
Abbreviated transcription (Latin):
uendũ ẽ. nebona que face̾ sine bonitate
ñ possumꝰ. elatione ꝑdamꝰ. Nã om̃i se m̾a¬
to laude dispoliat. qui destudiis indust̾e
sue in se magis quã in dño głatur: cũ beatꝰ
dauid doceat inscõrum oꝑib dm eẽ. laudan¬
dum dicens. Mirabilis łs inscĩs suis: cds is:¬
rahel ipsae dabit uirtutem ⁊ fortitudinem
plebi sue. Et it̾um. Dñe in lumine uultꝰ¬

Expanded text:
vendum est ne bona quae facere sine bonitate non possumus, elatione perdamus. NAM OMNI se merito laude dispoliat qui 318 de studiis industriae suae in se magis quam in Domino gloriatur : cum beatus David doceat in sanctorum operibus Deum esse laudandum, dicens: Mirabilis Deus in sanctis suis, Deus Israel ipse dabit virtutem et fortitudinem plebi suae ; et iterum: D
Abbreviated transcription (Latin):
Hic enim mirabił sacre uirginis partꝰ.
uere humanã. uere diuinã una edidit
ꝓle naturã: quia ñ ita ꝓpͥetates suas te¬
nuit utraq substancia. ut ꝑsonarum
in eis possit eẽ. discretio⁊ nec sic creat᷑a
insocietatẽ sui creatoris assumpta ẽ. ut
ille habitator. & illa eẽt habitacłm: s
ita ut nat᷑e alt̾i alt̾a misceret᷑. Et qͣmuiᷤ¬

Expanded text:
 mirabilis sacrae Virginis partus vere humanam, vereque divinam unam edidit in prole personam: quia non ita proprietates suas tenuit utraque substantia, ut personarum in eis possit esse discretio. Nec sic creatura in societatem sui Creatoris assumpta est, ut ille habitator, et illa esset habitaculum; sed ita ut naturae alteri altera misceretur. » Qu
Abbreviated transcription (Latin):
bilis & corporał apparuit ⁊ ñ segni neq car¬
nali leticia diẽ dñice natiuitatis celebͣre
debemꝰ: qđ digne & intelligent̾ fiet a sin¬
gulis. si meminerit quisq cuiꝰ corporis
membrũ sit. & cui capiti coaptatũ: ne
sacre edificationi discors compago in h̾e¬
at. Considãte dilectissimi & scdm illumi¬
nationẽ sp̃s sc̃ĩ prudent̾ adu̾nite quis
nos inse susceꝑit: & quem susceꝑtmnꝰ in
cendo: ita & nos facti sumꝰ ip̃sins ren̾ã¬
cendo. Ido & membra xp̃i. & tẽmplumn
dicit. Gli̾ficate & portate dm incorpore
ur̃o. Qui formã nob̾ sue magnitudinis
et humilitatis insinuans ea nos iurtute
imbuit qua redemit: ipso dño pollicen¬
de. uenite ad me omnes qui laboratis
& onerati estis: et ego reficiam uos.
Tollite iugum meum suꝑ uos. & dis¬

Expanded text:
 non segni, neque carnali laetitia diem Dominicae Nativitatis celebrare debemus. Quod digne ac diligenter fiet a singulis, si meminerit quisque cujus corporis membrum sit, et cui capiti coaptatum; ne sacrae aedificationi discors compago non haereat. Considerate, dilectissimi, et secundum illuminationem Spiritus sancti prudenter advertite, quis nos in se susceperit, et quem susceperimus in cendo, ita et nos facti sumus corpus ipsius renascendo. Ideo et membra Christi, et templum dicit, Glorificate, et portate Deum in corpore vestro . Qui formam nobis suae mansuetudinis et humilitatis insinuans, ea nos virtute imbuit qua redemit, ipso Domino pollicente: Venite ad me, omnes qui laboratis et onerati estis, et ego reficiam vos. Tollite
Abbreviated transcription (Latin):
entia uͦ & benignitas di. ac salutiferi o¬
ꝑis mora capatioreᷤ noᷤ sue uocationis ef¬
fecit: ut qđ multis signis. multis uocibꝰ
multisq: myst̾iis ꝑ tot fuerat scła nun¬
tiatum : ihis dieb euangłii ñ eẽt am¬
m̃surã. tanto constanciorẽ in nob̾ gigne̾t
fidem ⁊ qͣnto p̃dicatio eius & antiquior
p̃cessisset & crebrior.Non itaq nouo ꝯsi¬
lio ds rebꝰ humans nec sera miseratiõe
consuluit: s a constitucione mundi
unam eandemq: õibꝰ causã salutis insti¬
tuit. Qtͣa enĩ dĩ qͣ semꝑ ẽ. uniu̾sitaᷤ itifi¬
cata scõꝵ: aucta ẽ. xp̃o nascente ñ cepta.
Et hoc magne pietatis sacramentũ qͦ
totꝰ iã mundꝰ impletus ẽ: tam potens
etiã insuis significatiõibꝰ fuit ⁊ ut ñ minꝰ
festa pietate dilectissimi tante in nos di

Expanded text:
entia vero et benignitas Dei hac salutiferi oentia vero et benignitas Dei hac salutiferi operis mora, capaciores nos suae vocationis effecit; ut quod multis signis, multis vocibus, multisque mysteriis per tot fuerat saecula praenuntiatum, in his diebus Evangelii non esset ammensuram, tanto constantiorem in nobis gigneret fidem, quanto praedicatio ejus et antiquior praecessisset et crebrior. Non itaque novo consilio Deus rebus humanis, nec sera miseratione consuluit; sed a constitutione mundi unam eamdemque omnibus causam salutis instituit. Gratia enim Dei, qua semper est universitas justificata sanctorum, aucta est Christo nascente, non coepta; et hoc magnae pietatis sacramentum, quo totus jam mundus impletus est, tam potens etiam in suis significationibus fuit, ut non minus festa pietate, dilectissimi, tantae in nos di
Abbreviated transcription (Latin):
dibrium qͦ captiue mentes suꝑbient
diabolo seruiebant. ñ sufficiebat doc¬
trina legalis: nec ꝑ solas cohortacioẽs
ꝓpħicas pot̾at natura nr̃a reparari.
S adicienda erat ueritas redẽptionis
moralib institutis: et corruptã ab ũ¬
tio originem nouis renasci oportebat
exordiis. Offerenda erat ꝓ reconcilian¬
mundi in ih̃u xp̃i placuit natiuitate ac
passione delere.adomnium generatio¬
num scła ꝑtineret ⁊ nec turbarent nos s
potiꝰ confirmarent myst̾ia ꝓ tẽpoꝵs rati¬
one uariata: cum fides qua uuimus.
dispensatioĩbꝰ obloq̃ntes de dñice natiui¬
tatis tarditate causant᷑. tanꝗͣ p̃teritis
temporibꝰ ñ sit impensũ. qđ mnultima¬
mundi etate sit gestũ. Yerbi incarnatio
hoc contulit facienda qđ facta: & sacra¬
mentũ salutis humane in nulla unꝙͣ
antiquitate cessauit. Qd p̃dicauert̃ a¬
pli: hoc annuntiauerc̃ ꝓph̾e. Nec sero
est impletũ: qđ semꝑ ẽ. creditum. Sapi¬

Expanded text:
dibrium, quo captivae mentes superbienti dibrium, quo captivae mentes superbienti diabolo serviebant, non sufficiebat doctrina legalis, nec per solas cohortationes propheticas poterat natura nostra reparari; sed adjicienda erat 76 veritas redemptionis moralibus institutis, et corruptam ab initio originem novis renasci oportebat exordiis. Offerenda erat pro reconcilianmundi in Jesu Christi placuit nativitate ac passione deleri, ad omnium generationum saecula pertineret; nec turbarent nos, sed potius confirmarent mysteria, pro temporum ratione variata, cum fides, qua vivimus, dispensationibus obloquentes, de Dominicae Nativitatis tarditate causantur, tamquam praeteritis temporibus non sit impensum, qmundi aetate est gestum. Verbi incarnatio haec contulit facienda, quod facta; et sacramentum salutis humanae in nulla unquam antiquitate cessavit. Quod praedicaverunt apostoli, hoc annuntiaverunt prophetae; nec sero est impletum, quod semper est creditum. Sapi
Abbreviated transcription (Latin):
bili ẽ. unitas̾. iͥ nulla potest eẽ. diu̾sitaᷤ¬
Inintegra gͥ ueri hominis ꝑfectaq nat᷑a.
Nrã autẽ dicimꝰ que in nob̃ ab initio cre¬
ator condidit. & que reparanda sucep̃.
Nam illa que deceptor inuexit. & homo
deceptꝰ admisit: nullum habuerẽ in¬
saluatore uestigiũ. Nec qr cõmunionẽ
humanarũ subiit infirmitatũ: ideo nr̃ꝵ
fuit particeps delictors. Assumpsit for¬
mam serui sine sorde peccati: humana
ꝓuehens diuina ñ minuens. Axinani¬
cio enĩ illa qua se inuisibił uisibilẽ p̃¬
buit̃: inclinat̾o fuit miseratioĩs. ñ de
mundanis reuocem᷑ errorib: ipse ad
nos descendit̾. adquẽ nos ñ pot̾amꝰ
ascendere. Quia & si multis inerata¬
mor ueri: incertarũ tam̃ opinionum
uarietas fallentium demonũ decipi¬
ebatur astucia. Et falsi nominis sci¬
entia indiuersas compugnantesq sen¬
tencias: humana ignorantia trahe¬
batur. Ad auferendũ autẽ hoc lu¬

Expanded text:
bilis est unitas, ubi nulla potest esse dibilis est unitas, ubi nulla potest esse difectaque natura Nostra autem dicimus, quae in nobis ab initio Creator condidit atque reparanda suscepit. Nam illa quae deceptor intulit et homo deceptSalvatore vestigium; nec quia communionem humanarum subiit infirmitatum, ideo nostrorum fuit particeps delictorum. Assumpsit formam servi sine sorde peccati; humana provehens, divina non minuens: exinanitio enim illa qua se invisibilis visibilem praebuit, inclinatio fuit miserationis, non defemundanis revocaremur erroribus, ipse ad nos descendit, ad quem nos non poteramus ascendere, quia etsi multis inerat amor veri, incertarum tamen opinionum varietas fallentium daemonum decipiebatur astutia, et falsi nominis scientia in diversas compugnantesque sententias humana ignorantia trahebatur. Ad auferendum autem hoc lu
Abbreviated transcription (Latin):
tem de his que ad formã sunt referen¬
da seruilem: quam idem filius dei
ut ostendat in se ñ discrete. neq alt̾ius
eẽ. ꝑsone. sic cum eadem dicit. ego 
nr̃e reparationis causa in scłors fi ne
suscepit. minor ẽ. patre: informa aut̃
dei inqua erat ante scła. equał ẽ. patͥ
Inhumilitate humana factꝰ ex mulie¬
re. factꝰ sublege: inmaiestate diuina
manens cłi u̾bum ꝑ qd̃ facta sunt oĩa.
ꝓinde qui informa cdi fecit hominẽ.
informa serui factꝰ ẽ. homo. S utrũq
d̾s depotencia suscipientis: utrumq
homo de humilitate suscepti. Tenet
enĩ sine defectu ꝓpͥetatem suam utͣq:
natura. & sicut formã serui. forma d̃i
ñ adimit: ita formã cdi. serui forma
ñ minuit. Sacram̃tũ itaq unite cũ
infirmitate uirtutis. ꝓpt̾ eandem ho¬
minis naturã minorẽ patre dici filiũ
natura dissimile. Qna illic uoluntas
est eadẽ substancia. par potestas : ꝙ ñ
tres dii. s unus ds̃: quia uera ĩ separa¬

Expanded text:
mens quae ad formam sunt referenda servilem, quam idem Filius Dei ut ostendat in se non dicretae, neque alterius esse personae, sic cum eadem dicit: Pater nostrae reparationis causa in fine saeculorum suscepit, minor est Patre; in forma autem Dei, in qua erat ante saecula, aequalis est Patri. In humilitate humana factus est ex muliere, factus sub lege ; in majestate divina manens Dei Verbum, per quod facta sunt 75 omnia . Proinde qui in forma Dei fecit hominem, in forma servi factus est homo; sed utrumque Deus de potentia suscipientis, utrumque homo de humilitate suscepti. Tenet enim sine defectu proprietatem suam utraque natura: et sicut formam servi forma Dei non admit, ita formam Dei servi forma non minuit . Sacramentum itaque unitae cum infirmitate virtutis, propter eamdem hominis naturam, minorem Patre dici Filium natura dissimile; una illic voluntas est, eadem substantia, par potestas, et non tres dii, sed unus est Deus; quia vera et insepara
Abbreviated transcription (Latin):
ota quidem sunt uob̃ dilectissi¬
mi & frequent̾ audita. que ad sa¬
cram̃tũ ꝑtinent sollẽpnitatis hodier¬
ne: s sicut illesis oculis uolup¬
tatem affert lux ista uisibilis ⁊ ita cor¬
dib sanis ȩt̾num dat gaudiũ natuuitaᷤᷤ
tum ꝑtinent quo filiꝰ dĩ consempit̾nꝰ ẽ.
ordine tempoꝵs que ipsiꝰ dispositione
decurrunt. hunc sͥ diem qͦ insalutem
mundi ex beata maria nasceret᷑ elegit:
integro ꝑ omnia pudore generantis. Cuniꝰ
uirginitas. sic ñ ẽ. iuolata partu. ut ñ
fuerat temerata conceptu: ut impleret᷑
sic̃ ait euangłista qđ dictum ẽ. a dño

Expanded text:
dilectissimi, et frequenter audita, quae ad sacramentum pertinent solemnitatis hodiernae; sed sicut illaesis oculis voluptatem affert lux ista visibilis, ita cordibus sanis aeternum dat gaudium nativitas Sntum, quo Filius Dei consempiternus est ordine temporum, quae ipsius dispositione decurrunt, hunc sibi diem, quo in salutem mundi ex beata Virgine Maria nasceretur, elegit, integro per comnia pudore generantis. Cujus 74 virginitas siut non est violata partu, sic non fuerat temerata conceptu. Ut impleretur, sicut ait evangelista, quod dictum est a Do
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ãrum sollẽpnitatũ dilectissimi or¬
dine celebͣto. ⁊ spũał leticie deuotiõe
completa: oportet nos ad salubritatem
recurrere parcitatis. remediumq ieuinii
& exercendis mentibꝰ & castigandis adhibere
corporibꝰ: ut qr nos satis dehoc & diuina mo¬
tissimoꝵ dierũ decursum diuine pietati
gr̃as referamus : tum scãs continentie de¬
licias appetentes. aliquantulũ nob̃ de t̾re-¬
norum cyborum abundantia subtͣhamꝰ :
ita ut ꝓficiat elemosinis. qł ñ impendit᷑
m̃sis. Tunc enim demũ ad aĩe curationẽ
ꝓficit medicina ieiunii: cũ abstinentia ie¬
unantis. esuriẽ reficit indigentis. Quia
gͦ scimꝰ apud miscdem dm ieiuniis p̾cel¬
lere elemosine largitatẽ. dicente ipso dño
date elemosinã. Ioĩa munda st̃ uob: si aĩ¬
mas nr̃as peccatoꝵ cupimꝰ sordibꝰ emun
dari. elemosinã pauꝑibꝰ ñ negemꝰ: ut in
die retͥbutioĩs ad ꝓmerendã dñi misccłiã.¬

Expanded text:
ctarum solemnitatum, dilectissimi, ordine celebrato et spiritalis laetitiae devotione completa, oportet nos ad salubritatem recurrere parcitatis, remediumque jejunii et exercendis mentibus et castigandis adhibere corporibus: ut quia nos satis de hoc et divina motissimorum dierum recursum divinae pietati gratias referamus, tum sanctas continentiae delicias appetentes, aliquantulum nobis de terrenorum ciborum abundantia subtrahamus: 319 ita ut proficiat eleemosynis quod non impenditur mensis. Tunc enim demum ad animae curationem proficit medicina jejunii, cum abstinentia jejunantis esuriem reficit indigentis. Quia ergo scimus apud misericordem Deum jejuniis praecellere eleemosynae largitatem, dicente ipso Domino: Date eleemosynam, et omnia munda sunt vobis : si animas nostras a peccatdari, eleemosynam pauperibus non negemus, ut in die retributionis ad promerendam Dei miseri
Abbreviated transcription (Latin):
linguaꝵ. imbuendũ euangłio mundũ dis¬
tͥbutis sͥ t̾rarũ partib suscepissent :̃ bea
romani destinatur imꝑii: ut lux u̾itatis
que in omniũ gentiũ reuelabat᷑ salutẽ. ef¬
ficatiꝰ se abipso capite ꝑ totum mundi corpꝰ
effuncłet. Cuiꝰ autẽ natioĩs hoiẽs inhac tc̃ ur¬
be ñ eẽnt: Aut que usꝙͣ gentes ignorarẽt:
qł roma didicisset: Hic conculcande phi¬
losophie opimões: hic dissoluende erant
terrene sapientie uanitates. Hic confutan¬
di demonum cultꝰ ⁊ hic omniũ sacͥficioꝵ
impietas destruenda ÷ uͥ diligentissime

Expanded text:
linguarum, imbuendum Evangelio mundum, distributis sibi terrarum partibus, suscepissent, beatisRomani destinatur imperii: ut lux veritatis quae in omnium gentium revelabatur salutem, efficacius se ab ipso capite per totum mundi corpus effunderet. Cujus autem nationis homines in hac tunc urbe non essent? aut quae usquam gentes ignorarent quod Roma didicisset? Hic conculcandae philosophiae opiniones, hic dissolvendae erant terrenae sapientiae vanitates, hic confutandus daemonum cultus, hic omnium sacrificiorum impietas destruenda, ubi diligentissima
Abbreviated transcription (Latin):
num chorꝰcante fulgore. quã clarificata ẽ.
ierosolima stepħo. tam illustͥs fieret Roma
laurentio. Cuiꝰ oratione ⁊ patͦcinio adiuua¬
ri nos sine cessatioẽ ꝯfidimꝰ ⁊ ut qi om̃s sic̃

Expanded text:
num coruscante fulgore, quam clarificata est num coruscante fulgore, quam clarificata est Jerosolyma Stephano, tam illustris fieret Roma Laurentio. Cujus oratione et patrocinio adjuvari nos sine cessatione confidimus: ut 340 quia omnes, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
nil optinent: uehem̃tiora succedunt. lac̾oᷤᷤ
artꝰ ⁊ multa u̾b̾ũ sectione concisos. subiec¬
to p̃cipit igne dorreri: ut ꝑ cratẽ ferream
que iam de feruore continuo. ium in seha¬
beret urendi ÷ ꝯu̾soꝵ ait̾na mutaciõe mẽ¬
teria mortał: ⁊ laurentio incelos ab eun¬
te. tu deficis flãmis tuis. Suꝑari carita¬
tis xp̃i flãma ñ potuit: ⁊ segnior fuit ig¬
nis qui foris ussit. ꝙͣ qͥ intꝰ accendit. Ser¬
⁊ auxisti palmã. dũ aggeras penã. Nã qͥd
ñ aduictoris głam. ingeniũ tuũ repꝑit ⁊ qñ
inhonorẽ tͣnsiert̃ tͥumphi. etiã instrum̃ta
supplicii: Gaudeamꝰ gͥ dilectissimi gaudio
sp̃ali : & de felicissimo incliqi uiri fine głem᷑
in dño. qͥ ẽ. mirabilis in scĩs suis: in qͥbꝰ nob̾
& p̃sidium constituit ⁊ exemplũ: atq: ita
ꝑ uniu̾sũ mundũ clarificauit głam suam:
ut a soł ortu usq: adoccasũ leuiticors lumi-¬

Expanded text:
non obtinent, vehementiora succedunt: laceros non obtinent, vehementiora succedunt: laceros artus et multa verberum sectione concisos subjecto praecepit igne torreri; ut per cratem ferream, quae jam de fervore continuo vim in se haberet urendi, conversorum alterna mutatione memteria mortalis, et Laurentio in coelos abeunte tu deficis. Flammis tuis superari charitatis Christi flamma non potuit, et segnior fuit ignis qui foris ussit quam qui intus accendit. Serauxisti palmam, dum aggeras poenam. Nam quid non ad victoris gloriam ingenium tuum reperit, quando in honorem transierunt triumphi, etiam instrumenta supplicii? Gaudeamus igitur, dilectissimi, gaudio spiritali, et de felicissimo inclyti viri fine gloriemur in Domino, qui est mirabilis in sanctis suis , in quibus nobis et praesidium constituit et exemplum; atque ita per universum mundum clarificavit gloriam suam, ut a solis ortu usque ad occasum, leviticorum lumi
Abbreviated transcription (Latin):
pecunie tͣlitorẽ. fac̾et etiã uere religiois ex sor¬
tẽ. Armat᷑ itaq gemina face. homo pecunie
cupidꝰ. iu̾itatis inimicꝰ. Auaricia ut rapiat
aurũ: impietate ut auferat xp̃m. Postulat
sͥ ab ĩmaclato sacͣrii p̃sule. opes eccł̃iasticas.
qͥbꝰ auidissimꝰ inhiabat inferri ⁊ cui leuita
castissimꝰ uͥ eas repositas hab̃et ostendens.
num̾osissimos scoꝵs pauꝑũ obtulit greges.
inquoꝵ uictu atq uestitu. in amissibiles
ꝯdicł̾at facultates: que tanto integriꝰ erat̃
salue : qͣnto sanctiꝰ ex ꝓbrabant᷑ expense. fre¬
mit gͥ p̃do frustͣtꝰ. ⁊ in odiũ religioĩs qͣ talẽ
diuitiaꝵ usũ instituisset ardescens. direp¬
tionẽ thesauri potioris aggredit᷑. apud
quẽ nullã denarioꝵ substanciã repꝑisset:
ut de positũ illud qͦ sacͥciꝰ erat diues anfer¬
ret. Renuntiare xp̃o laurentiũ iubet: ⁊soli¬
dissimã illã leuitici animi fortitudinem
diris paret urgere suppliciis. Quoꝵ uͥ pͥma

Expanded text:
pecuniae traditorem faceret, etiam verae religionis exsortem. Armatur itaque gemina face homo pecuniae cupidus et veritatis inimicus: avaritia, ut rapiat aurum; impietate, ut auferat Christum. Postulat sibi ab immaculato sacro praesule opes ecclesiasticas, quibus avidissimus inhiabat inferri. Cui levita castissimus ubi eas repositas haberet ostendens, numerosissimos sanctorum pauperum obtulit greges, in quorum victu atque vestitu inamissibiles condiderat facultates. Quae tanto integrius erant salvae, quanto sanctius probabantur expensae. Fremit praedo frustratus, et in odio religionis, quae talem divitiarum usum instituisset ardescens, direptionem thesauri potioris aggreditur, apud quem nullam denariorum substantiam reperisset; illud depositum, quo sacratius erat dives, auferret, renuntiare Laurentium jubet, et solidissimam illam levitici animi fortitudinem diris parat urgere suppliciis; quorum ubi prima