comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dem fas erat non uelata. Si intellexisti gͦ quidd
historiȩ ordo contineat. ascende nunc ad splen¬
dorem mysterii. & legis sp̃ualis lamen. Si purꝰ
tibi est mentis oculus. contuere siquis dignus ẽ
ex his qui deo ministrant diuina caꝑe & uidere
mysteria. ad quȩ contuenda cet̾ minus capaces
sunt. Hic aaron uł filii aaron intelligunt᷑. qui
ingredi possunt ad ea quȩ adire aliis fas non est.
Si quis gͦ calis est hiuc sol patet reuelata archa
testamenti. hic uidet᷑ sumere intrase habentem
manna. hic considerat & intelligit ꝓpiciatoriũ.
hic intuetur & cherubin utrũq & mensã scam.
& candelabrum luminis. & altare incensi. Istehȩc
considerat & intelligit sp̃ualit̃. idest qui u̾bo dĩ
& sapientiȩ m ysteriis oꝑam dat. & dõsoli in seĩs
uacat. Sciat sane cui hȩc reuelantur: & sp̃ualit̾
inspicienda creduntur. ñ sibi tocũ ẽẽ licitũ aꝑi¬

Expanded text:
dem fas erat non velata. Si intellexisti quid dem fas erat non velata. Si intellexisti quid historiae ordo contineat, ascende nunc ad splendorem mysterii, et legis spiritalis lumen, si purus tibi est mentis oculus, contuere. Si quis dignus est ex his qui Deo ministrant, divina capere et videre mysteria, ad quae contuenda caeteri minus capaces sunt, hic Aaron vel filius Aaron esse intelligatur, qui ingredi potest ad ea quae adire aliis fas non est. Si quis ergo talis est, huic soli revelata patet arca testamenti: hic videt urnam habentem manna, hic considerat et intelligit propitiatorium, hic intuetur et cherubim utrumque, et mensam sanctam, et candelabrum luminis et altare incensi. Iste haec considerat, et intelligit spiritaliter, id est, qui verbo Dei et sapientiae mysteriis operam dat, et Deo soli in sanctis vacat. Sciat sane cui haec revelantur, et spiritaliter inspiciendo creduntur, nec sibi tantum esse aperire h
Abbreviated transcription (Latin):
ad moysen & aaron. ait dicens. Noli¬
te ext̃minare detribusua plebẽ cha¬
cite eis et uiuent & non morient᷑¬
Primo intellegamus ea que secundũ litterã refe¬
runtur. & ita p̾stante domino ab intellecta litt̃ȩ
ascendamus ad incelligentiã sp̃s. Intellige gͦ priꝰ
ipsam collocationẽ cab̾nacul testimonii. intellige
& sc̃a scõꝵ. quȩ int̾iecto a scĩs uelamine dirimunt᷑.
quȩ inspici ñ licet abullo hominũ. nisi a sacerdo¬
tibus solis. Post hȩc intellige quom ubi uentum
fuerit ut castra moneant faii isrł. soluit᷑ tab̾na¬
culum. & aaron & filii eius sacerdotes intͣ sc̃a
scõꝵ oꝑiunt singula queq oꝑimentis acuela¬
minibus suis. & obtecta ea relinquentes. in eodẽ
quo fuerant loco introducunt filios chaat. qui
ad istud officium deputati sunt. & faciunt eos ele¬
uare humeris siis omnia illa quȩ manus facer¬
nandi essent si sc̃a scõꝵ nuda & patentia contigis¬
sent. quȩ non solũ ñ contingere. s neintueri qui¬

Expanded text:
ad Moysen et Aaron dicens: Nolite disperdere a tribu sua plebem Cacite eis, et vivent, et non morientPrimo intelligamus ea quae secundum litteram referuntur; et ita, praestante Domino, ab intellectu litterae ascendamus ad intelligentiam spiritus. Intellige ergo prius ipsam collocationem tabernaculi testimonii, intellige et Sancta sanctorum, quae interjecto a sanctis velamine dirimuntur, quae inspici non licet ab ullo hominum nisi a sacerdotibus solis. Post haec intellige, quomodo ubi ventum fuerit, ut castra moveant filii Israel, solvitur tabernaculum, et Aaron et filii ejus sacerdotes intra Saoperiunt singula quaeque operimentis ac velaminibus suis, et obtecta ea relinquentes, in eodem quo fuerant loco introducunt filios Caath, qui ad istud officium deputati sunt, et faciunt elevare humeris suis omnia illa quae manus sacernandi essent, si Sancta sanctorum nuda et patientia contigissent: quae non solum non contingere, sed nec intueri qui
Abbreviated transcription (Latin):
sumrus. s est ꝓpria quedã uniꝰ euiꝰꝙ distinctio uł
in ip̃o uultu. uł in statura. uł in positione uł in
habicu. ꝑ quȩ u̾bi gr̃a paulus qr paulus sit desig¬
natur. & petrus quia petrassit. & ñ sit paubas.
Int̃dum aũt etiam ñ uidentib uniꝰ cuiꝰq signi
diuersitas dat᷑. ut ex uoce & loquela agnoseat
ꝓprietatis signũ. unusquisq enim sine corꝑal
uisione cognoscitar. Hoc mͦ arbitror ẽẽ etiã in
amimis signa diũsa. & alteriuis qusd ẽ amimi mo¬
bidus elatus. asꝑior. incitatior. petulantiꝰor. alius ꝓ
desidiosꝰ remissus negligens. incaut᷑. & in his aliꝰ plus
alius minus. & audeo ꝓnunciare quia fortassis qͣn¬
ta in specie uultus in est diuersitas hominib: tanta
& in animis inuenit᷑ ẽẽ differentia. sic̃ & sapientis¬
simum salomonẽ audio in quodã loco dicentẽ. Sic̃
diũsi sunt uultas uultibus. ita et diu̾sa sunt corda
hominũ. S unusquisq ut ait moyses scđm signa

Expanded text:
istinctio, vel in ipso vultu, vel in statura, vel in positione, vel in habitu per quem, verbi gratia, Paulus quia Paulus sit designetur, Petrus quia Petrus sit, et non sit Paulus. Interdum autem etiam non videntibus uniuscujusque signi diversitas datur, ut ex voce et loquela agnoscat prietatis signum unusquisque etiam sine corporali visione cognoscitur. Hoc modo arbitror esse etiam in animis signa diversa; et alterius quidem animi mobidus, elatus, asperior, incitatior, petulantior; alius cirdesidiosus, negligens, incautus. Et in his alius plus, alius minus. Et audeo pronuntiare, quia fortassis quanta speciei vultus inest diversitas hominibus, tanta et in animis invenitur esse differentia: sicut sapientissimum Salomonem memini quodam loco dicentem: Sicut diversi sunt vultus vultibus, ita et diversa sunt corda hominum . Sed unusquisque ut ait Moyses secundum signa
Abbreviated transcription (Latin):
non recto iudicio eoꝵ qui p̃sunt eccłiȩ depellat᷑.
& foras mutat᷑. S si ip̃e non anteexiit. hoc ẽ non
ita egit ut mereret᷑ exire. nichil ledit᷑ in eo qđ
non recto iudicio ab hominibus uidet expul¬
sus. & ita fit int̾dum ut ille qui foras mittitur
intus sit. & ille sit foris qui intus retineri uidetur.

Expanded text:
non recnon recet foras mittatur, si ipse non ante exiit, hoc est, si non ita egit, ut mereretur exire, nihil laeditur in eo, quod non recto judicio ab hominibus videtur expulsus. Et ita fit, ut interdum ille, qui foras mittitur, intus sit, et ille foris, qui intus retineri videtur.
Abbreviated transcription (Latin):
qui cognouerunt dm̃ de penarũ qualitatib cogi¬
tare: quid opris est ligna quid fȩnũ. quid ẽ uel
ipsam stipulam fundamento. xp̃i supponere. Cur
non aurũ magis uł argentũ. uł p̃ciosos lapides
p̃cioso suꝑponimus fundamento. Ub cũ ignis
accesserit non inuenit qd̾ absumat. Nam si ar¬
scesserit ad stipulam. exstipula fauillaᷤᷤ reddi ⁊ cm̃es.
glegt̃ioris malediciꝯsuedinẽ resecare. qͥ ⁊̃ siñ ex corde
maledicant. etiam si non uoco & iniquo animo
ꝓferant maledicta. tam̃ immunditiam labioꝵ
scđ̾m ysaiȩ uerbum. & inquinamenta oris ieur¬
runt. Istetamen qui matre licet isrłitide. egyp¬
tio tamen ꝓgenitus ẽ patre exiit. & nominans
nomen maledixit. Bequo ego puto qd̾ non exisset
nec litigasset aduersum uirũ isrłitã. nec nominãs
maledixisset. Caxuit enimn au̾itate.exiit a timoredi
nime abiciat᷑. sicut econtrario int̃dũ fit. ut aliqͥs

Expanded text:
qui cognoverunt Deum de poenarum qualitatibus cogiqui cognoverunt Deum de poenarum qualitatibus cogitare? Quid opus est ligna, quid fenum, quid vel ipsam stipulam fundamento Christi supraponere? Cur non aurum magis vel argentum, vel pretiosos lapides, pretioso supraponimus fundamento, ubi cum ignis accesserit, nihil inveniat quod absumat? Nam si accesserit ad stipulam, ex stipula favillas reddet et cineres; gunt oris maledici consuetudinem resecare, etiamsi non ex corde maledicant, etiamsi non voto et animo iniquo proferant maledicta, tamen immunditiam labiorum secundum Esaiae verbum et inquinamenta oris irunt. Iste tamen, qui licet matre Israelitide, Aegyptio tamen progenitus est patre, exiit, et nominans nomen maledixit, de quo ego puto quod nisi exiisset, non litigasset adversum verum Israelitam, nec nominans maledixisset. Exiit enim a veritate, exiit a timore Denime abjiciatur, sicut e contrario interdum fit ut aliquis
Abbreviated transcription (Latin):
subripiens prauȩ consuetudinis uiciũ. celoꝵ reg¬
na qd est omnrũ beatitudirã culmen eripiat. qͣm¬
us dixerit dominus. in domo patris mei man¬
siones multȩ sunt. Possumus etiam adhuc addere
illud. quod natura peccat similis ẽ materiȩ quȩ
igni consumitur qͣm edificari paulus apłs a pec¬
catoribus dic̃. qui supͣ fundamenta xp̃i edificant
ligna. fęnum stipulam. in quomanifeste ostendr̃
ẽẽ quedam peccata ita leuia ut stipulȩ comparent᷑.
cui utiq ignis illatus. dii non pot̃ immorari:
alia uͦ feno eẽ similia. quȩ et ip̃a ñ difficult̃ ignis
assumat. Uerum aliquando tardius quam in st¬
pulis immoret᷑. Alia uͦ ẽẽ quȩ lignis conferantur.
in quibus ꝓ qualitate crimnũ duttnũ & gͣnde
pabulum ignis inueniat. Ita gͦ unũ quodq pec¬
catum ꝓ qualitate uł quantitate sui penarũ iusta
ꝑsoluit. Uerumtamen quid̾opus fidelib. & his

Expanded text:
subripiens pravae consuetudinis vitium, coelorum regsubripiens pravae consuetudinis vitium, coelorum regna, quod est omnium beatitudinum culmen, eripiat, quamvis Dominus dixerit: In domo Patris mei mansiones multae sunt . Possumus adhuc addere etiam illud quod natura peccati similis est materiae quae igni consumitur, quam aedificari Paulus apostolus a peccatoribus dicit, qui supra fundamentum Christi aedificant ligna, fenum, stipulam . In quo manifeste ostendit esse quaedam peccata, ita levia, ut stipulae comparentur, cui utique ignis illatus diu non potest immorari; alia vero feno esse similia, quae et ipsa non difficulter ignis assumat, verum aliquanta tardius tanquam in stipulis immoretur; alia vero esse quae lignis conferantur, in quibus pro qualitate criminum diutinum et grande pabulum ignis inveniat. Ita ergo unumquodque peccatum pro qualitate vel quantitate sui poenarum justa persolvit. Verumtamen, quid opus est fidelibus et his
Abbreviated transcription (Latin):
minibus uideretur dedisse licentiã. & ideo uł dedõ
mo solacii. ne omnmodis desꝑationẽ uideamur
indicare his qui cottidiana penemaledicendi con¬
suetudine rapiunt᷑. & orisuo adhibere custodiam
uel ostium negligunre. ꝓmissionis futurȩ ñ unus
est modus neq simplex spẽs. s sicut docuit ip̃e do¬
minus in eugłio. cum beatos dicit pauꝑes sp̃u
& ipsorum dicit ẽẽ regnum celoꝵ. & it̾m beatos di¬
ꝓnunciat. & cum diu̾sis diuers a ꝓmittat. om̃s be¬
atos dicit qui ad ꝓmissa ꝑueniunre. ñ tamem om¬
nibus celoꝵ regna concessit. Potest gͦ fieri utali¬
quis in cet̃s forte oꝑib & actibus emendatus sit.
& ꝑfectus. subripiatur ei tamen in oris uicio lapsu¬
q sermonis. Huic etiã si sccłm apłi sententiã ne¬
gantur cȩloꝵ regna. ñ tamen alteriꝰbeatitudinis
absciditur locus. Uerumtam̃ eo magis si qui in
cetĩs ꝑfectus est. elaborare etiam in hoc debet. neei

Expanded text:
minibus videretur dedisse licentiam, et ideo vel de Deo, minibus videretur dedisse licentiam, et ideo vel de Deo, mo solatii, ne omnimodis desperationem videamur indicere his qui quotidiana pene maledicendi consuetudine rapiuntur, et ori suo adhibere custodiam vel ostium negligunt. Promissionis futurae non unus est modus, neque simplex species, sed sicut docuit ipse Dominus in Evangelio cum beatos dicit pauperes spiritu, et ipsorum affirmat esse regnum coelorum, et iterum beatos dipronuntiat, et cum diversis diversa repromittat, omnes beatos dicit qui ad promissa perveniunt, non tamen omnibus coelorum regna concessit. Potest ergo fieri ut aliquis in caeteris forte operibus et actibus emendatus sit et perfectus, subripiatur ei tamen in oris vitio lapsuque sermonis; huic, etiamsi secundum Apostoli sententiam negantur regna coelorum non tamen alterius beatitudinis abscinditur locus: verumtamen eo magis si qui in caeteris perfectus est, laborare etiam in hoc debet, ne ei
Abbreviated transcription (Latin):
ulter. neq molles neq masculoꝵ coneubitores neq
fures neq auarz.neq malediei regnũ dĩ possidebt̃.
Sidete int̾ quȩ crimina. int̾ adulteros. int̃ mas¬
culoꝵ concubitores. int̾̃ auaros. quos alibi diẽ ydo¬
lis seruientes. etiam maledicos posuit. & a regno
dei eum illis parit̃ exclusit. Uideant gͦsi qui os suum
coctidiana pene confuetudme hocuitio in suescunt.
quideis ꝑicul immineat. Putantes enĩ leue ⁊ facili
hoc ẽẽ. peccatũ ñ facile cauent. s considerent apłm
quomͦ maledicũ a regnodĩ excbadit. & ds̃ ꝑ moysen
quomͦ maledicũ puniri uibet. Unde et ego ualde
admiratussum qd̾ in hocloco quẽ habemꝰ in mani¬
bus scriptura ñ aꝑte designauit. quia iste qui ex
egyptio genus ducit. maledixit dm. s tantũ posuit
quia nominans maledic̾it. & reliquit in mecdio. uł
de deo uelde homine suspicandũ. Unde michi uide¬
tur idcirco noluisse aꝑte de cło ꝓminciare. nedeho¬

Expanded text:
neque masculorum concubitores, neque fures, neque avari, neque maledici, regnum Dei possidebunt . Videte inter quae crimina, inter adulteros, inter masculorum concubitores, inter avaros, quos alibi dicit, idolis servientes, etiam maledicos posuit, et a regno Dei cum illis pariter exclusit. Videant ergo si qui os suum quotidiana pene consuetudine hoc vitio insuescunt, quid eis periculi immineat; putantes aut leve et facile hoc esse peccatum, non facile cavent: sed considerent Apostolum, quomodo maledicum a regno Dei excludit, et Deus per Moysen, quomodo maledicum puniri jubet. Unde et ego valde admiratus sum quod in hoc loco quem habemus in manibus Scriptura non aperte designavit quia iste qui ex Aegypto genus ducit maledixerit Deum, sed tantum posuit quia nominans maledixerit, et reliquit in medio, vel de Deo, vel de homine suspicandum. Unde mihi videtur idcirco noluisse aperte de Deo pronuntiare, ne de ho
Abbreviated transcription (Latin):
& consecrato numero non merenur.Innumers
enim apud salomonẽ dñrẽẽ qui ꝑeunt. numerat
cȩlestibus dicit dauid. Qui numerat multitudinẽ
stellarum & omnibus eis nomina uocat. Saluator
uͦ non solum ãisciptilos electos subnumero statu¬
it. uerum & capillos capitis eoꝵ dieit ẽẽ numera¬
tos. Ait enim erum. Uestriaũt & capill capitis¬
om̃s mimerat sunt. In quoutiq non illos dice¬
bat capillos ẽẽ mimeratos. qui uł ferro atconderi
uł ꝓici solent. & temporis etate defluere ac ꝑire.S
illi capitis capilli apud dm nimerat sunt. qu in
uarareis erant quibus mnerat uirtus sp̃s sc̃i ad ꝓs¬
cernendos aliemgenas. Uirtates g animi & mul¬
ticudinẽ sensuũ qui de principali mente tã quã
lauit. S in hec quidẽ ꝑ excessum quẽdã deueniaꝰ
nunc ad ꝓpositum reuertam᷑. & locutus ẽ in quit
dominus ad moysen in deserto syna. illa seilicet¬
hendimus. ubi p̃cipitur ppłs nmerar auiginti

Expanded text:
et consecrato numero non meremur. Innumeri et consecrato numero non meremur. Innumeri autem apud Salomonem dicuntur esse qui pereunt, numerati coelestibus dicit David: Qui numerat multitudinem stellarum, et omnibus eis nomina vocat . Salvator vero non solum discipulos suos electos sub numero statuit, verum et capillos capitis eorum dicit esse numeratos. Ait enim: Vestri autem capilli capitis numerati sunt . In quo utique non illos dicebat capillos esse numeratos, qui vel ferro attonderi et projici solent, vel temporis aetate defluere ac perire, sed illi capitis capilli apud Deum numerati sunt, qui in Nazaraeis erant, quibus inerat virtus Spiritus sancti ad prosternendos alienigenas. Virtutes ergo animi et multitudinem sensuum, qui de principali mentis, tanquam lavit. Sed in haec per excessum quemdam devenimus; nunc ad propositum revertamur. Et locutus est, inqDominus ad Moysen in deserto Sina: illa scilicethendimus, ubi praecipitur numerari a viginti
Abbreviated transcription (Latin):
fectus. his qui sacris uoluminib gestiunterudi¬
rie quidenim ꝓdest istadidicisse: Aut quid̃ a¬
uimȩ conferturad salutẽ. si scrat qd̃pars aliqya
populi mimerata ẽ in deserto. pars uͦ in nume¬
rata est dderelicta: Si uͦ sequentes pauli sententi¬
am. legem spualem ẽẽ credamus. & sp̃ualit̃ que
continet audiamus. ingens ꝑfectus animȩ inhis
que seripta sunt apparebit. Docet enim me pre¬
sens lectio. quod si transcendero puerilis etatis
isipientiam. si desiero paruulus ẽẽ sensibus.
& uir effectus deposuero quȩ sunt paruuhi. Si
inquam effectus fuero iuuenis. & talis iuuenis
qui iuncã malignũ. aptus uidebor his dequib
scriptum ẽ. om̃s qui ꝓcedunt in uirtate isrł. &
dignus diumis numeris computabor. Bon ec aũt
in est alicui nr̃m. uł puerilis & lubricꝰ sensus uł
feminea & resoluta segnities. uł egyptios geri¬
mus & barbaros mores. haberi apuddm̃ in scõ

Expanded text:
fectus his qui sacris voluminibus gestiunt erudifectus his qui sacris voluminibus gestiunt erudiri? Quid enim prodest ista didicisse, aut quid animae confertur ad salutem, si sciat quod pars aliqua populi numerata est in deserto, pars vero innumerata derelicta est? Si vero sequentes Pauli sententiam legem spiritalem esse credamus, et spiritaliter quae continet audiamus, ingens profectus animae in his quae scripta sunt apparebit. Docet enim praesens lectio quod si transcendero puerilis aetatis insipientiam, si desiero parvulus esse sensibus, et vir effectus deposuero quae sunt parvuli; si, inquam, effectus fuero juvenis, et talis juvenis qui vincam malignum, aptus videbor his de quibus scriptum est: Omnes qui procedent in virtute Israel, et dignus divinis numeris computabor. Donec autem inest alicui vestrum vel pueris et lubricus sensus, vel feminea et resoluta segnities, vel Aegyptios gerimus et barbaros mores, haberi apud Deum in sancto
Abbreviated transcription (Latin):
inscribit᷑ numeroꝵ. in quo re¬
fertur qd̾ exp̃cepto dĩ neq mulieres educuntarꝰ
ad numerum femineȩ sine dubio infirmitatis obsta¬
culo. neq seruoꝵ quisqͣm titpote uita morib ꝙ de¬
generes Sed ne egyptioꝵ quidẽ ullus exbis quierant
admixti nimerant᷑ ꝓfecto ut aliemgene ⁊ barbari.
S soli mimerant᷑ isrłitȩ. & isti non om̃s s a uigin¬
q annis & supra. & nec sole etatis habet obseruatio.
carenm ꝑuerbĩ di ut aumett᷑ onił q̃ ꝓcedit
requiritur. Puerilis etas non numerat᷑. nec apta
diuinis calculis dueitur. nisi force pͥmogeniti sint
aut sacerdotal aut leuitiea stirpe descendant. Ist
soli in pueris adducunt᷑ adnumerum. feminaꝵ
si nulla ꝓrsus adducit᷑. & quid uidet᷑: Possunt
hȩc uacua ẽẽ misteriis. S hoc solum ꝓcurasse cre¬
deretur sp̃s sc̃s. qui hec scribenda dictauit. ut sei¬
remus qui in sllo populo numerati sunt. & qui
sine mimero manserint. & quis dabit᷑ ex hoc ꝑ¬

Expanded text:
o refertur quod ex praecepto Domini neque mulieres deducantur ad numerum, femininae sine dubio infirmitatis obstaculo; neque servorum quisquam, ut puta vita moribusque degeneres; sed ne Aegyptiorum quidem ullus ex his qui erant admisti numeratur, profecto, ut alienigenae et barbari, sed soli numerantur Israelitae. Et isti non omnes, sed a viginti annis et supra. Et nec solper verbum Dei ut numeretur omnis qui procedit requiritur. Puerilis aetas non numeratur, nec apta divinis calculis ducitur, nisi forte primogeniti sint, aut sacerdotali vel Levitica stirpe descendant: isti soli in pueris adducuntur in numerum. Feminarum vero nulla prorsus adducitur. Sed quid videtur? Possunt haec vacua esse mysteriis? sed hoc solum procurasse creditur Spiritus sanctus, qui haec scribenda dictavit, ut sciremus qui tunc in illo populo numerati sunt, et qui sine numero manserint. Et quis dabitur ex hoc pro
Abbreviated transcription (Latin):
fractib indicat᷑. nehilominꝰ aũ ex magnificen¬
cia sensuũ. Nam sepe accidit utis qui humilem
sensum gerit. & abiectum. & qui t̾rena sapit. excel¬
sum sacerdocii gradum uł cathedrã doctoris obsi¬
deat. & ille qui spũalis ẽ & a t̾rena conuersatione.
tam liber ut possit examinare omma & a nemine
iudicari. uł inferioris ministerii ordinẽ teneat.
uł in plebera multitudine relinquat᷑. Sed hoc ẽ
& legis & eugłii statuta contempnere. & nichil se¬
cundum ordinẽ gerere. Sed̃ et unus quisq nr̃m
si de cybo & potu sollicit᷑ sit & omnẽ curã in rebꝰ
secularibus gerat. unã uͦ aut duashoras exinte¬
gro die etiam dõ deputet. & ad orationẽ ueniat
in eccłia. uł in transicu ũbum dĩ audiat. p̃cipu¬
am uͦ curamerga sollicitadinẽ scħ & uentris
impendat. iste ñ complet mandatũ qd̾ dicit.
ut homo scdm ordinẽ suũ incedat. uł qͦd dic̃ ut om̃a

Expanded text:
fructibus indicatur, nihilominus autem ex magnificentia sensuum. Nam saepe accidit ut is qui humilem sensum gerit et abjectum et qui terrena sapit, excelsum sacerdotii gradum, vel cathedram doctoris obsideat; et ille qui spiritualis est, et a terrena conversatione tam liber, ut possit examinare omnia, et ipse a nemine judicari, vel inferioris ministerii ordinem teneat, vel etiam in plebeia multitudine relinquatur. Sed hoc est et legis et Evangelii statuta contemnere, et nihil secundum ordinem gerere. Sed unusquisque nostrum si de cibo et potu sollicitus sit, et omnem curam in rebus saecularibus gerat, unam gro die etiam Deo deputet, et ad orationem veniat in ecclesiam, vel in transitu verbum Dei audiat, praecipuam vero curam erga sollicitudinem saeculi et ventris expendat: iste non complet mandatum quod dicit ut homo secundum ordinem suum incedat. Hucusque ma
Abbreviated transcription (Latin):
neq absolutionis uiã facile cerno. nisi dñs uela¬
men illud impositũ amoysehisliteris adapire
nob̃dignet᷑ & auferre. Igitur human generis
S non prius moueri fertur ad partũ. quã etiam
decum mensis tricdaũ transeat. Ꝙ ita inuenit᷑
isti quibus humano generi in hunc mundum
p̃betur in gressus. & ita in uiginti & auobus
numeris omnium simulereaturarũ ratiori¬
bus mysticis sum macolligitur. In his uͦ que ex
babundanti inprimogenitis inuenunt᷑ isrł
etiam mysteriũ humanȩ generationis exponit᷑.¬

Expanded text:
neque absolutionis viam facilem cerno, nisi Dominus velamen illud impositum in Moyse his litteris adaperire nobis dignetur et auferre. Igitur humani generis  vulva; sed non prius moveri fertur ad partum, quam etiam decimi mensis triduum transeat; et ita invenitur, isti quibus humano generi in hunc mundum praebetur ingressus. Et ita in viginti quidem et duobus numeris, omnium simul creaturarum rationibus mysticis summa colligitur. In his vero quae ex abundanti in primogenitis inveniuntur Israel, etiam mysterium humanae generationis exponit
Abbreviated transcription (Latin):
bi dei. de qua suꝑiusdiximus. etiam arbores
quȩ in campis animȩ nr̃e & cordis latitudine
plantatȩ sunt. letum & bonȩ suauitatis affer̃c̃¬
fructum. Uis autẽ tibi de scripturis ostendam
arbores uł ligna appellari. has singulas quasq¬

Expanded text:
malus, nec vitis, sed una arbor justitia vocatur, alia prudentia, alia fortitudo, alia temperantia nominatur. Et si vis majorem adhuc arborum multiconsitus etiam paradisus Dei est. Ergo alia arbor pietas est, et alia arbor sapientiae est, et alia dis
Abbreviated transcription (Latin):
los fructus facere. Hoc est quod docet. Arbor pu¬
dicitiȩ bona ẽ. ñ pͭ afferre fructꝰ ĩpuditicie. arboriꝰticie bo
reda̾ere fructus. Si enim sit in te radix maliciȩ
fructus bonos ñ dabit. Si sit intra cor tuũ stulti
ciȩ planta: Numquam ꝓferet sapientie florẽ.¬
Si iniusticiȩ simiquitatis arborsit. numquam¬
hurusmodi ligna gaudere fructib bonis posst̃.

Expanded text:
lectionis effugiat? Quomodo intra nos ligna esse docebit, et arbores? Si non temere obtrectes, jam nunc bemus ergo arbores intra nos sive bonas sive malas, et quae bonae sunt fructus malos afferre non possunt, sicut quae malae sunt, fructus non afferre bonos. Vis tibi et arborum ipsarum, quae intra nos sunt, vocabula et appellationes expediam? Non est ficus nec
Abbreviated transcription (Latin):
species superius pieta latuerit. Non andeo bȩc
de sacril sentire ser monibus. Secd uideamꝰ ne foite
qͣm infupioribus diximus hocgenus indumenti m¬
dicium eastitatis uideri. quo uł femora oꝑiri. uł cons¬
tringi renes uidentur aclumbi. ne forte inqͣm ñ semꝑ
in illis. qui cuncerant facerdotes has partes dicat ẽe
constrictas. aliquando enim & de posteritate geners
& de successu sobolis indulget᷑. S ⁊ ego in sacerdotib
eccłiȩ huiusmodi intelligentiã ñ introduxerim. alio
namq rẽ uideo occurrere sacramento. Possunt enim

Expanded text:
species superius dicta latuerit? Non audeo haec species superius dicta latuerit? Non audeo haec de sacris sentire sermonibus, sed videamus ne forte quoniam in superioribus diximus hoc genus indumenti indicium castitatis videri, quo vel femora operiri vel constringi renes videntur ac lumbi, ne forte, inquam, non semper in illis qui tunc erant sacerdotes has partes dicat esse constrictas. Aliquando enim et de posteritate generis et de successu sobolis indulgetur, sed ego in sacerdotibus Ecclesiae hujusmodi intelligentiam non introduxerim. Alio namque rem video currere sacramento. Possunt enim
Abbreviated transcription (Latin):
dignitas. & ideo in bis quȩ lex diuina describit. ułus
in speculo inspicere se debet unusquisq sacerdotã
& gradus merit sui inde colligere. sise uideat in
his omnib quȩ sup̃ exposuimus positũ pontifica¬
libus ornamentis. si conscius sibi sit. qd uł in con
nomine. s et meritis obtinere. Alioquin inferi¬
orem gradum sib positũ nouerit. etiam si pri¬
mi nomen acceꝑit. Non nos sane debet p̃teri¬
re etiam hoc qd̾ potest astudioso lectore ꝓferri.
in quo et ego sepe mecũ hesitaui. In exodo enĩ
legens ubi de sacerdota libꝰ mandat᷑ indumentis
inenio ẽẽ octo spẽs. quȩ pontifici p̃parantur:
Hic uͦ septẽ tantũ modo numerant᷑. Require gͣ
qͥd sit qd̾ omissum est. Octaua species ib ponit᷑
campestre. siue ut alib legimus femoralia linea
de quo bic int̾ ceta siluit indumenta. Quid gͦ
dicemuse oblruionẽ dabinus in ũbis sp̃s sẽi.
ut cum cet̾a omnia sccło enarrauerit. una eũ

Expanded text:
duunt. Et ideo in his quae lex divina describit, veluti in speculo inspicere se debet unusquisque sacerdotum, et gradus meriti sui inde colligere, si se videat in his omnibus quae supra exposuimus positum pontificalibus ornamentis, si conscius sibi sit quod vel in scnomine sed et meritis obtinere, alioquin inferiorem sibi gradum positum noverit, etiam si primi nomen acceperit. Non nos sane debet praeterire etiam hoc quod potest ab studioso lectore proferri, in quo et ego saepe mecum ipse haesitavi. In Exodo enim legens ubi de sacerdotalibus mandatur indumentis, invenio octo esse species quae pontifici praeparantur. Hic vero septem tantummodo numerantur. Requiro ergo quid sit quod omissum est. Octava species ibi ponitur campestre, sive, ut alibi legimus, femoralia linea, de quo hic inter caetera siluit indumenta. Quid ergo dicemus? Oblivionem dabimus in verbis Spiritus sancti ut cum caetera omnia secundo enarraverit, u
Abbreviated transcription (Latin):
Homo homo inquit si maledixerit dm̃. pcẽm
accipiet. Qui aũt nominat nom̃ dñi. morte mo¬
ratur. Quid ẽ hoc: qui maledix̾it dm̃ ñ habet
penam mortis. s qui nominau̾it nom̃ dñi.
Nonne multo grauius ẽ maledrẽ dm̃. quã
nominare. quamuis in uanũ nominasse dica

Expanded text:
 Homo, inquit, si maledixerit Deum, peccatum accipiet. Qui autem nominat nomen Domini, morte moriatur . Quid est hoc? qui maledixerit Deum non habet poenam mortis, sed qui nominaverit nomen Domini? Nonne multo gravius est maledicere Deum quam nominare, quamvis in vanum nominasse dica
Abbreviated transcription (Latin):
tes ad patrem suũ iacob. cum uellent secũ assu¬
ben quidem dicit ad patrem. Ambos filios me¬
os occide: nisi reducero ad te beniamin. Iudas uͦ
ait. seccator ero in te. nisi reduxero eũ tibi. Iacob¬
gͦ pat̃ ipsoꝵ sciens multo ẽẽ grauius qd̾ ꝓmiserat

Expanded text:
tes ad patrem suum Jacob, cum vellent Benjates ad patrem suum Jacob, cum vellent Benjaa dixit ad patrem: Ambos filios meos occide, nisi reduxero ad te Benjamin . Judas vero ait: Peccator ero in te, nisi reduxero tibi . Jacob vero, sciens multo esse gravius quod promiserat
Abbreviated transcription (Latin):
tant enm quod ille quim aledicit noũ domin
staaim puniri debeat.illi ũ qui nominanit nom̃ dñs
hoc est suꝑfluo & in uanũ nominau̾t. sufficiat accepis¬
dicitur ds̃. quã in quo nominat᷑ dubitare ñ possu¬
mus. Restat ut ostendamus multumẽẽ grauiꝰ acciꝑe
peccatum & habere secum: quam multari morte. Aors
mortis. nec suꝑestaliquid qͦd ꝓhoc crimine. iudi¬
cii dies & pena ignis et̃m inueniat. Ubi uͦ quis
accipit peccatum: & ht̃ illud secum ac ꝑmanet
cum ip̃o. nec aliquo supplicio penaq diluit᷑. tͣn¬
hic non ꝑsoluit. ibi expendit ȩt̃na supplicia. Ui¬
des gͦ quanto grauius sit acciꝑe peccatũ. quam
morte multari: hic enim mors ꝓuindicta da¬
tur: & apud iustum iudice dominũ. ñ uindica¬
bitur bis in idipsum. sicut ꝓpħa dixxit. Ubi aũt
non est soluca uincdicta. p̾eccatum manet illis¬
habent. possum tibi testes ede diuinis uolumini¬
bus adhibere. Ruben & uidam patriarchas loqͤn¬

Expanded text:
tant quod, qui maledicit nomen Domini, statim puniri debeat; ille vero qui nominabit nomen, hoc est superfluo et in vanum nominaverit, sufficiat accepisdicitur Deus, quam in quo nominatur, dubitare non possumus, Restat ut ostendamus multo esse gravius accipere peccatum et habere secum quam morte mulctari. Mors mortis, nec superest aliquid quod pro hoc crimine judicii dies et poena aeterni ignis inveniat. Ubi vero quis accipit peccatum, et habet illud secum et permanet cum ipso, nec aliquo supplicio poenaque diluitur; tran non persolvit, ibi expendit aeterna supplicia. Vides ergo quanto gravius sit accipere peccatum quam morte mulctari; hic enim mors pro vindicta datur, et apud justum judicem Dominum non judicatur bis in idipsum, sicut propheta dixit ; ubi autem non est soluta vindicta, peccatum manet a. Possum tibi testes ex divinis voluminibus adhibere Ruben et Judam loquen
Abbreviated transcription (Latin):
mensure aliquando desint. neq unquã ne unus pa¬
nis appareat. Buodecim gͦ panes ex ista simila fierz¬
carnalis is rł. in quomichi uidet᷑ forma totiꝰ naturȩ
racionabis contineri. Buodecim iramq putantur ẽẽ
generales ordmos racionabilis creaturȩ. quoꝵ figu¬
ra erat in illis duodecim tribubus. In quibus erat

Expanded text:
mensurae aliquando desint, neque unquam non unus pamensurae aliquando desint, neque unquam non unus panis appareat. Duodecim ergo panes ex ista simila fierIsrael, in quo mihi videtur forma totius naturae rationabilis contineri: duodecim namque putantur esse generales ordines rationabilis creaturae, quorum figura erat in illis duodecim tribubus, in quibus erat
Abbreviated transcription (Latin):
separatȩ. s ut sint iste duȩ decimȩ una massa ⁊ unꝰ
panis. Quomododuȩ decimȩ una massa fit: Quia
non separo filium a padre nec patrẽ afilio. Qui enĩ
uidit me in quit. uidit & patrem. Fuint gͦ panes
singuli exc duabus decimis. & ꝓponunt᷑ duabus ꝓ¬
posicionib id est duobus ordinib. Si enin una
positio fieret. confusus & ꝑmixtus eẽt sermo de pa¬
tre & filio. Nunc aũt unus quidem ẽ panis. Una
est enim uoluntas. & una substantia. S ed duȩ st̾
positiones. id est duȩ ꝑsonarũ ꝓprietates. Illum
enim patrẽ qui non sit filius. & hunc filiũ dicimꝰ
qui non sit pat̃. & hoc mͦ duas decimas in uno pane
seruamus. & duas positiones ante dr̃m ꝓfitemur
Sed reuera magni ut ita dicã cuius dam pistoris &e
ualde artificis est diligent̃ istas seruare mensuras.
& i tatemꝑate depatͤ ac filio sermonẽ ꝯuingere o
portet. & rarsũ ubi competit separare. ut neq due

Expanded text:
separatae, sed ut sint duae istae decimae una massa et unus separatae, sed ut sint duae istae decimae una massa et unus panis. Quomodo duae decimae una massa fit? quia non separo Filium a Patre, nec Patrem a Filio: Qui enim videt me, inquit, videt et Patrem . Fiunt ergo panes singuli ex duabus decimis, et proponuntur duabus positionibus, id est, duobus ordinibus. Si enim una positio fieret, confusus et permistus esset sermo de Patre ac Filio, nunc autem unus quidem est panis, una enim est voluntas, et una substantia, sed duae sunt positiones, id est, duae personarum proprietates: illum enim Patrem qui non sit Filius, et hunc dicimus Filium qui non sit Pater, et hoc modo duas decimas in uno pane servamus, et duas positiones ante Dominum profitemur. Sed revera magni, ut ita dicam, cujusdam pictoris, et valde artificis est, diligenter istas servare mensuras, et ita temperare de Patre et Filio sermonem, conjungere ubi oportet, et rursum ubi competit separare, ut neque duae
Abbreviated transcription (Latin):
est. & ip̃e facit oꝑa sua. uł etiam si dixcero quia
pat̃ in filio & fiłius in patre. & qui uidet filium
uidet & patrem: & quia pat̾ & filius unũ sunt.
exduabus decimis fimilȩ mundȩ optuli unum
panem.panẽ uerum qui uitam dat huic mun¬
do.Heretici ñ faciunt de duabus decimis unũ
panem. Negant enim creatorẽ dm patrẽ xp̃i
ẽẽ. Neq uetus & nouũ testamencum unũ faci¬
unt panẽ. & unũ spm in utroq testamento ꝓ¬
ficentur. Nos aũt in lege &s euugłis unũ atqs
ex duabus decimis unũ panem ꝓpositionis offerimꝰ
Qui gͦ separant xp̃m a creatore dõ patre suo: he¬
retici & iudei qui solum patrem recipiuire. et
Non faciunt exduabus decimis unũ panẽ. Nos
aũt mensurȩ qui dẽ ipsius id est substantiȩ nom̃
uł rationem comp̃hendere aut inuenire ñ pos¬
sumus. Confitentes aũt patrẽ & filiũ. unũ facimꝰ
panẽ ex duabus decimis. ñ ut panis unus ex una
decuna fiat. & alius ex alia. aut sint ipsȩ duȩ decimȩ

Expanded text:
quia Pater in Filio est, et Filius in Patre, et qui videt Filium, videt et Patrem, et quia Pater et Filius unum sunt, ex duabus decimis similae mundae obtuli unum panem, panem verum qui vitam dat huic mundo . Haeretici non faciunt de duabus decimis unum panem, negant enim creatorem Deum Patrem Christi esse, neque Vetus et Novum Testamentum unum faciunt panem, et unum Patrem in utroque Instrumento profitentur; nos autem in Lege et Evangeliis unum atque ex duabus decimis unum panem propositionis offerimus. Qui ergo separant Christum a creatore Deo Patre suo, haeretici et Judaei, qui solum Patrem recipiunt, et Vnon faciunt ex duabus decimis unum panem. Nos autem mensurae quidem ipsius, id est, substantiae nomen vel rationem comprehendere aut invenire non possumus: confitentes tamen Patrem et Filium, unum facimus panem ex duabus decimis, non ut panis unus ex una decima fiat, et alius ex alia, ut sint ipsae duae decimae
Abbreviated transcription (Latin):
stacim enĩ dicit. Peccaui. Immouͦ aliquid adhuc sub¬
limius in hoc sensu debemus aspicere. quomͦ domꝰ
sacerdotũ & leuitarũ id est ꝑfectarũ mentiũ. senꝑ
delictaredimant᷑ semꝑ purgent᷑. Si quando diuinas¬

Expanded text:
statim enim dicit: Peccavi; imo vero aliquid adhuc substatim enim dicit: Peccavi; imo vero aliquid adhuc sublimius in hoc sensu debemus inspicere. Quomodo domus sacerdotum et levitarum, id est, perfectarum mentium semper delicta redimant
Abbreviated transcription (Latin):
intentiȩ conceditur locus. Ista uͦ communia que
frequent᷑ incurrimꝰ. semꝑ peratentiã recipiunt.
& sine int̾missione redimunt᷑. Quodsi sacerdo¬
calis inquit fu̾it ista domus uł leuitica. ubic̃q
fuerit siue in ciuitare sue in agro. semꝑ habet
redemptionẽ. In boc sacerdotalẽ sensũ. ⁊ leuiticã
intelligentiam quero. Non enim inferior debet
ẽẽ auctitor hor si fieri pot̃. illo ip̃o qui hȩcscͥpsit¬
& sanxit. Quid ẽ quod sacerdos & leuita semper¬
intelligentiã. sacerdos mens dño consecrata dr̃.
& leui appellat᷑ is qui in desinent̃ assistit deo.
& uoluntati eiꝰ ministrat. Perfectiogͦ in intellec¬
tu & oꝑe. infide et actib. sacerdos ⁊ leui accipien¬
dus est. Huic itaq ꝑfecte mentisi accid̾it aliqͣndo
domũ qͣm ht̃ ñ manufactã et̃nã in celis uendere¬
& in manu alteriꝰdare. si contingat aliquando ut¬
magno patriarche dauid cũ delicto suo uriȩ ethei
aspexit uxorem. statim eam recditnit. statim reꝑat.

Expanded text:
estat. Ista vero communia quae frequenter incurrimus, semper poenitentiam recipiunt, et sine intermissione redimuntur. Quod si sacerdotalis fuerit, inquit, ista domus vel levitica ubicunque fuerit, sive in civitate sive in agro semper habet redemptorem. In hoc loco sacerdotalem sensum et leviticam intelligentiam quaero; non enim inferior esse debet auditor horum si fieri potest, illo ipso qui haec scripsit et sanxit. Quid est ergo quod sacerdos et leviintelligentiam. Sacerdos mens Deo consecrata dicitur; et levita appellatur is qui indesinenter assistit Deo, et voluntati ejus ministrat. Perfectio ergo in intellectu, et opere in fide et actibus sacerdos et Levites accipiendus est, huic itaque perfectae menti si acciderit aliquando domum quam habet non manufactam aeternam in coelis vendere, et manus alterius dare, sicut contigit aliquando magno patriarchae David cum de tecto suo Uriae Ethei aspexit uxorem, statim eam redimit, statim reparatur,
Abbreviated transcription (Latin):
ducit. Duos gͦ script᷑a ꝓposuit litigantes. unũ
ex incegro isrłitã. qui litigauit quidẽ s ñ pec¬
cauit. istũ uͦ cuius pcc̃m designat. maxima ex
parte mixtum ẽ egyptio generi indicat aduer¬
lum quem ltigat ir lita. Q forte competente & ratio¬
nabilit᷑ litigat. Nam & in exodo isrłita & egyptus¬
litigat. ubi isrłita suꝑat & egyptꝰ cadit. Igitur ⁊ ego
hodie si u̾itatẽ defendam. si pugnẽ ꝓ eccłiastiea fide
aduersum eum qui ex parte quidẽ credit xp̃o &
recipit seripturas. s non integre sensũ earũ nec
fidelit̾ recipit.litigo aduersũ eũ. qui ex parte qui¬

Expanded text:
us. Duos ergo Scriptura proposuit litigantes, unum ex integro Israelitam, qui litigavit quidem, sed non peccavit; istum vero cujus peccatum designat, maxima ex parte istum esse Aegyptio genere indicat adversum quem litigat Israelita: et forte competenter et rationabiliter litigat. Nam et in Exodo Israelita superat, et Aegyptius cadit. Igitur et ego hodie si veritatem defendam, si pugnem pro ecclesiastica fide adversum eum qui ex parte quidem credit Christo, et recipit Scripturas, sed non integre sensum earum, nec fideliter recipit, litigo adversum eumdem qui ex matre qui
Abbreviated transcription (Latin):
ei. ipsam cuins decimas duas sumi iu bebrt nomina¬
re mensurã. Quȩ gͦ ista res est. cunis mensura ⁊ modꝰ
nec comp̃hendi potuit nec nominari: Decẽ nuimerꝰ
ubiq ꝑfectus inuenit᷑. Totius enim mimeri ex ip̃o
ratio ⁊ origo consurgit. Competent̃ gͥ auctor ⁊ origo
omniũ ds̃. subhoc numero iubet᷑ ostendi. S si in ec¬
clesta de solo patre loquar: & ipsius solus laudes
ꝓferam. unius decime panẽ feci. Aut si dexp̃o
solo fecero mentionẽ. & ipsius enumera uero pas¬

Expanded text:
ci, ipsam cujus duas decimas sumi jubebat, nominaci, ipsam cujus duas decimas sumi jubebat, nominare mensuram. Quae ergo ista res est, cujus mensura et modus nec comprehendi potuit, nec nominari? Decimus numerus ubique perfectus invenitur, totius enim numeri ex ipso ratio et origo consurgit. Competenter igitur auctor et origo omnium Deus sub hoc numero videtur ostendi. Jam si in Ecclesia de solo Patre loquar, et ipsius solius laudes proferam, unius decimae panem feci; aut si de Christo solo fecero sermonem, et ipsius enumeravero pas
Abbreviated transcription (Latin):
erit similam. qui in diuitiis ñ in ferior patruo seri¬
bitur. s utriꝰq mi̾toꝵ differentia ꝑ hec designa¬
tur indicia. qd̾ is quidẽ cui erant adño myst̾ia
reuelanda. & ad quem dicebat᷑ ñ celabo puero mco
abraham qd̾ facturꝰ sũ. qui imbuendus erat et
docencdas de occultis dĩ et secretis.ille panes desi¬
nula legit᷑ habuisse. ille uͦ ad quẽ nicħ sacramenti
deferabat᷑. s ratio p̃sentis salutis et uitȩ. panes
cõmunes ex sola farina scribit᷑ hũisse confectos.
& tu gͦ fibabes scientiarum secretoꝵ. si de fidedei de
dissere. panes ex simila offers d̃õ. Si uͦ cõmunibus
uteris adpopulum monitis. & moralẽ scis tantũmͦ
pomi semꝑ ubent᷑. Be duabus inquit decimis sit pa¬
ins unus. Buas quidem decimas dixit. s cuiꝰ mensu¬
rȩ sint iste decimȩ ñ comp̃hendit. cum utiq conse¬
quens fuisset. si de quantitate simile uolebat agnos¬

Expanded text:
erit similam, qui in divitiis non inferior patruo scrierit similam, qui in divitiis non inferior patruo scribitur, sed utriusque meritorum differentia per haec designatur indicia, quod is quidem cui erant a Domino mysteria revelanda, et ad quem dicebatur: Num celabo a puero meo Abraham quod facturus sum? qui imbuendus erat et edocendus de occultis et secretis Dei, ille panes ex simila scribitur habuisse; ille vero ad quem nihil sacramenti deferebatur, sed ratio praesentis salutis et vitae, panes communes ex sola farina scribitur habuisse confectos. Et tu ergo, si habes scientiam secretorum, si de fide Dei, dedisserere, panes ex simila offeres Domino; si vero communibus uteris ad populum monitis, et moralem scis tantummodo poni semper jubentur. De duabus, inquit, decimis sit panis unus; duas quidem decimas dixit, sed cujus mensurae sint istae decimae non comprehendit, cum utique consequens fuisset, si de quantitate similae volebat agnos
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ & alit̃ dr̃e. Omnis sermo dĩ panis est. s est dif¬
ferentia in panib. Est enm aliquis sermo qui
ad comimnunẽ ꝓferr possit auditũ. & docere ple¬
bem de oꝑibus miscłiȩ. ac tocius beneficientiȩ. &
iste ẽ panis qui cõmunis uidebit᷑. Est uͦ alius qu
secreta contineat. & defide dei uł rerũ scientia
disserat. Iste panis mundus est & exsimila confec¬
suꝑ mensan mundam ꝓponendus. Ite sobis sacer¬
dotibus sequestratus est. & filiis aaron. ȩt̃no mune¬
re condonatus. Uerum ne putes nos hec ꝓpriis
sensibus excogitata narrare. & ñ diuinis uolumi
apud diuersos uiros panis diuersitas ꝓ merito
unius euiuisq seruata est. Refertur in genesi qd̾
abraham patriarcha angłos suscepit hospicio. Si¬
milit̃ & loth. Sed abraham qui meritis p̃cellebat
panes ex simila apposuisse describit᷑. quos et
loth uͦ qd̾ non habuit similã ex farina panes hos¬
picibus apposuit. non quo ita pauꝑ eẽt. ut ñ habu¬

Expanded text:
cere: Omnis sermo Dei panis est, sed est differentia in panibus; est enim aliquis sermo qui ad communem proferri possit auditum, et edocere plebem de operibus misericordiae ac totius beneficentiae, et iste est panis qui communis videbitur. Est vero alius qui secreta contineat, et de fide Dei vel rerum scientia disserat; iste panis mundus est, et ex simila confecsuper mensam mundam proponendus; iste solis sacerdotibus sequestratus est, et filiis Aaron aeterno munere condonatus. Verum ne putes haec nos propriis sensibus excogitata narrare, et non divinis obserapud diversos viros panis diversitas pro merito uniuscujusque servata est. Refertur in Genesi quod Abraham patriarcha angelos suscepit hospitio, similiter autem et Lot; sed Abraham, qui meritis praecellebat, panes ex simila apposuisse describitur, quos etLot vero, eo quod non habuit similam, ex farina panes hospitibus apposuit, non quod ita pauper esset ut non habu
Abbreviated transcription (Latin):
sunt aũt ꝓpt̾ cominonitionẽ nr̃am. hoc mͦ semꝑ
domus eoꝵ redimitur: quia semꝑ ꝓ culpis eoꝵ
purgatio & satiffactio a doctorib adbibet᷑. osten¬
dentibus ex diuinis scripturis formas fuissehȩe et
imagmes rerum futurarũ. ñ quibus arguerent᷑
delicta scõꝵ. s quibus ostenderet᷑ peccatores et¬
impios in partẽ scõꝵ societatẽq conscisci. Nũqͣm
gͦ sacerdotalis possessio a sacerdote separat᷑. etiã si
ominia tolerat. caritas nũquã cadit. S gͦ & pos¬
sessio ac domus scõꝵ nũqͣm cadit. ñ qm aufert᷑.
numquã ab eo iure separat᷑. quomͦ enĩ seꝑar¬
angularis lapis xp̃e ĩħe. quod aũte posit aliquando

Expanded text:
pter commonitionem nostram . Hoc modo semper domus eorum redimitur, quia semper pro culpis eorum purgatio et satisfactio a doctoribus adhibetur ostendentibus ex divinis Scripturis, formas fuisse haec et imagines rerum futurarum; non quibus arguerentur delicta sanctorum, sed quibus ostenderetur peccatores impios in partem sanctorum, societatemque conscisci. Nunquam ergo sacerdotalis possessio a sacerdote separatur, etiam siomnia tolerat: charitas nunquam excidit . Sic ergo et possessio ac domus cunctorum nunquam cadit, nunquam aufertur, nunquam ab eorum jure separatur. Quomodo enim separangularis lapis Jesus Christus? Quod autem possit aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
fupra fundamentũ hoc edificat aurũ. argentum
lapides p̃ciosos. ligna fęnum stipulam.Uides gͦqr
possunt supͣfundamentũ. xp̃i edificari ligna fȩnũ
stipula. hoc est oꝑa peccati. Quȩ qui edificat sine
dubio uendidit domum suam emptori pessimo
tabulo. a quo unusquisq peccantiũ pcc̃i p̃mium
consequitur satiffactionẽ desiderisui. Hoc si for¬
de incurrerit aliquis quod absit. cito redimat cito
reparet dum tempus ẽ reꝑandi.dum penitentiȩ
locus est. dep̃cantes in commune ne et̃nȩ domus
habitatione fraudemur. s digni habẽm recipi m

Expanded text:
at aurum, argentum, lapides pretiosos, lignum, fenum, stipulam . Vides ergo quia potest supra fundamentum Christi aedificari ligna, fenum, stipulam, hoc est opera peccati, quae qui aedificat, sine dubio vendidit domum suam emptori pessimo diabolo, a quo unusquisque peccantium peccati pretium consequitur, satisfactionem desiderii sui, hoc si forte incurrerit aliquis, quod absit, cito redimat, cito reparet dum tempus est reparandi, dum poenitentiae locus est, deprecantes in commune, ne aeternae domus habitatione fraudemur, sed digni habeamur recipi in
Abbreviated transcription (Latin):
a aron dicens. Homo scđ̾m ordinẽ suũ & scałm sig¬
na sua. scd̾m domus familiart̃ suarũ. castra collo¬
cent filiis isrł. ex aduerso in cireuitu tab̾nacul tes¬
cundum ordinem futim. & scđm signa sua. ⁊ scdm
domus familiarum suarũ incedant in castris.
& paulus dicit. omnia honeste fiant & scdm ordinẽ.
in paulo. Scd̾m ordinẽ moyses incedi mandat in
paulus. & moyses qui legi ministrauit in castris
custodiri ordinẽ iubet. paulus uͦ tamqͣm euugłii
minister ñ solum in actib s in ipso habitu ordi¬
natum uult ẽe xp̃ianũ. & ideo dieit mulieres
similit̃ in habitu ordinato. Unde ego arbitror qd
lunt. s dant intelligi qd̾ sit aliquis etiã in anima

Expanded text:
onem, Homo secundum ordinem suum, et secundum signa sua, secundum domos familiarum castra collocent filii Israel ex adverso in circuitu tabernaculi tescundum ordinem suum, et secundum signa sua, et secundum domos familiarum suarum incedat in castris; et Pauluin Paulo? Secundum ordinem Moyses incedi mandat in Paulus. Et Moyses quidem, qui legi ministrabat, in castris custodiri ordinem jubet; Paulus vero, tanquam Evangelii minister, non solum in actibus, sed et in ipso habitu ordinatum vult esse Christianum. Et ideo dicit: Mulieres similiter in habitu ordinato . Inde ergo arbitror quod lunt, sed dant intellig
Abbreviated transcription (Latin):
hoc qd̾ addit pectusculum dici appositionis. & brachi¬
um demptionis. non mͥ sine causa dic tum uidet᷑.
& ideo uelim requirere quid est qd̾ apponendũ ẽ pectts¬
culo. ut fiat pectusculum appositionis. Postea quam
ablatum fuerit a corde cuo omne quod crassum ẽ et
emundatum fuerit ab omni inquinamento qd igni
fiet pectusculum appositionis. s ⁊ brachiũ seꝑationis
siue demptionis. Quomodo erit & brachium seꝑatio
& que sint oꝑa tenebrarũ. & separes tuos actus de ce¬
nebris ut sint oꝑa tua in lumine. brachiũ tuũ efficit᷑
ambulante. uł certe cum scđm ꝓph̾am separant se ⁊
exeunt de medio peccatoꝵ qui portant uasa dñi. De¬

Expanded text:
od addidit pectusculum dici appositionis et brachium demptionis, non mihi sine causa dictum videt. Et ideo velim requirere quid est, quod apponendum est pectusculo ut fiat pectusculum appositionis? Posteaquam ablatum fuerit a corde tuo omne quod crassum est, et emundatum fuerit ab omni operimento quod igni fiet pectusculum appositionis, sed et brachium separationis sive demptionis; quomodo erit et brachium separatio quae sint opera tenebrarum, et separare actus tuos de tenebris, ut sint opera tua in lumine, brachium tuum efficiturambulante, vel certe secundum Prophetam, separant se, et exeunt de medio peccatorum qui portant vasa Domi